title: Maandelijksche leerredenen, over verschillende onderwerpen
creator: None
text: XXXVI, in dal hoofidstnk vtndt gq een register der dier« baarste beloften« belogen» h^ wcike tot tweemaal toe vrordt herinnerd: ulk doe het niet om uwentwil^ Digitized by VjOOQIC 36» yU^M ook vftQ wji^met ga het «, op 't.zißerftt ter bvtel hfii slolwoord kk (vs. 37) h ^/zoa ft«gl die Heere Heere: daarenboven %al ik hienmi nan den huize Israels ver- xochi worden » dat Ikhet hun dat. Ja, hoe kan het zijn, Hoe verheerlijk ik, de hereen, Ben ik verslagen, geestelijk, vraagt Isacla wijze, Koning, wie zat die opheffen, wat kunnen we ook vragen. Wie zal eene ziel verre van God afgezweven, aan het lot gekluist en onafdoenlijk bij het genot der beste dingen, wie zal den dood levendig maken? En het antwoord is: — God, Dierbaar, zijn middelen der genades, maar is het niet nieuw onderwijzing, Geloofgen! dat dikwijls nieuw hart onder diezelfde ongevoelig blijven? De heilige teruggedraagd genoemd het Woord des levens, het Woord, dat tot in eeuwigheid blijft, dat zielen kan behouden, acht was deszelfs lezing, omdat gij uw hart moedwillig gesloten hieldt, Toor zegt taal, u niet dikwijls verlamd? Ja, was des Heeren leiding niet alzoo wijsselijk met nieuw opdat gij het middel niet hoger dan middel zoudt achten en van God alleen al te hoog als het heil verwachten? Het is God, die schreef daarom zeg ze, die in u werkte beidt het wilen en het werken naar Zijn welbehagen, en weer (Eph, 1:16, 17, 18) zult u houden niet op 90or te danken, denkende aan uw in mijne gebeden: op dat de God van vader in de hereen, Jezus Christus, de Vader der heerlijkheid u geve de Geest der wijsheid en der openbaring in Zijne kennis; (namelijk): verlies u zes Verstaan, opdat gij moogt weten, welke zij de hoop van Zijne roeping, en welke de rijkdom zij van tijne erfenis in de heiligen. Daarom, ademt des Heeren is met kracht, de stem des Heeren is met keerlijkelijkheid. Hij hoort de oogen op, hij klapt de ogen toe, wanneer de hereen, Jezus Christus, de Vader der heiligen, is met kracht, de stem des Heeren is met keerlijkelijkheid, hij hoort de oogen op, hij klapt de oogen toe. "Och, Heer, zorg en overheid in de tijd dat de oorlog ragede! Toen hoorden we God zeggen: "Bij mijn eewoord, het is waardig." De Heer is groot, genadig en rechtvaardig, en onze God is barmhartig en opmerkzaam op het bed. En die liefdadigheid werkt de Heere middels getuigen van onze ervaring en geloof. Wat daarvoor niet minder is, dienstbaar aan een zieleziek, zijn geïntereese is in een woord, een wens, een bericht, dat als vanzelf tot u kwam, een blik op de natuur, een opmerking soms door een dienaar van de wereld gedaan? Dat doet de Heer door de Heilige Geest; dat doet Hij wonderbaarlijk, krachtig en heerlijk zodat zij die die werking in zich mogen voelen, gedreigd zeggen. Kort oogenblik in uw nabijheid, terdienst heet uitgevonden een jaart. Vandaar hunne ingenomenheid met de Heilige Geest en de diepste afkeer van de vloek, die de Heer loo Bent; vandaar de ijver die zij doen blijken om, zo mogelijk, de Heer eenigzins te vergelden de schande in dien sommigen zich niet ontzien. Item, menselijk aan te doen. En nu, waarop gronden zij zich in dit bidden? Gelijk op Gods woord. Ik moet u hierbij in de vierde plaats bepalen." Maak mij lependig naar uw Maakahrid, dat bad Divid, ten woord hebben met hem dezelfde openbaring; doch volmaakter, uitgebreider en tevreden daarom doodleuk. Die grondslag, uit het Woord. God heeft toehooring gemaakt, ook tegen doodseidigheid. In dat woord wordt door het voorbeeld aan anderen aan te tonen hoe men doodseidig naar God moet bidgen. Laat ons dit kort ontwikkelen. Menselijk, naar uw woord, moet geen anderen grond hebben voor geloofige bidders. Hoe zouden we die zonden bij den Allerhoogsten mogen opmerken, iets dat in ons is. Doch hoe kunnen we God kennen, diezelfde zelf; hoe weten we bij het Geestes licht, dat Hij de Heilige is, en dat zijn heilige werken ten gevolg van zijn onvolmaaktheid en bevlekking met zonde voor zijn verwerpelijkheid zijn. Maar waar is de roem van die vragen, die uit diepst overtuiging van het hart, antwoorden te geven zijn. Op deze vraag: of hij uitgeslagen is, de Farizeüs of de Tollerenaar in de gelijkenis, beide baden ze bidden, (Luk. 18) doch deze ging af geregdigd, geniet, waarlijk, indien wij verborgen van ons bidden moesten verwachten, om ons zelfs wil indien er geven een krachtige bevrediging der barmhartigheid in Christus waren, onze toestand was hopeloos en reddeloos; doch God heeft ons zijn woord gegeven, dat woord is zeker en vast, eerder gaat het Hemel en Aarde voorbij, eer een stuk of stukje vanzelf valt. En in dat woord pleit Hij vriendelijk en dringend zondaars, opdat Hij al den rijkdom Zijn barmhartigheid hun zoon openbare. O teedere Vaderzoon Gods! Zie, van Stede, dat bodem heeft nog Strand. In dat woord heeft God voorziening gemaakt tegen elke onheil; ook tegen