VADERLANDSCHE LETTER OEFENINGEN
Zy hebben een zwarte Gorgel, den Kop , vooraan en op de zyden, wit. Dit wit der zyden loopt in eene vry bree- den zwarten halsband, die komt van de twee kanten der zwarte plek aan: de Gorgel, en zich krominende na het achterhoofd loopt; achter het oog ig cen zwarte rechtop- gaande ftreep: het Onderlyf is witagtig , de zyden helder rood; het Bovenlyf ros grys; de grondkleur der Pluimadie zwart ; de Staartpennen zyn graauw; die der Vleugeleù bruin, alle met ros grys geboord , uitgenomen de groote Slagpennen , die, voor een gedeelte, vuil wit zyn; de Bek is zwart, Cn zy hebben loodverwige Pooten. In grootte en zwaarte komen de Gekuifde Mees en de .Langftaartige bykans volmaakt overeen. - meas. O venten tn van bda Minnen VERTOOG OVER DE DICHTERLYKE SCHIKKING,. (Ontleend uit de Esfays on Poetry and Mufic as they offe the mind, by JAMES BEATTIE, I. L. D. Profesfor of Moral Phitalaphy and Logic, in the Marechal College and U- niverfity of Aberdeen.) ere aanmerking, voorheen door ons in ’t midden ge- bragt, „> dat de Gebeurtenisfen en Dichtwerken, ‚> korter moeten zyn, in duidelyker verbonden met de oor- ‚> Zaaken en gevolgen, als mede voorgefteld worden in ee- 3 ne fchikking ftreelender voor de Verbeelding en roeren- an der voor de Hartstochten , dan wy ze doorgaans in de ‚> Gefchiedboeken ontmoeten " verdient eene nadere op- heldering, en hier toe heb ik dit Vertoog gefchikt, I. Eenige deelen der Gefchiedenisfe zyn voor ons van veel aanbelangs; maar andere van zo weinig, dat wy ze geheel over °t hoofd zouden zien, ware het niet om der- zelver verband met andere gevallen. Doch alle de gedeel- ten van een Dichtftuk moeten van aangelegenheid weezen: em Groot, om verwondering en fchrik te verwekken — enverwagt , om te verrasfen —- aandoenlyk , om onze ge- Oa moeds-= OR r 196 … ` :VERTOOG \ moedsbeweegingen gaande te maaken — gewigtig, doer derzelver ftrekking om het Groot Onderwerp toe te lich- ten, of het menschlyk Character te ontwikkelen — ver- maaklyk, door de aangenaame fchilderyen der Natuure, daar in gemaald; of van eene byzondere kragt tot zedelyke Leering. Te deezer oorzaake moet een Dichter in het ont- werpen van een Heldendicht of Tooneelftuk, uit de Ge- {chiedenis of Overlevering ontleend , alles achterwege laaten, KA welk zich niet tot het een of ander deezer oogmerken chikt. ii. Zommige gevallen (aan in de Gefchicdboeken opge- tekend, enkel om dat ze waar zyn; fchoon ze geene ge- wigtige Gevolgen hebben, en men onkundig is van derzel- , ver Oorzaaken. Maar van alle Dichterlyke gevallen, moe- ten de Oorzaaken openbaar weezen , waarfchynlykheidshal- ve; en de Uitwerkzels gewigtig, om Ter klem aan byte zetten. UL Eene Gefchiedenis moge zo lang weezen als het u behaagt: want waar en leerzaam zynde, is het eene goede Gefchiedenis, Maar een Dichtíftuk, moet niet te lang weezen. Voor eerst: om dat goede Poëzy te fchryven een zeer bezwaarlyk werk is: weshalven een zeer lang Dicht- ftuk een al te uitgeftrekte arbeid zou zyn voor ’t meuschlyk leeven, en al te bewerklyk voor "e Menfchen bekwaam- heid. Ten: tweeden, dewyl men; om naar eisch ge- troffen te worden door een Dichtftuk, zich het geheele beloop der opgezongene Gebeurtenisfen duidelyk voor den geest moet kunnen ftellen, *t geen onmogelyk is, in ge- valle het overmaatig lang worde (*). — — Ten derden; om dat de Dichtkunst zich vervoegt tot de Verbeelding en de Driften, welke niet lang in cene heftige werking kun- nen gehouden worden, zonder de ziel af te matsen, en zelfs de gezondheid des Lichaams te benadeelen. —= Dat, door het in agtneemen deezer drie byzonderheden in de Dichtkunst , haar vermogen am te belfaagen vergroot ‚én Zy „ gevolglyk , baar doeleinde bereikt, is te klaar om eenig bewys te behoeven, IV. De fterkte van een Drift hangt voor een gedeelte af van de leevendigheid des indruks, door het voorwerp van dezelve gemaakt. Ramp, welken wy zien, doet ons ficte ker aan, dan die ons enkel ter oore komt, en van verfchet- de befchryvingen eens aandoenlyken Voorwerps , worden wy (*) ARISTOT. Peet. 6. 7. è OVER DE DICHTERLYKE SCHIKKING. 197 wy meest getroffen door de leevendigfte. Alles in de Dicht- kunst gefchikt zynde, om op de Driften te werken , moet zy de leevendigfte kleuren gebruiken, en als ’t ware de voorwerpen maalen. Hier om hebbe de Dichter te letten op veele kleine , doch fchilderagtige , omftandigheden, die cen Gefchiedfchryver mag en misfchien moet overflaan. Home- Rus befchryft ACHILLES, daar hy zyne wapenrusting aan- trekt, met vermelding van kleinigheden, die, ware het al- leen het werk eens Dichters °t gebeurde te verhaalen , ver- veelend en onvoegelyk zouden voorkomen; dan hy bereikt ler weezenlyk een goed oogmerk mede, te weêten ons een onderfcheiden denkbeeld te geeven van dien ontzaglyken Krygsheld : het doel der Dichterlyke Befchryving is niet en- kel gebeurtenisfen te verhaalen , maar dezelve te-fchilderen ; niet enkel het Oordeel te verlichten, en het geheugen te verryken;. maar de Driften op te wekken, en de Verbeel- dingskragt gevangen te neemen. Men verftaa dit niet in- deezervoege, dat alles in een Dichtftuk ten breedfte moet befchreeven worden, of dat ieder befchryving van kleine byzonderheden noodzaaklyk lang moet weezen. m (*) Ven, Æneid. Lib. I. vs. 