gtu_32400002774481_5
None
In Schotland was alles voor den verwoestenden stroom van het fanatismus der hervorming bezweiden en de Catholik Godsdienst scheen voor altoos ontwortelden en van den grond verdreyen te zijne Overal waren zijne tempels ingestort en zijne kloosters waren in puinhoopen veranderd; de Priesters waren voor den bijl hunner vervolgers gevlugt of onder zijne slagen gevallen; de Bisschoppen bestonden niet meer, hun volk was verdadernd: alles was te niet gegaan, alles, moest herdaan worden! — 'Tis aan Frankrgh, 't is vooral an dien man die geen ander vaderland kende dan de Kerk, en wiens heilige overblijfselen men heden in deze hoofdstad vereert, het is aan den H, Vincenius A Pauxa dat wij aanvankelijk het geluk te danken hadden van den fakkel des waren geloofs weder op onze bergen te zien ontsteken; maar ondanks den iver zijner missionarissen, maakte het Catholicismus in Schotland gedurende langen tijd slechts zeer geringe vorderingen. De geloovigen waren er nog in zoo kleinen getale in het begin der, XVIII.4¢ eeuw Dat men hen eindelijk niet veel meer ontrustte, hetzij, dat men ten laatste moede geworden was van hen te vervolgen, hetzij, dat men het niet meer der moeite waardig keurde, zich met hen bezigtehouden. Men had, wel is waar, nog niets veranderd in de strafwetten, waar- mede zij altoos bedreigd waren, maar men bragt ze zelden in werking, en de Catholijken, sedert eenige jaren reeds eene zekere tolerantie genietende, hadden hun getal van lieverlede zien aangroeijen. Getrouw aan hunnen God, toen men zijnne Kerk ver- volgde, waren de Catholijken van Schotland ook gee | trouw gebleven aan hunnen vorst ten dage zijnner bal- lingschap en rampen; en om den diadeem op nieuw op het hoofd hunner geliefde Sruarts te plaatsen, zag men hen, op eene edelmoedige wijze, hunne eerste | oogenblikken van cust opofferen, en zich andermaal in eene geheele eeuw van rampen storten. Het gouvernement van Engeland gaf bevel om overal in Schotland, de Catholijke kapellen te.vernielen en alle Priesters te arresteren, Onderscheidene missionaris- sen werden gegrepen en in de boeijen geworpen,.en een groot aantal kapellen werd verbrand. Op meer | dan eene plaats verbrandde mea op het markt-plein de gewijde ornementen en alles wat betrekking tot den | Godsdienst had; en gedurende vele jaren durfde men niet meer bijeenkomen dan des nachts in schuren en breeren. In 1779 verbrandde men, te Hdimburg de Catholijke Kepel en het huis van den Bisschop; en tot het getal’ Van 15,000 bepaald. Werde genoodzaakt hun vaderland te verlaten, ten ge- - |) De ‘Bisdommen. yan Kittenburg, Nieuw Brunswgk. eq in 1814 had de Apostolische Vicaris dier stad geene andere cathedrale kerk, dan eenen zolder op de vijfde verdieping, noch andere woonplaats dan een duister verblijf ’t welk tegenwoordig verscheidene armen zou- den verachten. flet is dddr, dat een heilige en ge- leerde Bisschop, werken schreef, die nog lang den troost der Catholijken onzer streken zullen uitmaken; het is ook dair, dat op het einde der vorige eeuw, onder de viengelen des gebeds, doorluchtige ongeluk- kigen, aan welke de Fransehe grond geen verblijf meer toestond, een verblijf kwamen zoeken; en het is nog maar vier jaren geleden, dat de arme Catholijken der oude stad Adimburg geene andere kerk had- den alwaar zij konden bijeenkomen. De herstelling van het Catholicismus in Schotland, geliefde broeders! is derhalve iets dat zeer versch is; en als men er tegenwoordig den sneilen voortgang van overweegt. Als de voorname oorzaak, zal men er gemakkelijk het geheim onzer armoede in ontdekken, Volgens. een verslag in het jaar 1774 gedaan, aan en genootschap, zich noemende tot voortplanting van het christelgk onderwijs, bedroegen toen de Catholijken der bergen van Schotland en der Wester-sche eilanden slechts 9,962; en volgens eene andere telling in 1780 aan het Engelsche parlement opgegeven, waren de Catholijken voor geheel. Schotland op Vele duizenden dezer volge der binnenlandsche vervolging, die zij onopelijk van protestantsche grondeigenaars te verduren hadden, wier landerijen zij bebouwden, en zich, voor bet grootste gedeelte in het Noordelijk gedeelte van Engelsch Amerika gevestigd hebbende, bragten zij er veel aan toe om er de nieuwe Bisdommen te stichten, van welke drie onzer Missionarissen sedert tot Bisschoppen zijn gewijd (1). Van eenen uaderen kant een groot aantal van fabrij- ken opgerigt zijnde in het Westen van Schotland, en de gemeenschap met Jerdand gemakkelijker zijnde. ge- worden, ontscheepten duizenden van Catholijke familien, die dagelijks door de afgrijsselijkste armoede uit dat eiland verdreven werden, zich. weldra aan onze kusten. Ook hebben wij in minder dan 50 jaren de Catholijke bevolking in Schotland, van vijftien dui- zend, tot zes maal dat getal zien aangroeijen, doch als men er moet bijvoegen, zoo als in 1836 de Apose tolische Vicaris in eene memorie verzekert dat het 33 gedeelte of willigt het 32 gedeelte dier bevolking tot hun dagelijks onderhoud van den arbeid hunner handen afhankelijk is, dan begrijpt, men ligtelijk waarom wij