title: Catalogus van de Bibliotheek der Stad Amsterdam...
creator: Bibliotheek , Universiteit van Amsterdam Bibliotheek , Universiteit van Amsterdam
text: In fol. 111 ff. Handschrift op papier, vrij duidelijk geschreven, doch met vele verkortingen, voorletters in rood en blaauw. Uit de Vijftiende eeuw. In den ouden band met fraai bewerkte koperen hoeken en sloten. 999 HAND8CHBIFTEN. N°. 59. a. Geometrische Vorarbeit zur neuen und verstärckten Kriegs-Baukunst, begriffen in einer volständigen Qeometria, p, 1. b. Anderer Theil, oder Anleitung zur Fortification, p. 168. c. Des Holländischen General-Ingenieurs und General-Directeurs der Aprochen, Herrn von Doprs, Verstärckte befästigungs art, p. 187. d. Verstärckte Befästigungs art des Herrn von Pagan, p, 213. e. Art und weise einen ort zu bevestigen nach des Herrn de Vaubans manier, p, 243. In 4^ 335 pp. Handschrift van het midden der 18de eeuw, net geschreven, en met fraai geteekende en gekleurde figuren versierd. Afkomstig van J« Schilling, Directeur der Stads Werken te Am- sterdam. N^ 60. Von der Theorie der Bürgerlichen Facaden. Eine Academische Vor- lesung des Hr. Prof. Keobsaoius. Die Zeichnungen nach einem ver- gröserten Maszstabe von J. Schilling, Landmeszer der Stad Amsteldam. In 4^ 74 ff. Met 13 fraai met kleuren geteekende uitslaande platen. N^ 61. Die beweglichen Theater des Kurio nach der Beschreibung des Plinius. Mit einer Zeichnung. In 4^ 32 pp. Geschreven door J. Schilling. Zoo het schijnt een afschrift uit een Tijdschrift van het begin dezer eeuw. N^ 62. Froportie van Metaale Canons, Mortiers en Houwitzers. Van de nieuwe proportie, welke thans door den 's Lands gieter J. Maritz gegooten zyn en van onzen tegenswoordigen Chef goedgekeurd. In fol. 10 pp. Onderaan is geschreven : if Dil ts de laatste proportie, welke onzen Chef den Colonel Paravicini de Capelli in den Jaare 1786 heefi goedgekeurd»'*'^ N«. 63. Lambert ten Kate Hermansz., Verhandeling over de Klankkunde, in 2 Deelen, en Oeffen-schets over het vereisch der Dichtkunst, be- nevens eenigen van haare bijzondere deelen. In fol. 122 blz. Vergelijk N^ 67. HANDSCHBIFTEN. 998 N^ 64. Lambert ten Kate Hbsmansz, Wiskundig Ontwerp der Schryfkunst. 1702. In fol. 62 blz. N^ 65, Dezelfde, Briefwisseling over de Proportie der menschelyke leden, en van de Harmonie der Yerwmenglng in dag en schaduw« Gehoudea tasschen hem en Hendrik van Limborch van den L3 Dec. 1706 tot den 5 Febr. 1712,' en over de Wendingboeken van 't aangezicbt of 't hoofd van een mensch, etc. in A^ 1725. In fol. 218 blz. NO. 66. Dezelfde. o. Verhandeling over het Denkbeeidige Schoon der Scbilders, Beeldhouwers en Dichters. Amst 1720. h, Uitbreiding en Beschryving van het vermaarde kabinet van wylen den Heere L. ten Kate Hz. verkogt den 16 Juny 1732, verrykt met eene Voorreden den 21 Mrt. 1779 door Corn. Ploos van Amstel Jag. Corn»»» In fol. 82 en 62 blz. N*». 67. CoRN. Ploos van Amstel Jag. Corn»-, a. Aanspraak aan de Leden der Teken- Akademie te Amsteldam, na derz. wederöprichting in den jaare 1765. b» Verhandeling over de natuurlyke vereischten in een tekenaar als mede over de eerste beginselen der teekenkunst, voorgedr. den l Oct. 1766. c. Verband, over het nut der Tekenkunst, voorgedr. den 7 Juny 1769. d. Eeglement voor het gebruik der Kunstkamer boven in het Stadhuis, vastgest. den 18 Nov. 1768. e* Verband, over de Beenderen des menschel. ligchaams, gedaan den 30 Mrt. 1768. /. Verband, over de Spieren des menschel. ligchaams, ged. den 27 Dec. 1770. g. Verband, over de natuurlyke beginselen en kunstmaatigen voortgang der Tekenkunst, ged. den 21 Sept. 1773. Ä. Verband, over den aart en de beoefening van de Poezy der Schilder- kunst, ged. den 30 Mai 1781. I. Verband, over de kundigheden die in een Liefhebber der Schilder- kunst vereischt worden, of die ter beoordeelinge van schilderkunstige werken noodig zyn, gedaan den.... (Zonder dagteekening). In fol. 160 blz. 123 Ot# HANDSCHSItTEN. De werken in de vijf voorgaande banden (N®. 68 — 67) vervat, zijn zeer fraai geschreven, met geteekende platen yoorzien en ge- bunden in rood marokijnen banden, rijk verguld op snede en plat. Ze z^n uit de Bibliotheek van C. Hoos van Amstel afkomstig. en met diens wapen en handteekening voorzien. In de Briefwisseling tusschen Ten Kate en Van Limborcb is een gedrukt stukje ingevoegd: /^ Generaale Proportie voor de onder- scheidene lengte der beeiden van welbesnedene menschelyke gestalte/^ enz. 5 blz. onderteekend J. C« L. B., waaronder geschreven is J. Ch. Le Blon. Met afteelding in koper. Hierbij worden eenige belangrijke aanteekeningen bewaard van de band van den Hoog^eeraar H. C. Gras betreffende Ten Kate en zijne werken en over eenige andere HSS. en geschreven brieven van denzelfden; — voorts een Verslag betreffende de Verhandeling over de Klankkunde van Ten Kate, door Joh. Kinker, in een brief aan Gras, van den 27 Mei 1816, 11 blz. 4^; — eindelijk een uittreksel uit een brief van den Hoogleeraar J. F. L. Schröder over hetzelfde werk, gedagt. den 13 Nov, 1815, afgeschreven door Prof. Gras. m 68. Franqois Hemsterhuis, a. Lettre II sur les D^sirs. 33 pp. h. II Brief over de Begeertens. 30 pp. c. Aristee ou de la Philosofie. Dialogue, A Diotime. 48 pp. d. Aristeus of Saamenspraak over de Wijsbegeerte. 81 pp. e. Verband, over de natuur der grondregelen van de Bouwkunst. 24 pp, /. Verhandeling over de histori van de Bouwkunde. 26 pp. g. Brief over een antieke steen in 't Gabinet van den Heere Theod. de Smeth. 9 pp. Ä. (Ontwerp van den) Brief over het oogmerk, de grondbeginselen en volmaaktheid der Bouwkunde. 23 pp. In een fol. band. Eigenhändig geschreven opstellen. a en c zijn gedrukt, het laatste onder den titel van Sophyle ou de la Philosophie, In de vertaling van het eerste (h) zijn door eene andere band verbeteringen aangebragt. Ook ^ en ä zijn in het Fransch uitgegeven. Bij het laatste is een exemplaar der Fran- sche uitgave gevoegd {Lettre sur la Sculpture^ ä M. de Smeth, Amst. 1769. 4^) met scherpe aanmerkingen en uitvallen tegen Hemsterhuis aan den kant geschreven. Voorts is hier bijgevoegd een Brief van Jan Chalon (bekend etser en bloedverwant van H.) aan Hemsterhuis, gedagt. den 17 Sept. 1789, waarbij hij hem, zoo het schijnt, eenige door hem vervaardigde etsen toezendt, met drie ontwerpen van antwoord van H's band, die daarin zijne gedachten over Eembrandt mededeelt, en eenige andere aanteekeningen. Geschenk van den Heer Dr. H. van Beeck Vollenhoven. HANDSCHRIFTEN. 