title: Grondbeginselen der vroedkunde ...
creator: Brink, C. H
text: Het einde van de navel-pols- en bloed-aderen vormt, op de vliezige plaat, een net van vaten, waarvan de zijtakken het bloed in de cellen afzonderen ook gaan de kleine flag- en bloed-aderen der baarmoeder tot deze cellen van de moederkoek, en vormen aan de vliezige platen van deze blaasjes een net, welks kleine einden het bloed in de cellen afzenden s naauwkeurige inspektionen hebben bewezen, dat er in de moederkoek wel een overgang van bloed uit de navel-vlagader in de navel-bloedader, en zóó ook een overgang van bloed uit de vlagaderen der baarmoeder in de bloedaderen van dezelfde geschiedt; maar nooit heeft men door inspektionen de gemeenschap van de vaten der navel met die der baarmoeder kunnen ontdekken: hier blijkt dus dat de vlagaderen welken van de baarmoeder, als ook die welken van de vrucht in de moederkoek gaan een gedeelte van hun bloed in de cellen van de moederkoek afzonderen; en hieruit blijkt dat de einden der navel-bloedaderen, als ook de einden der vlagaderen van de baarmoeder, even als de wortel, van een in het vat gestande plant, het afgezonderd bloed opzuigen en verder de afzondering van het bloed, en het opzulgen van het zelve in de bloedaders, geschiedt hier even als in de sponsachtige lichamen des menschen, bij het sterven van hetzelfde: deze nauwkeurige ontleding van de moederkoek zijn wij verlokt om aan de beroemde Engelse anatoom, DR. HUNTER, te doen aanmerken. Derde deel van de vrucht is de navelflank, oftewel de darmsslan, welke tussen de navel van de vrucht en den moederkoek geplaatst is. Deze navelflank is veelal gelijk aan de lengte van het kind, dat is, een en een half voet lang, en meestal een duim dik; zij begint in het midden van den moederkoek. Deze koek wordt vormengegeven, uit één bloed- en twee slag-aderen, welken door een losse celvleesweefsel verbonden, en van buiten met een vaste huid omkleed zijn. Die huid, welke de koek omgeeft, is een verlengsel van het lamsvlies, hetwelk zich omtrent de moederkoek aan dezelfde begeeft: dit lamsvlies omkleedt de navelflank en de binnenste cellen zijn met een zalfig vocht aangevuld, hetwelk 't Varkoornisje zal genoemd worden. Aan deze oneffenheden kan men de pijn in de baarmoeder voelen waar de koek zit. Daarom heeft de Natuur tussen het vamelijk van de vaten van de moeder en dat van de foetus geen gemeenschap gemaakt, welke bewezen wordt door de afwijzing van verschillende kleuren in de moederkoek. EpoPSSHheR (9) Van de tot zige vocht hangt de dikte en naakte des navelflechte af, De dunne navelflechten zijn taai en flexibel; de dikkeren zijn zwaar, en cheesevormig. Berliik en velflechten worden de navelfaten bewaard. Tuimlingen; bijvoorbeeld, als de navelflecht zichtbaar is. 25 GRONDBEGINSELEN zijn Omtrent een duim ver van de navel der vrucht, wordt door de huid van den onderbuik, een plooi gevormd. De navel-bloedader begint in den koek, uit duizend kleine takken van bloedvaten, welke voor en naar groter worden, en op het onderste vlak des moederkoeks enige grote bloedader-takken vormen: alle deze takken verenigen zich in een, wiens middenlijn tweemaal groter is dan een der navelvaten: deze navel-bloedader doorstroomt de geheele lengte van den navelflecht; gaat door de navel in den buik, waar het kind, op het buikvlies, in een bijzondere celwijze gefloten, naar de lever, alwaar dezelve zich in twee takken verdeelt, de ene daarvan gaat in den poortader, de andere naar den holle ader. De navel-bloedader, welke zich begint van den moederkoek neerzet, gaat door den navelring der vrucht heen, is in de lever ingebracht, en brengt het bloed in den poortader, vanwaar hetzelfde dan deels door de takken van den bloedader in de lever verdeeld, deels door eenen bijzonderen tak (ductus venae umbilicalis) in den opklimmenden holle-ader overgebracht wordt; alle twee kanalen, namelijk, het teruggebleven eind van den navel-bloedader, als ook de bijzondere bloedaderlijke tak, in den buik des kinds, worden, na dat de navelflecht afgezet is, gefloten, en de navel-bloedader verandert in den ronde leverband. De plaat van EUSTACHIUS, pl. rog. 2 — k. j Dit bloed, hetwelk door den opklimmenden holle ader in de rechter holligheid van het hart gaat, moet, daar de longen van het ongeboren kind hetzelfde niet doorlaaten, een anderen weg nemen, en wordt alzoo door middel van de klappen van EUSTACHIUS, Tabula Ost. fig. In het bekken van het kind begint uit den onderbuikflagader, aan iedere zijde, een flagader, welke naast de pisblaas, tussen het buikvlies en de spieren, naar de navel van het kind gaan, en van daar naar den navelstreng, in de geheele lengte, naar den moederkoek, waarin dezelve zich dan, gelijk de navelader, in duizenden van kleine takken verdeelt, en met de uiterste einden van den navelader samenstroomt: hierdoor wordt een gestage omloop van bloed uit de moeder naar het kind, en uit het kind naar de moeder daargesteld. De