arm zijn. sot ely Om te voorzien in de geestelijke behoeften. eener zoo shel aangegroeide kudde zijn in geheel Schotland, in drie Bisdommen, niet meer dan 74 Priesters, vam j welke reeds velen onder den last der jaren en der kalk-brander Jen, om er de heilige geheimen te echten wie meer neh iant aeb ne of nol Nieuw Schotland, Aide np — 288 ongemakken gebukt gaan: met uitzondering van de drie Kapellen (1), die men te danken heeft aan de edel- moedigheid wan drie edele familien, van welke twee Schotland niet bewonen, zijnalle, die men sedert veer- tig jaren heeft kunnen bouwen, de vrucht van aalmoe- sen, die hier en daar door onderscheidene Missionarissen zijn ingezameld geworden, maar ook dikwerf ten koste van een jaar en meer gedwongene afwezige heid van hunne respectieve Missien. Van zeven en zestig Catholijke Kapellen, die tegenwoordig in Schotz- Zand bestaan, zijn er ten minste twintig die vorderen zouden, geheel op nieuw herbouwd te worden, en zonder de onderscheidene plaatsen te rekenen alwaar de geloovigen nog gebrek aan eenigerlei Kerk hebben, als ook die, waar wij slechts Kerken en Priesters zouden behoeven, om er zich weldra bloeijende Missien te zien vormen, kan men in dit c ogenblik twine tig of dertig steden en dorpen optellen, alwaar men bij gebrek aan eene Kapel verpligt is, om de Heilige Mijsterien in de zalen van herbergen, of soortgelijke plaatsen, te Celebreeren. Men zou dan groot ongelijk hebben, als men dacht, dat de Catholijken van Sehotland rijk zijn, om dat zij omringd zijn door den overvloed van Groot-Brittannié ; ze zijn, integendeel, des te armer, daar zij van zich zelven bijna niets hebbende, een land bewonen, waar alles duur is, uithoofde van de weelde die er heerscht, en zij, in het midden van een volk levende, ’t welk een groot gewigt hecht aan alles wat den schijn betreft en bij ‘t welk de grootste hinderpaal tegen de bekee- ring vaak het denkbeeld is, dat men, om Catholijk | te worden, zich verlagen moet, verpligt zijn, om voor alles wat den Godsdienst betreft, dikwerf zeer kost- bare uitgaven te doen. Hoeveel zou ik hier nog hebben bij te voegen Christenen! als ik u in bijzonderheden de zoo alge- meene verlatenheid, waarin dit land zich bevindt, wil- de afschilderen als ook het menigvuldige goed, ’t welk eene verlichte liefdadigheid er zou kunnen stichten! Hier geloovigen zonder Herder, daar armen zonder hulp, Priesters zonder toereikende middelen van bestan, en ten einde zich zelven het voedsel van dit voorbijgaande leven te verschaffen, genoodzaakt, om een gedeelte van den dag te besteden, die geheel moest zijn toegewijd, aan het breken van het brood des eeuwigen levens voor hunne schapen; hier schoollen op te rigten, voor de kinderen, daar inrigtingen te maken tot schuilplaats voor wees kinderen, tot het opnemen van oude lieden en de kranken te verplegen: elders Collegien en Seminarien te stichten; overal goe- de boeken te verkrijgen, het geven van bondig onder- rigt te organiseren, en nog zoo vele andere werken; voorts ook eenig overschot om ten minste de betame- Jijkkheid in het Celebreeren der Heilige Mijsterien te (1) Men geeft gewonlijk in dat land den naam van kapelen aan de Catholijke kerken, omdat zij over i fe klein zijn, als om ze te onderscheiden van de Protestantsche kerken, die men niet altoos kerken noemt, J verzekeren wier onbegrijpelijke aard reeds luid genoeg spreekt, van de vernederingen van Jesus Curistus, en voor welke de Zaligmaker zelf verschooning scheen te vragen, van de gewoone armoede zijnslevens, toen Hij om dezelve in te stellen, eene ruime versierde zaal verkoos. » Coenaculum grande, stratum, illic » parate nobis.” (Het vervolg hierna). _—————————— | TREURIGE TOESTAND VAN HET CATHOLICIS- MUS IN HET BISDOM VAN BRESLAU. De berigten uit Bresdau zijn allertreurigst. Wij willen eenige derzelve mededeelen: De Kerk schijot bij ons tot harde beproevingen te zijn bestemd; men weet niet wat men denken moet van soortgelijke gebeurtenissen, als deze, bij voor- beeld. Te Pollwitz moest de onderpastoor het huwe- lijk van een paar van verschillende gelofsbelijdenis inzegenen, zonder dat aan de voorwaarden der Kerk behoorlijk was voldaan geworden. Daar hij met stand- vastigheid weigerde, zulks te doen, belastte de Pas toor zich met die inzegening en bragt eene klagte in tegen zijnen Vicaris bij den Bisschop. Het antwoord, van een scherpe vermaning aan den onderpastoor vere zeld, behelsde, dat alles bij de oude (Pruissische) practik blijven moest. Te Sérigau heeft een geval van denzelfden aard plaats gehad. De Aartspriester en school-inspecteur K.. beval zijnen underpastoor een gemengd hawelijk in te zege- nen, zonder de voorwaarde te vorderen; en, bij diens weigering deed hij zelf de inzegening. Vervolg Makte hij proces-verbaal van de weigering op en droeg de zaak aan het gouvernement voor. Het gouvernement de zaak aan den Bisschop gerenvoijeerd hebbende, ant-woordde de Prelaat, dat het tijdelijk gezag meester was om die ongehoorzaamheid te straffen, zoo als het-zelve voegzaam zou oordeelen; dat hij er zich niet tegen zou verzetten. De gevolgen