title: Thesaurus anatomicus primus [-decimus] .... Het eerste [-tiende] anatomisch cabinet
creator: Ruysch, Frederik, 1638-1731
text: Ex hac obfervatione palam efleputo, Lymphae-duftus non folum , verum etiam vafa fan- guinea, ut&aliapofle degene¬ rare in hydatides , vel in Vefi- culas, non folum aquam, verum etiam fubftantiam gelatinofam in fe continentes , pro ut hic videre efl. Et quod magis mirandum, non foliim extre¬ mitates vaforum fafciculofas (quae perperam Glandulae di¬ cuntur) , fed & vaforum trunci mutati funt in diclas vefi culas. N°. XIII. Magna portio Piae matris foetus jamjam nati. Not. i. Didia Tunica adeo tenera ac fubtilis , ut vix ali¬ quid membranofi appareat : Ar¬ teriae autem tam numerofae , ut membrana tota quanta ex Arteriolis fere conflare videa¬ CH CABINET- 3f balfemt en geconferveert , in een heldere vogh tighey 1 , dat bet fchijnt nu vcrs uyt het iighaam gefneden te zyn. i. In defe Lever en wasniet het minfle takjen van de Poort , of Hol- ader , noch ook van de Levers Slag- ader , veel min van de Gaiwegen te zien , hoewel den Lijder tot die tijd tosgeleeftheeft. Uyt defe Aanmerkinge meen ick ldaar te blijken , dat niet alleen de Water-vaten , maar ookdeBloed- vaten , en andere meer , kunnen ontaarden in water-blaaskens , of in geley gelijkende blaaskens , ge- lijk hier gefien kan werden. En *t geen noch meer te verwonderen is, de bundelwijfe uyteynden defer varen , (die men te onrecht klieren noemt) en zyn niet alleen verandert inde gefeyde blaaskens, maar ook felfs de ilronken. tur. Hinc conflare puto Arterias No. XIII. Een groot gedeclte van het dunne Herfen-vlies , en dat uyt een eer fl geboore kindje. Aanmerkt ten i. Dit Vliesisfoo dunenteer, en foofeermet arteri- kensbefet en doorweven, dat men naauwlijks iers vlieflghs zien kan % foo dat men fchier zoude zeggeh, ditvliesken uyt louiejebloed vaat- jes te beitaan. Hier uyt , meen ick, dat men foude kunnen befluy ten? 'dat defe Arterien', of Siagh-ade* E z ren ^ THESAURUS di&a$haud foliim efle deflina- tas nutritioni & calefactioni hu¬ jus membrana , per quam difle- minantur ; illa enim tenuior eft , quam ut indigeat tanta vaforum copia : at verodifta vafadefti- nataefle exiftimo, ut Cortica¬ lem producant Cerebri fubftan- tiam : ne autem memorata va- fa deftituantur reptatu fuo na¬ turali , neque fede fua dimo¬ veantur, aut inter fe confundan¬ tur , difta membrana infervire videtur; prsetereainfervit cum fuis vafis fanguiferis, ut fepa- xet a fe invicem Cerebri circum¬ volutiones. De Venarum copia , reptatu ac diftributionenil dicam, quia in hac Pix Matris portione re¬ pletae non funt, & per confe- quens, minus vifibiles. 2. Quia Cerebrum in recens natis fulcis non gaudet profun¬ dioribus , ea propter procedus PiaeMatris minores quoque exi- flunt, id quod nobis hic con¬ ducere videtur , fc : ut ea ratio¬ ne Arteriarum copia & reptatus accuratius conlpicipofTmt.Vid. figur. DiCtae portionis Pix Ma¬ tris Tab. 4. Fig. 3. No. XIV. Pueri Lingua cum Epiglottide vivido colore pro¬ dita, per cujus aream innume¬ ras ANATOMICUS kennict alleen gedeftineertenzyn, om dit vliesken te voeden, en te verwarmen, want daar toe en had foo dun een vliesken, foo feerveel Slagh - aderen niet van rioden; maar defe gefeyde vaten zyn gede- ftineert, foo ick meen.om de fchors- %e fubftantie der herfTene te for- meeren; en zouden defe bloed* va¬ ten niet onder een verwerren , en uyt hare plaatfen verfet werden, door defe of gene oorfaken, foo mo- ften fy iets vliefigs hcbben , om haar in ordre te houden, en daar toe meen ick dit vlies tedienen, ais mede om met de gefeyde bloed -vaten, de omwindingen der herfTenen van den anderen tefcheyden. Van de veelheyt en coursderge- meene Aderen fal ick hier niet lpre- ken, omdatle in dit gedeelte van't dunne hevflen- vlies niet en zyn ver- vultgeworden, en by gevolgh niet wel liRhtbaarzvn. 2. Nadien de uytwendige groe- ven der HerfTene in een jongh ge- boore kindje niet feer diep "gaan : foo iil ook dat de aanhanghfelen van 't dunne herflen - vlies niet groot zynft welkons hier voordeeligh is, om de veelheyt der Slagh-aderkens, en ook harencours te bequamer te kunnen zien. Ziet de fig, van dit voorvverpTab. 4. fig. 3. N°. XIV. De Tongh van een Jonghen,*met het klepje van het Strotten-hooft , begaaft met hare natuurlijke couleur,. door defelve ih Tongh of ANATOMISCH CABINET. rx difleminantur papillas diver- fas formas & magnitudinis. Vi¬ de explicat. Tab. 4. Fig.6. N°.XV. Oculus infantis omni- busMufculis inftruftus, per quo¬ rum Mufculorum fuperficiem Arteria & Nervus reptant. Not. 1. Nervus naturalem fi- tum & colorem refervavit , efl- que hic Nervus praecipue defti- natus, ut Spiritus animales de¬ ferat ad Mufcolum Frontis. x. Ab altera parte hujus phia- lsXenfus incurrunt Arteris , per Pericranium fupra orbitam, fer- pentino reptatu decurrentes , ut & rami dicfi Nervi , perMufcu- lum Frontalem diffeminati. N°. XVI. PapillaUberis Ba- lasnas , liquori limpido innatans. Not. 1. Epidermem , ut & Corpus Reticulare Malpighii, ab hac Papilla a me eile remota , ut innumers Papii Is cutanes prominerent , luculentiufque in confpectum venirent : Suntque difts Papills cutanes oblongo- rotunds, quatenus extra cutem prominent. z. Prsfatas Papillas cutaneas a fculptore paulo majores eile expreffas. 3 . Uberis Papillam in fui ex- 1 . tremo Tongh fiet men ontelbare Tepel"* tjens verfipreyt, van verfcheyde ge* daante engroote. Ziet verders de uytleggingeover de 4 Tafel , fig. 6. No. XV. Het Oogh, met alie des felfs Spieren, waar over heen bloedvaten en een zenuw loopen, en dat uyt een kleenkinder hooftjen, Aanmerkt teni. Defe Zenuw, boven over het Oogh loopende , en fijne natuurlijke plaats en couleur behouden hebbende, is meerendeels gedeftineert om de geeflen te bren- gen tot de voorhoofts Spier. 2. Ais men het Olas omfet5foo ko- menons deSlagh-nderen voor, de- welke wederzyds door het bekke- neels vlies loopen even boven het ooge-rat, en datflanghswijs, ook fiet men aldaar de takken van de ge- feyde Zenuw , die haar door de voorhoofts Spier verfpreyden. No. XVI. De Tepel van de borit van een Walvis , hangende in een vlesje met heldere voght. Aanmerkt ten 1. Dat hetopper- velleken, ais mede het netwijie lig- haam ( van d;Heer Malpightm uyc- gevonden) van defe Tepe) afge- icheyden zyn, ten eynde dat de ontailijke tepel tjens, in 3t vel fit ten¬ de , te bequamer gefien konde wer- den , voor loo veel fy buyten het vel uytfieken* zvnde langwerpig-rond van figure. 