Algemene konst en letterbode
None
dito Kroon 4 prCt. 70 871 KeizervnnOoftenryk 5 prCt. 27} * 3o| dito 4§ prCt. 33 1 34 Nationtte ptCt. dito a 2j peCt. Losrcnten uh de 9- a 3§pfCt. Dito uit de ueffing i8ce. a 3prCt. a 3§ prCt. a $ van 9! a io| 11 ai e^«io| 11 M 93 o>^<f *f prCt. byHope 5c C. 23! a 94] dito dito nicuwe. 20 a § Portugal* by Hope & C England. Annuiteit. 3 pCt. niet Frank ryk Geconlolid. rcntcn 5 VrCu Dito Cert. «#y  niet gen. dito Vrywillig a 5 pCu 15 a &4 Ron. Negot. van 1807. 6 pCt. met op loop, premie by Af- losf. 2 of a I Refcnorien Losb. na den Vrcdc- i 13 a 14 99* NIEUWE UITVINDINGEN, Prof. Kopp's Ademhahngs Werktuic. De Heer Prof. Kopp te Hanau heefen een nieuw werk, tuig rot de opwekking van (bhyndooden, vooral van drenkelinden, uitgevonden. Volgens opgave, heeft het de orw volkomenheden niet der spüteren van Goodwyn, van Marum en Meunier, nnch de geringe duurzaamheid en de gebnkea van den Gorcychen blaasbalg. By te werk gefte!de proeven f verrigtte men met dit werktuig  pp heefr zyr.e uitvinding an de Maaschepens toi redoing van Drenkeiinpen? Am. afterdam en Hamburg voorpednpen, en zal ir den derden bar d tan fi fahriueh der Staatsarzneykunde eine bei-ichry. vinp, van di tterktuig en levers eene oeoordeeling van da tot bier gebroikelyke werktuigen van dezen aard geven. STERRE- en WEERKUNDIGF WAARNEMINGEN. WEERKUNDIGF WAARNEMINGEN, BDITKN HAARLEM. 1810 f BARO- Wyn- I «l, m.-aud f. tr». | 1 THER- MOME- TRY. 1 STKHK 1 LUCHTV DRR GRSTKLD- f 1 HBm» fao. 5i I (ay. 9 I Is! n. t. w. | Bowling; buijig. 45 1 49 43 n. t. a | 1 n. n. 0. j bewoikt. — f f3 • 4, 41 26 <3o- 4*1 47 f c 4 4 N. a t. 0. • ivoiken; zeer barde wind. »7 <*> I* ar ( 4°* 38 \ z. 0. j bew Jkt; otntrwit VieWer. 0. z. 0. 1 a8 ^«9- 6 *^ 4* 48 I 49 44 Zw. ao <an. 5 S. 6 1 J«v 7 fo <ay t 1 [ 41 B. E. R. I. G. T. E. N. Age, den eerften van Slagtmaand. Heden overleed hier in den ouJerdom van ruini 68 jaren, de wegens zyne ervannheid in de Natuur en Wiskundige Wetenfchappen beroemde Hcer Henmuk ZSnba in leven Inspecteur der Mateo en Gewirn, Advileur in zaken van Wis, Natuur-, Schei en Werktuigkunde. Lid van bet Commits Cemraal der Marine, A. L. A., et Phil. Dr., Lid van het Hollandfche Inftituut van Kunften en Wetenfchappen en verfcheide andere Geleerde Genootfc happen cnz., e n man, wiens verdienftelyke arbeid zynen naam lange in de dank bare geheugenis zyner Landgenooten bewaren zal (f). B. E. R. I. G. T. WEGENS DEN HOOPERAAR RUDOLPH FORSTEN (+). De Heer Rudolph Forsten, in de Wildervank van , het (t ) Zoodra wy ons daartoe in ftaae gefteld zien > zullen wy een Levensbcrigr wegens den Hr. Ne/e, wien otii Blid 00k menige belangryfce bydrage verfcbuldigd was, in beizeWe m*- dedeelen. Ked. (•) Op bl. 273 fan den jfig. en Letter. iRe OU II. 0£L. T 1807. Digitized by Google het Groniflger Oldampt op den 26 von Hoimand 1751 nit eenen aapzienlyken stärkeproterj, werd wel vrotg- tydig aan den krygsdienst gewyd, en peplaatst onder de baniere van zynen Grootvadcr Z. Satink, Lt. Colonel in het regiment van den Lt. General L. A. van Oyen, doch wcldra befpeurde hy zich tot dien le- vcnslta^d gehet?! on&eneigd. De trek tot een letterkun- diff en' ivtienfcbappelyk onderwys heerschte in hem ondubbelzinnig. Door het verkrygen van dezen zynen wensch, werd tevens die zyner geliefde MoeJer, toeD ten tyde reeds weduwe, vervuld. Te Zwolle, aan het. beftuur en geleide van Den Heer Mahlstäd op-gedragen, doorliep hy de geleerde Taal-fcholen met yver en lust. Eer dan men dacht, verliet hy die loop-baan, met glans, en het Joffielykst getuigfchrift van bekwaamheid, ter hoogere vornung door een Akademische und der niet moeijelyk, door zyne overhellende neiging tot de Geneeskunde. De alom beroemde icholen van lien grooten P.- Camper, en den niet mm verdienfte-ren G. van Doeveren, trokken hem naar de Aka-demie zyner Vaderftad. OfTchoon hy de voorbereidende Wetenfchappen, de fraaije Letterkunde en de Wysgeerre, piet oppervhk-ig beoefende, vond hy echter, in Camper's gehoorzaal, zyn eerfte hoofd • toone El. Hier kweet hy zich voorbeeldig. Als dort kenne met den Ontleedkundigen geest van zynen Meester, bläef hy daar raede altoos bezield. Deze echter, die hem onder zyne geliefs telde, zag hem niet geheel ongevoelig zynen andeT Leermeester, naar Leyden geroepeo, vergegen. Hier voftooide hy zyne Akademifche loopbaan in al- le de deelert der befchouwelyke en dadelyke Genees- kunde , onder de beroemde mannen van dien tyd go- rier welken evenwei de Heeren van Doeveren en , . * Gau- "r?t>7. kondipden wy zyn overlyden , dat den I7den van Gras- sland van dat jaar invfel, aan, ea meeneo zyne kunde en Releerdheid regt te doen, 'met, even als van andere Holland- $che Geletterden , 00k eene fchets zyns I evens te geven ; ge- trokken ujt de Jaarbocken der IFetenfchappen en $*n in bet Jianif^ryk Holland voor 1807. Digitized by Google tJAttoros den meesten invloed haddeo op zyfle'Getieetf* kundige vorming. Onder het voorzitferfchap van deii eerst^enoemden verdedigde hy, den 25 van ZomeN maand 1774$ zyne gelcerde en oordtelkundig bewerkte Verhandeling, over eenige uitgelezene nituu^uhdl^e gefchilftukken (Disf. academica^ quantities ftlcctas pity- Jhlogicai exhibens ) , met algeraeenc goedkeuring en buft tengewone vlugheid. t Gelyk by velen , was hy 00k de huisvriend by-dft^ zen zynen geachten Leermeester, die hym te*ens be- langryke gelcgenheid verfchatte rer bt o^f ning der Ge- nerskunrlc-. terwyl hy hera 00k de Inenting der kin* drrziekte, w^Ike* torn ter tyd veleti der voornamert naar de omttreken van Leydentrok, rusttg aanSctfouw- de. En hierin flangde hy zecr gelukkig, ten gettoegeii van zynen Leerraeester, zoo wel als van hun, die huft- ne kinderen hadden docn Irenten. 