Nederlandsch Tijdschrift voor Liefhebbers der Jagt und Visscherei
De patrijs is, onmiddelijk na de geboorte door de jongen gevolgd, niet meer, gelijk in den broedtijd^ gebonden aan de plaats van het nest. De jongen ver- laten den eijerdop en volgen hunne ouders met een verwonderlijk vhiggen tred. Deze ontwijken behendig 250 alle geraas, keeren de dreigende gevaren af , verijdelen met verniift, gesclierpt door eene oneindige liefde tot hun kroost, de listen en lagen hunner vijanden; zij verdedigen bet stoiitmoedig met eene hardnekkigheid , die de bewondering afperst. Deze rustelooze, oplet- tende zorgen, bieden werkelijk een aandoenlijk tafe- reel aan van voorbeeldelooze ouderlijke liefde. Het moest zoo zijn; omdat bet kroost, veeltijds talrijk, zonder deze onuitputtelijkc liefde, onmogelijk eenmaal zijne bestemming zoude kunnen bereiken. Eene daadzaak — ook bij de gewone hen waartene- men — toont den omvang van zijn vernuft in de verzor- ging der jongen, namelijk, dat bij de jongen soms meer dan twintig in getal onder zijne vleugelen bergt , zonder dat een bunner de koesterende warmte mist, die zijn ligcbaam bun mededeelt. Intusscben, in weerwil van al die zorg en oplet- tendbeid, zijn de gevaren steeds talrijk. Even gelijk de bagelslag ben verplettert, is koud of vocbtig w^eder voor ben gelijk aan een langzaam doodend vergift; terwijl de door de stortregens plotseling overstroomde voren der akkers, de kuilen en laagten, die ben om- ringen, in bet volgen der ouden — die deze binder- palen gemakkelijk te boven komen — bun noodlottig worden. Onder de voorldurende wisseling van deze en an- dere gevaren bereiken zij eindelijk bet lijdstip , waarop de kracbt der vleugels ben aan deze gevaren ontrukt. De kans op bun beboud is grootendeels vcrmeerderd, 251 ja bijiia verzekerd, doch zij gaan weldra een aiidereii magtigen, listigen vijand, den mensch, ontmoeten. Hier zijn wij genaderd, tot eene andere iiadeelige oor- zaak, het stroopen. Wij hebben deze niet in onze be- schouwing opgenomen , omdat ze te algemeen bekend is, en deze verderfelijke praktijk alleen een boekdeel zDude vereischen. Alleen willen wij nog opmerken, dat men hier en daar het vergift aanwendt om de patrijzen te bemagti- gen. Deze praktijk, die welligt vreeselijke, doodelijke gevolgen voor den gebmiker kan hebben , verdient wel bekend gemaakt te worden , opdat men zich in acht nemen voor het gebriiik van niet geschoten patrijzen. Zoover gaat de hebzucht ; men schroomt niet den me- demensch aan liaar op te offeren!! H. S. OE LiEFHESBEHiJ JAGEi?. " *:$■««■ Voor de onoewijden in de kiinst der edele jagerij staan alle de zoneii van Nimrod op dezelfde lijn , en ieder die een groen buis draagt , eene weitascli omhangt en een geweer in de hand durft nemen (een snap-haan , gelijk zij zeggen) , is een jager in hunne oogen. — Hoe weinigen, ecliter, zijn er, die dien grootschen naam verdienen De zoo vurig gewenschte dag, waarop de jagt geo- pend wordt, is aangebroken. — Lang voor liet rijzen van de zon, is de ware liefhebber reeds in het veld, om het schreijen der hoenders te vernemen, ten einde den kostelijken morgenstond niet met vruchteloos zoe- ken door te brengen; reeds menigmaal, voor dat dc hitte des dags het werk bemoeijelijkt, heeft het liefe- iijke woord : y^apporter zijne trouwe honden ver- heugd. — Voor den jager is het oogenblik des ontbijts gekomen : een drooge sloot , in de schaduw van eene (*) Dit geestig opstel, dat in de „Nederlanders" — een werk dat niet in icders haudcn is — voorkomt , sch\Jnt ons ccnc plaats in dit Tijdsclirift over- ^vaardig. RED. i>53 Iieg , biedt eene heerlijke rustplaats aaii , waar hij zich eenige verpozing vergunt en zijne plannen beraamt voor den verderen togt. — Nu wordt ook , na lang rekken en geeuwen, een jagtbuis-drager wakker. Hij kleedt zich en maakt zich tot de jagt gereed. Zijn ge- weer is vuil en roestig: de sloten spreken niet: zijn kruidhoren is niet gevuld : de groote en kleine zes zijn in de hagelzak dooreen gemengd. De witte en door geen onschuldig bloed bemorste weitasch , wordt ge- vuld met levensbehoefte. Wijn , appelen , een stuk taart van den vorigen dag , boterhammetjes met vleesch , worden zorgvuldig ingepakt. Aan het brood voor de honden wordt niet gedacht : die hebben immers geenc behoeften ! — Om negen uren treedt mijnheer de deur uit, en zijne eerste klagte geldt de vreeselijke warmte , die niet uit te houden zal zijn. — Zijn trouwe pols- drager , uit de goede school , bemoedigt hem , en hij is eindelijk een aardappelenveld opgetreden : zijne hon- den staan : eene heerlijke klucht hoenders rijst : paf ! paf ! sneller dan de gedachten volgen zich zijne twee schoten ; maar de zak blijft ledig. — »Mis ! onbegrij- pelijk , Jan ! ik had mij zoo goed den tijd genomen, Mij dunkt toch , dat ik de veeren er af heb zien stui- ven."— »'t Zou mij niet wonderen , mijnheer, als dat eene hoen bagel had. Ginds liggen zij weer." — »Waar. Jan!" — »Achter ons , in dat andere stuk aardappelen: alien uit elkander!" »Dat is mij te ver; vooruit maar ! hoenders zijn er genoeg." Alle de ver- toogen van Jan zijn te vergeefs, en vooruit gaat de 254 jagt. — Geen ander wild doet zich op, en na verloop van een half iiur wordt het jagtveld iiitgekreten als dood , en worden de stroopers beschimpt , die het ge- noegen der liefhebbers bederven. — Mijnheer voelt zich reeds vermoeid, en ook hij zoekt schadiiw en rust. — Een geurige havannah cigaar wordt ontstoken , geweer en weitasch worden afgelegd , en hij strekt zich uit, nogthans klagende over den harden grond. De jager voelt zich intusschen genoegzaam verkwikt , zijne honden zijn uitgerust en met vernieuwden moed hervat hij de jagt. — Weldra knalt weder zijn geweer en spoedig volgen zijne schoten zich op. — »Het is toch raar , Jan ! dat andere jagers altijd gelukkiger zijn dan ik." »Hij is onder de hoenders , die mijnheer niet ver- volgen wou !" »Ik vind het duivels