title: Swaving's reizen en Lotgevallen: Door hem Zelven Beschreven
creator: J. G. Swaving
text: Onze tweede pleisterplaats was op de plan- * tagie van de weduwe Adami, yaa waar wg onzen togt tot aan de houtkapper^en van den beer F. Gallez voortzetteden. De plaats al- waar de vischvangst plaats greep was eene af- gezette kreek in eene hooge en boschachtige landstreek. Eon ieder moest hier om het ijve« rigst de banden uit de mouw steken. De ne- gers stonden tot aan - den buik m het water en wierpen de visschen op bei Strand, welke de bij ons bebbende bokkenof Indianen, door middei van zekeren wortel , in eenen ' Staat 'van ' bedwelming boven op bet water wistea te doen drl^ven. Een ander was druk bezig met de visch te kakeÄ en scboon ie maken, cen derde met die in te zouleQ of te barba- koU ■IT I.0T08TAX.liBN. ^85 kotten, .een paar negerknipers verzekerden de yateiiy en alles bad hier een voor mg gebeel nieuw yoorkoraen. Na hier acht of tien da- gen op deze wijze alleraangeniiBinst doorge- bragt te hebben, keerden wij met eenen rj|* ken vangst, ieder met zynaandeel, naar oqzc , plantagiea terug. HOOFD^ k A iU BOOFDStUK XVIL soDder gesondheid eene hersens^hip^ -^ j^^bfifM« ynmrät Tan West-Indische schatten. -* Een woord over administrateuren Tan plantagii^n« — Togt naar de Bo* Tenlanden Tan Berbice, — Kort historisch OTcrzigt der lolonie* — Het fort Zekndia. -^ De caraTane in de Sa- vane. •• Zonderlinge nit werkseien Tan de brandende sonnestralen op mensch en beest. — De sentimentele begraTenis. «<• Een kind Tan lo jareh red het leren Tan sqnen Tader door eenen tijger te dooden. — — Het ka- binet Tan natourlgke zeldzaamheden Tan den beer Smith» — • W^ze om kolibrietjes te Tangen, zonder dit bemelsch beest}e te beschädigen* — « lets oTer de Indi-* anen« ^- Loffel^ke Toomemens. — - Het geTaarlgke Tan bet leTenstijdTak tasschen ao en aS jaren. -— De krank« sinnige stiefTader* ^ Mislukte Trgaadje. — — M^ne xn- scbeping naar LiTerpooL — — SJot Tan het jste Deelm «"— Zoodra was ' ik niet op Balk«Ä.mma terug- gekeerd, of ik werd oogenbiikkelijk weder met yerdubbeld geweld door de gewone lands- kwalen aangegrepen. Dezelye begonnen meest- al met verlies van eetlust, zware hoofdp^- nen^ diepe neerslagtigkeid van geest^ opzvrel^ ling van de long, o£ ongesteldheid van de lever^ krampkoliyken ^ galkoortseni enz. enz. De üe TOOi^gaitbrcVeiiil jgwreesniididklen *waröft odn door^MiiB immer äeeetfde: raadpleegde ik «ORen Engdsöhen doelor ^ dan liet dt xe m^ fndt i^e oahneV« of merkuurptlien zoo lang se*- veren, dat A tnijne landen dikw^lp los Ai düi mond «tondMn, ereti als of miaute kwaal ynat eoiiMi galanten * aard geWecst ware;^olgde tk de voonobriftm tan miTneU Hollandacben «enbati', kij welkte ik mij yoor fSoo s' jaarf geiibeiineerd had> dan moest ik 109 liefc lig^ diaam aoodanig laden zuireren, dat tk vedal na twioop van Tijf zes dageii van zwakte niet kneer gaa» noch stan kon, en meer dan eeas dodr die Mivering tot aan den nnd i» gvafil jgebragt irerd; 00k betaig ik hier ^eg« tig dat ik , gedurende de eerste drie naanden m^s verblijf in Bm'bice 9 meer Tomatievett en laxanceh gebrnikt lieb dan in al de ore* rige V^ertig jarön m^os ganischen leeftijds^ en dat ik m^n beh^ond meer dan zesmaal in een fattt aHeen aan den driewerf gezegenden ki*« on^bast te danken heb gebad. Znlk een I0* Y«n mag wnarliyk eerst mel regt' een gesta« dig «terven genoemd worden. Tot zea mnal toe stond ik reeds aoo digt aan den rand^ äät m«ti m^ kwam aanraden, om, zoo ik nog eienige* teatamentaire beadiikkingen te tm^ ken bad, van tnijne preB^nte oegenblikk«» 8«r gebraik te maken^ zpodat in^ii testament er op bet laatst even zoo begon uit te zien als het paspoort eena landloopers* Van daag yer- niaakie ik legalen links en regts y verardende de Tr^makiDg van een gedeelte mijner sla- Tenmagty benoemde testamentaire ezecntenren ; een maand later herriep ik \veder alle m^ne yorige dispositien , stelde somtyds gansch te« genoVergestelde in de plaats, en ajiles droeg de. duideli|kste kenteekeoen van eenen be- dwelmden geest en van 6x^ worsteb'ngen des gemoedsy welke den sterrenden doorgaans ei-» gen c^n.' O r^kdom, o hersensclum 1 riep ik dikwqls op mijn ziekbed uity terwi^l