text: Voor dit doel dient een verklaring van goed gedrag van het Hoofd van de Politie van
  de woonplaats van betrokkene te worden overgelegd."' Een soortgelijke bepaling
  komt ook in het nationaliteitsrecht van andere landen voor."°
  
  688. Zie voor deze aangelegenheid de Instructies van de Minister van Justitie aan de Voorzitters van de
  "Pengadilan Negeri's" in geheel Indonesië gevestigd, no.DTA/25/18 en no. DTA/152/7 van resp.
  17 november 1965 en 27 augustus 1970.
  6S9. Zie Bujung Datuk Inlan Sati, Beberapa pokok-pokok, Himpunan, p.341.
  690. Zo noemt de Wet op het Nederlanderschap van 1985 als één der afwijzingsgronden, het binnen de
  periode van 10 jaar aan het verzoek voorafgaande zijn veroordeeld wegen een strafbaar feit tegen
  de veiligheid van het Koninkrijk of het veroordeeld zijn tot gevangenisstraf van min. 5 jaar wegens
  een ander strafbaar feit.
  216
  
  6.6. De eis betreffende gezondheid en voldoende inkomsten
  
  •.
  ,
  
  De voorwaarde betreffende het bezitten van een goede gezondheid, zowel in lichamelijke als in geestelijke betekenis, dient te worden gezien tegen de achtergrond, dat het
  zeker niet in de bedoeling ligt dat de betrokken persoon ten laste van de Indonesische
  staat komt. Voor dit doel kan overlegging van een medische verklaring worden verplicht gesteld. De Indonesische wetgever gaat hierbij uit van de gedachtengang, dat
  slechts die personen tot de kring van de Indonesische staatsburgers worden toegelaten,
  die van nut voor de Staat kunnen zijn en zeker niet degenen, die als "afgeschreven"
  kunnen worden aangemerkt.
   In hetzelfde licht dient de voorwaarde te worden gezien, dat de verzoeker over een
  vaste bron van inkomsten dient te beschikken, derhalve niet armlastig mag zijn en als
  zodanig een belasting voor de Staat kan vormen. Het voldoen aan deze voorwaarde
  dient, indien dit nodig wordt geoordeeld, aan de hand van een werkgeversverklaring
  dan wel een verklaring van de Belastingdienst betreffende de inkomstenbelasting door
  de betrokken persoon verschuldigd, te worden gestaafd.
  Het zijn van student of het nog ten laste van de ouders komen, kan normaliter niet
  worden beschouwd als aan de hierbedoelde voorwaarde te voldoen. Hierbij zij echter
  opgemerkt, dat in het geval de kosten van levensonderhoud van de betrokken personen
  volledig gedragen worden door de ouders die over vaste inkomsten beschikken, het
  studenten betreft met een dienstverband c.q. andere vormen van hulpverlening of die
  naast hun studie werkzaam zijn, aangenomen wordt dat deze personen aan de hierbedoelde voorwaarden voldoen. Dit geldt ook voor ouderen, wier levensonderhoud
  volledig voor rekening komt van hun familieleden, die over een vaste bron van inkomsten beschikken."'
  6.7. Voor de naturalisatie verschuldigde som
  Met betrekking tot het voor de naturalisatie verschuldigde bedrag door de Belastingdienst van de woonplaats vast te stellen en door betrokkene in 's lands kas te storten,
  is bepaald dat bedoeld bedrag het reëel maandelijks inkomen van betrokkene niet te
  boven mag gaan. Deze bedragen hebben inmiddels wijziging ondergaan.
  Bij niet-inwilliging van het verzoek tot naturalisatie, vindt terugstorting van het onderhavige bedrag aan de betrokken persoon plaats.
   De eis tot betaling van een naturalisatiesom, komt ook in andere nationaliteitswetten
  voor. In de literatuur wordt ook wel het standpunt verdedigd, dat aan naturalisaties geen
  kosten dienen te zijn verbonden, aangezien het verlenen van een bepaalde nationaliteit
  
  691. Zie hiervoor hel Rondschrijven van de Minister van Justitie no. JHB. 3/93/19 van 18 november 1981
  aan de Voorzitters van alle, in Indonesië gevestigde 'Pengadilan Negeri's en de Hoofden van de
  Diplomatieke Vertegenwoordigingen in het buitenland gericht.
  217
  
  middels naturalisatie geen materiële voordelen voor de Staat dient op te leveren. Zo
  neemt de Groot het standpunt in, dat naturalisaties gratis dienen te zijn. "^ Ook Mannoury is van mening, dat betaling voor naturalisatie niet kan worden geëist. Zelfs indien
  men zich op de kosten aan de naturalisatieprocedure verbonden baseert, kan de heffing
  daarvan niet worden gerechtvaardigd. Deze auteur stelt zich op het standpunt, dat een
  juiste opvatting van de betekenis van de nationaliteit met zich brengt, dat geen naturalisatie behoort te geschieden dan in het belang van de gehele nationale gemeenschap en
  rechten en plichten, materiële en geestelijke voor- en nadelen met zich brengen, voor
  het grootste deel niet in geld waardeerbaar. Mannoury huldigt het standpunt, dat indien
  aan de behartiging van dat belang kosten zijn verbonden, deze kosten behoren te komen
  ten laste van de nationale geldmiddelen. Naar zijn mening zou eigenlijk het gestorte
  bedrag dienen te worden teruggegeven, niet wanneer de naturalisatie niet verleend
  wordt, maar juist indien dit wél plaatsvindt, een zienswijze die mijns inziens te ver
  gaat.'".
   Gautama huldigt daarentegen de opvatting, dat de huidige naturalisatiewetgeving niet
  uit het oogpunt van het verkrijgen van de geldmiddelen van een Staat dient te worden
  gezien, doch als een wijze van toelating van de persoon in kwestie tot het lidmaatschap
  van een nationale samenleving. Alhoewel dit lidmaatschap rechten en verplichtingen,
  voordelen en nadelen voor betrokkene met zich brengt, dienen deze voor- of nadelen
  grotendeels niet in geld te worden gewaardeerd, een standpunt ook voor mij aanvaardbaar. Deze auteur trekt een vergelijking met het toelaten van een buitenstaander tot een
  adatrechtsgemeenschap, hetgeen vaak gepaard gaat met bepaalde ceremonieën, waarbij
  ook betalingen aan de adathoofden in hun hoedanigheid van vertegenwoordiger van de
  plaatselijke rechtsgemeenschap, plaatsvinden. Wordt hier een parallel getrokken met de
  verplicht te storten naturalisatiesom, dan zou betaling hiervan uit een soortgelijk
  gezichtspunt dienen te worden gezien. ***
  
