BOEKENREPERTORIUM A. ACCOUNTANCY III. LEER VAN DE INRICHTING
Ani audit for wage and salaryadministration

L y 11e, Ch. W . — Enige problemen welke van belang kunnen zijn voor die bedrijven,
die aandacht hebben voor het invoeren en uitbreiden van werkclassificaties en premie­
stelsels.. Voorgesteld wordt een toepassing van de werkclassificatie en van de
premiestelsels voor de ingenieurs en oprichters van een bedrijf teneinde tot verhoging
van het rendement te komen. Stimulering van het vertrouwen der arbeiders door de
ontstane „partner-ship” bij die opstelling van de werkclassificatie.
B a VII 3
Personnel 23, No. 4, 1947
Het karakteronderzoek in de practijk

T e n H a v e , T. T. — Schr. behandelt in dit artikel de practische waarde van het
karakterologisch onderzoek, inzonderheid de waarde, die het heeft voor de oplossing
van enkele psychologische problemen in het bedrijfsleven. Twee gebieden van het
bedrijfsleven waar toepassing van het karakterologisch onderzoek van waarde kan
zijn: voor het personeelsbeheer en op het gebied van de persoonlijke verhoudingen.
Een interessant en lezenswaardig artikel van een bij uitstek deskundige op psychologisch
gebied.
 B a VII 5
Tijdschrift voor Efficiency en Documentatie No. 9, Sept. 1947
Social psychology of the working group

N o r t h c o t t , C. H. .— In het eerste van een serie artikelen, waarin behandeld zal
worden de invloed van de maatschappelijke verhoudingen op de arbeidende klasse en
de voor de bedrijfsleiding daaruit voortvloeiende problemen, wordt het probleem van
de samenwerking aan de orde gesteld. Rekening moet worden gehouden met de
psychologische factor. In grote lijnen betekent dit voor de bedrijfsleiding het volgende:
le. Zij moet een gezonder beeld hebben van de individuele arbeider en over zijn doen
en laten, wanneer hij samengebracht wordt met anderen in een grote groep. 2e. Zij
moet aandacht besteden aan de sociale psychologie voor de arbeidende klasse en de
voorwaarden waarbij de eenheid bewaard kan blijven. 3e. De industrie heeft behoefte
aan een systematische methode om na te gaan in hoeverre de voorwaarden geschapen
zijn om een gemeenschappelijk doel te onderkennen en om de wil tot samenwerken
te doen toenemen.
B a VII 5
Journal of Institute of Personnel Management 29, No. 291, 1947
Supervisory training methods

L e w i s, P. B. — Iedere opleiding is gericht op het bereiken van nauwkeurige en
efficiënte arbeid. Opleiden wil zeggen goed toezichthouden, waarbij, bij de opleiding
van mensen die met het toezicht worden belast, rekening dient te worden gehouden.
Schr. bespreekt dan uitvoerig enige punten, waaraan moet zijn voldaan, wil van een
efficiënte opleidingsmethode sprake zijn.
B a VII 7
Personnel 25, No. 9, 1947

BO EKEN REPERT ORIUM
A.
 A CCO UN TA N CY

III. LEER VAN D E INRICH TIN G
V a n R a a i t e, J. Kantoormachines Oostburg (Uitg. Brons), 84 blzz. 1947. .— Dit
werkje is een herziene uitgave van een artikel, verschenen in jaargang 1941 van
..Mededelingen van het Ned. Instituut voor Efficiency". Op duidelijke en eenvoudige
wijze worden de voornaamste machines behandeld o.a. tel- rekenmachines, boekhoud­
machines, adresseermachines en de ponskaartenmachines.
B a III 3

B.
a.
BED RIJFSH UISH O U D KU N D E

ALGEM ENE BEDRIJFSHUISHOUDKUNDE

III. W AARNEM INGSM IDDELEN
N o o r d e n b o s , P. Gemeentelijke documentatie. 3e druk, Alphen ajd Rijn, 1942.
8°, 167 blz. geill. ■
— Samenvattend overzicht van de wijzen, waarop men de verschillende
papiersoorten fabriceert in verband met de eisen welke men aan de duurzaamheid van
het papier stelt. Kort wordt de papierproductie uit houtstof en die uit cellulose (beiden
uit hout verkregen) behandeld, terwijl ook aan de andere procédé’s even aandacht

