title: Tractatvs politico-juridicus de ivre mercatorum et commerciorum singvlari
creator: Marquart, Johann, 1610-1668
text: ip. ^um D^cunjf^entifn / ©onfnficntcljfrcrbunbfn fVpn/ ein^tge ^t>jfi^ ^fn itfcr fif^ ^utragf n / auflj nicfjf in f inf r (^ajff n ot)f r i!)rf / befonbe re m'^ aUeiti jujt?o§nfn/ fonDfrn^urc^OicanD(rtt@eni«nfn/ mi$ i^nen fce(ict>«/ unDgc^ faflef. HJ-'J : '.i / 20. ^um^watifti^ften/ <©ie (^ffetfcT^^actfr in unfern (Sfabfen foflen i&nen ^ff ic^ antern unfe rn ^iir^f rn / Dae 5(eifci> umb felfctgen ^reip / per?auffcn / unO auffi§re^eifef^c^(ac^ffn(a)ffn. * ir 3«o» ^*'n wttD ^tuanftigfTcn / 3'n ci^'il unb .Rauffmanne (Sac^en / f« §it?tfcfjeni^ncnfe(bflenenff?f^cnunt»»orfaQfn / ^a%tn t^rc eigenf Ottc^ffr mt^f tcrn/ bifmirihnfnwfr^onnfn/ aI(jeifii)oni^rerNation$ufrnjc^(fn/d)?acfjf auff ^unDfrf unbfunff^i^ 0Cfic^6f^a(fr dcfinitiveju urf^eiffn unl> jufprf c^f n/ ^o^f rc ^ummfn gfhoren vor unfern ^af^ unb ©eric^fe / tm^Ieicfjen QtUn mi i^reti c^b^c^acfjf en ibern unD (^(fif?en eknmaffigen @en)a(f in .^e flamcnf en/ (Jrtfc^affi* rcnV ^rauf fcba^cn / MatrimoniaKgac^cn/ unDfodotcsunD Dcrgfficfjfn con- ccrniren , ta finigfr ©frcif »orfe(f / fdbige nac^ i^ren ©cfc^enttnD ©cbrauc^eti DonEomHic^unbdcfinitiveo^necinigfeappellircn, oDer rcvidiren,{u urf^ci(en lin& $u loerfragen / bep tt>e(c^em Urt §eil unD 2tuf5fpruc^ / 1& fo fleiff unD ff fl€ f of 6f<i* fcenunt)t>fn?ent>en/ a(6K>annunfer Magiftratfe^beau^gefprof^en ^fte/ unD foUen iinfcregfff^ff 4M>rigfftffn i§nfntft)f6ma§(jurtt>urcf(ic^fnexccution Me pffjrfic^c J^an^bieten /unDDa einer o^ne (^rbenvjerflurbf/ mag frffinf @i4(cr geben/ioetn er KJtf / ftirBef er aber o^ne ^eflamenf unt) gefe^f c (£r5en / fe^ren Dte ^bern unD (J(fi# pen MeQ3er(affenfc^afff jufeincn ncc^flen ^rben/fa(6t)eren^tner m^anDen /toers» faafn?rfpS^ft( ffinfr Q3fr(afff nfc^afff an une/ a(6t^rfn^anl)f^fi5rflfn/Dfn»ierD* if n S§ci( mitgf n Die .Cbf rn nacl? j^rf mgefanen gcben/ttjcm iit ttJoOfn. XI. Gumgtrfpunbgttjan^iaften/ 3n@acf>ertaber/ fojwifc^cni^en uttD C^riflen flrctfia ^aVim I f^Ben fie an unfern Dtaf^tinl) ©fric^ftjerttjiefenfepn/ «jefc^f O^nf ttJfitffufffigfeprocedircn dc fimplici& plano , foseimmfr mugdc^/ alle (3ac|f n ricljf c n mt fc^licfjf cn foHc n / fo ffrnt fic^ a6f r in tmn 2lu^fpruc^ e» ©t)frl>erant)er^^ftlbffc^tt)frf ^u fct)nv)ermfinef / joafn fte immcdiate an m$ ^u appellanttnt>fic^ju6eruffen2J)?ac^f^aben/ aber»or Eeine^fdDfCiucompar^ ren fdjttfbi^ fet)n / K>iett>ir auc^ nic^f «JoUen / Da^ fie auff i^rcn geflfagfn »or ©f^ rtcljfff?c§fn/ noc^citirctoBcrgelaDcnnjerffn. (5iefoUena6er^tntt)ifDfrumb in Denen in ter C^riflficftcn^irc^en sebraucfefic^en JefUagm t^re iat)en B^fperrcf |a(fen. i^. ^um^rej^un&^tt^an^t^flcn/ QBannunfcr t§nent^re$®(au6enj!er^ fa^rneDoaorcsin6ermcdicinot)crChyrurgim^ant)en/ nidjjen ficlj fclte Up gS)i4nm3(ic^c«2C^raucijen(affen / foi^rcr^^ur fccgc^rcn / m Um i&rc;Kint)er jufol? t?on Kbnis ff 6rtrtiatio 4 fn ©enncmacf . 349 ^u fofc^en gradura ficlj qLiaiificirr^umac^cji/ foacn?5)?acr)t §abcn/ inunfcrn pn- vat unb ^o^cn <Sd}uUn $u (luMrcn / unt) Darm Die •iatcinifcfec un^ ^riccljifc^c ©prac^cn m\)l $u crlcrncn un\i ^u fa|]fcn. 24. gumO^icrunD ^roan^iaflcn/^u Q3c|lcnun3i^rcr ^auf^ticnflcn/mujjcnfi^ $u ^ncc^f cn/CDJdj3fcn un^ 2(mmcn annc^mcn »on (I^ri(?cn/fo i^ncn &icncn npollcn. Ach, was für eine unüberschätzbare Anstrengung, wenn die Entscheidung trifft, dass wir unseren Tribünen Brot eintausenden verschaffen müssen. Auch das Reich ist nicht zuletzt verantwortlich für diese schwierige Lage, die nunmehr jeden Tag durch die unrechtmäßige Beuerachterei unserer Grund- und Forstreife hinzugefügt wird. Achtundzwanzig Provinzen, eine schwierige Aufgabe, die auf ein faires und gerechtes Verfahren hin ausgesetzt ist. Die Gesetze sind eindeutig, und es ist auch unser Recht, unser Recht auf Brot, das eintausenden zu verschaffen, ein Recht, das die Regierung nicht erachtet, es ist also ein heftiger Streit, der sich zwischen den Provinzen und dem Reich entlässt, eine schwierige Aufgabe, die nur durch ein faires und gerechtes Verfahren gelöst werden kann. Die Bundesversammlung hat die Aufgabe, dieses Verfahren zu klären, ein schwerer Schritt, der den Gesetzen, den Rechten der Provinzen und dem Recht auf Brot, das eintausenden zu verschaffen, Rechnung zu tragen hat. Die Bundesversammlung ist also aufgerufen, ein faires und gerechtes Verfahren aufzuzeigen, das allei die Schwierigkeiten, die das Reich, die Provinzen und die Bürger der Reichseinheit betreffen, lösen kann. Dieser Streit, der sich um die Beurteilung der Rechte an Grund- und Forstreife dreht, ist ein drängender, und die Bundesversammlung hat die Aufgabe, die Grundlagen für ein faires und gerechtes Verfahren zu legen, das die Rechte der Provinzen, das Recht auf Brot, das eintausenden zu verschaffen, und die Gesetze, die das Reichseinheit betreffen, in ein eben ausgewichtetes Gewandel zu bringen. Dies ist eine schwierige Aufgabe, die aber durch die Einigkeit der Bundesversammlung, die sich auf ein faires und gerechtes Verfahren verständigt, gelöst werden kann. Die Bundesversammlung hat also die Aufgabe, die Rechte an Grund- und Forstreife, die Rechte der Provinzen, das Recht auf Brot, das eintausenden zu verschaffen, und die Gesetze, die das Reichseinheit betreffen, in ein faires und gerechtes Verfahren einzufügen, ein Verfahren, das alle Streitigkeiten, die das Reich, die Provinzen und die Bürger der Reichseinheit betreffen, lösen und vorkommen lassen. Die Bundesversammlung ist also aufgerufen, ein faires und gerechtes Verfahren aufzuzeigen, das alle Streitigkeiten, die das Reich, die Provinzen und die Bürger der Reichseinheit betreffen, in eine einheitliche Ordnung bringt, eine schwierige Aufgabe, die aber durch die Einigkeit der Bundesversammlung, die sich auf ein faires und gerechtes Verfahren verständigt, gelöst werden kann. 25. Juni, 3cf)f, unD, giDan^tjj^lcn, v, oit, m^m^i^m, auch, ^icrmtt, Den^or<«, f ug^tfifc^cn, ivauffleufcn, unD i^rcn, Adhaerenten, Da^, fic in unfcr, ^iud^ax>t, mogen, (Scljiffc, ^immern, oDer, auffbau, Ia(fcn, /, unD, tae, not ^tt)cnDigc, ^olp, |u, Dcn, (Scfjif*, fmintunfcrn, Uf(lcent^umbcnoDerfon(?cncin6auffcn, DaranficnicmanDf, fot, va^, linDcrn, auch, fcrncrC^Jac^f, ^abcn, Dic, auffgebaucht, ©cfjiffc, cntwcDer, fdb(fcn, jubcfracfjfcnoDcri^rcegcfaUcne^u, aheniren, unD, ^utJcrEauffcn, pt, (Stec, oDer, oucfjinfrcmbDcni^anDcn/un^cacfjfcf, atlert, Oiccfttcn, /, Statuten, i^cbrduc^cn, unD, @cit)o^n[)cifcn, fo, Da^C(^cn, fcijn, unD, (ircif cn, foltc n, zf! gum 57cun, unD, gwan^igjfcn, /, mwit, Dannaucfj, n?6flcn, /Da§, obgcfc^f^, UnfcrcPrivilegia inallcn, Arnculn, Claufuln, unD, Pundcn, »onune/, fo, IPO^I, unfcrn, rbcnunD, ommcen, /, tnunfcrn5"u(lfff^umbcn, unD, ^anDcn, principaliieraberiunfcrer@Iucb(taDt/, DcnPortugifisclScn, unD, (Spanifcljcn, ^cbrccrn, auch i^rcn, Adhsrenten, unD, famihen, auch cif, (leiflf/fc(lunD, unt)erbruc^Iic^/, tcii, wit, ir)ncn§ugcfagfunDt?crfpro^cn, foUcngc^a(ttent)crDcnAunDdaiber, Dae, cincer, oDfr, Jcr, ander, Articul Dicfcr un\it Privilcgien, ciniger, Interpreation, beno^stgff, /, fo ff t*, 6cDcnPortugifcn, i|ircnfamilien, unD, Adhaerenten, ^um, crfpric(?tic^fn, bf(?cn, »oti, une, unfcrn, rbcnunD, rucceiro, ombcnunD, inrcrirctnicrDcn, so. 3"nt -©rcpssi^lcn, /, n)off rn, f