title: Verslagen en mededeelingen der Koninklijke Akademie van Wetenschappen.
creator: Koninklijke Akademie van Wetenschappen (Netherlands) | Koninklijke Akademie van Wetenschappen (Netherlands). Afdeeling Natuurkunde
text: 19. Russula cyanoxantiia Fr. [Epicr. II, 446). In Beuken- bosschen. Driebergen; Aug. 1882. — Hoed jong zeer donker- paars, sterk kleverig; later vuilgroen aan den omtrek en vuilgeel ( 366 ) in ’t midden, eerst met gladden, daarna met gestreepten, niet zelden blauwen rand. Lamellen wit, eindelijk geelaclitig, veelvuldig gevorkt, hier en daar met kortere afwisselend, vrij dicht op elkander en ten slotte elkander van ter zijde bedekkend. Steel zeer krachtig, vast, wit, inwendig sponzig, ten laatste caverneus. 20. Rüssüla fellea Fe. ( Epicr . II, 447). In Beukenbossehen. Driebergen; Aug. 1882. — Deze fungus, die door Fries onder de afdeeling der »Heterophyllae” gerangschikt werd, niette- staande hare lamellen door hem »subaequales” genoemd wor- den, en die men veeleer zoude meenen onder de »Fragiles” te moeten vinden, is bijzonder kennelijk. Vooreerst hebben hoed, steel en lamellen — de steel echter in mindere mate — eene gele kleur; ten tweede riekt de fungus, doorgebroken, naar inkt, en ten derde heeft hij bijzondere smalle lamellen (3 mill.). Yerder schijnt R. eellea bij voorkeur onder Beuken voor te körnen. Ik vermoed dat deze soort vroeger wel meer gevonden is, doch verkeerdelijk bepaald werd. De hoed der grootste door mij gevonden exemplaren was niet breeder dan 4 — 5 centim., bol, in ’t midden schijfvor- mig-afgeplat en met een rossigen gloed bedeeld, verder kle- verig (na regen] of dof-glanzig (bij droogte). In tegenstelling met de opgave van Fries, vond ik reeds bij pas te voor- schijn gekomen individuen een min of meer knobbelig ge- streepten (naar binnen omgebogen) rand. Lamellen bijkans allen even lang, dicht bij den steel kort-gevorkt, in de diepte met elkander anastomoseerend en daardoor niet ge- makkelijk loslatend van het scherp smakeude hoedvleesch. Steel tot 4 cent. hoog, 10 — 12 mill. dik, eerst inwendig sponzig, later hol, dikwerf met een zeer fijn meel bepoederd. POLYPOREI. 21. Boletus luridiformis Roste.. (Monogr. Boletoruin, t. 35; Fr. Epicr. II, 512). Tusschen gras onder Beuken. Oosterbeek; Aug. 1881. — Onder hare verwanten te herken- nen aan de gezwollene, samengestelde, oranjeroode porien en aan den volkomen gladden, in de laagte rooden, naar ( 367 ) boven sckerp afgebakend gelen steel. De hoed was bij onze exemplaren zuiver olyfkleurig. Ik vermeld onder dit minimer, dat ik na bevige regens, in Aug. 1882, onder Beuken tusschen bet gras, aan den weg tusscben Driebergen en Zeist, zeer fraaie exemplaren van Boletus radicatus gevonden beb. De verseb gegroeide exemplaren badden een zeer donkeren, bijna zwarten, doch duidelijk bedauwden boed, die onder bet drogen bier en daar berstte en dan een rozerood vleescb deed zien, met een dün- nen, naar binnen gekrulden rand ; verder een rolronden, naar beneden buikig-gezwollen en daarna tot een — onder den grond voortkruipend — strengvormig stuk saamgetrokken, gelen steel, met fijne roode korreltjes aan zijn voet; eindelijk vrij kleine, eerst witte, daarna lichtgele, aanvankelijk lieen- en weerge- bogen, later in grootte van elkander afwijkende porien. 22. Polyporus leprodes Rostk. (Monogr. Polgporum, t. 15; Fr. Epicr. II, 535). Pileis imbricatis, subsemicircularibus vel reniformibus, carnoso-lentis, superficie inaequalibus, in exemplis adultis latitud. transv. 2 decim., altera l1/^ decim., distinctissime zonatis, ad zonarum limites praesertim rimoso- squamosis, fuligineo-fnsco-lutescentibus, ad marginem tenuio- rem acutum sinuato-lobatis, lobis passim grosse crenatis ; stipi- tibus lateralibus brevissimis, concoloribus, basi nigricantibus ; tubulis brevissimis (1 — 1V2 millim. longis). aperturis minu- tissimis, albidoflavis, rotundis, aequalibus, tactu violascenti- bus. Legi post fluvia copiosa in trunci vetustioris Fagi re- siduis, m. Aug. a° 1881 prope Arnhem. 23. Polyporus intybaceus Fr. ( Epicr . II, 538 ; Fl. Bat. t. 1270). In den Haarlemmerhout aan den voet van Eiken; 1881. Ch. Laurent. HYDNEI. 24. Hydnum scabrosum Fr. (Epicr. II, 599). In Dennen- bosscben ; Driebergen, Aug., 1 882. — Hoed vleezig, bros, bol, cirkelrond of eenigszins gelobd, licht-bruinaclitig-aschgrauw, over de gebeele oppervlakte in concentrische gordels van schubben verdeeld Aan den rand zijn deze schubben kleiner YEKSL. KN UKDED. ÄJD. NATUVEK. 2<*e REERS. DEEL XVIII. 26 ( 368 ) en niet verlieren, meer in ’t miclden echter uitpuilend, plom- per en lioekiger. Tässchen de gordels ontdekt men het witte hoedvleesch. In het midden is de lioed veelal in verschillende richtingen gescheurd. Stekels grijsbruin, aan den top wit, 2 — 5 cent. lang. Steel — 4I/Z cent. hoog, ll/z — 2l/% Cent, dik, rolrond of onregelmatig-hoekig en afgeplat; aan den top licht- of grijsbruin en met kleine ruwe puntjes (niet tot ontwikkeling gekomen stekels) bezet, naar beneden dui- delijk staalblauwachtig-zwart, al of niet vlokkig geschubd. Hoedvleesch wit ; steelvleesch donkergrijs ; geen van beiden met gordels geteekend. Deze soort kan door bare veel lichtere kleur en door den bijzonderen aard des steels, die in de hoogte ruw en aan den voet blauwzwart van kleur is, niet met H. imbri- catum, squamosum en subsquamosum verwisseld worden. 25. IIydnum velutinüm Fr. ( Epicr . II, 604). In Dennen- bosschen; Driebergen, Aug. 1882. — Hoed zonder gordels, in het midden roodachtig-bruin, aan den naar binnen eenigszins omgekrulden rand wit en golvend, door bobbels en scheuren oneffen van oppervlakte. Steel plomp, bruinachtig, vlokkig. Stekels eerst wit, later aschkleurig, 3 centim. lang. Yleesch des hoeds inwendig wit, dat des steels bruinachtig, beiden zonder gordels. Gedroogd, riekt de fungus eenigszins naar Melilotus. 26. Hydnum scrobiculatüh Fr. ( Epicr . 11,604). InDen- nenbosschen; Eerbeek, Sept. 1880. Dr. J. W. Moll. — In alle opziehten overeenstemmend met Fries Icon. Sei. t. 5, f. 1. Vleesch taai, leeraclitig, in- en uitwendig roestkleurig, bij het doorsnijden doordringend van reuk, sterk water opzuigend. — Hoed in het midden zeer oneffen door opstaande kämmen, die elkander in alle richtingen kruisen, en daar- door aanleiding geven tot het ontstaan van groefjes ; naar den orntrek snel dun toeloopend. Randen der kämmen eenigermate vlokkig. Stekels 2 — 3 millim. lang, het langst bij den steel, eerst grijs, later licht- en eindelijk donker- bruin. Steel kort, glad en onbehaard. Hoed inwendig zeer duidelijk gordelswijs geteekend. 