handelingen
algemeene synode
Daarom vestigde de Gommissie haar oog op art. 10 van gemeld Koninklijk besluit, waarbij van buitengewone leden of comulenlen gesproken wordt. Zij bezat nog wel een paar waar-dige mannen met dien titel bekleed, de beide rustende predikanten Dermout van "sEage en Lenting van Zeiaiy maardeze beide zijn hoogbejaard, en om alle deze redenen verzocht zij das den Minister aan Zijne Majesteit den Koning de benoeming van een tweetal nieuwe Consulenten voor te dragen, daarbij bescheidelijk erklarnde, dat het haar aangenaam zou zijn, indien daartoe mogten benoemd worden deheeren J. D. van Herwerden, oud-resident op Java thans te "eHage woODachtig, en jhr. 7. J, JRammelman Elsevier, oud gouverneur van Curaqao en thans adviseur voor de West-Indische zaken bij he Departement van Kolonien, wonende te Delft, Met blijdschap ontving zij aldra berigt van de aanstelling der beide heeren, en met reden hoopelijk, dat de verbinding van deze beide met de Indische kerken hoogelijk belangstellende mannen eene groote aanwinst zoowel voor onze Gommissie als voor de Indische kerken zal zijn. En nit deze en nit meer dan ^ne reeds vermelde bijzonderheid blijkt daidelijk, hoe zeer de Hooge Regering gereed is, om het welzijn der Indische kerken te bevorderen, en dat zij bepaaldelijk onze Gommissie met haar vertrouwen vereert en geneigd is om haar in hare werkzaamheden te ondersteanen en haren invloed te verheffen. Maar er is meer. Een angenommen blijk van welwillendheid der Hooge Begering mogt wij ontvangen, toeu bij Koninklijk besluit van Junij 1859, de aan de Indische Gommissie toegelegde som vany 600 tot bestrijding van hare onkosten enz. met f 400 werd verhoogd. Maar van grooter gewigt was een plan van den Minister van Kolonien tot verbetering van het lot der Oost-Indische predikanten. 't Werd ons ten fine van consideratie en advies medegeld en wij hebben onder dankzegging aan Zijne Excellentie voor zijne uitstekende bedoelingen, van door verhoogug zoowel van de gratificatie bij vertrek naar en vestiging in Indie als van de tracteraenten zelve en pensioeuen het lot der Oost-Indische predikanten te verbeteren en de Evangeliebediening in de Kolonien uitlokkender te maken voor jeugdige mannen van talent En bekwaamheid, een uitgebreide en gemoteerde memorie omtrent deze zaak ingediend en daarbij niet alleen voorstellen omtrent de Oost-Indische predikanten gedaan, maar bepaaldelijk ook het lotderkarig bezoldigde predikanten in Nederlandech fest-Indie, met name op de eilanden, aan de vrijgevige belangstelling der Begering aanbevolen. Zijn deze consideratien mede welwilleud ontvangen, de gansche zaak is nog aanhangig, maar ter ijl in den laatsien tijd reeds werkelijk aan enkele West-Indische predikanten eene vermeerdering ran inkomsten vergtmdis, hopen wij op goede gronden, datditjaar of anders zeker bet volgende een jaar van gewigt en zegen voor de Indische predikanten en piedikanten endenend worden zal. Hoezeer de Begering on Zwei Commissie will in staat stellen om met yrucht te arbeiden en an de onde klagten, over hare weinige bekendheid met de Indische toestanden, een einde te maken, kan ook nit het volgende blijken. Sedertjaren was bij de Gonnnsseln niet ontvangen het Jaarlijksch Verslag, door het protestantsche kerkbestnnr in Oost-Indie, volgens art. 24 van het Beglement, goedgekenrd bij Koninklijk besluit van den 288ten October 1840, n°. 57, nit te brengen. In 1848 werd de vraag, aan welke antoriteit dat verslag moest worden gerigt, door de Begering beantwoord met de kennisgeving aan den Gonvervenr-Gteneraal van Nederlandach Oost-Indie, dat het verslag aan de Commissie tot de Frotestantsche Kerken in Nederlandach Oost- en West-Indie moest worden oitgebragt. Daaraan niet voldaan zijnde, werd de Gonvervenr-Gteneraal » in 1 85 1, door de Bering nitgenoodigd, om de aandacht van het Protestansche Kerkbestnnr te Batavia te vestigen op de wenschelijkheidy dat het geregeld aan zijne verpligten der voorschrevene zake voldoen mogi Daarop werd er een verslag. Over 1848 ingezonden, zoodat dat over 1847 ontbreken bleef. Op de aanmerkingen bij het Departement van Kolonien gemacht, omtrent het onbednidende van dat verslag, ontving men nit Indie het voorstel, om het verslag om de drie jaren in te dienen. Eerst adviseerde onze Commissie daarop gnnstig, maar later kwam zij op haar advies terug. De Begering berigtet toen naar Indie dat men op en jaarlijksch verslag bleef rekenen. Den 12den October 1853 werd er dan ook een bij den Gronvemeur-General ingezonden, over de jaren 1849 en 1850, hetwelk door dien Landvoogd is gevoegd bij het algemeen administratief-verslag over 1852. Doch sedert dien tijd zijn er geene afzonderlijke versl. agen meer bij het Departement van Kolonien ingekommen, anders dan die zeer korte berigten, welke te vinden zijn in de Begeringsverslagen van jaar tot jaar aan de Staten-Generaal uitgebragt, doch van welke geene mededeeling aan onze Commissie gedaan werd. Nu echter ontvingen wij, op verzeek van den Minister van Kolonien aan het Departement van Eeredienst, de jaarliiksche Begeringsverslagen over 1849 — 1856 ter inzage, met vriendelijke aanwijzing van de bladzijden, die daarin op de Indische