None
Wopasjoy L LEN IS USA U99[ uf SMNPIA STe JUIOOU : 486b1 ‘204300 uaBooy wap Wo [orpusaa}] your puas[eq “(gbS1  OE * Be “ro$r suf vue sp ou JE SSL BED Pe RE BEER > Be En SLI 100 an 29 ON 8 FY opsow soswy quo pusoq Wpuomuo su BE OT SAZE CE x EEETE „E TE SE usa juomuss 399 EN OS Ë op uwa puwsje oop “LNZHONVA “spxorunayy " À 8 SR ER ES8082 De 5 BB u plus sıo a Ed £ © ro wd of . 84 a8 2 „8 “tavanzaarj nva GANYLUIET) Jan LANGE 2 Rese £2 2 LS ;wopz aufız pu dipoppaenseg EX Lx à ER NYmaL mof ud “(g6v1 1004 ‘a0) FEEBS 8 sn 8 8 FB ‘prune ‘soovf NV. ER ER &F 4 88 EE L ar Er F SF NVMAL NVHo[ SFFSRE 582 2 28% 4 Te a m ee I Tu TS in “1601 ‘12380014, 1. I -UANOIA uve wordon “gopr “au aut puur 39m pusajaq 203014 “Ig 100P. “bh r'afpss0m outa 194 BAPE pievarfiz~‘gghi‘uaxepury Mmoïa aufız — 'LSS «d *woayg “uasomnon uvA ye zoop ‘MOMOT “NAO SUN ne] 12-1SPL Aq UNS tof usjopg op zapuo pom — “ES Ju sasoad yaay ‘seujin[ m 1 uao uee 2041009 ua3oog uop us [YPUIAIIT JU PUIS +gSb1 ‘opnooqy 21 pue] uadıon £ jou us 394 Ud 22041004 “Str ‘arf IS Uva 227 209) 3420 “(LoSr ‘ao Yyaan) usa aemsopno 2781940 us “gr * 9u9015 zou puaajaq fy us3oo usp ju zo Jow puaoroq ‘obbr ‘oepuon 9 A 1sua;] yang zor] zou puooraq “(L6P1 top “ac) VRAVI “ESP 2004 -AO)N HIM TT “Sir “(joepusaor | pwuvensd 19381) ueBuozomy 9) pur] uodzow OF vo oporsjor aus» your us — AA iq ofparom aurory 307 jour — ‘gobr 49 043094 UP Paar op MSIPSO UBA 1924 Wap zoop ıpaom (iq “OST Pfau) wAMNOW “UPSNVHOL NYWAL JAN “(Lori PIN Ec 20) Lobr IN 13 “pp Juammsa} sap ut pjowzaa HIM U2 AANODAY UEA 1394 METTIM GEA U9PAVVSEQ Gov op usa opsop sie ‘(ovr a0) NIYATAZINA NVA NVI - 20599 madıng 'NOXOJ SITANNO) Jam Panonzau) HOYAANALHOIT NVA “IPSNV( LEISOUVN any “(g91 1004 *40) SINOHLNY G NEONAEANIA NVA LHNVTSHN LAH NVA TAAVLWVLS AANTEEKENINGEN BETREFFENDE DE OUDSTE DELFSCHE PLATEELBAKKERS, DOOR > Mr. A. H. H VAN DER BURGH. E tot heden bewaarde en bekend geworden archiefstukken , bevatten geen enkel bericht, dat met volkomen zekerheid aangeeft, wie de eerste geweest is, die te Delft de plateel- { bakkerskunst heeft uitgeoefend. Het nauwkeurig onderzoek daarvan leidt evenwel tot de groote waarschijnlijkheid, dat als zoodanig moet word G En aangewezen: HARMAN PIETERSZ. De beste bron, die ons inlichting kan geven, is het Meesterboek van het St. Lucasgilde te Delft, dat, na de opricht van het gilde op den 29n Mei 1611, ogverte twee jaren later werd aangelegt. Het eerste deel bevat een lijst van de meesters in de verschillende vakken, die van 1613 tot 1649 als leden daarvan waren erkend nl, a) olieverfschilders en g) plateelschilders. Onder deze laatste rubriek zijn een en dertig namen opgeteekend als: 1) HERMAN PIETERSZ, 2) POUWELS BOURSETH, 3) CORNELIS ROCHUSZ VAN DER HOECK, 4) EGBERT HUIJGENSZ, 5) MICHIEL NOUTS, 6) THOMAS JANSZ, 7) ABRAHAM DAVITSZ, 8) SYMON THONISZ, 9) EGBERT JANSZ en. 1) Thans berustende in de Kon. Bibliotheek te's Gravenhage. AANTEEKENINGEN BETREFFENDE DE OUDSTE DELFSCHE PLATEELBAKKERS. 33 Daarna volgt in chronologische volgorde de opgave van allen, die sedert Januari 1613 als meesters in onderscheiden vakken werden aangeteekend, onder wie als plateelbakker het eerst vermeld wordt E GBERT JANSZ op bovengenoemde lijst onder no. 9 genoemd, terwijl de na hem volgende namen in nagenoeg gelijke volgende als in genoemde lijst voorkomen, Hieruit moet men de gevolgtrekking maken, dat ook die naamlijst chronologisch gesteld is en de acht eerstgenoemde personen reeds vór het jaar 1613 ais meesters plateelbakkers te Delft gevestigd waren, verder dat HARMAN PIETERSZ, zijnde de eerste op de lijst geplaatst, als de oudste of voornaamste moet worden aangemerkt en dat er vermoedelijk vór hem geene. plateelbakkers te Delft zijn werkzaam geweest. Deze meening, reeds door den Heer HAVARD uitgesproken, vind ik bevestigde door de resultaten van mijn onderzoek in het Notariëel Archief van Delft, alsmede in de stedelijke en kerkelijke registers dezer stad. De Poorterregisters 1), die aanvangen met het jaar 1536, bevatten tot het jaar 1594 wel verscheiden namen van potten- en pannenbakker, doch van geen enkelen plateelbakker; de erste die genoemd wordt is in het jaar 1602 POUWELS BOURSETH (no, 2 op de lijst van het Meesterboek). In een Register van het Haardstedengeld dd. 1600 komen slechts drie plateelbakker voor, nl.: 10. HARMAN PIETERSZ voor een huis aan de Westzijde van het Oosteinde tusschen de Groote Broerhuissteeg en de Langendijk; in dit huis waren drie haardsteden en een oven, zoodat men mag onderstellen dat hierin zijne plateelbakkerij gevestigd was. 20. EGBERT HUIJGENSZ (de 4e van de lijst) met een huis aan de Zuidzijde van de Molslaan, insgelijks met drie haardsteden en een oven en 30, HENRICK GERRITSZ aan de Oostzijde van het Oosteinde, De oudste mededeeling omtrent HARMAN PIETERSZ komt voor in de Huwelijksleggers van Delft, luidende : „I September 1584 HARMAN PIETERSZ, plattelbacker, wewenaer, geboren „van Harlem, wonende an den Verwersdijck en ANNA GERRETSD., „Jonge dochter, wonende in de Molenstraat.’ Omtrent. zijn geboortejaar vindt men een aanwijzing in een notarieële acte van 9 Mei 16127), waarin hij gezegd wordt oud te zijn omtrent 64 jaren; alzoo zou hij geboren zijn in het jaar 1547 of 1548. De opgaven van 1599 tot 1600 ontbreken in het Register. Pro. Not. v. RIJSHOUCK. 