title: Beschouwingen over den aard en den werkkring van het Koninklijk-nederlandsche instituut van wetenschappen, letterkunde en schoone kunsten. ..
creator: Koninklijk Instituut van Wetenschappen, Letterkunde en Schoone Kunsten
text: Gedachtig aan den pligt haar bij het Reglement opgelegd, meende de Klasse in de algemeen heerschende ziekte onder de nardappelen een voorwerp te vinden, harer bemoeu'ingen overwaardig. Onderschei- dene verslagen waren daarvan het gevolg, zoo wel als van latere Ministerieele aansehrijvingen. De Meteorologische Waarnemingen, die thans in Neärlands Indie" wor- den gedaan en reeds zoo vele belangrijkc resultaten voor de weten- schap hebben opgeleverd, gingen van de Klasse «it. Het Haarlemmer Meer, dat by zijne aanstaande droogmaking zoo veel ^Google — 75 — beiangrijke voor Natuur-, Scliei- en Gouecskunde kan opleveren, heeft haar eeae Commissie doen benoemen en punten voorstellen, waarvan belangrijke resultaten te wachten z\jn, indien althans gel- deUjke hulpmiddelen harc pogingen on der schrägen. BIJ DE TWEEDE KLASSE. Het vervaardigen van een Algemeen Hoüandxch Woordenboek nam zij met ongemeenen ijver ter band. Hare aanzoeken tot bijdragen ble- ven niet onbeantwoord. Van den Heer kops ontvicg zij eene lijst van woorden, in den Landbouw gebruikekjk ; van hären Correspon- dent van westbeenen, die betrekkelijk de wapenkunde. Breed is de correspondentie, die binnen- en buitenlandsch werd aan- geknoopt en volgehonden met de beroemdste geleerden, om tot haar doel mede te werken. En ofschoon de uitgaaf van een zoodanig woordenboek, door omstandigheden van haar geheel onafhankelijk, heeft moeten achterwege bhjven, hield zjj niet op gedurig bouwstof- fen daartoe te verzamelen. Eene menigte van verouderde woorden en spreekwflzen uit de best« Schr^jvers bijeen vergaärd, vullen ette- lijke omslagen, gclijk ook die van bastaard woorden, ten einde daar- van tu eenigen tijde gebruik te kunnen makcn. Aanvankelijk was de uitgaaf van een woordenboek op de werken van hooft, een bcwijs harer werkzaamheid. De herbwilde aankondigingen nu ter tijd in de Staata-Courant opgeno- men, gevon getnigenia van hare zu cht tot bewaring der zniverheid van de taal. Zij hield een wakend oog Op de Handschriften van a. ten b stea en w. Bilderdijk, als zoo veel gewigtigs voor de taalstudie bevattende. Op haar uitgedrukten wensch kwam zij, door tusschen- komst van 's Lands Regering, in het bezit van eerstgemelde. Later vermeerderde die van wijlen f. B. hoedfft den aanzienlijken voorraad. De kennis aan oud-Nederduitsche handschriften, voor taal- en letter- kunde zoo noodzakeI\jk, deed haar ontelbare nasporingen in het werk stellen. Hare belangstelling in de Handschriften van fr. jvniiis, van wiLLEBAMOs, van den Täuret, van den Grtmbergscheii Ooriog, van de» Romart de la Rose, de Bambergscke Handschriften, Beiatje de Vos, Broe- der qheraert's Nattmrhtnde, de Leehenspiegel, de wapenMartijn, de verketrde Äfartijn, de Bestiaris, en in het algemeen in al de handschrif- iby Google — 76 — ten van uaeblaxt, hecft de meest voldoende berigten uitgclokt, welke in overgrooten getale b(j haar voorhandea zijn. Zij steide zicb, en met goed gevolg, in de bresse tegen het overmatig bezigen van titulaturen in den briefatijl. Omtrent de onbeheerde stukken van ontbonden collegien steide zij alle pogingen in het werk, ten einde die ongeschonden bijeen mogten blijven, en streite zelfs hare bemoeijiugen uit tot die staatssttikken, welke, tijdens de Nederlanden by Frankrißc waren ingelijfd, derwaarts mogten zijn vervoerd geworden. Het belang der kunst van het lezen van oud schrift, deed haar in 1810 aan 's Lands Segering eene uitgebreide memoria dewege indie- nen; zij vernieuwde in 1815 bij het Hooge Bestuur des Lands hare vroegere eanbeveling, Nadat zy door 's Lands Regering was geraadpleegd geworden over het Nationeel Tooneel, bleef dit onderwerp bestendig een deel harer raad- plcgingen uitmaken, en had dit ook later eene briefwisseling met het Mini steril; ten gevolge. Een aanval tegen de HoU an dache tooneeldichtkunde in zeker Fransch tijrtschrift, bij gelegenheid der recensie van vak Harens Agon, in- zonderheid tegen vondel gerigt, wekte bülijk hare verontwaardiging en lokte een opstel uit ter eereredding van den Vader der Neder- duitsche Dichtkunst. Het werd in dat zelfde tijdachrift opgenomen. By gelegenheid van den verkoop der