Milton, man and thinker
M Hoe fpoedfg zoa de mensch het aanzQn hiei* verwenfcfaen , M Zoo ik ter juister uur geen beter hem ontfloot? ,» Bat elk mg vrfl misken*, dat alien yoor my beven , „ In 't offer van mg zelv* vhid ik getroost mijne eer. - n Ik fchenk , ondanks hem zelv% den mensch het ware leven , ,» En aan het emd' mijns werks ben ik aHeen nlet meer !'* Het Leven ftaart hem aan met medelgdende oogen ; Het bretdt zgne armen uit, omhetet hem te^r, en fchreit: „ Grootmoedig Redder!"... Maar, reeds is de Dood vervlogen* Hg gaf het Leven met zijn* kus aan de eeuwigbeid. VER- Digitized by^VjOOQlC VERLICHTING. VcrHchting, hoogfbl van l^iet levew, Vonk van het Goddel^k Verihnd , U, eerfte flikkring uit de dieven Van 'tonbeneyeld Vaderiandt- U zing ik , (hitnde op uw* luister , Waar uk een* nacbt vol aaklig duister Nog dwtUng en vooroordeel ftonnt* U 9 die den bUk van (lervelingen Door tombe en grafeerk he£n doec dringcn » £n in den mensch de menschheid vormc. Van hier , Ontaarde I die vermetel Vw toorts aan 'tlicbt der Helle ontfteekt, , En, d*Aardbol boeijende f^n uw' zetel, *t Gezag van deugd en wee verbreekt ; Die bier de goddetyke Reden In dienst der Zinl\|khcid doet treden. Den weHust vormt tot Hoogftc - gocd , En, om ztjn laatfte teug te fmaken, De vonk , die d* Engel kon volmaken , Ons aan het Dier ontwijden docc. Uw valfche glans verblindt flechcs dc oogeii » Als dwaallicbt uit moeras en meer. Wij jutcben , door den fcbijn bedrogcn , . £n ftorten in een* afgrond neftr. liw Digitized by Google 30 VERLICHTING. Uw Vryheid, naauw ten troon gezeten, Verbreekt alloen der driften keten* En roof> en moord-zucht teistren de Aard*; En , onder *t ftraflpos wo6n dier togten , Ontaa^en menfchen in gedrogten, Het h^M buns heHeheii 8€hei^>eis waard' f Van zucht naar valfcbe grootbeid dronken, Maar diep gcvoelloos voor de ichand*. Is 't Measchdom ras zich zdv* ontsonken^ En rijp voor eenen Dwingdand* Hijj r^s^, door uwe toorts omfchenen; Verac^t het meoscbdom om zicb henen. En vest op bunne ichand 'tbewmd; VerGnaadt buone achting , eiscbt bira vreezen » En fiert de borst* ten flaaf v^rwezen* Met ordensband en eereUnt* Daar vliegt de Dood met al de eUende, , Die de aaide ooit zi^, Europa door. Verwoesdng volgt de bdfcbe bende , Ontzetting treedt baar vtoen voor. be inenfcben zijn bem, flechts getallen , Hij ziet ze biij miljoenen vailen. En boonUurht in 't verfteend gemoed. Hij rukt bet kroost van *tnioederbarie, Befpot baar oranen , doemt baar ftnarte , > £n woekert met bet dieibaar bloed. De Godsdienst derft z\jn laatfle waarde. Tot ijdel goocbelfpei verne^rd. I let Monfter wordt als God der Aaide Meer dan de ware God vercerd* Zijn Digitized by Google VERLICfhriNG. Zijn wil vervai^t hdt Horn geweten, Verbamiing , muicbelmoord en keten Venielgen wac z^n* wenk weerftaat. £n wee het hart, dat vr^' durft denken. Zoo odt een enkle z^ner wenken *x Gevoel der menacbfaeid n(^ yeitaadtt Dae vreeslttk lot, zoo vast geklonken Ain fleeds venneeiderende fchand% Wm 'cuwe, aan naam en taal ontzonken, Reeda half vemictlgd , NederUnd I Met gaUiscfa pestvuur in awe adren. Verioren voor de deugd der Vadren, En eerloos op hun heflig graf, Stond gJH een' grond, zoa duur verkregen. Nog grootsch op Tromp en Ruiters cegen, Een* Corficaanfchen Bastaaid af 1 Van bier, Ontaarde I die de Kunsten En Wetenfcbappen dicp verne^rt , En haar, geboeid aan lage gunsten. In fehaauw Tan troonen beedlen leart. Die de Ondeugd 'tmom der Dei^d kunt Icencn » •tGeluk en 'tMisdryf durft vereenen. En *trchaamtk>08 ab verdienste vleit. En om de a&igteHjke leden Den goidel der Bcvalligheden Met eerelooze handen fpreidt. Neen, U, U, Eedle I wil ik zingen. Die *t hart aan God en Deugd verbindt. En ttooit door valTche fclutteringen Het oog des ftervelings verblindt; Die 31 Digitized by Google 32 VERLICHTING. Die hem op 't moeiltjk pad van 't leveb Uw Ueflgk rch^nfel voor doct ziyeven En bij *c gemis des dags vertroosu — 7oo loakc de Maab op ftille wegen Bij zomernacht den Pelgrim tegen, ^ Tot dat de dag in 't Ooscen bloost. Geen kwisdng kcnfcbetst uwe ftralen, Gij leent (leches wat de nood gebiedc, Maar toont, waar wQ in 't llof nog dwalen» Gefta^g een helderer verlchtet. GiS doet op 't hoofd geen .gUmskroon blmken^ Maar hoedt den matten voet voor zuiken , £n ftraalt tot in het harte door. En we6rkaatst zachc oit onzen handel» En (laaft uw prijs hi onzen wandel Op *t Gpdgeheiligd hemeUpoor. ^ Der Deugd, hoe nedrig hier verfcholeii,' Glanst op haar pad uw fchijnfel aan , En waar verdienfte ook om moog* dolen , Gij flikkert op haar (Hlle baan. Maar *t Misdrijf dekt een gruwzaam duister^ Geen troon of fcepter leent het luister, I Of zoo ge een* ftraal om 't mohfter fpreidt^ Verkeert ztjn glans m blikfemfchichten^ . Die vreeslyk *t eerloos hart verlichtei* By *t voorgevoel der Eeuwigheid. Met u is *€ valfche fchoon vervlogen, Daar de Ondeugd hare pa6n me6 tooit^ En de Afgrond toont zich aan onze'opgen^ ^ Hoe digt met rozen overftrooid. Oft Digitized by VjOOQ IC VERLICHtlNa 33 eg vocit temet door wildemisfcn , Miftr doet ons 't regte pad niei misfen, Cebakertd dooi- uw zeekre hahd. En op de hobbeligfte wegen Lachc ons het doel des doortogts tegen, ^ Blaauwt tan de k!m het Vaderland. Gij adelt door de Wetenfchappen En Kunfcen otite levettsbaan. W(f treden moedig langs haar trappen Een hoogere beftemming aan. Wat fldle trots zich moog* vermeten, Uw glorie zetelt in *t geweten; Gij kent gceii grootheid zondcr deugd* Uwe eerkroon 2yj hier min bepereld, 2ij fchittert voor een eedler wereld , En *t vooi^evoel fchenkt hemelvreugd* Gij deelt det Maatibhappij iiw* zegen , £n heiligheid aan 't Huwl\jk med. Daar lacbt bet huislijk heil on^ tegen In* ongeftoorden iielenvree. Daar wordt de deugd met reine handen In *t fchuldloos hart der Ueidepanden Met moederl^kc zorg gephuit* Daar wordt de Vrijheid aangebeden , ' En bloeit door Godsdienst en door 2edeif^ Als eens in 't oude Nederland, Db 2ege moog* Verwinnaars ileren Met eertrophe^n en iauwerkroon , Waar menrcbenbloed druipt van lauwribrcn, Ziet gij Verdelgers in die CJofin, Hurt C Digitized by Google 34 VERLICHTING. Hun roem, befl^oeid met tnoedertraacn^ Doct de eerzon van de tnenschheid tuien, - Wordt van der VcJkren vloek veweld. Hij flechts , die God bier evenaarde , En *t meest geluk verfpreidde op aarde ,. Is bij uw licht de ware Held. G^ derft die ijdie ftikkeringen , Wier wisfeling bet oog misleidt, Maar leert ons naar die w^'sbeid dingen. Die zekef ons ten doel geleidt. Ren Volk , boe trotscb zijn naam moog kitnken » Moog, zonder u, door kunstroem blinken, Het ieent alleen ^^n dwaling glans ; Terwijl een borde van Barbaren, Door op uw eerfte vonk te ftaren, Gods Naam Icest aan 'den bemeltcans. Getuigt bet, Horebs dorre kruinen. In 's werelds vroegen ucbtendftond! Wat licbt blonk van uw barre duinen , Wat ftem klonk eenzaam langs uw' grondf Heel 't aardrijk moog' voor Afgo6n knieien. En Zon en Starrenbeer bezielen. En buwen aan bun loop zijn' lot; Hoe fcboon aan uwen reinen bemel Het flikkrcnd Stanenheer ook wemel', Uw Woest^nier aanbidt flecbts God! Uw roem zij de eeuwen doorgeblonken, Atbene I en bl^'ve u ftoorloos bij, Ik zie u in een* nacht verzonken Van ontucht en afgoderij. Uw Digitized by Google VERLICHTING. 35 Vw wysheid moge in Idealen De Zinlijkheid als Deugd doen pralen. En toovren in haar laag gebied ; Zij heelt gecn menfchel^jke nooden , En kent, hij duizend, duizend Goden, Den eenen waren Cod toch niet ! Verlichtingl adem Gods in menrchen, Waar op den aardkloot ooit verfpreid ! Ge ontrukt de grens aan onze wenfchen. En 't fchoon verfchiet woidt eeuwigheid. Te groot voor 't brein van ftervelingen , Verraadt uw oorfprong hooger kringen, Een meer dan menfcbelijken geest. Uw eerfte flikkring , waar ze ook beidde , En 't Menschdom tot zyn Schepper leidde , Is Openbaring Gods geweest. Zij daagde als fcberaering in 't Oosten » J Die 't oog nog lang door nevels zag. En kwam van daar de menschheid troosten, Bij 't uitzigt op ecn fchooner dag, 7Aj rees gefta^g met heller luister, Verdrcef van lieverleA bet duistpr , Dat deeds naar onzen nood verdween; Tot dat het licht b\j (Iroonien ()aalde» En heel den aardkloot overftraalde , Toen jEzus in het vleesch verfcheen, Wat ooit hier menschlyk heil vermeerde , De Rede op nieuw befchonk met kracht, *t Gebied der Zinlykheid vemc6rde, Ilceft j?zus teer ons aangcbragt. C 2 Zij Digitized by Google 36 VERLICHTING. Zij deed bet oog door 't voorbang dringen Oat de aarde fcheidt van hooger kringen , £n bond den djd aan de eeuwigheid. Nu mogt de mensch door wetenfcbappen Naar hoogere volmaking Happen , Door meer dan aardfchen roem gcvlcid* Ging zQ, misvormd, voor de aard verloren, Straks 2onk der middeneeuwetl nacht ; Werd zy , gezulverd', wefir herboren , Met baar rees *t menicbelijk Ceflacbc. Zij deed op nieuw de kennis bloeijen , En duizeud eedle bronnen vioeijen ; Daar zonk een beer van gruwlcn nedr* Haar invloed brak de flaaflcbe kluister, De Vryheid blonk met fiieuwen luister. En *t Menschdom vond zyn' add we6r. De Volken, die aan baar zich wijen, Herr^'zen fcbooner dan weleer, > En diep gezonken Maatfcbapp^en 'Zien met baar d* oudett welvaart wefir. Wat magt noch zegepraal vermogen, De beste wett^ vruchtloos pogen , Blijft ons haar heilr^jke invloed bi5n. Zij vormt en fchraagt den besten Koning, En gunt den Zaalgen ter belooning Het waar geluk zijns Volks te zien. Waar ben ik ? daalt voor fterflijke oogen De bemel op onze aarde nefir? — *k Zie Koningen in 't ftof gebogen Voor aller Vorllen Opperheer • . . • Eu- Digitized by Google V^RLICHTING. 37 Europa's fcbiikbre Gecsfelrocde , V6 helfcbe Staatkunst derft Iiaar hoede, £n flort, vervloekt, in 't eerloos graf; £n in der V<»rsten Kalnnetten Eerbiedigt Vorst en Vdk de wetten. Die jszus aan de Wereld gaf t Verheven Vorstentrits ♦ ! uw waarde Is voor mijn fchaamle Lier te groot« Cods Englen zongen *t heil der aarde, Toen ge uw verbond voor jbzds Hoot. Juicbt 9 Volken ! juicht uw heileeuw tegen ! Slechu 't Evangelie fchenkt den z^en , Zoo lai^ vecgeefe op aard' veriangd. Jqicht, Vorsten! Trponen mogen zinken, De Diadeem zaleeuwig i>Unkcn, Die ge eeos uit jezvs hand ontvangt* 6 Godsdienst , die den menscb verengeh , En hem aan de eeuwigbeid verwanc. Die zin- en geestenwereld ftrengelt Door d' elgen' onverbreekbren band ! Staaf , (laaf aan aller hart uw waarde ! Ach ! zonder U een pi'ooi der aarde , Bedwelmd door waan, misleid door fch^n; Verheft ge ons bovep ftof en ziunen , En Icert ons hier de taak beginnen , Om eens aan God geiijk te zijn. Uw licbt befcbflnt bet eerlijk harte Op 's Werclds donkre kronkelpafin. Het geeft den Eedlen moed hi ihiarte. En lacht hem by het graf nog aan. Het * Oo*lonriik, Prui««cii en Rn$Iand. C3 Digitized by Google 38 VERLICHTING. Hec fchepc den onfpoed hier tot zegen , £en kalm gewetcn a^mt