Elements of Dutch grammar, after Dr. Ahn's method
Ja! dat heiligst uur van 'tleven Schonk mij 't allerhoogst genot." Ik versta u man en vader ! Ook ik ken dat uur van schrik , Angst, en vrees, en hoop te gader; Ook dat zaligst oogenblik: Maar wie kan de togten schild'ren Die de borst des mans verwild'ren? Wie zijn vreugd, die blinkt en beeft, Gloeijend smelt in heil'ge akkoorden , Als de rijkste taal geen woorden , 't Hoogst gevoel geen tolken heeft? God ! barmhartig God ! wat smarte Bij de worst'ling der natuur! Man, uw teederminnend harte Breekt in dit verschrikk'lijk uur : 't Klamme zweet rolt neer bij droppen, Al uw polsen jagen, kloppen. En oproerig bruist het bloed: Al uw spieren zijn aan 't werken; Niets kan troosten, niets kan sterken! Daar het hart geen hoop meer voedt! Zoekt ge een plekje, om 't wee te ontvlieden? De aard, rampzaaPge biedt er geen; ffade spouse , grieven to hurt , genot enjoyment , vrees fear , te gader to- gether, iogt for haristogi passion, tolk interpreter, worsielen to strugj^le, '< klamme zweet perspiration from anxiety, spier muscle, voeden to nourish, plekje small spott, rampzalig miserable. 153 De angsten , die u 't bloed doen zieden , Jagen naar uw gade u been: Weg is denken , weten , willen ; Hoofd en zenuw schokken, trillen, Raad- en red'loos zinkt gij neer . .. Nog, nog smeekt gij d' Albehoeder . .. „God ! — voor 't laatst . . beboud de moeder !" . .. Acb! gij bidt voor 't kind niet meer. Hoe! gij schijnt nog boop te voeden? O ! 't gebed beeft veel gedaan , Docb natuur slaat weer aan 't woeden, En vertwijfling grijpt u aan . .. Maar wat klagttoon doet zicb booren? God! daar wordt een menscb geboren? Man ! uw kind ! bet scbreit ... gij beeft ! Juich! die klagt is 't reddingsteeken , Angst en weeen zijn geweken ! Juich, bet kind, de moeder leeft! Man! uw kind wordt u gegeven! Yoelt ge u zelven in dat uur? O! zijn droeve groet in 't leven Is een lofzang der natuur ; Hoort gij niet haar beil'ge klanken? Man en vader ! kunt gij danken? Wordt reeds Gode uw lof gewijd? Neen ! waar zooveel togten woelen , Kan uw ziel alleen gevoelen Dat ge man en vader zijt. Rustende aan uw ega's barte, Waar een kalmer vreugd u vleit, zenuw sinew , schokken to shake, trillen to tremble , smeeken to entreat, woeden to rage , heven to tremble , geweken from wijken to give way droef sad, groet greeting, klank sound, egd spouse, kabti calm, vleijen to flatter, 154i Voelt g'allengs, hoe 't vuur van smarte VJoeide in 't uur der zaligheid; Nu aanbidt gij Gods genade In de redding van de gade, Die gij meer dan 'tleven mint. En , met stamelende klanken , Moogt gij liemels goedheid danken Voor de gift van 'tdierbaar kind. Ja! gij knielt eerbiedig neder, Bij de wond'ren der natuur; Moeders hart, geroerd en teeder, Spreekt door tranen in dit uur. Welk een naam'loos wee haar griefde , Zalig thans door moederliefde: Biedt ze u 't heiligst pand der min, Waarin beider bloed zich mengelt, Dat uw liefde, uw' echt verengelt, En gij treedt een' hemel in, Dichters ! die ons idealen In de schoonste beelden biedt, Wat ge scheppen moogt of malen , Neen! dit uur! gij raaalt het niet: Aanstonds nog een hel van lijden; Nu een hemel van verblijden ! Straks een vrouw, in wee en smart, Schier den dood ter prooi gegeven; Nu het heerlijkst beeld van 'tleven, Met een zuigling aan het hart! O! dat schreijen van het wichtje! O! die lach in moeders oog! allengs by degrees , vloeijen to flow , minnen to love , dierbaar dear , knielen to kneel, vercngelen to sanctify , scheppen to create, aanstorids ft minute ago, prooi a prey, wichtje baby, lach smile. 155 't. Laatste traant'je op 't lief gezigje, Bij den eersten nektartoog ! 