500. Ct) DEMET. PHALER. L 266. Burke en the Sublime and Be- autijul. O3 198 VERTOOG Om in ftaat te zyn van dit te doen, zonder het verhaal in den voortgang te laaten kwyuen, of tot eene overmaatige lengte uit te rekken; zonder ons te verwyderen van Deen, de voorwerpen „eer onze driften tyd hebben om te werken’, of onze aandagt te lang op dezelve te vestigen, — moet de Dichter het bedryf zyns Dichtftuks tot een kort tydperk bepaalen. Maar de Gefchiedenis is aan geene bepaalingen, dan die der Waarheid, onderworpen, en mag, zouder ec- nigzins gewraakt te worden, een duur, daar aan geïvenre- digd, hebben. V. De oorfprongen der Volken, de beginzels van groote gebcurtenisfen , zyn weinig bekend „en zelden van veel aan- gelegenheids: waar uit ontftaat, dat het eerfte gèdeekte eens Voorvals, met het vervolg vergelecken , wat droog is en verveelend. Maar cen Dichter moet, zelfs met den op- hef van zyn Werk, de Leezers inneemen , hunne verwag ting opwekken en gaande maaken: niet door ecn zwellen- den ftyl, veel min door grootfche beloften en ftoute betui- gingen: maar door hun terftond een geval voor te ftellen, treffend genoeg om de weetgierigheid op te wekken, zo ten opzigte van de oorzaken als van de gevolgen. Hy moet, daarom zype Gefchiedenis aanvangen niet van het begin maar in °t midden of liever ,om het (tuk niet te lang te maa- ken , zo naby het einde als mogelyk is: en vervolgens eene ‘voegelyke gelegenheid waarneemen, om ons te onderrig- ten van de voorgaande Gebeurtenisfen, by wyze van ver- haal, of zamenfípraak tusífchen de ingevoerde Perfooncn, of door korte en natuurlyke uitweidingen. In de Iliade en Odysfea begint het bedryf omtrent zes weeken voor het einde , fchoon de veornaamfte gebeurtenis- fen van den Trojaanfchen Oorlog in het eerfte werk gevon- den worden, en de lotgevallen eener tienjaarige reize, BE: volgd door de onderdrukking van een gevaarlyken huislyken vyand, in het laatfte. Een van de eerfte ftukken door no- MERUS, in de Jliade vermeld, is een Pest, die APOLLO het Griekfche Leger, geboden door AGAMEMNON , en voor Troije liggende, in zynen toarn toezendt. Wie deeze AGAMEMNON Was, en wie de Grieken waren, wat hun derwaards deedt komen; hoe lang de Oorlog geduurd, en welke gedenkwaardige daaden men reeds uitgevoerd hadt, en in welk een toeftand beide de partyen zich thans bevon- den; —- dit alles leeren wy uit toevallige aanduidinge! en gefprekken , in het Dichtftuk ingevlogten. VireiLtus opent zyn Heldendicht, fchoon het de vertis- tine „æ 77 OVER DE DICHTERLYKE SCHIKKING. . 199 tingen van zeven jaaren befchryft, weinig maanden voor de Slotgebeurtenis. Eerst zien wy de Trojaanfche vloot in Zee verfchynen , en geen minder Perfoonadie dan juno ver- wekt een ftorm ten verderve van dezelve. Dit wekt de nieuwsgierigheid om er iets meer van te weeten wie eee ze Trojaanen waren, uit welk een oord herkomftig , wer- waàrds beftemd , te welker oorzaake zy hun eigen land ver- laaten hadden, en wat hun zints overkwam. Omtrent alle deeze ftukken geeft de Dichter, zonder den loop zyns ver- haals af te breeken, welhaast de volkomenfte voldoening. De Storm ontftaat, de Trojaanen worden na de Africaan- fche kust gedreeven, en gastvry ontvangen door de Konin- gin des Lands: op wier verzoek de Vlootvoogd zyne lot- gevallen verhaalt. Het bedryf van MiLTON’s Paradys verlooren , neemt een aanvang , maar weinig dagen voor dat ADAM en EVA ten Pa. radyfe worden uitgedreeven, en dus kort voor ’t Slotbe- dryf. Dit Dichtwerk, welks plan onvergelyklyk verbeey ner en gewigtiger is, dan de Iliade, of de Eneis, van aan met een veel treffender tooneel. Eene menigte van En- elen en Aartsengelen in een gewest van pyniging en dui- emis opgeflooten , zwemmende in een meir van onuitblus= lyk vuur. Wie deeze Engels zyn, en wat hun in deezen jammerftaat dompelde , verlangen wy eigenaartig te weeten : en de Dichter berigt het ons ten gepasten tyde, deels door de gefprekken dier afgevallenen zelve; deels en wel voor- naamlyk door den mond van een zaligen Geest, uit den ilooge gezonden, om den Vader en Moeder des Mensch- doms te waarfchuwen tegen verzoeking, en dit Paar te vere fterken in zyne goede voorneemens, door de fchriklyke uitwerkzelen van Godloosheid en Ongehoorzaamheid te entvouwen. , - Deeze Dichterlyke Schikking der Gebeurtenisfen , zo ver- fchillend van de Gefchiedkundige , heeft behalven de voor- deelen, uit kortheid en in eengedrongenheid des verflags ontftaande , nog andere. Zy doet blykbaar de verbeelding fterker aan , en werkt meer op de Driften. Daar en boven komt ze meer overeen met de orde en wyze waar op de daaden van anderen onze zinnen aandoen, en is dus Geng nauwkeuriger navolging der menschlyke bedryven. Ik hoor onverwagt een geraas op ftraat, en loop om te zien wat ’er van de zaak is. Ren opftand heeft eene groote meniste zamen doen rotten, ‘er zal wat gewigtigs gebeuren. Het tooneel voor myn'oog trekt eérst myne aandagt, en is, op . O 4 | zich « goo , VERTOOG En; gich zelven, van zo veel aangelegenheids , dat ik het, voor eenige oogenblikken , met ftilzwygen en verwondering, be- {chouw. Allengskens, als ik tyd tot bedenken kryg, be- gin ik onderzoek te doen na de oorzaak van dien Opftand , en wat het Volk wil: iemand, beter dan ik onderrigt, ont- vouwt