otis cegen , En flrooit nog rozen in den druk ; En waar bier de armod om moog' zwoegen » Zij eet haar broodkorst met geooegen , En ook de hut kent waar geluk ! Bl^f , btyf de Noordftar in onze oogen Op onze togt naar 't Vaderlaiid ! Nooit is» door valfchen fchijn bedrogen, De kiel der hoop met u geftrand. • On^ hart moog belter glans begeeren, Uw licbt zal naar den nood vermeeren , ■ Tot dat ons hooger taak verbeidt , Dan zal de fchoonlle dag ons blinken, De laatfle WQlk voor eeuwig zinken , En 't grootsch verfcbiet wordt zaHgbeid ! I 8 I 6. m HER- Digitized by Google HERINNERING. Uet avondfood j^oek wm de westerkimmen. En we6rkaatst op het woud en op de vekten nefir. De (Hlle maan begint te klimmen. En fpiegelt ztch in, 't efien meer. Hec aaofch^a der natuur vertoont zich kalm en bljjde* Niets roert zich in de (Ireek , Dan *t zacbt gemunnel aan m^n zijde Der halfVerlichte beek, *t Juicbt a! van vreugd b\j 't zoet genot van 't leven, Maar (Hi ontrolc m^n oog een bittre weemoedstraan. Via eeuwige eenzaambeid omgeven , Caapt mij een doode fchepping aan ; Of zoo, oiidanks m^' zelv', *c gevoel me een poos verovert. En mijne fmart misleidt, Het kort genot, dat m^ betoovert. Rust op vetgetelheid. Ik vind ttdi we6r, en feller knaagt de finarte, Nu door beiinringjuui ni^'n vorig beil gewet. En p(jnl^'k klopt m^ *t ledig barte. Door eindeloozen rouw verpiet. CetLgraf, waar eeas in^n ziel, vol zoet genot, voor gniwde, Geeft mtj de hoop nu we^r. Al wat mij aan de fchepinng huwde Zouk in z^n* nacbt ter ne^r. C 4 4 Lief- Digitized by Google 40 HERINNERING. 6 Liefde, band, die zielen zatnenftrengelt^ Haar tnot Natuur vereent en opvoert hoven 't lot| Die ons de kleinfte vreugd verengelc Door iKI eenftemmig nie^genot! De veldroos aan den wand, hat bloemi^en op de beidd, Bi^n wellttst flosder fwl^ f,n vreugd en fmart verfmelten beide Tot zaiig buisl^'k heil. Hoe yreedzaam rolt daar 'c eSsn iev^n hweh , Waar nooit bet ^ne hart dan tU' bet andre iloeg ! Het zij ze julcben, 't zij ze Weenen, Ze zijn altijd zich zeiv' geoo^ flet fcbaars gekerid genpi , die bun dit aanzijjn teelde^ Verboogt eenftemmigbad , En in de tranen bemelt weelde. Die lieide met bun ichrett, Verfcbeuf dien band , en aarde en hemel zinken In 't vreesl^k niet terag, waarUit beo Llefde fthiep. Ceen Lente zal voor hem meer blinken, Dien *t lot tot eenzaam I^en rtep. Pe Jang veriiropte traan, die in zijn oog no perett, Scbreit een verbien bait , j^a becbt zicb aan c^ beetre wereld. Of ftierf van zielefinart, Nu wordt een graf en fonibre kerkgew^Iven , Wat eens natuur hem was in baren zaalgen kdng, Daar teert blj eenzaam op 2^ zelven By eeuwige beiinnering.. Gccn droppel itroo^t, hoe 't bare n$ar troosc ookfafjgefldfmachie^ Komt hem dit aanzijjn bi£n». Dan in de hemelfche gedachte Van fpoedig wederzieu* 6 Avomt- Digitized by Google H£RINNERING. 41 6 Avondr^ood I boe doodsch me uw rust moQg^ wezcn » Toch bangt m^ j^f^che ziel nog tan uw legening. Hoe ztcht tantrekUik was voordezen M(j uwe lieve (chemering ! De dag zonk in de kim met al z^n nood en zorgen M^ onder (til genot. En liefde fpelde ecn fchoonef moigen B^' al den dnmg van 't k>c. Nog zle ik , daar we een bank van zoden deelen , 0ns negentalHg kroost, 6 Dierbare ! om ons be^n* In 't moUig gras met bloemen fpelen» Of om een ku^eii tot ons tre6n. Ceen ramp bragt nog bun vreufd, geen nood bun bl^dfcbap Under, Daar ligt bun finart genas , En vaak een tor of bonte vlinder De wereld voor bun was. Lang bleef 't geluk om onze wonmg zweven. Nooit fchreiden we om een kbid , aan t' ouderbart ontrukt. De rijpe vnicht van 't buwl^ksleven Heeft nog onze Oudenkmi geplukt* Ceen vle^'end uitzigt beeft ons ouderbart bedrogen^ Geen l^loefemknop misleid , En rolde een traan foms uit onze oogen, 't Was die der dankbaarbeid. 6 Scbaduwbeeld van eens zoo zaalge dagen! Waar Ueef 't oorfpronkl^'ke ? Acb ! bet keert tot mij niet we^r Wat zou voortaan me in 't ftof bebagen , Z^' , die 't bezielde » leeft niet meer ! f^acuur m(^e onbewolkt met al baar fcboon me omringen. En bloejjen voor mijn tre^n, Ik dool , bij al baar zegeningen ^ In Qcn woestijn alleen. C 5 Daar Digitized by Google 42 HERINNERING. Daar zie ik mat de zon in 't westen glimmeti , Nog llraaU ze (Uauw te rug op de afgelegde baan , En vriendlijk lacht voq van de kimmen De Dood, gelijk een Engel, aan* Hi\j w^'st me^warig mij in 't iieflijk avondblozen Op nadrend wederzien. Daar draagt rn^n eenzaam pad nog rozen , < £n zaalge tranen vli6n. Een hooger moed bezielt op eens m^'n fchreden •— Ras llaat de laatfte in *t (lof -» dan zinkt de fcheidbooiii ne6r. ' 'k Leef in de toekomst en *t voorieden , Mtjn cegenwoordig is met meer* Ik llaar het finacbtend aan, waar banen niet meer fcbeiden , Geen liefde op graven fcbreic; Daar blijfc bet fchooner mij verbeiden , En is'er eeuwigheid. 6 God! die boop moog' nooit m^n ziel bcgeven. Zoo lang de flroom des tijds nog treurig voor m^ mist; Zij bl^'ve als 't koelQen mij omzweven , Dat eenzaam door dees WOgen zuist* Dan ilrekt een blik op 't graf m^n diep verborgen fmarte Nog vaak ter laafhisbron , En zacbcverteedrend Ikaalt me in 't barte De zinkende avondzon* m IN Digitized by Google IN DEN GRAFKELDER T E N. G. Waar ben ik? Is Op eens de fcbepping mjj oncvloden. Of ben ik* levendig, reeds in 't verbl^f der Dooden? Neen , *k zie alom 'c geMnrocht der Kunst nog om mijj he^n. Be dwaa»faeid van den mensch fpreekt nog uit wand en fteen. De Dood moog* « wat h^ is , hier vreesl\jk openbaren , Be Hoogmoed meldt nog deeds, wat eens z^n dtels waren* Ik poog vergeefs m^n oog op al die pracht te flaan, Een kflle huivering jaagt mij dit manner aan. Ben (tilte » als die des grafs , heerscbt onder dees gewelven. *t ZwQgt alles 00) ro^ been, ik boor alleen mij zeiven , £n de Bcbo, dir, ver^aasd dat ze eens onledig zij, Mqn tre6n te rug kaatst door een binge zuilenrij. 