27. Radulum orbiculare Fr. {Epicr. II, 623). Op Eiken- ( 369 ) takten. Baarnsche Bosch; Maart 1882. Student Wakker. ATJRICULARINI. 28. Cyphella Musae Oud. (n. sp.). Legi in trunco putrescente Musae Ensetes in horto botanico Amstelaeda- mensi, m. Martio, a° 1880. Cupulae ruembranaceae, pedicellatae, pendulae, oblique digitaliformes, dilute glaucescentes, ad aperturam 1 — 2 mill. latae, extus pulveraceae, pedicello pubescente, 1 rnill. longo, basi floccoso. Basidia brevi-cylindrica, apice subin- crassata, sterigmatibus subtilissimis 4 (?), singulis sporulaxn ovalem ferentibus. TREMELLINI. 29. Tremella frondosa Fr. ( Epicr . II, 690). Op afge- vallen takken, Baarn, Dec. 1881. — Mijn exemplaar had groote afmetingen en eene vuilgele, in het lila speiende, kleur en was sterk gekronkeld. De sporen vond ik kogelrond en volstrekt niet »subelliptic”, zooals Cooke (British Fungi, p. 345) zulks opgeeft voor T. foliacea. B. Gasteromycetes. HYPOGAEI. 30. Melanog aster variegatus Tül. var. Broomeiaxus Berk. (Arm. Nat. Hist., lst Series, XIII, n°. 301 ; Cooke Brit. Fungi p. 356). In Dennenbossclien bij Laag-Soeren ; Aug. 1882. Gevonden door den Heer J. J. Cocturier. — Deze fungus werd ontdekt, doordien hij met een gedeelte zyner oppervlakte bo- ven den grond kwam. Hij groeide op de aangewezen plaats menigvuldig. Yersch vond ik hem volkomen reukeloos; exemplaren, in ontbinding overgegaan, verspreidden daarente- gen een hoogst onaangenamen stank. De grootste exemplaren, 25* ( 370 ) mij toegezonden, waren 4 — 5 cent. in middellijn en wogen 30 gram. Uiterlijk voorkomen eenigszins met dat van aardappelen overeenkomend, doch de klenr meer naar ’t gele overhel- lend. Oppervlakte der kogelronde, elliptische of eivormige, exemplaren volkomen vrij, d. w. z. niet, zooals bij Rhizo- pogox, door middel van een bundel draden in den grond vastzittend; desniettemin in een net van kraakbeenach'tige, lichtbruine, vertakte en anastomoseerende draden besloten. Mäzen van het netwerk donzig, d. i. met zachte, liggende, licht-okergele, grof ineengeweven hären bezet. Vleesch op ’t gevoel eenigszins veerkrachtig, indrukbaar, doch den oor- spronkelijken vorm terugbekomend, gemakkelijk te klie- ven. Peridium op de doorsnede licht-okergeel. Gieba ter- stond na het klieven vuil-bruinachtig, met een groenen weerschijn, nergens met openingen. Trama, in de gedaante van lichtgele kronkelende lamellen, in alle richtingen heen- loopend, hier wat dünner, elders wat meer gezwollen. Sporen uiterst klein, langwerpig-ovaal, 7 /u lang, 21/5 /n breed, zeer-lichtbruin, afzonderlyk gezien bijna kleurloos, volkomen glad en doorschijnend. Met eene zeer sterke ver- grooting, ontwaart men bij in water ondergedoken sporen ge- woonlijk twee glanzige plekjes (vacuolen ?) : eenaan elke pool. De figuur van Vittadixi ( Monogr . Tuberacearum , t. III. f. IV), gewijd aan Octaviaxia (—Melanogaster variegata, past, wat de afdeelding der gleba betreft, volkomen op onze exemplaren. De dikte vau het peridium is echter bij Vittadixi zoo goed als nul, terwijl de draden aan de op- pervlakte niet werden medegeteekend. De beschrijving van Vittadixi verschilt in zooverre van onze voorwerpen, als deze reukeloos, en de sporen volstrekt niet niervormig waren. C. CoNIOMYCE T E S. SPHAERONEMEI; 31. Coniothyeium Fragariae Oud. (n. sp). In rcceptaculis ( 371 ) maturis Fragariae vescae. Amstelaedami, m. Julio, a° 1882 det. van Ledden Hulsebosch. — Perithecia membranacea, fuliginea, apice irregulariter dehiscentia. Sporidia fuliginea, late-elliptica, ll2/3 // longa, 91/- ju lata, utrinque vel uno alterove apice acutata, basi saepe sterigmatis portiunculo superstite acbromo, lijalino, appendiculata. 32. Dothiora Gallarum Oüd. (n. sp.\ In superficie gallae cujusdam, in pagina inferiore folii Quercus Roboris ortae et in terram delapsae. Legit mikique obtulit Ds. M. W. Beyerinck. Pustulae plurimae nigrae, variae dimensionis, e superficie gallae inter epidermidis ejus ruptae lacinias dentiformes emergunt. Majores semiglobosae, 1 ruill. in diametro me- tientes, cum aliis: partim minoribus, imo punctiformibus, partim majoribus, e duabus vel pluribus globulis conflatis, ideoque forma parum irregulari gaudentibus, mixtae vivunt. Superficies omnium pustularum obscure nitens, majorum insuper verruculis prominentibus (non autem peritheciorum ostiolis inaequalis. Caro pustularum ceracea, cultro fa- cillime in lacinias tenuissimas scindenda, intus alba, pluri- mis notis itaque cum carne sclerotiorum plurimorum com- paranda. Medium pustularum — columellae ad instar — occupat axis parencbymatosa, ex qua septa plurima radiatim versus pe- riphaeriam sese expandunt spatiumque columellam inter et parietem pustularum in plurima loculamenta dividunt. Lo- culamentorum superficies tota sterigmatibus tecta, singulis sporidio acbromo, hyalino, continuo onusta. Sporidia longa 20 //, lata 7 — 8 u, utrinque obtusa ideoque anguste-ovalia, basi p. m. excentrice cicatrisata. Alvorens een naam aan den beschreven fungus te geven, was bet wenscbelijk eerst na te gaan, welke fungi tot bier- toe op galnoten waren aangetroffen. Het onderzoek daarom- trent leverde scbrale uitkomsten. Slechts twee soorten toch bleken mij op voornoemde uitwassen ontdekt te zijn, en wel Tubercularia Gallarum Lev. (Ann. Sc. Nat., 3C Serie, V, 273) en Spiiaeria Gallae Schwein. (Fgi Amer. bor., n°. 1446). De Heer M. C. Cooke, te London, bad de welwillendbeid, ( 372 ) mij, op mijn verzoek om inlichting, mede te deelen dat een exemplaar van Sphaeria Gallae, van Schweinitz afkomstig en in ket bezit van Dr. Curtis, gebleken was tot bet ge- slacbt Diplodia te bekooren, en bruine, elliptiscke, ten laatste door een tussckensckot in 2 gelijke keiften gesckeiden, 30 fj. lange en 15 f.i breede sporen bevattede. Hij voegde er bij, dat de naam van Sphaeropsis Gallae, in der tijd door Ber- keley en Curtis gekozen om den fungus aan te duiden (zie Ravenel, Fungi Americani , n°. 