Natuurkundig tijdschrift voor Nederlandsch?Indie / uitgegeven door de Koninklijke Natuurkundige Vereeniging in Nederl.?Indie.
De bewerking der verschillen van de barometerafwijkingen te Singapore en Batavia leert ten overvloede, dat het boven- staande slechts voor een beperkt gebied geldt. De afwijkings- gradient tusschen beide plaatsen vertoont een zeer onregel- matig karakter, dat nog wel in hoofdzaak de periodische veranderingen in zich sluit, maar tevens duidelijk doet uitkomen, dat een generalisatie der gegeven beschouwingen, voor plaatsen zeer nabij en benoorden den evenaar gelegen, niet geoorloofd is. Hoever naar het Oosten hunne geldigheid reikt zal een verder onderzoek moeten leeren. 1) Büblad No. 3 van dit Tijdschrift. Jaarverslag der Afdeeling Soerabaia VAN DE KONINKLIJKE NATUURKUNDIGE VEREENIGING over het jaar 1908. In de bestuursvergadering van 26 Maart stelde de Heer TEN Brink zich niet meer beschikbaar om als Secretaris op te treden en werd diens functie overgenomen door den Heer А. Н. J. Berzer. Bovendien werd aan het bestuur als vierde lid toegevoegd de Heer М. Е. OxxEx, zoodat het bestuur samengesteld werd als volgt: Dr. А. J А. PRANGE, Voorzitter. Dr. A. Н. Ј. Beuzer, Secretaris. J. C. RIBBERS, enningmeester. М. Е. Оммем. Laatstgenoemde nam ор zich lezers te werven en zijn pogingen zijn goed geslaagd. Een woord van dank mag daarvoor in dit verslag niet ontbreken. In plaats van den Heer Dr. E. C. pg Vrıes, welke een lezing toegezegd had, doch aan zijn belofte niet kon voldoen, werd op 11 Mei door den Heer Тевгллк, leeraar aan de Hoogere Burger- school te Semarang, een interessante lezing gehouden over „Aardbevingen”. De leden der Eindexamencommissie werden tot bijwoning uitgenoodigd. Bovendien werd door den Heer Jasper, Controleur Binnenlandsch Bestuur, op 10 December een voordracht gehouden over „een reis door de Bataklanden”, waarin hij zijn hoorders op onderhoudende wijze een en = 167 = ander vertelde over hetgeen in dat land door hem zelf gezien en ondervonden werd. Kaarten en lichtbeelden verduidelijkten zeer het gesprokene. Laten wij hopen, dat in het jaar 1909 zeer veel lezingen gehouden zullen worden, misschien dat daardoor het ledental grooter wordt. Op ultimo December toch waren er slechts 30. De toename hield in het afgeloopen jaar geen gelijken тей met de afname. Zooals uit het verslag van den Penningmeester zal blijken, is de toestand der geldmiddelen bevredigend. Het jaar begon met een saldo van / 640.58; de inkomsten waren f 362.46 en de uitgaven f 381.82, zoodat er nog een saldo is van f 621.22 Ор de Vergadering van 26 Maart werd besloten tot het aanschaffen van een projectielantaarn. Na verschillende besprekingen later gehouden, werd dit besluit niet uitgevoerd, voornamelijk, doordat de Heer Umsarover doorloopend zijn eigen lantaarn ter beschikking van de Vereeniging stelde, welk toestel steeds door hem zelf bediend zal worden. Een woord van dank voor den grooten dienst, welken hij hiermee de Vereeniging bewijst, komt hem ten volle toe. Verdere bijzonderheden zijn over het afgeloopen jaar niet te vermelden. Aldus goedgekeurd op de Vergadering van 12 Maart 1909. De Voorzitter, А. J. А. PRANGE. De Secretaris, A. H. J. BELZER. — 168 — Jaarverslag der Afdeeling Semarang VAN DE KONINKLIJKE NATUURKUNDIGE VEREENIGING over het jaar 1908. Op de jaarvergadering van 11 Maart 1908 werden de Heeren Dr. E. C. pr Vries en E. Goste gekozen resp. tot Voorzitter еп Secretaris-penningmeester. In de maand. November verloor de afdeeling haren Voorzitter, Dr. DE VRIES, wegens overplaatsing naar Batavia. Daartoe aangezocht verklaarde de Heer HogFFELMAN zich bereid het voorzitter- schap tijdelijk op zich te nemen. Het ledental bedroeg in het begin van het verslagjaar vijftien; acht nieuwe leden traden toe, vijf bedankten wegens vertrek, zoodat de afdeeling op ultimo December 1908 acht- tien leden telde. De pogingen, die in het werk gesteld zijn, om het aantal leden te vermeerderen, en om aan onze afdeeling ` een tijd van opgewekt geestelijk leven te schenken, hebben niet het gewenschte gevolg gehad. Moge het nieuwe bestuur er in slagen in ruimer kring belangstelling te wekken voor het doel en streven der vereeniging. In het afgeloopen jaar werden twee populair-wetenschappe- lijke voordrachten georganiseerd. De eerste spreker was de Heer \Укенотливм, particulier apotheker, die een belang- wekkende lezing hield over het voorkomen en de physiologi- sche beteekenis van het blauwzuur in de plant. De tweede spreekbeurt werd vervuld door den Heer I. van Ham, leeraar aan de Hoogere Burgerschool alhier, die tot onderwerp had gekozen: „Het gebruik van den stoom in de suikerindustrie.” Met de besturen te Batavia en te Soerabaia werd overleg gepleegd over een door den Heer Kapitein Gooszen op de drie hoofdplaatsen te houden voordracht over de door hem — 169. — geleide Nieuw-Guinea-expeditie. Door plotselinge ongesteld- heid en daarop gevolgde overplaatsing van Kapitein Gooszen kon de voorgenomen lezing niet doorgaan. Intusschen is het vooruitzicht geopend, dat deze belangrijke voordracht in het begin van het volgend verslagjaar gehouden zal worden; ter bestrijding van de betrekkelijk hooge kosten, die aan de lezing verbonden zijn, is besloten, dat de afdeeling zich zal associeeren met de plaatselijke leeraarsvereeniging. Betreffende de circulatie der tijdschriften werd in de tot voor korten tijd gevolgde regeling een wijziging gebracht. Bereikten vroeger de tijdschriften onze afdeeling eerst, nadat deze te Batavia en te Soerabaia in rondlezing geweest waren, thans wordt ons een gedeelte der periodieken direct toege- zonden; het ander deel wordt van de afdeeling Soerabaia ontvangen. | Blijkens de rekening en verantwoording van den Penning- meester sluit de Каз met een voordeelig saldo van f 30.855. De tijd. Voorzitter, G. G. HOEFFELMAN. De Afdeelingssecretaris, E. GOBÉE. NOTULEN DER VERGADERINGEN VAN DE KONINKLIJKE NATUURKUNDIGE VEREENIGING IN NEDERLANDSCH-INDIË gedurende 1909, -— — m b s 0 - Algemeene Vergadering op Maandag 11 Januari 1909. Aanwezig de Heeren: Ехтноуем, BRAAK, GRIJNS, VAN DEVENTER, VAN