my de zaak vän den grond af; of misfchien maak ik deeze voor my zelven op uit de woorden en daaden der voornaamtte Perfoonen , in dat geval betrokken. Dit is eene foort van fchildery der Dichteriyke Schik- king (*), zo in Heldendicht als in Tooneelftukken , en heeft men ook oudtyds en hedendaags dit plan gevolgd in Verhaalen en Lierzangen , enz. — — De Gefchiedfchry- ver houdt eenen gausch anderen voet. Hy maakt misfchien een aanvang met het verflag der Zeden van zekere Eeuw , en de Staatsgefteltenis van zeker Land :.dan voert hy een byzonder Perfoon in, geeft een verhaal va diens geboorte, maagfchap , byzonder character , bedryven , te leurftellin- gen, en van de gebeurtenisfen , die zyne oogmerken bevor- derden , en hem bekend maakten met andere onrustige Gees- ten hem gelyk, en gaat zo voort met, naar tydorde, de oorzaaken, de beginzels en voortgarngen te ontvouwen van de zamenzwecring , —- indien deeze het onderwerp is, °t welk hy tragt op te helderen. Men kan niet ontkennen, dat deeze laatíte Schryfwyze met bedaarde onderrigting be- ter overcen komt: doch de eerfte , daar mede vergelykende, zullen wy bevinden, dat alle de reeds gemelde voordeelen heeft, en kragtdaadiger gefchikt is om dat zielsvermaak te verwekken , °t welk van Verbeelding en Driften afhangt. VI. Indien een Werk geen bepaald einde hebbe, heeft het geene beduidenis ; en, indien het verfcheide einden “ hebbe, zal het door de veelvuldigheid verwarring veroor- zaaken. Eénheid van oogmerk behoort, derhalven , eeni- germaatc tot alle Opftellen , °t zy in dicht, Tt zy in on- dicht? doch het is deeze eigener dan geene, maar geen eigener dan in dichtftukken van de verheevenfte foort. In eenige Gefchiedenisfen is de eenheid genoeg , indien alle de verhaalde: voorvallen t'huis gebragt worden tot één Perfonn 3 jn andere tot één tydperk , of tot één Volk, of zelfs tot de ]nwoonders van één en dezelfde Planeet. Maar het is niet genoeg, dat het onderwerp van eens Dichters fabel de ver- Tig- (*) Deeze opheldering, of iets dergelyks , ftaat my voor , ge- leezen te hebben in BATTEUK's Commentary on Horaces Art of Poetry. Ume OVER DE BICHTERLYKE SCHIKKING. Sot vigtiugen zyn van één Perfoon : want deeze mogen van verfcheidenerleien en zelfs van tegenovergeftelden aart zyn, en zelfs langer tyd eifchen, dan de natuur van een Dichte ftuk kan toelaaten, —- veel min kan een: geregeld Dicht- werk de zaaken van dén Tydperk of van één /” Ik bevat- ten, —- het moet bepaald zyn tot eenig groot Bedryf, of gewigtige Gebeurtenisfe, tot welks opheldering alle le ondergefchikte gevallen moeten medewerken : ook behoo- ren deeze derwyze met elkander verbonden „en aan e Dich- ters algemeen oogmerk onderworpen te worden, dat men ‘er geen kan veranderen, verfchikken of wegneemen , zone der het geheel te verzwakken en te fchenden (*). — Een geval kan op zichzelven aangelegen, een Character uitneemend gefchetst, en eene Befchryving fchoon zyn 7 indien , nogthans , een deezer het algemeene plan mis- vormt, het hoofdbedryf belet en dwarsboomt, in ftede van voortzet, zal een nauwkeurig Kunstbeoordeelaar zulks aanmerken als een zwierig byhangzel , of een in °t oog- loopende wangeftalte: gelyk een ícharlaken roode lap op een kleed van eene andere kleur (+). Niet dat alle de deelen van de Fabel even weezenlyk zyn of kunnen zyn. Verfcheide befchryvingen en gedagten van weinig aanbe- langs , ten opzigte van de groote hoofdzaak , mogen er, vericheidenheidshglve , plaats hebben : en het {taat den Dichter , zo wel als den Gefchiedfchryver en Wysgeer , vry , zyn onderwerp voor cene wyl te laaten vaaren, om eene aandoenlyke of leerzaame uitweiding te maaken. Breed, zeer breed, hebben de Oordeelkundigen ge- handeld , over de Dichterlyke Uitweidingen en Tusfchen- redenen. Ik zal flegts aanmerken, dat men , om over der- zelver eigenaartigheid en voegelykheid te oordeelen , op drie zaaken te letten hebbe, Voor eerst, derzelver verband met de Fabel of het Onderwerp. Ten twee- den, derzelver eigene byzondere voortreflykheid, — en ten derden , derzelver medewerking tot het oogmerk des Dichters. Voor eerst. De Uitweidingen, die uit het Onderwerp voortkomen en daar in uitloopen, gelyk de Tusfchenreden van den Engel RAPHAEL in 't Paradys veriooren , en de Overgang tot den Dood van cesar , en de Burgeroorlogen in (*) ARISTOT. Poet. §. 8. +) Hor. Ar. Poet. vs. 15, &c. Os fchreeven, om hun met den Perfoon en het Ryksbe 202 d VERT OO a in het Eerfte Boek der Landgedichten van vimeirros, zyn allerkunftigst , en verdienen wel uitgevoerd den hoogften . Uitweidingen , ontftaande uit, doch niet eine digende , in het Onderwerp, verdienen misfchien in den tweeden rang geplaatst te worden: gelyk de Gefchiedenis van DIDO in de £Æneis, en de lof des Landleevens in de Landgedichten ; — naast deeze komen de Uitweidingen die in de Fabel eindigen, doch "er niet uit ontítaan ; van deezen aart vindt men ’er verfcheide in het derde Boek van de kneis en in de Odysfea. Uitweidingen , welke noch in de Fabel eindigen , noch ‘er uit voortkomen, zyn. minst kunftig; en, indien ze lang zyn, zullen ze de beris ping niet ontgaan kunnen, of derzelver fchoonheid moest verrukkend weezen. - Ten tweeden. Zyn wy geneegen eene {choone Tusfíchenre- den te veroorlooven, hoe zeer ze ten