Soendasch-Nederduitsch woordenboek, op last van het gouvernement van Nederlandsch-Indie
57 s Mb (IZY)9\ SB. uitroep,!. om uit te druhken geen overeenstemming met het voorgaande; dikwijls te vertalen met: neen, dat is het geval niet; toch niet; of een uitroep, als: 't mogt wat! och wat! kom! — 2. als de uitdruk- king van een zekere verbazing of bevreemding over iets, dat men verneemt, ons: hoe nu! of wd omdat iemand lets niet weet, ivaar wij bv. zeggen: hoe! weet je dat niet? en ein- delijk als lets het geval is of iets niet gedaan wordt; ons nou ! — 3, om iemand met iets te doen opJwuden: heilheila! - 4. maar slechts in sommige streken, van verbazing of le- wondering; ons: och! Bv. x:n^\aji^n imG-^npyw (Cn azr)9\ SB. uitroep:we\zoo\ welnu,komaan! S S ) (im p aSYl (UU1 \ SB. zoeken of iets dat men mil S ) hebben of noodig heeft, ofwelom aan ietste komen of tot iets te geraken. — (Ar: j\-/JJ±\\ nm porui (M fl\ zie ™wmJI^ (VM (HI \ S » ? asw \ B. kleinkind . (i~n op arm oru uti \ s O^j l [] l S. !Lpisn<u£l£nasnji\ B. kleinzoon. — «™J^ (3^^^)fq^t\S. (ij^i^,£i B. kleindochter. <cn*p2 (KYlfi \ SB. hevige zich van tijd tot tijd verplaatsende rheumatische pijn; vlie- gende jicht. (tm(Hl\ SB. er buiten; er van gescheiden; S (K\ onttrekking; onttrokken; — aan denboe- del onttrokken. van inschulden. — (Lnm\iets ontkennen te liebben gezegd; ^slooche- nen, niet boeken, niet innemen in de boe- ken; iemand buiten staat van beschul- diging stellen; geen regtsingang tegen hem verleenen; iets afzonderen, opdat het niet zal worden verkocht. — (Ar: j oi ') Q S (l?r)(H)(Ml\ onnw.^ SB. deelen, een getal S (HI S(HV a / h/i \ an nn (Hl^ deelen door een ander. (VTi (HI (HI fl\ SB. diamant, juweel. — (zn*sn S (tsi^Qjl m!&!(M/)\ met een diamant 0/ met diaman- ten er in gevat. (W (Hi (LA [\ \ 1. £i&m^ SB. gluren, luis- s (ki^qJI hL teren (afluisteren) ; loeren op of gluren naar iemand of iets ; iemand begluren 0/beloeren 00k beluisteren; iets afluisteren, 00k afkij- ken, afloeren hoe het gedaan wordt. 11 !cn&fuiii\ SB. de korst van rijst, die zich aan den pot hecht, als men ^m^m am (HI ^&(§~fr<nj)9\ Ar. uitroep: zoo God S <*K) will o am (Kit?\ 58 o (ITU (Hl(Klfl\ (tni(H12 9\ of !cnkrli?™£iji SB. uitroep: ei ! ri 7.nn ! 0 /" ei zoo! .#. ^ .#. L. tt:n^n^/f\ P. en S. — (<S-*-n (tm (HIRST! f)\ S. en P. (3^Myi<v>yyi^ B. <*x*™ s masn/i\ (L^rn^^N ixahims en i^^nhni asn,p mvdsv.)— op weg gaan, op stap gaan; op- breken om op reis te gaan of om een togt te vervolgen; vertrekken. — Als <™£y*^y?N beteekent opstaan en heengaan, is ^f^'p B (i°(&(tQt(Ki/}\ iemand doen vertrekken, CO Mb Ul doen opbreken; soldaten op marscli doen gaan* — (CirnnSiasn^^ zva 6^Ki(£i zsn irnfjm rm cm Cx) a r o astiji w Bv : <n vn G-mw 6^* &> n *2 ^ m ^l1 ¥\ mu l71 "a) *>L- (i.i % U)fnon\ (hon 7? ni >ot) ^ <m aJi m (hnji £-. tn,i w rn (Jnas»J*rrixn/i\ zva. n^n prtmn n atti ^ w — Verg. CL7Y) hu \ en ^21? <&» — i ^ (Cr)(Kl\ & ^?(?;m B. moeder. — xmohxm<ui\ > CJl s l Gl S. r.nd:n'Ti(ti\ B. ouders ; SB. als benaming voor de twee bossen, die gemaakt zijn van de eerste aren, die werden gesne- den op bet te oogsten rijstveld. — Be- paalt men :lch tot liet maken van een bos, teat dikwijls het geval is, dan wordt die de ccn(Hi\ genoemd. — Zie ook bij ^n«:m en ar,iiah(Ui(Si\ aVOndwolken . — (im m <&*£?) 2 (HTJJ\ Q •<^ (iy?j^7(K7^w — mmm (nji\ pleegmoeder. KmahA~yi\ vroedvrouw: verg. (unia^w — S . >t«z <£■? ^7 ? 7\jji6^u) \ of •£< /e? -? z rhi ^i (hb o imji \ B. duim. — i7nahw<hirp S. £< Li^itrLi^ >mF7^?ix?^\ B. groote teen. — &i(cnah\ S. £i\-mam\ B. tot iemand altijd moeder zeggen; iemand moeder noemen. — Verg. (3-za<z.i\ en G-iAit-iw (mi (hp (hCI fl \ SB. de as van een buffelkar. Verg. 6-^^w am (H) (KYl/)\ SB. de harige vezels van den kawoeng. o D B. (tm (K12 0EQ f)W — <t:i<mi*.ia\ S. (Kifriiiahp geld of goed van iemand leenen of te leen vragen. Pass. &* *™ ihti zj ^ \ ^ ^> g» ^/^ NX — (uio<idiBiao/i\ en (Hi<&iasn<Ki/i\ als boven. aan e~ (J Ul al ^ u velen of. bij herhaling aan een persoon. — (8) Mi £i2 My \ S. geld of goed aan iemand ge ven in leen. De B. vorm ontbreekt. — tf?o*p? azi(Hi2fryi\ S. (^iiw^itn^iasn^s B. iemand iets asn ash geven te leen. — irn cm? man/is S. ^»gj (hi/js B. geleend goed. — K? %* ™JX~V ^ a <ma\ S. aniasii&iasn<mji\ B. de dingen links en regts leenen, te leen vragen. — t.m^nvj, ffn(&i^7i^.£j^ regts en links geleend. cvm (Hljj\ SB. hem, haar, hen, ze,- het. Verg. (uiMfiw I™ ^^r 59 i:n (hj) 2 (hJi/is (MICK) (&) fl\\ — o^.«^n S. ogpSi**^ B. en BL. of wel P. en B. en dan n^»W JgX. — w-SMe|N o.rtigp (ji^asn^ en <& -nmgasn/i\ mvdsv. [van meer als een per s.) — drinken; lets drmken; van lets drinken.— Verg. xm&+ — &«i*}W ^^?^W vn-masnaa^ iemand lets te drinken geven; iemand lets laten drinken; ™*J0W ^* **ro beest te drinken geven . — ™«i$»*2As m^t&oQtMJls mniit&hayis lets iemand te drinken geven; ti^S*^ SB. een beest doen of laten drinken, drenken, ^oaZ* aan eenrivier.— ™^£JJX s- ^^>^*'SW #. dranken, allerlei dranken; ^*w. SB. als collect, benaming voor likeuren, de diverse likeuren die 's morgans of 's avonds voor het etenwordengedronken. — Verg. '7^^ — mm mi GSLtMn/l^ zie bij ilti mi aajiw (im(Kl\ L zie o.