title: Thesaurus anatomicus primus [-decimus] ... Het eerste [-tiende] anatomisch cabinet
creator: Ruysch, Frederik, 1638-1731
text: Enkomen ons alie defedekfels fcer root en cierlijk voor, nadien der felvei bloetvaatjcns ontelbaar zyn- de , met een root-wafchagtigeftoffe opgevult zyn : Zulkx is niet alleen aangenaam te zien, maar brenght ook nuttigheyt aan voor een, die de couis defer Slaghaders naaukeuriuh nazienwil. 6 N°. IV. Een half Hooftje van een jongh geboore Kintje , na de lenghte in twee deelen verdeelt, waar in gefien kunnen werden Ten eerfien. De ware inwendige geftekheyt des Tonghs , foo wel van des felfs achterfle deel, of grond, ak van het voorffe en uy tertie, eu dat foo , ais men die van ter fijde ziet. 2. De openinge of het mondeke des Canaals, die van k verhemelte na het oor gaat , kan men hier be- quaamlijk zien, en werd defe ope¬ ninge beldeei met een vlies, wiens fibertjens of draykens in haren loop feer aardigh verbeelden devloet van kwater in een naauw riviertjen of geute, in wiens midden.eenighbe- letfel geleght zynde, *t waierfge- dwon- 16 THESAURUS intercedente , viam fibi quasrit diverfam. 3. Integumentum fepti Na¬ rium innumeris arteriolis cffie Eraeditum, conftat ex portione ac , poft divifionem hic relifta. 4. Offa fpongiofa Narium, membranofis integumentis ve- ftita , per quae myriades Arterio¬ larum funt difteminat£. 5 Unus ex dentibus incifo- riis > fecundum longitudinem difleftus, idque in maxilla in¬ feriore; in eo triplex fubftantia obfervari poteft , extima enim colore eft albicante , media gri- fea , tertia vero dilutiore colore grifeo gaudet. 6. Criftam Galli in ea aetate totam efle cartilagineam , ut & feptum Narium, Criftx Galli, continuum , hic palam eft. 7. Particulae fubrotundae, per membranas ofla fpongiofa inve- ftientes difperfae , quae glandulae audiunt coelo fereno luculenter confpiciuntur. 8. Remanendae proceffiis fal¬ ciformis, Criftae Galli non fo- lum , verum etiam interiori par¬ ti offis Frontis cohaerentes , di- ftinfte vifuntur. 9. Glandula, Palatinae ditftae, oculos quoque haud fugiunt, quantumvis nudos. IO. Po- ANATOMI CUS dwongen word zydelijk af te ftroo- men. 3. Dat het bekleetfel van het tuffchen-fcheytfcl van de Neus, met feer veel , ja een ontelbaar getal van Slaghaderkens verbenis, blijkt uyt ditftukxken, ftwelknade ver- deelinge noch is gebleeven. 4. De fponcieule beenderen van de Neus, zyn van een dekfel bekleet, waardoorook duyfende vankleene Slaghaderkens palfeeren. j. EenvandeSny-tanden van de onderfte Kaak , na de lenghte ge- klooft zynde, bevintmen uyt drie verfcheyde felfftandigheden te be- ftaanj waar van de buytenfte wit- achtigh is, de middelfte graauw, en de derde weder wat lichter graauw van couleur. 6. DatdeHanekam , in die tijt, geheel en al kraakbeenigh is, ais me¬ de het tullchen - fchey tfel van de Neus, blijkt hier klaar ; ook datfe onderlingh met vermcnginge van fubftantie vereenight zijn. 7. Ais het feer helder weeri$,foo kanmcn door de vliefen diedefpon- cieufe beenderen bckleeden, veele kleene rondelighaamtjens zien , de- welke kliertkens genaamt worden. 8. Ook de overblijffelen van het feyfien- wijfe uy tfteek , daar het lich vaft maakt aan de Hanekam , en aan de inwendige. tafel van 't voor- hoofts been. 9. De alfoo genoemde Klieren van ’t Verhcmelte komen ons ook wel in ’t gefighte , al fchoon men geen vergroot-glafen en gebruykt. 10. Men of ANATOMISCH CABINET. i io. Pori cutanei luculenter quoque oculos incurrunt. N°. V. Pueri Ren dexter, li¬ quori impofitus , colori & cete¬ ris qualitatibus , naturali & vi¬ vo nullo modo cedens. Not. i. Hujus apici infidet Ren fuccenturiatus , parti au¬ tem inferiori conneftitur portio inteftini Coli , integrum Coe- cum , ut & procefTus vermifor¬ mis : haec omnia fine rugis con- farvata. • x. Superior pars Renis veri, fuccenturiato non foliim eft contingua , verhm etiam mem- branofo & admirando nexu inter fe conneftuntur, fc. Ren fuccen¬ turiatus excavatus eft parte fui inferiore, quam in cavitatermfu- premam partem Renis veritan- quam in acetabulum admittit, in modum articulationis offium, quae per arthrodiam fit. No. V I. Infantis Crus , vi¬ vido colore praeditum , liquori limpido innatat. In hujus parte inferiore, cute & pinguedine exparte ademptis, confpicien- dos fefe exhibent i. Nonnulli Mufculi , fuoin fitu naturali , quorum membra¬ naceum integumentum in to- Thef. I. tum ' io. Men kan de fweetgaten van *t vel hier ook feerklaar zien. No. V. De rechterNier van een jonge , in defclve vochtigheyt ge- legt : Defe is foodanigh gebalfemtj en geconferveert , dat de felve in couleur , en andere natuurli jke hoe- danigheden voor een levendige Nier, (ofeen, die uyt eenfrisen fchielijk geftorven menfche geno- men is , ) niet en behoeft te wijken. Aanmerkt ten eerflen , dat op de-" fes Nicrs opperfte zyde gelegen is de By-nier: Desfelfs onderlle is te famen gevoeght met een gedeelte van denColijk-darm, ais mede met den blinden darm , en wornvwijfe uytfleek : En zyn alie defe gecon¬ ferveert fonder rimpelen. Ten 2. Dat het opperfle van de wareNier met deBy-nier door een byzondere tTamenvoeginge te fa¬ men zyn geheght , en dat doorVlie- fen : Waar toe deBy-nier van on- deren uytgeholt is , om alfoo het bovenfle deel van de ware Nier te ontfangen, gelijk men ziet te ge- fchieden in die foorte van Articula- tie , die men Arthrodia noemt. N°. VI. HetBeea van een ldeen kindje , leveildigh van couleur zyn- de, hanght in een vlesje met heldere vochtigheyt, het vel en vet voor een gedeelte van onderen wegh-ge- fneden zynde, vertoonen haar Eerltelijk.Eenige Spieren,inhaar natuurlijke piaatzen, welkers vlie- figh bekleetfel* in ’t geheel niet en is weghgenomen, ten eynde men des- C felfi THESAURUS ANATOMICUS tum non eft ablatum, ut ejus vaf- cula fanguinea vifui paterent. z. Tendines Mufculorutru qui inter pedem flectentes & ab¬ ducentes numerantur, fuo in fitu naturali; horum tendines fub Malleolo externo tranfeun- tes,& colore vivido non deftitu- ti , arteriis fuperbiunt plurimis. 