J. V. Vondels Poëzy Of Verscheide Gedichten
De W ijngodt zagh vaft naer zijn Panters om : En Tritons{chulp was by trompet en trom Teheefch, te fchor om vyanden t’ ontzeggen. Deganíche burgh des hemels ftont verlegen. Saturnus macide al wat naer boven quam, Tot dat hem Mars de kromme zeiffen nam, En die gebruikte in plaets van zijnen degen. Toen zagh Jupijn zijn Recht in twijfel hangen, En ’shemels kansaen °t keeren , flagh op flagh. Zijn vyant had geen ooren tot verdragh , Wat — HET I BOEK, Wat raet, Jupijn? uw hof begint te blacken. Uw blixem trof voorhene F2éton , Den ftouten zoon en voerman van de Zon, Die’tal verbrande, en zenghde uw hooge daeken. - De Vader zagh om trooft uit aller wegen , Enuitdelucht vanNeêtlanteen Godin = In eene wolk verfchijnen, meer noch min _ Als Venus komt te wagen aengeftegen : Als Pallas door den hemel aen komt ftrijken. *t Moft Pallas zijn, of Venus zelf, of geen Van beide, of uit haer aengezicht gefneén, Om twee in eengemengelt tegelijken. _ Geruftheit fchijnt uit haer gezicht te ftralen. d’ Olijf krans; ‘verfchgevlochten, deke het hooft. Haer aenfchijn elk een’ blijden dagh belooft, - - En trooft al wat zijn’ adem niet kan halen. - Het wit gewaet, bezaeit met gulde olijven Verrijktze met een’ glans van majefteit, Die hooger draeft dan’s menfchen fterflijkheic Bereikt, Zoo komtzeallengs wat nader drijven. _De wagen wort van Nederlandtfche Leeuwen, Zachtmoedigh voort getrokken door delucht. ` Zy luifteren mak naer heure roede en tucht s En weten nu van brullen, noch vanfchreeuwen. - Men twijfelt of dit Cibele magh wezen : Maer 2’istejongk, en voertgeen torenkroon. Is Juno niet, op haren leeuwetroon ; | 367 ~ Noch Ceres, voor wiens fikkel {langen vreezen. `- Ootmoedigheit en liefde voor haer zwieren , En ademen een’ dauw en friffchen geur. Delucht ontlaet, en krijghteen blijder kleur. ‘Men hoort rontom de vogels tierelieren.. 368 LIERDICH TEN. Zoo plagh in May de Morgenttar te klimmen ) Voor ‘troozefpogr vant blanke ichemerlicht,-. En trok naer zicheendeders aengezicht — i Eer noch de zon haer pruik hief uit de Limmen. Toen riep Jupijn:- ry aen ,. zw agn, gy Schoonc Betem nu met sen lonk van uw. gezicht .. | _ DenBarflen Godt, die voor geen blixems zwicht; Geen fchooner parleaen ’t loof van uwe kroone. : Dus nadert zy den Godt der oorelogen ; - . Die ftacks den ftorm,.-.als-hy dat aenfchijn ziet. Hy ziet zich blint, en kent die Godtheit niet p En zuight terwijl.de vonken uit heur pogen — Een luchtje{peelt, en zwacit de blonde lokken Om halsen nek. De minnelijke mont, ee De rooderoos » op ‘t{neeuw der wangen, wont Het hart deg Godts y dat. walghe van al zijn Be t Geweer ontzijght van zelf zijn ruwe han Zy ttijght hierop om laegh, en vieugelt vi En bint hem bey.zijnarmen op den rugh Met geen metael, maer zachte Oranje banden … Zoo drijfae Mars groothartigh voor haer wielen, En voert hem in triomf heel Neêrlantdoor. Haer volgea op dat zegenrijke (poor: | Een dikken drang en wolk van dankbre zielen: Die zingen: lang regeer’ de Vregódinne,. Zoolang verwacht: zy mackte, Marsgedwee, — En ftak zijn zwaert, dat blogdigh zwaerta. in {chee Dat N aen noch EASE cpie óverwinne» ; q J i A` el r i `- — à — et i i T a . » ad H T ‚ aV RE- Ca - - ' t 24 ad r)i ER Ki.. | HET I BOEK. © 369 VREDEZ AN G weeer HEEREN © T z wi * ket 2 * AMSTERDAM. Aen de BURGERT der zelve Stede, NT U de Nederlantiche Leeuwen, Sie. In het ftrigoperk afgerecht , LEN: Staken die verwoet gevecht, i X En de goude d’yzere ceu ceuwen Dat men’t Vx En De Graef, en Valkenier. Alsop d’i var avan Want men trof, nazooveel flagen , t Wit van "cuitgetrokken zwacrt, | Nu Borgonje u Vry verklaert, En gy op-den V : Roemt op vryheit, a Van verdadight Vaderlan Nedrlants Vrede ii an werten Allen Vorftendommeh voor, « Licheze veurop ’ heilzaewi fpoos. Aaa _ Met 37° a..¥ 1 0 är LIERDICHTEN. | Met lantaernen,, en trompetten. . — | Iedervolgeons wittevlagh ` | ‚In het krieken van dendagh. ` ’Holen:t hongerigh Europe _ Hijght met ome enopen mont” i Naer’t gemeent vreêverbont, :: ` A ' Afgepijat Wai:lahgehopes: i be Op dentogvoervaniditfaht, ;> e Voefter.van zoo menigh ftrant: Zie de zeclién en maetroozen Danflen‘op dèn wateritroom , _Enuw.vioten; ‘zondertoom, > + Dondren ,- , emkorrouwenloden, 7 Daerze brommenopdereé, T naer de rijke zee, > ee Ziek Barriere Tee d Naer een’ nieuwen Oceaan; ` l oe ve -Langacen hoitbezeitdebaen; -' ea ree on meer weerelden t "ontdekken, oa - Sear A dooreen as, -~ - =! + … Zonder h; en komp SN eee ae Zwanger vingewasen chats -”. Baert een weerele in uw Stadt - O het,fteigren van haer toren, Daer’ ’t geſtarrent voor ——— Als het naer den grontbouw a Teffenafteigentantenerven … ee, In waerdy :. de Pais is mile,. Dies verrijktze kanit, en gilt.. Neering , e op der (terrain; Springt ech beddéurt, gooncluikt ARS a's _HET.I BOEK; ~- 371 Met dat zy den teervlam ruikt. Bouw nu zolders boven zolders. Leghdekeldérsintiras, Spaer noch kranen , noch windas .. Legh verdronke weide in polders, me … Mael het Hadrlemfch meirtot lant, = °. ` Nude vetteteertonbrant.: ‚Zieal’ platte lant eens barnen ' _ Op de grens, en overal, _ Meteen galm en dor ſchal. Melker valt aenꝰt boterkarnen, En oom buisman vaert geruſt : Viffchen op zijn nabuurs Kuft : Laet den krijghsman dit benijden ; En zijn-hant flaen aen den ploegh, Zaeiemmaeien, ſpade en vioegh Hollant{thept geen aft in fEtijden t Oorlogh heeft te lang geduurt Datal’t Kriftendombezuurt. : - Hollanevoeltzijn’rugh verlichten —_- Van het laftigh oorloghspak , z = Scheurt den fchultbtief met gemak, Daer zoo vele fteén voor zwichtten ; En het ftijft met Aemftels ract Dus de zenuw van den Staet. Draegh ons Viertal op uw handen, 5. Welk. als’t nufteV redelit; ko Opt gekruifte kuffen zie” nee SG En’t Gewelt fchucte op zijn tanden, = - Datden Landpais tlenton quam. Eer zy Gade, en -Amfterdatti. « ie ae Aaaæ 2 J BOU: H TEN. ANG. K 'GERBRANT PANKRAS, | an JAKOB DE GRAEF, a j5 FBRA L IERDI D 3 t9 pm vel NT VALKONIER,, PETER SCHAEP, | Der Burgemeefteren ZONEN EN NEVEN, Eerfte Grontfteenleggers van hes Stadehuis t° Amfterdam , Onder het gezagh der felue HEEREN, Int Predejecr, den 23 ven Wijnmaent. I ZANG. Vredevader Numa had ud’ oorloghskerk van Remus ftade sloten , en dat vier gedooft , en, met olyven om zijn hooft » een teken van den Pais, Hy voornam ’t heerlijk Ractspalais, — Het Kapitaal , zoo hoogh en trots Te bouwen op dedorre rots. De Koningklomapditbefluc | * Vre zagh hem ten oogen uit | n heuvel Ds Van % Roomfche volk Dat hem omfchaduwde als een wolk, Gevolght, en toegejuicht met luft Voor leruft. Tent > En fey ?. Deng yden vliet, Die’t aertrijk ſticht met zijn gebiet. I FEGENZAN G. Ns Vredevaders alle vier ». — | De raden van ons lantbeftier >` HET IBOEK. | 373 Den Vrede hadden ingevoers , | En ’t bloetkrakeel den muil gefnoert; Toen zy, het kruis Van’tkuflen, ft t nieuw Stade huis En zijnen uitgeftelden bouw Te vorderen, zookloek als trouw. Op zulk een ruftigh raetflot quam Het vreedzaem Viertal naer den Dam. Zy brengen ter beftemde fteé | Hun wakkre Zoons en Neven meê, Daer Aemftels Burgery verlangt, t Gekroonde wapen blinkt en hanger _ Op hunne borft , in gout gefneên. Zoo leit die Jeught den Eerften Steen Vanꝰt Racthuis, dat met raet en daet Verftrekteen zenuw van den Staet. I TOEZANG. P ’trijzen vande zonneftralen | DPDes Vredes plagh van outs alom De bouwkunft haren aëm te halen, ` ‘Fe bouwen wat door ouderdom Geweltof noot vervielen ftorte. De Pais oncfluit haer fchatkift niet Op datze onnoozelen verkorte , | En groeie in ’s nagebuurs verdriet 5 Zy weetze nutter te befteden. Dan omden ftrooptenden feldact Temeften, en geweertefmeden | Tot tijtverdrijf van blinden Hacer, Diehofen huizen leit in kolen: Zy Richt doosluchte Kapirolen. Aaa3 . 112ANG 374 LIERDICHTEN. Il ZANG. Theneen Rome dragen bey Ai Een zonderlinge lieverey Van kunften, elkin zijn geweſt. De Bouwkunft voeght Athene beft, En andre wetenfchappen meer ; Het ftrijtbre Rome voeght een ſpeer En fchalt, gelijk cen krijghsheldin , Op datze’t aertrijk overwinn’,. En met den Burgemeeftersrok Danalles wat zy overtrok — ; Met vliegende Arenden, haer Goon, s Berechte, en onder haer geboôn Doe zwichten d’ overheerde liên , Diet aertsgebiet naer d’ oogen zien. Dus zijnze beide in lof zoo rijk , Elkandre in zegenongelijk, Her zy by nootlot, afgeval; -=.> -. ‚Want een bezit het zelden al. II TEGENZAN G. M Aer Amfterdam, zoo. zwaer met gout Gekroont en uit Godts {choot bedouwt Metzegen, voert haer oorloghsvlagh Tot in den ondergaenden dagh, Van't blozende Ooften, en beklimt, — Vandaerde fteile Noottheer grimts afte De ꝓuidas met baer ſtqute kid. , ; Zy mintden Vrydomalehsenzich: ` En na dien dierbevochiten fchat- Zoo kroontze’t merkvele van de ſtadt, Den Vifichegsdam met cep gebouw. ‚ Waer voor d’ Athener ftrijken zou, = = ~" s œ dh | HET I BOEK. En ftom ftaen met zijn open mont; | Hoe wel hy zich den bouw verftont : E Hy zou geriefen majefteit | n tijt verdurende ceuwigheit ey | Verknocht zienin een Hooftgefticht, … De glori van mijn bouwgedicht. II TOEZANG. Een droevigh voorfpook kan men ramen G Uituwen grontbouw; Pankras, Graef, En Valkonier, enSchaep, uw Namen, - In witten marmer net en braef Gehouwen, houden hunnen luifter , En flonkren inden zwarten nacht,- Alsklareftarren, diebyduifter - Ontfangen grooterglans, enkracht. - Bezwalktze; in’eblocienvanuwjaren, ~- Met geen gebreken: volght uv bloet, Die’: Burgemeeftersampt bewaren > En houdt dien burgerlijken voet, ` Alsrechte Neven, rechte Zoonen: ` Zoo zal de Deught uw jafen krodnen. p ' MD CILVIII. OP HET HULDIGEN ' VAN DEN HEERE GE E R:A-E R T- BIKKER, DROST TE MUIDEN, BALJUW VAN: GOEIEANT, EN WEESPERKARSPEL: | Lcides Bikker had, vooruit : | | Gerreên met Aemftels Staetgenooten,. | Het Neêrlaatfch Krijgsgedroght geftuit, Met kracht acn ANN: oe g N ‘ B f. 3/5 376 LIERDICH TEN. Na dat het vierwerf rwintigh jaer Met kopren muil en ftale Zoo vele landen fteénen ftranden, Op aller volken halsgevaer , Hadomgewroet, en zee noch ftroomen Niet zagen dit gewelt tetoomen. De Hoet der Vryheit — hooft Der zeven landen, enhun Orden, - Die, eertijts Schier van hoop berooft , - En entlijk vry gekentgeworden, Nu met gedekten hoofde {preekt Voor out Kaftilje en zijnetroonea, Daer Flips, verlaêa van weereltkroonen, Het hooft door alle ftarren fteekt, En met een’ dagh van diamanten Befchijnt de Hollantíche Gezanten. - Wat raetom’s Vredeheltsbeleir,. Om Andries, onder’t puik der Helden Desftaets, voor zijne dapperheit - Engoede dienften te vergelden ? en hip vol gouts waer niet genoegh By zulk een vroomheit opgewogen : Men loontze niet met ’slanes vermogen: En of’t vermogen zwaerder woegh; * Deprijs, waer na de Bikkers ftreven Is’¢ Vaderlant ten roem te leven. Maer Hollant zeit: ten minfte fact g i erkenteniffe vryen mijn’ bevryden Seact En fchultbekennende gewille Van HET: L BOE K. ° Van opfpratken ondânkbaerheie, - Eer Reden'ogs die {chantvlelofoones- ke Men eer ‘dijen Vaderin den Zore: HetDroftamps eefteacchein gebeit. Hy zette zich op’t huiste Muidén, Tot veiligheit van lanten luiden … `. Op deze billijke uitfpraek hief. 4 > 71: Het Slorzijnkruin op, uitdeboomen. De zon was Goeilant noit zoo lief ,. Al brakze door met guide zoomen; Als zulk cen ftem metluft gehoort. - Langs al de Vecht en Goeifche kahen. i Drie ſteden en hun dorpen ruften. Op dezt nieumaer: Roofen Moort. : _ Baldadigheit en burgerplagen- Verlaten flüks hun hol en hagen.. Der byen Koning gaet te velt, EN Daer d’ ope lucht, niet meer bedorven’ Door hitte of rijp „ den honigh ſmelt. Hy hackt de boek weite in zijn korven, De koele dauw verquikt het zaet ` En ’t gras het vee, -en {pant den uyer. De huisman ploeght en zaeit niet luier,- In’ckrieken van den dageract . ` | Groot Buſſem, Gravelânt en anderen.. _Onthalen-op dit feeft ‘malkanderen … | Aenvaert het zwaert, Jongeling i Dat dit gezegende gewelte, Verdadight dooruw deugheen kings. 