text: http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
  493
  
  miat tawana, tapèna jó irama ikoor miat. Ma tapuibabai: tiöpan :
  wèsjeen apusi, nani tantabur. Ma inèni tapuni sio siat, senbabur
  arau so sennc aniose. Ma senmasoi to, siaaw tiöpan: aniose miat
  te? tanberait. Ma aniosepai sensjaar wa babapaisi wura senbö
  to senkeis wura. Ma katim siri diawia, diójö piöta, ma misoi.
  Bape sanè so Kawërai raarwo bwabwinpai, so nini diawia, diöjö:
  pióta. Ma dimis raarwobwabwinpai tuter sabu, sambako maso
  Kawërai raarwo bwabwinpai. Bape raarwo bwabwinpai Kawërai
  diniau i, tiöpan: musoi to, esi dinatu pi so au, buaan si pënai.
  Ma diaan si ba, pi, si bata na bajapai to raarwopai sunbabur
  ma. Bape piro tiöpan si so raarwopai. Ma inèni raarwo siaaw:
  Kawërai raarwo bwabwinpai kioor inè bajapai ma! jö jaan sabu.
  Ma raarwo bwabwinpai kioor i ja, Kawërai diö diaan sabu, bape
  sijoor sabu , sambako sitabaan ma sibata na bajapai, ma Kawërai
  diutan: Kawërai raarwo bwabwinpai, tabaan to nini biata na
  baja nè? Ma Kawërai raarwo bwabwinpai tiöpan: sinjontu siri
  be masopai niè pi diönepaisi na, bape iparo itöpanë si so au.
   Ma Kawërai sanèwèsjeen, dimiaas wèsjeen, dion nièwi, diönë
  niè wa baba sura, pi bepau jani wura. Ma tapèna muan diönë
  si wura witoi siaaw. Sièmuai si wura, siaaw muanpai raarwobwabwinpai baba köta. Diönë so Kawërai riaut i, Kawërai i köta
  biaat wa sura, women sura, pi boreipai wura, tape diropai
  diönë pa. Ma inèni senmasoi to senberait eja, senmamuna to
  senbabur. Ma Kawërai siaaw raarwo bwabwinpai. Kawërai raarwobwabwinpai riama, siraab airawinèsi tuter inè womensiat. Bape
  raarwo bwabwinpai sawani miajar i ba, rè bedjoor i, miajar ria
  so Kawërai ba. Bape Kawërai dimis to raria woroipai to rawiniena. Inèni raarwo bwabwinpai riama. Ma Kawërai raarwo
  bwabwinpai diawin mararia muanpai siri. Tapèna riama Kawërai
  sijoor ririn iba, tiöpan: nini Kawërai raarwo bwabwinpai anina
  ba. Bape riama deriasi sijoor ririn i, tiöpan: tanè Kawërai raarwo
  bwabwinpai kiriria beja? Ma kioor mani diönë piriaan i, ma
  kioor nioi, ditateer niè runandaupai to misisis. Ma inèni bedjoor
  i, misoi tuter i. Aantumpai sieis to senpa ba , sentöpan: Kawërai
  diönë raarwo bwabwinpai ria so aantumpai, sieis beja, tökato
  sieis to biöru pe. Bape Kawërai tiöpan: sieis to biöru sarëdjeu!
  tawana nianari inè raarwo bwabwinpai to kiriria, abo imajar
  inèwi ba. Ma senmasoi to diönanè muanpësi riaut i berusua
  sawani. Ma muan beraut i pa diönë raarwo bwabwinpai so
  Kawërai, madjawipai dion riaut
  i. Mënau pena.
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  494
  
  WINDèSISCIIE VERHALEN.
  Vertaling.
  Kawèrai, zijn vader, zijn jongere broeder, zijne zuster woonden
  (samen) tot zijne moeder stierf. Zijn vader alleen bleef met hen.
   Zij bleven (bijeen) tot hongi's hen aanvielen, tot ook de vader
  stierf. Kawërai met zijn jongeren broeder, zijne zuster, zij drieën
  bleven (bij elkaar). Maar de hongi's onderdrukten hen, zij zeiden:
  zij konden niet meer ('t uithouden). Kawërai verweet zijn broeder
  en zijne zuster zeggende: de hongi's vervolgen ons tot we niet
  meer kunnen. Toen gingen zij weg tot de zuster niet meer kon,
  zij lag en sliep. Kawërai wilde haar wekken, maar de zuster
  sliep te vast. Kawërai zcide: ik denk zij zegt: wij blijven op
  deze plek. Toen legde Kawërai houtjes uit overeenkomstig hun
  huis, hij riep: moeder, vader, zij gewonnen mij (dat) ik ben een
  man! ik zeg: dit huis sta. Toen stond het huis, hij wekte
  zijne zuster zeggende: sta op, breng onze bezittingen boven
  naar ons huis. (Dat) klaar (zijnde), toen woonden zij er in.
   's Avonds zeide hij tot zijn broeder: morgenochtend gaat Kavvërai's
  broeder op jacht, (clan) doodt hij beesten voor ons. Zij sliepen
  tot den morgen. Hij zeidc tot zijne zuster: bak sagokoeken voor
  Kawërai's broeder. Als zij klaar zijn neemt hij ze en gaat. Hij
  ging en doodde een beest, hij (Kawërai n.l.) en zijn zuster
  bleven en aten. 's Avonds kwam de broer terug, zeggende tot
  zijn ouderen broeder: Kawërai's broeder doodde een beest. Zij
  branden 't (de borstels n.l.) zij hakten 't geheel af, hij riep zijn
  zuster, zeggende: Kawërai's zuster koke eten, Kanvërai en
  zuster eten met den jongeren broeder, 's Avonds weer zeide hij
  tot zijn broeder: morgenochtend gaat de broeder van Kawërai,
  hij gaat weder jagen, 's Morgens ging hij; de zuster en hij bleven,
  hij riep tot zijn zuster: Kawërai's zuster koke eten opdat Kawërai
  en zij eten. Na eten gekookt en gegeten te hebben, wiesch zij de
  etensbak, wilde die naar achter brengen om 't water uit te
  storten, stortte 't uit, zag landwaarts. Zij zag een hongi, één
  deel bevond zich bij het huisvenster, een ander deel aan gene
  zijde, een deel bevond zich achter, een ander deel bevond
  zich voor ('t huis). De zuster riep: Kawörai! wat zegt ge er van!
  Kawërai vroeg: wat is er? De zuster zeide: wat er is? maareen
  hongi! Kawërai zeide: Kawërai's zuster trekke langzaam naar
  voren. Toen stond Kawërai op, trok zijn boog met de pijlen,
  liep naar achteren, (en) schoot 't hongi-deel aan den achterkant
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  WINDèSISCIlE VERHALEN.
