The lichen book; handbook of the lichens of northeastern United States;
De historische navorsching walgt van opgeblazenheid als van oppervlakkigheid en gaat niet te markt op een boelliuis van alledaagsch heden. ToUens—Da Casta, (I860) biz. 4. Om een groot figuur op het terrein van zijn tijd te meten en te beoordeelen, behoort men geduld, Jobsgeduld te hebben. Velen beginnen eerst regt te leven als ze dood zijn ; het werk dat ze deden was soms een hors d'oeuvre in hunne maat- schappij; ze waren hun tijd vooruit, en wat ze volbragten lieten ze als een zaadkorrel achter, die, langzaam ontkiemend en wassend, eerst tot volkomen vruchtdragenden wasdom groeide in de eeuw van een nageslacht. t. a. p. biz. 5. De mensch, zamengesteld als hij van natuur is uit duizend bestanddeeleu, die wederkeerig hunne ontwikkeling wachten uit duizend aanrakingeu, is hij niet — zij het ook altijd onder de volkomen vrijheid van een zich zelv' bewusten wil en onder de Godsgave van het licht der rede tot keuze van doen en laten — is hij niet voor een deel eene plant in den bodem zijner eeuw, af hankelijk van de saisoenen, geslingerd door hare bewegingen, zijn karakter en kracht ontleenende uit de grond- stoffen en omstandigheden, waarmede hij zich te voeden, of waartegen hij te strijden had? t. a. p. biz. 7. APHORISMEN. 465 Ook zonder sjmpathie kan er waardeering zijn. Ja harte- lijkheid in soinmig opzigt. Aan Doawes Dekker 25 September 1861. Onze praktische tijd is voor alles wat kunst is alles behalve voordeelig, en terwijl tien jaren geleden en vroeger het bezit van een poetische bibliotheek tot de manieren der beschaafde roaatschappij behoorde, blijkt men zich in onze dagen te spenen met de voordragt van Rederijkers, maar overigens zijn geld liever te besteden aan voorwerpen van weelde, behalve boeken. Aan Bogaers 9 September 1862. Ik acht het een niet onpraktischen maatregel ora na verloop van eenigen tijd fondsartikelen in de tweede hand te doen overgaan: de Uitgever kan zich daardoor te vrijer toerusten tot nieuwe ondernemingen, de Auteur zich in de verspreiding van zijn werk herlevende beweging, en de Handel in 't alge- meen kan zich gebaat vinden, zoo na verloop van tijd een boek welligt voor een goedkooper prijs te verkrijgen is dan voor dien, waartoe de oorspronkelijke Uitgever zich verbon- den had. Voorwoord van den Catalogus der fonds veiling 1862. Een handboek raoet goedkoop zijn. Aan Ondemans 20 Jannari 1863. Och, de Natuur heeft veel tongen en talen; raaar zij spreekt liefst tot ons met sympathie voor onze eigene stemming. Den levenslustige wekt ze op tot een blij genieten; den kranke van hart fluistert ze zoo veel weemoed toe. Aan Gebbard 23 Juli 1863. leder onzer heeft zijn leed en hij is de sterkste, die het meeste en zwijgend draagt. t. a. p. Het uitzigt om wat geld te verdienen weegt niet op tegen mijn begeerte om te willen weten en te kuinien verantwoorden wht ik doe. Aan Fred. Muller 21 November 18G3. 466 APUORISMBN. Het verstand heeft aan onze eeuw groote verpligting — arm hart, dat alle illusien een voor een ziet wegvallen en te midden van een onoplosbaar raadsel met daizend lieve vragen in 't ijle staart. Aan Gebbard 10 Jannari 1864. Geen gedachte voor een ieder die zich zelf voelt leven treffender, dan die aan een aanstaanden dood; geen bij tender ironie op onze ijdelheid, dan het geraamte dat eenmaal ons j\ller vorm zal zijn; geen magtiger hefboom voor onze geeste- lijke en zedelijke ontwikkeling, dan de bewustheid dat wij hier gekomen zijn om been te gaan. Die gedachte niei verwijderd van voor onze oogen, maar ze telkens vernieuwd, ook ten overstaan van onze tijdgenooten, met wie wij eene verganke- lijke maar rekenpligtige maatschappij uitmaken. Maar ze ook niet verwrongen tot een schrikbeeld voor onze hersenen. Fransche^ Duitsche en IloUandsche doodetidansen. October 1864. Kennis moge magt zijn — onze broksgewijze keimis is soms ook marteling. Aan (jebbard 12 December 1865. Bij onderschcid van belang in een punt, kan men warme sympathie blijven kweeken voor de overige. Aan het Bestuur der Vereeniginj^ 15 December 1865 Het uitgeven is bij mij waarlijk niet een speculatieve daad ; de zucht om aan onze vaderlandsche literatuur goede, degelijke boeken te geven, weegt bij mij voor 't minst even zwaar. Aan Schotel 21 October 1866. • Vraag geld voor een orthodoxen huichelaar — en ^t stroomt u om Gods wil toe ; vraag het ten behoeve van een kampioen voor de snerpende waarheid ; — 't wordt u om Gods wil botaf geweigerd. Aan Potgieter April 1867. De ondervinding lieeft geleerd, hoe menigeen, die zijn hoofd- zaak van het uitgeven maakt, door een al te gezet vasthouden aan een overgeerfd begrip zich beklagen moest zijn goeden tijd tot verkoop te hebben laten voorbij gaan. Voorwoord van den Catalogus der foiidsveiling 1867. APHORISMEN. 467 Van alle lessen heeft er geene ten opzigte der geschiedenis meer kwaad gesticht, dan het „De mortuis nil nisi bene". De Muxderkring (1868) biz. 4 en 5. Als ik, gelijk heden, op mijn kainer zittend, zoo de bladeren zie afstniven van de boomen, voel ik ook een herfst in mijn gemoed en fluister zoo vaak bij mij zelv' : daar gaat alweer een genot, een illusie, een zorg, een lief heid, weldra zal 't zoo kaal en zoo dor zijn^ en dan de rnst. Aan Gebhard 12 October 1870. De bewustheid te hebben wat gedaan te hebben ten nutte der maatschappij, geen doodeter of geldzamelaar te zijn, inaar, ieder op zijn plaats wat te beteekenen en een souvenir van een welbesteed leven achter te laten — dat is het hoogere begi'ip van 's menschen bestaan. Aan Fred. Muller 20 October 1870. Er was genot, er was weelde in die grasduinerij van bijna vier tientallen jaren geleden. Aan Potgieter 28 Juni 1871. Hierin heeft onze Boekhandel dit op elke handelsrigting voor, dat wij, beroepsgenooteu, hoe ook verspreid, in den regel elkander kennen, en dat niet alleen ons belang^ maar in meer of minder mate ook onze vriendschap zich pleegt te liechten aan hen met wie wij in gedachten telken dag omgaan. Toespraak bij de opening van de algemeene Vergadering van de Vereeniging ter bevordering van de belangen