hiervan zijn niet bekend. Intusschen is de Pastoor K... in geheel Silesie bekend voor een urijmetselaar, novateur en vurigen verdediger van de emancipatie des vleesches: De opositie tegen den Prelaat, die onzen bisschoppelijken zetel als prins-Bisschop bekleedt, vermeerdert en openbaart zich luider van dag tot dag. De Catholijken kunnen er zich niet meer in bedriegen; zij zien dat van al de Prussische Bisschoppen Honacidees Sepienirzxt de eenige is, die parti) gekozen heeft voor de vijanden van den heiligen Stoel en die, do zijn gedrag, hen, op eene vermogende wijze in hunne vervolgingen aanmoedigt en de discussien tusschen de o «gh der kerk en de onverschilligen geene meerdere reden heben om te zegevieren, dan de Josephisten. Ik zal enkel zeggen dat de coadjutor Larussex is aan-geduid geworden tot deken en de heer de Puorno, Pastor van Neisse tot kanunnik van het kapittel van Breslau. Na de ondervinding welke men heeft van de standvastigheid des kapittels van Posen, na het tegenstrijdige voorbeeld ’t welk de kanunniken van Keulen hadden gegeven is het gewis zeer te wenschen, de liberale elementen van het Breslau. te zien versterken, door de bijvoeging van zulke men. Schen; doch de vraag is of Rome ze wel zal willen evestigen? Men weet intusschen hoe lang het kapitel van Bres/au weerstand geboden heeft tegen de verkiezing van  Het is naar dit alles niet waarschijnlijk, dat de twee onderhavige benoemingen de goedkeuring van den H. Stoel zullen verwerven. Ten einde de listen, welke zekere partij op nienw bezigt, wel te kenmerken, moet ik apmerken, dat men behalve dat van den Baron de Sandau, gezegd Brestzchneider nog twee andere wer- ken kwistig poogt te verspreiden, die bijzonder voor de Catholijken van Posen bestemd en, diensvolgens, in de Poolsche taal geschreven zijn. Hun titel alleen is voldoende om er het doel van te kennen. Het eene is eene Prophetie van den H. Pautus over het verval des gelofs op het einde der dagen Het andere voert ten titel: Kan de mensch, wiens conscientie ontwaakt, in het Papismus volharden? Om de onbe- schaamdheid ten top te voeren, wordt de schrijver van het laatstgenoemde werk als » Catholijk Priester” aan- geduid. Sapienti sat! De prins Bisschop van Breslau, die zoo als men weet zich lang te Berlin heeft opgehouden, heeft voer zijn vertrek van daar, aan den koning eene ver- klaring ter hand gesteld, betrekkelijk de Catholijke Kerk, waarin hij zegt, dat hij bij zijn vroeeger verlicht Systema volhardt, tot welzijn van het menschdom en dat hij trachten zal hetzelve in zijn die diocese te hand- haven. De nieuwe reglementen voor de kerk zullen gedeeltelijk worden opgesteld, volgens de fto/erante principes yan dien Prelaat. DE GEESTELU KHEID VAN GNESEN EN POSEN. De deputatie der kapittels van Gnesen en Posen (1) heft te Berlijn geenerlei gehör kunnen, vinden, en is, onverrigter zake, weder van daar vertrokken. Het gedrag dier beide kapittels en der geestelijkheid van Gnesen en Posen is de schoonste dagen der Kerk waardig. De kanunniken, die voor het geregtshot waren geroepen, om in de zaak des Aartsbisschops te getuigen hebben, de competentie van den wereldlijken regter in de zuver geestelijke zaak van hunnen Bisschop, niet erkennende, geweigerd, eenigerlei getui- genis af te leggen. Alleen de wij-Bisschop van Posen heft de zwakheid gehad, om in die zaak te getuigen: en hoewel hij niets ten nadeele van den Bisschop ge- tuigd heeft, is hij echter na het lezen der allocutien van onzen HW. Vader, door een zoo levendig berouw getroffen geworden, dat hij naar Berlin is gereisd, om de vergiffenis van den Aartsbisschop, wegens zijne zwakheid, af te smeken! — Welke verhevene voor- beelden in onze kleingeestige eeuw! De wäardige verdediger der Catholikerk, de alom geachte Dr. interim, Pastor te Büro, is in den nacht van 2 op 3 Augustus met de stoomboot. (1) Zie ons N.° van 10 Augustus 1839, bladz. 205. Van Wezel, alwaar hij zes maanden in den kerker had doorgebragt, in zijne parochie en pastorij zeer welvarend aangekomen, des morgens van den 3 celebre erde hij te vijf ure de heilige Mis, waarna hij de Communie aan een groot getal personen gaf; vervolgens zong hij den lofzang Te Deum. ELaudamus. Toen hij, na dit alles, den predikstoel beklom, om, met weinige woorden aan zijne parochianen, de blijdschap nut te drukken, die hij gevoelde, nu hij, na eene afwezigheid van megen maanden, zich weder in hun midden bevond, smolten al zijne toehoorders in traen. — Het vonnis van reforme, ten gevolge waarvan de achtingwaardige man in vrijheid is gesteld, strekt hof van appel te Keulen tot eer, wij! hetzelve daardoor een bewijs van onafhankelijkheid heeft gegeveh. GEMENGDE HUWELIJKEN. De Prussische vervolging tegen de moedige Aartsbisschoben van Keulen en Posen, die den deutschen Catholijke Kerk, betreffenden de huwelijken van Catholijken met oncatholijken, niet voor Prussische Staatswetten wilden verrullen, heeft de opletendheid op het eigenlijke doel van het Prussische gouvernement, overal gegenwärtig gemacht. Welk belang, vroeg men zich, kan het Prussisch gouvernement er bij heben, of soortgelijke