title: Thesaurus anatomicus primus [-decimus] .... Het eerste [-tiende] anatomisch cabinet
creator: Ruysch, Frederik, 1638-1731
text: Pedamentum fupradiftum hujus rupis ornatur quoque, pone Sceleton fupremum , Splene vitulino nitide praepa¬ rato, cujus Arteria ceracea materia rubrSi eft repleta, & Joco Venas , Sulci luculenter confpici poflimt. Quanta au¬ tem fit differentia inter Sple¬ nem humanum & vitulinum , expreffi in Refponf. Epift. A- natom. Problem.4. adDoftiff Campdomercum. Circa Rupis bafin cernere licet calculum humanum in¬ gentem & pullum , loco Lit.H. punfto notatum • funtque ta* les calculi peffimi; obfervavi e- nim,quod inter illos pullos cal¬ culos , plurimi , (fi non omnes) cortices exteriores habeant fragiles; imo fucceflive quo¬ que fruftulatim cum Urina eji¬ ciuntur frequenter ejufmodi calculorum fquammx exterio¬ res, nucleo remanente : cum autem k Lithotomo extrahun¬ tur , raro aegri vitant Libiti¬ nam. Memini me olim oMervafle in quodam Juvene , qui faepe per vias urinarias cortices ni¬ gros ejiciebat , imitantes corti¬ ces ’t inftrument , waar mede defelve is uytgehaalt. Dele bovengemelde Pedeftal, waaropde Steen-rots ftaat, isook verciert met de Milt van een Kalf, dewelke feer cierlijk en net is toe- bereyt, en delTelfs flag-ader met een roodwafchachtighe ftoffeop- gevult, en kan men in defe feer klaar zien de groeven , die in plaats van tacken des Aders, in defelve gevonden werden. Hoe grooc eenonderfcheyt datter is tufTchen de Milt van een Menfch , en die van een Kalf, heb ik aangewefen in myne vierde Briefswyfe Ant- woord, aan den geleerde Heer Campdomerc. Omtrent de grond van de ge- feydePedeftalzietmen eengroote en fwarte Steen, dewelke in plaats van met de Letter H , met een llip aangewefen werd ; en zijn defe Steenen de flimfte , want ik heb ondervonden , dat onder defe fwarte Steenen, feer veclc, (zoo nietallej metbreekfame fchorffen van buyten befet zijn, die in yt wateren ftukswyfe te vooren ko- men , het binnenlie of de pitna- blyveade, en defe Steenen van een Steeivfnyder afgehaaltzijnde, zookomender de Patienten feldeti van op. My gedenkt nogh, datikeer- tyds geobferveert heb , dat een Jonghman dikwils fwarte fchorfl e in *c wateren quyt raakte, dewelke de fchorfle van fwarte A 3 boo- 6 THESAURUS ANATOMICUS III. ces fabarum nigrarum , erant - que jamjam per urinam ejefti , molles , & proinde fine magno incommodo aut dolore fimul cum urina reddebat , brevi au¬ tem lapideam & fragilem fub- llantiam adipifcebantur. I. Calculus ingens ex la¬ mellis tenuibus compofitus. Ad Rupis bafin calculus re- peritur Lit. K. notatus , prodi- giofx magnitudinis & fornix admirandae , poft mortem a fi¬ lio meo vefica exfeftus , com- poniturque ex fenis calculis ro¬ tundis , cortice nigricante prx- ditis , quorum unusquifque magnitudine Nucem Molcha- tam fuperat 5 fupra hanc com- pofitionem , feptimum quoque reperit calculum , qui cum ex¬ teris haud coalitus , aft fuper- impofitus erat , eadem cum exteris magnitudine. L. Calculus magnus Mori- formis. £ Regione hujus Sceleti re¬ pentur & tertium Sceleton foetus humani quatuor prxter propter menfium, manu ge¬ rens inteftinula foetus Ovini minimi , funtque repleta cera- cea materia fubnigra , meco- nium reprxfentante , mefen- teriocohxrentia, arteriolifque re- boonen geleken : en waren defe uytgewatert zijnde, fagt, en by gevolgloftehyfezonder grooton- gernak of pyne , maar een wynig tyds daar na , zoo namen fy een fteenige hardigheyd aan. I. Een groore Sreen uytdunne fchelfers te facnen geftelt. Voor op degrond van 'tPede- fial » vindmen een feer groote , en -wonderbaare Steen , getekent met deLetter K dewelke myn Zoon na de dood uyt de Blaas gefneden i heeft, en is defelve te famen ge¬ fteit uyt fes ronde Steenen , yder omvangen van een ronde en fwar- te fchorfte,waar van yder de groote van een N . Mufchaat komt te over treffen , en boven defe fes te famen geftelde Steenen, heefthydoen- maals ooknogeen fevendegevon- den van defelvegrootte , leggende los boven op de fes te famen vaft littende Steenen. Tegen over het laafte aange- roerde kleene geraamte , vind men nogh een derde geraamte van een onvoldrage Kintje > van on- trent vier Maanden dragts, 'tfel- veheeftin fijn handje, een par- ty [darmtjens van een onvoldra¬ ge Vrugtje uyt een Schaap, de¬ welke met een fwart-wafchagtige ftoffe opgevult zijn , repreientee- rende of III. ANATOMISCH CABINET. repletis inftru&a : altero au¬ tem brachio continet V afaT e- fticulorum humanorum Pam- piniformia > ceracea materia rubrft repleta , hujus Infcriptio talis eft PRIMA > QUA VITAM DEDIT, HORA CARPSIT. Confiderandum circa omnia Sceleta , hanc & exteras Ru¬ pes ornantia , quod nulla eo¬ rum fulcro ferreo, ligneo , aut aeneo innituntur , uti facere fo- lent Anatomici, aft propriis pedibus innituntur. M. M. Calculi duo combi¬ nati , fupra quos reperitur calculus mediocris magnitudh nisLit.N. notatus. O. Calculus magnus, maxi¬ mi Mori fruftum imitans. P. Afpera fuperficie; Ante rupis pedem quartum decumbit Sceleton , trium cir¬ citer menfium cum dimidio , cujus continet Hemera - bwm Hctefnagelii , qux Ephe¬ meris Vocatur Dortmanno 9 dici turqtie mane efle infans. rende de fwarte darms vuylig- heyd, die men in de Kinderkens vind , zoo lang fy in *s Moeders lighaam gehuysveft worden •. defe darmtjens zijn nogh vaft aanhaar Darmfcheel, cn de Slagaderkens met een wasaghtige ftoffe opge- vult 5 hetomhelftookmet fijn an- der handje de praspareerende zaad- vatenvaneen Mansperfoon, de- welkc met een roodwaffighe ftoffe vervult zijn : Het devys van dic geraamteis. ’T EERSTE UUR.DAT MY’T LEVEN GAF,, *T SELVE HEEFT MY HET WEDER BE- NOMEN. Confidereert ondertuffchen B. Leezer, dat alie defe IdeeneGe- raamtens, die op defe en andere* Steen-rotfen ftaan, geenfteunfel hebben van dit,of dat yfenje,hout- je , ofkoperdraatje ,gelijk de Ont- leeders gewoon zijn te doen, maar defelve ftaan op haar eygen beenen. M. M.Twee tefamengevoeg-' den Steenen , en boven defelve nogh een van middelmatige groo- te, getekentmet deLetter N. O. Eengroote Steengelykende' eenfeergrooteMoer-befie. P. Een andere