09S N^ 69, Dan. Wyttenbach, Institutiones metaphysicae. Dictaat in 2 dln. 4^ 220 pp. N\ 70. Anonymi Dictata ad J. H. Boeclerum, de Scriptoribus Graecis et Latinis (usque ad saec. VII). in 4^ 723 pp. W. 71. P. Burmanni Secundi Dictata de Historia Literaria^ ad Boeder um, de Scriptoribus Graecis et Latinis. In 2 dln. 4^ 934 pp. en Register 27 pp. Vergeh N^ 72. W. 72. Ejusdem Appendix ad Historiam Literariam, de Viris Illustribus post resuscitatas literas eruditione claris. In 4^ 551 pp. en Register 17 pp. Dit HS. en het vorige, hoewel door eene andere band geschreveft, zijn met vele bijvoegsels van Burman*s eigen band verrijkt. N^ 73. Dan. Wyttenbach, Dictata ad Historiam Doctrinarum, scripta a D. J. VAN Lennep annis 1791 et 1792. In 2 dln. 4°. 375 pp. Met eenige aanteekeningen tegenover den tekst. N°. 74. Aristotelis Etbicorum libri X, Latine. In fol. 188 ff. Handscbrift op perkament, zeer fraai gescbreven in cursiefletters met in goud en kleuren geteekende voorletters. leder der 10 boeken heeft een net geteekend opsclirift en aanvangsletter. De bladen, waarraede bet VI« en Vllle boek beginnen, zijn weggescbeurd. Het eerste blad heeft geteekend randwerk en een titelplaat daartegenover. Het stelt Aristoteles in zijn studeervertrek voor, slapende, met een koperen spbeer in de band, die hij boven een waterbekken houdt, om te ontwaken als zij bem uit de band valt. Aan den muur leest men : n Quod somno eripitur dutur vitae.^^ Aan bet einde: » Ludovicus Vicentinus scrihehat Eomae Anno Salutis, M. D. XVIL Mense octob:' Vergelijk Von üpfenbaoh, Merkwürd. Reisen^ III. 571. 97G HANDSCHBIPTEN. N«. 75. * a. D. JüNii Jü VENALIS Satyrae XVI. foL la. b. A. Persii Flacci Satyrae VI, foL 2b b, c, Q. HoBATii Flacci Operum libri V (ArsPoetica; Epistolae; Satyrae; Carmina ; Odae et Carmen Saeculare). foL 29 b» In fol. 77 ff. Handschrift op perkament, net geschreven in twee kolommen« opschriften in rood, aanvangletters in rood en blaauw. Waar- schijnlijk uit hat laatst der Twaalfde of het begin der Dertiende eeuw. De tien eerste Satyren van Juvenalis bebben aanteekeningen van eene latere band aan den kant en tusschen de regeis. Fol. la. (Opschrift:) Incipit juvenalis satiricu** (Begin:) ^Semper ego auditor^^^ etc. Einde : fol. 25 ^ i^Ut leti faleris omnes et tor* qtäbus omnes, ^^ (Opschrift:) Hie incipit persius satiricus.^* (Begin:) MNec fönte labra,^^ etc. Einde: fol. 29 b » Inuentus crisippe tut ßnitor acerui.^^ (Opschrift:) »Hie incipit primua über oracij flacij,''* (Begin:) »Humano capiti cervicem pictor equinam^^ etc. Einde: fol. 77a »Doctus et phebi chorus et diane dicere laudesJ' Het HS. van Juvenalis is nagezien door Theod. Janssoniüs ab Almeloveen, voor de uitgave van Juvenalis van H. C. Henminius (Ultraj. 1685). Zie de prolegomena voor die uitgave. N<>. 76. L, Annaei Lucani Pharsaliae libri X. In fol. 168 ff. Handschrift op perkament, net geschreven. Met opschriften der boeken in rood, en gekleurde aanvangletters voor ieder boek. Aan de Dertiende Eeuw toegeschreven door Von Uffenbach (Merkwürd* Reisen^ III. 572), maar waarschijnlijker uit de Veertiende. Het V«, VIe en VII<» boek hebben hier en daar interlineaire aanteekeningen. N^ 77. M. TüLLii CiOERONis Philippicarum libri XIV. In fol. 81 ff. Handschrift op perkament, zeer fraai geschreven, opschriften in rood, voorletters in kleuren geteekend. Waarschijnlijk uit de Der- tiende Eeuw. Fol. 1. (Opschrift:) Marei tullijciceronis phifipicarum liber primus incipit, Begin: Ante quam de re publica patres conscripti dicam^ etc. Aan het einde .... qui morte uicerunt, ExpUeit Über Marci TvMj Ciceronis phüippicarium (sie) Deo gracias^ Amen, HANDSCHBIFTfiN. 979 In dit HS. is een geheel boek weggelaten. Op Boek Y, cap. XII (31) na den volzin eindigende: delectus^ vindt men den aanhef van den volgenden : Quamobrem^ Patres conscripti^ legatorum mentionenif waarop volgt, zonder eenig spoor dat er iets uitgelaten is, het slot van Boek VI, cap. VIT (18) beginnende met unquam (hier nunquam) vidi tantam^ quanta nunc vestrum estj enz. Boek VII — XIV zijn hier nu VI— XIII genommerd. Achteraan zijn twee epitaphia bijgeschreven, van verschillende banden (Vijftiende eeuw), op personen wier namen zijn uitgeschrapt, en een bijvoegsel van 2 biz. van de band van P. Burman (P): # Quid deorum pugna significety^ enz. N^ 78. M. TüLLi CiCERONJS a, Epistolarum ad familiäres libri XVI, /o/. la. h. Epistolae III selectae (majores ad Brutum), foL 238 b. In foL 244 ff. Handschrift op perkament, net geschreven, de voorletters in rood en blaauw, de aanvangletters der boeken in goud en kleuren getee- kend. Op de wijze der oudere HSS. geschreven, doch waarschijnlijk in de Vijftiende eeuw in Italie vervaardigd. N^ 79. M. TüLLii CiCERONis a. De Officiis libri III, foL 1 a, b. Tusculanarum disputationum libri V, /o/. 88 a. In fol. 206 ff. Handschrift op perkament, net geschreven, de aanvangletters der boeken oningevuld. Waarschijnlijk van denzelfden tijd als N^ 78, en ook uit Italie af komstig. N^ 80. a. L. Ankaei Senecae Epistolae CIV, fol. 1 a. h. Ejusdem De Beneficiis libri VII, foL 73 b, c. Ejusdem De dementia libri U^foL 93 a. d. Ejusdem De remediis fortuitorum bonorum libellus, fol. 102 a., e. M. TuLLii CiCERONis De finibus bonorum et malorum libri V,/oZ.l03Ä. /. Ejusdem Acaderoicarum Quaestionum über hfoL 1483. In fol. 152 ff. Handschrift op perkament, geschreven in twee kolommen, opschrif- ten en aanvangletters in rood en blaauw. Waarschijnlijk uit het laatst der Veertiende eeuw. In het boek van Cicero zijn eenige Varianten aan den kant geschreven. Op het eerste blad leest men den naam van Janus Gruterus als vroegeren eigenaar. HANDSCH&IFTEN. N^ 81. C. JüLii Cabsabis De Bello Galileo libri VIT. Acc. über VIII auctore A. HlETIO, In fol. 99 ff. Handschrift op perkam ent, hoogstwaarschijnlijk uit de eerste helft der Tiende eeuw. Fol. 96 en 99 zijn door eene latere hand uit de Veerliende of Vyftiende eeuw bijgeschreven. Fol. U. Opschrift in groote kapitaalletter : ^rlNCIPIT LTBEE GAU CESARIS BELLI GALLICI lULIANI DE NARKATIONE TEMPOKUM." Daaronder in rood (kleine kapitaalletter): ikcipih LIBER su£TONli (P) Begiu : Gaüia est omnis diuisa, enz. Aan het einde van het VII« boek in kleine kapitaalletters : #jvLivs.ceLsus. cosTantinvs. vq (Vir Consularis P) legi comm'Tarios. cesaris. Lib' SEPTiMVS expLiciT. HiRTii PANSAE." Vervolgens in groote kapitaal- letters: INCIPIT LiBER VIiI FELiCiT'. Aan het einde van het Vin*» boek (een der bijgeschreven bladen) : JuUtis celsus constanti- nus Hunc legi» A.Hyrtii additio ad x^**^ (sie) librum. Et per conse- guena commentariorum Gaij JüUi cesaris de hello gallico liber oc- tauus et Vltimus feUciter expUcit. Daaronder is door eene hand uit de XV« eeuw geschreven : ^ Legi in V Cod. S* Benedicti Florian censis ad ßnem hujus libri quod et hie puisse puto : jülivs celsvs CONSTANTINVS VC (Vir ConsularisP) legi Tantum feliciter. g' cae- SARIS PONT. MAX. EPUIMERIS BERVM GESTARYM BELLI GALLICI ÜBER VIII EXPLICIT FELICITER. Dit Handschrift moet van dezelfde hand zijn als een groot gedeelte van den Codex Parisinus van Caesar, denzelfden (Coc?. 2^/onac. )waarvan hier boven sprake is. Beide zijn met den Codex Vaticanus de oudste bekende Handschriften. Eene hand uit de XVe eeuw heeft eenige aanteekeningen aan den kant geschreven. Het onderschrift (Legi^ etc.), eene aanteekening bij het opschrift (ff Sic prorsus erat in V Cod. 8. B. Floriacensis ut hie est^^) en eenige kantteeke- ningen zijn waarschijnlijk van de hand van den Franschen phi- loloog Claude du Püy. Het HS. was achtereenvolgens in het bezit van Daniel Aurel (wiens handteckening voorin met het jaar 1566, achlerin met het jaar 1568 gevonden wordt), Jacobus Bongarsiüs, naar wien het Codex Bongarsianus genoemd is, SuffriDüs Sixtinus f 1650), Johannes Six, den schoonzoon van Nie. Tulp (f 1700), die het aan de Bibliotheek zal vermaakt hebben. Vergelijk: Caesar^ cur, Oudendorp, 1737, in Praefatione; SyUoge Epistolarum^ ed. P. Bürmanno, HL 267; Z. C. von Ufpenbach, Merckwürd. Reisen, III. 673 ff.; Bjöbnstähl, Briefe, V. 473. fiASmSCUBIFTEN. N^ 82. Anonymi Dictata in Homeris Iliada^ In 4^ 261 pp. N^ 83. TiB. Hemsterhüis, Dictata ad Homeri Odysseae lib. I. In 40. 334 pp. Op het einde: >r6 Junii 1752/- N^ 84. Ejusdem Dictata ad Aristophanis Plutum. In 4^ 326 pp. N^ 85. Ejusdem Dictata ad Callimachi Hymnos et Epigrammata. In 2 dln. 4^ 844 pp. Op het einde: #28 Junii 1752." N«. 86. Pet. Wesselingii a» Dictata in Theocriti Idyllia, p. 1. b. Dict. in Cebetis Thebani tabulam, p. 88. c. Dict. in Hesiodi Scutum Herculis, p. 149. d. Dict. in II poster. capita Actorum Apostolorum, p, 212. e. Dict. in Epistolam Jacobi, p, 305, /. Dict. in Epistolam I et II Petri, p. 432. g, Dict. in Epistolam Johannis alteram, p, 478. h, Dict. in Epistolam Judae, p. 495. In 4°. 515 pp. Aan het einde van c: o Mense Jtüü 1759," aan het slot van h: m Trajecti ad Rhenum 1758." W. 87. Dan. Wyttenbach, Dictata in Medeam Euripidis. In 40. 119 pp. N^ 88. Gab. Andk. Düker, Dictata in Luciani Dialogos mortuorum et deoraxn. In 4°. Bladz. 131 — 186, 148 tot aan het einde ontbreken. W. 89. Hebm. Tollii Quaestiones Literariae cum responsis. In 4®. 20 pp, Geschreven door J. Willmet. UANBSCHBIFTBN. N». 90. Excerpta ex Hsbh. Tollii praelectionibns in Acta Apostolorum. In 4^ 26 pp, m 91. F. BuRMAKNi Kecitationes ad Terentii Comoedias. In 4^. 690 pp. Eigenhändig Handschrift. N^ 92. Ejusdem In Terentii Andriam, Eunuchum, Heautontimorumenon, Adel- phos, recitationes publicae Villi Sept. CIOIOCCV. In 4^. 482 pp. Eigenhändig Handschrift, zeer yerschillend van het vorige. N*>. 93. Dav, RüHNKENn Dictata in Terentium. In 4^. Met alphabetisch register van woorden: 503 pp. Geschre- ven door Hieb, de Bosch. N^ 94. Ejusdem Dictata in P. Ovidii Nasonis Heroidum Epistolas, quibas Albino vani Consolationis ad Liviam explicatio est adjecta. In 4°. 252 pp. m 95. Anonymi Annotationes in Catullam. Exemplaar der nitgave van Catullus, Tibullus, Pbgpebtius. Paris.^ Sim. CoUnaeus. 1543. 12^ doch alleen van het eerste ge- deelte, Catullus beheizende, met wit papier doorschoten, in 4® formaat, waarop door eene hand van de vorige eeuw aanteekeningen bijgeschreven zijn. N«. 96. Anonymi Dictata ad Horatii Odas. In 4^ 248 pp. Geschreven in de XVIIIe eeuw. Met bijgeschreven aanteekeningen van eene andere hand, dezelfde, die den hiervoorgaanden Catulias met aanteekeningen verrijkt heeft. HANDSdULXPTSH. ÜSl N«. 97. Hieb, de Bosch, Dissert. de Q. Horatii Flacci Epistola ad Pisones, de Arie Poetica, ad Instituti Begii Socios. In 4^ 62 pp. Eigenhändig Handschrift. Gedrukt in de Com' mentationes Latinae III Classis Inatit, Regit Belgici, Vol. I. N«. 98. Abn. Dbakenbobch. a. Dictata in P. Ovidii Nas. Heroidas. XII Kai. Pebr. 1724. b. In Justinum ex dictatis excerpta. In 1 deel 4^ 464 en 284 pp. Op den titel de naam van Jon. (?) Abntzenius. W. 99. Ejuadem Dictata in Pomponium Melam, de situ orbis. 1722. In 4®. 715 pp. Op het einde de naam van J. A. vam dbb Muelem. N«. 100. Fbanc. Oudendobp, Dictata in Ovidii Epistolas Heroidum. In 4^ 160 pp. N°. 101. Ejuadem Dictata in Ciceronis quasdam Epistolas ad familiäres. In 4^ Met Begister: 587 pp. Op het einde: #30 Jonii 1752." N^ 102. Ejusdem Dictata in easdem, descr. a Jos. Hollebeek. 1746. In 4«. 274 pp. N«. 103. Ejuadem a. Dictata ad Pomponium Melam, de sita orbis. h. Dictata ad P. Terentii Andriam. In 1 deel 4^ 322 en 140 pp. Achter beiden: irAnno 1751.'! N^ 104. Ejuadem Dictata in Suetonii XII Gaesares. In 4^ 491 pp. Op het einde: #Anno 1750." 124 Ott» HAHSSOHEIRBH. N*. 106. Job. FaiD. Gbomoyu Dictata in Epütolos Cic^ronia ad familiäres. In 4«. 818 pp. N«. 106. Quadern Dictata ad H. Tullii Ciceronis de officiis libros. In 4^ 74 pp. Met de handteekening van W, H. van Bhbosn (P). N^ 107. Jac. Phil. d^Obville, Dictata in Ciceronis Epistolarum familiarium librum II. 1780. In 4^ Met Begister: 196 pp. Dit Begister heeft tot opschrift: if Index vocum ac dicHonum ab A, Kluit libelli hujua posaesaore concinnatua,^^ N^ 108. Hemb. Cokst. Gbas, Annotationes in Ciceronem. Ezemplaar van : M. Tullu Cicebomis Opera omnia. Praeter hac- tenus vulgatam D. Lambini edüionem acceas. D. Gothofbjbdi notae Lugd,^ S, a Porta. 1588. 4^ Met papier doorseboten, waarop de Hoogleeraar Gras zijne aanteekeningen op verscbillende boeken ge- scbreven beeft. In 4 banden gebonden. Aan de Bibliotbeek gescbonken door Mr. H. W. TrDEMAN> Hoogleeraar te Leyden. N«. 109. Jani Gbutebi Variae Lectiones et notae ineditae in Jul. Caesaris quae eitant omnia. In 4®. 416 pp. Eigenhändig bandscbrift. N^ 110. BiCHEi YAN Omheben et aliorum notae in librum cd titulas: Qradua ad Pamaaaum. Exemplaar der uitgave Amst. 1732 (?) 8^., met papier in fol. doorseboten, waarop Tele aanteekeningen door verscbillende geleer- den en bei laatst door Bich. van Ommeren bijgescbreven zijn. Zie den Gatalogus der door bem nagelaten boeken 1796, blz. 9, m 212. Aan de Bibliotbeek in 1840 ten gescbenke gegeven door C. J. Wenckebach« HANBSCICaiFTliia 098 m 111. Inscriptionum veterum coUectio, quarum lectiones respondent plenimque Pighianis. In 40. 