None
Hypenodes albistrigalis von Heinemann, Schmett. Deutschlands und der Schweiz 1 (Macrolepidoptera) p. 620 is taenialis Hübn., acummalis Wocke. Van het donkere middenpunt der voorvleugels maakt hij geene melding. De door Mr. H. W. de Graaf in de Bowostoffen voor eene Fauna van Nederland III p. 57 beschreven Hypenodes oostaestrigalis is stellig dezelfde als die van Stephens en Wood. Mijne Hypenodes costaestrigalis, Vlinders van Nederland, Macro- lepidoptera p. 494 is wel is waar dezelfde soort van Stephens, Wood en Guenée, maar naar afgevlogen exemplaren en onder den invloed der mislukte afbeelding van Herrich-Schäffer gemaakt, waardoor mij dan ook het onderscheid tusschen costaestrigalis en taenialis onduidelijk bleef. De synonymie der beide soorten is dus, voor de volkomen insecten, als volgt. Hypenodes costaestrigalis Steph. 1834. Stephens, Illustr. of British En- tomology IV. p. 20. Cledeobia ‘costaestrigalis. 1849. Wood, Index Entomologicus, fig. 772. » » 1839. Herrich-Schäffer, in Panzer, Deutschl. Ins. 166, 1. Hypena taenialıs. 4845. Herrich-Schäffer, in Syst. Bearb. II p. 442 Noct. fig. 619 (pars). Cledeobia acummalıs. 174 AANTEEKENING OVER 1854. Guenée, Deltoides et Pyralites p. 42. Hypenodes costaestrigalis. 1859. Stainton, Manual II p. 129. » » 1862. de Graaf, Bouwstoffen III. p. 57. Cledeolna costaestrigalis. 1867. Snellen, Vlinders van Nederl. Macrol. p. 494. Hypenodes costaestrigalis. Hypenodes taenialis Hübn. 4796 enz. Hübner, Samml. Eur. Schmett. Pyr. f 151. Pyralis taenialıs. 4810. Haworth, Lepidopt. Brit. p. 368 n°. 10. Crambus allnstrigatis. 1834. Stephens, Illustr. of British Ent. IV. p. 20. Cledeobia allustrigatus. 1839. Wood, Index Entomologicus, fig. 774. » » 4839. Herrich-Schäffer, in Panzer, Deutschl. Ins. 163. 2. Hypena acummalıs. 1845. _ Herrich-Schaffer , Syst. Bearb. II. p. 442 Noct. fig. 619 (pars). Cledeobia acuminalis. 1850. Wocke, Zeits. f. Entom., her- ausg. in Breslau, pl. 5, f 16. » » 1854. Guenée, Deltoides et Pyralites p. 42. Hypenodes albistrigalis. 1859. Stainton, Manual II. p. 128. » » 4859. von Heinemann, Schmett. Deutschl. u. d. Schweiz. I. p. 620. » » 1887. Snellen, Tijds. v. Ent. XXX. p. 219. » » De soorten van Hypenodes vliegen volgens Guende op vochtige en beschaduwde plekken in bosschen. Dit komt overeen met de waarnemingen der Nederlandsche Entomologen, evenals de opgaven van Guenée en Stainton over den vliegtijd (Juni, Juli). Mr. de HYPENODES GUEN. 175 Roo van Westmaas vermeldt echter ook het vangen van een exem- plaar in September, hetgeen op eene tweede generatie wijst. Wat de eerste toestanden onzer beide soorten aangaat, daarvan was véér 1870 niets bekend. In dat jaar echter maakte de heer J. Hellins, in deel VI van het Zstomologist’s Monthly Magazine op p. 216, eene beschrijving der rups van costaestrigalis bekend. Zij werd gekweekt uit eieren, die den gewonen vorm der Noctuinen- eieren hadden en donkerrood gekleurd waren. Deze kwamen op 12 en 13 Juli uit en bij onbekendheid met het ware voedsel, werden aan de rupsen de bloemen van Thymus Serpyllum voorge- jegd, welke zij aten. Den 12 Augustus was echter nog slechts één voorwerp in leven, dat toen tevens zijn vollen wasdom had bereikt. De rups is 12-pootig, haar gang en houding zijn spanner- vormig, de 4 middenste ringen dikker dan de andere. Zij is verder zeer glanzig, donker purper- of karmozijnbruin met bleekeren buik en zijden en overigens zeer flauw licht en donker geteekend. Den 15 Augustus veranderde deze rups, zonder spinsel, daar zij gestoord was, in eene stompe, bleekgroene, iets bruingetinte pop. Of en wanneer de vlinder verscheen, wordt niet vermeld. In 1887 had Prof. van Leeuwen het geluk eieren te verkrijgen van faenialis, gelegd door voorwerpen, die hij en de heer J. W. Lodeesen bij Oosterbeek hadden gevangen. Op mijn verzoek deelde Prof. van Leeuwen mij het volgende uit zijne aanteekeningen over deze soort mede: « Wij vingen in het eind van Juni en in Juli vele exernplaren «der vlinders van beide sexen, in een dennenbosch bij Ooster- «beek, des avonds op smeer (A la lanterne! Lodeesen). De vangst « was moeielijk, daar de diertjes niet vast bleven zitten, maar bij «nadering met licht veelal opvlogen. Enkele wijfjes legden eenige «eieren, de meesten niet. Het ei is witgeel, gevormd als eene « vischbun, fijn geribd en gegroefd, en wordt één dag voor het < uitkomen lichtgrijs. Op 10 Juli ontwikkelden zich de eerste rupsjes ; «zij zijn alsdan slank, glashelder, met ijle, vrij lange beharing en «hebben slechts twee paren buikpooten. Met het voedsel was ik «aanvankelijk zeer ongelukkig en kon niet ontdekken waarvan de 176 AANTBEKENING OVER «rupsen op de vangplaats hadden geleefd, hoewel ik haar alle « planten voorlegde die aldaar voorkwamen. Slechts twee bleven in «leven, dank zij het aanbieden van een takje thijm — naar aan- «leiding der mededeeling van Hellins — hoewel er geen thijm op «de ook bij dag duistere vliegplaats groeide. Op dat takje vond ik «den 26 Juli ééne rups, die juist was verveld, en eene tweede «op het punt van vervellen, die echter nog denzelfden dag stierf. « Mijne eenmaal vervelde rups was nu glanzig licht geelbruin, «de kop donker, de geledingen diep ingesnoerd , de middenringen — «vooral 4 en 8 — vrij sterk gezwollen. Beharing nog vrij «lang — zoo lang als de dikte van het lichaam. Dit eenig over- «gebleven voorwerp leefde en groeide tot 4 Augustus; het was toen « bruingrijs, glanzig, ongeteekend, terwijl de beharing nu in ver- «houding tot het lichaam zeer kort geleek. Haar in een doosje « zettende, met het doel eene afbeelding te maken, vond ik, drie «uren later daartoe willende overgaan, het dier verdroogd. Droge «lucht schijnt voor deze rupsen verderfelijk te zijn. «Ik had nu eenig leergeld betaald, waarmede ik mijn voordeel «deed bij het opkweeken van een ander broedsel rupsen, dat 2 « Augustus uitkwam uit eieren op 26 Juli gelegd. Deze vervelden «omstreeks 10 Augustus voor de eerste maal en groeiden goed op « bloemen van thijm en Calluna vulgaris in eene eenigszins vochtig «gehouden atmospheer. Ik denk ten slotte, dat de bloemen van «heide het natuurlijk voedsel zullen zijn. De kleur der rupsen — «bruingrijs — werd gaandeweg donkerder en minder glanzig. « Teekening was niet te ontdekken, ook niet na de vierde ver- «velling op ongeveer 8 September. Daarna geraakten de rupsen « volwassen. Behalve het ei, heb ik eene éénmaal vervelde rups af- «gebeeld bij fig. 6, eene halfwassen (tweemaal vervelde) bij fig. 7 cen eene volgroeide bij fig. 8. De laatste teekende ik op 10 Sep- «tember; zij was toen dof donkergrijs, met bruinachtigen kop en « fiine, korte beharing. De gewone houding der zeer trage rups is «die waarin ik haar heb afgebeeld, maar zij kan zich nog belangrijk « uitrekken, waarbij de vorm der middenringen meer regelmatig wordt. « Mijne rupsen, die dus laat in den zomer haren vollen wasdom HYPBNODES GUEN. 177 «hadden bereikt, gingen daarna niet tot verpopping over, maar « zetteden zich ter winterrust neder op de uitgebloeide takjes thijm. « Waarschijnlijk was mijne hierop gevolgde wijze van behandeling « niet de juiste; geene enkele rups