Ardea
Het Gekraagde Boodstaartje (Phoenicurus phoenicurus) verkeert in een overgangstoestand tusschen het voortbrengen van één of twee legsels. Er zijn individu eele verschilleu; nl. vogels die slechts één keer broeden; vogels die naast een groot nog een klein legsel prodaceeren en vogels die twee kleine voortbrengen. De groote legsels trekken zieh in ons geheele land op een zeer korte période van slechts 11 dagen terug. De kleine legsels liggen verspreid over een période van ongeveer 70 dagen. In wezen zijn dit dezelfde verschijnselen als bij de geboorten zijn geconstateerd. Men kan spreken van meer of minder geacclimatiseerde Individuen, al naarmate hun verjonging zieh op een bepaalde (gunstige?) période terugtrekt, dan wel zieh meer gelijkmatig verspreidt. In het eerste geval zijn de legsels groot en dus het verjongingsproces heftig; in het tweede geval zijn ze klein en dus het procès meer genivelleerd. De levenskansen worden daardoor grooter. Bekijkt men het verjongingsproces van de versehillende soorten van het geslacht Parus, dan blijken de soort- versehillen daarin geen andere te zijn dan de individueele verschillen. Men kan spreken van meer of minder geacclimatiseerde soorten. En aangezien we bij Individuen zoowel acclimatiseering als decli- matiseering hebben geconstateerd '), staan we voor de vraag of ook in de soorten of acclimatiseering of decKmatiseering bestaat. En hoe die twee richtingen van elkaar te onderscheiden zullen zijn. Nadat spreker enkele vragen en opmerkingen had beantwoord, werd de vergadering door den Voorzitter gesloten, met een hartelijk woord van dank aan den Heer Wolda voor diens in meerdere opzichten zoo belangrijke voordracht en aan den Heer ïhijsse voor diens toelichtingen bij de films, met verzoek aan den Heer Bürdet de erkentelijkheid van alle ter vergadering opgekomen leden te betuigen voor het groote genot, dat de beschouwing der interessante tafreelen uit het Vogelleven hun verschaft heeft. 1) De grafleken, behoorende bij deze studie, verschijnen in het December- nummer van „Genetica". 79 Bockbcsprcking* RoiîERT Lauterborn. Die i'ä um liehe Anordnung der Vogeleier im Nest Mit 15 Abbildungen auf 8 Tafeln. Hofbuehdruckerei August Lauterborn. Ludwigshafen am Rhein, 1923. Welk een veelomvattend studieveld de ornithologie biedt, blijkt weer eens uit het verschijnen van bovengenoemd boekje dat, naar de schrijver in de voorrede meedeelt, een onderwerp behandelt waaraan, voor zoover hem bekend, nog weinig aandacht is geschonken. Hierop maakt de zeer opvallende groepeering van het 4-legsel van Kievieten enz. zeer zeker eene uitzondering. De afbeeldingen, welke de Stellingen van den schrijver moeten aantoonen en verduidelijken, zijn meerendeels ontleend aan Meer- WARTH und Soffel: „Lebensbilder aus der Tierwelt. Vögel". Het waarnemen van vele legsels in de vrije natuur heeft den auteur tot de volgende overtuiging geleid: „Das Gelege in der Nest- mulde auf kleinstmöglichem Räume zusammengeschlossen, ist unab- hängig von der jeweiligen Eizahl symmetrisch zu einer Achse ange- ordnet, die der Längsachse des brütenden Vogels entspricht". Hieruit zou dus naar mijne meening volgen dat de vogel in hoogstens twee standen op het nest kan zitten; legsels met vier straalvormig geplaatste eieren dienen hiervan echter uitgezonderd te worden, daar deze meer dan eene symmetrieas hebben; wel is er sprake van bilaterale Symmetrie als het vierde ei dwars ligt. Volgens den schrijver