text: RECHTEN & PLICHTEN
  
  De vrijheid van
  ­meningsuiting en
  Corona
  Wat als een familielid van een zorgverlener zich in het openbaar op een
  extreme manier uitlaat over de coronamaatregelen? Een juridische casus.
  T
  
  wee huisartsen zaten samen in een maatschap.
  De echtgenoot van één van die huisartsen, een
  journalist en filosoof, zette een filmpje op Youtube
  waarin hij beweerde dat de overheid uit zou zijn op
  200.000 corona-slachtoffers en zoveel mogelijk chaos.
  Volgens hem werd het coronavirus aangegrepen om ‘het
  MKB nog verder kapot te laten gaan’; om ‘van oude,
  dure zorgpatiënten af te komen’; en ‘om de farmaceutische industrie aan een flinke duit te helpen’. Het filmpje
  werd opgemerkt door een lokale krant en kwam
  uiteindelijk ook in de WhatsApp-groep van medewerkers van de huisartsenpraktijk terecht. Daarop verzocht
  haar collega om zich openlijk van het filmpje van haar
  echtgenoot te distantiëren, maar zij weigerde dit.
  Uiteindelijk escaleerde de situatie en begon de huisarts
  een kort geding om zijn collega de toegang tot de
  praktijk te ontzeggen. Een kort geding is een juridische
  procedure waarin aan de rechter verzocht wordt om een
  tijdelijke voorziening te treffen, in afwachting van een
  zogenaamde bodemprocedure waarin de rechter een
  definitief oordeel velt.
  Onjuiste medische standaarden?
  De eisende huisarts vond dit nodig omdat hij bang
  was dat zijn collega - met de weigering zich van het
  standpunt van haar echtgenoot te distantiëren - in haar
  werk ook onjuiste medische standaarden zou hanteren.
  De voorzieningenrechter (de rechter die in kort geding
  rechtspreekt) ging hier niet in mee. Allereerst had de
  
  eisende huisarts volgens de voorzieningenrechter niet
  de juiste weg gevolgd. Zo was hij wel een kort geding
  begonnen, maar had hij het maatschapscontract nog
  niet formeel opgezegd, terwijl dat de eerste stap zou
  moeten zijn.
   Trouw aan de medische eed
  
  D
  
  e vrees dat de huisarts niet de juiste medische
  standaarden zou volgen, achtte de rechter
  ongegrond: Dat gedaagde de geldende medische
  standaarden niet zou volgen, is niet nader - met
  objectieve, verifieerbare stukken - onderbouwd. Ter zitting
  heeft gedaagde desgevraagd daaromtrent verklaard dat zij
  de medische eed naleeft en zich houdt aan de medische
  standaard. Dat gedaagde de medische standaarden niet
  zou hanteren, omdat zij zich niet wenst uit te laten over
  de vraag waar zij zich bevindt in het maatschappelijk
  debat, of omdat zij niet openlijk afstand wenst te nemen
  van de standpunten van haar echtgenoot, is een verband
  dat de voorzieningenrechter niet vermag in te zien.’
  Wat mij betreft is dit een goede uitspraak, omdat de
  rechter duidelijk aangeeft dat een arts (en dat geldt
  mijns inziens ook voor andere zorgverleners) beoordeeld moet worden op het feitelijk medisch handelen en
  niet op uitspraken van zijn of haar familieleden in de
  media. Dat lijkt mij wel zo zuiver.
  Bron:
  Rechtbank Noord-Nederland, 29 januari 2021
  
  •
  
  34 • 5/21
  
  Diederik de
  Rooy
  is psychiater en
  jurist. Hij is
  verbonden aan
  Transparant in
  Leiden.
  RECHTEN & PLICHTEN
  
  Van Wtzi naar
  Wtza, wat nu?
  Onder de huidige ‘Wet toelating zorginstellingen’ (Wtzi) hebben veel
  zorgaanbieders ‘drempelloos’ toegang tot het zorgveld. Dat geldt ook
  voor veel ggz-aanbieders. Bepalend voor de wijze van toelating is welke
  zorg je levert en met hoeveel zorgverleners je dat doet.
   B
  
  Joep
  ­Duijzings
  is advocaat bij
  Eldermans|Geerts
  
  en je een solist, dan is de Wtzi per definitie
  niet relevant. Is daarentegen sprake van een
  organisatorisch verband met bijvoorbeeld een
  medisch specialist, dan is een toelating vereist. In de
  ggz komt het vaak neer op de vraag of er een psychiater betrokken is bij de zorgverlening. Als dat zo is, én
  er is een organisatorisch verband, dan moet ‘actief ’
  een toelating worden aangevraagd en moet onder
  meer een Raad van Toezicht worden ingesteld. Is dat
  niet zo, dan is de kans groot dat sprake is van
  ‘behandeling van gedragswetenschappelijke aard’, en
  dat de instelling van rechtswege is toegelaten. Er hoeft
  dan ook geen Raad van Toezicht te worden ingesteld,
  althans niet als de organisatie ten hoogste vijftig
  werknemers heeft.
  instellingen voor medisch specialistische zorg en alle
  andere instellingen die met meer dan tien zorgverleners
  werken, een toelatingsvergunning nodig hebben. Dat
  betekent dat alle ggz-aanbieders met een psychiater en/
  of meer dan tien zorgverleners vergunningsplichtig
  zullen zijn. Sommige van deze vergunningsplichtige
  instellingen zullen daarnaast ook nog een Raad van
  Toezicht (van minimaal drie natuurlijke personen)
  moeten instellen. Werkt een medisch-specialist in de
  praktijk? Dan geldt deze eis als er in de regel meer dan
  tien zorgverleners zorg verlenen. Werkt er geen
  medisch-specialist in de praktijk? Dan geldt deze regel
  pas wanneer er in de regel meer dan 25 zorgverleners
  zorg verlenen.
   Van Wtzi naar Wtza
  
  Zorg ervoor dat uw praktijk/instelling op de hoogte
  is van de aanstaande wijzigingen, zodat de statuten,
  bedrijfsvoering en bestuursstructuur van de organisatie
  daarop kunnen worden aangepast, en ga na of de
  meldplicht op u van toepassing is. Voor ggz-instellingen
  met een psychiater, en met maximaal tien zorgverleners,
  zou de invoering van de Wtza een verlichting van de
  huidige situatie kunnen betekenen; in die zin dat een
  Raad van Toezicht niet langer nodig is. Voor de meeste
  andere zorgpraktijken geldt dat er waarschijnlijk moet
  worden nagegaan of een melding en/of vergunning
  nodig is.
  Op 1 januari 2022 wordt de Wet toelating zorginstellingen’ (Wtzi) vervangen door de Wet toetreding
  zorgaanbieders (Wtza). De Wtza zal van toepassing zijn
  op alle zorgaanbieders, dus ook de solisten. Allereerst
  wordt een meldplicht ingevoerd voor nieuwe zorgaanbieders en alle bestaande zorgaanbieders die niet in het
  Landelijk Register Zorgaanbieders staan. Check dus
  allereerst of uw praktijk daarin staat! Naast de meldplicht wordt ook een nieuw vergunningsstelsel
  geïntroduceerd, dit ter vervanging van de huidige
  toelatingsprocedure. Het komt er straks op neer dat alle
  
  •
  
  Verlichting?
  
  35 • 5/21.
  