Soendasch-Nederduitsch woordenboek, op last van het gouvernement van Nederlandsch-Indie
iemand, een dier of een wapeu, vooral een hris, meten, om tot de wetenschap te komen of zekere eigenschap of hoeda- nigheid of wel zekere eigenschappen en hoedanigheden, dien persoon, dat wapen of dat dier eigen zijn. — JFil men bv. dat onderzoek imtellen omtrent een Icris, dan liandell men vetlal ah volgt. Men neemt de helft van den afstand van af de punt van liet wapen, tot aan de uiterste punt van liet zijwaarts uitslekende gedeelte van liet cmchnw Vervolgens zet men dien halven af- stand uit van reeds genoemd punt van liet mi an naar liet midden van liet lemmet. Op de lioogte, alioaar liet lemmet bereiki wordt, neemt men van dat laatste de breed te en zet die vervolgens uit op meer genoemden halven afstand, terwijl men voor ieder maal, dat men uitzet, een woord telt van zekere reeks woorden, t. w. van deze: niasyi\ an asn \ (ui 7?) mi \ on crui ^ \ maar volgens anderen: m asn \ amarn\ (Liijn(i\i\ cmonn^ En oohwel van deze reeks (vera . «-" ^ ? Chayi ) '■ (^ ^ nrLff, ^ ? N ^7 <HV\ N (t'L1 ^ ^ ojioSiw Zoo telt dan de eerste maal uitzetten voor mam of \£i\ de ttoeede maal voor vnm\ .in-i asn of tn4am%\ enz% — beginnende men wecr van voren af aan als men cmmj?\ mrLi\ of (L.iofii\ lieeft geliad . — G-esteld dat de breedte, gebruik makende van de reeksen, die met ^nrn beginnen, acldmaal in de lengte is begrepen, dan zegt men dat zoo'n kris ressorteert onder maui^ of cmrui\ en dat liet loapen de eigenschap lieeft zijn be- zitter te vrijwaren tegen alle mogelijke hn <hti ni m (hi i x als liij wn ^n xm6^a.m i \\ Van dieren wordt getvoonlijk sleclits een hond, volgens sommigen ook wel een paard op een wijze, met fo mi ojiji benoemd, gemeten. Men zet dan den afstand van neus tot oog, bij het dier, uit op de lengte (genomen van neus tot uit- einde staart). Eindelijlc inmiaji^s ookiemand, die als pradjoerit wenscht dienst te nemen, meten of hij de maat heeft. 0577 (UI QUI/) W — <n£!<ruji\ SB. aan of op <nii,n njitMii]\ 343 iets zitten; tegen iets aanzitten; aan iets zich hechten of geliecht hebben, bv. van een stukje van de vrucht, die men sneed, aan het mes. — a<i am inn imjis op- aa?i- of teg en iets, iets bevestigen, bv. op een Jlesch een etiket. — (m(uir\ji2<yan\ iets bevestioren te- gen- aan- of op iets anders, maar dat laatste moet grooter zij?i of grooter oppervlak helben als dat, wat men er tegen- aan of op beves- tigt; een brief, bekendmaking , prent enz. plakken tegen den muur; een etiket plakken, zich doen hechten op een Jlesch; ook iets, zooals bv. een Amerikaansche klok, met schroeven bevestigen aan den ivand. mm (rufifniKjjis grens,grensscheidingwm een land. Cfi aSYI (If) 2 #v/l fl \ naam van een soort zwarte mier. llg. Q #57? (i/i arn asn n\ zie yoij^w c> * o. QSY) (LA \ zie asn m \ en m <& crn % w OSY)(U]\ S. Mn<ui\ B. zamentreffen op weg; een ontmoeting hebben met iemand; in aanraking komen met iemand, door hem ergens te ontmoeten; iemand ergtns aantref- fen; en van een stnkgrondofeenerf.-liggeri of grenzen aan een under. — asnitbrnCp van een buikband of iets derg. te kort zijn, omdat de beide einden elkadr niet raken of niet aan elkaar sluiten, als men dien omdoet. — oQ<uiasti(C)<HTji\ acht jaar (een windoe) ge- leden. — crm^C^^nx^nc^s heden, zondag, (ook: heden, maandag,) is het reeds een week, bv. dat ik hier ben. De spreker kioam een week geleden loel zondags. — birijicui^-nfvitha^ deze maand is de maand van de be vailing; dwz. in deze maand is of zal hij (zij) jaist een jaar oud zijn; — en met betrekking tot het hersteld zijn van mit^ium ,? fc? ? (hi q \ be tee ken t kw ogi. a>n Cr Ci i5r ^ tut <mj)\ daarvoor is een tijdsverloop van vier en twintig uur noodig. — m;ukhmj\ S. tnM*v(Lnji\ B. gaan, om een ontmoeting te hebben met iemand; een visite gaan brengen aan iemand, vooral bij aankomst ergens of zullen vertrekken naar elders. — (umQ(Lj\ S. (u}«£m\ B. elkaar ontmoeten ; en van twee erven of stnkken grond: aan elkaar grenzen . — (nijjj (trm (htjj\ S. an (Chasm (Hi/js B. iemand een ontmoeting doen heb- ben of doen zamenkomen met iemand. Q * OSY) (Uf\ SB. meel van rijst of kassave. astKCiasn-yicnj^ of an><?iam\ tarwemeel. — (Ki Ci \ van rijst of kassave meel maken. V 344 astt iJ) \ OSY) 2 OJ (Ul \ SB. zva. t&<ia2!HT>ji\ en persoon, die, bij wijze van kostwinning, gemaskerd voorstellingen geeft; vertooner, geassis- teerd door een of meer bodors, van zekere kluchten, waarbij de spelers gemaskerd zijn. (ISY) 2 (U) 2 \ ong . «isw ? asn ?(Cid\ S. daarnevens nnhfnfi5iij\ (in het Bantamsche ook x>n !Ei ~jj, rvj \ en "n? £-1 -riJi ? \\ K. ) — (£) tfv) . B. hoofddoek. Zie ook bni&inp It. — a-ciam? mi 2<£u\ ^v> k>7 (hn (w) i \ ao tp (tot \ met een hoofd- doek op. — Voorbs jji)iasngiui2\ ook een, voor die sloffen dan als maat gebezigd, door omslaan van een tip, afgemeten vierkant stuk van katoen en van gebatikt. Zie ook (M (&i ~n\ OSY) (Ul \ SB. ffc-».icifli>/^irriN hoe; wat; hoe groot zal (zou) zijn, bv. zijn vreugde; wat moet het wel zijn met; enz. Men vindt oolc mi an tim x:h w Vera, (f-i (hi Hjii <l,u i arh en »oi?