koste van het Om derwerp worden ingevoerd. Zy die virGILIUS kunnen be- rispen , wegens de fchoone Vertelling vah ORPHEUS en EU- RIDICE , in het vierde Beek der Landgedichten , of MILTON over zyne fpraakwending tot het Licht, in het begin zyns derden Boeks, behoorden ‘allen regt op het leezen van goe- de Didhtwerken te verliezen: want iemand zou liever de Maaker weezen van zulke uitneemende Dichtregelen , dan van alle de Dichtbeoordeelende Boeken in de Wereld. Nogthans blyft het beter, dat eene Tusfchenrede , behal- ven haare eigene inwendige fraaiheid, het fchoon des za menhangs bezit, dan deeze alleen. - Daarenboven, is het, in de derde plaats , om over de Ch genaartigheid der Tusfchenredenen en andere dusdanige ichterlyke Uitweidingen , wel te oordeelen , noodig, te letten op het oogmerk des Dichters, in zo verre het onder- fcheiden is van de Fabel, of het Onderwerp des Dichrtftuks. Het groot doel van vircicrus, by voorbeeld, was zyne Landsgenooten deel te doen neemen in een Dichtituk gi van AUGUSTUS te bevredigen; Wat, derhalven, in het Dichtftuk ftrekt , ter bereikinge van dir oogmerk, 15s fchoon het zelfs eenigermaate hinder mogt doen aan OCH zamenhang der - Fabel. in de daad een bewys van ’s Dich- ters oordeel, en moet niet alleen voor geoorlofd, gerekend, maar gepreezen worden. Het moge fchynen „dat dé voortgangs des Bedryfs in de Aneis al.te zeer vertraagt, OP ecne plaats, door de Gefchiedenis van pipo, die, ha? OVER DE PICHTERLYKE SCHIKKING. 203 l ze ontftaat- pit het voorgaande gedeelte des Dichtftuks, geenen invloed op het vervolg heeft; en op eene andere, door de Tusíchenrede van cacus , die , zonder eenig nadeel van de Fabel, geheel kon agterwege bvven, Dan deeze brokken, van hoe veel belangs zy mogen weezen voor ons en heel ber Menschdom, uit hoofde van de alles overtref= fende Dichterlyke verdienften, moeten van nog veel meer aangelegenheids geweest zyn voor de Romeinen: van we- gen derzelver betrekking tot de zaaken diens, Volks, Want de eene geeft dichterlyk de redenen op van hunne Oorlogen met de Carthagers; en de ander verklaart niet al- leen eenige hunner Go sdienftige ebruiken , maar geeft ook de bekoorelykfte Landfchapsichildery van de Bergen en Valeien omftreeks den Tyber, op welke, in laater tydcn , het Wereld beheerfchend Rome ftondt. En, wanneer wy in opmerking neemen, dat HOMERUS, in zyne lliade, niet alleen ten oogmerke hadt de heillooze uitwerkzels van tweedragt onder Bondgenooten te fchetzen: maar ook zyn Land een onverdorbaaren Lauwerkrans te vlegten , en den lof te vermelden van de beroemdfte Vaderlandíche Geflachs ten; zullen wy gunftiger denken dan de Oordeelkundigen. doorgaans doen, over eenige zyner lange Gefprekken en Uitweidingen; die „fchoon zy ons gemeen voorkomen, ge- wigtig moeten geweest zyn voor zyne Landsgenooten , om:de Geflachten , en de byzondere Gefchiedenis , daar in vermeld. SHAKESPEARE's Gefchiedkundige (pelen, als Dra- mas aangemerkt, en aan de Wetten van het Treur- of Bly- fpel ‘getoetst, fchynen zeer ruwe opftellen. Maar, als wy letten op "e Dichters oogmerk; (gelyk een fraai oordee!kun- dig Schryver met zo veel waarhéid als fchoonheid het ont- vouwd heeft,) zullen wy des Opftellers oordeel, in Tt al- gemeen beloop deezer ftukken , moeten. bewonderen, zo wel als het gadeloos gelukkig flaagen in de uitvoering der byzondere deelen. œ Er is nog een ander gezigtpunt, waar uit, (gelyk ik voorheen aanftipte ;) deeze Uitweidingen kunnen befchouwd worden. Wanneer zy ftrekken om een gewigtig Character op te helderen , of een gebeurtenis van aangelegenheid , welke anders niet in °t beftek des Dichtftuks valt, ’er in te voeren, of eene bevallige {chets te geeven van eene byzon- dere Deugd, verdienen zy niet alleen onze verfchooning , maar ook onze goedkeuring, hoe weinig ze ook met de Fabel zamenhangen. ‘Alle deeze drie einden worden be- reikt r 204 VERTOOG;, OVER DE DICHTERLYKE SCHIKKING. reikt door die allerfchoonfte Tusfchenreden van HECTOR en ANDROMACHE , in het zesde Boek der Iliade: en de twee Jaat{te in de niet min fraaije van EURYALUS en NIsUs , in het negende Boek der Engis. (Het Vervolg by de eerfte gelegenheid.) VERSLAG VAN DE VOORNAAMSTE LEEVENSGEVALLEN EN WERKEN VAN MADAME DU BOCCAGE. % Ts eene onbetwistbaare waarheid , dat de Juffrouwen niet 2 bedenken hoe zeer zy zichzelveh vernederen , wanneer zy na geen hooger verdienften dingen, dap de vlugtig voor- bygaande fchoonheid haar kan verfchaffen. Oneindig meer wordt ‘er vereischt om ons die vermaaken op te leveren, welke wy natuurlyk van hunne verkeering verhoopen , en "om ons aan haare Perfoonen te verbinden, wanneer de aan- trekkelykheden der fchoonheid voorby zyn. Onder verftandelyke weezens behoort het. gefprek , in de gezel- fchappen, zich niet te bepaalen tot laffe niets beduidende vleitaal; of, °t geen nog erger is, een zedebedervend on- derhoud: wanneer Vrouwen een bondig verftand, welaan- gelegde geleerdheid, en aangeboorene goedhartigheid veree. nigen met Lichaams-fchoon , en de bevalligheden der Sexe eigen, worden zy de uitmuntendfte cieraaden der Gezelfchap- pen, en de zagtíte vertroostingen des leevens. In de ver- keering met zulke Vrouwen is alles belangvol, alles ont- vangt die kiefche toetzen, welke zy — zy alleen daar aan kunnen geeven. Zulke