VADERLANDSCHE LETTER OEFENINGEN
Maar zy keurden eenpaarig zyn befluit goed, en ver- Klaarden hem niet je zullen overleeven, Hy zondt daare op ош туп Geng Kind, een Zoon, en dien in zyne ar- пеп neemende , en aanfpreekende als het eenig overfchot Van een oud, doorlugtig, maar ongelukkig Geflacht van Norften, gaf hy ‘het den laatften zegen, en het over аай aan de bezorging van twee ‘zyner Officieren, op welken hy veilig vertrouwen , en verzogt, dat zy zich met VAN DEN AART ЕМ 2EDEN DER HINDOSS. $35 Pet het Kind in eene heimlyke plasts tot den avond zouden verbergen, en tragten ’t zelve te brengeu tot een zyner Vrienden, een Rejak алп het Westlyk Ge- bergte met двете boodíchap. er , RANGABOW zend м we Zyn Zoon, als het laatfte pand van zyn vertrouwen »» en genegenheid! ” De belluiten, in deeze Vergadering genomen, werden ‘omrthelsd door allen , die zich іп de plaats bevonden, zy ber $teedden een kortea tyd in het verrigten van eenige Соба» dienstplegtigheden , en het plegtig aficheid neemen vaa elkander. Wederkeerende tot hunne wooningeu, maake ten zy alles gereed, om dezelve te verbranden met ftroo en alle brandbaare ftoffen , welke zy konden byeenzamelen. De Vrouwen (tonden hun yverig by, en elk haarer ont- wing den dooditeek van den Perfoon , die zy het waaste was, of volbragt dit werk met eigen band, Deeze treurrol wolfpeeld zynde, (акеп zy den brand їп de huizen, op sat zy dit zien mogten , en zeker weezen , dat de lichaamen hunner Vrouwen uiet blootgelteld zouden zyn aan eenige onreering. De Vyand den btand ziende, was weder ор de bres ge klommen, ten tyde dat RANGAROW met zyne Valgers zich derwaards begaaven. Hy viel door een Snaphaanfchoot., en elk die hem vergezelde „ fneuvelde: dewyl zy geen genef wilden ontvangen, De eenige leevende Perfoon, dien zy în het Fort vonden , was een oude Brakman , die verflag gaf van Der voorgevallene (*). | De Heer ре Bussy, zegt теп, was zo diep деїгойеп daar deeze jammerlyke ontknooping, dat hy befloot eene plaats te verlaaten ‚ waar elk voorwerp hem ter herinnering diende vau het deerlyk lot der laatfte Bewoonderem ———— Nigtte= genftaande de veelvuldige Omwentelingen, welke hat Ryk ondergaan heeft, hadden zy nog een kleinen en afgelegen hoek van de uitgeftrekte Landbezittingen hunner Уоогоц- deren behouden, dien zy. nog eenige eeuwen zouden heb- en (*) Ik hoorde de bovengemelde omftandigheden verhaalen. door eenige Rajahs van die Landftreeke, die gelegenheid ge- had hadden, om des naar behooren onderrigt te worden. Niet veele Jaaren geleden, was het Land in Tt bezit des Rajahs van „Visianagaram, Schoon ik geloof, dat RANGAROws Zoon t ‚mag leefde, en misfchien leeft hy nog. Ну werd onderhouden драг де gaedgunkigheid мар ie Rajas. \ a $ 86 BYZONDEREEDEN WEGENS DE HINDOOS. ben kunnen bezitten , was het niet dat def Eura doldriftig уоог:Паап hun daar van beroofde. Zy hebben, by meer gelegenheden, dan in dit geval, oorzaak geweest van veel jammers en onheils, door blindeliog deel te nee- теп in de Afiatifche twisten, zonder die recht te vertaan, of naar eisch te onderzoeken. De twee Officieren , aan wier zorge RANGAROW Zy Zoon hadt aanbevolen „ de zaak hun toevertrouwd, wel voltooid hebbende , kwamen vermomd als Yogeys in de Legerplaats van VIZIARAMRAUZE , op den dag, vóór dat hy met zyn Leger uit Boobelee zou trekken. Met de vry- heid , aan deeze Boetelingen vergund, namen zy hun vere blyf onder een boom, naby de Tent van de Rajak, zonder dat men hen des iets vroeg. In den nagt floopen 2у °ег in, door langs den grond tekruipen, en een hol te graaven aan eene zyde, waar geen Schildwagt Попіс. Vi- ZIARAMRAUZE was ееп dik zwaarlyvig Man 5 zy vonden hem flaapende op zyn bedde; zy maakten hem wakker, еп, zeggende, wie zy waren , doorftaken zy hem met hune ne Dolken. De Wagts, gerugt verneemende, ftooven na binnen : maar VIZIARAMRAUZE lag dood, mét verfcheide wonden doorftooken ; fchoon zy hadden kunnen ontko- men langs den weg , dien zy mde Tent ingekomen waren , deeden zy hiertoe geene pooging in ’t шіпйе; maar ble- ven аап, en, op het Lyk wyzende , zeiden zy , „› zie an hier, wy zyn voldaan!” Zy verhaalden, op welk eene wyze zy beraamd hadden den dood van hun Opperhoofd te wreeken , en verklaard hebbende, dat niemand an- ders hun oagmerk wist, of eenigermaate met hun in verbintenis ftondt , werden zy ter dood gebragt; wel te vrede over het volbragte werk, leeden zy dien met volko= men gelaatenheid. (Het Vervolg by de eerfte gelegenheid.) 15 VOORDEELEN DER AANDORNLYKHRID, ; (Eene Zedeleerende Gefchiedents, (Uit het Engelsch.) _ "e as, gedunrende de ftrenge Vorst, van ': Jair MDCCLXXXIX, dat de Heer couRLAND, uit zyn huis gedreeven door de rustlooze beweegingen van een E wo VOORDEELREN DER AANDOENLYKHEID. 