-imw — IT. SB. de kam van am (*JJ (KYi n \ ong- ■ ^»^*g^*^N SB' wmand lokken, verlokken, verleiden; andermans bedienden verleiden hun dienst te verlaten. (VmSj(fOJ (tm\ SB. bij wijze van spel bij liet S (Hl^ (J baden, met de handen op de oppervlakte van het water slaan. (V7)a3i2QJ)/}\ SB. met ondeugend, han- delbaar, mak, van paarden, buff els en runderen; niet stout, niet ondeugend, van een kind. KM n/1 \ als aanhechtsel, in den zin van het S bez. vooruaamwoord van den 2den per soon, in liet Bantamsche in gebruik. K. am**r>\ ong. (Jav. lJrlJn^ jaloerschheid) — (irn^nnhnp of &n «} ni \<*o ~7 (Mfrj , m m/j\ z OZY) c^l (UYI \ zva. ^-STii-nw S va. KM 01 ^H (HI ft\ zie *:n-hw a mar}cn (Kin* dm <Ql (KYI ft W — Si°i*niq\ SB. iemcuidtmip- S Ol pen, op iemand trappen; iets vertrappen; pare, door er op te trappen, tot bangsal maken; soeoek zoo van de schil ontdoen. (CYl <ryi (&n 2 (HI ft \ imam van een in liet wild P bamboesoort. (KM <rTl(M/]\ SB. lek van alles wat een dak lieeft, zoo van een liuis, een saoeng, een draag- stoel, enz. — Verg . r. >? i w z \\ (vmcyi(Wasnft\ SB. wil; de wil van God. (Ar. 5^) am ^7 y\ — <&%\ SB. iemand vergezellen, S begeleiden om hem eer te bewijzen of tot staatsie; voorts B. [verg. £i.«jn) voor: *T 60 n;r) itw 2 ^ urn (kti 2 % \ met iemand meegaan; mee iets doen, in iets gezelschap houden ; ook zva. (cmi no (hi /f\ I, — (?ji"rlru7^7^\ /. zich voegen naar het verlangen of den wil van iemand; II. als B. voor *o->i,iir»?^\ zie ook al- daarj — iemands zeggen volgen, opvolgen; instemmen met lets. — &%<rfm<Kiji\ een of meer personen begeleiden, ah maatregel van voorzorg of ppdat ze niet zander geleide zullen zijn; als bevelhebber troepen geleiden; de dragers van goederen begeleiden of con vo- ljeren. — urn-riianar^p zva. aJHuiTi\ en wat iemand convoijeert o/begeleidt. — cui(8i^i\ volgeling; de stoet menschen, die iemand in zijn gevolg meevoert. — £iJ*if£)%\ iemand begeleiden; ook voor: bv. dag in dag uit loopen achter de dansmeiden. — (cm^ii-mnriiKnctn^ van bruidegom en bruid, van het kind of de kinderen, die besneden zullen worden en van het kind dat (ici (isnnr>m 2 chtji\ in staatsie worden rondgevoerd of rond- gaan. — Ze (io»^ri^iii7nni oti ahg anjf\ door hem, die het (cw-rtxm-ritoanjjs doet plaats hebben. *< amcY)\ S. (Uicmi^i\ of '<uki<fji\ B. neus. — trffiajvixm'ns S. rLi -viii tui <ci &i \ B. neilSgat. &-rj\ SB. door den neus spreken. (tm (NTf 2 P am am 2 P \ zva. u^^i^nwKeg. Tj. am fcmriaru) n\ SB. mondelinge wilsvcrkla- ring omtrent iets, meestal en liefst in het bijzijn van getuigen. — Siiuvntuw^ om- trent iets, zooals een schenking (hibat), de bedoeling van een aj>(uKKn{\ ook van het £1 wn(ui\ (door den bewaargever), het <n (&i <n ^n \ (door den gever) of van het vermaken van iets een mondelinge verklaring afleggen. (Ar. am am asr) n\ I. SB. een lengte, bv. van sits, gelijk aan de breedte. — II. zie am 2 ami (£12* am am (Miff \ of zm^ruMp SB. zuiver, vol- komen besloten van hart of gemoed ; van harte, van harte gaarne ; gaarne bereid. — (Ar. , yoy^S) — (8i(K7iM2(t?i'^i\ of action fp*M/llp'<zp bereid zijn het leven te ver- liezen. — aiiMnaji2$n<naa?\ zich er in schik- ken ; zich er aan onderwerpen. amam\ ona. — a^amnhncm/is SB. iets be- S CO ■ co U kend maken ; van iets mededeeling doen. (Ar. j\^\) am asn \ SB . die daar, dat daar, ginds, gindsche. — oitsn^?*^^ en xmasnG^Atonjl^ zie bij c^osnw am asrj 2 (ten a \ S. aSuQinQan/fs B. wandelstok. (i~n(bit(K7ii]\ ^ 61 WCMJJS (Kit (ISH (KYI n \ SB. Mai. eend. — ^ m mi ? <t™ ao/f MMiiMd^w/j^ of <zi<uasnz<Lmffli^(Mjbriasti Mp spreekw.: de kat leeren muizen vangen. — ^^^^ of ™<K»*ffy°" cent voor cent of stuksgewijze verzamelen; wat men in huis heeft bijeenbrergen, om een gast te ontlialen. (tm asn an/l fi\ SB. de clitoris. — ^aoi^oon hetz. maar zeer plat. (Enas71\ S. e~nh\ B. uitgedrukt in; gere- kendbij.- &™p S. ^^ashsB. berekeneri, uit- rekenen. — Knishtrn^ S. r^ash e~<uh\ B.m aanmerking neinen;berekenen. iW^^n S.e~«sii«n<H}/i> B. berekening, berekening in zekere geldsoort ; bet rekenen bij bv . duiten ; bij wijze van. — ™ ^ «* W™ *1 ™ ™ ?N liet rekenen, de rekenkunst. — w^^!2l^ S. (uc^dsha^onjfs B. schuld; restant schuld. II <ui dsi) <ki mjj\ of ^ortiiio^s 00 k c^r\.i(ut dih ax aon \ ofc^ .iw nin asn xn w ~i wt xn aaji \ naam van een elmoe, om door berekening te weten of te kunnen opgeven, waar zich verloren of gestolen goederen bevinden; — voorts den dag, die, gekozen ah dag van vcrtrek, een reis voorspoedig doet zijn, enz.— m mi <n fat m^ of »fiEJnishxn£ltaoii\ met behulp of door middel van de elmoe (umsii(^cm/f\ aanwij- zing doen van de pi tats waar zich verloren geraakte of gestolen goederen bevinden; enz. — (iJittcntHi^jjni % mi ash tni am lhi [i\ beter : (fd)!Kr}j(h2JI ffn o Ti { \ enz. waarzegger. (CYI QJ1 fj\ S. uitroep van afkeuriyig of onwil. — (lzno>SI\ 1. Ar: ,>\*a£ eigenn. Jezus. — II. SB. het gebed in bet eerste derde gedeelte van den nacht, te rekenen van het tijdstip, waarop het laatste avondrood verdwijnt. — Gemeenh'jk wordt het verrigt om zeven uur of half acht. Ook dat tijdstip, zeven uur of wat later (Ar : Li*£J KM (W1 (Hl/f \ zie c-nw asntMw — (0tZ\ SB zich een weinig ver- plaatsen, van zijn plaats opschuiven. — ) (8iMofniM/is iemand zich een weinig doen verplaatsen, van zijn plaats doen op- schuiven of verschuiven; iets zooals een meubel of een huis een weinig verplaatsen. Verg. <nxntnaji\k WW QJJ (HTJ fi \ SB. de tijd van af het aan- breken van den dag tot aan het tijdstip dat nun, doeltnd op het hoever reeds gevorderd zijn van den dag, kan zeggen: „Q? £?