is de bilaterale Symmetrie het duidelijkst bij groote legsels; het moet gezegd worden dat eenige der afbeeldingen dit treffend aantoonen. Slechts uit één afbeelding blijkt dat de lengteas van den vogel samenvalt met de symmetrieas van het legsei. Om het samenvallen der beide assen aan te toonen is dus noodig het nest met voltallig legsei met- en zonder den broedenden vogel te fotografeeren. Zeer juist merkt de auteur op dat in de nestholte bij groepeering van randeieren om binnen gelegen eieren meer randeieren kunnen plaats vinden, indien zij scheef of zelfsloodrecht volgens hun lengteas 80 worden geplaatst ; dit is mil bij E e n d e n- en M e e r k o e t e n-legsels reeds meermalen opgevallen. Legsels van meer dan tien eieren zijn niet onderzoclit ; in verband hiermede meen ik de aandacht te mögen vestigen op twee foto's van ViJVERBEKG in „Buiten" 1911, beide van nesten met 12 eieren; bij dat van de Meerkoet springt de symmetrieas onmiddellijk in het oog, bij dat van de Wilde Eend is die as met eenigen goeden wil ook wel te vinden. 't Is natuurlijk mogelijk, zooals ook in het besproken werkje wordt opgemerkt, dat de verschrikt van het nest vliegende vogel eenige verschikking van het legsel teweeg brengt. Na bepaalde groepeeringen van de eieren van 2- tot 10-legsels te hebben besproken, gaat de auteur over tot het verklaren van de biologische beteekenis en het ontstaan der Symmetrie. „Eine bilateral-symjnetrische Lagerung der Eier unter dem „bilateral-symmetrisch gebauten Körper des brütenden Vogels ver- „teilt dieselben bequem und gleichhälftig und sichert so auch eine „möglichst gleichförmige Zufuhr der Brutwärme auch nach den „Seiten des Geleges". Dit zal wel niemand tegenspreken. Voorts wordt even aangeroerd het waargenomen feit dat enkele vogels, o.a. de Kluit, zijn eieren gedurende de broedperiode verschikt, doch volgens Lauterborn zou het nog niet vaststaan of hier werkelijk sprake is van verplaatsen of slechts omkeeren der eieren. Zooals terecht wordt opgemerkt zijn verdere waarnemingen ook op dit punt gewenscht. Het ontstaan der Symmetrie is volgens den sch]ijver een logisch gevolg van het leggen van eivormige lichamen in een concaaf vlak, een zuiver mechanisch vaststaande evenwichtstoestand. Als proef wordt aanbevolen een hoed met eivormige lichamen te vullen. Ten slotte wordt nog medegedeeld dat het mogelijk moet zijn längs mathematischen weg te berekenen welke ligging een bepaald aantal eieren in eene nestholte moet aannemen om het kleinst moge- lijke oppervlak in te nemen. Zonder twijfel wekt het werkje op tot verdere waarnemingen en Studie. October 1923. Pellinkhof. 81 T)y. P. Ct. Buekers, Onze Vogels. Tweede druk, met 50 gekleurde platen. Zutphen, W. J. Thieme & Cie, z. j. Het spijt mij te moeten constateeren, dat een vergelijking van den nieuwen, in 1922 of begin 1923') versclienen druk van dit boeiî met den eersten van 1902, niet in het voordeel van de laatste uit- gave uitvalt. Het in 1902 versehenen werk toch, eigenlijk een eenigszins uitgebreide Nederlandsche bewerking van Friderich's „Naturgeschichte der Deutschen Vögel" was een van goede platen voorzien boek, waarin de Hollandsche litteratuur tot en met 1901 degelijk verwerkt was. De beschrijving der vogels, hunne versprei- ding, biologie enz. was in het algemeen in overeenstemming met de Ornithologie van dien tijd. Geenszins geldt dit voor dezen tweeden druk, die vrijwel gelijk gebleven is aan den eersten ; slechts