title: Spreekwoordenboek der nederlandsche taal, of verzameling van nederlandsche spreekwoorden en spreekwoordelijke uitdrukkingen van vroegeren en lateren tijd. 2
creator: Harrebomée, P. J
text: Hij verdient een stuiver, en heeft wel voor een despensning dorst. (Zie brasspenning.) Ik ben mild, zei voerman Job, en hij gaf een valschen stuiver aan vijf bedelaars. (Zie bedelaar.) Ik heb gegeten, zei de mof, alsof ik een daalder verteerd had, en het is maar negen en twintig stuivers en zeven duiten. (Zie daalder.) Ik wilde, dat een pond boter tien stuivers kostte, en dat het een jaar lang duurde. (Zie boter.) Kan mij een stuiver niet rijk maken, een plakje zal het niet doen. (Zie plakje.) Laat uw stuiver vier oordjes zijn. (Zie oordje.) Terwijl men een stuiver wint, verliest men er geen twee. Twee stuivers in een trommel maken meer geraas, dan als zij vol is met louis d’or. (Zie geraas.) Werpt hij een stuiver op het dak, daar komt een schelling weer. (Zie dak.) Zijne stuivers zijn negen duiten waardig. (Zie duit.) STUK. De stukken koelen. Hij weet niet, in wat vorm het stuk te gieten. Hij wordt door de liefde ontstoken, gelijk een vernageld stuk kanon door een smeulende lont. (Zie kanon.) Hij zou de stukken wel langs het schip rukken. (Zie schip.) Dat is een Kamper Aue. (Zie kampen.) Dat is een stukje van Albert Dürer. (Zie albert dürer.) Dat is een stukje van Jan Steen. (Zie jan steen.) Dat is zijn lijfstuk. (Zie lijf.) Dat is zoo klaar als een neus in een zangstuk. (Zie neus.) Dat stukje speelt uit A mol. (Zie a mol.) Die toekijkt, kan doorgaans beter over het stuk oordelen, dan die erin speelt. Een kladschilder kan onmogelijk de waarde van een meesterstuk van Raphael bevatën. MEESTER. Gelukt het wel, het is een Romeins stuk; mag; lukt het beter, het is een schelmstuk. ROMEIN. Het is een kabinetstukje. (Zie KABINET.) Het is een proefstuk. (Zie PROEF.) Het is een staaltje (ook wel: een puikje, proefstukje, of: juweeltje). (Zie JUWEEL.) Het is een stukje, om de goden te verschaffen. (Zie GOD.) Het is een stukje van Dirk van Muiden. (Zie VAN MUIDEN.) Het is een stukje van Gerrit de Klapper. (Zie GERRIT DE KLAPPER.) Het is een stukje voor den almanak. (Zie ALMANAK.) Hij blijft stijf op zijn stuk staan. Hij houdt zijn stuk vast. Hij is van zijn stuk geraakt. Hij verstaat zijn stuk wel. Iemand van zijn stuk helpen (of: brengen). Ik raak van mijn stuk, zei de voorzanger, tot weer op de wijs kwam. In dat stuk is hij meester, daar heeft hij veel ven (of: daar weet hij veel om te gaan). MEESTER. In welke een stuk zijt gij vergaderd? NIEMAND zal u in dat stuk den schoen uit den treden. (Zie SCHOEN.) Nu zal er een kunststukje komen, zei Crispin, hij maakte een paar schoenen zonder zolen. (ORI SPIJN.) Ons leven is een muziekstuk, daar de zwaar-white nooten ondereen gemengd zijn, om goed akkoord te maken. (Zie AKKOORD.) Op dat stuk is hij zeer gevoelig. (Zie GEVOEL.) Op zijn stuk letten. (Zie KOP.) Zoo komen de stukjes uit. (Zie DUBBELTZEL.) Niet alle boter op één stuk (of: één koek). (BOTER.) Alles komt te pas, zei de gek, en hij bewaarde stuk van een hoepel. (Zie GEK.) Als de pot gebroken is, maakt men weinig van de stukken. (Zie POT.) Als men kluizenessen in het hoofd heeft, moet men een stuk spek in den aars steken. (Zie AARS.) Beter een stuk brood in den zak dan een stuk spek in den hoed. (Zie HOED.) Daar blijft geen stuk aan heel. (Dat is: geen enkel der stukken, wat het geheel bestaat, wordt heel gelaten.) zegt dit bij een scène beoordeeling onder akkoord als ki. PT 819 kwam een stuk vleesch op de tafel van Benjamin. (Zie BENJAMIN.) Hij zul geacht stak of stol van te recht komen. (Zie STOL.) Boor ik, zei dove Jan, en hij smeet zijn moed aan stukken. (Zie JAN.) Dat is kraakporselein, zei Dirk, en hij hoorde een sardine schotel aan stukken vallen. (Zie AARDE.) Dat is 200 min goed als een stuk roet in een pot met zuurkool. (Zie POT.) Het lijkt er op geen stukken naar. Vleesch is nog geen mensen-deeg. (Zie SCHEPEN.) Bevallen zijn tegen de klippen aan stukken gepoten. (Zie KLIP.) Leeg vindt eer een drek dan een stuk goud, (Zie DREK.) Een kool vuur in stukken wil slaan, moet je voor de vonken wachten. (Zie KOOL.) Een vrouw of een' meloen, Die moet het van het staartstuk doen. (Zie MELOEN.) Elk het stuk in de hand. (Zie HAND.) Een blind mensch kan er pot of pan in stukken aan. (Zie MENSCH.) Je moet de lucht in stukken slaan. (Zie LUCHT.) Dan pakte een stuk spek in de mond geworpen. (Zie SPEK.) Zie goed beeldhouwer, die aan stuk gesneden beenen en gebroken koppen weer te zamen aan lappen. (Zie BEEN.) Dat is een zuur stukje brood. (Zie BROOD.) Driel mij op het hart, zo koud als een stuk ijs (Zie HART.) R zal een kort einde nemen, zei de pap, en hij etende van een stuk worst. (Zie EINDE.) Veel als een kat voor een' spiering, en als een hond voor een stuk spek. (Zie HOND.) Hij geeft een groot stuk van een kleine krent. Daar maar een kaartje in.) Een stuk spek uit de pan. (Zie PAN.) Hij heft een stuk in (of: een stuk in zijn kraag). Kö KRAAG.) Keeft een stuk van een oud net gegeten, waar- peor hem de ziel in het lijf verward is. (Zie LIEF.) Beeft een stuk van ’t