Nieuwe gedichten
None
Die taak dan werd ons deel! geen lauwren meer te brengen, Te kransen om zijn hoofd, aan lauwerkransen rigk; Maar wierook op zyn graf, bet vratig graf! te plengen, Te huivren van den slag — te weenen b^* zijn lijk! Jas, vreeslyk was die slag, en bitter zijn die tranen! Een donder was de maar, de maar dat Borger viel! Wie onzer, die dat liclit verduistren zag en tanen, Wien 't in dat aaklig uur geen nacht werd in de ziel? Diep, diep liet ge ons gegriefd, o zaalge! diep verslagen! Uw uitvaart valt ons bang! die eer is duur betaaldl Wij wagglen met den schat, dien wij ter grafkuil dragen; De lijkkist ploft op ons, die in de groeve daalt. Zoo trof dan nu de flits, tot tweewerf afgesprongen, Den derden maal zijn doel, met wisser kracht gestierd. En, vlijmend door ons hart, ons krimpend hart, gedrongen, Smeet hij het hoofd ter neer, dat Neerlands hoogmoed wierd. Yijandig op den Rome, dien 't zamelde om de slapen, Greep 't onverzoenbaar lot (of welk een helsch geweld, Naijvrig op onze eer?) tot driewerf toe het wapen. En met den derden schicht is 't ofifer neergeveld. Ja, tweemaal werd die schicht, u, zaalge! toegedreven: Gij hieldt een gade aan 't hart: zij stortte zielloos neer; Een andre heelt uw wonde en boeit u weer aan 't leven: Een andre schicht snort aan en velt de tweede weer. D. V. N. Ged. 1. 11 I 162 LIJKZANG Nog houdt ge 't hoofd omhoog, wat naast u neermoogploffen; Uw geest ontstijgt het leed, hoe diep uw boezem lijdt; De derde pijl vliegt af... hij heeft te wel getroffen, En Neerland zit in rouw en is liaar hoogmoed kwijt. Nu viert de bende feest, die stil zat en verstoken, De dombeid met haar sleep, de blinde dweepj; Nu kraaljen zy triomf, de walgelyke spoken, Omdat de wijsheid treurt, de godsdienst aan haar zij'. Ja, juicht, gedrogtenl steekt het hoofd op! ademt wederl Wij zitten stom van smart, met neergebogen kruin; Wij «trekken hem ter rust, ten diepen doodslaap neder, Die uw bouwvallig rijk had omgekeerd in puin. Ja, de uitkomst was vervuld en 't uitzigt onbelc^en! De jongling had den man niet vruchtloos ons beloofd, Noch, eHce baan ten eind', die hij was ingevlogen, Der jaren tred beschaamd, met de eerkroon om het hoofd. Veigeefs niet werd voorspeld, wat wonder op ging klimmen, Wat oohtend naadrend was, van roem en glorie zwaar, Wat licht van kennis daagde en glom aan Neerlands kimmen, En weer Europaas nijd ontvlammen zou op haar. OP E. A. BOKGEK. 163 Die glans ging op in hem, en schoot de trotsche stralen Het peil der hoop voor By, het eng begrip te hoog! Hij was dat zeldzaam licht, bestemd om vroeg te dalen, Maar dat met stouter vaart tot steiler top toppunt toog. Hem was het regt vertrouwd, voor Neerlands roem te waken ; Den cijns der wijsheid weer te zaamlen aan haar knien ; De waarheid uit haar boei, den stelseldamp, te slaken, En 't schild te voeren, dat Gods tempel doet ontzien. Onwrikbaar stond hij pal, ter spitse van de scharen, Ten aanval onversaagd op 't wroetend onverstand, Gewapend en omgord voor de eer van ^yn altaren, Als priester van Minerve en heilig Godsgezant. Wat nevel held aan een, dien hy uit een wou vagen? De dwaling wood zijn blik, met wat haar aanhang is; Een voUer luister rees, langs waar hij op kwam dagen; Een lichtstroom was zijn spoor door elke duisternis. Hij steeg den kansel op, van hooger gloed doordrongen, En lei de oraaklen bloot, met onmiskend gezag. En zette 't heilig wooid, verduisterd en verwrongen, Den mist der waanleer' door, in onbewolkten dag. Wie weigerde, op zijn stem, 't aanbidden en 't gelooven? Des dweepers vloek werd stom, des spotters lach verdween; De godsdienst hief het hoofd uit elken smaad naar boven, En 't licht der waarheid gloeide om Christus kruishout heen. De leerstoel nam hem in: de wijsheid sprak haar lessen Met bondigheid en kracht en vaster nadruk nit; De tooverende rei der Grieksche zanggodessen Wond nieuwe lauwren om de lokken en de luit; 'T Geschiedboek werd gekuischt van 't grize stof der jaren: Der tijden dragt en teelt, der volken sm Aad en eer Stond met verjongden inkt op de eeuwen-oude blären, En 't ingedolven puin hield geen geheimen meer. De wysgeerte eischt zijn stem in 't pleit van haar belangen : Hij zit ter vierschaar neer en zoekt haar blaadren door ; Brengt elk begrip ten toets, van welken dos omhangen, En wijst den dwaalweg aan en 't afgedoolde spoor; Hij toont den kranken bouw op de om te werpen gronden ; Het mymren van 't verstand, het dweepen van 't gevoel ; En brengt het godl^k licht, uit elken tooi ontwonden. Tot al zijn eenvoud weer en zijn waarachtig doel. OP E. A. BOEGEE. 