First English book for foreign pupils; with the pronunciation shown by marks applied to the ordinary spelling;
UC-NRLF «j6 A FIRST ENGLISH BOOK S^^ BY W. A. CRAIGIE m n DUTCH EDITION BY J. J. VAN HAUWAERT OXFORD M K OXFORD V-W AT THE CLARENDON PRESS Q^& THE LIBRARY OF THE UNIVERSITY OF CALIFORNIA PRESENTED BY PROF. CHARLES A. KOFOID AND MRS. PRUDENCE W. KOFOID / ; Digitized by the Internet Arciiive in 2007 with funding from IVIicrosoft Corporation http://www.archive.org/details/firstenglishbpokOOcrairich A FIRST ENGLISH BOOK FOR FOREIGN PUPILS With the Pronunciation shown by Marks applied to the Ordinary SpeUing BY W. A. CRAIGIE RAWLINSOK AXD BOSWOUTH PROFESSOR OF AXGLO-SAXOV I>f THE UNIVERSITY OF OXFORD CO-EDITOR OF THE OXFORD ENGLISH DICTIONARY NEDERLANDSCHE UITGAVE BEWERKT DOOR J. J. VAN HAUWAERT LEERAAR IN DE MODERNE TALEN A AN DE PROVINCIALE LANDBOUWSCHOOL TE GENT OX FORD AT THE CLARENDON PRESS 1921 OXFORD UNIVERSITY PRESS LONDON EDINBURGH GLASGOW NE\^ YOBK TORONTO MELBOURNE CAPE TOWN BOMBAY HUMPHREY MILFORD PUBLISHER TO THE UNIVEK3ITY C«8IM) DE KLANKEN EN DE SPELLING VAN HET ENGELSCH §1. Het volgend alphabet wordt in het Engelsch gebruikt : AaBbCcDdEeFfGgHhIiJjKkLlMmNn Oo Pp Qq Kr Ss Tt Uu Vv Ww Xx Yy Zz Aan deze letters geeft men de volgende namen : ^ ay (eej), bee {biej), cee {siej), dee (diej), ee (iej), eff, gee (dzjiej), aitch {eejtsj), i (aj), jay (dzjeej), kay {keej), ell, em, en, o (oow)y pee ipiej), cue (kjoeiv), ar (aar), ess, tee (^/e;), u (joctv), vee (vffj), double-you {duhh'ljoetv), ex, wy (oeaj), zed. De spelling van het Engelsch is in menig opzicht onregelmatig, zoodat men van het geschreven woord niet altijd met zekerheid kan afleiden hoe de uitspraak meet zijn. Dat is voornamelijk te wijten aan de volgende oorzaken : 1. De zes en twintig letters van het alphabet zijn ontoerei-kend cm de uitspraak met al hare verscheidene klanken af te beelden. Men heeft gedeeltelijk daaraan verholpen door het gebruiken van twee letters om zekere enkele klanken voor te stellen, zooals sJi, th, ng, au-, enz. 2. Deze spelling van de namen komt overeen met het Engelsch gebruik. In het phonetisch systeem door het Oxford English Dictionary aangenomen worden ze als volgt voorgesteld  yu, vi, d»b'lyw, eks, wai, zed. 2 = f,>of6, q, o. A 2 4 DE KLANKEN EN DE SPELLING 2. Dezelfde lette-s, of lettercombinaties, worden gebruikt om vei*schillende klanken voor te stellen, zooals : c =k of s ; cJt =1' of tsh; g = Fransche g in guerre of d^j. Men vindt voornamelijk een groote afwisseling van verschillende klanken bij de klinkers en klinkergroepen, zooals ou in de woorden : noun, group, soul, young, cough. 3. Verschillende letterteekens of verschillende lettergroepen worden gebruikt om denzelfden klank voor te stellen, zooals c en h, c en s, s en z, i en y, o en u. 4. Stomme letters komen Dikwijls voor, als h in lamh, debt; g in gnat, reign; 1c in knee, en. 5. De plaats van den klenitoon, in woorden van meer dan een lettergreep, is niet aangeduid door de spelling, en moet vastgesteld worden alvorens men het woord nauwkeurig of zelfs op eene duidelijke wijze kan uitspreken. Zoo hebben menace, notice den klemtoon op de eerste lettergreep, maar grimace, police hebben hem op de tweede. De plaats van den klemtoon heeft een grooten invloed op den klank van de klinkers. Aide moeilijkheden die de Engelsche spelling oplevert kunnen nochtans uit den weg geruimd worden door het gebruik van teekens op klinkers en medeklinkers toegepast; zoodanig, dat de door de hierboven vermelde oorzaken ontstane onzekerheid verdwijnt. Een volledige uiteenzetting van zulk een teekenstelsel zal men kunnen vinden in mijn boek: The P ronunciation of English (Oxford, 1917). Dit boekje is gebaseerd op dat stelsel, maar is zoo samengesteld dat het kan gebruikt worden als handboek bij het onderwijs of zelfonderricht in het Engelsch. In dit Eerste Boek wordt datgene gelllustreerd wat de meeste regelmatigheid vertoont in de Engelsche spelling, en slechts een klein getal van gewone woorden die een speciaal teeken eischen komen er in voor. Het Tweede Boek zal voornamelijk over zulke woorden handelen, die al het nut zuUen doen uitspraak aan te duiden. §2. De klanken in het Engelsch en hun meest gebruikelijke symbolen zijn als volgt: Medekländer. Medeklinkers (utgenomen h, j, q, v, to, x, y) kunnen verdubbeld worden zonder bijvoeging van klank, m.a.w. de verdubbelde medeklanker wordt op dezelfde wijze als de enkele uitgesproken. De verdubbeling is regelmatig na korte klinkers