piszak (Blumenbach: tab. 14 fig. 10) of het maagvlies genaamd, wordt alleenlijk bij dieren, en niet bij menschelijke vruchten gevonden: maar het pisvar, dat van den bodem der blaas begint, is ook bij menschelijke vruchten! Het doel van den naveltreng is, om den omloop van het bloed, tussen de vrucht en den moederkoek te onderhouden. Een groot gedeelte van dit, in den grooten flagader geleide, moet weer naar den moederkoek terug gebracht worden: dat terugvloeien geschiedt door de naveltrengs-flagaders, welke aan beide zijden van den blaasband, door de naverring heen gaan, en zich ook naar de geboorte uitstrekken. Hier staan aantekeningen, dat deze zich bij menschlijke vruchten niet zo als bij dieren in de navel afstroomt: deze vroeg begint van het bovenste einde van de pisblaas, is, aan de blaas, hol doch gefloten, drie of vier vingers breed naar boven, vorens zij uit de buikholigheid komt, en alzoo meer als een band der blaas te beschouwen: zeer zelden is het dat deze buis tot in de navel blijft: in dit geval ontlast zich de pis door de navel. In de navelopening flitsten de schilderijen zich op verschillende wijzen om de navelader & dit omflitseren heeft meest plaats naar de vrucht heen: soms zijn de vaten hier en daar knobbelachtig uitgezet: gecombineerde lieden geloven door deze kennis en het getal der kinderen te kunnen bepalen, welke een vrouw heeft. " Dit vocht nu wordt het lamsvocht geheten : ik geloof dat hetzelfde uitvalt uit de uiteinden der slagaders, welke aan de onderste vlakte van den moederkoek gevonden worden: in het begin der zwangerheid is dit vocht meerder, in vergelijking met de vrucht; in het midden derzelfde is het meestal gelijk met de zwaarte van het kind, en op ’t laatste bedraagt het ongeveer twee pond, daar het kind dan wel zeven ponden zwaarte heeft ; soms is het meerder, soms minder ; het is zonder geur, heeft meer of minder een zoutachtigen smaak, en zakt, onder water gemengd, op den grond: het meeste gedeelte van dit vocht is gelijkmatig: na de overhaling blijft er een vast restant en aarde over. In dit vocht ligt de vrucht, blijvend de hele zwangerheid, tot aan de geboorte toe, Het nut van hetzelfde is 1) dat het kind daardoor gevoed wordt: daar dit vocht gelijk is aan gelijke, en in de maag, nedergevlikt gevonden wordt, is het niet meer te betwijfelen dat het de vrucht tot voedsel dient (2) om alle geweld, hetwelk op de baarmoeder aangebracht wordt, van het kind af te keeren; 3) ter verhoedende der gevaaren welke de baarmoeder zoude ondergaan. " CH Daar de schrijver, zoo even gemeld heeft, dat dit vocht in een tegengevezette imitate en zwaarte met het kind flaar, valt dit weg: het hoofdnier van zelfde is om de tedere gelijchtige vrucht te beschermen; want de kleine hoeveelheid, welke soms, (echter zoo zeldzaam dat men dit als tegengesteld beschouwt), in de maag van ongeboren kinderen gevonden wordt, kan onmogelijk tot onderhoud verspreken, dewijl men gezien heeft, dat het vormsel der melkvaten nog niet ontwikkeld en nog onbeduidend is; dat er nog geen bereiding van den chyl van kan plaats hebben: het voorbeeld van kinderen die zonder hoofd geboren worden, is een bewijs daar van: BLUMENBACH, de, cir, feite 344 En 34. $ 574. EROEDKUNDE = door: het bewegen van het kind; 4) om de baarmoeder zelf uit te zetten; 5) om de vrucht een vrije beweging te geven; 6) om de moederkoek te ondersteunen; 7) om de waterblaas voor de geboorte te vormen, den weg tot de geboorte te bevogen, en de onevenlijke vlakte des kinds met eenen gelijkmeter aan drang uit de baarmoeder te helpen drukken. er 3. jaarstijd Dir wij. nu de delen betrekkelijk de vrucht beschouwd hebben, is het noodig, nog van de vrucht zelf, ten aanzien van den staat des Egaals, en haar natuurlijke ligging te spreken. Wat den staat des lichaams aangaat, zo vertoont het bevruchte ei een 21ig, eenige dagen na de bevruchting, onder de gedaante van een draadachtig lichaam, hetwelk aan den bodem der baarmoeder ligt, in een klaar vocht drijft, en niet voor den zevende dag gezien kan worden; het schijnt een gelijntje, rond vorm te hebben, welks ware grootte niet bepaald kan worden, en in de derde maand na de zwangerheid bedraagt de grootte des kinds in ‘t geheel 18 X 19 duimen, Parijse maat, en is 6& 7 ponden zwaar. Betreffende de ligging, zou heeft de vrucht in de eerste maanden der zwangerheid een stelling als of de zelve uitwerping van dreckstoffen wilde maken; dat is, het hoofd is naar boven gekeerd tegen den bodem der baarmoeder, en de billen zijn naar onder tegen den baarmoedermond; het aangezicht is tegen den buik der moeder gekeerd; de knieën zijn tegen het lichaam opgetrokken; de handen zijn aan de oogen, en de elleboegen op de knieën; later hangen de armen langs het lichaam. Met meer de vrucht in wasdom toeneemt, hoe zwaarder het hoofd wordt, en daarom zakt hetzelfde, door zijn eigen zwaarte, naar voren tegen den buik der moeder, en van dag tot dag meer, naar onderen