Catholijke Nederlandsche
None
(2) Zelfs heben die der zoogenaamde vaderlandsche letter- oefeningen, met verrukking van vreugde uitgeroepen: dat Sin- vio PELLico 200 goed protestant is als zyJJf Rep. (3) En toch zijn soortgelijke schelmstukken hier te lande zeer menigvuldig. Zij worden niet alleen door onze wetten op den boekhandel begunstigd; maar het is zelfs verboden eene getrouwe vertaling te leveren van een werk, dat schelm- achtig vervalscht het licht ziet. Wij zullen over dat onder- werp eens opzettelijk spreken. ’ Ren. — 392 — Week en het Paaschfeest, die hier zeer volledig ge- geven wordt; doch in dat alles is te veel zamenhang, om niet achtervolgens gelezen te worden. Wij willen echter nog de volgende beschrijving der Paulijnsche | Kapel op Witten Donderdag afschrijven: » De Paulijnsche Kapel, waar de processie lang- zaam heen gaat, is door denzelfden kunstlievenden Paus Paunus ILI, naar de teekening van meergenoem- de AnTonio SANGALLO, gesticht, en bevindt zich in de koninklijke zaal regis, tegen « Over de Sixtijnsche. De zes fresko’s, die de wanden versierden, zijn bijna geheel verdwenen door den damp van 600 toortsen, die sedert 300 jaren daar telken Witten Donderdag op het Altaar, voorstellende de grafplaats van het Ligchaam des Heeren, vier-en-twintig uren staan te branden; ook wordt daar jaarlijks met dezelfde ver- blindende schitterpracht het gebed van 40 uren en de uitstelling van het Hoogwaardigste gehouden. Hoe veel het schilderwerk door den walm der fakkels ook monge geleden hebben, de kunst heeft daarmeé weinig verloren, want de bijna onzigtbare fresko’s vertoonen nog eene middelmatigheid van penseel, die, voorze- ker, overal elders niet opgemerkt zou worden, maar in de nabijheid der loges van Raraé. en van ANGE- 10's laatste Qordeel, moeijelijk te dulden valt. Terstond als de Pans deze Kapel intreedt, vers heften de zangers *t Verbum. Caro (het vleesch-ge-worden woord) aan; hij gaat naar het Altaar door; de erste Kardinal-Diaken knielt, en ontvangt alzoo den Kelk uit handen van Zijne Heiligheid. Het helig Sacrament wordt nu in de zee van licht op een troon, geplaatst, ontworpen naar de teekening van Br-RINr; — het is niet mogelijk een-denkbeeld te vor-men van het luistervol tafereel; zelfs bij de aanschouwing kan men zich moeijelijk verklaren, wat men ziet. De. Kardinal-Diaken biedt den Paus, die ges knield ligt, het wierook-vat aan; hij rijst op, doet he reukwerk ontbranden, en, wederom neérknielen-de, doet hij den wierookdamp naar het Altaar opstijgen, dat, omwolkt van -mirre- en mastikgeuren, en tintelende in een gloed van maagdelijk was, aan de visioenen van JoAnnes herinnert, wanneer hij de Eerdienst van *t Lam ons in zijne gloeijende openbaring voor oogen stelt.” Dit eerste deel is in XXIV hoofdstukken verdeeld: Reizen; Belgié; Paris; pm LAMARTINE; JULIA’S Dood; eenige Bezoeken; nog eenige Kennismakin- gen; een en ander nog. merhwaardigs van Pargys; iets Hrnstigs; Door- en uittogt van Krankryk; Pié- mont; Sirvio Periico; Wandeling door Turin; Togt naar Genua; het merkwaardigste van de Stad; Il Romolo; Toskane; Florence; Hollands oud-Koning LopEw!sK; Uittogt van Toskane en intrede wan den Kerkelijken Staat; Rome; de Gaede Week; het Paaschfeest; Besluit. Eenige aanteekeningen zijn achter dit deel geplaatst. Bij dit deel zijn vier platen, tot het Albnm behoorende gevoegd: het afbeeldsel van onzen H. Vader, Grecorius XVI, en van diens handteekening; dat van den beroemden beeldhouwer AuBert THORNWALP< SEN, met zijn handschrift; afbeelding der Sixtijnsche kapel in het vatikaan, op het oogenblik van den Pausselijken Dienst; facimile van vijf handschriften van vermaarde mannen als; van CHATEAUBRIAND, DE LAMENnais, Victor Hugo, Sinvio Peuiico en van Hollands oond-koning LopewiisK. Wij moeten hier eene fout herstellen, die in ons vorig N.© door eene uitlating, heeft plaats gehad. Van de vermaarde mannen sprekende, welke de heer Wap op zijne reize naar Rome gesproken heeft, wor den daar onderanderen genoemd, Siivio Pettico, Mane zijn en anderen; ’t welk dus moet gelezen worden: Sunvio Pettico, de vriend van Manzonr, en anderen. Overigens meenen wij hier eens en voor altijd te moeten doen opmerken, dat onze aankondigingen van bet een of ander boekwerk zich er enkel toe be Palen, om dusdanige werken derzielver geest, strekking en ihunden te doen kennen, en door eenige uittreksels, proeven van stijl en taal te leveren. Wij hebben ons tot die wijze van doen moeten bepalen, wijl de be- perktheid, van het bestek van ons blad, *t welk, tot dus verre, slechts eenmaal ter week het licht ziet, niet toelaat, om eigenlijk gezegde recensien te levere ren, of ons met critische aanmerkingen in te laten. AANKONDIGINGEN. J. A. VAN ERTRIJCK, Kommissionair en Pro- cureur te ’s Bosch, berigt de houders van CERTIFI- CATEN den 2*/, pCt. en 5 pCt. WERKELIJKE SCHULD, dat hij. zich. belast. met het bezorgen van Nieuwe Stellen COUPONS, ten wiens Kantore de> zelve na Annonce mede werden uitbetaald. * * Eene persoon, beneden de 50 jaren, van den R. C. Godesdienst, en van goede getuigschriften voorzien, Zag zich gaarne, als huishoudster bij stille fatsoenlijke lieden of liefst bij eenen Pastoor of Geestelijke, tegen Februarij of Mei, geplaatst; daar dezelve meer op eenen Stillen kring dan op geldelijke voordeelen ziet, kunnen zeer aannemelijke voorwaarden bedongen wor- den. — JTemand hierop reflecterende, adressere zich met gefrankeerde brieven, onder letter P. aan J. Je ARKESTEYN EN Zoon Boekhandelaars te ’s Bosch. Wij zullen in ons volgend N.