*->? \ — 's morgens, 's och tends, in CY 62 ■rM^N de vroegte; ochtend, morgen. — i^^ fKnchn/j\ morgen. — a,??^O:rwa^*rw0\ 0/ aS m i rq u) i7>? <m Kv/j \ op morgen ; morgen . — as?ri7n<KJitKvji\ van af vroeg in den mor- gen; van af heden morgen vroeg. — Kmaji9pr\ den volgenden dag; den vol- genden morgen. — ^^1.^1X1 a*™ \ 's ander daags. — xm (MM^iiTn qjimtijis 's morgens in de vroegte. — ^mj)^^^^;^*™^ van morgen in de vroegte. — (Knn^niirn^ur^^ zie bij tut i mniw — (uu brimitJjMriji\ zie bij <L? 2 nsii \\ am (ZJ1 0<1\ Ar: sl\XSj^) Alexander. am (Wl 2 arm \ SB. school; ook school gaan, en bij iemand schoolgaan, dwz. van hem educatie en onderwijs ontvangen, het noodige leer en. — (Port, escola.) 'KSI(^N zie 3^™*)^ — an^^vn^s zie bij <xy\ &~n ^ ""H CT ^ ( &f N z*e ^V ^^* aa *^ NN arm . a3) (Ui (tA cm (isnjj \ zie bij c-.rq(tJi\ en 6-s*<»y o rn V) w am (M 2eH\ SB. klagen ; een klagt indie- nen. (Eng. story.) — S)^2^i^mihn/j\ tegen iemand een klagt of beschuldiging in- brengen ; iemand verklagen. — uixrna^n^ .iuM^\ klagt. am (T) ( (*J) (HI f) \ zie vi tow, m(m,i\\ ami (9J1(KY)\ Holl. strijken; SB. strijkijzer. & (&iKn\ iets strijken met een strijkijzer. Q am I QJ) 2 (KH ^k\ Holl. instructie. s [^ am I 0J1 (EA (HI 0 \ Holl. stuurman. — <S, §* iLipi!hnji\ op een schip als stuurman dienst doen; een schip als stuurman sturen — (Liiut,(SiiEa^n2<Ki/i\ voor iemand een schip als stuurman sturen. am (Ml 2 arm 2 OJI f) \ HAL stolp ; SB. hang- stolp, lantaarn, zooals wordt gehangen in de voor-of adder gaanderij van een liuis. am (*J1 (&) arut a \ Stamboel, Constantinopel. am OJ1 (E/9 ft \ SB. het Islamisme ; de gods- dienst, waarvan Mohammed de stichter is; den Islam aannemen; Mohammedaan zijn of worden.— (Jr. p^-^) — ^J^W iemand tot de Mohammedaansche gods- dienst bekeeren— & ^r.n j^<^ zie bij^^^ am OJlW — Sims S.wnw^ B. zich wasschen na een waterlozing. Om (M \\ — Siojis S. ^rnxQznrmsntmj^s en a.ma^ ivnji \ zoomede <m «^» <f" ^ ^2UI N \^r: iia.\-a.\-Ca5 J B. zijn behoefte doen; ontlasting hebben.— ti7n viasn/jw 63 &m rLiccns RLi2tmnjijl\ Jietz. maar zeer plat. — xhMam nsn^ of o.&.A^b?*^ bloed afgaan; bloed- diarrhee hebben. am (Ul OSYJ fl \\ — fiivtasiijis SB. een vrouw of meisje stilletjes uit huis weghalen, sclia- ken; van een vroaic : een man meetroonen, verlokken haar te volgen. amcU)\ SB. de eetbare jonge spruitjes van awi. — Verg. bij G^kik^qw am cruj w — Sinp S. (mni\ B. (van of met heir, tot een aanz.) meedoen in lets ; meegaan met iemand; iemand volgen. — £iirp hetz. en deelen in lets; mee; deelnemen aan iets.— 0^^^ en M°i<rLp mvdsv. (van meer ah een pers.) — (imtPu Si .nj <£i rti \ SB. zich heelemaal buiten lets liouden, zich op geenerlei wijze met lets inlaten . — <i?m.??g^N SB. iemand bijvallen; de partij kiezen van iemand (met woorden). &&*\Ji(i'±li*nj{\ SB. zich ergens onverzocht of ongevraagd mee bemoeijen; zich mengen in ids; zich in het gesprek mengen. — a^icniunn^ SB. twee handen op een buik; twee handen op een buik zijn; het eens zijn. — Verg. oji .un xm mnjjw am 0U) 2 \\ — SiMts I. SB. iets zooals een brief S dien men heeft geschreven, overlezen, om de icelligt gemaakte fonten te ontdekken en te kunnen verbeteren. — II. (een mooi of hoog woord voor tenoniw Reg. Tj.) Om OUt Om \ zie ojnru!r.h\\ s s (im (YUI (HTJ/f \\ — (Sirua^Khnp S. SliTitpxii anjf\ B. iets bekijken, bezien, bezigtigen. — 6^ru(^/ji7rif7uu^p links en regts rondkij- keil. — Kl rLi *w rSi iv ff \ of m n,i (K?j nvi <nriJl \ iets met alle aandacht aan alle kanten bekij- ken M(8}ru(mri(HigM/i\ S. iei Si xn itli u.i m d M,p 00k ICel (fj£iaritruMng.in/l^ B- VOOr of ten behoeve van iemand iets bezien, bekijken. (mi (YUi OSY) /f \ zie ^ n i mi ^ w — rri ru asnjii-rn n,» (vm,<j\ SB. de evenaar van een weegsckaal. am (Ul\ Mai. SB. behuwdbroeder, behnwd- S zuster. (tm (OJl&SW/j \\ — ^^rr»(^b»^N zie bij a£*Oyp am a/j (KYJ ff\\ — SiojiKTi^p SB. te kiemen leggen op een kweekbedding, om later te verplanten. — »™«-j*™W kweekbed- ding. pepiniere. Verg. aSm-nw am (Ui (KYI P \ of (en a.n $ \ SB. het geld dat S ) S(hb- bij wijze van de kosten, bij trouwen wordt betaald aan den priesler. Verg. <wjw?\\ amaJHhJl fl\ SB. dun; gedund van strijde/de troepen. — («5^ .o «g* ^ 6~*™ ™ ? ™ * *3f *? im id q \ 64 ^^^ &<m/I\ mijn pare is zoo goed als allemaal gesneden; of ik heb maar weinig meer te Sill] den . • • mmcn *» is» ? (hn/jG^ktm oeji % (un (Li (tJt <k» ooi \ mijn te veld staande pare is verduiveld dun uitgevallen. Bg. K.) (XT) (H) o \ Arab. SB. de tijd, t. w. drie maanden en tien dagen, waarbinnen een van haar man gescheiden vrouw niet mng hertrouwen. Maar met toestemming van den priester wordt deze tijd, mits de vrouw driemaal de moan- delijkscke reiniging heeg na de scheiding, wel eens met een paar dagen bekort. — Zie ooh ArniJt^rLDHJiisnJIs bij •'«» !uasn/f\ ZOOVfiede (dniciKW (V7) ruj (HI fj \ SB. toestemming, verlof, ver- gunning, permissie: ook permissie of verlof hebben. (Ar: ^^m* — '&i£tpr<Myi\ I zijn toestemming. geven ; vergunning ver~ leenen aan iemand of tot lets. — imfj:vna^!tnroo/j\ mogen, toegestaan worden of zijn ; verlof, permissie hebben o/krijgen. — ornu^N zva. irniJt(HTji\\ Verg. <uhj»\ en ^ia»^N (Cn QJ) \ SB. een eenmaal rond, zoodat men S terugkomt bij het punt van uitgang; omloop ; rondte in den omtrek; omgang zooals van een sfoet. — Sidds rondgaan, rondloopen —. (8i(ijt£hd(HT/l\ een mensch of een dier rond- leiden; met iets rondstappen. — (idirnidxm cv a crr> CY CY (id n zva . &M <vn nd (kti 2(tnn\\ — xm (id urn (id *~n (htji \ S CY , i a CY a„r a CY en ar) >id nm id \ al ClOOr^w)^ (uifon(3~tfkru(id\ mvdsv. van (dmd\ (van meer als een per- soon.) — hi. in \ toeroep van den drijver van een ploeg tot zijn buff els, als zij zich moe- ten wenden: wenden! — t^niasn^rnn(ujtnncHi^\ circulaire; rondgaande brief; brief, die van den een naar den ander wordt ge- zonden, om zoo alien ^ die van den inhoud moeten kennis nemen, daartoe in staat te stellen . — Verg. <m > i wi a&j *m o^ff w AST? {(U^QJl n \eigenn. Henoch. Ar: ^y^.j^ i. cum (U) arf orm \ zie (td^ru w azr)A£\\ ong. (Jav. i3i.i&\ een enkel) Verg. (&i<&w — (ui-ri ctmkm| v strijd van een tegen een ; man tegen man vechten. Q a tt • (KY) (l£5 (ISYI \ zva. t^asn\ 11. in -nimrvijiirn^: /isfiN zie deze uitdrukking en de toelichting met 'yimn\ bij ^i am ruff \ II. am 0£? (IJI ft \ SB. afkeerig; afkeerwekkend; een afkeero/afschuw hebben van iemand of iets; walgingwekkend ; walgingvoelend. — Van een plaats of plek waar het bv, vuil is, en daardoor walging of afkeerwekkend is, bezigt men gem,, den mvdsv. (j^-ukmiw o 1777 (LL? 2 \ 65 1777 1^1 { \ ftm(UUI2\ SB. deze, dit, deze hier, dit hier; ooJc: hier; zie hier; t. w. in antwoord op de vraag waar men, een ander of iets zich bevindt. Bv. (8>uchk£)m\\ Antwoord: ^^ ' <un^ ^GU — Voorts bij het iemand iets aanbieden of geven, iets brengen em. JEn tvm&\ eindelijk ook nog: ik; lk hier; als de spreker doelt of toil wijzen op zijn toestand of gesteldheid of wel op de omstandigbeden, icaarin hij verheert. — Ferg. ^<lu^\\ 1> KM (WJ) 2 P N /• zva. i7T7,i:u?\\ — II- nitroep van angst of schrik. schaduw geven; koel, door lommer of scha- duw of ivel omdat de luclit betrokken is.— ^aM^xmaa^ schaduw zoeken onder iets; zich in de schaduw plaatsen of in de schaduw zitten van iets, bv. van een boom. Situi^u^s iets in de schaduw plaatsen. Vera. 6^w^//NN AST) CUV) OSY) \ zie hajimiw > Ct s MOM \ of &^ S. &u.„w P.(sprekende S tot een meerdere van zich zelf of van een r6m) — S^ B. en BL. {van een meer- (UT)(UU)?\ SB. schaduwrijk, schaduwgevend, S dere) — vertrekken, naar een verwijderd oord of ten minste niet zeer nabij gelegen plaats; een eenigzins verren togt aanvaar- den. — kmwA^n of Si (til mm w /j ^ (van leide het Pass, a?ii7na,u<tf?a^\) S. Sklvi? fp2M/l\ (Pass. (uiiuKLtu^tMji^ P. iemand of iets doen vertrekken, afzenden, ex- pedieren. KM CEJ) p \ S. TjjTjf^u^ P- (yrekende S ) tot een meerdere van eigen huis of van dot van een minder e. ) — ^ Sis B. en BL.hms, woning, woonhuis; ergons wonen; woon- achtig, woonachtig zijn. — .™ *-»<*&»<"" 0f -nm^ncm, SB. domicilium; ergens zijn domicilium hebben; huis en erf; huis en hof; eigen huis. — (Verg. roemali tangga, bij Pijnappel, op roemali.) i-m^^^^s 8. xnS^Ss en i^MMyxicmpB. een eigen huishouding hebben; getrouwd zijn.— / G M^Xm^t*™™^ ^ bij 177*7p— ™0?rm aaix zie bij &Mi* — ™^^£^™^ ziekenhuis, hospitaal. — oS^t/n^ s- m^Shu^B. iemand en bep. aan zijn vrouw, teaenover de laatste is men het verpligt, hxiis- vesting of woning verleenen; een sluhgrond, bv. een ^vrnt^ met een lmiS beboawen-~ am (Eji (Mi/is 66 am (E>i -jijktjis (Ui Km (£1% mm (hn/l i S. (uix:n(^iQ^Aioo^ B. JlUlS of woning bestemd voor iemaud (een bepaald per SOOn . ) — amzmaji am (EJi^ajin an/j \ S. enz. — hout, bestemd voor een huis; hout, waarvan het huis gebouwd zal worden. — tut am (&i $ iji am ei $ an \ S. m ^n &i m am (ei an B. een ieder in zijn huis bv. gelaten vwrden. am (&) (Klfl \ Ar: e>Uo^c het geloof. — ozkeji an 2 anj^\ zva. ai oji 0^12001 an /j\ zie dat bij (UTi (&) 2 asn n\SB. volledig; zonder overslaan of overtelaten; in alien deele; en zoo: met de grootste nauwkeurigheid van ondervra- gen of onderzoeken; schoon, van wieden; voorts van inzamelen ofpluJcken van vruchten: zonder over o/achter te laten; van scheren: zonder wat te laten zitten; enz. — £h(Li2fcu2(Hiji\ nalezing houden, zooals van katjang soeoek, hoewi, enz. op het geoogste veld; oo k van pare, dtcz. de aren snijden, die bij ongeluk bleven staan of icerden neer- getrapt of reel die men liet staan, om eerst de grootere te nemen. (EM (FJJ (&n fl \ S. vf/EnQ^^ B. glimlachen, grimlachen. (&H 71 (Bit J/W 0?l(BlSl\ S. aJirnfEjI^JHHTJlS B. droomen; iets droomen. — am m 3 aw ann\ of oji aii (EJi ^.i a.ivi (mji\ S. am ai (eji ^i an (i\ of aji oji oiieji ^iajian/j\ B. drOOm. — Mirn/Ki-^n am am <r.i -^i Km 2 an a \ of aoi k*i (f-i — i am (zi ~^i am 2 ann \ JS. amamai (Ei^iasi/j^ ani im ri czi -^1 an 2 anj)\ of asnam oyiEi ^im /jam ay iu ^11X12(10,1 \ B. door iemand , in den droom, gezien worden; hem in den droom verschijnen. (irn (&l ^/J (Kl fj\ (amiii^jjibnji\ kw. zva.ffl&i-j, (kti^ bijeen, bij elkander. Jav. JVdbk. Mai. liimpoen.) — witOnM^mooji^fvnn'im^A piM/i\ SB. vergadering houden. Verg. am (Ei^Jin.i arifjw OZn (E/t <n/?0v? fl\ SB. of wel en zoo gewoonlijk, S. oji-h(ki2 (m/i\ B. afgedaan, af betaald van een geldschuld. — mm^itoion^ een geldscJiuld af do en . Verg . ^i an ijy w OZT) GE/) ^A \ ong. — am azn ^ ^nazi