title: Jaarboeken van het Koningrijk der Nederlanden : (1814-1822)
creator: Stuart, Martinus
text: a°, Dat echter voor dezelve geene akten van aandeel zullen worden uitgegeven , maar het bedrag van derzel- ver inkomften, voor zoo ver zulks de fom van f 500,000: 00 niet te boven gaat , zoo voor Ons , als voor Onze op- volgers, dienen zal tot tanvulling van het jaarlijksch in- komen aan den Koning, bij art. 30. der Grondwet, toe- gekend ; terwijl hetgene daarop jaarlijks, meer dan de eveugemelde fom van f 500,000 , mögt worden ontvan- gen , geRort worden zal in ’s Rijks amortifatie-kas , ten einde bij tc dragen tot vemietiging der openbare fcbuld, bijzonder en in de eerfte plaats van die der onlangs ge- creeerde' f 57,500,000, en dus tot verligting, zoo veel van Ons athangt , van den last , Onzen beminde onderda- nen opgelegd. 3®. Dat, bij de ommekomst van den tijd, voor wel- ken de bedoeldc Naamlooze Maatfchappif zai zijn opge* G 2 Digitized by Google loo JAARBOEK van i8aa. rlgt , de onderhavige doraein-goederen , of wel derzel- ver waarde in vollen elgendom aan het Rijk zullen over- gaan, verklärende Wij, aan hetzelve, nu voor alsdan , eien eigendom te betpreken. 4. Om , ten blijke van het belang , dat Wij in de be- doelde inrigting Hellen , boven en behalve het haar toe- gcwezene fonds in domeinen , nevens anderen actionaris- fen , aanzienlijk bij te d ft gen tot dat gedeelte van haar oorfpronkelijk kapitaal , hetwelk in gereed geld of in effecten zal worden zamengebragt. Z. M. benoemde tot Staatsraad in buitengewonen dienst den heer II. J. Michicls van Kesjenich , tot dus verre Arrondislements- en Militie-Kommisläris van het arrondisfement Roermonde, in welks plaats door Z. M. werd aangelteld de heer A. H. Mi- chicls van Vcrdainen , tot dusverre Burgemeester van Roermonde en Ontvanger der In- en Uitgaande Regten en Accijnfen aldaar. — Voorts werden be- noemd tot §taatsraden in buitengewonen dienst de hecren Mr. R. Mctelcrkamp , Voorzitter van de Tweede Karner der Staten-Generaal , en J. P. van Wickcvoort Crommelin , Lid dier. Karner. — De heer P. J. Grocn van Prinsterer , tot dusverre Referendaris der Eerfte Klasfe en Kommisfaris voor de zaken der geneeskunde, bij het Departement van Binnenlandfche zaken , werd mede benoemd tot Staatsraad in buitengewonen dienst; tot Referenda- ris der Tweede Klasfe bij dit Departement de heer F. J. van Maanen, Med. Doct. te ’s Gravenhage. Overinden De Eerde Karner der Staten-Generaal leed een ge- voeli 8 ver '* es door het overlijden van den heer Del- de Lever- la Faillt de Lcverghem , te Antwerpen , op den gkem. 24den Maart. Dood van den 0olc overleed te Leyden, op den iaden April, de heer Heide- Burgemeester dier Rad Mr. D. M. G. Hcldcwicr , wler. ecn man die, gedurende vele jaren, in de gewigtigtte regeringsambten gebruikt, zieh den roem van braaf- heid en uitneiuende künde had ver Wonnen (1). CO Siaaticour. N°. 90. Digitized by Google JAARBOEK van 1822. loi Z. M. opende in perfoon de volgende gewone opentng Vergadering der Staten-Generaal, hetwelk, op de ge- der 8 c 1 wona bruikelijke wijze, den aitlen October, te Brusfel Vers * derulg ' plaats had. Z. M., vergezeld van de beide Prinlen , zicb naar de Vergaderzaal der Tweede Karner bege- ven hebbende , wier berbouvving , in dezelfde fmaak als voor den brand van den atjllen December 1820, nu vültooid was , en welke een even fraai als groot&h aanzien ople verde, hield , na zieh op den troon ge- plaatsc te hebben , de na volgende aanfpraak : Edel Mögende Heeren, Bij het openen uwer vergadering is het Mij bijzonder aangenaam , U Ed. Mog. wederom de verzekering te kunnen geven , da: onze buitenlandfche betrekkingen t wederzijos , door vriendfchappelijke onderhandclingen , geftadig zijn aangekweektt Wij bebben ftof tot dankbaar- heid wegens het voortdurend genot vati den diebaren vrede , cn mögen het ftreelend vooruitzigt koesteren op het behoud van dien zegen. Ook de inwendige welvaart der Nederlanden heeft toe- genoraen. De voortbrengfelen van den landbouw zijn, over het algemeen, overvloedig geweest ; de weldadige invloed van de daaruit ontftkne läge prijzen heeft zieh in de huisgezinnen der minvermogenden verfpreid. Vele landbouwers bebben daarentegen door diezelfde oorzaak geleden ; hunne belangen , in verband met die der ge- bruikers , zijn reeds op m n last opzettelijk onderzochc, en het jverilag deswege houd: mjjne ernftige overwegin- gen gaande. Wanneer in handel en zeevaart en in de menigvuldige bedrijven , aan welke dezelve leven cn kracht bijzetten , het evenwigt nog niet herfteld is , dat de gebeut tenisfen van een vroeger tijdvak hebben verbroken , zoo mögen de gcmacigheid en mildheid , van welke onze onlangs faerziene wetten getuigenis dragen , Ons op goede gron- den eene betere toekomst doen hopen. Vele takken van nationale njjverheid zullen daardoor bevorderd wor- den , en alle zullen beguniliging kunnen vinden in de al- gemeene nationale inftelling , waartoe lk de domeinen , Mij , bij de wet , in eigendom toegekend, denk aan te wenden. G 3 Digitized by Google io» JAARBOEK van 1822. Vergadering De künden en wetenfchappen bloeijen ; her lager ot>- der Sraten- derwijs verfpreidt zijne weldaden meer en meer onder Generaal. die (landen. Vele werken van algemeen nur zijn ondernotnen, of worden met nadruk voorrgezet. Uit de voorftellen , aan Uwe Vergadering te doen , zal aan U Ed. Mog. ken- baar worden de wijze , waarop Ik meene , dar door hec Rijk, in her algemeen belang, tot dezelve moet worden bijgedragen. De groote wegen der eerfte klasfe zijn in goeden flau, en in zoodanige provincien. welke de maatregelen van ’s Lands Regering onderileund hebben , is 00k de gefteld- heid der groote wegen van de tweede klasfe aanmerke- lljk beter dan te voren. Wanneer de