huwelijken al dan niet door eenen Catholijken Prüssisch worden ingezegend? En dat rassel het zich sprengt, zich sprengt, er is niets geschikter, om de onverschilligheid te bevorderen, dan gemengde huwelijken: door dezelve wordt het denkbeld van wezenlijk verschil tasschen Catholicismus en Protestantismus bij de Catholijken verzwakt, en de ingekropene verzwärtigen, da dusdanige huwelijken zonnder de yoorwaarde, betreffenden de aanstaande echtgenooten te vorderen, door Catholijke Kerk altoos heeft voorgeschreven, van de aanstaande echtgenooten te vorderen, door Catholijke Kerk altoos heeft voorgeschreven, van de aanstaande echtgenooten te vorderen, door Catholijke Kerk altoos heeft voorgeschreven, van de aanstaande echtgenooten te vorderen, door Catholijke Kerk altoos heeft voorgeschreven, van de aanstaande echtgenooten te vorderen, door Catholijke Kerk altoos heeft voorgeschreven, van de aanstaande echtgenooten te vorderen, door Catholijke Kerk altoos heeft voorgeschreven, van de aanstaande echtgenooten te vorderen, door Catholijke Kerk altoos heeft voorgeschreven, van de aanstaande echtgenooten te vorderen, door Catholijke Kerk altoos Oliike Priesters werden ingezogen, had al het voorkomen, also de Catholik Kerk die huwelijkken niet alleen goedkeurde, maar zelfs geen enderscheid meer maakte tusschen Catholicismus en Protestantismus; waardoor naturwissen het volk op het denkbeld moest komen, dat het om ’t even ware, welke Religie men beleed en hoe men zijnne kinderen opveedde. In dat oogmerk was men werkelijk reeds groctendeels geslaagd, de onverschilligheid kon niet veel verder gaan, toen de merkwaardige woorden van den EKerbiedwaardigen Cremens Avucust: ik ga niet verder! Waar niet alleen tegen hielden, maar de geheele Catholijke bevolking van Prussen uit den doodelijken slaap der onverschilligheid opwekten en bij allen in wier hart het gelöt niet was uitgedöt, den onoverwinnelijksten, afkeer van gemengde, huwelijkken deed oontstaan, die niet meer zooals vroeger, door het voor= uitzigt op voordeelige partijen met protestantsche ambtenaars, die tot’ dat einde in» Catholik orden ges weeg Brengt. "Pligt, om, ten gevolge der on plaatst werden, kan overwonnen worden. De Catholijken hebben op nieuw de verhevene meerderheid hunderk, boven de immer veranderende protestantsche kerk gevoeld: het Protestantismus kan er niet langer in slagen, om zich aan de oogen der Catholijken als met het Catholicismus gelijkstaande te vertoo-nen; bet listige Proselijtismus, door middel van gee mengde huwelijken is ontmaskerd en vernederd; zie daar de reden van den wrok van het Prussisch ministerie tegen de Aartsbisschoppen van Keulenen Posen, en tegen de Pristers, die getrouw willen blij ven aan de discipline der Catholijke Kerk. GEWETENSDWANG IN. RUSEAND. Een Protestantsch Fransch blad, deele het volgende mede. Rusland. — Livonie, 15 Julij. — De keizer heeft bevolen, de wetten van het rijk, betrekkelijk de gemengde huwelijken op de provintien der Baltische zee te passen; hoewel ten gevolge der tractaten, de Augsburgsche confessie er heerschende Godsdienst zij en de Grieksche Ritus er Slechts getötet wordt. Desniettenständen heben de kerkelijken, die gene Grieken zijn, bevel ontvangen van geen kind te doopen, welks vader of moeder Grieksch is en van geen dier kinden tot de beste bevestigung toe te laten, zelfs niet, wanneer de ouders en het kind zelf zulks dringend mogten verzeeken, het is hen insgelijks verboden, de _ Communie te geven aan jemand, die dezelve slechle - eenmaal, volgens den Griekschen Ritus mogt ontvan- gen hebben; aangezien zoo iemand daardoor geacht wordt onherroepelijk van deszelfs oorspronkelijke kerk te zijn gescheiden. : NAVOLGENSWAARDIG LIEFDEWERK, Een brief vit een dorp nabij Marseille, geschreven den 9 Julij en door het Rouaansche blad: Ba Verité medegedeeld, maakt een navolgenswaardig liefdewerk bekend, hetwelk in dat dorp bestaat en een witge- breid nut onder, deszelfs landbouwende inwoners, te Door middel van een kleine opoffering, verdeeld tusschen den Pastoor en eenize welgestelde ingezeten, heeft men den Pastoor in staat gesteld, om Door middel van een kleine opoffering, verdeeld tusschen den Pastoor in staat gesteld, om Door middel van een kleine opoffering, verdeeld tusschen den Pastoor in staat gesteld, om Door middel van een kleine opoffering, verdeeld tusschen den Pastoor in staat gesteld, om Door middel van een kleine opoffering, verdeeld tusschen den Pastoor in staat gesteld, om Door middel van een kleine opoffering, verdeeld tusschen den Pastoor in staat gesteld, om Door middel van een kleine opoffering, verdeeld Aan de zieken al die hulp te verschaffen, welke hun te- — 1 a5 Zoodra als een Iandman, of-iemand van zijr door eenige ziekte wordt aangetast, ‘laat van aan den Pastoor geven, die zich s bij hem veryoegt, al ware het slechts voor je onge- steldheid. In het buis gekomen He Be ae wer ste werk, om aan den geneesheer fe! eene uitnoodiging te ignden | ade ee 4 is ver- deeening ay ey — /. |? re Pastoor, zich bij den zieke te vervoegen en hem grae ‘tis gedurende de geheele