des fioekhandels 14 Augustns 1872. Kunnen wij ons ook al in de verste verte niet meten met een taal en terrein als zooveel grootere rijken om ons heen, toch, voor onze bescheiden wenschen is ons klein land een goed land, t. a. p. Och, dat wij in alle rigtingen van ons leven de zonnezijde trachtten op te zoeken, al verbloemen wij het ons ook niet dat er een schaduwkant bestaat. t. a. p. 468 APHORISMEN. Bij ons, boekverkoopers moet steeds de bewustheid verscherpt worden, dat wij voor een deel de leiders zijn van dat zegen- rijkste, maar te gelijk gevaarlijkste aller werktuigen, de druk- pers, om ons met alle besef van onze verantwoordelijkheid te doen streven naar het nobeJe doel van ons bedrijf : verspreiding van licht, beschaving en veredeling. t. a. p. Hoe bitter slecht zou mij het vak van leeglooperij aanstaan. Aan Fred. Muller 5 Juli 1873. Hoe ouder ik word en hoe het leven al raeer en meer wisselt, des te inniger behoefte gevoel ik itiij iu een klciner kring van vertrouwelijklieid te beperken, maar in dit kringetje dan ook onverholen mij zelf te zijn. Aan Fred. Muller 13 September 1873. Er moet gang in de zaken zijn, er moet belangstelling ge- toond worden, er moeten open oogen zijn, of hier of daar ook wat heel goeds op te duiken vaU, wil een and tijdsclirift zijn plaats en roem handhaven. Aan Harting 24 September 1873. Het is toch alleszins gocd, dat veteranen bij tijds naar den achtergrond wij ken en de taak overgeven aan jeugdiger en frisscher krachten. Toespraak bg de opening van de algemeene Vergadering van de Vereeniging ter bevordering van de belangen des Boekhandels 11 Augustus 1874. Wat niet meer is van onzen tijd, wat belemmert en in den weg staat, wat — hoe nuttig en lofwaardig ook door vroegere toestanden — onhoudbaar is voor onzen tijd en voor onze toekomst, het valle en make plaats voor de toepassing van nieuwer en ruimer begrippen. Gebeure dit evenwel slechts na rijpe overweging, met voorzichtigheid en bezadigdheid ! Niet het persoonlijk belang op den voorgrond gesteld, waar wij geroej)en zijn de algemeene belangen te beoordeelen. Niet den oorlog verklaard aan het oude alleen omdat het oud is, niet APHORISMEN. 469 onvoorwaardelijk het nieuwe gehuldigd uit louter zucht naar verandering en hervoriniiig, t. a. p. Drukfouten zijn een van onze geniepigste kwelgeesteu; ze ziju er eer men 't verraoedt en ze blijven er ondanks het ernstigste verzet. Meent men in goede trouw ze uitgeroeid te hebben in de laatste en nog eens laatste revisie — als daar een blad ligt afgeduukt, pronken zij er in haar kwaadaardige glorie, grijnzend alsof ze ons wilden toesnaanwen: „Ziet ge wel, dat ik er toch sta?" Aan Potgieter 11 November 1874. Het kan niet ontkend worden, dat op het gebied van ons beroep een gelukkige gedaclite, een practische blik, een handige greep en een zorgvuldig berekende samenvoeging, vereenigd met een minkostbaren vorm, vaak een meer winstgevende handelszaak zijn, dan een werk van streng wetenschappelijk of letterkundig gehalte. Aan het Hoofdbestuur der Maatschappy tot Nut van *t Algemeen 31 Mei 1876. Wat leven we toch meestal bekrompen en nuchter, als we ons in bedompte steden o])sluiten, zwoegend en tobbend onder allerlei kleinheden voor broodwinning en maatschappij, terwijl de groote God ons eigenlijk daarbuiten roept en zegt: „Zoek mij liever hier in mijn heiligdom, in de stille natimr, waar ge mij zien kunt en ik tot u spreken kan'\ Aan Fred. MuUer 28 Augustus 1876. De natuur, die bergen en bosschen — ze schudden den eigenlijken mensch weer eens wakker, die anders door de boeken en onder de boeken zoo heel en al bedolven raakt. Eigenlijk leven wij raaar een heel bitter klein beetje in ons lange Ge- sckd/Ysleven ! Aan Gebhard 5 October 1876. Hij, die op een veelzijdig-gewichtige loopbaan mag terug- zien, heeft zijn leven wwrel besteed, hem moet het vaderland dankbaar zijn. Eigen Hoard 1877 biz. 238. Deel II. '^1 470 APHOaiSMEN. Och, dat Holland zoo klein is en ons rijke publiek zoo arm aan sjmpathie voor iets degelijks, dat toch zoo nauw de ge- Bchiedeuis en den roem onzes vaderlands raakt. Aan Fred. MuUer 9 Februari 1878. De bewustheid, dat wij hier, ieder op zijn eigen plaats, een taak te vervullen hebben, het diepe besef van plicht, van ver- antwoordelijkheid^ allereerst tegenover ons zelven, dringt ons met machtigen drang, te doen wat onze hand vindt oin te doen, en al meer en meer leereu wij beseffen, dat het onze zuiver menschelijke roeping en geen verdienste is, als wij al onzen tijd en al onze kracht wijden aan de ontwikkeling van ons zelven en van anderen. Een aangenaam bezoek. Ook vimchthaarf (1879) biz. 10. Niets verderfelijker, dan een slaafsch naknutselen van een eenzijdige en onbegrepen richting. Elke tijd heeft zijn eigen eischen, zijn eigen geest. Toespraak bij de opening van de teekenschool voor kunstnijvevheid te Haarlem 1879 biz. 10. Wat een heerlijk, en tevens wat een mystiek genot is toch de muziek! Aan Gebhard 25 Mei 1879. Gelijk de wijde zee trotsch was op de wimi)els onzer oorlogs- en handels vloten ; gelijk ons nimmer moede zwaard der zelf- verdediging nog heden ten voorbeeld strekt aan alle natieen, die haar vrijlieid en zelfstandigheid lief hebben als het hoogste ; gelijk onze alles onderneniende koopinanschap de schatten van West en Oost met kwistigen rijkdom uitstortte in onze haven; de wetenschap de kroon droeg aan onze Universiteiten ; onze taal zich haar gloric schiep uit de peimen van een Hoo/f en een Voudcl : onze schilderschool haar ongeevenaarde kunstwer- ken strooide over de wereld, evenzoo spreken onze oude ge- bouwen, onze meubelen, ons snij- en metaalwerk van eene hoogte in kunstzin en werkkracht, waartegenover ons geslacht, helaas, zich maar al te zeer schaamrood te buigen en te ver- ootmoedigen heeft. • Toespraak bij de opening der tentoonstelling van teekenproeven, gehouden te Haarlem 1879 biz. 5. APHORISMEN. 