d, ftcl?, auch, bcgcbc, Da^, une, Dic, ^ortugifTi, fc^f, unD, ^panifc^f, Nation, .Ofrdifcljfr, Religion, auff, fdnacr, /, af^, funff, unD, g§, imn^i^. $n)<»n^ig3<J^f, Joutunffrn^^upSfgften, Patenrcn, iukitm, unD, ju, tulttn, nichj, bciitUn, foltc, fo, mUmmUn^unfatt^^tUn, un^, ??acIjfoIgcrn, irir, i^ncn, fok^c^, J)rc93a§r$m?orfc^i-tjft(ic^!intiiniren(affen, /, wdd^c, Intimation, imblcfMnUi, gung, auff, Dcn, ^aU, fie, ntc^f, fcbnfftliclj, &cfciMl)ct, /, von, Ccinc, n, ^BuiDcn, fcpn, fol, /, auch, l^icbepniiun^cngcnunDverfprcc^cn, t§ncnt)crma)Vcn6c^u(pc^, ju, fcj;n, /, fc<ip, fit, i|reclicfg>n>ic, ©runttc, ^dufcrc, un^, lan'ct(-,nt(ti, i, inncr§a(b, fo(c{jcr, ^rcf?, 3a(jr^, ju(;^c(t)cfc^(a3cn, /, un&t^rcau^(lcftcnDc@c^u(&ccinbrin9cnmo<^cn, /, unD, t>a, ctd>>, cfecuiUcri§ncnint'cn&rct;cn3«(KCrtvont^rcnDebitorn, ntcljt, voilcn£omHicIj, U^, ja^ilct, rourDcn, /, auch, i^irc, ^dufcrc, unt, §abcn&c, ®ri1nt)c, nic^f tfcrEaufft, ^dttrn, /, ijl. l)crfc(bt9Ct>rct;jdI>rigcrerminlnjj$u i^rcr Doni^cn ^rja^Iung tcnore noftrorum PrivilcgiorumuorDicfcIbcn/ t)tc t^rc ®iucr nicljt »crCauffcn / noc^ t>a6 t^rigccro langcnlonncn / ^imit prolongiret unt) crwcitcrt/ in t^rcm ttjcgjic^cn foUcn fit nicljt fc^u(t»igfepn/ ic^tcewaeab^ugcbcn/ fon>o^tt)icfc(bjgc/ t)tc naclj bcfcljclicnct: Intimarion, algaUcDic imi^c / Dic »or^cr un^ ^u icbcrjcit am ficlj fclbftcn unt) frcptDiUigwcgjtc^cn/ un6ilt)crt)aencbcnunfcrn(^rbcnunt>D7acIj£ommcn iu alint gutcn unD gcDcDlicIjcn Q5cf ortcrung crbictcnD/Damif fic ju i^rcm ^lbjug un? ju 2lb# fuljrung allcr t|rcr mobilien fa^rcn&cr ^aali unD ©utcry mit not^ipcuDycn ^a:» gcnfu^rcn/ ^offcnun&Sc^tffcngcscnbilligcQScja^lungDcrfc^cn/ un&in fcnneri» lcp tvege von un^ ot)er fonjT ieman^f 6 / n)cr t)cr auc^ fct>n mf5c&,tc / auff^elaltcn ota ge^emmef roerDcn / t>a§ fie fic^ t>a^cro tJbcr une nic^f jubc^Iagen ^abcn foUcn / Doc^ i>a^fieauc^aOc<Sc^u(l>cn/ DamiffieanCcrn rcc^fmdlftger ^etfc Dcr^ajffct/ ahf iragcn/ unDfon)o^(i^renCreditorcna{^ anDrrn / fo fi( mit Otecftf ^ubefprcc^cn ^aben/rarisfaaion gcbcn. 31. pum(2;inunD,©ret||i3(lcn/ imfa(Iauc^ t>te!S7icDer(dnt»jfc!jcn Nationen in unfcr ^(fltfjlatf wo^nenD/cinigc anDcrc ^vcpbcitm ale ^ircinbc^rtffcn / ■)7cmb^ Itc^/ in^^orrocgcnmif (|*icIjcn.Oo(^i'n^^t»umcnju§anMcn / oDcraitDcrcmc^rc Priviiegia/ Die fic alfc^on »on une erlanget/ oDcr in £i5nfff ig erlangcn moc^ten/ »oip ficf} ^dt fen / woUen wir i^ncn aucfe Deren jugcnicffcn unD flc^ ju gcbraucfeen »cr<« giJnncf /unD.KrafftDtcfc6$ugc(a(fcn^abcn/ Dermflffcn a($n><inn fie orDentUc^ aO# |ier fpccificirct unD au^jjcDrutf cf tvcrcn. ^i. ^um '^wtp unD r^rciffigllcn / wienMr Dannauc^lterbepunD in ^rafft Wefee flOenunfcrn.K«5nt3ltc^en^ofmd(T»g^eifcn Subjicirtcn unD 2(nae^<5rtgfn / <iU @laDt§altern / 2(mbfleuf c n / Gubernatorn , iXd^fcn / Q^^gfcn/ X^brigEcifcn/ imD fcnffen aOcn unD icDcn unfcrn 2lmbf et ragcrn/ern^llicjjen inj ungircn unD bcfc§* len/fo n?o^( tn .Kricgee^^ale auc^ inSrieDcnejcitcn/Dicfc unfcre Dcrporf ugtfifc^cniSia- tion mifget^eiltePrivilegia.wte fie §ie oben Der Idngc naclj gefe^t m\ begriffen/gcf rew linD|!et(figinac^t junc^mcn/JU manurcniren,uil in viridi obfervanriaju ^aftcin ??• ^m J^tcp unD r©rei(fi9flcn / fcljlie^lic^cn n>oOcn tt>ir / Da^ Dicfc ^ct: ^ortugififcbcn Nation , unDi||ren Adlixrenten, unDmit bcfcijricbcnfneri^eiicfc Privilegia unD Indulta , »on une / unfcrn ^rben unD !)7acij£ommcn tnaUcn Claufuln unD Pundcn f?ciff unDfc^lcge^alfcn ttJcrDen. ^croroc^cn n?ir Dann aOe ®ei(l*unD QBe(fIic!je Oicc^te / ©cfc^c / Statuten , ^OrDnuntjcn / Dccreta unD @cbrduc^e/n)teDie5?a^mcn^aben/ fo Dicfcnunfcrn crf^ciltcn Pcivilegiiscontra. riircn, oDer dcrogircn m(3cI)fcn/.Krafff ftabcnDcr .Kdnighcfccr £9?acl)f unD®ctt>a(f/ i>orune/auf^unferen(SrbenunD^acIjEommcn/anniiiiiiren,Cas{jren, annuili- ren, unD§iemif auff§eben/intotum fampt unD foitDc re y tcine auf^iiefcfilo^cn f unD bletbcn iftncn icDcr jcif mit Jvontgl. (5^naD unD acncigfcm Q^BiUcn «oo^I ^ugcfljan. 'SBiewirunefoIc^ee DannaucIjgndDiijfl crbifffn / jur Sortffintttg Dcr Commer- cicn, unDauffbcgcbcneJdOe/ DiefeunferePrivilegiajuexrenciiren unD ^avctf nte^rcn/ unDDacendt^ig/mc^r incin unD anDcr Articul ju addircn. ^(ffcniu Qie^rer Q}crfi^crun3/ i<»bcn iDir Dicfc gcgennjcrtige Priviiegia , mif unfcrer ^ant^a fubfcrjpticjn unD .Kdntglicbcm 3nfie3el bcErdfffiget/ ©eaebe n in unfer ^effe @(i4ef|?aD( / Den js>. Junii Anno 1630, Lit.L.PRI- Lit. L. ^Ct ?liCbtM\\Ut Privilegia. 351 PRIVILEGIA ©Cr ^McrlanbtfcfiCttNation^Mnt Ij&rcn familien^Ad- h^rcnten, utiD Syiitbcf($r(cbcnm/ fom Der^^cfle Q5iMiiatt anict^o rcfidiren, unt» m tm^u^tomnmtnocbun! ^CacrandDigft^at mifgefheitct unDgcgc6cnami7 oaobris, Anno i6i?i. ©cDrucft/5Kit confcntz Uttt» bcdcbcti t>c£? ^oc^€t)c(!i/®cprcn<' gcn-O^fnGubcrnatonsDcri^I^clic^lucfliaiJf / 3»n3abr 165?. Zurückmarsch, Der Weg, der Entscheidung, Suchen, Stadt, Sorgen, Bedenken, Pläne. König, Graf, Prinz, Herr, Mein, mein Land, was soll, sollten wir tun? Der Krieg, der Fehler, der Schweigen, der Ruh, des Volkes, der Einmütigkeit, einig, Rücken, marschieren, Verantwortung, Vertrauen, Verantwortung. Der Krieg, der Geist, der Unterschied, der Unterschied, der Zweifel, die Unsicherheit, die Sorgen, die Frage, die Entscheidung. Der Wille, die Kraft, der Ernst, die Pflicht, der Respekt, der Mut, die Treue, die Verantwortung. König, Graf, Prinz, Herr, Mein, mein Land, was soll, sollten wir tun? Der Krieg, der Fehler, der Schweigen, der Ruh, des Volkes, der Einmütigkeit, einig, Rücken, marschieren, Verantwortung, Vertrauen, Verantwortung. Der Krieg, der Geist, der Unterschied, der Unterschied, der Zweifel, die Unsicherheit, die Sorgen, die Frage, die Entscheidung. Der Wille, die Kraft, der Ernst, die Pflicht, der Respekt, der Mut, die Treue, die Verantwortung. König, Graf, Prinz, Herr, Mein, mein Land, was soll, sollten wir tun? Der Krieg, der Fehler, der Schweigen, der Ruh, des Volkes, der Einmütigkeit, einig, Rücken, marschieren, Verantwortung, Vertrauen, Verantwortung. Der Krieg, der Geist, der Unterschied, der Unterschied, der Zweifel, die Unsicherheit, die Sorgen, die Frage, die Entscheidung. Der Wille, die Kraft, der Ernst, die Pflicht, der Respekt, der Mut, die Treue, die Verantwortung. König, Graf, Prinz, Herr, Mein, mein Land, was soll, sollten wir tun? Der Krieg, der Fehler, der Schweigen, der Ruh, des Volkes, der Einmütigkeit, einig, Rücken, marschieren, Verantwortung, Vertrauen, Verantwortung. Der Krieg, der Geist, der Unterschied, der Unterschied, der Zweifel, die Unsicherheit, die Sorgen, die Frage, die Entscheidung. Der Wille, die Kraft, der Ernst, die Pflicht, der Respekt, der Mut, die Treue, die Verantwortung. König, Graf, Prinz, Herr, Mein, mein Land, was soll, sollten wir tun? Der Krieg, der Fehler, der Schweigen, der Ruh, des Volkes, der Einmütigkeit, einig, Rücken, marschieren, Verantwortung, Vertrauen, Verantwortung. Der Krieg, der Geist, der Unterschied, der Unterschied, der Zweifel, die Unsicherheit, die Sorgen, die Frage, die Entscheidung. Der Wille, die Kraft, der Ernst, die Pflicht, der Respekt, der Mut, die Treue, die Verantwortung. "Foren, t)if07ic&fr(anl)ifcf3eNation, Cifftc^in unfcrc@>(ucfflaOf beu^ficf? nicDcr^ laften/ un&bcfc^cn/in^ffambf unb o§nfUnffrfc^ciD®cifl==ot)cr vJScitdcfjcr per? foncn/ .Kauff*ol)fr.