onfatsoenlijk om iemand zoo voor het hoofd te jagen. Zoodra ik buurman spreek , zai ik hem dat eens duidelijk zeggen !" Even als een karrepaard , dat vroeger bij een rege- ment kavallerie heeft gediend , zijne ooren opsteekt bij het hooren der trompet , zoo voelt mijnheer zijnen ijver opgewekt, bij het schieten van zijnen buurman, en ook hij zet zich weder in beweging. — ))Waar ik hem weet!" zegt Jan, »Castor staat voor een haas:" en Jan ligt de pols reeds op , om den ongelukkigen steil- oor lot loopcn te dwingen. — »Hou op Jan ! ben je gek! ik zal hem in het leger schieten. Houd den bond vast." — ^Zie j'em wcl goed, mijnheer?" — »Ja ^jr^r^ wel, ja wcl , claar, in die striiikeii." Mijnheer legt aan, mikt lana, driikt eindelijk, en de kluiten van een molshoop stuiven iiit elkander, terwijl bet haas de ruimte kiest. — »'t Is jammer, mijnheer," zegt Jan zuchtende , )>'t is een oude rammelaar: zie hem «ens opslaan met zijne achterloopers." Jagen op de klei is in de eerste dag^en hoogst aan- genaam; men kan op de vlakte de hoenders zoo heerlijk nazien. Echter, geen rozen zonder doornen: de klei is met slooten doorsneden en er moet gespron- gen worden. — Het is dus niet alleen noodig, het is pligtmatig , dat men een goede , sterke polstok hebbe. — Mijnbeer komt voor een sloot , hoogstens acht of negen voet breed : hij moet er over , of bij moet in bet afge- jaagde veld terug. Jan heeft mijnbeer op alle mogelijke wijzen bemoe- digd. Hij is been en weder gesprongen ; beeft de beste plaats opgezocbt en beeft eindelijk zijn meester overgebaald, om den sprong te wagen, bem vooral aanbevelende , om »logt te springen, omdat de stok niet best is, zoo als bij reeds in bet voorleden jaar gewaarscbuwd beeft." »Wat! niet best? een riga's bout," zegt mijnbeer, »dat ik zelf beb uitgekozen." In zijn toorn over de ongepaste aanmerking van zijn' polsdrager, valt bij met de voile zwaarte van zijn ligcbaam op den stok ; de verouderde breuk sebeurt door en ruggelings ploft bij in bet water, dat zicb een oogenblik boven bem sliiit, om bem te bedekken met eendekroos. Jan trekt bem iiit de sloot; strijkt 25G met zijn mes den modder af; hoort geduldig de ver- vvenschingen aan, die uit den mond van mijnheer vloeijen, gelijk het water uit zijne kleederen, en daar er nil aan geen jagen meer te denken is, gaan zij mistroostig en plat-zak, reeds om elf iiren naar huis. Bij het dalen van de zon kecrt ook de jager naar zijne woning. Rein genot heeft zijne moeite beloond: de rijk geviilde tasch getiiigt van zijne behendigheid ; ver- moeid , maar niet ontmoedigd , begeeft hij zich ter ruste en droomt van de genoegens van den volgenden dag. Wacht u, lieve meisjes, voor zoogenoemde liefheb- berij jagers. Gediirende den jagttijd zijn het ondrage- lijke meubels in een huis , en laten hunne arme vrou- wen des avonds al het kv^aad ontgelden, dat zij zich zelven des daags berokkend hebben. Hun portret zal ik u teekenen , naar het leven , opdat gij navrage kunt doen en u hoeden voor schade. Een lief hebberij jager draagt een nieuvs^ , engsluitend buis, van fijn laken; omdat hij niet op zijne vingers kan fluiten , hangt er, aan een van zijne knoopsgaten, een ivoren fluitje, aan een zijden lint. Hij heeft veel- al een' witten hoed op. Indien zijn gew^eer niet ge- heel nieuw is , is het vuil en met roestvlekken bedekt. Zijn kruidhoren en zijn hagelzak zijn volgens de nieuwste uitvinding. Zijn weitasch is zindelijk wit, van buiten en van binnen. Hij spreekt veel en gaarne van de jagt, en verhaalt zonderbare jagtontmoetingen. 's Avonds kan men hem niet in bed , en 's morgens er niot uit krijgen. Ms hij in hef veld is jaagt zijn liond 257 niet voor hem, maar voor eeii' anderen jager, omdat een goede bond de belooning zijner moeite viiidt in het apporteeren. Hij schreeuwt onophoiidelijk : » Castor ! ici! bl. . . boor je niet!" Als bij mis scbiet, krijgt zijn bond slaag. Als bij met anderen jaagt , blijft bij nooit in de rij , en nooit weet bij den weg. Hij vindt bet , naar gelang der saizoenen, te warm of te koud Hij heeft immer bonger of dorst, en praat telkens van rusten. Op de eendvogelenjagt , wanneer de bond reeds in bet water is om een gescboten eendvogel te apporteeren , scbiet bij nog naar bet klapwiekende dier, met gevaar van uw lieveling den kop te verbrij- zelen. Hij wil altijd vroeg naar buis : eet voor twee , drinkt voor drie , en slaapt eer bet dessert op tafel is. Als de anderen naar bed gaan , wordt bij wakker , en viert dan zijn ongenoegen bot, tegen de niet jagende buisgenooten. — Meisjes , wacbt u voor zulk een man ! Jagers, w^acbt u voor zulk een logeergast in den beerlijken jagttijd. V. D, V. J. A L L E K L E J. MISVER STAND. Een jager die, in een digt bosch, naar houtsnippen zocht, riep zijne teef, die een slecht appel had, her- haalde malen te vergeefs bij haren naam: »Lise." — Eindelijk, ongeduldig geworden, schreeuwde hij uit : »Als je niet dadelijk hier komt , jou canaille, schiet »ik je dood I" »Ach, doe dat toch om Gods wil niet," riep eene arme oiide vrouw, Lise genaamd, — die aan het sprokkelen was en bevend uit het bosch trad — den jager toe. VERSLAG VAN DE JAGT EN VISSCHERIJ, IN DE PROVINCIE FRIESLAND, OVER 1855. MEDEGEDEELD DOOR DEN HEER INSPECTEUR JH^ M'*. E. H. VAN DAEHNE VAN VARICK. -«na A. JAGT. Over het algemeen , was de toestand van het jagt- veld op verre na niet zoo gunstig als dit het geval was in het vorige jaar. Vooral in de gemeenten Schoterland en Weststeh lingwerf was , volgens de berigten van de liefheb- bers , bijna geen wild aanwezig. Grof wild en faisanten hielden zich in de provincie niet op. Hazen waren er wel niet zoo veel als vroeger, doch op de kleigronden nog al ruim aanwezig. In de woudstreken echter waren zij meer schaars. Als , VIERDE JAArxCANC. 