is namelijk den winter geheel « doorgekomen, hoewel verscheidenen nog maanden lang in leven «bleven. Ik meen wel te kunnen aannemen, dat deze soort in den « regel slechts ééne generatie heeft, waarvan de rupsen overwinteren, «terwijl vroeg ontwikkelde vlinders dan nog eene tweede generatie «in Augustus of September kunnen geven.» Nieuwe lokaliteiten voor costaestrigalis zijn mij sedert de uitgave der landers van Nederland niet bekend geworden. Van faenialis vingen de heeren Lodeesen en van Leeuwen verscheidene exem- plaren bij Oosterbeek, van 3 tot 26 Juli, in een bosch van eiken en Pinus sylvestris, op den grond groeiden heide en varens. Ik zelf ving een 9 bij Winterswijk, in een bosch van eiken en ander loofhout, op Vaccinium en gras. Zooals ik op de Vergadering mededeelde, heeft Mr. Piepers onze Hypenodes costaestrigalis ook op Java waargenomen. Hij zond her- haaldelijk exemplaren over, die in de gebergten der Preanger regentschappen op eene hoogte van 15—1800 meter gevangen waren. De voorwerpen zijn kleiner dan de Europeesche en hebben slechts eene vlucht van 15—16 millimeter. Verder zijn de achtervleugels iets donkerder, zoodat de middenvlek onduidelijker is, doch in de teekening der voorvleugels is geen verschil te bespeuren. Zelfs stemt een bijzonder gaaf wijfje in dit opzicht merkwaardig overeen met een van Dr. Staudinger ontvangen exemplaar. Behalve costaestrigalis en taenialis zijn nog twee soorten der Palaearctische fauna beschreven. Dr. Staudinger namelijk beschreef in de Stettiner Ent. Zeitung 1876 p. 139 eene Hypenodes Kalchbergi, van Sicilie, die ook in Macedonie en bij Derbent gevangen is. Vlucht 12—415 millim., vleugels korter en breeder dan bij de bovenge- noemde twee soorten, hunne kleur grauwzwart, de voorvleugels met 2 lichte dwarslijnen, eene witachtige middenvlek en eene zeer 178 AANTEEKENING OVER onduidelijke getande lichte golflijn. De tweede is Hypenodes Balneo- rum Alpheraki, in de Horae Soc. Ent. Rossicae XV (1879) p. 137, uit den Caucasus. Van deze soort zegt de auteur, dat zij ongeveer dezelfde grootte heeft als Kalchbergi (een d 16 mm. vlucht), de voorvleugels zijn veel smaller met zeer rechten buitenrand (achter- rand 9); zij zijn zwart met klein wit middenpunt, waarachter eene witachtige dwarslijn verloopt, die aan den binnenrand het duidelijkste is, doch eene schuinere richting heeft dan bij Ka/chbergs , zonder eene bocht achter de middencel te maken. Getande golflijn wit. Achter- vleugels lichtgrijs (bij Aadchbergi grauwbruin of grauwzwart) en met eene donkere, langwerpige middenvlek. Wat exotische soorten aangaat, zoo is door mij in het 7tjdeckr:/t voor Entomologie deel XXIII (1879—80) p. 124 en deel XXIV (1880—81) pl. 5 fig. 10 eene Hypenodes jucundalis van Celebes bekend gemaakt. De afbeelding is vrij goed geslaagd, behalve wat betreft het begin der tweede dwarslijn aan den voorrand (vergelijk de beschrijving). Zij is aldaar juist zooals bij taenialss. De palpen zijn in verhouding korter dan bij onze inlandsche soorten, doch hebben eveneens een opgericht eindlid. De golflijn is vrij duidelijk getand. Mr. Piepers vond op Celebes nog drie andere soorten van Hype- nodes, doch slechts in afgevlogen exemplaren. Twee daarvan trot hij later in goede exemplaren ook op Java aan. Eene daarvan, Hypenodes pudicalis n. sp. is zeer kennelijk. Ik beschrijf haar als volgt: Grootte en bouw van costaestrigulis, de voorvleugels grijs, bruin bestoven, twee gebogen dwarslijnen en eene vlekkige golflijn bijna wit, bruin afgezet, eene liggende , halvemaanvormige middenviek en eene veeg in de vleugel- punt eveneens wit, de achtervleugels en het achterlijf bleekrood. Palpen als bij jucundalis. De tweede Hypenodes minimalis n. sp. is zeer klein (14—12 mm.); bouw als cosfacstrigalis, maar gedron- gener, diklijviger, palpen als de beide andere Indische soorten. HYPENODES GUEN. 179 Voorvleugels bleek grauwachtig leemgeel, met donkergrijze franje en aangrenzenden achterrand, eene donkergrijze, in het midden lichte middenvlek en sporen van donkere dwarslijnen. Achter- vleugels bij beide sexen wit. Vervolgens nam hij nog eene soort waar, alleen op Java, die eene vlucht van 18—19 millim. heeft , Hypenodes obliqualis n. sp. Deze is eveneens gebouwd als costaestrigalis, maar kloeker, met smallere, donkergrijze achtervleugels. De voorvleugels zijn licht geelbruin, met lichter achterrandsderde en goed geisoleerde donkere middenvlek, evenals bij Zaenialis; de tweede, wit gekleurde dwars- lijn is zeer schuin en vereenigt zich met eene iets lichtere veeg, die de vleugelpunt deelt. Palpen even lang als bij de Europeesche soorten. Ten slotte moet ik nog mijnen dank betuigen aan de heeren J. W. Lodeesen en K. N. Swierstra, die mij door het verstrekken van exemplaren uit hunne eigene of onder hun beheer staande verzamelingen grooten dienst hebben bewezen. 180 AANTEEKENING OVER HYPENODES GUEN. Pl. 7 fig. VERKLARING DER AFBEELDINGEN. Hypenodes costaestrigalis Steph. à! > » 9. » taensalis Hübn. à! » » 2. Ei Eenmaal vervelde rups Halfwassen rups van Hypenodes taenialis. Volgroeide rups Hypenodes pudicalis Snellen. » minimalis Snellen. » obliqualis Snellen. Palpen van Hypenodes taenialıs. » » Hypena rostralis. » » » proboscidalis. » » » Fontis (crassalis). CATALOGUS ARANEAR UM, hucusque in HOLLAN DIA inventarum. AUCTORE A. W. M. VAN HASSELT, u. D. Vervolg van deel XXIX, blz. 110 (1885—86). SUPPLEMENTUM II. Supplemento I°, loco citato, p. 103, antea jam dato, addere de novo necessarium duxi species sequentes, inde ab anno 1886, pro patrià nostrà novas, collectioni meae, multorum auxilio amicorum et commilitonum (quibus, — ut et non minus consultoribus meis, viris cel. Cambridge et Eugène Simon —, gratias meas sinceras cordialiter offero) adventas. Secundo loco, revidendae erant notae quaedam, tunc temporis, quoad nonnullas species ut «dubiae» consideratas, et sub lite versantes, catalogo insertae, sed numero totali non adscriptae. Tertio, pro pluribus aliis speciebus jam cognitis, loci inven- tionis novi detecti fuerunt. Tandem occasionem hanc arripui, per nonnulla addenda et corrigenda, primitivum opusculum meum hic illic paulo emendare. 182 CATALOGUS ARANEARUM HUCUSQUE SPECIES NOVAE PRO CATALOGO. In Fam. THERAPHOSOIDAE. Ad genus ATYPUS. A. piceus (Slz.) Auss., Bertk. = A. Sulzeri (Ecw.) 4. Limburg (prope Maastricht). Maurissen. Perrarus. NB. Hanc speciem, pro mare saltem, magis nigricante, ut nunc ipse agnovi diversam, mihi benevolentissime determinavit vir cel. Bertkau. In Fam. DyYSDEROIDAE. Genus HARPACTES Tpt. H. (Dysdera) Hombergii Scp. 2 4. Noord-Brabant (Cuyk). D. ter Haar. Limburg (Roermond). Wasmann. Feminae (juniores) quoque apud Lasium fuliginosum, Ceteroquin, ut videtur, in patrià nostra valde rara. In Fam. AGELENOIDAE. Ad genus TEGENARIA. T. pusilla E. S. 9. Noord-Brabant (Cuyk). D. ter Haar. Rarissima. NB. Mihi, primo visu, non sine analogià videbatur cum Agroecae specie aliquä. Vir cel. E. Simon vero pro me ut Zegenariam determinavit, ac IN HOLLANDI& INVENTARUM. 