kerken betrekking hebben, en de bijgevoegde verzeering dat de Minister van Kolonien bereid is, om den Gouvernement-Gouvernement van Nederlandsch-Indie de noodige voorschriften te gven, indien wij van oordeel mogten zijn, dat door deze berigten in het Begeringsverslag niet voldan wordt an het bovenvermelde voorschrift van art. 24 van het Beglement van 28 October 1840, terwijl ons tevens gevraagd werd, wat onze zienswijze en onze wenschen zijn. Wij zijn der Begering dankbaar voor deze aangename mededeelingen en welkome uitnoo* diging. Welke onze Ziegen wijze zij omtrent de korte en onbeduide verslagen door het Indisch korbeestuur tot dns verre aan de Begering gezonden, behoefb geene verklaring en voorstel aan de Begering, dat geschikt schijnt om deze aangelegene zaak op eenen geregelden voet te brengen. Wat nu ook hiervan worde, nu de Begering nit eigene beweging deze zaak zoo ernstig ter harte nam, en overigens zeer bereid is om een gnnstig oor aan onze wenschen te lenen, mogten wij dus wel op zeer goede gronden in den aanvang van ons verslag ver- Bui. D. 22 klaren, dat de tijd des geklags over de annoede en dorheid van de jaarlijksche veislagen onzer Commissie welhaast voorbij zal zijn. Ware het anders, men Zal er ons dan althans in billijkheid geen verwijt van kunnen maken. En nn spreeden wij ten einde, bijna beducht, dat men ditmaal over onze uitvoerigheid zal klagen. Auen nog het volgende. In onze vergadering van 5 Mei hebben wij na afgelegd zeer voldoend examen als zende- lingen erkend en met plegtige oplegging iet handen geordend de heeren Caret Poensen, Cornelu Johannes van de Liefde^ Ale Vieaer en Johannes Albert TraugoU Sehwarz^ alien kweekelingen vaii het Ncderlandsch zendelingenootschap te Botterdam , en in tegenwoor- digheid van eene Commissie uit de bestuorderen van dat genootschap geexamineerd. Na de bevestiging is hun daarvan acte verleend. Te gelijk met deze zendelingen ordenden en bevestigden wij den heer G. W. Smits, catididaat tot de Heilige Dienst bij het provinciaal Kerkbestuur van tlirecUy tot predikant bij de Zuid-Afrikaansche republiek, waartoe hij wettig beroepen was. Wij deden znlks op verzoek en ten overstaan der Amsterdamsche Commissie ter behartiging van de godsdienstige belangen der Ztdd-Afirikaansche republiek. Den 7den Maart jL hadden wij mede reeds zulk eenen predikant voor de Zuid-AftikaaBsche republiek bevestigd , namelijk, den heer Adriaan Jacob Begemann , candidaat bij het provinciaal Kerkbestuur van Utrecht Deze bevestiging geschiedde echter in eene openbare godsdienst- oefeiiing, waarbij de heer/. W. Haverhamp Begemann^ predikant te Oouda^ voorging, predikende over den bij de Nederlandsche Hervormde gemeente te V Gravenhage voor dien avond bestemden lijdenstekst, LuL XXII : 54i — 62. Na de preek en de beantwoording der vragen werd het werk der bevestiging verrigt door den voorzitter onzer Commissie, aanwiens hartelijke toespraak de president der Amsterdamsche commissie , de heer G. W. van Inmburg Brouwer nog een woord van ernst en liefde toevoegde. En nu eindigen ^ij Gods zegen over onze pogingen eerbiedig inwachtende bidden wij dien af over de Hooge Regering en de Hooge Kerkvergadering van Nederland^ terwijl de gansche Protestantsche kerk in HMoederland zoowel als. in de Indien, meer en meer ge- fundeerd en opgebouwd in Christus , vol zij den Heiligen geestes , en in dien geest ool de gemeenschap der heiligen vinde. Aldus gerapporteerd enz. 's Gravenhage, den 5den Mei 1866. 7. DE WiLUOSK, President. J. C. Zaalbsso Fz., Seeretaris, B I J L A G E £• Aan de Hoog Eenvaanle Synode der Kederlandsche Hervomde Kerk, bijeeDgeliomeo te 'sGraifenbage op 4 Jnlij I860. HooG Eerwaarde HeerenI Ons begevende tot de vervuUing der aangename taak, om U, naar gewoonte, eenig verslag van onze werkzaamheden te geven, beginnen wij met de aannierking, dat, waar de zaken haren gewoneii loop hebben en er zich in de aangelegenheden, voor welke men te zorgen heeft, niet veel belangrijk nieuws voordoet, het jaarlijksche verslag, ook omtrent vrij uitgebreide en gewigtige werkzaamheden niet veel anders dan de herhaling van vorige verslagen kan zijn. Die herhaling vindt gij voorzeker goed dat wij U en ons zelven besparen; en gij vergunt ons dus U te verwijzen naar onze laatste verslagen; vooral naar dat van voor twee jaren waarin wij ons bevlijtigd hebben U een zooveel mogelijk voUedig overzigt te geven van den toestand en de behoeften der Waldenzen en van onze be- moeijingen om in deze te voorzien. Tot herinnering en aanvuUing nemen wij de vrijheid Uw Hoog Eerw. hierachter een afdruk te laten volgen van ons æ Berigt aan vrienden en begunstigers der Waldenzen in bet laatst des vorigen jaars uitgereikt, behelzende eene schets van den stand der zaken in de valleijen, gelijk die oprdat tijdstip was. Wat ons sedert gebleken is, worde hier verder bijgevoegd. Het godsdienstige leven onder de Waldenzen kenmerkt zich eer door vodr- dan door achteruitgang. In vergelijking van andere Christenbevolkingen mag men het zelfs, althans t^n opzigte van sommige kenmerken, zeer gunstig noemen. Op eene bevolking van 22 duizend zielen, tellen de Zondagscholen worden door 1,090 kideren bijgewoond. Terwijl het getal