Natuurkundig tijdschrift voor Nederlandsch?Indie / uitgegeven door de Koninklijke Natuurkundige Vereeniging in Nederl.?Indie.
2 tk a ee MSM. BOORDERE. 3. at en r BOG Van den brief van den heer Barrens, die er op wijst dat tegen zijn bedoeling in een stukje van hem in het Tijdschrift is opgenomen, zal aan den redacteur mededeeling gedaan worden met het verzoek hiervan mededeeling te willen doen in de volgende aflevering. Brief: Koorders. Naar aanleiding van den brief van Dr. Koorpers ontspint zich een levendige discussie over de al of niet wenschelijkheid van de uitgave. De voorzitter wijst er op, dat er eigenlijk geen extra-geld beschikbaar is; hij noemt al te verwachten extra-uitgaven de Idjen, het Natuurweten- Schappelijk -congres en dergelijken. De heer Van Vuurex wijst er op, dat het z.i. niet juist is alleen de leden in aanmerking te nemen en niet te letten op de belangen van de vereenigingen, waarmee wi in ruil „verkeer staan. er. ZA enen De heer van Lira vraagt inlichtingen omtrent de vermoe- delijke kosten van de uitgave. De voorzitter deelt mede, dat de redacteur deze op f 1000 stelt en de heer DOCTERS VAN Leeuwen op nog meer. De heer Suxrer wijst er op, dat het. artikel zeer speciaal is, de heer ScroureN is het kiermee eens, doch zou voor zich persoonlijk gaarne zulk een lijst hebben. Met algemeene stemmen wordt met het oog op de hooge kosten besloten niet tot de uitgifte over te gaan. Brief Kamerlingh Onnes. Dr. van BemMELEN lecst nu cen brief voor van Prof. KAMERLINGH ONNEs, waarin deze zijne medewerking vraagt voor het Ramsay Memorial Fund. Mededeeling Sunier. Alsnu krijgt de heer Suxær het woord tot het houden zijner mededecling over de „Biologie der empangs in verband met het vraagstuk der malaria- bestrijding te Batavia.” Daar een publicatie betreffende dit onderwerp in Treubia zal verschijnen kan hier volstaan worden met de mededeeling, dat de spreker met veel belangstelling wordt gevolgd. Van de gelegenheid tot het vragen van inlichtingen wordt niet veel gebruik gemaakt. Na afloop van de Defter dankt de voorzitter den spreker voor zijne belangrijke mededeelingen. Vulcanologie. Daar het te laat geworden is om nog tot een nieuwe mededeeling over te gaan, zal de heer ESCHER zijne mededeeling tot de volgende vergadering uitstellen. Wel wordt nog voorlezing gedaan van den brief van den heer Hövre, waarin deze het Bestuur verzoekt maatregelen _ te nemen tot de oprichting van cen afdeeling voor Vulcanologie of het instellen van een lichaam, dat de bestudeering enz. ervan zal bevorderen. Uit de vele discussies blijkt dat in de vergadering nog geen overeenstemming bestaat wat meer gewenscht is ech commissie, ingesteld door de Vereeniging, of een afdeeling van de Vereeniging. Sommigen wijzen er op, dat het ge- wenscht is de oprichting af te wachten van-de Geologisch- — 235 — geographische Afdeeling Besloten wordt in de volgende vergadering hierop terug te komen; deze ver gadering zal met het oog op het vertrek van den heer Hövre op den eersten Maandag in Augustus worden gehouden. Besturen lid. Hierna merkt de voorzitter op, dat hij in overleg met den secretaris als nieuw besturend lid wenscht voor te stellen den heer, J. DE War. Deze wordt met algemeene stemmen benoemd. Niets meer aan de orde zijnde sluit de voorzitter de vergadering. Bestuursvergadering van Maandag ` 5 Augustus 1918. Aanwezig: Besturende leden: Van BEMMELEN, VAN VUUREN, ESCHER, SCHEPERS, Mars, BOEREMA, Hiviec, VAN ALPHEN DE VEER, VAN HOYTEMA, VAN LITH. Leden: VAN Es en HYLKEMA. Gasten: Dr. Buumenruan, Dr. Horz. Mededeeling van den Voorzitter, dat de secretaris Dr. H. VAN Lummen door ongesteldheid verhinderd is de vergade- ring bij te wonen, terwijl het secretariaat, zal worden waar- genomen door den Heer van Vuuren, aan wien hij verzocht de notulen der vorige vergadering voor te lezen. Na lezing vraagt Dr. Borrema nog eens te mogen hooren de zinsnede, waarin gesproken wordt van het stukje van den Heer Barrens, opgenomen in het Tijdschrift tegen de bedoeling van den schrijver. De wd. Secretaris doet voorlezing van die passage, waarna de Heer Boerema verzoekt aan de no- tulen toe te voegen: „dat het stukje abusievelijk door den „Secretaris ter geg aan den redacteur werd ter hand gesteld.” De vergadering keurt D toevoeging en de geheele notulen gocd. -— 236 — De voorzitter doet hierna voorlezing van een schrijven van Dr. H. J. vax Lumuec, waarin deze te kennen geeft tot zijn groot leedwezen genoodzaakt te zijn het Secretariaat der Koninklijke Natuurkundige Vereeniging te moeten neerleggen in verband met zijne drukke bezigheden. De voorzitter wijst er op, dat van den aftredenden Seerctaris steeds veel initiatief is uitgegaan, dat daardoor veel belangrijke nieuwe dingen in en door de Vereeniging zijn tot stand gekomen en houdt zich daarom overtuigd uit naam van de geheele vergadering te spreken wanneer hij hier Dr. VAN LUMMEL bedankt voor de toewijding aan de belangen der Vereeniging betoond. De Voorzitter doet nu voorlezing van cen ingekomen brief van Dr. Sunrex, waarin deze te kennen geeft zich gaarne beschikbaar te stellen voor de vacature van Secretaris der Koninklijke Natuurkundige Vereeniging. Mocht het neer- leggen van zijn mandaat als besturend lid in April 1917 een formeel bezwaar zijn voor zijn eventueele benoeming tot Secretaris, dan is hij, voor het geval de bestuursvergadering hem weer tot besturend lid mocht willen benoemen, om daar- door zijn candidatuur voor het Secretariaat der K. N. Le mogelijk te maken, gaarne bereid cen zoodanige herbenoe- ming aan te nemen. De Voorzitter merkt naar aanleiding van dezen brief op, dat hij zeer verheugd is den Heer Sunier te zien terugkomen op het besluit van April 1917. Hij voor zich heeft het uit- treden der Heeren Kremer pr Joser en Susier steeds betreurd en eigenlijk de motieven daarvoor niet begrepen. Hij wil echter hier uitdrukkelijk verklaren niet den minsten invloed te willen uitoefenen op de keuze van de Vergadering van cen nieuwen secretaris, v.n.l. omdat hij voor zich vol- komen vrij wil staan tegenover den nieuwen functionaris. Wel wil hij er reeds nu de aandacht op vestigen, dat bij het Secretariaat eenige punten anders zijn geworden dan vroeger. In de eerste plaats is de taak veel omvattender geworden, zooals uit den brief van Dr. vax Lummen moge blijken; in — 237 — de tweede