Voorlezingen over handelsen zeeregt
Opzigtelijk de clausule: schipper i'm^ of een ander valt nog te weten, dat men daar aan niet overal de- zelfde beteekenis hecht. In Frankrijk behoudt men zich daar mede voor het regt om te veranderen naar ABT. 59£. POLIS VAN ZEE-VERZGKEBINO. 03 willekeur, emerigon, i. p. 186 en boulay-paty, t. a. p In Hamburg is nu de praktijk, dat de clausule alleen regt geeft om te veranderen uit nood, volgens menno- pouLS, die dat wel weten moet, ^ 589; doch werd die eertijds anders begrepen, zie buscu, i. bl. 335, dat men namelijk veranderen mogt ook zonder clausule, zelfs niet uit nood, mits den assuradeur kennis gevende. De onder 2°., 3°., 4°., 5^. en 6° vermelde om- standigheden behooren tot de grenzen van bet ge- vaar, verg. bet voorgedragene bij art. 585 en 588, schoon wij den tijd van bet gevaar afzonderlijk geregeld vinden, in de derde afdeeling. Te weten, bet gevaar wordt verzekerd dat op eene bepaalde reis geloopen wordt; nu is eene reis een denkbeeld van plaatselijkheid en van tijd beide, en scboon de tijdsbepaling in dezen niet de natuurlijke maar eene willekeurige is, hangt zij tocb in meerdere of min- dere mate met de plaatselijkbeid te zamen. Met 3°. , 4°. en 5° wordt bet veelal scherp ge- nomen. Het uit en inloopen is, voor schepen al- tbans, de beste gelegenheid om avarij te bekomen, en in de eene baven of rivier is die gelegenheid of kaus grooter dan in de andere. Natuurlijk dat de assuradeur daar op ziet. Wanneer de schipper in eene andere dan de genoemde baven binnenvalt, kan dat als willekeurige verandering van reis of koers de assurantie bederven, art. 638, en wanneer de Polis alternatief spreekt : b. v. Nantes of Haore mag bij niet in beide bavens binnen loopen. 64 ART. 592. POLIS VAN ZEE-7EBZEKERING. De tDoarde van het verzekerde schip, Uit verge- lijkiiig van deze bepaling met art. 256 4° en art 619 volgt dat de wetgever in overeenstemming met het oudere gebruik gewild heeft, dat het schip altoos geschat worden zal, en dat dus opene Polissen bij schepen niet voorkomen raoeten. Hetgeen inderdaad nuttig is, omdat men naderhand moeijehjk weten kan of het verzekerde schip zoo veel waardig was. Nu is het wel waar, dat valin deze waardevermel- ding, schoon ze de Ordonnantie ook voorschreef, art. 8, h. t., zie ook art. 10, cap. iii. van der ver- sekeringen van de Ordonnantie van Koning filips, voor niet wezenlijk verklaart, en in dien zelfden zin schrijft ook menno-pohls, § 591; waar mede overeenstemt de Hanib. JssrOrdn., art, 5: doch onze wetgever spreekt duidelijker dan zijn voorganger, die het alleen implicite te kennen geeft, en men kan zich niet verbergen , dat het niet boven de waarde verze- keren, waarop onze wet (misschien te veel) gewigt legt , wanneer het vooraf bepalen van de waarde ach- terwege blijft, bij schepen volstrekt niet gewaarborgd is, art. 252 en 273 volg. Wederom is het waar dat de wetgever er geene straf van nietigheid op gesteld heeft, geiijk bij andere bepalingen. Uit dien hoofde zal het gevolg der nalatigheid in alle gevallen zijn, dat, de waarde van het schip niet behooriijk kun- nende blijken, de regter bevoegd is om de verze- kerde som aanmerkelijk in te korten, zoo niet geheel te ontzeggen, voigens art. 273. ABT. 592. POLIS VAN VEBZEKERINO. 65 Omtrent het factum in dezen, is te bedenken, dat de assuradeurs in bet algemeen niet zoo angst- vallig bevreesd zijn voor te booge verzekering van zijde der readers en koopUeden. Bedrog ten nadeele van de assuradeurs, dat men dolo malo een scbip liet zinken, is eene enkele maal voorgekomen, ge- lijk bij BiiscH verbaald wordt, en zelfs, (om een bodemerijgever te bedriegen) bij Demosthenes. Met dat al kan men veilig zeggen, dat de straffelooze uitvoering van zoo iets zeer moeijelijk is; dat de verzekerden naar mate zij hooger verzekeren, meer aan premie te betalen hebbende, daar niet zoo ge- negen toe zijn: bet voordeel is in dat geval nood- wendig aan zijde van de assuradeurs; was dat niet, zoo konden zij niet bestaan, veel min, gelijk zij doen, rijk worden. Het blijkt, dat de ondervinding dat aan onze voorvaderen geleerd heeft. Oudtijds mogt men niet voor de voile waarde verzekeren, maar alleen voor een bepaald gedeelte; bij toene- menden bandel is men daar van afgegaan. Dat de assuradeurs gewoon zijn de schepen , vv^aar op zij tee- kenen, te laten visiteren, is waar; dat geschiedt ech- ter minder uit vrees voor bedrog, dan wel om de risico te kennen, en daar naar de premie te berekenen, of ook wel, om de assurantie uit hoofde van den slech- ten staat van bet schip , af te wijzen. Het zoude kun- nen zijn dat het scbip onvaarbaar ware , not seaworthy, AUea behoudens de uitzonderingen. Zie b. v. art. 595. Daarentegen zullen er ligt vermeldingen voor- m. 5 66 ART. 593. ONDERWERPfiK t)ER ZBE-VERZEKERIKG. komen, waar van hier niet gesproken wordt, als daar zijn uitzonderings clausulen: vrij van (warij, vrij van molest, op bederfelijke en onbederfelijke goe- deren, op goede en kwade tijding ^ en andere, ook wel omschrijvingen , b. v. verraelding van de vlag, dat het goed is neutraal eigendom, enz. Art. 593. De zee-assurantie heeft bijzon- derlijk tot onderwerp: Het easco en de kiel van het schip, ledig of geladen, gewapend of niet; alleen of te zamen met anderen varende; Het tuig en de takelaadje; Het oorlogstuig; Mondbehoeften en in het algemeen alles wat het schip, tot het in zee brengen toe, gekost heeft; De op bodemerij geschotene penningen en de premie; De ingeladene goederen; Verv\racht wordende winst; De te verdienen vraehtpenningen ; Het gevaar der slavernij ; Bij eene verzekering op het schip, zonder verdere aanduiding , wordt daaronder versUan het casco en de kiel, het tuig, de takelaadje en het oorlogstuig. ART. 593. ONDEAW£EtPEN DER ZEE-VERZEKERING. 