title: Handleiding tot de kennis en genezing van de ziekten van hetvrouwelijke geslacht ...
creator: Plenck, Joseph Jacob, Ritter von, 1738-1807. n 82044731
text: Diagno- KENTEEKENEN. Na het voorafgaan van de Jis. Verhefüng der Opftijgingen krijgt de Zieke veelal Stuiptrekkingen in alle Le- .dematen; zij blijft, echter, uit. en ine wendig eene volkomene Bewustheid van pgR VRIJSTERS 45 1 Zinnen behouden. Deze DBewustheid in . de Verhefüng a2nhoudende onderfcheidt - eene Vallende Ziekte uit Opftijging van eene ware. De Ziekte komt fomtijds enkelvoudig voor , fomtijds is zij ver- gezeld met de Keelverftikking in dezelf- de of in onderfcheidene Verheflingen. VoonsPELLING, Eene Stuiptrekking uit Op- Progno- ftijeing is zoo hevig , noch zoo moeije- * lijb te genezen , als eene ware Vallende Ziekte,.- GaNrEswijzm. De Lijderes worde dadelijk 77277. te Bedde gelegd, opdat zij zich door?/4. ,eenen Val niet kwetfe ; en men wende in- en uitwendise Middelen aan tegen Opftijgingen. En wanneer de Ziekte niet wijke, worden 'er Geneesmiddelen tegen Vallende Ziekte gegeven. SPIJKERPIJN UIT OPSTIJGINGEN . crayp; HYSTERI- is eene feherpe Piju in eene kleine plaats Yan ^U*- het Hoofd. KENTEEKENEN. De Pijn beflaat naauwelijks p; ay. den omtrek van eenen duim achter of/í op de.kruin van het Hoofd , fchijnt het te doorboren, en is fomtijds zoo koud als ' ijs. Men vindt ook Vrouwen met Opftij- ging gekweld, die gedurende de Verhef. fingen Hoofdpijn of fcheele Hoofdpijn lij- den, en fomtijds met Braking vergezeld. LI 46 OVÉR DE ZIEK TEN Ed VoonsPELLING. De Ziekte is zeer onge- tud makkelijk en moeijelijk te. genezen. bem NAASTE OORZAAK dezes Ziekte of van deze gedaarite van Opttijging wordt niet begrepen. Yhra- GeNEESWIJzE. Men wende san in- en uit- gi wendige Geneesmiddelen teger Opftijgin- gen. Wanneer een ftinkend Reukmiddel niet lielpt, gebruike men het JNVeuswatzer van Vica. X Spiritus vini tenuioris unc. j. Spiritus Salis. eImmoniaci yitieff utic« .G&. Opii fer. ife: Camphora fer. 1» CDD Staat dije dagen zonder hitte te trek- .ken, eer het Mengfel toegediend worde. Cebruik. Vier of vijf Droppelen op de hand gewreven, worden flerk tegen de Neusgaten aangebragt. Somtijds heeft de wol van Bijvoet (4) op CD Dat is: N. V. Zeer fijnen- Srindéwijn één. once. Geest; van Ammoniakzout mer Wijn een half. once. Heulfap. zwee ferupels. Kamfer éém- fcrupel, "T" (a) Moexa. pER VRIJSTERS. AT de pijnlije plaats verbrand de Ziekte in den grond genezen (*). CHOLIA à feu DELI- Om s RIUM HYSTERI- IDLHOOFDIGHEID UIT .OPSTI/GINGEN CUMS DROEFGEESTIGHEID xx is eene Verbijstering van den Geest omtrent zekere voorwerpen uit eene Gefteldheid tot Opftijging. KENTEEKENEN. Zoodanige aan Opftijgingen Diagno- onderworpere Voorwerpen worden droe-/6« .. vig en vreesachtig , beminnen de een- zaamheid, fchreijen nü , lagchen weder -Zonder oorzaak. Het onwillekeurig lag- chen is fomtijds zoo fterk, dat zij fchij- nen te ftikken. Somtijds ontítaat 'er zoo groot verdriet in het leven , dat de el- lendigen zich verhangen of uit het ven- [fter of van boven meder in eene rivier zich ftorten. VoonsPELLING. Deze gedaante van Opllij- Pr;gz,.. ging is moeijelijk te genezen en gevaar-/f* lik. Ligter worden Lijderesfen, die in de verhefüng zwijgen , dan zij, die veel Íchreijen of lagchen, herfteld. De GENEESWIJZE s als tegen de Opftijgin- ZZera- pia, C Vicakous, Cours elementazire des Maladies des Femmes ; lom. f. pag. 503, 4$ ovER png ZIEKTEN gen. Indien dezelve, echter, feilt, wor- de 'er gekamferde Azijn gegeven of een Poeder tegen Razerntij - s. — Folio. Digitalis purpuree gr. j. Sali: esfentialis Tartari gr. iij. ^ Camphore gr. ij. "d Sacchari Canarienffs gr. x. (1) Maak twaalf zoodanige Poeders en Y « Gebruik 's morgens en 's avonds één.- CARDIAL- MAAGPIJN GIA. is eene omaangename Gewaarwording in de Maag. Diagno- De KENTREEKENEN Ontdekt men uit het Be- fs. rigt van de Ziekte. De Pijn is fomtijds zoo bevig , dat zij eene Bezwijming te weeg brengt. Somtijds gaat PBraking en Hik vóór de Maagpijn of vergezelt haar. Nu en dan is de Maagpijn zacht, maar om de weinige tusfchenpoozen zeer lastig. De Verhefüng geéíndigd zijnde , blijft "er meestal eene Gevoeligheid van €T) Dat is: N. V. . "s Bladen van paarsch Vingerhoedkruid Zs grein, Wezenlijk Zout van Wijníteen gie greinen, Kamfer zwee greinen. Kanarijfuiker 7/eg greinen, »é£g VRIJSTERS..*b den Hartkuil over , dat men hem niet kan aanraken. VoonsPELLING. De Ziekte is fomtijds lang. Progno- durig en moeijeliik voor Genezing. fis. NaasTE OoORZAAK. Een krampachtige Aan- Caz/z doening van de Maag, welke dikwijls rexma Meisjes, met Vrijfterziekte en Opttijgin«: gen gekweld, aandoenu. De cENEESWIJZP gefchiede door Middelen 7/era- tegen Opftijgingen met één grein Heul-2/4 fap. Somtijds máakt één grein DBraak- wortel (4) een einde aan deze ongemak- ken. In flepende (7) Maagpijn hebben zich inzonderheid aangeprezen de Bloe- men van Spiauter , Kalk van Bismuth , van een: half grein driemaal daags af, Quasüiehout en de Poeder van Brand tegen Maagpijn. € Florutn. Sulfuris , : Limature Martis Extrati Trifolii fibrini aa. dr. iij. (q) Cebruik. Driemaal daags zien greinen. E LU |—X1). Dat is: |N. V. Bloem van Zwavel, Staalvijlfel , Extuaet van Waterdrieblad van elks drie - éragmen. .-(9) Jpecaguanha, (5) Chronica, x: ; D Lr Bi ovzn Dr ZIEK TEN wo M AN ZIERK TE E j &OR UTE- RAZENDE MOER is eene groote en onbefchaamde Begeerte naar Wellust. Díagno. KENTEEKENEN, De Ziekte maakt meest twee La TTijdperken. X. Zacht Tijdperk (4). De dartele Meis- jes zien de Mansperfonen met fcheele en vliegende Oogen, en diepe Adem- halingen aan, veranderen dikwijls van Kleur in het Aangezigt en van Pols, en geeuwen, Wanneer 'er over liefde gefproken wordt. —Somtijds hoort men een Geluid in den Onderbuik en Windlozing uit de Daarmoeder, maar nog niet begeeren zij onbefchaamd eene vleefchelijke Bijwoning. &. Tijdperk van Aezernij. Eindelijk de (a) Stadium mite. — (b) Stadium furibundus. brER VRIJS*'TERS. 5t fchaamte geheellijk afgelegd hebben. de, vallen zij alle te gemoet komen- de Mansperfonen tot vleefchelijke Vermenging aan, en deze dit weige- rende, beledigen zij hen met Scheld- woorden en Vuistflagen. ^ Somtijds Jaten zij de Pis en uit de Scheede het Vocht van de Voorftanderklier vloeijen. Meermalen danfen zij met ontblooten Schameldeelen en zingen vuile Liedjes. VoonsPELLING. De Ziekte is in het tweede Progno- Tijdperk fchandelijdk en moeijelijk te ge- nezen, zelfs vindt zij geene voldoening bij den fterkíten Mansperfoon. NaAsTE oORZAAK. Eene verhoogde Werk- (c5,/; zaamheid in de Teeldeelen,' welke in het 27oxizz. eeríte "Tijdperk van eenen opftijgen- den, in