REPERTORIUM VAN TIJDSCHRIFTLITERATUUR OP HET GEBIED VAN ACCOUNTANCY EN BEDRIJFSHUISHOUDKUNDE
oktober 1965

REPERTORIUM VAN TIJDSCHRIFTLITERATUUR OP
HET GEBIED VAN ACCOUNTANCY EN
BEDRIJFSHUISHOUDKUNDE
Verschijnt maandelijks, behalve in augustus.
Samengesteld door de Stichting voor Econo­
misch Onderzoek der Universiteit van Am­
sterdam

A. ACCOUNTANCY
II.
HET ACCOUNTANTSBEROEP

Education and the Future of the Profession
M o o r e , R. K. — Door de groeiende samengesteldheid der bedrijven, de belastingproblemen en de technologische wijzigingen in de informatie-verschaffing, is het beroep van
de accountant aan veranderingen onderhevig. Dit leidt tot een grotere spreiding der
diensten, waardoor de kennis van de accountant steeds verder uitgebreid zal moeten wor­
den teneinde zijn positie te behouden. Na een uiteenzetting van de huidige opleiding
schetst de schrijver de verwachte ontwikkelingen terzake. De gedachte leeft o.a. om een
universitaire graad te koppelen aan de intrede tot het accountantsberoep. Door het Ontario
Institute zijn negen suggesties gedaan. Naast de universitaire graad worden o.a. genoemd
het verbreden van het examenprogramma, het gebruiken van moderne onderwijstechnieken en meer gespecialiseerde opleidingen. In het algemeen zullen de eisen voor toelating
tot het accountantsberoep verhoogd moeten worden.
A II - 3
The Canadian Chartered Accountant, mei 1965
E 635.451 :E 741.23 :E 031.3
III.
 LEER VAN DE ADMINISTRATIEVE ORGANISATIE
Mathematical Programming in Accounting - a Comment
A m e y, P r o f . L. R. — Naar aanleiding van een artikel van J. M. Samuels in het
nummer van 27 februari 1965 van dit weekblad (vgl. het Repertorium van mei/juni 1965,
blz. 232) plaatst de schrijver enkele critische kanttekeningen, welke voornamelijk betrek­
king hebben op het toepassen door accountants van de „limiting factor” formule. De
door Samuels reeds beperkte toepassingsmogelijkheden worden door de schrijver nog te
ruim geacht en zouden in het algemeen tot onjuiste conclusies kunnen leiden. De door
accountants veelal gemaakte fout is dat men a priori de bekendheid van de schaarse
produktiefactor veronderstelt en geen onderscheid maakt tussen „fixed factors” (in
beperkte hoeveelheid beschikbaar) en de eigenlijke „limiting factors” , welke optimaal
intensief zijn verbruikt.
 A III - 1 : Ba VI - 19
The Accountant, 5 juni 1965
E 757.31 : E 641.231.1
Betrachtungen zur Vereinheitlichung der europäischen Kontenrahmen
K o r m a n n , Dr . B. enP. H e n s z l e r — Naar aanleiding van een in 1964 te Wenen
gehouden congres van de Union Européenne des Experts Comptables Economiques et
Financiers onderzoeken de schrijvers de mogelijkheden van een harmonisatie der onder­
scheidene in de Europese landen toegepaste rekeningstelsels. In hun beschouwing betrek­
ken zij ook de resultaten van een desbetreffende studie door een daartoe ingestelde com­
missie, welke op verschillende punten het Franse systeem ter navolging aanbeveelt. Uni­
forme invoering van een decimaalsysteem acht men eveneens gewenst. De schrijvers ver­
gelijken o.a. de bestaande rekeningsystemen doch zijn niet optimistisch ten aanzien van
een harmonisatie op Europees niveau. Daartoe wijken de onderscheidene bedrijfsecono­
mische postulaten nog teveel van elkaar af. Vooralsnog dient de genoemde harmonisatiecommissie zich te richten op een algemeen aanvaardbaar indelingsprincipe voor de balans
en de resultatenrekeningen, opdat o.a. de praktische vergelijkbaarheid tussen gepubli­
ceerde bedrijfsresultaten wordt bevorderd.
 A III - 2
Die Wirtschaftsprüfung, 15 mei 1965
E 703 : E 435.9
Automatisering
Ter gelegenheid van het eerste lustrum van het Genootschap Studiecentrum voor Ad-