rou w van opper- vlakte. Voor op het Pedeftal leyt een5 kleen geraamte,zijnde hetvierde in ordre, en is het felve van ontrent drie en een halve maand dragts,- in wiens handje onthouden5 werd een bloedloos Diertje , het welk men Ephemeris en inonfe tale " Haft noemt3. waar van gptuygt- wof4$ i 8 thesaurus anatomicus ih. juvenis meridie, vefperi fenio confici & mori. Itaque ut vi¬ tas noftras brevitas exprimere¬ tur } ejufmodi infedtum ma¬ nu continet diftum Sceleton, cum hacinfcriptione. QUASI HERBA SOLSTITIALIS PAULISPER EUI , REPENTE EXORTUS SUM, RE¬ PENTE OCCIDI. Not. officula hujus Sceleti nitidiflima efle , naturali gefti- culatione haud neglefta. Q. Q. Duo ex iftis calculis angularibus, de quibus fafta mentio in Thef.x. Tab. i. Lit. D.D. R. R. Duo calculi fuperficie afperata, quorum unus addi- 6ti Sceleti pedes , collocatus, alter vero capitis vertici prae- pofitus. Ceteri omnes aut per vias urinarias excreti , aut poft mortem V efica aut renibus ex- feftifunt. Pneterea hic confpicere licet Tefticuli humani Tuni¬ cam V aginalem , peculiari pe¬ damento innitentem , fupra pedamentum Rupem diftam fuftineni, eftque difta Tunica quafi flatu diftenta, nec non mufculo Cremaftere , vafifque fanguineis repletis prodita. Ulti- word , dat het ’s morgens gecon- fidereert moet worden ais een JonggebooreKindje, ’s middags alseen Jongeling, en ’s avonds ais een uitgeleeft en fiervendMenfch; weshalve om de kortheyd des le- ' vens af te beelden, zoo heeft het gefeydekleen geraamte dit bloe- deloofe Diertje in de hand, met ditopfchnft: GELYCK EEN BLOEME DES VELDS BEN ICK SCHIELYK OPGEGAAN > EN WE» DEROM WEGH-GERUCKT. Aanmerkt dat de Beenderkens van dit geraamte feer witzyn, en. dat het geraamte natuurlyke gefte heeft in ’t leggen en aangrypen. Q^Q. Tweevan die Hoekige Steenen , waar van gewagh ge- maakt is in de befchryving vari ’t I. Cabinet Tab. I Lett. D. D. R.R. Twee rouwe Steenen, waar van de eene aan de vcetjens van ’tlaaftgefey de geraamte is ge- plaafl, de tweede tegens het hoofd vanhetfejvighe. Dereft van de Steenen zijn allc door de Waterwegen geloft, of nadedooduyt de Blaas ofNieren gehaalc. Daarenbovenkomt onshierop defe Pcdefial te vooren,het Schce- vlies van een der Tefticulen van een Mansperfoon, ’t welk geflelt is op een kleen rond particulier pe- deflalletje, ftaande mede op de groote Pedefial, en is dit Schee- ' yliesalsmetwind vervult, enook met defieifs optrekkend Spicrtje, enopgcvuldc Blocdyaatjens voor- t fien. Voor I oF III. ANAT.OMISCH CAB1NET. Ultimo a 'latere di<ffcae tuni¬ ca Vaginalis occurrit quintum Sceleton foetus humani trium circiter menlium cum dimidio» gerens calculum parvum , e pulmone humano tufli ejectum & a capillo dependentem, cum infcriptione , O , QUAM DURA PREMIT MISEROS CONDITIO VITA! Hifce crmnibus calculis in- terpofiti funt Rami arteriofi , foliis nudatae arboris ramos re- prafentantes ; qui loco fangui- nis, ceracea materia rubicun- diflima artificiofe funt repleti , & calculos inter fe continent, rupemque firmiorem reddunt. Quam fubtiles fint diftorum ramorum extremitates, ex figi^ ra annexa liquet. A latere dextro dicff se rupis fequentia vifuntur. N°. I. Phiala in liquore limpidiffimo continens bra¬ chium & manum foetus huma¬ ni jamjam nati. Nat. i . Hoc objeftum quan¬ tumvis a multis annis confer- vatum , adhuc vivere videtur* utpote naturali colore rubi¬ cundo proditum, 2. Manus, ut& digiti, ita funt difpofiti, ut naturalem aftionem reprafentent , qua¬ lem formamus, quando indice Thef.HI. di- Voor Vlaafte komt ons hier nogh te vooren het vyfde, ge- raamte van een onvoldrage Kintje , van ontrent drie en een halvc maant, van wienshantjeafhanght aan eenhaarqe, een kleen Steentje* welk door 't hoeften uyt d* Longh gelofi is , met dit opfchrifte &Cii , HOE ELENDIG IS DEN STAAT DER MENSCHEN IN DIT LEVEN’ * Tufichen alie defeSteenen ftaan tacken van Slag-aderen ? repre- fentecrende bladerloofe tacken van Boomen , dewelke in plaats vanbloed, met een Rood-waffige ftolfe konfligh opgevult zyn , waar door niet alleen de fleenen, maar ookdeRots felfs,vaftigheyd bekomen. Hoe fubry-1 dc uy teyn- den van de gefeyde Slag^aderen ^yn, blykt uyt defe bygevoegde Figuur. Opdefelve planck, waar op de Steen-rots is geplaaft , komt ons aan deflelfs regter zyde voor. N°. I. Een vlesje, in figh ont- houdendedn een feer heldere vogt, * het armtje en handtje van een jongh geboore kind je. Aanmerkt ten eerften : Hoewe* dit voorwerp lange Jaaren alzoo bewaart is geworden, zoofchynt het nogtans nu nogh televen, door dien het met lyn natuurlyke roode couleurbegaafcis. Ten tweeden ; De difpofitie van de Hand en Vingeren, is zoo- danigh , datfe loo een natuurlyke aftie verbeeld } gelyk men gewoon B THESAURUS ANATOMICUS III. digito hoc vel illud defigna- mus; Indice itaque extenfo, indigitat lamellas Cerebelli humani , cujus fubftantia me¬ dullaris veluti arboris Ramos reprxfentat. 3 . Ornamenti gratia , ut & averfationem omnem arcendi caufa» brachium ornatur ma¬ nica, ex linteo raro confedta , ornamentoque fimbriaceo in- ftrufta. N.U. Fauces, Lingua, ut & portio Maxillae inferioris in¬ fantis nitidiffime praeparata & confervata *, prxbent enim om¬ nia fpeeiem viventium. Not. i. Ubi Arteriarum fub- lingualium trunci repant , & qua via incedant in finiftro la¬ tere , oppido quam bene vide¬ re licet , funtque eum in finem ceracea m. rub. repleti. x. Epiglottidis naturalis con- ftkutio , ut & ejus rima , quae a- ditus efl ad Afperam Arteriam, hic accurate poteft confpici. 