148), zeer waarschijnlijk in de wereld gekomen was, doordien deze mycoloog geene rijpe, dock onrijpe exemplaren aan een onderzoek onderworpen kad. Leveille’s diagnose, die ik zelf konde raadplegen, luidde als volgt: » Tubercularia Gallarum, nov. sp. Receptaculis erumpentibus gregariis kemispkaericis sessilibus rugosis atris, sporis elliptico-linearibus obtusis continuis. — Hab. Vincen- nes ad gallas Quercus (kerb. Mus. Par.). Obs. Cette espece forme sur les galles des Ckenes de petits tubercules noirs, plus ou moins rapprockes, dont la surface est rugueuse. Les spores, examines au microscope, sont presque lineaires, obtu- ses aux deux extremites.” — Daarentegen was de besckrijving van Berkeley en Curtis, die de Heer Cooke mij in afsckrif't mededeelde, in de volgende bewoordingen vervat: »Caespitu- is sparsis, nigerrimis, valde elevatis, superficialiter innatis. Peritheciis primum omnino confluentibus ambitu quasi-lobato. Demum semiliberis assurgentibus difformibus regularioribus im mixt, is rugosis, majusculis, manifestim papillatis, intus albo- farctis.” Ofsckoon ket niet twijfelachtig is, dat vele dezer zinsneden ook op onzen fungus toepasselijk zijn, zoo is tock ket on- dersckeid tusscken eene Tubercularia, met kare naakte coni- dien, eene Diplodia, met donker gekleurde tweecellige sporen, en eene Sphaeropsis, met eene niet in kamertjes verdeelde vrucktkolte, aan den eenen kant, en den door ons besckre- ven vorm, aan den anderen, zoo groot, dat wij ons niet gereclitigd gevoelden de fungi van Leveille, Schweinitz en Berkeley met den onzen identisch te noemen. En ket is om deze reden, dat wij een anderen naam op den laatsten kebben toegepast. ( 373 ) 33. Phoma Malvaceaeum West. (5e Not. , p. 21). Op ge- droogcle stengels van Althaea rosea. Utrecht, Dec, 1879. Dr. J. W. Moll. 34. Septoria Cerastii Rob. et Desm. (Arm. Sc. nat. 3e S., XI, 347). Op de bladeren van Cerastium triviale. Amster- dam, Mei 1878. Oudemans. 35. Septoria ramealis Rob. et Desm. (Arm. Sc. nat. 3e S., XX, 94; Kickx, Crypt. des Flandres I, 433 = Sept. Rubo- rum West. Herb. n°. 934 — Ascocliyta Ruborum Lib. Cr. Ard. n°. 247). Op doode takken van een Rubns. Hilver- sum, Aug. 1879; Oudemans. Ofsclioon Mad. Libert, Desmazieres en Kickx opgeven, dat deze Septoria op levende takken groeit, trof ik ze tocli, zeer krachtig ontwikkeld, ook op doode aan. Mijne exern- plaren gelijken zeer veel op die van Mad. Libert, minder op die van Desmazieres, doch deze schijnen op jongere tak- ken gezeten te zijn. De perithecia zijn koolzwart, min of meer op rijen geplaatst, stevig, en de sporen kleurloos, draad- vormig, ongeveer 25 fu. lang en 1.5 /u breed. Tusschen- scliotten of vacuolen nam ik evenmin in de sporen waar als Kickx. MELANCONIEI. 3G. Corykeüm MACROSPORUM Berk, (in Hooker’s Eng. Flora , V, 355; Cooke Brit. Eungi , 469). Op Beukentakken. Haar- lem, Juni 1878. Oudemans. — In Fresenius Beiträge, p. 51, vindt men, onder den titel van Sporidesmium vermiforme, eene uitvoerige en door afbeeldingen opgehelderde besclirij- ving van deze soort. TORULACEI. c 37. Torula muroiuim Cda (Icon. Fung. II, 9). Op de wit- kalk van vochtig geworden muren. Amsterdam, April 1882. Oudlmaxs. 38. Sporidesmium Alternariae Cooke (Brit. Fungi , 483). Aan de binnenzijde der kartons van een nat geworden ge- bonden boek. Amsterdam, April 1882. Oudemans. ( 374 ) USTILAGINEI. 39. Urocystis sorosporioides Körnicke (Fuckel, Symb. Myc. 3er Nach.tr., 10; Fischer de Waldheim, Apercu syst, des Ustilagindes, 41 en Ann. Se. nat. 6e S., IV, 241). Op de bla- deren van Thalictrum sylvaticum. Haarlem, in den zomer van 1882. Groll. 40. Entyloma Ungerianum de Bary (Bot. Zeit. a° 1874, p. 105; Fisch, de Waldh. Apercu etc. 46; Ann. S. nat. 6e S., IV, 248). Op de bladeren van Ranunculus repens. In den herfst van 1882, bij Amsterdam. Stud. Wakker. 41. Protomyces Bizzozerianus Sacc. (Midielia I, 14; Fgi Ital. tab. 103; Mycotlieca Yeneta n°. 889). Op de bladeren van Sagittaria sagittifolia. Baarn, 1882. Stud. Wakker. AECIDIACEI. 42. Cronautium Ribicolum Dietr. (Arch. f. d. Naturkunde Liv-, Esth- und Kurlands , II Ser., Bd. I, p. 287; Winter Krypt. Fl. 236). Op de bladeren van Ribes nigrum. Baarn, 1882. Stud. Wakker. 43. Endophyllum Sedi Lev. (sec. Schneider, in Rab. Fgi Für. n°. 1499; Winter Krypt. Fl., 252). Op de bladeren van Sedum acre in de Haarlemmer duinen. Stud. Calkoen. 44. Aecidium Pini P. (in Gmel. Syst. nat. Linn. 2, p. 1473 et Syn. 213 = Peridermium Pini Wallr. Fl. Crypt. 262). Op den stam en de takken van Pinus Strobus. — Hort, bot. te Amsterdam, Juli 1879, Oüdemans ; Eerbeek, Dec. 1879, Dr. J. W. Moll. Deze fungus wordt tegenwoordig bescbouwd als de aeci- dium-toestand van Coleosporiem Senecionis. D. Hyphomycetes. STILBACEI. 45. Stilbum fimetarium B. Br. (Ann. Nat. Hist. 2d S., Y, n°. 494; Cooke Brit. Fgi 553 = Helotium fimetarium P. ( 375 ) Stjn. 678 = Leotia fimetaria P. Obs Myc. II, 21 et tab. V, f. 4 et 5). Op de excrementen Tan konijnen en andere Her- bivoren. Amsterdam, 1882. Oudemans. 46. Stilbum erythrocephalum Ditmar (in Sturm Pilze, Bd. 1, p. 91, tab. 45). Op de excrementen van konrjnen en an- dere Herbivoren. Amsterdam, 1882. Oudemans. 47. Chaetostroma stipitatum Cda {Icon. Fung. III, 32 ; tab. Y, fig. 83 = Volutella ciliata Fr. var. stipitata Sacc. Mich. II, 366 et Fgi Ital. tab. 730). Op konijnenkeutels. Amsterdam, Nov. 1882. Oudemans. 48. Fusarium Equisetorum Desm. {Ann. Sc. nat. 3e S., XI, 363 et Pl. Ci'ypt. de France lc Ed., n°. 1846, 2e Ed., n°. 1646 = Hymenula Equiseti Lib. Crypt. Ard. n°. 236). Op oude stengels van Equisetum limosnm. Apeldoorn, Aug. 1880. Oudemans. 49. Myrothecium inundatum Tode {Fgi Mecklenb. I, 25 et tab. Y. f. 39). Op gedroogde exemplaren van Russula ni- gricans. Driebergen, Aug. 1882. Oudemans. MUCEDINES 50. Cephalosporium roseum Oud. Mycelium repens, e hyphis subtilissimis. acbromis, ramosis, continuis contextum, ramulos sporiferos breves erectos emittens, conidiorum capi- tulo vertice ornatos. Couidia dilute rosea, ovalia, acbroma, protoplasmate granuloso dense repleta, 7 fj. longa, 3 [x lata. Fungus maculas format dilute roseas in calce diutius hu- mectata ad superficiem murorum. Amstelaedami, m. Apr., a° 1882. Oudemans. 51. Stirigmatocystis dubia Sacc. {Michelia I, 91 et Fgi Ital. tab. 902 = Aspergillus dubius Cda. Icon. Fg. II, 18; tab. XI. fig. 77). Op een bedorven stuk kaas. Amsterdam, 1882. van Ledden Hülsebosch. 52. Sterigmatocystis nigra van Tieghem {Bulletin de la Soc. bot. de France, XXIV, a° 1877, p. 102). Op eene be- dorven citroenschil. Amsterdam, Jan. 1879. Prof. Hugo de Vries. 