title: Briefwechsel eines deutschen Kaufmanns im 15. Jahrhundert
creator: Veckinchusen, Hildebrand | Stieda, Wilhelm, 1852-1933
text: Vrolijk, grote und wer ich gudes vormach. Hildebrant, gude vrunt, 1 gheleve to wetene, dat ik Kiicherde van der Linden juwen brief las, Ise gy my gescreven hadden und he claghede my to male sere, dat gy ne und ju an den 2 noblen vorsumet hebben, de he Lodewijk van den Eyken 0 juwer behoefte gheantwort had en gy hebben gescreven van 8 eilen es wetet, dat he sin recht dar to don wel, dat es nicht mer dan 6 eilen wem en sal. He segende my to male vele, wo he ju und juwen broder in reerde vrunt ghewest had en had niet gemeint, dat gy em also ouden toscreven hebben. Hildebrant, mit korte ik had vele woord mit me, also dat ik et so verne mit eme bracht hebbe, dat he ju noch 2 Engelse obel gaven wel. Doch voor de 2 nobelen hebbe ik eme zecht, dat he ju 5 mark jub. geven sal, so wordt ju 3 sl. Lub. meer dan 2 nobelen also verne also gy seilen. Seker Hildebrant, op dat et ju gelevet, so nemet 5 mark und letet ne quit. Weret my so gheleghen, ik neme 5 mark und leitet gut wesen, -ante men en kan alsolk denk niet als op rapen. Wes juwe wil hierinne is, at schrijf my. Item, Hildebrant, ik hebbe wol vornomen, wo de 54 centener koppers 1 dat Sven gekomen waren. Ik hoop 76 sin dar, off God wel, ook gekomen. "O bied ik je, dat ik je wilt donnen en voorlopen koper en werk, dat mij wat beides wordt, en donnen daarbij alse je dat van mij nemen woud. Je vreten wil, waar al dink stet. Gebleven gesund. Gescreven op 2 november anno 15. Item, ik weet wel, dat ik vast geld tachter zij dat rete je ook wel." Tideman Brekelvelde. Item, Hildebrant, dat eerste dat mij de oogje wat beter toe rechtop worden, wat ik je dan al denk uitdenken schrijven. Item, ik en heb van die tijd nog niet overgenomen, of hij voorhoofd zij of niet, item je weet witte laken en is nog niet voorhoofd. Ik wilde wel dat et voorhoofd waren. Item, ik heb je van al andere dingen in andere brieven geschreven. "134" Tideman Brekelvelde aan Hildebrand Vechinhusen in Brugge "1415, Nov. 20. Rev. St.-A. Orig. Adr.: An Hildebrant Vechinhusen to Brügge, literaturodetur." Vriendelijke grote to voorstel schrijven. Hildebrant, goede vriend, je hebt je geleid toe weten, dat ik nu ter zetting een brief van je had en een brief bij Henrik de loper, de voor naar Salzijlande was. Vraag je mij daarom in de brief te schrijven, dat heb ik al wel overgenomen. God geve, dat Unrouw met leven komen mot. Item, Hildebrant, desse rekening bracht mij Lammeke van Tideman Swarten en ik heb ze overgelezen maar niet overgeteld, doch zeg mij daar nog in, dat rode scharlaken en 1 tuin met tiemen. Hier heb ik Everde van Borstal en Tideman Swarte van geschreven en mij duikt, dat de mensen die 1 kwart in bezit hebben, alse de mensen rekening schrijven. Zeker, Hildebrant, ik en kan mij daar in de werkelijkheid niet geholpen." Item, Hildebrand, ik wel darna wesen, dat ik de syde in al weggen we laten unde rekenen de op 1 summa geldes, geldet se mer off min, dat sa unse sin, de sydenwerkersche klaghen altomale over quade lozinge van doe ken. Ok wel ik ju schreven, wat my in schulde stet. Ik weit maken so clae also ik best kan. Item was ju Tidemann Swarte sant hevet, dar in de boze selscop hoort dat hebbe ik ok wol vornomen. Ik meine umer, dat gy dat kopper vorkoff hebben. Item, Hildebrand, wes gy my schreven hebben van Hinrike opma Orde und Hinrike Sliper, dat hebbe ik al wol vornomen und wet ok a dink also wol, also gy et my schreven hebben, wante Herten und ik hebben em dar mannichwerre van gesecht, men he en nam des nicht vele to herten. He hevet allrede wol 10 off 12 daghe to Hamburg erghewest also he herkomet so wel ik eme darvan seggen. Anders nicht op desse tut dan blivet ghesunt. Ghescreven des midden van voor sunte Katherinen daghe anno 15. Tydeman Brekelvelde. Köln an Graf Günther zu Schwarzburg, Herrn zu Ranis, wegens einer Vollmacht für Sivert Yeckinhusen. — 1415 Novbr. 30. St.-A. Köln, Kopiebuch 5 fol. 133 b, 1415 Nov. 30. "Uch dem edelen wohlgebornen Herrn Grafen Günther zu Schwartzenburg, Bürger und Herren zu Kanzlei des allergnädigsten Fürsten, unsern guten Freund und Grenze. Herrn Sigmontz, Kömetschen, Koinicks zu aller Zeiten mehr der Reich und zu Ungarn, Dalmatien, Kroatien etc." Coenix hoefrichter und beide: wir Burgermeister und rait der Stadt zu Coeln unseren freundschaftlichen Dienst und was wir alszeit gut vermögen und begeren uns zu wissen mit Kundschaft dieses Briefes das vor uns kommen und ersehenen sind die eramen Personen Catharina, eilige Hausfrau, wollte was Heinrich Schippers, unser samtburgers, dem Gottes Gnaden, Nella und Alheit desselben wollte Heinrich Schippers, seine Schwester, - 135 - hant uns elegant fürbracht und gezogen wie das die edlen jünger Johan, der Jünger, Graf