3. Horum Mufculorum ten¬ dines vaginae nervofae inclufi funt , ubi per finum . malleoli externi decurrunt : Idque, ne didi tendines facile fede fua di¬ moveantur. 4 Hujus pedis Ungues re¬ movi , ut vafcula fanguinea o- culis armatis fub iis luftrari pof- fint. N°. VII. Pueri recens nati ftomachus apertus & inverfus, ut 1. Tunica viliofa, praevafo- rum fanguineorum repletorum copia , fumma rubedine imbuta , ut & gulae terminus , luculenter confpici poffint , ob coloris va^ rietatem, z. Pilorus, feti ftomachi ex¬ itus cum annexa portione inte- llini duodeni, in hoc ftomacho inverfo quoque luftrantur. 3. Ab felfs bioedvaatjens foude kunnen zien. Ten2. Kan men hier zien de Pe- fen der Spieren , de welke onder des voets buygers en afleyders gerekent werden, en dat allesnoch in haare natuurlijke plaatfe. Defe gefeyde Peefen, onder de buytenfle Enkel pafleerende > en hare natuurlijke , en levendige couleur behouden heb- bende , zyn ook van veele fightbare Slaghaderkens verfien. 3. Defe gefeyde Peefen zyn in een zenuwachtige koker bdlooten , ter plaatfe daar fy door des buytenfle Enkels groeve komen te loopen, om niet foo licht uyt hare plaatfe te kunnen wijken. 4. Op dat de bioedvaatjens onder denagels loopende, met vergroot glafen bequaam konde gefien wer¬ den, foo zyn van my denagels wegh genomen. N°. VII. De Maagh van een jongh geboore kindje , geopent , en ’t binnenfte buy tewaarts gekeert, op dat Ten eerflen, het fluweele vlies van de Maagh , door de veelheyt van opgevulde bioedvaatjens, bloed- root geworden zynde , gefien kon¬ de werden : Ais mede waar des fpijs-leyders , of flok-darms eynde in de Maagh is, ’t welk hier feer klaar in *t gefigte komt,door de ver- fcheydentheyt van haare couleuren. 2. De Poortier, of uytgang des Maaghs , waar aan een ftukjen van den twaalf-vingerigenDarm vaft fit, kan men in defe omgekeerde maagh ook zien. 3 . Het of AN ATOMISCH CABINET. 3 Ab hifce etiam dependet O- tnentum cum portione inteftini coli.DidumOmentum tam niti¬ de praeparatum atque conferva- tum , ut fericum dilutiore rube¬ dine perfufum,repraefentet. Hu¬ jus Arterias ceracea materiS. im¬ pletas , innumeras efFe , hic con¬ flat, N°. VIII. Portio humani In¬ teftini jejuni inverfi, & liquori innatans, naturali colore prae¬ dita, in qua confpiciuntur i. Ita diftae Valvulae conni- ventes (potius juga, feu jugales particulae prominentes) in Inte¬ ftini Jejuni cavitate exiftentes , quas inter una litum obtinet contrarium, fc. fecundum lon¬ gitudinem exporre<ftum,id quod rarum. x. Hujus inteftini Glandulae folitariae , (milii non tantum fo- iitariae, fed & fpuriaef) capitis aciculae majoris magnitudine protuberantes. 3, Hujus Inteftini villofitas, perquam diftinfte in hoc obje- <fto comparet. N°.IX. Infantis Cor tali ar¬ tificio in liquore confervatum , ut ne minima quidem ruga prae- ternaturalis in eo reperiatur , ne fltu quidem naturali neglefto. Not. i . Utramque Auriculam na- 3. Het Net 5 ais mede een gc- deelte van den Colijk-darm is hier ook aan vaft. Dit Net is foo fierlijk toebereyt 5 geconferveert , ook met veel fijne Slagh-aderkens doorweven , dat het :de fijnfte licht-roode zydc ftoffe reprelen- teert, en zyn dele Slagh-aderkens, gelijk hier blijkt , uytftekend veel in getale. N°. VIII. Een ftuk van den nug- teren Darm uyt een Menfche , 't welk in een vochtigheyt hangen- de 3 fijne natuurlijke couleur behou- den heeft , en in ’t felve kan men de- fe volgende zaken zien. 1. Dealfoogenoemdeoogh-luy- kende Klapvliefen fliever latwijfe oneffentheden ) van den nuchteren Darm , onder dewelke dat ter een is, die na de lenghte van *t gedarmte loopt , contrarie alie de andere, 't geen feer lelden gevonden word. 2. De Solitaire of eenfameKlic- ren van dien Darm (van mynietal- leen Solitaire, maar ook Baftaart- klieren geheten zynde) in groote met het hoofd van een groote fpeld overeenkomende, puylen hier ter plaatfe uyt. 3. DePool, of ruygheyt van ’t binncnfte of fluweele Vlies defes Darms , is 'hier feer curieus te zien. No IX. HetHerte van eenjong kindje, in defelve vochtigheyt han- gende , en foodanigh geconferveert, datterniet het minfte onnatuurlijk rimpeltje in te zien is* en hangt felve ais in fijne natuurlijke fituatie.Aanm: Ten eerlte , Dat beyde de ooren C 2 van THESAURUS naturali forma , atque magnitu¬ dine efle confervatam, quarum finiilra Criftam Galli aemula¬ tur. 2. Truncum Venae Cavae de- fcendentem ad exortum abfcif- fum efie, ubi cavitatem reli¬ quit notabilem : Truncus au¬ tem afcendens , ceracea mate¬ ria repletus , a latere Auricu¬ lae dextrae oculos incurrit. 3 . Arteriae Pulmonalis , ut & Aortae truncum fimul confpice- re licet > idque in fitu naturali. N°. X. Arteriae per Piam Ma¬ trem difperfae , aut potius, quae Piae matris ope , coercentur , ne a fe invicem recederent ,* aut intricarenair. Nor. V ariis in locis videre li¬ cet, diftas Arterias fubftan- tiam Cerebri Corticalem pro¬ ducere , quemadmodum figuris cxpreffi in Refponf. Epift. Pro¬ bi. ix. ad Expertiffimum Domi¬ num Etmullerum. No. XI. Infantis Ren bife- ftus , ut interiora pateant ; in ea parte quae fundo proxima, fequentia obfervanda funt : i. Conftitutio Renum , quae milii ANATOMICUS van ’t herte niets van hare natuur- lijkegroote verlooren, en hare na- tuurlijke geftalte behouden hebbenj en dat de linker Oor een Hanekam gelijkt. 2. Dat de nederdalende ftronk van deHol-ader aan haar begin afge- fnedenzynde, een tamelijkegroote holte nalaat : De opgaande flronk daar-en-tegen, met een root wafch- fige ftoffe opgevult zynde, werd aan de zyde van^t rechterOor gevonden. 