  692. D e Groot, Staatsangehörigkeilsrecht, p.339.
  6 9 3 . Mannoury, Het Nederlandse Nationaliteitsrecht, p. 115.
   694. Gautama, Tafsiran, p. 120-121. De meest recente bepalingen inzake de wijze van vaststelling,
  betaling, storting en teruggave van de naturalisaliesom zijn vastgesteld met het Gezamenlijke Besluit
  van de Directeur-Generaal voor Belastingen, de Directeur-Generaal voor de Begroting van het
  Departement van Financiën en de Directeur-Generaal voor Recht en Wetgeving van het Departement
  , '
  • '
  
  • '
  -
  
  3»
  
  van Justitie no. Kep-428/PJ/92, Kep-37/A/1092, C-UM.01.10.46 van 22 oktober 1992. De grootte
  van de naturalisatiesom als gebaseerd op het reëel maandelijks inkomen van de desbetreffende
  verzoeker ligt thans tussen Rp 120.000,- en Rp 1.000.000,- en dient, indien hij in Indonesië
  woonplaats heeft, te worden betaald aan de penningmeester van de "Pengadilan Negen" van zijn
  woonplaats. Verblijft betrokkene in het buitenland, dan dient de betaling te geschieden aan de
  penningmeester van de Diplomatieke Vertegenwoordig van het land van zijn woonplaats. In
  eerstgenoemd geval vindt vervolgens storting van de naturalisatiesom in 's landskas plaats; in
  laatstgenoemd geval op rekening van de Minister van Financiën als buitenlandse routine-ontvangsten.
  6.8. Vermijding van apatridie en bipatridie
  
  :.
  ' • :, :.
  Deze voorwaarde dient te worden gezien in het licht van het door de Indonesische
  overheid gevolgde beleid, om apatridie en bipatridie zoveel mogelijk te voorkomen.
  Ter bereiking van eerstgenoemd doel, wordt aan staatlozen de gelegenheid gegeven
  Indonesisch staatsburger te worden. In § 3 werd reeds naar voren gebracht, dat ter zake
  onderscheid kan worden gemaakt tussen pure apatriden en de facto apatriden. Met
  betrekking tot de facto apatriden kan worden opgemerkt, dat deze personen hun rechten
  en verplichtingen als staatsburger niet kunnen uitoefenen. Zo bezitten zij geen paspoort
  van hun land, terwijl hun geen diplomatieke bescherming kan worden verleend door het
  land in kwestie.
   •
  '
  In dit verband kan teruggegrepen op de positie van de Taiwanezen, in § 7 van Hoofdstuk 3 aan de orde gekomen. Wordt het begrip "staatloos" door de Indonesische
  overheid in ruime zin opgevat, zodat ook de facto apatriden daaronder vallen, dan
  zouden Taiwanezen van de door artikel 5 geboden mogelijkheid tot naturalisatie gebruik
  kunnen maken."' Dat dit beleid naderhand door de Regering is gevolgd, kan worden
  afgeleid uit het Besluit van de Minister van Justitie van 4 november 1969, waarmede
  een gedragslijn werd uitgestippeld voor Indonesische staatsburgers van Taiwanese
  afkomst, die het indertijd geldende verbod om naar Taiwan te gaan c.q. aldaar te
  verblijven, hadden overtreden.'" Tijdens hun verblijf in Taiwan, hadden deze personen niet aan de voorgeschreven aanmeldingsplicht ex artikel 17 sub k - dit artikellid zal
  bij de behandeling van de verliesgronden in Hoofdstuk 6 aan de orde komen - kunnen
  voldoen, hetgeen geleid heeft tot het verloren gaan van hun Indonesisch staatsburgerschap. Op grond van voornoemd Ministerieel Besluit werd aan deze personen de
  gelegenheid geboden om een verzoek in te dienen ter verkrijging van een verblijfsvisum
  om in Indonesië woonplaats te hebben, waarop zij vervolgens in het bezit van een
  toelatingskaart - vergezeld van een "clearance"-verklaring - werden gesteld, die kon
  worden gebruikt om het Indonesisch staatsburgerschap krachtens artikel 18 van de Wet
  
  695. Een bewijs dat het hier om Taiwanezen, derhalve voor Indonesië om de facto apatriden gaat, kan
  slechts worden verwacht van het Immigratiekantoor in de vorm van een verklaring dat deze
  personen niet staan geregistreerd als burgers van de Chinese Volksrepubliek of van andere landen
  zoals Vietnam en Korea waarvan de namen van hun burgers gelijkenis vertonen met die van deze
  Taiwanezen. Wensen deze Taiwanezen zich te naturaliseren tot Indonesisch staatsburger, dan kunnen
  zij geen verklaring van de Diplomatieke Vertegenwoordiging van hun land van oorsprong krijgen,
  omdat een dergelijke vertegenwoordiging niet aanwezig is in Indonesië. Ook al zou een dergelijke
  verklaring worden verkregen, dan zou deze verklaring niet kunnen worden gebruikt, aangezien
  Indonesië Taiwan niet erkent. Dit impliceert, dat met een verklaring van het Immigratiekantoor als
  hiervoor genoemd zal dienen te worden volstaan. Zie Bujung Datuk Intan Sati, Beberapa hal,
  Himpunan, p.354.
   696. Het betreft hier het Ministeriële Besluit no. J.M./4/6 van 4 november 1969.
  219
  
  terug te krijgen. *" Dit beleid hield in feite een versoepeling in met betrekking tot
  het herkrijgen van het Indonesisch staatsburgerschap door genoemde personen. "•
  Dat ook het optreden van een dubbel staatsburgerschap door de Indonesische overheid
  als een ongewenste situatie wordt beschouwd, blijkt uit de bepaling, dat betrokkene met
  het verkrijgen van het Indonesisch staatsburgerschap, óf zijn oorspronkelijke nationaliteit dient te verliezen, óf zijn verzoek vergezeld dient te laten gaan van een verklaring,
  afstand te doen van zijn oorspronkelijke nationaliteit met inachtneming van de daartoe
  door land van oorsprong vastgestelde bepalingen. *"
  Zoals reeds opgemerkt, is het afstand doen - evenzo het verloren gaan - van de oorspronkelijke nationaliteit slechts mogelijk, indien het nationaliteitsrecht van het land van
  oorsprong van de betrokken persoon daartoe de mogelijkheid biedt. Dit impliceert, dat
  in het geval het nationaliteitsrecht van betrokkene generlei voorzieningen voor het
  hierbedoelde geval inhoudt - waardoor deze persoon niet in de gelegenheid is een
  verklaring van het verloren gaan c.q. van het doen van afstand van zijn oorspronkelijke
  nationaliteit van de Diplomatieke Vertegenwoordiging van zijn land te overleggen betrokkene niet aan deze voorwaarde kan voldoen en hij derhalve geen verzoek tot
  naturalisatie kan indienen.
   Het stereotiepe voorbeeld was gelegen in de positie van personen met de nationaliteit
  van de Chinese Volksrepubliek, het onderwerp van § 3 van Hoofdstuk 4. Wat betreft
  de voorwaarde van overlegging van een document of bewijsstuk van de Diplomatieke
  Vertegenwoordiging van het land van herkomst, dat inhoudt dat betrokkene na het
  verkrijgen van het Indonesisch staatsburgerschap, geen andere nationaliteit bezit, kan
  echter onder de aandacht worden gebracht dat in het bijzonder voor staatsburgers van
  de Chinese Volksrepubliek kan worden volstaan met een door de verzoeker ondertekende verklaring, afstand te doen van zijn oorspronkelijke nationaliteit. Ter nadere toelichting diene, dat in verband met de voorheen heersende politieke verwikkelingen met de
  Chinese Volksrepubliek, de Instructie was uitgevaardigd om tijdelijk geen nieuwe
  verzoeken tot naturalisatie van de hierbedoelde categorie van personen in ontvangst te
  nemen c.q. de afwikkeling van de reeds bij de "Pengadilan Negeri" of de Diplomatieke
  Vertegenwoording van de Republiek Indonesië aanwezige verzoeken voorlopig op te
  schorten. Dezelfde beleidslijn was vastgesteld met betrekking tot verklaringen, waarbij
  personen met een dubbele nationaliteit zich voor het Indonesisch staatsburgerschap
  