° de nog ingekomene bijdragen voor het Ivooren Crucifix mededeelen, — * Aan eT Bureau van pe CATHOLIJKE NEDERLANDSCHE STEMMEN: OVER GODSDIENST, STAAT=, GESCHIED- EN LETTERKUNDE. Als JESUS dit geregd had, hebbende de oogen ten Hemel opgeheven, teide Hj:..... Heilige Vader bewaar hen, die Gy my gegeven hebt, in uwen naam; opdat ry één x En een zu wy eoee@ee En een zu wy, må ook voor degen, die door hun woord in my geloove, opdat zy allen éen zyjn, gelyk Gy, Vader, in my en ik in Uz dat 21 ook in ons mogen éen zyn, opdat de wereld geloove, dat Gy my gegeven hebt. En ik heb hun de heerlijkheid gegeven, die Gy my gegeven hebt. En ik heb in hen en Gy in my, opdat zy volkomenlyk éen zijn: en dat de wereld Hetzelve wordt met den Post verzonden voor den prijs van $8.50 In het jaar; het half jaar of kwartal, naar evenredigheid; zullende de betaling bij kwartalen moeten geschieden. Alle abonnementen kunnen worden opgegeven aan het Postkantoor te Grave; geene andere dan gefrankeerde Stukken en Brieven sullen door de Redactie worden aangenomen. — Aankondigingen worden tegen betaling van 15 Centen den Regel geplaatst. Voor Belgié kan men abonneren aan het Postkantoor te Antwerpen. OPENLIJKE VERDEDIGING DER GODSDIENST VRIJHEID IN ZWEDEN. De heeft in onze dagen een hoogst merkwaardig verschijnsel plaats. Allerwege vertoont zich merkbaar dringende behoefte aan en neiging tot gelöst. Die behoefte en neiging, kenmerkt zich op tweederlei wij-ze: door terugkeer tot de Catholijke Kerk: en door afscheiding van de heerschende Protestantsche kerken, waar deze bestaan; waaruit blijkt, dat het algemeen in. die Protestantsche heerschende of staatskerken, die behoefte en neiging niet bevredigen kan. Overal trachten die Protestantsche Staatskerken dezulken, die zich van haar afzonderlijke gemeenten te vormen van de vrije Godsdienstoefenning te berooven; niettegenstaande men de vrijheid van Godsdienst en conscientie, bij het invoeren en ordrijven van de reformatie, luidkeels uitriep; en zelfs niettegenstaande de grondwetten van den staat, de conscientie en Godsdienstvrijheid waarborgen. Te vergeefs zou men eene Protestantsche staatskerk zoe-ken, die niet andersdenkende Protestanten, in hunne Godsdienstvrijheid trachtte belemmeren, Ook in Ne-derland, zijn wij daarvan getuige; de afgescheidenen hebben er zich meer dan eens over behlaagd. Ook in Zweden heeft zich, sedert eenigen tijd, dit verschijnsel geopenbaard. Eenige Methodisten der secte van Westiey, hebben in dat Jand zich gewesen geordnet. Den zweiten heben de Engelsche Methodisten, aan de Zweedsche regering de vergunning verzocht, tot het aankoopen van grondeigendom, ten- een lo- kal voor hunne Godsdienstoefeningen te maken. Het Zweedsche ministerie heeft daarover het Aartsbisschopelijk Luthersch Consistorie van Sfokhoim, geraadpleegd, en het Consistorie heeft tegen het verzoek geadviseerd. Zoodra zuiks bekend was, heeft de drukpers zich de? zaak der Godsdienstvrijheid aangetrokken en het get. ; drag van het Consistorie openlijk afgekeurd; waarop, het Consistorie een verdedig schrift heeft uitgegeven, waarover de Ivenska Minerva, een Zweedsch biad, eenige. belangrijke artikelen heeft geleverd, van wel- se zullen mededeelen. Wij moeten hierbij doen opmerken. Dat de oorspron-—kelijkke opsteller Protestant is en blijkbaar niet vrij is. van alle gewone vooroordeelen, tegen de Catholijke Kerk. IVENSKA MINE RV A(1). (Naar het Zweedsch.) Verdediging van het Stokholmsche consistorie wee - gens deszelfs, in het openbaar afgekeurde, on- derdanig advies op de aanvrage omtrent de uit- gebreide voor de aanhangers der Westleyansche-Methodistische secte in Zweden. Zoo is de titel van een in deze dagen uitgekommen geschrift van 22 bladzen, in kwarto, waarmede het stedelijke Consistorie van Stokholm, een algemeene bewondering bij het publiek gebaard heeft. Een le- der ziet, dat in den titel reeds een toon van verbit- tering heerscht, die naderhand, im het geheele ge- schrift hoe langet “oo grooter wordt. Met het Con- Sistorie is gebeurd, wat onlangs gebeurde met het Bergs-Collegie, namelijk, om het zeer euvel op te nee men, dat de critiek, die zich dagelijks en in minder kiesche bewoordingen met de openbare regeringshändlingen van den koning, deszelfs raad en hunne beweegredenen bemoeit, eenmaal stout en vermetel genoeg geweest is, om zich aan de wijze te vergrijpen, waarop het Consistorte, in een officiel advies, de Grondwet witlegt in een vraag, die op het naauwste met de godsdienstige vrijheid yerbonden is, welke de Zweed- sche medeburgers tot. nu toe gelöden, hun in ge- noemde Grondwet gewaarborgd te zijn. Dat een enkel Persoon, van een ketelachtigen aard, met vele, echter behendig verborgene hoovaardigheid en met eene, langen tijd, onbetwiste aanspraak, om altijd gelijk te hebben, vooral dan, wanneer hij door langdurige, on-afgebrokene en overdrevene eerbetuigingen, wegens. “verdiensten, welke met grond tegen veel geringere konden opgewogen worden, reeds bedorven is, — dat zulk een persoon boos kan worden, of ten min- ste in eenen kwaden Juim kan geraken, wanneer hij tegen alle vermoeden en tegen alle verwachting wordt tegengesproken, dit is iets, waarover zich niemand Moet verwonderen; maar dat eene geheele vergade- ting, bestaande uit bijna een half dozijn personen, die allen tot jareh en ouderdom gekomen, en, natuur- lijkerwijze, niet zonder alle wereldkennis zijn, zich eehparig zoo