Soendasch-Nederduitsch woordenboek, op last van het gouvernement van Nederlandsch-Indie
q a , dJI Qi£5 QTUI n\ ong. — i;xifc arvi o ;<nt^\ zie (Ui(at2\ 2. bij (Uiiw a (Unn \ SB. pligt, noodzakelijk, verplig- tend; verpligt zijn, zedelijk verpligt zijn; regt hebben, geregtigd (Jr. <^a.U).— an (ui a& ccri oaji zie bij c-oyajtw — cfn * oji z cm am vi(i&(L7niHTji\ reeds pligt en en verpligtingen op zich hebben rusten, of in meer bep. zin: ZVa. cuit&iniasnw 1 IfUlt P.£X. ong. — (a wok en (&i(vi(t&\ zva. xn a O . a DO -n»n7^\\ (ui(vi(i&\ zva. (uajjnicKTyi* (b){b)&£\ ZVa. °)'Wni(Kn/i\\ cci(ui nk am g (htji \ zva. o/o OTj &JI (UUI \ zva. frunn.i(o)2^n\ aehteloos, on- achtzaam. (U) (UUI 9 \ /. SB. uur van den dag, tijd van den dag. (Skr. wajah, leeftijd, en jeugd). II. uitroep om iemand te doen opschrikken ook om een dier weg tejagen . — 111. o om $ cm \ SB. laat het zijn; zij het dan ook; het moge dan zijn; zva. »o?^?<H7^ 0f <™<i??in?<un\ maar vriendelijk. — (U)(Wi{(M(vmc^\ soit; enfin; het zij zoo; ook; doe het maar ; toe, doe het maar. — aBiaJinDiaAji^ikns zva. -»»& (K/t (un \ of (EJiaJiasnnri (eji\\ (Ul (UUj | P \\ — (ci(V)(wi^\ zie »qj)oh\ en t&nuuwit »b)2(HTji\ zie MiifMmwziHTjis heide bij (uiahw (IJI (UUI QSYI ft\ B. zva. nsn <ru asn { w — (a S) a ^ O ^j9tmji\ zets toevertrouwen aan iemand op- (H\j dat Mj er voor zorge ; een zaak in ie\ handen stellen, opdat hij ze bereddere; iets ah een mededeeling, berigt, enz. verzoek enz. neerleggen in een brief. Q (UI (UUI 2 (Ml fl\ en nmuKwig (My \ Jav. woorden, door de Soendanezen aan het begin van brieven gebruikt; — /ui^«>m?^\ Kw. aan- 477 &$^ vang, begin, bv. van een brief, curKuirncwig .^//\ beginnen, aanvaDgen. — <m<Sm/»?<m^ (verg. het Jav. Wdbk. op w&\ gebr. in O r t J* \ a a CUniH12(3^A(UUI (Of dSn(blH J OJ) (V) (LV1 2 (KJ 0UUI 2 9J)Jj \ ZW dat onder *™«sm en voo?'ts in (unnmG-xiMJioji njt(uui2 9Jij)\ zoomede in (zi2W)rui/i6-yi<ihi(hj)V)(uji2 oj) (uui 2 (*j)ji\ zie beide onder (hku)(hi^\\ <U) (UUI \ Kw. schaduw; SB. de vertooning van dien naam, tw. het met behulp van poppen, die achter een verlicht scherm worden bewogen en wier op dat scherm geworpen schaduwen de acteurs voorstel- len, voordragen van een zoogenaamd wa- jangverhaal. — xntwajCis de wajang ver- toonen. — owwojo^ Jav. schaduw, gebr. in de uitdrukking e~M(Hnni2(U)(V)(ijvi(ci m^ d. i. zijn geheel alleen, moederziel alleen zijn . — <m «o oju \ haan van een geweer. dJI arn \ SB. geen slag hebben van, niet teregt kunnen met iets; de handen verkeerd hebben staan, met betrekking tot iets; ook het weer verleerd of ontwend zijn, en daardoor er niet goed of niet vlug mee teregt kunnen. (U) am o \ SB. tot iets den moed missen en er niet aan durven beginnen, omdat het zoo moeijelijk is ; opzien tegen een te verrigten arbeid, om die reden; moedeloos worden, moedeloos zijn. a o (U) cm (K£ \ Jav. en o. a. bemoeijelijkt, ver- ■&• legen, in moeijelijkheid. — Skr. wigna, hindernis, beletsel. (Ul \ of tp*j)\ SB. geld, muntstuk. — jj?*5>GJ* (EJiajta\ goudgeld. — apnj)(naji^n(Krin\ zilver- geld. — (vpdJiasn (EjI cm \ kopergeld . — (jpajiihrn wasiKhJijis papieren geld, muntbiljet. — m (p <£>i \ wel benaming voor een dubbeltje koper, tiv. tien duiten of 0,085, verg. ro?Ti\ — maar gewoonlijk benaming voor een bedrag van 8 duiten of 62/3 cent, zoodat drie <p«Ji\ 0,20 maken. QJ) 2 \ het Jav, ^«Jm mensch, persoon, lieden; enz. In het Soend. slechts gebr. in ojuS^l asrj(V)\ zie bij asntviw (Ui (KYJ \ SB. de gevlochten rand van een vm 2 <iD7 2 (kyi 2 \ (Mozndjuis ajta.^ (Knuuuia of derg. — Verg . ^h amw — oji m ^n » zoo'n voorwerp van een gevlochten rand voorzien. — G-^dnwris regeren, bestuur voeren, heerschen. Verg. f&Mfnw — (U)(V)(uri2Qn/i\ S. (UHVuannrionjis is, gebied; het distrikt van een wadana; de afdeeling van een besturend ambtenaar. ^"1"^ 478 <u)(Kj)(nji/i\ (Uf am (nji fj\ SB. enkel, alleen; zonder iets er bij. — oftafrmin^N slechts bestaan in, bv. schrijven, van iemands werkzaamheden ; ook bij uitsluiting en nergens anders gevonden worden of zijn als ergens. * Q O (Ul (HTJ dJIfl \ zie (uiatriaJijiw (U) (KYI \ ong . (Jav . van elkander getrokken, gescheurd of gebogen; enz.) oowr»\ wel eens benaming voor het gebouw, dat meer algemeen de cmdnz wordt genoemd, ook wel eens benaming van de (M(v)(ni(M\\ (Jav. naam van twee poorten ten oosten en ten westen van de pagelaran.) (U) (HTJ \ I. Jav. achter, in brieven gebr. en zva. c / o G) CY T1 a- Qv an (KDiuiarn of <M(Ui(Hrj\i — 12. (Ci(U)(HT}\ SB. in en door elkaar zitten als indjoek, van iemands hoofdhaar. &JI CKfi (1ST) /} \ I, ong. — xnahajiasnji\ SB. iemand vermanen en waarschuwen voor de heil- looze gevolgen. — xniuic&a.'inttm^s voor iets iemand, hem op de heillooze gevolgen wijzende, vermanend waarschuwen; iets iemand tot vermaning en waarschuwing meedeelen. — II. <ui(3i9snji\ zva. m in asnj^s II. (Rg. K.), maar in de Br. is het woord in dim zin ong. OJ) QJJ orui a \ I. S. tmonjiioajp P. en B. ant- woord; het antwoorden. — Knajiajkort^s xn(m(nji2(Mji\ antwoorden, ant woord geven; iemand antwoorden. — aji&jiann oaji\ ow? pi°£Jl^ antwoord. II. (Ui(yjjn\Jifj\ tz»rrtaji<ruji en oji iui a>ji(nA\ zie bij (en (ru (ktiji^, * a <U) (101 \ SB. welriekend. — Verg. 6^-n(E^\ G) a (tJitcun (tsnn en xm ap \\ (^ a (U) (127 \ zie (Uigasriw . P Q„ T? (Vn \ SB. paarsch. arm P\ SB. uitroep: kijk! well; ook zva. <md^\ 3. — en als