Spectatoriaale schouwburg : behelzende eene verzameling der beste zedelyke tooneelstukken, byeen gebragt uit alle de verscheiden taalen van Europa : met nieuw-geinventeerde konstplaaten versierd
V jpi w jx i> t. rü 383' ' liEGENDETOONEEL. iSJaas komt angH/g zoekende op het TooneeU Ljsje en Klaas werden eikanderen niet ge- waar. (Kla As, fHet een lantaarn.') Nergens vind ik iec^ en echter ben \k litt fpoor gevolgd , zo tls ik voorheen gegaan beb. Denkdyk moet het in een (Iruik gevalkan 2yn , anders had ik het wel geboord {My zoekt verder) Niets volftrekt niets! — Zou bet ook wel iemand gevondien hebben! — — Neen , dat is niet mogelyk , het is reeds diep iii den nacht — '-^ en het is naanwlyks een uur geleden dat ik hier do'orgegaail ben. {Hj komt ' digt ij L*fSfe) Wat zie ik daar? ik geloof, het is een meisje — — Wat doet de inbeelding niet ' il ! — Een meisje 1 ^— — des nachts diep in bet woud ! «— — (terwyl hy nader by haar komt) By myn eer, geen verbeelding» .• (Jiygaat naar Ljsje toe») He daar I — • wie zyt gy? ... Lts JE, {s^it verfchrikt op^ •'Wie Itooft — - {terwijl zy Klaas ontdekt^ Klaas — — Klaas — zyt gy het , of is het uvi geest ? Klaas* Lysje — gy — gy hier — - zeg my tocht hier -— ^ iti den nacht* • • 3*1 D E B ft I D A h t S i E. Ach Kliu — hoe ben ik zo ongelukkig I K L A ▲ $« Ook gy ongelakkig ? Na dan kunnen wy el* kanderen onze ellende klaagen. Ik hoorde dac uw vader ia zulke flegt» omlhadlgheid was ; ik ben hem honderd daalden fthnldlg. «-~ ik nam die, eo wilde ze u bieogeQ» ou a wfd^^ op de beeo te helpen. Ik weei tiet » waaroü God my dit ongelak toezond *— • ik haal de beury uk de zak, zonder dat ik ieu in *t geringde nier* ke. Zo ak ik uk het bosch bes , gryp ik naar _ luyn geld • — ' weg was bet — *- Ik Ikp naar het dorp, baalde een iaocaam» en zoek voor en na en viade niets» — «. Acb wat imvt my dat , niet om het geld , maar om uliedeot die nu aonder bulp en byftand zyu L T S J E« O Klaaf 9 vetheag a -^^^^ verheug nt -^ Klaas. Verhengen f -^^ Het ziet *er wel na uit om my te verhengen ! ^ - L T 8 J I. Ju toch ^— *- verheug o f Klaas .«^ uw beura is gevonden. Klaas. Hebt gy hem dan ? L T s J E. Neen myn vader , denk ik , beeft hem gevoo-^ den V » I E w D E fr, 3J5 dien. Ach / Klaas wy zyn zonder bnUvestfng, Men heeft myn vader goed en haven benomen» Wy verlieten ons dorpje , en , daar ons de nachc overviel , moesten wy in het boscb blyved. Ik en Fredtrik wilden voor vader een goed pfaatsje tot een nachtleger opzoeken , wy dwaalden op den weg verre van hem af. Toen wy terug kwamen , vonden wy hem niet meer. '£r was ondertusfchea een patrouille door het boseh gegaan. LVIen bad hem ontmoet met een beurs , die hy gevonden bad. Die beurs maakte htm verdacht , en zy hebben hem medegenomen. — — Een Officier, diedenkelyk ag*^ ter gebleven was 9 heeft my alles verhaald — -- Ach! en hy nam ook myn Fredêrik mede. o Klaas^ fpoed u toch, en red myn vader, red onze on- fchttid. • • Klaas. Ach God , hoe bly de ben ik — - maar waflr zal Jk hem aantreffen — zyn zy reeds lange wég ? L t 8 J E« Zeker hebben sty hem naar Wallenltcüii in het ambacht gebragt. K L A A !?. Zo « dat is goed , dat is redht goed ! Daar ken ik den Ambachtsheer en het geheele gerecht zeer wel ■ Vaarwel Lysje {Hj loop f fikie/yk heen:) IV. Dïzt* Bb TIEN- 385 D B B E f D t TIENDE TOONÊEL. L T s j E , galleen.) Ach GoJ , wat ben ik na weder weU Ik zai myu vader en niyii Fredenk weder hebben, ■ Als ze myn Fr^'dcrik maar niet temg houden? O ^ dac zalien zy niec , oee a I dat kunnee zy niet — Hy 18 immers onfcbaldig ■ en dac hy arm is« daarom