471 leder dag is in zekeren zin aan den anderen gelijk en een verstandig en welgeraoed man heeft geen heilige dagen noodig. Maar toch zijn er van die mijlpalen op onzen weg, die onwil- lekeurig doen tellen en omzien. Aan Gebhard 20 November 1879. Bibliographic is een op zich zelf staaud vak: kennis van boeken in het algemeen, kennis van hunne eigenaardigheden in het bijzonder. Zij bemoeit zich minder met den inhoud, dan wel met de plaats die het boek onder zijns gelijken moet in- nemen, en met den vorm waarin het bestaat. Zij legt zich vooral toe op de geschiedenis van het boek en op al wat daarmede in betrekking staat. Bibliographie gaat eigenJijk buiten alie wetenschap om en is toch eene weten- schap op zich zelve. llaar verdienste is niet gering. Niet elk- een kan maar zoo voetstoots tot eenige hoogt^ daarin geraken. Daar is een vlug oog, lange voorbereiding, oefening, heel veel ervaring en algemeene kennis toe noodig, en bovendien een lust en eene liefde, die nobeler oorsprong hebben dan zucht tot gewin van geld alleen. Frederik Muller 1881 biz. 36. Benijdenswaardig is hij, die door zijn pen de Wetenschap vooruitbrengt, onderwijst en opvoedt, maatschappelijke belan- gen voorstaat, voor de Waarheid strijdt, de Kunst dient. Maar zijn gansche Volk te grijpen in het leven, het door de macht der taal te bezielen voor al wat nobel is en schoon in eigen land, in eigen huis, in eigen hart — Dichter te wezen als Conscience, is Vorst zijn over tijdgenoot en na- geslacht. Conscience album 1881 biz. 59. Leef op, Jong Holland! om u te spiegelen aan het vorste- lijk voorbeeld van uw voorgeslacht ! Zet u mijmerend neer te midden van die raonumenten eener voorbij gegane grootheid. Kunstnijverheids-opleidintj (1883) biz. 19. Een boekverkooper is een man, die, indien hij zijn plaats 31* 472 APHORISMEN. begrijpt, veel moet weten, veel moet werken en op zijn plaats veel wel kan doen. Bouwstoffen Dl. I (188B) biz. XIV. Der weteuschap dienst te doen^ is des nitgevers plicht; zich haar ten believe uit te kieciden, is een maatschappelijkc zonde. Wie of uit zwakheid, of uit ijdellieid, afget.rokken boeken ter perse legt met de bewustheid, dat zij geen genoegzaam debiet kunnen liebben, is meer to bcschuldigen dan to beklagen. t. a. p. Dl. I biz. XVIII. Schatten gelds behooren ook wel waarlijk niet tot de benij- denswaardigste bezitlingen. Wie het leven emstiger opvat en zijn plicliten kent tegenover zich zelven en tegenover de maat- schappij, waarin ieder onzer een verantwoordelijke plaats lieeft, zoeke beter goed dan goud. t. a. p. Dl. I biz. XXVIII. fiecbts- en staatswetenschappen zijn voor den boekhandel steeds een rijke bron geweest. t. a. p. Dl. I biz. 62. Yan oudsher is er wellicht ^een volk geweest, dat in de huiskanier nieer gehecht was aan stichtelijke lectuuv dan onze protestantsclie landgenooten. Het lezen van een bijbelhoofdstuk aan den morgen van elken dag was in elk gezin een gewoonte, die wel wat losser werd dan vroeger, maar toch bij de meesten nog in strenge eer werd geliouden. t. a. p. Dl. I biz. 71. Toen (le spoorwegen kwamen, zou het met het kalm en rustig vervoer van reizigers gedaan zijn ; — toen de photo- graphic verschecu, dreigde dc schilderkunst gevaar te loopen ; — toen de briefport verminderde eu de telegraaf in werking kwam, zou de posterij haar kostbaar beheer niet meer kunnen dra- gen; — toen de maandscliriften en dagbladen vermeerderden, de prijsvermindering van boeken al meer en meer in zwang kwam en, later, de twcedehands-handel kracht kreeg, zou de degelijke boekhandel gaan kwijnen. Niets van dat alles ge- beurde. t. a. p. Dl. I (1887) biz. 466. APHORISMEN. 473 Schrijvers zijii te nabij bekeiul met den strijd van uitgevers, dan dat wij, tegenover de eersten, niet met tiere vrijraoedig- heid zouden durven oj)komen voor de rechten der laatsten, en op die eerbiedigiug aandringen, waar onze vakgenooten zich iets beters en zelfstandigers betoonen dan een werktuig van aut^urs of een werkman ora den broode-alleen. t. a. p. Dl. II (1887) biz. 188. Een handelshuis als dat der van Keulen*s heeft door zijn zeevaartkundige toewijding meer toegebraclit tot de algemeene welvaart en den roera van Nederland, dan menig generaal en diploinaat, wier ademhaling beklenid wordt onder de vracht hunner decoratien. t. a. p. Dl. II biz. 296. leder lezer heeft zijn eigen gading, en de boekliandelaar als handelaar heeft elkeen te bedienen overeenkonistig diens keus en smaak, zonder eigen persoonlijke voorkenr daarbij te laten I gelden. Dat deze meeiiing te verdedigen valt is zonnekhiar; dat zij bestrijders heeft achten wij een zegen. t. a. p. Dl. II biz. 314. ! lemand mag in de wereld eigenlijk nooit klagen, maar moet liet goede loven met dankbaarheid en het minder prettige I drageu met geduld. ' 15 Juli 1887. Bij de vele gepej)erde lektunr, die in de roinantiek aan de orde is en in den regel, helaas, het meeste geld oj)l evert, is het voor ons lezend ])ubliek een weldaad te achten, indien de uitgever zich erop toelegt om den smaak te leiden en te geveu wat goed in plaats van kwaad kan doen. Romans behooren nu eenmaal tot de boeken, waarnaar jongen en ouden in hun velen, soras veel te velen tijd de handen gretig uitstrekken. In veel gezinnen zijn ze dagelijksch brood. En dat dit brood gekruid kan zijn met vergif, dat bewijst het tal van schaamtelooze lektunr, die onverholen uit den vreemde liier wordt binnenge- haald en waarbij de ernst zich de oogen roodschaamt. Maar iA te vaak wordt een roman beschouwd als een onschuldige 474 APHORISMEN. verpoozing, zelfs in het huisgezin van den eerzarnen, deftigen burger. Onschuldig, waar het oog van jongeling en inaagd gaat scliitteren van onreinen gloed? Onschuldig, waar zij in verbeelding heeiigevoerd worden naar toestanden en idealen, waarvoor de werkelijkheid geen plaats heeft? Onschuldig, waar droomen worden opgewekt, die door het nuclit^re leven worden weggeblazen en die ontevredenheid, teleurstelling, bitlerheid, zoo niet nog veel ergers achtcrlaten daar, waar zij gezonde, opwekkende, stalende kracht moesten geven voot de iedereen wachtende praktijk in huis en maatschappij ? Toonecjl en roman kuuHcn niedewerkers zijn aan volksopvoeding in den best^n en ruiiDsten zin — hoe vaak zenden ze verpestende dampen over ons uit, oj)walmende uit den poel van zinnelijkheid