None
Google This is a digital copy of a book that was preserved for generations on library shelves before it was carefully scanned by Google as part of a project to make the world's books discoverable online. It has survived long enough for the copyright to expire and the book to enter the public domain. A public domain book is one that was never subject to copyright or whose legal copyright term has expired. Whether a book is in the public domain may vary country to country. Public domain books are our gateways to the past, representing a wealth of history, culture and knowledge that's often difficult to discover. Marks, notations and other maiginalia present in the original volume will appear in this file - a reminder of this book's long journey from the publisher to a library and finally to you. Usage guidelines Google is proud to partner with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to the public and we are merely their custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing tliis resource, we liave taken steps to prevent abuse by commercial parties, including placing technical restrictions on automated querying. We also ask that you: + Make non-commercial use of the files We designed Google Book Search for use by individuals, and we request that you use these files for personal, non-commercial purposes. + Refrain fivm automated querying Do not send automated queries of any sort to Google's system: If you are conducting research on machine translation, optical character recognition or other areas where access to a large amount of text is helpful, please contact us. We encourage the use of public domain materials for these purposes and may be able to help. + Maintain attributionTht GoogXt "watermark" you see on each file is essential for in forming people about this project and helping them find additional materials through Google Book Search. Please do not remove it. + Keep it legal Whatever your use, remember that you are responsible for ensuring that what you are doing is legal. Do not assume that just because we believe a book is in the public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other countries. Whether a book is still in copyright varies from country to country, and we can't offer guidance on whether any specific use of any specific book is allowed. Please do not assume that a book's appearance in Google Book Search means it can be used in any manner anywhere in the world. Copyright infringement liabili^ can be quite severe. About Google Book Search Google's mission is to organize the world's information and to make it universally accessible and useful. Google Book Search helps readers discover the world's books while helping authors and publishers reach new audiences. You can search through the full text of this book on the web at|http: //books .google .com/I Google Dit is ccn digitale kopie van een boek dat al generatics lang op bibliothcckplankcn hccft gcstaan, maar nu zorgvuldig is gcscand door Google. Dat docn wc omdat we alle boeken ter wereld online beschikbaar willcn makcn. Dit bock is ua oud dat hct autcursrecht erop is verlopen, zodat hct bock nu deel uitmaakt van hct publickc domcin. Ecn bock dat tot hct publickc domcin bchoort, is ccn bock dat nooit onder het auteursrecht is gevallen, of waarvan de wettelijkc autcursrcchttcrmijn is verlopen. Hct kan per land vcrschillcn of ccn bock tot hct publieke domein behoort. Boeken in het publieke domein zijn ccn stem uit hct verlcden. Zc vormen ccn bron van geschiedenis, cultuur en kennis die anders moeilijk te verkrijgen zou zijn. Aantekeningen, opmerkingen en andere kanttekeningen die in het origineel stonden, worden weergegeven in dit bestand. als herinnering aan de lange reis die hct boek hccft gemaakt van uitgever naar bibliotheek, en uiteindelijk naar u. Richtlijnen voor gebruik Google werkt samen met bibliothekcn om materiaal uit het publieke domein te digitaliseien, zodat het voor iedereen beschikbaar wordt. Boeken uit het publickc domcin behoicn toe aan hct publiek; wij bewaren ze alleen. Dit is echter een kostbaar proces. Om deze dienst te kunnen blijven levercn, hebben we maatrcgelcn genomen om misbruik door commercicle partijen te voorkomen, zoals het plaatsen van technische beperkingen op automadsch zocken. Verder vragen we u hct volgende: + Gebruik de besianden alleen voor niei-commerci^le doeleinden We hebben Zocken naar boeken met Google ontworpen voor gebruik door individuen. We vragen u deze bestanden alleen te gebruiken voor pcrsoonlijkc en nict -commercicle doeleinden. + Voer geen geautomatiseerde zoekopdrachten uit Stuur geen geautomatiseerde zoekopdrachten naar het systeem van Google. Als u onderzoek doct naar computcrvertalingen, optische tekenherkenning of andere wetenschapsgebieden waarbij u toegang nodig heeft tot grote hoeveelhe- den tekst, kunt u contact met ons opnemen. Wc raden u aan hicrvoor materiaal uit hct publickc domcin te gebruiken, en kunnen u misschien hicrmee van dienst zijn. + Laat de eigendomsverklaring staan Het "watcrmerk" van Google dat u onder aan elk bestand ziet, dient om mensen informatie over het project te geven, en ze te helpen extra materiaal te vinden met Zocken naar boeken met Google. Verwijder dit watcrmerk nict. + Houd u aan de wet Wat u ook doet, houd cr rekening mee dat u er zelf verantwoordelijk voor bent dat alles wat u doct Icgaal is. U kunt er niet van uitgaan dat wanneer een werk beschikbaar lijkt te zijn voor het publieke domein in de Verenigde Staten, het ook publiek domein is voor gebniikers in andere landen. Of er nog auteursrecht op een boek mst, verschilt per land. We kunnen u niet vertellen wat u in uw geval met een bepaald boek mag doen. Neem niet zomaar aan dat u een boek overal ter wereld op allerlei manieren kunt gebruiken, wanneer het eenmaal in Zocken naar boeken met Google staat. De wettelijkc aansprakelijkheid voor auteursrechten is bchoorlijk streng. Informatie over Zoeken naar boeken met Google Het docl van Google is om alle informade wcrcldwijd toegankelijk en bruikbaar te maken. Zoeken naar boeken met Google helpt lezcrs boeken uit allerlei landen te ontdekken, en helpt auteurs en uitgevers om een nieuw leespubliek te bereiken. U kunt de voUedige tekst van dit boek doorzoeken op het web via|http: //books .google .coml AARDRUKSKUNDIG EN STATISTISCH TVOORDENBOEK yjiH NEDERLANDSCH INDIE. II. AARDRIJKSKUNDIG EN STATISTISCH > N W O ORDENBOEK VAN NEDERLANDSGH INOIE, BEWEHKT NAAR DE JONGSTE EN BESTE BERIGTEN. ^wttht fBttl K-Q. AMSTERDAM, P. N. VAN K A MP EN. 1863. LOAN STACIC K; i