in vormen zooals rubber, bedding, beggar, afgeleid van rub, bed, beg; in eenlettergrepige woorden schrijft men gewonlijk slot -f, -I, -s, dubbel, dus -ff, -ss. In andere gevallen, is het gebruik van een enkel of dubbel letterteeken een kwestie van eymologie of gewonte. Deze medeklankers worden zooals in het Nederlandsch uitge-sproken; nochtans dient opgemerkt dat de en / in het Engelsch veel krachtiger zijn dan in. Heit Ned. Verder, dat het en vie aan het eind denzelfden klank hebben als aan't begin. Pipe, pijp; babble, babbelen; flicker, flicker, flicker, valley, vallei; wordt ook voorgesteld door ph; in enkele woorden door gh (in dit stelsel door gh). Als slotklank wordt  glijder (S). Die klank is meestal een struikelsteen voor de vreemdelingen bij het aanleeren van de Engelscbe uitspraak; nochtans door een weinig oefening kan men er makkelijk in slagen zich die uitspraak eigen te maken. Om die medeklinkers (]> en tS) te vormen plaatst men de tongspits tegen den onderrand der boventanden en men laat den adem tu^schen tong en tanden doorgaan. De stomlooze th (J?) verhoudt zich tot de stemhebende (t5) als s tot ^. Voor diegenen die de uitspraak van th wat moeilijk vinden, zouden we het volgende kunnen aanraden : men spreke een / of een v uit (de stemhebbende th heeft veel gelijkenis met v en de stemlooze met f)^ dan opene men wat meer de lippen en men plaatse de tongspits zooals Boven vermeld. Een ander middel is nog aan te bevelen: lond een potlood bij het einde tusschen de tanden, plaats er de tongspits tegen en tracht dan een s of een z uit te spreken. (In dit stelsel wordt de stemlooze th door to voorgesteld.) wordt met veel meer kracht uitgesproken dan in het Nederlandsch. klinkt als de Fransche g voor a, o, u. k wordt ook voorgesteld dooi' c, ck, ch (aangeduid als c/i) en q. VAN HET ENGELSCH 7 h is, op eenige uitzonderingen na, aangeademd als beginklank van een lettergreep; na een klinker duidt ze aan dat deze gerekt is, als in ah, oh. In onbeschaafde uitspraak is h Dikwijls Veggelaten, of verkeerd soms gehoord daar waar het niet moet, als 'am voor ham; ham voor am. [gh stelt een verwanten klank voor die niet meer uitgesproken wordt, uitgenomen daar waar hij/is geworden.] s z sh [zh] ch j s Qn s uitgesproken zooals in het Nederlandsch ; de s noch- tans wat krachtiger ; s wordt ook voorgesteld door c (in dit stelsel f) voor e, i, y, en ^ door s (in dit stelsel s). De klank sh komt het best overeen met het Nederlandsche sj in sjouwen ; sh zooals in het Fransche woord J2t(/er. sh wordt ook voorgesteld door ch, en door c, s oi t gevolgd door e of i. (In dit stelsel, als deze letterteekens sh voorstellen worden ze aangeduid als volgt : ch, c, ^, t.) sh woidt slechts voorgesteld door s of ^ (aangeduid als s en i). ch = tsh (Nedei landsche klank t + sj) en j = dsh. ch wordt dikwijls door tch voorgesteld, maar niet als begin- letter ; j wordt ook door g voorgesteld voor e en i (aangeduid als y), en door dg (aangeduid door dg\ maar niet als beginletter. [Het letterteeken x kan drie klanken voorstellen, namelijk Tis (zooals in laics), (/^ = Fransche g->rs (aangeduid als a) en hsj (aangeduid als ij.] m n ng 1 r m, n, I uitgesproken zooals in het Nederlandsch. ng \B een neusklank zooals in het Nederlandsch. De w^-klank heeft men ook in twee combinaties, nk (ook nc, nq) = ng + k, en ng = w<7 + Fransche harde g (aangeduid als ng). 8 DE KLANKEN EN DE SPELLING Wordt gevordde door de punt van de tong terug te trekken en op te heften naar het verhemelte, en den adem te laten doorgaan zonder de tong in trilling te brengen. De Noord-Engelschen en de Schotten laten de tong sterk trillen. De Engelsche r wordt maar duidelijk gehoord als beginletter of tusschen twee klinkers. In andere gevallen, valt de r om zoo te zeggen heelemaal weg, maar de klinker die voorafgaat wordt gerekt en de lange gesloten klinkers krijgen een meer open klank. (Zie Lessen 9-11 en 34-5.) In woorden aan het grieksch ontleend wordt ze door rli en rrli voorgesteld, als in rheum, myrrh.) w en y zijn medeklinkers slechts als beginletter van e En lettergreep, en wh is altitud beginbet. W is een tot medeklinker geworden u, en wordt soms door dit letterteeken voorgesteld, maar niet als beginbet. IV gelijkt op de Nederlandsche tv, maar vooraleer ze uit te spreken laat men ze voorafgaan van een korten oe-klank. Wh is eigenlijk = hw {h + w), maar gewoonlijk in het Zuidengelsch is er weinig verschil tusschen wh en eenvoudige tv. y is een tot medeklinker geworden i en wordt