m ab

blz. 346

wordt geschonken. Tevens wijst schr. op de normalisatie van papiersoorten volgens
K.B. 9-3-1922, het z.g. papierbesluit.
B a III 2
IV. LEER VAN DE KOSTPRIJS EN DE PRIJSVORMING
H e i t z, B. Wegweiser für die Prüfung der Selbstkosten- und Erlolgsrechnung. Berlin.
1937. 116 blz. •— Dit boekje geeft puntsgewijze een leidraad voor de werkzaamheden
van de bedrijfseconoom-accountant bij de beoordeling van de kostprijsberekening, de
resultatenberekening en de daarmede samenhangende problemen bij de verschillende
doelstellingen bij industriële bedrijven. Vrijwel alle problemen worden beknopt besproken.
 De beschouwingen zijn deels van controle-technische, deels van bedrijfseconomische
aard. Het boek geeft waardevolle suggesties, doch de zeer beknopte behandeling van
de stof veronderstelt een ruime kennis van de moderne kostprijssystemen, rekeningstelsels en administratieve inrichtingsleer. Opvattingen en terminologie zijn, als bij de
meeste Duitse schrijvers op dit gebied, aan Schmalenbach ontleend. De behandeling
van de controle techniek is veelal vaag. Tenslotte geeft sclir. enige schema's waarin
de routing van een tricotage- en een pianofabriek en de kostprijsberekening in een
houtverwerkende en metaalwarenindustrie worden behandeld.
B a IV 1
V I, LEER VAN DE ORGANISATIE
H o o g e w e r f f , J. J. Economische aspecten van het middenstandsbcdrijf. Algemeen
bedrijfseconomische inleiding tot de bedrijfsbeschrijvingen. Wassenaar, 1941, 118 blz. —
Een boekje waarin een g/oot aantal begrippen en problemen behandeld worden van
speciaal belang voor middenstanders en dat derhalve met vrucht gebruikt kan worden
bij de studie voor middenstandsdiploma’s. N a de behandeling van algemene aspecten
van de organisatie van de handel (merendeels analoog aan de colleges van Prof.
N. J. Polak) worden achtereenvolgens de technische, commerciële, sociaal-economische,
administratieve en financiële functies van het middenstandsbedrijf besproken. Voorts
wordt aandacht geschonken aan het middenstandscrediet en bijzondere credietvormen
toegepast bij de financiering van middenstandsbedrijven, zoals werktuigen- en crisiscredieten.
 B a VI 9
H i g g i n s o n , J. M. Partical advertising management. 1940. ■
— De bedoeling van
dit boek, dat vele details van de kunst van het reclame-maken uitvoerig behandelt, is
in de eerste plaats een leerboek te zijn voor reclame-studenten, en in de tweede plaats
een naslagwerk voor reclameleiders e.d. Schrijver bespreekt uitvoerig de verhoudingen
van de reclame-afdeling tot de andere afdelingen, het reclamebudget, de reclame­
planning, de reclame middelen, de taak der reclameleiders enz. Hij is zeer deskundig
en geeft voorbeelden en schema’s.
B a VI 11
H o f f m e i s t e r , R. Die Messefahigkeit der Ware, 1941. bibl. 107 blz. — Bespre­
king van het verschil tussen de jaarbeurs en andere marktvormen. Vergelijking van de
jaarbeurs uit het verleden (waarop partijen goederen aanwezig waren) en de huidige
beurzen waar op monster verkocht wordt. Behandeling van het begrip: Geschiktheid
van het product en van de bedrijfstak om op de jaarbeurs geëxposeerd te worden.
Verordeningen die het jaarbeurswezen regelen. Factoren die de geschiktheid van het
product voor jaarbeurs beinvloeden. Uitvoerige uiteenzetting over de ontwikkeling van
„Warenmesse" tot „Mustermesse". Met veel cijfermateriaal wordt aangegeven in welke
mate de verschillende branches op de Duitse jaarbeurzen vertegenwoordigd zijn. Ten­
slotte bespreekt schr. de economische betekenis van de jaarbeurs.
 B a VI 15
H e y m a n s, E. Evenwichtig contimi-werk in plaats van kunstmatige arbeid aan
de ,,band' N .l.V .E . .— publ. No. 28. Purmerend (Muusses), 1929, 13 blz. geill. ■
— Dit
werkje behandelt het probleem, op welke wijze arbeid, welke discontinu verloopt, is
aan te passen aan het bandsysteem. Als voorbeeld wordt genomen het vormstampenin
een ijzergieterij, toegelicht met graphieken. Schr. komt tot de conclusie, dat slechts
door methodische ontleding van de arbeid en grafische reconstructie van de te volgen
werkwijzen het mogelijk is een compromis te verkrijgen tussen de continuiteit in de
arbeid en de meest economische vervaardigingsserie.
B a VI 19
H i s c o x, N. J. and J. R. P r i c e Factory administration in practice; organization
and administration frorn factory standpoint. London, 1939, 8°, geill. 300 blz. .— Een