von Zeugenhausen und ihr Gewalt, ihr zierde denselben wollte Heinrich Schippers, ihren Mann und Bruder in ihre und geleitet so als er von wegen solcher Gesellschaft als er mit Syphard eckinchusen zu haben und zu hantieren plötzlich usgeschickt wurden gefangen in ihre Gewaltschritte gehalten, geschlagen und abgedrungen haben 1700 : einsche gulden ein als solchen gelder part und kleinen as neuen zu den zierden an und nicht genogen und haben das gedacht auf einen Erdenbusch von oelne auf den noch euch auf sein gestifteten wir noch unserer Stadt und Bürger noch nicht Pantbear noch bedrohtig end sein als das alles wale bekannt ist, ich vorschreiben abgeschätzte gelder der vorgenannten Syphard auf seinen eigenen Host und anst versorgt und bestellt und von ihrer gemeinen Gesellschaft gute Lastungen des vorgenannten Heinrich Schippers bezahlt und verrieben haben darum als he die vorgenannten Grafen von Zeugenhausen beidesamt und die Tat von Treyse vor des vorgenannten uns gnädigen Herren des Reichsgerichtes geladen und in des hohen Reichs Achte gebracht haben als wir das genügend verstanden haben, also haben die vorgenannten Catharina und Alheit, desselben Heinrich Schippers, nächste Erben und Nachfolger und nachgehen die wie sie billig tun sollen und besten können, alle die vorgenannten Sachen voran und ansprechen von der vorgenannten rechtsschätzungen und geschichtszusammenhänge wegen und so was Kosten und Schaden darauf gekommen ist und so was recht oder des ein irgendeinen Weise Geburts der Geborenen machen vor uns mit guten freien Willen ganz und gar gegeben haben, lassen und aufgetragen dem vorgenannten Syphard Veckinchusen in seine Land und Gewalt und in darauf einen Vollmächtigen, Vormund und Prokurator gemacht und eingestellt, die vorgenannten Klagen und Ansprüche auf die vorgenannten Brüder, die Grafen von Zeugenhausen beamtet und besonders auf die Stadt Treyse und auf alle diegen die das mit betreffen und die Sache pflichtig sind vor dem vorgenannten Hofgericht auf in zu erfolgen Urteil und recht das von zu nehmen und zu geben uns meine und Freundschaft mit in zu tun und anzufügen um die vorgenannten rechtsschätzungen hohe Gelder, Gewalt und alle Kosten und Schaden die darauf gekommen sind, quittunz von dem Ungetüm zu geben, quitt und schiedlich und zu versüßen und vorzusuchen in diesen vorgenannten Sachen zu tun, lassen und fürzukommen, alles das sich nach reichte und gewöhnt des Hofgerichts vorgenannten darzu heischt und gebürt oder statt in meinen oder Gutlichen zu meinem besten Erkenntnis werden, auch in derselben Macht und Gewalt andere Vormund und Prokurator in seine Stadt zu setzen, was oder wie sollte des. nicht eher inde so weit der vorskrevene Syeart oder seine ersetzte substituierte Prokuratoren in alle vorskrevenen Sachen in Münzen oder in Reichen doende oder laissende werden da zu Hand die vorgenannte Catharina Nelle und Aleyt var uns bekannt und in guten Treuen gelöst vaste und stede zu halten ohne einig weiterrede und ein all argen Lust und dies zumzugeben der wahrheit so haben wir unser stelle eingesehen auf causes an desen brief doin hängen. Tidemann Brezelvelde (in Lübeck) und Hildebrand und Vechnejusen in Köln. 1415, Dec. 22. Rev. St.-A. Orig. Adr.: An Hildebrand und gyverd Vechinchusen in Köln, littera detur. Viertel wie große und wes ich gudes vormach. Hildebrand, ich habe jenes Brief woll vornommen, den gy zu Collen geschrieben hatten und gy geschrieben, nachdem unser Kupfer noch unvollkofft waren. Hildebrand, das ist mein letztes Gehorch, dass et als langsam zu Gelde kommt und mir dunkelt, dass des drange noch zu tut waren, dass et wieder zu Gelde quiekt, weil des ist bereits alwile, dass die Jakobs gekopft worden und gy wissen woll, dass ich noch viel Geldes tüchtig sy van unser selbst wegen es alse ich zu hirnesten, off Gott wel, woll geschrieben werd. Item, Tideman Schwarz hat uns Rechnung geschrieben van allen Dingen besonders van dem roten scharlaken und van dem Zeiten. Dit habe ich zu woll in anderen Briefen geschrieben. Er hatte an mich die Rechnung geschrieben und schrieb mir, dass ich sie zu vorst senden sollte. Dit habe ich gelesen und hoffe, dass die Rechnung zu Brügge quiekt, er gy zu Collen quiekt. Und hat die Rechnung geschrieben van den grünen Engel. Item, so schreibt gy, wo Zyvert zu Konstantin sy. Gott gebe, dass er mit Lebe kommen mot. Ich wollt woll, dass er bei der Haupt quiekt, weil die böse Selbstschuld hat lange geh und noch gestanden, ohne Ende darvan zu machen. Er hat mir fest geschrieben, dass ich eine Rechnung schreiben sollte und machen alle denk hier sieh. Das tede ich gerne, warte ich woll, wo ich das tun sollte. Hier legt man Muschaten Blumen und lässt sie liegen, ich wollt woll, dass jeder sein Teil davon hätte. Item, ich habe an Geld eingangen um dreiundzwanzig by 200 Mark Lübe und man