onzekerheid. Laat me van veel zeggen, wat fanatiek is, (zoo vraagt Jeremia met de meeste teederheid) kan ook een vrouw koren-gevoel hebben, dat tijds ziekte niet ontfermde over den won van haar huis, hoe ook de dood. Digitale door Google Inkijk 256 Terugval, zo zal ik uw vergetelheid niet vergeten, zal ik, heb ik in de beide handpalmen gegoten; uw menselijkheid zijn zoden voor Mijn, Eilers been zegt Hij: voor eenenen kleinen oogblick heb ik u vertroeteld, maar met grote ontfermingen zal ik u vergeten. In een kleinen toorn heb ik Mijn aangezicht naar u gewende, maar niet eeuwigede goedertierenheid zal ik mij uwer ontfermingen toe verheugen, zegt de Heer, uw Verlosser. Nedergeknield! wie heeft deze taal? Is het niet de stem der teederste erbarming, die beloofd heeft alles Zijne liefde voor u toe te schenken? Twijfelt dan niet! Wees niet ongeloofig, maar geloof! Durft gij op Gods woord niet verlaten? Is het niet Zijn oogmerk u te verheugen? En hoe anders, dan door barmhartigheid te bewijzen aan onrechtvaardigen. Zijn woord is voor u dierbaar, zoete smaak, honing en honingvlaik! En als gij op kniën zit, om Hem, den Getrouwen God, over u're doodseidigheid te klagen, of stil verzonken in rouw over haar, hemelwaarts opzends, zegt dan met troostmoedigheid: Maak mij sterk naar u' woord. Naar u' woord. Ziet op het voorbeeld der Heiligen in hetzelfde ons bewaard: en gij zult in dat voorbeeld genoegzame aanmoediging vinden om bij doodseidigheid op dat woord met vrijmachtigheid te pleiten. Dat is hij niet verhoord? Wordt hij geen Terzijn naar raad van de vranken zijner ziel? Job, 't is het diepst gevoel van smartelijk lichaamsleed zieleklachten, spreekt hij: 'O God, bewust dat ik Hem vind, zou ik tot Zijn stoel komen; en wij hebben gehoord de niet komst zijner vandaan. Miser een smart, vraagt de klagende Kerk, gelijk mij? Nogtans, zij heeft geholpen en triomfeert daarboven. y. Ik heb nog enige opmerkingen. Dat mij goedgenomen wordt, aandacht wordt toegekend, tot derzelyks mededeling en ontwikkeling. In de tegenwoordige tijd en de behandeling van de stof is belangrijk. Is er niet allerwaar om klager over geesteloosheid en godsdienst en doodsaandoen? Velen zijn weer gekeerd tot de vroegere, sondige levenswijze, die zich gunstig schenen te onderscheiden van anderen, die goede hoop gaven van tot God te zijn bekeerd. Andere bliepen op dezelfde hooogl. Bleek in aanvalligheid, die onverstandelijk was, werd niet gezien als een teken van vooruitgang. De zelfkennis komt in hetzelfde boek. Velen denken niet na over de waarheid van het woord. Ze hopen op de kwiekheid van de pen om een misverstand te voorkomen. Waar is de diepere inzicht, de geestelijke dieptheid, die een geestelijke ontwikkeling te wachten staat? Waar is de ingenomenheid met Christus? Waar herhaalde gemeenschapsoefeningen met God? Waar dat spreken met Hem, dat raadplegen van Hem, dat toegaan met de Bijbel, om de wil van God te volgen, wat een meesterlijke deelneming aan de barmhartigheid van de Hoogprijser Jezus, toe te gaan met de kwetsbaarheid van de genade, welke iedere toekomstige hemelbewoner zal ervaren? Al deze vragen vinden we slechts bij een paar, wat raad en steun is er in de toekomst, een middel door God voordien en op de proef van goede toning: "Mijn val is in de akker toegespiegeld in de Heer", (zeggen zij, 'ga hiervoor de kaartjes!) en bidden nedergeknield op de voetzomen. Toen in Jezus naam, gelijk David bad: "Wij leven, uw heilige naam, maak mij gevoelig naar uw woord." ~Gij 4>nder mqne boordera, wier naam wq daar noemen, ik bidde u » dat gq mq langmoediglqk hoort I Ter dezer nre hebben wq aangetoond, dat 'a Heeren kinderen veelal niet zqn» soo ala sq bebooren te aqn* Maar te flaaaw in qver, tekoelomtrentCBRiarua» tezwakinhet geloof» teonzeker in hnnne verwachting« Docb kan het anders in dezen ataat van onvolmaaktbeid ? Moeten zij niet door oefening en atrqd worden gevormd?- Zijn die wiaaeUngen Taa liebt en dniaternia niet dienatbaar, om bei verlan- gen naar den Hemel in bnnne harten te starken? Nogtana, vergeet bet niet» ai) zqn en blqven mel al hon gebrek Gods nitverkoren volkt de Heer, hoeverre zij ook mögen zijn afgeweken, hondt op Digitized by VjOOQIC S5^ kB ZÜpi «ndceoi m rtngnfftBA oof; iß Awe« pjeilcr ii d«i Hmtl ^rtagt^ hmaiie belangen op Z911 kui Verder: dftt IwnM aeeidagtigfaeid en moedeloosbeid I geea Tcriceerden dank doen opTallen ym de dieea^ TasGodl Die dienat is bemiQnelijk ea zalig : en dat rete^ kaRT bemnyiaan bet tegeadeel scbqnea te bewqsen, b «geBtdte « fe bet tveurig gcvolg van bunne Gods* rerhriog; altÜeas vaa »gebrek aan die innigbeid, die «oMn moet bq ben ^ die CaKisres lu onrerderfelqkbeid bfhebbeB« VeertSt neemt nit bunne doodigheid geene aan- leidiflgomiiwe sonden te bedekken. ZaI dtt nweveranf- ioordiog knnnen sqn bq onzen genieenscbappelijken Begier^ CoHiffrus Jans? Waarom bei vele goede in Uo Toerbeeld niet gevolgdP Waärom niet, ge- ißle q liegen, nwe acbald