Ardea
FORTHE PEOPLE FOR EDVCATION FOR SCIENCE LIBRARY OF THE AMERICAN MUSEUM OF NATURAL HISTORY j^t^jd:e^j^ Tijdschrift der Nederlandsche Ornithologische Vereeniging ,{mx r ONDER REDACTIE VAN: Dr. L. F. DE BEAUFORT, A. A. YAN PELT LECHNER EN Prof. Dr. E. D. YAN OORT Jaargang XII — 1923 BOEK HANDEL EN DRUKKERIJ vooRHEEN E. J. BRILL, Leiden 1923, De Redactie stelt zieh niet verantwoordelijk voor den inhoud der bijdragen. 7^- »o « û -j o-^^o ^ ^ ^^'■''^- INHOUD VAN JAARGANG XII 1923 Aflevering 1 Bldz. Ornithologische waarnemingeii in Nederland, raeclegedeeld door Prof. Dr. E. D. VAN OORT 1 Resultaten van het ringonderzoek van het Rijks Museum te Leiden (XIY), door Prof. Dr. E. D. van Oort 8 Yerslag der Ledenvergadering, geliouden te Hilversum op 27 Mei 1922 . . 17 Verslag der Zomerexcursie naar „Gooilust", geliouden op 28 Mei 1922 . . 22 Voyage et Avantures de François Léguât, door Prof. Dr. A. E. H. Swaen . 25 Boekbespreking, door Dr. G. J. van Oordt 26 Ver.slag der Wetenschappelijke Vergadering, geliouden te Rotterdam op 3 December 1922 28 De rui van Una troille (L.) door Jan Verwey 31 Varia oologica (XII) door A. A. van Pelt Lechner 34 Trekwaarnemingen op het lichtschip „Scliouwenbank" van 16 tot 28 Mei 1923 door G. Traanberg 37 Vei'slag der Wetenschappelijke Vergadering, gehouden te Leiden op 30 Maart 1923 41 Korte Mededeelingen 43 Bladvulling 45 Opgave van enkele ornithologische werken, in 1922 versehenen 46 Aflevering 2 Eenige waarnemingen over den Roerdomp (Botcmrus stellaris L.) gedurende den broedtijd door C. G. B. ten Kate (met PI. I) 49 Een en ander over Noord-Amerikaansche Vogels (I) door F. E. Blaauw . . 53 Besitzt ein Vogel Einsicht in kausale Zusammenhänge? von A. F. J. Portielje 59 Verslag der Ledenvergadering, gehouden te üenekamp op 9 Juni 1923 ... 66 Verslag der Zomerexcursie naar Denekamp en de Lutte op 9 en 10 Juni 1923 71 Verslag der Wetenschappelijke Vergadering, gehouden te Amsterdam op 3 November 1923 • • • 75 Boekbespreking 79 Tijdschrift der Nederlandsche Ornithologische Vereenimni Jaargang XII. Juli 1923. Aflevering 1. Ornithologischc waarncmingen in Nederland MEDEGEDEELD DOOK Prof. Dr. E. D. VAN OORT. Van de vele vogelwaarnemingen, die mij gedurende de jaren 1920, 1921 en 1922 werden toegezonden, laafc ik hier de voor de kennis van onze vogelfauna belangrijkste en bijna zonder uitzon- dering door bewijsstukken gestaafde waarnemingen volgen. De koude winter 1921— '22 deed vele soorten, die in normale winters niet of in slechts klein aantal voorkomen, in meer of minder groot getal verschijnen; zoo werd o. a. de roodhalsgans in begin 1922 geobserveerd. Een voor de Nederlandsche vogelfauna nieuwe soort is in de hiervolgende lijst vermeid, ni. de sperweruil, waarvan 5 October 1920 een voorwerp onder Amerongen geschoten werd. Ik meet hier de aandacht vestigen op een vogelsoort, welker vangst binnen onze grenzen mij werd gemeld, ni. de Ameiikaansche smient, Mareca americana (Stephens), waarvan een cT den lUlen December 1922 in een eendenkooi op St. Filipsland (Z.) .gevangen werd, dat zieh in het bezit van Dr. G. Eykman te Dordrecht bevindt. Deze soort wordt veel in gevangenschap gehenden en wordt o. a. sedert jaren gekweekt door den Heer F. E. Blaauw te 's Graveland. Aan- gezien de Heer Blaauw mij mededeelde, dat in den zomer van 1922 twee mannelijke voorwerpen van deze soort, van hem af- i 2 komstig, weggevlogen zijn bij den Heer Bürgerhout te Voorburg, is het vermoeden niet ongegrond, dat bet gevangen voorwerp een van deze exemplaren en dus uit gevangenschap ontsnapt is. Golymhus immer (Brünnich) — IJsduiker. Van den Heer J. Verwey te Koordwijk aan Zee ontving het Museum een 9 in onvolkomen kleed, dat den 17^^" December 1921 aan de kust aldaar le vend gevangen werd. (Jolymbus arcticus Linnaeus — Parelduiker. Een oud çj' in bijna volkomen prachtkleed werd 20 Mei 1922 aan den voet van een telephoonpaal te den Helder dood gevonden en aan 's Rijks Museum te Leiden toegezonden. Podiceps nlgricollis Brebm — Geoorde fuut. Den 27sten April 1921 nam de Heer F. J, Nieuwenhuyzen Jr. te Hilversum één exemplaar in de „Kleine Wasmeer", een plas in de bei bij Hilversum, waar. Omtrent het voorkomen in het Leersumsche veld in Utrecht be- richtte de Heer J. P. Strijbos te Haarlem raij, dat bij in 1921 al- daar drie nesten vond en 5 of 6 paren van deze vogels zag. In tegenstelling met het vorige jaar waren nu alle nesten drijvend en meer in elkanders nabijheid. Een der nesten lag tegen een klein eilandje aan, waarop 2 nesten van de kokmeeuw en 1 nest van het vischdiefje. Aan de andere nesten zag bij zoowel cf als 9 boQwen; het nestraateriaal werd meestal opgedoken. Bij het ver- laten van het nest werden de eieren bedekt; bij het weder plaats nemen op de eieren nam de vogel, waarvan hij vermoedde dat het het cf was, het plukje nestmateriaal, het welk over de eieren was gespreid van den anderen vogel aan en dook qy mee onder water. De .nesten lagen zeer laag op het water. Voor de collectie van het Museum ontving ik een oud cf nog bijna in prachtkleed en een jong cT, die 13 Augustus 1922 onder Nieuwkoop (Z.H.) geschoten waren. Puffinus pnfflnus (Brünnich) — Noordsche pijistormvogel. Den 24!