any^ SB. aan- gehangen worden door de menschen, bv. omdat men is een goed vorst. Verg. bij am (Ei -J) an a N en aujt ni asii/iw cam CE/t (E/i fj\ SB. de voorganger in het ge- bed. - (Ar. ^Jc\) (VMcm\ SB. rib: ribben. S ' am am crui n w — (Sicmn^p s. SiStn tan- dakken; op inlandsche wijze dansen. — o im cm 2 <m/i\\ 67 ■^W o O azirri(fn<n.i,f\ of mm-fiahrtru/js xn'hiTth of wn )i?ti\ mvdsv. — Sirnrua^p S. £i£ri an (tofts B. dansen met of tandakken met een \ dansmeid. — Si^ri/tuimji^ S. ^lKn^nonp i B. laten dansen (27/rc ^«*&?rc 0/ de aanwe- j i ^^ i» cfe gelegenheid stellen te tandakken). °ic£>£l2(Hi.Q(ib\ S. enz. met een zwaardin (Kb de hand tandakken; 00k bijv. te paard ge- zeten, met een zwaard, dat . men in de hand houdt, de afgepaste bewegingen maken van arm en hand bij het tandakken. £u™<miMixJtj$2(U!His\ enz. — &rrn.r^2nrf(ni\ S. ^.^rm^m B. dansen, zooals op een feestm — r;rrff)7^i/j(i^rrhru(hf^fj\ al tandak- kende; dansen en huppelen. am cm 2 cm n w * » ™ ? vm™ ch> * ^ N ^# Pas weer op de been zijn, terwijl het loopen nog voetje voor voetje gaat, van een her- stellende zieke.ltg.K. — ^cmcmjix™™*™^ in beweging zijn, zich bewegen, staan te schudden, zooals van een opeenbamboezenvloer staande lamp, alsiemandzichbij die lamp neerzet. (EY) (IZn, \ zie iimm\ en Vj, t c!l w — (hni i7ii i:n \ zie T r^xmw — flTnanjOfljTJN sva. mfy en ™£| »mm Vooral als ze na in in statie naar de «a».nn«sw^ te zijn gebragt, daarin zijn ge- borgen, is im^ntwrjnis de meer gebruikelijke benaming voor die bossen of dien bos. (im (VH1 (Kl fl\ SB. dauw. Verg «^f&?^\\ — Siamwp of (w-mfo}*^ K-) m den dauw leggen o/zetten. — MiraajjoM/^ bedauwd. mm a^n \ SB. schriftelijke kennisgave, over- gebragt door een bode, van iemands zul- len komen (van elders) op een genoemden cv cy Jag, — Qjt--ritenjirmxw\ hetz. Voorts •vmxm\ ook de persoon die gezonden wordt om ergens berigt te geven van iemands daar zullen komen. — ^ -iSrn tmjfs door middel van een xm.v;n\ kennis geven van het zullen komen ergens of het zullen terugkeeren van iemand, op een genoemden dag.— Ferg.a%xnw dm faxicLm (Bin \ Ar.- *^)j$\ -> ^bra~ ham. im 1 rn vn <z i ~n (wi <fa xu \ naain van ?H3l iemand, beroemd om zijn gastvrijheid en edelmoedigheid, en van wien wordt verhaald in de » Makota sagala radja radja" zoomede in de %Boenga rampej." (Cn (im m aSYlfj \ SB. uitlegging, verkla- ring, beteekenis van een beeld of beeldspraak; bedoeling van een fabel of vertelling tot leering; zinnebeeld, voorbeeld, gelijkenis; gelijk; als; (Ar: 'ijuzh' voorts met w 68 ash (trn 2 <hnjj\ (Mccrnxmniasnjis er nevens : gesteld dat. — Kntimni(ism(tf}ji\ iemand of iets bij iets ver- gelijken; van iemand of iets iets zeggen met behulp van een beeld, in beeldspraak of met een metaphora. — (hmj(ibu(^x7rii7rinia5ri^\ iets gebmiken als een beeld of zinnebeeld. Q (Un (UY) aSY) fj\ zie (3i<riasnji\\ (UY) (Un 9J) fl\ Ar. .>ujJL?\, eigenn. van den duivel: Satan. azn (tznfcJJ o\ SB. godsdienst, godsvereering; (Ar . s ^L*£) worts bep. voor het gebed of de gebeden verrigten ((Mtruasnji\^ en voor aalmoezen geven, weldoen, (aSas?*™^), als door de godsdienst opgelegde verpligtingen. (UYi (UYi \\ — Snuri\ I. SB. pronken, pronkende Van een pailW . — 11. catx:n\ xnnncn\ ro^r> *>7rtJH\ en azt mi ni 2 m am -> zie uij arnamru/jw «/ CCin \ I. een aanlieclitsel ; zie de gramm.-^ II. zva. (U)\ II. Verg. <uri\\ — xmaaiKntEJins SB. ook per, bv. (mcinmt&i^asiiiwjanp per jaar. III. (als een afkorting van het Jav. voorn. van den eersten pers. cuiiajjcHi^^'j aanhecht- sel in den zin van liet bez. voorn. van den eersten pers., maar zooals men zegt slechts in (3~&(m(K'rji\ bv. 6-&k(ha(Kt)\ ap cnji ^ ten xsri \(hqn urn trui (hfndj) (HI /j\\ KM (KYl 2 (HI rj\ dikwijls afgekort tot t£n2<mj\\ SB. of zooals ook wordt op g eg even. S. met 6^A.cki (u^\ B. bemoei u niet daarmee of met hem of met haar; laat hem aan zijn lot over; laat hem zijn gang gaan; laat maar; laat maar bhjven ! — A/^^^^iim och, onnoodig, laat mij maar blijven zit- ten, waar ik zit, zegt men wel in antwoord op een tdtnoodiging om een hoogere plaats in te nemen . — hi verhalen bezigt men ook wel cirn (^i 2 mij) ^ bij het verlaten vaneen onderiverp; zoo: en nu maar zich zelf overee- laten! Zwijgen we van! — (fi* xh <&n i <mji\ aan zich zelf of aan zijn lot overgelaten worden; stii zoo gelaten worden. — Verg. bij bemoei je niet met dien man, laat hem. (UYI (KYl \ en Sinn \ zva. <im ihi\ en Si thaw \ s (K\j (H\j (UYl (KYl cmnw — condemns SB. op een draf loopen. 6Jn<Kncrn/i icharnamjfs nu hier heen, dan daar heen op een draf loopen. (KYl (UYl fl \ zie bij mMnmnji jm j \> (un s (UYl (KYl \ zie (untKriw S (UYl (KYl \ SB. oyivertaalbaar redewoordje, voor <&i>vi\ om het van het nemen over gaan tot het (&kui\ af te beelden. Verg. akw — Q^kMKcrKKih 69 urn crm\ weer terugloopen met iets beladen, heen en weer loopen tusschen twee punten, bv. keen en weer van het huis naar de keuken. KM (a5i(Kr}/l \\ — £1$™^ SB. lets opsnui- ven, bv. de eau de Cologne, toaarmee een zaldoel is bevochtigd, of tvel het water bij voor het gebed. — ^^™^?N . (bij herhaling opsnuiven.) (izh crn\ SB. wijnruit, en asa foetida. azhfcm<M«\ Engelsch; de Engelschen; Engeland. (On crt) (HYJ/f\\ — oo^*™,^ SB. knikken.