text: Waar het Openbaar Ministerie een (onvoorwaardelijke)
  gevangenisstraf van 24 maanden had gevorderd – en de
  rechtbank een taakstraf van 240 uren had opgelegd –
  komt het hof tot een volledig voorwaardelijke gevangeTBS&H 2018 | nr. 1
  
  57
  
  Dit artikel uit Tijdschrift voor Bijzonder Strafrecht & Handhaving is gepubliceerd door Boom juridisch en is bestemd voor anonieme bezoeker
  
  58
  
  nisstraf van twee jaren. In beginsel acht het hof een
  onvoorwaardelijke gevangenisstraf van geruime duur
  passend, maar tot oplegging daarvan gaat het hof niet
  over vanwege het blanco strafblad van de verdachte,
  diens gevorderde leeftijd, de omstandigheden dat hij
  persoonlijk geen groot voordeel heeft gehad van zijn
  handelen en dat hij geen concrete tegenprestaties aan de
  betrokken ondernemers heeft geleverd, de grote impact
  van de zaak op de verdachte en de publiciteit die deze
  zaak met zich heeft gebracht. De verdachte heeft niet de
  indruk gewekt dat hij het verkeerde van zijn handelen
  inziet, doch heeft steeds volgehouden dat hem geen
  strafrechtelijk verwijt kan worden gemaakt. Daarom legt
  het hof hem ter bescherming van de integriteit van het
  openbaar bestuur ook nog de bijkomende straf op van
  ontzetting van het recht om een bestuurlijk ambt te
  bekleden voor een periode van twee jaren (hij kan wel
  lid van de gemeenteraad en van Provinciale Staten blijven). De verdachte legt zich niet neer bij zijn veroordeling en heeft inmiddels beroep in cassatie ingesteld.
   tie.55 In augustus 2016 deed de Supreme Court aldaar een
  uitspraak die haaks staat op Nederlandse uitspraken en
  die food for thought dient te zijn voor wetgever en rechter. In McDonnell vs. United States56 werd een uitspraak van de District Court for the Eastern District of
  Virginia, waarbij de gouverneur van Virginia werd veroordeeld, vernietigd. De casus lag als volgt. De gouverneur accepteerde een grote hoeveelheid geschenken (ter
  waarde van wel $ 175.000), gunsten en leningen van een
  farmaceut, die, zo wordt verondersteld, ertoe moesten
  strekken dat de gouverneur zijn invloed zou uitoefenen
  om de universiteit van Virginia een studie naar anataboc,
  een supplement dat de onderneming aan het ontwikkelen was, uit te laten voeren. Die studie zou uiteindelijk
  behulpzaam moeten zijn voor toelating tot de markt en
  branding van het nieuwe product. De gouverneur deed
  ook het een en ander; hij belegde bijeenkomsten, belde
  een andere overheidsdienaar en organiseerde een evenement waarop voor de farmaceut relevante personen aanwezig waren.
   In de vorige aflevering van deze kroniek hebben wij kort
  aandacht besteed aan het vonnis van de Rechtbank Rotterdam in deze zaak.54 Door te spreken over ‘vele tinten
  grijs’ en door onderscheid te maken tussen de voorkant
  van het delict (de giften) en de achterkant daarvan (het
  verband met een tegenprestatie) suggereerde de rechtbank dat het handelen van de verdachte weliswaar viel
  binnen (de zeer ruim getrokken grenzen van) de wettelijke strafbaarstelling van artikel 363 Sr (oud), maar dat
  van ‘grootschalige ernstige corruptie’ geen sprake was
  geweest. Het hof laat zich daarentegen niet expliciet uit
  over de ruime reikwijdte van de strafbaarstelling en
  spreekt evenmin over grijstinten of over de achterkant
  van corruptie. Benadrukt wordt dat de verdachte het
  goede functioneren en de integriteit van het openbaar
  bestuur heeft ondermijnd en het vertrouwen van de
  burger in dat openbaar bestuur ernstig schade heeft
  berokkend. Toch blijkt ook het hof bij de straftoemeting
  zwaar te tillen aan de omstandigheid dat niet is komen
  vast te staan dat de verdachte concrete tegenprestaties
  aan de betrokken ondernemers heeft geleverd. In combinatie met de genoemde persoonlijke omstandigheden
  leidt dat – net als in eerste aanleg – tot een veel lagere
  straf dan door het Openbaar Ministerie was gevorderd
  (voor zover het bij een voorwaardelijke gevangenisstraf
  blijft). Geconstateerd moet worden dat de toon van de
  overwegingen van het hof weliswaar aanzienlijk verschilt
  van die van de rechtbank, maar dat de strafbaarheid en
  de ernst van de feiten in hoger beroep uiteindelijk niet
  wezenlijk anders wordt gewaardeerd.
   Waar de lagere rechter vond dat dit voldeed als tegenprestatie in relatie tot de giften, oordeelde de Supreme
  Court anders. Deze uitspraak wordt primair ingegeven
  doordat het Amerikaanse recht vergt dat er een quid pro
  quo is, hetgeen uiteindelijk de kern van de omkoping
  is.57 Hetgeen de gouverneur als wederdienst had gedaan,
  kwalificeerde, aldus de Supreme Court, niet als een
  ‘official act’. Nadrukkelijk overweegt de Supreme Court
  dat de door de vervolgende overheid voorgestane interpretatie tot een veel te grote reikwijdte van de corruptiebepaling zou leiden en tot onduidelijkheid. Het zou
  ambtenaren onnodig beperken in hun handelen.
  De gouverneur van Virginia in cassatie
  Een andere vergelijking dringt zich op. In veel opzichten is de Verenigde Staten gidsland voor Nederland
  waar het gaat om de aanpak en bestrijding van corrup-
  
