Catholijke Nederlansche Stemmen
Various Author
de Religie doen, die zij voor altoos uitgerod waan- den, Li zien voor al met eene wezenlijke wanhoop, dat niets dien gang van het Engelsche volk naar de waarheid kan tegen houden. Het volk leent aan de predikanten, slechts een wantrouwend oor: en als de predikant op zijn predikstoel, gemeend heeft, eenige punten van controvers te moeten behandelen, is het niet’ zonder voorbeeld aanstonds een deputatie van de voornaamste leden der protestanten, te willen voorstellen, hoedanig aapgaande dat zelfde punt de leer ‘der Catholijken is, - Ik kan niet besluiten tot het eindigen van dezen brief, zonder u bekend te maken niet twee feiten,”* die ‘mij zeer geschikt schijnen te zijn, om onze ver- Wachtingen te staven, In de maand Januarij J], had ik de gelegenheid om eenen Methodisten predikant te tinoeten, Te midden van ons onderhoud drukte hi oboe hpi S de hand, mij deze woorden toevoegende: yp» Wat. zijt gijlieden gelukkig! uw geloc is op de on- » wrikbare Rots van het gezag der Kerk gevestigd! > gi weet altoos, wat gij denken en. gelocen moet; » het genoeg te hooren! maar wij, wij dolen op *»/eenen | eindeloozen Oceaan van BARA en onze- DE IERSCHE BISSCHOPPEN EN HET OPENBAAR ONDERWIJS. Voor de emancipatie der Catholijken, was sie het open- baar onder wiss in Zerland uitsluitend Protestantsch; en men maakte daarvan even als nog tegenwoordig in onze scholen, meesterlijk gebruik, om den Catholijke kinderen allerlei dwaalbegrippen en anti-Catholijke ge- voelens in te ‘prenten; vertogen daartegen zouden» vruchteloos zijn geweest.; doch de Tersche Bisschoppen verboden het zenden van Catholijke kinderen, naar zulke scholen, — Niet lang daarna volede de emanci= _» patie, en de Catholijken maakten allerwege eigene scholen, voor hunne kinderen, Op sommige plaatsen » bleven nog gemengde openbare scholen bestaan, en de bijzondere waakzaamheid der Bisschoppen, hield deze vooral in het oog. Op den 14 Februarij IL, ‘hielden de rake prelaten, eene vergadering, onder -het ‘voorzitterschap van Dr, Crotty, om te ‘raadplegen over de middelen, die men heneerae te beramen, om aan alle indeed de wel- daad eener nationale opvoeding te verzekeren, De — yvoornaamste besluiten door. de aes genomen, waren de volgende:  in elk. ahi. vier provineién meth pormaal vehi ware, om onderet te vormen, Daar die besloit echter nee de éifstuitent Catho- s af zijn Ik kan niet geloven, like mp maa eke tie g emengde scholen Øa id van eenen onfeilbaren gelofs- jf fen, ging d ie"zaak, et alleen den Bisschop ig, aar sten predikant zoo gocd~ - ook der regering aan: bs diensvolgens hebben de fer- nae eae lijkheid ‘der veree- || sche prelaten hunne ‘besluiten dienaangaande aan de | 00 yurig. aa oor den ker- Spake van den onderkoni ne van Terland onder ‘ ier Oxford, hen niet" beiden eldra in den © _ Worpen, ie dezelye niet heeft geagreéerd, — Naar 3 Caibcl jke Kerk zal voeren, buiten welke men ons meldt zullen de Iersche ee Poa ingevalle fsrege| van d zijn kan, }} “hunne beslaiten aangaande dit niet wor~ = eee Priester,? he ee ngromen, geene semen ae sobolon mese ee 2 aE Se Ps: +s ages. ie. oe me «  schappij, die zich noemt fot nut vant algemeen te veel invloed....! Gevorderd, gereclameerd moest 2ij wor- den, die dierbare vrijheid, dat onvervreemdbaar vaderregt! Wie daaraan niet medewerkt, wie het tegen tracht te houden laadt op zich eene verantwoordelijk- heid bij God; die, na alles, wat betrekkelijk ons _underdaad ver- PF ¥ oe openbaar onderwijs is medegedeeld, _schrikkelijk is! ;. ZEGEPRAAL DER ONVERDRÆGZAAMHEID, Het Handelsbiad heeft, volgens zijn nummer van donnnderdag 26 Maart, per courrier de hoogst gewigtige — Ling ontyangen, dat de koning van Zijn voorgenomen © huwelijk met de gravin p'OuLTREMOXT heeft afgezien! — Het deelt dien segepraal der onverdraagzaamheid, met groote letters mede en roept vol verrukking. — de koning heeft zich zelye oyerwonnen, sat: Ea nu speelt het weder als van ouds, de verachtelijke rol van vieijer, bij den yorst, dien het vroeger smadelijk gehoond had. Neen, Zandelsblad] de onverdraagzaamheid yan u “en uwe patronen, de onyerdraagzame geest van het protestantismus, heeft den koning overwonnen, en over de gewone vastheid van zijm karakter gezegepraald! Als gij, verachtelijk Handelsblad / uwe lamentatie 5 in September des  deugd- abogtul p’OULTREMONT, zouden niet over duizen- @ ee * * las den. en duizenden yan tongen zijn, gerold..... Gij, en uwe partij hebben van die 2aak eene siaats-kwes- |} tie gemaakt..... En° wat zult 6 er mede gewon- “pen hebben, dat die partij die alles ten haren voor- deele in Nederland, wil monopoliseeren en ovérheer-. schen, d z lot wal 7 foe, daarover egeliedéren aanheft? — Verbitte ring der Ca ; ; von len gre artikelen over dat onderwerp getergd hebt...? Niet ! hie op dat huwelijk stelden, Th 7 Ae NG tie | Se lS was » my i ; en koning overwonnen heeft, en gij nu tot wal- hiskd. Tholijken, die gij reeds zoo lang door uwe omdat zij, 200. veel prijs 240: Tae welk zij, als een gemengd huwelijk, van den kant der gravin D’OOTREMONT als ongeoorloofd beschouw- - yerdraagzam eischen