Kaaixnanahoek of Majta Eons, hoek Kxp bet eiland Amboina, schiereilAnd Hitoc. Hij Tonnt met den hoek £atoe Merah van Leitimor de bumenbaai.Tan Amboina. Kaap of Kleine Kaap, sie: Oelar, eOand. Kaap^ilaxid, eilandje aan Sunuitra's West- koEiy in de Indiache zee, op 4'' 26' 30'' N. Br. Kaashoek, zie: Earpoan, hoek. Kaayn, hoofddorp van het Zuid-Wcster- eiland Damma, op zijne Noord-Oostkust, met een dOtal woningen (1852) en eene kerk, waarin editer geen dienst gedaan wordt. Kaba, vnorspuwende berg op Sumatra, re- sideatie Palembang, gelegen in de distrikteu Klingi en Bliti, 50 palen van Palembang en grenzende aan Redjang. Hij is 1,800 voeten hoog. In November 1834 heeft hij, bij eene vreeselijke uitbarsting, groote schade veroor- zaakt. Eaba, dorp op Celebes* Westkust, in de Zniderdistrikten. Kaba, dorp op het eiland Gilolo, in Batoe l^ina, onder het gezag van Tidore. Eiabagbesan, dorp op Sumatra's Zuid- IpYestkust, in de Lampongsche difltrikten, 29Vs paal op den weg van Telokh Betong naar Manggala, aan de rivier van geHjken naam. In de nabijheid zijn eenige vruchtbare peper- aanplantingen. Het dorp be&taat uit slechts 6 huizen en bevat eene rustplaats voor reizigers. Kabaja, eilandje ten Weston van Sumatra, tot de Batoe-eilanden behoorende, in de Indi- 8che zee. Kabajan of Gezegende Plaats, hdlig bosch op Java, residentie Cheribon, regentschap Madja Lengb^ bij het dorp Badja Oidoe. Hier houden zich vele apen op. In het midden van het bosch vindt men eenige steenen, die zeker in vroegere dagen voor offerplaatsen gediend hebben. Kabitjaixaji, dorp op Java, adsistent*resi- dentie Buitenzorg, in het Noorden van het distrikt Tjibinong. Kabajauw, dorp in Borneo's Zuid- en Ooaterafdeeling, distrikt Katingan, aan de ri- vier Halelet. Kabi^oeraiiy dorp op Java, residentie Ba- tavia, aan den oudeu weg, Q'/j paal boven Ba- tavia. £r voont een Dmang^ die met de ge« wone regis- en politiezaken van zijn distrikt belast is. ' Kabs^oetazL, berg op Java, residentie Ban- tam, Wester Eegentschap, distrikt Tjiringin, onderdistrikt Tjarita. Kaba Kabo, dorp op Pingi, een der Batoe- eilanden. Eabal, rivier op de Weslknst van het eiland Banka, distrikt Soengei Slan. Zij valt bij de Karang Timbaga in zee. Eabalan, dorp en landgoed op Java, resi- dentie Batavia, Ooster Kwartier, 5 palen bc- noorden Bekadi. Eabalan, dorp op Java, tot de stad Soera* karta behoorende, aan de rivier P6p6. Kabalien, dorp in Borneo^s Zuid- en Oost^rafdeeling, distrikt Bekompai. De inwo- ners zijn een 80tal Mohammedanen, die zich met landbouw bezig houden. Eabaloenan, dorp op Java, adsistent- residentie en distrikt Banjoewangi. Kabanagara, dorp op Java, residentie Cheribon, regentschap Galoe, distrikt Tjiamies. Eabaxi&awer, dorp op Sumatra, residentie Padangsche Bovenlanden, landschap Agam. Kabandaran, dorp op Java, residentie Ta- gal, afdeeling Pamalang, distrikt Tjiomal Kidool. Eabandoengan, onderdistrikt op Java, residentie Preanger E,egent8chappen, aideeling Tjiandjor, distrikt Goenong Parang. Kabandoengan^ dorp op Java, adsistcnt- residentie en disttikt Buitenzorg. Eabang Batan, ladang op Sumatra, in de Batta-landen, landschap Simpang Soelambi, aan den r^ter oever der rivier, waaraan het landschap zijnen naam ontleent. ICabarepan^ dorp op Java, residentie en regentschap Cheribon, distrikt Ploembon. Eabasiran, dorp op Java, adsistent-resi« dentie en distrikt Buitenzorg. Kabasiran, dorp op Java, adsistent-resi* dentie Buitenzorg, distrikt Djasinga, land Ka- roel, met eene zoutwater-bron. Kabat, eilandje in den Lingga-Arcliipcl, ten Noord-Westen van het eiland Pinto, op 0** 24' N. Br. Kabat, kaap aan de Zuidkust van hot eiland Boero, regentschap Massareteh. Eabat, dorp op Java, adsisteut-residentie I en distrikt Banjoewangi. I i 182 KA. Kabauw, dorp op de Westkust ran hot cilaud Haroekoc, aan een riyicrtje gel^en. In 1854 waren er 524 inwoners (Mohammedanen). £r werden in dat jaar geteld: 3,151 nagel-* boomen en 1^443 kokospalmen. Kabauw, dorp op het eiland Soela Besi, residentie Temate. Kabba, regentschap op Celebes' Westknst, afdeeling Maros. Door hetzelre ttroomt de rivier Kabba, voor welker mond eene bank gelegen is, die alleen bij hoog water oTerge* Taren kan worden. In dit xegentachap zijn te Kamtissan steenkolen gevonden, echter van geene goede boedanigbeid. Kabe, dorp op Sumatra, residentie Tapanoeb', op dc zuidelijke grens der afdeeling Natal. Kabeina, zie: K am bain a, eiland. KabeljaauwiB-droogte, zandbank ten Noorden van Java, in de straat Madura, tus- schen de kust van de residentie Pasoeroewan en het eiland Badingin« Kabenaran, berg met observatieplaats op Java, residentie Banjoemaas, regentschap en distrikt Tjilatjap, op de grens van Foerwo- kerto. Zijne hoogte bedraagt 1,436 Eijnland- sche voeten. Kabeneng, dorp op Java, residentie 8a- marang, regentschap Kendal, bij de westelijke grens van het distrikt Selokaton. Kaberokan, dorp op Java, residentie Sa- marang, afdeeling Salatiga, dis^ikt Ambarawa. Het is bewoond door 318 Javanen* Kaberokan, een der Banka-eilanden, ten Noorden van Celebes, op V 60^ 80" N. Br. Blabiou, onbewoond eiland in den Moluk- Bchen Arctdpel, tot de Sangir-eilanden befaoo- rende, 6 mijlen ten Noord-Westen van het eiland Groot Sangur, residentie Manado. Eabiou, spruit der Kapoeas-rivier, in Bor- neo's Westcrafdeeling. Kabitrngin, riviertje op Java, residentie Samarang, op den berg Fane. Het water van dit riviertje is bijna kokend heet. Eaboohy distrikt op Java, residentie 8oe- rabaja, dat in 1857 van de afdeeling Soerabaja is afgcscheiden en onder Modjo Kerto gebragt. Het grenst ten Noorden aan Lingkir, ten Oos- \«n aan Goenong Kendeng, ten Zuiden, langs de Brantas, van de grens met Goenong Ken- deng af, bij Bellck, opwaarts tot bij Boender, aiwaar de Kali Beng in de Brantas valt; ten Westen vormt de rivier Beng degrensscheiding. De vlakkc inhoud bedraagt, volgens deopgave van 1845, 196 vierkante palen. Het land bevat kalkheuvelen, die echter van geringe hoogte siJD, en Frampoeau, Marmojo, Mangoenan, Kembar, Foetjaiigan, Sellodari en Djettandri heeten. De bosschen beslaan tegenwoordig nog 64 vierkante palen. In het Zuiderdeel treft men geene bosschen aan, daar dit een hoek der Delta van de Brantas bevat. De onbe- bouwde vlakten, oro ori/s, die aan de hellingen der bei^en liggen, beslaan te tamen 71 vier- kante pflJen. Kidx>oh wordt besproeid door da volgende rivieren: de Brantas, de Beng, de Gedongsoro en de Marmojo. Nabij de groote rivier is eene rdwa van 4 palen groot en van 5 a 7 voeten diep. Kabooh is gesplitst in de arieschappen Troesan, Keboan, Pioempang en