REPERTORIUM VAN TIJDSCHRIFT LITERATUUR OP HET GEBIED VAN ACCOUNTANCY EN BEDRIJFSHUISHOUDKUNDE
MAANDBLAD VOOR ACCOUNTANCY EN BEDRIJFSHUISHOUDEUNDE
CONTROLE
Dinsdag 7 September 1937,
van 14— 17.30 uur
Drukkerij.
De controle van de boekhouding van de Drukkerij, bedoeld in het
vorige vraagstuk — dat gemakshalve hierbij opnieuw wordt verstrekt
•— wordt aan een accountant opgedragen.
Die accountant heeft een algemeene instructie voor de door de
assistenten te verrichten contróle-arbeid, waarin alle voorschriften
voor de regelmatig voorkomende controlewerkzaamheden worden ge­
geven. Daarnaast wordt voor elke contróleopdracht in het bijzonder
een zgn. „bijzondere instructie” opgemaakt, welke bestaat uit een
beschrijving van de controlewerkzaamheden, welke naast de algemeenen (dus b.v. de controle van kas, bank, giro, inkoopboek, e.d.) bij
die controle moeten worden verricht.
Gevraagd wordt, in aansluiting met Uw beschrijving van de admini­
stratieve inrichting te vervaardigen:
a. deze bijzondere instructie;
b. het volledig werkprogram (auditve! of boekje) voor deze con­
trôle.
Vrijdag 10 September 1937,
van 9—12.30 uur
Investigation: Exploitatie Winkelzaken.
Een N.V. heeft in verschillende steden in Nederland een 20-tal win­
kelzaken.
De inkoop geschiedt vanuit het hoofdkantoor. De goederen worden
door de leveranciers deels naar de winkels gezonden en deels naar
het centraal magazijn, waaruit zoonoodig de winkelvoorraden worden
aangevuld.
De winkelhouders genieten vast weekloon. Zij betalen de kleine uit­
gaven voor de winkel en houden hun eigen salaris van de winkelontvangsten in. Een enkele keer koopen zij bij grossiers ter plaatse arti­
kelen, welke zij dan contant betalen.
Zij zenden elke dag naar het hoofdkantoor een afrekening als volgt:
Winkelontvangsten ....................................
ƒ
af: Kleine uitgaven volgens bijvoegde
specificatie met bewijsstukken .............. ƒ
Inkoopen ......................................................
Diversen (nader omschreven) .............. „
Gestort op de girorekening .....................
ƒ

Elke winkelhouder heeft ƒ 100,— wisselgeld.
 In elke winkel is een cassière, die een kasregister bedient en tevens
voor de verpakking zorgt. De verkoopsters en winkelhouders mogen
geen gelden in ontvangst nemen en de controle op de cassières be­
staat uit de automatische telling van het kasregister en het toezicht,
dat het publiek, de winkelhouder en de verkoopsters kunnen uitoefe­
nen op het juiste aanslaan van het bedrag door het zichtbaar komen
van de te betalen som.
Er zijn drie controleurs en twee etaleurs in dienst, die geregeld de
winkels bezoeken.
In de boekhouding komen o.a. voor de grootboekrekeningen „Goe­
deren”, „Winkels” en „Onkosten”.
De goederen, welke in het centraal magazijn worden opgeslagen,
worden op de rekening „Goederen” geboekt en bij verstrekking tegen
inkoopprijs overgeboekt naar de rekening „Winkels”. Van de in het
centraal magazijn opgeslagen goederen wordt geen magazijn-administratie gehouden. De rekening „Winkels” wordt gedebiteerd voor aan
de winkels gezonden goederen, eveneens tegen inkoopprijs, en ge­
crediteerd voor de girostortingen. In een bijboek wordt een overzicht
van deze gegevens per winkel bijgehouden. De bruto-winst-bepaling
geschiedt door begin- en eindvoorraad in aanmerking te nemen.
Alle kosten worden geboekt op de rekening „Onkosten”, waarbij
een specificatie naar de aard der kosten, in totaal en dus niet per
winkel, wordt gemaakt. Een belangrijke post daarbij is de huur, aan­
gezien alle winkels in gehuurde perceelen zijn gevestigd. De verbou­
wing van de perceelen bij het openen van een nieuwe winkel komt
grootendeels ten laste der N.V. en wordt op de Onkostenrekening ge­
boekt, dus onmiddelijk geheel ten laste van de winstrekening gebracht.
Er zijn in 1934, 1935 en 1936 resp. 4, 3 en 2 nieuwe winkels geopend.
 De N.V. maakte vóór 1930 een behoorlijke bedrijfswinst, maar se­
dert 1931 verlies, dat tot en met 1935 steeds stijfende was. Over 1936
is een winst behaald van ruim ƒ 2.000,— op een geplaatst aandeelenkapitaal van ƒ 500.000,—.
173