1^ 260 vermoedelijke oorzaak daarvoor wonlt opgcgcven dc vele in den winter en het late voorjaar gevallen sneeuw en dc langdurige droogfte in liet najaar , waar- door dat wild zich alsdan meer overal verspreidt. Het broedsel der patrljzen was in vele streken mis- lukt , hetgeen waarschljnlijk een gevolg is geweest van de vele slagre^ens en onweders gedurende den broedtijd van dat wild. Dien ten gevolge werd er in de {jcheele provincie geklaagd , dat er minder patrij- zen waren , dan in het vori{je jaar, doch vooral was dit het geval in de gemeenten Schoterland , Gaaster- land J Donlawcrstal en Weststellingwerf. Jloutsnippen waren er zecr schaars en Korhoenders niet van belang aanwezio' ; dc laatstcn enkel in de gemecnten Oost- en WeststelUngwprf en Opstcrland. Eenden en Watersnip- pen werden in het begin van den jagttijd weinig gc- schoten. In November waren de watersnippen , water- hoenders en strandloopers in matige hoeveelheid aan- wezig. De vangst van eendvogels in sommige kooijen was in het najaar riiim. Duikers waren in het voor- jaar overvloedig, in het najaar matig voorhanden. Zwanen waren er in liet voorjaar overvloedig, als- mede ganzen. Laatstgenoemd wild was echter in het najaar slechts in matige hoeveelheid aanwezig. Er werden niet vele klagten vernomen , zoo als in vroe- gere jaren meermalen het geval was, over de door de ganzen aan de landerijcn toegebragte schaden. De vangst van plevieren {wildsters) was niet gunstig te noemen. Leeuwerikken en vinken waren er als naar 261 ^cwoonte , Ujsters minder en kwartels wQiniQ aanwezig* Door lict koudc en late voorjaar werden niet zoo vele kievietseijeren gevonden als in vorige jaren. De hoogste prijs was van 50 tot 75 cent, de middelbare van 10 tot 12 cent en de laagste prijs van 5 tot 6 cent per stuk. In 1855 zijn afgegeven 282 groote en 181 kleine jagt- acten. De daarvoor verschuldigde regten en zegelgel- den met de opcenten bedragen te zamen /" 7260,89. Er werden geregistreerd 25 eendenkooijen , 34 duiven- tillen en 8 zwanendriften. Op grond van art. 16 der wet van den 6 Maart 1852 (staatsblad no. 47), werd aan vijf personen con- sent verleend , om gedurende den gesloten jagttijd jagt- honden voor het wild in het veld te brengen , en wer- den tien consenten afgegeven tot het houden van klop- jagten op vossen ; terwijl , naar aanleiding van art. 27 dier wet , biiitengewone magtigingen werden verstrekt , tot het bemeesteren van schadelijk gedierte 26 , tot het uitgraven van vossen met honden 1 , en tot het ver- drijven van schadelijk gedierte door middel van pistool- schoten 1. Aan zestien opzieners der jagt en visscherij werd vergund , om, tijdens de uitoefening hunner sur- veillance, met schietgeweer in het veld te komen. Op de daartoe gedane verzoeken, werd door ons aan vijf en twintig personen toestemming verleend, om op de gronden en wateren der provincie of onder het beheer van haar bestuur staande de jagt op water- wild uit to oefenen. 18" 262 Hoewel met betrekking tot den staat van het scha- (lelijk gedierte niets van belang valt aan te merken, dient loch te worden vermeld , dat in Hemelumer- 01- dephaert en Noordwolde^ Gaasterland en Kollumerland en NieuwJcruisland werd geklaag^d over de vermeerde- ring van het schadelijk gedierte, in de beide eerste gemeenten vooral van de wezels; terwijl medc werd geklaagd over de vermeerdering van vossen in Tieljcrk- stradeel. Op het eiland Schiermonnikoog , waar men vroeger nog al veel last had van wilde konijnen , zijn, door stormweder en hooge waterstanden , vele dezer dieren omgekomen. In de gemeenten, alwaar het schadelijk gedierte is toegenomen, meent men dit te moeten toeschrijven aan de omstandigheid , dat het niet geoorloofd is, zelfs niet aan de opzieners der jagt en visscherij , om op de gronden van anderen schadelijk gedierte te dooden , dan met toestemming der eigenaren. In 1855 zijn aan de respectieve burgemeesters ver- toond geworden 1 moervos, 3 rekelvossen, 26 niet volwassen vossen, 4 marters, 500 bunsings, 27 her- melijnen, 1976 wezels, 11 arenden, 209 valken, 98 havikken, 216 sperwers, 63 won wen, en llbuizerds, waarvoor aan premien is toegekend eene som van /" 966.20. In het vorige jaar beliep het bedrag der premien , ter zelfder zake toegekend , f 824.55. Het toezigt op de jagt , dat werd iiitgeoefend door 20 bezoldigde en 23 onbezoldigde opzieners , de die- naars van justitie en politic, de veldwachters en de 263 beambte:i der rijks- en plaatselijke middeleii, was, over het algemeen , voldoende. Drie bezoldigde opzie- nei-s, welke zoo door ouderdom als wegens gebreken, niet meer in siaat waren , de dienst naar behooren waar te nemen, werden als zoodanig eervol ontslagen en door anderen vervangen. Voor het doen van bekeuringen werd , aan de met het toezigt belaste ambtenaren, eene som van /" 1838.00 voor premien toegekend. Wegens overtredingen van de wet en de provinciate verordeningen werden 363 bekeuringen ingesteld, waarvan door bezoldigde opzieners 242, bezoldigde en onbezoldigde opzieners 11, bezoldigde opzieners en veldwachters 1, bezoldigde opzieners en ambtenaren der rijks en plaatselijke middelen 3, onbezoldigde op- zieners 13, justitie-dienaars en rijks- veldwachters 26, rijks-veldwachters en ambtenaren van de plaatselijke middelen 3 , politie-bedienden 1 , veldwachters 31 , ambtenaren der rijks-belastingen 23 en op aangifte van getuigen 9. Op 266 daarvan volgden veroordee- lende vonnissen , en op 24 vonnissen van vrijspraak ; van 10 vonnissen werd hooger beroep aangeteeke nd met dat gevolg, dat 8 zaken door veroordeeling wer- den achtervolgd en 2 met vrijspraak zijn geeindigd. Aan 41 bekeuringen werd in regten geen gevolg ge- geven, waarvan 20 op het indienen door de eigenaren of regthebbenden van verklaringen , dat geene vervol- ging verlangd werd; 4 wegens het betalen van het maximun der boete ; 16 omdat zij niet geschikt wcr- 264 den bescliouwd voor veiTolging, en 1 dewijl dc over- treder niet heeft kiinnen worden opgespoord. Aan 2 veroordeelden werd door den Koning gelieele , aan 55 gedeeltelijke kwijtscheldina' van de beloopen boeten en