soms (maar niet als beginletter) door dat letterteeken voorgesteld. Ze klinkt als de Nederlandsche j. §3. Klinkers. De talrijke vocaalklanken in het Engelsch, bestaande uit korte en laiige klinkers en tweeklanken, worden  Voren tebrengen; bij het uitspreken vorau kan men wel een lichte neiging bespeuren naar een korte a-klank; wordt ook voorgesteld door ou, en zelden door ou (aangeduid door ou, do). Als deze vijf korte klinkers voorkomen in oj^en lettergrepen, als in de woorden hahit, never, finish, syrup, polish, punish, of in eenlettergrepige woorden met slot -e, als in Imve, give, gone, zijn ze niet te onderscheiden, in de gewone spelling, van de lange 1 Nl. le, e. 1, g, v. 10 DE KLANKEN EN DE SPELLING klinkers in denzelfden stand. In dit stelsel wordt het verschil klaar aaiigeduid door het gebruik van het teeken w, om aan te toonen dat de klinker kort is. Zoo heeft men : Mbit, have, never, give, enz.- Voor r worden deze klinkeis regelmatig gerekt, en e, i, hebben een ietwat dofferen klank, dien men best zou kunnen vergelijkeu met eu in het Fransche woord peur. (Zie Les 11.) Dikwijls worden a, i, en o ook gerekt voor zekere medeklinkergroepen. Een zesde korte klinker, maar die minder voorkomt, wordt afwisselend voorgesteld door u, ou, oo, o (hier aangeduid u, mi, do, d) : als in put, good, enz. Vergelijk dezen klank met de oe in MoeJc, zoet, maar ietwat korter iiitgesproken. Als de klinkers a, e, i (of «/), o, u lang genoemd worden in het Engelsch, vormen ze een reeks die heelemaal afwijkt van de korte klinkers. Dan worden ze uitgesproken met die uitspraak die hun eigen is als letters van het alphabet, en zooals in de volgende woorden: (1) mate mete mite mite mite mista'ke supreme divi'ne suppose suppose amuse (2) fatal fever final polar pupil In de eenlettergrepige woorden en de beklemtoonde eindlettergrepen duidt de slot -e aan, dat de voorafgaande klinker lang is; in andere woorden wordt het aangeduid door den enkelen mede-k linker, alhoewel men dit, in de gewone spelling, niet als zekere richtmaat kan beschouwen. (Zie voorbeelden als habit.) In zulke woorden als be, my Go, zijn slot -c, -y, -o, ook regelmatig lang. Deze klanken kunnen nog op verschillende andere wijzen NI. als (}, I, oi. o", iit. Vier van deze klinkers zijn dus eigenlijk tweeklanken. VAN HET ENGELSCH 11 worden voorgesteld in de Engelsche spelling; de volgende zijn vooral aan te merken': Lange a wordt voorgesteld door ai, ay, ei, ey; ook door ea (aangeduid : ea), maar niet zoo dikwijls. Lange e door ea, ee, ae, oe, en minder door ei, ey, i en ie (aangeduid : ei, ey, I, te). Lange i door ie, y, ye; zelden door ei (aangeduid : ei). Lange o door oa, oe, en in vele woorden door ou, otv (aange- duid : ou, 6w). Lange u door u Eu, eu, ew. De klinkers heben ook soms hun langen klank, zelfs als twee medeklinkers volgen. In de gewone spelling is er geen middel dit vast te stellen, als dat geval zich voordoet; dus change met lange a wordt gescbreven als flange met korte a. In dit stelsel worden de bovengenen lange klinkers voor twee medeklinkers als volgt aangeduid : il e i o u als in table Das Vergelijk: The Pronunciation of English, bl. 10 en §§ 18, 19. Nl. : a, 2, u. DE KLANKEN EN DE SPELLING Ou uitgesproken als een gerekte oe, bijna als in Ned. broc. Ook voorgesteld door w, we, ow, ew, oe, oe (aangeduid : fi, ue, oe, oe). Daar zijn ook twee andere tweeklanken : Oi of oy samengesteld uit een korte o en een korte i, zonder onderbreking uitgesproken. Oi of ow samengesteld uit korte a en korte w, zonder onderbreking uitgesproken. De invloed van een r op een voorafgaanden langen klinker is vooral te merken in het geval van a en o ; deze klinkers zijn meer open in woorden als mare, more, dan in m Het volgende dient nog opgemerkt, wat betreffend het in dit hand-book gebruikte teekenstelsel, om de uitspraak aan te duiden. 1. Heeft men twee klinkers, waarvan een geteekend. dan meet de andere als stom beschouwd worden; dus ea = e, ea = c, ou = z ue = it. 2. Andere stomme letters, hetzij klinkers of medeklinkers, zijn aangeduid door een punt, bijv. : lamb, ynat, hice, bay. (Daarop wordt uitzondering gemaakt voor den dikwijls voor-komenden uitgang -es ; zie lessen 15, 16.) 3. De eenige bijzondere spellingen die niet onder een vasten regel te rangschikken zijn worden cursief aangeduid, als any, many, sa^'d, bwry, enz. 4. In meerlettergrepige woorden valt de klem op de eerste lettergreep, tenzij de beklemtoonde lettergreep door een punt wordt aangeduid, bijv. : pressing, rector, maar express, correct. 