plaats is het door den nieuwen band, welke er thans bestaat tusschen de Koninklijke Natuurlijke Vereeniging en de Bibliotheek Vereeniging, bepaald noodzakelijk, dat de ver- houding tusschen die beide organisaties zich steeds kenmerkt door een vlotte, gemakkelijke afdoening van zaken, een om- standigheid waarmede uiteraard rekening zal gehouden moeten worden. De Heer Mars, het woord verkrijgende, meent te mogen voorstellen reeds in deze vergadering den heer SUNIER weer tot besturend lid te benoemen. De voorzitter acht het juister dit thans nog niet te doem om niet vooruit te loopen op een keuzebepaling voor secretaris. Ook de heer van Vuvrewn sluit zich bij die meening aan. Er ontspint zich dan een debat, waaraan door velen wordt deelgenomen. Zij zijn van meening, dat door thans den heer Suxier tot besturend lid te benoemen, de vergadering zich niet bindt voor een keuze van Secretaris. De heer van LITH acht het zelfs beter die zaken volkomen te scheiden. Hij wil gaarne den terugkeer van den heer Sunir, maar wenscht uitdrukkelijk te verklaren, dat hij vrij blijft in de keuze voor Secretaris In dezen zin opgevat acht ook de Voorzitter beter reeds nu den Heer Sunrer te benoemen, ook hij wenscht er den nadruk op te leggen dat hierdoor niet geprejudiceerd w ordt op de keuze van een nieuwen Sceretaris. Hij stelt voor Dr. Suxrer te benoemen tot besturend lid. Dr. Sexier wordt met algemeene stemmen daartoe benoemd. ` Hierna wordt nog door den heer Boerema de vraag gesteld, hoe het staat met den arbeid van de tijdschriftcommissie. De voorzitter merkt den heer Boerema op dat hijzelf lid dier Commissie is en derhalve waarschijnlijk beter zal weten hoe dien stand is dan de voorzitter. De heer van VUUREN, hierna het woord verkrijgend, verklaart dat reeds voorloopige be~ sprekingen gehouden zijn om den arbeid te hervatten nu de eer pe Kar en hijzelf meer beschikking over vrijen tijd gekregen hebben. i DRE q — ` Vulkanologie. De voorzitter geeft nu het woord aan Dr, Escurr tot uiteenzetting van het werkprogramma, dat naar de meening van Dr. Escrer gevolgd zal moeten worden door de op te richten eommissie, dan wel afdeeling der Koninklijke Natuurkundige Vereeniging, voor de bestudeering der Vul- kanologie in onzen Archipel. Aangezien de belangrijke uiteenzettingen van den heer Escuer opgenomen zullen worden in het Tijdschrift behoeft daarvan thans geen overzicht in de notulen gegeven te worden. De voorzitter daarna het. woord nemend bedankt in de eerste plaats den spreker. Aangezien ook de heer van Es aan de hand van enkele foto’s en kaarten cen mededeeling wilde doen over de tegenwoordige werking van den vulkaan Galoenggoeng bij Tasikmalaja, verzockt hij den heer van Es wel te willen mededeclen of hetgeen hij te zeggen heeft niet te veel tijd in beslag zal nemen met het oog op de belangrijke zaak die aan de orde is. De heer van Es verklaart liever zijn mededeeling uit te stellen. Hij hoopt spoedig terzake een uitv oerige verhandeling in deze vergadering te kunnen voordragen. De voorzitter besluit daarna over te gaan tot de gewone rondvraag. Door de heeren var Vuuren en van Lira worden enkele vragen gesteld, waarop de inleider antwoordt, waarna de heer Hévie voorstelt de rondvraag uit te stellen en ons heden avond te bepalen tot het benoemen cener Commissie of de oprichting eener afdeeling voor de Vulkanologie, waar- voor wij hier hedenavond bijeen zijn. De voorzitter neemt dit voorstel gaarne over. Daartoe wordt besloten. De voorzitter deelt thans in aansluiting met de uiteenzet- tingen van Dr. Esener mede, dat ook naar zijne meening de omstandigheden zeer gunstig zijn om nu tot de oprichting eener commissie voor de vulkanologie over-te gaan. Hij wijst er op, dat na de bekende voordracht van den heer Wine Easton in het Geologisch-Mijnbouwkundig Genootschap voor Nederland en de Koloniën gehouden, door den Minister van — MÉ — Koloniën, de aandacht der Indische Regeering gevraagd werd voor eene nadere bestudeering en praktische bewaking der vulkanen in Nederlandsch-Indié. Reeds wendde de Regeering zich tot den Directeur van Gouvernementsbedrijven om ter- zake deskundig advies te mogen ontvangen. Daaraan is te danken de Nota van den Wer Hoofdingenieur P. Hövia, waarin deze zijn denkbeelden terzake ontwikkelt. Onder over- legging van dat geschrift heeft de Regecring zich thans gewend tot den Commandant der Zeemacht, hoofd van het Departement der Marine in Nederlandsch-Indië om langs dien weg de meening te mogen vernemen van den Directeur van het Koninklijk Magnetisch en Meteorologisch Observatorium te Weltevreden. Gaarne verklaart de voorzitter, dat hij zich al dadelijk in algemeenen zin vereenigen kan met de inzichten- door den heer Höve in zijne Nota ontwikkeld. Ook hij is van meening dat de wetenschappelijke ‘bestudeering der vulkano- logie in Indië moeilijk Regeeringstaak kan zijn, wel echter de bevordering daarvan, door het verleenen van steun aan het werk van eene Commissie of vereeniging, die bereid is die taak te aanvaarden op den grondslag het zooeven door Dr. Escuer ontwikkelde programma. Daarbij zal dan zeker het practische belang van cen goed georganiseerde waarneming en bewaking der vulkanen, een der voornaamste punten van overweging moeten zijn. Juist daarom acht Dr. vaN BEMMELEN als het ware aangewezen, dat in de commissie al dadelijk zitting moeten hebben, het hoofd van den dienst van het Mijnwezen, het hoofd van den T'opographischen Dienst en den Directeur van het Observatorium. Daardoor zal men verzekerd zijn van de zoo noodige beschikbaarstelling van geologen, topografen, geoefende waarnemers en instrumenten, onontbeerlijk voor de richtige uitvoering van de taak der Commissie. Als Directeur van het Koninklijk Magnetisch en Meteorologisch Observatorium is hij wel bereid hier te verklaren, dat het naar zijne meening zeker op den weg dier instelling gelegen is om hare waar- nemingen ook over de vulkanen en hunne werking in Ned. Indië ait te strekken. De heer van Vuuren, hierna het woord verkrijgend, vraagt of het de bedoeling van den voorzitter is, dat de Regeering die diensthòofden opdraagt in de commissie zitting te nemen, dan wel, dat de Koninklijke Natuurkundige Vereeniging als zoodanig de Commissie benoemt, welke commissie zich dan de medewerking dier diensthoofden verzekert door zich tot de Regeering te wenden. De