De Kracht der Waarheid, Gebleken in de Bekeering van den Eerwaardigen Heer
Scott, Thomas
Daar het echter nog weinig baat of men al weet dat men geloven mag, en dat daarvoor een volkomene waarborg is; 200 hooren wij, dunkt ons, reeds van alle kanten zeggen: «Men moet ook de gesteld- heid heritten om te kunnen gelooven,» Sommige lezers wullen zelfs denken dat het minder noodig is 100 breedvoerig en streng op het punt van den waarhorg aan te dringen; want al de waarborgen zullen niets uilmaken voor hem, die, gelijk de Apostel zegt, een boos en ongelooviy hart heeft. Lulk een, toch, neemt de waarborgen niet aan, omdat hij dezelve niet noodig heeft. Tot dit gedeelte van onze behandeling gekomen, stellen wij de navolgende zaken voor: Ten cerste: Dat het niet mogelijk is, dat iemand gelooven kan zonder die gesteldheid te beritten, waar- door men daartoe in staat is. Het zoude verloren mocile en jjdelheid zijn, dit te ontvonwen, en eenen schijn geven, het geloof als eene gave der genade te ontkennen. Welke waarborgen of aanmoedigingen men ook geeft aan hen, die in hun hart gerust he Legengestelde verlangen, zu zu zu zu kunnen al uwe woorden ten eenenmale yerwerpen; ten ware men door loszinnige uilspraken in zaken van Godsdienst iels voorstelt, dat een naturlik mensch voor gelöst houdt, maar dat volstrekt geen wezen heeft. Aan een ongeloovige te zeggen dat al zijne ellende en rampzaligheid alléén daaruit voortkomt, dat hij niet verordinend is om te gelöven, zal slechts zulken ontmoedigen, die door hunne conscientie overtuigd worden dat het waar en waarachlig is, dat zij zich volstrekt om geene zaligheid, noch om den Zaligmaker bekommen. En het is zoo: védr dat hunne wedergchoorte blijkt, hebben zij geen regt op eenige aanmoediging. In geval immers de zondaar het fondament voor zijn geloof in zich zelven vinden moest en het Woord Gods hem daartoe niet genoegzam vrijheid verleende en waarborgde, dan zouden wij hem, die het vurigste en ernstige naar de verlossing uitziel, niet slechts in de ontdekking, — want dan kan het niet anders; — maar zijn gansche leven door geheel nedergeslagen en bijna wanhopend zien; terwijl de hoogmoedige en zor- gelooze zondaar eene gereede aanleiding zoude hebben om zijn ongeloof te verschoonen. Zouden wij, bij voorbeeld, zeggen: «dat een zon- daar niet gemagligd is om tot den Heere curisrus te naderen en van Hem, als den van God verordineerden fieiland en Middelaar, gered en gezaligd te worden, 700 lang hij geene opregte begeerte tot zaligheid koes- iert en die gesteldheid niet in zich gevoelt, die wy ons onder ware boetvaardigheid voorstellen;» ja daar bijvoegen: «Indien gij u zoo en zoo niet beyindt, is het te vergeefs het naar Hem te wenden;» — er moet ierten. dan noodzakelijk uit voortvloeijen, dat eene verslagene ziel, die eerst uit den zondeslaap ontwaakt is, zich geheel onmagtig bevinden zal. Hem ontbreekt kennis en oordeel. Hij is ontbloot van ondervinding in de wegen die de Heere met Zijne kinderen houdt. Hij is ontrust door de vrees, die niet alleen de strijd legen zijne naturliegen genegdieden en bedorvene driften hem aandoet; maar bovenal door de listige omleidingen des Satans, en ten gevolge derzelve wordt hij gestadig over de opregtheid van zijne begeerte in iwijfel gebragt. Het lijdt dus ook geen’ twijfel, of hij mat zich af met allerlei vragen en onderzoekingen over den waren aard van eene opregte gewilligheid, in de hem toeschijnende noodige maatregelen om daar- toe te geraken; en meent dus, geheel niet geregligd te zijn om tot den Heere curisrus te komen. Neen, ontvouw op eene duidelijke wijze de zaligheid, zoo als ze in curistus is, en het geloof in dien eenigen Borg en Middelaar naar den inhoud van de door den Heere geopenbaarde Waarheden in de Hei- lige Schrift! Noodig alle menschen, zonder uitzonde- ring, om Gods eengeboren’ Zoon te gelooven. Ver- maan, beweeg daartoe, beveel het in den naam en op last van den almagtigen en ecuwigen God: — 2zij die het Woord gaarne aannemen, zullen z onder schroom gehörigen. De anderen zullen gevoelen dat hunne afkeerigheid misdängig is, en dat dit hen schuldig en verdoenen voor God maakt. Ongemerkt, en ten gevolge van de ontroeringen der conscientie, zullen zij, die door den Heer bewerkt worden, tot het vragen geraken naar het gelööt. De Heer, die Zijn eigen werk bekroont, zal, door het zegenen van het Woord, de hardheid hunner harten breken; en dit zal hunne wonden genezen. Zij integendeel, die zich tegen de vermaningen verharden, blijven onverschillig en onge- loovig, en zullen ten eenenmale onvyerschoonlijk zijn. Het is een daadzaak, welke met weinig moeite te bewijzen is, namelijk: dat overal, waar men de bij- zonderheden over dit onderwerp met duidelijkheid en klaarheid naar Gods onfeilbare getuigenis behandelt, de toehoorders de zaken bijna zonder de minste moeite begrijpen. Indien zij hunne verdoemelijkheid> en het gevaar dat hen bedreigt, levendig gevoclen, wenschen zij ernstig naar de zaligheid van het Evan- gelie; en zoo dit als een gevolg van de vernieuwing des harten door de wedergeboorte geschiedt, dan zult “gij hen terstond tot den Heere szzvus zien viugten: even eens als een zieke, die