{£<u\\ Q , asr)(U}\ SB. daar straks, zoo even, eenige oogenblikkengeleden. — <isw<wi*m soms zva. asna°\ voorts: te voren, vooraf, voorheen, vroeger, eerst. — :ui<i»>«3n eerst, vroeger. <un<i°£ltton\ verleden (gepasseerde) nacht, ■% 000<3"7J ° crister aVOnd 2 «sw 20 (isn (Li I to/* \ lietZ . — asriiJ) to ' xmajiiKvji^ van morgen. — ft«).i^o»n<w>\ m vroeger tijd, voorheen, vroeger. (1ST) (Ul \ a?iza\ 1. zie WMcha/jw H. zie vj(ui(m\ OSY}(UI<>\ [Jav. iets dat dient om lets op te vangen, bv. een pot of vat om regen- toaler op be vangen; opvangen, staan om op te vangen; enz.) SB. ^? /o ? ^ ij> ^ i^wp rijstveld, sawah, van regen afhan- kelijk . — «i» am % (un Si imp van de liorens van een buff el: bijna regt op staan, terwijl de punten naar voren zijn gekeerd. — Vevg . (Hi vi an hit (hn/jw (ISY1 (Ul 9 \ SB. gedekte lucht, betrokken lucht. OS77(UJ9\ SB. uitlegging van een boovergebed of tooverformitlier, als aanwijzing of uiteen- zetting van het effect; voorts: wijzen, aan- ..... o wijzen, aanwijzing geven. — ,?,j^^wn?,m|\ iemand of iets wijzen o/aan wijzen; iemand aanwijzing doen van iets; iemand op iets wijzen; van ^& doen blijken, iets toonen. — £}xm(uz$\ aanduiding, aanwijzing, teregt- wijzing . — osTitD)^ rui ctnji den weg wij zen ; gids, wegwijzer. OSYKUI nj(hJl(j\ SB. koran lezen met zijn velen ; t. w. een leed hardop, terwijl de anderen. die ooh een koran voor zich hebben, o 345 IT hem volgen, controleren en zoo noodig verbete- ren. Zie ooh cci xm (hiici (hhi\ en (cklhi (hi o (Hi a\\ 64 ^* CO *-" o o 0SY1 (LJI (KYI /)\ en anion inn kian (Hn^ \ zie *sr) nri (hi/j\i asita^(Hrj(istini(^)js zegt men van een Jcris, met zeJcer eigenaardig pamor. — Quia inn mziu nm amp zegt men van zeJcer soort nSi (Sn-n ^\ deze soort lieeft roode pooten en blijft in gevangen staat altijd wild. Men zegt lietzelfde van een buffel, die, met uitzondering van een wit ten Jcring om den hals, geheel zwart is. S / OSYI (Ul am 2 \ zie o(mn\ asn (VJl \\ — antut SB. iemand betichten, be- schuldigen ; tegen iemand de beschuldiging inbrengen van iets. — (HmiHin^nH-iSrliKis zijn beschuldiging of aantijging volhou- den; blijven bij zijn beschuldiging; die niet laten varen. ^0, ^J7 ^ zie t^j wi Kin (in (j \ (Tj OSY) oj(U]\ ong. Het is Jav. en zva. i&tuSi^ rrjtHitriicKHiuiH^p zva. (M(W(Sii(HngHij en (Si (Si o, o CO — <n(isr)o£?\ (ye^.j maar voigm k% ^,wi^(QC(hi\ benaming in het Buitenzorgsche van den regen- boog, als die in het westen zich vertoont. (Jav. het onderste gedeelte van een onvolledigen regenboog ; een hemelsche lichtglans^ luis- I ter. Skr. tedjah, glans, licht, luister. — Jav. Wdbk.) Verg. (Hrjl!^}](Krla^l] en (Hnisn/Efi^nw <rj(isn(i&;zj)(tvi<Hn^i(Hi\ is een uitdrukJdng, die men niet verstaat; men verJclaart namelijJc nrjdsniK met (3^K(Hyj(Ui (h) cm q\ en wruiiHii^kim met ^ car kj* oji <un (hi2(hi?kim mi <rj(Ki(uj}\\ Blijkens het Jav. Wdbk. is in het Jav. ^/tr*?^^^ n a (Hii^&iHi\ (n{ibii(iKnn!^(niX:)2(Lnn(c,ri(hj)(Hr)n\ een poe- tische for mule van verwelkoming van een aanzienlijlmi gast. — fajjnjiiHn ^&(hi ofwmjMri -^uhi \ Kw. ZVa . (im no (Hifj v 71/; (hjj hm hji (hi en tl? ,711 ^i^iri(un\ ( van w en ^ tun ^aihiw Skr. soelaxana\ bepalend, vaststellend; ooh met goede kenteekens, goed voorspellend. Prof. Kern Jav. Wdbk.) maijhhi\ ook Kw. zva. MKrjwasri^iijidtzijiw Skr. jauwana, jeugd.) 0S7J 0£j\ ong.— <*^n SB. het treft, het trof.— ^^^PIjMp niet een goede duidelijke uitspraak en lettende op de scheidteekens, zoodat men rust waar dat behoort, van iemands ngadji of nembang. — vmdK^^ncmp naam van een ongesteldheid, bestaande inpijnen in den buik en maagstreek, zoomede neiging tot braken. — Als geneesmiddel wendt men aon inwrijving met den pjngestooten kop van een iknaziarnjw -*- (ukhih£j\ met welgevallen en 346 instemming iets aanhooren of aanzitn; ook: in alle opzigten onberispelijk zijn, van iemand. OSY) 2 d&\ 2 \\ — wi cus 2 \ SB. gooijen, werpen naar iets als doel; bij het *™?<ct?\ de (uiama^z van zijn batoer raken ; voorts van zon, maan, een damar en een (k» ^ (un (tut \ afstralen, een straal afzenden o/laten vallen op iemand of fats, — (nm{i&2(i£rii(hnji\ met lets werpen naar een doel, bv. met de (w^ma^d naar het doel ; de djampe, terwijl men die pr emit, dirigeren naar iemand. — ajiimga^g ook iKmtKmax2\ het steentje of iets derg. waarmee men bij zekere spelen, die met ons knikkeren zijn te vergelijken, werpt naar het doel. — (Knasm<ixi\ getroffen door een straal van een lichtend of licht van zich gevend iets; bestraald worden door een aj)^un clviw Verg. <ntj<k» 6-^-1^* — ami^2(U)(m/j\ I. ZV%. <cxu5C?a*r?«»ff^\\ (Bg. K.) II. mvdsv. van M?i«?\ (bij herh.) OSY] R& P\ SB. zeven. — ^o^^i^^x zevental; enzva. a<ri<imcuz$(unaaji\ met hun zevenen. — asYtaK^aat^iiu\ diiizelig zijn in hevigen graad. (Tf OSY) en Q£\ P \\ — <qM<q*Kt\ SB. achteruit of op zij uit schoppen van een buffet, ook wel van een paard; ook: een trap ge ven achteruit of op zij uit, van menschen. — Verg. (Hittvi (UKhtj/js en ni (Hi n (ui iirn p\ Q (1ST) (l& (HI /} \ Jav. ZVa. asrivja^chnjiw 0577 cn &K (HI fj \ SB. Stijfsel. — SiasnnrjiK(m/j\ rijst water, het water waarin rijst (trjimmz aw fa asnji} werd gekookt. — Verg. <w>t?