ist und nun schuldig van Hnwande op Weihnachten by 300 und 60 Mark Lübe und ich habe noch 4 Stück unvollkofft. Item, Hans van Minden ist schuldig 60 Mark Lübe. Darvan sollte er befunden haben 300 op Michaelis und die anderen 300 nun op Weihnachten. Item, dazu so wurden wir noch schuldig van Seite und von anderem Geld woll op 70 Mark. Item, das Haus zu Lüneburg ist noch unvollkofft. Herr Klaus hat mir geschrieben, et en welle nicht mehr als 700 Mark gelten. Ich habe ein Schreiben, dass er das vorkaufe und neme das meiste Geld. Anders en will ich dir nicht zu schreiben, als bleibt gesund. Geschrieben des Sonnabend vor Weihnachten anno 15. Tiideman Brekelvelde. Item, Hildebrant, so hebben hier toegestonden west de stede als Stettin Gripeswalt, Sund, Rostok, Wismer, Lüneburg en Hamburg om die anevank den koning van Denemarken op desse staat gehad hebben op Schonen unde der sake wel desse staat blijven to ere en to recht bij de steden meer anders geen sake der sake als van des olden rades wegen der enwel desse staat bij niemanden blijven dan bij de Romeinse koning en onze raad heeft een brief van de Romeinse koning aan de koning van Denemarken, de quam daarop het eerste hier. In deze sake, dat de koning van Denemarken naar die brief done wil, zo sal het wel goed worden. Wie hier nu van schrijft des worden wij wel gewaar. Engelbrecht Wijt, der Jüngere, uit Riga aan Hüdehrand Veckinhusen in Brugge. — 1416 Febr. 24. Rev. St.-A. Orig. Pap. Adr.: Aan Hildebrant Veckinhusen te Brugge sal deze brief. Daaronder von H. F. Hand: 1416, 13 in april Vriendelijke grote voorwaar geschrift en was ik goudes voorzien. Weten school je leven zwaar, dat ik in jouw eerste brief en in die laatste goed vormen heb gehad, die je mijn moeder heeft gestuurd, de eerste die geschrift was op 8 dagen na op zondag Mychels dag), de ander op 10 dagen voor des Kerstes dag), als ik wel schrijven, onverstandig schrijven mocht ik wel-, onderweg laten. Ware ik recht bedacht, wat ik jou geschreven heb, dat wil ik allemaal bekend zijn voor God en voor alle goede lieden, waar het toe doet. Om die soort punten te verweren, geef je mij niet te veel druk, want ik een vraag daar niet te veel naar. In gods genoegen, geloof ik jou, mijn vader, dat je zachtjes denkt, je goede gezant, die van god geloofde, is gester met ons na zijn dood gehouden. Hier heeft ons wellicht behoefte gewest en der staat brief aan den kopman en aan jou, wat wij ettelijke maanden voorheen met onze brieven, des en misschien ons niet helpen, noch aan, so en mag ons des Stades denkboek en ere brief niet helpen en dat goede volk voor den raad betuigt en belooft hebben, daar en boven panden jij ons met onze goede, zette wij gen bescheyt en weten, waarom dat jij et deed en ook zo schreven jij, dat jij achter zijn gewest van mijn vaders wegen bij den 16 jaar jij hoopte de oudste schuld, de schuld dan betaald worden; dat schulde jij geschreven hebben, terwijle dat mijn vader leefde, want jij had handelen zijn goed zo lang, had jij jouw gewest, ge had den doel volgde gesproken. En had mijn vader dit geweten, dat jij mijn moeder en mijn dit wilden geven, hij had moeten dat dan anders bewaard hebben, dat wij met jou sodanee vorderen niet durven met jou gehad hebben. Ik wilde graag weten, wie jij achter waren van zijn wegen, wat de punten zijn, dat schreven wij, daarbij wilde wij om bij hem. Ik hoop tot God, dat jij mijn vader liefde mijn zuster, dat is jou wel trucks, dat weet ik vooruit wel, zette jij ook wel weet, want er dat jij weet wijlen. En ook zo weet, dat ik in jouw brief wel vernoemd heb, als jij schreven, dat wij daar moeten hard wel toepassen, dat wij als doen, dat et ons allen niet en. Leuk, zwager dergelijke droevige brief doortasten, jij ons niet meer schreven, hier is een goed recht. Ik wil jou tot alle rechten staan, als een goed man doen zal. Komt hij bij ons, zegt hij, dat wil ik bij jou zijn, dat wil ik bij jou in alle wegen leven doen met vrienden dan met rechten naar onze beide vrienden zeggen. Is dat, dat wij ons niet kunnen scheiden met vrienden, dan scheiden ons wel een recht. En was et een zaak, dat jij ons goed nog niet weer zenden wilden, dan wil ik mijn vrienden gebruiken en wil et zoeken als ik et de allerhoogste kan, met rechten, zette zwager ik en wil et zo niet langer ondergaan met niet, daar ik rechten tot heb. 2) 1415 Dezember 10. — 138 — Ic ju sy, dat wyl ic ju allewege lever doen met vruntschoppen dan mit recht. Unde ok so schryve gy wol in juwen brieven, dat gy edder mijn suster wok herkomen met uns to sprekende dat dunket mijn nycht nutte wesen, dat w herkomme, wente dar en is genre wyve dedynge seholt in, wes up uns kom j her by ons vrunden unde by den juwen, wes gude lüde kennen kon dat wyl ic ju allewege lever don mit vruntschoppen dan mit rechte. Dat gelyken dot mijn wedder, darumme en isset geinre wyve dedinge. Latet dar, wente se is genoch gevoret over de lande. Unde ok so wetet sw dat gy wol schryven also van som andern punte, dat schole syk hir neghe wol wynden, wans darto kommet. Hebbe ic ju wes ungelykes gescreven des wyl ic blyven by guden lude und by meine schrift, der gelyken dol uns wedder und dt hyndernysse, de wy van juwen wegen hebben, der wyllc wy undvorsumet wesen; nycht meruppe desse tyd. Gott late ju gesunt te langer tyd an sele und an lyve und grote mijn suster seire mit eren kinderen und alle vrunt. Gescreven by sunt Mattyas dage. By my Engelandische Wytte. 