text: MAB
  
  Accountancy, algem een
  Onderwijs
  
  Samenwerking NIVRAUniversiteit Nijenrode
  Drs. G.H. Karreman
  1 Inleiding
  
  Het NIVRA en Universiteit Nijenrode hebben
  recent besloten de huidige NIVRA-opleiding
  tot registeraccountant om te zetten in een ge­
  meenschappelijk studieprogramma. De ge­
  meenschappelijke doctoraal-opleiding ‘Ac­
  countancy’ valt materieel in verregaande mate
  samen met het huidige curriculum van deze
  studie. De onderwijsfilosofie van Nijenrode
  wordt duidelijk herkenbaar in het program­
  ma verwerkt. Vanaf september 1994 worden
  NIVRA-studenten in de gelegenheid gesteld
  de opleiding te volgen.
  Formeel is sprake van een gescheiden be­
  stuurlijke verantwoordelijkheid. Het NIVRA is
  en blijft - onder bepalingen vastgesteld door
  het Examenbureau - verantwoordelijk voor het
  accountantsexamen. Nijenrode is en blijft ver­
  antwoordelijk voor de doctoraal-kwalificatie.
  Voor een helder beeld van de achtergronden
  van de samenwerking is het nodig enig zicht
  te hebben op het proces van onderwijsvernieu­
  wing in de (NIVRA-)accountantsopleiding.
  Ontwikkelingen in de laatste tien jaar, die deels
  betrekkelijk weinig aandacht hebben gekre­
  gen, zijn daartoe relevant.
  erkenning (ook formeel) van het universi­
  tair (postdoctoraal) niveau van de NIVRAopleiding.
  Deze doelstellingen zullen worden gereali­
  seerd in samenwerking met Universiteit
  Nijenrode. Het resultaat zal een hoogwaardi­
  ge, universitaire accountantsopleiding zijn, die
  aansluit bij de opleidingsbehoeften van een
  pluriform accountantsberoep.
  De opleiding heeft de volgende kenmerken:
  een op de praktijk gericht RA-curriculum;
  met aandacht voor het verwerven van per­
  soonlijke vaardigheden;
  in een gedifferentieerde studie met keuzeelementen;
  gebaseerd op een adequate selectie op
  geschiktheid;
  aandacht voor managementvaardigheden
  en -vakken;
  meer nadruk op methodologie en onder­
  zoek.
  Het geheel wordt aangeboden binnen een in­
  ternationale oriëntatie en is gericht op zelfstan­
  dige ontplooiing van capabele studenten.
   Verdeling van de opleiding in de studiefasen
  NIVRA-Accountancy 1, NIVRA-Accountancy 2
  en NIVRA-Accountancy 3 leidt tot een efficiën­
  te in- en doorstroming binnen een programma
  dat vanaf september 1994 gefaseerd zal wor­
  Onder invloed van nieuwe impulsen bleek een den aangeboden.
  versnelling van de ontwikkelingen noodzake­
  lijk. Dit heeft geleid tot herziene beleidsdoel­ 2 Het laatste decennium
  stellingen, die voor de jaren negentig door het
  NIVRA zijn vastgesteld. In het kader van dit De herstructurering van de NIVRA-opleiding
  zoals beschreven in het rapport Visie en Vorm
  artikel zijn vooral van belang:
  het aanbieden van gedifferentieerde onder­ (1985) had de volgende doelen.
  wijsprogramma’s die voldoen aan de be­
  hoefte van de verschillende ledengroepe­ Drs. G.H. Karreman is directeur onderwijs bij het
  ringen;
  NIVRA.
  544
  