achterlijke provin- cien , door eigen overtuiging , het nut dier maatregelen zullen inzien , dan is er gegronde hoop , dat , binnen weinige jaren , de (laat van alle bedoelde wegen niets te wenfchen zal overlaten. Het onderzoek nopens de beste afleidingen , welke aan de wateren van den Rijn en deszelfs takken zouden kun- nen gegeven worden , gaat voort , met zoo veel fpoed , als het groot gewigt der zaak, en de daartoe noodzake- Ijjke opnemingen, het toelaten. Men houdt zieh onafgebroken bezig met het voltooijen en allengs in werking brengen van het ßelfel , omtrent de inrigting der gevangenisfen aangenomen ; de voordee- lige uitkomst daarvan zal reeds'met het aanftaande jaar voelbaar worden. Op onze overzeefche betrekkingen hebben de omftan- digheden van den algemeenen handel derzelver invloed nitgeoefend. In de voomaamfle der Nederlandfcbe kolo- nial vermeerdert desniettemin de inwendige welvaarr, en worden de tevredenheid en het volksgeluk meer en meer op hechte grondflageu bevestigd. Na de roemrijke over- winning, door onze zee- en landmagt in Oost-Indie be- haald , is de rust nergens geftoord noch zelfs bedreigd geworden , en onafgebroken blijft zieh de zorg van het beftuur daar henen ftrekken , dat , 00k in de verst afge- legene gewesten , Jeder mijner onderdanen fleeds de be- wnstheid hebbe, van te leven onder de welwillende be- fcherming , van een krachtig , en tevens vaderlijk gezag. De jongße vergadering van U Edel Mog. was vrucht- baar in belangrijke financiele raadplegingen. De tegen- woordige zal , zoo Ik mij vleije, bijdragen tot volmaking van hetgeen in vroegere verordend is. De raming der inkomften , beboorende tot de tweede Digitized by Google »03 JAARBOEK van x8aa. afdeeling der begroodng, welke aan U Edel Mog. (litt vergtdetir aangeboden te worden, zal gegrond zijn op het nieuw ^crstaten. aangenomen ßelfel v*n belastingen, dat met den aanvang Cenetatl * van het volgend jaar zal worden ingevoerd. Alle voor- bereidende maatregelen worden genoraen , om den over- gang daarcoe, regelmatig en zonder botGng, te doen plaats bebben. Een voorzigtig beßuur zal de zwarigheden, die van alle nieuwe inftellingen onaflcheidelijk zijn, te boven kö- rnen, en den weg bauen om deopbrengßen totdieboogte te brengen , welke alte financiele zorgen voor de toe- komst kan doen verdwijnen. Mijn beft endig verlangen om de lasten mflner beminde onderdanen , zoo veel mogelijk , te verligten , heeft Mfl Diettemin , bij aanhoudendheid , doen bedacht zijn op fchikkingen en bezuinigingen, die de uitgaven, begrepen in de tweede afdeeling der begroodng, over het aanßaan- de jaar , zouden knnnen doen beperken. De berekening dier uitgaven , welke aan Uwe Verga- dering zal worden voorgelegd , is benedcn de raming over het loopende jaar , niettegenßaande de rente van de nieuwe fchuld, voor buitengewone behoeften gecreeerd, daarin is moeten worden opgenomen. — Eene verminde. ring van opcenten zal dus mogelijk zijn. De middelen tot voorziening in de behoeften, welke reeda in de vorige zitting ter kennis van Uwe Vergade- ring gebragt zijn , zullen gelijktijdig, en in verband met de begroodng, aan U Ed. Mog. worden opgegeven. Zij zullen een gedeelte uitmaken van een ontwerp van wet, hetwelk in het algemeen ten oogmerk heeft, meer doelmatige, en voor de fchatkiit, zoo wel als voor de ingezetenen , meer voordeeiige bepalingen , omtrent fom- mige geldelljke ßaats-inrigtingen en belangen, daar te ftellen. De ineenfmeldng van het binnenlandsch lastgeld met de belasting op de patenten zal tijdig genoeg aan U Ed. Mog. worden voorgedragen , om over het geheel volgend jaar te werken , en het zal Uwe Vergadering aangenaam zijn te verneinen , dat eene verligting van alle de pacent- pligtigen daarvan het gevolg zal wezen. Ik heb met een bijzonder genoegen den voortgtng op- gemerkt , welke aanvankelijk , en vooral in Uwe laatst afgeloopen zitting, met het belangrijk werk der Neder- landfche wetgeving is gemaakt. Ik honde Mij verzekerd, dat U Ed. Mog. , op het ingeflagen fpoor rüstig voort- gtande , door kalm en bedaard overleg, de wenfchen der ü 4 Digitized by Google 104 JAARBOEK van 1822. Vergidering M tle ten dezen zullen vervullen, zoo fpoedlg als de aard Cenertii a " en ** et 8 ew igt van zu, k ecn werk dit gedoogen. Eerlang zal 00k het wetboek van koophandel aan Uwe beraadllagingen kunnen worden onderworpen. Eene va- deriandfche wetgeving op dac onderwerp zal voor de Nedcrlanders eene bijzondere weldaad zijn, en Ik ben Heeds overtuigd van den ijver van U Ed. Mog., omraec Mij mede te werken tot alles, wat het geluk van roijn beraind volk kan vermeerderen cn duurzaam maken. Na het eindigen dezer aanfpraak verliet de Ko- ning de zaal en werd de gcmeenfchappelijke zitting der beide Karners , welke , onder voorzitterfchap van den Minister van Staat Baron W. F. Roell , by Koninklijk befluit tot Prefident der Eerrte Karner voor deze bijeenkomst benoemd, had plaats gehad , gefcheiden. De eerstvolgendc zitting der Tweede Karner had derTwt-cde 0 °P ^ en 2a ^ en plaats, onder voorzitterfchap van den Kamer ” 1 heer van Markei Bouv/cr, Oud-Prelident , aange- zien de beide Prefidentcn van de vorige jaren het voorzitterfchap niet konden waamemen , als behoo- rende tot de op nieuw gekozene leden, wier ge- loofs-brieven moesten onderzocht worden. Omtrent geene dezer geloofs-brieven deed zieh, bij het on* derzoek , eenige zwarigheid op , weshalve de toelating der tegenwoordige leden op de gewone wijze gefchiedde. De leden ter aanvulling van het in dit jaar uittredend derde gedeelte , alsmede der door overlijden of ontflag opengevallene plaatfen , deels bij hemieuwing, deels voor het ecrst, gekozen, waren , voor Noord-Braband de heeren Jhr. J. C. G. van der Brugghen van Croy, P. J. Cuypers. Zuid-Braband . . de heeren Graaf F. M. G. Cor- net de Grez, J. de Snellinck , H. J. A. van den Hove. Limburg . . de heeren A. C. Membrede, Graaf F . de iorchgravr Digitized by Google io5 JAAR.B0EK van i8aa. Gelderland .. Luik Oos t- Viaanderen i de heeren Baron van Lijnden van Hoevelaken , Jhr. J. A. C. Baron van Nagelt. de heeren Jhr. D. M. de Melotte d’Envoz (i) , Graaf A. E. de Hemri- court (2). de heeren II. A. Liefmans , W Goelens , J. J. Huijtten Kerre- xnahs. Vergadering der Statcn- Cencraal. West- Viaanderen de heeren J. van de Male De- nys, A. AngiNis', J. C. F. W. Mesdach. Henegouwen . de heeren Baron C. H. de la Mot- , te BarafFe de Lesdain , Graaf A. E. H. M. J. . < Duchastei. Holland . . de heeren Graaf G. K. van Ho- gendorp , Jhr. P. S. Dedel , L. van Toulon (3), R. Metelerkamp , Jhr. D. F. van Alphen, J. C. van der Kemp, Jhr. G. A. M. van '.iBonunel, R. //. Arntzcnius , Z>. Hooft, Jbsz. (5). ( 1 ) N*m ritttag op den 94(?en. (2) Nam ritttag op den 24(len. (3) Nam zitttag op den 24Üen. (4) Nam zitttag op den 24ßen. (5) In plaats van Jhr. ./. P, van fVickefoort G ommUn , op deizelfi verzoek ontflagen, om af te treden in 1833. G 5 s Digitized by Googh io 6 JAARBOEK van i$aa„ verstdering Zeeiand . . . de heer Jhr. F. C. de Jonge. der S taten- J ° Ceneraai. Antwerpen . . de heer C. J. Geelhand Dell» Faille. Utrecht ... de heer Jhr. Pesters van Katten- broek. Vriesland . . de heeren Jhr. Lycklama ä Nye* holt , D. Fockcma. Overijsfel . . .de heer J. W. A. J. van 'Loch- teren Stakebrand. Groningen . . de heeren Jhr. O. Tamminga van T ... Alberda yan Renfuma , G. H. Gockinga, Luxemburg . . de heer F. L. Tinant. Aanfieiiing In gemelde zitting van den saßen October bragt ™ d d"r beer de.Voorzitter ter kennis der Vergadering een beflult Duifca. des Konings, waarbij aan den heer Serruys , Kom- mies-Griffier der Karner , verlof werd gegeven, otn , gedurende een jaar, afwezig te zijn, en waarbij voorts de heer Kommies van Staat van der Dusfen werd toegelaten , om , in dien tusfchentijd , de werkzaam- heden van Kommies-Grifiier waar te nemen. Dit befluit voor notificatie aangenomen zijnde, werd de heer van der Dusfen door den Griffier binnenge- lcid, en legde dezelve in handen van den Prefident den eed af bij het regiement voorgefchreven. Nieuwo Ook had in deze zitting de benoeming plaats van drie Vüumtitr. Kandidaten V oor het Voorzitterfchap der Tweede Kamer, gedurende deze bijeenkomst , zijnde de heeren Nicolai , Serruys eh Metelerkamp , uit welk drie- tal door Z. M. werd benoemd de heer - Nicolai. — De nieuw benoemde Voorzi^ter nara als zoodanig , met een gepaste aanfpraak , zitting op den saften October, nadat de heer Metelerkamp., aan wien , als laatst gefungeerd hebbend Voorzitter , in deze Vergadering de Voorzittersftoel door den heer Mar- kel ßouver was ingeruimd, dezelve op zijne bcurt Digitized by Googl i°7 JAARBOEK van i8aa. had vertaten , ten einde voor den Heer Nicolai Veröde ring plaats te maken. cVacrMl"” In deze zitting werden ter tafel gebragt twee Ko- Dmfl ’ ninklijke befluiten , bij het eerfte van welke aan den den" heer heer Ejfinga , lid der Kätner, op deszelts ver - Eyfing* en zoek, ontllag in deze zijne hoedanigheid verleend werd , te rekenen van de opening der tegenwoordige prefldent der bijeenkomst. — Het tweede behelsde de benoeraing Eerfte K *- van den heer Baron Roell tot Voorzitter der Eerfte mcr ’ Karner. Een Koninklijke boodfehap, benevens eene Concept- wet , aangaangaande eene verbetering der grensfehei- ding tusfehen de Provincien Groningen en Drenthe, op den 24ften ingekomen , werd aan de afdeelingen verzonden. — De Centrale afdeeling deed verflag nopens het voorftel op den uden November, wor- dende het ontwerp , op den i 8 den daaraanvolgende, met eenparigheid van ftemmen aangenomen. — De goedkeuring der Eerfte Kamer kwatn in bij den aanvang des volgenden jaars, nadat de Wet, op den elften December , in dezer voege was uitgevaar- digd : De grenifcheiding tusfehen de provincien Groningen Wer van ai en Drenthe daar, alwaar de gemeenten de Leek en Norgh Dccembcr. in aanraking zijn, is bepaald als volgt: nopens grens- Het punc, waarvan men uitgaat, is een driekantige c g r '“ s " paal op de bij deze behoorende kaart met litt. A getee- ningen en tend , daar de drie gemeenten de Leek, Roden en Norgh Drenthe. in aanraking zijn en teveus de particnliere eigendommen (Staatsbl. van elkanderen febeiden , te weten : No * 55 )• Het noordwesteüjke, toebehoorende aan de erven en reprefentanten van wljlen mevrouw J. P. van Dedtm , douairidre de Lille, bet noordoostelijke , aan de markige* nooten van Steenbergen, en het zuidelijke, aan de markt- genooten van Een. Op dlt punt van zamenkomst maakt de affchcidings. lijn, die het grondgebied van de gemeente Norgh van dat van de Leek zal afleheiden , met die van de Leek en Roden, eenen hoek van 101 graden en 30 minuten, loopt van hier in eene westeljjke rigting lijnregt over bet midden van een greppel , totdat , op de lengte van 449 eilen , eene andere greppel onemoet wordt , litt, B , Digitized by Google ioS JAARBOEK van 1822. Virgaderlng met \velke een Infprlngendc hoek van 117 graden en der Staren- ^5 mmuten in de gemeente Leek wordt daargefteld, Ccneraai. \»nn dezen hoek volgt de afTcheidingslijn het midden van laatstgenoemde greppel naar het zuiden , tot dat zij de lengte bereikt heeft van 2369 eilen, ontmoet dan eene greppel , lttt. C , roojjenae van de Zwarte Dijkfter Schans , tot op het punt tegen over Allardsoog. De lijn, over het midden van deze en over het midden van de even genoemde greppel rooijende, vormen eenen infprin- genden hoek van 88 graden en 34. minuten in de gemeente Norgb , zijnde dit tevens het punt , waar het eigendom van de erven en reprefentanten van wijlen mevrouw J. P. van Dedcm , douairiöre de Lille , ophouden , inge- volge het convenant door de genoemde erven en repre- fentanten met de marktgenooten van Een , op den iöden October 1818, geiloten. Van den laacstgemelden hoek (die 606 eilen westelijk aflland heeft van den voet van het Noorder-Bastion der opgemelde Schans) , volgt de grenslijn het midden van voren genoemde greppel, ter lengte van «120 eilen, zijnde dan op het punt , Jitt. D , tegen over Allardsoog, alwaar de provincie Vrieslaud begint, en alwaar de grens- fcheiding van de gemeente Norgh, zoo verre dezelve tegen de gemeente de Leek aangrenst, op dit punt eindigt. Te gelijk met het evengemeld voorftel kwam eene Concept-wct in, betrekkelijk den oinflag der hoofd- foin van de grondbclasting op de gebouwde en on- gcbouwde eigendommen, voor het volgend dienst- jaar. — Het verflag desvvege werd ter tafel gebragt op den i8dcn November , zijnde , in het algemecn , •' tegen het voorftel gecne tegenwerpingen gemaakt en hebbende het onderzoek alleen aanleiding tot het ge- ven van eenige ir.lichtingen verfchaft, voomamelijk be- treffende het verfchil tusfehen den aanflag der Provin- cieil voor 1822 en dien voor 1823. Ook was, bij deze gelegenheid, op nieuw de noodzakelijkheid aangedrongen der befpoedigde voortzetting en vol- tooijing van bet kadaster (1). — De beraadflagin- (1) Het rapport, benevens de bjjgevoegde nota , wegens de vernndering van de Contingcnten der verfchil- lende ProvinciSo en van de grondlasten tusfehen 1820 en 1823, wordt gevoaden iu de Staatscour. N°. 281. Digitized by Google JAAR.BOEK van i8aa. 109 gen hadden op den 25ilen plaats. De heeren ff r cr - Vergaderlng brauch , Angillis , de Stasfart , Fockcma , Fabrj ^cneraaU 1 ' Longrte, BarthdUtny , </e Jonge , IJcfmans en Sandberg bragten eenige bedenkingen in het mid- den , ftrekkende om de ongelijkheid van den omflag te doen ophouden , welke door den Minister van ’s Rijks ontvangflen werden wederlegd, en waarna de Wet met algeineene Hemmen van 75 aanwezige le- den werd aaangenomen. — Naar de Eerltc Kamer verzonden werd het voorftel 00k aldaar goedgekeurd. — De Wet, op den stillen December uitgevaardigd , behelst de volgende bepalingen : De hoofdfom der grondlasten op de gebouwde en on- DwmbtVno- gebouwde eigendommen, ten bedrage van f 16,028,160, pens den om- welke volgens de Wet van den i2den Julij i8ai (Staatsbl. flagder grond- 9~) moet worden geheven , zal, voor het jaar 1823, belaitlng. over ae verfcbillende Provincien worden omgelkgen tot C St,at5b -!* het navolgende bedrag: N0 * PROVINCICN. GRONDBELAST 1 NG. GEBOUWDE ONGEBOUWDE  973 .i 5 o Noord- Holland G 373.690 578,770  523,800 Vriesland . .. 194.340 984 660 1,179,000 Overijsfe! . .. 91,350 243.090 334,340 Groningen . .. 118,810 366,410  Gtneraat. Dood van Plins Willem Alexander Frederik Emu Ca fi- ntier. iio JAARBOEK van 182a. Bij een Koninklijke boodfehap werd op den aßftcn October aan de vergadering kennis gegeven van her overlijden van den jongften zoon des Prinfen van Oranje (1), waarop befloten werd, dat, in het antwoord van de Staten-Generaal , op de aanfpraak, waarmede de Koning de tegenwoordige Zitting had geopend , melding van deze droevige gebeurtenis zou- de worden gemaakt. — De Komraisfie tot bet ontwerpen van dit antwoord , in de Zitting van den 24flen benoemd en beftaande uit de heeren Mete- lerkamp , Dyckmeester , Liefmans , Le Cocq en Stosjort , harc werkzaamheden voltooid hebbende, werd het Concept-adres in Comitd-Generaal van den 29ften October vastgefleld en, blijkens kennisgeving van den itden November, ingelijks door de Eerfte Karner goedgekeurd. — Het adres , op den aden November, op de gewone plegtige wijze aan Z. M. overhandigd door eene Kommisfie der twee Ka- rners, met den baron Koell aan het hoofd , was van den volgenden inhoud : Siati Met een levendig genoegen körnen wij op nienw aan Uwe Maj. de holde aanbieden van onzen diepen eerbied en van onze geheele verknochtheid. Deze gevoelena, onafTcheidbaar van de liefde , die ieder Nederlander koestert voor zijn Vaderland , welks belangen z 00 naanw met die zijns Konings zijn verbonden , zijn onwrikbaar in onze harten gevestigd en niets kan de zniverheid daarvan bevlekken. ; .. Dezelfde gevoelena doen ons in de droefheid deelen , welke het Koninkiijk Huis ondervindt , door het verliea van den jongen Prins Willem Alexander Frederik Emu Cafimier. Möge eene lange reeks van zegeningen het fniartejijke van dit verlies verzachten. Wij hebben met belangftelling de mededeeling ontvan- gen , die het Uwe Majesteit behaagd heeft, bij het ope- nen onzer Vergadering , aan ons te doen , betreffende den coefcand des Rijks. Dankbaar zien wjj op Hoogstdeazelfs zorgen voor het behoud van eenen ilaat van vrede , dien wij met Uwe Maj. befchouwen als eene weldaad der Voorzienigheid. (1) Zie boven bl. 18. Digitized by Google 111 JAARBOEK van 822a. De overvlotid der voortbrengfels van den grond , wel- ke eveneens op zieh zelve eene weldaad is, oefent nog- tans met eenige andere omftandfgheden eenen nadeeligen invloed op de belangen van den landbouw , en deze uic- werking verdient , gelijk Uwe Maj. ons zulks aankon- digt, het onderwerp uit te maken van Hoogstdeszelfs ernftige overwegineen. Wij wenfehen , dat de hoop , ons door Uwe Maj. ge- geven van onzen handel , zeevaart en nijverheid aange- moedigd en bevorderd te zien , weldra wezenlijk wor- de. Wij juicben de edelmoedige bedoelingen van Uwe Maj. toe , otn tot dat einde domeinen , aan Hoogstdes- zelven bij de Wet in eigendom toegekend , aan te wen- den. Wij befchouwen de verbreiding van kundigbeden als het zekerfte onderpand van het algemeen geluk, en wij zien met genoegen den voortgang van het lager onder- wijs en den bloeijende toeitand van kunften en weten- fchappen. Hetgeen Uwe Maj. ons