183 mihi de hac specie. scripsit: «Elle m'était seulement connue de France». Ad genus HAHNIA. H. pusilla C. K. (Ohlert, E. Simon; non Westring nec Menge) 9. Limburg (Valkenburg). Everts. Perrara. NB. Equidem nunc mihi constitit, hanc speciem revera -valde differre a H. navd Blw. (Confer in Catalogo nostro pag. 148 [36] sub NB.). Häc, inter alia, multo laetioris coloris et multo minor est. Suum cognomen häc melius adhuc meretur, quum, adspectu provisorio, ejus exiguitate seductus, illam ad genus Neriene per- tinere suspicabar. Genus CRYPHOECA Thor. 1) = Cicurina Menge. C. arietina Thor. = Hahnia pratensis Wstr. (non CK.) = Cicurina impudica E. S. 2 ad. et 4 pulli. Utrecht (Doorn). Neervoort van de Poll. Ex nidis Formicarum (Formicae rufae L. et Lasii fuliginosi Latr.) in permultis exemplaribus, plerisque autem junioribus et pullis, his colore fere toto albo. NB. Mas maturus mihi adhuc deést. Vir cel. Simon (qui mihi humanissime unum suorum speciminum C. wnpudicae dono dedit), summo jure, de ejus palpis scripsit: «La plus sin- guliere peut-étre de toutes les araignées, par la conformation de sa patte-mächoire» 7). Vir cel. Thorell de hisce in C. arietind monuit: «The bulbus projects from its apex an upward and backward curved spine, at least as long as the whole body. These spines, as Westring remarks, resemble a pair of rams-horns» ?). 1) In mijne collectie heb ik dit genus op de HaÂmiae laten volgen 2) Arachnides de France, T. II, p. 25. PI. V. fig. 2. 3) Remarks on Synonyms, p. 166. 184 CATALOGUS ARANEARUM HUOUBQUE Itidem, pro analoga Cryphoeca mirabili Thor., vir cel. Bertkau hujus organi conformationis, etsi adhuc magis complicatae , subsimi- laris, pulchras dedit figuras cum descriptione '). Simon, pro Gallia, suam speciem zmpudicam nondum numeravit inter myrmeco- philas. Mihi de nostris capturae locis scripsit: «Il est probable, que ces araignées sont des hötes accidentelles des Fourmis. Elles se retirent peut-être dans les fourmilières pour y hiverner ». Suspicioni huic animadvertere modeste mihi liceat; -4°. Quod van de Poll sua exemplaria, in diversis evolutionis stadiis, cepit medià aestate. 2°. Quod posthac singulos pullos albos, verosimiliter aequales, a collegis Everts et Wasmann (ex Zuid-Holland et Limburg) accepi, itidem apud Formicam rufam captos, eodem anni tempore. 3°. Quod Westring affirmat, sese adultum individuum suae «Hahniae» quoque ex formiceto (equidem fere deserto) legisse ?). In Fam. THERIDIOÏDAE. Ad genus EURYOPIS. E. (Pachydactylus M., Lasaeola E.S.) prona M. Gelderland (Arnhem). Veth. NB. Ut mihi videtur, valde parum differt ab Æ. tristi M., hac denuo analogà cum Theridion triste H. (C.K.), jam Catalogo meo notato (I, 155 [43] *). Genus PHOLCOMMA Thor. *). (« With two very small eyes in the centre, and three unu- sually large ones, arranged very near to each other, in a triangle on each side, almost as in Pholcusy.) 5). 1) Entomol. Missellen, in Vers. d. N. PV. u. s w. Jg. 41. 2) Araneae Suecicae, p. 819. 8) Confer C. Koch, Die Arachniden, VIII, fig. 658. 4) In mijne collectie heb ik dit genus, naar mijn gewoon voetspoor van Cambridge, op Episinus laten volgen. 5) Rem. o. Synon. p. 137. IN HOLLANDIA INVENTARUM. 185 P. gibbum Wstr. = projectum Thor. dg. Zuid-Holland (Loosduinen). Leesberg, mihi, Limburg (Roermond, Valkenburg). Wasmann, Everts. In silvis, sub quisquiliis el foliis caducis. Nobis perrarum. Ad genus NERIENE 1). N. (Cornicularia M. et E.S.) vigilax Blw. 4. Zuid-Holland (Rijswijk, Wassenaar, Scheveningen). Everts, mihi. Perrara. NB. «The radial joint of the palpus has a curved process, pointing outwards; the palpal organs have a black spine, coiled round at their fore extremity, towards the outer side covered with a thin membranous substance ». (Cambridge, On Dorset Spiders). N. (Wideria E. S.) fugax Cbr. d. Gelderland (prope Apeldoorn). Mihi. In silvà. Valde rara. NB. « Radial joint with three projections; the largest, in front, ends in a redbrown corneous point». (Cambr. 0. D. S.). N. (Tmeticus M. et E. S.) sylvatica Blw. g et d. Limburg (Roermond). Wasmann. In silva. Perrara, saltem ex ceteris nostris Provinciis nunquam visa. NB. «The row of minute spines on the falces, in mare, and the serrate-edged process of the palpal organs are very characte- 1) In mijne collectie heb ik deze nieuw bijgekomen soorten achter de oorspronkelijken van den Catalogus laten volgen, ofschoon zij, volgens hare verwantschap, eigenlijk hier en daar in de vorige reeks behoorden te worden tusschengevoegd. 186 CATALOGUS ARANEARUM HUCUSQUE ristic ». (Cambridge, libr. cit). Quoque Simon mentionem peculia- rem facit de hoc criterio hisce verbis: « Une petite carène finement denticulée » (dr. d. Fr.). Confer ibi T. V, p. 411 et fig. 190. Haec Neriene, primo visu, confundi potest cum Lingphia arcana Cbr., coloris analogi, sed minore et palpis minus complicatie et ‘ voluminosis. N. (Sintula E. S.) diluta Cbr. d = demissa Chr. Gelderland (Apeldoorn). H. A. de Vos et filius W. Limburg (Roermond). Wasmann. In silvis. NB. Haec species, quae Cambridgeo valde affinis duabus suis «Linyphiae» speciebus habetur, ad araneolas minutissimas per- tinet. Inde microscopii usum adhibere debui ad dignoscendum « the long corneous process» (Cbr.) ad latus bulbi genitalis. N. (an Microneta M. et E. S.?) rustica Cbr. 2. Zuid-Holland (Loosduinen). Leesberg. In sabuletis. Exemplar unicum. NB. Valde affinis mihi videtur, — ut ipse Cambridge fatetur, — suae N. saratili Blw. (quae jam nostrae collectioni inerat). Tam peduin spinae, quam apophysis incurvata palpi partis radialis , supra, in ambabus adsunt. Lobus autem ad latus bulbi externum magis evolutus in meo exemplari «rusticae», quam in mea «sazalılı» (Thorellio ad Linyphides ductà). N. (Tmeticus M. et E. S.) electa E. S. ©. Limburg (Roermond). Wasmann. Unica. NB. Oculis mediis anticis insolito minutis et confertis. Respice quoque epigynem peculiarem. IN HOLLANDIË INVENTARUN. 187 N. (Zynhochrestus E. S.) digitata Cbr. 4. Gelderland (Arnhem). Veth. Quoque unica. NB. Araneola valde minuta, Cephalothorace, ad verticem, lutes- cente et impressionibus lateralibus nigricantibus, quasi sursum compresso. — De parva bulbi apophysi anticà singulari confer Simon !). Ad genus WALCKENAERA 2). W. (Acartauchenius E.S.) scurrilis Cbr. (Jam notata, in Supplemento I°. Hic pro memoria. — Vide infra « Addenda ».). W. (Tapinocyba ES.) subitanea Cbr. à. Zuid-Holland (Nootdorp). Leesberg. Sub quisquiliis. Perrara. NB. Inter araneolas minimas recensenda. Flavo-fusca; capite sed parum elevato. «Has a long, narrow, deepish, longitudinal indentation (nobis black), running backwards from each of the hind lateral eyes ». (Cambridge, libr. cit.). Ceterum de genere Tapinocyba confer Simon 3). W. (Tapinocyba) Parisiensis ES. d. Zuid-Holland (Nootdorp). Everts, Leesberg, mihi. Sub quisquiliis, prope stabuletum vaccarum. Nobis valde rara. NB. «A bulbe pourvu A l’extrémité d'un stylus court et épais, recourbé en crochet» (Simon, libr. cit.). Hoc criterium mihi non nisi microscopio distinguendum. 1) Ar. d. Fr. T. V, p. 686. 2) Respice annotationem pag. 185 pro Neriene jam factam. 8) dr. d. Fr. T. V, p. 778. 