title: Inleiding tot eene geschiedenis der Nederlandsche diplomatie
creator: VREEDE, George Willem
text: Gestoord op te honden. Onze conversatie vervolgens over de publieke zaken gerallen zonde, 200 liet hij zich uit over de noodzakelijkheid, waarin dit Hof was om een eind van den oorlog te maken; want dat anders de Franse troepen, welke getal in Duitsland hij op 400000 man begrootte, het Duitse rijk van alle kanten overstroomen, tot Rayensburg komen, ja zelfs de grenzen van Bohemen naderen zouden; en dat het Franse Government ook wel middel zou vinden om de voordeelen die dit Hof door toedoen van dat van Rusland, in Polen vermachtte te verkracht, te verjagen; want dat de Franse Minister te Constantinopel alle dag meer en meer veld won om de Porta tegen de verdeling van Polen gaande te maken. Den 9e kwam hij met voor de tweede keer bezocht, zoo om mij te communiceren, dat hij eeuwig naar Verona stond te doen, als om mij te verzoeken om, zoo ik gedurende zijn afwezigheid, brieven onder mijn adres voor hem ontving, dezelfde tot zijn wederkomst te Wenen te bewaren, zoudende niet boven de 14 dagen afwezig blijven. Hot bevreemdde mij dat hij zich begaf naar de plaats alwaar degenen die zich werkelijk Koning van Frankrijk noemt, ophield, en ik deed het hem merken. Hij zei er op dat hij begeerig was om van nabij te onderzoeken wat er aldaar omging. Bij die occasie deed de conversatie weerom over de zaken van den tijd en in het bijzonder over die van dit Hof hebbende doen komen, sprak hij er geheel anders van dan de eerste maal, zeggende onder anderen, dat men hier nog macht genoeg had om op gunstiger evenementen te kunnen hopen, en ook Geallieerden had. Na deze tweede ontmoeting liet ik een dag voorbijgaan en begaf mij de volgende naar zijn Logement om te vernemen of hij al vertrokken was, en ik trof er hem aan, gevend dat ik voor dat ik hem gezocht had om hem nog voor zijn vertrek te zeggen, dat ik met de posten welke daags te voren en die dag aangekomen waren, geen brieven voor hem gekregen had. kan zich dus verzekerd houden dat zodra ik er iets meer van zal ontdekken, ik niet verzuimen zal om het zonder verlies van tijd te berichten. — Ik moet niet vergeten er nog bij te voegen dat die Fransman het kleine kruis van de geweren militaire Orde van 84. Zie vizier draagt; — zijnde het te vermoeden, dat hij zulks doet om te verbergen, dat hij een Agent en geheim agent van de huidige dominerende Regering in Frankrijk is. Ik kon het niet nalaten om er hem in de derde bijeenkomst mijn surprise over te doen blakeren, en het antwoord hetgeen hij er mij op gaf, geleek eerder naar dat van een Royalist dan naar dat van een Republikein. — Ten besluit dien ik er ook nog bij te voegen, dat hij Weenen al koning kon, alzoo hij ten tijde dat de Baron VAN BRETEUIL hier Ambassadeur van het Hof van Frankrijk geweest is, in de Cancellerij van die Ambassade gediend heeft. Ik heb de eer enz. Missive van 17 October, ongeveer den 8 November 1795. „Dat de Fransman, van wie hij in zuidelijke vorige melding maakte, vooruittrokken was, en aan zijn logement gezegd had, dat hij binnen elf dagen weer komen zou; maar 't was elf 't was veertien dagen, deze tijd was te kort om een reis naar Verona heen en weer te doen; — gelovende derhalve, dat hij niet naar Verona maar naar Basel vertrokken is om aldaar met de Fransche Minister mondgesprek te houden. — Ondertussen heeft zijn verschijning te Wenen veel gerucht gemaakt, en dezelfde heeft aan de Ambassadeurs van Rusland en Noorwegen achterdocht gemaakt, dewelke ook bij de Minister van Buitenlandse Zaken naar hem vernomen hebben. Deze heeft geantwoord, dat hij geen Procureur was: willende of verspreidende men tegenwoordig, dat hij een Commissaris zou zijn die met voorkennis van dit Hof van wege de Nationale Conventie belast was, om over de uitwisseling van krijgsgevangenen te handelen. Doch waarom zich dan Markies genoemd, en tot wat einde draagt hij dan de Orde van St. Lazarus, die in Frankrijk zoo haatlijk geworden is? deze uitwisseling zou even zoowel te Basel als te Wenen kunnen worden gearrangeerd gewonnen zijn en zelfs beter.” — De Heer van HAARLEEN beschouwt dit dus niet anders dan een voorwendsel, maar geeft nog niet op, wat het eigentlijke doel zijner komst zij. „De Grift van Quanz meldt in zijn brief aan de Heer van HAARLEEN in cijfer gebracht den 7e November, dat hij op naam van het geheim Comité van Holland hem melden moet, dat hij (Van der TEN) ter ontdekking en vervolging van de geweldige Fransen te Meenen verricht kan besteden, tot de somme van 14000 gulden, — kunnende hij 'tgeen hij hiertoe moet employeren, trekken op STAPHORST to Amsterdam.” Missive van den Minister onteijvert 7 Nov. 1795. Voor mijn vertrek van Parijs kreeg ik informatie dat er een geheim agent door de Commissie van Algemeen Welzijn naar Meenen zou afreizen, onvernoomd dat die persoon zeer veel (wel) bij mij bekend was, zijnde de Marquis porteur. Voor zijn vertrek heb ik gelegenheid gehad hem te ontmoeten. Hij beloofde mij indien wij elkander te Basel ontmoetten, te zullen geven. Toen ik aldaar arriveerde, vond ik er hem nog. In generale termen gaf hij mij te kennen dat hij die reis alleen ondernomen had om, ware het