Catholijke Nederlansche Stemmen
Various Author
Kunnen Oversercen de Catholijken, en van per Aa’s de Oncatholijken tot opregte leden hunner Godsdienstgezindheid, tot goede en vredelievende burgers, tot goede en vredelievende burgers, tot getrouwe betalers der verschuldigde belastingen... vormen, zonder dat men behoßt te vréezen, dat partijen elkander wederzijds tegenwerken, en ‘alzdo door ‘de.eene wordt afgebroken, het gegen door de andere ‘was ‘opgebouwd, OUOH 7159 “Ik verkeer in het “volste vestrouwen, dat ofschoon i ‘in dit schrijven de provincie Gelderland in het 00g heb gehad, allen die ‘het met ons dierbaar vaderland welmeenen, uit het gezegde cullen begrepen hebben, dat'y aan icdere’ ‘Godsdienstgezindheid der Mederlan- den, ‘de vrijlieid ‘behoort gélaten te worden, om de kinderen, volgens derzelter grondbeginselen’ te doen underer, welke met hunne belijdenis strooken; Vérmits door de ondervinding is bewezen, dat in het tegenovergesteld geval, de Jood’, of de Jansenist, of de ’Afgescheidene gemeinte van D.° SonoiTe cum suis, of vooral! de Catholijken, tot welke ik ‘het geluk heb t® behooren, op het gevoeligst worden beleedigd, en bijna’ ‘dagelijks middelijke ‘of onmiddelijke aanrandingen op hun geloof ondervinden, ‘door sehoolmeesters ge- pleead', die een bepaalden “Godsdienst toegedaan 2ijnde’, “de voverige” als’ valschy “als bijgeloo- vig; als"dom of owzinnig’beschouwen, Dat men derhalve den goeden God, die devharten dér koningen bestuurt, vurig!ijk om. deze groote. weldaad der vrijheid van onderwijs bidde, en ten gelijken tijde aan Z. My onzen koning en aan de staten-generaal. onzen billijken wensch in bescheidene adressen te kennen ‘geve ; mogt vooral. in» deze oogenblikken, de geéerbiedigde hooge Geestelijkheid,, in hare wijsheid zich met. die taak bes lasten, waardoor zij.zich een nieuw regt op de dank baarheid der geheele Catholijke bevolking ' Vederland verwerfen, zich bij koning en vaderland wezenlijk verdienstelijk maken en hare yerdiensten voor dén: hemel wesentoren zou! Een Catholijh Priester. DE HEDENDAGSCHE CONSTITUTIONEE STATEN. (Der deutsche Artikel. Het eid constitutionelle, stelsel levert, door de verantwoordelijkheid, der ministers, en volksyertegen woordigers, niet alleen waarborgen, op,, voor daca onschendbaarheid., des konings, en voor de. regten., en wrjheden des volks: het; geeft ook aan.de ministers een, middel in, handen, om, ingeval van verschil met. de meerderheid.  de eerste plaats een man van groote kunde en bekwaamheid te wezen, hij behoort eene grondige kennis te bezitten van al datgene, wat tot. zijn departement behoort; voorts’ moet hij het constitutionel beginsel hartelijk zijn toegedaan, en diensvolgens zoowel de regten en yrijheden des yolks, als de prerogatieven der kroon, trachten te doen eerbiedigen, hij moet de nerixunds. de rasdman, niet de staaf van den vorst’ zijn. Hij behoort. moeds genoeg te, bezitten,, om, zijn onderteekening te idhoah cals de torst. van hem vordert, dat hij: ordonnantien of beSluiten. contrasigneere, welke inbreuk: op de. regten en vrijheden des volks maken; want het is juist dat contrasigneeren, ’t welk hem (motebhabonle-lijk stelt voor den inhoud, omdat de vorst zelf buiten alle verantwoording blijven moet. Het is onbegrijpelijk ,. dat men, zelfs in: inyeland, dat klassieke Jand van donstitn tinwdlibeits den waren geest van het constitutioneele | stelsel, nog niet. beter begrijpt. Naar ons. inzien) is een banstityitiiealdel: kénlagrish, met eenen erfelijken koning aan:het hoofd, rerkieslijk boven de republiek , die toch ook een hoofd shebben moet