handschriften van onzen landge- noot CON9TANT1JN huygehs, had zij het genoegen een gedeelte daar- van ten geschenke te ontvangen, nadat 's Lands Regering door haar op die verzameling was gewezen en dien ten gevolge eenige stukken daarvan waren aaugekocht voor rekening van den lande. Minder gelukkig slaagde zij in haar voorstel bij het Ministerin om de geschiiderde af beeldingen van onderscheidene Dichters, bekend door het Pan poStiam Batavum, in haar bezit te doen overgaan. De belangrijke verzameling van oude charters der stad Amsterdam, in de zoogenaamde ijzeren kapel in de nieuwe Kerk aldaar bewaard, verschaffte haar vele reizen belangrijke stof tot werkzaamheid. In bare verhandelingen worden er de bewyzen van gevonden. Het belangrijke der penningkunde voor de geschiedenis deed haar het vervolgen van vah loons penningwerk ter hand nemen. Reeds zijn daarvan vijf stukken in het licht gekomen. Onderscheidene voorwerpen van oudheid hielden haar onledig, zoo als: de Dea Nehalennia, en Dm Sandraudiga, en andere Domburgsche iby Google — 77 _ oudheden, de Bürgt te Oostvoorn, een oude steen uit de Abdij van Egmond, een t'veetal beeiden op de hofstede Rodenrya, vroeger door johan van olden BARNE VELD bezeten, afbeeldingen van Hollands ehe Graven op de Rariteitskamer te Amsterdam bewaard, de oudheid- kundige handschriften van alkemaDe en van des schelling, het Muider Slot, enz. enz. Dil laatete gaf tot eene breede briefwis geling met 's Lands Beatuur aanleiding. Eene commisaie tot de taalzulvering door haar benoemd, heeft der Klasse gelegenheid gegeven tegen het gebruik van bastaardwoorden en uitdrukkingen, die den toets der gezonde rede niet kunnen door- staan, bare stein in het openbaar te verheilen. Voor een Etymologisch- Antiquarisch-Geographisch Woordenboek, het welk zij voor heeft het licht te doen zien, z^jn reeda eenige bjjdragen ontvangen.. Commissien tot het gadeslaan der belangrijkste uitkomende werken over de vakken aan haar toebetronwd, hebben reeds verscheidene jaren achtereen uitgebreide verslagen ingediend, waarvan de Klasse eerlang een nuttig gebruik hoopt te maken. De droogmaking van het Haarlemmer Meer trok hare aandacht in zoo verre de voorwerpen van oudheid bctreft, die daar mogten gevonden wor- den, en deed haar zieh in betrekking stellen met de Eerste Klasse. Eene poging om ter plaatse, waar vroeger de Andy van Egmond atonA, een gedenkteekcu op te rigten, heeft met eene Commiaale uit de Vierde Klasse reeds verscheidene bijeenkomsten ten gevolge gehad, die echter tot nog toe tot geen bepaald besluit hebben geleid. Omtrent een adres van den Heer j. a. alberdingk th^m, over de in- etandhouding onzer monumenten, bij de Vierde Klasse ingekomen, was z^ gezaraenlijk met deze werkzaam, en diende met haar eene memorie deawege in bij het Gouvernement, welke echter niet gun- stig i BIJ DE DERDE KLASSE. Zij ondemam een gemeenschappelüken arbeid aan de werken van cicero en beateedde daaraan menigvuldige vergaderingen. Bij de inlijving van Holland met het Fransche keizerrük kwam haar niet ongepaat. voor, eene schets zamen te stellen, waarin de Verdiensten iby Google — 78 — der Hollands che geleerden op eene waardige wijze werden uiteengezet. Zy ontving daartoo vele bijdragen; eea opzettelyk met dit oogmerk geschreven atuk ziet in hare werken het lieht. De vertaling van den Aeneaa van virgilius doorMevr. w. c. brjnkman, geb. tan 3THEF.K, gaf de Klasse aanleiding tot een onderzoek ran dit werk. Het bleek haar, voor zoo veel de overzetting uit het Latijn aan- gaat, met groote zorg tc zijn bearbeid. Het aanbrengen hier te lande van Javaanache oudheden deed haar pogingen bij 's Lands Regering aanwenden, ora in het bezit daarvan te geraken. Die wenach werd met een gelukkig gevolg hekroond. Hare verrig- tingen deswege waren menigvuldig geweest; die oudheden lokten eene breedvoerige verhandeling uit, welke in openbaren druk ver- sehenen is. Zij zijn in lateren tijd naar het Museum van Oudheden te Leiden overgehragt. Oudheden van gelijksoortigen aard> door den Heer enqelharDt naar herwaarta afgezonden, trokken mede hare aandacht. Zij werd te rade van de opaehriften fac simile'a te doen vervaardigen, en die aller- wege aan de voornaamstc geleerden in bet vak der oudheidkunde van vreemde Volkeren toe te zenden, ten einde hunne ontcijfering te doen beproeven. De vele ontvangen uarigten waren niet zoo bevredigend als de