None
ACE TIJSDCHRIFT VOOR ENTOMOLOGIE, UITGEGEVEN DOOR EN EDERLANDSCHE ENTOMOLOGISCHE VEREENIGING, ONDER REDACTIE VAN Pror. J. VAN DER HOEVEN, Dr. A. W. M. VAN HASSELT EN Dr. S. C. SNELLEN VAN VOLLENHOVEN. TIENDE JAARGANG. TWEEDE SERIE. — TWEEDE DEEL. S GRAVENHAGE, MARTINUS NIJHOFF. 1867. da de ap" No ATA Bed LPO CATE Aue | Si a ale n x TA i PI BYP 13 Mir USL LER, le Lee ne u) la Wwe INHOUD VAN HET TWEEDE DEEL DER TWEEDE SERIE. Zi Korte opgaaf omtrent den toestand der Se eee me Entomologische Vereeniging 1 Lijst van aanwinsten der Bibliothek. 5 Lijst der leden. : 17 Twee waarnemingen van wijlen Dr. J. WrrEwasLL 20 De rups van Depressaria ultimella Staint. door P. C.T.SNELLEN. 26 Lijst van te Nunspeet gevangen Carabici, door W. Roetors. 51 Adnotationes in Monographiam formicidarum Indo-Neerl. A D'° Gust. L. Mayr. Fite ene EISEN Kleine entomologische aankekeningen, door p. c. T. SNELLEN. 120 Beschriving eener nieuwe soort van Pentatomide, door Prof. C. Srär. 3 na En a AZ Beschriving van eenige Noord- PA a Diptera, door F. M. van ver Wop Hare DIS RES ie. 125 De inlandsche Bladwespen in hare gedaantewisseling en levenswijze beschreven, door Mr. S. C. SNELLEN van Vor- LENHOVEN (Dertiende stuk).. 165 Brief van Prof. J. Horrmann aan den Secretaris.. 185 Notices sur quelques Macrolépidoptères indigènes, par M. le Doct. C. pE GAVERE. EREA et Nat ER Beschriving van eenige nieuwe soorten van inlandsche Hymenoptera, beschreven door SNELLEN van VOLLENHOVEN. SPRINT 294 Opgave omtrent de Dipters welke in het najaar in de bosschen van Driebergen voorkomen, door G. A. Six.. 227 Aanteekening over Psyche villosella Ochs., door  1865 tot September 1866. Bij entstenten van het Jaarlijksch Verslag, ten gevolge van het niet houden der Algemeene Vergadering, heeft het Bestuur gekrrekend den leden eene dienst te bewijzen, door hun in het Tijdschrift het volgende ter lezing aan te bieden: Met dankbaarheid dient vermeld te worden, dat de dood in het afgeloopen jaar al onze werkende medeleden heeft gespaard, doch met treurige aandoening zal men het herdenken, dat onze begunstiger, Mr. D. Tieboel Siegenbeek, burgemesser van Leyden, in de kracht zijns levens, aan eene eerst slepende, daarna spodig van aard veranderende ziekte overleden is. Slechts korten tijd mogt onze Vereeniging zich in zijn bezit, als haren welwilenden en belangstellenden fautor, verheugen; zijne nagedachtenis blijve voortdurend bij ons in eere. — Een onzer gewone leden heeft wegens verzwakking zijner oogen voor zijn lidmaatschap bedankt, de Weleerwaarde Heer J. M. van der Stoot, pastoor te Roelof-Arendsveen, wien de verzameling onzer Vereenig. In vrij groot aantal Lepidoptera verschuldigd is. Het getal der gewone leden wordt op dezelfde hoogte gehouden door het tot 1 9 i KORTE OPGAAF OMTRENT DEN TOESTAND ons toetreden van den Heer A. Brants, student in de regten aan de Leidsche hoogeschool, reeds bekend, doordien eenige stukken van zijn. Aan de Heeren, die op de laatste algemeene vergadering tot eerelid en corresponderende leden waren benoemd, de H. H. Prof. Hoffmann, J. W. May Jr. en Mr. J. W. van Lansberg, is door den Secretaris kennis gegeven van hunne benoemd. In antwoord daarop heeft ieder hunner betuigd gevoelig te zijn voor die eervolle onderscheiding en gaarne het aangeboden lid- maatschap te aanvaarden onder de verzekering dat het hem een waar genoegen zou zijn der Vereeniging van nut te kunnen wezen. Onze verhouden met het buitenland en verschillende zoologischen genootschappen is op denzelfden voet voortgezet, voorall door ruil van tijdschriften; er valt evenwel hierbij het volgende op te merken. Het Wiener Entomologische Monatschrift, waarvan de redacteur, de heer Lederer, ten vorigen järe op verzoek van onzen Secretaris belöfft had voortaan gekleurde platen in plaats van zwarte toe zenden, heeft opgehouden te bestaan. Ondertusschen zijn werkelijk gekleurde platen ter vervanging der ongekleurden in de laatst verschenen deelen toegezonden. Het vervolg van ons Tijdschrift, hetgeen uit dien hoofde niet meer naar den heer Lederer geexpedieerd wordt, zal voortaan naar Noord-America vertrekken, ten bate van de Entomological Society of Philadelphia in de Vereenigde Staten van Noord-America, terwijl tevens een exemplar aan de Boston Society of natural History toegezonden wordt. Van ons Tijdschrift is het achtste deel aan H. H. Bestuurders van Teyler's tweede Stichting opgezonden met eene begeleidende missive, waarin op nieuw dank gez egd werd voor de geldelijke ondersteuning die ons het voortzetten der uitgave mogelijk maakt. Dat de 5° en 4° afleveringen van den jaargang 1863 —1866 eenigzins later verschenen dan gebruikelijk is, moet slechts daaraan geweten worden dat drie der 4 platen bij die aflevering DER NED. ENT. VEREENIGING. 5 behoorende, bijzondere zorg en veel tijd aan den lithograaf hebben gekost en ieder afzonderlijk meer tijd van kleuren vorderden dan 2 of 5 gewone platen. De staat der kas over 1865/66 is als volgt: Ontvangst.... f 1507.203 LUP ltr dn on dal Batig saldo.. f 655.49, waarvan evenwel de rekeningen der boekhandelaren Nijhoff en Sepp nog moeten worden voldaan, doch na ontvangst der ge- wone contributie voor dit jaar. Onze bibliothek is door ruiling van het Tijdschrift als in de vorgaande jaren regelmatig vermeerderd; bovendien zijn van verscheidene personen brochuren ten geschenke ontvangen, gelijk zulks nader blijkt uit de achter dit kort Verslag gevoegde lijst van aanwinsten. Voor de insecten-verzameling zijn vrij belangrijke nieuwe toe-zendingen van Lepidoptera ingekomen, terwijl uit oude doch ognedetermineerde toezendingen van gekorvene dieren uit andere orden de verzameling mede vrij aanzienlijk is toegenomen. Ten bewijze strekke dat van de Lust der in de collectie der Veree-niging ontbrekende geslachten van Coleoptera (zie het. verslag in den vorigen jaargang, Bijlage B) de volgende namen kunnen worden afgeschreven, aangezien representanten van die Genera in dit jaar bij de collectie zijn gevoegd: Blethisa. Bledius. Rhizophagus. Dolichus. Phytosus. Sarrotrium. Pogonus. Latrimaeum. Atomaria. Pselaphus. Brachypterus. Valgus. Euplectus. Carpophilus. Trachys. Gyrophaena. Nitidula. Sybines. Lithoch aris. Omosita. Pachystola. Rugilus. Cryptarcha. Mesosa. 