0>k de uitmunten- de Gaubius was F< rstbn ten uitenUn gunrtig> daa* deze zich de*zelfs ondervvys z >o geheei ten nut re had gemaakt, dat hy, als 't ware, in zynen geest ge- Vormd was. Met eenen roera dien nlets bezwalkte, en met algemeene toejuiching, voltooidc hy zyne Akademilche oefeningen, door de openlyke verdediging, op den 3 von Sprnkkclmaand 1775, zyner Inwydings - Verhandeling, houdende de Natuur-, Schei- en Geneeskundige Gefchiedenis der Spaanfche Vhegen (Diif.tned. snau* gar.* cantharidum historian* naturalcm, chemicam et medic am ex/ribcm^). Dit voortreffelyk ftuk, met zoo veel vlyt, en geene geringe koaen bewerkt, droeg al* er goedkeuring, zoo binren nls buiten'sJands, we£. Terwyl hy, vervnlgens den 9 dier zelfde maand. na eene gehoudene reJevcemg over het voortreffllyke in de Geneeskunde, vooral met betrekkin* op het genoegen uit betoonde njenschlieverdheid;' door zynen Leerraeesier G. van O'EviiKEN, op het eetrv-feest, met de gmorfle ple^tigheid, naar ouder gewoon-te, tor de waardi^heid van Geneesheer bevnrderd were! \ met de edele loffpraak van onvem-ere kunde en be-prqefde serving, niet alleen: nuur wanrin hy.zelfs gekenfehersr wordt, als: „ pukhrwn boni medics exem- plum" Thans, wel onderlegd en torreart, stond hy gereed en tvveeden grootea levensrtap te docn: het dadelyk a aaiH Digitized by Google e »9> ) ainvaarden vai? zyn genecskundig beroep, waartoe ny zich voo heen beHerade. Hy had zich ook reeds be-* paald, en eenige voorbereidlelen gemaakt, ora te Am- tterdam den zetel van zy» geluk te beproeven. Intuslachten de Hoogleraars- piaats in de Omleedkun-de enz. aao de Gclderfche Hooge School, n> Harder-wyk, door bet venrek van Prof. Nahuis naar Utrecht, open gevallen zynde, maakte de lof zvner verdienftea in die vakken, zco wel als de roemryke bevordering, waarvari wy zoo even fpraken, de keuze der beanrgeren dier Akaderoie niet moeijelyk. „Niet altyds doolc, y <te faam: zomwyls verkitst zy ook;*’ zegt Hooft naar Tacitus., Hy werd nog in dat zelftle jaar, dca a van Oogsrmaand 1775, heroepen als Hoogleeraar in befchouwclyk vak tier Geneeskunde (medicina theoretic*, anatomes et chirurgia profesfor ordinarius). Dezen, toen ter tyd zoo be^eerlyken als aanzicnlyken, post aan vaardde hy reeds in de volgende Wynraaand: jerwyl zyne inwydings-rede, als naar gewoonte aan die flooge School, gefchiede op den Akademiichen verjaardag, den 5 van Zomermaand 1776. Nederlandfche verdienlten in den uitleg der huishouding van het meo- febelyk ligelmm leverden hem de ftofife dier rede: {dc Jtelgarum mcritis in aconomia corporis human i extrkan* da &c-) Hy sprak met fierlykneid, met uuncnKnde bevalligheid, en ten roem zyner kunde. Ook daarvan gaf hy een even voonreffelyk bewys, tocn hy 1779, af^aande als RcGtor Maghifisus, dat hoog beltuur cwer- droeg met eene fraaije reJe over de natuur, hare ei&e- ne helpller, {de naiura fui atljutrici). Onder zyne toehoorders hcerscbte een edele Wedyver, en velen betodenden hunne vordering in kunst en kunde, niet treffyke proeven. De Heer J. Bennet een dergelichteten, gelök ook der verdiensten zyner leerlingen, verdedigde, onder zijn voorzitterlchap, in 178a eene Verhandeling, over het eerst ademen van den pas geboren mensch; (disquisitio phyfiokgica de horninc primum reipriante): cene Verhandeling, die den neu-fchen leerling even zeer ter eer (trekte, als de leerling zijn meester. Het vorwärts en (lot hiorn). PRO- Digitized by Go C 293 PROGRAMME De Hollandsche Maatschappy van Frauen Kunsten en Wetenschappen, heißt, op den aollen van Wynmaand 1. L, in de gewöhnen Vergaderein der Amfterdamfbe Afdeeling, hare jaarlykfche Vergadering; Dezelve werd door den Heer J. P. Helmers, als Voorzitter der Maatfchappy, geopend met een Dichtftuk: De Luf der Zeevaart. Waarna deSecretaris verfändig van de voornaamfte handelingen der Maatfchappelyke Jaar, en van haren tegenwoordigen Staat, en voort6 met becrekking tot de in de Jaren 1808 eti 1809 uit-gefchrevene Prysstoffen ler kennis der Vergadereinbragt :  wysgeerige behandeling van de Thehrh des Schoone Kunfien err Vetenfthappen Voor derztl-ver bloci en bey ordering nut tig offchadelyk?" a. „ Welke zijn de noodzakelyke verchten, weil te zamen en in ver band met elkanderen gedacht, „ het yolk dig begrip eener Taal opleveren, het welk tot algemeenen maatjlaf zoude kunnen ftfe'kken, waar naar de meerdere of mind ere voU madktheid eener Taal aäteten zyf* Helke re gels bhoort men in acht te nemen in „Aet ver ry ken onzer Moedertaal door het f me den van nieuwe woorden, of het aannemen derzehe „ uit vreemde of verwandu Talen? " Alsraede op de uitgefchreven. revene ». * Lofrede of Defiderius Erasmus, gegen Antwoorden ter bekrooning waren ingekomen. JEn werd hierop befloren: de Lofrede op Defiderius Krasjnus andermaal uittefchryven. Vorta dat op de, in de laatst voorgaande Algemeine Vergadering, uitgefchreven Dichtkundige Priesstoffe: Het Huisfelyk Geluk, waren ingekomen drie Dichtftukken, geteckend: T s i.Vindt Digitized by Google C *94 3 I. Vindt gy het nict te huts, dan zockt gy het gegen gefuk re vtrgccfl." * a. Zoudcr deugd is Vf geen gcluk. 