165 What bron van kennis wist haar aadren het dekken? Wat mijnkorst was zoo stug, die het den toegang sloot? Hij leschte 't gretig hart, zoo ver zyn lust mogt strekken: De wijsheid lei haar schat verzameld in zijn schoot. Hem hiel geen slagboom op, waarheen hij raad ging plegen; Hier had geen gids van doen: zijn kennis was zijn baak; Hem was geen leerschool vreemd, geen Icmdaard a%elegen: Hin veder was zijn pen, hun tongslag was zijn spraak. Maar, in geen dorre schors was al die schat besloten; Die oogst van w^'sheid in geen rptsholte opgegaard; Noch, als een kostbaar nat, verkwistend uitgegoten. In raw geknede klei, dat edel vocht onwaard. Neen, 't was zijn rijkdom niet, verzaamde pracht te omvatten; Van elders was zijn rang, zijn grootheid niet ontleend; Zijn ingeschapen glans gaf luister aan zijn schatten; Hij zelf, zijn eigen geest, was 't edelst pronkgesteent. Hij was niet hun gelijk, die, schamel van z ichzelven, Voor plötz en sprankel kennen, met arbeid taai en z^vaar. In weerwil van natur, een sprankel kennis delven, En brallen met die praal, en niets zijn zonder haar. LUEZANG Neen, had niet eeuw aan eeuw haar cijns hem toegedreven, Geleerdheid niet haar schat ontsloten aan z^n geest, Geen enkle straal hem licht — geen bron een teug gegeven, Toch waar' zijn glans gezien, toch Borger groot geweest. Hem lag de vonk in 't hart, aan hooger gloed ontsprongen, De Yonk der godheid, gift en weldaad der natur, Voor vlijt noch zwoegen veil, gekocht noch afgedwongen, Maar in de borst ontvlamd, gelijk aan 't levensvuur. Die von konfholdenen en doorviot hem brein en aren; Gaf waarde en luister aan den rykdom, dien hij won; Hief tot den rang hem op, waarop w^j duistend staren. En dien geen loomer ziel van ver slechts naadren kon. Die von klärte gaf warmte en gloed aan uitdruk, stem en klanken; Ontstak vemuft en geest, doorzulte taal en tong, En vloog bewonderd rond in telkens heller spranken, En kluisterde oog en oor, dat aan zijn adem hong. Wie drong niet hem nabij met aandriffc en verlangen, En zaamde 't geestig zout, dat van zijn lippen schoot, En zocht het schittrend lieht van 't helder brein te vangen, Nog in zijn dartlen wy3, nog in zijn speling groot? Hem was de norsche groef in 't aanzigt niet getogen, De stroeve rimpel, die temgstoot en verguist, Gehate trek van waan en tergend zelfverhoogen, Die nooit het hoofd versiert, waarin de wijsheid huist. Hem stond de guile lach op 't rond gelaat te lezen, De lach der reine ziele, der onget Ode deugd, Der ware wijsheid, die ontijdig 't niet wil wezen, Maar zich kan wikklen in den trippeldos der vreugd. Hij kon den pyl der acherts doen treffen en verdragen, Hij 't hart veijongen, dat in de oogen blonk en sprak; Hij speelsch zijjn als een kind; en mogt, wien 't lustte, vragen: Of dat het hoofd was, waar die wetenschap in stak? Zoo argloos was zijn hart; zijn eenvoud zonder vlekken; Zoo oEYemist zijn aard, zoo ongehuioheld goed! Hij hing geen momtuig voor, om 't open hart te dekken; Hij vreesde 't peilen niet van 't parelblank gemoed. Zoo heb ik hem gekend, de kindsche ziel ontplooijend, Den mannelijken geest ontspannende in 't vennaak, De vonken van vemuft als stofgoud om zich strooyend, Ten Muzendisch gevlijd, ten disch van kunst en smaak. Zoo heb ik hem gekend, en 't hart aan hem gesloten, Aan 't onwaardeerbaar hart, met zulk een geest verzanaamd; En mij op de eer verhoogd, met zelfgevoel genoten, Dat zich zoo rein een ziel niet mijner heefl geschaamd. Nu heeft dat voorregt nit I die band is losgereten! Mij viel een schoone bloem uit's levens gaarde neer! Of is 't verKes gering, voor wie zijn vriend mogt heeten. En trotsch was op roem, en op zijn hart nog meer? Neen, zoo veel groots en goeds in eenen stond te missen, Dat was te fel een schrik, dat is te zwaar een slag; En waar de troost des tijds den traan der smart moogwisschen, Ik hou het nawee vast, zoo lang ik amen mag. Nu steekt gij weer in rouw bij 't overdier gebeente, En telt u W rampen op en zoekt in tranen lucht, Gij, deemiswaarde stad en Neerlands pronkgeste. Door zoo veel roems vermaard, door zoo veel ramp berucht! Weer gaat de rouwklagt rond en jammert door uw wallen; Weer spiegelt gij het hoofd, ontluisterd, in den Rijn; Weer is een rijk kleinood uw stedekroon ontvallen... De pronk, helaas! was kort, de rouw zal langer zijn. OP E. A. BORGER. 