  697. Ook in de nieuwe Immigratiewei no. 9 van 1992 zijn bepalingen inzake het binnenkomen en
  verlaten van het Indonesische grondgebied opgenomen.
  698. Het in artikel 18 bepaalde zal aan de orde komen in § 9.1.1 van dit Hoofdstuk.
   699. Ter illustratie: Is in de Wet no. 62 van het jaar 1958 de voorwaarde gesteld, dat de verkrijging van
  het Indonesisch staatsburgerschap niet tot bipatridie mag leiden, in de Wet op het Nederlanderschap
  : van 1985 is bepaald, dat het reeds door naturalisatie verleende Nederlanderschap verloren kan gaan,
  indien betrokkene niet al het mogelijke heeft gedaan, om de - eventuele - andere nationaliteit die
  hij bezit, te verliezen en betreft het hier derhalve een maatregel achteraf. Komt de voorgestelde
  wijziging van de Wet op het Nederlanderschap van 1985 erdoor, dan kunnen buitenlandse migranten
  die tot Nederlander worden genaturaliseerd, hun oorspronkelijke nationaliteit behouden, zodat zij
  de staat van bipatride kunnen bezitten.
  220
  
  wensten uit te spreken en betreffende verklaringen van vrouwen met de Chinese
  nationaliteit, gehuwd met Indonesische staatsburgers. De basis van het hierbedoelde
  beleid werd gevormd door de Instructie van de Minister van Justitie van 9 november
  1966. ™° In dit beleid is echter met de Instructie van genoemde Minister van 16 juni
  1968 wijziging gebracht."" Met laatstgenoemde Instructie werd de desbetreffende
  instanties opgedragen om verzoeken tot naturalisatie wederom in ontvangst te nemen
  c.q. af te wikkelen. Dezelfde beleidslijn wordt gevolgd met betrekking tot vrouwen,
  staatsburgers van de Volksrepubliek China, gehuwd met Indonesisch staatsburgers. Ook
  in dit geval is overlegging van een verklaring van de Diplomatieke Vertegenwoordiging
  van het land van oorsprong inzake het niet bezitten van een andere nationaliteit bij het
  verkrijgen van het Indonesisch staatsburgerschap niet verplicht gesteld. ™*
  Samenvattend kan derhalve worden gesteld, dat ten aanzien van de hierbedoelde
  categorie van personen, de Indonesische Overheid uiteindelijk de nodige soepelheid in
  aanmerking heeft genomen, wellicht om deze personen niet het slachtoffer te doen
  worden van de politieke verwikkelingen tussen de betrokken landen.
   Hierop aansluitend verdient vermelding, dat in het jaar 1980 een nieuwe wet op het
  Chinees staatsburgerschap door het Chinese Volkscongres is aangenomen, waarbij geen
  dubbele nationaliteit voor een staatsburger van de Chinese Volksrepubliek zal worden
  erkend. ™' Hierin komt de bepaling voor, dat iedere Chinees die zich in het buitenland vestigt en middels naturalisatie staatsburger van het land in kwestie is geworden
  of vrijwillig een buitenlandse nationaliteit heeft verkregen, het staatsburgerschap van
  de Volksrepubliek verliest. Aangenomen kan worden, dat met het afkomen van bedoelde Wet van 1980, geen sprake meer zal zijn van een dubbel staatsburgerschap van als
  hierbedoelde personen. In dit verband zij de in § 3.4 van Hoofdstuk 4 genoemde
  "Memorandum of Understanding" in herinnering gebracht, door de Overheid van
  Indonesië en die van de Chinese Volksrepubliek ondertekend naar aanleiding van het
  herstel van de diplomatieke betrekkingen tussen beide landen in augustus 1990. Ook
  hierin komt tot uitdrukking, dat genoemde partijen het ontstaan van een dubbel staatsburgerschap van hun onderdanen wensen te voorkomen.
  •-...; :i..,.-
  
  700. Het betreft hier de Instructie van genoemde Minister no. D . T . / 1 / 2 van 9 november 1966.
  701. Bedoeld is hier de Instructie van de Minister van Justitie n o . D . T . / 1 / 2 5 van 16 juni 1968.
   702. Het bewijs dat een verzoeker geen dubbel staatsburgerschap zal bezitten indien hij het Indonesisch
  staatsburgerschap verkrijgt kan worden gevormd:
  a. een verklaring van de verzoeker, dat hij staatloos is, bevestigd door een verklaring van het
  Immigratiekantoor, dat volgens de aldaar beschikbare gegevens, hij niet staat geregistreerd als
  burger van welk land dan ook;
  b. een schrijven van de Diplomatieke Vertegenwoordiging van het land van oorsprong, dat inhoudt
  dat volgens het recht van dat land, verzoeker zijn oorspronkelijke nationaliteit zat verliezen,
  indien hij het Indonesisch staatsburgerschap verkrijgt;
  c. voor staatsburgers van de Chinese Volksrepubliek, kon het schrijven als onder b . bedoeld
  worden vervangen door een verklaring van de verzoeker zelf, inhoudende dat hij zijn oorspronkelijke nationaliteit prijsgeeft, indien hij het Indonesisch staatsburgerschap verkrijgt.
  Zie Bujung Datuk Intan Sati, Beberapa pokok-pokok, Himpunan, p . 3 4 1.
  ••
  703. Zie Gunn, The Garuda and the Dragon.
  221
  