Commissarissen overwegen, dat in deze winst begrepen moet zijn
een zgn. devaluatiewinst als gevolg van de monetaire maatregelen
in September 1936 en besluiten in verband met de onbevredigende
bedrijfsuitkomsten en de omstandigheid, dat de onderneming behoefte
heeft aan geldmiddelen, de vraag onder de oogen te zien of verwacht
mag worden, dat de onderneming in de naaste toekomst rendabel zal
worden en of zulks mogelijk door bezuiniging of reorganisatie zou
kunnen worden bevorderd en dragen U een onderzoek op om hen
hieromtrent van voorlichting te dienen.
Gevraagd wordt:
a. Op welke wijze Gij de invloed van de monetaire maatregelen uit
de bedrijfsuitkomsten over 1936 zult elimineeren.
b. Op welke wijze Gij het onderzoek zult instellen om Commissaris­
sen te kunnen inlichten omtrent de vermoedelijke toekomstige ren­
tabiliteit en de maatregelen in verband daarmede te treffen.
Bij de beantwoording van de tweede vraag moet worden uitgegaan
van een door den candidaat op te stellen bedrijfsbegrooting (zonder
cijfers) en vervolgens moet worden aangegeven de wijze, waarop de
accountant de cijfers voor deze begrooting zal verzamelen en in het
bijzonder hoe hij zich van de betrouwbaarheid der cijfers, welke hij
aan de boekhouding ontleent, zal vergewissen.
Vrijdag 10 September 1937,
van 14—17.30 uur
Tram- en Autobusonderneming.
Een intercommunale tramweg- en autobusonderneming vervoert
zoowel reizigers als goederen tegen vaste tarieven. De onderneming
heeft rechtstreeksch verkeer met andere diensten, waarvoor zij vrach­
ten int en die ook haar vrachten in ontvangst nemen.
 Het passagiersvervoer geschiedt uitsluitend tegen vooruitbetaling;
het goederenvervoer zoowel tegen vooruitbetaling als tegen nabeta­
ling. De zendingen kunnen met remboursement zijn belast. Zoowel de
stationsambtenaren als de conducteurs zijn met de afgifte van plaats­
bewijzen en de bevrachting van goederen belast. Conducteurs storten
gedurende de dag een deel hunner ontvangsten in de kassen van de
stations, die zij passeeren, tegen afgifte van een kwitantie. Aan het
einde van de dag storten zij het onder hun berusting zijnde geld in
de kas van het station van aankomst.
Goederen worden óf dadelijk na aankomst thuisbezorgd óf na aan­
komst ter beschikking gehouden van den geadresseerde, die dan daar­
van een bericht van aankomst krijgt.
De in de stationskassen aanwezige en niet benoodigde gelden wor­
den gestort bij de postchèque- en girodienst op de rekening der on­
derneming. Deze gelden kunnen benoodigd zijn voor het uitbetaling
van remboursementen, loonen, e.d. Buitendien kan door het hoofdkan­
toor opdracht worden verstrekt gelden uit de stationskas per trein te
verzenden naar een ander station.
Gevraagd wordt:
a. Welke maatregelen van interne controle U zult voorschrijven met
betrekking tot de ontvangsten uit het vervoer en hoe U de accoun­
tantscontrole op die ontvangsten zult uitvoeren.
b. In details aan te geven hoe U in aansluiting op Uw geheel con­
troleplan de kas van een station zult controleeren.
REPERTORIUM VAN TIJDSCHRIFT LITERATUUR
OP HET GEBIED VAN ACCOUNTANCY EN
BEDRIJFSHUISHOUDKUNDE
Red.: Drs. M. BEHRENS en Drs. G. L. GROENEVELD
voor bedrijfseconomie en J. P. DE HAAN en
Drs. E. M. PREMSELA voor accountancy
A.
III.
 ACCOUNTANCY