— (uhcrr)(^fi^cni^i(hn/j\ al maar door ofher- haaldelijk knikken. — Verg. o^cmata^- en cm cm ani f} aj) err) <un *^/^ nzh crh QJ1 fl\ SB. duchten, iets duchten; vrees hebbeD, bevreesd zijn; iets vreezen; bezorgd zijn dat iets zal gebeuren. — 4"n?> cm asntm no asn Jti a?i oj) fj\ spreehv . voor : buit en- CD ut~ w' gemeen of boven alles duchten. Voor de vertaling van de spreehw. zie bij m*? asnji \\ — .177 rui ^ r,h cm £f t~» m *] *"*? <£■» —■» fflM irrJ ^ N of in plaats van dat laatste 07 -no ~>;j^ cman/js Spreehw.: je moet je niet, door je allerlei schikbeelden van hetgeen kan ge- beuren voor den geest te halen, angstig maken. — <iri^ iun n^m (M q mm mji oji ru fe/i asnj^ rm KJi<n rrt t&i ~^i W ■'M am asi/frm am wr™ <M Spreekw, 81/11. met deze: (i^Arri(Lmnrjnacu^Kn(iJjxnidairiKri vhcrri()j)ji\ d. i. de mensch moet altijd, met het oog op alle mogelijkheden, op zijn qui vive zijn. — a<n xm cm ojiji\ beducht- heid, bezorgdheid. — 6^iamc*Jij\ mvdsv. Van en ZVa. artt am aJt/jw — 6j=9,imtcmaJ^\ Jietz. a?h cm 2 \ SB. schudden, trillen, heen en weer S gaan, zooals van een huis als het stormt of van den grond bij een aardbeving . — £imii£imi2\ ofKhmt£i2(ynji\itts doen schud- den of trillen; aan iets schudden, bv. aan den stod, waarop iemand zit. — Verg. O O CY Ld Ul CJ t~ (irhcciW— £ixn^ SB, memchen of dierenhou- den, onderhouden, er op nahouden — Verg. El (3^nr, n eil <&l ru (KVJ\ W Si iCl2fh£lMJ)\ den kost geven, geven wat voor zijn onderhoud noodig is; een kind, dat men, bv. omdat men zelf kinderloos is, wil aanne- men, maar dat nog te klein is om van de moeder te scheiden, al dadelijh voor zijn rekening nemen, dwz. al de uitgaven, die er voor gedaan moeten wo r den, voldoen. — Verg . ™ ^ *™ ™/l * — l~l' ^ ^2 ™1 N of*™ ^ ^ ani an asnj\ 70 O n CY . O /. 7 O^ rtTT? ,t~1 tfj) ? iK7/5 N OJ Mil 2 !C 11 071 (VI 2 (HTJI \ Oj W6C ^ ' W I am o . O a a . j ^iftJijarn anaji2ann\ zva. a:n ni ^i am an \ a. I. van eeu dier: om te houden, om er op na te houden ; ool: een dier of diersoort om te houden, om er op na te houden. — Bv. a * n o (ui oji 2 ? (El 9 rut am an <» oji/i a~n an (ui2anii\ oji am am 2 s < ^ s CO ^' s (l -J* CO am ajii ojli (EJin w — ten an 2 ann am an 2 anjj \ dier, dat voor vermaak of om andere reden wordt ge- houden; de beesten, die iemand houdt, of er op nahoudt. — am an m man \ soms voor-' het verzorgen (op zijn tijd sclwonmaken, enz.) van een dier, bv. van em paard, dat men houdt. Verg. bij dij^triw (Un CCl OSYlfj\ S. met e^Pu^B.enc-.tEpu^ BL- of met e-.ii u\ als hetz. en c-<Einsn^\ B. ofwel met c^iEiasitp P. en c^auK B. indachtig worden of zijn; zich herinneren; de her- iDnering bewaard hebben aan iemand of lets; aan lets denken; gedenken; tot be- wustzijn terugkeeren o/teruggekeerdzijn; bijkomen uit een Jlauwte; tot zich zelf komen en zijn gedachten verzamelen; ontwaken uit een droom, of na amn^ojnc-^ oji^kimjjw Ook nog: er aan denken, in het hoofd ofde hersens krijgen om iets te doen. — .u>j 2 anion asna \ S. met <&n 2C—afv!\ en «$w iC-^(E\ "27 s als bov. — niet denken of niet indachtig zijn aan iemand of iets ; ook met atn 2 i:i> :i n tsn /j r;h an asnjt \ S. enz. er nevens : zijn bewustzijn verliezen, bewusteloos ••1 O Q zijn. - het laatste ook ljlen. — ibH2c^7U\SB. gek} krankzinnig. — Uanas^&iasnp S. met or] aniUiq anau\ en ^ anil ^Jl^ ockzi a^nji * als bov. op iets zijn gedachten gevestigd hou- den; iets in gedachten houden; en zva. q., n a„ n o anitifch ana^it 2 ann^ Zie llier b^nf \ ^ a^ian asn (mn\ S. met 0^ an ru xzia^p en tjozkzj mi aa.j\ als bov. — iema?id iets in herinnering brengen, indachtig maken; iemand waarschuwend ra- den.— an itn (tn 2 aoj^\ S. enz. op of aan iets denken ; iets zich voor den geest brengen. antiab[yinf)t2rr^p S. enz. iemand of iets zich in het geheugen trachten terug te roepen. am an asn ana \ S. met £- »w an aan \ en £-*<*-'! «sw <ht« ^ S Ost -'' ^-Jl (j (t>i/ <^1 als bov. — notitie, aanteekening om zijn eigen of de memor;e van een ander te hulp te komen; gedachte; bewustzijn. — [^asi^xzh an <*sn oafis nota; aantooning; ge- schreven opgave, zoo als bijv. in een zout- i van de prijzen van het zout.*~ (Kiivhanasnanji^ SB. gave, geschenk aan iemand, zooals een vriend of bhedverwant, arrn (U) oj)/i \ sj^x 71 als een stoffelijk bewijs, dat men hem in- dachtig is. — ^ »™ Pu o aaji \ of ^ *™ &i ^f^H x SB. de persoon of zaak waarop iemands gedachten steeds gevestigd zijn. — (wvjMn <ru\ SB. iets tot aandenken; gedachtenis; iets, wat in de herinnering blijft o/wordt bewaard. — «--> 6-^* i111 * m v Kt1 ■' <-"' x va?i iets zoo- als een wasijat: door iemand worden voor oogen gehoudsn of zich voorgehouden. (uirrja^rurrimuis SB. souvenir, aandenken. vfajiiqajiaSh SB. aanzegging, aanschrijving en ZVa. (Ui(uiasn%\\ — <r) <zi <rj aji t tun an /j\ aan- schrijven, aanzeggen, kond doen; ook zva. (El (Ul (ISl) % (UK MTJI^ SB. maar volgens den Reg. v. Tj. S. met (ki£immc-.£u B. op dien leeftijd zijn, waarop men nog te jong is, om iets als een blijvende herinnering in zijn geheugen optenemen. — m *™ ti asn Pi \ zoover ik weet of voor zooveel ik mij kan herinneren. - (3^*°ii£i asnjl\ (3^Avfr}(ru\ en (3^» ^^^^^^^ mvdsv. (van meer als een persoon) van a~nc3<vnji\ eilZ. — m°ifa(§)&(wuwp mvdfi. van £i&*ffi£!(w?(Mji\ (ran meer als een dm OS7 0v/l fl\ SB. droes. 