None
Aanm. Mijn kabinet bevat zeven goed gekenmerkte soorten van Schilbeïnen, bij welke de rugvin is teruggebragt tot een enkel of zamengesteld kort draadje. Gewoonlijk bestaat dit draadje uit drie tot vier rudimentaire stralen, doch deze liggen zoo naauw tegen den voorsten draad aan, dat men dien draad, zonder onderzoek met lens en mes of naald, als een enkelen. zou beschouwen. Het vinvlies, bij de vorige geslachten nog tusschen de stralen uitgespannen en der vin eene eenigzins waaijervormige gedaante gevende, ontbreekt hier of dient hoogstens slechts om de rudimentaire stralen tot een bundeltje te ver- eenigen. | Bij de herziening mijner Silurichthyoïden meende ik aanvankelijk de bedoelde 7 soorten tot een enkel geslacht te vereenigen, doch sedert heb ik ze, op grond van het verschillend aantal voeldraden en van bijzonderheden in het tandenstelsel, gebragt tot twee geslachten, welke ik, om het ze kenmerkende en hunne onderlinge verwantschap eenig- zinsaan te duiden, genoemd heb Kryptopterus en Kryptopterichthys. Het geslacht Kryptopterus is kenbaar aan de aanwezigheid van on- derkaaksdraden, welke bij Kryptopterichthys ontbreken. In tegenstel- ling met Kryptopterichthys heeft het ook nog de bijzonderheid, dat 1 de ploegbeenstandgroep er inderdaad bandvormig is en een grooter of kleiner gedeelte der breedte van het gehemelte inneemt, terwijl bij 284 alle mijne vier soorten van Kryptopterichthys de ploegbeenstanden slechts een klein langwerpig-ovaal plekje bestaan. Achterstaande oogen, niet voor de bovenkaak uitpuilende onderkaak , vrije aarsvin en diep ge- pletene staartvin hebben beide geslachten met elkander gemeen. Van Kryptopterus ken ik drie soorten: Kryptopterus mononema, Kryptopterus limpok en Kryptopterus micropus, welke naar volgend schema gemakkelijk herkenbaar zijn, hoezeer zij door nog talrijke an- dere teekenen van elkander verschillen. I. Cir inframaxillares oculo breviores Dentes intermaxillares in vittam formam ferri equini referentem dispositi. Kryptopterus micropus Blkr. II. Cirri inframaxillares capite multo longiores. Dentes intermaxillares in vittain parum curvatam vel subsemilunarem dispositi. a. Linea rostro-dorsalis valde concava. Cirri supramaxillares posteriorem quar- tam pinnae analis partem attingentes. Kryptopterus limpok Blkr. b. Linea rostro-dorsalis rectiuscula. Cirri supramaxillares anteriorem pinnae analis partem. attingentes. | Kryptopterus mononema Blky. Kryptopterus macropus Bills Atl Silur tabs, XL fies 9: Kleinvin- nige Rugdraadvisch. Kryptopter. corpore elongato compresso, latitudine 14 ad 12 in ejus altitudine, al- titudine 5! ad 423 in ejus longitudine absque, 61 ad 5! in ejus longitudine cum pinna caudali; capite depresso acuto 54 ad 61 in longitudine corporis absque, 6} ad 7j in lon- gitudine corporis cum pinna caudali; altitudine capitis 1! ad 13, latitudine 13 ad 14 in ejus longitudine; altitudine capitis supra angulum oris 2! ad 2! in ejus longitudine; oculis posteris magis deorsum quam sursum spectantibus diametro 3 circiter in longitudine capitis, superne minus quam inferne distantibus, diametro 1} ad 1? a se invicem remotis; linea ros- tro-dorsali parum declivi rectiuscula vertice tantum interdum concaviuscula; scuto capitis sulco longitudinali cristam interparietalem trigonam acutam brevem sulco lato pereursam 285 attingente toto diviso; rostro depressiusculo convexo linea anteriore obtuse rotundato; nari- bus distantibus, anterioribus rostro margini anteriori approximatis brevi-tubulatis; maxilla superiore maxilla inferiore longiore et latiore; dentibus parvis acutis plariseriatis subaequa- libus, maxillis in vittam formam ferri equini referentem vel subreferentem lateribus quam medio latiorem, vomerinis in vittam gracilem leviter curvatam pupilla longiorem dispositis; cirris supramaxillaribus gracilibus pinnam pectoralem vix vel non attingentibus, inframaxil- laribus mento paulo ante angulum oris insertis gracillimis oculo brevioribus; rictu multo minus duplo latiore quam longo, longitudine 22 ad 3 in longitudine capitis; labiis gracili- libus; mento poris conspicuis nullis; operculo carinis conspicuis nullis; osse humerali brevi obtuso rotundato; linea laterali recta tubulis contiguis notata; axilla poro mucoso conspicuo nullo; pinna dorsali filiformi brevi e radiis 2 vel 1 coalitis simplicibus oculo non vel vix longioribus et 2 vel 1 rudimentarii brevissimis composita; pinnis pectoralibus acutis con- vexis capite multo longioribus, spina gracili parte ossea toto capite longiore vel non brevi- ore postice denticulis parum conspicuis; pinnis ventralibus valde parvis pectoralibus sex- tuplo vel septuplo brevioribus; anali capite minus quadruplo longiore, ante basin pinnae caudalis desinente; caudali profunde incisa lobis acutis subaequalibus 6 ad 7 in longitudine totius corporis; colore corpore superne dilute olivascente, inferne margaritaceo; pinnis fla- vescente-hyalinis fusco plus minusve arenatis; macula postscapulari vel vitta pinna caudali nullis. B. 10 vel: 11. D. fil. 1 vel 2 coal et 1 vel 2 rudiment. P. 1/13 ad 1/15. V. 1/5 vel 1/6. A. 64 ad 70. C. 1/15/1 et lat. brev. Synon. Silurus eryptopterus Blkr, Nieuwe Bijdr. ichth. Borneo, Nat. Tijdschr. Ned. Ind. Ip 270: Hab. Sumatra (Palembang), in fluviis. Borneo (Bandjermasin, Sambas, Sintang), in fluviis. Longitudo 24 speciminum 80" ad 190”. Aanm. Deze soort is gemakkelijk herkenbaar aan hare naar on- deren konvergerende oogen, kortere onderkaak dan bovenkaak, hoef- ijzervormige banden kaakstanden, zeer kleine buikvinnen, lange borst- vindoornen, korte voeldraden, enz. De onderkaaksdraden zijn zoo dun, dat zij zich slechts met eene goed vergrootende lens en zelfs dan nog moeielijk laten waarnemen. Die draden zijn, toen ik de soort het eerst beschreef, mijner waarneming ontglipt doch thans, nu ik in het bezit ben van talrijke voorwerpen, heb ik ze standvastig aanwezig bevonden. Minder moeijelijk is de waarneming der overi- gens zeer kleine rugvindraadjes. Kryptopterus micropus schijnt op Borneo zeer algemeen verbreid te zijn, wat is op te maken uit de T talrijkheid, waarmede zij in mijne verzamelingen van Borneo voorkwam 286 en uit de verschillende stroomgebieden (Barito, Kapoeas, Sambas) in welke zij gevangen zijn. Van Sumatra