Catholijke Nederlansche Stemmen
Various Author
Allen begrijpen ongelukikig niet, hoe gemakkelijk het ons valt, om ons aan den wil van God te onderwerpen. Daarom zijn er beschroomden, daarom is Frankrik cene natie op wier zwakheid andere natien hoonende berekeningen hebben kunnen maken. De oorlog brengt deszelfs materiele be-langen, die men eeniglijk bemint, die men vergood heeft, waaraan men offers van bloed en van onsterflijke zielen heeft gebragt, in gevaar. Bijna alles wat “Tijk, al wat schrander is, of ten minste alles wat het regt der ’schranderheid uitoefent, heeft zich bij ons op niets 200 zecr toegelegd, als om zich te om- ringen van levensgenot: men moge vrij aan niets gelo- ven er is altoos iets dat men aanbidt en waaraan men bovenal gehecht is. Zij die, uit welken hoofde dan ook, de hoofden der natie zijn, hebben den vrede aangebe- den; minder om het nuttige, dat hij der wereld kan aanbrengen, dan om het aangenamne, dat hij voor de mannen van ‘intrigue en gemak, voor de sceptieken, voor de egoisten, voor redenaars en voor volksdichters kan opleveren. ‘De vrede is voor hen geen veld, dat zij be- zaaijen en bearbeiden, maar op °t welk zi in het bereik van duizend vermaken gerust kunnen slapen; ligte arbeid verschaft hen goud enroem, Zij hebben, om zich te ver- stroojen het schaakbord, waarop de cotterien, het _gezag trekken spelen. Zij worden goedkoop groote personaadjen : zij vinden dat  spreekt en waarmede men zich zer weinig bezig houdt, wij zien niet, dat een vrede van vijfen twintig jaren, door al die philosophie geépraideerd, yoor het volk zeer groote voor-deelen heeft opgeleverd, gedurende die vijf en twintig ja-ren heben zij den honger niet belet tegen hetzelve strijdte voeren, waarbij het volk nict altoos heeft gezegepraald; de maatschappelijke desorganisatie, welke de - reyolutie ons heeft gelegateerd en die zij, wel verre van er een red-middel tegen aan te wenden, vermeerderd hebben, is een ander oorlogs-veld geweest, waarop duizenden van Jigchamen en ziclen den dood hebben gevonden. Zij hebben prachtige straten in hunne steden aangeleed, maar het is hen eemakkelijker geweest, er stroomen van licht in te verspreiden en er viugge equipagien in te doen — hoopen. -God, onze hoop huisvest in het vertrouwen op | “heeft tegen Hem.” rondrijden dan er de bedelaars en denachtelijke kwaaddoeners uit te verwijderen; zij hebben vele dagbladen en boeken uitgegeven doch weinig waarin kern was..... Gelukkig nog het volk , zoo zij er zich toe bepaald hadden, om aan hetzelve niets ergers' te geven! maar wat hebben zij aan hetzelve trachten te ontrooven? Zou men wel kunnen zeggen door hoeveel geschriften , door hoeveel leugens , door hoe- veel verstandelooze weiten , door hoeveel eoddelooze kunst- grepen zij, gedurende den tijd van vrede, burgertwisten aan- geblazen, de gemoederen ontrust, de eeloofsbegrippen verzwakt , de “zeden verlaagd en de bronnen yan liefde gesloten hebben 2 Pee Sins Wij hadden , wel is waar, eene hoop : de oogen, de harten gevestigd op die jeugdige Catholijke maatschappij, op die levendige en krachtvolle spruiten van den ouden boom des geloofs » te vergeefs aangevallen door zoo vele beulen, be- wonderden wij “het onuitputbare sap , dat binnen zoo wei- nige jaren , zoo vele harten deed herleven. In 1833 een onzer broeders 1) zich aan eenen, wij weten niet welken door het gouvernement bezoldigden professor van het atheismus rigtende, — *t was als wij ons niet bedriegen den heer LHER- MINIER , van wien men toen veel sprak , — telde de we- derzijdsche sterkte der beide legers , dat van den heer LHER~ MINIER en dat der Christenen. Alles aan den eenen kant, professoren , dagbladen , publick , tocjuichingen , rijkdom- men, gezag; aan den anderen kant, enkel het geloof. Wij hebben “gezead, waarom Y de oorlog ons ondepwor. Pen zou vinden; thans zullen wij zeggen, wat vi er ‘i Onze moed is in de onderwerping an den Het zal toch wel geoorloofd zijn om eens met rekenen, daar het bewezen is, dat pe a een ee o Wij beschouwen Europa de Cato Ker Wor 4 ait : 7 > — 339 — verdrukt, bij alle volken en door alle volken, met welke Frankrijk oorlog hebben zal. Engeland doet Ierland eenen langzamen dood sterven, en zijn in de geheele wereld de zendelingen van egoismus en verdeeldheid ; Aws- land voltooit het werk en de vorst, die het. beheerscht, heft, gelijk O’CONNELL zeide, meer martelaars gemaakt, dan DiocLETIAAN 3; sedert acht jaren likt de Czaar, voor het aangezigt van geheel Ewropa, zijne met Catholijk bloed bezoedelde handen. Eene nieuwe regering heeft in Prwis- sen de vervolging niet geschorst, welke de oude koning had begonnen; Oostenrik wordt onder de geloovige volken gere- kend, maar.deszelfs gouvernement behoort sedert lang onder de vijandelijke en vervolgende gou vernementen: het entnehmen an de dieneren Gods, de vrijheid van hun woord, even gelijk an deszelfs volken, de vrijheid des verstands, en men weet, dat Italie regt heeft om te zuchten onder de drukkende knevelarij van deszelfs Duitsche meesters. Die vier natien, zich vereenigende, om de schim van deOttomannische barbaarsch- heid weder op te beuren dreigen de talrijke Christen bevolkingen, die nog onder deszelfs magt geplaatst zijn, kracht genoeg te hergeven, aan