   495
  
  weg, schoot aan 't huisvenster 't deel tot het weer weg was,
  keerde zich om, schoot weer dat deel tot 't weder weg was,
  liep naar 't voorhuis, schoot tot 't daar weg was. Zij stierven
  tot zij allen op waren, slechts één vluchtte. Die wegliep zeide:
  wij vielen hem aan, hij speelde (met) ons, wij konden hem niet
  (aan). En de andere die thuis gebleven waren, zeiden: gijlieden
  dus kunt hem niet (aan), wij daarentegen zullen'm (aan) kunnen.
   Den volgenden morgen gingen zij weder. Kawërai's broeder
  ging ook weder jagen, de zuster en Kawërai slechts bleven
  thuis. Hij riep tot zijn zuster weder: Kawërai's zuster koke eten,
  Kawërai en zij eten. Zij kookte eten tot 't gaar was, zij aten
  het op, zij wiescht de etensbak weder, bracht het water naar
  achteren, willende 't uitgooien, zij zag weder de hongi zooals
  te voren: één deel was aan 't voorhuis, een ander was aan
  het huisvenster aan deze, een ander aan de andere zijde, een
  ander bij het voorhuis weder. De zuster riep weer: Kawërai!
  wat zegt ge er van! Kawërai vroeg haar: wat? De zuster zeide:
  wat? maar een hongi! Kawërai zeide: zeide tot zijne zuster:
  Kawërai's zuster keere langzaam naar voren. Kawërai stond op,
  trok zijn boog met zijne pijlen, liep naar voren, schoot, schoot
  de afdeeling aan 't voorhuis tot die op was, keerde zich weder
  naar het huisvenster; dat deel (schoot hij) tot 't op was, keerde
  tot den (anderen) kant, schoot ze weer weg, liep weer naar het
  voorhuis en schoot hen tot zij weder op waren, één (slechts)
  keerde weder, die zeide als de eerste zeide: wij vielen hem aan,
  maar wij kunnen hem niet (baas). De tehuis geblevenen zeiden:
  gijlieden dus kunt hem niet (aan), wij daarentegen (wel). Aldus
  (geschiedde 't) alle dagen: zij vielen hem dagelijks aan, maar
  hij versloeg hen aldus voortdurend. Zij zeiden: vallen wij hem
  aldus aan, (dan) kunnen wij hem niet dooden! zoeken wij een
  man die hem gaat bedriegen. Een oud man zeide: ik zal gaan
  opdat ik hem bedriege, (dat) hij komt en wij hem dooden.
   Toen ging de oude man, hij ging landwaarts. Kawërai's zuster
  ging naar achteren, zij zag landwaarts, zij zag den ouden man,
  zij riep weer tot haar broeder: een hongi! Maar de oude man
  zeide: geen hongi, ik uw grootvader, ik ja, gewon uw vader.
  Kawërai riep hem: kom hier! De oude man kwam uit (en)
  steeg op. Kawërai vroeg hem : jongere grootvader, waarom komt
  gij? De oude man zeide: ik kom niet om iets, maar zij willen
  zingen, zij geven dit feesteten aan mij aldus, zeggende: uw
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  496
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
  jongere broer en gij woont hier; zoo ga ik tot u beiden opdat
  ik goederen vrage van u beiden, opdat wij dat feesteten eten.
   En Kawërai zeide: goed, ik zal goederen aan u geven. De oude
  man zeide: neemt gijlieden ze mee, wij gaan te samen. Maar
  Kawërai zeide: gij neemt deze goederen vooruit mede, morgenochtend zullen wij tot u komen. En de oude man zeide: gaat,
  ik zal komen, ik wacht ulieden, bedrieg mij niet! Kawërai zeide:
  wel, ik belieg u niet, wij zullen tot u komen. De oude man
  zeide: gaat rechtuit, ik zal ze doen eten koken, opdat ik dat
  meeneme, en ik ulieden wachte. En Kawërai zeide: goed! gij
  zult KawSrai's broeders trom hooren. En Kawërai beval zijne
  zuster veel eten te bakken, en zij zeide tot Kawërai: wij gaan,
  edoch ik vrees zeer. En Kawërai zeide tot zijn zuster: waarom
  vreest ge? wij gaan opdat gij dansen zult. En Kawërai's zuster
  dacht mee te nemen een deel van haar versierselen, en een
  deel te laten liggen, maar Kawërai zeide: wees niet bang, neem
  ze alle mede. De zuster gehoorzaamde Kawërai en nam ze alle
  mede. Toen gingen zij zeewaarts. De oude man kwam te voren,
  hij wachtte hen, hij hoorde dat Kawërai's broeder sloeg zijn
  trom, en de oude man zeide: Kawërai en zijn broeder komen
  al, want de broeder slaat zijn trom al. Zij beiden kwamen bij
  den ouden man, zij stuurden hem vooruit, 's avonds kwamen
  zij drieën uit. De oude man riep: klimt op in dit huis! maar
  Kawërai wilde niet, hij zeide: Kawërai haat het op te klimmen!
  Kawërai wil hier beneden slapen. Toen maakten zij een kleine
  hut. Met zonsondergang zeide Kawërai tot zijne zuster: Kawërai's
  zuster versiere (zich). Kawërai's broeder versiere (zich) ook,
  opdat wij gaan, Kawërai's zuster danse. En zij drieën zij gingen
  zij stegen op. (Als er) een wilde zingen overschreeuwde Kawërai
  hen zeggende: stil jelui! Kawërai's broeder zinge! Hij zong, zij
  dansten tot zij ophielden; weer een ander wilde zingen, maar
  Kawërai overschreeuwde hem weer: stil jelui! Kawërai's bioeder
  zinge! Alzoo zong Kawërai's broeder alleen tot 't daglicht. ' En
  toen hielden zij op hen aan, zij schreeuwden en beroemden zich.
   Maar Kawërai sprong op (zoodat de) gebinten braken. Alzoo
  * Een voorzanger vangt aan te zingen, allen zingen hem na en dansen.
  Bij een volgenden dans zingt meestal een ander wem-, d. w. z. verhaalt wat
  hij zag of wat hem wedervoer op reis, etc. Eon aantal trommen en gongs
  geven de dansmaat aan, terwijl de dans zelf 't meest gelijkt op een gemarkeerden looppas.