53 Sterigmatocystis phaeocephala Sacc. {Fgi Ital. tab. ( 376 ) 903 = Aspergillus phaeocephalus Dur. et Mont. Fl. Alg. 324; Mont. Sylloge 301; Sacc. Fgi Ven. V, 194). Op be- dorven gekookte gelatine. Amsterdam, 1882. van Ledden Hulsebosch. Het is welliclit uiet overbodig te dezer plaatse te herin- neren, dat het geslaclit Sterigmatocystis ingevoerd werd door Cramer, die de eerste soort daarvan, afkomstig uit den uitwendigen gehoorgang van een doove, onder den naam van S. antacustica, in 1859 besehreef in het Vierteljahr- schrift der naturf. Gesellschaft in Zürich. Eene tweede soort, onder den titel van St. sulphurea door Fresenius in de wetenschap ingevoerd ( Beiträge zur Mycologie , a° 1850 — 1863, p. 83), groeide op de uitwerpselen van een sijsje. Hem volgde van Tieghem met een opstel [Bull, de la Soc. bot. de France , XXIV, p. 101 — 104), o. a. gewijd aan de optelling der volgende 7 nieuwe soorten : St. alba (op brood, bladeren, uitwerpselen), St. carnea (aan de binnenvlakte eens zaaddops van Bertholletia excelsa), St. lutea (op zaden van Phoenix dactylifera), St. olivacea(op konzenieljepoeder), St. virens (op leder), St. nigra (op aardappelschijven) en St. coronata. Saccardo eindelijk maakte ons met St. candida (Michelia I, 91 en Fgi Ital. tab. 80), St. italica {Mich. I, 91 en Fgi Ital. tab. 901) en St. phaeocephala (Fgi Ve- neti V, 194 en Fgi Ital. tab. 903) bekend, en toonde aan, dat Aspergillus niger Cda naar het geslackt Sterigmatocystis moest worden overgebracht. Het verschil nu tusschen de geslachten Aspergillus en Ste- rigmatocystis is hierin gelegen, dat de blaas aan het einde der overeindstaande hyphen bij het eerste eene dichte opeen- hooping van sterigmata draagt, waaruit de snoeren van conidien terstond ontspringen, bij het tweede daarentegen uit de primaire sterigmata — die daardoor dan ook eeni- germate aan basidien doen denken — twee tot vier secun- daire sterigmata voortbrengt, die zieh als de dragers der snoeren voornoemd doen kennen. Het gevolg dezer wijziging in den bouw openbaart zieh voor den oppervlakkigen waar- nemer reeds hierin, dat de conidienhoofdjes bij Sterigmato- cystis grooter omvang hebben dan bij Aspergillus, en dat ( 377 ) de overeindstaande liyphen, welke aan die hoofdjes tot steun verstrekken, bij eerstgenoemd geslacht zieh door een f'or- sclieren bouw onderscheiden. 54. Penicillium brevicaule Sacc. (Fgi Ital. tab. 890). Op bedorven papier. Amsterdam, 1882. Oudemans. 55. Botrytis pilulifera Sacc. (Mich. II, 122; Fgi Ital. tab. 695). Op muizenkeutels. Amsterdam, 1882. v. Ledden Hul- sebosch. 56. Polyactis fascicularis Cda ( Flore illustrde, p. 33, tab. XYI). Op rottende plantendeelen. Amsterdam, 1882. v. L. Hulsebosch. 57. Verticillium pyramidale Bon. ( Handb . 97 et tab. YIII, fig. 179; Sacc. Fgi Ital. tab. 842). Op rottende bla- deren en bedorven run in plantenkassen. Amsterdam, 1882. Oudemans. 58. Polyscytalum murinum Oud. ( Hedwigia 1882, n°. 11). Op muizenkeutels. Amsterdam, Juli 1882. v. Ledden Hul- sebosch. 59. Ramularia destructiva Phill. et Plowr. (in Rab. Fgi Für. n°. 2267). Op bladeren van Myrica Gale. Oisterwijk, Aug. 1880. Oudemans. 60. Kickxella alabastrina Coemans {Bull. Soc. royale de bot. de Belgique I, 155; v. Tieghem in Ann. des Sc. nat., 5° Serie, XVII, 385). Op paardenvijgen. Amsterdam; Mei 1882. Oudemans. II. SPORIDIIFERA. A. Piiysomycetes. MUCORINI. 61. Mucor racemosus Fres. ( Beitr . zur Mycologie, 12). Op bedorven chocolademelk. April 1881. Oudemans. 62. Mucor oosporus Lk. ( Spec . I, 84 ; Fr. S. M. III, 321). Op paardemnest. Mei 1882. v. L. Hulsebosch. Mid- ( 378 ) dellyn der conidienblaas = s/4 millim. Conidien langwerpig- ovaal, kleurloos, 30 /u laug, 14 /u breed. 63. Thamnidium elegans Lk. (Obs. in ord. nat. plant. Dis- sert. I, 1816, p. 28 et Spec. I, 95 = Ascopbora elegans Cda. Ic. F. III, 14 = Mucor elegans Fr. S. M. III, 322. Yeigelijk ook van Tieghem, Ann. d. Sc. Nat. 5e S., XYII, 321). Op paardeninest. Juli 1882. Oudemans. 64. ClRCINELLA UMBELLATA V. TlEGHEM (Ann. d. Sc. Nat., 5e S., XVII, 298). Op paardeninest. Nov. 1882. Stud. Wakker. 65. Chaetostylum Fresenii v. Tieghem (Ann. d. Sc. Nat. 5e S., XYII, 329). Op paardeninest Mei 1882. Oudemans. 66. Chaetocladium Jonesii Fres. (Beitr. zur Mycol 97 ; van Tieghem in Ann. d. Sc. Nat. 5e S., XVII, 332). Op paardeninest. Mei 1882. Oudemans. 67. Piptocephalis Freseniana de Bary et Woronin (Beitr. zur Morph, u. Php. d. Pilze , 2e Reibe, a°. 1866, p. 24). Op paardeninest. Mei 1882. Oudemans 68. Pilobolus Kleinii van Tieghem (Ann. d. Sc. Nat., 6e S., IV, 337). Op paardeninest. Mei 1882. Oudemans. ENTOMOPHTHOREAE. 69. Empusa muscae Cohn (Hedwigia a°. 1855, p. 57 ; Brefeld, Abh. d. Naturf. Ges. zu Halle , XII). Op kamer- vliegen. Oudemans. B. Ascomycetes. PERISPORIACEI. 70. Chaetomium spirale Zopf (Zur Entwges. der Ascom. ; Chaetomium ; in Nov. Act. Leop. Carol. XLII, 275; afzon- derlijke brocbure p. 79). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 71. Chaetomium bostrychodes Zopf (ibid. 277; afzonder- lijke brocbure p. 81). Op konynenmest, Aug. 1882. v. Led- den Hulsebosch. ( 379 ) 72. Chaetomium Ktjnzeanum Zopf (ibid. 278; afz. bro- chure p. 13 = Cb. chartarum Ehrb. Sylv. myc. Ber. 27). Op vocbtig bedoryen papier; Juli 1882. Oudemans. HELVELLACEI. 73. Helvella Monachella Fr. (Syst. Myc. II, 18; Mich. Gen. t. 86 fig. 8 ; Battara Arim. p. 24 et t. 2 fig. H ; Schaeff. t. 283; Krombh. t. 21 fig. 12 et 15; Cooke Mycogr. t. 93 fig. 1) Bij Maastricht, Mei 1882. Luit. Cltjmper. 74. Geoglossum Walteri Berk, (in Hedwigia , a°. 1875, p. 39; Cooke, Mycographia tab. I, fig. 4). — Lochern, 20 Sept. 1879; Mej. Joh. Staring. De diagnose van Cooke luidt aldus : Hirsutum, atro-fuscum, nigrescens. Clavula spathulata, compressa, vix distincta ; stipite gracili. Ascis cylindraceo-clavatis. Sporidiis linearibus rectis vel leniter curvulis, 3—7 septatis, brunneis. Paraphysibus septatis, vix incrassatis, superne curvulis, vel circinatis. De mij toegezonden exemplaren, twee in getal, waren niet hooger dan 2 centim. Steel en knots even lang, sterk afge- plat, met körte zwarte hären bezet. Asci, sporen en para- pliysen volkomen zooals bij Cooke. Sporen meest gekromd, nooit met meer dan 7 tusschenschotten, bruin, aan het eene uiteinde een weinig smaller dan aan het andere, on- geveer 1/10 mill. lang en 7 /< breed. Paraphysen aan de toppen voorover gebogen en bruin. 