  6.9. Aflegging van de eed of belofte van trouw
  In aansluiting op hetgeen met betrekking tot deze aangelegenheid reeds naar voren werd
  gebracht, kan nog worden opgemerkt, dat in het kader van de aflegging van de hierbedoelde eed c.q. het uitspreken van de belofte van trouw aan de Indonesische staat,
  betrokkene onder meer dient te verklaren alle trouw aan een buitenlandse mogendheid
  prijs te geven. De eedsaflegging c.q. het uitspreken van de belofte van trouw houdt
  mede het feit in, het hoogste gezag van de Republiek Indonesië te erkennen en te
  aanvaarden en daaraan trouw te zijn. Het betreft hier, zoals gezegd, een symbolische
  handeling, waardoor de persoon in kwestie niet alleen blijkt geeft, het nieuw verworven
  staatsburgerschap in juridische zin te waarderen, maar ook in sociologische zin.
   Heeft de afzwering, die op de buitenlandse mogendheid betrekking heeft ook rechtsgevolgen? Kan men, met andere woorden, door deze afzwering de banden met het land
  van oorsprong verbreken? Het behoeft geen nadere uitleg, dat dit slechts mogelijk is,
  indien de nationaliteitswetgeving van het land in kwestie hierin voorziet. Ter illustratie
  diene, dat indien het Indonesië betreft, het afleggen van een eed of het uitspreken van
  een belofte van trouw aan een vreemde mogendheid tot het verloren gaan van het
  Indonesisch staatsburgerschap leidt. ™*
  6.10. Wijze van verlening van het staatsburgerschap middels naturalisatie
  In het voorafgaande werd naar voren gebracht, dat de verlening van het Indonesisch
  staatsburgerschap door middel van naturalisatie - het verzoek daartoe dient van zegel
  te worden voorzien en vergezeld te gaan van alle bewijsstukken - bij besluit van de
  Minister van Justitie plaatsvindt.
  Aangezien het hier een verzoek tot nationaliteitsverkrijging - niet optie - betreft, houdt
  dit in, dat het verzoek tot naturalisatie door genoemde Minister óf kan worden ingewilligd, óf kan worden afgewezen. In laatstbedoelde geval, vindt restitutie van de naturalisatiesom plaats. De vraag rijst, gelet op het feit dat de "Pengadilan Negeri" c.q. de
  Diplomatieke Vertegenwoordiging van de Republiek Indonesië in het buitenland in de
  naturalisatieprocedure een bemiddelende rol spelen, of in het geval van afwijzing van
  het verzoek, teruggave van administratiekosten plaatsvindt. Alhoewel dit nergens
  uitdrukkelijk gesteld is, kan aangenomen worden, dat dit niet het geval is, aangezien
  de onderhavige kosten immers reeds zijn gemaakt.
   Met betrekking tot de autoriteit met de verlening van het Indonesisch staatsburgerschap
  door middel van naturalisatie belast, kan worden opgemerkt dat deze bevoegdheid niet
  altijd bij de Minister van Justitie heeft berust. Ter illustratie kan in dit verband worden
  verwezen naar de Wet no. 3 van het jaar 1946, waarbij was gesteld dat het Indonesisch
  staatsburgerschap middels naturalisatie werd verkregen met de inwerkingtreding van de
  
  704. Krachtens het in artikel 17 sub h. van de Wet bepaalde, dal aan de orde al komen in Hoofdstuk
  6.
  222
  
  •
  
  -.
  wet waarbij bedoelde naturalisatie werd verleend. ™ Een soortgelijke bepaling kwam
  voor in de Voorlopige Grondwet van 1950. Een hiermede overeenkomende bepaling is
  in de Grondwet van 1945 daarentegen niet opgenomen. Ter toelichting kan nog worden
  opgemerkt, dat in het geval naturalisatie bij wet aan een persoon wordt verleend, de
  daartoe te volgen procedure meer voeten in de aarde heeft dan indien dit plaatsvindt bij
  ministerieel besluit, aangezien in eerstgenoemd geval behandeling van het daarop
  gerichte verzoek door de Volksvertegenwoordiging plaatsvindt. Met de hierbij te volgen
  procedure zal voorts meer tijd gemoeid gaan dan het geval is bij vaststelling van een
  ministerieel besluit, waarbij ook nog de kwestie van het dragen van de verantwoording
  hiervoor een rol speelt. In het eerste geval is immers sprake van een wetgevend
  produkt, waarvoor Regering en Volksvertegenwoordiging de verantwoording dragen,
  welke verantwoording in laatstgenoemd geval alleen bij de Minister van Justitie berust.
  Aangenomen kan voorts worden, dat bij verlening van het staatsburgerschap door
  naturalisatie bij wet, de positie van betrokkene meer is gewaarborgd dan wanneer dit
  plaatsvindt bij besluit van de Minister van Justitie.
  ,; ..
   . . , ; - : ' > , > ••.De vraag kan voorts worden gesteld, welke status naturalisatie heeft, of dit als een
  gunst of als een recht dient te worden opgevat. In dit verband zij opgemerkt, dat de
  Wet no. 62 van het jaar 1958 in artikel 5 lid 2 wél de voorwaarden aangeeft, in acht
  te nemen bij indiening van een verzoek tot naturalisatie, doch uitdrukkelijk in artikel
  5 lid 4 van de Wet stelt, dat de Minister van Justitie het verzoek kan inwilligen of
  afwijzen. Met andere woorden: het voldoen aan de gestelde voorwaarden - vastgesteld
  om het indienen van een verzoek tot naturalisatie mogelijk te maken - houdt nog niet
  in, dat op het verzoek goedgunstig wordt beschikt. Het al dan niet inwilligen van het
  desbetreffende verzoek dient dan ook als een beleidskwestie te worden aangemerkt c.q.
  het goedgunstig beschikken op een als hierbedoeld verzoek, als een "gunst", niet als een
  recht van de betrokken persoon. Ook Ko Swan Sik en Teuku Moh. Rhadie huldigen dit
  standpunt, door te stellen, dat "Indonesia does not belong to the group of States under
  whose laws naturalization cannot be denied if the applicant has fulfilled all the legal
  requirements. On the contrary, under Indonesian law, naturalization remains essentially
  a discretionary act of the Government".™.
  6.11. Aaanvullende bepalingen betreffende naturalisatie
  
  -._-....
  ,.
  De hierboven uiteengezette procedure is in meer recente jaren enigszins gewijzigd
  middels het Presidentieel Besluit no. 13 van het jaar 1980, uitgevaardigd met het doel
  om de afwikkeling van verzoeken tot naturalisatie, ingediend door in Indonesië gevestigde buitenlanders, te bespoedigen. Uit de praktijk was namelijk gebleken, dat deze
  procedure op stagnatie stuitte.
  . •••
  • .• , :
  ^::.v.
   705. Zie hiervoor § 5.2 van Hoofdstuk 3, waarin de namen zijn genoemd van de personen, die krachtens
  de Wet no. 3 van 1946 bij wet zijn genaturaliseerd.
  706. Ko Swan Sik en Teuku Moh. Rhadie, Nationality, p. 147.
  223
  
