title: Thesaurus anatomicus primus [-decimus] ... Het eerste [-tiende] anatomisch cabinet
creator: Ruysch, Frederik, 1638-1731
text: Ten derde , de Milt aan de Maagh nogh vaft fittende, is gants niet verandert van zyne geftalte- nifle , want defelve heeft haare groote, figuur en couleur, gelyk in ’t leven. Tenvierde, een ftuk van dc Twaalf-vingerige Darm> met de Maagh vereenigt zynde, is mede rood van couleur , wegens het op® vullen der Slagh-aderkens. Ten vyfde-, het gefeyde ftuk van de Maagh hangt aan een Paards- hayrtje, vaftgehegt zynde,aanhet vleefighe Vlies des Maaghs , ’t welk zoodanigh is gefcheyden y dat men de draden van hetvleefi- ghe Vlies duydelyk zien kan. N°. XXXIV. De Dyc,Been en Voet vari een Jongh Kindje, al~ les zoo curieus geconferveert , dat men zoude zeggen , het leven daar nogh in te zyn. Het V oet jefchynt te trappen op een Slangetje, ’t welk de naatne draagt van Rotte vangertje , of Schiet-ilanghetje, cn ichynt het zelve hier over, ais ilervende te ga- pen, en is alles levendig van cou¬ leur. N°. XXXV. De Arm en hand D 2 van 28 THESAURUS ANATOMICUS VI. chium & Manus, cujus digiti hominis Auriculam continent, quas Auricula nil de naturali conftitutioneamifit, ita ut vi¬ deatur Auricula hominis viven¬ tis, quamvis a plurimis annis ita confervarim. N°. XXXVI. Puerr Bra- chium , cujus Manus continet Cor hominis , idque in li¬ quore. Not. i°. Diftum Cor fuper- ficie exteriore efle fcabrumjmo ramofum, (fi ita loqui liceat) qua fcabritiefua connatum Pe¬ ricardio , idque a prasgrefla in¬ flammatione harum partium, unde £ger intolerabili dolore fuit correptus circa peftoris anteriora , non fine febre con¬ tinua. 2°. Brachium , Manus , & Digiti vitas fpeciem reprasfen- tant, ea propter vifui non funt ingrata. ASSER SECUNDUS Continet varia , qua ad hominis generationem conferunt. No.XXXVIirpHiala in li- 1 quore conti¬ nens tria Ova muliebria , a ca¬ pillis. dependentia & ceracea mate- van een ldeen Kindy wiens Vin- gertjens het Oor van eenMenfch vaflhonden, en is alleszooleven- digh van couleur en gedaante , dat- terniets fchynt aan teontbreken, hoewel defe zaaken veele Jaaren zoo bewaart zyn geworden. XXXVI. Den Arm van een Kindje, wiens Handje het Hart van een bedaaght Perzoon fchynt vafc te houden x en dat in een voe> tigheyd. Aanmerkt ten eerftc. Dat dft Hart van buytenrouw, en ais ge- takt is, (zoo het geoorlooft is al- dus te fpreeken) door welke rou- wigheyd het vereenigt is met het Hartefakske , en dat wegens voor- gaande ontfleking defer partye, waar door den lyder met onver- draagelyke pyn wierd aangcdaan en dat ni et zonder geduurige Koortze. Tentweden. Terwylhet Armt- je, Handje, en Vingertjensnogh fchynen te leven , zoo is ’t dat hier door alie afkeer weggenomen werd. Op de Tweede PLANK Werden veel zaaken gevonden tot' de yoortteelinggedejlineert. N°. XXXVII. p En droog vles- JC/jewaar in drie Eyertjes van een Vrouw, dewel- ke aan drie hayrtjens hangen mer¬ cem of VI. ANATOMISCH CABINET. materia rubra referta. Vid.Tab. 1. FigJ.Thefaur. VI. N°.XXX V Ill.Phiala in liquo¬ re continens Ovum muliebre fecundatum, Utero expulfum, & a me non apertum , ut de- monftrarc valeam , quo ritu Ovum fecundatum , Utero rejeftum , conftitutum fit, cum ab aliquot diebus ia Utero hx~ ferit, &quod Not. Quia illibatum & inte¬ grum eft, ejus contentum vide¬ ri non poteft > externe autem videre licet Placentulas ru¬ dimentum. VideTab.I. Fig.II. Thefaur. VI. % N°.XXX1X. Ovum mulie¬ bre fecundatum Utero expul¬ fum > eodem modo conferva¬ rum & a me apertum, in cujus cavitate , oculis non folum nu¬ dis, verum etiam armatis, nul¬ lum adhuc Embryonis rudi¬ mentum videri poteft, quan¬ tumvis Ovum recens, & bene eflet conftitutum , an in nihi¬ lum fit redaftum a mora,dicere nequeo. N°. XL. Placentula ut & membranulae Embryonis, in li¬ quore conveniente confervatae ,, & ab ivna parte apertas, in qua¬ rum cavitate, nullum Embryo¬ nis; een roodwaffige ftofFe vervult.Ziet de I.Flaat.Fig.L van’t VI. Cabinet. N°. XXXVIII. Een Vlesje met vogt, waar in onthouden en be- waart werd een bevrugt Eyt je van een Vrouw , ’t welk uyt de Baar- moeder voortgekomen , en van my ongefchonden en geheelisge- bleven y om te konnen toonen hoe een bevrugt en afgedreeve Eytje van gedaante zigh opdoet, ais het zelve eenighe daghen in de Baar- moeder opgehouden is. En nadien het geheel en onge¬ fchonden is gebleven , zoo kan mennietzien, hoe hetvanbinnen geflelt is, maar van buyten kan men het^beginzel van de Na-ge- boorte befchouwen.Ziet de II.Fig. van dei. Tafel van ’t VI. Cabinet. N0. XXXIX. Een bevrugt Eyt¬ je van een Vrouw, ’t welk uyt de Baarmoeder is te voorfchyn geko- menj het zelve is ook ais het voor- gaande ineen vogt bewaart, maar voorheen van my open gefneden , in wiens holte nogh gants geen beginzel van een Schepzelkeis te zienr fchoon het vers en wel ge- ftelt zynde , daar toe ook felfs ver- groot Glafen gebruykt werden, of nu het beginzel van ’t Schep- zellee daar in gefmolten en vergaan is , zulks kan i k niet zeggen. N°. XL. Het Na-geboortentje* enVlieskens van het aller- eerfle be¬ ginzel van een Schepzelke, de- welke in een bequaame vogt be- waard , en van my aan een zyde ge- opent zyn, en heb in der zelve D 3. holte 30 THESAURUS ANATOMICUS. Vi nis rudimentum inveni, ficut hoc aliquoties obfervavi , cum mox a partu mihi non trade¬ rentur , ita ut exiftimarem Em¬ bryonis rudimentum a refolu- tione aut liquefaftione ?n nihi¬ lum reda&um efle , antequam mihi tradebantnr. Vide Tab. I* Fig. V. Thefaur. VI. Not. Interim, circa diftum objedtum , quod portio inferior non pertineat ad Placentulas rudimentum , fed illam nil ede , nifi cruorem coagulaturmquem vix fine objefti hefione auferre potuiflem. N°.XLI. Phiala in liquore confervans Ovum muikbre fe¬ cundatum & apertum , in quo nullum etiam Embryonis rudi¬ mentum inveni, N .XLII. Phiala in liquo¬ re retinens Embryonis Placen- tulam, quae poft annihilatio- nerti Embryonis per aliquot