67 Art. 593. Heeft bijzonderlijk ^ niet eeniglijk. Er zijn zeeassurantien hier niet genoemd, welke men zien kan bij menno-pohls, ^ 563,(0) welke natuur- lijk bij ons niet verboden zijn, of het moest zijn eene lading negers, die men als objet illicite^ niet zoade kunnen verzekeren. Er zijn ook levensverze- keringen, welke eigenlijk tot de zeeverzekering be- hooren, waar van het formulier achter de Hamb. Assec.'Ordn. Het casco en de kiel, waar onder dan het tuig en takelaadje niet zal begrepen wezen, noch het oorlogstuig; indien men dat wil verzekerd hebben, zonder het op te noemen, moet het woord ac/np gebraikt worden, in welk geval nogthans de mond- behoefte er niet onder begrepen is, maar wel de ammunitie. Dat hier mede van het gebruik is af- geweken, hebben wij bij eene andere gelegenheid herinnerd : doch schaadt dat niet veel, wijl die acces- sorien niet zoo ligt alleen verzekerd worden, verg. art. 602, en de formulieren van de Folissen niet ligt eenige benaming oversiaan. Menigvuldig is daarentegen het verzekeren van de vertimmeringen aan een schip gedaan in eene noodhaven, waar op gedoeld wordt in art. 334 en 378. Art. 593 zegt ook nog: ledi^ of geladeu, Dit is niet overtoUig. Een geladen schip reist langzamer, en wordt, ter zake zijner lading, ligter opgehouden. (ff) Gemaakte prgzen en gevangen kabeQaauwen. 5» 68 AET. 593. ONDIfiRWSRPEN DER ZISE-VERZEKEBIKO. Gewapend of niet Een gewapend schip komt ligter in gevaar, doch komt er ook ligter door. Alleen of te zamen. Admiraalschappen , voyages de conserve^ waar over men de groot kan nalezen, zijn niet meer gebruikelijk , maar wel dat men in oorlogstijd onder convooi zeilt. In de Hanse-Re- cessen en in de Ordonnantien van Koning filips, waren zij dringend voorgeschreven. Het onder con- vooi varen is natuurlijk veiliger, maar verlengt zeer de reis: waar van eene fraaije dichterlijke bescbrij- ving door bijron in Qhilde Harold's pelgrimage^ n. St. 20. Be op bodemerij geschoten penningen. Dit is zeer gebruikelijk: het gevaar is door de bodemerij op den geldschieter overgegaau, die zich daartegen laat verzekeren, en met de assurantiepremie, welke hij betalen moet, de bodemerijpremie verhoogt, of lie- ver zich deswegens eene grootere premie bedingt. Het omgekeerde is verboden: de nemer loopt geen gevaar, art. 599, n°. 3. En de premie. Anders volgens den Code , art. 847 , om dat, zeide men, die premie is vnnst, en de as- surantie moet alleen dienen om schade te vergoeden, niet winstderving , zie pothier, n° 32. Dit was wel is waar bekrompen, en zelfs niet volkomen gegrond , maar toch consequent: verwachte winst mogt niet verzekerd worden. Bij ons is beide anders, en het verzekeren van de bodemerij-premie uitdrukkelijk vergund in de laatste Amsterdamsche Ordonnantie ■<^iP**^V^i»N>^^^^*tf>«^a»^^j»^i^^*i»^^^jw>i^"pj^i*w^^^^C * "SM^^^fc^ ABT. 594. WUZEN VAN ZEE-VEBZBKBBIKG. 69 van 1744, art. 19. Handv. ii. p. 644, verg. van der KEBSSEL , Thes. in ,11°. 6°. en 10°, en beide met groote ruimte in de Hamb. Jssec.-Ordn. Tit. iii. art. 2. Tit IX. art. 1. Hier bij behoort nog, dat ook degeen, aan wieD een bodemerijwissel, of contrat a la grosse op goederen, geremitteerd wordt bij endossement, zijn interest kan laten verzekeren. De ingeladen goederen em, Omtrent ieder dezer verzekeringen Mrordt naderhand afzonderlijk een en ander bepaald. Art. 594. Yerzekering kan gedaan worden op het geheel of op een gedeelte der voor- werpen^ gezamenlyk of afzonderlijk; In tijd van vrede of in tijd van oorlog, v66r of gedurende de reis van het schip; Voor de been- en terugreis; voor een van beiden ; voor de geheele reis of voor eenen bepaalden tijd; Voor alle zeegevaren; Op goede en kwade tijdingen. Art. 594. Op hei geheel of op een gedeelte, Hier mede is niet bedoeld eene qmta para b. v. de belft, een derde, schoon dat ligt voorkomen kan, dat een der reeders zijne scheepspart laat verzekeren, en een ander niet; men meet het gedeeltelijk ver- zekeren veeieer verstaan van eene som beneden de waardering : b. v. dat men op een schip , / 20000 70 ART. 594. WIJZKN VAN ZEE-VBRZBKBRING. waardig, / 10000 verzekering neemt, volgens art. 253. Zoo moet ook het voorschrift in de oudere verordeningen verstaan worden, dat een zeker ge- deelte, b. v. een tiende onverzekerd blijven moest, of bij een ledig schip, een derde of de helft; zie VAN DER KEE88EL, TheS. 719. GezamenlijL Bij voorbeeld op schip en lading te zatnen: sur corps et facultSs^ het geen bijzonder te pas komt, wanneer bepaaldelijk tegen nemen of molest verzekerd wordt , en om den losprijs ten laste van den assuradeur te brengen; zie de Amst. Ord. van 1744, art. 16. Voor of gedurende de reis. Gedurende de reis was eertijds niet onbepaald toegestaau, zie van drr KEESSETi, TAes, 725; na zeker tijdsverloop mogt men alleen verzekeren op goede en hoade tijding. Zoo als nu bepaald is strookt het volkomcn met art. 263. Voor de geheele reis , of voor eenen bepaalden tijd. Verg. art. 595 f. en art. 650. Van dit laatste komt een merkwaardig geval voor in het Hamburger ZeiU schrift fur Politik und Handel, in. 3 f. Een schip was verzekerd van 23 Januarij 1836 tot 23 Januarij 1837, en verging, of begon te vergaan op de Noor- der-Haaks den 23 Januarij, des morgens na Sy. uur, het was den 24. reeds niet meer zigtbaar. Of het ongeluk gebeurd was binnen den tijd der risico, daar over ontstond geschil. Voor de keen- en terugreis. Zie art. 626. In dubio ART. 594. WIJZfiN VAN ZEB-7EBZEKJSEING. 