der. Nederlands C: ee Catheljken! e n Bs Handels- beld; bedient u enkel van legale middelen, 1 als w oy ‘er 0 aad woor st igden gals: B| | ead ve partij=belangen ‘uitkomst zeer y¥ 3 — the = r v oe a ah Pa \. kaw ner Boneav vay pe CATHOLIJKE: NED o *% Pt te ee Me ee Se § Pe te ; : + < A Be CON Nummer 15. os "7 = 11 Apri 1840. CATHOLIJKE NEDERLANDSCHE STEMMEN. GODSDIENST-, STAAT-, GESCHIED= EN LETTERKUNDE. Als JESUS dit gesegd had, hebbende de oogen ten Hemel opgeheven, zeide Hj: «+204 nis Heilige Vader bewaar hen, die Gj my gegeven  ook voor degen, die door hun Woord in my geloven zullen: opdat zy allen een syn, geljk Gy, Vader, in my en ik in U: dat 2% ook in ons mogen een xin, opdat de wereld geloove, dat Gy my gegeven hebt. En ik heb hun de heerlykheid gegeven, die Gy my gegeven hebt: opdat ty souden dén syn, gelyk wt ook één syn. Fk in hen en Gj in mg, apéat zy volkomenlyk éen zijn: wee, dat Gy my gexzonden heb. LLL en dat de wereld Joann. XVII, Op dit blad welk alle Zaturdagen met een Nummer wordt vervolgd, kan worden ingeteekend aan alle Postkantoren, en bij de voornaamste Boekverkoopers in het Rijk. Hetzelve wordt met den Post verzonden voor den prijs van $8.50 Über die het jaar; het half jaar of kwartal, naar evenredigheid; zullende de betaling bij kwartalen moeten geschieden. Alle abonnementen kunnen worden opgegeven aan het Postkantoor te Grave; geene andere dan gefrankeerde Stukken en Briven tullen door de Redactie worden aangenomen. — Aankondigingen worden tegen betaling van 15 Centen den Regel seplaatat. Voor Belgié kan men abonneren aan het Postkantoor te Antwergers Eeuestuk LANMERKINGEN OF EEN ARTIKEL BETREKKELIJK AUSLAND, IN HET JOURNAL VAN FRANKFORT, GEPLAATST, DEN 29 APRIL 1839. "Verschiedene van bl, 112" "et artikel, dat wij aanyoeren, gaat vervolgens dus er de tweede poging had in de XVI.e ecuw |) "aats," En zie hier hoe, "Pater Possgvin, Je- suit, een knap man, werd in Rusland gezonden "door 'Paus. Greconivs. XIII om er over eene meer < reide en naauwere vereeniging der Grieksche . met de Roomsche Kerk te onderhandelen," — De acten " betrekkelijk zending, werden spoedig gedrukt, on- scovia ; xi} pra dat de yoorname reden der tie de 'vrede tnsuchert d -en Rusland was; daar sische mona1 reh de bemiddeling van Grecorius XIII oepen, Orerigens kan men niet zeggen, dat lake "+ _ politaan van geheel Rusland, atie van Possgvin, en de documenten, er dezen titel: + Antoni Posserini Socielatis Jesu || vigen der aarde zich onderwerpen aan de Roomse zoo als de H. Inengvs, zegt, tweede poging was, door den heiligen Stoel want voor Greconivs XIIL bleven de Pausen eke he alle elegralidee a "+ An te ero- - _-pem, om de Raussen met den oppersten zetel van Pg- TRUS te hereenigen, gelijk men zien kan in Ratnatpt - » in de voortzetting der Annales van Baronius” en in het reeds aangehaalde werk van Kanamsin, — Niemand Lig onbekend, met hetgene, wat Eveenius IV gedaan ' had, in de kerkvergadering van Florence, om niet alleen de Grieken maar ook de Russen, voor welke hij instructien en volmagten gaf aan Istporus, Metro die in de kerkvergade~ ring gekomen “was, en in overeenstemming met de Grieken het decreet van vereeniging ondbricckend had, in den schoot der ware Kerk terug te voeren, Die - groote zorgvuldigheid der Opperherders, moet niet aan ‘eerzucht worden toegeschreven, maar aan hunnen  komst en leerling van een der beroemdste Grieksche — Bisschoppen en Apostolische Vaders, den H. Potyca pus was, De Russische monarchen zelven Peres heißt. — 18 — The pontificat van Grecortus XIII, meermalen den schijn aan, van de yereeniging te wenschen; het zal genoeg zijn, dienaanga de gezantschappen, met dat doel in de XVI eeuw aan Juntos III, en in de vorige euw aan Sixtus IV gezonden, te vermelden; de aan Juntos III, op het jaar 1553 no XL, en op het jaar 1472 n.o XLVII, In het zelfde artikel voortgaande met van PosskviN te spreken, wordt gezegd, dat » na zijne zending te » Moscou en in verscheidene andere groote steden van » het rik te hebben zien mislukken, hij zich naar » Lithauen begaf, dat onder de heerschappij gevallen » zijnde van souvereinen die met ijver den Catholijken » Godsdienst beleden, niet weerstaan kon aan de in- voering van eenen vreemden Godsdienst,. — Die Godsdienst, was inderdaad niet vreemd aan Lzthauen dat, zijne oude dwalingen’ verwerpende, zich aan de roomsche Kerk onderworpen had,’’ zoo als Go- poo Een der oudste geschiedschrift verwandelt. En dit is zoo waar, dat, gelijk men van Cromer sweet, die souverein een gezantschap zond aan Paus Urnsanus VI, en » beloofde onderworpen te zijn aan » zijn ne woorden, naar het voorbeeld der Christen ko- ningen,” Ten einde de belijdenis van den Catholijken Godsdienst vast en onwankelbaar bleve in Lithauen, verbood JAGELLON onder andere dingen, » de huwe- lijken tusschen Russen en Catholijken, ten minste » zoo niet de Russische man of vrouw uit hunne » gelederen’ tot de onze overging, dat is van “hét » kamp der Grieken tot dat der Latijnen,’ 200 als cetuigd wordt door Damatevicius. De getuigenis van drie andere plaatsen worden aangehaald door Rat- In spijt der