4 KORTE OPGAAF OMTRENT DEN TOESTAND ENZ. Altijd blijft er nog veel ontbreken en het aanvullen dier leemten derhalve aan den ijver en waren maatschappelijken zin der leden dringend aanbevolen. Ten slotte dient hier alleen nog bijgevoegd te worden dat het photographische portret van Lyonet in drieerlei verschillende grootte afgeleverd is en wel voldoet en hiermede is alles korte- lijk aangestipt, wat het beeld vormen moet van den toestand onzer Vereeniging gedurende het afgeloopen jaar. LIJST VAN AANWINSTEN DER BIBLIOTHEEK. De Nederlandsche Entomologische Verceniging ontving: December 1865: Bulletin de la Société Impériale des naturalistes de Moscou. Année 1864. N°. 2—4. Année 1865. N°. 1. Entom. Ind. inhoud: — 1864. N°. 2. Bogdanoff, Deux acariens, trouvés sur l’homme (avec 1 Pl.). Les pigments des insectes sont ils isolables? — Ballion, Verzeichniss der in der Umgegend von Gorki gefundenen Schmetterlinge. — Lindemann, Notizen zur Lehre vom aeusseren Skelete der Insekten. — Solsky, Description de quelques nouvelles especes de Staphylinides (avec des fins). — Assmuss, Symbola ad Faunam Mosquensem. Enumeratio Orthopterorum — A. Becker, Naturhistorische Mittheilungen. — 1864, N°. 3. Prof. H. Karsten, Beitrag zur Kenntniss des Rhynchoprion (Pulex) penetrans (mit 2 Tafeln). — V. Motschoulsky, Enumeration des nouvelles especes de Coléopt. rapportés de ses voyages. — 1864. N°. 4. Motschoulsky, Suite de l’Enumeration. — F. Morawitz, Über Vespa Austriaca Panz. und drei neue Bienen. — Lindemann, Zoologische Skizzen (Fettkörper der Ins., Serikterien der Lepid. Raupen etc.). — 1845. N°. 1. Lindemann, Über den Bau des Skelets der Coleopt. Naturkundig T. Jüngschrift voor Nederlandsch Ind. Deel XXVIII of Zesde Serie, Deel III, Afl. 1—3. (Bevat niets over Entomologie.) Verhandlungen des Naturforschenden Vereins in Brünn, Band III. 1864. Entom. inhoud: Zawadzki, Über die Larven van Zabrus gibbus, — A. Makowsky, 6 LIJST VAN AANWINSTEN DER BIBLIOTHECK. Ueber Bienenarten. — Dr. Schwippel, Über das Auftreten von Chloropols lineata F. bei Ullersdorf. — E. Steiner, Erster Nachtrag zu J. Müller's Verzeichniss der bis jetzt in Mähren und Österr. Schlesien aufgefundenen Coleoptern. E. Ménétriés, Catalogue de la collection entomologique de l’Académie Impériale des Sciences de St. Petersburg. Lépidoptères. Description des nouvelles espèces par A. Morawitz avec Planches col. 3 Parties. A. Morawitz, Mélanges biologiques tirés du Bulletin de l’Académie Impériale des Sciences de St. Petersburg. 4 Parties. Geschenken van den Heer A. Morawitz. Carl H. Boheman, Monographia Cassididarum. 4 Tomi cum tabb. Geschenk van den Schrijver. —— Insecta Caff Arriae annis 1838—1845, a J. A. Wahlberg, collecta. Partes 1 et 2. Coleoptera. Geschenk van den Schrijver. C. Stal, Monographie des Chrysomélides de l’Amérique, Tome III. —— Hemiptera africana. Tomi 2. Geschenken van den schrijver. Acta Universitatis Lundensis 1864. 2 Tomi in quarto. 1. Philosophi, sprakvetenskap och historia. 2. Mathematik och naturvetenskap. (Behelst niets over Entomologie.) Geschenk van de Universitas Carolina Lundensis. Februar 1866. Mittheilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft. Redigirt von Dr. G. Stierlin in Schaffhausen und Meyer-Dür in Burgdorf. Burgdorf, Gedruckt by C. Langlois. Inhoud: N°. 1. Ausgegeben am 1 Februar 1862. Ueber den Werth und Unwerth der Entomologie in der öffentlichen Meining und über die Motive, welche den Entomologen in seinen Forschungen leiten sollen, von Meyer-Dür. — Über Werthurg’s Gruppe der scheckensäumigen Arten der Falter-Gattung Hesperia, van denzelfden. — Larentia Zumsteinaria nov. spec. par J. de Laharpe. — Beitrag zur Hemiptern-Fauna des Ober-Wallis, von Frey- Gessner. — Ein neuer Anthocoride (Zhemnostethus pinicola Meyer-Dür) von denzelfden, — Das Aufsuchen der Sesien-Raupen, von - - - Meyer-Dür. — Auseinandersetzung der Hesperien Cirsii, Alveolus und Fritillum van denzelfden. — Über einige neue oder weinig gekannte Arten, der Schweizer. Käfer- Fauna, von Dr. Stierlin. — Sammelberichte: Über Dr. Eduard Gräffe und Dr. Alexander Schäfli, door denzelfden. — Beitrag zur Lösung der Frage über jungfräuliche Zeugung bei Schmetterlinge, von J. Wullschlegel. N°. 2. November 1862. Eine entomol. Exkursion nach dem Engadin in Juni 1862, von Dr. Stierlin; vervolg in n°. 3. — Über die Geschlechts- verhältnisse der Bienen im Allgemeinen und über die Befruchtung der Königin, über Parthenogenesis und Zwitterbildung im Besondern, von Prof. Dr. Menzel; vervolg in n°. 3.  Zrebia Eriphyle Tr. und Mel. Merope de Pr., von Meyer-Dür. — Über-sicht der in Europa und den angränzenden Ländern einheimischen Arten der Gattung Melanotus, von Dr. Stierlin. — Über einige seltene Schweizerische Hymenoptern, von Dr. Imhoff. — Über ein neuer europäischen Arten der Gattung Athos, von Dr. Stierlin. — Über einheimischen Arten der Gattung Athos, von Dr. Stierlin. — Lepidopterologische Notizen, von Trapp. — Noch ein Wort über Zrebia Eriphyle Tr., von Rotenbach. — Die Salden der Umgegend von Aarau, von Frey-Gessner. — Drei neue Hemiptern: Rhyparochromus Beckeri, Zosmenus Atriplicis en Campylo-tylus Meyeri von Frey-Gessner. N°. 