Biblia Sacra, dat is de geheele Heilige Schriftuer bedeeld in het Oude en Nieuwe Testament; deze uitgaef vervat alle de boeken van het Oude Testament die in den Hebreeuwschen tekst zyn
32 Maer dat gy my dieflc aentygt : by den- w eiken gy uwe goden bevindt," lact dien dooden voor onze broeders. Onderzoekt, en wat gy by my vindt dat u toebehoort, neemt dal weg : dit zeggende, wist hy niet dat Rachel de afgoden gestolen had. 33 Dus La ban gegacn zyndc in de tent van Jacob en Lia,en van beide der dienstwyven, heeft die niet gevonden. En alshy in Rachels tent ge komen Vas, 34 Zoo heeft zy haestelyk de afgoden ge- borgen onder der kemelen strooisel en daer op gezeten : en toen hy alle haer tent on- derzocht en niets vond, 35 Zeide zy : Myn heer beige zich niet, dat ik voor u niet kan opstaen : want my is nu geschied naer der vrouwen gewoonte. En alzoo is de neerstigheid des onderzoekers bedrogen. 36 En Jacob ophevig zynde, heeft gezeid met kyven : Wat heb ik misdaen of gezondigd, dat gy zoo op my verhit zyt, 37 Èn hebt allen mynen huisraed onder- zocht? Wat hebt gy gevonden van alle de. have uws huis, legt dat hier voor myne broeders en voor uwe broeders, opdat zy het regt vonnis mogen geven tusschen u en my. 38 Heb ik daerom twintig jaren by u ge- woond? uwe schapen en geiten hebben niet onvruchtbaer geweest; ik heb de rammen van uwe kudden niet geëten : 39 Noch u getoond dat van de beesten ge- nomen was. Ik was het die uwe gansche schade vergold : en wat by diefte verloren werd, eischtet gy van my : 40 Dag en nacht heb ik hitte en vorst be- zuerd,en denslaep verging van myneoogen. 41 Aldus heb ik u twintig jaren in uw huis gediend, veertien om uwe dochteren, en zes om uw wee : en.gy hebt ook mynen loon tienmael veranderd. 42 En had Abrahams myns vaders God, en de vrees van Isaac my niet bygestaen, gy zoudt my nu by aventuren bloot hebben laten gaen : God heeft myne ellendigheid, en den arbeid van myne handen aengezien, en u gisteren gestraft. 43 Laban heeft hem geantwoord : Myne dochteren en zonen, en uwe kudden, en al dat gy ziet, die zyn myn : wat mag ik myne kinderen en myner kinderen zonen doen? 44 Komt dan' en laet ons een verbond maken : op dat eene getuigenis mag wezen tusschen u en my. 45 Zoo heeft dan Jacob eenen steen ge- haeld, en dien opgeregt tot eenen tytel : 46 En hy zeide tot zyne broeders : Haelt stecnen. En zy hebben vergaderd en eenen hoop gemaekt, en daer op geëten. 47 Denwelken Laban heeft genoemd eenen hoop des getuigens : en Jacob eenen hoop der getuigenis, elk naer de manier zyner talen. 48 En Laban heeft gezeid : Dezen hoop zal heden een getuigen wezen tusschen u en my, en daerom is hy genaemd Galaad, dat is eenen hoop des getuigens. 49 Den Heer wil aenzien en oordeel geven tusschen ons als wy van malkanderen zul- len gescheiden wezen, 50 Is het zake dat gy myne dochters lyden aendoet, en andere wyven daer toe in- brengt : niemand is getuige van onze woor- den zonder God die hier tegenwoordig aen- ziet. 51 En hy heeft wederom tot Jacob gezeid : Ziet dezen hoop, en den steen die ik opge- regt heb, zal een getuigen wezen tusschen u en my : 52 Dezen hoop, zeg ik, en dezen steen zy tot eene getuigenis, is het dat ik dien overga, te" uwaert trekkende, of dat gy dier'voorby gaet, kwaed tegen my den- kende, 53 Den God van Abraham en den God van Nachor, en huns vaders God zy een regter tusschen ons. Daerom heeft Jacob gezwo- ren, by zyns vaders Isaacs vreeze. 54 En als hy zyne offeranden geofferd had op den berg, zoo noodigde hy zyne broe- ders dat zy zouden brood eten : en als zy geëten hadden zoo bleven zy daer : 55 Maer Laban des nachts opstaende heeft zyne zonen en dochteren gekust, en gebe- nedyd : en is weder gekeerd tot zyne stede. KAPITTEL XXXII. EN Jacob is gereisd voorts over den weg die hy begonnen had, en hem hebben Gods engelen ontmoet. 2 En als hy die gezien had, zoo zeide hy : Dit zyn Gods heiren : en hy noemde de plaets Mahanaïm, dat is heirlegers. 3 Hy heeft ook boden gezonden tot Esau zynen broeder voor zich in het land van Seyr, in het landschap van Edom : 4*En hun geboden, zeggende : Aldus zult gv mvnen heer Esau zeggen : Dit zegt uw broeder Jacob : Ik heb een vreemdeling- geweest by Laban, en daer ben ik geweest tot dezen dag toe- 5 Ik heb ossen, en ezels, en schapen, en knechten, en dienstvrouwen, en ik zend nu een ambassaed tot mynen heer, op dat ik mag gratie vinden voor uwe oogen. HET BOEK GExNESIS, XXXIII. B4 6 En de boden zyn weder gekomen tot Jacob, zeggende : Wy zyn gekomen by Esau uwen broeder, en ziet by komt haestelyk li te gemoet met vier honderd mannen. 7 Jacob vreesde zeer : en vervaerd zynde heeft hv het volk dat met hem was, ge- deild, en ook de kudden, en de schapen, en de runderen, en de kemels, in twee scharen, zeggende : 8 Is het dat Esau tot de eene schaer komt, en die verslaet zoo zal de andere schaer, die daer overblvft, behouden worden. 9 En JaCob zeide : God myns vaders Abra- ham, en God myns vaders Isaac : Heer die my gezeid hebt': Keert wederom in uw land en in de stede daer gy geboren zyt, en ik zal u wel doen. 10 Ik ben minder dan alle uwe bermher- tigheden en de waerheid, die gy voldaen hebt uwen dienaer. Met mynen stok ben ik door deze Jordaen gegaen : en nu kom ik wederom met twee scharen. 