title: Opera minora, emendata, acuta, et renovata ...
creator: Haller, Albrecht von, 1708-1777
text: V 72. V- / ' » t jj .. I/-'- ■ • 'V-' i . :r--. . .}V.. '.'7 ■/'.■> •; “S .' ■'» v A 1 . H « •#. •’Vi^ • 'tm- * k - . r • <<. A v-S; ■t- \ / • .t 1- ;t. - ■ T - . •'' , t1. • ■^. • f. X •t* ■ y ', > i , • ! V , r ’ 1, 5- .• f. -:*. t .i..-" >,•■•■ 'ik ' ■* '• ' ^ ■w-r-. • ' '. , ■■■.v#* /«., i ‘r 'I <. ' • . • •i n-l' ■’ ■Is" .. i' i. ■*> ^ * s ':0t ■ :% &?■ 'X? /r-i ^3 .:r 1 '?X’»v.' ./ . ? •• » -w > •• .7 '7 i’ -h .' '■ ■' •• <y . ■% ■ ■ ■ :\ ^7>77■X^•v. : 4j:|y.‘ ■ i <" ■ ALBERTIv. HALLER PRJESIDIS SOClE^ATiS REG. ^SCIENT. GOETTING. 'SODALIS AC AD. REG. SCIENT. PARIS. REG. CHIR. GALL. JMVER. BEROLIN. S U E C I C. BONONIENS. BAVAR. SOCIET'. SCIENT. BRIT. ARCAD. UPSAL'. FLOR. HELVET. ALTIS. IN SENATU SUPREMO BERNENSI DUC E NTU MyiRI. OPERA MINORA \ Ji M E D A r Ai. A U C r A, ET RENOVATA. TOMI PRIMI PARS PRIMA. ' ^ * ANATOMICA, AD PARTES CORPORIS HUMANI VITALES, 'ANIMALES, NATURALES.' zS ' ” “ AcceJJerunt Tabula Mnea. L A U S A N N jE ) • Sumptibus FRANCISCl GRASSET. MDCCLXIII. mmnt l JM 1 C I S SUIS et fautoribus. VIRIS FAMA MERJTISQUE CONSPICUIS D. D. J. BAPTISTA MORGAGNO, PROFESSORI MEDICINM PRIMARIO PATAVINO. , , D, D, > PAULO GOTTLIEB WERLHOF, 'archiatro et consiliario' AULICO BRITANNICO, D. D. -. NICOLAO ROS EN, equiti et archiatero suec ico: D. D. HIERONYMO DAVID GAUBIO,’ PROFESSORI MED IC IN AS LEIDENSI. D. D. JOHANNI, PRINGLE, MEDICO REGINJE M. B R I T A N N IJE AD FAMILIAM. ) D, D, JOHANNI GESNERO, PROFESSORI ET CANONI CO TIGURINO. ' D. D. CAROLO BONNET, REI PUBLICI G EN E ypN S I S pUCENTUMy IRO. HOC SUM AMICJTIM ET OBSERVANTIM PIGNUS OFFERT AUCTOR ALBERTl V. HALLER 'Ad Opera sua Minora PRAEFATIO. MW ^ I M 'm 4-i 4- # Ncerta omnibus fpes eft vitse , fenibus non incerta folum , fed omnino vix ulla fupereft. Patere adeo Lector Amice, ut eas , quas mihi porro bonus indulgebit Pater horas , in officio confumam , quod mihi quidem plurimam & puriffimam adfert vo¬ luptatem. Errores meos nempe , quantum lice¬ bit , poft aliquem in re literaria ufum , fine me emendare. Nemo unquam vitiis purus fiiit, ego ne pluri- * ? mis VI P R ^ F A T I O. ' mis quidem. Non ideo, quod veritatem non ama¬ verim , quseliverim perpetuis , & in natura in¬ daganda laboribus , & in fcriptis utilium audlo- rum : fed quod Providentia divina nullo certo dudlu vitam meam me liverit gubernare. Eam ego ad praxin medicam direxeram , addi¬ deram quali obfonium feveriffimae artium , ftir- pium amorem. Non potui in iis ftudiis manere. Depulit me , loquor lincerus , invitum , de hu¬ mili in patria officio vox avocantis Dei, coe¬ git in Germania anatomicis praselTe laboribus , etiam chirurgicos addidit j denique ex llomacho debilem , neque cibos coquentem , neque gna¬ rum fomni , oneravit honeltiffimis curis ad totam Academiam fpedlantibus , ad diaria regenda , ad reformatorum civium coetum gubernandum , ad focietatem fcientiarum conliliis meis adjuvan¬ dum , ad officia utique & fuavia , & decora , h lingula forent , conjundla vero mihi , etiam ma¬ gis praegravia , quod valetudinem adflidlam ad ea omnia expedienda adferrem. Septemdecim tamen annis inter experimenta & cadavera vixi. Redemi magna fortunarum & honorum jadlura valetudinem : patriam repetii , eo fundturus mune¬ re , quo nullum ab literato homine potell cogitari alienius. Pr^valuit patria ; recepi me ad regendum, non P R ^ F A T I O.’ VII non gubernaculum, fed remum , quemcunque in cara nave mihi Deus commififlet. Ad diveriiffi- ma ftudia , laborefque ab omni priori vita remo¬ tos i devolutus , in cura pacis publicae faederum- que , in Orphanotrophio condendo , & admi- n^llrando, in confiftorio , in re demum falinaria regenda ab odio retro annis fum verfatus. Ita intelligis facile , Lector Benevole, non potuilTe me ullo meo labore aliquam ea¬ rum artium exhaurire , quas nimis multas non po¬ tueram tamen quin colerem. Deinde ab Acade¬ mia ad vitam urbanam revocatus , cadaverum in¬ cidendorum facultate , horti publici adjumento , bibliotheca, praeter meam, ad confulenaos libros aperta invitus carui. Multa etiam in vita acade- mica non penitus matura , gnarus ejus vitii , co- adlus tamen fum prelo permittere , cum vel urgens candidatus ad certum diem inflaret , vel biblio¬ pola, de fuis unice nundinis follicitus, deque meo¬ rum feriptorum maturitate fecurus , librorum fi¬ nem ante tempus precibus & querelis cogeret imponere. Eli etiam aliud vitium , contentio. Saepe ac¬ cidit mihi , ut ab aliis , acribus viris , diffiderem : eo frequentius , quod de toto phyfiologiae ambi¬ tu fcripferim , & aliqua diaria habuerim diri¬ genda , VIII Praefatio. genda. - Inde vehementes paffus voces i\on fem- per potui vitare , in recente dolore , quin , non cum contumelia quidem adverfariorum , cum re- prehenfione tamen aliqua me tuerer. Eam nunc contentionem , tamquam errorem aliquem , de fcriptis meis conor averruncare. Aliud vitium non ego quidem potero emen¬ dare , excufare poterit amicus ledlor. Sunt ali¬ qua meorum vetufta opera, ante triginta edita annos : ab eo tempore , quse tunc hadlenus nova erant , minufque publice nota, ea per alios labo¬ res , & potiilimum Albini & Mekelii edita opera , fadia funt quam notiffima , & eorum ali¬ qua multo , quam a me fadlum erat ■ , melius tradita , pulchriufve delineata. Tu vero Lector Q u E , meo non imputaveris errori , fi alius prae- ■ftantior audior mihi fucceffit. N olui premere mea, tum ne parum plena effet colledlio meorum ope¬ rum ; tum qiiod aliqua forte fupereffent , etiam in antiquioribus iftis , quae non inutiliter ibi legerentur. Nunc otio hadlenus alicui redditus , valetudi¬ ne ad umbratilem hanc in mufeo vitam peri¬ donea adjutus , conftitui , omnia mea fcripta re¬ colere , & quantum per repetitos labores , aut op- timoram fcriptorum tacita confilia liceret , melio¬ ra edere omnia. P R ^ F A T I O. IX Multa funt ea , pleraque tanren minuta. E- numeratmiem flirpium Elelveticarum multis cenfe emendationibus , audlariis non paucis , ornatani poft aliquot annos reddam utiliorem. Icones