  Juist doordat er in de praktijk veel bewijsproblemen
  waren rond de causaliteit, werd artikel 363 Sr aangepast
  en hoeft er geen daadwerkelijke wederdienst meer op de
  acceptatie van een geste van waarde te volgen. Onze
  bepaling heeft daardoor een grotere reikwijdte dan
  nodig. Om het causaliteitsbewijsprobleem uit de weg te
  helpen, heeft de wetgever ervoor gekozen gedrag strafbaar te stellen dat eigenlijk niet wordt beoogd strafbaar
  te zijn.
  De wetgever dient wellicht te heroverwegen of er niet
  toch een sterker causaliteitsvereiste in de corruptiebepalingen dient te worden gevlochten, opdat het quid pro
  quo-karakter weer tot uitdrukking komt. De rechter kan
  zich ondertussen afvragen of het, in deze dagen waarin
  materiële rechtsbescherming de formele rechtsbescherming goeddeels vervangt, niet is geïndiceerd om de
  bestanddelen van de ambtelijke omkopingsdelicten zo te
  55.
  56.
  57.
  54.
  ECLI:NL:RBROT:2016:5272, ‘Kroniek ondernemingsstrafrecht eerste
  helft 2017’, TBS&H 2017, afl. 3, p. 179-81.
   TBS&H 2018 | nr. 1
  
  T.R. van Roomen & A. Verbruggen, ‘Internationale trends in preventie,
  detectie en repressie van corruptie’, TvS&O 2017, afl. 4, p. 150-59; T.R.
  van Roomen & A. Verbruggen, ‘Corruptie: status quo en de toekomst’,
  TBS&H 2015, p. 225-34; R. de Lange, ‘Tijd dat bestuurder wegkomt
  met taakstraf of boete is voorbij’, FD 30 april 2017.
  136 S. Ct. 2355 (2016).
  18 USCA §200 (b) 2 (a) van de Federal Bribery Statute bepaalt dat ‘It is
  a crime for a public official (…) corruptly to (…) seek (, receive), accept
  or agree to receive or accept anything of value (…) in return for being
  influenced in the performance of any official Act.’
  
  doi: 10.5553/TBSenH/229567002018004001007
  
  Dit artikel uit Tijdschrift voor Bijzonder Strafrecht & Handhaving is gepubliceerd door Boom juridisch en is bestemd voor anonieme bezoeker
  
  interpreteren dat er weer een verband ontstaat tussen
  gift en mogelijke wederdienst. Dat zou ook bevorderen
  dat het onderscheid tussen ambtelijke en commerciële
  corruptie kleiner wordt, hetgeen in de rede ligt nu het
  onderscheid tussen de overheidssector en de publieke
  sector is vervaagd. Vooral, evenwel, kan het Openbaar
  Ministerie, dat immers zo graag naar gene zijde van de
  oceaan kijkt, zich kritisch afvragen of ook zaken dienen
  te worden aangepakt waarin weliswaar gestes zijn verstrekt, maar van undue influence uiteindelijk geen sprake
  is geweest. In de woorden van de Westlaw Journal
  White-Collar Crime:58 ‘Those decisions [van de Supreme
  Court – AV] have narrowly interpreted seemingly broad
  statutory language to limit potential overreaching by prosecutors while giving more concrete shape to otherwise vague
  criminal statutes.’ Het moge wetgever en rechter tot
  inspiratie strekken.
   De NS-zaak aanbestedingsfraude Limburg in
  eerste aanleg
  
  Met diezelfde blik kunnen de geruchtmakende uitspraken van de Rechtbank Oost-Brabant in de zogeheten
  NS-zaak aanbestedingsfraude Limburg worden bekeken.59 Hoewel de casus in de media breed werd uitgemeten, toch zekerheidshalve nog even: in het kader van
  de aanbesteding openbaar vervoer Limburg ging NS in
  zee met een werknemer, voorheen werkzaam bij een
  concurrentvervoerder die ook zou deelnemen aan de
  tender. Deze werknemer zou meewerken voor NS aan
  die aanbesteding – in strijd met het voor die werknemer
  geldende concurrentiebeding – en tevens bedrijfsvertrouwelijke informatie van zijn voormalig werkgever
  prijsgeven aan NS.
  Het Openbaar Ministerie zette hoog in: zowel de NS als
  zeven individuele verdachten, waaronder de top van de
  NS werden gedagvaard. Er werd ex cathedra gerequireerd en de eisen logen er niet om.
  In schril contrast hiermee het resultaat: een integrale
  vrijspraak voor alle verdachten, voor alle feiten. In het
  kader van deze kroniek is met name de uitspraak van
  belang die ziet op de interpretatie van artikel 328ter Sr
  (oud). En de verhouding die deze bepaling heeft tot zijn
  nieuwe pendant.
  De rechtbank stelt voorop dat de oude bepaling nadrukkelijk gunstiger is voor verdachten dan de nieuwe; niet
  enkel door de hogere strafbedreiging van het nieuwere
  artikel, maar ook door de inhoud. De nieuwe bepaling
  breidt de strafbaarstelling van commerciële omkoping
  immers uit tot gedragingen voorafgaand aan die dienstbetrekking en na beëindiging van de dienstbetrekking.
  De rechtbank verwerpt de interpretatie van het Openbaar Ministerie dat het concurrentiebeding een na-ijlende werking zou hebben en er derhalve sprake was van
  schending van een lopende verplichting. Eveneens ver58.
  59.
  B. Dooley, ‘Official acts’ and McDonnell v. United States’, Westlaw
  Journal White-Collar Crime 2016, nr. 12.
  Rb. Oost-Brabant, 21 december 2018, ECLI:NL:RBOBR:2017:6647. De
  overige uitspraken zijn thans (nog) niet gepubliceerd.
   doi: 10.5553/TBSenH/229567002018004001007
  