  oktober 1994
  
  MAB
  over later meer. Dit is gedaan vanuit het besef
  dat ook een gedeeltelijk afgeronde NIVRA-op­
  leiding een goede start kan zijn voor een
  maatschappelijke carrière.
  Terugkijkend kan worden vastgesteld dat ge­
  leidelijk belangrijke wijzigingen zijn doorge­
  voerd, zoals een andere positionering van de
  hoofdvakken, het toevoegen van de Afstudeer­
  opdracht en wijzigingen van curriculum en di­
  dactiek, die in belangrijke mate hebben bijge­
  dragen tot de directe betekenis van de
  opleiding voor de assistent (en zijn of haar
  werkgever). Toch moet worden vastgesteld dat
  De meer concentrische opbouw van de oplei­ versnelling in de ontwikkeling niet uit kon blij­
  ding met ondermeer de invoering van de nieu­ ven. Nieuwe impulsen maakten deze noodza­
  we vakken Elementaire Accountantscontrole kelijk, zoals blijkt uit de volgende analyse.
  en Elementaire Externe Verslaggeving heeft
  een aantoonbare positieve invloed gehad op
  het niveau van de studenten en hun inzetbaar­ 3 Nieuwe impulsen
  heid in de dagelijkse praktijk bij accountants­
  Zowel nationaal als internationaal zijn ontwik­
  kantoren en -diensten.
   De selectie in de propaedeuse werd versterkt kelingen waar te nemen, die van grote invloed
  met een hoger rendement na deze studiefa­ zijn op de vorming en opleiding van toekom­
  se als resultaat. Aanvullende maatregelen ble­ stige accountants. Ik wil er drie noemen.
  ken noodzakelijk om de studie-inzet te ver­ Allereerst de ook voor Nederland relevante
  beteren. Stimulerende maatregelen door het kritiek in de Verenigde Staten die heeft geleid
  meewegen van prestaties geleverd tijdens de tot publikatie van een paper door de (toen nog)
  cursussen hadden een positief effect. De sa­ acht grote accountantskantoren onder de ti­
  menwerking met accountantskantoren bij stu­ tel: ‘Perspectives on Education: Capabilities
  diebegeleiding is geleidelijk uitgebreid. Ten for success in the accounting profession’.
  behoeve van de kwaliteitszorg werd het eva­ Vervolgens de herbezinning als gevolg van
  luatiesysteem onder studenten en docenten Europese regelgeving, in algemene termen in
  dit nummer beschreven door collega Moleveld.
  verbeterd.
  Maatregelen zijn in gang gezet om het in de Ten slotte de noodzakelijk gebleken differen­
  accountantspraktijk drukke voorjaar gedeelte­ tiatie in het opleidingsaanbod.
  lijk te ontlasten. Op dit terrein werden nog on­ De grote Amerikaanse maatschappen volgen
  voldoende resultaten bereikt. Een wezenlijke een heldere lijn, die hier in trefwoorden is sa­
  bijdrage aan de ontlasting van het voorjaar is mengevat.
  gerealiseerd door herkansingstentamens niet
  Aanleiding
  meer in de cursusperiode af te nemen.
  We have developed this paper because of our
  Aanpassingen van inhoud en didactiek van de concerns regarding the quality and number of
  NIVRA-opleiding staan niet op zich. Veel aan­ accounting graduates available to the public
  dacht is ook gegeven aan de markering van accounting profession.
   het gewenste civiele effect per studiefase. Een
  eerste stap was de uitgifte van het bewijs van Richting
  toelating tot de tweede fase. Inmiddels is dit Our focus is not on specific course content or
  opgevolgd door twee nieuwe diploma’s, waar­ the number of hours in the curriculum, but on
  
  Een betere aansluiting van de inhoud van de
  opleiding op de beroepspraktijk en op de werk­
  zaamheden van de assistenten in de verschil­
  lende studiefasen. Speciaal te noemen zijn de
  invoering van het nieuwe hoofdvak Externe
  Verslaggeving en het eerder in de opleiding
  behandelen van inleidingen in de hoofdvak­
  ken Administratieve Organisatie en Accoun­
  tantscontrole.
  Om het wetenschappelijk niveau van de op­
  leiding te verbeteren werd de Afstudeerop­
  dracht ingevoerd.
  oktober 1994
  