^teii October 1921 werd een voorwerp in sterk bedorven Staat aan de kust te Noordwijk gevonden en door den Heer J. Verwey welwillend aan 's Rijks Museum afgestaan. Phalacrocorax graculas (Linnaeus) — Gekuifde aalscholver. Den Isten Februari 1920 werd een jong voorwerp dood aan de kust te Noordwijk gevonden en door Mejiiffrouw J. M. A. Bogaerts aan 'sRijks Museum van Natuurlijke Historie gesclionken. Sulci hasscma (Linnaeus) — Jan van Gent. Den 5deii Januari 1922 werd een jong cf levend te Driel (G.) ge- vangen en door de goede zorgen van den Heer A. A. van Pelt Lechner aan 's Rijks Museum te Leiden toegezonden. In het laatst van December 1921 kwamen herliaaldelijk la^achtige zuidwestelijke tot noordwestelijke winden voor. Botcmrus steUaris (Linnaeus) — Roerdomp. Als winterwaarnemingen van den roerdomp kan ik volgpnde ge- vallen vermelden: 28 Januari 1920 werd een cT op Texel en 29 No- vember 1921 werd een cf te Rijswijk geschoten. Plegadis falcinellus (Linnaeus) — Ibis. Het Museum ontving van den Heer J. Boonstra te Workum een 9 in winterkleed, dat aldaar den 3'^en November 1920 geschoten werd. Anser anser (Linnaeus) — Grauwe gans. Ik ontving voor onze collectie een oad 9? dat 19 November 1922 bij Woubrugge (Z.H.) geschoten werd. Voor deze soort is dit een late datum van voorkomen in ons land. Anser alhifrons (Scopoli) — Kolgans. Bij twee jonge voorwerpen, een cf gevangen 80 December 1919 bij Staphorst (0.) en een 9 9 Januari 1920 te Tjerkgaast (Fr.), zijn de vederen van de onderzijde niet effen grijs, doch hebben de grijze vederen van benedenborst en bulk bij het cf gi"oote, bij het 9 kleinere grauwzwarte centra, waardoor de onderzijde veel donkerder dan gewoonlijk is. Ook zijn de vederen van kin, keel en voorhals donkerder dan bij normaal gekleurde voorwerpen. De witte vederen rond de basis van den bovensnavel zijn nog weinig aangeduid. Beide voorwerpen bevinden zieh in de collectie van 's Rijks Museum te Leiden. Branta ruficollis (Pallas) — Roodhalsgans. Een oud 9 werd 1 Februari 1922 te Zurich, gemeente Wonse- radeel (Fr.), geschoten en voor de collectie van het Museum te Leiden aangekocht. Branta leucopsis (Bechstein) — Brandgans. De brandgans lieeft zieh in den winter 1921 — '22, in het laatst van Januari en begin Februari, zeer talrijk vertoond. Mareca penelope (Linnaeus) — Smient. Den 16''eii October 1920 werd bij Engwierum (Fr.) een 9 gevan- gen, waarvan de bruin gekleurde deelen van het vederkleed licht bruingeel zijn, terwijl de donker bruingrijze deelen vaal bruingrijs en de schoudervederen en de binnenste groote slagpennen vuilwit zijn. Het wordt in 'sRijks Museum te Leiden bewaard. Netta rufina (Pallas) — Krooneend. Voor de collectie van het Museum ontving ik twee 99? een den 13den September 1920 geschoten op de Louwsche Wadden in Fries- land en het andere den 2den Augustus 1922 bij Nieuwkoop. Glangula liiemalis (Linnaeus) — IJseend. Van de binnenwateren bij Nieuwkoop en Noorden (Z.-H.) ontving ik eenige jonge voorwerpen, die daar in het laatst van November en in het begin van December 1922 geschoten werden. Gyps fiilvus (Gmelin) — Vale gier. Mr. C. H. Thiebout te Zwolle deelde mij mede, dat hi] bij den praeparateur Vv\ Engels aldaar een voorwerp van dezen vogel zag, dat in de tweede helft van April 1922 bij Breskens in Zeeuwsch- Vlaanderen geschoten was. Circus cyanens (Linnaeus) — Blauwe kuikendief. Den 24s ten December 1920 werd een 9 bij Tongelre (N.-B.) ge- schoten en aan het Museum toegezonden. Bijna elken winter wordt een enkel voorwerp van deze soort in ons land geobserveerd. Aqiiila chrysaetos (Linnaeus) — Steenarend. De Heer H. van Zanden te Den Haag berichtte mij bij een prae- parateur daar ter stede een pas opgezet jong wijfje van deze soort gezien te hebben, dat in het najaar van 1922 ergens in de pro- vincie Gelderland geschoten was. Het is mij niet mögen gelukken van den praeparateur den juisten plaats en datum van vangst te weten te komen. Pernis apivorus (Linnaeus) — Wespendief. Aan het Museum werd een cf toegezonden, dat 20 Juli 1920 te Wassenaar gesctioten was. Cr ex CT ex (Linnaeus) — Kwartelkoning. Ik ontving een voorwerp dat 28 December 1920 in de buurt van Leiden geschoten was, maar helaas in te siechten staat was om geprepareerd te worden. Ferdix perdix (Linnaeus) — Patrijs. Te Enter bij Rijssen (0.) werden 16 September 1922 een cf en een 9 geschoten, wier geheele vederkleed een lichte vaalgrijze kleur vertoont; de bruine buikvlek is bij den man aangeduid. Otis tarda Linnaeus — Groote trap. Den Uden Februari 1922 werd bij IJzerlo, gem. Aalten (G.) een $ geschoten en door den Heer Mr. A. Th. ten Houten te Winters- wijk aan 's Rijks Museum ten geschenke gegeven. Charadriits morinellus (Linnaeus) — Morinelplevier. De morinelplevier wordt jaarlijks tot laat in den herfst in ons land waargenomen. Het Museum ontving in 1920 een voorwerp dat 25 November bij Workum geschoten was, in 1921 een voorwerp 9 November bij Makkum en in 1922 een voorwerp 7 November bij Heerenveen geschoten. Himantopus hirnantopus (Linnaeus) — Steltkluit. De Heer J. van Malsen te Eindhoven schreef mij d.d. 17 Decem- ber 1922 het volgende: Onlangs trof ik in een sigarenwinkel te Eindhoven een collectie opgezette vogels aan. Dit is op ziclizelf niets bijzonders, daar liier in Brabant dikwijls vogels uitgestald zijn. Het belangrijkste voor- werp was echter een steltkluit. Dit exemplaar was 7 Jnni 1919 geschoten bij een der vennen alhier. De eigenaar had toen slechts één stuk kunnen bemächtigen van een tweetal voorwerpen, welke daar toen eenige dagen rondscharrelden. Phalaropus fidicarius (Linnaeus) — Rosse franjepoot. Den nàan November 1920 werd eon voorwerp bij Westernieland (Gr.) gevangen en 22 November 1920 een bij Makkum (Fr.) Beide voorwerpen worden in 's Rijks Museum te Leiden bewaard. Tringa suharquata Güldenstädt — Krombekstrandlooper. Bij den vuurtoren te Haamstede op Schouwen (Z.) werd den 3den Augustus 1922 een cf in gedeeltelijk zomerkleed gevonden, dat den nacht te voren zieh tegen den toren doodgevlogen liad. Het voorwerp werd aan 's Rijks Museum te Leiden toegezonden. Tringoides hypoleucos (Linnaeus) — Oeverlooper. Van den Heer A. Oomen te Nijmegen ontving 's Rijks Museum een voorwerp in den overgang van donskleed tot eerste vederkleed, door hem den 20«ten Juni 1920 ongeveer 3 KM. boven Nijmegen längs den Waal gevangen. Dit is het eerste zekere bewijsstuk voor het broeden van deze soort binnen onze grenzen. Numenius tenuirodrls Vieillot — Dunbekwulp. De Heer G. Bosch te Leeuwarden schenk aan hot Museum een 9, dat omstreeks 22 November 1922 in de provincie Friesland ge- schoten werd. Scolopax rusticola Linnaeus — Houtsnip. LTit Woensel (N.