71 wordt verstaan dat alleen voor de uitreis gecontrac- teerd is, anders als wanneer bet de huur van de matrozen geldt; zie valin ii. p. 62, waar bet met vele autoriteiten gestaafd wordt, en emerioon ii. p. 27 en 514. Wij bebben betzelfde beweerd bij de bodemerij, hetgeen de Fransche regtsgeleerden niet deden. Die zeiden, de bodemerijgever is een creditor; en favor abilior eat causa debitoris, de as- suradeur is geen creditor en de assurantie is een heilzaam contract, derhalve te verklaren voor den assuradeiir , tegen den geassureerde. Overigens zul- len bet de Polissen niet ligt onzeker laten. Voor alle zeeyevaren. Weggelaten is de bijvoeging in den Code in art. 335: /?ar mefy rivieres etcanauw navigables: denkelijk om dat bet noodige van dien aard voor een eigen titel, zijnde den naastvolgende , bestemd was. Ondertusscben die titel kan ons bier niet dienen, want die bandelt over vervoer op bin- nenwateren en rivieren uitsluitend, en de verzekering zoodanig vervoer betreffende; in den Code daaren- tegen dacbt men aan de omstandigbeid dat na of voor bet eigenUjk varen op zee, bet zeeschip nog een kanaal of wel eene rivier te bevaren beeft (gelijk als nn bij ons bestendig); vele bandelsteden , groo- ten zeebandel drijvende, liggen tocb niet onmiddellijk aan de zee, zoo als Bordeaux, Londcn en Rotter- dam. Nu kan bet onmogelijk de bedoeling zijn, om de risico op zoodanige wateren van de verzeke- ring uit te sluiten, of daar voor een afzonderlijk 72 ART. 595^ 596. vbrzeker. op onbekenbe goederen. beding te verlangen. Het tegendeel is genoegzaam uitgesprokeD iu art. 624; de risico begint met het laden, en eindigt met het lessen, duurt altbans nog voort vele dagen na de aankomst. Op goede en ktoade tijdingen. Hier over is te handelen bij art 598. Art. 595. Indian de verzekerde onkundig is^ in walk schip van buiten 's lands verwacht wordende goederen zullen worden geladen^ zal de vermelding van den schipper of van het schip niet worden vereischt^ mils bij de polis verklaring worde gedaan van des ver- zekerden onkunde daaromtrent^ alsniede op- gave van de dagteekening en den ondertee- kenaar van den iaatslen advijs- of orderbrief Het belang van den verzekerde^ kan op deze wijze sleehts voor eenen bepaalden tijd verzekerd worden. Art. 596. Indien de verzekerde onkundig is waarin de goederen^ weike aati hem wor- den toegezonden of geconsigneerd zijn^ be- staan^ mag hij verzekering op dezelve laten doen onder de algemeene benaming van^oe- (teren. Onder zoodanige verzekering zijn niet be- grepen gemunt goud en ziiver^ gouden en ART. 595, 596. VERZEKER. OP ONBEKENDK GOEBEREN. 73 zilveren staven^ juweelen, paarlen ofkleinoo- den en krijgsbehoeften. Artt. 695 en 596. Verg. Code de Commerce^ art. 337 , Ordonn. art. 4. zonder het tweede gedeelte : les marcAandises elles memes enz. Deze uitzondering was noodzakelijk , omdat de kooplieden, die uit verre landen eene lading verwachten, dikwijls niet weten, met wat scbip hun dezelve zal gezonden worden, en ook wel niet waarin dezelve zal bestaan, terwijl zij toch gaarn verzekerd willen wezen. In het eerste geval kan men assureren zonder dat het schip of de schipper in de Folis genoeoid wordt, met de clausule: „op alle zulke scbip of schepen als dezelve goederen zuUen geladen worden;** dit beet assurantie in quovis. In dat geval is bet voldoende dat de naam van den lastgever, en de dag der lastgeving, zijnde in den regel de verzender, en de tijd der verzending, wor- den uitgedrukt, als mede verklaring van onwetendheid. De plaats waar been, en het land waar uit zijn van zelve bekend; zonder dat is bet verzekeren voor eene reis ondenkbaar. In zoo verre is bet voorscbrift van onze wet gewis doelmatiger dan het Fransche, waar bij alleen opgave van den geconsigneerde gevorderd wordt, en zelfs dat niet, wanneer men maar het tegendeel bedingt, en dat betrof, zoo als het artikel gesteld is , de beide gevallen , het zij dat men het schip , bet zij dat men de goederen , of beide, niet kende. 74 ART. 595 y 596. verzekbr. op onbekknde goederen. In het tweede geval , dat moge nu met bet eerste zamenloopen , of voor zich zelf bestaan, kan men volstaan met verzekering op goederen , en in de laatste onderstelling wordt als nu geene mededeeling van den Advijsbrief vereiscbt, dan voor zoo verre zulks in bet algemeen noodig is, art. 654 en 251 ; zie ook nog art. 644. Onder zoodanige^ enz. Zulke kostbaarbeden beboo- ren niet tot bet gewone, en kunnen wegeDS baren kleinen omvang , niet wel als eene lading bescboawd worden; de assuradeur kan niet geacbt worden dit buitengewone voor zijne rekening genomen te bebben; de krijgsbeboeften staan bier mede niet gelijk, docb er is eene andere reden van te geven ; dikwijls waar de bandel niet verboden is, is tocb bet aanvoeren van krijgsbeboeften verboden; met zulke dingen beeft de assuradeur niet gaarn te doen. Eertijds mogt men ze, aitbans als voorwerp van lading , niet laten verzekeren, van der keessel, The%. 718, wel als toebebooren van bet scbip ; zie Koning filips , b. Tit. art. 10, en bet gezegde bierboven bij art. 268. De bepaling albier is overigens uit de stedelijke verordeningen afkomstig; docb in de Hamburgscbe Ass. Ordnung, Tit. iv. art. 9 en 10 is van de pre- Hosa bet tegendeel bepaald, en bij de krijgsbeboef- ten alleen speciale vermeldmg gevorderd in oorlogs- tijd. Tot deze krijgsbeboeften wordt gemeenlijk ook gerekend zwavel en salpeter, pik, teer, en de tot scbeepsdienst vereiscbte benoodigdbeden. A£T. 597 ^ 598. VE&ZEK. OP OOEDE OF KWADE TUBING. 