  545
  
  MAB
  the capabilities needed by the profession that
  should be developed through the educational
  process.
  Omgeving
  The accounting profession faces a unique
  convergence of forces, which creates a criti­
  cal need to re-examine the educational pro­
  cess. Also, the effectiveness of accounting
  programs is being questioned.
  Veranderingen
  The current environment makes real curricular
  change essential and necessitates response
  from dynamic partnership between practition­
  ers and academicians.
  Bekwaamheden
  Education for the accounting profession must
  produce graduates who have a broad array of
  skills and knowledge.
  Skills for Public Accounting:
  communication skills
  - intellectual skills
  - interpersonal skills
  Knowledge for Public Accounting:
  - general knowledge
  organizational and business knowledge
  accounting and auditing knowledge
  Het is onjuist deze kritiek terzijde te schuiven
  met het oog op de verschillen tussen de Ne­
  derlandse en de Amerikaanse accountantsopleiding. Ook in ons land wordt, en zeker niet
  alleen in de accountantsopleidingen, nog te
  weinig aandacht besteed aan persoonlijke
  vaardigheden.
   Het is geen geringe uitdaging hier wat aan te
  doen: De Amerikaanse maatschappen achten
  aanpassing van curriculum, wetenschappelij­
  ke staf, studenten, universiteiten en erkenning
  (accreditation) noodzakelijk.
  Europese regelgeving heeft indirect grote in­
  vloed. Dit ondanks het feit dat de RA-programma's in Nederland ruimschoots voldoen aan de
  theoretische eisen van de achtste EG-richtlijn.
  546
  
  Wat is er gebeurd? De achtste richtlijn verlangt
  universitair ingangs- en uitgangsniveau van
  toekomstige accountants. De discussie over
  het AA- en het RA-examen heeft volstrekt dui­
  delijk gemaakt dat er behoefte is aan een her­
  kenbaar universitair niveau voor alle (toekom­
  stige) registeraccountants, dus ook voor
  degenen die hun opleiding bij het NIVRA vol­
  gen.
  Realisatie van dat streven is slechts goed uit­
  voerbaar als de NIVRA-vakken erkend worden
  binnen een doctoraal-programma.
  Ten slotte de (naar mijn oordeel) noodzakelijk
  gebleken differentiatie in het opleidingsaan­
  bod.
  De huidige RA-opleidingen, dus ook de NIVRAopleiding, kennen zeker in de hoofdvakken
  vrijwel uitsluitend verplichte onderdelen.
  De gevolgen zijn duidelijk.
  Slechts voor een bepaalde groep RA's sluit de
  opleiding naadloos aan op de behoefte. Om
  hierin te voorzien worden steeds meer verwan­
  te opleidingen naast de RA-opleiding aange­
  boden, zoals bijvoorbeeld die voor Controllers.
  Op zich is dit eerder positief dan negatief te
  beoordelen. Wel is het een probleem dat stu­
  denten reeds (te) vroeg in hun loopbaan moe­
  ten kiezen. Dit is zeker niet aantrekkelijk voor
  capabele jonge mensen, die hun plaats op de
  arbeidsmarkt nog moeten vinden.
   Willen we de RA-opleiding aantrekkelijk hou­
  den voor de beste studenten, dan moet deze
  opleiding hen een breed perspectief bieden
  om persoonlijke kwaliteiten te ontplooien ten
  behoeve van een passende maatschappelij­
  ke carrière. Hiermee wordt voor de maatschap­
  pij in het algemeen en accountantsorganisa­
  ties in het bijzonder tevens voorzien in de
  beschikbaarheid van gekwalificeerde profes­
  sionals. Dit doel vergt een gedifferentieerde
  opleiding met keuze-elementen die aansluit bij
  een pluriforme beroepsuitoefening zonder te
  leiden tot een te vroege specialisatie. Wel kan
  zo de basis worden gelegd voor verdergaan­
  de specialisatie na het afstuderen.
  oktober 1994
  