omtrent den ftaat der wegen , der rivieren en de andere werken van algemeenen nut mededeelr, doet ons op gunftige gevolgen hoopen. Reeds kondigt Uwe Maj. ons den goeden uitflag aan van het aangenomen ßelfel omtrent de inrigting der ge- vangenisfen. Onze wensch is , dat onze Kolonien meer en meer mögen bloeijen en wij twijfelen geenszins, dat, indien derzelver veiligheid op nietnv het gebruiken der wape- nen kwam te vorderen , de vloot en het leger daarbjj nieuwe laauweren zonden plnkken. Doch onze vurigfte wenfehen ftrekken zieh nit tot eenen voldoenden toeitand der geldmiddelen. Eveiwigt tusfehen de inkomiten en de uitgaven, vermindering dier oitgaven , en van de opeenten , door een verltandig itel- fel van bezuiniging, verligting der patentpligtigen , meer doelmatige en voor de fchatkist zoowel als voor de in-* gezetenen meer gunitige bepalingen : zoodanig zijn de voordeclen, welke Uwe Maj. ons in het verfchiet doet zien , en welke wij verlangen , dat op de zekerfte en voor de natie minst kostbare wijze mögen verkregen worden. Wij zullen de voorftellen van Uwe Majesteit daarom- trent te gemoet zien, om dezelve met bedaardheid en vrijmoedighe d te onderzoeken. Wg zullen voortgaan met ijver te arbeiden aan het gc- Vcrgadering der Staten- Ceneraal. Digitized by Google Vcrgadcrlng der Staten- Generaal. Wetboek *in Koop. handel. ua JAAR.DOEK van l8ajz. wigtig werk der nationale wecgevlng. Her wetboek vm koophandel zal onze aandacht bezig bouden. Steeds zullen wij ons beijveren , om bij onze raadple- gingen die wijsheid te doen heerfchen , welke Uwe Maj, en de natie met regt van ons verwachten , om alzoo naar ons vermögen mede te werken tot bet groote doel , het algcmeen geluk (i). Z. M. antwoordde hierop : „ dat Hoogstdezelve gevoelig was over de deelneroing van H. E. Mog. wegens het plaats geliad hebbend verlies en over de gevoelens , welke de Staten-Generaal aan Hoogstde- zelve te kennen gaven , wenfchende, dat de uitkomst daaraan mögt beantwoorden.” Voorts werd, op den aöften October, aan de Ka- rner medegedeeld de volgende boodfchap des Konings , .(Irekkende ten geleide van het ontwerp van het Wet- boek van Koophandel voor de Nederlanden , ver- deeld in acht onderfcheidene Concept-wetten: Edel Mögende Heeren , Ten einde het gewtgtig Ihik der invoerlng eener Ne- derlandfche wetgeving zoo veel doenlyk te befpoedigen, bieden Wij bij deze aan U Ed. Mog. aan het ontwerp van het Wetboek van Koophandel voor het Kcmingrijk der Nederlanden , in acht concept-Wetten afgedeeld. Dat belangrijk werk is oorfpronkelijk door kundige en in dat vak zeer ervaren regtsgeleerden opgefteld gewor- den , welke zoo van hunne eigen onderrinding, als van de vaderlandfche en vreemde commercieie wetten hebben gebruik gemaakt, en een ontwerp hebben vervaardigd, hetwelk na de gelukkige keer van zaken eenigermace omgewerkt, de goedkcuring heeft weggedragen van de kommisfien, welke, in de beide groote afdeelingen des Koningrijks, hetzelve hebben overwogen en beoordeeld. Bij de twee boeken , welke Wtf thans aan U Ed. Mog. aanbieden, was nog een derde boek gevoegd, over de af- deelingen voor den koophandel in de arronditfements regt • banken, en de manier van procederen in zaken den koop- handel betreffende. Daar echter de (lofTe, bij dat boek behandeld, in een naauw en onafTcheidbaar verband flaat met de algemeene regterlijke organifatie en manier van procederen in bur- ger- (i) Staatscour. N e . *69. Digitized by Google )AAftBOER van »Baa. 113 perlijke aalten , hebben Wij vermeentl die ondenverpen vcrgadering door geene exceptive Verorderungen te moeten vooruit der s ”Vj n " loopen, en, Ons toi het flellig commercieel regt bepa- Gcn * lende» aan Ons voorbehouden , ora het zij dat derde boek, dat raet de thans ingeleverde in geeue verhouding ftaac, nad?r aan UEdel mögende aan te bieden, het zij die ftoffe bij de algemeene regterlijke organifacie en wijze van regtspleging te doen behandelen. Op het voorftel van den Prefident , om de ftuk- ken te doen drukken , en ronddeelen en naar de af- deelingen te verzenden, ten einde aldaar te wordejv overwogen , vroeg de heer Le Cocq: „ of men, ten aanzien van dit Wetboek , niet dezelfde wijze van onderzoek zou volgen, als ten aanzien van het Bur- gerlijk Wetboek was in acht genomen geworden !” De heer de Secus bragt 00k cenige bedenkingen in het tnidden , deszelfs verlangen tc kennen gevende >, dat dit Wetboek in Comitd-Generaal wierd bcdiscu* tieerd , waarop de Prefident antwoordde , dat alsdan daartoe een ßellig voorftel bij gefchrift zou moeten worden gedaan. De heer vati Crombrugghc onder« fteunde deze aanmerking. „ Het onderzoek in de afdeelingen , zeide hij , was bij het regiement voor« gefchreven. De wjjze van onderzoek voor het Bur- gerlijk Wetboek aangenomen , firekte zieh niet uit tot de overige Wetboeken. Men kon een voorftel , ilrekkende om eene bcpaling Van het regiement te vemieuwen , niet aannemen , zonder dat alvorens daarvan een fchriftelijk voorftel , in den gewonen vorm, gedaan en onderteekend was.” De heer Lo Cocq was van oordeel , dat de zaak in het eerstko* tuend Comitd-Generaal behoorde te worden onder* zocht, met welk gevoelen de Karner zieh vereenigde. , De zitting tegen den 9den November belegd, uithoofde van een niet genoegzaam aantal aanwezige leden, uitgefteld hebbende rtfceten worden, werd in de daaraanvolgende van den nden, door den Minister van Financien, met het doen eener mededecling na* meus Z. M. belast , de navolgenöe aanfpraak ge« houden: J. B. tSae. H Digitized by Google 1X4 JAARBOEK van 1822. Vergaderlng Edel Mögende Heeren, Ceomnuü °* ^ et regelen van de uitgaven behoorende tot de tweede ncrwi. tfdeeiing van de begrooting over den jare 1823, en her aanwijzen van de middelen om daarin te voorzien , zijn de