ipqne timmerlieden welligl bezig. waren om de plan- ken yoor mijne doodkitt te zagen,, aan. wat al geyaren , aan wat al ongelukken stelt men zieh niet yrij willige bloot yoor uw körtstondig bezit! en hoe arnizalig zijn uwe geneugtea in yejgelJjking yan die, welke de gezondheid, die nimmer te hoog gewaardeerde schat;, oos ZOO mildelijk aanbiedt! — Maar, waarom yeiw kocht de dwaa$ niet hetgeen hij bezat? waar- om yerliet. zelfen geschikt uochibestemd zal. ; worden ? — Doch men moet Berbices finanpelen toestand, men isfti moet het karakter 4^r Becbicianen T«a nabij bebben leeren kennen 9 om te kunneni Weten, wat h^ beteekent in de Wesl-Indiea eene planlagie te yerkoopen. Men noemt daar iets yerkoopen^ als men z^ne wozenl^ke eir gendommen tegen iagebeelde ejgendommen yer* MTissek; dat is, als men z^ne roeronde en onrotfende goederen in bei beztt eens anderen stelt, en dadrvoor eenige papieren in de plaats aanneeraC> die boogst genomen intres betalen« Hoe yeel bjpatbeekbouders yan WestrlndisciiQ plantagien ondervinden niet nog dageli|ks de droeve bevestiging dezer gegronde aantijging? Hoe velen hunner zonden God niet danken , ZOO z^ slecbts de helft van derzelver yerou« derde scbuldvorderingen , met de daarop Ter** loopene intr^ssen op intressen , zagen binnen- komen^ want zoo zq eaimaal allen te gelijk de Sterke band des geregts wilden inroepen, zouden er gansche kolonien b^ execntie te. koop geveild worden^ eu in een land^ al-« waar, zoo te zeggen, ^eene kontanten, naar evenredigbeid der r^ke bezittingen, in omloop z^n, rindt men ook geene koopers; gevolge« lijk bestaan alle die plantagien -*efiekten ^ die bypotkeken, enz. voor bet grootste gedeelte in bersenschimmen j welker verwozenl^king men waarscb^nli^k evenaMn als de . afdoening. T der dtr lurtiodtle ichoM ran Giaot-AritUHiie» ooit beteVM ial. Haar, Tiaagt eeh ander » (irant het hapfert ttimmer ja de wereld aan meDSchen , iie z(ch bevoeg;d achten , onze bandeiwqze te beoonleden , en goed of af te kearen,) maar wattTom sielda h^ dan niet lieirer eenen zaakge* kütfgde aatty In plaata van zQn geld in Guyana te Temixen? Zaakgelastigden in de Wesfc-In-* dien! -^Neen, dan is bet waarli|k beter in eens itit cQn iQden te wesen. -^ Vraag eens aan de meeste dier ci-äe^ani West-Indische zaakgeJas- tigden , of adininistrateuren van plantagien , die thans in Nederland van hnnne renten leven , ^aar Bij hnmie schatten van daan gehaaJd bebben; vergelfjk hnnne omstandigheden eens bij die der eigenaren Van ' plantagien , in wier dienst zij b^na naakt en bloot zijn overg^ain ; bezie eens bet ertmalig saldo, hetwdk sommigen dier eigenaren by het slot van bet jbbtj na aftrek der plantagie-on&ost^n dikwerC overbl^ft en welk saldo tiq aomtqds nog met de groot- ste moeile Van de wereld moetcit trachten te inkasserenv Vraag eens wat al züchten , wat at verwen^hingeit er niet al door bedrogene eigcnaiM Mar Oosf en West z^n opgezonden, en dan %A ^el niemand willen ontkemien • dnt hi|, die in dat land bezittiagen beeft, waarUjk dii»p te bebbgen iij zoe zijh gestel zieh en- ge- für WFG1VAJ^#|I. TQl gdolkigcr wg^e Diet «an, t^l IfMfxu^fLt .g^y(fe^n^^ ^ k^p« ^ie/i^fir lez^ de hpofdrbqweegoorz^lg^fi Tan nigaen lußhtigen leeftfai)t en van mij^e ges^dige praziy^rvingeri gediir^nde jnga yec-» blijf iri B^fbice. Ta om er ien miofte eenige kleine schetsjes uit aan te stippen. De meergemelde heer Maaren- brecher was hier wederom vaa de parti^, eh de overige tien z^n allen, op den heer van der Schroef na, die tbans in Amsterdam woonachtig is, naar die gewesten vertrokken; tan waar geen reiziger tot heden toe is we* dergekeerd. Aivorens nien zieh op reis begaf, TOorzag een ieder zieh van kruid, lood , jagt* geweren , kralen , spiegeis , scharen , messen , viachhoeken , eenige rum- en \txie:^et^]L^\Aers ^ kortom yan alles wat er in de kraam van de Indianen^ welker dorpen w^ in de bovenlan« den zouden gaan bezoeken ^ zob al te pas kwam. Den eerslen dag pleisterden wi| op de plan- tagie de Da^eraady tot welke hoogte wij in een get^ waren voortgeroeid. W9 besehen hier, volgens lands gebruik, ofschoon wij de. bewoners van den huize Dimmer te voren ge* zien noch gekend hadden, onze harigmatten aan den zolder van een