75 Art. 597. Indien de verzekering is gedaan op schepen of goederen ^ weike ^ ten tijde van het sluilen der overeenkomst^ reeds behouden ter plaatse hunner bestemming waren aangeko- men ^ of op eenig belang^ waarvan de schade y tegen welke verzekerd is , reeds op voorschre- ven tijdstip bestond^ zijn op die gevallen toepas- selijk de bepalingen van artikei 269 en 270^ indien namelijk bewezen wordt of er vermoe- den bestaat dat de verzekeraar van de behou- dene aankomst^ of de verzekerde of diens last- hebber van het aanwezen der schade , bij het sluiten der overeenkomst^ heeflkennisgedragen. Art. 598. Het vermoeden bij art. 270 ver- meld^ heeft ten aanzien van den verzekerde geene piaats^ indien de verzekering is gedaan op goede of kwade tijding^ mits in dat ge- val in de polis worde vermeld het laatstebe- rigt^ Aetwelk de verzekerde ten aanzien van het verzekerde voorwerp heeft bekomen^ en de verzekering voor rekening van eenen derde zijnde gesloten^ in geval van schade^ deug- delijk blijke van de dagteekening van den last^ dien de lasthebber^ tot het doen der verze- kering^ bekomen heeft. 76 ABT. 597 , 598. vebzek. op ooedb en kwade tuditg. Met dat beding kan de verzekering alleen dan worden vernietigd^ indien er bewezen wordt^ dat de verzekerde ofdienslasthebber^ ten tijde van bet sluiten der overeenkomst ^ van de geledene schade beefl kennis gedragen* Artt. 597 en 598. Herhaling en aanvnlling van artt. 269 en 270. Wij hebben V, op te merken, dat hier betzelfde ook aan zijde van den assu- radeur plaats heeft: de verzekering is nietig, wan- neer die wist of geacht wordt geweten te hebben, dat bet gevaar voorbij was , dat er geene risico meer te loopen viel, en zich evenwel eene premie liet betalen; 2°. dat in zeer oude verordeningen , ook bij ons, eene speciale praesumtie voorkomt, welke men noemde van de IVi mijl, ook wel 1 mijl per uur, de la lieue et demie par heure. De wet nam aan, dat de tijding om over te komen, ter zee of te land, vier en twintig uren noodig heeft, wanneer de afstand 36 mijlen bedraagt; dus voor 72 mijlen a&tands twee dagen, zoo dat wanneer den 10^ de risico heeft opgehouden (bet schip zijnde aangtkomen of vergaan), en den 13" bet contract is gesloten, de verzekering nietig zoude zijn, want de belang- hebbende bad bet reeds een dag geweten, altbans dit werd nu aangenomen. Dit was eene praesumtio Juris et de jure: bet bewijs dat men bet toch niet geweten bad , dat uit die oorden de tijding zoo snel niet overkomen konde, werd niet toegelaten. ABT. 597 , 598. V£BZEK. OP QO£DB OF KWADE TUDING. 77 Dit vermoeden wordt reeds gevonden in de Or- donnantie van Barcelona van 1458, bij capmant, V. Deel, in den Guidon y hoofdstuk 4, en in de Amsterdamsche Verordening van bet jaar 1598, Handv. n. bl. 655. Het is nog voorhanden in den Code de Commerce, art 366, en bij ons (uit het Ontwerp van 1809) in het Wetboek van 1830, art. 501. Intusschen is daar tegen van zijde van het regt, en zelfs der billijkheid veel te zeggen : wanneer men wetenschap onderstelt, zoo onderstelt men kwade trouw, en in het algemeen geldt de Tegeh dolus non praesumitur. {a) Daar bij komt dat de toepassing niet zoo gemakkelijk is. Uit dien boofde was men er al voorlang op bedacht, om ze weg te stipuleren, het zij door de assurantie te doen op goede en ktoade tydinff^ het zij door bepaaldelijk afstand te doen van het vermoeden der lieue et demie par heure, hoeda- nige afstand tegenwoordig niet alleen in vele Fransche Folissen, maar zelfs in algemeene statuten van As- surantie-compagnien , staat uitgedrukt. Het kan ons uit dien hoofde niet bevreemden, dat de Nederlandsche wetgever bij latere overwe- gingen er toe gekomen is, om het oude kunstige vermoeden op te geven. Wat daar voor is in de plaats gesteld, laat zich in v^einige woorden hier- mede uitdrukken, dat in stede van een wettelijk vermoeden, is gekomen een ander wettelijk vermoe- (a) BASBE, Culpa des Rom, Bechit. i 23, p. 89. 78 AET. 597, 598. verzek. op ooede of kwade tubing. den, niet een vermoeden van den regter. De reg- ter de omstandigbeden overwegende oordeelt, dat er geuoegzaam tijd is verloopen om het weten van den belanghebbende mogelijk te maken, en de wet wil dat die mogelijkheid als werkelijkheid gelden zal; verg. art. 1953, 3^ en 1958 Burg. Wetb. In dat geval is de assurantie nietig, doch bekomt de geassureerde zijne premie terug, art 281. Twijfelt de regter, zoo kan hij den belanghebbende van wiens ai of niet weten de vraag is, lalen zweren, dat hij niet ge weten heeft, en wanneer de regter stellig verklaart, bet tijdsverloop ongenoegzaain , en het vermoeden niet voorhanden te wezen, kan aan eerstgenoemde toch nog door partij de eed worden toegeschoven. Zoo staat het tegenwoordig met die zaak: doch het nieuwe vermoeden nu ingevoerd, wordt even als het oude, weggenomen door de clausule op goede en kwade tijdivg, Bij deze clausule moeten wij nog een weinig stil staan. Zij wordt op meer dan eene wijze uitgelegd , en het is der moeite waard, naar den zin er van te vragen. Die zin schijnt mij te zijn, dat alle berigten, gunstige en ongunstigc, den assuradeur zijn medegedeeld , en dat de assuran- tie daar op gesloten is ; dat dus de verzekerde zijne vrees en zijne twijfelingen niet verholen heeft, en alzoo open en ter goeder trouw is te werk gegaan: dit vermoeden van goede trouw werd tegen dat van de IVa inijl per uur in de schaal gelegd, en wanneer er nog een zuiyeringseed bij kwam , werd het laatste ART. 597 , 698. VEEZEK. OP GOEDi OF KWADB TIJDING. 79 er door opgewogen; hoedanige eed bij ons altijd gevorderd werd; Amsterdam 1598, art. 21, 1744, art. 12 (waar reeds de clausule niet meer vermeld, en de eed alleen voldoende geacht wordt). Men ver- gelijke bijnkkrshoek , qimest. jur, priv, iv. 7 en 16 en elders. Het is als of men zeide: „Het schip lag nog te Suratta, men wist van geen vertrek, dus: op aUe goede en huoade Ujdingl^ of ook wel: en voorts op aUe goede en kwade tijding!