deszelfs zieltoogend fanatismus, om, voor het laatst zich in het Christenbloed te baden. Schiktheid der wetgevingen, zullen in Frankreich noch de. 1, noch de liefde-zusters, noch de moedige on- _ missic ris Pa © URS. perth Wiliaie a2 . - i = derwijzers der armen, noch die zuivere en liefdevolle harten, die zich in de gebeden en in de verstervingen afzonderen, verre van de verleidingen, welke de wereld aanbiedt, om handen, die zuver zijn van alle aanraking met de godde- loosheid, nimmer ontbreken. Nooit zullen ook de tegen- spoeden > de gevaren, de uitputting kunnen maken, dat Frankrgk lang weigere, de geregtigheid te beschermen en de verdrukten te helpen. Die vurigheid, die hetzelve, som- wijlen zelts zonder nadenken, overal waar tranen het roepen, doet heensnellen, kunt gijnoemen, zooals gij wilt, edel- moedigheid, politieke symphathie, noemt het baatzuchtige berekeningen, die niet bestaan, het zal altoos buiten we- ten, misschien van Frankryk zelve, een heerlijk, weelig, onvergankelijk overblijfsel wezen van die Catholijke liefde welke, God in Heit hart van Frankrig heeft gelegt als een verheven kenmerk, waaraan de Kerk haren oudsten zoon zou kunnen herkennen. Welnu, Frankrik, dat veel door boete heeft uit te wisschen, kan veel lijden in den worstelstrijd die yoorbereid wordt; maar nog eens, als wij Europa eon Frankrig beschouten, als wij overwegen wat de godsdienst te vreezen heeft en wat hij hopen kan van den strijd, als wijal de belangen tellen, die genoodzaakt zullen worden er zich in te mengen, schijnt het ons toe, dat wij reeds ten behoeve van Frankrig de gebeden der universeele Kerk hooren die niet gelooven kan, dat God dien strijd in dit oogenblik zal verkiezen, om haren oudsten zoon te verpletten. De verbondene mogenden hebben welligt gemeind, slechts diensthaar aan een handelsbelang te zijn; maar met der daad tasten zij regtstreeks twee onweerstaanbare belangen dan, die moeten zegepralen: het belang van den godsdienst en dat van de vrijheid, die nooit in de wereld gescheiden zijn geweest, hoewel de onkunde der volken, dezelve dikwerf op eene plompe wijze heeft vereenigd. Wij wenschen, en dit hebben wij vroeger gezegd, dat niemand om betere redenen en met de beste goede trouw, die niemand ons betwisten kan, dan wij, wenschen, dat Frankryk geene democratische propaganda make. Maar in den tijd waarin wij leven is toch de verhefling der demo- cratie een maatschappelijk feit (en wij behoeven niet te zeggen, dat wij daardoor verstaan de mogelijke democratie, de democratie, die bezitting heeft, die verlicht is en niet die onwetende democratie, wier zwakheid en woede Frank- ryk kent enveracht). Nu, frankryk, dat in Ewropa reeds de godsdienstige belangen vertegenwoordigt, vertegenwoordigt er ook het democratisch Belang, welk gewissen in Dalien Spanie, in Nederland, zelfs in Duitschland, and misschien, niet minder nationaal en niet gemakkelijker. te beteugelen is. Wie zieht nicht, dass die beide belangen noodwendig voorvallen, welke de oorlog verhaasten zou, elkander de hand zullen /reiken onder onze vlag en dat die bevolkingen, die geene gemeene zaak met ons zouden maken, door gelösselang on door gelösselang on den ander belang zouden toevallen, dat wel is waar minder verheven, maar gewisselijk zeer vermogend is? Welk eene rol voor Frankrik, als het die weet aan te grijpen, als God toelaat, dat het die aanvat! Welk eene taak van eeuwigen roem en van eeuwige eer! Hier zijn droomen, die....., maar het zijn nog droomen, het zijn raadsbesluiten van den onveranderlijken will van God, waarin het niet mogelijk is, door te dringen. Wij moeten er ons niet bij ophouden; het is ons genoeg de dubbele magt te hebben aangetoond, waarmede. eene vijandelijke allantie on bekleedt » terwijl die allantie tevens aan alle volken, die zij niet bedreigt, niet anders aanbiedt dan de belang — 340 — raadsbesluiten van den onveranderlijken will van God, waarin het niet mogelijk is, door te dringen. Wij moeten er ons niet  handel wärden noch eenig vor eenig vooruitzen getroffen werden. De tockomst behoort aan God. Het ware dwaasheid te Willen beweeren, dat men in zijne geheimen zou kunnen doordringen; maar men kan vooruitzen, hopen en over zijne verwachten: wij hopen, en wij, heben daarvoor al de redenen van een Christen hart. Wij zijn niet van diegenen, die zeggen dat God de zijde der grootste legers kiest. De grootste legers hebben enkel het seluk van een oogenblik op hunne zijde en niet altoos. De roem en de cer zijn aan de zijde van den moed; God is aan de zijde van het goed regt en deszelfs regtvaardig- heid, die het gebied der wapenen niet noodig heeft > om te zegepralen. Wij zijn niet bekommerd over de geregtig- heid van God! maar wij wenschen dat Frankrik zijn pligt doe, dat het niet lafhartig terugdeinze, dat het lie- ver worstele, dat het edelmocdig- worstele 3 voor zich zelve, voor de verdrukten, voor de lijdende kerk voor de in slavernij gebragte volken, omdat de slavernij hen ont- eert, en het hen moeijelijk valt aan God te gehoorzamen, onder bedervende meesters 3 wij wenschen dat de rol en de -daden van Frankryk zoodanig zijn, opdat het eene edel- moedige natie blijve, hulpvaardig voor alle ongelukkigen, met een woord, Catholijk s en dat er