Biblia Sacra, dat is de geheele Heilige Schriftuer bedeeld in het Oude en Nieuwe Testament; deze uitgaef vervat alle de boeken van het Oude Testament die in den Hebreeuwschen tekst zyn
3 Want Sedecias den koning had hem be- sloten, zeggende : Waerom profeteert gy : zeggende : Dit zrgt den Heer : Ziet, ik zal deze stad geven in des konings van Babylo- nien hand, en hy zal die innemen? 4 En Sedecias, den koning van Juda, zal uit der Chaldeen hand niet ontvlieden : maer hy zal geleverd worden in des konings van Babylonien handen : en zyn mond zal spreken met des konings mond, en zyne oogen zullen des konings oogen zien. 5 En hy zal Sedecias in Babylonien leiden : en hy zal daer zyn lot dat ik hem bezoeken zal, zegt den Heer. Maer is het dat gy tegen de Chaldeen strydt, zoo zult gy geencn voorspoed hebben. 6 En Jeremias heeft gezeid : Des Heeren woord is tot my geschied, zeggende : 7 Ziel, Hanameel Sellums uws ooms zoon zal komen tot u, zeggende : Koopt voor u myhen akker die in Analholh is, in het land van Benjamin : want hy behoort u toe van naderschap dat gy dien koopt. 8 En Hanameel, myns ooms zoon, is tot my gekomen, naer des Heeren woord tot het portael des kerkers, en hy heeft tot my ge- zeid : Bezit mynen akker die in Analholh is, in het land van Benjamin : want de erfe- nisse behoort u toe, en gy zyt de namage om te bezitten. En ik heb verstaen dat het des Heeren woord was. 9 En ik heb den akker gekocht van myns ooms zoon, die in Anathoth is : en ik heb hem gewogen zeven stateren zilvers, en tien zilveren penningen. 10 En ik heb het in eenen boek geschre- ven, en geteekend, en ik heb daer getuigen toe genomen : en ik heb het zilver in eene wage gewogen. 11 En ik heb ontvangen den boek der be- zittinge geteekend, en de voorwaerden des koops, en de beloften, en de warandschap, en de zegelen van buiten. 12 En ik heb den bock der bezittinge ge- geven Baruch, den zoon Neri des zoons Maasias, voor de oogen Hanameel, myns ooms zoon, en in de oogen der getuigen die in den boek des koops geschreven waren, in de oogen van alle de Joden die in het portael des kerkers zaten. 13 En ik heb Baruch voor hen geboden, zeggende : 14 Dit zegt den Heer der heirscharen Is- raëls God : Neemt deze boeken, dezen ge- zegelden boek des koops, en dezen boek die open is : en legt die in eenen aerden ge- bakken pot, dat zy blyven mogen veel dagen. 15 Want dit zegt den Heer der heirscha- scharen Israëls God : Nog zullen in dit land bezeten worden huizen en akkers en wyn- gaerden. 16 En ik heb tot den Heer gebeden na dat ik den boek der bezittinge Baruch den zoon van Neri gegeven had, zeggende : 17 Ai! ai! ai! Heere God : ziet, gy hebt hemel en aerde geschapen in uwe groote sterkheid, en in uwen uitgestrekien arm : geen woord zal u zwaer om doen zyn : 18 Die bermhertigheid doet in duizenden, en vergeldt der vaderen boosheid in hunner kinderen schoot na hen : Allersterkslen, grooten, en magtigen, Heere der heirscha- ren is uw naem. 19 Groot van rade, en onbegrypelyk van gedachte : wiens oogen open zyn over alle wegen van Adams kinderen, om dat gy eenen iegelyken zoudt betalen naer zyne wegen, en naer de vrucht van zyne vonden. u20 Die teekens en wonderlyke werken ge- steld hebt in het land van Egypten tot op dezen dag loe, en in Israël, en in de men- schen, en gy hebt u zclven eenen naem ge- maekt gelyk dezen dag is. 21 En gy hebt uw volk Israël uitgeleid uit DEN PROFEET JEREMIAS, XXXII. 669 don lande van Egypten, door teekenen en wondere werken, en door uwe sterke hand, en met eenen uitgestrekten arm, en met groote vervaerdheid. 22 En gy hebt hun dit land gegeven, het- welk gy hunnen vaderen gezworen hebt dat gy hun dat geven zoudt : een land vloeijende van melk en honig. 23 En zy zyn daerin gegaen, en hebben dat bezeten : en zy zyn uwer stemme niet onder- danig geweest : en zy hebben in uwe wet niet gewandeld : al dat gy hun geboden hebt dat zy doen zouden, dat hebben zy niet gedaen, en al deze kwade dingen zyn op hen gekomen. 24 Ziet, de bolwerken zyn opgeregt tegen de stad, dat zy zoude ingenomen worden : en de stad is in der Chaldeen handen ge- leverd, die tegen haer stryden van het aen- zigt des zweerds, des hongers, en der pes- tilentie : en al wat gy gesproken hebt, dat is hun geschied, gelyk gy zelve ziet. 25 En gy Heere God zegt my : Koopt den akker om zilver, en neemt dacr geluigen toe : als de stad gegeven is in de hand der Chaldeen? 26 En des Heeren woord is geschied tot Jcremias, zeggende : 27 Ziet ik ben den Heer God van allen vleesche : zal mv eenig woord zwaer val- len? 28 Daerom dit zegt den Heer : Ziet ik zal deze slad leveren in der Chaldeen hand, en in des konings van Babylonien hand, en zy zullen die innemen. 29 En de Chaldeen zullen komen, slry- dende tegen deze stad, en zy zullen die met den vure ontsteken, en die verbranden, en de huizen op derwelker daken zy sacrificie deden Baal, en offerden den vreemden go- den drankofferanden, om my te kreiten. 30 Want de kinderen van Israël, en de kinderen van Juda, waren altyd kwaed doende in myne oogen van hunne jongheid acn : de kinderen van Israël die tot nu toe my kreiten in de werken hunner handen, zegt den Heer. 31 Want in myne razende gramschap, en in myne verbolgenheid is my deze stad ge- worden, van den dag dat zy die getimmerd hebben tot op dezen dag toe, in denwelkcn zy zal weggenomen worden van myn aen- schyn. 