2. Defe Vel- tepel tjens zyn van de Plaatfnijder wat grooter gemaakt ais fy in’t leven zyn. 3. De Tepel van de borft is aan E \ haar 38 THESAURUS tremo"* efte excavatam. V ide Tab. 4. Fig,i. No. XVII. Papilla Uberis Balamss, coticula ut & corpore reticulari haud dcftituta, unde Uberis Papilla squali fuperficie prasdita , Papillas cutaneas non prominent, fed vero tranfpa- rent. Vid. Fig, 7. Tab. 4. A latere hujus Papillas Ube- riSjfeparavi portionem exiguam .corporis Reticularis , ut Cor¬ poris Reticularis foramina , nec non ejus craflities confpici pof- fint. Didia portio Corporis Re¬ ticularis eft inverfa alias fora¬ mina fenfus minus incurrerent. Vid. Fig. 8.Lett. A. REPOSITORIUM feu ASSER TERTIUS. N°. I. Phiala Papillas Mam- ■mx Balsnas portionem conti¬ nens, ita praeparatam , utDu- ftus Ladtiierus Papillas Mam¬ mas videri poffit. Not.i. Praefatus Dudlus eft fifigtdaris in Ubere Balasnas. 2. Confideratione dignum -elTe cenfeo, quod fit fulcatus <diclus Dudlus, & quod 3. Sulcorum margines miri¬ fice ftnt fimbriati , nec non crilpi : funtque didlas fimbrias Ita coriftitutss , ut Ladlis exi¬ tum, extra fudlionis tempus, ! prohibere queant. Vid. Tab. 4. fig, In ANATOMICUS is aan haar uyterfte uytgeholt,ziet de 4 plaat fig. 1. /N o. X VI I. De Tepelvan de borfl: van een Walvi$,het opper- velleken, ais mede het netwijfe lighaam niet afgedaan zynde, waar door de Te¬ pe! egaal van oppervlakte is, ende des vels tepeltjens gefien kunnen werden, fonder deminfte uytpuy- linge. Ziet de 4> plaat, fig. 7. Aande zyde van defe Tepel des borfts-, venoone ik een ldeentfuk jen van’c netwijfelighaam van deTepel van de borft afgefcheyden, op dat men des felfs gaatjens, en ook lijn dickte tegelijk beterfoude kunnen bemerken* ziet fig. 8. Let. a. DE DER DE PL AN K. N°. I. Een Vlesje, en daar in eenStuk van de Tepel van de borll van een W alvis , foodanigh toebe- reyt, dat men de Melk-canaal zien kan. * Aanmerkt ten r. Defe Melk-ca¬ naal is in de W alvifien eenvoudigh. 2. Het is aanmerkens weerdigh dat defelvecanaal geveurt is. 3-a Ook datderanden derveuren wonderlijkzyngekrult en gefron- felt , waar door den uytgangh van de Melks buyten iuygens tijdt , be- quaara verhindert kan werden. Ziet de 4. plaat, fig. y. In of ANATOMIS Indifta Phiala continetur quoque alter Duftus Lactiferas Papillae uberis Balaenas, ita prae¬ paratus & expanfus , ut fulci accuratius videri queant : Ho¬ rum fulcorum margines minus fimbriati , an ab expanfione fortiore , an fecus , non fatis ex¬ ploratum habeo. Vid. Tab. 4. Fig.x. N°. II. Phiala in qua videre licet portionem Papillae Uberis Balaenae. Not. 1, Cuticulam & Corpus reticulare efle ablata. 2. Papillas cutaneas a me efle diflolutas in aqua fimplici , ita ut Papillae cutanea capillos re- praefentent. Vid. ulteriora Pa¬ per hac re in explicat. Tab. 4. Fig 9. N°. III. Phiala Papillam Mammae Mulieris continens cum annexa areola. Not i.Epidermem ut&Corpus Reticulare Malpighii in totum non efTe ablata , unde altera pars didis integumentis haud defti- tuta magis nigricat : ubi autem Cutis magis albicat, Papillaf- que cutaneas prodit , (qu£ alias fenfum noftrum fugiunt) , dida integumenta funt ablata. Vid. Tab. 4. Fig. 4. CH CABI NET: 59 In felve vlesje is noch een twee- de Melk-canaal van de Tepel van een W alvis , foodanigh toeoerey t , en uytgefpannen , dat men de gefeyde veuren daar in betcr zien kan, edogh en zyn de kanten der veuren niet foo feer gefronfelt : Of dit nu isgekomen , om dat de melk- canaal wat meer uytgefpannen is, en of het een andere oorzake heeft, fulkx is my onbekent. Ziet de 4*- plaat5 fig. 2. N°. I I. Een vlesje met een ftuk- je van de T epel van de Borft van een W alvis. Aanmerktten 1. Het opper-vel- leken en netwijfe lighaam zyn hier wegh genomen. 2. Des velsTepeltjens heb ile in ?t water ais ontbonden en los van een gemaakt, waar door defelve ’thayr van ’tvel eenes Honds feer aardigh verbeelden. Ziet hier over na de uydegginge over de 9. fi g. vati de 4 plaat. No. III. De Tepel, enomloo- pende Krineh van een vrouws Borft. Aanmerkt tenr. Het opper-vel- leken , ais mede het net-wijfe lig¬ haam en zyn maav tendeele van het vel afgefeheyden , waar door ook dckleenfte helft fieh bruynachtighr vertoont, maar daar het vel fich witter opdoet , aldaar zyn de gefey¬ de deckiels wegh-genomem waar door men ook op de ontbloote plaat- ze,des vels tepeltjens zien kan, de- welke anders onfightbaarzyn. Ziet de 4 fig. Tab. 4. THESAURUS ANATOMICUS z. Papillam Mammae mulie¬ ris plurimis foraminulis efle pertufam, hic videri poteft, fe- cus ac in Papilla uberis Balaenae , funtqne haec foraminula ofcula duftuum laftiferorum, per quae lac exitum fuum quaerit. 3 . Difficillimum fore Anato¬ mico Papillas cutaneas in hoc loco demonftrare , nifi in liquo¬ re, ficuti hic repraefento cuti- 14 & 'epiderme ablatis. No. IV. Portio Cutisplantae pedis humani , colore rubicun¬ do & naturali proximo, ditata. Not.i. Epidermis ut & Cor¬ pus Reticulare Malpighii ex parte a Cute dependent. 2. Epidermis, fiveexterius, & primum cutis integumentum in hoc objefto albicat ; Corpus vero Reticulare Malpighii , fe¬ cundum corporis integumen¬ tum, flavo colore imbutum , hic quoque luculenter apparet. 3. Papillarum cutanearum potior pars, fenfu e^quifitiffi- mo praedita; innumeris in lo¬ cis exipfacute emergens, mi- crofcopiis hic , coelo fereno, ob¬ via. NW. 2. Hier kan men ook zienf dat deTepel van de Borft eenesvrouws met veele gaatjens doorboort is, geheel anders is’t gelegen met die van de Borft van een W alvis ; en zyn defe gaatjens niet anders , ais mon- dekens van de Melk -xanaaltjens, waar door de melk fich komtte ont- laiten. 3 . Het zoude feer qualijk te doen zyn voor een Ondeder , des vels te- peltjens aan deTepel van de Borft te vertoonen, ten zy men defelvc van 4 opper-huydekenennetwyfe dekfel ontbloot zynde , in een hel- dere vochtigheyt kom-t te hangen , gelijk ik hierdoe. N°. IV. Een ftuk van ’tvel van debal van de voet, meteenbynana- tuurlijke roodecouleur begaaft. Aanmerktten 1. Het oppeivvel- letje , ais mede het net-wijfe lig- haam , door d*Heer Malpighius uytgevonden , hangen te iamen ten deele van ’t ware vel af. 2. Het buytenfte en eerfte dek¬ fel, zynde het opper-velletje, ver- toont fich hier in dit V oorwerp wit- achtigh vancouleur; en het twee- de , of net-wijfe , in tegendeel geel, en dat alles feer klaar. 