2 d. i : 6*, o^ \^(f) tegenover e*, o". VAN HET ENGELSCH 13 5. Onbeklemtoonde klinkers worden beschouwd als hebenden den klank van korte a, e, % o, ii, die dan gewoonlijk (met uitzondering van i) dof klinkt: d. Nochtans als de helderheid van den klank eenigszins behouden wordt, duidt men dit aan door een teeken, bijv. : regular, Mno'mial; deze woorden hebben een onbeklemtoonde u en i, maar geen it en 1 6. Op beklemtoonde lettergrepen volgen gewoonlijk onbeklemtoonde en vice versa, nochtans met een zekere schakeering in den graad van den klemtoon. Wanneer het noodig is aan te duiden dat dit niet het geval is, wordt het teeken ^ gebruikt; dus in regdarHze ligt de klemtoon Niet op de derde lettergreep, maar op de eerste, en een zwakkere klemtoon op de vierde. Eerste Oefeningen  bad, big, fat, red; — am, had, did; get, got; sit, sat; run, ran; — and, but, not; in, on; a, an; T, he, we. A bad pen. A fat man. A big hat. A red cap. A cup and a pot. An egg in a pan. A bed in an inn. I am big. I am not big. Am I not big? I had a pen and a pin. He had a pot and a pan. I sit on a mat. He sat on a bag. A big lad got a red cap. A fat man had a big hat. He had a hat but not a cap. We get a mat but not a bed. I got a pin and he had a pen. I sat but he ran. We sit on a mat ; he sat on a bed. Had he an egg ? I get. I got. Did I get 1 I did not get. We sit. We sat. Did we sit ? We did not sit. I run. We ran. Did he run ? He did not run. Did he get a pen 1 Did I get a pin ? He did not get an egg. We did not get a bag. Did he sit on a mat? He sat on a bed ; he did not sit on a mat. Did we not run ? We ran ; he did not run. Did he not sit ? Eerste Les bag, zak am, (ik) ben bed, hed did, owv. verl, tijd van 'to cap, pet, muts <?oe« cup, kopije), hroes had, id. van *t6 have', hehben egg, ei get, {ver)knjgen hat, hoed got, ont\ ver^. <(;VZ inn, hei-berg run, loopen lad, jongen, jongeling ran, owr. rer?. ^y(^ mail, menscli, man sit, ^«7^e?t mat, mat sat, onv. veti. tijd pan, ^a;j a, an, een pen, ^m and, en pin, speJd but, maat' pot, 2)0^ in, iw bad, slecht, kicaad not, wiV^ big, (?/X', proo^ on, op fat, vet, dik I, iX- red, roo<? he, hij we, «'// 17 I got, ik kreeg he got, hij kreeg we got, ?^y kregen I ran, he ran I sat, he sat Aanmerkingen : 1. Men gebruikt a voor een medeklinker, bijv. : a hag, a cap, a hat; men gebruikt an voor een klinker en voor stomme h, bijv. : an egg, an inn, an {h)our. 2. De klinkers in I, he, we zijn lang. I had, ik had. • I get, ik krijg he had, hij had | he gets, hij knjgt we had, wij hadden j we get, wij krijgen I run, he runs maar 1 sit, he sits „ Ter vertaling : Een slecht mensch. Een groote jongen. Een roode hoed. Een pot en eene pan. Een ei in een kroes. Een zak op een bed. Een bed en een mat. Ik ben dik. Ik ben groot maar niet dik. Hij had een pet en een hoed. Ik zat op een bed. Hij zat op een mat. Wij hadden eene slechte pen. Wij hadden een pot maar geen (niet een) pan. Hij kieeg eene pen en ik had eene speld. Wij liepen maar hij zat. Ik zit in eene herberg. Hadden wij een ei? Wij hadden een groot ei. De slechte jongen Hep en de groote man zat. Gebruik van did: In het Engelsch zegt men niet; rati I? of I ran not, maar did I run ? I did not run ; we hebben dus : he ran did he run ? he did not run. we ran did we run ? we did not run. Ter vertaling : Hij zat niet. Wij zaten, wij liepen niet Liepen we ? Liepen we niet ? Kreeg hij een grooten hoed ? Kreeg hij geen pet ? Hij kreeg geen hoed. Wij kregen een kopje. Zat hij niet op een mat ? Hij zat op een bed. 18 Sdcoud Exer9ise man, men; cap, caps; hat, hats; cup, cups; pot, pots; mat, mats ; — bit, drop ; ham, milk, fish ; dish, brush ; — glad, flaii, fresh, best, fond, hot, wet;— can, must, shall, will; cut, mend, send, lift, help; — she, it; *t6; *is, *are(Sre); *thc. *of. The man had the caps and the hats. The lad had the cups and the pots. The cap is on the mat. The mat is wet. The dish is hot. The caps Sre flat. The men are glad. She had the best brush. I did not help the men. Did he mend the dish? We had not a drop of milk. A bit of fish and an esrs:. Is she fond of hot milk ? It is a big pot. It is not a bad pen. We S.re not wet, but we S,re hot. The ham, the fish, and the egg are fresh. The fish is in the dish ; the ham is in the pan. The men ran id an inn. We can get milk and fish. He will send the ham, but not the milk. He must cut the ham on the dish. We must send the dish to the inn. I shall get a cap and not a hat. He