title: Krinke kesmes all versions
creator: hendrik smeeks
text: Ik zag de doos aan, en bedankte hem heel vriendelijk met een goed Eret, hij was bij wineemendheid bijde, en zette de doos op mijn licht. DE Avond, genuttigd hebbende, bedacht ik aan wat, en opstaande zei ik tot de Garre mijn Heer, kan ik u plezier aandoen dat ik het goed uit mijn kist welke ik tot vermaak, en plezierheid heb meegenomen, uit. Ik mijn kist opsluitende, lag boven op een weiland-kaart, pond uit gefneden, aan de ene zijde Europa, Azië, Afrika, en het Zuidland, aan de andere zijde Amerika etc., een rond bordpapier geplakt, dit tuinstuk een houten lang rond gedraaid handvatje bekleed, dat onder lang was, had het voorspiegelend van een ronde waaier; dat was mijn van mijn Vriend den Meester vereerd, hij had die zet afgezet, bij elke paring de lengte uit Gesermanijk Stuurmanchap aangetekend, en de pas facten naar Dampier daar in gezet. Dit behaagde hem zeer wel, hij nam die in zijn handen, en naar dat ik hem die geëxpliqueerd had, zogen hij. Ik dit merkende zei ik tot hem, Vleer Gars. Don, niet alleen dit, maar ik heb zeer veel tot u dienst, al wat ik eenigste missen kan ben ik u schuldig: gy hebt mij, niet alleen verplicht met u goed onthaal, en zorg voor mijn welzijn tot Taloujael, maar gy hebt mij de beschrijving van uw Land cum al mexico gegeven, en nog meer beloofd, dat mijn zo aan geneigd is, dat ik niet en weet wat vergelding u zal. Neemt deze Kaart dus, geplakt in dank; een nevens deze mijne lofle, die nog zevenentwintig waren; ik rolden die in een, en hem dezelfde overgevende, geloofden hij, die niet, te ontsangen, zeggende uw beleefdheid is te groot; want dat ik u tot Taloujael gedaan heb, was mijn pligt, en buiten mijn schade gezaaid en wat de papieren betreft welke ik u gegeven heb, die kost je ook niet, alzoo mijn mijn klerken wegens den Koning betaald worden. Waarop ik sconcige, Heer Garibaldi, neemt deze Kaarten dan in dank, ik heb die van mijn Vriend ook zoodanig ontslangen: ik heb nog een Atlas van hem, dar ook zoodanige Kaarten in zyn. RE Op dit mijn Zeggen nam hij die Kaarten aan; met een mij zeer vriendelijk daarvoor bedankende; hij werd zeer vrolijk en verblijd, mij omhelfend, zeide dat te zullen vergelden, met zoodanige Beschrijvingen van dit zijn Vaderland, als nog nooit van de Zuid-Amerikaanse bekend geweest. Ik bedankten hem, met te zeggen dat hij mij daar mee zeer verplicht zoude. Mijn goed weer in de kist gedaan hebben, de, deeden een tweede wandeling door de Tenten, welke geduurig vermeerderden, en kwam order aan den Garbon, den handel nog Arië daggen uit te vallen. Deze order werd gebracht door vier-en-vijftig Ruiters, zij waren alle wel opgezet en gemonteerd met een lance, Zaabel, en langroer, daar zij zeer wel meedekonden omgaan: deze waren gezonden om alle onordeloosheid te beletten, hun Bagagie werd ook op vier en-vijftig Paarden naar gedragen. Over deze Ruiters gebaarde de Garbon, als Hoofd, zo wel als over al het Volk dat hier was, en zou komen. De Garbon zei, morgen zullen wij wat Landwaard inrijden, en zien wat daar te doen is, ik ben hier zelfs onbekend, alzo hier nooit geweest ben; dat ik toch... Des morgens gaf hij order om het Land volgens uuren gaans door te kruien; dit geschiedde, en kwam tijding van een goed Dorp drie uren rechts van ons, en nog een Dorp vier uren zuid-west van ons was daar wij met tien Ruiters naar de eten 's avonds naartoe reed. Een uur van de grote Ontmoeting wijlen wij een grote Poel, daar ik wonderlijke Schepjes zag; die ik nooit en gekend had; hier waren ook zeer veel Vliegen: voort rydende, kwamen wij in het Dorp, dat uit een enkelveldige Huizen bestond, en hieteten Gat; hier gaf de Garbon order om aan middelen naar het strand te gaan. De Beschrijving van het Koningrijk te brengen, en vervoedde dat de Stad Aarlen daar ongeveer een half uur van daar was, daar wij voor naar toe reed, nemende twee Boeren mee die weg reed. Binnen Raima komende, werden daar wel verwelkomd, mengden zich aan Akalou, en des avonds werden wij des tevreden getrakteerd, ik moest bij de Garbon slapen. Des morgens stonden wij vroeg op, en bezaaiden de Stad, welke niet zeer aanmerkelijk was, want ze bestond uit één groot Stad huis, drie Poosten, vijf voor den Tempels, twee Bad-fluiten, en dan nog het Stadhuis. Hier waren Zeer weinig Beelden, maar fraaie Fonteinen en Tuinen. De Garbon stelden order om van daar ook even middags naar het strand te zenden. Van Raima tevreden wij naar het Dorp Pocz, daar wel honderd en vijftig Huizen stonden. Hier wierden wij Zeer wel en beleefd ontzien. Na dat de Garbon hier ook de nodige orders geleerd had, bezag wij het Dorp, wanneer bij ons een eerbiedig oud Man