  Krachtens het in dit Besluit bepaalde, dient de "Pengadilan Negeri" in eerste instantie
  de desbetreffende verzoeken op het voldoen aan de gestelde voorwaarden te onderzoeken. Van belang is in dit verband, dat genoemd Gerecht aan de daartoe aangewezen
  instanties een verklaring van trouw aan de Indonesische staat, die op de verzoeker
  betrekking heeft dient aan te vragen, welke verklaring in de plaats is getreden van de
  voorheen voorgeschreven verklaring inzake de politieke betrouwbaarheid van de
  verzoeker in kwestie. Het behoeft geen betoog, dat laatstgenoemde, niet in de Wet zélf
  gestipuleerde verklaring, de rechtens gestelde voorwaarden aanmerkelijk verzwaarde.
  Het vervangen daarvan door een verklaring van trouw aan de Indonesische staat houdt
  dan ook een beduidende verlichting in, mede in aanmerking genomen dat deze verklaring in feite reeds is ingesloten in het afleggen van de eed c.q. het uitspreken van de
  belofte van trouw aan de Indonesische staat, zoals bij de naturalisatieprocedure voorgeschreven.
  Van belang is, dat van de instanties c.q. autoriteiten die in de afwikkeling van naturalisatieverzoeken een rol spelen, naast de "Pengadilan Negeri" en de Minister van Justitie,
  ook het advies wordt ingewonnen van het Hoofd van het Coördinerend Lichaam van de
  Staatsinlichtingendienst (naar de Indonesische afkorting, de Bakin). Deze functionaris
  doet, na het verzoek aan een onderzoek c.q. evaluatie te hebben onderworpen, zijn
  bevindingen met betrekking tot het al dan niet inwilligen van het onderhavige naturalisatieverzoek aan de President toekomen, die tenslotte zijn beslissing met betrekking tot
  het ingediende verzoek tot naturalisatie neemt.
   Gesteld kan derhalve worden, dat wat betreft de bij naturalisatie betrokken autoriteiten,
  de uiteindelijke beslissing met betrekking tot verzoeken tot naturalisatie op een hoger
  niveau is getrokken c.q. thans in de handen van de President ligt.
  6.12. Vergelijking tussen de artikelen 3 en 4 enerzijds en artikel 5 der Wet anderzijds
  Ter afsluiting van het hier behandelde onderwerp acht ik het van nut de artikelen 3 en
  4 te plaatsen tegenover artikel 5 dan wel de geprivilegieerde naturalisatie te plaatsen
  tegenover de gewone naturalisatie. Opgemerkt werd reeds, dat in de twee eerste
  artikelen sprake is van geprivilegieerde naturalisatie aangezien betrokkenen zijn vrijgesteld van bepaalde vereisten die in het kader van de gewone naturalisatie zijn gesteld.
  Dit geldt ook voor de geprivilegieerde naturalisatie ex artikel 4 van de Wet, al zijn de
  geboorte- en woonplaats-eisen krachtens dit artikel gesteld als zwaarder aan te merken
  dan die krachtens artikel 5 gelden. In herinnering dient te worden gebracht, dat eerst
  de derde generatie van vreemdelingen voor deze mogelijkheid in aanmerking komt, met
  name kleinkinderen van buitenlandse emigranten. Immers, krachtens artikel 4 van de
  Wet, dient het kleinkind van een buitenlander in het gebied van de Republiek Indonesië
  geboren te zijn en aldaar woonplaats te hebben. Deze eis geldt niet alleen voor het
  kleinkind zélf, maar óók voor zijn vader of moeder, die derhalve ook in Indonesië
  geboren en ingezetene van het land dient te zijn. Hiertegenover staat, dat op grond van
  artikel 5 sub b., betrokkene óf in het gebied van de Republiek Indonesië geboren, óf
  op het moment van indiening van het verzoek tot naturalisatie in Indonesië woonplaats
  
  224
  
  dient te hebben gedurende een periode van tenminste de laatste vijfjaar ononderbroken
  of, over het geheel genomen, tien jaar onderbroken.
   Bij de behandeling van het desbetreffende ontwerp in de Volksvertegenwoordiging,
  heeft de krachtens artikel 4 voorgeschreven geboorte- c.q. woonplaatseis dan ook op
  de nodige bezwaren bij leden van de Volksvertegenwoordiging gestuit. Om deze reden
  werd de zogenaamde "verlichte" naturalisatie - door mij geprivilegieerde naturalisatie
  genoemd - waarvan in artikel 4 sprake zou zijn, als een "paradox" aangemerkt. *"
  Gewezen dient echter te worden op de lagere leeftijdsgrens in artikel 4 opgenomen, in
  vergelijking met de leeftijd in artikel 5 sub a. gesteld en het niet voorschrijven van een
  te betalen som in het geval als bedoeld in artikel 4. Ook al zijn enkele voorwaarden in
  artikel 5 gesteld, achteraf ook komen te gelden in het kader van de toepassing van
  artikelen 3 en 4, zoals de voorwaarde die op enige kennis van de Indonesische taal en
  geschiedenis betrekking heeft, dit geldt niet voor de andere vereisten die krachtens
  artikel 5 gelden. Wél dient ervoor te worden gewaakt, dat door toepassing van alle drie
  artikelen géén bipatridie ontstaat. Dit strookt met het beleid van de Indonesische
  overheid om bipatridie te voorkomen.
  •
  . ..i , , , : , •;•
  Een overeenkomst tussen de mogelijkheid van verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap op grond van de artikelen 3 en 4 enerzijds en artikel 5 van de Wet anderzijds
  ligt hierin, dat in alle drie gevallen een daartoe strekkend verzoek dient te worden
  ingediend. Het voldoen aan de gestelde voorwaarden biedt in genoemde gevallen géén
  garantie, dat het verzoek wordt ingewilligd.
   Ook tegen deze procedure werd door leden van de Volksvertegenwoordiging bij de
  behandeling van het desbetreffende ontwerp bezwaar gemaakt. Voorgesteld werd om
  in het geval van artikel 4, instede van het indienen van een ter zake strekkend verzoek,
  te volstaan met het afleggen van een verklaring (optie). Ter staving hiervan werd naar
  voren gebracht, dat de betrokken personen kunnen worden beschouwd te voldoen aan
  objectieve voorwaarden om ware Indonesische staatsburgers te zijn ("warganegara
  Indonesia jang sejati"). Een vergelijking werd voorts gemaakt met de, als veel beter aan
  te merken positie van een buitenlandse vrouw met een Indonesisch staatsburger gehuwd,
  aangezien in het laatste geval met het opteren voor het staatsburgerschap kan worden
  volstaan. Van overheidswege werden deze bezwaren echter niet aanvaard. ™*.
  Het gaat in de in de artikelen 3 en 4 omschreven nationaliteitsverkrijging om geprivilegieerde naturalisatie, waarvan het belangrijkste kenmerk ligt in het indienen van een
  v«/7oe<: ter verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap. Het indienen van een
  daartoe strekkend verzoek maakt een belangrijk oróertfed uit van de te volgen proce-
  