3: © loof, gplijk’t Gemeene Bette”: ~ ! F Deel, Bbb 377 Uw’ 378 LIERDIGHTEN. Uw’ onvermoeiden Vader looft, In ooreloage, en tijt van vrede. Beſcherm het recht van lant en ftede: Verfterk der onderdrukten hooft: ` - Betoom dén moetwil doorde wetten; _ . Zoo zal de Faem.uw’ lof trompetten. _ ZEGE DER SCHILDERKUNST. L ANG. O Konften buigt voortaen uw hooft Als gy de krijgstrompet hoort ſteken: Dat fchel geluit verfmoort uw {preken. Deblakende oorlogsvlam verdooft. Den luifter „ die u pleegh te fieren 5. Marseigent zelf dan uw Laurieren. ` Watbaethet, of gy geeftig weid, En trots braveert met uwe waerde, Wanneer een krijgsftorm werpt ter aerde Uw ingebeelde onfterflijkheit ? Vooral ziet elk hoe d'cêlfte verven Det Schilderkunft om ’t hooft befterven , TEGENZANG. DE Nijten oorlog zwoeren lang: Den oogft der-konften te verlinden, En ’t al aen hun gezagh te binder: Maer werkten zelf.hun ondergang … De Schilderkunft wift boven allen Met voordeel op hen in te vallen. De tafereelen zijn haer fchilt „ En d'afgemaelde monfterdieren Slaen HEF I BOEK. 379 Slaen klaeuwen in de krijgsbanieren. Of’s Vyands wreetheit wort geftile, Wanneer hy achter de gordijnen Een fchoone Venus ziet ijnen. TOEZANG. N Amfterdam trotſeert de kunf Van Italjaen en Nederlander Den opgerechten oorlogsftander ,. En wint by alle kenners gunft. Daer Uilenburg zijn Schilderyen , In fpijt van alle razernyen , | Hoe elk ons dreigt te vieren zwaerd’ „ Met winft vertiert „ bedankt van Heeren ,. - Dhien’t luſt Kun zalen te ftoffeeren Met zulk een rijkdom:, lang vergaert. Dies hoe de krijgselenden treffen , | De Schilderkunft. mag, ’t hooft verheffen, OP DILIAS VAN DE MEDICTS, .-Befchreven door P. C. Hooft. AEN DEN HEER MICHIEL HINLOPEN. Michiels: die onlangs, naer uw wenfchen ,- Doorzaeghe het bloejende Florenfen ,. En ’t hof van Kofmos vroom geflaght ;- Hetrecht van onrecht leerde fchiften , En uit Tuskaenfche enRoomfchefchriften Een’ {chat van leffen overbraght: Bbb 3 Nu 330 LIERDICHTEN. Nu volghme weder naer Tuskanen, En trek met my een kleet van tranen. En bloeren jamsmerklaghteraen … - : if Hier worreen Ilias gebooren ; ° Uit ramp den Medicis befchooren » Waer doorze naer de ftarren gaen. t Is ydel dat men droomen ſtroje Van Ilium en’t paert van Troje; Van Kolchis, Thebe, en Edipus. - De waerheit kan dien nacht befchamen SE Laomedonnen,. en Priamen ,. Uliffestoght, en Troilus … Een Kofmos , noit genoegh geprefen; pe Enalseen puikbloemuitgelezen > - ` Ferheerfchapye, zalme meer Dan een verzierde Eneas ftrekken ,. Om een’ Askaen uit hem te wekken, Den nazaét van zijn vaders cer. Hoe fole dit huis door zijn fortuinen £ Hoe worden hier de hooge duinen. Des ftaets befprongen van een zee Vol ongelukken en ellenden! Waer zal een jongfte lijfitrijt enden En zalven al dit hartewee ? Hoe kan een fchalke Circe, een Bianke Betorren Kofmosbrave ranke! Bezie hoe Klytemneftre loert. Medea moerment nu vergeven. Hier brengt de difchden Vorft om levenz. Mier fchuilt een doorshooft in een toert. Miftrouw vry heiligh en onheiligh: ' Geenkerkiszelf voor Laurens veiligh + Fy Hy vint geen’ toevlught aen ’t altaer ; Sicheus moft by duifter {neven | Aen eenen dolk door 't hart gedreven , Doch Juliaen in ’t openbaer. E Dan fchijnt de heerfchappy herfchapen : Dan breekt men ’t Mediceefche wapen: Dan drijft men uit: dan haelt menin. Wat vallen hier al ballingfchappen! Men klimt of tuimelt van de trappen. ` Een ieder vlamt op zijngewin. Maer Alexander koelt de minne Tot zijn bekoorzame afgodinne Te deerlijk op cen ledekant. Men leit den jongen Kofmos lagen, | End’ outfte zwerft door bofch en hagen , Als haet en nijt te zamen fpant. Hoe woet de felle Razernye , Daer Jan den moortpriem van Garfye Zijn’ eigen broeder zelf gevoelt; De ftraffe hant des vadersechter Den zoon verftrekt zooftrengeen Rechter, © En in zijn bloet het moortmes koelt ! Geen ongevallen d’ af komft fchuwden. Zy treffen mede d aengehuwden , En levren aen ’tuitheem{che rijk En aengehuwde hoven fpelen Gevoert op bloedige tooneclen, In rouw gekleet om lijk op lijk. Hoe trapt Bourbon met ros en ruiter En al het Duitfch gewelt van Luiter De fluierkroon van Rome plat! Vaert voort, o uitgelate rotten ! | — Bbb 3. Vere 382 LIERDICHTEN. Verdooft den moetwil van de Gotten : Verdelght de nieuwe als d’ oude Stadt : De Tiber moet het toch bezuren , Dat Klemens binnen uwe muren Verheft het Mediceefche bloet Door ’t Sleutelampt tot aen de wolken ; Terwijl een drang van alle volken Dien grooten Herder valt te voet. Maer kan de volgende eeuw gelooven , Dat uitgedreven en verfchooven;. De Moeder der Monarchen dwael’, En zwerf, te waterentelande, In armoede, ouderdom, en fchande, En naulijx haren adem haet ? Wiefteent om ’t weduw lijke jammer Medoogender dan d’ Amfterdammer , Die haer bewelkomt zoo beleeft ? Zy fukkelr vaft met fmarte en pijne, Totdatze moede, t’ Agripgijne In ballingfchap, dendootfnik geeft. Geflaghtboom, rijk van jonge telgen, Sta vaft, en laet de Nijt zich belgen, Dat gy de kroon der tammen {pant , Braveer den blixem, endendonder : Gy wort gehanthaeft tot een wonder: Sta vaft, en hou gedurig ftant. Jj. V. VON- | J v. VONDELS * Het T weede Boek. OP DEN … A FS T ANT DER KROONE, ` En het reizen van Koninginne C H R I S T I N E, Virtus , recludens immeritis mori Ceim, negate tentat iter vid, Seg At Noortftar gunt ons nu haer licht, ANW En voert, in voorhooften gezicht, KAAL, Eer glans van wyze majefteit — Genade en goedertierenheit, En ftralen van doorluchtigheén , Het wierook waerdigh ? al verſcheen De Deught, uit haeren hoogen troon, Zoo fier en onbefproken fchoon - Als d’alléreêlfte pen haer oit Heeft afgetekene, en voltoits ce ba yin wezen nochte fchyn, | aengenaemerkonnen zyn Dandeze , diealleoogen trekt, En heimelykdeharven wekt, _ | Om aen tebidden, opdicfeeft ; - Een Godtheit, die des menfchen geeft - 7 384 LIERDICHTEN. In haer bejegent, en verrukt. Terwylelk nedervalt, en bukt, Door overtuighden plicht, en zucht, Verneemt men, uit d’ omfcheene lucht , Eenaenfpraek, dieons, onbewutt Van deesgeheimnis; ftelt geruft: Wat fpeltge? twyfelt langer niet: Hetis CHRISTINE, diegy ziet, De glori van Guftavus Ryk, Dic hondert duizent te gelyk, Uit liefde tot den Duitfchen pais, Ontwapent heeft , in haer palais; Zoo veel kortouwen met een woort De kopre keelen toegefmoort; Ontelbre zwaerden in de {chee Gebonden door den bant van vree. Dit is de-trotfe, die, vol moedt, Het recht der kroonen , dat geen bloet Noch maeghichap kent, noch zielen fpaect, Durf afftaen, ruftigh en bedaert, In’c allerbloeienft van haer tyt, Den ftoel der Wysheit toegewyt. Is’t wonder dat dees trotfe daet De Vorften voor het voorhooft flaet , En al wat