LUMMEL, Coor, TJEENK WILLINK, DE VRIES, KAMERLING, VAN Ers, van BALEN, DE HAAN en VAN KUIJK (secretaris). De notulen van de algemeene vergadering van 9 Januari 1908 worden voorgelezen en goedgekeurd. Daarop wordt de algemeene vergadering gesloten. Bestuursvergadering op Maandag 11 Januari 1909. Aanwezig dezelfde leden als bij de algemeene vergadering, benevens de Heer van Harren, die later verschijnt. De voor het jaar 1909 gekozen voorzitter Dr. ре HAAN neemt het voorzitterschap van den aftredenden voorzitter Kol. ENTHovenN over. - lll — Notulen. De notulen van de laatste vergadering in het vorige jaar worden voorgelezen en goedgekeurd. Ingekomen stukken. Voor het lidmaatschap hebben zich aangemeld Меј. А. E. van Marre, Directrice van de Salemba- School en de Heer J. С. Е. van BALEN, beiden te Weltevreden. Voor het lidmaatschap hebben bedankt de Heeren STIELTJES en ÜHRISTAN wegens vertrek naar Europa, van NOUHUIJS en UTERMÖHLEN. Bovendien de Heer Тдсовзом, wegens vertrek naar Semarang, waar hij weder lid van de afdeeling denkt te worden. Van Dr. van Ronker is een schrijven ontvangen, dat hij gaarne in samenwerking met den Heer Tjeenk WILLINK zal trachten het plan van de samenstelling уап een centralen slipcatalogus nader uit te werken. Financieele commissie tot nazien der rekening en verantw. v/d Penningmeester. Vervolgens wordt overgegaan tot de benoeming van de commissie tot het nazien van de rekening en verantwoording van den penningmeester, hetgeen in de December-vergadering is verzuimd. De voorzitter wijst hiertoe aan de Heeren Свломз en TJEENK Wink, die bereid worden bevonden de benoeming te aanvaarden. Centrale slipcatalogus. De Heer Тэкемк Wise doet vervolgens verslag van het resultaat zijner besprekingen omtrent den centralen slipcatalogus met Dr. van RoNKEL en met den voorzitter. Het resultaat is neergelegd in een memorie met bijlagen. De memorie wordt niet voorgelezen, doch het voornaamste eruit aangestipt, waaruit blijkt, hoeveel de kosten van eersten opzet en hoeveel de jaarlijksche kosten zullen bedragen. Besloten wordt de verdere behandeling, de aanbieding van dit stuk aan de Regeering betreffende, over te laten aan het dagelijksch bestuur, dat voor de ver- menigvuldiging van de memorie enz. voorloopig over een — 172 — blanco crediet zal kunnen beschikken. Memorie met bijlagen en request zullen in het tijdschrift worden gepubliceerd als aanhangsel. Afd. Semarang. Dr. pr Vries deelt vervolgens een en ander mede over de lijdensgeschiedenis van de afdeeling Semarang, die wel spoedig het eeuwige met het tijdelijke zal verwisselen. Bijblad. De voorzitter brengt vervolgens de kwestie van het „bijblad? nog eens ter sprake en verzoekt Dr. van Lummen zijne zienswijze nog eens uiteen te zetten. Hoewel de voorzitter van de werking van het bijblad, ten opzichte van het verloop der leden niet veel verwacht, zoo beveelt hij een proefneming, zooals in de vorige vergadering is besloten, aan. Na eenig debat, hoe de uitgave zal geschieden, werpt zich de vraag op: zal het bijblad onafhankelijk van dan wel bij het tijdschrift verschijnen en hoe vaak? Nadat hierover door verscheidene leden het noodige is opgemerkt, o.a. over het opnemen van een referatenafdeeling, zoodat het bijblad betrekkelijk vaak zal moeten verschijnen; over het opnemen van de in de vergaderingen voorgedragen wetenschappelijke mededeelingen, waardoor het in verband met prioriteit ook gewenscht is het bijblad niet te laat en te weinig te doen verschijnen, spreekt de vergadering als haar gevoelen uit, dat het bijblad onafhankelijk van het tijdschrift behoort te worden gepubliceerd en voorloopig ieder kwartaal één aflevering ter perse zal gaan. Commissie van redaktie. De voorzitter betoogt in verband met een en ander de noodzakelijkheid van de benoeming van een commissie van redaktie om den redakteur in zijn werk te steunen en eventueel te adviseeren. Na stemming worden hiervoor gekozen de Heeren Tjeenk WILLINK en VAN LUMMEL, die zich de benoeming laten welgevallen. — H3 — Na eenige opmerkingen omtrent de wetenschappelijke mededeelingen, het verstrekken van 10 kaarten voor de populaire lezingen aan de directeuren van het Gymnasium, Dr. Djawa en Normaalschool en een opmerking van den voorzitter over het niet toelaten in het gebouw van andere vergaderingen tijdens dat de K. N. V. vergadert, wordt de eerste vergadering in 1909 gesloten. Bestuursvergadering op Maandag 8 Februari 1909. Aanwezig de Heeren: ре Haan (voorzitter), van HAFTEN, BRAAK, VAN LUMMEL, VAN KAMPEN, VAN EEK, VAN BALEN, STREIFF, VAN DEVENTER en van Kuijk (secretaris). De notulen van de vorige vergadering worden voorgelezen en goedgekeurd. Ingekomen stukken. Als leden hebben zich aangemeld: het agentschap Semarang van de Cultuur Maatschappij der Vorstenlanden. De Heeren А. К. W. Prins, makelaar en J. VERHAGEN, geëmployeerde van de Н. У. A., beiden te Semarang. Voorgelezen wordt het verslag van de afdeeling Semarang over het jaar 1908. Een schrijven van den Directeur van het Koloniaal Museum, mededeelende, dat LxecnERcQ's plantkundig woordenboek binnenkort zal worden afgeleverd. Centrale slipeatalogus. De voorzitter doet mededeeling, dat het request aan den Landvoogd over den centralen slipcatalogus dien dag werd verzonden. — 174 — Besproken wordt, dat het aanbeveling zou verdienen, wanneer t.g.t. het resultaat van dit v kschrift bekend zal zijn, daaraan eenige publiciteit in de dagbladen te geven. Décharge v/d penningmeester. Blijkens mededeeling van den secretaris heeft het lid van de verificatie-commissie, Туквкхк WILLINK, hem telefonisch bericht, dat de rekening en verantwoording van den penningmeester over 1908 in orde is bevonden en wordt deze diensvolgens acquit en décharge verleend. De voorzitter geeft vervolgens een uiteenzetting omtrent een gerezen verschil met het bestuur van de afdeeling Soerabaia omtrent de sedert Juli 1908 gevolgde verzendingswijze der tijdschriften en licht toe, waarom het dagelijksch bestuur heeft vermeend bij die wijze van verzending te moeten blijven. Vervolgens, geen huishoudelijke aangelegenheden meer te behandelen zijnde, gaat men over tot de mededeelingen van Dr. VAN Deventer over Japansche tooverspiegels en van Dr. BRAAK over de aardbevingsdiagrammen van de laatste weken. De mededeelingen volgen hierachter. Afgesproken wordt, dat de Heer Braak de leden gaarne Zondag 21 Februari 1909 om 10 uur v/m op het Observa- torium zal ontvangen, ten einde de onlangs opgestelde nieuwe seismograaf te toonen. 