0 ! dat rein gevoel van vader ! 0! die rust in ziel en ader ! O! die werking der natuur! Ja! dit uur van geestvervoering , Na die schrikk'lijk bange ontroering Is het zaligst levensuur. Spandaw. II. Holland, the abode of Commerce. Neen , neen , 'k laat de eer mij niet ontwringen , Voor mij is 't dat de dichtstroom vliet ! Een ander nioge stouter zingen, Doch overtreft me in zucht voor 't heilig Neerland niet. Toen 'tland, nog onder 't nat bedolven, Slechts naakte visschers op zijn golven. In ranke booten drijven zag, Sprak, zwevende over 't ruim der wateren, Een God ! zijn stem was dondrend schateren Der baren, die op stranden klateren: „Sticht, Zeevaart! hier uw' troon; rijs hier in voUendag!' De Zeevaart komt! de drassige aarde Wordt land ; de steden rijzen op ! 't Gevoel van vrijheid, regt en waarde, Bezielt het hollandsch hart, en voert zijn kracht in top. De burgers worden heldenscharen ; Een goudstroom ruischt zijn gouden baren , Gelukkig Neerland, in uw* schoot; laaist the last , (ooff draught , ontroering emotion , stout bold , zucht love, toen when, nat water, bedolven from hedelven to cover, golf w^ave , rank slender , stem voice , schateren to raise , baar wave , klateren to break, stichten to found, oprijzen to arise, drassig marshy, top summit. 156 'k Zie 't goud der verre westerstranden , De specerij der oosterlanden , Zich storten in uw nijvre handen, En door 't heelal uw' naam met dankbaarheid vergood. Een God des Noordpools lieeft zijn zetel Met bergen , eeuwig ijs , omschorst : Waar was de stervling, zoo vermetel, Die 't ontoeganklijk rijk des Gods betreden dorst? De Brit verschijnt, wordt afgeslagen: Slechts Neerlands Heemskerk durft het wagen , Het nooit doorzochte rijk stoutmoedig in te treen, Geen halfjaars nacht , geen vlotte rotsen , Die krakend op elkander botsen, Geen hardverbrijzlend golvenklotsen , Weerhouden hem, den God in 't aangezigt te trotsen ; Hij voert zijn waterbuit zeeghaftig met zich heen. Wie zal door 't gloeijend Oosten spoeden Naar oorden eeuwig ongezien ? En worstlend daar met ongekende vloeden, Den dood, en meer dan dood, den honger weerstand bien? Juicht; voelt uw grootheid, Nederlanders ! 't Is Tasman, die het eerst uw standers Daar vest, een werekldeel uw naam geschonken heeft. Ja , Holland blijft u 't lot kastijden , En wil (voorkom dit God!) de vloek der tijden, Dat ge, als een plant, vergeten sneeft; Hoe bij uw' val de hel zich moog' verblijden; Een wereld voert uw' naam ! daar zijt ge , blijft ge , en leeft. storten. to pour, nijver diligent, xr^/e/ abode, 07W5c/^or*g» to surround, treen from treden to step , vlot floating , rots rock , botsen to clash , verbrijzelen to crush, golf \<9.s% , klotsen to clash, weerhouden to prevent, worstelen to struggle, j/<rwrft'r banner, flag, e>^j^<?» to plant, kastijden to chastise, sneven to perish. 157 Ja, Cook! ook ik kniel voor u neder! U wordt mijn hulde ook toegebragt ! Maar Neerlands zeeroem is een ceder, Wiens onverwrik'bre kruin met storm en donders lacht. Stort, stort vrij neder, bliksemslagen ! Blijft, Denen ! Gaulers ! (wormen !) knagen Aan d' eeuwgen stam , die zich verheft ; Gij, die u thans 't gebied der vrije zee benadert, Des aardrijks schat in uwen schoot vergadert, Gij Brit ! gij schudt vergeefs den stam en 't dik gebladert ; Geen volk dat Neerlands volk in zeeroem overtreft. Hier stonden , Zeevaart ! uwe altaren ; Hier had ge uw tempels, priesterdom ! En thans! — ach ! 