75. Peziza (Mollisia) Ai.iculariae n. sp. Detexi in exemplis Aliculariae scalaris. — Cupulae 1/3 — 1/4 millim. in dia- metro metientes, depresso-orbiculares, sessiles, basi in plan- tulae nutrientis parenchymate absconditae, extus dilute, in- tus saturatius aurantiacae, ostio nitidissime circulari prae- ditae. Asci numerosissimi, perfecte cylindracei, versus apicem tantum paullulum incrassati, 70 /u ca longi, 5 // lati, achromi, membrana tenerrima Paraphyses achromae , subtilissime filiformes. Sporidia disticha, 23 — 30 fu longa, 2 fj. lata, achroma, bacilliformia, 5 — septata. Deurne, m. Febr., a° 1872. ( 380 ) Fungus noster neutiquam confundendus cum 1° Peziza Jongermanniae Nees (= P. brjopbila P. in Myc. Eur. I, 305 =: Ascobolus Jungermanniae B. Br. in Cooke Brit. Fungi, 726 = Pseudopeziza Jungermanniae Fuck in Symb. 271); 2°. Peziza erythrostigmate Mont. Sylt., 186; 3°. Pe- ziza Marchantiae Berk, in Hook, Eng. Fl. V, 204 (= He- lotium Marcbantiae Cooke Brit. Fungi , 715), quae omnes in Hepaticis variis crescunfc. P. Jungermanniae minutissimus vocatur, obscure viridis, exsiccando nigrescens et crispata ; P. erythrostigma punctiformis dicitur, cupulis gaudens car- noso-tremellosis, clausis, e basi angustiore ovatis, extus sub- villosis; P. Marchantiae adscribuntur cupulae obconicae, flavofuscae, crispatae et sporae ellipticae. 76. Helotium calycinum Karsten ( Mycol . Fennica I, 154 = Peziza calycina y Laricis Cooke Brit. Fungi, 685). Op Lorkentakken. Oosterbeek, Aug. 1880. Oudemans. Cupulae imo tempore sicco semper apertae, neque clausae uti in Pez. bicolore. Exempla nostra lusum sistunt cupulis fere sessilibus, tomentellis (Karsten 1. c ). Hymenium aurantia- cum. Asci cylindracei, versus basin paullulum contracti, 50 — 55 u. longi, 4^2 — 5 fi. lati. Sporidia 8, oblongata, eguttulata, una extremitate paullulum angustiora quam al- tera, 5 — 10 /z longa, l1^ — 3 // crassa. Paraphyses apice paullo incrassatae achromae. 77. Patellaria parvula Cooke {Brit. Fgi, 720). Op ont- schorste Eikentakken. Baarnsclie Boscb. Maart 1882. Stud. Wakker. 78. Ascobolus vinosus Berk, (in Hook. Eng. Fl. V, 209 ; Boudier Mim. sur les Ascobolies, 31). Op konijnenkeutels ; Juli 1882. Oudemans. 79. Ascobolus aerugineus Fr. {Syst. Myc. II, 165; Bou- dier 1. c. 32). Op koemest ; Juli 1882. Oudemans. 80. Ascobolus glaber P. {Observ. Mycol. I, 34, p. p. ; Fr. Syst. Myc. II, 164; Boudier 1. c. 33). Op paardenmest; Juli 1882. Oudemans. 81. Ascobolus immersus P. {Obs. Mycol. I, 35; Fr. Syst. Mycol. II, 164; Boudier, 1. c. 36). Op paarden- en koemest; Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. ( 381 ) 82. Ascobolus amoenus Oud. ( HecLwigia 1882, n°. 11). In stercore Cameli Bactriani. — Amstelaed., aestate a° 1882. — y. Ledden Hulsebosch. — Cupulae sparsae, minu- tae (0.4 mill. in cliametro), parnm prominentes, extus pallide ocliraceae, glabrae, laeves, floccorum tenerum stratui insiden- tes, epithecio ex ascis valde emergentibus nigro-pnnctato. — Asci plnrimi in cjuavis cupula, ampli, clavati, breve pedun- culati, 230 ft ca longi, 35 fi ca lati, toto ambitu ejusdem parietum tenuitatis, 8-spori, parapkysibus quamplurimis te- nerrimis, septulatis, apice rectis obvallati. Sporidia disticba, primitus acbroma, postea violacea, denique fuscescentia, el- liptica, 30 u longa, 15 fi lata, statu colorato tantum den- sissime subtilissimeque granulata (verruculosa). Het is niet gemakkelijk, onder de 35 — 40 soorten van Ascobolus (in beperkten zin, d. i. dus met violette vrije sporen), die voor bet meerendeel in verschillende tijdsckriften bekend gemaakt en bescbreven werden, den weg te vinden. Ondertussclien blijkt die taak niet zoo bezwarend te zijn, als men met korrelig-ruwe sporen te malten heeft. En dit was voor Asc. amoexes bet geval. Niet meer dan drie soor- ten bleken mij, na een nauwkeurig onderzoek, tot biertoe onber die rubriek te zijn saamgebracbt, nl : Asc. brunneus Cooke (Brit. Fgi, 728), Asc. stictoideus Spegazini ( Midielia I, 474) en Asc. atrofuscüs Phillips and Plowright (Grevil- lea II, 18G, t. 24, f. 1). De bescbrijvingen, daarvan ge- geven, waren echter op den door ons onderzochten vorm niet toepasselijk, en van daar de noodzaltelijkkeid, dezen door een nieuwen naam te onderscheiden. Asc. brunneus wijkt van onze soort af door behaarde perithecia of ascomata (»Cups pilose”), en verder daardoor, dat hare sporen, reeds in ongekleurden staat, de korrelig- ruwe oppervlakte doen zien, en van kleurloos bruin worden, zonder den overgang in het violet te doorloopen »sporidia at first hyaline, and granulär, at length brown”). Deze Asc. brunneus werd op koemest gevonden, doch komt, wat de afmetingen harer sporen betreft, met Asc. amoenus vol- komen overeen. Asc. stictoideus werd door Speoazihi uitwendig als » aquose ( 382 ) albidus” en, wat de kymeniale laag of het epitkecium be- treft, als » dilute-olivaceus” beschreven. Bovendien bleek elk perithecium dezer soort niet meer dan 5 — 10 asci te bevat- ten en de wand dezer laatsten naar boven iets dikker te wezen dan lager. Ook werden de parapkysen gekromd, en niet reckt geheeten. Aan Asc. atrorufus eindelijk werden zwartbruine peritke- cia toegesckreven en sporen, wier lengte op 40 tu en wier breedte op 20 fx gesckat werd. 83. Ascophanus subfuscus Boud. {Mim. sur les Ascobolies, 52) . Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hülsebosch. 84. Ascophanus minutissimus Boud. {Mim. sur les Ascob. 53) . Op geitenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hülsebosch. 85. Ascophanus sexdecimsporus Boud. {Mim. sur les Ascob. 53). Op geitenkeutels. Juli 1882. Oudemans. 86. Ascophanus carneus Boud. {Mim. sur les Ascob. 60). Op koemest. Driebergen, Aug. 1882. Oudemans. 87. Ascophanus pilosus Boud. {Mim. sur les Ascob., 64). Op mest van versckillende Herbivoren. Aug. 1882. Oude- mans. 88. Ascophanus papillatüs Boud. {Mim. sur les Ascobol. 62). Op geitenkeutels. Aug. 1882. Oudemans. 89. Saccobolus Kerverni Boud. {Mim-, sur les Ascob., 39). Op geitenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 90. Saccobolus neglectus Boud. {Mim. sur les Ascob., 41). Op paardenmest. Juli 1882. Oudemans. — Kluwen van sporen 30 fx lang. Sporen 10 — 11 u lang, 6 (x breed. 91. Saccobolus Boudierii Oud. (in Hedwigia, a° 1882, n° 11). Peritkecia sive ascomata minima, glabra, laevia. Asci clavati, 100 // ca longi, 18 fx ca lati. Sporidia singula violacea, in glomerulum ovalem vel oblongo-ovalem con- glutinata, mutua pressione trigona, facie externa verrucis minutissimis exasperata, 16 u longa, 7 a lata. — Tn fimo cuniculorum; a° 1882. v. Ledden Hulsebosch. Onder de 10 soorten van Saccobolus, die ik leerde ken- nen, waren er sleckts twee : S. obscurus Cooke {Grevillea IV, 112) en S. globulifer Boud. {Mimoire sur les Asc., 42), welke eenige overeenkomst met deze nieuwe soort deden zien. De ( 383 ) sporen van S. obscurus echter — welke fungus volgens Cooke »on old sacking” gevonden was — bleken niet langer dan 12 — 14 u te wezen, terwijl als kenmerk van S. globulifer werd opgegeven, dat de sporen niet tot een ovaal, maar tot een kogelrond kluwen waren aaneengekleefd. 