geheele overzetting, welke zij van den Heer gericke ontving. Een handschrift van den Heer TusiNGHover Japan, in drie hjvige boek- deelen, was te opmerkelyk om er zieh met mede onledig te houden. Zy had zieh de openbaarmaking daarvan voorgesteld, toen zg ge- heei onverwacht vernara, dat een Fransch uitgever zieh een afschrift .van dit werk had weten te verschaffen, en het, achoon verkort, in het licht had gegeven. Een later ingesteld opzettelyk onderzoek deed zien, dat het belangrijkste gedeelte als nu gedrukt was, en daardoor de vele gedane nasporingen vrachteloos waren gemaakt. Eene verzameling van Brieven door hugo de groot in 1643 aan i. afpelboom, Zweedsch koopman te Amsterdam, geschreven is in de bockerij te Dresden voorhandeu. Dit handschrift kwam haar van ge- noegzaam belang voor om er zieh aan te laten gelegen zijn. Na het verzoek aan den opjdgter der boekerij om een afschrift dier brieven te bekomen, is bet gebleken, dat zij alle reeds afgedrukt waren. Yan eene andere verzameling van brieven van de groot en oxr.NSTlERN te harer kennisse gekomen, heeft zy de openbare uitgaaf bezorgd. Eene uitgave van simplicius, door haar aan hoogere goedkeuring en medewerking onderworpen, vond belangrijken bijval. Van hare me- iby Google — 79 — nigvuldige correspondentie met den Heer tobet en zjjne uitgebreide aanteekeningen gewaagt de Klasse niet vorder, zieh verhengende in het vooruilzigt, dat de uitgave van SiMPLicrua ten nieuwen bewijze zal strekken, dat de roem der Nederlandsche geleerden met betrek- kiiig tot de oude letterkunde nog in geenen deele is geweken. Het akademisch onderwijs in zijn geheelen omvang bield haar op an- derscheidene tyden bezig, en had eene uitgebreide briefwisseling met het Miniaterie ten gevolge. Handschriften van wijlen baar medelid J. Kinkek, eene overzetting van den Eunuckus van tebentiub, over de Grieksche muzük, enz. ver- schaffen haar gelegenheid tot onderzoek. Zy werden, na onderzoek, bevoiiden in zulken onvolledigen Staat te zijn, dat de openlijke uit- gave onraadzaam was. Een Russisch werk over de Mnemotechnie van zekeren Heer A- Jaz- winski, baar toegekomen door den Heer brvnet, Generaal-Consul van Eushnd, kwara haar voor niet van dien aard te wezen, dat het de voorkeur zou verdienen boven andere dergehjke. BIJ DE TIERDE KLASSE. De Vierde Klasse, ofeehoon tut den aard harer zamen Stelling door het uitgeven van Verhandelingen met hare Znsterklassen niet denzelf- den tred kannende houden, heeft echter geene der b^'eenkomsten laten ten einde loopen, zonder, immers voor zoo veel de t\jd zulks toeliet, wederkeerige mededeeling van denkbeelden over onderwerpen, welke tot hare werkzaambeden behooren. Aldus is ,yeeltyds aanleiding ge- geven tot nuttig en belangrijk onderhoud. Daaraan, als ook aan het onderzoek van vele zaken, dat haar van tijd tot tyd door 's Lands Re- gering werd opgedragen, ontleende zij menig voorstel aan het Gouver- nement ten beboeve der kunst, zoo als: Over de aanmoediging van het historie- schilderen. „ „ „ der graveerkunst. „ „ beeldhouwkunst. „ „ bouwkunst. „ „ toonkunst. Van al heiwelk de blijken in memorien, adressen of yoorstejlen liij de Hooge Regering voorhanden zijn. Eenigen tijd na hare oprigting diende zg eene memorie in bij Keizer sai'Oleos over het belang der kunsten in het algeraeen, en der Ne- derlandsche in het bijzonder. ^Google — 80 — Zjj vormde liet ontwerp tot een Handbook voor den Schilder, vooral in betrekkjng tot hct gebruik van standhoudende verweil, en ont- ving daartoe ver schulen de bijdragen. Heeft zij al niet de eerate aanleiding gegeven tot het oprigten eener Akademie van Beeidende Künsten, zij heeft loch later in eenige barer voordragten daarop aangedrongen, en het genoegen gehad, die eindelijk te zien tot stand gebragt. Als een gevolg dezer inrigting is zij sedert met die akademie voortdnrend werkzaam tot het afgeven van getuig Schriften aan hen, die door bewijzen van bekwaamheid regt hebben tot het geven van onderwijs. Hare bemoeüingen omtrent de Tentoon Stellingen in Amsterdam zyn zoo menigvnldig geweest, dat men zieh kortheidshalve moet vergenoegen met te wijzen op die Tele verslagen betrekkelijk deze aangelegenheid, welke aan 's Lands Regering zijn ingezonden en gunstig opgenomen. En zoo zij thans zieh van medewerking heeft onthonden, laat zij met na zieh de zaak aan te trekken. Zij handelde byzonder over de uitvinding