mogelijke, het Vredeswerk met het Huis van Oostenrijk te verhassen, en verzekerde mij bij zijn retour te komen zien. Dit heeft hij ook in de vorige week ten uitvoer gebracht op zijn terugreis naar Parijs, niet hebbende willen vertrouwen aan een Conferentie de staat der Negotiatie, van welke hij wel voldaan schijn te wezen, en meende binnen een dag of 14 naar Meenen te retourneren, maar zal waarschijnlijk zijn reis over Pontarlier nemen. Hij heeft mij gezegd dat hij in onderhandeling was getreden met den Baron Y. Turijn en den Keizer; dat hij hoop had de Negotiatie tot een goed einde te kunnen brengen; dat men de Republiek niet zou vergelen, welke een nuttig bondgenoot voor de Franse Republiek moest blijven; dat er twee partijen te Wenen subsisteren, de Russische en Engelse, beide voor den oorlog uit verschillende inzichten. De Graaf van Colonneno is gedevodeerd aan het Engelse Ministerie, dat geen geld spaart: de Baron van Taught, die thans veel invloed heeft, en Blümdorf, voormals Eerste Secretaris van den Ambassadeur naar Parijs, zijn zeer geporteerd om in accommodatie van Vrede met Frankrijk te geraken. — Hier heeft aanleiding gegeven de geplande uitwisseling van Madame Royale, dochter van Lodewijk XVII, tegen de gedetineerde Representanten van het Volk van Frankrijk, hetwelk binnen kort te geschieden staat. — Hij verzekerde mij dat de Vereeniging der Nederlanden aan de Franse Republiek, geen obstakel zou wezen; zelfs niet de grens van den Rijn. De secularisatie van de Geestelijke Vorsten in Duitsland kan er een gevolg van wezen. Misschien zal er een gedeelte van Beieren aan het Huis van Oostenrijk gegeven worden. Agent zal veel beslissen en hij denkt aldaar het karakter van Minister te deployeren, indien hij in zijaande Negotiatie slaagt. In het publiek passeert hij voor een Emigrant. Deze negociatie gast, naar mij voorkomt, dient BARTHELEMY, die het kan veroveren, naar niet in het geheim is: zulks alleen door enige Leden van het Comité van Algemeen Welzijn, waaronder SYBES en CAMBACERES zullen, gedirigeerd worden. Indien na door onvoorziene gebeurtenissen deze negociatie gecontraccerd werd, is het waarschijnlijk, het Comité van Algemeen Welzijn een anderen weg in te zetten, en een nieuw Verbond te sluiten met Rusland, die daartoe zeer genegen schijnt te zijn volgens bekomen informatie. Bazel, den 28 Oktober 1795. Heil en Broederschap, (Verzamelde) Jaarboek 1795. In de Mem. tirés des papiers d’un comité d’ Biat, IV 901, wordt de tweede zending van POTERAT aan BOISSY D’ANGLAS toegeschreven; de eerste stap bij TRUGUT, die het Comité van S.P. op het einde van den vreestocht van 1794 zou gedaan hebben, wordt daar dus vroeger gesteld. To verg. Dagverh. der Handel. van de Nationale Vergader. 26 Januari 1797 (Volz, "gewezen Minister bij de Zwitserse Kantons"). IV. 640. Depotche van VAN HABSEN uit Wenen, Januari 1796. "In antwoord enz." Zuind mei door een kans, hetwelk mij nog nooit bedrogen heeft, beduidend geworden, dat zo het Kabinet van Berlin blijft gelukken het werkelijk geconstitueerd is, het onder de onmogelijkheden moet gesteld worden, dat de Koning van Prijzen zich zolang kan laten interesseren om zich gemakkelijker voor de gewozen Stadhouderlijke familie te interesseren. Niet dat derzelfversorte hem onverschillig zou kunnen zitten, maar omdat er hem te veel aan gelegenheid ligt om de politieke onafhankelijkheid die hij door den Vrede met Frankrijk verkregen heeft, te behouden, en dienvolgens al wat die zoo aangename als voordeelige positie, waarin hij zich tegenwoordig bevindt, in de wangschaal zou kunnen stellen, te vermijden. — Ja, wat meer is, geloof ik het voor ontwijfelbaar te kunnen houden, dat hij aan de Hoven van Londen en Petersburg in duidelijke woorden te kennen gegeven heeft, dat dezelfde redenen die hem gedrongen hadden om niet den Franschen oorlog te maken, hem eveneens detselowend van niet te ondergaan, hetgeen hem in nieuwe moeilijkheden zou kunnen brengen. Belangende het andere onderwerp van Uwens brief, heb ik het chagrin van wederom te moeten bekennen dat de zending van den bekende Fransman een ondoorgrondelijk raadsel voor mij blijft, en ik ben niet alleen in dat geval; hebbende iemand met wie ik zierlijk intim ben en die voel hevige geheimzaamheid bezit, om geheimen uit te vorschen, mij nog kortlings betuigd dat wat moeite hij aangewend had om er achter te komen, het hem tot hierboven onmogelijk was geweest om er enige kennis van te verkrijgen en granaat hij het op om in het vervolg beter te zullen reusseren, alzoo dat diep geheim waarin die zuur blijft, ons moet doen vaststellen, dat hetgeen de gen. Fransman aan den Minister der Buitenlandsche Zaken voorgedragen heeft, en hetgeen er door den Minister op geantwoord is geworden, onder vier oogen is geschied is; en dat dienoverlangs noch geld noch de continuïteit van de ijverigste recherches zouden kunnen baten om zulks te ontdekken; terwijl de nieuwsgierigheid naar de oplossing van die duistere zaak zo wel door het voortdurend verbluf van den kamerdienaar van den gez. Franschman als door de betaling van zijn appartement altijd niet laat steeds aan te groeien. Ondertussen volhard ik in mijn geloof dat er geen onderhandelingen van Vrede plaats