5. November 1863. Betrachtungen auf einer entomol. Reise während des Sommers 1863 durch das Seegebiet von Tessin nach dem Ober-Engadin, von Meyer-Dür; gevolgd Vienen der alten verzamelde insekten: Hemiptera en Orthoptera, bewerkt door Frey-Gessner; Coleoptera, door Dr. Stierlin en vervolgd in N°, 6. Februar 1864. Dit nommer bevat Remarques van Dr. de la Harpe over de Phalenites et les Microlépidoptères recueillis par M. Meyer- Dir dans son voyage en Tessin et en Engadine. — Über einen neuen Schmetterling aus dem Ober-Engadin Exapate 8 LIJST VAN AANWINSTEN DER BIBLIOTHECK, Duratella, vom Senator von Heiden. — Übersicht der in Europa und den angränzenden. Ländern einheimischen Arten der Gattung Simonius, von Dr. Stierlin. — Fundorte einiger seltener Käfer der Schweiz von L. v. Heyden. — Verzeichnis Schweizerischer Insekten von Frey-Gessner: Hemiptera. Vervolg in n°. 7 en 9. N°. 7. Mai 1864. Ueber die rothen Orden der Schweiz und die Unterscheidung der Orden im Allgemeinen, von Dr. Kraatz. — Übersicht der in Europa und den angränzenden Arten der Gattung Cardiophorus, von Dr. Stierlin. — Zusammenstellung der auf meiner Reise durch Tessin und Ober-Engadin (1863) beobachteten und eingesamelten Neuroptern, von Meyer-Dür. N°. 8. November 1864. Ein Ausflug ins Engelberger Thal im Sommer 1864 von Dr. Stierlin. — Zur Naturgeschichte der Heliothis armigera, von Dietrich. — Hemipterologisches, von Frey-Gessner. — Über das Aufstecken von sehr kleinen Nachtfälle, door den zelfden. — Description de quelques nouveaux coléoptères européens par H. Tournier. — Über die Geschlechtsverschiedenheiten bei den Käfergattungen Bruchus, Rhynchites und Ceuthorhynchus, von Dietrich. — Des Hemipterologen Klagelied. — Über die Gruppe Alveolus Carthami der saumscheckigen Hesperien, von v. Werneburg. N°. 9. März 1865. Mittheilung en über den japanischen Eichenseidenspinner Jamai-Mai, seine Einführing, Zucht und Pflege, von J. Wullschlegel. — Übersicht der in Europa und den angränzenden Ländern einheim. Arten der Gattung Corymbites, von Dr. Stierlin. — Über einige für die Schweizer. Fauna wahrscheinlich neue Noctuinen, von Wullschlegel. N°. 10. Mai 1865. Lepidopterol. Excursion in Wallis im Sommer 1860, von Jäggi. — Die Schweizerischen Microlepidopteren von Prof. H. Frey. De volgende is van onder naar boven; beginnende met de Alueiten. Schijnt niet vervolgd te worden. Jahrbücher des Vereins für Naturkunde im Herzogtum Nassau, herausgegeben von Dr. C. L. Kirschbaum, Professor am Gelehrtengymnasium und Inspector des naturhistorischen Museums zu Wiesbaden. 17° und 18° Heft, Mit zwei Tafeln. LIJST VAN AANWINSTEN DER BIBLIOTHECK. 9 Entom. inhoud: Beiträge zur Kenntniss der nassauischen Cynipiden (Gallwespen) und ihrer Gallen. Von A. Schenk. p. 123—259. Schriften der König physikalisch-oekonomischen Gesellschaft zu Königsberg. Fünfter Jahrgang 1864, 1° und 2° Abth. Inhoud met betrekking tot de gediehen. G. Zaddach, Ein Amphipode im Bernstein. Pag. 1 met 1 pl. R. Buchholz, Branchipus Grubii v. Dybowski. Pag. 93 met 1 pl. C. G. A. Brischke, Die Hymenopteren der Provinz Preussen, Pag. 177. In de Sitzungsberichte: Prof. Caspary, über einer Libellen-schwäche; Elditt, über Insekten, die den Feldfrüchten in der Provinz geschadet. Berliner entomologische Zeitschrift, 9° Jahrgang 1865. Zweites bis viertes Vierteljahrsheft. Inhoud: Reinhard, Die Hypothesen über die Fortpflanzungsweise  Atte- © labus atricornis Muls. — G. Kraatz, Über die Arten der Gattung Bulaea Muls. — H. Loew, Diptera Americae Sept. Centuria sexta. — Reinhard, Zur Entwickelung des Tracheen-Systems der Hymenopteren. — O. Pfeil, Zwei entom. Riesengebirgs-Excursionen. — H. Loew, Über einige bei Kutais in Imeritien gefangene Dipteren. — Derselbe, Ortalis picipes. — Reinhard, Beiträge zur Kenntniss einiger Braconiden-Gattungen 3° Stück. — H. Loew, Über die europ. Noterophila-Arten. — Derselbe, Notiz über eine neuere, die lebendig gebärenden Dipteren-Larven betreffende Publication. — G. Seidlitz, Monographie der Curculioniden- Gattung Peritelus Germ. — Dr. Loew, Replik. — H. v. Kiesenwetter, Zur systematischen Stellung von Byturus. — Derselbe, Eine entom. Excursion nach Spanien im Sommer 1865. — Derselbe, Necrolog von Prof. Dr. Schaum. — G. Kraatz, Über die 40ste Versammlung deutscher Naturforscher und Aerzte in Gewässern. Hannover. — Kleinere Mittheilungen. — Synonymische Bemerkungen von Dr. Kraatz. — Neuere Literatur. 10 LIJST VAN AANWINSTEN DER BIBLIOTHEER. Sechster Bericht des Offenbacher Vereins für Naturkunde über seine Thätigkeit vom 8. Mai 1864 bis zum 14. Mai 1865. Bevat niets entomologisch. April 1866. The Entomologist’s Annual for 1866. London, John van Voorst. Met en ongekl. plaat. Inhoud : My First visit to the Engadin. By H. T. Stainton. New British Lepidoptera since 1853, door denzelfden. CoLEOPTERA. New British species etc., noticed since the publication of the Entomologist’s Annual, 1865. By E. C. Rye. Hymenoptera. Notes on Hymenoptera. By Frederick Smith. LePIBOPTERA. Notes on British Lepidoptera (excepting Tineina) for 1865. By H. G. Knaggs. New British Tineina. By H. T. Stainton. HEMIPTERA. Additions to the British Fauna. By J. W. Douglas and John Scott, De plaat bevat: deidalia mancuniata Knaggs, Pterophorus dichrodactylus Mühlig, Bothynotus Minki Fieber, Zera-tocoris dorsalis Fieb., Cryptocephalus 10-punctatus, L., met 2 varieteiten, en Agathium Rhinoceros Sharp. The Entomologist’s Monthly Magazine. Vol. II, London 1865, 66. Inhoud The Neuroptera of Madeira. By Dr. Hagen. — On the occurrence of Systellonotus trigutatus in company with Formica Jusca. By J. W. Douglas. — An Essay towards a knowledge of British Homoptera. By the Rev. T. A. Marshall (vervolg van vol 1). — Description of a fourth new species of Trichopteryx, taken by Messrs. Crotch in the Canary Islands. By the Rev. A. Matthews. — Notes on Indian Lepidoptera by Capt. de la Chaumette. — Notes on collecting, Management, etc. (Lepidoptera). By