enkele nieuwe gegevens, zoo- als sommige voor ons land nieuwe soorten en nieuwe broedvogels, ziin tusschen den ouden tekst opgenomen. Hierdoor komt het, dat de geciteerde litteratuur voor het allergrootste gedeelte betrekking heeft op het tijdperk voör 1901 ; ja zelfs worden veelal totaal ver- ouderde werken van tusschen 1850 en 1880 genoemd. Hieraan ook is het te wijten, dat van vele zeldzame soorten de waarnemingen gedaan vöör 1901 bijna alle, die van lateren datum slechts spo- radisch vermeld worden. Deze groote onvolledigheid treedt eigenlijk overal aan den dag en wel speciaal bi] die soorten, die vroeger zeldzaam, tegenwoordig algemeen of omgekeerd, vroeger meer ver- breid, thans zeldzaam zijn. Om eenige voorbeelden te noemen: de Groote Lijster is tegenwoordig een algemeene broedvogel; dat de Snor „aan de Maas en bij Kralingen broedend aangetroffen" werd, is al heel lang geleden, dat deze soort veel voorkomt bij de Plassen beoosten de Vecht wordt niet vermeld; Zanglijsters nes- telen niet „zooveel mogelijk in eenzame streken", doch komen tal- rijk midden in alle steden voor; Bergieeuwerikken zijn 's winters overal aan ons strand te vinden, de opgegeven data daarom over- bodig ; van de récente sterke toename van den Grooten Gelen Kwik- staart (als winter- en als broedvogel) wordt niets vermeld; de Kleine Boschduif is niet zeldzaam; de Wespendief is dit thans wel; in de Horstermeer zijn al lang niet meer „vele nesten van de Lepelaar aanwezig"; de Kraanvogels bezoeken het Oosten van ons land op den trek nog steeds in groote scharen; enz. enz. 1) Het voorbericht werd in 1922 gesclireven. 82 Ik heb mij na lezing van den tweeden druk vele malen afge- vraagd, voor wien dit boek eigenlijk bestemd is? Voor den beginner, voor den liefhebber, die van een waargenomen vogel den naam wil weten, is dit werk veel te uitvoerig. Aan de lijst van synonymen in het begin van de beschriiving van iedere soort, aan de beschrij- ving zelf, zal hij weinig hebben. „Field-characters", zoo buitenge- woon goed beschreven in het werkelijk zeer praktische „Practical Handbook of British Birds" zoekt men er tevergeets in. Voor den liefhebber komt het in de eerste plaats op de platen aan. En deze waren juist een sieraad van den eersten druk. Met hoeveel succès heb ik vroeger zelf de platen van dit boek bestu- deerd om den naam van een nog niet waargenomen vogel te vin- den! Zooais uit het voorbericht blijkt, waren echter deze platen niet meer te verkrijgen en daarom bevat dit boek nu een reeks geheel andere platen, die in vele opzichten aan de oude minder- waardig zijn. Wel is de bonding van enkele vogels natuurlijker dan op de platen van den eersten druk (ik noem hier b.v. de af- beeldingen der Futen en Duikers), doch de kleuren zijn lang niet ZOO levendig. Het jeugdkleed of het kleed der wijfjes zijn zoo goed als nergens afgebeeld ! Van de verschillende Eendsoorten, waarvan de wijfjes ZOO moeilijk herkenbaar zijn, vertoonen de platen uitsluitend woerden. Welk een grooten last moet dit den jongen ornitholoog geven. Ook de onderiinge grootte van vele moeilijk uit elkaar te houden soorten is dikwijls op de platen volkomen uit het oog verloren. Zoo is b.v. op plaat 7 de afbeelding van den Boschrietzanger groo- ter dan van den Grooten Karekiet! Behalve talrijke drukfouten in de plaatverklaringen komen hierin ook ernstige fouten en vergis- singen voor. En bovendien klopt op vele plaatsen de tekst niet met de platen. Eenige