uitroep, bij het ontboeze- men van een klagt: ach! — Zie ook cutru^w (£72 P\ 8B. uitroep, I. van huivering bij het zien van een hoogte naar beneden: hu! — 2: van Jievig verlangen of groote begeerte naar het een of ander : he! — 3. van vervuld zijn met of iets, waarvan het aanschouwen het schoon- heidsgevoel streelt : och ! kijk ! — 4. mt^-** voor v a a rut g q n& (hi (Vi \ 479 ru6-&(tJ)/l\ <md{\ zva. vit^ 3. en uitroep van bewonde- ring bij het zich voorstellen van de voortref- felijJcheid van iets, gesteld dat het geschiedde: och ! och ! Q o (TV} 2 P 0£\ (Ml (Ul \ wordt verkl. in de Tjarios Soepena met isw hm (HnunrhaTi nan ^ van een rijk. Maar blijkens het Jav . Wdbk. ^?i^n vruchtbaar, van grond, door genoegzaam water; en (tK^aa(Ln\ ook ^ mw ^ en verb. o a -rr a O (i^(hnnjt\ Aw. ZVa. nm(Hijj\ (trnrcix en (irnc&aJt (hn/j (Skr. T>jdhnatci, de Ganges, als perso- nificatie, eig. de dochter van Bjahnoe [Wis- noe). (Hinmnri<ri(rLiz$(i&(Hr!V)\ een rijk met ri- vieren en stroomen. (tUi (§ ^& (Ml fi \ Ong . — xn.ru (3^ka-n^\ ook mru 6^.iHr(Hi/j\ SB. lets losmaken, bv.de touwen, toaarmee lets gebonden is; voorts : den op het hoofd bevestigden (wivi* afnemen ; ook: zich ontdoen van zijn Heeding; en o?i<ri>»6-±*<OT^\ nog: de toelak waarmee een deur gesloten is, wegnemen, terugschuiven. mvdsv. — (mm (3-iJioatu) asri\ of wtrh?6^w(*0(U(i5n\ tornen, lostornen. (TU) (§ ^&(K1 OSY)/}\ 0f vuicmasrijls Ar . &Jt3 la'tiat, SB. vloek. — iS^/ma^n getroffen worden door den vloek van Allah. (nJi (? ~&k(Ml fj \ SB. bedorven, verslagen, ver- schaald, muf , van wijn, inkt, azijn enz. — Verg . <n (ruic-.^ w cv (£A2(§<-&k2\ SB. glad, glibberig, van een visch, een weg, de pit van een nangkavrucht, ook van een klapper- of anderen boom, als het heeft geregend, enz. RSI 2 (§ ^flsQSY) f) \ cm viz 6^*2 asn/i\ zie bij ^ (ki(fj^\ o en wajiqw (TU) ozn (Kin\ SB. ander, anders; niet; zoo is het niet; het is anders ; het is niet de (het); iemand of iets niet zijn. Over den eigenaardigen maar dikwijls moeijelijk terug- tegeven zin, dien ruirnthn/f soms heeft, als het is geplaatst aan het hoofd van een ge~ zegde, dat de uitdrukking is van een wensch of verlangen, zie hierover de grammatica. En heeft (wurman^ den zin van nyojitna&tHyis dan is ook M<n (kkkd n\ B. — irhixmiMidams heel anders, weer anders, anders. — ruam (&iasn\ dat is het geval niet; zoo is het niet; zdo moet of behoort het niet. — a a O a a (nj)(L7ii(Hi~zfiajitiJ)2\ zva. (ism un nitKn ni \\ QCTI 2 KM \ laatrijpend, bv. van pare. (CI 2 (Ml (ISY) f)\ SB. pareschuur, rijstschuur. Maar voor de (^i2xmisri^\ van een aanzienlijke y™Ji^ tru(cn(u/i\ 480 tnjiap(nasne-.asr)ji\ bezigt men wel "Vf,^* > &1& B. — (ci adytum asn (m/} \ pare opschuren, opslaan in een schuur. — <Kn (wi (m %(tsn(Ciazi t am asn an _? nn^n \ ik heb geen pare in voorraad. QUI (tm (Ut n \ SB. arm, behoeftig, armoedig, armelijk, hulpbehoevend; armzalig. — Maar het is, gebezigd van het goed van een aan- zienlijke, bv. van een kleedingstuk, B. voor <cnrnc*™Jl^ en heeft dan den zin van: versle- ten, niet goed meer, en daarom niet meer passend voor den voornamen eigenaar (Ar: i^JLa^ao zla'iph, zwak). OTLfi 07) P \ SB. het zich zachtkens in een kring bewegen, van het water, waar een hoik is. arm (tn (HI fl\ SB. <nj)tpM<pMTji\ zoetjes aan, allengs, van lieverlede, al met der tijd. — iwi crui (p *a»2y?^ langzaam, langzaam aan, zoetjes aan; zacht, door demping van het aangeboren stemgeluid. Verg. nsn-^iau)j^\ en vm antMjiw — (Lnrrut£)(Hi2(mji\ de stem doen dalen; van iets, bv. het rijtuig de snelheid, de vaart verminderen. arm ccp OSY) n\ SB. zee, de zee. — <rLiapasr}(Mji\ hetz. en in tegenstelling met het vaste land: het water, water. — ^offrt)^jwwe^\ ^^ tcniru cm (U) "n asn cmji \ (Lnasn appiirui apasn (Hyis moet de man zijn weg geweest, voor dat zijn vrouw een eisch tot echtscheiding wegens kwaad- willige verlating Jean instellen. aruj (Cl aj OSY) e^ (1ST) f] \ SB . druipen van, bedekt zijn met, zijn in een bad van zweet. (TUl (L?j (KYI ff \ SB. vleesch, visch. — (nji<p<Kjixm\ visch. aj arm £-^ p \ SB. zacht of week geworden, zacht of week worden, van tin, lood, was, enz. ook van broodsuiker, zout en derg., door opneming van waterdeelen uit de lucht. — Verg. 6^ao&\ en (ruS^AOJui^ enj) tf. \ SB. laag, laag hangen, bv. van een lamp; ook laag van het iets ophangen, en lang van een touw,' waar aan- een beest staat g ebon- den . — <m (njic^m <m/j \ zakken, van zelf lager komen te hangen, van iets, dat aan iets, dat op den duur rekt, werd opgehangen ; iets, dat aan een touw of derg. hangt, doen zak- ken of lager hangen. — Verg, ^luitnyjw nri (tui (Ui (Win \ of ^tmm^^n SB. heengaan zonder iets te zeggen; stilletjes of zonder vooraf permissie te vragen, weggaan; — voorts van terugkeeren of weggaan : stilletjes, zonder een woord te zeggen. — (nj(U"rll%/ J2^N gaan rondloopen, zich van zijn post aywfpvm/is 481 irumnonji\ verwijderen, er van door gaan, in teqen- s telling met te blijven, waar men moest blijven of blijven wachten; ooh zva. «srro/n«sr»(UL??\ zie dat bij o^/ctow en arm aj) azn/j w — ^t^^^n sb. lets met kokend water begieten of in kokend water dompelen, bv. een geslagte hip, ten einde de veer en te Jcunnen verwijderen, zonder dat men zich de moeite bekoeft te geven die een voor een uittetrehhen. Cfj (ITU) QJ)\ zie .