title: Marcel D’Hertefelt &amp; Anne-Marie Bouttiaux-Ndiaye: Bibliographie de l’Afrique Sud-Saharienne. Sciences Humaines et Sociales. 1984-1985. Periodiques. Tervuren, Koninklijk Museum voor Midden-Afrika, 1989, 986 p.
text: Arrlka Focus, Vol. 5. NR. 1-2
  
  pp. 91-93
  
  BOEKEN, CONFERENTIES EN MEDIA I
  BOOKS, CONFERENCES AND MEDIA I
  LIVRES, CONFERENCES ET MEDIA
  MARCEL D'HERTEFELT & ANNE-MARIE BOUTTIAUX-NDIAYE:
  BIBLIOGRAPHIE DEL' AFRIQUE SUD-SAHARIENNE. SCIENCES
  HUMAINES ET SOCIALES. 1984-1985. PERIODIQUES.
  Tervuren, Koninklijk Museum voor Midden-Afrika, 1989, 986 p.
  Het zal wel al vroeger geschreven zijn: goede bibliografieen verdienen een
  ereplaats in elke bibliotheek en hun makers een standbeeld in de voortuin, ook
  in dit infonnaticatijdperk. De stelling blijft met voorliggende bibliografie voor
  ogen onvoorwaardelijk voor herhaling vatbaar. De gebreken die deze uitgave
  kunnen aangewreven worden zijn alleen het resultaat van een falend wetenschapsbeleid dater niet in slaagt de noodzakelijke middelen (en dus mensen)
  ter beschikking te stellen om een van de weinige doorlevende tradities in de
  Belgische afrikanistiek met intemationale erkenning in ere te houden.
   In zijn woord vooraf schetst Marcel d'Hertefelt de evolutie van de reeks
  bibliografieen sedert 1932. Het is een krachtig woord: beknopt, sober en
  overtuigend. Naast het technisch lichtpunt van infonnatisering (voor het eerst
  toegepast in deze aflevering, in het bijzonder van nut voor de index), geeft hij
  vooral de effecten aan van de "deterioration constante des condition qui hypoth~uent l'etablissement de la bibliographie depuis plusieurs annees": een
  inkrimping van het opzet tot tijdschrift-artikels (sinds de vorige uitgave van
  1986); de toenemende noodzaak om in hoofdzaak te gaan putten uit andere
  depots dan dat van het Koninklijk Museum omdat dit laatste niet behoorlijk
  meer kan aankopen; de groeiende wanverhouding tussen beschikbaar personeel
  van de sectie etno-sociologie en etno-historie die instaat voor de depouillering
  enerzijds en de wetenschappelijke produktie met betrekking tot Zwart-Afrika
  anderzijds; de verschraling van een geannoteerde tot een zuiver signalerende
  bibliografie (sinds de uitgave van 1978); tenslotte de groter wordende afstand
  tussen de gerecenseerde periode en het jaar van publikatie en het recent
  verbreken van de jaarlijkse periodiciteit Zijn slotzin is pessimistisch: "Mais on
  ne pe~oit aucun signe l l 'horizon justifiant quelque optimisme sur une rapide
  91
  Downloaded from Brill.com 05/19/2024 12:49:11AM
  via Open Access. This is an Open Access article distributed under the terms
  of the prevailing CC BY-NC license at the time of publication.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0
  
  am~lioration de la situation." Dit woord vooraf is een van de voor mijn part
  meest indringende noodkreten waarvan Filip Reyntjens gewaagt in zijn recensie
  over het boek in de Standaard der Letteren van IO juni jl.
   Het nut van het boekdeel zelf behoeft geen betoog. In hun inleiding stellen de
  twee auteurs accuraat de chronologische repartitie voor van de ca. 4000 bibliografische ingangen (in hoofdzaak van 1984 en '85, maar ook aanvullingen
  voor vroegere jaren), de geografische atbakening (Zwart-Afrika, continent en
  eilanden), de ruime inhoudelijke benadering met de taalbeper kingen, de concrete wijze van refereren met de zeer gelukkige notering van de instelling waar
  het artikel werd geconsulteerd, en uiteraard in dit geval onontbeerlijke onderwerpen-index.
  Aan de eigenlijke bibliografie gaat een overzicht vooraf van de geconsulteerde
  periodieken, met aanduiding van het ge~xcerpeerde nummer, de opgenomen
  auteurs/titels en plaats van consultatie. Voor Belgi~ zijn die consultatieplaatsen:
  de Afrika-bibliotheek, de Koninklijke Bibliotheek, de Universire Libre en het
  CEDAF (ASDOC) te brussel, naast het Koninklijk Museum in Tervuren. In het
  buitenland zijn de auteurs gaan pluizen in de School of Oriental and African
  Studies in London, en in het Maison des Sciences de I'Homme en het het Centre
  d'Etudes africaines de l'Ecole des Hautes Sciences sociales te Parijs.
  Wij kunnen er maar van dromen - vanuit praktisch oogpunt voor ooze Belgische
  vorsers - dat in een toekomstige uitgave niet alleen de plaats van consultatie zou
  worden aangegeven, maar voor zover de bewerkte tijdschriften in Belgische
  depots aanwezig zijn,ook de verschillende bewaarplaatsen zouden venneld
  worden. Nu de infonnatica zowat al ooze wetenschappelijke instellingen, ook
  op het bibliografische terrein, aan het veroveren is moet zoiets met een beetje
  goede wil tot samenwerking mogelijk zijn.
   Tenslotte enkele kleine kritische opmerkingen. Het gebruikte computerprogramma geeft inderdaad, zoals de auteurs zelf toegeven, aanleiding tot ongelukkige splitsingen. Daarnaast is er altijd wel ergens, ondanks een reeds ruime
  toebedeling van key- words voor de onderwerpen-index, een verwijzing die
  betwistbaar of onvolledig is (zo bvb. voor het artikel "Catholic education,
  language and religion in the Western Bahr el Gazal, South Sudan, 1905-1955"
  van St Santandrea zou de rubriek "action missionaire" misschien meer aangewezen zijn dan of zeker een zinvolle aanvulling bij "Eglise catholique"; een
  rubriek als "Congo" zou wellicht ook beter als "Congo-Brazzaville" worden
  
  92
  Downloaded from Brill.com 05/19/2024 12:49:11AM
  via Open Access. This is an Open Access article distributed under the terms
  of the prevailing CC BY-NC license at the time of publication.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0
  
  omschreven). Maar dat zijn muggezifterijen die niets afdoen aan onze enonne
  waardering: chapeau en dank ! Hopelijk komt dit boekwerk ook terecht op de
  bevoegde ministeriele werktafels.
  Bespreking door:
  Wtlliam BLONDEEL
  Hof Te Praat 17
  9991 Maldegem (Adegem)
  
  93
  Downloaded from Brill.com 05/19/2024 12:49:11AM
  via Open Access. This is an Open Access article distributed under the terms
  of the prevailing CC BY-NC license at the time of publication.
  http://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0.
  