1416 April 23. Reo. St.-Ä. Orig. Adr.: An den erben man Hyllebrant Veckinchusen te Brügge komme desse bref. Vriendelijke grote toekomst aan mijn leven vriend. Hillebrant Veckinchusei weet solg, dat wij de 10 laken willen hebben en dat ook dat pak met de bomwollen, God heb ik dank, en wij willen des bestaan ramen in alle saken; en wij hebben hier een vat, daar is in bij 19 tijden markten en een 1000 werken, dat willen wij naar u zenden niet den eerste karren die van hier vertrekt. Ook willen wij daarvoor nog 2 fardel zenden, wij hadden zo lang gezant, meer wij eenconden voor de missen niet hebben en ik was in Vrankfort, meer ik eenzaam nu kwartiermarkt van allerlei goede dan daar was, gelijk al ook jouw broer Sivert wel schrijven zal en de hoop ik dat van dessen dage hier wensen zal, God de geve met leven. Item Hillebrant zo een hebbende wij nog niet al gedaan met Hendrik op het gemeende ordre, meer ik hoop dat eerst dat jouw broer komt, dat is dan een eind wensen zal oft God wel, zodat de bruwers de sin nu beter mee te spreken dan ze in het eerste waren, God de behoud ze in de goede sinnen. Ook Hillebrant vragende daar, wat dat Stypensche goud daar gelten, op spoelen gewonden dat U, en schrijft dat Reiner met de eerste, des einde laat niet, ik mocht het naar Vrankfort hebben gehad wel op 1400 gulden, de twee delen een jaar te lenen en dat derde deel te de Andorp market te betalen en ik een dorp te hebben niet gebeurde, dat kwam daarbij te ik een wijst niet wat het daar goud. Mer overme jar doe wonne wy gelt daran. Anders ein wet ik jü wat scrivec dan ik mene in kort by jü to sinde. Unde grotet my myne moder Greter unde juwe dochter Druden unde den boven Renolt Zwarten vruntlyke van myner wegen; unde myn wyve doen jü sere groten unde Pasken mede. Gescreven oppe sunte orgens dage in Kollen 1416 jar. Werner Schere. Item so wetet, Hyllebrant, dat des werx is, dat wy hir hebben, dat wy ü senden wellen by 3000 unde dat 1000 stet by 31 guden overhovet unde i mene, dat men it noch in 3 dagen laden sal. Gerwin Marschede in Danzig an Hildebrand Veckinhusen in Brügge. 1416 Mai 1. Rev. St.-A. Orig. Adr.: Dem erbaren manne Hildebrant Veckinchusen to Brügge detur littera. Vrentlike grote vorgescreven. Wetet Hildebrant, gude vrent, wes ik ü sante in schepper Tolke, dat vinde gi wol in anderen breven. Vortmer 0 wil ic jü nü senden in Tewes Ludekensone unde Meyster Johan Güs- [ouwen, so ik meste mach. Ik kan dat gelt nicht krygen van den luden. Vor de laken hir es to male quade betahng, dat gy des nicht geloven. Ic lebb jü 3000 werkz gekoft und ok sulver, dat ic jü senden wil. Item umme ie guldin, der hebbe wy gekoft mer den de helfte to 8 schoten und to marke mde ik meyne se wol vortan alzo to krygen. Hir es to male quade beweringe mde de lüde stervet hir und in dem lande to male ser; und hir es dür yt. De tyt es nü to Dantzeke, dat ein arman wol gelt hevet, he kan dar leinen roggen noch brot vor krygen to kope. Unse leve here Got, de moet t drade wandelen mit sinen genaden; und hir en es neine losinge van wände, wat et doen wil op den herwest, des wet ic nicht. Ik hebbe sorge ovel to tan, men Got mach et noch gut maken. Was gelt hir 50 mark? Schonteverk es hir gegeven vor 95 mark, sal 10 mark, botter 8 mark und nicht to vrygen. Hir enkomet neimant ut Sweden, dar wil et ok ovel stan, als men ms seget. Got sy mit jü. Gescreven op meyda 1416. Gerwin Marschede. Item in Lyfflande stet et ok nicht wol. Dar moet noch neimant op to Noüwerden varen by live und by gude; aldus secht men hir. Reynart Noiltgin (in Köln) an Werner Scher er im Hause des Thomas Bone. — Mai 4(?). Rev. St.-A. Orig. Adr.: An Werner Schere in her Thomas Bonen hüs. In dorso von der Hand des Hildebrand Veckinchusen 1416, 16 in meye, 2 ballen fystens. Hirvan betalt 14 sl. 8 groten. Item vorkoft by Kastelot Bussen 2 ballen fostens to 7 sl. untfanghen op dey wesselle to Peters Fyfoyden 15 sl. 15 sl. unde van den clerk to Bottins 15 ^ 10 sl. 6 groten blyvendes Hirvor gheven vor 5y2 sintenner to 18i/^ wyten d. summa 14 sl. 8 groten. Summa blyvendes van dessen 2 ballen 30 ^ 10 sl. 10 groten. — 140 — Mynen dyenst. Wist, "Werner, gode vrunt, dat ich uch send 2 far^ myt Wolter Fluich, de han ich bestait vur 5% zinder beidsamen imde he han vur den zinder 18^ wit d., unde sint beid, half ossen, half leven, ui sy geldent hi gereyt gelt 12 gülden unde 100. Nu mucht yr proven, sy wortme kosten solen. Darumb slait sy van der hant myt den yersten as gy moicht huftgelt krigen. Ich han ouch den sin bes gescreven in zweii anderen breven, sy sint ouch alsus gemirckt. Nich me zo deser ziit dan Go sy myt uch. Gescreven des manendages da^) meidach. By mjr Reynart X[[ Noiltgin. 