Westerwolde (waterschap)
Westerwolde is een voormalig waterschap in de Nederlandse provincie Groningen. Het bestond uit gebieden die uitwaterden op de Westerwoldse Aa en de zeesluis bij Nieuwe Statenzijl.

Het waterschap dat in het oosten van de provincie lag, kan worden beschouwd als rechtsopvolger van (een deel van) het Tienkarspelenzijlvest. Het was in eerste instantie opgericht om de waterhuishouding te verbeteren door middel van de aanleg van drie kanalen. Het initiatief tot het graven lag bij de Vereniging ter bevordering van de kanalisatie van Westerwolde. De kanalen zijn:
 het Verenigd kanaal van Westerwolde
 het Mussel-Aa-kanaal, met zijtak naar Onstwedde
 het Ruiten-Aa-kanaal, met zijtak naar Bourtange

Heroprichting
In 1901 werd het heropgericht nadat het waterschap Pekel A zich afsplitste.

Het waterschap was onderverdeeld in vijf onderdelen, die elk een eigen bestuur hadden. De voorzitters van ieder onderdeel vormden het hoofdbestuur onder leiding van een door de Kroon benoemde voorzitter. De onderdelen, genoemd naar de plaats waar het bestuur vergaderde, waren:
Vriescheloo
Wedde
Onstwedde
Vlagtwedde
Sellingen
De belangrijkste taak van het onderdeelsbestuur was de toezicht op de wateren (de schouw) en het regelen van de verkiezingen.

Waterstaatkundig gezien ligt het gebied sinds 2000 binnen dat van het waterschap Hunze en Aa's.

Externe links 

 C.C. Geertsema, Kaart van de provincie Groningen en het noorden van Drenthe waarop de waterschappen zijn aangegeven, 1910
 C.C. Geertsema, Waterschappen en polders in het Oldambt, Beerta, Bellingwedde, 1910
Molenkoloniën op de Pekel A en Westerwoldsche A, 1857
Kaart van het Waterschap Westerwolde, Groningen 1872 (ub Groningen)

Literatuur 

 N.G. Addens, Het Tien Karspelen Zijlvest tot zijn reglementering, Groningen 1963 
Beschrijving van de provincie Groningen behorende bij de waterstaatskaart, bewerkt bij de Directie Algemene Dienst van de Rijkswaterstaat, Den Haag 1961, p. 146-152, 185-189, 223-225
Hans Elerie et al. (red.), Dollardzijlvest, gepeild en aangekaart. Een kartografische kijk op de geschiedenis van land en water in het oosten van Groningen en Drenthe, Groningen 1992
C.C. Geertsema, De zeeweringen, waterschappen en polders in de provincie Groningen, Groningen: Erven B. van der Kamp, 1910,, pp. 634-689
Jelle Hagen, Mit de wereld mit. Waterschap Westerwolde 1901-1968, Groningen 1997
J. Kooper, Het waterstaatsverleden van de provincie Groningen, Groningen 1939, p. 92-95
'Rapport van de Commissie voor de verbetering en vereeniging der scheepvaartkanalen en de verdeeling der provincie in nieuwe waterschappen' van 7 juli 1869, in: Notulen van het verhandelde in de zomervergadering der Staten van Groningen van het jaar 1869, p. 164-192 (google USA)
J. Sijpkens, Bijdrage tot de geschiedenis van de waterstaatstoestanden van Westerwolde, Groningen 1924

Voormalig waterschap in Groningen