1^ 001 (HI \ S. aj8rxj/js of <tJjQ>u/is B. luiden, inhoud, zooals van een brief; de woorden of hetgeen gezegd wordt aangaande iets in een zeker geschrift; — van de stem van iem., die terwijl men hem lioort en ver stoat, zelf on- zigtbaar blijft: spreken, zich laten hooren;— van de woorden ergens, zooals in een brief of geschrift gebezigd: zin hebben ; — van letters of schrift : leesbaar, te lezen. <ui2(p!Hi6^i3m^'rn(m\ Iv. van een brief: on- leesbaar, niet te lezen. — g^^^^^x SB. ergens in een geschrift gebezigde of voor- homende woorden; — uitspraak omtrent iets, ergens voorkomend. — y «=i ^ ^ & ^^Jl N ##• hetz.- aattajapKy^imtcn^ zie bij g^p CO) (HJ (HI [j \\ — "7*7,^ 83- wts boven een vuur houden of hangen, opdat let droog zal worden; vlecUwerk, opdat het niet weldra ggj;«5#* 72 %ltlW aangetast zal worden door vernielende insek- ten, berooken. tCJ (HI irui n \ SB. hert. — Vera. QQmtn^ — p w(rvyi$^(K) (Tufts huppelen en springen. — (U)(Hiri.ini(ijmmasn(isn(Hix(KTf)/i\ spreekw: evenzoo gemakkelijk als het hert zijn (groote en zware) hoornen draagt, voert ge de kun- digheden, die ge opdeedt, met u om. CC1 (HI (HYJ /) W — cnM<K^(intm(hmji\ SB. verbit- terd zijn en zich zoeken te wreken; op wraak zinnen. Verg, xnasn^asnttmjiw 071 (HI (HI f) \ SB. vlecht van garen, zijde, enz. ook haarvlecht, de staart van een Chinees, np^^rvj^ van drie draden gevlochten vlecht. — tp mmiiui <i3i .ru ajyi\ enz. bijv. van een zweep. — ^^/^/T vlechten, strenge- len . — (m nrnHt OA inn ast} (Mm in ,tu Mfl \ uitdruJc- king om laksa te beteekenen, waar men op verbloemde wijze wil zeggen <n*<*m^AM\ of ? (hh rti tun ^^(hnithig (M/j\\ as})a£JI^~~ m'w SB' groot sPreken> bluffen, veel praats hebben tegenover iemand. p mm ^i(m/j\ lust en moed of courage tot iets, zooals om iemand te bevechten. — <m p <$aMp aangedurfd, gestaan worden door iemand. Verg, <Kna5i2nm%w 0Z) (HI (UU) fj \\ — /l^^.li7^ SB. indjoek, loeloeb en derg. tot tali ineendraaijen. Zie ook ^^(U^JI^ au0- - ™¥^¥JI%^™J1" SB. het een voor het ander gespannen van de paarden voor een rijtuig of derg ; — achter elkaar, bv. van de rijtuig en van eentrein.— aSg^w^ig^^ of ™™%I%™A%®i (CvIzoojjs het een voor het ander gespan- nen worden van de paarden voor een rijtuig; achter elkaar gevoegd worden van de waggons; enz. (CJ (HI \ zie Kn(isr)\\ " •" ^^ O 7 7.. 001 (HI (§ ^Zfl\ (HI \ zva. H (rhi6^tMi\zie dat bll (Ul ruw (CTf (Hl\ SB. voordeel, winst, geluk; voorspoe- dig, door het lot begunstigd, voordeelig, met winst ; lot ; gewin ; — van een winst (xmam\\ groot, belangrijk, aanzienlijk. — (ktkuj wo an /j\ voordeel, winst verdienste op iets; winst dien men met iets maakt of die ergens op zit ; verdiensten ; voorspoed. — ■ (mi dj (jh^ <n mw act 3snnm\ winst en voordeel stroomden hem van regts en links toe. — Pffi(Ki\ als het bijzonder goed afloopt (afliep) ; nog van geluk mag (moet) men spreken. — ^g^^ net voordeel, CY 73 i/j in 07) m\ de winst, bv. de winst, die men met zekere hoop- waren dacht te maken; ook: de het meest door het lot begunstigde. — (L^g^u*^?^ iets, dat voordeel of winst zal afwer- pen; winst, te maken op of met iets. - xnwwzMTjis voordeel aanbrengen aan ie- mand. — ^ <v .^ lietzelfde lot deelachtig ; gelijk op deelen in winst en verlies. (tr? 0*7^2 \\ — *y£T?N SB. bladen, kruiden, die bij de rijst worden genuttigd, in het algemeen alien, wat mm onder lalah begrijpt, zoeken, inzamelen. OCTf (HI \ SB. weggaan, zich verwijderen ; — van een bediende: uit den dienst gaan, ont - slagen worden; — uitgeven (geld)— ^go\ zich verwijderen nit de tegenwoordigheid van een meerdere ; vertrekken, terugkeeren ; achteruitgaan, achteruitwijken. — L17Vlffi mvdsv. — riKiinitM^ iemand, ook een vier- voetig die?; zooals hv. een paard, achteruit diiwen, achteruittrekken ; een hast, tafel of derg. achteruitschuiven, achteruitbrengen ; in laatstgcm. zin ook van een liuis, paardenstal of derg.- Poss. a?ri i m^n mj\\ — ^gl^"* »v«^ een onder Jworige ontslaan, zijn conge ge- ven; een zekere som uitgeven. — Verg. *^£p- (E i m *S ,Kn ^ (hJt iei IK obit orn (nn m^j \ spree kw . .• de Scjrik ontwijkende in de Charyb- dis vervallen; zco wel in het eene als in het ander geval het gelag moeten betalen of er bij zijn. CO} (HI OS7 (HI \ de Myrmeleon. Rg. (d (HI (UV)t (tJJ 0 \ ZVa (ijnrj(VLiiZ)f)\\ <£ CJl I) <JI fit-' 001 (HI (El fj \ SB. rijstmaat van klapperdop, zooals men in de Imisliouding dagelijks ge- hritikt. — Verg. riti-nacn/jw * 001 (HI \ (Jav. rW/^ algemeen bevel o/veror- &~* Co/ dening, algemeen bevel geven.) — ^-ntisry d:)MKi)ih\ algemeen bevelschrift, alge- meene verordening, gescltreven of gedrukt. mi nsn m j x) ,7/7 (lj m \ staatsblad. 001 (HI (fW n \\ — .r.p.M.Kirw.nspreken, zeggen tot een meerdere; zich wenden met een verzoek, mededeeling, enz. tot een meerdere; iemands spreken tot een meerdere. Zie ook ij^rti^w — ■inMtin?M.)\ iets voordragen, mededeelen, zeggen, van iets kennis geven aan een meer- dere; ook sprekende tot een meerdere: ik geef kennis, dat, enz. — Verg. ^.rSfffW* miw — £ixr>MiKrir)\ wat iemand in een be- paald geval tot een meerdere zegt; ver- zoek. — mvwiMjV ™ts (een 1jeP- zmfy (parnnji/jw 74 up ihn ac voordragen, mededeelen aan een meerdere. — oji op (Ki afti 2 mtjj\ ais B voor ^/.^o?