NIEUWS INZAKE WETGEVING, RESOLUTIES EN BESLIS­ SINGEN OP HET GEBIED DER BELASTINGEN HET INBRENGEN VAN WINST MET TERUGWERKENDE KRACHT IN EEN N.V.
N IE U W S IN Z A K E W E T G E V IN G , R E S O L U T IE S E N B E SL IS­
SIN G E N OP H E T G E B IE D D E R B E L A ST IN G E N
HET INBRENGEN VAN WINST MET TERUGWERKENDE KRACHT
IN EEN N.V.
door M r Dr E . Tekenbroek
Zij die bekend zijn met de fiscale literatuur hier te lande weten hoe
verschillende schrijvers met het hierboven staande onderwerp „worste­
len” . Allerlei, soms uitermate ingewikkelde, juridische constructies, die
getuigen van vindingrijkheid van de schrijvers zijn uitgedacht om
tot een rondlopend geheel te komen. In een notitie onder hetzelfde hoofd,
voorkomende in de aflevering van M aart 1952, wees ik daarop reeds.
De praktijk zat te wachten op een regeling van deze materie waaraan
men houvast heeft. De H.R. heeft thans met zijn arrest d.d. 28 Mei j.1.
enig licht in deze materie gebracht. Het arrest heeft betrekking op de uit­
spraak van de Rotterdamse R. v. B., die ik ter sprake bracht in mijn
bovenvermelde notities.
 Ontdaan van alle bijkomstigheden lagen de feiten als volgt:
November 1946 kwamen vennoten van een commanditaire vennoot­
schap met elkaar overeen hun vennootschap in een N .V . om te zetten,
het bedrijf daarin in te brengen, met dien verstande, dat de beherende
vennoot directeur zou worden met een jaarsalaris van ƒ 12.000,—- plus
tantième en het bedrijf van 1 Januari 1947 af voor rekening en risico
van de op te richten N .V . zou lopen. In November 1946 was men het in
feite over de inhoud der statuten eens. Door tal van omstandigheden werd
de verklaring van geen bezwaar pas in October 1948 verkregen en de
N .V . eerst in December 1948 notarieel opgericht.
In het jaar 1947 werd met het bedrijf een behoorlijke winst gemaakt:
onder de vigueur van de comm. vennootschapsacte competeerde daarvan
aan de beherende vennoot rond ƒ 170.000, — •. De Inspecteur sloeg de
beherende vennoot daarvoor aan in de inkomstenbelasting over 1947. De
beherende vennoot ging in beroep stellende, dat hij slechts voor ƒ 12.000
aangeslagen mocht worden, want op meer had hij geen recht.
De Raad van Beroep stelde hem in het ongelijk en bezigde daarvoor
een van de ingenieuze constructies, waarop ik hierboven doelde. (De
Inspecteur had in zijn vertoogschrift de Raad twee van die constructies
ter keuze voorgedragen).
De belastingplichtige ging in cassatie o.m. stellende, dat het bedrijf
van 1 Januari 1947 niet meer voor zijn rekening en risico werd uitge­
oefend. Bij de mondelinge toelichting op het middel werd een analogie
getrokken tussen de N .V . in statu nascendi en art. 3 B.W . krachtens
welk artikel een ongeboren kind drager van rechten is. Z o ’n ongeboren
kind kan dus vermogen hebben, dat uiteraard inkomen afwerpt.
 De H.R. casseerde de uitspraak en overwoog met betrekking tot het
hierboven vermelde middel:
„dat ingeval een belastingplichtige met een bestaande naamloze ven­
nootschap overeenkomt, dat hij zijn bedrijf met ingang van een in de
toekomst gelegen tijdstip tegen de waarde per dien datum aan haar zal
overdragen, onder bepaling, dat hij van dat tijdstip af nog gedurende
zekeren tijd tegen een te genieten salaris het bedrijf zal blijven voeren
op eigen naam doch voor rekening en risico van de naamloze vennootmab

blz. 406

schap, het duidelijk is, dat gedurende dien tijd de opbrengst van het
bedrijf niet door hem wordt genoten en dus voor hem geen inkomen
vormt, aangezien toch ingevolge artikel 17 van het Besluit op de Inkom­
stenbelasting 1941 opbrengst van een bedrijf, welke deel uitmaakt van het
bij artikel 5 vermelde onzuivere inkomen, enkel wordt genoten door dege­
nen, voor wier rekening het bedrijf wordt uitgeoefend;
dat het onderhavige geval van het zoeven veronderstelde niet wezenlijk
verschilt;
dat toch ingevolge de door belanghebbende in 1946 met zijn medeven­
noten gesloten overeenkomst het bedrijf der commanditaire vennootschap
per 1 Januari 1947 zou worden ingebracht in een op te richten naamloze
vennootschap en, in afwachting van den inbreng, van genoemden datum
af dat bedrijf weliswaar door en op naam van de commanditaire ven­
nootschap verder werd gedreven doch niet meer voor haar rekening, maar
voor rekening van de op te richten naamloze vennootschap;
dat niet met zekerheid viel te zeggen, of de rechtspersoon zou ontstaan,
en dus ook niet zeker was, of haar de winst zou toevloeien en zij daarvoor
zou kunnen worden belast;
dat, zou de naamloze vennootschap ten slotte niet tot stand zijn geko­
men, de winst alsnog aan de vennoten der commanditaire vennootschap
zou zijn ten deel gevallen en zij alsdan daarvoor zouden moeten worden
belast;
dat echter, nu de naamloze vennootschap in 1948 haar beslag heeft
gekregen, de in 1947 met het ingebrachte bedrijf behaalde winst aan haar
is toegevloeid en de Raad van Beroep dan ook ten onrechte die winst aan
de commanditaire vennootschap en bijgevolg aan belanghebbende voor
zijn aandeel daarin heeft toegerekend;
dat dit middel mitsdien ook gegrond is;”
De grote verdienste van het arrest acht ik zijn eenvoud, een ware ver­
ademing na de zware kost die de literatuur op dit punt biedt.
 Men zij intussen voorzichtig met het trekken van conclusies uit het
arrest. In de eerste plaats geldt voor dit arrest hetzelfde dat geldt voor elk
arrest: het heeft betrekking op een bepaald geval en niet altijd liggen de
feien zoals ze hier lagen.
M aar afgezien daarvan is het van belang er op te wijzen, dat de datum
waarop het bedrijf voor rekening en risico van de N .V . ging lopen in
deze lag na de datum, waarop partijen omtrent de inbreng van het bedrijf
in een N .V . contracteerden.
Men mag niet over de in de overwegingen van de H.R. voorkomende
zinsnede: „met ingang van een in de toekomst gelegen tijdstip” heen
lezen.
Het arrest roept nog enige interessante problemen op met betrekking tot
de heffing van registratierecht, van vennootschapsbelasting over het eerste
boekjaar, van inkomstenbelasting en van vermogensbelasting.
W at de inkomstenbelasting betreft ligt het m.i. in de rede aan te nemen,
dat het onderhavige bedrijf in het najaar van 1947 werd geliquideerd.
m ab

blz. 407.