  MAB
  4 NIVRA-beleid en de samenwerking met
  Nijenrode
  
  verbonden aan de beroepsorganisatie, zou
  kunnen worden opgericht.
  De in de voorgaande paragraaf geformuleer­
  de uitdagingen, te weten:
  - opleiden in kennis en kunde,
  - met een herkenbaar universitair niveau,
  - gericht op een pluriforme beroepsuitoefe­
  ning,
  hebben een grote invloed op recent geformu­
  leerd NIVRA-beleid.
  In de loop van 1993 is, na een diepgaand voor­
  onderzoek, besloten deze doelstellingen te
  realiseren in samenwerking met Universiteit
  Nijenrode.
  De keuze voor samenwerking door NIVRA én
  door Universiteit Nijenrode wordt ingegeven
  door de volgende overwegingen.
  Een hoogwaardige accountantsopleiding is
  noodzakelijk voor realisering, instandhouding
  en bevordering van de kwaliteit van de RAberoepsuitoefening. Formele bevestiging van
  het universitaire niveau van de NIVRA-oplei­
  ding is gewenst met gelijktijdig verbreding van
  het vakkenpakket en ruimte voor vernieuwing.
  Samenwerking met een gelijkwaardige, gelijk­
  gezinde universitaire instelling als Nijenrode
  is daartoe een adequaat middel.
  Overeenkomstige overwegingen gelden voor
  Nijenrode. Nijenrode verzorgt als universiteit
  voor Bedrijfskunde hoogwaardige op de ma­
  nagementpraktijk gerichte opleidingen van
  academisch niveau. Uitbouw van activiteiten
  in samenwerking met gelijkwaardige, gelijkge­
  zinde instellingen is een aantrekkelijke optie.
   Ten behoeve van de blijvende herkenbaarheid
  van zowel de huidige General Management­
  opleidingen als de accountantsopleiding zal
  Nijenrode een tweede faculteit starten: de fa­
  culteit Information Management. Binnen deze
  faculteit wordt de accountantsopleiding aan­
  geboden als studierichting Accounting and
  Auditing. Bij het verschijnen van dit nummer
  van het MAB is met het gemeenschappelijke
  programma gestart. De lessen worden deels
  centraal en deels decentraal georganiseerd.
  De verwachting van NIVRA en van Nijenrode
  is dat samenwerking zal leiden tot:
  - een kwalitatief hoogwaardig, op de (toekom­
  stige) maatschappelijke vraag toegesneden
  deeltijdprogramma dat gerealiseerd kan
  worden binnen de nominale studieduur van
  de huidige NIVRA-opleiding;
  - dat de afgestudeerde recht geeft op de
  doctorandus-titel (de toegevoegde waarde
  
  In het NIVRA-beleidsplan 1993-1998 is opge­
  nomen dat het NIVRA, met het oog op het pu­
  blieke belang en dat van de opdrachtgevers
  en het beroep zelf, door middel van onderwijs,
  regelgeving en toezicht wil bevorderen en
  bewaken dat het lidmaatschap van de Orde,
  dat tot uitdrukking komt door het voeren van
  de titel van registeraccountant, blijvend als
  kwaliteitskeurmerk wordt ervaren.
  Overwogen is dat een hoog kwaliteitsniveau
  van de beroepsuitoefening, het primaire stre­
  ven van het NIVRA, in de eerste plaats een
  goede, op de behoeften van de praktijk afge­
  stemde opleiding vereist. Praktijkgericht we­
  tenschappelijk onderzoek kan daarbij niet
  worden gemist als ondersteuning en voortdu­
  rende stimulans.
  Mede gelet op de geleidelijke veranderingen
  in zowel de vraag naar als het aanbod van
  opleidingen is de volgende ontwikkelingsrich­
  ting gekozen:
  - Verruim de mogelijkheden om binnen de
  opleiding tot registeraccountant onderwijs­
  programma’s aan te bieden, die ook voldoen
  aan de specifieke behoeften, nu en straks,
  van de verschillende ledengroeperingen. In
  het bijzonder zijn te noemen bedrijfseco­
  nomie, informatieleer, management accoun­
  ting en openbare financiën.
   - Bevorder dat de NIVRA-opleiding ook for­
  meel als opleiding van universitair (postdoc­
  toraal) niveau erkenning verkrijgt. Onder­
  zocht zal worden in welke vorm dit
  gerealiseerd kan worden. Overwogen wordt
  of in samenwerking met één of meerdere
  universiteiten een accountancy-universiteit
  oktober 1994
  
