Theo Olof
Theo Olof (Bonn, 5 mei 1924 – Amstelveen, 9 oktober 2012) was een in Duitsland geboren Nederlandse violist en schrijver over klassieke muziek.

Levensloop 
Hij werd geboren in 1924 in Bonn als Theodor Olof Wolffberg. Hij was de zoon van Heinz Wolffberg, warenhuisemployee en amateurtoneelspeler, en de violiste en viooldocente Elvira Wolffberg-Schmuckler. Zij ontving haar diploma aan het toenmalige conservatorium (nu Hochschule für Musik und Tanz) in Keulen. Na de oorlog verkreeg hij in Nederland bij Kon. Besluit van 1 juni 1954 wijziging van geslachtsnaam Wolffberg in Olof (waardoor zijn volledige naam werd: Theodor Olof Olof). Hij was tweemaal getrouwd: na zijn scheiding van Wibbina Luthera van Steeden (1925) hertrouwde hij in 1971 met de violiste jkvr. Eleonore Johanna Elias (1939).

Olof week in 1933 met zijn moeder uit voor het toenmalige nationaalsocialistische Duitse regime naar Nederland. Hij gaf zijn eerste concert met het Concertgebouworkest op elfjarige leeftijd, onder leiding van Bruno Walter.

Net als Herman Krebbers, Lola Mees, Willem Noske, Kees Kooper, Davina van Wely en vele andere bekende Nederlandse violisten was Olof leerling van Oskar Back. Hij volgde diens lessen aan het Amsterdams Muzieklyceum aan het Albert Hahnplantsoen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog moest hij, als Jood, onderduiken. Zo was hij twee weken in Bilthoven ondergedoken bij de schrijfster Elisabeth de Meijier.

Carrière 
In 1951 won Theo Olof de vierde prijs bij de Koningin Elisabethwedstrijd in Brussel. Het duurde tot 2015 (met Stephen Waarts) voor er nog eens een Nederlandse violist in de finale kwam van de Koningin Elisabethwedstrijd (in 1951 waren het er zelfs twee, de andere laureaat was Kees Kooper).
Olof was van 1950 tot 1970 concertmeester van het Residentie Orkest onder Willem van Otterloo en nadien tot 1985 bij het Concertgebouworkest onder Bernard Haitink. Hij deelde deze posities bij beide orkesten voor het grootste deel (1950-1962 resp. 1970-1980) met Herman Krebbers. Zij combineerden hun positie bij deze orkesten met een carrière als solist in binnen- en buitenland. Ook speelden zij vaak samen, vooral in werken van Bach (Dubbelconcert BWV 1043), Bartók (44 duo's) en de Nederlandse componisten Henk Badings en Géza Frid, die ieder een dubbelconcert aan hen opdroegen.

Theo Olof was tot 1982 tevens hoofdleraar aan het Koninklijk Conservatorium in Den Haag. Daarnaast schreef hij over zijn leven als violist. Vooral het pocketboek vol anekdoten Daar sta je dan, verschenen in 1958, werd vele malen herdrukt. Ook zocht hij naar het verloren gewaande instrument de luthéal, om Tzigane van Ravel te kunnen uitvoeren zoals de componist zich dat oorspronkelijk had voorgesteld. Hij vond het enige nog bekende exemplaar ten slotte in het MIM in Brussel, ingebouwd in een Pleyel-vleugel uit 1911.

In 1988 richtte hij met Pieter Moerenhout het Nationaal Muziekinstrumenten Fonds op, waarvan hij de eerste voorzitter werd.

Theo Olof behoorde tot de initiatiefnemers van Hilversum 4 (nu Radio 4), de radiozender voor klassieke muziek van het Nederlands publiek omroepbestel, die in 1975 voor het eerst uitzond. Op 13 september 2009 ontving hij uit handen van minister van Cultuur Ronald Plasterk de allereerste Radio 4 Prijs wegens zijn verdiensten voor de muziek in Nederland. Tevens stond Theo Olof aan de wieg van de Nederlandse tak van de European String Teachers Association.

Olof overleed op 9 oktober 2012 op 88-jarige leeftijd.

Composities opgedragen aan Theo Olof
Diverse componisten droegen werken op aan Theo Olof:
 Vioolconcert (1950) van Hans Henkemans
 Vioolconcert (1969) van Bruno Maderna
Opgedragen aan Theo Olof en Herman Krebbers gezamenlijk:
 20 duo's voor twee violen (1951) van Géza Frid
 Concert voor twee violen en orkest, op. 40 (1952) van Géza Frid
 Concert voor twee violen en orkest (1954) van Henk Badings
 Suite voor twee violen nr. 1, op. 110 (1955) van Willem Rettich
 Rapsodie van Wolfgang Wijdeveld (ter gelegenheid van hun 20-jarig jubileum als duo).