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
   497
  
  't) tot den morgen: zij praatten, hij sprong op (zoodat de)
  gebinten braken. En de zuster zeide tot haar broeder: Kawërai,
  zij vermoorden ons! En Kawërai zeide: vreest gij? (Toen 't)
  reeds groot (vol) dag was , daalden zij af, zij gingen naar beneden
  naar hun hut. Kawërai zeide: Kawërai's zuster en Kawërai's
  broeder zijn slaperig, zij slapen. Kawërai's zuster zat wakende,
  en zeide: slaapt jelui, laat jelui mij alleen? Kawërai zeide: vreest
  gij? Willen ze praten, gij zult ons wekken. En als zij zachtjes
  praatten, wekte zij hen beiden. Kawërai sprong naar buiten,
  hakte honden en pisangstammen stuk. Hij zeide tot zijne zuster:
  (als) Kawërai's zuster slaperig is, zij slape gerust. Maar zij zeide:
  ik zou wel willen slapen, maar ik vrees te zeer. Aldus was 't
  daar tot 's avonds. En Kawërai zeide weder: Kawërai's zuster
  versiere (zich); Zij met Kawërai's broeder en ik wij gaan weder
  dansen. En met zonsondergang gingen zij en stegen zij op. Als
  één weder wilde zingen, overschreeuwde Kawërai hem weder:
  stil jelui! Kawërai's broeder alleen zingt! Als de dans uit zijnde,
  een ander wilde zingen, overschreeuwde hij hem weder: stil
  jelui! Kawërai's broeder alleen zingt! Hij alleen zong heel (den
  nacht) tot den dageraad toe. Toen wilden zij hen weder vermoorden; het dansgezelschap ging uit een, zij vielen op hen
  beiden aan. Maar zij overmochten hen niet, de broeder hakte
  één deel, de groote broer hakte één deel van 't huis, zij hakten
  ze tot den laatste: vrouw, man, kind, allen weg; de kleine
  oude man, die hen bedrogen had, stond achter den deuringang,
  hij wilde hen verhinderen, maar zij hakten hem ook, (in een
  slag door). Dat afgeloopen zijnde, toen daalden zij drieën af,
  zij keerden weder landwaarts naar hun huis. En toen zij daar
  waren, kwam de moeders vader tot hen. De zuster wilde weer
  naar achter gaan, zij zag hem, zij riep weder tot Kawërai:
  Kawërai! wat zegt ge er van? Kawërai zeide: wat heeft Kawërai's
  zuster? En zij zeide: wat ik heb? maar een hongi! En Kawërai
  zeide zooals te voren weder, hij zeide: Kawërai's zuster ga heen
  langzaam naar voren. En toen stond hij op, trok zijn boog met
  de pijlen, liep naar achteren. Kawërai vroeg den grootvader,
  hij zeide: wie zijt gij? En de grootvader zeide: ik ben uw
  moeders-vader, ik. Hij riep zijn grootvader, zeggende: kom hier
  naar voren.  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  498
  
  WINDèSISCHK VERHALEN.
   zeide tot zijne kleinkinderen: ik (zou) thuis gebleven (zijn) maar
  alle dagen hoorde ik: hongi's wilden ulieden dagelijks tloodcn,
  alzoo wil ik u komen halen. En de oudste kleinzoon zcidc:
  goed grootvader, wij zullen vertrekken. En toen volgde de
  grootvader hen, zij vertrokken zeewaarts naar hun huis. En zij
  bleven, tot hij riep zeggende: kampong lieden? wij gaan op
  hongi. En de kamponglieden maakten al de groote prauwen
  zeilree, zij roeiden tot er geen overbleef. En een jongeling loog
  zeggende dat hij ziek was, en hij bleef thuis. Maar zijn hart
  ging uit naar Kavvërai's zuster, daarom loog hij, hij zeide: ik
  ben ziek. En hij zond zijn zuster met pinang en tabak naar
  Kawërai's zuster.' Maar de zuster was door Kawërai onderricht,
  zeggende: gij blijft thuis, als iemand iets voor u zend, zult gij
  dat niet eten. En zij at ze niet, zij legde dat in de mand, tot
  haar broeder terugkeerde. Maar zij vergat er van te spreken tot
  haar broeder. En toen riep haar broeder: Kawërai's zuster
  brengt mijn mand hier, dat ik pinang ete. En de zuster bracht
  haar hem weder. Kawërai wilde pinang eten, maar hij zag de
  pinang en tabak ingepakt, en liggende in de mand, en Kawërai
  vroeg: Kawërai's zuster! dat pakje ligt in mijn mand? En
  Kewörai's zuster zeide: een man die thuis bleef bezit het, hij
  gaf het, maar ik vergat het u te zeggen. En Kawërai was
  verheugd, hij zond (de boodschap: 't is) goed, hij wil haar
  hebben, hij geve dat ik hebbe tien groote prauwen, en veel
  dingen daarbij te samen. En aldus gaf de man dat alles wat hij
  vroeg. (Toen) hij dat alles gekregen had, vroeg hij 's mans
  groote zuster ook. Hij gaf haar ten huwelijk aan Kawërai,
  Kawërai, hij ook, betaalde tien prauwen, tien slaven, vele
  dingen te samen, gelijk zijn zwager had betaald. En toen bleven
  zij tot zij weer op hongi gingen, zij vochten tot zij terugkeerden.
   En Kawërai riep zijn zuster: Kawërai's zuster kome hier, zij
  trekke mijne takken met mijne slaven.^ Maar des zusters man
  wilde dat niet, hij weerhield haar met (zijn) oog, hij wilde
  niet dat zij tot Kawërai ging. Maar Kawërai zond den heelen
  dag, tot 's avonds. Toen kwam zijn zuster. En Kawërai's zuster
  baarde een zoon. Zoo kwam het dat Kawërai haar niet herkende,
  i Hot zonden van pinang: on tabak is oon onder'shandsche liefdesverklaring.
  ' Voor iedoren gevangen of godoodon slaaf wordt een levende boomtak op
  do prauw geplaatst, die na thuiskomst aan do zeczijdo van 't huis wordt
  bovestigd.
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  WINDcSISCIIE VERHALEN.
  499
  
  hij zeide: dit is Kawërai's zuster niet. Maar dichtbij komende
  herkende hij haar, hij zeide: hoe komt Kawërai's zuster er zoo
  slecht uit te zien ? En hij nam olie en zalfde haar ('t hoofd),
  en hij nam een mes, hij sneed hare haren gelijk tot 't genoeg
  was. En toen verhinderde hij haar, zij bleef bij hem. 't Kind
  schreide erg tot zij 't niet (meer) konden uithouden, zij zeiden:
  Kawërai doe zijn zuster tot haar kind gaan, 't schreit te erg,
  bijna schreit 't zich dood. Maar Kawërai zeide: 't schreie zich
  maar dood.j Dagelijks maakt hij mijne zuster leelijker, opdat ik
  haar niet meer zou willen bezitten. En zij bleven tot hij haar
  ten huwelijk gaf aan een (andere) man, in plaats van haar
  echtgenoot. En de man die haar trouwde gaf zijn zuster aan
  Kawërai, diens jongere broeder trouwde haar. Xu is 't uit.
  XVI.
  Rópókai.
   Tawaipai Röpökai nia aniosepai Jeripoi na mariapai Jerumi,
  ria wora marau diramaan Waropenpaisiat. Senbö ajis sentara,
  tawaipai diramaan siat, tioon siat to senkeis, esi misoi ba.
  Kausapa ja diramaan siat eja, esiat senbó ja, tioon siat tuter
  sennc wapai. Tawai bibur eja biur taburan, niè bwabwinpaisiat
  sentötö: Röpókai miuna! Kausapa ria ja rau, diramaan siat eja,
  Waropenpaisiat 'senbó eja majis, tioon siat eja tutcr wapai to
  senkeis, esi misoi ba. Röpókai bibur eja, biur nic taburanpai.
