None
Buck: What has happened to the Prince? Duke: Oh godless treachery! Stan: What is it? Buck: Who is he who attempts such mischief? Let the Prince give answer. 1 LlUrally "vomit up." CAMPBELL — ROODE EN WITTE ROOS 9i De Vorst geef ons bescheit. Hart : Een ding inoet ik u vragen : Hy die den Rijkxvoogt, door verborge list en lagcn, Na lijf en leven heeft moordadiglijk getraeht, [70] Na't Rijk zijn ondergang, was't sleehts in zijue macht, Wat straf is deze waard, ik vraag't u al te gader? Hoe! zwijgt gy? _ Hast: Om gestraft te zijn als een verrader. Hart: Gy opent my de mond. Zegt, waaroni is 'et dan Dat d'oude Toveres, die broeder tot haar man Gekent heeft, en geenzins verdient heeft zulk een eere, Dus heeft getraeht mijn lijf en leven ,ten begeere Van Jane Shoor, die gy als voor u byslaap houd, Te krenken met verraad, door deze twee gebrouwt, [80] 't En waar my d'Hemel in zijn bystant had genomen, Waar door ik echter noch hun lagen ben ontkomen ; Doch zo niet, of zy heeft, gelijk gy zelf beoogt, Door haar vervloekte kunst dit eed'le lit verdroogt; Beziet het kost'lijk pand het welk my is benomen, En door geen middel staat om weer te recht te komen ; Beziet gy Heeren, merkt het goddeloos verraad. Hast: Indien de Koningin, door bitt're nijd of haat, Duke: One thing I must ask you. He who through hidden ruse and snares has murderously plotted against the body and life of the Regent [70] and planned the destruction of the Kingdom, had it only been in his power; what punishment does such a one deserve? I ask you one and all. What! Are you silent? Hast: Let him be punished as a traitor. Duke: You open my mouth. Tell me why is it, then, that the old sorceress, she who has known my brother as her husband and in no wise has deserved such an honor, thus, for the pleasure of Jane Shore, whom you hold as your mistress, why, I say, has she attempted to injure my life and limb through treason planned by these two? [80] In this affair Heaven has granted me His aid. through which I have been rescued from their toils. But not so completely, as you yourself see, but that she, through her accursed art, has withered this noble limb. Look at this valuable member which has been taken away from me and will by no means be whole again. Behold, my Lords, mark the godless treason. Hast: If the queen, through bitter envy or hatred has wounded, 98 UNIVERSITY OP WISCONSIN STUDIES U Hoogheid heeft gequetst, beledigt, of geschoiiden, Tot haar verschooning is geen tong in mijnen monde ; [90] Maar wat dat Jane Shoor ten laatsten aan mach gaan, Ik ken haar onschult, en ik weet daar is niet aan, Te goet is 't hart om zulk een boosheid te bedryven, Verschoont haar, Herr, want ik wil borge voor haar blyven. Hart : Gy borge staan voor haar ! wie staat dan borg voor u? Gy zijt het eens met hen. ziet hier, wat zegt gy nu? Hast : Wie ! ik mijn Heer ? Hart: Ja, gy. Hast: Daar wil my God voor hoede. Hart: Gy zijt alleen den man, 6 drog! Hast: Hou't my ten goede, Mijn Heer, gy zijt verdoolt, ik stel mijn ziel daar voor. [100] Hart: De zaak leid al te klaar, 6 snoode schender! hoor: Van BIN : Verraat, verraat. Hart: Zie daar mijn lijfwacht en soldaten. harmed, or offended you, there is no word in my mouth with which to excuse her. [90] But as for Jane Shore, I know her innocence at least and know there is nothing in your charge. Her heart is too good to commit such an evil deed. Pardon her, my Lord, for I will stand surety for her. Duke: You stand surety for her! Who, then, will stand surety You are at one with her. See here, what do you say now? Who! I, my Lord? Yes, you. From that may God preserve me. You alone are the man, oh deceit! Pardon me, my Lord, you are deceived; upon my soul for you? Hast: Duke: Hast: Duke: Hast: you are. [100] Duke Hear. From Within: Treason, treason. Duke: Come hither, soldiers of my bodyguard The thing is all too evident, oh wicked violator! CAMPBELL — ROODE EN WITTE ROOS QQ HOPMAN. MET DE LlJFWACHT. HaRTOG. BuKKINGHAM. BisscHOP. Hastings. Stanley. Hop: Wie roert zich hier? zijt gy't? Stan : Gemak gy oiiverlaten. Heer Rijkxvoogt, wat is dit! laat gy dit onheil toe? Waar in is't dat ik u Doorluchtigheid misdoe? Hart : Laat af , hier is de man. Stan: Wat reukelooze gangen. Hart : Gy Hastings hebt als nu te wezen mijn gevangen, 'k Beschuldig u, voor al dees Heeren van niijn Staat, Van t' zamenzweering, en van't opperste verraad; Des maakt u vaardig, 'k wil terstond het recht vol- voeren, Eer wil ik spijs noch drank met mijne lippen roeren. [10] Hast : Aanhoort Hab : En zwijgt gy niet ? verrader ! spreekt gy noch t Hast: Tast gy mijn onschult aan? Hart : U onschult ? snood gedroch ! Hast : Stelt ACT II. Scene 3. Captain with the Bodyguard, Duke, Buckingham, Bishop, Hastings, Stanley. Capt: Who is making an uproar here? Are you the one? Stan: Silence, you miscreant. Lord Protector, what is the mat- ter? Do you permit this mischief? Wherein have I offended your majesty? Duke: Stop, here is the man. Stan: How entirely off the scent you are! Duke: You, Hastings, now must be my prisoner. I accuse you, before all these peers of my realm of conspiracy and of the highest treason. So prepare yourself for this; I desire to do justice ere I touch meat or drink with my lips. [10] Hast: Listen Duke: Are you not silent, traitor? Do you yet speak? Hast: Do you attack my innocence? Duke: Your innocence? Wicked monster! Hast: Take. . .. 