malle beest op. (Zie LIEN.) Is geen rentmeester van een stuk boter, en maakt er zich eene boterham van. (Zie BOTER.) Is met geen stuk spek te paaijen. (Zie SPEK.) Is niet geheel vrij, die nog een stuk van zijn Inden nasleept. (Zie HEN.) Gruitjes, krom stuk hout gedraaid. (Zie HOUT.) Van adel, want zijn gat is in twee stukken. (KAN VAN ADEL.) Kan geen strookje aan stuk bijten. (Zie STROO.) Kan wel een woord leggen, daar men een stukje op legt. (Zie BROOD.) Komt er op geen stukken na. (KOMT ER OP GEEN STUKKEN NA.) Kan wel een stuk van een dood paard eten. (PAARD.) Bmand met de stukken en brokken betalen (of: WERTWORGEN). (Zie BROK.) Dat nu die sterke kost? Robbert, en hij een’ hondenkeutel voor een stukje gekonfijte gingber. (Zie GEMBER.) Men kan van een’ os niet meer snijden dan een goed stuk vleesch. (Zie OS.) Men kan wel eene viool tegen een’ eikenboom in stukken slaan. (Zie BOOM.) Men moet niet een ei onder een’ haan leggen, want die trapt het met zijne pooten aan stukken. (Zie EI.) Men zal lang moeten zorgen, eer men een stroo in stukken gezorgd heeft. (Zie STROO.) Met der tijd bijt de muis een’ kabel in stukken. (Zie KABEL.) Mijn dat, zei Jan; hij meende een stukje gember te vatten, en het was een gedroogde hondenkeutel. (Zie GEMBER.) Of je hiefste en of je piepste, zei de boer (of: de mof), je zult er toch aan, jou leelijke beest, en hij trapte een gouden horloge, dat op den weg lag, aan duizend stukken. (Zie BEEST.) Om een stuk brood zou men hem door een vuur jagen. (Zie BROOD.) Oude potstukken zijn soms veel geld waard. (Zie GELD.) Schiet er een stuk van een plank in. (Zie PLANK.) Van stukje tot beetje. (Zie BEETJE.) Voet af (af: stuk) houden (of: zetten). (Zie STEK.) Wat is die kurk zwaar, zei de mof, en hij wilde een stuk lood van twee honderd vijftig pond opnemen, en laten het eens drijven. (Zie KURK.) Wees van zout en brood voorzien, eer gij uw cijfers in stukken slaat. (Zie BROOD.) Wees zoo dankbaar als de inwoners van Ulm voor een stuk hout. (Zie HOUT.) Weten is maar stukwerk. [Dit spreekwoord is gegrond op 1 Cor. xıı:9.] Wie den neus te hoog draagt, valt hem aan stukken. (Zie NEUS.) Wie lust er een stukje Amsterdamsche koek? vroeg Gerrit, en hij presenteerde een blokje, in een papier gewonden. (Zie AMSTERDAM.) Zij heeft al een stukje op haar voorschoot. [NL. om het langer te maken, daar het te kort werd. Het is eene verbloemde aanduiding van de zwangerschap der vrouw.] Zij heeft een goed mondstuk. (Zie MOND.) Zij moet op het achterstuk. [Dat men zegt: de bejaarde vrijster heeft geen gelegenheid meer, om te huilen. V. Eise denkt aan het achterstuk van de weide.] Zij riekt naar de suikerstukken. [Suikerstukken behoren in de kraamkamer van het huis. Men zegt dit van een zwangere vrouw.] Zoo glad als een stuk spek. (Zie SPEK.) STUKKIG, Hij is stukkig. [Men heeft hier denzelfde dronken broeder, het woord, van wien men zegt: Hij heeft een stuk (in of: een stuk in zijn kraag).] STUMPBR. Bij mistig weer en een stumper aan ’t roer, kan men raar verzeinen, (Zie ROER.) TUT. Die zichzelf is onnut, Hoe zou die andere zijn ten stut! (Zie ONNUT.) STUUR. STUUR, Daar is geen koe aan over stuur, zei de boer, en toen stierf zijn vrouw. (BOER.) Daar is niet veel aan over boord (of: stuur). (Zie BOORD.) Die aan het stuur zit, moet geen onbevaren man zijn, die nooit buiten Duinen geweest is: hij moet terdege weten, waar Oost en West ligt. (Zie DUIN.) Een dronken mond is het stuur kwijt. (Zie MOND.) Een juk op het stuur zetten. (Zie JUK.) Het schip drijft over stuur. (Zie SCHIP.) Hij is het stuur van het schip. (Zie SCHIP.) Hij raakt over stuur. Hij zit aan het stuur. STUURBOORD. Hij is van stuurboord naar bakboord gezonden. (Zie BAKBOORD.) STUURMAN, Daar zal hij schipper zijn, zal ik stuurman zijn. (Zie SCHIPPER.) Daar zullen de stuurlui de reder op het hoofd schieten. (Zie HOOFD.) Dat is de stuurman van de Volwijk. De beste stuurlui staan aan wal, de slechte vindt men overal. (Zie de Bijlage.) De geschiktste stuurman komt het eerst in de haven. (Zie HAVEN.) De raaf weet niet, wat hij schouwen of houwen zal. De stuurman zeilt van de plek af. (Zie PLEK.) Een puthier zou zich dan wel voor stuurman durven verhuren. (Zie en) Een stuurman is zoo goed als vierman. (Zie MAN.) Het zijn al geen schippers, er loopt veel stuurmannen onder. (Zie SCHIPPER.) Hij is een goed stuurman op zee. Rij schipper en stuurman tevens. (Zie SCHIPPER.) Hij is voor stuurman opgegaan. Hij meent, dat hem de zee over het hoofd zal loopen, als hij den stuurman van hoog weer hoort stoffen, (Zie LISF.) Ik vaar voor stuurman ten oorlog, zei bootsman Jan, en hij voer voor korporaal op een Kruiswijk schuitje. (Zie BOOTSMAN.) Ik zal voort niet afvallen, zei de stuurman, en hij zat achter bij het roer. (Zie ROER.) Zij hangen elk een stuurman aan het oor. (Zie HOOR.) SUBJECT. Alle gemeene digniteiten zijn de haat van het gemeen subject, zei Arie de aschman, en hij werd voor een dienstmeid zeer kwalijk bejegend. (Zie ARIE.) SUBSTITUUT. Ik heb een honorabel en profitabel officier, zei Wolfert, en hij bediende de schop- en bezemplaats als substituut. (Zie BEZEM.) SUKKE SUBTIELHEID. Grote weelde, botte zin; Maar armoede brengt subtlyed in. (Zie ARMOEDE.) SUR Hij speelt ook op geen’ aanzien. SUFFER, Het is een arme suiker en idioot. (Zie IDIOT.) SUIKER. Als men suiker in de kaas doet, wil de melk boteren. (Zie BOTER.) Dat is zooveel als een taart zonder suiker. Dat zijn S, T suikerkoekjes. (Zie KOEK.) Deugd geeft geen spek in de worsten (of: geen suiker in de rijst, ook nee: geen meel in den zomer) (Zie DEUGD.) Die geen suiker heeft, moet geen vla zetten. Hij is zoo zoet als suiker. 