vervolgens gebewre wat het wil! Wat er gebeure, zal het, wij twijfelen er niet aan, de heerschappij en de zegepraal van den Curistus wezen, en zij die in den schoot der kerk sterven met den vrede van cenen vervulden pligt, zijn verzekerd van cen- maal dien glorierijken zegepraal te zien. Wij begrijpen, dat harten, in welke eene dusdanige hoop niet leeft, verschrikken en terug deinzen. Zij zouden zich welligt beter schikken naar de suprematie van den Czaar, dan naar de eventuali- teiten van den eenen oorlog, die voor hetgene wat zij de aan- genaamheden der beschaving noemen, gevaarlijk zou kunnen worden. Toen men zich tegen het’ Evangelie heeft gere- volteerd heeft men zich overgeven aan meesters, die alle andere revoltes mogelijk maken. Er is slechts eene zaak voor wier verlies men behalve voor het leven, sterk be- vreesd is 5 te weten : eene vurige welvarendheid, cene egoiti- sche rust. IJdele laf hartigheid! Als God ons door vuur en bloed wil doen gaan, zal geene schande ons aan die ver- schrikkelijke wet kunnen doen ontkomen. Maar wat voor Frankrik eene glorie en een uitgangspunt van een uitgangspunt van een kunnen zijn, zou alsdan de grievendste, en waarschijolijk de nutteloosste exp La vida, — De PROCLAMATIE VIA AN AANVAARDING. De proclamatie van WILLEM Ul geeft volstrekt geendet licht omtrent den geest waarin, de beginsels Wwaarop de nieuwe regering zal worden ingerigt. des vorsten oor 3; tegen hen opene Hij het o. Van vrijzinnige waarborgen wordt niet gesproken; vari nationalen geest en kracht geen woord; van openbaarheid der financien, van bezuinigingen evenmin. Wij merk en dit aan, niet zoo zeer als eene grief tegen de proclamatie; niet zoo zeer als gaven wij daarom reeds ecnige hoop verloren 3 Wij merken het aan omdat het al- gemeen opgemerkt werd. Zoo zcer verlangt men naar echte constitutionaliteit, naar orde in ons staatsbestuur. Min gelukkig schenen daarbij een paar woorden geko- zen: 4, onzer ‘aller vader » voor hen die in den honing gegen yader begeeren:,, die met z00 veel wysheid voor het geluk en welzijn van Nederland heeft gezorgd.” En het viteengevallen rijk? en de Maite schuld ¥ ¢ en de scherpe botsing der partijen? Zekerlijk, niemand had verwacht dat de Koninklijke zoon iets ten nadeele of To blaam der regering zijns vaders zou ‘zeggen; maar waarom niet liever een paar uitdrukkingen vermeden, die, waren zij met voordacht gebezigd, van droevige voorteekening zouden zijn. WILLEM II, hopen Wij 5 zal de deugden zijns vaders declen, doch niet zijne inzigten in het politisch en financiéel beheer. Onbillijle waarschijnlijk zou het intusschen zijn, de keus der woorden aan den nieuwen koning te willen wijten ; proclamatien worden zelden door de voorsten zelven gesteld, Wij willen ze zelfs nog niet aan voorbedacht overleg ‘Zij- ner raadslieden toeschrijven ; ook in deze proces straalt geene stijlstudie door. De koning zegt: niets onbeproefd te zullen laten wat strekken moet tot het geluk van het Nederlandsche volk en den luister van het koningr ijk. Wij gelooven het gaarne, Welk koning zou het geluk ‘des volks Waarover hij regeert, den, luister van het koningrijk aan welks hoofd hij staat niet willen bevorderen? Z. M. noemt de grondwet,, het plegtanker van Neér- lands vrijheid en volksgeluk.’ > Wij hopen dat WILLEM te de grondwet tot plegtanker daarvan zal maken, Z. M. heeft, als velen onzer, voor de onafhankelijkheid van Nederland gestreden ; aan den koning staat het thans dien strijd te bekroonen, “door. de erlangde onafhankelijkheid te doen worden tot “datgene waarom bid a hankelijkheid wenscht. Z. M. zegt, daartoe het vertrouwen, de liefde’ en de trouw zijner “onderdanen te behoeven. Trouw i is reeds aan den wettigen koning gezwvoren; vertrouwen en liefde zijn hem te eemoct gesneld. Zijne daden moeten dezelve beves- tigen Ons zal niets geweckt zijn. “In alle tempels des lands zijn, tegen ee ee gevraagd voor den nieuwen koning. God geve den koning geluk in de keuze zijner raadslieden ; daarvan hangt zee veel af, De ware belangen van volken en van vorsten zijn dezelfde ; maar er zijn steeds kortzigtigen, die dezelv kennen ; baatzuchtigen, die ze ondermijnen. lang. Zoodanigen, de pest der staten, verwij opdat niet nogimaals Witem II een otf elt Nederland zijn! i | ed 4) Wien Il, -zakte bij Hoog ath, maakt » 1256; - Witte Il yn. WAT MOET DE OPPOSITIE DOEN? De overwegende hiervan is, in dit gewöhnlich oogenhlik van het hoogste belang: eendragt, en daroor eenheid van wer-king, gemeenschappelijk streven, ter bereiking van hetzelfde doel, is de eerste en onvermijdelijkste voorwaarde om iets goeds te stichten. Moet de oppositie, met de armen over elkander geslagen, de eerste stappen van koning Witten II afwachten, om alsdan te beslisschen of zij oppositie blijven, of den gang des gouvernements ondersteunen zal? Zoo denken eenige invloed hebenden mannen: maar onze endervinding en onze daarop gevestigde innige overtuiging maken het ons ten pligt, daartegen te waarschuwen; hoofdza-kelijk om de volgende redenen: lo, Wijl het altoos voorzigtig is, om, zoo mogelijk verkeerde stappen te verhoeden; daar het moeijelijk valt, om, wanneer er verkeerde stappen gedaan zijn, redres te verwerven. De eigenliefde, zelfs van den gewonen mensch, verzet zich altoos tegen de bekendtenis: ik heb gedwaald Bij vorsten, bij koningen, die immer door viejers omringd worden, welke er belang bij hebben om de vorsten in een dwaalspoor te leiden of te houden, is zulks uit den aard der zake nog minder te verwachten. 