  707. Zoals blijkt uit de Algemene Beschouwingen Hoofdstuk I van 4-6-1958, RS p . 4 1 , ter zake van de
  behandeling van het ontwerp betreffende het Indonesisch staatsburgerschap in de Volksvertegenwoordiging.
  708. Zie de Algemene Beschouwingen Hoofdstuk II van 16-6-1958, RS p . 29-30, het Regeringsantwoord
  aangaande deze aangelegenheid bij de behandeling van het desbetreffende ontwerp in de Volksvertegenwoordiging.
   225
  
  dure, anders dan bij optie middels het afleggen van een op verkrijging van de nationaliteit gerichte verklaring van betrokkene, die indien aan de objectieve optievereisten is
  voldaan, niet door de Overheid mag worden geweigerd, een belangrijk onderscheid
  tussen optie en naturalisatie. ™* In alle drie van de hier genoemde artikelen hangt de
  inwilliging hiervan enkel en alleen van de Overheid af; het vervullen van het daartoe
  gestelde voorwaarden biedt géén garantie voor de inwilliging van het desbetreffende
  verzoek. Hier is geen sprake van een recht van de onderhavige verzoeker, doch van een
  gunst door de Overheid verleend. ™
  ,
  6.13. De uitzonderingsnaturalisatie van artikel 6 van de Wet no. 62 van 1958
  Naast de hiervoor behandelde "gewone" manier, om door middel van naturalisatie het
  Indonesisch staatsburgerschap te verkrijgen, bestaat er nog een "bijzondere" wijze om
  tot Indonesisch staatsburger genaturaliseerd te worden, met name krachtens artikel 6
  van de Wet no. 62 van het jaar 1958. Het betreft hier de naturalisatie tot staatsburger,
  om redenen van 's lands belang of vanwege het zich verdienstelijk te hebben gemaakt
  tegenover de Indonesische staat.
   Voor de hierbedoelde naturalisatie, komen de voorwaarden waaraan in het geval van
  een gewone naturalisatie dient te worden voldaan, uiteraard te vervallen. Hierop
  aansluiting kan het van Nederlandse zijde gehuldigde standpunt - naar voren gebracht
  door Adriaanse en van der Weg - worden aangehaald, dat in het geval van de uitzonderingsnaturalisatie, waarvan in artikel 6 sprake is, als hierbedoelde personen die in het
  buitenland vertoeven, eveneens hiervoor in aanmerking komen. Anders dan in artikel
  5, is dit in artikel 6 echter niet uitdrukkelijk gesteld. Bepaald is slechts welke bepalingen van artikel 5 in dit geval gelden, met name artikel 5 lid 1, 5, 6 en 7. Hetgeen in
  artikel 5 lid 3 is bepaald, is daarentegen niet genoemd. Om deze reden kan mijns
  inziens worden betwij feld of in het buitenland vertoevende personen voor deze uitzonderingsnaturalisatie in aanmerking kunnen komen.
  Krachtens het in artikel 6 van de Wet bepaalde, wordt deze uitzonderingsnaturalisatie
  door de Regering met goedvinden van de Volksvertegenwoordiging verleend en heeft
  de Minister van Justitie tot taak om - iedere keer dat tot naturalisatie van een persoon
  vanwege redenen als hierboven uiteengezet, zal worden overgegaan - voor de afwikke-
  
  709. In de Wet wordt de hierbedoelde verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap als "verkrijging
  middels inwilliging van een verzoek" aangeduid - ook door Ko Swan Sik en Moh. Rhadie als
  zodanig getypeerd - een typering mijns inziens niet als terecht aan te merken, vanwege de reeds
  aangegeven reden.
   710. Ter illustratie diene, dat met de invoering van de Rijkswet op het Nederlanderschap in 1985 onder
  meer werd beoogd door vaststelling van de naturalisalievereisten in de artikelen 8 en 9 van deze
  Rijkswet, de naturalisatie van een gunst tot een recht te maken. De vraag is echter, of de Nederlandse overheid in deze opzet is geslaagd, gelet op enkele uitermate flexibele criteria. Zie hiervoor
  van der Avoort, A.S. en de Groot, G.R., De Rijkswet, p.33.
  226
  
  ling hiervan zorg te dragen. Gezien het hier een bijzondere wijze van naturalisatie
  betreft, is hier rechtstreeks bemoeienis van de Volksvertegenwoordiging.'"
  Het voorstel tot het verlenen van het Indonesisch staatsburgerschap aan een persoon op
  de hierbedoelde wijze, zal uiteraard eerst aan een nauwkeurig onderzoek worden
  onderworpen, alvorens aan de Volksvertegenwoordiging te worden voorgelegd, teneinde
  in deze een beslissing te nemen. Dit dient te worden gezien tegen de achtergrond, dat
  het hier om buitenlanders gaat, aan wie op de hierbedoelde bijzondere wijze het
  Indonesisch staatsburgerschap zal worden verleend. In dit licht dient de door betrokkene - ook in dit geval verplicht - af te leggen eed c.q. uit te spreken belofte van trouw
  aan de Indonesische staat te worden gezien.'"
  6.14. Gevolgen van de naturalisatie
  
  • -••:•
  
  Volledigheidshalve zij nog naar voren gebracht, dat het door naturalisatie krachtens de
  artikelen 5 en 6 der Wet verkregen Indonesisch staatsburgerschap, zich ook uitstrekt tot
  de echtgenote van de betrokken persoon - tenzij deze nog een andere nationaliteit bezit en tot de kinderen, die de leeftijd van 18 jaar nog niet hebben bereikt of niet op een
  eerder tijdstip zijn gehuwd.
  Komt een als hierbedoelde persoon te overlijden alvorens hij de eed heeft afgelegd c.q.
   belofte van trouw heeft uitgesproken, dan verkrijgt de door hem achtergelaten weduwe,
  voor zover zij geen andere nationaliteit bezit, het Indonesisch staatsburgerschap. Het
  betreft hier de verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap krachtens artikel 9 lid
  1 van de Wet, dat nader aan de orde zal komen. Dit geldt ook voor de kinderen, die
  op de datum van het presidentieel besluit, waarbij genoemd staatsburgerschap werd
  verleend, aan de gestelde criteria krachtens artikel 13 van de Wet - hierop zal nader
  worden teruggekomen - voldoen. Dit is benadrukt met het schrijven van de Minister van
  Justitie van 18 september 1969.'" In dit verband kan naar voren worden gebracht
  dat de Wet de eenheid van nationaliteit hanteert, in beginsel door de echtgenoot
  bepaald.
  Ik acht het van belang in dit verband onder de aandacht te brengen, dat met betrekking
  tot de vraag, of in het geval de onderhavige verzoeker komt te overlijden alvorens hij
  