opgewarmd of zoo ontstoken kan gevoe- Yen, ‘als het StoAho/m's stedelijk Consistorie, zich in het bewuste geschrift toont, dit is een van de ver- schijnselen, waarmede hij, die de menschelijke ziel bestudeert, zeer zeldyaam zich bekend kan maken. Ook gebeurt het gewoonlijk, als zoo iets voorvalt, dat men de verklaring daarvah in Lveopoldi Allegori- sche Hpisodie zoekt, welke met deze onsterfelijke woordén begint: Se Flyga en Shock tranor, (1) 26 Mei nummer 62 en 63. Zie viegen een hoop kraanvogels (ośevars.) Als men boos wordt, is ook niets gewonlijker, dan dat men nog boozer wordt, dat men mistast in date gene wat eigenlijk de vraag is, en dat men zich vers gist in de eindelijk toepassing. In beide opzigten het Consistorie ditmaal het schitterendste voore beeld gegeven. Wat wel in geenen deele het gewig- tigste, doch ten dezen opzigte in dit geschrift het wonderbaarlijkste is, is de verzekering van het Consistorie, dat het in deze dagen, wegens deszelfs advies scherpe beschuldigingen in de publieke papieren heeft moeten vernemen, van onverdraagzaamheid, enz. Wij kunnen ons niet herinneren, dat van al deze uitdrukkingen eenig ander woord, dan onverdraagzaamheid tegen het Consistorie is gebezigd geworden. En deze beschul- diging, van onverdraagzaamheid, heeft de Zweedsche Minerva, die, in dit geval beklagelijkerwijze, de eigenlijke stormlooper tegen het Consistorie geweest is, in bescherming genomen Omdat het voor de Zweydsche natie van onbegrijpelijk weinig belang is, in hoe verre het stedelijk Consistorie van Stockholm verdraag zgaam, of ook in meer of minder graad onverdraagzaam is; waartegen het voor die natie van des te meer be-lang is, in hoeverre hetzelve, als een openbaar gezag Constitutionel is. Trouwens, de Grondwet stelt ons in die gelukkige omstandigheden, dat wij niet in het minste van de verdraagzaamheid of onverdraagzaamheid van een Consistorie afhangen; zoo als dit in de Catholijke wereld het geval is, voor wier rust en gegeteensvrede het van het grootste belang is, of er een Cuemens XIV (Gancanetti), of een Grecorius XVI op den Pausselijken Stoel zit. — Intusschen heeft het Consistorie, zich beroepende op deze scherpe beschuldigingen, van onregtvaardigheid, onverdraagzaamheid, enngen, waardoor het, gelijk het bekent, onangenaamheden gehad het, het besluit opgevat, om in de wereld optetreden, niet — met een nieuw advies, of een bijvoeg Sel tot het eerste, maar — met een formeels sérddschrift, om, zoo als dit nit-drukkelijk gezegd wordt, deszelfs eigene meening niet aan verkeerde of ligzinnige oordeelvellingen prijs te gven. — Weest dan welkom, Heeren Consistoriales, in dit openbare strijdperk! Niemand heeft de Heeren uitgenoodigd, om daar te verschijnen, noch de Heeren daartoe uitgedaagd; want in eene zaak van zoo veel belang ‘als deze is, heeft de Pers bij ens zich zelve zoo zorgvuldig van personele beleedigingen en kwetsende beschuldigingen onthouden. Het Consistorie, dat zich ten strijde begeft, heeft natuurlijkerwijze, ook zijne kleine krijgslist. Deze bestaat grootendeels in kleine krijgsgrepen, welke de tegenstrever echter dadelijk ontdekt, en welke daar-door de verwachte uitwerking missen ‘en geheel schuldlos worden. Daartoe behoort in het eerste gedeelte gedrukte verdedig schulde het gedrukte verdedig schulde, waarmede het Consistorie zich houdt, even also in de twist, wegens hetgene de grondwet werkelijk door religiejheid verstaat, over niets anders de vraag geweest was, dan over §. 16 der Grondwet, waarmede dan ook het Consistorie op de vrijmoedigste wijze van de wereld omgaat, en die § geheel in oversenstemming vindt met het Religie-dict van Gusstaar IIII, van den 24 Jan. 1781, met §§ 1—5 van het Kerkelijk Wetboek van Karet XI, als ook met de 3 en 4 §§ van het I Cap. van het Sirafwetboek; welke paragrafen het Consistorie woordelijk in deszelfs schrift heeft laten afdrukken met grootere letters, dan de andere texten en daarna uitroépt: » Deze bepätigen zijn niet zacht (milda) (1), maar 2ij moeten toch in hunne volle toerusting en in al hunne verbindende kracht blijven staan, wijl het anders een valsch li-beralisme (4), of een politieke Sophisterij zou kunnen gelukken, om met § 16 der Grondwet, de magna charta van 1781 voor de religie vrijheid te vernietigen (2). Even zoo meent het Consistorie ook, dat, wij! de Grondwet in hare 114 § de privilegien van bet Priesterschap bevestigt, welke, in hooge en waarachtige beteekenis de privilegien van de Zweedsche Kerk zuilen heten (3}, dat zij (de Grondwet) ten zel-ven tijde ook het eerste artikel dier privilegien van de Zweedsche Kerk zuilen heteten (3}, dat zij (de Grondwet) ten zel-ven tijde ook het eerste artikel dier privilegien in al. ets gelöd heben? O Sophisterij! O adie phaatjes (fraser). Aanmerkingen yan den Schrijyer. deszelfs deelen bevestigt heeft (NB. let wel op, bes minde lezers) in zoo verre die niet door ’s Konings brief van 1781 zn gewijzigd geworden. Werhalve vindt dit voortreffelijk Consistorie, dat zoo voor treffelijk redeneert, dat een koninklijke brief van 1781 tot dien graad de privilegien van het Priesterschap kan wijzigen in dit punt, dat de 114 § van de Grondwet van 1809, welke deze privilegien bevestigt, door habe bevestiging niet die plaatsen herstelt, welke door den koninklijken brief zijn gewijzigd geworden; om dat, in dit pant, de koninklijke brief aan het Consistorie behaagt, en daarom ook tot de waardigheid van magna charta verheven wordt; maar alle overige plaatsen in de