97 wand gemoed, mymerend zwierf door de velden, „omftreeks de Hoofdftad. Zyn gelaat droeg alle de tekens van hartzeer, en de verbysterende ongeduldigheid van zyn geftoorden vrede der Ziele duidde aan, dat hy tragtte te ontvlieden die knaa- gug, welke hem verfcheurde. Wanneer de Ziel zo verwilderd, en in haare eigene onge- fteltenisfe als verlooren is, kan de geringfte omftandigheid zom. wylen de vlugtige vermogens der rede herroepen „ en de bee kwaambeden van fmertelyke overdenkiag opwekken. % Geviel, op dien tyd, dat een kreupel, en, met gefcheurde kleederen gedekte, oude man , op geen grooten afftand van bem voorby giəg , met een vergenoegd gelaat, en neuriënde op een toon 20 vol te vredenheids, dat Һу de aaudagt van den ongetukkigen Leder trak. s Flelaas!” zeide hy tot zich zelven, ‚‚ hoe verkeerd oot- „deelt het Menschdom. menigwerf over ° geluk en ongeluk e hunaer Medeichepfelen! Hoe menigmaal worden de zugten „ van medelyden, en het gegrom van den nyd, verkeerd ge- an Plaatst. Wie , die u, halfgekleedde Bedelaar, bykans barrevoets hinkende over de Sneeuw, befchouwt, voelt de » kloppingen niet van medelyden; wie, die my dus gedekt » Ziet tegen. de ongenade der lugt, kan zich. wederhouden van „ te morren over de ongelyke verdeeling der аага(сһе zege- » Dingen? — Nogthans is het voorwerp. van medelyden wel » te vrede , vrolyk , terwyl ik , het benyde Kind des over- » Vloeds ......„ Maar deeze grlukkige bedelaar is, door » Eene langduurige gemeenzaamheid met jammer en elende, s Verhard geworden tegen lichaainsleed, Aanhoudend lyden s» heeft zyn gevoel verdoofd. Helaas! waarom kan Zielsly. . деп niet even zo het gevozl van Aandoeulykheid verftom: s» pen? Myne Vrouw! myn Plaag! myne Schande! was » Natuur niet overdwarst geworden; hadt een trotífche Va- » der, my, іп myne jeugd, niet gefcheurd uit de armen van e myne dierbaare maria’ Ik was nu (naa achtien јаагеп verdrie- » tig oppasfens van eene Vrouw, die ik nooit Коп beminnen) an Diet gebrandmerkt met fchand: —— niet onteerd door myn » Stalknegt. vn Dood! is dit het toon van, Kinderpligt! Pige? "rt was geen vw Pligt. Het edelmoedig vertrouwen van myne maara maakte » Alles misdaadig , ° geen haare vrede en eer kon fchenden. °С Is regevaardig! ° Is regtvaardig! Deeze myne ongelegen- „ heid is flegts een geringe wedervergelding voor myne on- „ шепісһеіуке verlaating van de beminnelykfte haarer sexe. э ——— Maar met myn Stalknegt' MARIA zou my zo niet be- » handeld hebben, Neen , beledigde onfchuld ! Schoon gy s laag waart van geboorte , fchoon eene vreemdeling ten ор; ›› Zigte van de kiefche verfyningen van hedendaagfchen trots, „ ZOU, nogthans, de aangeboore waardigheid van eer, de C 3 edela gè | VOORDEELEN ` „ edetmoedige genegerkeid die n bedroog, en de gevoeligheid e Van uw haft, uw COURLAND beweerd hebben van deere э, knaagingen der fchaamte, ‚‚ Onmenfehelyke Vader! zie, indien uw geest fers kan ор” a merken, hoe uw hoogmoed my dwong, om onfchutd, wiare. „ eid en geluk ор te offeren? Maar wat bast het Ge- s voel! wat helpt Aandoeniykheid ! Beter, dat bet bezef van. „ Eer nooi їп dir hart gegloeid hadt, dan dat het dus gefchokc „› wierd, door de valschheid eener Vrouwe , omtrent weke ww haare kiefche beginzels my aandreeven, om haar met aan- vn houdende tederheid te behandelen, hoewel zy my nimmer met, $ genegenheid kogden vervullen of gelukkig maaken! —— Be- an ter ware het, д4: medelyden nimmer in deezen boezem woot- „ de, dan det ik het zelve zo langen tyd te vergeefsch koes- an terde voor de beledigde onfchuld , welke ouderlyke : hoog- » moed my verhinderde, gelukkig te maaken! Ach ма- » RIA! MARIA! tot wat einde verwyten my deeze boezemzugten vm шубе voorgaande wreedheid, en pleiten by den ffemel, om. an hergeeven te worden (fchoun niet aan uwe armen , want „ dat ben fk onwaardig) aan uw mredelyden ёп san uw Vefe » trouwen, ‚. Helaas! de knaaging van Aaândoenlykheid baat niets; zy ›„‚ текс alleen, om den fchuldigen te plaagen, ей het tyden des ofgelukkigen te verdubbelen! ° Dit waren de ontrustende bedenkingen van COURLAND, die met leedweezen te rug zag op de dagen zyner jeugd, en de verwyten van berouw over gepleegde wreedhetd gevoelde. Hy zwierf om, tot zyn redelyk vermogen geheel verbysterd werd, eh zyne beroerde verbeeldingskragt hem bykans tot bys- terzinnigheid vervoerde. Geduurende de voorgemelde Alleenfpraak, was een Jong Vrouwsperfoon ‚ van omtrent achttien Jaaren , fchraal. doch voegelyk gekleed, in °t gewaad van onverdiende armoede , ееп еп andermaal, onopgemerkt den Heer COURLAND genaderd, met oogmerk, om hem een aalmoes af te vraagen; zy was éven zo veel keeren ге rug gefreeden , buiten Daat, от de haar onge- woóne taal eener Bedelaaresfe te voeren. In "т einde kreeg de taal der Natuure de overhand op Һәаге kieschheid. en zy wierp zich voor hem neder, zeggende mer eene zwakke ftem, die ten teken ftrekte van haare uitgehongerdheid en {сһаат:е. ,, Ach, „ myn Heer! heb medelyden met het tyden van een on- „ gelukkige, ongelukkiger dan gy. Indien gy hoopt dat Пу, an die den balzem des vredes kan ftorteh in elk gewond hart, uwe „ ОпһеПеп zal verligten , verzuim dan niet, die verligting te э, fchenken, waartoe de Vader der Genade u іп ftaat ftelt, aan „ eene, die kwynt in de grootte ongetegenheid. — Vet. „ fchoon, myn Heer! deeze Поогепіѕ van eene die Hoolt voor. ееп 39 t DER AARDOERLZEKADD, 9, ‚ " „ heen de тэг] eener Bedelaaresfe fprak ; hanger, droefheid, en. „„ wanhoop hebben my, na lang tegenworftelens , tot deeze ftoutheid gedreeven. Hoor myne gefchiedenis . . .” Maar °t was niet noodig , haar gelaat pleitte voor haar ten fterktte. Elke traan, die haar ten ooge uitbiggelde, viel op "е hart van COURLAND, en deedt het in medelyden wegfmelten. —— Doe,’ was zyn woord, ‚u zelve geene moeite aan зр met het finertend verhaal. Aanvaard deeze beurs, (еп op dit, oogenblik haalde һу zynen Goudbeurs uit, еп reikte dezelve haar over) en wees пег langer ongelukkig, voorheen onge- э» lukkige Schoone! Gaa, koop wat u noodig en verkwikkend. э» İS, en fineek іп uwe gebeden om het eeuwig geluk van hem, з die hier op aarde geen geluk meer kan (maaken, — En a» gy beledigde Onfchuld!”’ riep hy иіс, zich omwendende, zonder te letten op de dankbetuigingen van de verwonderd (taande bee weldaadigde, en zich vervoegende tot ber beeld, ° welk zyne verbeelding hem fchilderde van zyne MARIA, a е0 gy bele- s» digde Onfchuld! indien. de valschheid van uwe cougLAND, ц s» van dit aardsch tooneel gedreeven heeft, zweef dan, eeng » Wyl, dierbaare fchim over uwen berouwvollen Minnaar, » daar һу de gelofte doet, van nimmer eene traan te zien ig „ Loop van hulplooze fchoonheid, zonder zyne poogingen » te zullen aanwenden, om die af ге droogen. Nooit zal „ bet verhaal van vrouwlyke behoefte het oor van uwen y COURLAND treffen, of hy zal, zo lang hy daar toe vermogen, œ bezit, em uwent wil, zyn best doen tot het toebrengen van » Bulge ! Ontvang , dierbaare Cherub! ontvang deeze beste » Verzeuing, welke het noodlot toelaat, tóetebrengen, aan den „ Wreeden misleider van uwe Onfchuld. Ja, gy zult de- ,» zelve willen aanneemen: gy waart geheel gevoel, Ее goed. » heid; ea uw fchim zal blyven waaren omftreeks alle kindee e ren des onheils, en ze met mededoogen aanfchouwen.” Zodanig waren de wilde uitboezemingen; die de ongeluk. kige COURLAND, goeddaadig te midden van zyne verbystee zing, toebragt aaa de nagedagtenis wan het eerfte voorwerp. zyner genegenheid. | Zo ras de bcweldaadigde bekomen war van haare verbaasde beid, еп dankzeggingen van haar getroffen hart uitgeftort hadt, liep zy, met zo veel fpoeds, als haare zwakke voeten wilden chengen, па de gevangenis, waar haare zicke еп verlegene foeder hooploos kwynde. Niets, in de daad, dan de ouge- legenheid van eene tederbeminde Moeder, zou haar hebben kunnen aanzetten om het medelyden van een vreemdeling te fmeeken. Het Delluie, om daadlyke verligting toe te brengen, wgar toe COURLAND zich bewoogen gevoelde, gaf eenige verzagting аай зуп gewond hart, ей Schonk bezigheid тав туре vorbei, ding, opende kem eeu vaoruigzig: van hoope in de elenden, 4 мес 4 40 VOORDEELEN welke hy дасс te voorkomen, cp het geluk Ч geen hy voor hadt te bezorgen. `' Verzagt, бог deeze overdenkingen, werd hy eerlang bedaard genoeg, ош te bevroeden, dat hem nog eene vertroosting was overgebleeven een Vriend, by wien hy zyn zorgvollen boezem Коп ontlasten, сп op wiens raad hy zich kon verlaae иш. Ну vervoegde zich daarop ten huize van den Heer ELPHIN- STON , еп dien aantreffende , ontdekte hy hem al de {Schande , hem overgekomen, еп de verlegenheid, waarin hy zich bevondt; de ouwloosheid eener Vrouwe , dien Ву nimmer beminde ; en de diep- gaande knaaging , welke hem aangreep, wegens het ongelyk , doer ‚ bem aangedaan aan eene fchutdelooze Schoone, die by nooit hadt opgehouden, te beminnen. Zyn Vriend, hoewel zeer getroffen, ftondt niet verfteld op het verhaal. CourLANps aanhoudend hartzeer over het verlies van de beledigde MARIA, еп zyne onverfchilligheid of liever af? keer van zyne Vrouw , fchoon noeit zigtbaar voor anderen , waren niet bedekt gebleeven voor het vertrouwen der Vriend-. {сһар; de ligtvaardigheid en onbeftendigheid van die rrouwlooze. was het diep doorziend oog van ELPHINSTON niet ontglipt, hoewel hy wyslyk bedagt hadt, dat het ontdekken dier ons gelukken , welke noch herfteld noch voorgekomen kunnen worden, veeleer de rot is уап vyandfchap dan vriendfchap. De eenige zorg van den Heer EEPHINSTON was (nu bedekken niet langer kon baaten) hoe hy best de wonde van zyn Vriend zou heelen, Dit onderneemende ging hy niet te werk, als een die zich geoefend hadt in de befchouwende grondregelen van Kluizenaars , of Wysgeeren ; maar als een Man van verftand , die сеп voorraad van kennis van het menschlyk hart, еп van het groot tooneel der Wereld hadt opgedaan. Met één woord, hy deedt zyn best niet, om door bewysredenen zyne droefe geestige driften te onder te brengen ; maar zogt de wanhoop zyns Vriends te verbannen , door de voordeelen aan ге wyzen, welke zyn wekomend geluk mogt ontleenen uit eene omftan- digheid , die hem ín ftaat kon Dellen, om zich te ontlaaa van eene Vrouw, welke hy nooit bemind hadt, en regt te Jaaten wedervaaren aan de beminnelyke MARIA, wegens welker gemis zyns Vriends hart bloedde. Overeenkomftig met dit denkbeeld, raadde hy hem, de vaar- digst werkende middelen by de hend te neemen , om eene Echtfcheiding te bewerten: en hy boodt zichzelven aan, om terftond te gaan na de Geboorteplaats van MARIA en allen mo: gelyk onderzoek te doen na die haars tegenwoordigen verblyfs, en van den toeftand , waarin zy zich bevondt; en of zy, als hy haar aantrof, nog waardig was die genegenheld die COURLAND beftendig voor haar koesterde , en alie noodige (ap: pen te doen tot het vestigen van beider geluk. | Een plan, zo geheel zamen{temmende met zyn pligt en wen- (свед, t DER AANDOLNLYRNEID. ағ khen , kom miet misfen greetig-omhelsd te worden door: den Heer COURLAND : еп, fchoon een droefgeestig vourgevoel hem verboodt met veel verireuwen te. hoopen, dat