6 Dwaze trotscbheid van vergangbre ftervelingen ! Biyft nog qw valfcbe glans vermolmd gebeente omringen ? Hier torscbt de zerk een kroon , daar prijkt faelmet en zwaard ; Ginds is een roster aan een Veldheerslbif gepaard ; Maar al die ijjdle {Hraal van Voorgeflacht eh Magen Belet Verrpttuig niet aan 't magtloos lijk te knagen , En is baar taak verrigt, acb ! zelfs de vorm zinkt be^n, En niets bl^ft ovrig dan een bandvol ftofs alleen ! Zic Digitized by Google 44 IN DEN GRAFKELDER. 2ie daar den mensch — €n Ii^j , bij durfc een' God zicb aditen , £n mengc eerlang z^'ne asch met de asch van Voorgeflachten ! Vergankl^jkheid , hoe zinkt ge als lood hkr op m^ ne^ ! Ik denk» ik voel mfj naauw, of kw^'n en ben niet meer. Door Tijd en Eeuwigl^eid hier bcurtUngs aangegrepen. Is *t of mij 't bart ontzinkt, de borst wordt toegenepem Mijn ganfche ziel, die naauw 'c gevoel meer we^rfhnd btedt, Beeft op 't gezigt van zoo veel grootheid , zoo veel niet , En waant In *t itof, verFpreid door al de fombre bogcn, Pe reuk te rieken van al de eeuwen, die vervlogen. Te klein voor 't grootscb gevoel, verzinkt haar denkenskracbt. Het fchemert voor haar oog, *t wordc om haar donkre nachc, Z\j ziei , zij hoort niet meer — haar aanzijn zw^'mt daar henen. Zij gnjpt zicb vast aan God , of ware in 't niet verdwenen ! Oneindige! G^, SceuB en Houvast van 't Hedal! Gij z^'t, en in U is, wat was .of worden zaU Als levende in U, voel, bezit iki al :mi)n waarde; Ook in U fluipezi eejism^n llof in *c diepst der aarde. Hoe nietig in m^ zelv' , ik leef in uw gebied, Uw gift heroiiwt U nooit,,en Cij vergeet n^j niet. Ge ontdekt U aan mijn hart — ik denk U, eenwig Wezen ! •k Aanfchouw U in .uw' Zoon, wat zoti ik met Hem vreezen? Daar juicht tot U mijn hart, Vedosfer I uit zyn' nacht — Gij hebt d& oniterflQkheid aan *t beerlfjkst licht gebragt^ 'k Geloof aan uwe trouw , en 't graf do^t mij niet beven^ Ik zie in *t (lof des doods het zaad.van eeuw^ leveo. Ach ! tranen vloe^'en op,mijn.diep verdetf ter ne^x» Wat wasik wonder U? *k had.zeliis.geen uitzigt meer. N^ar uwe liefile.deed mtjn bart op U vertrouwetf , En *t mogt uit sonde en dood op vlekloos leven JGcbouwen. Daar trede ik aan uw band gerust naar 't wiACh^end giflf. En vrolijk.l^ n^jn geest *tbezoedeld kleed sens tfl Dat de Seuwgeest faooend Ugche en met haar w^'sbddjprale , Ik bUjve aan U verkkefii, zoo hug ik adem bale. En Digitized by Google IN DEN GRAFKELDER. 45 En |uich b({ al den boon, dien *k imraer om U lijd*, Dat ge aan uw fmaadl^jk kruis mijn roem en nistpunt zQcl En nu — wat zoete rust daalt in m^*n' boezem ncder ? Vaarwel, gij Schatkist Gods I *k verlaat u vroHjk weder. Eeriang zinkt 00k mfjn flof in *$ tardr^ks koelcn fchoot — Reeds n^i^kc m^n zon bet West, reeds gloelt m^n avondroodi m KORT Digitized by Google KORT EN LANG L E V E N, k^CBB. Yrzz leent ge , 6 Steiyltag ! bij uw kort verUijf op aarde Aan luttle dagen meer eene ingebeelde waarde? Elk wezcn , dat Gods gunst hier eentnaal 't aanzQn gaf , Mat Hij, naar zijnen aard, den juisten leeftijd af. Of waant gij , dat het Haft in zijn ^ndagig leven Hier korter aanzijn , dan den ftervling zy gegeven ? Alom ilaan tijd en taak deeds in verbindtenis. EAi uur is meer voor 't Haft dan ons een jaarkring is. Hij, wien deze aarde niets dan zingenot kon baren, Sterft altijd nog te vroeg , al telt hij honderd jareh ; Maar hij, die 't wit befchiet, waartoe h^* 't licht ontving, Heeft lang gcnoeg geleefd , al ftierf hij jongelfng. •De Tijd rooft vreugde en finart, eens zyn zij zaam vervlogen; Makr de aanwinst van de ziel is boven zijn vermogen. Wat de Eeuwigheid behoort, rukt ons de Tijd niet af; Het fpot niet zijne vlugt , en juicht eens op z^'n graf. Niets , dat een eindpaal heeft , is lang of duurzaam te achten* Zoo wisfelt jaarlijks 't loof , zoo wisfelen geflachten. Met welk een lang verfchiet de mensch op aard' zich vleit, De Onfterflijkheid alleen beflist zijn duurzaamhefd. Op welk een' leven strap wij immer zijn getrcden, ^t Voorleden is een droom , en 't heden deeds voorleden , *t Ver- Digitized by VjOOQIC KORT EN LANG LEVEN. '47 't Verfchiet onzekerbeid , de tockomst flecbts een wenscli ; £en rpel vtn vreugde en fmart is 't Icven van den mensch. Begoochling moog* een poos ons zinl\jk oog verblinden , Eeamaal'befluic een graf, al wat w^ ooit beminden. Wat vloek waar 't aanzijn daar^'zoo niet in 'c eind^ de Dood Me^warig cos de poort der eeuwigbcid ontflooc Daar lost dch *t raadfel op b\j ftoreloos verrukken, Als we al , wat ons onczonk , we^ aan bet barte drukken. Nb eerst Is 't leven doel , geen enkel middel mecr. W^' zien op *t eersc beftaan , als op een fcbimbeeld ne^r , En 't geen betreklijk ons bier kort of lang niogt fcb^nen^ Als droppels in bet Meer der eeuwigbeid verdw^jnen. Stroomt, vreugdetranen I ftroomt b\j al den drang van *t lot, Dit leven, houdt zijn pr^s, onllerfl^'k fchiep ons God I Stroomt, dankbre tranen! ilroomt voor jbzus voeten neder^ Hij gaf aan 't ftof des doods 't verloren leven