dergenen, die belijdenis des gelöds hebben afgelegd, 9,940 bedraagt, is dat der Avondmaalvering gemiddeld 7,650 geweest. Gedurende den afgeloopen winter zijn er wekelijks, op de gewone werkdagen 48 bidstonden (reunions de prieres) gehouden. De opkomst tot dezelve is zeer getrouw ge- Weest. Het Bijbellezen en het morgen en avondgebed blijft bij de meeste der 4,732 huisgezinnen in zwang en in eere, meest echter bij de afzonderlijke familie-leden. Slechts bij 392 huisgezinnen heeft de gemeenschappelijke godsdienst geregeld plaats. De Sjnode (in Mei 11.) heeft bepaald, dat er in de verschillende parochien opzettelijke predikdienst geregelden worden, door predikanten te dien einde door de Table aan te wijzeii inzonderheid tot verhoogde belangstelling in de Evangelie-verspreiding in Italie. BijL. E. 2 De staat van het lager ondenjis blijft gunstig. Slechts bij zeer zeldzame nitzondering vindt men er onder het jongere geslacht, die lezen noch schrijven tunnen. Wij blijven de Waldenzen ondersteunen in hun ne pogingen, om de onderwijzers der gehuchten-scholen aan eenparige leer-raethode te gewennen, als mede in het aanbouwen en verbeteren van schoollocalen. De nu geheel voltooide vergrooting van het welbekende pensionnaat beantwoordt aan het doel. Met onze medewerking zijn er beurzeu opgerigt, ten behoeve van onbemiddelde landmeisjes van goeden aanleg, die aldaar tot schoolhouderessen voor de meisjes-dorps-scholen wenschen te worden opgeleid. Overigens schijnt bij de jongelingen de Inst, om tot het onderwijzers vak te worden opgeleid, niet zeer groot. Evenzoo is er eenemerkbare afnemungin het getal dergenen, die de scholen voor het middelbaar en hooger onderwijs bezoeken. Wat hiervan de reden zij, het geringe voorheil, 'twelk het geringe van onderwijs aanbiedt? de alsnn geboren gelegenheid, om elders in Italic op meer winstgevende wijze bij den handel of de administratie geplaatst te worden? bf welke andere oorzaak, is nog niet geuoegzaara gebleken. De Table doet deswegens ouderzoek. Wij hebben haar verzocht, ons van hare bevinding mede deeling te doen. De Waldenzer Synode in Mei 1. 1. te Pomaret gehoaden heeft een vrij  behoore op geenerlei wijze noch om welke reden hetzij y schade te lijden. En dit gevaar was te vreezen, indien het niet reeds bestond. De reeds levendige geestdrift der meeste en invloedrijkste Waldenzer leeraars en opzieners voor de Evangelisatie van Italic, is tengevolgederpolitiekegebenrtenissen gedurendehet laatste jaar, nog toegenomen. Een voorstel, om de theologische school te la Jbwf gevestigd, tlvlbt Florence en wel reeds nog in dit jaar over te brengen, is door de Synode onder levendige toe-juichii\g met bijna algemeene stemmen aangenomen. Men hecht aan dezen maatregel onge-meen groote waarde » In koelen bloede (zoo schrijft ons de Table) en ver van het tooneel der gebeurtenissen. Beorden, kan deze maatregel onvoorzigtig, zelfs roekeloos schijneii. Wij voor ons kunnen dien niet anders beschouwen dan als de emstige vervulg van den altijd liefderijken will van onzen God." Voor de Theologische school hebben de Waldenzen ons nimmer subsidie gevraagd. Zij zijn buitendien vrij in den hunne. En wij zijn ver van het tooneel der gebeurtenissen verwijderd. Wij schorten dus ons oordeel over den genomen maatregel op. Als wij echter bedenken, dat de Theologische school eene inrigting is, die voor het oogenblik niet meer dan twee Professoren met vier studenten telt; dat zij zich alsnu geheel afzondert, zoowel van de goede inrigtingen tot hooger und te la Tour in het hart der valleijen, waartoe zij als een int^gr^rend deal behoorde, als van de oud godsdienstige Protestantsche atmosfeer, die aldaar heers Chende is; dat zij te Florence alleen met  laatst in ons berigt (blzz 14 — 16) doen kennen. De volgende bijzonderheden zijn ons later medegedeeld. Een der groaten bezwaren is het gebrek aan geschikte arbeiders. Ongeschikte doen er zich in meuigte voor; maar door eene tienjarige ondervinding geleerd, wil men zich liever voor alsnog tot een klein getal mannen bepalen, dan er in dieust te nemen, wier Evangelie-keimis en waarachtige zedelijkheid niet boven alien twijfel verheven zijn. Ook heeft men met geldelijko moeijelijkheden te kampen gehad. Er is echter tijdige en genoegzame hulp gekomen. En de loopende uitgaven ten bedrage van ongeveer 30,000 francs, behalve eene som van roim 20,000 fir. voor gebouwen te Turijn en te Genua zijn gedekt kunnen worden. Op die gebouwen, en op die van Nice blijft echter nog een schuld ruBten van fr.  De nieuwe kleine gemeente te Courmaijeur blijft zich staande houden. In de naburige stad OieU is, met goedkeuring der overheid, eene veertiendaagsche predikdienst begonnen, die door een zestigtal hoorders wordt bijgewoond. Te Tavale blijft de kleine gemeente mede op dezelfde hoogte. Het is de woonplaats der bekeende familie Cercinyl van welke vier leden als colporteurs werkzaam zijn, zoo in Hambordijk als in de Jiomagnee en in Toecana. Tavale y evenmin als de kleine zendingposten te Caeal, te Voghera en te AUxodriey kan men wegens gebrek aan personeel door vaste Evangelisten doen bedieneu. Uit Turijn en Genua tracht men woed mogelijk in de dienst te voorzieiL Te betreuren is het, dat men  tot de Boomschen behooren. 