9 Hij loopt haar na, alsof zij suiker aan haar achterste heeft. (Zie a, Hij moet' het maar voor zoete koek (of: suiker opeten. (Zie KOEK.) Hij slacht de suikerboontjes (of: groene erwtij heeft zijn’ tijd (of: zijne beste dagen) gelijk. (Zie BOON.) Hij slacht de suikerperen: hij heeft zijn’ besten dag. (Zie PEER.) Als spreekt suikerzoete woordeken. 10 Jaag de vliegen van het vleesch (of: de suiker, zij zullen zich des te dikker en digter dan zetten. Ik krijg de schuld, zei de kaas, maar de suiker heeft uwe tanden bedorven. (Zie KAAS.) Ik mag wel schande, zei de vent, en bij aan suiker pap. (Zie PAP.) In de liefde is alles geen suiker. (Zie LIEFDE.) Is uw vriend van suiker, eet hem daarom niet. 11 (Zie de Bijlage.) Men zal het kind wat suiker onder zijn hemd vandaan, (Zie HEMD.) Op een verbrande taart (of: flade) dient suiker gestrooid. 12 Suiker aan den papegaai. (Zie PAPEGAAI.) Tafelvliegen komen tot de suiker, 13 Waar de taart verbrand is, strooit men de met suiker. Wij speelden suiker-naampje: slaap op, slaap neer. (Zie NAAM.) Zij riekt naar de suikerstukken. (Zie STUK.) Zoet op zoet, zei Joris, en bij zoende zijne vinger op een suikerkist. (Zie JORIS.) Zout, suiker en hoeren Kan men goedkoop naar Cyprus voeren. (Zie CYPRUS.) SUKKENBURG. Hussen met sukkelen en wat water erover. (HUSSEN.) SUKKELER. Het is een bedroefde sukkel: altijd is 't mis. 14 v. Lennep bij. 381. 3 v. Eijk I. di. 183. 3 Ontzetting bij. 458, 519. de Brune bij. 34, Mergk bij. 8. Winschooten bij. 304. v. Alkemade bij.190. Tuinman I. bij. 808, 11. bij. 168. Juni bij. 13. Gales bij. 18. Beddinglus bij. Euphonia bij. 516. v.d. Hulst bij. 15. Scheops-Sprekweg bij. 14. v. RUKT. bij. 134. Zepl. bl. 179. v. Dam bl. 138. Vrijmogende bl. 78. Gelijkheid bl. 11. 43. Mulder bl. 415. Sancho-Pansa bl. 35. Mulderman bl. 6, 15. Bogaert bl. 109. 3 Mei bl. 53. Gent bl.137. v. Launep bl. 228, 256. Harrebonte Kind bl. 105. 4 Tuinman I. bl. 18. 5 v. Eijk I. bl, 13%. 6 Winschooten bl. 308. 7 Sancho-Pansa bl. 39. 8 Tuinman I. bl. 843. 9 Sancho-Pansa bl. 97. 10 v. Waesberge Fren bl. 58. 11 Zei. Pros. bl. 14. Tuinman I. bl. 35, IL Vers. bl. 48. 12 Oosts bl. 485, de Braune bl. 357. Nayk Zei. Prov. I.136. Tuinman I. bl. 38. bl. 17. 13 Tuinman I. bl. 117. UITLEG, Geat (ef: is) aan den sukkel. ULLEMAN. Een slechte sulleman, die van den drommel geen A wist. (Zie DROMMEL.) SUMMA. a summarum. 1 SUSAN, gaat met hem als met de ossen van Susan. (Zie Swop,. is een Zweedse trouwe. [Nadat Wissengen verhaalt heeft, wat er, in 1480, al vooraf ging, voor en achter PIETER HARINXMA, WYBE GROUSTINS en JUUP JONGHAMA, partijhoofden der Vetkopers, besloten, om de bezetting van Hottinga- te Nieuwland, toebehoorende aan SWOBB SJAARDEMA, weduwe van JARIOH VAN HOT- TIGA, bijgestaan door haar broeder SIEKO SJAARDEMA, beide de partij der Schieringers losgedaan, zich te hongeren, gaat hij aldus verder: Intussen kwamen de belegeraars overeen, dat WYBE GROUSTINS (deze zaak, die Schierne, dat is: „geschorene” WYE wordt geheten) een mondgesprek met SwoR houden . Zij, om door list of door verdrag een einde aan het beleg te maken. De loze vrouw, het BOOTREMER grondende, nam het gesprek op; maar verzinsde ziek te zijn, kwam zij, leunende op twee sterke jonge mannen, tot aan de wallen, zich houdende wegens haar zwak- heid niet verder te kunnen komen. WYBE ging haar tegemoet, en genoegdoende, om tot haar te komen, vroeg hij: SwoR niet, is ’t Bu wat op zei antwoordde: ja, WYBE mij. Toen naderde hij haar tot op de valbrug, en terwijl men met elkander sprak, gaf zij aan de twee jongelingen, die haar ondersteunden, een teken, om WYBE aan te vallen, welke door hen in het kuis werd gesleept, waarna de brug weer werd gesloten. Van deze gebeurtenis is het Fries spreekwoord: Swobs Laauwe, „valsche, bedriegelijke trouw ‚’’ afkomstig. — Geen dat dit voorval ten spreekwoord werd, de Friezen altijd in trouw en opregtheid het hoogste belang stelden!] SYNAGOGE. Een uit de synagoge gebannen (of: gewor- [Het spreekwoord is ontleend aan Joh. ix : 22, xır:42enxv:2.) SYNODE. De synode te Dordrecht zal om zijn will niet gehoor worden. (Zie DORDRECHT.) T. S zijn S, T suikerkoekjes. (Zie KOEK.) taaft. is een taajje. Het heeft een taakje gepakt. Dit staat hier voor lang gerekt. Men zegt dat het van iemand, die te diep in het glaasje gekeken heeft. Taak. Ik heb mijn taak afgedaan. Zijne taak is afgeweven. Taak. Daar is geen taal of teken van. Dat is bijbeltaal. (Zie Boeken.) Dat is mannentaal (of: dingtaal). (Zie Man.) De ekster heeft een schoone taal; Maar uw geldje nam het altemaal. (Zie Ekster.) Een fraaije taal Dringt in als staal. (Zie Staal.) Het is taal, om honden en