169 Nu krimpt uw hoogmoed in, die weer was opgestegen, Bevoorregt Neerland, op uw letterroem zoo prat! 'Is rouwenstyd voor u, als Leyden rouw moet plegeni Steeds grieft de ramp u diepst in de uitgelezen stad. Ja, bange slagen heefl de doodsklok weer doen hooren: H is dat uw glorie zonk, dat deugd en godsvrucht lijdt, Dat kunst en kennis treurt, dat Borger is verloren, En dat Euroop u weer een parel min' benijdt. Ze is weg, de wondre star, die schittrend heeft geblonken. Zoo ongemeen van pracht, zoo heerlijk in 't gezigt! Dat trotsch verschijnsel dook, nog rijzend, neergezonken, En laat ons siddrend staan bij 't eensklaps doovend licht. Yerschrocken zien wij rond en zoeken naar den luister, Die als een bliksem deinst en uit onze oogen schiet... Helaas! zijn baan is leeg, zijn gloeijend spoor is duister. En waar onze aanblik dring', wij zien zijn stralen niet Zoo staren wij u na, verstomd van schrik en smarte, Ontslapene, ons ontvlugt, te vroeg voor eeuwig been! Het droef herdenken slechts, onroeibaar uit ons harte, Bl^ft onsy in 't wreed gemis, van 't r^k bezit alleen. 170 LIJKZANG OF E. A. BORGER. 0, Eisch den lofeang niet, aan al uw waarde schuldig: Te dieper grieft ons 't leed bij 't sclittren vaa uwe e»er. Waar atquter loflied rijz' eu minder grpotheid huldig', Neem tranen op uw graf... wat heejR; de droefheid meer? Rust, zaalge, rijk aan roem en aaxdsche rampen tevens: Schoon Lalver weg gestuit, reeds waart g^ beiden aat Schep van den arbeid lucht en van al 't wee des levena: 't Was vol van lauwren, leeg aan bloemen op uw pad. Rust! siDaak in 't graf de rust, in 't leven niet genoten! Uw uitvaart is volbragt; wij keeren met uw baar; Wy snikken 't laatst vaaxwell de grafkuil is gesjpten... Drukke u de lijjksteen zacht, 6ns drujkt uw lijksteen zwaar I HBT MEDEDOOGEN. Wat meent gij, overstelpt van schatten, Gij, rijkaard, op uw dons gevlyd! Dat gij aan God behaagli[jk z^'t, Door van uw goud een greep te vatten, Die ge in den schoot des armen smijt? Wat waant gij, gij gevierd van de aarde, Bewierookt om uw minste deugd, Dat ze ook bij Grod u heft in waarde, En de englen om zijn troon verheugt? Gelooft ge u, slechts door bijstand schenken, Door 't stillen van den hongersnood, Door kranken met uw wijn te drenken, In 't oog, dat op het halt ziet, groot? Gij dwaaltl dat is geen deugd bedreven. Die weldaad schrijft u God niet aan, Tenzij een opgewelde traau Aan 't weggeschonken goud bKjv' kleven! Dat is niet diep van deemis branden: Of is de deugd een werk der handen, Of is ze een daad van 't hart alleen? Dan zou ik woekren, dan besparen, Opdat ik magt van schatten won, Indien he Tzamlen en vergaren Mij meerder deugd doen plegen kon. Dan mout uw deel tot a%unst nopen, Bijkaard, die het voorregt hadt, Van door uitgestrooiden schat Gods welgevallen aan te koopen; Dan zou ik huivren van uw lot, Schaamle! zoo misdeeld van zegen, Dat gij niet eens de deugd kondt plegen, Die *t heerlijkst offer is aan God; Dan zou ik u mijn wierook branden. HET MEDEDOOGEN. 173 o Toeval, als een schuldige eer, Zag de Almagt op het werk der handen, Niet op de daad des harten neer. Eens doolde ik vlek en veld in 't ronde, Waar stulp en hut vergeten staan. En zag, op 't lamplicht afgegaan, Een gr^saard, hongrende op zijn sponde, De dorre hand ten hemel slaan. De landheer, aan zijn diseh gezeten, Verwittig denn dan bangen nood, Zendt van zijn vorstlijk avondeten Den armen kranke wyn en brood. Hij zendt het heen (dat God hem 't loone!) Hij geeft een hand vol gouds er bij, En viert weer feest met vriend en schoone, Ten diseh vermengd aan wederzy'. Een knaap ijlt aan, en brengt den grigze De gaven van den milden heer, De handvol gouds en wijn en spyze, En keert met dank, met zegen weer Ja, luid steeg uit de leemen wanden. De lof van jong en oud omhoog; De grijsaard, met gevouwen handen, Bad vurig, met