ontving ik slechts een voorwerp van 156". Kryptopterus limpok Dlkr, Atl. Silur. tab. XLIII fig. 2. Langdradige Rugdraadvisch. Kryptopter. corpore elongato compresso, latitudine 13 ad 2 in ejusaltitudine, altitudine 4! ad 51 in ejus longitudine absque, 51 ad 6% in ejus longitudine cum pinna caudali; capite depresso acuto 61 ad 6! in longitudine corporis absque, 73 ad 82 in longitudine corporis cum pinna caudali; altitudine capitis 1} ad 11, latitude 12 ad 11 in ejus longi- tudine; altitudine capitis supra angulum oris 2% circiter in ejus longitudine; oculis posteris, diametro 3ad 3Lin longitudine capitis, superne non minus quam inferne distantibus , diametro 13 ad 2 a se invicem remotis; linea rostro-dorsali capite valde concava , nucha valde convexa; scuto capitis sulco longitudinali cristam interparietalem trigono-lanceolatam sulco lato percursam attingente toto diviso; rostro depresso leviter convexo, linea anteriore valde obtuse rotundato ; naribus distantibus anterioribus rostri margini anteriori approximatis brevi-tubulatis; maxillis aequalibus; dentibus parvis acutis pluriseriatis subaequalibus, maxillis in vittam gracilem semilunarem, vomerinis in vittam brevem transversam vix curvatam dispositis; cirris supra- maxillaribus posteriorem quartam partem pinnae analis attingentibus, inframaxillaribus cute menti ante angulum oris insertis pinnae analis radios anteriores longe superantibus ; rictu duplo circiter latiore quam longo longitudine 4 circiter in longitudine capitis; labiis angulum oris versus latis; mento poris conspicuis nullis; operculo carinis 2 humilibus divergentibus tripartito; osse humerali brevi obtuso rotundato; linea laterali recta tubulis contiguis notata; axila poro mucoso conspicuo nullo; pinna dorsali filiformi brevi e radiis 2 contiguis basi coalitis simplicibus inaequalibus oculo non vel vix longioribus composita; pinnis pectoralibus con- vexis acutiusculis vel obtusiusculis capite longioribus, spina valida parte ossea capite paulo bre- viore margine anteriore concava postice denticulatà ; pinnis ventralibus acutiuscule rotundatis pec- taralibus triplo circiter brevioribus; anali capite quintuplo circiter longiore ante basin pinnae cauda- lis desinente; caudali profunde incisa lobis acutis , lobo superiore lobo inferiore paulo longiore 5! ad 7 in longitudine totius corporis : colore corpore superne olivaceo inferne margaritaceo; regione postscapulari macula rotundata violascente quasi subcutanea; pinnis flavescente-hyalinis fusco plus minusve arenatis; caudali basi vitta curvata transversa violascente. B. 11 vel 12. D. fil. 2 coalit. P. 1/14. V. 1/7 vel 1/8. A. 76 ad 88. C. 1/14/1 et lat. brev. Synon. Silurus limpok Blkr, Diagn. Nieuw. Vischs. Sumatra Tient. Iad IV, Nat. Tijdschr. Ned. Ind. III p. 5$3. Hab. Sumatra (Palembang), in fluviis. Borneo (Pontianak, Kahajan), in fluviis. Longitudo 6 speciminum 132" ad 271". Aanm. Kryptopterus limpok schijnt op Sumatra en Borneo Kryp- 287 topterus mononema van Java te vervangen. Beide soorten laten zich gemakkelijk van elkander onderkennen door het verschil in habitus, voornamelijk te weeg gebragt door de rigting der snuit-ruglijn, welke bij Kryptopterus mononema zeer weinig hol is. Voorts zijn bij onder- werpelijke soort de voeldraden langer en de kop grooter met betrekking tot het ligchaam, de staartvin niet medegerekend, terwijl er de oper- kelkammen duidelijk zigtbaar zijn, welke bij Kryptopterus mononema ontbreken, en de achterschouderstreek met eene violette vlek ge- teekend is, welke vlek insgelijks bij Kryptopterus mononema ontbreekt. Kryptopterus mononema Blkr, Atl. Silur. tab. XLIII fig. 1. Javasche Rugdraadvisch. Kryptopt. corpore elongato compresso, latitudine 2 fere in ejus altitudine, altitudine 54 circiter in ejus longitudine absque, 6 et paulo circiter in ejus longitudine cum pinna caudali; capite depresso acuto 72 circiter in longitudine corporis absque, 9 ad 9 fere in longitudine corporis cum pinna caudali; altitudine capitis 14 circiter, latitudine 11 circiter in ojus longi- tudine; altitudine capitis supra angulum oris 2$ ad 8 in ejus longitudine; oculis posteris diametro 4 circiter in longitudine capitis, superne non minus quam inferne distantibus, dia- metris 21 circiter a se invicem remotis; linea rostro-dorsali declivi rectiuscula vertice tantum concaviuscula; scuto capitis sulco longitudinali eristam interparietalem trigonam brevem sul- co lato percursam attingente toto diviso; rostro depressiusculo convexo linea anteriore valde obtuse rotundato; naribus distantibus, anterioribus rostri margini anteriori approximatis bre- vi-tubulatis; maxillis aequalibus; dentibus parvis acutis pluriseriatis subaequalibus, maxillis in vittam gracilem semilunarem, vomerinis in vittam brevem transversam vix curvatam dis- positis; cirris supramaxillaribus secundam quartam pinnae analis partem attingentibus vel subattingentibus, inframaxillaribus cute menti ante angulum oris insertis basin ventralium paulo superantibus; rictu duplo circiter latiore quam longo, longitudine 35 ad 4 in longi- tudine capitis; labiis angulum oris versus latis; mento poris conspicuis nullis; operculo cari- nis conspicuis nullis; osse humerali brevi obtuso rotundato; linea laterali recta tubulis con- tiguis notata; axilla poro mucoso conspicuo nullo; pinna dorsali filiformi brevi e radiis 2 con- tiguis basi coalitis simplieibus inaequalibus oculo vel non vix longioribus composita; pinnis pectoralibus latis convexis capite longioribus, spina mediocri parte ossea capite vix breviore postice denticulis vix conspicuis; pinnis ventralibus acutiusculis vel rotundatis peetoralibus triplo circiter brevioribus; anali capite quintuplo circiter longiore, ante basin pinnae caudalis desinente; pinna caudali profunde incisa lobis acutis 65 ad 63 in longitudine totius corporis ; colore corpore superne dilute olivaceo, inferne margaritaceo; pinnis flavescente-hyalinis fusco plus minusve arenatis; macula postscapulari et vittula caudali nullis conspicuis. B. 10 vel 11. D. fil. 2. coalit. P. 1/14. V. 1/7. A. 76 ad 79. C. 1/15/1-et lat. -brev. OD 288 Syn. Silurus mononena Blkr, Verh. Bit. Gen. XXI, I, Nieuwe Bijdr. Silur. Java p. 8 Limpok Javan. Hab. Java (Surakarta), in fluviis. Longitudo 2 