'k blijf vol weemoed staren ! Thans is uw koor verdelgd! uw priesteren zijn stom ! Thans in d' oneedlen band gekluisterd, Met hangend hoofd, het oog ontluisterd, Kwijnt, sterft gij aan 't verlaten strand; En ik , uw dichter , nederzijgend , Van weemoed bij uw grafterp zwijgend , Naar ademtogt en laafnis hijgend. Zing bij dat graf uw' lof naast dien van 't Vaderland. Zoo werd bij 't hartverscheurend sneven Eens helds, in Wodans heilig woud, Der Barden loflied aangeheven , En 't waardig heldenlijk der houtmijt toevertrouwd ! 's Helds schild en speer kraakte in de vlammen Der opgehoopte beukenstammen , onvertorikbaar unmoveable , kruin crown , stoHen to rush , bliksem lightning , vergaderen to collect , schudden to shake , staren to look, ver- delgen to destroy kluisteren to e\\c\i2t.m, kwijnen to \2iwg\\h\i, neder- zijgen to sink down , ademtogt breath , laafnis comfort , hijgen to pant , houtmijt stake. 158 Bij 's vijands rijkversierden dos ; En, bij de slepende ommegangen Der Barden, werd zijn lof vervangen Door vaderlandsche vrijheidszangen , Terwijl de ziel des helds steeg naar 't verblijf zijns Gods. Hoe, zeevaart! zoudt ge uw graf bier vinden? O neen ! een God verkondigt mij : Eens vliegt gij weer, op d' aam der winden, Van Neerland door 't Heelal, verjongd en sterk en vrij. Ja , 't doode strand zal weer berleven : 't Verdort plantsoen weer vruebten geven, En Neerland wordt des aardrijks ree. Gij, eeuwge Geest, die 't all' omvademt, In en door wien de scbeppiug ademt, Bestem , verboor des diebtersbee ! 1812. Helmebs. 12. The dutch language. Solo. Kent gij scbooner taal op aarde, Dan de taal van Nederland , Als ze in vaderlandscbe zangen 't Vaderlandscbe bart ontbrandt? Treifend klinkt ze op minnaars lippen, Als zij zacht daarhenen vloeit. Als zijn mond met zoete woorden Klaagt bet vuur dat bem doorgloeit. Heerlijk als ze in reed'naars woorden 't Waar gevoel voor 't seboone ontbrandt; dos dress; slepeii to trail, ommegang processiou, plantsoen green, ree for rede harbour, omvademen to see and know everything, be- stemmen to grant. 150 Of door korte kracht'ge spreuken 0ns de deugd in 't harte plant. Maar het kragtigst zal zij blijven, Als ze 't neerlandsch hart ontbrandt; En in voile stoute toonen Klinkt voor vorst en Vaderland. Koor. Ja, wat ook de trotscLe vreemd'ling In zijn onkunde op ons smaal' , Zoet en krachtig, rijk en vloeijend Is de uederlandsche taal! T. d. K. 13. VOLKSLIED. Wien Neerlands bloed door de aders vloeit, Van vreemde smetten vrij; Wiens hart voor Land en Koning gloeit, Verheff' den zang, als wij : Hij stemra' met ons, vereend van zin, Met onbeklemde borst, Het rond en hartig feestlied in, Voor Vaderland en Vorsi. De Godheid op haar' hemeltroon, Bezongen en vereerd, Houdt gunstig ook naar onzen toon Het heilig oor gekeerd; Zij geeft het eerst, na 'i zalig koor, Dat hooger snaren spant, Het rond en hartig lied gehoor Voor Vorst en Vaderland. Stort uit dan, Broeders ! eens van zin, Dien hoog verhoorden kreet; Hij telt bij God een deugd te min. Die Land en Vorst vergeet; yt; 162 Hij gloeit voor mensch en broeder niet, In de onbewogen burst, Die koel blijft bij gebed en lied Voor Vaderland en Vorst. 0ns klopt het hart, ons zwelt het bloed, Bij 't rijzen van dien toon : Geen ander klinkt ons vol gemoed, Ons kloppend hart zoo schoon. Hier smelt het eerst het dierst belang, Voor alien staat en stand, Tot een gevoel in d' eigen zang Voor Vorst en Vaderland. Bescherm, o God! bewaak den grond, Waarop onze adem gaat, De plek waar onze wieg op stond, Waar eens ons graf op staat; Wij smeeken van uw Vaderhand, Met diepgeroerde borst, Behoud voor 't lieve Vaderland, Voor 't Vaderland en Vorst. Bescherm hem , God ! bewaar zijn troon , Op duurzaam regt gebouwd; Blink' altoos in ons oog zijn kroon Nog meer door deugd dan goud ! Steun gij den schepter dien hij