-B.) ontving ik een jong voorwerp gedeeltelijk nog in donskleed, dat aldaar 18 April 1920 geschoten werd. Stercorarius skua (Brünnich) — Groote jager. Den 14f't'" Januari 1922 werd bij Workum (Fr.) een çf ge- schoten en aan 's Rijks Museum te Leiden toegezonden. Larus minutas Pallas ■ — Dwergmeeuw. Een jong 9 werd 28 December 1919 bij Texel geschoten en aan 's Rijks Museum toegezonden. Nyctea yiijdea (Linnaeus) — Sneeuwuil. De Heer E. Blaauw te Nijmegen ontving een 9» dat 6 Januari 1920 to Vledder (Dr.) geschoten was. Surnia ulula (Linnaeus) — Sperweruil. Den Tylt^n October 1920 werd onder Amerongen een voorwerp ge- sclioten, dat in het bezit kwam van den Heer W. F. de Yries te Veenendaal, die het dier liet opzetten en het in Maart 1921 aan 's Rijks Museum te Leiden verkocht. Dit is het eerste voorwerp van deze soort, dat in Nederland is waargenomen. Upupa epops Linnaeus — Hop. In de duinen onder Wassenaar werd 18 September 1922 een cT geschoten. In de laatste jaren wordt de hop slechts zeer zelden in de duinstreken gezien, in tegenstelling met vroeger, 50 à 60 jaren geleden, toen hij volgens betrouwbare mededeeUngen regel- matig op den trek in nazomer en herfst -aldaar in klein getal werd waargenomen. Galamodus aquaficus (Gmelin) — Waterrietzanger. Bij den vuurtoren te Haamstede op Schouwen werd den 3den Augustus 1922 een cf gevonden, dat den nacht te voren tegen het licht doodgevlogen was. Tnrdus pilaris Linnaeus — Kramsvogel. Van den Heer K. Waldeck te den Haag ontving het Museum een vaal gekleurd voorwerp, dat 20 November 1921 bij Loosduinen gevangen werd. Bastaard van Corvus corone Linnaeus X Corvus comix Linnaeus — Bastaard van Kraai en Bonte kraai. Den 23«t<?n April 1922 werd bij de Punt (Dr.) een bastaard van de kraai en de bonte kraai geschoten. Het voorwerp werd door den Heer F. Lieftinck te Groningen aan 's Rijks Museum te Leiden toegezonden. Ongelukkigerwijs is de huid van dit voorwerp op een nacht door muizen, die in de droogkamer gedrongen zijn, geheel vernield. Leiden, 27 Januari 1923. Resultaten van het ringonderzoek van het Rijks Museum te Leiden DOOR Prof. Dr. E. D. VAN OORT. XIV. De hiernavolgende berichten van waarneming van geringde vo- gels werden mij in de jaren 1921 en 1922 toegezonden. Ik beveel ons ringonderzoek bij voortduring in de medewerking van allen, die daartoe in de gelegenlieid zijn, aan en betrüg mijn welgemeenden dank aan hen, die hun gewaardeerde medewerking verleenden. Blau we reiger {Afdca cinerea). Nummer 12886, geringd to den Haag 12 Juni 1918 door den Heer J, F. M. VAN Malsöen, als nestjong; 22 Januari 1922 ge- schoten te Hoenderloo (G.). Berichtgever de Heer G. S. HoLS, Hoenderloo (G.). „ 17163, geringd te Paterswolde (Dr.) 16 Juni 1922 door den Heer G. A. Beoüwer, als nestjong; 25 Juli 1922 gevan- gen te Paterswolde (Dr.). Berichtgever de Heer R. L. SciiAAFSMA, Paterswolde. „ 17168, geringd te Paterswolde 16 Juni 1922 door den Heer G. A. Brouwee, als nestjong; omstreeks 1 October 1922 geschoten gevonden onder Beerta (Gr.). Berichtgevers de Heeren G. A. Bkouwer, Groningen en E. de Wiljes, Pa- terswolde. „ 35302, geringd te Callantsoog 2 Juli 1922 door den Heer J. P. Strijbos, als nestjong; 15 September 1922 geschoten op het eiland Wieringen. Berichtgever de Heer J. Doves Sz., Wieringen. 9 Nummer 35304, geringd te Callantsoog 2 Juli 1922 door den Heer J. P. Stkijbos, als nestjong; eind October 1922 geschoten te Yendays, Médoc, Frankrijk. Berichtgeefster Mejuffrouw Y. Chanturier, Yendays, Médoc, Frankrijk. „ 35305, geringd te Callantsoog 2 Juli 1922 door den Heer J. P. Strijbos, als nestjong; 22 Augustus 1922 geschoten op het Zwanenwater te Callantsoog. Berichtgever Jhr. Ch. F. VAN DE Poll, Callantsoog. Wilde eend (Anas boschas). Nummer 31232, geringd te Westpolder (Gr.) 5 Juli 1921 door den Heer H. D. Louwes, als donsjong; 4 Februari 1922 geschoten te Oulton bij Lowestoft, Engeland. Berichtgever de Heer G. MoBBS, Oulton, Engeland. . „ 31240, geringd te Ulrum (Gr.) 5 Juli 3 921 door den Heer H. D. Louwes, als donsjong; Juli 1922 geschoten op het eiland Pellworm, Duitschland. Berichtgever de beer J. Pe- tersen, Pellworm, Duitschland. Smient [Mareca penelope). Nummer 12731, geringd te Schiermonnikoog 11 Maart 1913 door den Heer D. Woltman, als volwassen vogel; begin Juni 1913 geschoten op de rivier Pijma, bij Oustj-Tzilma, Noord-Rusland. Berichtgever Prof. D. Rossinsky, Moscou, Rusland. Aschgrauwe kuikendief {Circus jjygargus). Nummer 21294, geringd in de duinen op Texel 14 Juli 1918 door de Heeren E. Prager en G. A. Brouwer, als nestjong; 14 Juni 1922 gevangen te Oldsum op het eiland Föhr, Duitschland. Berichtgever de Heer M. Michaels, Oldsum, Duitschland. „ 21297, geringd op Texel 8 Juli 1918 door de Heeren G. A. Brouwer en E. Präger als nestjong; 15 Juli 1921 ge- schoten te Elsendamme (Oostvleteren), West-Ylaanderen. Berichtgever de Heer B. Yienne-Heneman, Elsendamme, België. 10 Toren valk (Cerchneis iinnunculus). Niimmor 21985, geringd op Texel 13 Juni 1920 door den Heer Ad. OoMEN, als nestjong; 16 December 1922 geschoten te Rot- telsheim, Bruraath, Elzas, Frankrijk. Eerichtgever de Heer L. Lang, Rottelsheim, Brumath, Frankrijk. „ 29184, geringd te Haastrecht (Z.H.) 11 Juli 1921 door de Goudsche Ornithologisohe Club „Hirundo", als nestjong; eind Juli 1921 gevangen te Gouda. Bericiitgever de Heer G. ScHouTEN, Gouda. Strandplevier (Aegialites alexcmdrinns). Nummer 23809, geringd te Oosterend op Texel 19 Juni 1920 door Prof. Dr. J. J. Blanksma, als donsjong; 30 September 1922 geschoten te Noja bij Santander, Noordkust van Spanje. Berichtgever de Heer Pablo de Garnica, Madrid, Spanje. Kievit ( VaneUus vandlus). Nummer 11446, geringd te Bloemendaal 4 Juli 1915 door Prof. Dr. J. J. Blanksma, als donsjong; Februari 1922 gevonden bij Jerez de la Frontera, Spanje. Berichtgever de Heer Pedro Naranjo Teran, Jerez de la Frontera, Spanje, door be- middeling van den Heer Th. Elbers, correspondent van de Universala Esperanto Asocio, Voorschoten. 21004, geringd te Castricum 23 Juni 1918 door Prof. Dr. J. J. Blanksma, als donsjong; 4 Juni 1922 dood gevon- den in de Bakkumer duinen onder Castricum. Berichtge- ver de Heer P. A. Puoman, Beverwijk. 