{\\ OSY) 2 V) (&\ \\ — cKi2^m\ I. SB. den voet of de voeten zetten tegen iets aan, opdat de voet een steunpunt zal hebben. — asiuasui <n<i£\ een onderdeel van het weefgetouw. II. zie asr)(th\\ OSY] OK (YUI /J\\ — <tnafj<ru/i\ SB, iemand of iets voor iets bestemmen of aanwijzen, tot iets designeren. — <mc>? «ga i^rvi ^\ brief, bestemd voor velen, en waarvan ieder, die met den mhoud in kennis moet worden gesteld, een exemplaar ontvangt; circulaire. — Verg. ry ># £y r~) ajjni (kiyi amci^^ri (nr/js bij cemeww — a^iKUiom^ asYj(i^<tyL\ een onvolledig adres hebben, van een brief. OSY) d£\ (&1 fl\ (Mai. tadjam, scherp.) SB. (^^<vm2(i£i2anius ^\ roode loop, dysenterie; daaraan lijden. O o OSY) OK (&)fl^ Kw> — mutate: &yi\ SB. bena van /let mes, dat men na de besnijdenis aan den paradji geeft. Zie ook ^^^<™»3P 347 .isn (Li/i xjiQx uifx OSY) OK om f) \ Kw. SB. bidhuisje, kapel. Verg. (njtamw aSY)(&\2\\ — tHi*k2\ SB. een schop geven aan iemand {met vooruitbrengen van den voet), iemand zoo schoppen; lets vooruitschoppen.- (Ki(ik2(L7i(hnjl\ mvdsv . (h'j Jierh.). — «s" nsnikd\ met den voet stooten, of schoppen tegen iets (niet opzettelijh) . — Verg. miz^im ZOOntede usii (ui am rim/} en «*»/ <"> nrmw OSY) 0£\ 2 (KY) 2 (KY) [) \ zie (tKgfhug^nfiw OSY)(UU)\ zamentrehhing van «sna en 6-&<lvi\ zie dat bij 6^izh)2^\\ (T) OSY) (UU) \ SB. redewoordje, dat men in veel gevallen Jean teruggeven met: die, dat, zoo- even of te voren genoemd, bewust, be- wuste; rnaar ooh niet zelden Jean zulJcs niet en rnoet men zich beJielpen met Jiet leggen van den nadruk. — Zie de gramm. aSY)(UU)2? ofwdhi^ims SB. naar het schijnt, naar het scheen, naar men zou zeggen, naar alien schijn; schijnt het, scheen het. — (vm(Liitt<M(U(isnzsri\ zie bij tuisnasn/jw OSY) (UU) (hCl f) \\ — ^^jJ^T $B- iemand, die bv. op een sawaJidijhje of op een glibberigen weg loopt, bij > de hand houden en leiden, opdat hij niet zal vallen. OSY) (UU) (uifi L SB. krek, afgepast, afgemeten, precies. — m & (tin (uy^ op zijn best; zus of zoo en niets meer of eo niet meer. — Verg. asfixms en zie ooh bij no*rn\\—II. SB. asii(Ln(8i(Lij)M/)\ telkens, telkenmale. OSY) (UU) (U) f) \ of (&n <v? (uyw — <himjim/j\ of <Hi(C)(Lyi\ SB. blazen, op of in iets blazen, vuur aacblazen. — mmaoji^iihtji^ mvdsv. (bij JierJialing blazen).— (hi aAj!utgchnjj\ een djam- pe, nadiengepreveld te Jiebben, door in de rig ting van den per soon, wien Jiet geldt, te blazen, als het icare naar hem toe of hem aan blazen ; de over een wond of derg. geprevelde tooverspreuh of djampe door ten slotte te blazen, als Jiet ware op de icond of op de zieJcelijJee plaats blazen. OSY) (UU) (UY)(j\\ — ki dwirnji^ SB. zich veree- nigen om te tandakken met dansmeiden, om een tandakpartij te houden. OSY) (UU) \ SB . alles wat men over het hoofd slaat of waarmee men het hoofd bedekt, om het te beschutten tegen zon of regen ; ooh de doek, dien de aqjjvmun& over het hoofd draagt in plaats van de i™ warms die ze gemeenlijk een drie maanden na liaar terugJcomst van Aralie aflegt. — aSaisn^ gedekt zijn met een o&mqw ^"T 348 o Obi) (&l \ dSYJ(UVJ\\ — '*7'M7yN &B. iemand, die reeds lijdt aan een verdriet of hartzeer, of wel, en in dezen zin ook van een dier, iemand, wien reeds lichamelijk leed werd toegebragt, bv. werd gesta- gen, op nieuw verdriet, smart of hartzeer veroorzaken of wel nogmaals lichamelijk leed aandoen ; iemand, die reeds bingoeng is, nog erger bingoeng maken. /yi dSTl (Ui/I \\ — <rj(Hi(uu\ SB. zich begeven, gaan naar iemand, om hem te ontmoeten; gaan kijken naar iemand of iets, om te zien hoe de stand van zaken is, of om zich op de hoogte te stellen; iets naslaan, opzoe- ken in een boeh, om te weten wat liet boeh dienaangaande zegt . — <monnnnM\ mvdsv . — Voorts met axM&iizn/js als B. of eenvoudig ah mooijer xooord: een Jcraamvronw of een zieke een bezoek brengen; iemand gaan of komen geluk wenschen, of wet deelneming betuigen . — m m &h an (hmt \ S B . iemand of iets zoeken, opzoeken, opsporen. — wnni (bh (ckhi/Js mvdsv. — dim (mom icKhm^fs ten be- hoeve van iemand, iemand of iets zoeken of opsporen. AST? (Efj \ SB. Knasnm \ gast, bezoeker, vreemde; gasten; iemand van een ander plaats.— - <M<i J) nrn am <&» \ of (Minn cm asn asn (fji \ vreemde handelaar. — oaasn&p ergens zijn als gast of bezoeker. Very. n^aji^i^ (ISY)(&]\ Jav. ong . — <£?^?<*7<hi^ SB. zva. oTKiJittunia^x zijn opwachting komen of gaan maken, van iemand die werd ontboden. Q OSY) (&] \ SB. vondst, vinding; gevonden, vin- den; vatten, 'begrijpen, bij iets kunnen. — asiig(bii<£a>Kn(3^jk<Kritrvij\ zie bij G^Atuntrunw — (ht€a\ iets vinden, aantreffen. — as?ifEa(uiiKi/j\ zich spoedig iets kunnen eigen maken; zeer begrijpelijk zij». — ^osS^o^n iets dat werd gevonden; een vondst. — »?»