Nederlandsch Tijdschrift voor Liefhebbers der Jagt und Visscherei
76 Tot het nemeu van proeven met de bedoelde soorten is, ons inziens , een vijver van eenen halven bunder oppervlakte ruim genoeg ; mits men zich vooraf verzekere , dat er geen snoek of baars in voorhanden zij , en boe meer men de aan- wezige paling kan verminderen , des te beter. Men schaffe zich in de lente eenige kuiters en hommers, van de soorten , welke men wenscht voort te fokken , aan en plaatse die, liefst elke soort afzonderlijk , in vischhouders. Tegen den tijd dat men meent, dat de kuit en de hom tot rijpheid zijn gekomen, neme men eene wel gereinigde , diepe aarden scho- tel , met vlakken bodem , en doe daarin eene pint zuiver water uit den vijver. Een kuiter uit den viscbhouder geno- men hebbende , aan de uitzetting van wiens onderlijf men vermoedt, dat de kuit rijp is, houdt men hem aan den kop en de borstvinnen in de linker hand , terwijl men met de regter , de duim rustende op de vlakte van den onderbuik en de overige vingers op de rugstreek , eene soort van ring vormt, waarmede men zachtjes vau boven naar beneden strijkt , ten einde de eijeren naar den anus te doen afdalen. Wanneer de eijeren tot hunne rijpheid gekomen zijn , zullen zij op de minste drukking te voorschijn komen en in den scholel vallen ; terwijl de visch geen het minste letsel door deze ontlasting zal ondergaan. Merkt men echter, dat de eije- ren niet bij de eerste drukking uitvloeijen , dan zet men den visch weder in den houder en beproeft eenen anderen. Ver- mits er steeds eenig slijm , door de drukking der opperhuid van den visch, mede in het water valt, laat men hetzelve weder van de eijeren afloopen en doet er versch water op. Nu neemt men een' hommer en behandelt hem op dezelfde wijze. — Wanneer de hom rijp is, zal hij in de gedaante van room in het water vloeijen en men ga voort tot dat het eene lichte melkkleur heeft aangenomen. Dan roere men het water met de hand of met den staart van den hommer , 77 zachtkens om, en na het water gedurende vijf minuten in rust gelaten te hebben , is de bevruchting gescbied. De bommers lijden evenmin als de kuiters door deze be- handeling. Het is noodig hier nog op te merken, dat de kuiters somtijds zicb niet ten bekwamen tijde van de kuit kunnen ontlasten en deze bierdoor in eenen toestand ge- raakt , welke baar ter bevrucbting ongescbikt maakt , liet- welk zich door het gelijktijdig uitvloeijen eener etteracbtige stof met de eijeren , welke bet water troebel maakt en door het wit worden der eijeren , zoodra zij met het water in aanraking komen , kenmerkt. Zoodanige kuit beboort te worden weggeworpen. Indien men de bierboven bedoelde bandelwijze bij groote visscben wil aanwenden , moet een persoon zijne vingers onder de kieuwdeksels steken en hem zoo, in eenen verticalen stand, boven bet water houden , ter- wijl een ander , met zijne beide handen , de drukking naar beneden verrigt. Vooraf moet men in gereedheid hebben platte vierkante borden of bennen van digt gevlocbten man- dewerk , ter grootte van ruim £ vierkante el met eenen opstaandcn rand van \\ palm , en op den bodem van deze wordt de bevruchte kuit van elken visch nedergelegd. Daar- na worden deze bennen aan de oevers van den vijver zoo- danig bevestigd , dat bet water met den bovenrand gelijk staat. Van tijd tot tijd behoort men de bennen na te zien en wanneer men bemerkt, dat zich eenige plantaardige stof- fen op de eijeren bechten, moet men deze voorzigtig met een groot penseel wegnemen. Wanneer men ontwaart , dat al de eijeren zijn uitgekomen , en de jouge vischjes in de ben rondzwemmen, behoeft men deze slecbts zoo diep onder water te doen zakken, dat zij over de randen heen in den vijver kunnen geraken. Men meent het nemen dezer eenvoudige kostelooze proef aan alle eigenaars van visch-wateren te moeten aanbevelen. TS Op deze wijze toch kan de eerste grondslag gelegd wor- den tot het daarstellen van eene rijke bron voor de voeding der mindere klasse niet alleen, maar tevens tot uitbreiding der nijverheid in ons Vaderland , waarvan de vissclierij ee- nen niet onbelangrijken tak uitmaakt ; terwijl het aanvan- kelijk slagen dezer proeven , ongetwijfeld den verderen grondslag leggen zal tot de uitbreiding der visch-fokkerij op eene ruirae schaal , waardoor aan het sedert lang be- speurd verval der visscherijen krachtdadig zal kunnen wor- den te gemoet gekomen. V. v. W. — mmmm* Allerlei. Bij den doortrek in het voorjaar , die bier te lande ge- woonlijk in het begin van Maart invalt , bezoeken slechts zeer enkele houtsnippen de streken langs den Hollandschen duinkant ; zoodat het tot de zeldzaamheden behoort er al- daar , in dien tijd , eene te zien. Het was dus een vreernd verschijnsel, dat er tusschen den 22 en 25e February in de bosschen van het landgoed Leeuvvenhorst, tusschen Noordwijk en Noordwijkerhout gelegen , een aantal van dit trekwild voor- banden was, zoodanig dat er op een dezer dagen meer dan twaalf stuks gezien zijn. Het is waarsehijnlijk, dat deze snip- pen , uilhoofde van den zachten winter , den terugtogt eenige dagen vroeger dan gewoonlijk hebben aangenomen, en door de hevige storm- en sneeuwvlagen zijn verdwaald geraakt. V. v. W. De ridder, de dame en het liert. EeNE DuiTSCHE VOLKS-SAGE. (VerlaaldJ. MK»»&®& MM" De nacht werd allengs duisterder. Een dikke nevel , die uit den grond opsteeg, vormde in het verschiet de zonder- lingste geslalten. Van zijne