ontmoeten. De Garbon hem tegengevallen, trad van zijn Paard, zodan mijn omhelzing andere met een zonderlinge vriendschap, en had den 't zeer droog, doch ik Kon haar niet verstaan; de Garbon deed mij ook afstappen, en wij gingen te voet naar zijn huis, in het huis komende, was de Akalou voort klaar; onder andere vraagde de Garbon of hij niet een Kaart van Poele Krinke Kesmes voor hem te leen had, alzoo hij geen van Talowjael had meegebracht. O ja, zei de Oude, en opstaande, haalden twee van zijn kaamer, die hij de Garbon vereerde, welke hem veel dankte. Na het Volk en Paarden gegeten hadden; namen wij ons afzijdig, en kwamen dertig minuten weer aanstand van Den Garbon, die mij onder het rijden vertelde, dat dezen Oostenwind zeer goede Vriend was, dat zij te zamen gefluiteerd hadden op een dorp, ook dat zijn Zoon bij hem gewoond had. Bij onze Tent komende was ons Schip een Kanon afschieten ver van Land gaan leggen; ik zag onze Stoep op de dregge, met vier Mannen daarin leggen. Ik riep onze Quartiermeester die aan Land was, en vroeg wat zij bedoelden; of er twintig geweld had? Fijn antwoordde ja, omdat de Kapitein had het zo verstaan. Ik vroeg wat hij aan Land maakte? Hij zei dat hij had het zo verstaan. Beschrijving van het Roringrijk een zege. Vis gevangen hadden, ik de Garbon verzoekende, zei dat ik dat wist. Mijn doos, met papieren toe, gaf ik aan de Quartiermeester om mee naar boord te nemen. De Garboom wandelde ondertussen met de Ruiters, en velden order wat te doen. Vond ondertussen bezag ik de lang gewenste Kaarten van Pool, Krinke, Kesme. Dood werd vervolgens verzoekt, alzo hoger Stad, Dorp konde kennen, en scheen mij niet anders toe, als een vierkant papier dat vol Toververhalen stond. De Garboom, weerom komende zag mij de Kaart in de hand. Vraagde ik lachend; welde Poos "wat dunkt u van de af?" Ik antwoordde > ik en een jong Kind zyn da evenwijzig. Dat is waar, zei de Garboom, ik laat u tekenen, en de naam met de letters schrijven. Neem deze een, alhoewel u verward kunt zijn, om dat zoveel vreemde dingen: hij die oproltende gaf mij de waarvoor ik hem bedankte. Wij verlieten samen naar boord, de Rijmersster der Ruiters mee. Neemende, die bij vreemdheid over ons Schip verwonderd was te meer, als hij vernam dat wij dat de gehele Wereld Beeie konden zien, zonder naar beneden te kijken. Krânz Kısure. 06: De gurbin en de hele schip gaande bezien, vroeg ik de kapitein de reede waarom: Zoo ver was van land gaan leggen? Hij zei: De een goede zee man moet niet te geloofvol aan vreemde naties, maar altijd op zijn hoede zyn, op dat hij, nog een volk niet verraden worden. Ik zweeg, al zodan de Garbon weer met ons kwam: Wy traden aan het halve dek, naar de kuurt, daar wij ons met een pijp ververgen, terwijl de vis gekookt, en opgediend werd. Wij aten met plezier; na de maaltijd dronken we een glasje wijn, daarna gingen wij naar land, in de tent komende zocht ik nog eens, en gingen toen te Kooy. Deze nagt plaagden mij de muggen, zijn witteneheid "zoo dat ik weinig konde flappen. Met de dag vond ik op, en wandelden wat nergens oefen, of koeyen, schapen, met verfchilde soorten van andere dieren aankomend te drijven, om ons te verkopen, traks werden verfchilde grote tenten opgezet en eenige van deze beesten gebraden. De gardon zond twee koeyen met vier schapen aan boord, tot een vereenzetting, waar de kapitein naar de kapitein naar de garbon weer naar de zandbank, Malgosse wijn, zoveel schot, een potten olijven, met een verrekijker, welke. “ De garbon welbehaagde, r” Hier werden nu ook te koop gebracht allerlei Fruiten en Groente, en kookten en smaakten elk na zijn welgevallen, zowel hem als hem, Wyhatt dan eens in ’t Schip, dan weer in de Tente, Zoo het ons te pas kwam, Eens. Scheep eetende, zag den Garbon wat Wyhat een glasje vla, hij vroeg wat dat was ? Het werd hem gezegd, hij proefde een fris glasje, dat hem wel aanstond, faxs werd hij van de Kapitein met een gevuld klein vaasje daarvan beschenkt, dat hij dankbaar aannam. De Kapitein verzocht dat eenige Kooplieden van Landaafse Koopmanschap mochten komen kopen. Dit is buiten mijn macht zei de Garbon, het woord des Konings gaat valt; ik, nog niemand kan daar tegen doen, maar ik twil niet ongehoorzaam, en zal wat je verkoop wilt op een papier, ik zal ’t doen vertaalen, en aan alle grote Tenten doen aanplakken, ten einde je een rechtveerde Regter zult hebben, die dan dat geschreven het alle kooplieden kunnen zien en lezen. Krijgseizoen in Kesme 36 “ Eens in de Tentezone, ving ik een muggen, die voor een vergelopen-glas brengende flesik. Ik dat den Garbon zien, deszen was zeer verwonderd, als hebbende zijn leven zulks nooit gezien, wij verklaarden daar verfchete Lichamen