^.rviiLviiw (X\JI dm \ SB. spalk van aan elhadr verbonden dunne awilatjes om een gebrohen been of arm; voorhangsel, van awi ofhowe, en opengewerht, aangebragt voor een gaandcrij of derg. om het inhijhen te beletten, het licht te temperen enz. — (Ln<rhi(un\ een arm of been spalken bespalken. — Verg. t&^Actw cnonj} (W2\ S. (^£Uij)ji\ B. snot. — ™ (rj(Ei(ung\ d. i. nog <n(EJi^(Wrri<n(nji(L7iixmc-.\ van het vleesch van een hlappervrucM, als die (whiam<Kih\ is. orvKun (Hi fj\ SB. open, onbenutte ruimte; ruimte of plaats (nog onbeschreven bladen) in een boeh; tot dusver onbenut stuk grond. — 6^W*iw<n(M%<8i(nJi(uriMi(Ki(tn\ Jig. er valt nog wat te doen, de zaak 0/het werk is nog niet afgeloopen ; oole als volgt, bv. (Strut tKhMq(3^tLviari(M(n!Mq(U!njitMimiMthn\ gij (als nog jong) hebt nog tijd engelegenheidom' u te onwikkelen en vooruit te streven. OTU) (LOJ (HI fj \ ong . — xn m ^^n S. <£* tun 9 9gjt\ B. iemand op den schoot nemen of heb- ben . — !rLi(un^i(Hijj\ s. (Cv <nu t {my \ B. schoot van een zittend mensch. (tut (tm \ SB. uitwendig ; geboren, geboren worden (Jr. ^Jblis dldhir); voorts <ru(3n of n.i-xjntm\ in tegenstelling met (vmamtHyi of m(vmMi\ — ooh: voor zoo veel aangaat bet aardsche ; in dit leven. — ru run am <isS cmji\ uiterlijk en innerlijk ; en van daar ooh niet slechts met den raond en voor het oog,maar opregt en welgemeend. Voorts: voor altijd; hier en hier namaals ((intwAw^tw&^namnrt (isn/l V maar ooh ZVa. asrt /vjj, (han (miuitHW 6-&nn (un m (^n/j\ d. i. zoolang we leven. — c^rLiiminjiiunni Mjf\ de wetenschap of de elmoe's, wier nut zich tot de aarde bepaalt; de wereldwe- tenschap. Verg. c^cnjixmer^non <hw\\ — ??n1 0/ M-&ihn(un\ de verschillende elmoe's, die <nj omvat worden door de e^<™*m(nji<8n*-n<*ap, Ooh: al wat behoort tot de uitwendige *w 482 handelingen van den mensch, d. w. z. al de verrigtingen van den mensch, — hetzij goede, hetzij kwade, — met betrekking tot zijn aardsche zijn. 2. (rui(un\ of in.t^xm\ B. voor een zeggen of spreken, de woorden of het zeggen van een aanzienlijke. — xnorumn > als wren zeggen, Spreken . — ruiurtnn ban \ (ten rrhi cun "n ikiji \ of (u<rui<im\ als voren het zeggen, de woorden. (zntwiiLwabigiHTjis B. ooh slechts van een aan- zienlijke te bezigen: iets uitspreken, iets zeg- gen van iemand of iets. aruj asn \ SB. hoog, boven; hoogte; hooger in Tang. <ruara<un\ mvdsv . aru_tnjtim\ hemel, van wit katoen gewoonlijk, van een ledikant; ook: het, een zolder van planken of bilik ver- vangende, uitgespannen wit katoen in een kamer van een inlandsch huis. Verg. <l/it>\\ — (&<njvy(*?n<K^ op de bank, rust bank of - canape bv. zitten. — (Strut am \ uit de hoogte; boven uit bv. den boom. — amMiamnjiiuns zva> (HTKNiamtri&jtw — ojinjiimcuiiiHijiy ook de meer- dere in rang zijn van iemand; staan boven iemand; tot of aan zijn (eenj meerdere. — a™<ry<vy-n<Hiji\ iemands grootheid, verheven positie, hoogheid, roem. — ^^rtyr)^\ /. SB. iemand te boven gaan, overtreffen in iets; ook iets, bv. de ops tap van een inlandsch huis, hooger maken. — (tr7'U^^'T7(KT^,^^?N iemand hard of uit de hoogte aan- of toe- Spreken. — II. (m/njiunnian^ S. <&> ^n o MJi en a7nrL^mri!^n(Hyj\ B. hangen, zich bevinden vlak boven iemand, gezegd van iets, bv. van een lamp; voorts: gaan zitten, zich een zitplaats kiezen boven iemand, bv. aan tafel; ook: zich stellen boven iemand of iets (de kitab kitab, bv.), waaraan men eerbied is verschuldigd. • — (m(unvn(iht2(Hiji\ iets in de hoogte neerleggen, bv. op den zolder. W) 2 (Lm 2 \ SB. de tijd van het middagge- bed om twaalf uur {Ar. \$b\ dloehr). — (vt mi aa (KYtn,i ^*asn \rutz <un 2 \ omstreeks een uur in den namiddag. — (utjniruttmmG^tuns omstreeks 3 uur of wat later in den na- middag.— ajtcnjtz(wiz(utiz\ benaming voor het tijdsverloop van 12 uur 's middags tot omstreeks een uur. arvj (Lm ay (hyi <n (Lm ckh n \ SB. het hoofd herhaaldelijk zijwaarts overbuigen, beur- telings naar regter- en linkerschouder. arm asn \ SB. het sap, dat door aftapping van den kawoengpalm wordt verkregen (OYz\m\ 483 #»^ CO) 2 (UYI \ SB . water, waarin men fijnge- stampte nona- of nangkabladen heeft afge- kookt. Het wordt, nadat door middel van doorzijging de vaste deelen, afkomstig van die bladtn, zijn verwijderd, . — nog warm zijnde, gebruikt, om er zich mee te be- gieten, als een geneesmiddel voor sommige huidzieJcten. — Boklijders, die aan de beter hand zijn, wenden het ook dilcwijis aan, om hun genezing te bespoedigen. — <xnazp-\Jh\ iets met azpnJh medicineren. Verg. eurntjiw q a (TUI(H1\ SB. aardbeving. Verg. .i-utnw Q S (ITL/t (HI \ zva. M(p\ ook Jig. K. — oruruans SB. zwaar in het hoofd, dof, bv. van te vast of al te lang slapen. (TV) (Hi HI (TUI 01 (hp\ of ^U^<r}ru^(m\ zva. tnJirui(utter)\ gezegd van (hm m <o <<tlq \ voorts SB. met gedurige interrupties, met ieder oogen- blik uitscheiden of afbreken, van het aan iets werJcen. <p7 2 (HI \ naam van een heester gewas (Solanum nigrum. Rg.), waarvan de bladen als lalab en ook de vruchten ah toespijs bij de rijst worden gegeten . — <rui k/it w\ wordt gezegd van depare op de kweekbedding, als ze reeds te hoog is om er nog «^ott|^\ van te kunnen bezigen. anj) (HI o\ SB. spin. — (rut&nf!zi<p\ naam van een groote en zeer venijnige spin, zwart van kleur. — m (Eji nsn !hn %\ zie bij *n &i (inyiw Cnj* PnL^ ^' lkairufls een deel, een draadj van de deelen of draden, waarvan een touw is gedraaid. — (E.nun m ru <*p \ van een fabel of >-g. vergeten