will run and get a brush. He must not sit on the wet mat. She can lift the bed. I shall mend the dish and he will mend the cup. We shall send the lad to bed. Tweede Les 19 bit, beetje, hapje, kleinlgheid brush, borstel dish, schofel, schaaly gerecht drop, droppel, kleine hoeveelheid fish, risch hara, ham milk, melk best, beste flat, plat fond of, verzot op fresh, /risc, rerstch glad, fey, verheugd hot, /i««^ wet, wa^, vochtig can, A:«nn<7» musts moeten shall S zullen will', willen cut, {af)sHijden help, Jielpen lift, ophefen, optiUen send, zenden mend, verbeteren, hersielle)}, repareeren it, ^e^ she, ey (vr. enk.) * are (are) ', «i;n *i8 ( = ov), is * of ( = ov), ran * the *, de, het * to ^, naar, tot A anmerkingen : 1. I must, ik moet; he must, hi] moet; A anmerkingen : 1. I must, hi moet; he must, hi moet; A anmerkingen : 1. I must, hi moet; he must, hi moet; A anmerkingen : 1. I must, hi moet; he must, hi moet; A anmerkingen : 1. I must, hi moet; he must, hi moet; A anmerkingen : 1. I must, hi moet; he must, hi moet; A anmerkingen : 1. I must, hi moet; he must, hi moet; A anmerkingen : 1. I must, hi moet; he must, hi moet; A anmerkingen : 1. I must, hi moet; he must, hi moet; A anmerkingen : 1. I must, hi moet; he must, hi moet; A anmerkingen : 1. I must, hi moet; he must, hi moet; A anmerkingen The text must, with most men, be most men, and must not. In the end, Engelsch gebruikt men de hulpwerkwoorden shall en will om den toekomenden tijd te vornien; shall wordt gebruikt met, we, en will met he, she, it; bijv. I shall send, we shall send, is zal, wij zullen zenden; he (she, it) will send, hij (zij, het) zal zenden. Onbeklemtoond wordt cii-e (= a'^) tot are (a', a'") verkort. Wordt tha uitgesproken voor medeklinkers; tht voor klinkers en stomme h; thal als de klemtoon er op valt. Sorte oe-klank t dus M=toe (oe, vlug uitgesproken). Meetroudsvormeti: man, in't meervoud men; cap, hat, cup, pot, mat hebben als meervoud: <ra /js, hats, enz. Ter vertaling: De raelk is heet. De visch is versch. De schotel is plat. De borstel is nat. Zijn  de herberg loopen. Hij zal niet loopen; hij zal zitten. Zal zijn een beetje krijgen. Ik zal geen droppel krijgen. Wij zullen de kopjes repareeren. Wij zullen den schotel niet repareeren. Wij zullen den schotel niet repareeren. Wij kan den jongeling help. Ik  — then, when; that, this; they, them; me, us, him; — at, from, with; — yes, no; — do (do). This man is glad. That is a big lad. We shall get that thing. He must cut this string. They do not help me. I shall not help them. We shall not lend it to him. That man had a long string. When did he get it? Did he bring it with him? No, he got it from me. Is that milk thick? Yes; it is not fresh. Can I get that bit of thin string? No, this bit is thick and strong. Will he sell that bag to me? No, but he will lend it. That is the length of the pen. This is the width of the mat. The man will mend that dish. Then he will send it to the inn. Is the lad at the inn? No, he is in bed. A strong man can lift that thing. That cup is thin, but this pot is thick. Bring it from him to us. I shall bring it with me. Then we shall sell it to him. Then we shall sell it to him. Do we not lend it to them? I bring. Do I bring? I do not bring. — I do bring. We lend. Do we lend? We do not lend. We do not lend. We do not lend. They sell. Do they sell? They do not sell— They do not sell. Derde Les Lengtli, lengte thing, zaak, ding, voonverp string, touw{tje), snoer width, wijdte long, lang, lang, lang strong, sterl, stevig thick, dik thin, dun, mager bring, {mee)brengen, halen do \ doen lend, leetien sell, vet^oopen him, hem it, het  they they, zij, degenen then, toen, dan, later, en. when, vanneer, toen, als at, tot, te, aan, op, in, en. from, van, van, vanuit, sedert with, met, mede, door, bij, van, en. no, sieen, niet, geen yes, ja Aanmerkingen: 1. do (lange oe-klank) beteekent doen', maar wordt ook gebruikt om nadruk op het hoofdwerkwoord te leggen : I do bring. Ik breng het stellig, wel. Een onbeklemtoonde vorm do [6 als in to) wordt gebezigd in vragende en in ontkennende zinnen : Do I bring? breng ik? I do not bring, ik breng niet. 2. they is het meeivoud van he, she, it; them van him, (her,) it. Ter vertaling: Dat touw is lang. Het is dun maar het is sterk. Het is dik maar het is sterk. Het is dik maar  het ons dan leenen? Zal hij het ons dan leenen? Leenen we dit ding? Neen, we leenen het niet. Kunnen we dezen visch verkoopen? Neen, we mogen (must) hem niet