188 CATALOGUS ARANEARUM HUCUSQUE W. (Tapinocyba) ingrata Chr. 9 d. Limburg (Valkenburg). Everts. Quoque perrara. NB. « With prominent bristles, directed forwards, on the top of the caput» (Cambridge, libr. cit.). W. (Minyriolus ES.) servula ES. 9 à. (an = Lophocarenum scopulifer Emerton, E.S.). Zuid-Holland (Haagsche bosch). Everts. Rarissima hucusque. Bis, in (vel «ad» ?) nidis Formicae rufae L. Ceteroquin auc- toribus nondum inter myrmecophilas assumta. Itidem, ut praecedentes, ad araneolas minimas pertinens. NB. « Bandeau avancé en pointe conique et inclinée» (Simon, libr. cit.). Mihi quoque de hac specie scripsit: « M’etait seulement connue de France». W. (ZAyreosthenius E.S.) biovata Chr. 94. (Nomen valde characteristicum huic generi a Simonio prius datum fuit Peponocranium). Limburg (Roermond). Wasmann. Utrecht (Doorn, Leersum). Van de Poll. Tam rara, quam notabilis. In nidis Formicarum, praesertim F. rufae L.; in permultis exemplaribus repetita vice captis. Numerosae horum feminae (omnes eodem mare facile dignos- cendo comitatae) tam magnitudine, quam colore sat differunt inter se, ita ut in initio dubitaverim, sin harum nonnullae pertinere possent ad secundam speciem myrmecophilam ( TAyreosthenius pecua- rius ES.) hoc auctore assumtam. Epigynis vero conformatio pro nostris omnibus sat convenire mihi visa est, sed quoque parum iN HOLLANDIË INVENTARUM. 189 mihi discrepare videtur a descriplione Simonio pro pecuario data. Anne haec forsan modo varietas; hujus mare nondum viso ? NB. Ut myrmecophila Ziovata (vide pro eÂ infra: Addenda et corrigenda) prius jam notata fuit pro Gallià (Lancelevée). Secundum Cambridgei opinionem plus minusve analoga W. (Dismodico E.S.) bifronti Blw. Magis adhuc comparatio mihi placet Simonio data: « Elle ressemble au Gonatium (Neriene) bituberculatum Wid». Attamen hocce multo minor est. W. (Notioscopus ES.) sarcinata Cbr. 9. Noord-Brabant (Cuyk). D. ter Haar. Nobis perrara. NB. Luteo-alba; oculis magnis; epigyne crassä. W. (Cnephalocotes ES.) interjecta Cbr. nova species, d. Zuid-Holland (Wassenaar). Everts. Sub quisquiliis et foliis caducis. NB. «Allied, but quite distinct from JW. (Cnephalocotes E.S.) elegans» (Cambridge) !). Bulbus genitalis, inter alia, antice, stylo circulari instructus est, plus minusve uti in W. obscurd Blw. De generis criteriis confer E. Simon, libr. cit. In nostro specimine «the cephalothorax has the caput very slightly elevated towards the ocular region, very much like that of W. Becki Chr.» (Cam- bridge, in Transactions infra citatis). W. (Plaesiocraerus ES.) Beckii Cbr. 4. Limburg (Bunde). Maurissen. Nobis perrara. NB. «The upper surface of the caput is broad and longitudi- 1) Pro me benevole descripsit vir cel. Cambridge in Transactions of the Hert: fordshire Nat. Hist. Soc., Vol. V, Part 1, Aug. 1888, 190 CATALOGUS ARANEARUM HUOUSQUÉ nally divided by a narrow but distinct groove» (Cambridge , libr. cit.). W. (Pocadicnemus E.S.) pumila Blw. 2. Zuid-Holland (Loosduinen). Leesberg, mihi. Valde rara. In silvà, sub foliis deciduis. NB. «Bulbe pourvu d’un très long stylus détaché et enroulé » (Simon, libr. cit.). In eo itidem analoga W. obscurae Blw. W. (Cornicularia M. et E.S.) Kochii Cbr. d. Zuid-Holland (Haagsche bosch). Everts. Rarissima. NB. Valde pulchra et distincta; affinis uricorni Cbr., sed major est, et cornu, sursum fissum, multo fortius. Ne commutes cum W. (Plaesiocraero) Kochi Lebert, specie toto coelo diversà. W. (Cornicularia) cuspidata Blw. gd. Limburg (Roermond). Wasmann. Valde rara. NB. Itidem affinis W. wnicorni Cbr. ut et cum W. monoceros Wid. In nostro individuo masculino cornu, antice directum, valde est minutum, imo difficile distinguendum. Attendas ad palpi apophyses radiales. Harum una, supra bulbum, sursum eminet. Ad genus LINYPHIA. L. ericaea Blw. g. (Jam notata in Supplemento 10). Hic pro memorsá. NB. Ne commutes cum Hybocopto ericicolo E. S., totà alif. L. oblita Chr. 4. Zuid-Holland (Nootdorp). Leesberg. IN HOLLANDIA INVENTARUM. 191 Perrara. NB. Araneola minuta, primo visu mihi pro Neriene quâdam habita. «The radial joint has, on its outer side, some long, curved, bristly hairs, directed downwards». « The digital joint has a strong curved process at their base, on the outer side». (Cambridge, libr. cit. ). L. (Tmeticus M. et E. S.) arcana Cbr. d. Limburg (Roermond). Wasmann. Valde rara nobis. NB. Non absque analogià cum .‚Neriene sylvatica Blw. Hujus autem palpi conformatio multo facilius dignoscenda, quam haec in arcand. In Fam. EPEIROÏDAE. Ad genus SINGA. S. Herii (vera) Hahn +. Limburg (Roermond). Wasmann. In silvà. Nobis perrara. NB. Nunc vidi, me illam perverse synonynam habuisse cum $, pygmaea Snd. Häc, inter alia, multo major est, et ınagis e rubro picta. In Fam. THOMISOIDAE. Genus TMARUS E. S. (= Monaeses Thor.). T. (Thomisus) piger Wilk. ¢ d = Xysticus cuncolus (sic) G.K. Gelderland (Nijmegen). D. ter Haar. Limburg (Bunde). Maurissen. 193 CATALOGUS ARANEARUM HUOUSQUA Ex nostris aliis Provinciis mihi nunquam visus. NB. Abdomine triquetro, postice truncato. Ad genus XYSTICUS. X. dentiger E.S. 9 var. Zuid-Holland (’s Gravenhage). D. Jordens. Rarissimus, Unicus. In horto suo, ad terram sabulosam. NB. Primo intuitu habui pro varietate X. sabulon H. Vir cel. Simon vero mihi ut supra determinavit. Hunc Xysticum nondum notaverat in suis Ar. de France, sed posthac descripsit !). Amicus L. Becker eum quoque in Belgiä cepit. Illius figura vero, in opere suo magno, Les Arachnides de Belgique, non exacte meo exemplari respondet. In Fam. Lycosoînae. Ad genus LYCOSA. L. (Pardosa) agricola Thor. g junior, = P. arenaria C.K. Zuid-Holland (Scheveningen). Mihi. In sabuletis. De ejus diagnosi, in meo specimine unico, non plane certus sum. In Fam. ATTOÏDAE. ° Ad genus EPIBLEMUM. E. zebraneum (C.K.) E.S.? Gelderland (Apeldoorn, Hoog Soeren). Mihi. In silvâ. Nobis valde rarum. 1) In Annal. d, l. Soc. Ent. d. France (Extrait du Bulletin p. 19), 18 Nov. 1878, IN HOLLANDIË INVENTARUM. 193 NB. Affinis Z. tenero Th. (?), sed, inter alia, hoc palpos habet flavi coloris. In nostro specimine nigricant. Ad genus EUOPHRYS. E. aequipes Cbr. (E.S.) det 2 jun. Zuid-Holland (Loosduinen). Leesberg. In silvà. Rarissima. NB. Minima inter nostras Attoideas, longitudinis totalis fere 3 mm. Primo adspectu pro parvâ varietate E. frontalis Wik. habui. 13 194 CATALOGUS ARANEARUM HUOUSQUE SPECIES ANTEA UT « DUBIAE » RECENSITAE, NUNC ARANEIS HOLLANDIAE ADSCRIBENDAE. Post mei Catalogi publicationem vir amicus Léon Becker sequentia mihi dono dedit specimina, hucusque ibi ut dubia, cum * notata, sed nunc collectioni inserta, ut illo in nostra patria capta. * Gnaphosa nocturna L. = Pythonissa maculata C.K. (Thor.) Nunc mihi de visu elucuit, hancce speciem a Poecilochroa con- spicua L.K. revera in multis differre. * Theridion venustum Wilk. = lepidum Wik. Primo adspectu 7. pulchello Wik. subsimilare. Attamen eo minus est, et non tam eleganter pictum. * Philodromus rufus WIk. Lubenter nunc concedo, speciem esse propriam, a P. aureoli Clk. varietate meÂ «alba» sat distinctam. * Pirata Knorrii Scp. (Thor). Hanc sine dubio a P. piratico Clk. esse diversam nunc con- sentire debeo. * Trochosa robusta ES. Quamvis evidenter 7. ruricolae d. G. valde affinis, tamen ut alia species distingui debere videtur. * Tarentula inquilina Clk. (E.S., Thor.). Revera agnosco, me hucusque, illam perverse cum 7. andreni- vora Wik. (= inquilina C.K.) commutavisse. IN KOLLANDIÂ INVENTARUM. 