32 Om de kwaedheid der kinderen van Israël, en der kinderen van Juda, die zy gedaen hebben my tot gramschap verwek- kende, zy en hunne koningen, en hunne prinsen, en hunne priesteren, en hunne profeten, de mannen van Juda, en de be- VTOoncrs van Jerusalem. 33 En zy hebben tot my de ruggen gekeerd en niet de aenzigten : toen ik ze in den dageraed leerde en onderwees, en zy niet hooren wilden, dat zy onderwys ontvangen zouden. 34 En zy hebben hunne afgoden in het huis gesteld, waerin myn naem aengeroepen is, om dat zy dat ontzuiveren zouden. 35 En zy hebben de hoogten van Baal ge- timmerd, die in de vallei des zoons Ennom zyn, opdat zy hunne zonen en dochteren zouden wyden Moloch : dat ik hun niet ge- boden heb, en het is in myn hert niet ge- klommen, dat zy deze afgrysselykheid doen zouden, en dat zy Juda lot zonde brengen zouden. 36 En nu om deze dingen, dit zegt den Heer Israëls God tot deze stad, van dewelke gy zegt dat in de hand des konings van Babylonien geleverd zal worden door het zweerd, en door den honger, en door de pestilentie. 37 Ziet ik zal ze vergaderen van alle de landen, tot dewelke ik ze uitgedreven heb in myne razende gramschap, en in mynen toorn, en in myne groote verbolgenheid : en ik zal ze wederom brengen tot deze plaetse, en ik zal ze doen gctrouwelyk woonen. 38 En zy zullen my tot een volk wezen, en ik zal hun tot eenen God wezen. 39 En ik zal hun een hert geven en eenen weg, dat zy my vreezen lol allen da- gen : en dat hun wel zy, en hunnen kinde- ren na hen. 40 En ik zal met hen een eeuwig verbond maken, en ik zal niet ophouden van hun wel te doen : en myne vreeze zal ik in hun hert geven, dat zy van my niet weggacn. 41 En ik zal over hen blyde wezen, als ik hen zal welgedaen hebben : en ik zal ze in dit land planten in der waerheid in al myn herte, en in alle myne ziel. 42 Want dit zegt den Heer : Gelyk ik over dit volk al dit groot kwaed gebragl heb : alzoo zal ik over hen brengen al het goed dat ik tot hen spreek. 43 En de akkeren zullen bezeten worden in dit land : waeraf dat gy zcgl dat hel ver- woest is, om dat er geen mensch noen beest gebleven is, en dat het gegeven is in der Chaldeen hand. 44 De akkeren zullen met geld gekocht worden, en zy zullen in eenen boek geschre- ven worden, en daer zal den zegel op ge- drukt worden, en daer zal getuige toe ge- nomen worden : in het land van Benjamin, en rondom Jerusalem, in de steden van Juda, en in de steden der gebergten, en in de veldsteden, en in de sleden die aen hel zuiden zyn : want ik zal hunne gevangenisse wederkeeren, zegt den Heer. 670 DEN PROFEET JEREM1AS, XXXIII. KAPITTEL XXXIII. IjlN het woord des Heeren is geschied lot j Jercmias ten tweeden, toen liy nog ge- sloten was in den voorburgt des kerkers, zeggende : 2 Dit zegt den Heer die dat maken zal, en scheppen, en bereiden, Heer is zyn naem. 3 Roept tot my, en ik zal u verhooren : en ik zal u groote dingen verkondigen, en vaste dingen die gy niet weet. 4 Want dit zegt den Heer lsraëls God tot de huizen dezer stad, en lot de huizen des konings van Juda, die verdorven zyn, en tot de sterkten, en lol het zweerd. 5 Dcrgenc die komen dat zy stryden zou- den met den Chaldeen, en vervullen die met doode ligchamen der menschen die ik geslagen heb in myne razende gramschap, en in myne verbolgenheid, verbergende myn aenzigt van deze stad om alle hunne kwaedheid. G Ziet ik zal hun lidteekenen en gezond- heid overtrekken, en ik zal ze genezen : en ik zal openbaren het verbidden des vredes en der waerheid. 7 En ik zal wederom bekeeren de bekee- i i n ace van Juda, en de bekeerin°re van Jeru- salem : en ik zal ze optimmeren als van den beginne. 8 En ik zal ze zuiveren van alle hunne boosheid in dewelke zy my gezondigd heb- ben : en ik zal alle hunne boosheden gena- dig wezen, in dewelke zy my verlaten heb- ben, en my versmaed. 9 En het zal my wezen tot eenen naem, en tot eene blydschap, en tot eenen lof, en tot een verheugen alle den heidenen der aerde, die gehoord zullen hebben alle de goede dingen die ik hun doen zal : en zy zullen vervaerd zyn, en verbaesd in alle de goe- den, en in alle den vrede die ik hun doen zal. 10 Dit zegt den Heer : Nog zal in deze plaets (dewelke gy zegt dat verwoest is, om dat er noch mensch, noch beest is : in de steden van Juda, en buiten Jerusalem, die verlaten zyn zonder mensch en zonder be- wooner, en zonder vee) gehoord worden 11 De stemme der blydschap, en de stemme der vrolykheid, de stemme des bruidegoms en der bruid, de stemme dergene die zeg- gen : Belydt den Heere der heirscharen, want den Heer is goed, want in der eeuwig- heid is zynebermhertigheid : en dergene die beloofde gaven dragen in des Heeren huis : want ik zal wederom brengen de omkee- ringc des lands, gclyk het van het beginsel was, zegt den Heer. 12 Dit zegt den Heer der heirscharen : Nog zal in deze verlatene plaetse zonder mensch en zonder behulpige beest, en in alle hare steden wezen eene wooninge der herders van de rustende kudden. 13 In de bergsteden, en in de veldsteden, en in de sleden, die ten zuiden zyn : en in het land van Benjamin, en rondom Jerusa- lem, en in de steden van Juda zullen nog kudden gaen door de hand desgenen die ze tellen zal, zegt den Heer. 14 Ziet de dagen zullen komen, zegt den Heer : en ik zal het goed woord verwekken, dat ik gesproken heb tol den huize van Is- raël, en tot den huize van Juda. 15 In die dagen, en in dien tyd zal ik Da- vid doen groeijen een groeisel der regtveer- digheid : en dat zal oordeel en rcglveerdig- heid doen in het land. 16 In die dagen zal Juda behouden wor- den, en Jerusalem zal vryelyk wroonen : en dat is den naem dien zy hem noemen zul- len, Den Heer onzen regtveerdigen. 