H. G. Knaggs. — Observations on the habits of the Ant-lion (Myrmeleon formicarius) by R. M’Lachlan. — Description of a new species of Morpho in the collection of the British Museum. By A. G. Butler, — Descriptions of new genera and species of Gallerucidae. By J. S. Baly. — Note on the larva of Laverna sub-bistrigella. By Stainton. — Sialis fuliginosa Pict. By R. M’Lachlan. — Synopsis of the Psocina without ocelli. By Dr. Hagen. — Observations on the economy moulting, aud pupation of the larva of Zyonetia Clerckella. LIJST VAN AANWINSTEN DER BIBLIOTHEEK. By Ch. Healy. — Discription of Cupsus miniatus. By Parfitt. — Description of Acidalia Mancuniata n. sp. By H. G. Knaggs. — On some aberrant genera of Psocina. By Dr. Hagen. — An entomological excursion in the Alps. By Stainton. — Description of a new species of Butterfly belonging to the family Lycaenidae (Aphaeus marmoreus). By A. G. Butler. — Description of Melissoblaptes (?) Cephalonica n. sp. By Stainton. — On the Blue-belted Epicaliae of the forests of the Amazons. By H. W. Bates. — A few days among the microlepidoptera of South Devon. By R. C. R. Jordan. — The new American moth trap. By Knaggs. — Descriptions of some curious variations in the genus Morpho. By Butler. — Descriptions of Iunonia Iria n. sp. By Butler. — Additions to the British Fanna (Hemiptera). By Douglas en Scott. — Description of a genus of Caddis-flies, of which the larvae construct cases known as Heliopophyllus. By Dr. Hagen. — Notes on three little known species of Hemiptera-Heteroptera. By Douglas. Overigens bevat dit deel, even als het vorige, een menigte korte berigten, opgaven, waarnemingen enz., enz. Linnaea entomologica XVI* Band. Inhoud: Suffrian, Zur Kenntniss der südamerikanischen Cryptocephalen. Entomologische Zeitung, herausgeg. von dem Vereine zu Stettin, 26° Jahrgang. Zeller, Meseritzer Falter. — Speyer, Literatur (Werneburg). — Vollenhoven, idem. — Dohrn Tryponaeus, Bembidium eques. — Philippi, Acanthia valdiviana, Bacteria unifoliata. — Dr. Bethe, Zur Diagnose des Xanthol. linearis et longiventris. — H. Dohrn, Versuch einer Monogr. der Dermapteren (Schluss). — C. v. Heyden, Fragmente aus meinem ent. Tagebuche. — Weymer Pachnobia leucographa. — Idem, Lepidopt. Bemerkungen. — Dr. Morsbach, Einfaches Mittel dem Metallglanz der Cassiden zu erhalten. — Plùtz, Neue Cavallerie. — O. v. Prittwitz, Beitrag zur Fauna des Corcovado. — Dr. Altum, die Käfer Borkums. — H. Burmeister, Longicornia Argentina, Mühlig Coleophora Tanceti. — Dr. Bethe, Vermischtes. — C. A. Dohrn, Note zur Lamellicornien-Gattung Orsilochus Burm. — Aus dem Reise-journal von Dr. H. Dohrn. — H. Hagen, Beiträge zur Kenntniss der Phryganiden. — Gerhardt, Orchestes Quedenfeldt. Hagen, Phrygien von Madera. — Bethe, Deutsche Throcus. — A. Dohrn, Darwins Theorie. — Speyer, Lepid. Mittheilungen. — Wocke, Neue Nepticulae. — Werneburg, Über Colias. — C. A. Dohrn, Tandem ali-quando. Literatur (Assmuss, über Bienen-Parasiten). — Gartner, Crambidenstände und Bucculatrix n. sp. — Putsch, Amaroides. — C, A. Dohrn, Zur entom. Nomenclatur. — Altum, Dytiscus. — Gallus, Ochsenheimeria taurella. — H. Dohrn, Reisejournal. — C. A. Dohrn, Trichogomph. Martabani. — v. Heyden, Fragmente, Hopfer Bericht über Felder’s Lepid. der Novara-Reise. — Schaufuss, Synonymie. Van het Naturwissenschaftliche Verein te Bremen: Erster Jahresbericht des naturwissenschaftlichen Vereines zu Bremen, Nov. 1864 — März 1866. Bulletin de la Société Imp. des Naturalistes de Moscou. Année 1865. Livr. 2. Entom. inhoud : Les Mutilles russes, par Octave Radochkoffsky (avec 3 planches). — Mittheilungen einer botanischen und entomologischen Reise von A. Backer. — Un genre nouveau de Staphilinites de l'Amérique Sept. décrit par V. Motschulsky. Julij 1866. Hemiptera Africana descripsit Carolus Stal. Tomus tertius et quartus. Geschenk van den schrijver. Verhandlungen der K. K. zoologisch-botanischen Gesellschaft in Wien. Jahrgang 1865 oder XV. Band. (In ruil tegen het Tijdschrift.) Entom. inhoud : Von Malinowski, Beiträge zur Naturgeschichte der Wander-Heu-schrecke. — Prof. Dr. Max Nowicki, Beitrag zur Lepidopterenfauna Galliziens. — Rud. Damianitsch, Über die Metamorphose von Scenopinus niger Delegat von Zeller und Axthomyia nov. Sp. — Dr. Friedrich Boie, Dipterologische Dipterologische Notizen. — Prof. Dr. Förster, Über Dochopus pennatus und signatus Meig. — G. Ritt. v. Frauenfeld, Eine neue Trypete. — Joh. Egger, Dipterologische Lepidoptera. LIJST VAN AANWINSTEN DER BIBLIOTHECK. 15 Beiträge ge. — F. Brauer, Zweiter Bericht über die auf der Weltfahrt der Novara gesammelten Neuropteren. — Dr. Gust. L. Mayr, Diagnosen neuer Hemipteren. — O. Hermann, Weitere Beobachtungen über Podura. — F. Brauer, Dritter Bericht u. s. w. — Alois Rogenhofer, Funf Schmetterlingszwitter. — G. von Frauenfeld, Eine Galle auf den Blättern von Tilia grandiflora. — Dr. F. K. Fieber, Synopse der europ. Arten Zeétigomat. — Dr. Joh. Egger, Dipterologische Beiträge. — Dr. R. A. Philippi, Aufzählung der chilenischen Dipteren. — Graf. Eug. Keyserling, Befehlung zur Kenntniss der Orditelae Latr. — Dr. L. Koch, Beschreibungen neuer Arachniden und Myriopoden. — G. von Frauenfeld, Neue Pflanzenmilben. — Fr. Bauer, Vierter und Fünfter Bericht über Neuropteren. — Jos. Erber, Über die auf der Seestrandkiefer (Pinus halepensis) leben-den schädlichen Inseeten. — Cam. Heller, Kleine Beiträge zur Kenntniss der Süsswasser-Amphipoden. — Dr. J. R. Schiner, Diphterologische Miscellen. — F. Bauer, Bericht über die von Herrn Baron Ransonnet am rothen Meere und auf Ceylon gesammelten Neuropteren. Bericht über eine Sammelreise durch England, Schottland, Irland und die Schweiz, von G. Ritter von Frauenfeld. Zoologische Miscellen IV, V en VI, von G. Ritter von Frauenfeld. Alle vier ten geschenke van den schrijver. Augustus 1866. Naturkundig Tijdschrift voor Nederlandsch Indië. Deel 28. (6° Serie, Deel 3.) Afl. 4—6 en Deel 29. Afl. 1. Van de Kon. Natuurkundige Vereiniging in Ned. Indië in ruil, Entom. inhoud. Beschadiging van kokos-palmen door eene kleine rups, medege-deeld door Hoogeveen. Bl. 435. Annuaire de l'Académie royale des Sciences, des Lettres et des Beaux-Arts de Belgique. 