91 pp. Het' nette doch kleine scbrift dezer verzameling verraadt de band van Dav. Blondel. (Vergel. N^ 29), Bij ledere inscriptie is de plaats vermeld, waar zij gevonden wordt, en zijn historische aanteekeningen gevoegd. NO. 112. Spicilegittm Inscriptionum Bomanaram et Graeoaram, qaae non exstant, vel vitiose leguntur apad Janum Gruterum, Thomam Eeinesiam et Eaph. Fabrettum. In fol. 92 pp. Verzameld en eigenhändig geschreven door Joannes Clebigus. Hierbij is gevoegd een aantal aanteekeningen over Grieksche en Komeinsche inscriptien, van verschillende handen uit de XVIP en XVIII« eeuw, met afbeeldingen. In losse bladen, zamengevoegd in 1 bd. 4P. N^ 113. Briefwisseling tusschen Gijsbert Cüpeb, Burgemeester van Deventer en NicoLAAS Witsen, Burgemeester van Amsterdam, van 1685 tot Oct. 1716, bestaande uit de oorspronkelijke brieven van den laatsten en afschriften van die van Cuper, uit wiens verzameling ze afkomstig zijn. Met tusschengevoegde brieven van anderen, teekeningen, kaar- ten, enz. In 4 banden fol. Deze brieven hebben voor het meerendeel de land« en volken- kunde en oudheden van- het Oosten ten onderwerp, voornameHjk van Oostlndie, Siberie en Tartarije, Persie. Sommigen handelen over Nederlandsche Oudheden. Epn uitvoerig verslag over deze briefwisseling vindt men in : » Opgave en heschrijving van de Hand- schriften^ nagelaten door Gish. CuperuSy door Mr. P. Bosscha." 1« aflev. Dev. 1842. blz. 25 vv. — Zij werd uit die verzameling door het Bestuur der Stad Amsterdam aangekocht. N^ 114. TuEOD. Janssonius ab Almeloveen, Adversaria. In 8^. Geschreven op losse blaadjes en zamengevoegd in 32 bdn. 994 HANDSOUBIfTBN. I— IX Antiquitates. X, XI Joridica. XH Bellica. Xin— XVI De Diis et Deabas. XVII De namens, XVni a De coloribus. b De aedifieiis et aedibas. c Feriae et festa. XIX a De re poetica et mu- sica. b De meretrieibas et pueris meretoriis ao lenonibus. c Faer- perium veterum. XX a Praefecti urbis Bomae et Constantinopolis, ordine aiphabet, digesti. b Lapides varii. XXI — ^XXIII Anatomia Litteraria. XXIV a Inventa nov-antiqua. b De eruditonim morbis et vario mortiam genere. XXV a Grammatica. b Gramroatici. XXVI Oratores et Khetores. XXVII— XXVIII Elogia virorum clarissimoram et doctoram. XXIX— XXX CoUectanea de mulieribus eruditis et illustribus. XXXI Antiquitates Ecclesiasticae. XXXII Miscellanea et ezcerpta. In Band XXX yindt men ook eenige eigenhändig geschreren exempla feminarum iUustrium van Janus Gruteeus en eenige aan- teekeningen daarover van andere banden. Deze verzameling werd door Almeloveen (f 1712) nagelaten aan Henbicus Sypestein^ predikant te Doorn, en in 1785 op eene \rer- kooping voor de Bibliotheek aangekocht. N«. 115, Fet. Burmanni Adversaria Graeca ex doctoram virorum scriptis ex* cerpta« Leidae 1729. In 4P. 244 pp. Eigenhändig handschrift. N». 116. TiB. Hemsterhuis, Dictata ad Antiquitates Graecas. In 2 dln. 4'. 880 pp. Op het einde: m l JuHi 1751." m 117. Lud. Casp. Yalckenaer, Dictata in Antiquitates Graecas. In 4^ 240 pp. Op den titel: #15 Sept. 1776.'' Aan het slot: » Hie finem imposuit die 26 Junii anno 1776.'' N'. 118. Dan. Wyttenbach, Dictata ad Antiquitates Graecas. In 2 dln. 4^ 311 pp. Met eenige aanteekeningen. Op den titel is geschreven: » Viro cL erud. amico suo integ. D. J. van Lennep d.d. A. J. Deiman JCtua. m 119. Statuta clarissimi Ordinis Velleris Aurei, e gallico in latinum versa, subjanctis additionibus et declarationibus nonnuUis per ejasdem or- dinis supremos et proceres successive editis. HA]n>SOHBIFTSK. In gr. 4^ 89 ff. Handscbrift op perkament, uit de Vijftiende eeuw, fransche gothi- sche letter, de voorletters in rood en blaauw, sommige met goud afgezet. Fol. 1 — 5 a Index; fol. 6 — 29 Statuta. Op het einde: ^^ Datum in nostro InsüUnai oppidoj Ä. d, MCCGGXXI (1431), mensia No" vemhrts, die XXVII;'' fol. 31—32 a Index Additionum ; fol. 33 a f Sequuntur nonnuUe addüiones per Clav. Principem ord. fundatorem mccessoresque suos ejusdem ordinis supremoa .... postmodum in comitm edite et promuLgate'' N». 120, Commentaire oa diurnal de lexpedition de Thunes faiete par le tresau- guste et tresvictorieux Empereor Charles cinqiesme (en 1536). In kl. 4«. 93 ff. Gelijktijdig Handschrift, net en duidelijk geschreven, en met Signaturen voorzien (A — ^M). Begin: » Lan mil cincq cens trentecincq^'' enz. Aan het slot: ifEt pour cesie tant belle iriumphante et glorieuse victoire Grace, louange^ gloire et benediction a nosire benoist aaulueur et redempteur JeaucriaU Amen'' N^ 121. a. Tractatulus de hello Hispanico a Carole Magno contra Saracenos gesto, fol, 1. 5. Tractatulus de laude terrae Brabanciae. Pars I. De etymologia Bra- banciae, fol, 24 b. c. Genealogia Ducum Brabanciae et Sanctorum ejus^ foL 53. d. De vita S. Modoaldi, foL 146. e. De vita S. Athanasii Alexandrini episcopi, B. Monicae, S. Helenae et aliorum Sanctorum, foL 169. /• Cronica de Begibus Franciae, fol, 197. In 1 band fol. 216 ff., waarvan fol. 52, 193— 196 en 209—216 ledig gelaten zijn en waaraan fol. 199 — 208 ontbreken. Handschrift op papier, net geschreven, de aanvangletters in rood, op- en onderschriften en eenige namen rood onderstreept. Uit het midden der Vijftiende eeuw. De bladen zijn gefolieerd door de- zelfde band, die er een register (4 ff.) v6dr gevoegd heeft, waar- onder men leest: irJooa heylena. orate pro eo. 1560.*' Uit dit re- gister blijkt, dat de Gronica de regibua Franciae tot fol. 199 door- liep, waarop volgde : «^ Cronica de ducibua Brabanciae^ f, cc, Cro- nica de comitibua Flandriae^ f, ccij. Gronica diveraorum geatorum^ /, ccvj.** Aan deze zoo körte kronijken is dus weinig verloren. Fol» la: » Ohriosissimus apostohu ehrisH JacohiB aliu chrUÜ apostoUa et dUcipvUs diueraaa mundi partes adeunübus ut feriur primus in gcUecia predicavity'* etc. FoL 84.* »EacpUcit de hyspanico hello .«•• Sequitur tractatulus de laude terre hrahancieC* etc. Fol. 25 a; »Äpud noetros de nobilitate terre brabancie pluriea dttbiitatum est^^ cet. Fol. 51a (einde): »Hie recitandum eesetcurbrabanciaita vocetur sed niehil certum conatat Et sie est finia hujua prime partia de ethimologia brabancie,^' Fol. 53 a; tfjncipit geneahgia nobiliaai' morum ducum brabancie. Stnpa videlicit Karoli magniJ*^ Met dit opschrifb begint eene genealogische tafel, loopende tot Filips II (die van 1430 — 1467 regeerde). Aan het einde is ge- sclireven: ^^ Salve magnanime Dtix inclite nate philippe. Summi magna tibi debetur gracia regni. Regia copia teque potencia Nam comitatwr.