92. Ratarobius brunneus Boud. (M4m. sur les Ascob., 47). Op mest van verschallende Herbivoren. Aug. 1882. Oudemans. 93. Exoascus Pruni Fuck. ( Symb . Mycol. 252; de Bary, Beitr. z. Morph, d. Pilze I, 33; Sorauer Handb., 379; Frank, die Krankh. der Pfl. 524). Op de vruchten van Prunus domestica. Yeenendaal, 1882. Oudemans. SPHAERIACEI. 94. Valsa profusa Fr. ( Summa Veget. Scandin. 411; Cooke Rrit. Fgi. 838 = Sphaeria profusa Fr. Syst. Myc. II. 392 = Aglaospora profusa Tul. Sei. Fungor. Carp. II, 159). Op takken van Robinia Pseudacacia. Hilversum, 1879. OüDEMANS. 95. Gnomonla erythrostoma Fuck. (Symb. Myc. 123 = Sphaeria erythrostoma P. Obs. Myc. II, 70; Syn. 81; Fr. Syst. Myc. II. 521). Op bladeren van Prunus Cerasus. Eer- beek, Dec. 1879. Dr. J. W. Moll. 96. Ceratostoma piliperum Fuck. (Symb. Myc. 128 = Sphaeria pilifera Fr. Syst. Myc. II, 472). Op rottenden hast van Pinus Strobus, te gelijk met Aecidium Pini et Spori- desmium polymoi*phum. Eerbeek, Dec. 1879. Dr. J. W. Moll. 97. Sordaria coprophila Ces. et de Not. (Schern. Sfer. 52; Sfer. Ital. 22, tab. XX; Sacc. Syll. 230; =: Sphaeria coprophila Fr. S. M. II, 342 ; Winter Sord. 26, t. IX f. 14 = Cercophora mirabilis Fuck. Symb. Myc. 245 [Status immaturus]). Op koemest. Rijzenburger bosch; Aug. 1882. OüDEMANS. 98. Sordaria minuta Fuck. (Symb. Myc., 2er N. 6, 44 ; Winter Sord. 36, t. XI f. 21; Sacc. Syll. 231). Op konij- nenkeutels. Juni 1882. Oudemans. Yariat apud uos quoque 8-spora et 4-spora. Porro dis- tinximus : VEBSL. EN MEDED. AFD. NATUVKK. 2de REERS. DEEL XVIII. 2% ( 384 ) formam 8-sporam platysporam (sporis 23 u lg., 16 fx lat.). > » leptosporam (sporis 18 — 21 u lg., 11 — 12 ft lat.). » 4 » platysporam (sporis 20 — 23 u lg., 14 fx lat.). » * leptosporam (sporis 12 — 14 u lg., 7 (x lat ). 99. Sordaria curvula de Bary (Morph, d. Pilze 209 ; Winter Sord. 37, t. XI, f. 22 ; Sacc. Syll. 233 = Cer- copliora conica Fuck. Sjmb. Myc. 245). Op mest van ver- scliillende Herbivoren. Mei 1882. Oudemans. — S. curvula var. coronata Wint. (Sord. 38; Sacc. Syll. 234). Op koe- mest. Mei 1882. v. Ledden Hulsebosch. 100. Sordaria fimiseda Ces. et de Not. ( Schema Sfer. 52 ; Sfer. Ital. 22, t. XIX ; Winter Sord. 25, t. IX. f. 13 ; Sacc. Syll. 232 = Cercospora fimiseda Fuck. Symb. Myc. 245). Op konijnenkeutels. Juni 1882. Oudemans. 101. Sordaria decipiens Winter (Sord. 28, t. IX, f. 16; Fuck. Symb. Myc. 2er N., 44, t. I, f. 33; Sacc. Syll. 235). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. Oudemans. 102. Sordaria anserina Wint. (Sord. 35; t. XI, f. 30; Sacc. Syll. 238). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 103. Hypocopra fimicola Sacc. (Syll. 240 = Sordaria fimicola Ces. et de Not. Sehern. Sfer. 52; Winter Sord. 17, t. VII, f. 6 = H. fimeti Fuck. Symb. Myc. 240 et H. ster- coraria Fuck. ibid. 241 = Spkaeria fimicola Roberge in Desmaz. Arm. Sc. nat. 3e S., XI, 353). Op paarden- en geitenmest, 1 Aug. 1882. Oudemans. 104. Hypocopra Winterii Oud. ( Hedwigia a° 1882, p. 160 = Sordaria Winterii Oud. Hedw., a° 1882, p. 123). Peri- tbecia sparsa, usque ad collum immersa, subglobosa, fusco- nigra, translucentia, glabra, absque collo glabro, recto, conico- obtuso, 150 ft longo, 425 ft in diametro metientia. Asci 8-spori, perfecte cylindracei, breviter pedunculati, apice trun- cati, membrana duplici apice incrassata et resupinata, 150 ft longi, 9 — 10 ft crassi, parapbysibus nullis. Sporae monosti- chae, primitus ellipticae, denique elliptico-oblongae vel oblon- ( 385 ) gae, brcvi ante maturitatem 23 — 25 fu. longae, 15 — 20 latae, post ascorum destructionem, itaque prorsus maturae, 21 — 22 /u longae, 10 — 11 latae, nigrae, lucidae, vacuolo centrali, neque appendiculatae neque zona mucilaginis cir- cumdatae. L. in fimo Cameli Bactriani, aestate a° 1882. Oudemans. — Accedit ad H. humanam, sed differt sporarum forma, parapliysium absentia, peritheciorum dimensione et collo. 105. Hypocopra discospora F uck. ( Symb . Mycol. 2er N., 43; Sacc. Syll. 240 = Sordaria discospora Auersw. in Niessl’s Beitr. 42, t. VI, f. 44; Winter Sord. 19, t. VIII. f. 8). Op konijnenkeutels. Mei 1882. Oudemans. 106. Hypocopra platyspora Sacc. (Syll. 241 = Sordaria platyspora Plowright in Grevillea VI, 28, t. 94. f. 2). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 107. Hypocopra microspora Sacc. (Syll. 241 = Sordaria microspora Plowr. in Grevillea VI, 28, t. 94, f. 3). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 108. Hypocopra macrospora Sacc. (Syll. 241 = Sordaria macrospora Auersw in Rab. Fgi. Europ. n° 954 ; Niessl Beitr. 39, t. VI, f. 43 = Hypocopra Stercoris Fuck. (Symb. Myc. 241). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hül- sebosch. 109. Hypocopra bombardoides Sacc. (Syll. 243 = Sordaria bombardoides Auersw. in Niessl’s Beitr 37, t. VI, f. 4; Winter Sord. 22, t. VIII, f. 11) Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 110. Hypocopra minima Sacc. (Syll 244 = Sordaria mi- nima Sacc. et Spegazini Michelia I, 373 et Fgi Ital. t. 617). Op konijnenkeutels. Aug 1882, v. Ledden Hulsebosch. 111 Hypocopra stercoraria Sacc. (Syll. 244 = Spkaeria stercoraria Sow. Eng. Fl. t. 357 ; Currey in Linn. Trans- act. XXII, t. 57, f. 38; Fr. Syst. Myc. II, 455). Op ko- nijnenkeutels. 1882. v. Ledden Hulsebosch. Ik meen hier de opmerking niet te mögen achterwege houden, dat Saccardo de lengte der sporen te gering opgeeft, daar hij ze op 30 // sckat. Dit is te meer te verwonderen, daar deze soort tot hiertoe in Italie niet, doch, volgeus den 26* ( 386 ) S. zelven, slechts in Zweden en Engeland gevonden werd. Niets wäre nu natuurlijker geweest, dan dat de beschrijving yan Currey wäre geraadpleegd geworden, wat echter het geval niet schijnt geweest te zijn. Currey tocli noemt de sporen van H. stercoraria 0.0016 — 0.002 inch lang, wat, als men de »inch” met 25 millim. gelijkstelt, met eene waarde van 40 — 50 en niet van 30 mikrons (u) gelijk- staat. — In de door mijzelven gevonden exemplaren werd dan ook altijd deze lengtemaat, en niet die van Saccardo aangetroffen. 112. Hypocopra Serignanensis Fahre ( Ann . Sc. Nat. 6e S., IX, 77 ; Sacc. Syll. 244). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 113. Hypocopra maxima Sacc. (Syll. 245 = Sordaria maxima Niessl Beitr. 38, t. VI, f. 42). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hui.sebosch. 