3 Alvorens de vergadering te sluiten wordt de onlangs afge- | treden voorzitter Kolonel J. J. К. ЕмтноуЕм met algemeene stemmen tot correspondeerend lid van de vereeniging benoemd en besloten hem uit te noodigen de volgende vergadering bij te wonen, ten einde daarvan officieel mededeeling te ontvangen. Mededeeling Dr. van Deventer. Dr. van Deventer doet naar aanleiding van een Japansche tentoonstelling hier ter stede een korte mededeeling over Japansche tooverspiegels, die door direct zonlicht beschenen op een scherm een reëel — 115 — beeld geven, dat een navolging is van een op de achterzijde in relief aangebrachte figuur, of wel — zooals met het te Batavia vertoonde exemplaar het geval was — gansch iets anders. Het onderwerp is indertijd uitvoerig behandeld door Аувтох en Perry, die verslag deden van hun uitkomsten in de Proceedings of the Royal Society, Vol. XXVII, р. 127—142 en Philosophical Magazine, Vol. XXII, p. 327. Volgens A. en P. ontstaat het beeld noch doordat sommige deelen van den metalen spiegel sterker gedrukt werden dan andere, noch doordat de spiegelende vlakte ingelegde stukken van ander metaal bevat. Door een treffend experiment bewezen zij, dat flauwe golven in het spiegelend oppervlak het reëele beeld, dus als een samenstel van brandlijnen, teweegbrengen. Het hier ter stede vertoonde exemplaar gaf als reflectie- figuur een Boeddhabeeldje met aureool te zien. Toevallig ontdekte een van de bezoekers der tentoonstel- ling, dat op een bepaald punt der zaal, ongeveer 5 meter van den spiegel verwijderd, hetzelfde beeld subjectief kon worden gezien; de verklaring van A. en P. vond hierin een bevestiging. Het bedoelde exemplaar had aan de rugzijde niet de Boeddhafiguur, doch eenige letters. Niets zal echter den werkman verhinderen om een reeds aangebrachte figuur met een nieuwe plaat metaal te bedekken zonder dat het weer- kaatsingsbeeld erdoor verandert. ver de vorming van de golven in het spiegelend opper- vlak geven A. en P. een verklaring, afgeleid uit wat zij over de fabrikatie vernamen, die echter door de toehoorders op de vergadering niet bevredigend werd geacht. Mededeeling Dr. Braak. Vervolgens vertoont Dr. BRAAK eenige seismografische diagrammen, betrekking hebbende op de onlangs plaats gevonden aardbeving in Calabrië en in het Cheribonsche en licht een en ander nader toe. Daarna wordt de vergadering gesloten. — 116. — Bestuursvergadering op Donderdag Maart 1909. Aanwezig de Heeren: ре HAAN, ENTHOVEN, GRIJNS, VAN DEVENTER, VAN LUMMEL, DE VRIES, KAMERLING, VAN KAMPEN, Braak еп TJEENK WILLINK. Wegens afwezigheid van den secretaris worden de notulen gelezen en gehouden door den Heer TsEENK WILLINK. De notulen worden gelezen en goedgekeurd, waarna de voorzitter in een toespraak de verdiensten van den afge- treden praesis, den Heer Ехтнохвм, huldigt en dezen laatste namens het Bestuur der К. №. У. zijn benoeming tot corres- pondeerend lid mededeelt. Wegens vertrek heeft de Heer Meet, moeten bedanken als direkteur van gebouwen en wordt op diens raad tot zijn opvolger als bestuurslid en direkteur van gebouwen gekozen de Hoofdingenieur Erexpaas. De Heer PAPELARD deelt mede, dat hij tengevolge van zijn vertrek naar Europa tijdelijk voor het lidmaatschap der vereeniging moet bedanken. Door de Heeren van Kampen en Товехк \Упллмк wordt voorgesteld te pogen een geregelde opgave van hetgeen geschreven is op natuurwetenschappelijk gebied betreffende Indië te doen plaatsen in het Bijblad van het Natuurkundig Tijdschrift. Hiervoor dienen eenige tijdschriften te worden aangeschaft en wordt besloten, indien de penningmeester zijn veto daar niet tegen doet hooren, de gewenschte tijdschriften te bestellen (onkosten + f 50.— per jaar). ue EU ov De Heer Емхтноувх doet mededeeling betreffende de lezing door den Heer van Веммеһех in Urania te Berlijn over Krakatau gehouden. Tot zijn spijt was hij niet in staat een meer gespecificeerd verslag te geven. De laatste opname van het eiland Krakatau, die een gevolg geweest is van de eerste pogingen door de K. N. V. aangewend om tot een alge- meen onderzoek van het eiland, dat nog nooit gedaan was, te geraken, heeft veel succes gehad. Het verslag zal verschij- nen in het jaarboek van den topografischen dienst en een zeker aantal overdrukken wordt door den Heer Ехтноувх welwillend aan het Bestuur van de К. N. V. aangeboden. Dit aanbod wordt gaarne aanvaard. De Heer Braak verkrijgt het woord en doet een mede- deeling over den Japanschen tooverspiegel. Hij had nl. een Japanschen tooverspiegel onderzocht. Deze gaf op een scherm 20 c.M. van den spiegel duidelijk een hindoebeeld te zien met rechte lijnen straalsgewijze daarvan uitgaande. Bij gunstige belichting was deze figuur als een oneffenheid op het oppervlak van den spiegel te zien, terwijl de nauwkeurige beschouwing van de vervorming, die het op den spiegel teruggekaatste beeld van een rechte lijn onder- ging, duidelijk aangaf, dat men hier te doen had met goot- vormige indeukingen in het oppervlak, die op het scherm door de vorming van brandlijnen de genoemde figuur vormen. De Heer Braak houdt vervolgens zijn aangekondigde voor- dracht over de isothermen van waterstof. Deze voordracht zal in het Bijblad van het tijdschrift worden opgenomen. Bestuursvergadering op Dinsdag 6 April 1909. Aanwezig de Heeren: pe Haan (voorzitter), BRAAK, VAN Deventer, GRUNS, ELeNBAAS, VAN BALEN, TJEENK WILLINK, VAN Kuijk (secretaris). Later verschijnt het lid Srrerrr. _ LXIX 12k, — H8 — Van wege de komende Paaschdagen is de vergadering vervroegd. De voorzitter begroet den nieuwen Directeur der gebouwen den Hoofdingenieur ELENBAAS. De notulen worden voorgelezen en na eene aanvulling goedgekeurd. Als nieuwe leden worden opgenomen de Heeren СовхЕтз DE Groor en ХҮтткамр, beiden te Weltevreden. De Heer