3. Rofen duj:th% Rofen we/kcn, Viikhtn, Ndkcn, * Wachsen * bluhcn und vcrgehn; Nur' die Liebe bleibet miner > i Und Iiisft rummer Ihren fen ft cn hunch vcrvehn. Doch dat gcen dezer Stukken, door de, by de Wet bepaalde mterdefheiJ van Benordeelaren derzelven, eenige bekrooning was waardig gekeurd; waarop de Niamb' Ich, tot deze Stukken beboorende, openly kann in de Vergadering verbrannt werdeu. Waarop mede beförden werde, Het Huisfelyk Geluk, op nieuw voor eene Dichtkundige Prysitof uittelthryven. Oyergegan tinde tat het verkennen van nieuwe Prysitof often voor het volgende Maatfchappelyke Jaar werdea als zoodanig uitgefthreven. Voor eene Wetenfchappelyke of iets de ftyi of wei-fprekendheid beträgtende Prys-Verhandeling: "Vim yelk een aard en kracht is het kortfprektion ge if den fly I van Tacitus 9 in hoe verre is daar n nit. vpor de Theorie der welfprekendheid nut u trekken? Voor eene Prys-Verhandeling over de Theorie ven eene of andere Schoone Kunst, buiten de Dichtkunde: "Voor eene Prys-Verhandeling over de Theorie ven eene of andere Schoone Kunst, buiten de Dichtkunde: Genoegzamen grande om aan de Muzyk „ der Ouden by een veel grootere cenvoudigftet „ sevens een veel krachtiger invlocd op het gemoed. n en de hartstogten der menfehen toetefchryven , „ dan aan de hedendaagfche , £j «»' veel hoogc- „ r<;/i /r*/> van ontwikkcling en volkomcnkeid : zoo 9> fa$, aan we/ke oorzaken heeft men dit toctefchry- , */ « /jfe^ hoogere trap van vcrjyning cn volmaking misfchicn uit den aard nadcclig aan „ ^tfr* uitwerking , en door wclkc middelen zou 99 dczelvc dauraan als aan hare voornaamftc be* „ doeling dienstbaar kunncn wo r den gemaakt?" En voor het onderwerp eencr Lot rede; 9> Christiaan 1 1 uy gens. De Maatfchappy looft haren Gouden Eerepenning Uit, ter innerlyke waarde van .Oertig HollandJfche Du- ka» Digitized by Google I *9B J fcaten, ter hekroonino: vnn de bestgekeurd^ en voIBofft. de Dichtftuk, Verhandeliftg en Lofrede , Nerr haitn Zf#- veren voor bet insgelyks voldoende en aan het eerftte naastbykomende Sink. " De intezendene Dichtftukkeri en . Lofredenen moetea in de HoIIanJfcbe Taal (doch de Verbandeiingen over de anderc Ondenv.rpen kunnen ook in het Latyn, Ed- felscb, Fraiudi of Hopgduitsch, maar met gewoon .of lollandscb karaktcr) ieesbaar en naauwkeurig met eene andere hand dan die des Makers, gefchreven zyn, eft vrachtvry aan den algemeenen Secretaris in der tyd, cp de gebruikelyke wyze, worden ingezonden; de Dicbtftukken v6dr of uiterlyk op den eerften van Hooi- roaand 1811 , en de Verhandelingen en Lofredenen v66t cf uiterlyk op den eerften van Louwmaand 18 13. Wyders werd de ilooggeleerde Heer Paulus van Hemert tot Lid van Verdiendcn dezer Maatfcbappy verkozen. Tot algemeinen Voorzitter voor het volgende Maatfchappelyke Jaar is benoemd de Heer Mr. F. Frets, en tot algemeinen Secretaris de Heer Mr. J. A. Wqj-I/And9 beiden te Rotterdam. 1 „ Ten flotte berigt de Maatfchappe, die fcy, vddr of ufterlyk op den eerften van Louwmaand aanftaaride y de Antwoorden te gemoet ziet, op de volgende in het verledene Jaar door baar uitgefch revere PysftofTen: 1.,» Irelke is het wezen der IVelfprekendhridl viaarln v> verfchilt zy van de Dichter f en in hoe verre kotnen deze Schoone Kunfien overreen? 2. o In hoe verre is ten Dichter verbonden zich te 99 houden aan Qtfchiedkundige en Wysgeerige waar* „ heidP In hot verre mag, en In hoe verre behoort, Hy daarvan afewyken?" Alsmede de uitgefchrevene Lofrede op Her mantis Boerhave. Op last der Maatfchappy, A. K. L. N. B. R. T, Algemetne Secretaris. NIEUW - UITGEKOMEN BOEKEN, akademische sind andere schriftb. Zedblikb Bespiecel. Pint on ell a Mom de Twaalf Maanden des Jaars, Eerfte en Tweed Stuk, tevatten- T 4 49 Digitized by Google C as><* ) Le Lotne-3 SprekkeUf Lents- y Gras- > B/oei en Zem*r+ maan4. Met Platen. Haarlem by -*af. Letjes Pz* jSic 336 bi. in «r. KQ. De aai .U-g eo bei » n/'metk van dit oorfpronkc1)* fraai u?:^ gevoerj cr. met k^uri^e Kunstplaien verfierd werk, dat met flog twee dergeiykeStukken, die, zoo wy vernemen , 00k reeds hei lichr fieo, vol!e<?g zal zyn, worden in her voorberigt van den uitgcver omvouwd, en de nirvoering beantwoordt, £00 verre wy daarover mi kunnen oordee/eo, zeer wtlaati beide. Her oofmerk namelyk was befjpiegeliogen over de Maanden in pen dichterlyk kleed te tooijen en by de fchilde^ jing der irerTende natuurtooneelen , die aich by afwUfe'ing oi<s cog in die tydperken aanbieden, leerryke korte zedelyke ver<* bzlcD te voegeo, in meerder of minder verband iraande met de eigeulyke behandeMe