jagtmakkers afgedwaald , trachtte de ridder van Kocherstein den regtcn weg te \inden : het was hem ondoenlijk een pad op te sporen , dat hem uit het bosch voerde. Toen zetle hij den jaglhoorn aan den mond en sliet eenen langen , doordringenden toon uit. Wei hoorde hij de echo dien toon klagend herhalen , doch op het antwoord zijner makkers wachtte hij te vergeefs. » Zoo kom ik niet verder ," sprak hij en legde den teugel op den hals \an zijn jagtros , de trouvve en vlugge Irene ; »ik wU beproeven of gij den weg beter kunt vinden dan uw meester." Het dier scheen zijn^n heer te vcrstaan. Hinnekende strekte het den neus in de koele nacliilucht en spitste de ooren. Aan zich zelf overge aten , sloeg het in gestrekten draf eenen weg in , die aanvankelijk wel gebaand scheen en door een bosch met hoog opgaande ei- ken heen liep, doch eensklaps in het midden van het bosch eindigde. »Ei, ei , Irene" zeide de teleurgestelde ridder »dat ziet er nog slechter uit". Hij blikle naar den hemel , doch geene enkele ster vertoonde zich. — Verwonderd 80 van in een bekend woud zoo geheel te zijn verdwaald , reed hij rond zonder ergens eenen uitweg te vinden. Op eer.s meende hij door de boomen in de verte een licht te zien , hetwelk echter even spoedig weder verdwenen was. > Wacht , daar is het weder" en tevens liet hij den hoorn schallen ; doch te vergeefs , niemand antwoordde , en het licht bleef op zijne plaats. Hij diende een besluit te ne- men : den nacht toch kon hij , hongerig en koud als hij was , niet in het bosch doorbrengen ; zoude hij Irene hier vastbinden en zich , door de slruiken been , een" weg naar het licht banen? — Na eenig beraad nam hij zijn besluit, bevcstigde den teugel aan eenen tak en drong door het digte bosch heen in de rigting van het licht. Dit gelukte niet zonder veel inspanning en moeile ; want hier zonk hij in den moerassigen bodem en daar verwarde hij zich in doornstruiken. Het was hem bijna onmogelijk voort te komen en het scheen , dat alles , in dezen duisteren nacht , tegen hem zamenspande. Het koude zvveet parelde op zijn voor- hoofd. Na lang pogen bereikle hij eene plaats , waar het bosch minder digt werd en eensklaps zag hij eene kleine hei- devlakte voor hem. Nog weinige schreden , en daar zag hij op een' kleinen afstand het huis , waaruit het licht slraalde. Na eenige inspanning had hij de vlakle bereikt; spoedig bevond hij zich aan het oude , kleine , steenen gebouw , waarvan de vensters te hoog geplaalst waren , om er te kunnen inzien. Hij klopte zachtjes aan , doch alles bleef stil. Nu begon hij sterker op de deur te slaan, Hij luisterde weder , doch er volgde geen antwoord. » Het is vreemd" zeide hij in zich zelven, »bewoond zal het toch wel zijn , want hoe zoude er anders licht branden ! Ik heb immers hard genoeg geklopt om zelfs een mormeldier te doen ontwaken. — Wij willen iets anders beproeven." Dit zeg_ gende nam hij den jagthoorn te baat en de klanken weer- 81 galmden treurig iu het hosch. — »God zij geloofd , Jaar boor ik wat !"; doch Iiij bedroog zich , want een raaf , door dea toon verschrikt , vloog krassend uit. een' boom. Ongeduldig wordende, verlangde de ridder ingelaten te worden , en dreigde met geweld te zullen inbreken. Een luid gelach , als van eenige manneKstemmen , was bet antwoord. Nu nam de ridder een1 jongen eikenstam , die daar lag , en stootte , om aan zijne bedreiging klem te geven , met geweld tegen de deur. Toen bij gereed stond, eenen tweeden aanval te beproeven , riep men bem , naar bet scbeen , uit een der vensters toe : » Verwijder u, of ik zal den bond aanhitsen !" — »Ik sleek den bond overhoop" riep de ridder verstoord uit , > en zijn mees- ler zal ook met mijnen hertsvanger kennis maken. Is dit eene handelwijze jegens eenen verdwaalden jager? Doe open , en wel oogenblikkelijk !" — Het scbeen nu , dat de be- woner zijne bedreiging stond te vervullen , want bet brom- mend gebuil van een' grooten bond deed zicb booren. De ridder trok den bertsvanger en maakte zich gereed , het dier te ontvangen. — Er verliep een weinig tijds , doch alles bleef slil. Nu greep bij weder naar den boomstam. De deur kraakte en scheen te zullen wijken. — Toen liet zich de stem weder booren : » Kom binnen , wanneer gij bet dan volstrekt wilt. Dwaas! gij loopt bet noodlot te ge- moet !" — De grendels werden terug geschoven en de woorden : » doe de deur slecbts open ," klonken hem in de ooren. Zonder zich aan de geheimzinnige waarschuwing te storen , volgde bij de aanwijzing en trad binnen. Oogen- blikkelijk bevond bij zich in een ruim vertrek , hetwelk het gansche gebouw scheen in te nemen. Naar alle kanten wierp de Ridder zijne blikken been , om bet vijandige wezen , dat hem bedreigd had , te ontdekken , en met de grootste verbazing bespeurde bij niets anders , dan eene TWEEDE JAARGANG. C dame , van welke hij niet wist of de scho3nheid , dan wel de rijkc en glansrijke kleeding , de meeste bewondering verdiende. Een wit zijden gewaad omsloot hare ranke en sierlijke gestalte en was op de borst vastgehecht door een eigenaardig gevormd slot van scbitterende diamanten , waarop een liggend hert was afgebeeld ; terwijl een dergelijk versiersel de lange liairvlechten zamenliield , waarvan bet glanzend zwart , bet blanke voorhoofd des te beter deed uitkomen. Zij zag er eenigzins bleek en zwaarmoedig uit , docb was van eene onuitsprekelijke scboonheid. Toen de ridder binnen trad , verbief zij zieh van baren