dies in utero remanfit,unde non folum aliam induit formam, verum etiam durior fafta, nil minus quam Placentulam re- praefentat. VideTab.I.Fie.lV. Thefaur. VI. N°. XLIII. Phiala liquore conveniente referta , in qua vi¬ dere licet Embryonis, ut & Pla- centulae rudimcntum, pediculi v s -aut holteniet met alie gevonden , ge* lyk my zulks meermalen voorge» komen is , wanneer men my zoo- danighe voorwerpen niet aan~ ftonds ter hand wierden geftelt, zoo dat ik geloof het beginzel van ’t Schepzelke gefmolten ofvernie- tigt was , voor dat het my ter hand geftelt is geworden , ziet hier van de V. Fig. in de I. Plaat van dit VI. Cabinet. Aanmcrkt , ondertuflchen, dat het onderfte gedeelte van dit voorwerp niet behoort tot het beginzel van ’t Moer-koekje, want het is nietanders alsgeron- ne bloed t ’t welk ik zonder het voorwerp te qiletzen niet zoude hebben konnen removeren. N°. XLI. Een Vies met voght in zigh onthoudende een bevrugt Eytje van een Vrouw , ’t welk van my opgefneden is , waar in ook van my niets gevonden is. N°. XLII. Een Na-geboorte , deXvelke na het vcrnietige van ’.t Schepzelke , eenige tyd in de Baar moeder van een Vrouw is blyven zittcn, waardoor het niet alleen een andcr gedaante aangeno- menheeft, maar ook felfs harder geworde zynde, niets minder ais na een N a-geboorte gqlykt . Ziet de IV .Fig. van de eerfte Plaat van ?t Vi. Cabinet. N°. XLIII. Een Vies met bc- quaame Vogt, waar in te zien is het eerfte beginzel van de Menfch- werdinghof Schepzelke, met het hc* of VI ANATONUS CH CABINET. aut feminis laftucas magnitu¬ dine, Not. i °. Quod Funiculi um¬ bilicalis rudimento adhuc co¬ haereat; quod rudimentum fili tenuiflimi tenuitatem adaequat. Quod in illo tempore Embryones nobis occurrant in- ftar rudis indigeftaeque molis , etiam Microfcopiis Leeuwem hoekianis , quibus quoque u- timur, hic cerni potefl: : Ca¬ pitis enim, multb minus ocu¬ lorum aut artuum , ne vefti- gium quidem videri potefl: ; di¬ cant, fcribant, delineant ita¬ que alii, Embryones paucorum, ut ajunt, dierum, manibus, pedibus oculifque inftruftos, nunquam autem ab illis fuifle vifos , facile colligi potefl: , ex hoc & fequentibUs objeftis. Ne dicam de iis, qui fibi perfuadent fe pofle videre E mbryones, car¬ pite & artubus inftructosv id- que in ovis mulierum. Demonftrent ejufmodi Seri* ptores talia objefta. ad quas il¬ lorum figurae funt fculptae , fi- cutiego hic &. alibi facio, & tunc calculum adjiciam illo¬ rum diftis fadtisque. Firmius & verius ratiocinatus eft , V irr pius Jobus/Cap^X. ubi Deum1 beginzel vande Na-geboorte, en is het Schepzeike niet grooterals een Luys , of Latuw zaadje. Aanmerkt ten eerfte , dat het Schepzeike nogh vaft hangt door toedoen van ’t Navel-ftrenghje aan het beginzel van de Nageboor- te , welk Navel-ftrenghje niet dikker is ais een fyn of dun draadje. T en tweden , dat ons in die fyd de Schepzelkens voorkomcn ais een rouw en ongeformeert wit Klompje 5 hoewel menfe be- fchouwtmet vergroot Glaafen van de Heer Lceuwenhoek , dewelke wy ook in ons gebruyk hebben. In die tyd kan men nogh geen Hoofd , veel min oogen of ledematen zien $ laat andere feggen, fchryven en * inFiguuren verbeelden Schepzel¬ kens van wynig dagen met Hand- jens 5 Voetjens , Hoofdjens &:c. men kan uyt defe myne voorwer* pen wel haaft zien, wat van haar zeggen, fchryven en afbeeltzels aan te nemen of te verwerpen ftaat ; ik laat ftaan , ’ t geen zom- mighe voQrgeven , van datfe in de Eyeren van de Vrouwen Schep-- zelkens met Armen 5 Beenen, en Hoofdjens konnen zien. Laat ons zoodanighe Sihryversj , ’t geen zy zeggen te konnen too- nen , ons cens voorhouwden , ge- lyk ik hier en elders doe , dan zoo 1 zullenwy haar toeftemmen ; maar ' veel fekerder , en met meerder waarheyd fpreekt den vroome Job hier van Gap: 10. alwaar hy tot den/ Almogende zeyt5 . helt fghy THESAURUS ANATOMICUS VI. alloquitur, dicens : Nonne fi¬ cati Lac mulfifii me , & ficati ca- fieam me coagula/li? Revera in illo tempore, cum embryones funt adeo exigui, comperio rudi- mentanoftra maximam habere analogiam cum coagulo laftis , & illud congruere cum hoc no- ftro objefto , videri hic poteft. 3°. Mihi aliquoties tradita fuerunt ejufmodi Embryonum rudimenta , quas fub manibus meis liquefiebant, & fic in ni¬ hilum redigebantur; jam autem experior» quod fi mox affun¬ datur liquor meus, qui indurare objefta valet , illa ita poffe con¬ fer vari. Vide Tab. II. Fig. 1, Thefaur. VI. N°. XLIV. Phiala liquore repleta, continens Embryonis rudimentum , quod fine placen- tula, videndum hic exhibetur, (quiaparentes placentulam au¬ ferri non tolerabant) anifi femi¬ nis magnitudine. Diftum Em¬ bryonis rudimentum, dependet a capillo, affixo rudimento fu¬ niculi umbilicalis , quod rudi¬ mentum funiculi admodum efl: craffum , pro proportione ru¬ dimenti embryonis. Not. my niet ais Atelk. gegoten , en ais Kaaj doett runnen ? En voorwaar in die tyd zyn wv ais Kaas geronnen, en ais een kleen ftukske zaghte witte Kaas komt het my voor, gelyk hier tot mynen Huife te zien is. Tenderde» Meermaals zynmy zoodanighe voorwerpen en ’t be- ginzel van Schepzelkens voorge- komen, dewelkeonder myn han- denquamen te fmelten, en alzoo vernietigt wierden , maar nu zoo heb ik een liqueur , waar in zodani- ghe zaaken aanftonds gelegt zyn- de , komen te verharden , en zoo kan ikfe nu voor altoos bewaaren zonder eenighe veranderingh ja ook de bedervingh. Ziet de I. Fig: Plaat II. van ’t Vl.Cabinet. N°. XLIV. Het beginzel van een Schepzelke van een Menfch, in groote met een Anys-zaad over een komende, ’t welk ons hier voor komt zonder het beginzel van het Moer-koekje , waar van ik het heb moeten afiiiyden ora de Ou- ders wille. Dit beginzel van het Schepzelke hangt aan een hayrtje des Hoofds , vaft gemaakt aan def- felfs Navel-ftrengtje, en is het bovenfte van dit voorwerp waar aan het hayrtje vaft gemaakt is, het begin van ’t Navel-ftrengtje ’t welk na proportie van ’t beginzel van ’t Schepzelke zeer dik is, en