onderwerpen , welke de Koning verlangt , dat aan deze aanzienlijke vergadering worden onderworpen ; nret het overbrengen van de wettelijke bepalingen daartoe dienftig heeft Z. M. mij belast. De Koning heeft aan U Ed. Mog. nog andere voor- ftellen aangekondigd, en 00k deze bied ik op hoog be- vel thans aan ; zij zijn vervat in een ontwerp vaj wet tot inftelling van een Amortifatie-Syndikaat , en ter rege- ling van onderfcheidene fmancicle aangelegenbeden des Ryks. Alle deze maatregelen ft aan tot elkander in een on- aflcheideliik verband: zulks noopt mij, dezelve gezamen- lyk te behandelen. U Ed. Mog. zullen, zoo ik vertrau w, gaarne onthe- ven zijn van het aanhooren eener aigeheele voorlezing van de onderfcheidene ontwerpen ; deze toch zou zonder nut eenen kosteljjken tijd wegnemen, welke beter befteed fchijnt, wanneer ik bij mijne rede de hoof'dbepalingen der wetten, derzelver doel, ftrekking en •heilrijke gevol- gen ontwikkel en uiteenzet, opdat U Ed. Mog., bij de gezette overweging dezer gewigtige (hikken , de gege- ven ophelderingen zult kunnen raadplegen. Onaflcheidelijk (zeide ik), is het verband tusfcben •Ile de ontworpen bepalingen: dit verdient nadere ont- wikkeling. Wat* er 00k zijn möge van de vraag , of er geen an- der middel tot het regelen van des Rijks geldelijke be- langen is, dan de begrooting; het is mogelijk bevonden alle de nu bekende behoeften in de begrooting van de uitgaven te bevatten, en de Koning, aan Wien elke weg, die tot heil van land en volk leide • welgevallig is, heeft gereedeljjk geftemd in den vorm, waarin thans de tweede afdeeling van de begrooting gebragt is. Zij is namelyk gefplitst in twee onderdcelen. Het eerfte onderdeel bevat alle de uitgaven , welke uit de gewone inkomftetven belastingeu en de daarmede gepaarde op.centen moeteh voldaan worden. Het tweede onderdeel bevat de uitgaven , welke nit de zoo even aangewezen middelen niet te vinden zijn , maar waartoe der ingezetenen belang medebrengt, dat bijzondere middelen gezöcht en vascgefleld worden, of in welke dp eene andere , dan de cot nu gebruikeliike V Digitized by Googl i«5 JAARBOEK van i8aa. wljze , behoort te worden voorzlen. Vergaderlng Her eerfte onderdeel van de uitgaven levert eene ge- Smcn- raamde fora op van / 15,886:388: 16; de uitgaven over 0 * die loopende jaar waren , bjj de wet van den a8ften De- cember 1821, geraamd op eene fom van f 18,688,856:99. Dit eeer belangrijk onderfcheid brengt te wege, dat de op-cemen, welke voor dezen jare 182a op 18 bepaald zijn , over 1823 tot 15} hebben kunnen verminderd worden, Deze gunftige (hat van zaken behoort in de bijzonder* heden ontwikkeld te worden. Ik moet U Ed. Mog., in de eerfte plaats, oplettend inaken op de wezenlijke bezuiniging in de uitgaven. Het departement van Buitenlandfche Zaken is met f 7, 500: 00 verminderd; dat van Juscitie met meer dan f 200,000:00; voor het departement van de Hervormde en andere Kerken zijn f 30,000:00; voor dat van den Roomsch-Katholieken Eeredienst f ai.ooo: 00 minder geraamd. Het departement voor het Openbaar Onderwijs , de Nationale Nijverheid en de Kolonien heeft eene vermin* derde uitgave van f 7 000: 00. Bij het departement van Marine is eene befparing van meer dan f 300,000: 00 en bij dat van porlog eene van bijna f 250,000: 00 daargefteld. Daarenboven heeft het eerfte onderdeel van de be* grooting nog eene vermindering ondergaan; daar veel uitgaven, welke daarop plagten gebragt te worden, daar- van zijn weggeiaten , om dat dezelve op eene wijze kun- nen gevonden worden , welke tot geen bezwaar van de tagezetenen ftrekt. En hier doet zieh het onmiddellijk verband gevoelen, dat tusfehen de begrooting en de wet op het Amortifa- tie-Syndikaat beßaat. Van daar het weglaten van alle de buitengewone trak. tementen en toelagen, welke te voren in de «de, 3de, 5de, pde, lode en nde hoofdftukken voorkwamen. Van daar, vooral, de geheel veranderde inrigting van het pde hoofdftuk , dat net departement van Financien bevat, en waarvan ik ftraks meer opzctteljjk fpreken zal. Eerst wil ik nog eenige andere hoofdftukken doorloo- pen , om eenige bijzondere punten aan te wijzen. Bij het ade hoofdftuk zijn de kosten van de Algemeen« Rekenkamer omftandiger, dan voorheeo, befchreven , en er is alzoo voldaan aan het verlangen, door V Ed. Mog« vroeger geuit. H a Digitized by Google n6 JAARBOEK van I8aa. Vcr?adcring D e verminderingen , welke bet 5 de hoofdlhik onder- C'i n? l3t i en * *’ aan ^eeft » fpruiten gedeeltelijk voorc uit de wet van i *■«»!. den aden Augustus van dit jnar , gedeeltelijk uit het nieuwe onewerp; de geheele uitgaven zonden nog bijna een en een halve ton gouds minder bedragen bebben,in- dien niec de werken aan het paveljoen te Tervueren, en de zoo hoog noodige behoefeen van fommige zeehaveo» en zeewerken, welke te voorkomen bniten het roenfebe- lijk bereik is , die fommen noodig maakten. U Ed. Mog. zullen in dit hoofdlhik nog een’ post zien uitgetrokken , welke te voren alleenlijk bij meraorie is gebragc geworden. De kosten namelijk van de admini- ftratie der mijnen ; deze bron van welvaart voor fommige belangrijke oorden van het Rijk vordert de bijzondere zorg van de Hooge Regering, en deze zorg baart uood- wendige kosten. Bij de wet van den atften April 1810 is bepaald, dat , behalve de vaste uitkeering, welke de eigenaars of bewerkers der mijnen aan de fchatkist te betalen hebben, bun nog een andere geldelijke last kan worden opgelegd , geevenredigd aan de zuivere op- brengst. — Dat de hoegrootheid van dezelve bii de jaarlijkfche begrooting moet bepaald worden, uiterlijfe op vijf ten honderd. Men heeft voor het tegenwoordige geene boogere bepaling noodig, dan die van ten hon» derd , en met* deze uitkeering, welke bij het ade arti- kel der wet op de ontvangsten geregeld