Dr. Сн. van Deventer kondigt in verband met zijn verlof naar Europa zijn bedanken als lid en bestuurslid aan. Goedgekeurd wordt, dat het tijdschrift geruild zal worden tegen „Hookers Icones plantarum” van Kew еп „Naturw. Zeitschrift ,Lotos" Praag. De secretaris wordt vervolgens gemachtigd oud meubilair op de best mogelijke wijze van de hand te doen. ` ` Komt vervolgens in besprek de brief van de Prof. SLUITER en WEBER over de uitgave van de „Fauna van Nederlandsch- Indië”. De voorzitter licht de zaak toe en geeft als zijne opinie, gebaseerd op de oorspronkelijk aangegane overeen- komst omtrent die uitgave, dat de vereeniging in deze, door het voeren der onderhandelingen over de uitgave van het deel over de visschen door het Departement van Landbouw, geheel is gepasseerd en zich niet aansprakelijk kan stellen voor nadere overeenkomsten door de Prof. SLUITER en WEBER met Dr. Коммазвевсвв gesloten. Een en ander is in een concept-brief aan de Heeren professoren neergelegd, welk schrijven de goedkeuring van de vergadering kan wegdragen (schrijven van 7 April 1909 N°. 15). In afwachting van de nadere regeling zal voorloopig geen geld meer worden gezonden. — 179 — De Heer van Deventer deelt mede, dat hij zijne aange- kondigde mededeeling over de afleiding der atoomgewichten liever wenscht uit te stellen, doch lokt een debat uit over de splijting van kristallen, waaraan door velen wordt deelgenomen. Het werk „de expeditie naar Krakatau”, ten geschenke ontvangen van den Topografischen dienst, wordt rondgegeven. Bestuursvergadering op Maandag 7 Juni 1909. Aanwezig de Heeren: ре Haan (voorzitter), WITKAMP, DE GELDER, BRAAK, ELENBAAS, GRIJNS, KAMERLING en VAN Kurk (secretaris). De notulen van de vorige vergadering worden voorgelezen en goedgekeurd. Daarna deelt de voorzitter mede, dat in afwijking met de gewoonte, om in de maanden Mei en Juni geen vergaderingen te houden, deze vergadering is bijeengeroepen, omdat van den secretaris een brief is ontvangen, dat hij wegens parti- culiere redenen zich genoodzaakt ziet de door hem betrokken woning te verlaten en het verzoek heeft gedaan in zijne betrekking te worden gehandhaafd. De voorzitter zet daarbij uiteen, dat, alhoewel vroeger de wenschelijkheid is betoogd, dat de secretaris bij de bibliotheek woont, daarvan in de statuten niets wordt vermeld en er dus formeel geen bezwaren zijn aan het verzoek van den secretaris te voldoen. Door de bijzondere omstandigheden, waarin de secretaris verkecrt, bestaat er ook principieel geen bezwaar tegen het niet-wonen nabij de bibliotheek, terwijl ook het aanblijven van den titularis voor de K. N. V. gewenscht is. Hierop wordt met algemeene stemmen besloten den secretaris in zijne functie te handhaven. —= 1809. — Als nieuwe leden hebben zich aangemeld de Heeren Dr. С. W. Тн. BARON van BOETZELAER VAN DUBBELDAM te Welte- vreden еп Е. А. A. van Goan, Chef-geoloog van de Dordtsche Petroleum Maatschappij te Soerabaia, terwijl voor het lidmaat- schap hebben bedankt de Неегеп pu PAN, SCHOEVERS, DorPPENBERG en SIMON THOMAS. Een schrijven van den Heer OosrerBAAN te Bandoeng over het begrip „massa” wordt gedeponeerd. De Heer Braak doet eene mededeeling over de getijbewe- ging der vaste aardoppervlakte; na ZÖLLNER in 1872 hebben verschillende onderzoekers, waaronder Keuvin, G. еп Н. Darwin еп Krereur Pascuwrrz dit verschijnsel onderzocht, echter met weinig goed gevolg. Aan Hecker te Potsdam gelukte het uit waarnemingen gedurende de jaren 1908—1907 met horizontaalslingers ge- daan, de getijbeweging ondubbelzinnig vast te stellen. Dit gunstige resultaat is vooral toe te schrijven aan het opstellen der instrumenten in een 25 Meter diepen kelder, waardoor de storende invloed der warmtegolf grootendeels wegvalt. Uit de bewerking van de seismogrammen van den sinds December 1908 in het Observatorium te Batavia opgestelden astatischen seismograaf van \Утесневт (massa 1000 K.G.) is het spreker gebleken, dat de gegevens over 3 maanden (Maart, April en Mei 1909) reeds voldoende bleken de getij- beweging duidelijk aan het licht te brengen. Alleen voor het voornaamste getij, het dubbele maansgetij, werd de bewerking uitgevoerd. Voor de afwijking van den verticaal door dit getij te voorschijn gebracht werd gevonden voor den oost-west slinger: 0.0132 boogseconden. Voor een absolute vaste aarde zou volgens de theorie de amplitude zijn 0.0156 boog-. seconden. Het verschil der beide waarden geeft aan, dat de aarde ` niet volkomen vast is, maar gedeeltelijk aan de getijkrachten gehoor geeft. т ee De Heer Камевыма doet daarna nog eene mededeeling over door hem geconstateerde rechtshandigheid bij apen, waardoor een uitgebreid debat ontstaat. Bestuursvergadering op Maandag 12 Juli 1909. Aanwezig de Heeren: ре Haan (voorzitter), BRAAK, GRIJNS, VAN LUMMEL, WITKAMP, ELENBAAS, VAN Erk, HOEKSTRA en VAN Kuijk (secretaris). De notulen van de Juni-vergadering worden voorgelezen en goedgekeurd. Voorlezing wordt gedaan van een schrijven van Professor TrruB, mededeelende dat hij wegens vertrek uit Indië voor het lidmaatschap van de vereeniging bedankt. De Heeren KAMERLING, van Ілуммег, еп Wırkamp melden zich aan om een exemplaar van Глеськво’з woordenboek tegen den prijs van / 10.—, terwijl de nog ter beschikking zijnde exemplaren door een slip in het eerstverschijnend Bijblad aan de leden zullen worden aangeboden tegen den- zelfden prijs. De Heer Braak deelt vervolgens mede, dat de Heer RamBaLpo, luit. ter zee, in Indië is aangekomen en zich dezer dagen voor eene lezing over luchtscheepvaart ter beschikking stelt. De lezing zal toegankelijk zijn voor de leden van de К. №. У. en voor die van de vereeniging van Luchtscheepvaart. Als 3° redacteur van het Bijblad wordt aanbevolen Dr. van Kampen. — 182 — De penningmeester stelt vervolgens voor eenige effecten thans te verkoopen om onze leening voor den bouw van het oostelijk paviljoen af te lossen. Daarvoor zal een brief aan de Ned. Handel Maatschappij worden geschreven. Dr. pr Haan geeft vervolgens nog eene opmerking ten beste over het in de vorige vergadering gevoerde debat over rechtshandigheid. Uit een recent artikel is hem gebleken, dat