onderwerpen. E" dit heeft ooze be- roemde Bandgenoote Petronella Moens in de voor ons lig- gende Stukken aanvar.kelyk beproefd, terwyl de uugever toe- vjilig zich in ftaat bevoi^d , om , door voor de befpiegeling van eike maand eetie uitflaande Kunstptaat, van het graveer- yzer van den onlangs overledenen I. de Wit Jz. en gegra- vecrd naar een bcroemd He! teekeningen van J. Cats, te plaatfen, bareo arbeid, zonder den pry*, die zeer rmtig is, Hte verhoogen, eenen voor de Hollandfcbe konst vereerecden luister by re zetten. In hoe verre de van elders gunftig de* Jcende ScbryfRer in, deze proeve gefla^gd zy, daarover willed wy onze lezers door een en anoer over te nemen zeive \ai«\ oordeelen. Wat de Pliten betreft, duxven wy vulmonei^ vei- Eekeren , dar over het algcmeen en teekening en gravure en druk den onderfcheiden kuoftenaars, die tot dii ibhoon ire- heel mede werk ten > tot eere verftrekken. Hoe meesterlykfcbooii hoe ftoot of teeder deSchr. tooneelen van onderfebeiden aard weet te fchilderen , blyke uit een gedeelie der befpiegcling van Sprokkelmaand en Bloeitnaind. lo het eerfte befchouwt de Dichreres de ram pen , welke door watervloeden in die maaiid, dikwyfs onsVaderlaod beloopen , en maalt daarvan hec voigend tafcreel; „ Met welke martelende angltcn des doods jnocien de ongelukkige bewoners van Janden, die door het water overfh-lpt worden, niet ftryden, eer de dood nunc* Jaairte bewustneid aan deze zyde der eeuwigheij dovji v.AUU meren, niet in een oogenblik door vallende ber-en verpfet- terd , of doOr de fp'ytende aarde verzwol^ea ; neer- , zy hro- ren de dreigende ftem de* doods vreesfelyk in de ftormen en bruifende baren hun van verre toer'.»epen. weder gewöpne ysklompeo bieden nog troost aan de vol wanhoop rondziende bliklen des ftervende, docb nieuwe verlokkingen verfmoren aJ ras deze flikkeringen van hoop op redding. Met welk eene drift, met welk eene overfpanning van kracbten droeg de moedige jongeling, den vriend, den befchermer zyner jeugd niet naar gindfebe hoogte. Vrucbte-loos drong hem de gryze vader, om was bet mogelyk, alleen den dood te ontTliigten. Myn zoon!" riep by, „ikvres den dood niet, myne kracbten zyn vergaan, laat my bier fierven maar vied gy > en red zoo gy kunt uw jeugdig le-▼en." De gevoelvolle zoon hoorde niets; flout trad by met zynen dierbaren last door de voortgeftuwde baren, die om «yne ongewisfe voetftappen Kronkeldeu; hygend bereikte hyde gewässer hört, de gewässer hört, docb het bang gekommen der vlugtelinigen, die by bier ontmoet, baart op nieuw omzetting, en geea gooder! ook de dyk, die dezen römischen grond befchutte, Stutt weg. De bruifenae vloedftort zich over alles been; de oogeiukkigen worden overstelpt; de jongeling klemt fter-vende de armen om den grysaard; en belder lyken zyn bet Fpeeliuig der woedende golven. Het dak, waarop de met doodangst worftelende hois vader zyne jammerende gade en hulpelooze kinderen nog eenige oogenblikken voor den gewissen dood poogde te verfcbuilen; bet dak dryft dobberend rood, wordt door de boomtakken uit elkander gefcheurd, of door bet ys verbryzeld, en de hulpelooze ell Endigen, die elk foltereod tydftip wegfterven, bezwyken eindelyk volkomen. De wankeiende boom 9 aao wiens dorre takken de band der ongelukkigen, die in zynen top fchniiplaws zochten, vertyfd. is, de wankeiende boom ploft in den vloed, en de laatile noodkreet der ftervenden verliest zich ook hier in het alga- meen oproer der hoofdftcffei;. "In hei tweede laat zy hare feSpiegelingover het grazend vee ga.in en ze^r: „Ziet, hoevro- Jyk zyn ooze weiden hedeu met vot-dencfe ficraden overdekt; het maifche gras, met bloemen door even, noodi^t het nut- tig vee tot bet volst genot. Het biedt eene verkwikkende legerftede en te gelyk den overvloediglten disch. Het moedig ros, van teogel en juk bevryd, ziet z.ch de ruime weide nnr- floten, en drukt het foooglU zinoelvk ^evnel op aHe moeetyke wyzen uit. Zief, hoe hei mei t-dele rwrneid de nnnen fc iudt; hoe bet  ootwyken zy de middagzon in de fcbaduw der baag, of der met jeug- dig loof verfierde avilligen, die aan dto koelen warerkant de veide verlieren: daar vletc rich tienuttige, de goelyke koe in lopge tevredenbeid herkaauwend neder, op den ry ken grond r die haar ten disch verftrekt. Straks, wanneer de fuizende avondkoelijes het gTas over de bloeijende viooltjes been boi- gen, ademen de wellu&tig inflapende koeijen de verfrisfcbende jucht« die de bedauwde boornen zacbt omwaait, en aan de ▼oedende melk, die de kalme rust nu in bet door geen dri£» ten beroerd dierlyk geftel noebereidt y het vermogen geeft f om den rozengloed der gezondheid op bet menfchelyk gelaat te fchilderen. Lange, wollekleidre, dagen Trickken grootsch uw zegenwagea, Da. i ecu krzns van frisfche rozen Om den gouden leugel zwiert. SChoon de bloefemtooi der Lent Voor uw* gloed verdorrend vlugc, Onder groene looverkranfen, Doet gij licbt en (chaduw danfen; En bet bios des jongen dangraads Ademt gc om de teedre vrecbt* Hoof, Digitized by GooQI I - . tf* vertiest zich in genie**, Zorg ontvlicdt bet lagchcnd vcM, Duu<het oofc, bogs berg cn daten, In den glaits van