zyne MARIA вор in leeven zou zyn, еп geneegen , am gehoor te geeven. aan zyn berouw hebbende liefdedsift, drong hy. by zyn Vriend. an, om terftond de reis na M ——— aan te vangen. Intusa Eben verzague hy de uuren van angstvallig wagten . door het opfpeuren van gelegenheden, om zyn weldaadig befluit те werk те ftellen, *t geen hy, in de vervoering zyner Aandoenlykheid genomen hadt, als сене voldoening voor het onregt, voorheen aan de beminnelykfte der Sexe aangedaan, "Режуі de Leezer misfchien niet weinig belang ftelt in heg Jot van de ongelukkige ANNA, wier aanzoek zo Пегк. de aans doening vaa onzen Held trof, zál men het ons ten goede duiden , dat wy, geduurende den tyd dat de Heer ELPAINSTON ep reis was, vermelden, hoe 3y ontvangen werd van haare Moeder , als zy іп de elendige gevangenis kwam, met da tyding van haar onverwagt goed: geluk, ANNA hieldt zich alleen ondes den weg. op tot het koopen van zulke behoeften , als zy wist dat. haare Moeder onmidde: Уук noodig hadt, en haastte zich coen, om ееп maaltyd toe re bereiden, die haar vrolyk uitzigt en blykbaare vergenoegdheid, dubbel aangenaam maakte аап haar kwynende Moeder. Tot dus laag hadt anna de gelukkige omftandigheid verzwee- gen, welke haar іп Naat gefteld hadt, om haar dit onthaal te verfchaffen , en de Moeder, onkundig van de verlegene om» flandigheden , waarin: haare Dogter, zints eenige dagen ver, keerde , verbeeldde zich, dat zy dit onthaal te danken hadt aan de vrugt van het gelukkig vlytberoon haarer Dogter, Maar toen de lieve Maagd, gedagtig aan den zwakken (taat der ge, zondheid van hasre Moeder , met een onbefchryfiyk genoegen ор °t geħat, 't welk de voldoening haarer Ziele aankondigde, haar wat wyn voorzette, werd zy verlegen, en deedt onder- zoek, wat haar in Gaar gefteld mogt hebben om eene verkwik- kiog te bezorgen , die, fchoon haar geheel dienftig in haare zwakheid „ haare omftandigheden als gantsch overtollig fcheenen te verbieden. » Myn waarde Kind,” fprak ту, ‚‚ waarom hebt gy uw fchraal s gewin dus uitgeput, om dingen te koopen, buiten welke wy s, het zeer wel zouden kunnen Dellen, Ik vrees, myne ANNA, „ dat uwe bezorgdheid, om den tegenwoordigen dag by uitftek s, verkwikkelyk te maaken, u heeft doen vergeeten , dat er nog ` » Veele dagen van behoefte voorhanden zyn. Put, u, шупе » Waarde, mynent halve niet geheel uit. Draag meer zorgs voor › U zelve. Gy zyt jong, onfchuldig , en zonder vrienden; » tishard, dat gy zoudt lyden om myne ongelukken. Helaas! з» Waarom beroof ik u van alle de vertroostingen deeges leevens? ' „ Ds wetten der Natuure (Супер omgekeerd , daar ik dus aaze d › OP gem 4А VAORDEELEN, - ap don arbeid myne Kinde, Су гу: mf gaen enderho: " geen voedzel verfchuldigd — ik moest het u. geeven. Häere a wanneer ik niet meer ben, zal mis{chien de vertroosting vaa e ew voor eén. korten tyd , myn leevensdraad gerek: ce hebben, door uwe Kinderliefde eenige vergoeding {chenken voor uw aw bewoonde trouwe, en de Hemel zal gewis uwe deugden bee s» loonen. Ik bid u, шуп Kind, beroof u niet te zeer our, „ mynent wil”. Het hart van ANNA was te vol, om haare Moeder te ftuiten in, deeze tedere aanfpraak , doeh, zo dra zy zich lugt gegeeven. hadt door een traanenvloed, zeide zy, vriendlyk lachende „ » bat deeze kommervolle denkbeelden vaaren, De goede He- s», mel verhoede het, dat gy dus zoudt omkomen. Gy zult leeven, „ ER wy zullen weder gelukkig zyn. Niet шуп arbeid ; maar » de edelmoedigheid van een vreemdeling heeft deeze verkwika s» kingen bezorgd, ја hy beeft gezorgd voor ons beftaan нь ae het toekomende,” | De verwonderde Moeder, riep шір, ,, wat теео шуй Kind?” „ Dat gy niet meer in deeze elendige gevaugeuis Zult Qaa- vn peu, Zie, zie, myn. waarde Moeder!” met haalde zy de beurs uit, die zo wel van Banknoo:en als Geld voorzien was. > Zie, wat deeze goede Vreemdeling voor ons, gedaan, ‚ heeft !”? | > Beevende voerde de Moeder baar te gemoet, „ Helaas ! de ae Hemel verhoede ket, dat myn Kind deeze verkwikking te. an duur gekogt hebbe. Q, de Driften , niet, de Aandoeningen, >» Van de andere Sexe, maaken hun edelmoedig jegens behoeftige » ©8 jeugdige Schoonheid ; Ach, indien, eenige werlokkingen. „ der verzoeking eenige aandrang van behoefte, myne ANNA bewoogen hebben, om te gelooven , dat overvloed » wenschlyker is dan onfchuld , dan is zy de wreedite en bit- „ terfte myner vyanden ; eu myn ontmenschie (chuldeikcher is edelmoedig, met haar vergelceken.” i an Ach! twyfel niet,” fprak de bloozende ANNA, ‚„ gy weet ›‚ Biet, hoe veel ik reeds beb moeren Ivdeg, of gy zoudt teveng » weeten , hoe onmogelyk het voor uwe ANNA is ашк ceng. an opoffering te doen," . | Het hert van de bedroefde Moeder begon zich gerust te Bellen. Maar zy keerde het hoofd af, wet een zugt, en wischte. een opwellende traan af. ANNA voer voort met de om{tendig- heden van COURLANDS edelmoedigheid , niet zonder traanen te ftorten , als onder het vermelden van de droeve verbystering haars Weldoenders. Doch het verhaal hadt eene geheel: andere uit- werking, dan zy verwagtte, op bet gemoed van basre Meeder. „ Kunt gy denken, myn waarde ANNa! dar wy regt hebben, „ om gebruik te maaken van het geld, ° welk de oogenbliklyke „ 3400111 van krankzinnigheid, veeleer dan de welbedagte » overleggingen van een weldasdig