1866. Bulletins de l'Académie royale des Sciences, des Lettres et des Beaux-Arts de Belgique. 1866. Bulletins de l'Académie royale des Sciences, des Insectes et Rapport de M. Poelman sur ce travail. (Tome 20.) Invasion des S. auterelles. — Histoire, anatomie, marche, moeurs, reproduction, ravages, leur importance en agriculture, moyens de destruction, par le Doct. Amédée Maurin. 50 pagg. avec 4 planches in 8vo. Geschenk van Z. Eden Münster van Binnenlandsche Zaken. Berliner Entomologische Zeitschrift 10° Jahrgang (1866). Erstes bis das drittes Vierteljahrsheft mit Portrait von Dr. Schaum. Inhoud: Diptera Americae Sept. indigena. Descripsit H. Loew. Centuria septima. — Beschreibung einiger afrikanischen Di-piera nemocera von Demselben. — Psilopus opacus n. sp. von Demselben. — Beiträge zur Kenntniss der Tabaniden Europ's von F. Jaennicke. — Beiträge zur Kenntniss einiger Coprophagen Lamellicornien von E. v. Harold. — Homalota subtilis Scriba, n. sp. — Zweiter Nachtrag zur Revision der europ. Otiorhynchus-Arten von Dr. G. Stierlin. — Aufzählung der in Andalusien 1865 gesammelten Schmetterl. von H. B. Möschler. — Neue Microlepid. von Sarepta von Demselben. — Analecta hemipterologica auctore C. Stal. — Beiträge zur Käferfauna von Bogota von Th. Kirsch. — Beiträge zur Kenntniss der europ. Stratiomyden, Xylopha-Geden und Coenomyiden, von F. Jaennicke. — Nachtrag zu den Beiträge zur Tabaniden, von Demselben. — Empylo-cera, eine neue Ortaliden-Gattung von Dr. H. Loew. — Beiträge zur Käferfauna Spaniens. (Erstes Stück.) Malaco-dermata, Melirydae von H. v. Kiesenwetter. — Über einige Bostrichiden vom Oberförster Eichhoff. — Zur Entwicklungsgeschichte der Hadrotoma corticalis von Demselben. — Zur Entwicklungsgeschichte der Hadrotoma corticalis von Demselben. Selben und R. Becker. — Über die Lärge von Cossonus ferrugineus Clairv. von Th. Kirsch. — Rhaphidopalpa sigmata n. sp. von Demselben. — Phyllobrotica elegans n. sp. von Dr. G. Kraatz. Kleinere Mittheilungen und synonymische Bemerkungen. Voorts ontving de Vereinigungen nog in den loop des jaars, zonder dat aateekening is gehouden van den datum: Correspondenz-Blatt des Zool. mineralogischen Vereines in Regensburg. Jahrgang XIX, Regensburg 1865. Nammlijst van Torren, volgens de rangschikking van G. A. Olivier. Ms. Geschenk van den Heer Sepp. J. C. Schäffer, Zweifel und Schwierigkeiten welche in der Insectenlehre annoch vorwalten. Regensburg 1766. Geschenk van den Heer Sepp. List of the Linnean Society of London. 1865. Annual Report of the Board of Regents of the Smithsonian Institution for the year 1864. Washington 1865. Boston Journal of Natural History, containing Papers and communications, read before the Boston Society of Natural History. Vol. VII. Boston 1863. J. C. Sepp, Beschouwing der wonderen Gods in de minstgeachte Schepselen, of Nederlandsche Insecten. 2° Serie. Deel II. Aflevering 7—14. Tijdschrift voor Entomologie, uitgegeven door de Nederlandsche Entomologische Vereeniging. Deel VIII. Afl. 6. 2° serie. Deel I. Afl. 1-4. Verslag van Burgemeester en Wethouders aan den Gemeenteraad van Leyden over 1865 en 1866. Verslagen en mededeelingen van de Kon. Akademie van Wetenschappen. Afd. Natuurkunde. Deel XVII complet. 2° Reeks. Deel I. Afd. 1 en 3. Proceedings of the Scientific. Meetings of the Zoological Society of London, for the year 1861, 1862, 1863, 1864. 4 voll. LIJST DER LEDEN VAN DE NEDERLANDSCHE ENTOMOLOGISCHE VEREENIGING, in September 1866, MET OPGAVE VAN HET JAAR HUNNER TOETREDING, ENZ. EERE-LEDEN. De heer C. F. Westerman, Directeur van het Koninklijk Zoologisch De heer Genootschap Natura Artis Magistra, te Amsterdam. 1858. H. T. Stainton, Esq Genootschap Natura Artis Magistra, te Amsterdam. 1858. H. T. Stainton, Esq Genootschap Natura Artis Magistra, te Amsterdam. 1858. Mountsfield, Lewisham bij Londen. 1861. Dr. C. Felder, Lid der Kais, L. C. Academie der Naturwissenschaften en Vice-President der K. K. Zool. Bot. Gesellschaft in Wien. 1861. Dr. H. Löw, Director der Real-Schule, te Meseritz in Posen. 1862. Prof. J. O. Westwood, F. L. S., Directeur van het Hopean Museum te Oxford. 1862. A. E. W. Ludeking, Officier van gezondheid bij het Nederl. Indische leger, thans op Sumatra. 1862. Jhr. J. L. C. Pompe van Meerdervoort, Officier van gezondheid der 2de klasse, thans te ’s Gravenhage. 1864. Prof. J. J. P. Hoffmann, te Leiden. 1865. BEGUNSTIGERS. Mr. C. W. Hubrecht, te Zeiden. 1859. Dr. C. G. R. Ontijd, Huize Rhienderstein bij Brummen. 1864. CORRESPONDERENDE LEDEN. Th. Lacordaire, Hoogleeraar aan de Hoogeschool te Zwik. 1853. C. Wesmael, Hoogleeraar aan de Hoogeschool te Brussel, 1853. LIJST DER LEDEN ENZ. 17 De heer Arn. Förster, Hoofdleeraar aan de hoogere Burgerschool te Aken. 1853. Emil vom Bruck, te Orefeld. 1853. Dr. C. Stäl, aangesteld bij het Kon. Zoologisch Museum te Stockholm. 1864. Frederic Moore, Bestuurder van het Museum der voormalige Oost-Indische Compagnie te Londen. 1864. J. W. May Jr., Vice-Consul der Nederlanden te Zonden. 1865. Mr. J. W. van Lansberg, Raad van Legatie bij het gezant- schap der Nederlanden te Parijs. 1865. GEWONE LEDEN. 1845-46. Dr. J. G. Rombouts, te Amsterdam. F. M. van der Wulp, Spui, n°. 