Kroonen Scepter voert — Verbaeftheit aenjaeght, en beroert ? Dat ganfch Europe ftaet verbluft ? Geen aerdt{ch geen fterfelyk vernuft Begrypt dees wondren, maer een ziel Alszy, die’s hemels heirbaen hiel , Van kreits in kreits, daer int verfchiet De weereltkloot in eenen Niet Ver- HET II BOEK. 385 Verdwynt, en’t hemelfch hof vergroot , Het welk met zynenopen {choot —- 6 Haer wenfcht t’ ontfangen op Godts troon. Daer isder Wyzen Ryk , en Kroon. MDCLIV. ; TR IO MEE Over de geboorte van den doorluchtighfter Prince, PHILIPPUS PROSPER ANDREAS PRINCE VAN SPANJE, ° | AEN — D.ESTEVAN DE GAMARR A, Gezant by de Hooge Mogende Heeren Staeten &c. | Jam nova progenies cælo dimittitur ako. Lyíchap, dael, met rijken zegen, In een’ gouden zilvren regen Van Filippen, onder’tvolk, — Uit den troon vaneene wolk. Laet de blixem en de donder Van kortouwen bly van onder U gemoeten, waer gy daelt, En de weerelt overftraelt … Laet de koopre klokken brommen. Laet kornet, trompet, en trommen, En muzijk met vryen zwier, = Onder’t heerlijk vreughdevier Enhetjuichen, u bejegenen,. Die het groote Kint komt zegenen, Dat, in’ vaderlijk palais. | Nu geboren, heilen pais | © Cee Ak B 386 LIERDICHTEN. Allen Chriftenfchen geweften , Vanhet ooften in het weften, Met zijn’ gulden naem belooft. _Grootmaêr Karel fteekt zijn hooft Uitden hemel, ziet beneden , Om de Nederlantíche fteden: Heil te wenffchen met dien Zoon, Vijfde parclaendekroon _ Van zijn PHLIPPEN, en hun naemen. Neef en Grootvaêr ftemment’zamen , Na tene anderhalleveeeuw , In dien bynaem: en de Leeuw Van ons Hollant neemt behaegen Eenen waterfprong te waegen l Neffens PROSPER S vlagh, Die het Hollantíche gezagh Door de zenuw van de ſchijven En het gouden vlies wil ftijven , Dat geen Zeedraek durf beftaen , Opden vryen Oceaen, Ons, gefterktmet PHLIPPUS Rijken, Vlagh en zeil te heeten ftrijken, ` Daer de Zeeleeuw omgeroert ’t Indifch gout ter beurze invoert. PROSPER noodight onze fchepen ; Ongehindert, onbenepen. Met den omloop vande zon, Op het fpoor van Salomon, In te haelen d’ ingewanden En den oogft van alle landen , Datde Nijdt, van ípijt gepertt, Galbraekt, en van afgunft berft. ⸗ “HET II BOEK. 387 Op het rijzen van dees Starre ` . | Viertdedappere GAMARRE; Zoo getrouw aen PHL IP PUS kroon, Dat hy ruftigh zijnen zoon Offerde, tot ’s Konings befte, Voor de Valencijnfche vefte Met onfterffelijken lof. ‘Zou hy, als zijn meefters hof Door de hoop van Karels neven Dus geftut wort en gefteven ; Nuniet vieren, meer dan oit. Neen, zijn yver rufte noit In zijn Konings vreught te deelen. Volght hem dan met blijde keelen, Zanggodinnen , om de bron Van den Duitfchen Helikon. Zingt om ftrijt met negen kooren | PHLIPS de VY FDE isnu geboren. BLYDE AENKOMSTE eAMSTERDAM VAN ZIJNE EXELENTIE ; DESTEVAN DE GAMARRA, Ridder van Sint Jakobs Orden &c. Gezant van zijne Katholijke Majefteit, by de Hooge Mogende Staten der vereenighde landen. OS HUMEROSQUE DEO SIMILIS. ZANG. Je rijft zoo heerlijk op van verre V En voertden glans der Avontfterre In ’t-helder voorhooft :. daer men niet Dan vredeen vreugt uitftraelen ziet; Ccc 2 Ter. 388 LIERDICH TEN. Terwijl de Goden vanonsftroomen Verlangén te verwellekomen Met hun eerbiedigh aengezicht De Majefteic van ’t naekend licht, Dat hun verfchijnt met zijne klaerheie „ Na ‘et overdryven van de naerheit. En donkren nevel van’t gefchil ? Wat Godtheit of dit wezen wil, Die nederdaelt, alsuitde wolken, Genegen Zeven vrye volken In hun doorluchtfte Stadt, dien ftoef Der goude Vryheit, door’tgewoel. _ Der ftraeten , onder’tbly bejegenen — En minzaem groeten, mik tezegenen Met haere — — Waerop men jaeren heeft gebeit ? Ay melt ons dit door tael of teken, Zoo wort de wierookgeur ontfteeken. TEGENZANG. Hetis GAM ARR A zelf, de mont Des Konin gs, die het vreverbont Der tien en zeven Nederlanden Met zijne penne en eige handen Bezegelde , en, vanoorlogh wars , Ten lefte d’ yfre poort van Mars Hiet fluiten met metaele boomen, Tot ruft van lant en zee en {troomen. Het isde vreedzaeme Afgezant Des Konings, die, van ftrant tot ftrant, Zin heerfchappy in top ziet waffen, ` En met zijnearmen beide d’ aſſen t HET II BOEK. 389 Der Chrifte weerelt ommeyat, | En al den Peruaenfchen fchat „ ‘Den zilverbergh, en goude vlieten Met heele vlooten wenfcht tegieten - In Hollants{choot, daer Amfterdam Tot aen de ftarren fteigren quam Met Cezars kroon, waerin zijn vonken Van gout en diamanten blonken, En ceuwigh blinken, toteen pracht, Een merk van't Keizerlijk geflacht. SLOTSANG.. Zijt wellekoom: ry in, en nader „ O EsTevaN,gy vredevader, En vredevoeder , vredetong. Ry in, onthaele van out en jong, En allekunne, enarmeen rijke. Dat al het Y zijn vl {trijke, Ter eere van uw Meefters Kroon. Dees Stadt was al van outs gewoorr Zijn Grootvaérs in haer’ {choot t’ontfangen. De Vijfde Karels beelt, gehangen Op’t Raethuis, tuight noch van dien tijt Endagh, zijn Majefteitgewijt, ` Daer’s volks gejuich vermenighvuldight. Zijn nazaet, vrolijk ingehuldigAt, Alstelgh van dezen hoogen ítruik , Wert hier van Burgermeefter Buik Ook d’eedt, ten fteun van ’t Recht der vroomen Uit laft der Vroetfchappe afgenomen. | Nu hoopen wy , verknocht door vre; Met uwe Monarchy de Zee — Gee 3 l Van LIERDICHTEN. Van roof te fchuimen , en te vaegen. Zoo laet ons welkomfte u behagen. MDCLVII. | _Op het Kroonen van den Roomfchen Koninghen Keizer © L E O PO LD U 5, Altije Vermeerder des Rijcks. AUREA CONDET SÆCUL A. Aet den Rijnfchen berkemeier Luftigh ruftigh ommegaen , Nu’s Rijks Engel , die beleier Van het Keurrechr, heeft geftaen In den raet der Keurcheeren , Om den zoon van Ferdinand ` Met den Roomfchen fcepter t'eeren , En met heiligh diamant aoe Gouten fteenen t’overftraelen. Wierookt nude Jonge ZON; … . Die, uit d’Oottenrijkiche paelen , Endelijk den nacht verwon, Die Europe fcheen te dreigen, Toen haer d’oude zon ontzonk, En het hooft begon te neigen ; Tot verdriet van out en jongk.. Ziet dees zon de Main befchi nen, En vergulden ftadt, en lant. Rook en fmook van twift verdwijnen, Damp en mift van misverftant. Nu verftroien Turk, en Tarter, Elk huns weegs, en om cen’ hoek; _ 390 HET II BOEK. 391 En wat gruwzaemer en zwarter Duitfchlant dreighde met een’ vloek. LEOPOLDUS eert zijnrijken Met Auguftus majefteit, . Die geen’ voorzaet zal bezwijken, Noch in moedt, noch wijs beleit. Out Byzanffen ftaet verfchrokken , En de Donau fteekt verheught Zijn trompetten, luit de klokken. Alde Rijnftroom juicht van vreught. Men verwacht aen alle zijden Vrede en vollen —— Vrolijke eeuwen, goude tijden. Hoop van Ferdinandus bloet En den ftam , dietrots, als eiken, Opgedraegen aen Jupijn , Schier vier — kan bereiken, = LaetdenuitgangvandenRijn = © Ook gevoelen uwen zegen , En den trouwen Batavier, … sr wwendegen,. «v Ruftiger zijn zeebanier Ende viagh te water voeren > Daer men andre ftarren meet , Tegens onze marmervioeren Met den hoofdeneérwaert treet , Of den weereltktoot ter zijden Steil of rechter ommegact, En onskielen ’t water fnijden | Op’tkompas, tot op een dratt, Onder bey de rijzendeaffen , Ofin't midden, daerze recht | ‘ B LIERDICHTEN. In de dyningen zich waffen , Dié dan holler gaen, dan flecht. Luft het Cezar expe bo ’ Out Kar ə op’s Grootvaérs {poor , Met cen esra, tebeftryen, . * En den Mauritaenſchen Moor; Hollant heeft een vloot ten beſten Voor de maght van Ooftenrijk , . Om dieroevers in hun neften Optekomen, toteenwijk — Der geboeide Chrifte flaven , Dre, gefleten van verdriet, Hem verwachten , diede haven Metonszeekortouw befchiet ; Eenen helt, die, opgewafien Tegens ongetoomt gewelt, - Met ons hulken en pinaffen _ Tunis eens de zeewet ftelt, En die met hun aengefpannen ’s Handels loop en maetichappy - Steuren, rechtalszeetyrannen , Noit verzaet van ftroopery . …. Laet den leeuw der Batavieren En den Roomfchen adelaer Onder eene vlagge zwieren , En de woeftheit voor dit paer Zwichten, en alle oorelogen Zwijgen onder hunne tucht » En geharrenaft vermogen, | In een zegenrijker lucht. Karel groet den triomfeerder Zijnen neef, uiteene wolk, Wenfcht | HET II BOEK.. 3893 Wenſcht hem dat hy ’trijk vermeerder, - ` Alseen’ zegenaer van% volk, En den knoop der Nederlanden Ongefchent houde, en behoé Voor onduitich gebiten tanden, : ‘Tot den leften adem toe. Op dien wenfch uit’s hemels tranffen Geeft de Keizerlijke kroon Op zijn hooft nu fchooner glanflen , r En de Duitfchen voor zijn’ troon Roepen, van om hoogh gedreven: Lang moet LEOPOLD US leven. ' MDCLVIII. ; O P G A NG | | VAN | KAR EL STUART | DEN TWEEDEN a — Koning van Groot Britanje, Vrankrijken Vrlant. . IN MELIUS REFERET E nachtegael heft fchooner aen te zingen D Nu STU ART rijft veel fchooner uitden nacht Van misverftant ; en allerhande dingen | | Zijn verwe geeft met grooter glansen kracht. | Hy voert , als’tlicht, den dagh aen met vier paerden n ſtraelen van vier kroonen om zijn hooft, Die van den glans der oudren niet veraerden, — Een’ glans, die’t licht der Koningen verdooft; Een’ glans, wien d’ eeu des grooten Alexanders heugen, en ontluiftert (tam by ftam , Die, brommendeop den {chilt van jonger ftanders, | _ Ddd Zijn | 394 LIERDICH TEN. Zijn oirfprong uit het bloet der Gotten nam. Watzeggeik? liet dees zon in ’t onderdaelen , Toen zy het paert desavonts dreef te wed, In’t water niet veel luifters van haer ftraelen , Terwijlze fliep in Thetis{chooten bedt? _ Neen zeker, toenzy flaeu ſcheen, en bezweken Op onze kim, ley zy haer licht nietaf. Zy daelde om eens veel fterker aen te breeken, Alfchreide Arkadje, als ofze zonk in't graf. Nu vliên verbaefde en ydele geruchten, Harpy en Sfinx, gebroetfels van den nacht. Dezeepeft, zee-en-larirgedrogheen vlughten. Het oproer van de hel verloopt zijn wacht. Wiejaeghtzedus, van fchrik en angft bezeten 2 Wat vreezenze, dewijl haer niemant jaeght? Geen vluchteling ontvlught het boos geweeten , ‚Dengier, -den worm , die * hart verpikt „ en knaeght.. Voor’s Konings komfte en wagen zweeft Genade, Rechtvaerdigheit, en Liefde, en Burgerpais , Vier engelen in zuiveren gewade, Zoo lang verwacht in’t Engelfche palais. ` Hoe riekt diclucht van lelien, en rozen; De bloemen van’t geheilighde geflaghe, Ten rijxtroon van den hemel uitgekozen, Gezalft, gekroont, gehanthaeft in zijn kracht ! Het Parlement komt eerft den Koning eeren , t Gekroonde hooft, waer van.hunne eer begint. Britanje, als’t plagh, begintte triomfeererr. d’ Eenhoren bruifcht door ’t zeegroen heen voor wint. _Nugroeien Y, en Teems, dees ftadt, en Londen.. Godts Zegen, alseen horen, rijk van vrucht, `` Stort in den fchaot der fteên, doortrouverbonden, - ~ i Ver- “HET TI BOEK. 305 Verbont waer voorde vloek der welvaert vlught. De bloetbant van Oranje en groot Britanje Geeft hoope , dat der bonrgenooten bant Beveftight, elk van beide, op zijn kampanje , Braveeren zal wat zich hier tegens kant. Het Baltifch meer komt bly de Teems begroeten, Zijn naefte bloet, nu Londen, ’s Konings hof, Enganích Europe, aen’t outer van zijn voeten, Hem wierooken met geur van zegeen lof, War vreeft, de ftoel des Konings, Koppenhaegen Deketen , om den hals der dootfche Sont , Nu Batavieren Brit de Beleftrant vaegen, En fpreeken met kortouwen uit den mont ? De W yflel op dees faem komt nederbruiffen In Dantzix-{choot met kaenen, zonder tal. Dzpaertshoef, dieden oogft vertradt in Pruiffen, Verlaet de fteén en ftroomen over al. Byzanfle, dat derijxgrens van Europe, l En Malte, en Krete, eer trots op hondert fteén, - Den doot zwoer, zit verfteeken van zijn hoope, Nugroot Britanje al ’caerdtrijk dunkt te kleen. De tulbant vreeft het rijk, dat eer zijn paerden Dorft drenken langs den Nyl, en’troode meer, Den opgang gaf aen Konftantijns ftandaerden, En ’theiligh graf befchermde tot Godtseer. Zoo K AR EL eens de kruisftandaerden plante, Daer Godt en menfch zijn lefte voetftapzet , Of voor Kartage cen flagh floegh van Lepante, Ik volghde op zee zijn grootvaérs zeetrompet. _ Dan {chiep ik luft hem in zijn ballingfchappen , Op Maroos draf, tevolgen, eneen werk Tetekenen, op’tvoorbeelt van zijn ftappen | | Ddd. d. 2 | Dat 396. ‘“LIERDICHTEN. Dat d'eeuwenen den afgront valt te fterk. Gy zoudt hem zien in’t harrenas verlaeten ; Met karrabijns, voor’t recht van d’outfte kroon, Vier geven op meineedige foldaeten , En blixemen door levendenendoôn.. Gy zoudt hem zien, begrimt van ’sdoots grimmaffen , Na d'overdrift der wolken, droef ennaer, Verrijzen uit zijn vaders heilige affen, _ Geoffert in den gloet op’t hofaltaer. Gy zoudt hem zien uit eenen boom herboren, Op’s vaders troon , al’c rijk voorzien van graen; En’thongrighvolk, gefpijft met weeligh koren Uit zijnen fchoot, den hollen buik verzaén. Na'et miffen van zijn kroone en vaders leven, En wat zijn rechtontweldight wert zoo ftraf , Behielt de helt, dat hy ’t hun kan vergeven , Om Godt, dieal zijn ſmaet aen °t kruis vergaf. Zoo fchijnt de May van vreught te quinkeleeren, Nu Vlooswijk, Graef , Outshoren, Maerfeveen De Majefteit des grooten Koningseeren , Die met zijn’ glans het vryelant befcheen. MDCLX. BEURTGEZAN G, Op de komfte van den doorluchtighften vorft en heere KO SMO DE M EDIC ES, Prince van Tufkanèn. 