ana¬ tomicas feparare cogito , & arteriarum hiftoriam - redlo ordine difpolitam edere , reliqua admi- fcere opuiculis anatomicis. Commentariis B o e r- HAAViANis propria elementa fhyfiologica fubftituo , in quibus & in ordine liber lim , & cum minori invidia mihi fentiam ; ejus ope¬ ris nunc quintus Tomus apud me abfolvitur. Bibliotheca medicas annos noviffimos deftino, cum facilius opus fit , plenumque fenili quadam facundia , folifque libris egeat , abfque expe¬ rimentis. Hic potifTimum minora opera Anatomica, Pa¬ thologica , & Botanica , tribus puto volumini¬ bus , reryjfi dabo , multumque , fi non aucla , emendata utique , fed tamen etiam pallim audla. Quae alia lingua fcripta fuerunt , latine curavi reddi, & verfionem non abfque cura correxi. •. Halleri Opu/cula^ Tom,’ f. « * Erunt X Hi.R iE F A T I O. Erunt autem hac fcripta ejujmodi : f In Tomo I. Anatomica continentur , quae¬ cunque ad totam anatomen & phyfiologiam pertinent , praeter generationis hiiloriam , & aliqua communia; Ordinem dedi , qui Elemen¬ tis Phyfiologia refpondeat. I. I)e vajis cordis propriis a. I737‘ priirium editam , tertium nunc recufam differtationem , fatis auclam hic reddo , quod ad coronarias ar¬ terias fpecftat. II. ^d iteratas de vajis cordis ohfervationes a. I7^p. primum excufas, nihil addidi. III. dc valvula Eujiachii a. 17^7* primum valvis publicis adfixum parum muta¬ tum eft. IV. Alterum de eadem membrana program¬ ma , quod anno. 1748. fecutum ell , totum in alium ordinem conjeci , & duabus iconibus auxi , ut hilloria incrementi ejus valvulae per plura ftadia plenior elTet. V. De motu fanguinis per cor primum Got- tings I 7 ? 7- edita diflertatio , aliquantum e- mendata eft. VI. Experimenta de motu cordis ex (limulo nato redduntur ad editionem Gottingenfem in I. Tomo Commentarior. Soc. Recr. XI P R iE A T 1 Oi VII. De motu fanguinis fermo deftinstus Com¬ mentariis Regia Societatis Gottingenjis , &; eo mif- fus z6. Feb. 175^. gallice vero editus Laufan- nae eodem anno vertente , hic multum mutatus adparet. Experimenta adjeci , quaecunque huc aptius pertinent , de cordis quidem motu ex li¬ bello de partibus irritabilibus & fentientibus fum- ti : de motu venae pulmonalis ex Tomo IV. gallicorum de ea re commentariorum ; de refpira- tione venofa iterum ex Tomo eorum I. Ad- jedla funt aliqua inedita. Itaque experimenta nunc funt qua erant i'^6. VIII. De eodem fanguinis motu fermo prior Gottingam miffas 8. 061. 1754,. & excufus in¬ ter Commentarios Tbm. IV. p. 5pd. hic poli priorem adparet , cum experimentis nitatur , ea- que ponat cognita. Paffim emendatus ell. IX. Ad epiftolam Franci fci Lamure animad- verfones , ex gallico fermone & Tomo IV. des _ memoires fur les part. fenfibl. is" irritahles fum- tae , paulum emendatae funt. X. De diaphragmatis mtifctiUs Bernae 173^. I. Jan. edita difp. fepe recula , juvenilis labor, emaculatior redit. Xi. Iconem ejus fepri a. 1741. primum editam hic repetii. * * XII P R .F A T I oj XII. De refpiratione experimenta , quae qua- tuor antea libellis erant edita , in unum con- jundla , meliori ordine , & ejedtis , quaecunque fuperant litis veftigiis , ad gallicam editionem Laufannae 1758. excufam , verti curavi , & e- mendavi. XIII. De partibus corporis humani finju pra- ditis & irritabilibus fermo , quo experimenta continentur ; Gottingam ad Societatem Regiam milTus d. 24. Nov. 1755. Laufannae a. I75'^- gallice excufus cum titulo Memoire II. Hic commentarius multum mutatus ell , exemtis , quae in libellum hujus catalogi vii. tranlierunt., & nonnullis novis additis. XIV. De eadem re fermo , quo' corollaria continentur , Gottingae in Tom. II. Comment. Acad. Scient, editus p. 11^. feqq. Emendatus. XV. objebiiones co?itra experimenta Jaa propofitas refponjio. Hic libellus plures fchedas priores converfas audlafque & emendatas con¬ tinet, in unum continuum fermonem coalitas. In eo, enim ex gallica lingua converli funt Re- ponfe generale aux’ objeblions Laufann. \'j6o. Re- ponfe d M. Whytt ibid. eod. anno. Reponfe a M. L E C A T anno I7^d. excufa,& rejponfia ad difficultates lll. EIaenii ; Laufann. 17^1. Haec omnia Xlll P ■ R M F A',. T I O. omnia . paffim in ordine & rebus ipfis ernen- davi. V ■ XVI. De vera origine jiervi intercofialis Got- ting. 1745. priuium edita difp. Emendata. XVII. De nervorum in arteriis imperio Got- ting. a. 1744. pariter emendata. De' membrana pupillari ex A6lis So¬ ciet. Reg. Upfalienfis anno i742.refpondentibus. XIX. J. G. Duvernoi difp. de du5iu falivali Cofchvviziano , Tubing. 172^. a Cl. viro quidem fcripta , ut tamen pars laborum anatomicorum a refpondente Hallero tolerata fuerit. Ad- eft , ut , quce fequitur difputatio , redlius intelligatur. XX. Alherti HALLER . de eodem du6lu fa¬ livali experimenta & dubia Leid. 1727. emen¬ data. XXL XXII. E j u s D. de Omento program¬ ma I. & II. utrumque anni 1742.. XXIII. De valvula coli programma anni 1742. paulum audlum. > XXIT^. De duSlu thoracico 1741. nova icone audia difp. qua dudlus thoracici in ve¬ nam fubclaviam infertio continetur. * * ^ Difpu- XIV P R ^ P A ■ T I O. Difputationem de vafls bronchialihus 0 Oe- fophagiis totam omifi , cum ea vafa m iconi¬ bus Anatomicis melius '& plenius defcribantiir , Tomo III. Altero volumine reliqua opufcula anatomici , & Pathologici argumenti continebuntur , inter quas aliqua erunt aurTa , alia penitus de novo ela¬ borata , aliqua nova. Rupe Bernenlium die I. Mart. 1 z. ) ^ - OPERA );( XV ):( OPER^ HALLERIANA VERA \ EX ORDINE TEMPORUM. j.T^Xperimenta & dubia de duBu falivali CosCHWlziANo, Leid. 1727. 4. Difputatio eft inauguralis , recufa in Tomo I. difput. anat. felc6l. a. *74'5* ^ operib. minoribus. Tom. I. 2. ^erfuch Schweitzerifcher Gedichte. Editiones legitimse funt i. Bernenfis 1732. 2. Bernenfis 1734. 3. Bernenfis 1743. 4. $. Gottingenfis duse ann. 1748. & 1749. 6. 7. Gottingenfes duse 1751. 8. 8. Gottingenfes a. 1752. 9. lO. Got- tingenfes duse a. 1762. Editiones abfque venia & cura au<floris nata* Gedenenfis ( Bcrlin ) 1745* Tigurina a. 1750. duplex, etiam cum gallica verfione recufa a. 1758. Verfio gallica nobilitfimi TskCH A RN ERI Gotting. 