* Dit en voorts wijst op tijdingen reeds medegedeeld. Dat hier bij verschillende verklaringen, en zelfs misverstand , voorkomen , bewijzen a. langenbeck , p. 893; die vat de clausule, uit de HoUandsche Polissen afkomstig, zoo op, dut het schip vergaan zijnde, al was de geassureerde daar ook nog zoo onkundig van geweest , de verzekering zonder de clausule nie- tig zoude wezen; L zelfs van der keessel, en ook wel vroegeren, bij wien zij in het Latijn heet: in omnem evefitum; dat drukt toch eigeniijk een geheel ander denkbeeld uit: in omnem eventum wordt altijd geassureerd, en eventus staat veeleer tegen iijding over. In art. 598 alhier heet het: op goede of kwade iijding, even als in den Code, daar en tegen in art. 594 f op goede en kwade tijdingen Wanneer het vermoeden weg valt, het zij in facto, het zij ten gevolge van de clausule, mag de belang- hebbende zich nog op de dolus adveraarii beroepen , wanneer hij zich sterk maakt om dien dolus te be- wijzen: daar tegen helpen geene clausulen, quia 80 ART. 599-601. VOOKWERPEN VEEBODEN TE VERZEKEREN. pactio non valet, ne dolus praesieiur, volgens L. 23. D. de reg, juris. Art. 599. YerzekeriDgeD zijn oietig^ wan- Deer zij gedaan ziJD: 1^ Op de soldijen of gagien van het scheeps- volk; 2^ Op de premieD of het kaplaken des schippers ; 3°. Op schepen of goederen, waarop de voile waarde vroeger op bodemerij is geschoten ; 4o. Op voorwerpen, waarin^ volgens de wetten en verordeningen ^ geen handel mag worden gedreven^ en S"". Op de sehepen^ het zij Nederlandsehe ^ het zij vreemde, welke tot vervoerder voorwerpen, in n°. 4 vermeld, zijn gebruikt. Art. 600. Op schepen ofgoederen^ waarop niet de voile waarde op bodemerij is gescho- ten, mag alleen de meerdere waarde, mits- gaders hetgeen als bijdrage in de avarij^ bij behoudene aankomst^ zouden moeten betaald worden, verzekerd worden. Art. 601. Wanneer op gedeeiteiijk met bo- ART. 599-601. VOOBWBRPEN VEBBODBNTE VEKZBKBEBN. 81 demerij bezwaarde voorwerpen ook verzeke- riDg Yoor het overige is geDomen ^ wordt y in geval van abandoDnement aan den verze- keraar^ het bedrag van het geborgene tusschen den bodemerij-gever en den verzekeraar , in ver- hooding van hun wederzijdseh belang^ gedeeld. Indien echter in dit geval de bodemerij uit noodzakelijkheid is gesloten^ gaat de bo- demerij v66r de verzekering. Art 599 — 601. Van voorwerpen verboden te ver- zekeren. Dit komt intusschen op weinig oeer. N°. I is alleen van beduidenis, uit hoofde van de utilita^ Us ratio in art. 418 opgesloten, zie ook art. 577. Daar mede is n"^. 2 gelijk gesteld, al het overige spreekt van zelf. Eenige aanmerkingen zijn echter noodig: P. volgt uit n^ 1, dat, wanneer die lieden eene veering hebben mogen, verg. art. 410, en Code de Commerce, art. 345, zij die veering wei mogen laten verzekeren; 2^ is bij n°. 2 niet bedacht, dat het kaplaken des schippers , des schippers niet meer is, en gerneenlijk den reederen te stade komt, als een deel van de vracht; dewijl nu de vracht mag verzekerd worden, had men het kaplaken ook wel vrij mogen geven ; 3®. bij n°. 4 staat men in twijfel of daar mede de wetten van alle staten en steden, of alleen de Nederlandsche bedoeld zijn: het eerste zoude medebrengen, dat men smokkelhandel drij- m. 6 82 ART. 599-601. VOORWEBPENVERBODBNTEVERZEKEBEN. vende, of contrabande voorwerpen zendende naar buitenlands , daar voor bij ons geene assurantie zoude kunuen nemen; verg. het gezegde bij art. 268. De ratio dubitandi is niet alleen, dat hier de vvetgever onbepaald spreekt: de wetten en verordeningen^ maar ook dat het wetboek van 1830, art. 503, n° 4, zich anders aitdrukt, waar van alzoo opzettelijk is afgeweken, en welligt om de bepaling omvattender te maken : daar beet het nainelijk : „volgens de wet- „ten van den Staat." Evenwel in het onzekere acht ik zoodanige uitlegging niet aannemelijk. Smokkel- handel op vreemde havens behoort niet onder de dingen quae turpia sunt jure gentium ; uitvoerig han- delt hier over benkcke, j. hoofdst. i. Abschn, I en 2, veel minder is dat een turpe more nostrae civilaiis, althans wanneer daar mede vijanden benadeeld wor- den. Verder betreflfen de verbodswetten van andere stateu onzen staat niet in dien ziu, dat onze wet- gever voor derzelver uitvoering behoeft te zorgen, en wanneer tractaten, of de goede verstandhouding dat mede brengen , wordt daar in voorzien , proprus legibus; eene zoodanige bedoeling is hier niet aan te nemen. Eindelijk wat de veranderde uitdrukking betreft, ik acht het oogmerk alleen gevt^eest te zijn , om met de vt^etten van den staat andere gelijk te stellen, andere verordeningen , b. v. koninklijke be- sluiten, of stedelijke reglementen, of besluiten van de Gouverneurs in de kolonien: wanneer daar bij eenige invoer verboden werd , of ook wel de handel ART. 599-601. VOORWERPEN VERBODEN TE VERZEKBRBN. 83 in sommige voorwerpen ontzegd, of aan beperkin- gen mogt zijn onderworpen. Wanneer b. v. verbo- den werd te Batavia om den Chinesen opium toe te voeren, zoude men daar op bij ons geene assu* rantie kunnen nemen. Consequent is bet, dat nu ook de schepen, eigene of vreemde, waarmede de verboden handel gedre- ven wordt, niet kunnen verzekerd worden, waar- van echter het gevolg ligt wezen kan, dat men in zulk een geval de verzekering in Londen of in Ham- burg neemt, waar natuurlijk het Wetboek van Koop- handel van 'sGravenhage niet gerespecteerd wordt. Wat wanneer nu deze verboden assurantie toch geschiedt? Verzekeringen zijn nietig, zegt art. 599 pr. Behoudt de assuradeur de premie? Voorzeker, vol- gens L. 8. D. de cond. oh turp, caus, yM et dantis y^ei accipientis turpis causa sity poasessorem potiorem esaCy et ideo repetitionem cesaare!* Art. 600 behoort bij n°. 