het onderfte het begin van \ Schepzelke. Mea of VI. AN ATOMISCH CABINET. Not. Me hoc,& praecedens ob- je&um,in lucem edita , propriis & fufpenfis manibus tradlalTe, & fecundinarum rudimenta aperuifle , ita ut nullum fu- perfit dubium, quin fuerint con- flituta , quemadmodum hic nobis occurrunt ; & ficuti de praecedenti objefto , ita etiam circa hoc innuo , fc: , quod nullam formam humanam re- praefentent in illo tempore ; imo nifi ipfemet membranulas aperuiflem , vix credere potuif- fem Embryones in illo tempore talem habere formam , qualem invenio, & hic per figuras ex¬ hibeo; ut autem haec omnia in flatu naturali confervarem, li¬ quori requifito indidi , & fic re- manfere fine ulla mutatione, quemadmodum in aedibus de- monftro , & per figuras hic exprimi curavi. Yid. Tab. 11. Fig.I.Thef. VI. N°- XLV. Phiala liquore repleta, in qua continetur Em¬ bryo humanus hordei mundati magnitudine. Not.i0. Funiculi umbilicalis rudimentum, in hoc objedlo tenuifiimum quidem , aft ineo occurrit hydatis , magnitu¬ dine capitis aciculae, id quod pluries videre mihi contigit. Thef. VI, Men moet hier aanmerken 5 dat ik dit voorwerp , ais mede hct voorgaande zoo dra zy ter Wereld quamen met cygen handen fub- tiellyk heb gehandelt en geopend , zoo dat buyten alie bedenken 5 de- zelve zoo waren geilelt , gelyk de^* zel ve ons h ier i n de F iguuren , en t’mynen Huyfe in wefen voorko- men3 en zoo ik dezevoorwerpcn zelfs niet had gehandelt 3 zoo zou- de ik naulyks hebben konnenge- looven 3 dat de Schepfelkens in die tyd zoodanigh van forme of gedaante waaren 3 gelyk dezelve zyn 5 en hier afgebeelt hebbe, geenzints de gedaante van een Menfch hebbende. Op datiknu dit alles in zyn natuurlyke geilalte zoude conferveeren , zoo heb ik defe voorwerpen aanilonds in een bequame voght geleght , waar in zy zyn gebleven zonder deminflie verandering.Ziet de Fig.I. Taf.II* van dit VI. Cabinet. N°. XLV. Een vlesje met voght , waar in te zien is een Schepzelke van een Menfch , in groote met een gepelt Garfle Koorn over een komende. Aanmerkt ten eerfle. Het be- gin van de Navel-fbrengh is in dit voorwerp wel zeer dun 3 maar heeft egter een Water-gefwellet- je in zigh , zoo groot ais een fpelde hoofd ? ’t welk ik voorheen meermaals heb gezien. E Ten 3* THESAURUS ANATOMICUS VI z°. Placeatul# rudimentum, quamvis prodigiofas videatur magnitudinis , fi ad molem em¬ bryonis conferatur, tamen con- fiderandum totam illam mo¬ lem , maxima parte cruorem efle coagulatum , tam firmiter dido rudimento cohaerentem, ut objeftum prima fronte vi- fum, facile nobis imponere poflet. 30. In illo Embryone, non¬ dum Caput, Oculi neque Ar¬ tus vifibilia. Vid. Tab.il. Fig, III. Thef. VI. N0, XLVI. Phiala liquore referta, in qua cernere licet. Embryonis humani rudimen¬ tum paulo majus & craflius gra¬ no Hordei non mundati , cum annexa Placentula. VideTab. II. Fig. IV. Thef. VI. '. Not. i°.Inhoc objedto, grano Hordei non mundati magnitu¬ dine paulo majore & crafliore, rudimenta artuum in confpe- ftum venirevidentur , tanquam arenulae majores , aut capitis aciculae minimae rotundae. 20. In illo tempore Capitis difcretio ab ulteriore corpore videri poteft. 30. Oculi quoque jam fefe vi- Ten tweden. Hoewel het be- ginzel van ’t Moer-koekje byfter groot fchynt te zyn , ten opfighte van ’t Schepzelke, zoo ftaathier te confidereren, dat alles tot het Moer-koekje niet behoort 3 ’t geen ons hier ais Moer-koekje voor- komt 3 want voor het groofte ge- deelte is ’t niet anders ais geron- ne bloet , ’t welk zigh zoo va ll vereenigt heeft met het Moer- koekje ? dat men in de eerlte op- flagh van ’t oogh , hier in ligt zou- de konnenbedrogen werden. s Ten derde. In dit voorwerp kan mea nogh Hoofd , Oogen nogh Ledematen zien. Ziet de II. Tafel. Fig. III. van dit VI. Ca- binet. x N°. XLVL Een vlesje met voght waar in te zien is het be- ginzel van een Menfche Schep- zelke 5 een wynig groter en dikker ais een ongepelde Garfte Koorn , waar aan het Na-geboortetje nog vaftzit. Ziet de IV. Fig. Taf. II. van ’t VI. Cabinet. Aanm ten ille. Dat men in dit voorwerp ? wat grooter en dikker zynde ais een ongepeld Garftje, de .beginzelen der Ledematen nu al begint te zien in de gedaante van groote Santjens of kleene ronde Spelde-Hoofdjens. Ten tweden. Dat men in die tyd 3 gelyk hier blykt , het Hoofd- je van ’t Lighaamtje nu al kan onderfcheyden. Ten derde. Ook zoo kan men 1 , dc of VI. ANATOMISCH CABINET. videndos exhibent > tanquam punfta nigricantia. 4°. Funiculi umbilicalis ru¬ dimentum, uncias fere magni¬ tudine. 5“°. Inter artuum inferiorum rudimenta genitalium , primor¬ dium propullulat; cujus autem fit fexus , difcerni non poteft , id quod nemini admirationi fit, quandoquidem in partu trime- Itri , nemo , nififumma cum at¬ tentione fexum difcernere pofiit & hinc ille dolus, fc: quod rarif- fime, fi unquam , in maritorum, quamvis in rebus indagandis curioforum, monumentis, re- peries , Benevol. Lector, fc: quod uxores eorum enixae fue¬ rint fetum trimeftrem, imo& quadrimeftrem mafculinum , tantam enim habent analogiam partes pudendae utriufque fexus milio tempore , ut id difcerne¬ re fit difficile illis, qui de hac re non funt moniti ; itaque confultum duxi illud hic admo¬ nere. N°.XLVIL Phiala, in cujus liquore innatat Embryo, ma¬ ni tu di ne dimidiae unciae , de¬ pendens a funiculo, ram crafTo, ut Embryonis craffitiem fere de Ooghjens nu al beginnen te zien 3 ais kleene fwarte ftipjens. Ten vierde. Zoo bevint men het Navel- ftrenghtje ontrent een duym breed kmgh te zyn. Tenvyfde. Tufichen debegin- zeis van de onderfte Ledematen, beginnen haar de fchaamte te ont- dekken 3 en wat uyt te puylen , edogh zonder de onderfcheyt van Sexe te konnen zien , welk geenfints te verwonderen is, na- demaal het in Schepzeltjens zelfs van drie Maanden befwaarelyk te onderfcheyden is , ten zy men met groote opmerkingh daar op let. Hier van daan komt ook ’t abuys , dat men noyt of zeer zelden in de aantckeningh der