fluweelen zetel en wenkte hem , vriendelijk lagcbend , aan den met spijzen voorzienen discb , nevens baar plaats te nemen. Hij begon met de oorzaak , die hem derwaarts gevoerd bad, te verkla- ren , en zieh deswege te verontschuldigen. »Gij zijt wel- kom !" was bet eenige antwoord , en de dame wees ander • maal op den ledigen zetel. Er was wel niets eenvoudiger dan dit gezegde , en toch drongen de woorden , door den toon , waarop zij uitgesproken werden , den ridder door merg en been. Zij ging zitten ; baar gast volgde baar voorbeeld , terwijl hij , rondziende , ontwaarde , dat zij ge- heel alleen waren. Hij was verbaasd. Van waar was dan de stem gekomen? wie badden zoo luid gelagcben? waar was de hond , die zoo dreigend gebromd bad ? Deze vragen verdrongcn zieh bij hem ; want bet vertrek , waar hij zieh bevond , besloeg bet kleine gebouw. Toen de ridder verzadigd was , herleefde zijne nieuwsgie- righeid. Hij waagde het twee- of driemaal , zijne schoone gastvrouw in de zwarte oogen te zien ; doch hoe schoon zij ook waren , deed hun glans hem telkens den blik neder- slaan. Er lag iets verschrikkelijks in die schoone oogen , dat hem onverklaarbaar was. Hij vulde den beker en ledig- de hem beleefdelijk op hare gezondheid. Zij bedankte hem met eenen hoofdknik en reikle hem eenen kleinen , gouden, rijk versierden beker toe , welken hij vulde en dien zij , hem bescheid doende , even met de lippen aanroerde ; daarna rees zij op. » Dit vertrek ," zeide zij » moet u tot nacht- verblijf verstrekken. Ik kan u geen ander aanwijzen. slaap wel !" — De ridder wilde spreken ; zij viel hem in de rede: »Ik weet, wat gij zeggen wilt. Wij zullen elkan- der wederzien ! Neem deze bloem." Zij nam eene der rozen die , schoon het herfst was , hare haren versierden. » Neem aan ," vervolgde zij , » en den dag , waarop zij ver- welkt , ziet gij mij weder !" In den wand opende zich eene deur , die de ridder niet bemerkt had, en voor hij kon anl- woorden was de dame verdvvenen , en de deur sloot zich achter haar. De ridder voelde nog geene neiging tot slapen. Hij wan- delde , de gebeurtenissen van den avond overdenkende , het vertrek op en neder. De stilte van den nacht begunstigde deze overpeinzingen en door de dikte van het vloertapijt, kon hij zelfs zijne eigene voetstappen niet hooren. — Hij trachtte zijne gedachten af te leiden en begon het fraaije , ofschoon zeer oude huisraad in oogenschouw te nemen, toen eensklaps zijne opmerkzaamheid door de toonen eener harp 6* 84 werd afgeleid, Na een paar accoorden , jflarde zich daarrnede de zoctste en bevalligsle stem, welke liij ooit lioorde. De woorden van het lied betroffen te zeer hemzelven , om aan zijne ooren te kunnen ontgaan : »Wee! die den vermeetlen voet In mijn stil verblijf durft zetten! Wee hem , dat aan d'euvlen moed Niets den ingang kon beletten ! Wee den stouten onverlaat , Die mij hiikte in 't gelaat ! Niets kan u gena verwerven, Gij moot op de heide sterven!" Het gezang en de harp verstomden gelijklijdig , en de ridder werd door ongewone vrces bevangen. Hij gevoelde eene koortsachtige rilling. — Eindelijk werd hij van ver- raoeidheid overwonnen en de natuur eischte hare regten. Hij sliep op den leuningstoel in. — Toen hij ontwaakte , scheen de morgenzon reeds door het venster. Met verba- zing zag hij de deur , waardoor de dame verdwenen was , geopend. Hij slond op , ging been en wedcr , hoestte een paar malen om zich te doen opmerken. Niets bewoog zich , en met zijne nieuwsgierigheid wies zijn moed ; zoodat hij het waagde naar binnen te zien. Het kleine vertrek was ledig. — »Welaan" dacht de ridder izij sprak toch van een spoedig wederzien ! Wat zal ik dan langer blijven?1' — Hij ging den hoofdingang uit, en, zie! daar vond hij zijne achtergelatene Irene vastgebonden , en , naar alien schijn , uitmuntend verzorgd. »Dame of tooveres!" riep hij uit »ik ben u grooten dank schuldig , en nu , Irene voorwaarts!" Hij sprong in den zadel en spoedig vond hij een pad , het- welk hem naar zijn kasteel voerde. Zijne eerste zorg was , de roos in helder water te zetten. Dagelijks beschouwde hij haar en hare schoonheid bleef on- 85 vcrandcrd. Zoo waren drie maanden verloopen. Reeds be gon liij haar met onvcrschilligheid te beschouwen en de her- innering aan de gebeurtenissen van dien geheimvollen nacht begon meer en meer op den achlergrond te treden. Hij ver- haalde de geschiedenis der roos aan zijne vertrouwelingen en ook aan zijne eenige dochter , wier geboorte het leven aan hare moedcr kostte. Het meisje telde negen jaren , en binnen weinige dagen zoude zij haren geboortedag vieren. Zij had hem zoo dikwerf om de roos gebeden , dat hij be- loofde , ze op dien dag aan haar te zullen schenken. Het kind was hierover buitengemeen verheugd; want de altijd blocijende roos was menigmaal het onderwerp der gesprek- ken van de slotbewoners. Eindelijk was de lang gewenschtc dag daar, en — de roos verwelkte. De ridder, hoewel een moedig man van twee en dertig jaren , gevoelde eenen he- vigen schrik en verbleekte. Zonder een woord te spreken , besteeg hij Irene en rende het woud in. Waarom hij zulks deed en werwaarts hij been wilde , was hem zelven niet dui- delijk. Toen hij een half uur het bosch doorkruist had , ontwaarde hij een hert , het schoonsle , dat hij immer zag. Het aasde in het woud en verhicf van tijd tot tijd het prachtige gewei , en zoodra het den ridder ontdekte , werd bet vlugtig. Enkel om het angstig gevoel , dat hem bemees- terd bad , te vcrzetten en zich te verstrooijen , joeg hij , zon- der eenen bond bij zich te hebben , het hert in vollcn ren na. Irene deed haren pligt en bet ging over struiken en rotsklompen , over berg en dal. Eindelijk bleef het ver- moeide ros op eene kleine heidevlakte bij eenen belderen vijver staan, in welks midden eene bron hoog opborrel- de. Ook bet hert bleef staan en zag zijnen vervolger strak in de oogen. Nu spoorde de ridder Irene en trok den bertsvanger, doch tegelijkeriijd slortte het paard over eenen steen. In hetzelflle oogenblik sprong het hert toe en woelde , 86 met hct spitse gewei, in de borst van den ridder. Iresb steigerde en nam de vlugt. Krampachtig omklemde de han- den des ridders het gewei van het hert , doch te vergeeis. Spoedig ontving hij eenen doodelijken stoot, en met dezen scheen de woede van het hert verdwenen. Nog eenmaal zag het zijn slagtoffer met heldere groote oogen aan , sprong in den vijver en verdween. Hoe verzwakt ook door den bloedstroom , die uit zijne borst vloeide , rigtte de ridder zich toch eenigzins op , om naar den vijver te zien ; want in de oogen van het hert lag iets, dat hem aan den geheimzinni- gen nacht herinnerde. Terwijl hij bijna bewusteloos voor zich been staarde, scheidde zich het water der bron en uit haar midden kwam eene vrouwelijke gedaante te voorschijn, die over den vijver naar den ridder zweefde , tot zij voor hem stond. Zij droeg een wit gewaad en een krans van verwelkte rozen omgaf hare lokken. Op haar voorhoofd lag een versche bloeddroppel. De ridder zeeg neder. Hij hcr- kende liaren blik en hare stem : »Ja , ik hield getrouw inija woord , Ik verschijn -weer aan dit oord ; Zie de roos is reeds verkwijnd, En uw levenslicht verdwijnt. Wijd aan 't noodlot nwe klagt , Dat u in mljn' woning bragt, Niets kan u gena verwerven , Gij moet op de heide sterven !" Bij de laatste toonen borrelde het water hoog op. De dame zweefde over den vijver en verdween in de bron. Doch de ridder zag daarvan niets ; met de laatste woorden van het gezang , had hij het leven uitgeademd. Nog vele jaren daarna verhaalde men op het slot Kochbr- steln , van den ridder , de dame en het hert. Ecne Jagt bij Parijs. (UIT HET DAGB0EK VAN BEN' DUITSCHEK.) Gewoonlijk wordt in Frankrijk de jagt op den eersten September geopend. Dan trekt alles, wat schietgeweer bezit le velde , vele met, vele zonder port ef amies; evenwel worden de laatste , vroeger of later, door Gens-d'armes of door veldwachters betrapt en voor de correctionele regtbanken getrokken. De eerste September is een vreugdendag voor alles , wat zich jager noemt , een voordeeligen voor de veld- wachters en jagtopzieners ; een treurigen voor bet wild , allerlei vogels, de honden en dikwerf voor de schietlustigen zelven. Lang tc voren worden de noodige toebereidselen gemaakt , port-d' 'amies genomen , geweren gekocht , geruild , geleend en schoon gemaakt , het jagttuig nagezien , honden gedresseerd en verhandcld ; schoenen, slobkousen en mut- sen aangeschaft , terwijl de hagel- en kruidwinkels , enz. druk bezocht worden. Naauwelijks is de eerste jagtdag aan- gebroken of de menigte stroomt naar buiten , overdekt veld, bosch , berg en dal , schiet , schreeuwt en tiert van alle kanten, loopt zich moede en verjaagt het weinige wild. Natuurlijk heerscht de groctste drukte in de nabijheid van Parijs. Hier toch is de hoofdzetel van alle kunsten , weten- schappen , uitspanningen en vermaken. — Zouden daar de jagers ontbreken? In vroegere jaren was de jagt mijne geliefkoosde uitspan- ning , en geen wonder , want vele mijner bloedverwanten 88 wares bartstoglelijkc jagers. Al/oo word ik ook spoedig door de jagtpassie bekropen, en deelde met genoegen de vrolijke jagtpartijen en de daaropvolgende dischvreugden ; doch een goed schulter werd ik nimmer, en hieraan is het toe tc sclirijven , dat niijne pas&ie met den tijd af- koelde. Gedurende mijn verblijf in Parijs ontving ze nieuw voed- sel door de gesprekken van mijnen vriend Adolihi , welke zijn jagttuig medegevoerd en zich een port cTarmes aange- scbafl bad , en met de Fran&che hazen en patrijzen hoopte kennis te maken. Hij wakkerde mijne ingesluimerde liefheb- berij weder aan en bepraatte mij om ook een port- d'armes te nemen , gevveer en toebeliooren te leenen en op den eersten September met liem ter jagt te gaan. Een jong advocaat leende mij zijn port- d' 'amies y en eon kanloorbediende zijn geweer, en mijn portier zijnen Azor ; want ik diende toch een bond te bebben ; de poedel kon immers apporteren en dat was voldoende? Mijn vriend bad zich, voor vijf franken daags, een' bond, dien men voor nun chien d'arret parfaitement Men dressf uitgaf, gebuurd : want in Parijs kan men alles buren , maar bet is dan ook meestal echt buurgoedje. Beboorlijk gecostumeerd , met booge slobkousen , en van dubbele geweren met bet noodigc toebeliooren voorzien, stapten wij moedig , met den poedelhond acbter ons , vroegtijdig naar een naburig wijuhuis, waarvan wij den waard kenden , die wijd en zijd als een aarts-jager be- roemd was. Wij troffen daar ongeveer een dozijn jagers aan , welke onder zijne leiding hunne beldendaden zonden verriglen , en die inderdaad een vreemd scbouwspel oplevcrden. — De meesten baddcn bunne scbultcrsgcwercn medegebragt ; broodzakken vcrvingcn de weilasscben, en allerlei rassen vau 80 honden , slaande uitgezonderd , waren aanwezig. Hocwel deze bonte, vreemdsoortig