voor- zorgen door WLaDIsLaus JAGELLON genomen, werd de Grieksche ritus en met den zelven het schisma van lieverlede in. sommige gedeelten van Lithauen, inge- voerd, Doch men wachtte er Pater Possevin niet, om de schismatieken tot’ de Catholijke eenheid terug te brengen Reeds bijna een een wroeger, had ALEXANDER, hertog van Zithauen, vol van ijver voor het Catholijk geleof, op die onderneming toegelegd, en had die tot een goed einde gebragt. ° Men kan dienaangaande raadplegen het tweemaal aangevoerde werk van Ka- RaMsin, hoofdst. En Russische Senatoren, Zoo hij zijn zeding zag mislukken, ten opzig der vereeniging verwierf hatten mit een diploma, krachtens ‘t welk, vrije uiloefening van hunne religie werd toegestaan aan de Catholikke kooplieden en aan de Priesters, die zich met hen in Ausland zouden vestigen, en de zelfde uitoefening en vrijen doortogt van de gezanten van den heiligen Stoel naar 4zie.” Grecorizis XIII schreef voor die vergunning en voor het eeryolle ont-haal, Possgvin aangedaan, eenen brief van dankzeg ging aan den keizer van Ausland den 1,sten October 1582. Die brief is het laatste document in de Moscovia van PossEVIN aangevoerd. Men spreekt vervolgens in het artikel over de ge-volgen, door de zending van Possevin te weeg gebragt, na zijn vertrek en men zegt dat in 1595, het werk der vereeniging bijna voltooid werd, door mid-del van den Metropolitaan Micuagt Rogozza, die alle Bisschoppen zijner onderhoorighied te Aéezw inriep, al-waar eindelijk de vereeniging der Grieksche kerk met de Room Sche Kerk besloten werd, Vervolgens maakt men melding van twee Bisschoppen in gezantschap aan Cremens VIII gezonden, ten einde de Paus de vere-niging door de synode gedecreteerd bekrachtigde, — Het is zeker, dat de synode in het voorgaande jaar werd gehouden, wijl het dekreet, dat mener opstelde de dagteekening draagt van 2 December 1594, Zonder te onderzoeken of het te Kzew, of gelijk andere zegen te Bresta was, en of er alstoen een en of meer synoden bijeenkwamen, is het zeker, dat de Biss pen van den Griekschen ritus, zich somtijds met d van den Latijnschen ritus vereenigden, Onder al de geschiedschrijvers heeft Possrvin, dat ondetmarp zeer in het breede behandld in een ander zijner werken, getiteld: Apparatus sacer, tom, HI, op het woord Ruthéni; en Barontus, tijdgenoot dier gebeurtenissen heeft er een verhaal van ingelascht, in het VII, dee (bet IX der uitgave van Lweca) zijner Annales, Baronios geeft zelfs het formulier van de gelöst belijdenis in naam der synode vit gesproken, door de twee Bisschoppen in tegenwoordigheid van Clémens VIII; en bij welke 2zij zich onderwierpen, » niet al- leen aan het erkennen der Kerkvergadering van » Florence, en de suprematie van den Roomschen Paus,” zoo als het artikel beweert, maar ook aan yele ande- re uitspraken. Het is zoo onwaar, dat men bedreigingen en geweld heeft gebezig, om de vereeniging te weeg te brengen, dat de Bisschoppen.zelven, in den brief, aan CLEMENS VIII gerigt, openlijk verklaren, dat zij tot hunne onder-werping aan den den H, Stoel hebben besloten, uit hoofde van de groote vrijheid, die zij genoten onder hungouvernement; In his partibus schreven zij, sub Domini serenissimt Polonice et Suecie regis et magnitudis Lithauanie constituti sumus, librisque nobis Popes esse licet. Kn in het decreet der synode, two reeds uitgedrukt met hoe veel aandrang en met welken goeden wil, zij zich met den Apostolischen Sto ereenigden, en hoe zeer die vereeniging sedert lang gewörden, en hoe zeer die vereeniging sedert lang gewörden, zoo door hunne voorzaten. Licee hac ipsa de re nos proedecessoresque nostri meditati ferent idque tenaverzt, Het decreet en de brief worden aangevoerde verhaal van Baronius. Er moet worden aangekt, hoe Karamsin, in het. vierde hoofdstuk van het Vierde deel, nadat ook hij ad gezegd, dat in » Zithauen, de Christenen der “Oostersche kerk genoodzaakt werden, om. Pausge-. zind te worden,” en dat daartoe de pogingen van den Paus en den wil des konings, de verleidingen en — de bedreigingen medewerkten ; moet men zien hoe de ging \ waarheidsliefde, in zijn hart ontwakende en de over-d verkrijgende, door hem erkend wordt, dat aij, le wele de Paus en de koning, niet. met geweld en vervolging bedreigden ; en willende verklaren, waar- in dan, bedreigingen en het geweld bestonden, drokt. hij zich aldus uit; » Intusschen het geluk. roe~ — | mende het welk uit eenstemmigheid van Godsdienst, enen staat voortyloeit, herinnerden. zij aan.de on-. genaamheden, welke de Gesteilijkheid in Zondervond, toen zij het decreet der Kerk- ing van Florence verwierp. Men trachite schismatieken te onderrigten en niet em, (Het Kervolg hierna,) — IETS KERKELIKS, Onder dit opschrift hebben wij in de Kamper Cou- rané van 23 Maart 1840 een verhaal aangetroffen, ’t welk overvloedige stoff tot gewigtige aanmerkingen op- levert, In dat stuk openbaart zich de gewone protes- tantsche haat tegen de midden-eeuwen, een gevolg van de onkunde, betrekkelijk dat gewigtig tijdperk, dat zoo vol was van gelöst en waaraan wij al het goede, dat wij nog bezitten te danken hebben (1), Even on- kundig toont