text: MAANDBLAD VOOR ACCOUNTANCY EN BEDRIJFSHUISHOUDKUNDE
  „niet angstvallig palen uit te zetten, waar het reglement nog
  „een vrije baan laat” en meent, „dat de vrees voor afdwaling
  „niet behoeft gekoesterd te worden door hem, die met on­
  bevangen blik het veld, waarop hij zich te bewegen heeft,
  „kan overzien”.
  Laten wij nu beginnen met er op te wijzen dat het examen
  nu niet juist de plaats is, waar men met een onbevangen blik
  het veld, waarop men zich beweegt, overziet en zoo ergens,
  zeker daar, de vrees voor afdwaling domineert. Maar gesteld
  eens, dat de candidaat de paaltjes niet zou uitzetten, maar
  een beetje inperken, zooals ik dat in het oog van den heer
  Schilder heb gedaan, en gesteld verder, dat ik die examencandidaat was en de heer Schilder de examinator, zou dan
  iemand mij mijn positie benijden'? Ik geloof, dat ik aan de ar­
  gumentatie van mijn artikel meer zorg heb kunnen besteden,
  dan een candidaat als regel, met het oog op den gestelden
  tijd, op een examen zal kunnen doen. Toch is het mij niet ge­
  lukt den heer Schilder mijn bedoeling duidelijk te maken en
  heeft hij mjj meer dan eens blijkbaar glad verkeerd begrepen.
   Nu zv-u men kunnen tegenwerpen, dat een examinator een
  uitwerking van een vraagstuk met een ander oog zal bekijken,
  dan de heer Schilder mijn artikel mocht doen, maar het lijkt
  mij voor een examencandidaat toch maar beter met critiek te
  wachten tot hij het diploma in zijn zak heeft. Dit is niets on­
  vriendelijks tegen examinatoren, maar uitsluitend gegrond
  op de ervaring van de wijze, waarop examinandi hun gedach­
  ten schriftelijk plachten uit te drukken en hun meeningen
  te argumenteeren. Het niet „uitzetten van de paaltjes” zooals
  de heer Schild,er het betitelt, leidt soms tot werk, dat den maker
  tot „contrölemaniak” moet stempelen en dat zoo bedenkelijk
  ver afstaat van een groot deel der accountantspraktijk, dat
  het alleen uit dien hoofde reeds niet mag worden bevorderd.
  Voorloopig' vind ik allerminst aanleiding om op mijn advies
  terug te komen!
  R. A. DIJKER
  
  59
  
  ten in de laatste kolom, onder 9, achter den zin: „Geen voorraadhout” volgen de woorden: „Het product werd op houtveilingen verkocht; kleine hoeveelheden gingen plaatselijk a ” ,
  welke woorden aldaar door den zetter zijn Aveggelaten.
  UIT HET BUITENLAND
  