het tweede van eenen razenden aard is. VooRBESCHIKKENDE OORZAAK. Huwbare(; Meisjes van heete Gefteldheid , en We- Zispo- duwen, aan gedurige vleefchelijke Ver- "^^* menging geWoon, vermaak vindende in de lezing van dartele Boeken , of wrij- vingen van hare Teeldeelen , inzonder heid zijn ook de zulke aan de Ziekte on- derhevig, die met Opftijgingen gekweld worden. | GzNEEswijze. Na voorafgegane Aderlating , 7zera« toediening vam een ontlastend Middel , 2/7. Da $1 OVER DE ZIEKTEN, Ewz: en eene koude Infpuiting (c) geve men gekamferden Azijn, en het Poeder tegen Razernij uit het Vingerhoedkruii ; en verder bevordere men het Huwelijk, (c) Injeütio frigida. JONGGETROUWDEN, die uit de Bijflaap ontftaan, of de Bevruchting beletten. Dg IS-N H0 p. Ontfteking van de Schamelheid, , Wanftalligheid van den Kittelaar. Uitpuiling van de binnenfte Lippen der Schamelhetd. Vleeschbreuk van de Lippen der Schamelheid. Venerifche Witte Vloed. Aanbeijen aan de Scheede. k&ngte der Scheede. Moeijelijke Vleefchelijke Bijwoning. Vrouwelijke Ongevoeligheid. Vrouwelijke Onvruchtbaarheid. Valfche Zwangerheid. Verharding van de Baarmoeder. Waterzucht van de Baarmoeder. 'Trommelzucht van de Baarmoeder, VleeschkJomp. Warerblaasjes in de Baarmoeder, Uitwendinge Waterzucht. ,Verharding van den Eijerftok. Waterzucht van den Eijerftok. Z7 [B"X'TUE N V A N jONGGETROUWDEN. ONTSTEKING VAN DE uLoso SIS VUL- SCHAMELHEID YA. is eene "Ontfteking van de Schamelheid door vleefchelijke Vermenging. Het keNTEEKEN wordt ontdekt door het Ge- Diagne- zigt van de binnenfte Lippen der Scha./* melheid ; door eene roodachtige en bij het aanraken pijnlibe Opzwelling. van den Voorhuid en Kittelaar door eenen moei- jelijjken en pijnlijken Gang. Somtijds optítlaat "er eene Vernaauwing van den Voorhuid, moeijelijke Pislozing of kou- de Pis.. Somtijds , gelijk ik heb waar- genomen, wordt de Toom der Lippen verfcheurd. VoonspELLINc. De Ziekte verdwijnt ligte- Pregoo- lijk na eenige rust der Teeldeelen. ps. OPwEKKENDE OORZAKEN. De eeríte vleefche- Cau/z Hjke Vermenging is wegens de Engte Gs cii Scheede , en de Verfcheuring van het Maagdenvlies bijna altijd pijnlijk en met DA $6 - ovER DE ZIEKTEN Bloeding vergezeld, wanneer "er geene aangeborene Ruimte der Scheede en van het Maagdenvlies aanwezig is. Thera- GENEEsWIJZE. "Er worde een verzachtende pia Pap, of Plantdelfftoffelijk. Water op de Ontfleking gelegd , en men onthoude Zich ,.zoo lang dezelve duurt , van vlee- fchelijke Bijwoning. ÉLIro- WANSTALLIGHEID VAN DEN UIBNUR, KITTELAAR. is eene onnatuurlije Verlenging van den Kittelaar. Dizgne Yet KENTEEKEN wordt ontdekt door het hs. Gezigt van eenen Kittelaar boven de Zes en zeven duimen lang. Progno. VoonsPELLING. Daar dit gebrek den Man fís. tegenítaat , eischt bij daarom de echt- fcheiding van zoodanige Vrouw. . Wan- neer dusdanige.lange Kittelaar door de wrijving der Klederen bijna aanhoudend- lik wordt opgerigt, maakt dit zulke Vrouwen zoo dartel, dat zij ook met hare eige Sekfe zich vermengen, en dik- wijis onnozele Meisjes verleiden. Caufa NaasTE OORZAAK is eene afdwalende Vorm- proxi"7. ^ drift van den Kittelaar. Tása- GENEESWIJZE. De Kittelaar worde gelijk eia. met den omtrek der Schaambeenderen afgefneden, en de Bloedvloeijing, welke - vaNJONGGÉTROUWDEN. 57 'altijd zwaar í8:5- door het Wondewater van TÀeden Bedwongen. Eene wegne- ming door Afbinding i$ te pijnlijk. UITPUILING VAN DE BINNENSTE norro- LIPPEN DER SCHAMELHEID M^NYw- PHARUM, is eene tegennatuurlibe Verlenging van de binnenfte Lippen der Schamelheid. Het kENTEEKEN Wordt ontdekt op het zien Diagta- van de binnenfte Lippen der Schamel./? heid, tot vele duimen dikwijlis uit de Scheede hangende. VoonsPELLING. Door dit gebrek wordt de Progmes y — vleefchelijke Zamenwoning voor Man en^** *' Vrouw moeijelijk. GrnEeEsWwiJZE. De Uitítekende Lippen moe- 77;r5- ten met het Mes afgekort, en de DBloed-?/«. vloeijing door het Water van T'eden geftempt worden. VLEESCHBREUK VAN DE LIPPEN sánco- DER SCHAMELHEID CELE LA- BIORUM " H : . VULVAE, is een zeer lange vleefchelijke Uitwas, groei- jende vit de groote Lip der Schamelheid. Het KENTEEKEN wordt ontdekt door het zien Djgggo- ' -" van een fponsachtig, pijnlijk , aan den/. Huid gelijkkleurig Gezwel, tot vele duimen uit de groote Lip naar de Dij uitpuilende., 32 58 OvER DE ZIEK TEN Progt&" VoonRSPELLING. Het Gebrek-maakt de vlee- pt fchelijke Vermenging. moeijelijk en. door de drukking van het Gezwel pijnlijk. Cauí(a NAASTE | OORZAAK. Een onregelmatige pronis Groei (4) op zekere plaats van de groo- te Lippen der Schamelheid. Caufa | De OPWEKKENDE OORZAAK is niet bekend. WxcfHans. De Ziekte is zeldzaam in onze Land- ftreken, maar in Egijpte veelvuldig. Thera- GzNEESWIJZE. Het Gezwel worde van de pie. Lip der Schamelheid uitgefneden. LEUCOR- VENERISCHE WITTE VLOED RHOEA VENE- 2: is eene Droppeling van .etterachtig Vocht uit R. de Scheede , door eene Venerifche Befmet- ting. Diegno- KENTEEKEN. De Ziekte maakt meestal twee ffs. Tijdperken. 1. Tijdperk van Ontfeking (a). "Er ontílaat eenige dagen na eene onzui- vere vleefchelijke Vermenging eene Jeukte in den Mond der Scheede, eene onaangename gewaarwording on- der het Zitten, en een pijnlijke Brand onder de Waterlozing. ^ Somtijds zwelen de groote en kleinere Lip- pen der Schamelheid en de Kittelsar zeer ,en de etterachtige Droppeling uit de Scheede wordt zoo overvloedig en (2) Fegitatio. (2) Stadium inflammatorium. YAN JONGGETROUWDEN. 5g fcherp , dat de Huid der Schamelheid, van den Bilnaad en der Dijen ellendig- lijk ontvellen , de Onderbuik ontíto* ken wordt, en geen aanraking duldt. Somtijds worden "er koortsachtige "Toevallen, Braking, Zwelling van de Liesklieren, Venerifche Zweren, Pij- nen in de Lendenen , den Rug en de Liezen geboren. e. Naastyolgend "Tijdperk (4). Binnen eene of twee weken verdwijuen lang. zamerhand alle Toevallen van het Tijd- Be perk van Ontíteking , maar de etter- achtige Droppeling blijft dikwijls nog vele maanden duren, en houdt einde- lijk geheel op. ^ VoonspELtLING. De Ziekte is in haar begin Progpo- dikwijls zoo zacht, dat zij voor eenen/^* gewonen Witten Vloed gehouden wordt. De Zamentrekking van den Pisleider en het ophouden der Pis, zoo veelvuldig in eenen Zaadloop (c) der Mannen, wordt bij de Vrouwen niet waargenomen. OPWEKKENDE OORZAAK. Vleefchelijke Ver- menging imet eenen Man mog aan den Zaadloop onderhevig. Zij is, gelijk ik gezien heb, eene zeer veelvuldige Ziekte bij Jonggetrouwden , omdat de Jonge- lieden meenen, dat de Zaadloop geene aanfteking te weegbrengt , wanneer de Droppeling uit den Pisleider wit is, en (E) Stadium fecundarium. (c) Gonorrhoed, Caufe excitan- fes, 6o OVER DE ZIEKTEN ; met kleine droppels voorkomt, maar de - -ondervinding heeft het tegendeel ge- leerd. Thera- GENEEsw:IJZE. In het Tijdperk van Ontfte- PI^» king worde toegediend Hennipzaadmelk , een verzachtend Afkookfel en vljaftillend Poeder. Ferzachtend AMfkookfel. PK Herbe Malve Radicis Jithae aa. unc. j. (T) / Gebruik. Een handvol tot een Afkook- fel. ( Pijnftillend Middel. V- Gummi atabici unc. j. Sacchari albi utc. B. Opii puri gr. ij. CHO Gemengd zijnde onder elkander gebruik "er viermaal daags eenen kleinen lepel van met Amandelmelk. (D) Dat is: N. V. Kaasjeskruid Heemswortel van elks 4és once, (H1) Dat is: N. V. Van Arabifche Gom 4é» once, Witte Suiker een Zz/f once. Zuivere Heul(ap £wee greinem, - vv. vAN JONGGETROUWDEN. 