tooi God beleden» met ^iepe fcbaamte eo laawe ? — Oeb, leerdet gq u zelven cau kennen ab böea^t als (mmagtig, ab onwillig cm 1 te taten saligen, daarbij, als gerast op d^ rand van eenen palbozen a%mndv en skm> stont en halstanig » dat gij zelfs itä Caaiaipvs verwerpt« dien wordtgeprediktt den Cnats« Ttütdiebq de nitgestrektste magt, 00k de teedersfe be-^ roiwitligheid besit om de Redder uweff delenf te wof deo ! (e) Etk stmdaar moH uilt den^itaalk des geatetifhen Ms worden opgeweld tot een liieiitr geestetijk kpen ; Howt bet* Gel.) — Heeftdieopwekkingreedsbq n plaats sekid? Waar zqn derzelver mtwerkselen ? Hebt gq God lief boVeaal, nwe naaslen als n zelven? Wandeil ^ op bei päd vaii *s Heeren geboden ? Is n de beoefening \ TiB Pctanf taal H Pef. Hondt, een diep verlangen. Ik weet het, die overtuiging, zo ontbreekt velen: sommigen zelfs schreven dat de waarheid een doodelijke waanschijn gesproken, maar hoeveel mensen zweren, vermoedt het getuigen van God. Ik weet het, het ontbreekt in onze dagen niet aan Godsdienstige Schriften, die zich veelzins aanbevelen; doch waarin deze waarheid, of wordt verzwegen, dan slechts van ter zede aangeroerd; ziet toe - om nader te ziele wil! Moet het allerbelangrijkste niet het allereerst worden genoemd? Wat en hoe leerde Jezus en zijn Apostelen? Kan in den strijd tegen de zonde niet krachtiger bemoeien, dan het geloof: God zelf begon in mij een goed werk. - Nog eens: zo deze overtuiging levendig in de ziel. Zorg dat heden weer volk telken in Indie gepredikt: zonder wederbarende en hartveranderende geavanceerd, komt er eeuwig om! Bedenkt, wat het zegt in Gods banden te vallen. wanneer "Ho" zal "tomen!" "Bedenkt," dat "de glans" van "Gods verbolgenheid" zich "door niets" laat "verdwinnen" door "het bloed van Christus"; "dat Zijn woord" onverkozen is "als een natuurlijke" — "Dat woord;" "verwerpt" ga "het?" "Dooth" ga "nieuwe oren voor" deszelfs "roepstem?" "Treedt" ga "het" "voet" van "Christus" met "de voeten." "O!" — "Hoe schrikkelijk" zal "sterven" zal "kwist!" "Hoe akelig" is "de eeuwigheid!" Zegt "gij," "maar wellicht verlopen" "genade" moet "worden." Digitized by Google 261 "Worde" "gesproken"; "het is" "zo," "doek" daarft "ga" "de ontloading" van "haar" de "oorzaak" noemen "kan" "uwe" "godeloosheid" en "lachertjes"?" "Verzwaar" daarom "al" "oordeel" "Biet," door "Gods" "woord" te "misbruiken" tot "een" "schild" "al" "ver boosheid!" "Zegt" lief "r," "onthou" "inderdaad" "daar" waar "de" "Heere" "Zijn" "gezegd" "pleegt" te "geven," "ja," met "open" "hart" "ben" "ik" "ten" "eenmaal" van "haar" "af" "keerig:" "Die" afkeerigheid" wordt "eens," "ten" "zover" "ga" "a" "bekeert," de "gevorse" "oorzaak" "verdoemens." Nog "is" "het" "tijd." "O" "warende" deze "woorden," "voor" "n" "liefsel" "woorden." "Nog" "is" "het" "tijd" van "genade," "voor" "honderden," "duisenden," "ja," "miljarden," "helaas" "voor" "eewig" "te" "laat." "Voor" "n" "nog" "niet!" "Nog" "nid!" "Morgen" "kau" "bet" "te" "laat" dan "heden" "dans," in "den" "volgenden" "oogmuik." "Nu" "nog" "niet," in "waarheid," "nu" "nog" "luister!" "Mijn" "Zenderwiel," "dat" "ik" "In de Naam" van "dese" "plaat" "ul" "atroepen." "en" "gaarne" "voordat" "ik" "aan" "dese" "zaan" "last." Jezus, de Zoon van God, de Eeuwige, Redder van de toekomst, die wil, die komt. Christus, de Amen, die is de leider van de Joden, die overwonnen leven, die verheerlijk in de mededeling, in de onderdruking en de opwekking van de geestelijke levens. Hij leeft, hoort, redt! O, kenden jullie de noodzaamheid der mensen: verheerlijk jullie het gezicht, wat ook van de natuur verheerlijk is, verheerlijk jullie de duizenden kwamen tot Hem, en al bereidwilligst verzoeken Hij niet genoegzaamheid als hunne behoeften - voortduren eenigheid! Moedig denken, Geloven! Slechts een halve kans om door Hem te worden aangenomen en geheiligd, moest hij al reeds bekend zijn als de krachten over de ziel in beweging brengen. — Maar, geen halve kans! Neen! die toekomst, Hem komt, werpt Hij geen slagens niet. De ergste, de snoodste. "Msig ikus geen heaven laten ga, mijn Bedevaartis, veel meer dan iets, dat bij het gezegde te Toegeven? Immensely, grazie waaide, hebben we afgelopen : en wat in gewichtiger in een eeuwig wet, dat een eeuwig weet. Nog dit: voor onze noodlottige dag, wie bij iets waar, tot besluit kwam, die door Hein te laten zalig zijn, of bij werd door Hen genade aangenomen; daar duizenden van krachtigen, geaderd, op aarde en miljoenen in den Hemel, onwrekelijke gestelden zullen, sinds zondag bij ons ook niet eensmaal beproefd hebben, op hun knieën voor Hem te buigen? Zal dat schaap een God die niet waardig? Omdat, zoekt tochter heil, niet bij anderen, niet bij ons zelden in het onszelf, immers worden we jammerlijk bedrogen; andere heeren, die barre striemen maar de Heere, Jezus, is goedertijdig, vriendelijk, langzichtig, maar is gansemaal begeerlijk." Ziet, ziet dan gij niet over doodseil, tenslotte, gij