torscht, Bestier hem in zijn hand , Beziel, o God, bewaar den Vorst, Den Vorst en 't Vaderland. Van hier, van hier wat wenscheu smeedt Voor een van twee alleen : Voor ons gevoel , in lief en leed Zijn Land en Koning een. 161 Verhoor , o God ! zijn aanroep niet Wie ooit het scheiden dorst, Maar hoor het een en eigen lied Yoor Vaderland en Vorst. Dring luid van uit het feestgedruis , Die bee uw hemel in; Bewaar den vorst, bewaar zijn huis, En ons zijn huisgezin ; Doe ons, ons laatst, ons jongst gezang Dien eigen wensch gestand: Bewaar, o God! den Koning lang En 't lieve Vaderland. TOLLENS. 14. The Grave. Oneindig, eeuwig God! deze eenzaamheid , dit duister. Is mijn' ontroerden geest de weerglans van uw' luister. Uw troon blinkt eenzaam, stil, geen Seraf rijst zoo hoog; Het licht, dat u omstraalt, is nacht in 't eindig oog, Ik weet het , waar ik dool , mijn voet staat op den drempel , 0 Gij, die 't al vervult! van uw gewijden tempel; Gij zijt waar 't koeltje zuist, wanneer het lente wordt, En in den donderstorm , die ceders nederstort! Maar hier, hier waar de nacht zijn' zetel heeft verkoren, Voor 't oog der wereld in uw schepping als verloren, Omsloten door natuur, in voile majesteit, Hier voelt mijn kloppend hart uw tegenwoordigheid ; Het voelt ze en beeft terug. Diep, diep in 't stof gebogen, Drijft heel mijn aanzijn op uw enkel mededogen. Erbarmer ! spaar den vorm ! geen onschuld schraagt zijn treen; Zijn deugd wijkt voor uw oog, gelijk een nevel been, Als stof, dat door den voet des wandlaars opgeheven , Door 't kleenste zuchtjen winds onmerkbaar wordt gedreven. O Gij, voor wien de maan bezoedeld heenen vliedt. Die in de aanbidding van Aartsengeln vlekken ziet ! Uw liefde, goedheid, kome uw schepsel hier te stade ! Juich, bevend hart! gij rijst op vleuglen van genade! 11 162 Ik zie, ik zie de hand, die al uw schuld bedekt; Zij werd voor u doorboord , voor u aan 't kruis gestrekt ; En nu geen siddring meer ! — Mijn voet, treed veilignader, Gij drukt ook hier den grond , 't gebied van uwen Vader ; En Hij, bij wien de nacht gelijk de middag is, Blijft uw onzichtbre gids in deze duisternis. Het menschelijk geslacht valt doch als blaadren af; Wij worden en vergaan, de wieg grenst aan het graf; Daar tusschen speelt een droom een treurspel met het harte , De smart wijkt voor de vreugd, de vreugd weer voor de smarte; De koning klimt ten troon, de slaaf buigt voor hem neer, De Dood blaast op het spel , en beiden zijn niet meer ! Maar neen ! deez' schilderij verlaagt te veel uw Eden: Gij eischt meer duurzaamheid en minder tegenheden. Wei nu, dat louter vreugd den stervling hier bestraal'! Dat hij den ouderdom van honderd jaren haal' ! Een voorspoed zonder druk heeft ras zijn' glans verloren; Het hart bezit hem naauw of 't wenscht weer als te voren. De vreugd verteert zich zelv', de lust sterft bij 't genot, Een slepend zelfverdriet blijft ons bestendig lot. Hoe zwaar weegt dan de last van eindelooze jaren, Die telkens door den dood eens vriends geteekend waren? Beschouw dien Grijsaard, diep gebogen op zijn staf, De tijd ontzag zijn kruin, maar nam hem alles afj Zijne eeuw, zijn geest, zijn hart, *t is zamen heengevlogen, Al wat hij minde, houdt de nacht des doods omtogen; En nu, wat is zijn lot waar hij zoo eenzaam zwerft? Hij treurt, verkwijnt zich, maalt, wordt wezenloos en sterft. O heilloos jammerdal, o beuzelachtig leven. Ware ons geen uitzicht op de onsterflijkheid gegeven! O Stervling, wie ge ook zijt! van al het heil der aard' Is dit alleen den wensch der eedle menschheid waard ; Een leven, vrij van schand*, van wroegiug en van zorgen; Een vrolijke avond en ecu slaap tot aan den morgen; 