'S' Klein getal, en voor eene zoo groote stad, — zegt het rapport — » toch is er vooruitgang.' Met leedwezen nemen de Waldenzen afscheid van hunnen zendingpost te Nice, daar deze stad nu aan Franhrijk behoort. Echter is er aldaar aan eene Italiaansche predikante zeer geringe of zelfs geerie behoefte. En in de Fransche dienst zal genoegzaam door Frankrijk zelf kunnen wordeu voorzien. Te Florence daarcntegen gaat de dienst onder ieiding van den Eerw. Coucawide geregeld voort. In den exceptionelen toestand waarin Toscane verkeert, is de godsdienstvrijbeid aar niet wettig erkend. Men heeft er wel eens last van de kwellende tusscheukomst van ondergeschikte ambtenareu. Maar het hooger gezag legt aan de Evangelie-predikante geene overgroote moeijelijk. Heden in den weg. De opkoninst bij de godsdienstoefening h niet onbelangrijk en de Bijbelverspreiding overvloedig. De Pisa en te Livorno hadden reeds voor eenige jaren eenige vreemdelingen en iugezeteneii zich tot eenige vrije Evangelie-belijdenis onderling vereenigd. De hulp der Waldenzen inge-roepen zijnde, is de Eerw. Ribet, een der Evangelisten van Turijn, derwaarts gezondel. De godsdienstige bijeenkomsten aldaar bestaan ait 40 & 50 personen. De Pu habend zij stand. Maar te Livorno zijn zij gestoord en is het bedehuis gesloten geworden, zonder dat men tot nu vrijheid tot wederopening van de regering heeft kunnen verkrijgen. De voort gang van ons zendingwerk zegt het rapport ten slotte, trs niet zoo snel geweest als wij het. Gewänscht zouden heben, en onze vrienden het verwacht haben. Toch zouden wij ons aan ondankbaarheid schuldig maken, indien wij het goede mis kenden, dat de Heer door ons vem'gt heeft, zoo tot uitbreiding, als vooral tot bevestiging van dit werk. De Waldenzer-kolonien in Zuid-Amerika, Oosl-Rosario, (zie berigt pag. 12, 13) krijgt aldaar meer en meer vasten voet. Met de bijeengebragte hulp heeft de Table aan de uitgewekeuen aldaar eenen leeraar en eenen onderwijzer kunnen toezenden. De Eerw. Morel is in het begin des jaars tot hen vertrokken, en van zijn zijn goede aankomst heeft men reeds het verblijdende berigt. Verscheidene Waldenzer huisgezinnen hebben hem vergezeld en nog anderen zijn voomemens hem te volgen. De vestigiug dier protestantsche volkplau- Ting uit brave en nijvere lieden bestaande, in een der meest gezonde en vruchtbare streken van Zuid'Amerika, te midden eener niet digt op een gehoopte, en niet kwalijk gezinde bevolking van oud Spaansche colonisten, die met het juk van het moederland ook deszelfs somberen inquisitie-geest schijnen te hebben afgelegd, kan belangrijke gevolgen hebben. Hiernevens ontvangen Uw Hoog Eerw. een afschrift der quitantie van onze sabsidie ten voor het ziekenhuis (Refuge) te Ti^ryn, welk wij dezer dagen overmaken, gaat eene gift van fraTics. Ons door het Beemster-hulpgenootachap voor in en uitwendige zending ter 5 Biju E. Land gesteld, bepaaldelijk voor de Evangelisatie in Lombardije, Evenzoo heeft, broeder van Ilerwerden (in wiens medewerkiiig wij ous, gelijk in die van broeder Ptjzel voortdurend mogen verheugen) eene gift van 50 gulden voor de Evangelisatie in lialie van wege het Bijbelgenootschap te Sneek ontvangen. Wij uemen de gelegenheit waar, cm te verklareu, dat wij altijd in de gelegeuheid zijn om giften voor de Italiaansche Evangelisatie over te maken en ons zeer gaarne daarmede belasten. De gelden worden, op verzoek der Waldenzer Synode, aan het comiie (HEvangeluation in handen gegeven, het bepälde doel, ten algemeenen en meesten imtte, onder verantwoording aan de Synode, besteedt. De bijdragen ons ten gevolge onzer oproeping in 1858, uit verschillende gemeenten van ons Vaderland, toegezegd, hebben wij ook dit jaiir geregeld mogen ontvangen, hier en daar met nog eenige giften vermeerderd. Ons blijft over Uw Hoog Eerwaarden dank te zeggen voor de degift, die gij verledeu jaar ten behoeve onzer Waldenzen hebt afgezonderd. U We belangstelling in die gelösbroeders kennende vertrouwen wij, dat wij die liefdegave onzer Synode voortdurend voor hen zu lernen mogen ontvangen. Aanvaardt, Hoog Eerwaarde heeren en broeders I de verzekering onzer eerbiedige en broederlijke hoogachting. Amsterdam, den 12den Juli 1860. Het comiie det WaaUcke gemeenlcn voor de zaken der Waldenzen in de valletjen van Piemont. Ut aller naam, R J. J. MOUNIER, President. Biju £. 6 EXTRACT dU de quilaolieo der Evair|{elische Kerkeo in de Talleyen van Pi em on t. wegeis de subsidie aan dezelve in 1859 door de Commission der Waisebe lerifen in ktil Koningryii der Nederlanden Yoor de zaken der Waldenzen gezonden. Bobi ViUar. Latour Angrogne  156.00 84.00 72.00 108.00 144.00 30.00 60.00 26.00 52.00 L. 1608.00 Transporteren Z. 810.00 S99.00 490.00 371.00 552.00 457.00 642.00 486.00 468.00 943.00 820.00 407.00 495.00 408.00 529.00 Z. 7777.00 TOTAAI.. 93S5.00 360.00 £. 