weder ; En wat de Deugd flecbts boc^, maar meest met fcbiik verbeidt ^ Is voor den Cbristen bier onfeilbre zekerbeid t OP Digitized by Google OP H E T KERSFEEST I 8 I 7. Wat ftemc op eens in^n bare tot lof , En hsh mij boven *t nletlg (fcof , Waar Engteti met mij loveii ? Wat uril (kt vobrgeroel in m^ , Die zachte lieradmelodv » Die uit mijn Citer diingt , en vrolijk i^gt naar bovcn 7 Rijs, vlam, die ni^ den boezem blaaict! Dat aaide en t^d mtfn oog ontzweven I Het groote Feest der Men$cl\^eid naalLt, En gloeit van eeuwig leven t Waar ben ik t — Hier , een hulploos Kind ^ Voor purper, dat het oog vetblindt. In windfelen gewonden; Daar , Englenheeren zonder tal , Die met een hemelscb lof^efchal Aan de aarde zijn geboone , ai juichende , verkonden t Wat nietigbeid , en majeateit ! Een fchaamle Maagd , en Heroellingen I Een Kind, dat in een kribbe fchreic. En Scrafs, die het zingeni Tc. Digitized by Google t)P HET kERSFEESf 49 jTenig, tenig, bedwehnde geest! Geen Engel ±sii^ doorgrondt dit Fee^ti Van wonderen omgeven* Jukh , bevend z^jne vicring an — Wie durft het deukbeeld.i:elfj$ beffaum: Ood met den mensch vere^nd, dees tot Gods troon verfaevenl Hij, wien de Hem^l hulde doet» *t Heelal als Schepper eert en Hoeder, Hij kleedt zich met m^n vleesch en bloed^ £n noemt m^ zQnen Breeder I Verbef, bij *t eindloos Wereldtal, U, Aarde, (tip In 't groot Heelal! Gij mogt uw' Schepper dragen I Juich » Adams fbhuldig nageflacht ! Juich i Menscbdom ! uit uw' donkteii nacbt , Cods Zoon werd ftervting $ God heeft in den mensch behagen t Vetrijs aanbiddingt tot zfln* troon, Al zwgmen woorden en gedachten, God (bhonk der Wereld z^'nen Zoon, IVat durft z^ niet verWachten I Straks bloosde in *t Oost een feh«o«^ ^^ Dan immer Griek of Romer zag| Straks week tiet aaklig duister* De heilzon der Onfterflijkheid Verrees met ilille majefleit, Eti wierp op *t ryk des Doods een* weerglans van haar* lulstei^r Leg, GrQsaardl kahn uw leven af« Uw doodfmart is uw I^tfle fmarte. De roos der hoop bloeit nog aan 't graf ^ En laaft uw zw^'mend harte I Ras Digitized by Google 50 OP HET KERSFEEST. Ras ftnmlde 't eens ontftoken licfat Den bahren atrdkloot in 't gezigt Met onweerfhanbre krachten. En bragt aan 'c onhtrbergziamst obrd * Befchaving en vereedUi^ voort, Die'gmwien weerden en de zeden mild verzacfatten. ^ Nu hief de mensdi zich bove^ 't itof , En wierp den flaafTdten iiluister neder. Hij ftamerde z^ns Scheppers lof » En vond ^jn* oorfprong weder. Al tasten nog in donkfen nacbc Mfljoenen rond van ens Geflacht, Die nachc zal eens verdwijnen* Reeds eflfent Almagt zelf de baan , Reeds ^mc bet fcbittrend fpoor ons ftan» Waar langs bet beerlpst licht de wereld zal befchijnesw Zoo weidt de Dagtoorts langs den top Der bergen de eerfte morgenfbalen ; Maar klimt zii tot haar luister op, Dan fdiitcren ook de dalen. God fprak van z\jn* Genadetroon , En bief de menscbheid in zjjn' Zoon Tot een verheevner orden. Zijn liefde fcbonk dien Zoon aan de Aard' Daar beeft Hem eene Vrouw gebnard , Daar (lond z^n krib en kruis ^ wat moet die aatde eens wordcn I Ja , Eeuw^e I uw onfaalbaar woord Blijft onze boop ten baak veHh'ekken* Eens breekt bet licbt in ftroomen voort» Eens ziU bet d' aaniboom dekken I Dan Digitized by Google OP HEt KERSFEESt. 51 t)an ryst de Khiiibamer omhoog. En fchittSft in del* VoUten oog , Zoo ver er Voikon leven Dan .hoort het Menschdom jszus (teiii , En eert in 't Kind van Bethlehem Heto , die het aan de Deugd en God heeft weeigegeven* Dan blijft voor Moor en Indiaan Noch 't verile (band 2ijn naam verfcholcn ; Dan wapp€t»t zijne Glorievaari Van 'sWerelds beide Polen. l^faar hooger klimt nog jezus eer, £ens knielt de Schepping voor Hem ne^t^ Eens zal 't Heelal Hem prijzen. Wai Werelden Gods Almagt fchiep, Wat Geesten Hy tot aanz^jn riep , ho<3/t jfi^us modt him heil ten hoogllen toppunt r(jzei) I Dan treedt de voile morgen voor. Die nooit we6r avond heeft te vreezen , En God zal , heel de Schepping doof 1 In alien alles wezen t D 2 M^T Digitized by VjOOQIC HET DERDE E E U W F E E S T D E R H E R V O R M I N G. Een zwslrte nacbt lag op de Volken, En Eeuwen vioden doodsch en naar — Daar klonk de Godsitem door de wolken : <» Er zij licht !" — en het Kcht was daar. Oe Heilleer, fiiood door Priesteriagen In fchoolftof en fieradn begraven, Scheen fjHngs voor 't gezond verftand ; Natuut Whxrfat in de Kunflen mede. En gaf der langvertrapte Rede Op nieuw den fchepter in de hand. Wie is die ilervlbig, die op de aarde Op nieuw een Hemelliclit ontfteekc , De menschheid opheft tot baar waarde , En 't eerst liare ijjzren kluisters breekt 7 Columbus nioge op *t (poor der wfnden ^In 't einde een nieuwe wereld vinden^ Zoo lang door zfjn vemuft gedacht ; Decs, groocer, durft zich op z(jn wenken Een zedelijke wereld denken » £a fcbept baar door zijn godenkracbc I Sen Digitized by Google HET EEUWFEEST DER HERVORMING, S3 I £en Monnlk, klein en zonder krachten^ Maar grooter, dan zd'n eeaw, van ziel, Beraamt 't ontwerp in z^n gedachten , Waarvoor de magt der aai:de viel. Nu grijpt zijn hand de weegTchaaL Uijde , i Pe waarhetd ztnkc , hjg kiest haar z(jde , En ziec en kent geen tegenwe^r. Hy wji, , wat ooit hem moge onunoeten , En uitgedoofd zinkc aan z^n voeten De VatikaanTche bUkfem ne£r) Ligt is des Noodlots keten langer Dan *t eindig oog des ftervlings ziet \ Ligt is de vroegefe Eeuw reeds zwaoiger Van 'c geen cen later 't Menscbdom biedt \ Llaar hoe z^n denkkracht nioge ontgloegen , De onmidl^jke oorzaak biyft hem boeijen , Daar dieper doorzigt met hem fpot ; or waagt hijj zich op verdre togcen , Hij zwijmt b^ eeuwige gewrochten , En vmdc geen rustpunt dan in Qodf Zoo kookt Ung in zijjn di^pde kolken De ftof , eer de Etna nog ontbrand;. De rook orahult zijn kruin met wolken En vlammen hupplen om z(jn' rand. Maar flings baist zijn vuurmond open » En glo^nde Lava ftort » bjj 't iloopen Van woud en dorpen, naar bene^« ^u rijst de nood v^n alle zgden , £n de Oceaau, na *t woedendst &ryden« * Vlugt voor de ontembre vuw:2ee heen« D3 Ik Digitized by Google 54 HET DERDE EEUWFEEST Ik bUjf met diepen eeFbfed noemen Uw namen , Zwinglius ! Cal^ ! JLigt ifnogc |e op reiner kennis roemen , Maaf Luther zal mfln Held fteeds zijn. 