  Kausapa ria ja rau, ria na Jeripoi diramaan na Jerumi, wa
  masasopèsi ria majis, tioon siper i to keis wura. Inèni bibur
  eja. Raria wura tapèna to Waropenpaisiat senpa ba. Raria siri
  Ambonai riama na Woisimi rauwipai, riama so Waropenpaisiat,
  diutan siat, diötö: witoi miun miat jadjawa i pana? Sentöpan:
  Röpókai, raria wura riama rau tioon amannèpaisiat to amat
  keis. Inèni Ambonai diötö: menton bwabwinpësi iraut i, nani
  jiramaan Röpökai imun i, jöne airawi köta. Sentöne bwabwin
  esi wèsjeen, riant i. Ambonai tiöpan so Waropenpaisiat: mcnmasoi ma menpa ba, wèsjeen, menbabur, jan, imèseri, imasoi,
  menbabur Nufoori rawanam. Inèni senbabur, Ambonai tutcr
  bwinieempi sunmasoi sunmèseri. Bape bwinieempi kiëmberei i,
  so diöjö: Ambonai niè tëraipai kariria, bic aan, niè tëraipai
  misasabu. Amana Ambonai diötö: tunmasoi sarëdjeu, tunböru ,
  mantaunjau, tuntenam, mantaunjau, tunmasoi sarëdjeu. Inèni
  Ambonai nianari bwinieempi sanu na niè airawipai abo Röpökai
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  500
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
   mitait sanu, nianari siinnè aniopai köta na airawi. Inèni kausapa
  Ambonai ria kiutu airabwan, kioor rëwuki, kiutu parai, tiam
  si na aniopai to pau besiri, dimis bwinieempi kioor sasa, kioor
  kambo nianari karumaas, niunum rëwukipaisi to simaas, sunritamaan Röpökai. Inèni Röpokai riama rau, ria babari aipaisi
  sitawa, ria babari anampaisi sitababari kóta. Ambonai bwinieempi sanu sunradjawa i. Ambonai bwinieempi siëis, diótö:
  raria nini ma tuntanè? nani tunböru köta te? Sawani diótó:
  tunmasoi sarëdjeu, mutait pënai! nunari karumaas, nunum rëwukipaisi to simaas. Inèni Röpokai riama raü, biata naatèpai, dió
  biaan sörèpai, dió tioon aniopai tuter sanu, bape Ambonai
  dipai tuter rëwukipai bemaas, kiai si so Röpokai sörèpai, bia
  sórepai ja, kiai airabwan so sörèpai, biubu karumaas so sörèpai,
  kioor rëwuki ja, kiai si so sörèpai ja, kiai airabwan eja, biubu
  karumaas eja, kiai rëwuki eja so sörèpai, to tawaipai tiawa, diöni
  to miriëran to biöru. Inèni kioor sumbeer, tamaan, ria awaab,
  kiutu rupai, pir i wèsje, tiöta niè tëraipai be rabwiban. Inèni
  Ambonai kioor tawaipai niè tëraipai kioor si are, pir si ariri
  kapar to mënau. Inèni tiöpan so bwinieempi: nani bië kapar
  tunrinda rau so sinjamusiat na Nufoori. Inèni Ambonai nianari
  riwani niè tëraipai, diteen i ja, nianari na airawi niè tërai, kariria
  niei. Inèni bwinieempi diótö: jö, sa kuriria pa ikembërei au pa,
  kabö isera ma buteen ja. Inèni sunrena to kausapa, suntando,
  bwinieempi sijoor sunnè anioraröpai diteen, so pigangèna pau,
  pi besasjeen wura: nora, tariwan, andio besasjeen, paarwasi,
  mangkö, pisjajabrawan, pi mirandin, sawani diöne si so bwinieempi , mirandin bwinieempi. Inèni bwinieempi sanèwcsjeen sawani, diötö: jó, sa kuriria pa irama ba pa, bape inèni isajoor
  au buteen pa raiwain. Siènendik sawani. Inèni sawani tiöpan so
  bwinieempi: musoi, sujoor ira re. Inèni Ambonai ria re, diötabia,
  tiöpan: wè! buekapar! abema japai so bwabwinè tamaanisiat
  na Nufoori! Inèni tawaipai niè tërai bië kapar, ria rau, diboi.
   Tiöpan eja: pisjaanpaï pau! pimunapai pau! tiöpan: thee, gura,
  pisaserapai wura si na na kapar! Inèni tiöpan: wapai dipai so
  Nufoori! ma sunsa kaparpai, sunrapai so Nufoori. Inèni sunda
  re so niönisiat, bwabwinpai tamaani sijoor ririn aantumbwabwinpai, diötó: tei kioor au marau pa? Inèni aantumbwabwinpai
  tiöpan piwura so tamaani. Tamaani sentötö: au ma kumbërei
  i, buöjó: sa kiriria, bape sujoor! buteen! mèmu pisasera pau!
  Ma aantumbwabwinpai diötö: sanëpai miat pana, apa ikabio pana.
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
  501
  
  Inèni Ambonai diriën niónisiat, kioor siat eja so Waropen.
  Kioor siat mare, inèni Ambonai kioor tawaipai sinapaisi, bioob
  si ariri anio bebareripaisi. Inèni siaaw: aniosepai! diëna te?
  mensancwesjeen mentara? Inèni aniose miasaar wura, sentötö:
  amansanèwèsjeen amantara. Inèni sentenam wura ja, tawai sinapaisi senbesinjontu wura. Ambonai tiópan : seeri babörupai riama!
  anampaisi sipau, anam tawapaisi sinei wura!
  Inèni Waropenpaisiat sentariori: kajobipaisi, kojaripaisi, diósunpaisi, setaan si ba, senmateit si, so si tape tawaipai, sentö
  sentaan si, sennè tërai bekapapor, sendut si na senbarami kóta
  ba, tannunum si, siseir so si ba, senmateitë si wura. Ambonai
  diönë sendut buwai Nufoori: marariapaisiat sentónë sampaar na
  sendaimi, sendoi so siat, sennanari karures katu na ampeerpai,
  senmarandinë si, senmaji sendut si tuter mararia sendoi swapai
  siat, so sennè buwai senkoor na Nufoori mare pa.
  Rópökai niè airorapai kioor i marau, dintoür siat, kioor i kóta
  marau tiö dimun Ambonai bwinieempi sanu. Bape Ambonai
  miun tawaipai, bióru, airorapai biati. Ambonai Waropenpai, sinjontu watanpai, tapunisiat senpir i, sentónë i be aimamuna
  pidiaar siat senmun siat, mamo senkir i amamó sopè esipai senbekapor, mantaunsiat ma pibai.