1-1 Verlost my uit Esau myns broeders hand, want ik vrees hem zeer : opdat hy by aventuren komende, niet versla de moeder met de kinderen. 12 Gy hebt gezeid dat gy my wel doen zoudt, en mvn zaed verbreiden als het zand der zee , welk men van grootere menigte niet tellen mag. 43 En als hv daer dien nacht geslapen had, zoo heeft" hy giften gescheiden uit al dat hy had, voor Esau zynen broeder. 14 Twee honderd geiten, twintig bokken, twee honderd schapen, en twintig rammen. 15 Zuigende kemelen met hare veulens, dertig, veertig koeijen en twintig verren, twintig ezelinnen en hare tien jongen. 16 En hv heeft deze kudden elk byzonder gezonden" met zyne knechten, en hy zeide tot zvne knechten : Gaet voor my op dat er magruimte wezen tusschen de eene kudde en de andere. 17 En hv heeft den eersten bevolen, zeg- gende : Is het dat myn broeder Esau u te gemoet komt, en dat hy u vraegt : Wien gaet gy aen? of werwaert gaet gy? of wien behooren deze toe die gy volgt?. 18 Zoo zult gy antwoorden : Zy behooren toe Jacob uwen dienaer, hy heeft zynen heer Esau giften gezonden, en hy komt ook achter ons. 19 Desgclvks gebood hy ook den tweeden, en den derden, en allen den genen die de kudden volgden, zeggende : Deze zelfde woorden zult gy zeggen tot Esau als gy hem gevonden hebt. ^20 En dit zult gy daer toe zeggen : En uw dienaer Jacob volgt zelve ook onzen gang, want hy zeide : Ik zal hem verzoenen met giften die daer voorgaen, en daerna zal ik hem zien, misschien zal hy myner genadig wezen. 21 Zoo zyn dan de giften voor hem ge- gaen, maer hy is dien nacht in de legeren gebleven. * 22 En als hv des morgens vroeg opgestaen was, zoo heeft hy zyne twee huisvrouwen genomen, en zoo" veel dienstvrouwen, met elf zonen, en hy reisde over het grond water van Jaboc. 23 En als hy het al over gebragt had dat hem aenging, 24 Zoo bleef hy alleen : en ziet daer worstelde een man met hem tofs morgens toe. 25 Denwelken, als hy zag dat hy hem niel konde verwinnen, zoo raekte hy de zenuwe van zvne heup, en terstond verdorde die. 26 En hv zeide tot hem : Laet my gaen : want den" dageraed is opgegaen. Hy heeft geantwoord : Ik zal u niet laten gaen : ten zy dat gy my gebenedyde. 27 Toen zeide hy : Hoe is uw naem ? Hy antwoordde : Jacob. 28 En hy zeide : Gy zult voortaen niet meer Jacob heeten, maer Israël : want hebt gy tegen God sterk geweest, hoe veel te meer 'zult gy de overhand krygen tegen de menschen? 29 Jacob vraegde hem : Zegt het my met wat naem zyt gy gonaemd. Hy antwoordde : Waerom vraegt gy naer mynen naem? En hy «ebenedvde hem op dezelfde stede. 30 En Jacob noemde de stede Phanuel, zeggende : Ik heb God gezien, aenzigt tegen aenzifijt, en myne ziel is zalig geworden. 31 En als hy Phanuel door gegaen was, zoo is hem terstond de zon opgegaen, maer hv hinkte met den eenen voet. 32 Daerom eten de kinderen van Israël de zenuwe niet die daer verdord is in de heup van Jacob, tot op dezen dag toe : omdat hy de zenuwe zyner heup raekte, en dat die ongevoclyk geworden is. KAPITTEL XXXII f. JACOB, opheffende zyne oogen, heeft Esau zien komen, en vier honderd mannen met hem : en hy heeft de kinderen van Lia en Rachel, en van de twee dienstvrouwen gescheiden : 2 En hy stelde beide de dienstvrouwen met hare" kinderen in het voorste : en Lia met hare kinderen in de tweede plaets : maer Rachel en Joseph in de allcrlaetste. 3 En hv voortgaende heelt zevenmacl aen- beden neder ter aerde waert, tot dat zyn broeder acnkwam. 4 Aldus is Esau zynen broeder te gemoet geloopen , en heeft hem omvangen : en hem omhelzende en kussende heeft hy ge- • weend. HET BOEK GENESIS, XXXIV. > En als hy zync oogen ophief, zoo zag hy de vrouwen 'met hare kindertjes, en hy aeide : Wat willen deze zyn? behooren de '.e u toe ? En hy antwoordde : Het zyn de kindertjes die God my uwen dienaer gege- ven heeft. 6 En de dienstvrouwen met hare kinderen zyn nader gekomen, en hebben zich neder- gebuigd. 7 En Lia is ook bygekomen, met hare kin- deren : en als zy ook alzoo aenbeden had- den, zoo hebben ten laetslen Joseph en Ra- chel ook aenbeden. 8 En Esau heeft gezeid : Wat scharen zyn dit die my te gemoet gekomen zyn? En hy antwoordde :*0m dat ik voor mynen heer /.oude mogen genade vinden. 9 En hy zeide : Ik heb zeer veel , myn broeder, 'behoudt gy, dat u toebehoort. 1 0 En Jacob heeft gezeid : Ik bid u , wilt zoo niet doen : maer heb ik gratie in uwe oogen gevonden, zoo ontvangt dit geschenk van myne hand : want ik heb uw aenzigl alzoo aenzien gelyk of ik Gods aenschyn aenzage : weesl my genadig, 11 Én ontvangt den zegen dien ik u aen- gebragt heb, en'dien my God verleend heeft, die alle dingen verleent. En als hy van zy- nen broeder gedwongen werd, zoo heeft hy naeuwelyks ontvangen en gezeid : 12 Laet ons te zamen gaen, en ik zal u een gezel wezen over uwen weg. "13 En Jacob zeide : Myn heer, gy weet wel dat ik teedere kindertjes heb, en schapen en runderen die bevrucht zyn met my : en doe ik deze in het voortgaen te zeer arbeiden, zoo zullen alle de kudden sterven op eenen dag. 14 Myn heer gaet voor zynen dienaer : en ik zal allengskens zyn voetstappen volgen, na dat ik zie dat myne kleine kinderen zul- len vermogen, tot dat ik by mynen heer ko- men zal te Sevr. 15 En Esau" antwoordde : lk bid u, laet immer eenige van de lieden die met my zyn uwe gezellen blyven over uwen weg. Het is (zeide hvj van geenen nood : alleen behoef ik, myn" heer, 'dat ik mag genade vinden voor uwe oogen. 