nu bestaande Grondwet, welke nader te kennen geven wat § 16 met Religie vrijheid vere staat, moeten zonder beteekenis blijven of vergeten worden, uitgezondert de 3 § over de vrijheid der Drunks pers, welke bepaalt dat, im dr& klaar uitgedrukte verloochening der waarheid van de reine Evangelische Leere volgens I Cap. § 4 van het Strafw etboek zal gestraft worden. Hoe kan toch het Consistorie zich een enkel oogenblik voorsteHen, dat de publieke opi- nie, waarop het zegt te willen werken, zich met zulk eene haak zou Jaten vangen? Neen, mijne Hee ren Consistoriales! de publieke opinie waarvan giju, tot tijdverdrijf, zulke goede gedachten vormt, is in onze dagen een Leviathan, die zich aan geene haak laat vangen, even als het reeds in Jops tijd met den oorspronkelijken Leviathan het geval was, (Het Vervolg hierna.) De menigvuldige bemerkingen der drukpers over den voortgang van het Pausdom, schijnen eene soort van onzekere en onbestemde bekommering, onder het gedienstig en denkend gedeelte des publikums te heben veroorzaakt; maar die bemerkingen zijn ongelukkig te algemeen, om eenigerlei resultaat te kunnen oplee veren. De beroerten en de vermoedens hebben de plaats der daadzaken ingenomen, en zij, die bij het zien van en wezenlijk gevaar, hunne pogingen ter verhoeding van hetzelve zouden hebben aangewend, zijn werkeloos gebreven, omdat het gevaar hen nog ver af scheen. Tot deze wenden wij ons, wij zullen hen met bedaard-heid, den waren stand en die groote semi-politieke magt, onder wier juk eertijds dit land zuchtte, voorstellen, Wij zullen geene godsdienstige controvers amangen; ons tegenwoordig doel is, te betoogen, dat het Pausdom eene bij uitstek groote kracht bezit, zowel binnen als buitenslands en dat het met reuzenschreden zijnen ouden invioed herneemt (2). (1) The progress of poverty. Onder den tüchtige heft het October N.° van het Blackwood's Edinburgh Magazine, een echt Protestantseh Tijdschrift een Jeremiade aangeheven, over den yoortgang van het Catholicismus, die te merkwaardig is, om zu niet te vertalen en in ons Blad op te nemen. (2) En toch tracht men het overder te beperken en te belemmen,  pende koningsgezinde berghewen, Maar toen de stoutmeedige opstand van 1745 gelijker wijze was on- derdrukt geworden, had bet huis van SruarT geene hoop meer en de Roomsch Catholijken van Groot- Brittannié hechten zich van lieverlede, meeren meer an de regerende vorsten en zochten hun vertrouwen te winnen, door hunne vertooningen van koningsgezinde en getrouwen. Zij namen, over het algemeen weinig deel aan de politieke geschillen, en bleven gelijkelijk vreemd aan al de partijen die het parlement verdeelden. Toen de Whigs zich bezig hoffen, den maatregel die voor de Papisten het politieke leven moest openen, gaven vooral de Engelsche Catholijken de kansen van goeden uitslag aan hunne zaak door de opletendheid die zij hadden van zich te ont-houden van iedere geweldadige demonstratie en van alle deelneming aan de demagogische aanslagen. Tijdens de Fransche revolutie (Julij 1830) voegden de meesten hunner zich bij de Tories en laakten tensterkste de principes en het gedrag hunner Iersche broeders. In alle graafschappen, waar hun invloed echter zeer groot was, oefenden zij hun crediet niet uit; in andere ondersteunden zij de torie-candidaten. Unden dänenden zij weinig deel aan den worstelstrijd; zij verschenen zelden aan het hof. Zij namen niet dan spaarzaam deel aan de vermaken en verspillingen der andere grondeigenaars hunner graafschappen; zoodat, terwijl hunne rijkdommen aangroeiden, hunne achting en hunnen invloed insgelijks eene grootere uitgestrekt-heid bekwamen. De tijdens zijn verandert. De Roomsch Catholijken zien tegenwoordig duidelijk, dat hun belang vordert, om de liberale partij te doen zegepralen; zij hebben zich dus bij den heer O’Connetn, gevoegd en 2ij leenen hem hunne ondersteuning, ten einde hunne politieke magt te vermeerderen. Wij willen, alyorens verder te gaan, wel doen begrijpen, van well gewigt die ondersteuning in de schaal is, om niet dan van Hngeland alleen te spreken. De Roomsch Catholijken tellen in de kamer der lords den hertog van Norronx; de graven (earls) van Surewsspury, FincaLn en Newsure; de lords Petre, Sourton, Stratford, Vaux, ArunpeL, CLiFFoRD, Dormer en Lovat; bovendien onder de Schotsche enlersche pairs, de graven van Fraquairn en Kenmore; de burggraven GorMANSTON, SOUTHWELL en FRANKFORT; de lords Trimuestown, Louta, Dunboyne en Frencu. Het is bijna onnoodig hier bij te voegen, dat vele der zoo even genoemde familien de ijkste., de oudste en de meest invloedhebbende van het koningrijk zijn. Onder de sbaronnets zijn die, wier namen volgen, Roomsch Catholijk en bijnaalle behooren tot het rijkste gedeelte der orde: Sir C. Taroxkmorton, sir J. Gerarp, sir F. Sranuey, sir F. Haceerston, sir E. Blount, sir H. Hunuoxe, sir C. Wonseney, sir H. Fircuporne, sic Currorp, constape!l, sic KE. Mostyn, sir F. Vincent, sit. F. Gace, sir H. Beninerieip, sir B. Wrevy, sir J. Lawson, sir J. Swinpurne, sir E. Vavasour. Men moet bij dit getal verscheidene Iersche en Schotsche baronnets voegen, die wij zouden kunnen noemen. Bovendien zijn onderscheidene van de rijkste en meest invloedhebbende grondeigenaars van Knge/and Roomsch Catholijk. Wij hebben de volgende lijst uite getrokken, uit een veel aanmerkelijker lijst die wijonder de oogen hebben: Satvin, constable, Max Well, Mirror, Trarrorp, Girard, Puownen, Wetv, SiL- veRTOP, Buunt, Stonor, Doucuty, CHARLTON, CANNINC., Eyton, Howarp