3 . Ook kan men de ftronken van de Longhs Slaghader, en die van degroote Slaghader, te gelijk feer klaarzien, en dat in hare natuurlij- kc plaaizen. N°.X. De SlaghacTeren, diedoor het dunne Herfien-vlies verfpreyt zyn, oflievcr, die door toedoen van’t dunfieHerllen-vlies inordere by eengehouden werden, ten eyn- de defelve niet van een foude komen te wijken , en onder een verwerren. Aanmevkt ondertuflchen dat op ver- fcheydeplaatzentezien is, datdefe fijnfieSlagh aderkens de fchorffige fubflantie van de Herflene komen voort tebrengen , gelijk ik breder vertoont heb in de figuuren van de t z Antwoord , op de voorgefielde Briefvan d’Heer D odior EtmulUr. N°. X I. De Nier van een jongh kind , na de lenghte in twee gefpou- wen, op dat het inwendige gelien konde werden j nu indatgedeelte, ’t welk ’t naalte is aan de grond van yt Glas, kan men defe voigendeza- ken zien. i . Het ware Geftel des Niers , * be» of ANATOMISCH CABINET. mihi praefertim ex duplici futr flantia conflare videtur ; fc. ex vafis fanguifluis & urinariis ; paucis vafis Lymphaticis & Nervis interpofitis. a.Quamvis Glandula videan¬ tur hic apparere in Renibus bi- feftis, tamen putem nobis im- pofuifie admirandam confli tu¬ rionem extremarum Arterio¬ larum , ficuti brevi per figuras illuftrare animus eft , idque. ad objedla vera. 3. Artificiose funt impletas Arrerias, ut & ex parte Venae; ex parte dico, propterea quod totae haud fint repletae , unde Arteriolis rubris fubftantia.gri- fea in cerjacet : utroque vero vafe fanguifluo repleto , tale quid non reperitur, ficuti vide¬ re eft in variis a me confervatis Renibus, poftea delineandis & defcribendis, • - 4. Papillas Renum nil nifi • congeriem efte duftuum Urina¬ riorum Bellini obfcure in hoc, in variis autem poftea delinean¬ dis & defcribendis, luculentius conflabit. 5- Papillas plurima obticere ofcula,(PapillarumMam marum • adinftar ) cavitatem Tubulo¬ rum beftaande, mijnsdunkens, voorna- melijk uyt twee verfcheyde felfftan- digheden, nam: uytBloedvaten , en pis- vaatjens, doorvlochten met wey* nige Zenukens , en W ater* aderen. 2. Hoewel dat haar ldeene Klierkens fchijnen op te docn, in defe doorgefnede Nieren; foo meen ik echter, dat men door de wonderlijke conflrudlie der bloed- vaten bedrogen word ; gelijk ik fulkx in de Lijfte van ’t tweede of clerde Cabinet, van meeninge ben uyt te drukken door verfcheyde Fi- guuren , die na het leven zullen ge- fneden werden. 3 . Defe Slagh - aderen zyn kon- fligh opgevult, ais mede voor een gedeeke de gemeene Aderen ; ik fegge voor een gedeelte, nadien- ie met alie vervult zyn geworden; en hier doorkomt het dat ons defe fubftantie twee- couleurigh voor- komt, alsroot, en graauw : maar alie dc bloed vaatjens opgevult zyn- de, foo komt ons dele fubftantie een-qouleurigh voor , gelijk wy na- maals in andere, van my toeberey- de en geconferveede Nieren fullen aanwijien , en ook in Figuuren laten af-beelden. . 4. Dat deTepeltjens der Nieren niet anders zyn, ais een tYamenftel van fijne Pis -vaatjens, doord’Heer Bellinus uytgevonden, kan men hier genoeghfaam zien, edogh niet foo ldaar, ais wel inde volgende 5. Ook dat de gefey deTepeltjens eenighemondekens , oft openingh- jens hebben, gelijk de tepels der G 3 Vrouy 1 THESAURUS ANATOMICUS tum Renalium refpicientia, ac- curatiffime in hoc obje&o nudis oculis videri poteft. 6. Membranam hic dependen¬ tem, quae Propria audit , Re¬ nemque proxime ambit , tena¬ cem atque firmam efie pro pro¬ portione objectbnemo ambiget, qui hoc expifcatus fuerit. 7. Renes in ea aetate fuperfi- cie admodum -efle inaequales, tanquam ex variis particulis conflitutos, hic palam eft. 8. Pelvis cum fuis Tubulis Renalibus diftincte intuentibus apparet, Rene in duas partes divifo. 9. Ureteris portio e Pelvi pro¬ diens. N0. XII. [Inteflina Infantis tenuia, ceracea materia reple¬ ta, cum annexo Coeco &Coli portione. Not. 1. Refervarunt natura¬ lem fitum& circumvolutiones, utpote Mefenterio illibato. z. Arteria per Inteflina dif- feminatae, more folito funt in- pletae* V rouwen barften , is hier evident te zien , fchoon men geen vergroot- glafen tot hulpe neemt , en defe openingtjens refponderen op de tak- ken van het bekken derNieren. 6. Ais mede dat het binnenfle en eyge Vlies van de Nicren, ’tgeen hierafhanght, tay en fterk is , na proportie van’t geen het komt te be- kleden ,'fulkx en zal niemant tegen- fpreken, die het onderfoght heeft. 7. Hier blijkt het ook, dat de Nieren in' die tijd , feer ongelijk zyn van oppervlakte , even ais of defelve van veele deelcn te famen geflelt waaen. 8. AI wie watnaauw toeziet?kan hier licht in fijn gefighte krijgen het Bekken van de Nier, ais mede des felfs takwijfe Pijpen, nadien de Nier in twee gefpouwen is. 9. Ais mede een gedeclte van de Pisleyder 5 uyt het Bekken voort- komende. N°. XII. Het dunne Gedarmte vaneenjonghgeboorekind, opge- vuld met een wafchige floffe , waar aannoch vaflgeheghtzyn denblin- den Darm, ais mede een ftuk van den Colijc-darm. Aanm: ten eerflen, Nadien de- felve noch aan het darm *fcheylvaft zitten , foo hebbenfe hare natuur- lijke fituatie, en omwindingen be- houden. 2. Defe Slagh-aderen, door het gedarmte loopende, zyn op debo- v engemelde wy fe vervult. RE- DE of ANATOMISCH CABINET. REPOSITORIUM, feu ASSER SECUNDUS. N°.I. Hominis Veficula fel¬ lea , cum annexa Hepatis por¬ tiuncula , liquori immerfa. Xiot.x. Veficula fellea cera- cea materia eft repleta, ut na¬ turalis ejus capacitas & figura confpici poffint. a. Arteriae Cyfticae , eidem materia impletae. 3. Arterias Cyfticas haud fo- lum de fanguine profpicere V e- ficulae felles, verum etiam ul¬ terius repere per Hepatis fub- ftantiam, liic evidens eft. Hoc Anatomicis impofuit , exifti- mantibus hafce Arteriolas per¬ functam reptantes , peculiares ductus biliarios efie. Vid. Re- fponf. Epift, Probi. 5. ubi fufius de hac materia agitur. DE TWEDE PLANK. 1 N°. I. De Gal-blaas van een menfch, waar aan noch een ftukje van de Lever vaft zit , en foo in een voght hanght. Aanm: teneerften. Defe Galblaas is met een wafchfige ftoffe gevult 9 op dat desfelfs capaciteyt , en fi- gure bequamelijk fouden kunneii- gefien worden. 