Heer Van Log vraagt inlichtingen of naast de genoemde diensthoofden nog anderen zitting zullen hebben. Er ontspint zich nu een levendig debat, waaraan vele sprekers deelnemen, over de vraag of het gewenscht is, dat genoemde Diensthoofden door de Regeering benoemd zullen worden tot’ lid der Commissie, dan wel dat het verzoek. daartoe aan die heeren gedaan zal worden door de Koninklijke Natuurkundige Vereeniging. Ten slotte is men algemeen valk gevoelen — met uitzondering van den heer Van VUUREN — dat de samenwerking en steun beter verzekerd zullen zijn als de Regeering die leden der Commissie benoemt. De Voor- zitter wil echter de beslissing overlaten aan de Commissie uit de Natuurkundige Vereeniging. Zij zal hebben te bepalen welke weg in deze de voorkeur verdient. Hij vraagt daarom. — = aan de heeren P. Hövie en Escuer of zij reeds hunne ge- dachten hebben laten gaan over personen, die in de Commissie zitting zullen moeten nemen. Na eenige gedachtenwisseling terzake wordt door de Vergadering de Commissie als volgt samengesteld: Pr. vaN BEMMELEN, Dr. Borrema, van Es, Dr. Escuer, Houwing, vaN Lira en van Vuuren, terwijl naar een scheikundige, die daarvoor tijd beschikbaar heeft, ‘zal worden gezocht. De eerstvolgende vergadering der Commissie wordt vast- gesteld op Dinsdag 10 September a.s. in den vooravond. Dr. Escuer, thans het woord verkrijgend, stelt voor de stuk- ken, die op deze zaak betrekking hebben, met de Nota van den heer Hévic en zijne uiteenzettingen van heden avond in het Natuurkundig Tijdschrift op te nemen en zoo mogelijk vóór den 10° September althans aan de commissieleden een exem- plaar daarvan te doen uitreiken. Hiertoe wordt besloten. De voorzitter verzoekt den Redacteur en den Wer Secretaris. daar wel rekening mee te willen houden. Naar aanleiding hiervan merkt de heer Boerema op, dat hij wel voor het. drukken kan instaan, als de verzending dan ook maar vlotter geschiedt als de vorige maal. De heer van Vuuren meent, dat die vlotte verzending verzekerd zal zijn als de expeditie aan den drukker wordt opgedragen, zooals dat gebruikelijk is. Vermelding dient nog, dat door den heer Escurr gedurende- zijn voordracht gewezen werd op het feit, dat de publicaties en mededeelingen der in te stellen commissie een belangrijke bijdrage zullen kunnen vormen voor het Natuurkundig Tijd- schrift, dat daardoor zeker zijn oude historische plaats in de rij van Natuurwetenschappelijke periodieken zal kunnen her- nemen. In verband met reorganisatieplannen, die voor het tijdschrift bestaan wil hij gaarne verklaren, dat naar zijne meening, de oprichting der Commissie voor de Vulkanologie, een reden te meer is om het Natuurkundig Tijdschrift zelf- standig als Natuurwetenschappelijk periodiek te handhaven. Bovendien vestigde de inleider er de aandacht op, dat op de door den Topografischen Dienst uitgegeven kaarten een 15 — 242 — onderscheid gemaakt wordt tusschen solfataren en fumarolen, waarvoor afzonderlijke teekens zijn aangenomen. Gaarne zou hij vernemen of aan een bepaald criterium de haad gehouden wordt, voor de aanduiding van deze vulkanische verschijnselen. Hij voor zich zou aanbevelen om geen onderscheid te maken op de topografische kaarten aangezien n.z.m dikwijls beide benamingen toegepast zouden kunnen worden, omdat het onderscheid vaak subjectief gemaakt wordt door verschillende waarnemers, daar de solfator eigenlijk nicts anders dan een bijzonder geval van een fumerol vertegenwoordigt. De heer van Lira merkte naar aanleiding hiervan op, dat door hem reeds meermalen gevraagd was naar den leidenden gedachtegang bij het gebruik der bedoelde teekens, zonder dat cen bevredigend antwoord ontvangen werd. Ook hem komt het voor, dat met één teeken n.b. dat voor fumerolen zal kunnen worden volstaan, waaruit de aanwezigheid van het verschijnsel blijkt. _ Deskundigen kunnen dan cen op de eigenschappen van het verschijnsel berustende nadere onderscheiding vaststellen. Hierna worden door den Heer Van Es nog enkele mede- deelingen gedaan over de bij den Vulkaan Galoenggoeng waargenomen verschijnselen, aan de hand van de foto’s en van de kaart, waarna de Voorzitter te 12 uur middernacht de vergadering sluit. Bestuursvergadering op Maandag ` September 1918. Aanwezig: de besturende leden: vax Bemmecen (voorzitter) Boerema, Braak, Essener, Fuu, Hansen, HouwiNk, KEMNER- LING, VAN Lata, van Last, (secretaris), van VUUREN en DE War, WOUDSTRA. De gewone leden: Hyukrema en van MARLE en SCHEPERS. Notulen: De notulen van de vorige vergadering worden gelezen en behoudens een kleine toevoeging van den beer VAN Lummen, die aangenomen wordt, goedgekeurd. — 243 — Besturend lid. Op voorstel aan den voorzitter wordt de heer Van Es benoemd tot besturend lid. Niewwe leden: Als nieuwe leden worden benoemd: Dr. I. J. A. H. HAARMAN Weltevreden. AN R RK Fee j en A. Tissor van PATOT. Splitsing secretariaat en bibliothecariaat. Alsvorens over te gaan tot de verkiezing van een nieuwen secretaris, brengt de voorzitter het idee ter tafel om de combinatie secretaris- bibliothecaris weer te scheiden en in verband met de thans be- staande toestand den heer van LumMeL te verzoeken zich met de laatstgenoemde bezigheid te blijven belasten. De heer van Lumme verklaart zich hiertoe bereid, de vergadering geeft hare instemming. met deze verdeeling te kennen. De keer BOEREMA merkt nog op, dat een bibliothecaris, sedert de overeenkomst met de Bibliotheekvereeniging feitelijk overbodig is. Verkiezing van een secretaris. Alsnu wordt overgegaan tot de verkiezing van den secretaris, waarvoor candidaat ge- steld worden de heeren Dr. A. L. J. Sunrer en L. van Voss, De voorzitter benoemt tot stem-opnemers de heeren Kemmeruine en BRAAK. Uitgebracht 13 stemmen, waarvan op den heer SUNIER VAN VUUREN 4 en blanco 1 zoodat gekozen blijkt te zijn de heer Sunter, die zich van te voren bereid verklaard heeft cen eventueele benoeming aan te nemen. Tijdschrift-commirsie. Als nu wordt weer de arbeid der tijdschriftcommissie ter sprake gebracht. Nog steeds blijkt omtrent de samenstelling dier commissie cenige onzekerheid te bestaan. Daar evenwel uit de besprekingen blijkt, dat de eer Escuer zich niet als lid wenscht beschouwd te zien, bestaat de commissie nu uit dè heeren: së gat — Dr. J. BOERMA _R. pe Kar Dr. H. J. van LUMMEL L. van VUUREN. Commissie voor vulkanologie. In