A large dictionary English and Dutch. To which is added, a grammar
This is a digital copy of a book that was preserved for generations on library shelves before it was carefully scanned by Google as part of a project to make the world's books discoverable online. It has survived long enough for the copyright to expire and the book to enter the public domain. A public domain book is one that was never subject to copyright or whose legal copyright term has expired. Whether a book is in the public domain may vary country to country. Public domain books are our gateways to the past, representing a wealth of history, culture and knowledge that's often difficult to discover. Marks, notations and other marginalia present in the original volume will appear in this file - a reminder of this book's long journey from the publisher to a library and finally to you. Usage guidelines Google is proud to partner with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to the public and we are merely their custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing this resource, we have taken steps to prevent abuse by commercial parties, including placing technical restrictions on automated querying. We also ask that you: + Make non-commercial use of the files We designed Google Book Search for use by individuals, and we request that you use these files for personal, non-commercial purposes. + Refrain from automated querying Do not send automated queries of any sort to Google's system: If you are conducting research on machine translation, optical character recognition or other areas where access to a large amount of text is helpful, please contact us. We encourage the use of public domain materials for these purposes and may be able to help. + Maintain attribution The Google "watermark" you see on each file is essential for informing people about this project and helping them find additional materials through Google Book Search. Please do not remove it. + Keep it legal Whatever your use, remember that you are responsible for ensuring that what you are doing is legal. Do not assume that just because we believe a book is in the public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other countries. Whether a book is still in copyright varies from country to country, and we can't offer guidance on whether any specific use of any specific book is allowed. Please do not assume that a book's appearance in Google Book Search means it can be used in any manner anywhere in the world. Copyright infringement liability can be quite severe. About Google Book Search Google's mission is to organize the world's information and to make it universally accessible and useful. Google Book Search helps readers discover the world's books while helping authors and publishers reach new audiences. You can search through the full text of this book on the web at|http : //books . google . com/ e0004Q735Y 4 %. ■ From the Library o( Sir Edward Burnett Tylor.knt. D.C.L.. F,R.S.. The first Reader and Professor of Anthropology in the University of Oxford. Presented to the Raddiffe Trustees by Dame Anna Rebecca Tylor, June, 1917. r-r • *• . <^ «, v-r 41 . J 303/^!?3> I. ? .-> ^ /■ V >* y'-' t / •^. / '»*':'5v.:-;:/;;..vian^ A' a L A R G E iDICTIONARY [ENGLISH and DUTCH, ^^^ in two Parts: Wherein each Language is fct foith in its proper foim ; the various fignificatioiis of the Worm being cxaftly noted, and abundance of choice Phrafcs and Proverbs intermixt. To which is added a GRAMMAR, for bock Laaguages. The Firjt Fart. Thi third Edition upon 4 Copy correffed and enlarged with fever aI Words and PhrAjfs bj the Amthor^s awn hand before he djed^ WOORDENBOEK D E R ENGELSCHE en NEDERDUYTSCHE Taalen j Nevens ecne SPAAKKONST dcrzelvcr. DOOR W. S E W E L. Eerfie Deel Dc dcrdcf>nik volgens dcs Aufteurs eigen handfchrift vcrbctert en met ceo groot getal Woordca en Spreckwyzen vermeerdcrt. t' A M S T E R D A M, by J AGO B TtKi B££K ,3ockvcrkoopcr bczyden dc Beun. 1735*. i*^: T ijMtf***f ,{r»iw Ej. AANDENHEERE JOACHIM VAN GENT. VOORNAAM KOOPMAN TE AMSTERDAM. ^ MTN HEER en NEEF, lemand lean met eenigen fchyn van rcden ontkennenj dat de Koophandel de voornaamftc, zo niet de eenige fteun is ■van ons Vaderland , en het middel waar door het is opgeftegea tot die hoogheyt, welke de achting der nabuuren en de verwon- dering der afgelegene Volkeren verdient ; noch is iemand zo onwetcnde aangaaode den tcgenwoordigen tocftand van het zel- ve in het algcmeen , of van deeze bloeiendc Stad in het byzon-* Wer, dat hy niet overtuigd is, dat dczelve Koophandel het Va-i Iderland in ftaat houd , en in het vci-volg zal houden , indicn dc pniddelen daar toe behoorlyk worden aangewcnd. Aan de andere licant is het een onbetwiftbaarc waarheit dat onze Mocdertaal Bchoon miflchien eene der rykfte van alle taalen, die onder de IChridenen gefproken worden, boitcn de Nederlanden mecft on-' Iverftaanbaar is, daar in het tegendeel onze Vaderlandfche han- Ifiel zich byna zo verre uitftrekt , als de bereisbare en bevaarbare hV^aercId. Uit de vergelyking van den ftaat des Koophandels met wien van onze Moedertaalc blykt derhalvea zeer klaar , dat uit ■de wyduirgeftrektheit van het eenc en de enge paalen van het linderc ecn ongemak ontftaat, waar door het dryven van Handel Ijnet Volkeren, die onzer Taale onkundig zyn, ten eene maale 20U onmogelyk gemaakt worden , zo men op geene noodzaake- Jyke hulpmiddelen daar tcgen was feedacht gewecft. Die hulp- mJddelen nu , Myn Heer en Nefp, zyn wel verkhcidenj niaar de Woord-bockcn buy ten twyffel de noodzaakelykftc en nutfte. Zy zyn ftomme Taalkundigen , die , naar de betck?nis van eenig woord in eene andere Taale gevraagt zynde, tcrfVond duidelyk en klaar antvvoorden. Door derzelver behulp wordt het onverftaanbaare klaar , het twyfelachtige zeker , en het onbe- kende op eene gemakkelyke wyze bekend. Maar indien de Woord-boeken in het algcmeen zo noodz-akelyk zyn tpt het ge- bruyk van den Koophandel, zo zyn onder dczelven, die wcl de noodzaaklykfte, wclkc ons opening geeven van eene Taale, die dc Land-taal is van een Volk met het wclke wy meeft te handelen hebben, en dat nevcns ons zyn voornaamfte werk maakt van den Koophandel. Deze zyn buyten twyfel de Engelfchen, door