  werpt de rechtbank de gedachte dat de werknemer zich
  tijdens zijn dienstverband heeft laten omkopen, omdat
  hem diverse zaken in het vooruitzicht werden gesteld,
  hij mogelijk daarom zijn dienstverband heeft beëindigd
  en zich als consultant heeft laten inhuren door NS. Een
  dergelijke extensieve interpretatie, aldus de rechtbank,
  zou op gespannen voet staan met tekst en bedoeling van
  de bepaling, zoals die ten tijde van de strafbare gedraging luidde en leidde tot ongeoorloofde uitbreiding van
  de strafbaarheid.
  Het Openbaar Ministerie heeft inmiddels hoger beroep
  aangetekend; het Gerechtshof ’s-Hertogenbosch mag
  zich thans over de zaak buigen.
  Bijzondere wetgeving
  Verzorgd door mr. dr. drs. B. van de Vorm
  Drank- en Horecawet
  In de tweede helft van 2017 zijn een aantal uitspraken
  van de Afdeling bestuursrechtspraak verschenen die
  betrekking hebben op de toepassing van de Wet Bibob.
  Deze uitspraken hebben over het algemeen niet geleid
  tot nieuwe inzichten. In een aantal van deze uitspraken
  staat de handhaving van de Drank- en Horecawet centraal. Uit een van deze uitspraken blijkt dat door de burgemeester van Kerkrade een drank- en horecavergunning is geweigerd aan de appellante. Deze weigering is
  gebaseerd op een advies van het Landelijk Bureau
  Bibob. Uit dit advies blijkt dat sprake is van een ernstig
  gevaar dat de aangevraagde vergunning mede zal worden gebruikt om uit gepleegde strafbare feiten verkregen
  of te verkrijgen, op geld waardeerbare voordelen te
  benutten, dan wel om strafbare feiten te plegen (r.o. 2).
   Er is dus zowel sprake van de aanwezigheid van de
  ‘a-grond’ als de ‘b-grond’. Centraal staat de aanwezigheid van een ‘rotte appel’. In hoger beroep wordt door
  de appellante onder andere betoogd dat de burgemeester
  niet aan zijn vergewisplicht, zoals bedoeld in artikel 3:9
  Awb, zou hebben voldaan. Ook wordt door de appellante betoogd dat de ‘rotte appel’ niet is veroordeeld voor
  de strafbare feiten, die in het advies zijn gebruikt
  (r.o. 4). Beide betogen treffen – terecht – geen doel. De
  Afdeling overweegt dat nergens uit blijkt dat de burgemeester niet zou hebben voldaan aan zijn vergewisplicht
  en ook is niet vereist dat slechts sprake zou moeten zijn
  van veroordelingen. Ook vermoedens kunnen namelijk
  ertoe leiden dat aannemelijk is dat de ‘rotte appel’ zich
  schuldig heeft gemaakt aan strafbare feiten, hetgeen hier
  het geval is (r.o. 4). Deze uitspraak van de Afdeling is
  een voorbeeld van het succes van de Wet Bibob. Door
  middel van deze wet kunnen immers schijnconstructies
  worden doorgeprikt.60
  
  In een vergelijkbare zaak heeft de burgemeester van Den
  Haag een aanvraag om verlening van een exploitatiever60.
  ABRvS 4 oktober 2017, Gst. 2017/194, m.nt. Van der Vorm.
   TBS&H 2018 | nr. 1
  
  59
  
  Dit artikel uit Tijdschrift voor Bijzonder Strafrecht & Handhaving is gepubliceerd door Boom juridisch en is bestemd voor anonieme bezoeker
  
  gunning en een drank- en horecavergunning afgewezen
  op grond van een advies van het Landelijk Bureau
  Bibob. De reden van deze afwijzing is gelegen in de aanvaarding van een erfenis door bestuurder A. Volgens het
  Landelijk Bureau Bibob en de burgemeester van Den
  Haag is sprake van een ernstig gevaar voor witwassen
  (de ‘a-grond’) omdat de erflater indirect misdaadgeld
  heeft verschaft aan de horeca-inrichting. Het hoger
  beroep van de appellant wordt ongegrond verklaard.61
  Dit zijn niet de enige uitspraken in de tweede periode
  van 2017 die betrekking hebben op de Wet Bibob. De
  andere Bibob-uitspraken hebben betrekking op de weigering een omgevingsvergunning te verlenen,62 de weigering tot vergunningverlening voor het exploiteren van
  een sportkantine en het verkopen van alcoholhoudende
  drank voor gebruik ter plaatse63 en de toepassing van de
  Wet Bibob ten aanzien van coffeeshops.64
  