hebben, maar dat men nog tot een vijfen veldtocht zal komen; oordeelende de Hoven van Londen en Wenen, dat de tijd nog niet daar is, om een Vrede op solide en redelijke voorwaarden te verkrijgen. Acte van Accord, 3 Mei 1796 (zie Dagverhaal der Nat. Vergadering, I. 615 volg.) voor de betaling van de tweede helft der 100 millioenen guldens, welke de Bataafsche Republiek verschuldigd is, volgens den inhoud van het Tractaat van Vrede en Alliantie tussen de beide Republieken, op den 27 Floreal ll, of den 16 Mei 1795 gesloten. (Dagverhaal, I. 403 en in den Franschen tekst te vinden bij DE GARDEN, Hist. des Traités, T. V. 280 suiv. 445—448). De Fransche en Bataafsche Republiek, door de omstandigheden genoodzonder, om nadere bepalingen te maken over de voldoening der laatste 50 miljoenen guldens van de schuld, vermeld in het Tractaat van Vrede en Alliantie, in dato den 27 Floreal jl. (16 Mei 1795) hebben benoemd, te weten de Republiek van Frankrijk, den Burgerkraan, haar Minister Plenipotentiaris bij de Bataafsche Regering, en de Bataafsche Republiek de Burgers c. van DER HOOP GIJSBERTSZ. en NICOLAAS VAN STAPHORST, hare Commissarissen, ten einde respectiefelijk uit naam der beide Republieken te bepalen de nieuwere voorwaarden tot de betaling der gemelde 50 miljoenen guldens; hebbende de gemelde Commissarissen, na uitwisseling hunner volmachten, de volgende Artikelen vastgesteld. 1. De Batavische Republiek neemt op zich, in minderende der laatste 50 miljoenen gulden van de schuld van het Tractaat van Vrede en Alliantie, de twee miljoenen guldens, welke aan deze Republiek door Frankrijk verschuldigd is, op de Negotiatie voor Amerika in Holland gedaan den 4e November 1781; meerderde de som van f 157,111, zijnde de interessen van 't gemelde kapitaal, verschijnen den 1e Prairial van het 3e jaar der Franse Republiek (21 Mei 1795). — De interessen sedert dat tijdstip, en die voor het toekomende, verschuldigd, zullen door het Batavische Gouvernement betaald worden, zodanige de Geïnteresseerden in de voorgeschreven Negotiatie, volgens het eerste artikel, behorende is aan de Batavische Republiek. De Batavische Republiek verbindt zich, om jaarlijks, gedurende den oorlog, aan die van Frankrijk te betalen 8 miljoenen gulden, en na den Vrede het dubbel of 6 miljoenen, en zulks ten beloop van de resterende f 47,842,889, welke de Batavische Republiek, na gedane verrekening van 't geen, volgens het woorgaande Artikel, moet worden afgekort, op de 50 miljoenen gulden schuldig is. De Batavische Republiek zal bovendien jaarlijks de Interessen, tegen 4 procent van het kapitaal, door haar verschuldigd, betalen. Die interessen zullen beginnen te lopen, te rekenen van den 1e Nivose jl. Derzelver montant zal elk jaar verminderen in proportionaliteit van het kapitaal, dat afbetaald zal zijn. De eerste betaling op het remboursment van het kapitaal is bepaald te moeten geschieden op den 1ste Vendémiaire van het 6e jaar van de Franse Republiek (22 September 1797). Hetzelfde tijdstip is bepaald, van jaar tot jaar, voor de opvolgende en jaarlijkse betalingen. — Echter zullen de interesten van de negen maanden, welke den 1ste Vendémiaire van het 5e jaar der Franse Rep. (22 September 1796) zullen verschijnen, worden bepaald op diezelfde tijd van het 3e jaar (of 1796). — De vervolgende loopende interesten zullen op dezelfde tijdstippen, als de verschrijvingen der kapitalen, betaald worden. De schuldbekentenissen, welke de Bat. Rep. tot de betaling levert zal, zullen bestaan in Rescripties of Bonnen aan toon of wisselbriefjes, in welke gewag zal gemaakt worden van het tegenwoordige Tractaat. De Rescripties zullen van zodanige sommen zijn, als de Franse Rep. begeert zal, en 't zal geheel of gedeeltelijk, betaalbaar zijn op vaste tijden, of door Loterij, ten beloop der verschillende verschrijvingen, zóò en op zulke wijze, als de Franse Rep. het zal verlangen. Bij de uitgereikte effecten zullen interesten op pons gevoegd worden voor het maximum der 16 jaren, die verlopen kunnen tot het laatste remboursement. Het tegenwoordige Tractaat zal, door middel van de speciale macht, aan de Commissarissen gegeven, voor de beide Republieken verbindend zijn, zonder dat de twee Gouvernementen het behoeven te ratificeren, om er de verbindende kracht aan te geven. Gedaan en vastgesteld in Den Haag, deze 3 Mei 1706, overeenkomende met den 14 Floreal van het 4e jaar der Franse Rep. en ondeelbare Republiek. CORN. VAN DER HOOP GIJSBERTSZ. NICO, VAN STAPHORST. BILAGE XXX. Bl. 143 volgt. Commissie van Buitenlandsche Zaken. Geheimhouding. Concept van veranderingen, ampliatie en modificaties van de Unie van Utrecht, door J. P. VAN DE SPIEGEL, October 1799. De Republiek der zeven Verenigde Nederlanden, welke onder den zegen des Almachtigen in eenen tachtigjarigen oorlog hare vrijheid kloekmoedig had bevogt, en onder de schaduw van deze vrijheid hun bestaan en welvaart in alle werelddeelen had zien voortbestaan, is in het laatst van deze oorlog nog eens 200 vele andere Landen en Staten weggesleept in de vloed der Regeringsloosheid. Door de woelingen eener verderfelijke factie in haar midden, wier toeleg was alle banden van maatschappelijk geluk, van godsdienst, zeden, recht en orde