verbeiirdverklaringen verleend; terwijl 2 verzoeken om gralie werden afgewezen. Door de ontvangers der registralie werd ingevorderd voor boeten f 1384.00 en voor verbeiirdverklaringen /331,37^ B. VISSCHERIJ OP DE BLNNEiN WATERED. In de Fluessen en Bergtimermeren werd riiim baars gevangen. Overigens was de vangst van snoek _, blei en brasem lamelijk , en die van paling niet meer dan middelmatig, zoodat de staat der visscherij in het jaar 1855, in het aigemeen, niet gunstig kan worden genoemd. In 1855 werden afgegeven 165 groote en 764 kleine vischacten , waarvan de verschuldigde regten , zegel- gelden en opcenten bedroegen /* 3005,74. Het getal der verleende kostelooze vergunningen , om te visschen met een vischtuig, beliep 870. Aan 18 personen werd toestemming verleend, om te visschen gedurendc den tijd, dat het water met ijs bedekt was. Tot het visschen in de wateren, der provincie in het eigendom behoorende, of onder ons beheer staan- de, werd vcrgmming verleend aan 335 personen. 265 Over het algcmecn , liceft hct loezigt op dc visscherij geene aanleidinjj tot klagten opgeleverd. Er werden , wegens overtredinjj der wet en van dc provinciale reglementen, 131 bekeiiringen ingesteld, waarvan door bezoldigde opzieners 78, bezoldi{jde en onbezoldigde opzieners 2, bezoldigde opzieners en veldwachters 9 , onbezoldicde opzieners 2 , justitie- dienaars en rijks-veldwacliters 11 , rijks-veldwachters en politie-bedienden 1 , rijks-veldwachters en ambtc naren van dc plaatselijke middelen 1 , politie-bedienden 2 , veldwachters 22 en door ambtenaren der rijks- belastingen 3. In 98 gevallen werden veroordeelende vonnissen en in 8 zaken vonnissen van vrijspraak gewezen; terwijl in hooger beroep 14 zaken werden behandeld, welke alien eindigden met veroordeeling. 16 bekeuringen bleven onvervolgd, oindat in 8 geval- len verklaringen werden ingediend door de eigenaren of regthcbbenden , dat geene vervolging verlangd werd, 3 niet geschikt werden geoordeeld, om in regten vervolgd te worden , en 5 overtreders niet kon- den worden opgespoord. Door zijne Majesteit werd aan 1 veroordeelde geheele en aan 5 gedeeltelijke kwijtschelding verleend van de aan hen opgelegde boetcn en verbeurd verklaringen. Door de ontvangers der registratie werd ingevor- dcrd voor boeten f 78.00 en voor verbeurdverklaarde voorwerpcn f 16.37. QESCHIEDENIS VAN EENEN HERTSVANGER. DOOR DEN BUKGGKAAF PONSON DU TERRAIL. ( Vertaald). I. In 1787 was mijn grootvader offlcier bij de konink- lijke lijfwacht. De lijfwacht had , gelijk men weet , zes maanden verlof tegen zes maanden dienst, zij was in zes kom- pagnien verdeeld , waarvan drie steeds met halfjarig verlof afwezig waren. leder lid der lijfwacht bragt alzoo zes maanden op zijne goederen , en zes maanden aan het hof door. Destijds waren er weinig groote wegen en geene diligence-diensten. De officier , die eene afgelegen pro- 267 vincie bevvoondc, kocht gewoonlijk bij zijne afreis een gestopt , sterk paard , dat goede ribben en gespier- de beenen had; hij bereikte Parijs met kleine dagrei- zen en verkocht zijn paard, daags na zijne aankomst in het kwartier der kavallerie, waar hem des Konings paarden wachtten. Aldus reisde mijn grootvader, in October 1787, op den weg van Parijs naar Lyon, in den schoot zijner familie terug keerende met een behoorlijke paspoort door den minister van oorlog en den kapitein zijner compagnie onderteekend. Hij was, den vorigen dag des morgens, de kleine bourgondische stad Auxerre doorgetrokken en rigtte zich op Clamecy, na in het dorp Courson te hebben geslapen. Op een uur afstand van dit dorp verloor zijn paard een ijzer, zoodat hij genoodzaakt werd dien dag eene kortere reis te maken, en besloot te verbUjven op de eerste plaats die hij zoude bereiken. Ten twee uren des namiddags, na zware bosschen te zijn doorgereden, ontv^aarde hij in een trechter- vormig dal, van alle zijdcH door een statig woud om- geven , een kasteel bij een dorpje ; beide droegen den naam van Fom^onne. Het dorpje telde hoogstens honderd haardsteden, het adehjk verblijf was een tamelijk fraai gebouw , bewoond door een' edelman van rijpen leeftijd , de burggraaf de Mailly, die geheel teriiggetrokken en in de volstreksfe afzondering leefde. 268 Hct was ten miiistc tien jaren geleden , dat de burggraaf iiiet buiteii de omheining van zijn park was getreden , noch aan de poort van cen zijner buren geklopt had. De burggraaf had eene zeer schoone vronw, maar was kinderloos. Zijne vroiiw vertoondc zich even min als hij , en wanneer men de bedienden van het kasteel ondervroeg , antwoordden zij , dat hun meester steeds draefgeestig was, en hunne meesteresse dik- werf tranen stortte, zonder dat iemand er ooit de reden van had kunnen raden. Evenwel was de burggraaf gastvrij; wanneer een verdwaalde of door den nacht overvallen reiziger aan zijne poort klopte, werd hij met eene harteHjke wel- levendheid ontvangen. De vreemdeling bleef zoo lang op het kasteel als hem luste, de burggraaf schecn opgetogen over zijn gezelschap en beijverde zich steeds om de pligtplegingen van zijn huis behoorlijk te vervullen; maar wanneer de gast eenige vragen over de naburen waagde , of zijne verwondering te kennen gaf van nimmer een bewoner van den omtrek op het kasteel te zien verschijnen, — dan werd de gastheer zwaarmoedig, en geraakte in eenen kwaden hum. Fouronne, gelijk de meesie onzer dorpen voor de omwenteling , bezat niets dat den schijn van cen loge- ment had , en slechts eene geringe kroeg boodt den boeren de gelegenheid aan om zich dcs zondags te bcdrinken. 