aansluiting met het voor- afgaande wil de voorzitter den heer van Vuuren verzoeken te zorgen voor de bijeenroeping der vergadering van de Commissie voor Vulkanologic. De heer van Vuuren verklaart zich hiertoe bereid, doch merkt tevens op, dat aan deze commissie een lid ontbreekt, dat zich speciaal bezighoudt met de literatuur op vulkanologisch gebied; hij raadt aan den heer VAN Lumarr, die op de vorige vergadering niet aanwezig was te verzoeken als zoodanig zitting te willen nemen. Op een vraag van den voorzitter stelt deze zich daartoe beschikbaar. De heer van Lummen neemt nu afscheid als secretaris en bedankt de vergadering voor de hulp en steun gedurende zijn meer dan 3-jarig secretariaat. Hij legt dit sccretariaat. met leedwezen neer, maar weet zich zooals hij reeds schrif- telijk uiteengezet heeft hiertoe genoopt om de vele tijd, die de Bibliotheekvereeniging hem kost, waarbij nog komt, dat het aantal lesuren sterk verzwaard is. De vele werkzaam- heden, die hem nog wachten als Algemeen secretaris van het Congres, maakten zijn besluit om af te treden absoluut noodzakelijk. Reeds nu is er werk moeten blijven liggen, dat reeds had moeten zijn afgedaan. Zijne belangstelling in de K. N. V. is echter onverminderd en dezelfde als die waar- mee nu bijna 15 jaar ‘geleden lid van het Bestuur werd. Hierna dankt hij den voorzitter voor de aangename samen- werking. Hierna bespreekt de heer Braak de hypothese van WING Easton aangaande het woestijnklimaat van Borneo. ` — $5 = Bestuursvergadering op Maandag 14 October 1918. Aanwezig: de besturende leden: W.H. A. VAN ALPHEN DE Verg, W. van BeuveLeN (voorzitter), J. Boerema, C. BRAAK, M. H. Damme, B.G. Escner, R. pr Kat, A. van Lon, A. L. J. Scnrex (secretaris), L. van Vuuren, de gewone leden: W. M. Docrers vaN Leeuwen, H.’s Jaco, L. H. Kron, J. C. Lamsrer, en als introducé’s de Heeren: H. W. Hoesen, J. NIEUWEN- HUISE, J. A. pe Nooy en H Puinippr. Notulen. De notulen betreffende de vorige vergadering worden voorgelezen en, nadat cen wijziging in het gedeelte handelende over de samenstelling van de Tijdschrift-Commissie aangebracht is, goedgekeurd. Ingekomen stukken. 1. Schrijven van den Heer A. TOBLER te Bazel dd. 14 Mei jl, waarin genoemde Heer ónder dank- betuiging verklaart het hem aangeboden correspondeerend lidmaatschap der K. N. V. gaarne aan te nemen. 2. Schrijven van de eommissie voor vulkanologie d.d. 11 October j.l., waarbij een nota, bedoeld om met een begeleidend schrijven van het Bestuur der K.N. V. te worden aangeboden aan Z E. den G. OG en een concept van dit begeleidend schrijven. Laatstgenoemd concept wordt voorgelezen. De vergadering kan zich met den inhoud daarvan vereenigen en laat de verdere afdoening van deze aangelegenheid over aan het enden Bestuur. Niewwe leden. Als leden worden aangenomen: de Heeren: A. J. Diksrea. Directeur Havenwerken Tg. Priok. J. J. vax LONKHUIJZEN. Inspecteur B. G. W.-Java. e r H. Pamer. Dir. E. N-I. Hoogoven Mij, Tg. Karang, Lampongsche Districten Mevr. A. E. M. STIGTER — DE Vos TOT NEDER- VEEN CAPPEL. na — Mededeeling Escher. Hierna geeft de voorzitter het woord aan den Heer Escrer voor diens mededeeling betreffende „koraalriffen en bodembewegingen”. De kern van deze mededeeling wordt gevormd door een tot den Heer EscHER gerichten brief d.d. 7 Februari 1917 van den Amerikaanschen geomorpholoog W. M. Davis, Cambridge, Mass. Daar aan- _ gaande het onderwerp van deze mededecling cen artikel van de hand van den Heer Esener in ons Tijdschrift zal ver- schijnen kan hier ter plaatse kortheidshalve naar bedoeld artikel verwezen worden. Van de gelegenheid tot het stellen van vragen en het maken van opmerkingen naar aanleiding van de mededeeling van den Heer Escuer wordt door eenige leden gebruik gemaakt. De Heer van Vuuren brengt o.a. in herinnering den vol- genden gedachtengang van Prof. NIERMEIER: „DARWIN neemt aan, dat voor de vorming van atollen een „daling van den zeebodem moet plaatsgevonden hebben. Ik tref „echter in een opheffingsgcbicd rifvormingen aan, die ik als „atollen en barriére-riffen opvat. Dus: de dalingstbeorie deugt niet.” De Heer vay Vuuren wijst er op, hoe deze gedachtengang niet juist is. Immers, waar wij met een onderbroken opheffing te maken hebben, kunnen in het opheffingsgebied atollen en barrière-riffen wel degelijk gedurende cen tijdelijke daling ‚ontstaan zijn. De Heer Sunier wijst er op hoe de vraag, of men in een bepaald geval al dan niet met een atol te maken heeft eigenlijk steeds daarop neerkomt, dat men niet weet hoe in dat bepaalde geval het koraalrif precies opgebouwd en ont- staan is. Wist men dit wel, dan zou de vraag, of men al dan niet met een atol te maken heeft, eenvoudig afhangen van de definitie, die men van een atol wil geven. Voorts meent hij, dat over het algemeen opstellers en aanhangers van bepaalde theorieën betreffende het ontstaan van koraal- riffen te veel in hun eigen theorie het cenig-zaligmakende zien. In de natuur ontstaan koraalriffen en zelfs riffen van — 247 — een en hetzelfde type, zooals b.v. atollen op allerlei verschil- lende manieren. Elke theorie betreffende de vorming van een bepaa'd riftype geeft slechts aan één van de vele wegen, die tot het ontstaan van dat type kunnen leiden. Mededeeling van Vuuren. Waar Dr. Braak zich op verzoek van den Heer van Vuuren, die gaarne nog in deze verga- dering een mededeeling wil doen, bereid verklaard heeft zijn eigen mededeeling tot de volgende vergadering uittestellen, geeft de voorzitter thans het woord aan laatstgenoemden heer. De Heer van Vuuren doet daarop de volgende MESEDEA Bij cen onderzoek naar den oorsprong van de „Koeria’’ Zuid-Tapanoeli trof ik in het oud-archief onder bundel no. So Sumatra's Westkust, de Hollandsche vertaling aan van JuNGHUHN’s werk: „Die Battaländer auf Sumatra”. Althans daar ligt de Hollandsche tekst met een eigenhandig door DE Waar geschreven omslaz, waarop vermeld staat dat hier geen sprake is van een vrije, waar van een woordelijke vertaling. Deze zaak heeft in de vijftig- en zestiger jaren veel gerucht gemaakt en kwam eigenlijk niet tot klaarheid. Mergus, destijds commissaris voor de zaken op Sumatra, ontdekte” Jcxenvun aan boord op weg naar Padang. Hij droeg hem het onderzoek van de Bataklanden op. Later, toen Merkus G. (i. geworden was, werd het besluit geslagen het door Juneuunn uitgebrachte