kunnen zy hem toch nieis doen. Ach, dat zy *er maar reeds waren '. — — (JZj luistert fchroomacktig achter zich om.) Daar hoor ik we- der iccs ritfelen in het woud. Ik dagt dat hier geen menfbhclyke ziel meer was , dan ik, en 'er J8 zo veel geraas — zou het een dief zyn ■ wehm , die zal by my niecs vinden ; wil hy my myne oude lorren afneemen , dsLti zul ik hem fmceken dat hy my jdie laat , omdat het de eenigtte zyn , die ik in de waereld heb -— en ik heb wel gehoord , dat dieven dikwils ook barmhanig zyn. ■ ■ Het ritfelt al fterker en luider het mag zyn wat het wil , als het maar geen Officieren zyn , wane dat zyn.oudeu* geude — - flegce mentche:]* (^3y wjkt terug.) ELF. V R I s n D £ ir* SI7 ELFDE TOO NEE L. ï)£ Vorst en de GeNERAAt Stobbeek in Jachtgewaad^ « De Vorst. Ik blyf u hartelyk daukbaar, Ifeve Generüal» voor het vermaak dat gy löy heden aandoet De nacht en de eenzaamheid hebben veel bekóorlyks In zich. • • De Gsneraal Storbbek. En op deezen nacht belooft de heldere hemel ons een aangenaamen morgen» De Vo r st (hem in de reden vallende^ Op welken !k my reeds in het vooruitzicht vermaake. Hoe dikwils benydde ik den landman om het vrye gezicht der bevallige Natuur ! Alles wat zy voortbrengt, fchynt by , om zo te fpreö- ken 9 uit de eerde hand te ontfangen, Hy heeft de zon reeds lan j; in haare morgenpracht bewon* derd , eer zy ons » wanneer de hooge gebouwea der ftad zich voor haare weldaadige ''ftraalen ver- toond hebben , verfchynen kan. D£ Genet aal Storbbek* Deeze Planeet is gelyk een goed Vorst — altyd in de beftemming der waakzaamheid , altyd in het werkzaame gevoel om anderen gelukkig te maa<» keo* B b a D# i%i D t B B 1 D c De V o 1 8 T, Ik hoop deezen goeden Vorst gelyk te wordeo« ■ heden nog gelyk te worden. Oök iR mi Dyne beftemming hi de waakzaamheid over het wel- zyn myner onder Jaanen , in bet werkzaam igevoel van han gelak ie bevorderen , zoeken ■ wil heden reeds aanvangen, naar ieders ftaat te vemee* men , en my met myn land , zelfs tot in de ge- ringfte omftandigheden » bekend maaken. Dë GbneraalStorbesk. En zo zult gy a van de liefde en zegen van nw volk hec best ktmnen verzekeren; want, vergeef het my , uwe Doorlochiigbefd , veeie landen kun* nen niet gelukkig zyn , omdat derzel ver regenten meer als vreemdelingen dan ais vorflen en vaders van huB volk zich vertoon^n. Ds V o a 8 T. Ziet gy daar niet iets achter de IroomeB we^^- fluipen ? Dis Generaal Stoebeek. Ik geloof, ja. Laat ons dfgter by gaan! Het if, zo het my voorkomt , een meisje. (Zjf gaan naar Lpje tot.) De V o & ff t* Wie zyt gy? L Y s J E, {verfchrikr,) Een arm boerenmeisje ; en wie zyt gy daff, als ik het vraagen mag? D£ V & 1 E H S B II. 389 D« Genbraal Stobbbbe. Een Officier. • • • L T s J E. 9 God in den hemel oncferm o,... (Zy wil wechvluckten,) Db Grnbraal Stobbbbk» Waarom zyt gy zo bevreesd ? L Y 8 J 8. Ach ! ik leen die heeren maar al te wel; een meis- je is met lyf noch ziel by hen zeker. De Genbraal Stokbceic. By veelen kan dit waarheid zyn; maar weet gy dan niet , dat *er zelden een regel zonder uitzonde- ring is? L Y s J E. Nu , dat is zeker; als ik u aanzie , komt gy my 03k geheel anders voor ,. veel beter en bedaarder dan die losbol. • • De Vorst (legenden Generaal.) Een onfchuldig, openhartig meisje I De Generaal Storbbee. Welk een losbol 7 .. L Y « j E# Nu hy kwam daar wel te pal. — • Myn Frede- rik gaf hem ook {in afgebroken towen ah wil- de ze n$g voortpraaten.) D fi V o R 8 T. Ta zie van uwen losbol , van uwen Frederik ver. ^ Bb 3 ft"^ 390 Ob B é I d 8» üaan wy gttn woord — — vertel oas *et wat na« der van. . « L Y S J s. o 9 dat was een heele historie, als ik u dac al- les vercellen wilde* ue Luiienact is my hard aaa geweest, eu, daar ik niet wilde, zo ais by wiide, nam hy myn FreJerik mede. D fi V o a s T (^fegcn den GeneraaL^ Denkeiyk eeo van die Heertjes, die liever by het meisje, dan op lietflagveld, of op de e^erccer- plaats zyn. TWAALFDE TOONEEL. Robert, Fr£d£Rik, Klaas komen hani 0an /uffiii. LY?je.