m a b blz. 359

ministratieve Automatisering werden o.m. voordrachten gehouden - afgedrukt in het
april-meinummer van dit maandblad - door Prof. Dr. H. J. Leavitt over „Information
Technology: an Organizational Framework” en door Dr. O. Whitby over „Information
for production planning and control” . Naar aanleiding van eerstgenoemde voordracht waarin de invloed van de moderne informatietechniek op de organisatiestructuur van en op
de menselijke betrekkingen in de onderneming nader wordt bezien - gaven de hoogleraren
Dr. J. L. Mey en Dr. H. R. Wijngaarden hun commentaar, gevolgd door een antwoord van
de inleider. Een en ander werd opgenomen in het julinummer.
 A III - 3
Informatie, april-mei en juli 1965
E 738.4

B. BEDRIJFSHUISHOUDKUNDE
a. ALGEMENE BEDRIJFSHUISHOUDKUNDE
II. BEDRIJFSHUISHOUDKUNDE ALS WETENSCHAP
Business Simulation - Dynamic Tool or Enjoyable Pastime?
T r i c k e r, R. J. — Bij de opleiding van de accountant wordt nog te weinig gebruik
gemaakt van beslissingsspelen. Deze nabootsing van de werkelijkheid in spelvorm kan op
een aantal verschillende gebieden een nuttige functie vervullen, zoals bij de planning op
lange termijn van de onderneming, bij het opstellen van de bedrijfsbegroting, bij een
voortgezette opleiding van accountants zowel als bij de opleiding van assistent-accoun­
tants en tenslotte bij het uitbouwen van de informatie-verstrekkende taken van de
accountant. Door het gebruik van computers bij het beslissingsspel kunnen de mogelijk­
heden hiervan aanmerkelijk worden uitgebreid, zoals het inbouwen van allerlei toevalselementen waardoor een betere benadering van de werkelijkheid wordt verkregen. Een
serie beslissingsspelen, waarbij bedrijfsleiding en accountants samenwerken om uit alle
relevante gegevens informatie te verzamelen en op grond daarvan beslissingen te nemen,
zou de grondslag kunnen vormen voor een verruiming van de informatieve functie van
administratie en boekhouding. Aldus vormt de uitbreiding van de electronische informa­
tieverwerking tevens een uitdaging aan de interne accountant te evolueren van de tra­
ditionele boekhouder tot een volwaardige deelnemer aan de planning- en beheerstaken
van de bedrijfsleiding.
 Ba II - 4 : A II - 3
The Accountant, 12 juni 1965
E 031.212
III. WAARNEMINGSMIDDELEN
Selected Techniques for Operations Research
De redactie van dit maandblad heeft onlangs een nieuwe serie artikelen onder de naam
„Operation Update” bij haar lezers geïntroduceerd. De opzet van deze reeks is om ge­
ïnteresseerden in het bedrijfsleven kennis te doen nemen van de grondslagen van nieuwe
opvattingen en technieken terzake van het bedrijfsbeleid, opdat zij hun verouderde kennis
kunnen bijwerken. In dit nummer worden door J. A. Parsons in voor eenieder begrijpelijke
taal en mede aan de hand van eenvoudige cijfervoorbeelden de grondslagen behandeld
van de statistische analyse, de waarschijnlijkheidstheorie en de z.g. Monte Carlo theorie.
Voorts werden toegevoegd een verklarende woordenlijst en een korte bibliografie.
Ba III - 2
Factory, juli 1965
E 76
Statistical Sampling and the Auditor
M c R a e, T. W. — In dit artikel betoogt de schrijver dat het zeer wel mogelijk is
steekproeven toe te passen bij de accountantscontrole. De vereiste statistische kennis is
minder groot dan veelal wordt verondersteld; indien de te volgen statistische procedure
eenmaal is opgezet, behoeft de controle-assistent weinig meer te doen dan het hanteren
van statistische tabellen. De kosten verbonden aan de keuze van de steekproefomvang
kunnen aanmerkelijk worden verlaagd door het gebruik van computers e.d. De betekenis
van de wiskundige steekproef ligt vooral daarin dat het intuïtieve oordeel van de accoun­
tant ten aanzien van de kans op een onjuiste conclusie uit een - op andere wijze bepaalde steekproef, aan een nauwkeurig wiskundig gegeven wordt getoetst. De betekenis van het
eigen ervaringsoordeel behoeft door de statistische steekproef geenszins te worden aan­
getast. De schrijver geeft tenslotte zijn commentaar op een aantal vaak opgeworpen be­
denkingen tegen de wiskundige steekproefcontrole.
 Ba III - 2 : A IV - 3
The Accountants’ Magazine, mei 1965
E 76 : E 741.23