  Red. J. S. VAN AKKEREN
  (Bijdragen en mededeelingen zende men aan den Secretaris
  der Redactie)
  ZEITSCHRIFT FÜR HANDELSWISSENSCHAFT UND
  HANDELSPRAXIS
  Statische en dynamische balans
  In het nummer van September verwijt Carl Haase aan
  Schmalenhach, dat deze in „Grundlagen dynamischer Bilanz­
  lehre” zijn leer niet duidelijk genoeg heeft voorgedragen. Men
  doet volgens Haase niet verkeerd, als men zegt, dat de stati­
  sche balans in hoofdzaak overeenkomt met de vermogensbalans, de balans welke wordt op gemaakt ter bepaling van het
  vermogen, en dat de dynamische balans beantwoordt aan de
  „Gewinnermittlungsbilanz ”, die ten doel heeft de bedrijfswinst
  te bepalen.
   Een vermogensbalans is volgens Haase slechts bruikbaar als
  openingsbalans bjj het begin van een bedrjjf, als balans voor de
  vaststelling der vermogensbelasting en als slotbalans bij het
  uiteengaan van vennooten, bij de afwikkeling tusschen erfge­
  namen, „beim Heimfall von Konzessionsunternehmungen ” en
  bij ontbinding van zaken. Daarentegen belmoren alle regelma­
  tige jaarbalansen alsmede de balansen voor de berekening van
  den aanslag in de inkomstenbelasting „Gewinnermittlungs­
  bilanzen” te zijn.
  De beide soorten van balansen hebben een verschillende
  taak. Tot hiertoe heeft men steeds beproefd deze beide doelein­
  den in één balans te bereiken, maar zulks was onmogelijk, om­
  dat de verandering van den stand van het vermogen niet de­
  UIT EN VOOR DE PRAKTIJK zelfde
  beteekenis kan hebben als de behaalde winst. Een con(Red.: A. H. GRONDEL, ABR. MEY, JAMES POLAK)
  sekwent doorgevoerde vermogensbalans zou
  le. geen werkelijke afschrijvingen kennen (zie „Dynamische
  Bilanzlehre” blz. 44—47);
  OPGAVE No. 2
  (Uitwerkingen te zenden aan James Polak, Mauritsweg 13b, 2e. de verrekening noodzakelijk maken van alle niet gereali­
  seerde winsten, uit waardestijging voortvloeiende;
  Rotterdam)
  plaats van de winst- en verliesrekening een vermogensHet plan bestaat een fabriek op te richten van een artikel, 3e. inveranderingsrekening
  dat gedurende enkele maanden van het jaar in veel sterkere 4e. niet genoeg hebben aaneischen;
  het gebruikelijke systeem van waar­
  mate gevraagd wordt dan gedurende de overige maanden.
  debepaling.
  De voornaamste grondstof kan uit den grond gegraven worden, Duiden wij, zoo gaat Haase voort, om dit laatste punt toe te
  waarvoor slechts eene zeer eenvoudige installatie, doch veel lichten,
  met „Einzelwert” de waarde aan van een als afzon­
  werkkracht noodig is.
  derlijk
  beschouwd
  (op zich zelf staand) vooi’werp en met
  De eigenlijke fabricatie geschiedt grootendeels automatisch „Gesamtwert” de waarde
  van een voorwerp in verband met
  met behulp van kostbare machines.
   de
  economische
  eenheid,
  waartoe
  het behoort, dan stellen de
  Nu zijn er drie mogelijkheden:
  cijfers
  der
  vermogensbalans
  eener
  levende onderneming „Ge­
  A. Men richt de capaciteit van het geheele bedrijf er op in, samttauschwerte” voor, de cijfers der
  vermogensbalans eener
  om in de drukke maanden zooveel te kunnen produceeren stervende onderneming (likwidatiebalans)
  „Einzeltausch­
  als dan gevraagd wordt.
  werte”.
  De
  „GeMunnermittlungsbilanz”
  daarentegen
  B. Men richt alleen de fabriek daarop in en zorgt door re­ noch „Gesamt”- noch „Einzeltauschwerte”, maar vereischt
  gelmatig door te graven, dat er voor het drukke seizoen werte” en met deze kost-waarden, niet met ruilwaarden„Kosten­
  rekent
  een voldoende hoeveelheid grondstof gereed ligt.
  de
  koopman
  gewoonlijk,
  als
  hij
  een
  balans
  opstelt.
  C. Men zorgt, door regelmatig door te graven en te fabri- In een volgend artikel belooft de schrijver kritiek te oefenen
  ceeren, dat er voor het drukke seizoen een voldoende hoe­ op Schmalenbach’s beschouwingen betreffende de afschrijvin­
  veelheid product gereed ligt.
  Welke overwegingen zult U bij de keuze tusschen deze drie gen.
  IJ zeren-voorraad-theorie
  systemen doen gelden?
  VERBETERING
  Franz Findeisen verdedigt in het September-nummer de
  In opgave No. 1 op bladz. 40 van het Februari-nummer, moe­ ijzeren voorraad-theorie onder den titel „Die Idee vom unver-
  
  MAANDBLAD VOOR ACCOUNTANCY EN BEDEIJFSHUISHOUDKUNDE
  
  60
  
  änderlichen Betriebsfonds”. De schrijver eischt toepassing van Vier van de zeven Stellingen worden als volgt weergtv
  bedoelde theorie voor het geheele Betriebsfonds (Anlagever­ „In These I fordert Just einheitliche Leitung und & ,„ständige Stellung für das gesamte Abrechnungswesen im Famögen plus eiserne Bestände).
  „brikbetriebe.
   Belastingen in Duitschland
  „These II lautet: Es ist falsch, die notwendige Einheit der
  Het Juli-nummer is speciaal aan de belastingen gewijd. Wij „Abrechnung
  herbeiführen zu wollen dass man diese
  volstaan met een korte inhoudsopgave: Die Steuerbilanz. — „äusserlich in dadurch
  ein einziges Kontensystem (Bestandkonten,
  Organisation der Finanzbehörden. — Die Besteuerung des „Aufwandskonten
  Einkommens aus Gewerbebetrieb. — Grundsätze der Etatsauf­ ,,zusammenfü gt. und Ertragskonten durcheinander gemengt)
  stellung. -— Entwickelung und Stand der Steuer- und Kapital­ „Richtig ist es, ein einheitliches Abrechnungssystem auffluchtbekämpfung. — Die Berücksichtigung der Steuer in der „zubauen, das aus drei in sich bilanzierenden Gliedern bcKalkulation.
  „steht:
  Verband tusschen hoofdboekhouding en kostprijsadministratie „1.
  Abrechnung über das ruhende Vermögen: VermögensHet Augustus-nummer bevat een artikel over „Die organische „rechnung.
  Verbindung von industrieller Kalkulation und doppelter Buch­ „2. Abrechnung über das im Betrieb verbrauchte Vermögen:
  haltung ’’.
  „Betriebsrechnung.
  Aflevering 5/1923 van het Duitsche tijdschrift „Werkstatts­ „3. Abrechnung über das neu erstehende Vermögen: StückTechnik” was een speciaal nummer onder den titel „Betriebs­ „rechnung.
  organisation in Deutschland und Amerika”, uitgegeven ter „Beim periodischen Abschluss müssen sie in der Vermögens­
  gelegenheid van de Leipziger Messe 1923. Het was grootendeels Rechnung zusammenfliessen.
  gewijd aan een „Abrechnungsverfahren in Fabrikbetrieben” „In These III sagt Just, dass es falsch sei, das Verhältnis
  van de organisatoren Ernst Just en Elisabeth Vöhl te Berlijn. „zwischen Vermögensrechnung und Betriebsrechnung sowie
  Just heeft zeven stellingen over de „Einführung einer „zwischen Vermögensrechnung und Stückrechnung so zu be­
  natürlichen Abrechnungspraxis in Fabrikbetrieben” gepo­ stimmen, dasz eine die andere „spezifizierend”, zu erklären
  neerd. Over deze stellingen hebben de professoren Schär, „hat, dass es dagegen richtig sei, das Verhältnis der drei RechSchlesinger en Wallichs een gunstig advies uitgebracht. Zij „nungen untereinander wie das vom Lieferanten zum Abnehmer
  zien er zelfs voor de practijk een grooten vooruitgang in en „einzurichten”.
  een belangrijke verrijking der wetenschap.
   „In These IV fordert er für das gesamte Abrechnungswesen
  Tot heden is van het door Just—Vöhl voorgestelde systeem „die Form der doppelten Buchhaltung”.
  niet veel bekend geworden. De schrijver van het artikel onder­ De sehrijver bespreekt verschillende Systemen van kosrzoekt, of het systeem inderdaad in beginsel nieuw is, dan wel prijsadministratie en geeft daarbij ook een Schema van het
  of het uitsluitend om nieuwe uitvoeringsvormen van een reeds systeem van Just—Vöhl. Ter voorlichting van onze lezers laten
  bekend beginsel gaat.
  wij het hieronder volgen.
   Schema von Dr. Waldschmidt des Just-Vöhlschen Verfahrens
  A. V e r m ö g e n r e c h n u n g
  