tocgetakclde hoop onze lach- spieren opwekte, kwam cr tevens een gcvoel van schaamte bij ons op, van aan zoodanig gezelschap deel te ncmen; want behalve dc waard en wij , was er geen enkcle bij , die er slechls eenigzins jagerachtig uitzag; dc overigen ge- leken meer naar eene bende vrijbuiters. Terwijl onze aanvoerder met eene zekere soort van pe- danten ernst , met de weitasch en het geweer omhangen , op en neder wandelde, bragien wij een goed uur door met eenige glazen op onze tgoede jagt1' te ledigen en stapten vervolgens , van onze blaffende honden omgeven , naar bui- ten. Eer wij nog het einde der voorstad bereikten , had Rich ons getal bijna verdubbekl ; want liefhebbers met en zonder gewercn haddcn zich van aile kanten aangesloten , om de heldendaden te deelen of te zien eener bende , die door eenen algemecn bekenden Nimrod werd aangevoerd. — Builen de barriere gekomen, trok ons gezelschap langs den oever der Seine naar Charenton, alwaar de vlakte van gi- bier (zoo noemt de parijzenaar alies , wat loopt of vliegl) moest wemelen. Bij dit dorp vermeerderde zicli ons gezel- schap alwcder met eenige liefhebbers, die er, zoo moge- lijk , nog koddiger uitzagen. Wij lieten het bekende gekkenhuis links liggen en gingen over de brug der Marne. Zoo kwamen wij tot Alfort , waar wij alweder eene versterking ontvingen. Achter Alforl zoude dan eindelijk de jagt beginnen ; wij waren nu bijna tot de sterkte eener compagnie aangegroeid en van minstens vijftig honden voorzien. Nu trachtten wij eenige orde daar te stellen en de jagers op het terrein te verdeelen , doch daaraan was geen denken. Allen blcven op een' hoop , en wanneer een der jagers, die een dubbel geweer droeg en daardoor toch eenigzins eenen jagcr geleek , zich van den troep verwij- 90 derde , volgde hem de geheele hoop. De waard vloekte , mijn vriend en ik lachten. Intusschen vermaakte ik mij met den troep te monsteren , die door jagllust en schietwoede als bezeten scheen. Hier waren allerlei soort van kleederdrag- ten , van de hemdsmouwen en de slaapmuts af tot den lan- gen jas en den ronden hoed toe , voorhanden ; deze droeg een dubbel- , gene een soldatengeweer ; de eene voerde eene karabijn, de andere een pistool. Die een percussie-ge- weer droeg , spotte met de vuursteensloten , terwijl de andere verzekerde alleen daarmede zeker te schieten. — Inmiddels renden de honden naar alle zijden been en weder ; terwijl de spits muizen opzocht , de bullenbijters vochten en de weinige jagthonden bet veld afjoegen. — Een echte jager had zich wanbopend de baren uitgetrokken ! Ten laatste was bet gelukt eenige orde daar te stel- len en eene soort van linie te vormen ; maar ook nu weder ging de eene in den stap en de andere liep. Nu en dan ging een geweer bij ongeluk af, en dan werd er hevig getierd en gevloekt. Op eenmaal onlstond het alge- meen geroep: »wh Uevre, un Havre!"; vijftig geweren gaven vuur; de getroffene honden huildcn erbarmelijk : een grijze kat was uit een stuk knollen geloopen en vlugtte naar Al- port. Algemeen gelach en spotternij wisselden bet geliuil der getroffene honden en het vloeken van een* lief hebber , die in zijne kuiten geschoten was, af. Intusschen ging de massa voorwaarts. — Op eenmaal hoorde men : » voila la pcrdrix /" en onder een soort van pe~ letons vuur stortte eene torlelduif neder , welke een vijftig tal sehutters zich wilden toeeigenen. — Een, wiens geweer afgebrand had , maakte er even zeer aanspraak op als een ander, die ten minste op hondcrd passen afstand geschoten had , want zoo ver , zeide bij , droeg zijn geweer. Mijn vriend wildc zich verwijderen , maar ik ovcrrecdde 91 hem om bet einde der grap, die mij niet weinig vermaakte, af te wachten ; misschien liep de troep van zelfs uit e lkan- der en dan konden wij misschien nog wat jagen. — Doch er kwam niets van en de hoop bleef te zamen. Eindelijk liep er een haas op , dilmaal een wezenlijke haas. De arme lepeldrager had , reeds van verre , het aan- rukken zijner vijanden van alle kanten vernomen. In doods- angst rent hij tusschen de jagers en honden door en ont- komt den dood , niettegenstaande een geweldig vuur , waar- bij eenige honden gedood of gekwetst en eenige der schut- ters proefondervindelijk van de werking des bagels overtuigd werden. Volgens het gebluf der schutters, nam de haas ten minste eenige ponden lood mede. — Intusschen zagen wij hem vrolijk en heelhuids ontkomcn. — Wij hadden nu ons genoegen van die jagtpartij , en ik verwijderde mij met mij- nen vriend , zeer te vreden , dat wij er ongedeerd afkwamen. Bij eene aardige waardin te Alfort , die eene even aar- dige zuster had , herstelden wij ons , onder een goed ontbijt en eene flesch wijn , van de ergernis , die ons die fraaije jagtpartij veroorzaakt had. De waardin beklaagde ons , dat wij platzak huiswaarts keerden en wilde hier aan gaarne te gemoet komen , vermits baar man altijd wild , ten dienste der ongelukkige jagers, voorhanden had. Zijbragt ons in een scbuur , waar eenige hazen in een hok treurig rondom een hoop koolbladeren zaten , en een dozijn hongerige pa- trijzen in eene kooi besloten waren. — Om baar niet af te wijzen kochten wij eenig wild en keerden naar Parijs te- rug , met het vaste voornemen om Dimmer weder aan zoo- danige jaglpartijen deel te nemen. De Mel van Zuid Afrika. (Vertaald.) Dit dier, hetwelk vroeger aan de Kaap de Goede Hoop in zulke menigte voorkwam , dat verschillende plaatsen , b. v. de