LEER VAN DE INRICHTING

Mechanische Hilfsmittel in Sparkassenbetrieben
K r u m m e 1, W. — De kantoormachines hebben een groote beteekenis gekregen voor het spaarbankbedrijf. Schr. geeft een alge­
meen overzicht van de tot op heden bij spaarbanken in gebruik zijnde
machines en hulpmiddelen.
A III 3
Die Buro-Industrie Sept. 1937

MAANDBLAD VOOR ACCOUNTANCY EN BEDRIJFSHUISHODDKUNDE

174

Toepassing van de horizontale journaal-grootboekmethode in het klein­
bedrijf
Ma s t , Ph. v a n d e r — Beschreven wordt de boekhouding van
den plattelands-winkelier.
A III 3
Maandblad v. h. Boekhouden Juni 1937
Accounting for niotion picture production
Mc. L o u g h l i n , T. E. — Beschreven worden het rekeningstelsel
en de kostenverdeeling voor de film-industrie.
A III 3
The Accountant 29 Mei 1937
IV.
LEER VAN DE CONTROLE
The duties of auditors
R e d a c t i e — De eisch tot schadevergoeding, ingesteld tegen een
chartered accountant (gedaagde), op grond van het feit, dat naar
cliënt meende door de nalatigheid van een van de assistenten van ge­
daagde, het mogelijk was, dat een employé zich gelden had toege­
ëigend, die niet meer terugbetaald konden worden, werd door de
rechtbank afgewezen. Uitvoerig is de behandeling voor de rechtbank
weergegeven.
A IV 2
The Accountant 27 Februari 1937
The audit of municipal accounts: another case of embezzlement
R e d a c t i e — Naar aanleiding van een fraude met gemeente­
gelden, wordt een beschouwing gegeven, aan de hand van de Local
Oovernement Act 1933, over de controle op de gemeente-gelden.
 A IV 3
The Accountant 6 Maart 1937
Mechanisation and the auditor
M o s 1e y, A. E. — Besproken worden de veranderingen in de
methode van controleeren, die noodig geworden zijn door de mecha­
nisatie van de boekhouding.
A IV 3
The Accountant 20 Maart 1937

B.
BEDRIJFSHUISHOUDKUNDE

a. ALGEMEENE BEDRIJFSHUISHOUDKUNDE
III.
WAARNEMINGSMIDDELEN
The interpretation of accounts
N e l s o n , B. — Aan de hand van cijfervoorbeelden etc. wordt
het nut besproken van tusschentijdsche bedrijfsoverzichten, ook als
gids voor de toekomst.
B a III 2
The Accountant 27 Maart 1937
De gepubliceerde jaarrekening der industrieele naamlooze vennootschap
G r u i s e n , J. O. v a n — Schr. bespreekt de in het verkeer ge­
groeide normen ten aanzien van de gepubliceerde jaarrekeningen der
industrieele naamlooze vennootschappen. Zijn conclusie is, dat deze
onder een zeer bepaalde gezichtshoek moet worden beschouwd en
dat van deze jaarrekening niet verwacht kan worden, dat absolute
waarheden tot uitdrukking komen. De algemeene beginselen kunnen
niettemin leiden tot een bevredigende informatie omtrent de relatieve
positie van de vennootschap.
B a lil 3
De Naamlooze Vennootschap Sept. 1937
V. LEER VAN DE FINANCIERING
Industriefinanciering in Engeland
Va l k , dr. H. M. H. A. v a n d e r — Schr. leidt de bespreking
in van het werk van Grant over de kapitaalmarkt in Engeland na den
oorlog. Nadat schr. de belangrijkste punten uit dit werk naar voren
gebracht heeft, werpt hij de vraag op, in hoeverre de systemen van
industrie-financiering in de verschillende landen naar elkaar groeien.
Schr. meent, dat hiervan wel sprake is, maar dat toch elk land zijn
speciale financieele structuur en moeilijkheden behoudt.
 B a V 3a
Econ. Statistische Berichten 15 Sept. 1937
Reorganisaties
W i 11 e m s, W. ■
— Bij het beoordeelen van reorganisatievoorstel­
len maakt het verschil of men met baisse- dan wel met hausse-reorganisaties te doen heeft. Bij laatstgenoemde reorganisatie staat de
aandeelhouder in een gunstiger positie dan bij de eerstgenoemde.
B a V 8
Econ. Statistische Berichten 15 Sept. 1937
VI. LEER VAN DE ORGANISATIE
Bedrijfsbegrootingen in private ondernemingen
Ho g e we g , G. P. j. — Schrijver behandelt in dit vervolgartikel
de praktijk van het opmaken van een bedrijfsbegrooting. De exploitatiebegrooting dient vooraf te gaan aan de financieele begrooting.
Basis is de verwachte afzet, te schatten met behulp van statistieken
en marktanalyse. Medewerking van de organen die den afzet bewer­
ken is volstrekt noodzakelijk. Na de begrooting van de verkoopkosten