Boender, te samen met 860 dorpen en gehuch- ten (1857). In 1864 was dit distrikt bevolkt door 41,497 Javanen, 302 Chinezcn en 53 le- den der Europesche volksklasse. In 1855 was de Javaansche bevolking sterk 42,378 zielen; terwijl in 1857 de bevolking 43,687 zie- len bedroeg. De tegenwoordige hoofdplaats is Gedek, vroc^er was het Kabooh en nog yroe- ger Sibntoop. De kultuur bestaat voomamelijk in rijst en tabak. Op de Westpunt der Delta ligt in dit distrikt de suiker&briek Gempolkrep. De veestapel bestond in 1858 nit 0,483 bnffels, 2,171 runderen en 2,346 paarden. De Javaansche gcestelijkheid .bestaat in dit distrikt uit 150 dorpspriesters, 5 kadjf9 en 1 priester. Het dorp Kabooh ligt 29^3 paal van Modjo Kerto, 44 van Grissee en 46Vs van Soerabaja. E!abO0, zie: Kaboet (Boekit). Kaboean, dorp op Sumatra's Westkust, residentie Fadang, aan de Boengoes-baai. Het is door rijstvclden omgeven. Wekclijks wordt hier markt gehouden. In de nabijheid van dit dorp heeft een Chinees eene kalkbranderij. KaboeaB, inham in het Zuiden der Boengoes- baai, aan de Westkust van Sumatra, residentie Fadang. Kaboeioetan, rivier op Java, residentie T^al, afdeeling Brebes. Zij neemt haren oor- sprong in hot Koembang-gebergte, doorloopt het distrikt Losari, en stort zich bij Krakaban in zee. Kaboek, berg op Java, residentie Cheri* bon, regcntscliap Koeningan, distrikt Loerah Agong. Kaboe Kabod, ladang op Sumatra, in de Batta-lauden, landschap Simpang Sinoendang. Kaboelan, dorp op Java, residentie Chcri* bon, afdeeling Indramajoe, distrikt Sleman, op de westelijke grens. Kaboeloesoe, eiland in den Molukschen Archipel, tot de Sangir-eilanden behoorende, 2 mijlen ten Noord-Oosten van het eiland Qroot-Sanglri residentie Manado. Het ia on- KJL 8 bewoond ea vttdt door do bevoiien ran den MoliikaelMa Arehipel voor heilig gehouden, vaaiom nj bet nimmer yoorbiJTaren, zonder bet aan te doen om er te offeren en na de fiSeaaiden, oaar goed veder te waebten, ver- meenende, dat zoo dit nagelaten verd^ sij geen bdionden reis naar Sangir doen sondes. Eaboomeiir dorp op Jaya» residentie Sa* nanuig, affleding Salatiga. Er wonen 600 Javanen. Kaboemen, zie: Keboemen. Kaboon, dorp op Sumatra, reendentie Fa- dangacbe Borenlaaden, Yil Kota's. Kaboengy dorp op Java, residentie Bantam, in het Noord-Oosten Tan het Zuider Regent- aeliap. ^aboengai, ririer in Borneo's Wester- a£leeling, distrikt Melawi, op den regter oeyer der Serawai. Kaboerei^ rivier in Borneo's Zdd- en Ooaterafdeeling, distrikt Katingan, boyen de monding der Senamang, op den regteroeyer der Katingan. Kabo66O0ngaii, dorp op Jaya, residentie Samarang, afdeeling Salatiga^ distrikt Amba- rawa. Het is bewoond door 65 Jayanen. Kaboet (Boekit), Kerelberg, gebergte op de Westknst yan Sumatra, adsistent-resi- d«itie Benkoelen. Het is 4,000 yoeten hoog. De omirek leyert eenige specerijen op. Kaboe ^andi, mausoleum op Jaya, resi- dentie Fasoeroewan, regentsehap Bangil. Het is een oud graf yan zekere Frinses Debmo. Kaboetoean, dorp op Jaya, residentie Ba- gden, regentsehap en distrikt Ambal. Kabomaa of Kaboron, dorp op Jaya, adsistent-residentie Banjoewangi, distrikt Rogo Diampi. Kaboiiy gebucht op Samatra's Westknsi, residentie Fadangsehe Boyenlanden, laudsobap Alahan, midden tusseben de rijstyelden gelegen, aan de Znidziide yan een dal, dat zich ten Oosten yan de sterkte Raaff uitstrekt. Kabonan, dorp op Jaya, residentie Sama- rang, afdeeling en distrikt Saktiga, Zuid-Oost Tan de boofdplaats. Kabonan, dorp op Jaya, residentie Sama- tang, regentsehap Kendal, distrikt Seldcaton. Kabondaziy eiland aan de Oosikost yan Sn* lnat^^ in den Riouw'Archipel,bezuidenTetagoc. Kabong of Fassage, eiland bij do West- knst yan Borneo, op 0* 50' N. Br. Het is onbewoond, beeft zeer goed drinkwater en biedt eene yealige ankerplaats yoor kleine yaartnigen aan. Kabong is eene onderboorig- beid yan Sambas. Xabongy dorp op Jaya, adsistent-residentie en distrikt Buitenaorg. Eabor, laras op Sumatra, residentie Fadang* sche Boyenlanden, Noord-Oost yan Fort de Kock. Kaboroxif zie: Eaboman. Kabour, eUandje aan de Noordkust yan Nieuw-Guinea, in de Groote GeeWink-baai, op 8» 2' Z. Br., 136' 0. L. Klabroeang of Kabroang, eiland in den Molukschen Arcbipel, tot de T^utsche eilan- den behoorende, ten Zuid-Oosten yan bet eiland Salibabo, waaryan bet door eene stiaat yan 1 mijl breedte gescbeiden is, yolgens MsLynx VAN Caehbeb, op a** 48' N. Br., 127' O. L. Op dit eiland ligt een yrij spitse berg. Het b 6 uren in omtrek en wordt bewoond door 4,000 zielen. Zij zijnnog zeer row, bebbcn geene kennis yan God, en gelooyen aan eenen geest, dien zij meer yreezen dan bemmnen. Kabror^ zie: Kobroor. Kabyna, zie: Kambaina. Kadadjian, zie: Kadjadian. Eadadoeazi, dorp op Jaya, residentie Cbe- ribon, aMeeling Koeningan, distrikt Lebak Wangi. Kadaexig, riyier op Jaya, residentie Fa- soeroewan, afdeeling j&^bdang. Kadaka, berg op Jaya, residentie Freanger B«gentschappen, afdeeling Soemadang, distrikt Tandjong Sari. JBLadakangy dorp op Jaya, residentie Kadoe, regentsehap Afagelang, distrikt Balbik, op de west-noord-westelijke belling yan denMerbaboe, 1,712 Ned. ellen boyen de opperylakte der zee. Kadalangan, dorp op Jaya, adsistent- residmitie Krawang, distrikt Malang, aan de riyier Djambi. Kadalemaii, dorp op Jaya, adsistent-resi- dentie Banjoewangi, distrikt Rogo Djampi, SZadama of Kadamo, dorp in Borneo's Westerafdeeliiig, rijk Landak. Kadamongan, dorp op Jaya, residentie Batayia, Wester Kwartier, aan den westelijken oeyer der Tjidani, 3 palen yan Buitenzorg's grens. Kadang, eiland aan Sumatra's Westkust, nabij de kust yan Singkel. Eadankrang, dorp op Jaya, residentie Soerakarta, 48 palen yan Soerakarta. Kadaoengi zie: Kadawoeng. Kadat, dorp op den Oosthoek yan het eiland Ceram, residentie Banda, met 26 Hei- denen. Kadatoean of Noord- eiland, eilandje aan de Zuid-Westkust yan bet eiland Boeton, op 6* 32' Z, Br. en 122' 25' 0. L. 1* 3Lk. li dorp op Sumitira, in de Lam- pongsche distrikten^ distrikt Telokh Betongi aan de Wai Balouw. Kadaway, dorp op de Noordkust yan het Saiidelhout-eilai^d. Kadawoeng of Kadoewocng, dorp op Java^ residentie. Batavia, Wester £wartier. Het is bet twcede poststation van Batam naar Bantam, 9 paleu van Batavia. Er ligt aan de Tjidani een sniker^tablissement van gelijken naam. Kadawoeng, rivier op Java, adsistent- residentie Banjoewangi, op de grens van de distrikt^n Kogo Djampi en Banjoewangi. Kadawoeng, landgoed op Java, residentie Batavia, aan de Mokervaart. Op dit landgoed, dat door den Gouvemeur-Generaal Zwaabde- KHOON aaugelqifd en bewoond werd, deed hij in bet jaar 1722 