los terukken, en door de overmacht der Fransche troepen heftig alles verloren, wat haar dierbaar en waardig was. Zij heeft gedurende een tijd van vijf jaren moeten ondervinden al wat de Dwingelanden onder den valse naam van Vrijheid en de willekeur onder den van Recht hebben kunnen doorroken om een werkelijk vrij en gelukkig Volk tot gevaarlij te brengen en van deszelfs kostbaarste voorrechten en bezittingen te berooven, tot dat de Almachtige aan het geweld ten gevolg zijnde, Zijne Majesteit den Koning van Groot-Brittannië, met welke Ruk deze Staat van ouds geallieerd geweest is, en deszelfs Hooge Bondgenoten heeft opgewekt om de zoolang vertraden vrijheid en orde te herstellen. Dit groot werk is gelukkig voltooid, 200 door de overwinnende wapenen van Hoogstgeëerde Koning en deszelfs Bondgenoten, als door het wijs en dapper beleid van Z.H. den Heere Erf-Prins van Oranje en Nassau, gedurende de afwezigheid van Hoogstszelfs Heer Vader den Erf-Stadhouder Capitein en Admiraal-Generaal dezer Landen en door de onwankelbare trouw van ’s Lands bevolking. (Het jaar 1800 (iets 1709). Mede-gezegd door Prof. Minaar. Welgeintentioneerde ingezetenen; zodanig dat de Republiek thans aan zichzelf is hergegeven en teruggekeerd tot de rechtvaardige Regering der wetten door de autoriteit van vaderlandlievende Overheden gehandhaafd. Het is in zulke omstandigheden dat de Staten-Generaal der Verenigde Nederlanden plegtig en Staatsgewijze bijeen vergaderd zijnde, overwogen hebben dat het Verbond van Unie in het jaar 1579 te Utrecht gesloten, de grondslag is van de Vereniging dezer Provincieren en dat hetzelfde met zooveel wijsheden is ingericht, dat het door de grootste Staatkundigen binnen en buiten 's Lands met verwondering is beschouwd; dat ook de ondervinding door alle tijden heeft getoond, dat deze Republiek het grootste is geweest, hoe nader zij zich heeft vastgehouden aan de oude grondwetse beginselen, waarop zij gevestigd geweest is; terwijl zij in veel opzichten, zowel in uitwendige lusten als in inwendige welvaart is gedaald, naarmate zij van dezelfde heilzame grondbeginselen is afgeweken. Dat nogtans, hoe voortreffelijk dat Verbond zij, zowel in zichzelf als met betrekking tot de omstandigheden van tijden en zaken in welke het gemakken is, het niet ontkend kan worden dat er enige zwakke plaatsen in hetzelfde gevonden worden, welke de langheid des tijds sinds deszelfs oprichting vloeien en de veranderde aard der omstandigheden noodzakelijk gemaakt hebben te versterken; waarom de verstandige en welmeenende Regenten in verscheidene tijden van de Republiek dit werk dikwijls gewenst en met ijver beproefd hebben, hoewel de uitkomst niet ten volle aan hunne pogingen heeft beantwoord. Maar er was ooit een tijd geweest is, in welken gebleken is dat de Unie zonder nieuwe versterking, te zwak is om de misbruiken tegen den geest en het oogmerk van hare inrichting langzamerhand ingeslopen krachtdadig genoeg te weren, het is zeker in den tegenwoordigen tijd dat deze inkruiping afwijkingen en zwakheden zulke kwade vruchten hebben voortgebracht. En daar het te vreezen is dat zij diergelijke vruchten zullen voortbrengen, zodat niet ten spoedigste het kwaad in den wortel wordt aangetast. En is wijders hierbij in overweging genomen het XXIIe Art. van de Unie, enz. (Concept) Art. XXVI. „Dat nadien van ondanks heeft geopereerd een Secretair-Besogne niet de Ordens Vergadering van H. H. Mo. benoemd tot de Buitenlandsche Zaken, do ondervinding echter geleerd heeft dat door den aanvang van de compositie deze Besogne, waarvan de Leden gedurend afwisselen en door anderen vervangen worden, de zaken niet zoo secret, on ook niet zoo spoedig konden worden behandeld en afgehandeld worden, als wel behoorde; is overeengekomen, dat voortaan een vaste Commissie tot de Buitenlandsche Zaken niet de genoemde Ordens Vergadering zal worden benoemd, bestaande uit Gedeputeerden welke ten minste voor den tijd van drie jaren zullen worden aangesteld, en hbbende 2. D. H. permanent aan 't hoofd; namentlijk van ieder Provincie een Lid en van de Provincie van Holland zooals gebruikelijk is gemeest gewaar, en dus niet negen conclaferende stemmen; aan welke Commissie van Z. H. Hoogheid de Hoeren Gedeputeerden tot de secretariële zaken, de Hoeren Buitenlandsche Ministers bij den Staat geaccrediteerd zullen verzocht worden zich te vervoegen wanneer zij eenige zaken van wege hunne respectieve Hoven aan H. H. Mogende hebben voor te dragen. Art, XXVII. De Commissie zal speciaal zorgen, dat de Tractaten en Allianties tussen de Verenigde Provincien, Steden en Leden van die met de nabije Rijken en Landschappen gemaakt, stiptelijk aan de zijde van den Staat onderhouden worden; en zal tot welvaart dezer Landen, op den naam van Z. H. Mogende, onderhouden goede correspondentie, vriendschap en nabuurschap met de uitheemsche Vorsten en Heeren, voornamelijk met de nabije Koninkrijken, Republieken en Steden, door de beste middelen die zij daartoe ordonneren zal. Welverstaande dat zij niet definitief besluiten mag in zaken van Oorlog, Vrede, nieuwe Tractaten of dergelijke punten waar door de Staat direct of indirect zon kunnen tot iets nieuws geëngageerd worden zonder alvorens hetzelfde