4 MAGNO DEMISSUM NOMEN. ' Amfterdam. Bahan. A, Atglori komt mijn hooft befchij W a fc it i De Bl EA a HET II BOEK. I. De morgenftar der Florentijnen , . Eeneeuwigeeer, uw kroon benijt. A. Wattelghis’t? uit wiens {tam gefproten ? Spreek duitlijk Duitſch. Hoe luit die naem ?. I. Dejonge Kos mo vanden grooten , | De weerelt kenbaer door zijn faem. A. Eengodrcheitdaelt, als uit de wolken , Om laegh in’ vrye Nederlant: I. Onthaelt van zeven vrye volken, Daer gy alleen de zeekroon (pant … A. Zoo zagh voorheen de groote moeder -Der Koningen mijn groote ftadt ; I. De moeder van der Franfchen hoeder , Gcheilight door het lelibladt.. A. Zygaf Gafton, zijn broeder, 't leven, “Nu fchoonvaêr der Tufkaenfche ſpruit; I. Eneertunochinhaere neven. — Gy zeilt hun havensinen uit. A. FERNANDUS zagh mijn bloetvlagh praelen, Toen ’t Britfch.kafteel ten hemel voer ; I. Datuwen waterleeu van GALEN Den doot in ’s Hertoghs haven zwoer. A. Dezoon kan hier het grafaenfchouwen , Welk ’s helts gebeente en naem be waert 5 I. Endaeden, opden zerk gehouwen. _ Zoo blijft dedeught alom vermaert. A. Dees Prins ziet hier mijn fchiltkroon pronken, Ten prijs van zijn voorvaeders ftam: I. Een Keizers gifteu trouw gefchonken. — Zoo blinkt Florenze t’ Amfterdam. A. Mijn Kapitool, by zijn gebouwen Geleken, zaltedover ftaen. o Ddd 3 397 I Ik 398 LIERDICHTEN. I. Ikzweer’tgezicht wil hem noit rouwen. Het wykt Sint Mark „ noch Vatikaen. A. Maer d’ Arnofchenkt gezonder luchten En ooft dan —* hem kan biên. I. Uw maftbofch draeght ook goude vruchten, Een bofch, van Princen waert bezien , A. Prins Kosmo dreightden Turkfchen roover Teketenen op Tunisftrant. I. Scheept Putten met uw krijghsvloot over, 2oo wort die zeepeft uitgebrant. A. Dan keerenze met Chrifte-flaven , En Smyrne ziet den handel vry; I. En d' Aemftelheer onthaelt zijn braven Met zeekortouwen langs het V. A. Dan brult de zeeleeu van Venedigh, En Kandié {chept verfchen moedt: I.. Hy wet zijn klaeuwen eens zoo fneedigh , . En Villa dempt al’ helfch gebroet. A. Dan krijght Europe een nieu geftalte , En ’tkruis braveert den Turkfche maen, I. Ganfch Barbaryefchrikt voor Malte, Dat Afié en haer maght houdt ftaen. A. Geene afgunft groey’ noch rijze tuffchen Den Hertogh, en'slants vryen ftaet. I. De Batavier omhelf’ Hetrufichen, Zoo lang de zon te watergact. ` MDCLEVIL l TER “HET IU BOEK. 399 TER BLYDE MAELTYT Voor den doorluchtighften Vorft en Heere ` MAXIMILIAE N HENRIK,) Keurvorft te Kolen, Hertogh in Baiere, Prince teLuyk, &c. DEUS NOBIS HEC OTIA FECIT. 4 U de pais door Chriſtenlant draeft, N En alle ongelijk beflecht, . Komt de Vorft, die Cezar hanthaeft a By het outen wettigh recht , t Vrye Nederlant beftraelen : - Met zijn gunftigh aengezicht. Zulk een eer befchijnt ons paelen , En vereifcht zoo trots een diche Als oit Flaccus kon — Op Auguſtus blijden dagh; Tot * en naer io Toegewijt aen ’t wijsgezagh | Vanden Keurvorft, rijk van zegen, Die, uit zijnen hoogentroon, Zeewaert aen komt neêrgeftegen , En met Keur-en myterkroon d'Oude {chiltkroon ons gefchonken Van den Keizer zijn’ genan , Overftraelen en ontvonken , Schooner dan men wenfchen kan. Op’t verzaemen van twee buuren, | _ Aemftelftadten Agrippijn, Rijſt de nieuwe bou der muuren, En die halve maenefchijn. | Komt 400 LIERDICHTEN. Komtin’t Y,. dat zeilrijk water, Zich te {pieglen met meer glans, En men boorteen bly gefchater , Over torenfpits en trans, Zich verheffen, nu de Heeren , Op het Hollantfch Kapitool , Met een Keurhooft triomfeeren, Op ſchalmey, en feeftviool, En muzijkfpel van musketten Der verheughde burgery. Zulk een blyfchap kent geen wetten. ` Laet den berkemeier vry | Ommegaen: de Rijníche vaten Rollen Kolen recht voorby Naer de ftaetftar van de Straeten; In den kelder van het Y. Wenfchtvry , en dehemel geve Datnu MAXIMILIAEN Langer dan zijn voorzaet leve, En de vrientfchap vol magh ftaen , Die zoo langh , voor zeftien eeuwen, Van Vefpafianustijt, Met de Batavierfche leeuwen ` Aenving, in den burgerftrijt , Tuffchen Burgerhare ontftdeken, En ’t Romainfche krijghsgewelt ; Eerde tweedraght vergeleken , Rome Batooserven telt Onder’s T ybers bontgenooten 5 Engebroeders, trou vánaert, Daer de bontkroon wert gefloten Onder ftandert {chiit en zwaert. „HET. II BOEK.: 405 Kranft kriftal met groene kranſſen: Ee Vlecht uw haer met wijngercloof: O Leopoidus temt Byzanflen , i Noit verzaet van bloet en roof, En de kruisbanier te tergen. Vrede bloeit vankuft tot kuſt, En luikt op uit Zevenbergen. <3 Tityrus bedankt Auguft, ` ~ i In defchaduw van zijn beuken, = >° : En het voorhooft, lang verneêrt, - ` Weet van rimpelen noch kreuken ; Nu het vee de klaver ſcheert; Nude melkbron in de weide - . Uitdekoienaderfpringt, ` Daer hy, onder Godts geleide, Van zijn Amaryllis zingt, En van verr’ de witte doeken. “ Uitziet ípannenopdereė, Om meer weerelden te zoeken Door de rijke en ope zee, \ Met de vrachten en de pakken, Die om laegh van Rija en Maes, ’s Biffchops {troomen, nederzakkeén. Naer’ geweft vol room en kaes. Drinkt op’trijzen van ons vette. Geeft uw katt den Vorft ten nee MDCLELL - KRISTLIEFDE. EE Katharijnije, En Voor ’tzonnefchijntje, | Eec _ En 402 LIERDICHTEN. En’s middaghs hitte week, By’t ruifchen van de Beck: De fpiegel van haar fchoonen levend beele Daer frifch en koel , Een luwe ftoel, =» © De moede leden ftreelr. Zy bukte neder, En fagh haer teder, En vrolijkaenfchijndaer: _ Toen wertze noch ge waer , Eenderde, die van achter haer beloert. Met greep hy toes En zy riep , hoe? Omziende wat