de opsteller te wezen met de leer, der hervormde kerk, en met die der Joden, of Israélie- ten; even onkundig aangaande den geest des Christen- doms, als ten opzigte van den toestand van het Juda- ismus, — Wij willen het verhaal zelve hier laten vol- gen en dan stukswijze overwegen. IETS KERKELIKS. Indien, ( 'T geen zeer ligt zoude kunnen plaats heben) de sehriftgeleerden in 't jaar onzes Heeren 1840 onderling in strijd mogten geraken over den duur der middeneeuwen, en of men op historische gronden kan aannemen dat dezelve met 1840 geheel waren ten einde geloopen, indien dan een dier achtings waardige mannen met vuur het tegendeel beweert, dan zal de volgende waarachtige daadzaak, welke misschien in den Drenthschen Volksalmanak van dien tijd als eene curiositeit uit het grijs verleden zal te lezen staan, dien wakkeren geleerde niet geheel logenstraffen. In den beginnen des jaars 1839 ‘trad in de hoofdstad der provincie Drenthe, een braaf Israélitisch jongeling van goede aktomst met een Christen meisje van onberispelijke zeden in het huwelijk. Binnen ‘‘t jaar werd deze echt gezegend met de geboorte eener dochter. De vader, even verdraagzaam als verlicht, gehoor gevende aan de wenschen zijner gade, staat toe dat der jonggeborene de heilige doop zal worden toege-aiénd. Maar, in weerwil van het gebod des instellers van het Christendom: “gaat henen, onderwijst alle volken, en doopt ze,’’ een bedienaar des Evangelies daar ter stede, Do. Z...+.«(2) wel waardig de schildknaap te zijn van die vurige Kampvechters des Dordschen geloofs, de Bogermans, de Bite DELDIJKEN, de VisgeBoomeNn, slaat het verzoek af en zal zijn zijn zijn verzogenen met de besproeijing van een yoorhoofd waarop een oud testamentsche trek te lezen staat. Weinige weken na deze hardvochtige weigering, sterft het dochtertje, en het diep bedroef de ouderenpaar treurt bij het kleine lijk hunner lieveling. Was de vader tegevend genoeg eweest om zijn kind te willen doen deelen in de afwasschin er zonde, de moeder verzette zich niet dat het stoffeik huldsel verzameld werd bij het stoffe der vaderen van hem wiens levensgezellin zij was, Geheel anders echter dachten Mawnni- Him; (opzigters der gemeente) deze gevoelden hunne cone scientien bezwaard met de toelating van de vrucht eener Christen- moeder op de begraafplaats van Israéls onverbasterde nakomelingschap. Dien» ten gevolge vroegen zij schriftelijk räd bij den Wel Eerw. Heere Hexrzvetp, opperrabijn van Over ryssel en Drenthe, residerende te Zwolle, en werden in hunne gevoelens versterkt door den volgenden zendbrief, welken wij letterlijk afschrijven; * Zwolle den 24 Januarij 1840. A _ Aan de Heeren Kerkmeesters der gemeente Assen. . Dient tot antwoord op Ulieder vraag, dat het overledene kind van Mozes Knaers, dat hem van een Christenvrouw ge- boren is geworden, naar de Mozaische wet, als een Chris- tenkind aangemerkt wordt, zoodat de genoemde Mozes geene aanspraak kan maken, om het bovengenoemde kind op het raf der Israglieten te kunnen begraven, noch eenige Israé- Fhivthe ceremonie daarmede uitoefenen, omdat het als een ter zake, daar het kind als een Christ aangemerkt wordt, omdat het van een Christen moeder is, = it 3 7 Gedaan door my opper rabijn van Overijssel en Drenthe. get. H. J. HERT 4D. —_— 5 at iy (1) Bie de Godsdienstvriznd voor April 1840 bl, 181. - Christ aangemerkt wordt, ofschoon hij Israéliet is, doet niets” 4 — 120 — Uitgesloten door Christenen (althans in naam) van het bad der wedergeboorte, van den doop der kinderen, tot welke Curistus zelve zeide, » laat ze tot mij komen,” geweerd door Joden van den Godsakker, waarop het door zijnen vader regt had, (1) wat werd er nu van den kleinen, onschuldigen ver- schoveling? Hij werd liefderijk opgenomen in de groeve van eenen Remonstrant, die warsch van liefdelooze kleingeestig- heid, de eeuwige wetten der humaniteit eerbiedigde Daar sluimert nu de vroeg ontslapene den dag der verrijzenis te emoet, op welken alle onderscheid van namen en verdeeld- eid van gevoelens een einde zullen nemen. Betrekkelijk den eersten volzin willen wij’ alleen doen opmerken, dat de schrijver yan dit verhaal, de daad-zaak, welke hij gaat vermelden, als middeneeuwsch besehouwt. Way willen het verhaal zelve overwegen, en daarbij doen zien, hoe misselijk de middeneeuwen hier worden bijgesleept. In den beginne des jaars 1839 trad in de hoofdstad-der provincie Drenthe, een braaf Israélitisch jongeling van goede afkomst met een Christen meisje van onherispelijke zeden in het huwelijk. Wij voor ons begrijpen niet, hoe het met braaf-heid bestaanbar is, de voorschriften van eenen Gods-. dienst, dienst, den men belijkt te gelöven, openlijk te verachten en te overtreden; hoe men dezulken, die zoo handelen, onbesproken zeden kunne toeckennen; hoe men in een maatschappij, die zich Christelijk noemt, zoo iets openlijk durft voordragen. Om braaf te wezen, of liever om braaf te blijven, had de Joodschejongeling van een huwelijk moeten afzien, dat wel door de tegenwoordige anti-christelijkke burgerlijke wetgeving ordt toegelaten, maar dat de wetten van zijnen, Gods-t hem stellig verboden aan te