8. recufa Lugduni 17J2. 12. & Tiguri 1750. 1758. Emendata & audla Bernas 1760. 12. Parif. iy6o. 12. Italica. Bernje Societate Typographica fub prelum data. 3. Di^. de mujculis diaphragmatis Bernse 1733* 4* recufa Lipfiae 1738. 4. Leidas 1738. 4. & in opiifc. anat. lyp. 8. tum in Operib. Minorib. T. I. 4. Qiiod veteres eruditione antecelluerint modernos. Oratio exteraporanea Bern. 5. De fetu bicipite ad pecora connato Tiguri 173 j. 8. libellus editus in tempe Hei’- veticis ^ recufus & au£lus Hanovera» 1738.4. iterumque autSlius m Opufculis Anat. a. 1731.8. Cum aliis de ea re libellis in unum opufculum miftus inter Opera mi¬ nora T. II. 6. De methodo Jiudii botanici Gotting. 1736. 4. recufum programma in opufcu‘ lis botanicis Gotting 1749. 8. & in Oper. minorum Tomo III. reddendum. 7. Qtiod Hippocrates corpora humana fecuerit, Gotting. 1737. 4. Pro¬ gramma recufum in Opufcul. anat. 1731. 8. & Oper. minor. Tom. II. 8. De vafis cordis difputatio Gotting. 1737. 4. recufa in difput. anat. feleEt. T. II. & in Oper. ?ninor. T. I. 9- De motu fanguinis per cor Gotting. 1737. 4. difp. recufa in difput. anat. fekEl. T. II. & in Oper. minor. T. I. 10. De veronicis quibufdam alpinis Progr. I. & II, Gotting. 1737. 4. in Enu- meratmiem Jlirpium kelveticarum tranfiit. 11. Sic Difp. de Pedicularibus Helveticis Gotting. a. 1737. edita. 12. De Valvula Eustachii programma Gotting. 1738. 4. Lipf. 1749. 4* difp. anat. fele EI. T. II. & in Oper. minor. T. I. recufa. 13. De vulnere fmus frontalis Gotting. 1738. programma; inter obf. pathologicas in Oper. minor. T. II. redibit, 14 : Oh ‘ XVI OPERA HALLERIANA i^.'Obfermuoner'bomnicce ex itiner e~ hereynico difp. Gotting. 1738. 4* recula in opufcul. botan. 1749. 8. Tranfibit in Advcrfxrici botanica Tomi 111. Oper* mi'* nor. & in Enum. Jiirp. Helvetie. I De allantoide hitmana progr. Gotting. 1749. 4. recufum in V. & in Oper. minor. T. II. 1(5. Ex femina gravida oh fervationes Difp. Gotting. 1739. 4. Difp. fele^. T. V. & oper. minor. T. il 17. De vafis cordis ohfervationes iteratee Gotting. 1739. 4. Programma recufum in difput. fele^. T. II. & in Oper. minor. T. II. 18 24. Commentarii ad fler manni Bokrhaave pr ale Iliones Academicas in fuas Rei medicce infiitntiones Torr>us I. Gotting. 1739. 1740. 1744. Turini 1-742. Venet. 1742. 4. AkdorF (cum tit. Venet. ) 1744.8. Neapoli.'... Leidse 1758. 8. Tomus II. Gotting. 1740. 8. 1744. -Altdorf. 1747. 8. Venet. 1742.4. Tu- rin. 1743. Neapoli - Leidas 1758. 8. Tomus III. Gotting. 1741.8. 1743. Venet. 1743. 4. Turin. 1743.4. poli...., LeideV 1738. 8. Tomus IV. Gotting. 1743.8. 1748.8. Venet. 1744. 4. Turin. 1745. 4. poli .... Leidte 1758. 8. Tornus V. P. 1. II. Gottitig. 1744. 8. I75’0. 8. Venet. 1745. 4- Turin. 1745'. 4. Neapoli.... Leidaj 1758. 8. Tom. VI. Gotting. 1744. 8. 175Q. 8.. Venet. 1745- 4. Turin. 1745. T poli.... Leidte 1738.8. Pleraque tranfierunt in verfionem Gallicam Juliani Ofrai de la Metri e Parir fiis 1747. 12. 6. 7ol. editam & in germanicas Cl,. viri i. P. Eberhard verfio- cem Germanicam Inftitutionum B oerhaavi an arum Hali. 1754.8. Tertius operis pars, qu£e mea eft, emendata redit in Ekjnent. Phyfiologice. 25. Iter Helveticum ann. 1739. Gotting. 1740. 4. recufum in opufculis botanicis Gotting. 1745. 8. Mifcebitur in novam editionem Enum. Flant. Helvet. 26. Sirena Anatomica Gotting, 1740. Programma recufum in Opufe. Anatom.. 1751. & in Oper. minor. T. 11. 27. De duciit thoracico difp. Gotting. 1741. 4. in difp. anat. feleEl. T. I. & Opeu minor. T I hic au^dior. 28. De diaphragmate Progr. Gotting. 1741. fol. & in fafciculo I. Icon. anat. iri>-^ que Oper. minor. T. I. 2.,^. Objervationes myblogicce Gotting. 174-2. progr. 30. DiiOfum motifiroriirn anatome Gotting, 1742. difp. recufa & audla in Opufcul» anatom. 1751. dc cum reliquis mondrorum hiftoriis confufa in Oper. minor. T. li- 31. Sic etiam Programma de fele capite ftmiduplici Gotting. 1742. 4. primum tum in opufe. 1751* 8. excufum. 3 2. Deyvalviila Coli Progr. Anni 1742.4. in dijp. feleli./X.l. ^ io Oper. minor,. T. 1. lecufum. De membrana pupillari inter opufcula R. Societatis UpfiUenfis ad a. 1742. ediia; tum in K. S^^feyuhi Acad. hanJHng. 1748. p. 202.. & in cpuJcuUs matQpiicis , inque 1, Tomo Oper, hilnorum.. 3 P difp.feua. VoL OPERA HALLERIANA xvn Cm?yito Prcgr. I. di ii. Gottii g. 17-^--’. ioi. in icc^i cinat. fdfcic. I. 6z Opir. ?nino-\ T. i. ' Enumeratio ?nct/:oJica jlirpium Hehnicar! ?}?. Gouirg. 17^,2. fol. Ttnia parte auctior 6c emendata reddetur typis fode tatis lypographicte Btinerdis. 36. De vera nervi hnercojialis origine difp. Gotiing. 17^3. 4. in difp. feUB. T. II. Sc Oper, minor. T. 1. recufa. ^ 37. De arteriis bronchialibus Oefcphageis difp. Gotting. 1743. 4. & in difp. Je-, Je5l. T. 111. in Icones anatomicas hifioriam arteriarum dilFula. 38. Iconum anatomicartiin fifcicidus I. Gotting. 1743. fol. Ejus colietflionts duae icones funt Cl. viri J. Jac. Hubek. Redibunt aut ^in Opufe. minoribus , aut in' asteriorum hijloria. 3(>. Enumeratio plantarum horti Gottingenfts Gotting. 1743. tnukum audla ib. 1753. 8. Diffundetur partim in novam editionem Emaner. JHrp. Helvetie, dc partim in Adver foria botanica. 40. De nervorum in arterias imperio difp. Gotting. 1744. 4. recufi in difp. felebl, T. IV. & in Oper. minor. T I. 41. Iconum anatomicarmn fafciculus II. Gotting. 1745’- Ha?, & quee fequun- tur , arteriarum corporis humani icones , reddemur in biforia arteriarum plcrarum^iie^ corporis humani , quam edere confiitui. 42. De fetu cerebro dejiituto Progr. Gotting. I745’' ^ de generatione movflrorum me chayiic a eod. anno. Recufa funt in Op^yi-. Anat,.ij^i. dc redibunt in hiJioriA monjlrorum , quse pars erit Tomi 11. Operum minorum. 43. Prsefatio ad VTeinmannianum qua agitur de iconographis Germanicis Noriberg. 1745'. fol. 44. De viis feminis obferviit tenes Progr. Gotting. 1745'. 4. recufum in Difputa- tionum T. V. in philojoph. tranfxil. n. 494. & in Oper. minor. T. 11. 43'. De allii genere naturali Gotting. 174 J. 4. & in Opufe. botan. 