m a b blz. 360

The Implications of Leasing on Présentation of Accounts
A d a m s o n , M. G. — De aanmerkelijke toeneming van de financieringshuur
(„leasing” ) bij het gebruik van duurzame produktiemiddelen heeft in de Verenigde Staten
van Amerika geleid tot de verplichting om deze huurovereenkomsten in details te ver­
melden in het financiële verslag van de onderneming. In het Verenigd Koninkrijk is zulks
nog niet het geval, waardoor de balans geen zuiver beeld geeft van de financiële positie.
Als tijdelijke oplossing stelt de schrijver voor het doen van een mededeling in de balans­
toelichting, doch tevens zal moeten worden gewerkt aan een definitieve herziening van de
verslaggeving. Ondanks enkele daaraan verbonden bezwaren meent de schrijver dat het
beste resultaat wordt verkregen door het kapitaliseren van de huurverplichtingen en de
daarmee verband houdende activa, hetwelk schematisch wordt toegelicht.
Ba III - 3 : Ba V - 5d
The Accountants’ Magazine, mei 1965
E 771 : E 325.31
IV.
 LEER VAN DE KOSTPRIJS EN DE PRIJSVORMING

Analyse et controle de rentabilité en coût variable moyen
C u 1 i n e, L. — De bezwaren tegen het hanteren van de „variabele kosten” in plaats
van de „totale kosten” concentreren zich op een drietal punten, t.w. de onmogelijkheid
om de totale kostprijs te kennen, waardoor het tevens onmogelijk wordt de oorzaken op
te sporen welke het vaststellen van een concurrerende verkoopprijs in de weg staan. In de
tweede plaats is van belang de onderwaardering van de voorraden en de sterke invloed
van de produktie-verkoopverhouding op de resultatenberekening, terwijl „direct costing”
tenslotte een produktiedwang kan veroorzaken. Ten aanzien van het onderzoek naar en
de controle op de rentabiliteit geeft deze kostencalculatiemethode nochtans voordelen,
zij het dat de schrijver de toepassing ervan wil beperken tot bepaalde vormen van be­
drijvigheid.
Ba IV - 2d : Ba V - 7
Revue Française de Comptabilité, maart!april en mei/juni 1965
E 136.222 : E 136.321.2
Zum Einfluss der Finanzierung auf Substanz- und Ertragswert einer Unternehmung
K e n n t e m i c h , Dr. R.; B o d a r w é, Dr. E. — Naar aanleiding van voorgaande be­
schouwingen (zie Repertorium februari/maart 1965 blz. 116 en juli 1965 blz. 276) zetten
beide schrijvers in de ondervermelde nummers hun discussie voort over de waardebe­
paling van een onderneming en de invloed van de financieringsvorm daarop.
Ba IV - 2e
Die Wirtschaftspriifung, 1 en 15 juni 1965
E 253.2
V.
 LEER VAN DE FINANCIERING