gouden ftrakn, Die uw brume lokken fieren » Tot geweuschte rijpbeid zwelt. Eke dig is ons cen fcestdag; Bflte dag heart nieuw genot. Blijdfchap Idapt, bij * Digitized by GooQI I - t oclitendkrieken, Nu de bonte vlinderwicken. Godsvrucht bei de avondfchttinring, Dankend, woe baar* vriend, haar* God. Vraagt lemand na dit aHes, of wy nlet hier en daar ietf febben aanrerrrerken, of wy op enkele plaatfen de behandeling van deze tafereelryke onderwerpen niet eenigzins 3nder? ge- wyzigd zouden wenfeben? Het volgende strekketen anrwoord. By de beordreeling van werken, het zy oorfpronkelyk Hoi* Jandfche, het zy uit andere talen overgenomen, achren wy het altyd onedelmoedig, angstvallig mindcre gebreken op te fporen, wanneer het geheel onbetwistbaar fnai en mmig is; maar keuren het ten hoogfte af hierin by oorfpronkelyk* werken nog ftrenger te handelen, dan by vertailde. Men roept toch fleets om eipen voortbrengfels, vreest van d6 Ditheemfcne overstroomd te worden, en naaowelyks vertoora ?er zich, of elk is in de weer, om.vinmerkirg op aanroerking te h oo pen, Wy weien zeer wcl, d it men doze fcherpheid, in de beoordeeling van Hollandfche leuerkondige voqrrbreng- felen, den glim p van zucht tot veroeterine; en zorg voor verfy- fling en befebaving Gee, doch wy zien heh.is! Somtyds door denzelven duideiyk harelyke roerl. Is heeufchynen, dut by do jcleine oirgeftrektheid der Hullahdlcne Letterkundige Wereli te gemakkelyker valt; en weien ook, Jat, a! vindt dit fremple plaats, zulke naauwzoekende beourdeelinen meer nffchriklönen en verbitteren, dan aanmoedigtn en verbeteren. Dat wy h;er in het algemeen spraken, begrypt, ieder v;in zelfs, vergensende wy ons echter op dien gron-1, van het voor ons lig-gende werk tot flot allen nog dit te zeggen, dat her, waar wy bet opflan, de bevordenng van'smcnichen geluk, tangs de ware wegen, van uitbrdding van kt-ims, godsvrncnt ett deugd, naarmate het de onderwerpen medcorengen. Bedoelt. Akademische Verhandlingen. Dissertatio Chemico. Me die a Imaug. de siqua, quatn etc. examini fubmittit H. W van K os.nem y ad diem 18 Junii. Grouingaei apud RSmclingh. Had* Digitized by Google Hadden wy, in het Verleden jas?r, bet pennegten van da fittmunierde Verhandeling van den Heer Cannegiete*, over hct Brood en het Meel* aaa te kondigeu; net rs met geen minder verroiak, dat wy thsns verflag geven van ecne niet min voormffelyke Verhandeling over W Water > aan die zelfde Hooge Schole verdedigd, door deD Heer van Rcssem. Deze vertoont zich, overal in dit gefchrifr, als een joogeitng yan fmaak, van kunde en ondervinding, in her belangrykst vak der Scheikunde, en van een virdingryk verouff, niet al« leen in bet uitdenken van eenvoudige proefnemingen, maar cok byzonder in het aanwenden van dezelve op de Genees* kunde, Oeconomie, en het regt begrip van vele voornamo verfchyn Digitized by Google Hadden wy, in het Verleden jas?r, bet pennegten van da fittmunierde Verhandeling van den Heer Cannegiete*, over hct Brood en het Meel* aaa te kondigeu; net rs met geen minder verroiak, dat wy thsns verflag geven van ecne niet min voormffelyke Verhandeling over W Water > aan die zelfde Hooge Schole verdedigd, door deD Heer van Rcssem. Deze vertoont zich, overal in dit gefchrifr, als een joogeitng yan fmaak, van kunde en ondervinding, in her belangrykst vak der Scheikunde, en van een virdingryk verouff, niet al« leen in bet uitdenken van dezelve op de Genees* kunde, Oeconomie, en het regt begrip van vele voornamo verfchyn Digitized by Google Hadden wy, in het Verleden jas?r, bet pennegten van da fittmunierde Verhandeling van den Heer Cannegiete*, over hct Brood en felen in de Natuur. De Schryver noemt, als deelgenoot zyner proeven, zynea snedeleerling en vriend J. Cn. Diiessen, waarfchynlyk den I^eef van den Hoogleeraar, van welken wy meermalen met Teel lof hebben hoorcn fpreken, als een jongeling van den pslokkigften aanleg voor de Natuurkur.dige Wetenfchappen. De verdienfte van in zulk eenen gewigtigen arbeid, als deze9 deel gehad te hebben, is waarlyk nier gering. Ha is des Schryvers oogmerk geenszins, om de Phyfircha cigeiiichappen des waters te verkiaren, noch ook om zich ever de Scheikundige zamenftelling van deze vloeiftof in 'r breede uit te laten, maar voorai om, als Genceskundige, den verfchilienden aard, zuverheid en het gebrutk onzer watCTcn te onderzoek En, op het voetfpoor van den grooten Berg mas en volgens aanlciding cier lesfen van zyn. Leermeesrer, onzen uarden Daiessen, uie s proeven uver dit onderwerp, en byzonder over het Sreeiiu water en de bevnezing, van tyd tot tyd, in ors VVcekbJad medegedeeld, in deze Verhandeling uorden ontwikkcld, opgebelderd, toegepast en met een groot aantai gewigti^e w»arnemingen vermeerderd. Behalve de Inleidmg, is de Verhandeliag in zes Hoofdfluk* ken afgedeild. Het lite Hi'ofJfluk handeli over het Water in het alge- tneen; — in hcuelve geeft de Schryver (J. i.) de algemee- »e eigenfchap^en v^i het Wr^r up; yervolgens (§. a.) het £Q\ozkn van Thales van Mi/ate, over de verandering van £e: W^ier in Aarde, cn het geen voor en tegen dit gevoelen geopperd is; wairna by de z .itnenftellirg van het Water uit Waterflof en Zuurftof aanftipr. Verder ($. 