'k Erken , en jufcb , uw hooge waarde , Gy waart, naar 't plan uws Gods op aarde^^ Een beerHjk werktuig in zijn hand; Maar Luther , van zijne eeuw bet wonder » Oewapend met Gods Almagtsdopder , Vermorfelde ^Iken tfgenffend, Ligt bad, WJ al w vlrjt en zofgen, Oer middeneeu^t^ ijzr^ n^ch^^ . ^ij 't eerfte kriek^q van deq morgen, Een zwarter iluijer aang6bragt, Calvijn moog' l^ng i^q (3^ verllcbten , De Staatzucht deed zijn poging zwichten , £n Rome beerscbte op Frankr^'ks groiyl; Maar Luther, die 4et| a^ond tartte, Trof Hierarchy in 'c lillen^ barte, £n nooit genas zij van die wond. Zoo (hat gerust ^ *t hart der baren , Door yren^Iende ^W^ he^ii, een rots,^ En fpot in 't bamen der gevar©^ Met ft(M*mgeweld en gol^eklot^;^ Maar Citings fcbiet een blikfem neder pn ipl^t baar* De Oceaan keert weder En (lort Tchordondrend op baar ne^r. Hij breekt er dQpr •«» daar zw(jmt baar pogen^ £n van haar vroeger alvermogen Yertoont zij t%^ (^cq ^h^duw meen^. Pat Digitized by Google DER HERVORMING. 55 Pat Staarskimst om baar dod te naadren In fchijn der waarhcid byftaud fchenk', Zfj vormt 66n van de duizend raadren. Die alien draaijen op Gods woik. Of ftofjes fchittren of verkwynen , Of zonnen worden of verdw^nen , Zij voeien zyne ontwerpen uit , En wat zich Koningen beraden, Zij Taken met .htin w^jslle daden Het eeuwig punt van Gods Beauit. t Cij y die , boven list en logen , Voor Staatskunst tan aw' i^igt voldeed. En , even groot in doel als pogen , Met God voor deugd en waar^eid {fa?eed ! Gustaaf Adolf , g^ roem der Helden I De waarheid weende op Lutzens veUien , En booploos rees tot God baar Hem t t Gij vond uw loon in booger kriogen ; , Maar God beboeft geen 0ervelingen , De waarheid zegq««9lt met Hem I Hoe dankbtar klopc mljn birt u tegen , Hervorining ! — tcb I te Ung Oecbis wenscb ! G^ bragt op Aanl' Gods beaten zegen , Gjj fchonkt de Vr^jbeid aan den menscb ! Be Rede , aan boei bij boci ^klonken » Aipi God en aan zicb zelve ontzonkto, Verloor zich op beur donkre baan. G^ deed op eens de morgen glimmen, £i> ijlings biaauwde aan beldre kimmen Haar wc^r haar godlyke oorfproog aan* D4 Voor Digitized by Google S« HEX DERDB EEUWFEEST Vbor ^k begrip de fchool mo<^* twisten* Wat valfche Wijsbegeerte leer' , Schei 't EvangeUe van den Christen » £n ha va'zinkt tot diermensch ne6i> Een vreeslijke Inquifitiekerker Boeit aan Gezag hem daaglijks flerker. En wat de Kerk wil» wordt gdoofd. ' Of dreigt een lic^^tftraal door te dringen, Hij wordt, bg helfche folteringen. In bleed en ttanen uitgedoofd* 6. Evangelie, Bron van vrede ^ En troost, uw godlike afkomst waard* % Gij zinkt, met uw zinkt deugd en rede» G^' rijst, en bekten iieren de Aard\ —. Hoort uit ^en luicl^ der middeneeuwen Dc fiiood vertrapte tnenschheid fchreeuwen, ' Ziet Tempets op haar' fmaad gebouwd , Het Misdrijf op de D^ugd zich wreken» De Zeedl\jkheid naar 't barte (leken , En gruwien vrij^gekocbt voor goud ! Wat -had de komst der w^zc Qriel^en Gewrocbt , Itaaljen ! op uw* grond , Zoo lang nog vloek en bitn de wieken Van 't vrij vemuft aan ketens bond ? Maar naauw mogt jkzus Leer herbloeijen , Of de Aarde wringc zidi uit haar boe^jen, ^n Kunst en Wetenfchap herleeft. Zij fchraagt, bij 't eerfte zegevieren, Al wat de menschheid kan verfiei'en , En d* adel aan haar' geest hergeefc« Ver- Digitized by. Google ^ DER H^RVORMINXJ. $7 Vergeefs verh^ zich 's Ai^roods pogen » Zijn fchrikbre magt wcvdt a^eftre^n I ' God floeg op 't Menschdom gunftige oogjen» £n Kosters eedle kunst verfcheeq* 2ij deed de Rede trlumferen, Vcrkinderde den nacht te keeren , , En trad verljcbting moedig voor. Dees zag baar glans, in dnizend firalen T^nig geka^tsc, deeds fchooner praleQ» £n drong toe in de butten door. Verbeft u vrij in nieuwe woede , . Verdelgers van den yrijen geest t Uw ^atte band ontxinkt de roede , Uw ^vermogen is g«weest. Vergeefa doen zwaard en maitdvurtn £en poos uw fchrikbewind nog ducen , Gecn aardscb geweld voorkomt uw' val* Ziet oic bet bloed , door u vergoten, Alre£ den Heldendrom ODtfproten , Die uw gebted verd^en zaU . ^ De wreedfte, 6 Heetscbzucbt I uwer dolken Oaf u bet Bljgek)of in band, Zvjn valicbe ftnudkroon bMndt de voiken , £n heiligt eenen D^fHngeUnd. Wat kost bet aan de (lervelingcn Dien moorddolk uit uw, vuist te wringen I Hoe traag wordt uw gezag verlloord { Uw lange worstling doet mij ijzen, 'k Zie , Maagdenburg 1 uw vlam nog rijzen , En gruw by Tillij's koelen moord I- D 5 Ja. Digitized by VjOOQ IC 58 HET DRRDE EEUWFEEST Ja , vrceH^f k waart gij , dertig Jaren ! Ben bloedilroom teekende uwen loop; Maar 't oog bl^ft moedig op u ftaren , Uw grbote teelt herfchiep Euroop\ Wat ramp de