ontroert. Hy fpraekt met eenen : Gy ziet den geenen, Schoon kint, gy ziet hem nu , — Voor wien gy vlucht zoofchuw. Ik volgh-u fchim „ tk jacghen loop ensen, Op dat uw geeft» e S Weet wiendy vreeft , _ Zoo luijfter wiesk ben. Ee T Ik erfgeen zegen, Van moeders wegens 7 Noch haef, nochajthykigotts . i- Hoewel 2y-dacltvant’eleed … | Der Koningen ; cen overoud gelach: - Wiens roem zal ftaen ; aan Zoo lang de maen | Verlicht den bruinen nacht. Maer ik gekooren y Godts eerft gebooren > Mys veor geen Vorlten — | | _ Alseenig erfgenaem , Mijns Vaders, die mee denderen rimoer: Wieh majeftcic, Geen fcepter {weit : Maer vier en blixems voert. Laetandre blacken Om roofekacken, | Om oogen bruin als git J Om’t lichaem lelywit, Eerlang in’t graf, van worm of flang — Gun my alleen, En anders geen. ‘ U'waiel, o waerde maeght : Ik zal, o fprustje ? O Konings bruitje, U zetten hoog te prijk , z In’t onvergankelijk rijk: Daer ’t heemelfch heir het bedde vooru ſpreit, Daer gy met luſt Geniet de ruſt Het loon der zaligheit. Die honighwoorden Haer geeft bekooren. Ontfonkt door deeze ftem Gaf zy gehoor aen hem, Die met een glans voor haer gezicht ——— Op haer t, Door wolk en lucht, _ Van waer hy flus verſcheen. Eee 2 -OP 404 O LIERDICHTEN. OP HET KRA K KEEL DES _DROSSAERTS VAN „MUIDEN. M E T MEVROUWE VAN WIKKEVORT, Wie van beide de kaers zouw draegen. Uit C. van Baerles Latyn verteelt < BE vriendelijke twift begoft Zich, tuffchen Anna en den Droft, Temengen: of het Hooft van Muiden, Dat, vooral Neêrlands Dichters, huiden De fakkel draeght, vooruit zoutreén, En draegen ’t licht , daet ’t lichtaf fcheen; Of dat de fchoone huiswaerdinne, - De torts van kuifche en eerbre minne, _ Beleeftheit, trouwe, engoude zeên „ En’lichtder Joffren; ’tlicht voorheen. Zou voeren, en den nacht verdrijven … Apollo fcheen om ’t Recht te kijven;, En met zijn zufler inde war; _ Of d’avond- met de morgenftar ; Heleen met Kaftor ; Mars met Vefte.. Hy wil, zy niet. elk doet zijn befte, En geen van betde alsd’ander wil. Elk heeft zijn zin in dit gefchil .- Twee, dieelkanderen gelijken Indeughden, weigerente wijken, . ,- Door ongelijkheit van verftant. De Droft drijft, dat Apolloos brane — — | HEIT H BOEK.. 4607 De zee en’t aerdrijk toe-en aenlicht l En datde maen hem naer zijn aenzicht (Waer uit zy leven fchept ) moet zien. Maer Anna wil, dat zy hem dien’, En dat die groote gaftgehouwen Is’ licht zijn difchvronw te vertrouwen. Terwijl men dus om’ licht krakkeelt , En elk zijn end houd, en verfcheelt ; Slaet Hooft zijn armen om haer leden, En beurt zija difchvrouw van beneden Om hoogh, en maekt een nieuw geftarnt, En vrouwebaek „ die heerlijk barnt. Vrouw Wikkevort, om’ fcheet te flechten, | Gewint de kaersftrijt, na al’t vechten. | De Droft, diehaer opd’armendraeght, | Wiens dienftbre heusheit hum mishaeght, Vermaekt zich, dat hy triomfeere .. Hier blijkt geen onderfcheit van eere: ` Want flac men gaften difchvrouw ga, _ Hierisgeen orde, voor nocht nae. Hy, dieom Goeilanttebefcharmen __ De rechtsroé.draeght, draeght op zijn armen Dees vrouw, die menigh licht verdooft; En tortsen vrouw gehoorzaemt Hooft. Wy zien met luft en onverbolgen ‘Hier niemant voorgaen, niemant volgen, Daer niemant heer noch paedje kent, En elk zijn kroon houd ongeichent ;. Terwijl zy-elk den kaersprijs ftrijken s Daer geen den andren komt te wijken; Elk deel aen dezen zege heeft, In’ velde, daer’t Hooft nocht Anna geeft: En Eee 3 ” OF 406 LIERDICHTEN, OP HET VERTREK MEE Van: den E Heese F GEERAERTHVLF T Directeur Ganeæracl in deOoftindies - Hi sibi erunt artes. M Achafte Hulk, eenieder wort _ | ( Beftrafme, indienik aus). Een geeft van boven ingeftorc, po « Die nacu verzetbacr is. | …_ Elk heeft zijntrek en tegenheit , . Totdie, van dit en dat. Wie breidelk-deesgenegenbeit, - Dat zy niet uicen fpat, En uitberft, d'eencofd’andre nyt? | Men onderdruktze wel Een poos, maer geenzins zonder ſtrijt, En innerlijk gequel. Natuurwet wankele niet zoo licht, Hoe harde zy wort gefchokr. Zy zeezichfchrap, en fluit zich dicht, En faet, gelijk verftoke … es __Lykurgus, die wel cer tot nat. Van Lacedemon fchreef „ Door wer, die Stact en ſteden fins, Dees nutte wacrheic ecf. Wanneer de jongkheit zen de poort Van haeren leitsman quam Hy uit den aert van elks geboort | Eenzekersekennam. 8 Het zittén op ons waperikrüis HET TI BOEK, . 407 mine keur haer vryheit hiel : t kiezen — veel, Een oefentuigb , r'r viel, N — dk zijn * k Men greep; als inten eorlophsbuir, Deesinel, emdie bedaert, Een’ ring, cenper, ccnvajl, een luit , _ Eenbsek, cen beelt » zen zwacrt : En op het geen can sedor greep, Gedreven yan zijmlot, De kiezer-dan zijn ginnen fleep. - Gelijk cen aanpt, = En vrouw Nauur, hom sipgele Wie hier aen rwisfel {laet Die hackeop Jakatra bek hea By u, den Eerften Racet Van ons Goftiadiaenich gebiets En {cheppe con: bliijk uit a, Dieruim moeft weiden, anders niet , Van enge peclen{chuw. Dies viel ons ruim en nieuw Stadt huis U w'rusmen geeft te kleen. U ‘ongenraktlijk fchoen. Dat dreef u naet het zeegevecht ;’ Een zoggelijke kans, Daer’t Bridie en Hollantich waterrecht O Elkandere omdtdkrans ` : In’t zeeperk floggen ‚en de brant Den Oceaen ontftak , De lontitok mMuw rechte brant, F Kartouwen, ‘krakopkrak, - A en 408 LIERDIEHTEN. Aen’t baeren holp, en ftael en Schroot En ketens van metael Ten befte gafaen’s vyants vloot, En zijnen Amirael … | Gy ftrekte, in’t midden van ‘egefchreeu’ s Van branten gloet en vloet , Een klaeu aen Hollants waterleeuw, _ Geverft in Engelfch bloer, Nu dreef de zelve waterzucht U naerd'opgaende zon; - Ter weerelt uit» inruimerlucht, Zoo wijt men zeilen kon ,. De hoopvan Ridder Maerfeveen Enonzen Vryheer Graef ` Verzekertons , datgy ’t Gemeen Zult voorltaen, ruim zoo braef Als oit een Amfterdaramer zoon OH HET TRIOMFEERENDE V I Zich in het Ooften droegh. - De Deught begeert geen cern 2: Deze is haer cergenpegi. MDCLV. E RW ER hal AEN, DEN E HEER WILLEM: BAER GH, | Sekretaris van K lef. ye rouwtme nu niet dat ik leef: De pen vaa vorftelijke Kleef Qt HET II-BOEK. Quam heden naerden Amftel ftreven , - My d’eer van haeregroete geven, En juift toen zelf de Keurvorftin Aenfchoude met een’ blijden zin Hoe fchoon de Keurkroon blonk