<£* A «7^ iets dat te zoek is, terug brengen, terug bezorgen; iets, door zoeken, uitvinden, op- lossen; iets bv. de wijze wuarop iets wordt gedaan, zich eigen maken. nrj OSY) CEJI W — o^^ SB. iets dat wordt toe- gestoken of toegereiht aannemen; in em op- togt op iemand of iets volgen; iets afwis- selen, bv. van kanonschoten, de geweerscho- ten afwisseltn. — (u^asniEiahd^idtHi^ en gew. ajicisnnyni&inhgtu) gan/js elkaars handen aan- raken; met de hand raken aan die van een ander; ook: hem (haar) eigenhandig iets (een geschenk) geven: 349 o 05Y)%CEJ)2\ SB. aarden pot, van gelijk fat- soen als de o^^w Ook naam vaneendis- trikts hoofdplaats in het Soemedangsche (van het distrikt ftjx&ioaS j* vooral aldaar toerden bedoelde aarden potten vroeger gemaakt. (1ST) CEJ) o of <rj«s» ten » \ zamentrekking van v asn nut en cEJt $ \\ o o (157) CEJ) P\ I. chi(&h\ zie <n niirnxj) w — II, asn iejI ^ \ SB. gevolg, daar iets op uitloopt, resul- taat; het loopter op uit; ook zva. «h?<E/i?oaS\ en dit zva. ». »m <mi ^n of (Wjicncmv) lit? z cm w — (Sn^i^n\ met het gevolg dat. — cmuli^ van een ongeluk of ramp: komen over iemand, als een gevolg van iets. — m <&i % (lw Mf \ beloopen : de g'evolgen voelen van iets; ook zva. (Ei (Li asn % ajn (htji \ of tntniiu an annw — cuin cm afti ?(K)(ui^ V} to< \ zie 01J a^i cm w — tui a»> ,o -< ajn ^ (hq(Hi\ hetgeen het gevolg er van zal zijn. Q asr) CEJ) o\ SB. lood, tin. — ^^^/i/^^x timah, om het hard te doen zijn, verinengd met radjasa. — w)£^c)r>1^ timah niet vermengd met radjasa. 01 OSY) CEJ) o \ zie *ni (ei^w RH) CEJ) (UY) \ zva . nr.h i <xn m ;n\ <*Sn (EJ) (Hlfj \ 7. SB. lusthof. - II. am x,n Many naam van een soort roode mier. asr) CEJ) (K) fj \ SB. ernstig, opregt, in ernst, met ernst; nauwgezet, braaf; in waarheid, mderdaad . — a>n &i ^am <ru^\ conscientieus in zijn werk of in het icerken; nauwgezet en ijverig; braaf en naarstig. — tmitQQprcMji^ braaf heid, eerlijkheid, nauwgezetheid. — o ooo . , w'^,e^/^ opregt en welgemeend. — (Kfiasnt&ithjajiMcmjis met wc /£/? an (Si Marys als B. of als wat mooijer: volkomen naar waar- heid. OJI toll <EJI <KJ\ met OJIC~M(M Of <M(M <££?y als B. of als wat mooijer: in wer- kelijkheid, in waarheid, in alien ernst, geheel naar waarheid. — ojiaQQfnQtHis met ajic^ifeic^MM als B. of als wat mooijer: naar waarheid en in werkelijkheid; in alle opregtheid. — In plaats van ajiaQ£linQ<tn\ fob U zegt men in de geloofsbelijdenis, zie die bij (hnj(um\ ook tcel <£n &i aa ,&i piw aQkj)(hn/i\ er meerens of ernst van maken, het ernstig meenen; worts, met betrekking toteten,fig. Q a no zva. (cngtKuw — (Ki(&i!hn(m^\ iets met ernst doen; me.t iets het ernstig meenen. Q &ST) CEJ) CK) ()\ SB. en gew . a7m^ahSnz-iim^\ komkommer. - &jmz tvuzi ani\ zie m <&tt bij u/?\s (1ST), CEJ) OO fj \ SB. gewend zijn, er aan gewend zijn, eraangewoon. Verg. &n<m* t&n!Zi(tn(Hi^\ 350 o a OSYJ (Eft (HI (HI P\ ofatotMMM^SB. rustig, kalm, bedaard, op zijn gemak. — S^um asr)(&i(Hi(m{\ rustig zijn, het rustig hebben. — (Ar. &*->^josc moetmainnah, rust, kalmte. Jav. wdbk.) — Verg. 'rnyim^ asn (Eft \ Mai. het oosten. — ^x-mahSn^is zie lij *i*m;b* asn (Eft asn n \ SB. einde, van een boek, van een verhaal, enz. ook: ten einde zijn van iemands vertellen, enz. en gedaan hebben met het lezen, schrijven of vertellen van lets (Jr. &*25). — M(?.i(bu(Hip lets bv. een loek of verliaal ten einde brengen; een hoek uitlezen; een verliaal, waarvan nog een gedeelte bleef te vertellen, u it vertellen. o • / o OSYI (Eft (ISY) ft \\ — aq^i(hni(hn/f\ zie wasnam 2 <*nji\ lij as^asijN /. OSYi (Eft &J) j\ \\ — <£iasn(si<M/i\ en Tki&iaJi^tk<Hiji\ zie <hjt xin t ten z asnns bij (en 2 an 2 asnjj^ OJ aSYl (Eft 2 (Wlf) \ zva. arjasn-mojijiw OSYJ (Eft 7 \ SB. opvatting, opvatten; en S. am M °i\ B. ontvangen, krijgen . — *a a* ~? \ (hnm°i\ fwni&i^i en anniiF.i^i\ mvdsv .) iets ontvangen, opvatten zus of zoo; iemand aannemen, accepteren, bv. alsecht- genoot of als leerling. — oni&i~AtKj<HiJI\ SB. iets in ontvangst nemen . — (nr-n ©? ^»^^N mvdsv . — ajuru^asn tzi ^1 \ verkeerd opvatten, verkeerd inzien. — xsn <&i^i (U)imi^A\ zie <w ^77 _^w — a^n (Eji^^nipdjj^ zie timw (In het Tjirebonsche anii&i^wrt ij>(m/j^ B. voor tun 26-za. (LW N\ K.) asn (Eft 1 2 \\ — mi<^i£i2\ SB. van iets zooals een hids of derg. liggen, zich bevinden in de nabijheid van een ander, van dengrooten wea,enz.- Vevg. (£^20012 asn ^^. ^/£?-~J2»™?tf-n^\ een huis of derg. overbrengen in de nabij- heid van bv. den grooten weg. asn (Eft ~J? asn (Eft ~J) 2 \ zie *>» <&i~i2\\ asn (Eft 1 2 \\ — £Icf.i.^2\ SB. uit iets, bv. nit een raam, door iets, bv. door een traliewerk, adder iets, onder iets, ook in iets, bv. in het struikgewas, kijken naar iem. of iets. — (Stm-jittinieji-ns zijn blikken werpen, rond- blikken, zoekende blikken werpen in iets, achter iets, enz. — Verg. ruawo^^^ (YjOSn (Eft ~J)2\ SB. tijd, tijdstip van of voor iets; tijdruimte, waar binnen iets kan of mag plaats hebben; tijd van beraad, uitstel; rust, dwz. tijd om te bekomen of te rusten (Port, tempo, tijd). — iqMiEA^unjmojj\ iemand uitstel verleenen, tijd geven. asm&i^its 351 osn(E>i^ji\ aSY) 2 (EJ) *JI 2 W — (hm^-^i2!tfnichnji\ SB. den mond drukken tegen lets, zooals men doet tegen dat, waardoor men als door een roeper wil spreken; oolc: terwijl men spreekt met iemand die hardhoorend is, den mond houden aan zijn oor. asn (EJ) — 1 o \ SB. handbreedte. — m osd <&i ^? ^ \ een handbreedte. — ao^i^i^ajncm^s iets meten met handbreedten. asn (EJ) ~J) o\\ — frltEJi^A^ SB. aan komen stui- ven, zich storten of aanstuiven op iemand of iets;voorts: iets tot mikpunt kiezen o/nemen, van den wind. - ^ &i ~jj . ? <^n ? aa/j \ iets verhalen op iemand, iets doen vergoeden door iemand. — aKajiimiSiM^njncHTjs aansprakelijk gesteld worden voor iets; aangesproken worden voor iets; het moeten vergoeden. Q aSY7 (EJ) ^J) P of (HKEji^i^nnKmp SB. nog te veld staand gewas koopen. — Pass. aSas?