wordt , wor- den dan de kosten beltreden, zoo dat de ontvang en uit- gave tegen elkandcr itaat. De inrigting van het 8fte hoofdlhik is vermeerderd met eene afdeeling, in welke nu gebragt zijn de premien cot onderlleuning van fommige takken van nationale nij- verheid, en om in het algemeen te ltrekken tot aanmoe. diging van fabrijken , trafijken , reederijen , visfeherijeu cn landbouw , ten beloone van f 1 ,300,000. Hoezeer de wet van den laden Julij i8ai eenebeban- deling wettigt gelijk in den voorleden jare heefc plaats gehad, zoo heeft nogtans de Koning , geheel toegevende aan de geuite wensch van deze Vergadering, mij gelast, dezen post in de begrooting te begrijpen. Meer heb ik van het eerlte onderdeel der uitgaven niet te melden: op het 9de hoofdlhik, het departement van financien betreffende , kom ik (Iraks terug. De daarentegen overltaande ontvangllen , zoo als zij bij de ontworpen wet geraamd zijn, fchijnen 00k ntet dan eet.e geringe toelichting te behoeven : dat daaronder niet geftcld zijn de iukoraßen van de domeinen , plan- Digitized by Googlb "7 JA AR BO EK van 1822. ngien , wateren en bosfchen, is gedeeltelijk toetefchrij- ven aan de 1 vet van den i 6 ß<:n Augustus 1823, cn voor- namelijk aan de nienw ontworpen wet , waarover (Iraks ander: dat gedeelte der domeinen echter diende vermeld, hetwelk aan Z. K. H. Prins Frcdrrik der Ncder'anden , bij de wet van den 25ften Mei 1816, is overged ragen , en welks inkomßen tot de baten van het Rijk be- hooren. Daar nu uit de inkomßen van de domeinen , welke aan Z. M. perfoonlijk zijn afgeftaan , een gedeelte der fom, welke de Grondwet aan den Koning toekent , ge- vor.den wordt, moest thans in de begrootmg van de ont- vangften ten bäte gebragt worden zoo veel, als uit dien hoofde op het eerfte lioofdftuk van de eerfte nfdeeling der bcgrooting minder uitgcgeven wordt , en dit woidt bij de wet aangewezen. De opcenten zijn berekend geheel overeenkomftig de wet van den laden Julij 1821, welker wer king op i°. Ja- nuarij aanftaande is vastgefteld. Het tweede onderdeel van de aangeboden bcgrooting der urtgaven, gedurende het aanftaande dienst-jaar, beloopr eene fom van f 9,653,579: 74$ welke over de depnrte- mentcn van Binnenlandfche Zaken en Waterftaat , van Fi- nancien , van Marine en van Oorlog , verdeeld is. Dit alles moet geheel uit de orttworpen wet , nopcns het amortifatie fyndikaat en andere geldelijke aangelegen- hedcn van het Rijk, opgehelderd worden. Onder de zoo even opgegeven benaming , zal te Am- fterdam gevestigd worden een beftuur , hetwelk de ge- nerale directie van ’s Lands amortifatie-kas en het be- ßaande fyndikaat der Nederlanden vervangen zal , en aan hetwelk de voordeelen en verpligtigen van die beide ligchamen onder zekere bepalingen zullen overgaan. Dat beftuur zal voorts worden belast: - i°. Met de zorge voor de buitengewone nitgaven van de fchatkist} 2 0 . Met de voldoening van de buitgewonepenfioenen, lijfrenten en andere afloopende betalingen; 3 0 . Met het verfcbaffen der golden , noodig tot uit- voering van de wet, tot regeling van het Ncdcrlandsch- Muntwezen ; 4 0 Met het daarftellen van de verwisseling der uit- geftelde fcliuld , kansbiljetten en fchuldbekentenisfen van het Syndikaat der Nederlanden ; 5 J . Met de betaling van de renten der nationale wer- kelijkc fcliuld ; H 3 Vergadering der Suiten- Generaal. Digitized by Google ii8 JAARBOEK van 1822 Verautering der Suteu- Ccncraal. 6 °. Met de toepasfing der wettelijke bepalingen otn- trent de amortifatie van de fchuld. Zietdaar , Ed. Mog. Heeren , de afdeelingen vm het ontwerp, welker hoofdbjjzonderheden te ontwikkelen nog tot mijne taak behoort. Het is U Ed. Mog., uit vroegere voorflellen en op- gaven , bekend , dat er nog buitengewone behoeften zijn , in welke door buitengewone middelen dient te worden voorzien. Bij de wet van aden Augustus 11 . , is door den Ko- nlng, met gemeen overleg van U Ed. Mog., voor fom- mige , gedurende het loopende jaar , gezorgd ; mnar ten aanzien van deze en eenige andere moeten ook voor het vervolg maatregelen genomen worden. De bepaling van deze maatregelen en^hunne werking voor den jare 1823 worden thans voorgearagen. ln de domeinen van den Staat heeft men gemeend het hulpmiddei te moeten zoeken, wanc , welk ook het ver- fchil van gevoelen omtrent de bijzonderbeden zijn möge, het beginfel zelve beeft Heeds eenen algemecnen bijvtl gevonden. Te dien einde nn zal het beheer van des Rjjks do- meinen aan het Amortifatie-Syndikaat worden opged ragen, hetwelk gehouden zal zijn te voldoen aan de volgende verpligtingen : a. Om, over den jare 1823, en voorts jaarlijks, aan ’sRijks fchatkist uit te keeren eene fom me van/ 190,000, waarop gefebat is de zuivere opbrengst der domeinen , bij de wet van denasflen Mei 1816 CStaanhlad, N®. 25), aan Z. K. H. Prins Frtdcrik der Nederlanden overge- dragen. b. Om, aanvankelijk over 1823 en voorts jaarljjks, het noodige voor te fchieten tot aanvulling van de in- komften det 1 groote communicatien van het Rijk , ten einde dezelve in ftaat te Hellen , om te dragen de in- tresten en aflosfingen van de negotiatien daarop geves- tigd. c. Om te voldoen aan alle de verpligtingen op de do- meinen berustende, voor zoo veel dezelve niet körnen te vervallen door de bepalingen der tegenwoordige wet. d. Om , in den loop van vgf jaren , aanvang neinende met 1823 , aan ’s Rijks fchatkist te verflrekken eene fomma van ten hooglle dertig miliioenen guldem , welke fommo zal kunnen worden aangewezen of gebruikt tot de volgende onderwerpen : Digitized by Google JAARBOEK van 1822. 119 t*. Tot voltooijlng der groocc iand- en water-com- municatien van het Rijk. 2 0 . Tot aanvulling van het te kort, dat mögt bevon- den worden te beftaan bij den geheefe'n aüoop der werk, zaaniheden van de Algemeene Commisfie van Liqnidatic, en tot betaling van het mogelyk verfchuldigde aan vreemde Mogendheden , of wel derzelver onderdaneo , wegena aog niet afgeloopene yereveningen. 