dat het een zinnebeeld of beeldspraak is. — ^m&iiSiiatcmMrufips iemand die van een zinnebeeld of van beeldspraak geen begrip heeft. w<Lmm\ zie 0O)<d.w (tnj) (hp \ SB. de houten lijst, die bij een bam- boezen of houten woning, van onderen, aan de buitenzijde om het huis heenloopt; voorts binnenshuis: de plint, plinten. Verg. a o/ tru inn 2 cuin en m <rw ^ w (HI (HJI 2 OTI (HI \ zva. (ruinrfam\s. (TUI (HI 2 (HH n \ zva. c^r)»<r]\en(n9sn(tq(tsn^\ maar men spreekt iem. niet of zeer zelden met !tli (hi 2 <KTi n aan. — txnt? en <~ntHwmi((M\ {het laatste als de duidelijkheid het vordert), bezigt men, zooals ook reeds onder 'nwn is gezegd, in B. sprtkende tot iem. van zijn ouderen broeder of oudere zuster. Maar Mwuh bezigt men, sprekende tot voder of moeder, van zijn '■• ouderen broeder. En zijn oudere zuster be- njgl'SfN 484 tru &aasnfi\ ^ noemt men in dit laatste geval met oqasn^asri^ of met 6^(hit!KTyi\\ arm (Hi asr)n\ SB. springen, zijn sprong ne- meD, een sprong nemen. — (o^^/isn^N over iemand of iets heenspringen. — crucnn op <gj>^\ aanhoudend of herhaaldelijk sprin- gen; ooh springen, een sprong nemen, er uit of er in springen, van velen. en arm (hp 2 (Uin \ SB. spits, puntig, scherp gepunt, bv. van een stolen pen. Verg. arm (HJ 2 \ ong . azi(ru}W2\ en gew . am chtjiw 2 \ zva. (hq/j(im\\ r£2rtL^ 0ng' ~ B*isfitayis SB- ziekelijk van de voeten en wel tusschen de teenen, waar de huid werd aangedaan door te lang staan of loopen in het water of in den modder. Bi/j paarden openbaart de hwaal zich aan de <8icbwanui\ de oorzaak is dezelfde als Lij den mensch. Voorts fig. £3*£#<£?'<ot^ ooh wel van pare, die te veel water heeft gehad en dien tengevolge leed. — G^Mhmajtgtms naam van 9S\j (fly (j\- een vogel, een soort snip, en met uitzondering van den snavel, die minder lang is, gelijk aan onze zoogenaamde „enhele watersnip,\ a* arm op (127 00 fj\ zie wtrviMi* arUi (HI (iSY? /}\ zie <ru6-zA(Hiasnji\\ arm (HI 2 \\ — a^w)?\ SB . voor den das' komen, voor het licht komen, van iemand die zich (fig. gezegd) had opgesloten; 00 Je zich laten zien erg ens, bijv. op het werh. OnJJ (HI \ Kw. zva. (isnirLi clu/i^ — tun ^ (hi rrui (hi \ al verder en verder, van het gaan van iemand wiens bedoeling het niet was zich ver iceg te begeven; ooh zva. (MiHnajinKHi^inicHi/iw Mi OOh ((ThjiHis zva. (l5rjn^(Hi/l\of^r)^i(isti/f\\ — Bv. QJ) (Ll 2 ay (U) tm (LlT2(3-iA(l7h Oil) OTUl (HI (IStl Km (EJI $ \\ K.) o arm MP\ SB. vet; dik en vet; welgedaan. — !rLi(ruM%\ mvdsv. V (nJI asi ?N SB' bloec*zuiger. — ^mw?\ iemand, ooh ergens een bloedzuiger of bloed- zuigers zetten. (tm (HI (HI f)\ en carm da rut chichi ji\ zie ^^imw S / middel tot iets, om er te komen; middel, waardoor iets geschiedt of om tot iets te geraken; ooh iemands weg om er te ko- men, en de tusschenpersoon , door wien iemand er homt. Voorts: door dafcpter oor- zake van, door middel van, van wegen dat, lilt. Mn ZOO OOh »mtru(Hier)(Hiji\ ast)(Hi<ru / / a Q S irvi(m\ 485 o /I ariJI (HI \ S. <&k <p (lmji \ B. (van een aanzienlijke) visschen met een aJnt*-n<uiji\\ Zie ook coi ar\Jf(Hl\ SB. verschieten, dooreenvloeijen ; verschoten, dooreen gevloeid, van kleuren; voorts: afspoelen, zich loslaten. ™mm\ mvdsv. — twjM(Eii(Hiq\ of ^^X^1^1^1^ zva. mn^ri^KHi^w (Jav . cnji m<Lni a£t en *n\ verwonnen worden, zich laten verbidden, medelijden krijgen.) QUI 2 (HI \ (verb, van (nni2omru/i\\ Jav. Wdbk.) SB. het blad van den talboom, waarop in vroeger tijden were/ g esc hr even. <YU) 2 Ofl I (HI \ ong. — (i7n(iKoj}(n,nor}[(hb \ benaming van een soort gesloten baadje. Opdat men het zal kunnen aantrekken, is het van voren, van af den hals naar beneden, een loeinigje OfXJ) (HI 0JJ ft \ SB. overal en egaal bevochtigd, bv. met olie. — Zie ook de spreekw. onder (ftJI iHl OJI n\ SB. schrander, scherpzinnig.- mji txi pi dji \ en (Tti (hi (u cm ? on \ met een scherp asiC en juist oordeel begaafd. arm (to azn/)\ — xn<ncnjiar>x^\ SB. zich <ncrui (hi can ft zijwaarts ombuigen naar lets en het be- roeren of er aan lekken, van een vuur, toy zouden zeggen van de vlam ofdevlammen.— (HH(n(rvi(Hixmjj\ van hetgeen zoo, beroerd of gelekt icordt. — niir\,ian(i^niru7n(crijj\ of (£}ri(wi(Hiny!Mi(Hi(CTiji\ zich zijwaarts ombui- gen van een vuur, dwz. van de vlam van dat vuur. (nj) <*0 W — o«mm^ SB. kuijeren, op en neer loopen, drentelen. — aw> ah truths heen en weer drentelen, op en neer loopen. — asntnruohtriJinhs zva. asn 2(3^(^12(1x^(3^^(^1 2 run \\ 3371 (3^izkju^(rhi^i(nj)m\ zich met vertoonen of laten zien, zich niet vertoond hebben ergens* a •> (IfUi (HI \\ 7. <hniirvioh\ zie t^(im\\ — II. <Hii(rviah\ en geio. m ww ini ah \ (zie onder oa?/i»^V zva. oj)(Hnav)K7j\ of wat MOOijer. — (Uitruahs I. zie oji qtlkvi cisnjl\ onder tli tvi asn/jw — 2. zva. crnah(ci(HT/i\ en ook benaming van de kleine keeringen (een heel laag aarden dijkje met een bamboe of dunnen booms tarn in de lengte er op), die men in de koffijtuinen maakt om het wegspoelen van den grond te beletten. arm (Hi \ I. SB. een soort kaarsje gemaakt van fijngestampte kaliki of ander oliehou- dende vruchten en kapoek. — "<m><»miW\ een aangestoken linting. — 77. ™iruaa\ (TUI (KYQJ1JI\ 486 <ruaf)i$\ SB. om het hoofd gerold, als een krans, . van een hoofddoek, en wel omdat die vol gaten is; fig. bijna geen stuk kleeren meer aan 't lijf hebben, ons: bijna geen hemd meer aan 't lijf hebben. arm (Kj(UiJl\ SB. ziekelijk, ziek, van een kindje, als een gevolg, naar ynen meent, van het weer zwanger zijn van de moeder. — Ook in sommige streken zva. (H-n(zirLiirnrui\ en wiooa^w onjj (HI (hJl ft \ SB. *of en zoo gem . S. met (u-n jmoyi^ B. aangezuiverd, af betaald van een geldschuld. Verg. <cw<&?