tegen de schaambeenderen. GRONDBEGINSELEN HR Deze zakking is geheel volbracht, als het kindshoofd met de kruin op de hals van de baarmoeder staat, met het aangezicht en de buik naar het heiligbeen, met de rug het achterhoofd naar de buik en het schaambeen gekeerd is; dit is de natuurlijke ligging van het kind — men geloopt in 't algemeen, dat deze zakking tegen de 7de Ste van de maand, en ook wel in 't geheel niet, gescheind. Als deze laatste zakking op de baarmoedersmond plaats heeft, is zij veelal vergezeld van eenige kleine weven, en de beweging van het kind wordt sterker: uit dit verschijnsel ontstaat, bij vele vrouwen, 't geloof dat het kind zich gekeerd heeft. Is er nu 't een of ander dat het keeren verhindert, dan wordt daaruit de niet natuurlijke ligging des kinds geboren, en hetzelfde komt alzozo in de geboorte niet met het hoofd voor. Bij deze ligging heeft de Voorzienigheid het hele lichaam, bijzonder het hoofd der vrucht, zeer voordelig tot de geboorte voorbereid: in de ligging tot de verloskunst verbeeldt het hoofd een half ronde bol, wiens bodem boven aan den hals van het kind is, en de ronde kruin naar onderen gekeerd. De afstand van deze half ronde bol van het ene slapbeen tot het andere, bedraagt 3 duim, en die van het voorhoofd tot het achterhoofd, bij een welgevormd kind, 4 duim. De lengte middenlijn van het hoofd is de omtrek des aangezichts, en die van de onderkaak tot aan de kruin, en bedraagt 5 duim. Dezelfde afstand vindt men aan den ingang van het bekkenhol, op dat het hoofd zonder nadeel door deze weg heen geperst kan worden; alzozo heeft de maker van dit kunstig gebouw der Natuur, die vier beenderen, welke het bovenste deel van 't bekkenbeen vormen, met sterke doch buigzame vliezen verenigd, en hierdoor kan het een wandbeen zich over het andere heen schuiven; het voorhoofdsbeen, dat welke uit twee delen bestaat, kan niet alleenlijk overeen schuiven maar ook door middel van de zijdelijke fonteinen, over den voorrand der wandbeenderen; het achterhoofd kan ook naar voren aan, en over de achterranden der wandbeenderen gedrukt en geschoven worden; door dat overeen schuiven der bekkeneelvebeenderen wordt de ware breedte van het hoofd, ongeveer een duim, kleiner. De geheele oppervlakte des lichaams is met een vettig meer bekleed: deze vettigheid is niet het mannelijke zaad, 't welke zich onder de zwangerschap aan het kind zoude aan zetten, zoo als enige Vroedvrouwen leeren z't is ook niet het kaasachtige van 't lamsvocht, 't welke zich wit dit vocht aan de vrucht zoude zetten; maar 't is het natuurlijke vetachtige vocht der huidklieren, 't welk uit de huidklieren der vrucht wordt afgezet; dat zich door zijn eigenaardig vet niet met het lamsvocht kan verbinden, en maakt het lichaam der vrucht, hetwelk reeds buigbaar is, glibberig en tot den doorgang geschikt: misschien is ook het grootste nut daarin gelegen, dat het de vrucht in de 9 maanden draagt, voor het bederven bewaart. Beschouwing der ontvanging. B is waarschijnlijk dat in de blaasjes der eieren van een huwbare maagd, al voor de bevruchting van het rijpe ei, het vliezige ei met het kind, de navelstreng en de moederkok, tegenwoordig zijn, en dat de zaadlucht, of het geestige van het zaad, alleenlijk door de bijflaaping van de man in de baarmoeder-trompetten, in het blaasje van het ieterst, en in hetzelfde 't welk in het eierenst geplaatst is, indringt, en alzoo. Het hart van de toekomende mensch doet leven: daar nu dit blaasje van het ernst door het nu leidende en opwellende ei openbaren wordt, wordt het eidoorde fruiken der trompetten omvat, en door de wormswijze spierbeweging dier vliezige buis, in de baarmoeder zeven overgebracht: de baarmoedersmond wordt door de prikkeling van het ei, door middel der plooien en ronde vleeschvezelvlakjes, vast toegelaten; de binnenste opening wordt door de taam van de klieren, in den hals een soort van kleefmiddel toegekleed, en zodanig is de ontvanging van de toekomende mensch volbracht: „De kleine plaats in het eiernst, na dat het blaasje is afgescheiden heeft, vergroeit, na de ontvanging, een kleine woning heuveltje, 't welk in den beginne vliezig is, maar vervolgens vaster wordt; en langen tijd een kleefmiddel overlaat: dit heuveltje wordt het gele lichaam genoemd, en is altijd gelijk aan het aantal meer of minder van de gedragen kinderen. Als nu op deze wijze de bevruchting is gescheind, zwellen, in de eerste dagen, het ei en in 't vocht der baarmoedersholte. Van de onverwikkeling der vruchten in 's moeders lichaam. Dat het nu levende ei, het blaasje van het eiernst in het hol der baarmoeder is overgebracht, zoo dringen de door de prikkeling toegloeijende vochten, door de poriën van het ei, zetten het zelve uit, en maken het na eenige dagen na de bevruchting draadig, zodat het als dan voller en grooter wordt. Is het een zoo groot, als het hol der baarmoeder, zooo hecht het zich door middel der draad, aan de binnenste vlakte der