^ Fol. 57 a; » Quia m. xiif Dominus regnum aancte ccclssiae ihe" aauro abscondito^'*^ cet. Aldus begint eene kronijk der Hertogen van Brabant met tusschengevlochten levens van Heiligen. De schrij- ver eindigt met de regering van Filips II (# qui usque hodie feU- ciasime preest^*) en laät ten slotte een körte epiloog over de nobi' Utaa terrae Brabantiae volgen. Fol. 145 ft: »Et sie est finia hujus.^^ Fol. 146 a: »De ingenuitate aancti modoaldi" cet. Fol. 168a; »ExpUcit tranalacio aancti Modoaldi, Incipit vita sancii athanaaii alexandrini epiacopi.^'* Fol. 192a (eindigt:) »Tranaiit beatua trudo de hoc aecvlo^^ cet. Fol. 197 a; ir Incipit Cronica de Begibua Francie, Profugorum regionia et civitaiia troiane^^ cet. De eenig overgebleven 4 eerste bladzijden dezer körte kronijk loopen tot de nederlaag der Vla- mingen door Filips VI in 1328. Voorin den codex is geschreven: » Fertinet domino Henrico Zwa* naert preabytero minoria prebende canonico in eccleaia beate gudule.^ Achterin : » apud predicatorea bruxelle.^^ N^ 122, tVoEP VAN Thaboe, Chronyk van Friesland. Boek I — HI in het Latijn ; het laatste gedeelte van Boek IV en Boek V tot het jaar 1510 in het Hollandsch. In fol. 135 ff. Handschrift van twee verschillende banden, uit de eerste helft der Zestiende eeuw. Fol. 1 a : # Liber primua. De aüu^ quantitate et quaUtate terrae Phriaiae. Gap» 1"«"." FoL 14 ft; »Libriprimi Chronicorum Vor- perii ßnia^ Fol 16 a: tf Secundua Chronici Phriaiae liber tranctana (sie) et docena quando et per quoa Chriaäana religio predicata ait UAHDSGEiaiFTBH. f^^ K in PhrinaJ*^ FoL 57 a: »Ftnig Uhri secundV^ FoL 58: Numerus Epücoporum TrajecUnsium et quo anno sint ordvnati. Fol. 69 : Nu- raerus Cömüum HoUandiae et qtw ßnno quisque regnare ceperü, FoL 60 a; Liber tertius Chronicorum Vorperij Priorü in Thahor, FoL 8&a: FirUs. FoL 87 ax ^Hoe dat hertoeh Albert van Sassen eerst in Brabanty vnde HoUant is gecomen,** enz. FoL 102 b: i^Finis libri quarti Chronicorum Vorperij J* FoL 103 a: m Liber Quintus» Dat Hartoch Albert van Sassen mit hertoeh Henrich zijn Sone eerst in Vrieslandt is gekomen vnde in allen Sieden isz gehuldiget.^^ FoL 135 6 eindigt midden in eea volzin : r isz he bij een wijff gecomen daer„.y Het is de vijfde regel van liet hoofdstuk beginnende: ifJemma heer Juszma^ Gerbrant Mochema heerschappen, vnde Kempo Koeper (niet: i»Kempe Eoeper") gevangen tho Leuwaerden van den HeerenJ^^ Boek I en III benevens de lijsten der Bisschoppen en Graven zijn met dezelfde band geschreven, waarscbijnlijk ook Boek IV en V. Boek n is van eene geheel andere en latere band. Een gedeelte van dit boek is achter het Vde gebonden. De onderschriften onder Boek II — IV zijn van latere banden; die van Boek II, III waarscbijnlijk van de band van P£T. Burma.nnus Sbcundus, — In Lib. I^ cap. 4 worden van eene band uit de 16de eeuw een paar kautteekeningen gevonden. Aldaar z^'n de woorden tfsed tarnen Ciuitaü Groeningensi subjecta est^^ onderstreept en is daarbij ge- schreven: M Male scribit nam Zelandia iüa non Civitati Grormgensi subjecta^ sed cum civitate praedicta confoederata estj* lets verder: ' Terra WesierwoU subjecta est Comiti de Ärenborch.^^ Nog iets verder: »Detmaria regio regi Daniae hodie paritJ' De Naamlijst der Bisschoppen van Utrecht loopt tot Henricus frater Ducis Bavariae^ waarbij eene latere band het jaartal 1524 gevoegd heefb en zijn opvolger 1529 Guilielmus „.cuerfurst. De Lijst der Graven, waarvan slecbts bij enkele een jaartal gevoegd is, loopt tot Carolus Secundus Imperator. Wat de verschilplaatsen in deze Eronijk aangaat, waarop Dr. J. G. Ottema in De Vrye Fries, III. blz. 170 vv. opmerkzaam maakt^ in Lib. II, cap. 14 is hier even als in bet daar vermelde afschrift bet uitgelaten woord oningevuld gebleven, terwijl in Lib. III, cap. 41 bet woord Egmonda is ingevoegd. Er staat hier niet: corpus Comitis avunculi suiy zoo als in codex E, maar alleen: corptis avunculi sui, Boven het eerste blad staat de naam Van ZuyUn 1588. Later in de 17de eeuw is een kort bericht: de vita et scriptis Vorperi tegenover bet eerste blad geschreven. — Bij dit HS. wordt bewaard een brief van den Heer J. F. M. Hebbell te Leeuwarden, van den 28 Sept. 1802, aan den toenmaligen Bibliothekaris der Stads- UAMDSCU&imK. Biblioiheek: Prof. H. G. Cbas, die hem het HS. toegezonden en daarover inlichtingen verzocht had. Herbell schr^ft, dat dit het volledigste HS. is dat h^ kent, daar hij in geen ander dan dit het Tijfde boek heeft gevonden. Voorts roemt hij Worp van Thabor boven de meeste andere kronijkschrigrers. Yergelijk: De Vryt Fries, UI, blz. 105 vy., V, blz. 71 v?. W. 123. CoRNELis PiBT£RszooN HooFT, Adviezen oyer politieke en godsdienst- questies, meerendeels in den Baad der Stad Amsterdam uitgesproken, in de jaren 1612 tot 1618. Tn 2 banden fol., 68 en 163 ff. Eigenhändig HS., klein doch zeer net en doidelijk geschreven. De inhoad is door Hooft zelven voor in iederen band geschreven. In den eersten band: i^ Discoars i) inhoudende: 1. Grote vrijmoedicheydt onser Predicanten hye te Stede (foL- 1). 2. Ongematichtheydt ende gebreckelickheydt vander predicanten der eerster Beformatie (/ol. 9). 8. Gebreckelickheydt dye tot allen tyden inde kennisse van Godtlycken zaecken, by den voorneemsten vrienden Goods is geweest (fol, 17). 4. Gematichtheydt in Beligions zaecken (foL 31). 4. Beyderzydts extracten op tstuck vande praedestinatie ende aencleven vandyen, met verder deductie van tgene daerin staet te considereren (fol. 43)." In den tweeden band:  van date den 17 Dec. Anno 1615. 13 ... . 2 . . Hedenen waeromme ick myn van overlange hebbe ge- mydt om inde gemeenschap vande Kercke deser stede te begeven. 21 ... . 3 . . Proceduren vande Stadt Amsterdam. 40 ... . 4 . . Extract vander Oadtvaderen scriften, uyt Abrahamo Sculteto. 1) Aan het hoofd van fol. l wordt het nader betiteld: v Sommier Discours op den tegenwoordigen Standt vanden landen ende misverstanden daerinne ontstaen.*' HANDSCHRIFTEN. Folio Numbre vande Stucken 60 ... . 5 , . Bedenckinge opde veranderinge vande Begieringe ende het aennemen van een Prince. 63 ... . 6 . . Opde troublen ende beroerten in februario Anno 1617 binnen Amsterdam ontstaen. 72 ... , 7 . . Discours opdt rapport twelck opden 16 Augusti Atoo 1617 ter vergaderinge vanden Heeren xxxvi Raden is gedaen, van tgeene opde laetste dacbvaert vanden Heeren Staten van HoUandt etc. was gepasseert. 78 ... . 8 . . Discours vanden 24«» Augusti 1617. 88 ... . 9 . . Bedenckinge vanden 22e" Januarij 1618. 90 .... 