of Borsy, Howarp of Grey-stoke, Bary, Cuicnester, LanGnane, BLUNDELL, Sranpiso, Dauron-Scarisprick, Hanes, Tempest, Wesue, Morsineton, Lacy, Bopennam, Wicutr, Pare tips, Dicey, Best, Jones of LnawartH, Waterton, Kecoeston, Stapleton, Firznersert, Riopett, Bua- verinc, Aston TaLpot, Stricklanc, Rooxwoop, WALMSE- Ley, Eyrao, Mippiteron, Scupamore, Berxvry, Toune- LEY enz. Het zouons gemeakkelijk zijn, om onder deze en onder de baronnets onderscheidenen op te noemen, die fortuinen bezitten van 40,000 ponden sterling (480,000 gulden) renten in vaste goederen, sommigen hunner, bezitten nog aanmerkelijker fortuinen. Het is dus bewegen, dat de Engelsche Roomsch-Catholijken (want met hen alleen houden wij ons bee zijn, alle middelen ter hunner beschikking hebben die in staat zijn, om aan hunne partij een groot gezag en een groot politiek gewigt te geven. Onderscheidene posten van het hof worden door Roomsch-Catholijken bekleedt. Wéij zullen onder anderen den tresorier van het huis der koningin, de markiezin van Wellesley, ladij BepinerreLp en den graaf van Fingal! aanvoreren, Onderscheidene der aanmerkelijkste pasten van den staat zijn in hunne handen. In Jerdand zijn alle vakante plaatsen aan hen gegeven geworden; onder andere die van master of rolls, van eersten baron van den échiquier, van chief remembrancer, die van eerste commies der schatkist (clerk of the Hanaper office), van advokaat en prokureur-generaal. tletzelfde heeft voor de kolonien plaats gehad. De nieuwe gouverneur van Nieuw Zuid-Walles, is de heer Maurice QO’ Connell: die naam zegt meer dan boekdeelene Doch dit is niet alles; het Papismus ‘is niet alleen in rijk- dom, inyloed, eer en gezag. toegenomen; het heeft zich ook aan alle punten vergroot, door het prosely- tismus en het heeft 200 veel gedaan, dat er geener- lei hinderpaal meer te overwinnen schijnt. Terwijl de Protestanten gevoelloos bleven (1), of zich aan in wendige geschillen overgaven, won het Papismus veld en het het heeft eenen stand bereikt, van waar het niet alleen allen tegenstand kan uitdagen, maar ook op aij- ne beurt aanvalienderwijze handelen kan. De verbindtenissen welke tückschen onderscheidenen Roomsch-Catholijke familien der liberale partij hebben plaats gehad, zijn een nieuw bewijs van den toe-nemenden invloed van het Pausdom. Met weerzin roe-ren wij die snaar; doch dit is noodig geworden. Het is algemeen bekend, dat de hertog wan Leeds, de markies van Wellesley, lord Aunemarve, lord Kinnamp, lord Mautey, de heer Warp, lid van het parlement en verscheidene andere Protestanten, Roomsch-Catholijke vrouwen hebben getrouwd. Onderscheidene vrouwen tot de Protestantsche aristocratie behoorende, heben insgelijks Roomsch-Catholijke getrouwd! De zuster des hertogs van Sutherland, heeft lord Sur-REY getrouwd; de dochter van lord Serron, den heer Townextey, de rijke grondeigenaar van Lanscashire. Wij moeten hierbij voegen, dat verscheidene der hooge liberale familien onlangs tot het Catholicismus zijn overgegaan. Wij kunnen onder anderen eenen broder van den graaf Spencer, sir Cuarves Wonsey, den heer Puinips (2), zoon van den- oud-vertegenwoordiger van Leicelershire; den heer Rocnet, lid van 'het parlement voor het graafschap Cork; den heer Henetm Dicey; den heer Bourcutzr; Warey en den heer Benet, zoon van het lid des parlements voor Wiltshire noemen. In 1792, bestonden er geen dertig Roomsch-Catholijk kapellen in geheel Groot-Briltannié, thans zijn er vijf bonderd negentien en drie en veertig worden gebouwd. Es was toen niet een enkel Catholijk collegie, men telt er tegenwoordig tien, behalve zestig pensionaten en de scholen=Wer kapellen. Onlangs heeft le heer BuunpeLt van Jali Blundeli, een Roomsch-Catholijk bezitter van een Zeer aanmerkelijk fortuin, bij zijn overlijden 200,000 ponden sterling (2,400,000 guidens) aan den Catholijk Bisschop van Londen nangelaten. Die Som is ontwälle bestemde, om het gegen der etablissementen warvan wij spreken te vers meerderen. Verscheidene andere aanziellijke legaten zijn op dedelfde wijze gemaakt. Men moet zich ook herinneren, dat de Roomsch-Catholijke bevolking van Groot-Britannié zich tot bijna twee millioenen ver: “heft (3), en dat derzelver hoofden zoo als wij gezegd hebben aanmerkelijke rijkdommen bezitten. Als wij er zijde hiervan het groot getal van Protestanten, Die het enkel in naam zijn, en de onverschilligheid der anderen stellen, dan moeten wij er uit besluiten, dat het Papismus noodlottigen voortzetten, en doen toenemen. In het ongelukkizge Jerland (1), bestaat een Collegie tot opleiding van Priesters; dat Collegie wordt in stand gehouden, door het geld van het publiek. Het aantal zijner Priesters bedraagt twee cuizend vijf honderd, die vier Aartsbisschoppen, drie en twintig Bisschoppen, acht Collegien, behalve dat van May-nooth, onderscheidene kloosters (2), genootschappen, clubs en bijzondere pensionaten hebben. Het is maar al te waar, dat het Papismus ook in Schotland veel gewonnen heeft, doch vooral in het Westen. Er zijn thans enkel in de stad Glasgow dertig duizend Roomsch-Catholijken; te Stirling zelfs hebben zij onlangs ee-ne fraaije kapel gebouwd. Zij hebben Bisschoppen in die steden en colonien wier namen volgen: Quebec, met een coadjutor; Hudson's Bay, Kingston, in O pper Canada met een coadjutor; Terra Nova, St. John, Nieuw-Brunswick, Nieuw-Brunswick, Nieuw-Brunswick, Trinidad, Ceylon, Jamaica, het eiland Mauritius; Madras; Calcutta; Austra- lasié, en