34 Ad Linguae radicem ap¬ paret rugofa quaedam difpofi- tio longitudinalis , ut & non fotum feries majorum papilla¬ rum, quae rotundae, planae Sc foramine circuloque praeditae is te doen , alsmen met de voorfle Vinger , dit of dat wil aanwyfen. De voorfte uytgeftoke vinger, wyfi ons aan eenige moten van het agter brey n van de herfene van een menfche, inwiens merghagtighe fubftantie ais verbeelt ftaaneeni- ghe taclcen van boomen. Ten derden: Om alie afkeer te weeren 5 en tot cieraad, is dit Arro* t je omvangen vaneengaafemouw- tjemetFranje. N°. IL De Keel , Tongh, en een gedeelte van de onderfte Kaack , vaneenkleen Kind, zoo curieus toebereyt en geconfer- veert, datalles nogh fchynttele- ven. Aanmerkt ten eerften : Dat tnen zeer bequamelyk zien kan inde lin- ker zyde , waar dat de Stronken van de Ondertonghighe flag-ade- ren loopen , en wat cours fy komen tehouden , nadien fy tot dien eyn- de met een Rood-waffige ftoffe vervult zyn. Ten tweeden : Oock kanmen hier klaarlyk zien de natuurlyke geftaite van’t Strotte-hooft, als- mede de/Telfs fplete, dewelke de toegangh is tot de Longh-pyp. Ten derden : Zoo doet figh aan degrond van de Tongh niet alleen op een fekere ruyge gefiake, die nade langhtedes.Tonghs is lopen- dej ais mede de ryegroote tongs Tepeltjens, dewelke rond, piat,? en met een gaat je cn rond circult je be- of III. ANATOMISCH CABINET. funt , vertim etiam cxtetx pa- pili#, qu£ tamen in hoc obje- fto non t&m diftin&e apparent, quam in linguis Thef. i. N°. HI. Phiala continens Venam Portae Hepatis vituli¬ ni , cujus fuccolae extremi¬ tates , non autem oraetenfae glandulae (quae revera haud ex- rant) funt ablatae , & fic myria- dcs extremitatum occurrunt ramufculorum. Not. i. Diftavena oppleta eft ceracefi materia flava. x. Variis in locis reliqui in diftis extremitatibus fuccofam iubftantiam,quae non minus ea¬ dem ceracea materia eft im¬ buta , & fic luculenter videre licet fubftantiam hepaticam nullo modo efle glandulo- fam : imb exiftimo , extre¬ mitates illas fuccofas Venae Portae illud praeftare , quod Glandulis attribuere Veteres. Vide plura de hac re. Thef. II.f0l.z7. N°.IV. Infantis caput , cu¬ jus fuperiore Cranii parte 'ab¬ lata Cerebrum in confpe&um venit : hujus corticali leuvaf- culari parte ablata , medullaris fefe videndam exhibet. begaaft zyn , maar ook de andere Tepeltjens,hoewel die in dit voor- werp niet zoo diftinft gezien kon- nen werden, ais wel in die Ton- ghen, dewelke in tweede Cabi- net gevonden werden. N0. III. Een glaasje, en daar inde Poort-ader van de Lever van cen Kalf , wiens fappighe uyteyn- den , en niet die gepretendeerde klierkens ( dewelke in der daat niet gevonden werden,) wegh- genomen zyn $ en zoo toebereyd fy nde , kanmen duy fende van klee- ne uyteynden der Adertjens zien. Aanmerktteneerften: Defege- feyde Poort-ader is vervult met een Geel-waftige ftoffe. Ten tweeden: Zoo heb ik op verfcheyde plaatzen de gefeyde fappige fubftantie aan de uyteyn¬ den laaten fitten , dewelke niet min met de gefeyde Geel-waffige ftoffe doordrongen is , ende zoo doende, zietmen zonne ldaardat het wefcn van de Lever geenfints klierigh van fubftantie is ; Ja ik fuftineere, dat die fappighe uyt¬ eynden van de Poort-ader , 't felvc werkdoen, Yg&en onle voorzaa- ten de klieren toegefchreeven hebben. Ziet verdershier over na het 2. Cabinetfol.27. No. IV.Hethooft vaneenkind* je, wiens oppcrftc gedeelde van de Herffen-pannc afgenome zyn- de, de Herffenste voorfchynko- men: Defehaare fchorflighe fub¬ ftantie , uyt bloetvaatjens beftaan- de , weghgenomen zynde , zoo i . B 2 ver* Not. THESAURUS ANATOMICUS IIT. Not. i. Oculis claufis , dor¬ mientis caput repraefentat, co¬ lore viventis praeditum. 'z. Ore aliquantulum aper¬ to , labiifque nonnihil a fe in¬ vicem dedudiis extremitas cufpidis Linguae in confpe- ftum venit , quae , a tenuifli- mis & mucronatis papillis lin¬ gualibus , luculenter a villofa apparet.. 3. Latere finiflro Prola- Bium fuperius ab involucro deftitutum , villofum quoque apparet, quae villofitas, mihi nil , nifi agmen papillarum Prolatorum; de hifce plura in fequenti- 4. Duum generum, pori in Labiorum cute, Gena&Nafo vifuntur ; nullae autem in pro- labiis , utpote cute neutiquam praeditis/ & fic Labiorum a Prolabiis, facilior eft difere* tio: 5:. Vafa fanguinea Cerebriy ia poftica parte capitis , mune- sofifli me confpic iunur,. SL..Y- Pueri Penis- cum vertoont figh de Merg-agtige felf-* ftandigheyd. Aanmerkc ten eerften , dat het door de natuurlyke couleur , en geflote ooghjens , een flapend hooftjekomt teverbeelden. Ten tweedfen:«Zoo komt het uyterfte van het Tonghetje te voorfchyn, door dien het Montje een weynigh open ftaat , en dc Lipjens wat van den anderen ge- weken [zyn , en komt ons dic uyterfte van deTongh ais donfigh ruygh te vooren, wegensdepun- tighe Tepeltjens > die haar hiej? duydelvk vertonen. Ten derden: Het uyterfte van debovcn-lip, van fyn bekleetzel of dekzel ontbloot zynde , komt ons ook ruygh te vooren , voorna- mcntlyk inde linker zyde: En is defe ruygigheyd niet anders , ais fcer veel by ccnftaande Tepeltjens; edogh hier van zullenwy wydlo- pigher fprekcn in toekomcnde. Tenvierden: In *fc Vel van dc Lippen, Wangh, en dc Neus, zien wy hier twee-dcrley. fweet- gatjens ; maar gants geen in 't uy¬ terfte of roode deel der Lippen, aangelien defelve met geen Vel overtogenzyn; en alzoo kan men deLip , en voorlip , vandenande- ren te lichter onderfcheyden. Tenvyfden: In 't agterfte van "tHooftje komen ons hier veclop- gevulde flag-aderkens te vooren , zynde die geene, dewelke door de herffenen haar hadde verfpreyc N°. V. De Roede van leem oflll. ANATOMISH CABINET. annexo fcroto , naturali colo¬ te pneditus. Not.i. Urethra non per in¬ feriorem > feci per fuperiorem Penis partejn repit , contra na¬ turae leges • imo ad calculi ex- tra&ionem ejufmodi objeftum foret ineptum, x. Non folum corpora ner- vofa , feu nerveo-fpongiofa majora. Penis maximam par¬ tem conftituentia , ut & corpus nervofum minus , rubicundif- firno colore funt perfufa a ma¬ teria ceracea rubra , qua re¬ pleta funt , verum etiam muf- culi laterales , Penem con- ftringentes , idque a vaforum fanguineorum repletione. Vid. Tab.x.Fig- i.hujusThef.III. N°.VI. Foetus iEthiopiflae fex circiter menfium , dextra gerens ramulum Afperae Arte¬ riae a fub itantia veficulari , aut pulmonali tam dextre fepara- tum, ut extrempitates luculen¬ ter appareant; enimvera quan¬ ta [differentia inter hoc obje- ftum, & figuras ab aliis in lu¬ cem editas ! V ideTab. 