^zoalszy hen gewaar wordt , v-kegl^ naar hen toe. Robert (pmkeUt Ljsie^) Myne doctiter ! L Y S J £• 01 ik heb u weder '— — Vader en Brnidegom weder I (^Zy kuscht haaren vader en Frederik beurte* ^irgSé £e Font en de Gereraal ftaan op dei^ agkfergrond Jes tooneeh^) De Vorst. Welk eene ontmoeting J Voor my een volkomen r^adfe)! V £ I K N D D N. 391 Db Generaal Sto&bbbk. Voor my niec minden Laat ons hier afwachtea waar dac aljes op uic zal loopeo. R o B K & T. Ik bedank a van harce » Klaas, dac gy mya on- fchuld gered , en my voor deu naam eeus roovers p waarvoor zy my hielden , bewaard hebc- — ^ ^aar uw aaubod, om dac geld te neemen, neeo» \erlchoon my. • , • Klaas. Beu ik u niet die honderd daalders fchuldig^ Robert. Ja, maar gy zyc arm, en uu niec in (hac om Z6 my weder ie betaalen. Waar hebt gy dat geld van daan gehaald y Hebt gy het geleend dan wej'kc gy u zelven in 'c bederf. Ga heen en betaal het weder aaa hem ^ van wien gy bec geieend hebt ! — — Of hebt gy het mogelyk geftoien ? — Ach , ik mag 'er niec aan deuken, dan vergeeve bec u God J Klaas. Ik zoude my roet recht over uwe beledigende uitdrukkingen kunnen belgen. Ik heb een e.erlyk hart , en , omdat ik zulke grievende verwycen ala een eerlyk man niec kan verdraagen , zo moec ik rpndborftig zeggen, het geen ik anders liefsc ge» zwegen had, Gy weec dan — gy leende my hon- derd daalders zonder interesfen , en hielp my uic* myne ellende in den duuren tyd. Ik hoorde dat gy zelvenuin hecondsrfpit waart,. dac u pwefchuUl- , 5 b 4 eifchers. ' 39» D K B E I D X. eifcben uit hais en haven wilden verdryven. Die kon ik niet gedoogen. Ik had niets om u te helpen. Ik bood myn geringe landgoed je te koop aan. Het vond zyn kooper, en zie daar het geld ! •— Nu weet gy He gefchiedenis , neem er van bet geen bet uwe is» doe uwe fchuldea tf , bouw uw veld en akker weder aan , neem my in uwe hutte op , wy zuUen om ütyd werken p en gy zult er u weder op helpen i Robert (drukt Klaas de handen en kmcht die.) Welk een grootmoedige vriend zyt gy : Neen , ik kan bet niet aanneemen. De Vorst C^ den achtergrond.) Welk een tooneel , welk eene edelmoedigheid ! De Gbneraal SroKiïziiK» Een braave familie! DERTIENDE TOONEEL. Dr VoRiGRir eén Officier en Koa* f OU AA L. De Of Fier er {driftig aanhopende.) Hier, hier Korporaal hier is de yogeL .. L y f j E. Ach God, daar is de Officier weder, hoe zal § dat afloopen! De Officier {tegen Frederik.) Ha, heb ik u weder, kittig borsje ! Nu zttlt gy my toch niet ontlhappen. V a I E N l> B A. in F a E D E R I K. tk ben vry* D R O P F I C I E Bé Ja, van den Ambacbtsbeer, maar niet van my^ F R £ D E R I R. o , Heer LuUenaot, gevoel u niet al te gelukkig 2n ^e wraak ! — {fpotachtig) Ren paar kusebjes van myn meisje konden ons immers weder mei eikanderen verzoenen! De Officier. Kaerel ! Robert. Heer Luitenant, boor tocb na«r reden en bil- l5rkheid I Wat baat bet a » als gy dat weinigja rust , dat een ouden bekommerden grysaart nog overfchiet, verftoort? Als gy my den l!af van de 2yde rukt , waarop ik in myiie afgeleefde gryze jaaren fleunen moet ? Dat wil immers de Vors»» ónze goede landvorst niet» dat wih gy ook niet? Het is immers vrede in bet land, en gy bebt lis- den genoeg. . • De Officier. Bemoei n niet met zaken daar gy geen kennte van bebt , en boud uw mond 1 Hy is buiten dienst, is een vlugge kaerel — hy moet foldaac worden. F R E D E R 1 K. Goed, ak gy bet daar been (luun, dan zweer >k u hier plechtig — voor het volle regiment 7al ik treden , en laid op zal ik zeggen , uit we!