baarmoeder-holte, en op deze wijze gescheiden de gemeenschap tussen de vaten der baarmoeder en het ei; zodra de ontvangst gescheid is, begint ook het, door de prikkeling des manlijken zands, in beweging gebracht hart der vrucht, het vocht van Als de vrouw de man keeft toegelaten, een salivarium van de hevigste aller dierlijke driften doordrongen zijn, wordt de baarmoeder in een oppersteekingachtige werking gebracht, neemt door middel van haar eigen levenskracht herstel van manlijk zaad op, en geeft te gelijk een eigen vocht; de temperaturen der baarmoeder worden stijf, en leggen haar franse aan de eiernesten; uit den der twee eiernesten barst een Graafisch blaasje, als een rijpe wond open, en het daarin zijnde eiwitachtige vecht wordt door de franse der baarmoeder trompetten opgenomen, en in de baarmoeder overgebracht: BLUMENBACH, Anfangsgründe der Physiologie. See 338 § 567. VROEDKUNDE den grooten slagader, en in alle overige slag- en bloedaders te bewegen, waardoor dus de, in het begin der ontvooging van het kind, eerste omloop der vochten voordeel was. De voeding des kinds gescheid in de eerste dagen, door het opzuigen des waterachtige vochts, welk dan in de baarmoeder is, en vervolgens door den toevoer van bloed door den navelader: ook, is het waarschijnlijk, dat een deel des moederlijke bloeds, met het bloed, naar den moederkoek gebracht wordt, en dan maar het kind. PERLE BR Wegens den wasdom der vrucht in 's moeders lichaam, moet men in aanmerking nemen, dat naar de wetten der zwaartekracht zich dat gedeelte van het ei aan de baarmoedersmond hecht, waar hetzelfde zich van het eiernest heeft losgetrokken. REF En in dit punt, waar zich de losgetrokken opening van het ei aan de bodem der baarmoeder hecht, begint gevolglijk de moederkoek. Aan die zijde des moederkoeks, die naar het kind gekeerd is, begint uit de vaten van deze zelfstandigheid de navelstreng. Door de twee,navelllagaderen wordt het overtollige en tot voeding der vrucht onnutte bloed., uit de vrucht in den moederkoek, en uit deezen in de baarmoeder terug gevoerd. Dit is het beloop van den wasdom der vrucht, en der- zelver-leven, in ’s moeders ligchaam. | 4 28 GRONDBEGINSELEN vrFxr Ontleedkumdige befchouwing. der zwangere baarmoeder, Ex bezwangerde baarmoeder verfchilt met 'eene on. bezwangerde , in haar figuur, ligging, vastheid, gTOOt- te, en voornaamlijk in de gedaante van den moeder- mond: befchouwt men de geheele zwangere baarmoeder , „in de laatfte maand der zwangerheid, z00 ziet men aan dezelve, dat haar figuur eivormig is, en zig als eene Op» evulde blaas voor het gezicht opdoet: haare grootte ftrekt zig in den omtrek van de bovenfte opening van het bekken, welk het onderfte gedeelte der baarmoeder on- derfteunt,, tot over de navel, omtrent tot aan de hart- kuil, uit, De zwangere baarmoeder kan .men voegelijk in drie ge- lijke deelen verdeelen, waarvan het bovenfte den bodem, het middenfte het ligchaam, en het onderfte den hals uit- maakt. De dikte is, aan het bovenste deel, bijzonder daar de aanhechting van den moederkok is, aan de binnenste vlakte des bodems, het sterftste; de hals is meer uitgezet, en het overige deel der baarmoeder zet zich uit zonder verandering haar dikte. De verandering der grootte is merkwaardig: die holte, welke vóór de zwangerheid pas een amandel kon bevatten, krijgt nu een ruimte om 9 à 10 pond te bevatten: de baarmoedersmond, en bijzonder bij de eerste zwangerheid, ondergaat veel verandering; want derzelver dwarfe spleet gaat over tot een ronde kuil, de hardheid verandert in een sponsachtige zachtheid, en de kegelvormige gedaante wordt rond; tegen den laatsten tijd der eerste zwangerheid, vindt men den hals der baarmoeder in een vliezigen dunnen zak veranderd. De bijzondere ligging der zwangere baarmoeder is, naar vooren toe, over de beenderen van het bekken, ietszins schuin, in die vogen dat de as van den bodem der baarmoeder vlak boven het midden der bovenste opening van het bekken rust: hiervan dan voelt men den bodem der baarmoeder, van buiten in den omtrek der navel, en de baarmoedersmond ligt vlak boven de as der bovenste opening van het bekken. Men ziet dus uit deze as, waartoe de voorberg des heiligen beens dient. In deze positie wordt de zwangere baarmoeder van boven door het buikvlies gehouden, het welk als ’t ware een schilde over de baarmoeder vormt; het onderste deel derzelve wordt door de bovenste opening des bekkens ondersteund: voor het overige maken, van vooren en ter zijde, de breedte vleugels der darmbeenderen van vooren de wanden der buikspieren, van achteren de lendenwervel, de meeste ondersteuningen en houding deze ligging. De zelfftandigheid der baarmoeder wordt in de zwan« gerheid niet dunner, maar zachter , en wordt tegelijk door den toevloed der vochten, fponsachtig: deeze vaten zijn in grooter getal dan men met het bloote 00g zien kan, Alle vaten zijn uitgezet; bijzonderlijk vormen de ade« ren eigen boezems : zoo ook moeten de