volgt die van de productie, eerst in quanta en daarna in geld, met
medewerking van de verschillende afdeelingsleiders. Met seizoenin­
vloeden worde rekening gehouden. Aan de hand van de verkregen
gegevens kan dan een oordeel worden geveld over een ev. expansie,
resp. differentiatie. De financieele begrooting dient te worden opge­
steld zoowel op korten als op langeren termijn. Tusschentijdsche her­
zieningen zullen herhaaldelijk noodig zijn.
B a VI 18
Maandblad voor Accountancy en Bedrijfshuishoudkunde Juli 1937
b. BIJZONDERE BEDRIJVEN
IV. LANDBOUW- EN CULTUURBEDR1JVEN
De vermeerdering van de rijstproductie op Java en Madoera sedert de
crisis
S c h e l t e m a , dr. A. M. P. A. — Het blijkt, dat de sawahpadicultuur sinds de wereldcrisis vooral is uitgebreid in de streken met
kleine padiproducties per hoofd en de streken, waar vóór de crisis
een belangrijke suikercultuur was.
 B b IV 5
Econ. Statistische Berichten 29 Sept. 1937
Voedselsituatie en rijstpolitiek
Vr i e s , dr. E. de en G. J. S c h i m m e l — Schrijvers geven
ten overzicht van de maatregelen, door de Indische regeering sedert
1933 ten behoeve van de voedselsituatie genomen.
B b IV 5
Econ. Statistische Berichten 29 Sept. 1937
De invloed van de rubberrestrictie op de bevolking van NederlandschIndië
L u y t j e s, A. — Schr. schetst de voordeelen van het restrictiestelsel voor de bevolking van Nederlandsch-Indië. Het rubberbezit is
klein en algemeen. De welvaartsvermeerdering is uit verschillende
cijfers duidelijk af te lezen. Ook op Java heeft deze opleving der rub­
bergewesten stimuleerend gewerkt.
B b IV 7
Econ. Statistische Berichten 29 Sept. 1937
De Deli-tabak tijdens de crisis
Ve e n , Mr. G. v a n d e r — In de Sumatra-tabakscultuur heb­
ben de groote concerns de crisis kunnen doorstaan dank zij hun be­
langrijke reserveeringen. De kostprijs werd met 30 % verminderd,
het areaal ingekrompen tot de allerbeste gronden. De productie is
met 40 % verminderd en thans in evenwicht met de consumptie. Op
haar oude peil zal deze cultuur in afzienbaren tijd wel niet meer ko­
men.
B b IV 9
Econ. Statistische Berichten 29 Sept. 1937
De ontwikkeling van de palmcultuur in Noord-Sumatra
K o l k m a n , dr. H. — Schr. geeft in het kort enkele cijfers over
de ontwikkeling en de beteekenis van de palmoliecultuur.
 B b IV 10
Econ. Statische Berichten 29 Sept. 1937
V. INDUSTRIE
De nijverheid in Nederlandsch-Indië
S i t s e n , P. H. W. — Schr. geeft den omvang van het bestaande
nijverheidsapparaat aan de hand van het in 1930 getelde aantal ar­
beiders. In de kleine nijverheid ontwikkelt zich in de laatste jaren
een zeer merkwaardige rationalisatie. De ontwikkeling van de fa­
brieksnijverheid staat in het teeken van de „oversea-plant”. Verder­
gaande nijverheidsontwikkeling acht Schr. gewenscht.
B b V 1
Econ. Statistische Berichten 29 Sept. 1937
Anderhalve eeuw stoomwezen in Nederland
Sneller,
Prof. Dr. Z. W. — De industrieele revolutie was
niet alleen een verandering van de techniek, overgang van hand­
arbeid in machine-arbeid, maar ook een verandering in de bedrijfs­
vorm; zij schiep de export-industrie en bracht een ommekeer in de
wereldhandel; bovendien had zij invloed op het sociale, politieke en
geestelijke leven. De tijd van de industrieele revolutie tot de wereld­
oorlog noemt men wel de eeuw van de techniek. Schr. bespreekt de
beteekenis van het woord techniek en zegt dat techniek en kapitalisme
niet behoeven samen te gaan. In het 18e eeuwsche Nederland vindt
men „trafiekbedrijf” en huisindustrie, beide ongemechaniseerd. Een
poldergemaal vertoonde de eerste stoomaandrijving. Tot de zestiger
jaren is de industrieele ontwikkeling in Nederland gering. De liqui­
datie van het Cultuurstelsel beschouwt schr. als een sterke stoot in
de richting van industrialisatie in Nederland. Toch werden tot om­
streeks 1900 geen industrieele emissies geplaatst. Twente ontwikkelde
zich met familiekapitaal. Pas na 1910, met de bankconcentratie, kwam
de Nederlandsche vermogensmarkt open te staan voor industrie-finan­
ciering. Ook de sociale kwestie dateert hier eerst van de negentiger
jargn.
 BbV1
De Ingenieur 15 Oct. 1937