Ouders (hoewelfe in de onder- foekinghe opmerkcnde zyn ge- weefi: ) vinden zal , dat haare Huys- vrouwen ontydigh van Scbepzel- kens van drie of vier Maanden ver io fi: zynde 5 ais Ivnegtjens te Boek fiaan, aangefien datter zoo groct een overeenkomfl is in die tyd tufichen de Knegtjens en Meyskens , dat men het bcfwaar- lyk kan zien , ten zy men daar van gewaarfchout was. Hierom zoo heb ik dat hier willenverma- nen. N°. XLVII. Een vlesje met voght, en daar in een Schepzelke van een halve duym groot y yt welk aan een hayrtje hangt, vaft: gc- maakt aan ’t Navel-flxenghtje » ’t welk zoodikis, dat het ’tSchep- E z zel» 36 THESAURUS ANATOMICUS. VI. adaequet *, an a morbofa difpo- fitione? artuum fuperiorum& inferiorum rudimenta funt ca¬ pitis aciculae vulgaris magnitu¬ dine, & forma fere aequales, ca- pitulum , refpeftu corporis , maximum. Oculi diftinfte jam fenfus incurrunt. Placentulae rudimentum naturaliter confli- tutum. Vid.-Tab. II. Fig. V. Thef. VI. N°.XLVIII. Embryo, un¬ ciae circiter magnitudine, in li¬ quore confervatus , & a funicu¬ lo umbilicali dependens ; circa artus , confiderandum, fc: quod fuperiores, inferioribus longe perfeftiores fint , digiti enim manus luculenter videri pof- funt in utroque latere , in pedi¬ bus autem nulli adhuc digiti videri poflunt. Praeterea in Crure finiflro necdum tibia neque pes extre¬ mus propullulanc, fed tantum confpiciendum ibi fele exhibet tuberculum , id quod pro fe¬ more habendum. In ranis admodum fa liare, fc: quod artus anteriores ortu fint priores, imbtanquam cau¬ dati ad tempus vivunt, donec pedes pofteriores emergant. Notandum quoque , quod di- clus zelke in dikte niet behoefttewy- ken5 of dit nu is door eenige ziek- te of natuurlyker wyfe , kan ik nict zeggen De beginzels der op- perfle en onderfle Ledematen zyn een gemeene fpelde hoofd in groote en gedaante byna gelyk. Het hoofdje is na proportie van ’tLighaamtje zeer groot, nukan mendeOoghjensdiflindlzien, en is ook het begin van ’t Moer- koekje gaaf en wel geflelt. Ziet deV.Fig. Taf.II. van dit VI. Ca- binet. N°. XLVIII. Een Menfche Schepzelke,, van ontrent een duymbreed groot, ’twelkaaneen hayrtje in een vogtigheyd hangt, vaft gemaakt zynde aan ’t Navel- flrengtje , ontrent wiens Ledema¬ ten te confidereeren flaat , dat de opperfle veel volmaakter gewor- den zyn ais wel de onderfle , want mende Vingertjensnu alklaarkan zien , en dat aan beyde de Handen , maar aan deVoetjens, wordmen nogh geen T oontjens gewaar. Ook felfs zoo vertoont zigh nogh geen Scheentje nogh Voet- je aan de linker zyde , alwaar zigh maar alleen een heuveltje laat zien , ’t welk voor het dytje is te houden. Het is in deKikvorfTchen zeer gem£en , dat de voorfle Pooten eer te voorfchyn komen , ais wel de agterlle , en in plaats van de agterlle Pooten , zoo komen zy ais met een flaartje te voorfchyn. Ook moet men hier aanmer- ken Of VI. anatomisch cabinet. ftus Embryo mihi occurrat, tanquam fexus fceminini, id quod plurimi non crederent, fi aetatis provectioris Embryo¬ nes haud viderint. Vid. Tab. III.Fig.II. Thef.VI. No.XLIX. Phiala in liquore confervans Embryonem ali¬ quanto prove&iorem & majo¬ rem, in quo omnes artus lucu¬ lenter videri poflunt , ne digitis & pupillis quidem in oculis ex¬ ceptis. VideTab.III.Fig.nl. Thef. VI. Diftum obje&um exiftima- rem efle duorum circiter men- fium, dico circiter, quando¬ quidem impoffibile eft illud prxcife determinare, ficut de hac re nonnihil fufius difleram in fig. horum omnium explicatio¬ nibus Embryonum, ubi omnes, tanquam ad manus , erunt. Interi m confiderandum , non folumhocce objeftum, verum etiam praecedentia naturalem confervafle conftitutionem , ne calore naturali quidem exce¬ pto, unde vifui admodum funt accepta ; & quod in Embryo¬ nibus , unciae magnitudine , reperiatur Epidermis , hic vide¬ re quoque licet. N° ken, dat dit Schepzelke on*ver- beelt van de V roulyke fexe te zyn. Hoewcl veele het contrarie zul- len fuftineeren , ten zy dat.dezelve beter onderrigt zyn , door het zien van zoodanighe , die nogh wat ouder zyn geworden. Ziet III. Taf. II. Fig.van dit VI. Cabi¬ net. No. XLIX. Een Menfche Schepzelke, ’t welk van gelyke op dezelve wyfe aan een hayrtje is hangende in een vogt , eenigzins ouder en grooter zynde ais het voorgaande, waar van alie de Le- dematen tot de Vingers en Too- nen inkluys , ja ook zelfs de Oogappeltjens haar vertonen. Ziet de III. Fig. Plaat III. Cab. VI. Ik zoude vertrouwen dit Schep¬ zelke ontrent van tweeMaanden te / zyn,ik zegge ontrent , aangezien ’t niet wel mogelyk is fulks fo perfedt te determineeren gelyk van defe zaak wat meer zal gezcgt werden in de explicatie van deFiguuren, alwaarfeinFiguuren na den ande- renvolgende, byderhand zyn. Staat ook aan te merken, dat niet alleen dit voorwerp , maar ook alie de andere haar natuurlykc geflalte geconferveert hebben , ja ook zelfs van couleur niet veran- dert zyn , ’t welk zeer aangenaam voor ’t gefight is , en dat ook zo - danighe kleene Schepzelkens van eenduymbreed groot al voorzien zyn van een Oppervelleke , kan men alhieraanfchouwen. E 3 N°, 38 THESAURUS ANATOMICUS VI N^L. Foetus humanus dua¬ rum unciarum praeter propter magnitudine , eodem modo confervatus. Not.cum mihi traderetur hoc obje&um , abdomen inveni a- pertum, perquam aperturam exitum fibi quatfiverclnteftinu- la, Omentum & Hepar, quae nuda hic apparent. N°. LI. Foetus humanus di¬ giti maximi magnitudine mem¬ branae Amnio , tanquam linteo tenuiffimo involutus* fequioris effefexus, nemo facile conce¬ deret, nifi infequcntes foetus, paulo majores, infpexifiet , id- que propter Clytoridis propen¬ dendam ; quae ea in aetate con- fiderabilis eft. N°.L. Een Menfche Schep¬ zelke van ontrent twee duym breed groot , op dezelve wyze ge- conferveert. Ais men my dit Schepzelke braght , zoo vond ik het Buykje geborften te zyn , zoo dat de Darmtjensft Levertje,en het Net- je bloot gezien konnen werden. N°.LI.EenMenfche Schepzelke ontrent zoo groot, ais