hun- cc gelegenhcit onz^ Nabuurcn , door hunne gencigtheit onze Vrienden ,, en door hunnen Godsdienft onze Brocders. Ik hcb dan, Myn Heer en Neef, dit beroemde Engel/chc Woord-boek wcderom in het licht gevende veele en gewichtigc rcdencn gehad om het zelve aan U Ed: optedragen , fchoon onzc bloedverwandfchap , gevoegt by de onnoemelyke beleeftheit en vriendfchap my op mccr dan ecnewyze gulhartig betoont, my niet verplichtte tot eene openbaare betuiging van dankbaarheit, weike ik aan zo veel goedheit fchuldig ben. Want zo iemand , U Ed: is zckerlyk in Itaat om aangaande dit werk te oordeelen , het zelve den minkundigen aan te pryzen, en des fchryvers arbeit met goeden gront te verdedigen , daar het behoort. De nette kenniiTe der Engelfche taale, die gy bezit, geeft UEd: datrecht: En men mag met reden geen werk aan iemand opdraagen , dan aan eenen man, die van het zelve kan oordeelen en het, des noods zynde, verdedfgen tegen den lafter of onwetenheit van an- deren. Neem het my dan, Myn Heer en Neef, niet qualyk dat ik deze bladeren met uwen Naam vereere en dit Woord-boek onder uwe befchermingc ftel. Indien myn plicht zulks niet ver- eifcht had, zou uwe taalkennis dat hebben gevordert, en zo deze my my niet had aatigefpoord, myn pHcht zou my den wcg tot U Edr hebben gewezen. Nu doen zy het beide. Het is een geluk voor my, dat zy te famen koomen, in een bloedvriend, voor wel- ken ik zo veel achting heb en wiens viiendicJiap ik zo hoog waardeere, Ontfang dan , Myn H e r k en N e e f , dit tcken van- achtinge en vriendfchap , als een waar onderpand van beide. God geeve UEd: een lang , voorfpoedig en geruft leeven , en Iiy laate U Ed: ne- veus U Ed; welb^iinde Huisvrouwe de vruchtcn van uwen vlyt en arbeid^ uw leeven lang , ongeftoord en onbenyd genieten.. MYN HEER en NEEF, UEd: Zeer Verpltchte en DienftwtUige Dienaar en NEEF, EVERT VISSCHER. VOORREEDE. Yndelyk komt dc f twccde druk van myn lang-vcrwacht Woordcnboek,^ waaraan ik ctlykc jaarcn met vcel mocite gcaibcyd hcb, tc voorfchyn. Met hoe vccle duyzend woorJcn hct verrykt is , en hoc veele fprcekwy- 2cn het mccr bchelft dan de eerfte druk, kan ik cygcntlyk nict zcggcn; doch dit wcl , dat her cerfle Dccl met een zecr groot getal is vermecrdcTd : wyders heb ik danrin , ten dienfle omct Landsliedcn j my menigmaal nict vernocgd met ctlykc Engclfche woordcn fimpclyk te vertaalcn ^ maai' daarby gevoegd zodaa* nige verklaaringen die kcnnis gecvcn van verfcheydenc zaaken en gebruykelykhcdcn in Engdand, gelyk onder andercgcLien kan worden by de woordcn, jidjournment ^ J^^^y^ Parliament^ Pcnny-poji ^ Pillory^ Quakers ^ enz. Bclangcndc hct twcede^daar het Duytfch voor aan ftaat, de byvoegfclcn, wclkeik, gcduurende eenen langen ty^ir onder het ver^ taalen van verfcheydenc Wcrken, verzamcld had, waareo zo menigviildrg, dat ik my genoodzaakt vpnd, het gcheel op nicuws over tc fchryven^ 't wclk my vccl mocijelykcr neeft gevallcn, dan het eerfte oprtcl, doordien dat weynig mecr woordcn behclsde, dan men reeds in andcrc Woordcnboeken voiidt> waar tegen dit cen grooter getal van Nedcr- duytfcbc woorden vcrvat, dan nog ooit, voor 20 vccl my bekcnd is, in ^cncn bondel 2yn vergadcrd gcweeft | van woorden zcg ik : ' want xo men op den ovcrvloed van fpreekwyzen ziet, dan zal het Ncderduyifch cfiiLarynfch Woordenboek van S Hannot het myne ovcrtrcfFcn. Maar wat nut hy 00k geafht hecft dat dit ontrent hct Latyn hcb- bcn mogte, nogtans zou diebcooging ontrent het Engelfch noodcloos zynj anders zoud het my geen grootc mocite zyn gcweeft, dit Bock nog oens zo vcrre le hcbben doen uyt- loopen Doch dewyl het meefte gedecke der woorden^n zodaanig een aardt is, dat die door 't byvocgen van cene fpreekwyzc gccn nader verklaaring ontfiingen , zo heb ik mj daarop voomaamelyk bevlytigd, dat die woorden, welke verfchcydene betekcnifTcn hcb- ben, of die dooreenc fpreekwyzc duydclyker van eenen vrccmdeling konnen vcrftaan wor* den, of 00k die door ^t byvoegcn der Lcdekens van de Engcirche manicre van fpreekcn afwykcn, door voorbeelden opgcheldcrd wierden* En is de f[iaarzaamheyd daar ontrcnc zo weynig van my bctracht , dat ik by fommigc woorden liever te ruym , dan te fchaars heb willen zyn j hebbcndc zeer veele fraaije uytdrukfelen, nooit in cenig ander Woorden- boek myns weetens gezien, en die my van tyd tot tyd voorqnamcn, waar onder ook ccnige van den Ridder Hoofd, elk op zynen oord mgcvoegd. Moogelyk zal de ccne of de anderc Nedcrlander , buytcn ons Holland, dcnken dac reclc byzondax woordcn en benaamingen, hicr tc landc juyft nict gangbaar, ook plaats # # m (t) Zyndc tcgcnwoordig dc derdc drnV De wclke nict allccn door den Aulheurvan allc deCrukfomcn is fcrbcccft, ©aar daar en bovcn van bem icifs met nicer als 3000 Woordca ycrmcerdqt, " " I VOORREEDE. W in dit Werk moften gchad hebbcn % maar van dat vcrftand ben ik nict: want hocwcl het Ncdcrduytfch zich vccl vcrdcr uycftrckt dan Holland, nogtans mccnik^ dat hct Hal- Jandfch allccn het rcchtc Ncdcrduytlch i$ , en dat dc andcre byfpraakcn, die daarvan ^fwykcn, voor gcbreklyk tc houdcn zynj al 20 wel als dc ftraauaal, en hocrcfpraafc^ in Holland gcbruykelyk, niet voor gocd Ncdcrduytfch moogen tc bock gcftcld worden, r Aihocwel het nogtans waar is, dat ten plattc lande cenigc woordcn in \ gcbruyk zyn, [die men nict t'ccnemaal tc vcrwerpcn hecft , gelyk uls Bet-Qvermirgen , {f j GaJleUd^ \3^Vi€dichi^ Waardfckap^ IVeegy Zttt ^ enz. en zulke zyn'er mifTchicn 00k in dc naa- buiirige LanJfchappen, zh ylmmetaken ^ Byhndet ^ bandbavc ^ bauwe ^ h^/p^ ^ hoos^ love fate ^ J onkuyf {in ilcdc vm dienjlmejd pf zyn Zccuws)^ Maarte^ Onfkyden^ ont- ^innen ^ Spinnejuager ^ let ft ^ en ;inderc, die daaroni 00k plaats in dit Wcrk gckrccgen ijcbbcn. Maar des niet tcgcnltaandc blyft \xti Hollandfch het beflc Ncdcrdujtfch, en Kinen hecft rcden om zich tc vcrwondcrcn, hoe het Vlaamfch woord hkk in dc Ne- dcrduytfchc Ovcrzcttingc van ecn Wcrk , dat in al!c mans hanJcn moft komcn , en . onder 't opzigt van keurigc kcnncrs m \ licht quam , de plaats van haktc hecft konnen linnecmen. V Het is ook nict ongewoon in andcre Landen , allccn aan zckcr gcdceltc dcrzcU cr dc Hbcfte fpraak toe tc fchryvcn* Hoc vcnc ftrckt zich Duytfchland nict uyt! en cvcnwcl I Vcct men dat het belle Hoogduytfch binncn