2. Ook zyn des felfs Slagh-ade- ren met defelve floffe vervulc, 3« Hier blijkt het klaar, dat de ^laghaders van de Galblaas niet al- leen gedeftineert zyn ten dienfte van de Galblaas, omhaarvanflaghader- lijkbloed teverforgen, want defelve loopen verders af tot de fubftantie van de Lever j dit heeft de Ontleders misleyd , want fy fagen defe takjens, langs de grond van de Galblaas lopende , aan , voor byfondere wor- telen van de Galblaas , waardoor fy waanden de Gal tot de Galblaas te komen: Siet verders over defe mate- N°. II. Phiala hominis Lin¬ guam in liquore continens , ut minutias diftinftius videri pof- fint, Not. 1. Naturali & vivido co^ lore praedita innumeris gaudet Papillis , per aream difiemina- tis : funtque incertas figuras & magnitudinis* rieinmyn AntWoord opde 5 briefs- wyfe Voorfiellingh, alwaar breder over defe materie werd gefchreven. N°.II. DeTongvaneenmenfchj leggende in een heldere vochtig- heyt , om dekleenigheden beter te mogen fien. Aanm: ten t. Defe onslevendigh voorkomende , is van boven ver- fien van ontallijke Tepelt]ens, de- welke verfcheyden zyn vangedaan- te, engroote. z. Hier ' 2. Ha- i 4 THESAURUS 2. Harum Papillarum ali¬ quot funt planae, in medio prxdi- tx foramine aut lacuna ; in am¬ bitu vero fulco rotundo. Non¬ nullae contra ea conicam habent figuram, aliae autem in Fungu- lorum modum rotundo capi-, tulo donantur. 3. Per has Papillas Yafcula fanguinea exfpatiantur , quae tamen abfque inftrumentis op¬ ticis videri nequeunt. 4. Larynx cum Epiglottide fua ad radicem Linguae diftinfte fefe videndam exhibet ; eftque Larynx aperta, prout fefe ha¬ bet extra deglutitionem. 5. Sub Epiglottide vifui ex¬ ponitur Pharynx. 6. In Epiglottidis fuperficie plurimae vifuntur Glandulae. 7. Utrique Linguae lateri ad- fitae funt Arteriae Carotides. 8. Glandulae Thyroideae po- fteriori , & fupremo lateri Af- perae Arteriae , funt adfitae. N°. III. Infantis Lingua, cum annexa portione laevi late¬ ris Menti, Labiique inferioris. Not. 1. Lingua fpinulae ope elevata, ut fu bea confpicienda fefe exhiberent portio Nervi & Arteriae fublingualis ; diftus au¬ tem Nervus a latere fub Lingua reptat , non autem fub Frenulo; ANATOMICUS 2. Hier van zynder fommige piat* met een openinghtje in ’t midden, rontom ’t welke een rond groefje loopt ; Andere daar - en - tegen zyn kegels-wijs ; Andere fchijnen een rond hoofdje te hebben* gelijk fommige Champinjons. 3 . Door defe Tepeltjens kan men de opgevulde bloedvaatjens zien, hoewel niet fonder toedoen van ver- groot* glafen. 4. Flet Strotten-hoofd met des- felfsklapje vertoont fichhier feerle- vendigb , en ftaathet Strottenhoofd open, gelijk het gemeenlijk doet, buyten de tyd van ’t fwelgen. 5. Onder het ldapje of dekfeltje van ’t Strotten-hoofd, komt ons hier ook voor den ingangh , of begin des keels. 6 1 Door het ldapje zietmen feer veele kleene ronde kliertjens loopen: 7. Ais mede langs beyde de zy- den van de Tongh de Slaap-flagh- aderen. 8. De Strot-ldieren zietmen ge- plaatft te zyn aan'tachterfte en op¬ petite van de Lucht-pijp. N°.III. Een kinds Tongh, met eengedeelte van de linker zyde van de Kinne enLip* Aanm: ten 1. De Tongh , door toedoen vaneerrdoorntje opgelicht zynde, kan men van onderen zien een gedeelte van de ondertonghige Zenuwe en Slagh-ader; defe Ze- nuw loopt langs de zydenvan'ton- derfledesTongs, en niet onder het toomtje , foo dat fy geabufeert zyn 9 of ANATOMIS CH CABINET. ita ut minus refte judicent, qui exiftimant hunc Nervum fub ip- fo Frxnulo Linguae reperiri. x. In finiftro latere "hujus Linguae innumerae Arteriolae o- culos incurrunt , arbufcularum, foliis nudatarum, filvam reprae- fentantes. 3. Glandulas, quae dicuntur Maxillares inferiores, utroque latere dudtum falivalem exhi¬ bere in confeflo eft : eundem a latere Fraenuli falivam im¬ pertire ori , nemini, qui vel a li¬ mine tantum falutaverit Artem Anatomicam , ignotum, at vero quot aperturis aut ofculis diftus canalis fit praeditus non ita faci¬ le eft demoffftratu , neque Ana¬ tomici in fuis demonftrationi- bus publicis nobis oftendunt. Si quis interim hoc objedtum, Coelo fereno infpicere dignetur , videbit idque luculenter, Du- ftum hunc falivalem laevi lateris tribus in locis falivam imperti¬ re ori , quem in finem a latere fraenuli tria vifuntur ofcula hi¬ antia , id quod non folum in u- no , verum etiam in altero lo¬ cum habere faepius deprehendi. In nonnullis quoque obfervo diftum Canalem unicam tan¬ tum aperturam habere , an quia extera occlufa ante , vel poft mortem ? ; Tlief.I. 4, Cu- dewelke voorgeven , dat defe Ze- nuwen onderhettoomtje, oftong- riemtje gevonden te werden. 2. Aan de linker zyde van defe Tongh zietmen de flaghaderkens in foo groot een menigte loopen , dat- fe feer aardigh een bladerloosbof- fchafitje komen te verbeelden. 3. Dat deonderfle kaaks-klieren wederzijts van een quyl-vat verfien zijn , is wel bekent j dat ook defe quylvaten aan de zydenvan ’t tong- riemtje, haar quyl indemontuyt- ftorten , daar van kan niemand on- kundigzijn, die maar deeerflebe- ginfelen in de ontleet-konfl geleyt heeft : maar te toonen door hoe veelopeningben ider defer quylva- ten , 't quyl in de mont uytilorten , fulks en is yder mans doen niet, En daarom en heeft men ooknoytge- fien , dat de Anatomiilen in hare publyke vertoningen fulks hebben aangewefen : foo nu iemand be- gerigh is zulks in dit voorwerp te zien, en dat op een helderen dagh, fo falhy klaarlyk kunnen bemerken, dat de linker canaal of quylvat op 3 verfcheyde plaatfen ’t fpeekfel in de mont brenght ; waer toe aen de linkerzyde van't toomtje drie ope- ne mondekens gefien worden , en heb ik in andere meermaalsonder- vonden ider canaal wederzijds 2 ,• $ openingen te hebben. In lommige kan ick niet meer ais eene openin- ghevindenj of de reftedan in, of nahet fterven, foo dight gefloten zijn geworden , dat menfe nietkon-< dezi eu 5 ismy onbekent. D 