het in zijne woning nict langer houden kan, op het binnenlaten en opnemen in een gasthuis aandringt. Het is wel niet zonder bezwaren en twijfelingen, dat iemand tot het gelooven komt, 200 als men gelooven moet; maar dan vragen 12ij ook niet meer of zij wel tot het gelooven geregtigd zijn: 2ij zeggen met tranen, gelijk certijds de vader van het maanzieke kind: «Jk geloove, Heere! Kom mijne on- geloovigheid te hulp* (*). (*) Mare, IX: 24. Dikwerf ternedergeslagen door de vrees, datgene niet te gelooven wat men gelooven moet, of dat men geen waar geloof heeft, en het 200 donker in het binnenste uilziet, schijnt de taal hunner harten nogtans deze te zijn: «Elk zondaar, hoe diep gevallen hij ook wezen moge, is genoodigd en bevolen om in den Heere curts- tus te gelooven, en tot Hem te komen om zalig te wor- den: aldus moet ik, en kan ik komen. Ik heb thans eene vurige begeerle ontvangen, tot hetgeen wat ik vroeger versmaad en veracht heb. «Heer! open mijne oogen, opdat ik zien moge; leer mij den regten weg, die mij tot U leidt. Mijne ziel kleeft U achteraan en ge- voelt behoefte aan U.» Ja! nog meer, diegenen die, véér dat het geweten ontwaakte, hun verstand opgevuld had- den met eigengemaakte, duisiere en verwarde stellin- gen, door hen zelve of door keurmeesters van het geloof voor hen opgezocht; zullen aan de veeltijds gewaagde bepalingen, aan hunne vrees en_ begeerte vaarwel zeggende, eindigen met eene handelwijze, ten eenenmale strijdig met derzelver bekommeringen en angsten; zij werpen zich eindelijk in de armen van den Heiland en Verlosser, alleenlijk berustende op Zijn woord,. Is het niet zoo, dat wanneer er iels anders wezen moet dan dit, om den zondaar tot eenen waarborg Ae strekken, vdér dat hij in den Heere. curisrus is, het noodzakelijk iets zijn moest, dat uit deszelfs aard heilig was; en als zoodanig eene heilige begeerte, im eene heilige overtuiging van zonde opleverde ?. Dit ech- ter zoude dan tevens ten volle dat yolslagen ongeloof veroordeelen, en verdoemelijk maken, dat de Heilige Schrift nergens leert, maar hetwelk de menschen ge- woon zijn, een historisch of yoorbercidend geloof te noemen. Niemand vermag iets te doen, waartoe hij niet geroepen en dus niet gewaarborgd is. In dit geval geldt de tekst, dien men z00 vaak tot krachteloosmaking van Gods gebod, dat wij gelooven in den name Zijns Zoons sezvs curistus (*) aanvoerl, namelijk: Men mensch kan geen ding aannemen, zoo het hem wit den hemel niet gegeven zij (T). Kén van beiden is waar: men is tot den waarborg om te gelooven ge- regtigd, of men huichelt de begeerte daartoe, Een derde stand, tusschen zalig of verdoemd te worden, geloovig of ongeloovig te zijn, kan er niet bestaan. De ongeloovige heeft niet het allerminste in zich, waarop hij zijn regt om te gelooven bouwen kan. Een pas aan zich zelven ontdekte ontmoet in deze twee zaken de moeijelijkste te doene beslissing in alles wat Godsdienst betreft. Hij moet duidelijk verstaan den waren aard van de Gode-behagelijke kennis van ellende, verlos- sing en dankbaarheid; opdat hij in het gewigtigsie, hetgeen er voor den mensch op aarde is, en dat onder de ontroeringen en wroegingen van het gewelen daarvan onderscheiding maakt, iets bezit, in iegenstelling van hetgeen dat er slechts den schijn van heeft. Het is echter door zijne niet dan aanvankelikk weggenomene blind- heid in geestelijke zaken, dat hij de grondtrekken van het aanwezen der kenmerken niet ontdekt, welke Gods onbedriegelijk Woord ons opgeeft. Dan de meest geoefende Godgeleerde zal zelfs dikwerf moeile hebben, om lec midden van die verwarring van denkbeelden en voor- (*) 1 Joh. UL: 23. (+) Joh, IIL: 27, 56 stellingen, die de aan zijne zonde en verdoemelijkheid ontdekte zondaar voortbrengt, het werk van Gods Geest te onderscheiden van die bedorvene bewegingen en eigenbelangzuchtige oogmerken van het bedriegelijke hart; dat, ook onder den schoonsten schijn, niet dan eigengeregtigheid zoekt. Twee kleine zaadkorreltjes kunnen immer wezenlijk verschillend zijn in soort, zonder dat men dezelve met het scherpste gezigt, geholpen door de fijnst gesle-pene vergrootglazen, van elkander onderscheiden kan. Hoe veel te minder, kunnen dan zij, wier oogen nog slechts gedeellelijk geopend zijn, en die nog hoege-naamd geene middagklaarheid ontvangen hebben, daarover oordeelen? Maar wanneer het in den grond geworpen zaad opgegroeid is, valt niels gemakkelijker, dan de planten der beide zaadkorrels te onderscheiden. Even 200 is het met de ons geestelijk voorkomende indrukken. Het is wel buiten allen twifel, dat er reeds dadelijk een wezenlijk verschil bestaat, tusschen hetgeen van den geestelijke gezindheden en de in waarheid slechts natuurlijke gesteltenis; doch de uilkomsten alleen maken met zeckerheid het onder-scheid bekend. Alle gissing of veroordeeling,  welke wij niet maken kunnen. Allen, die dorsten naar het levende en reine walter, dat van den troon Gods en het Lam afdaalt, zullen bemoedigd worden om vrijelijk te naderen. De anderen, die zich aan het Woord stooten, gaan terug op de wegen van openbare goddeloosheid; of er wordt bevonden dat ze die steenachlige aarde zijn, die geenen wortel in zich