ons toegewezeh ruim en liichtig slaapvertrek , alwaar een blind paard gemakkelijk had kunnen rondhoUen zonder de geringste schade aan te rigten. Den twee-> den dag vervolgden wy onzeo togt tot naar het zoi^enaamde oude Fort, alwaar wij in een groot onbeweond steenen gebouw onzen in-* ^ iiitrek namen. Dit oord maakte weleer, on- der den naam van fort Zeelandia, Berbices faoofdstad uit Uetzelre drpeg dien naam, omdat deszelfs eerste sticbter» welke aldaar in i6a6 met een scbip yol HoUandsche land« Terhuizers aankwam,' een inwoner uit Vlifr« langen was» waardoor Vlissingen ook dest^ds ab d« bezitster dier yolkplanting bescbouwd werd|, tot dat onze .Zeeuw door eene Fran« fiche vioot yan yr^bniters yeroyerd en die be-* zitting yeryolgens door de kapers yoorfSoQfßoo aan de beeren yan Hoonp en komp. yerkocht ii?erd. Daarna maakte tnen eene oyereenkomst xnet de Westr-Indische konipagoie, en einde« lijk werd het een eigendom yan den Staat » uit welker banden bet nu en dan in die der £ngelschen oyergingy tot dat bet op bet laatst, naar bet schijnt yoor goed ^ in bet bezit der laatsten gebleyen is. De rede waarom deze eersle sticbters de stad bijna zeyentien urea yer de riyier op aanlegden^ was alleen uit liooide yan den nioerassigen en lagen grond der aan de zee grenzende landstrekenj dochi toen de beyolking zieh eenmaal begon uit te breiden , ontwikkelden zieh de ongelegenheden , yan zog yer yan den ingang der rivier yer« wijderd te zijn , in allerlei gedaanten. Groote «chepen hadden met veci moeitcn en enge* T 3 niak- 3^t Str ATIMC^f KElzi^ mäikeh ii kirtnpeh in bet opwerken tegen de ^lihgferände bogten e^ner bier en daaif onf- d\ep6 ri^i^r, in welke zij dikwigls op de mod- diSrig^ j^ailteh, die ^Ich ddor de onregelma- tigbäid vät deü i^ti-boUi Ladden opgehoopt ; bieten iitteh en gerioddzaakt Wartsn eenen spririgvlo^d af te wacbteh , om wederbnl ylot tc fakeh. De landtafereelen' röndom bei oude fort had« den döor derzetver booge liggirig een v^el aaii-* lokkelLjker voorkomen. In de oinliggende wei* landen gräasdeh haar gissing over de lionderd koeijen, destljds bet bezit van d6 Y^eduwb Bate^ weike iood^eenrondig/ßf altj^d irmAA zatpe en\ lianclßldr^yttnde hoogzuiiiige Trouw» "^aorscfa^nlilk weinig gedachten )iad f dal eene partil kdigloopende aangehuwde zonen eii kleiof zokien tbans : in. Europa de gebradeoe hanen zöU|dc|^ «uitbangisn met de door faaar zoo kairi^ bljeengeschraapte miUioaneh» 'Onder'de ons hier oniringende IjouwjralloB bezocblen wi| ook de ploats alwaar welei^ de icerll geataan had , en niets .verwekt 20Jideiv- }iDger gewaanvordiagen bij eeneo gsoboren I|ol- knder^ dan in zolke afgelegene .woeat yoor^^ komendq < gewesten 5 gefaeet aan de t^genofeiv geatelde zi^de »des aanlbols^ bi^ iedere «:hrede kenteekenen te yinden. yan de alaude rerU^ Yen zijiier landgcDooten ; onder* anderen de op- Schriften op de. ondersclieidene gifaftomben ^ ^1$ : ^ Hier ligt hegmven enz.]» eh alle die Holr* landscfaa Lenamingen met mos en oükniid ob pnin liier en daar oirverdekt^ deoade Hollandr- sAe houworde Tan een of andere nog /staanife feUefnen ottderwelache gevel^ de aengmenteäl i|älngelegene bonderdjarige Jan^ van' cyanji^ 4Pippelc& en pommelmöi^aep ^ de •zif:b ritrlMuceod in de vljdte nitspreideftde taiparisde;; in eeti woord alles y^reenigde zieh hier, lom^dit tbehs ZOO cenzaem nn verlaten oord cene bifiepd^m T 4 ht- 996 SWATXBfG'« RSKI» belmgstettiiig b^ te zettea ; oak Terlieten ^9 lietzetro ' niei^ daa na hier b^na drte dagen achtereen al jagende en vts$chende doorgebragt te hebben. Van hier beten lf^ gm door eenen stroom zoo beider aU kristalt« van^ atte kanten door hoo^ statige wonden omringd^ ja hier en daar geheel avetschadnwd , tot naar de plant^ie de Arend voortroeQen. De beer ifon der Schroef^ die directeor van dezdre was 9 ontying ons met eene d^ West-Indi- anen too besonder kenschetsrade golie ^at^ Vrqbeid 9 en yergezelde ons den Tolgenden dag een eind wegs naar de Savane. :Onze kleine groep bad op deze onmetelijke booge vlakte inderdaad al bet voorkomen yan eene kleine caravane.