9745.00 BijL. E. Per transport Twee dekens de heeren Moiastier en Bonjons ii 90. Vier emeriti predikanten, Gay, Peyrot, ViuQon, Mouastier h, 240 Mevrouw de wed. Peyran AllMXN. idem Rostaing idem Jahier Rostaing. idem Peyrot Rostaing I let gasthuis der Waldenzen. latijnsche school Den rector A. Monastier. Kmeriti regeuten, Normaal-school. Justitunt voor jonge jaf I let gasthuis der Waldenzen. l^atijnsche school Den rector A. Monastier. Kmeriti regeuten, Normaal-school. Justitunt voor jonge jaf I let gasthuis der Waldenzen. l^atijnsche school Den rector A. Monastier. Kmeriti regeuten, Normaal-school. Justitunt voor jonge jaf I let gasthuis der Waldenzen. l^atijnsche school Den rector A. Monastier. Kmeriti regeuten, Normaal-school. Justitunt voor jonge jaf I let gasthuis der Waldenzen. l^atijnsche school Den rector A. Monastier. Kmeriti regeuten, Normaal-school. Justitunt voor jonge jaf I let gasthuis der Waldenzen. l^atijnsche school Den rector A. Monastier. K Vergrooting van het gebouw des Instituts. Onderwijs der methode School te Pignerol Inur van een gebouw te Wille Seche Te gemoetkomme den student A. Rosting. Reiskosten naar Turin Vergoeding van de jaarbelasting der predikanten. SCHOLEN. TOT A A L. Z. 9745.00 180.00 960.00 100.00 60.00 60.00 3000.00 1000.00 £00.00 100.00 500.00 300.00 4000.00 300.00 150.00 100.00 72.00 64.80 Z. 21051.00 Voor extract conform, PASSAVANT, qq. BURL. E. 8 BERGAR aan vrieoden ea beguostigers der Waldenzeo. 1889. Oils aaiizoek ten behoeve der Waldenzen, op het laatste des vorigen of in het begin dezes jaars, ter kennis Imnner Nederlandsche gelöstgenooten gebr. agt, Gode zij dank, niet onverhoord gebleven. — Wei hebben wij niet overal, meest wegens de vele eigene behoften wäarin moest worden voorzien, naar wensch mogen slagen. Op twee en veertig plaatsen echter, heben de Bioeder totwelken wij ons gewend hadden, zich de zaak met goed gevolg aangetrokken; zelven of in vereeniging met meer, hebben zij een beroep op de welgezinden in de plaats banner inwoning gedaan. En op die wijze hebben de mid-delen tot hulp der Waldenzen aanwezig, eene onmisbare en hoogstverblijdende, al is het ook niet geheel toereikende vermeerdering bekomen. Wij laten hier de opgave volgen, van hetgene ons door onze Broeders Correspondenten, zoo aan giften in eens als aan jaarlijksche contribatien, is toegezonden. Giften in eens. Jaarl. Coutr. Alktnaar / 46.00 / 14..50 Almelo, 51.65 Amterdam. 6,44.9.82 ^ 675.70 Amsterdam 367.50 42.50 Assen * 91.81 16.00 Bennekom ^ 13.07^ Bommel 27.71 Breda 45.00 5.50 Dordrecht 560.00 192.00 Goes 19.50 25.00 Goreum • 5.00 Gravenhage 738.00 Groningen 338.62* 78.50 Trausporteren / 8,827.23 / 1,054.70 Buu E. Giften in eens. Jaarl. Contr. Per transport / 8,827,38 / 1,054.70 1,054.70 Hatderwijk 12.50 11.00 Harlingen 148.87 68.50 Heieop 20.00 Heriogenbuchschrift gemeinte 16.50 Kampen 85.00 Kampen 85.00 Leiden 181.86 102.10 März 50.00 Middelburg 141.50 84.50 Nieuwerherk aid 1Jml 18.52 NijmegeHy Waalsche gemeinte 180.00 » Evangelische Maatschappij 10.00 Oi$iermjk 20.00 Renkum en Heelium 48.55 Boiierdam 516.17 88.50 Schiedam 137.40 43.00 Sneek 10.00 Soeren^ (Buurtschap Hooge-) eenige jeugdige lidmaten. 4.50 Uirecke 384.00 Felp 200.00 Felp 200.00 Fliisingen 20.29 Fliisingen, 8.09 Rorburg 302.00 Wageningen 75.90 Winechoten 11.25 Wijhe 24.75 Zierikzee 56.00 Zutphen, 47.50 JZwolley Waalsche Gemeente 78.85 Bill. £. 10 Tea gfwdge VAft de« milddadigheid lieeft de hulpverleening aan de Waldenzen jaar <»bekrompea ku&nen zijn, en hebbeii vij, ook voor het vervolg, toezeggingen kuiineu doen voor het ondememen van belangrijke zakeu, waaraan, hoe noodzakelijk die toezeg gingen mogten wezen, zonder  ein naast aan Franknjk grenzende, vittet men de Waldenzen in ongeveer 150 dorpen en gehuchten verspreid, met elkander zestien parochien vitimdenden, waarvan La Tour de hoofdplaats is. Sedertde middeneen vormen zij daar een zeer eigenaardigen volksstam, onwrikbar gehecht aan zijne gods-dienstige belijdenis, die zich reeds v66r de hervorming van het Roomscbe kerkgeloof zeer gunstig onderscheichle, en deswegens doordeomringcnde Fransche en Italiaansche bevolkingen verstooten, vijandig befaandeld en herhaaldelijk door de bbedigste vervolgingen geteisterd werd. Na het ophouden van deze, niet dan met weerzin geduld en op velerlei wijze verdrukt, van het volksleven rondom uitgebann. En, was hun de vrije ontwikkehning hunner industrie, de toegstätig tot de Inronnen van sedgemeene welvaart, ja zelfs grondbezit ontzegd, Alzoo binnen zich zelven ingesloten, zijn zij daardoor te meer aan zicfa zelven gelijk gebreven, en is hun maatschappelijk leven een uitvloeisel van hun kerkelijk en godsdienstig leven en in den grond daarmede eenzelvig geworden. Eenvoudig, braafig geduldig en kam hebben fi] uieest door veldarbeid, in hunne eerste nooddruft, schoon niel zoiuier vele ontberingen, kunnen voorzien. Maar hpt is alleen door de Christelijke hulp, hun inzonderheid uit Engeland en Nederland, later ook uit Noord-Amerika verleend, dathet hun mogelijk is geweest op eene geregelde \^ijze voor hunne Zedelijke en godsdienstige belafigen te zorgen. Sedert 1848 i^ de niaatschappelijke ban, die op hen drukte, qpgeheven. Maar men make zich geene te groote flenkbeelden van de verandering hierdoor te weeg gebragt Burgerliik zijn zij met de overige Piemontezen gelijk gesteld; maar wat hun kerkelijk leven betreft, waati^Mde nu sinds -eeuwen hun burgerlijk en huiselijk leven na«uw inuiien- hangty zijn zij sleehts geduld. Nog zeer onlangs is het hun door