enlogen! — Heeft de uitgever ook in dit opzicht geen invloed en ver- antwoordelijkheid ? Bouwstoffen Dl. 11 (1887) biz. 614. De man van studie of van geleerdheid komt bij zijn boek- verkooper om een boek, niet golijk men bij den koopraan om eenig ander voorwerp komt; hij komt om een 6oe/r, om het- geen erin staat, om de wetenschapjjelijke en letterkundige waarde, om zijn inhoud, zijn vorm, zijn hoogen rang onder zijn medeboeken. t. a. p. Dl. 11 biz. 629. Wie zal den invloed berekenen, dien een degelijk, beschaafd, nauwiettend boekverkooper kan hebben op de ontwikkeling zijner stadgenooten, door de bevordering hier, door de opwek- king elders, van wetenschaj), h^tteren, kunst en zedelijken ernst? Wie weet niet uit eigen jeugd of uit later dagen, hoe eenig boek, en het gesprek daarover, indrukken hebben achter- gelaten ingrijpeud in karakter en leven? Wie heeft niet aan de gedrukte letter te danken_, of te wijten, een groot deel van zijn vorming en gehalte_, van zijn beteekenis ten overstaan van de maatschappij en van zich zelven? En hij die ze ons in handen geeft, of ons eraan onttrekt, is een van die machtige krachten, waaruit onze opvoeding, onze leiding, onze arbeid geboren worden. t. a. p. Dl. II biz. 644. APHORISMEN. 475 De boekhandel is als een kracht, waannee rekening dient gehouden te worden onder de invloedeii waarvan ten deele de bewegingeii der tijden uitgaan, en een handel waarin weder- keerig die teekenen zich openbaren. t. a. p, Dl. II biz. 761. De verdienste van een band zit waarlijk niet in het stevig en spoedig in elkaar zetten van een aantal bladen, omsloten door een ietwat opzichtigen omslag. t. a. p. Dl. II biz. 805. Een schoone gedachte in een schoonen vorm wordt dubbel aantrekkelijk ; de reine, fijne geest zoekt een voertuig zijner waardig. Waar de boekhandel zich bewust is in dienst der beschaving te staan, beijvere hij zich tevens, waardige koor- knapen te vormen bij het altaar van het schoone. t. a. p. Dl. II biz. 810. Tijden en personen hebben dit met elkander gemecn, dat men, hun dagelijkschen arbeid half achteloos voorbijgaande, maar hun werk overziende wanneer zij been zijn, soins versteld staat over hetgeen zij voortgebracht liebben. t. a. p. Dl. II biz. 811. Meii heeft het verkondigd : de drukpers is machtiger dan de wil van vorsten, geweldiger dan zwaard en kanon. Zegen en vloek gaan van haar nit over de wereld. Dat liet geschreven sta in ieders geweten. t. a. p. Dl. II biz. 816. Mooi schrijven staat vooral voor jonge dames zoo gekleed. 12 October 1887. 0ns beroep heeft toch nog wel iets te beteekenen, voor hen die iets willen beteekenen. Aan Sijthoff 4 December 1887. Evenals in geeii beschaafd huisgezin woordenboeken mogen ontbreken, even zoo zal de tijd komen, dat ieder voor zijn eigen vak van studie of practijk een bibliographisch handboek als eerste vereischte zal achten. Nog een kunstnijverheid (1888) biz. 1, 476 APHOEISMEN. Zeventien jaar — wat een heerlijke leeftijd ! Tusschen de 17 en 25 liggen de allerbeste jareu, raits iemand zelf het goede, het nobele, maar weet te griji^en en het leelijke t-e laten liggen. 8 April 1891. Maar de mensch moet de beproevingen opnemen gelijk ze hem worden opgelegd en dragen onderworpen, gedwee en eer- biedig. September 1892. Het tijdschrift [Elsevier'^s geillustreerd maand8chrift\ is heel nuttig oin eenigzius op de hoogte te komen van onze hedendaag- sche voornaamste schilders, en ook de illustratien, alle van vader- landsche kunstenaars, verdienen belangstelling. Gij doet wel, dat gij, al is het maar door een enkel maandwerk, op de hoogte wilt blijven van hetgeen er hier op het gebied van literatuur en kunst omgaat . . . Ook is het wel goed dat gij met de Elsevier aan uw buiteiilandsche huisgenooten, al verstaan zij natuurlijk geen woord hollandsch, kunt toonen dat wij hier geen boeren en heidenen zijn; zooals er nog altoos vreeniden zijn die Holland met zulk een oog aanzien. 21 November 1892. Dat „Oost en West" is en blijft toch maar een echt waar vaderlandsch spreek woord. Wij Hollanders zijn meer dan eenig ander volk oprechte huisdieren. En dat is een eigeiischap waar wij niet dankbaar genoeg voor kunnen wezen. Van alle moge- lijke genietingen der wereld zijn die in ons eigeu vertrouwelijk gezin de liefste, de innigste, de heiligste. 21 November 1892. Gelijk archiefstukken voor de staatsgeschiedenis van een volk, zoo is boekenkennis, bibliographie, de grondslag van alle his- torische waardeering op het gebied van geestelijken vooruitgang. Aantcekeningen betveffcnde den Boekhandel 1893 biz. 61. Waar de grooten der aarde het voorbeeld geven, daar plegeu dc kleineren te volgen, kniebuigend voor fatsoenlijkheid. t. a. p. biz. 95. APHORISMEN. 477 Onze volksgeschiedenis hangt met ouze boekeiigescliiedenis allernauwst samen. t. a. p. biz. 105. Cats vertegenwoordigde den hoUandschen mensch op en t'op. Cats greep ziju stof uit de binnenkamers van ous huiselijk leven. Hij was vleesch van ons vleesch, hij was karakter van ons karakter, hij stond niet naast, niet buiten ons, hij was ons zelf. Cats gaf de bewegingen onzer harten zooals zij waren; onze goede en kwade eigenscliai)pen let hij bloot zonder lof of genade; hij hekelde en sprak woorden van vaderlijken raad, beide met geraoedelijke vroornheid. t. a. p. biz. 141. leder leze, rnits het niet onrein of onzedelijk is, wat hem goeddunkt. t. a. p. biz. 152. De boekhandel is niet alleen afhankelijk van schrijvers en lezers; hij is ook onderdanig aan wetten van regeeringswege en aan regelen van zijn eigen hmshouding. Meer dan eenig ander vak heeft hij zich aan die beide laatsten te storen. Want tegenover de maatschappij is zijn koopwaar zegen of vergif, en heeft de staat recht, op dit laatste toe te zien; en in zich zelf kan hij niet leven zonder gemeenschappelijke samenwer- king. Daarom biudt de staat hem aan weitelijke voorschriften, en legt hij zelf zich daarenboven vrijwillig aan onderlinge banden. t. a. p. biz. 340. Martelaars zijn diep en diep te beklagen. Maar hun marte- laarschap kan weldadig zijn voor anderen. t. a. p. biz. 386. Onze ervaring heeft ons geleerd, dat handigheid in het binden van een kerkboek of het vaardig zijn in het zetten van een bladzij druks nog geen bekwaam boekhandelaar, binder of drukker belooft. t. a. p. biz. 474. 