3. Ook kan men hier, byhelder weer, door toedoen van vergroot- glafen, opontallijkeplaatzen, be- quaamlijk zien , het voornaamfte en gevoelijkfte deel van de tepeltjens des vds y nadien defelv e eenigerma- ten in dicvoorwerp buyten het-vel uytfteken. No. V, of anatomisch cabinet. No. V. Afpers Arterise por¬ tio, fecundum longitudinem a- perta; idque ex puero aut puel- ia. Kot. i, Membrana, feu Tu¬ nica nervea , quae intima , & ca¬ vitatem Afperae Arteriae refpi- ciens, innumeris (ita diftis)glan- dulis, foveolas repraefentanti- faus, referta. x. A parte pofteriore Glan¬ dula conglobata dependet , quae numerofae & diverfae magnitudi¬ nis iftic loci reperiuntur in cor¬ pore noftrOo N°. VI. Phiala continens Portiones Tunicae villofae Inte- ftini refli humani e corpore vi¬ vo, pofl cruciatus immanes & dejeftiones cruentas, eje£b£. N°. VII. Funiculi Umbilica¬ lis humani portio. Not. i. Funiculum diftum admodum fpongiofum efle hic apparet , quae fpongiofitas, vafa fuccofa audit , preffione quoque fuccus limofus & limpidus ex¬ primitur. x. In eo funiculo tria vifuntur vafa abfcifla ; horum duo angu- ftior* A rfwjp Umbilicales funr, N°. VIII, Foetus humani magna Omenti portio , quae li- Thef.I. quori N°. V. Een ftuk van deLonge- pyp, nadelanghteopen gemaakt, en dat van een Jonghe, of van een Meysken. Aanmerkt ten eerften. Het in-. wendige, ofzenuwaghtighe Vlies, ’twelk de inwendighe oppervlakte bekleet, is vervult van (alfoo ge- naamde) kliertjens , dewelke kleene holletjes komen te verbeelden. 2. Vanaghterenvintmen aandit voorwerp een eenvoudighe klier hangen , waar ter plaatfe men in ons lighaam veele foodanighe , en van verfcheyde groote ordinaris vint. N0. VI, Eenglas, onthouden- de in figh een ftuk van?tbinnenfte en ruyghe Vlies van den Endeldarm van een Menfch, ’t welk hy na vee¬ le onlydelijke fmerten geleden te hebben, met eenighe bloedighe ftoffe is quy t geworden. N°. V i i . Een ftuk van de ftrengh van de Nageboorteeenes Vrouws. Aanmerkt ten eerften. Dat de ftrengh feer voos is , blijktuytdit ftuk , en wert defe vofigheyt toe- gefchreven de name van fappi- ghe of fapvocrende vaten , ook foo worFergemeenlijk , door het perf- fen , een ftymerighe en heldere voghtigheyt uytgeperft. Ten 2. Soo zietmen hier ook ldaar de drie bloetvaten, daar de ftrengh doorgefneden is> hier van ftjn de tweenaauftede flaghaderen, ende de wy tfte de ader. ' No. VIII. Een groot ftuk van*t net van een jongh gebore Kintje, F ?twelk 4* THESAURUS quori indita, vifendas prsebet Arteriolas Omenti nitidifiimas & rubicundo colore praeditas; nullis aqtem foraminulis per- tufum ede Omentum in ftatu naturali hic palam efl : fi quan¬ do Omentum foraminibus per- tufum oftendatur,id vitio verten¬ dum Anatomico aut violentiae, a qua indufta funt foramina difta. N\IX. Infima portio Me¬ dullae Spinalis, in qua luculenter apparet 1. Subftantiam ejus cortica¬ lem , ex meris vafis fanguifluis conftare. 2. Subfiantiam corticalem occupare locum interiorem. 3. Involucrum ejus intimum liaud efie deftitutum Arteriis, etiam Lippis & tonforibus no¬ tum; at vera, qualis fit earum reptatus, nondum ab auftori- fcus vidi ita exprefliim , ficuti in Iioc objefto. 4. Nervos ipfos innumeris gaudere Arteriis , hic quoque palam eft : neque earum repta¬ tus per Nervos vifum fugit. 5'. Ab una facie ferpentino reptatu per involucrum exti¬ mum reptare Arterias , ab altera vero facie peculiarem reptandi obfervare curfum,hic apparet. No. X, Lienis humani portio in ANATOMICUS 't welk in een voghtigheyt hangenw de, feer net te voorfchijnbrenght alie des felfsflaghaderkens, zijnde bloetroot van couleur : en dat, een welgeftelt net, gantfch geea gaatjens heefc , blijkt hier klaar : foo dat , ais men ons in net gaatjens komte' te vertoonen , foo moet men fulksderuwe handelinghe van den Ontleder , of voorgaande ongemak- ken van den Patient , toefchry ven. No. IX. Een ftukje van *t onder- fte des ruggemerghs , waar in klaar tezienzijn* Ten eerften , Dat des felfs fcjior- fighedeeluyt loutere bloetvaatjens is beftaande, 2. Dat de fchorffighe fubftantie de binnenfte plaats komt te befit- ten. 3. Het is meer ais wel bekent, dat hetbinncnlle Vlies van’trugh- merghflaghaderkens heeft : maar hoe defelve loopen , zulks en heb i k nergens foo afgebeelt gefien , gelijk ons defelve hier voor komen. 4. Men kan hier ook zien, dat zelfs de zenuwen feer veel flaghade- ren befitten, ook hoe defelve loo¬ pen. Dat de Arterikens langhs de eene zyde van ’t buy tenfte en dikfie Vlies flanghwys loopen, en langhs de contrarie zyde een byfondere loop hebben , kan men hier ook zien. No- X. Een ftuk van een menfche Mile, oF ANATOMISCH CABINET. in liquore confervata , cujus Arteria ceraceamateria rubicun¬ da impleta. ' Not.i. Venarum extrema non funt repleta , unde grifeo colore praedita. z. Arteriarum extrema ante¬ quam foliditatem amittunt, & in fuccofam ac folubilem fubftan- tiam mutantur , penicillorum detritorum figuram referre, hic videre eft. 3 . Solubilem & fuccofam fub- ftantiam variis in locis relidam, Glandulas aemulari, hic quo¬ que apparet, quibus tamen Lien prorfus deftitutus eft. Vide plura de hifce in Refponf. Epift. Problem.4.,ubi & Fig. appofi- tam efle , reperiet Benevolus Leclor, N°.XI. Infantis portio Me¬ dullae oblongatae. In ea videnda fefe exhibent 'v i. Portuberantiae , Corpora Olivaria didx. z. Protuberandae , Corpora Pyramidalia, di&ae. 3 . Sulcus , didis protuberan¬ dis interfitus. • . I 4. Corpas globofam , feu protuberantia annularis Williiii. 5- Por- Milt , hangende in een voght» wiens flaghader met een rootwaflr ghe ftoffe vervultis. Aanmerkt cen eerften. De uvt- * * eynden van de aderen fijn niet opge- vult, en daarom is haar couleur graauaghtigh. 