Leevensgezellinnen openen ons verltand , breiden het uit, weeren alle boerfche plomp- heid, en leeren ons een zeker fraai, °t welk niet in de ver- keering met Mannen alleen of op het Studeervertrek kan be- komen worden. ‘ ‘ | Geen Land bykans, in deeze befchaafde Eeuwen , is zon- der eenige helfchynende voorbeelden van Vrouwlyke Uit- muntenheid ten deezen opzigte : dan onder alle Landen fpant Frankryk hier de kroon. In den wyden en talryken kring van uitfteekende Vrouwen telt zy Madame pu BOCCA- GE, wier voornaamfte Leevensgevallen en Werken het on- derwerp van dit ftukje zullen uitmaaken. Deeze beroemde Dame, wier eigen naam was MARIE AN- NE LR PAGE, werdt, omtrent den jaare MDCCXX te Reu- aan in Normandye, gebooren. Haare fchoonheid en be- min- VOORNAAMSTE LERVENSG. VAN MADAME DU BOCCAGE. 2c minnelyk Charaêer trokken welhaast een aantal Bewon- deraars. Doch de Man haarer keuze was de Heer Josera DU BOCCAGE, geboortig uit het zelfde Landfchap; waar hy een zeer voordeelig Ampt bekleedde. Gelyk zy , op Letteroefeningen gefteld, was hun Huwelyksleeven geze- gend met al het geluk, ’t welk ontftaan kan uit eene vol- maakte eenftemmigheid in neiging en fmaak, gepaard met een ruim inkomen en algemeene agting. Zy onthielden zich veeltyds te Parys, en daar bezig in hunne geliefde Letteroefeningen. Madame pu Boccace verftondt volmaakt het Latyn, het Engelsch en Ïtaliaansch. Deze Taalkunde ftelde haar in taat om, behalven de vrugten van haare eigene ryke en gelukkige verbeeldingskragt, haar Landsgenooten te verryken met Vertaalingen van meer dan gemeene verdien- Den, Haar voornaame werk was la Columbiade , op la Fe. portée au ‚nouveau Monde. Een Heldendicht in Tien Boe- ken, waar van de groote coLuMBUS de Held was. Voor het Tooneel heeft zy eene Opera,en een Treurfpel les A- mazones , vervaardigd. Onder haar kleinder ftukjes werden zummige met den prys bekroond door de Academie te Rouaan. Haare voornaamfte Vertaalingen waren, le Para- dis Terrestre ; eene navolging van MILTON, in Zes Boe- ken; en de Tempel der Faame, van porre. Die verfcheide poogingen deezer Dichteresfe deeden haar eene algemacne agting verwerven. Niet te vrede, met een zuivetder Ziel, de SAPPHO van Frankryk te weezen, zogt onze Dichteres , die gezegd mogt worden Forma Venus, Arte Minerva te zm, haar Land eere aan te doen, als een beminnelyk en ver- ftandig Reizigfter andere Volken bezoekende. Haare keu- rige waarnecmingen en leerzaame opmerkingen over de Ze- den der verfchillende Landaarten door haar bezoet , heeft zy medegedeeld in een reeks van Brieven, naderhand in Fransch uitgegeeven, en in °t Engelsch vertaald. Zy hadt ze gefchreeven aan haare Zuster Madame DU PERRON , de Weduwe eens Raadsheers in het Parlement van Rouaan. Zy behelzen een keurig en verlustigend berigt van elk voorwerp , °t geen een oplettend en verftandig oog trok in Engeland, Hòlland en Jtalie; Landen, welke zy agter een doorreisde. Haare eerte reis was na Fngeland., met den aanvang des jaars MDCCL. Zy werd vergezeld van haaren Egt- genoot ; die zich zo gelukkig als zy zichzelven rekende in em. on dn en mm t 206 VOORNAAMSTE LREVENSCEVALLEN in de gunftige wyze waar op zy ontvangen werd door Lie- den in Rang en Vernuft uitfteekend. Lord CHESTERFIELD bewees dit Paar veelvuldige beleefdheden , geduurende hun verblyf in Engeland: zyn voorbeeld werd gevolgd door den Hertog en de Hertoginne van RICHMOND - Lord en Lady HOLDERNES , Lady HERVEY , Lady ALLEN , Mrs. CLELAND, Mrs. MONTAGUE , en veelc anderen. De overleden Prins van WALLES kwam, op een morgen, onbekend tez huize van Lady scHAUB „om met Madame DU BOCCAGE te ontby- ten. Hy vondt zeer veel genoegen in haar onderhoud ; en zy werd, op zyn uitdruklyk verzoek, ftaatlyk aan zyne Koninglyke Gemalinne aangebooden. Wanneer onze Dichteres in den Zomer des jaars MDCCL na Holland vertrok, kreeg zy Brieven van voorfchryving van Lord CHESTERFIELD aan verfcheide Perfoonen van aan- zien, en byzonder aan den Heer VAN KRUININGEN. Decze Heer, zeer onlangs overleden, bezat ongemeene kunde en bekwaamheden; doch was van een zonderlingen aart, Mada- me DU BOCCAGE befchryft haare ontmoeting by hem op dee- ‚zen geestigen trant. , De Heer VAN KRUININGEN is, in de a daad, eene zeldzaamheid. Negentien jaaren heeft hy > zich niet anders dan in zyn Japon vertoond. De vrees ə» van vergeeven te zullen worden , maakt hem fchuw van a Menfchen: dan, op voorfchryving van Lord CHESTER- ə» FIELD, die hem verzekerde dat ik, in geenerlei opzigt, an na de Markgravinne DE BRINVILLIERS (*) geleek, ftondt ss hy my toe, by hem te komen. Ik kwam aan zyn fchoon an Buitenverblyf, cierlyk opgefchikt; de Hanoverfche Mi- sí nister, die my geleidde , twyfelde wel zeer of de Heer as VAN KRUININGEN te voorfchyn zou komen. Doch hy a> verfcheen met een woest gelaad,’t geen, nogthans, ver- as Zagtte als hy my naderde. ’t Scheen, dat myn minzaam sa voorkomen hem heuschheid inboczemde. Zanggodin, an fprak hy, bet denkbeeld °t geen ik my gevormd had van ai gwe weezenstrekken komt met uw gelaad niet overéén. — as Hoe! hebben de Boekoefeningen uwe bekoorelykheden u niet an ontroofd? Welk een aangenaame verrasfing! Hy floot an deeze zyne Galantery met een goed deel van myn Treur- a (pel …{*) De Markgravinne DE BRINVILLIERS, eene