text: 37,40 ff. bis Nr. 70, ab 13.2.1973 bis 23.3.1973, Folge 1-13
  volume 3:
  Hobsbawm, E.J., Industry and Empire, The Pelican Economic History of Britain,
  1969
  London
  From 1750 to the present day,
  Hoffmann, W.G., The Growth of Industrial Economies, Manchester 1958
  Hoffmann, W.G., Das Wachstum der deutschen Wirtschaft seit der Mitte des 19.Jahr-
  
  hunderts, Berlin-Heidelberg-New York 1965
  Hoffmann, W.G. und Muller, J.H., Das Deutsche Volkseinkommen 1851-1957, Tiibingen
  1959
  
  Honderdvijfentwintig jaren arbeid op het onderwijsterrein 1836-1961, Groningen 1961
  und England, in: WirtHoselitz, B.F., Unternehmertum und Kapitalbildung in Frankreich
  schafts- und sozialgeschichtliche Probleme der friihen Industrialisierung, herausgegeben von W. Fischer, Einzelverilffentlichungen der Historischen Kommission zu Berlin,
  Band 1, S. 285-338, Berlin 1968
  Houtte, J.A. van, Economische en sociale geschiedenis van de lage landen, Zeist/Antwerpen
  1964
  
  Hovy, J., Het voorstel van 1751 tot instelling van een beperkt vrijhavenstelsel in de Republiek (Propositie tot een gelimiteerd porto franco), Groningen 1966
  in: Danzigs Handei in VergangenHUbner, H., Danzigs Handel von 1650 bis zum Weltkrieg,
  heit und Gegenwart, S. 145-159, Danzig 1925
  in: Schriften des Vereins fiir
  Jahn, G., Die handelspolitische Lage Hollands und Belgiens,
  und
  Munchen
  1926
  S.
   Leipzig
  155-228,
  III,
  Sozialpolitik, Band 171,
  zu Deutschland in ihrer historischen
  Japikse, N., Die politischen Beziehungen Hollands
  Entwicklung, Heidelberg 1925
  7,
  Jellinek, -., Artikel Rheinschiffahrt, in: Handw#terbuch der Staatswissenschaften, Band
  3. Auflage, S. 120-122, Jena 1911
  
  268
  
  VerOffentlichte Quellen und Literatur
  
  Jong, A.M. de, Geschiedenis van de Nederlandsche Bank, Eerste Deel, tweede druk, Decl
  II-IV, eerste druk, Haarlem 1967
  Jong, A.M. de, De economische conjunctuur in Nederland tijdens de jaren 1848-1860, in:
  Bedrijf en samenleving, S. 87-106, Alphen aan den Rijn/Brussel 1967
  Jong, C. de, Geschiedenis van de oude Nederlandse walvisvaart, Deel I: Grondslagen, ontstaan en opkomst, 1612-1642, Pretoria 1972
  Jong, Th.P.M. de, De krimpende horizon van de Hollandse kooplieden, Assen 1966
  Jong, Th.P.M, de, Het waagstuk van de winst op een markt in wanorde. Een studie over de
  Noord-Atlantische handel met Latijns-Amerika (1807-1830), in: Economisch-Historisch Jaarboek, Deel 31, S. 85-149, Den Haag 1967
  Jonge, J.A. de, De industrialisatie in Nederland tussen 1850 en 1914, Amsterdam 1968
  Kalkmann, Ph., Hollands Geldwesen im 19.Jahrhundert, in: Separatabzug aus Jahrbuch fur
  Gesetzgebung, Verwaltung und Volkswirtschaft im Deutschen Reich, herausgegeben
  von Gustav Schmoller, Leipzig (1901)
  Kamer van Koophandel en Fabrieken. Gedenkboek Rotterdam 1803-1928.
   Samengesteld
  door het Secretariaat der Kamer, Rotterdam 1928
  Kernkamp, G.W., De sleutels van de Sont, Den Haag 1890
  Kielstra, R.E., Duitsche verkeerspolitiek en Nederlandsche belangen, Leiden 1909
  Klein, P.W., Traditionele ondernemers en economische groei in Nederland 1850-1914, Haarlem 1966
  Kloos, G.J., De handelspolitieke betrekkingen tusschen Nederland en de Vereenigde Staten
  van Amerika 1814-1914, Amsterdam 1923
  Knap, Ger.H., Gekroonde koopvaart 1856-1956, Amsterdam 1956
  Koenen, H.J., Voorlezingen over de geschiedenis der nijverheid in Nederland, Haarlem 1856
  Koenen, H.J., De vroegere en latere Nederlandsche handelspolitiek. Vier voorlezingen, Haarlem 185 7
  