verkoopen. Wanneer heeft ze den borstel gebracht? Heeft ze hem in den zak gebracht? Heeft ze hem in den zak  De voltooid tegenw. tijd te vertalen door den onvolt. verl. tijd. (2) Eenige voorbeelden om niet waar? te vertalen : We have a string, have we not? The mat is wet, is it not? We have no milk, have we? The cap is not red, is it? He will mend the mat, will he not? I do not sell fish, do I? (ch, j) chin, shin; chip, ship; chop, shop; chest, jest; job, jam, jug; — rich, much, such, which, what, just; jump. A fat chin. A long shin. A big ship. A strong chest. A bad jest. A hot chop. A long job. They had a chest in the shop. In which shop. This cup and that jug. I did not chip that cup. This jug had a chip in it. In which pan is the jam? Had he much jam in the dish? We had a chop and a bit of fish. Shall I chop the ham? Had they much fish in the ships? That chest is long and flat. Is the thick string in this chest? In which jug is the milk? What is that? That is just the thing! Such a job we had with it! The rich man will help us. What is the best job that he can get? That is just what he can do. We must not just sit in the ship; we must run and jump. Which of them had the best brush? The hats are in the chest. The caps are in the shop. Which dish do they bring to us? What shall we do with it? Pronounce: Shin, chin, jinn; shag, jag; sham, jam; shot, jut; shut, jut; chess, jink; ch. ump, jump; chunk, junk. Vierde Les 23 chest, Jcas, Jcist, koffer chin, kin chip, brokje, spuntetije, spann chop, rihhetje, coteht jam, gelei, jam job, kmtvei, haanfje, tcerkje, zaakje jug, kfuik, 2)ot shin, scheen[heen) ship, schijj shop, winkel, tverkplaais just, rechtvaardig, jtiist, precics much, veel, zeer rich, rljk such,  lange kin. Een kwaacl splintertje. Een versch ribbetje. Veel gelei. Een langduiige karwei. Een dikke kruik. Een lang schip. Aan den winkel. In den winkel. Van {from) het schip. Wat is dit ? Dit is een kopje. Wat is dat ? Dat is een kruik. Wat is het kopje en wat is de kruik ? Wat is (er) in de kruik ? Melk. Had hij veel gelei in den schotel ? Is dat een cotelet in de pan ? Neen, het is juist (maar) een hapje ham. Is dat een langdurig werkje ? Sneed hij zich in de kin (sneed hij zijn kin) ? Heeft ze den schotel afgeschilferd {chip) ? Zullen we de ham hakken ? Kunnen we naar het schip loopen ? Moeten we dit naar den winkel zenden ? Wat brengen we van het schip (mee) ? Ver- koopen ze jam in {at) den winkel ? Kan hij van de kist springen ? Zal hij het touw met zich brengen ? Welk touw is het, het dikke of het dunne ? Wat is de lengte van den koffer ? Wat is er de breedte van ? Het is zulk een lange koffer. De woorden op bladzijde 22 onderaan moeten zorgvuldig uitgespro- ken worden ; wel het verschil laten hooren tusschen de klanken shy ch (= tsh) cnj {— dzh). Voor nk (in chink, enz.) zie bl. 28. 24 Fifth Exer9ise (ck = k ; X = ks) back, sack, neck, brick, stick, clock, lock, box, axe; — black, slack; six, twelve; — crack, kick, pick ; fix, mix; —up. A black box. A slack string. A t!iick stick. A red brick. An axe and a sack. The back of my neck is wet. Bring me a sack of bricks. This box had a strong lock. Is it a box or a chest? The clock is at the back of the chest. He will crack the dish with that axe. We must fix the hats on the sticks. We must not mix the cups with the pots. I did not kick the clock. I had a bag on my back. He had six bricks and twelve sticks. The lock on the black box is slack. Pick up that string and bring it to me. It is just six o'clock. I shall send it to him at twelve o'clock. The box is flat and black. Which box is that? Is that the thin stick? No, it is the long thick stick. Do they lock the inn at twelve o'clock? What is the best thing in the ship? Pronouns: sac, sack; sacs, sacks; lac, lack; lacks, lax; tacks, tax; links, lynx; sticks, Styx; flocks, phlox; scull, skull. Vijde Les Ae, bijl Back, rug, achterzijde, keerzijde box, kist, Icoffer, doos brick, baksteen clock, uuitverk, klok o'clock, uur. What o'clock is it? Hoe laat is het? lock, slot neck, hals sack, {groote)zah stick, stok black, zwaH blunt, hot, stomp slack, slap, los, traag six, zes twelve, twaalf crack, barsten, breken fix, vastmaken, verhinden, vaststellen kick, schoppen lock, sluiten mix, (ver)mengen, zich mengen pick up, oprapen up, 02> Kegel: De klinker -e is stom op bet een wen van een worden uitgesproken als of er stond ax, twelv. Der vertaling: Een botte bijl. Een sterke rug. De zwarte doos. Roode baksteenen. Een Stevig slot. Een