3») gaat hy over tot de befchouwuig v;,a het aahuierkeiyk onderfebeid, het Velk iu&lcben he. e n en het a*. tier Water wordr waargeno^ men, en van cc ooszukt!' , die dit verfchii te wege brengeo, Eindelyk worden cfe verfchillenda f^orten van Water opge- Boemd en korr befchreven. . %. Hei Hde Hoofdftnk bevat eene Verhandeling over bet Sneeuwwater > waarin, in de eerfte plaats ($. 5 )» de wor- ding van de Sueeaw en de wyze van veizanrciingj om uit de- Digitized by So* 3 I dezelve zuiver Sneeuwwater te bekomen, wordt op^?evptri Vervolgens (J. <S.) komt de reden voor, waarom het op deze wyze verkregen Sneeuwwater zeer zuiver is, en waarom men eene gtootere zuiverbeid onitfekt in Sneeuwwater, het welfe in het voorjaar vorzameid is. Hierop (§ 7. ) volgt eene op* ^ave van de IVfX.r,, welke men in het Sneeuwwater pevor- den heeft; — het beftaan van Salpeierzuur wordt omke d, en men wil dit zuur versvisfeld hebben met het Zoutzuur : waarna de Digitized by Google Befchryving volgt van een werktuig, waarvan de Schryver zich bediend heeft, om de hoeveelheid van Lucht, welke in een gegevene hoeveelheid Water aanwezig is, to bepalen; voorts de reden, waarom dit werktuig boven die van B erhave en Bergman te verkiezen zy — Na, door mHdel van dat werkiuig, de hoeveelheid van Lucbt in het Snceuwwater zeer naauwkeurig bepaald te hebben, laat de Schryver het onderzoek over den aard dier Lucht volgen, ea loont^aan, dat in dezelve eene veel grootere hoeveelheid Zuurflof- Lucht in beirekking tot de Stikflof-Lucht gevtmden wordr, dan in de D^mpkringsluchf. — Uit dezeo overvloed van Zuurftoflucht worden (|. 3.) eenige zeer belaogryka eigenfchappen van he Südwestwerke verklaard, onder welke  van (§. 9.) de wording, wyze van verzameling, en (§. 10.) de fl ffen, welke gewooniyk in het Regenwater voorhanden zyn, en iivzonderheid het Zoutzuur, door den Schryver onderzochr wurden, met byvoeging van de ten dien einde in het werk geftelde proeven; wordeode de proeven fvan Prof. Driessen, aangaaude het Zoutzuur in den Dampkring, bevestigd door die, welke te Harlingen door den kondigen Apoth. J. W. Ruiting zijn in het werk gefteld. Hierop (J. 11.) gaat de Schryver tot het onderzoek over van het Lood, waar door dikwyls het Regenwater vergiftigd wordt, en geefr de mid- deleo op, welke dienen, om deze vergiftiging voor te ko- men, of, indien zy reeds plaats heeft, wegtenemen. Ook vindt men bier de reden opengelegd, waarom deze loodver- giftiging te jimfterdam meer plants heeft, dan elders, bet welk aan de aanaezigneid van het Zoutzuur toegefchrevea wordt. — Vervolgens (§. 12.) worden de eigenfenappeu 9 welke het Regenwater wegens zyne inmengfelen bezit, naauw- keurig befebreven, en door eene befiste proef aange- looiid, waarom Yswater voor de vrucaibaarheid van den grou4 meer Theer dan gewon, niet bevrozen, water bevorderlyk?%e. -Js Eindelyk (J. 13.) wordt over het gedestillecrd Water bandeld, en, by de wyze van bewaring, uitgclcgd, waarom bet gedestilleerde Water vofgens de Pharm. Ratava in geflo- ten vaten moet worden bewaard, cm 1 namelyk, de opfWping van Lucbt voortekomen, «Mke opflorpir^ door proeven bs wezen wordt toetenemen, na:ir mate hct Wafer meer vm ex* tractive deelen gezuiverd wordr, zoo dar bet zeer moeijeivfc wordt, om pedestil'eerd Water gehe! van Luchr te bevrydrn ; waarroe door den Schryver aan de hard gegeven wordr het midde!, do*r den Hoof:!ceraar Driessen in oris Wad bekend cemaakt. (18c?. N° 14 ) Het IVde Hoofdftuk handelt over her Putvater Wärvin (J. 14) de oorfpr ng. en de oorzaak van het verfchil, hct welk men tusfcheidene soorten van Putwater waarneemt, opgegeven wordt. Waarop (§. 15.) de stnffen, welke men gewoonlyk te Groningen in het Putwater, in* gevolge de analyfe van den Hoo^l. Quassen, aantreft, war- den opgenoemd, en (f. 16.) de eigenlchappen, welke het Putwater, wegens de ii mer^felen, bez't, zoo wel in betrek- king tot het dagelykfche, als tot bet Ge<eeskundig, gebruik verklaard. — Voons uordt de reden van het out (ban van den kalkaardigen koek, die zich aan de vaten, wajrin dik- wvis Putwater gekookt wordt, aanzet, en de aanleidende oar- wken tot bederf, alsmede de wyze van herf Tell van bedot-ven water, opengelegd. Het Vde Hoofdftuk bevat het onderznek van het Moerat-mater. Na vooraf (f. 17.) eenige dingen omrrenr het Mi«ci«swa(er in het algemeen aangemerkt te nebben, eaaf de Schryver (J. 18.) over tot de befchouwing van be' reen-wa-ger, en wel van dat gene, het welk by Weittrbroek ea Sapmeer, in het Depinement Grtningen, gevnnden woTdtj hier van geeft hy de inmengfelen, en (§. 19.) de eigenfehappen op, en maakt den Lezer opmerkzaum op een zuur, het welk er in gevonden wordt, en, naar de meening van zynen Leermeester, voornameiyk Az>nzuur is; — verder op de nuttigheid van dif zuur in het bewaren van den Veengrond, die anders spoedig door verrotting tot gewone aarde zoude overga An. Vervolgens verklaart hy uit de aanwezighekl van dit zuur de vrucrnoaarheid, welke Asch aan de Veengron-den roehrengr, die het zuur, het welk voor de vruchtbaarheid nadeelig is, verzadigt. Na dit alles worden de middelen opgegeven, welke dienen ter verbetering van het Veenwater; wanitoe door den Schryver, met een gelukkig gevolg, een filrrering door zand, gemengd met. een weinig auch, aangewe d is. Het Vide Hoofdftuk eindelyk handelt over het JtivJerwa-water. In do eerite plants (§. 