1749. S. redde¬ tur partim in Enumerat. Jiirp. Helvet. & partim in Adverjariis botanicis. 46. De refpirAione experimenta anatomica Gotaing. &in cpufculis sy^i. 8. ex- flant in galiico libello Memoire furia refpiration Laufann. 1758. & in Oper. minor. T. I. 47. Fafciciiliis Iconum mat. III. Gotting. 1747. fol. Redibit cum htftoria arte- riarmn corp. human. 48. ftbna linece Fhyftohgice Gotting. 1747. 8, 1751. 8. Venet. 1754- 8. ad edit. 175 1. Verfio gallica a Fetro T a B.i n, ad editionem 1747. Parif. i75'2. 12. AngU- ca verfae a S. Mihlks Lond. 1754. 8. Sunt quoddam quafi Elementorum com¬ pendium. 49. De foramine ovali & Valvula Eustachh progr. 1748. fol. Recufum in fefciculo IV. &c in Oper. minor. T. 1. yo. Iconum anatomicarum fafciculus IV. Gotting. 1749' Duo progr. in oper. min. redeunt ; reliqua in hili, arter. yi - 59. ProgrciT.mata de rupto utero I. II. Gotting. 1745.*. 4. de gibbo di ofjijicatione preeter naturam: de aorta & vena cava morbis gravioribus: dt* calci. iis vefuida fellea: de morbis pectoris: de quibufdam uteri morbis: de herniis congenitis. 'omnia ejufdem anni. Omnia redeunt in opufcuL pathologicis l.auiax,n. tyj^.8. & in Oper. minor. T. II. Programma de ojjificatione vitio fi exdai etiam iuecke in K. S'^’enska Acad. handling lyyo. p. 12. Ik gailice Londin. 173O. 8. Hdleri Opiijchl, Tum. I, ^ . VJp XVIII OPERA HALLERIANA Ad operis Buffiniani verfionem Germanicam prcefatio ad Tomum I. Liofj^e 1750. recufa in opufculis minoribus. Alia praefatio , qua ciabk contra Cl. viri hypoihefin continentur, data ad Tomum III. Lipf. 1752. 4. recula in HeUek manni phyfiohg. T. IV. inque opufculis germanicis Bern. I75’(5. Sc Tiguri in vermifchten Nachrichteti T. II. P. IV. Gallice edita Paris. 1751. 8. 60. OpufcuLi Botanica recenja & au^.i Gotting. 1749. 8. tranfibunt in Enum helvet, & redibunt, quantum eorum huc fpe6labit, in advcr far ia botanica Tomi III. Oper. minorum. 61. Frafatio ad libellum Cl. F o R m e v , de quo fuo loco dicetur , Gotting. 175'r. 8. & Hafnias 1758. 8. & inter opujc. minora Betn. 1756. 8. Gallice a Cl. Seigneux verfa Neocom. 1755. 8. & Berolini recufa 17) <5. 62. Lettre de M. de Haller avec la repoyije de M. de Maupertuis Gotting. 17 5" i. 8. recufa in Bibi, impartiale T. V. p. 114. Germanice verfa in freyen Unheilen & Nathrichteny & in meis opufciil. Germanicis, Germanice & gallice Fran- cof. Lipf 17^2. (a). 6^. Opujcuh anatomica, recenfa & auEla Gotting. lyp. Praeter priora habet; F.v- perhnenta de Refpiratione P. 11 1. qu^e redeunt cum reliquis in oper. minor. T. I. & Orat, de Amcenitatibus Anatomes , quse in T. II. eorum operum dabitur. 64. De hennaphroditis y in Comment. Acad, Gotting. Tomo I. edito a. 175*2. 4, recudentur in Oper. minor. T. II. 65". Obfervationes botanica in T. I. Comment. Gotting. 175’!. 4. In Adverjariis Tomi IIL Oper. reddentur. 66. De cordis motu a Jiimnlo nafcente , iib. in eorum Comm, T. I. editus verfus ef in algem. Magaz,. T. 111. redit etiam in diff. furies parties fenftbJes & irritables ed. I. II. & in T. I. Oper. minorum. 67. De utilitate focietatum, apice ad fcieniias augendas coalefcunt 1’. I. Redibit in Oper. ?ninoribus. (jS. Iconum anatotnicarum fajciculus V. Gotting. 1752. foi. Arterise pedis, quaj in hijioria Arteriarum redibunt. 69. Ad annum 1752. pertinent, excufi a. 1753. in Tomo II. Commentariorum Gottingenfium , bermo l 6c II. de partibus corporis humani fentientibus tff irritabilibus. _Ha;c fuit illa , nefcio an non poenitenda opslla , quse tot mihi adverfarios movit. Latine recufa exfat nunc in Oper. 7ninor. T. I. Gallice verfa aCl. Tissox. Laufanna^ 1754.12. & au<5lior 1756.12. Italice a J. Vincentio Petrini Romte 1755. 4. tum Bononise 1757. 4. in raccoha Fabriana. Anglice Lond. 1755.8. Germanice im ,FIa77iburgiJchen Magazine Tom. XIII. Suecice (a)' Liceat hic tribus verbis me purgare , fiquidem vifum efl; Cl. de Maupertuis, Sc aliis diariorum fcriptoribus , in re innocentiffima me injufte accufare. Elapfum nempe efl Maupertusio in opufculis fttis ) me de fua refpovfione conqueftum efle , quce tamen phi~ iautice mea debuijfet fatisfecijfe , ut fumma foret. Nunquam conqueflusl/um. Edidi ipfe eam re- fponfionem & gallice Gotting^ 1751. 8. Sc inter propria mea opufcula germanlca Bernae 175 8. KoENiGio, Maupertusii adverfario vifum fuerat , nimis frigide manifelliliimas, htlia- ni O F R A 1 calumnias a patrono 85, cive leviffimi hominis reprehendi. XIX OPERA HALLERIANA. Suecice in K. SwfJiska Jf^etemkcips hmdlmg 17^3. Trim. I. 8c II. 70. ObfervAtiones bot.iniccs etiam in Tomo 11. Co?7imentanorum Gottingenfts So¬ cietatis recufe, & m Operum minorum Tomo 111. red Jendte. 71. Fafcictilus iconum anatomicarum VI. Arteiiie brachii Gotting. 1753. fol. pari¬ ter cum reliquis arteriarum hiftoriis reddenda?. 72-76. Programmata de ??iorbis colli: de calculis felleis: de partibus induratis: herniarimi ohfervationes : de morbis uteri Gottingse a. 1753. edita; redeunt in Fatho- logicis opujculis. 77 78. Programmata de fabricis ??ionflrofs, & de renibus coalitis Gotting, 1753. etiam cum reliqua monfroriim htjioriam reddentur. 75;. Iconum anatomicarum fifciculus VII. Gotting. 1754. fol. Arteriae cerebri, cculi, medulla? fpinalis. Pariter tranfibunt in plenam arteriarum hifloriam. 80. Opujcula pathologica Laufannte 1755’. 8. Neapoli 1755. Venet. i75’5'. Angiice veifa Londini 1756. 8. Redibunt in operum minorum Tom. II. Acceffit experimentorum de refpiratione pars IV. qua? cum reliquis in Operum minorum T. I. recufa efl. 81. De motu /anguinis corollaria experimentorum milTa Gottingam an. 1754. edita in Tomo IV. Comrnent. Acad. Reg, Eadem differtatio recula eft in Oper. mmor. T. 1. Gallice a Cl. -Tissot conveiTa ; addita altera parte Laufann. 1736.12. * "" Angiice dijf. on the motion of tbe hlood and ejfeEis of bloodktting Lond. i75'7. 8. 82. Anno 1755'. mifi Gottingam experimenta De partibus corporis hutnani /en- tientibus irritabilibus , nondum excula, nifi in Operian minorum T. I. Gallice vero edita cum prioribus duobus Termonibus, pt^emillb titulo Deiex mimoires Jur les parties fenfibles irritables Laufannae 1756. 