  Kooy, T.P. van der, Hollands stapelmarkt en haar verval, Amsterdam 1931
  Kortmann, J., Die Niederlande in den handelspolitischen Verhandlungen mit Preussen vom
  Wiener Kongress bis zum Schiffahrtsvertrag von 1837, Miinster i.W. 1929
  Kossmann, E.F., Holland und Deutschland, Wandlungen und Vorurteile, Den Haag 1901
  Kramer, E.L., De graanwetten van 1835, Amsterdam 1940
  Krieger, F., Die wirtschaftliche Verflechtung des Unterruhrgebietes mit den Niederlanden im
  
  19.Jahrhundert, Emsdetten (Westf.) 1935
  Kuiler, H.C., Verkeer en vervoer in Nederland. Schets ener ontwikketing sinds 1815, Utrecht
  1949
  
  Kuske, B., Die Grundzilge der Wirtschaftsentwicklung am Niederrhein vom Mittelalter bis
  zur Gegenwart, Annaten des Historischen Vereins flir den Niederrhein, Sonderdruck
  
  Verlag L. Schwann, DOsseldorf o.J.
   Kuske, B., Geschichte der rheinischen Stadte, Essen 1922
  Kuske, B., Die wirtschaftliche und soziale Verflechtung zwischen Deutschland und den
  Niederlanden bis zum 18.Jahrhundert, in: K8ln, der Rhein und das Reich, Beitrbge
  aus 5 Jahrzehnten wirtschaftsgeschichtlicher Forschung, S. 200-256, Kuln-Graz 1956
  Lamprecht, K., Deutscher Aufstieg 1750-1914,16. Auflage, Gotha 1915
  Landes, D.S., Die Industrialisierung in Japan und Europa - Ein Vergleich, in: Wirtschaftsund sozialgeschichtliche Probleme der fruhen Ind ustrialisierung, herausgegeben von
  W. Fischer, Einzelvertiffentlichungen der Historischen Kommission zu Berlin, Band 1,
  S. 29-117, Berlin 1968
  
  VerOffentlichte Quellen und Literatur
  
  269
  
  Lange, J.J., Proeve eener handelsgeschiedenis van Nederland over de jaren 1830-1870, in vier
  
  tienjarige tijdvakken verdeeld, Rotterdam 1874
  Langenbeck, W., Geschichte des deutschen Handels seit dem Ausgange des Mittelalters, 2.
  Auflage, Leipzig-Berlin 1918
  Langhammer, A., Handelsgeschichte, in: Lehrbuch der Handelswissenschaft, S. 143-211,
  Leipzig und Paris 1907
  Lauber, E.M., Metternichs europatisches Gleichgewicht, in: Der Tagesspiegel Nr. 5785 vom
  20. Sept. 1964, S. 3, Berlin 1964
  1«inssen, G.C.P., Verandering en verschuiving. Industriele ontwikkeling naar bedrijfstak in
  Midden- en Noord-Limburg 1839-1914, Tilburg 1969
  Lutge, F., Deutsche Sozial- und Wirtschaftsgeschichte, 2. Auflage, Berlin/Gijttingen/Heidelberg 1960
  
  Mansvelt, W.M.F., Geschiedenis van de Nederlandsche Handel-Maatschappij, eerste deel,
  Haarlem o.J.
  Marcus, H.A., De Kamers van Koophandel en Fabrieken in Nederland, Rotterdam 1927
  Mathies, 0., Hamburgs Seeschiffahrt und Seehandel, in: Die deutsche Wirtschaft und ihre
  Fuhrer, S. 5-128, Gotha 1928
  Mayer, K.A., De Rijn slagader en riool, Bijlage Nieuwe Rotterdamsche Courant van 18. Nov.
   1969, S. 12
  