17 Want dit zegt den Heer : Van David zal geen man gebreken, die zilte op den troon des huis van Israël. 18 En van de priesters en van de leviten zal geen man gebreken van myn aenzigt, die brandofferanden offere, en het sacrificie onlsleke , en slagtofferanden sla tot allen dagen. 19 En het woord des Heeren is geschied tot Jeremias, zeggende : 20 Dit zegt-den Heer : Is het dat myn ver- bond mag van onweerde gemaekt worden met den dag, en myn verbond met den nacht, alzoo dat het geen dag en nacht zoude wezen te zynen tyde : 21 Zoo zal ook myn verbond mogen van onweerde wezen mei David mynen 'knecht , dat uit hem geen zoon zy die regere in zynen troon, en leviten, en priesters myne dienaers. 22 Gelyk de sterren des hemels niet mo- gen geteld worden, en het zand der zee ge- meten : alzoo zal ik vermenigvuldigen Da- vid myns knechts zaed, en de leviten myne dienaers. 23 En het woord des Heeren is geschied tot Jeremias, zeggende : 24 Hebt gy niet gezien wat dit volk gespro- ken heeft, zeggende : De twee geslachten, die den Heer verkozen had, zyn verworpen : en myn volk hebben zy versmaed, om dal het voortaen geen volk meer is voor hen? 25 Dit zegt den Heer : Is het dat ik myn verbond tusschen den dag en den nacht, en de weiten den hemel en der aerde niet ge- steld heb : 26 Zoo zal ik voorwaer Jacobs en Davids myns knechts zaed ook verwerpen, alzoo dat ik van zynen zade niet nemen zal prin- sen van Abraham, Isaac, en Jacobs zade : DEN PROFEET JEREMIAS, XXXIV. 671 want ik zal hunne bekeeringe wederom brengen, en ik zal hunner ontfermen. KAPITTEL XXXIV. HET woord dat gedaen is tot Jeremias van den Heere, als Nabuchodonosor, den koning van Babylonien, en al zyn heir, en alle de ryken des lands die onder de magt zyner hand waren, en al het volk streden legen Jerusalem, en tegen alle hare sleden, zeggende : 2 Dit zegt den Heer den God van Israël : Gaet henen, en spreekt tot Sedecias, den koning van Juda, en gy zult tot hem zeg- gen : Dit zegt den Heer : Ziet ik zal deze stad leveren in des konings van Babylonien hand, en hy zal die met den vure ontste- ken. 3 En gy zult zyne handen niet ontvlieden : maer gy zult met eene gevangenisse gevan- gen worden, en gy zult in zyne handen geleverd worden : en uwe oogen zullen des konings van Babylonien oogen zien, en zyn mond zal met uwen mond spreken, en gy zult in Babylonien gaen. 4 Noglans hoort des Heeren woord, ö Sedecias koning van Juda : Dit zegt den Heer tot u : Gy zult met den zweerde niet sterven, 5 Maer gy zult in vrede sterven, en naer de verbrandinge uwer vaderen de voorle- dene koningen die voor u geweest zyn, alzoo zullen zy u verbranden : en beklagen, wee Heere : wartt ik heb het woord gespro- ken, zegt den Heer. 6 En Jeremias den profeet heeft gesproken tot Sedecias, den koning van Juda, alle deze woorden in Jerusalem. 7 En des konings van Babylonien heir streed tegen Jerusalem, en tegen alle de steden van Juda die daer overgebleven wa- ren, tegen Lachis, en legen Azecha : want deze waren daer nog overgebleven van de steden van Juda, vaste beslotene steden. 8 Het woord dat er geschied is tot Jere- mias van den Heere, na dat den koning Sedecias het verbond gemaekt had met alle den volke in Jerusalem, predikende : 9 Dat een iegelyk zynen eigen knecht, en een iegelyk zyne eigene dienstvrouwe, die hebrecuwsche mans of hebreeuwsche vrou- wen waren, zoude vry laten : en dat zy geenszins zouden heerschappye over hen hebben, dat is in den Jode en in zynen broederc. 40 Aldus hebben het alle de prinsen en al het volk gehoord, die het verbond aengeno- men hadden, dat een iegelyk zynen knecht, en een iegelyk zyn dicnstwyf zouden vry laten, en dat zy voorts geene heerschappy over hen hebben zouden : aldus hebben zy het gehoord, en zy hebben ze vry gelaten. 11 En zy zyn daerna wederom gekeerd : en zy hebben hunne knechten en dienst- wyven wederom getrokken, die zy vry ge- laten hadden, en hebben ze* onder hun bedwang gebragt tot knechten en dienst- vrouwen. 12 En het woord des Heeren is geschied tot Jeremias van den Heere, zeggende : 13 Dit zegt den Heer God van Israël : lk heb een verbond gemaekt met uwe vaderen in den dag dat ik ze uitgeleid heb uit den lande van Egypten, uit den huize der sla- vernye, zeggende : 14 Als de zeven jaren vervuld zullen zyn, zoo verlate een iegelyk zynen broeder den hebreeuwschen die hem verkocht is, en hy zal u zes jaren dienen : en gy zult hem van u vry laten : en uwe vaderen hebben my niet gehoord, noch zy hebben hunne ooren geneigd. 15 En gy zyt heden omgekeerd, en hebt gedaen dat regt was in myne oogen, dat gy vryheid zoudt verkondigen een iegelyk tot zynen vriend : en gy hebt een verbond ge- maekt in myn aenzigt in het huis waerin dat myn naem aengerocpen is over haer. 16 En gy zyt wederom gekeerd, en hebt mynen naem besmet : en gy hebt wederom gebragt een iegelyk zynen knecht, en een iegelyk zyn dienstwyf, die gy gelaten hadt om vry te zyn, en zich zelvei/magüg : en gy hebt ze onder bedwang gebragt, dat zy zouden wezen uwe knechten en dienstwy- ven. 17 Daerom dit zegt den Heer : Gy hebt my niet gehoord, dat gy vryheid prediken zoudt, een iegelyk zynen broeder, en een iegelyk zynen vriend : ziet ik verkondige u eene vryheid, zegt den Heer, ten zweeVde, ten pestilentie, en ten honger : en ik zal u geven tot eene beweging alle den ryken der aerde. 