/ (&i _7 ? (tm (Kin n\ Q asn (EJ) ^J) P \ zva. trui <m ? n van een vrouiv; maar het woord wordt gemeeulijk slechts in wawa- tjans gebezigd. asn (EJ) — 7 P asn (HI fj \ (Rg.) ong. in de Prean- ger, zva. asn (eji ^Jt axi anj^^ asn (EJ) ~J)\ SB. asn&i~jiaa het bezinksel ; (Y • van Jcoffij: het zaksel. — m<ei~i\ bezin- ken. — (Hi(zi^i<Hri2(HTji\ iets laten bezinken* o^ asn (EJ) ~A \ SB. een groot soort njiroe. Verg. o / • (iSn (ESI ~^JJ \ SB. <Mfli»//&?-^\ zie wnini^(rft(HTJi\\ hij <nc~naie-n cmiw asn (Efl ~ji \ SB. uitgestorven van een familie; vernield, vernietigd van aanplantingen; ge- storven en te niet gegaan van een loom of plant; schoon op, tot de laatste toe weg, van beesten, die men er op naltield. — aj)(mimft<t^nrLixsn(EJi^jnrLi<i^(M/p moge niijn fa- milie geheel uitsterven, bv. ah ik dat paard gestolen heb. — «isw®i^^?^f\ fig. geen bejaarden mper in dienst, maar alien ver- vangen door jonge menschen. — oa&i^jiakd a^p planten of dieren uitroeijen. asn(E/)(~J)(Kn/)\\ — (tntz-i^wp SB. roer- loos op de legerstede liggen uitgestrekt, vun een zieke. (K.) Voorts: plat uitgestrekt van de hand. — (Ki(EJt\^\a<ni^n^\ de hand plat uitsteken; kleeren of derg., bv. om ze te droogen, goed, om het te bezigtigen, enz. plat op den grond uitspreiden. — Verg. <znrn*g:<nni en xnnt^(nrriiKnion^\i asn (EJ) rJ) (Kn f)\ SB. mazelen. Verg. am "ZJI (cncmjw OS}) fcl ^,KHW/I\ rn/j\ 352 «*j*'~ffflp OSYI (&) ^J) (KYI ft \\ x- m £9-1*01^ 55. ^ af~ slaan, weigeren; zijn schuld niet willen erkennen of belijden; weigeren om schuld te belijden; ontkennen, loochenen; iemand verloochenen, bv, oh zijn lediende; iemand een blauwtja laten loopen; lets looche- nen. — am ifji ^i <taiim^\ van een vrouw of meisje: veel blauwtjes laten loopen, moei- jelijk zijn in haar keuze. OSrn (Y7 (&} ~Q (KYI (Kl/i \ zie acn^iEi^iasnj en (ij)(i^^a^u(L't^xiri2tMiji\ [dlt laatste bij fano-n^W asn (&i ~J) (ten u \ S. «^<rm B. flft.i£<\ BL.— asttnjfci^TfKiTjis unnicrh\ m^} ten ?\ mvdsv . — zitten, rijden op een rijdier of voertuig, va- ren in een vaartuig; stijgen op een rijdier, enz. Voorbs: schrijlings op lets zitten of zich plaatsen. — isrj \<ei ^ntpunnmsn \ in een rijtuig zitten of stijgen, ook er op zitten als koeUier. — im m ^ithmzct \ te paard zitten of stijgen. — ^i^i^iitoi^iEi^Khf^^ in een bootje zitten, zich daarin plaatsen, er in gaan. — ra <&? ^Khyonp S. i>h nrmn(mi\ B. m asn q tunim^ BL. een rijdier bestijgen, berijden; op of in een rijtuig zitten ; en van schipbreuke- lingen: op iets, bv. op een plank, schrijlings of op andere wijze zich plaatsen, zitten. — tm&i^iwiMp S. mcrhKmMi.p B. en BL. ie- mand doen plaats nemen, doen zitten op of in een rijtuig enz. SB . goeder en laden op een lastdier of in een vaartuig of voertuig . — (h-naciasharhs S. (tni(in(t,n(i>it{!un(hnji\ B. en BL. (van een aanzienlijke) rij paard. — asnashcrh ° °2Jf N ^' ^ ,tsrt ^] ~7 ,rr>1 °^JI s B. «sw obti^tun doji \ BL. rijdier, voertuig, vaartuig. — am m r£i ns?i % w ^i5w\ het vaartuig waarop zich de vorst be- i vindt (bevond).- mn^M(&i.^i<Hri,iQ2Q-n/i\ om te berijden. — ashariimahx op de bergen zitten, van de zon, omstreeks 5 uur 's avonds. - apmnsn cm cm mi \ G_b*^) o^s» asii aj} (hi) as)i -&ij) ij^j apreekw. oud van dagen, maar nog jong van hart. asn (E/j ~ui (hen fj \ SB. (m&i^iMn/i of <njjo~aA ^27\ iets opstapelen, maarvan pa?e gebruikt wen gewoonlijk liet eerste; en dit voorts: op-" gestapeld zijn, ook: fig. van schdden of bezigheden: zich opstapelen, zich opgesta- peld hebben.- — ^^^?_a^77^\ aan een hoop liggen. — <isn<zi~Atrnthn/i\ hoop, stapel. O asn (E/i s^) osy) fl \ Mai. plaats, verblijfplaats ; Ook ZVa. iui a. J) q \\ asii (zi _ ? asnan f \ zie <&n obi ^i 2 (tC)2\ OSYI \(&l ~fl (YU) n\ SB. de breede rand aan een of aan beide uiteinden van een «i» (&i ^i g rvii) \ 353 XS11 (ZjI^I (til (HT)\ samping, en die, als men van de samping een saroeng maakt, in het midden Jcomt te zitten. J av. id. Mai. kapala. OSY) (Ell ^Jl 2 (YXJI (\ W — . aotJi-^nruMi^ SB. JlOtlt klein hakken, kleinmaken, tot brandhout hakken. 05YI tYI (Ell ~J) QTI ctUI \ naam van een visclisoort. asrj (ESI ^J) 2 (TU) iHl \ SB. nu en dan; van tijd tot tijd. - Verg. ojitmcuib OSY) (ESI ^J) 2 (KH fj \ SB. uitgestort. IK1RL1 ~12 o ■Hmann\ iets uitstorten. mi r&i ^i i CUll (K) 2 ■if Co ihii2(Hif) of «5» *? ^? ?.*<>* (i,m nu i an i\ net over (tot; w' >U (^ hL' -'' den balk gooijen ; buitensporig roijaal tegenover zicli self of tegenover anderen ; al te ruim of al te kwistig er mee om- gaan of iets doen, bv. lets uitdeelen, zoodat men, Jietzij voor zicli zelf, Jietzij voor iemand, die later Jcomt, niet genoeg of niets meer lieeft. — Verg. xmanxm^ OSYI (EJI ~SI nasi \\ — W7<£?3.r2i\ SB. iemand met de vlakke hand tegen het oor, de wang, of den slaap slaan. OSY] (Eji ii \ Bant, hoofddoek. K. Verg. im *o? iisnj w AST) (EJ} ^Jl 2 OTUt 2 \ S. (U.njj.ia^.ti?M^ ook wel 4s9^?^?