een onfer groofte Vingeren, ’t welkvan ’t Vliesje Ammos ais van een zeer dun endoorfigtigLywaatje is omvan- gen. N iemand zou dit Schepzel¬ ke houden voor Vroulyke Sexe, ten zy dat hy andere en grootere naukeurigbezienhad, en dat we- gens de byzondere lenghte van de Cljtons , dewelke in die tyd zeer langh uythangt. N°. LII. Foetus humanus, in liquore, uti praecedens , con¬ fervatus , ejufdem fere magni¬ tudinis, cujus repentina mors haud fuit deploranda, quia in lucem veniflet, non folum la¬ bio fuperiore, verum etiam pa¬ lato fiffo, & leporino. Notandum interim, me ne¬ que hoc , neque alia objefta , qux praeter naturam funt con- ftituta, N°. LII. Fen Menfche Schep¬ zelke, ’t welk gelvk ook’tvoor- gaande in een voght bewaart werd , en is het zelve ook ten naafien by van dezelve groote, over wiens fchielyk overlyden, de Ouders niet behoefde eenigc droefheyd te ftellen , aangezien het zelve ter Wereld zoude ge- komen zyn , niet aileen met een gefpouwen bovenLip. maarook met een van een geweeke verhe- melteen Haafe-mond. Staat ondertuffchen aan temer- ken , dat ik dit en diergelyke voor- werpen , dewelke onnatuurlyk van gc- of VI. AN ATOMISCH CABINET. flituta, ullis demonflraturum, nifi hoc a me exigant, nequis abhorreret a prseparatis meis , quae alias vifui funtgratiffima: hoc enim majorem gratiam non conciliaret Thefauris meis, quam quidem infpeftio Thea¬ trorum Anatomicorum vario¬ rum, in quibus horrenda vifui exponuntur, quae potius fepe- lienda , quam vifui exponenda. Cum autem in ea aetate foetus humani, tali affeftu vifuntur correpti , confiderandum , an in foetu proveftioris aetatis , cu¬ jus membra antea bene erant conftituta , mutilari poffint, dum in utero adhuc haerent, idque a terrore, aut afpeftu quodam horrendo ? ad me quod attinet, lubenter hoc a- liorum judicio relinquo , qui nil, nifiquod demonftrare va¬ leo in Thefauris meis, L. B. exhibere fufcepi , & hoc magis utile fore , exiftimo. N°. LIII. Foetus humanus ejufdem fere magnitudinis, qui non minus feliciter fatis ccffit in gedaante zyn, niemand kom te vertoonen, ten zy men my zulks komt te vergen , ten eynde nie¬ mand met eenighe fchrik ofafkeer myne zaaken zoude komen te be- fchouwen , dewelke buyten dat byzonder aangenaam zyn voor ’t Oogh , en gcheel en al verfchil- len van die toebereydzelen , de¬ welke ten toon gefteld werden , in verfcheydeAnatomifche Schou- Plaatzen , welkers voorwerpen men liever ten graven moghte brengen, ais datfe ten toon wer¬ den geftelt. Nadien men hier nu ziet , dat zoo kleenc en teedere Schep- zelkens bevonden werden , al be- i reyts met zoo groote ongemakken bevangen te zyn , zoo ftaat hier aan te merfcen , en te overwegen ofhet apparent is, dat deKinde- ren die van meerder groote zyn- de , haare Ledematen , die eerft wel geftelt waaren, ins’Moeders lichaam konnen komen te vermin- ke 3 en vernietigt te werden door fchrik 3 of aanzien van dit of dat lpektakel? my aangaande, ikwil dit oordeel gaarn aan andere overgeven , nadien **ik in dit myn doen niet anders voorgeno- men heb , ais dat te befchryven, ’t welk in myne Cabinetten gezien kan werden > en oordeele ik zulks profytelyker en meer dienftigh te zullen zyn. N°. LIII. Een Menfche Schep- zelke ontrent van de zelve groo¬ te 5 wiens overlyden niet minder ge- THESAURUS ANATOMICUS VI. inillaaetate, procedente enim longe infelicius vitam transe- giflet, quia Pedes, brachia, manufque incurvata , & con- tradafunt. N°.LIV. Phiala, ut ante¬ cedens, in liquore continens foetum fequioris fexus , trium 4 circiter menfium cum dimidio , membrano Amnio inclufum ; in quo obfervandum, Clitori¬ dem tanto efle longitudinis , ut Penem exilem inter pedes re- praefentet. N°.LV. Foetus humanus fe¬ xus ^foeminini , ejufdem cum procedente circiter aetatis j eo- demque modo in liquore niti- diflime confervatus. N°.LVL Phiala liquore re¬ pleta, in qua continetur foetus humanus state nonnihil pro¬ venior, eftque etiam fequioris fexus. N°. LV1I. Foetus humanus mafculini fexus quatuor circi- ter menfium, in liquore con¬ fervatus , cujus caput tegitur membranula Amnio foetus vi¬ tulini , per quam innumera vafa fanguinea vifuntur diffeminata-, & hoc vifui admodum gratum. N°.LVIII. Foetus humanus^ fexus mafculini quinque circi¬ ter gelukkigh is geweeft , ais htt voorgaande , aangezien deffelfs Armen, Handen en Voeten zeer krom in een getrocken zyn, en by gevolgh een zeer elendigh le- ven zoude moeten hebben ley- den. N°. LI V. Een vlesje met voght, waar in onthouden werd een Meyske van ontrent drie en een halve Maand dragts , ’t welk ais omvangen is van ’t Vliesje Amni - os , in dit voorwerp kan men al weder zien dat de Schepzelkens in die tyd Knegtjens komen te verbeelden, om de voorverhaalde reden. N°. L V. Een Menfche Schep- zelke , mede van de Vroulvke Sexe, byna van dezelvegrooteen ouderdom , ’t welk van gelyke ge- flalte zynde, in een voght zeer - cierlyk bewaard werd. N°. LVI. Een vlesje met hel- dere voght , waar in geconfer- veert werd een Meyske wat groo- ter ais het voorgaande. N°. LVII. Een Knegtje van ontrent vier Maanden dragts , wiens Hoofdje gedekt is met het Vlieske Amnios uyt een Kalfje, waar door heen zeer veel opge- vulde bloetvaatjens loopen , ’t welk zeer aangenaam is om tc zien. N°.LVIII. Een Knegtje van ontrent fes Maanden dragts , \ welk t of VI. AN ATOMIS CH CAB1NET. ter menfium , qui capite prono decumbit. N°.LIX. Fcetus humanus fex circiter menfium , in quo Clitoridis prominentia ita eft imminuta, ut fexus facile di- gnofci poflit. A latere Capitis in confpe- ftum venit Placenta Uterina, cui tanquam pulvinari inniti¬ tur capite > finiftra continet in- teftinula fcetus humani imma¬ turi, quae nitidiffime funt re¬ pleta ceracea materia rubra. Praeterea Arteriolae per Inte- ftinula difleminatae , diftin&e luftrari pofiunt , prxfertim illae, quae per tunicam communem reptatu longitudinali decur¬ runt. N°. LX. Foetus humanus, fequioris fexus, feptem fere menfium, qui