den Krcyts van Saxcn , en inzondcrhcyd binnen de wallcn dcr ftad Lcypfig, bepnald wordt. In Italic wil men dat het zuyverfte Italiaanfch tc Florence , hoofd-Itad van Toskanc , tc vindcn zy : in Vrankryk hoiidt [men dc taal, die tc Parys, en Blois, en daaiomhcen gcfprookcn wordt , voor't bcftc [franfch : en in Engeland wordt gcoordccld, dat men te Londcn, en daar ontrcnt, het [iictfte Engclfch fprcckt: en zclfs dc Schdttcn, die in hunnc uyif'praak zccr vccl van de [jEngclfche vcrfchcclcn , trachten echtcr in hunnc Schriften zuyvcr Engclfch tc fchry- lycn, gelyk ook dc Engclfchen der afgelegcnc Provincien, in welkc men veele woor- f ^cn gcbruykt, die voor gecn algemecn bngclfch erlxnd, en daarom ook Pmince-words^ pi Prttvincie-woordcn^ gcnocmd wordcn. ' Geenc dcr Ncderdiiyifchc Woordenbocken, die totnogtoc in *r licht zyn gckomcn, [jiebbcn ooit dc Gcflachtcn dcr Naamwoorden aangevvcezcn : dit hecft my bcwoogcn, Itiyc aanmcrkinge van het nut, dat'cr zo wel voor onzc Landsgcnootcn als voor Uyt- l^ecmfchcn ftak in zoJaanig ecn aantooningc, (waaraf de ecrfte fchcts , door dc vlyc rvan den gcleerdcn en taallievcndcn D, van Hoogflraaten y aan *t Staatendom dcr Gclet- tcrdcn gcfchonkcn is), ecns tc ondcrftaan of ik dit nict naar behoorcn zou konnen doeni I te mccr dcwyl het Ncdcrduytfch en Franfch Woordenboek, 't welk by F. Halma ondcr I^Je perfc is, en waaraan ik ook voor ecn gedcelte gearbeyd hcb, insgelyks met aanwy- [•zinge van dc gcflachtcn der Naamwoorden llaat uyt tc komcn j en oat het jammer zou- [ -de zyn , dc Engclfchen , die in hunnc taal van geen gcflacht weetcn, en alle hunnc I.Kaam woordcn als Ncutra gebruykeo, van deezc kennilfe tc misdeclcm Ontrcnt het grootftc gctal dcP Nedcrduytfche Naamwoorden acht ik dat men genoeg- . jiaam buyten twyfcl is-, cvcnwcl zyn'cr vcrfchcydene, die beyde ManncJyk en Frouwelyk I Jconncn gcbruyk t wordcn, zondei* eenige wanluydcndhcyd , gelyk het woord Brand: [.want Din brand blttfjcbm^ fchynt wel gcfprookcn tc zyn^ en nogtans luvdt het vry hard, r a!s men zcgt, Het bays fiaat in den hravd j en my dunkt dat het beter vfoeit , tc zeggen Hfi fibip TvUrdt in de* brand gejloken. Hicrom hcb ik achter dat, en dierGclykc woordcn, ^ykDood^ Tydy enz, ccnc (C ) gcftcld, om daardoor tc bctckcncn dat zy Communis ftneriSj of van bcydcrlcy gedachtc zyn, cnom die rcden ook tweefins, haardat het bed (t) WaarYOor dc WaictUaJm door ecn quaadc uyifpraalc tcgs«i KffitM' VOORREEDE. bcfl luydc, moogcn gebruykr worJcn. Hoc vcrrc myn wcrk in dcctcn opzlgtc met dat van Halma zal ovcreenltcmmcn, ftaat dc tyd l€ ontdckkcn: inmiddels kan ik my zwaar* lyk vcrbccldcn, dat het verfchil in dit ftuk heel grooc zal zyn, Ecnige zcer wcynigc woorden zyn my voorgekomen , die my dccden in twyfel ftaan y en daarom zcttc ik cenc (D.), tot ccn teken van Dubti generis^ daar achtcr. Wat nu vcrder lot de kcnnidc van de gcflachten der Ncderduyrfche Naamwoordcn dienen kan, hcbik door valle Re- gclen, wclke ik allccn aan myne cygene uytvindinge vcrfchuUigd ben^ in myne Spraak- konll, die by dit Wcrk gcvoegd is^ ncvens ccn naaawkeurig Bcricht noopcndc de Uyt* fpraak, inzonderheyd van 't Engelfch, midsgadcrs etlykc aanmerkingcn wegens de Nc- derduytfchc fpellingc, omftandiglyk aangcweczen. Ddch fommigc zuUen het miffchien voor ccn groot verzuym rckcncn, dat ik achtcr allc de woorden niet aangetoond hebbe^ of ze ccn Nome/ty ferhurrij 6i jfdxerlium y enz. zyn. Maar dit Ichccn my toe van weynig belang, om dat zy , die Latyn verftaan, zulks van zclfs wectcn, en de ongcicttcrden geen zonderling nut uyt zodaanig ccne aanwyzin- ge konncn trekkcn. Evcnwcl zal men nog al dikwils achter de woorden gcftdd zten Subft. Ad]. Perb. en jfdv, Naamclyk wannccr ecn Subfta^Krcum cvcnecns gcfchreevcri wordc als ttn y/djedlivum j of wannccr cen Ferbum en ccn Nomeny of ecn jIdjeSfivum en ecn yidi'erbium in lecteren cens zyn: doch dit is maar voor zodaanigen die zich dcs verftaan, Ovcrwyzingen y wclke , hoe vcrdrictig ook y men nogtans in fommige Woorden- boekcn zcer ovcrvlocdig aantrcfc , zal men hicr niet vindcn , dan by woorden die of fchier nict in *t gebruyk zyn, of die op tweederleye wyzc gefpcld, den Lcezcr doca 2ocken na 't gene my 't gcvocgclykft tocfchccn. 'c Kan nier wcl moogelyk weezen , dat ondcr zo vcelc duyzenden van woorden my nict het ecn of 't andcr zoude ontflipt, of ook wcl door den Lctterzctcer overgeflagcit zyn; zulks dat 'er niet nog veel mecr woorden en rprcckwyicn uyt verfchcydenc Schry- vers zouden konncn bygcv^ocgd worden : doch dit zoud een wcrk wcezen van cen eyndcloozc uytgeftrekthcyd s om dat zo wcl dc Engelfche , als onzc Taal y van zulk cen aardt is, dat icder Schryver byna nieuwe woorden kan fmeeden, en Koppclwoor- den vormcn, naar zyncn zin; bchalven nog, dat de Engcllchc Schryvcrs, t'elkcns als zy oordcelen dat het tot krachiiger uytdrukkinge van hunnc mceningc dienen kan, hunne toevlugt tot het Latyn of Gricfch ncemcn, en van dieTaalen zodaanig een woord ontleenen als hen gevak. En hierom is het dat de verrnaarde Dr. Thomas Brown zclf bckent, dat men voortaan wel diende Latyn te leeren, om het EngcUch grondig tc konncn verflaan. Waaruyt dan ligtelyk kan afgenomcn worden , dat die gccn La- tyn vcrftait , nooit tot ccncn volkomcn Verraalcr van het Engelfch zal bcquaam zynj en dat ook tot vcrder uytbrcydinge van dit Bock nog ccn veel grootcr voorraad van woorden zou konncn vcrzameld worden , indien men gcdulds gcnoeg had om zich tc pynigen met eencn verdrictigeii en ongeachten arbcyd, daar niets van belang mc6 tc ycrdienen valt. En waarc het nice geweell cnkelyk de luft en drift om het Gcmcen te dienen, nooit had ik konncn bcfluytcn, myne krachtcn aan dusdaanigcen flaaftch wcrk tc vcrfpillcni dewyl ik den tyd, daar aan tc kofte i^changen, tot mcrkclyk mecr voordecl voor my zelvcn zoud hcbbcn konncn beftccden, Waarby nog komt, dat het my fomtyds niet weynig verdrooten hccft, dat ik my zelvcn niet in alien declc hcb konncn voldocn. Indien 't derhalve quame te gcbcuren, dat ipmand, ondcr zulk een grootc mcnigtc van wooFden, als hicr te voorfchyn komen , crgcns cen ingclloopcn vondt, waar ontrent ik quaalyk ondcrrccht ben , (want hoe mcnigmaal is 't gebeurd , dat zclfi geboorcnc EngcUchcn my geen gcnoegzaamc voldoening wegens 't