voor, dat hem zeer behaagde en vrolijk maakte. Ik dit ziende, bood hem dit Microscapium met zijn Stoeltje aan, dat hij eerst weigerde, maar uiteindelijk nam, hij beloofde dit te vergelden met al wat in zijn macht was. Mijn Vriend zei hij, nu zal ik misschien onbekend zijn door dit glas, wat de Arepko is. Ik dit niet verstaande, vroeg wat het was. Hij antwoordde, het is stroef, dit op ons veld vallende, wordt een hart gezwel, als een van uiterten, dit wordt uitgenomen, en wanneer het niet wel genezen wordt, dan baart het een wonderbaarlijke ziekte, welke zelden bij mensen is. Met kwam de Quartiermeester wit naam des Kapiteins aan boord verzoeken, wij traden vliegens in de Sloep, onder het roeien zag ik geregeld op de Arepko; mijn schoot in dat ik iets dergelijks gelezen had, maar wilde niet weer. Aan boord komende ging ik verder met mijn Boekkas, dit was een eiken kistje van twee en een half voet breed, een en drie vierendeel voet diep, en ruim twee voet, hong ik mijn Catologie ziende, vond de Reis van Adriën van Berkel na Rio de Berbice, mijn schoot terstond in, dat dit de Man was, ik. Zag hen aan, en vond folgend: Het is een soort van stof, of iets anders, zoodanig als de punt van een speld, dit zet zich ergens op het vlees, en groeit voort tot de grootte van een gemeen ei, zynt bleek, en hard van schil, welke gebroken zijnde, vertoond zich van binnen een dikkere vloeistof, dat als het geknipt wordt, eveneens knapt als luizen. De gaten daar deze Mediki uitgehaald werden, die stopt men met was van Tabak, en indien zij daar niet mee genezen, loopt men gevaar dat het pokken gaten zullen worden, waaruit Jan na verloop van tijd de pokken te voorschijn komen. Dit gebeurt hier dikwijks, zonder dat men de moeite behoefd te nemen van haar bij het volk te gaan halen. Dus verre van Barkel, Bas. Dit las ik de Gardens in Spaans voor, die zeide, dat hetzelfde de anepko was. Dit passeerde onder het roken van een pijpje. Ik gaf mijn Catalogus voor, waarop hij zeide: Mijn Heer, na ik u hebt gezien, hebt gy geen Degre Borken, ik wensche u met de zelve veel plezier, met nuttige tijdverdryf, en dat gy daar wijheid uithaalt. Hij zag mij aan en grimlachte. Ik keek weerom aanziende, zeide Heer Garbon, aan Land zijt gy mijn Meester, daar kunt gy mij Commanderen, maar hier te Scheep ben ik Baas, en Commandeerde u met mijn taan naar mijn Boekenkast in de Koninklijke Kamer, daarop hem met beleefdheid bij de hand nemende, gingen wij naar de Koninklijke kamer, de Kapitein volgde, en een Kaaruit-wagter met een Boutelje achter aan. Ik en mijn kist, ontgliende, die van binnen met laden was, trok ik de Spanjaard laade op; "hier kreeg ik voort in de hand den Spanjaard Gracian, zyn koning tot Wijsheid, nevens zyn Crisicon, of menselijk buiten bedrog. De werken van Descartes in ’t Spaans overgezet. Zeven Boeken van Zuchten, allein ’t Spaans gedemonstreerd. Deze allen vereerde ik hem met een goed Hert. “Al weigerende, dwong ik hem echter, die aan te nemen, waarvoor hij hem verplichte, mijn alle goede en Vriendelijke diensten te doen, zoveel in zijn macht was; hij was by uitrecepten vervrijd, en voldaan, maar ik nog meer, om daar ik hem weer op het nieuw aan te vragen had, ik nam meer verlof. Birthing us in de Koningrijk, Bij verlof van den Kapitein de kapitein-wachter de Boutelje uit de hand, daar weinig in was, en verzocht dat ik van mijn Wijn mocht doen koelen, al zoodanig wel twee Oxhoofden vol had, uiteraard, voor die moest ik vragt betaalen, als ook voor 24 kelders Franse Brandewijn. De Kapitein mij aanziende, begon al lachend te zeggen, koopman zou het geen schande zijn, voor mij, en mijn Reeder, dat ik zulk een Man als de Heer Garbor door hem zou laten gracen binnen mijn Boord, wat dunkt u zelf? Dit is waarlijk mijn beste Wijn, eerbiedig laat ons Vrienden blyven. Hoord de Profeten; ik wed met u om 15 fleep Wijn dat ik weet wat u mij doen zult. ‘Waar wedden, de Garbor zou vechten zyn. Wagt u’ zei de Kapitein, zijn Pot-lood kryvende, schreef hij iets op een Briefje, dat toevouwend, gaf hij dat aan de Garbon, zeggende, mijn Heer geliefd dat te opgeven als onzen Koopman gezegd heeft, wat hij doen wil. Goed zei-ik, ik nodig u beide met eenige vrienden van u beide, nevens mijn aan’t Land te gaan, om u daar in de Tenement van mijn Heer de Garbor en mijn Wijn te trachten. Baar een “Den Garbon daar op het briefje ontvouwend, las hij: het overvloedige Wijn koopman wil ons met zijn Wijn aan Land naar Lerenen, Be 26, d Keindabasur.” Wij lagen zodoor hart, dat de Ritmeester ook bij ons ke om deel aan Onze Neder te hebben. Ik had een keer een flesje brandewijn op onze reis geconfronteerd; deed die fles leeg, mijn wijntasje vullen; en zond die lege