2o. Wijl de oppositie, dat is het verlichtste en weldenkendste gedeelte der natie, dat tot hiertoe oppositie vormde, eigenlijk voor dit oogenblik geene oppositie is (welke benaming in de ooren onzer meeste, niet zeer constitutionele staatsmannen onaangenaam klinkt), maar enkel moet be-schouwd worden als de openbare uitdrukking der gevoelens en begeerten van dat groot gedeelte, welligt het grootste der natie, dat eene echt constitutionele monarchie, met echt constitutionele waarborgen verlangt. 30. Wijl, niet geheel zonder grond, de abdicatie en het anväääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääääää il zitten: de koning moet de gevoelens en de wensehen der natie kennen, al- vorens cene bepaalde gedragslijn aan te hemen 3 hij moet die unnen yergelijken met de gevoelens en den raad dergene Le JRA RAGE c Ate: ev. bU : ‘soleus a cunnen fes77 fiiov eh ten hoe kd bij Stavoren, 1345. Onder prin nigde Wederlanden onlusten plaats ; de prins deed eenen Flissingsche Courant van donilerdag & October Il. ¢. Wissen if hadden er in pease G, ob: Amsterdam, en stierf kort daarna » 1650. Die hem omringen, en vooral diergenen, die zich bij den vorst zullen trachten in te dringen; en dan zal, wij twijfelen er niet aan, de ondervinding die Zijne Majesteit bereids heeft gehad, den vorst overtuigen dat de organen van bet volks-gevoelen, van de publieke opinie, niets anders verlangen dan juist datgene, ’t welk, ware het vijf en twintig jaren vroeger volgens den raad van doorzigtige en wel-meenende mannen van dien tijd, in praktijk gebragt geworden, ons vaderland zou hebben behoed tegen al die stormen., die het nu zoo deerlijk geteisterd hebben. Het is in die overtuiging, dat wij aan de overwegging van alle weldenkende Nederlanders, zonder onderscheid van godsdienst-begrippen, het volgende concept-adres, om Tegt, gmeenen te moeten voorstellen: Sire! Gewigtige gebeurtenissen, den loop des tijds vooruit-snellende, hebben den koninklijken scepter In uwe hand gelegen. — Ontvang, Doorluchtige Vorst, onze opregte hülde, ter dezer gelegenheid en vergessenen, uwe getrouwe onderdanen, het verlangen te uiten, dat de bestaande grieyen spedig hersteld worden. Buig u niet, Sire! On der het juk eener baatzuchtige en listige oligarchie. — Geef ons een regtstreeks gekozene echt nationale volksvertegenwoordig en een verantwördern ministerie. — Verhef het eergevoel uwer dappere krijgsmakkeren 3 verwijder den vreemdeling uit hunne geldesen stel ordein onze financié; vereenvoudig het staats-bestuur en geef meer klem aan-het gezag der kroon. — Vernietig de sinecures. — Bescherm gelijkelijk de belijders der verschillende gezindheden, — Onthoud van alle kleingeestige bemnoeijing in kerkleer, kerkinriging en orden, waarvan vrijheid de.ziel en ’t leven is. — Eerbiedig den godsdienst en de onafhankelijkheid van deszelfs bedienaren in kerkelijke zaken. — Sire! verhoort gij deze, onze vurige wenschen, dan zal als volkskreet in alle orden van Nederland weergalmen: LEVE DE TWEEDE WILLEM! Oo DE UITGEWEKENE POLEN. Men herinnere zich, wat wij in het voorleden jaar 1) betrekkelijk de uit gewekene Polen bij eenen mogelijken oorlog hebben voorspeld, en vergelijke daarmede eenen | brief door den generaal Dwernickri aan het Fransche dagblad Le Constitutionnel gerigt, en eindigende met uit- drukkingen, die den eenparigen wensch der uitgewekene. Polen bevatten. De generaal zegt daarin : } Ee 4, Wij zijn hier overgeveer 5,000 sterk, en in ens mid- den bevinden zich al de elementen der Poolsche vertegen- woordiging, de getrouwste en opregtste geallicerde, en ik zou bijna zeggen, de naturilijke geallieerde van Frank- ryk. Wij hopen dus dat het Fransche gouvernement, ten onzen opzigte cenen beslissenden maatregel zal nemen, overeenkomstig de Europische belangen, overeenkomstig den wensch der Fransche kamers, bij iedere zitting ge- —$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$—$ — 342 — openboard; dat hetzelve, tot den worstelstrijd genoopt, de herstelling van het oude Polen zal proclameren en dat hetzelve na die daad, het korps van het Poolsche leger zal organiseeren, zamengesteld, in de eerste plaats uit de Polen, die tegenwoordig het gastvrije Frankryk bewo- nen. Onze landgenooten, die zich in Belgie, in Engeland, in de d/gerie en zelfs in Amerika bevinden, zullen wel- dra deszelfs gelederen komen vergrooten. Die daad zal on- - meetbare gevolgen hebben, zij zal het hart der patriotten van alle landen verheugen, zij zal de krachten van ons land doen herleven, en -hetzelve tot verhevene inspanningen aanzetten. » Bereid om mijn bloed te storten voor de bevrijding van mijn land en voor het beschavende Frankrik, meen ik de getrouwe tolk mijner landgenooten te zijn, voor het. aangezigt van Frankrijk de gevoelens openbarende, die ons allen bezielen, en door aan hetzelve te herinneren, welken vermogenden het bezit in de Poolsche emigratie. General Jo. DWERNICKI. DE GOUVERNEUR VAN GELDERLAND. Het gebeurde in de jongste vergadering