rapport met steun der Regeering uit te geven, waarvoor f 6000 uitgetrokken werd. De Waar, toen commies ter Alg. Secre. zou alles vertalen. Na Merkus’ overlijden is, door welke oorzaken dan ook, de Regeering op genoemd Besluit teruggekomen. Welke pogingen Jrsonrns ook deed, zijn werk kwam niet ter perse. Nu schijnt JurauvuN reeds eerder een Duitsche tekst van zijn werk naar Duitschland gezonden te hebben, waar het in 1845 verscheen. Dit is Jrsoprng zeer kwalijk genomen. Hijzelf sas zich op de mondelinge toestemming van den G.G. Merkus MB = Merkwaardig is echter, dat Junauuun in de voorrede van het in Duitschland verschenen werk opmerkt, dat het een ` Duitsche vertaling is van zijn, Juxenuns’s, Hollandschen tekst. De Duitsche copie van JunanuuN werd nooit meer gevonden. evenmin kende men het bestaan van de Waat’s vertaling. De Waar heeft nog pogingen gedaan om den Hollandschen tekst in zijn „Indisch Magazijn” te mogen publiceeren. Hij kreeg echter geen toestemming en in 1845 hield het Indisch Magazijn na een jaar leven op te bestaan. In de literatuur is over deze kwestie veel strijd gevoerd. In ons Tijdschrift schrijft de G. G. Rocuussen zelf over het geval en zegt wel te weten hoe de vork in de steel zit maar het niet te willen mededeelen. Alle betrekkelijke besluiten met bijbehoorende nota's zijn door mij aangetroffen. Is de vertaling van pr Waar al een belangrijke vondst, van meer beteckenis zal het zijn als de Duitsche tekst, waarnaar deze vertaling gemaakt werd, gevonden zal zijn. Velen zijn toch van meening dat Junauunn’s Duitsche uitgave niet volledig is. Daarom wendde ik wij tot de Regeering om met hulp van Dr. van Lummen en van den Heer A. Meyroos het onderzoek te mogen voortzetten. Zoowel uit een wetenschappelijk oog- punt alsook op grond van piëteitsgevoelens ten opzichte van den natuuronderzoeker Junauuun is het gewenscht, dat in deze aangelegenheid klaarheid gebracht worde.” Niets meer aan de orde zijnde sluit de voorzitter hierop na rondvraag de vergadering. Bestuursvergadering op 11 November 1918. Aanwezig. Aanwezig de besturende leden: C. ARONSTEIN, _W. van BemMeLeN (voorzitter), J. Boerema, C. Braak, G. L. L. KemmerLiNG, H.J. van Lummen, S. Mars, A. L. J. Sunrer (secre- taris), L. van Vuuren, J. pe Wan, de gewone leden: J. GERBER, — 249 — J. H. A. Haarman, D Bronge, A. R. Scuouren, BR OG VirEmMine, J. G. H. pr Vooat, en als introducé de Heer J. NIEUWENHUYSE. Notulen. De Notulen betreffende de vorige vergadering worden voorgelezen en goedgekeurd. Ingekomen stukken. le Schrijven van den Heer J. van Roon te Madioen, waarbij deze Heer bedankt voor het lid- maatschap der K. N. V. 2e Schrijven van den voorzitter van den Gewest.-Raad van Pasoeroean, waarbij bericht wordt de goede ontvangst van den door den penningmeester der K. N. V. toegezonden postwissel groot f 50.— als bijdrage voor het grafmonument voor H. ZOLLINGER. 3e Schrijven van den Heer D. v. Murtem Dzn, waarin _ deze Heer verzoekt zijn denkbeelden over „licht en zien” _ voor de Kon. Nat. Ver. te mogen uit een zetten. Deze brief wordt voorgelezen, waarna de vergadering den secretaris opdraagt den Heer van Muurem te verzoeken zijn denkbeelden op papier te willen zetten, opdat deze in een bestuursver- gadering der K. N. V. voorgelezen en ernstig besproken ` kunnen worden. Nieuwe leden. Als leden worden aangenomen: de heeren: S. L Brue (arts) J. GERBER (bouwk. ing.) D. HusseLinG (doct’. wis- en natuurkunde leeraar P. H. School). G. O. E. Lienac (arts, path. rist. Stovia). F. J. Noorpnoek Heer (arts. Dir. ’s L. Koepok wi en Inst. Past.). . F. F. Opprnoorru (mijningenieur). ees leden. Tot besturende leden worden daarop benoemd: Dr. W. M. Docters VAN Ee EUWEN, Dir. van ’s Lands Plantentuin. D — 260 = A. J. Dyxstra Dir. Havenwerken Tg. Priok. J. H. G. Sonepers Chef Triagul. Brig. Top. Dienst. De secretaris wijst er op, dat vergeten is in de laatste in het tijdschrift afgedrukte lijst van Besturende Leden ook nog den naam van Dr. J. F. A. Poor op te nemen. Naar aanleiding van deze benoemingen tot besturend lid ontspint zich een korte discussie over de vraag, wat in het algemeen de criteria zijn voor een benoeming tot besturend lid. Uit deze discussie blijkt wel, dat iemand, om tot bestu- rend lid benoemd te worden, in de eerste plaats óf eenige natuurwetenschappelijke vorming, óf eenige verdienste op natuurwetenschappelijk gebied moet hebben, terwijl bij in de tweede plaats door bet min of meer geregeld bijvormen der vergaderingen of anderszins van zijne belangstelling voor de K. N. V. moet hebben blijk gegeven. Excursie Galoenggoeng. De voorzitter brengt in herinnering hoe de door de Technische Vereeniging „Midden Java” ge- organiseerde excursie naar den Galoenggoeng, waaraan ook de leden van het Kon. Inst. v, Ing. en van de K. N. _zouden kunnen deelnemen, is uitgesteld, In verband met het as. vertrek van den Heer van Es naar Timor zal deze Heer helaas niet weer als leider kunnen optreden van een even- tueele excursie naar den Galoenggoeng in het voorjaar van 1919 na het ophouden der regens. De vergadering draagt den secretaris op den Heer van Es te vragen of hij voor zijn vertrek naar Timor nog gelegenheid zal hebben de be- loofde lezing over den Galoenggoeng te houden voor een en re vergadering van het Kon. Inst. v. Ing. en van de E, e were Dr OF Braat Hierna geeft de voorzitter het- woord aan Dr. C. BRAAK voor zijne mededeeling betreffende een onderzoek van Erswortm Huntincron over den invloe van zonnevlekken op den barometergradient in den Noord- Atlantischen Oceaan. Huntincton publiceerde de resultaten van dit onderzoek in de afleveringen van de Monthly Weather — 251 — Review van Maart en April jl. Een laatste vervolg op deze beide artikels moet nog in een latere hier thans noz niet ontvangen afl. van genoemde Review vo'gen. HUNTINGTON zocht aan de hand vam waarnemingen betref- fende zonnevlekken en van de weerkaartjes van den Noord- Atlantischen Oceaan naar een verband tusschen het voorkomen van zonnevlekken en den barometergradient. Hij nam dagen met een grooten barometer-gradient en zocht de bijbehoorende gegevens betreffende zonnevlekken op terwijl hij ook omgekeerd dagen met een groot aantal zonnevlekken nam en dan den bijbehoorenden barometer- gradient opzocht. Hij meent te mogen concludeeren, dat de vlekken aan den rand van de zon de meeste