4. Dat %6 THESAURUS 4. Cutem humanam tribus Pororum generibus ditatam efle in publicis demonftrationibus oftendi : duo autem genera in hoc objefto accurate videre li¬ cet, tertium vero genus non fa¬ tis accurare. y. Linguae Papillas luftrari hic quidem poliunt , verum in fu- per memoratis objeftis accura¬ tius fefe videndas exhibuerunt. N°. IV. Phiala continetis in- verfam Coli Inteftini portio¬ nem , (paulo antequam nomen Inteftini Rcfti a Humat) e pueri cadavere defutnptam, & a feta dependentem. Not. 1. Inhocobjefto ita in- verfo , ut fu perficies interior jam facta fit exterior, luculen- tiffime confpiciuntur aperturse , quae tam numerofx, & tamar- fte fibi invicem funt appofits , ut cribrum aemuletur : nam cufpide fubtiliftimae acus, late¬ rum compunctiones ne fieri qui¬ dem poliunt. An Pori, an ve¬ ro ofcula minutiftimorum vaf- culorum? an admittunt, an in cavitatem difti Inteftini emit¬ tunt i x. Dicti Inteftini Glandulae (quae mihi fpuriae dicuntur) la- cuna- ANATOMICUS 4 Dat ’t vel van een tnenfche drie- derhande fweet-gaatjens heeit , heb ikinmyne publyke detnonftratien meersnalen getoontrin dit voorwerp kanmen der twederhandeklaar zien maar de derde foorte en komt ons niethelder genoegh te voorichijn. De tepekjes van de tonghen kan men in dit kleene voorwerp niet foo wel 5 ais in de voorgaande zien. , ' N°. IV. n Vlesken met voghf* waar in te zien is, een omgekeerc ftuk van de colijk darm, eenwey- nigsken voor die plaats afgefneden 5 daarfe de name van colijk darm af- leght, ende de name van reghten darm aanneemt,* ’t felve is uyteen kint genomen, en hanght aan een paartshayrtje. Aanmerkt ten eerften. In dit omgekeerde voorwerp , in ’t weike het binnenfte buytenwaarts is ge- keert, kan men fonneklaar dcticlfs openingtjens zien , de weike fo veeje zijn, en ook foodight aan denan- deren llaan , dat; mender geen punt van een feer fijne naaide tulfen foude kunnen fteken , fonder defelve te ra- ken,w aar door’t feer aerdig een Seef verbeeld. Of men defelve openin^h- tjens Pori of Sweetgaatjensfal moe- ten noemen , of mondekens van ca- naaltjens, en of door haar wat uyt- geftort word in 't gedarmte, enof lyiets tot haar nemen, ora elderste brengen, en is met geenfekerheyt te fcggen. 2,. De alfoo genoemde darm- klierkens komen ons hier voor ais kleene of ANATOMISCH CABINET. cunarum minimarum in mo¬ dum oculis fefe offerunt, funt- que faturata rubedine perfufae, propterea quodlnteftinorum va- fa, quorum propagines fafciculo- fx Glandulsedifte mihi funt , ce- racea materia rubra funt repleta. 3. In di£tae phialae fundo re- peritur Inteftini Ilei portio, in qua fufceptio apparet , id eft, portio Inteftini fufcipit portio¬ nem infequentem , & fic obftrui- tur Inteftini cavitas. Hic afFe- ftus lethalis , verum eft Mife- rere mei , feu Ileus, in quo Inte- ftina plane obftruuntur , unde vomitus continuus , tormina vehementia, &c. Eftque hoc objeftumdefumptume cadave¬ re pueri, ofto circiter annos nati. • N°. V, Phiala in liquore conti¬ nens pueri Cerebellum cum por¬ tione Medullae oblongatae. Not. 1. Latera Cerebelli funt abfcifla , ut interiora pateant. a. Nates atque Teftes ob nimiam Cerebelli mollitiem confundebantur , antequam phi¬ alae inderem. 3. Glandula Pinealis , ante Nates ldeene holletjens, en zijn defelve hooghroot, om dat de vaten van 't gedarmte,met een rootwaflige ftoffe opgevultzijn, en na mijn meninge, fijn defe klierkens niet anders ais bundel- of penceelswijfe uy teynden vande bloetvaatjens van’t gedarmte. 3. In de grond van \ glas werd nogh daar en boven gevonden een ftuk van den nughteren darm, ’t welk met een inichieting befet is, datis, bymanierevan overftropin- ghe is het eene deel van den darm in het and ere volgende in gefcho- ten. Dit dodelijk ongeval is het wa- re miferere mei-, dat is, ontfermtu mynder , geheeten, en werd daar ter plaatfe den darm geheel ver- ftopt> foodatdie luyden alles uyt- braken , wat men haar komt in te geven, met feer fware pyne des buyks,en andere ongemakken meer. En is dit ingefchote ftuk des darms van my gelneden uyt een jonghe, out omtrent aght jaren. No. V. Een Vies met hetaghter- breyn , en het begin van ’t rugh- mergh/t welk langhaghtigh mergh gehetenis. Aanm : teneerften. Om het in- wendighe te zien , fijn de zyden wat wegh gefneden. 2. De alfoo genoemde billen en tefticulen der herflene , zijn hier wrat onder een geconfundeert ge- worden , wegens der felve faghtig- heyt , waar mede fy al aangedaan waren , eer ik het voorwerp in ’t glas dede. 3. Vanhet pyn-kliertjen voorde D 2 bil- ( 2,8 THESAURUS Nates fitsc, exiguam abfcidi la¬ mellam , ut conftitutio intrin- feca appareret , quxporofa, ut liquet in hoc objerto. 4. Membrana, diftam Glan¬ dulam amiciens , fatis craffa , |)ro Glandulae magnitudine. $ Dirtam Glandulam neuti- quam ejufdem effe conftitutio - ilis cum Cerebro , aut Cerebel¬ lo , neque cum caeteris corporis fjartibus Glandulofis convenire, irequentiori exploratione cer¬ tior fartus fum. 6. Infra Nates, portio mem¬ brati ae Arach noideae apparet , & fub ea Pia Mater, Cerebellum cingens. 7. Poftica parte hujus phialae NerviOptici confpiciunturfunt- que poroft ; ut & olfartorii , per quos Arteriae difieminantur. 8. Arteriarum Carotidum rami craffiores , e quibus pro¬ deunt alii , qui uniti , per infe¬ riorem partem Pise Matris > Ce¬ rebellum inveftientis , obam¬ bulant. N°. VI. Infantis Nafus cum Labio fuperiore , in liquore a capillo dependens. JSlot. i. Duum generum Pori jiudi fefe offerunt vifui , tertium autem genus, ut fupra quoque innui, crculorum acies non at¬ tingit, ANATOMICUS billen gelegen , heb ick een kleen mootje afgelneden , om alfoo h et inwendig gedel te zien, en is het fel - ve watporeus, gelijkfulksblijkt in ditvoorwerp. 