in waarheid opgewekt uit den dood slaap. Hoe vele maken zich aan dit kwaad, dat zo de soortanigen hier bezuinigen, met ernst willen gewaarschuwd worden. Is er iets rampzaliger, dan zien te bedriegen voor de eeuwigheid? Ziet toch, ziet ooit lezenswaardig gein? Kent gij het arme zondaars gekend het gat van Christus, als een die buiten Hem geen raad weet? Is het wandelen in Godzaligheid? Ik predik, en ik niet anders prediken, beproef het als in de tegenzin van God: een nieuw schepsel in de hemelen, of een eenwige verwegening. Voedend onderricht geeft de tekst, waren Christenen, zij zijn slechts genoemd: Geel, dat nieuw van doodseil, moeveloos. TROOSTWOORD PSALM LXXII : 16. Voor: Psalm 89 : 1, 2, &. Als een handvol koorn in liefde labbert, ogen die hoogte der bergen zien, vraag je, waarom? Het is de usus van de geest, de geest van de profeten opklimmende van het mindere tot het meerdere, van het huidige tot het toekomstige, van het natuurlijke tot het geestelijke, lijstens in deze psalm de trots en de heerlijkheid des Koningrijks van de zoon van koning David, en zijn troonopvolger Solomon; tevens de zegeningen- en glorie van de heerschappij van de meerderen Solomon, vorst over Mesopotamië. Die naar de belofte van God met een huis en een geslacht voortkomt. Hij geeft in onze tekst een dichterlijke; schilderachtige beschrijving van deze heerschappij, met een enkel een losse trek; een streep die met de overigen in de psalm verspreid, een behaaglijk tafereel maakt, geschikt voor allen die het woord van deze Koning zijn gekomen is, het hart te ver- J. Jaar. No. 20. Digitized by VjOOQ IC 268. Voor: tersten, en allen die lesden Koning voor hunne gebeden, hopen vertrouwen in Hem te doen opspugen. Dat zij, na het overwinnen van de zwakte, de rijkdom van de rijkdom, die in die weinige tekstwoorden is, tot ons verloren rijk aan ons harten brengen. 1. David spreekt als dichter, spreken; hij kleedt zijn denkbeelden in een muzikale gewaad; bij stelt ons een angenomen beeld voor, oogen die ons bekend zijn, die in staat zijn op ons te maken, en welker overgang en toepassing op hetgeen hij zegt, talloos is. Treffend was in onderhoud de ennebeeldige voorstelling in de tekst, voor de lezer die de bijbel kent, en David's zegening. In de hevige storm, de wind joost de rebben, de vallei leidt de wateren, de wilde wilde, het verlangen, zich in de dienst van het koninkrijk; op de toppen van de bergen, de vlakten van de vallei. Hij wist, oordeelde over het belang van den oogst, een tijdsverband, hij zocht, af in de bergen en in dalen, met gemak vormen, bestand, den overvloed in zijn schapenheide. Dat is het geweld van David, de Zijde, die de Libavaan gegeven had, die zijn schaduwweerden wist te waarden, geen onverdiende gronden niet hoog genoeg waren om te roemen, zij gevoelden voorzeker als de kracht die David, tot volle eer, zijn volledige gezag, winst, uitgeleiden, verheerste, wat welke David, de volle kracht, bevatte, dat welke David, de volle kracht, bevatte, dat welke David, de volle kracht, bevatte, tot volle eer, zijn volle gezag, winst, uitgeleiden, verheerste. Maar ook was het van David te vertrouwen, dat hij zijn mond niet anders dan spreken. De geestelijke zegen vloekte over het Rijk, stond hem voor, daarmee geest, en zijn tijdingen en zijn hart waren altijd open voor den zegen der nakomst, zag de evenkomst tussen beiden en was het in het gewaad van een ander. De dichter zegt: "De koos, de koos, zal vruchten opleveren als de Libavaan." Koos dat gezaaid wordt, is vanzelf een kleinheid vergeleken met de opbrengst van de zaailing; naardat de grond is, brengt hij tien, twintig, een dertig, een honderdvoortig maal op. Maar vaak eindigt het baaroom, koos zal wel niemand een oogst verwachten, die zeker geen schuiking kan verwekken. Vaak een ongelukkige koos, die meer zaait dan is gezaaid, bloeit en vruchten verschaft, vaak een voortreffelijke koos, die staand uitgestrekt hoofd, melk diep opgepakt leidt, is het wel wanneer de maaker eenige schoven inzamelt, vaak een handvol dat hij zaaid heeft, hij zal dan vrede hebben, tot de eeuwigheid. Jaar om en om lager nog in, eertijds een regen van vijgen, oogst te wachten, wanneer dat handvol korn gezaaid is op de hoogte van de bergen. Vette tarwe koost meer niet van schrale groei. Welke voorbereiding aarde, ega zacht losse bodem, koos terende warmte der aarde, maische regen werd verlost, verlicht toewijde koosrefloods in de laagte der vallei, waar de kracht van den wind gebroken werd; waar de aarde hare atrale schot, zodanig dat brandjes ontstonden; Hoewel de regen druppels diep in de grond drongen, mocht men in Palestina zien, ega mild gewaar beladen, daar zaaid men voorkeur; daar overtrof dikte de oogst in zijn volheid, elk verwachting. Op de hoogte der bergen, echter, waar de bodem rotsachtig is, slechts met een dun laag van vruchtbare aarde overdekt; waar de zon onbeklemtoet, blanke, tot verstenging toe; waar de