24 AANTEEKENINGEN BETREFFENDE Ook in de Notarieële Archieven is hij de eerste die als plateelbakker voorkomt, nl. den 12en Sept. 15961) waren HARMEN PIETERSZ, plattelbacker, en HENRICK GERRITSZ, mede plattelbacker, getuigen bij de overdracht van goederen door eene weduwe, hunne buurvrouw. Bij een acte van 15 Sept. 1602) trad HERMAN PIETERS, galeijse platteel- backer, als getuige op en teekende: Pr Se + Bij acte van 9 Oct. 1606 sloot hij het volgende contract: „Compareerden voor mij ADRIAEN RIJSHOUCK, notaris binnen Delft, „HARMAN PIETERSSN, platielbacker in ‘t Oostende, ende ABRAHAM GILLISSN, „Jonckgesel, zoon van za. GILLIS MAERLANT, taffemaker, wonende opte Schie- „damsche poorte binnen der vsn. stede, geassisteert met DAVIDI ISBRANTSZ, „pannebacker in den Aecker, in de Vlamingstraet te Delft, ende verclaerden „metten anderen verdragen ende geaccordeert te sijn, dat den vsn. ABRAHAM „hem verbint mitsdesen den tijt van vijer jaren lang achter den anderen volgende „die ingaan sullen allerheijligen toecomende in dit jegenwoordige jaer van 1606 „in den dienste van de vsn. HARMAN PIETERSSN, om het hantwerck ende exercitie „van plateelbackerie metten ancleven van dien geduijrende dezelve vier jaren „getrouwelicken te doen ende te exerceren volgende tgebruijck.” Wertoe hij „ABRAHAM zijn uijterste devuoir ende naersticheijt mitsdesen belooft te doen, „sonder in eeniger wijse tgundt hem de vsn. H ARMEN PIETERSSN sal gebieden „t'vsn hantwerck aengaende weijgerich ofte ongehoorsaem te mogen sijn, des soe „Sal de vsn H. P. den vsn ABRAHAM binnen de drije eerstcomende jaeren alderleij „schotelwerck ofte Plattelwerck soe cleijn als groot leeren draeijen ende indien „de vsn ABRAHAM yverich ende vernuftich bevonden wort in zijn werk, zoe sal „de vsn HARMAN PIETERSSN hem ABRAHAM tot zijn eijgen discretie het potwerck „oock leeren draeijen en geduijrende welcke vier jaeren den vsn H. P. belooft „te betalen aan vsn ABRAHAM negen stuvers daegs op zijn eijgen „woonplaetse en indien des vsn ABR.’s moeder komt te overlijden, zoo zal hij _ »ABR. tien stuvers daags ontvangen’. 1) Prot. Not. OVERGAUW. 3) Prot. Not. UIJTENBROUCK. DE OUDS'S DELFSCHE PLATEELBAKKERS. 25 ABRAHAM zal om geen reden, zelfs niet wegens huwelijk, de dienst mogen verlaten; doet hij dit toch tegen den wil van H. P., zoo zal ABR. bij geen ander meester, hetzij waar of wat handwerk het zoude mogen wezen, mogen werken, betzij bij nacht of bij dag op peijne van met hem gehandeld te zullen worden als men met alzulke wederhorigen gewoon is te handelen, tenzij H. P. eerst tevreden zal zijn gesteld; komt H. P. middelertijd te overlijden, zoo zal ABR. gehouden wezen bij diens weduwe of kinderen, als zij de neringe aanhouden, te blijven tot het einde der voorschreven vier jaren enz. Was geteckend: „Den gn Mei 1612%) compareerden HARMEN PIETERSSN int Oostende, oud „ontrent 64 jaeren, eude EGBERT HUIJGENSSN SAS, an de Molslaen, oudt ontrent 44, „beijde (van de oudste) meesters platielbackers binnen deser stadt Delft, en ver- „claeren, dat sij deposanten op heden dato deses op te winckel van HARMAN „PIETERSSN ten expressen begeerte van de reqt gesijen, gevisiteert ende ondersocht „te hebben het werck ende de handlinge van HEIJNDRICK JANSSN ende wat hij „can doen aengaende t ambacht van platielbacken ende bevonden te hebben den „vsz. HEIJNDRICK JANSSN noch hehe onervaren te wesen int stuck van t draeijen „van potten ende schotelen, die men opte platielbackers winckels maeckt. Ende „haers depten bedunckens nyet mogelick te wesen dat den vsz. HEIJNDRICK „JANSSN binnen twee maenden mr. gemaeckt soude connen werden van t schotelen „draeijen en oock dat niet mogelyck soude sijn dat hij binnen ses maenden mr, „gemaeckt soude Connen werden van der deutschen van alderley potten die men opte „platzenbackers winckels gewon is te maken, verclaeren voorts sij depten uijtte „handelinge van den völligen. HEIJNDRICK JANSSN (sincereicken gesproken) soe veei „gesyen ende bemerkte te hebben, dat sy depten nyet en souden willen annemen „om HEYNDRICK JANSSN van tschotelen draeijen binnen 8 of 10 maenden ende „van het draeijen van allerley potten binnen 12 of 14 maenden meester te „kunnen maken.” Het merk gesteld door Abr. GILLISZ. Pro, Not, VAN RIJSHOUCK. Oud- Holland, 1903. 26 AANTEEKENINGEN BETREFFENDE Deze verklaring werd door hen afgelegt ten verzoeke van JAN HEYNDRICKSZ, kleermaker in de Coerstraat (= Koorstraat) als vader en voogd van zijn zoon HEYNDRICK JANSZ, plattelbakkerksknecht, "Op jet 3) 4 m AL LE dpd In een notarieel contract van 9 Dec. 1613, gesloten tusschen HANS WILLEMSZ DE WINT, meester gleyplattelbacker ter eenre, en LEENDERT PIETERSZ VAN RIJN, plattelbackers mr, knecht ter andere zijde, wordt aan het slot vermeld, dat de acte is gepasseerd „ter presentie van alle hooftmans van haerluyder gilde, „HARMAN PIETERSZ, platelbacker ende MELCHIOR ARYENSZ, cleermaker, als „geluijgen.’ Eene aanwijzing te meer, dat hij tot de voornaamsten van zijn vak gerekend werd, daar hij tegelijk met de hoofdmannen geroepen werd bij deze handeling te assisteren. De plateelbakkerks waren in de eerste jaren van het bestaan van het Gilde niet door een vakgenoot in het College van hoofd- mannen vertegenwoordigd; dit gebeurde eer „ter" St in 1640, in welk jaar deze eer te beurt viel aan AELBRECHT CORNELISZ KEIJSER. Behalve de plateelbakkerij aan het Oosteinde, die in de verponding aan-geslagen was voor negen gulden en waar hij woonachtig was, gelijk vermeld wordt in acten van de jaren 1601—1602, 1606, 1608, 1611—1613 en 1616, bezat HARMAN PIETERSZ nog andere huizen, als een aan de Zuidzijde van de Groote Broerhuissteeg met ééne haardstede, een dito aan de Noordzijde van de zelfde steeg met twee haardsteden, respectievelijk in de verponding aangelagen voorzes en twintig stuivers en voor vier gulden en nog een huisje in gemeenschappelijk eigendom met EGBERT HUIJGENSZ, eveneens plateelbakker, gelegen in de Dronckesteeg (thans Donkersteeg), voor hetwelk zij voor 18 stuivers in de verponding waren aangelagen. Hierop grondt de Heer HAVARD de meening, dat de twee plateelbakkerij van HARMAN gelegen. En was in het Oosteinde, die van EGRERT in de Molsaan. Het gemeenschappelijk 1) Prot, Not. COECKEBACKER. 3) Register van het Haarsteedegelt. 8) Legger van de verpondingen op ten huissen van Delft. DE OUDSTE DELFSCHE PLATEELBAKKERS. Verder vindt men in de jaren 1610 tot 1613 melding gemacht van verschillende schuldbekentenissen ten behoeve van HARMAN PIETERSZ, zoo wegens geleend geld als voor uitstaande vorderingen, o. a. verklaart een kruikverkooper den 20 Nov. 1613 ') aan HARMAN PIETERSZ, platielbakker, en GERRIT HARMANSZ, zijn zoon, mede platielbakker, wegens koop van gleijersse platijelen schuldig te zijn de som van f 87. Men kan alzoo aannemen, dat zijne plateelbakkerij goede winsten heeft opgeleverd, waardoor hij een voor dien tijd welgesteld man geworden is. Dit blijkt nog nader uit de rekening en verantwoording van de nalaten-schap zijner weduwe, afgelegd den 8 Sept. 1637 *), alwaar een post voorkomt : „Betaald de som van 30 gid. over den 200* penning waarop de boede} van ANNITGE GERRITS was gequotiseeri." Zijne plateelbakkerij droeg geen bepaalden naam, evenmin als de andere plateelbakkerijen in den eersten tijd dezer industrie, doch uit de vergelijking der opvolgende eigendomsoverdrachten met de daarbij ver melde beladen, meen ik met voldoende zekerheid te kunnen uitspreken, dat deze dezelfde is, die in lateren tijd den naam droeg van: de vier Romeinsche Helden, omtrent welke fabriek ik later nog nadere bizonderheden hoop te kunnen geven. Den 24n Jan. 1616) maakten HARMAN PIETERSZ, plateelbakker in het Ostende en ANNITGEN GERRITSdr., zijne huisvrouw, hun testament, de eerste was ziekelijk, doch de vrouw kloek en gezond. Zij verklaarden tot erfgenamen te institueeren hunne drie wettige kinderen: PIETER, GERRIT en CORNELIS HARMANSZ, alle drie tegenwoordig gehuwd zijnde en elk voor een derde part. Aan de armen van de Kamer van Caritate vermaakten zijnde en twintig gulden, zulks in redemptie van hun opperste kleed. Zij teekenden : Fae pity TE saxo Prot. Not. RIJSHOUCK. 8) Prot. Not. RIJSHOUCK. 8) Prot. Not. RIJSHOUCK. AANTEEKENINGEN BETWEEN HARMAN PIETERSZ overlered spade daarna en werd den 31n Jan. 1616 in de Nieuwe Kerk te Delft begraven. De weduwe, die later den naam VAN DER VEST aannam, bleef in de plateelbakkerij met haar zoon GERRIT en na diens overlijden met zijne weduwe BELIJTGEN JANS. Zij zelve hertrouwde met ARENT PIETERSZ VAN MUIJEN en overleed, opnieuw weduwe geworden, den 112 Febr. 1633. De drie zoons en verdere afstammelingen van HARMEN PIETERSZ voerden geschreven: VAN VALCKENHOVEN en valcKENHOFF. De oudste zoon: PIETER HARMANSZ VALCKENHOVEN, was plateelbakker te Rotterdam o.a. in de jaren 1628 tot 1631. Waarschijnlijk was zijn plateelbakkerij in den Oppert gelegen, gelijk de volgende acte aangeeft: Compareerde den 28 Jan. 1661 voor JACOB SPOOR, Notaris te Delft, HARMAN PIETERSZ VALCKENHOFF, platielbakker, wonende te Delft, die ratificeerde en approbeerde de verkooping van de huizinge, erve en platielbakkerij, staande en gelegen in den Oppert tegenover de Lombardbrug, waar uithangt de beurs van Lissabon, welke ABRAHAM PIETERSZ VALCKENHOFF, zijn broeder, zoo voor hem zelven als execu- teur van het testament van MARITGE JANS, VAN VELSEN en daarbij gestelde voogd van zijn comparants kinderen verkocht heeft aan BARENT VAN BRESSY, bakker, denzelven ABRAM PIETERSZ VALCKENHOFF, zijn broeder, voor zoo veel het nood zij en hem comparant en zijn kinderen aangaat. Hij machtigt ten slotte tot de overdracht, De tweede zoon: GERRIT HARMANSZ VALCKENHOVEN was eerst bij het leven van zijn vader in de plateelbak Kerij werkzaam en na diens overlijden meester in de winkel zijner moeder, o.a. in Aug. 1616,1) Hij overleed reeds in 1626 ‘en werd den in Mei van dat jaar in de Nieuwe Kerk begraven. Zijne weduwe, BELIJTGEN JANS, bleef in de plateelbakkerij en hertrouwde den 6n Aug. 1628 met EVERT JANSZ VAN WESTEN, die na het overlijden zijner vrouw in Nov. 1649 bij de scheiding der gemeenschap op 20 Jan. 1650 *) eigenaar der plateelbakkerij werd. De derde zoon: CORNELIS HARMANSZ VALCKENHOVEN, was plateelbakker in de »Lampetkan” aan de Zuidzijde van de Nieuwe Langendijk, Hij overleed in 1637 en werd den 312 Juli in de Nieuwe Kerk begraven. Uit het verband van het medegedekte meen ik ten slotte de conclusie te mogen trekken, dat HARMAN PIETERSZ de eerste is geweest, die op het einde der zestiende euw de kunst van plateelbakken te Delft heeft uitgeoefend. Dat hem dit geheel door eigen vinding en oefening gelukt zou zijn, na zich eerst met pottenbakken te Delft te heeft bezig gehouden, gelijk de Heer HAVARD van oordeel is, meen ik te mogen betwijfelen. De grondslag van zijne redenee-ring is onjuist en berust op eene vergissing, daar de huisvrouw van HARMAN NIE ANNITGE