478 APHORISMEN. Amsterdam was in waarheid „de liartader*', vanwaar bloed en levenswarmte uitstroomden naar alle leden van het licliaam van onze zeven nederlandsche gewesten. t. a. p. biz. 500. Het is inderdaad opmerkelijk, met hoeveel geweten en kunst- liel'de het vak van boekdrukkerij — en andere nijverlioidsbe- drijven kunnen datzelfde beweren — een tweetal eeuwen ge- leden hier te laude placht uitgeoefend te worden. Bij zooveel gebrekkiger middelcn dan thans, waren toch de voortbrengselen van dien tijd voor ons beschamend degelijk. t. a. p. biz. 514. De firma Enschede heeft nos maar alleen de historic van haar wording. Zij is, na bijna twee houderd jaar, nog altoos bezig haar geschiedenis te maken. Want aan oud worden of verjaren is bij haar nog goen denken. Bij ieder opkomend ge- slacht krijgt zij een nieuwe jeugd ; met elke kwart eeuw legt zij zich breeder en steviger grondslagen. t. a. p. biz. 543. Ilet gaat op het groote arbcidsveld der maatschappij met velerici personen even als met iurichtingen van weldadigheid en beschaving. Er zijn er, waarvoor men (hmi stillen, als van zelf sprekenden eerbied heeft. Zij liaken niet naar lof. Zij ste.llen zich niet op den voorgrond. Zij makeii geen vertoon. Maar men huldigt ze desniett(^min met een natunrlijk ontzag, juist omdat ze, in tegenstelling van andt^rer klinkklank, zoo rustig, zoo statig, zoo nobel werkzaam zijn. t. a. p. biz. 602. Elk jong geslacht heeft zijn eigen lev en te leven en van liet vorige niet anders over te nemen dan wat het gebrniken kan. AVat veroiiderd is moet wegvallen, wat beter is trede in zijn plaats: dat is recht en redelijk. Maar niet alles wat ouder is, is alleen daarom gevonnisd, en niet alles wat nieuw is, is alleen daarom een werk van den vooruitgang. t. a. p. biz. G37. REGISTER. •A.. Aanplakbiljetteii. I, 615. Aanieekenboekje voor 1848. /, 101. Aarde [J)e) en haar volken. 11, 92, 108—116, 367. Aglaja. Tijdschrift voor dafties- handwerken, /, 116 — 124. Alberdingk Thijm (J. A.), I, 96, 113, 199, 235, 356, 377, 378, 382, 603—607, II, 12, 326. Album der NaUmr, /, 209 — 216, II, 263—267, 305— 307, 367. — (ChrisieUjk), I, 71—79. Alley (Aug.), I, 466. Almanak (iieUlusireerde), /, 257. — [Nederland^clie), II, 379—382. Altmann (S.), II, 361. Altorffer (J. C), I, 394. Amersfoordt (J. P.), I)e Haar- lennnernie^s, /, 411. Amorie van der Hoeven Jr. (A. des), I, 44. — (C), I, 389. Aiirooy (A. G. van), II, 37, 82. Aposielen en Profeten. 1^\%{)^ 442. d'Arnaud Gerkens, I, 409. Archiv [Nielerlundlsc/tes) f. Zoologie. II, 278. Arendzen (P. J.), II, 405. Arnold (Th. I. J.), II, 134. Asbjonisen (P. C), Noorsche volksverMlingen. II, 369. Auerbach (B.), Schwarzwald^r Dorfge8chic7tte7i, /, 98, 137. — Nordsletieti en zijn he- woners, /, 137. Aura, Geillustreerd hoek tioor jongehii. II, 311. Aurora. /, 137—146. Aurorahuudeh, /, 143, 144. Azamat Batuk [N. G. Thieblin], Spavje eh de Span jaar den. II, 346. 480 ftKOtSTEtt. Backer (H. G.), Leerhoehje der Aardrijkskunde. /, 173. Bake (R. W. J. C), Be dodr- graving der landevgte van Suez. /, 411. Bakker KorfF (A. H.), I, 185. Bal & Zoon (W.), IT, 361. Balsera (N. C), II, 263. Baumhauer (E. H. von), I, 265. — Voorlezingen over de Ned^rlandsche Nijverheid', /, 410. Beecher Stowe (H.), I, 225. — Be Negerhuf, /, 220—230. — J)e SJavernij, /, 227. — Bred, I, 420. — Vrouioen der Schriff. II y 339—341. Beets (D.), II, 262. — (J. J.), I, 17. — (Nic), I, 94, 575, II, 269, 282. — Paulus in de geiokh- tigsfe oogenhlikken zijns le- vevs. /, 180—183. — Be Kinde.re7i der Zee, /, 572—574. Beijers (J. L.), 11, 406. Beijnen (L. R.), " I, 405, IF, 284. BeHjdenisvrijheid. Een straf- geding in Primsen. /, 231. Benedictus (F.), Haakhoekje. i, 70. Bennink Janssonius (R.), I, 75, II, 184. Bergh (P. A. van den), Be vor- iien en hewindvoerders ran al de staien der wereld. Ily 308. — (S. J. van den), T, 17, 52—57, 75, 126, 139— 146, 153, 204, 227, 252, 266, 325, 420, 445, 464, 525, 567, 574, II, 65, 76, 109, 178. — Edmunds mandoline. /, 65. — Onze Koning 13 Maarf 1848. /, 108. — Ee7i dicJifbundel roor mijn vaderland. /, 108. — 0«^(9 7lfw^(?./,269— 271. Bergsraa (J. J.), I, 589, 597, II, 92. Bems (A. W. C), II, 33—35. Best, Hotelin & Co., I, 186. Bestelhuis van den Neder- landschen Boekhandel. II, 330. BlhliofJieek van hnitenlandsclte klaas'iekeiK /, 277. REGISTER. 4S1 Bibliof'heek^Nafuurhistorische). II, 224, 234—238. Bijdragen lot de gescJiiedeiiis van de7i Nederla7idschen hoekhandel II, 416—418. Bilderdijk (L. W.) I, 390. — (Vrouwe), Dichiwerhe.u. /, 373—375. — (W.) Koffipleefe dicld- werken. 7, 329—395. — (Medaillon-portretten van). I, 395. Blaadjes ( Wetenschappelijke), /, 307. Bladen {JFefsnschappelijke). I, 308—313, //, 85. ' Bladzijden {Tieri) uii de ge- scJiiedenis van Necrlavds roem en grootheid. /, 540 — 551, II, 291. Boekverkoopers-Vereenigiiig L. J. Coster. I, 301. Boele van Heiisbroek (P. A. M.), I, 159, H, tOf), 416,417. Bogaers (A.), I, 22, 23, 415, 485. — Ket metaleu Kruis. /, 418. — j4a?i de verdedigers van Anlwerpens kasfeel. /, 441. — Gpdkhtev. /, 485—487. -- Togt van licemakerk naar Gihralfar, /, 487, 519, //, 344. Bogaers (A.), Jochebed. /, 570—572. — Balladen, /, 570. — \>^\^—l^(S^.Juhelza7tg. II, 37. — GezawJinlijke dlclitwer- ken, II, 269. Bohn(ErveiiP.),I, 11, 15, 24. Bohiiensieg (G. C. W.), Hoe nien ziet met Itef wikros- koop. II, 311. Bojesen(E. Y.\HandboekderBo' meinsc/^e anfiquiieife7i, 7,45. Bombled (K. Y.), I, 455. Borger (E. A.), Nagelafen ge- dichten, 7. 464. Borgesius (T.), I, 265. Bosboom-Toussaint (A.L. G.), I, 557, 563, II, 89—92, 281, 286, 288. — Media-Noche. 7, 187. — Ilisforische Novellen^ I, 436. — haurds keuze, II, 386. Bosquet (J.), I, 274. Boudewijn, — Zie Yliet (J. L. van der). Bouwmeester, T, 129. Brehm (A. E.), LevPM d^r vogeh. II, 132. Bremer (F.), I, 42. — De Dagheraat, 7, il , 42. — Ken Paghoek, 7, 46. — hi DaJarna, 7, 47 — 49. 