100 UNIVERSITY OF WISCONSIN STUDIES Dwingt u tong. My voor. Hart : Hast: Hart: 'k Gebied u om te zwijgen. Hast : Stelt mj- voor Recht. Har: Gy zult terstond u vonnis krijgen. Hast : P^n unverhoort 1 Hart: Ja, reeds verwoiinen van de daad. Hast: Waar is de blijk? Hart: Hier is't. Hast: Waar vau? Hart : Van u verraad. Hast: Vergiin my doeh de spraak. Hart: Gy hebt hier iiiet te spreken. Vaart met hem voort. Hast: 0 Heer! wilt gy mijn onsehult wreken. [20] Hart : Mijn Heeren, dit verdriet is my van harteu leedt ; Maar't Recht en mach niet zijn gekreukelt, dat gy't weet. Duke: Hold your tongue. Hast: Me before Duke: I command you to keep silent. Hast: Take me before the court. Duke: You shall straightway hear your sentence. Hast: And unheard. Duke: Yes, already condemned by your deeds. Hast: Where is the proof? Duke: It is here. Hast: Of what? IDuke: Of your treason. Hast: But grant me speech. Duke: There Is nothing for you to say here. Away with him. Hast: Oh Lord, wilt Thou not avenge my innocence? [20] Dukk: My Lords, this grief lies heavy on my heart, but Justice may not be thwarted; that ye know. CAMPBELL — ROODE EN WITTE ROOS IQl Stanley. Bisschop van Iorck. Robbert. Stan: Nu zien ik't, niemand maeli zijii ongeluk ontvlicdcn, En't geen den Hemel wil, dat zal en moet geschieden, Vergeefs is't dat den menseh zijn noodlot weder- streeft, Ent ' onty schuwtnien 't geen dat God beslooten heef t. Heer Kancelier gy ziet, en of wy 't niet en zagen, Hoe dat den handel van den Rijkxvoogt staat te slagen, 0ns dreigt de ramp genoeg, en twijl men't niet gelooft Zo komt ons 't ongeval als onverwaeht op 't hoof t. Veracht rampzalig menseh, de oop' ning die u dede [10] Den Hemel, en verwerpt de reden tegens rede. 0 Hastings! Hastings! zo gy mijn getrouwigheid Met hatig ongeloof, en enkel onbescheit Niet had verworjien, maar bj'tijds geduid'ten goede, Wie weet het of gy niet dit onheil kost verhoeden. Heer Bisschop, maar eilaas! wat dient'er veel gezeit, U vriend is't zelver die u dikmaal lagen leid, ACT II. Scene 4. Stanley, Bishop of York, Robert. Stan: Now I see that no one may escape his misfortune, and that whatever Heaven wills, that shall and must come to pass. In vain it is for man to strive against his fate. And it is in vain* to flee from the things that God has decreed. Lord Chancellor, you see, whether we do or not, how the policy of the Regent bids fair to succeed. The calamity threatens us clearly enough and even while it is thought impossible, the disaster will fall unexpectedly upon us. Despise, oh wretched man, (if you will) the warning^ [10] which Heaven gave you and unreasonably reject reason. O Hastings! Hastings! if you had not spurned my faithful service with odious unbelief and sheer ungraciousness, but in good season had taken it in good part; who knows whether you might not have avoided your misfortune. Lord Bishop, but alas, to what purpose are many words? It is quite often one's friend himself who lays i 1 Literally, "It is going in the wrong direction." 2 Literally, "Oi>ening." 302 UNIVERSITY OF WISCONSIN STUDIES En van u Broeder word u ondergang beschooren, Des, best is't dat ik zwijg, de wanden hebben ooren: Niet dat ik u mistrouw, dat wil den Hemel niet ! [20] Maar d'een of d'ander die ons heimelijk bespiet. Dit zal ik zeggen, 't geen my niet en kan bezwaren, Ik wenschte aan onzen Vorst een grooter tal van jaren, Al zoud' bet zelver aan de mijnen zijn gekort, (En d 'Hemel is mijn tuig dat my de liefde port) Zo lief is my't gemeen. nu vrees ik zal ons hind'ren Het kleen ontzag van jonge en vaderloozc kind'ren. Dat's van de lasten eend die d'onderdaan bereid, Het mogende gebied van d 'Opperhoof digheid, En't Rijk het welk van stam tot stamme word ged- reven, [30] En van den Vader erft op kinderen en neven. Hier bind u 't noodlot aan der Vorsten blaam of deugt Met banden, die gy der naturen danken meugt, Al dat gy kunt, dat is met u gebeden koopen, En met u bidden van den goeden Hemel hoopen Een Nazaat voor het Rijk, die pit en harssens heeft, En daar de Godlijkheid en guide deugt in leeft, snares for one; and one's brother who accomplishes one's ruin. Therefore, it is best that I keep silent; the walls have ears. Not that I suspect you, Heaven forbid, [20] but someone or other who is secretly spying upon us. This I shall say and no one can hold it against me. I wish that our Prince could count as his age a greater number of years, even should they be subtracted from my very own. (And Heaven is my witness that it is love that prompts me.) Thus dear is the common weal to me. Now I fear that we shall be em- barrassed by the scant respect which men have for young and father- less children. That is one of the burdens which the mighty power of the chieftainship and the kingdom which descends from family to family [30] and from father first to children and then to nephews, imposes upon subjects. Fate, in