   Vertaling:
  De slang Rópökai wonende in de kampong Jeripoi, aan de
  beek(rivier) Jerumi, ging voortdurend naar buiten, loerende
  op de Waropeners. (Als) zij stroomopwaarts roeiden om (sago)
  te kloppen, loerde de slang op hen, slokte hen allen in,
  niet één bleef over. Den volgenden morgen weder loerde hij
  weder, eenigen roeiden weer, hij slokte hen in met hun prauw.
  De slang vertrok weder blazende zijn oorlogsschelp, zijne
  vrouwen zeiden: Rópókai doodde! Den volgenden morgen ging
  hij weer uit, beloerende hen weder; de Waropeners die weder
  stroomopwaarts roeiden, slokte hij weder op met hun prauw,
  tot ze allen op waren, niet een bleef over. Röpókai vertrok
  weder, blazende zijn schelphoorn. Den volgenden morgen ging
  hij weder uit, ging van Jeripoi, loeren aan de Jerumi, een
  prauw vol volk ging stroomopwaarts, hij slikte die geheel op
  tot alles op was. Toen ging hij weer weg. (Dat ging) alle dagen
  zoo, tot de Waropeners 't niet meer konden (uithouden). Op een
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  502
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
   dag kwam Ambonai van de bronnen der Woisimi, hij kwam
  tot de Waropeners, hij vroeg hen: zeggende: wat vermoort jelui
  naar dat ik gehoord heb? Zij zeiden: Röpókai! eiken dag komt
  hij uit en slikt de on/.en in tot wij op zijn. Toen zeide Ambonai:
  geeft mij een vrouw ten huwelijk, (dan) zal ik op Rópokai loeren
  (en) dooden, ik geef ook medicijnen. Zij gaven hem een goede
  vrouw, en hij trouwde haar. Ambonai zeide tot de Waropeners:
  als gij blijft kan het niet, welaan, vertrekt, ik, ik alleen, ik
  blijf, gaat gijlieden naar Nufoor in zee. Toen vertrokken zij,
  Ambonai met zijne vrouw, zijbeiden bleven alleen. Maar de
  vrouw haatte hem, want zij zeide: Ambonai's lichaam is slecht,
  hij heeft schurft, zijn lijf (te weten: de huid) is gescheurd
  (bedoeld is: de groeven der scabies). Doch Ambonai zeide: wij
  blijven maar, wij beiden sterven, ik zelf (d. w. z.: z. a. ik wil),
  wij leven, ik zelf en gij blijven maar. Vervolgens bewerkte Ambonai zijne vrouw en hem met zijn medicijn, opdat Röpókai
  benbeiden vreezen zou; hij bewerkte hunbeider huis ook met
  zijn medicijn. Toen, den volgenden morgen, ging Ambonai
  boomstukken hakken , hij haalde steenen, hakte ryzophoren-hout,
  stapelde ze op in zijn huis tot' er zeer veel was; hij zond zijne
  vrouw die haalde bamboe-water-vaten; zij haalde water, maakte
  heet water, brandde de steenen tot zij heet waren, zij loerden
  op Rópokai. Toen kwam Röpókoi uit, ging dringende (dat de)
  boomen vielen, drong ook de sagoboomen omver. Ambonai
  (met) zijne vrouw hoorde 't, Ambonai's vrouw huilde, zeggende:
  hoe zal dat heden (met) ons beiden? De man zeide: wijbeiden
  blijven maar, vrees niet! maak heet water, brand steenen tot zij
  heet (zijn). Vervolgens kwam Rópokai uit, en lag aan de trap, deed
  zijn bek open, het huis met hunbeiden willende inslikken, maar
  Ambonai liep hard met heete steenen, wierp ze in Rópókai's
  bek, die deed den mond weer open, hij gooide boomstukken
  in den bek, stortte verder heetwater er in, wierp weder steenen
  in den bek tot de slang viel; hij gaf haar tot zy (zich) kromde
  (van de pijn) en stierf. Toen nam hij kapmes en bijl, ging naar
  beneden, hakte den kop af, legde dien alleen, hakte zijn lijf
  aan mooten. Vervolgens nam Ambonai het slangenlijf, hij bracht
  het landwaarts, legde het uit totdat het voldoende was voor
  een vaartuig.  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
  503
  
  anderen dat 't weder goed (werd), hij deed met zijn medicijn
  zijn slecht lijf verdwijnen. Toen zeide zijne vrouw: daar gij zoo
  slecht (n.l. leelijk) waart, heb ik u gehaat, nu zie ik dat gij
  weder mooi zijt. Toen sliepen zijbeiden tot den morgen. Zij
  ontwaakten, de vrouw zag: hun kamer was fraai, want (er waren)
  veel bezittingen, alles mooie dingen: kussens, dekens, fraaie
  slaapmatten , borden, kopjes, gouden oorbellen , versierselen. De
  man gaf ze aan zijne vrouw, hij versierde zijne vrouw. Toen
  hield de vrouw van haar man, zeggende: ja, toen gij leelijk
  waart kwam ik niet, maar daarna zie ik gij zijt veel schooner.
  Zij prees haar man. Toen zeide de man tot zijne vrouw: blijf
  hier; zie, ik ga landwaarts. Toen ging Ambonai landwaarts, hij
  stampte met den voet, zeggende: hé, word schip! opdat ik
  vare tot dezer vrouws vader (en) de haren te Nufoor. Toen werd
  het slangenlijf een schip, 't ging naar zee, 't dreef. Hij zeide
  weder: (er zij) véél eten! véél varkensvleesch! hij zeide: thee,
  suiker, van alles zij in 't schip! Vervolgens zeide hij: de prauw
  vare naar Nufoor! en zijbeiden stegen in 't schip, zij gingen
  naar Nufoor. Toen zij landwaarts gingen naar de schoonouders,
  herkende de vrouwsvader zijne dochter, hij zeide: wie heeft u
  zeewaarts gebracht? Toen vertelde de dochter alles aan haar
  vader. De vader (en de zijnen) zeiden: gij, wel gij haatte hem,
  gij zeidet ja, hij is slecht (leelijk), maar zie! gij zijt goed af!
  gij bezit veel van alles. En de dochter zeide: ik hield van
  ulieden, daarom heb ik gesproken.
   Daarna bracht Ambonai zijne schoonouders en de hunnen
  weder terug naar Waropen. Hij bracht ze binnen, toen nam
  Ambonai de beenderen der slang, deelde ze overeenkomstig de ledige
  huizen. Daarna riep hij: kamponglieden , slaapt gij ? wilt gijliedcn
  sago kloppen? Daarop riep de geheele kampong, zeggende: wij
  willen sago kloppen! Toen leefden zij allen weder, de slangenbeenderen werden allen menschen. Ambonai zeide: een nieuw
  sagobosch kome! sago in menigte! al de oude sago verga!