195 * Heiiophanus dubius C.K. Absque jure pro «varietate» H flavipedis H. et C.K. habitus. Propriis criteriis, mas saltem, distinguendus. Praeter individua utriusque sexus, quae a Beckerio, ut in Hollandiâ capta, accepi, posthac quoque ibi detectus fuit, in Noord-Brabant. D. ter Haar. Hisce addi debet : * Gnaphosa lucifuga WIk. Cujus speciei nunc exemplar adultum, optime conservatum, nobis inventum fuit: Gelderland (Arnhem). Veth. NB. Prorsus iis adhuc addere vellem sequentes plus minusve sub lite versantes: * Meta Mengei Blw. * Epeira scalaris Panz. * Tibeilus maritimus M. * Micrommata ornata Wik. Magis magisque convictus sum, quod, licet pluribus araneologis pro «varietatibus » habeantur, aequo jure ut «propriae species » considerari possunt. 196 CATALOGUS ARANHABUM HUCUSQUR LOCI INVENTIONIS NOVI '). (Secundum ordinem in « Catalogo »). Prosthesima pedestris C.K. Gelderland (Arnhem). Veth. Prosthesima nigrita Fbr. Limburg (Roermond). Wasmann. Drassus infuscatus Wst. Gelderland (prope Apeldoorn). Mihi. Pulchra femina adulta. Atiendas ad epigynes conformationem insolitam. Clubiona lutescens Wst. Limburg (Oud-Vroenhoven). Maurissen. Agroeca gracilipes Blw. Limburg (Roermond). — Zuid-Holland (Loosduinen). Wasmann, Everts, Leesberg. Dictyna latens Fbr. Limburg (Roermond). Wasmann. Dictyna cognata Chr. sp. nov. (Confer Supplementum I, in fine Catalogi, p. 130 [104]. Zuid-Holland (’s Gravesande). Everts, Lethia humilis Blw. Zeeland (Zierikzee). 1) Pro iis quoque confer Suppl. I, p. 129 [103]. IN HOLLANDIË INVENTARUM. 197 Fokker. In multis exemplaribus. Ex muscis. Hahnia elegans Blw. Limburg (Roermond). Wasmann. Hahnia helweola ES.. Limburg (Roermond). Wasmann. Utrecht (Doorn). Neervoort van de Poll. Hucusque solummodo d filio meo fuit inventus. Nunc hanc speciem raram possideo in multis speciminibus tam adultis utriusque sexus, quam pullorum. NB. Ambo collegae illam ceperunt in (et ad) Formicarum tumulis. Inde, quousque sciam, nondum cognita apud auctores. Pholeus phalangioides Fi. Zeeland (Zierikzee). Fokker. Pullus 9 unicus. NB. Ex Noord-Holland, inter alios, ibi jam cognitos, de novo (Velsen) duas feminas adultas cepit Jaspers. Theridion pictum Wk. Limburg (Nuth). Maurissen. Theridion simile -C.K. Gelderland (Winterswijk, Apeldoorn). De Vos, Leesberg. NB. Hujus varietas «rara» (E.S.). Mihi, primo intuitu, valde affinis videbatur 7. Genistae E.S., sed haec diversa esset species. Theridion pallens Blw. Zuid-Holland (Nootdorp). Everts, Leesberg. Gelderland (Winterswijk). Fokker. 198 CATALOGUS ARANEARUM HUCUSQUE Limburg (Roermond). Wasmann. NB. Ideo minus «rarum» quam antea credidi. Steatoda (Crustulina M.) guttata Wid. Limburg (Roermond). Wasmann. NB. Ex Utrecht (jam in Catalogo notata), prope Doorn, quoque permulta exemplaria mihi procuravit Neervoort van de Poll, sibi saepe in (vel ad) nidos Formicarum capta. Auctores quos consulere potui, hucdum de hoc domicilio non loquuntur. Neriene (Drepanodus M., Enoplognatha E.S.) albipunctata Chr. Limburg (Roermond). Wasmann. Neriene (Tiso E.S.) longimana C.K. Limburg (Roermond). Wasmann. Neriene (Gongylidiellum E.S.) viva Chr. Limburg (Roermond). Wasmann. Neriene (Maso E.S.) Sundevallis Wet. Zuid-Holland (Haagsche bosch). Everts. Neriene (Microneta ES.) innotabilis Chr. Gelderland (Arnhem). Veth. Neriene (Styloctetor ES.) penicillata Wat. Zeeland (Zierikzee). | Fokker. Limburg (Maastricht et Roermond). Everts, Wasmann. NB. Idcirco non amplius « rarissima ». In hisce exemplaribus nunc mihi, microscopii ope, melius con- tigit cognoscere: «the tuft of strong bristly hairs» supra palpi partem radialem (tibialem), ut et «the crescent» ad bulbi apicem (Cambridge, libr. cit.). IN HOLLANDIÂ INVENTARUM. 199 Neriene (Donacochara E.S.) speciosa Thor. Zuid-Holland (Hillegersberger « plas», prope Rotterdam). Van der Hoop, Everts, Leesberg. Ad arundineta hujus paludis. In permultis speciminibus, eheu! omnibus femininis. NB. Cel. E. Simon de hac specie, in ejus Ar. d. France, T. V. p. 461, notat: «Elle habite les marais, où elle est très rare». Summo jure, ut de novo patuit, illius nomen gene- ricum a Graeco «donax» (arundo) derivavit. Eodem loco, supra citato, enim, dicti amici singula individua ceperunt in ipso arundinis emortuae cavo celata. Walckenaera (Araeoncus ES.) humilis Blw. Zuid-Holland (’s Gravenhage et Nootdorp). D. Jordens, Leesberg. In horto, — et sub quisquiliis. Walckenaera (Wideria E.S.) cucullata C.K. Zuid-Holland (Loosduinen). Everts, Leesberg, mihi. Limburg (Roermond). Wasmann. Walckenacra (Wideria E.S.) antica Wid. Gelderland (Winterswijk). Fokker, mihi. Walckenaera (Cnephalocotes E.S.) obscura Blw. Zuid-Holland (’s Gravesande). Everts. Limburg (Roermond). Wasmann. Walckenaera (Plaesiocraerus ES.) insecta L.K. Zuid-Holland (Wassenaar). Everts. Ad Formicae rufae L. tumulum. Walckenaera (Plaesiocraerus E.S.) picina Blw. Zuid-Holland (Loosduinen). Leesberg. 200 CATALOGUS ARANBARUM HUCUSQUE Walckenaera (Entelacara E.S.) erythropus Wet. Zuid-Holland (Scheveningen, Wassenaar). Everts, Leesberg. Gelderland (Winterswijk). Fokker. NB. Maris palpus, antice, externe et subtus, possidet: «a cir- cularly curved, filiform, black spine » (Cambridge, libr. cit.). Walckenaera (Lophocarenum M. et E. S.) Blackwallii Chr. Zuid-Holland (Loosduinen). Leesberg. NB. Affinis W. altifronti Cbr. Respice ejus dorsum abdominis pulchre stictum. Walckenaera (Entelacara E. S.) altifrons Chr. Zeeland (Zierikzee). Fokker. Sub muscis, in pluribus exemplaribus. Walckenaera (Diplocephalus Bertk., Prosoponcus ES.) frontata Blw. Gelderland (Arnhem). Veth. Walckenaera (Walckenaera E.S.) acuminata Blw. = Micryphantes camelinus C.K. Limburg (Roermond). Wasmann. Sub quisquiliis aut foliis caducis, in silva. NB. Quamvis, in annis triginta praeteritis, saepius hujus feminae, tam Evertsio et Leesbergio quam mihi, solummodo inventae sint, tandem anno 1889 collectio mea mare rarissimo pulchro, Wasmannii cura, ornata fuit! Walckenaera (Acartauchenius E.S.) scurrilis Chr. (conf. Suppl. 1). Zuid-Holland (Loosduinen). Everts. Apud Formicam rufam L. IN HOLLANDIA INVENTARUM. 201 Tapinopa longidens Wid. Limburg (Bunde). Mihi. In multis exemplaribus junioribus, locis diversis. Non tam rara, quam mihi antea videbatur. Linyphia (Frontina ES.) frenata Wid. Gelderland (Winterswijk). Leesberg , mihi. Linyphia (Bolyphantes C.K. et E.S.) luteola Blw. Gelderland (Winterswijk). Fokker. Linyphia (Bathyphantes M. et E.S.) dorsalis Wid. Limburg (Roermond). Wasmann. Linyphia (Bathyphantes M. et ES.) approrimata Chr. Limburg (Roermond). Wasmann. — Conf. Suppl. I, p. 135 [109]. Linyphia (Tmeticus M. et E.S.) esperta Chr. Utrecht (Zeist). Mihi. Linyphia (Tmeticus M. et E.S.) conciuna Thor. Limburg (Roermond). Wasmann. NB. De novo, primo intuitu, juniores pro W. Hardu Blw. habui. Linyphia (Bathyphantes M. et E.S.) concolor Wid. Limburg (Valkenburg) Mihi. Janyphia (quoque Linyphia ES.) hortensis Snd. Noord-Brabant (Cuyk). D. ter Haar. Limburg (Maastricht). Everts. 