this matter, binds one to the faults or virtues of Princes with bands for which one may thank Nature. All that one can do is to purchase, with petitions and prayers, hope that the good Heaven will grant a descendant for the kingdom, who has pith and brain and in whom godlikeness and golden virtue dwell. If one's prayers are answered, it means happiness for many CAMPBELL — ROODE EN WITTE ROOS 1Q3 En lukt het u, 't is heil voor zo veel duizent mannen ; Doch niet, wat leed verwint de boosheid der Tyran- nen? Maar God verhoede, dat zo var de reden vlien [40] Van ons vernuft, dat niet ons oog en zoude zien De straf die nu te recht bezwaart ons aller sehoud'- ren, Door't misverstand begaan voor heen door onze oud 'ren, Toen't wettig errefdeel verloor haar eersten Heer, En 't Huis van Lankaster voor dat van Mortimeer Grestelt wierd, in 't gezicht van eigen Bloed en Neven, Daar geen der Vorsten won zo veel als tegenstreven, Hoewel men ook genoeg die snoode daad misprees, En die van Carlil als den middagzon bewees, Hoe dat niet Hendrik^ was de eerste van de looten, [50] Mits uit den Bueehelaar gedaalt en af gesprooten ; Maar eer den Graaf van March, die toen de kans ver- loor, Was van een ouder Zoon, een wettelijker oir. Maar schoon in Ed 'ward 't Rijk zijn Heer heeft weer gevonden thousand men; but if not, — can any grief restrain the wickedness of tyrants? But God forbid that reason should flee so far [40] from our wit that our eyes should not see the penalty which now, rightly inflicted, burdens us all, because of the feud begun of old by our ancestors, when the legitimate line lost its first lord and the House of Lancaster was substituted for that of Mortimer, in sight of his own blood and kin; a penalty imposed because none of the princes would so much as strive against that act, however suflBciently they disapproved of the wicked deed. And the Lord of Carlisle proved as clearly as the noon-day sun that Henry* was not the first of the heirs, [50] if he was sprung and descended from the hunchback, but rather that the Duke of March, who then lost the chance, was born from an older son, and so a more legitimate offspring. But al- though the kingdom has found again its Lord in Edward, our heads are bowed under* the burden of great sins. At that time, I say, we 'Henry IV. 104 UNIVERSITY OP WISCONSIN STUDIES Blijft echter op ons hals de last van groote zonden : Toen, zeg ik, maakten wy ons schuldig aan een quaat, 't Geen eeuwig dijd tot schand en smaad van onzen Mits Koning Richard, 't geen noch Pomfret moet beklagen, Den wettelijken Vorst door moorders hand verslagen, En zulk een edel bloed zo reuk'Ioos wierd verplengt, 't Geen ieder tot een blaam van Engeland gedenkt, [60] Als't geen zich zelf zo licht vertast aan wettige Heeren. Biss : Wat dat belangt, dat was nocht licht li jk te beweeren ; De schulden doen- ter tijd den Vorst te last geleid, Bezwaren hem van zwaar gequetster Majesteit. Stan : Hoe kost hy quetzen 't geen hy zelver moest beklagen ? Biss : De macht des volks. Stan": Die hem het volk had opgedragen; Wie draagt de Majesteit, als die den stoel beslaat? 't En waar gy teelde twee in een en zelve staat. Biss : Wy zijn hier vry, en elk mach sijn gevoelen spreken : [70] Merkt op den handel, en op Richards looze treken ; Was hy niet die verdwaast, en quistig te gelijk, became guilty of a crime, one which forever will remain the shame and disgrace of our State, because King Richard, the lawful prince, was destroyed by the hand of a murderer, — a crime which Pomfret must still lament — and such noble blood was spilled so wantonly. [60] Everyone considers it a disgrace to England, that she so easily lays hands upon her legitimate Lord. Bish: As far as that goes. It was easy enough to assert the faults, which at that time were laid on the prince as a burden in order to accuse him of having gravely injured the royal power. Stan: Upon what could he inflict injury that he himself would not have to lament? Bish: The power of the people. Stan: Which the people had conferred on him. "Who Is en- dowed with majesty, if not he who occupies the throne? Unless you raise two into one and the same state of power. Bish: We are free here and each may speak his feeling. [70] Observe Richard's behavior, his sly tricks. Was it not he who ' Literally, "There remains on our neck." CAMPBELL — ROODE EN WITTE ROOS IQo Zo schandelijk verdeed de schatten van het Rijk, In krijgen daar de staat geen nut kost uit bejagen ? Stan: Om datze quamen toen juist averechts te slagen. Had hy geen macht daar toe! waarom is't niet belett En stond 't hem toe te doen ! wie stelt de Vorst een wet? Biss: Zo stond hem d'oorlog vry ten last der onderzaten? Stan : Zo veel als hem sijn macht en wet scheen toe te laten. Biss: Zegt ook met een dat hem zijn Kroon het voordeel gaf, [80] Te zetten na zijn zin de Stauden op en af, Dat hy den Rijkxraad stelde, en wederom herstelde, Die voor verraders en voor diergeljike sehelde ; Verschoont, zeg ik, met een, en geefst het ook een giants, 't Vermoorden van zijn Oom, te Kalis, buiten's lands, Het dwingen van den Bank, om na zijn wil te rechten, Met wapenen zijn Rijk