^»,m^n en <q xm xm ojyfw a <L7 Qfl \ naam van een vischsoort. Ra. crCJ J a 0U1(H1\ zva. arvumw (JaV. <runrn\\) tun ifriz or, (Jl) x &4 J »h ^ a OD o bij (panricisnji^ (Tj(nJI(hP2\ of '^.mgj^N SB. zva. un^i^ of (3^Aiw^(tJtj^\ van een sawah en wel in tegen- steUing met ^rfrunrn^w Maar slechts zoo in fife administrate; in het dagelijksch leven wordt ^rui(Hi2\ als een synonwm van «^^?*o^\ pf (unnjiasnj^\ gebezigd. — icitn rut (mz tut <hiji\ of (dvfiru^ni^iunthn/ix den grond goed o/beter maken, gezegd van de visch, die op een sa- wah werd geplant. OTUl (HI 2 P \ zie onder asiacrm^w O arm (HI PW — <xn(wi£}?\ SB. iemands naam ver- vangen door een ander, door hem voortaan te voeren; de plaats, waar iemand zat, bv. terwijl hij even loegging, gaan innemen. — o a /tl? *o ^ xm ihtji \ en gew. m rutappmn mji \ iemands nieuwe naam. arui aj (HI P \ ong. — ru^^n(wiimjj\ SB. het ge- vest van een kris. a a Q Q arti (hf)o\ Xw. — KnrrLipn?\ SB. iemand ver- a dringen, van de plaats dringen, om die plaats in te nemen; ook fig. — tmnnaSi^ ooh: van de plaats of uit de ingenomen stelling gedrongen raken, in een gevecht; overmand raken; het gaan verliezen. OS7 2 (HI P \ SB. laag, laaggelegen, bv. van een OTj OTUI Of! (HI P \\ — (iTi^ruiri^i^ en xntnirvitn^n^ vn*2JI\ SB. de pare snijdende, de gedeelten van de aren, die op het veld blijven, al voort- gaande, neerbuigen, neerdrukken; en van den badalc: het geboomte omwerpen, neer- werpen, in zijn woede. Q /* a / an/1 (hfl\\ — <mrum\ SB. slaapwandelen; ook in zijn slaap regtop gaan zitten, en derg. — Verg' "IS®** CO Ul 487 o O TLltHKh COJI (flCI asn [j \ Roll. SB. landraad, een inland- sche regtbank, maar met Europeanen tot voor- zitter en oriffier ; ook: landraadzitting houden; en zoo'n zitting bijwonen als lid. xnarui((Hiasiy^\ een beklaagde in de landraad- zitting beregten; fig. iemand, bv. een be- diende scherp ondervragen en zoo noodig corrigeren. an/1 (HI (Hn il\ SB. eerel, stekelvarken . — CJ dl (citrw(ruKhn(hrnji\ ondergraven om te stelen; en bij een huis, dot op neuten staat, wel eens voor: een gat in den vloer van het huis maken, ten einde daardoor in nuis te kunnen komen. — Verg. (aarhojiw (HJI (HI 2 (HH fi \ SB. tarn, mak, niet schuw; en (J oJf Jig. van menschen zva. mncmdw — (am ovi mi * <trnjl\ een dier mak maken, zijn schuwheid doen afleggen. QTU) (Hi (ten ft \ SB. luwte; nagenoeg geen CJb zJI wind. (HJ) 2 (HI 2 (Hn ft \ SB. kameleon. — xmajxrug a o (TLft " a n (H12 (KYI ft a di <wid(Hi2<H7i<hn/i\ zich weten te voegen en te schikken naar de gebruiken, daar waar men komt, of naar de personen waarmee men moet omgaan. — am2amnnji2jmiKv^\ de km in van een dam. (Hi(*JlftX\ — <&i(riJi(Hi<>j)/i\ SB. neerkomen CJ U( w°* op iemand of lets; bet werpen op iemand; slaan of van toepassing zijn op iemand of lets . — I (tn trui ifci ojin \ zva. a O (EJioru chi (tJtji en (H7)7uafiQj)ji\ zva" <"n'ri(Hi<Ma\\ K. — Mij van elders onb.) (Y\A (HI (Ul ft \\ — (iMrLiah (u^i \ zie bij (nam<nam ^Jl^ OTIA tn (HI (Ulft (HI ft\ zie (run an >\\ 'CJ <JI tJ out (Hi \ SB. te lang, langer als het gebruik CJb meebrengt, van een kleedingstuk, zooals bv. een baadje. — Verg. <njtc^\ volg. K. in het Buitenzorgsche ^*a zva. als truxz^w (KLft (HI 2 \ en <xmnjiabtxnann\ zie onder npccn\ CJ CxJ * cv (CHCKIW — cmvihns SB. lang uit liggen; zoo- lang als men is, liggen. Rg. cr^ CCJ 2 (Hi 2 \ SB. het telwoord voor 6^(ut\(Lmi^(ui\ cq]2 (H) U te- en suikerriet: stuk, stuks. — am<nA<cn<Ku <3^i(8i \ drie stuks bamboe. — ^^^^^g' mpi(Hi\ men kan of er is geen touw aan vast te maken, van iemands spreken, ook van ca CY arm 2 (H) 2\ — xnrru2im2\ zva. <™<gf™* Verg. (Lnt^grug(ui2\ azituzicuiMW/l en KMKtqaKiW (tUj (H) (HYjftw — cmirucmiHri^\ SB. verschrik- kelijk lastig, van een kind, omdat het steeds rv^^kpjs 488 mjtlttqjjftUi/l\ in de handen wil zijn; ook zva. truiiajwi* en (i7ha7)t\ van een kind. CY zva. (hntHiiw onJI (tp (&ln \ SB. het kouter van een ploeg. (TU)(K)\ SB. jonge dochter. — (ruKm/rjumrncHi^ nog jongmeisje. In het Buitenzorgsche nrL1a§^ 00& voor jooggezel, en zoo rhioh^iur} ^iyn^\ aldaar voor nog ongetrouwd. cnJI (tp \ SB. duizelig, bv. door zwahte. aojah\ zva. (i&(tfh\ en ^^<ci2<tfw»rwfl\\ OTUI (K) \ SB. de hoogte, bij een gebouw, gerehend van een <u fa <u «s»^ tot aan den nokbalk ; ary9baSh2tch\ buiten proportie hoog, gezegd bij een gebouw van de muren of bewanding of wel van den nokbalk. 