van Dageebbe, en onder- zocht hare waarde. Voorwerpen van kunst en oudheid in kerken en andere gestichten, die aan geene bijzondere corporatien of personen toebehooren, onder behoorlijk toezigt te brengen, rekende zjj barer aan dacht dermale waardig, dat eene breede memorie dienaangaande door haar aan het Ministerie van Binnenlands che Zaken werd afgezonden. Aan deze be- moeijingen zijn vooral te danken de her Stellingen aan de praalgraven van vax öaieh, de suyter, van der hülst, en hare pogingen tot gelijken einde omtrent andere. De vereering van hoogst verdien stelijke mannen, door monumentale munten, eiders plaats hebbende, lokte bij haar eene memorie, ter invoering daarvan ook in Nederland, aan het Gouvernement nit. Het werd daar echter onuitvoerbaar geacht. Eenige beeiden, te plaatsen voor het akademie-gebouw in 's Gravenhage, door vreemden vervaardigd, wekten hare opmerkzaamheid. Zij meen- de hier vooral, dat het belang der Nederlandsche kunst vorderde, bepaaldelijk Inland sehe kunstenaars te bezigen. Hare pogingen omtrent de kunstvoortbr engseien van levende meesters op het paviljoen nabij Haartem vereenigd, hadden ten gevolge het gunstig besluit, dat ze nog vijf jaren na den dood der vervaardigers a'ldaar verblijven zouden. iby Google — 81 — De oprigting der Akademie te Ddfl verschalle der Klasse gelegenheid tot belangrijke aanm erlangen, die zij aan Lei gouvernement mededeelde. Zij Lad het ontwerp van den Heer ihmerzeel, de uitgave van ket lesen der Schilders, in der tijd Lij 's Lands Regering on der steund. Daarde uitvoering zelf echter geenszins aan de verwachting voldeed, rekende zij zieh verpligt het ministerie hiervan kennis te moeten geven. Tegen de vemietigiog der steenen Ornamenten, op de Trippenhuizen ge- plaatst, liet zij hare stem hooren, ofschoon de eindeüjke afloop wei- nig bevredigend was. Een gedrnkt werk, haar ten geschenke gezonden door den Heer a. Schmidt en handelende over den eersten uitvinder van den mnxjj knoten -druk, kwam haar belangrijk genoeg voor, om deswege de voorlichting in te roepen der Tweede Klasse, die daaraan gaarne door een belang- rijk verslag voldeed. Het toezdgt over de verzameling van pleisterbeelden te Leiden, door den dood des directenrs opengevallen, gaf haar aanleiding tot eene voordragt aan het ministerie om deze verzameling te Amsterdam te vereenigen met die van de Koninklijke Akademie. Het later ver- vallen dier betrekking maakte echter de gedane voordragt vmch- teloos. Aan de proeven met het Amsterdams che kunsteement heeft zij, op verzoek der Berste Klasse, mede deel genomen ; gelijk mede aan het onderzoek over een verzocht octrooi door a. van Diemen op zjjne uitgevondene eesttegela, door 's Lands Regering aan de Eerste Klasse . opgedragen. iby Google Bijlage VI. In de maand Met des jaan 1849 ge- schiedde de volgende verzending van Stuk 3 en 4 des Tweeden Deels van het Tijdschrift der Eerste Klasse, als ook van het 2 do Stuk des Eersten Deels der Verhandelingen van de Klasse, derde reeks. Aan de r olgende buiten Land sehe Akademien en Genootsohappen, als in; ftwrimjVi. . Aan de Academie des sciences, te Parija. „ het Museum (Tllistoire Naturelle, te Parija. „ de Sodete" tTBütoire Naturelle, te Straataburg. „ „ Societe Lwne'enne de Normandie, te Caen. „ „ Sode'te" des Sciences physigues et naturelles, iTagricul- ture et d'industrie, te Lyon. Aan de Sociäe' Lmne'enne, te Lyon. „ „ Sodete Royale des Science» de iagriculture et de* Arte, Us'RijsseL Bt\iji( .... Aan de Academie Royale des sdences, des teures et des beaux Art» de Belgique, te Brüssel. Aan de Academie Royale de Medecine de Belgique, te Brüssel. „ Societe Royale cTagriculture et de botatuoue, te Gent. „ Societe de physique et d'Bütoire Naturelle, te Geneve. „ Societe Eehetique des Sciences Naturelles, te Bern. „ Societe Vaudoise des Sciences Naturelles, te Lausanne. SmAto« . . „ „ Koninklijke Akademie, te Turin. Portugal . . „ „ KonitikUjke Akademie, te Lissabon. OnUiin)Yi. . „ „ die Freunde der Naturwissenschaften, te Weenen. Pwmtft ■ ■ „ „ Koninklijke Akademie der Wetenschappen, te BerUjn. , NaturMstoriaches Verein der Preusaiachen Rhein- lande, te Bonn. Aan de Academia Leopoldino-Carolinensia Naturae curioso- rum, te Bonn. Aan de Schlesiscke Gesellschaft fiir Vaterländische Kultur, te : Breslau. iby Google Hmwiotm . . Aan de Societaa Regia Scientiaram<Qöäingenais,tQ Qöttingen. Betyitn ... „ „ Academia Regia Scientiarum, te München. DiutmaT^iiv. „ ,. Koninklijke Akademie der Wetenachappen, te Kopen- HnqiWiä. . Aan &&KoninkUjke Akademie der Wetenachappen, te Stockholm. „ „ Keizerlifke Akademie der Wetenachappen, te St. Pe- Aan het Eeizerlijk Qenoolachap van Natunronderzoekera. Moakou. Aan het Obaervotormm van de Pulkowa. Aan de Akademie, te Kasan. „ „ Societas Scientiarum Fennica, te Hehongfort. . Aan The Royal Society, te Landen. Linnean Society, te Landen. Zoological Society, te Landen. Royal Medico-Ckirurgieal Society, te Landen. Electrical Society, te Londen. Royal Academy, te Edinburg. Phäoaophical Society, te Cambridge. Royal Irish Academy, te Dublin. American Phäoaophical Society, te Philadelphia. ^Google Bijlage VII. ffet Instituut ontvangt regelmatig en is derhalve in het bezit van de navolgende Jaarboeken van buitenlandsche Aka- demien en Genootschappen. Memoires de VAcademie des Sciences, te Parijs. Memoires de VAcademie des Sciences murales et politiques. te Parijs. Memoire» de VAcademie des InscripÜons et Seiles Letires, te Parijs. Notices et extraäs des MSS. de ia Bibtiotheqtte du Roiet dautres B&Uothc- que» te Parijs. Memoires et descriptions de la Socidte Boyale des antiquaires de France, te Parijs. Archwes du Museum dHütoire Naturelle, te Parijs, Memoire» de la SocMti dHistoire Naturelle, te Straatsburg. Memoires de la Societe Linnienne de NonnandiH, te Caen. Annales des Sciences physiques et naturelles, dagriculture et dindustrie, te Lyon. Memoires de la Sociale 1 Lmneenne, te Lyon. Memoire» de la SocMte" Soyale des Sciences de Vagriculture et des Arte, te Rijseel. n ii ^ / <to VAcademie Royale des sciences, de» lettre» et de» beau& Bulletin» }_,,«,. „ , . . \ arte de Bummie. te Brüssel. Annuaires j * * Memoires de VAcadimie Royale de Mddecine de Belgique, te Brüssel. Bulletins et annale» de VAcademie d Archäologie de Belgique. Annale» de la Societe Royale cFAgriculture et de Botanique, te Gent. Annales de la Societe" de Me'decine, te Antwerpen. Proces-verbaux de la Societe libre cVJSmulaäon et d'Encouragement pour les sciences et les arts, te Luüe. Annale» des Universites de Belgique. Memoires de la SocUtd de physique et dHistoire Naturelle, te Geneve. Actes de S' ( de la Socie'te" Helvitigue des Sciences Naturelles, Mittheilungen. ) Buhetins des Se"ances de la Societe" Vaudoise des Sciences Naturelles, te Lautanne. iby Google - 85 — Memoires de l' Academie, te Turm. Memorias Äcad. de Lisioa, te Lissabon. Berichte lieber die Miähtilungen von Freunde der Naturwissenschaften, te Weenen. Acta Academiae Naturae Curiosorum, te Bonn. Verhandlungen des naturhistorischen Vereines der Preussischen Rheinlande Commentationes Societatis Regii Scientiarum Göttmgensis. M nmhi ' ht I *^ er Königliche Akademie, te Berlyn. Ueberskht d. Arbeiten der Sehiesische Gesellschaft fiir Vaterländische Kul- tur, te Breslau. Abhandlungen i der Königliche Bayerische Academie der Wissenschqf- Gelehrte Anzeigen ) len, te München. Det KongeUgee Danske Videnskabemes Selskabs Naturvidenskabelige og Mathematiske Afhandlinger, te Kopenhagen. Konglige Vetenskamps Academiens HandUngar, te Stockholm. Ofoerzigt of Kongl, Vetens&aps Akamiens forhandUnger te Stockholm. Memoires de l Academie Imperiale des Sciences, te St. Petersburg. _ _ . \ de la Sode'te Imperiale des Naturalistes, te Moskau. Bulletins ) r Memoires de Vobservatoire de PuOcowa. Memoires de f Academie de Casan. Acta Societatis SdenÜarum Fennicae. Noftzer ur Saüskapets pro fauna et flora Fennicae. Transactions ) -,„ ,»•._. r , } of the Royal Society, te Länden. Proceedmgs ) ! of the Linnean Society, te Landen, Proceedmgs } p ,. j ofihe Zoological Society, te Londen. Medico-Chirurgkal Transactions, published by the medical and chintrgical Society, te Londen. Transactions and Proceedmgs of the London Electrical Society. Transactions of the Royal Academy of Edinbourg. Transactions of the Cambridge philosopfäcal Society. „ „ I of the Royal Irish Academy, te Dublin. Transactions of the American Phüosophical Society, te Philadelphia. ^Google Bijlage VIII. i. Brief van den Heer F. G. de Savjgny. Quod mihi inclyta Societas vestra obtulit socii ext ran ei nomen, id tanto mihi jueundius atque honorifleentius visnm est, quanto major est veteris Bclgii in omni genere virtus et gloria. Ut enim taceam insignia in litteras artesque merita, quibus patria vestra