zelve het. Want hunne rust is valsch, omdat ze vreemdelingen zijn aan de belofien, en dus zonder de hei-ligmaking en de besprenging van het bloed van sgzus CHRISTUS. Bijaldien het onderwerp in het afgetrokkene be- schouwd wordt, schijnt het oppervlakkig, dat de waar- borg voor het geloof en de gesteldheid om te gelooven ééne en dezelfde zaak is; ten minste, dat het onder- scheid van weinig beteekenis moet zijn. In geval men echter de betrekking, die deze zaken op elkander hebben, uit de beschouwing en uit de ondervinding nagaat, dan is er een zeer groot verschil in op te mer- ken. Het zal eenen bekommerden zondaar , die waarlijk verlegen uitroept: «Vat moet ik doen om zalig te worden?» mnimmer ontmoedigen, wanneer men hem den aard en de natuur des geloofs aantoont, en hem den weg ter zaligheid, die in curisrus is, voorstelt, Hij mag bedroefd en verlegen worden, door de onmo- gelijkheid te gevoelen om te gelooven; maar indien hij door den Heer opregt gemaakt is, dan zal hij on- danks zich zelven bekennen: « Het is zoo, er is geen ander redmiddel overig.» Wanneer wij echter, wijd en 59 breed, de natuur en het ware gevoe! der ellende ont- vouwen, over de mate en den trap der overtuiging han- delen; over den geestelijken honger en dorst, en over de genadewerkingen des Heiligen Geestes spreken, dan wordt de bekommerde ziel 266 verlegen, dat zij aan al hare verwachtingen van genade vaarwel zegt. Zijn er niet voorbeelden (wij moeten en kunnen alleen aan de zijde des menschen oordeelen,) dat er aan zulken ge- zegd wordt: «Gij moogt niet gelooven, en zult u aan yermetelheid schuldig maken, om dit zonder deze en die bevindingen te doen.» Ontneemt gij den zon- daar de gedachten aan de liefde van den Heere cuais- nus; aan de vrijmoedigheid en genoegzaambeid van Lijne barmhartigheid en genade, dan geeft gij den Satan gelegenheid om zulk eene ziel tot vertwijfeling te brengen; dat is met andere woorden: het zaad des geloofs, dat in zijn hart gezaaid is, wordt weggerukt, zoodat hij niet gelooft en behouden wordt (*). Het is eene waarheid, alle afwijking van de Schriftmatige eenvoudigheid kan gerangschikt worden onder deze wijze van het ziende niet zien, en hoo- rende niet hooren. De onderwerpen, die aan het men- schelijke: gemoed bij den aanvang het meest paradox (tegenstrijdig) voorkomen, zijn niet zelden de duide- lijkste en bevyaltelijkste ; wanneer men dezelve in be- oefening brengt, of bij anderen opmerkt. Dan eerst wordt ons de meening des Geestes in kracht en nadruk bekend. Dan zien wij dat het Koningrijke Gods niet gelegen is in woorden, maar in kracht (fT). Dan (*) Matth. XII: 19. (+) 1 Cor. IV: 20. 60 Ieeren wij het verstaan, wat de Heere suzvs zeide, toem eene vrouw onder de schare hare stem verhief, en riep = «Zalig is het lijf, dat U gebaard heeft en de borsten die U gezoogd hebben!» door het antwoorden: «Ja, maar zalig zijn ztj, die Gods WYoord hooren en hewaren.» Door het gebruikmaken van de Schrift, die tot overtui- ging, tot aanmoediging, tot leering, en tot vermaning, is ingegeven, kunnen wij in dezelve de wijsheid en goedheid Gods zien, en in ons zelven opmerken. Hoedanig ook de aard van de Goddelijke verlichting zijn moge, en welke denkbelden iemand zich make, védér dat hij dezelve ontvangt, 200 kan hij doorgaans bij des- zelfs eerste ontdekking in de verandering, die hij onder- gaat en waarvan zijn geweten hem overtuigt, geene de minste heilighetd opmerken. Nu eerst door den Heiligen Geest van 2onde, van geregtigheid en oordeel overtuigd zijnde, begint hij zich als een doemschuldig, en in zich zelven verloren Adamskind te erkennen. Nu eerst ont- dekt hij, niet alleen dat al zijne vermeende deugden in waarheid niet anders zijn dan gepolijste misdaden, dat al zijne Godsdienstigheid slechts doode vormen, zelfliefde of huichelarij is geweest; maar dat zijn hart bedriegelijker is dan cenig ding, vol van doodelijk venijn, en deszelfs gedichisel boos is van der jeugd af. Naar mate het licht des Heeren verder in de ziel opgaat, ontvangt hij des te klaarder inzigt in deze, den mensch wel vernederende, doch de waarheid Gods verheerlijkende zaken. Deze vermeerderde ont- dekkingen, (welke vroeger, wanneer hij de woorden las, voor hem slechts klanken waren) houden de gansche ziel zdddanig bezig, dat zoo iemand niet be- 61 grijpen kan, dat andere menschen even verdorven zijn, als hij nw weet en bevindt dat het met hem gesteld is. Nog minder kan de ontdekte zondaar denken, dat diegenen, welke men vromen noemt, en die door het geloof van hunne vaste hoop, in de liefde van cunistus, spreken en roemen, zich zoodanig gevoelen kunnen of ooit gevoeld hebben, als hij zich thans in waarheid moet verklaren. Het allerminste echter is het voor hem mogelijk te begrijpen, dat hij vroeger reeds even zoo zondig was als nu; maar dat dit hem door zijne geestelijke blindheid onbekend was. Zie hier dan volkomen bewaarheid: « Zonder de Wet is de zonde dood.» Niet alleen evenwel wijst ons de geestelijkheid van de Wet op ons bederf; maar 2 brengt onze naluur in opstand, en wekt allerlei booze begeerten op. Dikwerf zelfs wordt de vijandschap te- gen den Heere, welke in het hart sluimerde, wakker