voorbeelden: Plaat 6, flg. 3 is een Zwartkop, {Sylvia atricapiUa), flg. 5 een Zwartkopgrasmusch. In dit laatste geval schijnt bedoeld te zijn de niet inland sehe Sylvia melanocephala, doch in de plaatverklaringen worden geen wetenschappelijke namen en in den tekst geen nadere uitleg gegeven. Plaat 9, flg. 1 is een Rouwmees, doch dat hieronder Parus luguhris verstaan wordt, blijkt nergens. Op plaat 15 heet flg. 3 een Sneeuwgors (is Mekmocorypha yeltoniensis, de Zwarte Leeuwerik; de Sneeuwgors wordt op plaat 16, flg. 3 gevonden), flg. 4 een Boomleeuwerik (is een Bergleeuwerik), flg. 5 is Melanocorypha calandra^ de Calandra Leeuwerik, doch wordt Grau we Gors genoemd. Deze laatste vindt men echter op plaat 16 83 onder fig. 7 en hier met goed onderschrift. Op plaat 28 is fig. 2 een c^ Sperwer (niet een Slechtvalk), fig. 3 een 9 Sperwer (niet een cf)? fig- 4 een Wespendief (niet een Ç Sperwer). De Slecht- vall^ wordt op plaat 29 onder den naam Smelleken afgebeeld! Vele op de platen afgebeelde vogels worden in den tekst in liet geheel niet genoemd ! Ook den meer gevorderden ornitholoog zal dit boek niet bevallen, in hoofdzaak wel, omdat het zeer onvoldoende bij gewerkt, onvol- ledig is en vol fouten zit. Uit alles blijkt, dat de bewerker niet of zeer weinig kennis heeft genomen van de goede binnen- en buiten- landsche standaardwerken, die in de laatste tien, vijftien jaar zijn versehenen. Hieraan zijn ook de vele onvolledigheden in de be- schrijving der geographische verspreiding der soorten te wiiten. Ook het algemeene deel, dat aan het systematische voorafgaat, is grootendeels geheel gelijk aan dat van den eersten druk. Zelfs germanismen als blinddarm, dundarm, daadzaken zijn blijven staan. In dit deel zijn enkele nieuwe tekstfiguren, echter zonder bron- vermelding, opgenomen. Sommige beweringen, die eigenlljk al in 1902 niet meer houd- baar waren, worden nog steeds vermeid. Zoo wordt op pag. XV als „zeker vastgesteld feit" Gätke's foutieve meening, dat het Rood- gesterde Blauwborstje in één nacht van Afrika naar Helgoland zou vhegen, nog steeds verkondigd ! Het trek-vraagstuk wordt op eenigszins andere wijze behandeld als in de oude uitgave. Toch steunt de bewerker hier nog voor- namelijk op de oude meeningen van Palmen en Gätke. De vele nieuwere waarnemingen van Yon Lucanus, Eagle Clarke of Wei- gold b.v. worden niet genoemd. Slechts de wijze, waarop Thiene- mann werkt (ringonderzoek) wordt vermeid. De trek der Midden- Europeesche Ooievaars via Konstantinopel, het overwinteren van Europeesche Ooievaars en Boerenzwaluwen in Zuid-Afrika, van Hollandsche Groote Sterns in Portugeesch Z. W. Afrika, het voor- komen van Kokmeeuwen in Mexico, feiten, die alle door het moderne ringonderzoek (waarom niet vermeld, dat dit hier te lande ook ge- daan wordt?) bekend geworden zijn, mögen tegenwoordig niet meer onvermeld gelaten worden. Het systematische gedeelte is door het opnemen van een aantal lijsten ter bepaling der orden, families, geslachten en soorten ver- beterd. Ook de beschrijving der soortkenmerken is, evenals in den eei'sten druk, over het algemeen goed. Ik heb reeds gezegd, dat 84 hetgeen over de verschillende soorten gezegd wordt niet volledig is; wat door Snouckaert in 1908 in zijn Avifauna Neerlandica ver- meid wordt, is nog grootendeels ingevoegd, van dat wat hierna be- kend geworden is, zeer weinig. De sedert 1901 nieuw voor onze fauna bekend geworden soorten worden grootendeels kort