  711. In het hierbedoelde geval wordt de desbetreffende persoon door de Minister, in wiens ambtsgebied
  deze persoon zich verdienstelijk heeft gemaakt, voorgedragen. Het voorstel wordt door de betrokken
  Minister aan de Minister van Justitie voorgelegd; laatstgenoemde autoriteit stuurt het voorstel door
  naar de President (in feite het kabinet van de President), die ter zake de goedkeuring vraagt van de
  Volksvertegenwoordiging. Wordt het verzoek door de President ingewilligd, dan wordt een afschrift
  van het desbetreffende Presidentiële Besluit aan de "Pengadilan Negeri" doorgestuurd om betrokkene de eed af te nemen. Zie Bujung Datuk Intan Sati, Beberapa Hal, Himpunan, p . 3 5 5.
  712. Een als hierbedoelde bijzondere naturalisatie heeft, voor zover bekend, slechts in enkele gevallen
  plaatsgevonden. Naar uit de Indonesische pers kan worden opgemaakt, gaat het hier o m personen
  die Indonesië op het gebied van de sport hebben vertegenwoordigd.
   713. Het betreft hier het Ministeriële schrijven no. DTC/14/17 van 18 september 1969 aan de Voorzitter
  van de Ie Jakarta gevestigde Centrale "Pengadilan Negeri" gericht.
   227
  
  de eed c.q. belofte van trouw heeft afgelegd c.q. uitgesproken - ook al is een op de
  inwilliging van het desbetreffende verzoek gericht presidentieel besluit reeds voorhanden - de weduwe en minderjarige kinderen Indonesisch staatsburger zijn geworden,
  verschil van mening bestond. Aanvankelijk werd het standpunt gehuldigd, dat gezien
  het feit de verzoeker de eed c.q. belofte nog niet heeft afgelegd c.q. uitgesproken, hij
  nog geen Indonesisch staatsburger is geworden en derhalve ook zijn vrouw en minderjarige kinderen deze status nog niet hebben verkregen. Dit impliceert, dat de weduwe een
  verzoek tot naturalisatie dient in te dienen, aangezien zij niet in de plaats van wijlen
  haar echtgenoot kan treden voor het afleggen c.q. uitspreken van de eed/belofte. Wat
  de kinderen betreft, nog minderjarig op het tijdstip van verkrijging van het Indonesisch
  staatsburgerschap - niet die minderjarig waren op het tijdstip van indiening van het
  onderhavige verzoek - deze verkrijgen eerst bij het aanwezig zijn van bedoeld presidentieel besluit en na aflegging van de desbetreffende eed/belofte mede het Indonesisch
  staatsburgerschap. ™
  Met het hiervoor reeds aangehaalde schrijven van de Minister van Justitie van 18
  september 1969, is echter benadrukt dat in het geval het verzoek van een persoon om
  Indonesisch staatsburger te worden is ingewilligd nadat hij komt te overlijden, zijn
  vrouw het Indonesisch staatsburgerschap verkrijgt, tenzij zij nog een andere nationaliteit
  bezit. De vrouw behoeft derhalve géén eed meer af te leggen of een belofte van trouw
  uit te spreken!
  Wat betreft de reeds meerderjarige kinderen van de verzoeker, deze volgen uiteraard
  niet de staat van hun vader, doch dienen het tijdstip, waarop zij de leeftijd van 21 jaar
  bereiken, af te wachten om zélf een verzoek ter verkrijging van het Indonesisch
  staatsburgerschap te kunnen indienen. In herinnering zij gebracht, dat krachtens de
  onderhavige Wet no. 62 van 1958 de meerderjarige leeftijd is gesteld op 18 jaar.
   § 7 ventri/gMg Joor o / 0/5 gevo/g van /tuwg/iyi
  Alvorens op de verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap door of als gevolg
  van huwelijk in te gaan, dienen eerst enkele opmerkingen te worden gemaakt omtrent
  het begrip "optie", aangezien de hier te behandelen nationaliteitsverkrijging plaatsvindt
  door optie. Ik bracht reeds naar voren, onder "optie" te verstaan, een wijze van
  nationaliteitsverkrijging, waarbij de beslissing omtrent de verkrijging uitsluitend
  afhankelijk is gesteld van de wil van betrokkene, die een daartoe strekkende verklaring
  aflegt. Dit impliceert, dat indien aan de ter zake gestelde voorwaarden is voldaan, de
  Overheid de optie niet kan weigeren.
  In het kader van de toepassing van de onderhavige Wet no. 62 van 1958 heeft een als
  hierbedoelde verklaring echter niet alleen betrekking op de verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap, doch ook op het prijsgeven daarvan, om die reden door mij als
  "negatieve optie" getypeerd. Dit komt zowel bij de behandeling van hierbedoelde
  
  714. Bujung Datuk Intan Sati, Beberapa pokok-pokok, Himpunan p.343.
   228
  
  aangelegenheid ter sprake als in Hoofdstuk 6, waarin de wijze van verloren gaan van
  het Indodonesisch staatsburgerschap zal worden behandeld. Bovendien is nog een derde
  soort optie te onderscheiden, in § 9 te behandelen, alhoewel het in genoemde paragraaf
  in feite om "oneigenlijke optie" gaat. De reden hiervan ligt hierin, dat mijns inziens niet
  meer van "optie" kan worden gesproken, tenzij aan de door de Groot gebezigde term
  "gecontroleerde optie" ™ de voorkeur wordt gegeven of de door Adriaanse en van
  der Weg gegeven omschrijving van optie, waarbij de nationaliteit eerst wordt verkregen, nadat op het desbetreffende ve/toe£ goedgunstig door de Minister van Justitie is
  beschikt'", wordt gevolgd. Ik spreek hier van "oneigenlijke optie", aangezien het
  hier gaat om een nationaliteitsverkrijging op vmoe/t, waarbij het evenals in het geval
  van gewone en geprivilegieerde naturalisatie gaat om een beleidskwestie, om een gunst
  van overheidswege, om die reden eerder als "vereenvoudigde naturalisatie" aan te
  merken, zoals in § 9 zal worden aangetoond.
   In het kader van de behandeling van de verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap door middel van - gewone - naturalisatie, werd met betrekking tot gehuwde
  vrouwen opgemerkt, dat het deze personen niet is toegestaan om een verzoek tot
  naturalisatie in te dienen. Gevreesd wordt dat het door de Wet -in principe - gehuldigd
  beginsel van "eenheid van nationaliteit der echtgenoten" hierdoor in gevaar zou worden
  gebracht. Om dezelfde reden is het gehuwde vrouwen niet mogelijk om een verzoek
  zoals bedoeld in de artikelen 3 en 4 ter verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap in te dienen.'"
  Het - in principe - uitgaan van genoemd beginsel, komt bovendien tot uiting in artikel
  9 lid 1 van de Wet no. 62 van het jaar 1958, dat inhoudt dat het door de man verkregen
  Indonesisch staatsburgerschap, van rechtswege ook voor diens echtgenote geldt, tenzij
  laatstgenoemde nog een andere nationaliteit bezit. Het hierbedoelde voorbehoud strekt
  ten doel, het ontstaan van bipatridie te vermijden. Op genoemd "vrouw volgt man"
  principe, maakt de Wet niettemin in bepaalde gevallen een uitzondering, waarop in
  § 7.1 zal worden teruggekomen.
  In het algemeen kan worden gesteld, dat het staatsburgerschap van de man in principe
  bepalend is ter vaststelling van het staatsburgerschap van beide huwelijkspartners. De
  Wet no. 62 van het jaar 1958 geeft echter aan mannelijke staatsburgers de gelegenheid
  om hun staatsburgerschap middels negatieve optie prijs te geven, indien slechts op deze
  wijze, het principe van eenheid in de nationaliteit van beide partijen gehandhaafd kan
  worden. Op deze aangelegenheid zal in Hoofdstuk 6 worden teruggekomen.
  715. De Groot, Staatsangehörigkeitsrecht, p.211.
  716. Zie Adriaanse en van der Weg, Nationaliteitswetgeving, Indonesië, p.Ib-16.
  717. Zie artikel 10 lid 1 van de Wet no.62 van 1958.
   229
  