dormientis fi- tum belle repraefentat , hujus caput coronatur corona ex her¬ bis confefta. Hxc omnia in limpidifiimo liquore confer- vantur. No.LXI.Fcetus humanus, inter o£to& novem circiter menfes geftatus, cujus caput non folum ornatur corona ex herbis, fru- Thef, VI. dibuf- welk met het Hoofdje om laagh5 en met de Voetjensomhooghgc- legen is. N°. LIX. Een Meyske van ontrent fes Maanden dragts, wiens ' fchaam-deeltjens nu al zoodanigh zyn verwaflen en verandert, dat men deflelfs fexe light onderfchey- den kan. Aanmerkt dat aan de zyde van ’t Hoofdje , deflelfs Moer-koekje werd gevonden , waar tegens aan het Hoofdje komt te leggen, ais tegen een Oor-kuflentje. Indef- felfs linker Handje hout ’et het ge- darmte van een onvoldraage vrugtje van een Menfch, ’twelk opgevult zynde ons zeer cierlyk voorkomt. Daarenboven zoo kan men de Slag-Aderkens, die door dit ge- darmte loopen klaar en diftindfc zien 5 voornamentlyk die geene, dewelke door het buytenfte vlies- je , na dc lenghte komen te loopen. N°. LX. Een Meyske van on¬ trent fes Maanden dragts , ’t welk een flapend Kindje zeer aardig komt te verbeelden, het Hoofdje is met een Kroontje vanKruyden en Bloemen verciert 5 en dit alles in een heldere vogt. Nn. LXI. Een Kindje van on¬ trent tuflchen de agt en negen Maanden dragts , wiens Hoofdje niet alleen voorflen is met een Kroontje van Kruyden en Bloe» F men5 THESAURUS ANATOMICUS VI. ftibufque, verum etiam tan- quamBotanologus, undique ob- fefluseft herbis, floribus» fru- ftibufque, praefertim Africanis, Afiaticis, Americanis» fc: ra¬ mulis arboris Thes , Nucis Mofchatac , Cardamomi mino¬ ris, Caryophyllorum , Cinna¬ momi, foliis feminalibus O- puntis Americanae, nec non ramulis Piperis nigri cum fru- ftibus racematim difpofitis, quos ramulos piperis mihi libe- raliter dedit Nobil. VirD. D. Petrus de Wit, Societatis Indiae Orientalis praefeftus. Cum autem varia animalcu- la inter plantas fefe continere foleant, fic etiam hic in eadem phiala, inter diftos ramulos, varia infefta & animalcula con¬ tinentur , fc: Scorpiones , Ser¬ pentes, tam Afiatici quam Ame¬ ricani , imo & Lacertae, quarum unadifti foetus collum corripe- revidetur, unde fetus, quafi perterritus , caput pofteriora verfus refle&ere videtur. N°.LXII. Phiala exigua in liquore continens fruftula varia calculi humani nigerrimi , & fubftantia admodum mollia, ut autem in mollitie fua confer- Varem, liquori indidi, & fic fem- per men , maar ais een kleen licfheb- bertje der gewaflen, zoois’tzel- ve alzints , ais met Kruyden , Bloemen en Vrugliten bezet, en inzonderheyd met Africaanfche , Americaaniche en ook Afiatifche gewaflen : Ais daar zyn takjens van de Thee-boom , ais mede Note-mufchaat boom , Kruytna- gels takjens, ook van de Kaneei- boom , de eerft op komende Bla- deren van de kleene Americaan- fche ftekende Vyghen, ook tak¬ jens van de fwarte en ronde Pe- per, dewelke de Edele Heer Pieter de Wit , Bewinthebber van de Ooft-Indifche Maatfchap- pye my mildelyk mede gedeelt heeft. Nadien veele diertjcns haar gewoon zyn te onthouden onder de gewaflen $ alzoo mede is t , dat onder alie dele ook ver- fcheide gevonden werden , die uyt die zelve Lantftreken totons over geltuurt zyn , ais Scorpioe- nen en Slangetjens , zoo uyt Afri¬ ca ais ook uyt America, Haas- dilTen, waar van datter een den hals van ’t Kind fchynt aan te grypen , waar door het Kind , ais hier door verfchrikt , het Hoofd agterwaarts fchynt te wenden of te llaan. N°. LXII. Een kleen Vlesje met voght , waar in te zien zyn verfcheyde ftukskens van een zeer fwarte fteen , en dat uyt een Menfch , dezelve zyn zeer' broos , en omfe in haar fagtigheyd te be- waaren » zoo heb ik defelve in een hei- of VI. AN ATOMISCH CABINET. 43 per demonftrare valeo , nobis aliquoties occurrere Calculos molles; funtque ejufmodi Cal¬ culi peflimae naturae. N°.LXIII. Uterus , qui re¬ vera prolapfuseft ; & ut detur occafio videndi, quo ritu haec pars prolapfa conftituta fit , li¬ quori indidi , & fic confervavi. VideTab.lV.Fig.il. Not. i° V itx fpeciem prae fe ferre diftum objeft um. 20. Faciem exteriorem huius objefti prolapfi, proprie cfle tunicam interiorem Vaginae, quae fimul cum Utero, in hoc afFeftu exit. Uterus ve¬ ro, totus quantus ita abfcon- ditur a difta membrana fimul prolapfa , ut immediate de U- teronil videri poffit, quam fo- lumipfius Os internum ; Ute¬ rus autem non invertitur, fed folummodo defcendit extra pudendum-.Contra inUteri pro¬ cidentia, qui mox a partu, to¬ tus quantus aliquando ita pro¬ cidit & invertitur, ut facies u- teri interior, tunc fiat exterior. In hoc cafu, fi non ftatim re¬ ponatur uterus > mors ut pluri¬ mum inftat. Vide ulterius hac de re Obferv. meas Anat. Chir. 3°* heldere voght geleyt , om al- toos te konnen toonen, dat ons zoodanighe fteenetl zomtyts voor komen ; en zyn defe foorte van een zeer quade natuur. N°.LXII1. Een Lyf-moeder, dewelke waarlyk uyt gefonken of uyt het Lighaam gehangcn» heeft , en om te toonen hoe het ge- ftelt is met zoodanigh een quaal , zoo heb ik defelve meenvogtbe- waart. ZietdelV. PlaatFig.II. Aanmerkt ten eerfte, dat dit deel ons zeer levendig voorkomt. Ten tweden , dat de oppervlak- te van dit uytgefonke voor» werp eygenlyk is het inwendige Vlies van de fchee des Lyf-moe- ders ; ’t welk te gelyk met het we- fen van de Lyf-moeder uyt komt te iinken : Maar de geheele Lyf- moeder werd zoodanig van ’tge- feyde Vlies verborgen, dat men niets inmiddels van de Baar-moe- der zien kan , ais alleen deflelfs inwendighe mond 5 en in ,dit onge» val werd de Baar-Mocder ni et omgekeert, maar de zelve komt alleen maar neder tefakken ten ly- veuyt. Maar in ’t uydinkenvan de Baar-moeder na de verloflingh, zoo is ’t dat de Baar-moeder zom¬ tyts geheel en al om komt te kee- ren , en zoo ten lyve uyt komt te hangen , zoo dat delTelfs inwendi¬ ghe oppervlakte ais dan uytwen- digh ons voor komt. Indienmen in ditongeval de Baar-moeder niet aanftonts in komt te brengen, zoo