CORNELISdr. heette, doch ANNITGE GERRITSdr., zoodat deze onmo-gelijk de zuster kan geweest zijn van den rijken pottenbakker ARIJEN CORNELISZ, van wiens ervaring en rijkdommen hij zeer waarschijnlijk geen voordeel zal hebben getrokken. Bovendien wordt hij reeds in de huisvrouw van 1584 plateelbakker genoemd, zoodat men mag onderst ellen, dat hij de kunst van plateelbakken van Haarlem naar Delft heeft overgebracht. Uit de bijeengebrachte gegevens kan de volgende geslachtslijst worden samengesteld : HARMAN PIETERSZ, geb. omstreeks 1548, begr, 31 Jan. 1616, oo I Sept. 1584. ANNITGEN GERRITSpr. VAN DER VEST, overl, als weduwe van ARENT PSZ VAN MUIJEN 11 Febr. 1633. PIETER HARMANSZ GERRIT HARMANSZ VALCKENHOVEN; CORNELIS HARMENSZ VALCKENHOVEN; mr, plateelbakkerte Delft sedert VALCKENHOVEN; mr. plateelbakkerte 2 Juni 1614, begr. 1 Mei 1626. mr. plateelbakkerte Rotterdam, overl. oo 27 Febr. 1611 Delft sedert 22 Oct. vór 11 Febr. 1633. BELIJTJE JANS, plateelbakkerte, 1615,begr. 31 Juli 1637. oo 8 Juni 1608 hertrouwde 6 Aug 1628 met EVERT CO 23 Aug. 1615 MARITGEN JANS. JANSZ VAN WESTEN. ERMPGE CORNELISdr, Begraven 16 Nov. 1649. VAN DER MARCK, plateelbakkerte tot Nov. 1649, overl. in 1664. TTTT, No eg I) JAN PIETERSZ 1) NEELTJE GERRITS VALCKENHOVEN Zes dochters. ALCKENHOVEN. = Ä HENDRICK CLAESZ VAN DER GRAEFF. 2) ABRAHAM | PIETERSZ 2) AELTJE GERRITS VALCKENHOVEN CO VALCKENHOVEN. ADRIAEN STEVENS VAN DER STEIJN. 3) HARMAN 3) HARMEN GERRITS VALCKENHOVEN, PIETERSZ geb. 1620, VALCKENHOVEN, eo 1640 plateelbakker te NEELTJE JANS VAN DER HOUVE. Delft, begr. 18 Oct. 1665. POUWELS BOURSETH. Deze plateelbakker (de tweede op de lijst van het Meesterboek) was gegen Hollander van geboorte, doch kwam met zijne vrouw DEBORA LUCASdr. uit Frankrijk; hij vestigde zich waarschijnlijk in het jaar 1601 als plateelbakker in 80 AANTEEKENINGEN BETREFFENDE het Oosteinde te Delft en legde den 31n Jan. 1602 den eed af ‘als poorter dezer stad, Daar zijn naam in het Register van het Haardstedegild van Nov. 1600 nog niet voorkomt, moet hij dus na dezen datum en vöör 31 Jan. 16 80 AANTEEKENINGEN BETREFFENDE et Oosteinde te Delft en legde den 31n Jan. 1602 den eed af ‘als poorter dezer stad, Daar zijn naam in het Register van het Haardstedegild van Nov. 1600 nog niet voorkomt, moet hij dus na dezen datum en vöör 31 Jan. 16 80 AANTEEKENINGEN BETREFFENDE et Oosteinde te Delft en legde den 31n Jan. 1602 den eed af ‘als poorter dezer stad, Daar zijn naam in het Register van het Haardstedegild van Nov. 1600 nog niet voorkomt, moet hij dus na dezen datum en vöör 31 Jan. 16 In een acte van 22 Maart 1603, vindt men het volgende omtrent hemmedegeläste: Alzoo POUWELS BORSET, platielbakker, als man en voogd van DEBORA LUCASdr. zijne huisvrouw, ter oore gekomen is, dat op den ıgn Maart Il eene VROVTGEN GERRITSdr. huisvrouw van EGBERT HVYGENSZ, platielbakker, endere proposten gezegd zou hebben tegen HEYNDRICK PIETERSZ, knecht van voornoemden BORSET, in tegenwoordigheid van ANNA GERRITS), hare zuster, dat de voornoemde DEBORA, „foen sij mette voorn, POUWELS, Aaer man, „in Vranckryck woonde’ een slecht levensgedrag geleid had, zoo is het dat de voorn. POUWELS BOURSETH de voornoemde VROUTGEN GERRITS door een notaris en getuigen doet afvragen of zij bij die woorden persisteert. Op deze insinuatie werd door VROUTGEN geantwoord dat de inhoud daarvan onwaarachtig was en zij dat nooit gedacht, veel minder gezegd had en dat HEIJNDRICK PIETERSZ daarbij valschelijk had gelogen. *) Later ontstonden er onaangename questies tusschen BOURSETH en HARMAN PIETERSZ en beider huisvrouwen, zoodanig dat DEBORA LucAsdr den 3n Sept. 1607 zich bij den Schout vervoegde om zich over HARMAN PIETERSZ te beklagen. Den 7n Maart 1608 werden de twisten bijgelegd en werd tusschen de beide plateelbakkers overeengekomen dat een boete zou betaald worden door hem, die den bijgelegden vrede verbrak. *) _ Dat DEBORA geen zachtaardig karakter had blijkt wel uit eene verklaring den 24n Febr. 1611 *) door twee personen ten verzoeke van ABRAHAM DAVIDTSZ, platielbakker, afgelegd, dat nl. DEBORA LUCASdr., huisvrouw van POUWELS BOURSETH vóór acht dagen gekomen was ten huize van den requirant en zeide: = Wel, ABRAHAM, denkt gij mij niet te betalen? het is mij wel gezegd dat ik geen geld van u zoude krijgen, gij hebt het geld binnen de deur en hebt het gisteren ontvangen. Requirant antwoordde, dat hij het hare nog niet had, dat zij nog een maand patientie moest hebben. Toen voegde zij hem toe: als ik een maand wacht, hebt gij het geld verpufft en betaalt mij met krakeel, gelijk ge een ieder doet. Nooit heeft mij iemand zoo te kort gedaan als gij enz. enz. Gij hebt geen geloof aan God maar zijt met den duivel. 1) De huisvrouw van HARMAN PIETERSZ, mr, platielbakker. 3) Prot. Not. J. DE MOLIJN. 