hart, ie onse magt gefteld э an heeft? ggn а ra | | BER AANDOLNETKMEIDe 43 „ heeft? Zal onze veriegenheid, hoe drukkend eok, ons tos „ eneeriykheid vervoeren ? Ons aanzetten, om voordeel ve trek- „ ken уза de onbedagte ryklykheid , door een mymerenden зай „ Ons befteed? Zullen wy ons toeëigenen ‚'t geen de eigendom a is van iewand, die miet weetende, wat hy deedt , ber ons „ toereikte? De grootheid der gifte is op zichzelven genoeg, a om опє te overigen , dat, hadt de ongelakkige gever by a Zyn verlland geweest, zo veel nooit san eene volftrekt „ vreemde en onbekende zou gegeeven hebben. J, ә misfchien, voegde het hem van regtswegen niet, dusdanig ‚э Cene gift te Schenken; hy kon eene verdienstiyke Vrouw „ э, ееп Kind, of Bloeaverwanten hebben, welke hy moest be- „ zorgen, еп die het verlies zouden voelen. van °t geen hy н 10 kwistig wegwierp aan die ven nerunge geen eïsch op » zyne goedheid konden hebben. Het kan niet zyn, myn » Kind, dat iemand met volle bewustheid, zulk eeu ruime »» fon зап een vreemdeling geeft. Gy moet gaan ter рмасғе, „ Waar gy hem ontmoette, en omderllaan, of gy hem niet we- „ der kunt aantreffen : еп, indien dit niet gelukt, ‘dan moeten » Wy 't geval in de nieuwspapieren plaatzen , op dat ber geld an %0 den rechten eigenaar сег hand kome. ‘ct [s beter, te ьо Vrede te weezen met een klein gefchenk , ': geen zy dewken, en 2an onze braafheid verfchuldigd te Zyn , dan onze verlegen- n heid verligt ze voelen, door eene daad, die, fchoon de Wet » Ze 005 Locwyz: , ons Geweeten ons zegt, dat noch еепук, „ Doch regtvaardig is.” De tedere ANNA, wier drift, om haare Moeder te helpen , haar belet hadt ор deeze om(landigheden agt te Пааво , bezat nogthans eene Ziel, vatbaar voor de kiesheid van de zwaa- righeden van kaare Moeder. Het zoeken van de beminnelyke ANNA na haaren veronder. ftelden krankhoofdigen Weldoender was vrugtloos: zy zwierf om, ‘smorgens, 's middags en "e avonds , ter plaatze waar zy bem eerst aantrof, zy befchreet hem aan ieder een, en deedc veelvuldige naafpeuringen ; doch kon geen befcheid altoos opdoen. De Bekendmeakingen wrogten niets meer uit. ELPniNsTON , de éénige Vriend, die iets van de zaak wist, was buiten de Stad, en hy was 20 bezig met het votvoeren van zyne eigene plans, dat hy geen tyd of fmaak vond:, om zich onledig te houden met bet keezen van Nieuwspapieren. CoURLAND bragt den lastigen tyd van afwagten, wat zyn Vriend voor hem zou uitvoeren , uiet geheel door in het her- en- 44 VOORDEELEN denken van aangedaan ongelyk, en ydele befpiegelingen van goekomend geluk ; hy vondt een kragtdaadiger verligting in het volvoeren van de genomene geeddaadige voorneemens. Uer afgedroogde oog van meenig een fchreiende Schoone, en de, van dankbaarheid kloppende, boezem der geredde ‚ leenigde de finert van zyn eigen. Naa het verlaop van vier dagen keerde zyn Vriend ELPRIN- stoN weder. Hy hadt alles volvaardig aangewend, om zya Vriendíchapspligt te volbrengen , maar hy bragt geen gerustftel tende ryding mede, Geen kundfchap van marta hadt hy op- gedaan , dan die ftrekte, om al de hoop van COURLAxD te doen yerdwynen a еп zyne Ziel in een afgrond van verdriet te пеп,. ` Manu hadt haare Geboorteplaats verlaaten : niemand wist, werwaards. Zy was in 't eerst overftelpt geweest van veragting en armoede, ееп prooi van fchaamte en wroeging, en bykans volftrekt behoeftig, tot dat haare blykbaare zwangerheid haar blootftelde aan de ongenade des Regts. Om zulks te ontwyken … was zy fpaedig verdweenen, en теп hade haar niet meer. ezien. М Неше} еп Aarde!” riep de verwilderde COUREAND uit, an wat heb ik реда? — Maar wat zegt myn Vriend, „ Geld gebrek — — Hier moet bedrog en fchurkery onder e fchuilen. Ik dagt haar wel bezorgd te hebben , als ik haar, a door MasoN , Banknooten zondt ter waarde van vyftien hon- » derd Ponden. Een Kind!.... Welk een vermeerdering as Van fpyt. Ek dagt genoegzaame. zekerheid te hebben in de” an moederlyke genegenheid , tegen de fchriklyke misdaad, om „ de dierbaare afltammeking myner Liefde niet blootgefteld te e Zien зап behoefte en {chande, toen ik haar, їп myn Brief” verzogt, my te laaten weeten of "ег eenige vrugt was van onze omhelzingen; sen einde ik fchikkingen mogt maaken noodig tot welweezen van dit pand onzer Liefde.” ErpniNsToN antwoordde, „‚ het blykt niet, dat uw last оо volvoerd is, of dat de hulpe, door u beftemd en twegefchike 29 2 э " immer de ongelukkige ter hand kwame.” „O fchurk!” riep COURLAND uit, ‚‚ zal de wraak zulk een „ gedrocht niet verpletten ? — — Maar ik was de eerfte Ver- » leider. Ik gaf een Перс voorbeeld, en hy gaf flechts een » flaauwe afbeelding van mynetrouwloasheid, —_ Ach Ma- Ria! Ach myn Kind! myn Kind! Verleiders der onfchuld neem een les aan myne verbystering en hartzeer! Коп, in het zieden van *t jeugdig bloed, wanneer {choonheid de lust aanprikkelt , en de begeerte fcherpt, het beeld, 't welk nu voor myne verbeelding zweeft, daar voor komen — konden wy in die oogenblikken flegts bedenken , dat een elendige zuigeling , door onze drift geteeld, door zyn geheel volgend beftaan, reden kan hebben, om onze geftoole lustvoldoening „ te vloeken; zekerver was geen Mensch boos genoeg » om | D zu r э, DER AANDOEKLYKHEID. (7 Vervolg by de eerfle gelegenheid) Аллараа mM -— =-ә- - nn te , BY DEN AANVANG VAN HET JAAR 1793. Tot bier toe heeft ons de Heere geholpen SAMUEL. Geachte Nederlanders ! aar ziet gy weder een Jaar verdweenen, eeft onherroepe- Лук Jaar voorbygegaan і — еп zyt een fchrede nader ges vorderd tot dat geen , dat wy allen te gemoet gaan, еп — dat niemand neg door rykdom , nog door eer, nog door macht kan ontwyken ! gy ziet het, boven zoo veelen uwer natuurgee nooten, die reeds, door de dood, na de Eeuwigheid zyn wege genomen , еп ‚ hoe toont u deeze dag weder de uis fteekendfte blyken van Gods voorzorg, en liefde voor u! hoe wordt gy hierdoor, meer en meer, in het gevaeten bevestigd, dat God, uw liefderyke Vader еп Weldoender із. bewaart u nog in-deeze fterflykheid, op dat gy u voor de oofterfelykheid Zoude fchikken ! en is dit begonnen Jaar wel icts anders , dan een vrywillig gefehenk , uit de hand deg grootften Weldoeners; of hing het niet gebeellyk van Hem af, die Waerelden fcheppen , en Waerelden in één oo- genblik vernietigen kan! dat wy ons, met den aavang van dit Jaar, gezond, en vrolyk gevoelden! Med Hy өш, in het чег. o: 55. RY DEN AÀRVANG Joopene Jaar, niet ten duisteren Grafkeldor kumnon doen wej draagen ! was het Hem niet, even zoo ligt moeglyk , hak bloed, dat pu nog door onze aderen sok in zynen loop te ftuken! Ја gy, voor wien het vesloopene Jaar, een Jaar, van zegen , voorfpoed, en Welvaart was, gy inzonderheid, hebe dubbele reden van dankaegging aan Hem, wiens zegen ryk meokt! Dam en mooglyk zullen fommigen myner Landgenoa- ten zeggen, hoe! wy hebben geene reden van dankzegging —- veele zyn voer ons de tegenfpaeden ia het verdweenen Jatr geweest: de kelk van ons lydéa was vol ten boorden vol ——— dech Nederlanders ! wat klaagt gy -——— gy murmu- veert, die gisteren nog niet was, eu morgen, zal ver eeten zyn : het із God, die elks deel heeft verordend , de \twetende, de Almagtige — — de wegen Zyner Aanbiddelyke Voorzienigheid zyn duister, === maar goed! den Mensch is het жеее! zyner lotgevallen onbekend : maer; сеп Wyze Eland, beftuurt den loop uwer dagen: ô! gewiskyk de Eeuwige telde alle de haizen ор uw hoofd: je ~— weet, dat ‘er mil- oenen fchepfelen, beklagenswaardiger zyn, dan gy. moet immers, Aes naar den (maak , naer деде zyn — dus ~m hebt gy uw Vaderlaad zien оргугеп door deftige Zedigheid? door losbandigheid , en verwyfdheid zal het ce gronde gnat Doch Landgenooten! wenscht gy egter, dat dit begonnen Jaar, voor u van zegen zy: wat D dan pligcmantiger, dan dat gen zelven vraagt, wat ute doen (На, om — de gunst der hooge Goedheid te erlángen! макс door uw gedrag de Zegeniugen des Hemels u waardig —:dat ‘Godsdienftige verrigeingen uw Sis» пи Zy. — Tracht alles in het werk те air tot welzyn van uw lieve Vaderland , en deszelfs Medeburgeren, ——— hetpt hun, die gebrek hebben „droogt de traanen der bedrsefden , be, vordert door uw raad еп daad de fuisterryke 1nfindboudiag van alte Maatfchappyeh, tot nut van t digeiseen ingerigt. ——— Stelt atles in het werk,’ wart ftrekken кап, ter behooriyke op» voeding van ber aanketnend gellácht: boezem de jonge ‘Jeugd edele beginfeten in, opdat zy іп den volgenden суб, ter Eere тзп honnen Schepper, en ten wezentlyken nutte van hun Уа, derland megen teevéh: en ———— Pacht altoos door Ingetogendheid, en eenen терт Zedelyken ‘Wandel, aangenaam in de oogen van uwen God te туп, —- den zal die God, Фе pret eeren werk .Koningrfken kan vernietigen mm eme. usbesten omkeeren , ‘zyne vordeeten vaa uw afwenden, en а ten goede тзп u gedenken, ја, ру 20и in were dubbele mace чаа hem gezegend worden, awe kudden zullen фу duizenden wera фт, Фу tien grizeén wrmcenftrgddiëcH op uwe hoeven , uwe ielen zatten vof, еп ——— ongeftoord , ter plaatze hanner bee Remming aantanden, uwe winkelen zullen, don eenen voorraad na den anderen uitleveren! en, gy zult in alie opzigten ondervin- беп, de zegenende Pand van den sanbilderyk Wyzen, maar tevens goeden , beftuurder van ons lot. d ‚ Ез › O Gad, en Vader van alle merféhen ! die ows Ne, derland, ver, bover Dpnre verdienften, met uwe weldaden se- gr — фе "оп: weder een Jaar, in uwe ропе, рерин hebt, Oos, “naar den geest, en chasm, met ewe goeden. derewheden omringt , en meer zegen hebt fasten ondervinden; фт wy “апо beupen, of — verwachten komien ! Су zë › іо gien zich de grithe onafsreetbare Чёерріпр verheugd тупое Zrederserendheden , -dat wy mog niet vernield зн, єп, uwe bermhartisheden, dat wy nog geen einde hebben: "Е is op uwên wenk, ‘dat wy dit-meuw begonnen Jaar aaotchouwen ie de treffende blyken uwer gadelooze menfohenliefde overal gewasr -wesden : en hoofd voer hoofd, dagad? аап ons zelven ondervinden: Dank vuurige, hartlyke dank, en de hoogfte lof, worden u, door ons toegebracht: hebt gy ons A BY LEN-AANVANG VAN HET JAAR 1702; ons Vaderland meer Zegen gefchonken , деа het: verdiende! іе het u dan niet mishaagen, det wy het zelve, met den aanvang van dit jaar, aan uwe genadige Befcherming nogmaals eerbiedig opdraagen! bewaar, б God, ons Vaderland , voor alle gevasren „ en onheilen, die het zelve zouden kunnen naderen , en treffen} e neem het zelve onder uwe goedertierene befcherming : Doten vrede, en eendragt, belangiooze Vaderlandsliefde en Burgerwouw , zich telkens verder onder ons uitbreiden; dat elk de kragten en vermogens, welke