6r "5 1n- diet . naastvolgend Tijdperk. echter , wanneer alle Brand onder de Pislozing , , verdwenen is, geve men Balfemachtig Likmiddel. * Balfami Copaive unc. ge. —— Peruviani dr. j- Spiritus. INitri dulcis dr. j- Syrupi Ononidis unc. j €D . Onder een gemengd zijnde. "gebruik "er viermaal daags eenen kleinen lepel van. Indien "er tegelijk Venerifche Zweren in de Teeldeelen aauwezig zijn; worden dadelijk ook in- en uitwendig de | Kwikmiddelen toegediend. ond AANBEIEN AAN DE SCHEEDE — PISOT RHOIDES beftaan in eene fpatachtige (2) Opzwelling sin Ves de Aderen in de holte der Scheede. (D Dat is: N. V. Balfem van Copaiva een half once. ? LLL ven Peru éépn dragme. Geest van verzoete Salpeter din dragme. Stroop van Stalkruid één once» (2) Faricofa. Ga OVER DE ZIEKTEN Diagne- KENTEEKENEN. Met den Vinger ftoot. men his. . Op fpatachtige Gezwelletjes in: de Schee- de. De vleefchelijke . Zamenwoning is moeijelijk en bloedig. T Progn. VoomseELLING. De Ziekte is zeer onge- és. makkelijk. In Joodíche Vrouwen moet zij van den maandelijkfchen Stonden- vloed , welke haar de vleefchelijk Bije woning verbiedt , — wel onderícheiden : worden. X Caufa NAASTE OORZAAK. Eene Zwakheid der Ade» proxi"4. — ven in de Scheede, Thera- GENEESWIJZE. lInwendig worde het Poeder eis. tegen Aanbeijen uit Zwavel en Magnefie en Room van Wijufteen Lies n Uit- WEndiE eene Infpuiting van Goudlijm. 3- Boracis unc. fg. 4que destillate uuc. ij. (1). (9*5 Gebruik. Om eens of tweemaal daags iu te fpuiten. A CD Dat is: do N. V. Goudlijm een Zg/f once. COEM i Water zwee once. (*) Lorrz& Bijdrage tot de re ed I B. bl. 381. Heogd. Uitgave van 1789. vANJONGGETROUWDEN. 65 -— ENGTE DER SCHEEDE ANGU- H d STIA VA« heet eene 200 geringe wijdte der Scheede , ^^^ dat daardoor de Toegang des Mans belet. wordt. Het kENTEEKEN wordt ontdekt door het on- Diagno- derzoeken der Scheede, die naauwelijks/^ aan den Pink doorgang verleent. VoonsPELLING. De Ziekte maakt de vlee- Progye- fchelijke Vermenging voor den Man on-/* mogelijb, maar fomtijds , gelijk ik heb waargenomen is de Bevruchting gefchied door eene uitwendige uitítorting des Zaads, welke ter zijnen tijd door eene, doch zeer moeijelijke , Verlosfing gevolgd werd. Maar na deze Baring blijft de Scheede wijd , van waar derhalve de Ziekte geene fcheiding des Huwelijks wettigt. GeNEEswIJZE. De Scheede wordt door een 75,5. Kaarsje van gewaschte Spons , langzamer- 52. hand dikker gemaakt , en door Water- damp verwijd. MOEIJJELIJKE VLEESCHELIJKE ^ cones ^ BIJWONING MOLE- STUS. is eene vleefchelijke Vermenging, welke der Vrouw 9m eenige opaangename geWaarWore- ding moeijelijk is, ó4 | ovER DE ZIEKTEN-- ^ Diags- KgNTEEKENEN. De-eeríte-Vleefchelijke Ver- e menging moeten meestal pijnlijk, de vol. gende vol Wellust zijn. Van hier is 'er eenige Ziekte aanwezig , wanneer in alle vleefchelijke Vermenging . pijn. en geen Wellust gevoeld wordt. Progno- VoonsPELLING.. Meestal wordt hierdoor het his / Ontvangen en degewgarwording van Wel- lust belet. Eenige Vrouwen braken of krijgen Stuiptrekkingen onder de Bijwo- ning, eenige zijn daaronder geftorven. Caufe | OPWEKKENDE OORZAKEN, Eene te enge "4p We Scheede of te dikke Roede van den Man. Aanbeijen , VWerzweringen, Ontftekin- gen, of te groote Gevocligheid van de Scheede. Thera- GENEESWIJZE. Men neme de opwekkende pia. Oorzaak weg. ANA- VROUWELIJKE ONGEVOELIGHEID : PHRODI- [ 81A MU- usar, nDOemt men het niet gewaarworden van Wele lust in de vleefchelijke. Dijwoning. Diagno- let KENTEEKEN wordt men gewaar uit de Kis. bekentenis en koelheid der Vrouwe, of uit hare afkeer van de vleefchelijke: Bij- woning. Progno- boo. T Eene wegneming van wel- fis. lustige Degeerten maakt meestal de Dij- woning onvruchtbaar. | Dikwijis ver. dwijt de Ziekte met den tjd. /. vaAN JONGGETROUWDEN. 65 NaasTE OORZAAK. Het ontbreken van ge- Cauía noegzaam gevoel in den Kittelaar of deP'Xim4. binnenfte Lippen der Scheede,. eene koü- " de Gefteldheid van de-Schamelheid of Baarmoeder. ÜOPWEXKENDE OORZAKEN. Een tegenfpoe- cz;/7 dig, droevig, gebrek lijdend of ziekelijk excizan- leven. Voorafgegane veelvuldige Zelfs-^^* bevlekking. Nog te jonge of reeds te oude Leeftijd door te lang ongehuwd ge- bleven te zijn. Afkeer van eenen, of le- lijken of ondeugenden , Echtgenoot. Zeer dikwijls , echter, kan de oorzaak niet ont- dekt worden. GENEESWIJZE. Men geve aan koele Vrouwen 7Zera- inwendig Muskus met Amber, en fteke 2/7 een Dalletje daarvan in de Scheede, Ook kan men inwendig Tincuur van Spaanfche Vliegen toedienen. VROUWELIJKE ONVRUCHT- sreRiLI- TAS MU-* BAARHEID LIEBRIS. beftaat in Onmagt van de Vrouw om vrucht te ontvangen, hoewel 'er eene volkomene vleefchelije Vereeniging met een gezond en fterk man plaàts heeft. Het xENTEEKEN wordt ontdekt uit eene Diagne- vergeeffche Bijwoning. De Onvrucht- ^ baarheid , echter, gaat met den tijd over, of is a]tijddurende. E 6606 . ovER DnE ZIEKTIZN Proghó- NOORSPELLING. Somtijds ontvangen Vrou« fis wen, die vele jaren onvruchtbaar ge- weest zijn, buiten verwachting , en 'Wor- den nog moeders van een talrijk Kroost. Caufa NAASTE OORZAAK. Een belette Doorgang procu, van den Teelgeest (4) des manmelijken: Zaads tot den Eijerftok van de Vrouw. dpa VOoORBESCHIKKENDE OORZAAK. Eene geheel vens. manáchtige gefíteldheid des Ligchaams, of eene, die om zoo te ípreken der mannelijke gelijk is , als bij Vrouwen die gebaard (7) zijn. Cau/e De vERWIJDERDE OORZAKEN van eene. On- T vruchtbaarheid , welke voorbijgaande is , of ontítaat uit eene geneeslijke Ziekte , zijn: flepende Witte of Bloedvloed, ge- flotene Scheede, of eene flijmproppige of breukachtige Verharding van dezelve, Uitzakking van de Baarmoeder, Water- zucht , Trommelzucht , Vervulling met Slijmftoffen , Engte van de Scheede, fchuinfche Ligging van de Daarmoeder , welke fomtijds door eenen aangenomen ftand des Mans overwonnen wordt, te groote Vettigheid of Koelheid , en een te jeugdige. Leeftijd. Deoorzaken vanongeneeslijke Onvrucht- baarheid zijn: eene ontbrekende Baarmoe- der, Zamengroeijing van den Mond des Eijerftoks. of van de Trompetten van Fallopius, of cene verkeerde Ligging van (2) Aura [permatica, (2) Berkate. VAN JONGGETROUWDEN. 