speciminum 250” et 272’, Aanm. Ik ontdekte deze soort in 1846 te Soerakarta, waar de twee beschrevene voorwerpen in de rivier Pepeh werden gevangen. Het vindraadje heeft het voorkomen enkel te zijn, doch bij nader onderzoek blijkt het uit twee bijeengevoegde en aan de basis eng met elkander verbondene draadjes te bestaan, van welke het achterste korter is dan het voorste. Hetzelfde ontwaart men bij Kryptopterus limpok en Kryptopterus micropus. Onderwerpelijke soort houdt het midden tusschen de twee genoemde, Zij heeft het weinig gebogene profiel van Kryptopterus micropus, doch beantwoordt in alle andere opzigten, voeldraden en vinbouw meer aan Kryptopterus limpok. De voeldraden, alhoewel zeer ontwikkeld, zijn echter nog aanmerkelijk korter dan bij Kryptopterus limpok. Voorts ook zijn er de oogen kleiner en minder onderstaande en is bij mijne voorwerpen geen spoor waar te nemen van de violette achterschouderbladsvlek. KrryrroePrrericuruijs Dlkr. GLADRUG. Pinna dorsalis unica radiosa rudimentaria filiformis vel subfiliformis. Pinnae analis et caudalis non unitae. Cirri supramaxillares. Dentes acuti pluriseriati, maxillis in vittam curvatam, vomerini in thurmam brevem dispositi. Membrana branchiostega radiis 8 vel 9. Membra- na interbranchialis profunde incisa. Oculi cute cephaliea velati, posteri. Nares anteriores tubulatae. Maxilla superior prominens. Aanm. Hoe na ook aan Kryptopterus verwant en daarvan voor- namelijk slechts verschillende door de afwezigheid van onderkaaksdraden het zamenedrongen zijn der ploesbeenstanden in een kort zeer klein groepje, heeft Kryptopterichthys, althans te oordeelen naar de vier mij daarvan bekende soorten, bovendien een’ eenigzins anderen habitus, te weeg gebragt door eene meerdere zamengedr ongenheid des ligchaams. De 289 vier soorten, in mijn kabinet aanwezig, schijnen binnen kleinere afmetin- gen te blijven dan de soorten van Kryptopterus, bereikende geen mijner talrijke voorwerpen de lengte van de kleinste mijner soorten van Kryp- topterus (Kryptopterus micropus). Alle mijne vier soorten van Kryptopterichthys hebben met elkan- der gemeen, dat de bovenkaak er bij gesloten’ bek een weinig voor de benedenkaak uitpuilt, dat de oogen er achterstaande zijn, de staartvin diep ingesneden, de aarsvin vrij, de buikvinnen zeer klein en de voeldraden tot of over het begin der aarsvin reikende. Alle na aan elkander verwant, verschillen zij slechts door kenmerken, ge- legen in de betrekkelijke hoogte des ligchaams, in de betrekkelijke grootte des kops, in den vorm der profiellijn, de lengte der voeldraden, de aan- of afwezigheid van achterschouderstreekvlek, enz. Naar die kenmerken laten zij zich in volgend schema brengen. 1. Caput 6% ad S in longitudine totius corporis. Linea rostro-dorsalis concava. à D n. Corpus latitudine 34 ad 31 in ejus longitudine absque pinna caudali. Macula 2 D postscapularis violacea. Cirri pinnae analis radios anteriores attingentes. Kryptopterichthys palembangensis Blkr. b. Corpus altitudine 3% ad 4 in ejus longitudine absque pinna caudali. Macula postscapularis nulla. Cirri pinnae analis 2m vel 3" quartam partem attingentes Kryptopterichthys lais Blkr. c. Corpus altitudine 4 ad 43 in ejus longitudine absque pinna caudali. Macula postscapularis violacea. Cirri vulgo ventrales rarius analem attingentes. Kryptopterichthys bicirrhis Blkr. JI. Caput 54 circiter in longitudine totius corporis. Linea rostro-dorsalis declivis rectiuscula. a. Corpus altitudine 42 circiter in ejus longitudine absque pinna caudali. Macu- la postscapularis nulla. Cirri pinnae analis 2™ tertium partem attingentes. Kryptopterichthys macrocephalus Blkr. 290 Kryptopterichthys palembangensis Blkr, Atl. Silur. tab. XLII fig. 3. Palembangsche Gladrug. Kryptopterichth. corpore elongato vel subelongato compresso, latitudine 2 ad 2 et paulo in ejus altitudine, altitudine 3} ad 3! in ejus longitudine absque, 4? ad 4 et paulo in ejus longitudine cum pinna caudali; capite depresso, acutiusculo, 53 ad 6 in longitudine corporis absque, 62 ad 7 et paulo in longitudine corporis cum pinna caudali; altitudine capitis 1} circiter, latitudine 12 ad 1! in ejus longitudine; altitudine capitis supra angulum oris 21 ad 2} in ejus longitudine; oculis posteris magis deorsum quam sursum spectantibus, diametro 21 circiter in longitudine capitis, superne minus quam inferne distantibus, diametro 1 et paulo ad 1j a se invicem remotis; linea rostro-dorsali vertice concava nncha convexa; scuto capitis suleo longitudinali eristam interparietalem trigonam brevem acutam sulco percursam attingente toto diviso; rostro depressiusculo convexo linea anteriore obtuse rotundato; naribus anterioribus rostri margini approximatis brevi-tubulatis; maxilla superiore maxilla inferiore paulo longiore et latiore; dentibus parvis acutis pluriseriatis subaequalibus, maxilla superiore in vittam se- milunarem, maxilla inferiore in vittam formam ferri equini subreferentem, vomerinis in thur- mam parvam vix longiorem quam latam dispositis; cirris gracilibus pinnae analis radios anteriores attingentibus vel fere attingentibus; rictu duplo circiter latiore quam longo, longi- tudine 3} ad 4 in longitudine capitis; labiis gracilibus; mento poris conspicuis nullis; oper- culo carinis conspicuis nullis; osse humerali brevi obtuso rotundato; linea laterali recta tubulis contiguis notata; axilla poro mucoso conspicuo nullo; pinna dorsali filiformi e filo oculo vix breviore et radiis 2 vel 1 rudimentariis filo contiguis composita; pinnis pectoralibus acutius- culis vel obtusiuseulis convexis capite multo longioribus, spina gracili parte ossea capite paulo vel vix longiore postice denticulis nullis vel ope lentis tantum conspicuis; pinnis ventralibus parvis rotundatis pectoralibus plus quadruplo brevioribus; anali eapite quadruplo circiter lon- giore ante basin pinnae caudalis desinente; caudali profunde incisa lobis acutis superiore inferiore paulo longiore 5! ad 53 in longitudine corporis; colore corpore superne dilute olivascente- hyalino, inferne margaritaceo; regione postscapulari macula rotunda violacea quasi subcuta- nea; pinnis flavescente-hyalinis fusco plus minusve arenatis. B. 8 vel 9. D. fil. 1 et2 vel 1 rudim. P. 1/11 vel 1/12. V. 1/5. A. 61 ad 70. C. 1/15/1 et lat. brev. Syn. Silurus palembangensis Blkr, Diagn. beschr. vischs. Sumatra Tient. I ad IV, Nat Tijdschr. Ned. Ind. III p. 584. Hab. Sumatra (Palembang, Lahat), in fluviis. Longitudo 7 speciminum 180" ad 169". Aanm. De hier beschrevene Kryptopterichthys staat in verwantschap tusschen Kryptopterichthys bieirrhis en Kryptopterichthys lais. Van eerst- genoemde soort verschilt zij door veel hooger ligchaam en meer hol pro- fiel, van laatstgenoemde insgelijks door hooger ligchaam, kortere voeldra- den en de aanwezigheid eener ronde violette achterschouderstreekvlek. 