gerefereerd te hebben aan de Staten hunner respective Principale, ten einde met derzelver gemeen advies en consent een Besluit daarop zon kunnen genomen worden in die voeging als art. XI broeder gezegd is. Zullende voorzover de gemeld Gedeponeerden onder eed verbonden zijn aan niemand wie het ook zij, iets van de zaken van hun Departement die geheim moeten gehouden worden, te openbaren. Op welke Artikelen een gewezen voornaam Regent in de Provincie van Utrecht, de Heer VAN LINDEN VAN LUNENBURG, den 8 December 1799 in een brief aan een zijner bloedverwanten, vroeger Zeeuwsch Regent, hoeft aangegeven: »Op het 26° en 27° Artikel zoude misschien kunnen gereflooteerd worden, dat indien alle buitenlandse correspondentie zonder onderscheid met het Geheim Besogne zullen gehandeld worden, de Vergadering van Z. H. H. dikwils zeer weinig te doen zal hebben.» Bl. 245, 246. ONDAATJES avontuurlijke loopbaan. Geboren te Colombo (Ceylon) 18 Juni 1758, overleden 30 April 1818 te Batavia. Verg. A Brief Memoir of the Life of the late Peter Philip Jurgen Quint Ondaatje Ph. D. et I. U. D. Utrecht and Leyden, Councillor of the Supreme Court of Justice of Netherlands India. Colombo, printed at the Observer press 1851 (28 bl. 120). FL BWLAGE XXXI. Bl. 276. — BOURDEAUX — VAN REEDE. Kiesche vraag betrekkelijk het diplomatisch cijfer. 8. E. CROISET aan den Secretaris BOURDEAUX te Berlijn. "C'est en ma qualiteit de Secretaris des Chiffres van het Govemement Batavia dat ik u expres met verzoek om de inhoud van de codes die u nog steeds gebruikt voor uw geheime correspondentie met dat gouvernement. Ik wil er zeker van zijn dat u de juiste redenen heeft voor deze persoon, dat mr. van REED mij niet heeft toegelaten om kopie te nemen van het cijfer dat nog steeds gebruikt wordt in uw geheime correspondentie met dat gouvernement. Verneer mij met een antwoord op de kortste termijn, zodat u snel kan ingrijpen als dat nodig is. Tot nu toe moet ik u doen weten dat de manier waarop uw brieven worden gecodeerd, tot dusverre gevaarlijk is. Er is al lang genoeg geleden en u zult wellicht binnenkort een exemplaar van het nieuw cijfer krijgen. entretenu, si je n'en espère que la méthode que l'on s'est constamment dans celles qui vous viennent de lier, vous aura engagé à la suivre. Je vous exhorte donc de le faire & tous égards. Antwoord van BOURDEAUX Je suis convaincu que Monsieur VAN ZEVENDE n'a point de copie de Chiffre qui me sert encore aujourd'hui pour ma correspondance avec le Gouvernement Batave. Ce Chiffre a 616 pendant sir ans que j'ai travaillé seul avec Monsieur VAN RHEEDE constamment sous ma garde et jamais je n'en ai aperçu de copie dans ses papiers particuliers. Si j'avais pu avoir le moindre doute à cet égard, je l'aurais mandé sans délai. Quant à l'observation que vous me faites sur la méthode de chiffrer mes dépêches, je m'y conformerai. Dezelfde BOURDEAUX aan den Secretaris der cijfers van TOULON. Berlin le 30 Octobre 1798. Citoyen, J'ai l'honneur de vous accuser réception de votre lettre du 23 de ce mois. Je vous remercie infiniment du moyen que vous m'avez indiqué pour abréger la besogne en chiffrant. J'en ai fait usage dès aujourd'hui, ainsi que vous pourrez vous en apercevoir dans ma dépêche. Salut et fraternité Au Citoyen TOULON BOURDEAUX. Secrétaire des Chiffres à La Haye. BWULAGE XXXX. Bl. 280. Nota van candidaat. Exequutie der Bataafsche República. Le Ministère de Cabinet de Sa Majesté Prussienne se rappellera avec quel intérêt le son sine Ministre Plénipotentiaire de la Rép. Française a insisté depuis longtemps dans ses conférences pour obtenir de S. M. la reconnaissance du Gouvernement actuel de la Rép. Batave. Cette affaire était de la plus grande importance pour la Rép. Française sous une multitude de raisons, inutiles de développer ici, puisqu'ils sont connus et sentis par le Ministère de S. M. et la Convention secrète du 5 Août avait d'avance touté les difficultés, qui pouvaient s'opposer à sa conclusion par l'engagement pris par le Directoire de procurer de concert avec S. M. à la Maison d’Orange un demeuré convenable des pertes qu'elle éprouverait en Hollande. — Cependant tout était resté en suspens à cet égard, et le Cabinet du Roi hésitait premièrement de la demande du soussigné par la raison que la Convention particulière ne devrait avoir son exécution qu'à la Paix; que les circonstances d'alors ne faisaient pas entrevoir d'une manière assez claire le terme de la guerre et que S. M. ne pouvait prononcer une reconnaissance qui dans cette incertitude aurait paru une espèce d’abandon de la Maison d’Orange, idée incompatible avec l'attachement du Roi pour une Maison qui lui appartient de si près. — Le Directoire Exécutif de la Rép. Française a respecté ces convenances de S. M. P. mais depuis que les circonstances ont totalement changé par la signature des Préliminaires de la Paix, le Ministre soussigné a résolu d'ordonner ses instances au Cabinet de S. M., et a bien senti que les événements ont donné à cette affaire une entière maturité. Le seul obstacle opposé à la demande du soussigné se fondait sur ce que les conditions préliminaires de la Paix n'étant pas connues avec un développement suffisant, on ignorait jusqu'à quel