  Daarna beschouwden de Waropeners als onrein: inktvisschen,
  palingen en zeepalingen, zij eten ze niet, zijn er bang voor,
  omdat zij als slangen zijn ; zij zeggen (als) zij ze eten, (dat) hun
  lichaam puistjes (cczeem) krijgt, zij houden ze ook niet in de
  hand, willen ze niet ruiken (als) wij ze eten, zij vreezen ze
  allen. Ambonai liet ze de adat Nufoor houden: den kinderen
  Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  geven zij via
  schelpenringen
  aan deDownloaded
  voeten,from
  (als)
  zij voor hen zingen
  Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  504
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
  maken zij schepen van sagobladstelen, zij versieren ze, dansende,
  houden zij ze vast met de kinderen waarvoor zij zingen, want
  hun adat haalden zij van Nufoor landwaarts.
  Rópókai's slaghout (stok) nam hij mee naar buiten. Daarmee
  had hij hen bedreigd, hij nam het ook mede zeewaarts (toen)
  hij Ambonai en zijne vrouw beiden, wilde dooden, maar Ambonai
  doodde de slang; deze stierf, zijn slaghout (stok) bleef liggen.
  Ambonai de Waropener, werkelijk een man (in onderscheiding
  van dien van het verhaal) en zijn nakomelingen bewaarden dien;
  zij houden hem als houten wapen dat afstoot die hen bevechten.
  Daarom zwaaien zij hem opdat de tegenstanders gewond worden,
  maar zijzelven niet.
  XVII.
  Make.
   Makepai tiara siepar niè rebomakaipa, diónë i be su, abe
  tiara ma minawar, abema inaarëpaisiat sentó so i. Saar tiara ja,
  tapèna niè supai minawar wora, tiópan : itara, inè sunè minawar,
  abema inaarëpaisiat sentó so jau. To rariapèsi ja tiara ja, inaarpèsi riama so i. Inèni makepai tiöpan so inaarëpai, diótö: ruri
  adiapèsi, nani buonsajoor jau. Inèni inaarpai riuri adiapai to
  bibiaar. Inèni makepai kiai mitauni so adiapai, bape diaan ba,
  piötètap adiapai, kiópas ari, misoi na wörira, adia diaan i ba.
  Bwabwinpèsi ja riuri adiapai ja. Inèni makepai kiai i ja arau so
  adiapai, bape tiètap i ja ari, misoi na wörira, adiapai diaan i
  ba. Inaarëpèsi ja ria ja ma, riuri adiapai eja, makepai kiai ja
  rau , bape kiópas ja mare, adia diaan i ba. Inèni inaarpèsi ditateen mö riama, makepai dimis i riuri adiapai. Inèni inaarëpai
  riuri adiapai to bibiaar. Inèni makepai kiai arau, inèni adia
  diaan i to keis, to dinböru. Inèni riwani biësinjontu, kiöpas
  are, misasoi. Makepai niè tumpai bië kasumba-djawa sibebrawan,
  paarwasi watan, pisasera wura. Inèni makepai diötö: woma, pi
  jani jawi sasera miat pa, inèni inè au pena. Inèni siókoor i,
  sunbabur, sunbabur so sunè aniopai. Inèni benaibabopai (repoorpai) riama, diójö diatar makepai, abema riaut bwabwinpai, bape
  makepai miajar ba, diatar repoorpai. Makepai tuter bwinieempi
  sunmasoi na Jeripoi.
  Tapcnina Waropenpaisiat sentariori, sennèwori: makepai, repoorpai, sentaan si ba, sensajoor si köta ba, sentö sa pidadiaar
  from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  siat, sentöjö
  sensajoorë si naniDownloaded
  esi bióru
  ja.
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
   505
  
  Vertaling:
  Een kakatoe klopte sago, zette haar kuif op, deed die lijken
  op een (bamboe) haarkam (een vier of vijftandige vork), versierd
  met wapperende lapjes gekleurd katoen, opdat, (als) hij sago
  klopte, (die) zou wapperen, opdat de weduwen hem zouden
  begeeren. Den volgenden dag klopte hij weder sago, zoodat
  zijn kam (c. a.) aldoor wapperde; hij zeide: ik klop sago mijn
  kam wappert, opdat de weduwen mij zullen begeeren. Op een
  dag klopte hij weder, eene weduwe kwam tot hem. Toen zeide
  de kakatoe tot de weduwe, zeggende: stook vuur, let dan op
  mij. Toen stookte de weduwe vuur tot het vlamde. Toen wierp
  de kakatoe zichzelf in 't vuur, maar het at (verteerde) hem
  niet, hij schudde het vuur af, sprong er uit, zat er buiten,
  het vuur at hem niet. Weder stookte een vrouw vuur. Toen
  wierp de kakatoe zich weder in 't vuur, maar hij schudde
  zich weder uit, zat er buiten, het vuur verteerde hem
  niet. Een andere weduwe kwam weer tot hem, zij stookte
  weder vuur. De kakatoe wierp zich er weder in, maar sprong
  er weder uit, het vuur verteerde hem niet. Toen kwam een
  zéér mooie weduwe tot hem. De kakatoe zond haar om vuur
  te stoken. Toen stookte de weduwe vuur tot het vlamde. Toen
  de kakatoe zich er in wierp, toen verteerde het vuur hem
  geheel, tot hij stierf. Toen veranderde hij in een mensch,
  sprong er uit, en zette zich. De vederen van de kakatoe
  werden slendangs, werden goud, borden (echte), en allerlei
  begeerlijke dingen. Toen zeide de Kakatoe (nu als mensch
  draagt hij ook dezen naam) : kom! (met) deze dingen zoek ik
  ulieden aldus te lokken, vervolgens heb ik u. Toen volgde zij
  hem, zijbeiden gingen heen, zij gingen heen naar hun huis.
   Toen kwam een die boven woont, ' die wilde Kakatoe wegjagen , opdat hij de vrouw zou trouwen, maar Kakatoe wilde
  niet, hij verjoeg het buideldier. Kakatoe en zijn vrouw wonen
  te Jeripoi.
  Daarom vermijden en schuwen de Waropeners als onrein de
  ' „die boven woont", een schuilnaam, voor een „repoor": boombuideldier. De
  verteller heet: Repoor, en mag volgons Papoesohc adat, zijn eigen naam
  niet noemen. De man is een mijner catechisanten, waarom ik hom lachend
  aanzag, en vroeg: hoe heet dat beest? Lachend antwoordde hij : repoor.
  't Is mede ooi deze adat dat geeu Papoea zijn ouden naam wil blijven dragen,.
  als hij Christen wordt.
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  Dl.via
  70.Open Access. This is an open-access article distributed under the
  33 terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  506
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
  kakatoe en het boombuideldier ; zij eten ze niet, kijken er ook
  niet naar, zeggen : zij stooten hen af (dat wil zeggen : in letterlijken zin), zij zeggen als zij ze zien, zal er een (van hen)
  sterven.
  Aan t e e k e n ing. Uit dit stukje blijkt dat: marau , arau.rau,
  naar zee, zeewaarts, naar buiten in den zin van zeewaarts, en
  mare, are, re, naar land, landwaarts, naar binnen, ook wordt
  wordt gebruikt als ergens in, en uit gaan. Z. a. in vuur.
