text: Zij doen dat krachtens een daarvoor bij de wet getroffen
  regeling, welke belet, d a t e r immer veer een greeter bedrag aan certificaten door die kantoren wordt uitgegeven
  dan zij aan vrije inschrijvingen op het Grootboek van het
  betrokken rentetype bezitten. Die kantoren innen de rente
  en betalen die w e d e r uit (met een korting van 6fin percent) aan de houders van de coupons, wetke gevoegd zijn
  bij de door hen uitgegeven certificaten.
   Over het rechtskarakter van die kantoren is her hier
  niet de plaats om uit te w i j d e n ; de verhouding tusschen
  den houder van het certificaat, de eigenaars of wil men
  beheerders van de administratiekantoren en den Staat
  schijnt bezwaarlijk te zijn te classeeren in een der bekende
  rechtsinstituten volgens onze burgerlijke wetgeving. Genoeg
  zij het echter, dat de houders van certificaten, zij mogen
  dan wellicht slechts een vordering hebben op het administratiekantoor, of op de natuurl~jke of rechtspersoon, die daarvan her subject is, toch ten aanzien van het kapitaal volstrekt zeker zijn, aangezien de Staat nimmer overschrijT
  ving van de grootboekinschrijvinp,~ welke ten name van zoodanig kantoor staat, mag toestaan dan tegen inlevering van
  de certificaten, welke het kantoor uitgaf. En weigerde dit
  m e d e w e r k i n g tot de overschrijving ten name van dengene
  die een certificaat daartoe bij de Grootboekdirectie aanbiedt, dan zoude die Directie ten slotte wel middelen hebben om daartoe toch te kunnen overgaan. ~)
  Met de rente staat het eenigszins anders. Heeft een administratiekantoor den rentetermijn g e i n d , dan bestaat er
  ') Een der adminis~ratiekantoren, n.1. dat van Rotschild, maehtig~
  in de certificaten zelve, welke her ui~gaf, de Grootboekdirecgie om op
  verzoek van den houder en tegen intrekking van her certifieaat, he~
  daarin uitgedrukte bedrag over te schrijven ten name van den houder.
   In een nieuwe grootboekwetgeving ware van alle administratiekantoren
  te vorderen, dat zij zulks deem
  
  308
  tusschen den certificaathouder (of degeen aan wien hij de
  betrokken coupon afstond) en het subject van het administratiekantoor slechts een persoonlijke verbintenis. Kan de
  b e h e e r d e r (het subject) van het administra.iekantoor niet
  aan zijn verptichtingen voldoen, dan kan de couponeigenaar dupe: worden. Natuurlijk echter:slechts voor de w a a r d e van
  de reeds vervallen coupons, immers ten aanzien van de
  in de toekomst vervallende kan hij zich voor verlies vrijw a r e n door zijn certificaat in grootboekinschrijving te veranderen.
  T e g e n o v e r dit nadeel van de certificaten staat een voordeel ook de coupons b e t r e f f e n d e , t.w. dat deze c o u p o n s ,
  niet, gelijk die van de staatsobligatien en gelijk de grootboekrente, in 5 jaar verjaren. T e g e n o v e r de administratiekantoren geldt het gewone verjaringsrecht van 30 jaar en
  in de praktijk betalen die kantoren zelfs nog oudere coupons uit.
  De winst van de administratiekantoren ligt her behoeft
  nauwelijks te worden gezegd in het percent van het bedrag
  der coupon, dat zij inhouden.
   Zijn die verdiensten indertijd "groot geweest, thans is het
  bedrijf niet zeer lucratief meer. Door de behoefte aan
  g r o o t b o e k i n s c h r i j v i n g - onder meer voor de m n o r t i s a t i e worden er jaarlijks belangrijke b e d r a g e n aan certifical:en
  geroyeerd. Nieuwe te doen aanmaken loont sedert de laatste
  verhooging van het effectenzegel blijkbaar niet meer de
  kosten. Een langzaam uitsterven der certificaten laat zich
  dus verwachten.
  Het w a r e intusschen wellicht a a n b e v e l e n s w a a r d i g dat de
  Staat zelf meer dan thans voorzag in de behoefte aan staatsschuld aan toonder. In Belgie kan men niet slechts gelijk
  hier obligatien in grootboekinschrijving doen v e r a n d e r e n
  doch ook andersom in de plaats van een grootboekinschrijring op naam obligatien aan toonder verkrijgen. Vermits
  in den tegenwoordigen tijd de Staat wet alles mag doen
  wat bevorderen kan dat de Staatsschuld in den smaak van
  het publiek v a l t , schijnt het wel raadzaam bij de aangekondigde herziening onzer grootboekwetgeving ernstig in
  overweging te nemen, of niet het voorbeeld van Belgie
  ware te volgen.
   309
  Ten slotte mogen hier e e n i g e cijfers volgen welke mij
  welwillend door de Grootboekdirectie zijn verschaft:
  lo. de coupures, waarin onze schuld, voorzoover aan toonder gesteld, indertijd is uitgegeven en de coupures w e l k e
  thans hog in omloop z.ijn, alsmede de coupures, waarin de door
  de administratiekantoren uitgegeven certificaten van deelgerechtigheid in grootboekinschrijving zijn verdeeld
  2o. het aantal hoofden van rekening in beide grootboeken met een satdo van minder dan duizend gulden nominaal.
  3o. een vijfjaartijks overzicht van de rente met inbegrip
  van die van de vlottende schuld, welke de Staat sedert
  1870 jaarlijks heert te betalen gehad, met bijvoeging van
  de aan verplichte aflossing bestede sommen en van de bedragen, welke krachtens wettelijke regeling van de rente
  en aflossing door Nederlandsch-lndie zijn gerestitueerd.
  Februari 1911.
  A.v.
  G ijn.
  0
  v--4
  