point le Directoire s'occuperait de l'extension de la Convention par laquelle le sort de la Maison d’Orange avait été fixé, mais que aussitôt que cette incertitude serait officiellement dissipée et le Roi entièrement rassuré sur cet objet, alors l'indemnité de la Maison d’Orange ne se présentant que dans un état infiniment amélioré, l'affaire de la reconnaissance ne souffrirait plus aucun délai. Le Ministre soussigné a pas manqué de rendre au Gouvernement de la République française un compte très-exact de la marche de cette affaire, et a demandé une autorisation spéciale pour faire auprès du Ministre de S. M. toutes les déclarations propres à rassurer l'esprit du Roi sur le sort de la Maison d’Orange. Le son de signe ne peut dissimuler ici que le Directoire a frappé de quelque étonnement de ce qu’après les marques de loyauté, de franchise, de prévenances et d’égaux égards, qu’il a cherché constamment à donner au Roi, il ait pu s'élèver encore quelques dissentiments sur la fidélité à remplir ses engagements envers Sa Majesté. C'est ainsi qu’il s’est expliqué avec le son de signe dans sa dernière dépêche du 7 Prairial (28 Mai) et dont voici les termes: "Il (le Directoire) avait surmonté la confiance que la franchise de sa politique avait assez connue pour qu’on n’eût pas un instant la crainte de le voir mettre à néant et dans un ombre total des engagements futurs s'ils n’ont pas la forme des stipulations définitives, sont au moins de nature à n’être pas méconnues par lui. Aussi vous êtes spécialement autorisé à répéter au Gouvernement Prussien, en employant les mêmes expressions, dont il paraît s’être servi avec vous, que la signature des Préliminaires n’empêchera point que les stipulations de notre Convention secrète ne soient suivies, du moins autant que le permettent les circonstances et les convenances essentielles de la République, et que surtout l'idée d’un établissement pour la Maison d’Orange ne sera pas mise en oubli. Vous pouvez trouver déjà compris dans les Instructions qui ont été transmises aux Négociateurs investis du pouvoir de négocier avec ceux de l'Empereur." Personne que cette déclaration dissipe tous les nuages, met en évidence les dispositions du Directoire relativement à la Maison d’Orange, et ne laisse plus rien à désirer au Ministre de Sa Majesté à ce sujet. Le son de signe demande avec les plus vives instances, que la reconnaissance du Gouvernement de la République. Batave ne soit pas suspendue plus longtemps, que les relations politiques se rapprochent entre les deux Nations, que les affaires recommencent à se traiter directement comme auparavant par des Agents reconnus de part et d’autre. Le Ministre de S. M. pardonnera si le sonsigné insiste beaucoup sur la promptitude de cette mesure. Il est assurément bien loin de vouloir manquer aux convenances et aux Égards dus aux Ministres du Roi; mais s'il se presse, c'est que la circonstance est extrêmement pressante, et Sa Majesté déterminée à adopter cette mesure, y ajoutera un prix infini aux vœux du ministre. Les retards, qui ne seront pas d’aucun indispensable nécessité. Berlin le 21 Prairial an V (4 Juin 1797). Suivez la suite... Directoire en activité. (Bijlage tot de missive van BOURDEAU, 10 Janvier 1797). (Verz, CROISET v. TOULON). 1) vıııze m had te Rastatt tot behartiging van zijne belangen twee Zendelingen, den Hoer v. PARBAVANT PASSENBUNG on Prof. roLLus, Verg. van DIaK, Pröcis p. 47 sniv, Bijlage XXXIV. Bl. 292. Demoeing der Franschen met het Plan van Constitutie voor het Batavasche Volk. Informatie van den Generaal en Chef ad interim DELEAN. Vragen door den Adj.-Generaal BECKER te Leeuwarden te beantwoorden. Dagverh. der Nat. Verg. Y. 443 (25 Maart 1797). 1. Quel est le véritable esprit des habitants de Frise? 2. Quelles sont les causes, qui ont donné lieu au dernier mouvement insurrectionnel? 3. Quelles sont les moyens, qui ont été employés pour en arrêter les suites et empêcher le retour? 4. Quels effets ont produit ces moyens sur l'esprit des habitants? 5. Quelles sont les opinions des Frisons sur la nouvelle Constitution? 6. Comment le Peuple s'est-il envisagé l'amalgame des dettes? 7. La dernière menterie a-t-elle été préparée d'avance et combinée, et a-t-elle des ramifications? 8. Les personnes détenues actuellement par mesure de sécurité sont-elles reconnues pour avoir pris part à l'insurrection, ou le sont-elles seulement à cause de leurs opinions? (85 Février 1797). AJOUT XXXV. Bl. 318. Geheime Artikelen van Campo-Formio. Le citoyen succeur, Agent de la Rép. Batave à Rastatt parle dans sa Lettre du 28 Janvier 1798 d’un certain DE ZWANSRER actuellement se trouvant aussi à Rastatt; homme qui aurait été employé par le Général successeur en 1797 pour sonder le Cabinet de Vienne, divisé dans ce temps en deux parties, mais qui n'a pu y rester, était retiré sur le territoire de la Rép. Française et s'était rendu à Paris, où il fit la connaissance du Directoire Exécutif. — Il y fut une réponse favorable d'un Ministre plénipotentiaire de l'Empereur, ce qui engendra le Directoire de demander son avis sur les bases des Préliminaires entre les Français et l’Empereur etc. Il s'ensuivit une correspondance avec le Général CLARKE, qui a