2. Hier lcan men ook zien , dat de uyceynden der flaghaderen;, eer datfe haare vaftighey t komen te ver- laten, en in een fappighe en fmelt- bare fubftantie komen te verande- ren, van figure over een komen , met afgefleten penceeltjens , 3 . Ais mede dat de gefeyde fmelt- bare en fappighe roode fubflantie, op verfcheyde plaatfen aan de uyt- eynden gelaten zijnde, eenigher- maten voor kliertjens foude kun- nen aangefien worden , maar de za- ke beter ingefien zijnde , foo is de Milt Feenemaal kliereloos. Ziet hier over verder na myn antwoort op de vierde voorgeftelde Brief, waar in den beminden lefer ook des felfs figure zien zal. No. X I. Een ftuk van ’t langh- werpigh mergh uyt een Kind > waar intezienzijnten 1. Die uytpuylentheden, de- welke olyfs-wijfe lighamen gehee- ten worden, ais mede ten 2. Die gene, dewelke pyramid- wijfe lighamen genoemt zijn. Ten 3. Diefleuve, in ’tmidden defer gefeyde lighamen geplaatft zijnde. 4. Het ronde of ringhwijfe hg- haam van D. Hr. Willis. F 2 5. Een 44 THESAURUS 5% Portio Crurum Medullas oblongatas. 6. Confiderandum hujus ob- jefti iconifmum repeririin Ref- ponf. Epiil. Problem. iL.Tab. i4Fig4. No. XII. Una ex infantis Ver¬ tebris Colli , in qua portio Spi¬ nalis Medullae hasret. Noli. Hujus pars corticalis mere yafculofa eft , ficuti liic diilinfte viderelicet. 2. Arterias Vertebrales utro¬ que latere exparte vifibiles. N°.X1II. Inteftini Ilei por¬ tio, naturali colore & forma prasdita , idque ex infante. Not. i . Per Mefenterkim dif- eprfas nonfolum Arteriae & Ve¬ nas, verum etiam Nervi vifibi- lesexiftunt fatis numeroli, qui¬ bus lasfis graviora producuntur fymp tornata, dolorefque imma¬ nes. x. Arteria Mefentericas per Inteftina diftributas , ubi ali¬ quanto fpatio per exteriora rep- ferunt, fubito videntur quidem abrumpi , at vero interiora pe¬ tentes Tunicam nerveam ad¬ eunt, cui ulterius impertiunt potiores ramificationes. N0. XIV. Portio Pias Matris infan- ANATOMICUS Een gedeelte der beenenvanr ’tlanghaghuigh tnergh s ten 6 Soo llaat aan temerken, dat de figure na dit felfde voorwerp ge- fneden , te zien is, in myn antwoord, op de i4de voorgeftelde Brief, Tab. I4-Fig-4* No.Xlf. Een van de Halswer- velbeenderen van een kleen Kint, waar in nogh een gedeelte v$n ’t rughmerghis blyven zitten. ’t Selve toont ons ten i ften feer klaar aan, dat het fchorffige gedeelte , uyt loutere bloetvaatjens isbeftaande. z. Ook zijn de twee op zy loo- pende W ervcl-flaghaders hier voor een gedeelte te zien-. N°. XIII. Een ftuk van den bog- tigenDarm , wiens natuurlijkcge- daaqte en couleur, falsvan een le- vendigh menfchej,feer wel bewaart zijn , en dat uyt een kleen kint. Aanmerkt ten eerflen. Doorliet Darmfcheyl zietmen niet alleende aderen en flagh-aderen , maar ook felfs de zenu wkens verfpreyt te zijn, en dat feer veel in getale , na wel- kers quetfinghe fware toevallenen onlydelijke pynen komen te volgen. z. Des Darmfcheyls flaghaderen door het gedarmte haar verders ver- fpreydende , en een liuk weeghs over des felfs darms buytenfte ge- fien zynde , 'fchynen wel fchielijk afgebrooken te werden en te ver- dwynen, edogh defeive lopenbin- newaarts , na het zenuwaghtige vlies, aan wie fy hare voornaamite takken overgeven. XIV. Een ftuk van ’ t dunne hers- fen- df AN ATOMIS CH CABINET. infantis , in qua Arteriarum vertebralium cum Arteriis Ca¬ rotidibus conjunctio , diftinCte videri poteft. No. XV: Phiala, pueri Lin¬ guam continens , qu£ liquori innatat* ut varia diftinftius con- lpici poflint. Not. i. Arteriarum curfus per Linguae aream luculenter poteft videri, utpote ceracea materia albicante Arteriis in- farftis. 2. Harum Arteriarum maxi¬ mae a faucibus prodeuntes , per Linguam mediam decurrunt, ramofque utrique lateri imper¬ tiunt ; fecus ac in Linguae plano inferiore, ubi geminae Arteriae per Linguae longitudinem de¬ currunt, minimi digiti fere la¬ titudine a peripheria , utrique lateri tantam ramulorum copi¬ am praebentes , ut arbufcularum foliis carentium filvam reprae- fentent. Vid.Tab.3. Fig. 4. No. XVI. Sex portiones Co- ftarum,Mufculis intercoftalibus inftruftae, idque ex fcetu hu¬ mano, Not. 1. Omnes Arteriolae ce¬ racea materia rubr& repletae , occafionem mihi dederunt in¬ veniendi Arterias (mihi inter- coftales diCtas exteriores) de qui. fenvlies van een jongh Kintje,waar in klaar te zien is de ’t famenkomfte en*t vereenigenvan de flaap-ilagh- aderen, met die van de wervel- flaghaderen. N°.XV. DeTongh van een Jon- gbe , hangende in een Vies met heldere voghtigheyt , ren eynde. verfcheydezakenklaarder voor ons gefighte komen zouden. Aanmerkt ten eerften. Langhs debovenfte vlakte des Tonghskan men de cours der flaghaderen diftin- Clelijk zien , nadien defelve niet een wit-waffigheftofFevervuitzijn. 2. Degrootfte defer uyt dekeei voortkomende , loopen door het midden van de Tongh, en haare takken meeft na beyde de zyden des Tonghs* Geheel anders gaat dit toe ontrent het onderfte des Tongs , alwaar twee flaghaderen na de lenghte* des Tonghs lopen , een pink breete van den omtrek van de Tongh , en geven dele twee flaghaderen , foo vecle takjens uyt- waarts na den ommetrek , dat fy een kleene bolfchafie van bladerloofe ■boomtjens verbeelden. Ziet de der- de pla#t endaarinde4.Fig. N°. XV I. Ses ftukken van rib.- bens , met hare tuflchenribbighe fpieren, en dat uyt een kleen Kint. Aanmerkt ten eerften. Hetver- vullenvan hare flaghaderen met een rootwaflighe ftofte , is oorfake , dat ik die flaghaderen, (van my uyt- wendighe tuflchenribbige flagha¬ deren geheten) uytgevonden beb, waar van ik noy t iets befchreven heb F 3 gevon- 45 THESAURUS ANATOMICUS ras exhibuit. 2. Harum Arteriarum propa¬ gines, per Coftariiniperioftium difleminatas , peculiarem habent curfum,& plane diverfum ab iis , quas per mufculos intercoftales parte exteriore repunt vid.Tab. ^Fig-3- 3. Arteriolarum Intercofta- lium exteriorum ramufculi om¬ nes infequuntur curfum fibra¬ rum motricium Mufculorum intercoftalium exteriorum, id quod vifu pulchrum. 4. Sobolesdiftarum Arteria¬ rum Intercoftalium exteriorum variis in locis vifuntur bicom- pofitse, quos inter una reptat venula, ficuti videre femper li¬ cet in funiculo umbilicali, in quo gemina Arteria aflbciatur Venas folitarias. 5*. Dicio obje&o, parte ad- verfa vifo , in confpectum veni¬ unt Arteriolae per Pleurae fuper- ficiem, Pulmonem refpicientem, tranfparentes : harum autem neque exortum, neque finem hic videre eft, fed confuse dif- patiari videntur. N°.XVII. Racemus Den¬ tium ex Ovario muliebri poft mor- gevonden , ook en heeft men o ns dietotnogh toe door geen figuren afgebeelt. 2 De fpruyten of takken [defer flaghaderen 5 door het beene-vlies der ribbens loopende 5 hebben ee- nen cours, ganfeh verfcheyde van die gene , de welke van buy ten door de tuflchenribbige fpieren loopen. Ziet de 3 .Plaat Fig. 3. 