een vochtig oog. Men roemde om stryd, in luide ontroering, Om de armelijke spond geschaard. Met kloppend hart en geestververver, Den rijke, zoo veel rijkdom waard; Men zwoer hem trouw in dood en leven. En werd van dank noch loven moe, En wees, den bik naar God geheven, Den hemel reeds zijn deugden toe. — Daar zag ik, in een hoek verdrong En, Een arme, die bij de ecrste klagt, Zijn kranken buurman bijgesprongen, Een nap met melk tot laa&is bragt: Daar stond hij, in zichzelver verloren, Verzonken in zijn mijmering, En kon niet juichen, kon niet hooren. Zoo snel hem 't kloppend harte ging. 0, Dacht hij, dat moet wellst wezen! Dat heil is boven hoop en wensch, Benijden, die zijt uitgelezen, Tot redding van uw evenmensch; Die wee en wanhoop moogt verblijden, Moogt schenken, wat mij 't lot misgunt, En bij 't gevoel van 't medelijden De hulp der weldaad voegen kunt! — Zoo dacht hij, onder 't vreugdeschallen, Met de oogen aan den grond geboeid, Van duizend wenschen aangevallen, En 't hart van liefde volgevloeid; Zoo stond hij, met verstrooide blikken, De niwe wang van tranen nat, En barstte los in luide snikken, Omdat hij niets dan tranen had. O, Kiep ik, in de ziel bewogen: Die tranen zijn den hemel waard! Dat is 't gevoel van mededoogen, Dat ons aan God verwant op aard! Wie blijft er twijflen, wie er schiften, Wat offer hier den eerprijs won: Des rijkaards, met zijn handvol gifteQ, Des armen, die niet geven kon? Voorwaar, niet in *t koelbloedig plegen, Waar 't luttel voor den dader geldt. Is 't adelmerk der deugd gelegen, Die uit de bron der liefde welt. Het noodlot moog de daad ons gunnen Of weigren, naar 't zyn luim gevall*, Alleen het willen — niet het kunnen Is wat ons God bereeknen zal. Dat denkbeeld streelt het hart genadig; Die troost is meer dan goud bevat: Niet hij, die gaf, was hier weldadig, Maar hij, die niets te geven had. ZOMERLIBDJE. De scheping lacht, natuur is blij, En ziet zoo goedig neer, En lonkt op ieder, wie het zij, Op niemand min noch meer. Ziet, ziet eens, kindren! rondom been: Wat heeft zij pracht verspreid! Die rolt zij uit voor groot en kleen. En maakt geen onderscheid. Ziet links en regts, hoe mild zij is! Hoe siert zij kluit en kruin, En kleurt het groen op 't veld zoo frisch Als in des konings tuinl D. V. N. Geil. 1. 12 178 ZOMERLIEDE. De lieve zon lacht bloem en plant Van boer en koning aan: Nog langer blijft ze op 't open land Dan in den lusthof staan. Wat zijt gij groot, natuur, en goed, Wat zijt gij wijs en mild, Dat gij den arme smaken doet, Wat gy den rijke spilt. Want, ol indien gy anders deedt En meer den rijkaard bragt, Wat waar' het lot des armen wreed, Dien liij reeds nu verachtl Gaaft gij hem ^^nen zonnestraal — Ein enklen dauwdrop meer, Zijn trotschheid had geen perk of paal Op die onwettige eer. Nu, kinders! juicht dan, blij gemoed. En zingt en springt in 't groen, Omdat natuur zoo dwaas niet doet, Als menig mensch zou doen. — ZOMERLIEDE. 179 Des winters, ja, helaasi 't is waar, Wanncer het snerpt en knelt, Zijn trotschheid en knelt, Omdat natuur zoo dwaas niet doet, Als menig mensch zou doen. — ZOMERLIEDE. 179 Des winters,  haar af met geld : Dan kleedt hij zich in vacht en vel. En stookt een kostbaar vuur. En heeft in huis het warm en wel, Al is het buiten guur: Dan steekt hij lamp en waslicht aan, En geeft een groot festijn, En laat de dansmaat lustig slaan En schenkt zijn oudsten wyn: Dan telt hij vorst en storm niet meer. Die bosch en beemd kast^dt, Maar laat het aaklig winterweer Voor die er armée lijdt. — Maar als de zomer lacht en lonkt. En blinkt op bloem en blad, Dan heeft de rijkaard uitgepronkt, Dan helpt hem rang noch schat. 180 ZOMERLIEDE. Dan baat er vuur noch waslicht, neen! Dan hoeft het rijk noch arm; Dan is het licht voor iedereen, Voor ieder even wann. Nu, juich dan kinders! big van geest, En zingt en springt in 't kruid: De zomer noodigt elk ter feest. En zondert niemand uit. 