servi de fondement aux Négociations de Campo-Formio. Le citoyen Buch dit entre autres: J’ai vu les bases sur lesquelles la Rép. Française s’est engagée d’entrer en négociations de paix avec la Maison d’Autriche. Autant que je me les rappelle par cœur, elles portent ce qui suit. La rive gauche du Rhin fera la frontière de la République, et elle se réserve en outre Düsseldorf, Ehrendorf, la tête du pont de Huningue et. La Maison d'Autriche renonce à tous ses droits et titres sur la Belgique, sur ses possessions en Italie et en Suède, et sera indemnisée par des concessions en Allemagne. La Prusse sera indemnisée des portions de territoire à la rive gauche du Rhin par des portions à choisir sur la rive droite de ce fleuve. Le Prince d'Orange aura un établissement en Allemagne pour indemniser de ce qu'il a perdu en Hollande. L’Electeur de Bavière sera mis en possession de la Lombardie et aura le titre de Roi; mais il renonce à ses droits sur la Bavière pour servir d’indemnités aux parties intéressées. Il y aura 8 Electeurs au nombre desquels j'ai trouvé le Landgrave de Hesse-Cassel, le Duc de Wurtemberg, et le Prince d’Orange. L’Article 5 a subi un changement par la reconnaissance de la République Cisalpine et la conquête des États Vénitiens. Mon auteur prétend que dans aucune Paix la République Française s'est engagée à des indemnités déterminées, et que le changement apporté à l’Article 5 est la pierre d’achoppement, d’autant plus que l'Empereur n'o veut pas ceder à la réorganisation des Pays Ecclésiastiques. Cependant, dans l'Article 6, on voit que la France s'engage à ne pas entreprendre d'opérations contre les possessions des États allemands, précisément en Lahn, la tête du pont de Huningue et. Dantse doais vous observeren dat mijn antwoord meertijden heeft dat ik niet kon bevestigen dat mijn autoriteit meertijden heeft dat ik niet kon bevestigen dat mijn autoriteit meertijden heeft. Deze brief is van belang vanwege de voorafgaande gebeurtenissen: het verraad van de Generaal Clarke en de wijziging van het systeem door de Republiek Franse te adopteren, de rechteroever van de Rijn en de rest van Duitsland op basis van principe van gelijkheid zonder te veel te geven aan de plannen van arrondissements en secularisaties. Het is het systeem van de Republiek Batavisch op dit punt. Maar het is nog meer in overeenstemming met de Republiek Batavisch op de lijn van de Rijn en de Main, die hem zeer aan het hart ligt. Het is nog meer in overeenstemming met de Bataven op het gedeelte van de Jura, dat hij alvorens de Revolutie op het punt stond te discussiëren. Dit stuk wordt verteld door R.S. Schimmelpenninck in zijn Gedenkschriften, deel I, pagina 154, 168, en komt in het bijzonder aan de orde door de volgende, daar niet te vinden stukken gestaafd. De Agent van Buitenlandsche Betrekkingen M. van der Goes aan Schimmelpenninck, 19 October 1798. Ik heb de Minister Lombard en zijn Nota juist beoordeeld. De Conferentie met het Uitvoerend Bewind is volkomen naar genoegen afgeloopen. LOMBARD heeft begonnen met te zeggen, dat het Uitvoerend Bewind verwonderd moest geweest zijn over de toon van zijn Nota; doch dat hij de toon 200 hoog gespannen had, om de kwelwilligheid die het Gouvernement allerlei lagen lag, en met den zwartsten laster beklagde, voor te komen, en tegen te gaan. Hij had dus deze Nota alleen met dat oogmerk gesteld om het Uitvoerend Bewind in staat te stellen om hem door hun antwoord een openlijk getuigenis van het tegendeel te geven; om dan beide aan zijn Gouvernement te kunnen zenden, en daardoor zooveel mogelijk wegnemen den nadeligen indruk, die onze vijanden op het Fransch Directoire zoeken te maken. Hij gaf voorts de gepaste verzekering van de zuiverheid van zijn intentie en van zijn afkeer om het tegenwoordig Gouvernement enige mate te benadeelen, veel minder om hetzelve te culveren. Ziedaar hoofdzakelijk het resultaat van deze Conferentie, welke tot wederzijdsch genoegen getimmerd is. M. VAN DER GOES aan SCHIMMELPENNINCK, 27 October 1798 Op een vrij dringend verzoek van den Generaal DAENDELS, ben ik door het Uitvoerend Bewind gelast u nog deze avond per courrier te melden, dat de partij der Anarchisten het Fransch Gouvernement ten sterkste tegen den Minister TOMBARD geprevenieerd heeft; — dat men hem zelfs beschuldigt Royalist te zijn, en dat men niets onbeproefd laat om hem van hier te verwijderen, ten einde daardoor meer uitgestrekte oogmerken te bereiken. Zonder in het minst te laten harken, dat gij deze informatie van hier ontwegen hebt, verzoek ik U alles aan te wenden om den loop van dergelijke battelijke insinuaties tegen LOMBARD te stuiten, daar het Batavisch Gouvernement alle reden heeft om over het gelogen van den Minister LOMBARD te vroeden te zijn.” Ik verzoek mijn Vriend dezen dadelijk te willen in controleren en teruggestuurd worden om vandaag nog te kunnen verzonden worden.” (VAN DER AUE). BWULAGE XXXVn. DEBATAIILE AUBERT.” Bl. 74 volg. en 350. — Hoewel de geschillen van VALCKENAER en LOB met den Chargé des affaires de Commerce liepen, blijkt onder anderen witt een paar volgende zinsneden der depèches van den Minister aan den Consul. (14 November 1197): "Si regnum, cit. Consul et ami, volentim