482 RBOISTER. Bremer (F.), Breeders en zusiers, /, 111. — Be 7iieuwe wereld, /, 252. — Halie i?i zi/jn natuur geschetst, /, 607. — In hel Zuiden en hei Oo%ien xmn Europa, I, 607. Brend'amour, I, 605, II, 360, 362. Break en Smits (De), II, 116— 118. Brief aan den schrijver ran hel siukje: Splitsing der Mdatschappij Tot Nut van 7 Algemeen. /, 156. Brink (A. J. ten), I, 569. — (J. ten), 11,41, 107,285. Bronsveld (A. W.). II, 287, 309. — De roeping d-er Kerk. II, 244. Broos Azn. (H.), I, 72, 75. Brouwers (J. W.)y De bouwwer- ken van P. /. H* Cui/perft. /, 599—607. Buddingh (D.), Natuurlijke aardrijkaheschrijving. /, 80. — Algemeene staiisfiek voor handel en nijverheid. /, 80. — Jaarberigien van alge- ineene sfatistiek voor land- houw enz, /, 80. Buijs(J. T.),T, 306, 308—311, 426, 463, 492, 494—499, II, 85. Buijs (J. T.), De verord^ning op veer- en heurUehepen. /, 231. — De NederlandscIieSfaah- schnU. 7, 410. — De Ctreulaf'iebanken. I, 411. — Het wezen van den eon- sfitutionehn Regeringsvor7n, /, 607. — Het regt van de Tweed-e Kamer, II, 132, 140. Bull (A. J. de), I, 445. — Een heeld der toekomsf. /, 436. — Verspreidegedicktefi. I, 436. — Naar de natuur. /, 485. — Bhmenhuisjes. /, 519. Bulwer Lytton (E.), Mijn Roman. /, 152, 422. Busken Huet (Cd.), I, 144, 179, 231, 239, 311, 313— 320, 398, 490, 495, 499, 518, 532—537, 582—592, II, 22, 50, 51, 53—84, 365. — De Ned'Srl. Giistaaf Adolf Vereeniging. /, 313. — Jacques Sanrin en Theodore Huet. /, 313. — Brieven over den Bijhel. /, 121 — 435, 589. REGISTER. 488 Busken Huet (Cd.), Stichtelijke leciuur. /, 477 — 484. — Onze hede. /, 587. — Ka7i8elredeiie7i. /, 588. — Aa7i J. H, Guuimig. II, 55—62. — Over S. J. V. d. Bergh en W, J, V, Zeggelen, 11, 63—69. Busken Huet (Cd.), Een avond aan H Hof. II, 75—78. — (Mevrouw), I, 490, 592. Bffou. /, 120. C. Calcar (E. van), 1, 233, 437, 608. — Tijd en toekomst. /, 437—440. — Wat Parijs mij te zien gaf\ /, 485. — Uit het leven voor het leven, 11, 345. Calisch (A.), II, 262. — (N. S.), 1, 463, II, 262. — (S. M. N.), l)e ver- woesiing vanParijs.IIy 276. Capelle (H. van), I, 525, II, 293. — Ocerzlgt va?i de be- voegheid eti pUgten van be- siuren en mgezeienen. 11, 293. Carlen (FL), Wie w de Brui- degom? 7, 63. Carpentier Alting (A. S.), Beelden eii ti/pen uit de Chruielijke wereld, 11,369, Cats (J.), i, 207. Cameries parisienites, II, 53. Cendrillo7i. Revue encyclopedique de torn les travaux des dames. 7, 119—121. Cervantes, Bon Quichote. I, 195, 422, 77, 244—251. Chose {La aeule) necessaire. 7, 315. Claudius (M.), Be Wafids- becker bode. 7, 422. Clement (F.), Beroemde too7i' kunsienaars. II, 252 — 253. Cohen Stuart (M.), Zes fnaa7i- den in A7nerika. 11^ 344. CoUot d'Escury (H.), Hollands roe7n i7i Ku7isfen en Weten- schappe7i. I, 450. Congres (Xle Taal- en letter- kundig). II, 243. Cosijn (Mevrouw), II, 293. Costa (A. da), I, 551, If, 309. — (Is. da), I, 22, 23, 94, 102—108,271,329,347— 384, 398, 540, 545. — Alfonsus de Eersie. I, 70. 484 REGISTER. Costa (Is. da), Vrometliem /, 70, 230. — Poezy, /, 105. — Zafigen uit versckeideu leeftijd. /, 105. — Wackier! waiiservan den nacli? /, 106. — " 1648 en 1848. /, 107. — De Hiem des Heeren, /, 108. — Rouw en trouw, /, 133. — ])e Chaos en het liclit, /, 147. — Be Perzen. /, 230. — Politieke poezi/. /, 230. — Brief aan G. Groen van Pr'msterer. /, 245. — IIesperid^7i. /, 272. — Be memch en de dichter jr. BilderdijL /, 380, 485. Costa (Is. da), Overzigt van het leven eji d-e werken van W. Bilderdijh /, 380. — Kerat' en Nieuwjaar- intreezangen, I, 464. — Kofnpleete dichtwerken, /, 530—556. — ])e sla^ hij Niemo- poort, /, 540 — 550. — Israel eti de volken, 11^ 308—310. Costersfeesten te Haarlem. I, 290—298. Craaudijk (J.) en P. A. Schip- perus, Wand^lhigen door Nederland, II, 349—351. Craeyvanger (E.), I, 26. Cremer (J. J.), II, 328. — 7 Revoke va?i H dorp, II, 386. r>. Daalberg (Bruno), I, 207. Dagrou, II, 277. Dante, Divlua Commedia. /, 192, //, 38. — Be Ko?nedie. II, 149—163. Darwin (Ch.), Het ontstaan der soorten. /, 52 k Debating Society (Haarlem- sche). i, 246—250. Dekker (Ed. Douwes), I, 232, 565. Dekker Jr. (P.), I, 96. Delloye, I, 92. Dev enter (J. C. van), I, 192, 311, 485, 524,569,11,85, 254, 341. — (Me vrou w van), II, 3 4 1. Dickens (Ch.), I, 263. — Bonibey ^' Zoon, 7, 83—91. — Zaken met de jirma Dombei/ Sf Zn. I, 87. -- IFerkeii, I, 260—264. r UEGISTEK. 485 Uickeus (Ch.), Marte7i Ckuzz- lewii. /, 580. Domela Nieawenhuis (F. J.), I, 76. jDood {De) en hegrafenia van Z. M. Willem II. /, 134. Dore (G.), II, 152, £45. Dozy (E.), n, 17,19,93,98. Dozy (R.), Be hraelieteu te Mekka. II, 20, 92—101. — Het Islamisme. II ^ 21, 23, 32. Drukfouten. I, 231. Duyl (A.. G. C. van), II, 107. Duyse (Prudens van), I, 295, 390. £. Eeden (F. W. van), II, 313. — (J. A. van), I, 192. Effen (J. van), Urnaf e?i boert uit den Holl. Spectator, /, 207, 464. Egeling (L. J.), II, 106. Ehnle, I, 134. EichstorfF (P. L. F. C. von), I, 567. Ekama (C), Geschiedenis der slad Haarlem II, 132. — Hel beleg van Haarlem door Vrouwe Jacoha. 11^ 132. — Beleg en verdedlging van Haarlem in 1572 eti 1573. //, 291. Elck wat wih. II, 166. Eliot (G.), Adatn Bede, /, 489— 491. Elliot (D. G.), II, 339. Elzeviersnede. I, 161. Engelberts Gerrits (G.), Gedenk- boek der inhuldiging van Z. M, milem II. /, 25. Enklaar (E. C), I, 265. — Hafidboek voor de hou- ders van Rwidvee. /, 461. Enschede (A. J.), II, 258. — hiventaria v. h. Archie f der stad Haarlem. 11, 132, 134—136. — (Joh.), I, 505. Etagere-editie, I, 205 - 208. F. Familiebijbel. I, 596—598. Familieynagaziju. /,320 — 329. Fielding (H.), Tom Jones. I, 567. Fikkert, II, 34. Francken (G.), I, 150. Frijlink (H.), I, 84—87. Fruin (R.), II, 283, 287. 