2. hujus Thef. III. N°. YII. Placentula , quae poft Embryonem exclufum, aut in colliquationem reda- £tum ,, Jonghsken metdeflclfsfackje, na* cuurlyk rood van couleur. Aanmcrkc ten eerften : De Wa^ ter-canaal loopt hier niet natuur- lyker wyfe langhs de onderfte* maarlangs de bovenfle zyde van de Roede , ’t welk tegens de loop vandenatuuris: Enzoudeinzoor daanig een voorwerp het Steen^ fnyden niet wel te doen zyn. Ten tweedcn: Niet allcen dat de tvvee Spongieus-zenuagtighe lighamen , dewelke hetgrootfle gedeeltevande Roede uytmaken, a!s mede het kleene zenuagtig lig?- haam rood van couleur zyn , we- gensdeRood-waffigeftoffe, daar- fe mede opgevult zyn, maar ook zelfs de zydelyke fpieren, die de Roede perfTen , zyn ook hier van zeer rood geworden. Zietde 2de Plaat Fig. i. van dit derde Cabi- net. No. VI. Ecn Americaanfch Nc- grinnetie van ontrent 6 maanden dragts , houdende in deflelfs reg- tet handje een takje van de Longhe-pyp^ dewelke van fyn blaaskens- wy fe fubftantie , van de Longhe zoo curieus gcfcheyden isT dat deilelfs uyteynden klaar kon- nen gezien werden , maar wat een onderfcheyd tuflchcn dit voor¬ werp , en der Figuunm van ande- ren afgeb&cjc, en j*f’t lige gege- ven ! Ziet de 2. plaat van dit derde Cabinct. N°.VII. Een Mocrkoekje, Jt welk na het uytfchieten, o£wel nahet fmehen, of verteren van’©' B 3, 14 THESAURUS AN AT OM r C US III. ctum, aliquot menfes in utero fuit detenta, unde ab uteri in- fequente contractione & coar¬ ctatione ( ut ad ftatum prifti- num rediret) valde induruit 5 & uteri formam adepta eft. ecrlie beginzel van het fchepfel- ken, eenighe weeken inde Lyf- moeder nagebleven is , waar door , \v egens het incrimpen en vcrnau- wenvandeBaarmoeder, (omwe- dertekomen totdeflelfs voorighe ffand) zeer verhard is geworden, cnook deforme van de Baar-raoe- Not. i. Ejufmodi Placentu- \x mulroties ad manus meas pervenere, Uterum ipfumre- pnefentantes. Undiquaque enim claufae , & non folum du- rx , verum etiam , nil minus quam placentulae formam pr£ fe ferebant. Hanc ± me aper¬ tam hic refervavi , ut facies non folum externa , verum e- tiam interna in confpeftum ve¬ niat. a. Ejufmodi placentuls vul¬ go degenerant, & Molae no¬ men adipifcuntur , a minus verfatis, cum contra ita diftae Molae nil funt, nifi placentu- Ix fupradifts, aut farcomata uterina, a tenui pediculo do pendentia, quae utero exclu¬ duntur. Vide fuperhacreob- fervationes meas_ Anatomico- Chirurg. fol. 74, 3. Phialam > in qua hoc ob- jeCtum der felfs eenigfints aangenomen heeft. Aanmerkt ten eerften : Zoo- danighc Moerkoekjens zyn my menigmaal voorgekomen , dewel- ke de Baarmoeder felfs verbeelden, want fy alsdan rondfom ais beflo- ten zyn , zonder eenighe openingh gewaar te werden , en waren defe niet alleen hard, maar ook zoo verbeelden fy niets minder te zyn, ais Moerkoekjens. Dit nu van my opgefncde zynde, bewaareikhier, om niet alleen de buytenfle maar ook de binnenfle fuperficic te konnen zien. Ten tweeden : Zoodanighe Moerkoekjens, op dicwyfeont- aard zynde , werden gemeenlyk Z u y g e r s genaamt, van die gec- ne, dewelke weynigh ervarent- heydhebben, daarnoghtansinte- gendeel defelve niet anders zyn, ais zoodanighe gefeyde Moer¬ koekjens , of ook wel andere vlee- fighegefwellen, dewelke aaneen dunne halsofftcel afhangende, te eenigertyd uyt deLyfmoedcruyt- gedreven werden. Ziet hier over namyn Anat: Chirurgicale aante- keningen fol. 74. Ten derden : Hetglaasje waar in of III. ANATOMISCH CABINET. i* jechim in liquore fervo, obtu¬ ravi , loco Veficz , Placentu- la inverfa, & repleta ceracea materia rubra • hujus ramuli propullulantes Mufcum arbo¬ rum rubedine perfufum > cx- afte repraefentant. N°. VIII. Phiala, Placen- tulam humanam , in hydati- des mutatam» continens» Noti. Placenta conftitui- turex meris vafis fanguiferis» Membrana Chorio cohaerenti¬ bus; Haec vafa aliquando om¬ nia, non raro quoque ex parte degenerant in hydatides, id quod in hepate humano quo¬ que obfervavi. Vid, Thei.a. Tab. 2.Fig.i.it. N°. IX- Phiala, in qua por¬ tio Cerebri hydrocephali , 8 circiter annos nati. Not i. Hoc malum contra¬ xit ( fi bene memini) a prima nativitate. i. Haec Cerebri portio in a- liudefie videtur converfa, nil enim minus, quam Cerebrum naturale reprsfentat , videtur po- in dit voorwerp gelegen is , heb ik , in plaats van ’t ielvc met een f:uk van een blaas tce tc binden 3 met een gedeelte van een cmge- keerde Moerkoek toegedaan, de- weikemec eenrood-waiCge iioffe isopgevult, en fieken defle ifs tak- jensbeven uyt, verbeeldende tak- jens van rood Mofch. No. VIII. Een vlesje met vogr, in figh onthoudende een Moer- koekje van een Men!ch , 't weik t‘eenerrual in Warer-blaaskens is verandert. Aanmerkt dat de Moerkoek uyt loutere bloetvaren haar beftaan heeft, dewclke deor toedoenvan 't viles CborUn aan een verbonden fvn. Ddc bloetvaren veranderen zomtyds ten deeke , zomtyds ge- heel enalin Water-blaaskecs, de vrugbtjens voor aflgeftorven zyn- de. Dic heb ik ock ondervenden van de Lever van een menfche. de- velke tenemaal in blaaskens vras verandert , ziet het tweedc Cabi- net-Tab 2.Fig.III. No. IX. Een vlesje, vraar in te zien is , een gededre van de heriTe- nevan een Water-fugthoofdighe Jocghe van ontrent S Jaaren oud. Aanmerkt ten eerften ; Darhy met defe quale, (zoo ik wei oot- houdenheb, , terweield gekomen is. Tentweeden: Da: dk gededre van de HerlTene, ais in een an der wefen verandert is ; aangefcen het niets minders komt te ver bee Iden > alsoatuuriyke heriTene, wam ichya* I 6 THESAURUS ANATOMICUS Iit. potius fubftantia hxteroge- fchynt o,er een vrcemdc felfllan- nea, fimillima illi, quam rc- d>gbeyd , wr gelyfc zynde, die prefcntavi The!. II. Tab. IV. Fig.i.