de eerste koffijboomen plan- ten, wdke bij uit Arable bad laten komen. Er staat eene booge, ouderwetscbe en yervallen woning. . Kadawoezigi zle: Winongan. Kademakan, dorp op Java, residentie Sa- marang, afdeeling Salatiga, distrikt Ambarawa. -Het is bewoond door 440 Javaneu« Kademangan, poststation op Java, resi- dentie en regentscbap Tagal, distrikt Maribaja. Kadomangan, dorp op Java, residentie Bezocki, afdeeling Bondowosso, . distrikt Wiro- sari, aan de rivier Sampajan. Nabij deze plaats moot de Kola Maketep gelegen bebben, waar- van men bier nog steenen overblijfselen vindt. Kademaixgan, dorp op Java, residentie Kediri, afdeeling Blitar, distrikt Lodojo. Kademangazi, dorp op Java, residentie Japara, tot de stad Japara beboorende. Kademangan, dorp op Java^ reaidentie Soerabaja, om de Oost der stad, distrikt Dja- bakota. Het telde in 1857 28 zielen. Eadessa, rivier op bet Sandelbont-eiland. Zij neemt haren oorsproug in bet Tafelland eu ontlast zicb in zee. Kadeasa, rijkje op bet Sandelbout-eiland. Kadian, waterval in Borneo's Zuid^en Oosterafdeeling, distrikt Katingan. Eadi Bata, dorp op Java, adsistent-resi- dcntie en distrikt Buitenzorg. Kadieng, dorp op Celebes' znid-westelijk scliiereiland, koningrijk Boni, aan Sop^g on- derboorig. Kadil, rivier op Java, residentie Bagelen, die op den berg Soembing ontspringt, en van bet Noorden naar bet Zuidcn loopt, om zicb met de Bogowonto te vereenigen. Eadilangan, dorp op Java^ residentie Ja- para, rege&tsehap Koedoes, distrikt /Qeadono. Kadilangoe, dorp op Java, residentie Djok- djokarta, afdeeling Mataram Koclon, diskikt Qaloor, aan de Bogowonto. Kadilangoe, dorp op Java, residentie Ja- para^ afdeeling en distrikt Djawana. Kadilangoe, dorp op Java, residentie Ka^ doe, regentscbap Magelang. Kadilangoe, onder deze benaming is de rivier Bogowonto bekend, van bet punt waar de Lereng .zicb met haar vereenigt, tot daar waar zij zieb aan de Znidkust in zee ontlast. Kadipatten, dorp op Java, residentie Sa- maiang, afdeeling Sajatiga, distrikt Ambarawa. Er wonen 150 Javanen. Kadipatten, dorp op Java, residentie Cbe- ribon, regentscbap Madja Lengka, niet ver van Madja Lengka. Te dier plaatse heeft de Oost- Indiscbe Maatscbappij van administratie en lijfrenten eene concessie tot ontginning van woeste gronden, alsmede eene daarop geves- tigde snikeriabriek. Kadipolo, dorp op Java, residentie Kadoe, regentscbap Magelang, distrikt Remameb.'* Kadipolo, dorp op Java, residentie en regentscbap Samarang. Kadiran, dorp op Java, residentie Peka- longan, regentscbap Batang, distrikt Soeba, op bet huurlaud Simbang. Kaditen, dorp op Java, residentie Sama- rang, regentscbap Kendal, bij de westelijke grens van bet distrikt Selokaton. Kajdja, landbuis op Java, residentie liem- bang, aan de belling van bet gebergte, iaid- waarts van Lasem. Het beboort den Resident. Kadjaban, dorp op Java, residentie Ban- tam, afdeeling Serang. Kadjadian, warme bronuen op Sumatra, in de Lampongscbe distrikten, in do nabijbeid en ten Zuid-Westen van Telokb Betong. Kadjadian, regter-arm der rivier Kat6- goeban, op Sumatra, in de Lampongscbe dis- trikten,' distrikt Telokb Betong. Zij loopt voorbij bet dorp Kadjadian en ontlast zicb in de Lampong-baai. Het dorp telde in 1856 25 buizen en 193 zielen, die in 3 soekoe's verdeeld waren, en tot de stammen of kaboe- wai's Binjatta en Feming bebooren. Het is omringd door sawab's. Kadjakan, dorp op Java, residentie Sama- rang, regentscbap Kendal, distrikt Troeko. Kadjang, vrijstaat op Celebes' Zuid-Wcst- kust, landscbap Boelekomba, die eenigermateaan bet rijk van Boni ondergescbikt is. De inwo- ners zijn bemcbt wegcns bun amUocn-scbuiven, dobbelen, stelen en moorden, Kadjang is bet KA. toevfaigtsoord van boosiloeners uii den omtrek, die Met een Tcilig Terblijf yinden. Be gebjknamige rivier ontlast zich in de baai van Boni. Eadjang, dorp op Java, residentie Djok- djokaita, afiieeling Goenong Kidool, distrikt ivoe Awo^ aan de Ojo. Kadjangy dorp op Java, residentie Sama- nng, legentschap Kendal, distrikt Troeko. iEUdjang, dorp op Java, residentie Kediri, adsisteot-residentie Ngrowo, regentschap Tren- gald:, distrikt Soemforeng. Eadjang, dorp op Sumatra's Westkust, residentie Padangsche BoYenlanden, laudschap der IX Eota's, aan bet meer Bingkarab. Kadjang, dorp op Java, residentie en re- geatseliap Tagal, distnkt Doekoe Wringin. Eadtjar^ dorp op Java, residentie Besoeki, a(deeli]ig JBondowosso, distrikt Wurosari. Kadyar, twee dorpen op Java, residentie Japan, afdeeiing Pati, distrikt Selowessi. Eadjantn, dorp op Java, residentie Che- riboo, partiknlier land Indramajoe, distrikt Lobener. Eadjasin^ dorp (^ Java, residentie Peka« longao, distiikt Bandar Goeniwang. Sadjei, twee dorpen op Snm$ktra, residentie f adaogscbe Bovenlanden, landschappen Bondjol ea IX Kota's. Eadjen* dorp op Java, residentie Japara, afdeeiing. Djawana, distrikt Morgotoeboe. Kadjepit^ dorp op Java, residentie Kadoe, legentschap Temanggong, aan de noord-noord- oostelijke helling van den berg Soembing, 4,010 Bijnlaod&che voeten boven de zee. Kadjin Goen, rivier op Borncio's Noord- Oostknst, landschap Hawoeankaloe. Kadjiwaiiy dorp op Java, residentie Bjok- djokarta, afdeeiing IdiitaranL Wetan, distrikt Xalasan, in bet Noorden. Eadjoe^ dorp op Celebes, rijk Boni. Kadjoeara, dorp op Celebes' Westkust, staat Sopeng. Eadjoety rivier ' op bet eiland Banka, dis- trikt Blinjoe. Ka^jongan* dorp op Java, residentie Ban- joemaas, distrikt Poerbolinggo. Kadjoran, berg op Sumatra, in de Batta- Jandoi, diatrDLt Tobah. Hij is met wonden bedd^i Kadjoraii, dorp op Java, residentie Kadoe, legentadiap Magelang, distrijct Eemameh. Kadjorsn, dorp op Java» residentie Kadoe, regaitschap Mageiang, distrikt Minoreh. Kadjoran, dorp op Java, residentie Bage- len, atteding Kmag Asjar, disttikt Sokka. Eado, dorp op Java, residentie .DJok^jo* karta^ gelegen op bijna 21 palen van Djokdjo- karta en 27 palen van Madioen. Kadoe, residentie op. Java, grenzende ten Oosten aan Soerakarta, ten Zuiden aan Bjok« djokarta, ten Westen aan Bagelen,.en tenNoor- den en Noord-Oosten aan Samarang. Onder de inlandsche bcvolking beet deze residentie Ke- doe, hetgeen, even als bet woord Kedoeng, diepte beteekent Hare Javaansche benaming is zeer jnist gekozeii, daar de residentie, als ware bet eene kpm of vallei, is ingesloten tusscben de Merapi-, Merbaboe-, Oengaran-, Sindoro-, Soembing- en Prahoe-gebergten. Van de zooeven genoemde gebergten worden de Soembing, boog 10,609, en de Sindoro, hoog 10,018 Rijnlandsche voeten, gerekend tot Kadoe te behooren. De rivieren zijn de Progo, de Ello of Ngello^ de Anggrep, de Latoot, de Krassak, de Pa* bellan, de SnSwo, de Gendal, de Galag, de Se* mawang en de Seiingsing. Paarvan zijn echter alleen de twee eersten, de Progo en de Ello, die zich in. de nabijheid van Meudoct vcreeni- gen, om onder de benaming van de eerstge- noemde in de residentie Djokdjokarta in zee te stroomeu, van eenige beteckenis. De uitgestrektheid der residentie. bedraagt 735 7a vierkante palen. Zij behoort tot de kleiuste residentien op Java, docb is zeer steik bevolkt. Volgcns de bij de ministeriele verslagen gevocgde staten der bevolking be- droeg deze in 1858: Javanen 454,106 zielen Europeanen 223 • 0 Chinezen 3,439 ^ Arabieren en andere • vreemdo • Oosterlingen. .