^nDtt>ercfe^fUfe/ Otentener/ ©cfjiffercn o&er pauren/tjor unfcre Unf erf ^anen ouff*un& annc^men / &a^ {U ncbcn i(>rf n ^rbe n un& -Oau^^c* ftn&e/ unferunfcren^cfju^un&proteaioneinerba^rc/icbfn in aOfr (Sic^crfifif fu^rfnmttafn: @cf?a(ftt)ir i^ncn &ann§irmif un& in ^rafft &icffe unfcr frci;fe jic^fr($©e(<it)r/ vori§rePfrsonen/ ^aupsffin&e / ©uter unt> alfee m^ i^nen SS 2 iu[i4n^ 55^ Srt ?Jicbcrl4ntcr Privilegia. iu^mti^/ dnUi^a' unD U^en^iQcr 'Som wctUmm^dla ^abciv mit (tnfim QScf^l^* Ittfj/ iiafi nimant) me !)7atton / qualicct o&a- Condition cr aucl? TfPH »"«37 ^ic' fdbiQm kleit)ic}cn/ i^nfnubcle nac^rcOm / oDcr fon|?cn (luff jra^ircifcce gcfc^c^crt fonfc/gcgcnficcnDciedefaao attentire, o^rc fic^ gcluftcn la^e/ oictnic^r <^tt ncbcnjl i^rcn AinDcrcn un& @cfmt>c/ an^crc ^2>urgcrn gfcic^ refpeaircn unb ^al* un : '^cr Dartt>i&cr f ^iut / foU mit hiUicha (Straffc fcclc 0ct tpcr&c n. Unb tiafet^ nc aitcl) tntJorfancnDcngcucreSrunpcn/ QBa([crjl!ut^cn / oDcr an^cwn Un^cU* gcn^cifcn/ wclcljcrbcr licbc^i^ff andbig ab£c^rcun&abn?cn&c/ficcinOigcrJ5uIf* fc bcni5f igcf/ fol Dic ^urgcr fc^aff f fcfjultii^ fcpn/ihncn fo wol auc^ an&cicn frcm&bcn 5?afioncn/ tic ^i5lff «= unb nac^barlicljc -^anD ^u hcfcn unb frculic^ 6ct;ju^c|en/ ttjclcljce Dann aucl> ^cn ^-JSilr^crcn 6ct) 2tblcgung i^rce Q3ur<^crltcfic6 ^\)U$ mit foU cingehtn&cn unDanbcfo^Icnwcrbcn. "^BirtroUcnaucIjmcIjfgcftarfcnba^ icmanD uon^cncn/ Dicficljcrwc^nfcrmaffcnin t>er@lucf|tat)f unfctunfcrproteaion Uf Scbcn/au|fcr^alOunfcrc.K^ni<jrcicI}cunJ) gurftcnf^umbc ^cimblic^ obcr iJffcnfltcfe wcggcfit^rcf /un^ oor frcmbbc^Citljfcr gcbracbf ot>cr gcjlcUcf/nocI) auc^ »on unfcrcn 9ttcl)fcrn'unb i^fftcircrn/ o^nc orDcntlicIjcn proccpunb rccljfmapigc (5r£dnfntt|T«/ unfcrc-£anDcunt)@td&fcv)orn?icfcn / oDcr aua t>cnfclbcn tDcgsujtc^cngcDrungeti ircrDc : fonbcr c$ follcn&ic iicnigc/6tc in Civi 1 o^rc Crim inal(Sac^en ju bsfprec^cn tvillcne/t^rc .selagc an Ccni!5rf/ti3or fie mnhaft/ »orbcn ordmariSXtcbfer anf?cllen/ m^ Dafclbf^cn in prima inftantia gcbit^rcnbcn Qtufjfc^Iageecrwarfen : Un^ Dar fie Darmif nicfeffrict»ftdj/&urcfjappellation&ic©ac^einfccundainftantia an tiic tJ* fccrgcric^f e/o&cr nac^ im portanrz bcrfclbcn/t)or une/unfcrcn <Sf aD^alfcr mb 9id# i^cnan^engtgtnacljen/unbrccljfindfjigcr (^ntfcljeiDuna acujcrttg fcpn. ^n^cn auclj aflc &iefcnt3e/fo qualificirt bcfunfen/slcic^ unfctn cjtt^bprnen ad officia pu- blica ge^ogcrt unb^cbraucfcf trcr^cn. 2.. gum^lnDcrn/foIt^ncn frc^fle^en alfcr bitrgcrficfje t^a^rungju '^affcr iin^ €anDc/mif .^auffmanfcljafff /^ant)tt)ercf cn oOer anbcr ^an&f icrung / tDic i)ie D]amcn ^abcn mitjjcn/an allen JOcttctn im ^a^rmdrcf f crt/mtf offcncn Q5ut)cn/ iaf t)enunt)^tntfcfcrt/®ctt)icf)tun&S9fJa|5/9feicIjant)ern unfcrn Untcrflhancn m^c^ Itnbcrf ju frctbcn m\> forf$ufc^cn.(Soncrtict)o<^ nic^f fcfjufbi^fcpn/trt anbcrc^fir? ger 3unfffcn/®ifDcn/2tmpfcrrtol)er Societetcn fic^ ju bcgcbcn / fon&crn von tcn^ fefbigcn affert^ingeefeparircf unb abgcfbnberf bfetbert/urt& eirtcm teDcrtfcin Q^robiu fucIjCrt/unD J^anbficrun^^ufrcibcnauffnjae mafTcn er ca am nu^licljflcrt unb f>e# qucniftcrt bcftnbcn trirb/Doc^ ba^ e^ c^rlic^er unt) rcblicfter tveife s^ fc^f &f / f«i> unD Pijcfaffcnfct)rt 5- gum ^rif fcrt/bie t^rc ^anblurtg ^u ^affcr unb ^u UnU ttdkn mtUnibcn iroffcn n)ir ju fofcI)cr i^rcr rcMkljcr ^artbficruHg/ auff t^r unfcrf^dnigflce Zn^aU fcn/unferc .R^^dniaftcfjc offcnepaf|e auf ^ifpanicrt/porfugaf/3faficn/2(fc;ranbrta/ 3nMcn/®uinca/!)?ort)fanl)/®ronl«nl)/unt)ant)crevOerfer / wie c&i^ncn bcficbcf/ gfcicfj Urtfcrcrt etgcnen ^MrtQcborncrt twtff^cifcrt / auc^ if^re Pcrfonen fampf t^ren CommercienjuQl?afTcrunb^anbctrtunfctn^6nigftc^en@cfeu$unDprotcaion nc^mcn/alfcgutc^cforbcrung bct) aufjfcnHfc^cn pofcnfafcn unt) ^crrfcfjafffcn etmifcn/ unl» unfc eufcrflc ba^tn bcmuficn / baf) t)tc !)7tct)crfant)ifc^e 57af ion/ unfcr D^nfcfbcn unt) in i^rcn^ofmcOiggcifCrtgfeicIjer Srcp^cif trt bcn Commercien , irt< unfcrc cingebornc Unfcrf ^ancrt gente(|en ntugen. Unt) mugen fie nicljf aaein mit l>en (Jingefeffencn unferc Otcicljc unt) 5itr flcnf ^umbc/ fonbcr n a uc^ ^rcmbbcn / unO 3luptt?cnMgcn Marfchopcy haffcn/uit mif t)crfclbcn®clt) unb^a^rcni^rceacfal^ (cne/Hnl)9fctct)i^rcneigertCrt'®i5ferno^ncQ3or5int)erniffci^rc^aHl)ttcrungfrciben. 4. 3"nt Q}tcr't)f cn/tt)o ctwan .Klrieg oDer Uncinie^if /tt)ef c^ce &jOtt gndDta t)0r* pfcnnjoflc/ §n)ifcl}cn unfercrtSteic^enunl) lantcn/unt fofc^er Participantcn ,0^ iti^tcit cnf flcftcn fof f c/n)oUcn tt?tr 6cinee wc^c& (jefTaf f en Da^ bcr fcfbc ^ff ntbbcn mif unfcrcrtint)er®fticfjlat)fgefcffcncnUnfcrfC^ancnin^anbfunacin3cfc3(c®cft)cr/ ol)erQ33a^rertarreftiret,fequeftiret,ol)cran3c^afffrttt)crt)cnfofIcn/fortt)errte6 fofl <§nenfrepfle§cn/t)iefdb(/ e^ne 55efc^«)crun3 «nb ^orcnf^alf wn bem unferen lufow Lit.L.©er $?lrtetl4rtb^r Privilegla. 35^ ^u fot^mni utiD i^u$ ©ffaUrne Dartrnf ^u seN&Kn : ^od^ &(iffrnc /ic ficft in I»« ^frfon nic^f gcbm une ^cbrauc^cn Ia(|«n. Gumgwnfffm/ <»auc»i3bfnD(r^offminwnffrn JC($m0r<ic^m / ^&ti^ (hnf^umbtn/ an4DrfunD^nDmfwcbif3Ra^mcn ^afcm / buh^ ttng(tiff unb Ungctt>i(fcrt)cr!)tr&cr(4nl>ifc^mNationi§rc@c^iffc/ ^ufcrcunl) ^a^rm af)f fonBerche ju^franDcnEommcn/ »oror6ncnunDtt)oflmtrir^irmif »orune/ un* fcrc ^rbcn unD 57ttc^6ommcn / ta^ hepte$ ©ilfcrc unD (Sd^iffc fambf unb afcfon* t>tr$/ n)orhcan(an6crt/ t^ncna(cic^an&crniinfcrnllnfcrf^ancn/ limbcinlic* ber lic^ce unb fciatc^ce Q5c^rgc(D ttJicDcr au^gcfo^gcf / mt>tm r ccfef cn (Sigicnif^um^ fccrn reftituirct tt)dr6cn foBcn. 6. '^um (5ccfef?cn / ttJtr fcdch fi( t>i( 97ic6cMari6ifc^c .K:auff{cttf c unb Q^nfft SIation ^irmif liber, (o^ / cxempt, un& frcpt)On aUen unt) fc6cn Impofteni ^aupf^cdJcrn / unb anbcrcn t>crogfcic^cn<lafTcnunl)Contributioneri, fon)o|l btc pcrsoncn a(e@ilfcrc secfrcffcnb cteDoc^ »orbc^a(f(idj tee ^oflcne / ta^ voit &m au§'unt) cingc^cnbc ^a§rcn / pormiisc unfcrc goU OioUc fo( cnf ric^f cf ttjrcbn^ focsstJaDorDicfcn a(6crctf imponiret unb auff^cfc^f / unb ftc fc(b(lcn x>tt bicfcit fd^r^tdjcnfric^fcf^abcn/ obcrinfilnfffigmiJci^fctiimponircttbcrbcti : 50nbc«» necnunb6cr9(cic^cnlrt)pbsten unb 2(uff(fi3cn bcreijcn wit I aucIiiinfcrcC^rfccii/ 57ac^£ommcn unb Succefflbren fit / &tc !^icbcr(anCifc^c Nition, auff termiri unb ^cif ^wnff unb ^n^an^ig 3<»§t / <»^6 ">"f ">» unfcreti jilngfl au^^cf^cilfcnPa- tentcn subdato^htcfflabf bcti 9- Decembris Anno 1629. dn^^bigfl «)Crf))roc^Cti |<ibcit. Unb nac^ Q3or(auff bcr Pnff unb ^tt^an^ig ^a^rcn foUcn ftc Ecince IXSe^ gce mc^r 6ann anbcrcNationcn mt> QSur^cr &cfc^tt)crcf tt)drbcn. '^Bic vok (ic tfi fcmm^ffi^ ^irmif fo^ / frcpwnDquiffprcc^cntfon aUenbcncn@c^fl(bcn/ toclc^cbie \i\n(xn obcr Com mu n Dcr (^liJcfflabf Dor bicfcn gcmac^cf / bainit ^\( U\ni$ m» gciifoflcn/ nocf? wrunru^igcf n)drbcn. 7. ^um &Ubmt(n i in .Sricgcefo two^I <M$ in jricbcn^ictfcn foflm ftc »on ^'inqu^rttrung Dcr @o(2)af cn unb ant(t(n ^urbcn ^ani^ frcp fcpn» 8. ^um2(cl^fcn/ fic foUcnauc^ mtf bcti^oUc nic^t f^of^it a{$ anbcrc unfcre QSiir^crc/ bcncnficin hocpaflTug^cic^/ 6cfc^tDcrcftt)crbcnj ma$f\(an^(t[(nl (|!(cinoWcn /^&dgcflcinm / @o(6 unb ©iltcr fianbc(6tt)ctfc dntm^ wi(t)(t au^ftS^^ rcrt / auc^ ^auf^raf l^ / unb anftcrc mobilicn , folc^c^ a\i($ ifltoon '^o^kn cnff^rct^? cf : ^icbann auc^ / tt>annctncr obcr bcr anbcr mif fcincn gan^cn familia unb ©cftnbcfic^anfrcm6bc4!?crfcrc/ auffcr unfcrci$urflcnf§um6c ttnb Jurisdidion ^ tDc(c^cat§ncnfrcpflc§ct/ 6cdc6mn>o(fcn/ aUcroinaca nic^fce p cnf ric^fcn fc^I^ tiBfcpn foflcrt; p. 3"m t)7mnbfcn / in vorfaflcnbcr ©frcif facljcii / foflcn bcr 57icbcrMrtbcrtt •Raupuc^cr / fic i(^n tn !l>licbcr(4nbifc^cr / gran^i^rtfc^cr / Scutfcftcr obcr artbcrif ©pracfecngcfc^ricbcrt/ ^lcic^ artbcrcn %ctt)ci^f§um6cn/ n)tc in ^am6urg unfct tcn;Rauff(cUtcnunbfonf?cn gctr iUC^Iic^ / mcdiantejuramento plcne probircit «nb 0c(fcn : 2(ucl) foflcnbcr 5?tcbcrlanbcrmunb i^rcn Adh«rcntcn0cjcuc^niif» (cn/ bafcrnc ($ fonflcn untcruc^figfc pcrfoncn fcpnj/ cin unb auffcr ©cricfefc tpar fc^n unb gclt cn / c6cn fo udo^I a[$ anbcrc unfcrc ^Argcrc. 