by duifter _ Meteenen heerelijker luifter i Dan oit by daegh; en hoe in ’t vele Der lucht OR ANJE wiert gefpele Uit letteren van vieren vlammen, ` Ter eere der Naſſauſche ftammen. _ Menzagh, in’tfchijnen van de maen, Het vierwerk, als een wonder, aen, ‘De ftarren aen den hemel prenten, Erfvyanden „ by regmenten, Het vier, en water, vochten brant, In ’t harnas tegens een gekant, Elkandre, en de maen beftooken ; De vlammeduikersopgedoken _ Opborlen uit den diepen gront, — Enelk een’ Etna uit den mont, Weérlichten, blixems, donders braeken. Men zach’er duizent roode draeken Hun vier uitfpouwen op den plas, En brijzelen, zoobros, alsglas, Gefprongen over walen grachten, Door hondert fchuiten, hondert jachten. _Watdochtu, wellekome H A EGH? Was zulk een vrolijke avontvlaegh Niet waert een’ dagh hier aen te hangen,. Om zulk een eertriomf t'ontfangen Metuwen MAURITS, levens waert, Die zoo veele aders heeft — 409 Een _ 410 LIERDICHTEN. ‘ Een Hengftebron te Kleef laet fpringen, Op wiens geruifch de Duitfchen zingen , Zoo trots als Grieken oit voorheen ` Op zijn gedroomde Hippokreen. Hy vont dat eeuwige bewegen. Nu juicht uw hof op Naflauws zegen. MDCLIX. - Op de marmere PALLAS | _ Vanden doorluchtigbften Vorft en heere J O AN M A UR IT I U S, Prince van Naſſau &c. Stadthouder te Kleef &c Armipotens belli prafes, Tritonia virgo. D" Wijsheit, trots op haer rechtvaerdigh wapen, Niet uit het brein geklonken van Jupijn; Maer uit het hooft van Fidias Quellijn, Vertoont zich hier door geeft enkunftherfchapen . ` Zy hoeft geenfins te zwichten voor aclouwen , Schoon Grieken roemt op zijn beelthouwers hant, En eeuwen lang de kroon der godtheên (pant ; _ Uit marmerfteen , de Nijt ten trots, gehouwen, De kunften ftaen aen eeu noch tijt gebonden. Vernuften = en komen ophunn’ tijt. Het voor of na brengtlofaen, noch verwijt. De jongfte vint wel dat geene outften vonden. Natuur beftelt alle eeuwen elk haer voorbeelt. Vernuft bootfeert haer hant en omtrek na. Men fchat de kunft, die hangt aen vroegh noch ſpa. Het werkftuk wort naer ’t wezen zelf geoordeelt. Der beelden vondt is ouder dan de Grieken: Al wort de Griek onfterfelijk geacht Naer- Naerdien hy ’t beelt in top van eere bragt, Gelijk de Faem dit omvoert met haer wieken. Men gunn’ deze eer aen Pallasftadt Athenen, Die zoo veel Goan en helden heeft gebaert , Welx overfchot noch heiligh, noch bewaert, Schoon ’t misgebruik der beelden is verdweenen: Maer Pallasftadt gehenge dat wy mede Braveeren metdietwonderheilighdom. ‚ Het wezen fpreekr, al ftaen de lippen ftom. Alzwightde mont, zy leert met haere zede. „MAURITIUS, noir vait aen ’t juk der vrouwen, Wert noch beluft in zijnen ouden dagh, Zoo dra de helt de wijze Pallas zagh , Haer rechte hant uit rechte min tetrouwen. Ons raethuis helpt dit huwelijk voltrekken , En voert den Vorft de heldenwijf heit thuis, Met Aemftelsfchile, het heerlijk wapenkruis , Om tot cieraet van’s V orften bron te ftrekken: Daer buiten Kleef hy zoo veel levende aderen Ten bergh uit lokt, het eeuwigh leven teelt, En onder aen de voeten van het beelt De fprongen in een’ boezem rijk vergaderen. Narcis zal op zich zelven hier verlieven , Befpiegelen den fchoonen wederfchijn, Verfcheenen in het fpiegelkriftalijn. De bron zal hem met waterftraelen grieven. Nu luftme naer geen Hengftebron te rennen, Daer Helikon de Griekfchedichters drenkt, ` Nu Mauritsbron my zulk een’ toevloet fchenkt , „Waerna de zwaen komt ftreven met haer pennen. De vier dolfijns ontfangen ’t zuiver water , En loozen ’t weêr ter keele fchuimende uit. ‘ ` i Fff2 Ik 412 LIERDICHTEN. Ik ftel hier op de naren van mijn luit, En huw mijn’ toon aen 't liefelijk geklater. De weêrgalm fchept vermaek my nate baeuwen, Daer ik den lof vangrooten MAURITS fpeel. Dan volghteen rey van galmen mijne keel, Die in het oor allengs allengs verflacuwen. Laet elk dien bergh voortaen den Zangbergh noemen, Daer Pallas niet by wijlen zich vertoont, - Maer eeuwigh by de Kunftgodinnen woont , In eenelucht, vol geurs van kruit en bloemen. Apollo, die zijn hair vlecht met laurieren , Wil hier den dans beleiden van zijn koor , En danflen zelf de zanggodefien voor, Beluft met haer het brongety te vieren. De Keurvorftkomt, vermoeit van oorelogen y Hier ruften in een’ acngenamen pais s En by dees {pring vergeeten ’: keurpallais, Het holgewelf » ten hemel opgetogen. | Ulyfies lift, noch Diomedes wapen, Die’t heil ghdom van Troje randen aen, Ontzien hun hant aen dees Godin te flaen, Zoo braef is haer een godtheit ingefchapen. Dat FREDERIK enzijn Stadthouder leven, En grocien in naemhaftigheit en eer, Zoo lang dees maeght de wacht koudt met haer — En langer dan haer bron zal water geven. MDCLX. DE HET JI BOEK. 433 DE DRUKKUNST AEN DEN HEER | BALTHASAR MOERENTOR F. Oorluchteen wijze Balthazar , Die, alseen blijde morgenftar, De werelt toelicht door den Druk, En haer geheughnis met een kruk Van zwarten ftut, op witte bladen, En vrolijk zit met Druk beladen ; Ik zing den Drukzangk, opuw’naem, - Zoo wijtgezongen, alsde Faem | Uw’ uitgebreide loftrompet; Daer’tlicht, uit zijn welriekend bedt, Beftraelt den kruit-oeghft der Chinezen , Die uw geleerde boeken lezen. - Zoo nutte een onvergelebre Kunft Verdient met recht der volken gunft; Alis het geen twee eeuwen out ; Dat Haerlem, in zijn geeftgroen Hout, Gelagh van zulk een uitverkoren , Uit zijne beukefchors geboren: Dat Laurens Kofter (dien ik hier Nu niet met Delfifch lauwerier Maer met zijn eigen beukloof krans) — In Hollant oplook met dien glans , En d'eerfte boekftaef {neet uit boomen , Die voor geen heiligeeiken{chroomen. __ Al roemt zich Mentz van zulk een vont; De Keurftadt kloppe op haer mont , | Fff 3 414 LIERDICHTEN.. - AlsHaerlem fpreekt: de fiere Rijn Geef d'eere aen’t Sparen, met dien fchijn Van Recht, en zwijgh van Vuilt, den zetter, En Gutenberghs geroofde letter. Hier gelt befcheit, van hanttot hant, Van ftam tot ftam ons ingeplant: Wy ftutten hier den Drukroem meê; Ten roem der wijtberoemde fteé , En haer vernuft, wel waertte wyen Ten Heiligh aller drukkeryen . | O Kunft! ick draef hier hoogh, en ren Op uw gerief. De moede pen Bedankte u, toen gy quaemt in ‘t licht, Die den Parnas zoodier verplicht. 