gaan. Ou sans spraak op onbesproken zeden te kunnen behouden, had het zogenaamde Christen-meisje de ergernis mone-ten mijden, die uit haar huwelijk met eenen afstam-meling van hen, die haren. Verlosser tot den kruisdood overleverden, onder het uitroepem van: zyn bloed ko-me over ons en over onze kinderen, noodwendig moest onstaan; en het levert alleen een zeer treurig bewijs op van de afschuwelijke onverschilligheid, die onzen tijd zoo zeer van de geloovige midden-eeuwen doet ver- Schillen, dat men opened the overture der heiligste _ wetten von den Godsdienst met braafheid,.en het ge- ven, van openedlijke en verregaande ergernis met onbe- sproken zeden, bestaanbar keurt! — In de midden- eeuwen, zou zulk een huwelijk niet zijn toegelatem ge- worden; dit ware ook onmogelijk want het protestan- tismus is 200 oud niet, baie _» Binnen *t jaar werd deze echt gezegend met de geboorte eener dochter. De vader, even verdraagzaam als verlicht, sehoor gevende aan de we n zijner gade, staat’ toe dat. nsche er jonggeborene de heilige doop zal worden toegediend.”’ Het gaat inderdaad, in het. protestanische zooge- naamde Christendom, al zeer ver! De geboorte van‘ een kind uit eene zoo ergerlijke vereeniging , als een me RP: (1) Wanneer de Israéliet zich herve t op de Mozaische Wet, zoo heeft hij regt, 2ij werd door Jenova egeven; doch als Droteatanm 4 B ceietias —- Me mike den, telt hij et werk van feilbare menschen in de plaats yan jk voorschriften, — on a é ‘e- % ‘ , z z ~ |’ nem behoort’, aan welke dat’ bev segen te beschouwen! De verdraagzaaamheid et vers lichting, welke hier wan den naam-Joodsehen vader worden toegekend , hebben hier de beteekenis , welke men in onze eeuw gewoon is aan die nammien té geven: die van ongeloof. Zij waren een nataurlijk gévolg van zioen eersten stap. De wenschen zxijner gade, dat de H. Doop aan haar kind zou worden toesediend , zijn welligt de eerste kiemen geweest van wroegingenh over haren gedanen stap; maar leverenm tevéns een be- wis op van hare onkunde betrekkelijk dé leer yan het godsdienst-genootschap , waartoe ze behoort, 200 als we straks zullen zien, : » Maar, in weerwil van het gebod des instelfers van het Christendom: » gaat henen, onderwijst allé volken’, én doopt ze ,”’ een bedienaar des Evangelies daar ter stede, Do Z.+..(#) wel waardig de schildknaap te zijn van die vurige kampvech- ters des Dordschen geloofs, de Boagenwans, de BiLpeRDISKEN de Visarsoomen, s)aat het verzoek af en zal zijne regterhand niet verontreinigen met de besproeijing van een voorhoofd ‘waarop een oud testamentsche trek te lezen staat.” De legale hervormde Nederlandsche kerk is nog 200 ver niet gekomen', dat zij openlijk de Dordsche leer smus’: » loovigen,”” — ben; tegen’ haar’ moest’ hij zijne tyrade De opsteller neemt het Kwalijk , dat dominé Z zoo thandelde en’ den doop weigerde, (aan » ki dat’ hij volgens zijae godsdienst-leer niet doopen r in weerwil van het geboi ; instellers van Christendom : » gaat henen‘, onderwijst alle vi en doopt Be. F > omy. a aa - Maar, aan’ wie if da! bevel! gogeven? zal. hem zijne’ handelwijze ten pligt maakte , peer | J — 121 den insteller des Christendoms; zich ook tot Kleine kinderen uitstrekt; en die bewijzen zal hij als protes- tant nooit kunnen leveren, — De afkomst van het proiestantsche Hvangelie — dienaarschap is niet van ouden adel: hunne gencalogie klimt niet hooger op, dan tot de XVI.4e eeuw; en wij hebben nooit booren beweeren, dat de insteller des Christendoms zijn be- vel, om alle volken te onderwyzen en hen te doopen, mondeling en in persoon aan de zodgenaamde hervor- mers heeft gegeven; van de Catholijke Kerk , van de Bisschoppen, die in eené onafgebrokene linie tot de Apostelen opklimmen en derzelver opvolgers zijn, heb- ben zij het devel om de volken te onderwijzen en te doopen , evenmin ontvangen: integendeel, heeft de verk han het onderwijzen hanner newwe leer verbo- den, — Van wie zouden aij dan, opeene wellige wy2e , dat bevel Kunnen ontvangen hebben? Dit wenschten wij wel eens te hooren betoogen, — Dé protestantsche predikant Kan zich wel: Ldangelie-dienaar, bedienaar des Godldtelijken Woords, Christen-leeraar ent, ent. Noemien, maar dat hij reg? heeft, om de volken te , onderwzen, het Evangélie te préediken, Gods Woord te verklaren en een leeraar dér Christenen te zijn; dat hij van den’ Insteller des Christendoms, het bevel om te doopen ontvangen heeft, zal hij nooit op goede ronden Kunnen daitoonen, Men vormt zich van het Christendom en deszelfs in- Figging géheél yerkéerde gédachten en daaruit vlocijen | alle verwarringen van dénkbéelden voort. Het Christendom is allés Behalve e mienyelmoes van allerléi “geloofsbegrippén, die elkanderen broederlijk de hand reiken, oni, 260 als men het noémt, géemecnschappe- ligk Cod. den Vader van allen, te dienen, Zulk een 201 amd Christendom is wel dat, tot welks bévor- lering eh uilbreiding de maatschappy, die zich noemt, tot nut van *t algemeen, sedert vijftig jaren rusteloos “-werkzaam is.geweest en waarin zij, vooral door haren inyloed op het openbaar onderwis, boven verwach- Tay in Wédeorlard prela egt is; maar