MAANDBLAD VOOR ACCOUNTANCY EN BEDRUFSHTJISHOUDKUNDE
De gieterij een transportbedrijf?
S t o f f e l , Ir. S. H. — Het vele sjouwerswerk en het transport
met kranen en lorries in de gieterij brengen belangrijke elementen in
de kostprijs. Bij het gebruik van mechanische transportmiddelen zal
vaak „wachttijd” berekend moeten worden, als de bezettingsgraad
groot is. Het transport van modellen, kasten, vormplank, kerns en
gereedschap drukt zwaarder op gietwerk in stukproductie gemaakt
dan op de seriewerk.
B b V 3
De Gieterij October 1937
Metaalvliegtuigbouw in Nederland
L e y e n d e k k e r , Mr. O. — De strijd tusschen metaal en hout
is in den vliegtuigbouw nog niet uitgestreden. Voor Nederland is de
gemengde hout-metaalbouw van veel belang, o.m. met het oog op den
verkoop van licenties.
B b V8
Econ. Statistische Berichten 1 Sept. 1937
De margarine-industrie en de Nederlandsche olie-slagerij
De olie-industrie is in Nederland ontstaan uit de behoefte aan vee­
koeken. Toen de margarine-industrie na 1880—1900 opkwam, was het
verband met de olie-industrie aanvankelijk zeer los. Eerst na 1909,
wanneer de margarine-industrie meer en meer overgaat tot verwer­
king van plantaardige oliën, ontstaat een steeds sterker wordende
stimuleering van de productie van plantaardige oliën en van de varia­
tie daarin. Vooral in de jaren 1913—1924 worden de plantaardige
oliën primair voor de olie-industrie. Van 1924 tot 1929 is er een con­
stante vraag van de zijde der margarine-industrie, behoudens eenige
vermindering als gevolg van de aanwending van vischtraan. Na 1930
ontstaat een sterke druk op de productie van plantaardige oliën als
gevolg van den ingekrompen uitvoer van margarine. In den laatsten
tijd heeft de uitvoer van plantaardige oliën als zelfstandige factor zich
ontwikkeld.
 B b V 12
Economische Voorlichting Sept. 1937
De ontwikkeling van de Nederlandsche zuivelbereiding
B o e k el, Dr. Ir. P. N. — In een serie artikelen geeft Schr. een
historische schets van de Nederlandsche zuivelbereiding, beginnende
bij de ontwikkeling van de veehouderij in de 19e eeuw.
B b V 16g
Het Algemeen Zuivel- en Melkhygiënisch Week­
blad 22 October 1937
Over het ontwerp 1937 van een electriciteitswet
F e l d m a n n , P r o f . Dr. Ing. C. — Drie onderwerpen zijn van