01 cnj) (K) 2 \ zva. vfamtMjinkgw K. Maar niet van menschen. <nji (tqjj (uiji \ SB. vrijpostig, onbeschoft ; ongepast vrij, tegenover zijn meerderen. n^o^/^/NN J' ^i^^H^I" ooJc &3ZH <ut^/)<ha/f\ SB. popelen van het hart. Verg. II. £^£W*5/ «* %et Buitenzorgsche een on- vertaalbaar redewoord voor ajirSia^w <&6^a <Kj6^tw2t^(im(m<^Me^MM(ijy^-- {Lenyap, disappear, to vanish. Bg.) orvi 2 (K) [j 2 (LJI /I \ SB. langwerpig rond. ?3 2 ^DJ) (UWfJ \ SB. kleine duiz ndpoot, die stukgewreven een phosphorachtig licht verspreidt. orui (Hi \\ — <n,Kru(tb\ SB. vechtersbaas; nummer een, als het op vechten aankomt. — Verg. bij a&armw Oft orui (HI \ SB. schoon, niet vuil, van een erf of aanplant. — xnarirunbao^x een >e?f aanplant, enz. schoonmaken, van onkruid enz. zuiveren. OTUI (Hi \ SB. mooi en aangenaam voor het oog, zoodat men het er gaarne op laat rusten ; ook zva. (3^k<rLiaj}ji\ bv. van iemands woor- den. — SxLJiwruiajLs van iernand: geliefd worden door velen of alien. Be act.vormis a (El MY) (TUj (KJp, , fTLI ITU 0O> ? (K1JI \ ZVtt. Xll M/jg ITU/I^ OTj OfX/i ori &J} \\ — xntntrun^ru^aji \ SB. tegenover iemand in gebreke blijven te voldoen aan hetgeen werd overeengekomen of afge- sproken, betreffende de betaling van lets. arm (£n \ SB. wellusteling, wellustige vrouw; overgegeven aan den wellust. QZ]2&J)\ SB. spiegelglad, glimmen als een w spiegel, bv. van een paard, nadat het werd schoongemaakt; het haar spiegelglad hebben zitten, van een vrouw. — Verg. ffwaoiw 489 (K\A &JI \ zca. miaciw K. a a (TUI &J7 am u \ SB. zijn verpligtingen ontdui- ken of verbreken; valschheid plegen of oneerlijk zijn in het werken, door het bij overeenkomst gekregen deel in den arbeidniet te willen terrigten; valsch van iemands spe- len, ook geen revanche willen geven bij hetspel. — (Lnrvi!K»nTr)(Mji\ tegenover iemand enz. (Tf (TUI cn (W) OSYI n \ SB. geschaafd, van de had. Rg. K. (TU2 0J)2 asm fj \ SB. los, loslaten, van een sckroef, het hecht van een mes, hetijzervan een patjoel, enz. Rg. K. (CH&J)\ SB. snel, gezwind, van rLi^^nsn^w aV)2VJ0J>\ SB. klok, pendule. a\J}\ ook wel eens tirmN SB. redewoord voor een volgend ru<uinsnji of (^ruu}(^mJ|^ het is dan onvertaalbaar. — xaMi<njiruxme~.\ of m ^wru-rjMCN ik ben er slechts voorbij en niet aangegaan. arui\ Kw. gelijk, zooals, evenals. — Wordt verklaard met ajxuiasu* QTI (HJI \ ong . — (3^k^an\ zva. het Jav. ((untnxn\ Kw. effen, vlak; gelijke grond. Jav. Wdbk). — roo^N een veld (sawah) voor de laatste. maal bewerken, waarna het gereed zal zijn om te worden beplant . — ^S^r^^-n,^ klaar zijn om te worden beplant, van een sawah. ^^r SB. met ziekte bezocht zijn;ziek Zijn, 00k ZVa . ftm 177? rci (m uvji en (tmiKji^i^n \N *u nl,&rh^ en pijn hebben en zich schamen, bv. van iemand, die ten aanschouwen van velen van het paard rolt en zich daarenboven nog blesseert; ook gekwetst zijn (fig.) en tege- lijker tijd zich schamen. Q out eyi \ SB. spoor van een wild, van een ver- mist, bv. gestolen dier, ook van vermist goed. arUKrjni P\ zie <3i*i<ugMji\\ (TLam^\ ook ij«n?x SB. hoofd, chef; dorps- hoofd. Verg. <kv.<ui Q \ en fo?cm\ arui ai ni aa n \ zie <§i*»«jii*j^ a arui nr> aJIfj \ daam . tt#<m^n SB. grif van de hand gaan, zeer in trek, van warm. Verg. maun en <ui (Wiw OCY 021 (L/) (K/J n \ zie (3^A(hn/j\ en xTkhiw — (Knmvm o • ocy (KJ1 J&(Mn\ ZW (W(UI\k GGl m(U (KA f {Mil \ £$£ ,17*1 0/7 \\ OTj out 0/1 <rYl (hJI ff \ zva. 6^kamioj)ji\ bv. van een werk, ook van een reeks offermaaltijden, die moesten worden g eg even; enz. rti i 'n (Mil \ 490 SB. poolshoogte gaan nemen van lets; een onderzoek instellen naar bv. de zieken in een dorp of de leerlingen op een school; ook naar lets, bv. naar iemands werk, naar een aanplant, enz. CHJi <rY) (U) /} \ J. zva. (isrt^n oji/iw — vnrhiniiujd a-n/j\ zva. aoniaj)g(KTji\\ _ J J. zva. (t\Jtza^\ bv. als men vraagt: *rw^^^?-n«^w (Tig.) — Maar in dezen laatsten zin is )umi(uyi in de Preanger ong. nut ni (im n\ en o^^o^n SB. vermenig- vuldigen. (Ar . L->>*o\ Verg. £??&<w (rui*Y}\ 1. <ci<n,i<>i\ SB. iets verbieden; iemand iets verbieden. — (rwrKci^N zva. ^^ctw^n (a) zie dit bij *r> t*i II — ( Mai. larang, verboden). II. 7ij-h\ SB. hoog, van denprijs van iets ; duur, hoog in prijs. — Verg. iejiclhi n\ji^\ en rr}eri\ I. (HJI <rY)t \\ — acin\Jirr\\ zva. (£>*) "n "n \\ — (unomccvnjt T on/l\ spreekw. onverschillig wie het is, bet er mee aanleggen of er mee te doen willen hebben, van een man of een vrouw. rftt^O^x SB. (rui<wi-n\ weg, straat. 01 (KUf cyi \ SB. m <rj rwh \ en m^itin volg. sommigen voor : tak van een kawoengpalm. Zie eeJiter (ui<rL^(m^\ en verg. im^Vuriw — (JaV . ou^htru ni v of <n(rLi^h(nrLi nt \ zvtl . vn ^-»i^n de Arenboom.) arm 2 Of] c>? \ SB . gestreept , met strepen , zooals bv. de koningstijger. QUI (KYJ \ ong. — twi(njiiffn\ S. (ui <zi afin asnfl \ B. man, mannelijk, van het mannelijk ge- slacht; SB. mannetje, van het mannelijk ge- slacht, van dieren; ook een regtstandig aan- gebragte reep bamboe in het vlechtwerk van een voorwerp zooals een aji-n»ai* — ^?7u?oj\ S. w)-7??^ii\ B. echtgenoot, man. — ^ rn oil (fji cn/i urn \ zie Ondev e—onaj)^ — 6 -taw l» <n ui <rui tru) (Kn \ zie Onder G-xt/nwayaJiw — trui am ni (iTii \ man en vrouw, getrouwd. — mwniMs ook ((cn-iirr)M\ K.) naam van een beestje, dat de menschen vaak in het oog vliegt. — omOT^M^N SB. zijn manhaftigheid too- nen; de dappere of 'het haantje willen zijn.— <xi(nji(toi(Lvi<Hig(Ki/i\ een. vrouw of meisje uit- trouwen, doenhuwen. — <rvi(hmuvt(m^\ S, (K»nit(narn(LM(Hiji\ B. een man nemen; huwen, van een vrouw of meisje; — SB. paren, van een wijfjes dier. — - Verg. £-^rtj>^w^\\ T 491 Wl (KYI. \ SB. I. daam. tli m ^i ^ n niaar dit laatste tocJi naar het schijnt, in sommige streken als wat mooijer woord: ganpr, togt, reis, marsch ; handeling, handelingen, wijze van handelen o/doen; iemands verrigtingen; handel en wandel. — Voorts ruwn\ ook we I VOOV xn rvi (uriahi ? anj^\ en rLi&i^if\ voor xn/rLilEi~n»bng<HTji\ terwijl nji,7rnrhi(Ei^i^\ is zva. ru*rn\ of ami tei ^ji ^ \ en vooral wordt gebezigd i. d. z. van handelingen, handel en wandel, en derg. — 2. rmrn\ SB. gang- baar van een betaalmiddel ; van de hand kun- nen gezet worden, gewild; verkocht kun- nen worden voor zekeren prijs, van een koop- waar. — 3. m *rn \ maar slechts in sommige streken, zva. (un^:iji\ bv. als men zegt: xmaln O m .KM'Wij ? aK*-n am »^^ — (in m ihrn? ni an /i \ of xn 7hitEi^i^!thi2(K)ji\ ooh maar zeldzaam, xnnjixn *?ntonji\ dit laatste {in het Buibenzorgsche soms i. d. z. van aci^Jiruj^\ K.): iets doen, bedrijven, begaan, ten uitvoer leggen, verrigten; aan iets uitvoering geven; er toe overgaan of er toe komen iets te doen of niet te doen; iets bv. een nuttige les in praktijk brengen; handeleo overeenkomstig ondergaan. — otijuwb?