het is niet het ‘ristendom, 200 als deszelfs Godelijke Stichter het é heeft ingesteld, toen’ Hj aan a Apostelen’ be- al verdoemd worden.” T° is niet het Christendom, etwelk de Apostelen’ bevel hadden te prediken en te deren; °t is niet hét Christendom van den Apostelen’ bevel hadden te prediken en te deren; °t is niet het Christendom van den Apostelen’ die aan de geloovigen schreef: » Dit heb schreven  ven! Het bleef beroofd van de eenige, van dé hoogste weldaad, die de beklagenswaardige moeder aan haar kind wenschte deelachtig te maken: de afwassching det erfdonde , dé eéuwige zaligheid! — En waarom? Om- dat de moeder, die den doop van haar kind wensch- te, onbekend met, of onbevooroordeeld tegen de Ca- tholijke leer was, Als zij in het doodsgevaar van haar kind , zich tot eenen Catholijken Priester had. gewend, zou déze niet geweigerd hebben , haar kind te doo- pen, en daardoor eene ziel te zaligen! Ja, als zij slechts iemand der Catholijke gemeente te Assen ver- zocht had, haar kind té doopen, zou het gedoopt zijn eworden! En , wat nog meer is, als daartoe niemand ¥inden’ ware, kon 4 zelve den’ doop aan haar kind hebben toegediend (2)...! Want zoo liefderijk is de “Catholijke Kerk, dat zij, om eene ziel niet van de zaligheid te beroven, ingeval van nood , dat is in doods~ gevaar , aan iedereen, hetzij man of yrouw, en zelfs, als er niemand anders toe te vinden is, aan de ouders het doopen toelaat, _» Was de vader toegevend genveg. geweest ont, nile kind »te willen doen deelen in de afwassching der zonde, de moeder verzette zich niet dat het stoffelijk hulsel verzameld werd bij het stof der vaderen van hem, wiens levensgezellia zij was.”. Waarom zou de Protestantsche moeder zich daartes — gen hebben verzet? Sedert wanneer zijn de Protestantsche moeder zielen heben verzet? Hunne bes graafplaatsen zijn immers geene geheiligde plaatsen, ene plaatsen, waar de levenden voor de rust der zielen hunner afgestorvenen komen bidden? Dat alles beschouwen zij\ immers als bijgeloof? In dit niet verzetten der moeder is dus niets vreemds, yg! Geheel' anders echter dachten ManniHim; (opzigters der ge- meente) deze gevoelden hanne,c9 scientien bezwaar de metde toelating vande vruchteener Chris enmoeder op de begraafplaats van Israéls onverbasterde nakomelingschap.” Deze boerterij is hoogst ongepast, en alles behalve : : A : Chet - } ff oom eR ree bee Or ee - aa aan nie > ‘Cr VY Lt ete aes i % (1) 2. JOANNES I. 9, 10. 4 acon FIV - > =. il'» m4 Ba wie EW ; “ B, z 3 Mechelsthén ‘ cf't - > =. il'» m4 Ba wie EW ; “ B, z 3 Mechelsthén ‘ cf't - > =. il'» m4 Ba wie EW ; “ B, z 3 Mechelsthén ‘ cf't - > =. il'» m4 Ba wie EW ; “ B, z 3 Mechelsthén ‘ cf't - > =. il'» m4 Ba wie EW ; “ B, z 3 Mechelsthén ‘ cf't - > =. il'» m4 Ba wie EW ; “ B, z 3 Mechelsthén ‘ cf't - > =. il'» m4 Ba wie EW ; “ B, z 3 Mechelsthén ‘ cf't - > =. il'» m4 Ba wie EW ; “ B, z 3 Mechelsthén éthiémus in het noofdstuk over het verdraagzaam. De opzigters der Joodsche gemeente, hebben in dit geval, even als de predikant Z.... ge- weigerd, wat zij, volgens hunne Godsdienstleer, weigern moesten, QOndanks alle verdraagzaamheid en ver- lichting onger ongeloovige eeuw ; ondanks alle burger- liikke wetten, die de Joden met de Christenen gelijk stellen, en gemengde huwelijken van Joden en Christenen toestaan, zal Jsraé~s nakomelingschap, de Jodenen natie, het oude Gods volk, dat wel door God getuchtigd, maar niet verlaten wordt, te midden van alle andere volken onverbasterd blijven, tot dat de tijd der Goddelijke barmhartigheid over Israét zal gekomen zijn, waarin zij als natie, de nationale mis- daad van Gods-woord geboet hebbende, den gekruis- ten Curistus als hunnen Messtas zullen erkennen! Dien ten gevolge vroegen zij schriftelijk raad bij den Wel Eerw. (2) Wanneer de Israéliet zich beroept op de Mozaische Wet, zu heeft hij regt, zij werd door Jenova gegeven; doch als de protegtant zijn catechismus will doen gelden, dan stelt hij het Jos aye van feilbare menschen in plaats van Goddelijke voor-schriften. Dat de Catholikke Kerk het kind niet verhinderde om tot Jesus te komen, enzelfs, dat zij het werkelijk tot Jesus zou hebben gebragt, als men slechts iemand harer leden van ‘het geval onderrigt had, hebben wij reeds aangetoond: maar hoe kan de schrijyer, die zoo- veel op heeft met het liefderijk gedrag van den remonstrantschen stads secretaris Mginsma, die volgens zijne leer niet aan de erfzonde en dus ook niet aan de noodzakelijkheid van de afwassching der zonde in het bad der wedergeboorte, om het kind tof Jesus te brengen, gelooft, zooveel ophef maken van de wei- gering des predikants, die toch ook als Aervormd predikant waarschijnlijk niet aan de volstrekte noodzakelykheid van den doop der kinderen ter zaligheid gelooft; wijl het anders van zijnen kant baarbaarsch zou gehandeld zijn, zich naar de jongste verordeningen zijner Kerk, die het doopen op zekere bestemde da- gen voorschrijven, te voegen, daar menig kind dien dag niet beleeft; en dus, b I geben gelöt aan de nood-zakelijkheid van den doop, eene onmenschelijke wreed-heid zijn zou, Alleen de leer der Catholijke Kerk, is met