18 En ik zal de mannen die myn verbond overtreden hebben, en niet gehouden heb- ben de woorden des verbonds, tot dewelke zy consent gegeven hadden voor myn aen- zigt, het kalf dat zy gehouwen hebben in twee stukken, en zyn doorgegaen tusschen zyne deel en : 19 De prinsen van Juda, en de prinsen van Jerusalem, de gesneden kamerlingen, en de priesters, en al het volk des lands, die doorgegaen zyn tusschen de dcelen des kalfs : 20 En ik zal ze geven in de handen hunne vyanden, en in de handen dergene die hunne ziel zoeken, en hun dood' lig. chaem zal wezen tot eene spyze den voge- len des hemels, en den beesten dor aerde. 21 En Sedecias, den koning van Juda, en 672 DEN PROFEET JEREMIAS, XXXV. XXXVI. zyne prinsen, zal ik geven in hunner vyan- don hand, en in tle hand dergene die hunne ziel zoeken, en in de hand van de hciren des konings van Babylonicn, die van u weggegaen zyn. 22 Ziet ik gebied, zegt den Heer, en ik zal ze wederom brengen in deze stad, en zy zullen daertcgen stryden, en die innemen, en niet den vure verbranden : en de ste- den van Juda zal ik tot eene verwoeslheid stellen, zoo dat daer niemand meer woonen zal. KAPITTEL XXXV. HET woord dat geschied is tot Jeremias van den Heere in de dagen Joakim Josias zoon des konings van Juda, zeg- gende : Gaet henen tot der Rechabiten huis : en spreekt tot hen, en gy zult ze leiden in des Hceren huis in een van de schatkamers, en gy zult. hun wyn te drinken geven. 3 En ik heb tot my genomen Jezonias den zoon Jeremias des zoons Habsanias, en zyne broeders, en alle zyne zonen, en al het ge- heel huis der Rechabiten : 4 En ik heb ze in des Heeren huis geleid, lot de schatkamer der kinderen Hanan des zoons Jegedelias des mans Gods, dewelke by de schatkamer der prinsen was, over den schat Maasias Sellums zoon, die den bewaerder des porlaels wras. 5 En ik heb voor de kinderen van der Rechabilers huis schalen vol wyns gesteld, en kelken : en ik heb tot hen gezeid : Drinkt wyn. 6 DewTelke hebben geantwoord : Wy zul- len geenen wyn drinken : want Jonadab Rechabs zoon,* onzen vader, heeft ons ge- boden, zeggende : Gy zult geenen wyn drin- ken, noch uwre kinderen tot in der eeuwig- heid : 7 En gy zult geen huis timmeren, en geen zaed zaeijen, en geene wyngaerden planten noch hebben : maer gy zult in taberna- k< len woonen alle uwe dagen, opdat gy veel dagen leven moogt op het aenzigt der aerde, in dewelke gy pelgrims zyt. 8 Hierom zyn wy onderdanig geweest der stemme van Jonadab des zoons Rechab onzen vader, in al dal hy ons bevolen heeft, alzoo dat wy geenen wyn zouden drinken tot alle onze dagen, wy en onze huisvrou- wen, onze zonen en dochteren : 9 En dat wy geene huizen zouden timme- ren om te be woonen : en wyngaerd, en akkerland, en zaed hebben wy niet gehad : 10 Maer wy hebben gewoond in taberna- kelen, en wy zyn onderdanig geweest naer alle de dingen die ons Jonadab onzen vader bevolen had. dl Maer toen Nabuchodonosor, den ko- ning van Babylonien, opgekomen was tot ons land, zoo hebben wy gezeid : Komt, en laet ons in Jerusalem gaen van het aenzigt des heirs der Chaldeen, en van des heirs van Syrien aenzigt : en wy zyn in Jerusalem gebleven. 12 En het woord des Heeren is geschied tot Jeremias, zeggende : 43 Dit zegt den Heer der heirscharen Israëls God :*Gaet henen, en zegt den mannen van Juda, en den bewooners van Jerusalem : Zult gy geene onderwyzinge ontvangen, om mynen woorden gehoorzaem te zyn? zegt den Heer. 14 Jonadab Rechabs zoons woorden, die hy zyn en kinderen bevolen heeft dat zy geenen wyn drinken zouden, zyn magtig geweest : en zy hebben geenen wyn gedron- ken tot op dezen dag toe, om dat zy huns vaders geboden onderdanig gewTeest zyn : maer ik'heb tot u gesproken, van 's mor- gens vroeg opstaende en sprekende, en gy zyt my niet onderdanig geweest. "15 En ik heb tot u gezonden alle myne dienaers de proleten, des morgens vroeg opstaende, en zendende, en zeggende : Bekeert u een icgelyk van zynen aller- kwaedsten weg,enmaekt uwe neerstighedeu goed : en wilt de vreemde goden niet vol- gen, noch dient die : en gy zult woonen in het land, dat ik u en uwen vaderen gegeven heb : en gy hebt uwe oor niet geneigd, noch gy hebt my gehoord. 16 Aldus hebben de kinderen van Jonadab Rechabs zoon huns vaders gebod, dat hy hun geboden had, vastgemaekt : maer dit volk is my niet onderdanig geweest. 17 Daerom dit zegt den Heer der heirscha- ren Israëls God : Ziet ik zal op Juda en over al de bewooners van Jerusalem aenbrengen al dit lyden dat ik gesproken heb tegen hen : en zy hebben niet gehoord : ik heb ze ge- roepen, en zy hebben my niet geantwoord. 18 Maer den huize der* Recha^biters heeft Jeremias gezeid : Dit zegt den Heer der heirscharen Israëls God : Om dat gy onder- danig geweest zyt Jonadabs uws vaders gebocle, en hebt alle zyne bevelingen be- waerd, en hebt gedaen al hetgene dat hy u bevolen had : 19 Daerom dit zegt den Heer der heirscha- ren Israëls God : Daer zal geen man gebre- ken van Jonadabs Rechabs zoons geslachte, staende voor myn aenzigt tot allen dagen. KAPITTEL XXXVI. EN het is geschied in het vierde jaer van Joakim "Josias zoon den koning van Juda, dat dit woord gedaen is geweest lot Jeremias van den Heer, zeggende : DEN PROFEET JEREMIAS, XXXVI. 