16 Aldus is Esau wedergekeerd den weg daer hy door gekomen was tot Seyr. 17 En Jacob is gekomen te Socoth : en als hy daer een huis gemaekt, en zyne tenten geslagen had, zoo' heeft hy de plaets ge- noemd Socoth, dat is tenten. 18 En hy is voortgetrokken tot Salem, eene stad "der Sichemiten, die daer ligt in het land van Chanaan, na dat hy geko- men was uit Mesopotamien in Syrië : en hy heeft gewoond by de stad. 19 En hy heeft een stuk lands gekocht, daer hy zyne tenten opgeslagen had, van de kin- deren van Hemor die Sichems vader was, om honderd lammeren. 20 En als hy daer eenen autaer opgeregt had, zoo heeft hy daer op aengeroepen den allersterksten God van Israël. KAPITTEL XXXIV. MAER Dina de dochter van Lia is uilge- gaen om te zien de vrouwen van dien lande. 2 En als Sichem den zoon van Hemor des Eviters een prins van dien lande, haer ge- zien had, zoo heeft hy daer liefde toe gekre- gen, en hy heeft ze met kracht genomen en beslapen, verkrachtende de maegd. 3 En zyne ziel is met haer aengekleefd, en met smeekende woorden heeft hy de be- droefde versmeekt. 4 En hy is gegaen tot Hemor zynen vader, zeggende : Neemt my deze jonge dochter tot eene huisvrouw. 5 En als Jacob dit gehoord had, dewyl dat zyne kinderen van daer waren, en bekom- merd met het vee te weiden, zoo heeft hy gezwegen tot dat zy weder kwamen. " 6 Enals Hemor den vader van Sichem uiu gekomen was, om te spreken met Jacob, * 7 Ziet, zoo kwamen zyne zonen van den velde, en als zy gehoord hadden dat er ge- beurd was, zoo zyn zy zeer gram geweest, om dat hy een leelyk ding bedreven had te- gen Israël, en dat hy verkrachtende de doch- ter van Jacob, een onbehoorlyk ding gedaen had. 8 Hemor dan heeft tot hen gezeid : Si- chem myns zoons ziel is vast aengekleefd aen uwe dochter : geeft hem die tot eene huisvrouw. 9 En laet ons van beiden zyden huwely- ken maken : geeft ons uwe dochteren, en neemt onze dochteren. 10 En woont met ons : het land is in uwe magt, bouwt het land, doet koopmanschap, en bezit het. 11 En Sichem zeide ook tot hare vader en broeders : Laet my gratie voor u vinden : en ik zal geven wat dat gy eischen zult : 12 Vermeerdert de huwelyke gaef, eischi giften en ik zal geerne geven wat gylieden begeeren zult : alleen geeft my deze jonge dochter tot eene huisvrouw. 13 En Jacobs kinderen hebben.geantwoord met bedrog tot Sichem, en zynen vader, wreed zynde om het verkrachten van hunne zuster i 14 Wy mogen niet doen dat gy begeert, noch onze zuster geven eenen man die on- besneden is : het welk by ons verboden, en een onbehoorlyk ding is : 15 Maer daer door mogen wy ons met u HET BOEK GENESIS, XXXV. 33 verbinden, is liet zake dal gy wilt worden ons gelyken, en dat onder u al dat manne- lvk is besneden worde : '16 Dan zullen wv onderling geven en ne- men uwe en onze dochteren : en wy zullen met u woonen, en een volk worden : 17 Maer is het zake dat gy u niet wilt laten besnyden, zoo zullen wy onze dochter weg- nemen, en gaen van hier.. 18 Dit bieden behaegde Hemor en Sichem zvnen zoon wel :. 49 Noch den jongeling verbeidde niet, hy volbragt terstond dat er begeerd was : want hy was zeer verliefd op de jonge dochter, en hy was den heerlykstcn in al zyns vaders huis. 20 En zy zvn gegaen in de poort van de stad, en hebben tot den volke gezeid : 21 Deze mannen zvn vredelyk en begeeren by ons te woonen : laet ze koopmanschap- pen op het land, en het land bouwen, hetwelk groot en wyd is, en heeft werk- lieden gebrek : hunne dochters zullen wy tot huisvrouwen nemen, en de onzen zullen wv hen ook geven. 22 Maer daer is een ding waer door dal zoo groot goed uitgesteld wordt : is het zake dat wv willen besnvden al dat onder ons mannelyk is, volgende de zeden van dezen volke. 23 En hun goed en hun vee, en al dal zy bezitten zal het onze wezen : alleen laet ons hun believen in dit stuk, zoo zullen wy te zamen woonen, en maken een volk. 24 En zy hebben alle te zamen daer mede te vreden geweest, en hebben al dat manne- lvk was besneden. 25 En ziet op den derden dag als de pyn der wonden ten zwaerste is : zoo hebben de twee zonen van Jacob, Simeon en Levi, de broeders van Dina, zweerden genomen, en zvn stoutelyk in de stad gegaen : en ver- slagen hebbende al dat mannelyk was, 26 Hebben zy Hemor en Sichem ook mede verslagen, nemende Dina hunne zuster uit Sichems huis. 27 En als zy uit de stad gekomen waren, zoo zyn de andere Jacobs kinderen met de magt gevallen op de verslagenen : en heb- ben de stad geplunderd, ter wrake van der macgd verkrachting. 28 'Hunne schapen, en runderen, en ezels, en al dat er op het land, en in de huizen was, hebben zy geroofd. 29 En hunne kinderen en huisvrouwen hebben zy gevangen weg geleid. 30 En als zy dit stoutelyk bedreven had- den, zoo zeide Jacob tot Simeon en Levi : Gy hebt my verstoord, en gemaekt dat ik gèhaet ben van de Chananccn, en Phcrczeen, die in dit land woonen. Wy zyn niet vele : en zy zullen te zamen vergaderen, en ver- slaen my.: en zoo zal ik en myn huis te niet gedaen worden. 31 Zy hebben geantwoord : Waer het be- hoorlyk, dat zy onze zuster misbruiken zou- den gelyk eene gemeene vrouw? KAPITTEL XXXV. DAERENTUSSCHEN heeft God gezeid tot Jacob : Staet op en klimt op naer Bethel, en woont daer, en maekt Gode eenen autaer die u openbaerde toen gy vlood uwen broe- der Esau. 2 Dus heeft Jacob al zyn huisgezin te zamen roepende gezeid : Doet weg alle de vreemde goden, die onder u zyn, en wordt zuiver, en verandert uwe kleederen. 