betrekking tot den doop, even als in alle an-dere opzigten volmaakt consequent: alle van haar afwijkende gevoelens zijn vol van tegenstrijdigheden! Intusschen moeten wij hier doen opmerken, dat het boven vermelde berigt juist geschikt is om de zoo hooggeroemde verdraagzaamheid en verlichting onverdagen regt te leeren kennen, — Dat de Jood, dat de Christen, tot welke gezindheid hij ook behoore bewijzen geve van verregaande onverschilligheid of van oongeloof: dit strijdt gezins met de braafheid, noch-met onbesproken zeden; en het levert een bewijs op van verdrapzaamheid. Maar als de here vormde predikant, of de Joodsche rabijn de stellige voorschriften van zijnjen Godsdienst, niet aan de gee werden! + waa eee Welnu, die verdraagzame onverschilligheid, on Der de naam van algemeen Christendom te bevorderen, is het erkende doel der maatschappij, die zich noemt: tout nut van 't algemeen, van de schoolboeken, die au j uitgeft, van het onderwijs in onze scholen...! Maar die gewaande verdraagzaamheid is de bittere vijandin van alle positieve deerstukken, en daarom gaat zij zoo ver, dat zij selfs de conscientie-vrijheid van allen, die nog aan positiene leerstukken gehecht zijn, hij moge Jood of hervormd wezen, an niet — verdragen kan! — D m en daarom alleen w cons de wrijheid van onderwys onderwys onthouden! Von den Hoogwaarden Apostolischen Vicaris Generaal der districten van Megen en Ravenstein en van de door Zijn Hoogw, benoemde Geestelijken. Wij weten seer goed, wat de eigenlijke oorzaak dier inholland is, doch hopen als nog, dat wij in het belang van de vrijheid der Kerk, die ons boven alles dierbaar is, niet genoodzaakt zullen worden, dezelve te openbaren... Intusschen begint men elkander te vragen, wat men te wachten zou hebben als een generale Directie tot de zaken van den Catholijk EHeredienst, over wier benoeming men zich zoo zeer verheugde, wij] men zulke goede verwachting van des directeurs bekende Catholici-teit had, meer waarde mogt kunnen het behoud van lucratieve posten, dan aan de onschatbare vrijheid der Kerk,...? Zou een goed Catholijk niet in ge-moede verpligt zijn om liever van eenen voordeeligen post afstand te doen, dan mede te werken aan het behouden de ordrijven van een supprematie-stelse], dat door alle Catholijkverfoeid word t, en dat onbestanbar is met de vrijheid der Kerk? Wij hadden het bovenstaande juist opgesteld om ter perse te zenden (1), toen wij den Woord-Brabander van Donderdag 2 April ontvingen en daarin met ver- wondering het volgende lazen, onder het opschrift: Waarom langer gemompeld? In de Catholyke Nederlandsche Stemmen van — Zaturdag 21 Maart, leest men een artikel, getteld: Mompeling; — maar is het dan nu nog tijd, om te mompelen, of moet niet veeleer de bazuin ge- stoken worden?! — Is dit een ingewikkeld verwijt, dat wij slechts mompelen, terwijl het tijd zijn zou, om de bazuin te steken? — Zulk een verwijt zou niemand minder pas- sen, dan den Noord-Brabander, die zelf eerst korte- lings uit den langdurigen slaap ontwaakt is,... Onze ‘Stalike lezers, weten, dat wij sedert lang onze Catholijke Jandgenooten hebben toegeroepen: ‘Ontwaakt en slaat handen aan het werk!’ Zij weten, dat wij niet gewoon zijn te mompelen als er gesproken moet wor- den, en dit weet de Woord-Brabander ook zeer goed; maar wat beteckenen dan de woorden; » Maar is het nu nog tijd, om te mompelen....,?” ™ Wij verheugden ons in de vorige week, dat de foord-Brabander eindelijk ontwaakt' was, en onze Catholijke Stemmen in Nederland niet langer, de stem eens roependen in de woestiyn zouden Wezen 5 maar wij dachten niet, dat de Woord-Brabander ons too spocdig zou willen err eben 5 hij zegt verder: mt ‘ = ax ‘ek. a, ><» ee ny ())Men herinnere zich, dat ons blad, alsnog, elders gedruke y ende, wij daardoor genoodzaakt zijn, om, willen wi FOC ne goede correctie zorgen, onze artikelen tien a _twaalf n yoor de uitgave op te stellen, — Met primo Sulij, zullen de Catholij Keste Stemmen te Grave worden seneekg) Warden door wi} onze artikelen vroeger zullen kunnen mededcelen, > ee, Me ty 4 Rep. > Maar uwe Godsdienst is niet vrij, en 22 sal het » nimmer worden, als gy voortgaat met mompelen, » waar de alarmklok behoort geluid te worden.” — Wij hebben nooit gemompeld, maar altoos luide de Godsdienstvrijheid verdedigd, zoowel die van de afgescheidenen Gereformeerden, als die van de Catholijken, dit weet de geheele wereld; wij hebben luide op het reclameren der vrijheid yan Godsdienst en onderwijs aangedron- gen, sedert vele jaren aangedrongen, ook dit is aloemeen bekend; en in het artikel: Mompeling, hebben wij slechts openbaar gemaakt, wat hier omstreeks gemaakt werd, en openlijk herinnerd aan datgene, wat wij daarbij noo- dig keurden te herinneren.... Wij zullen met kalmte voortgaan, onze geloofsgenooten toe te roepen: ontwaakt uit uwe lange sluimering Slaat handen aan het werk, de tijd om te arbeiden is gekomen; maar wij 2ullen ons immer trachten te onthouden van onvoorzigtig en ontijdig snaren te roeren, wier geluid, door de vijanden onzer vrijheid, met welgevallen wordt gehoord. Wij zullen ons wachten van op de hartstogten der