^a^\iets (een hep. zaak) om mee te deelen of dat men wenscht voor te dragen aan een meer- dere. — oji (Cjijpinipitthn^ hetz. — (HiupjiHii^ OoJc <MTi Ml Ki mi \ (hii x/n 2 an (hh \ en mi \m an (Hiijt \ in opschriften van brieven, en dun voorafge- gaan door ojuiAjarnp of (Munoyp zoo mede gevolgd door <uth te zamen met dat voorgaand en volgend woord voor: behoorende aange- boden te worden aan; geadresseerd aan. OS7 (hp <ruin \\ — ajMi^ SB. goederen trans- porteren, bv. nit een schip naar den ical. — Be pass, vorm ook aotMitHiiu/iw O n (ci (ki (&) o am (Hi 2 (&i n\\ — iV? n. (Crt 2 (HI VTf (HI (El /) 6~~ o^ '^/l a • o ICTt (HI 2 (1-1 /I \ Zie 'M (H12(F..l I) w rt^7 (MJ \\ — xnap(ai(m,p groeten, begroeten, zijn eerbiedigen groet brengen; afscheid nenien; iemand eerbiedig begroeten en hulde bren- gen, zooals aan een regent, bij zijn instal- latie, of terwijl hij zich in de moskee be- vindt bij gelegenlieid van het geeindigd zijn van de vastenmaand. Hij, die (inopxnM^ neemt de regterhand van htm, die begroet wordt of van wien hij eerbiedig % afscheid neemt, even tmschen beide handen en maakt o vervolgens de ^kei^w — Is het een plegtig eerbewijs, dan kust hi; ook de hiie of den voet van hem aan ivien hij hulde brengt. — mmiu&ioqp zva. (n(HKci(HTji\ of daarvoor een minder mooi woord; ook: een groet wisselen met iemand; elkander groeten, elkander begroeten, bijkomen of gaan, Uo. door tegen overelkander neergekurkt de plat tegen elkaar gehoaden handen vooruit te brengen, tot men elkaars vingertoppen raakt en vervolgens beide de aiir.i% te maken. — izi ni pi zi (hnp mvdsv. (ran meer als een per s). — Zie ook *i m \ bij m (tp \\ (d (to as7\ zie dfifi wi ? n\ — ^7 (hi ii \ zie <*) tr» 7i (hi ii \ zie <n i o rn x:ii 2$: \ en T-7 i] 'W ^ XN (ip &J] \ zie i:r)(*Jj\\ ccrj /&j)asr) n 6 ^&cn (&J1 (isri n \ 2ie ^ ^^w CCl (Ml OSY) n \ SB. losgaan, zooals van een toutv. K. Verg. ay&tiw — a^^ihiianp ver- keeren in een toestand van ontbinding, van vleesch, vruclden, enz. — uit elkaar vallen van een boek, een huis , kleeren, enz. — iuiiJi(hii2(HT/j\ iets ergens uit doen vallen, uitstorten, uitschudden, naar buiten doen komen ; — rijst, koffij of zout uit em ka- roeng, gras bv. uit (en mand storteri, schud- itpn^njiiv 75 2T den. — ( a-ywa^iiix ontijdig, alvorens vol- dragen te zijn, geboren. Rg.) Verg. K)<ty,ruj\\ — i.jaciamfl£~vi*Jiiv;nji\ niet stevig in elkaar z'tten, bv. van een boek. CO OJJ an/1 ft \ zie (i-yru/fw cm 0J1 M f)\ s- iemand8 spreken of zich uit- laten; spreken, zich uitlaten. — «.^ioi^^\ S. van iets melding maken, over iets spreken ; SB . in ^ 10 Lu a-n.ru m ?-n?-m\ de twee zinnen, icaann de gelooj der Mohammedan en is vervat , uitspre- k en . — -*r) J^> >V? 2 (to n kz.1% ?- 1 un -in nsn/l \ hetz . — iKmiKatufjs SB. wordt verliaald; wordt vermeld; wordt gesproken van. — we n jai mi ;> ,K7 (li 2 w /j \ zva. nj i<j)!Li2(hn]\ hetz. .hi w» asn-n\ en iE-i m ~nw ay OJ} (CI OJ) (CI (Hl/J \ 55. zittende, met de beenen been en weer slingeren;^e?to zijn met de beenen hangende. (CJ^Ji\ SB. kat. — ^(vi^MaMf zie by cm \ SB. met een straal neerkomen; uitstorten, 2 doen neerkomen vloeistoffen, zoomede lets als ryst, koffij, zout en derg . — Als redeivoordje voor aqji »3 »«'A ™/ ^ ™ * ■ » r/ ^ ^ >>? ? *3? N ^ ^ 17r? jL ttitM^' is het niet terng te gevm. 001 nj\ SB. afdrijvend, zuiverend van spijzen en dranken, die als geneesmiddelen ivorden gegeven . — «? -n ^ -n o w/j \ collectie ve bena- ming voor de verschillende middelen, die de inlandsche kraamvrouwen gebruiken voor het zog en de kraamzuivering. (VI (UH (KTl f)\ SB. zeker vischtuig, waarmee men naar aal vischt. Het is een kort, niet aan een liengelroede bevestigd snoer, waar men een worm aanslaat, en dab men vervolgens, visschende, als eengewoon hengeltuig in de hand blijft hoaden. K. cm nr> asr) jl N T- SB- °f s- p*™*1™^ $• adeiN pees. II. SB. met ty-wnffs er nevens: de naaktheid, de schaamdeelen.— (Ar: CjJjS-J OS7 nj (IST7 fj \ SB. overblijfsel, afkomstig van; gewez^n, vroeger; wat werd gebruikt of gediend heeft voor iets; wat door iemand werd gebruikt of overgelaten, en zoo met '>7?^>??vT^j\ en ^jkuii^ihiji^ B, kliek, klie- CO — '' ^ Cd -" ken; afgelegd en bv weggegeven kleeding • stuk; voorts SB. de plaats, waar iets voor- viel, de plek, xoaar iets geschiedde: ook door- gestaan hebben, pas doorgestaan hebben ; en van wege, door, tengevolge. — i^«» yuiy^ffitiStMiSiM^ weduwe; ook ge- scheiden vrouw. lp'r}'tf,h 76 * apnicnjin^ II. ■Wlnla!>7iii\ iemand met de twee handen, bv. van de maagstreek af naar beneden, strij- kende den buik drukken. CCTf nj (Kfi n \ SB. geregeld, ordelijk, naar behooren, naar den regel. — <alln}!t^/ls orde stellen op lets; de noodige maatregelen nemen en zorgen voor iemand of lets; zich bekreunen om iets; zich laten gelegen liggen aan iemand of iets. — r,>-n^?^*^\ regel , regeling , bereddering; geding, twistgeding; nianieren; vornaen; omslag, compKmenten, complimenten maken. - (KTig'ionioji^KKip bij overheid of regter een zaak aanhangig hebben, hetzij als klager, hetzij ah aangeklaagde. — "jf^^^f^ op itts orde stellen; iets regelen, in orde brengen, beredderen ;* iemand voor- zien van het noodige of van hetgeen hem competeert; troepen voorzien van de noodige bevelen en instructies. — irvi (l» ton (Hi x.) Tt (kji^a(hi^\ ongemanierd veel, onbehooriijk veel, bv. drinken.—- fcvdcj-n (M'xriG-iA'yi (hi tisn ^asn % \ van iemand die telkens op zijn bevelen terugkomt, ze weer wijzigt. 