^ geschieden, gebeuren, plaats hebben; geschied, ge- beurd; vervuld van een verlatigen of wensch; er toe overgaan iets te doen. — n,i^mi\ zijn weg gaan, gaan, wandelen, reizen, op reis of weg zijn. — i^ ru (oji &i kyj \ reizi- ger, wandelaar. — <rui m m _,? ^ u» Qrun \ die- nen, in lands dienst zijn. (YX/I 2 (KYI \ Skr. loka; — (Jav. v^ run (m \ Kw. een wereld, een plaats in de wereld of het heelal) ong . — w ■*» cm irut >rw \ het verblijf van de dewa's. (Skr. swargaloka, de hemel, het paradijs.) ttS7 (KYI 2 P \ SB. van water met een modderigen ondtrgrond, bv. door invloed von een over- strooming, een ware modderbrei zijn of zoo geworden dot men er van zegt: het is een modderpoel ; — voorts dik, gebonden, van kojfij, en bruin van thee; ook voor sterk van die dranhen. — Verg. kji(Lj)2!>rn^\\ (YUI (KYI (Kl fl \ Roll. SB. laken. Zie ook ojkM dC)2 (KYI 2 (Kl n\ SB. met volharding, zon- der den moed te verliezen, hoe lang- zaam ook men vordert; volhouden, al gaat het ook langzaam. — ro^^SSWovT^ met iets volhouden, hoe langzaam ook men avanceert. — tmdimipitHT/l^ volhar- dend naarstig; door niets afteschrikken of te ontmoedigen, ijverig. — Verg. -n S:{ht/j\ en knt(U9<iMtf\ dit laatste hij *o?* O JjI 2 (LV) ? £ \\ (YUI (KYI (Kl fl \ SB. tenanting van een op een eigenaardige wijze, in de lengte opgerolde, (Qiajidz pruim. — Zeven zulke loekoens worden aan den priester, die een maagd in het huwelijk verbindt, door haar ouders g eg even. en (YUI (KYI (Kl fl\ Boll . luitenant . Verg. (YUI f (KYI ^\ vergaan, van uzhn^unw Ong. in de Preanger. — anru nun^\ SB. aan een plas lig- gen, van bloed, inkt en derg. Niet van water. (Yl (YUI (Yf (KYI (KYJ fl \ onvertaalbaar redewoord VOOr ku (hi cisiiji \ — ^ao)<i57)^\ en i/m^i <r\(U)ruji\hetz. — xntrfiruvj^tmimfijis een dier kee- len, den hals afsnijden. (CI (KYI (ISYI fl \ zva. crnasturiJJjw (JO) (KYI OSYI fl (YVl (KYI OSYI f}\ SB. een dikke pap zijn, zijn zaamgepakt, een kleverige massa zijn. — Verg. (bifoHru/js en (rfiruvftKnasn^^ — am ow% irSntSasn/i\ zekere aardsoort. — ^.S^asn? (Si (lu ceji 9 (Wi obi asn vi m ^n oji ash e -\ spreekw . ]e < (K}j CO cc> r J mond lijkt wel digt gespijkerd. arui (KYI OSYI n\ SB. mos, naar mos gelijkend groen. — nrui^yictsncmj^^ bemost, met mos begroeid. ■rui 2 mi ? xsn /j\ asr^x 493 "^T aui2 (KYI 2 (iSY)n\ SB. vol, volzitten, bedekt met ziveet, bleed, olie, wijn, enz., — : ook van iemands zweet: rijkelijk hem bedekken, zoodat hij in een bad van zweet is. (YUI (KYI OSY) (HI fj \\ Dit wcord, in het tegen- woordige Soendasch ongebruikelijk, is volgens Dr. van der Tuuh (Tijdschr. Bat. Gen. Dl. XXV. AJl. 2. hi. 135) de oud-Javaansche benaming van de kleefrijst en daarvan nog de benaming (laketan) in het Maleisch van Koetej (Borneo). — De onder <tfn asn »n/j \ g eg even afleiding is dus- onjnist en is <tf>i nsn anjf \ een afkorting van irLiabiasn.in/iw (TV) (KYI ~z&\ I. SB. tienduizendtal. (Skr. laxa, honderdduizend). — <m.tu»<w-£*\ tien- duizend. — (£i;rLi<H-n^*.runni^*\ tien duizende en tien duizende; bij tien duizenden. — //. SB. vermicelli. (YU) (KY) ~&k(hCI\ SB. zva. -ww^-^x en -l<oSi\ ook vervuld van een wensch, een tKnipayi^ en / on een (Ln!Hi(inrn(K)ji\ en ZVa. (inrhiMi^MMuasy)^ o (tli mii ^(Hidbi? (ktji \ een bede, wensch, *™ ip rujj of tuiMdnnianjs vervullen; iemand, overeen- komstig zijn wensch, doen geraken tot iets, ook doen worden de echtgenoot van een bepaald per soon. — Verg. rtw>n\ nrvt (KYI 2 (Ul fj\ SB. st uk hout, bamboe of stok, aangebonden tegen iets, bv. tegen een draagstok of rijtuigveer, voor de stevigheid ; een plank, die de bilik op liaar plaats houdt, bv. tegen een stijl. — ui(n,)(trmnjtjj\ tegen iets een ^»»o??(l^\ aanbrengen. — Verg. <ru(Hi\ cuhtum en (^nrr)(^)JI\ dit bij a£»-><-n<kjji\ III. (YUl(lSY)/)\ ook 6^lua5t^Jf^ Holl . SB. laat, zooivel i. d. z. van te laat, over den tijd, als in dien van later in den tijd, bv. van het beginnen te regenen, erg ens. (E12(ISY)/J\ 1. zie onder 6^*-mt«sH/iw — II, vri2(igr?«snfi\ SB. tusschenruimte; tusschen- tijd; met overslaan van; (verg . itl^vA ; ook: met een tusschentijd of tusschenruimte van; om de; over, na verloop van; en grens, scheiding; ook nog: de man, met wien een verstooten vrouw trouwt, voordat zij weer door den man die haar verstiet, tot vrouw mag genomen worden. — unaJm^^i^i^ zich er tusschen bevinden; ze scheiden; ergens, aan of bij iets, bv. hij in rijen op- gestapelde zakken kopergeld, bvj ieder honderd zakken, afscheidingen aanbrengen; en als tusschenman een huwelijk aangaan. — 494 (&lt cist} uiyj \ laimgKnitini^fttaziiasrip 00k met tllSSChen- poozen, bv. van het (amnms ergens, zoodat men het pare bouwen, met het verbouwen van lets anders afwisselt. Q arm aSY) \ SB. genezen, van een wond; ook gedempt tot aan den rand toe, van een vijver, put, toaterleiding, enz. OUI CISYI O \ Mai. zva. n^am^am^KKUi^ 0/1 arm OSY) o\ S. a^iax?