  60
  
  Ten aanzien van de handhaving van de Drank- en Horecawetgeving is het zeker niet altijd noodzakelijk dat de
  Wet Bibob wordt ingezet. Een voorbeeld hiervan is een
  zaak waarin de burgemeester van Hengelo de aanvraag
  van de appellant om een drank- en horecavergunning
  ten behoeve van een café te Hengelo heeft afgewezen.
  Deze afwijzing is gebaseerd op een op de appellant
  betrekking hebbend uittreksel van de Justitiële Documentatie en een advies van het Regionale Informatie en
  Expertisecentrum Oost-Nederland van 23 maart 2016.
  Hieruit blijkt dat de appellant vanaf 1996 veel strafrechtelijke en fiscaalrechtelijke antecedenten op zijn naam
  heeft staan. De weigering van de drank- en horecavergunning is gebaseerd op artikel 8, eerste lid, aanhef en
  onder b, Drank- en Horecawet (‘slecht levensgedrag’).
   Met instemming van de Afdeling mocht de burgemeester gelet op het bepaalde in artikel 27, eerste lid, van de
  Drank- en Horecawet in samenhang bezien met artikel
  8, eerste lid, aanhef en onder b, van de Drank- en Horecawet, de drank- en horecavergunning weigeren.65
  Strafrechtelijke informatie kan ook blijken uit bestuurlijke rapportages. Uit een uitspraak van de Afdeling
  blijkt dat de burgemeester van Eindhoven op 26 september 2014 aan de appellante ten behoeve van een café
  een vergunning heeft verleend op grond van de Dranken Horecawet. De burgemeester heeft van de politie
  Eindhoven Zuid opgemaakte bestuurlijke rapportages
  over incidenten in en om het café ontvangen. In de
  genoemde rapportages zijn incidenten opgenomen, die
  betrekking hebben op geweldpleging. Op grond hiervan
  wordt door de burgemeester het café voor drie maanden
  gesloten en de drank- en horecavergunning ingetrokken.
  61.
  62.
  63.
  64.
  65.
  ABRvS 15 november 2017, ECLI:NL:RVS:2017:3113.
  ABRvS 20 september 2017, AB 2017/355, m.nt. Van der Vorm.
  ABRvS 4 oktober 2017, Gst. 2017/193, m.nt. Van der Vorm.
  ABRvS 27 september 2017, ECLI:NL:RVS:2017:2586. Zie over deze uitspraak B. van der Vorm, ‘De Wet Bibob: een Schiedamse coffeeshop
  met belastingperikelen’, TBS&H 2017, p. 249-251.
  ABRvS 20 september 2017, ECLI:NL:RVS:2017:2551.
   TBS&H 2018 | nr. 1
  
  Het door de appellante ingestelde hoger beroep wordt
  door de Afdeling ongegrond verklaard.66
  Wet op de kansspelen
  Op grond van de Wet op de kansspelen is het mogelijk
  om bestuurlijke boetes op te leggen, die behoorlijk kunnen oplopen. Zo heeft de Kansspelautoriteit een
  bestuurlijke boete opgelegd ter hoogte van € 80.000 aan
  de appellanten, omdat zij zonder vergunning een kansspel, in de vorm van een loterij, hebben aangeboden. In
  hoger beroep wordt door de appellanten betoogd dat de
  rechtbank niet heeft onderkend dat de Kansspelautoriteit bij het opleggen van de bestuurlijke boete niet is uitgegaan van het medeplegen van de overtreding en het
  opleggen van de bestuurlijke boete in strijd is met de
  onschuldpresumptie. Voorts wordt betoogd dat de
  rechtbank zich ten onrechte bevoegd heeft geacht om
  zich uit te laten over de toevoeging aan het besluit op
  bezwaar dat de appellanten persoonlijk en hoofdelijk
  aansprakelijk zouden zijn voor de boete. De uitspraak
  van de rechtbank zou eveneens onvoldoende zijn gemotiveerd, omdat de rechtbank niet is ingegaan op de vraag
  wanneer de cautie had moeten worden gegeven, en ook
  zou de rechtbank ten onrechte geen aanleiding hebben
  gezien voor matiging. Al deze aspecten worden door de
  Afdeling afgewezen. Tot slot wordt door de appellanten
  aangevoerd dat de rechtbank bij het beoordelen van de
  vraag of de redelijke termijn is overschreden ten
  onrechte van belang heeft geacht dat zij niet ter zitting
  bij de rechtbank zijn verschenen en een overschrijding
  van de termijn (deels) aan hen te wijten is. Dit betoog
  wordt door de Afdeling geaccepteerd, omdat op het
  moment van de uitspraak van de rechtbank (21 juni
  2016) de redelijke termijn met één maand en enkele
  dagen is overschreden. Het gevolg hiervan is dat de
  opgelegde boete van € 80.000 met € 2.500 dient te worden gematigd, waardoor de hoogte van de bestuurlijke
  boete wordt vastgesteld op € 77.500.67
  