  547
  
  MAB
  van deze kwalificatie voor studenten en af­
  gestudeerden is groot) en dat opleidt tot
  registeraccountant (RA);
  - dat het vakgebied accountancy doet win­
  nen aan wetenschappelijk karakter;
  - dat de positie van de registeraccountant in
  binnen- en buitenland versterkt;
  dat ertoe bijdraagt dat Nijenrode zich ont­
  wikkelt tot een centrum van praktijkgerich­
  te academische studies met een hoog aan­
  zien;
  - dat op relatief korte termijn geleidelijk kan
  worden geïmplementeerd;
  - dat een hoog studie-rendement zal kennen;
  - dat tegemoet komt aan de wens van de
  maatschappen de maanden januari t/m
  maart zoveel mogelijk vrij te roosteren;
  - dat bestuurlijk goed te managen zal zijn;
  - waarvoor uitstekende faciliteiten ter be­
  schikking staan;
  - waarbij de financiële aspecten op bevredi­
  gende wijze kunnen worden geregeld;
  - dat, ten slotte, de basis zal vormen voor
  verdere samenwerking.
  Geleidelijk ombouwen van de huidige oplei­
  ding tot een meer gedifferentieerde studie sluit
  geenszins uit dat de maatschappelijk nuttige
  en door de wetgever verlangde herkenbaar­
  heid van de RA-opleiding rond de kern van de
  hoofdvakken Accountantscontrole, Externe
  Verslaggeving, Administratieve Organisatie/
  Bestuurlijke Informatieverzorging en niet te
  vergeten Bedrijfseconomie wordt gehand­
  haafd.
  In de samenwerking blijft de unieke plaats van
  de NIVRA-opleiding met inbegrip van de nau­
  we relatie met het accountantsberoep gedu­
  rende het gehele opleidingstraject behouden.
  Toegevoegd worden specifieke Nijenrode ken­
  merken, die voor toekomstige registeraccoun­
  tants van wezenlijk belang zijn. Het resultaat
  zal een hoogwaardige universitaire opleiding
  zijn, die aansluit bij de opleidingsbehoeften
  van een pluriform accountantsberoep.
   548
  
  5 Onderwijsfilosofie en uitgangspunten
  voor het programma
  
  Nijenrode heeft als aangewezen universiteit,
  opgericht door en voor het internationaal ope­
  rerende bedrijfsleven, van oudsher oog voor de
  relatie tussen wetenschap en toepassing. Im­
  mers, van de bekwame manager wordt ver­
  wacht dat hij of zij actuele bedrijfskundige ken­
  nis (van beperkte levensduur) combineert met
  (duurzame) competenties als probleem oplos­
  sen, communiceren, het welbewust hanteren
  van normen en waarden en het methodisch
  verantwoord omgaan met informatie. Het on­
  derwijsconcept van Nijenrode is geheel gericht
  op het realiseren van deze doelstellingen.
  Voor registeraccountants staat de kwaliteit van
  de informatie(verschaffing) centraal. Het is het
  verbindende element voor registeraccountants
  onderling in hun verschillende functies in de
  maatschappij als verschaffers van (financiële)
  informatie, als adviseurs en als controleurs. In
  gang gezette ontwikkelingen binnen de NIVRAopleiding zijn in toenemende mate gericht op
  het verwerven van de daarvoor noodzakelijke
  competenties.
  In de samenwerking tussen Nijenrode en NIVRA
  wordt de synergie tussen beide instellingen
  benut om de aangegeven doelstellingen te rea­
  liseren.
  Het huidige NIVRA-programma is de basis van
  het NIVRA/Nijenrode-programma (de Wet RA
  laat andere opties niet toe en het is noodza­
  kelijk voor de herkenbaarheid van het RA-diploma).
  Aan de onderdelen van dat programma wor­
  den studiepunten toegekend voor het docto­
  raal, dat kort voor het RA-diploma wordt be­
  haald.
  Het gemeenschappelijke programma biedt
  ruime differentiatiemogelijkheden ondermeer
  doordat studenten kunnen kiezen uit
  Nijenrodevakken en/of modules.
  Het programma bevat praktijkelementen, die
  aansluiten bij de ervaringen van de studen­
  ten. Van de studenten zal worden gevraagd
  deze ervaring ook in de opleiding in te bren­
  gen, bijv. bij casebehandelingen.
   oktober 1994
  