katten te vergeven. (Zie Hond.) Hij geeft taal noch teken van zich. Hij spreekt de taal Kanaän. Ieder is zijn eigen taal-ontleder. (Zie Ontleder.) Klinkende munt spreekt overal verstaanbare taal. (Zie Munt.) Men moet niet stammeren met hem, die kwalijk ter taal is. Waar een man alleen is, daar is de woorden maar half (ook wel: daar is geen halve taal). (Zie Man.) Wat schaadt hem schoone taal? Als hij wil, hij laat ze wel. Zooveel mans zijn in één man, Als hij vreemde talen kan. (Zie Man.) Hij ziet zoo geel als taan. Daar heb ik taart van gegeten. Dat is zooveel als een taart zonder suiker. (Zie Suiker.) Hij kan de taart niet bakken. Wel struif voor taarten aan. (Zie Honger.) Iemand een taart bakken (of: De taarten, die er gebakken worden, zijn voor hem). Ik bedank voor die taart. Kwade zeden en goedgebakken taarten moeten gebroken worden. Liever geen taart, dan die met een schurftige hand. En is. (Zie HAND.) Men deelt er van de taart. Op een gebrande taart (of: vla) dient suiker gestrooid. (Zie SUIKER.) Waar de taart verbrand is, strooit men de meeste suiker. (Zie SUIKER.) Wie taarten eet de hele dag, Maakt dat hij niet meer taarten mag. (Zie DAG.) TABAK. Daar de dokter tabak rookt, mogen zijn patiënten wel roken. (Zie DOKTER.) Dat is andere tabak dan knaltest. (Zie KNAL.) Dat is geen pijptabak waard. (Zie PIJ.) Hij gelijkt beter naar een aap, dan een dominee naar een pijp tabak. (Zie AAP.) Hij heeft een kleur, of hij in tabak en brandewijn was opgekookt. (Zie BRANDEWIJN.) Hij heeft tabak in de doos. (Zie DOOS.) Ik zal het er wat stijf indouwen, zei Ritsert tegen Fijtje, en hij stopte een pijp tabak. (Zie FISTIE.) Gales bl. 49. Tuluman I. bl. 389. v. Eljk II. nal. 69. Tuluman I. bl. 398. Seas I. 3.338. Euphonia bl. 536. Wassubergh II. bl. 115. Sue I. Di. 3956. v. Eijk M.®. 7 Prov. series bl. 45. Gheurts bl. 49, 50. de Brune bl. 14. Everts bl. Dimsaa I. Di. 336, 373. 8 vr. Lennep bl. 323. 33. Letteroef. vl. 409-4. v. Eijk II. nal. 58. TABAK. Is de tabak goed? vroeg de man; Zou ze niet goed wezen, zei besje, ik rook er zelf van, (Zie BEsJE.) Men zal hem naar Virginie zenden, om tabak te planten. Tabak en papenwijven is gemeen mans voer. (Zie MAN.) Wat denk je van die tabak? vroeg goelige Lijs aan Flip, en zij had hem eens laten stoppen. (Zie FLIP.) Wie zijn geld wil zien verstuiven, Moet roken tabak en koopen duiven. (Zie DUIF.) TABBAARD. De kapstok moet den tabbaard dragen. (Zie KAPSTOK.) Het is een man van den tabbaard. (Zie MAN.) Hij heeft duchtig op zijn tabbaard gekregen. Iedere drager den tabbaard naar zijn lengte: te lang sleept. (Zie LENGTE.) Liever een verstandig in haar bloote hemd dan een doetje in een fluweelen tabbaard. (Zie DOETJE.) TABERNAKEL. Hij heeft veel met zijn eigen tabernakel op. Hij krijgt (af: Men speelt hem) op zijn tabernakel. Wij zullen hier geen tabernakelen bouwen. Zal hij in den hemel of in de hel tabernakelen? (Zie HEL.) Tacitus, Tacitus is een goed historisch schrijver. (Zie HISTORISCH SCHRIJVER.) TAFEL. Aan tafel behoort men zich niet te schamen. Aan tafel smaken geen knorrige woorden. Al lang genoeg aan de wijze tafel gefantaseerd. Beurs, tafel en bed moeten voor de vrienden open staan. (Zie BED.) Daar behoort meer tot een huishouding dan vier beenen onder een tafel. (Zie BEENEN.) Daar kwam een stuk vlees op de tafel van Benjamin. (Zie BENJAMIN.) Dan moet de kok op de tafel. (Zie KOK.) Dat over tafel wordt gesproken, In ’t tafellaken blijft geloken. (Zie LAKEN.) De kok maakt de spijker klaar, en de heer krijgt die op tafel. (Zie HEER.) Den rug aan ’t vuur, den buik aan tafel, En in de hand een goede wafel. (Zie BUIK.) Dertien man aan tafel is binnen het jaar een dood. De tafeldekker is geen maagd. (Zie DEKSTER.) De tafel in ’t rond: hoe minder gasten, hoe beter onthaal. (Zie GAST.) Die aan een gedekte tafel zijn gezeten, Mogen zich niet schamen, om te drinken en te eten, Die de tafel dekt, heeft den meesten kost. (Zie KOST.) Die wat eet, en wat laat staan, Kan tweemaal (of: nog eens) ter tafel gaan. 6 Die zonder mes ter tafel gaat, Verliest menigen beet. (Zie BEET.) Drie trappen op een tafelbord. (Zie BORD.) Behalve bl. 71. Bartorius groot. @®. v.d. Venne bl. 188. Adag. groot. bl. 19. Adag. Thesaurus bl. 31. Willems 111.73. Geurtz bl. 18. Sartorius groot. III. 43. Tuinman II. bl. 39. Modderman bl. 148. Adag. Thesaurus bl. 31. Bervillus bl. 364. Sest. Pros. bl. W. TAFEL Gekken en kwasten Schrijven hun namen op en kasten. (Zie GEK.) Het is aan deze tafel een oude manier, Dat men mand zonder betalen gaat wat hier. (Zie Het is een gedekte tafel zonder zout. 6 Het is een gezonde slaper, die met de naar bed gaat, en met het rammelen der borden weer opstaat. (Zie BED.) Het is een tafeltje welbereid. 7 Het kind, dat stilzwijgt, krijgt niet veel aan (Zie KIND.) Het lekkerste beetje zet men laatst op tafel, (Zie BEET.) Het smaakt nergens beter dan aan eigen tafel. Het zal afvallen, wanneer gij de beenen onder ander tafel steekt. (Zie BEENEN.) Het zijn tafelhoeren. (Zie HOER.) Het zout moet eerst op tafel staan, Voor men aan tafel gaat. 9 Hij begint met stoel en tafel. (Zie STOEL.) Aij eet altijd op een ton; niemand kan den onder de tafel krijgen. 