  XVIII.
  Serapasamai.
  Serapasamai, Mënëwasi nina, bwinieempi sanöpai Imbarasei.
   Imbarasei diósa. Sanèpai baba katu, niöni sioorbedjoor i to woroi
  katu, diön' sanè piaat kabui. Tapuni tuter bwinieempi sunda
  sunroban anam, suntara so i, Serapasamai ria aduata, kioor
  wangop siri, atobin siri, diana pisei sura, amor sura, ajapai
  sinjontu siri, kioor si arau, Serapasamai tamaani sinjani suntara,
  rawiniena sunbabur ma. Kausapa Serapasamai tamaani tiara,
  aantumpai ria aduata, diana pimuna, diana aja, amor, rawiniena
  kioor si so anio, tamaani sinjani suntara sunron' babur ma.
  Inèni marariapai sinjani misoi tuter i, tapuni sisinbedjoor sanu
  na pendëwai, misoi to misibiba katu. Serapasamai tamaani tiöpan
  so aantumpai: itara anampèsi, au rua aduata. Inèni ria kioor
  wangop siri, atobin siri, ria diana pisei sura, amor sura, ajapai
  sinjontu siri, rawiniena kioor si arau so aniopai, tamaani sinjani
  sunrön'koor anampaisi köta marau. Kausapa ja, senda ja', tamaani sinjani suntara, aantumpai ria aduata. Raria siri miun
  pisei sura, amor sura, aja sinjontu siri, rawiniena kioor si arau
  so aniopai, tamaani sinjani sunrön'koor anampai marau. Kausapa
  wura tapèna. Inèni aantumpai misibiba sentönë aantum, sinjani,
  sunsubi wura. Inèni marariapai bibarara to, inèni tapuni tiöpan
  so aantumpai: tanda ja, tanroban anampèsi ja, tantara i so
  marariapai niè sampaar-aipai diótu. Inèni tamaani senda, senroban anampèsi, tamaani sinjani suntara, aantumpai ria aduata,
  kioor wangop siri, atobin siri, diana ajapaisi sinjontu siri, pisei
  sura, amor sura. Inèni rawiniena kioor si arau, tamaani sinjani
  sunrön'dama rau, sunkoor anampaisi ma. Kausapa wura tapèna
  wora: tamaani sinjani suntara, aantumpai ria aduata, diana
  piseipaisi sinjontu siri, amorpaisi sinjontu siri, ajapaisi sinjontu
  menu. Kausapa ria ja, tamaani diótó: tuöpi! rua ma sujoor au,
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
   507
  
  so piesi miun au pë! Ria to rawiniena, bibur ma, miun pimunapai to baba besiri, tamaani tiara anampai to baba besiri.
  Kausapa ria ja, miun eja tapèna, tamaani sinjani suntara sunkoor
  anampai marau eja. Kausapa aantumpai ria ja, tamaani direr i,
  diótó: tuópi! rua ma sujoor au, so piësi miun au pë, buöru
  berusua mararianè pë, biba ba bo. Amana aantumpai didjawa
  ba, miajar ria vvënasja. Inèni tamaani diötö: pimuna nè biba
  to, roipaisi sikiótarë to. Amana aantumpai diótö: pau barami!
  esasi ja! Kausapa wura ria ja, to raria pèsi ria ja, ria ja marau,
  piöta, tiöpan so tamaani: inè tërainè pióta! tiöpan so sinjani:
  awini! nunari karumaaspèsi so jau, jisoiba, ibisi beja. Ma sioib
  to, raria worawiniëna tiöpan so tamaani: joiboru! Tamaani
  diótó: \vö ma! itópan so au, jójö: rua ma sujoor au! bape
  budjawa ba! Itópan so au: tundoi pa na nièsi ja, bape budjawa
  ba, buötö rö! buöru berusua mararianè! Inèni Serapasamai biöru,
  rawiniena senkoor sensëra i, sentön' so i söri diósa rupai rebosinapai, kausapa, rawiniena tamaani kioor kambopai siaar i so
  i. Inèni biata to niè tëraipai niëi wura. Inèni tamaani ria re,
  sira i, kioor rudirpai. kioor i arau, pir i na niè andio raröpai.
   Kausapa inaarpai biai aantumpai, kioor sawani rudirpai, pisaan
  i na rötanpai, kisjees köta rötanpai sorèpai, kiababa i kioor i,
  sunda sunmasoibedjoor tawanpai. Kausapa sunda ja, kioor sawani
  rupai ja, rawiniena sunbabur arau. Kausapa niöni tiöpan so
  rewapai: buai marariapai, munda re, miinmasoibedjoor tawanpai,
  so ajapaisi sirama, siaan i. Biai aantumpai, sunda, rawiniena
  sunda ja rau, kausapa sunda ja, biai aantumpai, kioor sawani
  rupai, kiababa i. Inèni sunda re, ma marariapai tamaani ,
  Serapasamai, ria ma na suruga, sia jis, misoi na tawanrauipai, misoi, diaan tawanpaisi, sitawa wora awaab. Inaaripai
  diótö: aja ramöpaisi siaan inè marariapai niè tawanpaisi beja!
  tökato ma sikeis! Rawiniena sunbabur, kausapa sunda ja
  re, tamaan ria ja ma, misoi na tawan-raui, kiai tawanbopèsasi awaab so aantumpai. Amamö aantumpai dinasa tamaani,
  amamö sieis törö sinjani pia i ba. Rawiniena sunbabur, kausapa sunda ja. Marariapai sinjani siaaw madjawipai, diötö:
  ruama abe buai mararianè! Inèni senda. Serapasamai ria ja ma
  misoi na tawan-rauipai kiai aibosi ja awaab so aantumpai. Aantumpai sieis eja so dinasa tamaani, diötö: awini! jai ni niai
  ninèsa ! Amana sinjani diötö: tamaanmui rupai ipasaan i rotan
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  nè. via
  Amana
  aantumpai sieis
  to kariria besiri, sinjakatuni diön'
  Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  508
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
  mojar i ba, tiöpan so babai, diötö: babai! aantumnè sieis to
  ipa ba, mèmu awatanè! Sinjani diötö: sieis sasera tamaani pana.