12. Italice fere compendium ejus opufculi prodiit Bonoii. in Suppleyncnto Fahriance colleplionis. 83. In fafc 12. relatio de Hildani operibus pojihtmis ^ qute redibit inter Opera minora. 84. Dejcriptionis Orchidum P. I,- qute continet Hellchorinen y inedita. Com¬ pendium ejus prodiit in Alt. Liter. Helvet. T. iV. redibit cum iconibus in Enum. fiirp. helv. 83. Samlwig kleiner Hallerifchin Schriften Bern. 1736. 8. 86. De motu /anguinis experimenta y miffa Gottingam a. 1736. excufa in Operum minorum T. 1. Gallice cum priori libello edita liib titulo Deux Memoires /ur le mouvement du Jang LauCnnee 1736. 8. & angiice recufa 1737. 8. 87. Fafciculus iconum .anatomicarum VIH. Gotting 1736. fol. pertinet z^dhijlori- am arteriarum. 88. Elementa Fhyfwlogice corporis humani Tom. I. Laufannae 17 37- 4. germanice redditus a Cl. H/iLLE Berlin. 1735?. 8. 85;. Torrus II. Laufannaq 1739. 4.. 90. - HI. - 1760. 4. 91. - IV, - 1762. 4. 92. Tomus V., fub prelo eft. Reliqui , ut vita & valetudo permittent , fequentur. 93. 94, De /onnatione pulli in ovo obfervationes millk ad Soc. Rtg. Scient. P. I. & II. anno 1737. & 1738. excufa in oper. minor. T. 11. gallice verise fub titulo: Deux mimoires jur la format ion du coeur dans le poulet Laufann. 1738. 12. 2 93. Mimoire 0 ✓ XX OPERA HALLERIANA Memoire fur U rcfpirathn Laufann. 1758. cum lib. de formatione pulli. Libellus recufus latine in Oper. minor. T. H. I. Continet piiores quatuor par¬ ies experimentorum anatomicorum de rejpiratiane. . ^6. Deux ynemoires fur laformation des os Laufannas 12. & Istinc in Oper, minor. T. H. 5)7. Ad Roeselii hifloriam Ranarum prsefatio Noriberg. I75'8. fol. ^8. Antentifche Ad,en vom neu aufgcrichteten Wayfenhxufe xm Bern T igur. 1758. 8. OrchidumP. H. ad .for. Reg. fcient. anno milfa; inedita. 100. Experiences pur les parties fsnfibles ^ irritables- Reponje gmerale aux obje^ions\ 'Reponfe d M. L a M UE fi « AL W H YT T Laufann, 1755;. 12, ac recufa in Pper. minorum T. II. 101. Novarum plantarum deferiptiones , miiLe ad Soc. Reg. Scient. Gotting. 1^60. redibunt in Adverf. hotan. & in Enum. Jlirp. helvct. 102. AuElaria ^ Emendationes ad Enum. Jlirp. helvet. P. I. Bern. in Excerp. Lit, P. I. Redibunt in Enumeratione ipfa. 105. Emendationum ^ anulariorum Pars II. a. 1750. Turinum miffa , & cum A^is Societ, privat. Taurinenf. inque T. II. edita, 104. Enumeratio Jlirpium-, qua in Helvetia rariores proveniunt. Laufann. 1760. S. loy. Emendationum & auEtariorwm ad Enum. (lirp. helvet. P. III. Bafileam miffa vergente anno 17^0. & excufa in Tomo V. Afl. lit. helvet. » 106. Emendationum & andariorum ad Enum. Jlirp. helveticar. Pars IV. Bernse in e‘' crpt. Liter. 1761. 107. Adverfus difficultates Antonii de Ha en vindicice Laufann. 1761. 8. recufje Bernaf 1761. 8. & Laufann.^ 1762.8. & germanice Tiguri 1761.8. 108. Opera minora Tomus i. Anatomica y quse pertinent ad tomos Elementorum priores fex. Laufannz 1762.4. 109. Seguitur Tomus II. quo reliqua Opera anatomica minora continebuntur ■, 5c qui nunc uib prelo ed. ' & Tomus ili. quo continebuntur Opera minora botanica ^ 6c potiffimum ddver- 'flria Botanica , cum novarum dirpium deferiptionibus. Tum hidoria Arteriarum Corporis humani' plerarumque plenior & ornatior. Denique Enumeratio (lirphim helvetia indigenarH?n plenior & emendatior. Quisin Philofophids tr anf actionibus , in Cotnmercio sJter arto Norico •> in ACI. Liter. 'Suee. & Hobtiienftbiis pTodienint f ea, vel in Anatomicis , vel in Botanicis opufcuiis redibunt. OPERA OPERA HALLERIANA XXI O P ERA ALIENA» ^ U M ALBER-TUS HALLERUS . E D I D 17,. HErmaKNI Boerhaave prxleEliones acad^mtcx jam memoratse. C. HE^RICI RuPP flora. Jenmfis ea Schedis polihumis auiloris aucTla. Jenas 174^- Obfervadones icones H allero proprise tranfibunt in ad- verfxria botanica. HekmaRKI Boerhaave Confukationes me dica variis accejjionibus att&a Gotting. 1744. 8. tum emendatius pleniufque ibid. 1751. b'. Augmenta Hal- Leri Ibla, ad editionem 1744. gallice verfa excufa funt Parifiis 4748. iatincj 1749. gallice. Ljusd. de morbis oculorum pralecliones Gotting. 1746. 8. & multo emendatius 175'0. 8. Venetiis excufas 1748. 6. Paridis 174S. 8. gallice 1749. germanice Koriberg. 1751. 8. Ad novam editionem hidoria morborum Uratislavienfium praefatus eft. Lau- fannse 1756. 4. Difputationmn anatomcarnm fele^arim Tomus I. Gotting. 1746. recuf. 1750. 4. Tomus II. III. IV. V. VI. VII. - 1747- - 1748. - 1749. ~ 1750. ~ - 1752. Indfx ad V!I. volumen etiam 17 5' 2. 4. , Samhnig auserlefener Reifen Tom. I. Gotting. I75'0. 8. cum Halleri pr^fa- tione ad ufque tomum X. continuata coiledio. Praefatio in opufculis germanicis Berna; 175^. recufa eft. Ad poemata etiam P. Iheophili Werlhof viri fummi ann. 1749. p-rsfatus I um f qu2e praefatio in Opuf culis germanicis etiam ex flat. HERMAJNi»*! Boebhaave L. de Methodo jiudii medici cum peramplis augmentis Amflelod. i75'i.4. Venet. 1754. 4. Ex majori opere Ahrahimi de'CR0USAZ excerptum compendium Cl. For- .MEY, quod prodiit fub titulo triomphe de l' Evidence Berolin. 1756 prius ego ger- manice edidi cum tituio ; Priifung der feEte y die an allsm v^eifek Gotting. 175:1. ^ Difputa' (b) Vide n. 61. / xxn OPERA HALLERIANA Difpumiomm chirurgicarum JekBarum colledio Tomus I. Laufann. 175' 5'. 4. - II. - 175;. 4- “ - III. - I75y. 4. - IV. - 1755. 4* - .V. - 1755- 4* In compendium redadlse prodierunt gallice verfe Parifiis 1751. feqq. Di/viitationurn pradicarum feledarum Tomus l Laufannse 175*5. - II. __ ,736. - lll. IV. & V.ib. 1757.4. ^ - VT. - *75^‘ 4- - VII. - 1755^- 4-' Utraque collesflio continuabitur. Manoires fur les parties fenfibks 6* irritables Laufann. \ 12. Tomus 2. & 3. Ea colle(5lione plurima Cl. vdrorum in eam rem fadla experimenta continentur, qux novis, jam nunc pene colledlis, experimentis continuabuntur. Cenfuras in Goettingifche anzeigen ab anno retro 1745. datas , tum in variis dia¬ riis, prelTo nomine communicatas, hic omitto. Earum ufus erit aliquando, fi DEO videbitur, ut liUiothecam amtomicamf aut botanicamy aut aliam partem medicas bibliothecas liceat elaborare. i X ( \. (!■) 45(1) 1'i ■■'•?