menigte, wier denkwijze ons lang genoeg bekend was, te werken; wij zullen geene alarmklokken luiden, wij zullen de ‘vijanden onzer Godsdienst-vrijheid trachten te over-tuigen, dat wij regt hebben, om de vrijheid van Godsdienst en onderwijs te eschen; maar wij zullen het noodeloos verbitteren, en ons vooral wachten van alles, wat verdeeldheid onder de Catholijken zou kunnen te weeg brengen. fir is welligt gegen zwak, of level wezenig gebrek % waaraan onze natie meer onderhevig is, dan aa cle f zucht tot navolging ; waardoor 2ij dan ook, alkoe-G nationaliteit schier geheel verloren heeft en geen nationalifen körner meer bezit. Wat is, om dit in het voorbijgaan te zeggen, strij- diger met den ouden, deftigen en ernstigen aard onzer natie, dan bals en danspartijen? En hoe zijn deze echter ; sedert eenige jaren, tot zelfs onder de geringste standen, vermenigvuldigd, — Doch wij willen thans — slechts een paar woorden, betrekkelijk de ontsiering en yerbastering onzer schoonen moedertaal zeggen, Als zij, die openlijk als schrijvers optreden, hunne — moedertaal bestudeerden, en niet het voorbeeld van anderen slaafsch navolgden, zouden velen zulk eenen jammerlijken stijl, die eenvoudigheid, klaarheid en vloeibaarheid, en daardoor alle schoonheid mist, zich niet hebben aangewend. Maar wat de een schrijft, schrijft dé andere spoedig na; en zoo krij gen we nu~ en dan, zekere modewoorden, die men dan ook oxge~" al, te pas en te onpas aantreft, — Zoo is tegen oor dig het woord: ruimschoots, wat bij onze oude taal- kundigen niet cens bekend was, algemeen in de mode, het stijlbederven hebben de’ vertalers uit het Hoogduitsch veel toegebragt; doch hadden onze schrij- vers de zucht van navolging niet, dan zou men die . ae a ~*h ; 4 { (RAS 4° . ° Aan er Boreav van pe CATHOL! J Pe 4 wh Ove | - Schepper van Hemel en aarde, te ’s Bosch, is van de pers ge. Yer het Lijden des Zaligmakers, volgens de vier E gelisten, door P, L. v, K, Roomsch Catholijk. NEDERLAND warelijk van befoep, dadelijk aan hunnen stijl hebben gekend, Eene andere reden is de zucht om de legale taal, door het gouvernement aangenomen, om gelijk- heid yan taal en uitdrukking in alle gouvernementale stukken te hebben, insgelijks na te ae terwijl de regelen in dat opzigt door het gouvernement, op het adyijs van dezen of genen aangenomen, niemand yer- pligten, om zijne taal-studie daarnaar te schikken, of lieyer, om van het bestuderen zijner moedertaal, ge- heel af te zien. Het onderwijs monopolie heeft ook in dit opzigt veel kwaads gesticht. Doch wat voor eenen echten, Godsdienst- en vrij- heidlievenden Nederlander nog aanstootelijker is, is het mayolgen der Duitsche serviliteit ‘in de titelatuur; Waardoor men yan eenen vorstelijk kind in de luijeren sprekende, niet anders dan vag Hoogstdenzely Hoogstdenzely Hogstdenzely En. -gevoel indetdaad } den Almagtige, den Koning der koningen sprekende, _ eenvoudig: Hij, of: Hem, zegt, en eenen sterveling _ Hoogstdezelve noemt, Is de titel van Zijne Majesteit, _ spreekt; wat-voor het Godsdienstig aanstootelijk is, daar men van God, _ of: Zijne Hoogheid, nog niet genoeg....? Ons Handelsblad en andere navolgers der Duitsche vleijerij zou- den dus schrijven: ree -» God heeft Zijne Geboden aan Jsraél bekend gebore, » worden: de regerende hertog van Wassau (of soort- gelijk klein fandje) heeft Hoogstdeszelfs besluit » doen afkondigen, opdat doogstdeszelfs cnderdanen — » aan Hoogsidexelve zoaden i ee BE yo oe Men heeft ons gevraagd, waarom wij, van Zijne _ Majesteit onzen Koning sprekende, den gewonen slenter - niet volgen? : onze. Godsdienstige overtuiging, in ons Godsdienstig atten gelegen. mag- tigsten koning of keizer, zelfs van onzen heiligen Vader — en weet nu de reden: 2ij is in ij zullen van eenen vorst, van den mag sprekende, de uitdrukking: Moogs/dezelve nooit be~ zigen; omdat het ons tegen de borst staiten zou, aan een schepsel hoogere eere te geven, dan ean ! 4 Cad Aa &% ; or - AANKONDELGING QIe Bi_J. F. DEMELINNE, Boek- en Steendrokker Wiech Beknopt Ver haal Voorzien van eenige aanprizende Kerkelijke Goed Plaatsgebrek verpligt ons eenige Adank ndi : ; 4 heh otesage Rariat: olf te, stellen, “ > é.20> te i Si at a CHE STEMMEN te Grave, B. No, “ "te x, a? ae ‘ a * -", wat™ ‘ > i ae oe ‘ at a CHE STEMMEN te Grave, B. No, “ "te x, a? ae ‘ a * -", wat™ ‘ > i ae oe ‘ at a CHE STEMMEN te Grave, B. No, “ "te x, a? ae ‘ a * -", wat™ ‘ > i ae oe at a CHE STEMMEN te Grave, B. No, “ "te x, a? ae ‘ a * -", wat™ ‘ > i ae oe at a CHE STEMMEN te Grave, B.  de oogen ten Hemel opgeheven, zeide Hy: Heilige Vader bewaar hen, die Gy a) gegeven hebt, in uwen naam; opdat zy één syn gelyk WY sce eove En ik bd niet alleen voor hen, maar ook voor degenen, die door hun woord in my geloove sullen: opdat «i allen één zyn, gelyk Gy, Vader, in mij en ik in U: dat 2% ook in ons mogen een zijn, opdat de wereld geloove, dat Gy my gegeven hebt. En tk heb hun de heerlykheid gegeven, die Gy my gegeven hebt: opdat ty touden één zijn, gelyk wy ook cén zyn. Ik in hen en Gy in mij, opdat xi volkomenlijk één zijn: en dat de wereld wete, dat Gi my gezonden heb, Joann. XVII. 