uitgebreide onderzoekingen bij recruten in Duitschland hebben minderwaardige personen zijn en de linkschhandigheid meestal gepaard gaat met kwalen als stotteren, bedwateren enz. Hij geeft eenige voorbeelden op welke wijze linkschhandig- heid werd geconstateerd, n.l. door de patiënten te laten broodsnijden, een draad in een naald steken enz. Vervolgens gaat Dr. ое Haan over tot zijne aangekondigde voordracht over „eene nieuwe geneesmethode”. Bestuursvergadering op Maandag 9 Augustus 1909. Aanwezig de Heeren: Свломз (wd. voorzitter), KAMERLING, ’ ELENBAAS, VAN KAMPEN, BRAAK en van Kuijk (secretaris). De notulen van de Juli-vergadering worden voorgelezen en goedgekeurd. De voorzitter heeft schriftelijk medegedeeld, dat hij uithoofde van dienstzaken eenigen tijd afwezig zal zijn. Ingekomen zijn: Een brief van Dr. Н. W. VAN DER УУккгк, landbouw-zoöloog aan het Departement van Landbouw, houdende verzoek als lid van de К. N. У. te worden ingeschreven. Het verzoek wordt toegestaan. we — Een schrijven van den Secretaris-Generaal van het Congrès International de la radiologie et de l'électricité" met verzoek iemand aan te wijzen om de vereeniging op dat Congres te Brussel in 1910 te vertegenwoordigen. De stukken zullen aan Dr. Сн. van DEVENTER, met verlof in Europa, worden gezonden met de vraag of hij genegen is voor eigen kosten daaraan gevolg te geven. Een schrijven van den secretaris van de afdeeling Soerabaia, Dr. А. H. J. BELZER, met de mededeeling dat van af 1 Augustus als zoodanig is opgetreden de Heer J. С. WARENDORF. Een brief van den Heer Gevers, bibliothecaris van het Departement van Landbouw te Buitenzorg, beheerder van onze bibliotheek aldaar, houdende mededeeling, dat door den Heer Ouwens namens Dr. Erpgmgr, oud-lid van de Selenka- expeditie, om eenige boeken uit onze bibliotheek is verzocht. De Heer Gevers wijst er op, dat een drietal boeken indertijd aan die expeditie uitgeleend, niettegenstaande veel moeite nooit zijn terugontvangen. De afwezige voorzitter heeft schriftelijk als zijne meening kenbaar gemaakt, dat wij moeten antwoorden, dat door die ervaring geleerd de К. №. У. voor Dr. ELBERT geen boeken meer beschikbaar kan stellen. De vergadering gaat daarmede accoord, terwijl Dr. van KAMPEN voorstelt na te gaan, door welk genootschap de Selenka-expeditie is uitgezonden en er over te schrijven. De Heer KAwEnLING brengt vervolgens zijn plan ter tafel om een boekwerk uit te geven van de bloemen in Neder- landsch-Indië, verlucht met een 100-tal platen. Hij toont de ontwerpen van die platen en vraagt of de K. N. V. dat werk zou willen steunen door bijv. voor een flink aantal exemplaren in te teekenen. De secretaris acht dat voorstel niet gelukkig, het plaatsen van die exemplaren kost zeer veel moeite, is bijna ondoenlijk en ten slotte blijft dan de vereeniging met die exemplaren zitten. Op de vraag wat de kosten van het werk ongeveer zullen zijn kan de Heer Kamertaxe nog niet antwoorden; de platen zijn gedeeltelijk — 184 — naar Europa om daarover te kunnen oordeelen. Besloten wordt, dat de Heer KAMERLING de zaak nog eens voor zal brengen, als hij omtrent de kosten zal zijn georienteerd, de kwestie zal dan op het convocatiebiljet worden gebracht. Vervolgens houdt de Heer van KAMPEN zijne mededeeling over de Molukken-pelolo. Daarna krijgt de Heer Braak het woord en doet Dr. GRIJNS eene mededeeling, welke alle in het Bijblad zullen worden gepubliceerd. Bestuursvergadering op Maandag 13 September 1909. Aanwezig de Heeren: Gmrws (wd. voorzitter), WITKAMP, BRAAK, VAN KAMPEN, VAN Erk, ELENBAAS, VAN LUMMEL En VAN Kuijk (secretaris). De notulen van de vorige bestuursvergadering worden voorgelezen en goedgekeurd. Ingekomen zijn de navolgende brieven: 1. Een schrijven van Dr. Hunger, voordragende als lid de Heeren Dr. W. Docters van LkgvwEN te Semarang еп Dr. DAN. ре Lange Jm. te Salatiga. Een schrijven van Dr. Braak, voordragende als lid Dr. J. Сн. Rrrsema te Weltevreden. De voorgedragen Heeren worden als lid aangenomen. 3. Een schrijven van den Heer van Giwkzr, aanbiedende het portret van den oud-voorzitter Kol. J. J. К. ENTHOVEN. De Heer Емтноуех zal voor het geschenk worden bedankt. 4. Een schrijven van den secretaris van de N. І. com- missie voor de tentoonstelling in Brussel, houdende verzoek een volledig exemplaar van het tijdschrift aldaar te exposeeren. Zal worden geantwoord, dat een volledig exem- plaar niet kan worden gezonden, daar het eenigste, dat %0 — 185 — de vereeniging heeft, niet uit de bibliotheek kan worden genomen. Bovendien verzoekt de commissie een kort overzicht over de K. N. V. te geven voor den catalogus. Hieraan zal de secretaris gevolg geven. Een schrijven van het lid Dr. Driessen te Nijmegen met een opmerking over de toezending der gedrukten en een vraag om de contributie der leden in Europa te vermin- deren. Uit eene bespreking volgt, dat er ongeveer geen leden van de vereeniging in Europa zijn en dat het niet gewenscht voorkomt voor dat enkele geval tot contributie vermindering over te gaan. Den Heer Dkrısssen zal in dien zin worden geantwoord. Een schrijven van den secretaris houdende mededeeling, dat het voorstel tot het tot stand brengen van een alge- meenen slipcatalogus in Ned.-Indië bij de regeering een goed onthaal heeft gevonden en met Holland wordt gecor- respondeerd om daarvoor een post op de begrooting te brengen. Or e Vervolgens doet de secretaris het voorstel over te gaan tot de benoeming van een bibliothecaris, zooals vroeger is geweest. De werkzaamheden in de bibliotheek zijn zóó omvangrijk, dat, wil men het goed doen, daarbij onmogelijk het seereta- Haat kan worden waargenomen. De vraag doet zich voor ` of de secretaris dan bezoldigd moet zijn en ook hoe de bezoldiging van den bibliothecaris moet wezen. De secretaris doet het voorstel den bibliothecaris met f 50.—, den secretaris met f 25.