'Tis zomer! juicli' wat juichen kan! Het telt satin noch p^, En zegt den rijkaard: „De arme man Is even goed ab gy." LIEVEN HEERE, VAN ZIEKIKZEE. Keeds had de Spaijaard Brouwershaven En 't fort van Bommene; Beeds was hem Duiveland en Schouwen, Maar nogtans werd de stad gehouen, De stad van Zierikzee. Het water klotste langs haar muren En sloeg de wallen dras; De slnizen waren stuk gebroken, De dijken waren doorgestoken : Het land was '^ne plas. 182 LIEVEN HEERB. En zat de vijand in de schansen. Die 't wijkend volk verliet, En had h^' kerk, kasteel en molen. Hi} had geen zand meer voor zyn zolen, En stormen kon hij niet. Of Mondragon al tanden Knarste Om 't mandenlang beleg. Of hij liet bieden en liet vragen, Zijn boden trokken, afgeslagen En ongetroost, weer weer weer van binnen; 'T Volharden viel er zuur: Al hielmen Mondragon er bieten, Den honger was geen poort te sluiten: 'T Gebr' drong door den muur. Wei lagen ginds, op de Osterschelde, De schepen van den Staat; Maar schoon men hulp en baat mogt wachten, De dagen dedoi als de nachten: Ze bragten hulp noch baat. 'T :♦;>:;>:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:;:; De prijs van elk deeltje, met 24 plaatjes, is 90 cents; met gekleurdo plaatjes /" 1.25. — In rood linnen bandje 25 cents liooger. GOVEENETJR'S FABELBOEK behoort sedert lang tot de meest gevierde en gewaar-deerde kinderboekjes. De vier deeltjes zijn thaus weder iden afzonderlijk en in het geliefde kleine formaat te bekomen, onder de navol-gende, van ouds bekende, titels: FABELEN EN GEDTCHJES. II HOE LANGER HOE LIEVER. HET LAATSTE BOEKJE. In de uitstekende boekjena van Goeveaneur — zegt DE Gesestet — vindt gy vaersjens voor wichtjens van een jaar of drie, of vier, of zes, bevattejijk en eenvoudig en toch volstrekt geen rijmpjens, maar in de daad geestige poezietjens, die ook de kinderkens aantrcken met zoete toovermacht .... Dit is de kunst en dit is de gave, om de kinderen in hunne v.iersjens te lalen denken, spreken, zingen, zoo, dat ze begrijpen en gevoelen, wat zyzeggen, dat zyzelve worden geroerd en getroffen, dat het is, vooral, of de gedachten oprijzen, uit hun eigen hart, in hun eigen kunstelooze vormen! De.versjes, die in deze uitgaaf zijn opgenomen, zijn juist degenen waarmede de heer Goeveeneur indertijd, bij zijn eerste optreden, zijn goeden naam als kinder- dichler voor altijd heeft gevestigd. Zij zijn dan pok de populairste van al zijne vele gedichtjes voor kinderen gebleven. Katuurlijke en onge- kunstelde versjes als „Hondje zit op … "Zie daar dien bedaar eens staan", "Ach zie, ons vogeltjen is dood", "Veulen, spring en speel maar toe", "Heer Oiifant, ho«" "Ogave van Hugo Sukxkqae te IjeouwiU'deo^" "Olid zijt gij?" "Hoor Ezel, als gij m'er naar vraagt", "I; "TAvee oogen beb ik tot mijn wil", en nog zoovele andere: "Kunnen onmogelijk uit bet geheugen gaan van ben, die ze" "Zelf als kind bebben genoten. Nieuws van den Dag, -J "DEZE VIER BUNDEUTJES VAN | "GOEVERNEUR'S FABELBOEK | "bebelzen de navolgende fabelen en versjes: "Het beste wat er te vinden is. J^ "Nieuwe Gronhtger Courant y; "De Fabelen van Goeverneur zijn een ware }^ "weldaad voor ons Vaderland. >; "NicoLAAs Beets. 'i "Ontegenzeggelijk inesterstukjes in biinne j^ soort; alle kleine harten gaan er van open >: en toe " Als een doosje. Busk en Huet. f. EERSTE BUNDELLE: FABELEN EN GEDICHTES. Met 24 plaats. Zie daar dien bedecken een staan; — enz. 'f ;^ Ilet roodborstje pikt aan bet venster: tin! — enz. 'f Sliep hem uit! hem met zijn pruik, — enz.? V De vogeltjes maken een droevig geschreeuw, — enz. :] >; ITeer Wind, v^at zijt gij onbeleefdl — enz. :] Eekhorentje, kom toch en speel wat met mij; — enz. i. "Wei hoe blaft gij zoo, Kardoes? — enz. f! Stoute jongen daar gij zijt! — enz. :J c*; :♦:♦:♦;♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^:♦^: Goeden morgen, lieve jongen I — enz. v Bokje, pas op, anders bijt ik u zeerl — enz. v Vriend Spits, zonder gekheid, ik moet u wat vragen, — enz. 