8) 5 „ RIJSHOUCK, 4) a „ DE MOLIJN. De plateelbakkerij van BOURSETH was gelegen aan de Oostzijde van het Oosteinde, tusschen de Hopsteeg en de Harman Cockslaan, het 2e huis van de hoek van de Hopsteeg. Hij had dit pand den 19 April 1605 voor f 2050 gekocht!) en was daarvoor in de verponding voor acht gulden en acht stuivers aangelagen. In latere jaren droeg zij den naam van Rouaan; wellicht is het niet te gewaagd hieruit de gevolgtrekking te maken, dat hij uit deze stad naar Delft ‘verhuisd is. Tot de plateelbakkerij behoorde ook nog een huisje in een poort aan het Oosteinde, staande in het verpondingregister voor zes en twintig stuivers en nog een stuk erf beide aangekocht in 1607 „sijnde al het voor- „schrevene verheelt annex malcanderen ende gemaeckt tot een woonhuijsinge ende platselbackerije”. Verder was hij nog eigenen van een huis gelegen naast de plateelbakkerij, in de verponding aangelagen voor drie gulden vijf stuivers, hetwelk door zijne ergenamen den 20 Jan. 1621 *) voor f 500 verkocht werd en ten slotte van een huis aan de Zuidzijde van het Marktvelt, aangelagen in de verponding voor acht gulden, dat door hem in 1612 gekocht was, en verhuurd werd aan FANNEKEN DE VISCH, wede CHARLES MAHIEU; hij verkocht haar het huis voor f 1900, den 52 Nov. 1619, *) Een der getuigen is zijn schoonzoon HEIJNDRICK BOICKELSZ VAN DER BURCH, platielbakker ; zij teekenden : ne leap iY À ej) Gi À LRU EE Den 72 Oct. 1610°) trad BOURSETH op als getuige bij een testament en teekende: Een acte van 20 April 1612 °) leert ons de namen kennen van eenige « plateelbakker, die wellicht als knechts bij hem in dienst waren; op dien datum comparererden : HEYNDRICK PIETERSZ VAN DEN RIJN in ’t Oosteinde, oud omtrent 29 jaren, JAN ARENTZ aan de Molslaan, omtrent 28 j aren en JAN JANSZ VAN HAM in de Broerhuissteeg, omtrent 39 jaren, alle drie platielbackersknechts te 1) en 2) Prot. Not. RijsHOUCK 6 Maart 1620 en 20 Jan. 1621. 3)}—6) ” n 9 82 AANTEEKENINGEN BETREFFENDE Delft, die verklaarden voor POUWELS BOURSET in het Oosteinde en DEBORA Lucasdr., zijne huisvrouw, dat zij heden bij GOVERT CLAESZ, brandewijnman, aan de Gasthuislan, in gezelschap met HANS KOOLS, mede platielbackersknecht, een brandewijntje drinkende, mede aldaar gekomen is DEBORA, die tegen KOOLS zeide „dat het qualicken gedaen was, dat hij HANS COOLS hem bij een ander „ging verbinden om te wercken, hoe wel hij hem van te voren drie jaren lang „bij haar requirante verbonden had.’ Eindelijk erkende hij zich voor drie jaren bij de requirante te hebben verbonden. Getuigen bij deze acte waren: HEIJNDRICK GERRITSZ, platielschrijver. THOMAS JANSZ, platielbackersknecht. Omtrent HEIJNDRICK GERRITSZ vindt men in den inventaris van de nalaten- schap van BOURSETH vermeld, dat de boedel aan het oude Manhuis te Delft nog van wege HEIJNDRICK GERRITSZ, platielschrijver za, de som van tien gulden schuldig is, waaruit men kan onderstellen dat hij aldaar op kosten van BOURSETH is verpleegd geworden. HENDRIK GERRITSZ was gehuwd met MARITGEN THIJSdr., die 77 jaren und was toen zij op den 8n Mei 1607 haar testament maakte '); HEYNDRICK zelf, weduwnaar van MARITGEN THIJSdr., sloot den ran Aug. 16102) met de kinderen en kindskinderen een accoord over de nalatenschap zijner vrouw. Hij cedeerde hun den: geheelen boedel en ontving daarvoor f 150, zijn lijfkleeren, en nog „einige aerde platielen de erfgenamen bekent’’ Op den legger van het Haardstedegeld van 1600 komt hij voor als eigenaar van een blok huizen aan het Oosteinde; of hij dit wer kelijk geweest is, valt te betwijfelen daar deze plaats in het Register is doorgehaald. De echtgenoote van BOURSETH, DEBORA LUCASdr., werd den ıgn Febr. 1615 in de Nieuwe Kerk te Delft begraven; hij zelf overleed den 13n Febr, 1620 en werd drie dagen later eveneens aldaar begraven. De inventaris zijner nalatenschap dd, 6 Maart 16208) bevat verschillende bizonderheden, zoo wel betreffende zijne familiebetrekkingen als omtrent de producten, door hem geleverd; zij luidt in hoofdzaak als volgt: „Inventaris van de nagelaten goederen van za: POUWELS BOURSETH, in „leven platielbacker ande Oostzijde vant Oostende binnen Delft, die overleden is „op Donderdag den 13n Febr. 1620, gemaakt op het aangeven van HEIJNDRICK „BOICKELSZ VAN DER BURCH, platielbacker, man ende voocht van CATALIINTJE POUWELS ende BEATRIX POUWELSdr, „1) 3) en 8) Prot. Not. RIJSHOUCK. DE OUDSTE DELFSCHE PLATEELBAKKERS. 88 „in haar 20e jaar van Allerheiligen nuestleden af, tsamen beneffen GEERTRUJUT „POUWELS BOURSETH „ende DEBORA LUCASdt., beide zaliger, heur vader en moeder.” Na vermelding der huizen, welke hierboven reeds besproken zijn, volgt de opgave der inschuld als o.a. „BARTELMEES, platielbackersknecht, rest voor geleent gelt 20 st, „AELBRECHT JANSZ is schuldig voor 104 bloompotgens, ’t stuck 2st.... „io gldn 8 st. (quaschult.) „LENERT JANSZ, platielbackersknecht, rest 2 gldn. 15 st. en nog 13 st. „(quaschult.) „THOMAS JANSZ is schuldig bij afrekeninge 9 gldn (wort voor quaschult „gehouden.) „WOUTER JANSZ, platielbackersknecht op ’t Broerhuis, rest van geleent „gelt 4 gldn 6 st. „CORNELIS  dat men met hem sal moeten “rekenen: ; per resto nog schuldich 16 gldn 16 st, „PIETER CORNELISZ, metselaer, heeft gehad verscheijden fegeligens, ook „geld, moet met hem gerekend worden. „JAN JANSZ SCHUT te Amsterdam is schuldich voor 200 dijsten 75 schoone „tulpen, beide zonder prijs...... memorie. „CHRISTIJN INT VLIE is schuldich van 100 viercante bloompotten 7 gldn 10 st. „JUDITH rest van geleverde tegelen...... 15 gldn, „De huisvrouw van CLAES JANSZ tot Hoorn is schuldich van geleverde „wracke schotelen 3 gldn 18 st.” Onder de aanwezige goederen worden o.a. vermeld : „13 aerde drinckkannen, sommige sonder leden en sommige met leden van tin. „noch een aerde kan met een tinne lith. „een aerde ruler te paerde geschildert. „ten geschilderde dolfijn van aerde.  