zenuwen. als - ook de fpiervezelen verlangd worden, welke laatften men in de zwangerheid, beter dan buiten dezelve, kan toonen. De mond der baarmoeder is, bij de geenen die voor de eerftemaal zwanger zijn, meestal geheel gefloten; maar bij haar welken meermaals gekraamd hebben, trekt dezelfde dwarfe pleet van den baarmoedersmond zig in eene rings- wijze röndte famen; die rondte blijft echteropen om dat’ de hals der baarmoeder zig bij deezen fluit: bij veelen der- zelven, doet de baarmoedersmond zig open in het laatfte der zwangerheid, zoodanig dat men, met den vinger , het hoofd des kinds,, door de vliezen der vrucht heen, duidelijk kan voelen. | Het werktuiglijke der geboorte. He men nu alle de deelen , welken de verfchijnfels cir werkelijike geboorte laaten zien, nauwkeurig be- fchouwd, Zoo laat zig ligtlijk ontdekken, dat eenige dee- zer deelen werkende , andere lijdende zijn. Het geheele werk der geboorte beftaat in eene geweldige krampachtige nenwekking van de deelen welken de-vrucht omgeeven,’ 356 GRONDBEGINSELEN #8K en waardoor dezelve met de haar zelvebehoorende deelan; door den mondermond ‚de fchede en de fchamelheid wordt . uirgeperst. De werkende delen der geboorte zijn de zig, door haar eigen levenskracht, famentrekkende baarmoeder, de buikspieren, en het middenrif; de baarmoeder welke zich, door haar eigen vermogen, op alle punten famentrekt, en het hoofd des kinds, weigerde aan te vingen minder is door de baarmoedersmond, de fchepen, en buiten perst: de buikspieren en het middenrif, welken door een middelerend gevoel op de baarmoeder, tegen den wil der barandere vrouw, famentrekken, en in de gedaante eener pers, in eene diagonale lijn, famendrukken. De lijdende delen zijn niet alleenlijk de vrucht, derzelve ver vliezen, vochten en de moederkoek, maar ook de baarmoedersmond, de fchepen en de schaamdelen; doch deze delen lijden niet door de baarmoeder, maar door het negendertig perste vocht en de vrucht, wegens het verwijden. De natuurlijke tijd van het verblijf der vrucht in ’s moeders lichaam, is 9 zonne-maanden, of 39 weken, welken uit 273 dagen bestaan. De natuurlijke oorzaak, door welke eigenlijk na afloop van de gedeelde maand de werkende delen der daadlijke geboorte in beweging gebracht worden, is nog niet bekend; want de tegengestelde oorzaak, naamelijk een tegengestelde prikkeling in de werkende delen, die een ongelegen of vroegtijdige geboorte veroorzaakt, moet wel nauwkeurig van de hier bedoelde onderafdelingen worden: een gehele ontwikkeling van de vleesweefjes der baarmoeder, schijnt hier de natuurlijke voorbeschikkingende oorzaak te zijn; zoude nu ook de zwaarte der vrucht en haar delen, de natuurlijke prikkelingen in de werkende delen veroorzaaken, of is het de na negenmaal opgehouden maandelijkse bloedontlasting? Beschouwt men de werking van de zich familie trekkende baarmoeder, de buikspieren, en het middenrif, zullen de verschijnselen der eigenlijke geboorte zich ligtelijk verklaren; want door dat de baarmoeder zich in alle punten vermindert, deholte; derhalve wordt alles, wat in dezelve bevolkt is, door de baarmoedersmond naar beneden geperst, alwaar nog een lege, echter weinig tegenstand biedende, ruimte voorhanden is; hieruit laat zich nu de verwijding van den mond, het aanzetten van ’t water, het nederzakken des hoofds en de pijn aan den verwijde baarmoedersmond bij elke, zoogenaamde vlaag, zeer duidelijk verklaaren. “De meer deze geweldige fametrekking -der baarmoeder vernieuwd wordt, hoe meer de mond zelf zich verwijdt, de pijn heviger, het water meer spannende, en het hoofd meer naar beneden in de schede gedrongen wordt: zodra het hoofd den baarmoedersmond, om te spreken, overwonnen heeft, bracht de waterblaas, verwijdt zich de geheele schede, de grote en kleine schaamlippen worden naar binnen getrokken, de opening der schaamelheid wordt grooter, of het al naar vooren onder het schaambeen dringende hoofd de bilnaad geweld doet, die met zich naar vooren trekt, en dezelve breed maakt. Vergelijkt men nu het maakfel, de gedaante, de ruimte en de diepte van het bekken, met de grootte en lengte van het kinderhoofd, zo zal men ook ligtlijd de werking, de verandering en de leiding, welke het gemelde hoofd onder de geboorte aanneemt, gewaar worden: want de grootte van het hoofd, welke gemeenlijk de bovenste opening van het bekken te boven gaat, is op een voordeelige wijze, uit vele, over elkaar heen schuivende beenderen, gevormd: deze over elkaar schuivende beenderen van het hoofd geschikt door den stijve rand der bekken-beenderen, welke de grote maar beweeglijke en wekle beenderen tegenstand biedt; hierdoor verkrijgt het hoofd een stompe kegelvormige gedaante, welke geschikt is om de tegenstand biedende zachte delen te verwijden. En dit nu alzoo famengedrukte hoofd, wordt door de bovenste opening van het bekken in die voegen geleid, dat het lange deel, naamlijk het aangezicht, aan het lange deel van het bekken beantwoordt, en