209 Voor den reiziger beslond alzoo (jecne verlejjenlieid van keiize en hij was, wildc hij een behoorlijk onder- komen hebben , verplis't zich op het kasteel aan te melden. ~ Dit deed dus ook mijn grootvader. Een uitgestrekt park van een verwilderd aanzien lag rondom het kasteel, hetwelk zich aan het einde eener sombere laan van linde- en kastanjeboomen ver- toonde. Aan den ingang van het park was een ijzeren hek, waaraan eene ketting hing, die met eene zware klok, op het kasteel geplaatst, in verband stond. De klank dezer klok , wanneer men aan den ket- ting trok, was doodsch; men zoude gemeend hebben, dat er de slapende echo en de sedert lang verdwenen bewoners door werden opgewekt. Een oude dienstknecht — die aan Caleb, in de bruid van Lammerraoor, herinnerde — en die veel had van eenen ouden knorrigen bond , die een been verdedigt, kwam de vreemdelingen inlaten en onder- zocht, met eene koude beleefdheid, naar het doel van bun bezoek. »Mijn goede vriend," sprak mijn grootvader , wgeeft »iiwen meester, bij wien ik overigens de eer niet »heb bekend te zijn , huisvesting aan eenen edelman »wiens paard kreupel is en die geene herberg op »zijnen weg vindt?" »Zijt gij vrcemdeling, mijnheer?" ))Ik kom uit Parijs , ik behoor tot de lijfwacht." »Indien mijnheer mij volgen wil/' hernam de dicnst- 270 knecht zich buigende, »zal mijn meester de burgraaf »De Mailly , zich gelukkig achten ii te ontvangen." De bediende opende de beide deuren van het hek , en de officier der lijfwacht reed naar binnen. De geheimzinnige bonding van den knecht, de ver- vallen staat van het park, het treurig aanzien van het slot , dat men door de half ontbladcrde boomen ont- waarde , dat alles droeg zoo zeer eenen stem pel van oorspronkelijkheid , dat de stelligste geest, de minst prikkelbare verbeeldingskracht , er door moest wor- den medegesleept. Mijn grootvader was destijds jong, hij had het avontuurlijk karakter van zijnen tijd, — hij was ver- rukt over het toeval dat hem tot tijdelijken gast van den burggraaf De Mailly maakte. Aan den voet der stoep riep de oude bediende ecn stalknecht , gaf hem het paard van den vreemdeling over , terwijl hij dezen uitnoodigde hem te volgen. Zij traden een somber , ruim voorportaal binnen , be- stegen eene door de schreden van vele geslachten uit- gesletene steenen trap en bereikten de eerste verdieping , waar de knecht mijnen grootvader in een groot ver- trek voerde, dat in den stijl van Lodewijk XIV rijk versierd en met eenige kostbare schilderijen behangen was; over een en ander had de tijd eene laag stof verspreid. De diepe stilte die in dit vertrek heerschte was onbeschrijfelijk. »Het zoude mij nict vcrwondcrcn", sprak mijn groci- 271 vader bij zich zelve ," indien de meester van het kasteel eeii lijkkleed droeg.'* Hij had omstreeks vijf minuten gewacht , toen eene deur zich opende en een man van middelbare jaren binnentrad; zijne gedaante was slank en zijne bleeke gclaatstrekken adsmden meer droefgeestigheid dan menschcnhaat. — Hij trad op zijnen gast toe en groette hem met wellevendheid. »Gij ziet mij gelukkig, mijnheer, dat mijne nederige »woning op uwen weg ligt , vergun mij er u met die »hartelijkheid te ontvangen, die onder edellieden voegt , »en beschouwd u als ten iiwent." Mijn grootvader bedankte den burggraaf voor zijne vriendelijke opname , en de burggraaf vervolgde : » Vergun mij u aan mevrouw De Mailly voorte- »8tellen." Hij leidde hem in een naburig vertrek bij wijze van boudoir ingerigt , waarvan het meer nieuwerwetsch huisraad even verwaarloosd was als dat der kamer die hij verlaten had. Aan den haard zat eene jonge vrouw, wier wonder- baarlijke schoonheid meer verbaasde dan aantrok. Verbeeld u eene vrouw van middelbare statuur, spichtig, teder met kleine handen en voeten, blonde haren en zwarte oogen, eene vrouw van de hoogste blankheid en zoo bleek, dat hare huid de glasachtige doorschijnendheid van was had. Hare weinig gekleurde bovenlip schetste aanhou- dend den glimlach eencr smartelijke mijmering; haar 272 j^root, hekler oog had eenen oiibevveeoUjk gevestig- (leii blik ; hare bewe{jinG'en , van eene oneindi{j beval- lige losheid, waren gelijkmatig als die van een' automaat. Het was , op het eerste gezigt eeii dier schepsels die , zoo als zeker dichter zegt , gelieel in zich zelve leven. De burg{jraaf presenteerde zijnen{jast, de burggravin rees op , groette en glimlachte , daarop zette zij zich weder, zonder een woord te spreken. Mijn grootvader bemerkte toen , aan de wanden van het vertrek eene wonderlijke versiering voor het verblijf eener vrouw; vier jagttropheen , uit hoornen, geweren, herstvangers , zweepen en hertengeweijen zamengesteld , hingen aan de vier wanden. Deze ontdekking scheen hem een heerlijk voorwend- sel om het onderhoud te beginnen en over de jagt te spreken. »Ik ben, herwaarts komende, heerlijke bosschen »doorgereden, welke ongetwijfeld aan u, mijnheer »de burggraaf, toebehooren ?" »Hct is zoo, mijnheer." »En naar de sporen die ik heb opgemerkt , schijnen »ze eenen goeden wildstand te bezitten." »Tamelijk goed^ mijnheer, te meerder daar ik »weinig wild dood." »Maar, gij jaagt toch somtijds?" »Nimmer," antwoordde de burggraaf koel. »Het is eene passie waaraan men zich toch moeije- wlijk onttrekt," hernam mijn grootvader met warmte. »Dit kost mij geene moeite, ik heb nimmer gejaagd." 273 Eeii gebaar van verwondering was bet aiitwoord van mijnen grootvader , onwillekeurig sloeg hij de oogen naar de jagttropheen , die het huis van den zonder- lingen man, die nimmer gejaagd had, versierden. Hij meende toen te zien , dat eene wolk over het reeds zoo bleeke voorhoofd der burggravin trok , terv^^ijl de beer de Mailly de wenkbraauvs^ fronste en het gesprek scheen te willen afleiden. )>Wat gebeurt er te Versailles, Mijnheer?" vroeg hij schieUjk. »Men boudt er zich iiitshiitend met den amerikaan- »schen oorlog bezig, die trouwens ten einde loopt." Het gesprek op dit onderwerp gebragt , hield zich ruim een uur staande. Mevrouvv de Mailly zelfs mengde er zich in. De burggravin praatte met veel geest, terwiji zij ieder gezegde met haren treurigen glimlach begeleide ; maar nimmer sloeg zij de oogen naar haren echtgenoot, noch naar de jagttropheen op. Zij scheen eene uitmuntende opvoeding te hebben ge- noten , en zij behandelde den burggraaf