*.3.4-S- binet.Tab.IV.Fig. 1.2 jwf.eny. *N°. X. Phiala continens duas portiones Penis Virilis, qua- tum una taleola tranfverfim , altera fecundum longitudinem fefta. Not. Hafce portiones nitidiflime , &ita efle prxpatatas, ut vera conftitutio fpongiofa luculenter appareat } nec non feptura & meatus urinarius. • ^ ( ■ . ik J). N°.XI. Phiala in qua-con- fervatur Ovum Gallinaceum , portionem inteftini Coli, Caci, ut & ejusprogrefium vermifor¬ mem exadte reprxfentans , vid. Tab. 3 . Fig. I V. Thef. III. No.XIl.Portio inteftini Ilei foetus immaturi, cujus vafa fanguinea exinanita > inteftini autem cavitas ceracea materia alba repleta eft. NB. Hujus lateri adftant portiones inteftini infantis , ce¬ racea materia rubra adimpletae & afterifcis notatae. No. XIII. Epidermis totius manus infantis tam artificiose a fubjedtis corpore reticulari, & cute feparata, ut illibata compareat , & chirothecam re- prxfentet: confervatur autem, colore albicante in liquore tranfparente. Not. 1 . Unguiculi omnes E- pidermi anneftuntur , ficuti in cor- v a; No. XI. Een vlesje met een Hoender Ey , feer aardigh ver- Jbeeldende een gededte van de Co- lyk-darm , ab mede den Blinde- darm , met deflelfs wormwyfe aanhangfel. Ziet in dit derde Ca- ttnet.Tab. j.Fig.4. N0,XII. Een gedeelte van een Heup of boghtige darm van een onvoldrage vrugt , wiensbloed- rvat jens ledigh , maar de hoite van 't gedarmte met een wit-waffige iioffe vervult is. NB. Hiernevens doetfighook op een gedeelte van ’t gedarmte van een:kind,’t welkmet eenrood- waflige ItofFe is vervult. No. XIII. Een vies met vogh- tigheyd , waar in bewaard werd het Opper*velleken van de gehee- le hand van een kleen kind $ het fel ve is zoo konftigh , van ’t onder- gelege Netwyle lighaam,als mede van^tVei, afgdcheyden, dgthet ais ongefchonde geheel en al een wit handfchoentjeverbeeld. Aanmerkt ten eerften : Alie de Nageltjens zyn hier aan het Op- m ) of III. ANATOMISCH CABINET. corpore vivo , quamvis a Pa¬ pillis cutaneis , e quibus ortum ducunt, exa&ilfime fint fepa- rati. a. Epidermem ( quae mihi , nil nifi cxpanfio extremitatum papillarum cutanearum, quem¬ admodum etiam ungues) , in duas & plures lamellas fepara- bilem efle Anatomici unanimi¬ ter quidem autumant * enim- vero nufquam , nifi in vola ma¬ nus & planta pedis illud de- monftrare valent. Hic autem in dorfo manus idem vobis ex¬ hibeo , id quod a nemine ha¬ ctenus demonftratum mihi vi¬ dere contigit ; imo id non , nifi fummacum fubtilitate & dex¬ teritate , fieri poteft. Dixi in vola manus & in planta pedis Epidermem fx- pius feparari pofie ab Anato¬ micis in duas & plures lamellas (ficuti aliquoties publice de- monftravi) hujus vero rei nul¬ lam novi caufam aliam, quam , qupd Epidermis prodiens ex papillarum cutanearum extre¬ mitate,) fuo tempore recedat a corpore reticulari , aut fimul cum ea, a cute vera, tanquam vieta & emerita , fuccrefcente nova Epiderme : cum autem nova fuccreverit , & emerita Thefi III. non per-vetleken nogh vaft zittende, gelyk ais in ’t leven , hoewelfe van ’t Tepel agtighe lighaam van ’t Vel, waar uyt fy voortkomen, zeerbehendigh afgefcheyden zyn. Ten tweeden; De Omleeders zeggen wel eenparigh , dat het Opper-velleke, )’t welk 200 wel alsdeNagels, herkoroftighis van de V el-tepeltjens ) in t vvee en meer fcheifers kangefchilt , enverdeeld werden : Edogh zulkx konnen fy nergens aanwyzen ais onderaan de Voeten,enbinnenindepalmen derhanden. Hier nu zoo zietmen op de rugh van dit voorwerp 't felve in twee gcfcheyde te zyn , 9t geen my noyc heeft mogen gebeuren van andere gefien te hebben j en kan ook zulkx niet ais met de grootfle be- hendigheyd gedaan werden. Ick heb gefegt , dathetOpper- velleke binnen in de hand , en on- deraandevoet, door andere Ont~ leedersin twee kan gefchiltofver- deeld werden (gelyk ik ook felfs dikmaals public getoont hebbe) en zyn myne gedagten hier over nietanders, alsdatditOpper vel- 3eke zigh op fyne tyd affcheyd van het Vel, *t zy alleen,.oftegelyck met het Netwyfe lighaam , ais hehbende uytgedient, terwyl dat- ter een ander van nieuws of daar onder is komen te groeyen , wan- neer dan een nieuw Opper-velleke aangegroeyt is, eerdathetuytge- diende en oude niet geheel en al komt te fcheyden , maar figh nogh C vaft l8 thesaurus anatomicus III. non recefferit , duplicem, tri¬ plicem , imo quadruplicem offendimus Epidermemin vola manns di planta pedis. Simile quid mihi videre vi¬ deor , in corticibus nonnullo¬ rum fruticum , qui corticem exteriorem fuo tempore abji¬ cere folent , novo fuccrefcente, ubi autem exterior a luccref- cente non recedit jufto tempo¬ re, duplicatura conficitur cor¬ ticis exterioris , qui tanquam emeritus > rimas facit & lace¬ ras fit. 3 . Epidermem Ungium qui¬ dem radices obducere , & te¬ gere , in confefio eft / V erum , quomodo res fefe habeat circa capillos & pilos , de eo altum video filentium apud Anato¬ micos : Idem tamen obfervo in hifce, ac illis, idque circa capillorum exortum ad fpa- tiuni aliquot linearum Mathe¬ maticarum : Quia autem ift- ftsec epidermis non eft inverfa, nufquam hic apparet , aft in fequentibus exhibere conabor» adjedis figuris. 4. Confideratione quoque dignum cenfeo , quod hic un¬ guiculi facilius feparati fint a corporibus papillaribus » e qui¬ bus ortum ducunt, quam ab Emderme 3 cui adhuc, omnes *" ejtr jp cohae- vati houd aan het nieuwe , too ontmoeten wy een, twee, drie, ja vier-voudigh Opper-velleke, onder de voeten en binnfen in de handen. Yets diergelyksfchynt my voor te komen in fchorlTe eenigher Heefters , dewelke ook gewooa zyn haar buy tenfte fchorfle te ver- nieuwen, door dien een ander on- * der haar aangroeyt, en de buy ten¬ fte of ftooten , wanneer dan ook de buytenfte op fyn tyd niet ge- hecl of en wykc , foo komt daar dan ook een verdubbelingh , van de uyterft e fchorfle, dewelke met fcheuren haar komt te vertoonen. Tenderden: Het word byeen yderwel voor waarheyd aangeno- men , dat het Opper-velleke de wortels der Nagelen komt te dec« ken : Maar ofzulkx ook niet wel plaats heeft ontrent de wortels 5 en ’t uytfpruyten van’t Hayr , zulke roeieniy niet eens aan* noghtans zoo bevinde ik > ’t felve zoo wel iiFteene, alsin’t andere, en dat eenige Mathematifche linien hoogh : Edog terwyl dit Opper- huydeke niet omgekeerc is , zoo kan men het hier niet zien, maar myn voornemen is, zulks in toe- komendeaante wyfen , nevensde Figuuren. Ten vierden: Het is ook aan- merkens waardig, dat indit voor- werp de Nageitjens der vingeren ligter gefcheyden zyn van de Te- pel-wyfe lighamen , waar uyt fy voorgekomen zyn , ais wel van’t Opper-velleke, waar aan fy nogh of III. ANATOMISCH CABINET. cohaerent. Hujus rei rationem efle puto , quod extremitates Papillarum, (quae fimul Un¬ gues & Epidermem confti- tuunt) admodum molles funt ; Epidermis autem tenacior , duriorque ab aere externo. y. Epidermem firmiter co¬ haerere unguibus , non folum in hoc objedto denato , Sc con- fervato , verum etiam in cor¬ pore vivo luculenter deprehen¬ dimus ; fuccrefcentibus autem unguibus , Epidermis ungium radices in fui exremo relinquit, utpote , cui excrefcentia ulte¬ rius denegata a natura; fi au¬ tem fuo tempore Epidermem haud relinquit, cultelli cufpi- de lolvenda Epidermis , alias rimas agit, unde dolores exci¬ tantur, Vide Tab. 3. Fig. 2. Thef.III. . N°.XIV. Brachium Infan¬ tis, naturali colore rubicundo praeditum , fine ulla ruga : Hu¬ jus manus continet Vermem Guinenfem , qui hominum pe¬ des fummopere infeftat , in illa regione , hujus longitudo , ut Sc gracilitas, confiderabiles , confervavitque naturalem craflitiem & colorem diftus alie vafl zyn zitten blyven : Hier van meene ik de oorfake te zyn, dat de uyteyndenvan defe Tepel- tjens ( dewelke te gelyk de Na- geis , en het Opper- velleke voort- brengen) zeer fagt en week zyn $ het Opper-velleke in tegendeel tayer en harder , en dat van wegens de ey tcrlyke lugt. Ten vyfde : Dat het Opper- velleke feer vaft gehegt is aan de Nagelen, en dat nietalleen in dit afgeftorvenen bewaard voorwerp, maar ook in een levendigh lig- haatn, iulkx bevinden wy klaar- blykelyk; maar de Nagelen uyt- groeyende, zoo verlaathet Opper- velleke de Nagelen aan deflelfs uy- terfie, nadien het Opper-velleke het verdere uytgroeyen verhin- dertwerd: Ja, indien hetde Na¬ gelen in tyds niet verlaat , moet men met de pund van een mesje het Opper-velleke van de Nagels losmaken , anders zoo komender kleene fcheurtjens in 'r Opper- velleke , ’t welk groote pyne ver- oorfaakt. Ziet Tab. 3, Fig. 2a vanditderde Cabinet. N°. XI V.Den Arm van een kin- tje, dewelke met natuurlyke roode couleur begaaft is, cn dat zonder eenigherimpels. DefeHand onthoudin zigheen worm van Guinea , die de men- fche aldaar ter plaatze in de beenen zittende, feer veelongemack aan- doet; defe lyne lengte, alsmede lyne dunte , zyn zeer confidera- G z belj. ver- 2,0 THESAURUS vermis , utque manus V ermem continerer. Digiti tam naturaliter funt contradi , ut in viva conftitu- tione accuratius quid nemo continere polTit. Didum Bracilium ornatum quoque manica ex linteo raro confeda , cui anneditur orna¬ mentum fimbriaceum & hoc , ad arcendam averfationem , & ANATOMICUS IU. bel , hoewel hy fyne natuurlyke dicktebehouden beefr. De Vingeren zyn zoo natuurlyk geboogen , dat niemand in ’t le- ven , yetsbequamerzoudekonnen tuflchende vingeren aangrypen. Dit gefeyde Armtje is verciert en bekleet met een mouwtje , uyt fynLynwaattoebereyd, waaraan cenigh Frange werk gehegt i sy om dewonde des Armste bedec- ken , en alie afkeer wegh te nemem brachii Vulnus tegendum. # n°.XV. Puelis partes Generationis omnes. Not. i. Non folum Vulvs Labia , Nymphs& Clitoris in hoc objedo comparent , verum etiam membrana Hymen, quae ru¬ trum detur, necne, fub judice lis olim fuit, hoc autem tem¬ pore in Anatomia magis verfatis nihil notius effe poteft, quem¬ admodum in hoc ipfo objedo di ftinde quoque repraefentatur. 2. Hic quoque in confpcdum venit Anus, rugis contradus. N°; XVI. Phiala in liquore N°.XVI. Een vies in zigh ont- limpido continens infantis ca- houdende een heldere vogtig put , rubicundo colore perfu- ium , cujus oculi funt claufi , ut dormientis caput repraefen- taret. Not, i. In Collo , ubi de¬ truncatum caput , in confpe- dum veniunt Afperae Arteria, &pone eam, Gulae, nec non carotidum , & vertebralium" Arteriarum abfeiffiones. 2. Corpus primae Vertebrae tranfverfim fedas rubicundiffi- mum hic comparet, cujus ra- sio efl: ,. quod vafcula fangui- flua heyd , en daar in het Hoofd van een kintje , wiens ooghjens zyn geOoten, op dat het zoude ver- beelden het Hoofd van een fTapend kind. Aanmerkt ten eerften : In den Hals , alwaar het Hoofd is afgcr fneden , ziet men de afgefnedene Longhe-pyp, en agter defe, de afgefnedene Slok-darm 9 en flaap Slagh-adercn , en der Wervel- bcenderen Slagh-aderen, Ten tweeden : Het lighaam van de eerfle Wervel-been , over dwers doorgelneden vertoond figh hier zeer rood y waar van .de re- o£ III. ANATOMISCH CABINBT. flua circumfka materia cera- cea rubra funt repleta, (ficut fanguine in vivis) ex quorum extremitate difta ceracea ma* teria eft effiifa , quemadmo¬ dum fieri videmus in ftatu na¬ turali in corpore vivo , tantum fucci rubicundi effundi ex ex¬ tremitatibus arteriofis , in par¬ tes alendas , quantum ad fui nutritionem necefle eft, qui fuccus rubicundus , in arterio¬ larum extremo ex fanguine ar- teriofo elaboratur. 3. Videri hic quoque pof- funt Medulla Spinalis abfciffa , ut& ejus involucrum extimum & crafljflimum. 4. Phiala nonnihil inverfa , confpicienda fefe exhibent Ce¬ rebellum, Glandula pinealis , & ita ditfti Teftes , Nates , nec non Anus. 5'. Lamella una atque alte¬ ra Cerebelli hic repradentan- tur, ut vera ejus conftitutio appareat , funtque ex alio ca¬ pite defumpt#. N°.X V 1 1. Supra diftam Phialam videre licet PueriCor, cum Pulmone , exftccatum & ligni inftar induratum. Not. 1. Omnia Cordis & Pulmonis vafa funt repleta ce¬ racea materia rubra. reden is; de omleggende Slag- aderen zyn met rood-waffighe ito£« fe opgevult ( gelyk in ’t leven met bloed) uytwelkers uyteynden de geleydc roode iloffe uytgevloeyt is , gelyk men ziet in een leven- digh en wel gefteld menfch , zoo veel roode ftoffe uyt derSlag-adc- ren uyteynden uytgeftortte wer- deain de deelen, ais tot derfel- ver voedingh noodigh is , welk rood lap , in de uyteynden der Slag- aderen bewcrkt werduythet Slag-aderlyke bloed. Ten derden: Zoo kan men hier ook zien het afgefnedene Rugh- mergh, ais mede deffielfs buy ten- ftc en dikfte bekleedzel. Ten vierde: Zoo menhetglas wat omdrayt, zoo vertoonen haar het Aghter-breyn , het Py n* klier- t je , en alzoo genaamde Rallekens* Billen en Fondament. Tenvyfde: Zoo doenhaar hier op twee mooten van liet aghter- breyn, om dewaare geftaltenifie daar van te konnen zien , zyn defe uyt een ander Hoofd geno- men. N°* XVII. Boven op het ge- feyde glas , vindmen het Harte van een Jonghe met de Longhe