invloed hebben, terwijl hij meent het verband het best te kunnen constateeren door de zon in quadrant- en te verdeelen en daarna het aantal vlekken van het rechter- boven plus linker-onder quadrant af te trekken van het aantal vlekken van het linker-boven plus rechter-onder quadrant. Ten slotte meent hij gevonden te hebben, dat enkele dagen na het voorkomen van een groot aantal zonnevlekken de baro- metergradient het grootst is. Jit de discussie’s naar aanleiding van deze mededeeling blijkt dat én spreker én auditorium eenigszins sceptisch staan tegenover de wijze van bewerken van het materiaal en de conclusie’s van HUNTINGTON. Mededeeling Dr. W. v. Bemmelen. De voorzitter neemt daarna zelf het woord voor een mededeeling betreffende zijn beklimming van den Sindoro op 27 October 1918. Spreker beschrijft den tegenwoordigen toestand van de door Juncuunn ontdekte spleet in den kop van den vulkaan. Daar een artikel bandelende over de resultaten van deze be- klimming van de Sindoro in het Tijdschrift zal verschijnen, kan hier ter plaatse gevoegelijk naar dit artikel verwezen worden. Een aantal lantaarnplaatjes naar foto's van de Sindoro verduidelijkten het gesprokene. — 252 — Bestuursvergadering op Maandag 9 December 1918, Aamwezig. Aanwezig zijn de bestuurende leden: W. VAN BEMMELEN, J. Boerema, C. Braak, D Drost, B. G. ESCHER, M. P.. L. G. Hansen, L. Houwink, G. L. DL. KeEMMERLING, H. J. van Lummen, A. L. J. Suster, J. pe Wat. de gewone leden L. H. Kron, J. J. van LONKHUYzeN, W. F.F. OPPENOORTH, H. van STEIGER, Mevr. A. E. M. STIGTER DRE Vos TOT NEDERVEEN Carrer, en de introducé’s: F. G. MaNNHArDrT en N.: J. TAVERNE; Notulen. De notulen betreffende de vorige vergadering van het Bestuur worden voorgelezen en goedgekeurd. ‘Ingekomen stukken : Briefkaart van het correspondeerend -lid Mr. M. C. Piepers met opgave adresverandering en verzoek om bericht van ontvangst van deel 4 van zijn Rhopolocera of Jara; e E van the Smithsonian Institution van het overlijden van Dr. RicHarp RATHBUN; pi o r. "e 3°. Dankbetuiging van den Heer M. E. G. Barrets voor de hem toegezonden deelen van het Tijdschrift; 4°. Antwoord van den Heer D.v. Murrem, inhoudende, dat _ hij begonnen is aan de samenstelling van zijn manuscript- 5°. Schrijven van den Heer A. F. ©. A. van Heyst, met verzoek hem te willen doen weten. waar bij overdrukken kan krijgen van de publicatie’s van Vorperman in het Natuurkundig Tijdschrift. Nieuwe leden. Voor het lidmaatschap hebben zich op- gegeven de artsen : H. W. Hoesen en d NIEUWENHUIJSE, welke beide heeren tot lid worden benoemd. ‚Besturend lid. Daarop wordt de Heer G. F. J. Bet re tot besturend lid. — 253 — Begrooting. De voorzitter leest voor en motivcert een ontwerp-begrooting voor 1919, welke opgemaakt is in een vergadering van het Bestuur in engeren zin gehouden 3 December j.l. Nadat de Heer van pene heeft opgemerkt, dat, in verband met het in 1919 te houden Natuurwetenschappelijk Congres, waarbij de K. N. V. min of meer als gasivrouw zal moeten optreden, de post voor onvoorziene uitgaven wel wat heel laag is en nadat door enkele andere besturende leden nog eenige inlichtingen gevraagd zijn, die door den voorzitter gegeven worden, wordt voor 1919 aangenomen de volgende Begrooting: A. Inkomsten. 1°. Gouvernements Subsidie f 2000 2°, Contributies van leden » 1200 3°. Huishuur » 4200 4°, Locaalhuur Koninklijk Instit. van Ingenieurs ,, 400 | 5°, Interest „ 150 f 7950 B. Uitgaven. = Bibliotheek. Aankoop Tijdschriften en Boeken f 2500 20°, Bindwerk » 500 3°. Brand Assurantie Bibliotheek Buitenzorg n 75 4°, Aan de Vereeniging tot Bevordering van het Biblioth. wezen te betalen administwatiekosten ,, 100 Jf 3175 Il. Tijdschrijft. 5°. Drukkosten | J 1000 6°. Duurtetoeslag papier | „ 700 7°. Wetenschappelijk centraalbureau » 125 8°. Verzendingskosten Tijdschrift » 50 sen 254 — IIT, Vergaderingen. 9°, Onkosten voordrachten f 100 IV. Gebouwen. 10°. Onderhoud gebouwen f 100 11°. Verlichting a 50 12°, Brandassurantie gebouwen plus bibliotheek te Weltevreden i 100 13°. Verponding e s S85 T -re V. Secretariaat. 14°. Schrijfloonen en Bureaukosten £ 350 VI. Inningskosten contributie’s (15) ” 100 VII. Wetenschappe'ijke doeleinden (16) e A VIII. Rente Hypotheek (17) » 1600 IX. Onvoorziene Uitgaven. (18) ” 25 Totaal f 7950 Verkiezing Bestuur. Hierna wordt overgegaan tot de ver- kiezing van het Bestuur in engeren zin voor 1919. Alle leden van dit Bestuur stellen zich herkiesbaar en worden bij ac- clamatie herbenoemd, zoodat het bestuur voor het jaar 1919 zal bestaan uit de Heeren Dr. W. vas BEMMELEN Voorzitter Dr. H. W. WOUDSTRA Onder-voorzitter Dr. A. L. J. SUNIER Secretaris Dr. H. J. vaN LUMMEL Bibliothecaris W. H. A. van ALPHEN pe Veer Penningmeester J. F. van HOYTE NA Directeur der gebouwen Dr. J. BOEREMA Redacteur v/h Tijdschrift Nota Commissie voor Vulcanologie. De Voorzitter deelt nog mede, dat de Nota met 4 bijlagen van de Commissie voor Vulcanologie met cen begeleidend schrijven van het Bestuur der K. N. V. aan Zijne Excellentie den Gouverncur-Generaal van Ned.-Indië toegezonden werd. = 265 == Mededeeling Dr. G. L. L. Kemmerling. Hierna geeft de voorzitter het woord aan den Heer KeMMERLING voor zijn mededeeling betreffende „De Piek van 't'ernate”. Een kort verslag van deze mededeeling zal later in een aanvulling op deze notulen neergelegd worden. Demonstratie lantaarnplaatjes door Dr. A. L. J. Sunier. Ten slotte verzoekt de voorzitter den Heer Sunrier zijn lan- taarnplaatjes te vertoonen. In de eerste plaats wordt vertoond een serie lantaarn- plaatjes naar phowi van de in de zeevischvijvers te N. Batavia v loken vegetatie, die de muskieten- larven, welke in die vischvijvers leven, beschermt tegen de vraatzucht der vele muskieten-larven en poppenetende dieren, die ook in die vijvers voorkomen. De tweede serie lantaarnplaatjes, die vertoond wordt is vervaardigd naar microphoto’s- van phytoplankton van de ava-Zee. Nadat de voorzitter nog gevraagd heeft of een der aan- wezigen zich misschien wil opgeven voor een mededeeling op de volgende bestuursvergadering waarbij hij opmerkt hoe hij zelf binnenkort gaarne iets over nevelvlekken wil ver- tellen, wordt de vergadering gesloten. NATUURKUNDIG TIJDSCHRIFT VOOR NEDERL ANDSCH-INDIË. NATUURKUNDIG TUDSCHRIFT LEE NEDERLANDSCH-INDIE UITGEGEVEN DOOR DE KONINKLIJKE NATUURKUNDIGEUVEREENIGING IN NEDERL.