Moode, die, zamenfpannende met een flegt Man, haar werk maakte van vergiftigen, en te Parys,in den jaare 1679,geregt werd: naa men haar overtuigd hadt van het ombrengen van haar Vader, twee Broeders en ééne Zuster. e DER ` VAN: MADAME DU BOCCACE. So? „į fpel ies Amazones voor de vuist op te zeggen :’er by voe~ „gende, Uw Treurfpel in den Griekfchen fmaak , Mee vn YTOUW , verrukt my , door de eenvoudigheid van het Onder- an Werp.” y kunt ligt bevroeden dat ik deeze zy- ne gunftige beoordeeling van myn Stuk toefchreef aan de oede gevoelens, door Lord CHESTERFIELD hem van my ingeboezemd. Hier op verzogt hy my te gaan zit; ten, en, op een afftand ftaande, verbaasde hy my, door zyn geheugen, zyne vaardigheid in °t fpreeken , zyn uitge- ftrekte kennis van oude en hedendaagíche Letterkunde in meest allerlei Taalen, en zyne volkomen weetenfchap van onze veelvuldige en dikwyls beuzelagtige fchriften. Ik was omtrent één uur by hem, en nam aficheid.. Madame pu BOCCAGE , in Frankryk wedergekeerd , vondt , dat Lord: CHESTERFIELD zyne gedaane Vriendfchapsbetuie gingen niet by woorden liet berusten. Deeze Heer zondt haar de Borstbeelden der vier groote Engelfche Dichteren , SHAKESPEARE , MILTON, DRYDEN en POPE; zyne Lord- fchap zondt, by dit Benk ‚deezen Brief vooruit: waar in hy onder anderen fchryft. ,, Hoe Mevrouw, kan ik u ooit „ vergelding doen voor ’t vermaak , °t geen gy my verfchaf- s» te, niet alleen door de Boeken my gezonden, maar nog a veel meer door de Brieven, met welke gy my vereerde, Eindelyk heb ik, dunkt my, een middel gevon- „ den om my van deezen pligt te kwyten : naamlyk , om „ Vier Afgezanten tot u af te vaardigen, die, in mynen „ Raah , Zullen fpreeken , {choon hun eigen naam vry meer „ betekent dan de myne. °t Zyn SHAKESPEARE , MILTON , a DRYDEN en POPE, de cieraaden onzes Volks, dat, in- „ dien het u kende, het eene eere zou rekenen ze in uw ‚‚ huis geplaatst te zien. Gy zult ze, op uwe wederkomst „ in Normandye vinden. Zy gaan in de volgende week „ na Dieppe. Ik verzoek u eenige heuschheid te betoonen Aan DRYDEN, die nayverig is over de voorkeuze door u „ 290 MILTON CH POPE gegeeven. SHAKESPEARE Kunt gy „ ontvangen zo °t u behaagt, dewyl hy zomtyds het beste D zomtyds het flegtfte onthaal verdient.” Toen Madame pu Boccace de Borstbeelden te Dieppe vondt, vaardigde zy een antwoord af aan zyne Lordfchap , waar in zy zich uitdrukte: Ik wagtte, Mylord , tot my- „ ne wederkomst te deezer plaatze , om u te bedanken „ voor het onfchatbaare- gefchenk , waar van gy my ge- an fchreven hebt, toen ik my nog in Holland onthieldt. ag Ik hoopte, dat uwe groote Mannen my zullen ‘ 29 JEës 208 VOORNAAMSTE LEEVEKSCEVALLEN a, leeren hoe ik u zal beantwoorden, die beter weet dan an iemand op welk een prys zy elk moeten gefteld worden, an En by hunne Letterverdienften die van een Staatsman en an Wereld-burger voegt. In dit denkbeeld, heb ik de an Borstbeelden dier beroemde Mannen (reng berispt , dat an Zy het gewaagd hebben de zee over te fteeken , niet van ə» u vergezeld. Wereldwyd vermaarde Dooden, zeide ik, an boven uwe Borstbeelden zou ik de Afbeelding (ellen van dien nog leevenden Man, die u gezonden heeft. an Zyne gejaadstrekken zouden fteeds in myne geheugenis ae Verleevendigen de grootte van zyne goedheid 5; met de hoo- an Pe ‚dat ik nog eens het geluk zal genieten , om nogmaals en de aangenaamheden van zynen Ommegang te fmaaken.” Lord CHESTERFIELD hieldt de Briefwisfeling aan met Madame DU BOCCAGE , en verfcheide zyner Brieven, aan haar gefchreeven , zyn voor handen in zyn Miscellaneous Works , uitgegeeven door wylen Dr. MATY. Aan deeze Dame beval hy, te Parys, op °t ernftigst , dien geliefden Zoon , wiens geringe vorderingen in die bekwaamheden, welke zyne Lordíchap als de eenige weezenlyke voorwer- pen van aankweeking keurde, gepaard met zyn fchielyken dood , de dwaasheid en verkeerdheid toonen van alle Op- voeding, die de verbetering van het Hart niet ten hoofd- voorwerpe heeft, als mede de verkryging van dat Geluk, % welk Oníchuld en Opregtheid alleen duurzaam kunnen maaken.. Met den aanvang des jaars MDCCLVII, trok Madame DU BOCCAGE na Italie. Geduurende deeze reize wekten het Alpifche en het Appenynfche Gebergte, Vefuvius, en eene menigte andere voorwerpen , gefchikt om den Dichtgeest te ontvonken, haare Zangnimph op. In dee- zen Zetel der oude Wapenen en Kunften, werd zy met piet min ouderfcheidings behandeld dan in Engeland. Te Rome , waar zy zich eenige maanden onthieldt , genoot zy veel vriendfchap van Paus LAMBERTINE (*), en diens- waardigen Vriend, den Cardinaal PasstoNei. De Academi- en van Bologna, Florence, Cortona en de Arcadiers verhie- ven zich op de eere, dat zy eene Vrouw, die zulk een uitfteekend vertoon in °t Gemeenebest der Letteren maak- te, onder haare Leden mogten aanfchryven. By haare aanneeming in de laatfte, waren veele Prinfesfen , Cardi- d ‘ naa- CX Berepictus de XIV. aan wien zy haar Columbiade op- ` droeg. VAN MADAME DU DOCCAOE: 4e naaleh, eh Geleerde Mannen tegenwoordig. In haare Brie- ven fpreekt zy van deeze eere met de bekoorelyke bewust- heid van weezenlyke , en zich geene te veel aanmaatigende verdienften. ;, Beevende,” fchryft sy, ‚> poogde ik myne ‚ Dankbaarheid in Verzen uit te drukken. Ik wás de Het- „ lig van dien dag. De