3. Het onverbodemde gedeelte mag verzekerd worden , en dewiji de bode- merijgever wel het perictdum interituay maar niet in alien gevalie het detrimentum ret voor zijne rekening genomen heeft, dit laatste alzoo ten laste blijft van den nemer, mag deze het wel op eenen assuradeur overdragen; te weten, de avarijgros {detrimentum civUeJ in het geval van bodemerij voor de voile waarde, en in geval van bodemerij voor een min- der beloop, daarenboven de schade, die men aan het onverbodemde zal komen te lijden. 6* 84 ART. 599-601. VOOEWERPEN VERBODEN TB VERZEKEBEN. Belangrijk is hier bij het volgende art. 601, wel uit den Code overgenomeD, alwaar het achter de bodemerij is aan geplaatst, art. 331 (waar van men wel kan zeggen: quot verba tot dubiiaiiones), doch aanmerkelijk verbeterd. Niet alleen heeft onze wet- gever de aliena van dat artikel weggeroimd, maar ook de bodemerij , althans de ware bodemerij, zoo te zeggen, in haar regt hersteld. Wij moeten na- melijk het achter na komend indien als regel be- handelen, en stout weg zeggen: de bodemerijgever gaat voor den assuradeur, om twee goede redenen. F. Heeft hij gehandeld in het belang van denzel- ven. Wanneer hij geen geld gegeven had , was het schip niet vertimmerd , niet weder uitgerust , welligt voor afbraak verkocht : nu is het door dat geld van den foenerator toch weder aan het varen geraakt, en de assuradeur kreeg daardoor groote kans, om met eene bloote avarij-vergoeding er af te komen. Die kans is wel door later ongeval verijdeld geweest, maar de verzekeraar heeft ze toch genoten. 2^ De bodemerijgever is een creditor pigneraticiua , de assu- radeur bad hoegenaamd geen regt op het schip , en indien hij daar van naderhand, of liever, indien hij van het wrak, eigenaar geworden is krachlens het abandonnement , zie art. 678, zoo is het eene bekende zaak dat de vervreemding van het pand door den schuldenaar den pandhebber niet benadeelen kan: de nieuwe eigenaar krijgt het met het verband dat er op ligt, en indien die nieuwe eigenaar, hier de ART. 599-601. VOOBWEBPEN VEBBODEN TE VEBZEKEREN. 85 assuradeur, meent, dat daar mede aan ziju contrao- tueel regt' is te kort gedaan, zoo mag hij zich tot den geassureerde wenden: de bodemerijgever die zijne qtmsi'Serviana te werk stelt, heeft daar oiets mede te maken. Doch, zal men zeggen, indien die redenen zoo magtig zijn, waarom gelden zij dan niet doorgaans? waarom alleen bij de bodemerij uit nood? Het ant- woord is , dat bij de andere bodemerij niet uit nood , al dadelijk ontbreekt de reden onder n^. 1 ; het mogelijke behoud der zaak is door dat geld niet bevorderd; 2*^. dat het pandregt van den bodemerijgever in dit geval niet in den aard der obligatio gegrond is, al- thans bij goederen, maar alleen ex conventione er bij gekomen, waarom bij het nauticum foenua van de Romeinen, en bij de Respondentia in Engeland, geen pandregt voorkomt, en ook bij ons zulk een merkelijk onderscheid plaats vindt tusschen de bo- demerij op schepen in art 313, n^ 6 en n^. 9 aldaar. Nq is het wel waar, dat die andere bodenierij- gevers eenmaal pandregt hebbende, eigenlijk ook aan den assuradeur moesten voorgaan: dat pandregt is ondeelbaar, en rust op de geheele zaak, maar de causa waarom het gegeven wordt, betreft niet de geheele zaak, naardien het geval van ons artikel is verbodeming voor eene som beneden de waarde : de bodemerijgever heeft dus wel een pand in toto, maar hij moest het eigenlijk niet hebben , en in zoo verre is het tempefamenium aequitatisy hier uit de Fransche 86 ABT. 602. VERZfiKEaiNG OP U£T GASGO EN DE KIEL. wet overgenomen 9 dat bodemerijgever en assuradeur concurreren pro rata op het geborgene, niet van reden ontbloot. Een punt echter dient hier nog behandeld, dat bij nadenken zwarigheid raaken konde. Men zai zich ligt voorstellen , een schip voor de voile waarde verzekerd, komt in nood en moet binnenvallen om te timnieren : hoe kan men nu bodemerij nemen , daar het voor de voile waarde verzekerd is? Vooreerst valt hier op te antwoorden, dat door het uitgegeven bodemerijgeld de waarde van het schip vermeerdert, indien niet naturaliter^ dan toch dvUUer^ datis^de wet beschouwt het zoo , volgens art. 602 , verg. art. 619 en 713. Ten anderen vinden wij in art. 599, n°. 3, wel verboden hetgeen voluit verbodemd is, maar niet het omgekeerde. Ten derden is in art 609 het verbodemen van verzekerde voorwerpen, mits uit nood, als bestaanbaar erkend, en in het Preuadsches Landrecht is wel beide verboden , bij art. 1998 h. t. en 2376, maar is de bodemerij in eene noodhaven uitgezonderd , ^ 2381; zie ook beneceie, iv. p. 459. Art. 602. Yerzekering op het casco en de kiel van het schip kan gedaan worden voor de voile vt^aarde van het schip ^ Devens al deszelfs toebehooren ^ en alle onkosten^ tot in zee toe. Art. 602. Volgens dit artikel mag de verzekering op het casco en de Mel^ even hoog genomen wor- AAT. 603-606. VKBZBK. OP SCHBP. EN GOEO., BBBEIDS V£RTR. 87 den, als of men er bij omschreef, het tuig^ take- laadje , enz. , waardoor het verkeerde spraakgebrnik van art. 593 en 574 eenigermate is goedgemaakt ; verg. in het wetboek van 1830, art. 453 en 498. Art. 603. Yerzekering mag gedaan worden op schepen en goederen , welke reeds vertrok- ken of vervoerd waren van de plaats, van waar het gevaar voor rekening van den ver- zekeraar zoude beginnen te loopen; mils in de polis worde uitgedrukt ^ het zij het juiste tijdstip van het vertrek des sehips of der ver- voering der goederen^ het zij de onwetend- heid van den verzekerde te dien opzigte. In alien gevalle moet^ op strafle van nie- tigheid^ in de polis worden uitgedrukt de laatste tijding^ die de verzekerde van het schip^ of van de goederen bekomen heeft^ en indien de verzekering voor rekening van eenen derde gesehiedt^ de dagteekening van den order- of