met eene eerbiedige inschikkelijkheid , waarin men den haat , welligt de minachting zag doorstralen. Het uur van het middagmaal was gckomen, de hofmeester, in groot leverei, kwam de burggravin aankondigen dat den disch gereed was. Mijn grootvader bood haar den arm en begaf zich naar de eetzaal. Daar , even als in het boudoir , waren de muren met jagttropheen beladen, en op den disch, w^^ar een 574 groot sink gebraden hertenvleesch prijkte , lag , in stede van een voorsnijmes, een herstvanger in zijne schee- de. — Een vreemdsoortig verschijnsel ! De burggraaf had verklaard dat hij geen jager was , en toch werd zijn gast bestormd door de liefkozingen en sprongen van een dozijn honden die , van blijdschap blaffende, de kamer instoven en de hand der burg- gravin kwamen likken , v^elke hunne liefkozingen met tegenzin scheen te ontvangen , terwijl eene zucht haar ontvlood. Te gelijkertijd , hoorde men op de binnenplaats van het kasteel eenen jagtfanfare blazen, en de heer de Maillt zeide tot mijnen grootvader : »Dat is mijn '^^keur die terugkeert." »Gij hebt dus eenen pikeur?" »De beste van den omtrek." »En eene meute?" »De best gehoiidene van tien uren in het rond." ))En toch jaagt gij niet?" »Nooit." »Dat is vreemd !" »Mevrouw de Mailly , is verzot op honden , het »geluid der jagthoorns, jagtgew^eren en wild," ant- »woordde de burggraaf koeltjes. De burggravin sloeg de oogen neder. Het scheen mijnen grootvader dat eene traan aan hare lange wimpers parelde. «En gij, mijnheer," vroeg de burggraaf, »bemint «sy de jagt ?" 275 »Harlsto8telijk , inijiilieer I" »Zoudt glj lust hebben om morgeii mijne hondcii »eens te beprocvcn?" »Met {jroot genoeijcn, mijnheer." »Gij ziilt hen zieii werken; zij zijn goecl. Mijii ))pikeur is, naar men zegft, een man die zijn vak ver- »8taat. AUe mijne buren benijden mij hem. Ik zoude )>zelfs wel mogen leiden, dat, daar het toeval mij »eenen weidman heeft toegezonden, mevrouw deMailly ))deze jagt bijwoonde;" eindigde de bm^^jgraaf, »het »zal haar gewisselijk , genoegelijke aandoeningen ver- »schaffcn, die ik , helaas! haar niet kan geven." Mijn grootvader zag de burggravin aan. De burg- gravin was bleek en roerloos als een beeld. »Niet waar^ lieve beste?" zeide a i)iirggraaf met gemaaktheid. »Zoo als gij verkiest, mijn vriend ," antwoordde zij op den toon van diepe ondervverping. Intusschen was het eerste geregt afgenomen. » Lieve beste ," hernam de burggraaf , »gij die zoo sier- »lijk voorsnijdt, belast u wel met dezen hertenboiit ?' Hij ontblootte den hertsvanger en reikte hem over; de burggravin nam hem met een bevende hand en sneed het wildbraad. Mijn grootvader, dien het werd aangeboden, reikte het den burggraaf. »Ik dank u,^' zeide deze, »ik eet nimmer wild: »mijn tegenzin in de jagt strekt zich zelfs tot het »wild uit." 49 276 De burggraaf was vrolijk en opgeruimd; hij opperde allerlei onderwerpen voor het gesprek ; zijne vrouw scheen hare gewone droefgeestigheid af te schudden en onderhicld zich met haren gast over de jongste feesten van Versailles. Men ontwaard evenwel, onder deze bevallige spraakzaamheid , eene diepe neerslagtiglieid : de wanhoop was onder deze gemaakte opgeruimdheid vermomd. Na het maal keerde men in het boudoir teriig, waar de koi!ij werd aangeboden. De echtgenooten en hunne gast bevonden er zich naaiiweUjks, toen de hofmeester, die den disch aan- gekondigd en bediend had, verscheen. Hij droeg een^ zilveren schotel. Op dezen schotel bevondt zich de geheimzinnige hertsvanger : neven den hertsvanger lag een dier mans- ringen, welke men zegelringen noemt. Hij plaatstc alles op den schoorsteenmantel , en vertrok; mijn grootvader was hoogstverwonderd , maar waagde geene enkele vraag. De biirggravin wendde hare oogen evenmin naar den schotel , dan naar de tropheen aan den wand. Er lag lets akeligs en onverklaarbaars in alle deze bijzonderheden : die jagttropheen bij eenen man die voorgaf eenen afschuw van de jagt te hebben, die hertsvanger die van de eetzaal naar het boudoir werd vervoerd , die ring nevens den hertsvanger op den zil- veren schotel, en die vrouw die moeijclijk hare wan- 277 hoop en hare ti'aneii onder eeiien onbeduidendeii grimlach bedekte ; dit alles beklemde vreeselijk hel hart van den bezoeker die het toeval daar {jebragt had. Het gesprek verflaauwde dan ook ongevoelig; eene soort van beklcmdheid scheen de drie personen die den haard oragaven te beheerschen, en toen de pen- diile op den schoorsteenmantel tien urcn geslagen had, rees de gast op en vroeg verlof ora zich naar zijn vertrek te begeven. De biirggraaf geleidde hem in persoon derwaarts Dit vertrek deelde niet in den algemeenen staat van verval waarin zich het kasteel bevond ; het was met zorg gemeubeld en men kon zien dat het bestemd was voor den reiziger, die de gastvrijheid mogt komen inroepen. Op een tafeltje bevonden zich de laatste nommers van den Mereure de France en der Revue des Savants, Aan de wanden hingen eenige schilderstukken van waarde; het geslachtswapen van Mailly was boven den schoorsteen uitgehouwen. wZiedaar uw verblijf, mijn waarde gast," zeide de burggraaf, »gij kimt op uw gemak uitslapen, »men zal u in tijds wekken, althans wanneer gij bij »uw voornemen blijft om mijnen pikeur en mijne »honden te beproeven." »Alzoo zonder uw bijzijn !" zeide mijn grootvader. »De burggravin zal er over verrukt zijn." »Gelooft gij?" »Gewi8," zeide de heer de Mailly met eene spot- 19* 278 achti^je g^cdhartigiheid, »zij is l)iiiten zich zelve van »genoe{jen, de waarde burggraviii , wanneer zij de »klaiik van den hoorn verneemt; een hallali is voor »haar een feest , en zij zoude er alles om geven indien »ik een wcidman ware." Na deze woorden, groette de burggraaf en ver- trok. Mijn grootvadcr, in gedachten verzonken, begaf zich te bed. »Hier bestaat," zeide hij in zich zelve, »een »treurig geheim , welligt de eene of andere wreede »wraak. ... die vroiiw, die de jagt hartstogtelijk » zoude