ziekte te behandelen. Alle recepten van den doctor worden aan het pres- & yterium gebragt, alwaar zich eene drogisterij bevindt en de Pastor zelf de eenvoudige geneesmiddelen gras tis levert; de zamengestelde geneesmiddelen worden door den apothecar van het liefdewerk, die men in de naastgelegene plaats kiest en die dezelve insgelijks kosteloos verschaft, afgegeven, Men vindt ook in het presbyterium, het noodige linnen tot verbanden en den van de kranken, tot het koken der voorgeschrevene bouillons. Er wordt jaarlijks aan de weldeners verslag ge- daan van de kranken die genezen, nog onder behandeling, of overleden zijn, doch gelukkig altoos nahet ontvangen der Sacramenten en vertroostingen van den Godsdienst. De bevolking van het dorp bestaat uit 1,000 zie- Jen en de jaarlijksche. uitgave dier inrigting, gaat de 400 Franken niet te boven. Hoe veel goeds heeft men met die geringe som (ruim f 180 Holl.) tusschen onderscheidene welgestelde fa- milien verdeeld, niet reeds uitgewerkt en bew . Kerkt Men nog dagelijks? Materieel goed, want te voren zag men dikwerf | arme, landlieden sterven, zonder een geneesheer te roe- pen, uit hoofde der uitgaven, of om dat zij hem reeds schuldigzijnde, hem niet durfden Iaten roepen. Godsdienstig en zedelijk goed; tot gewoonte ge- wordene en ionige betrekkingen tasschen ieder huisgezin en den Pastoor; want welk huisgezin is er, dat geene zieken heeft gehad? De gewoonte om den Priester te zien, bij de geringste ziekte, en zonder zich over zijn bezoek te ontrusten, dat een gevolg is van de geringste ongesteldbeid. “Het ware wel te wenschen, dat dit liefdewerk ook | elders kon worden. DE BRUSSELSCBE CORRESPONDENTIE VAN HET HANDELSBLAD. De Sierretjes. Correspondenz van het Amsterdam- sche Handelsblad, zijn ware dwaalsterren, als zij spreken over iets dat betrekking heeft tot het Catholicismus. Zij heben hie vai zoo weinig begrip, dat het onbegrijpelijk is, hoe ons Handelsblad, zoowel te Brussel, als te Frankfort, enz. aan zulke correspondenten gekomen is, die dat blad dikwerf belagchelijk maken, en, buiten ’slands ten minste op die weini- ge plaatsen, waar men onze taal verstaat wel mede ijd en met onze natie inboezemen moet, daar een zoo voornaam geacht blad, als het Amsterdamsche Handelblad, gedurig zulke beuzelingen opdischt. — In het blad van Maandag 19 Augustus wordt het volgen- de aangetroffen : » Men weet nog niet wat de vif Bisschoppen in hunne jaar- lijksche bijeenkomst afgesproken hebben sdat de Katholijke partij echter in niets van hare suprematie afziet, blijkt dage- lijkks zoowel uit groote als kleine dingen, Zoo heeft men onder anderen opgemerkt, dat, ter in niets van hare suprematie afziet, blijkt dage- lijkks zoowel uit groote als kleine dingen, Zoo heeft men onder anderen opgemerkt, dat, ter in niets van hare Widerspiel des Konings, de zetel voor den Aartsbisschop in de Res dkerk alhier eenige treden lager dan de troon des 'konings is, beide zitplaatsen ditmaal even hoog waren,” Zoo de Sterretjes-man, die dit berigt aan het Handelsbiad heeft gezonden, een Belg is, dan zal hij wel tot de parti der weetnieten in het stuk van Gods- dienstzaken kunnen spreken, zonder blijken van verregaande onkunde te gven en zich belagchelijk te maken! Eo zalke dwaasheden neemt ons Handelsbiad zoo maar op., als of het orakels waren. Men weet toch te Amsterdam zoo goed als te Brussel, dat de Belgische Catholikken ZES Bisschoppen heben: den Aartsbisschop van Mechelen, en de Bisschoppen van Duik, van Gend, van Brugge, van Doornik en van Namen. Wij heben niet vernomen, dat een der Belgische Bisschoppen onlangs overleden is en toch schrijft de Brasselsche Sterretjes - man: men weet nog niet wat DE VIJE Bisschoppen, in hunne jaarlihsche bijeenkomst afgesproken hebben. De bijeenkomsten der Bisschoppen, hebben vrij wat gewigtiger doel, danom afspraken te maken; en waar= lijk in Belgié, alwaar de Fransch-liberaal magonieke partij zoo gaarne even als elders, boeijen voor het Catholicismus zou smeden en daartoe het lijk allerlei intrigues bezigt, is de taak dier achtingwaardige Prellen hoogst gewigtig en vordert eene wijze omzigtigheid. Het is das niet te verwonderen, dat de Brusselsche Sverretjes - Correspondent van het Handelsblad, die niet eens weet, dat er zes Bisschoppen in Belgié zijn, geen officie Us berigt van het verhängende in die Bisschobelijke vergadering bekommen heeft. "Dat de Catholijke party echter in niets van hare suprematie akt, blikt dagelijks zoo wel wit groote als kleine dingen," Als men de beteekenis van sommige woorden niet kent, behoort men ze niet te bezigen, alvorens deskundigen te raadplegen. Als het Handelstlad slechts hat gebrekkig kunstwoordenboek van WeiLanp, op het artikel: Suprematie had nagezien, dan zou men bespeurd heben, dat het woord suprematie hier te pas komt, als de haspel op de moespot. Men kan er het volgende lezen: SUPREMAAT, suprematus, schappij, oppermagt (van den Paus), dat is deszelfs voorrang en oppertoezigt over de Catholijke Bisschoppen en kerken; ook de opperste magt des ko Lat., de opperheere nings van Hngeland in kerkelijke