25607, geringd te Pingjum (Fr.) 28 Juli 1919 door Prof. Dr. J. J. Blanksma, als donsjong; 18 December 1922 gevangen te Pingjum (Fr.). Berichtgever de Heer D. Bonnema, ■ Pingjum (Fr.). „ 31391, geringd te Loosduinen 8 Juni 1921 door den Heer K. Waldeck, als donsjong; 1 November 1922 geschoten te Sadillac-d'Egmex, Dordogne, Frankrijk. Berichtgever Prof. A. Mathet Dupraz, Colombier, Zwitserland. Scholekster {Haematopiis ostralegns). Nummer 33126, geringd in de duinen to Zandvoort 10 Juni 1922 door „De Blauwe Reigers", als donsjong; half Augustusl922 ge- vangen bij Zandvoort. Berichtgever Dr. C. Kerbert, Directeur van het Kon. Zoöl. Gen. „Natura ArtisMagistra", Amsterdam. 11 Zilvermeeuw (Larus argcntatus). Nummer 10428, geringd te Callantsoog (N. H.) 25 Juli 1912 door Prof. Dr. J. J. Blanksma, als donsjong; 2 Augustus 1921 aangeschoten gevonden aan het strand te Callantsoog. Be- richtgever do Heer J. Helder, Schagen (N. H.) 10483, geringd te Callantsoog (N. H.) 29 Juni 1918 door Prof. Dr. J. J. Blanksma, als donsjong; begin September 1921 doodgeschoten gevonden aan den oever van het Noordzeekanaal (N. H.). Berichtgever de Heer J. Franck, Assendelft (N. H.). „ 12659, geringd op Texel 31 Juli 1920 door den Heer J. Drijver, als donsjong; 20 Januari 1921 gevangen in de haven van Ylieland. Berichtgever de Heer C. Donia, Vlieland. „ 14494, geringd in het duin op de grens van Noord- en Zuid-Holland 21 Juli 1921 door den Heer L. van 't Sant, als donsjong; 13 September 1921 stervende gevonden in den Breesaap, IJmuiden. Berichtgever de Heer A. Teeuwen, IJmuiden. „ 21140, geringd te Westerslag op Texel 17 Juni 1921 door Prof. Dr. J. J. Blanksma, als donsjong; eind Augustus 1921 gedood door schietoefeningen te den Holder. Bericht- gever de Heer H. J. Albabîda, den Helder. „ 21258, geringd te Wassenaar 25 Juni 1921 door den Heer J. F. M. VAN Malssen, als donsjong; 25 October 1921 ge- schoten een mijl van de kust tegenover Boulogne sur Mer, Frankrijk. Berichtgever de Heer H. Baheux, Outreau, Frankrijk. 25810, geringd op Texel 31 Juli 1920 door den Heer J. Drijver, als donsjong; 29 Januari 1921 gevonden te Koe- gras (N. H.). Berichtgever de Heer J, Baken Az., Koe- gras (N. H.). „ 25881, geringd in de duinen te Bergen a/Zee 28 Juli 1922 door den Heer J. P. Strijbos, als donsjong; 20 Augustus 1922 het geraamte gevonden in de duinen bij Bergen a/Zee. Berichtgever de Heer K. de Boer, Amsterdam. „ 26719, geringd te Schiermonnikoog 22 Juli 1920 door den Heer D. Woltman, als donsjong; 4 Mei 1922 geschoten bij Büsum, Z. W. kust van Holstein, Duitschland. Bericht- gever Dr. H. Weigold, Helgoland. 12 Nummer 26723, geringd op Schiermonnikoog 18 Juli 1920 door den Heer D. Woltman, als donsjong; Januari 1921 gevangen aan het strand te Borkum, Duitschland. Berichtgever de Heer Fokko Abends, Borkum, Duitschland. „ 26742, geringd op Schiermonnikoog 22 Juli 1920 door den Heer B. Woltman, als donsjong; begin November 1921 gevonden te Lemmer (Fr.). Berichtgever de Heer J. W. V. D. Veen, Lemmer (Fr.). „ 26793, geringd op Schiermonnikoog 22 Juli 1920 door den Heer D. Woltman, als donsjong; 15 April 1921 aan het Strand te Tating, Sleeswijk, Duitschland aangespoeld. Be- richtgever de Heer J. Geertsen, Tating, Duitschland. „ 31213, geringd te de Hoorn op Texel 2 Augustus 1921 door den Heer J. Drijver, als donsjong; omstreeks October 1921 in de duinen van Texel dood gevonden. Berichtgever de Heer M. H. A. Staring, de Koog, Texel. „ 35734, geringd te Schiermonnikoog 29 Juni 1922 door den Heer J. Dkijveb, als donsjong; 17 September 1922 aange- spoeld aan het zeestrand bij de Zwartehaan, St. Jacobi- parochie (Fr.). Berichtgever de Heer F. W. Hoogland, St. Jacobiparochie (Fr.). „ 35778, geringd te Schiermonnikoog 12 Juli 1922 door den Heer D. Woltman, als donsjong; 12 September 1922 ge- vangen te Schiermounikoog, ring afgenomen en de vogel weer vrijgelaten. Berichtgever H. N. Sluis, Ölst (0.). „ 35801, geringd to Schiermonnikoog 29 Juni 1922 door den Heer C. G. B. ten Kate, als donsjong; 11 December 1922 geschoten te Zoutkamp (Gr.) Berichtgever de Heer G. W. Garet, Zoutkamp (Gr.). „ 35857, geringd te Wassenaar 20 Juli 1922 door den Heer C. B. H. Dietz, als donsjong; 31 December 1922 aan het Strand onder Terheide (Z. H.) stervende gevonden. Bericht- gever de Heer A. v. d. Berg, den Haag. Kokmeeuw [Lanis ridibimdus). Nummer 29086, geringd op het Leersumsche Veld, Utrecht 3 Juni 1921 door den Heer J. P. Strijbos, als donsjong; 23 Augustus 1922 gevangen te Maren (N. Br.) aan de Maas. Bericht- gever de Heer H. v. d. Heuvel, Maren (N. Br.). 13 Nummer 29127, geringd op het Leersumsche Veld (Utrecht) 3 Juni 1921 door den Heer G. Traanberg, als donsjong; 20 De- cember 1921 geschoten bij Graville St. Honorine, Seine inférieure, Frankrijk. Berichtgever de Heer A. Soisson, Graville-Le Havre, Frankrijk. „ 31519, geringd te Kerkwerve (Z.) in Juli 1921 door den Heer J. Vijverberg, als donsjong; 1 Januari 1922 geschoten te Baguley, Cheshire bij Manchester, Fngeland. Bericht- gevers de Heeren H. F. en G. Witherby, Louden. „ 31525, geringd te Kerkwerve (Z.) 20 Juni 1922 door den Heer J. Vijverberg, als donsjong; 6 Augustus 1922 ge- schoten aan la pointe du Hourdel, mond van de Somme, Frankrijk. Berichtgever Prof. Pu Poncy, Genève, Zwitserland. 