673 2 Neemt eenen schryfboek, en gy zult daerin scbryven alle de woorden die ik u gesproken heb tegen Israël en Juda, en tegen alle de heidenen : van den dag dat ik lot u gesproken heb, van Josias dagen tot op dezen dag loe : 3 Of by aventure het huis van Juda hoo- rende al het kwaed dat ik denk hun te doen, wilde wederkeeren een iegelyk van zynen allerkwaedsten weg : en ik zal hunner boos- heid genadig wezen, en hunner zonde. 4 Hierom heeft Jeremias geroepen Barueh Nerias zoon : en Baruch heeft uit Jeremias mond geschreven alle des Heeren woorden, die hy tot hem gesproken heeft in eenen schryfboek : 5 En Jeremias heeft Baruch bevolen, zeg- gende : Ik ben gesloten, en ik mag in des Heeren huis niet gaen. 6 Daerom gaet gy daerin, en leest uit den boek, die gy geschreven hebt uit mynen mond, de woorden des Heeren daer het het volk hoore in des Heeren huis in den dag des vastens : daerenboven ook dat het ge- heel Juda hoore, die van hunne steden komen, gy zult het hun lezen : 7 Of by aventure hun gebed vallen mogt voor Gods aenzigt, en dat een iegelyk we- derom keerde van zynen kwaedsten weg : want de razende gramschap en de verbol- genheid is groot, die den Heer gesproken heeft tegen dit volk. 8 En baruch den zoon Nerias heeft gedaen naer al hetgene dat hem Jeremias den pro- leet geboden had, lezende uit den boek des Heeren woorden in des Heeren huis. 9 En het is geschied in het vyfde jaer van Joakim Josias zoon des konings van Juda, in de negende maend : dat zy eenen vasten hebben verkondigd voor liet aenschyn des Heeren ai den volke in Jerusalem, en alle der menigte die daer te zamen gekomen was, uit de steden van Juda in Jerusalem. 40 En Baruch heeft gelezen uit den boek Jeremias woorden in des Heeren huis in de schatkamer van Gamarias Saphans zoon den schryver, in het overste portael, in den ingang der nieuwe poorte van des Heeren huis daer het al hot volk hoorde. 44 En toen Micheas den zoon Gamjarias des zoons Saphan gehoord had alle des Heeren woorden uit den boek : 42 Zoo is hy nedergcdaeld in des konings huis, tot de schatkamer des schryvers*. : en ziet daer zaten alle de prinsen : ElUama den schryver, enDalaias denzoon Senieias, en Elnathan Achobors zoon, en Gamarias Saphans zoon, en Sedecias Hananias v.oon, en alle de prinsen. 43 En Micheas heeft hun geboodschapt alle de woorden die hy Baruch uit den boek had hooren lezen in de ooren des volks. 14 Hierom hebben alle de prinsen gezon- den tot Baruch, Judi den zoon Nathanias des zoons Selemias, des zoons Chusi, zeggende : Den boek daer gy uit gelezen hebt, daer het het volk hoorde, neemt in uwe hand, en koml. Aldus heeft Baruch Nerias zoon den boek in zyne hand gedragen, en is tot hen gekomen. 45 En zy hebben tot hem gezeid : Zit, en leest deze woorden in onze ooren. En Baruch heeft ze gelezen in hunne ooren. 16 Hierom toen zy gehoord hadden alle deze woorden, zoo zyn zy verbaesd geweest een iegelyk tot zynen naesten, en zy hebben gezeid tot Baruch : Wy moeten den koning alle deze woorden boodschappen. 47 Enzy hebben hem gevraegd, zeggende : Geeft ons te kennen, hoe dat gy alle deze woorden geschreven hebt uit zynen mond. 48 En Baruch heeft hun gezeid : Hy sprak uit zynen mond, als lezende, tot my alle deze woorden : en ik schreef ze in eenen boek met inkt. 4 9 En de prinsen hebben tot Baruch gezeid : Gaet henen en verbergt u, gy en Jeremias, opdat niemand wete waer gy zyt. 20 En zy zyn gegaen tot den koning in het voorhof : maer den boek hebben zy te be- waren gegeven in de schatkamer Elisama des schryvers : en zy hebben alle de woor- den verkondigd daer het den koning hoorde. 21 En den koning heeft Judi gezonden dat hy den boek halen zoude : denwelken ne- mende dien uit de schatkamer Elisama des schryvers, heeft hem gelezen daer het den koning hoorde, en alle de prinsen die om- trent den koning stonden. 22 En den koning zat in het winterhuis, in de negende maend : en daer was een heer- deken voor hem gesteld vol vurige kolen. 23 En als Judi dry bladerkens of vier gelezen had , zoo sneed hy den boek met des schryvers schrabmesken, en hy wierp dien in het vuer dat er op het heerdeken was, lot dat al den boek verdaen was met den vure dat in het heerdeken was* 24 En den koning en alle zyne knechten, die alle deze reden gehoord hebben, hebben niet gevreesd, noch hunne kleederen ge- scheurd. 25 Maer nogtans Elnathan en Dalaias, en Gamarias hebben tegen den koning gespro- ken , dat hy den boek niet verbranden zoude : en hy heeft ze niet gehoord. 26 En den koning heeft bevolen Jeremiel den /oon Amelech, en Saraias Ezrielszoon, en Selemias Abdeels zoon, datzy Baruch den schryver zouden vangen, en Jeremias den profeet : maer den Heer had ze verborgen. 27 En des Heeren woord is geschied lol 074 DEN PROFEET JEREM1AS, XXXVlh Jeremias den profeet, na dat den konine den boek verbrand had, en de woorden die Barueh geschreven had uit Jeremias mond, zeggende : 28 Neemt wederom eenen anderen boek : en schryft daerin alle de eerste woorden die in den eersten boek waren, denwelken Joakim den koning van Juda verbrand heeft. 29. En tot Joakim den koning van Juda zult gy zeggen : Dit zegt den Heer : Gv hebt dien boek verbrand, zeggende : Waerom hebt gy daerin geschreven verkondigende : Den koning van Babylonien zal haestelyk ko- men, en hy zal dit land bederven, en hy zal daeruit doen ophouden de menschen en de beesten ? 30 Daerom dit zegt den Heer tegen Joakim, den koning van Juda : Daer zal van hem niemand zyn die op Davids troon zitte : en zyn ligchaem zal geworpen worden lot de hitte des daegs, en tot den vorst des nachts. 