gemaakt, en wordt in al derzelver angst en verschrik- kelijkheid ondervonden; door inwendige lasleringen , spotten en wederspannigheid tegen de regtvaardigheid Gods. Hierbij komt nog het inzigt, dat de mensch ontvangt van de hatelijkheid der zonden, en eene be- geerte om van dezelve af te staan. Dan daar hij de onmagt en den onwil tot dit laatste, hoe langer hoe meerder begint te gevoelen, zoo brengt hem dit vaak tot aan den rand der vertwijfeling. Geen wonder dus, dat de mensch, dien de Heere bekeert door de werking des Heiligen Geestes, een mishagen aan zich zelven heeft. Zie dan hier echter wederom eene be- vinding des harten, overeenkomstig Gods Woord : Dan zult gij gedenken aan uwe hooze wegen en wie 62 handelingen, die niet goed waren; en gij zult eene walging aan u zelve hebben over wwe ongeregtigheden en over uwe gruwelen (*). Het steenen hart is vleesch geworden en kan nu gevoelen, waarvoor het yroeger door de verharding der zonde onbereikbaar was (‘f). Het geweten is teeder geworden, en is vatbaar om de minste zondige neigingen op te merken. Het verafschuwen van al wat kwaad is, wordt eene heer-schende gesteldheid. De ondervinding van dezulken, die zich vroeger weinig om hunne daden bekommerden, of bij elke overtuiging terstond eene verontschuldigiing bij de hand hadden, is nu een zeker bewijs dat men geleerd heeft, uit welke bedorvene bron de afwijkingen voortkomen. Een opregt gemaakt hart belijdt, dat de minste overijling van vele verzwarende ommstandigheden verzeld gaat. Ja! alles vereenigt zich om iemand, die overiuigd is, te ontmoedigen en te vernederen. <Alléén de blijde boodschap van genade in curistus, maakt hierop eene uitzondering; wanting een denkbeld van zelfverhefling zich in deszelfs geest opdoel, terwijl hij bezig is met de overden-king der uilspraken van zijne volkomene ellende. evallen was; maar dat hij, toen de profeet narnan hem door het levendige en krachtige woord in het hart had getroffen, dadelijk in schuld viel. Hij bad, in Ps. LI: 12 niet: «schep mij een nvw hurt, O God!» maar: «schep mij een nvw hurt, o God!» maar: «schep mij een nvw van mij eenen vasten geest!» Wij kende bij ervaring de bron, waaruit zijne kwa- Jen ontstonden; gelijk de schrijyer dit verder in het algemeen betoogt. De Vent. 63 Het gevolg dezer gesteldheid is voorts ook, dat de zondaar, welke reeds eenen waren honger en dorst ontvangen heeft naar curistus en deszelfs geregtigheid, zich verder dan ooit verwijderd ziet, om in zich zelve de waarborgen te vinden, welke hem magligen om met een gewetligd vertrouwen en gelössekerheid tot. Hem te gaan. Doorgaans, ja bijna alloos, verklaart men zich schuldiger en bedorvener dan vroeger; en even als pautus dit zeggen kon, noemt men zich den grootsten der zondaren. Nict zelden treft men zelfs zulken aan, die het besluit opmaken: «Jk het lang en te zwaar gezondigd; ja, tegen overtuiging aan, hield ik het tegen den Heere wit;» xoodat hij wijfelt of de uitnoodiging van den Heere cuarstus «Die tot mij komt zal ik geenszins uilwerpen;» wel tot zulk eenen zondaar als hij gesproken is. Welke woorden van troost en verkwikking zullen nu deze ziel opbeuren? Welke anders, dan de stellige verklaringen van de Heilige Schrift: «Die zal vinden. Die bidt, die onlyen. Klopf en zal, open gedaan worden. Doch wähnten deze bekommen, den deze bekommen ziel meer ontmoedigen, den deze het gesponnenen redenen redenen bezig te houden, en haar hingegen in de levendigste kleuren af te schilderen, zonder henenwijzing op de heloftenischen Gods; soms op eenen toon, die haar toeschijnt, also deredenerende persön de uitdeeler van het gelöt waren. Maar hetzelve niet geven will? Hoe lijnregt strajdt dit niet tegen de vermaning van den Apostel PAULUS aan TIMOTHEUS en TITUS, om hem, die zwak is in het gelöt, aan te nemen, zonder twistvragen en strijdingen, die onnut en ijdel zijn! Naar mate het Evangelie verstaan wordt, geeft het zelfach aanmoediging aan dezulken, die zich yerloren en doemschuldig verklaren. Doordien ze van den Hei-ligen Geest geleerd worden, zeggen zij niet met den hoogmoedigen Farizeer: «OG God! ik dank U, dat tk niet ben gelijk de andere menschen;» maar lij smec-ken met den Tollenaar: «O God! zijt mij zondaar genad Om Uws Naams will, o Heer! het bij dezelve, evergeef mijne overtreding, die groot 7s. Bij mij is de beschaamdheid. Ik werp mijne smeekingen voor ww aangezigt niet neder op mijne ge- regtigheid; maar op Uwe harmhartigheden, die vele zyn; gelikk panna bad. En wij zien door Gods genade dit ook overal terstond plaats hebben, waar de menschen niet, als werktuigen des Satans, de 20kende zielen van het gelöt trachten af te houden, door voorwaarden en gestalten te be-palen, die in lijnregte tegenspraak zijn met Gods Woord. Neen! de onbepaaldste uitnoodigingen van het Evangehie, en deszelfs gebod, zoodanig als men is tot den. Heer te gaan, om door Hem gezaligd te worden, en dit zonder uilstel te doen, daar Hij niemand uitsluit, waarborgen en verzekeren een’ ieder van.de allergereedste aanname. Dit blijkt ook duidelijk in hen, die de onvergeeflijke zonde begaan, de lastering tegen den Heiligen Geest, waarvoor geene vergeving is. Deze zullen nimmer