-INDIE ONDER REDACTIE VAN Dr. C. BRAAK. DEEL LXXIX as Boek. VissER & Co. | Martinus NijHoFF WELTEVREDEN || ’SGRAVENHAGE 19 2 INHOUD VAN DEEL LXXIX. BLapz. Naamlijst der Leden van de Kon. Nat. Vereeniging in Nederl.-Indié op 1 Januari 1919 .. Verslag omtrent den toestand en de werkzaamheden der “Kon. Nat. Vereeniging in Ned.-Indië over het jaar 1918 Koraalriffen en bodembewegingen met een brief van W. M. Davis door Dr. B. G. Escuer. Buitengewoon groote kompasstoring aan boo rd ` Calcutta” der Stoomvaart Mij., Ne srie door het inslaan van den bliksem door S. Mar Voorwoord tot de Geschriften dread door de Com- missie voor Vulkanologie van de Kon. Nat. Vereeniging in Nederl.-Indié De. Vulkanologische Bewakingsdienst in ‘Japan door Zeg Over nauwkeurigheid bij het logarithmisch rekenen in 't bijzonder in de nautische astronomie spe S. Mars. Het bergklimaat van Java door Dr. C.. Over grooten regenval op 5 en 6 eey 19191 in het stroomgebied van de Tjiliwoeng door Dr. J. BOEREMA. De Kloet van een ets standpunt beschouwd 1 door Dr. B. G. Esc Vulkanische geet en aardbevingen in den Oost-Indischen Ar ute waargenomen gedurende het jaar 19 Abe! geomorphologie ` van den Kloet “door J E. i ND maala der a Waarnemingen te atavia en B 1915. Aardbevingen ir in en om West-Java door Dr. S. W. De seculaire verandering der aardmagnetische declinatie, inclinatie en horizontale intensiteit in de westelijke helft van den O. I. ge ap gedurende het wides 1905—1916/18 door Dr. W. van BEMMELEN .. 202. Vill Over een Simulium-larve uit een bergstroom van den Goenoeng Pangerango. (With an English summary and explanation of the figures) door Dr. A. L. J. SUNIER, Uittreksel uit de Notulen der vergaderingen van de Koninklijke Natuurkundige Vereeniging in Nederl.- Indië gedurende 1919. Uittreksel uit de Notulen van de vergaderingen van de afdeeling tot het houden van voordrachten met debat in 1919, . ` 221, 266. NAAMLIJST DER LEDEN VAN DE KONINKLIJKE NATUURKUNDIGE VEREENIGING IN NEDERLANDSCH-INDIË- op 1 Januari 1919. Dagteekening van oprichting: 19 Juli 1850. _ Beschermvrouw HARE MAJESTEIT DE KONINGIN DER NEDERLANDEN. OPRICHTERS: Dr. P. Bleeker, + 1878; Dr. J. H. Croockewit Hz., f 1880; Corn“. de Groot, + 1896; P. J. Maier, 7 1878; P. Baron Melvill van Carnbée, + 1856; Dr. C. L. A. Schwaner, 7 1851; H. D A. Smits, + 1853; Dr. C. Swaving, + 1881. HONORAIRE LEDEN: Datum van benoeming. 1 W. F. Versteeg, Amsterdam, 18 Mei 1866. 2 I. van Dijk, ’s-Gravenhage, 16°: 1885. 3 Dr. A. W. Nieuwenhuis, Leiden, 2 September 1897, or e Dä DO ki for) ~] oman On or W DO ra 20 ae a DIRECTIE. Dr. W. van Bemmelen, voorzitter, Dr. H. W. Woudstra, ondervoorzitter, Dr. A. L. J. Sunier, secretaris, W. H. A. van Alphen de Veer, ~ penningmeester, J. F. van Hoytema, directeur der gebouwen, Dr. J. Boerema, redacteur v/h tijd- schri Dr. H. J. van Lummel, bibliothecar BESTURENDE LEDEN. J. W. van Eek, Dr. J. C. Koningsberger, M. J. Doppenberg, S. R. J. Onnen, F. van der Goot, M. H. Damme, Dr. C. Braak, D. Laverman, F. Weehuizen, E. A. A. Gobée, P. C Piu Dr. W. Th. de Vogel, J. Th. Leusden, F. A. Janssen van Raay, A. van Lith, M. P. L. G. Hansen, L. J. Chr. van Es, Dr. G. L. L. Kemmerling, Datum van benoeming. 8 September 1898. 1 Juli 1911. 9 4 1912. 9 ve 1912. 8 December 1913. 8 October 1903. 13 Augustus 1896. 9 Augustus 1900. 11 December 1902. 11 1902. 9 Augustus 1906. 14 Februari 1907. 14 December 1908. 1910. 10 Juli 1911 13 November 1911 1 April 1912 8 1912. 11 November 1912. 8 December 1913. 13. Juli 1914. 29 je 1917 29 Januari 1917. 23 Juli 1917. 23 ,, 1917. 21 22 kee CO © OD Ji On TT VW & be — L. Houwink, 24 September 1917. L. van Vuuren, 24 i 1917. Dr. B. G. Escher, 15 October 1917. R. de Kat, 29 Januari 1917. J. de Wal, 8 Juli 1918. Dr. J. FA. Pool, A. J. Dijkstra, 11 November 1918. J. H. G. Schepers 11 & 1918. Dr. W. M. Docters van Leeuwen, 11 2 1918. G. F. J. Bley, 9 December 1918. CORRESPONDEERENDE LEDEN IN NEDERLAND. Maximum aantal 30. : Datum van benoeming. Dr. H. G. van de Sande Bakhuyzen, Leiden, 21 December 1872. Dr. C. Ritsema, Leiden, 17 September 1875. Dr. E. van Rijckevorsel, Rotterdam, 20 ,, 1880. Dr. H. Wefers Bettink, Utrecht, 9 September 1886. Dr. C. A. Pekelharing, Utrecht, 11 Augustus 1887. Dr. Max Weber, Eerbeek, 23 Mei 1889. Dr. A. Wichmann, Utrecht, 23 y 1889. Dr. K. Martin, Leiden, 9 Februari 1893. Dr. C. Th. Sluiter, Amsterdam, 12 April 1894. Dr. J. F. van Bemmelen, Gro- ningen, 12 Maart 1896. Dr. G. A. F. Molengraaff, ’s-G r a v e n- hage, 12», 1896. Dr. M. E. F. T. Dubois, Haarlem, 12 „ 1896. Dr. F. A. F. C. Went, Utrecht, 20 Mei 1897. Dr.J. D. vander Waals, Amsterdam, 8 September 1898. Dr. J. P, van der Stok, de Bilt, 9 Januari 1902. Dr. R. D. M. Verbeek, ’s-G raven- hage, 9 SS 1902. Dr. J. J. A. Muller, Zeist, 10 December 1903. Dr. P. van Romburgh, Utrecht, 10 S 1903. bo toi pay Se Dr. H. Onnen Sr.,’s-Gravenhage, 11 Januari 1906. J. J. K. Enthoven, Amsterdam, 8 Februari 1909. Dr. S. Figee, Hilversum, 1 Januari 1910. Mr. H. A. Lorentz, Kaapstad, 5 April 1910. Dr. J. de Haan, Utrecht, 28 Mei 1912. Dr. H. D. Tjeenk Willink, Deventer, 28 , 1912. Dr.Ch.M.van Deventer, Amsterdam, 8 Februari 1915. Dr. G. Grijns, Utrecht, 24 September 1917, Mr. M. C. Piepers den Haag, CORRESPONDEERENDE LEDEN IN HET BUITENLAND Maximum aantal 30. Datum van benoeming. O. Beccari, Florence, 15 Juni 1872. A. B. Meijer, Berlijn, > 18 Mei 1878. Tommaso Salvadori, Turijn, Re 1880. Julius von Hann, Weenen, 11 October 1888. K. F. Goebel, Miinchen, 23 Mei 1889. E. Haeckel, Jena, 11 Januari 1894. F. Montessus de Ballore, Santiago (Chili), 20 Mei 1897. G. Haberlandt, Graz, 20... 1897. J. Wiesner, Weenen, ee 1897. W. Kiikenthal, Breslau, "Ee" 1897. R. Semon, München, RO 1897. Anthonio Berlese, Portici, 10 Augustus 1899. E. Stahl, Jena, 9 Januari 1902. H. Molisch, Weenen, es 1902. Dr. A. Zimmerman, Amani (O. Afrika), 8 y 1904. A. Tobler, Bazel, 15 October 1917. GEWONE LEDEN. A. Agerbeek, A. C. H., Mr.-Cornelis. 1910. Alphen de Veer, W. H. A. van, Weltevreden, Gang Karet Tanah Abang, 1912. H, Ca OD IR ii © N OG SA Angenent, Dr. J. W., Semarang. 1912. Aronstein, C. Luit. t. Zee. Dep. der Marine Goenoeng Sari, 1918. B. Bartels, M. E. G., Pasir Datar, Soekaboemi. 1899. Bemmelen, Dr. W. van, Weltevreden. 1898. Bernard, Dr. Ch. 1918. Bervoets, M. E., Klaten. 