20.) *ordt de oorfprong en het van het Rivierwatcr opgegeven eu de reden onr-vouwd. flank ontrtaat. Vervnl^ens CJ 21 ) word! Ver over de zuiverheid van het Maaswater, CJ 22.) over deszelfs verdere zuivering door Lekler.en, en over de bevatte inroengfelen, waar onder de Lucbt, wege? s deszelfs hoeveelbeid en overvloed van zuurftoflucbt, Vonral in aanmerking komt, gehandeld. — Eindelyk (J. 23.) over het pN. Bruik van bet Maaswater handelende, welke het Maaswater fomryds by ligt aanineniyfce menfetfefl veroorzaakt, aan de groore zuverheid, afwezieheid van extractive deelen, en aan den overvloed van Lncht la bebben, maar geenzins aan z ur.-ch-tige (loffen, gelyk men tot nu toe verkeerdelyk pemeend heeft: welke waarneming, gelyk meer andere, dit Hoofdftuk ten uiterfte giwigtig maken. Zie daar den korten in bond eener Verhandeling, die wy, gelyk andere van dien aard, wenschten dat algemeener konde geiezen worden. — Schriften, die zoo algemeen nuitig kunjien zyn, dienden meer te worden verfpreid, en zelfs in da  5 van Slagtm. 1810, in Amsterdam. Aindcclen by Hope & Comp. Rutland 5 prCu 6i\ 63 Zveden 5 prCt. 41 %^\\ Denematken% Toll. 4 prCt. 54 ^'8 Diete Leen en Wlsfclb. 4 prCt niet gen. dito Kroon 4 prCt. 70^ a 72$ Keixer van Oostenryk fiprCt. 27} > 29 1 UtO 4fprCt, Ufa ia| 1=1 »f dito Domefaen. 4 prCC dito Vrywillig a 5 pCt, .0 (30 o) 41 n. o. hardc wind; between; 29. 8. [ 43] 39. 3. o. 1 39. 8. [ 43] 39. 3. o. 1 39.  beneden de la Jarerv en I Militair. TsHaausm, it A, LOOSJES P*. Digitized by Google ALGEMfiENE K O N S T- IN LETTER- BODE, VOOR HET 1810. N°. 46. frydag den 16den van Slagtmaand. B E R I GTE N. Amsterdam, den Soften van Pynmaand. Het Institut tot Onderwvs van Blinden, door de Broe-dtrfchap van Vrye Metfelaren in Holland, Her ter Stedelaren in den jare 1808, opgerigt en door haar en elken vriend der Menschheid, krachtdadig, onderfchraagd > hield, op gister* voor eene zeer aanzienlyke en talry-ke Vetgadering, het eerfte openbaar examen van deszeifs Kweekelingen. in het Kerkgebouw der Remonftramsch. Gereformen der Gemeinde binnen deze Stad. De Voorzirter, de Heer, HoLtrop, opende de plektigheid, na een korte inleiding, met een verflag van den tegenvtoordigen JIa&t des Instituts, het getal% bezug en de lecrgUrighcid der Kweekelingen aan hazelVey welk een en adder* geleidelyk, voorbereidde tot bet hoofdoogroerk der te zaroenkororte. De Spreker tiet hie r op volgen het doen van rekening en verantwoording ontrent het gehouden beftuur over en het gebruik maken van de geldmiddelen des Infti- touts* zoo als dat een en ander, ten behoeve van het* zelve, over den jare 1809 door den Medebeftuurdcu- T.iefaurier is gefciried. 1L D££l V Hy Digitized by Google C 3<* ) Hv fiaf daarna kennis, dat met eene meer dan he* flHende meeiderhtid vnn (iemmen, vol^ens hec Re- firmer r voor her taftituut, op den dag van het exa- men, tot McticheftuurJcir, in de nog onvcrvuid gebie- venc plants, wjs ve:kozen: De Wtl Eiicle Hoogjieleerde Heer J. H. van Swin- den, J. A. M ^',;7. /Jr. Profesfor aan het Athe- naeuni.-Uiusu-e dezcr &ad. , , Uii-rnt drreg dc \fcorznter den Ondcntyzcr aatr/ia Inflituut, Jakob Verboon, het Onderzock op naar de vordeiingen dcr onderlcheiden Kweekelingen. Dcze nam, dien- ten gevolge, zyne ttak op, met de Kwei kelingen te do^n aanheffrn eenen doelmatigen Vaor- zar/*, door hem, tot datoindc, vervaardigd, en, van het KcikoYpI, dnor en)* KweckeHng btTpeeld, verzeid. De Onderwyzer vkig, na het einde des gezangs, zyn werk aan, en was gedurei de een en een half uur be- zig met dc Kweekt-lingcn, op ayne vragen, blyktn te doen gcven van de vorderingen door dezelven, hoofd voor hoofd, gemaakt in de kennis dcr onder feheidc^e foortcn van Uttcrcn ; het fpellen derzehen , zoo m de fpclbordsn, als uit het hoofd; — het lezen in de Jctf- b or den i — en eenige S$raakkundigc deelcn dcr Hcl- landfche tale; — in. de Jiekcnkunde, zoo>op de boT«iw, al* ook uit het boofU \ — en in de Aardrykkundt* naar daartoe vcrvaa;di£de Kaarten. Hierop ordrehield de Toonkunftige Brachthuizer, als Leermeester dier Kweekelingen, welken de Muzyk, wo in iheorie als praktische worden, zich neue Leerlingen over een ande, thorentisch gedacht der Kunst. Daarna werd, onder het opzigt der enderefte Meesters, overgegan tot der offenen. Der Verfchillende Handwerken, als - 1.) be Draadwefkvlken, door Jungens en Meisjes; a.) het Nettenbrücken, en 3.) het tatonehnen. — Onder het oefenen van deze bedrücken befte een paar Kweekelingen de Forte piano, elk met de beide handen quätig. Vervolgens vingen twee Meisjecs aan, met 4.) bet Beurzenvlechten en werd 5r)van het Letter zet ten, (dat zoo voornaam gedeelte der BoE. KDauKKUNST) aan de has, insgelyks eene proef gegeven, door ddnen der twep daaiin het verst gevorderde Kweekelingen, Em- Digitized by Cj< (36? y fiindelyk werd 6.) het