31 En ik zal verzoeken tegen hem, en tegen zyn zaed, en tegen zvne knechten hunne boosheden, en ik zal brengen over hen, en over de bewooners van Jerusalem, en over de mannen van Juda, al het kwaed dat ik tot hen gesproken heb, en zV hebben niet gehoord. 32 En Jeremias heeft eenen anderen boek gehaeld, en heeft dien gegeven Baruch Ne- rias zoon den schryver : denwelken heeft daerin geschreven uit Jeremias mond alle de reden van den boek, denwelken Joakim den koning van Juda verbrand had met den vure : en daertoe zyn er nog veel meer re- den toegedaen dan daer te voren waren. KAPITTEL XXXVII. EN den koning Sedecias Josias zoon heeft geregeerd voor Jechonias Joakims zoon : denwelken Nabuchodonosor, den koning van Babylonien, gesteld heeft in het land van Juda tot koning : 2 En hy, en zyne knechten, en het volk des lands is des Heeren woorden niet onder- danig geweest, die hy gesproken heeft in de hand van Jeremias den profeet. 3 En den koning* Sedecias heeft gezon- den Juchal Selemias zoon, en Sophonias Maasias zoon den priester, tot Jeremias den proleet, zeggende : Bidt voor ons den Heer onzen God. 4 En Jeremias wandelde vryelyk in het midden des volks : want zy hadden hem in de gevangenisse des kerkers niet gestoken. Aldus is Pharaos heir getrokken uit Egyp ten : en de Chaldeen, die Jerusalem beleg den, hoorende alzulke tydinge, zyn van jê rusalem afgetrokken. 5 En des Heeren woord is tot Jeremias den proleet geschied, zeggende : 6 Dit zegt den Heer God van Israël : Aldus zult gy den koning van Juda zeggen, die u gezonden heeft om mV te Vragen - Ziet Pha- raos heir dat uitgetrokken is tot uwer hu Ine zal wederom keeren in zyn land in Egyp- 7 En de Chaldeen zullen wederom komen en stryden tegen deze stad : en zv zullen die innemen, en die met den vure verbran- den. 8 Dit zegt den Heer : Wilt uwe zielen niet bedriegen, zeggende : De Chaldeen zullen gaende weggaen, en de Chaldeen zullen van ons gaen, want zy zullen niet weggaen 9 En al ware het ook dat gy al hef heir der Chaldeen versloegt, die tegen u strvden, en dat ervan dien achtergelaten wierden eeni^e gewonden : die zullen elk uit hunne tenten opstaen, en zy zullen deze stad met den vure ontsteken. 10 Hierom toen der Chaldeen heir we^ge- gaen was van Jerusalem om Pharaos heir, 11 Zoo is Jeremias van Jerusalem uitke- pen dat hy gaen zoude in het land van Ben- jamin, en dat hy daer de bezittinge deelen zoude in der borgers aenschouwen. 12 En als hy gekomen was tot Benjamins poort, zoo was daer poortier bv beurten een genaemd Jerias den zoon Selemias, des zoons Hananias, en hy heeft Jeremias den profeet aenveerd, zeggende : Gv vliedt tol de Chaldeen. 13 En Jeremias heeft geantwoord : Het is logen, ik vlied tot de Chaldeen niet. En hy heeft hem niet gehoord : maer Jerias heeft Jeremias gegrepen, en hem gebragl tot de prinsen. 14 Waerom de prinsen gestoord zynde le- gen Jeremias, hebben, hem geslagen en doen steken in den kerker, die'in Jonathan des schryvers huis was : want hv was den overste van den kerker. 15 Aldus is Jeremias gegaen in het huis van den poel, en in de gevangenisse : en Jeremias heeft daer gezeten veel dagen. 16 Maer Sedecias 'den koning zendende heelt hem doen halen : en hv heeft hem in zyn huis in het heimelyk gevraegd, en ge- zeid : Meent gy ook dat er eenig* woord" is van den Heer? En Jeremias heeft gezeid : Ja. En hy zeide : In des konings van Baby- lonien hand zult gy geleverd worden. 17 En Jeremias heeft gezeid tot den koning Sedecias : Wat heb ik u misduen, en uwen knechten, en uwen volke, dat gv mv in des kerkers huis gesloken hebt? 18 Waer zyn uwe profeten, die u proïeieei - den, en zeiden : Den koning van Babvlonien zal op u niet komen, en op dit land? DEN PROFEET JEREMIAS, XXXVI11. 49 Daerom hoort nu, bid ik, myn heer den koning : Laet myn gebed van weerden zyn in uw aenzigt : en zendt my niet wederom in Jonathans des schryvers huis, dat ik daer niet sterve. 20 Hierom heeft den koning Sedecias ge- boden dat Jeremias zoude geleverd worden in den voorburg des kerkers : en dat men hem eenen wrong broods geven zoude alle dagen, zonder de toespyze, tot dat alle de brooden van de stad zouden verteerd zyn : en Jeremias is gebleven in den voorburg des kerkers. KAPITTEL XXXV111. MAER Saphatias Mathans zoon, en Gede- lias Phassurs zoon, en Juchal Selemias zoon, en Phassur Melchias zoon, hebben ge- hoord de reden die Jeremias sprak tot al het volk, zeggende : 2 Dit zegt den Heer : Zoo wie in deze stad blyft, die zal sterven met den zweerde, en door den honger, en door pestilentie : maer zoo wie daeruit vliedt tot de Chaldeen, die zal leven, en zyne ziel zal gezond zyn, en levende. 3 Dit zegt den Heer : Leverende zal deze stad geleverd worden in de hand van des konings van Babylonien heir, en hy zal die innemen. 4 En de prinsen hebben den koning ge- zeid : Wy bidden dal men dezen man doode : want door een listig opzet maekt hy der strydende mannen handen onmagtig, die in deze stad gebleven zyn, en alle des volks handen, sprekende tot ben deze woorden : want voorwaer dezen man zoekt dezen volke geenen vrede, maer kwacd. 5 En den koning Sedecias heeft gezeid : Ziel hy is in uwe handen, want het is niet behoorlyk dat den koning u iets zoude wei- geren. 