^tj)?, B. kwispeldoor. OSY) oesi ~J) asm cm fj\ SB. de plaats in een rivier, waar gewoonlijk wordt gebaad, waar men goed uhwascht, enz. OSYI (EJ* ^Sj CYY)/)\\ — (h'-i,&i^iarry\ zva. vftmnmtw Rg. K. In de Preanger ong. OSY) ESI ^J) \ SB. wegkapping van den grond, zooals bij terrasgeioijzen aanleg van bergter- rein, om het terras gelijk te male-en. Ilolle. — m ie,i —f i7i mi j de dijkjes ( cm (*h m ik^/j ) met den patjoel af hakken of af kappen, om ze zoo in orde brengen. osyi (Efi ^J)\ SB. inzet. — KitiJis liggen of staan van lets op iets anders, dat even groot of grooter is ; meerijden , meevaren . — K)C)-^i.r:iMp op iemand of iets, bv . op een vecldhaan, wedden. — mm ^X;imisij\ rn.ee- spelen, deelende in de winst o/hetverlies van hem, met wien men meespeelt, bv. Jcaart speelt. — ,M£.»Jj.Affn|\ ietsleggen of zetten op iets aniers. — xm&i Z* xn top een weddingschap aangaan, wedden. -- m*s^ i£,?Jj.i;h tiZi\ van zitten: zoo digt naast elkaar dat de knie van den een rust op (tegen) de knie van den ander. — <w.is^©iJ? <i£,£i{s op elkaar gestapeld , opeenge- stapeld. am (FJt Ji \ 354 asij GEJ) ^/l\ SB. zva. ajigajigasnjjs maar opge- vuld met vleesch, — »o^J»\ toempengmaken. <n &SY} (E/l *JI 2 \\ — (^(m(EJt^n^ SB. een boot of schuit, door in dien zin te boomen, een zijdeliDgsche rigting geven , zijwaarts wenden. OSY) (&l (Wl \ naam van een dunne bamboesoort, waarvan men o. a. wel blaaspijpen maaM (Bambnsa Tabacaria or Tenuis Rg .) — asn (EJi (tin ki t irvi asn azn asn (U) ,^\ spreekw. zich zelf in den vinger snijden; zich zelf in 't on- geluk helpen. OSY)(E/)\ SB. middel tegen lets; ook fig. — asni&i(ui2(un2\ gfeschenk tot souvenir. — CO & asm (Ejicu nru (LVi n\ versnaperinff. — asn (&i <n (&i on \ zie aSton/im tenant (ZJi trii asn rzi \ het goede, dat men van iemand ontving of genoot aan hem vergelden. Voorts asn an \ S.irLiahzs & CO CxJ B. geneesmiddel, medicijn. — <m<&t(i^»^\ S. (an* ah z act (htjj\ B. iemand een geneesmid- del toedienen, medicineren. — asn asn on SB. 7 CO hulp vragen aan een dokter of doekoen; de geneeskunde te hulp roepen. (Jav. am on asn t(EA\ medicineren.) o a a a o OSYI OJ CE/I\ ong . oftarji&is zie bij mm asn w (&i aSH&ioM anjj\ gewoonlijk geschreven St asn ^i fow^r (de uitspraak ligt tusschen miteni- beijan en mitembeeijan), SB. een begin ma- ken met iets; een satcah of hoema onder handen nemen, dwz. beginnen te jplanten, te wieden, enz. De wijze van bewerhing wordt dikwijls niet genoemd, vooreerst, als znlks door het voorgaande onnoodig is, en ten anderen, als spreJcer zulJcs onnoodig acht, daar toch ieder weet wat aan een sawah of hoema wordt verrigt. op het tijdstip van zijn spreJcen. Voorts is Si asn di aw anjj\ met betrekking tot vlechtwerh een Jcunstterm, die beteelcent: het ruwe geraamte van zoo'n vlechtwerh op- zetten. a OSY) (£1 \ SB. emmer van hout, blik, oepih CO v of wat ook, om water te putten. Verg. ^(vtw — an (eji \ met een timba water putten. CO CO L OSY)i (El) \ SB. zva. mom o (Hi/j en knoop, aanknoo- ffCq ai J v ping. Verg. a3taji2(ui/j\i — 'K7^,N ietelasschen, zamenlasschen, aaneenhechten, knoopen; (fig. iets bv. een aangesproJcen som gelds aan vul- \en met ander geld. K.)- MwajiQn/js aan iets een stuk aanlasschen, aanzetten, aanknoo- pen. — <Hi&i9n&i»tvi2<Kiiji\ dingen aan elkaar lasschen, aan elkaar zetten, aan elkaar knoopen. — /ni^^^^n hem het leven asn oeji ? \ 355 asn ifjt \ CO, verlengen, bv. door in zijn plaats in den dood te gaan; hem voor omkomen bewa- ren. — M&iM&aptep precies zooveel eten, hetzij dat men niet meer heefb of Jean lerij- gen, hetzij uit verkiezing, als noodig is 0111 niet van honger te sterven. — <Nioffft<»™\ iets ergens aanlasschen, enz. — Verg. oji&w OSY) (&) o\ SB. bijvoeging, vermeerdering , bypassing; vermeerderen, toenemen in iets. — asn&i^ asn (zif\ aankoudend of steeds toenemen; nog daarenboven, ten overvloe- de . — <un (Ei ?asn(E>i?(nni(ivi\ al meer en meer worden, steeds meerder worden. — asn mi? ,isn^i^icym\ met steeds toenemend voor- deel. — M&ifdjntmp &&niets toevoegen, iets vermeerderen. — cukhkili^ wat wordt bij- gevoegd of bijgedaan; bijvoegsel, het bij- gevoegde of bijgepaste; ook: wat op den koop toe wordt gegeven van de waa?\ waarvan men koopt. QSY) (E/l o\ J. SB. asncFji?asn<zi?\ zonder nut, Cq) ^ u^ nutteloos; nutteloos uitgeven van geld. Mg)pe^\ iets vermorsen, nutteloos ver- bmiken. — (asn (EJi % (Wi acn \ ZVa. tli rht tun m xjnji \ toaar dat den zin heeft van wqtcnasmG^ajij) tuna&tnfw Beg. Tj.) ^ a^, mirui ^asn gi^ arm ^ of <i& (ui(EJi ttnavi fla^n & ? injl *^ iemand, die, zonder een behoorlijk bedrijf uit te oefenen, het land afloopt; een landlooper.— II. ««*" gj ? * Jav. ni et Weten, in a^n pi ^ asn (EjipjhniJiOjzcrp am/] \ niet weten waarheen men zijn schreden wendt; in den blinde voortloopen. — Zie ook het op deze uitdruJcking gewoonlijk volgende / / on 7.. o IK.1 (EjI (hJl (ZilCHlOJ* (KjI OK \ (J1J ^ <fc?C \\ as- asn ce/} \ SB. de een paar vingers breede band boven aan een hoek; de rand, die wel boven aan een kleedje tvordt gezet, ook de rand aan een bultzak; voorts de plank, die om meer te hunnen laden geplaatst wordt op het boord van een schuit. asnc&)\ [Roll, tamboer) SB. trom. — Mi^ne? CQ asn a* \ de trom roeren. — (^uru(iyM(isnpi\ een compagnie soldaten. asn (El \ zva. aSti(E/i\ maar het wordt met ge- CO cn bruikt in den zin van steil. asn C&A ^ — ffo^iN SB. tegen den grondslaan, op den grond ploffen, neerstorten, van een mensch bv. tengevolge van uitputting, ook van een groot dier1 dat bv. werd aangeschoten; voorts: tegen den grond liggen, heelemaal uit elkaar van een kast, van een rijtuig en derg.; ingestort van een huis; ook: aan een plas lig- tun ft.