3 Staet op en laet ons opwaerts trekken naer Bethel, dat wy daer Gode eenen autaer maken : die my vérhoord heeft op den dag mvns lydens, en met my was over weg. 4 Hierom hebben zy hem gegeven alle de vreemde goden die zy hadden, en de oor- sierselen die in hunne ooren waren : en hy heeft ze begraven onder eenen terebintus- boom, die is achter de stad Sichem. 5 En als zy vertrokken waren, zoo heeft den grouwel des Heeren alle de steden be- vangen, die daer rondom waren, alzoo dat zy niet durfden hen vervolgen toen zy ver- trokken. 6 Aldus is Jacob gekomen tot Luza, welk is in het land van Chanaan, toegenaemd Be- thel : hy en al het volk met hem. 7 En hy heeft daer eenen autaer getim- merd, en hy heeft den naem van de plaets genoemd Gods Huis : want daer open- baerde hem God, toen hy vlood van zynen I broeder. 8 Op den zeiven tyd is gestorven Debora I de voedster van Rebecca, en is begraven ! aen het nederste van Bethel onder den eik, \ en de plaets werd genoemd den eik des j weenens. i 9 Maer God heeft wederom gcopenbaerd I Jacob, na dat hy gekomen was van Mesopo- I tamien in Syrië, en heeft hem gebenedyd, 10 Zeggende : Gy zult voortaen niet meer Jacob hcetcn, maer Israël zal uwen naem wezen. En hy heeft hem Israël genaemd, I 11 En hem gezeid : Ik ben God Almagtig, wast en wordt vermenigvuldigd : lieden en volk van verscheiden geslachten zullen van u komen, koningen zullen uit uwe lendenen komen. 12 En het land dat ik Abraham en Isaac gegeven heb, zal ik u geven, en uwen zade na u. 13 En hy ging van hem. 14 Maerhy rcgltc eenen lylcl van steencn ter plaetse daer hem God aengesproken HET BOEK GENESIS, XXXVI. had ; stortende daer op drankofl'er, en daer olie uit gietende. 18 En noemde de plaets Bethel. 16 Van daer vertrokken wezende is hy in den voorzomer gekomen in het land van daer men gaet naer Eplirala : lot welker plaets, toeii Rachel den arbeid kreeg, 17 Begon /y in perykel te komen, om de ywaerigheid des harens. En de vroedvrouw geide tot haer : Wilt niet vreezen, want gy zult dezen /oon ook hebben. IS Maer als haer de ziel ontging van py- nen, en dal 2y byna dood was, zoo noemde zy haren zoon Renoni, dat is te zeggen, myner pynen zoon, maer zyn vader noemde hem Benjamin, dat is een zoon der regler- hand. I!) Aldus is Rachel gestorven, en begraven in den weg, die gaet naer Ephrata, dit is Bethlehem. 20 En Jaeob heeft eencn tytel op haer graf geregt : dit is den tytel van Rachels graf, lot op dezen dag toe. 21 Hy is van daer gegaen, en heeft zyne tenten geslagen voorby den Toren der kud- den. 22 En als hy in dat landschap woonde, ging Ruben en sliep by Bala zyns vaders bywyf, het welk hem niet verholen bleef. En Jacob had twaelf zonen. 23 De zonen van Lia : Ruben den eersten geboren, en Simeon, en Levi, en Juda, en issachar, en Zabulon. 24 De zonen van Rachel, Joseph, en Ben- jamin. 25 De zonen van Bala Rachels dienstvrouw : Dan, en Nephthali. 26 De zonen van Zelpha, Lias dienst- vrouw : Gad en Aser : Dit zyn Jacobs zonen die hem geboren zyn te Mesopotamien in Syrië. 27 En hy is ook gekomen by Isaac zynen vader te Mambre, eene stad des lands Arbee, dit is Hebron : daer Abraham en Isaac vreemdelingen geweest zyn. 28 En Isaacs dagen zyn vervuld geweest, honderd en tachentig jaren. 20 En van oudheden verteerd, is hy ge- storven • en hy is verzacmd met zynen volke, oud wezende en vol van dagen : en Esau, en Jacob zyne zonen hebben hem be- graven. KAPITTEL XXXVI. DIT zyn de generatien van Esau, die is Edom : 2 Esau heeft lot huisvrouwen genomen, van de dochters van Chanaan : Ada Elons des Hethiters dochter, en Oolibama de dochter van Ana, Zebeons des Heviters dochter : 3 En ook Basemath Ismacls dochter, Na- bajoths zuster. 4 En Ada baerde Eliphas : Basemath baerdc Kalmei. 5 Oolibama baerde Jehus, en Ihelom, en kore : dit zyn Esaus zonen, die hem geboren zyn in het land van Chanaan. 6 Maer Esau heeft genomen zyne huis- vrouwen, en zonen, en dochteren, en alle de zielen zyns huis, en zyn havelyk goed, en zyn vee," en al dat hy hebben mogt in het land van Chanaan : en hy is in een ander landschap getrokken, en hy heeft zich ge- scheiden van zynen broeder Jacob. 7 Want zy waren zeer ryk en zy konden te zamen niet wooneri : en het land daer zy als vreemdelingen verkeerden, mogt hen beide niet verdragen, om de menigte der kudden. 8 En Esau heeft zyne woning genomen in het gebergte van Seyr, deze is Edom, 9 Én dit zyn de generatien van Esau, Edoms vader, op het gebergte van Seyr, 10 En dit zyn de namen van zyne zonen : Eliphas een zoon van Ada Esaus huisvrouw : 14 En Rahuël Basemaths zyner huisvrouw zoon. En Eliphas had deze zonen : Theman, Omar, Zepho, en Gatham en Kenez. 12 Maer Thamna was een bywyf van Eli- phas Esaus zoon : dewelke hem baerde Amalech. Dit zyn de zonen van Ada Esaus huisvrouw. 13 Maer de zonen van Rahuël : Nahath en Zara, Samna en Meza. Dit waren de zonen van Basemath Esaus huisvrouw. 