Buffels-kloof, de Buffels-boek, bunnen naam er aan ont- leenen , is ibans , ten minste in de nabijheid der kaap , meer zeldzaam geworden. De volgende bijzonderbeden zijn door de bewoners van de binnenlanden medegedeeld, De Buffel is een buitengewoon sterk en vreeselijk dier , welks voorhoofd, door de reusachtige wortelen zijne hoor- nen, als bet ware met eenen belm bedekt en voor elken bouw bescbermd wordt. Met geweren van gevvoon kaliber is liij moeijeiijk te doo- den en men behoort de kogels met tin te vermengen , om er meerdere bardbeid aan te geven en voor te komen , dat ze niet op de dikke en barde buid plat slaan. Zijn aard is, gelijk trouvvens ook gebecl bet uiterlijk aanduidt , ontem- baar, boosaardig en wild. Ook dan wanneer liij niet door vcrwonding of door najagen aangeprikkeld wordt , valt bij dikvverf zijnen gebaten vijand , den mcnscb , wanneer bij bem ontvvaart, met woede aan. Bijzonder gevaarlijk is bij voor reizcndcn , door zijne gewoonte om zicb , wanneer liij deze ziet naderen , in de roigte als bet ware in binder- laag te leggen en ben , als zij binncn zijn bereik zijn , on- vcrboeds aan te vallen. Deze opgaven evenwel , gelijk eenige anderen wegens 95 zijne builengewone wreedheid, mag men als eenigzins over- dreven bcscliouwen , en de voorvallen , waarop zij gegrond zijn , behooren eerder als uitzonderingen , dan als gewone re- gel beschouwd te worden. Want ofsclioon de bufFel veel on- tembaarder en krachliger is dan de gewone stier , en tevens moeds genoeg bezit om zich onverschrokken legen den Ieeuw te verdedigen, schijnt bij eene aangeboren wees voor den mensch te koesleren en mag men aannemen dat, wanneer bij niet door de eene of andere oorzaak aangevuurd of ge- sard is , de buffel niet zoo gevaarlijk is , als men gewoon- lijk voorgecft. De daadzaken , welke men als bewijzen zij- ner verregaande boosaardigbeid aanvoert , berusten op de volgende omstandigbeden : De stieren van elke kudde plc- gen , in eenen zekeren tijd van bet jaar , onderling om bet bespringen der koeijen te kampen en de jongste of zwakste worden als dan , door de overwinnaars , voor eenen gerui- men tijd verdroven. De verdrevcne stieren zijn alsdan , even gelijk andere wilde dieren onder dezelfde omstandig- beden , bijzonder woedend en gevaarlijk , en daar zij dan gebeel alleen door de wildernissen omdwalen , plegen zij bunne woede aan elk levend voorwerp, dat zicb vertoont, le koelen ; en van daar die gevaarlijke en wreede inborst , welke men bun over bet algemeen toescbrijft. Intusschen blijft het eene uitgemaakte zaak, dat de jagt op deze buf- fels steeds eene hoogst gevaarlijke is, want wanneer zij of gewond of in de engte gedreven worden , wenden zij zich eensklaps om en storlen op bunnen vervolger, die dan zijn eenig heil in de snelheid van zijn paard moet zoeken. De bottentot ecbter die , snel en buigzaam in zijne bewegingen gelijk eene antilope , door de dikste struiken weet heen te dringen, vervolgt dit wild liefst te voet. Even gelijk alle ligchaamsoefeningen , waaraan gevaar of handigbeid verbonden zijn , b. v. de sliergevechten in Spanje , den- 91 genen, die er zich aan overgeven, eene zekere hartstogtelijk- lieid iuboezemen , zoo is dit ook bij de buffel-jagt het ge- val, die door hare liefhebbers , niettegenstaande het ge- waagde en gevaarlijke , dat haar vergezelt , boven alle an- dere jagten verkozen wordt. Het volgende voorval, hetwelk bij eene buffel-jagt in de Kaap-kolonie plaats had , moge ten bewijze strekken , hoezeer de grootste onverschrokkenheid daarbij vereischt wordt : Eene bende kaapsche boeren was te paard uitgetogen om jagt te maken op eene kudde buffels, welke op eenen met rmmosa-struiken begroeiden raoerasachtigen grond graasden. Vermits zij de kudde niet op behoorlijken afstand , om hunne schoten goed aan te brengen , konden naderen , zonder over een gedeelte van den moerasgrond te trekken , en zulks niet wel te paard konde geschieden, lieten zij hunne paar- den onder het opzigt van eenige hottentotten achter en gingen voorwaarts in de meening, dat zij, wanneer een der buffels hun aantastte , gemakkelijk door het moeras ontwij- ken konden. Zoo gezegd , zoo gedaan : zij bekropen , door de struiken gedekt , de kudde zoo nabij , dat op de eerste voile laag hunner geweren drie buffels nederstortten en de grootste stier der kudde zoodanig gewond werd, dat hij brullend op de knien in elkander zonk. Vermits zij hem voor doo- delijk gewond hidden, waagde zich de voorste jager buiten de struikgewassen en ging , terwijl hij zijn geweer laadde , op den stier los, om hem het genade-schot te geven. 95 De van woede snuivendc buffel zag evcnwel zijnen vijand niet voor zicli , of even spoedig sprong hij op en ging op hem los. De jager wierp zijn geweer weg en vlugtte in het moeras ; de stier was hem evenwel zoo na op de hielen , dat hij de hoop van op deze wijze te ontkomen , moest opgeven , en daarom , ijlings om eenen struik wen- dende , eenen nabij staanden boom trachtte te beklimmen. Het woedende dier was evenwel te digt op hem en stortte , met een gebrul , volgens een der ooggetuigen het vervaarlijkste , dat men zicli kan voorstellen , op den boom- stam los , bereikte den jager , voor hij hoog genoeg ge- klommen was , met zijne hoornen en slingerde hem met zulk eene kracht in de lucht, dat hij bijna geheel verbrij- zeld naar beneden storlte en in de takkcn van den boom hangen bleef. De stier ging eenige malen