•«««• 65 ^^ te zamen. • . 457,833 zielen De vrnchtbaarheid van den grond wordt zeer bevorderd door bet overvloedige van de rondom gelegen bei^en afstroomende water. Yandaar, dat de grond er zoo sterk be* bonwd is als ergens op Java. Dit wordt dan ook voor de behoeften eener zoo tal- rijke bevolking vereiseht, en bet kan dus geene verwondering baren, dat er in de offi* ciele verslagen geene melding gemaakt wordt van nog aanwezige bosschen, uitgezonderd die, welke van wege het Gouvemement met djati* boomen beplant zijn* Daaromtrent blijkt uit de bedoelde verslagen, dat in Kadoe aanwezig w^ren: KA. iB 1864, .«•«... 626,987 boomea terwijl nog bijgcplant z^n: in 1855 53,235 m t 1856 128,199 i, g 1867 50,550 M , 1858 64,630 M Het geial dessa's en kampongs bedroeg in 1858 : * met velden 3,661 sonder w 35 te zamen. . . 3,696 Ouder dc inlandsche bevolking had men 83,818 landbouwende haisgesinnen met yelden. De uitgestrekiheid van de velden der bevol- king bedroeg in 1868 52,808 bouws, dat is nog geen Va bouw per hoisgezin. Van die uitgestrektheid had men: aan sawah's 37,0987, bouws g tegalvelden 15,2097, w en varen: a. a%c2onderd voor 's Gou- vemements indigoteelt. 460 bouvs b. beplant met padi. . . . 37,139 # c. met tweede gewassen. . 14,315 § d» en onbeplant gebleven. • 394 # te zamen. • . 52,308 bouws De produktie der met- padi beplante velden had in  Daaruit blijkt, dat de produktie van padi, het hoofdvoedsel van de inlandsche bevolking, in Kadoe, oCschoon deze residentie, wat betreft de opbrengst per bouw, op verre na niet tot de minst g^stige op Java behoort, niet voor de helft toereikende is voor de behoefte der landbouwende, laat staan die der totale bevol- king. Qeen wonder derhalve, dat nergens op Java in 1858 de prijs der padi eenc zoo euorme hoogte had bereikt, ala in Kadoe. Bit zelfde is trouwens bijna zonder uitzondering het geval geweest in het voorafgegane 4jarig tijdvak van 1854.^1858. Zoo ergens, dan mag in deze residentie, waar de toevoer van buiten door de van aile kanten omringende gebergten, met uitzondering van Djokdjokarta, zoo moeijel^ is, gezegd woiden groote behoefte te bettaan aan verbeterde pelling zoowel als teelt der rijst; te meer omdat, ofschoon slechts 394 bouws onbeplant zijn gebleven, en niet minder dan 14,315 bouws hebben gediend voor de teelt van aardvruchten en andere drooge ge- wasseu, een groot gedeelte daarvan eal zijn beplant geweest met tabak, waarvan de teelt in Ejidoe belangrijk mag heeten ten gevolge van den gereeden aftrek, dien de Kadoe-tabaJ: over een groot gedeelte van Java vindt. Van de velden der bevolking zijn, volgens den bij het ministerieel verslag over 1858 ge- voegden staat betreffende de lijstkultuar, slechts 460 bouws, dus nog geen '/^q 7o ^ behoove van Oouvemements kultuur en bepaaldelijk van de indigoteelt -^afgezonderd geworden, ter« wijl uit den bij dat verslag gevoegden staat, betreffende de zoo even genoemde teelt, blijkt, dat in 1858, 700 bouws met de taroem kem- bang zi^pi beplant geworden. Be opbrengst daarvan wordt gezegd te hebben bedragen 20,874 Amsterdamsche ponden, dat is 29®7ioo ponden per bouw. Voor die produktie had de indigo*plantende bevolking, bestaande uit 4,200 huisgezinnen, genoten eene betaling van/31,311, dat is / 44.73 per bouw, en/ 7.457i per huisgezin ^). Voor de bereiding van indigo beeft men in deze residentie 7 fitbrieken. Kadoe is eene der residentien op Java, waar de grootste hoeveelbeid ko£Bj door de be- volking wordt geieverd. Uit het daarvan in het artikel Java ') gegeven overzigt kan blij- ken, dat, in we^rwil van die groote levering, de produktie op zich zelve in het tijdvak van 1854 — 1857 voor de bevolking niet voordeelig is geweest, noch wat betreft het getal vrueht* dragende boomen voor den pluk van 66n pi- kol koffij jaarlijks gemiddeld benoodigd, noch wat betreft de per huisgezin geuoten betaling. Uit den staat betreffende de koffijkultuur over 1858 blijkt: 1". dat bij die kaltuur in Kadoe ingedeeld zqn geweest 71,026 huisgezinnen of ua- t) Met opzigt tot de retnitateo, weike de indi. goteelt in bet tijdvak vao 1854—1868 voor de indigo-plantende bevolking in Kadoe heeft gehad, wordt verwezeo near betgeen daaromtrent u mede- gedceld in het artikel Java, Beol T, pag. 676 en 677, iraaruit bl^kt, dat voor het daarbg betrokken gedeelte der Kadoesche bevolking die teelt allcs behalve voordeelig is geweest. *^ Zie Deel I, pag. 664 ea 666. JUL. genoeg 84^/4 7o ^aq do hndbouwe&de bevolking, 8^ dat die iiaifigesiimen te onderhouden hebbea gehad 41,067,371 boomeD, dat is rniffl 678 boomen gemiddeld per buis- gesin, 3^ dat de pluk van 1858 is geschied van 30,937,695 Trucbtdiagende boomen, zoo- dat gemiddeld ^n huisgezin heeft te plukken gehad ruim 435 Truchtdragende boomen, 4". dat de oogst heeft a%eworpen 84,412.95 pikols, dat is nagenoeg 367 vruchtdra- gende boomen Toor 6€n pikol, zoodat de produktie gemiddeld per haisgezin heeft bedragen nog niet 1 pikol en 19 katti's, b\ dat Yoor die prodoktie b betaald / 771,777.23, zoodat gemiddeld per ge- SLA is ontvangen / 10.86Vs 0. De groote koffijle?ering van Kadoe is das niet bet ge?olg van eene Yoordeelige prodnk- tie^ maar van de groote uitbreiding, aan de tedl gegeren. in ve^il van de onvoordeelige resnltaten* De regering deelt wel mode, dat de bevolking in deze residentie meer en meer met de koffijteelt ingenomen xaakte^ zoodat zij eigener beweging, gehed vrijivillig, millioenen kd^jboomen had aangeplant; maar zulke me- ded(»lingen laten zich met de hier opgegeven resultaten slecht overeenbrengen, vooral wan- neer men daarbij in aanmerkmg brengt, dat de knltanrprocenteu niet alleen voor de blj de tedt betrokken Enropesche ambtenaren, maar ook in bet bijzonder voor de inUndsche hoof- den een seer sterke prikkel tot uitbreiding van den aanplant zijn '). Voor den inko(^ van kofBj had men in 1858 in deze residentie 13 pakhnizen. ') la weerwQ, dat de botaliug per pikol van / 8.Sfti/3 too aU vroeger, in 1868 was verhoogd tot/ 9.16%. *) la het tydvak van 1854—1858 heeft men aan bdtaarproeeoten voor de koffij alleea in Kadoe betoaldi in 1854 ..