'f. Pardje, uw krib is boordevol, — enz. Kom, vriend Langoor, rep u wat; — enz. y, Heer Os! gij trekt zoo'n zuiir gezicht, — enz. v Lammetje, zeg toch, hoe blaat gij zoo bang? — enz. v Knaapje, ik bid u al mijn best, — enz. v Leeuwrik, wel, wat zingt gij vroeg! — enz. v Well, heve Dujes, zit gij nog — enz. zie, ons vogeltjen is dood! — enz. J Ziet gij dien grooten vogel daar? — enz. J Hondje, zit op I — enz. i; Foei, groote lobbesl schaam u wat, -^ enz. -ij Poesjelief, wat wordt gij groot! — enz. i» Twee oogen heb ik tot mifn wil; — enz. ji Hoe vroolijk ben ik weer ontwaakt! — enz. ji Goede Vader, die daarboven — enz. ji Goede Vader, die daarboven — enz. : J Ach! lieve God! Uw macht is groot; — enz. : J Ach! lieve God! Uw macht is groot; — enz. : Er loopt geen muisje op *t veld, of 't heeft — enz. J Vader heeft het andre dagen — enz. J Eens trok een man de wereld rond, — enz. J Jezus Christus is zoo goed! — enz. De wind is sterk, de zee is groot, — enz. De Heiland wandelde, uit de poort — enz. J De wind is sterk, de zee is groot, — enz. De Heiland wandelde, uit de poort — enz. Waar woont de lieve God? — enz. TiWEED E BUXDELTJE: I HOE LANGER HOE LEEVER. : Met 20 plaatjes. : Boek! mijne ondors wenschen zeer, — enz. f. f*. Muisje, foei! wat zie ik daar! — enz. *\ * Ei, ik wou toch wel eens weton, — enz. *\ Uitgave van Hugo Surinqar te Leeuwarden. I TiTf.Yfi«aiil • Egel, tsa, ik pak ii aan. — enz. : Kijk eens, hoe ik, holderbolder, — enz. \ Kapel, Vertel, — enz. ; Ik ben het Lekkers, aardig kind I — enz. i liieve Vogels, zijt gij daar? — enz. i liieve Vogels, zijt gij daar? — enz. Ei, ei, heer Uil, komt geens aan 't lichfe? — enz. Heer Kukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukukuk Knipond wormpje ziet, — enz. Boompjen, ach, met mededoogen — enz. De kpiide winter is voorbij, — enz. Ik dank U, God, die in den hemel woont, — enz. Mijn hoofdje klopt en brandt als vuur, — enz. O Goede God, op mijn gebed, — enz. Ik ben nog klein en mag niet — enz. Heer Jezus Christus hier op aarde — enz. Toen Jezus Christus hier op aarde — enz. Het koomt er op aan wat de kleine menschlint'ns van buiten leeren. 't Heeftinvloed van bin-n. De vaersjens der kindsheid heteekenen iets voor het leven. De Gknestet. Zie omme. y.*".'.*".'.*". 'A". '.*'. :♦'. :♦':♦: :♦':♦: >' :*". :*: :*: :*". :*: '<:*\ :*". :*'. Uitgave van Hugo Surinoar te Leeu warden. j ^TTTOTST T -' M^nTl" ^^ • 't* '*■ 'ii >i :♦: DERDE BUNDELTJE: >: I • t I VERTELSELTJES H I BIJ MOEDERS SCHOOT. I I Met 24 plaatjes. >: :J Hei, Spreeuw, zijt gij doof ? Zeg, wat doet ge in mijn no&t ? — J j;« Ba, wat is *t koud liier in den plasi — enz. }^ ;♦: Foei, luie Das, foei, schaam u wat! — enz. ;♦: :♦: Kleine guit — enz. >: !*j Duifjes, doet het u geen zeer, — enz. jfj :*J Wei, Poes, wat aluipt ge zoo alleen — enz. •^J :J Spits, wilt ge mee iiit wandlen gaan? — enz. J: '^ Zeg, juffrouw Geit, als *t u behaagt, — enz. y ji; Ach, Meeuw, als ik maar vliegen kon, — enz. ;♦; ;♦: Heer Leeuw, gij zijt zoo sterk en groot, — enz. >: Jfj Lieve Zwaluw, aardig dier, — enz. 'f^ :*: Spits, mij dunkt, het. was niet kwaad, — enz. f: :J Laarzen, ei laarzen! *k heb wel eens gezien, — enz. :J y Wel jemenie joosje, wat riekt het hier goed ! — enz. y :♦: Hondjen, wel, wat zijt ge kleen ! -- enz. v if: Ei, meester Wolf, jeukt u de maag? — enz. k ;*J Lieve Zwanen, zwemt ge weder — enz. j*J S Pop, ik merk met groot verdriet, — enz. *: J: He, mevrouw Gans, zie ik u hier? — enz. J: 'y *k Heb een raadsel, als go 't raadt, — enz. ^^ i: Kip, och, kakelt gij al weer? — enz. y, >: Vogel, 't is zoo bitter koud, — enz. *>: >J Haasje, Haasje, merkt ge wat? — enz. [♦: ;♦; o Wee mij, o wee mij, daar heb ik 't verbruidf — enz. f: |tj Willem heet ik, — enz. >; *: Gelijk een goede moeder — enz. :*! :*: Als de sterren flonkren — enz. ? >; God zorgt voor ieder bloempje op 't veld,- — enz. ^ >: Elk slakje heeft een huis, — enz. i^ >] De leeuwrik zingt zijn vroolijk lied — enz. > Jtj God sprak, naar zijn welbehagen: — enz. > :*: God en Vader, er 'begint — enz. ? ft ^ 5>>^:♦::♦^>^>^ :♦>>>:♦>:♦>:♦>:♦>:♦> :♦::♦^:♦^:♦^>^:♦^:♦^:♦^ :♦>:♦>>> :♦^^♦^:♦^:•:■:♦^r♦^>^:♦^:•^^^^ Uitgave van Hugo Surinoab te Leeuwardon. LIEVEN HEEBE. 188 Lieve God, zoo heden weer — enz. Gij, God, geeft, drunk en eten — enz. Zon en man — enz. Weet gij, liocveel, heldre stairen — enz. VIERDE DUNDELTE: HET LAATSTE BOEKJE. Met 24 plaatjes. Foei, 't is toch dom van niij geweest, — enz. Hei daar, lummel van een dier, — enz. Braadworstje, ginder in de pan, — enz. Hoor, Ezel, als gij m' er naar vraagt, — enz. Hei Raaf, hei schelra, hei zwarte dief! — enz. Kipjes, wat huppelt gij, — enz. Veulen, flink en aardig dier, — enz. Hoender, hat scheelt u, wat dreigt u voor kwaad, — enz. Heer Olif Ant! hoe oud zijt gij? — enz. Poesje, 't is een booze tijd, — enz. Dag, wezeltje, waarheen zoo snel? — enz. Vlinder, zijt gij — enz. Reetjes, een, twee, drie, vier, — enz. Stii, Hondje, stil en wees te vree, — enz. Pak u weg, gij kwade Bij! — enz. Wie raadt mijn mooi raadsel? wie is zoo verstandig? — enz. Toe, Muisjelief, toe, rep u wat '— enz. Ach, Kuikens, maakt u weg van hierj — enz. Zoo, weer aan 't snoepen, leelijk dier, — enz. Foei, wat een woest gekijf is dat! — enz. Wei, zeg mij een, broertje, wat ge al zoo verstaat, — enz. Wat is 't hier prettig; zulleu wij — enz. Wat is 't hier prettig; zulleu wij — enz. Wie heeft de bloemen voortgebracht — enz. Als's morgens, na den donkren nacht, — enz. »;>:>: :♦::♦/!