  Mechelen, P.A.A. van, Zeevaart en zeehandel van Rotterdam (1813-1830), Rotterdam 1929
  Meidinger, M.H., Die deutschen Strume in ihren Verkehrs- und Handelsverhiltnissen. Dritte
  Abteilung: Die Elbe, Leipzig 1854
  Menn, W., Zur Vorgeschichte des deutschen Zollvereins. Nassaus Handels- und Schiffahrtspolitik vom Wiener KongreS bis zum Ausgang der suddeutschen Zollvereinsverhandlungen 1815-1827, Greifswald 1930
  Menzel, W., Geschichte der Neuzeit. Vom Westfalischen Frieden bis zur Mitte des 19.Jahrhunderts, 5.Auflage, Dusseldorf 1953
  Metz, Th. M., Economisch denken hier en in Duitsland, in: Maatschappij-Belangen No. 5,
  April 1962, S. 264-269, Haarlem 1962
  Meyer, H., Das Bild des Holliinders in der deutschen Literatur, in: Zarte Empirie, Studien
  zur Literaturgeschichte, S. 202-224, Stuttgart 1963
  Milz, H., Das Kdlner Grossgewerbe von 1750 bis 1835, in: Schriften zur Rheinisch-Westfalischen Wirtschaftsgeschichte, Neue Folge Band 7, K8ln 1962
  Mirgeler, A., De geschiedenis van Europa, Roermond en Maaseik 1959
  Moltmann, B.H., Die niederlandische Schiffahrt in den letzten 100 Jahren, in: Weltwirtschaftliches Archiv, 13. Band, II, S. 36-64, Jena 1918
  Nicolson, H., Het congres van Wenen, Amsterdam 1949
  Oedin, S., De gemeente Huissen, Lisse 1946
  Ohlrich, G.W., Deutschland zur See, seine Schiffahrt und sein Handel. Nebst einer genauen
  Darstellung des Seeverkehrs aller iibrigen Lalnder. Mit besonderer ROcksicht der
  Kriegsmarine, Hamburg 1849
  Osiander, H.F., Geschiedkundig overzigt der Nederlandsche financien. Van het begin des
  jaars 1830 tot het einde van het jaar 1833, Amsterdam 1834
  Ouwerkerk de Vries, J. van, Verhandeling over de oorzaken van het verval des Nederlandschen handels en de middelen tot herstel of uitbreiding van denzelve, Haarlem 1827
  Over de oorzaken en gevolgen der heerschende armoede in Nederland en de middelen tot
  denzelver herstel, Haarlem 1843
  
  270
  
  Ver6ffentlichte Quellen und Literatur
  
  Petersdorff, H. von, Friedrich von Motz. Eine Biographie, 2 Baride, Berlin 1913
  Petri, F., Deutschland und die Niederlande. Wege und Wandlungen im Verhaltnis zweier
  Nachbarv8lker, in: Gemeinsame Probleme deutsch-niederUindischer Landes- und
  Volksforschung, Studien von F. Petri und W. Jappe Alberts, S. 1-24, Groningen 1962
  Plaut, Th., Deutsche Handelspolitik.  62-79, Meppel o.J.
   P.W.L., Bijdragen tot bekendmaking van de voornaamste zaken van den Handel der Nederlanden en dien van Hamburg, opgehelderd door de berekening der meeste artikelen
  welke van Amsterdam naar Hamburg en van Hamburg naar Amsterdam gezonden
  worden. Ook door den effecten-handel en de winst-arbitrage over beide plaatsen,
  Utrecht 1837
  Quade, W., Danzigs Handelsbeziehungen zu den Niederlanden, in: Danzigs Handel in Vergangenheit und Gegenwart, S. 54-79, Danzig 1925
  Rasse, W., Der Rhein als WasserstraBe, in: Schriften des Vereins filr Sozialpolitik, Band 102,
  III, S. 1-300, Leipzig 1905
  Rattd, J., De Nederlandse doorvoerpolitiek (tot 1850), Rotterdam 1952
  Reesse, J.J., De suikerhandel van Amsterdam van 1813 tot 1894, 's-Gravenhage 1911
  Reinsma, R., De autobiografie van Jan Jacob Rochussen (1797-1871), in: Bijdragen en
  mededelingen van het Historisch Genootschap, Deel 73, S. 55-138, Groningen 1959
  Reismann-Grone, -., Die deutschen Reichsh fen und das Zollbundnis mit den Niederlanden,
  Munchen 1899
  Rdus, H. de und Endt, G.S., Die Handelspolitik der Niederlande in den letzten Jahrzehnten,
  in: Schriften des Vereins fur Sozialpolitik, Band 49, S. 241-271, Leipzig 1892
  Rheinurkunden. Veranstaltet von der Zentralkommission fur die Rheinschiffahrt, Erster Teil
  (1803-1860), Munchen und Leipzig 1918
  