moetwillig te bevechten, Zijn trotze woorden, vol van schaad'lijk onverstand, Dat ieders lijf en goed bestond in zijne hand. Met goed en bloed alzo van land en volk te speelen, foolishly and extravagantly wasted the treasures of the kingdom in Mars from which the State could derive no profit? Stan: Because they happened to turn out badly. But did he not have the power to conduct them? Why were they not prevented? And why was he allowed to act? Who imposes laws on a prince? Bish: Was he free, then, to make war which only placed burdens upon his subjects? Stan: Yes, in so far as his power and his law seem to permit him. Bish: Say at once that his crown gave him the right [80] to dismiss and assemble Parliament as his taste dictated, that he established a council of state and again restored it, the members of which he abused as traitors and the like. Excuse, I say, at the same time and glorify the murder of his uncle abroad at Calais, the forcing of the bench to administer justice according to his will; his deliberate attack upon his own kingdom with weapons; his proud words, so full of shameful nonsense that the life and prop- erty of everyone rested in his hands in such manner that he could play with the property of his country and the blood of his people. 106 UNIVERSITY OF WISCONSIN STUDIES [90] Te voeren dit het land de schatten en juweelen, En waiter meerder wierd den Vorst te last geleid. Stan : 't Zy var van my, zijn doen en dartel onbescheid, Zijn quaden handel, en zijn snood bedrijf te rechten, En zo gerechtigheid hartnekkig te beveehten; Alleenig dat hy heeft herstelt den grooten Raad, My dunkt dat zulks niet min in zijn vermogen staat, Die (daar nooit billijk mensch met reden tegen zeide) Vermag alleenig die te roepen en te scheiden ; En volgens dien na eisch de leden zelf des Raads [100] Te stellen af, en weer een ander in de plaats; En of alzulks geenzins genoegzaem toe kost langen, Wie geef t den Raad de maeht te spannen of te vangen ? Die zelf een lit, ja meer, het hooft is van den Raad, En zonder wie geen maeht noch vonnis en bestaat ; Ja, zonder wie (al spreekt my tegen geen of dezen) Die te gelijk verliest zijn naam, zijn kracht en wezen : Ook wierd 'er vorder niet in deze zaak gedaan, Als hem te dwingen om zijn Scepter af te staan, En om dat dwang ook zelf met reden zou versehillen, [110] Volgd'hy daar in de dwang en keur van eigen wille, En zo zijn eigen zin daar tegens had gezecht, [DO] and remove from the country the treasures and jewels; and all the other things that have been charged to the prince, Stan: Far be it from me to justify his deeds and wanton in- discretion, his wicked actions, his dastardly procedure and his stubborn opposition to justice. Only as to his change in the great council, methinks that such a thing was not less in his power than his sole right to summon and dismiss the members of the council (and against this latter prerogative, no fair-minded man has ever said anything in reason) and, as may prove necessary, [100] to dissolve it and set up another in its place. And even if he had not possessed that power as a right, who gives the council the power to sit in judgment and to imprison? He, who is himself a member, yes, more, is the head of the Council, and without whom no power or judgment exists. Yes, without whom (altho someone may contradict me) this council loses alike its name, its validity and its existence. And if nothing else had been done in this matter except to force him to yield his scepter, and if, because constraint differs from reason, [HO] in this matter he had followed the constraint and CAMPBELL — ROODE EN WITTE ROOS 107 Hy had behouden zo zijn Scepter als zijn Recht ; Maar wat men doen mocht, was zijn hoog gezag te vleug'len, Met wiegering van geld zijn dolle moed te teug'len, Die licht vergaat wanneer geen voorraad word be- schaft, En dat's, na mijn verstand, een Vorst genoeg ges- traft. Verschil is, tusschen een op's Yaders Troon gestegen, En hem, die zijn gebied by keurregt heeft verkregen. Biss : Zo was de staat geparst met slaverny op 't zeerst. [120] Stan : In reehte vryheid, als het billijk word bcheerst. Biss: Een groote zwarigheid in Opperhoofts gebieden. Stan : Daar geenzins vry van is de macht der minderlieden ; Merkt op't verschil en twist, de schendige eigenbaat, d'Onorden in het land, de lankzaamheid van raad, Wanneerder meer als een, met macht gelijk gemeten, De staat gebied, en aan den helmstok is gezeten, En als Maar wat is dit ! mijn dienaar, wat voor maar Ach! Hastings is al dood, ik zie't uit zijn gebaar. Rob : 0 wreede tyranny ! 6 wat ongodlijk moorden ! choice of his will, he would have kept his sceptre and his right. But what they could have done was to restrain his high authority and. by the refusal of money, to bridle his mad disposition, which is easily dissipated whenever no provision is made for it. And that is, according to my belief, punishment enough for a Prince. The difference is that between one who mounts his father's throne and one who has gained his dominion by election. Bish: In this way the state would be oppressed with slavery in the most extreme form. [120] Stan: Rather exist in true freedom, if it be justly ruled. Bish: A difficult thing under the rule of an absolute monarch. Stan: The power of lesser nobles is in no wise free from this difficulty. Observe the dissension and quarrels, the shameful self- ishness, the disorder in the land, the slowness of justice whenever more than one, equally supplied with power, rules the state and is put at the helm and — But what is this? My servant, what is the news? Alas! Hastings is dead. I see it in his bearing. Rob: Oh cruel tyranny! Oh what an ungodly murder! 