67* de Eijerftokken uit hoofde vàn een mis- maakt Bekken , eene Daarmoeder met Knoestgezwel of Kanker bezet, manüch- tige Geíteldheid. Gebrek aan den Ston- .denvloed, echter , belet zelden het ont- 'vangen; GeNEEswipze; De oorzaak van genees- Z7era- like Onvruchtbaarheid , wordt door ha-2/^ ré gefchikte —Hulpmiddelen | weggeno- ...men; de vleefchelije Bijwoning hebbe dadelijk na het eindigen van de Maand- ftonden plaats, en de Baarmoeder worde tot het ontvangen voorbereid door eene voorafgaarnde kitteling van den Kittelaar. Bijzonderlij& worden aangeprezen het ge- bruik van Leverlüchtbaden , of van Staal- middelen en Muskus; VALSCHE ZWANGERHEID CRAViDi- TAS SPU* RIA; beftaat in eene Opzwelling var dé Baarmoe- der, £onder dat dezelve in of buiten zich eenige Vrucht bevat. KENTEEKENEN wordt men gewaar uit het Diagno- afwezen van de Teekenen eener echte /5 Zwangerheid, welke zijn: Eene Zwelling, aanhoudenlijk oprijzende in het midden- punt van den Onderbuik (4), denzelven niet eenparig yervullende ; het in de (9) 4ixis Hypogaftri;, Soa INDURA* TIO UTE- RI, 68 Nu OVER DE ZIEKTEN eerfte maanden eenigzins nederdalen var de Daarmoeder, die op het gevoel aan alle zijden gefloten en week is. Eene kenbare onderfcheidene Deweging des Kinds na de vier of vijfde maand. Het ophouden van de Maandítonden onder behoud van Gezondheid , en met eene Zwelling van de Borsten. In eene valfche Zwangerheid worden 'er Verfchijnfels , geheellijk met deze Tee- kenen ftrijdig, en geene Deweging van het Kind waargenomen, gelijk wij (traks in iedere foort eener valfche Zwanger- heid zullen zien. VERHARDING VAN DE BAAR- MOEDER is eene zeer harde Opzwelling van den Daar- moeder. Diagno- KENTEEKENEN. Eene rondachtige Zwelling, ff ; op het gevoel zeer hard, in den Onder- buik,,naar beneden drukkende , zonder den ftand des Ligchaams, wanneer hetzelve nederligt , te volgen. De Piju der ne- derdrukkendé zwaarte is bij eenen, opge- rigten ftand grooter en het Pisfen moei- jelijk. Maar het voornaamíte Teeken is een gezwollen en verharde, Hals van de Baarmoeder (a). (g) Cervix uterina. — vAN.JONGGETROUWDEN. 69 '"VoohsrELLING. Eene moeijelijk te genezen Progue- . Ziekte., .die Onvruchtbaarheid en het/^ ophouden der Maandítonden , fomtijds den Kanker in de Baarmoeder, veroor- | zaakt, NaasTE oonzaar. Eene flijmachtige , Caufz zuchtachtige, of kropzeerige Opvulling 7?*/z2. van de Baarmoeder. OPWÉKKENDE ooRZAKEN. Verkoeling , Op- Caufz ftopping van de Maandítonden, Droef- Meer beid. VOORBESCHIKKENDE OORZAAK. Niet alleen Coz/z onvrüchtbare Vrouwen , welke in hare 4520- jeugd kropzeerig geweest zijn, maar ook Kraamvrouwen en oude Vrouwen wor- den dikwijls: door deze Ziekte aange- tast. "GENEEsWIJs. 'In deze Ziekte wordt als een 7/era- zeer uitftekend. Geneesmiddel gehouden?/: de Bladen van den Zevenboom (*). -aMfkookfel van Zevenboom. C X» Herbe Sabine recentis unc. j. Coque leniter in Fafe claufo cum que communis libr. j. Co- ( BunpacH, Handboek der nieuwíte Genees- middelen , bl. 315, Hoogd. Uitgave. Eg 70 9vERDEZIEKTEN. ; Coleture unciarum fex admi[ce. Syrust Ceraforum migror. utic, j. D^ Gebruik. Alle half uren drie lepels. Conferf van Zevenboom, 3. Herbe Sabine recentis unc. j Contundatur et cum Sacchari albi une. j, feratur ,- ut fiat. conferva ». huic; adde Syrupi cort. urantior. unc... (11) Cebruik. Twee of driemaal duapS twee kleine Tepess HYDRO- WATERZUCHT VAN -DE BAAR- METRA, MOEDER ii is eene Opzwelling van de, Baapmoeder door Water , in derzelver holte opgefloten. (1) Dat is: IN. V. Verfche Dladen van:den Zevenboom 44a once, Zachtkens in een geflotenen Pot gekookt met één pond gemeen Water: doe, bij een Doorzeegfel van zes oncen van Stroop van Krieken ééz once. (FD. Dat is: N. V. : Verfche Bladen van denZevenboom £z once, Fijn geftoten en' met £és once witte Suiker gewreveu tot eene Conferf. Waarbij voeg van $troop vau Oratsje(chillen een 74/f once, ' vAN JONGGETROUWDEN. 7i KENTEEKENEN. KEene Zwelling uit den On- Diagno- derbuik, achterwaards naar de Schaam-^* beenderen zich allengkens verheffende , naar beneden drukkende met een gevoel, als of de Baarmoeder wilde uitítorten. Zij verfchilt van echte Zwangerheid : door eene meer Stompheid des Gezwels , door eene Vochtgolving in het Gezwel, . meer, echter , te ontdekken in eenen ge- floten Mond van de Daarmoeder , en door eene veelvuldige Uitvloeijing van bloedachtige Wei uit de Scheede onder het niezen en hoesten. Door weekheid der Dorsten en het Gemis van Melk in dezelve. Door het niet ontdekken van Beweging der Vrucht in de Baarmoeder na de vijfde maand. VoomspPELLING. De Ziekte is moeijelijk te Progno- genezen. Somtijds , echter, vloeit. het/^* Water, alleen door de krachten der Na- | tuur, uit de Baarmoeder door de Schee- de weg. NaAsTE ooRZAAK. ELEene "'Toefluiting V2D Caf den Mond der Daarmoeder door Proxima. Kramp, Slijm of door een Gezwel in den omtrek van den Mond der DBaar- moeder. GeNrEeswIJZE. Men beptoeve het inwendig 77zra- gebruik van den Zevenboom. Daarna,P/7. echter, worden Pisdrijvende Middelen gegeven. Uitwendig wordt aangepre. zen eene Befmering van de Opzwelling E 4 P ovgR npE ZIEKTEN . met vlugtige Zenuwzalf , lauwe Daden, Dedamping van den Daarmoeder door Wafem , Niezen, Danfen, het inlaten » van een fítomp Stift in den Mond der Baarmoeder. | Maar eene Duikopening door den Troikar (4) is niet aan te raden. penvso * TROMMELZUCHT VAN DE MET DBAARMOEDER beftaat uit eéne Opzwelling van de Baar- moeder door' Lucht, in derzelver holte óp- gefloten. Diagno. KENTEEKENEN. Eene niet zoo groote Zwel- Ih. ling van den Onderbuik , veerkrachtig rond en ligt , geluid gevende , wanneer men 'er tegen flaat, bij. warmte groo- ter wordende , »onder het niezen en hoesten fomtijds een geruisch van Win- , den uit de Scheede Tozende. Progro. VOORSPELLING. Zij is eene flepende Ziek- fs. te en moeijelijk te genezen3 nu en dan, echter, fchielijk verdwijnende door van zelf komende lozing van Winden uit de Baarmoeder. Caufa | NAASTE OORZAAK. Eene eigenwillige Uitfpan- proxima. ning van de Baarmoeder door eene opge« volgde Kramptrekking van derzelver mond , gelijk fomtijds in Opítijging wordt waar- genomen. (4) Paracentefis. vay JONGGETROUWDEN. 