behandeld. Van de in Nederland waarge- nomen vogels mis ik echter de Witkopgors, de Alpenkauw, Bartra- mia longicauda en de Ivoormeeuw. Saxicola stapazina fungeert nog steeds onder de inlandsche vogels. Zeer vreemd doet het aan onder de Meezen slechts één soort Zwartkopmees aan te treffen. Wei wordt in den tekst gezegd, dat Snouckaert 3 soorten (moot zijn twee soorten en een subspecies) vermeldt, doch hiermede wordt volstaan. De biologische verschillen, die er tusschen beide soorten bestaan, schijnt de bewerker niet te kennen, althans niet de moeite waard te achten te vermelden. Ook is de inheemsche Boorakruiper Certhia hrachydadijla en niet C. familiaris. Ten slotte nog lets over de nomenclatuur. In dit boek wordt het binaire stelsel gevolgd. Mij goed, maar waarom dan wel uit- zonderingen gemaakt voor Blauwborst, Barmsijs, Goudvink, Kwik- staart-soorten, Staartmees, Gharadrius dominicus^ ßonte Strandlooper, enkele Ganzen en niet voor vele anderen? Of worden zulke „ver- scheidenheden", zooals de bewerker hen noemt, alleen vermeld, omdat zij vrij gemakkelijk van de hoofdsoort onderscheiden kun- nen worden? Jammer is het ook, dat in de lijsten van synonymen geen der nieuwere buitenlandsche werken geciteerd wordt. De oudere wer- ken, waarvan dit wel het geval is, zouden daarentegen best gemist kunnen worden. Dat er in dit boek ook goede dingen gevonden worden, spreekt van zelf. Dat weet ieder, die den eersten druk kent. Uit alles echter blijkt, dat deze druk bewerkt is door iemand, die in het geheel niet meer van de algemeene ornithologie en van die van Nederland in het bijzonder op de hoogte is. Een boek als dit had „bij" moeten zijn en dat is het in geenen deele. December 1923. Dr. G. J. van Oordt. 85 Alphabetisch Register van Wetenschappelijke Vogelnamen^ voorkomende in „Ardea", jrg. XII. Acanthis 30. Aegialites 10. aegyptiacus (Chenalopex) 73. Agelaeus 55. Alauda 39. Alaudidae 48. alba (Motacilla) 68. albicilla (Haliaötus) 29. albifrons (Anser) 3. albus (Eudocimus) 57. Alca 31. Alcedo 28. alexandrinus (Aegialites) 10. aluco (Syrnium) 29, 72. americana (Mareca) 1, 70. Anas 9, 70, 80. Anser 3, 26, 30. anser (Anser) 3. Anseriformes 45. Antillarura (Sterna) 58. Aphelocoma 58. apivorus (Pernis) 5. Apus 40. apus (Apus) 40. aquaticus (Calamodus) 7. Aquila 5. arcticus (Colymbus) 2. Ardea 8, 58. argentatus (Larus) 11, 44. arvensis (Alauda) 39. Astur 70. atra (Fulica) 80. atricapilla (Muscicapa atricapilla) 20, 74. atricapilla (Sylvia) 82. aura (Cathartes) 58. auratus (Colaptes) 55. avosetta (Recurvirostra) 80. Aythia 42. B. baltimore (Icterus) 54. Barti'amia 84. bassana (Sula) 3, 39. borealis (Somateria mollissima) 27. boarula (Motacilla) 68. boschas (Anas) 9, 80. Botaurus 3, 49, 70. brachydactyla (Certhia) 84. brachyrhynchus (Anser) 26. Branta 4, 26, 42, 72. C. Calamodus 7. calandra (Melanocorypha) 82. californianus (Sarcorhamphus) 56. canorus (Cuculus) 28, 70. cantiaca (Sterna) 13. Cardinalis 56, 58. cardinalis (Cardinalis) 56, 58. Carduelis 40. carolinensis (Galeoscoptes) 54. Cathartes 58. Cepphus 30. Cerchneis 10. Certhia 84. Certhiidae 48. Ceryle 55. 