de Hooge Regeriiig uit- drukkelijk aangezqgd^ dat zij, ten aanzien hunner godsdienst, volgens de constitutie des lands, niet meer dan getolereerd zijn en dat hunne leeraars niet met de Roonische geestelijkheid kunnen worden gelijk gesteld. Op dien grond is dan ook him ^mstig aanzoek tot aanstdUng van veldpredikers voor de vele Waldenzer soldaten in het Pi«noii- tesche leger geweigerd. Het moet niettemin dankbaar erkend worden dat de Piemontesclie regering, gedurende den kortstondigen doch bloedigen oorlog, de meeste bereidwilligheid getoond heeft om aan de Waldenzer Evangeliedienaars den vrijen toegang tot de militaire hospitalen en ambuknoes te verzekeren. Naar hetzelfde beginsel wordt dau ook aao' de WaldeBsen,43chooQ zij hun geevenredigd aandeel dragen in delasten van den Staat, sleehts zeer gsringe understands en dit nog bij gunstige uitzondering, voor hunne godsdienstige belangen verleend. • 11 Biju £. Ondei de leiding der Synode en der Table Yaudoise , die de Synode na het alvitm haier jaarlijksche sitting vertegenwoordigt, en met de oniaisbaie geldelijke httlp der bniten- landsche Christenvrienden, hoodt het kerkelijk-maataehappelijke leven der Waldensen tgn' geregelden gang. Elk der 16 Parochien heeft haren predikant, in wiens tractement voor een aftuzienl^ik gedeelte door Engeland wordt voorzien, Toelagen voor de meer bejaarden en de emeriti onder hen, als ook voor hanne weduwen en weezen, worden jaarlijkfl door Ifeierland verstrekt. Ook voor de geheel behoestigen in elke gemeinte vooral in het barre jaargeftijde, moet de ouderstand voomamelijk nit den vreemde komen. Nederland diaagt hiertoe aanzieckenig. De ziekenverpleging vereiacbt mede voonsiening. Voor ruim deitig jaien 8i)n er te La Tour en te Pomarelj aan de beide niteinden i<« valleijen, siekeninrigten tot stand gebragt, van vaar geneeskundige hulp in de verschiedenen parochien kan warden verleend, en waarin de zieken tot geheele verpleging worden opgenomen. Door gelden in England eu Nederland bijeenverzameld en jaarlijks overgezonden, zijn die ziekenhnizen gesticht eu worden zij ouderhouden. De Waldenzen blijven doorgaans wat hanne vaderen waren, ecnvondig en godadienstig. Hijna zonder uitzondering kunnen zij lezen. Het voomame eenige lezen. Des Zondags, in afwachting van het kexkunr ziet men de vrouwen voor hare woningen gezeten, in den Bijbel lezen, en de kinderen tot de Zondag-school voorbereiden. Bij den dnikken zomerarbeid is overigens de gelegenheid tot huisgezin in de lange winteravonden, als het huisgezin in de mime schuur bijeen is, en de vrouwen aan het spinnewiel zitten, wordt er, dikwijls tot laat in den avond, naar het voorlezen uit den Bijbel door de mannen, met eerbied en aandacht geluisterd. — De Zondag-godsdienst wordt des morgens, en op vele plaatsen ook des avonds, met trouwe belangsteUing bijgew. Oond. De bewoners der gehnchten komen dan, van verre afstanden en langs moejelijke wegen naar de parochiek op; of, wanneer de winter die bergwegen geheel onbroikhaar maakt, vereenigen zij zich tot godsdienstoefening meest in het schoollokaal der plaats, onder leiding van den onderwijzer, of van eenander daartoe aaiigewezen. Ein wanneer Fransche of Engelsche, ook wel Nederlandsche leeraars des zomers de valleijen bezoeken en hen, o^ de gewone werkdagen in hunne bedehuizen wenschen toe te spreken, dan ziet men, niettegenstaande den drukken veld-arbeid, eene soms talrijke schare zich om hen verzamelen. Jaarlijks hebben zij hun Oodsdienstig landelijk feest, eene algemeene bijeenkomst van ouden en jongen, op eene der plaatsen door gewigtige geschiedkundige herinneringen van christelijken heldenmoed, van beproeving en nitredding, gefaeiligd. Herhaaldeltjk ver- eenigen zij zich dan, in verschiUende groepen,* tot gemeenachappelijk gebed en gezang onder korte toespraak der leeraars; terwijl men verder den dag onder het gezellig genot van den medegebragten voorraad, in guile en betamelijke vrolijkheid met elkander door- breugt De Waldenzen betreuren het zelven, dat, sedert de laatste jaren , door den toe- vloed van vreemdelingen en nieuwsgierigen , in rijken dosch en met keurigen spijsvoorraad opgckomen, die dag wel iets van zijnen vro^ren eenvoud, en daarmede van zijne aan- trekkelijkheid verliest. Veel is er ten alien tijde en wordt er meer en meer voor de jeugd gedaan; waaraan Biau E. 12 men het voor een niet gering gedeelte heeft toe te schrijven, dat, niettegeuataande den zwareu drak der tijdeu, de eenvoudige Waldenzen het land- en bergvolk der omliggende Pransche en ItaUaansche staten niet weinig vooruit zijn geweest. Behalve de Zondagscholen, die in de laatstejaren voornamelijk door opwekking der Engelschen tot stand zijn gekomen, komt hier in annmerking, het schoolonderwijs , dat metbehulp der gelden , hiertoe bovenal ttit Nederland verstrekt , gedurende de wintermaanden , geregeld tot zelfs in het ilemte en afgelegenste gehucht , aan zeer jonge kiuderen wordt gegeven. Wegens de afstanden en de ondoorwaadbare wintersueeuw moet elk gehucht (er zijn er 140) zijne schoolinrigtiiig bebben^ zullen de kinderen en althans de nog zeer jeugdige, niet van onderwijs geheel verstoken blijven. Yoor aankomende jongens en meisjes zijn