de Kaap de Goede Hoop. Te Ceylon tel- len zij honderd duizend Catholijkem; in Indié, zes- maal honderd duizend; bijna de geheele bevolking van Trinidad is Catholijk, en zestien nieuwe Missi- onaristen zijn uitgezeild om den zegenpraal van het Papismus te voltooijen. Op Terra Nova, maken de Ca- tholijken de meerderheid van de kamers der algeme= ne vergadering (House of Assembly) uit. » Zij maken groote voortgangen in Nieuw - Zuid- Wallis. Zij ontwikken niet minder werkzaamheid in Zuid-Amerika, en Fransche Missionarissen hebben reeds bezit genomen van de groepen eilanden, die het verst afgelegen zijn, van de vaste kust van Amerika. In de Vereenigde Staten, alwaar naauwelijks veertig jaren geleden, de eerste Catholijke Zetel werd opge- rigt, verheft zich tegenwoordig de Catholijke bevolking tot zesmaal honderd duizend zielen. Zij heben eenen Aartsbisschop, die te Baltimore zetelt, 12 Bisschoppen en 341 Priesters. Het getal der Kerken be- draagt 401; en nagenoeg 300 Kapellen; 10 Collegienen (3); 10 bijzondere Pensionaten; 5 Seminarien; 3t Noviciaten voor de Jesuiten en Kloosters; 30 Pensio- naten voor meisjes; 20 scholen van liefdadige zusters. Er is eene school voor meisjes van de kleur te Bat- limore en eene school voor kleine meisjes; de Catholijke tijdschriften zijn ten getale van zeven. Men wendt ook kwistige pogingen aan in de West-Indien, yooralde missionarissen van Cuba. De Jesuiten hebben met eenen verbazenden moed, zelfs in China gearbeid, alwaar de Protestanten er niet in hebben kunnen slagen, om door te dringen en waar zij vol- (1) Wie heeft het ongelukkig gemaakt? Rep. (2) Monastery, convents Cloistres. — Wij heben voor die enderscheidene soorten, slechts den algemeenen naam van: Klöster. Rep. (3) Waarvan sommigen den rang van Universiteit verkregen heben. Rep. = Se strekt uitgeslösen zijn, en zij heben gearbeid, met een succes, "t welk alles regtvaardigt, wat wij dien aangaande kunnen zeggen. Wij vernemen met het grootste verdriet, dat Holland, die Protestantsche voorhoede van Huropa, ook bezwijkt voor den stroom. Drie Catholijke Kapellen zijn te Legden gebouwd (1), en wij weten met zeker-heid, dat het Catholicismus ontrustende voortgangen in: dat land heeft gemaakt (2). De Catholijke bevolking van de Rign-Provincien bedraagt 1,678,745; die van geheel Pruissen: waaronder die provincien bee grepen zijn 6,000,000! In het hertogdom Wassau made 2ij drie vijfdO gedeelte der bevolking uit, en in het hertogdom Baden en Begeren, beloopt hun getal ome meer dan het dubbele van dat der verschillende Protestantsche Secten. Er zijn 200,000 Roomsch Catholijken in Hanover, en in Oostenrijk maken zij de massa der natie nit; every zoo is dit in Krankryk, in Spanje, Portugal, Italié, Belgié, Polen. Sicilié, Sardinié, in Zuid-Amerika, Madera, in een gelegen van Griekenland, Ierland, Acores, de eilan-den van de Groene Kaap, de Philippeinsche Kilan-den, Neder Canada, Martinique, (Ile de France, Z. Doch laat ons enkel spreken van hegene, wat bij ons gebeurd is en van den voortgang, dien het Papismus gemaakt heeft in dit eertijds heilige en vrije land (3). ; » In 1793, stond men aan de Catholijken den vrij- dom toe, en zij konden toen leden worden van decor.. poratien; in 1795, righte men het Collegie van May- nooth op en zij werden in de pleitzaal, en tot de hooge rangen van het leger toegelaten; in 1805, le- verde men een verzoekschrift, bij het parlement in, om de emancipatie te vragen; onder de onderteeke- naars bevond zich de Heer O’Connell; een ander soort- gelijk verzoekschrift werd in 1812, door den Heer Brovuenam ingeleverd, die bij deze gelegenheid eene nadrokkelijke redevoering hield. Eindelijk kwam het oogenblik, waarin de Koning het parlement. verzocht dé reclamatien der Roomsch-Catholijken in overwe- ging te nemen. De Papistische Bill ging door. Wat is er het gevolg van geweesi? Wij vragen aan ieder verstandig mensch, of niet, na 1829, ieder jaar het politiek gezag der Roomsch-Catholijken heeft zien angroeijen! En zoo negen jaren zulke gevolgen heb- ben opgeleverd, wat zullen dan de negen volgende jaren niet doen? De geheele drukpers, ten minste die van Londen, is in handen der Roomsch-Catholijken. Eene nieu » De geheele drukpers, ten minste die van Londen, is in handen der Roomsch-Catholijken. Eene nieu » We half papistische school heeft zich in onze Kerk opge rigt; zij treft het Godgeleerd Protestantsch principe in het hart en zij beveelt zich aan door de talenten (1) De Britten zijn gewoon, alle kerkgebouwen, die niet tot den Anglikaanschen Godsdienst behoore, Kapellen te noemen. Rep, (2) De goede Schot behoore ten minste niet te klagen, dat de Catholijken hier te lande hooge posten bekleeden, of de Kas mer der vertegenwoordigers ingenomen hebben. Rep. (3), Heitig en wir Voor de Reformatie, ja3 doch 'n' dien tijd het onrustigste land van vervolging en onderdrukking te gen de Catholijken. D Rep. en deugden harer Professoren (1). Alles komt ter hulpe van het Papismus. De Dissidenten (2) eertijds deszelfs geduchtste vijanden, zijn tegenwoordig, on- zijdig of medehelpers. De publieke opinie is niet meer Protestantsch en wij zijn niet meer, wat wij zelfs onder Cromwell waren, de sauvegarde van het Protestantsch Kuropa. Alles is veranderd, onze magt en onze voorspoed zijn in. verval en de toekomst is zoo somber, dat eertijds in zulk eenen toestand, de geheele natie zou zijn opgestaan als een enkel man. Noot zelfs onder den laatsten der Stuarts, werd het land