1904. Bley, G. F. J. Buitenzorg, Batoetoelis 8 1892. Boerema, Dr. J, Weltevreden. 1913. Boon, M. A. van der, Soerabaia. Boorsma, Dr. S. E., Semarang. 1915. Boorsma, Dr. W. G., Directeur Middelbare Land- | bouwschool Buitenzorg. 1892, Bouman, A. F., Amboina. 1890. Braak, Dr. C., Weltevreden. 1908. Breemen, M. L. van, Gang Chaulan 18 Weltevreden. Brouwer, Prof. Dr. H. A., Den Haag. 1912. Brug, S. L., Waterlooplein C 25 Weltevreden. Bruynkops, J. W. de, Soerabaia. 1915. C. H. Carpentier Alting Boulevard 34 Nw. Gondangdia. 1918. Concordia, Societeit, Weltevreden. 1898. Cramer, Ch. G., Arts Sidoardjo. 1887. Cramer, Ch. G., Weltevreden Kramatpark 6 1916. D. | Damme, M. H, Weltevreden Entrée 6 Nw. Gondangdia. 1900. Deuss Dr. J. J.B. Buitenzorg Proefstation voor Theecultuur 1919. Diggelen, C. H. P. van, Koffiestraat Salatiga. 1902. Docters van Leeuwen, Dr. W. M., Dir. ’s Lands Plantentuin Buitenzorg. 1909, J CO Ka © bo KO © Ee ` d Doop, J. den, Medan. 1917. Doppenberg, M. J., Weltevreden Salemba 73 1898. Douglas, E. A., (verlof). 1910. Driessen, Dr. D. P. E., Nijmegen. 1887. Drost, D. Weltevreden Hotel des Indes Molenvliet W. 1916. Dijck, J. Z. van, Semarang. 1904. Dijkstra, A.J. Weltevreden Oud Gondangdia 20 1918. E, Eek, J. W. van, Weltevreden Salemba 4 1895. Es, L. J. Chr. van Weltevreden Nieuwe Laan 2 (Kramat) Mijningenieur. 1918. Escher, Dr. B. G., Weltevreden Konings- plein W. 18 1916. Eijken, Dr. P. A. A. F, „1893. We oo Faber, Mr. P. F. K., Weltevreden Kebon Sirih 74 1918. Flu, P. C., Weltevreden Menteng 50 _ 1912. G. Gelder, Dr. J. K. van, Pangkalpinang, Banka. 1908. Gentis, F. J., Soerabaia. 1909. Gerber, J., Weltevreden Pension Bekkering Rijswijk 1918. Geuns, Dr. J. W. van, Pladjoe. 1911. Gieben, H. B.C., Weltevreden Salembaplen 12 1912. Gobée, E. A. A., Weltusmeden Laan de Riemer 7 1912. 190 Gorter, Dr. K., Buitenzorg. 08. Goot, F. v.d, Weltevreden Kebon Sirih 24 Pav. 1906. Goot, P. v. d, Salatiga (met verlof) 1916. H. Haarman, Dr. J. H.  a D or ak Hansen, M. P. L. G, Weltevreden Gang Scott pav. 18 1913. Hamacher, H. J., Tandjong Karang. 1914. Hattum, A. G. van, (verlof). 1910. Heeckeren, Mr. C. W. Baron van, Semarang. 1887. Heer, S. de, Weltevreden. 1915. Heinzelmann, N., Weltevreden Hotel des Indes Molenvliet W. 1907. Heurn, Jhr. F. C. van Algemeen Rubb. Proefst. A. V. R. O. 5. Medan. Hoesen, H. W. Julianastraat 20 (Nw. Gondangdia) Weltevreden. 1918. Holtappel, K. J., Soerabaia. 1910. Hoofdadministrateur Billiton-Mij., Tandj. Pandan. 1901. Hoogere Burgerschool (Bibl), Soerabaia. 1885. Houwink, L., Weltevreden Raden Salehlaan 9 1916. Hoven van Genderen, Mej. A. J. v.d., Weltevreden Djamboelaan 5 1913. Hövig, P, Muntok. 1915. Hoytema, J. F.van, Weltevreden Kramatpark 11 1912. D. Hubbelmg Pension Möller Koningspl. Z. 3. 1918. Hunger, Dr. F. W. T., van Eeghenstraat 52, Amsterdam. 1901. I. Hijlkema Dr. B. Tgl. Merawah bij Medan. 1918. Iling, R, Weltevreden Kebon Sirih 29 1910. J. ’s Jacob, Mr. H., Weltevreden Hotel des Indes 1903. Jacobson, Edw. Fort de Cock. 1918. Janssen van Raay, F. A, Weltevreden Gang Scott 18 1913. Janssen, Dr. B. C. P. Weltevreden Gang Baroe 2 Salembaplein 1917, ayi Va SE SE Jodiumfabriek N. V. „Gedangan” Johan, W. H. L., Pamekasan. K. Kade, van der, Medan. Kamerling, Dr. Z., Wageningen. Kampen, Prof. Dr. P. N. van, Leiden. Kat, R. de, Weltevreden, Menteng 25 Keling, M. A. J., Mr. Cornelis Kerkstraat 32 Kemmerling, Dr. G. L. L., Welt. Gang Boentoe 5 Kiewiet de Jonge, Dr. G. W., Weltevreden, Kramat 164 Klein, Dr. W. C., Tjepoe. Knaap, A.J. Weltevreden Laan de Riemer 25 Kock, Dr. A.C. de, Weltevreden Alataslaan 7 Koning, M. C., Weltevreden Kramat 39 Koningsberger, Dr. J. C., Buitenzorg. Koppelle, D., Weltevreden Laan Wiechert 12 Krol, L. H. Mijningenieur Hoofdbureau Mijnwezen Molenvliet W. 112 Kuenen, Dr., A., Medan. L. Lamster, J. C. Alataslaan 4 Weltevreden. Lange, Dr D. de, Mr. Cornelis Matramanweg 13 Langen, C. D. de, Weltevreden Menteng 27 Laverman, D., Weltevreden Gang Halkema 8 Leeuwen, C. A. E. van, Weltevreden Nieuwe Laan 7 Kramat Leusden, J. Th, Weltevreden Kebon Sirih 47 Leyder, F. A. L., Semarang. Lier, R. J. van, Amsterdam. Lignac, G.O. E. Boulevard 38 Nw. Gondangdia - Lith, A. van, Weltevreden Sluisbrug D 7 Lonkhuysen, J.J. van Insp. B. G. D. West-Java Boulevard 32 1918. 102 103 de Loth, J. E. Mijningenieur Hoofdbureau Mijnwezen Molenvliet W. 112 Lummel, Dr. H.J. van, Weltevreden Konings- plein Z 11 M. Maas, J. W., Weltevreden Koningsplein O. 15 Marle V.J. van Weltevreden Laan Wiechert 3 Mars, S., Weltevreden Gang Boentoe 4 Meulemans, P. H., Semarang. Meijier, J. E. de, Padang. Mützel, H, Weltevreden Kramat 7 N. I. Levensverz. en Lijfrente Mij. Weltevreden Noordwijk 34 N. Neeb, Dr. C. J., Palembang. Nieuwenhuijse J. Weltevreden Oude Tama- rindelaan 57 © Noordhoek Hegt, F. J. Weltevreden Kramatlaan 19 0. Onnen, M. F., Soerabaia. Onnen, S. R. J, Weltevreden Koningsplein N binnen 6a Oppenoorth, W. F. F. Weltevreden Gang Trivelli 51 Ottolander, T., Banjoewangi, (Taman Sari). Ouwens, P. A., Buitenzorg. Oye, Dr. P. G. H. van, Tasikmalaja. P. Philippi, H., Tandj. Karang Lampongsche Distr. Pool, Dr. J. F. A, Weltevreden Willems- laan C 27 Proefstation Java-Suikerindustrie, Pasoeroean. 1918. 1903. 1917. 1918. 1915. 1903. 1915. 1915. 1918. 1901. 1918. 1918. 1915. 1899. 1918. 1882. 1897. 1915. 1918. 1912. 1914. 12 DA 124 oo hs Polderman, L. C. F, Weltevreden Chef Ka- daster Kramat 47 1917. Price, W., Weltevreden Koningsplein Z 11 O.lijk pav. 1917. Raven, D., Soerabaia. Renardel de la Valette, G. C. H., Malang. Reigersberg Versluys, Jhr. J. C., Bandoeng. Ribbers, J. C., Soerabaia. Roosegaarde Bisschop, P. J., Amsterdam. Rozenraad, M. C. P., s.f. Gending bij Probo- linggo. Rutten, Dr. L., Soerabaia. Rijn, L. A. van, Toeloeng Agoeng. Rijn van Alkemade, J. van, Semarang. S. Sandberg, Dr. Jhr. C. G. S., Nederland. Sauter, L. P. J. M., Semarang. Schepers, J. H. G., Weltevreden Entrée Gondangdia Schmidt, Dr. W., Semarang. Schöppe, Dr. Max, Soerabaia. Schouten, Dr. A. R, Weltevreden Java Hotel Rijswijk 6 ech Schröder, E. E. W. G., Nieuw-Guinea. Simon Thomas, A. E., Padang. Smith, Dr. J. J., Buitenzorg: Smitt, A, Weltevreden Villalaan 17 Smits, D. de Visser, Semarang. Spenneman, A. W., Soekaboemi. Steevensz, J. M., Ing. Waterstaat Oud Gon- dangdia 28 oo Ia ~J 150 151 E "e Stigter — de Vos tot Nederveen Cappel, Mevr. 