6 Toen hebben zy Jeremias genomen en hebben hem geworpen in den put van Mel- chias Amelcchs zoon, die in den voorburg des kerkers was : en zy hebben Jeremias nedergelalcn met zeelen in den put daer geen water in was, maer slyk : aldus is Je- remias nedergedacld in hel slyk. 7 En Abdemelech den Moriaen een gesne- den kamerling die in des konings huis was, heeft gehooid dat zy Jeremias in den put geworpen hadden : maer den koning zat in Benjamins poorte. 8 En Abdemelech is uilgegaen van des ko- nings huis, en hy heeft 'lot den koning ge- sproken, zeggende : 9 Myn heer koning, deze mannen hebben kwalyk gedaen al wat zy gedaen hebben legen Jeremias den profeet, werpende hem in den pul, dal hy daer van honger sterven zoude, want daer zyn geene brooden meer in de stad. 10 Aldus heeft den koning Abdemelech den Moriaen geboden, zeggende : Neemt met u van hier dertig mannen, en heft Je- remias uit den put, eer dat hy sterve. 41 Hierom Abdemelech met hem nemende dertig mannen, is gegaen in des konings huis, dat er was onder de bottelrye : en hy heeft van daer genomen oude lakenen, en oude dingen die verrot waren, en hy heeft die nedergelaten tot Jeremias in den put met zeelkens. 12 En Abdemelech den Moriaen heeft ge- zeid tot Jeremias : Legt deze oude lakenen en deze gescheurde en verrotte dingen on- der de ellebogen van uwe handen, en op de zeelen : en Jeremias heeft alzoo gedaen. 43 En zy hebben Jeremias met zeelen uit- getrokken, en gebragt uit den put : en Je- remias is gebleven in den voorburg des ker- kers. 44 En den koning Sedecias heeft gezon- den, en tot hem genomen Jeremias den profeet tot in de derde deure die daer was in des Heeren huis : en den koning heeft Jeremias gezeid : lk vraeg u een woord, verbergt niets voor my. 4 5 Maer Jeremias heeft tol Sedecias gezeid : Is het zake dat ik het u te kennen geve, zult gy my dan niet dooden? en is het dat ik u raed geve, zoo zult gy my niet hooren. 16 Hierom heeft Sedecias Jeremias al hei- melyk gezworen, zeggende : Zoo waer- achtiglyk als den Heer leeft, die ons deze ziel gemaekt heeft, ik zal u niet dooden, noch leveren in de handen van deze mannen die uwe ziel zoeken. 47 En Jeremias heeft tot Sedecias gezeid : Dit zegt den Heer der heirscharen^lsracls God : Is het dat gy reizende uitgaet tot des konings van Babylonien prinsen, zoo zal uwe ziel leven, en deze stad zal met den vure niet verbrand worden : en gy zult behouden worden en uw huis. 48 Maer is het dat gy niet uitgaet tot des konings van Babylonien prinsen, zoo zal deze stad geleverd worden in der Chaldeen handen, en zy zullen die met den vure ver- branden • en gy zult hunne hand niet ont- vlieden. 19 En den koning Sedecias heeft gezeid tot Jeremias : Ik ben bezorgd om de Joden die overgetrokken zyn tot de Chaldeen : dat ik by aventure mogt geleverd worden in hunne handen, en dal zy my bespotten zouden. 20 Maer Jeremias heeft geantwoord : Zy zullen U niet leveren. Hoort toch des Heeren stemme, die ik tol u spreek, en u zal wel zyn, en uwe ziel zal le\en. 676 DEN PROFEET JEREM1AS, XXXIX. u21 Maer is het dat gy niet wilt uitgaen : zoo is dit hot woord dat my den Hcere ge- toond heeft : 22 Ziet, alle de vrouwen die overgebleven zyn in des konings van Juda huis, zullen uitgeleid worden tolde prinsen des konings van Babylonien : en zy zullen zeggen : Uwe vreedzainige mannen hebben u verleid, en te magtig geweest tegen u, zy hebben uwe voeten in het slyk en in de slibberachtige aerde gezonken, en zy zyn van u weggegaen. 23 En alle uwe huisvrouwen en uwe kin- deren zullen uitgeleid worden tot de Chal- deen : en gy zult hunne handen niet ont- vlieden, maer gy zult ook door des konings van Babylonien hand gevangen worden : en deze stad zullen zy met den vure ver- branden. 24 Hierom heeft Sedecias gezeid tot Jere- mias : Laet niemand deze woorden weten, en gy zult niet sterven. 25 Maer is het dat de prinsen hooren dat ik tot u gesproken heb, en dat zy tot u komen en u zeggen : Geeft ons te kennen wat gy met den koning gesproken hebt, wilt het voor ons niet verbergen, en wy zullen u niet dooden : en wat den koning met u gesproken heeft : 26 Zoo zult gy tot hen zeggen : lk heb myne gebeden nedergestort voor den ko- ning, dat hy my niet wederom zoude doen leiden in Jonathans huis, en dat ik daer sterven zoude. 27 Hierom zyn alle de prinsen tot Jere- mias gekomen,'en zy hebben hem gevraegd : en hy heelt hun gezeid naer alle de woor- den, die hem den koning gezeid had, en zy lieten af van hem : want daer was niets gehoord. * 28 Maer Jeremias bleef in het portael des kerkers, tot den dag dat Jerusalem inge- nomen was : en het is gebeurd dat Jeru- salem ingenomen werd. KAPITTEL XXXIX. IN het negende jaer van Sedecias, den koning van Juda, in de tiende maend, is gekomen Nabuchodonosor, den koning van babylonien, en al zyn heir tot Jerusalem, en zy belagen die. 2 En in het elfde jaer van Sedecias, in de vierde maend , op den vyfden dag der maend, is de stad opengedaen. 3 En alle des konings van Babylonien prinsen zyn daer binnen gegaén, en hebben gezeten in de middelste poorte : Neregel, Sereser, Semegarnabu, Sarsachim, Rab- sares, INeregel, Sereser, Rebmag, en alle de andere prinsen des konings van Babylonien. 4 En toen Sedecias, den koning van Juda, en alle de strydbare mannen hen gezien hadden, zyn zy gevloden : en zy zyn des nachts uitgegaen uit de stad, door den weg van des konings hof, en door de poorte die tusschen twee muren was, en zy zyn uit- gegaen door den weg der woestyne. 