117. Sivert Veckinhusen^s Rechenschafts- Ählegung in Angelegen hexten des Gesellschaftshandels. — Köln 1416 Juni 2. Rev. St.-A. Orig. Auf der Rückseite: dyt es unser selscap rekenscap um dazu von H. V. Hand: 1416, 12 in jullejus. Broderlyke leyve vorscreven wetet also gy my lest scriven, dat ic ji scryven solde, wat gy my schuldych weren, broder dyt hebbe ic ju vek screven und weit op myn seyle nemen, dat ic des nicht beter wet, gy weter wol doe wy unse selscap rekeden to Brügge int 6*^ jar, doe blef unse selscap also gud also 742 punt 10 gr. ; war an dat was und al bescheyt wyset juwc rekenscap wol beschedelyken ut. Darna, in 11 jaar 29 in desember schreef ik mijn eerste rekenstap in 9 aan. Poppens, die na de derde jaarsten rekenschap ontstaan hadden, van deze selschap wegen op dat nieuwe also, de rekenstap daaruitgeweten 2189 punt 3 sl, 11 gr. Hieronder had ik weer uitgegeven also de sulve rekenstap, die uitgeweten 1994 punt 5 sl. 4 d. Dit een tegen dat andere afslagen, doe ik solden bij blijven op de 194 punt 18 sl. 7 gr., daarvoor was ik der selschap van de eerste rekenstap in 6 te jaar rekent 2 punt 19 sl. 4 gr. Item daarvoor ontving ik van den wasse to onze partij, dat wij met Arnd Wachendorp hadden 80 punt 534 gr. Item ontving ik van den nieuwe Dornschen, dat uit Lyf land kwam 116 punt 4 sl. 6 gr. Item van den Sundeschen geld werd: 1 punt gr. meer dan ik vroeger rekent had. Item van 5000 lasten waren ik 22 punt 12 sl. 2 gr. Item van Tüten selschap werd ik 22 punt 9 sl. 10 gr. Item van den geld, dat uit Pruisen in Lyflande kwam, ontving ik 10 punt 13 sl. 4 gr. Aldus is deze som, die ik meer ontvangen dan uitgegeven heb, 450 18 sl. 3 gr. Item tegen desse 4507/ 18 sl. 3gr. heb je weer uitgeven boven de 1994 ^ 5 sl. 4 gr. de vorscreven staat. In de eerste Tomas Vochynckuser bij Johan van der Brüggen 2 terlinge wanden, stonden tohop 69 ^ 6 sl, 2 gr. Item gaf je op dat was uit een wessel, dat op je overkocht werd 500 gouden som 70 ^ 11 sl. 1 gr. Item sande je mij briessynthol, stond 48 ^ mijn 20 gr. Item verloren je aan peper 7 ^ 6 sl. 8 gr. Item verloren je aan zegelen 42 3^ ^ gr. Item Tydeman Swarten afslagen 39 sl. gr. Item. 1) Wohl; na. — 141 — Item aan je rekenkoppie weer afgaan 4 U gr. voor 24 kronen, die je mij geven. Immie over al, dat je aan de vorscreven 450 ^ 18 sl. 3 gr. weer afnemen konden, also vorscreven is, 260 U 15 sl. gr. Aldus bleef je onze schuld, dat een tegen dat ander afslagen, 90 ^ 3 sl. 4 gr. Also ik al dat meest na je eigen rekenkoppie geschreven en kent heb, zonder dat gebrek also na geskreven staat. Item ik meen solen nog toe rekenkoppie brengen 263^ marc, die je Lyseke van Boden aan Stockem wegen toe rekenkoppie bracht. Item Hans van Mynden bracht 1 ok van Boden van Stockem wegen toe rekenkoppie 264 marc. Item Lyseke recht je 1 ok toe rekenkoppie 210 marc van 1 terlinge Tomaschen laken. Item Hans van Mynden berekende 1 noch voor 1 terlinge Tomaschen laken 205 marc, esse 4 sommen meen ik solen je meer bij je hebben dan die 190 punt 3 sl. gr. Est meer edere mijn, dat zal altijd zijn tot beter rekenkoppie. Item, sie ich sieben, einer Rechnung von Lübben wegen 106 Mark 4 Schilling 2 Denier. Item, Lands von Minden gab vor meinem Teil von der Gesellschaft Geld, Salmstein 216 Mark; them ich und fehlt in Preußen 24 Mark Preußen, Summe machen 50 Mark Lübben. Übersetzung der Summe von alle, dass ich der Gesellschaft schuldig sei, 395 Mark 10 Schilling. Des es mir der Gesellschaft wieder schuldig, dass ich Tomas Geld betalte von Lübben 26 Mark. Item, unbelegt mir 36 Mark 10 Schilling, der Lübben zu Lübben gab der Gesellschaft vor 18 Mark 8 Schilling auf meinen Brief, der Lübben sie schrieb, was Rechnung die denken, dass werte sie best. Broder, ich en wet nicht mehr, dass ich der Gesellschaft schuldig sei, werte sie nicht, dass soll alles immer guter Rechnung und wenn sie alles überrechnet, leben west mir davon dann noch etwas borsten machen, darum nehme sie 50 Gulden der vor Kosten und andere Dynen haben wollen und schreiben mir dann, was mir lief davon noch borsten möge und schuldigt auf einem Punkt, dass teckent wunderbar auf die Art Poppyren und auf meine Gebrechen dabei und lässt dessen Rantze Rechnung darauf nicht ungespaltet. Das es besser, dass wir um einen Punkt zu treuen sind, dann um die ganze Rechnung und wenn eine Gebrechen werte, ich hoffe, mir mit Briefen wohl zu unterweisen und habe ergänzt an umecht, so wohl ich gerne lassen und wohl, es Gottes Wille, nunimmer mehr Recht begehren, darum ich das besser werte. Guter Freund, Gescrewen 5 Tage vor Pfingsten anno 16. Zu Verzeichnis Vöckingen, Köln 1416 Juni 2. Eechnitt des Silbert Vöckingen — Köln 1416 Juni 2. Rev. St.