14 Dit waren ook de zonen van Oolibama, des dochters van Ana, Zebeons dochter, der huisvrouw Esaus, die zy hem voortgebragt heeft, Jehus, en Ihelom, en Kore. 15 Dit zvn de vorsten van Esaus kinderen : de kinderen van Eliphas Esaus eersten zoon : den vorst Theman, den vorst Omar, den vorst Zepho, den vorst Kenez, 16 Den vorst Kore, den vorst Gatham, den vorst Amalech. Dit waren Eliphas zonen in het land van Edom, en dit waren de zonen van Ada. 17 Dit waren ook de zonen van Rahuël, Esaus zoon : den vorst Nahath, den vorst Zara, den vorst Samna, den vorst Meza. En dit waren de vorsten van Rahuël in het land van Edom : deze waren de zonen van Base- math Esaus huisvrouw. 18 Maer dit waren de zonen van Oolibama Esaus huisvrouw : den vorst Jehus, den vorst Ihelom, den vorst Kore. Dit waren de vorsten van Oolibama dochter van Ana, Esaus huisvrouw. 19 Dit zyn Esaus zonen, en dit zyn hunne vorsten, cïeze is Edom. 20 Dit zyn de kinderen van Seyr des Hor- HET BOEK GENESIS, XXXVII. 35 riters, des lands bewooners : Lotan en So- bal, en Zebeon, en Ana, en Dison, en Eser, en Disan. 21 Dit waren de vorsten des Horriters, zo- nen van Seyr, in het land van Edom. 22 En de kinderen van Lotan waren Hori, en Heman. En Thamna was Lotans zuster. 23 En dit zyn de kinderen van Sobal, Alvan, en Manahat, en Ebal, en Sepho, en Onam, 24 En dit waren de zonen van Zebeon, Aja en Ana. Dit is Ana die heete wateren gevon- den heeft in de woestyn, als hy Zebeon zvns vaders ezels weidde, 25 En hy had eenen zoon Dison, en eene dochter Oolibama. 26 En dit zyn Disons zonen : Hamdan, en Ezeban, en Jethram, en Charan. 27 Dit waren ook Esers kinderen : Balaan, en Zavan, en Akan. 28 En Disan had zonen, Hus en Aram. 29 Dit waren de vorsten van de Horriters : den vorst Lotan, den vorst Sobal, den vorst Zebeon, den vorst Ana, 30 Den vorst pison, den vorst Eser, den vorst Disan : dit waren de vorsten van de Horriters, die geregeerd hebben in het land van Seyr. 31 Maer de koningen die geregeerd heb- ben in het land van Edom, eer de kinderen van Israël eenen koning hadden, waren deze: 32 -Bela den zoon van Beor, en zyne stad was genoemd Denaba. 33 Maer Bela is gestorven, en na hem heeft geregeerd Jobab, den zoon van Zara van Bosra. 34 En als Jobab gestorven was, zoo heeft na hem geregeerd Husam uit den lande der Themaniters. ^ 35 En als dezen ook dood was, zoo heeft in zyn plaets geregeerd Adad den zoon van Badad, denwelken Madian versloeg in het land van Moab, en zyne stad was genoemd Avith. 36 En als Adad dood was, zoo heeft in zvne stede geregeerd Semla van Masreka. 37 En als dezen ook gestorven was, zoo heeft in zyne stede geregeerd Saul van den bloede Rohoboth. 38 En als dezen ook gestorven was, zoo heeft in zyne stede geregeerd Balanan een zoon van Achobor. 30 En als dezen gestorven was, zoo heeft in zyne stede geregeerd Adar, en zyne stad was genoemd" Phau, en zyne huisvrouw heette Mcctabel, eene dochter van Matred, die eene dochter was van Mezaab. 40 Dit zyn dan de namen van Esaus vor- sten, in hunne macgschappen, en steden, en namen : den vorst Thamna, den vorst Aha, den vorst Jelheth, 41 Den vorst Oolibama, den vorst Ela, den vorst Phinon, 42 Den vorst Kenez , den vorst Theman, den vorst Mabsar. 43 Den vorst Magdiel, den vorst Hiram. Dit waren de vorsten van Edom, wonende in het land' van hunne heerlykheden, dit is Esau den vader van de Idumiters. KAPITTEL XXXVII. MAER Jacob woonde in het land van Chanaan, daer zyn vader een vreemde- ling geweest had. 2 En dit zyn zyne geslachten : Joseph toen hy zestien jaren oud was, voedde zyns va- ders kudde met zyne broeders, toen hy nog een kind was : en hy was by de kinderen van Bala en Zelpha, zyns vaders huisvrou- wen : en hy beschuldigde zyne broeders by zynen vader van eene allerkwaedste zonde. 3 En Israël had Joseph lief boven alle zyne kinderen, om dat hy hem in zyne oude da- gen gewonnen had : en hy heeft hem eenen rok gemaekt veelverwig van draden. 4 Maer zyne broeders ziende dat hy van hunnen vader boven alle zyne zonen bemind was, zy hebben hem gehaet, en zy konden hem niet vredelyk toespreken. 5 En het is gefleurd dat hy zyne broeders vertelde eenen droom dien hy gezien had : welke oorzaek is geweest het zaedsel van meerder haet. 6 En hy zeide tot hen : Hoort mynen droom dien ik gezien heb : 7 My dacht dat wy op het veld schoven bonden : en dat mynen schoof zich opregtte, en stond, en dat uwe schoven daer rondom staende aenbaden mynen schoof. 8 En zyne broeders hebben hem geant- woord : Zult gy dan onzen koning wezen? of zullen wy onder uwe magt komen ? Daerom heeft deze zaek van droomen en woorden een voedsel geweest van nydig- heid, en van haet. 9 Nog heeft hy eenen anderen droom ge- zien , denwelken hy zynen broeders ook heeft verteld, en gezeid : Ik heb door eenen droom gezien, als of de zon, en maen, en elf sterren my aenbaden. 10 Het welk als hy zynen vader en zynen broeders verteld had, zoo heeft hem zyn va- der gestraft, en gezeid : Wat beteekent de- zen droom dien' gy gedroomd hebt? Wat meent gy, zullen ik en uwe moeder, en uwe broeders u aenbidden op het aerdryk? 41 Daerom benydden hem zyne broeders : maer zyn vader bemerkte deze zaek al zwy- gende. 12 En als zyne broeders om huns vaders kudden te weiden lagen te Sichem, [ET BOEK GENESIS, XXXVIII 13 ZóO zeide Israël lot hem : Uwe bloe- ders voeden de schapen te Siehcm : komt ik /al u tot hen /enden. I | En als hv antwoordde : Ik hen hier : 200 zeide hv tot hem : Gaet heen, en beziet of het met uwe broeders, en met het vee al wol gael : en brengt my de boodschap we- derom, hoe het daer gaet. Als hy dns ge- zonden was uil de delling van Hehron, zoo is hv gekomen tot Siehem : 15 En een man heeft hem gevonden, dwa- lende o]) hel veld, en hem gevraegd, wat hy zocht. 