5 En het heir der Chaldeen heeft ze ver- volgd : en zy hebben Sedecias gevangen in het veld der woestyne van Jericho, en hebben hem gevangen gebragt tot Nabucho- donosor, den koning van Babylonien, in Reblatha, welk is in het land van Emath : en hy heeft tot hem oordeelen gesproken. 6 En den koning van Babylonien heeft Sedecias zonen gedood in Reblatha, voor zyne oogen : en alle de edelen van Juda heeft den koning van Babylonien gedood. 7 Ook heeft hy Sedecias oogen uitgestoken : en hy heeft hem met veteren gebonden, dat hy in Babylonien zoude geleid worden. 8 En des konings huis, en het huis van het gemeene volk hebben de Chaldeen met den vure verbrand, en den muer van Jeru- salem hebben zy omgeworpen. 9 En de blevelingen des volks die in de stad gebleven waren, en de overgevlodenen die tot hem overgetrokken waren, en de overtalligen van den gemeenen volke, die daer overgebleven waren, heeft Nabuzardan, den kapitein der ruiters, in Babylonien overgevoerd. 10 En van het gemeene arme volk die niet met allen hadden, heeft Nabuzardan, den kapitein des rosvolks, in het land van Juda gelaten : en hy heeft hun wyngaerden en putten gegeven op dien dag. 11 En Nabuchodonosor, den koning van Babylonien , had geboden van Jeremias Nabuzardan, den kapitein der ruiters, zeg- gende : 12 Neemt hem, en stelt uwe oogen op hem, en doet hem geen kwaed : maer zoo hy wilt, alzoo doet hem. 13 Aldus heeft Nabuzardan, den kapitein der ruiters, gezonden, en Nabusezban, en Rabsares, en Neregel, en Sereser, en Reb- mag, en alle de edelsten des konings van Babylonien, 14 Hebben gezonden, en genomen Jere- mias uit het portael des kerkers, en hebben hem geleverd Godolias, den zoon Ahicam, des zoons Saphan, dat hy in zyn huis gaen zoude, en woonen onder het volk. 15 Maer tot Jeremias was des Heeren woord geschied, toen hy gesloten was in het portael des kerkers, zeggende : 16 Gaet henen, en zegt Abdemelech den Moriaen, zeggende : Dit zegt den Heer der heirscharenVsraëls God : Ziet, ik zal myne woorden brengen op deze stad, ten kwade en niet ten goede : en zy zullen voor uw aenzigt zyn op dien dag. DEN PROFEET JEREMIAS, XL. XLU 677 17 En ik zal u verlossen in dien dag, zegt den Heer : en gy zult niet geleverd worden in de handen der mannen die gy ontziet : 18 Maer verlossende zal ik u verlossen, en gy zult met den zweerde niet vallen : maer uwe ziel zal u ter zaligheid wezen, om dat gy in my hebt betrouwen gehad, zegt den Heer. KAPITTEL XL. HET woord dat geschied is tot Jeremias van den Heere, na dat hy vry gelaten was van Nabuzardan, den kapitein des heirs van Rama, als hy hem gehaeld heeft met ketenen gebonden in het midden van alle degene die overreisden van Jerusalem en Juda, en geleid werden in Rabylonien. 2 Hierom den prins des heirs nemende Jeremias heeft tot hem gezeid : Den Heer uw God heeft dit kwaed gesproken op deze plaets, 3 En den Heer heeft ook aengebragt : en gedaen gelyk hy gesproken heeft : want gy hebt den Heere" gezondigd , en gy hebt zyne stemme niet gehoord, en dit woord is u geschied. 4 Daerom ziet, nu heb ik u heden ontbon- den van de ketenen die aen uwe handen zvn : is het dat u belieft dat gy met my komt in Rabylonien, zoo komt : en ik zal myne oogen op u stellen : maer is het dat u mishaegt met my te komen in Rabylonien, zoo blyft hier : ziet, al dit land is voor uw aenschyn : wat gy verkiest, en werwacrts dat u belieft te gaen, derwaerts reist. 5 En wilt met my niet komen : maer woont by Godolias, den zoon van Ahicam, den zoon Saphan, denwel ken den koning van Rabylonien over de steden van Juda gesteld hééft : daerom woont met hem in het midden des volks : of waer dat u belieft te gaen, daer gael. En den kapitein des heirs heeft hem ook spyze en giftkens gegeven, en heeft hem laten gaen. li Eu Jeremias is gekomen lot Godolias, Ahieams zoon, in Masphath, en hy heeft met hem gewoond in het midden des volks, dat er gelaten was in het land. 7 En toen alle de prinsen des heirs die verstrooid waren geweest door de land- schappen, zy en hunne gezellen gehoord hadden dat den koning van Rabylonien Go- dolias, Ahieams zoon, gesteld had over het land, en dat hy hem de mannen, en vrou- wen, en kleine kinderen en van des lands armen bevolen had die in Rabylonien niet overgevoerd waren : 8 Zoo zyn zy gekomen tot Godolias in Mas- phath : en Ismahel, Nathanias zoon, en Jo- hanan, en Jonathan, den zoon van Caree, en Sareas, Thanehumeths zoon, en de kin- deren van Ophi, die van Netophathi waren, en Jezonias, den zoon Maachathi, zy en hunne mannen. 9 En Godolias, den zoon Ahicam, des zoons Saphan, heeft hun en hunne medegezellen gezworen, zeggende : Wilt niet vreezen de Chaldeen te dienen, woont in het land, en dient den koning van Rabylonien, en u zal wel zyn. 40 Ziet, ik woon in Masphath, dat ik mag antwoorden der Chaldeen gebode, die tot ons gezonden worden : maer vergadert gy de wvnsnydinge, en dpn oogst, en de olie, en sluit dat op'in uwe vaten, en blyft in uwe steden, die gv houdt. 41 Maer ook alle de Joden die daer waren in Moab, en onder de kinderen van Ammon, en in Idumeen, en in alle de landschappen, gehoord hebbende dat den koning van Ra- bylonien blevelingen gelaten had in het Joodsche land, en dat hy over hen gesteld had Godolias, den zoon Ahicam, des zoons Saphan : 12 Zoo zvn, zeg ik, alle de Joden weder- gekeerd van alle de plaetsen waer zy henen gevloden waren, en zy zyn gekomen in het land van Juda tot Godolias in Masphath : en zy hebben den wyn vergaderd, en uitermate grooten oogst. 