4. Het vliesje, ’c welk het ge? feyde klierken omvanght , is na pro- portie vank kliertjen vry dik. 5. Dat dic kliertjegeendnts over een kbmt, met het wefen van het voor- of aghter-breyn ; ook niet overeenkomdigh is met de andere klieren onfes lighaams , ben ik door veel onderfoekens gewaar gewor- den. 6. Onderde gefeyde billen komt ons voor eengedeelte vankfpinne- webswyfevlies, en onder het fel ve het dunne herflenvlies. 7. Dk glas watomgefet, komt ons voor, een gedeelte van degefigt- zenuwen, dewelke hier feer po- reus bevonden worden : ais mede de reuk-zenuwen , langhs dewelke ilagh- aderkens loopen. 8. Eyndelingh kan men hier ook befpeuren eenighe dikke takjens van de flaap flaghaderen , dewelke onderlingh vereenight zijnde , langs de onderlte zyde vank dunne heri- fenvlies komen te loopen. N°. V I. De Nens met de bo« vende Lip van een Kint , in een Rel- dere voghtigheyt aan een hayrtje hangende. Aanmerkt teneerden. Tweder- ley Sweetgaten doen haar hier op, maarde derde foortekan men niet ter dcegen zien, 't en fy dat men het of A N A T 0M I S f «* f * .. tingit, nifi in aqua niaceratx di¬ gitis comprimantur. Horum Pororum alios efle deftinatos e- miffioni humoris fuperflui, alios vero admiffioni hujus vel illius rei, fatis fuperque indicant fu- dores erumpentes & medica¬ menta extrinfecus applicata, interiora petentia , uti funt Can¬ tharides , Mercurius vinis Sc c. z. In maximis & capaciori¬ bus porisfefe videndas exhibent Glandulae cutaneae nudae, prse- fertim in nonnullis Poris Naii capacioribus. 3. Nonnullae Glandula cuta¬ neae , in Poris majoribus haeren¬ tes , morbofae & julto majores fadas , praeternaturali colore al¬ bicante praeditae funt in hoc Na- fo , & quod notandum, eorum Pori vifuntur obftrudi. Homi¬ nes illo morbo correpti , faepius compreffione Cutis didas Glan¬ dulas morbofas exprimunt , & foras eliminant, cum pullula¬ rum nomine e Cute faciei pro¬ minent ; in hifce ita diclis pu¬ llulis , aut Glandulis morbofis repetitur ut plurimum paulu¬ lum materiae pultaceae, "imo & vermiculi. 4. Hic oppido quam bene ter¬ minum extremum Cutis faciei ab involucro membranofo labii fu- . _ . —4 CH CABINET. ^ . het objed in water geweekt zijnde» met de vingers komt te per (Ten.Dat-* ter nu onderdefe Sweetgatcn eeni- ghe zijn , dewelke verordineert zijn, om eenighe ovenolligbe of onnutte voghten uyt te laten , geeit ons genoegfaam te kennen het fweeten : Gok eenigheom ietsin- waarts te laten gaan , ’t welk ge~ noeghfaam blijkt, door deMcdica- menten, van buyten geappliceert zijnde , ais- Spaanfche vliegen, Quik-filver en diergelijke. 1. In de grootile en wytfte fweetgaten zietmen de vehklier- tjensnaakt en bloot leggen, voor- namelijk in die fweetgaatjens, de¬ welke hier wac wyt komen te ga- pen ontrent de Neus. * 3. Eenige veMdiertjens in de groote fweetgaatjens van de Neus zittende, fijn qualijk geilelt , vet- groot, en tegens de loop van de natuur, wit van couleur, welkers fweetgaatjens gefien kunnen wer- denverflopt te zijn. De Luvden, met dit ongevai belet zijnde, du-wen met de v in¬ gere n dit w iis defe ontaarde klier- tjens uyt haar vel, onder de na¬ ni e van puyfjens in ’t aange- light : en werd in defelve veel- tijds gevonden een bryaghtige ilofle , ook wel kleene worm'* tjens. f F 4- Hier kan men feer klaar zien de bepalinghe 5 waar het vel des aangefights komt te fcheyderi van. D 3 \ vlie- JO THESAURUS fuperioris luftrare licet , ubi e- nimPori cutanei definunt, de- finit& ibi quoque cutis. > 5'. Labii fuperioris portio in¬ fima, involucro fuo deflituta, admodum villofa : de quavil- lofitate , plura in fequentibus ; lioc enim confideratione dig¬ num eft. ' j ■» ■ • ’. N*. VII. F cetus jamjam nati Hepar excarne , cum annexa Veficula fellea r. Hepar dico excarne , ut loquar cum Anato- mix proceribus , perperam quamvis itaaudiat : Potius di¬ cendum, Vafafanguinea, quae fuis extremitatibus potiorem Hepatis partem conftituunt, liic feparata funt ab extremitati¬ bus fuis fuccofis. Noli. Quanta fit differentia anter vaforum fanguiferorum extremitates , idque haud fo¬ tum ratione reptatus , verum etiam tenacitatis & mollitiei, an variis objeftis mirum vifu. V afa fanguifera Hepatis, ut & fiiliofa circa fui extremum adeo fiunt tenacia &fibi invicem con¬ nata, ut nullam admittant cu- riofam diffolutionem , aut ex- carnationem , ut vulgo dicitur , nifi in eo affeftu > in quo molli¬ tiem acquirunt prasternaturalem ' ’ V 1 -W- • Jea- ANATOMICUS *t vliefighe bekleetfel van de bovet> EeLip, want daar men geen fwect- gaatjensmeerenziet, daarift, dat het vel ook afgefcheyden word. y. Hec bekleetfel van ’tonderfte deel vandebovenfte Lip hierweg- genomen zijnde , vertoont figh dat deel des Lips, ais depoolvan^t flu- weel , feer ruygh , waar van hier breeder flaat] gehandelt te wor- den, want fulks confiderabel , en de moey te weerdigh is. N°. VII. E^n geexcarneerd of ontvleefl: Lev^rtje van een jongh ge- bore Kintje, met des felfs galblaas- je, ik fegh geexcarneerd Levcrtje, om dat onfe voorgangeren alfoo ge- fprooken hebben , maar fulks en heeft geen eygenfchap ; beter foudc men zeggen, de bloedvaten, die met haare uyteynden het voor- naamfte van de Lever uytmaken5 zijn hier van haare fappige uyteyn¬ den gefcheyden. Aanmerkt ten eerften. ’t Is won- derlijk om te zien , hoe groot een onderfchey t , datter is tuflchen de uyteynden der^bloetvaten, nietal- leen ten opfighte van haren cours , maar ook \v egens hare tajighey t > en broosheyt. De bloet- en galvaten desLevers zijn aan hare uyteynden foo taay enonderlingh vereenight» dat fy geen curieufe fcheydinghe, *twe]k, ais boven vermelt is, ex- carnatie geheten is, toe en laten* ten fy in eenfeeker gebrek, in de- wclkedc Levers een tegen natuur- lijkefaghtigheyt.bekomcn. Do ,4 «I of ANATOMISCH CABINET Jeeinora. Horum vaforum ex¬ tremitates fafciculatim funt dif- pofitae, qui fafciculi Glandula denominantur , aft immeritos praeter vafa , peculiares haud reperiunturhic Glandulae. Difti fafciculi non funt ex¬ tremitates vaforum contortas ,, glomi adindar , at vero peni¬ cillorum modo funt difpofitas , nullaque peculiari membranula praeditae , id quod Glandulis proprium, (uti aiunt); omnes folummodo communi menir brana coercitae funt. Hi Vaforum fafciculi Glan¬ dulas tam exafte mentiuntur, ut nobis & aliis olim im- pofuerint , praeferri m in Jecino- refuillo, five recenti, five co¬ cto : . re autem penitius perfpe- <fta, fafciculos dictos neutiquam puto dicendos efle Glandulas ; V afa enim fangujnea peculiaria ad dictos fafciculos nullo mo¬ do alluunt , at vero fafciculi funt ipfaj Vaforum extremita¬ tes , quae nnila peculiari mem¬ brana propria coercentur. Mu¬ nus Itaque prajtenfis Glandulis defti natum , vaforum fafciculis attribuendum effe cenfeo. 