202 CATALOGUS ARANBARUM NUCUSQUE Linyphia (Porrhomma E.S.) errans Blw. = L. oblonga Cbr. (Campbell)? Utrecht (de Bildt) et Zuid-Holland (Scheveningen) Mihi et D. Jordens. ‚ Gelderland (Arnhem). Veth. NB. Pro mare attendas ad clavam magnam et complicatam et ad apophysin radialem (tibialem), quasi cornutam, ad latus. Ero tuberculata de G. Limburg (prope Maastricht). Everts. Ero thoracica Wid. Limburg (Roermond). Wasmann. Tetragnatha dearmata Thor. Gelderland (Apeldoorn, in Soerensche bosch). Roeloffs, Limburg (Roermond). Wasmann. Epeira diodia Wik. Limburg (Oud Vroenhoven). Maurissen. Epeira Alsine Wik. Gelderland (Winterswijk). Fokker. Epewa angulata Clk. Gelderland (Apeldoorn, in Soerensche bosch). De Vos tot Nederveen Cappel, ejusque filius Guilielmus. NB. Nunc demum, — post triginta annos, — collectio mea locupleta fuit, anno 1888, exemplaribus hujus nobis raris- simae speciei adultis, magnis et optime conservatis, utriusque sexus! — Attendas ad feminae picturam dorsalem, post partum, mirum in modum, variantem, IN HOLLANDIÂ INVENTARUM. 203 Pistius truncatus Pls. Gelderland (Apeldoorn). De Vos (ut supra). NB. Praeter oculorum aliam dispositionem, statim a Thomtso onusto Wik., dignoscendus colore obscuriore, brunneo. Xysticus luctator L.K. Gelderland (Soerensche bosch). Veth. Xysticus Ninnii Thor. Noord-Brabant (Oirschot). Maurissen. Ozyptila sanctuaria Chr. Limburg (Roermond). Wasmann. Thanatus formicinus Clk. Noord-Brabant (Cuyk). D. ter Haar. Pirata hygrophilus Thor. Limburg (Roermond). Wasmann. Lycosa herbigrada Blw. Gelderland (Winterswijk). Mihi. Sub muscis, in silva pinorum. Femina, cum ovorum sacculo. Oxyopes lineatus Ltr. Gelderland (Winterswijk). Leesberg. Epiblemum affinitatum Cbr. Limburg (Roermond). Wasmann. Exemplaria juniora, in nodis resinariis (« hars-gallen ») abscondita. 204 CATALOGUS ARANEARUM HUCUSQUE Dendryphantes rudis Snd. Limburg (Valkenburg). Everts. Neon reticulatus Blw. Gelderland (Apeldoorn, Soerensche bosch). Mihi. ' Limburg (Roermond). Wasmann. Plures pulli. NB. Exemplar meae collectionis alterum adultum (ex Noord- Brabant), hac occasione, Simon me instruxit, modo fuisse « varietatem » EuopArys frontalis Wik. Attus caricis West. Noord-Brabant (Ossendrecht). Neervoort van de Poll. Attus floricola C.K. Gelderland (Arnhem). Veth. Attus saltator Chr. Limburg (Roermond). Wasmann. Salticus formicarius d. G. Limburg (Roermond). Wasmann. In silva et quoque apud Zormicam rufibarbem Fbr. — {| —T — —. IN HOLLANDIÂ INVENTARUM. 205 CORRIGENDA IN CATALOGO ET EI ADDENDA '). Ad genus Oonops. Annis ultimis O. pulcher Tpt. de novo extra domos captus fuit, ad tegumentum veteris stabuleti arundinaceum. Zuid-Holland (Nootdorp). Everts, Leesberg. Ad genus Micaria. Sin illius specierum nitorem atque picturam melius obser- vare velis, prius ex alcohole sumptae, prudenter et non diu exsiccari debent. Ad genus Drassus. Drassus lapidicolens WIk. Non semper aut plurime nobis «sub lapidibus » provenire, mihi ilerum saepe patuit. In silvis, sub foliis deciduis, prope nostros arenarios (« duinen ») de novo mihi occurrit. Propria species videbatur, minor et e cupreo rubro-fusci coloris. Simon vero « varietatem » mihi plus semel declaravit. Drassus troglodytes C.K. Ejus (aut forsan vil/osi Thor.) pulli et juniores non raro ad (et in?) Formicarum nidos occurrunt, ut mihi patuit ex capturis ibi Wasmannio et Neervoort van de Pollio factis. Apud auctores, quos consului, e contra, hanc speciem nondum inter myrmecophilas notatam vidi. Ad genus Clubiona. Difficulter inter se harum species nonnullae dignoscendae. Palpi masculini adhuc sat certa criteria praebent differentialia. Epigynes e contra conformatio diversa non ex omni parte L. Kochii figuris « 4%) Pro iis quoque confer Suppl. I, p. 129 [103]. 206 CATALOGUS ARANEARUM HUCUSQUE (Die Fam. der Drassiden) respondere solet. Quoad indicium ex cephalothoracis margine nigro petendum, hoc modo in tribus mearum specierum expresse obvenit. Distinctissime in palliduld Clk., sat bene in reclusá Cbr. et in brevipede Blw., sed multo minus in compté C.K. et vix (non) in grised L.K., ut et in corticals Wik. mihi inclaruit. Porro semper nondum tote certus fueram, inter alia, de C. holosericeae d. G. diagnosi. Meis exemplaribus nempe duas interesse species suspicabar. Nonnulla individua magis ad arbores, alia magis exclusive in arundinetis nobis inveniuntur. Illa mandi- bulis crassioribus et colore fere uniformi instructa sunt, — haec e contra mandibulis minus fortibus et colore laetiore, praesertim in parte abdominis ventrali. Ultima, — sub nomine pÄragmilis C.K., — separanda esse, per longum tempus credidi, ast vir cel. E. Simon, cui utriusque specimina misi, ambo denominatione C. phragmitis C.K. (= Aolosericea d. G., ut et Snd., Wst., Thor.) notari debere, me docuit. Ad genus Phrurolithus (Micariosoma E.S.). Phrurolithus festivus C.K. Plus semel Wasmann et N. van de Poll suis capturis Sixii obser- vationem, multis annis praeteritis factam, mihi confirmaverunt, hanc speciem saepe in (aut ad) formicetis inveniri. Praecipue eam ceperunt in (aut ad) nidis Lasii nigri, brunnei et fuliginosi (Limburg et Gelderland). Secundum Wasmannii observationes, praesertim durante suo cursu celero, fere adspectum Lasis nigrs simulat: «es begegnete mir mehrmals, dass ich statt einen der Spinnen ein Z. » ergriff». Suspicatur, PArsrolithum forsan magis ad Formicarum inimicos (mieren-eters), quam ad earum hospites pertinere. (Vergl. Studien iù. Ameisengäste u. s. w., in Tijdschr. v. Entomol. di. XXXIII blz. 70). Ad genus Dictyna. Dictyna latens Fbr. nunc mihi patuit nobis minus rara esse, quam lugubrie Chr. Hane sed semel acquisivi, illam saepius. Ceteroquin confteor IN HOLLANDIË INVENTARUM. 207 ex uno exemplari differentiam minus clare recognosci posse. Mea lugubris quidem aliquid magis nigrescit, sine figurà distinctÂ ad abdominis dorsum. Anne modo /atentis esset varietas? Simon saltem , pro Galliâ, Zugubrem non citat. Ad genus Amaurobius. Amaurobius feror Wik. Interdum, ex Limburg et Noord-Brabant, collegae mihi non- nulla dederunt individua, — praesertim mares, — aliquantulum majora et coloris insolite laetioris. Suspicabar , forsan pro hac specie similem differentiam notabilem obvenire posse, quam quae Black wallio pro A. atrox d. G. (= fenestralis Stm., diversa a suo simili) indicata fuit. Simon autem, comparatione benevole factà, mihi de illis scripsit : « Ce ne sont que des variétés individuelles, très pAles ». Ad genus Coelotes. Coelotes atropos Wik. Ultimis annis, ex Gelderland (Soerensche bosch, prope Apeldoorn) multa acquisivi exemplaria hujus speciei, ceteroquin nobis minus communis (Veth, Leesberg, de Vos, mihi). Posthac harum feminam unam, omnium maximam et gravidam, et deinde ejus pullorum numerosam cohortem, diu in vitam conservare mihi successit. De illius biologià in captivitate nonnulla facta adnotavi sat memorabilia, et inprimis observationem Heylaertsii. de pullulorum in proprio «cubiculo» seclusione (in Catalogo citatam), nunc propriis oculis confirmare potui. (Confer