rond om den stam , om te zien, waar zijn slagtoffer gebleven was , tot hij eindelijk , ten gevolge zijner wonden , door bloedverlies uitgcput , we- der op de knien nederzonk. De overige jagers , die intus- schen van den schrik bekomen waren , traden nu voor- waarts en doodden hem; lerwijl hnn makker levenloos in de lakken hing. >&mM&^~ De Jagers-taal. Dc kleinkinderen van cenen aarst-jager speelden in zij- ne kamer en braken , onder het stoeijen , de vermolmde voorpooten van den grootvaderlijken zctel. — Daar hebben die verduivelde jongens, » riep de naauwgezettejagt-termino- loog in zijne gramscbap ait," de voorloopers van mijnen stoel gebroken !" De School-vos. Een conrector , die ook eens wilde jagen , woonde eene vossenjagt bij en zag , dat een vos zijnen nevenman naderde , zonder dat deze het gewaar werd. Wat nu gedaan? — Roept hij, dan hoort het de vos en maakt regts-om-kecrt. — Doch , daar valt hem in , dat zijn nevenman een regtsgeleerde is en dat Reintje , hoe slim ook , toch wel geen latijn zal verstaan ; en hij roept derhalve zijnen makker toe vvulpes adest" (daar is de vos). — Tot zijne groote verwondering was de vos even snel verdwenen , en hij heeft na dien tijd steeds geloofd : dat de vossen latijn verstaan. Bene bijdrage tot de kennis van liet jaglveld m het visclwater in de Provineic Noord-Brabant. Onaangezien vele andere hoedanigheden , roemt de pro- vincie Noord-Brabant op haar uitnemend jaglveld. Te regt wordt zij de bakermat van den jager, de oefenschool van het jagtvermaak genoemd. Er ligt niets overdrevens in deze woorden opgesloten. Hij, die hare onafzienbare weiden, polders, en slechts voor den jager toegankelijke moerassen, afgewisseld door hare met groene hagen omzoomde akkers , hare eeuwig donkergroene dennen- en statige eikenbosschen , welke ruwe, maar trot- sche en schoone gezigten aanbieden , heeft doorkruist , zal dit gereedelijk toestemmen. Zij biedt hem, die haar met den blik van den jagtliefhebber beschouwt , een jagtveld aan , waar al de onder ons klimaat bekend zijnde wildsoor- len, het korhoen uitgezonderd , uitmuntende in hoedanigheid van wildbraad , in menigte leven en tieren. De vlugge ge- spierde heidehaas , het onrustige konijn, de gezellige pa- trijs , de sniakelijke houtsnip , de vrolijke lijster , de leeuwrik , de lieflijke zanger ook van de eenzame heide, de vink, zonder te spreken van de tallooze menigte waterwild , schitterend door de bonte kleuren van zijnen vederendos , okken den jager , tuk op jagtgenot, onweerstaanbaar uit. Het is dan ook niet te verwonderen , dat deze Provin- cie , wier krachtige bevolking met hartelust aan het jagt- vermaak is geboeid , kundige jagers , maar vooral vaardige schulters voortbrengt, TWEEDE JAARGANG. 7 98 Het kan mede ook niet ontkeud worden , dat de bekwaam- heid des Noord-Brabantschcn jagers , de vrucht van velc en vermoeijende togten , beproefd op een terrein , waar de biii- derpalen dikwerf even talrijk zijn als bet wild , haren alou- den roem waardig heeft gehandhaafd. Verhard tegen de ver- moeijenis , afkeerig van al die petite soins , die souimigen in hooge mate belagehelijk maken , doorkruist bij even vaar- dig» de voor anderen ontoegankelijke moerassen , als den mullen zandgrond en de ruwste beide. Met dezelfde vaste band velt bij den baas en de watersnip , den patrijs en de boutsnip. Intusschen lokt dit wildrijk jagtveld in vele oorden het laadvolk tot verscbillende strooperijen uit. Tuk op jagtge- not , is bet stroopen eene aangenarne verpoozing van den harden, noeslen arbcid , die een ondankbare grond hen. op - legt. Bewust van de overlreding der wet , bespied en ach- tervolgd, vol vertrouwen op zijn niet te berkennen spoor in een houtrijk terrein of op de vlakle, waar bij elken bc- ambte , vlugtig opgemcrkt , gerecdclijk ontvliedt , ontwijkt de strooper veelal eene welverdicnde straf. List aan bckwaamheid parende , is de strooper liier y hoc slecht ook toegerust , een vaste schutter , die het jagtveld veel nadcel tocbrengt ; daargelaten de velerlei andere midde- len , welke bij naar tijd en gelegcniieid aanwendt. Om zich een altijd oppervlakkig denkbeeld te vormen van den aard van het jagtveld in dit gewest , kan hctzelve ge- voegelijk in vicr deelen gesplitst worden. Het noordelijk gedeelte , door de rivier de Maas en de Merwcde bespoeld, is de lange smalle uitgestrektheid gronds , welke is gelegen ten noorden van Ravenstein , Oss , 's Her- togenboseb en Geertruidenberg. Door jaarlijkscbc overslroo- ming , welke op de boogte van 's Herlogenbosch verre land- waarls indringt, getcisierd, is dczc streck rijk aan waterwikl ; 90 tcrwijl daardoor dc voorttcling van andcr wild bclet , de jagt op klcin wild van goring bclang is. De bontc mcnigtc ccndvogels , van velerici soorten , die als donkere wolkcn in hot luchtruim opsiijgen; de gans , opmer- kenswaardig door hare gcordendc vlugt en bchoudsmiddelcn in haar nachtlegcr; daarbij gevoogd de sclioone en vredelic- vende zwaan , die dit tafercel verrassend afsvisselt , en in hare vlugt eene opmerkelijke , witte glanzige streep tcgen den donkergrijzen hemel afteekent , boeijen de aandacht des ja- gors on wekken de verwondering op van hem , die , aan dit gejoel en gewoel gowoon , niet ongevoelig , niet onverschillig is voor eon schouwspel , waar zich de geheime krachten van bet instinct , hot schepsel ingestort , nadrukkelijk openbaren en aanscliouwelijk maken. ilet gedruisch , aan den wind