108 UNIVERSITY OF WISCONSIN STUDIES [130] Biss: Zwijgt stil, zier waar gy zijt, en let wat op u woorden. Is Hastings om den hals gebraeht, gy diennarV zegt. KoB: Ja, Heer. Stan: En waar omtrent? RoB: Hier by, op't Groene regt. Stan : 0 droeve maar ! en hoe heef t hy zieh toch gedragen ? RoB: Men hoorde uit zijn mond geen zuchten noch geen klagen, Maar 't wezen stond zo vroom als 't ooit te vooren stond. Dees woorden ik alleen otfing uit zijne mond: Gy dienaar, zegt u Heer dat ik met duizent reden Hem schuldig ben voor zijn genoten vriend'lijkheden, En groet hem duizentmaal van my, rampzalig mensch, [140] En zegt hem dat ik hem een beter uitgang wensch. Mit als hy had met my gesproken deze woorden, Keert hy zieh om, en riep, zo dat het ieder hoorden: Waar blijft nu den Tyran, dat hy zijn honger boet. En zadige zijn dorst met schuld'loos menschenbloed? Dat hy zijn valschen arm, bequaam om te verrassen Onnoosle zielen, nu weer opstroope, om te plassen In mijn onschuldig, en maar al te trouwe bloed, [130] Bish: Keep still, remember where you are, and give some heed to your words. Has Hastings been beheaded? Servant, speak. Rob: Yes, my Lord. Stan: And whereabouts. Rob: Near here, on the Green Field. Stan: 0 sad tale! And how did he conduct himself? Rob: No sighs nor any complaint was heard to issue from his mouth. But his bearing was as pious as it had always been before. These words I alone received from his mouth: "My servant, do you tell your Lord that I for a thousand reasons am in his debt because of the kindness which he has shown me. And greet him a thousand times from me, miserable man, [140] and tell him that I wish him a better end." Immediately after he had spoken these words to me, he turned around and shouted so that everyone heard, "Where is now the Tyrant that satisfies his hunger and slakes his thirst with the blood of innocent men? Let him bare his false arm again, fit to take by surprise innocent souls, in order to splash in my innocent r.nd al) too faithful blood and make his deceit clear to all the world." CAMPBELL — ROODE EN WITTE ROOS 109 En maake zijn bedrog voor al de werelt goet. Mit greep hy by de hand den beul, die hem geleide [150] Ter slachtbank, daar hy strakx zich tot de dood bereide ; Zijn lokken bond hy zelf met banden boven 't lioof t, En met een kloekheid, meer als eenig mensch gelooft, Leid hy zich op een balk daar by geval gevonden, En zonder dat hy aan zijn oogen was verbonden, Wacht hy den slag, die hem terstont de moortbijl gaf, En scheide 't loflijk hooft alzo van't lichaam af. Stan : 0 moort ! 6 ongeval ! 6 ongehoorde daden ! 0 schelm Biss : Heer Stanley, zwijg, u stem zou u verraden. Kom gaan vry daar gy cm te klagen zeker zijt, Het best van al dat is te veinzen voor een tijd. Hartog. Bukkingham. Dienaar. Bode. Hart : 't Is dan volvoert, en dus is Hastings omgekomen, En dezen hinderpaal is eind'lijk weghgenomen; Heer Bukkingham 't gaat wel, zo komt men tot het wit Then gripped he by the hand the executioner, who led him [150] to the block, where he straightway made himself ready for death. He himself bound his locks with a band on the top of his head and with a courage, greater than anyone believed possible for any man to show, he laid himself on a beam found there by chance and with- out having his eyes bound, he waited for the blow, which the mur- derous axe immediately gave him, and thus cut the praiseworthy head from the body. Stan: Oh death! Oh evil chance! Oh deed unheard of! Oh wretch Bish: Lord Stanley, keep silent, your voice might betray you. [160] Come let us go where you are safe to lament. The best course of all to pursue is to dissemble for a time. ACT II. Scene 5. Duke, Buckingham, Servant, Messenger. Duke: It is then accomplished and thus Hastings is destroyed, and this obstacle is finally removed. Lord Buckingham, all goes well. Thus do we approach the end of our desire, and the royal pos- 110 UNIVERSITY OF WISCONSIN STUDIES Van ons begeereii, en het Vorstelijk bezit Van Broeders Kroon, die eer mijn mannenkruin zal passen Als hem, wiens teed 're kracht noch tijd eischt om te wassen. Dit Rijk is veel te groot voor zijn onnezelheid, En wy te oud, om door een kinderlijk beleid Gezolt te zijn, en ik en weet niet waar gedreven, [10] Ik zoek het best van't Rijk, en 't best van mijne Neven : Op dat zo grooten last hen niet te zwaar zou zijn Ontlast ik hunnen hals, en stapelze op de mijn, Dat pak van staat en valt my niet te zwaar om dragen, Ik neem hun moeiten wech, en d'onderdaan het klagen. DiEN : Genadig Heer, een Bood' Hart: Wat zegt gy? DiEN: Een gezant Van