-A, Orig. Auf der Rückseite: Dies ist meine persönliche Rechnung. Dazu von H. Veck.s Hand 1416, 12 in jullejus. Eine besondere Adresse nicht vorhanden, da die Rechenschaft zusammen mit dem Briefe vom 27. Juni 1416 abging und in des Empfänger' s Hände am gleichen Tage, dem 12. Juli 1416, gerieth. Item broder gy scryven my eyne propper rekenscap int 12*^ jar 9 dage vor unser leyven vrouven dage lechtmyssen^), dat gy my doe schüldych 1) 1416 Januar 24. — 142 — bleven 63 punt 8 sl. gr. Darna untfenge gy van wasse, dat Slyper i ju sanden to myme dele 45 ^ 4 sl. und 51/2 gr. Item gaf ju Boekel 50 guldei summe 6 punt 17^4 sl. Item untfenge gy 24 cronen van Hans van Myndei summe 4 ^ gr., item von WyUem Dalhusen wasse 8 ^ 12 sl. 3 gr. ; item um f enge gy van lasten 7 ^ 5 sl. gr. ; item untfenge gy dat van myme hus van Lubeke ward 107 ^ 16 sl. 3 gr. ; item untfenge gy van Hans HoensteyD 97 U 15 sl. 9 gr., summe van al vorscreven 340 U 19 sl. 2 72 gr. Hydrogen hebbes gy wedersver vor my utgeven Gerd van Balgen 400 gulden 45 gr.; item dem Küper to Andorp 400 kronen, 68 ^ 15 sl. gr.; item vor allerlei kleine porcelaan, summe 22 ^ 16 sl. 11 gr.; item nog aan kleine porcelaan allerlei 23 sl. 8 gr.; item vor Kornelis 3 ^ 15 sl. gr.; item voor Lj seken voor gra wand 25 sl. 5 gr.; item voor rij 13 ^ mijn 1 gr. Summe van in weders utgeven 65 U und hundert U 15 sl. 11 gr. Aldus dat een tegen dat ander afslagen, zo blijf gy mijn schuldig 175 punt 3 sl. und 3½ gr. Item hier tegen sy ic ju weders schuldig dat ju propper ontvangen in eerste van Tyten wegen 70 marc 4 sl. Lub.; item van der Swarten wegen 83 marc 3 ^ sl. Lub.; item voor 1 Ypersch laken 31 y^ marc, summe dat in ju propper weders schuldig sy 183 marc 3½ sl. Lub. De reken ik op 30^ gr des sey gy mijn nog weders schuldig 4½ ^ gr. van Johannes Woeste wegen. Aldus al dat een tegen dat ander afslagen, zo duikt mijn dat gy mijn hier van schuldig blijven 150 U 3 sl. 3½ gr. Broder, aldus heb ik ju desse reëenschap geschreven en sandt en wet en niet recht na al mijn vijf zussen, al zouden ik ok morgen sterven heb ik je mijn van dessen som te zenden, icht ghesandt edersvoor mijn uitgever dat mag je hyran afschrijven en onbegrepen altyd toe guden reëenschap en ik heb in dit poppiertje also grot gehouden op dat je mij in goedmaken en gebrek maggen op ditzelfde poppiertje weer schrijven en zenden toe Andorp iedere hyr mijn den eersten; en hier icht in inne dat ju icht an scheld, dat reken uit en schreven mij ju gebrek, kan ik ju dan niet weer bescheiden mijn schrijven, zo zette dat punt mal in zijn boek also lang dat wij, en God wet bij een komen, zo is ook beter dat wij om een punt elke 3 elke 4 punt schelen, dan wij al de reëenschap in schuldig leiden staan. Wees je herinnerd dat je mij van hieraan en ook voor van der selschap wegen schuldig zijnde, dan staat mij toe om dat ander. Schreven mijn juwe gebrek op dat wij doch even een einde te een einde mogen brengen om sterflijke en vele andere zaken wil ik en op dat wij ook vortaan mochten weten, waar elk gerekend werd. Geschreven 5 dagen voor pinksteren anno 16. Zyverd Vockynchusen, Kolnne. 119. Gerwin Marschede in Danzig aan Hildebrand Vockinchusen, via Brugge — 1416, Juni 6. Rev. St.'A. Orig. Adr.: Dem erbaaren manne Hildebrand Vockinchusen to Brugge detur littera. In dorso van der Hand des Empfängers 1416, 6 in jullei; ontvange dat stukje zilver van Jan Marschede 16 in jullei. 143 Vrentlike grote vorgescreven aan mijn leven vrent. Hiidebrant Vockinhuisen weten zole gi, dat ik sende aan mijn broder in Albrecht von Barken 1 tuntje, daar es in 55 timmer bogenwerk; elk timmer stet 11 verdingen mijn 1 schoot. Van dessen werk sole gi untan op de 3 terlinge 20 timmer und 1 timmer guder scheveniss, de sint aan 1 timmer bogenwerk gebonden, de dan 5 verdingen, tot ungeld hirop 84 sL, summa 551/2 mark 3% schil. Voor de vormer, heb je in dessen tuin, dat je alleen tot hoorde op de Aresche 30 timmer Vinsehes schone werk, dat timmer stet 3/2 mark 1 schoot, eerste hoopjes, summa 6 mark 1 verdingen, op tot ungeld, puntgelt, persen, tot scheepje tot brengen in tuin 3 verdingen, summa 107 mark. Item, so sende ik je in Klaus Swarten tuin in scheepje Raüterde 1 stuk sulvers, wegens 12 1/2 mark 1 kwart, de mark stet 6 mark 13 sL, summa 87 mark 18 1/2 verdingen. Summa, dat ik je nu sende, is samen 195 mark mijn 51 1/2 verdingen. Vooruit, zo heb ik jouw brief met raad van Claus Swarten voorbeeld voor 70 sentener lebenter koper. Desselkopers heb ik ontvangen, 38 sentener 32 punt, dat andere