486 REGISTER. Fry (C), Blikhen in het leveu. /, 154. Fuhri (K.), I, 16, 137, 165, 19£, 207, 279. Fulclau (M. de), Uu drame de coeur. II, 137. Fiinke (G. L.), I, 276, 559, 609, II, 194. Gr. Galle (Francisca), II, 327. Gallic (J. H.), Bramatische verfoofiingen in de Neder- landen, 11, 312. Gebhard (J. H.), 27, 143, 169, 288, 469, 499, II, 248, 289, 396, 398, 407. Geel (J.), I, 22, 23, 488. Geibel (E.), Gedichte. //, 315. Gempt (B. te), I, 265. Genestet (P. A. de), I, 496, 509—518. — Leekedichfje7is, /, 5 1 3 — 518. Geologie [De) in Nederland, /, 273. Gerlings Czn. (H.), Verschei- diinheden van Haarlems hodem, /, 607. Geuns (J. van), Kermu of geen kermis in Nederland? II, 257. — (W. A. J. van), I, 266. Godsdiensfen [De voornaamsie), II, 6—33. Goethe's Egmond, I, 192. Goeverneur (J. J. A.), I, 98, III, 148. Goeverneur (J. J. A.), Yer- strooide rijmen. I, 148. Goldsmith (O.), Ds predikani van Wakefield, I, 422. — Wie niet aierk is, moei slim wezen. II, 271. Gorter (S.), I, 376. Goschen (G. J.), De wlsselkoer- sen, II, 92. Goteling Viunis (Anna Maria), I, 50. Gouw (J. ter), II, 232, 311. Goubaud & C°. (Adolphe), I, 119—121. Graaff-Holtrop (Mevr. de), II. 339. Gram (Job.), II, 210. Gravenweert(J* van's), 1, 240 — 244, 567. Greb (F. H.), I, 44. Greenwood (J.), De wonden der maatschapiyij, II, 257. Greive (J. C), II, 361. Grondslagen [De natuurkundige) van den landbouw, /, 266. Guizot (F.), Geschiedeni^ van Fraukrijk. II, 254. Gunning(J.W.),I,265,II,106. REGISTER. 487 Haafner's Reizeti te voet door Ceylon, /, 173, 207. Haar (B. ter), I, 91. — Huibert en Klaarfje. I, 173, 409. Haard {EigeM), 11, 355—367. Hachette & C°., II, 109, 152, 163, 245, 251, 254. Hacke (Mevrouw), II, 221. — van Mijuden (J. C), I, 46, II, 149—163. Hagbolt (J.), I, 395. Halbertsma (T. J .), Ottparlemeii- taire heschoutoingeit over de hervorming onzer gymmasien, //, 383. Hall (C. C. van), Randleidlng tot de ketmis van de vrr- sehilleud^ soorten van loco- motieoen. J, 67 — 69. — (H. C. van), Sprefkwoor- d^n . . . heireffende tandbouw. 11, 292. — ScJtets der natuiir aan het had te Bent helm. //, 21)2. — De natuur en het land- liven, II, 312. — (M. C. van), I, 252. Hamerling (R.) , PoefUcIie Werl-e, II, 38S. Hansen (J. A.), T, 265. Harthoorn (8. £.), Da Evan- gelisclie zending en Oast Java. II, 81. Harthoorn (S. E.), De toestand van het onderwijs in Ned, 0,-1. II, 82. Harting (P.), 1, 210,11,305. Hasebroek (E. J.), I, 41, 149, 154, 218. — Verhalen en scJietsen, /, 218. — (J. P.), I, 39,43,391, 550—555, II, 133, 409. Hassels (L. E. J.), I, 393. Havelaar (M. E.), I, 265. — De vlasbouw in Neder- land. /, 461. Heel (C. J. van), De bankeu van Irejiing in Neder I and. /, 137. Heemskerk (H.), Onze Vader, die in de hemelen zijt, I, 44, 217. — Azn. (J.), Voordragien over den elgendom van voort- hrengselen van den geest. I, 410. — (J. van), I, 207. Heine's WerJce. II, 315, 38S. Heineken (W.), II, 353. Heldring (0. G.), I, 22. Hell an en Latumi, /, 568. Helve tins van den Bergh (P. T.), I, 24, 30-36. i88 llEOISTEll. Helvetius van den Bergh (P. T.), De Nichteiu /, 30—36. — Gesprek over Be Nich- ten. ly 34. — Be Neven. /, 31. — Troza €71 Poezy, /, 230. Her inner ingen. I, 101. Herklots (J. A.), Be Week- dieren van Nederland. /, 275, 473. Hertzveld (E.), I, 445. Hej (G. van der), I, 241. Hilverdink (J.), I, 455. llinlopen (F. C), Be uilvin- ding der hoekdrukkmist. Leer rede. I, 295. llislorie [Natmirlijke] van Nederland, /, 275—277, 470—475, Hoekstra Bzn. (S.), 11, 155. Hoveker (H.), I, 321—325, II, 23—26. Iloeven (J. van der), I, 524, II, 106. — Brieveu over weten en gehoven, I, 476. — Eenige niededeelingen, /, 607, 608. — Ee)f eruisiig woord ter verdediging van het Hooger OnderwiJB, II ^ 144. IJntema (J. W.), I, 61, 155. Ingemann (B. S.), Koning Eric I. Hofdijk (W. J.), I, 71, 466, II, 31. — Ee7i bede voor hetvolk van Nederland. /, 108. — Laatste dag van Heems- keri^H heleg. /, 159. — Uistoriscke landschap- peu. /, 409. — 0?i8 Voorgeslacht. /, 451—460. — Be Khoderordsn in Nederland, /, 580, II, 183. — Alkmaar. Ee?i echo nit 1573. //, 312. Hofstede de Groot (C. ^^Brie- ven over den BijheL /, 427. Hoitsema (Gebrs.), II, 264. Homerus, Was, 7,240—243, 422. — Orfy*#6>:^./,243,521,567. Hopkins (M. A. W.), Over natuurkundige iheorien om- trent de verschijnseleu vafi het leven, /, 524. Houten (S. van), II, 353, 355. Hubrecht (H. P. R.), II, 107, 357. Huet (D. T.), I, 314. Hugenholtz Jr. (P. H.), II, 369. Ilugenpoth tot den Beren- claanw (J. B. van), II, 228. en de Bannelingen. /, 64. In Memoriam. Tafereelen uit REGISTER. 489 Hollandit 80-^. airijd. 280—290. //, Ising (A.), 1, 126, 133, II, 209. Israels (Joz.), \ 398, 554, 572, •J. Jean Paul's GedachUn, /, 567. Jerrold (Douglas), De Kalel- doscooj). /, 252. Jonge (J. C. de), Geschledenis Kaart van den Anna Pauloivna- pokhr. I, 281. Kaiser (F.), II, 107. — (J. W.), I, 26. — (P. J ), II, 224. Kalidasa, CakuniahL /, 568. Kanierhihliotheek. II, 224, 310. Kampen (P. N. vau), II, 175. Kanter (B. Ph. de), I, 227, 268, 420. Karsen (C), I, 455. Kate (Herman ten), II, 289. — (J. J. L. ten), I, 66, 196—200, 445, 567, II, 9, 156, 282, 286. — Maria Magdalen a, 1/66. — Hef'JunijoproerteParijs. /, 108. — Be Durgerdamsche vu- sellers. 7, 131. — In den bloemhof. /, 1 5 1. -- Christ us remunerafor. /, 216. va7i hei Nederlandsche zee- toezen. /, 446 — 450. Jonge (J. K. J. de), I, 446- 449, II, 228. Jorissen (Th,), II, 42, 106, 183. Kate (J. J. L. t€n), Panpoiiticony /, 519. Keer Jr. (P.), I, 265. Kellen Jr. (D. van der), I, 455, 580, II, 182, 226, 227. Kemink (H. 11.), I, 33 1. Kennis en Kunst. II, 164 — 174. Kerbert (J. J.), II, 325. Kerdijk (A.), II, 353. Kern (H.), I, 567, II, 20, 29. Klassieken [Buitenlandsche). /, 189—204, 520, 567. I Kneppelhout, (J.) I, 109. ' Koelman (J. P.), II, 290. Koenen (H. J.), De Chrisfen- zendeling. /, 339. — Voorlezingen over de ge- scltied. d. Nijverheid. /, 410. — De vroegere en latere handelspolitiek, /, 410. — De Nederlandsche boe- r 671 stand, /, 461. 490 REGISTER. Koetsveld (C. E. van), I, 132. Kok (A. S.), I, 192, 521, II, 38. Koopmans van Boekeren (E.), II, 165, 283, 307. Koorders-Boeke (Mevrouw), II, 257. Korn (Mina), Haakboekje, /, 70. Kosmos. Naiuurwetenscha2>pe' lijke blaclen. Ilj 368. Krecke(F. W. C), Het kllffi^aat van Nederland, 1,275^ 473, 569. — Handleidifig tot de kennis der meteorologie. 11^ 183. Kreenen (J. J.), II, 156. Kronijk voor gesckied'enis en wetenschap, 11, 106. — voor d€ positieve weten- schappen, II, 106. — voor de geschledeiiis van onze dagen, 11^ 106. Kruseraan (A. C), Schooljaren. T, 7—12. — Leerling en bediende. I, 12—17. — Vestiging. I, 18. — Debietzaak. 