beminnen, wende de oogen van voorwerpen »af die er betrekking op hebben, en zij vermeed de »lief kozingen der honden , welke rondom haar dartel- »den. Straks nog verbleekte zij op het geluid van »den jagthoorn, en hare hand beefde merkbaar toen »zij den hertsvanger aangreep om het wildbraad »voor te snijden " »Ik had ongelijk/' hervatte hij na cenige oogen- blikken nagedacht te hebben, »ik had ongelijk, dat »ik het voorstel van den burggraaf aannam; welligt )>maak ik mij zelve tot het onschuldig werktuig eener »nieuwe foltering voor deze ongelukkige vroiiw, die »een slachtoffer schijnt te zijn Indien het mor- »gen slechts regende !" — Mijn grootvader was ver- moeid , hij sliep te midden dezer overdenkingen in , en ontwaakte eerst des anderen daags met den op- gang der zon. 279 Onder zijnc vensters hoorde Iiij het gcriicht van stemmen, het klappen van zvveepen en het huilen der honden, die on^jeduldig verlangden om ontkop- peld te worden. Het w3iS de meute yem den burggraaf, die men den hondenstal deed verlaten. Weinig tijds daarna , klopte deze aan de deiir van den luitenant en vondt hem geheel gekleed. »Wel nil! mijn waarde gast, zijt gij gereed?' »Gelijk gij ziet, ten ware men niet in reiskleeding »zoude kunnen jagen. »Dit kan niet anders , want ik heb geen' enkelen »jagtrok ter uwer beschikking. Men kan het kleed j)niet dragen zonder het beroep uit te oefenen; maar, »bij voorbeeld , er bevindt zich nevens het boudoir mij- »ner vrouw eene tamelijk rijke verzameling van jagers- wgereedsdiappen, waar gij u een' hertsvanger, jagt- »hoorn en eene zweep naar iiwen zin kiezen kunt. »Ik zal alzoo mevrouw de Mailly niet begcleiden?" »Neen, maar zij zal bij het hallali tegenwoordig »zijn; men zal u een wild zwijn te jagen geven." »Een heerlijk jagtdicrl" »Gij behoort krachten voor de jagt op te doen, kom wontbijten: de bm^ggravin wacht ons in de ectzaal." De burggravin scheen mijnen grootvader nog bleeker en treuriger dan den vorigen dag; de doorschijnende witheid barer handen was angstwekkend , en hare lippen waren zoo kleurloos, dat ze naaiiwelijks zigt- baar vvaren. 280 >»Deze vrouw is stervende," dacht bij. Evenwel deed zij , met eeiie innemende bevalligheid , dchonneurs van het ontbijt, en sebonk bem gUmlacben- de den teug van den stijgbeugel in : bierop wenscbte zij »goede jagt" en geleide bem tot op de binnenplaats , waar een fraai paard , uit de stallen van den burg- graaf, bem ongeduldig wacbtte. Mijn grootvader wierp eenen blik , die den kenner verried , op de bonden en bet paard : bij scbeen te vreden. Hierna nam bij den pikeur op. Het was een gezette kerel van gezond uiterlijk, met een rood gelaat , reeds bejaard , die den scbijn bad van gaarne te praten. Zoo een man die men onder een paar flesschen wijn, en zelfs in bet boscb na eenige teugen brandev^ijn, gemakkelijk aan bet ver- balen kon krijgen. Hij bereed een klein, mager paard, dat onder den zw^aarlijvigen ruiter scbeen te moeten bezwijken , maar welks drooge, gespierde beenen en vurig oog wonderen beloofden. Op de bondenknecbten en bunne uitrusting was niets af te wijzen. De plaats w^aar de jagt eenen aanvang zoude nemen was een klein uur verwijderd , in de bosscben die zich iangs bet dorp Courson uitstrekken. Mijn grootvader steeg te paard, groette de burg- gravin en baren ecbtgcnoot, en reed nevens den pikeur de sloipooit uit. 281 »Gij jaagt alzoo dagclijks?' vrocg hij hem. »Ja, mijnheer." »En gij jaagt alleen?" »Ik moet wel, de biirggraaf houdt niet van dejagt.V »Zoo onderhoudt hij dan zijn jagt-cquipage alleen voor u ?" »Inderdaad, ja!" »En hij leent zijne honden nimmeraan zijne burcn?" »Nooit." »Gij moet toch toestemmen, dat uw mccster een vveinig zonderling is." »Helaas !" zuchtte de pikeur met den toon van iemand die een groot geheim op het hart heeft, en niets mecr veiiangt dan er zich van te ontlasten. »Hoelang zijt gij in zijnen dienst?" • Sedert hij Mailly verlaten heeft." »Wat is Mailly." »Een kasteel zes uren van hier, op den top eener wrots gelegen , dat bijna boven de Yonne zweeft op »een punt waar die rivier eene bogt maakt, zeer »diep is en zoo snel stroomt, dat zij eenen draai- »kolk maakt. Die op deze plaats in het water ge- »raakt is verloren." »En de burggraaf bewoonde dat kasteel?" »Ja, mijnheer; doch sedert hij Fouronnes kwam »bewonen is hij er nimmer teriig gekeerd , ook laat wnien het vervallen." »Het beviel hem dus niet te Mailly?" «Wic weet het; op eenmaal is hij onverwacht hier 282 saangekomen en is er steeds gcbleven, zonder het »kasteel te verlaten. Dc burggraaf komt nirnmer »biiiten het liek van het park." »Joeg uw voorganger ook dagelijks?" »Ik heb geenen voorganger gehad. Mijnheer de »burggraaf hield te Mailly noch pikeiir noch meute ; »hij heeft dit alles aangeschaft sedert hij hier is. »Hij joeg nirnmer te Mailly; doch men verzekert, »dat hij dikwerf bij de parforce-jagten zijner vrien- »den en buren tegenwoordig was." Dit alles kwam mijnen grootvader steeds zonderlin- ger voor. »Er is meer," vervolgde de pikeiir, die iiit den aard praatriek was, »het schijnt, dat de biirg- wgraaf v6or zijn' huwelijk cen vrolijke snaak was." »Zoo, zoo, hij leefde dan ongehuwd op Mailly?" »Hij is daar getrouwd; het was een jaar vo(3r dat »hij hier kwam. Ik kan u verzekeren , dat zijn hu- wmeur sedert vrij wat veranderd is; hij brengt thans »geheele dagen zonder spreken door; wat mcvrouw »betreft, die is sedert haar huwelijk altijd tremig »geweest; men wil dat zij eenen edelman beminde »die sedert verdwenen is." »0p welke wijze?" »Men weet dit niet. Deze edelman was een eerste »jager, hij joeg bijna dagelijks parforce, en als zijne »honden moede waren of zijn pikeiir ziek was, nam »hij het geweer en schoot patrijzen. Eens forceerde hij »cen wild zwijn , het zwijn zwom de Yonne over, 283 »de cdelman insgelijks; het was reeds cUiistcr: den Mvolgciiden dag vond men het paard vcrdronken aan »deii ccver, de miter werd niet wedergezien." Alle