3°. Tot buiteugewonen aanbouw van fchepen en vaar- tuigeo van oorlog, ter vervanging der door ongelukken vernietigde of der gefloopte. 4°. Tot het aanvullen van het afzonderlijk fotids voor de beveatigiug en wapeuing van het zuidelijk frontier ; ea 5°. Tot aanvulling van het te kort op den dientt van den jare 1822. Deze algemeene bepalingen lntutfchen bevatten alleen- lijk de gronden , waarop gewerkt zal worden , en het juiste bedrag van het gedeelte dier 30 millioenen , dat voor elke foort moest vastgefteid worden , en wel , vol- geut het 5de artikel van bet ontwerp , jaarlijks bij de weu Daartoe nu flrekt het tweede onderdeel van de bc- grooüng , welke aan U Ed. Mog. aangeboden wordt , en war.ruit blijken zal , dat alleen voor de vervulling in den eerften, derden en vierden post voor bet jaar 1823, cenige gelden noodig zijn. Onder het boofdftuk van het depanement van Binnen, landfche Zaken en Waterrtaat is voor de groote land- en water-communicatien uitgetrokken eene fom van f 3,443,489: 82; welker ontwikkeling de onderfcheiden werken , waarvoor zij ftrekken moet , kennen leert. Onder het hoofdftuk van het departement van de Ma- rine ia gebragt f 1,000,000, en bij dat van het departe- ment van Oorlog ia , voor de bevestiging en wapening van het zuidelijk frontier, voorgefleld eene fom van fi. 500,000. Deze gelden moeten door het Amortifatie-Syndikaat voldaan worden uit de domeinen, en ten einde daartoe in ilaat gefteld te worden . wordt hetzelve , volgens art. 7 van het ontwerp, gemagtigd , om de domeinen ten beloope van eene zoivere opbrengst van f 1,750,000 te vervreemden , daarop geldleeuingen te doen , en dezelve wederom uit de kooppenniogen af te iosfen. Het zoude voorbarig en ondoenlijk zijn , du reeda eenige bepalingen onurent deze vervreemding of geld> H 4 Vergadcrlag der S taten- Ceoeraal. Digitized by Google 120 JAARBOEK van 182a. Vcigmiering leeningen te maken , ztilks moet noodwendig ecrftelijk der Suten- <j oor het Amortiratie-Syndikaat zelve, na genomen ken- encraai. n ; s van za jj en > en met r jjp overleg, voorgefteld wor- den , gelijk zulks dan 00k bij bet oinwerp alzoo aange- wezen wordt. De overige artikelen van deze afdeeling des ontwerps fchijnen gcene bijzondere opheldering te vereifchen. Licver ga ik over tot de behandeling van de tweede afdeeling, met welke het aangevraagde voor het departe- ment van financiSn op het tweede onderdeel der be- grooting in verband ftaat \ gelijk daarbij nog moet verge- leken worden het 6de artikel der i(le afdeeling van het pde hoofdftuk , bij het eerfle onderdeel vermeld. Eene fom namelijk van f 3,711,089: 92 1 i* daarbij uitgetrokken, als noodig in den jare 1823 tot betaiing van de buitengewone penfioenen , lijfrenten en andere afloopende betalingen. De zorg voor deze betalingen , welke tot nu op de jaarlijkfche begrooting gebragt , eti uit de opbrengst der belastingen en de op-centen gevonden werden , wordt , bij het meergemelde ontwerp , aan het Amortifatie-Sjn- dikaat opgedragen, en dat alles zal aan de fchatkist voor- taan niet meer dan f »,040,000 kosten, — eene bepaling welke reeds aanvankelijk hären heiizamen invloed op het volgende dienstiaar oefent. Deze bepaalde fom zal jaarlljks op de tweede afdee- ling der begrooting gebragt worden , en wordt aan het Amortifatie-Syndikaat verllrekt , ten einde de renten , en de van tijd tot tijd noodige weder inkoop of vernie- tiging te kunnen betalen van een kapitaal van /"d8, 000, 000 werkelijke rentegevevende fcuuld , wnarvoor aan het Amortifatie-Syndikaat een crediet geopend wordt , om te worden ingefchreven in het grootboek met ingang van jenten , federt i°. Julij 1822 : van dat crediet evenwel zal geen verder gebruik mögen worden gemaakt , dan voor zoo verre noodig 1s, om het verfchil aan te vol- len tusfehen de halfjarige betalingen , welke het Amor- tifatie-Syndikaat aan de fchatkist doen moet , en bet be- drag van de renten op hctzelve kapitaal of het overfchot daarvan , telken halfjare te betalen , waarvan de noodza- kelijkheid aan den Koning zal moeten worden aange- toond. Het zal voor U Ed. Mog. geen becoog behoeven , welk eene ontlasting hierin voor de fchatkist gelegen is , en hoezeer de ingezetenen zullen verligt worden , wan- neer U Ed. Mog dit voorftel bekrachtigen ; er is toch Digitized by Goog 121 J A A R B O E K van i8aa. hier ' alleen de keuze tusfchen twee mlddelen , om deze betalingen, welke op reeds verkregen regt gegrondzijn, te vinden, uit belastingen op eene vermeerdering van op- centen , of wel uit het daarftellen van eenen maatregel , Zoo als nu wordt voorgedragen , en welke ook in andere landen met goed gevolg bcproefd wordt. De dadelijke vermindering toch van eene zoo aangele- gene fom , als hier befpaard wordt , reeds van den be- ginne aan , geeft aan de fchatkist een grooter voordeel , dan zij ooit uit den verminderden afloop der betalingen te wachten heeft, terwijl het Amortifatie-Syndikaat in de haar aangewezen middelen , worden zij wel befteed , den waaiborg verkrijgt voor zijn belang. Tot dus verre handelde ik van de begrooting voor 1823 , en den invloed van het ontwerp over het Amor- tifatie-Syndikaat op dezelve. U Ed. Mog. zullen mij coeliaan , dat ik nu overga tot de befchouwing van die andere gedeelten der wct, welke wel niet met de begrooting over het aanftaande jaar, maar met die van voigende jaren , in verband ftaan , en welker mutige ftrekking ook elders werkt. Al aanftonds doet zieh dan hier , ter opheldering , op de afdeeling , welke de middelen inhoudt tot uitvoering van de wet ter regeling van het Ncderlandsch Muni- wezen. 