Tijdschr. v. Entomol., di. XXXIII, Verslag Zomervergad. biz. xv). Ad genus Tegenaria. Tegenaria urbana E.S. Unam mearum feminarum, in Catalogo citatarum, posthac misì viro cel. FE. Simonio. Hanc 7. paganam C.K. declaravit. Fateri vero debeo, mihi inter meas species notabilem differentiam nondum sat certe inclaruisse. In dubio unam harum modo numero nos- trarum aranearum adscribere ausus sum, 208 CATALOGUS ARANEARUM HUCUSQUR Ad genus Asagena. Asagena phalerata Pz., quae in genere «sub lapidibus » sese abscondit, interdum libere circumvagat. Tempore vernali saltem , cum amico Leesbergio, numerosos mares, ad arenarias in Loos- duinen talimodo obambulare vidi. Ad genus Neriene. Neriene (Gonatium M. et E.S.) ssabellena C.K. Ut posthac mihi patuit, non est N. rubente Blw. «rarior», sed nobis e contra frequentior. Ejus varietas quasi marmorea plus minusve, quoad hunc adspectum dorsi abdominis, Micryphants panthermo et tessellato C.K. (uti jam monui, «in spiritu sal- tem ») subsimilaris. Neriene (Gonatium) bituberculata Wid. Juniores, ut et interdum feminae, multopere convenire possunt cum Micryphanti aequali C.K., secundum -hujus figuram, C. Kochio datam. Neriene (Microneta M. et E.S.) viaria Blw. Cambridgei annotatio pro hujus maris parte cubitali (patellari) palporum mihi nunc melius inclaruit. « Have some long strongish hairs at their extremity, in front, in a sort of tuft» (Dorset Spiders). Neriene (Microneta) fuscipalpis s. rurestris C.K. Ejus diversa specimina magnitudine insolite differre posse, mihi de novo patuit. Adspectus generalis hujus araneae, praesertim pro Inare, saepius quoque sat a typico discrepat. Ad genus Walckenaera. Walckenaera (Metopobacirus E.S.) prominula Chr. Ejus varietas, cum abdominis colore laetiore, magis luteo-fusco, mihi adhuc saepius obvenit. Walckenaera (Plaesiocraerus E.S.) insecta LK. Hanc speciem, ultimo tempore, Everts bis cepit ad et prope in HOLLANDIË INVENTARUM. 209 Formicae rufae tumulos (tam marem, quam feminam). Apud auctores vero adhucdum minime inter myrmecophilas, cete- roquin rarissimas, notatur. An quoque ut saepius solet, modo accidentalis? Walckenaera (Acartauchenius E.S.) scurrilis Cbr. Hanc speciem, jam antea in Zuid-Holland detectam (confer Supplementum I), Everts in silva Provinciae ejusdem (prope Loosduinen), quamvis modo in uno exemplari, in Formicarum nido invenit. Simon scurrilem myrmecophilam declarat: «Cet espèce type est parasite des Fourmis» (Ar. d. Fr.). Bertkau ibi cepit etiam, et quidem apud Zasium flavum (Separ. a Corr. Bl. d. Nat. Ver. u. s. w. 6 October 1889, S. 6). Walckenaera (Thyreosthentus ES.) biovata Cbr. Vir reverendissimus Wasmann hanc speciem ad suam tribum myrmecophilarum duxit; quam «indifferent geduldete Ein- miethern » denominavit. «Ich sah mehrmals, wie eine Formica pratensis unruhig sich gebärdete, als eine dieser Spinnen über sie hinlief; meist folgte sie ihr eine Strecke weit mit geöffnetem Maule; einmal ergriff die Ameise die Spinne mit den Kiefern und hob sie empor, liess sie aber sogleich wieder fallen ohne fernere Zeichen der Aufregung; die Spinne, die sich im Munde der Ameise, unbeweglich ruhig verhalten hatte, lief hierauf unbeschädigt wei- ter». (Verg). Studien iù. Ameisengäste u. s. w. in Tijdschr. v. Entomol., di. XXXIII, biz. 31). Ad genus Linyphia. Linyphia (Tmeticus M. et ES.) esperta Cbr. ut et L. (Tmeticus) prudens Cbr., primo intuitu sibi subsimilares, quoque in habitu generali, ad Nerienem viariam Blw. tantillum accedere mihi videntur. Linyphia (Bathyphantes M.) concolor Wid. Saepius mihi, ex Gelderland et Limburg, ejus feminae prove- nerunt multo obscurioris coloris quam ceteroquin esse solent. 14 310 CATALOGUS ARANBARUM RUCUSQUE Ad genus Tetragnatha. Tetragnatha striata L.K. Quod praeseriim ad paludum juncos vitam degit, de novo patuit ex capturis singulorum ejus pullorum et juniorum, quas Everts, Leesberg et van der Hoop anno praeterito ad « Hillegers- berger plas» pro me fecerunt. Ad genus Epeira. Epeira patagsata Clk. Praesertim in maribus haec species saepe, tam magnitudine, quam picturà dorsali abdominis, multopere variat. Ad genus Diaea. Diaea dorsata Fbr. Interdum hujus specimina cepi uniformiter viridia, ahsque folio dorsali brunneo. Ad genus Thanatus. Thanatus formicinus Clk. Minime « perrarus» ut antea crediderim, saltem non in Gelder- land. Ibi (Winterswijk, Apeldoorn, Wageningen) Leesberg, Everts et de Vas mecum plura hujus exemplaria ceperunt. Ad genus Tibellus. Tibellus oblongus WIk. Plus semel mihi hujus specimina obvenerunt tote flava, absque striis dorsalibus distinctis. Ad genus Micrommata. Tandem nunc unum possideo exemplar masculinum M. vires- centis Clk., in Gelderland (Apeldoorn) per de Vos tot Nederveen Cappel captum , cui pulchrae fasciae dorsales sanguineo-rubrae in alcohole non evanuerunt. Ad genus Ocyale. Ocyale mirabilis Clk. Inter varietates, — quoad abdominis picturam dorsalem, — nunc acquisivi duo exemplaria, quorum unum dono mihi dedit IN MOLLANDIË INVENTARUM. 211 vir clar. Max Weber, Universitatis Amstelodamensis, captum Noord-Holland (Beverwijk). Folium dorsale in hisce solummodo ornatur duabus maculis nigris, sat magnis. Talem pic- turam distinctissime jam Walckenaer figuravit in Histoire naturelle des Aranéides. Avec des planches. Paris 1806. (Sub indicatione: Dolomedes mirabilis, post partum). Ad genus Ballus. Ballus depressus WIK. Pulcherrimum hujus speciei possideo saccum ovulorum, in captivitate constructum, exemplari (ex Zuid-Holland, Loosduinen) mihi Leesbergio dato. Applanato-sphaericus est, nivei coloris, ad peripheriam regula- riter cinctus 12 fasciis, quibus in fundo pyxidis adnectitur. Adspectum praebet laboris cujusdam textilis («borduurwerk »). Confer Tijdschr. v. Entomol., Verslag d. 44. Zomervergadering, 1886, blz. xxxu. Ad genus Hasarius. Hasartus falcatus Clk. Inter mea hujus speciei varietatum exemplaria plus semel indi- vidua observavi, quorum pictura folii dorsalis conveniebat cum figura, quam F. Karsch dedit pro novà sud specie (?) «Attus Napoleon ». Confer Verzeichniss Westfälischer Spinnen, in Ver. d. Nat. Ver., Jg. XXX, 3. Folge, X. Bd. Ad genus Pellenes. Pellenes tripunctatus WIk. Interdum tam hujus «puncta tria», quam ejus sic dicta «crux», tote evanescere posse vidi in specimine feminino, mihi Gelder- land (Winterswijk) capto. 212 CATALOGUS ARANEARUM HUCUSQUE EPILOGUS. In Catalogo primitivo, — incluso huic jam adjecto Supplemento I°., — numerus noster totalis spectabat species. . 346. Posthac (1886—1890) advenerunt: 4°. Ex  antea, ut «du- biae»,  ut «sub lite», * indicatas, potius ceteris addere vellem . . 4 — 45. Ideireo  relative sat magna et. insuper in specie non minus notabilis acquisitione rarÂ quarumdam aranearum s. d myrmecophilarum. Sed perpauca (quousque sciam et sub veniä errorum) de illarum historiä elucuit. Praeter Walckenaeram (Acartauchensum) scurrilem, W. (Thyreosthenium) biovatam et tertiam hujus speciem, TAyreo- ethenium pecuarium E.S. (ut mihi videtur biovatae valde affinem), Simon (in dr. d. France) alias myrmecophilas non enumerat. IN HOLLANDIÂ INVENTARUM. 