Amsterdamsche Hockey & Bandy Club
Amsterdamsche Hockey & Bandy Club is een Nederlandse hockeyclub uit (anders dan de naam doet vermoeden) Amstelveen. De club is met 2300 leden (peildatum juli 2022) de vierde hockeyclub van Nederland en de grootste van Noord-Holland. "Amsterdam" geldt als een grootmacht in het (inter)nationale clubhockey. De club komt bij zowel de dames als de heren uit op het hoogste niveau. Vrijwel elk jaar doet de club met het eerste mannen- en vrouwenteam mee in de strijd om de landstitel in de Nederlandse Hoofdklasse.

Geschiedenis
Amsterdam werd opgericht op 28 januari 1892 in het American Hotel in Amsterdam door onder meer Leonard Corneille Dudok de Wit. Hiermee is de AH&BC ook de oudste hockeyclub van het Europese vasteland.

Op 15 augustus 1938 verhuisde de club naar de huidige locatie aan de Nieuwe Kalfjeslaan in het Amsterdamse Bos. Een jaar later liet de club op het eigen terrein het Wagener-stadion bouwen. Het werd genoemd naar de toenmalige voorzitter van de club Joop Wagener senior (1881-1945). Omdat er vrijwel nergens hockeystadions in Nederland gebouwd werden, ontpopte het Wagener-stadion zich als het nationale hockeystadion. In de jaren 70 bleek de club het onderhoud van het stadion niet meer te kunnen financieren. De gemeente Amsterdam verzorgt sindsdien in opdracht van de KNHB het onderhoud van het stadion en de club blijft het eerste gebruiksrecht op het stadion behouden.
Er zijn vijf water- en één semi (zandingestrooid) kunstgrasvelden. Heren I en Dames I spelen hun competitiewedstrijden in het Wagener-stadion. Het huidige bestuur wordt voorgezeten door Marc Staal.

Mannen
De heren zijn samen met HGC, Bloemendaal en Oranje Zwart nog nooit gedegradeerd uit de Hoofdklasse. In het voorjaar van 2005 won de mannenploeg op eigen terrein voor het eerst in de clubgeschiedenis de Europa Cup voor landskampioenen. De heren stonden vanaf 2007 onder de hoede van Sjoerd Marijne, die in 2010 werd opgevolgd door oud-speler en ex-international Taco van den Honert. De trainersstaf staat onder leiding van Alexander Cox. 

Op 28 mei 2011 pakte Amsterdam het twintigste landskampioenschap door uit van Bloemendaal te winnen na strafballen. Na de reguliere speeltijd en verlenging stond er 1-1 op het bord. De heenwedstrijd een week eerder won Amsterdam met 3-2. Die titel werd het volgende jaar geprolongeerd door in de play-off finale thuis en uit te winnen van HC Rotterdam (3-2, 1-2).

Op 20 maart 2016 speelde Amsterdam als eerste Nederlandse club haar duizendste wedstrijd in de Hoofdklasse.

Vrouwen
Ook de dames zijn nog nooit gedegradeerd uit de Hoofdklasse; daarmee zijn zij in de Hoofdklasse uniek. Na elf verloren play-offfinales werden de dames in 2009 landskampioen, toen in de finale werd gewonnen van Den Bosch. Het achttiende landskampioenschap werd behaald met 2-1 winst thuis en een verlies met 1-0 uit en een dag later tijdens de beslissingswedstrijd met 1-2 winst. Niet minder dan achtmaal werd de play-offfinale verloren van Den Bosch.

In 2009 volgde bij de dames trainer/coach Robbert-Paul Aalbregt de Argentijn Max Caldas op. Aalbregt werd in 2010/2011 opgevolgd door Peter Bolhuis, die in 2011/2012 weer werd vervangen door Patrick Bakker. In de zomer van 2012 kwam de Australische ex-speelster Alyson Annan als assistent-coach van Van den Honert over als hoofdcoach naar de dames. Die werden onder haar leiding derde in de reguliere competitie en ze behaalden het negentiende landskampioenschap door in de play-offfinale over drie wedstrijden opnieuw Den Bosch te verslaan. Oud Amsterdam Heren 1-speler Robert Tigges is verantwoordelijk voor de het damesteam.

Erelijst

Mannen
 Landstitel (21)
 1925, 1926, 1927, 1928, 1929, 1932, 1933, 1934, 1937, 1962, 1964, 1965, 1966, 1975, 1994, 1995, 1997, 2003, 2004, 2011, 2012

 KNHB beker
 1996

 Europacup I (1)
2005

 Europacup II (3)
1999, 2003, 2007

 Landskampioen zaalhockey (9)
 1988, 1989, 2009, 2010, 2012, 2015, 2016, 2017, 2018, 2020

Resultaten 1974-heden

Vrouwen
 Landstitel (21)
 1937, 1938, 1949, 1971, 1972, 1974, 1975, 1976, 1979, 1980, 1981, 1983, 1984, 1987, 1989, 1991, 1992, 2009, 2013, 2019, 2023

Euro Hockey League (1)
2022

 EuroHockey Club Champions Cup (2)
2014, 2019
 Europacup I (12)
1975, 1976, 1977, 1978, 1979, 1980, 1981, 1982, 1988, 1989, 1990, 1992

 Europacup II (6)
1998, 1999, 2001, 2005, 2006, 2009

 Landskampioen zaalhockey (5)
1972, 1987, 2013, 2017, 2018

Resultaten 1982-heden

(Oud-)internationals van Amsterdam

Dames

Heren

Externe link
 Website AH&BC

Sportvereniging in Amsterdam
Hockeyclub in Noord-Holland
Bandyvereniging
Sportvereniging in Amstelveen