Menschfaeid moest verduren , Naauw daalt de Vrede in' Munfters muren , Oft ichoonfte licht verving uw' nacht; En 'c bell , reeds eeuwen nu genoten Is uit den zegen voortgefproten, Ons door Hervormtng ^langebragt. Van hier, ontaarde Basterdloten » Die fchaamtloos u Bataveo heet. En 't heeri^'k bloed, voor baar vei^oten. Op dezen heflgea grond vefgeet! G^ (ina«dt met belfche drift in de aadren In baar de beste gift der Vaadren — Of waant uw dwaasbeid *t offer ligt? Niet flechts uw bo<^p% inenfcbenwaarde, Maar ook uw reinst genot op aaide, Z^t ge aau baar zegQanal verpUgt. Wees koel voor dewgd en waarbeid terens, Bl^'f, Beeld uws Gods! aan 't ftof gewijd, Geef tide boop uws beetien levens ^ Voor weeldeteugen van den t(jd — Dan moest de rust no^ van uw dagen Het beil van Gide , Kroost en Magen Uw ban ontvlammen voor dit Feest » En u met wellust doen bcrdenken , Wat , finds drie eeuwen baar gefcbenken Voor 't Hjdend Menschdom zyn geweest. 2n Digitized by Google DER HEUVORMING. $9 Zij kwtm bet groote pleit beflechten Ten voorctoel van uw wtardle «n hoop. Zij werd de wurfborg van uw rt^tn. En van de vrijlieid van Eoroop , Verzaak baar ^ en de BlaatfcHappfje ZinKt we6r ten proof der Pwingland^'e ; Zij gaf aan al baar heil 't befbuuu Derft ge - eens de vrffheM van • t geweten , Straks rinkelc u op niettw de keten Van Outer en van Troon wefer aan I '• Keen ! wien ^t Feesc , bif ^t Jubel*ingen', Slecbts :jjdte pfialvertooning fcbfln* , • Ona dtnklied'zfl ten hemel dringen» 't za ons het Feest der: Menschhoid xQn I Wij zullen , vrlj van flaaflbfae banden , Het reine Woord van God in handen , ' Vehiikt becdenken aan 6itn ftond, Toen *t magdooft Nt^riatid met Oran}« De zege op 't dbeheerfehend Spsnje, HervonMng ! in iiw' b($ftaiid vMI. Cy ^ E^len ! die ft^eds OQgefi:bon4en Uw trauwe aan Deugd en Waarbeid zweert, £n 9 fcboon ge aan Rome Ueeft verbon^en , Met ons Heryormings zegen eert I — Mijn Lier zou u erkentlijk noen^en Maar dweepzucbt zou uw namen doemen » 3^00 grootscb bekend in Nederland; Maar *t hart, dat, bi| uw rein bedoelen, Geen ifectenfcheiding kan verkoelen , Siedt zeegnend u de broedcrhan^« Ook Digitized by Google ^ HET DERDE EEUWFEEST Ook U ftroomt npg het blo^ door de ladTQn, Dafe Qimmer Woed in pr^s verwon , > Dat eens in.uw doorlucface Vaadren c Het oude Ne^rland fcheppen kon. Voor 't zelfde Vaderland te kven , Was 't laatfte doel van ^\ bun ftreven, Wat l^er hun hart bleef toegedaan; En |>lanttQ Dwinglandij jhaar' itander Elk hunn^r wsjs flechts Nedeclander, En reboot voor Vr^'beid. 't bairoas aan, 6 Vaadrep ! Vaadren 1 zoet Temikken Plengt op uwe a$ch een beilgpn traan ! G^' deed dees' vr^ grood ons drakkepf^ Maar» God I wat oSecs bragt g^ aao? 6 Nakroost dier verhcven Oudren I Zoudc ge ook bet dwangjuk op ^w fcboudren , Zoo lang u 'i; hirt aog klopt, we^r zien , En *t fehoonst kleuiood» dat b^ bun ilerveir, U tacbtjg j^en fM^ds defiiieirv^, Niet even rein aan 't J»Jakroost bi^n ? , ICom,.zwecrcn we^ op hunne asi^b gezet^n,, Der vrjbeid vw 't geweten trouw. Acb 1 zou ons bart bet ooit vergeten 7 Op baar zonk eens ons Staatsgebouw. En ftroomde ons bloed ook voor baar zegen , Voor fcroouiQn bloeds werd zij vcrkregen ! Dat dan ook 't hart dien eed nog ftkav'; Zij h\ijit 9 wat de eeuwgeest moo^' betwistep , Het eereteeken van den Christen , Het kemnerk van een ecbt Bataaf« OGij, Digitized by VjOOQ IC PER HEUVORMING. 6i 6 G^, die, van bet Lfcht omgeven. Den aardkloot met uw wenk gebiedt, , Hem hier, in uwen we6rg^ns xweven^ Dtar, in het donker dryven liet ! Dat eer de jongfte Belg verzinke » Eer ons het beilficht niet meer blinke, Bens door uw* Zoon op aard' verfpreid* En ziet ons brekend oog het kwfjnen , Dan moog* het fchooner ons befchijnen Op *t Feest van onze onfterflijkbeid. I 8 I 7* D E Digitized by Google D E BOETVAARDIGE ZONDARESSE. Luc. 7. Vs. 3<5-50- ' ,1 Neen, *t kan niet moogiyk K\jn, wat h^ ^ch 00k venndet% M Hij kende deze Vrouw, wiar hij een echt profeet!" Zoo fprak een Pbarizeeuw^ die, blind van zelfvertrouwen , Geen reine menschbeid in den menscb meet kon befcbouwetu De tfotfcbe Simon » ftftn een Secte toegewijd^ Die Mozes wet vertreedt^ maar voor zijn* luister (b^dt; Die menfchenvonden eert» en plegtig|ie^n zal loven, ^faar aan 't gebod van God den invloed biyft ontrooven Belangloos voor de dei^d , 4i;iaar tuk op baren fchijn , Ceftreng in niedgbe^n , om ftrafloos boos te zijn ; Oedwee > om tet , b^j 't Volk , gevoelloos voor bun fmarten , En trotsch op beiligbeid, bQ diep gezonken harten; De trotfche Simon, om die valfcbe deugd vergood. Had jEZus in zijn buis en aan ztjn' disch genood. Niet, dat zijn hart Hem ftbat, of hij zyn Leer wil fchrflgen, Maar *t Volk vereert Hem , en by wil aan *t Volk behagen« H\j zelf zal zorgen , dat z^jn Cast zich niet verbefiT ; Of een te fcbittrende eer Hem aan zijn tafel trefif* ; £n reeds b^ de eerfte ontvangst verfmaadt zijn trots de pUgtea^ bie 't Oosten alt^'d aan de Gasten zag verrigten. Maar jezos zwijgt , en ziet , te groot voor menscblflke eer ; Met mededogen op den worm in *t ftof ter ne6r« Geea Digitized by Google DE BOETVAARDIGE ZONDARESSE. 63 Geen hoon. Hem tangedaan, deed ooit z^'n liefile kwijnen; Zy bl\jft, gdijk de zon» ook op ondankbren fchijoen* l^aar $ings wordt het oog der Gasten a^ewcnd; Ben Vrouw, door heel de ftad als zondares bekend. Die naauw een Pbarizeeuw, uit vrees voor finer, zoa groetcn, Beeft in , en waggelc voort tot achter jezus voeten ; Een levend be^ld van angst , van naberonw en fman ! 