tot den Heere szzus gaan; uithofde zu niet verniewwd kunnen worden, tot hekeering (*). Zelden wordt het aangetroffen, dat de zondaar, wiens ziel, van wege het gevoel zijner ellende, over- stelpt is en in dien toestand verkeert, die aan de wanhoop grenst, dit aan eene bovennatuurlijke werk, den invloed van Gods genade, toeschrijft. In het algemeen genomen, denkt hij op alles behalve op de oorzaak en op de natuur van de in hem gewrochte yerandering. Van daar, de aanhoudende ontkentenis dat het God is, die in de ziel werkt; niettegenstaande Gods Woord zoo duidelijk verklaart, dat de mensch dood is in zonden en misdaden, en er uit het Nazareth, waarin wij geboren zijn, niets goeds komen kan; ja men toch erkennen moet, dat het geene droefheid is naar de wereld. Zelfs in de rustige oogenblikken, wanneer zij derzelver gedachten over zich zel zel zel kunnen laten gaan, en de Satan hen voor eene poos niet bestrijdt, dan zal de ziel al hetgeen, wat er in haar geschiedt, hoogstens toe- schrijven aan de middelen en werktuigen, waarvan de Heer zich bediend heeft; maar niet aan den Heer Zelven. Het versle, waartoe velen in den aanvang der (*) Hebr. VI: 6. Bekecring komen, is het onbepaalde gezegde: "Het is mogelijk dat het de Heer is; maar....!» Men verbeeldt zich, als anderen dezelfde predikatie gehoord, of hetzelfde boek gelezen hadden, waar-door de ontdekking der doemschuldigheid aan de ziel bekend is geworden, dat zij dan daarvan denzelfden invloed zouden ondervonden hebben, Dit veroorzaakt het blijven zien op zich zelven, waardoor de sterkste en meest overtuigende kenmerken dat het haft wezenlijk tot bekeering vernieuwd is, eenen tegenstrijdigen invloed op de ziel uitwerken. Het kennelijke doel, dat de Heer daarmede heeft, is om den mensch alleen op Hem, en niet op zijnen toe-stand te verwijzen. Het zal en moet onmogelijk blijven, dat de overtuigde zondaar de volmagt om te gelooven, het fondament lijns gelös, en den waarborg voor zijne hoop op de genade van den Heere JEZUS CHRISTUS, 7m zets in hem, maar geheel buiten hem moet zoeken. Hoe gelukzalig en vol barmhar-tigheid is het d Us niet, dat het Woord des Evangelists volkomen genoegzaam is om alle zondaren, wie zijn mogen, op de alleraanmoedigendste en meest verzekerende wijze uit te noodigen, om het leven te vinden in den dood. Il. Zelfs die menschen, welke reeds sedert langen tijd leven mogen door het geloof des Zoons Gods; «die geloovende, dikwerf den vrede en de blijd-schap van hetzelve gesmaakt hebben, en overvioeijen in de hoop door de kracht des Heiligen Geestes, » worden yaak door sterke beproevingen overvallen, of midden onder donkerheden en angsten der zich tot zwaren ‘strijd geroepen. In zuike toestanden vragen zij zich zelven wel eens af: «of alles, wat 2ij onder-vonden hebben, misschien een zinbedrog of verbeel ding geweest zij? Ben ik wel met een hedlige roeping geroepen? Heb ik den Heer wel lief» en dan blijven zi doorgaans van den Heer af; ja loopen weg van den barmhartigen en medelijdenden Hoogenpriester, van den eenigen Arts der ziel En, in wien alle krachten der gezondmaking verborgen, tot dat de genoemde vragen beantwoord hebben. Hoe kan dit echter, helaas! in dien toestand geschieden? Alles, wat er in hen is, wordt hun immers hoe af- schuwelijker? Davm is ons daarvan ten voorbeeld. Wij hooren hein in den XXXII Psalm, vs. 3, getuigen: «Toen ik zweeg, werden mine beenderen verouderd, in mijn brullen den ganschen dag.» De herinnering zive van hunnen yroegeren wandel met God, van de hulp en de veriroosting uit Zijne liefde in curistus gevloeid, in stede van hen op te beuren, vermeerderen hunne bekommeringen; zij dienen slechts om den zwaren last van het pak der zonden ondrage- lijker te maken. Ja zelfs, indien 2ij niet in de kracht Gods bewaard werden, zoude er voor hen weinig aan ontbreken, om tot wanhoop over te gaan; want het is geen wonder, dat er twijfelingen ontstaan omtrent de bedoelingen des Heeren met hen. Dan zie hier, hoedanig zij doorgaans aan deze be- naauwdheid hunner ziel ontkomen mogen. Het wordt hunne taal: «Al is het ook, dat tot heden toe alles wat er in mij gebeurd is, zinbedrog was, de Heer 5* houdt nog niet op genadig en barmhartig te zijn.» Alle dingen zijn bereid. De aanbieding is aan allen gerigt, en de Heere snzus zegt houdt nog niet op genadig en barmhartig te zijn.» Alle dingen zijn bereid. De aanbieding is aan allen gerigt, en de Heere snzus zegt houdt niet op genadig en barmhartig te zijn.» Alle dingen zijn bereid. De aanbieding is aan allen gerigt, en de Heere snzus zegt houdt niet op genadig en barmhartig te zijn.» Alle dingen zijn bereid. De aanbieding is aan allen gerigt, en de Heere snzus zegt houdt niet op genadig en barmhartig te zijn.» Alle dingen zijn bereid. De aanbied When niet gekommen, opdat ik de wereld veroordeelen zoude, maar om haar te hehouden (*). Door zulke en dergelijke uitspra-ken van Gods Woord aangemoedigd, roepen zij (uit de diepten) tot den Heer. Bekennende hunne zondem met al de verzwarende omstandigheden. Zij betrouwen zich op de ontferming des Heeren, en op de verzoeing, zeggende: Biy U is de vergeving, opdat Gij gevresd wordt (+). Uit des vissches ingewand