•..,../ 45,874.80 , 1856 „ 46,162.47 . 1856 , 25,002.29 , 1857 .* , 88,01 2.68Vs . 1858 88,136.60 t€ zameo, « • / 192,188.84Vt of gemiadtld 's jaait / 88,487.89 Het is wel te bejammeren, dat ia d6 xegt* ringsverslt^n omtrent de teelt van tweede gewassen, behalve eene opgave vali het getal bottws daarvoor gebezigd, zoo veel als niets wordt medegedeeld, zoodat men ter beoordee- ling van het voordeel, dat daaruit voor de be- volking voortvloeit, geen enkelen redelijken maatstaf heeft. Alleen mag men veilig aan- nemen, dat een groot gedeelte van de daarvoor gebezigde gronden heeft gediend voor den ver- boaw van tabak. Omtrent de teelt van klapperboomen en den veestapel zijn die verslagen vrij nitvoerig. Daaruit toch blijkt, dat in 1858 in Kadoe aanwezig waren 447,131 klapperboomen, waar- van 199,667 vruohtdogende, en 347,564 Jonge, zoodat de aanplant in de laatste jaren kraoh- tig bevorderd was. Van den veestapel worden de volgende cij- fers voor 1858 gpgeven: a. buffels : * manuctjes 21,405 wijQes 41,076 ■ ■ I 62,480 b. rundereu : stieren 24,939 koeijen 62,956 87,896 e, paarden : hengsten 11,751 merrien 12,533 24,284 Het paardenras in Kadoe is bekend als een der beste in den Archipel, maar de fok- kerij van de echte Kadoescbe paarden is zoo achteruitgegaan, dat men tcgenwoordig niet dan met moeito en tegen hoogc prijzen rij- of wagenpaardcn van dat ras kau krijgen. De aanslag der landrenten van de velden, door de bevolking voor eigen kultuur beplant, had in 1868 bedragen / 694,239.60, dat is ge- middeld: a, per huiBgezin. / 7.09 b. g boaw , 11.55 terwijl boitendien van de velden, voor het Gou- vemement beplant, aan landrenten was gehe- ven eene som van / 1,150 '). ^) Het sehQat, dat die torn moot verhoogd wor- den met een bedrag ran / 4,503.50 aaa fietire /x 8 KA. Omt^ent het TerbrQik Tan opium in deze residentie zija gcene naauwkeurige bijzonder- heden medegedeeld. Alleen kan men daarom- trent de volgende berekeningeu (met het noo- dige voorbehoud omtrent derzelver juistheid) goven. In 1858 bedroeg de vaste hoeveelheid opium, die de amfioenpacliters op Java en Madura ge- houden wareu te nemeu, 41,430 katti's, waar- van het aandeel voor de residentie beliep 1500 katti's. Daarentcgen was aau de pachters op Jaya en Madura als toegift nog extra ver- •strekt cene hoeveelheid van 49^870 katti's. In- dien nu het aaudeel van Xadoe in die extra verstrokking ^) in dezdfde verhouding staat ills haar aandeel in da^ vaste yer][iachte hoe- yedhcidy dan kan men aaunemen, dat de pach- ter in consumtie heeft gebiagt te zamen 3060 katti's, waarvan men het kostende in 1858 kan stellen op / 107.82 het katti *), of / 329,820 in het geheel. Wanneer men deze som verhoogt met minstens 50 ^/q, voor de op- brengst bij verkoop in het klein, dan zou daar- uit volgen, dat • de bevolking dezer residentie voor het ■ genot van dat zoo verderfelijk heul- sap in 1858 heeft moeten betalen eene som van nageno^ / 500,000. De cousiuntie van zout- in Eadoe is niet opgegeven, maar kan in verhouding tot die voor de totide bevolking van Java en Madura landrenteDp dat waarschijnlijk met dc verdienstcn der indigo-plantende bevolking is ycrrekcnd gewor- den. Is dit zoo, dan zijn de' voor het Gouvernc- ment beplante velden in de landrenten aangeslagcn gewecst voor een gezameu]\jk bedrag van / 5,654, heigeqn over 700 bouws (volgens den staat bc- trefifende de indigokultnar) gecft eene heffmg van / 8.07 Vs per bouw. ') net zou wenschelgk ziJD, dat de regering in hare jaarlijksche vcrslagen mededeeling dcod van hctgcen in eike residentie als sirnm of toegift aan den paehter extra wordt verstrckt. Men kan niet genoeg Uelit brengen in ecue zaak, die, zoo als deze, eene amet op het Nederlasdsch gezag werpt. *) Volgens het Ministericel verslag over 1858 (zie pag. 77 der officiele uitgaaf) - heeft de opium- pacht in dat jaar de volgende rcsuUaten gegeven: aan pachtschat ^ / 4,803,636 , opiamtiban, 41,430 katti'ali/ 100 ^ 4,143.000 . opium siram, 49,870 » » » 18 , 897,660 du8 hebben 91,300 katti'ste zamen aan de paohtera gekost. • . / 9,844,296 Qt gemiddeld per katti. • . / 107.82. over de kataie zes jaren (1853^1858) gemid- deld gesteld worden op ougeveer 800 kojang's gemiddeld 'sjaars, waarvan de prijs gemlddeld is geweest ruim / 206 . de kojaug, zoodat het zoutmonopolie in die. zes jaren aan 's lands kas jaarlijks gemiddeld ougeveer / 165,000 in Kadoe heeft opgcbragi 0* *) De hfer gegeven berekening betlist op do vol- gende cgfers: De bevolking van Java en Madura heeft bcdragcn : in 1853 . . 10,290,045 zielen m 1854 «...!. , . 10,681.890 • , » 1855 . 10,916,158. » 185G . . 11,290,450 „ M 1857 . . 11,694,158 » M lbo8 .,-.,. . . 11,943,019 „ te zamen.. . . 66,616,720 zielen of gemiddeld 's jaars. . . 11,102,620 zieleu. De bevolkiog van Knduc hccft bedragcu; in 1853 423,602 zielen » 1854 , 402^27 • » „ 1855 437,184. „ 1856 44&,244. , 1857 461,980- , » 1868 ........ 457,833 » te zamen. . . 2,648,370 zielen of gemiddeM 'a jaars. . . 441,895 zielen. De consumtie vau zout hccft voor geUccl Java en in mauura neoragcn: 1853 . . . .. . kojang'a 18,669« S^/^ m 1854 18^409. 6«/4e n 1855 18,241.25% » 1856 . . . 20,892. 9% » 1857 . . . •. 21,423. 3«5/„ » 1858 te zamen.. 22,823. 4%, . kojaog's 120,858.24 of gemiddeld *» jaara. . . kojang'a 20,059.29. De opbrengst van hot op Java en Madura ge- cousumeerde zout is geweest: in 1863 / 1854. 1855 1856 1867 1858 te laraen 4,169,016.485/^ 4,123,640. 3«/4 4,113,570.45. 3,976,919.105/8 4,132,187.-5/^ 4,364,444.95 / 24,879,778.03% of gemiddeld 'a jaan, . • / 4,146»629.67. KA;. 