10. gum^f^cnbcn/fofcrncunfcri^ncncincrburc^ unt)cr^offitcn5<»H«u»b juflc^cnbcn Ungrlitcf cju falhcren unb ©c^abcn Eamc / obcr aucfe ta^ ©o?? in ®naDcn a6tt)cnbcn tt)o(fc/ im tjorbcrtcn gcra^fc / unb Ba^cr an cinigc particuliei pcrfoncn mif (ScfjiSibcrn Dcr^afffcf 6Iic6c/ in bicfcn^aflc 6caf§rcn mo ttJoflcti tpir / U^ Uttfcr 4^6rtg£cifcn cirtc gcnjiflc ^cif aufffc^ct/inncr^a(6 njclc^cr i§rc Com' ittittenten tmb Correfpondentcn i^r art bic @Ufcr pra:tcndirtes ciacnf§um(i^Ctf SXccftf ocBfihrcnbcr mdfjcn 6cit)cifcn urtb au^fii^rcrt : Unb fmmif fcIflTbUcn bic ®ti^ <crc / ?Da|rcn utib ^cc^fcltrtcffc/ obcr anbcrc i^rcn Committcntcn unb Corrcfporidentcn ^Ugc^dnge (Sacl^cn tit gufcir gcttja^rfamS gciiommcn / iittb nicf^ff^ bafi^n diftrahirt nxtuti I r§cbann bic^ccf^nund i(W\i^t(\ i(pni 554 LicL. ©a Sliebl^rWnbCr Privikgia. «IgDufcfeordihantzttn^jm ®<6rauc^ &arubfrn?irb difponim fcpn/ tft>oc^ mit »orK§ait uti^ rcfervirunaunffre ^«Jni^lic^fn Intcreffc. 11. ^um<^ilfftm/inCml un&^auffttiane@ac^cn/fo$n)lfc^cni|ncn fcl6* ^m cnr(?c^cn unD vor faOcn/^abcn i^rc cignc Oiic^f cr unD Dcputirtc / Dic wir i^nctt DoraonncnaUcicif »oni§rcrt)7ation ^u crwc^Un/OJJacfet auff§un&crtuni) funffjig Oicicljeta^fcr dcfinitivc juurt^citcn unD ^ufprcfljfn : -Oo^crc ©ummcn gc^ijrcn »orunfcrcOiaf[)unl»@cric^tc. ^mjjlcicJjcngeknanri^rcnobgcDac^tcn Deputir- ten cbcnmdfifscn ©cttjait in Scflamcnfcn / (^rbfc^afffcn / O)?atrimonial @ac^cn/ «n& fo dotes un& Dcrglcicljcn conccmircn/ba cinigcr ©trcit »orf4(f / fclbigc nac^ i^rcn @cfc(?cn unD ©cbrducfjcn voIEomlic^ unb dcfimtive o^nc miQ($ appdliren oDcr rcvidircn/5u urt^cilcn unD ju vortragcn/ Up wclc^cn tf rt^cil unD 2(u^fpruc^ cefopciffunDfcftcfolHcibcn/unDfccnjcnDcn / a{$ voann unfcrc Magiftrat fclfiigc au^gcfproc^cn§4tfc / un&foQcn unfcrc gcfc^fc -Ofcrigecifcn i§ncn ic&cema^l {ur ipurctlicftcn cxecution ti( |i4lfflic^c^anD fjictcn. 12. ^um^ttJiJIfffcn/iijannficakrmif cincnoonctncr anDcrcn D7afion oDcr 2(u|;IcnDifcfjcn ju t §ucn ^atcn/foUcn fic anunfcrcOiat ^ unD@cricfetc «ornjicfcn fc^n/ irclcljc o^ncttJcitldufffigce proccdiren dc fimplici & plano, fo <$ immcr tnuglicft/ allcBac^cnric^fcnunDfcIjIicfjtcnfoUcn; <So fcrnc ficfj abcr in Dcrcn 2(u^fprud^ cin oDcr Dcr anDcr ^hdi &cfV fjtoc rct ^u fcpn vormcinct / foUcn flc j m mediate an m$ ^u appeliircn unDficl $u kruffcnSOiac^t ^akn : ^&cr »or Ecinc (Sf(JDtc $« compa- lircn fc^iilDia fcpn. 13. ^um^rcpjc^cnDcn/tt)bacnnJirbic57icDcrlanDcrnfofic^in unfcr &IM^^ ftaDf nicDcr Ia|Tcn / nicbf aUcin in unfcrcn Oicicljcn unD Jurflcnf ^umbcn fc^il^cn unD fcljir mcn/ fonbcrn aucfi bep i[^rcr X^bvi^Uit/ roorunf cr fic juwor ^cfcffcn/fo uicl f&^^ Iic^gcfc^c^cn£an/bic^cfc^affcn|cif t^ucn / Dapficmi(i§rrr.0«a6 unD ©iitcrn mtfi Dcro ianDcn ©crccfef igfcif au^gcpaff cf ttJcrDcn, 14- ^umQjicrjclcnbcn/ DafcrncaucIjnoc^$)Ia$e in ®Iiicf(?aD( M^ / We nocljnicljt anDcrn vorgckn/foU^cnwolIcrtwtri^ncn/ foDafcIbflcn ju^aucnent^ fc^Ioffcn/anwcifcnunDcinrcumcn laffcn/ i^rc^dufcrc unD QlJo^nung Darauff $u bamn/ o^nc cin^igc tt)icDcr ^rflattung oDcr ^cja^IungDce fundi unD pia^ca. ^icficauc^SiJJacljf ^al)cti/-OrtufcrcunDanDcrc unbcnjcgltcljc ®iJtcrc cin nmb Di< &talit oor ficfj unD t^rcn (^rbcn $u ^curcn/^u .Rauffcn/un^ auf pia^cn unD@t4D* tcn/Dici^ncnoorDicfcnaUgct^cilcfgcwcfcn/oDcrinMnfftig foUcn ^ugcf^cilcf tt)cr# Dcn/ju 6aucn/tt)clcftc piaec unbctt^cglic^c @i5f crc unD licgcnDc ©riinDc/ fu icDcr jeif ale rcc^fc(Siscnt^i1mbcr/6ctt)o^ncn/f>chaIfcn/unD nacfi t^rcn ^ifaUcn alicnircn unft DorEauffcn nnJgcn : UnD 06 aucfjcrtt)c^ncfc piagc tion anDcrcn cin^cnommcn u»D t)ct)auctn)crDcn/foUcn fcIkDoc^i§ncn rcaituirct unDtpicDcr cinBcrcumcf iPcrDcn. if. §umSuttff$c^cnDcn/tt)anni§ncnnicfjf i4ngcr an obfpccificirten ;Otti ^u roorWcibcn/unD i^rc ^^anDficrung Dafclbji ju f rctfccn i^cfailm wmtie/ foU i§ncn mit Dcni^ri^cn/n^aeficDa^inscbrac^t oDcr Dafclbjlcn crnjorfccn unD gcwunncn / o^nc cin^i^c ^-nfsclfntlfctt^cgjusic^cn/ unD an ^ttd tt)o i§ncn aclictct/ fic^|U Us^im/ «)cr5<Jnncf unD ^ugclaffcn fci;n. 16. gum ©cc^ic^cnDcn/ tt)ir\Jor3iln|Ti3Cttauc^|icrmif Dcn!)7ic5crf(JnDifcftcn .S:auffIcufcn/unDi^rcnAdh2rcnten,Da^ficinunfcr @(ilcf|laDf miJacn ©c^iffc SimmcrcnoDfraufp&aucnlaffcn/unDDae nof^njcnDiac^oI^juDcnSc^iffcn in mf fcrcn5ur(tcm^um6cnoDcrfon[?cncinHauffcn/unDDic &6t ftinab kingcn faffcrt/ i>aranficnicmanD fof wr^inDcrcn ; ^tuc^fcrncr ^<i;fit ^a^cn / J)ic auff gcftaucfc ecftilfc/ Lit. L. Scr ^itbcMnbtt Privilcgia. 355 (Sf^iffc / emwf&cr fdbflcn ju fcrfracljfen oDcri^rcf ^(falUn$ ^ualienifen ttnbju »or£aufpcn/iur @f(il>fe/obcrauc^mfrcnibt)cn^an6cn/ ungcarljfcf aOcr Otcc^tcn/ ©tat «f cn/®cl)r4Mf^cn unt> @ctt)on^cif cn/fo Daacgcn fc »;n/ un^ |]rcitcn fo{f c n, 17. ^um ©ckn$c^cn&cn/ foa i^ncn auc^frcp fte^cn unb ^iu^c laftcn fc^n / Jtt S^iifcc 9>«n« acIanVn fc?)n/ ju (^-rbauuna %cr ^aufcr un^ec^iffe au$ unfercn^o* 'l^ ^f'% J? nigtdOi !^orn?cgen/€ic^cn S)oltf umb biUic^e ^(^a^luns aHu^oUnl hoift bcfrtfff ' &«o ^Se^ueff fic &anncincn ec^ein »on unferen Gubcrnatom forfte^ '^' ^ " • rcnunt)in Tiotmsm Dorjcigcn foKen / ba^fic ^u ber ©lucfflaDf ge^ fflFn. 18- 5um:2(cfefje^cnbcn/gc6cnunMaffenn)ir/auc^unfcre ^tUn/ O^ac^fom* menunt)Succe(rorengna&i3|lju/ Ca^fic &a6frcpe Exercitium i^rcr 9{cfigion iti if^rcr@prac^aufft^rcn.Ko(?en/o^nceinfjiacQ3or^inl)erun3inaacr'(Irbar^cif/un& fiiUe ^aUn unD treikn milgen. ^e foU i^ncn auc^ ^iermif |U9ela(fcn fepn / <in( @c^u(e auf i^rcn ^o^en anjuridjfen/unD Darinne i^rcKinDer im iefm unD0c^reti» bcn/9tcc^ncn/unDt)ero9fcic^cn$uunferric^fen: (^-efoUi^nen auc^frep (le^cn Up i^rcr Sracf^f in JllciDcren/un& anDcrenl^ewon^eifcn un^ ©ebrducben/in J^odjictV ten/.feint)er fauffcn/^egrdbnii|Ten/@d(]cret)en/3ufammengunfffcn / unt) Deroglci*' f^en/§uoor^arren/auc^ fonflenitKSpeife/^rancf /unD .^leifcuna Dae m^ fie U^ $a§len£i^nnen^u gemeffcnunb iu gebrauc^cn. )p. '^utnTlmnit^mbm/tvoUm t»iraucfe unfere ^thm un^ '^lacf^tetntnm/ fof^aneQ3auren unb^au^Icufefoaue ^oUanb / unb antxtm frembben ^Crfcn ^cr£ommen& i§re ©elegen^eu nacl} in ®Ii5cf flaDf nic^f fcequemlic^ fonnen accom- raodircf tDcrDcn/ unt) (ici} in unfer ^iltJm^/^Trcmper oDcr QBilflermarfcb nie&cr ju f affen enf fcbloffen/gndDigft uor unfere Unf ert ^anen auff ^unft anne^mcn/unD glcicfe unfereni^in9ebornenfc^it^cnunbfc^irmcn/o^neiemanDeanfcmen@etDi(fen (iinf «ragpf^uen/otxrjuDcnuHicfjenExercinoreligionis jujwmaen / Dafjfie umer unferen gndDigflcn Sc^u^ unD proteaioo frcp/fic^er/unD ungcl^int)ert( icDoc^ 0^«= neeinenprivaten@offeeDicnflanjuricfjfen)t»o^nen/ inaUer fliU dn ^-^rlic^ unD 55ilrgeriic^ ieUn fu^ren/unt) i^rcn ^anDel unD -OanDficrung f rciDen / unt» nur aif Uin t)a$ Exercitiu m i§rer Stclision in Dcr ®Ificf flaDf frei; ^abm mA^en, ao. ^um^nJ^ti^tgflcn/DengcnanbfenMcnnonitcn.fofic^ tn e$ftc5e(Sd« C^enfcefc^meren/aleinjurejurando armorumufu&piEdobabtifmo, iroUcn Voit gnd&igfl$ulaffcn/auffDa^ficil^reD{clioiionunDConrcientzfrepWe6cn/Da^fiemif f einen (£9&fc^tt)cren/ ©ctrauc^ tton QBaffcn/o&er ^auffen t)on if^rcr .Sin&er foUeti lefc^tDeref/fon&er &a§ (ie an flaf Dee (iijp&ee mif i§ren cinfdlfig '^a un& 5?etn / un& ctn filaff »on &ie ^a^m su f^tmmit ein geburlic^ce ia^t^dt) 1 toanti Me t^of§ folc^ee erfor&ert /ie&^rFtJormugcn nac^ foUcn frcp fcpn un& Hei&en, \i*i ii. 3um (Sin un& 3n)an^igflcn/tt>ir tt)oUen ifsnm ein pia$ locr ^er ^Mfrf/ Donungefe^r jtt>ct)29J«)rgen ^an&e« jueinen .Rircf)f>offe anvoeifm / &ar fie t^re ^o&fen^mgrafcen/aucfeioon an&eren4!)erfcrn &ar^in bringcn mil$^n/foaen auc^ &c^n>egen£etiien^oao&erUnpfTic^f gebcn/ un& m«^<n oon &enfelbigen pia^e fo viel ^u i§ren.Kirclj§offc ale fie notig crac^f en/9cbraucl^/un& beplanff cn/&a6 iJbr i^e f^nnen fie umer fic^ f^etlen/@arfen/-^dufer/un& .