  In een andere zaak heeft de politie geconstateerd dat in
  een koffiehuis in strijd met artikel 1 van de Wet op de
  kansspelen gokactiviteiten plaatsvonden, waarvoor geen
  vergunning was verleend. Volgens een op ambtsbelofte
  opgemaakt proces-verbaal heeft de appellant tegenover
  de politie verklaard dat hij een deel van de gokopbrengsten ontving en was hij op 14 november 2016 door de
  rechtbank en op 20 juni 2017 in hoger beroep door het
  Hof Amsterdam veroordeeld wegens het bieden van
  gelegenheid tot de gokactiviteiten.  67.
  68.
  ABRvS 22 november 2017, ECLI:NL:RVS:2017:3199.
  ABRvS 6 september 2017, ECLI:NL:RVS:2017:2394.
  ABRvS 18 oktober 2017, ECLI:NL:RVS:2017:2786.
   doi: 10.5553/TBSenH/229567002018004001007
  
  Dit artikel uit Tijdschrift voor Bijzonder Strafrecht & Handhaving is gepubliceerd door Boom juridisch en is bestemd voor anonieme bezoeker
  
  legd aan Curo69 en zich op het standpunt heeft gesteld
  dat Curo door het leveren van betaaldiensten ten behoeve van illegale kansspelwebsites van Bluemay70 handelt
  in strijd met artikel 1, eerste lid, aanhef en onder b, van
  de Wet op de kansspelen. Voorts heeft de Kansspelautoriteit zich op het standpunt gesteld dat het algemeen
  belang van informatievoorziening aan de consument en
  transparantie over haar eigen functioneren in dit geval
  openbaarmaking van het besluit tot oplegging van de
  last onder dwangsom rechtvaardigen en zwaarder moeten wegen dan de belangen van Curo. Door Curo wordt
  in hoger beroep betoogd dat de rechtbank heeft miskend
  dat de Kansspelautoriteit het begrip ‘bevorderen’ in
  artikel 1, eerste lid, aanhef en onder b, van de Wet op de
  kansspelen te ruim heeft uitgelegd en valt het aanbieden
  van de betaaldiensten niet onder dat begrip. De Afdeling is het eens met Curo en overweegt dat de in de last
  onder dwangsom verboden gedraging niet nauwkeurig,
  duidelijk en ondubbelzinnig in artikel 1, eerste lid, aanhef en onder b, van de Wet op de kansspelen is
  omschreven. De Kansspelautoriteit was, mede gelet op
  artikel 5:4 Awb, daarom niet bevoegd tot het opleggen
  van de last onder dwangsom over te gaan. Ten aanzien
  van de openbaarmaking van het sanctiebesluit overweegt
  de Afdeling dat vanwege het feit dat de Kansspelautoriteit ten onrechte een last onder dwangsom heeft opgelegd, de rechtbank niet heeft onderkend dat de Kansspelautoriteit ten onrechte tot openbaarmaking van het
  besluit is overgegaan en Curo door die openbaarmaking
  onevenredig is benadeeld.71
  Opiumwet
  
  De jurisprudentie op het gebied van drugs is erg
  omvangrijk, hetgeen wordt veroorzaakt door de toepassing van artikel 13b Opiumwet.72 Op grond van artikel
  13b Opiumwet is het mogelijk om een woning of lokaal
  te sluiten, indien daar een handelshoeveelheid drugs
  wordt aangetroffen. Tot de uitspraak van de Afdeling op
  26 oktober 2016 had een beroep van de belanghebbende
  op persoonlijke omstandigheden nauwelijks kans van
  slagen in de zin dat de burgemeester van sluiting zou
  moeten afzien. In een uitspraak van 26 oktober 2016 is
  de Afdeling echter ‘om’ gegaan. Sinds deze uitspraak
  wordt steeds ingegaan op aangevoerde persoonlijke
  omstandigheden van de belanghebbende.73
  Het is staande jurisprudentie dat de sanctiebevoegdheid
  van artikel 13b Opiumwet geen bestraffende sanctie is.74
  69.
   70.
  71.
  72.
  73.
  74.
  Curo is een Collecting Payment Service Provider, een betaaldienstverlener, gespecialiseerd in het verzorgen van financiële transacties tussen
  consumenten en online verkopers. Hij zorgt ervoor dat websitehouders
  gebruik kunnen maken van diverse door derden aangeboden betaalmethoden, zoals ‘iDeal’ en ‘creditcard’. Hij beschikt over een vergunning
  van De Nederlandsche Bank.
  Dit is een aanbieder van online kansspelwebsites.
  ABRvS 27 december 2017, ECLI:NL:RVS:2017:3571.
  A.E.M. van den Berg & J.H.A. van der Grinten, ‘Kroniek openbare-orderecht 2017’, Gst. 2017/195, p. 1040.
  A.E.M. van den Berg & J.H.A. van der Grinten, ‘Kroniek openbare-orderecht 2017’, Gst. 2017/195, p. 1040.
  B. van der Vorm, ‘De sanctiebevoegdheid van de burgemeester in artikel 13b Opiumwet’, TBS&H 2017, p. 168.
  doi: 10.5553/TBSenH/229567002018004001007
  