291 Terwijl ik Kryptopterichthys bicirrhis van alle drie groote Soenda- eilanden heb ontvangen, is mij onderwerpelijke soort slechts van Sumatra's oosthelft, Kryptopterichthys macrocephalus slechts van Suma- tra’s westhelft en Kryptopterichthys lais slechts van Borneo geworden. Het schijnt alzoo dat de drie laatstgenoemde soorten tot Borneo of Sumatra beperkt en daaraan eigen zijn. Kryptopterichthys laïs Blkr. Atl. Silur. tab. XLII fig. 2. Borneosche Gladrug. Kryptopterichth. corpore subelongato vel elongato compresso, latitudine 2 et paulo in ejus alti- tudine, altitudine 4 ad 3; in ejus longitudine absque, 5 ad 42 in ejus longitudine cum pin- na caudali; capite depresso acutiusculo 54 ad 6} in longitudine corporis absque, 7 fere ad 7} in longitudine corporis cum pinna caudali; altitudine capitis 12 ad 11, latitudine 11 ad 1i in ejus longitudine; oculis posteris magis deorsum quam sursum spectantibus, diametro 2} circiter in longitudine capitis, superne minus quam inferne distantibus , diametro 1! ad 1; a se invicem remotis; linea rostro-dorsali capite et nucha valde concava; scuto capitis sulco longitudinali cristam interparietalem trigonam brevem acutam sulco percursam attin- gente toto diviso; rostro depressiusculo convexo, linea anteriore obtuse rotundato; naribus distantibus anterioribus margini rostri anteriori approximatis brevi-tubulatis; maxilla superiore maxilla inferiore paulo longiore et latiore; dentibus acutis parvis pluriseriatis subaequalibus , maxilla superiore in vittam parum curvatam, maxilla inferiore in vittam formam ferri equini subreferentem, vomerinis in thurmam brevem dispositis; cirris gracilibus 2" vel 3° quartam partem pinnae analis attingentibus; rictu duplo circiter latiore quam longo, longitudine 31 ad 4 in longitudine capitis; labiis gracilibus; mento poris conspicuis nullis; operculo carinis conspieuis nullis; osse humerali brevi obtuso rotundato; linea laterali recta tubulis contiguis notata; axilla poro mucoso conspicuo nullo; pinna dorsali filiformi e filo oculo vix breviore et radiis 3 ad 1 brevissimis radimentariis filo contiguis composita; pinnis pectoralibus acu- tiuseulis vel obtusiusculis convexis capite multo longioribus, spina gracili parte ossea paulo breviore denticulis nullis vel ops lentis tantum conspicuis; ventralibus parvis rotundatis pectoralibus plus quadruplo brevioribus; anali capite quadruplo circiter breviore, ante basin pinnae caudalis desinente; pinna caudali profunde incisa lobis acutis subaequalibus 5! ad 6 et paulo in longitudine totius corporis; colore corpore superne olivascente-hyalino, inferne margaritaceo; pinnis flavescente-hyalinis fusco plus minusve arenatis. B 8 vel 9: D. fil. 1 et 8 ad 1 rudim. P. 1/10 vel 1/11. V. 1/5? A. 58 ad 66. C. 1/15/1 et lat. brev. Syn. Silurus lais Dlkr, Vijfde Dijdr. ichth. Borneo, Nat. Tijdschr. Ned. Ind. II p. 423. Hab. Borneo (Sambas, Bandjermasin, Kahajan), in fluviis. Longitudo 3 speciminum 75” ad 125”. ~ 292 Aanm. Deze soort is opmerkelijk door hare physiognomie, te weeg gebragt door de holle snuitruglijn en door den nog achter den rug- vindraad stijgenden rug, die daardoor een als gebogcheld voorkomen heeft. Zij is na verwant aan Kryptopterichthys bicirrhis doch onder- scheidt zich daarvan nog, behalve door haar 1m het oog vallend eigen- aardig profiel, door hooger ligehaam en langere voeldraden en afwe- zigheid van achterschouderstreekvlek. Wat haar profiel betreft nadert zij meer tot Kryptopterichthys palembangensis, doch zij verschilt ook daarvan genoegzaam door slanker ligchaam, langere voeldraden en afwezigheid der bovenoksel- of achterschouderstreek vlek. Kryptopterichthys bicirrhis Blkr. Atl. Silur. tab. XLII fig. 1. Tweedra- dige Gladrug. Kryptopterichth. eorpore subelongato vel elongato compresso, latitudine 1i ad 2 in ejus altitudine, altitudine 42 ad 4 in ejus longitudine absque, 5! ad 4% in ejus longitudine cum pinna eaudali; capite depresso acutiusculo 6 ad 61 in longitudine corporis absque, 7 et paulo ad 8 in longitudine corporis eum pinna caudali; altitudine capitis 1! ad 17, latitu- dine 13 ad 1! in ejus longitudine; altitudine capitis supra angulum oris 23 ad 2} in ejus longitudine; oculis posteris magis deorsum quam sursum spectantibus, diametro 2! ad 3 in longitadine capitis, superne minus quam inferne distantibus, diametro 1l circiter a se invicem remotis; linea rostro-dorsali declivi vertice tantum concaviuscula ; scuto capitis sulco longitudinali eristam interparietalem trigonam brevem acutam sulco percursam attingente toto diviso; rostro depressiuseulo convexo linea anteriore obtuse rotundato; naribus distantibus anterioribus rostri margini anteriori approximatis brevi-tubulatis; maxilla superiore maxilla inferiore paulo longiore et latiore; dentibus parvis acutis pluriseriatis subaequalibus, maxilla superiore in vittam semi- lunarem, maxilla inferiore in vittam formam ferri equini subreferentem , vomerinis in thurmam brevem vix longiorem quam latam dispositis; cirris gracilibus capite multo longioribus vulgo ventrales rarius analem attingentibus; rictu duplo cireiter latiore quam longo, longitudine 31 ad 4 in longitudine capitis; labiis gracilibus; mento poris conspicuis nullis; operculo carinis conspicuis nullis; osse humerali brevi obtuso rotundato; linea laterali recta tubulis contiguis notata; axilla poro mucoso conspicuo nullo; pinna dorsali filiformi e filo oculo vix breviore et radiis 2 vel 1 rudimentariis filo contiguis composita; pinnis pectoralibus acutiusculis vel obtusiuseulis convexis capite multo longioribus, spina gracili parte ossea capite vulgo paulo breviore postiee denticulis vix conspicuis; pinnis ventralibus parvis rotundatis