er , voor beide afzonderliik. In de hoofdplaats van elke parochie, schön gevestigd en naar de behoefsten van hunnen leeftijd. Het onderwijs is godsdienstig en de belangen van den arbeidenden stand. De onderwijzers en onderwijzeressen worden door behoefsten van de belangen normal onderrigttot hunne betrekking opgeleid. Aan dit laatste vooral, gelijk in het geheel aan de verbeteriug van het lager onderwijs, wordt sedert eenige jaren veel moeite besteed. Het gewigt hiervan wordt door de Nederlandsche vrienden, welligt raeer dan door anderen, gevoeld en ook emstig en werkdadig behartigd. Het is grootendeels om in dit opzigt dunrzaam, met eene ruimte aan de behoefsten meer geevenredigd, te kuunen helpen, dat wij vermeerdering onzer gewone hol. Praiddelen aan onze landgenoten hebben gevraagd. Voor middelbaar ordens en zelfs voor aanvankelijk academisch onderrigt, bestaau er zoo te Pomaret als inzonderheid te La Tour inrigtingen reeds voor lang door Nederlandsche later ook door Engelsche en Amerikaansche hulp tot stand gebragt en onderhouden. Deze inrigtingen zijn tevens aan de bovenvermelde opleiding van onderhouden. Deze inrigtingen zijn tevens aan de bovenvermelde opleiding van onderhouden. Het is no voor eenige jaren is ook te la Tour eenige theologische faculteit tot stand gekomen; zoodat de aanstaande Waldenzer leeraars nn niet meer gedwongen zijn, hunne voile studie-jaren, met vele moeiten en kosten, aan buitenlandsche hoogescholen door te brengen. Het is no voor eenige, dat zij na den afloop der lessen van de faculteit tis la T&ur tot hunne verdeie onwikkeling, nog een betrekkelijk korten tijd aan zulk eene buitenlandso He ich in Noord-Amerika, dat de aanziellijke fondsen zijn bijeengebragt wäaruit de jaarwedden der professoren en de andere blijvende kosten voor de inrigting gevonden worden. Yoor de jonge dochters uit den meer beschaafden stand, en tevens tot normaalschool voor de onderwijzeressen der bovengenoemde meisjesscholon, bestaat mede te la Tour het bekende en meermalen aanbevolen pensionnaat, door England opgerigt, en door Nederland geschraagd. Het nut door deze iiurigting gesticht is veel en gewigtig zou dit voortdurend en toenemend kunnen wezen, dan was vergrooting en verbou^ing van het gesticht onmisbaar. Hiertoe werden aanziellijke kosten vereischt. Na de bijdragen reeds vroeger van hier verstrekt, heeft de hulp ons nu laatst verle End, onsinstaat gesteld de noodige gelden over te zenden. De bouw is daarop begonnen en is dezer dagen voltooid, tot dankbare blijdschap van onze Waldenzer vrienden, inzonderheid van de edele hoofdbestnurderesse van het pensionnaat, mej. Appia die zich geheel aan de belangen der ingringt heeft toegewijd. Om hetzelve meer en meer en geheel aan zijn doel te doen beantwoorden, wordt uitbreiding van het onderstand, en dus ook van den onderstand, vereischt Schoou het onderwijs op de verschillende lagere en middelbare school-inrigtiugen niet gegeveii, is de betaling door de schoolieren, wegens gebrek aan mid- 18 Buu E. Delen en voond aau geld, uiierst gering. Zij bestaat dan ook veeltijds in waren: op de gehuchtscholen des winters, in de blokken boat, die de kinderen tot verwarming beurteilings aanbrengen. Zelfs minbeboeftigen, die hiinne kinderen ait meer afgelegen plaatseu te Pamarei of te La Tour tot bijwoning van bet middeibaar onderwijs moeten besteden, betalen niet zelden-den kostprijs in veldvruchten en gesponnen lijdwaad; terwijl bet brood wekelijks aan de jonge lieden door bunne ouders, ook uit de verste gebucbten wordt toe-gezonden. Dit bn)od, met gortsoep, en bet water ait bron of vliet, ziedaar meest bun ene voor beiden, voor bet ouderboad banner. Kinderen op de oproedgestichten te La Tour of later op de boogescbolen. Ware de levenswijze der Waldeuzen minder eenvoadig, dan zijn, bij zoo vele behoeften op eene ook maar eenigzins doeltreffende wijze, bnlp te verschaffen. Celukkigerwijze kan er onder ben met betrekkelijk weiuig geld, veel worden gedaan. Toch heft men over de volslagene ongeuoegzaambeid van bezoldiging der onderwijzers op de HO winter-gebacbten moeten klagen. *De hoogstbezoldigden ontvangen voor de 5 wintermaanden (des zomers werken onderwijzers en scbolieren op de bergen) niet meer dan 50 franken, en velen naanwelijks de belft Op de vraag welke verbooging vereiscbt zou worden om aan geschikte mannen, bereid om de noodige leiding van den Boofdouderwijzer der parocbie te volgen, een beboorlijk loon te verzekeren, is ous geautwoord, dat door eene vermeerdering van 10 francs aan elk banner bet doel naar wenscb zoa worden bereikt. Als een gevolg der bereidvaardigheid, waarmede men onze bulpmiddelen beeft vermeerderd, bebben wij tot groote vreagde der Waldenzen, die jaar-lijkscbe verbooging van 1,400 francs knnnen toestaan. Schoon de Waldenzen zieht aan bannen valleijen gebecbt zijn, gebecbt bet, bij mislukking van bet veldgewas of bij overbevolking, dat sommigen of zelfs velen banner elders en goed beenkommen moeten zoeken. Zoo zijn er voor een paar jaar raim twee bonderd banner, na plegtige en aandoenlijke aitzegening namens bet vaderland, naar Zuid-Amerika uitgeweken, en bebben zicb aldaar in de repablick van Uruguay te Florida, niet ver van