  Dit betekent echter niet dat de sanctiebevoegdheid nimmer als een bestraffende sanctie kan worden aangemerkt. De Afdeling heeft namelijk eerder overwogen dat
  ‘indien de toepassing van deze bevoegdheid in een concreet geval verder zou strekken, de sanctie niet meer uitsluitend het karakter van een herstelsanctie heeft, maar
  ook een leedtoevoegend karakter kan hebben en dan
  (wel) als een strafsanctie moet worden beschouwd.’75
  Een dergelijke zaak lijkt zich nu te hebben voorgedaan.
   Uit een belangrijke uitspraak van de Afdeling blijkt dat
  de burgemeester van Maastricht bij besluit van 23 juli
  2014 onder aanzegging van bestuursdwang gelast de
  woning in Maastricht te sluiten voor de duur van drie
  maanden. De Afdeling overweegt in rechtsoverweging
  7.2 als volgt:
  ‘De Afdeling is gelet op de onder 6.3 genoemde
  omstandigheid dat nergens uit blijkt dat de levering
  en doorverkoop van hennep plaatsvond aan de deur
  van de woning van [appellante], evenwel van oordeel
  dat de burgemeester in dit geval onvoldoende heeft
  gemotiveerd dat sluiting van de woning van [appellante] met het oog hierop noodzakelijk was.’
  Hiermee bedoelt de Afdeling dat de toepassing van artikel 13b Opiumwet onvoldoende is gemotiveerd ten aanzien van het te bereiken doel van deze bepaling. Er is
  geen sprake van leedtoevoeging, indien deze sanctie
  noodzakelijk is om de overtreding te beëindigen en herhaling daarvan te voorkomen. Volgens de Afdeling kan
  de rechtbank zonder nadere motivering van de burgemeester echter niet worden gevolgd in haar oordeel dat
  geen sprake is van een ‘criminal charge’. Deze uitspraak
  laat zien dat de sanctiebevoegdheid van artikel 13b Opiumwet onder omstandigheden wel degelijk kan worden
  aangemerkt als een ‘criminal charge’. Indien onder deze
  omstandigheden sprake is van een ‘criminal charge’ is de
  ‘verhoogde rechtsbescherming’ van artikel 6, tweede lid,
  EVRM, van toepassing op artikel 13b Opiumwet en dat
  zal zeker niet betekenisloos zijn.
   Wet wapens en munitie
  Enige tijd geleden doken grote partijen als gadget
  bedoelde, zogenoemd creditcardmessen op. Het mes
  lijkt in ingeklapte vorm qua afmeting op een creditcard
  of bankpasje en bevat een mechanisme om het uit te
  klappen en om te vormen tot een mes(je). Het wordt in
  vele variaties te koop aangeboden en kennelijk zijn veel
  mensen zich niet ervan bewust dat het vervaardigen, de
  handel en het bezit van deze creditcardmessen verboden
  wordt geacht. Feitenrechters worstelden met de vraag of
  dit ding moest worden aangemerkt als een blank wapen
  dat uiterlijk lijkt op een ander voorwerp dan een wapen
  in de zin van artikel 2 lid 1, categorie I onder 4° WWM,
  waarvan het voorhanden hebben ingevolge artikel 13
  lid 1 WWM verboden is. De Hoge Raad heeft in HR
  17 oktober 2017, ECLI:2641, NJ 2017/417, met verwijzing naar de wetsgeschiedenis geoordeeld dat met cate75.
  A.R. Hartmann & H.J.B. Sackers, ‘Rubriek Bestuursstrafrecht’, DD 2015,
  p. 314.
   TBS&H 2018 | nr. 1
  
  61
  
  Dit artikel uit Tijdschrift voor Bijzonder Strafrecht & Handhaving is gepubliceerd door Boom juridisch en is bestemd voor anonieme bezoeker
  
  gorie I in artikel 2 WWM niet is beoogd een limitatieve
  opsomming te geven van opvouwbare messen die verboden zijn. Ook de opvatting dat een opvouwbaar mes dat
  niet aan de criteria van artikel 2 WWM voldoet niet kan
  worden aangemerkt als een blank wapen zoals is bedoeld
  in categorie I onder 4º, WWM, vindt geen steun in het
  recht. Het creditcardmes is terecht aangemerkt als een
  blank wapen dat uiterlijk gelijkt op een ander voorwerp
  dan een wapen. Dat oordeel geeft niet blijk van een
  onjuiste rechtsopvatting en is niet onbegrijpelijk, mede
  in aanmerking genomen dat het hof heeft vastgesteld dat
  ‘het mes lijkt op een pasje (card), waarbij het lemmet
  geheel binnen de afmetingen van het pasje valt.’ Kort
  daarvoor was ook Hof ’s-Hertogenbosch 20 september
  2017, ECLI:NL:GHSHE:2017:3996, tot ditzelfde oordeel gekomen, daarmee het vonnis van de Bossche politierechter bevestigend.
   Overig: moderne
  ontnemingsprocedure
  Verzorgd door mr. dr. J.S. Nan
  