psctoralibus quadruplo ad quintuplo brevioribus; anali capite quadruplo circiter longiore, ante basin pinnae caudalis desinente; pinna caudali profunde incisa lobis acutis subaequalibus 5} ad 6 in lon- gitudine corporis; colore corpore superne dilute olivascente-hyalino, inferne margaritaceo; 293 regione postscapulari macula rotunda violacea quasi subcutanea; pinnis flavescente-hyalinis fus- co plus minusve arenatis. Synon. Silurus bicirrhis CV. Poiss. XIV p. 272 tab. 411, Blkr Verh. Bat. Gen. XXI, I Sil. bat. p. 20, Nieuwe Bijdr. ichth. Born. Nat. Tijds. Ned. Ind. I. p. 271. Silure à deux fils CV. Poiss. XIV p. 272 tab. 411. Limpok Mal. Datav. Hab. Java (Batavia, Gempol), in fluviis. Sumatra (Padang), in fluviis. Borneo (Bandjermasin, Sambas, Sintang), in fluviis. Longitudo 25 speciminum 88” ad 157". Aanm. Ik bezit van deze soort thans eene groote rei voorwerpen in uitmuntenden toestand van bewaring, welke mij toegelaten hebben haar naauwkeuriger te beschrijven dan mij vroeger mogelijk was. De afbeelding van den heer Valenciennes is blijkbaar naar een door wijn- geest ingekrompen en verkleurd exemplaar genomen, waardoor het doorschijnende en gladde van den visch daar niet teruggegeven is kunnen worden. De soort is ekonomisch van geene belangrijkheid. Hoogst enkele keeren wordt zij te Batavia in talrijke individuën aangetroffen en aan een dier vangsten, in een bijtakje van de rivier Tjiliwong, heb ik mijne meeste voorwerpen te danken. Overigens is de soort de meest verbreide van haar geslacht. Zij leeft zoowel in Oost-Java als in West-Java en zoowel op Sumatra als op Borneo, op welk laatste eiland zij evenzeer in het oostelijke als in het centrale en westelijke gedeelte voorkomt. Kryptopterichthys macrocephalus Blkr. Atl. Silur. tab. XLI fig. 2. Grootkoppige Gladrug. Kryptopterichth. corpore elongato compresso, latitudine 2 circiter in ejus altitudine, alti- tudine 44 circiter in ejus longitudine absque, 5} circiter in ejus longitudine cum pinna caudali; capite depresso acutiusculo 5 et paulo in longitudine corporis absque, 6 et paulo in longitudine corporis eum pinna caudali; altitudine et latitudine capitis 1) circiter in ejus longitudine; altitudine capitis supra angulum oris 24 circiter in ejus longitudine; oculis posteris, non magis deorsum quam sursum spectantibus, diametro 3 circiter in longitudine capitis, superne non minus quam inferne distantibus, diametro li circiter a se invicem re- motis; linea rostro-dorsali declivi rectiuscula; scuto capitis sulco longitudinali cristam inter- 294 parietalem trigonam acutam brevem sulco percursam attingente toto diviso; rostro depressi- usculo convexo, linea anteriore obtuse rotundato; naribus distantibus anterioribus rostri mar- gini anteriori approximatis brevi-tubulatis; maxilla superiore maxilla inferiore paulo longiore et latiore; dentibus parvis acutis pluriseriatis subaequalibus, maxilla svperiore in vittam parum curvatam subsemilunarem, maxilla inferiore in vittam formam ferri equini subreferentem, vomerinis in thurmam parvam longiorem quam latam dispositis; cirris gracilibus pinnae ana- lis 2™ tertiam partem attingentibus; rictu minus duplo latiore quam longo, longitudine 3! circiter in longitudine capitis; labiis gracilibus; mento poris conspicuis nullis; operculo carina lata obtusa basin pinnae pectoralis versus spectante bipartito; osse humerali brevi obtuso ro- tundato; linea laterali recta tubulis contiguis notata; axilla poro mucoso conspicuo nullo; loco pinnae dorsalis filo simplice oculo non vel paulo longiore; pinnis pectoralibus obtusius- culis convexis capite non vel vix longioribus, spina gracillima parte ossea capite multo bre- viore denticulis nullis vel ope lentis tantum conspicuis; ventralibus rotundatis pectoralibus plus triplo brevioribus; anali capite paulo plus triplo longiore ante basin pinnae caudalis desinente ; caudali profunde incisa lobis acutis 6 circiter in longitudine totius corporis; colore cor- pore superne olivaceo, inferne margaritaceo; pinnis flavescente-hyalinis; corpore pinnisque ubique fere fusco dense arenatis. B. 9. D. fil. 1 simpl. P. 1/10. V. 1/5. A. 52 vel 53. C. 1/15/1 et lat. brev. Hab. Sumatra? (Padang?), in fluviis. ofi Longitudo speciminis unici 113". Aanm. Het voorwerp, hierboven beschreven, is reeds lang in mijn bezit en was vroeger door mij, zonder nader naauwkeurig onderzoek, gevoegd bij mijne voorwerpen van Kryptopterichthys bicirrhis. Ik weet mij niet juist meer te herinneren van waar ik het ontvangen heb, maar meen toch dat het mij eenige jaren geleden door mijnen vriend den heer M. Th. Reiche van Padang is toegezonden geworden. Bij een nader onderzoek van mijne voorwerpen van genoemde soort bevond ik, dat de hier beschrevene zeer zeker eene van Kryptopterich- thys bicirrhis verschillende soort is en dat zij zich evenmin laat vereenigen met eenige der overige daaraan verwante soorten. Zij onderscheidt zich voornamelijk door haren betrekkelijk grooten kop, doch ook nog door meer- dere andere teekenen, gelegen in de nagenoeg regte profiellijn, de lange voeldraden, den betrekkelijk korten borstvindoorn, enz. De betrekkelijke lengte van het beenige gedeelte van den borstvindoorn bij Kryptopte- richthys kan de bepaling der soorten eenigzins vergemakkelijken. Bij onderwerpelijke soort is die doorn veel korter dan de kop, terwijl hij bij Kryptopterichthys bicirrhis en Kryptopterichthys lais slechts 295 weinig korter en bij Kryptopterichthys palembangensis zelfs langer dan de kop is. Ik heb echter van dit kenmerk in het analytisch over- zigt der soorten geen gewag gemaakt, omdat ik het voorloopig als nog niet zeker genoeg beschouw, daar, zooals bekend is, de lengte der vindoornen bij de Siluroïden in het algemeen, binnen zekere grenzen, vrij aanmerkelijk bij eene zelfde soort kan verschillen. Hemisizurus Blkr. Hoocruc. Pinna dorsalis nulla. Pinnae analis et caudalis non unitae. Cirri 2, supramaxillares. Dentes acuti, breves, maxillis pluriseriati, vomerini in thurmas 2 ovales distantes collocati. Membrana branchiostega ra- diis 9 ad 13. Membrana interbranchialis profunde incisa. Oculi cute cephalica velati, subposteri. Nares anteriores tubulatae. Os termi- nale. Aanm. In mijne vroegere beschrijving der soort, naar welke het geslacht