^atoc Darauff fe^en/fon&cr einige @run&^eur:2k&oc^&4^fteein6t)or aOema^l ^unff^i^ DCcic^^^alcr &arfflr afe^ %ibm un& emric^fcn / &amif foaen (it &te poiTesrton fo [ati^t ftie tn Der 01ilcf (laDf tt)o|nen/ioerftcfeert fepn. at. gum^nje^un&^w^Jn^fdnen/eefoUi^nenauc^fre^ftclen ^eflamenfa 4« m<tfl^/ «nD Ater t§re ©iirere &etpealic^ <>&« unbenjealici^ |u difponiren, ^<»cfe gg 4 <§rer ^$6 LkL.t>Ct^iMMtt?m\k^\^. i^m tiblkfim ^inttit foUm tU ^iltcre/ Da ctn ^rflamcnt ^madtitt/ban titi^tft^i un (itbtn I t>Dfr l>a Uint6 wr§an6en / Untn fo a6 intcftato «ormflgc bcr S^tccftfcnDarjtt&cfilgrt / fic wo^ncn in obcr aulfcr^aib unfcr Olctc^c mt^^x^tn» l^umtc/ ^cfofgcr rocrfcn. ^n faU fic^ aucfj tmt (£rbcn fo balD an<jc6cn wiirDcn/ itn^ tcr^cr(?ort»cncfc(ncQ3ororl>nun9 / wiccemit t)cn®ufcrniu§alfcn / gc# w^cftf ^dtfc / fol liiclje ^SiJrgcrmctjlcr unD Ola^f / oecr Dcr ^iatt ^Bogt fic^ licto* ftiUn anmaffcrt/ fon^crcn c6foflcri&icDeputirreDcrMationhc®flfcrinvcnti- rcn> ttnD&cn(Srtfn/ foftc^^crnac^angctcntrcr^cn/ jum6cjlcn6cnja§rm. i;. §um ^rci) unb ^won^igftcn/ ^m f afl aucl^ cin^igc anfcrc frcmWc Nati- onen tn unfcr ©fucfftaDt n>o^ncnDc / unD fpeciaiich &ic portugififc^c Nation Jp>ctf (tifc^cr Reiigion . finigc anbcrc '^tt}^\\tHtn ale §ircin &cgnffcn : ^cmMtc^ »ont)oacnfommcnce(?^ctcif m\> rccuritct Articulo i, unD i. i^rcr Pnvilegien fubdato @{iicffta6f bcn 19 lunii Anno 1 6 3 o. bc^ricffcn unt> au^gcbrurft / tit ficaUfcl^on»6nun6frfangcf / o^frinWnfffigcrlangcnmucfttcn/ vorftc^l^dtfcn: ^UoUcnroir i^nfn / &if 57icbfrI4n&ifc^f Nation auc^ Dcrcn judcnicffcn unD fic^ $11 9c6rauc^cnv)or^i3nnct / unD^Srafff &icfc6^ugclafffn^abcn/ Dcromaffcna(6wanrt fic orDcnflic^ aU^icr fpccificiret unD au^jjcOrucfctwcrcn. 24. ^um Q3icr unD ^wan^idf^cn / n>ic wir Dann aud^ woUcn/ Da^ 6^cfc^f( ItnfcrcPrivilegiainancnArticuln, Claufulnunl) Punften , »on une / fo TOO^I unfcrcn^rkn unD D7ac^fommcn / in unfcrcnjurftcnf^umbcn unD^anDcn / prin- cipaUterabcr in unfcrcr @(fltff?aDf Dcn 57icDcrlanDcrn au^ i^rcn Adh^rcntcn iinD famiiicn aUcjcit f?ciff/ fcfl / unD unDorbrilc^fic^ / wicwtr i|ncn jugcfa^cf unl» vorfproc^f n / foUf n gf ^a(f f n wf rDf n : UnD Da iibcr Dae cincr oDcr Dcr anDcr Airti- culDiffcrunfcrPrivilegicncinigcInrerprcrationbcniJfigff/ foU fclbc Dcn5?ifDcr^ lanDcrCn / i§rcn famihcn unD Adharrcntcn $u crfpric^(ic^cn ^cficn »on une / un« fcrcn Srkn unD fucccflbren 6cfC^c[icn unD infcriret wcrDf n. if. ^umJilnffunD^ttjan^igflfn/ wifwirDannauc^ ^irBf^unbin^rafft t>icfc0aUcnunfcrcn.^iJni3lic^cn%otm4ffi3fcifcn Subjicirtcn unD '^n^t^iti^tnl a(a ©faDf^alfcrn / 2(mbf{cntfn/ Gubernatorn, iXa|ffn / 53oigff n/ 0\)ti%Uittni UnDfonffcnaUcnunDicDcn unfcrn ^m6f6fragcrn/ crnftiic^cninjungircnunD U^ fc|(cn / fo n)i>^( tn :ktitQt$fa{& auc^ in 5'ricDcn6$cifcn/ Dicfcr unfcr Dclr ^licDcr(an« t)ifc^clSlation mifgcf ^cKtc Privilegia, xoit fit ^ir o^cn Dcr (dn^e nac^ gcfci^t unO U^ti^tnl ^ctrcuunDficiffiginac^t junc§mcn/ jumanutcmcen, unD in viridl obfcrvantia^U ^aifcn. i6. gumfeccfeeunD^ttjan^tgficn/ fcl;(tc§(ic^cnft)oilcntt>ir/ DagDicfcrbcif !)^tcbcr(anDifcbcNation , unDi^rcnAdhaerentcn , unDmif fcffcljric&cnencrf^ciictc Privilegia un6 Indulta , *)on nn6 1 tinfcrcn ^rfccn unD ViadiUmmn inaUfn ClaufulnunDPunacnflfiffunDffflf gf§a(ffnn?erDfn: .^cron^egen n^irbann aVit @ct(l#unD ^c(f(ic^c SXcc^tc / ^t^t^t 1 Statuteii , ^rDniingen / Dccrcta unb ©cfcrduc^c/ttjic Dic ??a^men |abcn/fo bicfcn unferen crf ^cilcf cn Privilegiis Cohtra- riircn,oDcr Dcrogiren mdc^tcn/.Rrdfft ^a&cnDcr JCiniglic^cr ^a^t unD®cn)a(t/ t)Orun6/au^unfcren(^rbcnunD5?ac^f0mnicn/annihilircn,Casilren,annu]li- ten, unD§irmitauff§c(enintotum; fampt unD fonDcre / lcin au^gcfc^(offcn/ iinD Heibcn i^nen ieDcrjeit mit X^nidl Cf^naD unD gcncief cn "^iUcn n)o^( {ugct^an. ^icn^ir unefoic^cdDannaud^dnJDtdfl crHcten / |ur ^ortfe^una Der Commer- cien, unDaujfbfgebencJ^Uc/ DtcfeunfercPriviicgiaiucxtcndircn unb iueor*» tttc^rcn/ unDDaeendfid/mc^r inein unD anDcr Articul ju addiren. .^effenjii Wc|rcrQ9erficftcrung/§abcntt)irDiefe0egennjcrfigc Privilcgia, mif unferer J^an^ fubfcription ttnb JC^nigiic^cn ^nficael btM^ti^tti ^t^tUn in iinfirr QJeffc €J(ll(ff?«bf / &?» »7. O^ob. Anno 1631. Lit.L.2» ■ ^ ' Lit. L.2. TRACTAET £nde ALLIANTIE Tuflchen denKoninck endeRiickevan PORTVGAEL Tcrecnre, E N D E Dc Ho. endt Mog. Hecrcn DE STATEN GENERAEL Der Verecnichde Nedcrlantfche Provintien ccr andcrc 2iidc» Geslootcn, gctcccfcentendcgezcgelt op dcn fcfden Augufty i66t. TOT MIDDELBURGH, Gedicht by Simon van der Plas, Boekverkoper van de over 't Stadthuys 1661, En Koninck endehet Ryk van Vongoaelften helobenende haarzijndpor een vaste bond meerlingen: Dat jy aande Staten der Verenigde Nederlanden hullen het aalten pachtderfelvermogen gebruk verfhassen van de som van veertig honderd duizend Crusaten, ieder Crusat gerekenend op twee Caroli Guldens in Hollands Geld, vervulde gemelde som met Suiker, Qatshrengen of in gerede Geld ofte aan Zuiker, Tabak ofte Zout, mits dat dezelfde Waren niet hoger vervulde nochte dezelfde hoge Waarden gefeld ieder dan de stukken daan gelegd als fy gelevert vervulde moeten worden in Fortugael volgens den geheimen Kooshandel verkocht vervulde kunnen worden, en bij aldien daar tot de volle som, onbetekenend geld ofte aan eenige van de ongewone Waren misschien gekomen opgehoken, so zal dezelfde door eenige andere Specie der Geldervervulter vervuld kunnen worden, alhoewel nog altijd dat de keuze van Juks staan aan den geheimen Koninck in Spaanse Specie, hy vijf gebreken van een derzelfde vervulde villen vervulde, gelijk Juks ook kunnen volkrecht worden uit de Tollen of schattingsen de specifieke volgens de autoriteit en macht van dit besproken Verdrag, den Inwoners van de verenigde Nederlanden, in 't Ryk van Vongoaelften kooshandel drijvende, tot voordeel van den uitgezonden Koosman. Portugais infestatie: Twee maanden later is afgevordert soort mogelijk verder, spekkelijk afgewend zodat voor niemand spekken kan, Specie schattingen uit kracht van de volgende punten en artikelen met recht en Willichtheid kunnen vervulde worden, die of de Waren diepe in het gemelde Eiland vervulde gebracht, als ook die Eilanden uit 'tzelfde Eiland gebracht vervulde, Tot einde van de Staten, der Verenigde Nederlanden een ofte andere persoon vervulde kunnen, welke in Portugaal de genoemde Tollen of schattingsen uit haren naam vervulde ontvangen, vooruitsoort dat de genoemde som in veertien deelen gelijkmatig verdeeld zijn, Sacrilijks op eenzijdige en vaste velden tijd Specie betaald, alsof dat het eerstedeel van deze som als voorafgaand vervulde moet, en als in Portugaal is bekend, dat een jaar en dag door vaste en verifkeide bepalingen vervulde toont dat dit Verdrag van jederzijde onderteekend en van beide partijen geratificeert en gepubliceerd is. Daar en boven is de Koninklijke van Portugaal hersteld of doen hersteld alle geschonde Eilanden in de Visscherij en andere Gevallen van Brazilië is bevonden ter tijde dat Pan naar dezelfde van de Portugese in gegaan is en wijck als nog met de wapenen van de Staten der Verenigde Nederlanden ofte van die Amerikaanse of West-Indische Compagnie is getekend. Alfioo van Tpegen de Staten der Vereenigde