der provinciale staten van Gelderland. Waverly een treurig bewijs op van de wijze, waarop nu nog de grondwet miskend en illusoir gemacht wordt. De gouverneur zeide, volgens zijn enstructién te handelen.... Waarlijk, als er slechts geheime instructionen noodig zijn, om de grondwet ongesteaft te schenden, dat men dan de grondwet maar verbrande en de koning het ultra - despotieke gezegde van den heerschzuchtigen Lopewijk XIV tot devies neme: /’état c’est moi / ZAL Mr. CORNELIS FELIX VAN MAANEN NOG NIET AF- TREDEN? Daar onze géerbiedigde koning Witten I na eene re- gering van bijna 27 jaren, behoefte aan rust gevoelende, in den onderdom van 68 jaren, afstand van de regering deed, vraagt de natie, zou nu Mr, Cornevis Ferix vAN MaAAneEn, die reeds in’ 1799 in de Bataafsche Re- ublick eene aanzielijke rol speelde, die nu reeds twee oningen, wier minister vanjustitie hij was, afstand van de regering heeft zien doen, na eene zoo ZAL Mr. CORNELIS FELIX VAN MAANEN NOG NIET AF- TREDEN? Daar onze géerbiedigde koning Witten I na eene re- gering van bijna 27 jaren, behoefte aan rust gevoelende, in den onderdom van 68 jaren, afstand van de regering heeft zien doen, na eene zoo ZAL Mr. CORNELIS FELIX VAN MAANEN NOG NIET AF- TREDEN? Daar onze géerbiedigde koning Witten I na eene re- gering van bijna 27 jaren, behoefte aan rust gevoelende, in den onderdom van 68 jaren, afstand van de regering heeft zien doen, na eene zoo ZAL Langdurige poli- tieke carriere in den oderdom van ruim 70 jaren niet — -aftreden! gevoelt hijnog geene behoefte aan rust. De natie verlanet, dat hij rust neme, of dat hem de rust verleend worde. — Het vrijheidlievende Nederlandsche yolk heeft lang genoeg onder den drukkenden last van Napoleons © strafwetboek gezucht! Zie Arnhemsche Courant van Zondag 11 October. c Gold a A write ete li a - m¢ a - en er overigens geen nadee DE IERSCHE ASSOCIATIE EN PATER MATHEW. De associatie tot herroreeping der unie, heeft eenige dagen gedanken eenige vergadening te Dublin gechouden, De parochien van St. John, hadden zich vereenigd om te rädplegen over de middelen tot het verhaasten dier edele zak. De Eerw. P. Matruew, predikte de matigheid voor eenige menigte, die met gretigheid naar zijne woorden hoorde; VIJF EN TWINTIG DUZEND personen hebben enkel op dien dag, in handen van dien Apostolischen man, de belofte afgelegd, van zich van alle bedwelmende dranken te ont-houden. De afivezigheid van O’Connex, die zich thans te Darrynane bevindt, vertraagde in niets den arbeid der nationale associatie, welke de gemoederen tot de nieuwe emancipatie voorbereidt, welke de herroeping der unie zal aanbrengen. Die scheiding der Iersche wie vor de Engelsche, zal van belang worden bij de eerste oorlogskreet; Ler/and zal gebruik werden te maken van al de voordeelen van deszelfs stand, en op zijnne beurt zal het voorwaarden aan zijnen trotschen gebieder voorschrijven, alvorens hem te onder- steunen. Het groote doorzigt, waarmede O’CONNELL deze groote zaak bestuurt, laat geen twijfel over aan de ver- beteringen die zij aan den toestand van Jerland zal toe- brengen. Drie millioenen Iersche stemmen zullen bij de aanstaande zitting de parlementaire vergaderzaal door hunne energieke reclamatien doen weergalmen. abate Daar de geestdrift, waarmede Pater MATHEW bij zijn eerste bezoek te Dublin is onthaald geworden, diegenen verbaasd heeft, die er getuigen van waren, steeg die ver- bazing bij zijn tweede bezoek ten top, bij het beschouwen van de vurigheid en den aandrang des volks, om den man te naderen, dien zij den redder van Jer/and noemen, en die door zijnne afwezigheid nog schenen vermeerderd te wezen. De esplanade der Douane, was Van het aanbreken van den dag af met eene groote menigte bedekt, terwijl nieuwe stroomen van volk bestendig bleven toevloeijen. Hi getal dergenen, die deel aan zijne matigheids associatie geno- men hebben, getuigt op de voldoendste wijze den krachtigen invloed der eenvoudige taal vanPater MATHEW. Hetis troost- voor alle vrienden van waarheid en orde, het Iersche yolk thans de vruchten te zien inoogsten van deszelfs getrouw- heid aan het geloof zijner vaderen, door was Se bewerken zijner politicke vrijheid, door zich te ontdoen van de ondeugd, met welker behulp de overwinnaars ver- geefsch gepoogd hebben, hetzelve in slavernij te hot —CORRESPONDENTIE. = WetEpsie ‘Heer! Onlangs heeft de bockhandelaar van KesTEREN stern van voor den matigen prijs van f3 — aangekondigd van zeker libel tegen de Jesuits door Dr. Jorpan, professor van het re siteit ee Marburg. Ofschoon aa I van zulke prt ee Sylhet geschrift te vreezen is, zullen e —CORRESPONDENTIE. = WetEpsie ‘Heer! Onlangs heeft de bockhandelaar van KesTEREN stern van voor den matigen prijs van f3 — aangekondigd van ziker libel tegen de Jesuits door Dr. Jorpan, professor van het re siteit ee Marburg. Ofschoon aa I van zulke prt ee Sylhet geschrift te vreezen is, zullen e —CORRESPONDENTIE. = WetEpsie ‘Heer! Onlang heeft de bockhandelaar van KesTEREN stern van voor den matigen prijs van f3 — aangekondigd van ziker libel tegen de Jesuits door Dr. Jorpan, professor van het re siteit ee Marburg. Ofschoon aa I van zulke prt ee Syl chter de , he F. “Z * geachte Stemmen niet zonder belangstelling de