Hemisilurus is opgesteld, beschreef ik foutievelijk 4 voel- draden, zijnde ik door den minder goeden toestand van bewaring der kophuid van het eenige mij toen beschikbare voorwerp misleid ge- worden inde herkenning der onderkaaksdraden, als hoedanig ik van de huid losgescheurde dunne lapjes of draden moet hebben aangezien, ver- mits bij een later in mijn bezit gekomen, uitmuntend bewaard, voor- werp, geen spoor van onderkaaksdraden te herkennen is. Het geslacht Hemisilurus onderscheidt zich door zijnen habitus reeds zoodanig van alle andere geslachten der Schilbeïnen, dat men het reeds aan zijn’ hoogen rug zou kunnen herkennen. Meer wezenlijke gene- rische karakters zijn evenwel gelegen in het tandenstelsel, de volstrek- te afwezigheid van rugvin en de aanwezigheid van slechts twee voel- draden. Door de volstrekte afwezigheid van rugvin is Hemisilurus verwant aan de geslachten Micronema en Phalacronotus, doch het heeft een’ ge- heel anderen habitus, terwijl bij de geslachten Micronema en Phala- eronotus de ploegbeenstanden in een’ onverdeelden dwarschen band zijn geplaatst. 296 Door de schikking der ploegbeenstanden in twee van elkander ver- wijderde groepjes herinnert Hemisilurus de geslachten Wallago, Be- lodontichthys en Pseudosilurus, doch afgescheiden daarvan, dat de bijzonderheden dier schikking en der grootte en gedaante van die der genoemde geslachten nog verschillen, sluit de afwezigheid van rugvin het zeer bepaald buiten ze, evenzeer als de aanwezigheid van slechts twee voeldraden. De eenige mij tot nog toe bekende soorten van Herisilurus zijn Hemisilurus heterorhynehos en Hemilurus schilbeides. Zij verschillen nog aanmerkelijk van elkander en laten zich door volgende kenmer- ken gemakkelijk van elkander onderkennen. I. Rostrum subtruncatum. Oculi 44 ad 5 in longitudiue capitis. Cirri oculum at- tingentes. A. 90 ad 93. Hemisilurus heterorhyachos Ulkr. 1l. Rostrum valde depressum. Oculi 24 in longitudine capitis. Cirri pinnam ana- lem attingentes A. 65 ad 67. Hemisilurus schilbeides Bikr. Hemisilurus heterorhynchos Blkr. Atl. Silur. tab. XLV fig. 2. Vreemd- bekkige Hoogrug. Hemisil. corpore elongato compresso, latitudine 2} circiter in ejus altitudine, altitudine 43 ad 5 fere in ejus longitudine absque, 5; ad 5} in ejus longitudine cum pinna caudali; capite depressiusculo compresso 6 ad 5? in longitudine corporis absque, 7 fere ad 6% in longitudine corporis cum pinna caudali; altitudine capitis 1} ad 15, latitudine 2 circiter in ejus longitudine; oculis subposteris, diametro 4! ad 5 in longitudine capitis, diametro 1 et paulo ad 1} distantibus; linea rostro-dorsali fronte et vertice concava , nucha valde convexa; scuto capitis suleo longitudinali cristam interparietalem valde gracilem intrante toto diviso; rostro subtruncato linea anteriore obtusissime rotundato; naribus anterioribus rostri apici ap- proximatis tubulis bene conspieuis ; maxillis subaequalibus, superiore inferiore vix longiore; ore terminali; dentibus maxillis multiseriatis acutis parvis subaequalibus confertis, maxilla su- periore in vittam curvatam subrectangulam, maxilla inferiore in vittam formam ferri equini referentem dispositis; dentibus vomerinis parvis acutis in thurmas 2 distantes rotundatas pupilla _ minores collocatis; cirris propinquitate tuborum nasalium insertis, gracilibus , oculum attingen- tibus; labiis latis membranaceis; mento medium versus poris 2 conspicuis distantibus; operculo 297 carina mediana obtusa basin spinae pectoralis versus spectante bipartito; osse humerali brevi apice rotundato; linea laterali recta simplice tubulis contiguis notota; poro axillari mucoso nullo conspicuo; loco pinnae dorsalis tuberculo parvo subcutaneo; pinnis pectoralibus acu- tiusculis vel obtusiusculis capite non vel vix brevioribus, spina gracili compressa parte ossea leviter denticulata; pinnis ventralibus acutis vel acutiuscule rotundatis pectoralibus plus duplo brevioribus ; anali capite plus quadruplo longiore ante basin pinnae caudalis desinente; cau- dali usque ad basin fere incisa lobis acutis subaequalibus 72 ad 8 et paulo in longitudine totius corporis; colore corpore dorso olivaceo, lateribus superne olivascente, inferne marga- ritaceo; pinnis flavescente-hyalinis plus minusve fusco arenatis; anali parte carnosa argentea vel margaritacea. Ber vel aise Diy Oe Pe IA ve VAR S ARO O Nad SRC RIVALS et lat. brev. Synon. Wallago heterorhynchos Blkr, Nieuwe Tient. Vischs. Sumatra, Natuurk. Tijdschr. Ned. Ind. V p. 514. Hab. Sumatra orientalis (Palembang, Moarakompeh), in fluviis. Longitudo 8 speciminum 241" ad 326”, Aanm. Ik bezit van onderwerpelijke soort drie voorwerpen, het eene gevangen te Moarakompeh, de beide andere te Palembang. De soort schijnt op beide plaatsen zeldzaam te zijn. Hemisilurus schilbeides Blkr. Atl. Silur. tab. XLII fig. 4. Schilbedch- tige Hoogrug. Phalacron. corpore elongato compresso, latitudine 2! circiter in ejus altitudine, altitudine 33 ad 4L in ejus longitudine absque, 4! ad 5 et paulo in ejus longitudine eum pinna cau- dali; capite valde depresso, non compresso, acuto, 64 ad 7 in longitudine corporis absque, 7$ ad 85 in longitudine corporis cum pinna caudali; altitudine et latitudine capitis 1! fere in ejus longitudine; altitudine capitis supra angulum oris 3 fere in ejus longitudine; oculis posteris, diametro 21 circiter in longitudine capitis, superne magis quam inferne distantibus , diametro 1 et paulo a se invicem remotis; linea rostro-dorsali capite nuchaque antice valde concava; scuto capitis sulco longitudinali eristam interparietalen trigonam brevem acutam sulco percursam attingente toto diviso ; rostro valde depresso linea anteriore obtuse rotundato; nari- bus distantibus anterioribus rostri margini anteriori approximatis brevi-tubulatis; maxillis ae- qualibus; dentibus acutis pluriseriatis parvis subaequalibus, maxilla superiore in vittam se- milunarem, maxilla inferiore in vittam formam ferri equini subreferentem, vomero-palatinis in thurmulas 2 minimas parum distantes dispositis; cirris gracilibus pinnae analis radios an- teriores attingentibus: rictu duplo circiter latiore quam longo, longitudine 4 circiter in lon- gitudine capitis; labiis angulum oris versus latis; mento poris conspicuis nullis; operculo