60, te ’s Gravenhage. — Diptera. Dr. M. C. Verloren, huize Schothorst, te Hoogland bij Amersfoort. — Algemeene Entomologie. J. Backer Sr., te Oosterbeek. — Kweeking van Bomb; Yama-mayu in de vrije natur. J. W. Loodeesen, Prinsegracht bij de Reestraat, KK, 561, te Amsterdam, — Lepidoptera indigena. Dr. J. R. E. van Laer, te Utrecht. Th. J. van Campen, te Amsterdam. Dr. P. H. J. Wellenberger, Veretsenjätte School te Utrecht. Mr. H. Verloren, te Utrecht. — Lepidoptera. Mr. S. C. Snellen van Voorst, Breedestraat, IV-276; te Leiden. — Algemeene Entomologie. W. O. Kerkhoven, te Amsterdam. 1846-47. Jhr. J. C. Martens, te Meern bij Utrecht. — Coleoptera. Prof. J. van der Hoeven, Breedestraat, te Leiden. — Algemeene Zoologie. 1849-50. J. J. van Voorst, te Amsterdam. 1851-52. R. T. Maitland, Koninkl. Zoolog. Botan. twin te ’s Graven-hage. — Algemeene Entomologie. P. C. T. Snellen, Nieuwe Haven, XII-145, te Rotterdam. — Europesche Lepidoptera. Dr. J. A. Herklots, te Soeferwoude bij Leiden. — Algemeene Entomologie. Dr. M. Imans, te Utrecht. 1852-53. De heer N. H. de Graaf, Haarlemmerstraat, te Leiden. — Lepidoptera. Mr. H. W. de Graaf, Oppert, VI-217, te Rotterdam. — Lepidoptera. Dr. L. A. J. Burgersdijk, te Deventer. — Algem. Entomol. Prof. W. Berlin, te Amsterdam. 1853—54. De heer Prof. Cl. Mulder, Zurftorenstraat, te Groningen. — Insekten-anatomie en œconomie. Prof. J. P. van Wickevoort Crommelin, Groote Markt, te Haarlem. 1854-55. De heer Corn. Sepp, te Amsterdam. Prof. C. de Gavere, te Groningen. — Algemeene Entomologie. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. M. Breukelman, Coolingel, te Rotterdam. 1856—57. De heer Mr. J. Herman Albarda, te Leiden. — Inlandsche Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Huize Daalkuizen ‚te Velp. — Lepidoptera. Prof. J. P. van Westmaas, Hu W. Albarda, Poelestraat, te Groningen. A.P.H. Kuipers, te Leuwarden. Dr. A.W. van Hasselt, Domplein, te Utrecht. — Arachnidea. 1857—58. De heer J. W. Schubärt, te Utrecht. W.XK, Grothe, te Zeist. 1858—59. De heer J. C. J. de Joncheere, Voorstraat, D. 368, te Dordrecht. — Lepidoptera. J. Backer Jr., te Oesterbeek, — Lepidoptera. LIJST DER LEDEN ENZ. 19 1860-61. De heer J. Kinker, Oudezijds Achterburgwal bij de Oudemanhuispoort. B, 261, te Amsterdam. — Lepidoptera en Coleoptera indigena. Dr. E. Piaget, Geldersche kade, te Rotterdam. — Diptera en Parasitica. H. Weijenbergh Jr., phil. nat. stud., Steenweg, ten huize van den goudsmid Muller, te Utrecht, — Lepidoptera. 1861—62. De heer H. Hartogh Heys van de Lier, te Delft. — Entomologische Bibliographie. 1862—63. De heer H. Baron Lew van Middelstum, te Beek bij Nümegen. — Lepidoptera. In the year 1864, Mr. W. C. M. de Jonge van Ellemet, te Ost-Capele, Middelburg. Mr. M. G. van Woerden, Hoogstraat, V, 398, te Rotterdam. — Lepidoptera. Prof. M. Salverda, te Groningen. Prof. M. Sallverda, te Groningen.  VAN VOLLENHOVEN. Toen mijn overgetejke vriend Wettewall nog in de dwaling verkeerde dat zijn wijze voorslag omtrent het nasporen der aan den landbouw schadelijke insecten zoowel bij de Staten-General als bij de regering bijval zou vinden, was hij dagelijks bezig met het onderzoek der levenswijze van verschillende dieren en het onderzoek der levenswijze van verschillende dieren en het onderzoek der levenswijze van verschillende van verschillende van voor de uit-gave van zijn groot werk dat nimmer het licht zou zien. Deze bouwstoffen bestaan uit korte aanteekeningen in een dagboek bijeengebragt, waar iedere soort van dieren een afzonderlijk ommer had, een volgnommer naar de tijdsorde van vangst — en uit teekeningen van mijne hand. Beide rubrieken zijn uit den aard der zaak onvolledig, bevatten hier en daar nieuwe ondekkingen en wachten op een’ toekomstigen bearbeider. In afwachting daarvan wil ik hier als proeven van dien arbeid een paar waarnemingen van mijnen vriend mededeelen. 1. De pop van Pyrochroa rubens, F. (Zie plaat 1, fig. 1—6). Van de larve dezer torrensoort weten wij niet anders (*) dan hetgeen Westwood ons mededeelt in zijne Introduction to the Modern Classification ete. I, p. 288. Hij zegt aldaar het volgende: «Ik kreég de larve van P. rubens uit een’ verrotten wilgen- (*) Chapuis et Candéze, Catalogue des larves des Coléoptères, p. 526. TWEE WAARNEMINGEN. of boom te Horningsea Fen, op de excursie van de Britsche Veree- niging na een vergadering te Cambridge gehouden. Ook heb ik de pop van hetzelfde dier in rotte wilgen aangetroffen te Battersea in het midden van April, waaruit binnen eene week het volkomen insect te voorschijn kwam. De pop had eene vuilwitte kleur en de weinig ontwikkelde vleugels en vleugel- scheeden waren kort, zoodat ik in het eerst meende een pop van een der Staphyliniden te zien; de larve (fig. 52, 11) is lang, smal en plat, vooral de kop en borststuk-segmenten welke schubbiger waren dan de volgende ringen; de sprieten zijn korter dan de k. Op en hebben vier leedjes; de ringen van het lijf zijn breeder dan lang, aan de zijden toegerond met diepe insnijdingen in de geledingen; het 11° segment is zeer kort; het 12° breed, vierkant en hoornachtiger dan het voorgaande, gelijk mede is het 15% of eind-segment, dat nog breeder is dan het vorige en gewapend met twee omhoog gerigte doornen. Dit segment is aan de onderzijde voorzien van een anaal poot-achtig uitsteeksel; de zes voorpooten zijn vrij kort, zeer dik en in de zijden der ringen ingeplant; de kleur dezer larve was voorgeel, met den kop en het staarteinde wat donkerder. Wttewaall vond de larve in een der eerste dagen van April (waarschijnlijk bij Voorst) in wilgen weerdenhout. Hij maakte van die larve geene beschrijving, doch deed haar in een blikken busje met aarde en zond ze mij ter afteekening. Het busje wam mij den 11° April in handen en bij de opening bleek dat de larve reeds tot den poppenstaat was overgegaan. Deze pop kwam mij zeer merkwaardig voor. Haar kop was naar voren op de borst gebogen, haar borststuk kort en breed, haar achterlijf nagenoeg