belang: Ie. het stelsel van concessie-verleening, 2e. de organisatie
der electriciteitsvoorziening, waarbij schr. wijst op de wenschelijkheid om productie, distributie en levering in één hand te krijgen; en
3e. de koppeling der fabrieken.
B b V 19
De Ingenieur 8 Oct. 1937
Het geprojecteerde spaarbekkenkrachtwerk „Geulle”
R o m b o u t s , I. G. L. — De inleiding bespreekt de drieledige
taak van de „energiehuishouding” : Ie. rationeele benutting van de na­
tuurlijke energiebronnen, 2e. veredeling van de energie en 3e. distri­
butie van de „veredelde” energie. Het geprojecteerde spaarbekken­
krachtwerk „Geulle” heeft ten doel: spitsdekking en energieveredeling
door omvorming van goedkoope energie in spitsenergie. Achtereen­
volgens worden van „Geulle” de voordeelen besproken op bedrijfseco­
nomisch, bedrijfstechnisch en sociaaleconomisch gebied.
B b V 19
Economisch Technisch Tijdschrift 4 Oct. 1937
VII.
TRANSPORT EN ANDERE DIENSTVERLEENING
De kwestie van de retourvracht in de ordening van het verkeerswezen
G r o o t , A. M. ■
— Schr. schetst de vernielende uitwerking, die de
retourvracht-kwestie op het verkeerswezen heeft. Langs den weg der
prijsvorming is hier geen oplossing voor te vinden, slechts langs dien
van diepgrijpende en alles omvattende ordening.
 B b VII 1
Econ. Statistische Berichten 8 Sept. 1937
Organisatorische opbouw van het transportwezen
N i e u w e n h u i s , Dr. J. G. J. — Tegen den vorm van „organi­
satorische opbouw van het transportwezen”, zooals die voorgestaan
wordt door Ir. Bongaerts, voorzitter van den Bond van bedrijfsautohouders in Nederland (B.B.N.), teekent Schr. verzet aan. Schr. meent,
dat de indeeling naar het verkeersmiddel de opbouw van het streek­
vervoer doorkruist, en het groepsbelang inplaats van het algemeen
belang op den voorgrond plaatst. Schr. verwacht dan ook meer van
de regeling, die wordt voorbereid door de commissie de Vries, name­
lijk de coördinatie van het verkeer.
B b VII 1
Spoor- en Tramwegen 28 Sept. 1937
De afrooming van het verkeer
G r o o t , drs. A. M. — Door de motoriseering en versnelling van
het verkeer te water en te land ging de oorspronkelijke werkverdeeling met den spoorweg teniet. Het gevolg daarvan is, dat de spoor­