zaken; opperhoofd der kerk. (Eng. supremacy) Is het nicht ultra belagert, dass die Catholik parti in der kommenden van Äre suprematie afziet? Zij, die geene andere suprematie, dass die suprematie van den Opperherder der Kerk, als goddedijke instelltig eerbiedigt; en darom iedere poging der tijdelijke gouvernementen, om zich, naar het voorbeld der koningen en koninginnen van Engeland, de suprematie aan te matigen krachtdadig bestrijdt. Ove-rigens is de uitdrukking: Catholijke party, in dit geval even misselijk. De Catholijken vormen als zodanig, niet eene partij, maar eene Kerk, die overal eene, dezelfde en universeel is. In de Engelsche burgeroorlogen, tijdens Jaconus II, zijnen schoonzoon Wittem LI, kon de uitdrukking: Catholijke party als politieke partij, die de regten des konings verdedigde, eenige beteekenis heben; maar in Belgié, alwaar ondanks alle pogingen van de vijanden des gelöst, de volksmassa Catholijke is, doch alwaar de Catholijken  de kerk kan de vorst eene bid- en zitplaats hebben, die men uit hoofde zijner- verhevene waardigheid, zoo fraai versieren en zoo hoog plaatsen. kan, als men wil, of zij meerder of minder trappen heeft, dan de zetel van den Bisschop of Aartsbisschop, doet er niets toe, maar een troon, in de ware beteekenis van het woord, heeft de grootste monarch niet in de kerk. Wordt er bij de huldiging van ecenen vorst, een troon in de kerk opgerigt, dan is het alleen, om aan Zijne regeringen. en aan de hulde die hij van zijn volk ontvangt, een geheiligd karakter te geven; maar geenszins om hem in de kerk boven de Bisschoppen te verheffen. En of dus die zitplaats of zoogenaamde troon, wat hooger of lageris, doet niets ter zake. — Maar, hoe dwaas ook het berigt van den Brusselschen Sterredjes-man zijn. moge, kan men er op nieuw uit zien, dat er zelfs in Belgié, men-schen gevonden worden, die de Bisschoppen gaarne aan de voet En der koningen zouden plaatsen, zelfs als Bismarcken en inde kerk. — Daar ons blad ook in Belgien gelezen wordt, meenen wij de Catholijken van dat land ook soortgelijke verstandelooze, maar toch veel betee-kenende -berigten uit Brusse, te moeten opmerkzaam maken, hen herinnerende aan de vermaning van den HH, Paunus. broeders weest eensgezind!” Dat men er toch immer bedenke, dat, de grondstelling der vij-anden van ons geloof, de grondstelling der hel is: verdeeld en heerscht! Als de Polen altoos eensgezind waren gebleven, zou, hun ongelukkig vaderland. niet av io¢ 908g a aie pio Las we nseruon ett hints. Comité 14 hies: oe “fa: pr ea ah pay ¢... ti loal en r F pod: ona ay ~ Aan ner Bonkav van pe CATHOLIJKE: NEDERLANDSCHE STEMMEN te Grave, B. N.0,985 (is ° $ : verscheurd zijn geworden, en niet gedeeltelijk ten | prooi wezen aan de verregaandste onderdrukking....! VERVOLG DER BISDRAGEN VOOR OUD-BEILERLAND. * Montant in het nummer van 17 Augustus vermeld. f 1244,74 Door tusschenkomst van den Eerw. Heer J. Jor- nA, Pastoor te'Harlingen. ©.. » es) » = «-® 5,00 Door tusschenkomst van den Heer A. BUTTI, te Amsterdam. Van F. E. G. eee? e b26 ¥: 5,00. [ J 2 8 en 5,60. a N. N.. 2 2.60. » 3,25% » 1,00. e. Van twee Heeren Pastoors en eenen Kapellaan uit het Decanaat van Oss.. » «°s 2 « © » » 15,00 Door tusschenkomst van den Boeckhandelaiar . M. W. WAANDERS, te Zwolle. Ontvangen: uit 2Wyhe. Bi. io eh Se ay Vanden, Heer. J.,He- He- Wan a) aha: so sieslmpenshe Be Van een Onbekende uit Berlicum, bij "s Bosch.. Uit Utrecht, van J. B. een coupon.... « « Van N. P. te Rotterdam, twee coupons Losren- ten, nummer 30519, verschenen I Januarij 1838 en nummer 18924, verschenen I April 1839 te ZanMlen gs ee ee eae fe Ng ee Van een onbekende hand uit de Gemeente Zed- dam, twee coupOns te zamen... «© © » » 4,95 Van den Beer A. BUTTI, te Amsterdam. ¢ Voor de Wed. J. N. 2 'e e. 2 2 « f 2:50s ae 4 VoOorHene® 2s ee yee ek =» 3,00. Ste 210? os TT ne ae Van den Heer C. L. van LANGENHUYSEN, te Am- ope sterdem., voor, K.-H S. Wie. s, 0.3 os. ke eee 6,75 Uit G. van Ww. D. Ww. rs.. * ’ e if 10,00. a — Ga. B. pene ee ae ee.» 2,375 : 1 Van W. C. te ’s Heerenhoek, een coupon.... 6 sek Uit Helmond, van G. een coupon groot... 4 » 12,375 Van eenige lezers van de Catholijke Nederlandeche Stemmen te Eindhoven.... + » « « « » 413,60 |. Nog van dea Heer Burri voor den He er H. een -* bankbriefje. +. s/s. se @ ee oe | 2500 f 1447,065 BIJIDRAGEN VOOR DE CATHOLIJKEN VAN SCHAFFHAUSEN. Van de Redaétio 5. Ph eS sion Uit Dordrecht, van B. een coupon groot... »- 4,95 Onder de zinspreuk: Date et dabitur vobis, uitW. » 5,00 Van W..C, te's Heerenhoek, een coupon. « «. » 5 ope “2 aes " ada” sgeann Tjtcse Tala aligg PBshe Mek wut, Cl pobngeiiieaey Beh! :Mbietss ica oh 34 * _— 7 me * Nommer 36. CATHOLIJKE NEDERLANDSCHE STEMMEN. OVER GODSDIENST=, STAAT=, GESCHIED= EN LETTERKUNDE. ‘Als JESUS dit gerende had, hebbende de oogen ten Hemel opgeheven, zeide Hi: +. +4 Heilige Vader bewaar hen, die Gy my gegeven helt, in uwen naam; opdat zy één zijn gelyjk wij. e+e. En ik bid niet alleen voor hen, maar ook voor degenen, die door hun woord in my geloove tullen: opdat zy allen één zijn, geljk Gy, Vader, in my en ik in U: dat