aan de uitgeholde vlakte des heiligen beens, nedergediukt is: zodat de kruin des hoofds op de grootste kromte des heiligen beens staat, kan het niet meer in een rechte lijn naar beneden.” gepresst worden, om dat hetzelfde deze kromte en het vereenigde staartbeen tegenstaand; maar naar vooren; onder de schaambeensboog, vindt het een lege, minder tegenstand biedende, ruimte; het uitkomen van het hoofd voorhanden: deweg het voorhoofd des kinds over de gladde meer en de naar vooren tegen de boog der schaambeenderen gebogen vlakte des heiligen- en over het aanhangende elftige staartbeen heen gleidt: de voorwaardelijke buiging des achterste deels van het bekken geleidt het hoofd onder de boog der schaambeenderen, waar de kleinste diepte is, en waar ook de minste tegenstand voor het naderende hoofd gevonden wordt: hier buigt de nek zich, als om een as, naar boven; de kin wijkt van de borst af, en het voorhoofd wordt, tegelijk met het aangezicht, door de werking van de baarmoeder, uitgedreven, waarop het geheele gedeelte van het hoofd volgt: een leiding, welke men, bij iedere natuurlijke geboorte, door het gevoel, en het gezicht, kan waarneemen. Is het hoofd nu geheel uit de schaamelijkheid geperst; dan volgt het lijf op den, thans verwijden weg, zeer snel naar; alzoo gaat door de bovenste opening van het bekken de kruin, terzijde de schouders, naar beneden, en daarom is het bekken van de een zijde tot de andere iets wijder: niet alleenlijk gaat het aangezicht, ten eerste, door den uitgang van het bekken, maar men neemt ook duidelijk waar, dat terstond het lijf des kinds, door den uitgang van het bekken, in een schuine hoek richting wordt uitgeperst, alzoo dat hetzelfde zich, met de schouders, meer naar achteren, naar den eindelarm, van vooren, tegen de schaambeenderen keert: de oorzaak hiervan is, dat hetzelfde minder tegenstand in de middenlijn van het staartbeen tegen den schaamboog, als in de middenlijn van het een tot het andere vindt. De hele familie trekking der baarmoeder perst voorts zeer ligt den moederkoek, aan welken ook een gedeelte van de vliezen en van den navelpiercing gehecht is, maar het grootste deel van de baarmoeder, welke laatste familie trekking der baarmoeder de naweeën veroorzaakt. De kleine bloeding, die de kraamzuivering wordt, ontstaat uit die einden der slagaderen welken nog niet geheel famengetrokken zijn, en zich uit den bodem der baarmoeder; in den moederkoek, hebben uitgevortz maar wanneer deze zich famengetrokken heeft; brengt zij dat vocht voor een gedeelte weer om haar vroegere zelfstandigheid; voor een gedeelte echter ontspringt het zich door de kraamzuivering. Hier leert de werkdaadige natuurlijke verlossing. Het leerstuk van de natuurlijke verlossing wordt dat gedeeltelijk van de Vroedkunde genoemd, hetwelk de kundigheid bevat, waardoor een Vroedmeester het onderzoek van kraamvrouwen, de aanwijzingen bij dezelven, en de hulpmiddelen in natuurlijke geboorten noodig, uitvinds. Eene natuurlijke geboorte is, wanneer het kind na 9 maanden tijds, zonder enige bijzondere hulp, vanzelf gemaklijk, en alleenlijk door de krachten der Natuur, in korte tijd geboren wordt. Zal nu de Natuur een verlossing licht en zonder enige kunst volbrengen, zoo is het noodzaakelijk, dat hoog bij de moeder noch bij de vrucht enig Werkplek plaats vinde: de goede ligging des kinds brengt het wezenlijkste nut toe tot een gelukkige geboorte; Eene natuurlijke ligging is, als het kind met de kronk in de baarmoedersmond treedt, met het aangezicht naar de zijkant, ligbeen, en met het achterhoofd naar het schaambeen gekeerd; hierdoor wordt het kind altogether, wanneer al het overige in eenen natuurlijken staat is, licht en in een korten tijd, zonder enige hulp, ter wereld gebracht, hetwelk men overtuigend kan waarnemen, in het leger bij de foldedavrouwen; op het land bij de boerimmertjes; en in de steden bij de vervolmaken der wellust; deze baart zonder enige hulp, echter meestentijds gelukkig. De Vroedmeester moet derhalve de algemene omstandigheden van een verlossing gemonderd, en alleenlijk als waarnemer, in het afgetrokken voor oogen hebben; dat hij oordeelt of de Natuur in haar werking verhinderd of gestoord wordt. Over de wetenschap hiertoe noodzakelijk, en over de geweerde hulp, welke een Vroedmeester, in geval van een natuurlijke geboorte, kan bijbrengen, zullen wij in het vervolg handelen. Wij men Hoe men een vrouw ondersteunt moeder. Onderzoeken van den mond der baarmoeder doof het voelen met den vinger, wordt in de Verloskunde: onderflaam genoemd. Deze oefening moet met veel nauwkeurigheid gebracht, om dat het de voornaamste grond is, waarop alle verdere voorzeggingen rust; de grond naamlijk van de kennis, door welke de natuurlijke en tegengestelde toestand eener vrouw, buiten en in de zwangerschap, voor, in, en na de geboorte van een kind, op het zekerste ingezien en voorgespiegeld kan worden. Heeft de Natuur de Verloskundige een goede hand, met