  Het principe der "eenheid van nationaliteit" wordt door de Wet vooropgesteld, en het
  is, in het algemeen, de status van de man, die doorslaggevend is. Dit beginsel wordt
  echter losgelaten, indien:
  verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap, bipatridie ten gevolge heeft.
  Hieruit blijkt dat aan het streven bipatridie te voorkomen voorrang wordt verleend
  boven het hanteren van het beginsel van de "eenheid van nationaliteit".
  7.1. Het gemengde huwelijk
  De vraag kan worden gesteld wat rechtens is, in het geval van een gemengd huwelijk,
  in de zin van een huwelijk van een buitenlandse vrouw met een Indonesisch staatsburger. Aangezien ik hier melding maak van het instituut "gemengd huwelijk" dient ook
  het omgekeerde geval, met name indien een vrouw die het Indonesisch staatsburgerschap bezit, met een buitenlander trouwt te worden genoemd.
  7.1.1. Buitenlandse vrouw met staatsburger getrouwd
  In het hierbedoelde geval wordt het beginsel van "eenheid van nationaliteit" in zoverre
  losgelaten, dat de buitenlandse vrouw niet automatisch het Indonesisch staatsburgerschap
  van haar man verkrijgt. De Wet bepaalt met name in artikel 7, dat een met een Indonesisch staatsburger gehuwde buitenlandse vrouw het Indonesisch staatsburgerschap
  verkrijgt, indien zij:
  a.
  b.
   binnen de termijn van één jaar na voltrekking van het huwelijk, een daartoe
  strekkende verklaring aflegt - derhalve door optie - dan wel
  in afwijking van het onder a. bepaalde, zij het Indonesisch staatsburgerschap óók
  verkrijgt vooropgesteld, dat zij geen verklaring ter verkrijging van het Indonesisch
  staatsburgerschap aflegt, derhalve passief blijft en binnen de gestelde termijn van
  een jaar haar echtgenoot géén op het prijsgeven van zijn Indonesisch staatsburgerschap gerichte verklaring aflegt (negatieve optie). Het op deze wijze verkregen
  Indonesisch staatsburgerschap door de buitenlandse vrouw in kwestie gaat in een
  jaar nd voltrekking van het huwelijk. ™
  
  Het hierboven onder a. bepaalde houdt derhalve in, dat een buitenlandse vrouw het
  Indonesisch staatsburgerschap eerst verkrijgt, door een handeling te verrichten met
  name door voor het Indonesisch staatsburgerschap binnen de daartoe gestelde termijn
  te opteren. Met het Rondschrijven van de Minister van Justitie van 1 juli 1969 is echter
  onder de aandacht gebracht, dat de gestelde termijn waarin de optieverklaring dient te
  
  718. Syahmin, Pcnyelundupan Hukum, p.65. Deze auteur wijst op de mogelijkheid tot rechtsontduiking
  door buitenlandse vrouwen, die op de hier omschreven wijze het Indonesisch staatsburgerschap
  verkrijgen met het vooropgezette doel o m de als zodanig verkregen status te gebruiken voor
  bepaalde doeleinden, bijvoorbeeld om onroerend goed in Indonesië te verkrijgen of aldaar handelsactiviteiten te verrichten.
   230
  
  worden afgelegd, niet altijd een absolute voorwaarde vormt. Dit houdt in, dat na" de
  gestelde termijn afgelegde optieverklaringen aan de Minister van Justie dienen te
  worden doorgestuurd, die een beslissing neemt inzake het feit, of de desbetreffende
  verklaringen al dan niet nog kunnen worden aanvaard. ™
  De hierboven genoemde mogelijkheid is echter onderworpen aan de in het eerste lid van
  genoemd artikel 7 der Wet opgenomen voorwaarde, dat zij in het geval van verkrijging
  van het Indonesisch staatsburgerschap, géén andere nationaliteit mag bezitten. Deze
  voorwaarde strekt ten doel, bipatridie te voorkomen. Wil een buitenlandse vrouw van
  de door artikel 7 lid 1 der Wet bedoelde mogelijkheid gebruik maken, dan dient zij het
  bewijs te overleggen, dat zij na" verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap, geen
  andere nationaliteit zal bezitten. Voor dit doel dient een verklaring van de Diplomatieke
  Vertegenwoordiging van haar land van oorsprong te worden overgelegd.Ook Soedarman
  Ganda Soebrata wijst erop, dat de aflegging van de desbetreffende optieverklaring,
  gepaard dient te gaan met de overlegging van bewijsstukken. Het gaat hier om bewijzen
  betreffende een wettig huwelijk, het zijn van Indonesisch staatsburger van de echtgenoot, het nog niet verstreken zijn van een jaar na voltrekking van het huwelijk, de
  oorspronkelijke nationaliteit van de vrouw en het niet bezitten van een andere nationaliteit bij verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap. ™ De twee laatstgenoemde
  voorwaarden staan nauw met elkaar in verband, aangezien het voldoen aan genoemde
  voorwaarden niet alleen door de vrouw in kwestie dient te worden bewezen, doch dit
  vergezeld dient te gaan van een verklaring van de Diplomatieke Vertegenwoordiging
  van het land van oorsprong, die inhoudt dat de betrokken vrouw de nationaliteit van dit
  land bezit en deze nationaliteit verloren zal gaan, bij verkrijging van het Indonesisch
  staatsburgerschap. Eerst dan kan worden aangenomen, dat het in het eerste lid van
  artikel 7 bepaalde - dat inhoudt dat indien bij verkrijging van het Indonesisch staatsburgerschap de vrouw nog een andere nationaliteit bezit, de verklaring niet mag worden
  afgelegd - geen toepassing vindt. ™
  Maakt het nationaliteitsrecht van de vrouw het niet mogelijk, dat de Diplomatieke
  Vertegenwoordiging van het land van oorsprong haar in het bezit van een verklaring
  stelt, die inhoudt dat zij met het verkrijgen van het Indonesisch staatsburgerschap haar
  
  719. Bujung Datuk Intan Sati, Beberapa hal, Himpunan p.358.
  