3. Ve- sx De uyteynden defer vaten zijn bundelwijs , of penceelswijs van toeftel, en werden defen bnndel- kens ldiertjens geheten , niaar 't on- leght , alioo buyten der vaatjens eyndcn , geen ldiertjens aldaarge- vonden werden. Defe gefeyde bundelswyfe uyt¬ eynden en fijn o$k geen klouent- jenswyfe gefljngerde vaatjens , niaar delelve fijn penceelswyfe bundel- kens , waar van yder der felve in geen byfonder vliesken befiootcn werd , ’t welk aan een klier, foo men feyt, eygen is , niaar defe zijn, gelijkgeiegt is-, penceelswyfebun- delkens, dewelke alie te gelijk van- haar gemeen vlies omvangen wor- den. 't Is wel waar dat de geleyde bunddkens haar foo aardigh ldier- tjens verheelden tc zijn , dat fulks my, en andere voorheen heefc bedroogen , en dat voornamelijk inde Lever van een Verken, 't fy men die rau of gekookt komt te .befchouwen : Edogh de zaak nau- ketirigh ingefien zijnde, foo meen ik» datnienfe gecnfims daar voor houden rnoet; temeer-alfoo tot haar geen by Tondere vaatjens eri loopen , om haar eenighe bloedighe 'ftoffe- toetebrengen, ’t welk ook in een ware klier gefegt word vereyftte werden, maar fy felfs der bloet- vaatjens uyteynden zijnde , en heh- ben 1 u Iks 5 tot liet uytvoeren van haar werk , niet van noden. Soo dat ’t gebruyk des Levers , niet haar pietenfe kliertjens , maar haarer bloetvaatjens uyteynden toe te fchry venis, a. Df THESAURUS ANATOMICUS z. Veficula fellea gaudet Ar¬ teriis Cyfticis , quae non foliim profpiciunt Yeficulae fellea, verum etiam ulterius reptantes Hepati innumeros ramulos im¬ pertiunt , qui perperam Radices . Yeficulae felleae e fundo emer¬ gentes A.udtorjfrus audiunt: hoc, inquam, luculentiffime appa¬ ret in hac Y eficula fellea. N°. V I I I. Pueri aut Puellae Ren bifeftus , ut interiora pa¬ teant. Not. i. Papillae renales pluri¬ mis foraminibus , feu ofculis, urmofum liquorem in Tubulos renales (qui nil nifi ramofae e- miffiones Pelvis funt) excernen¬ tes luculenter hic apparent. z. Diftas papillares promi¬ nentias ubique haud folitarias , fed variis in locis conjugatas efle, appiret in hocobjedlo, ut & in aliis.. 3. Didfce Papillae , ex vafcu- Jorum urinariorum extremis conftitutx , in hoc objefto na¬ turalem obtinuerunt magnitu¬ dinem, formam ac colorem. 4. Vafcula urinaria difta in allegato Rene ex parte repleta funt materia ceracea rubri, 1 ' .quae 2. De flaghaderen van de gal¬ blaas, die men {Arteria cyfiic of flaghaderen van degalblaas heet,) en verfien niet alleen de galblaas van een genoegfame quantitey.t flaghaderlijk bloet, maar defelve loopenverdertot in delever, wel- ke verdere takjens over de gront van de galblaas loopende , te onreght worteltjens van de galblaas zijngc- heeten geworden. Zulks kan men hier fonneldaar zien. No. VII. De Nier van een Jongen of Meysken in twee deelen gefpou- wen , ora alfoo 5t inwendigh geftel te kunnen zien. Aanmerkt ten eerflen. De fte- peltjes van de Nier kan men hier befcheydelijkzien met veele gaat- jensdoorboort te weefen , zijnde die openinghtjens, waar door depifle figh komt uyt te ftorten in de Nier- buyskens , dewelke niet anders fijn , ais holie fcheuten of takjens van ’t bekken der N ieren. 1 Defe gefeyde tepelaghtighe verheventheden of tepeltjens fijn over al niet eenvoudigh in de Nie- ren , maar op verfcheyde plaatfen gekoppelt, geli jk zulks indit, en andere voorwerpen blykt. g. Defe Tepeltjens (fijnde een 'tfamenlfel of byeenkomfte van de uyteyndender pisvaatjens) hebben harenatuurlijkegroote, forme, en couleur. 4. Ook fijn fommighe defer pis¬ vaatjens in defe nier vervult gewor¬ den van de rode wafiighe itofife, waar mede des Niers flaghader van t>f ANATOMISCH CABINET. qua vafa fanguinearenaliaquo- ue oppleta funt , id quod jucun- um vifu & notatu dignum efle cenfeo. Arterias renales infarci¬ endo fimul quoque varii dudtus urinofi replebantur. Sunt mihi Renes , quorum vafcula urinaria omnia, pofl: repletionem Arteriarum rena¬ lium , infardla funt ; de hifce plura alibi , ubi Renis veram & miram conflitutionem, Deo vo¬ lente delineaturus fum, quod nondum ab aliis faftum , vidi. No. IX. Pueri Ren bifeftus Sc tam nitide confervatus , ut naturalis & vividus color haud defint; in eo Papillae , utinob- jedto modo defcripto , evidenter comparent. N°, X. Penultima, ut & ul¬ tima atque infima Thoracis co¬ lla, cum Mufculis intercofta- libus j idque e pueri cadavere. Not. Paracentefin nunquam Inftituendam efie inter fpatiain- tercoftalia didlarum codarum , fatis fuperque indicant Nervo¬ rum intercodalium reptatus ejus loci ; faepiflimeenim, fi non femper, difti Nervi Mufculo- rum medium perreptant , uti hic videri poted. N°.XI. Portio Intedini Coli, cujus tunica villofa , rubicun- Thef. I. diffi¬ ni y was vervult geworden , \ welk play lierig is om te zien, en waardig , loo my dunkt, aangemerkt te wer- den. Ick hebbe ook verfcheydeNie- ren , welkers pisvaatjens al te fa- men vervult zyn geworden ? met het opvullenvan hare Slaghaders, waar van hier na breder fal gefpro- ken werden, ais ick het ware en wonderlijkegedel derNieren fal la- ten af-beelden , en dat foodanigh , ais ick nogh vanfgeen ander voor my heb ziendoen. No. 1 X. Een opgefpouwe Nier van een kind , loo curieus geconfer- veert, dat het fijnenatuurlijke, en