♦; >^;♦^>M♦: >: ;♦; :♦; >: >: :♦; :♦: ;♦; ;♦: :♦: :♦; :♦::♦: :♦: :♦: :♦; :♦::♦;:♦: >;. yitgave \m UvQQ ^VRi^QA^ t© Lecqw;^r4cn, o>; :♦::♦>:♦: :♦::♦^:♦^ :♦::♦; >>:c :♦::♦;•:♦::♦::♦::♦>:♦:•:♦/:♦:>::♦:>> :♦^:c:♦^:♦;:♦^:♦^•>^^ I*! A I Als '8 avonds de arbeid is gedaan, — enz. J;: >: Lentetijd, liefste tijdl — enz. ;;• 3^ Zorg, dat gij geen kwaad verricht! — enz. >; J*j Wien Jezus mint, — enz. >! i* Wie lieeft ooit Gods hand aanscliouwd? — enz. |*; 'i t)og van God, den Hemellieer, — enz. ^: Wij behoeven den lof niet te zingen van deze koste- lijke kinderpoezie; het is duizendmaal beter dan ons mogelijk zijn zou, gedaan door mannen als De Genestet en Beets; maar bovendien lierinnereu hondcrden vaders en moeders zioh het genot, dat zlj als kinderen door deze verzen hebben gesmaakt. Nieuice Qroninger Ct» Van GOEVERNEUR'S FABELBOEK bestaat ook eene uitgaaf in groot kwarto for- maat, met de 98 platen naar Otto Eerelman. In 6^n rijk verguld linnen band /" 17.75. Afzonderlijke bundels ieder met zes platen zijn te be k omen ^90 cent. BIJ denzelfden ultgever ziet het licht: GOEVERNEUR, KINDERLEVEN. Eene familie- geschiedenis voor kinderen. L Karel en Marie. 3^ druk. II. R3inoud en Lina. 2® druk. III. Lotje en hare kinderen. 2^ druk. Ieder deeltje met vier plaatjes. Prijs per deeltje 90 cent. — Gebonden f 1.25. :/.*'. :♦; \*'.'.*\.*'.'.*y.*y.*y. Te bekomen bii alle boekhandelaren. — Na toezending van het V>«<1«1~ per poslwissel aan deu uitgever HUGO SUItlNGAR te Leeuwarden , franV^ toejseijding va» Uet verlungdo door geUeel Ne4erUaa en 4e KoXoiii^X^ LIEVEN HEERE. 188 Wei loerde, om naar de vloot te sluipen, Soms hier of daar een schuit; Maar wie zich lieimli\jk sclieep begaven, De Spaiyaard nestelde in de haven: Geen boot kon in of uit. Wei had men duven opgeschoten, En brieven aangebiet; Maar eer zij reikten tot de sohepen, Had haar een Spaansche klaauw gegrepen: Er kwam geen brief te regt Nu was het laatste graan gemalen, Het laatste brood gedeeld; Tenz^ de vloot niet meer vertcaagde, Tenzig onket of leeftogt daagde, Was Zierik^ee verspeeld. „Wie volgt er my?*' riep lieven Heere, „Ik hW ontzet of brood! „Wie durft met m^ het mee gaan halen? „Wij springen van de vestingpalen, „En zwemmen naar de vloot." 184 LIEVEN HEEBE. Dat dorst nog een; nog een dorst mede: 't Was schipper Ewoud Schacht. Zij zouden domplen van de wallen, Zoo ras weer de avond was gevallen, En reizen met den nacht Het krijgshofd schreef terwijl zyn brieven, Aan *t hoofd der vloot gerigt; Beschreef hem 't hongren en het lijden; Drong op ontzetten  van een; Rolde ieder deel van 't schrift in linnen, Bewreef het doek met was van binnen, En streek er pek om heen. En de avond viel. De makkers daagden, Bij 't uitgeschald hoezee; Zij wonden zich met dubble snoeren Gedeelde schrift om hals en schoeren. En waren reizensre. LIEVEN HEEEE. 185 En of de winterstormen loeiden, En of de jagtsneuw vloog, En of de golven schuimend stoven, Zij klommen op den dijk naar boven, En ploften van omhoog. En voorwaarts ging het, onverschrocken En dwars door wind en vloed, Door schuim en golven heen gesneden, Met klievende armen, spichte leden, En weggetrapten voet. En regt-uit ging het, sneller, verder, Elkaar om beurten voor, Met breeden slagen, lange streken, Door plas en polder, greb en kreken, En nacht en buijen door. Zij schaafden heen langs bouw en beemden. En roeder klei en kluit; Of duikten weg, in 't schuim bedolven, En rolden op met nieuwe golven, En snuifden 't water uit. 186 LIEVEN HEERE. Zij stieten 't hoofd aan paal en puinen, En kwetsten vlcesch en be; Verwarden 't lijf in wier en boomen, Maar plompten weer in dieper stroomen, En schoten verder be. Doch kouder werd bet, rawer, zwaatter: Zij zagen maan nocb ster; Geen bakens, om bun koers te sturen, Der zij', somwijl, de Spaanscbe vuren, Of 't licbt der vloot van ver. En loomer ging bet, flaauwer, matter, Met telkens trager spied, Met welen, kantlen, slingren, gieren. Met korter adem, zwakker spieren. En ingekrompen moed. En balverwege voortgeworsteld, Met logger vaart en gang, Het bolst der plaasen ingeslag, Gezwept, yerwaaid door vloed en vlagen, Daar wordt de togt bun bang. LIEVEN HEERE. 