*^ B. maar SB. van dieren: tong. Q arm asricta fj\ Holl. luitenant. Verg.^™*™ arm asn \ SB. voorplein; het gedeelte van het erf dat zich voor het huis bevindt en open is; ook het veld, de grondkleur, de grond van een, bv. gebatikte, stof. Verg . (un-ri v) (htjiw — ^ nrL1 asn nr,Miji\ b et terrein van een plaats, d. w. z. het terrein, waarop die hoofd- plaats, of dat dorp is gebouwd, zich bevindt — 6^*<n.^Mjl\ en het daartegenoverstaande cm? rri^i\ gebezigd van een M<nj/i5H-n^\ hebben denzin van vlak en niet vlako/heuvelachtig. Q anJirasYi\ SB. nacht. Kw. -nJZ* 0f w^ Skr. rdtri. — • m/luwiik^ zie bij £iilu\ VUl 2 <rj (^l\ Holl. SB. loterij. - Qt9b*ut «?(J2T een lot trekken uit de loterij. (VH2 (isr)(H77/j\ SB. modder, slijk, slik. — iKr)imtasniisrichn/i\ beslikt, bemodderd. Q 001 2 asn (HYJ n \ SB. klein, gering, onaanzien- lijk, van weinig belang, onbeduidend. nA^vt tbiinrnjj\ mvdsv. — (wziSichmfjG^iMt \ klein- moedig, ontmoedigd. • — ^ ^ m, »™ anj^\ kleinigheid. — (^^^^?^<is77ffo?»o^\ een zaak van weinig belang, geen kapitale zaak. — (Kjrhiimeteti*™^ of W(^2 (tsn (Kryi\ de geringe man, de kleine man. — nsn^rg^ a§)!Kiiji\ van kindsbeen af. — o^?/is?;,?o7^\ iets kleiner maken, 'verkleinen; ook van iemand, ten gevolge van ouderdom: ver- schrompelen. arj arm osn (ten n w — oo^/km^n SB. maar volg. Reg. Tj. S. en ^,m^\ B. met de tong langs of over iets g&?Ln;.iemand of iets likken ; een droppel van een of ander vloei- stof oplikken. — ki^ rvi asn 9<n ari^\ hetz. maar bij her haling; — iemand belikken; iets op- likken of aflikken. arvj ast) arj asu a<i fj\ zva. lyo^in^^ a* a (Ln OSYJ \\ — xji<aiteu\ SB. het ronde stokje, dat men bij het (fyaMz^s^ajiajts bezigt, ook wordt er de kanteh, die men wil gaan weven, op gewonden. tnjish\ 495 arui ash \ SB. de zwarte aap (Semnopithecus Maurus. Rg.). — Verg. t^z^^^y^w arm 2 en asn \ zva. o-m I. (Cl(9Jl/}\ SB. redeWOOrd VOOV afnexmSasn^ en MKUic^^cunnnjis ook voor ccitmoji^ maar voor dit laatste is in sommige streken als redetcoord meer gebruikelijk airiicrn^w Nog £a<^/\ redewoord voor ah? (§1 (^n/fw — In al deze gevallen is het onvertaalbaar . — nviojyi £^7V °f (njl^f,(t^/l^ een v°or een of beurt om beurt stilletjes wegsluipen, van eenige personen. — <mw oji _^*o^\ van de stem van een ztvaar zieke of stervende.- afgebroken, ieder oogenblik haar dienst weigerend. (nJi2 9Jlfj\ SB. gaan, heengaan, weggaan; bevelenderwijs .- weg ! ga ! ga heen ! ga weg ! voorts onvertaalbaar redewoord voor Si mi ,? P«~ c") (Kb (ht/j\ zich van iemand of iets verwijderen; ook voor (Mj)Km\ er op uit gaan ergens heen. — Zie OOk (3^A.am2(Kf)iaj}fi\ bij (Lmicuin^ — cciiruiz (ru2(ij)ji\ zich heimelijk wegmaken; weg- VlUgten. — (TL/i 2 oru) 2 QJiji \ zie (unasnasna\i <J2(M\ SB. krachteloos, zwak, loom, mat, uitgeput; krachteloos of uitgeput zijn. twiccrojis mvdsv. maar ook gebr. van een per- Soon. — Verg. aSahxncmjjw enjt <m \ SB. neet, neeten. Reg. TJ. — Verg. Q enjj Os/l \ SB. de schering van een weefsel. fl^7 2 (Ml 2 p W — llZ)tm^&>^{(Lm*n/|^ SB. iets voor het eerst gebruiken; een kleedingstuk voor het eerst aan hebben. Q Q OU) (hJi 0\ en a^tnjioji^dmiKijp zie (Si [Hin(hain\\ arUll(*Jli%s^ ®^' a%edragen, blijken dragen van lang te zijn gebruikt, van kleeren. OTU) (&jj (HI n \ naam van een martersoort. — Verg. 00) (U12 ^ \\ Q aui QJI (Ml [I \ SB. tong; taal; woord, woorden (Ar. (j)VjuO)» (in(rvi(uipj(Hyi\ hoffelij k voor : de verstooting uitspreken over een vrouw. — yerg. an enj) (mvj\\ en (VKUicninsniKi/iw en orut a>J) \ Roll, lessenaar ; SB. lage platte blikken trommel, waarin men kleine voor- werpen, vooral schrijftuig bergt. — ^n^o^ iKnxrns een derg. doos maar van hout; cassette. OS C7(M\ zva. a^,dJioj}/i\\ o/l arm OJI 2 (tSW/i \ ook wel c^/??<isn^\ SB. los, losraken, losgeraakt van dat waaraan men of iets was gebonden; zich loslaten, afglijden, afraken van iets, waarqp of waaraan men zich vastklemde; ook: dow het ojpenen van den mond, 051 496 1 an (V) \ bv. omtespreken, zich loslaten, of zich ver- wijderen van de tanden, van dat, lietgeen men met of tnsschen de tanden vasthield; van daar voor afgebroken, van het lets met de tanden vasthoaden ; voorts bevrijd, ontkomen, verlost nit een gevaar ; en af, er af, bv. van een knoop van het buisje. — lyn^z^ru^niisH^N 00 k ZVa. (unimajid'-masnjiw — dJifrjrLi!KQ2(^n2ihn/j\ iemand (iets) dien (dat) men vasthield of greep, loslaten. — Verg. ^??^n\ cnJl MT)\ SB. zonder tegenspoed of onge- val; voorspoedig; met succes; voorspoedig gaan of zijn ; vervuld worden van iemands icensch of verlangen; ook verscheiden, ont- bonden, en zoo BL. voor umM/fw (tt(M/J(lZ](M/J\ of (rupojiji\ zie bij g^p Q (Wl (Kl (Ul ft \ en gew. ajin.iMa.^\ SB. naam van het letter teeken z — oSnrSiaj»aoji\ voorzien van of zijn met de ^ — Verg. ^.u/^fij^w OfXA (UJ \ SB, rijstblok, langwerpig en gootvormig uitgehold stuk boomstam, met Ucee afzonderlijke ronde gaten, aan ieder uiteinde een, en waarin de in het middenstuk ontbolsterde rijst des- verkiezende tot meet kan worden gestampt, <n arm 0J1 \ SB. glad, gepolijst, van iets dat gepolitoerd of gepolijst werd, ook van iets, zooals het handoat van een stuk gereedschap, door hunter ing ; voorts glad van lets, zooals. 