levendige couleur nogh heeft. In defelve kan men foo wel ais in de voorgaande, deTepeltjenszien. No. X. Deelfde, enookdelaat- fte, of twaalfde Ribbe, met der- felver Spieren , en dat uy t een kind- je : waar ontrent aan te merken daat5 dat men daar terplaatfe noyt een openinge maken moet, omet- terige ftoffe uyt de borll te ontla- ften , nadien men hier klaar ziet, dat defe tufTche.nribbige Zeniiwen, altoos geen cours houden , gelijk de andere, want defelve loopen dik- wilsin’tmidden van de tuflchen- ribbige Spieren , gelyk hier te zien is. No. XI. Eenfiuk vandeColijk- darm, wiens binnenfte en ruyge vlies feer ropd zynde , ten deele van E de 34 THESAURUS dtffima ex parte feparata , de¬ pendet t continetque in fe fpu- rias Glandulas. Not. i . Didlas Glandulas pro¬ xime adhxrere in flatu naturali Tunicae Nerveae , vefligia indi¬ cant , quae poft feparationem relinquuntur in Tunica Nervea, ficuti hic videre eft. a. Arteriarum trunculos Tu¬ nicam Nerveam potiflimum ob- itdere* hic palam eft. 3. Tunicam Carneam hic quoque dependentem pauciori¬ bus vafis fanguifluis efle dita¬ tam , cerni potefl in hoc ipfo objefto. 4. Tunica Carneae fibr# mo- trices circulares luculenter ocu¬ los incurrunt, ut & Tunicae vil- lofae, ex parte aTunica Nervea feparatae, utraque facies. N°.X1I. Hepatis Hydropici portio Hat. 1. Anno 1696. Hydro¬ pici cadaver cultro Anatomico fubjeci , cujus Hepar totum quantum ex meris veficulis con¬ flabat, quae materiam limofam pellucidam continebant ; hujus portionem in liquore noflro tam ANATOMICUS de andere gefcheyden , neder- waarts afhanght , onthoudende in figh de baftaart-kliertjens van gedarmte. Aanmerkt ten 1 . Dat dele kliert- jens in hare natuurlijke (ituatie zyn- de, ’t naafte haar vereenight hou- den aan het zenuwachtige vlies, geven ons hier genoeghfaam te kennen de putjes, die ais voetftap- pen, in’t zenuwachtige vlies na ge- blevenzyn. 2 . Ais mede foo blijkt het hier klaar, dat de ftronkjes der Slagh- aderkens van’t gedarmte meefl haar laten vinden in het zenuwachtige vlies. 3 . Ook d at het tweede en vlcelige Vlies van ’t gedarmte , hipr mede gefcheyden en afhangende, met gantfch weynigebloedvaatjes verrijkt is. 4. De rondloopende en beweging toebrengende fibren of draaykens van’t vleeligh vlies kan men hier ook bequaamlijk zien, ais mede bcyde de zyden van 'truyge vlies, nadienhet ten deele van’t zenuwachtige vlies gefcheyden is. No. XII. Ecn ftuk van de Le¬ ver van een waterfuchtigh menfche. Aanmerkt ten 1. kritjaari 696, heb ick het doode lighaam van een waterfuchtigh Man geopent, wiens Lever geiieel en ai , uyt loutere blaaskens*was beltaandc, onthou¬ dende in haar een heldere, entaaye voghtigheyc : van dele Lever ziet men hier een ftuk ibo cierlijk ge* balfemt of ANATOMISCH CABINET. 3f nitide conferva vi , ut jam modo e cadavere defumpta vi¬ deatur , eamque hic videre li¬ cet. z. Indifto Jecinore ne mini¬ mus quidem ramulus Venas Portas, Cavas, Ducflus biliofi , aut Arterias Hepaticas viden¬ dum fefe exhibebat , quantum¬ vis ad illud ufque tempus vixe. rit patiens. Ex hac obfervatione palam «fle puto , Lymphas-duftus non folum , verum etiam vafa fan- guinea, iit & alia polle degene¬ rare in hydatides , vel in Vefi- culas, non folum aquam, verum etiam fubftantiam gelatinofam in fe continentes, pro ut hic Videre eft. Et quod magis mirandum, non folum extre¬ mitates vaforum fafciculofle (quas perperam Glandulas di¬ cuntur), fed& vaforum trunci mutati funt in dictas veli culas. N°. XIII. Magna portio Pias matris foetus jamjam nati. Not. i. Difta Tunica adeo tenera ac fubtilis , ut vix ali¬ quid membranofi appareat : Ar¬ terias autem tam numerofas, ut membrana tota quanta ex Arteriolis fere conflare videa¬ tur. Hinc conflare puto Arterias .. - di- ballemt en geconferveert, in een heldere vogh-tighey c , dat het fchijnt nu versuythetiighaamgefneden te zyn. i. In defe Lever en wasniet het minlie takjen van de Poort , of Hol- ader , noch ook van de Levers Slag- ader , veel min van de Galwegen te zien , hoewel den Lijder tot die tijd toegeleeft heeft. Uyt defe Aanmerkinge meen ick klaar tc blijken , dat niet alleen de Water-vaten, tnaar ook de Bloed- vaten , en andere meer , kunnen ontaarden in water- blaaskens , of ingeley gelijkende blaaskens, ge- lijk hier gehen kan werden. En \ geen noch meer te verwonderen is, de bundelwijfe uyteynden defer vaten , (die men te onrecht klieren noemt) en zyn niet alleen verandert inde gefeyde blaaskens, maar ook felfs de ltronken. No. X 1 1 1. Een groot gedeelte van het dunne Herfen-vlies , en dat uyt een eerft geboore kind je. Aanmerkc ten i . Dit V lies is foo dun en teer , en foo feer met aneri- kens befet doorweven, dat men naauwlijks iets vliefighs zien kan { foo dat men fchier zoude zeggen* ditvliesken uyt louteVebloed-vaat* jes tebellaan. Hicruyt, meenick, dat men foude kunnen beiluyten, dat defe Arterien , of Slagh-ade- E 2 ren 3<S THESAURUS diftas haud folum efle deftina- tas nutritioni & calefaftioni hu¬ jus membranae , per quam difle- minantur ; illa enim tenuior eft , quam ut indigeat tanta vaforum copia ; at v.ero difta vafa defti- nataefle exiftimo, ut Cortica¬ lem producant Cerebri fubftan- tiam : ne autem memorata va¬ fa deftituantur reptatu fuo na¬ turali , neque feae fua dimo¬ veantur, aut inter fe confundan¬ tur, difta membrana infervire videtur; praeterea infervit cum fuis vafis fanguiferis, ut fepa- ret a fe invicem Cerebri circum¬ volutiones. De V enarum copia , reptatu ac diflributione nil dicam , quia in hac Pix Matris portione re¬ pletae non funt, & per confe- quens, minus vifibiles. 2. Quia Cerebrum fn recens natis fulcis non gaudetprofun- dioribus , ea propter proceffus PixMatris minores quoque exi- ftunt, id quod nobis hic con¬ ducere videtur , fc : ut ea ratio¬ ne Arteriarum copia & reptatus accuratius conlpici poffint.Vid. figur. Diefx portionis Pix Ma¬ tris Tab. 4. Fig 3. 