met verschrikkelijker onheilen bedreigd. Wij kunnen dus, ten slotte van dit artikel, niet anders dan herhalen, wat wij in deszelfs begin gezegd het hen: het is noodig, dat alle Protestanten hunne po- gingen vereenigen, om het Papismus, krachtdadig te bestrijden en het is noodig. Dat die pogingen omide Dellijk plaats hebben, omdat de gemeenschappelijke vijand voor onze poorten is.” PROTESTANTSCHE SYNODE TE LAUSANNE. Op bevel van den grooten raad, van het Zwitsere sche kanton Waadland, vergaderden op den 27 Februar, in de groote zaal van den raad; vier-en-dertig leeraars van het kanton, tot het houden der openbare zitlingen eever synode ten einde het plan te ontwerpen van eene organisatie, der nationale kerk. De voorstellen en discussion, welke in die synode hebben plaats gehad en door de Zwitsersche tijdschriften zijn medegedekend, zijn omerkwaardig, dat wij zoo wel Protestanten als Catholijken verzoeken, dezelvere rijpelijk te overwegen. Wat men hier heeft moeten erkennen, is wel niet nieuw; maar de plegtigheid, geeft er eene soort van bekrachtig, een officiel gewigt aan, in een der klassieke Janden van het Calvinismus, alwaar, VieRET zijne leer verkondigde. Men herinnere zich hier bij, het derde eeuwfeest der. Reformatie te Geneve in 1835. De Schotsche Presbyterianen, de Amerikaans sche Puriteinen, weigerden aan hetzelve-deel te ne men, en sloegen de uitnoodiging om afgevaardigden naar Geneve te zenden ronduit af; omdat de bakers mat van het Calvinismus, viet meer dan een naam Christendom beleefd; en wat niet minder beteekenisvol mag genoemd worden, dat Canvyn ter gelegenheid van dat eeuwfeest geen standbeeld verwerven kon, in diezelfde stad, alwaar hij eenmaal de wet gaf. Von wärmer zijn hervorming versprend, werd en die toch, onder voorzitting van een harer hervormde leer-aars, den heer CHEINES, niet geaaröd heeft, om een standbeeld voor den Dest Rousseau opterigten. Als ons geheugen ons niet bedriegt, heeft ook Laue gegen, om dezelfde reden als Schotland, in 1835 (2) Dissidenten zijn de zulken, die niet tot de Anglikaansche kerk behoore. Rep. — 399 — geweigerd deel te nemen, aan het Geneefsche eenwärts. Laat ons dus zien, of het ontbindend begins se van het godsdienstig Individualismus, dat ‘nood-zakelijk voortvloeijen moest, uit den grooten opstand dien men goedgevonden heeft en nog goedvindt, met den naam van Reformatie of Hervorming te versieren, minder krachtig op de leeraars van het Waad-Zand, dan op hunne naburen heeft gewerkt. 27 Februarij 1838. Eene eerste vraag is aan de ore de van den dag. Moet pe Kerk EENE GELOOFSBELUDENIS HEBBEN? Laat ons de leden der synode hooren spreken (1). Er is eene voorloopige vraag: waT 1s pe Kerx? Onze catechismen antwoorden: de Kerk is ‘het genootschap der geloovigen, dat door den Paus en de Bisschoppen bestaurd wordt. Maar in eene Protestantsche synode is de zaak, zoo als men zien gal, niet zoo duidelijk. ‘De Heer Predikant (2) Bauty. De kerk is eene school (dat is, dat er Heer der gegeben wordt, door leerschaft met uitsluitting van de leeken. De Heer Viner. De kerk is eene maatschappij (dat is, dat er de leeken gelijk vijn aan de leeraars,) De Heer Girmonn. De kerk is gelijktijdig, ‘of liever beurtelings, school en maat-schappij. De Heer Viner. — De constitutie der kerk, als school, is niet meer mogelijk. Er staat geschreven: De tyd zal komen, dat niemand ztynen naaste noch zijnen broeder zal onderwijzen; want zi sullen en van God zeleerd zyn, van den grootsten af, tot den kleinsten toe. Het Woord Gods is niet adn massa’s, maar aan individus gerigt, die een gedeelte uitmaken van de Christen- maatschappy..-... De theocratic had een volk gevormi, het Evangelie vormde individus... ‘et Catholicismus heeft ver: volgens den individu in de Kerk, in de school, verzwolgen, en om een Zeer zamenhangend sijstema te hebben, heeft het zelve de onfeilbaarheid op aarde doen nederdalen..... Het heft een episcopaat gemaakt... Het had de geschikte mid- delen tot het doel dat het sich voorsielde.... Dat ontwerp (door den Heer Baury verdedigd) zou consequent zijn, als het ons een episcopaat gaf; zoo als het nu is, wil hetzelve het doel, zonder de middelen. 5 De Heer Germonp, f De kerk is school, in de eerste plaats voor de kinderen, voorts voor de menschen, zoo fang als ty ‘niet de Gewyrzigd zijn door het Christendom, en zelfs nog naderhand »-.e Dochals en menschen geworden is, kan elk zijn deel aan het werk hebben, en alsdan wordt de maatschappij geboren.... Weldra zal onze kerk van den school-staat tot den maatschappij-staat overgaan; die tijden naderen met groote schreden (3). De Heer Burnikr. Er is slechts een enkel geval, waarin gij de leeken kunt beletten, zich met de leer bezig te houden: te weten, als gij bewijst, dat de Geestelijkheid (clergé) van Goddelijken oor-sprong is, zoo als de Roomsche Kerk zulks aanneemt. De Heer Vater. Underdas, welk Systemasis. Overseastemmiger (plus rationnel) dan het Catholicismus? Alleen de weinige. parenthéses ‘zijn er bijgevoegd; ‘en ‘be- houdens eenige aanknoopingen vertalen wij letterljk, hoewel met bekorting van eenige citatien., den text van het Zwitser- sersche Tijdschrift (Invariable), dat de officiele proces verba- Jen, onder het oog had, Rep. Zou dit ook de nieuwe kerkbedeeling zijn, welke wijlen de Gereformeerde Nederlandsche Stemmen te gemoet oe sf i ED. - gevoelen, Een Nieuweerice (1), Mijne heeren! Dat de kerk school zij of maatschap- pij of beide tevens, of beurtelings, op welke voor- waarden