10 . • Consideratien by rayn gestelt den 20«« April Anno 1618. 92 .... 11 . . Julius Anno 1618. Verscheyde consideratien. 103 .... 12 . . Memorie vanden 16«« May 1618. 131 .... 13 . . Bedenckinge op de apprehentie vanden Heeren van Oldenbarnevelt, Hogerbeets ende Grotius. 145 .... 14 . . Eedenen by myn verhaelt opdt veranderen vanden Eaedt deser Stede opden vij«« Noverabris 1618. 149 .... 15 • . Mijn bedencken is, dat wy den genaemden Geestelycken ende dander geunieerde Provintien te veel autoriteyt toestaen. 152 .... 16 . . Naerder bedenckinge opdt naestvoorgaende." De stukken in den eersten band vormen een geheel. Hetschijnt na 1612 geschreven te zijn. Die in den Iweeden band, over 1615 — 1618 loopende, zijn alle door Hooft in den Kaad der Stad Am- sterdam uitgesproken. De vele aanteekeningen en aanbalingen uit den Bijbel, Kerkvaders, Hervormers, Historieschrijvers, enz. zijn er gedeeltelijk later bijgeschreven. Bij den eersten band is bewaard een Sommier van den Staet van Oorloge voorden Jaere 1601, en een Memorie over dien staat in Oct. 1601 en Augustus 1602 op twee losse bladen geschreven, beide van Hoofts band. Voor in iederen band is geschreven : if DU hoeh met nog een ander geschreven door den Ouden Heer C Pz, Hooft komt in eigendom aan Ad. van Cattenburch^ SS, TL Prof, inier liemonstrantes 1720," waaronder bijgevoegd is: ^^Nu aan B, Hui/decoper.llST.^^ Ze wer- den door den bibliothekaris Henr. Verheyk, waarschijnlijk uit Huydecopers nalatenschap, voor de Stads-Bibliotheek aangekocht. Zie over deze HSS. : Jac. Scheltema, Eedevoering over de brieven van P. Cz. Hooft Amst. 1807, blz. 90. — Aan G. Brandt stonden blijkens menigvuldige en uitvoerige aanhalingen in zijne Historie der Reformatie deze doch ook oudere HSS. van Hooft ten dienste. Zoo ver mij bekend is, zijn echter van de /r geheele stapeis boeken 125 HAHSBGUKinBH. met zijn eigen band geschreven, die man na t^n dood in s\jne schrijfkamer vond,'* niet meer dan deze beide banden overgebleren. N». 134. PiETER CoRNELiszooN HooFT« Nederbindscbe Historien sedert de over- dragbt der Heerscbappije van Kaisar Karel den VQfden op Eoning Pbilips zijnen zoon. In 50 genommerde omslagen, gebonden in 6 banden. Oorspronkelijk eigenhändig Handscbrift. N^ 1 — 25 zijn in loo- pend, N^ 25 — 48 in staand schrift ') nedergesteld. Het sch^'nen eigenhändige afschriffcen van het klad te zijn met latere verbete- ringen mede van zijne band. Alleen het 27® boek is hier ook in klad aanwezig (N°. 49, 50), geschreven aan de keerzijde van brie- ven aan Hooft gerigt door zijne gade Leonora Hellemans, zijn zoon Amout, Tesselschade, Barlaeus^ e. a., meerendeels van 1643 1646, en opgenomen in de laatste uitgave van Hoofts Brieven door \an Vloten. Op het eerste omslag leest men boven den titel de dagteekening 19 Augustus 1628. Voorin is gevoegd het origineel van een Ex- tract uyt het Register der JResolutien van de Staten Generaely d.d. 20 Dec. 1642, aldas luidende: «^In deliberatie geleyt zijnde is goet- gevonden ende verstaen datmen voor de Heeren Gedep**«» der Pro- vincien, volgens de gewoonlicke Lijste, sal aennemen exemplaren, wel gebonden ende met zijde banden verciert van P. C. Hooft Nederl. Historien enz ende sullen de voorsz. exemplaren door den drucker Louis Elsevier werden gelevert op declaratie. (Get.) Wigb. Aldringd. Accordeert met t* voorsz. register. (Get.) Com. Musch." Naar dit Handschrift zijn de eerste en tweede druk (van 1642 — 54 en 1656) ingerigt. De derde van 1677, door G. Bbandt uitgegeven, isdoor dezen (zie ziyaLeven van Hooft^ blz. 27) bewerkt «^naar een boek daar de Drossaardt de leste band aan hadt geleid, hebbende 'tzelve op ontelbaare piaatzen verbeetert en beschaaft." Deze en alle volgende HSS. van P. Cz. Hooft zijn aan de Bi- bliotheek ten geschenke gegeven door Gebaeo van Papenbroeck, Schepen der Stad Amsterdam. 1) Aan dit tweederlei schrift van Hooft — het staande of Italiaanschc werd door hem van 1636 af bijna uitsluicend gcbezigd — is eene dwaling van Jac. Schcltema toe to schrijven, die in zijne Redevoering over de brieven van P. Cz» Booß, Aanmerk., blz. 55, 56, een groot deel der HSS. voor het schrift van een ander hondt, o. a. de RampzaUgheden der Verhejjfinge van den Uuize Medidsy voor dat van Baak of Mostert, terwijl bct met IFs staande hand geschreven is. HANDSCHKIPTSN. OOl N«, 125, PiETEft CoRNELiszooN HooFT, Heinrijk de Groote, In 9 genommerde omslageu, gebenden in een band. Geschreven door Hooffc in dezelfde loopende band als de eerste boeken der Nederl. Historien, doch nog minder net. Met latere Verbeteringen. De apophthegmen echter in dendruk van 1704 aan den voet der bladzijden gevoegd, z^n hier niet in HS. aanwezig. N«. 126. Dezelfde^ a. Jaerboeken van Tacitus. b. Historien van Tacitus. Gedeelte van het Vierde boek. c. Hampzaeligheden der Verheffinge van den Huyze Medicis. In een band fol. De Jaerboeken van T. beslaan 872 bladz. — Het gedeelte der Historien van T. vormt bladz, 185—204. van het HS., dat verloren is gegaan. Beide zijn in loopende band geschreven; de Rampzae- Ugheden enz. zeer net, met staande band. W. 127. Dezelfde^ a. Brieven aan Joost Baeck (1629 — 1641). d. Brieven aan Joachim van Wicquefort (1639 — 1645). c. Brieven aan Tesselscha Visschers (1630 — 1644). d. Toe-eygeningh van den Hendrik de Groote. e. Vier bygevoegde brieven aan versohiUenden. In een band fol. Oorspronkelijke afgezonden brieven, later verzameld. Die aan Baeck zijn 178, die aan Wicquefort 51, die aan Tesselscha 14 in in getal. Van de laatste is er 1 tusscben de brieven aan Baeck verscholen. Ze zijn meerendeels uitgegeven door B. Huydecoper (Amst. 1738) en op nieuw door Prof. J. van Vloten (Leyden 1857). De Brieven aan Baeck, Wicquefort en Tesselscha in de Mengelwerken gedrukt en in de latere uitgaven van Huydecoper en van Vloten daaruit overgenomen, z^'n niet in dezen bundel te vinden en schijnen er dus vroeger voor den druk uitgenomen te zijn. De vier bijgevoeg- de brieven zijn N^ 141, 923, 952 en 961 in de uitgave van V. V. N^ 128. Dezelf de^ a. Copieboeken van Brieven, van den 9 Mei 1612 tot 30 October 1646. b* Losse afschriften van brieven, van 1607 — 1647. c. Zeven briefjes geschreven aan zijn zoon Arnout, in het Latijn, 1643 1647. (Origineel). HANDSCHRIFTEN. In een band fol. * De brieven door Hooft in de Copieboeken opgeteekend, handelen meerendeels over ambts- en familiezaken, de losse afschriften, waarbij meerdere brieven op een blad over verschillende onderwerpen. Alle zijn van zijn eigen band, Een groot deel