Die Bedeutung stiller Reserven bei Kreditinstituten
S ü c h t i n g, Dr. J. — Het aanhouden van stille reserves door credietinstellingen wordt
door voorstanders in de eerste plaats verdedigd door te wijzen op de noodzaak van volgtijdelijke winstnivellering. De functie van de particuliere banken in de monetaire overheidspolitiek en hun financiële relaties met vele sectoren van het bedrijfsleven enerzijds,
de wisselvallige uitkomsten van het effectenbedrijf en het relatief geringe aandelenvermo­
gen anderzijds, geven aan het bankbedrijf haar bijzondere karakter. Mede in verband met
de kans op vertrouwenscrises en psychologische kettingreacties is het verantwoord tijde­
lijke minder gunstige bedrijfsresultaten niet openbaar te maken. Alhoewel de schrijver
zich, met name wat de grote landelijke banken betreft, bij deze mening aansluit, wijst hij
erop dat het toekennen van een dergelijke uitzonderingspositie wellicht de opvatting
versterkt dat het hier gaat om een kwestie van algemeen belang. Indien deze opvatting
gemeengoed wordt, is het nog slechts een stap naar de allerminst gewenste fase van
nationalisatie. Er is derhalve alle reden voor de bankwereld om zich te bezinnen op haar
politiek van verslaggeving en van haar uitzonderingspositie zo weinig mogelijk gebruik
te maken.
 Ba V - 6 : Bb X - 1
Die Wirtschaftspriifung, 15 mei 1965
E 342.2 : E 324.3
Investment Criteria: The Annual Value Method
B r o s t e r, E. J. — De schrijver vergelijkt de methode van de gedisconteerde kasopbreng­
sten („discounted cash flow” ) met die van de jaarlijkse opbrengstwaarde („annual value”),
welke laatste z.i. logischer, begrijpelijker en bruikbaarder is. Zijn bezwaren tegen eerstge­
noemde methode hebben vooral betrekking op de omstandigheid dat de voor het investe­

m a b blz. 361

ringsproject gedane uitgaven worden geamortiseerd in plaats van het treffen van vervangingsvoorzieningen. Ook blijft zij in gebreke ten aanzien van het inzicht in de totale
jaarlijkse kosten van alternatieve investeringsprojecten. Aan de hand van cijfervoorbeelden
licht de schrijver zijn voorkeur voor de in wezen conventionele jaaropbrengst-methode toe,
terwijl hij tevens een uitvoerige literatuuropgave heeft toegevoegd.
Ba V - 7 : Ba IV - 6
The Accountants’ Magazine, juni 1965
E 241.4 : E 325.43
Guess less with project evaluation
W r i n c h, R. P. — De in dit artikel beschreven methode ter waardering van beoogde
investeringsprojecten is gebaseerd op die welke in de Verenigde Staten van Amerika werd
ontwikkeld door G. Terborgh voor het „Machinery and Allied Products Institute” (het zg.
 MAPI-systeem). Dit systeem berust op de gedachte dat een beslissing om niet te investeren
in wezen een beslissing is om de investering uit te stellen met als enige konsekwentie de
gemiste winst gedurende de uitstelperiode. De waardering van de projecten is vooral gericht
op het bepalen van een prioriteitenschema. Voor het berekenen van de graad van urgentie,
zijnde de uitgestelde additionele winst als percentage van de netto-investering, dient men
o.a. te kennen de vereiste netto-investering, het investeringsvoordeel (lagere produktiekosten en opbrengstvergroting), de levensduur van het project en haar restwaarde, het
winstbeloop en de minimaal vereiste investeringsopbrengst. Het systeem wordt toegelicht
met behulp van enkele grafieken en formules. De betekenis ervan hangt in belangrijke
mate af van de mogelijkheid om verantwoorde schattingen te doen. Na-calculatie vormt
een essentieel onderdeel van het systeem.
Ba V - 7 : Ba IV - 6
The Manager, mei 1965
E 241.4 : E 325.43
VI.
 LEER VAN DE ORGANISATIE