ty ook in ons mogen een zyn, opdat de wereld geloove, dat Gy my gegeven hebt. En th heb hun de heerlikheid gegeven, die Gy my gegeven hebt: opdat zi souden één zijn, gelyk wy ook dén syn. Ik in hen en Gy in my, opdat ty volkomenlijk één zijn: en dat de wereld wete, dat Gy my gegeven hebt. Joann. XVII. Op dit blad ’t welk alle Zaturdagen met een Nummer wordt vervolgd, kan worden ingeteekend aan alle Postkantoren, en bij de voornaamste Boekverkoopers in het Rijk. Hetzelye wordt met den Post verz onden voor den prijs van $8.50 in het jaar; het half jaar of kwartal, naar evenredigheid; zullende de betaling bij kwartalen moeten geschieden. Alle abonnementen kunnen worden opgegeven aan het Postkantoor te Grave; geene andere dan gefrankeerde Stukken en Briee ven sullen door de Redactie worden aangenomen. — Aankondigingen worden tegen betaling van 15 Centen den Regel geplaatst. Voor Belgié kan men abonneren aan het Postkantoor te Antwerpen. C2UVRE DU CATHOLICISME EN EUROPE, (Vervolg van bladz. 281). Wren, Christenen! ik kan hier. Sie kann ik kan hier. Sie kann  genoodzaakt is onder te doen, voor de ver- ‘Unitarissen, Socinianen, eng. NZs NZ, en sii die niets schillende afgescheidene secten, als men die te zamen neemt, is de Catholijke Kerk in Schotland veel tal- rijker dan elk dier secten, afzonderlijk beschouwd (1). Laten wij hier eene andere bemerking bijmaken, geliefde Broeders, die het van belang is, hier te ver- melden; te weten: de uitstekende waakzaamheid, - waarmede sedert eenige jaren de Protestantsche druk- -(1) Volgens een boek, getiteld: Boek van Schotland en in 1830 uitgegeven, worden de leden der algemeene bevolking van Schotland tot verschilleude Godsdienst-gezindheden be- hoorende aldus verdeeld: : Gevestigde Presbyteriaansche kerk: . « + » + « ~» 900,000 De vijf andere takken der Presbyteriaansche kerk , van de gevestigde kerk en onderling verschillende, doch alle de belijdenis van Westminster aannemende, «. .«  kan, met zekerheid op bijna 170,000 zielen worden gesteld). _De twee verschillende klassen van Episcopalen, - .« 60,000 Independenten, Baptisten, Béréérs, Glassiten, Sweden- borgianen en zes andere nieuwe secten, te zamen . 90,000 Methodisten 2a & y 6 eo Ae ene as wae 2 or eth'se" 69 10,000 Quakers 2 e00T “Wy eo De Oe Gri 600 Joden «tes « « Pete. ante wake th |. 5.0) Bio hid Had he edie! PU Vevoeh bilfehiw vesah ob ee 7 SEPTEMBER 1839... Persangande alles wat ons betreffend, en 't welk gevoegd bij het groote intellectueele overwigt, "t welk de stad Edimburg over geheel Angeland uitoefent, aan den toestand der veertien duizend Catholijken, welke die stad bewonen, gelijk ook meerder of minder aan alle Catholijken van Schotland, een des te grooter gewigt geeft, dat om zich in dat land te ontwikkelen, het Catholicismus het oogenblik schijnt te hebben afge- wacht, waarop alles verslijt, wat de Hervorming ge- daan heeft (1), van daar, Christenen! dat onze geringste bewegingen onophoudelijk worden’ bespied, dat men oogenblikkelijk ons kleinste succes aanwijst en dat alles wat er Catholijks in Schotland gedaan wordt, zelfs uit hoofde van de nieuwheid, aanstonds gewe- ten, opgemerkt, bekend gemaakt en beoordeeld wordt, ’t welk dagelijks insgelijks bij onze Engelsche broe- ders plaats heeft. Ook begint het ProresTanTscH Europa, als hetzelve een denkbeeld wil geven  juge jufvrouwen; 18 Hospicien, meestal van het geven van gratis onderwijs toegewijd; 30 Hospicien, meestal van het geven van gratis onderwijs toegewijd; FEene koninklijke schilder academie; 15 Openbare bibliotheken, van welke twee, de aanmerke- lijkste der drie rijken zijn en meer dan 100,000 boekdee- len bevatten;. De statistiek van Edimburg geeft, als gewöhnlich individuelle stad verblijf houdende. 49 Kunstens; 43 Graveurs, van welke eenige de beroemdste van Europa zijn. 32 Architecturen; 27 Burgerlijke ingenieurs; 1500 Leden van de faculteit der regten, waarvan 198 in de stadresideeren $ 122 Geneesheeren; 106 Boekhandelaars van welke velen de voornaamste van Europa zijn. es. Er zijn in de stad 53 boekdrukkerijen en er worden twaalf dagbladen en tien periodieke overzigten uitgegeven, Er zijn te Edimburg 77 Protestantsche kerken. 294 — bij de opening van het eerste religieuse huis, dat, sedert de Hervorming in Schotland is gesticht, het klooster van de H. Marcaretua in Edimburg. Niets, Christenen evenaart den ijver en de werke dadigheid, welke onze afgescheidene broederg aan- wenden, om dien noodlottigen voortgang tegen te houden, waarover zij zich beklagen, en om die onde religie van HKngeland te worden, in haret voortgang tegen te houden. Geld, boeken, tijd, invloed, alles wordt in 't werk gesteld, er wordt niets verzünden van hegene, wat onrust kan verspreiden, wat in de harten de liefde der Hervorming kan opwekken en overal de krachtigste pogingen tegen de Kerk van Rome kan inroepen (1). Om wel te bevatten, mijne broeders! tot hoeverre te hunnent de ijver onzer Protestanten gaat, tegen dat- gene, wat zij Papismus noemen, zou men moeten we- ten, tot hoeverre die ijver zelfs buiten ’slande, zelfs in uw Frankryk weet te gaan. Dat