fles naar Land. De kapitein en ik, waren wel in onvrede, maakten ons vrolijk tot aan den wond, wanneer we naar Land voeren; de kapitein beloofde met den dag bij ons te zullen zijn, en te laten vallen, daar de aankomende morgen ook naar kwam. Mijn kapitein, zijnde een Spanjaard, was geen dronkaard, de Garbon en ik maakten daar ook weinig werk van, doch als we samen waren, en de ritmeester bij ons was, reden we altemeel de pasden van maatigheid wel eens over. De Garbon had nooit Franse brandewijn gezien of geproefd, en deze ziende en proef drinkende bekende hij dat nooit 200 een drank in zijn vaderland gezien was. De Spaanse wijn behaagde hem ook zodanig, dat hij opstaande zeide, Fleeren ik wil nu in ernst tot u spreken, de ritmeester veroorloof geen Spaans- of Joodsen te zullen hier aan Land niet een dergelijke drank verkoopen. De bespreking van het Koninkrijk, hebsterke fel een schip gezien, waarop elke dank die u hebt zal ik een naar de koning, tot Kesme zenden, en zodra de koning daar macht in heeft, zal hij u die duurder betalen dan deze kooplieden. We zeiden geen wijnkopers te zijn, maar om de koning te behagen zouden we hem verkoopen al wat eenig zin kon hebben. Daarop werden we in een mandje met hooi gepakt, een flesje Frans brandewijn, een flesje malaga, en met sek; en een met wijn tint; deze aan twee lange flessen tuitschens twee paarden achter malkgeregeld. kander als twee Muizen ezels, marcheerden te, polt; den Garbon zeide binne vier dagen tyding te zullen hebben. De Cargo van onfe koopmanschap te land aangeplakt zynde, verzocht den Kapitein dat hij ook de soorten van koopmanschappen, welke daar te handelen waren, in 't Spaans vertolkte mocht te hand geven worden; 't welk den Garbon beloofde, en opstaande, [schreef voort een briefje, dat hij aan een Ordonnantie-Ruiter, gaf; die daar mee de Tent tot Tent rydende, moest elk fijne, koopmanschap opschrijven; dat geschieden en vertolkte wierde: den Garbon had alhier een klerk die Spaans kon spreken, lezen, en schrijven. Des anderen daags werd ons het schrift te hand gegeven van de gebrachte Koopmanschappen, en waren de volgende: Veelderhande Soorten van Vlees, Fruiten en Groente, Koren, Brood en Drank. Pakkamen Krappakam: Pakkam is een zuur Fijn Wiel, zijnde fijner als Spaans, ja na mijn dagt nog beter als die van Garman uit Persien. Deese komt van een Dier Pak, grijs als een Ezeltje; dan dit zal onder de Dieren des Lands beschreven worden. Krapakkam, is hetzelfde, daar voor geweven, grijze kleur, en kan niet door regen, hoe hard en lang het ook reegt, want het neemt geen water in, alle vogels, behalve olievark, daar op af; het is zeer zacht, grijs van kleur, en mag niet geverfd worden; is ten naaften bij anderhalve elle breed, en een Stuk is ongeveer 39. of 62 een halve elle, -een katoen, Kras; heeft geweven katoen van veelderhande soort, fijn, groot, breed, smal, allerlei kleur, en ook geukt. Monka Zyde, zoo bereid als onbereid. Kramanka geweven zyde, van allerlei soort en kleuren. Veel soorten, zoorten van 7: Talk, Gomme, in haar ten gelpecifieert. Vee- oo I 234 negentig voet a. tondom met een Fr | ku-. | so Beschrijving van het Koyingrgk veekrley Zika,. Verf, zee droog als vloeibaar, baar, wiens naam niet anders konden Ver; tolkt ‚worden, als. met . Tood. 3 gel blaau, Fe groen &c. Boula. Honing. Bouloka, Was. een Eenige ronde platte Brood, Ouw, Goud: Louwa, Zilver: Pouwa, Koper Nougat, | een soort van Mentaal ons onbekend. Zeer _geconstrueerd Goud, en Zilver. | kabu, een. Wortel, daar in ’t Land als The getrokken, en gedronken. Jofcbam', roode harde Steen, door 200 aan: fig niet als roode koraalen. Hier varij hadden zy Beekers, en ander goed zeer ig gemaakt. Vreemde schoone. Vogels die spreeken kunnen, van verschillende soorten. Vreemde en kostbare Dieren " Wonderlijk Schelpgewas Se En nog vele dingen, wat vergeet ik, als zoveel "de Carga van die Land aard niet heb afgeschreven. Daags te vooruit een handel zonde afgegaan, werd bij de Tent van den Garbon, een Theater of Stellagie opgericht, gehavend elk , kale Instrumenten, bij haar bekend en - gebruik ser f 2 ee —6ä6eeeeee ee EEE” 22 BE En SE 2 u u nn er 4 ; - als verschillen Boeken-spiegels, korallen, van Krone Kruis 76 kunst. Waar op aan de Oost-zyde een Tafel - ftond langs het Stellagie, diep negen verdiepingen van er voeten, hier in waren genummerd negen Tafels - elk van ieder negen voeten lang, havigende ieder tafel beider een spatie van drie voeten. \ } Dit vaardig zijnde, werd belaagd op een stoten hoorn te blazen, na eenige reizen geblazen te hebben; vergadert de meesten voor - her stellagie, en werd door den Secretaris van den Garbon daar iets afgeleefd, en aan ieder post van het