114. Hypocopra papyricola Sacc. ( Syll 245 = Sordaria papyricola Winter, Sord. 18, t VIII, f. 7). Op papier, dat met aftreksel van msst doortrokken was. Juli 1882. v. Led- den Hulsebosch. 115. CoPROLEPA MERDARIA FuCK. ( St/mb . MyC. 240; SaCC. Syll. 248 = Sordaria merdaria Fr., Auersw.. Winter, Sord. 13, t. VII, f. 1 = Sphaeria merdaria Fr. El. H, 100). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 116. Coprolepa equorum Fuck. (Symb. Myc. 240; Sacc. Syll. 249 = Sordaria equorum Winter, Sord. 13, t. VII, f. 2). Op paardenmest. Aug 1882. Oudemans. 117 Coprolepa Saccardoi Oud. ( Hedwigia , a° 1882, n° 11). Peritliecia in crusta stromatica e hyphis fuscescentibus ra- mosis contexta nidulantia, immersa , majuscula, globosa, glabra, ostiolo papillari tantum prominentia, atra. Asci cylindracei, longiuscule pedunculati, ad sporarum intervalla constricti, apice in rostrum cylindncum, truncatum, pachy- dermum, protoplasmate granuloso repletum, vulgo ca 14 /a longum, 16 /j. latum, contracti, absque pedunculo 450 —500 (.i longi, 35 i u lati, paraphysibus subtilissimis, ramosis, sep- tatis, multiguttulatis obvallati. Sporae oblique-monostichae, atro-nitentes, ovoideae, 50 (jl longae, 25 /z latae, basi glo- ( 387 ) bulo minutissimo achromo appendiculata, in involucro mu- cilaginoso, sub aqua viso 10 [x lato, nidulantia. Op konij- nenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 118. Philocopra dubia Sacc. ( Syll . 251 = Sordaria dubia Hansen in » les Champ. stercoraires du Dänemark, Rdsumd p. 23 vel 59 ; tab. VIII, fig. 4 — 8). Op konijnenmest. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 119. Philocopra Hansenii Oud. ( Hedwigia , 1882, p. 160 = Sordaria Hansenii Oud. in Hedw. 1882, p. 123). Peritbecia sparsa, in fimo cuniculorum siccato inter strami- nis fibrillas collo tantum prominentia, subglobosa, 350 /x in diametro metientia, in collum breve-conicum, 23 /u lon- gum, setoso-hirtum desinentia, glabra, fusco-nigra, subtrans- luccntia. Asci lanceolati, 150 (x longi, 12 /x lati, antrorsum breviter, retrorsum longius contracti, polyspori, breviter pedunculati. Sporae disciformes, a fronte visae perfecte or- bieulares , a latere visae biconvexiusculae, e viridescenti- fuscescentes, tandem atrofusci, 7 — 9 /u in diametro, absque appendicibus et halone mucilaginoso. Detexi fungum in fimo cuniculorum a° 1882. Oudemans. 120. Delitschia Auerswaldii Fuck. (Symb. M/jc. 241 et Sacc. Syll. I, 732 = L). didyma Auersw. in Hedwigia 1866, p. 49 • et 1868 tab. I. f. XI). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 121. Delitschia bisporüla Hansen ( Fgi ßmicoli danici p. 107, tab. IX, f. 7 — 11; Rfoumd tab. IX. f. 7 — 11; Grevillea VI, t. 94 f. 4 = Hormospora bisporüla Crouan, Finist. p. 21). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. Oudemans. 122. Delitschia Winteri Plowright ( Grevillea , II, p. 188, t. 25, f. 1 ; Sacc. Syll. 734). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. Oudemans. 123. Delitschia leptospora Oud. ( Hedwigia 1882, n°. 11). Peritbecia sparsa, ad berbarum residua in fimo cu- niculorum vetusto superficialia, minuta, subgloboso conica, atrofusca, glabra, laevia. Asci subsessiles, breves, 60 — 70 /li longi, 11 — 12 [x lati, cylindraceo-oblongi, parapbysibus subtilissimis, ramosissimis obvallati, 8-spori. Sporae tri- stichae, fusiformes, utrinque obtusiusculae, '22 — 23 //longa«, ( 388 ) 4 — 5 ft latae, fuscae, ad septum valde constrictae ideoque facillime in partes suas dimidias dilabentes. In fimo cunicu- lorum a° 1882, 1. v. Ledden Hulsebosch. 124. Delitschia Niesslii Oüd. ( Hedwigia 1882, n°. 11). Perithecia sparsa, ad herbarum residua in fimo cuniculorum vetusto superficialia, minuta, subglobosa, fusca, glabra, laevia. Asci cylindracei, 70—80 fi longi, 7 fi lati , paraphysibus subtilissimis ramosissimis obvallati, 8 spori. Sporae nitidissi- me monostichae, ellipticae, 1 4 // longae, 6 fi latae, utrinque obtusae, ad septnm vix et ne vix quidem constrictae, ma- turae non aut saltem difficile in partes suas dimidias dilaben- tes. In fimo cuniculorum, a° 1882, 1. v. Ledden Hulsebosch. 130. Delitschia microspopa Oud. ( Hedwigia 1882, n°. 11). In stercore caprearum legi a° 1882. — Sporae minutissimae, 9 — 10 fi longae, 3^2 // latae, utrinque obtusiusculae, medio vix et ne vix quidem constrictae, dilute fuscescentes. Ascos nondum vidi. Oudemans. Tabula analytica, cujus ope determinatio specierum Delit- scliiae generis facilior redditur, liic sequitur. A . Sporae bicaudatae (14 — 15 X 7 — 8) l.D. SORDARIOIDES SpEGA- zini {Fgi Arg. II, n°. 73; Sac- cardo Sgll. I, 734). B. Sporae strato mucilaginoso p. m. crasso obductae. f Peritliecia vertice (collo) setis rigidis opacis in- structa. a. Sporae 20—21 X 8 2. D. morayica Niessl (A Tot. ü. neue Pyren. 47, tab. IV, f. 24; Sacc. Sgll. I, 733). b. Sporae 27 X 10 • • 3. D. bisporula Hansen {Fgi Daniae ßmic. Rdsumd p. 16, t. IX f. 7—11; Sacc. Syll. 733). ff Perithecia non setosa sed villo obducta. ( 389 ) a. Yillo fusco. Sporae 38 — 50 X 17 — 20. . . 4. D. chaetomoides Karst. ( Myc . Fennica II, 60; Sacc. Syll. I, 733). b. Villo fere acliromo. Spo- rae 63 — 66 X 28 . . 5. D. Winteri Plowr. (i Grevillea II, 188; t. 25 f. 1; Sacc. Syll. I, 734). fff Perithecia glabra. Sporae 10 /u longae (vel minus?), obscure disti- chae, constrictae, utrin- que acutae 6. D. elephantina Pass. (Fgi Abyss. 190, t. V, f. 14; Sacc. Syll. 1, 734). Sporae 9 — 10 X S1/^, vix constrictae, utrinque obtusae 7. D. microspora Oüd. (Hedw. 1882, n°. 11). Sporae 14 X 6, nitidis- sime monostichae, vix consti’ictae 8. D. Niesslii Oud. (Hedw. 1882, n°. 11). Sporae 22 X 8, mono- stichae, vix constrictae . 9. D. minuta Fuck. ( Symb. 242; Grevillea YI, t. 94, f. 5 ; Sacc. Syll. I, 733). Sporae 22 X 4 — 5, di- ad tristichae, valde con- strictae 10. D. leptospora Oud. (Hedw. 1882, n°. 11). Sporae 28 Y 16, mono- stichae, constrictae ... 11. D. Auerswaldii Fuck. (Symb. Myc. 241 ; Sacc. Syll. I, 732). [Sporae 38 — 50 X 17 — 20 = D. chaetomoides Karst.] [Sporae 63 — 66 x 28 = D. Winteri Plowr.]. ( 390 ) 127. Sporormia minima Awd. ( Hedw . VII, 66, tab. I, f. 3; Grevillea V, 52, t. VIII, f. 108; Fuck. Symb. Myc. 242; Karst. Mycol. Fenn. II, 110; Sacc. Michelia. I, 230). Op konijnenkeutels, Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 128. Sporormia intermedia Awd. ( Hedw . VII, 67, tab. I, f. 4 ; Cooke Brit. F. 866 ; Fuck. Symb. Myc. 242 ; Karst. Mycol. Fenn. II, 110; Sacc. Miclielia I, 230). Op mest van verschillende Herbivoren. Aug. 1882. Oudemans. 