^ Eien decp ran Negers yolgde ons net swaar geladene pagalen op bet boofil Twee hnnner droegen eqnen uitgeholden boom^ of soogenaamde cano met uGh> in geral zieh kreken of riyieren op onzen ongebaandea weg mogten roordoen. • 'atterotHMngenaamstgejenkachteriieten^ in we^w •^'#il ik mij het gansche boyenlijf tot aan de ' ||^enpeta' toe met eene soort van olie bad laten 'inwl*9yen; de kmeht der zon was zoo gewel» ;«dig opdeze brandende. Savane» alwaar zieh geen bet «minste lommisrnjk piek je aan den^ balf yerzeogden reiziger ter schuilplaats aan«- •^bood^ dat zelfa de Ekiropeaanscbe poedelbond* tTan den beer Maurenbreeber dood Toor onze ' yoeten nederrid. Om hier in het yo(nrb]|gaa& *-.raan te.toonmi welke zonderlinge uitwerking ' d^ . bitte niet ai pp onze verstandel^ke Ter« ;Biogens niaken kän, diene het volgende. Ik * 'bad> wei is waar, te ?yoren gehoprd en ge« • Ifl^zen -yan baitcn^porige karakter$, die yoor derzelter bonden en katten grafnaalden en g^enkzttilen. bebben opgerigtj doch nimmer dacht ^ik daarbij nog eenmaal ooggetuige yan % dnadanige zotheden te zuUen worden. De hond werd namelqk , niet yer yan de plaats alwaar 'dezelye ! dood viel , door deszelfs meester al tebr^qiende en biddende ier aanle be^teld. Het lodyal: wilde- dat irr zick juist eene bouwraUige i. ': TS ba. ' '. • • 5.^r>-... .• Sf. • hfa^be c^ dHMn weg beyotid, welke* cloor* dtsMlfi YottiaiitAke ligging y tiisscheii ee&e noort VM West^IndiichecypretBeti y door de oMafcrfg- • bare band dernatsqr jüisl tot eene sebtim^Q-. • tele b^rtafplaats soheen ge?oraid te zt}n/ AU Tonern de eigeaaar de eet^te schop aarde ap het l^k wierp, Toorzag h^ zieh yan eenig% « krallen itondenhaar , welke, eveii ala die eeneii hkier betreurde gade, zoi^oküg in een pa- pfasrtje gerold werden. Gaaitie had bjj den Waband ran hct dier tot eene nagedachtenis willen faehondieii; doch geene oneer sleateltjes paatea op liet aiot , en toen >de beer Costenlia-. der bct ¥0<>ratel dced , om den bood den kop af te ani^den, zag men des eigcnaars aaoge«- zigt van Tercmtwaatdigtiig tersC^ven en yer«* blaeken. • ; ' • • - ' « Niet Ter vant dit ODrd', «docb d^ter aan dea eever 4et ririer, was de j^$tsy alwaar eeir in»« * diaanacb jongske Tan ftcbl of negeii jftr€ti bVt let^n feijns vaders , dödr eenen t^giet^ te dbo- dem, gercd bad. De Wijzewaai«p\leze^ ^bijaa DHgeloofeli^k Toorkomende, gebebttot^is piaats greep, zoude Waarli^k een üitmuntef^d« oiider- vterp Toot den eenen of anderen ac^lder z^n. Een Indiaan'die me% ^zljn ^zoen^ op'de:^^ gegaan was, Werd oensktaps door eenen tl^ger aaa- ^ »•.«.•'* tM liOTGXTAUI^ir. ^99 eangegrepen. tiet dier viel woede^d op den * • • vader aan, zette beide klaauwen in deszdß haar en ti*ok hetzelve met vel en al tot half weg over het aangezigt Terw^I dö tijger, regt dver eind op deze wijze zijnen prooi ivilde terslindeh , steekt het zoontje een van •z^n väders pljlen in het biart van het brüllen« (^e diet en deed hetzelve voor zijne voeten dood tef aiarde nedervallen. De zwaar gewonde viiderheeft nog verscheidene jaren daarna ge«* l^efd , doch deszelfs aangezigt was vol afzigte-* lijke naden en rimpels/en daar de man niet meer jii Staat was om voor zieh en de zijneQ doör de jagt het brood te verdienen ^ liet h^ zieh in de stad voor geld bekijken, leven als cene Indiaamche moeder eeti langstaartig kind f hetwelk, sprekenü gelijkend op eenen haifsladt^ tigen aap, aan hären boezem zoog. Onderde blanke bewoners der bovenlanden , die onz6 . kleine grbep met derzclver gevolg nbg talti)^ ke^ maakten , was ook de zoogenaamde profesr^ ^or Snrith^ aan wiens talent in het opzetten van vogelen en insekten en het bijeenzamclen van näturalien onze nniseums een groot aantal van . derzelvet natnnrlijkti zeklzaamheden te danken hcbbeh. Chidcr anderen zagen w^ hier, hbe bfdiendig oiize professor bet kleine koli- brielje idt de takkcn der hoogste boomen ^ naar ; *. 5q0 IWAYlil&'S RKIZBII oatr benedeii wist te doen taimeleii|. zonder dtt dit hemelsch vogeltje in bet minst bescba« digd werd. Hg schoot hetzelre met pgl en boog y doch plaatstc op de puot der p^l de kurk Tan eene flescb en spaode zgnen boog naar gelang Tan den afstand zoo b^zondar wel , dat b^ bet dierlje, zonder betzelTe ylerkfe nocb pootje le breken, in de door hem uit- gespanncn zakdoek ja dikw^ls nog baJf leTend wist op te vangen. Ook werden wg ▼«!