advijs-brief^ of deuitdrukkelijke vermelding^ dat de verzekering^ zonder last- geving van den belanghebbende ^ plaatsheeft. Art. 604. Indien de verzekerde ^ bij de polis ^ de bij het voorgaande artikel bepaalde verklaring van onwetendheid doet^ en het 88 ABT. 603-606. v£rzkkkbing op schepen naderhand blijkt dat de verzekering gedaan is^ Da dat de schepen vertrokken waren van de plaats^ van waar het gevaar voor rekening van den verzekeraar zoude beginnen te loopen ^ moet^ in geval van schade^ de verzekerde^ op de Yordering van den verzekeraar^ zijne verklaring van onwetendheid met eede be- vestigen. Art. 605. Indien in de polis^ noch van het vertrek van het schip, noch van de on- wetendheid deswege melding is gemaakt^ wordt zulks gehouden voor eene erkenning dat hetzelve ^ bij het afgaan van den laatsten post ^ die v66r het sluiten der polis is aange- komen^ of alwaar geene geregelde posten zijn^ bij de laatste bekwame gelegenheid om tijding over le brengen^ nog was liggende ter plaatse^ van waar hetzelve moest vertrekken. Art. 606. Indien verzekering is gedaan op schepen^ welke nog niet op de plaats zijn van waar het gevaar moet beginnen^ of die tot het aannemen der reis of tot het inne- men der lading nog niet gereed zijn^ — of op goederen^ die niet terstond kunnen gela- den worden^ is de verzekering nietig, ten BN GOEDEBBN, BEREIBS VEBTBOKKKN. 89 ware die omstandigheid in de polis verroeld zij , of daarbij zij opgegeven dat de verze- kerde daarvan geene kennis draagt^ met ver- melding van den advijs- of order-brief, of de verklaring dat die niet bestaat: mitsgaders in alien gevalle van de laatste tijding, die hij van het schip of v^in het goed bekomen heeft. De verzekerde en diens lasthebber, zijn, in geval van schade , verpligt om , op de vor- dering van den verzekeraar, hunne onwe- tendheid met eede te bevestigen. Art. 603 — 606. Verzekering kan gedaan worden voor een gevoar dat reeds, en voor een gevaar dat nog niet begonnen is. Beide is bestaanbaar , en het eerste ligt opgesloten in art. 597. Want hetzij men wete, dat de reis begonnen is, hetzij men dat niet wete, in beide gevallen is men er toch onkundig van of het schip behouden is, of vergaan, of het reeds al of niet zeeschade bekomen heeft. Doch neemt de wetgever hier bij eenige nuttige voorzor- gCD; de aanvang der reis, of de verklaring van onwe- tendheid, moeten in de Polis worden uitgedrukt. Beide is van belang, en in overeenstemming met het al- gemeen beginsel in art. 251. Weet men dat de reis begonnen is, zoo kan de verzekeraar, behalve de alge- meene zeetijdingen , het laatste berigt (waarvan de Polis gewagen moet), raadplegen, en daar naar het 90 ART. 603-606. VEBZEKERINO OF SCUSPEN gevaar, dat hij op zich neemt, beoordeelen; die laatste tijding kan omstandigheden bevatten, kan uit hoofde van haren ouden datum zorgelijk wezen, of niet. Weet men er niet van, dat de reis begon- nen is, zoo is deze onzekerheid van beduidenis. Insgelijks moot melding gemaakt worden van den datum van het mandaat, wanneer de verzekeringzoe- kende een lasthebber is : die datum is natuurlijk voor den assuradeur eene inlichting, en wanneer hetonmo- gelijk is om dat hij een bloote negotiorum gestor is , moet ten minste die hoedanigheid worden uitgedrukt. Dit alles is toepassing op de zeeverzekering, van art. 251. De wetgever draagt zoo veel mogelijk zorg dat de assuradeur alles te weten komt. Ingevalvan onwetendheidsverklaring kan, wanneer bet schip reeds vertrokken was, naderhand nog een eed van den verzekerde gevergd worden. Het reeds begonnen zijn van de reis maakt in het algemeen het gevaar niet grooter of kleiner, maar de onze- kerheid er van is voor den assuradeur een bezwaar; hij heeft er belang bij om alles te weten, en aan den auderen kant wanneer de verzekerde weet waar het schip reeds gekoraen, en wat het overkomen is, zoo heeft hij boven zijnen medecontractant iets voor uit, en kan vermoedens van bereids geleden schade hebben, welke naderhand de assuradeur zai moeten vergoeden. Hij moet zich hier van zuiveren. Deze zijn de cautelen in de wet voor dit geval voorgescbreven : wat, wanneer ze niet worden in \ \ ^ « L ) 92 ART. 607-611. VBRZEKEBING VAN BODBICERIJOELDBN. is, moet op straffe van nietigheid in de Polis ge- specialiseerd worden. De verzekerde en diens lasihebber, enz. Het is wel bedoeld dat beiden zv^eren zidlen: de een van zijne onwetendheid ten tijde der lastgeving; de ander ten tijde van het sluiten der verzekering. Ook art. 270 moet even eens worden opgevat, schoon art. 269 eenigen twijfel laat , en het waar is dat de ver- pligting om te zweren atrictae interpretationis is ; zie art. 510 van het wetboek van 1830. Art. 607. In eene verzekering op bode- merij ^ meet de hoeveelheid der geleende geldsommen en van de bodemerij-premie ^ ieder afzonderlijk ^ in de polis vermeld wor- den; zulks niet gesehied zijnde^ wordt het daarvoor gehouden y dat de bodemerij-premie niet verzekerd is. Art. 608. Verzekering op bodemerij is niet bestaanbaar^ wanneer de polis niet inhoudt: Den naam van den geldopnemer , al ware deze ook de schipper; Den naam van het sehip ^ waarmede de reis zai gedaan worden ^ en dien van den schipper ; De plaats der bestemming; De vermelding of het geld in eene ladings- plaats^ of in eene noodhaven^ voor noodige ART. 667-611. V£BZBKB£ING VAN BODBMBRIJOELDBN. 