3. rt Is vermaaklijk om te zien, hoe perfed dat de takjens van de uytwendige tuflchenribbige flagh- aders, de cours van de bewegende draatjens der uytwendige tuflen- ribbige fpiertjens komen te volgen. 4. De takjens van de gefeyde uytwendige tuflchenribbige flagh¬ aderen, ziet men op verfcheyde plaatfen verdubbelt te zijn, tuflen welke verdubbelinghc eene ad er komt te loopen , gelijk men altoos befpeurt in de Navel-ftrengh van deNageboorte, alwaar mede eene ader van twee flaghaderen vergefel- fchaptword. 5. Ais men ’t glas omfettende, de contrarie zyde befiet, foo ko¬ men ons alleen die flaghadertjens in ’tgefighte, dcwelke verfpreyt fijn door die oppervlakte van ’t oorft- vlies, dewelke ‘t naafl; aan de Lon- gheis : Defehaarbegin, noghook haar eynde , en fijn niet wel te fien , foo datfe confus door’t gefeyde vlies fchynen te loopen. N°.XVII. Een rye , ofrifte tan- den, uyt de eyer-ftok, ofballetje van of ANATOMIS mortem defumptus, cujus hi- ftoriam breviter hic recenfere , animus efh Quatuer quinqueve abhinc annis , mulier quasdam viginti &quatuor circiter annos nata, temperamenti phlegmatici ,mor- bo graviori implicita, faepifiime conquefta erat de dolore in hy- pogaftrio,nonfme praecordiorum anxietate & febri continua ; tan¬ dem fato conceffit , unde nobis eadaver aperiendi nata occafio. Filius meus , prasfentibus va¬ riis ExpertiffMedids,& Chirur¬ gis verfatiffimis , cadaver cul¬ tro fubjecit; cum autem a late¬ re Uteri, fi refte memini fini- ftro, duritiem quandam perci¬ peret , cultello eximebat , no- bifque demonftrabat Ovarii du¬ ritiem. Cufpide cultelli ab una parte duritiem aperuimus & in¬ venimus Dentem latitare in ea, & quidem molarem , castera porro integra confervabam , do¬ nec mihi concederetur Cada¬ veris humani Anatomiam infti- tuere publicam ; qua data oc¬ ca fi one hi floriam non folum retuli , verum etiam didum Dentium racemum attuli & ex¬ hibui, alterumque dentem pu¬ blice , fafta incifione quoque demonftravi , qui aemulatur CH CABINET. 47 van een jonghe Vrouw, na haar dood, gefneden, wa-ar van ik hier een kleen verhaal doen zal. Om- trent 4 of 5 Jaren geleden, is ons voor gekomen een Vrouw * ouc ontrent 24 Jaren, van een pbleg- matic temperament , zijnde van een fware fiekce bevangen , namelijk gedurige koortfe , en klaagde in den onderbuyk, en dat niet ionderbe- nautheyt voor ’t herte : Defe ge- ftorven zijnde, wierd onsgelegent- heytgegevenom haar lighaara, te laten openen , in prefentie van eeni- ge ervare Heeren Dofloren en Chirurgyns* Myn Soon bezyde des Lijfmoe- ders linker zyde, (foo ik wel ont- houden heb ) eenighe hardigheyt gewaar wordende, fnyt die uyt* en vertoonde ons defelve , wy be- vonden het de Eyerftok te wefenjik opende dezelve van eene zyde, en wybevondendattereentant in fat, ja eenkiefeofbaktant > het verdere en opende ik niet , maar liielt de re- lle defer tanden in haar vliesbeflo- ten, metmeeninghe , wanneertny gelegentheyt voor quam ora publijk t#Anatomiferen , de refte ook te ontblooten. Dele gelegentheyt my voorgekomen zijnde, vevhaaldeik. hetvoorval, en braght de geheele rifte met tanden te voorfchyn,ookfo opende iknogh eenkleen gcdeelte van de gefeyde rifie, en vertoonde alfoo ook een twedetant, die een Honts tant gelijk is. Defe twee ont- 48 THESAURUS Dentem Caninum. Hofcecum ceteris in membrana fati& crafTa adhuc occlufis , ita confervan- tur in liquore. Y ide F ig. i .T ab. 3. Not.i. Didii duo Dentes par- tim adhuc fibi invicem didlas conneftuntur membrana craflx, partim vero denudati funt, ut hujus rei veritas pateat. z. Sicuti radices Dentium in Infantibus nunquam funt com¬ pleto, ita quoque his denudatis deficit radicum extremitas. 3. Radices Dentium in infan¬ tibus cavas funt , in hifce vero cavitas in totum deficit. 4. Quotfmt numero Dentes, in difta membrana crafia adhuc latitantes ; me latet , ulterius enim non aperui. N°. XVI I I. Exigua portio Maxillas inferioris , a carnofa parte nondum denudata , in qua ■duo Dentes molles comparent; idque e fcetu jamjani in lucem edito. Not, 1. Totum conflitutum didlorum, Dentium ante erup¬ tionem ex alveolis, fubftantiam efle mollem in ea astate , (per <piam plurimas vifuntur difper- fss arteriola ,) hic conflat. 2. Ho- ANATOMICUS , ontblote tanden, ais mede alie dc refte tendeele ontbloot, teri deele nogh in haardik vlies beiloten zijn- de, werden by my in eenvoghtig* hey t bewaart , geli jk de Fig. 1 . Tab. 3 . komt aan te wijfen. Aanmerkt ten eerften. In defe rifte tanden, dat ik, tot meerder certificatie van dit wonderlijke voorval, de tw.ee ontbloote tanden aan eene zyde nogh vafl heb laten zitten aan haar dikke vlies. 2. Gelijk men in de kleenekin- derkens noyt komt te befpeuren, dat de tanden volkomen of volmaakt zijn, alfoo mede is ’t, dat in defe ontblote tanden het uyterfte van de wortelkomt teontbreken. 3. In kleene kinderkens fijn de tanden hol, defe in tegendeel fijn gantfch gefloten , en fondereenige holligheyt. 4. Hoe veel tanden datter nogh in ’t dikke vlies verders befloten zijn, enkaniknietfeggen, aange- fien ik het verders nogh piet geo- pent en hebbe. Nq. XVIII. Een kle.en gedeelte van de ohderfte kaak eenesjongh- geboore Kints , van fijne vliefige deeltjens nogh omvangen , waar in twee tanden gefien worden* Aanmerkt ten eerften. Het ge- heele geftel defer tanden , eer datfe uy t hare kasjens komen te puylen, fijn in die tyt faghtvan fubftantie, waar door men hier feer veel fiagh- aderkens fietpafleren. 2« Een oF anatomisch cabinet. %. Horum alter fecundum longitudinem divifus, interne innumeris Arteriolis difleftis dt ditatus;alterius vero membrana, Dentium fubftantiam inve- ftiens, magna ex parte illibata remanfit, & fic accurate quo¬ que diftarum Arteriolarum re¬ ptatum per eam cernere licet. 