1, 2 1, 58— 60, 405, 415. — Uitgever. I, 21—618, II, 1—394. — Huwelijk. I, 50. — Leesinrichtiug. 1, 5 7, 58. Kruseman (A. C), Boekdnik- ker. I, 159—166, 491, 573, 577- — Lid der Yereeniging. I, 169, 612, 11, 243. — Fondsveiling. I, 174, 403, 573, II, 86, 187, 383. ' — Verhuizing. I, 174. — Lid der Debating- Society. I, 246—250. — Voorzitter der Vereeni- giug. I, 285—289, 468, II, 268, 298—305, 329— 338. — Schuldig aan overtre- ding van Art. 283 W. v. S. I, 283—284. — Geloofsbelijdenis. I, 478-483. — Geloofsbelijdenis als uit- gever. I, 400—402. — Bedankt voor het lid- maatschap der Vereeniging. II, 119—131. — Ter vertaling aange- teekende, niet uitgegeven werken. I, 528—529. — Ontvangen en niet aan- genomen voorstellen van uitgaven. I, 44, 62, 155, 156, 233, 420, 558, 559, 562, II, 41, 102, 222, 223. — Plannen tot associatie. II, 317—321. REGISTER. 491 Kruseman (A. C), Associatie met H. D. Tjeenk Willink. IT, 321—394. — Directeur der Neder- landsche Maatschappij ter bevordering van Nijverheid. L 570, (513. — Voorzitter der Examen- Commissie van de H. B. Scholen. II, 267. — Lid der Commissie van enquete naar den toestand der Landsdrukkerij. If, 313. — Kidder in de orde van de Eikenkroon. 11, 3H4. — Uittreden uit den boek- handel. II, 394—400. — Eerelid der Vereeni- ging. II, 398, 403. — Uitgever in ruste. II, 401—420. — Oprichter van het Mu- seum en de School voor Kunstnijverheid. II, 402. — Overlijden. II, 420. — (Karakterschets van). II, 422—459. — Napoleon. /, 52. — Stellmgen in de Ifaar- lejnsche Debating Socieft/, /, 248. — Necrologie van Jdc. en Joh. Enschede, II, 148, 393. — Vertaler van F. Bre- mer, In Balarna. /, 47, 48. Kruseman (A. C.) Vertaler van M. Korn, Haakhoekje, /, 70. — Bijdragen in Christelijk Album /, 75. — Aan 7 vernier, /, 142. ■ — Toespraak hij de ope- fiing der Teekenschool, /, 178; //, 403. — Het Teekenonderwijs op de lagere school. /, 178, //, 402. — KunHnijverheidsopUi- ding. /, 178, //, 403. — Alleenspraak van Lou- refis Coster, I, 291. — Tolle7i9-Da Costa. /, 538. — Souvetiir aan Spaarn- Hove. /, 617. — Bewerker van De Aardr en haar Volken. II, 109. — FrederikMuller. II, S9S. — Een 100-y. Jubile. II, 393. — Leven van Mart. Nien- wenhuyzen. II, 402. — Een aangenaam bezoek. Ook vruchtbaar? II, 402. — Nog eens Kujistnijoer- held, II, 403. — Wat moeten mijne jon- gens word^.n? II, 403. — Toespraak bij d^ oj)en\ng der Tentoonsielling 492 REGISTER. va7i Uekenproeven, 11^ 403. Kruseman (A. C), Vooruif! Ee7i traciaaije voor jonge wefhlieden, 11^ 403. — Frederik Muller, In mp/moriam. II , 405. — Bouwstoffe7i voor eene geschiedenis van den Neder- landschen BoekhandeL II, 409—413. — Be Fransche wetten op de HoUandscJte drukpers. II, 413. — Aanteekeningen betreffen- d^ den boekhand-el van Noord- Nederland. II, 413—416 Kruseman (A. C), Lezmg over Boode7idfmsen, II, 444. — {Aphori^nie7i verza7neld nit brieven en gescliriften van), II, 460. — (H. D.), I, 5. — (J. A.), I, 26. — (Mevrouw), I, 50, II, 420, 486. — (Mina), II, 297. — vanElten(H.D.),I,455. — en Tjeenk Willink, II, 321—394. Kuenen (Abr.), I, 72, 75, 429. — Be Godsdiensi van Is- rael. II, 32, 101, 213, 255. Laarman (J. H.), I, 145. Lamartine (A. de), Joeelijn. /, 521, 522. La7idbonwbibliothee.k. /, 264. Lang (W.), Be otulste gescJiie- defiis va7i het Christendm/i. II, 92. Langendijk (P.), I, 207. Lannoy (J. C. de), I, 207. Last (C. C. A.), I, 26, 134. Laurillard (E.), I, 509. Le Blansch (C), I, 129. Lee (A. van), I, 118. - Hartelijk woord aau m ijn e. w ed-e- IsraeUeien . /. 38. — Be siemmen der oudste. geloofwaardigste rabbijve7i, over de PijuUm, /, 38. Leesgezelschap (Bibliogra- phisch), I, 26. Lennep (J. van), I, 219. — Tijdkaart x>an d^gesc/iie- denis d^s Vad^rland^. /, 238. Lesturgeon (A. L.), I, 445. Leupe (P. A.), I, 449. Lewes (G. H.), 0/is levejt, I, 525-528. Liebig (J. von), I, 265. Liernur (J. G.), Opwekki7ig lot e.f'n verfttandige fiandhaving vait dp voorregie7f der Eva?ig. kerk, I, 38. REGISTER. 493 Lincle(A.vander),IL259,261. Lindo (M. P.), I, 195, 200, 567, II, 271—273. LioQ Izn.. (J.), 421, 49S. Liotard (J. Th.), Het IIand^.ls- congres U BrnsseL i, 411. Logemau(W.M.), 1, 208—210, 255, 265, 308, 309, 325, 494, II, 106. — Beginselen dsr Werk- ftdgkuude. /, 231. — P hotographiee^i voor de duivenpost, 11^ 9,11. Macaulay (T. B.), Historische en leUerkundige schelsen . /, 5 1 9 . I Mac^ (J.), Geschiedenis van \ i een Jiapje brood, /, 5 9 1 — 593. Madou (J. B.), I, 570. Mafinm ^a7^ heieekenu, II, 261—268. Margadant (J.), II, 109. Maronier (J. H.), Theodoor Parker. II, 369. Mauve (W. C), I, 76, 607. M eesiersiukken van het huiien- landsch tooneeL //, 2 7 1 -2 7 5. Meijboom (L. S. P.), De God^- dienst d-er onde Noormannev , II, 32, 139, 214. — IloofdbegivseJev der vieuw'chrhiel ijke rigiivg. II, 291. Longfellow (H. W.), Evange- line, /, 420, 422. — Gedkhten. /, 567. Loosjes (Adr.), I, 71, 75, 207. — Pzn. (A.), Leiden van Mauri fs ZiJ?islager. 1,207. Lubach (D.), I, 209, 255, 308, 461, II, 107. — Won der en van den Dag. 1, 231. — De hewoners van Neder- land. I, 275, 473, 569. Meijboom (L. S. P.) eu W. Vrolik, Vraagpnnten d^s tijds. I, 411. Meijer-Warnars (P.), I, 413. Mensing (C. M.), I, 90, 137, 223, 226, 261, 580. Merwede (Boudewijn van de) en Koenraad Breedspraak, Jok en ernst. I, 252. Messchert (W.), De gouden hruiloff. I, 112—115. — Nagelaten gedichisn. I, 115. Meurs (P. van), De KenlscJte Kroniek. II, 257—261. Michaelis (G.), I, 45. MidM {Ke7tvondi(f) om, de Cholera ie gmezen. I, 132. Mieling (C. W.), I, 448. 494 REGISTER. Miller (H.), llet getiiigenis der gesfeenten. I, 460. — Het Scheppingsivonder. /, 461. Misdadsn [Merkwaardige) van lyroeger e?i later tijd. /, 45. Moliere, De mensclienhater, 11, 271, 274. — Tariuuf. II, 369, 372. Moll (W.), I, 467. Molster (J. A.), Voorleziugeu over de Neutraliteit, /, 411. Moltzer (H. E.), II, 107. — (M. N. J.), Wat zegt gij van de mod^ryie richting? II, 268. Monnier (Marc), Pom^peji en zijn hewoners. II, 116 — 123. Moorsel (F. H. van), I, 265. Mosselmans (J. W. N.), I, 579. Motlej (J. L.), II, 285. Motley (J. L.), The Rise of the Butch Repullic I, 423. 