   Inèni tamaani biaar katu mèsu, kirotu tawan-samupèsi, kiai i
  so aantumpai. Ma sinjani, sijoor samupai, diótó: aja ramöpai
  mieir marariapai niè tawanpai beja! Inèni rawiniena senda rau,
  kausapai inaarpai siaaw madjawipai eja, senda ja re, sinjakatu
  biai marariapai, sinjani kioor sawaanrupai. Marariapai sieis eja,
  sinjakatu diötö: awata bekariria nè siei beja! Inèni tamaani
  Serapasamai didjawa sinjakatuni djeuso aantumpai, sanëpai i,
  biaar awaab, kirötu tawan-samupèsi, dinbiara. Inèni aantumpai
  sijoor aji so i, tiöpan so sinjani, diötö: jai nia wani! Amana
  sinjani diötö: pibai! tamaanmu rupai ikoor i nè jani ma, sinjontu bevvèsje beawia anina. Amana tamaani biaar awaab, riama
  so bwinieempi, tiöpan so bwinieempi: kuai pi jani, buniwar i,
  janina. Amana bwinieempi diötö: inda! buawia jan! Sawani
  diötö: pibai! janina! Inèni bwinieempi kioor rupai are, diniwar
  i, kiai pimandapaisi. Inèni senda rau, bwinieempi ria rau,
  tiöpan so niönisanu, diötö: munkai pimandapaisi, aantummui
  amandama rau nè. Inèni Serapasamai sinjani, tamaani sunkai
  sunnè pimandapaisi. Serapasamai sinjani tiópan: wö! ma! pi
  jani itöpan so au, jö jö: rua re, musoi na tawanpai, nani riama
  rau! Inèni Serapasamai ria rau, misoi na kambopai reponpai.
   Diru sentena sawani tiöpan so bwinieempi: nani sentutan au
  te, tuöpan penai, musoi na rarö nè wënasja, ruaar i so siat
  pënai! Tapèna misoi na anio rarö diru at. Raria wura bwabwinpaisiat sensaaw i abo sentutan i, bape riama ba, sensaaw i
  wora, bape riaar i ba. Sensaaw i tawana to pia ba. Inèni siubi,
  riaar i so bwabwinpaisiat na repuipai. Serapasamai misoi na
  kambopai diduaat siat. Inèni didjawa bwabwinpaisiat sentutan
  bwinieempi, setötö: isopi! diru sawamui munrena pa, tanè niè
  teraipai? riesa te? Bape riaarë seira ba. Sentutan i tawana to
  pia ba, sentutan i ja: isöpi! diru munrena tianè? so niè tërai
  babörupai, riesa te? Inèni bwinieempi tiöpan, diötö: riesa ma!
  Serapasamai didjawa, mimaja, kisjo, diötö: bwabwinpai au ma!
  janiau au, ma budjawa ba! nani ira, ma ibabur aantummui
  manu! Ma kioor apa, atobini, biaar manana na reponpai ma
  bibur. Ma bwinieempi ria pon , sijoor sasera i na kambopai, bape
  rin i ba, diötö: sinjontupai ma, biaarë bibur to! mimaja. Inèni
  biai aantumpai, sunrusar i, sieis, diöjö: «sawasonei au! bwinda
  toi?» Amamo bwisaarpèsi Downloaded
  diramaanfromi Brill.com
  (bwisaar07/13/2024
  sanopai08:49:53PM
  Indöki)
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  WINDèSISCIIE VERHALEN.
   509
  
  diöto: hé, sueis so? tanta tantönë ma mun djè woraupai te?
  mun djè seerpaiè? amat rin i ba pana! amat amantöne ma
  mentatuba miat pa nè? Wö! ma! kuoor marariapai ma buaum
  i na tamaani anam-diaanpai, kuoor marariapai ma buitaum i!
  Inèni sinjani dióne sampaarpèsi so bwisaarpai, diötö: tuöpan è
  mararia nè tamaani ria tapa ? Bwisaarpai diótó: katuena ria na
  raanpai niani. Inèni sinjani sunda, siéis eja: «sawasonei! au
  bwinda toi? sawai i Serapasamai, au rua toi?» Inèni bwisaarpai
  Indöki siodiai: jè! tanta tantöne ma mentatuba miat pana? sueis
  so? kuoor marariapai ma, diaan tamaani anam, diaan tamuanè
  abo buitaum i. Inèni sinjani dióne sampaarpèsi, pitapoipèsi,
  dinbait i, diótö: tuöpan raanpai so jau! Bwisaarpai diötö: raanpai aniani, katuena pi riamatu pa. Inèni sinjani biai aantumpai,
  sunda, sunda sieis i ja: «Sawapai Serapasamai! rua toi? Ario
  matombun! mundira jau ira na toi jö?» Indöki diramaan i ja,
  diötö: sueis so ? tanta tantawi au è ? sueis pënai! kuoor marariapai nè, buaum i na tamaani anam, diaanc tamuan nè. Inèni
  sinjani kioor marariapai, diaum i. Inèni diöne sampaarpèsi, ramoor
  bepautu, diöne so bwisaarpai. diötö: tuöpanè marariapai tamaani
  ria tapa? Bwisaarpai diötö: arapai ria na raanpai anani ma tu.
   Inèni sinjani biaar ria rusar sawani, siëis: «Sawa Serapasamai!
  au rua toi jö ba o?» Riama so Indöki niè aniopai, sawani köta
  misoi na aniopai. Bwisaar siaaw i: sueis penai! ruama! sawamu
  anini! arapai misoi anionè! Inèni sieis! Senmasoi, to dim,
  Serapasama tiöpan so bwinieempi Imbarasei, tiöpan so i, diötö:
  diru ma ibö, jadiaat, ruri tawan adiapai, so biöru pë, munrena
  to irama. Adiapai biöru munrena sarëdjeu, nani irama ikoor
  maas, tanduri na i, bape munda so bwisaar pënai! Bape bwabwinpai dicna, adiapai biöru, ma dinuanum beja, sijoor Indöki
  diena, ma aibupai sanu sunbenataar, ma bwabwinpai diöjö: adia
  pi na! Ma kioor kakibari, tiob risu aibupai. Bwisaarpai dinanaar
  diötö: ajiji! aibupai nè! kuoor i matupai! Buö rua rau pënai!
  rua rau so tamaanmu sinjamui sanu pënai! Ma bwabwinbai misoi
  to sawani riama; tiöpan so i, diötö: bwisaarpai aibupai ni, itob
  risu i pa! Sawani tiöpan: wö! ma! itöpan so au: rua so bwisaar
  \va penai! bape budjawa ba! Nani tanda rau ba to! tanmënau
  pena! tanna na suruga wura! tanda so utan ba to! Inèni bwabwinpai misoi, sieis raria boreipaisi, sieis tamani sinjani sanu.
  Serapasamai tamaani sinjani sanu sundut pimanda so aantumpai
  ja. Bwabwinpai tamaani sinjani köta sendut pimanda wura.
  Downloaded from Brill.com 07/13/2024 08:49:53PM
  via Open Access. This is an open-access article distributed under the terms
  of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 3.0 Unported (CC BY-NC
  3.0) Licence.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0
  
  510
  
  WINDèSISCHE VERHALEN.
  Tapènina sentöpan: senböru, senda so suruga, sensoberei ja,
  bape so Imbarasei kiörusaar sawani ba, so tiob risu Indóki
  aibupai sanu, tapènina senmënau, Indóki bedjoor siat: senböru
  ma senriwan ba to, bape sennei be siri na suruga.
  Vertaling.
  