175

wegen hun gedifferentieerde tariefpolitiek niet kunnen handhaven, om­
dat het best betaalde goederenvervoer wordt afgeroomd. Het gevolg
is, dat de tarieven worden genivelleerd. De spoorwegen blijven dan
echter nog machteloos tegen de afrooming op de intensiefste lijnen.
Contracten met groote verzenders zijn een onvolkomen hulpmiddel.
Men vindt hierin een van de belangrijkste verliesoorzaken van het be­
drijf, die alleen kan worden weggenomen door zulke drastische maat­
regelen dat men er van terugschrikt.
B b Vil 2
Econ. Statistische Berichten 1 Sept. 1937
De spoor- en tramwegen in Ned.-Indië in de crisisjaren en daarna
B e u k e l m a n , ir. H. R. — Schr. geeft een interessante beschou­
wing, toegelicht met grafieken, over de ontwikkeling en de situatie
van de spoor- en tramwegen in Ned.-Indië.
 B b VII 2
Econ. Statistische Berichten 29 Sept. 1937
De verliezen van het spoorwegbedrijf
Gr o o t , drs. A. M. — Tengevolge van de ondoelmatige regeling
van 1890 zijn de door den Staat bijbetaalde tekorten aanzienlijk hooger dan het werkelijke exploitatieverlies van het spoorwegbedrijf be­
draagt. Bovendien drukken op de exploitatierekening rente en afschrij­
ving op activa, waarvan intusschen de vervangingswaarde sterk is
gedaald, zonder dat het bedrijf de noodige afschrijvingen heeft toe­
gepast.
Ook een particulier bedrijf zou in gelijke omstandigheden nog niet
zijn opgeheven; de bijbetalingen door den Staat beteekenen volgens
Schrijver dus veeleer een subsidie aan de obligatiehouders dan aan
het bedrijf. Bovendien rechtvaardigt de beschikbaarheidsnuttigheid het
in stand houden van een verliesbrengend spoorwegbedrijf en verder
leiden het systeem van een uniform maximumtarief en de algemeene
vervoerplicht in sommige gevallen tot verliesbrengend vervoer. Dit is
echter geen motief tot opheffing van het spoorwegbedrijf; het is twij­
felachtig, of het wegverkeer op de dientengevolge verhoogde kosten­
basis rendabel zou zijn.
B b VII 2
Maandblad voor Accountancy en Bedrijfshuishoudkunde juli 1937
De Nederlandsch-lndische scheepvaart
E n s t, W. v a n — In de Nederlandsch-lndische scheepvaart is
de K.P.M. te vergelijken met een „waterspoorweg”, de inheemsche
prauwvaart met een wilde binnenscheepvaart. In de internationale ver­
bindingen heeft Nederland een belangrijk aandeel, interessante vraag­
stukken betreffende de tarifieering worden opgeroepen door de ver­
houdingen tusschen Indische in- en exportverhoudingen, zoowel naar
omvang als draagkracht. Merkwaardig is, dat het copra-vervoer door
de vaste lijnen geschiedt. Schr. acht dit nog verre van verklaard. Tot
slot bespreekt schr. de verhouding tusschen verschepers en reederijen.
 B b Vil 4
Econ. Statistische Berichten 29 Sept. 1937
Amerikaansche bedrijfsautohouders heffen hun reparatie-werkplaatsen
op
Ma a s , H. J. v a n d e r — In de V.S. heeft differentiatie plaats
gehad, doordat fabrieken en warenhuizen hun chauffeurs en garagepersoneel in staat stelden een eigen onderneming te vormen, waarbij
zij het rollend materiaal op afbetaling overnamen.
Van deze transportondernemingen differentieerde zich weer de re­
paratie-werkplaatsen.
Schr. geeft in een reeks artikelen aan wat hiertoe geleid heeft.
B b VII 6
De Bedrijfsauto 7 en 21 Oct. 1937
Verpachting van vervoervergunningen
Gr o o t , A. M. — De gedachte om te komen tot een verpachting
van de verkeersvergunningen acht schr. alleszins de overweging waard.
Schr. verwacht er een nivelleering van de vervoersprijzen in verkeersdichte gebieden van. Vergunning zonder verpachting beteekent be­
drijfssluiting, mét verpachting selectie van de meest rationeele be­
drijven. Verpachting zou het pad effenen voor geordende concurrentie­
verhoudingen, alsook voor afbakening van het terrein van spoorweg­
en autovervoer.
B b VII 6
Econ. Statistische Berichten 15 Sept. 1937
X. FINANCIERINGSINSTELLINGEN
De algemeene volkskredietbank en voorziening in de kredietbehoefte
van den inheemschen landbouwer op Java en Madoera
Mu l l e r , F. J. — Schr. schetst den invloed van de gebeurtenissen
der laatste jaren op de positie van de Volkskredietbank. Sedert den
conjunctuuromslag heeft de toeneming der uitleening een nog be­
trekkelijk bescheiden karakter gedragen. In de naaste toekomst kan
een sneller accres van de uitzettingen ten behoeve van den Inlandschen landbouwer worden verwacht.
B b X 10
Econ. Statistische Berichten 29 Sept. 1937.