stellagie datzelfde aangeplakt, dat van allen, bijna werd geleefd. “Dit Plak-fchrift bevatte dat elk op aankomende morgen ten zeven uur, zijn koopman- schap zoude uitvallen en ten toon stellen, - eik in of buiten zijn Tent, ten einde henzelf en de Spanjaards konden zien, Ik verlangde una die tijd, kon daartoe die nacht ‘niet wel slapen, des morgens was ik al met den dag op. 0 u - Ik deed een kist van Boord komen, een in ‚onze Tent brengen, welke opende, het registreer daaruit, want boven in elke van mijn stellagieën registreer van alles wat in de kist was, en bij elk de prijs van inkoop aangetekend. ,- In deze kist had ik Nederlands goed, veel -_ veelderlei soort, groote en kleur. Verrekijkers 'verheidenvleiding soort. Vergroting glazen. koopmans kompasjes of Zonnewijzers waarin een Brandglas en Spiegeltje is. Patroonhoeden. Ringetjes van geëerde hoorn , van geslepen glas van geslepen korallen, van Paardenhaar tot Aaken gemaakt,, met: "Letters en Zinspreuken, van alle kleur. geklepen halskettingen. Valze Perlen. Gepolierde en vernikkte Snuff-tabak doosjes. -'Brillen van verschillende soort. Poppen die - door een draad of haar konden bewogen worden &c. | Den Garbon- bezag dit alles, en had aan alles. les zin. O Po/os zeide hy; gy zyt gelukkig dat gy zulke koopmanschap hebt, ik ben en blyve uvriend, ik vraag u niet wat u dat kost; maar ik wil al dit god voor den koning kooppen, en daar meedehem en u dienzelft doen buiten mijn fchaad. Hier hebben wij nooit zulke zaaken gezien. Ik zal u goed doen zoo veel ik kan, laat deze kist aan niemand zien, de koning kan en wil u welbetaald doen. Hier op schreef hij zelf een Brief, die geverde aan een Ordonnantie-Ruiter, met last om binnen vier dagen weer hier te zijn, want alle drie uren stonden Paarden tot relais, dit ging altijd op een galop voor. Des morgens kwam de Kapitein, koopman, en verscheidene Pageiers, al met den dag aan Land, om alles wel te bezien; het geene haare gading was werd op prijs gevesteld, en op het Theater gebracht. Tegen zeven uren werd weer op verscheidene kooplieden Hoorns geblazen,, terstond verscheidenen op het Theater welke hun Koopmanschap daar op gebracht hadden. De Garbon ging aan de middelste Tafel zitten, hebbende een Secretaris aan zijn rechter- hand zitten die alles opschreef. Aan zijn linkerhand zat een Man, die voorhoop de Tafel had, Schaal, gewicht, en een meter, een voet-maat, en een koor-maat; voor de tafel was als een galg, daar was een zeer groote Schaal met zijn evenaar, of balance vaast, bekwam om meer als duizend ponden op te wegen. Hier 'wierd gekogt, verkogt, en. gerulld, ‚als over al gefchied, daar ik my weinig meede Pemoeide.. KONETTG | | Daaägs daar am'kwam order van ’t Hof, da' den Gasbon zoo veele Wyn ‚en Brande» ...wyn zou Koopen alshy konde ‚tot zoodaanigen ! } rys als goed dagte, en bekoomen kan, ‚ Zy las my de ‚Brief alleen in het Spaans ' von, 0.0. on | Ziege de Pofos hy, dat ik u mu 5 > nF u yer t -_ :. ER Mn | Mare u .r | r ru: on u. 274 Befihryvinge van bet Roningryk vergelden kan, dat gy aan. my gedaan. hebt nyn Konink kan en wil betaalen, zegt, aa niemand van onzen handel. . ae . Den Garbon deed een zeer groote Tente 0) Pe ftaan die tot een Pak-huis voor den Koning zot- de dienen, omalwat voor fyn Majefteit gekogt wierd, daar in te bergen, deeze Tent wıerd met Ruiters wagt bezet, en bewaakt, ı ‘Met den daagelykzen handel bemoeiden .ik my tot nog niet; maar tyding en osdre van ‚den Koning koomende „ dat den-Garbon al zou koopen. dat hem beh gde voor den Ko- ning, en goud, ‚zilver Of andere waaren van Taloujaöl, zeu doen koomen Z00 veele als oor- deelden ‚noodig te. zyn- of van dotn te hab: 760° Bra ik,op des Gaärbons laft dan Land twintig, kelders "met. Franfe. Biandewyn , elke_ _ ikelder. kollen ons: tot, Cadix.. een-en-twintig "gulden‘ Hollarids, ik verkögt elken‘ Kelder alhier voorhonderd gulden Hollands, dat-goe- “de winft.was. - | \ Een’ Öxhoofd Malgomfe Wyn verkogt ik "voor vier honderd en vyftig guldens Holland. Ik zal voortaan altijd bij Hollands geld gerekend worden. Ik had twee groepen, Spekullanen in verguld leer, elk doos vol koffie, mijn verguld geld was... FRR, een en een B Krachtige Koersen 278 ze samen 144 g, deze verkocht ik het Ruk wegen drie g, dat bedroeg 864 g. Ik had duizenden pond koralen van allerlei soort en kleur, met nog 3000 kettingen, valsch parels; ik wil niet zeggen, wat mij die kostten, en waarvoor ik die verkocht, laat het genoeg zijn dat ik zeg zeg, dat ik daar aan alleen een rijkdom won. Met een woord, alles vooruit van zodanig goed als ik genomen heb, goud 200 veel als echte, zand dingen. Doen ik alles verkocht had wat ik moest verkopen. Dan moest ik weer wat weer inkopen. Mijn