Gehiemfchryver der Academie, „ de Abbé Mmorer, en veele anderen, preezen my om „ tryd, met al de vergrooting welke de Zanggodinnen „gehengen, De Jonge Prins pes ursins zeide, zeer „Vloeijend, eenige Latyn/che Verzen op, waar van „ik het voorwerp wás. Zyne Zuster, de Hertogin „D'ARCÉ, bragt eenige ltaliaanfche Verzen voort, die „ het Onderwerp verre overtroffen, en zy maakte my een „ zeer geestig compliment voor eene Dame van zestien „jaaren, Taen ik haar Vader Zeide, dat zyne Dogter de „ Langgodin van Rome was; antwobrdde de jonge Schoon- » heid, die myri zeggèn hootde: Nees, Mevrouw, de Ro- „ meinen namen groer hunne Goden en Godinnen van Vreem- ‚den. Ek ftond verlegen om deezen geestigen flag, te ‚> rug te Kaatzen, Vleyery is een fterk voedzel; het wordt s my hier ryklyk voorgezet, en ik vaat ‘er wel by.” Madame nu Boccace eindigde deeze reis met een bezoek af te leggen by voLTAikE op Ferney. Deeze groote Dich- ter nam haar in befcherming; dewyì FONTENELLE , de eent ge Schryver van naam met wien hy geen verfchil gehad hade e gewaon geweest was, haar zyhe Dogtêr te noemen 5 en, onder dien naam, haar, toeh zy zich in Londen ont- hieldt, aanprees, aan Mr. FoLKEs, toen Prefident van de ` Koninglyke Sotieteit. VoLTame zondt haar zyn Treurfpel SEMIRAMIS , met de volgende regelen : - - J'aveis fait un væu temeraire De chanter un jour à la fois Les grases, l'esprit, Vart de plaire Le talent d'ynir faus Jr Jeitz l Les dieux de Pinge €$ de Cythere ; Sur cet bjek fixant mon choix Je cherchois ce rare asfemblage ` , Nyl autere ne put'me toucher & Mais je vis hier DU BOCCAGE ' Et je n'a? plus rien a chercher. Toen Madame pu Boccace op den weg na Italie te Lyons was, fchreef zy aan voLTamB in ’t lealiaansck , IV. DEEL, MENGELW. No. 5. P dat 210 VOORNAAMSTE LEEVENSCHVALLEN dat zy hem, in zyn aangenaam verblyf, niet kon bezoe- ken; dewyl zy verzogt was de plegtigheid van het trou- wen der Doge aan de Adriatifche Zee by te woonen; hier op liet hy haar deeze Dichtregelen toekomen. Vous qui regner fur le Parnasfe ' Aller au Capitole, aller rapporter nous Les myrthes de Petrasche E les lauriers de Tasfe: Si sous deux revivoient, ils chanteroicnt peur vous Et voyant vos beaux yeux EP votre poêfie Tous deux mouroient a vos genoux Ou d'amour ou de jaloufie. Vergezeld van eenen Italiaanfchen Brieve van deezen in- houd: „, Gy zult dan, Mevrouw , naa den hoorendraagen- an den Egtgenoot der Adriatifche Zee gezien te hebben, an den Vader der Kerke bezoeken, en op het Capitool ge- »» kroond worden door de handen van den goeden BENE- en DICTUS. Wanneer gy den Dichterlyken Lauwer óntvan- an gen. hebt van de Heilige Catholyken , ‘zult déi uwen te- en Fugweg neemen ovet Geneve „om onder de Ketters te zee an gepraalen. Dan, fchoon uwe reis enkel een loopbaane » des roems zy, zult gy, in uwe wyduitgeftrekte vlugt, as niet vergeeten neder te ftryken op onze gelukkige , maar an nederige, wooning. De Oom en de Nigt L kusfen met sa. hartlyke genegenheid de hand, die zo veele fchopne din- an gen gefchreeven heeft, en beveelen zichzelven aan uwe s» goedheid met alle mogelyke verkleefdheid., Goede an Teis Beien": Dogter. — Goede reis CAMOEN’s Zuster. an —— Wees verzekerd dat wy het u nooit zullen vergee- 2 VEN, dat gy uwen weg niet over Geneye genomen 99 € éi , Van deezen aart waren de eerbetooningen, welke deeze beroemde Dame ontving, zoodanig was het geluk , °t welk zy genoot, tot het Jaar MDCCLXVII, wanneer zy, in Oogstmaand , haaren waardigen Egtgenoot verloor. Deeze Heer, die, gelyk wy boven aanmerkten, mede de Zanggo- dinnen beminde, heeft veel eers ingelegd door eenige voor- trefiyke vertaalingen uit het Engelsch. Zints dien tyd heeft Aa me DU BOCCAGE zich meestal te Parys onthouden, en ons wordt verzekerd dat zy nog leeft. ` N 05 C*) Madame DENNIS. NN VAN MADAME DU BOCCAGE. ` ` `“ siè ‚ Nog iets moeten wy zeïfên van haare Vertaalingen. Lord CHESTERFIELD's gevoelen, daar over, zal niet van vleiery verdagt gehouden worden, dewyl hy aan-eene an- dere Dame fthrecf. Spreekende van voLTAiRE's Afweezige heid van Parys; drukt hy zich in deezervoege uie: … Gy 5, hebt zo veele eerfte Vertuften te Parys, dat gy Hem ze niet zult. misfen. De Dames- zelve vergoeden dit 3 gebrek. Madame pe GRAFFIGNY’s (*) harttreffend os Spel is uitmuntend in- zyne: fóorts.en, ik verzeker u; zm Madamo. D BOCCAGE’s nàavolging- van MILTON- heeft 95 groote. verdienften, Zy heeft dit ftuk zeer veel opgee s Kort, maar het met oordeel ‘gedaan, en haare Overzete » ting: van POPE's Tempel der ‘Faam is wonder: nauwkeu- 39 Spaai dd :. Doch , dewy] eene Verkörting: van' MIŁTON’s ' Paradys Verlòoren veelen der bewonderaaren van dit Scheppend Vernuft , tegen de borst: zal ftooten, zullen wy, ’t geen onze beroemdfte Schryffter zelwe, te haarer verdeediginge, inbrengt, hier plaats geeven. ` Begeerig na de goedkeu s ng myner Landsgenoeten, door mọ naar hunnen fmaak ss te fchikken, heb ik niet gefchroomd voor de verwyren js der Pnigelfthen, wegens de veranderingen, die ik waag- an de: fe maaken in een Dichtftnk, by hun ir hooge waar. ‚>de gehouden. Niettégenftaande de bewonderende hoog- an agting ` door alle eeuwen heen, de Iliade tvegedraagen, an hebben de Oordeelkundigen: herhaalingen ‚en alte lang- aa Wylige befchiryvingen , in: dat Godlyk