3. Quamvis Dentes eo tem¬ pore in totum molles fiht, fub- ftantia tamen exterior longe dif¬ fert ab ea, quas eft interior. Ex¬ terior e duplici fubftantia con¬ flat coloris diverfi , ut hic lucu¬ lenter apparet , non autem in¬ terior , quae quoque mollior. N°.XIX. Piae Matris portio cum annexa portione fubftantiae corticalis Cerebri , quam ex me¬ ris Vafculorum fanguineorum extremitatibus conflare lucu¬ lenter apparet. Not. 1. Dixi totum conftitu- tum efie vafculofum : an au¬ tem merae fint Arteriolarum ex¬ tremitates, an fimul quoque venoli quid interfit ? expifca- ri haftenus nequivi, verofimile tamen efle reor. 2r. Diftae extremitates fuccef- five molliores atque molliores evadunt , ita ut tandem , aquae fimplicis beneficio, diflolvi pof- v Thef.I. fint 2. Een defer tweetanden, na de lenghte opgefneden fijnde, is van doorgefnede ftaghaderkens , feer wel voorfien, Ook foo zietmen diftinftelijk de flaghaderke ns 5 door het vliesken, dat de twede Tant omvanght , ’t welk nogh voor ’t grootfte gedcelte ongequetft is gebleven* 3 . Hoewel deTanden in dien tyt geheel en al faght fijn , foo verfchilt noghtans de buytenfte felfftandig- digheyt veel van de binnenfte. De buytenfte beftaat uyt twee felfftan- digheden, dieverfcheyden fijn van couleur, gelijk hier evident gdien kanwerden, maar de binnenfte in tegcndecl is eencouleurigh en fagh- ter. N°. XIX. Een ftuk van het dun- ne herftenvlies, waar aan een ge- deelte van de fchorffigbe felfftan- digheyt van de herftenenvaft fit 3 en kan men feer ldaar zien, dat defe fchorffighe ftoffe uyt loutere uyt- eynden van bloetvaatjens haar be- ftaan heeft. Aanmerkt ten eerften. Ik fegge haar geftel geheel uyt loutere bloet¬ vaatjens te beftaan : maar of defe al- leen tehoudenzijn vooruyteynden der fiaghaderkens, dan ofdefelve ook vergefelfchapt gaan met ader- kens, en heb ik tot nogh toeniet konnen uy tvinden , hoewel Tt waar- fchijnlijkis. 2. Defe gefeyde uyteynden van bloetvaatjens worden vanplaats tot plaats faghter en faghter , foo datfe ten laatfte in een bi yaghtighe ftoffe* G ili 5TO THESAURUS ANATOMICUM fint inpultaceam fubftantiam , in wat waters gcdaan zijnde, kan id quod in Liene quoque locum habere monui in Refp. Epift. 4. ad ExpercilE Virum J. Camp- domercum. 3. Si vero dicta fubftantia- corticalis arte induruerit , diffo- lubilitatem amittit, &grumofa apparet. 4. Difram' fubftantiam cor¬ ticalem neutiquam ex glandulis compofitam efle , hic quoque videre eft. Vide ulterius Refp. Epift. iz.Tab. 14. N°. XX. Infantis Lien , tam nitide praeparatus , atque con- fervatus , ut jamjam corpore vi¬ deatur exemptus. N°. XXI. Infantis Auricula colore vivido praedita. Not. 1. Pori tam dense fibi in¬ vicem funt adfiti &. patuli , ut cribrum aemulentur. a. Hifce Poris interferuntur gedilfolveertwerden, *c geeneook. plaatfe heeft onerent de tnilt , ge- lijk ik fulks aangewefen heb in myn Antwoord op de vierde voorgeftel- de Brief, aan den wel geoeffenderr Hter J. Catnpdomerc. 3. Indien men defe fchorffighe ftoffedoor konftkomt teverhardenr foo verlieftfe defe eygenfchap , ea vertoont haar klonterigh. 4. Hier kan men zien , dat de fchorflighe felfftandigheyt geen* fints uyt kliertjens haar beftaan heeft. Zietverders hier over na, myn Antwoord op de 1 2 voorgeftelde Brief Tab. 14. No. XX. DeMilt eenesKinds, foo net geprepareert , en bewaart* datfe fchynt vers uyt het lighaam gehaalt tezijn. No. XXL HetoorvaneenKinr, ’t geenvarrfijn natuurlijke couleur niet en fchijnt afge weken. Aanmerkt ten eerften. De fweet- gaatjens open ftaande , zitten foo dight by een , dat ons dit deel feefs- wijs voorkomt. vafcula fanguinea repleta , quo- , 2* ^ uflchen. defe fweetgaatjens „llt^ ^ • kan men door toedoen vanvergroot rum repta us oculis armans glafen> de bleetvaatjes met een confpicere licet. LOCULAMENTUM Sub difto Thefauro , conti¬ net Arcas ex ligno Cedrino confeftas, quarum ARCA PRIMA Continet portiones Inteftini Jejuni exficcatas & fecundum ; longi- rootwaffighe ftoffe opgevult , klaar zien. D E L A A Onder ditCabinetonthoudin fig Cedere vierkante Doofen , waar vande 1. Vervult is met gedrooghde en opgefnede ftukken van den nugp teren darm van een Menfch 3, op - ** ©f ANAfOMISCH C ABI NET. longitudinem apertas , ut fitus Glandularum &c. appareant. Not. i. Difte Glandulae haud funt folitariae , fed agminis in- ftar fibi invicem adfitae. a. Arteriolae per didas Glan¬ dulas reptantes, fenfum in to¬ tum non fugiunt , funtque ce- racea materia refertae. 3. Arteriolae per extimam & communem hujus Inteftini tu¬ nicam reptantes, curfum obti¬ nent diverfum ab eo, quo do¬ nantur caeterae tunicae , hujus Inteftini. 4. Juga, Valvulae conniven- tes aliis dida, in hac portione Inteftini Ilei haud funt oblitera- • ta, quantumvis exficcatum fit Inteftinum. y. Dida juga non foliim , ve¬ rum etiam integra Inteftini por¬ tio, faturata rubedine perfufa funt, idque a repletione dida- rum Arteriolarum ceracea ma¬ teria. ARCA SECUNDA Continet varias portiones in- teftinorum humanorum. A. Portiuncula Inteftini je¬ juni inflati , & poft exficcatio- nem aperti , ut juga , valvulae conni ventes didae , in confpe- ' . dum fl dat men de kliertjens en andere za*. kenzien konde. Aanmerkt ten eerften. Defe klie- ren fijnvandat flagh, die men niet onder de eenfame , maar tropswy fe klierenftelt. ' 1 - De bloetvaatjens, door defe kleene kliertjens loopende , en fijti voor ons gefight niet t’eenemaal verborgen, nadienle meteenroot- waffighe ftoffe zijn vervult. 3. De flaghaderkens , dewelke door het buy tenfte en gemeene viies deles darms loopen , hebben een geheel andere cours , ais diegeene, dewelke haar door de andere vliefen der darmen verfpreyden. 4. De latwijfe ringhen, by an¬ dere ooghluykende klap-vliefen geheten zijnde , werden in dit ftuk van den boghtigen darm nogh gevonden , hoewel het droogh ge- maakt is. 5. Niet alleen de gefeyde latwij¬ fe en halfmanighe ringen , maar ook felfs het geheele ftuk defes darms , fijn hoogh root , en dat we- gens hetopvullen van hare flagh¬ aderkens met een rootwaffighe ftoffe. DE TWEDE VIERKANTE DOOS Onthoud in figh verfcheyde ftuk- kcn van Menlchen darmen. A. Een ftuksken vandennugh- teren darm, na het opblafen ge- droogh t , en opengefneden , op dat men de ooghluykende en halfmani¬ ghe klapvliefen , of laiwyfe ronefe * , G 2 uyt> 1 THESAURUS ANATOMICUS <£tum prodirent. B. Portiones Inteflini Coli & Ilei cum integro Cceco &Pro- ceflii vermiformi , nec non ea mefocoli parte , quas propria efl proceffui vermiformi , idqueex foetu jamjam in lucem edito. Per eam plurimas vifimtur dif- perfte Arteriolae , ceracea mate¬ ria rubra infarsae, quarum ex¬ tremitates adeo funt numerofse , ut totus Proceffus vermiformis, futnma rubedine fit perfufus. Hic videndum Inteflinum Coe cum in recens natis longe differre ab iis , qui aetate pro¬ vectiores funt. In illis enim hic videmus Coeci diametrum fuc- ceffive diminui & fic in Procef- fum vermiformem degenerare. In hifce vero qui adultiores funt diameter dictusfucceffive haud diminuitur, ficu t i in pofteruni demonftrabitur in aliis objectis. C. Portio Inteflini Coli ex Infante defumpta, cum annexa Mefocoli portione , per quam innumeras repletas Arteriae funt diffeminatas. D. Inteflini Ilei portio , pofl exficcationem aperta , cujus Arterias adeo funt numerofse, ut filyam reprasfentare videantur. E. Portio Inteflini Coli, cu¬ jus ligamenta fuerunt difloluta ante uytpuylenthedcn zoude komen te- zien. B. Stukken van den Colijk- en Boghtigendarm, met den geheele- blinden darm, en wormwijfe aan- hangfel, ais mede datgedeelte van ’.