  Ver8ffentlichte Quellen und Literatur
  
  271
  
  Rooij, E.W. de , Geschiedenis van den Nederlandschen handel, Amsterdam 1856
  Rooy, M. van, De Nederlander in Duitse ogen, in: Bijlage Nieuwe Rotterdamsche Courant
  van 18. Nov. 1969, S. 13
  Rottlander, H., Uebersichtliche Darstellung des Handels von C6ln in den letzten funfzig
  Jahren (1815-1865), Cdln 1867
  Ruter, A.J.C., Historische studies over mens en samenleving, Geschiedenis van Nederland IV,
  S. 301-440, Assen 1967
  Sartorius von Waltershausen, A., Deutsche Wirtschaftsgeschichte 1815-1914, 2. Auflage,
  Jena 1923
  Schafer, D., Die Hanse und ihre Handelspolitik, Jena 1885
  Schellenberg, C., Hamburg und Holland. Kulturelle und wirtschaftliche Beziehungen, Berlin
  1940
  
  Schilthuis, U.G., lets over den oorsprong en het wezen van het Duitsche Tolverbond en
  deszelfs invloed op de nijverheid, Groningen 1844
  Schoeps, H.J., Die Entscheidung vor 150 Jahren, in: Der Tagesspiegel vom 5.6.1965, Nr.
   5998, S. 4, Berlin 1965
  Schulte, F., Die Rheinschiffahrt und die Eisenbahnen, in: Schriften des Vereins fiir Sozialpolitik, Band 102, III, S. 301-526, Leipzig 1905
  Seraphim, P.-H., Deutsche Wirtschafts- und Sozialgeschichte, 2. Auflage, Wiesbaden 1966
  Sickenga, F.N., Geschiedenis der Nederlandsche belastingen sedert het jaar 1810, Deel II,
  Utrecht 1883
  Smit, C., De handelspolitieke betrekkingen tussen Frankrijk en Nederland 1814-1914, Den
  Haag 1923
  
  Smit, H.J., De opkomst van den handel van Amsterdam, Amsterdam 1914
  Sneller, Z.W., Economische en sociale denkbeelden in Nederland in den aanvang der negentiende eeuw (1814-1830), Haarlem 1922
  Sneller, Z.W., De economische structuur van het Koninkrijk der Nederianden 1815-1830,
  Groningen 1930
  Sneller, Z.W., Geschiedenis van den steenkolenhandel van Rotterdam, Groningen/Batavia
  1946
  
  Sombart, W., Die deutsche Volkswirtschaft im 19.Jahrhundert, 2. Auflage, Berlin 1909
  het vijftigjarige bestaan, Heerlen
  Staatsmijnen in Limburg. Gedenkboek bij gelegenheid van
  1952
  
  Stoerk, -., Artikel Flusschiffahrt, in: Handw6rterbuch der Staatswissenschaften, Band 3, S.
  578-584, Jena 1892
  Stolper, G., Deutsche Wirtschaft seit 1870,2. Auflage, Tubingen 1966
  Stubmann, P., Holland und sein deutsches Hinterland in ihrem gegenseitigen Warenverkehr.
   Mit besonderer Beriicksichtigung der hollandischen Haupthafen seit der Mitte des
  19.Jahrhunderts, in: Abhandlungen des staatsw. Seminars zu Jena, herausgegeben von
  J. Pierstorff, Bd. I, H. 1, Jena 1901
  Stuijvenberg, J.H. van, Economische groei in Nederland in de negentiende eeuw: Een terreinverkenning, in: Bedrijf en samenleving, S. 195-225, Alphen aan den Rijn/Brussel
  1967
  
  Tack, J., Die Entstehung des Hollandganges in Hannover und Oldenburg. Ein Beitrag zur
  Geschichte der Arbeiterwanderung, Leipzig 1901
  Tex, C.A. den, Twee voorlezingen over graanwetten en graanhandel, Amsterdam 1847
  de hoofdTijn, Th. van, Twintig jaren Amsterdam. De maatschappelijke ontwikkeling van
  