daar aan , alles heen hardgemaakt zynde. Aanmerkt ten eerfien : Alle-de* vaten van het Hai t , en de Longhe zyn met een rood-waffighe iloffo gevultr Tcm ii thesaurus anatomicus III. a. Cor & Pulmonis Lobi naturalem obtinent fitiim. Ar¬ teria pulmonalis e dextro cor¬ dis finu erumpens luculenter in confpechmi venit , ut & Arte¬ riae magnae truncus cum fuis tribus ramis furfum decurren¬ tibus. t 3. Nervus recurrens hic quoque fefe videndum exhibet, ut & fequentia , fc: Truncus afcendens Venae Cavae, utra¬ que auricula , V afa coronaria , Loborum pulmonis divifio in utroque latere Gula, Afpera Arteria. &c. N°. XVIII. Cor induratnm cum annexo Pulmone Infantis pedamento innitens. In hoc objefto, praeter ea, quae in jamjam defcripto vi- funtur, cernere licet truncum V ense Cavae defcendentem , ut & truncum afcendentem Ar¬ teriae magnae , & hoc in pro¬ prio fitu inter loborum majo¬ rum divifionem. N°. XIX. Phiala in liquore conthiens Cutem plantae pedis, cum corpore reticulari Malpi- chii , ut & Epiderme , quae par- tim a fe invicem funt feparata , & a cute dependentia , partim adhuc cuti connexa, uteb ac- cu- Ten tweeden : Het Hart en Lobbens van de Longh bebben haare natuurlyke plaatze behou- den , ook zoo komt ons der Lon- ghe Slag-ader , fpruy tende uyc des Harts reghrer holce , zeer klaar te voorfchy n, ais mede ook de ftronk van de groote Slagh-ader, met deflelfe drie na boven lopende tacken. Tenderde: Zoo laat zigh hier ook zien de wederkeerende Zenu- we, endaarnevensdefe volgende zaaken, namentlylc de opgaande ftronk van de Holl-ader, beyde de OorenvaiVtHarte, de Croon-va- ten , de verdeelingh der Lobbens van de Longh en dat wederzy ts , deSlok-darm, Longh -pyp.&c. N°. XVIII. Eenhard gemaakt Herte met de Longh van een kind, geplaaft op een Pedeftal. In dit voorwerp , kanmen be- fpeuren boven ’t geenmen geiien heeft in7t aanftonds aangeroerde, de Nederdalende ftronk van de Hol-ader, ais mede die van de Ne¬ derdalende groote Slag-ader , en alles in haare natuurlyke plaatze, tuflchen de groote verdeelingh van de Longh. N°.XIX. Een vlesjemet vog- tigheyd waar in te zien is , het Vel van de Voet, en daar nevens ook het Netwyfe Lighaam van Malpichius, methet Gppervelie- ke^ en zyn dele zaaken ten deelen nogh aan den anderen vaft , ten deelen ook van een gefepareert, en of m. AN ATOMIS curatius hxc omnia confpici poflint. r u ^ ii n AB-I NET. en van 't Velafhangende, opdat- men allesce bequamerfoudekon*» nen zien. Not. i. In Epidermis por¬ tione magna dependente vi¬ denda fefe exhibent facie inte¬ riore , extremitates papillarum cutanearum i potiore parte pa¬ pillarum avulfe & propullu- lantes. 2. Cute a latere vifa , in eonfpe&um veniunt Papilla¬ rum cutanearum diftx extre¬ mitates. 3. Quamvis Cutis fit rubi- cundiflima in Hoc objefto, pro¬ pter vaforum repletionem , corpus reticulare , ut & epider¬ mis nullarubedine funttin&a, id quod fatis indicare videtur Epidermem &Corpus reticula¬ re vafis fanguiferis vifibilibus effedeflituta,itaut hallucinati fin-t auftores illi, qui diftis obje <ftis vafa fanguifera attribuunt. 4. Didam Phialam (loco ve- ficae) cooperui portione cutis capitis pueri , quae innumeris fcatet vafis fanguiferis. N°. XX. Foetus humanus fex circiter menfium. Not. i .Nitidiffimeefl confer- vatus in liquore ,fine rugis > co¬ lore albicante , dextra continet portionem piasMatris Infantis , qux Aanmerkt ten eerften : In een groor deel van’c afhangende Op- perveileke kanmen aan deflelfs bin- nenlte Oppervlakte nogh zien de uyteynden van de Vel-cepeltjens, die van 't voornaamfte deel der Te- peltjens afgeweken zyn 5 en hier eenigfints uytpuylen. Ten tweedeo : Het Vel van ter zyde gefien zynde , zoo komen ons in ’t gefigce de gefeyde uyteyn¬ den der Tepeltjens. Ten derden : Hoewel het Vel in dit voorwerp zeerroodis, we- gens haar opgevulde bloedvatenj zoo is ’c egter, dat het Netwyfe lighaam , ais mede het Opper- vel- leke van zigtbaare bloetvarjenszyn ontblood , zoo dat die Autheuren geabuzeert zyn, dewelke aan defe geleyde voorwerpen bloedvaten toefehryven. Tenvierden: Ditglasisgedekt ( in piaats van een ftuk van een blaas) met het Vel van een Hoofd van een kind 9 waar door heen-loo- pen zeer veel bloetvatjcns. No. XX. Een onvoldragfie kind- je5 van ontrend fes maanden dragts* Aanmerkt ten eerllen; Hetiel- veis zeer eurieus bewaard , in een vogtigheyd zonder eenighe de' minfte nmpel s blank van couleor,- houdende in delfelfs regter handje een* H THESAURUS ANATOMICUS III. quje millenis Arteriolis eft di- een gedeelce van het dunne Her- "m T • 1 J ^ 1« ^ «a 8 rr a tata. Vide de hac re ulterius defcript. T hef. I. Pag. 5 3. x. In dorfo gerit portionem magnam Membranae Amnios foetus ovini, prae copia Vafo- rum fanguiferorum , praefer- tim Arteriolarum, rubicundif* fimam. fen vlies , door het welke duy- fende van Slag-aderkens loopen, en is dit vliesjc uy t een ander kindje gcnomen. Ziet hierop verdersna het eer fte Cabinet Fol. 5 3 * Ten tweeden : Op defTelfs fchouder hangteen grootdeelvan *t vlies Amnios uyteen Schaap, ‘t welk om de veelheyd der bloed- vaten , infonderheyd van Slag-ade- ren, zeerroodis. Infcriptio talis eft : NAVITA, QUO PACTO SAVIS PROJECTUS AB UNDIS , SIC EGO NUDUS HUMI JA¬ CUI PUER INDIGUS OMNI AUXILIO VITA CUM PRIMUM IN LUMINIS ORAS NIXI¬ BUS EX ALVO MATRIS NATURA PRO¬ FUDIT. rshxxr. F cetus Ovini im¬ maturi Afpera Arteria, ma¬ teria ceracea flava repleta, & inverfa , infiftens pedamen¬ to, arboremque parvam fuis ramulis, artifici ofe aVeficu- lari fubftantia feparatis , re- praefentans. Het devys op dit kindje is. GElYCKEEN SCHlPPER VAN DE WOES- TEBAAREN GESLlNGERT; ALSOOMEDE ZOO DRA ICK JONGHSKEN UYT MYN *s' MOEDERS L1GHAAM WAS GEBOOREN * W1ERD 1CK , TERNEDER GELEGTALLE HULPE VAN NOODEN HEBEENPE. N°.XXI. De Longhe-pyp van eenonyoldrageSchaapje, met een geel-waflighe (loffe vervuid 5 en omgekeerd zynde , flaat het op een voetje of Pedeftalletje. Het felve verbeeld zeer aardigh een boomtje , nadien alie Blaas-wyfe vlieskens zeerkonftigh daarafge- daan zyn. ASSER SECUNDUS. N°. XXIII. Phiala in liquo¬ re limpido continens Pueri co¬ lem cum coliis fuis , tam na¬ turaliter condita, &conferva- ta, u t j a miam a corpore vi¬ deantur abfeiffa, Not. 1. Duo corpora ner- vofa majora non folum , ve¬ rum etiam corpus nervofum minus DE TWEEDE PLANCK. *- % No. XXII. Een vlesje met een helderevogt, waarin te zien zyn, de Teel-deelen van een Jongske, dewelke zoonartiurlyk zyngebal- lemt en geconferveert , datze nu eerft versuyt hetlighaam ichynen gehaald te zyn. Aanmerktteneerften: Nietal- j leen zyn van myde groote Spon- gieufe lighaamen met een rood- i waf- i of III. ANATOMIS minus Urethram infra am- biens, ceracea materia a me funt repleta. z. Mufculi laterales Penenu ubi tieceflitas urget, conftrin- gentes, eadem rubedine , i difta materia , funtperfufi. 