9 Yoor iea rerkoop van zoat heef t meti twee pfikhuizen te Magelang en Temanggong^ ataande ottder het beheer van Europesche Zoutyerkoop- pakhoiemfiesters, en 66n te Montilan, onder bet bdieer van een inlandsclien MmUri. De haodel wordt gezegd bijna geheel in han- de& Tan Chinezen te zijn, daar de bevolking zelvc weinig haudeldiijvend is. Men Tindt erenwd onAer haar werklieden^ die veischil- leode ambachten uitoefenen. Yooial is hct ver- Taardigen yaa zeer fijn matwerk onder haar een tak van nijvjerheid. Ooder. de voortbrengselen van den grand wordeo, bebalve de reeds vermelde (rijst, koffij, iadigOk tabak en kl^pemoten), nog genoemd saiker^ die door Gbinezen met trekmolena wordt Tffraardigd, als ook katjang^ boomwol, nijen. Yoorts worden er allerlei, ook Europescke groenten geteeld. In bet Toengangngan-gebergte wordt kalk geronden, en men heeft in de lesidentie ook eene scboone jdm meisoort in groote hoeveel- hedpn ootdekt. De uitvoer bestaat uit tabak, suiker, katjang- obe, uijen^ hniden^ matten enz^ en de invoer uit ffombir, lijnwaden, gebatikte kleedjes, kas- sia, ditkfdinff enz. Kadoe wordt verdeeld in twee regentsehap- pen, te wetea: MageLang en Temanggong, te zamen bevattende 12 distrikten. In bet eerst- m geipemde.is de boofdplaats van gdijken naam, ook het TerbUjf v«b den B«ideiit, die in zijn bestuor, bebalve door de Regenten der twee genoemde regentscbappen, wordt geadsisteerd doof den Secretaris der residentie, tevena fan* goend Notansy en een paar Gontrolenrs, ter- wijl yoor de kultnres nog aanwezig zijn ^n Opziener bij de indigotedt, en drie Opzieners Tooc de bereidiug der koffij, die door de be- Tolking in den bolster wordt geleverd. De Cbinescbe bevolking in deze residentie staat onder eenen Kapitein, die ter boofdplaats, en eenen Luitenant, die tc Parahan (in Te- numggong) verblijf bouden. Yoor bet regtswesen beboort Kadoe ondor bet regtsgebied van den Baad van Justitie te Samarang, en dat van den ommegaanden Reg- ier in de derde afdeeling, die zitting boudt op de bo^^dplaatsen der beide regentscbappen, waar de landiaden gevestigd zijn. Yoor de kultnres beboort zij tot <kn werk- kring van den Inspectenr d^ kultures in de tweede afdeeling. Yoor de waterstaatswerken en openbare ge- bonwen reasorteert z^ onder de derde water- ataataafdeding. Yoor bet krijgswezen bdioort Kadoe tot de tweede militaire afdeeling. De Weeskamer van Samarang beeft ter boofdplaatse bare Agenten. Men heeft voorts ter hoofdplaatse eene Gou-' vemements lagere school, die in 1858 door 48 kinderen werd bezoobt; terwijl de bevorderbg der belangen van bet oudearwijs opgedragen is aan eene sabkommissie. Eindelijk verdient nog vermeld te worden, dat in deze residentie worden aangetroffen de merkwaardige overblijfselen uit den Hindoe-tijd te BcNfoboedhoer en Mendoet, waarvan vooral de laatste, die onder de aseb der naburige' vulkanen begraven waren en waarvan de op- graving of ontblooting voornamelijk te danken is aan de bemoeijiogen van wijlen den gewe- zen Resident Haetman, zoo goed onderboaden zijn, als men nergens elders op Java vinden kan. In rebruarij 1861 bebben de overstroomin- gen ook in deze residentie, even als in Bage* len, Banjoemaas en Soerakarta, ontzettend veel onheil en schade aangerigt De Progo trad uit bare oevers en sleepte bonderden huizen en on- derscbeidene bruggen in hare vaart mede. Op den ^3 Pebruarij rees bet water in drie uren tijds 30 voeten boog> zoodat vele dorpen ver- woest en r^stvelden vemield werden. Nagenoeg 300 personen verloren op dien noodloitigen dag bet leven en in Temanggong Werden twee dor- pen in modderpoelen berscbapen, waaibij 50 men- scben omkwamen en veel vee verdronk« In Ma- gelang werden de dorpen en gehuchten Beben- gan, Poetjoeng, D6rak en Bligo Kaiadan gebeel verwoest, waarbij 121 menscben bet leven ver- loren. De gemeenscbap met Bagelen is verbro- ken door de enorme masaa's aardstortingen. Kadoe, distrikt op Java, residentie Kadoe, regentscbap Temanggong. Het grenst ten Zui- den aan Lempoejang, ten Oosteu aan Soemo- wono, ten, Zuiden aan Djettis, en ten Westen aan de residentie Bagelen. De boofdplaats beet Ngadiredjo. Ook vindt m^ er een dorp van gelijken naam als hai distrikt. Kadoe^ dorp op Java, residentie Preanger Eegentscbappen, afdeeling Tjiandjor> distrikt Bajabang. Kadoe, dorp op Java, residentie Gberibjon, regentscbap en distrikt Madja Lengka. Kadoe, dorp op Java, residetitie Bantam, regentscbap Pandeglang. Kadoe (Tji)) twee rivieren en- een dorp op Java, in de Preanger Begent8cbai>pen* aldediug Tjiaudjor, distrikten Tjidamar en Palaboean. Kadoe A^ong^ dorp op Java, residentie Cheribon, regentscbap en distrikt Koesingan. 10 KA. Kadoo Agongi dorp op Jara, reudeatie Tagal, regentschap Brebes, diBtrikt Boemi Ajoe. Kadoean, dorp op Java, residentie Bantam, Zuider Regentschap, in het noordelijk gedeelte van het distrikt Parang Koedjang. Eadoean, dorp op Java, adsistent- residentie Buitenzorg, distrikt Djasinga. Kadoe Batara, dorp en poststation op Java, residentie Bantam, tusschen Lebak en Tjilaugkahau, op 844 Rijnlandsche voeten hoogte boven de zee. Kadoe Batawi, dorp op Java, residentie Bantam, regentschap Lebak, op 16 palen van Lebak, 49V2 J^hn van Serang en 71 palen van Anjer. Kadoe Boembang, poststation op Java, residentie Bantam, afdeeling Pandeglang. Kadoe Boenghoeng, heuvel en dorp op J«va» residentie Bantam, afdeeling Lebak. Be genoemde heuvel is 1,504 Rijnlandsche voeten hoog, en het dorp op 1,465 voeten boren de aeee gelegen. B^adoe Dampit, zoate bron op Java, re- sidentie Preanger Regentschappen, afdeeling Tjiandjor, dbtnkt Tjikolong. Kadoe Bjangkieng, dorp op Java, resi- dentie Bantam, afdeeling Lebak, op de grens van Pandeglang, 25 palen van Tjiringin, 26 palen van Lel^, 287^ palen van Serang en 50 palen van Anjer. Kadoedoe, bosch op Java, adsistent-resi- dentie Buitenzorg, distrikt Tjibaroesa. Kadoe Ela^ dorp op Java, residentie en regentschap Cheribon, distrikt Mandi Rantja. Eladoe Oaroe, dorp op Java, residentie Bantam, regentschap Pandeglang. Kadoe Gted^, distrikt op Java, residentie Cheribon, afdeeling Koeningan. Het is berg- aohtig en hceft eene hoofdplaats van gelijken naam. Kadoe Genap, dorp op Java, residentie Bantam, regentschap Pandeglang. Kadoe Hidjoei dorp op Java, residentie Bantam, Zuider Regentschap, 23 palen van Lebak, en 40^3 paal van Ajijer. Kadoe Hingkang, berg op Java, resi- dentie Bantam, Wester Regentschap, distrikt Panimbang. Kadoehol, berg in Borneo's Westerafdee- Img, rijk Sekadouw. Kadoek, kaap aan Borneo's Westkust, rijk Sambas. Kadoe Koedjang, dorp der Badoeinen op Java, residentie Bantam, Zuider Regentschap, aan de rivier Tjioedjoeng. Men vindt er hei- Uge graven. Kadoekoel, dorp in Biwiieo's Waster- afdeeling,, rijk Sangouw, aan de rivier Kapoeas. Het is bewoond door 180 Dajaks. Kadoelaug^, zie: Bogowonto, rivier. Kadoelangi, dorp op Java, residentie Djokdjokarta, afdeeling Mataram. Kadoelangkap, dorp op Java, reudentie Bantam, Zuider Regentschap, distrikt Lebak, in het Noorden van het ondecdistrikt Kontjang. Kadoelasoeng of Kadoeloesoeng,on* derdistrikt en dorp op Java, residmtie Bantam, Wester Regentschap, in het Oosten van het dis* trikt Tj imanok, 4 palen besuid-westen Pandeglang. Kadoe Leuhoek, dorp op Java, residentie Bantam, Zuider Regentschap, in het Noorden van het distrikt Parong Koedjang. Kadoe Malam, dorp op Java, residentie Bantam, afdeeling l^iringin. Kadoeman, dorp