men te dien op- zigte, de rekeningen en verantwoordingen, (comptes rendues) rädplege in de talrijke periodieke geschriften, die over dat onderwerp handelen, en men kan zich gemakkelijk verhelden, hoe vurig zij in de zaak van hun eigen land zijn, die nog zoo veel ijver over hebben, voor de landen die hen omringen. Wel nua, Christenen! ik, die te midden dier Protestantsche bevolkingen leef, en die weet, hoe veren er onder zijn, die volkomen ter goeder trouw handelen, ik eer hen wegens hunnen ijver. Maar ik kan met hen niet transigeren (2), als het op de waarheid aankomt, en daarom zal ik nooit ophouden mij tegen hunne pogin gen te verzetten, door met al mijne wenschen het liefdewerk van het. Catholicismus in Europa in te roepen (3). (Het vervolg) Hierna. — (1) Zoo zwak gevoelt zich overal de zoogenaamde Hervor- ming, dat zij reeds van angst beeft, zoodra als het Catholi- cismus zich openlijk vertoonen kan, Rep. (2) Dat is: met hen overeenkomen; een verdrag aangaan. Rep, (3) Extract uit het 39 verslag van het Londensch genootschap tot verspreiding van godsdien- stige tractaatjes. FRANKRIJK. De deutsche van het Papismus en de schriftbarende voort-gang van het ongeloof, heben in dat land overal de over-hand, en de werkdadigste en aanhoudendste maatregelen zijn noodzakelijk, alvorens men bij het volk een godienstigen in-druk kunne te weeg brengen, die van eenen duurzamen aard zij, De groote schaarschheid van bijbelsche geschriften, die er zich doet gevoelen, heeft uwe kommissie doen besluiten, om de vrienden van het Evangelisch genootschap (société Evangelique) van Ryssel, ter hulp te komen, ten einde lien i te stellen tot het uitgeven eener bondige voorstelling van de H.° Schriften. *sael De onderscheidene pogingen, die thans in het belang van Frankryk worden aangewend, schlijnen van het hoogste gewordig oogenblik.. Het genootschap van Paris, ter verspreiding van gods-dienstige tractatjes, gaat voort met het uitgeven én verspreienden van de ten bijbelsche waarheden der Hervorming door de zoo kr. achtdade tusschenkomst der colporteurs. Die wärrdige mannen zijn inderdaad, hun werk zeer toegedaan. Gedurende het afgeloopen jaar zijn meer dan 500,000 d taatjes, in omloop gebragt. De fondsen van het ge. DE CATHOLIJKE IEREN EN DE ENGELSCHE CHARTISTEN, De Engelsche Chartisten, die hunne revolutionnaire en bloedige oogmerken te vergeefsch trachten te ont-veinzen, en die, zoo als immer het geval is, opgeruid worden, door Jieden, die hun belang door de wanorde en revolutien trachten te bevorderen, hadden sedert lang het oog op het onderdrukte Terland gesla-gen, en hoopten bij de misnoegde, door ondragelijke kwellingen verbitterde Ieren, eenen bijval te vinden, die hen geducht voor Hnge/and maken zou. Hunne zij daarin geslaagd zijn. Op den 13 August, werden er in den loop van den dag te Dublin, plakaten aangeplakt, bekend machen, dat de Chartisten eene meeting zouden houden op den avond van dien dag in de tarverne van Londen in de Henry Streat, ten einde de gedelegueerden der commission in staat te stellen, om aan de inwoners van Dublin het ware doel, dat zij zich voorstelden, de afkondiging van het charter des volk, te verklaren, en maatregelen te nemen, om eene vereeniging tus-schen hun genootschap en het Iersche vo'k tot stand te brengen. Dien ten gevolge vergaderde eene menigte van personen, waaronder de werkende leden van het genootschap: precursor, die zich te Dublin bevonden ter aangewezene plaatse. De Heer E. Byrne werd tot president der vergadering gekozen, hij begon met te zijn niet meer toereikende voor het werk. (Die bijzonderheden worden ons bevestigd in l'Hwrope Protestante, te Paris uitgegeven wordende, hetwelk ons daar: enboven berigt, dat het getal der tractatjes door dat genoot-schap, sedert deszelfs aanvang verspreid, dat is, sedert z Es- tien jaren, reeds 4,917,669 bedraagt. Die zuverige bestümährenden van het gendotschap van Toulouse, zijn bestendig in briefwissseling met uwe kommissie geweest; zijn heben reeds zeer veel goeds kunnen doen. Hon- derd leesbibliotheken zijn reeds geopend en alle bloeijen. De bijstand door uwe kommissie in dit jaar toegestaan, tot voortplanting der goddelijke waarheden bedragen bijna 460 liv. (5520). Dezelfde ijver en opoffering voor Spanje, Portugal, Duitsch- land en Rusland. Met een gedeelte van Frankryk, dus vervolgt hetzelfde rapport, Zwitserland, de Staten van het Duitsche verbond en een gedeelte van het koningrijk Polen, hebben wij eene be- volking van 90,000,000 menschen, onder welke wij onze trac- taatjes in de Duitsche taal, kunnen laten circuleeren. In Rusland, zijn in dit jaar 219,931 onzer tractatjes in de Russische taal, verspreid geworden.... Meer dan 50,000 tractatjes en boeken, zijn naar demarkt, die te Nishny-Novogorod gehouden wordt, gezonden, alwaar we spedig zijn verkocht, of tegen koopgoederen verruild georden. Men zal over een gedeelte dier boeken beschikken, voor markten, die minder algemeen worden bezocht, zoodat hat keizerrijk verspreid yindt. De ijver der Protestanten van Geneve voor Frankryk, is an dien hunner broeders van Engeland. 