— ’s maands te bezoldigen, hij acht dit in verhou- ding tot het werk juist. De Heer van LUMMEL vraagt aan den penningmeester of het budget die extra uitgave kan dragen. De penningmeester zag dit gaarne definitief bespro- ken bij de behandeling van de begrooting in November a.s. Intusschen zal eventueel naar een secretaris worden gezocht, daar de Heer van Кик zich alleen voor bibliothecaris beschikbaar houdt. In November zal de zaak definitief worden afgedaan. — 186 — Bestuursvergadering op Maandag 11 October 1909. Aanwezig de Heeren: ре Haan (voorzitter), VAN HAFTEN, GRIJNS, WITKAMP, BRAAK, VAN KAMPEN, VAN GELDER, ÉLENBAAS, VAN LUMMEL, SCHOUTEN en VAN Kurz (secretaris) en als gast de Heer Dr. DORMAAR. De notulen van de September-vergadering worden voor- gelezen en na een kleine bijvoeging op verzoek van Dr. van Томмег, goedgekeurd. Ingekomen is een brief van het lid van Baren, dat hij wegens vertrek naar Europa voor het lidmaatschap van de vereeniging moet bedanken. Om dezelfde reden ziet het lid Damme zich genoodzaakt als bestuurslid af te treden en verzoekt hem tijdens zijn verlof tijdelijk als lid af te voeren. . Voorts is ingekomen een schrijven van den Directeur van Landbouw houdende mededeeling, dat het Departement een nieuwen slipcatalogus gaat samenstellen met het aanbod thans van die gelegenheid gebruik te maken de noodige slippen voor den algemeenen slipcatalogus voor rekening van de К. №. V. te drukken. Aangezien het naar het oordeel van de vergadering nog absoluut niet als vaststaand is aan te nemen, dat de wetgevende macht de door de Indische Regee- ring aangevraagde subsidie van f 12000.— voor de uitgave van den centralen slipcatalogus zal toestaan, zal den Direc- teur van Landbouw onder dankbetuiging voor het aanbod worden medegedeeld, dat de vereeniging zich, in verband met de onzekerheid van het tot stand komen van den slip- catagus, niet verantwoord acht de drukkosten der slippen ` van het Departement van Landbouw te betalen, daar boven- dien bij niet-verleening van de subsidie de vereeniging aan die slippen niets heeft. = 187 — Daarna brengt de voorzitter in herinnering, dat er nog steeds geen antwoord is ontvangen op den brief aan Prof. SLurrgR in zake de uitgave van een Fauna van Ned.-Indië. Besloten wordt Prof. Бьотгев onder toezending van een afschrift van den brief om bericht te verzoeken. De secretaris deelt daarop mede, dat hij naar aanleiding van een gevoerde correspondentie met den voorzitter zijn in de vorige vergadering gedaan voorstel tot splitsing van het secretariaat in een bibliothecariaat en een secretariaat, intrekt. De Directeur van Gebouwen brengt een voorstel ter tafel om het bij het door den Heer Вотззвултх bewoonde huis behoorende erf op diens verzoek van een pagger te voorzien. De kosten zijn begroot op f 200.—. De vergadering is het met den Heer Егехвллѕ eens, dat het verzoek billijk is te achten en bewilligt de uitgave. Nader overleg met den Heer president van de N. I. Maatschappij voor Nijverheid en Landbouw zal echter nog moeten worden gepleegd, waarvoor de secretaris zal zorg dragen. Het lid van Lummen doet daarna eene voorloopige mede- deeling omtrent een onderzoeking van den Directeur van het Marine Observatorium der Vereenigde Staten, den Heer SEE, omtrent de onjuistheid van de neveltheorie van Kant en La Prace. De Heer van LuwwEL zegt toe omtrent dit onderwerp in den debatingavond een mededeeling te doen. Eenige leden vragen om nadere inlichtingen, terwijl zich 00k eenig debat ontspint. Bij de gebruikelijke rondvraag wie nog iets ter tafel heeft te brengen, deelt de Heer van Harren mede, dat hij bij een bezoek te Buitenzorg met eenige vreemdelingen aan het Zoölogisch Museum heeft moeten constateeren, dat die ver- zameling verre van volledig en niet voldoende wetenschap- pelijk ingedeeld is. Hij onderwerpt aan de vergadering de ==. 188. — beoordeeling van de vraag of het op den weg van de К. N. У. ligt stappen te doen ten einde op verbetering aan te dringen. De voorzitter vermeent, dat er toch eerst een plan behoort te zijn en de vereeniging slechts met een afgerond voorstel daaromtrent bij de betrokken autoriteit kan aankomen. Na eenige besprekingen wordt besloten de zaak in handen te stellen van een commissie bestaande uit de Heeren vAN HAFTEN, VAN Kampen еп ScHovTEN, die van praeadvies zullen dienen. Niets meer aan de orde zijnde sluit de voorzitter de ver- gadering. Bestuursvergadering op Maandag 8 November 1909, Aanwezig de Heeren: pr Haan (voorzitter), GRIJNS, VAN KAMPEN, BRAAK, Coon, Eyken, VAN LUMMEL, VAN ЕЕК, Ешехвллв, WITKAMP en van Kuijk (secretaris). De notulen van de October-vergadering worden voorge- lezen en goedgekeurd. Bedankt voor het lidmaatschap hebben: Dr. N. Е. Lm, te Semarang. Сн. MEYLL, te Demak. H. H. Zeyrsrra, te Buitenzorg. Een vraag van de Firma Nisnorr te 78 Gravenhage of de vereeniging toe wil staan en welke voorwaarden of zij stelt voor het inleggen van een prospectus van „The Philippine Journal of Science” in het tijdschrift. Het oordeel is, dat de vereeniging dit verzoek meent te moeten afwijzen. Op Хгхноғғв Index, waarvan een proefexemplaar werd ontvangen, zal niet worden ingeteekend, daar deze Index hoofdzakelijk litteraire zaken behandelt. — 189 — Vervolgens komt de behandeling van de begrooting aan de beurt door de financieele commissie ingediend. De voor- zitter behandelt deze begrooting punt voor punt en begint met te wijzen op de steeds geringer wordende inkomsten. Er ontspint zich eenig debat over de vraag, hoe of daaraan te gemoet zou kunnen worden gekomen en is men het er ten slotte over eens, dat wellicht een request om verhooging van de subsidie van de Regeering eenige kans van slagen zal hebben; de voorzitter zegt toe een dergelijk verzoekschrift samen te stellen en het in de volgende vergadering aan het oordeel van de leden te onderwerpen. Ook komt de vraag ter sprake, of wellicht algeheele vrij- stelling van de verpondingsbelasting zou kunnen worden gevraagd, doch men is van oordeel, dat het beter is eerst een proef te doen met een verzoek tot subsidieverhooging. De Heer van Томми, zegt daarop, dat de leeraarsvereeni- ging vermoedelijk gaarne + f 50.