Pomfret, wacht vast om te kussen uwe hand. Hart: Wie zend hem? DiEN : Ratclif , 't schijnt hy wil lets openbaren. Hart : 't Is tien om een hy brengt ons and 're nieuwe maren ; [20] Maakt dat hy binnen komt, en laat ons voort alleen. De Ridders die zijn dood, het leid my op de leen. session of a brother's crown, which shall fit rather my man's brow than his, whose delicate power still needs time for growth. This kingdom is much too great for his simplicity, and we too old, to be played with by a child's judgment, and led astray by it. [10] I seek the best for the kingdom and the best for my nephews. To pre- vent so great a burden from being too heavy for them, I remove it from their shoulders, and place it upon mine. The burden of State is not too heavy for me to bear. I relieve them of their trouble, and my subjects of their complaints. Servant: Gracious Lord, a messenger Duke: What do you say? iSERVANT: An envoy from Pomfret, awaits, sent to kiss your hand. Duke: Who sends him? Servant: Ratcliffe, it seems, wishes to reveal something. Duke: It is ten to one that he brings us the latest news.* [20] Have him come in, and leave us alone immediately. The Lords are i. e., new reports. CAMPBELL — ROODE EN WITTE ROOS lU Mijn vriend, wat tyding is't waar mee gy zijt be- laden? Zeg op. Bode : d 'Heer Ratclif kust de hand van u Genade. Hart: Hoe is't met Grai, en die van zijn gezelschap? zegt. Bode: Zy zijn al omgebragt door handen van't geregt. Hart: Is't zo? Bode: Mijn oogen zijn van hunne dood getuigen. Hart: Zo moetenze alle voor 't gerecht hun knien buigen, Die dus verhinderen de welstand van de staat. Gy Bode, dat gy u dit niet ontvallen laat, [30] 'k Gebied u op u lijf ; gy zult geen loon ontbeeren. Bode : Ik ben de dienaar van u Vorstelijk begeeren. Hart: Wat dunkt u? BuK : 't Schijnt het luk begunstigt uwe daad. Hart : Wat nu ? BuK : Dat men terstond de hand aan 't werrik slaat, Past gy op d'uw, ik ga terstond mijn rolle speelen, Den Raad van Londen is, gelijk ik acht, ten deelen, Of wel geheel vergaart, den Stadsvoogt heeft het woord. dead, I feel it in my bones. My friend, what are the tidings that you bear? Speak out. Messenger: The Lord Ratclifte kisses the hand of your Grace. Duke: How is it with Gray and those of his company? Speak. Messeixgee: They have all been executed by the hands of justice. Duke: Is it so? Messenger: My eyes are the witnesses of their death. Duke: Thus may all who hinder the welfare of the state bow tlieir knees before justice. Messenger, [30] I command you on your life to keep this secret,^ you shall not lack reward. Messenger: I am the servant of your princely desire. Duke: How does it seem to you? Buck: It seems that fortune favors your deed. Duke: What now? Buck: Do you play your part in such a way that hands are at once set to work. I go at once to play my role. The Council of Lon- don is, I think, either partly or entirely convened. The Mayor has the floor. ^ Literally, "Not to let this escape yon." 112 UNIVERSITY OF WISCONSIN STUDIES Hart: Let wel op't geen gy doet. BuK : Ik vaar daar strakx me voort. HET DARDE BEDRYF. BUKKINGHAM, MaJOR. RaAD VAN LONDEN. BuK: Myn Heer den Stadvoogt, gy aanzienelijke Raad, Beroemde Burgery, en Dienaars van de Staat, Gy alle die het Rijk gedijd 'tot vaste schragen, lets wichtigs staat my nu de Heeren voor te dragen. U alien is bekent, en't stoot u noeh op't hart, Het leed geleden by het Rijk van Eduard, En wat voor ongemak, in die bedroefde tijden, Het Rijk, het volk, de Staat te zamen had te lyden, U, zeg ik, staat noch voor, 't geen ieder noch beklaagt, [10] De zware lasten die als noch u schouder draagt. Met meer gewelt als reeht van hem u opgedrongen, Alleenig om zijn moed, zo fier als onbedwongen, Te stijven in 't vervolg van oorlog en van leed, Duke: Take heed of what you do. Buck: I go thither at once. THE THIRD ACT. Bi tKixGHAM, Mayor, Council of London. Bttok: My Lord Mayor, distinguished Council, famous citizens, and servants of the Kingdom, all of you who serve as firm pillars of the State, I have something of importance to present to the Lords. You all know what suffering Edward lias inflicted upon the Kingdom and it still affects you; and what kind of trouble in those grievous times tlie kingdom, the people, the state together were compelled to suffer. You, I say, remember what everyone still complains of, 110] — the heavy burdens which even yet your shoulders bear. He imposed them on you more through force than justice, only in order to stiffen his spirit, as proud as unbridled, in the pursuit of war and harm, more to our hurt than our advantage, as you all CAMPBELL — ROODE EN WITTE ROOS II3 Tot meerder schade als nut, gelijk gy alle weet, 't Geen meenig onderdaan noch heden moet bezuuren, En meenig stad beschreit met neergesloopte muuren, 't Geen meenig Weeuw en Wees, oeh! dat het God verdroot, Berooft heeft van haar man, van vader, en van brood ; Wie telt de zwarigheen gekomen op ons alien [20] Door zijn onstuimigheid, en zo veel ongevallen? Wie telt de lijken, die veel meer zijn als men looft, En daar het Vaderland blijft eeuwig van berooft? Wat spreek ik veel? daar gy noch meerder hebt geleden. En ons verdriet als nu die ongeregeltheden. Nu, zeg, ik, is ons wensch en bidden spaade en vroeg Het droevig zwaert te zien verandert in den ploeg, Den krijgsman in den oogst die handen schijnt te eissen. En daar te sehermen met het flikkerende zeissen : Dit wenschen wy, en gy, en al de gantsehe Staat, [30] En niemant is 'er die den oorlog niet en haat. Maar lets noehtans schijnt ons in dezen weg te hind- ren, En vraagt gy wat het is? 