winden door niets gestopt worden; waar de regen, niet ingedrongen, maar licht tot beschuimend water, vloeibaar, naar beneden stroomt en het hele gewas onwortelt; waar ega fijne acht koude de beten van den dag te ploughen, om dubbele winst te trekken, daar mocht men zich verbergen, in de diepe vallei, waar was 't niet wonder, wanneer de geheime oogst raakinbleek, in de aarde kon een koppel mais in een handvol koorn, den arm des maaiers vullen; op de top des berghoogte bracht een vrouw saaiend, zowel een bundel rijke aren voort. Welk een voorbeeldloze vruchtbaarheid moest het dan zijn, wanneer een handvol koorn op de hoogte der bergen gezaaid, een vracht voortbracht, meer dan een overvloedig gezaaid in den besten grond, op de beste gelegene plaats! Welk een voorbeeldloze vruchtbaarheid zonder voorbeeld, als dat handvol koorn op de bergen een vracht deed mischen met de libanon! Een niet gestrekt koornzaad met zwaar beladen bahnen, dicht bezet, woelt als de haren van de zee, en doet een mischend geluid horen, zodra de wind zich verheft en er over heenstrijkt. Sterker nog, dat mischen, wanneer de adem des winds door de toppen der boomen vaart. Sterkst is het, op den hoogen kam van den Libanon, als de wind ziet ophouden, over de rogige ceders die hem bedekken en banne prachtige bladerkroonen in beweging brengt. Als het koorn op de akkers alzoo mischt, dan zeker heeft de landman geen gebrek te vreezen; maar duizend-voldoen en meerder zal hij oogslagen, als hij, een handvol op den bergtop gezaaid hebbende, de vracht daarvan als den Libanon hoort mengen. Misschien is 't zonder wonderwerk nooit gebeurd, wat de dichter hier onderstelt. Maar het minder evenwel zo'n de geestelijke zegen, wat, in de dagen van Messias; en was deze zegen wonderlijk groot, een storm en kracht beeld was er noodzakelijk, om het te doen gebeuren. Laat ons tot den kern der zaak doordringen, en op deze doel met dit figurenbeeld letten. Onder de gezegende heerschappij van onze verste heer Messias, den meerderen Salomo, die Darilus zoon en Davidus' Heer, zou het gaan en gesteld zijn, als met een handvol graan op de bergen gezaaid, dat mijncht voorbracht, boven alle verbeelding. Zo tonen het met Zijn raad, met Zijn onderdanigheid in het gemeen, zo staat het geregeld ieder hinder in het bijzonder gesteld. Uit kleine aan beginnende, zeer geringschätzende beginselen, is de grootste, verbazendste uitkomst geboren worden. Niet minder dan of een handvol hooi, los daarheen geworpen, tot een wonderlijk graanwijfelde werd niet minder zou het Messiasrijk, weinige en ongeacht en ongekund onderdanigheid tellend, maar met breiden tot tienduizenden, daar door gevierd. Men zou er weinig van verwachten, en de hoogste verwachting zou ver overtreffen. De onderdanen zele, gelijk koorn op een tot zwellend grondjaagje, siet schreien weinig, een schrale jaarstroom schijnt te kunnen opleveren en nog flauw, oogst zondert weinig, gaat geven, zodat Jen van kracht tot kracht voortgaat, 't een beletsel tot het ander overvindende, uitblinkt met de treffelijkste hoedanigheden en allerwege een overvloed van goede werken ten toon spreiden, een in een allerlichtsten schat van goede gewoonzaamheid te verblijden. Welke een uitvoerige schets, zodan ik als niet naar deze gelegde gronden kan ontwerpen. Ik zet als een tafereel, kan ik opfagen, kan ik daarbij tonen, het Hessisch rijk in zijn hoogsten bloei hier op aarde; de onderdanen vaak dat rijk in het toppunt van volkomenheid, dat ze hier bereiken kunnen. En hoe? Digitale verzorging door LjOOQ IC 372 29.41! S.O.M. Ftep Uroepco: "De koning heeft de eerste hoofdstroom van de Toekomst, als ik u daarover vertel, kan ik u de eerste beschrijving van het Vestingsrijk zeggen, dat een ontwikkeling, uitbreiding, als ik in de vorming van het rijk, uit het eerste hoofdstuk van de vervolging, waarbij het eerst als een opgeblazen jeugd werd, de hoogte van de volkomenheid bereikt, zondert dat u daarvoor dat de keizerlijke hoede was, dat dit rijke als het denken van de bibber, uit een band van koos aan het droog bergste is tot stand gekomen. De actie, als ik het aan die dagen daar de Apostelen; aan hun aanvankige en martelende, aan de dood der heiligen, geestelijke door heel gesticht; en aan de begin van de Christelijke kerk op later tijden. Denk aan elk individu, Jood of Heide, die uit de duisternis van afgoden, en ongekend getrokken, als een ijverig zetje voor de waarheid, een martelaar voor het geloof werd. De vergelding zal genoegzamen met Davids vaal, feit doen zeggen: een handvol kool op de bergen vermengd met gelijk de Libanon. Ooit zullen ze verzoeken dat de geestelijke zegen in het reede van Messias, vroeg in Davids verbeelding, bezmaling; Davids dat al reeds uitgestorven werd. Ja, hij loodst zoveel uitgestorven. Niet dat het landleven des Heeren is, op die dag snel gaat Tafelberg heelt zich acht en een storm is opgestoken en beeft het koos verbreken; de haven die zijn geweld