ceteria populis ant praestat aut par est, his ipsis diebus tanta apnd tos eminent ct- vlurn concordia, virtus, constantia, ut antiquorum temporum speciem quandam renovatam videremus. Quare summa cum voluptate ex tuis Iitteris cognovi, nomen moum dignum a vobis judicatum esse, quod illustri Societati vestrae adscriberetur: qnamquam id vestra benevolentia potius quam, meo merito factum esse sentirem. Attamen animo repu- tu.na tanto muneri conjuneta officia, vereor ne exspeetationi vestrae parum respoadere videar. Nain cum varia et satis ardua mihi deman- data sint publica officia tum juris Romani in schola interpretanda, tum causarum in foro judicandaram, tum novarum legum in summo regis eonsilio examinandarum, in Iitteris colendis vix ad ineepta non omnino derelinquenda otium superest, ad nova molienda plane deest. Quare si, quac a me forte exspectes, in hac nova jueundissima mihi conjnnetione tuenda non praestiterim, hoc tibi persuasum habaas velim vires meas impares esse, grati animt sensum atque honoris in me collati memo- riam neque deessc neque unqnam mihi esse defnturani. Vale, vir doc- tissime, mihique fave. Scribebam, Berolini, d. 3 Februarü, 1883. 1 Brief van den Heer Michel Chevalier. Paris, 26 Mai, 1849. Je suis extremement flaue de l'attention que la Troisieme Classc de l'Institut Koyal des Pays-Bas a bien voulu aecorder b. mes faibles travaux, et particulierement a ma tentative pour refuter les doctrines subversives, qui ont vu le jour dans ces derniers temps. Je me trouve honorä, au dela de ce que j'aurais esue're', de ce que, voulant temoigner aux Economistes francais par une distinetion conferöe k Tun d'eux, le cas qu'ellc fait de leura efforts pour la deTense de la Sociöte, ce soit moi qu'elle ait choisi. iby Google — 87 — J'ai toujours professe pour votre Dation une admiration tres grande. Elle n'a pas seulement lo goftt du travail ; eile en a le genie ; eile en a lea moeurs, l*economie, la patience, l'amour de l'ordre. C'est ainai que, conunee but un territoire cxigu, oü la natura ne lui oflrait que des sables et des mardcages, eile est parvenue k lui faire une gran- deur et une prospente^ qui ddfient et l'aetion lente des siectes, le tem- pua tdax du Poete, et les soudaines coups de tonnerre des röVolutions. Ce n'est pas seulement dana le domaine du travail, par le* plus audacieuses conquetes materielles sur la nature, jiar de merveilleux resultats dans la eolonisation, que la nation Hollandaise a'est illuströe. Sa premiere gloire est dans la justesse de bod esprit et dans la boü- ditö de son caractere, et c'est Ja l'origitie et le eecret de ses succes C'est aojourd'hui encore ce qui la sauve au müieu il'un cntaclysme presque universel. Ce meme jugement droit et inge'nieux et cette memo force de caraetere, qui lui firent coneevoir et exeeuter un vaste ensemble de digues protectrices, que l'0ct5an courrouce" ne peut fran- chir, ont dans nos recentes dpreuves suscitö autour d'ello une barriere inexpugnable, devant laquelle le g^nie rerolutionnaire a reculd. Votre nation est chere aux hommes, qui aiment lo progres moral et politique, parce qu'elle a dte une des premieres ale vouloir, qu'elle n'a pas cesse" d'en offrir l'exemple, et qu'elle combattdt herolquement et victorieusement pour la plus preaeuse des libertds, que puisse rd- vendiquer l'esprit humain, la liberte' de conscience. Tous ceux qui cultivent avec ind^pendance les sciences philosophi- ques, ont un motif particulier pour aimer la Hollande. Non seulement eile s'y est adonnee avec succes, mais encore eile fiit long-temps sur le continent European I'asile des penseurs persccntes. Ce qui precede vous dit imparfaitement, Monsieur le Secretaire per- pe^uel, le prix que j'attache au lien, par lequel la bienveillance de la Troisieme Classe de ['Institut Royal des Pays-Bas vient de me donner place au foyer de la Nation Hollandaise et de me rendre le confrere des hommes, qui s'y distinguent entre tous par leurs lumieres et s'y conaacrent ä la recherche du vrai, du beau, du bien. Venülez en ex- primer ma profonde reconnaissance a Messieurs les membres de la Classe. Les Economistes francais, je n'en doute pas, seront tous heüreux d'apprendre que la troisieme Classe de l'Insthut Royal des Pays-Bas applaudit h leurs travaux. Je ne negligerai rien, pour qu'ils en soient informes. Veuillez agreer etc, iby Google 3, Brief van den Beer