  cO
  
  3 %
  
  NATIONALE
  
  SCHULD
  f 6.000
  242
  -242
  
  (December
  f 1.000
  202.514
  13.662
  188.852
  
  f 500
  12.089
  776
  11,313
  
  1910).
  ingeschreven
  
  i 500
  7.231
  
  f 200
  ----
  
  schuld.
  f 200
  14.461
  
  f 100
  29.280
  
  f 100
  27.406
  2.252
  25.154
  
  totaul bedrag
  f 67.941.700
  
  totaal bedrag
  f 212,603.100
  f 14.287.200
  f 199.315.900
  
  C o u p u r e s d e r u i t g e g e v e n e n d e r n o g in o m l o o p zijnde s c h u l d b e k e n t e n i s s e n.
  f 12.000
  71
  1
  70
  
  van 3 %
  
  f 50.000
  f 25.000
  f 1.000
  1 (op naam) 1 (op naam) 58.431
  
  der Certificaten
  
  Uitgegeven . . . . . . . . ..
  Verwisseld ~egen grootboek insehrijving
  In omloop . . . . . . . . . ..
   Coupures
  In omloop . . . . . . . . . ..
  f500 f400 f200 f l 0 0 totaalbedrag
  3.291 1.258 8.624 20.974 f 120.391.300
  
  2 ~ ~o N A T I O N A L E S C H U L D ( D e c e m b e r 1910).
  C o u p u r e s d e r C e r t i f i c a t e n v a n 2 ~ % i n g e s c h r e v e n schuld.
  f50.000 f10.000 f6.000 f2.000 fl.900 fl.200 il.000 i800 f600
  In omloop
  3
  29
  6
  42
  1.539
  100 112.403 85
  249
  
  ,
  
  beneden f 1000
  
  f 1.116.400
  
  2179
  
  i 995.450
  
  AANTAL POSTEN OP DE GROOTBOEKEN DER NAT[ONALE
  SCHULD
  m e t e e n saldo v a n m i n d e r d a n f 1.000.
  2½ o/° Grootboek.
  3 % Orootboek.
  f 299.450
  1264 posten van f 100--400 ad f 312.500
  |
  1138 posten van f 50--450.
  f 696.000
  1199
  ,,
  ,
  f 500--900 ad f 803.900
  '!
  1041
  ....
  f500--950.
  2463
  
  311
  
  Loop
  
  van
  
  de
  
  Nederlandsche
  
  van
  
  1_865--1910
  
  rentelast
  
  (vijfjaarlijks).
  Door den Staat der Nederlanden
  werd aan Renten over
  de gevestigde
  en vlottende schuld (met inbegrip van de
  domeinlasten en de rente van de geconsigneerde
  gelden)
  en aan amortisatie van gevestigde schuld (root zoover die
  verplicht was en ten laste der gewone midclelen kwam)
  besteed :
  verpliohte
  waarvan Nederl.
   van
  rente
  amor~isatie
  te zamen
  Indie bijdroeg
  1865 27.692.412.25
  ---1870 27.033.307.905
  429.090.295
  27.462.398.20
  -1875 25.911.607.215
  573.379.175
  26.484.986.39
  1880 27.207.765.96
  725.476.755
  27.933.242.71~
  -1885
  31.900.687.78
  1.468.813.55
  33.369.501.33
  2.333.323.31
  1890 31.485.559.155
  2.539.941.435
  34.025.500.59
  1.854.000.-1895 31.499.888.805
  3.275.372.625
  34.775.261.43
  2.093.119.55
  1900 31.553,247.96
  3.255.880.835
  34.809.128.795
  4.145.384.54
  1906
  31.789.757.335
  4.664.831.29
  36.454.588.625
  4.187.124.45
  1910 31.507.647.80
  4.957.820.06
  36.465.467.86
  3.952.991.30.
  