31563, geringd te Kerkwerve (Z.) 20 Juni 1922 door den Heer J. Vijverberg, als donsjong; 10 September 1922 ge- schoten in de moerassen van LuQon, Vendée, Frankrijk. Berichtgever de Heer A. Ménégaux, Parijs, Frankrijk. Vischdiefje (Sterna flitviatüis). Nummer 24162, geringd te Hoek van Holland 18 Juli 1916 door den Heer G. J. van Oordt, als donsjong; 15 April 1922 geschoten in de zoutpoelen van Croisic, Loire inférieure, Frankrijk. Berichtgever de Heer G. Ferronnière, Nantes, Frankrijk. „ 34135, geringd te Hoek van Holland 18 Juni 1922 door den Heer C. B. H. Dietz, als donsjong; 3 Augustus 1922 doodgevonden te Maassluis. Berichtgever de Heer F. de JoNG, Maassluis (Z. H.). Groote stern {Sterna cantiaca). Nummer 20924, geringd te Kerkwerve op Schouwen (Z.) 29 Juni 1918 door den Heer C. Eykman, als donsjong; 11 Augustus 1921 gevangen te Quinéville, Manche, Frankrijk. Bericht- gever Prof. A. Mathey Dupraz, Colombier, Zwitserland. „ 25906, geringd te Kerkwerve op Schouwen (Z.) 14 Juli 1921 door den Heer J. Vijverberg, als donsjong; 6 Sep- tember 1921 geschoten längs de kust te Hardelot-Plage, Pas de Calais, Frankrijk. Berichtgever de Heer Cl. Cuvelier, Lille, Frankrijk. u Nummer 31754, geringe! te Kerkwerve op Schouwen (Z.) 20 Juli 1921 door den Heer J. Vijverberg, als donsjong; 21 Augus- tus 1921 geschoten bij Croisic, Loire inférieure, Frankrijk. Berichtgever Prof. A. Mathey Dupraz, Colombier, Zwit- serland. „ 31791, geringd te Kerkwerve op Schouwen (Z.) 10 Juli 1921 door den Heer J. Vijverberg, als donsjong; 22 Augustus 1921 gevangen in de baai van de Orne, Frankrijk. Bericht- gever Prof. A. Mathey Dupraz, Colombier, Zwitserland. Dwergstern {Sterna minuta). Nummer 28311, geringd te Oosterend op Texel 19 Juni 1920 door Prof. Dr. J. J. Blanksma, als donsjong; 22 Augustus 1922 geschoten te Sallenelles, baai van de Orne, Calvados, Frankrijk. Berichtgever de Heer J. Thibout, Parijs, Frankrijk en Prof. R. Poncy, Genève, Zwitserland. Kerkuil {Siric flanuitea). Nummer 2006, geringd te Heino (Ov.) 8 Juni 1918 door F. K. Baron VAN Dedem, als nestjong; 2 Mei 1921 gevangen te Zwolle. Berichtgever de Heer Commissaris van Politie te Zwolle. „ 26676, geringd te Leur bij Nijmegen 2 Augustus 1920 door den Heer Ad. Oomen, als nestjong; 7 April 1921 gevangen in den kerktoren te Winssen bij Nijmegen. Berichtgever de Heer F. J. de Waal, Winssen bij Nijmegen. Zwarte lijster {Turdus merida). Nummer 27386, geringd te Noordwijk aan Zee 10 Februari 1922 door den Heer J. Verwey, als volwassen vogel; 3 Juni 1922 dood gevonden in de Noordwijksche duinen. Bericht- gever de Heer P. Musly, Rotterdam. Zanglijster (Turdiis onusiens). Nummer 36015, geringd te Houthem (L.) 19 Juli 1922 door den Heer P. Hens, als nestjong; 8 October 1922 geschoten te Saint Savinien, Charente inférieure, Frankrijk, door den Heer L. Baeilleau. Berichtgever do Heer J. Marand, St. Savinien, Frankrijk. 15 Koolmees (Parus major). Nummer 23547, geringd te Huizen (N. H.) in April 1922 door den Heer H. Westra, als volwassen vogel; begin Juni 1922 dood gevonden te Huizen. Berichtgever de Heer P. Blaauw, Huizen. „ 23571, geringd te Huizen 1 Januari 1922 door den Heer H. Westea, als volwassen vogel; 26 November 1922 op dezelfde plaats teruggevangen. Berichtgever de Heer H. Westra, Naarden. „ 25543, geringd te Santpoort 11 December 1921 door den Heer J. Deliver, als volwassen vogel; 22 Mei 1922 terug- gevangen op dezelfde plaats en weer losgelaten. Bericht- gever de Heer J. Drijver, Santpoort. „ 25563, geringd te Alkmaar 12 April 1919 door den Heer L. van 't Sant, als volwassen vogel; 31 Januari 1921 te Alkmaar dood gevonden. Berichtgever de Heer L. van 't, Sant, Wageningen. „ 28004, geringd te Wageningen 26 Januari 1921 door den Heer L. van 't Sant, als volwassen vogel; 23 Februari 1921 dood gevonden te Wageningen. Berichtgever de Heer L. VAN 't Sant, Wageningen. „ 29895, geringd te Wageningen 3 Februari 1921 door den Heer L. van 't Sant, als volwassen vogel; 3 October 1921 dood gevonden op den Wageningschen berg. Bericht ont- vangen uit Wageningen, onderteekening onleesbaar. „ 29905, geringd te Alkmaar 5 Februari 1921 door den Heer L. van 't Sant, als volwassen vogel; 9 Februari 1921 in den Hout te Alkmaar dood gevonden. Berichtgever de Heer L. VAN 't Sant, Alkmaar. Kauw {Coloeus monedula). Nummer 21743, geringd te Markelo (0.) 6 Juni 1922 door den Heer M. G. H. Birkenhäcier, als nestjong; 2 October 1922 ge- schoten teZelhem(G.). Berichtgeefster Mevrouw de Fremery, Zelhem (G.). Vlaamsche gaai {Garrulus glandarius). Nummer 6327, geringd te Houthem (L.) 16 Juni 1922 door den Heer P. Hens, als nestjong; 7 December 1922 te Houthem geschoten. Berichtgever de Heer P. Hens, Valkenburg (L.). 16 Spreeuw [Sturnus vulgaris). Nummer 23371, geringd te Adorp (Gr.) 13 Mei 1920 door den Heer F. J. BisscHOP, als oude vogel; 28 April 1922 gevangen te Winsum (Gr.). Berichtgever de Heer W. Guikema, Winsum (Gr.). „ 30774, geringd te Gouda 22 Mei 1921 door den Heer 0. Banga, als nestjong; 27 April 1922 teruggevangen op de- zelfde plaats. Berichtgever de Heer A. Scheygrond, Seer, der Goudsche Ornithologische Club „Hirundo", Gouda. „ 30955, geringd te Nijkerk 21 Mei 1921 door den Heer C. G. B. TEN Kate, als nestjong; 18 October 1921 ge- schoten te Appel bij Nijkerk. Berichtgever de Heer J. Knake, Appel bij Nijkerk. „ 31021, geringd te Kampen 15 Januari 1922 door den Heer C. G. B. TEN Kate, als volwassen vogel; 28 November 1922 dood gevonden te Gumbinnen, Oost-Pruisen, Duitsch- land. Berichtgever de Heer G, Schanklies, Nassauen, Gum- binnen, Duitschland. Huismusch {Passer domesticus). Nummer 35122, geringd te Huizen 22 Juni 1922 door den Heer H. Westra, als jonge vogel; 15 September 1922 teruggevan- gen op dezelfde plaats. Berichtgever de Heer H, Westra, Naarden. Leiden, 31 December 1922. 