73 Uitwendig worde aangelegd There- GENEESWIJZE* eene Pleister van Moederhars (4) en laauwe. Half baden. Inwendig diene men 'toe Bevergeil met Heulfap. Somtijds helpt een Afkookfel van den Zeven« boom. poeni VLEESCHKLOM?P wo is eene Opzwelling van de Baarmoeder door een Iponsachtig of, met waterblaasjes bezet , Ligchaam, in derzelver holte befloten. KENTEEKENEN. "Er komt in de drie eerfte Díagno- maanden geen teeken voor, waardoor ^ de Dragt van zoodanigen Vieeschklomp van eene ware Zwangerheid kan onder- Ícheiden worden; van de vierde maand afis de Duik reeds meer gezwollen, dan in eene ware Zwangerheid , en , echter, wordt "er geene Beweging van de Vrucht in de Baarmoeder ontdekt. De Vleesch- klomp verblijft zelden boven ^de vier maanden in de Daarmoeder. Maar mees- tentijds wordt hij op. het einde dezer maand na voorafgegane HTuivering , met eenen Bloedvloed uit de Daarmoedér en ware Barensweeén uit de Daarmoeder. gelost. Een geloste Vieéschklomp , ech- ter , is. vierderlei, ^n (2) Empla[irum de Galbano, Eg J4 ^5 óvER DE ZIEKTEN Yy Sponsachtig (a), Welke als een vas- -*, te (5) Vieeschklomp. voorkomt. . Hij - — wordt. van eenen voorafkomenden Moederkoek. (c) onderícheiden door zijne gladde Oppervlakte en: grootere Vastheid (d): en van eenen Slijm- prop uit de Daarmoeder door het àfwezen van den Steel (7). Uit eene ouvolvasfeue. Frucht ontflaan- de (f). Wanneer namelijk in zij- nen top een, Dlaasje gevonden wordt , vervuld met waterig Vocht, en eene geringe onvolwasfene Vrucht. | s. JVaterblaasachtig. Cg). Als bij eem tros voorftelt, beftaande uit duizend ... ..en meer Dlaasjes of Blazen.. 4. Bloedig of, valsch. (À)» welke flechts een, groote hoop geronnen Bloeds 2 udS» dat gekend wordt uit de oplos- i baarheid in Jaauw water. Progno- VoonsPELLING. —. De Ziekte is fomtijds om Ks zs de Bloedvloeijing gevaarlijkbs — Om de s grootte van ,den Vleesklomp is "er . eene moeijelijke Verlosfing - aanítaarde, Nu. en dan volgt op de Dragt van .eenen. Viecschklorip eene ware Zwan- . gerheide. «i. t^ 2 - (a) Mola funtija. (2) Masfz carnis inflar folida. * X) Placenta previa. (d) Confistentia. (e) Pedunculus. (f) Mela embryonata. D -— hydetitofa. (2) — fanguinea feu. fpuria. VAN JONGGETROUWDEN, 45 "NaAsTE ooRZAAK. De Vleeschklomp fchijnt Caufa (e ontflaan uit" eene door onbekende 2/09/74 oorzaal: Verbastéring. van het bevrucht - Eie. "tot 'eenen fponsachtigen Klomp. 'Somtijds heeft hij Zifnen oorfpróng uit " «eem gedeelte van een' Moederkoek in de laatíte Verlosfing "achtergebleven , en "wit eene te fcbielijk verrigtte vleefche- "lijke* "Vermenging. GzrNEESWIjzE. De Dragt en Baring van T/erz- eenen Vleeschklomp worde aan de krach- pia, "ren"'der Natuur overgéliten. "Indien - een DBloedvloed bekommering usa Y ke; gév& men een Kaneélmengfel ,- en; wanneer de Wecen te TE zu, * Heul- fap. "UR - WATERBLAASJES IN DE BAAR- mvpame MOEDER Dosis, veroorzaken eene Lozing. van groote en kleine Blazen uit. de Baarmoeder. KENTEEKENEN. De Vrouwen lozen, uit de LE Baarmoeder losfe Blazen (a), welke de /. grootte hebben van Erwten, fomtijds .van Notenmuskaat-, of Okkernooten, ja femtijds van Hoender-eijeren. Zoo- dauige Vrouwen worden gezegd Eije- ren te baren. Somtijds maken zij zich eenen . geheelen | vezelachtigen Tfots of (o) Fefce folitarie. g6 OVER DE ZIEKTERW. . Klomp kwijt. In zoodanigen Klomp wor- den nu en dan levendige Waterblaas- Wormpjes (7) gevonden , welke Wor- men zijn van eene blaauwe kleur, wier Mond . vierlebbig , . en Ligchaam als van eenen Lintworm is, Pgence in eene Waterblaas. Progno- VoonsPELLING, . De Ziekte. is zeer zeld- 45. zaam , meestal van zelve door. Ontlase ting verdwijnende , gelijk een water- blaasachtige Vleeschklomp. Cau/a^ De NAASTE OORZAAK is , niet in den grond proxima. ,, bekend. Thera- GNE pA Zi . De. Ziekte moet mem aan pia. de Natuur overlaten , en opdat de Baarmoeder gezuiverd worde, geve mem Bladen van den Zevenboom, en gebrui. ke Leverluchtbladén, om de Blaaswor- men te dooden. ASCITES UITWENDIGE DBUIKW A- EXTER- TERZUCHT is eene Verzameling van Water tusfchen het Buikvlies (2) en dé dwarfe Spieren (7) van den Onderbuik. Diagno- KENTEEKENEN. De Ziekte heeft meestal fis. eenen zeer langzamen loop en maakt drie Tijdperken. (P) Hydatigene. (2) Peritoneum. (8) Musculi transyer[ales. VAN JONGGE TROU WDEN. T i. Beginnend Tijdperk' (c)-" De Ziekte begint met Opzwelling van de Lie- zen (7) en van het bovenfte gedeel- te. der Dijed. ^ Deze Opzwelling blijft vele maanden,- es fomtijds , duren. Kenbaar Tijdperk (o: Eindelijk zwelt daarbij de Onderbuik en het - benedenfte deel van den Rug. Niet zelden te gelijk een of beide de be- nedenfte Ledematen tot deu Voet toe. Dit Gezwel is rood, zeer pijnlijk, behoudt geen kuil van eenen inge- drukten Vinger, en wordt door op- losfende Stovingen weder verdreven. De Opzwelling van den Onderbuik , echter , is overal gelijkmatig, niet .golvend, noch wanneer men 'er op- flaat, geluid gevende, en maar dem eenen kant vallende bij de zijde- lingfche plaatfing van het Ligchaam. Somtijds verdwijnt de Navel door de fpanning van het Vel maar binnen; meermalen puilt hij naar buiten uit. De Pislozing en de Stondenvloed blij- ven onveranderd. | De Beweegbaar- heid der benedenfte Leden, is zoo vrij, dat de Lijderesfen trappen en bergen zonder hinder kunnen opklim- men. a (c) Stadium Exordii, —— (4) Inguina. ' (e) Stadium manifestum, fi Cau/a proxima. ?5.. ,OVER;DR.ZIEKTERN: ? 9: Doodelijk. Tijlperk (f). . Eindelij& "verbreekt. het Water het Buikvlies ; , ftort in de Holte. van den Onderbuik ,aen. veroorzaakt den ood. , Eene..uitwendige Buikwatetzücht $erfchilt van eene inwendige. Des Ze, immers, begint met een Zucht- gezwel in de Béenen, welk binnei weinige maanden tot den Onderbuik opklimt. De Onderbuik groeit fchies lijk aan , de Pis; die men loost, is weinig en rood , 'er is eene moei« jelijke Ademhaling , Spijswalging ,- Zwaarheid en Onbeweegbaarheid in de Beenen. De Ziekte gaat meestal binnen het jaar tot den Dood over; terwijl een uitwendige Buikwater- zucht fomtijds twintig, ja veertig , jaren duurt, Progno* VoohsPELLING, De Ziekte is zeer moeije- lijk te genezen , durende meestentijds zonder Levensgevaar het geheele aan- wezen van den mensch op aarde. Som- mige Vrouwen, worden , terwijl zij aan deze Ziekte lijden, zwanger en baren gelukkigljk. Ontlastende, ook Pisdrij- vehde, Middelen, en eene Buikopening met den Troikar helpen niets. NaAAsTE oonzAAkx. Eene Werkeloosheid van de Watervaten , waardoor het, in de wa- (f) Stadium. iexbale, vAN JONGGETROUWDEN. 