deze eenvoiidige mededeelingen van den pikeur wierpen eenige lichtstralen in het gemoed van zijnen toehoorder , die zich voornam het geheim dat deze geschiedenis omgaf te ontsluijeren. »Hae heette deze edelman?" vroeg hij. )>De markies de Rey: hij was staandaarddrager bij »het regiment Bretagne." Deze naam deed mijn' grootvader sidderen : hij had de markies de I\ey , die van zijne jaren was en die zijne dienst bij de grijze muskettiers had aangevangen, gekend. De markies had eensklaps zijn ontslag aan den koning ingezonden en was naar Duitschland ver- trokken , w aar hij , zoo men zeide , de erfenis had te ontvangen van eenen bloedverwant , die de herroeping van het edict van Nantes van den franschen bodem had verwijderd. Later liep te Versailles het gcrncht, dat de markies te Darmstad was overleden, ten ge- volge van een tweegevecht met eenen pruisischen majoor. Deze lezing was klaarblijkelijk in strijd met die van den pikeur , en dit deed bij mijnen grootvader nu twijfel ontstaan over de identiteit van den persoon. Evenwel kon men bezwaarlijk veronderstellen , dat twee markiezen de Key dezelfde provincie zouden bewoond hebben; want hij herinnerde zich duidelijk dat die, w^elke hij gekend had , nit het Morvansclie was. 284 Aldus pratende waren de twee weidlieden ter be- stemder plaats gekomen; de honden werden in een digt striiikbosch ontkoppeld , waarin, volgeiis het rapport van den hondenkneclit die des morgens ge- speurd had , het zwijn met de morgenschemering , was gewisseld iiit een veld haver , waar het des nachts ter lavei was geweest. »Men kan niet ontkennen dat mijnheer de mark- »graaf een zonderling denkbeeld heeft opgevat," zeide toen de pikeiir. »Wat bedoelt gij ?" »Hij heeft mij gelast mijne beschikkingen zoo te »nemen, dat het gejaagde dier zich tot in het park »onder de vengsters van het kasteel late drijven." »Het park is alzoo niet afgesloten?" »Ten zuiden is het slechts van het veld afgescheiden »door eene haag, die in slechten staat , en van on- »derscheidene openingen voorzien is." )>Waarlijk ," mompelde mijn grootvader, »dat denk- »beeld is zonderling." Toen gaf hij zijn paard de sporen ; want het zwijn was reeds op de been gebragt , en de honden joegen het luid. Ik ga alle de gewone afwisselingen der jagt , welke dien dag plaats grepen , met stilzwijgen voorbij ; ik wil alleen betiiigen , dat de burggraaf niets te veel uezegd had, toen hij de iiitmimtende verdiensten van i?ijne honden en zijnen pikeur had geprezen. Gelijk deze het voorzien had gcraakte het zwijn , 285 na vele pogingen om de hoadcn tc oiiioaan, hijgend en afgemat , aan de afsluiting van liet park en drong er in door. De honden volgden , op kleinen afstand , den voet, en achter dezelve mijn grootvader en de pikeur, meer nieuwsgierig om te weten waarom de burggraaf gewenscht had , dat zijne vrouw het hallali kon bijwonen , dan wel verlangend om zelve daarbij tegenwoordig te zijn. De jagt ging dwars door het park; eindelijk stelde zieh het zwijn voor de honden , tegen eenen boom- stam, op derlig schreden van het kasteel loodregt onder een terras, waarop mijn grootvader den burg- graaf en zijne eehtgenoote ontdekte. De burggravin droeg een wit kleed; deze bijzonder- heid was vreemdsoortig : waarom een wit kleed in October, op het land, bij koud en mistig weer? Het zwijn werd aangepakt , eenige honden opgereten; toen steeg de pikeur van het paard en naderde tot op tien passen ; daar legde hij zijne buks aan en gaf vuur. Achter het schouderblad getroffen , brak het zwijn als eene logge massa te zamen , — toen steeg een kreet van angst, een kreet van schrik op, en mijn grootvader, de oogen opslaande , zag mevrouw de Mailly die in onmagt viel en door haren echtgenoot ondersteund werd. »Dit is onbegrijpeHjk !" mompelde hij met eene hui- vering van onverklaarbaren schrik. Hij bevroedde, als bij ingeving, dat de burggraaf de rol van beul vervulde Naar al hct gcen liij zag bcgrccp niijii groolvaclcr j (lat het oeheim lietwelk zijnen gastheer omriiigdc on- doorgrondelijk , en dat de sleiitel daarvan niet te Fouronne te vinden was. Hij deed dan ook geene enkele vraag aan den burggraaf, gedroeg zicli als of hij de onmagt der biirggravin aan eene gewone ooi- zaak toeschreef, toonde geene de minste verwondering toen zicli aan tafel het tooneel met den hartsvanger en den zegehnng herhaalde; hij nam den volgenden morgen afscheid en vervolgde zijne reis. In de eerste opwelling , gehoor gevende aan die brandende nieuwsgierigheid die der jeugd eigen is, dacht hij er aan om den cersten den besten edelmaii nit den omtrek te gaan opzoeken, hem alles te ver- halen wat hij gezien en gehoord had, en te vernemen of ook hem iets van deze zaak bekend was; maar even spoedig rees bij mijnen grootvader een zeker, ligt te beseffen gevoel van eigenwaarde op, en hij begreep, dat het ongeoorloofd was de geheimen van den man die hem zoo welwillend en gastvrij ontvan- gen had, te verraden. Desniettemin , ontstond bij hem de begeerte om het kasteel van Mailly, dat overigens in zijnen weg lag, te bezigtigen. De bogt der rivier, de draaistroom waarin zelfs de kloekste zwemmer eenen onvermijdc- lijken dood vinden moest, de hangende ligging van het kasteel, — dit alles spoordc zijne nieuwsgierig- heid aan. Hij kvvam des avonds te Mailly aan. De beschrij- 287 vinjj, welkc hem de pikcur gcgeven had, was tamelijk jiiist: het kastecl hing bijna op den rand eeiier niet zeer hooge rots , de stroom brak zich regtstandig op derzelver voet , en dit veroorzaakte den draaikolk ; de vengsters van den linker vleujjel hadden iiitzigt op de rivier. Intusschen was er eene omstandigheid aanwezig, die de pikeur niet vermeld had. Op twintig voeten onder de vengsters der eerste verdieping, lag een klein voetpad, naauwelijks twee voeten breed, in de rots uitgehouwen, dat boven den afgrond zweefde. Die aan duizelingen onderhevig was, vond bij het betreden daarvan eenen wissen dood. 