£«« zeld Tan den oppersten der jagers dezer omme- atreken, de beer Middelholzer , die een balf doz^ zijner beste Indianen bad mede gebragt om ons pnder weg Tan wild en Tisch te Toor- zi^. De Tisscben schoten zij met pi^l en boog 9 en bet wild met gewotie soldatengewe- peiii welker kolTen z^ niet, zoo als wij, Toor den schonder» maar met beide banden Ter TOor zieh uitbottden ; ook Vuren %i} niet af^ alTorens z^ bet TOorwerp tot op weinige schre- den genaderd zljn« Sommige dieren weten ang^ door bet nabootsen Tan bet gepiep Tan bunne jongen, tot zieh te lokken^ en zoodra dezeWe binnen hon bereik z^n y slaan zij die met der*- zelTer potaroak den kop in. Op gei^ke w^ze hebben de Indiaansche Trouwen ook een bi|- zonder goeden slag om de apen (e Tangen. Zij weten y namel9k> die dieren door een ze- ker EN LOTGBTAIiLElr« 3oi k'er gillend geluid bewusteloos uit de takken der boomen neder te laten tuimelen en daar«^ na weder als iemand , die in katzwijni ligtf, tot iichzelren te brengen. V^^ hadden door de befaendigheid dier roode jagers nimmer ge^ brek aan voedsel; onder anderen bragten i^ <ms een wateriiaas of zeekoe van raim over de 4ob tß oud Nederlandscii gewigt. De wilde Värkens bakerden zi)^ na die alvorens de mos-' kuszak uit den rag gesiieden te bebben^ even als een kind in de luderen, rondonp in pal-- mietbtaderen y om die zoo doende geschikt te kunnen veryoeren , en hoezeer er hartenrleesch y boscbkalkoenen en allerlei ^nder keurig wild in oyerdaad voor banden was, schenen zij zicb bij Toorkeur te vergasten op bayianen eh apeiij die, gevild en half gekookt z^nde; derzelvcfr armen en beenen, even als dooder * kinderen, boven uit de pot staken. De ber« tenbeesten vongen z^ meestal terwijl deze de rivier wilden orerzwemmen^ en de Indiaan«- * sehe jaagbonden , welke van. een gansch ander ras zijn dan de dnze, heeft men daarop zoo uitmuntend wel geleerd, dat z^ sA het. wild en tweeslachtig gedierte naar den oever op- jagen, alwaar de Indianen in cano's op d^r-* zelver aas zilten te loeren. Ik liad b^ mljne komst in de kolonie eenen kostd^ken g^dres^ «serdw :)iiglhon4 ixit Noord-Amerika xxtcde ge« l>riigt> 4o^ bet dier koo zidi hier, even zop .min «Is d9 Ei^ropeaansche honden , aaa het kJimaat g!ew)ei||i#pi. Boyendien 9ij9 dezelye dea jager hier eigenlgk meer to^ oyerla$t (|aa tot ]»ttt; wank .daar de Indiaansche bonden zoo wel als denelyer meester zopder bet minst ge« irmu bijna . droogyoet$ . y^n i^n eepan tak en yan den eeneti ataoi op dea .anderen weten te hoppelen, maakt. de I^Uirope^ansche hond in die oyersiroomde bo$sche.n dopr zijn onliandi^ <rf liever gezegd onpootig g^raas bet wild Yeel te schuw. . Het merkwaardigste yaQ dit ons belangnjk uitstapje bestond. yoornaoielijk in bet bezoeken der IndiaaMcbe dorpen. Om.des lezeirs.yer^ beelding iiet beste in zulk eem dprp te kun- nen yeiplaadsen , kan ik ht^m geene ge^cbil^tc^r gelegenkcid aanwj^zen^ dan bet miiseuin te 's Gravenbage, Paar üet meu niet alleen In^ diaasMBche btttten, i&aar yokttrekt. alles wat tot den ^ndiaan in betrekking Staat , b. y. des- aelfa huisraad , wapen- xnuzijk- jaag* en yisch-^ tuigen^ yersitKelen en, b^elooyige g^nqes* of tooyer-rgereisdsdiappen , gefduimde eageyed^rde c^ptooisels, kortöm men yindt er alles in.ojri- ginaU 9 bebalrc dei ludftMen . zeU^ en d«ar. d^ze. . - zicb . BK IiOT&BVAliliBlf. ^^ ^UAi tiitnfi; wed» b^ ons te lande op kcrmiiir' sen Van 4>iidere& tot boyen lateü hAijikßn^ ZOO äoudea. liet grootste gedeelte mi^iiet dM^ ti)ds ih het lickt g6g«veiie 6«hetsea hier tfatM van nul en geener waarde zijn. Echttfc irii ik er «Ileen ewige vlugtige trekken uit orec« nemen | welke minder algemem bekend . cb gebcel 6n ai beneden dd aandacht vaü onzeti größten ZifnmeraiaQ m van al die schr^'ven schienen gdweest te zifUf welke die oorden beiocltt bebben,. TaCKKBN VAN BIJGBLOOF. Pe Indianen verbeelden sich de oaweerswol<^ ken over derzelver hoofdefi te können daen henen drijven ^ door met derzelver opgebev»^ ne lumden in de Incht te schermen« Ais t^ ziek z^n^ schiijven zij nilks alleen aan de be« zoekingen vasi derzelf er booze geeaten toe , en oni deze te bevredigeh laten zij den priesterbij zidi komen , die binnen de but van den {Miii^t een grool vuur