dezer brieven is nog onuitgegeven. De belangrijkste echter, die Huydecoper over bei boofd gezien beeft, zijn door Van V loten in zijne nieuwe uitgave van H^s brieven opgenomenJ De losse afschriften zijn gedeeltelijk op omslagen van brieven gescbreven, sommige op de keerzijde der brieven zelve, waardoor ook deze bewaard zijn gebleven. Daaronder zijn er van Nie. van Kinscbot, e. a., en eene van Suzanna Barte- lotti, de voordocbter van Uoofls tweede vrouw, aan bare moeder, zonder dagteekening (Bijlage XIV van Dl. II der Brieven, uitgeg. door Van Vloten). N^ 129. PiETEB CoRNELiszooN HooFT, a. Schynheüigb Spei. Gevolgt na 't Ita- liaensch van P. Aretyn. h, Senecaes Medea. Berste Bedrijf en een gedeelte van bet Tweede. c. Ariadne Spei. d. Granida Spei. e. Gedichten. Eerste Bündel (1601—1609). /. Gedichten. Tweede Bündel (1609—1620). g. Gedichten. Derde Bündel (1620—1641). Ä. De gewonde Venus. Tafelspel. t. Bruiloft-Spel. h* Schick en Keuren van de Dichtschool in Liefd bloeyende. L Beden vande Waerdicheit der Poesie. m. Losse Gedichten, Proeven van Vertalingen, enz. «. Brief aen de cainer in Liefd bloeyende. Wt Fiorenza 1600. In een band fol. Alle deze stukken zijn eigenhändig gescbreven. De Schynheiligh werd door H. in proza verduitscht. De berijming door Bredero begonnen, door een ander voortgezet vindt men in diens werken. Deze prozavertaling is uitgegeven door Prof. van Vloten achter 't Illde deel van H's Brieven. — Het Fragment van Senecaas Medea is in rijmelooze verzen overgebragt. Het is nog niet uitgegeven. De Ariadne en Qranida zijn uitgegeven, het eerste onder den naam van Theseua en Ariadne. — In de a' kladboeken " van H's gedich- ten heerscht weinig orde. Een groot deel is uitgegeven, 't zij in oude Liedeboeken, 't zij in de uitgave der Gedichten door van der Burgh bezorgd, 't zij in de Mengelwerken; eenige achter 't IVde deel van H's Brieven door van Vloten uitgegeven. Het derde deel HANI>SCHBIFrBN. wordt besloten roet een acbttal bijschrifben van 1641, waarvan er een achter Scheltema's Bedevoering gefacsimileerd is. Delaaiste daaraan voorafgaande zijn van 1629. Bij vele gedichten vindt men ouderschriften (aan wie ze toegezongen zijn) en dagteekening. In den druk zijn deze bij de meeste weggelaten — h^ t, ib en Z zijn door van Vloten uitgegeven als bijlagen achter H's brieven, zoo ook het fragment van een tooneelspel habella^ de Bede van bewel- kooming des Prinsen (Fredrik Henrik) in H jaer 1630, en eene liefdegeschiedenis Larissa^ onder de losse gedichten en proeven van vertalingen te vinden. Bij de losse gedichten z^n verscheidene origineele die later teraggegeven schijnen te zijn^ en gedeeltelijk in de kladboeken gevonden worden, van andere: losse afschriften van H*s band. Ze zijn meerendeels van voor 1630. Bij de proeven van vertalingen uit Cicero^s Fhilippica, Juvenalis, Xenophon^s Me- morabilia, Tacitas' Annales, Lope de Yega Carpio, enz. is ook het vermelde stuk^ getiteld Larisaa, De brief uit Firenze (eigenhändige copie) is — niet naauwkeurig evenwel *) — naar dit HS. uitge- geven door Van Vloten bij de Brieven, I. blz. 3 vv. Bij dezen band wordt bewaard een verslag van zijn inhoud door J. ScBELTEMA, die er gebruik van gemaakt heeft voor zijne Bede^ voering over de brieven van HoofU W. 130. Advertissement gedaen maecken ende mijne Ed: Heeren Presidenten ende Baeden vanden Hoogen ende Provincialen Baede in Hollant als tot de judicature deser saecke bijde Ed. Groot Mog. Heeren Staten der voorsz. landen gedelegueert, ende de selve aengenomen hebbende, overgegeven uyt den naem ende van wegen de Heeren Burgemeesters ende Kegeerders der Stadt Amsterdam, Verweerders ter eenre, op ende jegens de Heeren Burgemeesters ende Eegeerders der Stadt Lejden, midtsgaders de Heeren Bector ende Senaat der Universiteyt aldaer, hen voegende mette selve voor haere pretense Interest Eijsschers ter andere sijden. In fol. 106 ff. Dit Advertissement dagteekent van 1681, toen de Regering van Amsterdam besloten had tot de oprigting van een Athenaeum en daarin van 's Lands Hoogeschool te Leiden tegenkanting onder- vond. Het geschil werd door de geregtshoven ten voordeele van Amsterdam uitgewezeu. Men zie: Wagenaab, Beschr, van Am' eterdam, in 8°. IV. 488 vv. 1) Zoo Staat reeds in de 2« regel in hQtKS. lichaem-stierenskonst niQtltchaema' stierenskracht, zoo als bij V. V., regel 5 ontaicJdyck niet onskhlyck, regel 14 boom, vol wuchten rijp in konst, geladen^ niet boom vol vrucht^ en rijp in konstj geladen, enz. HANDSCUlUnBH. N*. 181. Verbaal van de Heeren (C. F. van Dorp, beer) van Maasdam, (A.) Fabriciusi (W.) Buy 8, (H.) Daey, en den Heer Baadpensionaris (Is.) van Hoornbeeck, baar £d. gr. mo. (der Staten van HoUand) Gede- puteerden aan de Heeren Staten van de Provincien van Gelderland, Utregt en Overijssel, geteek. den 18 November 1722. In fol. Met 20 gescbreven en gedrakte bijlagen (A — X}^ van 16 Oct.— 2 Nov. 1722. Te zamen 44 ff. Zie betreffende deze depatatie, die ten doel bad de verkiesing van Prins Willem Karel Henrik Friso tot Stadhouder van Gelder- land te verbinderen, Wagenaab, Vad. Eist., XVIII. 244 ff. N^. 182. Brieven van Ministers buiten 's Lands, aan H« Hoog Mog. en andere Hooge Ministers van H Land, van den jare 1726, 1728 tot Aug. 1746. In 2i deelen fol. Over de jaren 1780 en 1731 zijn de Besolutien van de Staten Generaal bij deze verzameHng gevoegd. Yaq 1726 — 1748 zijn de afscbriften en daarbij behoorende stakken gescbreven, door verscbil- lende banden docb grootendeels zeer doidelijk. Van 1744 af zgn de brieven voor een groot deel gedrokt. Die van Junij— Oct. 1744 ontbreken. Over 1745 en 1746 zijn er gescbreven extracten uit de Besolutien der Staten betreffende de brieven en rapporten b^- gevoegd. N«. 138. TiB. Hemsterhuis, Dictata in Historiam patriae nostrae fusque ad annum 1648), scripta annis 1746—47. In 3 dkl. 4^ 909 pp. ALPHABETISCH REGISTER A. Aa (A. J. van der), Oea. 863, 886, 893. Aa (Pt. van der), Aardr. 729. Aalstius (J.), Godg. 139. AanmerHng (yoerhet Ontwerpvaneen nieufoe Haven te Enkhuizen^ 527. AanmerMngen op de verhetering der ontlaating van Bhijnlanda hoezem' water ^ enz,^ 519. AanteeJceningen fGeschiedJcundigeJ betr. ket Slot Loeveatein, 893. Aantßyaing der keilaame politike gronden en maximen van de Be- publike van Holland, 879. Abaelardus, Godg. 99. Abarbanel (B. Dom Isaac), Godg. 60. Abbildung und Beachreibung einer Rudermaackine, 547. Abbing (C. A.), GeacUed. 903. Abbing (D. H. P.), GeacUed. 786. Abbink (J. J.), Uegtag. 217. Abbo Floriacensis, Regtag. 