Opnamen

Werken met orkest 
 Bach: Concert voor twee violen in d, BWV 1043
Herman Krebbers, viool, Residentie Orkest o.l.v. Willem van Otterloo (1952)
Herman Krebbers, viool, Amsterdams Kamerorkest o.l.v. André Rieu sr. (1964/67) Badings: Concert voor twee violen en orkestHerman Krebbers, viool, Residentie Orkest o.l.v. Willem van Otterloo (1955)
 Beethoven: Romanze in G, op. 40
Residentie Orkest o.l.v. Willem van Otterloo
 Berg: KammerkonzertTheo Bruins, piano, Concertgebouworkest o.l.v. Bernard Haitink (1984)
 Britten: Vioolconcert, op. 15
Hallé Orchestra o.l.v. Sir John Barbirolli (1948)
 Hartmann: Concerto funebre Concertgebouworkest o.l.v. Kurt Sanderling (1983)
 Van Hemel: Vioolconcert nr. 1 (1944)
Utrechts Symfonie Orkest o.l.v. Paul Hupperts
 Henkemans: VioolconcertConcertgebouworkest o.l.v. Eduard van Beinum (1951)
 Kox: VioolconcertUtrechts Symfonie Orkest o.l.v. Paul Hupperts
 Maderna: VioolconcertSinfonie-Orchester des Saarländischen Rundfunks o.l.v. Bruno Maderna (1969)
Concertgebouworkest o.l.v. Diego Masson (1975)
 Mozart: Vioolconcert nr. 2 in D, KV 211
 Concertgebouworkest o.l.v. Karel Ančerl (1969)
 Mozart: Vioolconcert nr. 5 in A, KV 219
Musical Masterworks Symphony Orchestra (= Radio Filharmonisch Orkest) o.l.v. Walter Goehr
 Nardini: Vioolconcert in eAmsterdams Kamerorkest o.l.v. André Rieu sr.
 Rawsthorne: Vioolconcert nr. 1New Philharmonia Orchestra o.l.v. Sir Adrian Boult (1972)
 Tsjaikovski: Vioolconcert in D, op. 35
Frysk Orkest o.l.v. Libor Pešek (1973)
 Tsjaikovski: DoornroosjeJean Decroos, cello, Concertgebouworkest o.l.v. Antal Doráti
 Van Vlijmen: Omaggio a Gesualdo per violino e sei gruppi strumentaliRadio Blaasensemble o.l.v. Hans Vonk (1971)
 Van Vlijmen: Quaterni IITheo Bruins, piano, Vicente Zarzo, hoorn, Concertgebouworkest o.l.v. Lucas Vis
 Vivaldi: Concert voor twee violen in a, op. 3 nr. 8
Herman Krebbers, viool, Amsterdams Kamerorkest o.l.v. André Rieu sr. (1964/1967)

 Kamermuziek 
 Soloviool 
 Bach: Sonates & Partita's (1979)

 Viool en piano 
met Gérard van Blerk
 Mozart: Sonate nr. 42, KV 526
 Fauré: Sonate in A, op. 13
 Grieg: Sonate in c, op. 45
 Françaix: Sonatine (1934)
 Honegger: Première Sonate (1918)
 Messiaen: Thème et Variations (1932)
 Roussel: Deuxième Sonate op. 28 (1925)
met Daniël Wayenberg
 Mozart: Sonate in e, KV 304
 Ravel: Tzigane voor viool en luthéal
 Ravel: Sonate Posthume Debussy: Sonate Franck: Sonate in A Brahms: Sonate in A, op. 100
 Janáček: SonateKorte stukken
 Sarasate: Romanza Andaluza Veracini: Largo Beethoven / Kreisler: Rondino Bloch: Nigun Kreisler: Tambourin Chinois Dvořák / Press: Slavische Dans op. 46 nr. 8
 Brahms / Joachim: Hongaarse Dans nr. 6 Moessorgski / Dushkin: Hopak Nin: Murcienne Nin: Andaluze Ravel: Piece d’Habanera Falla / Kreisler: Spaanse dans Twee violen 
met Herman Krebbers
 Boccherini: Duo’s op. 5 nr. 1
 Bartók: 44 duo’s C.P.E. Bach: Duet voor twee violen Reger: Duo nr. 1 in e voor twee violen

 Twee violen en piano 
met Herman Krebbers en Marinus Flipse
 Milhaud: Sonate pour deux violons et piano Händel: Sonate in g, op. 2 n. 8

 Boekpublicaties 
 Daar sta je dan. 1958
 De muziekwedstrijd. 1959
 Divertimenti van en over Theo Olof. 1968
 Rhythmicon. 1970
 Melomedicon. 1972
 Daar sta je dan opnieuw. 1973
 Scherzo. 1979
 Daar ga je dan. Muzikale reisimpressies. 1986
 Het Symfonie Orkest. 1986
 Wolfgang Amadeus Mozart. Geniaal componist. 1991
 Mijn leven met Tsjaikovski. 1995
 Flarden. 2000
 Oskar Back en veertig jaar Nationaal Vioolconcours''. 2005

Externe link 
 Podcast NPO Radio 4 Het verhaal van violist Theo Olof

Nederlands violist