COLUMN Helpt ERP-software de management accountant?
Helpt ERP-software de
management accountant?

CO LUM N

Jacques Theeuwes
De introductie van
ERP-systemen (SAP,
Baan, et cetera) in het
bedrijfsleven is de
laatste jaren in een
stroomversnelling
geraakt. Wereldwijd
zijn de grotere, maar
ook de kleinere bedrij­
ven overgegaan tot de
aanschaf van deze
moderne software
(Curran, e.a.1998). Zowel de software-bedrijven
als de IT-adviesbureaus hebben hier een groot
deel van hun omzet aan te danken. De versnelling
is deels veroorzaakt door de millenniumproblematiek. Verouderde en geïsoleerde software­
programma 's die op veel plekken in het bedrijf
aanwezig zijn konden in één keer vervangen
worden door een geïntegreerd software-pakket,
dat gebruikmaakt van de mogelijkheden van de
nieuwe databasetechnologie.
Enterprise Resource Planning Systems bevatten
toepassingsmodules voor verschillende functionele
gebieden binnen een organisatie zoals Human
Resource, Manufacturing and Logistics, Sales and
Distribution en Finance and Accounting.
Actuele gegevens uit deze verschillende
gebieden kunnen door geautoriseerde gebruikers
worden geraadpleegd, zodat dwarsverbanden
snel kunnen worden gelegd.
Invoering van ERP-software is echter een
kostbare en tijdrovende activiteit gebleken. Om
deze investering rendabel te maken is een goed
gebruik van de beschikbare data voor verbetering
van de bedrijfsvoering essentieel. Hier ligt een
grote uitdaging voor management, accountants
en controllers.
 SEPTEM BER 1999

GSJab

Technisch is het voor managers op alle
niveaus in de organisatie mogelijk om zelf direct
informatie op te vragen over de gang van zaken
in hun verantwoordelijkheidsgebied en deze
gegevens te analyseren en te combineren met
gegevens uit andere verantwoordelijkheidsgebieden. Een voorwaarde is wel dat het management
leert om dwarsverbanden te leggen en cijfers te
analyseren. Zover is het nu nog niet. Hier ligt een
ondersteunende taak voor controllers. Toch zijn
er op dit gebied ook al help-programma ’s te koop
die de managers ondersteunen bij de analyse van
de gegevens over de operationele processen. Ook
bij de ontwikkeling van deze programma 's en het
invoeren ervan op het managementniveau kan de
controller een belangrijke rol spelen. Immers,
voor de ontwikkeling en het gebruik van software
voor managementinformatie is de kennis van
controllers over het maken van zinvolle combina­
ties van gegevens uit verschillende bedrijfsgele­
den goed te gebruiken. Bij het ontwikkelen van
management accounting systemen, zoals Acitivity
Based Costing en Balanced Scorecard, is veel
inzicht ontstaan in de samenhang tussen bedrijfs­
processen en de relaties tussen accountinginformatie en andere informatiesoorten.
De noodzaak om dwarsverbanden te kennen
gaat momenteel zelfs over de grenzen van de
eigen organisatie heen. Door het ontstaan van
min o f meer langdurige samenwerkingsrelaties
tussen toeleverende en afnemende bedrijven
(supply chains) wordt het succesvol opereren van
organisaties steeds meer afhankelijk van de
Prof. Dr. J.A.M . Theeuwes RA is hoogleraar Bedrijfsecono­
mie bij de Faculteit Technologie Management van de Techni­
sche Universiteit Eindhoven.
 427

kwalitatieve prestaties van de andere schakels in
de keten. De horizontale relaties tussen de
medewerkers van verschillende bedrijven spelen
hierbij een belangrijke rol. Informatiebeschik­
baarheid voor deze operationele medewerkers zal
ook door de nieuwe informatiesystemen (inclusief
de management accounting systemen) onder­
steund moeten gaan worden. In dit verband wordt
al gepleit voor een aanpassing van de naam van
het vakgebied waarin deze accentverlegging tot
uitdrukking komt: Organizational Accounting
(Shields 1997). Hoe dan ook, de plaats van het
accounting-deel in de ERP-systemen zal relatief
geringer worden, en meer dan nu geïntegreerd

428

zijn met de operationele informatie van andere
functionele gebieden in organisaties. Deze
integratie zal nog vee! creativiteit vergen van
controllers en systeemontwikkelaars.
LITERATUUR:
Curran, T .r C. Keller, A. Ladd; SAP R/3 Business Blueprint:
Understanding the Business Process, New Jersey, 1998.
Shields, M .D., Research in Management Accounting by North
Americans in the 1990's, Journal of Management Accoun­
ting Research, 1997, 9, pp. 3-61.
SEPTEM BER 1999

E I ab.