247. Abbon, GeacUed. 828, 829. Abbott (Gh.), Bsgtag. 218. Abdallatif, Natuurk. 465. Abel (Casp.), GeacUed. 832. Abela (G. F.), Aardr. 738. Abelius (H. C), Geneeak. 305. Abhandlung über die beate art den Repa und Kohl-Saat anzubauen^ 487. Abhandlung über die bey Anlegung der Minen nöthige Theorie, 553. Abhandlung (Auaführl.J über die Silhouetten, 566. Abhandlung (Kurze) vom Chaus^ aee-Bau, 531. Abhandlung (Kurzgef.) von Bau und Beazerung derer Straaen, 531. Abhandlung von denOdeender AUen, 770. Abhandlung (Auaführl.J von Waaaer" Uhren, 420. Abhandlungen aus der Naturlehre, etc., der Kon. Schwediachen Aka- demie der Wiaaenach., 428. Abhandlungen und Neue Abhand- lungen der Baieriachen Akademie der Wiaaenachaften, 10. Abhandlungen (AuaerleaeneJ der Kon. Akademie der Wiaaenach. zu Paria, 10. Abhandlungen (Phgaiache) der Kön. Akad. der Wiaaena.inParia,4i^^. Abhandluugen einer Privatgeaeü- achäft in Böhmen, 10. Abhandlungen (Drey) über den Straazenbau, 531. Abhandlungen (Sammlung neuerj und Ferauche aua der Oekonomie, etc., 481. ABH— ADA: Abhandlungen zur Naturgeschichte^ etc. aua den Phiheoph, Transak- tionen gesammelt, 428. Aboe Schodja Ahmed ibn al-Hasan al-Isfahani, Hands. 950. Abou Djafar Mohammed Tabari, Oeschied, 847. Abraham Schalom ben Isaac (B.), Godg. 175. Ähregi HSm^ntaire des Sections co- niques, 373. Ahstract (RevisedJ exhib. the con- dition of the hanhs in Massa- chusetts, 260. Abstracto/ the returns of Insurance . Comjpanies, in Massachusetts, 2^9. Abstract of the returns and State- ments offoreign Insurance Com- panies, 260. Abstract of returns of Joint Stock Companies, 260. Abt (J.), Wißk. 378. Abudacnus (Jos.), sive Barbatus, Kerkges. 928. Abndiente, zie: Mosche Gideon Abudiente. Abulfeda (Ism.), Aardr. 725; Ge- schied, 847. Abü'lrMahasin iba Tagri Bardii, Geschied. 848. Abul-Pharajius (Greg.), Gesch. 847. Academia (lUustris) Lugd.-Batava, id est icones, cet., 615. Accoltus (Bened.), Geschied. 809. Accoltus (Franc), Eegtsg, 200. Accorombonius (Fei.), W^ifsbeg. 585. Achilles Statins, Wisk. 397. Ackersdijck (W. C), Geschied. 886. Acosta (Jos.), Godg. 165; Aardr, 729, 744. FergeL Costa. Acronius (K.), Kerkges. 931. Acropolita, zie: Georgius. Acta Academiae Elector. Mognn- tinae, 10. Acta Academiae Scientiarum Petro- politanae, 11. Acta et nova acta Eruditorum, publ. Lipsiae, 13. Acta et nova acta Literaria Socie- tatis Rheno-Trajectina£, 6. Acta Literaria fSociet.-Reg.) Sue- ciae, 11. Acta Philologorum Monacensium, 687. Acta Societatis LatinaeJenensis, 10. Acta Saecular. Acad.Duisburgensis, 616. Acta Saecularia Acad. Groninganae 616. Acta Pacificationis, Coloniae habi" tae (L. B, 1580 ;Antv. 1580), 875. Acta Synodi Florentini (1577), 87. Acta Concilii Florentini, 936. Acta Oecumen. Synodi Ephesi ha- hitae, (1591), 87. Acta omnia Concilii Ephesini /, 936. Acta et scripta Synodalia Dordra- cena Ministr, Bemonstr., 938. Acta Sanctorum, ed, ab J. Boüando et BoUandistis, 943. Acta Sanctorum Belgii, ed. J, Ghes- quiero, 944. Acten van den Fredehandel, ghe- schiet te Colen, 875. Actes (Becueil des) diplomatiqties conc, la negociation du Lord Malmesbury, 812. Actes et Memoires des Nägociations de la Paix de Nimsgue, 811. Actes et Memoires des Negociations de la Paix de Byswick^ 811. Actes, Memoires, etc. conc. la Paix d" Utrecht, 812. Actiones omnes Synodi Nicenae (II), 923. Actuarius, Geneesk, 271. Adalberon, Geschied. 828. Adamantius, Geschied. 787. ADA— ALC. Adams (G.), Natuurh. 462. Adamas (Melch.)? Taal'enLeü.^W. Addison (Jos.), Taal- en Leu. 698. Ader (Gull.)» Godg. 54. Adler (G. C,), Natuurh. 444. Adler (J. G. C), Godg. 67. Adlzreitter (Joan.)* Geschied, 834. Adriaansz (A.^, TaaU en Leu. 705. Adriaensens (Adr.), Godg,\09<f 113. Adrianus, Godg. 54. Adriani (A.), Natuurh. 452. Adriani (Henr.), Godg. 165. Adriani (N. van der Tuuk), Godg. 72. Ädvertissemeni uyt den naem van Bürgern, van Amsterdam op ende jegens Bürgern, van Leyden^enz. (1631), 993. Advies omtr. ket Onderwijs in de Geneeskunst, enz. (1850), 337. Advysboeh fOverysselschJ, 212. Aelianus (Cl.), Geschied. 787. Aemilius (Geo.)» Godg. 165. Aeneae (H.), Wish. 359,387,414; Bedr. en Handw. 584, 535. Aeneas Tacticus, Geschied. 784. Aenwijsinghe (Der Beden-rychers stichiighej, 708, Aepinus (F. U. T.), Natuurh. 437. Aeschines, Taal" en Lett. 647 his^ 648, Aeschylus, TaaU en Lett. 641. Aesopus, Taal' en Lett. 640, 676. Aesopus defensor^ 880. Aetius Amidenus, Geneesh. 211,213. A/beelding van H Stadthuya van Amsterdam, 571. Afheeldingen van Gehouwen fVer' zameUng vanj, enz. in en om Amsterdam, 895. Afcoemste fDie) ende Genealogie der Hertoghen van Brahant, 867. Afhacker (Aegid.), Kerkges. 932. Agathemerus, Aardr. 722. Agathias Scholasticus. Geschied. 815. Agenda Ecclesiastica (1598)» 150. Agnellas, Geschied. 821. Agostini (Ant.), Geschied. 773. Agricola (Geo.), Godg. 118. Agrippa ab Nettesheym (H. C), Natuurh. 449. Aguesseau (H. F.), Begtsg. 207. Aguila (C. J. E. Heudebert d'), Wisk. 414. Aharon ha Lewi (R.), Godg. 174. Ahmed Arabsiades, Geschied. 848. Ahmed Makrizi, zie: Taki-Eddin. Ailredus abbas Rievallensis, Ge^ schied. 837. Aimonus monachas, Gesch. 829. Aitzema (Lieuwe van), Geschied. 878. Alanus {GiVL\\.),Godg. lOd; Kerkges. 928. Albert d'Aix, Geschied. 828. Alberti (G. \V.), Kerkges. 928. Alberti (J.), Godg. 67. Albertinus (Fr.), Geschied. 775. Albertus Argentinensis, Geschied. 832. Albertus magnus^ Godg. 67, 99; Begtsg. 248. Albertus Stadensis abbas, Geschied. 779, 833. Albertus (Leand.), Aardr. 738. Albinus (F. B.), iV^a^MMrJfc.457 , 459. Albinus (B. S.), Natuurh. 456, 457 ter, 458; Hands. 970. Albohazen Haly, filius Abenragel, Wisk. 399, 400. Albrechts, Geneesk,, 304. Albricusphilosophus, Godg. 181. Albucasis, Geneesh. 274. Albumasar, Hands. 971. Alcaeus, Taal- en Lett. 640. Alchimia (De) opuscula complura veterum Philoshphorum^ 453. Alciatus (Andr.), Taal- en Lett. 677; Geschied. 907. Alcidamas; Taal" en Lett, 647. 126 ALC-ANA. Alcman, Taal- en Lett, 640. Alcaranus, cur. Marraedo^t 177 • Vergeh Coranus. AJcainiu (Alb. FL), Godg. 159; Tool' en LeU. 669. Aldrovandus (Ul.), NcUuurk. 464. Alembert (J. le Rond d*), Alg. W. 1; Wisk. 886. Alewijn (C), Wish. 373. Alexander Aphrodisiengis, Wijsheg. 582, 583 ter. Alexander de Haies, Godg. 61. Alexander Maeedon, Gesehied, 786. Alexander Sophista. Tcutl- en Lett. 649. Alexander Trallianos, Geneesh. 271^ 274. Alexander (F. S.), Geneesh, 265, 286 bü, 309. Alexander (J.), Wisk. 419. Alexander (Natalis), Kerkges. 922. Alfraganus, Hands, 97. Al-Gieuharii, zie: Ismael. 