hidden zij, uit den butik des grafs schreijen 13} met sona (§). Eerst dan wanneer bij hen de nood op het hoogst ge- klommen is, zoeken zij rust en uilkomst in die ge- nade des Heeren, waarvan 2) zoo dikwerf de verze- kering ontvangen hebben. En zoo blikt het hun weder als op nieuw, dat aan dood- en doemschuldigen zondaren uit vrije genade en ongehoudene ontfer- ming alleen vergeving geschonken wordt. Nu eerst wordt door hen de Psalm pavins gezongen, om te doen gedenken (.). En daarop aan hen vervuld dat- gene, wat pavip in Psalm XL getuigde ondervonden le hebben: Hij heeft mij uit eenen ruischenden kuil, uit modderig slijk opgehaald, en heeft mijne voeten op eenen rotssteen gesteld, Hij heeft mijne gangen vast gemaakt en Hij heeft een nieww lied in mijnen mond gegeven: eenen lofzang onzes Gods (..) — en Zaligmaker. De zondaar xzoodanig gemaakt, is op (4) Luc. X: 56, Joh. TIT: 17. (,) Ps. XXXVI. (+) Ps. CXXX. (1) Ps. TM, en IV. (§) Jona IL: 12. Dat standpunt gekommen, waarop cen levendig licht de geheime schuilhoeken zijns harten bestraat, en dat hij over de ontmoelingen, en zijnen aardschen weg ondervonden, een Gode-verheerlijkend denkbeld ontvangt. Hij begint nu juist in al wat hem nog voor korte poos z00 hedroefde en hetgeen lang zijne smart uitmaakte, eenige heiligende daden van vrees, vernedering, begeeren, geloof, hoop en liefde opie merken. Dit alles echter zag hij vroeger niet, van wege de donkerheid van zijne ziel, toen hy daaraan de meeste behoefte had. Wij kunnen deze gesteldheid van donkerheid, en het missen van de vrucht der liefde ook opmerken in onze aardsche bekkingen. Wanneer echtgenooten of vrienden, elkinder beleedigd hebbende, nict spoedig verzoenen, dan heerscht gedurende den tijd, dat de verwijdering duurt, aan de zijde van dengeen, die waarlijk bemint, eene donkerheid en dorheid, die op het leven en op al de daden invloed maakt. Zoodra echter is niet die tijdstip gekomen. Dat Efez, IV: 32, Maar zijt tegen malkanderen goedertieren barmhartig, vergevende malkanderen, gelijkerwijs ook God in cuRisrus ulieden vergeven heeft, betracht wordt, dan keert de liefde, de vrede en de blijdschap weder terug, en het voorbijgegane haalt bij opregte ziclen de bander van verkleefdheid nog naauwer toe, Voor dat die oogenblik genaderd was, kon zelfs de hoop niet yerkwikken. Ill. Verder, de meest verzekerde geloovige — hij, wiens hoop het sterkste gevestigd is, — ziet vaak zijn innerlijk en eigendommelijk gevoel, dat hij van de zaligmakende genade heeft, of zijnen wandel in den Heere ceistus voor den grond en waarborg zijns gelöds aan. Hi meant daardoor geregtigd te zijn, om, met verlrouwen, vergeving, wijsheid, kracht, genade en vertroostingen des Heiligen Geestes af te smeeken, die hem 200 noodig zijn dagelijks te ontvangen. Ja, er komen omstandig beden voor, dat hij zelfs den Heer tot getuige van zijn opregtheid durft nemen; en in waarheid, daar ook zijn hart hem van geene huichelarij, noch yan toegeeflijkheid in de zonde beschuldigt, 200 heeft hij voor den Heere eene vrijmoedigheid, die hij anders niet zoude kennen. Wat meer is, zijn hart geeft hem de getuigenis dat hij cuzistus, en de gekochten door Zijn bloed, bemint; dat hij de zonde haat, en een behagen heeft in de wet Gods; — en hierin toch heeft hij bet bewijs in zich zelven, dat zijn gel Off levendig en zijne zaligheid verzekerd is. — Hij mag en kan hier-uit met gewisheid besluiten, dat de Heer hem bewären zal tegen de aanslagen des vijands, en dat hij in zijne hoop nie kan beschaamd worden. Hij erkent met den Apostel sonannes dat hij uit de waarheid is, en kan zijn hart verzekeren voor den Heer, 1 Joh. Tif: £9; wetende dat ook dit door de genade bij hem vast ligt, hetgeen de Apostel in vs. “20-22 daaruit afleidt. Ja zelfs is het hem in waarheid: geoorloofd om, PAULUS na le zeggen: « Want onze roem is deze (namelijk): de getuigenis onzer conscientie, dat wij in eenvoudigheid en opregtheid Gods in de wereld verkeerd hebben, 1x de genade Gods (*). Maar dit alles is im waarheid de grond en het fon- dament van ons gelof nief, en alleen de vrucht van hetzelve. Zoo lang wij nog gestadige behoefte hebben, aan yergeving, en aan dat oneindige getal van zege- ningen, ten eenenmale door ons verbeurd, en waarvan wij ons nimmer geene eenige kunnen waardig maken; ook dan niet als wij herschapen zijn naar Gods beeld; z00 lang als wij niets, volstrekt nie¢s den Heer yergelden kunnen yoor al Zijne weldaden, die Hj ons bewijst, is er geenen anderen grond mogelijk dan zich onwankelbaar te verlaten op het woord des gelofs, hetwelk de Heer prediken laat. Zie hier Bes verschlüssen de hoop en het gelöst; hoewel beiden niet afgescheiden zijn, 200 komt het laatste nogtans uit de eerste voort: even zoo als de uilwerking een gevolg is van de oorzaak. Deze hoop nu, is het, die de verzegeling en de getuigenis des Heiligen Geestes hevestigt. Er is geen heilige op aarde geweest, is er niet, en zal er ook niet komen, op welken trap van heiligmaking hij reeds gevorderd moge zijn, die immer heeft opgehouden of ooit zal kunnen ophouden, het gebed van den tollenaar tot het zijn te maken. Ieder wie hij ook is, zoude zich ongelukigijk