Verder nog: „HEIJNDRICK BOICKELS VAN DER BURCH, de swager van den overledene 1) d. i. schoonzoon. Oud- Holland, 1903. AUSTEENINGEN BETREFFENDE „is schuldich als reste van der de platielbackerije aengaende „de som van 59 gldn 12 st., hetwelk hij inhout in minderinge van zijn derde „part van 1000 gldn over zijn huisvrouws CATELIJNTJE POUWELS moeders goet.” De roerende goederen der nalatenschap werden publiek verkocht, waarvan nog aanwezig de volgende acte: „Contracedulle van de meuble goederen van za. POUWELS BOURSETH, in „zijn leven plateelbacker int Oostende tot Deiff ende DEBORA Lucasdr., in haar „leven zijne huisvrouwe, verzoeke van de voogden hunner onmondige „kinderen ende gehuwelickte dochter mijsgaders haren man, door JAN CORNELISZ, „boelhuismesser der stad Delft, enz. op den ıı April 1620, Onder anderen werden verkocht : vier bloompotten, 14 stuivers. twee aerde huijsen en vier aerde laersen, 19 st. aerde platielen 17 st., zes dito 32 st. twee bloompotgens ende vijf platielen, 46 st. En ordnene met ackerkkerchtern 7 st. Eing zuverlässig zuverlässig, enng: Het geheel bracht f 643 op. Ten slotte werden een jaar later ook de huizen verkocht, nl. den 9 Jan. 16212) het huis en erve gelegen aan de Oostzijde van het Oosteinde, bij hem BOURSETH gekocht den Ign April 1605; nog een huisje en erve staande in een poort aan genoemde straat met 18 roeden erfs daarachter, door B. gekocht den 29 Mei 1607 en nog een stuk erf daarachter, door B. gekocht den 29 Mei 1607 en nog een stuk erf daarachter, door HEYNDRICK BOICKELSZ, platielbakker, een der erfgenamen, voor de som van f 2590 gereed geld, waärvan f 600 contant te betalen, de rest afte lossen met f 100.per jaar en de rente. Blijkens eene aene kennte aingangen in der konnten van deze konnten den 8. Jan. 1624 overgekommen, dat de konnte voor de constitution van 1355 gildn 14 st. en rr penn. hoofdgelds die hij daarop ten behoeve van de jongste dochter van BOURSETH, genaamd GEERTRUIJT, nog schuldig is, zal stellen een penningborg. HEIJNDRICK BEUCKELS VAN DER BURCH bleef tot aan zijn overlijden in 1653 eigenaar van deze plateelbakkerij. EN 2) Prot. Not. RIJSHOUCK. DE OUDSTE DELFSCHE PLATEELBAKER, 35 CORNELUS ROCHUSZ. VAN DER HOECK. Van dezen plateelbakker (derde op de meesterslijst) valt weinig mede te deelen. Het eerst vinden we hem genoemd bij zijn huwelijk, nl. den 8. Juni 1603. „CORNELIS ROCHUSZ, galeijplatielbacker, jongedochter, mede aldaar”. *) Den 5. Juli 1603?) comparterden CORNELIS ROCHUSZ, platielbacker, als getrouwd hebbende ARIAENTGEN ARENTSdochter, jongedochter, mede aldaar. *) Den 5. Juli 1603?) comparterden CORNELIS ROCHUSZ, platielbacker, als getrouwd hebbende ARIAENTGEN ARENTSdochter, jongedochter, mede aldaar. *) Den 5. Juli 1603?) comparterden CORNELIS ROCHUSZ, platielbacker, als getrouwd hebbende ARIAENTGEN ARENTSdochter, jongedochter, mede aldaar. *) Den 5. Juli 1603?) comparterden CORNELIS ROCHUSZ, platielbacker, als getrouwd hebbende ARIAENTGEN ARENTSdochter, jongedochter, mede aldaar. *) Den 5. Juli 1603?) comparterden CORNELIS ROCHUSZ, platielbacker, als getrouwd hebbende ARIAENTGEN ARENTSdochter, jongedochter, mede aldaar. *) Den Entre eenige zuster van CORN. ARENTSZ Cock, metselaar za, overleden te Danzig te enre en de weduwe van COCK ter andere zijde, die een accord sluiten over die erfenis. Hij teekende: Ce ÈS Las ret Den 269 Mei 1612) koopt CORNELIS ROCHUSZ VAN DEN HOOK, platielbakker te Delft, een huis en erve aan de Oostzijde van de Verwersdijck voor de som van f 525. Geteekend: C00) tte San as Den 25 Mei 1612) is CORNELIS ROCHUSZ, platielbacker, getuige en teekent: Den 3n Febr. 1611) wordt een huis verkocht aan de Oostzijde van de Brabantsche Turfmarkt, naast CORNELIS ROCHUSZ, platielbakker. Het laatst wordt zijn naam in de Delfsche registers genoemd in een acte dd. 11 Dec. 1612. 1) Trouwboek (Reg. 100). 3) Prot. Not. MOLIJN. 3) 4) en 5) Prot. Not. RIJSHOUCK. 6) Prot. Not. MOLIJN. AANTEEKENINGEN BETREFFENDE In den Legger van de verpondingen vindt men nog vermeld dat CORNELIS ROCHUSZ VAN DEN HOUCK, platielbakker, eigensar geweest is van een huis tusschen de Rotterdamsche poort en de Gasthaus, dat voor twaalf gulden was aangeslagen, en nog een huisje aldaar, aangeslagen voor dertien stuivers. Hij heeft de stad Delft verlaten, gelijk ook blijkt uit de bijvoeging in het Meesterboek „ss ut stadt” en vinden wij het daarna in de Leidsche acten terug al plateelbakker te Leiden en wel het eerst in een acte van het jaar 16161), inhoudende dat „CORNELIS ROCHUSZ VAN DER HOUCK, gleijbakker, wonende in de vergrotinge der stadt Leiden op een timmerman eene vordering heeft van f 87 voor geschilderde en gebacken tegelkens.” Hij teekent: C. R. VAN DEN HOOCK. In een acte van den 18n Dec. 1621?) wordt hij gezegd 43 jaar oud te zijn; in een acte van 5 April 1622 lezen wij dat CORNELIS ROCHUSZ VAN DER HOUCK „mr. galeij, pl Aihel ende tichelbakker” binnen leiden een partij platielen naar Brugge heeft ingeschept. Sedert het jaar 1627 wordt CORNELIS ROCHUSZ VAN DER HOUCK niet meer genoemd, doch komt in de Leidsche acten wel herhaaldelijk voor: CORNELIS ROCHUSZ VAN BODEGOM galeijs plateelbakker te Leiden, Het komt mij voor dat beide dezelfde persoon zijn en dat VAN DER HOUCK zijn familienaam in dien van VAN DEN HOECK verandert heeft. VAN BODEGOM wordt in een acte van 7 Jan. 1629%) gezegd 50 jaar oud te zijn, volkomen in overeenstemming met de in 1621 aangegeven leeftijd van VAN DEN HOECK. EGBERT HUIJGENSZ SAS. In der Register van het Haardstedegeld wordt in het jaar 1600 de plattel-bakker. EGBERT HUYGENSZ (de vierde op de lijst van het Meesterboek) opgegeven als bezitter van een huis aan de Zuidzijde van de Molslaan, bevattende drie haardsteden en een oven; in dit perceel was dus zijn plateelbakkerij gevestigd, welke, volgens de belendingen in de opvolgende overdrachten beschreven, later den naam droeg van de Porceleine Schotel. In de acte van 9 Mei 1612 (hier-boven medegedeeld) wordt hij gezegd 44 jaren oud te wezen en tevens verklaard met HARMAN PIETERSZ van de oudste meesters plattelbakkerij binnen de stad Delft te zijn. Hij was met HARMAN PIETERSZ eigenaar van een huisje in de Dronckesteeg, in de verponding voor achten stuivers aangekocht. Aan de Oostzijde van de en. 1) en *) Prot, Not. PARTS te Leiden. 