16 En hv antwoordde : Ik zoek myne broe- ders, /egt my doch waer zy de schapen voeden. . ■ 17 En den man heeft tot hem gezeid : Zy zyn van hier gegaen, want ik heb hen hoo- ien zegden : Laet ons gaen tot Dothaim. Aldus is Joseph gegaen naer zyne broeders, en hv vond ze tè Dothaim. 18 En als zy hem van ver gezien hadden, eer dat hy by hen kwam, zoo peinsden zy, dat zy hem dooden zouden: 19 En zy spraken tot malkanderen : Ziet den droomer komt daer : 20 Komt laet ons hem doodslaen en wer- pen in den ouden kuil, en wy zullen zeg- gen : Een allerkwaedst wild dier heeft hem verslonden : en dan zal men zien wat hem zyne droomen baten. 21 Toen Ruben dit hoorde, zoo arbeide hy om hem te verlossen uit hunne handen, en zeide :. 22 Laet ons zyne ziel niet dooden noch geen bloed storten : maer werpt hem in de- zen put die in de woestyn is, en houdt uwe handen onschuldig : maer dit zeide hy om dat hv hem wilde verlossen uit hunne han- den, en hem zynen vader wederom leveren. 23 Alzoo haest dan als hyby zyne broeders gekomen was, zoo hebben zy hem ontbloot van zynen rok tot de voeten komende, en veelverwig van draed : 24 En zy wierpen hem in dien ouden put, daer geen water in was. 2o Èn zittende om brood te eten, hebben zy de Ismaheliters over het land reizende, zien komen van Galaad met hunne kemels, dragende specery,balzem,enmirrebloemen naer Egvpten. 26 Juda dan heeft gezeid tot zyne broe- ders : Wat zal ons baten, dat wy onzen broeder dooden, en zyn bloed verborgen ? 27 Het is beter dat men hem den Ismahe- liten verkoope, en dat onze handen niet be- smet worden : want het is doch onzen broe- der en ons vleesch. En zyne broeders wa- ren te vreden met zyne woorden. 28 En toen de kooplieden van Madian daer voorby kwamen, hem uit den put trekkende, hebben zy hem den lsmaheliten verkocht om twintig zilvere penningen, dewelke hem heb- ben in Egypten geleid. 29 En Ruben weder gegaen zynde lot den put, vond het kind niet : en met gescheurde kleederen, 30 Gaende tot zyne broeders, heeft gezeid: Het kind ziet men nergens, en waer zal ik heen gaen? 31 Maer zy hebben zynen rok genomen, en hebben dien gestoken in het bloed van een jong bokje, dat zy gedood hadden : 32 Zendende die het tot hunnen vader dragen zouden, en zeggen : Dezen rok heb- ben wy gevonden ; beziet of het uws zoons rok is of niet. 33 En als den vader dien kende, zoo zeide hy : Het is myns zoons rok, een alier- kwaedst wild dier heeft hem verbeten, eene beest heeft Joseph verslonden. 34 En zyne kleederen scheurende, heeft hy een hairigkleed aengedaen, beschreijende zynen zoon menigen tyd. 35 En als alle zyne kinderen vergaderd waren om huns vaders r<jpw te verzoeten, zoo wilde hy geenen troost ontvangen, maer hy zeide : Ik zal nederdalen by mynen zoon al weenende ter hellen waert. En dewyl dat hy in zvnen rouw bleef, 36 Zoo hebben die Madianiters Joseph in Egypten verkocht Putiphar den gesneden, den krygmeester van Pharao. KAPITTEL XXXV11I. OP denzelfden tvd is Juda afgereisd van zyne broeders, en is gekeerd tot eenen man van Odollam, Hyram genaemd. 2 En aldaer zag hy een Chananeus men- schen dochter met naem Sue : en als hy die had tot eene huisvrouw genomen, zoo heelt hv zich met haer verzaemd. 3 Dewelke heeft ontvangen en gebaerd eenen zoon, en noemde zynen naem Her. 4 En toen zy wederom ontvangen had, heette zy den geboren zoon Onan. 5 Zy heeft nog den derden zoon gebaerd, den welken zy genoemd heeft Sela. En toen die geboren was, zoo baerde zy voorts niet meer. , 6 Maer Juda heeft zynen eerstgeboren zoon Her eene huïsvrouw gegeven Thamar genaemd. 7 En Her,- Juda eerstgeboren zoon, was erg voor den Heer : en hy is van hem ge- dood. . , n 8 Daerom heeft Juda gezeid tot Onan, zynen zoon-: Gaet in tot uws broeders huis- vrouw, en wordt met haer verzaemd, op dat é?v uwen broeder moogt zaed verwekken. 9 Hy wetende dat de kinderen hem met zouden geboren worden, verzamende zich HET BOEK GENESIS, XXXIX 37 met zyns broeders huisvrouw, stortte hy het zaed op de aerde, om dat er geene kinderen zouden af geboren worden in zyns broeders naem. 10 En daerom heeft hem God geslagen, want hy een afgrysselyk ding deed. 11 Daerom heeft Juda gezeid tol ïhamar, zyn gehuwde dochter : Blyft weduwe in uws vaders huis, tot dat Sela myn zoon groot gewassen zy : want hy vreesde dat hy ook sterven zoude gelyk zyne broeders. En zy is weg gegaen, en heeft gewoond in haers vaders huis. 12 En als het veel dagen verloopen was, zoo is des Sue dochter, Judas huisvrouw gestorven : die na den rouw troost aenge- nomen hebbende, is opwaerts gereisd tot zyne schapenscheerders, hy en Hyras, zyn schaepherder, van Odollam naerThamnas. 13 En het is Thamar gezeid dat haer zweer opwaerts reisde tot Thamnas om zyne schapen te scheeren. 14 En toen zy afgeleid had de kleederen van haren weduwelyken staet, zoo heeft zy eenen wimpeldoek' aengedaen : en aldus veranderd hebbende hare kleederen, heeft zy gezeten in het scheiden van twee wegen, aldaer men gaet naer Thamnas : om dat Sela gewassen was , en zy dien niet had ontvangen tot eenen man. 15 En als Juda haer zag, vermoede hy dat het eene gemeene vrouw geweest had : want zy had haer aenzigt bedekt, dat men haer niet kennen zoude. 