  Zusammengehörige
  Elemente sind
  durch gleichartige
  Umrahmung
  gekennzeichnet
  
  Ding
  
  Begriff
  
  a) I
  Anlagen (l)
  ;
  Grundstücke
  Gebäude
  Maschinen
  Werkzeuge
  Gerätschaften
  Kasse (2)
  bi I
  J
  c) Debitoren
  Bankguthaben
  Kundenforderungen
  d) Bestände
  I
  Rohstoffe (3)
  
  Kapital
  Reserven
  
  Kreditoren
  
  I
  
  erzeugnisse (4)
  
  (1) Geberin an B
  (2)
  „ „ B und C
  (3)
  „
  „ C von C
  (4) Empfängerin
  
  C. S t ü c k r e c h n u n g
  Soll
  
  Abschreibungen (1)
  u. Werkerhaltung (1)
  
  Slückkonto
  I
  
  Hilfsmaterial (1)
  (vom Bestandkonto)
  
  Stückkonto
  II
  b) Produktive Löhne (1)
  
  Sonstige Betriotsstoffe
  (1) (Gas, Wasser,
  Elek., Dampf, Preszluft)
  
  Stückkonto
  III
  
  Unproductive Löhne
  and Gehälter (1)
  (Instandhaltung, Um­
  stellung, Versuche;
  Konstruktionen)
  tür W erkstatt I
  »
  H
  »
  „ III
  
  Hilfsmaterialen
  einschl. Reste aus der
  Betriebsrechnung
  
  I Halb- und Fertig-
  
  B. B e t r i e b s r e c h n u n g
  Ermittelung
  Verrech­
  nung Haben
  Soll
  
  Erlös-Konto
  (1) Empfängerin von A
  
  De schrijver komt tot de conclusie, dat het systeem Just—
  Vöhl slechts bijzondere uitvoeringsvormen geeft van een reeds
  bekend principe. Hij besluit als volgt: Hoewel dus het Just—
  VöW-systeem in principe niet nieuw is, zoo blijft het toch een
  groote verdienste dezer organisatoren, dat ook zij dit principe
  als juist hebben erkend en dat het hun schijnt gelukt te zijn,
  
  Stückkonto I
  von A anrechenbar
  Rohstoffe (1)
  
  Haben
  ^ Halb- und ^
  I Fertig- I
  j erzeugnisse-1
  Konto (1)
  
  Besondere Kosten
  und Auslagen (1)
  Von B anrechenbar gemacht:
  Betriebs­
  unkosten (2)
  Stückkonto II
  ebenso
  (1) Empfängerin von A
  (2)
  „
  „ B
  
  (1) Geberin
  an ß
  
  doelmatige en bovenal niet te dure uitvoeringsvormen te vinden
  voor de organische verbinding van fabrieksboekhouding en na­
  calculatie voor vele concrete bedrijven; dit laatste wordt door
  Prof. Schlesinger verzekerd, die, naar hij mededeelt, het
  systeem gedurende vier jaar als medewerker heeft helpen ont­
  wikkelen.
  