misleiden, wanneer hij zich te heilig en te regtvaardig bield om zulk eene vernederende taal te voeren. Elk opregt gemacht Christen, die bij het licht von des  des Heeren, als een gevolg van de verzoening, die er im cuRiLSTUS seus is, Het komt mij dus voor, dat de dwaalgevoelens ter goeder trouw ontstaan zijn. Eenige godvreezende man- nen, bij velen uit misyerstand, hebben door het stellen van gronden, die in den mensch aanwezig moelen zijn, hindernissen gebragt op den weg des heils; en door hunne beroemdheid in de regtzinnigheid, vonden zijn, helaas! vele navolgers. Ook in onze dagen, houden het velen met hen, omdat het eigengeregligheid z0e- kende hart daarin voedsel vindt. Anderen hebben uit stelselazucht den hoogmoed van de ongeloovigen aller- lei verschooningen aan de hand gedaan. Doch de allermeesten drukten zich in hunne schriften zdédanig uit, dat het niet durven gelooven, en een ver- trouwen in en bij zich zelven te kunnen vinden, in een zeker opzigt is voorgesteld de ware weg des heils te zijn, — in volkomene tegenspraak met de leer des Bijbels, waarom trent wij nu slechts een bewijs zullen aanhalen, dat, onder de menigvuldige plaatsen, dat, onder de menigvuldige plaatsen, dat gijleden dadelijk tegeuspreekt: Indien gijleden niet geloft, zekerlijk gij zult niet hevestigd worden (*). Nog meer echler; daar de mensch steeds in uitersten vervalt, wanneer men een gevoelen bestrijdt of de waarheid aan den dag wil brengen, zijn aan de ware godzaligheid hinderlijk geworden de _ redeneringen van zulke menschen, die de leer der wedergeboorte en de heiligmaking ondermijnden, door te beweren, dat derzelver voorstelling, het jagen naar heiligheid en de uit het gelöt volbragte goede werken, de roemzucht van den mensch opwekt en hem zelfzoe- kend en zelfverheflend maakt. De beschuldigingen van dezen aard, werden met 266 weinig oordeel yoor- gedragen, dat er zelf dikwerf personen en gevoelens bij werden aangehaald, die dit verwijt waarlijk niet verdienden. Mogten wij door Gods genade met geheele eenyoudigheid des harten Zijn Woord aankleven; dan zouden wij tusschen al deze uilersten een juist midden houden. Dan zullen ook de tegensprekers ons niet kunnen hinderen. Die zich dan nog aan het Woord stoolen en daartegen opstaan, geven eene openlijke geluigenis, dat zij de Schriften verdraai Je nehmen tout hun eigen bedeutend, en de gezonde leer tegen zijn. Jes. VIL: 9. TWEEDE GEDEELTE. HET ZALIGMAKEND GELOOF IS HEILIG IN DESZELFS AARD EN NATUUR. — SoS Gerste Afdecling. De witrukkingen bepaald en witgelegd. De heilige natuur yan het gelöst in den Heere CURIS, voornamelijk in deszelfs eerste daden, wordt door onderscheidene menschen ontkend. Anderen gewöhnlich, zonder er bepaald voor uit te komen, ge- noegzaam te kennen, dat zi) mede van hetzelfde beginsel uitgaan. Hierdoor is de zaligmakende waarheid een voorwerp van beschouwing, ja zelfs van twist geworden, en eene donkerheid geworpen op de klare getuigenissen des Bijbels. Om in de vreeze des Heeren onze bedoelingen dui- delijk te maken, en een juist begrip te bekommen van de meening, zullen wij aanvangen om de woorden: heilig, heiligheid, heiligheid en heiligmaking, op te helderen, en derzelver gebruik aan te wijzen. Hetlig of heiligheid staat tegen over onheilig of onheiligheid; maar dezelve geven niet helzelfde te kennen, wat onregtvaardig en onregtvaardigheid zeggen wil. In de taal der bewijzende godgeleerdheid, beteekent een onregtvaardige, de mensch, welke van wege zijne zonden en misdaden onder den toorn Gods ligt: zulk een, die tot hierloe gcen deel ‘of lot heeft in de erve der regtvaardigen in het licht; doordien hij nog geen borg voor zijnen schuld kan aanwijzen. Een onheilig mensch is hij, die nog niet door de genade des Heiligen Geestes vernieuwd is, en gehecl en al onder de magt en slavernij der zonde leeft. De heiligheid of het gehetligd te zijn, heeft alzoo betrekking op de gesteldheid, en op de genegenheden van de ziel, En niet op den toestand des menschen als geregtväardig voor God. Deze onderscheiding is van het grootste geworden, om zich een duidelijk begrip te vormen van het onderwerp. Want het is niet dan al te waar, dat er niels is, waardoor de tegenstrijdigheid in denkbeelen en de haarkloverijen deswegens evenzeer zijn be-vorderd geworden, als dit het gebrek aan duidelijkheid en juistheid in het spreken en schrijven, over de regtvaardigmaking en de heiligmaking, geweest is. Deze twee zaken staan wel nevens elkander en in het naauwste yerband, maar mogen niet verward worden. De vraag dus, of het zaligmakend gelöst in zich zelf heilig is, heeft niets gemeens met de leer der regtvaardigmaking. Zij behoort wel onder het bereik der Christelijke godgeleerdheid; doch zij bekleedt er eene geheel andere plaats. Vij worden om niet geregtvaar-digd wit Gods genade, door de verlossing, die in cuRIsTus JEzus is (*); dat is: uit vrije en ongehoundene ontferming, geheel onverdiend, ja tegengesteld. An hetgeen, dat ons van wege onze zonden regimälig tockwam. Het is de regtvaardigheid van den Heere curistus, en Zijn verzoenend bloed, waarin de verdienende oorzaak van onze vergiffenis en ons regt oon het eeuwige leven ligt; zoodat