* nr\ \ 356 CO -'' gen van vloeistoffenof vanielsinbreiaclitigen toestand; en eindelijk: zoo maar liggen ergens, als het ware neergesmeten, van een Heeding- stuk of derg . — aaC^^^an^ lets zooals bv. een natte samping, zoo maar neerleggen (wij zouden zeggen necrsmijten) en laten liggen. OSY) (FJ) nri \ of en zoo gew . Simy ^ \ SB. argwaan, achterdocht. — m*" (brituy ^ \ lietz. aSt*inyv)(KTji of St(t:nnitvi(hn,p acllterdoch- tig* jaloerscll. — a.ii2crnajiwi(biW:nni\ ook: niet blind vertrouwen. OSY) (FJ) (KY) n \ SB. (HirzuKn/i* een dam leggen, CO oJl co ~ aanbrengen, stellen; en een ajin^xnanji afdammen.— m*™™}^ dam, schutsweer. OSY) (FJ) (KYI fj\ SB. piek, speer, lans; oo/c he- naming voor een lengte, gelijk aan een Rijnlandsche roede. — o^g**™./* met een piek, lans of speer steken.— <^™^Co'*^ zoo'n wapen op schouder hebben o/'dragen. osyj cfj) (ten n w — fl7g,*^N &#• me^ ^e vuis^ slaan, stompen. — ^^<KnojiirLi^\ tastbaar ongelijk hebben. cq OSY) (FJ) 2 M**/) ^ S-B- gemetseld, steenen, van steen, en, verbonden met asn<xh\ zva. ^m (EJiinmii^ moa(FAtMnji\ metselen, in steen op- co «->• ' CO ^' r trekken. wash^***™^* metselwerk; gepleis- terde (steenen) vloer. — ^yi^h^^ii(Fji2urn\ metselaar. — ain -m«mi (E>n(Knjf\ zie <&n irvt hn n\\ (ISY) 2 (FJ) 2 (KYI f) \ ZVa. tiaSw 19 .rw ? <m?? /&? > <hii n\ CO <U( * ^ ^ Co °* °/* (hlV) ^ TL1 1 !hai I CKll(tS}) fZMMllf zie (13) (TL1 2 >hll n^ (ISY) (FJ) acq \ SB. de twee zitbanken, een voor in een adder , voor de roeijers, in een van een uitgeholden boomstam gemaakte pranw; zoo'n zitbanJc is niet los aangebragt, maar een stuk van den boomstam, dat men bij het uithollen lieeft laten zitten.— un FMnyvi ^i^s zulke met de zijwanden een geheel vor- mende zitbanken hebben, van een prauw. K. asn o (FJ) (ISY) f)\ (Huriasnn* enz. zie bij arn(Hi2(€.-i/l\\ Cq <J( c->- uJ J s c- '' (ISY) (FJ) QsJ) \ ZVa. cL'i i iiK (1577 ? ni \\ &ni I) OSY) (FJ) crxj) f) \ SB. lap erg em op of in gezet. — (hnr?i*u/]\ lappen, verstellen; een muur bij- pleisteren, bij werken. — oj» an % thin asii (Fi.ru p overal gelapt. OSY) (FJ) nru) f) \\ — (Hi(Friu/)\ SB. iets, dat men CQ <Ul 6Q U gewoonlijk eet of dat men belioort te elen met iets anders, eten zoo maar zonder dat er bij, of alleen eten. (ISY) (FJ) OTU) ()\ I. (tbn(F/i7U(Hi/j\ ari(EJiiruian,)\ Z00- CO oJl co*u^' ca*u~-' mede a<> (fjmIikhi^ zie (uri'-nihipw — II* CO it-Qj *-s' ' CbL- asn (FjI 7U (hi.) \ zie « 9 <?-■» ? ^ co «u -1 t~ Q osy) (FJ) arv) n\ J. zva. o^^n en SB. opko- 357 o asn cEJin imam /j \ men van iets dat werd gezaaid, ook van een godsdienst; worts : ter sprake komen, van een zaak die werd geheim gehouden of die men a Is afgedaan beschomvde^ en zva. tn (isn ffii 2 of im <n asn izi i \ van' de vriiclden aan een boom, die er stijf vol met zit, zoodat men nagenoeg geen blad rneer, maar sleclds vruch- ten ziet ; cok nog: weer in het gebruik komen van een ond tooord. — an^ittuftnp in tembcmg soms voor nzia-iirttncKijw II. mi i&i iru 1 \ ZVa . <B.ifni 1 1 a. J> 2 >'n \\ (Hint (El iru^ \ a o in i m ? n mi i \ en Mint (Fjin.HHijs enz. Ci'i tij -■' C<l jij -■' en asn (Efl arm a \ s. <v)<ru i imp B. antwoord, het ailtWOOrden. - frfin.fian.ijs S. azttmrhidimp B. antwoorden; iemand, die iets zeide, een antWOOrd Cfeven.— (nHitF,m,ian/is S. xnunrvu (ktjI^ B. iemand, die iets vraagt of roept, antwoorden, antwoord geven. — (nwnasn (Ei ri,? an q\ S. antwoord geven. — (mon^m CO <t(j ->' ° f (EJim<rLi™<ru9\ SB. elkaar beantwoorden : ook van het afschieten van g ewer en en derg. voorts: beurt om beurt een woord zeg- gen, zoo dat men elkaar niet laat uitspre- ken. Verg . bij (unt^nruji^ asn (EJI aui \ SB. wandluis. ffCO (1ST) (n (EJI orui \ SB. negligeren; niet de noo- f CO asn dige attentie wijden ; niet voldoende doen, wat men verpligt is te doen tegenover iemand, bv. hem niet voldoende of niet genoeg- zaam bijstaan. — Verg . axunir-Litaw (Efl u am am fj\ SB. als een blok blij- ven liggen, en niet voortrollen, van de <hti 2 ,un z \< z \ waar men mee gooit . — »o ^ vnnmp plat blijven zitten, als of men er was vastgeplakt, van iemands zitten gezegd. asn (Efl cnjj \ SB. houten (volg. Rg. ook bam- boezen) machine, die men bezigfc bij wijze van handboeijen. — iW)iEiii-ixmM\ ijzeren handboeijen. — Mn«p iemand hand- boeijen aandoen. OSYI (Efl am \ SB. rood koper. (Prdkret tambaka, Skr. tdmraka. — Jav. Wdbk.).— (ui <Ji(isn^im\ kopergeld. — •wTi(i/M.wiiiM/&»fm\ een gulden koper, t. to. 100 duiien of / 0,845 ook toel ,/0,835.- ori(Eicnia,n2(hnji^ guldens zilver her- leiden tot guldens koper, dwz. uitdruk- ken in guldens van 100 duiten, met duiten ah onderdeelen. asn (Efl \ I. Kio. SB. een touw. — 2. am (iixnihnp CO ca " SB. veergeld; wat men moet betalen aan een overvaart, helzijomzelf te wordenover- gezet, hetzij om iets overgezet tekrijgen. £1 Co 358 1W OSY) (Eft \ SB. dichtmaat, zanwiize.