Operations research
M o n h e m i u s , P r o f . Ir. W. — Over het onderwerp van het activiteiten-onderzoek,
gericht op beslissingen op het gebied van de bedrijfsvoering, werd in maart van dit jaar door
deze hoogleraar in de bedrijfseconometrie en kwantitatieve methoden van de organisatie­
leer aan de Technische Hogeschool te Eindhoven, een tweetal voordrachten gehouden voor
leden van het N.I.V.A. Na een kort overzicht van de geschiedenis van „operationele re­
search” (ook de term „operationele analyse” wordt gebruikt, terwijl de naam „besliskunde”
door de spreker niet als een juiste vertaling wordt aanvaard), gaat hij na wat eigenlijk
„beslissen” is en op welke wijze het activiteiten-onderzoek daarbij kan helpen. Enkele
technieken worden vluchtig beschouwd alsmede de betekenis van dit onderzoeksysteem
voor de accountant. In het betoog worden vooral de verschillen tussen „operations re­
search” en het klassieke organisatie-, resp. doelmatigheidsonderzoek belicht.
Aan de in dit nummer afgedrukte voordracht werden tevens toegevoegd de verslagen
van de discussies welke op de beide lezingen volgden. Naar aanleiding van desbetreffende
vragen werd door Prof. Monhemius een literatuurlijst samengesteld.
Ba VI - 12
De Accountant, juni 1965
E 641.231.1 :E 641.254
Cut Production Costs with Value Engineering
S t a r t, J. R. — Hoewel grondstoffen en materialen voor de industrie de grootste kosten­
factor vormen, krijgt men vaak de indruk dat het bedrijfsleven een zorgvuldig onderzoek
naar en een integrale organisatie van het grondstoffenbeleid veelal heeft verwaarloosd,
terwijl onevenredig grote aandacht werd besteed aan de arbeidskosten. Een aantal punten is
van belang voor een efficiënt en economisch grondstoffenbeleid. Een grondige analyse van
inkoopbeleid en voorraadbeleid zal vaak doen blijken dat traditioneel gegroeide verhou­
dingen prevaleren boven een voortdurend rationeel afwegen van de relevante factoren.
 Een critisch onderzoek van de materiaalkosten in het fabricageproces alsmede een inge­
bouwd systeem van kwaliteitscontrole kunnen tot aanzienlijke kostenbesparingen leiden,
volgens de schrijver zelfs tot 30 %>.
Ba VI - 13
The Manager, mei 1965
E 643.0
Het kwaliteitsstreven bij Philips
In de reeks speciale ondernemingsnummers wordt ditmaal door een aantal bedrijfsleden
van de N.V. Philips’ Gloeilampenfabrieken de kwaliteitszorg van een aantal kanten be­
naderd, voorafgegaan door een voorwoord van Ir. F. J. Philips. Het kwaliteitsstreven