93 reparatien of andere noodzakelijke onkosten , verstrekt is. Art. 609. Wanneer de schipper^ op reis zijode^ genoodzaakt geweest is geld op bo- demerij te Demen^ kan de geldschieler zoo- danige bodemerij laten verzekereD^ al ware er vooraf eene verzekering van het verbo- demde voorwerp gedaan. Art. 610. Wanneer een reeds verzekerd schip of reeds verzekerde koopmanschappen ^ zonder noodzakelijkheid en alleen in het be- lang van den geldopnemer ^ door bodemerij verbonden worden^ treedt de geldschieter in de regten die de geldopnemer jegens den ver- zekeraar zoudc hebben gehad^ ten beloope van de geleende som. Art. 611. Indien echler de geldschieter geene kennis heefl gedragen van de geslotene verzekering en hij zulks met eede bevestigt , zijn de verzekeraars op de bodemerij niet ontslagen^ doch is de verzekerde in geval van schade^ verpligt aan hen af te staan die reg- ten y die hij op de verzekeraars van het schip , of van de goederen^ uit krachte der wette- lijke in de plaats stelling^ zoude hebben. 94 AET. 607-611. VEEZBKKRING VAN BODEMBRIJOELDBN. In geval de geldschieter de verzekeraars op schip of lading onmiddellijk aanspreekt ^ zijn die op de gesehoten penningen ontsla- gen^ tegen teruggave der premie. Art. 607 — 611. Verzekering van bodemerijgelden. De bodemerijgever draagt het periculum, dat hij op zich genomen heeft, op den assuradeur over: deze virordt dear door geen verzekeraar van de goederen. Er kan groote schade aan het goed vallen, zonder dat hij lets te vergoeden hebbe ; want hij stelt zich , volgens eene gangbare uitdrukking in de Polis, in de plaats van den verzekerde, en draagt derhalve alleen de schade welke dezen zoude getroffen heb- ben, verg. het gezegde bij art. 589. Dit geldt echter alleen van de ware bodemerij uit nood; want de andere, die eigenlijk contrat ala grosseYLteiemmoe&t^ draagt in de avarij , en zelfs de ware bodemerij kan er in dragen krachtens beding. Is er zoodanig be- ding, zoo moet dat noodwendig den assuradeur worden te kennen gegeven; niet dat de assurantie anders nietig zoude wezen, maar het beding zoude als niet voorhanden worden beschouwd, als eene risico waar over niet gecontracteerd ware. Hier tegen strijdt niet art. 251, verg. art. 644 Verder moet in de Polis worden vermeld het na- volgende : 1°. Of de premie mede verzekerd wordt. Indien het al niet rigtig is, om de premie als louter winst A£T. 607-611. VERZBKERING VAN BODEMERUOELDEN. 95 te beschouwen, is het toch waar dat verlies van kapitaal en gemis aan premie niet gelijk staan: die voor eenige muaoden geld uitleent zonder interest, wordt niet als zich te verarmen bcschouwd; wel die zijn kapitaal niet terug krijgt. Het verzekeren van de premie spreekt dus niet van zelf, om dat het kapitaal verzekerd wordt. Daarenboven wil de wet dat de hoegrootheid van de premie zal zijn uitgedrukt Dit schijnt niet zeer noodig om dat de bodemerijbrief het uitwijst, die niet ontbreken kan. 2^. Den naam van den verbodemer. Omdat die het bebeer heeft over de zaak , van welker behouden blijven of vergaun het al of niet vergoeden zal afhan- gen; daarenboven moet de verbodemer of geldopnemer berigten mede deelen, en vlijt aanwenden, zie art. 590 en volg. Doet hij het niet, zoo ontstaat daar door ten behoeve van den geldgever een regt, het- welk den assuradeui* moet te stade komen. De ver- zekeraars op het b(jdemerijgeld , moeten zich ook in geval van zeeramp, met de andere belanghebbenden kunnen verstaan, om gezamenlijk tot behoud te handelen , en M^anneer zij (^arvan tijding ontvaugeii zich onmiddelhjk aan den eigenaar kunnen wenden ; verg. art. 655 en 676. Hier bij is gevoegd : al toare deze ook de achipper. De schipper mag somtijds bodemerij plegen, en somtijds niet. Wanneer hij het niet mag, en de bodemerij alzoo van onwaarde is, treft den gever geen gevaar, hij kan dus ook voor dat gevaar geene 96 ART. 607-611. VEBZEKERIMG VAN BODEMERUGELDEN. assurantie nemen, volgens art. 579, verg. het geen wij over art. 371 en volg. hebben voorgedragen. In zoo verre zorgt de wet hier, wel niet voor het belang van den verzekeraar, maar voor de handha- ving van een beginsel: geene verzekering zouder gevaar. Het al ware, quand meme, slaat hier niet op, maar ziet op de onderstelling , welke hier mede afgewezen wordt, dat de schipper niet zich zelven maar de reeders verbindt , en het dan op den schip- per niet aankomt; in tegendeel, hij verbindt veelal en zich, en de reeders, verg. het gezegde over art. 375; zie ook tegen deze bepaling mennopohls, S 578, p. 174 Ben naam van het schip, Omdat de verzekeraar het gevaar kennen moet , hetzelfde geldt van de plaats der bestemming. De vermelding of enz. is van het grootste gewigt, om dat daar van volgens art 609 en 610 de be- staanbaarheid der verzekering afhangt; te weten, al is een schip , of eene lading verzekerd , mag daar op eveuwel bodemerij uit nood, en in navis causam , ut salva jieret, genomen worden (over welker be- staanbaarheid wij reeds gehandeld hebben), en wan- neer dat geschiedt mag verder het bodemerijgeld •ook ten behoeve van den geldgever verzekerd wor- den. AUeen het eerste liet zich betwijfelen, welken twijfel wij hebben getracht weg te nemen. Doch bodemerij niet uit nood mag geen plaats hebben op reeds verzekerde voorwerpen, wiji het ART. 607-611. VG&ZEKERING VAN B0DEMERU6ELDEN. 97 gevaar dat bereids gewaarborgd is, dan geen nieiiw voorwerp bekomt, het geld wordt niet aau bet reeds aanwezige goed besteed, maar alleen in het belang, dat is voor eene handelspeculatie , van den geldopnemer geschoten, die daar voor even goed iets ' anders had kunnen verbinden. Dit wil echter niet zeggen dat de bodemerij uit dien hoofde nietig is, maar alleen dat de eigenaar, of ander interes- sant van de goederen niet te gelijk verbodemd en verzekerd wezen kan : de bodemerijgever neemt zijne plaats in, en wordt voor zijne bodefnerijpenningen verzekerd. Zoo moet art. 610 f. worden verstaan: te weten, een bodemerijgever, zelfs niet uit nood, draagt niet dezelfde gevaren waar tegen zich een eigenaar verzekeren laat, volgens art. 601, verg. 