llaat de dood voor dedeur. Ziet F 2, hier 1 44 THESAURUS AN ATOMICUS^VI. 3 o. Hujus Uteri os internum admodum eft inaequale a fulcis Cervicis internae , qui a ponde¬ re &preffione uteri nonnihil in confpe&um veniunt. N°. LX1 V. Phiala in liquore continens dentes foetus humani jamjam nati , cum contento molli. In eodem liquore videri poteft Vomer foetus humani albiffimus. N°. LXV. Portio Placentu- lae uterinae foetus humani , cera- cei materia ita repletae, ut ul¬ timae extremitates, tomenti in- ftar nobis occurrant, nullis in¬ tercedentibus corpufculis , quae Glandulae dicuntur. N°.LXVl. Phiala ficca, in qua confervatur portio Mem¬ branae , perquam Arteriolae re¬ pletae repunt, quarum ultimae extremitates prima fronte vifae, macularum inftar vifui occur¬ runt, propter earum fubtilita- tercu No. LXVII. Phiala in liquo¬ re continens Embryonis Pia- centulam craflam duram & py- riformem. Not. Ejufmodi objefta pyri formam non adipifci , quatenus fint hier verders over na myn Anat: Chirurgicale obfervatien. Ten derde. De inwendige mond des Lyf-mocders is zeer ongelyk wegens eenige kleene groefjens van de inwendige hals , dewelke door de fwaarte en drukking van de Lyfmoeder eenigfints tevoor- fchyn komen. LXIV. Een vlesje metvoght, waar in te zien zyn de tandjens van een jongh geboore Kindje met haar faghtc inwendighe iubjftantie, ook ziet me'n hier de Ploeg-yfer van een kleen Kindje , dewelke zeerwitis. N°.LXV. Een fhik van de Moer-koek van een jongh geboo¬ re Kindje , zoodanigh opgevult met een waflighe ftoffe , dat ons hetuyterfte defer vaten, alsdons, zonder yets klierigs, voorkomt. N°. LX VI. Een droogh vlesje , waar in bewaart word een ftukje van een Vliesje, waar door opge- vulde Slag-Adertjens heen loopen5 welkers uyteynden ons in de eer- fte opilag van de oogen voor ko¬ men , ais kleene vlacken ? wegens haar fubtielheyd. N°. LXVII. Een vlesje met voght , en daar in het Naa-geboor- tetje van een kleen Schepzelke, ’t welk dik , harden, Peers-wys zigh komt te vertoonen. Aanmerkt,dat zoodanighe voor- werpen haar peers-wyfe gedaante niet i of VI. ANATOMISCH CABINET. 45* fint Placentulae , fedafanguine niet krygen van ’t Moer*koekje aut cruore coagulato, qua un¬ dique obfefTa lunt 5 & fic nil minus , quam Placentuls for¬ mam retinent, & minus caute pro molis obtruduntur nobis ab imperitis. felfs 5 maar van ’t geronne bloed , waar van datze alfints befet wer- den , en aldus behouden fy niets minder ais de gedaante van een Moer-koekje , en werden defe zaa- ken t’onregt ons ais Zuygers voor- gehouden van die, die hier in on- kundigh zyn. #N°. LXVIII. Phiala in liquore continens pudendum foetus humani quatuor circiter menfium feminini fexus 3 illud autem prima fronte vifum, fexus mafculini colem cum coleis fuis , tam exafte mentitur , ut plurimis impofuerit, & hoc in ea state nun¬ quam aliter vidi. N°*LXIX. Thefaurulus ex ligno Indico confe&us , in quo continentur quinque fceleta fetuum humanorum , in hoc Thefauro VI. delineatorum ; eftque minimum adeb exile, ut difficillimum foret hoc minus conficere. N°.LXX. Phiala in liquore confervans portionem Inteftini Coli & Ilei, e corpore puerili defumptam. Not. i°. Valvulae Inteftini Coli, in hac praeparatione no¬ bis occurrunt , ceu circulus ro - tundus ; fc: cum Inteftina non funt inflata aut ftercorofa ma¬ teria repleta, fempereomodo vifui fefe exhibent Valvulae Coli ; at cum a cibo aut flatu diftenditur Colon adipifcuntur formam duarum Valvularum (quem- N°. LXIX. Een ldeen Cabi net- je van Indiaanfch Hout, waar in vyf geraamtjens , van zeer kleene Kinderkens , gevonden werden , dewelke in dit VI. Cabinetafge- beelt ftaan, en is het kleenfle zoo ldeen , dat men naulyks een kleen- der zoude konnen maken. N°. LXX. Een vlesje met voeht , waar in bewaard werd een O' J ftuk van de Colyk en boghtige Darm , uy t een kleen Kind. Aanmerkt ten eerfte. Dat in de¬ fe prsparatie de Klap-vliefen van den Kolijk-darm ons voor komen in de gedaante van een ronde Circul, en zoo komen fy ons altoos te vooren , wanneer de Colyk- darm niet is opgeblafen met wind , of opgevult met darms vuyligheyd 5 maar opgevult zyn- de, zoo doet zigh defe Circul op in de gedaante van twee tegens de andere ftaandc Klap-vliefen ( ge- F 3 Fyk a6 THESAURUS ANATOMICUS VI. (quemadmodum Nob. Kerkrin- gio demonftraveram , cum fi¬ guram illam publici juris face¬ ret) ut regreflum foscum inhi¬ berent. a°. Vermis prominet fupra Coli Valvulas. 3°. Phiala inverfi, ProcefTus vermiformis videndum fefe ex¬ hibet , & haec omnia videntur adeo recentia, & naturali co¬ lore praedita, ut jamjam vide¬ antur e corpore efle excifa. N\ LXXI. Phiala eodem modo confervans dimidiam partem unius protuberandas uteri vaccae gravidae , cui una ex Placentulis variis locis , ad¬ huc cohaeret > variis autem lo¬ cis particulas ejufdem Placen* tulae extraxi, ut cavitates pro¬ fundae, quae tempore gravidi¬ tatis in uteri protuberandis in¬ veniuntur, in confpeftum ve¬ nirent. Not. Quod rami vaforum Placentam conftituentium , profunde fefe infinuent in di- (ftas cavitates, ut venarum ra¬ muli fuccum nutritium abfor- bcant , qui poft Placentularum feparationem copiofe effluit, fecus ac in gravidis muleribus, in lyk ik de Hr: Kerkringhtoondc* wanneer hy een Figuur daar van zoude laten maken, ) om de weder- keeringh van de vuyligheyd uyt het groote gedarmte te beletten, dat die niet weder quame tot het dunne gedarmte. Tentweden. Zoo ziet men hier een worm even boven de Klap- vliefen of Circul uyt te fleken. T en derde. Het glas omgekeert zynde, zoo doet zigh hier ook op het Worm-wyfe uytfteekzel, en zyn defe zaaken zoo vers , fris en natuurlyk van couleur, dat men zoude zeggen , dezelve vers uyt het Lichaam gefneden te zyn. N°. LXXI. Een vlesje met voght, waar in van gelyke bewaard werd de helft van een der uytpuy- lentheden des Lyf-moeders van een bevrugte Koc, waar aan op veele plaatzen nogh vaft zit een van de Moer- koekxkens 5 opande- re plaatzen