■ ■ J •- ( I. ) D E ,^ASIS CORDIS PROPRII^ s RESPONDENTE HENRICO CHRISTIANO REYMAN, DILLEBURGO-NASSAVICO DISPUTATUM EST V . DIE VII. SEPTEMBR. MDCCXXXVII. THESES PRO BLE MJTIC jE. I. COrdis vis non oritur a nervis , neque ab arteriis coronariis , neque a vi ebul¬ liente quacunque. II. Vis ejus neque redie seftimata eft hadlenus, neque poteft seftimari. III. Arteriarum vis non eget adfluxu faiiguinis in arteriolas membranarum , quje majores Arterias conflituunt. IV. Quse natuxa globuli fanguinei ? annon maxima pars ejus pinguedo ell? Vide¬ tur id« docere chyli cum fanguine comparatio , ea qu«e fiunt in pinguibus , qui emaciantur, in macilentis qui inpinguefcnnt. V. An ergo globulus (anguineus bulla aere plena? an hinc adeo elaflicus? Non videtur. Halkri Opufcula TonL L A DE ^ ( 2 ) DE — ‘ V 1 VASIS CORDIS PROPRIIS. 5. I. Minutas qiiafdam obfervationea tradituri , quae neque penitus novae , neque magni momenti videri poflunt, confidentiam om¬ nem petimus a veritate ejus , quidquid eft quod proponimus. Sex corda humana patienter examinata , vafa ceracea materie , aqua crocea, flatu repleta , ea fubpeditaverunt omnia ? quae collata Scripto¬ rum opera illuftravit. §. II. Neceflariiim vifum fuit de lltii earum partium quaedam praemittere, in quibus vafa cordis viam faciunt. Cor humanum facies (a) duas ha¬ bet , margines duos. Facies quae f aperior elt {h) , convexa, fuperius & poflerius gibba admodum , continet ventriculum finiilrum (r) ; inferius atque anterius , declivis 6c planior , fe porrigit deorfum , & ventri¬ culum dextrum abfcondit. Margo, qui a fimi pulmonali defcendit ad mucronem , gibbus totus , ohtufus nobis deinde vocabitur ( d ) , qui autem ab ima dextra aure ad apicem fere reda fertur finiflrorfum in aciem extenuatur , acums nobis erit {e). Ille thalamum iiniftrum y ifte dextrum medium metitur. Superficies inferior eademque planior , me¬ dia fui parte quafi depreira(/) , diaphragmati incumbit. In ea pofle- rior (4) Optimae figurae huc fpedantes funt praeter Vesalianas & Eustachianas , Ruyschianab ^uaeThefilY.T.III. f. 1. 2. {b) Ruysch. 1. c. f. 2. Face convexe WiNSL.-E^ep. anat. lY. ie la foitr. §. 40. ye.fuferkure Gareng. S^lanchnol. p. ^66. Eust. T. itf. f. i. ( c ) f. id. ib. adufque vafa C. Face ylatte Winsl. ib. 77. irtferieure Gar. I. c. Eust. T. XYI. f. 2. ( d ) id. ib. ab F . per A., ad mucronem f. i . ab extrema vena coronaria ad mucronem, conf. Gareng. i. c. Ewst.T.'iXY. f. 2. a 1^-45— ad jo-18. T.XYI.f. i. ab ii-i7d. ad 22-22. T. XYI. f. 2 ah i: 42. ad 22-38. (e) id. ib. f. i. ab E. ad mucronem, f. 2. a. D. per A. ad mucronem , conf. Gareng, 1, c, Eust, T.XY.f. 2.a 50-ii.ad J0-18.T. XYI. f. 2. a. 22-4^. ad 22-38, (/) Pulchre Ruysch. I. c.f. I. a B. verfus mucronem, v DE VASIS CORDIS PROPRIIS. 5 rior (g) quidem pars eft , quae ventriculi finiftri parietem efficit , an¬ terior refpondet dextro. Septum (h) cordis defignat depreffior qUfedam linea. Quare in univerfum ventriculus , qui finifter vocari folet , id no¬ men omnino non meretur, fed fuperior eft atque pofterior (/): uti dexter ventriculus inferior limulque anterior eft (k). Vaforum majo¬ rum ordo is eft , ut ad declivia maxime ftmulque dexteriora cordis au¬ ris dextra ftta ftt ( / ) , quae furfum venam cavam fuperiorem projicit > deorfiim diaphragmatis magno foramini continuatur. Inde paulo fi- nifterior atque ftmul fuperior eft ortus aortae (iri). Supremum margi¬ nem obtufum occupat arteria pulmonalis j (n) & jam magis pofterior , declivifque fequitur auris (0) ftniftra. Ea in fuperficie cordis fuperiori ultima eft j finus finifter autem in inferiori primus & maxime pofticus confpicitur : (p ) atque in ifta quidem fuperficie continuatur dextro fi- nui (q). Arteriae vero inferiorem faciem non adtingunt. §. IIL Arteriae coronariae cordis duae (a) , oriuntur ex aorta (h) , aut fub val¬ vulis ejus femilunaribiis (c) , aut ad fupremam earum oram , aut fre- A 2 quen- (g) Ruysch. I. c. ad A. (h) Ab L. ad mucronem. (i) Pojler ior 'WiasL. Mcm. de TAcad i7ij.p. Exgof. Artat. c. §. 42. Garengeot. 1. c. 3^^. (k) Anterior Winsl, & Gareng. 1. c. f / ) Ruysch. T. cit. f. z.L. Eust. T.XV. f. i.T.XVI.f. i. ( m ) Idem 1. c. G. Eusx. 1. c. ( « ) ib. H. Eustachius fubducentem fe pone aortam pingit T. XVI. f. i. 10-15. (0 ) ib. F. quam in plano fuperiori non habet Eustachius. (f ) Ruysch. 1, c. fig. i. G. Eustach. fig. z. T. XVI. videtur partem plani fuperioris , qu3e a Ik- premo obtufo margine declivis eft retrorfum , adferibere plano inferiori. (q) Idem ib. D.E. F. (a) Fidem vix inveniet, adeo multos feriptores unicam tantum adgnoviiTe, ut Galenus de ufupart. L. VI. c. 17. Carp. Ifag. Anat. Car. Stepk. dijjtCl. part. corp. hurtr. L. z i. c. 54.FALLOP. Injlit. Anae. p. 17. Archakg. PiccoLHOM. Pr<c/. V. zi6.HiGnuoiK, difqmf. Anat.L. u.P. ii.c. 3. p. 135. VAN Horne Microcofm. p.SS. Marchetti Campend. Anat. p. 9^. 119. Molinetti di£lrt. Anat. Pathol. L. V. c. 3.p. 230. Alii faepe unam, nonnunquam binas ut ColuiMb. de re Attat. L. VII. c. i. p.i77.p. 188. Laurent. L. IX. c. X. BXuhin. Tfcmr. Anat.p. zjp. Riolan. Antltropol. III. c. IX. Spigel. Jfag. Anat. L. IX. c. VI. p. 272, Unam quandoque , Thebes de circul. per cor. p. 6. Rariffimum id fi unquam facftum fuerit , merito exiftimamus v. Lancis, de -Corde p. 5j. Fan- TOa. Dijf. Anat. Caufa erroris eft , quod veteres venas fere praecipuo loco perfecuti , ad earum, fimi- lituftinem arteriarum hiftoriam reformaverint. Triplicis etiam rarum fpedlaculum eft , vifum Lancisio 1. c. Fantono 1. c. JWiNSLOwo Expof, Anat. lY. de la Poitr. §.72. nili eo referas duplex dextra; coro- sariae oftium. ( ) Non ex defeendente & reflexa , ut vifum Piccolho.mineo 1. c. (c) Variari hanc oriendi rationem > fed faepius fupra valvulas oriri , ex multiplici experimento- Mor- 4 DEVASIS quenter fupra eafdein , ad angulum furfum valde obtufum (d) deorfum- que acutum. Earum altera dexterior (e) , inferior , & anterior ell , altera /inijfterior (/) fuperior , atque pofterior. $. IV. Arteria coronaria deystra, quamfimul & inferiorem & anteriorem effe diximus , plerumque