129. Sporormia ambigua Niessl ( Oesterr . bot Zeits. 1878, p. 41). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hul- sebosch. 130. Sporormia lageniformis Fuck. (S ymb. Myc. 242; Sacc. Michelia! , 231). Op paardenmest. Aug. 1882. Oudemans. 131. Sporormia megalospora Awd. (Hedw. VII, 68, tab. I, f. 5; Grevillea VI, 29). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. Oudemans. 132. Sporormia gigantea Hansen (Champ. Stercor. du Dä- nemark. Resumd, p. 16 [52], t. VI, f. 46 et 47; Hedwigia XVII, 92 ; Sacc. Michelia I, 231 ; Sacc. Icon. Fg. Ital. t. 616). Op konijnenkeutels. Aug. ] 882. Oudemans. 133. Sporormia pulchra Hansen (Cliamp. Stercor. du Dä- nemark. Rfaumd p. 17 [53], t. IX, f. 1 — 6; Grevillea VIII, 108). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. Oudemans. 134. Sporormia variabilis Wint. (Hedw. XIII, 50, tab. I (unica) f. 1). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. 135. Sporormia leptosphaerioides Spegazini (Sacc. Miche- lia I, 459; Sacc. Fgi Rai. t. 613). Op konijnenkeutels. Aug. 1882. v. Ledden Hulsebosch. RAPPORT IN ZAKE DE VASTSTELLING VAN EEN EERSTEN MERIDIAAN. ( Voorgedragen in de Vergadering van 21 Februari 1883). Door den Minister van Binnenlandsche Zaken wordt, naar aanleiding eener circulaire van de regeering der Yeree- nigde Staten van Noord-Amerika, ket gevoelen van de na- tuurkundige Afdeeling der Akademie gevraagd over twee o o o o punten : 1° of het wenschelijk is dat onze regeering eene uitnoo- diging aanneme voor eene internationale conferentie te Washington, waar men tot overeenstemming zal trachten te geräken omtrent de invoering van eenzelfden eersten me- ridiaan ; 2° welke medidiaan door onze regeering, indien zy zieh op die conferentie lief vertegenwoordigen, zou moeten worden aanbevolen. In de genoemde circulaire wordt vooral gewezen op het practische belang van het onderwerp. Trouwens, het we- tenschappelijk belang er van is zoo gering, dat dit het bij- eenroepen van eene internationale conferentie zeker niet zou rechtvaardigen. Uwe Commissie heeft zieh dan ook in haar advies alleen door overwegingen van practischen aard laten leiden. De voomaamste gronden welke, naar haar gevoe- len, voor de algemeene invoering van eenzelfden eersten meridiaan pleiten, zijn de volgende: ( 392 ) In de eerste plaats is het wenschelijk dat, bij opgaven omtrent de geografische ligging en op kaarten, de lengte van eenzelfde aanvangspunt gesteld worde. Yooral is dit van belang bij de zeekaarten. Op de meerderbeid van deze wordt de lengte voorzeker van Greenwich af gerekend; toch zijn er niet weinige, waarop een andere eerste meridiaan voorkomt; zoo o. a. die over Parijs op de Fransche zee- kaarten. Deze verschillende tellingen kunnen tot vergissin- gen leiden en daardoor sorns nadeelige gevolgen hebben. In de tweede plaats is het wenschelijk, dat in de zee- vaartkundige almanakken de tijdsopgaven naar eenzelfden meridiaan gerekend worden. Gelukkig geschiedt dit in de beide almanakken, die het meest gebruikt worden, n. 1. de Engelsche Nautical Almanac en de American Ephemeris, ten minste in dat gedeelte, hetwelk voor de zeevaart van be- lang is. In de Connaissance des temps, de Spaansche Al- manaque nautico en nog enkele, wordt eene andere tijdre- kening gevolgd, en het is duidelijk dat over en weer het gebruik dier almanakken lästig is voor hen, die aan deze rekening niet gewoon zijn. In de derde plaats is het voor de zeevaart van belang dat, bij de regeling van de tijdstippen, waarop in de zeeha- vens de tijdseinen gegeven worden, eenzellde stelsel gevolgd worde. Het zou aanbeveling verdienen, hieraan den tijd volgens den eersten meridiaan ten grondslag te leggen. Eindelijk is het thans, nu het verheer met spoortreinen en stoombooten, en het net van telegrafen, zulk eene groote uitbreiding verkregen hebben, van belang, bij de opgaven van het vertrek en de aankomst van telegrammen, treinen en booten, den tijd te rekenen : hetzij volgens den eersten, hetzij volgens andere meridianen, welke met dien eersten in een eenvoudig verband staan. In een land als het onze doet zieh deze behoefte niet sterk gevoelen, maar in landen met eene groote uitgestrektheid in de richting van het Oosten naar het Westen, kan in deze gevallen eene ongelijksoortige tijdrekening hinderlijk zijn. ( 393 ) Naar het gevoelen uwer Commissie, zijn de aangevoerde grondeu voor de algemeene invoering van eenzelfden eer- sten meridiaan geenszins van groot gewicht; maar het is voor ons land, als zeevarende en koloniale mogendlieid, tocli niet van belang ontbloot dat het doel, hetwelk de regeering der Vereenigde Staten zieh met het bijeenroepen van eene internationale conferentie voorstelt, bereikt worde, en wij geven dus de natuurkundige Afdeeling der Akademie in overweging, aan Z. E den Minister van Binnenlandsche Za- ken het voorstel te doen, dat onze regeering eene eventu- eele uitnoodiging van het Amerikaansche gouvernement aanneme, en zieh op de conferentie, op grond van het bo- ven medegedeelde, in het algemeen voor de invoering van eenzelfden eersten meridiaan verkläre. In antwoord op de tweede vraag des Ministers : welke meridiaan als eerste zou moeten worden aangenomen, mer- ken wij op dat, zoo er een algemeene wordt ingevoerd, na- tuurlijk eenige belangen gekwetst, en toestanden, die reeds sedert jaren bestaan hebben, zullen gewijzigd worden. Men moet nu trachten de hieraan verbonden bezwaren zoo ge- ring mogelijk te maken, en dit zal ongetwyfeld het best geschieden door als eersten meridiaan dien over Green- wich te kiezen, daar deze reeds als zoodanig bij de twee grootste zeevarende mogendheden : Engeland en Amerika, en by verschillende andere volken, in gebruik is. Ook voor ons land in het bijzonder, zullen die bezwaren uiterst gering zijn, en zeker door de voordeelen worden opgewogen, daar aan boord der Nederlandsche schepen bijna algemeen de lengte en de tijd ten opzichte van Greenwich gerekend worden. Mocht de conferentie te Washington onverhoopt besluiten, den eersten meridiaan niet over Greenwich te doen loopen, dan zou het een punt van latere overweging kunnen uit- maken of onze regeering zieh aan dat besluit zou behooren te onderwerpen. J. A. C. OUDEMANS. H. G. VAN DE SANDE BAKHUIJZEN. RAPPORT DER RIJKSCOMMISSIE VOOR GRAADMETING EN WATERPASSING OVER HET AL OF NIET BESTENDIGEN DER AKADEMISCHE COMMTSSIE VOOR DE DALING VAN DEN BODEM VAN NEDERLAND. (Voorgedragen iu de V ergadering van 24- Februari 1883). 