cen of \ andcr woord of fprcck- * ^ 2 wyzc ^ VO 0 R R E E D E. Wyze hebbcn wcctcn tc gccvcn! ) die hoop ik zal zo befcheyden zyn , dat hy daarom *t ganfchc wcrk nice verachien zal : alhoewcl my iers dicrgelyks ten annzien van den ccr- ilen druk nu en dan is voorgckomcn, van zulkcn, die, om ccn wcynigje Duytfch dac %y gcleerd hadden, kcnnis gcnoeg mcendcn tc hebben om van *t gcheele Boek te kon* ncn oordcelen. Doch 't zy daar mcdc 20 'c wil , de misilagen daar tn nog overgcblccvcn , zyn in deczcn diuk verh'ulpcn. Voorts is 'er geen vlyt noch moeite gefpuaid om alle roisftellingen voor te komcn : maar wy zyn cchtcr mcnlclien 1 en 't is menrcheJyk tc doolen* Des nice tegcnltaandc is hcc bcnfpen vcclcn mcnfchcn zo cygen, als oFzy zclvc 'onfeylbaar waarcn j daar nogtans zcer fchrandere Verftandcn den Dal fomtyds misflaan. Men moct bckenncn dac £. Coles in zyn DiSmmry of Difficult Terms and bard f^'ords alle andcrc Bocken van die naiuur , voor 't zyne uytgckomcn , vcrrc voorbygeftreefd hecft: en hoc gceftig fchimpt hy in zyne Voorrecde op dc misilagcn van anderen! Maar Wat Ncdcrlandcr moct ondcrtufTchen niet lachgcn , wanncer hy in het Woordenboefc van dicn Schryvcr Iccll, FL/lNDRU^ fhndefs^ one great Town ofif^ Fillages within 90 miki i 't wclk in Duytfch is, FLAANDREy iene groote St ad van if4 Ddrpen binnen't iejiek van po mylen Andcre misgrccpen, die niet heel veel betjr zyn, gaa ik voorby. Hieruyt zict men dat het byna onmoogclyk fchynt voor ccnen mcnfche allecn een Woordcnboek te maaken , daar niets bcrifpelyks in tc vindcn zou zyn. Doch hoe vol - komen zodaanig een Werk 00k mogt weczcn , cchtcr moct niemand zich laaccn bedun- ken, dat ingevalle hy, icts vcrraalcndc, op den voorgang daar van doolde, zulks den maakcr van dat Woordenbock zoudc tc wyten zyn. Want hocwcl het wanr is, dat c^n flecht Woordcnboek aan ccnen onbcdrecvencn plompc misilagen kan docn bcgaan, gclyk ik , indien ik wilde , door etiyke voorbccldcn , van zodaanigcn die zich voor gocdc Dvcrzetters uytgaven, zou konncn aantooncn, nogtans zyn*cr gevallen, daar men zich niet altyd aan dc allerey gently kfte bctckeningc dcr woordcn bindcn mag; want hocwtl dceze fpreckwyze, 7o put out of countenance ^ betckent FerHtifeny of icmand van zyn fiuk belpen^ cchtcr is *t my voorgekomcn dat het zich gevoeglyker het vcrtaalen door m::inkelen\ en to Gratify^ 't wclk betckent begunfligen^ behexen of inv^lgeny heb ik by gevallc wel vertaald door Jlreelen -, alzo is ook ReiOncifiafion cy gently k Ferzoening^ en nogtans heb ik het nu en dan vcrtaald door vereeniging: en dus is 't my fomtyds mcc verfcheydenc andere woordcn en fpreckwyzen gcgaan. Hicrom kan niemand een goed Vcrtaaler zyn, *t en zy hy dc fpraakcn in den grond vcrftaande, bcquaam is om op alle omitandigheden tc let ten \ en dan zoud hy evcnwel, door 't ccn oft ander toeval, hicr en daar nog konncn tc kort fchictcn. Nog icts is*cr daar ik den Lcczer van moet verwittigen. Dat ik in dit Woordcnboek, onder de fpreckwyzen, voor het Nederduyilch Cy en U doorgaans het Kngelfch Toa^ gcftrld hcbbc, is mccr gefchicd om anJcrcn wille, dan om dat ik het zo goed keurc: want Gy, zo als \ nu den mccllen tyd by ons gcbruykt wordt, is op *t Engelfch Tbou^ en (J is Tlei% maar dc gcwoontc wil dat het gcbruyk daar van in den gemeenen ommc- gang ccn plompc fpraak zy, zondcr dat men aanmerkt, dat niet allecn dc Engclfchc j^behaal , en dc taal dcr gebcdcn tot God , die woordcn behouden \ maar zelft in Gcdichten, en in Trearl'pclcn, bedicnt men zich nog hcdcndaags daarvan, fchoon'er tot Koningcn en Koiiinginncn gcfprookcn wordt \ ccn klaar bewys dat de woordtjcs Tbon en Tiyee niet als vcrouderdc woordcn moetcn aangcmcrkt worden, zo als fnmraigen ondcr dc Engelfchcn fchynen tc willcn bewecrcn, en gclyk /)/# in 't Hollandfch , ten minftcn in dc ftcdcn, t'ecncmaal veroudcrd, en ccn baftaardwoord geworden is. Voor 't overigc, gclyk ik by den ccrllcn druk van dit Werk bcloofdc van tyd tot tyd acanickcning tc zuUcn houdcii van woordgi en fpreckwyzen die tot vcrmecrdcringe en V o ^ verbcccringe van die Wcrk konden dicncn, zo is myn voomeemen nog cvcncensi en ifc mccn, indien my nog ecnige tyd van lecven overfchiei:, in cen byzonder afJruktd van dit tegcnwoordig Werk , tcr behoorlyker plaatfc , aan te tckcnen wat my als nut en noodig tot dicn cynde voorkomti op 't welk hy, dicn naa myncn daod de toczigt over de Proeven van dit Woordenboek, zo het t'ccnigcr tyd ten derden maale ondcr de perfc komr, mogc tocvcrtrouwd worden, verzochc wordt tc letten, als mede dat'ergecnc misflagcn iniluypcn ontient dc merklettcren, die 't geflacht dcr Naamwcordcnbetcke- nen. Ik zeg dit hicr, om de meer dan gemecnc naauwkeiirigheyd, welke daar roe wordt vcrcyfcht; want zo men hicr ontrent acbteloos is^ wat doet men anders dan het geheelc Werk bederven, en den onkundigen Icaling jammerlyk miskydcn ? Beter was her, dus- daanrge aanwyzingcn gcheel achter tc laaten^ dan in dicn dccle niet ongemeen fcherp toe tc zien: hicrom hcb ik zulken naauwen toczigt op die lettercn gcnomen^ dat zo'er al, onaangezicn a!lc mync vlyt, crgens cen veikecrdc mogt Ikan gcbleevcn zyn, ik my nogtans vry wcl verzekcrd houde, dat dit zeer zclden geichicd zal wcezen. En tot voor- kominge van Drukfooten heb ik allcs gedaan wat in myn vermoogen was^ om die tc mydcni doch hoc zeer men ook daarovcr uyt raag zyn^ het fchynt echter onmoogelyfc dat'cr niet icts vcrkeerd gczct worde, 't welk men anders vvilde gchad hcbben* Geringc loaten, gclyk Cy in plaatfc van e^ of b in plaatfc 6 ^ » in ftcdc van », die fomtyds flaauw in de Proeven uytgedrukt, onvoorkomelyk zyn^ zullen niemand , zo ifc acht, misleyden, en ook maar zeer wcynig in gctal weezci). Tot cen befluyt wenfch ik dat de Iccrlingen der Engelfchc en Nederduytfchc Taalen zovcel genoegcn uyt dit Wcrk nioogen fchcppen, als ik luft gchad heb om hen toe het lecrcn derzelvcr bchtilpzaam tc zyn, (tot welkcn cynde ik ook vcclc zo wel Neder- duytfche als Engclfche woordcn met cen jicceni of klanktckcn hebgemcrkt); en dan zal ik myne moeite en arbeyd niet quaalyk befteed achtcn. Doch al viel het ook nnders uyc^ dit Wcrk zal my niet berouwcn, dewyl ik het met cen goed oogmerk gedaan hebbcj alhoewcl ik my reeds eens verbeeld had, nirnmer het cynde daarvan te