finiftra fodali minor (a) , ad valvulam aortas inferio¬ rem & dextram (^) ex trunco aortae prodit , ad fuperficiem cordis fu- periorem inter dextrae auris partem fupremam 6c arteriam pulmonalem (r) 5 defcendit protinus ad marginem acutum (d) cordis , fequens radi¬ cem auris dextrae , atque multo adipe merfa, tranfit pone venas inno¬ minatas 5 relledlitur circa marginem acutum , adparet in plano cordis inferiori, & ad ejus mediam partem quando pervenit , tendendo retror- fum(d), proxima jam fuae coiiparis ramo llniftro (/) infleditur ad an¬ gulum Morgagn. Adv. Anat.X. is. $?. Quod & confirmat SAmoPMfvs Obferv. Anat. c.yill. Alerecht. Paraen. p, 7. Pasque in cicuribus animalibus atque hominibus debilioris habitus infra valvulas , in mediocribus ad earum oras , in robultis , 6c in animalibus ferocibus fupra eafdem ori¬ ri Lancis, de Corde Prop. XLl. p. 6$. Nobis faepiifime fupra valvulas, nuper in homine phthifico ad ipfam oram or^ri fant vifs, ita tamen ut a valvulis tegi polTent. ( d) L ANCIS. Frop. XXXIX. conf. in primis Eustach. T. XY. f. i. 8c T. XVI. f. i. Ut plane non opus fit valvula, quam ad ejus orificium pofuerunt Riolan. Anthrof. L. III. c. IX. Barthol. renov, p. 357- Borell. P. ii. Prop. XIX. Fanton. DiJf.Anat, YllI. p. Z40. (e) Yulgo dextra, qus vox minus cum re ipfa convenit. (f) Yulgo finiftra. (a) Galen, de dijTeCiione arteriarum & venarum c.llL. Vieussens. dti Coeur (qui folus vala cordis tradidit curatius ) p. 64. Quater omnino minorem vidimus fua conpare , -uti & ventriculi lubftantia cui profpicit , molis eft minoris. Semel tamen etiam major fuit , quam proportionem pro- pofuit Yesalius. de fabr. corp. hum. L. III. c. XII. p. zpp. ^ ex eo Yalverdus Anat. corf. hum. L. VI. c. XI. p. z8o. (b) Intra aortam Yesal. L. III. c. ii. Ic. Eustach. T. XYI. f. Y. Yid. Yid. Anat.L. Y. p. 135. T. XX YI. BB. &c alii innumeri. ( c ) Yesal. L. YI. f. III. ad D. Eustach. T. XY. f. z. T. XYI.f. i. i Ruysch. Ep. III. z T. III. f. i. Thef. lY. T. III. f. z .bene fed brevis admodum , Yieuss. du caur. T. V.f. I. z. Lan¬ gis. de corde & aneur. Tab. III. f. i.L. ( i ) Bene Y lEUSS. T. Y. f. i . a 2. per d. ad A. Eustach. enim hoc iter jufto videtur longius face¬ re T. XY. f. 1. T. XYI. f. z. Rutschius admodum brevem ducit, neque ad ufque marginem , Thef. lY. T. UI. f. z. ( e ) Haec pars eft apud Yieussens.T. Y. f. z. e. e. fed fine defcendente ramo , T. YI. f. z. f, f. eodem modo , vide & Ruysch. Thef. lY. T. III. f. i. bene. [/ ] Cum quo eam ea in parte conjungi in unum truncum coronas inftar cor cingentem , pingit Ruysch. Ep. IJI. T. III. f. i. defcribit Boerh. Infi. §. 183. atque ex ea communicatione arteriam oriri ait , qua; conaes ven» mediae fit, W1N.SL, 1. c. 7^. Hanc autem latam aaaftompfin bucufwe lidere non contigit. ' - _ - ^ CORDIS PROPRIIS. 5 ^lum redum , 6c comes fadla venae cordis mediae feptum cordis fe- quitur ad ufque mucronem (g) , fere refta linea , ii cincinnos conpen- faveris (h) , atque eam ad fedem evanefcit. Ramos dat ventriculo dex¬ tro fere toti , auri finuique dextro > 6c quandoque cordis thalamo ii- ftiftro ex aliqua parte. 5. V. Ramus hujus arteriae primus intra ipfum quandoque cavum aor¬ tae diftin(Sl:o foramine prodit (^2), ad tunicas magnae arteria , cujus directionem , inter tunicam mufcularem & intimam , per cellulofam fe- quitur. ^ , Idem in fuperficih aortae arteriae rete efficit , cujus furculi nume- rofis ramis cum fimili fmiflrae coronariae arteriae ramis conveniunt. Alias primus omnium coronariae dextrae arteriae ramus adit aurem dextram cordis , venamque cavam , finiflrae ibi coronariae ramulo inof- culatus 5 quem primum dicemus dextram adme auriculam : idemque tunc & nafcenti aortae arteriae impertit & vicinae cordis carni. Hujus aliquando defeCtum , compenfat alter (h) perpetuus 5 fur- funi recedens , ad ortum arteriae pulmonalis , vicinumque adipem , ra¬ mus, unde & ad aortam furculi porriguntur. Alius etiam praeter hunc II. ramus pulmonalem arteriam cordique proximo furculos dat , cum primo ramo finiflrae arteriae irretitos, qui perinde arteriam pulmonalem adit. III. Alii rami ( c ) dextrorfum ad finum dextum duo trefve pro¬ cedunt , quorum unus fiifignior , prope venam innominatam penulti- A 3 mam [^1 Vesal. L.YI. Jc. <?.EE. Ruysch. Thef. lY. T. III. f. i. Ep. III. T. j.f. r. [fe] Ii ipfi cincinni, neceffario intra arteriae cavum tranfverfas producunt rugas, pljpafque vilas Lancis. 1. c. Pr. XL. exeo GLASS.de circul.fang. p. ji. Quae omnino augent capacitatem arteriae, fpatium concedunt extenfioni fubitae, & moram aliquam faciunt, qua inpetus nimius infringi queat. Yalvulas autem ad ortus ramorum notatas Lancisio ib. Prop. XL. §. 4. nondum videre contigit. Imo vero aer ab una coronaria in alterius ramos , atque per eos ad truncos liberrime meat , neque videtur obftaculum aliquod pati. [<j] Quale eft exemplum ViEuss. T. XI. f. II. &mihi, in nuperioribus cadaveribus, etiam con¬ tigit vidifle. [i? ] Kxc videtur Artere graijfettfe Yieuss. T. Y. f. i. quam pro diftindo trunco deferibit p. 62. & in aorta pingit T. XI. f. z.-^. An ea tertia coronaria vifa Fantono, Lansisio, Winslow© ? Bene depingitur ab Eustachio T, XY. f. z. 44-15. T. XYI.f. i.iz-14-i: z [c] Horum uous ap. Yieussens T, Y. f. i. ad z. 6 D E V A S I S niam ortus , furfum tendit per finum, atque per fedem foraminis ovalis ad fmiim ufque finiftrum (^d), HofUm fecundo loco didorum ramorum aliquis ad fummum auri¬ culae finiflrse apicem , furfumque verfus venae cavae originem tendit , & ibi cum ramo finiitri trunci unitur , qui liniftram auriculam cordis adit. Idem ad aortam arteriam furculum mittit , qui trans eam arteriam , qua pofterius ei Unifter finus obvertitur , alteri ramo aortam adeunti inof- culatur , nato ab arteriofo finiftrae auriculae raiiio. Alii duo pluresve ad auriculam dextram rami , ex plana facie cordis ad dextram auriculam veniunt j alius ad eam auriculam , & venae cavae originem ; alius ad cordis cum auricula conjumlirianem ; eos ramos au¬ ricula ita tegit , ut foliicite demum inquirenti innotefcant. IV. Longe majores rami ex latere