£ darmfcheyl 5 ’t welk eygen is aan t gefeyde uy tfteeldel. En is dit ge*. nomen uyteenjonghgeboreKintje. Door*t gefeyde wormwijfe uytftecfc zietmen ioo veel llaghaderkens lopen , dat het in 't geheel hoog rootis geworden, na dat ik defel- ve vaatjens met een rootwaffighe ftoffe ver vult hadde. Hier zietmen. den blinden darm in jonghgeboore Kinderkens veeheverfchillen van dje, dewel- ke eenighe jaren outgewor.den zfjn: want in gene bemerkt men den diameter van plaats tot plaats te ver- korten, endc den blinden darm nau- wer en nauweiven eyndeiingh in het wormwijfe uytfteek verandert ‘te werden. Maar in defe,dewelke ee- nigen tyt ter werelt zijn geweeft, daar en gaat het foo niet toe , gelijk na heen getoont fal werden. C. Een ftuk van den Colijk darm, met desfelfe, grove darmfcheyl, waar door ontelbaare opgeyulde flaghaderkens komen te loopen. D. Een ftuk van den Boghtigem darm , na het droogen opengelne- den , wiens flaghaderen foo veel- youdigh fijn , dat fy een boftchaftt- je komen te verbeelden. E Een ftuk van denCoIijk-darnv wiens banden, voor het drogenlos* of ANATOMI5CH C ABINET. 53 ante exficcationem , ut luculen¬ ter appareat .Colon craffioris fubftantias non efle, quam cae- teralnteftina: omnemque craffi- tiei differentiam in Colo prove¬ nire a ligamentis , & a valvulis conniventibus dictis. ARCA TE R T I A Continet duos Renes huma¬ nos naturalem magnitudinem excedentes ; quibus anneftun- tur Arteria Magna , ut & V ena Cava. Naturas lufu difti Renes praediti funt Arteria Renali fu^ pernumeraria. A. A. Arterias Renales. B. B, Arterias Renales fuper- munerarias. C. Arteris • magnas truncus fub Diaphragmate abfciffus, materii ceracea rubra repletus. D. Venas Cavas truncus fub Diaphragmate abfciffus , mate¬ ria ceracea alba repletus. E. E. Rami Iliaci Venofi. F. F. Rami Iliaci Arteriofi. G. Arteria Mefefiterica in¬ ferior. H. Arteria Mefenterica fu- perior* I,- Ar- gemaakt zijn , op dat men klaar ioude kunnen zien , dat den Colijk darm niet dikkcr van felfftandig- heyt is, ais de andere darmen, en dat de diffcrentie alleen voortkomt wegens des fclfs banden , en oogluy- kende klapviiefen. IN DE DERDE CEDERE pops Werden gevonden twee Nieren van een Menlch,grooterals men ge~ woonli jk komt te zien : Hier aan fi jn de groote flaghader , en hol-ader nogh vaft. Defe Nieren fijn tegens dege- meene loop van de natuere , verfien van twee overtollige N iers fiagh-a«* deren» A. A. Der Nieren fiaghaderen. B. B. De twee fiagh aderen der Nieren, die men hier overtolligh riet. C. De ftronk van de groote flag- aderev.enonder het middel-rift af- gefneden, en met een rootwaflige itoffe vervult. D. De ftronk van de hol-ader even onder hec middelrift afgefne- den, en meteenwitwaffighelloffe opgevuit. E. E. De heuptakken van de hoh ade-r. F. F. Des groote fiagadersheup* takken. , G. De onderfte darmfcheyls flag-? ader. H. De boyenfie darmfcheylv* flagh-ader. _ G x ii V- e# THESAURUS I. Arteria Cselia-c-a. K. Vena Renalis finiftra, na¬ tura z lufu circa ramificatio- $em Venae Cayae in rarpos Ilia¬ cos, oriunda. L. Vena Renalis dextra , de¬ bito loco orta M. Vena ipermatica finiftra, e V ena renali prodiens. N. Vena, ipermatica dextra, e Vena renali dextra, ut & Venae .cavae trunco oriunda. O. O. Ureteres ferpentino curfu reptantes. ARCULA QUARTA ' . ». Inftrufta aliquot minutiffi- mis Mufcis, ut & exuviis feu pelliculis Nympharum , e qui¬ bus Mufcae exclufae funt, h# autem Nymphae per vias urina¬ rias , fimul cum urina expulfae funt. Nobilis quidam Vir , que- ftus aliquo tempore de pruritu in Perinaeo , & molefta urinae excretione , Chirurgum , & paucos poft dies me quoque ac- cerfirijuflit, Urinam invenimus non admodum faburrofam , fed particulis exiguis oblongo-ro- tundis , granula mentientibus , permixta.. ? D Hifce ANATOMICUS I. Des maaghs flaghader. K. Delinker nier-ader, voort-: komende, tegens de gemeeneloop der nature, even boven deverdelin- gheyandeholader in heup-takken. 'L. De reghter Nier-ader op haar ge woone plaats uytfpruytende. M* De linker zaad-ader, fpruy- tcndeuyt de nier:ader. N. De reghter zaad ader,voott> komende niet alleen uyt de reghter Nier-ader, maar ook uyt de bol- ader felfs. 0*0. DePisleyders flanghs wys loopende. IN DE VIERDE DOOS Vintmen eenighe feerkleene Vlie- gen , ais mede de doppen of fcjhel- len der Popjens , waar uyt fy voort- gekomen zijn ; en zijn dele Popjens in ’t wateren door de waterwcgen tenJy ve uytgedreven. Een feeker voornaam Perfoon, eenighen tyd van jeukte en onge- mak tuffchcn fijn fondament enfakje klagende,als medevan raoeilijkheyt in *t maken van fijn water , verfoekt eerft een bequaam Chirurgijn, en daar na ook My, om ons dic ongemak voor te hpuden : Wy vonden het water geenfints qua- lijk geftelt tezijn, ais alleen dat- ter in de grond van ’t glas veele langhwerpighe lighaamtjes lagen, diehy ons iey de veele dagen daar in gefien te hebben. 