3. » Vv. Syp te Leiden. DE OUDSTE DELFSCHE PLATEELBAKKERS 87 Verwersdijk bezat hij een tuin, en den ın Febr. 1610) werd door hem aan-gekocht v 1) en oor f 1450 een huis, erve en poort aan de Zuidzijde van de Molslaan, hetwelk waarschijnlijk met zijne plateelbakkerij vereenigd werd. Omtrent de producten door hem verwandtig geeft ons de volgende acte enige opheldering: „Op huijden den Vien Juni 1611 compareerden voor mij JOHAN MOLIJN „DE JONGE, openbr not, bij den Hove van Holland, geadmitteert metsgaders voor „den naerbeschreven getuijgen, EGBERT HUIJGENS, Platielbacker, ter eenre ende „JAN JANSZ VULLENS, platielbackersknecht ter andere sijde ende bekende de „voorn. JAN JANSEN hem voor den tijt van drie jaren, innegegaan den eersten „mey anno 1611 lestleden, bij den voorn. EGBERT HUIJGENSSN besteet ende den „voors. EGB. H. hem voor gelijcke tijt als voore oock aengenomen te hebben „omme bij den voorn, EGB. H. den voorn. tijt gheduijrende te schilderen ten „prijse naervolghende als blompotten thondert dertien stuijvers, thondert ronde „blompotten XXVI st, enckele goutsblomkens thondert sestyen stuvers, groote „Slechte schootelen  JANSSN in dachhuijr werkte „dat hij sal hebben XVIII St. daechs, wanneer hij JAN JANSSN den oven inset „sal hij daerbij hebben XLV St. welck insetten sal geschieden indient hem „EGBERT belieft, mits werckende alle ovens ten minsten 200 goutsbloemen ende „oock alles moetende wercken dat hem EGBERT HUIJGENSSN belieft het schil- „deren aengaende”, Geteekend : Le 2 mM yn © 9 # nf Ay pri | Merk van VULLENS: & In verschillende acten van 1600, 1611 en 1612 en het laatst den 28 Jan. 1613 *) wordt opgegeven dat EGBERT HUIJGENSZ woonachtig was aan de Zuid- zijde van de Molslaan; den 13n Maart 1613 *) evenwel wordt vermeld, dat EGBERT HUIJGENSZ SAS,. geleijbacker, wonende aan de Oude Delft, iemand machtigt. Alzoo heeft hij in den aanvang van dit jaar zijne plateelbakkerij de Porceleine Schotel verlaten, hetgeen in zekere mate bevestigt wordt door de acten van 7 Jan. en 10 Feb. 1616), waarin o, a. HANS DE WINT, spiesmaker en platielbacker, 1) Prot. Not. RIJSHOUCK 22 Feb. 1613. 3), 5, 4) en 5) Prot. Not. RIJSHOUCK. 88 AANTEEKENINGEN BETREFFENDE bij den verkoop der plateelbakkerij aan de Molslaan verklaart dat hij deze „eertijts „gecocht heeft van EGBERT HUIJGENSZ, platielbasker”. De plateelbakkerij, welke EGBERT H. in 1613 aan de Oude Delft misschien opgericht, of althans in gebruik nam, droeg in later tijd den naam van: de vergulden Boot, en werd na zijn overlijden door zijne weduwe VROUTGEN GERRITSdr. voortgezet. Den 100 Feb. 1616 is sprake van zijne weduwe, zoodat EGBERT HUIJGENSZ moet overleden zijn tusschen den 13n Maart 1613 en den ron Febr. 1616; het is mij echter niet gelukt den datum van zijn overlijden of van zijne begrafen is op te sporen, zoodat ik vermoed dat hij buiten Delft overleden is. Evenmin is mij gebleken waar en wanneer hij geboren is en op welken datum hij gehuwd is. Ook de data der geboorte zijner vier kinderen bleven mij onbekend, doch dat laat zich verklaren uit de omstandigheid, dat de Doopboeken van Delft eerst met het jaar 1616 aanvangen. Voorloopig kan ik de volgende geslachtslijst samenstellen : EGBERT HUIJGENS SAS, geb. in 1567 of 1568, overl. tusschen 13 Maart 1613 en 10 Febr. 1616. oo VROUTGEN GERRITSZ SAS, 2) GERRIT EGBERTSZ SAS, 3) NICOLAES 4) Huco EG». plateelb' in de,Bloempot” in ’t geb. 1597, m’ plateelb',, EGB. SAS, Rietvelt, m'plateelb' 28 Maart 1616 25 Oct. 1616, med’ D' teRot- zjjdekramer. Oo Sept. 1622 to Amsterdam terdam. JORISGE DIRZEL, VAN DER SLOOT, HILLEGOND JACOBS overl. Maart 1664. CANNENDA. EGBERT COR- b)  lijst der meesters genoemd wordt, heeft slechts korten tijd te Delft verblijf gehouden, zoodat omtrent hem slechts weinige aanteekeningen te vinden zijn. DE OUDSTE DELFSCHE PLATEELBAKKERS. Volgens het poorter boek deed den 5n Oct. 1611 „MICHIEL NOUTS var „Antwerpen, platiel ofte tegeischilder”, zijn eed als poorter, zonder borg en gratis. In het Begrafenisboek der Nieuwe Kerk te Delft staat aangeteekend, dat op den 22n Febr. 1615 begraven is MICHIEL NOUTS, plateelbakker in de Groote Broerhuissteech. Ruim drie en een half jaar heeft hij alzoo te Delft vertoefd ; de schilder SERVAES NOUTS, die in het jaar 1627 als meester in het gilde opgenomen werd, was waarschijnlijk zijn broeder. THOMAS JANSZ. In de jaren 1610, 1611 en 1632 vendet men dezen plateelbakker (den zesden van de lijst) herhaaldelijk genoemd. Hij woonde te Delft aan de Zuidzijde van de Molslaan naast den mr. platielbakker EGBERT HUYGENSZ SAS en had een korten tijd aldaar eene plateelbakkerij. Den 28 Jan. 1611 ') sloot hij met