zullcn aanfchou^ wen: want nog onlangs^ eer ik dit volfchreef, llondt het gcfchapen, dat ik oogen- fchynlyk nooit dc laatite hand aan dit Wcrk gclegd, of het afgedrukt gezien zoude hcb* ben, tcr oorzaakc van een zeer zwaare krankte waarin ik verviel y die n^y zo ongemcea fel aantallte, dat ik daar door tot byna op den oever der Doods gebragt wicrd, en dc mync zich reeds niet -anders tocleydcn y dan voortaan van myn gezelfchap beroofd te zullcn weezen, Maar wanneer de menfchclylce hoopc bykans vervloogen was, bclicfde het den Alwyzcn God, uyt zyne ondoorgrondelyke barmhartigheyd, my ecnige verlig-* ting tc verlccDcn , en eyndelyk tot hcrllelling myner gezondhcyd te brengcn ^ voor wclkc grooce genade zyn hoogwaerdige naam met dc hoogfte dankbaarhcyd gcloofd en gcprcezen zy. Indien nu icmand zoude meenen tebefpeuren, dat'er ondcr ecnige der laatfte lettercn van *t A. B. C van het tweedc Decl deczes Woordcnboeks hicr en daar nog cen woord moeft bygevocgd gewecft zyn , die gelicvc zulks te verfchoonen ; want zo dra mync krachicn het ecnigcr maate toeUcten , heb ik , uit aanmerkinge van dc brosheyd des menfchelykc lecvens, en de Ichiclyke wilTdvallighcyd van werrcMrche zaaken, dit Wcrk met allc fpocd voortgezet , om'cr af te komcn, Schep ondertuiTchen uw voordccl, Lcc- aer, uyt het gebruyk van dit tegcnwoordig Wcrk > en VaarwcL W, S E w E L. ^ # VER- Iff VERKLAARING D^r lekenen en f^erkortfeh in dit IVoordenhoek gebruykt. 0) Betikent ecn Verouderd df niet algcmeen gcbrtiykelyk woord. {\) Eenboertig, plotnp, dfftraattaalig woord. ;+- Ecn Ondaytfch woord. J Ecn Sprcckwoord df i{)rcckwoordclyk gettfg. I> De verfchcclcnde bctekcnis van ecn woord. M. MascMliftum , ifvm 't Mannelyke gcllacht. F. Exmtnsnum^ ^van*t Vronwclyk gcflacht. N. Neutrum^ 4^ van *t Onzydig gcflacht. C. Communis generis ^ (OTTweefins *t ly Mannelyk <5f Vrouwclyk. D. Dubii generis ^ Sf Twyfclachtig. ^bft. Snbftantivnm^ ^Zelfflandig Naatnwoord. jidj. AdjeSivum^ tSTByvocglyk Naamwoord. Verb. Verbum^ ^Werkwoord. Adv. Adverbium^ ^ By woord. Conj* CpnjnnSio^ ^Vocgwoord. P^rf. frfs. PnrtifipinmpsffivMm^ ^Lydcnd Dcclwoord. An An ENGLISH and LOW-DUTCH DICTIONARY, ABA. AEen. EenLcdckcndat voorNaam-woor- den, die met een Mcdddinkcr beginncn, gevoegd word, als A Man , e^n Mam. To do a thing, Et» tdak v^rricbteft^ sen docn, Ook is \ xelve in verfcheydcnc fprcckwyien gcbray- kclyk, d$ Many a Man , Menig ecn menfch. So much a week ^ Za ^^eel */ wteh* Twice a day , Twctmaal V daags* Once a year, Eenmaal ^sjadrs. So much a man , Zo vtei voor elk menfib. To go a Mrtiting » Uyt jasgcn gaan. To be a bed , Tc hidde z^ff* I am a coming, li kam. He is a doing it, Hy h W ntee dsendc^ \ Is one a clock , '> // /Ar «/»rr, ABA. ABAFT, A^hter aan 't fcbh. ABAI'SANCE, NederbuygiHgy eerbiedigbeyJ. — van Abate. io ABANDON, verlaateH^ afflaan ^ vjegdden. To abandon a friend, Ee?tea vrtnd veriaaUM, To abandon all hope, AlU hoope tpgeeven, l>*To abandon one felf tohis lulls, Zicbaan zyne lufltH Qvergcevem, Abandoned, rerflooten ^ verfchocv^n ^ vcrlaatcff. ^bindoner, Een Verlaanr* an Abindoning-, ^^i^ff^^rr/^**//*^, wegdoening. Abandoning, yerhtatcnde. Mcrk, Lcezer, ecnsvooral, dit medl allcEugelfclie woordcn, uytgaandcin<»^,Naamwoordcn (N^mi- na) en ook Deelwooriicn {Particif>ia) 7,yn. to ABASE, I'^ern/dcrcft ^ vcrootmotdigen* Abafcd, Fcraederd. Ab^fcment, Vw^ ,,. ^AbaflngJ (^'rnidermg. 'Abafing, (Partkip.) V^miderendt. to ABASH, Bt^chaamdmaahn. Abafhiiig, (Par icjp.) B€[iha$mdmaahndf. \ ABA. ABB, ABD. ABE. to ABATE , Afkorten , a^aan , aftteemen , vtrtntM* dcrtn ^ omUrekkeH , Jlecbien ^ verntethcft. To abate the price , Den fry t afjlaan 6iverlaagcm, To abate fomething of his right, lets vam tym rcgf affhaan. The pain begins to abate, ^^0* begint &f $e ncemett. The heat abates , De hetfe weemt e^. ltJ"To abate a Caflle, een Kajleel Jlcchten, To abate a Writ, ccn Gtfcbnft 6£gedtftgverHie»' tigen. To abate an cftate, tick in V beth etns ovtrlee- dentn indrmgem , tot naaderl van dtn recbiem 0fgfffaam, Abated, Afgckort^ Afgejlaj^en^'serminderd* Abatement , Afflag , afiortsng , onthtffing, als- medc, Een^ indringing in ane erfenis^ &m *cr de» recbten erfgenaartt uyt te houden. Abating, Vermindtring^ afflaaning j krenkingi -4f- kortcnde , vermimdtrendt^ ABB. ABBACY, Etne Abdy. ABBESS, eene Ahdis. ABBEY, ecncAUy, t Abbey*lubber , fen Lediggangcr die dik en vet it ah ten Monnsk* ABBOT, een Abt. Abborfhip. een Abdyfchap. \ to ABBRE'VIATF, f^erkorten. Abbreviated, Ferkort, A bbrev tation , Ferkorting. Abbreviator , een Verkorter. Abbreviature, f^erkorifel. to ABBRIDGE, zie Abridge. AED. to ABDICATE, Ferzaaken^ afftaan ^ vertaaten^ onterven. Abdicated, Ftrzaah^ verlaattn. Abdication^ Verzaaking^ aff^and. ontervini, ABDUCTION, tre/voerlng. ^ ABE. ABEARING . Gedra^, To be bound to good a-bcariiig , Tot een goeJ ^ gedtttg ^^1^ a ABE. ABG. ABH. ABI. ABJ. ABL. gedra^r verbonden zvn. ABECEDARIAN, A /B, C-Schollar,rr>f if,B, C'fcholier, Abecedary, Dat tot het A^ B, C htho^rt. ABED cr Abed, Te bed. To ABET, Ophitfc» y aamnoed'tgem ^ aanforrem^ bamddaoMg zsn. Abetted, (hgefoitjl^ aaugemotdigd. Abetting, Ofhitnng^ '-opbitfende ^ aamporrinde. Abettor . een Uphiifer ^Jlookebrand \ alsmede eem Medejtander^ medepUeger ^ medepligiige. to ABGREGATE, Afzonderen^affcheyden. Abgr^ated, Afgezonderd. ABH. to ABHOR , Ferfoe'sjen , ccnen afjcbrik btbbcnyjzem. Abhorred, Firfoeid. Abhorrer. een Ferfoeijer^ An Abhorrer of Women, een Frouwenbaater. Abhdrrence or Abhdrrency yF^wjit^ , ^ryzen , afjcbrik y weerzin^ ABL to ABIDE, IFoonen^blyven^vtrblyvenybiBrdiU <Jf duuren^ nytjiaan^ To abide in fin, /» zonde volbardtn. No body can abide him, Niemand kan by hem ' dunren yNiemandian bem lyden df verdraagen. I will abide bv his judgment, Ik xM V aam zym oordeel verblyven, I can .'t abide it , Ik kan V niet harden. I cannot abide to hear of it, Ik nn^er niet van booren. To abide the firft charge , Den eerfien aamval uytftaan. Abider, een IVooner^ bhver. Abiding, IVoon'mgy verllyvingy verfioeving; woor- nenac^ verblyvende. An abiding place, een Verblyf^ verblyfplaatt^ ABILITY^ Vermoogen^ ntagt^ beqnaambeyd. According to their ability , Naar bun fiaat en vermoogen. He hath no ability , Hy beeft getn beqnMambtyd^ 1^ A Man of ability, een Msm van middclen^ ABhS, zie Abyfs. ABJ. ABJECT, Feragty goring ^fnood^ lafbartig jVer- worpen, Abjea (Subft.) een Verworpeling ^ verfcbooveling, Abieftion , or2ki]t&nQ&JFerachtbeyd ^geringe^ftaat^ Abjcdion of mind, Lafhartightyd^ ABJURATION, Afzmeering. to Abjure, AjT^weeren. Abjured^ Afgezwooren. Abjurcr, een Afzweerder. Abguriiig, Afzweering^ -^Afzweerendt^ ABL. ABL.