m a b blz. 362

wordt o.m. beschouwd in relatie met de gebruiker, de kosten, de productie-organisatie, de
training, de verpakking en het transport, de reclame en de service. Voorts besprak Prof. Ir.
J. W. Sieben de „Regeltechnische aspecten van kwaliteitscontrole” , terwijl Prof. Dr. H. C.
Hamaker schreef over „Statistische kwaliteitsbeheersing, kwaliteitssignalering en kwaliteitscijfers” . De reeks van 20 bijdragen werd afgesloten door Ir. Th. P. Tromp met „Twaalf
gouden regels voor de kwaliteit”.
Ba VI - 13
Tijdschrift voor Efficiëntie en Documentatie, juni (extra-nummer 6) 1965
E 643.1
Return on Capital Employed as a Measure of Efficiency
S k i n n e r, R. C. — Ten onrechte wordt door vele accountants de opvatting gehuldigd
als zou het vermogensrendement - brutowinst ten opzichte van geïnvesteerd vermogen een algemene maatstaf vormen voor de doelmatigheid van de bedrijfsvoering. Een dergelijke
opvatting is in wezen slechts gericht op de belangen van de gewone aandeelhouders en
houdt bv. geen rekening met die van werknemers, afnemers en consumenten. Ook vanuit het
standpunt van de aandeelhouders is het rendement geen volwaardig criterium, bv. in ver­
band met het afnemend rendement van toegevoegd vermogen, doch het blijft een gemakke­
lijk hanteerbare en daardoor aantrekkelijke maatstaf voor de vermogensverschaffers.
 Ba VI - 13 : Ba IV - 8
Accountancy, juni 1965
E 643.01 : E 252.62
Die heutige Entwicklung der technischen und organisatorischen Möglichkeiten zur Ra­
tionalisierung der Einzel- und Kleinserienfertigung
In aansluiting op een aantal meer technische beschouwingen over rationalisatiemaatregelen
in de stuk- en serieproduktie (zie Repertorium juli 1965, blz. 279) komen in dit nummer
enkele organisatorische aspecten aan de orde. Het uitgangspunt is de zg. „Teilefamilien­
fertigung”, waarmee wordt bedoeld een zodanige organisatie van de technische inrichting
dat ook bij stuk- en (kleine-) serieproduktie geprofiteerd kan worden van voordelen van
massaproduktie, nl. door het samenstellen van schijnseries van verwante bewerkingen
(vergelijkbaar met het door Limperg gehanteerde begrip seriestukproduktie). In de des­
betreffende artikelen wordt de grondgedachte uitgewerkt door Prof. Dr. H. Opitz, terwijl
voorts de praktische problemen en mogelijkheden nader worden bezien.
Ba VI - 13 : Ba VI - 19
Industrielle Organisation, 1965 nr. 7
E 643.01 :E 136.352.13
Die Auslastung von Arbeitskräften
S i m m 1 e r, I n g. W. — Met de toenemende automatisering van de produktie neemt ook
de wachttijd van de aan de produktiecapaciteit van de machine gebonden menselijke arbeid
toe, en wel in die mate dat het om verschillende redenen noodzakelijk wordt deze gedwon­
gen leegloop produktief te maken. Een nog nauwelijks uit het experimentele stadium ge­
groeide poging daartoe werd gedaan in een Zwitsers synthetische-textielbedrijf door middel
van voor de desbetreffende arbeidsgroepen geschikt aanvullend werk. De schrijver werkt
de grondslagen van deze gedachte uit. Naast produktiviteitsverbetering worden als andere
voordelen o.a. genoemd een extra premie-inkomen, onderbreking van de monotone pri­
maire arbeid, vorming van een tijdelijk arbeidsdepot.
 Ba VI - 13 : Ba VII - 6
Industrielle Organisation, 1965 nr. 6
E 641.213.4 : E 643.22
Optimale Bestellmenge und optimale Losgrösse als Hilfsmittel rationaler Betriebs­
führung
P a c k , P r o f . Dr. L. — In dit artikel tracht de schrijver door middel van een aantal
wiskundige uitwerkingen en met behulp van enige cijfervoorbeelden aan te tonen dat bij de
bepaling van de optimale ordergrootte en de optimale produktieseriegrootte met een aantal
invloedsfactoren moet worden rekening gehouden, welke betrekking hebben op de voor­
raad-, de inkoop-, de produktie- en de afzetfunctie. Voor een verantwoorde en zo nauw­
keurig mogelijke bepaling van de genoemde order- en seriegrootte dient o.a. grote aandacht
te worden besteed aan de voorraadkosten, in het bijzonder aan de uitvalverliezen. Voorts
zijn van belang de wijzigingen in de inkoopprijzen, de in het produktieproces opgesloten
vermogensomvang alswel de op de afzetmarkt haalbare prijzen. De schrijver toont ook aan
dat onder bepaalde omstandigheden - vooral bij prijsstijgingen op de inkoopmarkt - de
bepaling van de optimale order- en seriegrootte tot onrealistisch grote waarden leidt. In