16 En hy tot haer inkomende heeft ge- zeid : Laet my met u verzamen : want hy wist niet dat het zyne behuwde dochter was. En 'toen zy antwoordde : Wat wilt gy my geven datgv mvns verzamens moogt gebrui- ken ? 17 Zoo heeft hy gezeid : Ik zal u uit de kudden eenen bok zenden. En toen zy zeide : lk zal gedoogen dat gy wilt, is het dat gy my eenen pand geeft tot dat gy my zendt dat gy belooft. 18 Zoo heeft Juda gezeid : Wat wilt gy u voor eenen pand gegeven hebben? Zy ant- woordde : Uwen ring en uwe armspange, en uwen stok die gy in uwe hand hebt. Dus heeft de vrouwe met een verzamen ontvan- gen. 19 En is opgestaen, en weg gegaen : en als zy afgeleid had het habyt hetwelk zy aengedaen had, heeft zy haer met weduwe- lvke klcedercn gekleed. 20 En Juda heeft eenen bok gezonden met zynen schaepherder den Odollamiter, dat hy weder halen zoude den pand die hy der vrouwe gegeven had : en als hy haer niet vond, 21 Zoo heeft hy de lieden van die placts gevraegd : Waer is de vrouw die hier geze- ten heeft op den tweescheidigen weg ? en alle antwoordende : Hier heeft geene ge- meene vrouw geweest, 22 Zoo is hy weder gekeerd tot Juda, en heeft gezeid : Ik heb ze niet gevonden : en ook zoo zeiden my de lieden van die plaets, dat daer nooit gemeene vrouw gezeten heeft. ' ,. 23 En Juda zeide : Laet ze het houden voor zich, zy zal ons immer niet kunnen van leugens berispen : ik heb eenen bok gezonden, denwelken ik beloofd had, en gy hebt ze niet gevonden. 24 Ma er ziet na drv ma enden, zoo werd Juda geboodschapt van de sommigen die zeiden : Thamar uwe behuwde dochter heeft onkui scheid bedreven, en men ziet dat haren buik groot wordt. En Juda heeft gezeid : Brengt ze voort, dat zy verbrand worde. 25 En als zy ter pynen uitgeleid werd, zoo zond zv tot haren Weer, zeggende : Ik heb ontvangen van den man die deze din- gen toebehooren : beziel wien dat deze vin- gerring, en armspange, en dezen stok toe- behooren. 26 En als hy de giften kende, zoo zeide hy : Zy is regtveerdiger dan ik : want ik heb haer Sela mynen zoon niet gegeven. Maer nogtans heeft hy haer niet meer bekend. 27 En als den tyd van baren naekte, zoo zyn er tweelingen in haer ligchaen gevon- den : . - . \; ,, 28 En in het voortkomen der kinderen, zoo stak den eenen zyne hand voorts, en daer bond de vroed-vrouwe eenen purperen draed aen, zeggende : Dezen zal voor uit komen. 29 En toen die zyne hand wederom trok, zoo is den anderen uitgekomen : en de vrouwe heeft gezeid : Waerom is om uwen wille die lies*gescheurd? En om deze zake zoo noemde zy hem Phares. • 30 En daer na is zyn broeder uitgekomen, aen wiens hand was den purperen draed : den welken zv noemde Zara. KAPITTEL XXXIX. JOSEPH dan is geleid in Egypten, en Pu- tiphar een gesneden Pharaos, een prins van het heir, een Egyptisch man, heeft hem gekocht uit der Ismaheliters handen, van de welke hv daer gebragt was. 2 En den Heer was met hem, en hy was een man gelukkig in alles handelende : en hy woonde in zyns heeren huis, die wel wist dat den Heer met hem was. 3 En dat al van den Heer gevoorderd werd in zyne handen, dat hy hanteerde. 4 En Joseph heeft gratie gevonden voor is HET BOEK GENPJS, XL zynen heer, en diende hem ; van wien als hy nu over al gesteld was, regeerde hy het huis, het welk hem bevolen was, en al dat hem overgegeven was. ."i En den Heer beeft des Egyptenaers huis gebenedvd om Josephs wil, en hy heeft ver- menigvuldigd, /oo in hui/en als in landen, al zyn goed : 6 En hy nam geen kennis anders dan van hrooil dat hy at. En Joseph was schoon van aenzigt, en fraci van aenzien. 7 En na vele dagen, zoo heeft zyne vrouw hare oogen op Joseph geslagen, en heeft gezeid : Slaept by my. 8 Maer hy geenszins willende hooren naer dat onbehoarlyk werk, heeft lol liaer ge- zeid : Ziet, myn heer weet niet wat hy in /yn huis heeft, want hy heeft hel my al overgegeven : 9 Èi/daer is niets het is al in myner magt, of het is my al van hem overgegeven, uit- genomen gy alleen , die zyne huisvrouw zyt : hoe zoude ik dan mogen dit kwaed bedryven, en tegen mynen God zondigen? 40 Met dusdanige woorden was dagelyks de vrouw den jongeling zeer lastig : maer hy ontzeide de oneerlykheid. 14 En het is gebeurd op eenen dag dat Joseph in huis kwam, en eenig werk deed zonder iemands byzyn : 12 En zy grypende de slip van zyn kleed, zeide : Slaept by my : en hy heeft den mantel in hare handen gelaten, en is gevlo- den, en uitgeloopen. 13 En als'het wyf zag den mantel in hare handen, en dat zy versmaed was, 14 Zoo heeft zy by zich geroepen de lieden van haer huis, en gezeid tot hen : Ziet, hy heeft ons dezen hebreeuwschen man hier in gebragt, dat hy ons ten spot maken zoude : hy is binnen by my gekomen, om zich met mv te verzamen : en toen ik riep, 15 En hy myne stem hoorde, liet hy achter den mantel dien ik hield, en liep weg daer buiten. 16 Zoo dan tot een zeker bescheid der waerheid, heeft zy den mantel behouden en dien haren man getoond als hy weder te huis kwam, 17 En zeide : Dezen hebreeuwschen knecht, den welken gy hier gebragt hebt, is binnen by my gekomen om my ten spot te maken. 18 Èn als hy my hoorde roepen, zoo liet hy zynen mantel achter, dien ik hield, en vlood buiten weg. 19 Als den heer deze dingen gehoord had, en te zeer geloofde zyns wyfs woorden, zoo is hy zeer gestoord geweest : 20 En hy heeft Joseph overgegeven in den kerker, daer des konings gevangenen be- waerd werden, en daer was hy gesloten. 