in tegendeel is ’t Moer- koekjedaar vanafgetrokken, ten eynde men die byfondere diepe holletjens konde zien , die daar zitten in de gefeyde uytpuylent- heden van de Lyf-moeder, wan¬ neer het beeil befwangert is. Staat hier aan te merken , dat de tackjens der bloet-vaatjens , die de gantfche Moer-koekjens ma¬ ken haar komen te fetten, in die diepe holletjens, op dat de Ade- righe takjens ’t voedzel daar uyt zoude komen te haalen , welk voedzel men in groote menighte ziet uytvloeyen , ais men de Moer- koek- { VI. AN ATOMI SCH CABI NET. in quibus tale quid non reperi- tur , & confequenter cum tali oeconomia haud convenit. Vi¬ de de hac Thelaur. V.fol. 1 6. &17. N°. LXXII.Phiala in liquore continens unam ex protuberan- tiis uterinis vaccx gravidx , a Placentula liberatam , ut pro¬ fundas lacunx, ramulos Placen- tulx recipientes, vifui diftin- ftius occurrerent, N°.LXXIII. Phiala in liquo¬ re confervans portionem fub- ftantix corticalis Cerebri, il- lamque mere vafculofam efle luculenter hic & in praecedenti¬ bus Thefauris cerni poteft. Nemo ha&enus, qui me, coelo fereno, convenit, de rei veritate dubitavit , fed uno omnes profitentur , fe nunquam id fuifle credituros, nifi vidif- fent *, vifum quidem, non autem fidem illis dare pofium, qui hanc rem in dubium vocare aut negare volunt, quia tale quid nunquam viderunt : accedant quicumque volunt, nullis de¬ negatur infpeftio aut vifus, mo¬ do coelo fereno accedant, &o- culos armatos , imo etiam iner¬ mes admoveant , res enim fatis clara. * Si koekjens daar van affchey t 9 geheel anders ais in de bevrugte Vrou- wen waar in men zulks nictziet, maar hebben defe een geheel an- dere Huyslioudingh , ziet hierop na het V. Cabinet Folio 1 6 en 1 7. N°.LXXII. Een Glaasje met voght, waar in te zien is een van de gefeyde uytpuylentheden van de Lyf-Moeder van een bevrugte Koe5 waar in de gefeyde hollet- jens veel klaarder konnen werden gefien , tot welker eynde het Moer-koekje geheel en al daar van afgehaalt is. No. LXXIII. Een fhikje van de fchorffighe fubftantie van de Herf- fene van een Menfch 9 dewelke t’eenemaal uyt bjoet-vaatjens is be- fiaande,^ welk zo wel in dit ftuk te zien is , ais in die van de voorgaan- de Cabinetten. Niemand heeft mytotnoghtoe befogt, die ik het zelve heb laten zien 9 wanneer het helder weer was 5 dewelke aan de waarheyd van myn zeggen en toonen getwy- felt heeft 9 maar alie hebben fy » niemand uytgefondert 5 ’t zelve voor waarheyd aan genoomen , en veele hebben gefeght 9 ik zoudc zulks noyt hebben gelooft , indien ik het niet hadde gezien. Wil eghter ymand nogh daar aan twy- felen 5 om dat hy het niet heeft ge¬ zien 5 wel ! het geloof kan ik hem niet geven , maar wel het gefigt daar van 5 laat een yder tot my ko- men,als heteen helderen dag is3nie- mand word het befchouwen daar van geweygert. Men 48 THESAURUS ANATOMICUS. VI. Si quis autem Thefauros in tranfitu percurrat , coelo nubilo & pluviofo (quemadmodum quotidie magno numero ad me accedunt, quos inter multi o- biter in hunc illum ve Thefau- rum oculos vertunt) impoffibi* le foret talia indagare. Inter hos forte ille quoque fuit, qui incaute ClarifT ViroSchelha- mero retulit, fefe tale coag¬ mentationem vaforum nonpo- tuifle deprehendere, cum illi corticalem fubftantiam demon- ftrarem. Interim ClarifT Schelhameri, de re Anatomica longe meritif- fimi, Thefes, ad meas vene¬ runt manus , in quibus fequen- tia reperio. Num vero corticalis fubftantia,ubi ft fpir ituum ex fan- guine vel fep aratio , vel prapara- tio , ex meris arteriarum vena - rumque ofculis (ramufculis ego dixi , quorum extremitates mol¬ les & tomenti indar , tenues funt,) conflet , ut nuper fe con - fpexijfe Cl. Ruyfchiusprofejfus efl9 de eo judicium merito fufpendo. Neque enim capio , quomodo cine¬ reus color ex vaforum congerie exfur - Men behoeft juyft geen ver- groot glafen te gebruyken , die cen goet gefight heeft kan het wel zien 5 zonderbehulp van de zelve , ais zynde een klaare zaak. Maar zoo ymand ter loop myne Cabi- netten komt te zien , en dat by duyfter en regenagtigh weer ( ge- lyk veele dagelyks doen, en hier en daar wat, zonder opmerking, befchouwen) zoo is ’t onmooglyk , zoodanige fubtile zaaken grondigh te zien* onder zoodanighe is hy ook mogelyk geweeft , dewclke een onvoorfigtigh en verkeert ra- port gedaan heeft aan de Hr. Pro- fefTor.G.Chr.Schelhamer,hem leg- gende , dat hy myne zaaken zien- de 5 zoodanigh een t’zamenftel van vaten niet heeft konnen zien , ais ik hem defchorfligefubftantieder Herflene (foo hy feytj vertoonde. Ondertuffchen zyn in myne handen gekomendedifpuyten van den met reght zeerberoemdeHr: ProfeflorG.Chr.Schelhamer, waar in dat ik defc volgende zaken zie ter neder geftelt. Maar of de fchorjjighe fubftantie der Herjfene , waar in dat de animale geeften w er den ge- fcheyden of bereyt uyt loutere mondekens ( ik heb gefegt Uyt de takjens , wel- kers uy tey nden fagt week en don- hg zyn) beftaan^gelykjte ProfeJf.Ruyfch Tjeytgez^ien te hebben^daar over houde ik myn oordeel fufpens , want i’k kan niet vatten , hoe dat een grauwe couleur uyt een tfamenflcl van bloet-vaten z.oude konnen voortkomen , dewyl in de A de. righe vleghtingh , daar uyt beflaande , of VI. AN ATOMISCH CABINET. tx fur gere pojjit , cum in Choroide plexu , qui ex hifce conflat nil ejuf- modi deprehendatur , nec Micro - fcopiis mollibus & per madorem lubricis corporis partibus plenam habeo fidem. Sjsin potim exifii- mo , rationi magis ejfie conveniens , corpufcula fi at ue re intermedia , quibus , &c. Antequam Clar. Viro re- fpondeam lioc unum promit¬ tere mihi vifum fuit, fc:quod mihi animus fit, cum nemine ullam inire difputationem , ne diftrahar ab ulteriore corporis humani inveftigatione , exifti- mans me plus profefturum inveftigando, quam difputan- do ; omnes interim ad vifum provoco, invito, & fi quis o- culis mentis majorem fidem habere velit , quam oculis cor¬ poreis, per me licebit. Hifce promiifis paucis refpondebo. 