aaniegt en een ailergeweidigal gedrnis met a^iit opgetooide geheimzinnige Calabas bogint. te makatu Het opbepaald ver- trouwen, de heilige eeibied voor deze^ in bu9^ 00g godsdieaatige toov^rstal^y ait ereüzoo diep gowortekl in het hart eens Indiaai»^ als bot goloof «n bet ontatag voor de dbotie in dat oona- Roomacbgezindeii; ook zoudo men in Ter^ ooheidone opxigtent TOöral b^ steifgevidlisn en begrafenissen y bqna »weren, dat or tiisschoa dm. Heid6asdie& ea den Christd^en pnoater de naauwste ovoveenkomst beataat. Zoo een isfliaan korat te oireri^en alyorens h^ door die gebeiligde eaiabas naar'diB andere werdid werd Toorgelicht^ dan zoude b^ door de Je« Tenden eren zoo beschouwd en beklaagd wor« den als den Roomschgeaünden , die zonder Jiet beilig oliesel den laatsien adem uitblies. De Indianen bedienen zieh eyen als de Roomsch-- gezinden van alumetten^ yan riliquien en doods« beendere&y aan wdUs:e zQ boyennatnarl^ke waanle toesdu^^ven ; onder anderen zttCen ei in die calabas allerlei baarlokken en beentjes yan a%estoryene priesters, we/ke. z^ als.on« feilbare behoedmiddelen tegen bobze geesten beschoQwen. Ook zQn zq Sterke yoorstanders yan het stelsel opzigteü^k het yageynurj zelfii achten s^ die loutering zoo onmisbaar yooc derseiyer yolgenden gelukstaat, dat z^ 4e li^ ken em )aar na de begiayenis plegtstat^ ait den grond ,i>pdelTen en tot ascb toe y^bvani* den. V WAL- WALbEIinKE GBBRtnKEK. 'De geUefkoosde drarnk der Indianen bestaat tiit eeit zeker »^ speekfiel of kwqlsel^ hetwelk^ na dat liet alrorens m een aantal onderscheide* ne. mmideo uit de Gasavi is toebeieid; in de nifgebolde schaal eens kokernoots b^eengegaard wordt. Deze zuarraikende schoiitoende beven^e was de nectar , op welke w^ onthaaki werden y fsm^ m% ivees van onze gastheeren tebdeedi- gen f moesten wij dit mondbrouwael f bötwelk ia leuk en Toorkomen Teel oyereenkomst bad met Weeseper varkensspoelsel > welstaansbalre. aan onze lippen zetten. Een ander nog onein- dig walgelijker gebruik is bet vangen^ bet' tiisscben de tanden knappen eninslikken van elkaiidera ongedierte. W9 badden boogstens: een paar dagen ander bun midden doorge« bragt^ of w^ moesten werkel^k yan deze on^ Terklaarbaar goore wansmaak ooggetuige zijna Eenige onde w^ven lieten zicb door jonge knappe deems, wäarscbijnl^k derzelver dofcb- ters y bet ongedierte yan bet boofd vangen ; deze deden zulks op dezelfde w^ze van de* boofden bunner mannen* Zoodra zij bet afzig- telijk diertje, betwelk in die landen bijna de grootte beeft yan eene scbapenlnis, tusscben de yingefs bebben, steken zij bet in den V mond 3o6 nwATHTG^i nxam ■ mondf b^ten er den kop af^ en knabbelen al het oyerige even als de apen smakel^k op. Toen w^ ban onze beyreeaidiQg en okize wdg desw^ns deden blöken ^ boden s^ er €mB eenige al hgcbende aan met de Terz»* kering dat meii zeer zeker nimmer iets f^»- Mr noch zoeter proeven kon. Men beboeire biet niet te vragen boe weinig beiustbeid er Mder ons bestond^ om van bet ons aange- bodene dtoii du Seignaur gebruik te makw, na dat w9 die Indiaanscke koische doditeren^ %elke ons door derselrer moeders om str^ tsr bijslaap werden aangebodoi > in deze. hcm^ ding en bartomke^ende Inizenmaalt^d badden aftngetrofien : te meer tiog als men daarhg be- denkt ^ dat z^ sieb bet vel met een zeker ameenel of traanachtig yiet inwr^Fen, dat z^ al het baaiBcht^ gedeelle des ligvdiaams met wortel en tak kaal wttrdJieiiji en dat z^t» als van alle geyoel yersteken, kond en on-* \erscbillig schönen te U^ytssi in oeigenblikkeii^ in welke zelfs onze bevrozene. Graenlandsd» schoonen ket ^s onder zieh zotiden doen weg'* smelten. WA N- • - ♦ ■ WANSTALtlOB OPTOOISBLS BN VBESlBa*^ SBI^Bir. Bdial^e het vet, waarmede' de Indianen 200 W«i iiiitaiiai;> Troawen als dodxtßtSy dertelvat kttiden inwr^imi 9 bedienfen z^ zieh tiog borea*« dien Via aUierlef ndere afkookseb Tan rradi« te|i^ WssmaMde' z^ . dendver aangezigten en Mgdiainan {»«ücbitderaa. Onder ander dient eene irncht ran: de Lana om zieh aOerlei zwarte figwurtjef aa» de hoe)cen van bannen nioad of Of de Wangen te makenl Z^n z^ nk den tomw oret^ dm eei^enr of aaderen afgestorrenea bloedv^want , dan steerea z^ zieh met het aap viEin deze zwart makende rrucht den