inkopersbrief was vijftig pond pakkam, waalf lus: in pakkam, duizenden pond sisal, veel soorten pukken, verlengde tabak, verschillende soorten verf, verschillende soorten visch en vlees. - Akan weirde met enkel goud betaald, en met hetzelfde bezaald. Ik kan mijn inkog weergeven. DE nee enkel Ik had een half huisje gedreven, Bij afvallen, elk huisje waren ze in elkaar: de test had den Garbon nog niet gezien, ik voer naar de boord, bracht een huisje afvallen, een kelder, Badewijn, een anker Malaga Wijn, met een anker Sake aan Land, welke ik den Garbon gaf, die dat weigerde aan te nemen, maar liet hem eindelijk bewegen. Ook gaf ik aan hem voor den El bo, om te zien hoe die behandeling was, een glas een flesje Wijnen, een boekje spiegeltje, dat den Garbon aan nam hem te zullen behandelen; hij het boekje spiegeltje met opmerking beziende, schoot mij in dat de Garbon nog een Spiegeltje had, zei Heer Gerard, ik zal u vast van zodanige vereering, ik heb nog wel twee Riften van zodanige koopmanschap, maar meen die in de drie laatste dagen van ongebruikelijke handel eerst te openen. Den Garbon bevestigde op dit mijn zeggen hij werd bleek en altereerde; ik vloog naar hem toe, deed hem een glas Wijn geven als wanneer hij wat bekwam. Hij mij wat streng aangezien hebbende, borst ten laaste uit, hoe de Pose, ik meende dat gy een eerlijk Man was, op wiens woorden men vast kon gaan. Ik heb u 200, veel papieren overhandigd, morgen Komt nog, een doos vol voor u hier, en nog meer zult gy hebben voor dat gy vertroukt, zulke die nooit buiten zijn geweest, ik heb u alle vriendelijke hap betoond die in mij is, bedriegd gy mij? wat reden heeft gegeven? Heb ik u niet beloofd zodanige Koopmanschap alleen aan den Koning te zullen verkoopen, en aan niemand anders? Heb ik aan u den vollen eischt hier beantwoord? Weerstreef gy des Konings bevel aan? Zeg het toch niet. Weet gy wel, dat ik u terstond naar Keulen zal verwezen. kan zenden, daar ik veel te verantwoorden zou hebben. Man, wat heb je aan? "Ik schrikken over deze a en werd ik moest op een bank gaan zitten, om dat ik niet meer kon staan." Den Garbon bekwam, stond op, en deed mij weerom een glas wijn geven. Deze onverschrikkelijkheid overzinde, raakte ik aan het bedaren, als wanneer we met grooten ernst begonnen te spreken. Ik zei verschrikt te zijn; dat men mij daar wilden houden. Den Garbon zei, dat is de meening niet: maar ga naar het volk, het gebod des Koning zal zoo wel gehoorzaamd worden als wy aan boord, haal de lijst van geheel uw Cargo aan, ik zal zien wat de Koning hebben wil, de rest verkoopt aan andere; ik heb immers tot u gezegd, den Koning kan, en wil ik beter betaald als andere; bent u Vriend, en wat wilde gy meer? Ik voer naar Boord, zag mijn dingen na, en vond dat nog twee Kilen meer Neu:zenberger goed, haven geld als die ik verkocht. Bad, in ’t Schip had een Kift meer Venetiaans glas, daar in drie Spiegels van Jaar voet meer was Lyften, drie dito van u, | Ss 3 der: | glaazen en de twee allerhandige: kasten van Land, 298 _ Beschrijving van het Koninkrijk de derde: half voer, vier ovaale van anderhalf jaar; voorts veel Kristallijnen glazen van veel Soorten, met nog een gros Beekje. Er Boekje hier uit nam ik een ovaal van een Boek: Spiegels, meer een Kristallijn Coraal, daar ik den Garspans Land zou, tot een vereering, ik bleef aan Boord, alzoo mij niet wel voelde, mijn lucht niet te eeten, ik liep mijn Kooyen was zeer verdrietig. Teegen den avond kwam den Garspans zelf aan Boord, en bij mij komende, vraagde naar een gezondheid. Ik zei dat ik gelegen was, om dat ik niet wel bevoelde. Daar op hij zei flauw op zoveel condities, gaat met mij aan Land, daar hebt je het gemakkelijker, je moet 200 lig niet ont- Slellen, ik ben, en blijf je Vriend, ik doe alles tot je voordeel en plezier, zoveel ik kan. Kom ook om je te bedanken voor het Presen aan mij gezonden, dat mij zeer aangenaam is. Nog zeg ik je, dat hier geen glas in land is, als de korte Verrekijker op Messina, en nog weinig aan 't Hof van den Koning, ruren dan uit een geladen 'schip geborgen; laat ik je glazen zien, ik zal waar voor geven dat je eist "zend je kist met Kracht KEsmes. 