— in de maand zou willen betalen om in het gebouw 2 X per maand te kunnen ver- gaderen. Met verlangen zal een desbetreffend voorstel worden te gemoet gezien. Bij de uitgaven wordt o. m. vermeld, dat de post aankoop van boeken en tijdschriften, in verband met hetgeen in het bijna afgeloopen jaar aan tijdschriften is betaald, belangrijk moest worden verhoogd; ook in verband met het aankoopen van boekwerken, hetgeen ten gevolge van den slechten stand der financiën dit jaar moest worden nagelaten. De post bindwerk kon met f 50.— worden verlaagd. In verband met de uitgave van het bijblad moest de post drukloon zeer belangrijk worden verhoogd. Hierbij komt weer het oude punt ter sprake of daarop niet kan worden bezuinigd, doch blijkt dat dit niet wel doenlijk zal zijn, daar het tijdschrift als ruilmiddel van veel waarde is. De post bestuurs- en algemeene vergaderingen werd een weinig verhoogd, terwijl een nieuwe post 13% reparatie paviljoen, thans bewoond door Mevr. SERRURRIER, voor memorie werd opgebracht. De voorzitter verzoekt nl. den Directeur — 190 — van gebouwen om te laten opnemen wat еепе restauratie van het paviljoen, dat dringend moet worden gerepareerd, zou kosten. De Heer BrENBAAS zegt toe deze vraag in de December-vergadering te zullen beantwoorden, tegelijk met eene mededeeling omtrent de noodzakelijke voorzieningen aan het hoofdgebouw en het maken van een goot langs de bijgebouwen van het рауШоеп bewoond door den Heer Boıssevam. Daar al deze kosten van het kapitaal zullen moeten worden bestreden is de post pro memorie opge- bracht. De post afschrijving gebouwen is van f 400.— op f 500.— gebracht. Bij de behandeling van de post secretariaat brengt de voorzitter het navolgende onder de aandacht van de leden: De secretaris handhaaft na rijp beraad zijne meening, dat een splitsing van zijn ambt in dat van een secretaris en een bibliothecaris in het belang van de vereeniging nood- zakelijk is. Ten einde die splitsing voor de vereeniging geen financieele gevolgen te doen hebben verklaart de Heer VAN Kuisk met f 25— toelage als bibliothecaris genoegen te nemen, en is ook bereid die toelage geheel te laten vallen, zoodra hem de beschikking wordt gegeven over het gerestaureerde paviljoen thans door Mevr. SERRURRIER be- woond tegen een huurprijs van f 90.-, aangezien hij door den afstand van zijne toelage onmogelijk meer kan betalen. De vergadering vercenigt zich thans met het splitsings- voorstel, de voorzitter vraagt of de Heer Kurs bereid zou zijn de zaken van het secretariaat te willen behartigen. De Heer Eiken zal erover nadenken en zoo spoedig mogelijk zijn beslissing mededeelen. De vraag omtrent den verhuur van het paviljoen aan den bibliothecaris, die volhoudt naast het gebouw te moeten wonen, ook іп verband met toezicht, verhuren lokalen enz. zal na ontvangst van de begrooting der reparatie worden behandeld. Bij de post wetenschappelijke doeleinden wordt nog f 1000.— voor de uitgave van de Fauna van Ned.-Indië — 191 — uitgetrokken, daar de daaromtrent gerezen kwestie nog niet tot een einde is gebracht. De overige posten behoeven geen nadere toelichting. De Heer Coon kondigt voor de maand December (1° helft) een populaire lezing aan over Celebes, de Heer van LUMMEL voor de 1* helft van Januari een populaire lezing over de komeet van Haruey, de Heer ре Haan voor de eerstvol- gende vergadering eene mededeeling over cholera. Vervolgens verzoekt de Heer van Lummen over te gaan tot de aanschaffing van het 3° en 4° deel van Kayser Spectroscopie. Daarna komt ter sprake om in het volgend jaar inplaats уап vööravond-vergaderingen weder nà-avond-vergaderingen te houden. Men kan zich daarmede vereenigen. De Heer Cool deelt een en ander mede over de oorzaak van de ramp te Loemadjang, waarna de vergadering wordt gesloten. Bestuursvergadering op Maandag 13 December 1909. Aanwezig de Heeren: pe Haan (voorzitter), BRAAK, WITKAMP, Coor, Eijken, ELENBAAS, VAN EEK, VAN LUMMEL, Gmnws en van Kurk (secretaris). De notulen van de vergadering in de maand November worden voorgelezen en goedgekeurd. — 192 — Als nieuwe leden hebben zich aangemeld: de Heeren: W. H. Вкоккнгіувкх, te Weltevreden. J. C. VoogDUHN, . id. D. LAVERMAN, id. C. van Хоовт, id. А. J. Koens, i id E. A. Dovaras, id. Ме). NIEUWENHUIZEN, id. Ме). Kroon, id. Bedankt de leden: N. Rusta. W. J. Kersen. Z. Е. de Gouverneur-Generaal J. В. van Heursz. Vervolgens merkt de voorzitter op, dat het bij de jongste populaire wetenschappelijke lezing van den Heer Coor is gebleken, dat schandelijk misbruik daarvan wordt gemaakt door personen, die nöch lid van de vereeniging zijn, nöch werden uitgenoodigd. Na eenige bespreking wordt daarom vastgesteld, dat in den vervolge eene contrôle op de binnen- komende menschen zal worden uitgeoefend door het vragen der kaarten. Een en ander zal dan in de annonces worden bekend gemaakt. De Heer van LuwwEL stelt voor in het vervolg de con- tributie maandelijks te innen, daar hij vermeent, dat dan meerdere leden zullen kunnen worden aangeworven. Het is echter de vraag of deze maatregel, waarbij voor den penning- meester veel meer werk zal ontstaan, wel geövenredigd zal zijn aan het voordeel, dat de vereeniging daarvan zal hebben. Vastgesteld wordt dat, indien personen op eene dergelijke wijze van inning van de contributie gesteld zijn, daaraan gevolg zal worden gegeven. Vervolgens doet de secretaris voorlezing van het door den president opgestelde request aan de Regeering voor verhooging — 193 — van de subsidie. De vergadering kan zich met dat concept vereenigen en men komt om verschillende redenen overeen, dat verzoekschrift in de maand Maart of in Februari te ver- zenden. De Heer Coor komt terug op zijn, kort voor zijne lezing gedaan voorstel, om die lezing tegen entrée open te stellen ten bate van het Junghuhn-fonds en vraagt de redenen te mogen vernemen, waarom het dagelijksch bestuur dat voorstel heeft gemeend te moeten afwijzen. De president deelt mede, dat eensdeels het verzoek te laat was gedaan om daaromtrent nog de opinie van de andere bestuursleden te vragen en dat het dagelijksch bestuur meende daarin geen beslissing te mogen nemen en dat andersdeels de houding van de Junghuhn-commissie, die de К. N. У. bij de samen- stelling daarvan totaal over het hoofd heeft gezien, het dagelijksch bestuur van oordeel deed zijn, dat de К. N. У zich thans geheel daarbuiten moest houden. De