arm kl 9 welke kleor echter 9 na verlöop ran den negenden dag f mt uehzelve terdw^nt De oogen fldüiderea z^ bloedrood met faet af-« kooksel Van eene zek^e Termiljoenklenrige Tmeht Deze sierigke vradit^ welker vorm ik netigens beter b^* kan vergelijken dan b^ die der drtiiventrosBen ^ met dit onderscheid eehter^ dat dezelye meer dan yqftigmaal groo- telr iis > ' ii ^eene amakel^ke yergasting roor mensch enft ibeest^ vooral yoor apen en pari« kietjea. fiehalyen de gebehilderde yeraiet-seleii keryen z^ ^zich 00k allerlei koddige figuren met de pnnten yan hunne itaeaaen op bet bg«' V 3 chaam 8o8 swAvnia's EBizBir duumny bilzondeii^k op derzelyer kalten. De mmwen dragen ringen in den neos , aan ^elke ringen een pleten 6( zilyeren plaatje TBSt üty lietwelk de ganBcfae bovenlip bedekt Nboit Sil ik de gnppige gebaren en gezigten dier BMnachen vergeteni toen xQ zieh in de door eilt Toor hon medegebragte spi^eltjes beke- ken. Sommigen hnnner , die waaisdi^nl^k ▼oor het eent in hon leTm Spiegelglas gezien badden, gedroq;en sich b^ dezd gelegenheid Tolmaaki als apen en jonge kalten. M9 dankt> ik sie nog. hoe koddig z^ rondom ons op de hnrken säten 1 toen W9 bezig waren onze Neorenboiger waren nit onze rj^k Voorziene pagplen uit te stallen en rond te deelen» le^ der ttnk werd aangepaat, betast en bekeken» en alles liep na om str^d, om ons 00k we-^ derkeerig derzelver potten, bangmatten, pa* galen^ casari-zeeften ^ sigaren > zonderling ingeanedene calabassen o( kökemoat-schalen , Indiaansche hoisjes , pi^len en boogen enz. enz. aan te bieden ; ondar . anderen viel m^ een beelderig bartenbees^e ten deel het- welk door eene Indiaan3cbe vroaw was op- gekweekt en groot gdiragjL De trouwen biel- pen onze N^ers een en ander voorzigtig nwf onze jagten oyerdragen/ en na eenige wedieni^dsche regt Triendeli^ke handdrnkken Ter- SV LOTäEyAIiLBN« 3t5 die tot hiertoe zoo in ^Ilen deele naar wensch geslaagd. en reeds schitterende kasteelen in de lucht gebottwd had , deed mgne voordragt met die ridderl^ke vr^moedigheid , welke allcen den Jbemiddelden eigen is; doch wie schelst m^ne bevreemding , toen men mij op al wat ik zeide of vroeg niet dan verwarde, onzinnige en on- ▼erstaanbäre bewoordingen ten antwoor^ gaf* Niet wetende wat deze ontmöeting moest , be*- teekenen,, begreep ik bet veryolg yan m^n Toorstel lierer op eenen anderen dag te moe« ten bervatteni te meer daar bet mi) toescheen^ dat er bij den waardrgen stiefVader , die anders zeer goed bij zljn verstand was » in die oogen- blikken zeer zeker een van de v^f op bol moest wezen; ook bad ik ofiij geenszins in mi^ne yeronderstelling bedrogen, want dien zelfden avond sprong de goede man uit ijlhoofdigheid in de rivier, waaruit hg nog geinkkig in tijds door z^ne N^ers gered werd , en kort daarop venvim ik ^ tot m^ne bittere teleurstelling , dat bet gansche gezin ipso facto naar Enge« land was, vqrtrokken ^ ten einde te beproeyen pf verändering^ van Indhitsgestel den krankzin* nigen bet verstand kon . wedeigeven. Derge- l^ke contretema in h'efdes-gevallen z^'n bet doorga(^ jnist waardoor de getemperde toe* genegenheid dikwijls tot $moörlijke, tot dol^ zin- dan de dingen inderdaad z^n« Man ig ewm* alf de toeziender in eenen sdoawbaxg«* jie • nog nimmer achter de colices, nog nooit met de acteors en de actrices van nab^ bekend m? ;. weest is« Alles heeft eene begoochelende g^ * daanta in z^ne oogen, en de minste tqssch^iM ]i;omende omstandigheid weipt eensklajA*^ wnfte kaartengebonw ran al zq^e plannen 'en** liailige Toomemens voor alt^d in duigen* Naauwelijka faad ik mi) gedarende een'.lfiay aan het stil en oenzaam plantera leren QWg^f. geven, naanwel^ka bad ik m^ne kindei^boV** • nen toqt goed nitgescbnd^ of ik moest bj^ l|et alleronvenvaditst aangeyallen worden doop^e^e barUtogtel^ke vlaagi welke in zekeren 3^'*d6 eerste sUqp tot nujnen ondergang gewee^l'is«' Pe liefde bad mi^ in bet bezit gesteld van ^ fen aanzienl^k vermögen ^ en bet was oo^ 4ie ^fde hartstogt door welke ik y längs afierlei krofikdende en. bobbelige wegen ^ scfaecn^rug geleid te moeten worden tot dien Staat van .