4 Dit of ANATOMISCH CABINET. Hifce vifis , petii ab xgro , ut mihi liceret aliquot in capfula domum auferre, ulterius per- fcrutandi caufa , id quod con- ceffit. Cum autem altero die capfulam aperirem , reperi eam Mufcis innumeris ., ut & pelli¬ culis , e quibus erant exclufe , refertam. Attonitus hifce phae¬ nomenis , microfcopium in auxilium adhibui , & ficdiftin- fte reperi, diftas particulas nil aliud fuiile quam Nymphas, quae produxerant hafce Mufcas omnes autemMufcae per capfam difperfx vivebant, & nonnullas volabant , quas inter una, pelli» culae feu exuvio adhuc adhae¬ rens, omnem dubitandi anfam mihi adimebat. V id. Tab. 3. Fig. y.Lit. A. ut& Lit. B. Microfco- pio adhibito faftam. C. & D.de- notant pelliculas feu exuvias 5 oculis innermibus vifas. Dixerit forfan aliquis, unde tales Nymphae in perinaeo , & quidem in collo Veficas , ubi haerebant ante excretionenr. • Refp. Cum dudfus urinarius via fit fatis patula, haud necef- farium efie exiftimo, ad alias, minus aptas, confugere vias. Per hanc viam verofimileefl vermiculos minutiffimos infen- fibiliter intraffe , & circa V efi? Sh Dit ziende , verfoght ik , eeni- ghe met my te mogen nemen in een doosje, om die nauwer te exami- neren , ’t welk my toegeftaan wierd : Maar ais ik den volgen- den dagh het doosje open maakte, vond ik ’t felve met feer veel kleene* Vlieghskens , en dopjens, waar uyt defe Vlieghskens gekomenwa- ren, befettezijn : Hier over ver- fet zijnde, nam ik een vergroot. Glas , en bevond de gefeyde1 rond en langhe lighaamtjens niec anders geweeft te zijn ais kleene Popjens, dewelke defe Vlieghs¬ kens voort gebraght hadden ; Alie defe Vlieghskens in ’t doosken le- vendig zijnde, vlogendcrverfchey- de hier en daar wegha onderdefe vond ik ser een , die nogh aan het1 dopjevank Popjevaft zat, ’twelk my alie twyfel wegh nam. Ziet de 5.Fig.van dederdePlaat , Lett. B. door een vergroot Glas, ais me¬ de Lett. A, fonder vergroot Glas afgebcelt. C. en D. verbeelden x Dopjens mede fonder eenighever- grootinghe. Soo hier iemand komt te vragen , hoe, en waar uyt defe popjens fijn voortgekomen in de krop van de blaas , io dient tot Antwoord,nadien de watergangh eenopene wegh is*- foo en behoeftmen na geen andere te zoeken,dieminderbequaam fijn. Enalfoo is \ waarfchynlijk , dat ter feer kleyne Wormkens door de wa¬ tergangh gepafleert zijn , tot aam de krop van de blaas , alwaar fy.fijo T H E S A U R US ANATOM I C U S c% collum hasfiflc , donec Nym¬ pharum foriiiam 'adepti ftint. Cum hanc hiftoriam V iro , No¬ bili profapia oriundo , referrem, regerebat milii , fefe hoc non folum quoque expertum fuifle in proprio corpore , verum e- tiam tale quid olim vidifle in li¬ rina cujufdam mulieris. Non ab- fonum mihi videretur credere, hocce affectu homines corripi in latrinis , praefertim £i quis diutius folito ibi manierit , id- que certis temporibus , cum tales vermiculi gradantur , id quod forte raro contingit, & per confequens rariflime ob¬ vius di&us afFe&us. blyven zitten, tot datfe degeda&nte van Fopjens aannamen. W annedr ik defe Hiitorie een voornaam Heet verhaalde, foo gaf hy my tot Ant- woord , dat hy fulks niet alleen aan hem felve ook eens had geobier- veert5 maar dat hy *i felve nog eens in ’t water van eenVrouwsperioon on - dervonden had. T en is niet onwaar- fchynlijk, foo my dunkt, tegelo- ven, datden menfche fulks onder- hevigh worden op het fecreet zit- tendc , voornamelijk ais ieniand langhwijligh fijn verblyf aldaar komt te nemen, en dat op fekere tyden , wanneer fulke Wormkens haaropdoen, ’t welkmogelijfcfel- den voorvalt , en daarom ook fulke ongemakkenniet veel voorkomen. o£ A N AT O MI S C H C A B I NE T. TAB. 3. EXPLICATIO. F I G. I. Racemum Dentium , ex Ovario muliebri defumptum denotat. A. Dens Caninus. B. Dens C/^olaris. C. Racemi portio , in qua cateri Dentes adhuc fant inclufi , fine ulla eorum denudatione. D. Tortio membrana craffa , in qua Dentes partim adhuc funt inclufi , partim denudati. F IG. v. Eofdem Dentes re- praefentat , ab altero latere vi- fos , cum exigua portione di- €tx membranae craflae. A. Dens Caninus. B. Dens CMolaris. C. D. T artes inferiores , feu radi¬ ces non perfetta , neque cava , aft folidifftma & offea , aut la¬ pidea fubjlantia pradita. F I G. 3. Exhibet portionem peftoris, fc. coftas, ut&MuF culos aliquot intercoftales, cum fuis Arteriis intercoftalibus ex¬ terioribus , idque ex infante. A. Cofta abfcijfa. B. c Mufculi intercoflales. C . Arteria intercoftales , exterio¬ res d me diffa , non foliimper co - ftarum limbum fuperiorem , verum etiam inferiorem , reptantes. Ha Thef.J, autem Uytleggingvan de 3dcPLAAT. S •’ * ' *' V ' ■ ,■*•>«. A * 1 De eerfte Figuur wijft oris aan een rije Tanden , dewelke in een der Eijer-ftocken , ofBallekens van een Vrouw zijngegroeyt. A. Jien Honds-tand. B. Een der Baktanden cfKiefe. C. Een gedeelte van de rije of rifte , uaar in de refi van de tanden nogh x*ijn bejloten , fonder de minfte ont - blotingh van denelve. D. Een gedeelte van ’ t dicl{e vlies* waar m de gefeyde Tandenvoor een gedeelte nogh zjjn gejloten , en voor een gedeelte ontbloot. De Tweede Figuur wijft ons aan defelve Tanden, foo ais ons die aan de contrarie zijde voorkomen , met een gedeelte van *t gefeyde dicke Viles. A. De Honds-tand. B. De Back^tand. C. D. Defer Tanden onderfte deel) of wortelen , dewelke nogh niet vol- maakt , ookjiiethol y maar met een been harde ftojfe vervult t^ijn. De 3. Figuur, toontonseenftuk van de Borft, namentlijk eenighe Ribbens met haar tufichen-ribbi- ghe Spieren , ais mede de uytwen- dighe tuflchen-ribbighe flag-ade- ren , en dat uy t een kleen Kind. A. De afgefnedene Ribbens. B. De tujfchen-ribbighe fpieren. C. De uytwendighe tufehen - ribbighe fag-aderen ( aldus van mygeheeten ,) lopende niet alleen langhsde o?iderfte , maar oo\ bovenfte rand van de rib- H Vens. fi* THESLAl)RUS autem originem ducunt , non immediate ex Arteria magna trunco \ neque ex mammariis Arteriis internis , a/lverb , ra¬ mi inter coflales interior es, ditias exteriores producunt. FIG.4. Linguam pueri, parte inferiore yifam , denotat. A. integumentum Lingua mem¬ brano [um , propter inverfionem craffus reprafentatum. B. B. Arteria fub linguales , ramuli numerofijfimi , bufculartm , /0/20 carentium , flvulamreprafentant. . <* •- . S,- F I G. 5*. Mufca , ut & Nym¬ pharum pelliculas repraefentat. • j .. < • * 1 • A. CAtufca exigua , ejusadr ha rente pellicula , ^ ^ uaexclufa. ejl mufca. B. Eadem.microfopio vifa&fculpta* C. Dua pellicula fibi invicem, co- harentes , c quibus mufca exclufa. D. Fellicula feorfum vift. ANAf Ol^iCUS) tox. 2V« enl^omen ni et inmid- del$ voort Uyt de groote (lagh-'ader9 nogh ook^uyt de invuendighe mam- takfren, maar deinwindigbetujfchen- ribbighe Jl agh - dderen brengen de uyt- wendighe voort. De Vierde Figuur wijft onsaan deTonghvan een Jongelingh, foo ais men die van ojideren fciet. A. Des Tonghs vliepgb bekleetzel 9 9t wetk ons hier vry dik^voorkomt 9 w egens des nelfs omjlagh. 