sal ik ontvangen 8 dagen na Sint-Jan (dagen). Item, des 38 sentener 32 punt heb ik gescheept in Johan Melschop te Engelaan, naar Kortrijk Swarten. Deme kunnen jy schrijven, wat hij jouw mede heeft gedaan zal; want mijn dat andere waard, zo wil ik het een en ook het andere senden. De andere 100 Aress stan nog onverkocht, 50 heb ik er toe getorneerd, men heeft mij 6 mark voor dat stuk, de ik hier heb en nog geen rijke geld. Hier kom ik nog tegen de tijd een kopulade, die op Sint-Jan soldaat kopen in den market te Breslau en alzo vroeg als Sint-Jan dag voor, zodat de Aressche stan op den winter. Hierom so deel ik een en het beste, dat ik er 50 voorbeeld. God geve, dat het beste valt. Anders zo en ik jou niet meer te schrijven, den God laat jou gezond zijn. Gescribe word op pingel advent 1416 jaar. Item so en wet ik ju nie niet schrijven kan van Laken. Aistedesche Laken sint hier nie gegeven voor 16 mark 16 scot, dat par ok mijn ok 2 scot meer, Kümesche by 13 mark, Mestensche by 11 mark 1 ferd., ok 11 14 mark jp dat hoogste, Konditsche 5 mark 8 scot, Gertbergessche 9 mark, Leydense, Amsterdammense 18 mark, gude Kolsoster 20 mark ok 22 mark ok 33 mark, som mijn som meer, dan daar de lüde sint onder ok de war, de men daar menemen moet onder ok dan da de borch es. Et en es hier niet alzo als et lach, et es alz vorkart in körten tijden wol alzo ser als et ju mochte schijn n 1 land, des loven vele lüde niet. Gerwin Marschede. 120. Sivert Veckinhusen in Köln aan Hildebrand Veckinhusen in Brügge. — 1416 Juni 27. Rev. St.-Ä. Orig. Adr.: An Hyldebrand Veckinhusen to Brügge littera detur. Dazu von H. VecJc.s Hand 1416, 12 in juJcus. 3. Juli. Broedernaam leefde vorskreven, wette dat ik ju niet ware schrijven kan van Lubeck, men de oude rat sal weer in syn, naen woe al dyn gemaakt edere vort aan staan sal, wan mijn dat to watend ward, dat wel ik ju dan wel schrijven dan motte wy uns dan som richten. God geve ons altyd wel to doen und voge al dyn to den besten. Item Hans Losekynch had daar nog 1 pak Monstrolsche laken by Tydeman Swartten herwaard to senden, mijn wonder, waar dat blijft, dat zal uns schaden, dat et also langsaam komt. Help dat mijn beschrijving daarvan worden mijn den eersten und ok herwaard komme und schrijf, wat gy van Lubeck vornemen und al ju denkt. Item, auch die gegenwärtige und unsere Rechnung, besiegelt und liegend hier, habe ich zu Brügge, darauf sende ich zu, auch meine Rechnung, die du willst, senden vor, prüfen, dass ich doch nicht leider, um des Willens, ich eine Weile nicht meinen, willst, zu Andorp, zu sein, und ich auch nicht meinen, hatte, dass du darin solst kommen haben. Also sende ich zu, dieser Rechnung, nach, dann mögen sie zu, rechtten und helfen uns, dessen Sorge zu einem Ende. Groß, wie Freund, meine Schwester, deine Kinder und Reynolt und Tiedemann und beider über mich. Geschrieben 3 Tage nach St. Johann, Tage, im Sommer, anno 16. Zyverd Vechtenhusen, Köln. Rechnungsablegung des Sivert Vechtenhusen in seinen eigenen und der Gesellschaft Angelegenheiten. — 1416, Juli 12. Rev. St.-A. Original, 1% Bogen, Papier im Quartformat, zusammengebogen. Ein halber Bogen, trägt die Adresse: Hyldebrand Vechtenhusen, Brügge, deter und ist im übrigen, rein geblieben: Die anderen 8 Blätter sind nicht vollständig beschrieben und unpaginiert, so daß für die richtige Reihenfolge, Licht, volle Sicherheit gewonnen werden konnte. Der Anfang ist gleichbedeutend mit der Rechenschaft vom 2. Juni 1416. (N. 117) Dies, es meine propper Rechnung. In Jahr 1412, Jahr 9, Tage vor unserem Leben, Frau, Tage, leichsehen, da schrieb ich, meine Bruder Rechnung, von meinen proppen, Dingen, also, dass ihr darin bei, sich, behalten von meinen Wegen, 63 ^ 8 sl. gr. Danach, unterfing ich, von meinen Wegen, auf das neue von was, dass ich und Syver, einem sandten, zu meinen Part, 45 ^ 4 sl. 5 ^ gr. Item, gab ich einem Buch, von meinen Wegen, vor 50 golden, Summe 6 ^ 17^ sl. Item, unterfing ich, 24 Kronen, Summe 4 ^ gr. Item van Wyllem Dalhusen wasse untfangen 8 ^i:( 12 sl. 3 gr. Item untfenge gy van lasten blyvendes 7 ^ 5 sl. gr. Item untfenge gy van Lubecke van wasse und wercke, dat em Tydeman und Herbbord van myner wegen sanden 107 ^ 16 sl. 3 gr.2). Item untfenge gy van Hoensteyne van myner wegen 1) 1416 Januar 24. 2) An dieser Stelle hat H. Veck.'s Hand hinzugefügt: hirvan wedder gan vor myn eventur to mynen parte 4 J$^ gr. — 145 — 7 ^ 15 sl. 9 gr. Summe van al, dat myn broder untfangen heft, also vor- creven es, 340 ^19 sl. 21/2 gr.