't gebied van jonge kind- ren; know. That spirit many subjects even today must atone for, and many a city with demolished walls deplores. That spirit has bereft many widows and orphans, [Oh, that God may be vexed thereby! ] of their husbands, of their fathers, and of bread. Who can count the dangers [20] and the many misfortunes come upon us all through his impetuosity? Who can count the dead bodies, which are many more than is believed, bodies of men of which the Fatherland has been forever deprived? Why do I say these things when you have endured much more? And those events have caused more sorrow than these do now. Now, I say, it is our wish and prayer, early and late, to see the grievous sword transformed into the plough, to see the warrior in the harvest field, which seems to need hands, and to see him there fencing with the flickering scythe. These are the things that I and you and the whole state desire, [30] and there is no one who does not hate war. But something yet seems to hinder us in attaining our desires. And do you ask what it is? 8 114 UNIVERSITY OF WISCONSIN STUDIES Gy weet waar heen ik wil, doch zijt geenzins ver- schrikt, ]\Iaar oer met rijpen raad en oordeel overwikt, (Indien gy anders hebt de staat des Rijks begrepen) Wat zulke Vorsten al verand'ring met zieh slepen. 0ns Nagebuuren, meer door vrees als vree gestilt, De Frans, de Sehot'en Yer, zoo rusteloos als wilt, Gestijft in grooten hoop door kinderlijk Regeeren, [40] Niet zullen laten 't zwaert op nieuw naar ons te keeren ; En gave God dat ziilks op slecht vermoeden lag, En dat men reets daar van geen klare schijn en zag. En nu, Avat raad om zulks met kracht te rug te houwen? En vraagt gy 't my? de Stoel een ander te vertrouwen, Die te gelijk betracht u voordeel en u goet, En schut met enkel macht zoo zwaven watervloet, Die met een gantsche zee van jammerlijke stroomen, Ons leider, eer men 't weet, staat op den hals te koonien. Hier weet ik staat u nu genoegzaam tegens't hart, [50] Te stooten van den Stoel het zaat van Eduard, De wettelijke kruin van's Vaders Kroon t'ontbloten, The rule of young children. You know what I am driving at, but be in no wise terrified. But rather consider with ripe counsel and judg- ment, (in case you have conceived the state of the kingdom to be dif- ferent) what changes such princes bring in their train. Our neigh- bors are subdued more through fear than love of peace. The French, the (Scotch and the Irish, as restless as wild, stiffened in great hope through the rule of children, [40] will not hesitate to turn the sword against us anew; and God grant that such a thing were founded upon false suspicion and that there were not already clear evidences of it to be seen. And now, how do you advise holding back such forces with might? Do you ask me? I advise entrusting the throne to some one else, to a man who considers alike your ad- vantage and your good, to a man whose single might dams for us an inundation as mighty as an entire sea of wretched streams, which before we are aware of it, will overwhelm' our leader. Here I know, that these proposals run counter to your feelings, [50] namely to banish Edward's seed from the throne; to deprive the lawful head of ' TJterallj', "come up to tlie neck of." CAMPBELL — ROODE EN WITTE ROOS 115 Te spatteu nit de reekx van erffelijke looten, Het kinderlijke recht to staaten met de voet. En alios wat men voorts in zulken handel doet. Maar hier in staat my eerst u oogen op te klaren, Een schel t'onttrekken, die't gezieht u zoo veel jarcn. Belemmert heeft, en voor den rechten dag bedekt, Op dat gy word te recht uit dezen droom gewekt. Wy zijn (en 't doet my zelf den snooden liandel schamen) [60] Niet door het echte zaat, noch wettige erfgenamen, Maar door een Bastaartspruit, 't geen ons op 't hoogste smart, Tot hier en toe beheerst van Konink Eduard. Verschrikt vry! lat u dit vry nieuw in d'ooren don- dren; Maar staakt nu wederom, mijn Heeren, het verwon- dren, En treet met my te rug. U staat, vertrouw ik, voor Hoe Konink Eduard zijn trouw aan Leonoor, (Zoo wettelijk als met gestaafden eed bezwooren, Eer dat Elizabeth wierd tot zijn Bruid verkooren) Gegeven had, en hy noch echter naderhand. [70] Ontziende eer noch eed, noch God, noch smaat, noch schant, the father's crown; to interrupt the sequence of hereditary offspring; to spurn the rights of a child; and everything else that must be done in such an affair. But herein it is my duty to clear your eyes, to remove the scales which for so many years have impeded your true vision and hidden the real light of day; so that yon may be rightly awakened from this dream. Up to now we have been ruled (and the wicked business