grandis pacticus, vestras semel litteras a 8 "November, cum omnibus literis et vobis comparatis. Hujus rei examinatorem affinet; interim vestra amicitia vivemini obligat, ut eum judicem esse idoneum judicem esse idoneum, sed quod illicitor sit, conviuat cum ista ratione, quia indicium in ipso suo corpore habet." I will examine everything at leisure; in the meantime, I am very much obliged to you for having given me an opportunity to judge for myself even more about an infamous calumniator. The mover would be considered to have brought an action against himself. I take care of the concern to make him enter into the defendant, and to put him at the feet of the law in relation to his calumnies. For this, I await your amity that you will communicate to me all his letters since my arrival here. It will be curious to compare them with those which he has written during this episode. Deja il y a grande différence entre ses assertions à vous et à moi. I ask you for permission to communicate to The Hague both at my own sois at the Commission (van Batailmeche Zaken) his letter of 7 March with the promise of restitution. I add that one word; that's the only way which can make me decide to stay here; because if I do not come to the conclusion of this infamous affair, I quit before January the place." — In the post of December 17, 1797. "That he is an outlaw is not for the verification of his letters to make. That I am very much above his despicable laster is certain. He will complain about this to his friends, who are much more experienced than he is, and whose patience he has probably regarded as weakness, has been dealt with in such a way." Het Tractement van den Ambassadeur by de Otto- Hetzelve van den Minister Plenipotentiär de Case." Hetzelfde van den Minister Resident in Noord-Brabant, buiten de Republiek. (1802). Hetzelfde van den Extraordinair Ambassadeur bij de Fransche Republiek. Hetzelfde van den Extraordinair Envoye en Minister Plenipotentiaris aan het Hof van Spanje. Voor deszelfs Equipage-geld. Hetzelfde van den Minister Plenipotentiaris aan het Hof van Portugalese. Voor deszelfs Equipage-geld. Hetzelfde van den Extraordinair Envoye en Minister Plenipotentiaris aan het Hof te St. Petersburg. Hetzelfde van den Minister Plenipotentiaris aan het Hof te Stockholm. Hetzelfde van den Minister Plenipotentiaris aan het Hof van Denemarken. Het Tractement van den Charge d’Affaires te Berlijn, aan het Haagse Departement. Hetzelfde van den Charge d’Affaires bij de Hanze Steden. Transportsere. Het Tractement van den Consul te Algiers. Het Pensioen van den gewezen Consul te Tripoli. Transporteer. Het Tractement van den Chargé d’Affaires de Commerce te Madrid. Hetzelfde van den Commissaris te Rouen. Hetzelfde van den Commissaris te Dantzig. Hetzelfde van den Commissaris te Elsassen. Extraordinaire uitgaven voor buiten gewone besendingen, equipage-gelden of reiskosten van nieuw te benoemen ministers, waaronder eveneens die aan de hoven van Wenen, Londen, Berlijn, bij de Cié-Algonse Republiek en verdere Italiaanse magistraten, alsmede te Hamburg, waarvan de missie thans niet vervaldt; doch welke alle, 200 gewenst wordt, weldra te gevolg van een definitieve Vrede staan vervald te worden; voorts verzendingen aan de buitenlandse ministers, briefporten, zowel van het ministerie van Buitenlandse Zaken als van de ministers, agents en consuls buitenland, en verdere verschillen en onvoorzieningen, voorheen onder de post van Defereementen begrepen; mitsgaders de kosten en verdere kosten aan het hotel voor de Franse legatie. Het traktement van de consul-generaal in het bijzijn van Marrakesh: f 5,000 voor gewoon traktement, 500 voor extra traktement. Het traktement van de ambassadeur te Mogador: f 8,500 voor gewoon traktement, 1,500 voor extra traktement. Het traktement van de kanselier: f 1,500. Het traktement van de consul te Tunis: f 3,000 voor gewoon traktement, 2,500 voor extra traktement. Het traktement van de consul te Tripoli: f 8,000 voor gewoon traktement, 4,380 voor extra traktement. Het traktement van de gouverneur op de Canarische Eilanden: f 6,000 voor gewoon traktement, 1,500 voor extra traktement. De gratificatie aan de consul te Malaga: f 200. Transport kosten: f 2,400. Het pensioen van de gewezen consul in het Koninkrijk van Marokko, Rossignol: f 11,500. Het pensioen van de weduwe van de gewezen consul Rys te Algiers: f 1,500. Voor de ordinaire jaarlijkse pretentie voor de dey van Algiers, ingevolge de overeenkomst met denzelven getroffen: f 448,365. 2,000 PELLETERS 250 50,000 Extraordinaire Presenten, welke van tijd tot tijd bij voorvallende Evenementen geërgerd moeten worden aan de Barbarysche Mogendheden, waar- van men uit hoofde van de verwachting op Vrede, wanneer voorschreve Mogendheden om strijd buitengewone Presenten zullen vorderen, de Som niet minder kan berekenen dan op tegen 180,000 . Tractement voor den Secretaris van Staat voor de Buitenlandsche Zaken, Huishuur, Tafelgeld, en Voor en Licht, benevens de Tractementen van deszelfs Onderhoorigen, te zamen.. 51,900 f 682,515 ERRATA Op den tweede titel aan, reg. 8 v. 0, survir, lees: survet Op de pagina van den Zehoud komt daarin: BRANTENS voor, lees: BRANTSEN. 