3. Meatus urinarius , qui inter duo corpora nervofa par¬ te inferiore repit in corpore be¬ ne conflituto , hic contra fitum habet in Penis dorfo , per quem iter facit , id quod nunquam antea obfervavi. Vide Fig. 1. Tab. 3<Thef 3. N°. XXIII. Phiala in liquo¬ re limpidiffimo continens par¬ tem faciei pueri vividilfimo co¬ lore prxditam , cujus fronte ablata , locus fuppletur Arte- riisCerebri, ceracea materia ru¬ bra (loco fanguinis) repletis, &. tanto quidem numero , ut exi¬ guam fylvam reprxfentare vi¬ deantur. Not. 1. Nafi, ut & Labio¬ rum Epidermem abftuli , ut pori majores & minores lucu¬ lenter fefe exhiberent confoe- ftui. x. Prolabiafefe invicem at¬ tingunt ore fc: claufo. Circa Thef.IIl. qus CH C ABINET, %s waffighc ftoffevervult, maar oolc felfs hec kleene Spongieufe lig- haam, ^t welkvanonderen de Wa- ter-canaal omtjngt* Ten tweeden; De op zy fiaan» de Spieren , dewelke de Roede, ais 't nodig is, perfTen, zyn van de- felve ftoffe gevultenrood gewor- den. T en derden : De W ater-canaal , die in een wel-geftelc menfch on- der de Roede tuflchen de twee groote fpongieufe Jighaamen loopt , heeft hier in dit lighaam een onnatuurlyke fituatie , want de- felve loopt langhs den rug van de Roede, 'twelkik noytvoorheen gezien heb.ZietTab. 3Fig.i.van’c derde Cabinet. No. XXIII. Een vies met zeer heldere voght , waar in gezien word een deel van '1 aangefigt van een kindje , ’t welkzeer leven- digh van couleur is : Het voor- hoofd wegh genomen zynde, werd deflelfsplaatsvervult met de Slag- aderen van de HerfTene , dewel- kc , in plaats van bloed , met een rood-waflighe ftoffe zyn vervult, en zyn dele zoo menighvuldigh , dat het een kleen krepel Boffcha* fitje komt te verbeelden. Aanmerkt ten eerften : Het Op- per-vcllcke van de Ncusen Lip- pen heb ik wegh genomen , ten eynde de groote, en ook de kleene fweetgatjens klaar konden gefiea werden. T en tweeden : De V oorlippen, ofhet roodecn opperfte der Lip- P ■ pea t* ♦ ,6 THESAURUS ANATOMICUS III. cuse confiderandum, cujus fint fubftantix , pen, raken malkanderen i aange- lien het montJje geflooten is, ontrent defe Voorlippen Saat aan te merken, uyt vvatvoor een ftoffe defelve beilaan , aangel^en de Autheuren d'aar ontrenc niet luytroepen, jatotnogh toe, riie- mand het felve aan den dagh ge- bragthecfi;. , Nadien ik dan vooreenighetyd befigh was in ’t onderfoeken van de deelen des Aangefigts , en dat * door onfe op nieuws uytgevondc manier van doen , zoo had ik het bekleedzel van de Voorlippen wegh genomen, gants geen Vel onder het felve vindende , \ geen my tot een dieper onderfoek aan- leydinghgaf. ... Eerilelyk, fchppt my te bin- nen , hoc ! vinde ik hier geen con- tinuatie van ’ t V el , zoo kan ik ook dic bekleetzel geen Epidermis of Opper-velleke heetcn , hoewel het daar mede continueel is ,en een over een komftedaar mede heeft. wat was hiet nu anders te doen, ais het ondergelpgene eerftte on¬ derfoeken , en zoo quam my te binncn, defe Voorlippen van haar bekleetzel ontblood zynde , in mynehelderevogt teleggen, om na heen naukeurigh de zaak tebe- fchouwen , wat. gebeuner ? Ais ik een weynigh tyds daar naa defe Voorlippen befag , zoo quamen fy my voor ais rood Fluweel , en defe zaak naderyan my onderfogt zynde, zoobcvonde ik 4?. Voor¬ lippen te beilaan uytlouterc Te. " pel. Altum enim fi lentium hic apud au&ores , & nemo hacte¬ nus illud nobis revelavit. Cum autem per aliquot tempus oc¬ cupatus fuiflem in exploran¬ dis partibus faciei nova no- llra methodo , abft uleram in¬ tegumentum prolabiorum , nullam fub eo cutem inve¬ niens, id quod mihi anfam da¬ bat penitus rem indagandi. Primo mihi incidebat; nulla fubeft huic integumento cutis , ergo Epidermis dici nequit, quamvis Analogiam fummam & connexionem cum illa ha¬ bear. Quid ergo ? fubftan- tia prolabiorum primo ulterius inveftigandaerat, & fic prola- bia ab integumento , ut dixi , denudata , liquori immerge¬ bam , ut in pofterum accurate examinarem ; quid fit ? ’ cum paulo poft prolabia adfpice- rem mihi videbar videre feri- cum villofum rubicundum , (tale enim mihi videbatur) tan¬ dem re penitus examinata, comperi prolabia conftituta efle ojF Tp^tis efle ex meris papilJiSjnon cuta¬ neis ,Ycutis enim hic revera de- eft) fed papillis nervofis ; ita¬ que integumentum illud fu- pradi&um potius Epithelidadi- xero, vel integumentum papil¬ lare prolabi orum , quod revera nil eft i nifi efflorefcentia feu ejcpaqfio extremitatum di&a- rum papillarum; id quod Epi¬ dermidi quoque proprium. Hinc illi dolores atroces in prolabiorum fifluriS itadiftis, ut & excoriatione Tut vulgo lo¬ quimur) fed potius receffione ( integumenti papillaris , dicen¬ dum foret. CH CABINET. z7 pelrjens, nietuyt Vel-tepeltjens» aarigefien hier geen V el te viriden is , maar uyt Zeriuv/agtighe Te- pelt jens; zb dat het bekleetzcFdcr Voorlippen de riaame toekomt van Tepelrbeldeetzel van de Voorlip- pen; welk bekleetzel niet anders is, ,dan een uy tfpanzel der Zenuw-te- peltjes, ?tgeen ook eygen isaan het Opper-velleke. Hier van komen oris odk die groote pynen der Voorlippen , ais fy ontblood zjfti van haar voorland of het gefeyde bekltetzel, ofals da bekleetzel is gdpouwen , ’t geen men , hoe- wcl oneygentlyk, gekloofde lip- pen , en ook ontvellingh noemt, beeter maghmen zulks heeten* fcheuren en ook ontblootingh der Voorlippen. Hinc difficilis curatio, fi pro¬ labia afficiantur ulcere l aut ih- craflatione, &d. 