  272
  
  Ver8ffentlichte Quellen und Literatur
  
  stad, van de jaren '50 der vorige eeuw tot 1876, Amsterdam 1965
  Treitschke, H. von, Deutsche Geschichte im 19.Jahrhundert, 5 Bande, Leipzig 1927
  Treitschke, H. von, Die Republik der vereinigten Niederlande, in: Historisch-politische Aufsbtze (AufsJ:tze, Reden und Briefe), Band 2, Meersburg 1929
  Verviers, E., De Nederlandsche handelspolitiek tot aan de toepassing der vrijhandelsbeginselen, Leiden 1914
  Vries, A. de, Geschiedenis van de handelspolitieke betrekkingen tusschen Nederland en
  Engeland in de negentiende eeuw (1814-1872), 's-Gravenhage 1931
  Vries, B.W. de, De Nedertandse papiernijverheid in de negentiende eeuw, 's-Gravenhage 1957
  Vries, Joh. de, Met Amsterdam als brandpunt 1811-1961. Honderdvijftig jaar Kamer van
  Koophandel en Fabrieken, Amsterdam 1961
  Vries, Joh. de, Amsterdam-Rotterdam, rivaliteit in economisch-historisch perspectief, Bussum 1965
  Vries, Joh. de, De problematiek der Duits-Nederlandse economische betrekkingen in de
  negentiende eeuw, in: Tijdschrift voor Geschiedenis, 78ste jaargang, Aflevering 1, S.
   2348, Groningen 1965
  Vries, Joh. de, Markt als Spiegel. Ontwikketing en problematiek der Nederlandse koolteermarkt en -nijverheid, Wormerveer 1967
  Vries, Joh. de, De economische achteruitgang der Republiek in de achttiende eeuw, Tweede
  druk, Leiden 1968
  Vries, Joh. de, Economische groei en industrialisatie in Nederland 1850-1914, in: Maandschrift Economie, 33. Jaargang, Afievering 3, S. 118-128, Tilburg 1968
  Vries, M. de, Tien jaren geschiedenis van het Nederlandsche bankwezen en de Nederlandsche
  conjunctuur 1866-1876, 's-Gravenhage 1921
  Wahl, K., Die Entwicklung der hollindischen Handelsschiffahrt im 19.Jahrhundert, in: Jahrbuch fur Gesetzgebung, Verwaitung und Volkswirtschaft im Deutschen Reich, Bd.
   24, III, S. 957-977, Leipzig 1900
  Wahl, K., Die niederliindische Handelspolitik in der zweiten Halfte des 19.Jahrhunderts,
  Heidelberg 1901
  Wanjon, D., Geschiedenis van den Nederlandschen handel sedert 1775, Haarlem 1900
  Wels, C.B., (Herausgeber), Bescheiden betreffende de buitenlandse politiek van Nederland
  1848-1919, eerste periode 1848-1870, eerste deel 1848, Rijks geschiedkundige publicatiEn, Grote Serie i 39, 's-Gravenhage 1972
  Westermann, J.C., Kamer van Koophandel en Fabrieken voor Amsterdam. Gedenkboek
  samengesteld ter gelegenheid van het 125-jarig bestaan, eerste deel, het tijdvak 18111922, Amsterdam 1936
  Wieringa, W.J., Economische herorientering in Nederland in de 19de eeuw, GroningenDjakarta 1955
  Winter, P.J. van, De Chinezen van Europa, Groningen 1965
  Winter, P.J. van, Nederlanders op nieuwe markten, in: Verkenning en onderzoek, S. 177188, Groningen 1965
  Wirminghaus, A., Zur Frage der Wiedereinfuhrung von Rheinschiffahrtsabgaben, in: Schriften des Vereins fur Sozialpolitik, Band 102, III, S. 527-553, Leipzig 1905
  Wirminghaus, A., Das Verhiltnis der Niederlande zur deutschen Schiffahrtsabgabenpolitik,
  Kdln 1909
  Wiskerke, C., De scheepvaartwegen van Rotterdam naar zee, Rotterdam-Antwerpen 1948
  Witlox, H.J.M., Schets van de ontwikkeling van welvaart en bedrijvigheid in het Vereenigd
  
  Veroffentlichte Quellen und Literatur
  
  273
  
  Koninkrijk Der Nederlanden (Benelux 1815-1830), Nijmegen 1956
  Wolterbeek, J.L., Proeve eener geschiedenis van de scheepvaartwetgeving op den Rijn, Amsterdam 1854
  Worterbuch der Volkswirtscl)aft, Artikel Zollverein, II. Band, 2. Auflage, S. 1408-1410,
  Jena 1907
  Zappey, W.M., De economische en politieke werkzaamheid van Johannes Goldberg, Alphen
  aan den Rijn-Brussel 1967
  Zimmermann, A., Geschichte der preuBisch-deutschen Handelspolitik aktenmiiBig dargestellt, Oldenburg und Leipzig 1892
  