79 terzuchtige — plaats uitgeftorte, Water niet wordt opgeflorpt. OpPWEKKENDE OoRZAKEN. Een Val op den Caufe Onderbuik , een langdurig rusten van fie denzelven tegen eene harde tafel onder den arbeid. Enge Keurslijven of zwa- re Opperklederen. — Veelvuldige Zwau- gerheid. VooRBESCHIKKENDE OonzAAK. De Ziekte Caufa. tast bijna alleenlijk Vrouwen en Meis- 4/27 ^ : .. fi£ife jes aan, die den besten welítand genie- ten, naauwelijbs één der Mannen wordt door dezelve gekweld. : ; GgNEEswIJzk. Het Gezwel worde metT/;« het Lancet geopend, en de. Wond vele 2/4e maanden met eene lange en harde Steek- wiek open gehouden. m VERHARDING VAN DEN duas PALA XS e A TIO OVA* ERJERSTOR | Fodrtm is eene harde Opzwelling van den Eijerffok in de regter- of linkerzijde van den Onder- buik. "iplis. KENTEEKENEN. De Ziekte kan bij haren D/agn;- aanvang niet gekend worden, maar vers f. ouderd zijnde, wordt zij ontdekt door een hard Gezwel beneden aan de zij- den van den Onderbuik, of op de plaats 8o OvER DE ZIEKTEN " van den Eijerftok. Somtijds wordt. dit Gezwel ook met den Vinger gevoelt in het bovenfte gedeelte van de Scheede, en het uiteinde der Zijde, waar het Ge- zwel plaats heeft , wordt waterzuchtig. Nu en dan wordt de Baarmoeder in eene fchuinfte rigting in het Bekken ne- derwaarts gedrukt, en den Hals der Wa- terblaas zamenperfende, brengt zij Pis- opftopping te weeg (*). * Progho- N'oonseELLING. De Ziekte is bijna altijd fís- Caufa De proxima et remo- ta. Thera- pia. / "Er ongeneeslijk ,, en veroorzaakt langzamer- hand den Dood. NAASTE en VERWIJDERDE OORZAAK i$ meestal onbekend.. De Stoffe in het Ge- zwel opgefloten , alleenlijk bij het ont- leden van het doode Lijk te onderzoe- ken, is gewoonlijk als van een fpek- (4) vet- (2) of waterblaas Gezwel (c).-Som- tijds worden 'er vele Haren en Deentjes , gelijk Tanden, in het Gezwel gevonden. Nu en dan is 'er eene -onvolwasfene Vrucht in den Eijerftok aanwezig. is geene GENEESWIJZE. Eene Uitfnij- ding van den zieken Eijerftok zou al- leenlijk helpen. (*) Handelingen van het Geneeskundig Ge- nootfchap te Koppenhage. II Deel, bl. 259. La- tijnfche Uitgave. (a) Materia fleatomatofa. (D) —— aihe- venatofae () —— hydatidofa. vANJONGGETROUWDEN. $: H WATERZUCIHT^VNANVDEN zrpios EIJERSTOK Mv is eene waterachtige Opzwelling van den Eijerftok. KeNTEEKENEN. Een hard Gezwel, welk Diagnos naauwelijks golft , onpijnlijk is , allengkens/^* aangroeit, en diep verfcholen ligt in eene zijde van den Onderbuik. —Niet zelden worden in de Dijfe van dezelfde zijde een Zuchtgezwel en eenige Verdoo- ving waargenomen. Somtijds groeit het Gezwel dermate, dat de Zieke in haren gang het evenwigt verliest. VoonsPELLING. De Ziekte is meestal OB- Progros geneeslijk en duurt zeer lang, ook gaat/ Zij niet zelden ten laatfle tot een Buikwa- ter (a), en, bij het fcheuren van den Eijerftok, tot den Dood over. Maar men heeft ook gelukkige Waarnemin- gen, dat het Water zich ontlast heeft in de Baarmoeder, en uit deze, door de Scheede, is uitgevloeid, NAASTE 6én VERWIJDERDE OORZAAK is Czu/a Zelden bekend. De Ziekte doet dik-2rexíma uS et reme- wijs onvruchtbare en oudere Vrouwen fa. aan, (2) "lfeites, 8o oven DE ZIEKTEN, ENZ- De cENEEsWIJzE is meestal vruchteloos , ook wordt de Opening met den Troi- kar (7) afgeraden. » (E) Paraceutefís. ZWANGEREN, welke haren oorfprong nemen uit de Zwangerheid, In het eerte Tijdperk ontftaan deze Ziekten door eene Medegevoeligheid van de Daarmoeder uit de prikkeling van de ontvangene Vrucht. In het z»ee- de uit Volbloedigheid door het achterblijven van de Maandítonden , en nit de Aandrangen van dezel- ve, 1n het derde uit de Opklimming van de uit- gezette Baarmoeder naar het boveníle gedeelte van den Duik, en uit' de hevige Beweging der Vrücht. PUN Eh OS AD. Spijswalging. Verdorven Honger. Braking. - Buikloop. Hardlijvigheid. Flaauwte. Stondenvloed van Zwangeren. Bloedvloed uit de Baarmoeder. Bloedvloed uit een* voorafkomenden Moederkoek. Stuiptrekkingen. I Pijn in de Borsten. Zogvloed. Hoest. - Geelzucht, "'Tandpijn. Hoofdpijn. - Maagpijn. Gloed op de Maag« Kolijk. Pij» im de Nieren. , Piju in de Baarmoeder. Pijn in de Liezen. Bleekzucht. Waterzucht van de Baarmoederz F3 * I m How UU 15 Jeukte. van de Schamelheid. Zuclhtgezwel in-de Beenen. - Aderfpat aan de Beenen. Aanbeijen. Sproeten. Achterwaartfche Omkeering van de Baarmoeder. Pisopftopping. i Pisontloping. Uitzakking van de Daarmoeder. Uitpuiling van den Buik. Miskraam. Zwangerheid van eene doode Vrucht. Zwangerhneid buiten de Baarmoeder. Zwangerheid door Overbevruchting. Venusziekte van Zwangeren. —' Altijddurende Zwangerheid. Gemengde Zwangerheid. ZWANGER EN. SPIJSWALGING AVER- SATIO CIBI. is een Afkeer van zekere Spijzen , welke men buiten de Zwangerheid beminde. KENTEEKENEN, Eenigen kunnen Osfevleesch , Diagzo- anderen eene andere fpijze niet proeven ,/^ zelfs niet zien , of zij worden door Braking of Flaauwte aangedaan. VoonsPELLING, De Ziekte verdwijnt meest- p, rg, al in de derde maand. Somtijds geeft/i. zij het Geflacht te kennen van de Vrucht ,in de Daarmoeder verborgen. De Vrouw "had eenen afkeer van den Koffijjdrank , terwij zij van een meisje, en beminde denzelven fterk, terwijl zij van een jon- gen zwanger Was. NAASTE oonzaAk. Eene Medegevocligheid c;;; van de bezwangérde Baarmoeder met de27exí;a, . Maag. ; ipe UzNrEsWIZE. Men,geve Selterwater te ge- Aera. bruiken, f pis. i4 " NiALACIA, " OvrR DE ZIÉK TEN - BEDORVEN HONGER is eene onbetoomde Begeerte. naar zZekaré - Spijze, of om iets 'oneetbaats te hüttirem. Diaguó- De KENTEEKENEN Worden ontdekt uit het $. Berigt,van de zwangere Vrouw , of, wanneer zij zich harer onmatige lust fchame, uit eene geheime Waarneming van haar doen. Meestal is 'er tegelijk eene Bleekzucht én Afkeer van gewone Spijzen bij tegenwoordig. (Tot bedorven' Honger in eezbare Spij- zen behoort eene onbetoomde Lust naar Kaas, Kreeften, Peper, Gember, "Foe- lie, Zout, raauwe Tarw of 'Boeléwijt , raauwen Visch, Haring ,levendige Hoen- deren, Azijn, Wijn. Tot bedorven Honger in mie eetbare Spijzen wordt gebragt! het eten van Kalk vàn de Muren, Krijt, , Albast j Zand, Wasch, Leder, Wol. s^ VoonsPELLING. De Ziekte is méestal van 5. geene lauge düurzaamheid , fointijds blijft ZU BeDters. dé géheele Zwangerheid aanhouden , of komt, na dat zij opge- .houden, is, weder. Meestal wordt de ' bedorven Honger , zonder fchade der Ge- zondheid, verdragen, hetgeen te bewon- derenis,, Ik heb nogtans een dood ter we- iu (nen het te veel gebrui van Sprót ; "dé 'dehecle vaAN ZWANGEREN. 89 di Huid onveld was. Maar het is' voor- oordeel , dat "het Kind, doorhet Wéigeren 2 van "zoodanige Spijzen aan.eene Zwan- gérés door Moedervlekken zou gefchon- den' worden. "NAASTE 'OORZAAK. Eene Medegevoeligheid Caufa "van de Baarmoeder met Zenuwen der?