^) Tegen desse vorscreven 340 U 19 sl. 2 ^4 gr. heft myn broder weder itgeven also nascreven steyt. Int eyrst Gerd van Ballegen 400 gülden summe »5 U gr. Item dem Küper vor 400 cronen, summe 68 ^ 15 sl. gr. summe an al 123 ^ 15 sl. gr. Item 1 sward laken, stont 2 ^ 4 sl. gr. Item 1 rot 'omas 31 sl. gr. Item van Niclawes Hübener 18 sl. 4 gr. Item 7 eilen wandes, tont 24 sl. gr. Item 20 eilen 1 quartyr by Slyper 2 ^ 11 sl. myn 10 gr. tem by Slyper 2 ^ 6 gr. Item van Hynric van dem Tornne 30 gülden, iimme 4 ^ 3% sl. gr. Item % tunnen bottem 13 sl. gr. Item van Tyten vegen 7^ 13 sl., summe van al dessen cleynen porsselen 22 U 15 sl. 11 gr. tem nog voor mijn uitgeven, 1 muts, 4% sl. gr., item voor vijgen, roosjes 14 sl. gr. Item rys, dadelen 3 sl. 8 gr.; item olijven 4 sl. 8 gr. voor kompost 2 1/2 sl-5, summe van dessen 23 sl. 8 gr. Item ongehangen aan rijst 13 U mijn 1 gr., tem had een heel voor Kornelis uitgeven 3^ 15 sl. gr., item Lijsteken wand honderd voor 25 sl. 5 gr. Summe van al, dat heen weer voor mij uitgeven levet, over al, also uitgesproken steekt, 165 U 15 sl. 11 gr. dat afschragen tegen heen uitgesproken 340 ^ 19 sl. 24 gr. aldus blijft mij mijn haarvan schuldig 175 U 3 sl. 3 1/2 gr. Item tegen deze uitgesproken 175 ^ 3 sl. 3 1/2 gr. zij ik mijn broeder weer schuldig dat en propper ontvangt. Int de eerste van Tijden wegen 70 marc in sl. Lub. Item van Swarten wegen 73 marc 3 ^ sl. Lub. Item voor 1 Yper sch Laken 31 1/2 marc Lub., summe van dessen 3 porcelains 183 marc 3 1/4 sl., die reken ik op Vlaamse geld voor 291/2 U gr., die afschragen aan den uitgesproken 175 U 3 sl. 3 2 gr. zo blijft mij mijn broder nog schuldig van dessen uitgesproken rekeningschap blijvendes 145 U 13 sl. 3 1/2 gr. Darom blijft heen mijn ook 4 1/2 U gr. van Hans van der Woesten wegen. Aldus blijft heen mijn haarvan schuldig 150 ^ 3 sl. 3 1/2 gr. Altyd tot ander rekeningschap hebbe gy icht meer voor mij uitgeven sendt der rekeningschap, dat schrijft mij haaraf . Kunne gy mij icht vorder onderwijzen dat gy mijn ander meer ontvangen elke uitgeven hebben, dat zal al staan tot goede rekeningschap. Gott wet wet, dat ich nicht meh recht und Freundschaf begere und können wir uns um desselben Rechenschatz nicht vordrängen, dass dunkelt mir wunderlich genug gewesen und wie können wir auch Zahlung auf beiden Seiten zu Frieden kommen, er wird wie immer unsre Rechenschatz sehen und zu Ende brechen haben. Gott gebe einem guten Ende, das hat große Freundschaf und schaden eingebrochen, dass wir der Rechenschatz nicht eins sein gewesen. Item, Bruder, also kommt der Schuldende zu, du schreibst mir ab in deiner Rechenschatz, dass ich der Selbstschuld schuldig sei 864 Mark 11 Slinga und ich sei der Selbstschuld nicht schuldig, dann 345 Mark 2 Slinga. Dieses Schuldene als bereits 519 Mark 9 Slinga, dies ist ein großer Gesalz. Darum schreibst du mir ab van Steinhuse wegen bei 12 U gr., die schreiben der Selbstschuld ab und mir besonders nicht. Item, willst du mir besonders abschreiben, was du Boden van Stockam und Briefe und Urkunden, 1395—1441. Tomas Veckinchusen hat gegeben, dass betalt als von unserem Selbstkapital g: Item, gy willens mir propper abfassen, dass vorlass von den Araschen Peper und Wasse und Bryssylyenhoutje und viele andere Dinge, dass wir in Selbstkapital handeln, haben, dass geschrieben als der Selbstkapital ab und zu und sagt die oftens mir Schuld sey, auf dass gy nergens an Zweifeln darven, so sende ich dir jetzt Rechnung und Brief und alles, dass ich finden kann, dass irgendwo zu der Rechnung und kann ich mehr finden, dass darunter derkennen kann, dass ich dir unterweise kann, dass wohl ich dir gerne schreiben und senden. Also habe ich jetzt geschrieben der Selbstkapital Rechnung und meinen propper Rechnung und ich von dem Selbstkapital wegen inne behalten und von dir deine Rechnung nicht machen. Habe ich dann mehr inne, dann gehst du jederzeit mehr, als ich, dass finden sie als den Tag wohl. Item, ico ics ju proper schuldig van Tüten wegen 70 mar 4 sl., item sy ico ju van Swartten 83 mar 3% sl., item voor 1 Ypersch laken 34 yg mar Lub., summa 183 mar mijn 6 ^ Lub. Darvoor slae ico ju af an mijn; propperen dinge, also gy in mijn propperen rekening wol vinden: mogen 291/2 ^ geltem broeder ico hebbe juwe brief ond rekening wol overzien un wan gy elk dinge op dat syne schreven had den, so scholde daar niet veel af: wan gy mijn propper dinge in de selschap niet mengen den un der selschap dinge niet weder in mijn propper dinge un zetten elk bij syn rekening so wolde wy des wol eyns worden. Ik sende juwen brief weder, dey es rechte wend an dat kruse, daar gy mijn 63 ^ 8 sl. groot schuldig blijven. Danne slae gy mijn af 11 ^ 17 sl. 6 gr. Steenhuis geven, darna 18 gr. ook van Steen huis wegen; dessen 2 porselen komen mijn propper niet toe, want ik heb onze selschap berekend, daar ik dat ontfangen heb, hebbe gy dat nu weer uitgeven, so sole gy dat van onze selschap geld weer uitgeven un niet van mijnnen proppern geld, dit en kompt aan den 63 ^ 8 sl. niet af. Item dey an der rekening, also gy in dem zelfde brief vord schreven, dat ontfangen en uitgeven hebben, dat vindet syck ook wol wend an dey 80 %. 