213 Westringio (in Ar. Suecicae) modo una qua talis notatur, ejus Hahnia pratensis (= Cryphoeca arietma Thor.), altera enim sua, Erigone parasitica Wid. (obscura Gongylidii M. vel Micronetae M. species) minus valet, ut solummodo «in gramine, prope formice- tum, capta». Bertkau quoque de unà modo specie, Walckenaera (Acartauchenio) scurrili mentionem fecit, ut illo apud formicas inventa, sed ceteroquin (in sua Spinnenfauna d. Rheinprovinz ejusque Nack- träge) de iis tacere videtur. Apud Walckenaerium (Apéères) '), C. Kochium (Die Arachniden), Blackwallium (Spid. o. Gr. Brit. etc.) nec Cambridgeum (Dorset Spid.) aliquid de aranearum domiciliis in formicetis reperire mihi contigit. Porro in multis Catalogts pro diversis Europae regionibus, quos scripserunt Becker, Campbell, Dahl, Dole- schall, Fickert, Grube, Karsch, L. Koch, Lebert, Pavesi, Thorell, Workman, ni fallor, de capturis in formicetis nil invenire polui. Uti, in nostra patria, Six antea, ultimis annis tres alii com- militones, — Everts, Neervoort van de Poll, Wasmann, — ad occasionem illorum studiorum quoad Coleoptera myrmecophila, benevolentissime quoque pro me areneas in (vel ad) formicetis colligere voluerunt. Strenuis horum virorum indagationibus, tam difficilibus quam saepe dolorificis, nunc saltem aliquam majorem lucem, — qua- liscunque sit, — debemus in hacce parte obscurà et adhucdum dubiis plenà aranearum biologiae specialis. Illorum auxilio observationes nonnullas ad hanc quaestionem spectantes, ulteriori perscrutationi perdignas, nunc publici juris facere potui de sequentibus speciebus: Walckenaera (Thyreosthenius) biovata Cbr. (p. 188, 209). » (Acartauchenius) scurrilis Cbr. (p. 209). » (Plaesiocraerus) insecta L.K. (p. 208). » (Minyriolus) servula ES. (p. 188). 1) Walckenaer quidem, passim loquitur de hostibus s. inimicis Formi- carum araneis. Confer ejus notas de Dysdera erythrina sui, 1, p. 262 et de Argo ejus formivoro, II, p. 350 (species ut videtur valde obscura, quam prius aequalem credit Theridio fusco Blw., — quod Blackwallio negatur, — sed quam brevi post affinem dicit Hahniae pusillae C.K. et Hahniae (Agelenae) pratensi Blw., IV, p. 502). 214 CATALOGUS ARANBARUM. Cryphoeca arietina Thor. (p. 183). Hahnia helveola E.S. (p. 197). Phrurolithus festivue C.K. (p. 206). Steatoda guttata Wid. (p. 198). Drassus (troglodytes C.K.?, villosus Thor.?) (p. 205). Animadvertendum vero, in genere valde esse probabilem , harum taliumve areanarum minores solas ad myrmecophilas 8, convivas Coleopterorum veras duci debere, majores, e contra, : potius ad araneas myrmecophagas (hic supra in Notà citatos «hostes» formicarum), ut vir reverendissimus Wasmann (de PArs- rolitho festivo, p. 206) acute monuit et ut ipse bis observavi in ovulorum nidulis Theridii ripari Blw., formicis (Zasiis?) nigris necatis, repletis (Catalog. p. 153 [41]). Ultimis forsan, praeter Dysderam erythrinam (s. Cambridgei Thor.) citatam (p. 213), — cujus 2 juniorem Wasmann nuper -cepit apud Lasium brunneum Ltr., — itidem pertinent Harpactes Hombergii Scp. (p. 182) et Salticus formicarius d. G. (p. 204). lis fortasse quoque adnumerari debet Thanatus (Philodromus) formicinus Clk. (Catalog. Tijdschr. XXIX, p. 75 [101]). Licet nec mihi, nec aliis quousque sciam, hujus domicilium in (aut ad) formicetis observatum fuerit , tamen hanc araneam, ab initio, Clerck ideo « formicinam» denominavit, quia eam cepit prope «cavernam formicarum» (dranes Suecici, p. 134), eamque inveniri posse «in der Nähe von Amei- senhaufen» Otto Herman postea confirmavit (Ungarn’s Spinnen- Fauna, III Bd., S. 371). Hagis Comitum, ‘mense Aprilis, anni MDCCCXC. LIJST VAN LEPIDOPTERA OP SUMATRA VERZAMELD DOOR den heer H. B. VAN RHIN, MEDEGEDEELD DOOR P. C. T. SNELLEN. De heer H. B. van Rhijn, Kapitein bij het Nederl. O. I. leger, gedetacheerd bij de topographische opname van het eiland Sumatra, en dezelfde, naar wien de in deel XXXII van dit Tijdschrift p. 1 pl. 4 f. 4 bekend gemaakte Azazia Henrici Snell. is benoemd, heeft ook verder de goedheid gehad, de belangen der Entomologie in het oog te houden. Hij bracht sedert twee kleine collectien Lepidoptera bijeen, welke hij aan Mr. H. W. de Graaf zond, die zoo welwillend was ze mij te schenken. Hoewel de heer van Rhijn het voornemen heeft te kennen gegeven, om gedurende den overigen tijd van zijn verblijf op Sumatra Lepidoptera te blijven verzamelen, en wij dus nog verdere en waarschijnlijk meer omvangrijke bezen- dingen kunnen te gemoet zien, waarover ik uitvoeriger mededee- lingen hoop te publiceeren, kwam het mij toch nuttig voor, reeds nu eene voorloopige lijst der bereids ontvangen soorten te geven. Niet alleen omdat daarbij twee onbeschreven soorten zijn, maar ook omdat de bezending buitendien zoovele merkwaardigheden bevat, dat de aandacht daarop wel mag worden gevestigd, tot aansporing voor hen, die in de gelegenheid zijn, de belangen onzer weten- 216 LIJST VAN LEPIDOPTERA schap te behartigen. Buitendien wenschte ik den heer van Rhijn hierbij openlijk mijne erkentelijkheid te betuigen en tevens aan Mr. H. W. de Graaf mijnen dank voor zijn welkom geschenk, dat ik zeer waardeer. De juiste plaatsen waar de vlinders verzameld werden zijn mij niet bekend; waarschijnlijk zijn zij gelegen in de bovenlanden van Sumatra's westkust, waar de heer van Rhijn werkzaam is en zijn ‚verblijf houdt. Van de 56 hier opgenoemde soorten zijn mij 24 niet van Java bekend. I RHOPALOCERA. Euploea Radamanthus Fabr. Een man. Euploea Core Cram. Een wijfje. Euploea Midamus L. (Zinnaei Moore). Een wijfje. Hestia Daos Boisd. (Diardi Snell. v. Voll). Een paar. Danais Aglea Cram. Een wijfje. | Ik merk hierbij op, dat het op Sumatra en Malakka voorkomende ras dezer Danais in het werk van Distant (Rhopalocera Malayana) pl. 1, f. 6 is afgebeeld onder den onjuisten naam van Danais Melaneus Cram. Danais similis L. Een paar. Danais Melanippus Cram, Een wijfje. OP SUMATRA VERZAMBLD. Mycalesis Majaneas Hewits. Een man. Zeldzaam. Mycalesis fuscum Feld. Een man. Ragadia Crisia Hübn. Een wijfje. Eurytela Castelnaui Feld. Een paar dezer zeer zeldzame soort. Neptis Miah Moore. Een man. Zeldzaam. Athyma Larymna Doubled. Een man. Zeldzaam. Cyrestis nivea Zinck. 217 Twee mannen. Ook deze voorwerpen onderscheiden zich , evenals de reeds meermalen door mij van Sumatra ontvangene , standvastig van de Javaansche, die Zincken afbeeldt, doordat de donkere voor- rand der voorvleugels op drie vierden afgebroken of zeer versmald is. Deze varieteit kon wel den naam inéerrupla dragen. Amathusia Phidippus L. Een paar. Atella Egista Cram. Een man der varieteit Sizka Kollar , overeenkomende met Hima- laya-exemplaren, doch van de Javaansche verschillende. Cethosia Cyane Drury. Een man. Adolias Salia Moore. Een man, 218 LIJST VAN LEPIDOPTERA Adolias Asoka Feld. Twee mannen. Zeldzaam, aan Blumei Snell. v. Voll. verwant. Terinos Atlita Fabr. Een man. Terinos Robertsii Butl. Twee mannen. Deze beide soorten van Terinos schijnen op Su- matra niet zeldzaam zijn. Messaras Erymanthis Drury. Eenige exemplaren. Cirrochroa Clagia Godart. Een man. Cirrochroa Bajadeta Moore. Een paar. Cynthia Arsinoe Cramer. Een man. Hestina Carolinae Snellen, nov. spec. Een paar. 