volgende bijzonderheid vernemen, welke in der tijd door de Duitsche bladen nopens den schrijver van dat boeck is medegeld. Zonder de nictige en duizendmaal wederlegde beschuldigingen op te tellen, welke JORDAN tegen de eerbiedwaar-dige orde der Jesuiten inbrengt en tot walgens toe herhaalt, zal het genoeg zijn, iets van zijn hoofd-thema te zeggen. Hij vereenigt zich dan geheel en al met de opmerking van vroegere geleerden en zegt, dat de Jesuiten in al hun doen en laten den regel volgen: het doel wettigt de middelen. Na zijne voeten ter dege te hebben afgeveegd op deze vloer- mat, welke door Jesuiten-haters van vroegeren en lateren tijd bijna geheel is afgesleten, tracht de geleerde professor de verderfelijke toepassing van dezen regel in de geschie- denis der laatste tijden aan te wijzen. Zijne ontstelde ver- beelding toont hem overal zamenzweringen, welke de Jesuiten tegen de rust der Europesche staten en de wettige orde van zaken gesmeed hebben. De snelheid en list, waarmede zij dit helsche beginsel allerwege wisten te verspreiden, gaat de sterkste verbeeldingskracht te boven. Zijne ont- dekkingen geven hem de overtuiging, dat alle standen der maatschappij met hetzelve zijn besmet geworden. — In- tusschen heeft de tijd gelecrd, dat de scherpzinnige twij- felaar aan zijne nasporingen nog geen einde had moeten maken. Dan toch ware het hem niet onglipt. Dat deze be-smetting hare verpestende dampen ook al naar den kant van “MarsureG uitwasemde en zelfs in het studcervertrek van den wetgeleerden wist binnen te dringen. Dit is nogthans gebeurd. — Weinige maanden, nadat professor JorDAN an het publick zijnen schat van opmerkingen en waar-schuwingen had medegedecld, bekroop hem zelven de lust, om ook eens cen en ander middel aan te wenden ter be-reiking van een naar zijn meening voortreffelijk doel, waarop echter anderen nog al iets wisten af te wijzen.. Ook hij wilde cenige veranderingen in den staatkundigen toestand van zijn land bewerken; cen zeker bewijs, dat hij door geenen anderen, dan Jesuitendamp bedwelmd was. Maar helaas! de man was in de kunst niet ver genoeg gevorderd, en had nog een weinig tijds ter schole moeten gaan, om de middelen voor zich zelyen onschadelijk te leeren maken. De slimme Jesuiten, welke zoo behendig aan alle nazock ‘en vervolging werden te ontkomen, zouden hem dit ook wel geleerd hebben. Genoeg, de snelwerkende kracht van dit gift dreef hem, om dadelijk eene eerste proeve te ne- men. Wat gebeurd er? — Er waren toen (in ’t laatst van 1839) nog menschen, welke in zijn overtuiging van de ‘wettigheid der middelen niet deelden en buitendien zijn doel miskenden. Deze duisterlingen waren met den gulden regel van de Jesuiten in ’t gehcel nict bevriend, en hebben Dr. JORDAN met consorten in de gevangenis geworpen, om- & hij zich aan staatkundige woingen had pligtig gemaakt. Zoo heeft hij zich, ook na de uitgave van zijn boek, door andere bemocijingen onwillekeurig verdienstelijk gemaakt ten pzigte yan allen, welke het zullen lezen, en door zijn ld nog cen hoofdstuk geleverd, dat aan hetzelve des listigheid der Jesuiten in het verspreiden yan en hunne superioriteit in  door gestaafd. — Finis coronat opus. — V.E. Welte Heer! Ik meen uwe aandacht te mogen vestigen op de pogin- gen, welke ook in Vries/and aangewend worden om het onderwijs hoe langer zoo vaster in boeijen te klinken. De willekeurige handelwijze, waarvan onlangs een Vriesche Pastor aan‘ het publiek verslag heeft gedaan, in den brief door de Catholijke Stemmen van 25 Julij medegedeeld, en waartegen zijn Eerw. zich nadrukkelijk had verzet3 die- zelfde handelwijze wordt ook op andere plaatsen in deze provincie gevolgd en heeft in sommige gemeenten ten platten lande haar verderfelijk doel reeds. Zoo is mij verzekerd, dat in de gemeenten Bokhuizen en Bolk volgens eenen maatregel van het plaatselijk bestuur, alle ouders., zonder onderscheid, verpligt zijn, om, naar evenredigheid van.’t getal hunner kinderen, schoolgeld te betalen, ten einde zoo den schoolmeester een vast inkomen te verze- keren.. De aanleiding hiertoe was het wijze gedrag van vele Catholijke en ook gereformeerde ouders, welke hunne kinderen aan schoolmeesters van verschillende denkwijzen niet wilden toevertrouwen. Men zeet zelfs, dat bereids het plan bestaat, om in alle. gemeenten van Vries/and dien maatregel in te voeren en dat in dejongste vergadering der provinciale staten de waarnemende gouverneur daarvan een verslag heeft gedaan, het kostbaar en onschendbaar regt van de oder onderwijzen door mannen, in welke zij vertrouwen stellen, hun geheel en al worden ontwrongen. — Het is bijna ongelooflijk, hoe onbeschaamd sommige schoolmeesters tegen ouzen gods-dienst durven uitvaren. Ik zoude scholen kunnen noemen, waar nog op den laatsten Wittendonderdag tegen de bij-geloovigheid der Catholijken gescholden werd, ofschoon er yele Catholijke kinderen tegenwoordig waren. Anderen en het getal van deze is niet klein, laten geregeld den bij-geloovigheid der Catholijken gescholden werd, en drijven de misleiding zoo ver, dat zij Catholijke kinderen dagelijks laten lezen in boeken, enkel geschreven om den lof  de godsdienstigheid en dus ook op het geluk van de maat-schappij niet nadeelig werkte, zoodra het