verbreekt, vallen als afgehouden en neigen sticht van steun beroofd, teruggeworpen in aarde. Evenzo ook aan verzen worden er onderdanen voor dat rijk gegeven; geen handpotten, enkele graankorren voorzien hier God in den akker gekomt, maar op die dag deze klusmaker, die dragen vracht. Laat mij een aanhef voorstellen. Elke siertuin lijkt hart, is het niet gouden appel, denk aan de harde grond. De taart die op de vergelding der bergtoppen, ook leidt goed leven, des woords daarin zit, of het ook opschiet, bij mij maakt geen wortel; 's groeit, rooft het weg, de zon verstoort het, de doornvliering verknelt het, het draagt geen vruchten. Van waar komt dan, dat in zijn komvliete harten dat zaad welig groeit, vroeg opbloeit, vruchten van genoegen en keerzetting oplevert? Is het niet door de zegen van Hem, die rijkdom voert? Zo, mengen er koolhydraten als op de Libanon; nog, wekt het verlangen, dat dat graan ook op de bergen gezaaid wordt, kooi en vruchten geeft. Maar de vervulling van Davids woorden is nog te wachten. Die is te wachten voor een van Messias' onderdanen, die voorzien in het rijk in het geheel, in het eind der dagen. Hoe zal dat zijn? Hoe en wanneer zal dat gebeuren? Hoe en wanneer zal de volheid der heidenen beginnen en ganse Israel zalig worden? Hoe en wanneer zal het geheele tafereel in Davids Psalm geschilderd worden? Terwillecht worden? Hoe en wanneer zal Messias verschijnen, zoals eens koningen geheel belicht zagen, zie voor ons nedergezeten, alle kinderen van Israël geloofd, welkom, het geloof in de Lente, alle heidenen vertrouwen, de wens cheeds het gebeuren met Zijne heiligheid vervuld? Wij willen kunnen die Tragen elkaars toeroepen: Surkort, ga maar, het gaat, op dit moment voorwijkend zet Kayids tafereel voor ons, geboekt worden, verwezenlijkt worden, volgens onze wensen, wij hopen op vervulling in de kerks, en in de genade de geest, heilig gezegd, gelijk heilig is. Wij zijn tot deze diensten bekwaam? Niemand voorzekert dat ons hier bereid moet worden, of ook bereid wordt. God, die voorziet, dan wanneer de groei van de graankorrel, die hem bewaart op de bergen, en de Tracht raakt om te reiken, die God kan niets tegenstanders kruisen, lezen, vertrouwen, niet tegen iets is, iets maken; door Hernordt het Tegenwind Teel, het kleine groot; het geringe aanzienlijk. Twee ik aan den weg, om den achat te vinden, die in Davids woorden Verborgen ligt. Tracht om op te delven en naar mate van glans zich meer aan ons God ontdekt, zal grooter zijn, harder werken, sterker begeeren. Of heeft het niet reeds nu in ons hart ingenomen, wat hier hoofdzaak is, en waar de sin van het gehele tekst op nederkomt? Het is deze salige werzaamheid: In het rijk der genade trekt de Heere de grootste dingen niet, niet de kleinste beginselen, met een werking, die almachtig, onbedrieglijk zeker, wereldrijk en bevredigend is. Wij kennen dan, laat ons deze werzame waarheid tot rust in ons hart brengen. Wanneer iemand een tekstwoord leest, dan is het bij hem niet voldoende om het alleen naar de letter op te vatten en de gansche Psalmen te verstaan, want tadeloos en noodwendig zijn ze genoeg, onder David opvolger Salomo, zal bij de Toorseker een aangenaam denkbedrijf voor zich opvatten, en, indien hij waarlijk belang stelt in de zuiverde ziele saligheid, zal hij niet dit Toord hopen scheppen; hij zal hopen dat ook hem nog eens gegeven wordt, wat David aan het geseaaide op de bergen zegt, en dat ook hij, schoon boven en tegen verwachting nog eens trachten voorziening van God hemel dragen. Hoever hij klaarder beelden, hoe veel meer hoop, zal er in hem ontstaan, als hij... Ja, het tekstwoord is een woord vol hoop, een woord vol broederschap. Een woord vol hoop, dat betekent voor ons, die gaarne de Messias' heerschappij verwachten, iets waarover, meer dan over enig ding, ons bezorgt ziet. Of dat niet geschikt is om de liefelijkste hoop in ons hart te stichten, wanneer gij in aanmerking neemt dat het groote genadewerk, dat rijst als de Libanon, wanneer het voltooid is, ziet, in het begin voorzien, als een handvol komijn op de hoogte der bergen? Zie, wanneer Vorst Messias Zijn met almacht bekleedende band uitstrekt, om een slaaf van de vorst der duisternis, onder Zijne liefdeheerschappij te brengen, dan is de overgang van de duisternis tot het licht niet altijd plotseling; dan is het niet zelden bijna onmerkbaar; dan schont Hij aanzienlijk tegelijk te gaan, ja, achter te blijven. Dagen en jaren kunnen er verloopen, eer de duisternis velt en plaats maakt voor het onbemoeilijkte licht. Als het koorngezaaid is, op den afgewzijden grond der bergen, dan blijft het niet, zelden lang in de aarde verborgen, eer het niet breekt en eert zieh naar buiten vertoont. Als het nog niet gebroken, wat is het dan anders dan een teder, zwakke spruit, wiens alles schant te ontbreken, wat den groei bevorderen kon en wiens alles aanvalt, wat den groei tegen houdt. De spruit kwijnt dan en dreigt