29-. En wil zelf mee komen, ik raad u ten. „Ik zond eerst de twee Neurenberger kesten naar land, voor elk 'zoo veel ontvange als, als voor de eerste genoten had. Wij gingen schapen, des morgens was ik vrij wel, en kwam een doos met papieren voor mij van Taloujael, welke de Garde zonder, die deze openen mij overhandigde; in zijn Brief was een Register derzelve. In het overgeven zei de Garde tot mij, daar de Post ontving deze doos met Brieven, nog een heeft u maar de Kaart even te vragen. Dann hebt u een complete Beschrijving van ons Koninkrijk, zowel van dit als de aangeleggen Eilanden daar in verhandeld wordt Beschrijvingen van enige Steden, Dorpen, van den Menschen, en haar Zeden, van Bergen, Bossen, Dieren en Vruchten van Rivieren, Baaijen, Havens, Poelen, Merellen, Visschen, Vaartuigen: u zult hebben een Beschrijving van de Vogelen, en bloedloze Insecten, en waar ik denken kan, niemand heeft dat ooit gezien. Ik nam de doos dankbaar aan, bracht die voorzichtig aan Boord, alzoo mijn Spiegel of glaskisten haalde. Deze uitten geveild hebben, deed ik de kaft van een derde halve voet Spiegel af; de Garde dit ziende, werd Zeer en Very verheugd, zeggende, als met verwondering, dat zyn koninklijke zaken. Zo vele ik eistche wierd mij aangetrokken, ik won daar op alleen 200 veel Geld, dat het zichzelf schaamde. Wy- hier zulk een goeden koopman af, en onze meeste goederen verkocht zijnde, werd in de Scheepszand bevolkt, van niert naar de Filipijnen te Zeilen, maar den Handel hier gedaan zijnde, van hier weer recht naar Panama te zeilen. Van welke resolutie wij den Garboon kennelijk gaven, welke daarop onze leer-dagen nog drie weken verlangde, doch op: approbatie des konings. Wij leefden hier als Heeren; onder-tuchten begon onze kapitein als een goeden Zeeman en Vader van onze Scheeps-huishouding, zorg te dragen om Vitalie en Verstrooiing tot onze reis nodig op te doen, dat hij met veel verstand en ijver uitvoerde. Na eenige dagen kwam de lang gewenste kaart van het koninkrijk Arinke Kesme, samen zyn aanbehoorende Eilanden, en al wat den Garboon beloofd had, hij mij deze heeft gefaakt: "Er zei, de Pofos, daar hebt je nu al wat ik aan beloofd heb; behalven dit, wil ik je op je vertrek nog een gedachtenis doen hebben, daarbij je mijn aan gedenken zult." Ik koog nog honderd fluiten blauw pakken, om in Amerika te verhandelen, en daar in de regentschap te gebruiken. Wij hadden hier nu in de vijfde week gelegen, hadden goeden handel genomen, en hadden nog dagelijks, doch niet zo sterk niet als. Wij waren nu tot de reis van alles klaar, doch werd verplaatst met believen van den Garboon hier nog twaalf dagen te leggen, ons Schip schoon te maken, en ons van het ontbrekende verder te voorzien. Op die bestimmde dag wanneer ik des nachts aan boord gefaapt, kwam de Garoon aan boord met een kistje, bij mij komend, zei mijn vriend, ik heb u een kleine vergelding meegenomen. Srebart, neemt dat in de wagen aan, zodat als ik uwe geschenken ook gedaan heb. Hij had in de Kikwatapeleiskaamer gedaan brengen, en met zijn derwaarts gaande, floot hij het opzij, hij had daar in gedaan, drie stukken Ara pak, drie stukken Ara monna, drie stukken Kra -fisa, alle van de syniet en beste soort, zoo als aan het Hof gebruikt werd, tien vond Akkolos, met een ketel van Novem, een Trekpot, tien Schoteltjes, tien kopjes van Koffie, vijf Rokken daar aan elk een Mus van is, zo als in regeeringstijden gedragen worden van Kra-pak: Met nog een kistje met vreemdheden als Scheepsgewas koppen. Ik wilde dit, hij verklaarde, zodat ik dat niet aanvaard, hij, een vriendschap opzegde, waarop ik het in zijn zak voeld, zei hij, ik heb het Register van uwe Papieren van dat Land vergeefenis, laat her aanvallen eer wij ’t vergeefens. Het is, maar een suv begrip van de Beschrijvingen die ik uw overgehandigd heb. Terwijl wij aan boord waren, viel de kapitein, met een briefje van de Garbon, in zijn tent en haalde het hier op zocht. Dat terstond geschieden; u zag dronken wij ons brav, te weten, de Garbon, "Ritmeester," ik, een stuurman; maar onze kapitein was, aldus zebra, wij dus zittend, en sprekend van Europa als van het Koninkrijk Krinke Kesmes, werd bevolen, dat wij de derde dag na deze zouden vertrekken. Nu kwam de sloep weer aan boord, met het register in 't kort, in de Spaanse taal, welke dus in het Nederlands luide. De Beschrijving van het Koninkrijk Krinke Kesmes, welke ik aan u op heb, bevat voornamelijk aanwijzingen voor de reis. Ik neem alles niet aan, daarop verklaarde ik, zo ik dat niet aannom, daar. Kraine Kesme. En Beschrijving van het Hoofd-Eiland Poel, Krinke Kesmes. Neevens anderen, er is daar andere bevolkingsdelen, dan de inwoners, hun Godsdienst, wetten en dingen. Van enige streken en dorpen, waar in, van de beelden gehandeld wordt, met veel spelletjes. De aarde, of gefalite des lands, als bergen, dalen, valleien, bossen, rivieren, poelen, havens, en hun vaartuigen. Van het land dierenaar, van de vogels, de vis, van monstergedrochten op 't land, in de rivieren, poelen, en in de zee, van bloedloze beelden. Van Boomen en Boomvruchten. Van de Aardvruchten, Kooren en Granen, Hierbij een enige tekenen van Wijnleidingen, Beelden, en Dieren, etc. Ik beloofd u, en gegeven heb, Gebruik die