maakt men deel der Kerk uit? Is het, b. v. noodig, te worden gedoopt? De heer Rauvp, Hoe! het factum der geboorte, dat gansch uitwendig en onvrijwillig factum, zou worden uitgeroepen, als in wezen- lijkheid de hoedanigheid van lid eener Christel Je heer GauTHEY. Maar het Evangelie zegt duidelijk: «Gaat, onderwijst alle volken, en doopt hen, in den naam des Vaders, des Zoons en des H. Geestes.” En hoe zouden wij ons kunnen onthouden van het formele bevel van Jesus Curistus. De heer Burner. Tk zou gaarne zien, dat het ontwerp opgesteld werd op zoo-danige wijze, dat wij het schoone voorbeeld van verdraag-zaamheid en liefde konden volgen, *t welkeenige der dissidente kerken, die in ons midden leven, ons opleveren. Er zija dik-werf in dezelfde kerk, Haptisten (die enkel volwassenen doo-pen) en Pcedo-baptisten (die de kinderen doopen), die te zamen in de grootsche harmonie leven. Het ware te wenschen, dat, bezene voororkomende, dezelfde harmonie in de onze kon plaats hebben. De HeLvetTiscHe GELOOFSBELIDENIS (Chap. XX.) Wij worden gedoopt, om in de kerk te komen. Dor den doop scheidt God ons van alle andere religiösen af. Wie vergessenen hei die niet willen, dat men de kleine leone, die uit geloovige oder geboren worden, en will heben geenerlei gemeinden schap met hen in eenigerlei zaken die hen eigen zijn. De heer Burlingame, Ik keur die gestrengheid niet goed. Näanper, Wiens gezag groot in Duitschland is, held tot het gevoelen der Baptisten over (de Doopsgezinden, die niet willen dat men de kin-deren doope) een gevoelen, ’t welk in eenige jaren by ons algemeener syn kon, dan men denkt. N. Het opstel het de noodzakelijkheid van het Doopsel weglaat, is door de meerderheid der sy- node aangenomen. Na die uitweiding, die men ons wel zal willen ver- geven, komen wij terug tot het punt, om te wefen, of er al dan niet eene gelofsbelijdenis zijn moet. En de lezer, die op het pezegde van elken spreker slechts eenige acht geeft, zal zien, dat beide het.affirmatieve en negatieve, zich op even.peremptoire argumenten grond. En: Sommigen zer goed bewijzende, dat iedere Protestantsche gelöstbelijdenis eene radicale inconsequentie bevat; terwijl anderen even goed bewijzen, dat de afwezigheid eener gelöstbelijdenis niets ane ders is dan de anargie in zake van Godsdienst. Het fondamenteel principe van het Protestantismus, (het vrije onderzoek) eenmaal aangenomen zijnde, moet elk hoe onoplosbaar die zwarigheid is, Er is slechts een antwoord mogelijk: Laat ons Catholijk worden. — Doch laat ons de Waadlandsche leeraars weder het woord geven. ‘De heer Arme. Ik verwerp een gelöstbelijdenis als volstrekt nutteloos. (1) Het zal niet noodig zijn hier te zeggen, dat deze nieuws-gierige zoo niet overluid gedacht heeft. Men mag gelooven, dat hij hier enkel wordt bijgebragt, om het antwoord van den Heer Raup, de vergeefsche Reclamatie van den Heer Gaurny en den zoo verdraagem wensch van den Heer Burnigr te pas te brengen. 400 — Wij hebben reeds een regel van onderwijs in het woord van God zelf...+ Als hetzelve niet voldoende is, dan is het onvolmaakt, ‘tis dan niet het woord Gods en.... Als hetzelve voldoende is, waartoe dan andere regelen van onderwijs genomen? De heer GouLirz. Maar wordt het Woord God door de geheele wereld regt verstaan? Het is een licht, ja: maar een licht, dat ongelijk ontvangen wordt, door de personen, die er mede in aanraking komen, een licht, dat min of meer gevaar loopt van verduistert, door de vermenging, die iedereen van zijne gevoelens met dat heilige woord maakt. Vandaar discussien, secten, scheuringen enz. De Heer Cnapputs. Alle Christelijke ge zindieden scharen zich rondom den Rijbel, en evenwel, hoeveel onderscheid is er tusschen dezelve! Eene bijzondere Kerk vormende, beroept men zich altoos op de heilige Schriftuur. Men zou in de eerste plaats moeten yerklaren, hoe men dien aanneemt: alleen of met toevoegingen (accessoires); met de overlevering, bij voorbeeld: Me zal moeten zeggen, of men de Rede naast, boven, of beneden den Bijbe) plaatst. Kan men vervolgens afzien van de manier te bepalen, op welke men de heilige Schriftuur is.... Kene Kerk zonder symbolum zal dus niets wezen en eene Kerk  zijn, Wijl het juist de zin des Bijbels is, die bepaald worden moet.” De Heer ArcHINARp. En wat beteekent dan aan het slot uwer verklaring (die der opstellers van het ontwerp) die zinsnede, in welke uwe toe- hoorders tegenstrijdigheid, zoudea kunnen vinden: “Oor- deelt zelve, of hetgene wat wij u_ leeren, stig is met het Woord van God, en zoo iemand ons uit den Bijbel toont, dat wij ons bedriegen, zullen wij ons for- muiler wijzigen.” Ei! hoe! zonder de ongerustheid het on- bestendige, de aarseling en de verbaasdheid te rekenen, waarin gij uwe toehoorders werpt door die fraaije inleiding, wilt gay dus dat zij de waarheid der Bijbelverklaring, beoordeelen zul- Jen naar dienzelfden Bybel, die volgens u verklaring noodig heeft! Zoo hier geene ongerijmdheid en verwarring van prin- cipes plaats heeft, weet ik niet waar men-die zoeken zou. ne GEEN ANTWOORD. : Is, overigens de gelofsbelijdenis zelve. Obglekenhaar voorverschillende uitleggingen? Is het niet mogelijk derzelver leer-stellingen uit meer dan een oogpunt te beschouwen. Heb ik niet leeraars, die zeer stellig voor de handhaving der gelofs-belijdenis waren, ooneens hooren zijn bij de discussie over een harer teerstellingen... Gij doet dus niet anders dan dezwärligheid te roeren, om ze nog meer te verwikkelen, E GEEN ANTWOORD. 