lange hals. Een baksteen in een zak. Een dunne stok. Het touw is slap. Het slot van de kist. De rug van de bijl. De zak van den man. (1) De stok van den jongen. (1) Deze bijl is bot. Die baksteen is rood. Brak hij dien schotel? Kan hij dat slot vastmaken? Hij schopte niet (tegen) de kist. Moet ik dezen koffer sluiten? Raapte hij den stok op? Had hij zes voorwerpen met zich? Neen, hij had (er) twaalf. Wanneer sneed hij dat touw? Welke kist heb ik gesloten? Wat is de lengte van die kist? Wat mengde hij met de melk? Kumien wij de dikke koord met deze bijl doorhakken? Hoe laat is het? Het is zes uur. Het is twaalf. De onderaan bl. 24 paarsgewijs geplaatste woorden gelijk. Ungesproken, sac = sack, enz. Merkt op dat c, ck = 'k', cs, cks, ks = X ; ph = f', en y = i. (1) Den genitief gebruiken. 26 Sixth Exerise (g = s ; s = z'i king, prince, fen9e, pengie, sent, sell; dense, bronze; — minc, rinse; sin9e; as, has, was, is, these; bags, beds, pans, pens, pins, things, kings. I am; he (she, it) is; we (they) are (3,re). I have; he (she, it) has; we (they) have. I (we, they) cut, get, sit, sell, lend, mend, etc. He (she, it) sells, rents, mends, sends, runs, brings. The prince is with the king. The king is fond of the prince. The big man has. No pens. He has twelve pens. I had six cents. The pen is of bronze. The sacks are on the fence. The fog is dense and black. It is not long since I got these things. Shall we mine the ham? Yes, and rinse the pots and the pans. Bring me those sacks from the fence. The king was not in his bed. Was he in his ship? This sell is not as big as that. In which shop do they sell pins? Was it this prince or that? Did he get these sticks or those? That will fix the rugs on the beds. Pronouns: (1) Sell, sell; gent, sent; adds, adze. (2) ass, as; hiss, his; backs, bags; bets, beds; cups, cups; pens. Zesde Les 27 nell, eel, Muis cent, honderd, cent fen, heg, omheining fog, ware mist king, honing pen, stuivers prin, pins rug, Reisdehen, hairdige bronze, brons, van brons dense, dicht, suf mine, jfijn hakken rinse, spoelen his, zijn, deofhet zijn these, deze (mv.) has, heeft is, is * was ( = woz), toas as, als as... as, zoo... als sinje, sedeH 1. Collectie meervoud van penny [^ van een shilling]. De zelfstandige naamwoorden op <?, g, I, m, n, ng, r eindigend vormen hun meervoud door toevoeging van -s, zooals bags, enz. I have, ik heb he (she, it) has, hij (zij, het) het we have, wij hebben they have, zij hebben they are (are), zij zijn they are (are), zij zijn he (she, it) cuts, hij (zij, het) snijdt he (she, it) cuts, hij (zij, het) snijdt he (she, it) sells, ik verkoop, wij, zij verkoop he (she, it) sells, ik verkoop, wij, zij  als gene. Deze prins is zoo rijk als die koning. Wanneer was de prins in het schip? Hebben wij twaalf stuivers? Neen, maar we hebben tien (ten) centen, dat maakt wee stuivers. Wat zijn deze dingen? Het (= theg) zijn reisdekens. Wat deden die menschen? Zij zaten op de heg. Heeft hij die dingen sedert lang ontvangen? Heeft hij die lang gehad? Heeft hij ze lang gehad? Heeft zij die cotelet gehakt? Heeft zij die cotelet gehakt? Hij sluit de koffers. Zij brengt de reisdekens. Hij verkoopt zakken. Wat betreft de woorden, die paarsgewiss onderan bl. 26 geplaatst zijn: die onder (1) worden gelijk uitgesproken, die onder (2) op verschilleiide wijzen (met s 28. Seventeenth Exchange (no, nk = ng + k) bank, plank, tank, thanks, ink, zinc, link, trunk; — pink; — drink, sink, shrink, thank, think. I, we drink I . . . drank I . . . have drunk he, she, it drinks he... drank he... has drunk I, we sink I . . . sank I . . . have sunk he, she, it sinks he... sank he... has sunk This ink is black and thick. The brick will sink in the tank. The tank is of zinc. That link is not strong. This string will shrink if it is wet. He lifts the plank from the bank. We can jump up on the bank. I can mend the lock of the trunk. I had a pink box and a black trunk. He thinks that he will lock the chest. He sends his thanks t6 the king. We dd not drink much milk. The ship will sink if that plank is slack. I will thank him if he can help me. Bring me pen and ink. The man must not drink from the tank. I d6 not think the plank is strong. What d(5 they think of the king? D6 they think much of the prince ? I do not think they do. Pronou'n9e : bang, bank ; hang, hank ; bring, brink ; cling, clink ; sing, sink, zinc ; thing, think ; sung, sunk. Zevende Les 29 bank, oevet'j dam, herm ink, inki link, sckakel plank, plank tank, water- of