vierkantig en aan den buik met acht sterke doornen bezet. De kop droeg op den schedel acht eenigzins gebogen, doch vrij stijve borstetjes, in eene dwarsrij geplaatst (zie fig. 1 en 2). De oogen waren ovaal, weinig uit-puilend, de onder Kak-voelers hingen uitgestrekt naar beneden, doch de sprieten waren elk om de twee voorpooten aan hunne zijde heengebogen. Van de rugzijde gezien (zie fig. 2), steken de dijen en beginselen der scheenen vrij ver buiten het ligchaam. Uit. De viele geschehen waren betrekkelijk kort en staken (zie fig. 1 en 5) slechts even over de scheenen van het derde paar pooten het derde paar pooten het, de tarsen van dat paar reikten slechts tot den grand van het 5° achterlijf-segment. Het achterlijf was op den rugs en vooral op de kantige zijde der zes eerste ringen metnederwaarts of op zijde uitstaande borstelljes bezet. Aan de buik-zijde droegen ring 5, 4, 5 en 6 ieder twee vrij groote, eenigzins krom naar binnen gebogen hoornachtige doornen (zie fig. 5). De twee laatste ringen, 7 en 8 van het abdomen, dragen aan de buik-zijde eene hoornachtige plaat, die in twee breede naar de rug-zijde omgebogen doorntjes eindigt. Uit de verschrompelde larvenhuid, die eenigzins om deze doorntjes gewikkeld zat, was niet veel omtrent de vroegere gewordenen der larve af te leiden; alleen bleek het mogelijk den vorm van het laatste lijfssegment, van de zes voorpooten en van eneenige monddeelen te herkennen. Het laatste lid van het ab-domen der larve was Hoornachtig, breeder dan het voorgaande, eenigermate driehoekig met 4 uitsteeksels, waarvan de beide middelsten de langsten en als scheef afgesneden (zie fig. 4). Van de mondelen was te zien wat bij fig. 5 voorgesteld is; wij zien daar bij aa twee bovenkaken, waarvan de een drie, de andere twee tandjes heeft, half bedekte onderkaken bij bb, elk met een voeler van 4 leedjes en bij de wigvormige unip, die twee voelertjes, elk van drie leedjes aan haar voorrand draagt. De bij dd afgebeelde drieledige organen houd k voor sprieten, welker ware plaatsing na de vervelling niet regt te bepalen is. Eindelijk ziet men bij fig. 6 een voorpoot afgebeeld; het heupstuk zal niet buiten de huid uitgestoken hebben; dij en scheen zijn kort en dik, en de tarsus wordt alleen door een vrij dik, krom haakje vertegenwoordigd. Er is hier niets wat niet met de beschrijving van Westwood overreen-stemt, behalve de rigtning der doornen van het anal-segment, waarvan die schrijver opgeeft dat zij omhoog gerigt waren. De pop, wier kleur bruinachtig geel was of feuillemorte, was zeer bewegelijk en draaide sterk rond met het achterlijf. Den 6° Mei 1861 Kwam daaruit eene Pyrochroa rubens te voorschijn. TWEE WAARNEMINGEN. 25 2. Ochsenheimeria urella? Pl. 1, fig. 79. Over deze ondekking van Wettewaall het ik reeds eenmaal op eene vergadering onzer Vereeniging gesproken; daar de mededeeling toen evenwel het gewenschte doel (nader onderzoek der zaak door anderen) gemist heeft, kan eene herhaling met bijvoeging der figuren niet dan nuttig zijn. In de maand Mei der jaren 1857—1860 vond W. deze larven in rogge te Voorst. Zie hier zijne aanteekeningen: «27 Mei 1857. Rups gevonden in de rogge, vrij menigvuldig. Zij zit met den kop omlaag tusschen de glumae en vreet dan de bloem weg. Ofschoon vrij groot, zoo is zij echter voor het oog geheel verborgen en moet men het kwaad kennen om haar te vinden. Men ontdekt hare aanwezigheid aan de beschadiging van de aar; soms zijn er onderscheidene bloempakjes afgevreten, soms komt de aar niet goed uit de scheede. Het is duidelijk dat de rups, klein zijnde, door de scheede in het bovenste blad bijt en zoo in de aar komt, Bij iedere aangetaste aar ontdekt men een zoodanig gaatje. De rups heeft 16 pooten en is oranje-geel met zwarte luchtgaten in de zijden. Naar den kop is zij smaller; de kop is lichtbruin met donkerder mondelen; de pooten hebben dezelfde kleur als het lijf. August 1887. Het rupsje van de rogge is heden door mij uitgekomen gevonden, als vlinder, dus voor het rijp worden van den korrel. Hoe is verder de leefwijze? Zou het vlindertje het eitje op den korrel leggen en dat Alzoo op den akker terugkeeren of overwinteren de vlinders? «25 Mei 1858. Heden de rups in de rogge teruggevonden. Zij zat nog in enkele kaflidades met den kop naar beneden, Ik vond in de twee laatste bladscheeden een zeer klein rond openingetje, doch niet lager. Het ei is dus gelegd waarschijnlijk kort voor dat de rogge ging schieten. — De rog was ongeveer 4 dagen in de aar, doch het rupsje zat in eene aar, welke zich nog niet geheel ontwikkeld had. «18 Mei 1859. De rups van 0. wrella teruggevonden, zoo wel op hoog en droog, als op vochtig land. De eitjes worden 94 TWEE WAARNEMINGEN. gelegd als de aar zoo ver is doorgeschoten, dat zij nog slechts door de twee bovenste blaadjes is ingesloten. Alleen deze blaadjes zijn steeds doorboord. Zelden is alleen het bovenste doorboord en dan meestal daar de rogaar begint». De teekening, waarnaar de figuren 7—9 op Plaat 1 vervaar- digd zijn, werd door mij geteekend te Voorst ten huize van den heer Wttewaall. Bij a zijn de meergenoemde openingen te zien, waardoor het rupsje zijnen weg naar de aar gevonden heeft. Fig.7 is de rups vergroot en fig. 8 de kop onder nog iets sterker vergrooting. Zoo ik mij wel herinner heeft W. nooit meer dan een vlindertje uitgekregen. De heer Mr. H. W. de Graaf had, toen ik hem meldde dat ik voornemens was de waarneming omtrent Ochsenheimeria nog eens te laten drukken, de goedheid mijne aandacht te vestigen op the Entomological monthly Magazine, Aug. 1866, p. 72, alwaar een kort verslag voorkomt van de vergadering der Ento- mological Society of Londen, op den 2° Julij dezes jaars ge- houden. In dit verslag wordt gezegd dat de heer Stainton aldaar het volgende heeft medegedeeld: «dat hij