\TIVE, (een LcttcrkonUigwoord) *if/- ntemer ^ bet a^neemend gcval. ABL. ABN. ABO. ABLE, Bequaanty y»agtig ^ Jterk ^ vermoozendt. None is able to come near him for fkill, JViV- mand komt in vernufi by bem te pas. To be able, Vermoogen^ kennen^ lequaam zyn^ ma^tig zyn. He is not able to pay , Hy is niet magtig te betaaUn^ Ablenefs, ^/> Ability. ABLEGATION, een ITegzending^ ABLUTION, Afwafcbi^. = ^ ABNEGATION, Verhojibening ,* verzaaklng. ABO. ABOARD, Aan-boord. ABODE, yerblyf, woonplaats. ABO'LIbHABLE, Ferbreekehk, vernieti^iaar. to ABOLISH, Uytroijen yoffciifffen ^ verntetigen^^ Abdlifhed, Ajge/cbaft^ my^tgewifcht^ Abdlifhrng, OytroMtjende y ^cbaffende. AbSis^hSfnV yff'^^fi''Z> uytroeijing^vermcfi^ Abdlition, J ^'^^^ A&OMlNhSLt.Ferfoeijelykygrumwelyk, yflyk^ Abdminably , Verfoeijelykerwyze. * To ARO'MlNfCTE^Ferfoeijen.een afgryzenbti^ ben . grnnwen. Abdminated, Ferfietd. Abomination, een Grnmwel ^verfoeijinz ^verfieifeL ABORTION, ten Misvaly miskrdm. Abdrtive, Misdragtig, ontydig. An abdrtive birm, een Misdragt, ABOVE, Boven^omboogj meer als. From above, Fan b$ven. ♦ He is above board , Hy if boven water. K^If he be above ground, Zo by n4g ergens in % keven is.. He had none above hfm in dc^ee of learning,. Daar wot niemand die bem in gtUerdbeyd t& • boven ging^ Above all,. Boven at. Over and above his w^eSy Boven zyn loon. I was there above a month , Ik was daar meer als een maand.. Above what was meet , Meer dan oorbaar was^ Abovcmentioned , Bovengemelt. to ABOUND, Ovcrvloeljen. Abounding, Overvloeijing ^ overvloeijende. ABOUT, Ontrenty random ^ wegens ^ aangaande. He took her about the middel, Hyvattebaarom^ den middel, A long way about, Een verre weg om. About night, Ontrent (dftegens) den avond. K> There are divers opinions about thcfe things^ Daar zyn verfcheydenerleye gevoelens aangaan^ de deeze znak. To go about,. Omgaan^ onderneemen ytracbtem^ onderwinden. To bring ikyovX^Ferricbten^Wj/tvoeren^ doenge^ fibieden. d-To ABR ABS ™>To cry about the flrcets , Langt flt^ust fmroep^n, tf^To be aboui his biiiiacfs , Aait zyn w^k zyn^ zyf* wcrk waam^emcff^ He is long about it, Hy is Vr Uftt; mei Ar^iV, CrI have no motiy about mc, Ik M geen gcid by Far 'about, Vcrte xyt den wegj verr* om^, ABREAST, Bezydfn maikattdir. They went three abrcaft , Zy gingen drie mevcns maikander^ zy gtngen drie in h gel'td. to A ERASE, Aipbrodptn^afjihamfefi. Abrafcd, Afgefchra^i. lABRENUNCIATION, Vcrhogheming. ABRICOCK, etnAbrtkoos. an Abricock-Trec • ecn Abrikoos^hom. to ABRIDGE , l^trhrtcv ^ infrMtm , hefmiijtn , verftceken^. Abridged, Fcrk^rty hgeJfokkiH^ hefmiid. Abridgment, Een vcrkortfel ^ kort begnp> lABROACH, hgeboordom mt te tappen^ I'o fct abroach, Eettgat booren om uyt u $4pptn^ cen vat opfitekcn. Als mcde, Lfiiht oFraym- te nan iets gcven. ABROAD, Buyttny buytcm dettr^im dfhcht^bHy- tens lattds. To c;o abroad , Eem upgmi^ To lie abroad , B uyt cm buys flaapen. , There's a report abroad, daar loopi ecn germh. At home and abroad , BiitHtm en hnytens Umds. to ABROGATE, Affihaffcn. Abrogattng, Afjehaffing^ ^—^ affchaffende. Abrogation, Aijchaffing. ABRUPT, 4/Vf^)tt», haafltg^ ^ Abtnpily^ PUtfelyk^JcbicM. Abruptnefs, limfligheid^ 'onbedMhtzaamkeid^fiiie^ lykbcidy afgcbrokenhcid. ABS ABSCESS, fern Zweer^ zweering^ AbfcelTion , Afivyktng, ^ ABSCISSION ,' Afnyding, * to Abfcond, p'erbergen^ zhhverborg&n^ oft^fihkyt houdcn^ Abfcondfng, Vethetging^ ^^verbergende^ Ablconfiori, t^erhcrging, ABSENCE, Afwcezigheidy ajweezin y afzv». ABSENT , Afweczend. ' ' to ABSE'NT himfelf, Afzyn^ aebterblpen. Abfcntcd, Aihtergebkeven. Abfcnting, Achicrblyvlng^ ...^^achferhkifcnde, to ABSOLVE, Ontflagen ^ vryketmtn.' Abfolvcd, Ontjlageny vrygcfprokcm. Ablblvmg , Ontjlaaning y vryfprecktng , — o»f- flaandc, ABSOLUTE, Folfln^en^ voljhekt^ volknmen^m- afhan^khk , onvcrhmtdtn. An abfoUitcTooI , een voikomen gek, Afl abfolutc power, e^n voiftrehe ntagt. ABS ABU ^ An abfolutc Prince , een o:- \k rarff. AbColutdy J {olJtomenJyk^ , iyk ^ roudttyt, Abfolutcncts , Folftrektheid^ onhepaaidhcid ^ (mver^^ b&ndenbeid^ oaa^hangklykheid. Abfolution, yfyhtnmng^ vryffreeking ^ vergsffenls^ ontjlag. AB'SONANT, OnQverecnkamemdy wanlttydmd* to ABSORB, In/lokken, to ABSTAIN. Zkb onthonden^ fpaanen. To Abftaiil trom wine, Znh vanwyn onthoudcn^ Abftaining, OntkoHSng^ Qnthoudende. ABSTEMIOUS , D% zkh van ^yn mthond , > ber^ntfmitg, to ABSTERGE, Afwiffchcn. ABSTERSION , Afwtjjchmg , zufvi^ix^^^ Abllcrilve, Zuyverendc . afdryvc^X AB'STINENCE, Omhoudmg^ fobtrhtid^ maatigK heid^ onthoudendhetd, A'bftincnt, 0 ' d^fiker. Abiiiiicntly, ABSTORTLU, Uatmropfgcm ABSTRACT, cen Usttr^^jel .aftrekfelyi^erkortfik to ABSTRACT, Uyurekken , afire kkt» ^ ^cbey^ den* AbflraQcd, Afgetrokkcu^ afgefcheidcn. Abllradedly, Op ten afg^fiSeydem wyze. AbftraSing, Aftrekking^^-^^aftrekJiende. Ab(tra£ting from it, Door van aftrekkende ^ ZMt» der dttar ander te bctrekktn. AbQraftion , I 'erkortitt^ , hnrekk In? ABSTRUSE , Ferborgen, geh. ; Abftrufcncls , V'erborgeKheiiT^ bedekthetd , dnyjlcr^ to ABSUME, mgneenien. Abfumed, U*eggtmmen, ABSURD, 0>igcrymd, wanfchtkkehk. Abfnrdiry, OngeryMdheid^ vJanvoegiykiiid% Abfurdly, Ongerymdelyk. i\BUNDANCE, Overvloed, menigte. There is abilndancc of apples, Daar is eengM^. te memgte van appekm He has abundance of books, Hy h&eft eenmentg^ te van bi^eken. There was abiindancc of people, Daar^aszicr veel VittL He took abundance of pains , Hy deed zeer veel moeite\ Abundant, Oven*loedig* Abitndantly , Overifhedigiyk. ABUSE, Misbruyk^ ^-^ ver^ngelyking. The abule of thinj^s , Met misbruyK der dingen. O^To put an abufe Vi'^Ki\oxi^\lemandeenenbobn aandoen^ iemand ver&ngelyken, to ABUSE, Misbrnyken^ mtjhandclen^ qnaalyk be^ j^genen , belcedtgcn , veroNgelyken , fchertdcn, Toabufe one's patience, lemandsgeduldmhbrny^ ken(6(tergen.) A 1 Dou*t 4 ABU. ABY. ACA. ACC Don't abufc her, Beleedsg kaar niet. ACC. ^Acccflbrr, (Subft.) eem himdddM£re. To