aan de leiding van den godsdienst onttrokken, op zich zelve stond. Ik eindig enz., ‘UEd’s onderd. Dienaar, * **, 9. October 1840. *#*) Catholik Priester. Grave. — De directeur-generaal tot de zaken van den R. C. eredienst, heeft onder dagteckening van 9 October an den Dienst-Nederlandsche districten van het vormalig bisdom van Ruremonde cene unodliging gerigt, houdende kennen-geving van den afstand der kroon door Z. M. Wittem [ten behoove van zijnen oudsten zoon de prins van Oranje en de aanvaarding der regering door koning Witte II en beverlangen des konings, om door vurige gebeden den goddelijken zegen en bijstand te verwerfen. De heer DE P-Licuy zegt onder andere bij die gelegenheit s 4, Z. M. gevoelt het gewigt van de zware en moeijelijke taak, welke thans op hem rust, en het levendig bescherming van Hem door wien de koningen regeren, kracht en sterkte kunnen gevven, om de belangrijke pligten aan de koninklijke waar-digheid verknocht naar eisch te vervullen, doet Zijne Majesteit diep gevoelen de behoefte aan het inroepen van dien bijstand en de bescherming door Vurige schwerersten een- parigten het den Almagtigen behage het den noodige krachten te verleenen om, uliee- rust met alle koninklijke deugden aan het Nederlandsche volk die mate van heil en voorspoed te kunnen verschaffen, welke hodgstdezelve zoo gaarne aan zijne geliefde onderdanen zoude wenschen te doen deelachtig worden, onder het voortdu- rend genot van rust en yrede. — Het is overreenkomstig die godsdienstige begeerte des ko- hings dat ik, door Zijne Majesteit gemagtig ben, om u Hoog Eerwaarde uit te noodigen, de bij deze belangvolle gelegenheid, passende openbare gebeden aan wwe onder- hoorigen te willen voorschrijven enz.”’ Ten einde aan dit verlangen des konings te voldoen, heeft — onze grijze kerkvoogd aan zine onderhoorigen, het houden eener plegtige godsdienstoefening op zondag 18 October voorgeschreven, welke alhier op zondag 11 October heeft plaats gehad. Heet gebed: Domine Salyum fac Regem etc., werde de plegtige Hoogmisse gecelebrerd door den Weler. Heer D. A. Water, Pastor te Utrecht buiten de Witte Vrouwen Poort, geassistes wordende door den Eerw. Heer H. pe Bauryn, te Graye, als daken en den Eerw. Heer A. Bernts, Kapellaan te Graye, als daken. Heer A. Beanrts, Kapellan alhier den predikstoel, en nadat. Zijn Eerw. van deze voor ons zoo gewigtige uit-noodiging aan de gemeente kennis gegeven en een gedeelte. GRAVE, rr BorkpRUKKERIS VAN derzelve, betrekkelijk het verlangen des konings yoorgele-zen had, deed zijn Eerw. eene korte en hartelijke opwek-king, om aan het verlangen des konings te voldoen, waartoe allen de dure verpligting, gepaard met heilige blijdschap zouden gevoelen, daar onze koning zijne afhankelijkheid van God, en de noodzakelijkheid van de goddelijke zegeningen en van den goddelijken bijstand erkent, om wel te regeeren en zijn volk gelukkig te maken. Laat ons dan, zeide zijn Eerw. voor onzen koning den geest van wijsheid, raad en sterkte afsmeken! Laat ons bidden, dat God zijae regering zegene tot heil van het vaderland en tot geluk van het volk! Dat hij onzen ko-ning tot dat einde wijze, regtvaardige en doorzigtige raads-lieden geve en allen bedrieglijken en. Schadeljänken räd van. Zijnen troon verwijdere! Dat Z. M. de Kerk geheel vrij late in het bestürzen harer eigene zaken, in de overtuiging dat de godsdienst de stevigste steun is der troonen, als hare handen niet gebonden zijn en dat eerlang de knellende banden van het onderwijs mogen worden geslaakt, opdat onder de regering van Willen I alle zaden van misnoegen en verdeeldheid mogen verstikt worden, en wij onder de- zelve een gerust en stil leven mogen leiden yol van eer- baarheid en ware godsvrucht.....” Er is well nought een geworden, tö openbare geben, met meerdere hartelijkheid en inniger vreugde, iv deze districten ontvangen geworden, dan de boven vermelde : alle tot deze districten behoorende parochien, zullen met dezelfde warmte en dankbaar gevoel yoor de gelukkige regering van koning Witten Il bidden. AANKONDIGINGEN. — Bij J. Fs DEMELINNE, Boek- en Steendrukker te ’s Bosch, is van de pers gekomen: het eerste deel yan de NIEUWE BESCHRIJVING VAN HET BISDOM VAN’s BOSCH, door J. A. Coppens, R. C. Pr. en Rector te Handels. — Dit werk, waarvan de inteekening nog open is, bestaat uit 4deelen gr, Sv0, welke ongeveer 97 bladen van 16 pag. zullen bevatten en A 8 cents per blad, niet dan bij inteekening verkrijgbaar is. mei : Ook wordt aan alle Boekhandels, heden verzonden, een geheel Nieuw Gebedenboekje, getijteld:  treurgezang der Kerk en de gebeden onder de H. Offerande voor de overledenen, welke bij geene andere gebedenken gevonden werden; zamengesteld door den Eerw. Heer A. J. J. Keir, Pastor te Zevenhovenen. — Nieuwyeen. — De prijs 4 75 cents. 