carina conspicua nulla; osse humerali brevi obtuso rotundato; linea laterali recta tubulis contiguis notata; axilla poro mucoso conspicuo nullo; loco pinnae dorsalis tuberculo nullo conspicuo; pinnis pectoralibus obtusiusculis convexis capite longioribus, spina gracili parte 38 298 postoculari multo longiore postice denticulis ope lentis tantum conspicuis; pinnis ventralibus rotun- datis pinnis pectoralibus plus quadruplo vel quadruplo circiter brevioribus; anali capite quintuplo longiore ante basin pinnae caudalis desinente ; caudali profunde incisa lobis acutis inferiore superio- re vix longiore 6 circiter in longitudine totius corporis; colore corpore superne dilute olivascente- hyalino, inferne margaritaceo; pinnis flavescente-hyalinis fusco plus minusve arenatis. B. 9 vel 10. D. 0. P. 1/12. V. 1/5? A. 65 ad 67. C. 1/15/1 et lat. brev. Habit. Sumatra (Palembang), in fluviis. Borneo (Bandjermasin), in fluviis. Longitudo 2 speciminum 0620602995 Aanm. Deze Hemisilurus wijkt in meerdere opzigten belangrijk vam Hemisilurus heterorhynchos af. Hier is zelfs geen spoor van rugvin meer te ontdekken, ontbrekende er zelfs het rugvinknobbeltje, wat bij de andere soort, alsook bij de soorten van Micronema en Phalaerono- tus, een beginsel van rugvin aanduidt. Bovendien zijn de voeldra- den buitengewoon lang, terwijl zij bij Hemisilurus heterorhynchos veel korter dan de kop zijn. Overigens is de onderwerpelijke soort even opmerkelijk door haar zeer hol profiel, hetwelk het geslacht Schilbe herinnert, terwijl de stralen van kieuwvlies en van borstvin- nen en aarsvin er minder talrijk zijn. Het getal der buikvinstralen heb ik bij mijn voorwerp niet met zekerheid kunnen bepalen, doch ik heb er in geen geval meer kunnen zien dan 6 (1/5). Den soortnaam heb ik aan de overeenkomst in habitus met Schilbe ontleend. Ik ontving deze soort reeds geruimen tijd geleden, met een aan- tal voorwerpen van Kryptopterichthys lais, van Bandjermasin, en zeer onlangs ook van Palembang. Zij schijnt op verre na niet de grootte te bereiken van Hemisilurus heterorhynchos. MicroxEMA Blkr, KLEINDRAAD. Pinna dorsalis nulla. Pinnae analis et caudalis non unitae. Cirri 4, supramaxillares et inframaxillares. Dentes acuti pluriseriati, maxillis in vittam eurvatam, vomero-palatini in vittam transversam non in- terruptam dispositi. Membrana branchiostega radiis 12 ad 14. Mem- brana interbranchialis profunde incisa. Oculi cute cephalica velati, posteri. Nares anteriores tubulatae. Maxilla inferior ante maxillam superiorem prominens. 299 Aanm. Behalve de soorten van Hemisilurus voeden de Soenda-eilan- den nog meerdere andere soorten van Schilbeïnen, bij welke de rug- vin geheel ontbreekt. Van die soorten zijn mij tot heden toe zes be- kend geworden. Zij hebben alle verwantschap met elkander, een’ neergedrukten kop en snuit, achterstaande oogen, onverdeelden band ploegbeenstanden, vrije aarsvin, diep gespletene tweekwabbige staart- vin, hol profiel, en, op eene uitzondering na, de onderkaak voor de bovenkaak uitpuilende. Ik zou ze ook onder een enkel geslacht hebben gebragt, ware het niet dat 2 der 6soorten, behalve de boven- kaaksdraden ook onderkaaksdraden bezaten, welke bij de vier andere soorten geheel ontbreken. De kenmerken, in het aantal voeldraden gelegen, zijn bij de Siluroïden in het algemeen toch van hoogere waarde dan men algemeen genegen was aan te nemen, zooals ik ook reeds op meerdere plaatsen heb doen zien, doch ik erken, datzij in het onderwerpelijke geval mij voorkomen niet het gewone gewigt te bezitten, omdat zij niet vergezeld zijn van andere kenmerken, aan wel- ke men eene generische waarde zou mogen toekennen. Indien ik hier alzoo de vierdradige en de tweedradige soorten tot twee verschillende geslachten breng, is het in dit geval meer ter wil- le van de konsekwentie in de doorvoering van een beginsel dan om- dat ik genoeg overtuigd ben van de natuurlijkheid dier beide ge- slachten. Onder Mieronema dan begrijp ik de beide soorten met vier voel- draden, welke ik reeds eenige jaren geleden onder de namen Si- lurus micronema en Silurus hexapterus heb beschreven. De voeldra- den zijn bij beide soorten zeer dun en kort en die der onderkaak zelfs zoo fijn, dat men ze niet opmerkt wanneer men ze niet met zorg opzoekt. Deze rudimentaire toestand der onderkaaksdraden is eene reden te meer, waarom ik aarzel, het geslacht Mieronema als natuur- lijk te beschouwen of liever, waarom het twijfelachtig is of Mieronema en Phalacronotus als twee verschillende geslachten zijn aan te nemen. Beide mijne soorten, hoezeer in algemeenen bouw zeer na aan elkander verwant, verschillen nog zeer wezenlijk. De hoofdtrekken dier verschillen blijken uit ondervolgend schema. 300 I. Vitta dentium vomerina recta brevis. Caput 61 ad 7 in longitudine corporis abs- que pinna caudali. P. 1/16 vel 1/17. A. 74 ad 83. Micronema hexapterus Blkr. II. Vitta dentium vomerina semilunaris palati totam latitudinem occupans Caput 53 circiter in longitudine corporis absque pinna caulali. P. 1/12 vel 1/13. A 93. Micronema typus Blkr. Micronema — typus Blin, Atl Suilurc tabs XLV dfe 2 Gewone Klein- draad. Micron. corpore elongato compresso, latitudine 1} circiter in ejus altitudine, altitudine 4! ferein ejus longitudine absque, 5 fere in ejus longitudine cum pinna caudali; capite de- presso acuto 53 circiter in longitudine corporis absque, 63 ad 6j in longitudine corporis cum pinna caudali; altitudine capitis 1$ circiter, latitudine 1! circiter in ejus longitudine; altitudine capitis supra angulum oris 3 circiter in ejus longitudine; oculis posteris diametro 5 circiter in longitudine capitis, diametris 2} circiter distantibus; linea rostro-dorsali capite concava, nucha convexa; scuto capitis sulco longitudinali cristam interparietalem gracilem lanceolatam basi eoaretatam sulco percursam attingente vel fere attingente toto vel toto fere diviso; rostro valde depresso, linea anteriore valde obtuse rotundato; naribus distantibus an- terioribus rostri margini anteriori approximatis patulis oblongis vel brevi-tubulatis; maxilla inferiore paulo ante maxillam superiorem. prominente, humili, antice acuta non truncata; den- tibus acutis pluriseriatis subaequalibus valde conspicuis , maxilla superiore in vittam