tot u plaisier, en tijdverdrijf op zee. Schikt die naar u eigen welgevallen. Tot zalf nog een jongen Vogel gaven, die ik kunt leeren klappen; morgen krijg ik die. In antwoord, Heer, Garbon Ik dank u voor alle eerbare, en Vriendenschap, welke ik voor u genoten heb. Ik zal u ook nog iets vereeren, gaat met mij zo ’t u belieft, een mijn Boekenkist in de konvooispalen kamer, dat hij deeed hier wit haalden ik een Ovidius in ’t Spaans, De reis naar Mexico. De Scheepvaart van Gumbus in twee banden en nog den Spaanschen Don Quichot; hij omhelfde mij van beleefdheid, en bedankte mij met zijn hart. Op de Strand was niet meer te doen, als des Garbers Tent, met twee Wagens, een Karru, twee Buiters, die nevens het andere Volk in een grote Tent Huishielden. De vogel kreeg ik, welke ik onderdeel van deze: Lands beschrijven zag. Nu viel niets van belang voor, want wij waren van alles wel voorzien, en vissen alledag, hadden zeer goed water, ons ontbrak niets, wij waren dagelijks heel vrolijk; de laatste zondag morgens gevangen, was het net als al droog, en ingepakt, wij waren deze dag zeer vrolijk, en dronken onze goede reizen. Ten vijf uur nam de Garbon afscheid, ons vaarwel bedankend, en toonden ons een order des Konings: van daar nooit weer te mogen komen, alzozo zijn Land niet begrepen, bekend te hebben. Of ingeden wij weer kwamen, zouden wij met schip en wagen prijs verklaard worden. Waarop naar voren voer, wij groetten hen met drie kanonschoten. De aankomende morgen was het met de dag over al, Anker op, Zeilen bij, wij riepen de Garbon vaarwel toe, groeten hem nog met zeven schoten: hij bedankte ons met gebaren. Wij staken in Zee en kwamen gelukkig weer tot Panama. Onderweg hadden geen zonderlinge ontmoetingen, als dat wij altemal een Eiland om te vervelen aan de konden. Van Panama vroegen wij om het Conventieleek: $ . Fij over. Land. Naar Porto: Bie ten van de armen van de stad ik dit aan mijn vriend als wat; raars roezende, ei met den geest ook aan mij, een goede vertaling van mijn anderen papieren, die U E. geleert hand en welkom. Ik, RE, vervang de misverstand. Acerca de dit boek. Dit is een kopie van een boek dat, durante generaties, is bewaard in de l bibliotheken van een bibliotheek, totdat Google besloot om het te scannen als onderdeel van een project dat voorziet dat het is mogelijk om in lijn boeken van het hele land te vinden. Het heeft overleefd zo lange jaren als voor het recht van auteurschap verlopen en het boek is in het publiek domein. Het recht van auteurschap betekent dat een boek nooit is beschermd door rechten van auteurschap, of wel dat de tijdsvlakte waarin deze rechten gelden al is verstreken. Het is mogelijk dat eenzelfde werk in sommige landen in het publiek domein is, terwijl het in andere landen niet is. Boeken in het publiek domein zijn onze deuren naar het verleden, vormen een historisch, cultureel en kennispatrimonium dat, vaak, moeilijk te ontdekken is. Alle aantekeningen, merkteken en andere tekeningen in de marge die aanwezig zijn in het originele volume, zullen ook in dit archief voorkomen als getuigen van de lange reis dat het boek heeft gemaakt van de uitgever tot de bibliotheek en, uiteindelijk, tot u. Normas de uso Google se enorgullece de poder colaborar con distintas bibliotecas para digitalizar los materiales de dominio püblico a fin de hacerlos accesibles a todo el mundo. Los libros de dominio püblico son patrimonio de todos, nosotros somos sus humildes guardianes. No obstante, se trata de un trabajo caro. Por este motivo, y para poder ofrecer este recurso, hemos tomado medidas para evitar que se produzca un abuso por parte de terceros con fines comerciales, y hemos incluido restricciones tEcnicas sobre las solicitudes automatizadas. Asımismo, le pedimos que: + Haga un uso exclusivamente no comercial de estos archivos Hemos disehado la Büsqueda de libros de Google para el uso de particulares; como tal, le pedimos que utilice estos archivos con fines personales, y no comerciales. + No envie solicitudes automatizadas Por favor, no envie solicitudes automatizadas de ningün tipo al sistema de Google. Si estä llevando a cabo una investigaciön sobre traducciön automätica, reconocimiento Öptico de caracteres u otros campos para los que resulte ütil disfrutar de acceso a una gran cantidad de texto, por favor, envienos un mensaje. Fomentamos el uso de materiales de dominio püblico con estos propösitos y seguro que podremos ayudarle. + Conserve la atribuciöon La filigrana de Google que verä en todos los archivos es fundamental para informar a los usuarios sobre este proyecto y ayudarles a encontrar materiales adıcionales en la Büsqueda de libros de Google. Por favor, no la elimine. 