17 Verslag der Ledenvergadering^ gehouden te Hilversum in het Hotel „Hof van Holland", op Zaterdag 27 Mei 1922, 8 nur n.m. Van het Bestuur zijn aanwezig de Heeren Dr. J. Büttikofer, Voorzitter; W. H. de Beaufoet, Penningmeester; F. K. Baron van Dedem, P. W. van der Burg en Dr. L. F. de Beaufort, Secretaris. Voorts de leden: Mevr. van der Burg — van Nes, de Heeren G. Roos^BOOM, H. VAN Straaten, J. Stoffel, Mevr. van Hoey Smith — VAN Stolk en de Heeren J. van Hoey Smith, J. H. Jurriaanse, 0. A. Verwey, Mr. C. J. Heemskerk, H. J. Vermeulen, F. H. J. Holdert, P. J. M. Schuyt en Th. C. M. Hol. Bericht van verhindering is ingekomen van de Heeren Prof. Dr. E. D. VAN Oort, A. A. van Pelt Lechner, Mr. V. G. A. Boll, G. A. Brouwer, w. van Dieren, M. C. Philipse, Mr. J. L. Sölner, Mr. C. H. Thiebout en Tj. de Vries. De Voorzitter opent de vergadering, waarna de notulen v^orden gelezen en goedgekeurd. De Secretaris brengt hierna het volgende jaarverslag uit, hetv^elk wordt goedgekeurd. JAARVERSLAG Het 20*te jaarverslag van onze Vereeniging kan van toenemenden bloei getuigen, niettegenstaande de uitwendige omstandigheden daar- voor niet bevordeiiijk zijn. Als nieuwe leden traden sedert de laatste opgaaf toe: Mr. P. A. BiRNiE, Mej. G. J. Boll, Mr. V. G. A. Boll, de Heer F. W. Burgers, Mej. M. J. BuYSMAN, de Heer W. van Dieren, Jhr. A. D. Th. Gevers, Mej. M. GoossENs, Mevr. van Hoey Smith— van Stolk, de Heer Th. c. M. Hol, Mevr. E. Holdert- Klein, de Heeren Jan Jurriaanse, C. J. KoRTEV^EG, Jhr. D. J. van Lennef, a. J. de Lorm, Mr. L. J. E. VAN Meeverden, w. L. van Rossum, a. a. Tjittes en Mr. J. Wester- MAN HOLSTYN. Daarentegen bedankten 15 leden, terwijl wij door den dood de volgende leden verloren: de Heeren W. J. M. de Bas, C. Huber NooDT, Ch. Huysman en Mej. C. W. van Vliet. Onze Vereeniging telt thans 2 begunstigers, 1 correspondeerend 18 lid, en 283 leden, d.i. hetzelfde aantal als verleden jaar, wat alleszins bevredigend mag genoemd worden, want in den tegenwoordigen tijd geldt de spreekwijze: „Stilstand is achteruitgang", niet meer. Wij mögen blij zijn niet meer leden verloren te hebben. Het twintigjarig bestaan van onze Vereeniging werd in een feestver- gadering, op 3 April 1921 te Rotterdam gehouden, door onzen Voor- zitter herdacht, ter wij 1 Prof, van Oort dien dag mede tot de feest- redenaren behoorde. Een welgeslaagd diner beslootdeze bijeenlvomst. De zomervergadering vereenigde een aantal leden op Texel, waar onder de kundige leiding van den Heer Drijver op de èxcursie veel merkwaardigs gezien werd. De waarneming van een Ralreiger op Waalenburg overtrof de stoutste verwachtingen en de „Ralreiger- exGursie" zal alien deelnemers in aangename herinnering blijven ! Op de vergadering te Texel werden de Heeren P. W. van der Burg en F. K. Baron van Dedem tot Bestuursleden gekozen, wegens het bedanken van Prof. Dr. J. Ritzema Bos en den Heer P. J. van Houten. De vergadering betuigde aan laatstgenoemde Heeren tele- grafisch haar dank voor het vele, gedurende een reeks van jaren voor de Vereeniging gedaan. Uit het Trekfonds der Vereeniging werd een subsidie gegeven aan de Club van Trekwaarnemers, tot het doen van waarDemingen op het eiland Rottum, waartoe het Bestuur onzer Vereeniging het initiatief nam. De resultaten daarvan zullen binnenkort in „Ardea" gepubliceerd worden. Aan den omvang en het uiterlijk van „Ardea" valt reeds te constateeren, dat onze Vereeniging in beter doen is gekomen. De verwachtingen, daaromtrent in een vorig jaarverslag uitge&proken, hebben ons niet beschaamd. Daarentegen bleef het sukkelen met de leesportefeuille. Ofschoon eigenlijk behoorende tot het verslag over 1922, kan reeds nu gemeld worden, dat het Bestuur besloten heeft deze op te heffen. De bibliotheek onzer Vereeniging, die gestadig groeit, is thans onder toezicht gesteld van de bibliothecaresse van „Artis" te Am- sterdam. Binnenkort zal een catalogus verschijnen. Dat ons tijdschrift ook in het buitenland op prijs gesteld wordt, blijkt uit het voorstel van de „Deutsche Ornithologische Gesellschaft" ora „Ardea" te ruilen tegen hot „Journal für Ornithologie". Ook kwam ruil tot stand met de British Ornithological Union", zoodat wij ook het tijdschrift „The Ibis" ontvangen; twee zéér belangrijke aanwinsten dus voor onze bibliotheek. 19 Met tevredenheid kunnen wij op het afgeloopen jaar terugzien en met gemstheid de toekomst tegemoet gaan. * * * De rekening en verantwoording van den Penningraeester over 1921 (zie bldz. 21) worden nagezien door de Heer G. Rooseboom, daartoe verleden jaar benoemd en de Heeren J. Stoffel en J. van HoEY Smith, daar de twee daarvoor benoemde leden niet ter ver- gadering aanwezig zijn en het niet mogelijk was de stukken van te voren aan de Commissie te zenden. Na het onderzoek verklaart de Commissie bij monde van den Heer Rooseboom alles in uitstekende orde bevonden te hebben, waarop de Penningmeester wordt gedechargeerd onder dankbetuiging voor het gevoerde beheer. De Heer A. A. van Pelt Lechner wordt daarbij bij acclamatie tot Bestuurslid herkozen. De leden Dr. Gr. J. van Oordt, te Bilthoven, de Heer 0. A. Verwey te Utrecht en Het Staatsboschbeheer te Utrecht worden aangewezen om de rekening en verantwoording over 1922 na te zien. De Secretaris leest daarop een brief voor van Prof. Thienemann te Rossitten, waarin gevraagd wordt of uit Holland hulp is te verwachten om het waarnemingsstation „Ulmenhorst" op de Knrische Nehrung te herbouwen. Besloten wordt een oproep in „Ardea" te plaatsen. Ingekomen is eon brief van den Directeur van den Landbouw, hou- dende mededeeUng, dat herziening van de Vogelwet over wogen wordt en dat voorstellen tot wijziging voor 1 Juni a. s. worden inge wacht. De Voorzitter zet het onpraktische van de zoogenaamde „zwarte lijst" uiteen en bepleit voorts meer deskundige adviseering bij het uitreiken der vergunningen voor het verzamelen voor wetenschap- pelijke doeleinden. De Heer Schuyt zou bijzondere bescherming wenschen voor in ko- lonies broedende vogels en wijst er vorder op, dat Zwaluwen, die voor hun nestgelegenheid op gebouwen enz. zijn aangewezen, volgens de te- genwoordige wet steeds van hun nest en eieren beroofd kunnen worden. De Heer W. H. de Beaufort, die de vergadering moet vertaten, deelt mede dat ook van den kant van den Landbouw wetswijzigingen gewenscht worden, o. a. het overbrengen van Wulpen, Grutto's en Plevieren uit de Jachtwet naar de Vogelwet en beperking van de lijst van kooi vogels. De Heer Vermeulen zou een totaal verbod van den vogelhandel gewenscht achten. Andere leden zijn hier tegen; wanneer het houden ^0 van Vogels in kooien te moeilijk wordt geraaakt, zou dit de belang- stelling voor de vogels niet ten goede komen. De Heeren Schuyt, Jübriaanse en Rooseboom stellen voor het Bestuur te machtigen een antwoord aan den Directeur van den LandboQw te zenden, waarbij gebruik gemaakt kan worden van het hier besprokene. Aldus wordt besloten. Vervolgens wordt overgegaan tot de rondvraag. De Heer Rooseboom doet een mededeeling over de kolonie Aalschol- vers {Phalacrocorax cm^ho suhcormoranus Brehm) bij het kasteel „Maurick" te Vucht, door den Heer van Oordt vermeld in diens artikel „De stand der Aalscholver-kolonies in Nederland" (Ardea VIII, pag. 116, noot). Sinds 20 jaar zijn daar circa 15 — 20 Aalschol- vernesten. De eigenaar laat deze kolonie intact. Reigers, die daar talrijk voorkomen, worden geschoten: 430 exemplaren in één jaar. De Heer van Straaten deelt mede, dat te Rosendaal (bij Velp, G.) een Waterspreeuw {Cindiis dnclus subsp.) is waargenomen. Een week of drie geleden zag spreker een Zwarte Specht [Drijocopns martins martins (L.)