^oxima, Maag. "7*5 : GENEESWIJZE. . "Er NERA Selterwater toe- gediend. — (D 7BRUAKING vois TUSe ) ds. eene iO E van hetgene in. de Maag , .:befloten is door de flolte van de Slokbuis en des Monds. KENTEEKENEN. Dit veelvuldig verfchijnfel D;2g75- van Zwangerheid. komt zeer dikwijls/ aan 'smorgens en in de drie eeríte maane den. Zeldzaam in de laat(le maand der LZwangerheid. | - VoonsPELLING. De Zwangeren braken meest- Progttóe al ligtelijk , : maar. eene. te hevige, lange// en aanhoudende Draking brengt. Verma- gering , Zwakheid en Miskraam te weeg. NAAsTE OORZAAK is eene krampachtige Za- Czu/a mentrekking van de Maag en tegelijk van "^77 de-Buikfpieten. De Draking in de eeríte maanden ontílaat uit eene Medegevoelig- heididerZenuwen: die , echter, op het ein- de der ZwWangerheid komt j ontftaat uit de F5 go .$vER DE ZIEKTEN Opklimming van de uitgefpannene Daar- moeder naar de Maag. .. |... Thera- GgNEEswijze. Een dronk Selterwater heeft PETS mij meer baat toegebragt dan Heulfap. Dit, echter, ontbrekende worde de Drank van Rivers. gegeven , namelijk Zout van Alfem met Sap van Citroen in eenen ftaat van Gisting of het. Luchi-Poedér ^ B- Sede depurate dr. j- Cremoris Tartari dr. iij. - Sacchari. Canarienfis dr. 1j. (T) Wrijf het tot eene zeer fijn Poeder , en gebruik daarvan eenen kleinen. Lepel in een Glas water, onmiddelijk onder de Opbruizing , alle twee of drie uren. p ( DIAR- B'UIKLOOU RHOEA. : is eene veelvuldige Ontlasting van dunne Drekftoffen. : ; Diagno. Het KENTEEKEN wordt uit het Berigt der ff. Ziekte medegedeeld. Zij is gewoori voor- CD Det is:* : CN. V. ! Gezuiverd Delfitoffeliók ^ Loogzout 4r dragme, m. ) i : Room van Wijnfleen rie dragmen, * Kanariefuiker zwee dragmen, vAN ZWANGER EIN. -9r gàmelijk der Zwangeren: in de eerfte maanden aan te komen. VoonssrLLING. Wanneer de Afgang pijn-Progme. lijb, fljmerig met Bloed vermengd en fs. veelvuldig is, dan is "er gevaar van eene Miskraam. NaAsTE oonzAak. Eene Medegevoeligheid Cau/* .: van.de.Baarmoeder met de Ingewanden.2"?*!?7. Somtijds is Verkoeling de oorzaak. .GeNEEswipze. "Er worde terítond toege- 7/7era- diend Heulfap of een pia. Mengfel fegen Buikloop X. gue Menthe unc. iv. ' "Cencharum preparatarum dr. d. — Laudani liquidi Sydenhami gut. xx. Syrupi Menthe unc. 7. CT) ( & "Gebruik. Alle twee uren, twee lepels. "HARDLIJVIGHEID CONS$TI- 1 PATIO, is eene zeldzamere en moeijelijkere: Buikont- lasting. (D. Dat is: INSV4E Kruis- en Muntwater »;er oncen, Bereidé 'Oesterfchelpen 4g dragme. Vloeibaar Heulfap vam Sydenham dezfig droppels, Stroop van Kruig en Munt ééz once. 9s OVER DE ZIEKTEN " E Het:KENTEEKEN wordt ontdekt uit het Be- rgt der Zwangere. De Ingewanden zwellen dikwijls door de Drekftoffen op, 'er is Denaauwheid en ijdele Aandrang tot Ontlasting bij tegenwoordig. Proghíóe VooRsPELLING. Eene hevige en ijdele Per- " fing kan aanleiding tot Miskraam geven. Somtijds geeft het deSekíe van: de Vrucht te kennen. Eenige: Vrouwen hebben in de Dragt van een' Zoom, eenen rui- men Stoelgang, en worden in de Zwan- gerheid van eene Dochter altijd door groote Hardlijvigheid gekweld. Caufa NaASTE OORZAAK. Eene Medegevoeligheid LU FE van de bevruchte Daarmoeder amet de Ingewanden, ook een zittend Leven der zwangere Vrouw, en het drinken van weinig koud Water. Thera- GENEESWIJZE. Men zette Klisteren uit Af- pie kookfel van Zemelen, met Olijfolie en Suiker of een weinig Zout. Inwendig worde gegeven een verzachtend Likmid- del met een weinig .verdubbeld Geheim- zout (7) , of eenige lepels Mannadrank ; alle uren. qua ANIMI FLAAUWTE DELI- QUIUM. ic eem. plotfelinge : -Stilftand van de event en dierlijke Krachten met'eenen zwakken Pols en Ademhaling. (a) Arcanum duplicatutt, * vaN ZWANGE;REN- 93 KzeNTEERENEN. De Zwangere wordt zeer Diggno- zwak, krijgt Draaijingen in het Hoofd , /s. en Verduisteringen van het Gezigt, de Ooren ruifchen, het Aangezigt wordt bleek en met koud Zweet overtogen. De Zwangere Vrouw valt neer en is buiten kennis. De Pols en Adem- haling, indien "er geene volkomene Pe- zwijming (54) bijomt, Zzijn Zzeer zwak. ! VoonsPELLING. De Ziekte is meestal VOOr- Proggs- bijgaande , fomtijds gaat zij over tot/* , eene volkomene Bezwijming. NaasTE oonzAAK. —Eene zwakkere Door. Cau/z loop van het Bloed: naar de Herfenen. //?*/94. ÜPwEKKENDE OORZAKEN, Eene onnaangena- Caufz me Reuk van Spijs of van eene andere excifane zaak, Hitte van een Vertrek, met vele menfchen vervuld , als in Kerken en Schouwburgen , ter mnederflaande Ge- moedsaandoeningen. GrNzEswizE. De zwangere Vrouw wor- TZera- de terítond in de vrije koude Lucht ge-2/^. bragt, en op den rug ter neder gelegzd. Met eene zekere kracht werpe men haar koud. Water in het Aangezigt. Aan den Neus wordt gehouden een Reukmiddel uit fpece- rijachtigen Azijn of Geest van Ammoniak- zout, in den mond gegoten krachtige Azij, Wijn of pijnfillend delfítoffelijk Vocht, welk de zwangere Vrouwen om aare (2 disphyxis, gt OVER DE ZIEKTEN: houdende Flaauwten altijd bij zich moe-: ten dragen, ten einde het bij de hand te - hebben. STONDENVLOED VAN ZWAN- GEREN is een maandelijkífche Bloedvloed ten tijde der Zwangerheid. Bis. fis. Diagne- De KENTEEKENEN worden uit bet Berigt der Zwangere ontdekt. De Ziekte wordt van eenen Bloedvloed uit de Baarmoeder onderfcheiden , omdat het Bloed alleen- lijk maandelijs te voorfchijn komt, em bij onderzoek met den Vinger de Mond der Baarmoeder altijd gefloten wordt ge- vonden. Progto- VoonsPELLING. Een maandelijkíche Bloed- ' vloed, is meestal middelmatig, en bui- ten alle gevaar. Men heeft voorbeel- den van Zwangeren, die tot de zesde, zevende , achtíte maand ja de geheele Zwangerheid door , ook dikwijIs herhaald, zonder eenig nadeel den Stondenvloed hebben. ?Er zijn bevruchte Vrouwen geweest, die nooit de Maandftonden hebben gehad , tenzij zij Zwanger wa- ren. C4ufa De NAASTE oonzAaK van den Stondenvloed pioxiimna. is niet bekend, Het Stondenbloed fcbijot * vAN ZWANGEREN. 