regenhak, reset'voir tfianks, ik dank u trunk, koffer zinc, zink pink, roserood drink, drinken shrink, samentrekken, inkrimpen, teynigdeimen sink, zinken, zakken tfeank, danken think, detiken, meenen drink, shrink en sink zijn sterke werkwoorden ; de stamklank verandert in den onvolmaakt verleden tijd en in bet verleden deelwoord. O/(= van), wordt gebruikt als men van zaken spreekt, bijv. the hack of the trunk; a drop of ink; maar met persoons- en diernamen gewonlijk den genitief op of 'S- (saksische genitief); bijv. tJre mail's trunk; the lad's cap; the kini's ship; the princess stick (in pringe's zijn er twee lettergrepen). Der veiiaUng: Ik was op den oever. De pen is in den inkt. Dat is een lange schakel. Wat een dikke plank! We hebben visch in dezen water-bak. Ik zal mijn koffer leeuen. Ik dank er uvoor dat. Was de regenbak niet zwart? Neen, hij was van zink. De koning dronk uit (from) een kop. Het snoer is {has} ingekrompen. Het schip zonk het? Het Is gezonken omstreeks zes uur, Ik moet hem voor den koffer bedanken. Is het een stevige koffer? Ik meen van ja (ik denk hij is). Zij had een rosekleurigen hoed. Hij had een roode pet. Is dat de hoed van den grooten man? Is dat het schip van den prins? Dat is de schotel van den prins? Dat is de wijdte van de plank. Was kunnen dit stuk zink snijden. Ik zal dezen droppel melk drinken. De woorden onderaan bl. 28 hebben een vei-schillenden uitgang, nicht en -yik ; uit te spreken als bang, hangk, enz. 30 Eighth Express match, patch, ditch, stitch, crutch; edge, hedge, sledge, bridge, ridge; — catch, scratch, snatch, fetch, stretch, pitch; lodge, grudge. I fishes, dishes, brushes; boxes, axes; fençes, princes; matches, ditches, crutches; hedges, bridges, ridges. He catches, she patches, it stretches; he lodges. I had six matches. I can fix a patch on the sack. He can jump the hedge but not the ditch. She sat on the bridge. The egg is at the edge of the dish. He will fetch the sledge from the ridge. We can patch the mat, and stitch the sack. He will scratch the zinc with that match. He must scratch the matches on the box. The hedges are thick and the ditches are wet. The man cannot run with crutches. Catch that string and stretch it. He did not snatch the axe and pitch it in the ditch. She lodges at an inn. She lodges at an inn. She grudges him the sledge. The lad plunges his stick in the tank. A fence on a bank; a hedge on a ridge; a bridge on a ditch; a patch on a cap; a stitch in a sack. Pronouns: batch, badge; catch, cadge; etch, edge; hatch, hedge; rich, ridge; witch, wedge; botch, budge; — get, jet; gig, jig; Gill; gem, gent; gin, grin; gist, grist. Achtste Les bridge, hru^ crutch, krulc ditch, greppeJ, shot, gracht edge, rand, leant, snede, zoom hedge, haag match, lucifer patch, lap, stuk ridge, hoogte, herg-rig of -Jceten, noJc, vorst sledge, vdorhamer, slede stitch, Steele catch, vangen, grijpen, hetrappen fetch, {he)halen, hr&ngen grudge, wroh koesteren, onwilUg zijn, misgunnen lodge, herbergen, tvonen pitch, hevestigen, opstellen, steken plunge, onderdompelen, plonzen, doopen scratch, krahhen, schrammen, uit- kramen, aanstrijken {lucifer) snatch, snel, plotseling grijpen, ontvoeren stitch, naaien, innaaien, stikken stretch, uitstrekken, rekken De naamwoorden die op een sisklank (s, x, sh, tch, d§) eind De naamwoorden die op een sisklank (s, x, sh, tch, d§) eind igen nemen den meervoudsuitgang es (uit te spreken -iz). Ook de derde persoon enkelvoud van den tegenwoordigen tijd heeft als uitgang es als het werkwoord eindigt op een sisklank, Zie voorbeelden op bl. 30 [he catches, enz.). Der vetialing : Op de brug. In de sloot. Op den rand van den bergrug. Van de haag naar de sloot. Hij haalt een slede. Hij haalt een slede. Hij strijkt een lucifer aan. Het snoer rekt en krimpt in. Hij woont in de herberg. In den zak iijn zes steken. Wij stikken den zak als we hem herstellen. Wij herstellen hem met een lap. Hij raapt zijn kruk op. Deze bergketens zijn lang. Deze sneden zijn bot. De lucifers zijn in (het) huis. Hij grijpt {f^natch np) mijne borstels. We vangen visch in de gr Achten. Ik haal inkt in (from) den winkel. Ik zit op den rand van de plank. Geef het meervoud van : axe, hack, ha7ik, brush, chin, ditch, edge, ham, job, jug, ship, string, tnmk. Geef den 3^®° persoon enkelv. tegenwoordigen tijd van : bring, chop, crutch, cut, fix, lend, lod^e, tell, sink, snatch. De woorden onderaan bl. 30 toonen het verschil aan tusschen de kanken tchi en dg, en tusschen g en ^,j. 