Nederlanden eenige klachten Syn voortgebracht terzake van de reekere ingevoerde geëxporteerd, namentlijk van Jpegen de verhuisdelen in de verkoop van Sout, Pekking de stad S. Uhes ende op de plaats omtrent deze stad gelegen, gemaeckt en hierover is vergemacht en toegegeven, dat jaarlijks veel contant gelden opgesteld in de Staten der Vereenigde Nederlanden, een huisonder Verdrag is gemaakt van Jpegen volgens de Pekking, alle de Staten der Vereenigde Nederlanden, en deze van dezelfde in het minderhalf veel van het totale Soutaldaer schal worden gekocht als haar laatste denkbeeld dunken, in de Pekking transactie gehoorsche opmerkingen ten gepaste denkbeeldigen nummers op den prijs volgens de Pekking en gemeende Sout terzilveren tijd in Portugal onder de Portugezen fal onder de Portugezen denkbeeldigen nummers verkocht; maar hoyer niet dat men, hoope en verwachtingen aangaande den zijn prijs van Sout van Jpegen niet meer kon komen overeenkomen, zodat de verdelingen van den Sout-handel de Pekking stam eenige jaren hierover is invoer, ten opzichte van de Staten der Nederlanden, opgehouden de Pekking genomen te zijn, en dat ieder van de Staten der Nederlanden vrij zijn van ieder een te mogen kopen en handelen, zodat men in de Sout niet als met de verkoopers kunnen goed vinden. Gelijkt als in het volgende artikel van algemene handel voorbijgaat van koopmanshappenprijs is verhandeld, is verhandeld. Ook zijn de Eigenaars of Beheerders van het Sout geen stukken geperden genomen of -verhinderd de macht om het Sout te mogen verkopen, maar iederendeel in de Pekking haar laatste denkbeeld dunken. Maar ten opzichte van andere Naties en volkeren, zo is den meer algemeinen Koning vijf ghedragen naam dat hem laatste denkbeeld dunken. Het -volck -van de Vereenichde Nederlanden Jalyry ende fonder forge bande- Urtendenegotieren^ foouyt Partugael ende deLandendejpelcke daer onder be- booreniinBrafilien, als uytBrafilienJpederom inPortugael ende de Landenende flaetjen daerender hebwrende : endefuUenoverendeweder mogtn voeren aSer- bande Lit.L.2.Traa.ber Com. JWifd^C Portug.uff27ie&rrf. 359 handeiparen., mits't fehe niet en iome te Jtrecken tot fchade ende nadeclt mtgc fondert alleen Brajilien hout ., mitsai tioorenbetaknde de loUenende f<:hattingen devekke vande Portugefenfelyer^ die aMaer handelen oprechtdyck afgeyordert endehetaeltkomen te^orden. Voorts fo fuUen deDeecenichde Neder/anders ^ de TPelckeafge-varen fynfande ha-venenvanBraftiienende in de ha^oenen DanPor- tugaelf of de Tpelcke daer onder hehooren , komen de landen , geenfints gehouden fyn bare fchepen te ontladen ofte eenige Ifaren daer uyt te ioffen op het iandt , dan fuUen de ToUenaers of Ontfangers van defchattingen beforge n dat de Waren ofce in* ^eiadsngoederenindefchepenfeifs he/ichticht , enderfocijt ende aifoo voigens de tnantere de behoorlycke fchattinge betaeit kome de Jperden- Maerby aldien door de eryjrentheyt Tpaerachtich TPert betjonden i dat pticz geenfints ofre niet bequa- maiyck konde gefchieden foo fuUender eenige andere middelen iperden bedacht ende met onderiinge toefiemminge van beydeparthyen ipperdenin V iperckgefieit. Van fal befvoick^van de Vereenichde Nederiandeni>ry fiaenin defe deien de feive mid- delen ende voordeien te gehruycken ende te ghenieten de ipelcke de Engeifche uyt kracbt yan verdrach ofvoigens hct dageiycz. gebruyck fyn vergunt ende tnegefiaen ofte naemaeis vergunt ofte toege/iaenfuUenTPerden , nochtefaiten opfichte fan de geftyitWarenfipaerder Tol ofmeerder gelt ofte onkofienTperdenafgevordert ofbe^ taeit, dan ofdefchepen "veikomentiyck Tparen ontiaden ende de inghetaden goederen aen iandt gefet ware gcTpeeli: Oock en fuUen de gefeyde fchepen infodanige gheiegen- theyt geenfints door dePortugefen Tperden opgehoude nf-verhindert-yendefoo ipanncer de ghefejdcfchepen op eenige anderepiaetfen ofte hai>cnen yan Portugaei ofte daer tnder behoorende , naer dat fy airede hehooriyck den Toioffchattinge eens hehhen hem taeiti kome te ianden-,fofuUenfy hare overige reyfc fryeiyckfonder eenige verhinde-^' ringeofte moeyeiyci/jeyt mogen voihrengent foodat fy -vorder geentoUen ghehouden fuUen fyn tehetaien : Oock enfuUtn deWaren ende anderegoederen,de7peickeof van de Portugefen feiyer of -Van eenighe andere volckereu in defchepen van dc J/ereentchde Nederianders Tperdengeiaden, om ineenige andere Landen ofhave- nen onder Portugaei heho^rende ge^oert te »orden , geen /ypaerder toUen of fchat' tingenhetalendanoftefy inPortugefche fcbepen TParen gheiadenom oDCrgevoert tt Tporden ofairtde oyergevoert iparen. Voorzichtig de Vreemde in Nederland tijden te tafelen en te reizen in alle Koïen, Eilanden, Rijken, Gewesten, Steden, Dorpen, en Koopsteden, de Rivier onder het meergemeente Ryck van Portugal aan heerende Lande in Afrika, daaronder ook de eilanden en gebroken het Eiland van St. Thomas, en volgens de wetten en rechten mogen worden geladen, gelijk ook alle andere mensen mogen handelen en onderhandelen, en goederen uitlenen en paren vermengen, zonder dat ze daarvoor uit het land, de zee, of de rivieren opgeborgen moeten hebben, en hebben ze om in te wonen, alsmede de Vreemde in de Vliete zijn goederen en paren mogen opslagen, zonder van iemand in dat verhinderd te zijn, en de feestdagen in de sen en in de naastgelegen Voorgaande artikelen zijn opgeheven en zijn opgehouden, niet langer mogen worden verdracht, bedroogd, of schadigd, en bij al diegenen die dit gedeeltelijk velden, verdracht, bedroogd, of schadigd, zijn, moeten zorgen dat dit niet herhaald wordt. Nederlandse eenigermate tot opschrijven van verjaardagen, vieren en volkomen gebracht van dit vaste leven, verdracht komt verhinderd uitgesloten of andere beschrijving. Periode 't zelfde voorhoedt, zoos dat het geen volkomen en behoort. Lit.L.2. Traadt.Com. Portugees vloot. Veeruchtzen zonne, de baarheid en autoriteit deselijts komt te genieten. In falke geval vullen de Staten van de Verenigde Nederlanden hetzelfde recht, hebbende Portugal nieuwe actie ontstaan en herbronnen. Perzonen, de wetten hebben voor het aangaan van dit verbond vast toekomende: dat voorzover hun rechten van Portugal vrijelijk volgen, mogen ze niet vervoken. Ook als in een ongelukje door verschillende verden, alles tot de hemelde Statenstevelden vervallen, onder dat de Koning of het Krijgsmacht alle volgen mogen volgens het recht van het eerste artikel van dit verdrag al snel mogen vinden betaald of voldaan, en vervolgens, bij aldaan dit verbond door de genoemde Staten van de Verenigde Nederlanden gebruikt of verhinderd; zo ook de genoemde Koning van Portugal hetzelfde recht hebben om hetgene hem voor het aangaan van dit verbond toekomt, te gebruiken. Dit is voorzover, door de betaling van de veertigmaal honderd duizend kruisen, de Perzoon werd vervolgens volbracht op de alreeds uitgedrukte termijnen en door het vrije gebruik en de zorgvuldige inrichting van alle die dingen de Perzoon na volgende de artikelen, ingegrepen, houden alle geschillen, zelfs Perzen van de Verenigde Nederlanders tegen de Koning en het Krijgsmacht van Portugal tot nader order te zullen houden, zowel het Krijgsmacht als vrije houden en vernietigen, worden alle actie, tip, en geschriften, de Perzoon van de genoemde Koning of van het Krijgsmacht tegen de Verenigde Nederlanders vandaan mogen of kunnen, ingeleid, verdedigd. Volgens dienstvollen ook tufschen den Konink en het Rijk van Portugal aan een en het Verenigd Koninkrijk aan de andere zijde, en