mab

blz. 347

uitvoerig en zear duidelijk geschreven boek, dat de gehele fabrieksadministratie, zowel
leiding, organisatie, beheer als de meer eng-administratieve zijde behandelt, met vele
grafieken, formulieren en modellen. In het eerste deel wordt vnl. de ontwikkeling van
een volledig systeem van de administratie van een industriële organisatie besproken;
in het tweede deel wordt aandacht geschonken aan de primaire vjragen over gebouwen,
machinerieën en productriefactoren in hun geheel. Zeer uitvoerig wordt naar voren
gebracht het z.g. ,,Progress”-systeem, waarbij de commerciële en technische zijden van
het bedrijf gecoördineerd worden. Een uitstekend boek voor de interne organisatie.
B a VI 23
VII. LEER VAN DE ARBEIDSVOORW AARDEN
H o l m e s , W . G. Applied time and motion study. N ew York (Ronald Press), 1938.
 8°, 325 blz. geill. — Dit boek is een standaardwerk op het gebied van tijds- en
bewegingsstudies, De moeilijkheden bij de invoering van een op deze studies gebaseerde
werkregeling, De opstelling van bij de arbeid te gebruiken hulpmiddelen. Bespreking van
de vermoeidheid van de arbeider. De technische hulpmiddelen bij tijdsstudies. Het bepa­
len van standaardtijden. Schr. geeft een uitbreiding aan het docjc Gilbreth opgestelde
systeem van elementaire bewegingen (therbligs). Verschillende kaarten worden ter
illustratie gegeven.
B a VII 5
b.
BIJZONDERE BEDRIJVEN

V. INDUSTRIE
R e d a c t i e Onderzoek naar de rentabiliteit van het rijwielbedrijf. 's-Gravenhage
(Econ. Inst. v. d. Middenstand), 1946. 66 blz. geill. •— In een samenvattend geheel
wordt een ovejrzicht gegeven van de resultaten van een onderzoek ingesteld bij de
rijwielbedrijven in het jaar 1943 op verzoek van de Vakgroepen Detailhandel in rijwielen
en reparatiebedrijf. Het onderzoek liep over 130 adressen verspreid over elf provincies.
Hoewel het rapport waardevolle gegevens bevat, boekt het aan waarde in, doordat
een aantal gegevens moest worden geschat. Dit als gevolg van het niet of zeer
onvolledig bijhouden der boekhouding van de onderzochte bedrijven. De conclusies
welke uit het het rapport vallen te trekken komen in het kort hierop neer. Het
economisch resultaat van het bedrijf in zijn geheel is onbevredigend, terwijl de onder­
delen, waarin het bedrijf valt te splitsen onderling een afwijkend resultaat doen zien.
Bij het onderzoek ging men van de volgende indeling uit: 1. W erkplaats en verkoop:
2. werkplaats, verkoop en stalling; 3. werkplaats, verkoop en verhuur en 4. werkplaats,
verkoop, stalling en verhuur. Het rapport bevat verder waardevolle aanwijzingen voor
de inrichting der boekhouding en kostprijsberekening, terwijl het geheel wordt toegelicht
aan de hand van vele tabellen en grafieken.
 B b V 1
H e m p e 1, E. H. The economics o{ Chemical industries. London, 1939. 259 blz. geill.
lit. — Het boek is een inleiding tot de economische problemen bij de chemische industriën
in de U.S.A, Met opzet worden alleen de grondregels in eenvoudige vorm behandeld.
Voor een dieper gaande studie der economische problemen verwijst de schrijver naar:
Haynes, Chemical Economics. Een vrij uitvoerig overzicht wordt gegeven van de
chemische industrie in de U.S.A. Ook wordt het octrooiwezen behandeld alsmede de
invloed van de wetgeving op de industrie. Een uitgebreide behandeling van de
economische vraagstukken bij de plannen van een chemisch bedrijf vormt de hoofd­
schotel: keus van het product, marktanalyse, verkoop, prijspolitiek. Tenslotte worden
de financiële politiek van de grote bedrijven (met statische gegevens) en de buitenlandse
handel in chemische producten van de U.S.A. uiteengezet. Vele statistieken en uittreksels
uit de Amerikaanse wetgeving verduidelijken de tekst.
B b V 11
VIII. HOTELS, RESTAURANTS EN Z IE K E N H U IZ E N
D e G x o o t h , G. Hotelbedrijfsleer. Ncd. Uitg. Maatschappij N .V . Leiden, 1947 —
De auteur van dit boek, een bekende figuur in Horeca-kringen, behandelt in dit boek
de exploitatie en organisatie van een hotel. Na een voorwoord en uitvoerige inleiding
behandelt schrijver in twee hoofdstukken het wezen van een hotel, de vorm waarin
het gedreven wordt en de wijze van financiering. Een interessant studieboek voor hen
die geintQresseerd zijn of iets meer willen weten van dit bij uitstek internationaal
bedrijf. Het boek is met vele foto's verlucht.
B b VIII

mab

blz. 348.