10 Hij heeft tafelvrienden (of: al goede vrienden tafel, ook wel: Tafelvrienden Zal hij vinden). Hij is ridder van de ronde tafel. (Zie RIDDER.) Hij is te breed voor een servet, en te smal voor tafellaken. (Zie BREED.) Hij kan niet best onder de tafel door. Hij weet van geen ondergeschiktheid. Hij ligt onder tafel. De dronkenschap heeft hem van zitten doen zakken. Hij zit met den buik aan tafel. (Zie BUIK.) Honger is een groot kruis, zei Tijs Tafelbezem hij kwam pas van tafel af. (Zie HONGER.) Een mand onder de tafel drinken. Het ter tafel brengen. Ik leg mijn mes bij u op tafel. (Zie MES.) Kwalijk aan tafel gezeten, is half gevredigd. Men kan van een mooi tafel niet eten. Men steekt graag zijn voeten onder een tafel. Nabij de tafel en ver van de vrouwen, lang een oud man blijven. (Zie MAN.) Nieuwe grillen, nieuwe grillen, zei de snijder, hij beet in zijn tafel. (Zie GRIL.) Plomp verstand houdt vast, zei Plompardus, hij hield zich aan een wijnglas vast, toen hij der de tafel viel. (Zie GLAS.) Tafelvliegen komen tot de suiker. (Zie SUIK.) Uit een vol huis is haast de tafel gedekt. (ZIE HUIS.) Van een hout maakt men een kakhuis en een (ZIE EN.) Wanneer de kat weg is, dan dansen de maizen op de tafel. (Zie KAT.) Wij zullen ons mes aan ’t tafellaken vegen. (Zie LAKEN.) Ziet men de tafel dekken, ’t Opdoen mag wat het troostrijke gezicht van tafeldekken den hongerige al vast eenige pijnstillende.) Ik ben ervan overtuigd (of: daarvan) dat het jong is; als de boom geworden is, is het te laat. (Zie ON.) Takken aarden naar den stam. (Zie STAM.) Hier op den naakten tak, 't Geheel jaar geen natte pik. (Zie DONDER.) Wheelt maar duizend takkenbossen, of wij zijn eenen tak. Kan van tak op boom springen. (Zie BOOM.) Wie ziet de erwten: die staan altijd tusschen de takken. (Zie ERWT.) Springt als een vogel van den hak op den tak. HAK. Biedt een edeler boom, hoe buigzamer tak. (Zie BOOM.) Met wortel en tak uitroeijen. Als een vuur, en grote ongelukken het. (Zie ON.) Het aanleggen van een zaak is niet veel, — meer tot het voortzetten. Langere wijnoogst. (Zie OOGST.) Wanneer een boom ter aarde zigt, Maakt ieder, zit hij takken krijgt. (Zie AARDE.) Spaandjes als meerkatten: van den eenen tak op de anderen. (Zie MEERKAT.) TAKEL. Sa’n takken. TAKELAADIE. Boventuig (of: Zijne takelaadje) is in de war. (Men zegt dit van de onverstandige.) Een takkenbos. Blad of een takkenbos (ook wel: of je muts). (Zie BLAD.) Een takkenbos, vol vloeken en zweren. (Zie ZWEREN.) Hij zegt dit van iemand, die van vloeken en zweren gaat, en die, naar een ander sprekwoord, brandhout voor de hele mond heeft. Maar duizend takkenbossen, of wij zijn eenen tak. (Zie TAK.) Keert met de mensen, als de duivel met de dennen. (Zie DUIVEL.) TALENT. Een talent niet onder de aarde. (Zie AARDE.) Talent ligt in haringen. TALIE. Talie te kort is zooveel als een elleboog. (Zie EL.) Taal van een haas is een elleboog van een kat. (Zie EL.) A taling uitzenden, om eenen eendvogel te gen. (Zie EEND.) Asat om geen' taling. Dat wil zeggen: hij is met geene kleinigheid te hebben, of wel: de zaak is hem te groot, om er enige moeite voor te doen. De taling is een soort van eendvogels. Als hij vijgen eet, moeten hem de tanden kraken. Dat is er een, dien het gras nog tusschen de tanden zit. (Zie GRAS.) De duivel speelt met zijne tanden. (Zie DUIVEL.) De een roerde zijne tong, de ander zijne tanden. De hazen sterven van tandpijn. (Zie HAAS.) De lekkertand valt hem uit. De nood heeft scherpe tanden, en bijt fel. (Zie WOON.) Den wijntand (of: lekkere tand) uittrekken. De tanden met jemand stoken. De tong gaat (of: is), waar de tand zeer doet. Waar het gebrek is, daar gaan de klagten op: de tong verraadt de kranke plaats. Die geen mes heeft, moet met de tanden kluiven. (Zie MES.) Die scheldt, heeft het vergift tussen de tanden. Die vrijdags zijne nagels knipt, heeft geen tandpijn. (Zie NAGEL.) Die wist, wat daar te eten was, zou de tanden weten. (Zie WET.) Eene naarstige band en spaarzame tand koopt eens anders land. (Zie HAND.) Eene slak in 't land geeft den boer een' ijzeren tand. (Zie BOER.) Een geschonken paard moet men eerder naar de oren dan naar de tanden kijken. (Zie AARS.) Een ieder stookt er zijn tanden van. Een rattentand geeft geen ivoor. (Zie IVOOR.) Een tendeloos besje wordt niet lang herschapen in een jong meisje. (Zie BESJE.) Eerpijn is erger dan tandpijn. (Zie ERR.) Er komt geen muis in ’t land, Of zij laat een’ gouden tand (of wel: Er is geen muizen-tand, Of hij brengt goud in ’t land). (Zie GOUW.) Had ik dat geld in een' bevilde doek, ik wilde den knoop met mijn tanden wel losmaken. (Zie DOEK.) Heb je mij gebruid, ik zal je weer bruiken, zei Aart, en hij brak eene luis de tanden uit den mond. (Zie AART.) Het is de vernielende tand des tijds. Het is geen tijd, om naar de frikkedillen te tasten, als ze een ander tusschen de tanden heeft. (Zie FRIKKEDILLEN.) Het is goed, dat men den mond opendoet, en de tanden sluit. (Zie MOND.) Het is niet naar zin van mond (of: tand). (Zie MOND.) Het is van de hand in den tand. (Zie HAND.) Het schaapje van den eersten tand: men vond nooit