op Java^ residentie Tagalj regentschap Pamalang, aan de Losari. Kadoe ManiB, dorp op Sumatra, residentie Palembang, distrikt Simandawe. Kadoemaoek, bazar op Java, residentie Bantam, afdeeling Pandeglang, distrikt Tjiomas. Nabij deze plaats wordt ampok (eetbare aarde) gevonden. Kadoemaran, dorp op het eiland Madura, afdeeling Soemanap. Kadoemboe, regentschap met gelijknamige rivier op de Noordkust van het Sandelhout- eiland. De rivier ontspringt in het Tafelland en stort zich in zee uit. Kadoe Merak, dorp op Java, residentie Bantam, regentschap Pandeglang, aan den grooten postweg. Kadoenang, landsohapje op Sumatra's Westkust, adsistent-residentie Benkoelen, dis- trikt Manna. Kadoengan, dorp op het eiland Bali, rijk Tabanan. * Kadoengdoeng, zie: Kadongdong, ri- viertje, Kadoengora, onderdistrikt op Java, resi*> dentie Preanger Regentschappen, afdeeling Soekapoera, distrikt Batoe Wangi. Kadoepan, een der Toekang-Besi-eilanden, bij Celebes' Zuid-Oostkust. Kadoepandak, onderdistrikt op Java, residentie Preanger Regentschappen, afdeeling Tjiandjor, distrikt Djampang W^u. Kadoer, dorp op het eiland Banka^ distrikt Muntok, ten Noorden van Muntok. Kadoerang, zie: Kadoenang. Kadoe Seroe, dorp op Java, adsistent- residentie Buitensorg, in het Westen vui het distrikt Parong. BX 11 Kadoet^ gnf eens hefligm op Ja?a, Msi- deniie Bantam, Zuider Regentscbap, distrikt L^mkj aan de Tiioe^joeng. Kiadoe Ijintik, dorp op Java^ residentie BantaiB, Zuider Hegentschap, diatiikt Parang Koedjang. Kadoe Wakap, dorp op JaTa» reaidentie JBantam, afdeeling Soang. Kadoewang of Kedoewang, distrikt op Javai rendentie Soerakarta, afdeeling Soe« kawatL De grond ia heuvelachtig eu Tmcht- biar, doch weinig bebouwd. Hat distrikt bevat 6,758 inwoners. De ririer van dien naam ont- laat nch hier in de Solo-riTier. Sladoewang, dorp in bovengenoemd dis- teikt Kadoewang, 32 palen van Soenkarta. Kadoefwang, berg op Java, lesidentie Madiom. Uit denaelTen ontopringt de 8olo- rivier. Kadoewara^ poststation op het eiland Ma- dura, in bet Znld-Westen Tan de afdeeling Soemanap, op de grens van Famakasao. Kiadoewoeraii, dorp op het eiland Bali, rijk Boleling. Xadogan, berg op Java, reaidentie Prean* ger Eegentschappen, tot bet weatelijk Kendang* gebergte behoorende. jEadoja, dorp op Jara^ reaidentie Batavia, in het no<ffdeliik gedeelte van het Zuider Kwartier, 5 palen van Batavia. Kadokan GaboeSy dorp op Java, reai- dentie Chenbou, partiknlier land eu diatrikt Xandang Hawor. Kadongi rivier op Java, reaidentie en regemtachap Rembang. Kadongan, dorp op Jara, residentie Djok- djokarta, afdeeling Mataram W^tan, diatrikt Sleman. Kadongdang, dorp op Java, adautent- residentie Boitenzorg, in het Onaien van het distrikt Tjibaroesa. Kadongdong, dorp op Java, residentie Gieiibon, bij de hoofdpUats. Kadongdong, dorp op Java, residentie Samarang, afdeeling en distrikt Draiak. Kadongdong, riviertje op Sumatns resi- dentie Palembang, dat zich op den regter oever in de Lempoejang outlast. Kadongdong, dorp aan het strand van het eiland SoUdL Kador, eiland tot de £ei-eilanden behoo- rende, residentie Banda. Kadngan (Qi)> rivier op Java, residentie Preanger Begentscbi^pen, afdeeling Soeka- poeni» op de ooatelijke grens van het distrikt N^gara, die van den beig Tjikocai komt en in see vloeit Zij is van de mondii^ tot aan hat dorp Xanijarai eene lengte van twee palen, met kleine vaartuigen bevaarbaar. Kafafa, stam of fenna op het eiland Boero, regentschap Licella. Kafarat, dorp op den Ooathoek van het eiland Ceram, residcutie Banda. £r woneu een honderdtal Mobammedanen. Kaf hoto, gehucht op het eiland Boero, regentschap Kajeli, stam of fenna Baman. Set bevat 15 inwoners (1855). Slaganteran, dorp op Java, residentie Bantam, afdeeling Serang. Kagataroe, dorp op de Westkust van Nieuw-Guinea, distrikt JCoiwai. Eag6 Laid, bosch op de Zoidkust van het eiland Boero, regentschap Massareteh, bewesten den berg WaleU. £r groeijen rele Jkajoe poeiiA- boomen. Aan den rand van dit bosch is eene groote woning met eenige bijgebouwen gelegen, behoorende aan het Hoofd van de fenna Moel. Kaget of Kagit, eilandje in Borneo's Zuid- en OosterafdeeUng, in den oostelijken mondingsann van de Barito of rivier van Bandjermasin, r 25' Z. Br., lU' 58' O. L. Kagiren, dorp op Java, residentie en re- gentschap Tagal, op de grens der distrikten Tagal, Kcangdon en Doekoe Wringin. Kagiriaiii dorp op Java^ residentie Chen- bon, regentschap en distrikt Cheribon. • Kagoengaziy dorp op Java, residentie Ba- tavia, aan de rivier Krokot, 2 palen besuid- westen Pasar Minggo. Kagok, dorp op Java, residentie en regent- schap Tagal, distrikt Doekoe Wringin. Kagok (Noord* en Zuid-), twee suiker- plantaadjes op Java^ residentie en regentsohap Tagal. Kahai, dorp in Borneo's Westerafdeeling, rijk Landak. Kahajan (Batang-) of Groote Dajak, rivier op Borneo's Gostkust. Van hare binnen- landsche bronnen vervolgt sij eene suid-oost- waartsche a&trooming tot op 1** 5' Z. Br. ; van hier neemt rij eenen anideUjken loop en stort aich op S** 20' Z. Br. en US'" 50' O. L. in de Java^jsee nit. Hare oevers zijn hoog en veilig tegen overstroomingen, en omzoomd door boo- men. Het stroomgebied der Kahajan beslaat 762 vierkante geographische ni^len en bevat 20,000 xielen. De Troesan tusschen de Kaha- jan en Moeroeng telt 300 zielen (volgens op- gave in 1860). Over de Dajaks ia dit gebied zie men bij het artikel Samp it* Aan dese rivier waren te Boentoei of Boen- dai, woonplaats van het Hoofd van de Kahajan II KA. mr of Benedea-Kahajan, g^evastigd de Zeode- ling E. E. HOPFMEiSTEE, zijne vrouw, zusters en Tier kindcren, die den 9* Mei 1869 aan- gevallen werden door de inlandsche opstande- lingcn, welke man, vrouw en zustcrs vermoord- den en de kinderen eerst bij een inlandschHoofd verborgcu, docli later overgelevcrd hebben. Kahajan Ilir, distrikt in Borneo's Zuid- en Oosterafdocling, beboorende ouder de afdee- ling Groote en Kkine Dajak. Het strekt zich van de monding der Kahajan, ten Noorden langB dese rivier to4 aan het dorp Pilang, dus tot 2° 3(K 15" Z. Br. nit. De bewonwB bou- den zich met den rijstbonw, het rotan-zamden en handeldrijveu bezig. Kahajan Oeloe, distrikt in Borneo's Zuid- en Oosterafdeeling, afdeeling Groote en Kleine Dajak. Het grenst ten Zuiden aan Kahajan Tengah en deszelfs noordelijkste grens bevindt zich aan de bronnen der rivier Kahajan. Van het dorp Dewa af zijn de bewoners Ot Da- niom's. Hunne Toomaamste bezigheden ujn : het goudwasschen, de rijstbouw en het veizamelen van wa» en touw. Kahajan Ook, rivier op Borneo's Oost- kilst^ landflchap Hawoeankaloe. 