tufschen de Onderafdelingen en inspanningen van de beide rijken, opgehouwen alle acties van vijandvrouwen en verontwaardigingen, en dat, in Europa en terzijde van die datum af, dit verdrag van 7 mei 1648 zal zijn ondertekend, maar in de andere deelwerelden, na de publicatie van deze brieven, zullen alle landen en plaatsen schepen en goederen, de verbindingen onderschetsen van een van de twee rijken, zij die de vrede te volgen inspannen en beschermen, in Oost-Indië, in West-Indië, en op eenige andere plaatsen, blijven in hun eigen domein, waar die geen de vrede op de genoemde tijden vullen, sperren, ingenomen en bezet gehouden ook diegenen die de vrede te volgen inspannen en beschermen, in Oost-Indië, West-Indië, of op andere plaatsen, blijven in hun eigen domein, waar die geen de vrede op de genoemde tijden vullen, sperren, ingenomen en bezet gehouden. Overigens, als volgens de wet, tufschen de Konink en het Rijk van Portugal een vriendschappelijk en een vaste Vrede gesloten met de Vereenigde Nederlanden in 1648, begrepen alle burgers en onderafdelingen, de vrede ook heel gelijkklendende religieuze vrede op alle plaatsen te gebruiken, voorzover dit binnen de palen van Europa, zal verden onderhouden; en vullen de Portugezen en de volk van de Verenigde Nederlanden, aan water en land, alle vijandvrouwen en godsdienstvrijheid betonen; en voorzover niets verrichten of bedrijven, dat geen eenig gevoel tot nadeel van een van beide rijken, of van de Joden, mogen schijnen, te volgen, rekenen. Voortvallend den Vereenigde Nederlandse naar densenvrijheid, Koosatiandelmet alle vrijheid de drijven inde Koninkrijk-Rijk, Provincies, Eylanden, Steden, Havenen ende allerhande plaatsen de Peloton, den Koninklijke van Portugal, onder tawpen, zonder dat haar enige verhinderinge fal verden aengekomen ghelijk fy ock directiefel ofte anderhulp verden perden hele de Troepen van alle handen luidende koopende te handelen de welke volgens bevinden haar voorzichtig te zyn, de zelfde veel ofte weinig verbonden te vinden aan enige hevige petten van mate, geschreven, plicht, verkoopingen, Monopole ofte prijs, en fal de zelfde Nederlanders ook verdien hebben vrij geUten allerhande goederen ende varen naar haar goedvinden naar de zelfde plichten, te voren, en de zelfde aldaar te verkoopen en te vermengelen en daar en boven volkhandelingen goederen en de paren van de zelfde plichten af te voeren; en dat zonder enige verhinderinge,mits betalende aluenlijk te volgen en te schatten, de zelfde volgens de publieke autoriteit van het Rijk van Portugal in den jaar een duizend vijfhonderd en drie en vijftig in den Maand van Maart volgens betaald en volledig, of volgens betaald en volledig moeten verden, dat de Vereenigde Nederlanders na volgens moeten worden gehouden gelyck al de Portugeesen zelfs en dat daarop gespecificeerd van kooppen en verkoopingen, als van de Tolen ofte andere dingen, als ook van voordeelen, vrijdommen en privillegien, en volgens de Vereenigde Nederlanders naar dit genietend de prerogatieven, vrijdommen en privillegien, de zelfde tot nog toe aangeten rijk, met het Rijk van Portugal in verbond of vriendenschap, en dat de vergunningseis ofte naderhand vergunning hebben volgen perden, en van gelijkende volgende Portugees opgebrachte van den Koophandel en negotie in de Vereenigde Nederlanden na volgens moeten worden gehouden, gelyck de Nederlanders en in Woonden zelfs daarop na volgens Rechten en gewoonten gehouden worden. X>e Confulcs ^le jpelcke den Vereemchde NederLtnders , intR-yck 'van Tortugacl, handelende , negotierende ofTPoonende tot befihcrKnngfulien^xoer-' den gegeven, de fi:lve fiiUen van de Statender Vereenichde Nederlandeniper- den geficlt , en gefielt-zyude , fitken Jy foodanige autheriteyt hebben, (hoeypel fy de Roomfihe Religic niet envolgen) alfer eenige Conful van die vokke- ren, dewelcke aldaer handelentotnoch toe is opgedragen of nacdcrhant opge^ dragen fal Tverden. Voorts foofal' er over de Rechtsjaeckcnende gefihillen de TPelcke de Vereenichde Nederlanders fiillen aengaen , etn Richter Confctva- tor iperdengeftelt om de fielve te hevoordelen, vande Tpclcke niet cn fialmo- gen geappelleertTperden dan aen denRaetvan Relatie , develcke ten langften in de vierde Maent naer de provocatie ,de fiaecken ende gekumcn^ fial e^ridigea tnde afidoen, X. Soo TPanner alffer yernani der Vereenigde Nederlanders onder het ghebied van den Konink van Portugal komt de erfgenaam, in geval en afgelegd ten gevolg de papieren, boeken, rekeningen, goederen en middelen van overleden zelfs, als van andere der zelfver Nederlandse Natie de Pelcke hy den overleden synde berustende en in bevaring gegeven, van de Rechters der Hof zijn der Afstener, zij van der zelfver Ministers, geen shorts mogen toepassen, verplicht en aangeslagen, nochte slagen de gehalve saeken die jursidisch onderhorigen syn - zo fussen die goederen verdonker onder die geen de Pelcke den overleden voor syn dood daar toe heeft verordineert : en bij aldien dezelfde sync saeken voor syn dood niet en heeft verplicht of voorzien, zo moeten de papieren, boeken, rekeningen goederen en middelen volgens den laatste wil van den Richter, Commissaris in bezoekingswerken gezet aan de lice of meer Nederlandse Kooplieden ofte Factoren, de Pelcke die voorge, volgens de meest gezondheid van het volk der Pelke aldus van dezelfde Natie is voornemen, met de toestemming van den Nederlandse Consul, is opgedragen te horen, als zo nogtans, dat dezelfde Kooplieden ofte Factoren de goederen de Pelcke hebben bevolen om te horen, geen shorts mogen aannemen, tenzij dat te voorzien bij haar cautie gesteld is door bepalingen in de wet, de Pelcke van den zelfde Consul ook shorts mogen ten overzicht gebracht en toegelaten, dat zij de goederen de Pelcke haar syn toe vertrouwen de Wettige Eigendom ofte Erfgenamen ofte ook de Creditoren, mogen behandelen, en mogen derhalve alle de goederen en middelen de Pelcke in den eigendom van den overleden syn bevonden : perden overgeverd aan deszelfde Erfgenamen ofte aan de Executoren ofte Creditoren. In Koninkrijk van Poriugaelfelfs nog yement van de Ministers der feil Vereniging koninklijk vermogen van de handen te slaan ofte arreffe ten van de Kooplieden-Schippers, matrozen, fischoeren ofte vaaren en goederen van de Nederlanders is ofte zelfs eenighe verhinderen, zodat is ook niet onder pretext van Oorlog tegen deszelfde ofte van eenighe aanslag de spijker hier ofte daar stamper mochten aangetast worden, tenzij na eerder toestemming, vat de Staten der Vereenigde Nederlanden, onder welkers gebiet dezelfde verdenen Levostide, werdenden vanden beveiligd hebben, en goederen, Maar Juist de genoemde Kooplieden en schippers met hare schepen en Koopmanschap onder enige verhinderende de spijker hierdoor den Koninklijke deszelfde Ministers toegelaten verden aan gedaan, na haar goedvinden uit allerhande havens van Portugal mochten vertrekken. Gelijk ook het vrij van de Vereenigde Nederlanden geen hindernis was tegen verdenen verhinderd ten opzichte van de verkoop in en verhandelingen van harer waren en Koopmanschappen ofte Goederen, zodat ook niet onder pretext dat den Koning zelf ofte deszelfde Ministers Joodse goederen van noodzakelijkheid Ook en zal de koopieren van dezelfde Goederen om geen oorzaak mogen vreten uitgezeld ofte belet gelijk dezelfde Goederen ook niet ten bate van Joodenmogelijkheden aangetast worden tot enige publieke ofte particuliere achteruitgang, tenzij