1 abe ree, Bij J. G. MEIER, Bookhandeler te 4 wordt uitgegeven: — AFSCHEIDSGROET, an den Wele« A. R. Ten Brink, Roomsch-Katholijk Privaterk van Arnhem, en zijne bestemming naar de West-Indien; door J. B. Brelateur en privat-onderwijzer. a cea a NE) td a i vay ee ah asi nel van J. WITZ. ea dv ey = i © a ~ oy bal a Noumurr 43. — 345 — 24 October 1840. CATHOLIJKE NEDERLANDSCHE STEMMEN. . OVER Godsdicust, Staat-, Geschiced- en Lettevkunde. Als Jesus dit gezegen hab, hebbende de oogen ten Hemel opgeheven, zeide Hij:..... Heilige Vader bewaar hen, die Gij mij gegeven hebt, in uwen naam; opdat xij een zijn gelijk wy.. + En ik bid niet alleen voor hen, maar ook voor degenen, die door hun woord in mij geloove zul- len: opdat xij allen een zijn, gelijk Gij, Vader, in mij en ik inU: dat xij ook in ons mogen een zijn, opdat de wereld geloove, dat Gy mij gegeven hebt. En ik heb hun de heerlijkheid gegeven, die Gij mij gegeven hebt: opdat xij zouden een zijn, gelijk wij ook één zijn. Ik in hen en Gy in my, opdat xij volkomen een zijn: en dat de wereld wete, dat Gi mij gezonden hebt. Joann. XVII. Her sureau van pe CATHOLIJKE NEDERL. STEMMEN, ts tre GRAVE, (Becesnenstnaar, B. No. 28). Op dit blad, *t welk alle Zaturdagen met een Nummer wordt vervoled y kan worden ingeteekend aan alle Postkantoren en bij de voornaamste Boekverkoopers in het Rijk. Hetzelve wordt met den post verzonden voor den prijs van f 8-50 in Hebt jaar; het half jaar of kwartaal, naar evenredigheid; zullende de betaling Wa kearslen moeten geschieden. Alle abonnementen kun- nen worden opgegeven aan het Postkantoor te Grave; geene andere dan gefrankeerde stukken en brieven Zullen door de Redactie worden aangenomen. — Aankondigingen worden tegen betaling van 15 centen den regel geplaatst, behalven de 35 centen zegelregt. - Voor Belgié kan men abonneren aan het Postkanioor te Antwerpen. drukpers het gif hunner leerstellingen verspreiden, met list gebruik makende van de naturilijke wetenschappen en de ontdekkingen der jongste tijden. Men ziet hen met hetzelfde doel, in de hut der armen dringen en het platte land afloopen. Zoo is er niets, dat zij sparen: bijbels in de landtalen gedrukt en verminkt, pestilentieele dagbladen, kleine boek- ‘ werkjes , misleiding door redeneringen, geveinsde liefda- digheid , uitdeeling van geld , eindelijk , om een onbedreven volk en vooral de jeugd, tot hunne secte te trekken en te jnnen en ze over te halen tot het verlaten van de Catho- e religie.. Wij vermelden hier, Eerwaarde Broeders! daadzaken , die gij niet alleen kent, maar waarvan gij getuigen zijt , gij, die met smart, en zonder volgens uwen herderlijken pligt te zwiigen » genoodzaakt zijt, omin uwe diocesen die provocateurs van ketterij en ongeloof, en die onbe- schaamden, die nu en dan met de schapenvacht bedekt., integendeel grijpende wolven zijn, die lagen voor de kudde leggen en niet ophouden, haar temoorden, te gedoogen. ENCYCLIEKE BRIEF VAN ONZEN H. VADER | GREGORIUS XVI. Grecorius XV] Paus, aan alle Patriarchen, Pri- maten, Aartsbisschoppen en Bisschoppen, heil en Apostolischen zegen.. Eerwaarde Broeder! Gi weet te Wel, door hoe vele rampen de Catholijke Kerk geprangd en jathmerlijk vervolgd wordt in deze treurige tijden. Het is uniet onbewust, hoe groot de menigte det dwalingen is van allerlei soort, door welke onze heilige ' godsdienst bestreden wordt en welke de listen en bedrie- gerijen zijn, waarmede. de ketters en de ongeloovigen -deharten en de gemoederen der geloovigen trachten te be- derven. — Gij weet, ineen woord, hoe er bijna geene onderneming of poging is, die men niet te baat neemt, om, ware het mogelijk het gebouw der heilige stad aan zijne grondslagen te ontrukken. En 4 inderdaad » om over al het andere te ' zijn wij er miet toegebragt om de listigste bestrij- Wat zal ik nog meer zeggen? Er is voortaan in de wereld geen land zoo barbaarsch, alwaar de zoo bekende centrale genootschappen der ketters en ongeloovigen, zonder- kosten te sparen, geene agenten zenden, met den last ders der waarheid, overal verspreid, niet alleen de religie te. |} om ze te doork ders der waarheid, overal verspreid, niet alleen de religie te. |} om ze te doork ders der waarheid, overal verspreid, niet alleen de religie te. |} om ze te doork ders der waarheid, overal verspreid, niet alleen de religie te. |} om ze te doork ders der waarheid, overal verspreid, niet alleen de religie te. |} om ze te doork ders der waarheid, overal verspreid, niet alleen de religie te. |} om ze te doork ders der waarheid, overal verspreid, niet alleen de religie te. |} om ze te doork ders der waarheid, overal verspreid Rüisen. En er is er geen, waar deze metzien vervolgen door hunne verachting, de Kerk door hunnen list of openlijk, den strijd niet voeren tegen de Catholijken door beleedigingen en, lasteringen, religie, tegen hare herders en hare bedienaren, geen gem maar ook de steden en gehuchten innemen, er scholen van loovige aan den schoot der Kerk ontrukken endeningang = _ dole aan den schoot der Kerk ontrukken endeningang =_ dole aan den gewijde van Jesus CURIS, en met het tozigt over alle de kerken, er rekenschap van moeten geven aan den oppersten herder, Daarom, Eerwaarde Broeder, de oorzaken onzer gemeenschappelijke droefheid te moeten herinneren, opdat gij immer meer zoudt overwegen, hoe zeer het der Kerk past, dat alle gewijde herders, hunne pogingen verdubbelen, hunnen arbeid vereenigen, hen, uit al hun vermogen z ich toeleggen, om den aanval te bedwinigen der talrijke en bruischende vijanden van den godsdienst, hunne pijlen af te wenden, de geloovigen te waarschuwen en te wapenen tegen het verleidende lokaas, waartoe Zij vaak de toevlugt nemen. 