  Personenregister
  
  Gericke, Jhr. (Jonkheer) J.E.P.E. 71,149
  
  Aders, J. 52
  Alstorphius Grevelink, P.W. 85
  
  Baasch, E. 16, 46, 53, 57, 85, 90, 157,
  158,170,174
  Bake, W.A.
  Hapke, R. 3,16
  Hall, F.A. Baron van 129,130,166,169,
  173,176
  
  126
  
  Haniel, F.
   50,92
  
  Baud, J.C. Baron 144,169
  Baudet, H. 84,114
  Becher, C. 52,53
  Beutin, L. 8,16,56, 160, 181
  
  Hansemann, D. 92,127,175
  
  Bondi, G. 19
  Boogman, J.C. 32,172,174
  Borries, B. von 19
  
  Heine, H. 97
  Hobsbawm, E.J. 33,112
  Huizinga, J. 172
  Humboldt, W. Freiherr von 56
  
  Bosse, P.P. van
  
  Harkort, F.
  92,127
  
  Heim van Duyvendijke, J.A. Baron van der
  169
  
  25,170,176,177,178
  
  Bouman, P.J. 16, 50, 51, 67, 82, 94, 96,
  Jacobi, K.C.Ph.W. Freiherr von
  
  128,162,163
  
  Bourcourd, J. 50
  Brinkmann, C. 37,99
  Brugmans, I.J. 16,170
  Bulow, B. Grafvon 30,58,61,124
  Bunnemeyer, A. 17,78
  Burghoff, V. 104
  
  Japikse, N. 5,188
  Jong, Th.P.M. de 120
  Jonge, J.A. de 170
  
  Klewiz, W.A. von 64
  Kloos, G.J.
  17
  
  Camphausen, L. 92,127,128,137
  Clercq, W. de 84
  Cockerm, J. 126,127
  
  Knap, G.H. 85
  Kooy, T.P. van der 16
  Kortmann, J. 17,153
  Krieger, F. 108
  
  Delbruck, R. von 159
  
  Kuske, B. 2,5,11,16
  
  Krupp, A, 104,110
  
  Delius, D.H. 51,71,81,123,151
  Dethmar, F. 99
  Dingelstedt, F. 84
  Eckert, Ch. 57
  Eerenbeemt, H.F.J.M. van den
  Endres, R. 90,93
  Everwijn, J.C.A. 72,170
  
  Lob6, G. 100
  
  Lottum, H.F. Graf von 61
  Lutge, F. 93
  106
  
  Maassen, K.G. 147
  Menn, W. 70
  
  Mevissen, G. 49,92,127,151
  Motz, F. von 65,71,79
  
  56
  
  275
  
  Personenregister
  
  Napoleon I. 143
  Netscher, J.F. 149
  Nierstrasz, J. 88
  Ohlrich, G.W.
  Simons, P. 126
  Smit, C. 17
  
  Smit, F. 88
  Smith, A. 34
  Sombart, W. 93,105
  Spaen, G.K. Baron 41
  Stinnes, M. 50,92,127,146
  Stubmann, P. 17
  
  115, 170
  
  Osiander, H.F. 81,101
  Ouwerkerk de Vries, J. van
  
  23
  
  Petersdorff, H. von 156
  Posthumus, N.W. 16,17,51
  
  Stuijvenberg, J.H. van
  
  113
  
  Thorbecke, J.R. 172,176,179
  Treitschke, H. von 16,42,66,68, 72,80,
  
  Quack, J.A. 49,50
  
  115,135
  
  Rattd, J. 16,152,170,172
  Verberne, L.G.J. 115
  Verstolk van Soelen, J.G. Baron 76,144,
  
  Ridder, M. de 126
  Rochussen, J.J. 152,154
  Roentgen, G.M. 88,135,136,137
  Rostow, W.W. 98
  Rottlinder, H. 47
  
  Ruter, A.J.C.
   149,152,156,172
  
  Vlissingen, P. van 88,104,106,136
  Vries, A. de
  
  Salviati, H. von 79
  Sartorius von Waltershausen, A. 16
  Scherff, Jhr. (Jonkheer) F.H.W. von
  154
  