  62
  
  In het nieuwe Wetboek van Strafvordering wordt ook
  het procesrecht voor de ontnemingsprocedure van een
  likje verf voorzien. In de onlangs gepubliceerde conceptversie komen de regels van artikel 511b e.v. Sv in
  een modern jasje terug in het Zesde Boek, ‘Bijzondere
  regelingen’ (Hoofdstuk 4, titel 4.1). Een belangrijke verandering is dat bij de berechting van de strafzaak (zie
  het concept van Boek 4) in de regel ook de ontnemingsvordering wordt behandeld en dienaangaande wordt
  bezien of die maatregel moet worden opgelegd. Er
  wordt een geïntegreerd onderzoek naar strafzaak en
  wederrechtelijk verkregen voordeel nagestreefd, waarbij
  laatstgenoemde in de eerstgenoemde procedure zonder
  nadere specificatie simpelweg wordt meegenomen. De
  rechtbank beraadslaagt ingevolge concept artikel 4.3.1.3
  over de oplegging van ‘een bij de wet bepaalde straf of
  maatregel’, waaronder dus ook de ontnemingsmaatregel.
  Verdere regels dienaangaande zijn vooralsnog achterwege gelaten. Deze integratie wordt gemotiveerd met de
  stelling dat het uitgangspunt is dat bij de berechting
  – van de strafzaak – over alle strafrechtelijke consequenties van een strafbaar feit wordt beslist.76 Misschien
  goed om te melden dat de wetgever bij de invoering van
  artikel 36e Sr nu juist van mening was dat de verschillen
  in rechtskarakter en bewijsregeling tussen de vervolging
  en straftoemeting van het strafbare feit enerzijds en de
  ontneming anderzijds, redenen vormden om op de ontneming afzonderlijk te beslissen.77
  De ontnemingsvordering kan slechts afzonderlijk aanhangig worden gemaakt ‘indien de ingewikkeldheid van
  de zaak daartoe aanleiding geeft’, hetgeen dan binnen
  76.
  77.
  Concept memorie van toelichting bij Boek 6, p. 40, en concept memorie
  van toelichting bij Boek 4, p. 6.
  Kamerstukken II 1989/90, 21 504, 3, p. 9 en 16.
   TBS&H 2018 | nr. 1
  
  twee jaar na een veroordelende uitspraak moet gebeuren
  (concept artikel 6.4.1.1). Met ‘de zaak’ wordt de ontnemingszaak bedoeld.78 Een aparte procedure dient uitzondering te zijn, nu volgens de concept memorie van
  toelichting een zaak niet snel te ingewikkeld moet worden geacht om tezamen met de hoofdzaak te worden
  afgedaan.79 Zo is de zaak niet automatisch ingewikkeld
  als aan de verdachte ook andere strafbare feiten ten laste
  zijn gelegd, of als het onderzoek ter bepaling van het
  wederrechtelijk verkregen voordeel nog niet is afgerond.
  Wel ingewikkeld zal een zaak volgens de concepttoelichting zijn als bij deelneming aan een criminele organisatie
  de rol van de verdachte moet worden vastgesteld om het
  voordeel aan hem toe te kunnen rekenen, de medewerking van de autoriteiten in andere landen noodzakelijk is
  of een fiscale afwikkeling aan de orde zou kunnen zijn.80
  Het begrip ingewikkeldheid moet dus ruimer worden
  opgevat dan alleen inhoudelijke complexiteit aangaande
  het vaststellen van het voordeel. Ook redenen van proceseconomische aard kunnen de zaak dus ingewikkeld
  maken. Het zal praktisch zijn als de redenen voor een
  afzonderlijke afdoening ook buiten de complexiteit van
  de voorliggende ontnemingszaak zelf kunnen worden
  gezocht. Te denken is dan met name aan de gelijktijdige
  berechting van de strafzaken van een behoorlijk aantal
  medeverdachten, zeker als niet aan alle verdachten grotendeels dezelfde strafbare feiten ten laste zijn gelegd
  (en evenmin een ontneming aan de orde is). De behandeling van de ontneming(svordering?) van het wederrechtelijk verkregen voordeel kan dan over en weer voor
  ongewenste vertraging zorgen.
   Bij een geïntegreerde afdoening valt de ontnemingszaak
  als zelfstandige procedure weg en gaat deze onder de
  vlag van de berechting – dat is de behandeling van een
  strafzaak (concept artikel 1.1.2.3) – verder. Opvallend is
  dat er, zoals gezegd, in Boek 4 (‘Berechting’) (nog) geen
  regels voor de oplegging van de ontnemingsmaatregel in
  het bijzonder zijn opgenomen. De conceptwetgever
  houdt nadrukkelijk de mogelijkheid open dat dit alsnog
  zal gebeuren. Bij de bepalingen over de beraadslaging
  voor de oplegging van andere straffen en maatregelen
  zijn weliswaar ook geen nadere regels gesteld, maar in
  Boek 6 worden nu wel bijzondere voorschriften voor de
  ontneming opgenomen.81 Het zou inderdaad gek zijn als
  voor het uitzonderingsgeval van een afzonderlijke vonnisprocedure wél een nadere regeling wordt opgetuigd,
  maar voor de hoofdregel van gelijktijdige afdoening van
  de strafzaak en de ontnemingsvordering middels één
  onderzoek ter terechtzitting en één vonnis niet. Zijn de
  ontnemingsbepalingen van Boek 6 dan van overeenkomstige toepassing op de ontneming die afgedaan wordt via
  Boek 4? Voor de meerderheid van de te behandelen
  78.
  79.
  80.
  81.
  Zie concept memorie van toelichting bij Boek 6, p. 40.
  Nu worden om proceseconomische redenen ook al veel hoofd- en ontnemingszaken gelijktijdig afgedaan, zij het dat dan in twee zaken de
  stukken (proces-verbaal en uitspraak) moeten worden opgemaakt.
  Concept memorie van toelichting bij Boek 6, p. 40 e.v.
  Concept memorie van toelichting bij Boek 6, p. 41, en concept memorie
  van toelichting bij Boek 4, p. 6.
   doi: 10.5553/TBSenH/229567002018004001007
  