beter. (Zie SCHAAP.) Het water loopt mij om de tanden. Het wil niet, gelijk ik wil, zei de Indiaan; toen wilde hij met zijn tanden de ijzeren nagels uit het schip trekken. (Zie IJZER.) Hij beschut het al op (af: met) zijn tanden. Hij bijt op zijn tanden. Hij eet met lange tanden. Hij geraakt van den tand. 18 v. 4. Venne bi. 214, "Tand." Hij heeft eenen tand, die pijn doet. Hij heeft haar op zijn tanden. Hij heeft het mij uit de tanden getrokken. Hij heeft (of: Hij rijt het voor de kiezen (of: tanden). (Zie "Kies.") Hij heeft tandpijn achter de ooren. (Zie "Oor.") Hij heeft vaak in zijn tanden. Hij heeft zich tot de tanden verschanst. Hij houdt het vast met hand en tand. (Zie "Hand.") Hij houdt zijn ziel tusschen zijn tanden. [Men zegt dit van de man, die in angst zit.] Hij is gestorven van tandpijn, (Zie "Pijn.") Hij is op de tand gevoeld. Hij is tot de tanden toe gewapend. Hij laat hem zijn tanden zien. Hij lacht als een boer, die tandpijn heeft. (Zie "Pijn.") Hij lacht om zijn kiezen, dat zijn tanden voorstaan (of: om zijn tanden, dat zijn kiezen erachter staan). (Zie "Kies.") Hij loopt op zijn tandvlees. [2. zolen vallen uit zijn schoenen.] Hij neemt het op zijn tanden. [Dat wilzeggen: hij weet zijn wil wel door te zetten. Het is ontleend aan de handelwijze van stugge paarden, die den toom op de tanden nemen, en naar geen stuur luisteren. In dezelfde zin zegt men: Hij houdt het gebit op de kiezen.] Hij spreekt uit zijn tanden. Hij steekt, alsof hij den mond vol tanden had. (Zie "Mond.") Hij staat te tandtrekken. [Dat is: hij maakt geen einde aan de zaak. Het is afgeleid van de handeling van iemand, die zich een losse tand zal wittrekken, maar door zijn dralen toont, dat het hem geen ernst is. Hij steekt tot de tanden in de schuld. (Zie SCHULD.) Hij stookt daar zijn tanden mee. (Dat is: hij dreigt er den spot mee. Het ziet op de achterhoofd met de tandenstoker.) Hij stoot er zijn tanden aan, (Het strekt hem tot ergernis.) Hij tast hem in de mond, of hem de tanden ook waggelen. (Zie MOND.) Hij zal hem een tand trekken. Hij zweert bij de tand van Sint Maart. (Zie SINT.) Honden hebben tanden in alle landen. (Zie HOND.) Houd dat tusschen de tanden. Jemand de tand bieden. Jemand de tanden uitbreken. Jemand door de tanden slepen. Ik ben wel uit zijn hand, Maar toch niet uit zijn tand. (Zie HAND.) Ik krijg de schuld, zei de kaas, maar de suiker heeft uw tanden bedorven. (Zie KAA.) Ik lach om mijn tanden. Dit is een boertend antwoord op de vraag: waarom lacht hij; om? wanneer men geen juiste reden daarvan weet te geven, of die niet zeggen kan. Waarom een antwoord geven? Delac en een paar anderen, en deze hebben hun plaats om de tanden. Een ander zegt in dat geval van hem: Hij liegt om zijn kiezen, dat zijn tanden voorzorg (of: om zijn tanden, dat zijn kiezen eraan) a. Kerkhof heeft ijzeren tanden. (Zie God.) Klontjes eten is goed voor tandpijn. (Zie Klontje.) Liggen de handen, zoo liggen de tanden (Trag de hand, Trag de tand, of: Ledige hand, Ledige tanden, of wel: Die spaart zijn hand, Spaart ook zijn tanden). (Zie Hand.) Men kan het eerder een tand uit de mond trekken, dan een duit uit de zak kloppen. (Zie Duit.) Mensen die de minste tanden hebben, hebben het meest. (Zie Mens.) Met de tanden geld winnen. (Zie Geld.) Mijn tanden jeuken ernaar. (Zie Jeuk.) Mondje toe (af: Tand voor de tong) is goed dem (Zie Dief.) Niemand van zo goede stand, Of hij heeft wolven-tand. (Zie Stand.) Niet is goed voor de ogen, maar kwaad voor tanden. (Zie Oog.) Notenkrakers moeten jonge tanden hebben. (Zie Kraker.) Op grijpende wolvensklaauwen passen hondenklauwen. (Zie Hond.) Oude lieden moeten het met de tanden honden moeten zich met de tanden verdedigen). (Zie Oud.) Paardenvoet, wolfstand, hoerenaars en dobberende hand zijn niet te betrouwen. (Zie Haar.) Staan uw tanden als de huizen in de veenent Benthuizen? (Zie Benthuizen.) Tot vleesch van wolven, tanden van doggen. Tussen hand en tand wordt veel te schand. HAND.) Vlug met de hand, vlug met den tand. (Zie wat Wash dikwijls uw handen en tanden, maar zet uw voeten, en nimmer uw hoofd. (Zie HA Welke een ding is mosterd! Het bijt, en heeft u tanden. (Zie DING.) Wij nemen er elk wel tien op onze tanden. (Men legt dit spreekwoord den grootsten in de mond.) Wilt gij u over de vloo voor wreken, gij moet haak tanden uitbreken. Wisselen de tanden, de memorie wisselt niet. (MEMORIE.) Zeewater is tanden krijgen. (Zelfs de kikkers en padden beten, zodat zij hadden. (Zie KIKVORSCH.) Ze bijten niet allen, die hun tanden laten zien. Zijn eigen tand vervielt zijn hand. (Zie HAND) Zijn tand op iets wetten. Zijn tanden doen hem niet meer zeuren. (Die zegt men van een dode.) Zijn tanden wateren daarnaar. Tanden zijn gebroken. Prakt van den tand. Willen de maan met de tanden pakken. (Zie Bitals een zaag, die geen tanden heeft. Of vijl raakt wel een tandje kwijt. En zijn der luizen dood. (Zie DOOD.) TANDENTREKKER. Bij legt als een tandentrekker. (Dat wil zeggen: hij brengt leugens voort van de grofste soort, het is een aartsleugenaar. Het tandentrekken was vroeger veelal aan de Imamzalvers toevertrouwd, en deze nisten, door het uitbrengen