21 Maer den Heer was mei Joseph, en heeft zyns ontfermende hem gratie verleend in de oogen van den oversten des ker- kers. 22 Den welken heeft hem in zyne handen geleverd alle de gevangenen die daer in de gevangenis waren : en\vat daer geschiede, dat was onder Joseph. 23 En den oversten des kerkers nam geene kennis ergens af, want hy had het hem al bevolen : want den Heer was hem mede, en bestuerde alle zyne werken. KAPITTEL XL. ALS deze dingen alzoo gebeurd waren, zoo is het geschied dat'er twee gesneden tegen hunnén heer misdeden, des konings van Egypten schenker, en den bakker. 2 En' Pharao op hen gram zynde (want den eenen was den oversten van de schenkers, en den anderen van de bakkers) 3 Heeft ze béide doen steken in den kerker des prinsen van het krygsvolk, daer Joseph ook in gevangen was. 4 Maer den kerkermeester heeft ze Joseph geleverd, denwelken hen ook gediend heeft : het verliep eenen kleinen tyd, en zy werden gehouden in de gevangenis. ' 5 En zy hebben beide gedroomd op eenen nacht, naer de beduidenis die hen diende : 6 Tot welke als Joseph des morgens geko- men was, en zag dat zy droevig waren, 7 Zoo heeft hy hen gevraegd, zeggende : Waerom is uw aenzigt heden droever dan het plagt? 8 Dewelke hebben geantwoord : Wy heb- ben eenen droom gezien : en daer is nie- mand die ons dezen mogt beduiden. En Joseph heeft tot hen gezeid : Behoort de beduidenis Gode niet toe? zegt my wat gy. gezien hebt. '9 En den oversten der schenkers heeft eerstmael zynen droom verteld : Ik zag voor my eenen wynstruik, 10 (Daer dry ranken aen waren) allengskens wassen tot botten toe, en na de bloemen druiven rypen : " 11 En Pharaos kop in myne hand : dus nam ik de druiven, en dauwde die uit in den kop, den welken ik hield, en gaf Pharao den kop. 12 Joseph antwoordde : Dit is de bedui- denis van den droom : de dry ranken zyn nog dry dagen : 13 Na dewelke zal Pharao uws dienst ge- dachtig wezen, en zal u weder stellen in uwen eersten stael : en gy zult hem weder den kop geven naer uw officie, gelyk gy te voren plagt te doen. 14 Alleen wilt myner gedachtig wezen als het u wel gaet, en' doet bermhertigheid met HET BOEK GENESIS, XLl 39 my : dat gy Pharao aengeeft, dat hy my uit dezen kerker verlosse : 15 Want ik ben dieflyk weggevoerd uit den hebreeuwschen 'lande', en hier zonder myne schuld in dezen put gesteken. 16 Den meester der bakkers (ziende dat hy wysselvk dien droom verklaerd had) heeft gezeid : En ik heb eenen droom ge- zien, dat ik dry korven meels had op myn hoofd : 17 En dat ik in den eenen kurt (welken den \ alleroppersten was) droeg allerhande spy- j zen, welke men maken mag naer de bakkers i kunste, en dat de vogelen daer uit aten. 18 Joseph heeft geantwoord : Dit is de be- duiden^ des drooms : de dry korven, dat zyn nog drv dagen : 19 Na dewelke zal Pharao uw hoofd afne- j men, en hy zal u hangen aen het kruis, en de vogelen zullen uw vleesch verscheu- ren, i 20 Daer na den derden dag was den dag \ van Pharaos geboorte : denwelken toen gaf j eene groote maeltydzynendienaers, en over I maeltvd zoo werd hy denkende op den mees- ter van de schenkers, en op den oversten van de bakkers. j 21 En hy heeft den eenen weder gesteld in ! zyne plaets, dat hy hem zoude te drinken geven. ' 22 En den anderen hing hy aene eene galg, om dat de waerheid des raders zoude betoond worden. 23 Nogtans den overste der schenkers als het wef met hem ging, heeft zynen bedui- der vergeten. KAPITTEL XLl. NA twee jaren, zag Pharao eenen droom : hem dacht dat'hy stond boven eenen vloed, 2 Van waer opkwamen zeven runderen, schoon en zeer vet, en weidden in broek- achtige plaetsen. 3 Nog andere zeven gaven hen uit van den vlocde misvallyk en van magerheid uitge- teerd : en weidden op den vloedocver in groene plaetsen : 4 En zy hebben verslonden de andere, welker schoonheid en vollyvigheid won- dcrlyk was. 5 Pharao wakker geworden zynde sliep wederom, en zag eenen anderen droom : zeven aren groeiden uit eenen halm, vol, en wel gedaen. 6 Daer kwamen ook voort zoo vele andere dunne en verzengde aren , verslindende de ' ganschc schoonheid der eersten. c 7 Ontwakende Pharao na de rust, en als het nu morgenstond geworden was, met verbaesdheid vervaerd zynde, heeft gezon- den tot alle de waerraders van Egypten, en alle wyzen : 8 En heeft hun zoo zy nu ontboden waren den droom verteld, en daer was niemand die dien bedieden kon. 9 Toen ten laetste den meester van de schenkers gedenkende, zeide : Ik beleid myne misdaed : 10 Den koning gram wezende op zyne knechten, deed my, en den meester van de bakkers stooten in den kerker des prinsen van het krygsvolk. 11 Daer wy op eenen nacht beide zagen elk eenen droom, toekomende dingen be- diedende. 12 Daer was een hebreeuwsch jongen des zelfden krygsvorst dienaer, 13 Denwelken wy onze droomen vertel-, lende, hebben gehoord al dat er namaels met de dacd gebleken is. Want ik ben weder gesteld in mynen dienst, en hy is gehangen aen het kruis. 14 Met dien naer des konings gebod heb- ben ze terstond den ontslagen Joseph ge- schoren : en herkleed hem voorgebragt. 15 Wien hy zeide : Ik heb droomen gezien, en daer is niemand die ze beduidt : welke ik heb gehoord dat gy zeer wysselvk ge- raed. 16 Joseph antwoordde : God zal Pharao wel gelukkige dingen antwoorden zonder my. 