— £}<£i\ S. CO ' J co (Ei^ipaj^s B. een in dichtmaat geschre- ven stuk, zingende lezen. — asn '«£? '<&? xn ^\ zingen, bezingen, wat zoo in de gedach- ten komt of wat men, bv. wandelende of marcherende , zoo achtereenvolgens ziet. — <m<£i<nntoaji* iets in tembang brengen. £57? ^£/| \ &#. steil ; era op den rand 0/ op den kant (£0. van de tafel) van het liggen, leggen, zetten, staan, enz. van lets. Ferg. a aS CO OSY) (E/l \ SB. henammg voor een gewigt van 50 kati's aan pare. — Zie 00k astnui^tunar^/i^ (Kims iets wegen; iets vergelijken met, in de sehaal leggen tegenover lets anders; lets overwegen, in overweging of in aanmer- king nemen; rekeniDg houden met lets, zoodat men er ziclt naar gedraagt. — im^xnim/i^ geevenredigd zijn aan, in over- eenstemming zijn met lets. — (khfimirh\ wikken en wegen; ooh lets, hv. liet zich kleeden en voeden met bet meeste overleg of zoo zuinig mogelijk aanleggen, doeo.— «ii?) (Si an (mj\ weegscbaal ; overweging, con- sideratie. — cm mm as'u £1 am *t) (ifjon \ van iemand: veel consideratie gebruiken. OSTJ OEJI \ SB. de vrouwelijkheid, maar gemeen- lijh sleckts voor bedoeld deel van een meisje, dot nog hind is. tn OSY) (EJ)2\ SB. zigtbaar, in 't zigt, te zien; zicb vertoonen, zich laten zien.— (mmnasndm. ' ' CO N gez en worden . — m »o <&? ? <m ^ > iemand iets laten zien, vertoonen.— ^(maii ? ^mamj^s iets toonen, laten zien (indien aan een meerdere, dan £uHi2<lne(taa\ B.); voorts iets ten toon spreiden, en fig. iets luchten. — osm&ae-. <nthmjF-u(ci(m/i\ zich achteraf houden en zich niet willen vertoonen, bv. zijnde op een feest, in een vergadering en derg. asn nri (&1\ SB. schild, beukelaar.— ostium (ijiij}\ lijfwachten van een vorst; ooh wel voor op passer, de oppassers van den regent. asri(&)\ 1. <Kna£i(£i\ SB. gesp.— //. flS^v SB. iets en bep. ooh een Mndje dat reeds regtop /can zitten, op de vlakte van de binnenhand zetten en het langzaam op en neer laten gaan. OSYJ GEJl am \ SB. titel, die aan een regent oy zijn aanstelling door de Regering wordtver- leend.— Verg. 6~&a.ji(utast>w OSYJ crn/J\ grondv. van ^^^N zie aid. dSll 2 cm ft en (isru(ismamy\ ong. Mzwicnyis 359 SB. met het uiteinde van lets, d&t lang- werpig van vorm is, bv. een ladder stooten tegen lets, in aanraking komen met lets, bv. met de lamp die aan den zolder hangt; met het ondereinde van de <un(nj)\ steken naar de kippen, en wel bij het o^*^ a&* ze in de nabijheid komen; ook een dollen Jiond op dergelijke wijze en met dergelijk voorwerp te lijf gaan ; voorts een water uit- monden ; en werpen naar iem. of lets, met lets dat langwerpig is, bv. met een stok; ein- delijk in het Buitenzorgsche ook zva. am asm (M-xKhn/jw — an?(tsn2crhd(hn/i\ iets, dat langwer- pig is van vorm, werpen, en wel zoo dat een uiteinde naar voren is gerigt, bv. in het water; iemand met het hoofd vooruit naar beneden werpen. (asudasmarnnnp naam van een onderdeel van het weefgetouw. Eg. — zva. asn&hccKHi/iw K.) Verg. bij ^mvsitMjiw OSY) am \ Jav. drie. — 00105° an \ droog, in den zin dat geen regen valt. — (viajuKnafiicmy, de oostmousson, het drooge jaargetij- j o a a (XQt — (H7) tun am oji asn ajni on an (kji qj) (kti cwi x/n (ie: cHin \ spreekw. een jaren lang goed gedrag ver- geten en slechts den huidigen misslag doen wegen. aj (1ST) am \ SB. als maar in de zaak berustend, zich gedragen tegenover iemand, bv. i. d. z. dat men hem niet te fiulp komt,in den steeklaat; voorts : hardvochtig, ongevoelig van hart of gemoed; hardvochtig zijn j eg ens iemand. aPmrrjasnamx het met van zich kunnen ver- krijgen om lets te doen; niet gelaten kun- nen berusten in iets; zich niet met on- derworpenheid aan den wil van God kun- nen schikken in iets. Verg. het Jav. Wdbk. op <ri*snam\ en zie ook Bijdragen Kon. Inst. 1877. le dl. \e stuk. bl. 144, alwaar Prof. Kern dat Jav. (qasnam bespreekt, en zegt dat in H Skr. tijdga ligt het begrip zoowel van in den sleek laten, aan zijn lot overlaten, ah van ouverschilligheid voor de wereld, voor lief en leed, voor banden des bloeds en der liefde. (ISY) am P\\ — oacrri{\ SB. iemand manen om een schuld of om het geven van iets dat hij be- loofde le zullen geven. — <tni asn an % mn any \ den smaak weghebben van iets (drank, spijs, opium); den smaak er van weghebben, en het bij voortduring bv. dagelijks, verlangen ; verslaafd zijn aan iets. — Verg. (iJtfdzaxm aSg thn/jw — asn art ^ (un cH^if * vordering, pretentie. r) 360 6* asn crn P\ /. ong. Mai. sterk; Jav. ook onkwet s baar . — c^ <ru m? a$ti an % mn onji \ naam van een elmoe, die onkwetsbaarheid (Hijl\ naam van een elmoe, die in staat stelt een groote overmagt met goeden uitslag alleen te bevechten. — II. atum^ SB. ra- den, wedden. Verg. zm-m 17 *j> w 05YI (KYI (HI jl \ zva. mi cm i onp, xi an imjf\ SB. op het vuur staan van pollen en pannen; en van iemand: liggen als een bandrekel in de deiir of op den weg . — Hianwwj^ een wild dier afwachten of staan aftewachten, om het, als lieb zich vertoont of als het aanvalt te bestrijden. — i:j.ix.i^i,t^})aiapi(hnj\ ook zva. 