H. Faraday. I have the honor to acknowledge the receipt of your letter of the 16* instant and beg you will do me the favour to exprese the high sense I entertain of the approbation of the Koyal Institute and of the mark of honor it has unferred upon me for which I am most grateful and beg to return for it my aincere thanks. I can only say, under a consciousness of failing powers with increasing years, that if any thing could make me increase my exertions in the course of science, it would be such approval as that you gave me. Permit me to offer for youraelf .peraonally tlie expression of my bigltest esteem and respeet and belleve me to be, etc. Royal Institution, London, 2~> May, 1949. 4. Brief van den Heer Boecfah. Quum humanitatem vestram et erga me benevolentiam pridem ex- pertus sim, viri illustres, quo tempore me collegio vestro in epistola- rum commercium coöptastis, tunc mihi litteris a viro praestantiaaimo, qui vobis ab actis est, naperrime ad me datis nuntiatum est, dignnm me vobis visum esse, quem numero sociorum veatrae Classis extraneo- rum octonario adscriberetis. Equidem quo de me modestius judico, eo majorem aentio gratiam a me vobis deberi, qui non dubitaveretis hoc me loco dignum censere, qui in Societatibus litterariis primus habetur: intelligo enim, esse hoc beneficium quod comitas vestra in me contu- lerit, non debitam meritis mercedem. Studium quidem et industriam in litteris ponendam non detraetabo unquam, donec aetas et vires suffec- turae sint: ac siquid est, quo ineendi etiam acrior meua fervor queat, confiteor me, licet minime ambitiosum, sed in modica lande libentis- gime acquiescentem, nulla tarnen re inagis moveri quam plausu corum. qui traditum a maioribus optimarum artium florem egregie tuentur, con- firmant, augent. Qua via utinam etiam populäres mei pergant sedulo ; utinam ne in Germania et in Borussia potissimum atque in hoc spien- dida eruditionis sede Berolinensi intereidant inter Las cmlium 'turba- rnm ruinös almae generis humani nutriees litterae! Valete, favete: Sir Beroüni Kai. Jun. a mdcccxxxxviii. iby Google Bijlage IX. Het Instituut heeft de volgende buiten- landsche Geassocieerden an Corres- pondenien. EERSTE KLASSE. SUPERNUMERAIRE GEASSOCIEERDEN. . quetelet, te Brüssel. | DB hebtog van ubsel, te Brüssel. GEWONE GEASSOCIEERDEN. F. arago, te Parijs. R. BBOWN, te Landen. h. faraday, te Landen. c. f. GAUSS, te Hattingen. A. VON HUMBOLDT, te Berlijn. H. von hohl, te Tübingen. R. OWEN, te Landen. F. Pakot, te Dorpat. COKRESPONDENTEN. becqubrel, te Parijs. H. K. W. BEROHAU9, tc Potsdam. c. H. A, despinb, te Annecy. M. DUMAS, te Parijs. i. a. eytelwein, te Berlijn. ii. c. focke, te Paramaribo. TH, hobsfield, te Landen. 1. LIEBIG, te Giessen. von lindenau, te Dresden. 1. GAY LD3SAC, te Parijs. H. mabt, te JEnghien. w. Nicholson, te Londen. 1. j. d'omalius, te Namen. BAMON DE LA 9AGRA, te Madrid, l. 9VANBEKG, te Stock?iolm. c. 3WAVING, . tiedemann, te Heidelherg. iby Google — 90 — TWEEDE KLASSE. 5UPERNUMEKAIRE GEASSOCIEERDEN. GEWONE GEASSOCIEERDEN. ii, B10NDELLI, te Müaan. m. van buken, te Washington h. qbimm, t« Kassel. b. h. pbetz, te Manöver. c. c. rafn, te Kopenhagen. i. c. SCHRÖDER, te Upeal. J. BOSWORTH, 1. BOWRING, j. datid, te Leuven. OORRESPONDENTEN. Landen. [ h. gehle, te Landen. LEON DE LABORDE, te 1 C. . SERRURE, HERDE KLASSE. SUPERNUMERAIRE üEASSOCIEERDEN. sn, te Gent. S. H. ¥. Birnbaum, te Giessen. CEWONE GEASSOCIEERDEN. s. v. boissonnade, te Parijs. a. bobckh, te Berlijn. ¥. creubek, te Heidelberg. TM. gahford, te Oxford. PURQ9TALL Weenen. a. hai, te Rome. i\ hanxe, te Berlijn. C. T. VON SAVIGNY, te Berlijn. tu CORHESPONDENTEN. , te Breslau. f. bofp, te Berlijn. CHAHPOLLION F1GEAC, te Parijs. M. chevalieb, te .Parijs. ii. C. a. EiciisiäDT, te Jena, a. w. freytag, te Bonn, c. F. HERMANN, te Göttiiigen. ). j. hisely, te Lattsanne. madvig, te Kopenhagen. a. h. von haurer, te München. C. I.A.. MiiTERMAiEii, te Tfeideüerg. W. OU3ELEI, te Londen. 1. M. FARDE83US, te PaHjt. e. quatremebe, te Parijs. c. c. rafn, te Kopenhagen. DE SANTAREM, te Lissabon. ^Google V1ERDE KLASSE. SUPERNUMERAIRE GEASSOCIEERDEN. 