Hear CooL zegt, dat dit verzuim van de Junghuhn-commissie vermoe- delijk niet opzettelijk is en de K. N. V. zich dan toch wel voor de Junghuhn-fondsen kan interesseeren. De secretaris licht toe, dat hij in zake de Junghuhn-commissie heeft ge- correspondeerd met de Prof. NIERMEIJER en Твесв en dat het toch wel vreemd is, dat de K. N. V. in deze, zooals overigens in verschillende andere zaken ook gebleken is, weder buiten alles werd gehouden. Hij meent, dat een protest in de notulen alleszins gewettigd is. De Heer Coor stelt echter voor aan de Junghuhn-commissie bij schrijven den spijt van de К. N. V. over het gebeurde uit te drukken, welk Voorstel met 6 tegen 4 stemmen wordt aangenomen. Goedgekeurd wordt, dat tot ruiling der edita zal worden overgegaan met het „Laboratoire de zoologie et de physio- logie maritimes de Coucarneau” Finistère (France). LXIX — 194 — Vervolgens wordt voorgesteld een schrijven van deelneming te zenden aan de Directie van het Koloniaal Museum te Haarlem naar aanleiding van het overlijden van ons corres- pondeerend lid Dr. M. Grrsnorr, met verzoek de deelneming aan de familie te willen overbrengen. De Heer van Leet, stelt thans voor im plaats van den Heer GRESHOFF, Prof. Карткілч te Groningen als correspon- deerend lid te benoemen. De secretaris merkt op, dat het bij de statuten vastgesteld aantal door de benoeming van den Heer Ехтноувм is overschreden en het aantal nu nor- maal is. Men vermeent echter, dat ook Prof. RAUWENHOFF overleden 15, waarop de voorzitter opmerkt, dat dan een tegenover den vroegeren voorzitter den Heer Frere begane fout behoort te worden hersteld еп de Heer Frere alsnog tot correspondeerend lid behoort te worden benoemd. Het voorstel wordt aangenomen en bepaald, dat Prof. KAPTEIJN voor de volgende vacature in aanmerking zal worden gebracht. Ook stelt de Heer van Гоммеь voor over te gaan tot de aanschaffing van het werk van Prof. Lorent „Abhandlungen über theorethische Physik”. Aangenomen. De Heer Coon stelt voor den Heer MrppELBERG uit te noodigen tot het houden aan eene lezing over Suriname. Aangenomen. De Directeur der Gebouwen, de Heer Егкмвлав, deelt mede, dat de hoogst noodzakelijke reparaties aan het westelijk paviljoen, het hoofdgebouw en het gotenstelsel + / 3100 zullen bedragen. Die herstellingen kunnen onmogelijk uitstel lijden. De vergadering kan zich daarmede vereenigen еп de voorzitter noodigt den Heer ErxwsAas uit de kwestie met den Heer Dincer, voorzitter van de Maatschappij van Nijverheid en Landbouw, te willen bespreken. Vervolgens wordt overgegaan tot de verkiezing van het Bestuur voor 1910. Het resultaat is, dat dit zal zijn samen- gesteld als volgt: — 195 = Dr. J. pe HAAN, Voorzitter. Dr. G. Gruss, Vice-voorzitter. Dr. P. А. А. Е. Eiken, Secretaris, J. W. van Eer, Е Penningmeester. W. ELENBAAS, Dir. van Gebouwen. J. б. van Kur, Bibliothecaris. Dr. С. BRAAK, Redakteur. Alle Heeren nemen de benoeming aan. De president deelt mede, dat de benoemde secretaris ten bate van de vereeniging afstand doet van de hem reglemen- tair toekomende toelage. r De bibliothecaris deelt mede, dat hij, zoodra hem het paviljoen zal zijn ter beschikking gesteld tegen een huurprijs van f 90.—, hij eveneens van zijne toelage afziet. De voor- zitter bedankt daarop beide bestuursleden. Als derde lid van de commissie voor het toezicht op de geldmiddelen (art. 18 van het H.R.) wordt aangewezen de Heer van LUMMEL. De bibliotheek commissie wordt gevormd uit de Heeren KoNINGSBERGER, WITKAMP en den bibliothecaris. Dr. Koninas- BERGER zal, als zijnde niet aanwezig, daartoe worden uitge- noodigd. Hiermede is het huishoudelijk gedeelte van de vergadering afgeloopen en houdt Dr. pr HAAN zijne aangekondigde voor- dracht over cholera, die door de aanwezigen met meer dan bijzondere belangstelling wordt aangehoord. De Heer Елэкех doet een korte mededeeling over het voorkomen van nitraten in planten. Het Bestuur der Vereeniging richtte tot den Landvoogd het onderstaande v hrift en hoopt in een volgend jaarverslag den uitslag daarvan te kunnen mededeelen. Aan Ziine Excellentie den Gouverneur-Generaal van NEDERLANDSCH-INDIE. Geeft met verschuldigden eerbied te kennen, onderge- teekende De Koninklijke Natuurkundige Vereeniging т Nederlandsch-Indië, het volgende: Тедег beoefenaar van kunsten en wetenschappen komt voortdurend voor het feit, dat hij bronnenstudie moet ver- richten, waarmede wordt bedoeld, dat hij moet trachten te weten te komen, wat door andere personen over het onderwerp, dat hem op het oogenblik bezig houdt, is ge- dacht en geschreven. In Europa is dat mogelijk doordat aan de Universiteiten en ook van Rijkswege centrale biblio- theken zijn ingericht met volledige, goed bewerkte en bijge- houden catalogi, waarin met betrekkelijk weinig tijdverlies, datgene wat men zoekt kan gevonden worden. De gebrekkige toestanden, die te dien opzichte in deze gewesten bestaan, maken het in het algemeen belang noodzakelijk, dat in een reeds tal van jaren gevoelde groote behoefte wordt voorzien en het op de eene of andere wijze mogelijk wordt gemaakt van het betrekkelijk groote aantal boeken, dat over de ver- schillende bestaande bibliotheken is verspreid, meer profijt te trekken, dan tot op dit oogenblik kan geschieden. Daar het oprichten van één algemeene centrale bibliotheek, met - = 197 — het oog ор de zeer groote onkosten, wel niet uitvoerbaar schijnt, blijft geen andere mogelijkheid over dan het samen- stellen van een algemeenen catalogus, welke door ieder, die daaraan behoefte gevoelt, kan worden geraadpleegd. Boven- dien zou door dezen maatregel tevens op den duur een niet onbelangrijke bezuiniging verkregen worden. Immers om in de behoefte te voorzien tracht op het oogenblik elke vereeni- ging, ieder instituut zijn boekenschat zooveel mogelijk uit te breiden, hetgeen noodzakelijk ten gevolge heeft, dat van dikwerf kostbare boekwerken of tijdschriften meer exem- plaren worden aangekocht dan de werkelijke behoeften vereischen. Dit zou kunnen worden voorkomen, wanneer de mogelijkheid bestond zich te vergewissen of elders het ver- langde boek, het gewenschte tijdschrift reeds aanwezig is. 