95 bij Zwangeren uit de Vaten der Schee- de, en de uitwendige Oppervlakte van den Mond der Baarmoeder te vloeijen. GrzNEEsWIJZE. "Er worde de meeste Rust77era- van Ziel en Ligchaam, en een gema-2/4 tigde Leef- en Eetregel in acht geno- men. BLOEDVLOED UIT DE BAAR:- gxzyuon- is een Bloedvloed uit de Holte van de be- vruchte Baarmoeder. KENTEEKENEN. Dij onderzoek met den Diagno- Vinger wordt de Mond der Baarmoe- /^ der meer of min open gevonden. Wan-. neer de Bloedvloed fterk is of langer duurt , komt 'er in kort eene groote Zwakheid met' pijn in de Lendenen, en met Gevoel van Zwaarte en Hlitte in den omtrek van den BDaarmoeder, Perfing tot Stoelgang , moeijelijke Pis- lozing , Hartklopping, ftompe Pijn in de Beenen. Eindelijk volgt 'er Dleek- heid van het Aangezigt, en het ver- valt , Beving der Lippen , Draaijing in het Hoofd, Ruifching van de Ooren, Koude in de Ledematen, DBraking, koud Zweet , fnelle , kleine , naauwelijks merkbare Pols, Bezwijming, Stuipen, en de Dood. 96 oven Dg ZIEKTEN Preguó- VOORSPELLING.. Hoe langzamer in Zwan- 7 gerheid de Dloedvloed aankomt ,, zoo- veel gevaarlijker is hij. . Allergeyaar» lijkst is de Dloedvloed , welken een voor- afgaande Moederkoek veroorzaakt. Op het einde van de derde maand , geeft í hij te kennen, het nabij zijn van eene Miskraam, en op het einde der zeven- de maand, dat de Moederkoek vooraf- komt. Caufa NaAsTE oonzaAx. Eene Losmakíng vam prexi"7. — dem Moederkoek op den Grond der Baar- moeder, of een vooraf komende Moeder- koek. ; Caufa OPWEKKENDE OORZAKEN. Een Val op den excitan- Buik, of eene andere hevige Drukking m van denzelven. Eene fterke Beweging door danfen. Specerijachtige Voedfel, ingenomene fterke Stondenverwekken- de.of Braak of ontlastende Middelen, Schrik, Toorn, aanítaande Miskraam, of een vooraf komende Moederkoek. Caufa | VOORBESCHIKKENDE OORZAAK. Zelden wor- dispo- den fterke , maar zwakke Vrouwen iion meestal door deze Ziekte aangetast. Therg- GOENEESWIJZE. Op den Duik en de Lendenen , pia. worde gelegd eene koude Stoving uit Water en Azijn (2). Men neme de ui- teríle rust van Ziel en Ligchaam in acht. Inwendig worde gegeven een (a) Oxyceratum,- vaN ZWANGEREN, 92 Kaneeimengfel EK gue Menthe unc. vj. TinQure Cinnamomi unc. j. Syrupi Chamomille unc. j. C]) -Gebruik. In het begin alle half uren, | daarna alle uren twee lepels. Voeg 'er vervolgens bij "Inminis dr. 5. (HD En indien "er pijnen zljn, Opii gr. j. CH12 Wanmneer , echter , de Moederkoek voor- af komt, baat niets, d&n de wegneming van denzelven en der Vrucht uit de Baarmoeder. Wanneer de Levenskracht reeds zeer uitgeput is, geve men in al foort van Bloedvloed een. Phosphoor Meng fei. * que Menthe piperite unc. ij. "fcidi phosphori puri dr. ij. : Syr.. CD Dat is: N. V. Kruis en Muntweter zes oncen. Tin&uur van Kaneel éz once. Stroop van Kamille £z once, CIT) Aluin Zn dragme. CHEI) Heul&p één rein, G e5 OvER DE ZIEKTEN (0 Syr. Rubi Idei usc. Q. (d) Gebruik. Ale uren een kleine lepel, doch de Gift moet allengskens vermeer- derd worden. L uxzMows- BLOEDVLOED UIT EENEN VOOR- KHAGIA A PLAceN- . AFKOMENDEN MOEDERKOEK TA PRJZE- p is een Bloedvloed door een' voorafkomen- den Moederkoek in den Mond der Baarmoe- der. radar KENTEEKENEN. Tegen het einde der ze* : vende of in de achtíte maand verliest de zwangere Vrouw, zonder de minfte pijn en zonder eenige veroorzaakte aan- leiding, eene hoeveelheid Bloeds uit de Baarmoeder. De Bloedvloed wordt, ech- ter, niet geacht, omdat hij in kort op- houdt. Maar na weinige dagen volgt "er een ruimere en allengskens verfchrik- kelie Bloedvloed. In den Mond der Baarmoeder ontdekt de navorfchende Vinger,in plaats van de Dlaas van Lam- vliesvocht, een fponsachtig en ongelijk Ligchaam. (1) Dat is: N. V. Pepermuntwater Zwee oncen. Zuiver Phosphoorzuur zwee dragmen. Stroop van Drambozen een half once. VAN ZWANGEREN. 99 VooRsPELLING. De Ziekte is altijd doode- Progno- lijk ,. indien de Verlosfing door de Kunst/* niet ge&indigd wordt. NaasrE oonZAak. Eene onregelmatige aan- Caufa hanging van den Moederkoek aan den?/?x/"-. * Mond der Baarmoeder, van welke de oorzaak onbekend is. ÜGzNEEsWrJzg, Zoodra de Mond der Baar- 72275- moeder zoo wijd gaat , dat "er twoee?i7e Vingeren kunnen ingebragt worden ,moet de Moederkoek aan de ééne zijde omge- geflagen en met eene ingebragte Hand de Vrucht bij de Beenen uitgehaald wor- den. De Kunstbewerking is zeer gemak- kelijk, omdat al het Vocht van het Lam- vlies (4) nog aanwezig is. Maar om de Levenskrachten onder de Kunstbe- werking te bewaren moet tegelijk het het Kaneelmengíel meermalen toegediend worden. STUIPTREKKINGEN ECLAN- PSIA, zijn onwillekeurige Bewegingen van alle wille- keurige Spieren, met belediging van Bewust- heid en de Zintuigen, en met eenen fÍcher- pen Afloop. KeNTEEKENEN. De Ziekte komt meestal Diagno-. aan in de laatfte màanden van de Zwan-/^ £erheid. De voorbode van Stuiptrekkin- (9) dmnion. G s 100 ovER DE ZIEKTEN gen maken fomtijds Hoofdpijn, Trilling, Benaauwdheid , aanhoudend Geeuwen , of "Tandknerfing, of Pijn in de Daarmoe- der. Eindelijk verliest de zwangere Vrouw hare DBewustheid en uiterlijke Zinnen, valt neder en de Leden worden onwillekeuriglijk , dikwijls met het Schuim voor den Mond en Zamentrekking der: Handen in de Vuisten gefchud. Dij het ophouden van de Verhefüng volgt een 'Beroerteflaap , en niet zelden na den tweeden of derden Aanval de Dood. Progno- VoonsPELLING. Deze fcherpe Vallende Ziek- Ah te is meestal doodelijb. Zij, die eene Miskraam krijgen, komen 'er meermalen door. Die onder de Stuiptrekking van zelve baren, of door de Kunst van de Vrucht verlost worden, willen, wan- neer zij uit de Stuiptrekkingen komen , haar eigen Kind niet erkennen. Caufa NAASTE OORZAAK. Eene verhoogde Prikkel- Broxmma. baarheid van het zenuwachtig Zamen- ftel (2) door de Zwangerheid. - Caufs. | NOORBESCHIKKENDE OORZ^AK. Die voor het dispo- eerst baren en aan Opftijgingen (7) on- Baci derhevig zijn, krijgen ligtelijk , onder de Zwangerheid en Baring, Stuiptrekkingen. Caufe OPWEKKENDE OORZAREN. Schielijke Schrik , excitan- Toorn, langdurige Duik- of Pisver- e ' ftopping , ongeregelde Ligging van de (4) Exaltata. Syflematis nervofi Irritabilitas, (9) Hyflerice. vaAN ZWANGEREN: IOI Vrucht , Hevigheid van Weeén, Bloed- vloed van de Baarmoeder , Dreuk (c). Meestal, echter, is de oorzaak onbe-. kend. Is "er ook eene mededeelende Overeenftemming (2) door het Cezigt en Gehoor? GzwrEswiJzE. Somtijds is in het begin der Ziekte vdn dienst geweest de Braakwor- Thera- pia. tel, met eene volkomene gift of bij ge- deelten toegediend (*). X Radic. lpecacuanhe gr. vj. Sacchari albi gr. xxx. CT) Word verdeeld in zes Poeders, en ten gebruike alle uren een Poeder gegeven. Gekamferde Naphtha. X Camphore gr. xx- INapthe Fitrioh unc. B. Liquoris Cornu Cervi. fuccinati gt. xx. | Sy (0 Ruptura. (2) Confenfus communicativus, (*) Verhandelingen van Genees- en Heelkundi- £e Akademie van Jozef te Wenen, I B. bl. 318. Hoogd. Uitgave in 8vo. CD Dat is: N. V. Braakwortel ze; greinen, Witte Suiker derzig greiuen, G 3 102 OVER DE ZIEKTEN. Syrupi. Diacodii unc. ij. (1) Gebruik. Alle half uren een lepel. Uitwendig worde de Zieke ín een laauw Bad geplaatst, en het Ligchaam met Loog (2) gewasfchen. MASTO- PIJN IN DE DORSTEN DINIA, is eene fpannende Pijn in de Boríten, ondez Zwangerheid. Disgn KgNTEEKENEN. Somtijds wordt reeds in fi de derde of vierde maand der Zwanger- heid eene fpannende Pijn, en fomtijds een melkachtig Gezwel in de Borst ont- dekt. Progno- VOORSPELLING. Zijis eene Ziekte van geen fis gevaar , maar eene zoo vroege Pijn in de Dorften duidt eene Miskraam, of de Dragt van eenen Vleeschklomp aan. 