diegene van spookers goederen vreten komt toe te zien, Naar voorgaande over eenighe toestemming van de Staten. Daar enhoven, fdhet Volk van de verenigde Nederlanden vryfiae, en geoorloogd, z.y, naar alle handen voor te voren, Wapenen, Oorlogs gereedschap, enende Amunitie, uit de havens van de Verenigde Nederlandse Provincies en van andere landen, eindeloze plaatsen, en dat naar alle handen rijken en landen vereisten, 't is de zelfde invantiefhap of vriendschap tymmet den Koning, en het Kwaad van Portugal. Zonder dat de gemeente Kennelijk, des van de Koning, zijn Ministers, zelf eenigheids vormen mogen verhinderen of beletten door aanhouding, Repressie, Pandingen, ofte op enige andere manier, noch direct, noch indirect, ofte bedekt: mits dat het gemeente Volk van de Verenigde Nederlanden geen Wapenen ofte Oorlogs gereedschap mogen hebben uit de haven van Portugal, zodat zij tot de vijanden van den gemelten Koning en het Rijk van Portugal, verder voeren: Dan zullen de zelfde Verenigde Nederlanders, die voorgelaten waren, te brengen in het gehele Rijk van den gemeente Koning, alle handen Waren en Compagniessen, zelfs ook alle handen Wapenen en gereedschap van Oorlog en Ammunitie; en zullen zij, die zelf, naar een van de provincies van Portugal, verder, en zullen in de plaatsen als in het klein mogen verkopen en koopman doen, en in het geheim ofte ten dele om alle handen prijs te kunnen verkoopen en naar hárm goede tijd te kunnen vervangen, en voorts alderhanden Compagnie drijven met vrij handel, Koopers en Negentiënten, de Peetjes zullen oordelen dat haar meest vorderlijk en dienstig zijn, zullen onder dat zij door den Koning of zijn Ministers, Voorkopers, Monopolisten, den Fisquet, Rechtsprekers, kechthanden, ofte iets anders, eenigheids vormen mogen verhinderen of beletten door aanhouding, Repressie, Pandingen, ofte op enige andere manier, ofte indirect, ofte bedekt; zodat dat zij, die van hun voornemen belet zijn, geen bepalingen ofte regeeringsspelen tegen Compagnie drijven, voorzien zullen zijn mogen verhinderen. Gecoreleerd een kalm ander, Minister des Konigs, fal sinds geocrstoos zpi 'emarH 'van de Verenigde Nederlanden, van belang conditie ofte gekentheid de zelf ook, rechtelijk aan te wijzen, zeer te prijzen en dank opbotiden, ofte in de gevankenis, eind handtewesten (itjgefvndert in Criminele faccijcntendefuowanneer de zelf op de dag zelfs in aangrepen) dat den RechterConservator daar toe alvoren machtbehend gegeven, de Tapje schriftelijk is ingeleverd, Baeren hovensoort volgende Verenigde Nederlandse, de Tapje onder het gehad en in het Rijk van Portugal wonen, te genieten van haar eigen als van loegen haar zoon, Boeken, Rekeningen, Waarinen, Koopmanschappen en andere Goederen de Tapje haar toebehoort, niet minder vrij in de gevankenis, Banden, en andere handen en kettingen, en opgeboten dingen ofte verhinderde dan eenige andere Vollen veren, de welke door Verhouding met den Koning van Portugal in verhouding, tot nu toe vrij werden maar vonden, ofte namelijk gevonden volgen de Verdenen: Nochte volgen ook de Verenigde Nederlanders, door eenige Srieve van Saulte Cenduit ofte eenige ander voordeel van patrocinie en voorzichtigheid, V geen den Onderafdeling ofte eenige andere onder het gekiet van Portugal V Toonachtig land, door den Koning mocht de Verden vergund, werden verhinderd ofte belet in haar schuldenente maken, ofte haar Schuldenaren in het Recht te roepen, maar mochten haar Schulden vreemdelijk inboeken en invorderen, en haar Recht hoorlijk mochten vervolgen zonder dat den Credietoor ofte fchielt Heer eenig sints konnen verhinderen, dat schaden, dat de schuldenaar zich komt te beroepen op de Voorzorg en patrocinie van den Prince, ofte de Autoriteit van dessen of enige andere Overheids, en deszelfde brieven van Saulte conditie heeft te verzekeren en te verzekeren, op dat hy alslo de schuld mocht verdelen, en. Den Creditoor ophoudenfinder te betalen. Om overvallig te voorkomen, moet de schuldeiser van alderhande Patrocinio Caste voorzien, verden van geporteerd en toegestopt. Ook de inbeslaggenomen goederen, de overvallers van de inwoners van de Verenigde Nederlanden, toekomend, en diezelfde aan eenige factoren ofte volmachtigde op dergelijke persoon van de Portugeesche Natie, jij bevolen of steuncommutie gestoten, ook aan iemand anders, de overval van eenige andere Natie, zijnde, in Portugal voorzien, jij toe. Vertrouwtpartij, geen stukken mogen worden aangemerkt of gearresteerd: voornamelijk, als panneerd, de Kerkelijke Inquisitie, een recht of actie komt in te stellen, dat zij dat geschiede is ter zaken van de Religie of andere aangelegenheids: Dan, volgens dezelfde goederen, hij aldus jij die aangewezen en toegewezen, de overval voor de Gerechtelijke Rechter ofte Vicegraaf om dezelfde of tegengestelde zaak, misschien stellen zij te weten, of te stappen den naam van de gehemelde inquisitie vallen, werden gehuldigd, est in Recht betrokken, geheel en gelegen, eenige verminderde perden ontslagen, en tot het gebruik van de bestuurders der provincie, het ras als zal komen te blikken en aangegeven te laten, dat deze goederen die inwoners ofte onderafhankelijke van de Verenigde Nederlanden, jij toekomend, en diezelfde aan eenige factoren ofte volmachtigde op dergelijke persoon van de Portugeesche Natie, jij bevolen of steuncommutie gestoten, ook aan iemand anders, de overval van eenige andere Natie, zijnde, in Portugal voorzien, jij toe. Endealsfto de Prerogative van den Koophande, te volgende maand, is, de de verhoopte vrucht van de Vrede geheel vernietigd stellen. Werden Lk.L.2. "Oct LCBCMNUT Privilegia. 565 Vroeden; Lijf aldaar den Invokerden ende Ondervatenaan de Verenigde Nederlanden, de Rekke door het gebied en Rijk van Portugal gins en ende Teder fullen reizen, ofte ter zake van Koophandel en Negotie aldaar stelt te blijven, ter zake van het onderhouden van de Religie, is tufchen de Portugaal ende haer, quamen verbindert of mishandelt te Vroeden; Bacromme sat den Koningh zelf voorzien en gebeurd, op dat Leyden de Volkeren, te Water en te Land, naar defens haren Koophandel vrijelijk en onbesorgerd eenige verhinderingen mogen voltrekken, en onderhouden; en de zal den gemelten Koningh bevogen, dat niemand van de Inwoners ofte Ondervatenaan de Verenigde Nederlanden, van vat Religie, gelegenheid of conditie defens ook ter zelfverde zake enigheids gemoed ofte laag gevalt Vroeden; en dat zelfde ook daar en boven voor het Hof, Fysica, Rechter, ofte Inquisitie geacht fat te komen te verdenken, noch ook van eenig Minister des Koninghs ofte iemand anders, ter zelfde zake te kunnen aanjagen, proberen ofte beschadigen; en om dat hy misschien den Bijbel lief heeft, ofte omdat hy de H. Schrifture ofte enige andere Boeken komt te gebruiken en te lezen; ofte om deze of gene andere verschrijving in de Religie. Dat zal den Invokeren en Ondervatenaan de Verenigde Nederlanden, diepeckle onder het gebied van den Koning van Portugal verblijven, en ook der zelfde Familien vrij staan en vergeven Vroeden, haar Religie en Godsdienst de Rekke te komen en de bijgaande, en volgen in hare Schijn na haar goedingen, zonder iemand tegen te zeggen, te voltrekken; gelijk ook haar een bequeme plekje zal verlenen, daar zij haar Bodems zullen mogen begraven. Bovendien de gemelten Invokers en Ondervatenaan de Verenigde Nederlanden, naar de bekoming van hun vreemdheid in Wachten dat zulk geen vreemd alles geensind worden om te bruiken. 