iiniftro ( ^ ) ? quatuor aut quin¬ que 5 producuntur per planum fuperius , quorum unus iiifignior comes eft venaa innominatae penultimae (reliqui reliquarum) proximus jam acuto' margini (/). Horum ramorum ultimi in plana facie nati , eunt in ventriculum liniflrum , & cognominem finum , iii quidem omnium novifilmi. Ii om¬ nes cum finifirae arteriae ramis conjunguntur , & eorum aliqui ultra ad venas pulmonales dextras 6c venae cavae inferiorem truncum procur¬ runt , cum bronchialium arteriarum , & phrenicopericardiacarum fur¬ culis inofculati. Sed rarius ad eam longitudinem coronaria arteria dex¬ tra producitur. Vidi tamen eam , cum finifter truncus exiguus ef- fet 3 per totam faciem planam ad marginem obtufum rediifle. V. Ubi autem planum adtigit inferius , atque venam feqiiitur me¬ diam 3 truncus ipfe ramofus admodum evanefcit. VI. Sed frequenter educit infignem ramum , qui longius ad pofteriora produdus (g) , fere ad oram ul^ue obtufam , comites dat ramos venae coronariae. §. VI. [rf] An Ruysch Efift. X T. XI. f. 5. B ? Comes elt & exprlniit decnrlihmvcna^IJlhmaUsYiEVSS T. xri.f. I.L. [e] Duos EusTAca. T. XY. f. a. 4<5-i 1.45»^ -12. & paulum aliter T. XVI. f. i. if-ij & i [/] Conf. Ruysch Epift. III. T. III. f. i. ad E. inferius. [^ J Videtur depidus a Ruyschio Epijl. III. T. 111, f. i. ex ramo communicante , tum Thef.IV, T.lII.f. I. * CORDIS PROPRIIS. $. VI. 7 Arteria coronaria (a) , fmijim , fuperior poflerzor , plerumque ma¬ jor , prodit inter arteriam pulmonalem & aurem iiniftram (h) , in ipfo margine obtufo , anterius tamen. Inde procedit /iniftrorfum , atque pofl breve iter finditur in ramos aut duos {c) , aut tres , quod fre¬ quens eft. Horum qui major efl (d) , trunci nomine dignus , defeendit per marginem obtufum , petit pofteriora 5 adtingit in fumma ea ora venam coronariam, cumque ea per fepti cordis partem maxime ante¬ riorem inferioremque , ad mucronem ufque rarnofiis tendit fimfirorfum. In eo plano fuperiori , fub ortu arteriae pulmonalis , frequenter fe fub- ducit pone ftratum extimum fibrarum cordis , iisque tegitur (e) , donec poft unius pollicis iter denuo emergat. Aliquando haec ipfa arteria ultra mucronem reflexa redit ad planum inferius, & obeurrit venae mediae. Hujus ramus ex ipfo trunco prodit, a^euns ad fubftantiam aortae (/) , cujus foramen diftindum intra aortam patere vifum eft. Alius paulo minor , inferius ad arteriam pulmonalem tendit ( g ) , cum dextrae arteriae propaginibus varie irretitus. Alius inprimis in eadem valle, quam truncus occupat, inter au¬ riculam finiftram ejufque lateris ventriculum it, ramosque mittit ad finiftrum finiim , qui cum primis duobus dextrae arteria furculis coit, adque finiftrum demum ventriculum confumitur. -§^ yii. (a) H»nc folam j ut cujus ramus comes eft venae coronariae, cognoverunt Galenus de Us. part. Gakpus, Car. Steph. & alii, qui unicam fecerunt coronariam arteriam. Ortus trunci Eust. T. VI. f.2.i5~- V ViEUS.T.Y.f. i.e.T.YI. f. 1.33. T. Vll.f. z.' g. T. i.^g. T. IX. f. 2. g. 2t ** Ruysch. Ihef.iy. T. III. f. 2. Totam fere idem Ep. III. T. III. f. i. (b) Eust. 1. c. (c) Tuneque artefia YHI. ramus eft ejus, quem trunci nomine dignum exiftimamus. ( d ) YiEUSS. T. VI. f. I. 4. 4. T. Vil. f. 2, h, T. Vili. f. 2. i. Eustach. T. XV. f. 2. 46-18. T. XVI. f. 1. 1 j-23. Vesal. L. VI. fig. III- E. fig.IY.L.L, Ruysch. IV. T. III. f. 2. Ep. III. T. III. f. 1. Lancis. T. IV. f. 1. 1. (e) Eaque in fe 'e cordis fubftantia adeo eft tenuis , ut ad latus fepti dexterius , fub arteria pul¬ monali, ftylus aliquando per folum adipem intra caveam ventriculi dextri vifus fit penetrnflfe. (f) ViEuss. p. 64. penitus alios ai aortam Ruysch. Ep. IIL T. III. f. I. & III. mihi non vifQs.^ (g) VlEUSS. p. 66. S DEVASIS §. VII. Ex hoG ipfo trunco prodit infignis ramus , qui Vro fundus ( j ) vo¬ cari meretur abfcondit vero fe retrorfum ex fuprenia fede marginis obtuli , perque fibras fepti carneas adeo fe demergit , ut intimo tantum ftrato ab ipfa cavitate ventriculi dextri diftinguatur. Hic ipfe vero , ramo ad arteriam pulmonalem dato cum dextri trunci furculis rete facit , alio furculo finiftrorfum (h) produdus fequitur fepti directionem , alio (c) feper totam craflitiem fepti, ad ufque planum infeorius pene- tr^it. Haec arteria vena conpare defiituitur. Sed non perpetuum efl: , profundum truncum , eo nomine dignum adefle. Alias enim rami duo , & tres plurefve , unius loco , ex fini- ftro trunco in feptum cordis iverunt, adque carnes ventriculi caveee ipfi viciniores. Eorum primus reliquis longior , inferiores breviores fuerunt. VIII. Aliquando rami fuperioris [f. VI] ramus efl: (^), qui alias ex trifido trunco prodit , is infignis furculus , qui per marginem ipfuni ob- tufum , duobus fere parallelis ramis , in plani fuperioris cum inferiori limitibus, venam ex coronaria ad mucronem fere comitatur. Ex ea communicantes rami tranfeunt ad ramos arteriae coronariae (Jj) , in pla¬ no inferiori enatos. 5. IX. Alter perpetuus 6c primarius arteriae coronariae fuperioris finiftrae- que ramus eft ( ^ ) 9 qui per vallem inter cordis ventriculum fini- ftrum 6c ejufdem lateris auriculam retrorfum primo furfumque , inde antrorfum , reflexus nempe circa obtufum marginem , in plano cordis inferio*^ • (a) Soli omnino Vieussento nota, & Arteria dida inter iw , T. VII. f. i. i. f. i. i. z. 4. 4. T. Vlll. f. i. 2. T. IX. t'. 2.2. Ex aortce trunco vifa prodiifle Idem p. 67. Lancisius ea non vifa ad- leruit , ad mu^culofam cordis fubftantiam exiles tantum ramos pervenire Prop. XXXIX. p. 61. (b) ViEuss. T. VII. f. 1.4.4. ( c )Idem ib. 2. (<j) ViEussENS T. VI. f. I. 6. <). Ruysch. Ep. III. T. III. ad E. fuperius. ^b') Arteriae coronariae inter fe fanguinem libere tranfmittunt , & in liniftram injedius per dextram remeat. Vid. Lower de corde c. i.p. 14. Drelincourt canicid. Y. &c. (a) Anere coronaire gauche Yieussens p. (^4. Originem in plano cordis fuperiori vid. Yieus- SENS T. Y.f. I. cc. T.VI.f. 1.53. T. Vll.f.z. gg. T. Vlll.f. i.g.T. IX, f. z.g. Eustack. T. 'XVI. f. 2, 14 IL.- 47. AbfcilTaom Ruyschius Epiji. III. T, lII. f, i. ad F. 