  Schilthuis, U.G. 141
  Schuckmann, F. Freiherr von 64
  Schulte, F. 134
  Seraphim, 93
  
  17
  
  Vries, Joh. de 4,17,97,107,172
  
  23
  
  Wagner, W. 87
  Wahl, K. 170
  152,
  
  Wichers, J. 36
  Wieringa, W.J.
  1 1 1
  
  Willem I. 32, 76,77,80, 85,86,100,
  115,144,149
  
  Zimmermann, A. 149,150
  
  276
  
  STELLINGEN
  
  Evenals de voor historische correctie vatbare anekdote kan onjuist statistisch
  materiaal een bron van geschiedkundige informatie zijn.
  I1
  
  De opvatting dat het ontstaan van twee boerenleenbankcentrales in 1898 toe te
  schrijven zou zijn aan een vergissing moet historisch onbevredigend worden geacht.
  Ill
  
  Degenen die het begrip 'kunstmatige' behoeften ingang trachten te doen vinden,
  leggen maatstaven aan ontleend aan andere gedragswetenschappen.
  Voor de wetenschap der economie is de onderscheiding in al dan niet kunstmatige behoeften kunstmatig.
  IV
  
  Het ontbreken van een vredesverdrag tussen de Geallieerden en het Duitse Rijk is
  voor de Bondsrepubliek Duitsland ook vanuit financieel gezichtspunt niet onvoordelig.
  V
  De Nederlandse vraag naar meer ritvergunningen voor Nederlandse vrachtauto's
  die op de BRD rijden zou slinken indien de Nederlandse transportbedrijven aan
  dezelfde technische en sociale eisen voor het wegverkeer zouden voldoen als de
  
  Duitse.
  V1
  
  De tot op heden in Duitsland en Nederland bestaande praktijk om ingezetenen
  van buitenlandse nationaliteit het aktieve kiesrecht permanent te onthouden is
  een demokratische staat onwaardig en dient spoedig herzien te worden.
   VIi
  De kritiek van Marko Fondse (vgl. de Volkskrant van 3-1-1972, blz. 5) op de
  titelvertaling van Maxim Gorki's Notschleshka (Na Dnje Shisni) in het Duits
  (Nachtasyl) door August Scholz is niet alleen onredelijk maar toont ook weinig
  gevoel voor subtiele nuances in de Duitse taal. Bovendien gaan de door hem
  gesuggereerde alternatieven voorbij aan de economische waarde van een al dan
  niet verkeerd vertaalde, maar inmiddels ingeburgerde titel.
  VIIl
  De door H. Combecher (in Intermediair van 3-11-1972, blz. 29) gekonstateerde
  Duits-Nederlandse verschillen in waardering van eigen taal voor internationaal
  gebruik bevorderen een grotere verspreiding van de Duitse taal ook in relatieve
  zin. De o.a. uit deze verschillen voortvloeiende en vaak opmerkelijke DuitsNederlandse verschillen in waardering en toepassing van buitenlandse talen voor
  nationaal gebruik daarentegen wijzen duidelijk in voor Nederland positieve en
  voor Duitsland negatieve richting.
  IX
  De Duitse reiziger K.J. Clenient signaleerde in 1845 (vgl. zijn Reise durch Fris-
  
  land, Holland und Deutschland im Sommer 1845, Kiel 1847) grote liefde voor
  kinderen in Nederland, een, blijkend uit de hier te lande toegestane ruimere
  speelgelegenheden, nog steeds gehandhaafde traditie.
  X
  De aanstaande klarinettist in een
  
  Dixielandorkest kan ter bevordering van een
  individueel geluid beter zelf zijn instrument leren beheersen en zich pas daarna
  ter verbetering van zijn techniek tot een 'klassieke' leraar ricliten dan omgekeerd.
  X1
  
  Indien het juist is dat het verschil in gemiddelde levensduur tussen het mannelijke en vrouwelijke geslacht voornamelijk biologisch is geconditioneerd, is het
  66k juist dat de man tijdens zijn korter leven een relatief grotere mate aan
  materiele autonomie geniet.
  Stellingen behorende bij het proetschrift van J.1·.1.. Blasing: Das goldene Delta und xein
  eisernes Hinterland 1815-1851
  
  Bibhotheek K U. Brabant
  
  17 000 01558410 6.
  