semilu- narem, maxilla inferiore in vittam formam ferri equini referentem, vomero: palatinis in vittam graciliorem vittae dentium intermaxillarium subparallelam dispositis; cirris supramaxillaribus gracilibus oculi partem. posteriorem attingentibus, inframaxillaribus gracillimis cate menti sub angulo oris insertis oculo non vel vix longioribus; rictu. duplo circiter latiore quam longo, longitudine 3! cire ter in longitudine capitis; labiis angulum oris versus latis; mento poris con- spicuis nullis; operculo carma obtusa deorsum spectante bipartito parte posteriore parte an- teriore duplo vel plus duplo latiore; osse humerali brevi obtuso rotundato; linea laterali recta tubulis contiguis notata; axilla poro mucoso conspicuo nullo; loco pinnae dorsalis tuberculo parvo subeutaneo; pinnis pectoralibus acutiusculis convexis capite non multo brevioribus, spina medioeri parte ossea capitis parte postoculari paulo longiore leviter denticulata; pinnis ventralibus acutiusculis convexis pectoralibus plus duplo brevioribus; anali capite quadruplo fere longiore, ante basin pinnae caudalis desinente; caudali profunde ineisa lobis acutis 81 ad 9 circiter in longitudine totius corporis; colore corporesuperne dilute olivaceo, inferne margaritaceo; media basi pinnae caudalis macula rotunda violacea quasi subeutanea; pinnis flavescente-hyalinis fusco plus minusve arenatis Bia DA30B- 1/12 tel IS VERS AC ROS NCIS setalatebrey: 301 Synon. Silurus mieronemus Blkr, Verh. Bat. Gen. XXI, I Silur. batav. consp. p. 18. Limpok Mal. Batav. Hab. Java (Batavia), in fluviis. Longitudo speciminis uniei 920” absque pinna caudali. Aanm. De typische soort van het geslacht Micronema ontdekte ik reeds 13 jaren geleden te Batavia, in een enkel voorwerp. De soort is zoo zeldzaam, dat ik sedert al dien tijd geene voorwerpen meer heb waargenomen. Micronema hexapterus Blkr. Atl. Silur. tab. XLIV fig. 1. Kleinkop- pige Kleindraad. Micron. corpore elongato compresso, latitudine 12 ad 2 in ejus altitudine, altitudine 53 ad 5! in ejus longitudine absque, 64 ad 62 in ejus longitudine cum pinna caudali; ca- pite depresso acuto 64 ad 7! in longitudine corporis absque, 8 fere ad 8! in longitudine corporis cum pinna caudali; altitudine capitis 12 ad 12, latitudine 1! ad 12 in ejus longi- tudine; altitudine capitis supra angulum oris 2} ad 21 in ejus longitudine; oculis postero- inferis diametro 4 ad 5 in longitudine capitis, diametris 2! ad 3 distantibus; linea rostro- dorsali capite concava, nucha convexa; scuto capitis sulco longitudinali cristam interparieta- lem trigonam brevem acutam sulco percursam attingente toto diviso; rostro valde depresso, linea anteriore valde obtuse rotundato; naribus distantibus anterioribus a rostri margine an- teriore sat remotis brevi-tubulatis; maxilla inferiore ante maxillam superiorem valde promi- nente, elevata, antice subtruncata; dentibus acutis pluriseriatis subaequalibus valde conspi- cuis, maxillis in vittam semilunarem, vomero-palatinis in vittam graciliorem transversam non curvatam dispositis; cirris supramaxillaribus gracilibus os humerale superantibus vel oper- cula attingentibus, inframaxillaribus gracillimis cute menti sub angulo oris insertis, capite vulgo paulo longioribus; rictu duplo circiter latiore quam longo, longitudine 3 circiter in longitudine capitis; labiis angulum oris versus latis; mento poris conspicuis nullis; operculo carina obtusa deorsum spectante bipartito parte posteriore parte anteriore duplo vel plus du- plo latiore; osse humerali valde brevi obtuso; linea laterali recta tubulis contiguis notata; axilla poro mucoso conspicuo nullo; loco pinnae dorsalis tuberculo parvo subcutaneo; pinnis pectoralibus latis obtusis rotundatis capite paulo longioribus, spina gracili parte ossea- capitis parte postoculari vix vel non longiore denticulis nullis vel vix conspicuis; pinnis ventralibus rotundatis pectoralibus plus duplo brevioribus; anali eapite quintuplo circiter longiore, ante basin pinnae caudalis desinente vel eae subcontigua; caudali profunde incisa lobis acutis in- feriore superiore longiore 6 ad 6} in longitudine totius corporis; colore corpore superne dilute olivaceo, inferne margaritaceo; pinnis flavescente-hyalinis fusco «plus minusve arenatis; macula caudali nulla. Bve SD MOR G vel Wy Ve ined. a SC love tel ateam. Syn. Silurus hexapterus Blkr, Vierde Bijdr. ichth. Born. Nat. Tijdschr. N. Ind. II p. 203. 902 a Lais puti Mal. Bandjermas. Hab. Borneo (Bandjermasin), in fluviis. Sumatra (Palembang), in fluviis. Longitudo 7 speciminum 145" ad 238". Aanm. Bij het voorwerp naar hetwelk ik in het jaar 1851 deze soort het eerst beschreef heb ik toen de uiterst dunne en afgebro- kene onderkaaksdraden over het hoofd gezien, hoewel ik sedert heb ontwaard dat zij zoowel daar als bij mijne beide andere grootere voor- werpen aanwezig zijn. De soort wijkt in talrijke opzigten van Mi- eronema typus af, zoodat zij zonder twijfel eene verschillende is. Hare kenmerken zijn voornamelijk gelegen in den regten (niet gebogen) aan beide hoeken spits eindigenden band ploegbeensgehemeltetanden , slanker ligchaam, hooge sterk uitpuilende onderkaak, kleinen kop, eenigzins onderstaande oogen, langere voeldraden, korteren borstvin- doorn, talrijker borstvinstralen, aanmerkelijk minder talrijke aarsvin- stralen, enz. PHALACRONOTUS Dlkr. NAAKTRUG. Pinna dorsalis nulla. Pinnae analis et caudalis non unitae. Cirri 2 supramaxillares. Dentes acuti, pluriseriati, maxillis in vittam cur- 'atam, vomero-palatini in vittam transversam non interruptam dis- positi. Membrana branchiostega radiis 14 ad 17. Membrana inter- branchialis profunde incisa. Oculi cute cephalica velati, posteri. Na- res anteriores tubulatae. Maxilla inferior superiore longior. Aanm. Onder de geslachten der Silurichthyoïden zonder rugvin is Phalacronotus gemakkelijk herkenbaar aan de meerreijige op een’ dwarschen onverdeelden band geplaatste ploegbeensgehemeltetanden, zeer platten scherpen snuit, voor de bovenkaak uitstekende onderkaak en de aanwezigheid van slechts 2 voeldraden welke tot de boven- kaak behooren. Hierboven heb ik reeds gezegd, dat het slechts door het laatstgenoemde kenmerk van Micronema verschilt en dat men even goed beide geslachten tot een enkel zou kunnen vereenigen. 