!- Opvallend was de groote trek van Zwartgrauwe Vliegenvangers [Muscicapa atricapilla atricapilla L.). De Heer Stoffel heeft verleden Zondag met den Heer Thiebout, bij een bezoek aan het Kampereiland, op een grintweg een Rouw- kwikstaart {Motacilla alba lugubris Temm.) waargenomen. De Heer Jurriaanse doet een mededeeling over het broeden van een Vliegenvanger in een loopkraan van een gieterij in Frankrijk. Het broedsel vloog uit. De Heer Vermeulen deelt mede, dat een Rijksveldwachter van een Postduivenvereeniging een premie ontvangt yoor elken geschoten Sperwer. De Heer Verwey doet een vraag naar aanleiding van de groote sterfte onder de Kerkuilen en de Heer Heemskerk over het verblijf van de Koperwiek. Ten slotte deelt de Heer van Dedem mede, dat de préparateur Engels een Vale Gier {G)/p)s fulvus Habl.), in Holland geschoten, ter prepareering ontving. De Heer Stoffel meent dat de vogel in Zeeland werd buit gemaakt. Daar niemand meer het woord verlangt, sluit de Voorzitter de vergadering. o CD -IffI o 00 CO o OT 05 (M -* 02 Oi CO '•^ O 00 Ol O C-3 ir^ c- ,-; -H cvj t- o6 lO CD ci lO CD lO O C- LO '^ >-H ^ 00 11 'C< CO 05 CO I CM O CI l_ rH 7-Î -^ t> CO 00 CD -* (33 c3 m .2 p CD i-j • * O N <S ci CD CD S rette FER € oa Ol S C- > M Sd M 'ë '-2 SI <J:> ^ '-* '-* ^ S CD CD ^ ^ .S ^ N œ o a 13 Ph H h- ( S tu O HD aalhuur vergacl nkosten inning ift aan Frei S Ph CD JJ "o igin udie fond rtefe 'cö 03 schritt „Al rukkosten Dr. J. But Prof. Dr. J 'S ^- r; <D K-H 1— 1 1— 1 1—1 1— 1 d d d p:; s "S o o s > 'cD m CD O m 1 'S. o o 'Ö 2 -1-3 p- o -S o a CD en O 22: Vereer Trekst Platen Leespo O <^ <1<^ N O O K- 'S ^ M I— 1 Ü B o "^ CO ZQ S Cl o P < !- CQ -0 d ? tri =5 Ph bc O ce CD CD -* 00 Cl C] o ca lO CD ^ Ul S-H 0) CD <;.' >- H Ph K^ 8 a 02 o CO ^ a <1 -<•= 1 Ö s "^ .iii^ " CD-I-' Q F- cß > f-' < '^ S "t^ 3 CD Ü E5 O P^ ÛH S- 3 ^ C! E5 55 o o> §H o ® Q Ph C5 W <B S ►J c« o K Pu S H r/j !?; o -I-' <; H Ph H-; H," i=l .2 2 S &i) &c si ^ ^ pï 22 Verslag der Zomerexcursie naar „Gooilust** op 28 Mei 1922. 't Was een stralencle zonnedag, toen de leden der Nederlandsche Ornithologischo Vereeniging op 28 Mei '22 voor het „Hof van Hol- land" te Hilversum bijeen kwamen om te zamen naar „Gooilust" te wandelen, de heerlijke buitenplaats met haar zeldzame verza- meling boomen, planten en dieren van ons medelid den Heer F. E. Blaaüw. In de statige oprijlaan verwelkomden ons Fluitertjes en Rood- borstjes met hun liedje, dat daar — voorloopig althans — niet meer bedreigd wordt met vernietiging, nu de vandalistische tram- plannen gelukkig van de baan zijn. De Heer Blaauw, die zoo vrien- delijk was ons persoonlijk rond te leiden, nam van zijn vogels bij het inrijhek de verwelkoming over. Een mannetje van den Zwartnek- zwaan in een sloot daar vlakbij, dacht er anders over en stoof verontwaardigd op ons los; waar hij zijn kroost bedreigd meende, was het hem niet kwalijk te nemen. Op zwanenwiize gebeurde dit zwijgend en blazend, maar iets vorder liet de in Noord-Amerika bijna uitgestorven Trompet-zwaan zijn bazuinstooten hooren, als blijk, dat niet het heele geslacht stom is. Het moet voor den man, die deze zwanen hier met zulk een zorg fokte, een voldoe- ning geweest zijn te hooren dat de jonge vogels, door hem naar Amerika gezonden, tot resultaat gehad hebben, dat in het Yellowstone- park thans weer Trompet-zwanen voorkomen. In de groote wei achter de zwanen liepen de beide soorten van Magelhaen-ganzen. Een heerlijke koelte omving ons in het oude bosch, waar de Rei- gerkolonie van „Gooilust" gevestigd is, met een enkelen Aalscholver daartusschen. Heiaas vernielen deze antiek aandoende vogels alle boomen, waarin zij nestelen, zoodat zij slechts in zeer beperkte mate geduld kunnen worden. De slimmerds wisten dan ook best welk gevaar van 's menschen kant hen dreigde en vlogen wel tweemaal zoo hoog als de reigers. Langs de wei, waarin de Witstaartgnoe-bok te midden van zijn vier wijfjes stond te proesten in de blakerende zon, kwamen we aan den vijver, waar vele van onze inlandsche Eenden-soorten in hun prachtkleed te bewonderen waren, terwijl een paar Australische Witnek-kraanvogels plechtstatig längs den oever stapte, even plecht- statig gevolgd door een paar jongen in donskleed. Meer moois wachtte ons echter, en niet te lang konden we hier- van genieten. In ruime hokken werd ons allerlei zeldzaams getoond op Eenden- en Ganzen-gebied. De groote grijze Keizerganzen met hun witte koppen, van de ßehring-zee, de uiterst zeldzame Sand- wich-ganzen, waar een stramme oude heer nog het hof poogde te maken aan een vief, jong wijfje; Grijskop-ganzen, Sneeuwganzen, Bahama-eenden, bruine Kaapsche eenden: te veel, om hier alles op te sommen. En bij dit alles een verzameling boomen en heesters van heinde en ver, die menigen Hortus botanicus jaloersch zou maken. Extra- vermeid mag wel worden het reusachtig hooge bosch Bam- biisa metake, waarin de Tjiftjaf nestelde en de Kleine karekiet zong als was het een Hollandsch rietveldje. Waar de eigenaar het schoone principe huldigt, dat elke boom zijn natuurlijken dood mag sterven, behoeft het niet te verwunde- ren, dat vele Kleine boschduiven rondvlogen, die in de holle boo- men een prachtige