« ke wr&akzuahüge inzichten gy my geworven bebc, lift 2py D E B E I 1> t& ' ik zal zeggen» dat de geweigerde kusch van 1113^ meisje biervan de laoge oorzaak zy. D B Officier. Korporaal pak bem weg , en breng bem eer ftede en plaatle*.. De V o r 8 t« Dat gaat te ven — Myn loom ontbrandt -^^ laaien wy ons vertoonen» Heer Generaal! Qty treden te voarfckyn.) De Vorst. Heer Luitenant, bedenkt gy wel, wat gy doet? De Officier. Ik geloof, een vreemdeling zou zich in myn werk willen mengen ! Men verzoekt den ongebeden gas* ten akyd heentegaan. De Generaal Stohsseit. Ken hier zyne Doorluchtigheid , den Vorst ! Ken bier den Generaal Siorbeek! De Officier (v^// den Forst te voet.^ Ik bid uwe Doörluchugheid. •. D e V o R s T. Geen woord wil ik tot uu^ vcndeediging hoo- Tén. Ik heb üwe laaghartigheid met eigen oogen gezien. Gy hebt my , gy hebt uwen ftand ont- eerd — gy zyt denzelven onwaardig. Gy zult het ftrenglte onderzoek , en de ftrengfte llraf niet ontgaan , dat beloof ik u ! (Hy keert zkh naar Roiert en Klaas ^ • die ah verfteend van verwondering ft ^^^) Uw beider edelmoedigheid. heeft my getroffen. Ik zoü onrechtvaardig handelen ^ als ik ze niet be « ♦ V R I" E N D E H. ' '355 beloonde. Gy zyc beiden arm en zonder land- goed. Kiest a van myne goederen , jn welige üieek hec ook zyn moge » ieder een (tuk land», beftiert het naar uw welgevallen en vermogea! (^tegen Lpje) Nu heb ik de gefcbiedenis van uwen Frederik met. dep Officier begreepen. Uw Frederjk zal geen Soldaat zyn, hy zal uw man worden. Koester uwen gryzen vader in zynen ouderdom», Ha hem by in zyn werk» en oa zyn dood zulc gy de erfgenaame van het goed zyn, dat hy voor zich kiezen zal. Robert , Klaas Ljsje^ Frederik vallen in een halven cirkel den Vorst te voet ^ di For^t in het midden. fRoB ER T eii Klaas. ' J Cod vergelde het u in dè eeuwigheid! ^^-^^^ j LrsjE en Faederik. l Lang leevc onze dierbaare Lands vadert ■ De Vökst, {midden onder hen.') Nu gevoel ik den wellust van Vorst te zyn m deszelfs volle grootte; ik gevoel in zyn geheelén omvang het geluk ,^ om bekommerden met één woord gerust , óngblukkigen mët één woord ge- lukkig tie maaxen. Robert. Ja , dat hebt gy gedaan , gy hebt ons gelukkig gemaakr. Een oude man , die op den rand des grafs flaat , is zelden een huichelaar. Anders zyn myne traanen altyd zo koud als ys , heden vloeljen zy warm , en zo heeft ze een goede Vorst ge* maakt. Da ^ DiJtsiBK V & I < V D tir; D Z V o I 8 T. ' Hart^lyk' dank, lieve Grysaarc-! Het zou \afn^ grooclte vreugde zyo» als ik in ^ het Yervolg zie 4at ik It niet flegcs gelukkig maaken wilde , maar dat fk tt ook wfinrkelyk gelukkig gemaakt heb. Keert nu gerast naar uw dorp cenig , myne kinde* ren» en laat my terftcHid weecen waanoe gy be« fioten hebt I (Zy gaan langzaam heen , en tien^géduurig naar den Forti fH. Ieder opfii^ hunner ogen is de blik des zegens»') ' D B Vorst. Acli , lieve Generaal! Zulk een gezicht vol op* rechten eerbied , vol hartelyke liefde en dankbaar^ heid is tienmaal meer waardig dan aiie gedwon* gén vrolyke aangezichten van myn hof op eexk galadag. — Dz GZNKRAIL StOBBEEK. Gelukkig voor u, myn Vorst» dat gy dit waar^» aeemen , dat gy dit gevoelen kunt ! £ l N D E. / - ï -'/* /'-- ', r' :../, i -^ .' l^'V A.V r->-^- ^èmi V. 