187 En dobbrend op de haogende anneii, Yangt Ewoud hiygend aan: „M^'n kracht is wegl het ge Idt mijn leven! „Ik kan geea sehot aan 't lijf meer geven; „Ik kan geen slag meer slaan." En zwalpend aan zijn matte zijde, Neemt Lieven Heere 't woord: „Zoo z\j ons doodsbed in de baren! „Mij rilt het krampig om door de aren, „Maar tot wij zinken, voort!" „Nogtans/' zegt Ewoud, ^in dien toren, „Daar brandt het lamplicht nog; „Daar hnist een bende Spaansche wachten: „Indien w^ 't leven toch." „Bij god nietl neen! dat nooitl dat nimmer!" Biep Lieven heftig uit: „Geen Spanjaard zal mijn brieven lezsn! „Ik wil geen gast by Spanjaards wezeni 9, Dat i» mijn kort besluit 188 LIEVEN HEERE. „Voort, Ewoud! voort, en rep de handen! „Weer ieder slag is een; „Oft faalt ons kracht tot overzwemmen, „Laat ons elkaar in de armen klemmen, „En 't ga naar onder heen!" En nogmaals ging het, voortgesparteld, Met loom en traag geplas, Met worstlen, grijpen, reiken, rekken, Tot zich geen lid meer uit kon strekken, En de adem t'einde was. „Mijn arme vrouw! mijn anne kindersl" Kreet Ewoud uit, in angst: „Mij staat een harden dood te sterven, „U, in ellende rond te zwerven: „Wien is zyn lot het bangst?" — „Ga heen, dan, ga, en red het leven, „En hang aan kind en wijf! „Nog brengt ge 't wel tot gindschen toren; „De bange reis is toch verloren; „Ga, Ewoud! ga — ik blyfl" LIEVEN HEERE. „Ga heen, en moog de Spanjaard raden „Hoe yeeg het binnen sta; „6ij draagt de helfk maar yan de brieven: „Wil hij Ook de andre helft van Lieven, „Hij zwemm' en zink' hem na!" En Ewoud ging, en tobde henen Waar's vijands lamplicht blonk; En Lieven sloot aan wederzyen Zijn hangende armen langs de dijen, Gedacht zijn ziel, en zonk. AAN m MAAN. (joedig lonkt gij, gul en teeder, Gij vriendin van de aard! En lacht minzaam op hem neder, Die naar boven staart. Schoon u starren 't lijf omkleeden, Schoon omringd van glans, Ziet gij vriendlijk naar beneden Van d'azuren trans. Welkom, Keve nachtvorstinne, Even goed als schoon, Die alleen uit menschenminne Weer u zet ten troon! AAN DE MAAN. 'T Zonlicht dook met al zijn luister; 'T Uur van schrik verscheen: Gij komt op: daar dunt het duister, En de schrik vlugt faeen. Schittrend straalt ons uit den hoogen 't Prachtig zonlicht aan, Maar zijn glans verblindt hem de oogen. Die hen op durft slaan: U, in stee ten troon gevaren, Nu die glans vervloog, U mag elk in 't aanzigt staren, Met een open oog. Hel en heerlyk pronkt de morgen, Blinkt aan kim en kust; Maar z\jn luister wekt tot zorgen: Gy lokt uit tot rust. Welkom, goede, welkom, schoone, Lieve nachtvorstin , Die zoo vriendlijk stijgt ten troone, Slechts uit menschenmin! 192 AAN DE MAAN. In vemikking opgetogen, Zien w^' H zonlicht aan: Gij ontlokt der starende oogen — Qij 't gevoel een traan. Dat is schooner dan vervoeren Door zoo trotsch een pracht; Dat is schooner, 't hart te roeren, Zoo aandoenlijk zacht. Om Gods grootheid af te malen Aan 't verbaasd gezigt, Tintlen, gouden zon! uw stralen, Gloeit uw vonklend licht: Maar ons schetsen en ontdekken Wat Gods goedheid zij, Van zijn liefde 't beeld verstrekken, Zilvren maani moogt gij. MIJNE DICHTKUNST. vVie schittrend met geleerdheid praal*, Voor jaren vlyts gekocht, Met wetenschap en scliat van taal. In elke lucht gezocht; Wie 't hart naar wilkeur drenk* en voed'. En elken oorsprong peil', Voor mij had nooit de rijkste vloed Een enklen droppel veil. Voor my klonk nooit Homerus lied Noch Saffoos droeve luit, Noch Elaccns brnisend lierdicht niet, Noch Maroos herdersliuit. D. V. N. Gcd. 1. 18 •M vt?r l>CiVrn hi liniivfi lancljt* I[ K B M S K K K K. Ken p VEI^OE OR Ii} Ittiiien litmdj^ T K A N T De krauli t van deti \y Ziekeliike Aandoenin,?''-n ^I»T A A NT ICKH KM SC fc V . . ^ r U' ,.k' I'^rils,. 