  Dit artikel uit Tijdschrift voor Bijzonder Strafrecht & Handhaving is gepubliceerd door Boom juridisch en is bestemd voor anonieme bezoeker
  
  zaken zouden er dan geen eigen regels gelden en voor de
  minderheid van de zaken wel. Maar zelfs een schakelbepaling ontbreekt in het concept van Boek 4. In dat concept is aangaande de ontnemingsmaatregel niet meer
  opgenomen dan dat de officier van justitie bij zijn requisitoir kenbaar maakt of hij voornemens is een vordering
  als bedoeld in artikel 36e Sr aanhangig te maken, voor
  zover dit aan de verdachte nog niet eerder was gebleken
  (concept artikel 4.2.4.10.1 lid 2). Dat zal dan gaan om de
  afzonderlijke vordering als bedoeld in het Zesde Boek.
  In de voorschriften inzake de berechting komt (het aanhangig maken van) een dergelijke vordering, de behandeling daarvan en de beslissing daarop allemaal (nog)
  niet voor. Dat zal nog wel (moeten) veranderen, denk ik.
  zoals het verlangen van inzage of opvragen van bescheiden en gegevens en het leggen van conservatoir beslag,
  kunnen ook buiten het SFO worden toegepast. Lopende
  de zaak kunnen opsporingsbevoegdheden worden ingezet ter zake van het onderzoek naar het wederrechtelijk
  verkregen voordeel. Pas nadat de uitspraak over de ontneming onherroepelijk is geworden, houdt dat straks op.
   De opsporing van het wederrechtelijk verkregen voordeel zou daarom niets te kort komen.84
  
  Dan kort de (uitzonderings)regeling in Boek 6 zelf. In
  concept artikel 6.4.1.4 is bepaald ‘dat de rechter naar
  aanleiding van de vordering en van het onderzoek op de
  terechtzitting beraadslaagt over de vraag of de in artikel
  36e Sr bedoelde maatregel moet worden opgelegd en zo
  ja, op welk bedrag de omvang van het wederrechtelijk
  verkregen voordeel is te schatten en op welk bedrag de
  betalingsverplichting dient te worden vastgesteld.’ Het
  gaat dus om drie vragen. Bij de vraag of onrechtmatig
  voordeel is genoten (vraag 1), moet de rechter de aannemelijkheid daarvan beoordelen (concept artikel 6.4.1.5
  lid 1). Daarna moet hij de schatting van het op geld
  waardeerbare voordeel (vraag 2) ontlenen aan de inhoud
  van wettige bewijsmiddelen (concept artikel 6.4.1.5 lid
  2). Daarop ziet de aannemelijkheid van het eerste lid
  niet. Na de schatting van het voordeel moet de rechter
  het daadwerkelijk terug te betalen bedrag vaststellen
  (vraag 3). De daadwerkelijke betalingsverplichting kan
  nog altijd op een lager bedrag worden vastgesteld.82 Die
  mogelijkheid blijft overigens in het huidige vijfde (straks
  vierde) lid van artikel 36e Sr geregeld.
   63
  
  Enkele onderdelen van artikel 36e Sr verhuizen vanwege
  het strafvorderlijke karakter naar strafvordering. Het
  idee daarbij is dat alle voorschriften die op het bewijs
  zien bij elkaar in concept artikel 6.4.1.5 worden gezet.83
  De bepaling dat de rechter het bedrag vaststelt waarop
  het wederrechtelijk verkregen voordeel wordt geschat
  (zie de eerste zin van artikel 36e lid 5 Sr), gaat zoals
  hiervoor al bleek naar concept artikel 6.4.1.4. Het vermoeden over uitgaven en voorwerpen die worden geacht
  wederrechtelijk verkregen voordeel te belichamen, gaat
  van het derde en vierde lid van artikel 36e Sr naar concept artikel 6.4.1.5 leden 4 en 5. Dat is een logisch
  gevolg van de insteek van de minister.
  Het strafvorderlijk financieel onderzoek (SFO), thans
  geregeld in artikel 126-126fa Sv, komt te vervallen. Het
  onderzoek naar het wederrechtelijk verkregen voordeel
  wordt beschouwd als een vorm van opsporing. Alle in
  de regeling van het SFO opgenomen bevoegdheden,
  82.
  83.
  Concept memorie van toelichting bij Boek 6, p. 109. Zie over het verschil tussen de schatting van het voordeel en de uiteindelijke betalingsverplichting al de noot van Reijntjes onder NJ 1998/242.
  Concept memorie van toelichting bij Boek 6, p. 40 en 44.
  doi: 10.5553/TBSenH/229567002018004001007
  
  84.
  Concept memorie van toelichting bij Boek 6, p. 42-43.
  TBS&H 2018 | nr. 1.
  