gc- lijk , van de zich afwisselcnde vliegende drommen, vcreenigt zich met hot raauwe en schorre geluid der ganzen en de zachtc en welluidende galmen der zwanen. De in dit gedeelte aangewende jagtbedrijven zijn : bet van- gon van eenden, door middel van eendenkooijen, welke in groot golal over de uitgcstrekte polders verspreid , zich op bet ecrste gozigt , door eon groep boutgewas in de onmelelijke vlakte , doen kennen. Hot schieten van waterwild des daags, en des nacbts op den trek. Het vangen van waterwild met slagnetten , welk bier hoofdzakelijk worden gebezigd op zoo- genaamde duikers , door geenc a^idere middelen te bemagti- gen. Onder doze bedrijven bekleedt het schieten van wa- tersnippen met den staanden bond de ecrste plaats. Dit bedrijf, altijd op moerassigen grond uitgeoefend , vordcrt buitengewone inspanning , buitengewone vaardighcid , en ecu vlug en scherp oog. Hot is de oefenschool van den jager , bet vormt den bond, dien doze jagt bijzoader boeit. Het tweede gedeelte, ten oosten door de rivier dc Maas, ten westen door do wocstc uitgobreide Peel begronsd , bet 400 land van Kuik van oudsher genaamd , is , hoc klein in onivang , eene der schoonste en vruchibaarste landstreken dezcr Provincie , en beroemd door eene uitnemende patrij- zenjagt. Moeijelijk kan men zich een terrein afschilderen , waar de patrijs een veiliger en aangenamer verblijf vindt. Door- sneden met eindelooze korenakkers, aardappelen , onder de schaduw van welker loof hvj rustig leeft en tiert, levert daar de broeitijd , in den regel , gewenschte uitkomsten op. Het terrein zelf vereenigt in zich de twee eigenschappen , die het jagtgenot verhoogen , zonder het ligchaam te ver- moeijen. Een ver, ruim gezigt, hetgeen het vervolgen der patrijzen vergemakkelijkt, paart zicli aan eenen ge- lijkvormingen grond , die noch hinderpalen oplevert , noch met grachten of sloolen doorsneden is. Het overrige gedeelte van het arrondissement 's Hertogen- bosch en Eindhoven omvat onze derde verdeeling, waar de haas, onder het klein wild, de voornaamste plaais bekleedt. Dit gedeelte van het arrondissement 's Hertogenbosch , hetgeen zich door eene groote mate van landontginning kenmerkt , is doorsneden en met bosschen overdekt , waar de hoiilsnip ook eene veilige aangename schuilplaats vindt. Het arrondissement Eindhoven daarentegen is , hoewel hier en daar rijk aan dennenbosschen , gelijk aan eene uitge- strekte heide, met vruchtbare steppen, bezaaid met zoovele dorpen , welke met een hoogen , statigen , als uit de naakte vlakte oprijzenden toren , als gedenkteenen van den godsdiensfzin onzer voorvaderen, prijken. In deze uitgestrekte en afwisselende landstreek , waar alle jagtbedrijven in hunnen verschillenden vorm toepasselijk zijn, kan de jagtliefhebber in de ruimste mate zijnen jagtlust hot viercn. De jagt wisselt zich hier, naar den aaro1 van het jaargflijde , aangcnaam af. Naar willekcur geniet de jager 401 alleen , de vrij ademende natuu.r , of het gezellig verkecr van den jagtvriend , die zich door jok en luim en puntige gezegden kenmerkt. Het laatste valt echter, in het alge- meen, meer in den smaak van den Noord- Brabantsclien jager. In laatstgenoemd arrondissemeut ligt Valkenswaard , be- roemd door zijne valkeniers. Valkenswaard heeft de moeije- lijke kunst van het afrigten der jagtvalken , toen zij der ver- getelheid scheen prijs gegeven te zijn, ongeschonden be- waard. Aan die schijnbare vergetelheid onlrukt , treedt de val- kerij door Z. M. den Koning ondersteund , weder in haren vorigenbloei en luister te voorschijn. Het nederige Valkens- waard bewaarde de kunst , welke koningen en vorsten be- oefenen. In het voorbijgaan zij opgemerkt , dat de valk , sedert lang , hoofdzakelijk op den reiger wordt afgerigt. Het arrondissement Breda , hoezeer ten zuiden voor een klein gedeelte gelijk aan het vorige , omvat het laatste en vierde gedeelte, en biedt overigens eenen vruchtbaren, heer- lijken landzoom aan , doorsneden met uitmuntende wegen , bekroond met prachtige steden en dorpen. Het mag met regt de tuin van Noord-Brabant genoemd worden ; terwijl het als jagtveld uitmunt en beroemd is door zijne houtsnippen- In weerwil dat in dit gewest een veertigtal uitgestrekte ge- meenlen , als heerlijke jagten, en in dit laalsle gedeelte de uitgestrekte domeinen van Prins Frederik van het gewone jagtveld afgezonderd , aan velen de gelegenheid van het uit- oefenen der jagt ontneemt , telt Diana niettemin hier een overgroot getal hartstogtelijke vereerders. (wordt vervolgd.J Beschoiiwingen over hcl tcckcncii van groot en klcia hairwild, im lict bijzondcr van hct licit (In hct Hoogd. medegededd door L> Voigt.) 4 . Gaat do kogel bij het dwarsstaandc hcrt door ecn der liartkamers , of wordt dc groote hartader verscheurd , dan rigt het zich bliksemsnel in de hoogte , stort of oogen- blikkelijk daarna op de plaats neder, of gaat hoogstens nog 100 schreden weg , valt dan dood neder. 2. Gaat de kogel boven het blad , alzoo ook over het hart heen , dan vindt hij zijnen weg door de milt, Het hert buigt zich even als wilde het knielen , gaat niet ver voort , maar behoudt nog lang het leven. Uit den hals konit een zwartachtig zweet te voorschijn, dat eene weiwonds reuk afgeeft. 5. Schiet men vlak achter het blad, dan gaat de kogcl juist door de long; het wild rogchelt een schuimend zweet uit , rigt zich met kracht in de hoogte , rent over allcs heen en eindigt spoedig zijn leven. 