van allerlei grollen, hun wonderbaarlijke medicamenten aan de gapende mond allemaal aan te smeren.) Tan. Het is heel goed meening, zei Filippijn, en zijorde den hutspot met de tang om. (Zie FILIPPIJNTJE.) past als een tang op een varken. Ligt in ’t vuur, (Er is haast bij ’t werk.) Past als een tang. Zal lieve meisjes, om met een tang in de goot dragen. (Zie GOED.) Ziegt er de tang op. Kan het er met geen tang uitkrijgen. Zou baar met geen tang aanraken. Zijn de vrijers bang. Zegen een tang, om zonder handschoenen aan te wikkelen. (Zie HANDSCHOEN.) TANTALUS. Zijn de appelen van Tantalus. (Zie APPEL.) Tastelijk hof. (Zie HOF.) ANTE. Een tante Bloemkool, een nichtje van grootje uit de pottekelder. (Zie BLOEMKOOL.) Als een ongemakkelijke tante. Tar. Bier (of: Die wijn) volgt den tap. (Zie BIER.) Stroomt van tappen, loopt al ten tap weg. Dat smaakt als scharrebier op den tap. (Zie BIER.) Gent op den tap. (Zie KAN.) 't is toe (of: Het is tap toe). (Bij een smalschot lezen wij, ter opheldering van spreekwijze: „Dit is ontleend van den trompetenslag, ten negen uur ’s avonds, in garnizoen; welke men den tap toe heet, omdat de waardin voor soldaten niet langer mogen kijken, of hen op de bierbank houden. Dit wordt toegepast, wanneer men niet meer krijgen kan of wil; ’t zij dan, om dat het ver zien met den tap is weggeloopen, en de waard zijn dubbel kost verloren heeft; of om dat de beurs der drinkebroers roept hulde, en zij geen (Levende Water 11, blad 161.) (Brene van de Nijl, blad 188, 199. Tulama in, blad 192. v. Eek van de Wassergelegenheid, blad 56. Model, Euphonia, blad 533. v. Eijk van de Nieuwe Afsluitdijken, blad 50 en 2°. 53. de Jager Bijdragen, Deel 115. Banco Panca, blad. 658. Modderman bl. 76, v. Lennep bl. 209, 234. Verselt bl. 130, IM. 85 Tuinman I. bl. 148. 6 Winschooten bl. 3086. Tuinman I. bl. 83. v. Warsberge Olijen bl. 62. Bogaert bl. 31. 7 Scheltema bl. 336 (56). 8 Groterus II. bl. 189. Tuinman II. bl. 5, 9 Tuinman I. bl. 116. v. Waesberge Win bl. 13. TARWE, Rokje niet te schudden, noch bedde om bij Jan oom te verzetten hebben; of om andere dierlijke gewichtige redenen.” Vens is met den tap gaan lopen. 10 (Zie de ijlage.) Dat men dit niet zegt van een dronkaard, die de kroeg heeft moeten verlaten,” zooo als v. ELLIS verzekert, maar van een’ waard, wiens zaken slecht staan, is reeds opgemerkt bij het spreekwoord: De paal is door den oven gestoken. De vraag, die TUINMAN doet, 1. bl. 136: waarom men van een bedorven waard zegt: ’t verken is met den tap doorgeloopen?” heeft hij zich beantwoord, II. A 52, met deze woorden: „Dus word gespeeld op de spoeling in lege vaten, die voor de verkens is, wanneer de tap wordt uitgetrokken.”] Die betaalt voor den tap, Hoort geen’ achterklap. (Zie ACHTERKLAP.) Het deugt niet, en zal op den tap niet beteren. 11 Het was goed bier, maar de tap is nu uit. (Zie BIER.) Het zwijn volgt den tap. 12 Hier trekt de zeug den tap uit. Hij verbetert zich als zuur scherpbier op den tap. (Zie BIER.) Nooit beterde scharrebier op den tap. (Zie BIER.) Tarwe. Daar is wat op het tapijt. 13 [Dat niets zeggen: er is wat gewichtigs te verhandelen. De spreekwijze is ontleend van het kleed, dat op de tafel der raadsleden gespreid is. Men zegt ook, wanneer men een zaak ter behandeling aanbiedt: dat ter tafel brengen.] De drank is goed, zei Goosen de tapijtwerker, en hij lag tot over zijn oren in het slijk. (Zie DRANK.) TAPTOR. De tap is toe (of: Het is tap toe). (Zie TAP.) Met tap toe naar kooi. (Zie Kool.) TARRA. Vrouwen, wijn en paarden: dat is koopmanschap van tarra (ook wel lakende of bedriegelijke waar). (Zie KOOP.) TARWE. Bij gebrek van tarwe maakt een leeuwerik zijn nest in de laver. (Zie GEBREK.) Daar is onkruid onder de tarwe. (Zie ONKRUID.) De duivel is in de tarwe. (Zie DUIVEL.) De tarwe moet men tweemaal vergeten. Een broodje daags gespaard, maakt een’ goeden zak tarwe ’s jaars. (Zie BROOD.) Een landman, die maar alleen tarwe zaait, ziet zelden oogst dikwijls mislukken. (Zie LANDBOUWER.) Zie toe, dat uwe tarwe niet ligetig wordt. Servilius bl. 233. Campen bl. 131. Idinau bl. 7. v.d. Venne bl. 185. Bartorius bl. 161. v. Alken made b). 59. Tulnman J. bl. 116, 136, 11. bl. 53. April 5. v. Waesberg Win bl. Id. v. Kijk III. bl. 20. Bogaert bl. 111. Bartorius sec. VIII. 10. Tuinman 11. bl. 52, Witzen &3. Tulnman 1. b.237. Junt/j. v. Waesberg Yrijen bl. 63. Landdrukker bl. 80. TARWE. [Dit spreekwoord bevat een waarschuwing aan ouders, die humbare dochters hebben, om niet al te kieskeurig te zijn in het aannemen van een' daar zij alligt met hunne dochters zouden kunnen blijven zitten.] Zoekt gij beter brood - van tarwe? (Zie BROOD.) A S Zij' zouden ons wel willen doen gelooven (of: willen wijsmaken), dat de kieken hooi eten op een' havertas. (Zie HAVER.) De hond zit hem op de tas. (Zie HOND.) Die op de tas kloppen, zijn zelden aangename vrienden. Eene bedelaars tas is nooit vol. (Zie BEDELAAR.) Een woordje op zijn pas is als geld in de tasch. (Zie GELD.) Het is een goede (of: lustige) tas van een vrouw. Hij is zotter dan een kreeft: die draagt zijne hersens in de tas. (Zie HERSENS.) Hij kan wel zien door een dubbele huik, wat