Dichtftuk gevon- as den. Dé Franfchen verbeelden zich dezelfde gebreken əs aan te treffen in MILTON’s Paradys Verlooren; en Mr. aan POPE, fcheon eên bekend hoogfshatter dër ‘treffelyke k, gebruikte de ‘vryheid van - e wq- a ge kel D s» fchoonheden van dat Wer ss te zingen,” en oe Milton's Brong pinion now net Heaven’ can bound Now , ferpent-like , in profe by fweeps the ground; In quibbles Angel and Archangel join, ` And Gad the Father turns a fchool divine, ` Imit. of HORACE. Epist. I. ss Op dat gezag afgaande , heb ik de Befchryving van cn - ooa ` aa Djé CH Zy fchreef de Lettres d'une Péruvienne, en ftierf, > Aen jaare 1785? ` Ppa 813 VOORNAAMSTE LEEVENSG- VAN:MADAME DU BOCCACE. an Stryd der. Engelen , die my te fterk gekleurd voorkwam, » om door een vrouwlyk penceelsgemaald re worden, het en noodig gekeurd, de vergelykingen ontleend van de Hei- wn denfche Beeldenfpraak, het tydverdryf der Ondergardíche ss Geesten, en verfcheide andere ftukken , als vreemd van vw het underwerp , agterwege te laaten. Een groot en ver- e heeven Schilderftuk heb ik getragt, in ’t klein, ma te te maaken. Door het verkleinen der trekken , en het bren- as gen der beelden. in een kleiner beftek , zyn’ ze zomty s, Zeer verzwakt, en met de verandering der eveuredighe- an den is de, gelykheid ookal te dikwyls verlgoren geraakt. an Indieu het: my gelukt -is, de bekeorelykheid waar mede an MILTON het geluk van ADAM en eya in ’t Pgradys; en an het treffende licht, in ’t welk hy hunnen Val geplant s, heeft, wel te fchetaen, heb ik myn doelwit juist getrof- am fen. Ik vermeet my, in geenen deele,’ een volkemég en denkbeeld gegeeven te hebben, van MIELTON's verba- sn zend Vernuft. Die geen Engelsch verftagn, zuiten zich > daarvan een vollediger begrip kunnen vormen door: het ag leszen der fraaije Overzettinge des Heeten, nuaë. van 99 te ayr.” n ` DNA dE De Naavolging van Madame DU BOGCAGR is- Mu tgs enfpraak, fchoons zy heeft aan het Onderwerp go teel ragts en leevens bygezet als een Naavalging toelaat, Doch zy blyft, met dit alles, beneden de grootheid van het oorfpronglyke; en men mag, met reden, vraagen» of gent Naavolging, hoe fraay.-ook, volkomen regt kaa don aap zulk een oorfpranglyk Schryver, of ons een: volkomen denkbeeld geeyen van " geen AUGAROTTI, met Et verl na druks , Ja gi antesca fublimisa,'—— het reusagtig vehet: vene yan Milton noemt? ` NEE , . e BRIEF AAN BEN DER SCHRYVEREN IN DE LETTEROEFENINGEN. e MYN HEER! NO) k (preek in ’t enkelvouwige, om dat ik my liefst, wil adres- (teren aan dien, welke de opfteller is, van de door my be- doelde Verhandeling, te weten die over het zich geven yan sirs (*), handelt. Gy zegt, Myn Heer! wel paarné is woord vertaaldte willen zien ; maar zou men dit niet gevoeglyk kur o. (*) Zie Alg. Faderl, Letteroef, IV. D. bl. 118. BRIEF AAN EEN DER SCHATVEREN IN DE LETTER-OEFENINGEN. 313. nem overzetten door grossch? Immers zich veel airs te geven y en Zich trotsch aan te ftellen, heeft veel overeenkomst met elkander, indien’ het niet het zelfde berekent. Wanneer tog kan één van beide gepaard gaan, met eene nederige houding ? en nog. veel minder zal Tt vergezeld kunnen gaan van. een nedrig gemoed. Ik weet wel, dat er lieden: gevonden worden „dte ; onder eene nederige vertooning, een hoogmoedig. hart tragten te verbergen: doch dit zal hun niet altoas, en vooral niet by hunne Huisgenooten , die dagelyks met ben verkgeren, kunnen gelukken. WW , , e, , Het geen my te meer aanleiding gaf, om UE. deeze myne gedagten mede te deelen, was uw gezegde 5. "et zyn lie „ den, die. niet rot, den kring, waar in het geven. van airs te o Pas: kamt, behooren,” Neem het my niet ten kwaade; ik denk „'er anders overs het. heeft in alle ftanden plaats. Zonder twyfek, kan ik my onder dien kring: rekenen „Jwelken UE, op t oog heeft; dewyl .ik'op. het, Land geboren, opgevoed, en. nog wonepde ben, Poch, daar ik dus. gelegendheid heb, om de landlieden beter te leeren kennen , en beter in ftaat ben.-oves hen te. oordeelen , dan. over Hovelingen ; dunkt. my dat de Landlieden dikwils niet regt hefchauwd worden. Nu. eens. ont» houd mer hun hoedanigheden, die zy Zo wel als de Stedelin; gen bezitten, en. hun ‚ggenzints tot eer: verftrekken ; en daa wederom befchouwt mas ben. maar alleen van hunne flegtíte zyr de, en men oordeelt hen tot alles onbekwaam; ‘zy misfen zer kerlyk ae de voordeelen ,-die eene belchaafde verkeering den Stedelipgen kan geven; en hun toeftand, als mede hyn geftadir ge arbeid, belet hen het koesteren van deeze en geene drif- ten ; doeh zy bezitten; egter daarom niet minder dezelfde natuur- lyke vermogens en neigingen als de Stedelingen. Men vind ine derdaad ook, by hen zo veel onderfcheiden Caratters, als men menfchen aantreft , en Zy peclen op het Land dezelfde rollen als hunne Natyurgenooten in de Steden. Wel byzonder geeft zich een troefche Boer niet minder airs, dan een hoogmoedige Hoveling - bet eenigfte, onder{checid is maar daar in gelegen; dat het by, den eerften natuurlyker eq lomper is, dan by den ander ten. Men noemt. Kan men niet wel’ al te ftreng omtrent zich zelven handelen, en Sne verdienften tekort doeh» Als men zo omtren! anderen handelt, is het: misdadig: maaf wat faam verdient zulk gene behandeling omtrent Sichzelveh 3 Zedtpheid is eene beminne. 