gy hem gefchonken hebt, voortaan , op de wâardigfte wyze gebruiken, — in alles hùn- nen pligt trachten te volbrengen: — Dag wyzer en beter worden, en ——— allezins gelaaten berusten in het lot, welk ons, onder uwe уте en goede Regeering, te beurt valt! laar elk regtgeaart-$'rderlander fteeds bedenken , dat het begonnen aar ons opwekt —= toeroept, ош onze verplichtingen, jegens u, onze medemen{chen, еп ons zelven te vervullen , — om met vernieuwden ўуег den weg van deugd te bewandelen , en, alle onze lichaamskragten, еп Zielsvermogens tot andere, en onzer eigen Welvaart, aan te leggen еп te befteeden : Dan — Heilige Ged! hoe zeer moeten wy met fchaamté te rugge zien op onze gebreklykheden en verzuimenisfen, op onze zonden , die veele zyn: Vergeef; o God! den Inwoonderen- des Lands alle derzelver overtredingen: mm geeft, dat wy voortaan aan onze goede voorneemens getrouwe beantwoorden, — de kragten van ons lichaam, en onzen geest waardig gebruiken; —— de noodige bezigheden onzes levens „ yveriger en vlytiger verrigten, en — zoo veel goeds op aarde ftigten, als onze vermogens gehengen! opdat wy uwer genade en goedertierendheid fteeds waardiger worden, === Och! dat ons Vaderland , onze gefchokte Republiek met alle deszelfs duurgekogte Voorregten , еп wy altoos waardige voot: werpen uwer gunfte, en genade mogen zyn en blyven: dat het ons, en onze Kinderen, en den Lande altoos wel gaa: Jaat de Koophandel, die zenuw van onzen Staat, altoos groeijen en bloeijen: — laat elk arbeidzaam Burger, van zyn eerlyk beftaan, eenen ruimen zegen genieten , ter inftandhouding en onderfteuning, van zich en de zyncn: - Zegent in allerleie opzigten de Handhavers van alle nuttige Kunften en Wetenfchap- pen, ten nutte van het Algemeen, en — laaten wy door welvaart en milde voorfpoed vergezeld, het goede van dit leven fimaa- ken, en — dus onze Jaaren in vergenoegdheid ten einde brengen , —— en laat ons, door uwe kragt gefterkt , in орге» heid voor uw aangezigte wandelen, en —= deugdzaam zyn, ШЕТ ZY ZOO ===== == Rotterdam , Ren 1 January 1798. ANTWOORD aan het HAAGSCH GENOOTSCHAP , dat, yverende voor de Eer уап het Evangelie, en voor de belangen onzer Vaderland/che Gemeenten , thans vraagt: „ Wee zyn de voornaamfte oorzaaken van het klein ap getal der geenen, die zich in ons Vaderland уоог- » bereiden tot den openbaaren Predikdienst? — En welke Zyn de gereedfte middelen , om veelen daartoe op te a wekken , en alzo een gevreesd gebrek аат Predikanten an voor te komen ў” | De eerfle deezer twee Vraagen geeft inderdaad weinig eere аап het Vaderland. Zy kondigt aan een zeer die verval, in ееп zaak van het allerhoogfte belang. Ligtelyk zou men echter de daar uit vloeiende fmert vergeeten kun- nen „ zo de tweede Vraag volkomen beantwoord mogte worden ; dat is, indien men zeer gereede middelen kon Vinden, en waarlyk aanwenden, zo wel om onze zinkende eer te herftellen , als om een gedreigd oordeel over veele Vaderlandfche Gemeenten , by tyds, te voorkomen, Gaarne willen wy, tot het bereiken der beide einden p eenige Aanmerkingen op het papier werpen: Aanmerkingen die wel veel waarheids zullen bevatten; maar , mogelyk , onvoldoende gekeurd worden, om het groote doelwit te be- reiken. Dan, hoe zulks ook moge weezen, wy willen de volgende proeve ter overweeginge overgeeven. eerfte oorzaak van ’t klein getal der geenen, die zich thans tot den Predikdienst voorbereiden „ moet gezogt wor- den in de afkeer, welke aan fommige jonge Lieden of ge- geeven is , of die zy zelve uit die bediening afleiden. De middelen, noodig tot het opftellen van goede Leerredenen , туа wel, van tyd tot гуа, door de uitgaaf van voortreffee lyke Boeken, zeer vermeerderd; maar de begeerte, om wel uitgewerkte Predikatien te hooren , is by veelen ook niet weinig toegenomen, en dit heeft den arbeid der Leeraaren MENG. 1792. NO. 2, D 21е; zo ANTWOORD niet weinig vergroot. Hiervan is het thans de tyd niet meer, om te onderneémen, een Leerredén ‚ gelyk men het noemt, voor de vuist te doen, of uit den mouw te fchud- den. De vermeerderde leeslust, ook onder het gemeen , min gewoon in уоогіре Bären: de tegenwoordige Kiesch, heid, de gezuiverde en verbeterde {maak , zo niet van al- len , ten minften van zeer veelen , laaten”“den Predikanten niet toe, over eenig ftuk heen te loopen , zo zy іп eenige achtinge willen ftaan, en Toehoorders behouden. Zy zyn dus verpligt meer te ftudeeren, vooral, wanneer zy geen fterk geheugen hebben, of geen fcherp gezigt, om hunne opftellen vlot te kunnen leezen, hoewel de meesten het lee- zen, met regt, altyd zullen blyven afkeuren, = Daaren- boven zyn fommige Gemeenten te talryk, om, naar behoo- zen, door éénen Herder te kunnen beftierd worden ; ten minften gaat daardoor, dewyl men ‘er thans , meer dan оо, op fchynt gefteld te zyn, zo veel des kostbaaren tyds ver- Jooren, dat de huisfelyke ftudie zeer verzwaard wordt. Wy zullen niet aanmerken , dat теп, oudtyds , maar honderd en vyftig Leden onder het beftier van éénen Herder vertrouw- de, en nu kennen wy Leeraars іп het Vaderland, die, zonder Kinderen en Dienstboden te rekenen , vyftien hon- derd Ledemaaten onder hun opzigt tellen : wy zullen ons niet herinneren eenen Man , die , weekelyks, zes honderd Katechifanten heeft te onderwyzen : wy zullen niet zeggen wat het zy, als dan nog twee Predikatien op te ftellen , (теп minften een nieuwe , terwyl de namiddagspreek flegts een verbetering ondergaat) : wy verzwygen , dat Lieden van geene groote vlugheid of fterk geheugen daar aan wer- Кеп, (zodanigen hebben wy gekend ,) van "e maandags ’s morgens tot °5 zaturdags avonds: wy zullen onze fmert niet uitdrukken , dat het Plan van Prins Willem den IV, (volgens welk alle Namiddags-Predikatien ten platten lande veranderd moesten worden , іп openbaare Katechifatien , het geen den Leeraaren veel gemaks, en der Gemeenten veel voordeels , zou gegeeven hebben,) onuitgevoerd geblee- ven is: wy zullen geene meer andere dingen hier byvoe- деп, en verder afdwaalen ; maar tot dit befluit komen : ээ zodanige niet verligte , maar meer en meer Verzwaarde , arbeid , dagelyks gezien van de Kinderen der Predikanten ; foms opgemerkt van zulken der Familie, die hen komen bezoeker, of van anderen waargenomen , die toevallig daar- van kennis kreegen, heeft deeze ongelukkige uitwerking op veelen gehad, dat ik menigmaal, wanneer Kinders alleen. | wa- AAN HET WAAGSCH. GENOOTSCHAP. St waren eu vry praaten hadden, hen һер hooren uitvaaren tegen zodanige moeilyke bediening , en elkander affchrik- ten, om er Immer toe over te gaan : ook weet ik zeker, dat verfcheidenen, die anders daartoe neigden , volkomen, door zodanige redenen, tot andere (kudien gekomen zyn.” De tweede oorzaak zoeken wy in de hoogere kosten, die thans tot de ftudien verëischt worden, zwaarer in der daad , дав in voorige tyden , zo wel wegeùs den gedaalden prys van het geld ‚ als om de hedendaagtche kostbaarer Јееуепѕ- Kl ders , ten platten lande woonende , zeggen: » Zullen wy onze zoonen , vyf of zes jaaren , naar een duure Stad op de Latyníche Schoolen zenden ?” en de Stedelingen voegen daarby : ,, Zullen wy daarna onze zoonen naar een Academie zenden , waar men , (om maar ééne Daat aan te haalen,) vóór dertig jaaren , een goe- de kamer voor We guldens huurde , die nu negentig оЁ - meer moet kosten? Zullen wy, dit al eens overflaande , en aan andere dingen van meer duurte niet denkende, het oves zige berekenen; ел zo alles al eens wel uitvalt, het geen onzeker is, voort moeten gaan om hen te onderhouden „ tot zy ееп goed beroep onvangen , hoe veel zal dat niet kosten? Wanneer zullen zy, of wy, intrest van de uitge- естен gelden patvangen „ of zal het Tractement ор een Бор. е rente van het verfludeerd Capitaal , (laat my °t zo gens noemen) kunnen uitmaaken ; en wat zal hy dan hebe ben voor zynen arbeid van prediken ‚Enz. ? Wy hebben genen tyd beleefd, waarin men drie honderd en vyftig Proponenten telde; waarin ‘er zes еп vyftig hynne gaa- ven ор ééne vacatuur lieten hooren, waarin fommi- gen der bekwaamften , agt of meer jaaren, ledig liepen; eenen fchat verteerende met hun heen en weêr reizen naar open(iaande plaaten, waarin anderen , geen beroep kunnen- de verkrygen , of van verdriet byna vergingen , of verpligt waren , zich tot een ander beroep te begeeven. van de thans zo weinig ftudeerende jonge Lieden, —— Sedert de, in ons Vaderland zo gelukkig opgekomen , Here ‚ vorming, byzonder in Holland , waar men toen maar twee Leeraars kende , is het getal ongemeen vermeerderd ; en fchoon men nu een meerder, dan een minder, getal telde; men kan zich niet herinneren ‚ dat men ooit gebrek gehad heeft. Waren er weinig Proponenten, dan werden de Ou- ders aangemoedigd , om meer Kinders tot de ftudie te be- ftemmen : waren ’er veelen , dan zagen zy daarvan af 5 maar, zo veel wy weeten, wy herhaalen dit) Ter kwam geen gebrek аап Leeraaren ‚ door Gods goede Voorzienig- beid, Maar na den jaare 1750 , toen het getal tot byna vier honderd Proponenten opklom , zagen veele Oudèrs ge- heel van de Theologifche ftudie af, en niet minder de o ` groeiende Zoonen ; te meer, om dat men merkte , dat de Proponenten , wegens hun groot getal , іп verachting vie- len. Wy kunnen ons herinneren, dat fommigen деп fmaad- naam van Wagtmeesters ontvingen. Van anderen zeide men , dat men de zilveren. bruiloft van hun Proponent/chap wilde vieren. Had een Proponent zyne gaaven aan een Ge- meente laaten hooren , hy wilde wel, met den hoed іп de hand, in het Doophek (aan voor een Boeren -Kerkenraad ; maar van deezen , toen byster Kiesch op hunne manier , onzoete aanmerkingen over gaaven en preek , als van zulke ongefchikte en onbedreeven Richters , te hooren, viel niet weinig zuur. Zodanige boerfche behandeling bleef niet verborgen , zy kwam den Ouderen en anderen ter ooren , en liet niet na, by een grievende (mert, een diepen nadeeli- gen indruk, tegen de Godgeleerde Studien te maaken, En jk ben wel verzekerd ‚ dat veele in leven zynde Predikan- ten, nog gedagtig aan die verfmaadende tyden, niet bewoo= gen hebben kunnen worden, om hunne Zoonen tot de eilige Bediening te laaten overgaan. En men mag vraa- gen , of niet zulke Gemeenten , toen zo viefche veragters van braave jonge Nazireërs, thans , door ееп rechtvaardi oordeel van God , met gebrek aan Leeraars gedreigd worden Of ‘zou de heilige en regtvaardige Heer van zyne Kerk dat aangezien hebben met onverfchitlige oogen ? Laat ons tot een derde oorzaak komen , bedoelen de geringe befolding , welke den-Predikanten te beurt gevallen is. 