Mandenmaken% van het begin tot het een Ituk werks, door vyf Kwee- feelingen te gelyk, verrigti en, door cen der Meis- jes, 7.) het Koufcnbreijen Voortgezet. Ecn Kweekelinu -pelde, middelier. Das onder alie de genoemde bedryven de tyd alg ontvl^den was, is geene proef g^geven van gevorderde Schryfkunst, hoezeer de ichrytiafcl en schryitablettetl daanoe aamvezig waren. In n i werd, eerbiedig, tot dank, door alie de K  v-^rld. [för- en Slotzaig beiden, door ecri dcr Kweeke tin gen met des inflituuts * letter cn gczet, en, door huniun Leermeester, op de pers van het Inftituut, verheven (cn relief) tot hun gebruik, gejrukt, wer- den, never.s een couplet, by het inleiden der Hooge GenoJi^den en der onde- fcheidene Commissien in de Kerk, door ecn* Kwtekeling, op het Or^el, ge- speld, elken intredenden in het Kerkgebouw, in naam van Beftuurderen, ter hand gelteld.] De Voorzlrter, nu het woord weder genomen heb- bende, poo^de uit het verrigte te overreden van de Blrndcn, en van de ^oede hoop, die 'er was op het wel- gelukken en doeltn/cn van tiit Eerfie Injlituut tot zoo- danig einde hier te Lande opgerigt; eindig Blrndcn, Ende met geschäftig voor de geltenden kennten, zu het gedanken, en hetzt lve gedaan, en aan die zeer aanzienlyke en talryke schare, wier tegenwoordigheid der verrigten zivelse vorzugenden zelze veel luisters gafj bevelenden en Siichting en Kweekelingen aan derzelver befcher-mir, ganzst en menfchenliefde. Belhjurdtrren des Inflitimts zich daartoe 00k deze gelegenheiten, ten mute makende, gegen dnarby kennis, dat Programma, Reglewetit en Plan van Onderwys gras ve krvpb;nr blyven aan dit lnflituut, by de //.//. Correspondent ctaztlvcn, in de meeste Sieden van Iloibnd; en by hen Iteftuurderen: 00k dat by alle dez^n de Registers van Ir.teekening, het zy voor dona-tie in ecrs,  de zevende manl, de al,:eir.ecne JaarJyk- fche Vergadcring van het AmlUrdamkhe oenor :fchar* ter bevordernig der Kotpok- luentirg voor minvermo* ger.den, gehouden. De afirtdcnde Voorzuur, cJe RiJder C. H. a Roy. M. D., gaf by deze gegen- heid curst ten veiibg aan de Lelen van bet geen, in dit Grr.oo llJinp, in bet afgeloopcnc Jaar was vi>orge* vallen, en bcri^tte, order anderen, djr, 'urtnds hetzHve, aan dertien bonderd, zoo Kinde*en ais Vos- •wasfenen, by dit Inslituut ruet bet be^te gevolg de Kotpokken warcn ingecnt, en dat geen voorbetrid z Digitized by Google RiJder C. H. a Roy. M. D., gaf by deze gegen- heid curst ten veiibg aan de Lelen van bet geen, en dat geen voorbetrid z Digitized by Google RiJder C. H. a Roy. M. D., gaf by deze gegen- heid curst ten veiibg aan de Lelen van bet geen, en dat geen voorbetrid z Digitized by Google RiJder C. H. a Roy. M. D., gaf by deze gegen- heid curst ten veiibg aan de Lelen van bet geen, en dat geen voorbetrid z Digitized by Google RiJder C. H. a Roy. M. D., gaf by deze gegen- heid curst ten veiibg aan de Lelen van bet geen, en dat geen voorbetrid z Digitized by Google RiJder C. H. a Roy. M. D., gaf by deze gegen- heid curst ten veiibg aan de Lelen van bet geen, en dat geen voorbetrid z Digitized by Google R ich heeft opgedaan, dat cén derzelven daarna door de Kindf rziekte, wantieev de Kcepokken regelraati? vvaren afgeloopen, zyn aan^evalkn ^ewecst Ver vol gens verwittigde zyn Ed. de Leden, dat voor het eersrko-mende Jaar tot Voorzitter vtrkozen was de Hoo£-lecraar G. Vroluc; tot Thcfaurier de Ridder D. G. van Lennep, en tot Setretaris de aftredcnJe V »or-zitrer, gelyk dit laatfte door eene Wet bepaald is. Inmiddels "fpoorde zyn Ed. de Leden en verJere Toe-boordcrs op hst allernadrukkelykst aan, om inch illes te willen aanwendco, om de belangen van dit Ginooi-fchap, en deszelfs verder^n t>Ioei te doen bevor&aiw om dsar door hupne minvermogeude Medeburgers v^a de Akeligrte aller Ziekten te bevryden. Hierop las zyn Ed. eene zeer uitgewerkte Verhandling voor, toonend daarin aan, dat de Koep k Ireo-ting befchouwd raoest worden als een middel, bet we!k uitwendig gebezigd vor der vernietig van & inwendig voor, toonend de naturjärke Kindcrziekte, waarop zyn Ed. verder handelde over de voornaaratle middelen, welks uitwendig toegediend worden ter genezing der inwen die Ziekten en ongefteldheden. Zyn Ed. gaf in de?.elvc een voltedig veiflag van afle die geneeswyzeo, zoo we I by de oude als latere Geneesbeeren in ge- bruik, en belderde zulks door welgepaste voorbeelden geftadig op, en legde daar door eer*e groote belezen- heid in dit ftuk aan den dag; docb daar de kortheid des tyds niet toeliet, om alles, wat zyn Ed. deswege** byeen verzamdd had, te kunnen voorlezen, v)eije» wy ons, dat bet gehcel eerlang door den druk algemeo zal gemaakt worden. Amsterdam, den 6den van Skgs.naand. Op sti>tef Siccft de Ilooggele Erde Hecr C. G. C. Rf.inw. j;dt, den hem opgtdragen post van TV*/. 0/</ his tor in naturclis et extraord. CamU et Phurmaceut. aan liet j\tlK'i>se,rro- lllustre de^r Siad, in tegpn^onrdighet! eeticr talryke eiefcare van tnehoorders, aanvaard met cmc pir^ue rede voting: de rcctt infiituendh -hem* et hhtorLc naturalis jludiu; d.u is: over de be e wyze9 an de Sctxikut.de en hatuurhke Historic te btucfnn. 