  MAB
  Nijenrode’s specifieke kenmerken worden her­
  kenbaar in de opleiding opgenomen. Uitstra­
  ling van kwaliteit is voor NIVRA èn Nijenrode
  van essentiële betekenis. Dit betekent onder­
  meer:
  een adequate selectie op geschiktheid,
  waarbij studenten die aan een nieuwe stu­
  diefase beginnen getoond (moeten) heb­
  ben over de daarvoor noodzakelijke kwali­
  teiten en voorkennis te beschikken;
  toewerken naar competentiegericht onder­
  wijs op een manier die recht doet aan de
  noodzakelijke wisselwerking tussen theorie
  en praktijk met de ontwikkeling van alge­
  mene vaardigheden;
  ■ aandacht voor managementvaardigheden
  en -vakken;
  meer nadruk op methodologie, toegepast
  onderzoek en onderzoektechnieken met als
  afronding een verzwaarde afstudeerop­
  dracht als doctoraalscriptie:
  een internationale oriëntatie, die ondermeer
  tot uitdrukking komt in de keuze van weten­
  schappelijke staf en (gast)docenten, ver­
  plichte en aanbevolen literatuur, alsmede
  in het aanbieden van faciliteiten met als doel
  de talenkennis van de studenten te verbe­
  teren.
  De onderwijsfilosofie is gericht op de zelfstandi­
  ge ontplooiing van capabele studenten, die sa­
  menwerken met collega-studenten en worden
  ondersteund door een team van docenten, waar­
  in de daarvoor noodzakelijke capaciteiten zijn
  gebundeld. Praktijkgericht wetenschappelijk
  onderzoek zal gestimuleerd worden.
  6 Programma en doorstroming
  
  De doctoraal/RA-opleiding bestaat, evenals de
  huidige NIVRA-opleiding, uit drie delen:
  NIVRA-Accountancy 1 (NAC 1); duur 2,5
  jaar na VWO;
  NIVRA-Accountancy 2 (NAC 2); duur 2 jaar
  na NAC 1;
  NIVRA-Accountancy 3 (NAC 3); duur 3 jaar
  na NAC 2.
  oktober 1994
  
  NAC 2 en NAC 3 worden gedeeltelijk centraal
  en gedeeltelijk decentraal gezamenlijk door
  NIVRA en Nijenrode aangeboden.
  Toelating tot NAC 3 volgt na NAC 2, resp. na
  de huidige NIVRA-eerste fase of HEAO-AC/RA
  en een schakelpakket.
   Het programma van NAC 1 komt overeen met
  dat van de eerste twee-en-een-half jaar van
  de NIVRA-opleiding. Het bevat zowel algeme­
  ne vakken als vakken, die meer specifiek be­
  horen tot de accountantsopleiding. Het geeft
  de aankomende assistent een goede basis
  voor zowel voortgezette studie als werk bin­
  nen het accountantsberoep.
  De vakken van NAC 1 worden erkend als on­
  derdeel van het doctoraal-examen. De orga­
  nisatie van NAC 1 berust bij het NIVRA. De
  lessen worden als vanouds decentraal ge­
  spreid over het land aangeboden.
  Een zonder onvoldoendes afgerond NAC 1
  geeft een voldoende basis voor toelating tot
  NAC 2.
  Het geheel van NAC 1 en NAC 2 dekt de eer­
  ste fase van de NIVRA-opleiding af, maar is in
  vergelijking daarmee uitgebreid.
  Ten behoeve van de eigen betekenis van het
  diploma NAC 2 zijn toegevoegd de vakken
  Bestuurlijke Informatieverzorging, Controlebeginselen 2 (voortbouwend op Elementaire Ac­
  countantscontrole) en Management Accoun­
  ting. Dit betekent een half jaar verlenging van
  deze studiefase met als gevolg verkorting van
  NAC 3 met een half jaar.
  NAC 2 behoort geheel tot het gemeenschap­
  pelijke NIVRA/Nijenrode-programma. De les­
  sen worden voor ongeveer eenderde deel cen­
  traal op Nijenrode gegeven en voor tweederde
  decentraal gespreid over het land.
  Na NAC 2 volgt NAC 3. Gelijktijdig kan zodra
  deze van kracht is met de Praktijkopleiding van
  drie jaar als verplichte stage worden begon­
  nen.
  Het NAC 3-programma is ontleend aan de
  tweede fase van de NIVRA-opleiding.
  Aan de hoofdvakken Externe Verslaggeving,
  Administratieve Organisatie en Accountants­
  controle worden ondermeer toegevoegd Me549
  