1. B. DELLAFAILLK tfASSENEDE, te Gent. f. i. navez, to Brüssel. p. Cornelius, te £«■&>. k DEiiAKOCKB, te Parijs. Fontaine, te Parijs. L. von klenze. te München. i. van BEOEMoiiTER, te Antwerpen. i. bracht, te Brasset. l. boelandt, te Gent. F. F. 9UTS, te Brüssel. GEWONE GEASSOCIEERDEN. .. C. &UATBE M_ERE DE ftUINCY, to f. bauch, te Berlißi. A. SCHEFFEB, te Parijs. l. spohb, te Kassel. OORRESPONDENTEN. :, te Mitaan. DE Bi.1, te Parijs. cels, te Brüssel. I. fetis, te Brüssel. fbaNcois, te Brüssel. gallait, te Brüssel. harnieh, te Parija. QODEFEOY, te Hamburg. ath, te Iionden. Q. KIESEWETTEE, te WiseMH. 1. B. MAE3 CANINI, te Gfejtf. J. DE MABE, te Parijs. C. MÜHIENFELDT, te Landen. 1. mullbr, te Londen. 3. O. VON MULLBB, te StuttffOT NA HL, te Kassel. K. h. toelckeN, te Berlijn. H. VEBNET, te Parijs. v. F. waaüen, te Berlijn. iby Google ßijlage X. Vit de lezing van het jongste verslag der Eerste Klasse blijkt, dat in de beide laatste Jaren door haar zijn uitgegeven de volgende Verhande- lingen, gerangschikt naar de orde der vakken van wetenschappen, vxtar- toe zij behooren. 1". Over SVmiWwk : . . . . ies verhandelingen, van de Heeren f. Kai- ser, F. J. STAMKABT eil F. BBCNNO W. UtitVtwn&ti .... drie, van de Heeren g.j. verdam, r. lo- BäTTO en SMA13EN. NaAwvrlMMide ; . . . drie, van de Heeren r. i. stamkart, r. tan REES en A. VAN BEER. loujt^atU V\»j*wa: les, van de Heeren w. n. rose, g. Simons, D. J. STORM BUYZING, J. P. DELPRAT en C. J. GLAVIMANS. IwwuWvwnät : . . . eene, van den Heer j. c. pilaab. HUUoMoö,«: .... de voortzetting der weerhundige waarne- mingen, te Buüenzorg op Java, de waar- nemingen van J. K. hasskahl op drie zeereizen naar en van Oost-Indie, en de verliandeling van j. c. pilaak over eenen aneroide-barometer, vergeleken met eenen gewonen barometer. ScW\\wi\&t : .... vier, van de Heeren a. H. van DBKBOON MESCH, G. I. MULDER, C. I. GLAVIMANS 6n EICKMA. KyuuUwu&i : . . . . zeatien, van de Heeren o. vrolik, h. c. VAN HALL, W. H. DE VRIE3E, F. A. W. MI- äUEL, C. G. C. KEIN WAR DT en H. C. POCKE. 1 jawBxium : drie, van de Heeren g. vrolik en fromberg. iby Google — 93 — 10". Over YIWtWiuU ■. drie van de Heeren J. van I A. BKANTS en TV. VROLIR. 11". „ fifflijftus'n ■. Mite, van den Heer h. c. van hall. 12". „ \wgiUi\wwU OwVUuVbmit : eene, van den Heer a. NUHan. 13°. „ Ofl.UfctAV.vmik vo.u <Uu iriMmcV. eene, van den Heer i. L. c. Schrö- der VAN DER KOLK. AJ deze stnkken zijn uitgegeven in het 13" deel harer Nieuwe Ver- handelingen; in het eerate en tweede stuk van het 1° deel harer Verhandelingen, derde reeks, en in de eerate twec deelen van haar Tijdachrift. — Het 3* stuk van het 1° deel der derde recka harer Ver- handelingen, en het 1" atuk van het 3" deel van haar Tijdschrift zyn op de per3. ^Google Bijlage XI. De sedert eenige jaren gevestigdc Acad&me royale des sciences, des lettres et des beaux arte de Belgigue is in SelgiP, even hier als het Koninklijk- Nederlan dache Institaut, oorspronkelijfc eene vreemde plant, welke in den jare 1769, onder den naam van Sonett" litle'raire werd iogevoerd door den graaf cobenzl, gevolmagtigd minister ran Keizerin maria Theresia. — "Vier jaren later vormde zieh daaruit eene aeade'mie im- periale et royale, wier eerste zitting den 13 d ™ April 1773, en wier lautste den 21"™ Mei 1794 plaats had. — De toenmalige tjjdsomstan- digheden deden de werkzaamheden dezer Akademie staken, die, blij- kens een groot aantal uitgegeven werken, vrij menigviildig geweeat iyn; maar onder de regering van Koning Willem dem bersten, trad zjj door een Koninklijk beslnit van den 7 ä ™ Mei 1816, weder op als Am&iime royale des sciences et beües lettres de ßruxeUea. Deze Brossel- sche Maatschappy is de kern der tegenwoordige Belgische, welke reeda eene welverdiende vermaardbeid verkregen heeft. Zij heeft haar bestaan te danken aan den koning, die Belgie regeert, aan de Volksvertegenwoordiger.il, die zijne edele pogingen hebben ondersteund, en aan den verlichten zin der minister» (CH. kogiee en sylvain van de weyeb), die voorstellen daar- toe tot den Koning en tot de volksvertegenwoordiging gerigt heb- ben. — Wij ontleenen er hier en daar eene enkele ziranede uit, en laten aan elk vrijheid de toepassing daaruit zelf af te leiden. „ L'organisation de 1' Aeade'mie de Belgique a, depnis long- „temps, attire" 1 'attention du Gouvernement. — II s'en est occup£ „avec tonte la sollicitude, qu'un ponvoir national doit aux pro- pres des lettres, des sciences et des arte." „Nous n'avons pas cru pouvoir considerer une Academie na- „tionale comme une Institution futile, comme une espece de luxe „Htteraire, une source de dignites steriles.' 1 iby Google. 