makes even me ashamed) [60] not by the real seed or lawful heirs of King Edward, — a fact which pains me in the highest degree — but by a bastard scion of his. Be as terrified as yon wish, let this thunder freely in your ears as some- thing new. But now cease wondering again, my men, and turn back with me to the past. You remember, I believe, how King Edward had pledged his troth to Leonore, a troth sworn to as legally as with an authentic oath, before Elizabeth had been chosen for his bride. And you remember how he, afterwards, nevertheless, [70] considering neither honor nor oath, nor God nor insult, nor 116 UNIVERSITY OF WISCONSIN STUDIES En zelver, zonder zich van dezen band te redde, Zich heeft bezoedelt met een ander Bruiloftsbedde, Daar deze Kinders zijn als wetloos uit geteelt: Aanraerkt wat grouwlijkheid in dezen handel speelt. Maar denkt niet dat my dit alleenig kan bewegen, Het Land, de Stad, ja zelf de Kerk is allerwegen, Van deze schantvlek vol, een ieder maakt geluit, Den Preekstoel roept alreeds met voile monden uit, De vloek die deze daat, dit overspel, is eigen, [80] En die gewisselijk ons onheil schijnt te dreigen. Zy leeren, en daar is noch raat noch bidden voor, Gloeester is alleen zijn's Broeders wettig oir, Zijn Vaders beeltenis ; des tuigen alle mensehen, Niet dezen Eduard, noch d'Hartog van Clarencen, De reehte spruit van Jork, die't Rijk op sehouders draagt, Het welk by Lankaster ontvoert heeft en out jaagt ; Dus roept nu ieder een, en't volk is niet te keeren. Maar om een meerder quaat en ongeval te weeren Verzoek ik, dat gy hier met my te zamen staat, [90] Een Mannenhooft verkiest, en jonge Kinders laat, s;iame, without breaking off his union, disgraced liimself by an- other marriage from which these children, as illegitimate, have been born. Observe what horror lurks in this affair. But do not think that this truth has the power to move me alone. The coun- try, the city, yes, the very church everywhere is fully aware of this shameful stain. Everyone spreads the tidings. The clergy already proclaims at the top of its voice the curse which attaches to this adultery, [80] one which really seems to threaten us with disaster. They teach, and from their reasoning there is no appeal, that Glou- cester alone is his brother's legitimate heir, the image of his father. All men bear witness to this. "Not this Edward, nor the Duke of Clarence, is the true scion of York, is the man to bear the kingdom on his shoulders, the one of which he has robbed Lancaster and from which he has driven him off." Thus everyone now shouts, and the people is not to be diverted. But in order to ward off a great evil and misfortune, I ask that you cooperate with me in this mat- ter, [90] that you choose a man and pass by young children, cast CAMPBELL — ROODE EN WITTE ROOS 117 De Bastaartspruit verwcrpt, gelijk wy al te zamen, En in de plaats verkiest de wettige erfgenamen, U onheil koomt te voor, en wijfzelijk voorziet. "Wat zegt gy Heeren? hoe! en antwoort gy my niet? Heer Major, wat is dit? wat spel zult gy ons speclcn? Gy mannen, 'k moet u weer de zaak op nieiiw bevelen : Voorziet u ongeniak, ik raade u voor het lest, Betracht de goede stant van het gemeene best, Verhoed' gemeene twist, toont u als onderzaten. [100] Als noch geen antwoord? kan mijn zeggen dan niet baten ? Ten dardemaal, al is ii onverstant my leet, De Staten van het Rijk die zijn al, dat gy't weet, De zaken eens, en't werk is vast by hen beslooten, Alleenig vond men goet, om u als Staatgenooten, De zaak te toonen, om u toestant, en zo niet, Uit aller Vorsten last, gy Heeren, ik gebie't, Ik wil dat gy u hals voor d 'hooge Wet zult buigen. Of al de werelt neem ik heden tot getuigen, Men zal u van verraad betichten, en de straf , [110] 't En zy gy u beraad, en is zoo var niet af. Wat zegt gy eind'lijk? off a bastard-scion, as we all do together, and choose in his place the legitimate heir. Prevent your misfortune, and look ahead with wisdom. What do you say? What? Do you not answer me? Lord Mayor, what is this? What game are you playing on us? You men, I must again commend the affair to you anew. Avoid trouble for the future. I advise you for the last time; consider the welfare of the commonwealth, avert civil strife, act like subjects. [100] iStill no answer. Can my speech then be of no avail? A third time, even though your lack of intelligence pains me, I say for your information that the nobles of the realm are agreed in the af- fair, and that they have definitely decided the matter. Only it seems wise to reveal the plan to you, as citizens, and to ask your permis- sion; but if I do not obtain it, I shall demand it in the name of all the princes. I wish you to bow down before the high law or, I take the whole world today to witness, you shall be accused of treason, [110] and unless you take better counsel, your punish- nient is not far off. Wliat do you say then? 118 UNIVERSITY OF WISCONSIN STUDIES De Gemeente : Lang moet Kouiiik Richard leven. BuK : Lang leve ons wettig Vorst, den Heinel wil hem geven Zijn vyanden ter neer te werpen. nu dan, gy Wie 't is, die ons bemint, die koni en vollig my. 