86 Chavadrius 5, 84. Chenalopex 73. chi-ysaetos (Aquila) 5. Cinclidae 48. Cinclus 20. cinclus subsp. (Cinclus) 20. cinerea (Ardea) 8. Circus 4, 9. ciris (Cyanospiza) 57. Clangula 4. Clivicola 56. Coccothraiistes 30. coccothraustes (Coccotliraustes) 30. coerulea (Ardea) 58. Coiaptes 55. colcljicus (Phasianus) 36. Colinus 58. collaris (Colaeus monedula) 32. Coloeus 15, 32. Colymbus 2, 31, 40. Coracias 72. corax (Coi'vus) 68. cornix (Corvus) 7. corone (Corvus) 7. Corvidae 48. Corvus 7, 68 Crex 5. crex (Crex) 5. Cuculus 28, 70. cyanea (Aphelocoma) 58. Cyanecula 72. cyaneus (Circus) 4. Cyanospiza 57. Cygnus 44. cygnus (Cygnus) 44. Dendrocopus 72. domesticus (Anser) 30. domesticus (Passer) 16, 42, 68. dominicus (Charadrius) 84. Dryocopus 20, 68. Emberiza 68. epops (Upupa) 7, 72. erythrocephalus (Melanerpes) 56. erythrorhynca (Poecilonetta) 43. Eudocinius 57. excubitor (Lanius) 72. falcata (Anas) 70. falcinellus (Plegadis) 3. familiaris (Certhia) 84. ferina (Aythia) 42. flammea (Acanthis flammea) 30. flammea (Strix) 14, 47. flavirostris (Nettion) 43. fluviatilis Sterna) 13. Fringilla 41. Fulica 80. fulicarius (Phalaropus) 6. Fulmarus 32, 72. fulvus (Gyps) 4, 20, 29. fuscescens (Turd us) 54. G. Galeoscoptes 54. Callus 34. Garrulus 15. garrulus (Coracias) 72. gentilis (Astur) 70. gigantea (Leguatia) 25. glacialis (Fulmarus) 32, 72. glandarius (Garrulus) 15. glareola (Totanus) 72. graculus (Phalacrocorax) 3, 72. Grus 41, 68. grus (Grus) 41, 68. grylle (Cepphus) 30. Gyps 4, 20, 29. ' H. Haematopus 10, 29. Haliaetus 29. haliaëtus (Pandion) 72. hieraalis (Clangula) 4. Himantopus 5. himantopus (Himantopus) 5. Hirundo 39. hirundo (Sterna) 40. hortulana (Emberiza) 68. Hydrochelidon 40. hypoleuca (Tringa) 39. hypoleucos (Tringoides) 6, 42. 87 I. Icterus 54. immer (Colymbiis) 2. iuauris (Gallus) 34. ispida (Alcedo) 28. J. Jourdaini (Phalaropus fulicariiis) 27. L. Lanius 72. Larus 6, 11, 12, 44. Leguatia 25. Lestris 72. leucopsis (Branta) 4, 26, 72. leucocyana (Cyanecula suecica) 72. leucorodia (Platalea) 29. leucorrhoa (Oenanthe oenanthe) 39. longicauda (Bartramia) 84. lugubris (Motacilla alba) 20. lugubris (Parus) 82. M. macroura (Zenaidura) 57. major (Parus) 15, 77. Mareca 1, 4, 9, 42, 70. martius (Dryocopus martius) 20, 68. martius (Picus) 72. médius (Dendrocopus) 72. Melanerpes 56. melanocephala (Sylvia) 82. Melanocorypha 82. melodia (Melospiza) 54. Melospiza 54. meruia (Turdus) 14. migratorius (Turdus) 53. Mimus 57. minuta (Sterna) 14. minutus (Larus) 6. monedula (Coloeus) 15, 32. montanus (Passer) 40, 42. montifringilla (Fringilla) 41. morinellus (Charadrius) 5. Motacilla 20, 68. Muscicapa 20, 74. Muscicapidae 48. musicus (Turdus) 14. N. Netta 4. Nettion 43. nigra (Hydrochelidon) 40. nigra (Oidemia) 39. nigricollis (Podiceps) 2. nivalis (Passerina) 29. Numenius 6, 42. Nyctea 7. nyctea (Nyctea) 7. nyroca (Aythia) 42. O. Oidemia 39. ostralegus (Haematopus) 10, 29. Otis 5, 42. Pandion 72. parasiticus (Lestiis) 72. Paridae 48. Parus 15, 77, 78, 82. Passer 16, 40, 42, 68. Pavoncella 68. penelope (Mareca) 4, 9, 42. Passerina 29. Perdix 5. perdix (Perdix) 5. Pernis 5. Phalaciocorax 3, 20, 72. Phalaropus 6, 27. Phasianus 36. phoeniceus (Agelaeus) 55. Phoenicurus 77. phoenicurus (Phoenicurus) 77. Picus 72. pilaris (Turdus) 7, 42. Platalea 29. Plegadis 3. Podiceps 2, 31. Poecilonetta 43, polyglottus (Mimus) 57. pomarinus (Lestris) 72. Puffmus 2. puffinus (Pufflnus) 2. pugnax (Pavoncella) 68. pygargus (Circus) 9. Quiscalus 53. quiscala (Quiscalus) 53. R. Recurvirostra 80. ridibundus (Larus) 12. ripavia (Clivicola) 56. ruficollis (Ardea tricolor) 58. ruficollis (Branta) 4, 42. rufina (Netta) 4. rustica (Hirundo) 39. rusticola (Scolopax) 6, 42. ruticilla (Setophaga) 55. sandvisensis (Sterna) 40. Sarcorhamphus 56. Saxicola 84. Scolopax 6, 42. Setophaga 