een’ brief van den heer Millière had ontvangen, meldende dat de rogge-aren bij St. Etienne in Frankrijk geweldig geleden hadden door ver- woestingen aangerigt door eene rups, die hij (Stainton) meende te zijn die van Ochsenheimeria taurella». Waarom Stainton dit meende, wordt niet opgegeven, maar men kan er uit afleiden dat hij met de levenswijze der rups van 0. taurella bekend is. Voor mij bestät er gegen twijfel of her door den heer Milleère bedelde insect is dezelfde soort als de k. wrella van Wettweal; het doet mij des te meer leed dat ik van zijnen eenigen vlinder geene afbeelding heb gemaakt; het ging hier gelijk het meermalen gaat; wanneer men denkt dat eene soort vrij gemeen is, zoo laat men den tijd voorbijgaan en erkent later dat men zich bedrogen heeft, en de geschikte gelegenheid heeft verzuimd. In dit geval was de rups vrij overvloedig, doch de vlinder zeldzaam. Ik voeg hierbij dat Dr. Gallus, op pag. 552—354 van de Stettiner Entomologische Zeitung voor 1865, de metamorphose S.v.V. fec. 1-6 Pyrochroma rubens. 7-9 Ochsenheimeria urella.? 10 Depressaria nervosa. 11 D.ultimella. PL AJW. sculps x a 44 iY ALS IM FSE ied A “ah Se API dune TOR TWEE WAARNEMINGEN. 95 van Ochsenheimeria taurella W. V. mededeelt. Volgens dien waarnemer legt het wijfje in Augustus hare eitjes aan de jonge scheuten der rogge, leeft de jonge rups in den halm, dien zij tot aan den wortel uitknaagt, is dan groen met bruine langs-strepen, verplaatst zich van den eenen halm naar den anderen en herhaalt deze levenswijs na de overwintering. In Mei vindt men haar reeds in de aren; alsdan is zij 8 tot 10 streep (RI.?) lang, dof beenkleurig met donkerder kop; in Junij is zij volwassen en spint zich boven den grond onder bladeren of in het topblad van een halm in een wit spinsel in en verandert daar binnen weinige dagen tot pop. Vier weken later komt de vlin-der te voorschijn. Zou dit dezelfde soort zijn als die van Wettwälte of slaan beide waarnemingen, die niet volkomen overeenstemmen op twee verschillende soorten? Het is bekend dat eene soort, door Engelschen Birdella genoemd, in de halmen van Dactylis glomerata leeft. DE RUPS VAN DEPRESSARIA ULTIMA, STAINTON. Plas tgs 10" en TT In het begin der maand Juli) Il. eenige voorwerpen der (ook mij) reeds lang bekende rups van Depressaria nervosa Haw. vindende, had dit ten gevolge dat mij de, voor zoo ver ik weet, nog onbeschreven rups van Ultimella mede in handen kwam. De rupsen van Nervosa had ik op de bloemen van Phellan- drium aquaticum op eene vrij afgelegen plaats aan de thans nog bestaande veenplassen bij Rotterdam gevonden en daar ik de dieren nog eenigen tijd moest kweeken, zocht ik het voedsel wat meer in de nabijheid der stad te bekomen. Ik vond dan ook in eene bijna drooge sloot digt bij de stad eenige planten, waarop ik weder exemplaren der rups ontdekte. Wetende dat zij, gelijk ook andere Depressariën doen, ter verpopping in de holle stengels der door haar bewoende schermplanten kruipen, kwam ik op het denkbeeld eenigen der plantenstengels af te snijden en te onderzoeken. Reeds in den eersten vond ik twee ingesponnene rupsen van Nervosa, doch te gelijk nog eene andere, mij onbekende, die zich blijkbaar met het binnenste van den stengel voedde, gelijk aan de sporen van afknaging der wanden te zien was. Door deze ontdekking aangspoord, onderzocht ik niet alleen de planten in mijne nabijheid, maar ook al degenen die verder in de sloot groeiden en herhaalde mijnen togt Den volgenden dag. Door ijverig zukonbragt ik ongeveer twintig stuks, meest volwassene rupsen bijeen, die ik eene behoorlijke woonplaats bereidde door de onderste deelen der planten een eind boven den eersten knoop af te snijden en ze met een of wee worteltjes in vochtige aarde in suikerflesschen te pooten. Mijne rupsen deed ik daarop in het opene eind der stengels en had het genoegen te zien dat zij zich weldra eenen weg baan-den door het schot dat het onderste lid der stengels afsloot en de gemaakte opening met eenig spinsels weder digtmaakten. Ik zetie nu mijne flesschen op eene koele plaats en liet ze ongeveer 5 weken onaangeroerd. Nach verloop van den genoemden tijd onderzocht ik mijne kwee- kerij en bevond dat de meeste rupsen verpopt waren; enkelen zaten nog onveranderd in een spinsel, terwijl twee of drie, die tot de kleinste exemplaren hadden behoord, nu ongeveer volwas- sen waren en nog aten. Eene daarvan zonderde ik ter beschrijving af. De spinsels en poppen die zich grootendeels in de stengels bevonden onderzoekende, zag ik, niet zonder eenige verrassing, dat zij volkomen op die der inmiddels ook veranderde en zich in afzonderlijke fleschen bevindende rupsen van Depressaria nervosa geleken en slechts iets kleiner waren, zoodat ik daaruit opmaakte dat ook de nieuwe rups de larve eener Depressaria was, aangezien de poppen van dat genus eene groote overeen- komst bezitten, die ze dadelijk doet herkennen. Ik had iets anders ver wacht. De bedelde overeenkomst maakte dat ik nu de poppen der nieuwe soort zorgvuldig verzamelde, op droog zand in eene af- zonderlijke flesch bewaarde en de ter beschrijving op zijde ge- zette rups, n Adat ik haar signalement had ogenomen, op nieuw van voedsel voorzag ten einde ook haar tot verandering te brengen, hetgeen mij inderdaad gelukte. Hoewel ik mij voorstelde duidelijk onderscheid te zullen zien tusschen de vlinders der meuwe rups (welke ik nu vermoedde die van Depr. Yeatiana te zijn) en Depr. nervosa, bewaarde ik toch de van de beschreven rups verkregen pop afzonderlijk, omdat ik de mogelijkheid veronderstelde dat zich in de stengels, welke ik aan mijne nieuwe rupsen had gegeven en die ik naturlik niet had geopend, soms poppen of ingesponnen rupsen van Nervosa hadden bevonden, iets, dat van buiten niet alleen niet te zien is, omdat de rupsen 