Michel Portal
Michel Portal (Bayonne, 27 november 1937) is een Franse muzikant (klarinet, saxofoon, basklarinet, bandoneon) en componist. Als een 'allround muzikant die op veel stilistische bruiloften danst' (Ekkehard Jost), ontpopt hij zich zowel in de jazz als als klassieke solist en met ensembles van nieuwe muziek. Als basklarinettist zorgde hij voor belangrijke stilistische en technische impulsen.

Biografie 
Portal, die opgroeide met Baskische folklore (zijn grootvader leidde een fanfare), leerde klarinet vanaf 6-jarige leeftijd. Tijdens zijn schooltijd was hij enthousiast over jazz, maar voltooide hij een klassieke opleiding tot klarinettist. Hij voltooide zijn instrumentale studie aan het conservatorium van Parijs met een eerste prijs in 1958. Aan het begin van zijn muzikale carrière legde Portal zich toe op klassieke muziek en hedendaagse Europese concertmuziek. Vanaf 1967 maakte hij deel uit van het ensemble Musique Vivante (inclusief grensverleggende interpretaties door Luciano Berio, Pierre Boulez en Karlheinz Stockhausen).Bovendien wijdde hij zich o.a. als metgezel van Édith Piaf ook op populaire muziek. Getriggerd door een concert van Dizzy Gillespie, verdiepte hij zijn voorkeur voor jazz vanaf het midden van de jaren 1960. Hij speelde basklarinet en altsaxofoon met o.a. Jef Gilson, François Tusques, Jean-Luc Ponty en André Hodeir. De bandoneon werd later toegevoegd (voor het eerst gehoord in Mauricio Kagels Exotica). Sinds het begin van de jaren 1970 was hij een van de prominente vertegenwoordigers van de Franse freejazz. Met componist en trombonist Vinko Globokar, Jean-Pierre Drouet en Carlos Roqué Alsina was hij medeoprichter van het improvisatiekwartet New Phonic Art.

Portal breidde zijn muzikale kennis uit door internationale muzikale contacten. Hij zette zijn samenwerking voort met Joachim Kühn, die in de jaren 1960 begon en speelde ook met musici als Anthony Braxton, Jack DeJohnette, Daniel Humair, Barre Phillips, John Surman, Bernard Lubat, Dave Liebman, Louis Sclavis, Nguyên Lê en Vernon Reid. Hij werkte in duo's met accordeonist Richard Galliano en pianist Martial Solal en sinds 2009 met Yaron Herman. Sinds 1975 schreef Michel Portal ook tal van filmmuziek en is nog steeds actief als vertolker van nieuwe muziek en klassieke klarinetconcerten.

Prijzen en onderscheidingen 
 1959: Conservatoire Supérieur de Paris 
 1963: Concours International de Genève et du Jubilé Suisse
 1968: Prix Django Reinhardt
 1983: Grand Prix International de la Musique

Discografie 
 1966: André Hodeir: Anna Livia Plurabelle
 1969: Our Meanings and Our Feelings; Karlheinz Stockhausen: Aus den sieben Tagen 
 1970: Alan Silva en het Celestrial Communication Orchestra: Seasons; Mauricio Kagel: Exotica
 1971: Splendid Yzlment; New Phonic Art
 1972: Michel Portal Unit: A Chateauvallon – No, No But It May Be (met Bernard Vitet, Beb Guérin, Léon Francioli, Pierre Favre, Tamia)
 1974/1981: L'ombre rouge (met Louis Sclavis, Christian Escoudé, Joseph Dejean, Claude Barthélémy, Daniel Humair e.a.) 
 1976: Chateauvallon '76 (met Léon Francioli, Beb Guérin, Bernard Lubat)
 1979: Dejarmé Solo (solo)
 1987: Turbulence (met Harry Pepl, Andy Emler, André Cecarelli e.a.); Men's Land
 1988: Portal/Kühn/Humair/Solal/Jenny-Clark/Ducret: 9-11 P.M. Town Hall (allen op drie nummers)
 1991/1992: Any way 
 1994/1995: Musiques de Cinemas (met Juan José Mosalini, Doudou N’Diaye Rose, Ralph Towner e.a.)
 1995: Michel Portal – Richard Galliano: Live
 1997: Dockings (met Markus Stockhausen, Bojan Zulfikarpašić, Bruno Chevillon, Steve Swallow, Joey Baron)
 2000: Michel Portal/Steven Kent/Mino Cinelu: Burundi
 2001/2002: Minneapolis We Insist! 
 2004: Michel Portal – Richard Galliano: Concerts
 2006: Birdwatcher (met Airto, Tony Hymas, Tony Malaby, François Moutin e.a.)
 2016: Radar - Live at theater Gütersloh - Intuition  (European jazz legends 07)
 2017: Michel Portal & Quatuor Ebene:  Eternal Stories (Erato Records), met Richard Héry, Xavier Tribolet, Streichquartett Quatuor Ébène
 2021: MP84 (met Bojan Zulfikarpašić, Bruno Chevillon, Lander Gyselinck en Nils Wogram) - Label Bleu

Filmografie 
 1970: Hoa-Binh
 1979: Écoute voir…
 1979: Les chiens
 1979: L'adoption
 1980: Un page d'Amour
 1981: L'ombre rouge
 1982: Le retour de Martin Guerre
 1984: L'ennemi public n° 2
 1986: Max mon amour
 1987: Yeelen
 1987: Le moine et la sorcière
 1988: Milan noir
 1988: Une histoire de vent
 1988: Prisonnières
 1988: Natalia
 1988: En toute innocence
 1989: Le train de Vienne
 1989: Les enfants de desordre
 1989: Die toten Fische
 1989: Le diable en ville
 1990: Angels
 1990: Aventure de Catherine C.
 1990: Dr. Petiot
 1992: La peur
 1992: Le retour de Casanova
 1992: Poulets à l'amende
 1993: Pour demain
 1994: La machine
 1994: Eugénie Grandet 
 1996: Le bel été 1914
 1997: Buud Yam
 1998: De gré ou de force
 1998: Un fait divers
 1999: C'est quoi la vie?
 2000: La dette
 2000: Aïe
 2000: Passionnément
 2002: L'enfant des lumières
 2002: À cause d'un garçon
 2003: Un fils de notre temps
 2005: Jusqu'au bout
 2006: Les aventuriers des mers du Sud
 2010: Cigarettes et bas nylon

Literatuur 
 Wolf Kampmann (Hrsg.), unter Mitarbeit von Ekkehard Jost: Reclams Jazzlexikon. Reclam, Stuttgart 2003, ISBN 3-15-010528-5.
 Martin Kunzler: Jazz-Lexikon. Band 2: M–Z (= rororo-Sachbuch. Bd. 16513). 2. Auflage. Rowohlt, Reinbek bei Hamburg 2004, ISBN 3-499-16513-9.
 Ian Carr, Digby Fairweather, Brian Priestley: Rough Guide Jazz. Der ultimative Führer zum Jazz. 1800 Bands und Künstler von den Anfängen bis heute. 2., erweiterte und aktualisierte Auflage. Metzler, Stuttgart/Weimar 2004, ISBN 3-476-01892-X, S. 547.

Frans klarinettist
Frans saxofonist
Frans componist