55. Sittidae 48. skua (Stercorarius) 6, 42. Somateria 27. spinas (Carduelis) 40. stapazina (Saxicola) 84. stellaris (Botaurus) 3, 49, 70. Stercorarius 6, 42. Sterna 13, 40, 58. Strix 14, 47. Sturnus 16. subarquata (Tringa) 6. subcormoranus(Phalacrocorax carbo)20. Sula 3, 39. Surnia 7, 42. Sylvia 82. Syrnium 29, 72. Tadorna 29, 44. tadorna (Tadorna) 29, 44. tadornoides (Tadorna) 44. tarda (Utis) 5, 42. tenuii'ostris (Numenius) 6, 42. tinnunculus (Cerchneis) 10. torda (Alca) 31. torquata (Ceryle) 55. Totanus 72. Tringa 6, 39. Tringoides 6, 42. Troglodytidae 48. troille (Uria) 31, 39, 41. Turdus 7, 14, 42, 53, 54, 74. U. ulula (Surnia) 7, 42. Upupa 7, 72. Uria 31, 39, 41. V. Vanellus 10, 42, 44, 79. vanellus (Vanellus) 10, 42, 44, 79. virginianus (Colinus) 58. viscivorus (Turdus) 74. vulgaris (Sturnus) 16. yeltoniensis (Melanocorypha) 82. Z. Zenaidura 57. ..âk. fxi J-3 „ïiLî -âL Tijdschrift der Nederlandsche Ornithologische Vereenigini •^j^-f- h/ ONDER REDACTIE VAN: Dr. L. F. DE BEAUFORT, A. A. TAN PELT LECHNER Prof. Dr. E. D. YAN OORT Jaargang XII, aflevering 1. BOEKHANDEL EN DRUKKERIJ vooRHEEN E. J. BRILL, Leiden 1923. iisrHOUD. Ornithologische waarneniingeii in Nedei'land. medegedeeld door Prof. Dr. E. D. YAN OORT 1 Resultaten van het ringonderzoek van liet Rijks Museum te Leiden (XIV), door Prof. Dr. E. D. van Oort 8 Verslag dor Ledenvergadering, gehouden t(^ Hilversum op 27 Mei 1922 . . 17 Verslag der Zonierexcusie naar „Gooilust", gehouden op 28 Mei 1922. . . 22 Voyage et Avantures de François Léguât, door Prof. Dr. A. E. H. Swaen . 25 Boekbespreking, door Dr. G. .1. van Oohdt ' . . 26 Ver.slag der Wetenscliappelijke Vergadering, gehouden te Rotterdam op 3 December 1922 28 De rui van Uria ttmlle (L.) dooi'' Jan Verwey 31 Varia oologica door A. A. van Pelt Lechner 34 Trekwaarnemingen op het lichtschip „Schouwenbank" van 16 tot 28 Mei 1923 door G. Traanberg 37 Verslag der Wetenschappelijke Vergadering, gehouden te Leiden op 30 Maart 1923 41 Korte Mededeelingen 43 BladvuUing 45 Opgave van enkele ornithologische werken, in 1922 versehenen 46 De Redactie stelt zieh niet verantwoordelijk voor den inhoud der bijdragen. äv/. (Deze ruimte is beschikbaar voor de leden tot het phiatsen van aankondigingen tegen 50 cent per '/g pag. en per keer. Maximum aantal woorden 50). TE KOOP ecn collectie Zuid-Amerikaansche Voge s. Te bevragen onder motto „Ardea" B. Boekhandel en Drukkerij v.h. E. J. BRILL, te Leiden. Tijdschrift der Nederlandsche Ornithologische Vereenigini ONDER REDACTIE VAN: Dr. L. r. DE BEAUFORT, A. A. YAN PELT LECHNER Prof. Dr. E. D. TAN OORT Jaargang XII, aflevering 2. BOEKHANDEL EN DRUKKERU vooRHEEN E. J. BRILL, Leiden - 1923: INHOUD. Eenige waarnemingen over den Roerdomp (Botaurus stellaris L.) gedurende den broedtijd door C. G. B. ten Kate (met PI. I) r 49 Een en ander over Noord-Amerikaansche Vogels door F. E. Blaauw .... 53 Besitzt ein Vogel Einsicht in kausale Zusammenhänge? von A. F. J. Portielje 59 Verslag der Ledenvergadering, gehouden te Denekamp op 9 Juni 1923 ... 66 Verslag der Zomerexcursie naar Denekamp en de Lutte op 9 en 10 Juni 1923 71 Verslag der Wetenschappelijke Vergadering, gehouden te Amsterdam op 3 November 1923 • • • 75 Boekbespreking 79 De Redactie stelt zieh niet verantwoordelijk voor den inhoud der bijdragen. J^ed. (Deze ruimte is beschikbaar voor de leden tot het phiatsen vau aankondigingen tegen 50 cent per '/s P^g- ^^ P^i' keer. Maximum aantal woorden 50). 