God de zonden Zijnver uilverkorenen regtvaardiglijk vergeven kan, omdat er voor dezelve voldoening geschied is (*). Wij worden alléén door het gelöst geregtvaardigd, uil hoofde dat wij door hetzelve de zoo noodige betrekking met den Heere curistus intreden, welke er vereischt wordt, opdat wij regtvaardigheid Gods in Hem zouden zijn. Volgens het heilige en goede gebod van onzen regtvaardigen Opperheer, en volgens het verbond der werk, maakt ons de minste overtreding en de allergeringste onvolkomenheid de verdoemenis waardig. Al de geregtigheid, die wij ooit kunnen hebben, en al datgeen wat wij heilig noemen in onze daden, maken in zich zelve geen stofje uit aan de weegschaal. En tot aan den laatsten oogenblik van ons leven, hebben Wij de vergeving van elke overtreding en overjning nog meer noodig, dan de bete broods in het oogenblik van verhongeren, en eenige teugen waters, als wij gegreed zijn om te versmachten. Want het gebrek aan spijs en drank heeft alleen den tijdelijken dood ten gevolge; maar van de zonden staat er geschreven: Vervlockt is een iegelijk, die niet blijft in al het-geen, dat geschreven is in het hoek der wet. Dan het zijn de pas bekeerden niet alleen, wier zwak geloof niet het minste onderscheid kan ma- Könnten tusschen de zaken, welke het eeuwige leven betreffen, en dien het verboden is, om in hunne gebrekkige en melaatsche heiligheid, eenige de'minste anmoediging voor hunne verzekering te willen vinden, al yooronderstelt men, (waarvan echter dikwerf het te- genovergestelde opgemerkt wordt,) dat het hun moge- lijk ware, wezenlijk te bekennen, dat het goede werk in hen begonnen is. Neen! ook de verstgevorderde Christen — hij, die reeds eene halve eeuw, of meerder jaren telt, waarin het gebod Gods de regelmaat voor zijn leven en wandel was: zulkeen, wiens burgerregt in den hemel zijnde, zich een reeks van jaren_toe- legt om den Heer, in en door het geloof te mogen ver- heerlijk, naar de uitspraak van den Heer curistus zelve: Gij zijt mijne vrienden, zoo gij doet wat ik u gebiede (*); die dus zijn licht laat schijnen voor de menschen; opdat zij uit zijne goede werken den Vader verheerlijkken : — ook deze, 1eg ik, moet ten allen dage nog de bekentenis aflegg En: "Jk ben on-rein en bevlekt, van het hoofd tot de voetzolen; al mijne geregtigheden zijn een wegwerpelijk kleed, Ja! al was het, (doch het hart van elk’ opregt’ gelövige zegt hem juist het tegendeel,) dat er thans niets an den handel en wandel ontbrak van een’ dergelijk mensch, als wij hier voor oogen hebben, en dat er nu een yolmaakte gehoorzaamheid bij hemgevonden wierd, zoude dit de bedrevene zonden ongeschied maken, en deszelfs erfsmet, die dagelijks zich nog komt verloonen, wegnemen? Nen! als de regtvaardiging van den Apostel pauxus, en zijne hoop en verwachting op de kroon der geregte geregte, die hij door het gelöst wist, dat hem weggelegt was, gesteund had op den marteldood, dien hij stond te ondergaan, op den ijver en de liefde in het werk des Heeren, die hem bezielden, dan was het de heilige wet Gods geweest, die hem zoude verordeeld hebben. Van den eerste tot den laatste op deze aarde, die door het gelöst van zijne roeping en verkiezing tot het kindschap Gods verzekerd wordt, zal het blijken, dat wij niet anders dan uit vrije genade, nac de barmhartigheid onzes Gods, door mid- del der geregtigheid en des bloeds van den Heere, onze geregtigheid, door het gelöst ontvangen en aan- genomen, -zalig worden. Eene heiligmaking, hoedanig ook ontwikkeld, komt bij de regtvaardigmaking in geene de minste aanmerking. De eerste is immers slechts eene vrucht van de laatste? Bij het beweren, dat het zaligmakend gelöst heilig is in deszelfs nautuur, dan onnenen wij daarmede Niet het allerminste an de leer der regtvaardigmaking om niet, en aan de zaligheid der toerekenende geregtigheid van den eenigen Borg en Middelar. Zal men ons nu hierop te gemoet voeren: «dat dengenen die niet werkt, maar geloft in Hem, die den goddelooze regtvaardigheid;» dan vragen wij billijk: zegt de Apostel daarmede, dat de geloovigen mimmer iets doen, dat den Heere behaagt? Het is waar, dat vele deze plaats alzoo verstaan; maar daar, gelijk wi zeggen, de heiligmaking bij de geloovigen de vrucht van dat geloovigen bij zulke goddeloozen is, waarvan pattus hier spreckt, moet deze desniettemin gezien worden. Men kan, naar het uitwendige zeggen: als het van binnen 266 gesteld is, zijn dit nog geene goddeloozen, voor welke de Heere curistus gestorven is. Neen, in deszelfs geheele uitgestrektheid, bedoelt de Apostel kennelijk, dat de mensch, die door den Heer geregtvaardigd wordt, in alle opzigten godde- loos is. De zondaar, die in den Heere curtstus ge- looft, werkt dus om de spijs, die niet vergaat; maar die hlijft tot in het eeuwige leven; die de Zoon des 79 menschen hegen zal. Hij werkt zijne zelfszaligheid met vreezen en heven. Hij makt zijne roeping en verkiezing vast, en tracht naar de goede werken waartoe hij geschapen is. Hij is vruchthaar in de hetrachting der geregtigheid, die door en in cunistvs tot heerlijkheid en tot prijs zijn van dien God, dien hij zijn van dien. In een wordt ook zelf heilig in al zijn van dien wandel. 