m a b blz. 363

dergelijke gevallen dienen beperkingen te worden gesteld aan de opslag- en/of produktiecapaciteit alsmede aan het beschikbare vermogen.
 Ba VI - 19 : Ba VI - 7
Management International, 1965 nr. 1
E 641.231.1 :E 643.52
The Purchasing Executive: Specialist or Generalist?
A m m e r, D. — In het kader van het vijftigjarig bestaan van de Amerikaanse National
Association of Purchasing Agents en van haar tijdschrift, wijst de schrijver erop dat de
inkoper als gespecialiseerde functie thans algemeen wordt erkend, doch dat in de toekomst
de inkoopleiding zal berusten bij diegenen die beschikken over meer dan gespecialiseerde
bedrijfskennis. De taak van de inkoopleider wordt primair een coördinerende, in samen­
werking met andere functionele leiders en steunend op inkoopspecialisten. Reeds thans
neemt de schrijver waar dat in een aantal bedrijven de hoogste inkoopfuncties worden
bezet door mensen met een meerzijdige bedrijfservaring en voorts dat de inkoopfunctie een
belangrijke fase wordt in de promotielijn naar de hoogste bedrijfsleiding. De tijd van de
leidinggevende inkoopspecialist is voorbij, ook al door de invloed van de technische en
administratieve automatisering. De inkoopfunctie zal gericht moeten worden op de con­
tinue aanvoer van grondstoffen en andere goederen, de besluitvorming zal een meer weten­
schappelijk karakter dienen te krijgen.
In dit jubileumnummer is nog een vijftal artikelen gewijd aan het verleden en de toe­
komstige positie van de inkoopfunctie. Ook J. van de Water wijst erop dat de inkoper,
naast technische en financiële kennis, vooral algemene leiderscapaciteiten moet bezitten.
Door C. Fallon wordt gewezen op de z.i. zeer grote betekenis van de waarde-analyse als
wetenschappelijk instrument van de inkoper.
Ba VI - 22
Purchasing, 14 januari 1965
E 642.351
VII.
 LEER VAN DE ARBEIDSVOORWAARDEN
Incentives and work measurement slump badly since 1959
S c h u l t z , G. V. — Door de staf van Factory werd in 1965 een onderzoek ingesteld
onder 751 Amerikaanse bedrijven naar de toepassing van prestatieloonstelsels, arbeidsmeting, tijdstudies e.d. De resultaten worden aan de hand van een groot aantal tabellen
vergeleken met die van een soortgelijk onderzoek in 1959. De algemene conclusie is dat
- gemeten naar het aantal bedrijven - de toepassing van deze systemen afneemt, mede
waardoor de bedrijfsleiding terrein verliest in de strijd om nauwkeurige meting en be­
heersing van de arbeidskosten. Voorts wordt o.m. gewezen op de invloed van de vak­
verenigingen, op de relatief gunstige situatie in Europese bedrijven, terwijl de vergelijkingscijfers o.a. betrekking hebben op de bedrijfsgrootte, de bedrijfstakken, „direkte en
indirekte arbeid” en op de onderscheidene vormen van standaardprestatiebepaling.
Ba VII - 2 : Ba VII - 5
Factory, juni 1965
E 641.214.2 : E 641.215
Zeit- und Leistungsvorgabe bei gebundener Arbeit
G i e s e n, I n g. F. — De gebondenheid van de menselijke arbeid aan de capaciteit van de
machine kan in eenzelfde bedrijf per werkplaats sterk verschillen. Het belangrijkste hieruit
voortspruitende probleem is dat van een op alle soorten arbeid afgestemd en dus algemeen
aanvaardbaar loonsysteem. Met vroeger ontwikkelde systemen - Taylor en diens leerlingen,
Bedaux - bereikt men dit niet of onvoldoende. De schrijver geeft o.a. een beschouwing van
andere in de praktijk toegepaste systemen, welke meer op de huidige verhoudingen zijn
toegespitst, alsmede een opgave van literatuur op dit gebied.
 Ba VII - 3
Industrielle Organisation, 1965 nr. 6
E 641.215
Gründung einer Personalzeitschrift
K e 1 1 e r, I n g. W. — De schrijver behandelt in dit artikel een reeks van vragen welke
rijzen bij het oprichten en uitgeven van een personeelsorgaan. Onder meer merkt hij op dat
de redactie geen spreekbuis van de directie mag zijn doch wel hun vertrouwen moet hebben,
dat gestreefd moet worden naar een zo groot mogelijk aantal medewerkers en dat alles wat
rechtstreeks of zijdelings met het eigen bedrijf verband houdt, in aanmerking komt voor
plaatsing. Deze en andere aspecten - wijze van verzending, de kosten, het oordeel van de
lezers en de leesfrequentie - komen ter sprake, evenals een opgave van de (spaarzame)
literatuur over dit onderwerp.
Ba VII - 8
Industrielle Organisation, 1965 nr. 6
E 642.316

m a b blz. 364.