lange en gevoelige vingers gegeven, zo is deze, boven anderen, gelijk reeds gezegd is, tot de uitoefening van zijn kunst bekwaam: de nagels der vingers moeten afgekort zijn, en de vinger zelf, of wel de gehele hand, moet met vet of olie besmeerd, en alzoo glad gemaakt worden, ten einde, zonder kwetsing of pijn te veroorzaken, de bewuste gevoelige delen te behandelen. Het onderflaam gebracht op driedelingen wijze: men noemt het naamlijk vingeronderflaam, als het alleenlijk met de vinger gebracht: het handonderflaam als het met de geheele hand gedaan moet worden, en de laatste wijze is het instrumentaal onderflaam; als het naamlijk, met de Steunsteek Pelvimieker gebracht. De ligging eener vrouw tot het onderflaam, is vierderlei: 1) als zij op het bed op den rug ligt; 2) wanneer men haar op den rand der bedstede of op eenen floer laat zitten; 3) als men haar laat liggen met de zijde waar men flaat, om hoog trekt; men kan haar met den eenen arm, in de lendenen om hoog te tillen, en met de andere hand het onderflaam op de volgende manier verkleinen. Bij het onderflaam met de vinger brengt men de hand haar de schaamelijkheid; zoodanig dat de duim aan de schaamberg, de wijsvinger in de schaaf, de middenvinger in de overige vingers op de bilnaam te zitten komen. Op deze wijze brengt men de wijsvinger. G 2 De wijding van de wijsvinger ligt bepaald, maar de hele hand wordt zeer pijnlijk naar binnen gebracht. Wanneer de nood het vereist, mag men een vrouw niet met de hand onder haar vloer. De in deze aangegeven verzoeken leren, dat men, indien twee of drie vingers, niet hoger kan komen dan met de wijsvinger alleen; derhalve moet men het voet een algemene regel houden, dat het onderfloe een vrouw, of met de wijsvinger alleen, of des noods met de hele hand moet gescheiden. Soms is, in de schade "de een of andere plooi zwellen", hetwelk verstreken bedrogen heeft, zodanig dat zij die plooi voor de moedermond gehouden, en gemeend hebben, dat dezelfde wel open, maar ledig was; men moet, om dit te vermijden, in zulk een geval altijd hoger voelen, en wel waarneemen wat men voelt. Het kan ook nog als een algemene regel in het onderfloe een vrouw worden aangenomen, dat men soms noch met de vinger, noch met de hand in staat is te voelen wat boven de schaambeenderen is, als men de vrouw op de rug laat liggen. In dat geval moet men haar dwars over het bed op de knieën en de elleboegen laten liggen, en haar dan van achteren onderfloe: in die voegen kan men licht over de schaambeenderen naar boven. Wij zullen bij het onderwijs in de keering zien, dat het in zekere gevallen, zonder deze ligging, in weerwil van alle moeite, onmogelijk is, een kind te halen. Het onderflaan met den bekken-meeter van STEIN, wordt alleenlijk in de zwartste verlosfingen gedaan, als namelijk het bekken te nauw is. Het nut van het naukeurig onderflaan wordt aangebracht, breidt zich uit over de geheele verloskunde; is veelal het enige zekere middel, om met de staat der vrouw bekend te worden; want in de zwangerheid wordt men door het onderflaan gewaar of een vrouw waarlijk zwanger is, dan of zij misschien aangetast is van een andere ziekte, welke haar heeft verleid, om zich te verbeelden dat zij bevrucht is — hoe ver de zwangerheid gevorderd is— en welke een vorm van weeën er tegenwoordig zijn — of er niet een ontijdige geboorte voor handen is — en bij de geboorte toont het onderflaan aan, of de verlosking voordraagt — of de weeën waar of vals zijn — of de baarmoeder recht of scheef staat — of het ware of onware water is weggegaan — of de vochtblaas goed of kwaad is gevormd — of het kind natuurlijk, dan wel tegennatuurlijk inzakt — of het bekken goed dan wel gebrekkig is; waaruit men kan opmaken, of het een lichte, dan zware, of tegennatuurlijke geboorte zal worden. Na de verlossing van de baarmoeder zigt men het famtrecht of de koek los is, dan wel nog aan de baarmoeder hangt — of het bloedvloed van een zwangere vrouw uit de fchede, of uit het hol van de baarmoeder ontstaat — of er tweeelingen, dan een mola daarbij is — alle deze voorzeggingen, kunnen uit het nauwkeurig onderzoek opgemaakt worden. Dit onderzoek heeft niet alleenlijk zin in de zwangerschap, maar men trekt er ook buiten dezelfde omstandigheden van, om te kunnen zeggen, of er een zieklijke gevoeldheid in de fchede, in de blaas, in den aars, of in ’t bekken plaatst heeft — of een vrouw al eens moeder geweest is — of zij alleenlijk de zuivering heeft, dan wel of zij wezenlijk moeder is — voor het laatste ontdekt men nog een soort van onvruchtbaarheid en van bloedvloed. Hieruit blijkt genoeg, dat het onderzoek en de kennis der vrouwlijke omstandigheden, in de gehele Verloskunde, alleenlijk uit het wel verrichte onderzoek afgeleid kan worden. Wil dus een vrouw hetzelve niet toe staan, zoo kan men haar met alle billijkheid aan het gevaar en eigen verantwoordelijkheid overlaten: de fchaamachtigheid moet zekerlijk de grootste en eerste deugd der