* Iiaaktbeidy nit welke ik was yoortge^ragt«/ Bet toevai^ namel^k, bragt m^ eens ob .d» l^antagifi Tan den beere Eggers ^ jnist toen.x^«--' ne desl^ = Riet 'ODbeyattige acboondoGfater,'*tnttv jttfvronjy Henriette Broehhuizen (*)., kersh- versdi' ■* ■ ■»■ ■■ w. (») Thin» Mwgüuw ZweirSy iveoi^ohlig op etn*ef wor der kasleel in Gclderland. • • ■ versch uit haar Noordwj^ksck kostsdiool was terug« gekeerd. .Hare blaake Europeaansche kleur^ ,Si)T\e leest> bescbaafde manierea en niet onaanzienlijk yßrmogeny waren yoor iemahd^ die. in al dien tijd gern bevallig Europe« aaa^ch gezigt ander de oogen bad gebad » xa^er dan genoeg , om plotoeling tot over de ooren verlieid te worden. Die gesUdiger afwisseling van Kreoolsche buisboudsters möge voor eenen tijd onze vuige driften streeloQ.^ ^ck)cb kunqen nimmer y dacht ik , dat wäre buis«, faoud^lijk geluk, dat ecbt streelend jiuwelyks* geaot aanbrengen , betwelk men m de armen eemr welopgevocde landgehoote smaken kan. De opvoeding is voor eene vrouw, wat de af« ligting der ruwe bolster is voor eene diamant«, Geen6 dier Mulattinnei^^ dier Soesticben noch Kasticben, welke hier voor eenige zakkea k:offij> of goudon Jobannissen, even als koe^^ bees^eh pp . de markt te koop gevefld wor- den» kunnen, in weerwil van al derzelvey goede of wellustige eigenschappen , die besten««- dige» die edek en verbevene gewaarwprdingen *verwekkcn| welke de welopgevoede wettige ecbtgenoote ona door alle omstandigheden des levens .benen in zulk eene ruime mate kan doen ondervinden. Ook was m:yne partij weU dra gekozen, Huwelijks-verklaringen yloeijen V4 ' ,ge Sl2 BWAYIRO'S RBIZBH gemeenlijk Teel ylogger en welsprekender uit den mond eens vrig ers , die met een paar haid- drarers Toor de woning van 'faet gelief de voor- w^ komt aanrennen, en die op 5oo vnicbt- dragendö akkers bogen kan. In minder daa een half nur üjds was de zaak met moeder en dochter geklonken ; en het door mij uit de bovenlanden medegebragte hartenbeest werd met eene guirlande yan violetten en vei^eet^ m^nietjes, om den hals, als een blj^k mijner standvastige lietde, gratieosel^k ontvangea'; want in de West-Indien gaat het vr^en door-. gaansy vooral indien de parti^en, zoo als me^ het noemty vair weerskanten verstand bezitfien^ even zoo grif in z^n werk als of men iemand op een bai of redoute tot eene menuet^ wals of contredans uitnoodigt. De eenige formale welke echter nog te vervallen bleef , was de consent-verzoekittg van den stiefvader. Niets is moeijelijkcr in de wereld, en vooral' in de. West' Indische wereldi dan om rijke dochters van stiefvaderSy of r^ke pupillen van voogden ten huwelijk te vragen, «n dcrgeli^ke vr^aadjen loopen meestal op schaakpartgen of op andere soortgelijke onheiien uit. Bij mjj was, wel is waar , geen van beide het geval , doch evenwel moest' ik tai) op de jammerlgkste wqze in m^ ne blijde vervrachting te Icur gesteld zien« Ik^ die '^f^. THE NHW YOKK PUBLIC LIBRARY HKPKHENCE DEPARTMENT This hoak ii under no circumitanoes to be taben rrom Ihn Building i f -^„.v^ uv^ Sl2 bwayirg's rbizbh gemeenlijk veel vlogger en welsprekender uit den motid eens vr^ers , die met een paar hard- drarers Toor de woning van' faet geliefde voor* w^ komt aanrennen, en die op 5oo vnickfc* dragendö akkers bogen kan. In minder dau een half nur tgds was de zaak met moeder en dochter geklonken ; en het door m^ uit de bovenlanden medegebragte hartenbeest werd met eene gairlande yan violetten en vergeet- mi^nietjes, om den hals^ als een blijk mijner standvastige lietde, gratienselijk ontvangen; want in de West-Indien gaat het vr^en door-. gaans, vooral indien de parti^en, zoo als mei^ het noemt , van weerskanten verstand bezit&n j even zoo grif in z^n werk als of men iemand op een bai of redoute tot eene menuet^ wals of contredans uitnoodigt. De eenige formale welke echter nog te vervallen bleef, was de consent- verzoeking van den stiefvader. Niets is moeijelijkcr in de wereld^ en voorai inde. West- Indische wereld^ dan om rijke dochters van stiefvaderSy of rijke pupillen van voogden ten liuwelLjk te vragen^ en dcrgelijke vr^aadjen loopen meestal op schaakpartijen of op andere soortgelijke onheiien uit. Bij mj^ was^ wel is waar , geen van beide het ge val , dodi evenwel moest' ik mQ op de jammerlgkste wqze in n^ ne blijde verwachting te Icur gesteld zien. Ik^ die. 