  MAB
  thodologie/Toegepast Onderzoek en keuzeelementen waar onder capita Bedrijfsecono­
  mie. De Afstudeeropdracht wordt verzwaard.
  Keuze-elementen zullen worden aangeboden
  parallel aan de hoofdvakken. Door verticale
  koppeling kan een keuzerichting worden af­
  gerond met vermelding op het diploma.
   Rekening houdend met de tijd die nodig is voor
  het afronden van de praktijkscriptie zal bij het
  nieuwe NIVRA/Nijenrode-programma de RAkwalificatie kunnen worden verkregen een half
  jaar na het doctoraal Information Management.
  Voor alle studiefasen, te beginnen bij NAC 3,
  zullen geleidelijk de programmatische uit­
  gangspunten, die geschetst zijn in de vorige
  paragraaf, gerealiseerd worden. Het studieren­
  dement wordt bevorderd door studenten op
  grond van gebleken geschiktheid tot een vol­
  gende studiefase toe te laten.
  Afgestudeerden van het HEAO kunnen na een
  Adaptatiefase waarin lacunes worden wegge­
  werkt en de geschiktheid wordt vastgesteld,
  tot de opleiding worden toegelaten.
  ▲
  
  550
  
  A
  
  A
  
  De verschillende doorstroommogelijkheden
  zijn in het bijgaande schema weergegeven.
  Voor degenen die tussentijds met de opleiding
  willen stoppen, zijn er na NAC 1, resp. NAC 2
  efficiënte mogelijkheden om een HEAO-diploma te behalen. Deze zijn hier niet weergege­
  ven.
  De daadwerkelijke start van de opleiding vindt
  plaats in september 1994 met Adaptatie 1,
  Adaptatie 2 en een afzonderlijk programma
  voor NIVRA-studenten die zijn gevorderd tot
  aan Accountantscontrole. Studenten die voor
  de laatste mogelijkheid kiezen accepteren een
  studieverlenging van een half jaar.
  7 Conclusie
  
  (A 1 = Adaptatie 1, A 2 = Adaptatie 2)
  
  A
  
  Voor HEAO-BE’ers is dit Adaptatie 1 dat in
  combinatie met onderdelen van NAC 2 wordt
  gespreid over het eerste studiejaar. Afronding
  van NAC 2 vergt vervolgens nog een jaar.
  Afgestudeerden met een HEAO-AC/RA diplo­
  ma volgen Adaptatie 2 en kunnen vervolgens
  bij voldoende studieresultaten na een half jaar
  tot NAC 3 worden toegelaten.
  A
  
  NIVRA en Nijenrode zijn met een ambitieus
  programma gestart. Succes is niet vanzelfspre­
  kend en vergt de inzet van velen. Vastgesteld
  kan worden dat de vooruitzichten goed zijn.
   De gelijkgerichte bestuurlijke inzet van NIVRA
  en Nijenrode met de overeenkomstige op kwa­
  liteit gerichte cultuur van beide instituten is een
  eerste voorwaarde voor goede resultaten.
  Binnen het samenwerkingsverband van de
  nieuwe faculteit Information Management zal
  een overigens in omvang beperkte weten­
  schappelijke staf worden benoemd, die in nau­
  we samenwerking met de onderwijs- en exa­
  mencommissies en de docenten uit het beroep
  nader vorm zal geven aan de inrichting van
  de opleiding. Op deze wijze kan met behoud
  van de contacten met de praktische beroeps­
  uitoefening en de overige universiteiten we­
  tenschappelijke verdieping worden bereikt.
  Praktisch gericht wetenschappelijk onderzoek,
  zowel ten aanzien van de accountancyvakken
  oktober 1994
  
  MAB
  als ten aanzien van het competentiegerichte
  onderwijs, zal worden gestimuleerd ten behoe­
  ve van verdere ontwikkeling.
  Bijsturen van het onderwijs vindt zijn basis in
  een systeem van evaluatie en assessment dat
  samen met Nijenrode wordt ontwikkeld.
  Met een boeiend studieprogramma van hoog
  niveau kunnen capabele studenten worden
  aangetrokken, die bereid zijn hard te werken
  
  oktober 1994
  
  in een werk-studiecombinatie. Voor hen èn voor
  het docentenkorps is van belang dat op Nijen­
  rode de faciliteiten aanwezig zijn om de be­
  oogde opleiding met een gevarieerd aanbod
  van onderwijswerkvormen in de praktijk te rea­
  liseren.
  De maanden januari, februari en maart met de
  hoogste werkdruk zullen daarbij worden ont­
  last.
  551.
  