2ij ziet geen* fterveling , (lecbts jezus zoekt haar hart« Vol ootmoed beft ze op Hem haar roodbekreten oogen H|j kan, en zij gelooft. Hi) zal haar tranen droogen. 't Zinkt alles om haar weg — * zij knielt voor haren Heer. Een nieuwe tranenzee firoomt langs zijn voeten ne^r. Zij droogt ze met heur haar, befproeit ze en droogt ze weder. En kust en zalft ze — en HQ ziet op haar tranen neder 1 Zoo :det het moederoog op 't Wichtjen, op haar* fchoot, Het fteekt zQn handjes uit naar haar uit zijnen nood; Maar eer het traantje zwelt om 't harte te bewegen § Gloeit reeds de fedding uii het moederoog het tegen* Baar gnjnst de Pharizeeuw , het hart van trots vervuld s m Neen , was hij een Profeet , nooit had hij dit geduld. n Hij kende dan die Vrouw, en zou haar floutheid wraken* n Zij is een Zondares , en durft hem aan te raken !*' — Maar jszus, die het hart der diepbedroefde ziet, Ziet hear berouw alleen , ziet hare zonden niec. Hij wendt tot Simon zich, en, 't o(^ op hem geflagen, Sprcekt met een* hoogen emst : „ Ik heb. u iets te vragem'* En Simon , fchoon djn hart de vraag het Kefst ontweek , Zegt, tot ontzag gedoemd: ,» Wat is het, Meester? fpreek!'* m Een Hecr (zegt jezus) droeg twee fchuldnaars lang geduldlg; n Dees, was hem vijftlg^ die , yijf bonder d ponden fchuldig ; n Maar daar hon armo6 fteeds vermeerde met den tyd , m En geen betalen kon , fchold htj bun alias kwijc. « W!e, denkt gij, van de twee zal 't meestden HeerbemJmien ?" n n Wien *t mecst gefchonken was, zal 't ligt in liefde winnen;'* Zoo Digitized by Google 64 DE BOETVAARDIGK 20NDARESSB* Zoo fi>rak de wiaifaeid uit des PharizeSr^ mend* » Uw oord«el,'* zegi de Heer, » 6 Simon ! is gegrond.'* £n nu, nu keert Hij zicb tot haar, die vol van rouwe. Hog aan zijn voeten weent : „ 6 Simon I zie dees Vrouwe ! n Wat eerbied zonder praal , wat ootmoed 2onder Ibhijn ! » Wat moet baar^aanblik voor uw bart, 6 Simon ! zijn ! ^ Ik trad uw woning in, maar reeds bij *t eerste ontmoeten^ 9» Boodt gij geen ^ater mij ter wasfcbing van mijn voeten; n Dees beeft met tranen , door baar nedrig hart verho(^d , n Mijn voeten nat gemaakt, en met beur haar gedroogd! M-Oy gaaft mij geenen kus; maar deze, vol van fmarte, n Kust fceeds myn voeten, en verzadigt naauw haar harte. n Gij boodt, bij mijne ontvangst, mijn boofd geen oUe aan^ M Zij beeft dien eerdienst aan m^n voeten zelfs gedaanl M En daarom, Simon 1 zie, baar liei^ wordt vei^olden, „ Veel heeft z^j lief gebad, veel was ha^ kw^'tgefcbolden/'' Vu vliegt z^tt oog tot haar, die in baar* bangilen nood, Waar alles haar ontzonk , tot z^ne ontfdming vkxxl , £n zij , ztj hbort die ftem , die dooden roept in *t leven, Zfl hoort nit jsztTS mond: „Uw zonden zijnvei^evenl" Baar grijpt geheel den kring op eens ontzetting aan. Te lage Zondaars om een' jezus te verftaan , Mort elk de tafel rond : „ Wie is b^' , die vermetel „De zonden zelfs vergeeft? Hij plaatst zicb op Gods zetel!'* --r Maar JEZUS hoort hen niet, Hij hoort de Vrpuw alleen. Nog fpreekt tot Hem baar oog, vol Hefde en vol geweem Zij voelt haar ziel gered, en kan bet naauw gelooven. Die uitkomst gaat haar hoop, baar ftoutften wensch te boven* Nog ,eens moet ze uit zijn* mond Iiaar naamloos heil verftaan —. £n JEZUS hoort haar* wensch, en lacht haar ziebiist aan. „ Ga been in vrede,*' z^t z^jn ^odl^'k mededogen, „Vertrouwen op mijn hulp beeft nooit ^n mensch bedrogen." En zij , wie meldt haar' dank , haar vreugd, na zoo veel fmart ? Z^* keert vol ziehrust, eh een hemel in haar hart. DE. Digitized by Google DE. $ TO R M OP ZEE. ^tch« 8« Vs. 23-27« Marc. 4. Vs, 2$-4i* Luc. 8. Vs. 22-25. Wat aantal fcheepskens of daar varen^ Zacht voortgelluwd door dp effen baren , 6 Galilfsa t van uw zee ? Zij dobbren, fpoeden, wenden, draaijeB, Naar dac de koeltjes milder ,va9Q<?^, £n blazen naar d« gindfche re£. Maar wclk een ry van Togtgenooten Houdt ginds die eene kiel omdoten ? Wat vuur Itort mg hun aanblik in! De deugd is ait bun cog te lezen, J£n van bun ergloos ,' eerlgk wezen Scraalt menichenlieiUe en waarheidsidn. Ik voel mfln bart .tot eert>ied wekkeij. Wat achtbaarheid in al hun trekken Bg de onfchuld van bet zorgloos kind! -?• Hun oog ftaat belder, wel te vreden, *t Is of de zaligheld van Eden Zich met hun in jtt^t vaartuig yip<fi;; £ Maar, Digitized by Google 6$ DE STORM OP ZEE. : Maar, bemel! hoe daar aail de l^immen De wolken telkens zwarter klimmen ! • • •. Dt wind (leekt op , reeds taant het licbtt Reeds (han de zeilen (Irak gefpannen, £n *t angftig cog der eedle maimen If naar het dr^jvend zwerk gerigu Hocn-, hoe de ontboeide winden blazen » De golven zwellen , fchuimen , razen ! • • Het flingrend roer we^rftaat de hand. Daar fcheurt het zefl ! de touwen kraken , De Dood gaapt uit des afgronds kaken , En *c water overlfaioomt het want. Maar midden onder *t angdigst beyen, Slaapt vreedzaam op den achterfteven £en Scheepling , die 't gevaar niet vHedt* 't Gehuil des ftorms, 't geloci der golven, De kiel, door baar op baar bedolven^ Beroeren zijne fluimring niet. *t Is JEZUS, die aan dooden 't leten, Aan blinden 't licht heeft wefir gegeven, £n, deeds tot ftUer hulp gereed, Waar ooit z\jn edel hart Hem lerdde , Geluk en zegen om zich fpreiddc, £n God als Vader kennen deed. Waar alles becft bij 't angdigst vreezen, Zweeft hooge zielrust op zyn wezen. Zijn hart fch^jnt voor de vrees te groor. 