nestgelegenheid vonden. Bij een korte rust in een heerlijke vallei zagen wij onder de prachtige Douglasdennen, Goudfazanten en de kruising daarvan met den Amherst-fazant vrij rondloopen, met schitterend mooie Pauwen, ook alweer een kruising tusschen den gewonen en den Indischen Pauw, die de gehardheid van den eerste paren aan het rijkere kleed van den laatste. Zoo naderden we de groote omheinde weiden, waar de Ameri- kaansche Bison graasde met koe en kalfje; daar liep het Przewalsky- paard, sprengen de Guanaco's met hun Uchtbruindonzen jong en ten slotte huisden daar ook een koe en stierkalfje van den sinds den oorlog bijna geheel uitgestorven Wisent. Vlak daarbij zat een der verschoppelingen van „de zwarte lijst" — een Vlaamsche gaai — rüstig op een breed uitgespreiden beukentak te broeden. Door een statig beukenbosch keerden we längs de Nandoe's en Emu's, die hier geregeld broeden, de Kangoeroe's, die vroolijk in het eikenhakhout rondsprongen en waar ook een Grootpoot-hoen rondhep, wiens geweldig bladerennest, dat het voor enkele jaren bijelkaar krabde, nog aanwezig is, langzaam naar huis terug. Een aangename verrassing wachtte nog hen, die niet weg moesten. 24 in den vorm van een gezellig dejeuner op den huize „Gooilust". Na afloop daarvan wandelden wij längs den beroemden zilverden en een pracht van een stokoude linde naar den Trompenberg, dien we — dank zij alweer de introductie van onzen gastheer — konden bezichtigen en vandaar door de bosschen . naar Hilversum terug. Met een welgemeend woord van dank aan ons medelid voor al het mooie en interessante, dat hij ons zoo be reid willig toonde, en den hartelijken wensch, dat dit schoone geheel nog lang ongerept bewaard möge blijven, besluit ik dit kort verslag van een der best- geslaagde excursies, die onze Vereeniging in de laatste jaren heeft ondernomen ! Hardinxvold. P. v. d. Bueg. 25 Voyage et Avantures de François Léguât on Leguatia gigantea Schleg. In zijne hoogst belangrijke „Dodo-Stuilien, 1917" en in zijn artikel „Leguatia gigantea Schleg.", Ardea, VI, pp. 37—55, heeft Dr. A. C. OuDEMANS, e venais zijne voorgangers, herhaaldelijk gebruik gemaakt van bovengenoemd werk. Ongeliikkîgerwijze blijkt thans, on hier komt de litterator aan het woord, dat de Voyage geen oorspronke- lijke reisbeschrijving is, doch een zeer listig en händig in elkaar gezet verhaal, waarvoor de samensteller zijn stof putte uifc vroegere reisbeschrijvingen. Belangstellenden verwijs ik naar de volgende geschriften. A French Desert Island Novel of 1708. By G. Atkinson, Publi- cations of the Modern Language Association of America, Vol. XXXVI, pp. 509—528. Hieruit haal ik de volgende passage aan: ,, After subtracting tliose incidents and descriptions wliich are evidently borrowed from earlier authors, not even tlie shell of a story is left. The Voyage de François Léguât is evidently a voyage made in an armchair, within reach of many books of other men's voyages . . . Regardless of the general style of the Legiiat, it is a curious fact that its carefully authenticated realism — borrowed largely from the forgotten naturalists Du Tertre and Du Bois — has deceived modern readers and critics to whom Robinson Crusoe is an old story". The Extraordinary Voyage in French Literature before 1700. By Geoffroy Atkinson, Ph. D. New Yoi'k: Columbia University Press, 1920. Tlie Extraordinary Voyage in French Literature from 1700 to 1720. By Geoffroy Atkinson, Ph.D. Paris: Champion, 1922. Uit de beoordeeling van deze werken door G. Chinard in Modern Lan- guage Notes, XXXVII, 491 — 8, haal ik de volgende zinsnede aan: „François Léguât considéré pendant longtemps comme une autorité par les naturalistes n'a jamais existé que dans l'imagination de Misson, sur ce point aucun doute ne saurait subsister". Het is te betreuren dat Newton, Dr. Oudemans en vêle andere kundige ornithologen het slachtoffer zijn geworden van dezen Franschen guit! Amsterdam, 22 Maart 1923. A. E. H. SwaexN. 26 Boekbespreking, Amid snowy wastes. Wild life on the Spits- bergen Archipelago, by Seton Gordon, F.Z.S., with two maps and 114 illustrations from photographs by the Author. Cassel and Cy, L^^'^o London, Toronto and Melbourne, 1922. 206 pag. 15 sh. Het is voor ondergeteekende een groot genoegen dit keurig uit- gevoerde boek van den photograaf van de Oxford University Expedition to Spitsbergen hier aan te kondigen. Het werk geeft geen uitvoerige beschrijving van de expeditie zelf: slechts de persoonlijke indrukken en waarnemingen van den sclirijver worden gegeven. Een zuiver wetenscliappelijke bewerking van de Avifauna van dezen zoo noordelijk gelegen Arcliipel zal men er ook niet in aantreffon'): liet is or den scluijvei- sleclits om te doen den lezer een beeld te geven van de praclitige natuur en van de rijke dieren- en plantenwereld van dit gebied, waarvan hij de aan de Westkust gelegen fjorden en een deel van de Noordkiist bezocht in Juni en Juli 1921. En hierin slaagt hij rn. i. volkomen. Daar de vogels in de dierenwereld van Spitsbergen een eerste plaats innemen, spreekt het van zelf, dat do schrijver, reeds bekend door zijn levendige beschrijvingen van de vogelwereld van de Schotsche Hooglanden en Küsten, aan hen het grootste gedeelte van zijn boek wijdt. Ik wil hier niet alle vogelsoorten opnoemen, die door den schrijver beschreven worden. De 20 à 25 regelmatig in Spitsbergen broedende soorten worden uitvoerig en op vlotte wijze behandeld : enkele hoofdstukken handelen over de vogels van de kleinere, voor de kust of in de fjorden gelegen eilanden, van de vogelbergen, en van de toendra's; speciale hoofdstukken worden gewijd aan de zeer zeld- zame Brandgans {Brcmta leucopsis)^ v\^aarvan de expeditieleden de kleine broedkolonie bij de Advent Baai, in 1907 door Koenig ontdekt, bezochten, aan de Kleine Rietgans [Anser hrachyrhynclius)^ aan 1) Van de hand van den leider van bovengenoemde expeditie, Rev. F. C. E. Jourdain zal binnenkort een wetenschappelijk werk over de Avifauna van Spitsbergen verschijnen. 