abufc carnally, yUejchelyk misbruyken Jcben- ' Acceflbrily , I» V v^orb^oMK^ hygeval. den, " A|CCIDENCE , btt b'egimfel di Abilfcd, Mishrttsht^ miftiandeld^ vertmgelyh. He has abufecTme, Hy heeji ms verowgelyh, Abufcr, een JMishruyker ^ m'tshoMitlaar. Abuiing, MsshandeitMg J miskniykin^ ^ qmaade beji^ gettittg, mishoMdelenJe ^ nttsbrMykemde. Abufive, Ofthebocirlyk^ Jcheldachtigy tergcnd. Abuflvc langiiagc, Scbtldvjowrden. AbuJivcly, Uyt miivtrJhand^iQnrecbt , onfatfoemlyk. Abufivenc($^ Onfatfoenlykheid^ onbcleefdbcid. to ABUTT , AanpaalcHj aangrcnzcn. Abuttals , LamdpaaUn , grenzen. Abutting^ AoHgriHzingy -"-^^aangroiXjtndt. ABY ABYSS • etn Afgrond. Abysmal , Grondekos. ACA 5S2Sr^ ) "•«'/'*"«■"• Acadeniift, etn Student. ACADEMY, ten Ho^efcbool. als mede rem Ry fchool, ACC To ACCEX£RATE y verhMoftem. Accelerated, Verbaafiy Acceleration, Verbaafting. A'CCENT, een KUmhtken^ bygabn , fcbrafkcn , tooHy vJowrdUmtk. |>He has not the true accent^/i^ bttftn^g derech- it Mttfpraak niet. to ACCE'NT, een Klankteken Jlellen^ de toonver- beffen. to ACCEPT, OntvaMgen, aanneemen ^ toeftoMy aanz'oarden. i To accq>t of the will for the deed, Dt,wil vaar de daad aanneemen. To accept of kindly. In dank aanneemen. Acc(:ptablc, Aangenaamy aamneemelyk, Acc<5ptablcncfs, Aangenaamheid y bevalUgbeid. Acceptably, Aangenaamiyk. Acceptation, Aanneemingy aanvaarding. i> 'I he Acceptation of a word , De zin <5i mee- ning van een vnwd. Accepted, Aangenomeny aanvaard. Acccptilatkm, Alondelinge quytfcbelding. Accept ion, Ontvangjly ontvanging^ aanneeming, ACCES, Toegang. To have acccs , Toegang bebben. I> The accefs of an ague , De overval van tene kwnrts^ AcciHIlble , Tuegangklyk , genaakbaar y bykamelyk , der lLetterk(mft, A'CCIDENT, ccn Tocval, anaaly aankJeei]}!. By meer Accident, Enkeiyk by geval. Accidental , Toevalltg , gebenrJyk. Accidentally, By gevaL by toeval. ACCLAMATION, Toirocpingy toejnygbing, ACCLI\'1TY , een Scbnyne Jleybe , ifmaardfcbt fcbnvnte, to ACCLrOY, Bejlommeren ylaftig vallen ybezvjoa* ren. zse Cloy. Mv ftomach is'accloyM with it , Myne maag is er dowr bczwaard. to ACCOAST , Landeny te lande komen. Accoafted, Geland. To ACCOMMODATE, yerfcbaffen , geryven^ fcbikken 6f voegcn. To accommodate on's felf to the times , ZUh naar den tydfebikken, Accdmmodated,. Gefcbikty geryfd. gefpraakzaam. :cf ACCESSION, Aanhmfte , oantreeMng , din7^ toegift^ b\ CESSORY, It tigy decLuhtig. ree^ din?^ iocgift^ byvocgfel. ACCESSORY, Ilanddaadig.fcbuidig, mdefUg- 0 - g^telfcbap bunden y verzeJlen. Accdmpanicd, rerz//d^ vergezelfcbapt. Accdmpanying, Vergezclfcbi^pingy vergezei* febaPpende, ACCOTVIPLICE, een Makkery medepligtige. to ACCO'MPLISH , Folvyeren , vervsdlen , W- iooijeny voltrekken. To accomplifh ont*s dcfiTCy lemandsbegeertever^ Vkllen. Accompliihed , Vokooid , oervnld , vohnaakf in zeeden. When the time was accompliihed , Wannecr de tyd vervuld was. Accompli/her , Een vobooijer. Accomplifliing, yohoering^ vohcoijingy vervnllhigy — vohoerende. Accompliftimcnt, Eenvohodj'tngy vervulU^ y vol- maaktheid in zeeden. ACCOMPT, zie Account. ACCORD, Eendragty toeftemnung ^ verdragy ^ vereenkomjf. Of one accord, Eendragtig. Of his own accord , yrywsUtg , van zelfs , myt eygene bewecginge. With one accord , Eendragtiglyk , eenmoedigfyk. to ACCORD, Ozcreenkofnen y zicb underling ver^ draageny eens worden^ Accordance , Ovcrcenkomft. According, r6lgem^ achtervSlgcnde y naar dot. According to appointment, Folgcifs ^Jpraak^ Accordingly, Defgelyks^ overeenkomende y diem^ok- gcns^ acbtcTTolgend. to ACCOST, Gcnaakeny aanfpreeken. AQC0ikMQJ4"eitefpreken^egemakhlyk tejpreeken is. Ac-* ACC, Accofted^ Genmkt, aaxg^fprooken ^ aangeklamPt^ ACCOUNT, RAcning^ rckcnfchap^ verhaal^bt- rtcht. To keep account, Rekening houdeft. To call to an account. 7iV rckenfcbap vorderen. To give an account, k^kenmg do<n^ ten verbad giivcn^ Ttkenfchaf g€ven. To make no account of a thing, Icfsnictachten, Upon what account did he propofe it ? Op wot %'Qct ( of HVt wtlken hoofde ) ftelde by V vmr ? Upon the account of friendfliip, Uyt mztgt vam vrttnt^chap. He did it upon his account, Hy deed bet om zy- ntnt willc. Upon all accounts , h alie deekn. A thing that turns to account, Jefi daar menty- tie rikening Iry vindcn kan, |> To make an account , O'verjlag maaken , ftaa$ tnaaken. He made account to pay nothing at all , Hy maaktcgijfing niet met al te betaalen. To cart up accounts, Op fommeeren, A carter of accounts, een Rekenaar, To niake little account of, If'eymg achten. €^ A man of good account , Een eerlyk em ooh- zienlyk man. Few people of any account will believe it, Wey^ nig iuyden van ecnig aan-^un znlkn '/ gchoven* A man of no account, Em ongeachs man* One of fmall account, Een ferfoon van weynig aanzien* to ACCOUNT, Rjkenen, achten. He mull account it to me, Hy meet ^ermy reke- ning van doen. 1 account it a cheat, Ik bond het zmr bedro^, I know nothing that can account for fucn im- portant and continued fuccefTes but his faga* city ;md condud , Ik weet geen andere reden voor zfilk een amtmcrkekke en geflaJige voor^ fpoed te geven dan zyne ^kloekzinnigbeid en be* ieid. Accduntable, Rekenbaar^ gchouden om tokening te doen^ virantwoordelyk, I won't be accountable lor it, Ik wiPcrniet vw>r in ftaan. Accountant , een Rekenkonjlenaar , rekenmeefter^ rikenaar. Accounted, Gtrekendy gemln^ gebouden. He is accounted a learned man, bywordviforeen geleerd man gehouden. ' • Accounting, Rekening ^ aching^ ^— rihenende , achtende, •» -lo ACCOUTRE, Toernften, offchikken. lAccoutred, Opgcfchikt, Accoutrements, Toeflel^ gercedfchnp^ gem.iad. Accoutring , Toemjling , opfchikkmg , — ^ ioernS' tenJe. ACCRETION, Aanwoj^ aangrpetjing. ACC.ACE.ACH:ACI.ACK.ACO.ACQ, f ' to ACCREW, I Bedraafen. toeneemen. tae^fal" " ACCRUE, r Jen, What good will accrue thereby ? IVat zal dm kunnen baaten ? ivat goeds zal daaruyt VQurt^ komen ? It did accrue to the heir, het viet den erfgena£n$ . tae. to ACCUMULATE, Opboopen^ vcrzamehn. Acciimulated, Opgehoope, Accumulation, UphoQVing, ACCURACY., Netkeia^ naanwkeurigbeid* ACCURATE, Net J naauvjkenrig. Accurately, Netjes^ naauwkeuriglyL Accuratenefs , Naanwkeurigbeid, to ACCURSE, Fervheken, vheken. Accurfed, Fen^hekt, ACCUSATION, Bifcbnldrgtngy aanklmging^be^ t'tchthgj