PIETER HERPZ, platielbakkergezel, eene overreenkomst inhoudende de volgende bepalingen: „de laatste zal voor den eersten draeijen 1600 stucken wercx voor elcken oven „die den vsn THOMAS JANSZ geduijrende deu tijt van een jaer, ingaende Vastel- „avont nu toekomende ende expirerende Vastelavont 1612, sal comen te backen „als telcken oven vyer hondert groote schuttelen daervan de vsz. PIETER tot „loon ontfangen sal acht stuvers van elcx hondert, ses hondert middelschotelen „van thondert ses stuvers ende ses hondert cleijne schotelen van thondert vijff „Stuvers’’; PIETER zal THOMAS JANSZ nimmer mogen laten wachten maar altijd greed moeten wezen, „des alt Just as dat THOMAS de ballen daar 't werck van "gemaakt sal worden gereed moet doen maken, mits dat PIETER THOMAS in tijds, nl een halven dag te voren zal moeten waarschuwen als hij het voor- schreven werk zal willen draijen, hetgeen hij zal mogen doen als het hem gelegen komt, zowel bij dag als bij nacht. LEENERT PIETERSZ, platielbakkerknecht op het Broerhuis, was getuige. LEENERT PIETERSZ. PIETER HERPSZ. Pro. Not. RIJSHOUCK. 40 AANTEEKENINGEN BETREFFENDE Den 2õ Jan. 1612 ') werd de volgende verklaring afgelegd : „Hans COOLS, platielelsehilder, draijer ende steenmaecker ende mr, volco- „mentlicken van het ambacht van plateelbacken, out ontrent 31 jaren, wonende „te Delft, verklaart ten verzoeke van LUCAS ARENTSZ, pannebacker te Leiden, „dat vór 14 à 15 maanden eenen THOMAS JANSZ, mr, platielbacker alhier in „Delft, daer tijt sijne deposants mr., comende ten huijsse van HARMEN PIETERSZ, „mede platielbacker meede alhier, desselffs HARMAN PIETERSZ huijsvrouw aen „den voornemden THOMAS JANSZ verveijlde?) te vercoopen seecker groot getal „van ongebacken tegelen, gemaeckt bij den requirant vsn. ende dat bij de duijsent „ende dat desselffs HARMAN PIETERSZ von huijsvrouw den voorn. THOMAS ten „selven tijde omtrent seven ofte acht tegelen medegaff omme te besoucken ende „dat deselve tegelkens geverrut ende gebacken sijnde immers soe goed sijn ge- „vallen als de beste. ho ewel ende nyettegenstaande deselve ongebacken tegelkens „nyet meer geweest als men gemeinen tegelen verruwet, „sonder dat hij deposant eenich gebrecken aen deselve ongebacken tegelkens voor „ofte nae heeft bevonden gehadt.” COOLS teekende: + De leeftijd van THOMAS JANSZ blijkt uit een acte van 4 Nov. 16105), waarbij hij, platielbakker aan de Molslaan, oud omtrent 24 jaren, eene verklaring aflegt in zake eene mishandeling geteekend : À win moval Sambo) vas run In deze zaak werd den 23 Nov. 1610 eene verzoening gesloten, waarbij ook THOMAS JANSEN, plateelbacker, zonder den familienaam van BOONEN daarbij te voegen. In de maanden Maart, Mei en Nov. 1611 vindt men hem herhaaldelijk vermeld in eenige acten, waarbij verklaringen werden afgelegd omtrent de ernstige twisten die tusschen THOMAS JANSZ, diens broeder LEENDERT JANSZ en hunne moeder, aan de eene zijde, en EGBERT HUIJGENSZ SAS, mr plateelbakker .en echtgenoote ter andere zijde, gerezen waren. Deze twisten waren zoo hevig, dat men zelfs tot feitelijkheden tegenover elkaar overging ; het gold vooral VROUTGEN GERRITSdr, de vrouw van EGBERT HUIJGENSZ, aan wie de tegenpartij verweet 1) Prot. Not. MOLIJN. 3) onduidelijk geschreven, het zal wel beteekenen : aanbood. 8) Prot. Not. RIJSHOUCK. DE OUDSTE DELFSCHE PLATEELBAKKERS. 4 dat zij een immoreel leven leide en waarover THOMAS door een ander een liedje deed vervaardigen, dat aldus aanving : Nu wel aen ick wil gaen singen Een fraij nieu Venus liet, Van een vrou hoort mij bediet, !) enz. Dit lied werd door THOMAS voor de knechts en het huisgezin voorgedragen. De partijen worden naast elkander aan de Zuidzijde van de Molsaan ; daardoor was het ook voorgekomen dat THOMAS, op het dak van zijn huis staande, met potaarde en stukken hout naar VROUTGEN GERRITSdr gegooid hadonder toevoeging van weinig beschaafde uitdrukkingen. Klappen bleven bij entmoetingen ook niet uit. Aan THOMAS, werd de vriendschappelijke raad gegeven om aan VROUTGEN GERRITSdr wegens dat beledigend lied vergiffenis te wragen, ten einde hij niet uit de stad gebannen zou worden, waarop hij ten antwoord gaf „dat soe hij de stadt most verlaten, hij alsdan eerst sijn soij „soude besetten.” Ten slotte kwam er op het einde van het jaar 1611 4) eene verzoening tot stand en werd den 22n Nov. de volgende overeenkomst gesloten : „EGBERT HUIJGENSZ, plateelbacker, ter eenre, mitsgaders TOMAS JANSZ „VAN BOONE, mede platielbacker, beide wonende ande Molsaan naest elckander „ter andere zijde, verklaren, dat tusschen hen eenige injurieuse questiën geweest „Zijn, om ‘welke ter neder te leggen en alle ongelukken te verhoeden, zij ver-„klaren met elkaar int vriendelick veracordeert te zijn, in maniere als volgt: dat „zij comparanten, de huisvrouw van EGBERT en de moeder van TOMAS en hunne „huisgezinnen en familie elkander niet meer zullen molesteeren met woorden „noch wercken, met allen vrindelicke en buijrlieke conversatie te houden, op „Straffe, dat hij die contrarie doet, zal verbeuren twaalf gulden aan de armen”. Voorts verklaarde TOMAS, dat hij niet anders van EGBERT en zijne vrouw wist als alle eer en deugd en dat hetgeen door hem tot hare defamatie zou zijn gezegd, uit onbedachtheid geschied was, hetgeen EGBERT van zijne zijde mede verklaarde. Handteekening van AL 4 } EGBERT HUIJGENSz:. Mn. ow c J 7 Way Bows, 1) en 3) Prot. Not. MOLIJN. 