Menleoideo, gevestigd. De Table Vaudoise blijft met hen in betrekking en bescberuend op ben toezien. Hnnne godsdienstoefeningen aldaar, onder leiding van bannen leeraar geregeld iugerigt bebbende, zij zij daarin gestoord geworden door opraijingen van deepzieke priesters, waarbij zij zelfs met den dood werden bedreigd. Zij be bben toen bescberming gezocbt bij den Eerw. Pendleton, Engelsch kapellaan te Montevideo, die vroeger de valeijen beeft bezocbt en een warm vriend der Waldenzen is gebleven. Door tusachenkorost van dezen beeft de Minister van Binnenlandscbe Zaken de vijandige wo&lingen ernstig bedwongen en aan de Waldenzen bet wettig genot van goddienstvrijheid verzekerd. Het staatsstnk daarop betrekkelijk in de Spaanscbe taal en in eene voormalige Spaauscbe kolonie nitgevaardigd, mag, met bet oog op den nog beerscbenden geest in bet Spaanscbe moederland, in de daad merkwaardig beet(|n. Met de mededeeling van dit ministerieel scbrijven aan bet boofd der policie te Florida (8 April 1858) meenen wij geene ondienst te doen. De Eerw. Pendleton beschädigte der Regering en die der district autorität in H belang van eene kolonie van Piémonteschen Protestanten. Bui £. 14 Ten einde zij des Zondags en op andeie dagen vrijelijk kunnen te zamen komen, tot erriging van hunne godsdienstleben. In de daad, onze Grondvet eerbiedigt de godadienst in bet algemeen; zij duldtallegadienst in bet algemeen; en zij kan derhalve geese onbesprokene  bedenken, zijn zijn arbeidzaam, eenvoudig en vreedzaam. Uit enn beit ginsel zowel van legt ala van staathuiskoudkunde en van vooruitgang, meen ik das tout voorutgang, en dat zij gewaarborgd moet worden tegen de aanvallen van bet fanatisme, m die ben daarin zouden willen storen of bet bun gebeel willen beletten. 6ij zljt voorzeken even ak doordrongen van bet gewigt dezer verdraagzaamheid, van bet regt dat fr men er op beeft, en van bet maatscbappelijk bdang dat daarvan alle weraacbelijke waar- borgen gegeven worden. Ik verirouv Duna, dat gij de noodige maatregelen zalt nemen, AT ten einde, iiadat gi) U van den aard en bet doel dier veieeigiiigen venekerd zolt it^bebben, aan dezelve alle vrijbeid worde gelaten, en dat de mat die daarbij moet A^beeiacben, door geenerlei voorwendael gestoord j^ worde. Dit en geen ander doel hebbende, groet ik U/' Ant. de i«as Carrseas. Mogten die beginselen der oud Spaanacbe kolonisten in de nieuwe wereld, ook in bet Enropescbe moederland en verder in Zuid- en Middeu-lialie ingang vinden. Bij de ataatkundige ommekeer van zaken in 1848, is voor de Waldenzen viijlieid oonstaan om de Evangeliscbe waarbeid, tot nu toe binnen bergen besloten, nu ook ov» Piemont en bet verdere lialie te laten nitgaan. Met de trouw en ijver des geloo& hebben zij de handen aan bet werk geslagen en blijven zij daarin voortgaan. £& bebben zij de vrucbten niet aan de wat hoog gespannen verwachting beaiitwoord, toch berouwt bet onzen Waldenzen niet den arbeid ondernomeu te hebben, en is die arbeid dan ook verre van ijdel te zijn. Pignerol^ aan den ingang der valleijen, vro Eager bet brandpunt d'vervolgingen tegen de Waldenzen, maar waar velen banner alsnn zicb met ter woon gevestigd hebben, is als een nieuw parocbie aan de Waldenzer kerken kunnen toegevoegd worden. Evenzoo Turijn waar vroeger bet Evangelie- alechts in de woniugen der Fruissische, EDgelsche en Nederlandsche gezanten gepredikt mogt worden, en waar nu een aanzielijke gemeentegede is. Verder zijn te Genua, Nice, 4sti^ Alessandria, Fogkera en op een twaalftal nicer of min bekende plaatsten door den zendingarbeid der Waldenzen gebeel uit de Italianen, wel geene groote, maar toch standhoudende gemeenten ontstaan, teniijl men verder op voortgang mag bopen. De zendingpoat te Alexandria is althans in den jongst^n poylog van veel gewigt geweest, voor de Protestanten opder de Fransche en Piemoutesche 15 BuL. E. legerbenden, zoo bij het doortrekkeu der troepen, als voor de dienst der hospitalen. Te midden Tan den vrijeTen geest, die thans in Noord-Halle de heehende is, blljft de Table Vauioue waakzaam om daarmede, waar dit met wijsheid kan worden endemomen, toot de zeiidingzaak haar voordeel te doen. Te Milaan bestaat reeds eene Evangelische gemeente, welke met de Table Vandoise, tot het verkrijgen van eenen leeraar in overleg is getreden. Bij de wending der zaken in Toteanef is de heer SaltagnoUy de wakkere verdediger der godsdienstvrijheid bij de vervolging der Madiai's en hunier lotgenooten, met het ministerie van Eeredienst belast geworden. Terstond heeft hij het doen tdtkomen dat de Toscaatische wetgeving geenerlei strafbepaling tegen gods-dienst-oitingen van het Katholicisme afwijkende inhondt, en hebben dientengevolge alle vervolving van Evangelische Gedienstoffen, toefenning en alle politikale maatregelen tegen dezelve, opgehooden. De heer Malan, predikant te la Tour y in 1851 Florence niederte aldaar eene kettemche leerstoel opgerigt, is daar ter plaats onmiddellijk en met aandrang teruggeroepen, en heeft er gedarende drie maanden het Evangelie in het Italiaansch verkondigd. Zijne gemeente te la Tour hem niet langer kunnende missen, heeft de Table Vandoise hem te Florence door den predikant Courcorde doen vervangen. 