aantygrng, ACCUSATIVE, the Accufative cafe , De aan^ klaager , bet aanklaa^end gevai to ACCUSE, BefcbulJtgen ^ aanklaagen^ beticbten. To accufe one of Theft , lemimd met dieverey bejcbuldigen. Acculed, Befcbuldtgd^ heUcbt. Accuier, een Befcbuldiger ^ aanklaager ^ betkhter, Accufing , Aankiaaging , aankJagte , <— — aankiaa- genat, to ACCUSTOM, Gewennen. Accuflomably, Gcwconlyk ^ gemeenlyk^ doorgaans^ in ^t gemecn. Accuftomarv , Gewaon. Acciiftomed, Gewoon -^ gewend ^ tot iett gefcblkt. ACE. ACE [ at cards. ] V Aas [opde kaart, 1 ACERB, IVrang, ftreng, f/rs. Acerbity, Unm^beid^ ffrengbeid^ forsheid. to ACERVATE, Ophov^en^ opjlapelen. ACHE, Pyn, zic Akc. to ACHIEVE, Bedryven. z'te Atchievc &C. Achievements, Verricbtin^en ^ daadem^ bedryf. ACL ACID, Znnr. Acidity, Znurheid, ACK. to ACKNOWLEDGE, Erkcnnen, bdennen. I acknowlcdjgc that benefit, Ik erken die weldatid. Acknowledged, Bekend , erkcnd, ACO. ACONITE, rroifsworteL ACORN, eenAker, eekel , eykel ACQ. to ACQUAINT , Fcrwittigen , bekendmodken , kennis geven. This is to acquaint you , Dczc dicnt emn tever* mttfgf*'* A3 I will tf ACQ. ACR. ACT. I will acquaint him with it, Ik zal^er hem ken* n'ts van gevcn. Acquaintance, Kcnnis^ vcrhecrmg^ ommegatfg^een bckende. I have little acqujuntancc with him , Ik beb zon- derlinigeen ommegang met hem, fg^ One of my acquaintance, £/» van myne goede bekenden. He is an old acquaintance of mine , Hy is eem \ oude kennis van my. All m^ acauaintances , AlU myne bekenden* Acquainted, Bekend^ vertvrusgt^ bewnft, I fhould have been acauainted vnth it , Men hsd Vr my kennis van bcbooren tegeven. 1^ I am acquainted with him, fk ben wel met htm bekendj ik heb kennis aan hem. Acquainting* Ferwittiging^ verv)ittigende% ACQUESTS, zie AcaSfts. to AUOUIESCE, Zicb te vreedibouden^ ziehge^ ruftftellen^ genoegen fchefpen, ACqyrRABLE, rerkrygbaar. to ACQUIRE, yerkrygen\ winnejt^ verwerven* Acquired, Ferkreegen ^ gewonnen ^ verworven* i> Acquired parts , IVeeienfch^f ^ geleerdheid* Acquirer, eenVerkryger. Acquiring, f^^kryging^ verkrygende* Acguifition, Ferwctvingy vcrkryging^ For the acquifition ot the Dutch, Toi ^erkrygi^g van hetUuytfch. Acquftitive, Verkrygacbtig, KCCyUlS I S^^Verkr^gingen^ verkreegene taaken. to ACQUIT, QuyUH, ontJUan. To acquit himielf well , Zich wel tfuyun^ To acquit himfclf of his prc5mifc , Zyne beUften naakomen . zicb van zyne bclofte qnyten* fCt To acquit himfelf from blame , Zicb van op- ffraai zusveren. Acquitted, Geqneeten^ ontjlagen. Acquittance, Quytfchelding ^ auittanci^ Acquitting, Ontfiaaning^ ontjlag^ entjlaande* ACR» ACRE, Ontrent een half mSrgen lands , wordendc ACT. ACU. ADA. ADD. The hOi of a Play. UBedryfvaneen Tooneeljpel to ACT, Doen^ hedryven^ verrichten^ verbandt^ len, uitvoeren. To ad againft on*s confcience , T'egem zyn gf vjeeten doen„ To ad a Play, een T^oneeOpel vertoonen. To acl warily, f^oorzigtighk te werkgaan. He aded Pyrrhus, hyjpeetde van Pyrrbns. She ads notably, Zyjpeelt wonderfyk wel. Aded, Bedreeven, vemcbt. Adion, eenDaad^ handelifg^ Rechtzaakfievecbt. A noble adion, Een trejfelyke daad. "^ To tnter an adii '^ ' betrekken. a> l^o tnter an adion agamftone> lemand inreeht To loofe his adion, V Recbt verliezen. Adine, Ferricbting^ nytvaeri^gy veriooning^ — — • doende , verrichtende. Adive, kFerkelyk^ gaanw^ werizaamy beezig^ Aa adive Verb , een Bedryvend werkwocrd. Adively, Bebemdtflyk% Adivity, IVerkelykbeid^ gaaun^beid^ bezigheid. Ador^ een Tooneelfpeeler ^ To0neelift. Adrcls, eene TooneelfpeeUler. Adual, IFerkelyky daadelyk. I an Adual fire« een Vlamnund 6ibrandendv«n¥>4 Adually , Met der daad. ' ACTUARY > Dt KUrk cemr KerkeJyke byten* Kant, en i kleyner als'een Hdllandfch Gem^t. ACRIMONY, Scherpbeid^ zerpheid^ bitsbeid. ACROSS, Overdwars^ kruyfelings, ACROSTICK, Een naamgedicbt\ vaerzenwaar^ to AC! U ATE I Doen beweegen. ACU. to ACUMINATE, Scberpmaaken^ wetten. ACUTE, Scberp^ fcherpzinnig^fpitsviwnig^fneedig. An acute diseafe, Een befttge of felle jnaal. Acutely, Schcrpzinniglyk ^ doortrapt* Acutenefs, Scberpzinnigbeid, AD ACTED, Met geweld aangedfeeven ADAGE , een Spreekwoord, ADAIES. als Now Adays, Hedensdaavs. ADAMANT . een Diamait. * Adamdntine, Dtamant-bard^ over bard. «> An adamantine tye, Eem mJosmaakelyke knoop. to ADAPT, Paffen^ beqnaam maaken^ vaegen^ Adapted, GePa/i^^evoegd. Adapting, Aanpnjjing^ '^*oeging^ pajfende. ADD. toedoen% gereekend op 435*60 Engelfche vocten vier*- to ADD, Bydoen^ byvoegen ^ toea ynde ontrent 360 voetcn vierkant- He did add fomthing to it , Hy voegde door nog sets I Added, Bygedaan^ bygevoegd. It hath added much to ipy grief, Het beeft myni droefheid Zecr ver^waard. s\yjo 1 i^^j -c,«^'» ffoam^ceucpf ^ -vaerj^en luaar^ aroejneta zecr verzwaard, van de voorjte letters een naam ofj^reuk bebelzen. to ADDECIM ATE , Tienden neemen. ACT. ' ADDER , een Adder: ACT, een Daad. bedryf, al<; tticde^ een Raadsbe- ADDICE. or Adze, een Kuypers fchaaf 6f diffeh Jlnyt, oflfet van V Parlement. ; to ADDICT on's felf to, Zubergensioebegeevew^ A bold ad , Eenjionte daad, \ overgeven , vervoegeff. The Ads of the Apoftlcs ^ De Ontdelimgrn dtr i Addided , Ovtrgegevem , geneygd. Ap^fteUn^ To ADD. ADE. A1)H. ADJ. To be addiSed to one , lemand totgentegen (df * tot^edaan ) zyn, Addiaihg , Overgteving , hgeeving. ^— zich toe begecvende. Addition T T'oejlaaning van din koop am den meeji- hiedendem, ADDING, Byvotging^toedaenift^. — lyvoegende, ADDITION, Bydoening^ /<>«(/>, fyvoegfel^ am- ioffgfei; OptcHiftg, Additional, Bygevdegd^ vermeerderd. An ;idditionkr import ou wares , Ecn verhoogde btlafling op waarcn. ADDLE, Ondcugcnd^ onnut^ yl, an Addle Egg, eem Ey zondtr haa», Ad«ilc-Iieadcd, Herfinlo'os^ maL to ADDOULCE, FerzoeUn. ADDRESS, Fervoeglngy verzoei, aanjpraaif ver- tQOg\ VtrUogfchrfj} y Bebcndtghcid, To make hxs addreis to one atSut a thing, Zkh Wfgews eene zaak bs ietnand vervoegtn, to ADDRESS, rervoegen^ toeJchiU^tn ^ beftellcn. To addreis hinilelf to one, Zich hy icmmd ver- voegeM , iemaffd aanzoeken. To addrcfs the King , Een Fertopgfcbnfi amdtn Koning Qverlivcrin. Addreffers^ Ingcevtrs van ten verzoek df venoog* fchrtfi, ADE. n>ADELING, Eem Komnp zoon. ADEMPTION, Ofttneemmg^ bcrooving, ADEQUATE, EvenmaaM, to ADEQUATE^ f^^ergelyten ^ evengelybnaaken. to ADHERE, Aanhangen^ amTUeven. 