een goed man in zijn tas draagt. (Zie HUIK.) Hij kijkt, alsof hij zijn brieventasch onder het rijden verloren had. (Zie BRIEF.) Hij ribbelt de goudtasch met de scherpste nipstang. (Zie GOUWD.) Met slappe tassen doet men geen geweld. (Zie GEWELD.) Zij heeft de tasch op zij. Het zou ook een tater ontfermd hebben. (In de Nedersaksische taal, wat in het Nederlands een zigeuner noemen.) Het is goed; maar er is te veel. Waar te veel komt, daar is de zaak overgedreven, en dus niet goed; want al te goed is buurmans (of: andermans, of: allemans) gek. Te Deum Laudamus. Nu mogen wij zingen Te Deum Laudamus. Dat wil zeggen: wij hebben alle reden, om verheugd te zijn, en dankbaar den lofzang aan te houden. De woorden Te Deum Laudamus zijn de aanvang van den Ambrosischen lofzang, en beteken: Wees God! We loven U. Die eenige rijkste in huis heeft, kan de honden niet van de deur houden. (Zie DEUR.) Het is een geschenk teef in huis. (Zie GESCHENK.) Het is een waardevolle teef. (Zie WAARDE.) Het is een zijspan van de boer. (Zie BOER.) De honden, zei de boer, en hij zat op een teef. (Zie HOND.) Oansenwerbl. 79, de Brune bl. 69, Mergh. bl. #. Meijer bl. 36. Gheurtz bl. 68. v. Eijk II. bl. 86. Tal. bl. 47. Eancho-Panca bl. 39. Bogaert bl. 108. Bartorius, sec. X. 57. v. Duyse bl. 317. Sartorius, prt. V. 54. Winschooten bl. 66. v. Eijk Tulnzoan I. bl. 76, 917. TERN, Het zijn regte marktkaakjes en vischteven. (Zie KAAUW.) Hij bijt reuven en teven. (Zie BEURT.) Hij is aan het teefje vast. (Men bezigt dit aan bij het staan van moeilijk van allerlei waarvan men niet af kan, of die men niet ontgaat.) Hij sneauwt en bijt van zich als een vleesgeword (of: bleekers) teef. (Zie BLEEKER.) TEEF, Hij is zoo dik als een teek. [De teek behoort tot de mijtachtige soorten. Dit insect wordt hier vergelijken om haar zwelling, wanneer zij zich gevoed heeft, bijgebracht.] TERKEN, Aan de merken kent men de ballen; aan het teken alle dingen. (Zie BAAL.) Als de drommels een geweten hebben, is ’t teken, dat er vrome lui in de hel zijn. (CONSCIENTIE.) Daar is geen taal of teken van. (Zie TAAL.) Goede scholen en goede uurwerken zijn twee tekenen van een goede stadsregering. (Zie GERING.) Het is een veeg teken. (Het teken wijst de zaak.) Hij geeft taal noch teken van zich. (Zie TAAL.) Iemand een vredeteeken op den muil maken. (MUII.) Liegen is een waarachtig teeken van een sli bedelaar. (Zie BEDELAAR,.) Ofschoon de wond al is genezen, Daar zal nog een teken wezen. Oude teekenen liegen nooit. (Zie de Bijlage. Wanneer de zwaluwen laag vliegen, is het een ken van regen. (ZIE REGEN.) EEKENAAR. Daarover ziet de kantteekenaar het niet (Zie KANT.) TEELT. Zij hopen op een goede teelt. TEEM. Het is al de oude teem. Hij blijft al bij zijn teem. TEENS. Het is zoo lek als een teems, | TEEN. Beter een modderige schoen dan een teen met bemorst. (Zie ASCH.) Een goed man kan wel een’ tred op zijn lijden; hoewel hij geen’ harde schop tegen zijn scheenen kan haar (Zie MAN.) Hak op teen nemen. (Zie HAK.) Het is een heilige met waspen teenen. (Zie LIGE.) Het moet eruit, al zou het ten teenen uit ren. Het moet of ten mond, of ten teenen uitzweren (Zie MOND.) Oats bl. 435. Mergi bl. 83. Pros. serioen bl. 38. de Brune bl. 467. Sartorins bl. 12. Tuinman I. bl. 195, IX. bl. 60, Campen bl. 107. Meljer bl. 51. Mergi bl. 83. BOER. Ziet liever zijn hielen dan zijn teenen. (Zie HIËN.) Moet zijn’ poot (zijne teenen, of: zijn’ ger). (Zie POOR.) Stoot zijn' teentjes niet. (Zie JAN.) Niet zijn' grooten teen, dan doen de kleintjes met top tot teen. TEER. is teer aan den vloer. 3 schikt als eene luis in eene teerton. (Zie LUIS.) ar naar rk ee De en. en ier ze ertende wijze Be tzich : ofandere spijs of drank Wu al goed laat smaken, als men zulks doet door het spreekwoord: Dat is leelijk (of: bit- ter) goed: — geef mijnog voor een oordje (of: vier duitjes). ] mloppeert (of: Het werk gaat voort) als eene s over eene beteerde huik. (Zie HUIK.) komt vooruit (of: De zaken gaan er voort,) Hk eene Iuis op eene teerton. (Zie LUIS.) ‚Mioopt met den teerkwast. (Zie KWAST.) TERRLING. abt de teerlingen geeft, dan mogen de mon- Ben wel dobbelen. (Zie ABT.) ar op den teerling. 4 eeriimg is gewurpen. 5 is geen’ teerling wijd. 6 iseeft mij de teerlingen in de hand veranderd. ie HAND. | % wankelbaarder dan drie teerlingen. 7 weet, wat op den teerling loopt. 8 "Wet het op den teerling. 9 1, aars en teerling is het bederf van alle goed. Die AARS.) üingen, vrouwen en kannen — Deze drie din- m onteeren de mannen. (Zie DING.) TEERSDIJK. tjewel, wat aan den Teersdijk geschreven staat? [De Teersdijk is eene herberg, in de nabij- heid van Nijmegen, waar met groote leiters aan den z0 var de gelagkamer staat ge- w schreven: Wie weet, of ’t waar is. Daarom bezigt men te Ni kan: het spreekwoord: Weet *wel, wataan den T'eersdijk geschreven staat? warreer iemand eene tastbare leugen vertelt.] TREUWES. 2 zit niet veel gras op de weide, zei Teeuwes boer, en lıij zag eene luis op een’ kalen kop fazen. (Zie BOER.) is een groote baviaan, zei Teeuwes, en hij zag me hoer in den Haag in de ijzeren kooi draai- m. (Zie BAVYIAAN.) 6 Servilius bl. 67®. 7 Mots bl. 37. 