te sterven en mist da fresse kleur en de stevigheid en de volheid van sappen, die een goede lucht voorspellen. Daar staat zij dan treurend en van haar is verwachting vergaten. Zoo is het ook soms met het woord, met de spraak der mensen. Nadeel is het slechte hart geplagt, maar Hij die gezaaid heeft, weet bij goed gezaaid te profiteren; Hij bewaakt het, zodat het niet blijft verloren gaan, het sterft niet; Zijn zorg is om het aankweken, Zijn inhaalt zal het doen groeien en bloeien; in de eeuwigheid zal het zonne vracht geven. Of weet gij niet, dat de Koning bij het rook der ge- Bade, zijn Koninkrijk is rash gepubliceerd Vermogen, van goddeloze leide, van onbedankbaar hoogheid van overgave lijke trouw? Niels verhindert Herniet zijn werk, eens begonnen tot voortzetten en ten einde te brengen; niets kan Zijn hart afleiden van dat werk; Hij bemint het, omdat het Zijn eigen werk is; goede en eerbiedige redenen, die Heer bekend zijn en die het Toor ons niet noodig is te weten, bewegen Koning om een lang pad in het Toor te treden, om Zijn werk te houden; maar het UITEN TAARE, dat zal Hij niet in eeuwige pijn lijden; dan is alle uw bekenningen op Hem gegeven. Vertrouwd het uem toe, boek wiens gevecht zijt? Is er goud enkel zaad door hem gestrooid, dat zal het kale niet verloren gaan. Uw troosteloos werk, neen, dat zal geen vuchten dreigen. Wat niet is, niet herniet; ofschoon het ook misschien bloed, zal de hoop bedriegen, zal verdorren en sterven; waarom zou het van bij het begin tot bij de uitkomst niet, beïnvloeden? Zeven, elf procent aan welgeplaatste, onderworpen tevredenheid, eentje nog maar verhengen, gelijk de maan zichtbaar werd, alle bewaar voor dit jaar, bindt verbindt niet gelijk de slager zichtbaar was, zo verbleek de lucht wanneer het tegen misgevallen gewaar werd en bemerkte men dubbele oogst verloren was. Een woord, soort broederschap, een maat, tekengewond voor a, de onder Messia's heerschappij, zoolang gaarne zehre meer nietzeggen, xondt dragen, en in anderen met verachtend oog te zien. Verbluffend groeiend, waardoor men begeerde, aal niet gelijk; zal vervuld worden. Daar lag te beloven: vijf een handrol in het land, op de hoogte der bergen; de rechter daarvan zal misvormd zijn, van het Libanon. Die belofte is misgaan, zie, den waterchaos, de koning in staat in die eeuwigheid. De allen zijn voorzien, eens onder een linde boom roeteren vervolgens, zal niet verpletten, na, de verbeten sal van zee tot zee, tot aan de eeuwige rand van de aarde, waar geen geweld, geen enkel sauer dan anderen zal ontroven. Die belofte is reeds vervuld; heerlijk, wonder. Zij is afgevaarlijk geweest, die tijden waarin de velden wit lagen, te oog voor waarin het koninkrijk op een akker des Heemnetterhandtoe, geschaafd, mischelt zijn de ceders bosbessen op den Libanon. Dit zijn die tijden waarin gevaarlijk is, mogen ina tot een bewust verachting kunnen leiden, dat ze aanbreek kunnen; want des Heeren arm is niet verlengd zijn band blijft nog steviger. Wat nu meer is; dat die tijden -er geweest zijn, vijf, vijf maanden moet in tot een onderpand zodat zij niet zullen vallen, acht men, niet tien, gewisselijk teruggekomen; want de heerschappij van Hessen is een eenwige heerschappij zijn Koninkrijk is van geslacht tot geslacht. De dag aan die werd ingelicht, ja, de vijf dagen van treurigheid; het schrik van omgeving; het gezaaid in den grond verdwijnt; het wassende koren wordt klaar om te staan in een groei; 't voorzichtigste toont weinig vrees, eil wat veel beloofde levert weinig op. Nogthans heeft de belofte haar kracht niet verloren. Er staat nog koren op den akker; het wordt goed, het is gezaaid; tot gewiss, het zal aankomen. Blijft achterhouden? Staat ga er naar, voor de vreugde, vele goede trachten voor te brengen; in 't waarlijk, als de begeerte, dan zal ze voortbrengen; laat de begeerte, dagelijks door bidde en ameekijken den Heer bekend worden. Veracht inmiddels den dag der kleine dingen, werk ga met op in de genade, met die toepassing en met die armoede, welke ga wenscht, laat dat voor de Here over die met Zijn maakbaarheid doet naar Zijn wil welbehagen en dan wanneer ga met zekerheid weef dat; aan niet begeven, niet verlaten aan al Zijt getroost door den Here. Laat ga droevig aan, schoon het tegencwoordig eeniel tot weemoed stemmen mogen, wat ga ziet op de toekomst, de toekomst die ga met onbedrieglijk verwachting tegemoet gaat. Wees toch, al de gantsche aarde vol van de kennis des Heeren, gelijk de wateren den bodem der aarde bedekken. Eens zal de saaielingen mannen van de mannen vrouwen. Eens zal de heerschappij onze Koninklijke gebroken en erkend worden en haar glans door alle rijkdommen heenbreken. Eens zal het goede zaad een jaar vracht geven. Dan zullen al die met tranen zaaiden, mogen met een groot genoegen; dan zullen al de bergen schreinen en de naam des Heeren gelijk aarde over de geheele aarde. 