163 Een doodbed , zaclit als dons , waar nog *t herdenkeu streelt ; En waar de zielrust om de kalme sponde speelt; Zie daar den besten schat , die de aarde ons aan kan bieden ; Hij blijft ons eigendom, waar jeugd en voorspoed vlieden; Wie hem alree bezit, heeft niet vergeefs geleefd Gelukkig , die hem kent , en moedig naar hem streeft ! Ja, stille graven! ja, gij blijft mij wijsheid leeren! Hier kan ik 't best met God en met mij zelv' verkeeren, Hier, waar de vrede woont, de zorg het hart niet knaagt, De beek welluidend ruischt, de tortel troostrijk klaagt, Een zoo, die de armoe dekt, en 't marmren eereteeken, Die duurzaamheid en prijs van aardsche grootheid preeken. 't Gewormte kent geen schoon, geen glans, geen majesteit, Het aast op vorst en slaaf met de eigen gretigheid; 't Verteert gevoelloos , stil , met de eigen scherpe tanden , De zachte maagdenborst en 't hart van dwingelanden. De dood verzorgt zijn' disch en zamelt prooi in 't graf; De raauwe moederkreet dwingt hem geen zuigling af, Hij scheurt den jongeling van 't gillend maagdenharte , Bespot de vriendschap, en beschimpt de huwlijks-smarte. Zijn adem blaast — rang, magt, goud, tijtel, aanzien zwicht; De mensch wordt wat hij was bij 't eerste levenslicht. Zijn adem blaast op nieuw — de schoonheid is verdwenen ! Een nare afschuwlijkheid zweeft om den sehoonsten henen. Zoo zag mijn oog u eens, volschoone Emilia! De liefde zweefde u voor, de wellust daauwde u na. *t Was lente, waar u oog zijn zachten gloed vertoonde, De deugd werd aangebeen, als ze in uw lachje woonde; Uw minste wenk schiep vreugd, uw kus was zaligheid. 't Frees al Emilia, en niemand had gevleid. De roos wenschte aan uw' voet de moederstruik te derven , Om in uw' golvend hair of op uw borst te sterven; De diamant verwierf een teedrer flikkering Als ze aan uw blanken hals of van uw lokken hing. 164. Emilia! uw vriend — helaas ! hij zag uw weder : Gij laagt gevoelloos in een holle doodkist neder ; Uw oog was diep gehuld , uw mond was blaauw als lobd , Op heel uw aanschija zwom geen lieflijk maagdeurood ; Een nare rimpel had uw' zoeten lach vervangen; Geen zacht gedwongen lok speelde om uw diepe wangen; Uw hair hing kunstloos neer, naar dat de nood het ried, Geen parel leende 't glans en 't roosje golfde 'er niet. Ik zag geen puikgesteente aan hoofd of vinger gloeijeny Geen zachte zijde of kant om heup of boezem vloeijen, Een aklig wit gewaad, een hulsel zonder glans, Een woning luttel waard, was al uw rijkdom thans. Ik weende , Emilia! de vriendschap schonk mij krachten. Ik durfde u naken en den schrik des doods verachten. Ik boog mij in uw kist , mijn mond zonk op uw mond, Ik kuste u — ach! de lip, de steenen lip weerstond. Haar koude, ijskoude druk deed al mijn moed bezwijken! Eene ijzing greep mij aan en deed mij siddren, wijken! Ach vruchtloos droomde ik u als eertijds aan mijn zij, Vergeefs gloeide al het vuur der vriendschap nog in mij! Een vlugtig oogenblik had ons van een gescheiden. Ik zag een' afgrond — ach ! hij gaapte tusschen beiden ! Daar vloog ik van uw kist, en zuchtte, half ontzind; „Mijn God ! wat mint de mensch, die enkel schoonheid mint!" Feith. :f!^^?y':^^-#^lP^'^>'*.:: '^^^^P^^ '-^^^^ * r 14 DAY USE RETURN TO DESK FROM WHICH BORROWED LOAN DEPT. '\ This book is due on the last date stamped below, or • ,' on the date to which renewed. ,1 Renewed books are subject to immediate recall. f^ J ! .■-1 6iur621>V-/ 2 REC'D LD! ''^••At t'nhfi REC'D LD M191962|j»Nl2^5 ^■^t'63<d imr ^^^^^^t ^)f%*E0U -^^«r^ 'li s JM SEP191963 C. BERKFIEY ffCC'OLD ^QM23 11AM LD 21A-50to-3,'6J (C7097sl0)476B General Library University of Californi Berkeley YB -38840. 