vrouwen zijn; maar, de Godheid, de Natuur, en de telijkheid vorderen geen oneerlijkheid die schadelijk is. © 3 Dit tekens dat een vrouw door den bijflaap bevrucht is geworden, zijn zoo wel onder den bijflaap, als in de eerste dagen na de bevruchting, geheel onzeker. Bij vrouwen, welke voor het eerst bevrucht worden, kunnen onmogelijk een zeker teken daarvan optekenen, die welke meer gekraamd hebben, hebben wij bijzondere tekenen den bijflaap onderscheiden, in welken zij bevrucht zijn geworden. Eenige hebben in deze bijflaap een kleine misverstand gevoeld, waarbij zij nog in voorgaande, noch in volgende vermengingen gevoeld hebben; die misverstand hebben zij met deze of die uitgerekenende dag van verlossing overgenomen; anderen hebben een bijzondere huivering; anderen een krampachtige, eenigzins pijnlijke beweging in den onderbuik, welke langzaam over den geheelen buik kruipt, en soms van een bezwarende stoornestelling vergezeld gaat, waargenomen; nog anderen hebben een bijzondere warmte gevoeld; eenigen zijn, op den eersten twee weken na de bevruchting, zeer gevoelig in den onderbuik geworden; de meesten willen den anderen dag een bijzondere benauwdheid vergezeld van een krachtloosheid waargenomen hebben, welke zelfs de zwaarte haar kledingen lastig maakt. Deze tekenen neemt men echter niet waar bij alle bezwangerden, om dat de gevoeligheid der zenuwen ongelijk is; en kan dit wel voornamelijk van de krampachtige beweging der trompetten ontstaan, welke het bevruchte ei uit het eiernest naar de baarmoedersholte overbrengt. Maar alle deze tekenen zijn onzeker: want vele vrouwen zijn, bij alle deze, echter niet zwanger bevonden geworden: anderen daarentegen hebben in geen bijflaap iets bijzonders gevoeld en zijn echter zwanger geworden; hetzij de natuur geweigerd heeft, ons het ware teken der bevruchting bekend te maken, om de vruchtjes, welke in de eerste maand der zwangerheid ligtlijk afgedreven kunnen worden, voor de boosheid te beïchten. Natuurlijk, en zeker altijd, gescheiden de ontvangst in de baarmoeder: tegengestelde, en ongelukkig, is zij, buiten de baarmoeder, als het bevruchte ei in het eiernest, in eene van de trompetten, in het buikhol, of in de holte van het bekken wordt gevonden; daarom wordt de ont- vangst en de zwangerheid naar die verschillende plaatsen in eene natuurlijke en tegennatuurlijke verdeeld; ten tweede, verdeelt men de zwangerheid, ten opzichte van het in de holte der baarmoeder gehouden lichaam, in eene ware, in eene onware, en in eene vermengde. Eene ware zwangerheid is die, waar een dood, of een of meer levendige kinderen in de holte der baarmoeder gevonden worden. Eene onware is die, waar een molz, of een ander tegenstandig lichaam, zonder vrucht, in de baarmoeder plaats heeft. Vermengd wordt de zwangerheid genoemd, als zie bij de vrucht, nog een of ander tegenstandig lichaam bevindt. De tekens der zwangerheid zijn zeer verschillende, naar dat de vrucht levendig of dood, naar dat een vrouw van een of meer kinderen zwanger is; naar dat de vrucht in de baarmoeder, of buiten dezelfde is; of naar dat een mola alleen, of met een kind samen in dezelfde is. Wij zullen derhalve beginnen met de tekens van een ware, natuurlijke zwangerheid, dat is, met een levend kind: deze tekens worden verdeeld in zekere en twijfelachtige. "Maar even als de tekens der bevruchting, twijfelachtig zijn, ook de tekens der zwangerheid, tot de vijfde maand, twijfelachtig en onzeker. Als onzekere kenmerken van zwangerheid worden, van de Schrijvers, de ene omstandigheid opgegeven. GRONDBEGINSELEN ver. . 4) Als de buik eenigzins pijnvalt; 2) Als de moedermond zich meer naar beneden in de schede plaatst; 3) Als de baarmoedersmond of de hals zich uitstrektt; 4) Als de maandlijke bloedongang geen plaats meer heeft; 5) Als de navelkuil zich meer vertoont, en als in verderen tijd de geheele navel uitpuilt; 6) Als de billen pijnloos worden; 7) Beende opzwelling der borsten; 8) Als de vrouw zich zieklijk gevoelt; een afkeer voor vleesch heeft; aan braken in den vroegen morgen onderhevig is; als zij geen lust tot de gewoone, maar trek in ongewoone spijsen heeft; als zij treurig en krachteloos, en slaaploos is; als zij hoofdpijn en tandpijn heeft, in flauwte valt, veel braakt, vlekken of uitvallen in ’t aan gezicht, bleeke of rode wangen met ingevallen of opgezwollen blauwe oogleden heeft: etc. Een van deze acht tekens, zeggen de Schrijvers, bepalen echter niets: zij moeten allen met een ziekte toestand plaats hebben, zal men in de eerste drie maanden, met zekerheid zeggen, of een vrouw zwanger is. Er zijn ook alle deze tekens aanwezig, maar men kan toch niet met zekerheid bepalen, dat een vrouw zwanger is; want deze tekens kunnen allen door een ziekte verblijving der maandelijke menstruaties, of door een stannende ontstaan; des, kan men de zwangerheid, tot in de vijfde maand, onmogelijk zeker stellen, om dat de zekere tekenen in deze maand eerst kennelijk worden. 