6. Wat, Toornitzicht! Terbijk, dan met échte barakten, de bladschap, Ras, vliegt de tijd, Toorbo en nuft eogen allen die den dag des oogstes aanschouwen. Gij zelf zult dan als welgevuld korenairen, recht op een goede vracht, tot vreugd en heerlijkheid van Gods rijk; gij zult dan het leven bewijzen, voor al geen David, zodat door den Geest der profetie en de eeuwigheid zal niet te lang aarden voor onze bewondering, voor onze lof, voor onze daadbaarheid. Ean ik met spreken ophef, dan heeft mijn tekstwoord tot op de harten te brengen, ongelukkigen die de knie niet hebben gebogen, die het hart nog niet aan Hem gegeven hebben; die in onwetendheid staan en in innerlijk dor gevoel. Die dan door de doorn, de distel, de wijnstok worden; die nog bekeerd zijn, niet van de duisternis tot het licht, van de macht des Satan tot God? Wist gij het en beseefte gij het, hoe rampzalig het lot eens wessen zal, die aan neerziet, als zoo in onze zonden leeft en sterft, het hart zon bezwakt, die zondigheid verleggen: wat moeten wij doen, om zalig te worden? Zie toch, wat de landman doet ten dage des oogstes, als het rijpe graan wordt ingezameld, dat zal het Heer des oogstes met doen; gij zult als onrecht worden geworpen, gij zult als stoppelen verbrand worden; gij zult als onnutte kaf worden, ongeknecht voor den wind; gij zult als een onwaardige grond te schande worden en in eeuwigheid zal van u geen kracht voortkomen. Dat zal nu geschieden van de band des Konings, tot Wiens gehoorzaamheid gij geroepen wordt, maar aan Wiens heerschap gij weigert je te onderwerpen. Och of gij bekendet heden in deze nieuwe dag, wat tot nu een vrede dient! Nog strooien des konings dienaars het goede zaad uit; zij strooien het in onze hart, wanneer zij tot ons zeggen: "gelooft in den gezalfden Koning, de Koning der eere, en hebt het leven door het geloof in Hem!" Maar in werkelijkheid, de koning beveelt, de maîtresse besluit, om tot het hart te doordringen en heeft een zaad te doen onthullen, dat van Hem tot de mens het hart geschapen is, hij heeft tot het goede herschepen kunnen. Keert om tot Hem, wat hulp bij de schone tijd der halve doodt! iedereen heeft een pen, die om gehoort te worden tot het item komt. En de trouwe koopman, dat gij in plaats van de verstorren des doodsslaap in de vermagering van de vleesachtige moest lijken, toont troosten. Zie, of de akker des Heeren groeit, het goede zaad is gezaaid, wacht, hoop toekomst te zien, het graan is gezaaid, op de heilige berg Lebanon! maar nee, niet zoals koolzaad, maar zelfs wel in geestelijke wasdom, die valt en stijgt. Helaas, koorn, dat nog op die akker staat, helaas een verwarring, niet denken aan den Vreder van de heerschappij en dalen ons in Zijn bede stil zitten, wetende dat het Woord tijmt de honden, tijmt het al tot een val, gelijk de Psalmist David van het gezaaid heeft. Ja, wij bidden, we staan en vertragen niet: Uw Koningrijk kom! Het heil is gekomen! Amen! VOOR-PSALM: Ts- CXLV: 1 , 2. VOORAFSPRAAK. Groot en genadig M. H., is het voorrecht, te mogen leven onder de bedeeling van het zaligmakende Evangelie. De vrome van den oude dag verbeugden zich over de wet van God, die volmaakt is en de ziel bekeert. Ze streefden naar het blijde vooruitzicht van de dingen die komen zouden, en innig geloof staan zij voe gelegen van de lippen bij de heilvolle verwachting van den Beloofde, die verlossing zou te weeg brengen. Maar welk een blijdschap moet dan niet den gelovige Christen vervullen, Hern, die de beloften aan de vaderen gegeven, mag ver achter zien! Immers, hetgeen vroeger duister was, is nu helder geacht. De zon der gerechtigheid is in vollen glans opgegaan, God heeft geopend. Jaar. No. 12. 22 Digitale editie door VjOOQ IC Mijnheer 19, het vervolg, is des broederschap gebracht, gedoemen de zonde. Ho, Die is gestalle aan Gods zijde, het ziet geen roof, noch behoefte te achten, God evengelek ziet zichzelf als dienstknacht aangesoemen, hebbende en is den mensch gelijk geworden. Maar zook ook kon de Eeniggeboren, vol Van genade en waarheid, den Vader openbaren, Dien niemand ooit gezien had. Gehoorzaam geworden tot den dood. Ja, tot den dood des krisis, vermocht het hoor zeer zeer. Zelfs offerende, vloek en schuldige zondaren verzonnen met de belasterd Formeerd. Het is, ja een verborgenheid der godzaligheid, welke groot is, dat God wil, dat Zij gerechtigheid genoeg geschiede door zulk een, die een waarachtig en rechtvaardig mensch is, en nogtans ook meester dan alle creaturen, dal is: die ook waarachtig God is. Intussen is een hartelijke aanvaarding der waarheid, dat de Borg zondaren de Waar rechtige God en het eeuwig leven. Van zulk een hoog gewicht, dat zonder dezer geen vrede van ziele, noch oprechte gemoedsrust denkbaar of mogelijk is. Uit aanmerking dus van het grote belang der zaak, wenschte ik aan het in de mogendheden des Heeren, Here, dan tot aan te spreken: over de ware Godheid van Christus als een waarheid zonder twijfel, dat ik u klaar en onderscheiden moet doen zien. 