en die, of men: hem raadspensionaris , of jpresi~ dent noeme, voor zijn leven, of voor eenen bepaalden tijd moet gekozen worden, .’t welk aanleiding tot als lerlei_ kuiperijen, . partijschappen en’ botsingen geven -kan, en waaraan het ongelukkige Polem, "1 welk yroe- ger eenen. voor het leven banenyides page i ep! i ' nen>ondergang had te danken.. Maar: de, constitutioneele koning is. cine! du hovfd. san den. staat , hij» bezit wel de uitvoerende. magt , maar hij is. geenszins souverein,.. De souvereiniteit |bérast bi) de overeenstemming’ der) onderscheidene | magtei. Van daar, dat ieder den vereischten vorm maakte en. afgekondigde. wet,-verbindend. is voor al- Jen, en de overtreding. der wet door den regter moet worden gestraft; want de wet is de; wil’an het sou~ vereine, gezag, Maar zoo is:het niet gelegen meti ko- ninklijke besluiten..en ordonnantien, die: geenszins kracht. van wet hebben en tegen welke hetgeoorloofd is bij de wet gevende of | regterlijke magt. in oppositie te komen; ’t) welk geenszins. een: verzetten is de” wet, maat tegen het misbruik van magt, oy. 09 oo+ »Inderdaad, “het.is onloochenbaar, dat, ingevalle een Koninklijk besluit’ keacht van wet had, de: ‘Koning'sou- verein, dat is,; absolute monarch, wezen zou; dat hij, bij,.een besluit, wetlen zou kunnen. intrekken ‘of. wij- zigen ; ja zelfs de geheele constitutie naar welgevallea zou kunnen veranderen of vernietigen ;' daartegen pH waken\, is juist het doel der constitutionele i inrig en daarom ;is de minister, die een konink Lik. ‘besluit contrasigneert, ‘t welk inbreak op de constitutionelle. regten en | ‘vrijheden van het volk, of van een gedeelte des volks; maakt, verantwoordelyk voor die aan ied hij, had dien maatregel moeten ontraden, of zijnne onderteekening weigeren; door zulks niet ‘te doen, h hij, de. veranlwoordelikherd op zich genomen en. hoort gestraft) te worden, ingevalle adodanig blijken, mogt strijdig te wezen met de constituti inbreuk te maken op de regten‘en “sot Een groote hinderpaal tegen de ger yan het constitutioneele stelsel in den o toestand yan Luropa, in eene kamer. Fm sre hoo- gerhuis, eerste kamer, of, zogoals men die noemen wil, die, of erfelijk, is, ‘of door den’ vorst. Leven benoemd wordt; will deze in beide aa rekenbaar ‘eel goede rerhinderenen daaxdoor Beleuchteten kan, zonder dat, dienaangaande, eenige verantwoordelijkheid op’ hare leden.drukt en dezelve alzoo straffeloos alle.verbeteringen kunnen. tegenhou- den, door ecenvoudig alles, wat de kamers der. volks- vertegenwoordigers mogt noodig. keuren, te verwerpen, Tot welke noodlottige, gevolgen.zulks aanleiding kan | geven, ~heft een voorbeeld in Mederland getoond. Toen de eerste kamer besloten had, om de wezenlijke grieven des yolks, in grondwedlige peti/ien uitgedrukt, onder de oogen des gouvernements te. brengen ver wierp de eerste kamer dat besluit, dehoop op redres ‘wam grieven verdween en het minder dan wij phlegmatieke Belgie scheurde zich yan ons af....! En de mieawe Belgische constitutie bepaalt, dat ook de leden der eerste: kamer, of van den senaat),\niet. voor het deven-door den koning, maar voor eenen;bepaalden tijd door Heute zallen verkaufen, De rendervinding héft, dus geleerd, dat, in eenen welingerigten constitutionellen staat, ook de leden der verste kamen: verantwoordelijk. behoorente zijn, wan peer zijn billijke-. voordragten der tweede kamer verwerpt; ‘en dat zijn diensvolgens niet inamove bedenken kun-nen zijn dit moet alleen het! geval met.den onschend-‘Garen koning weren. ‘Jam efor 19% Sib Rass ‘oy Uit cal het saangevoerde ‘blijkt; dat alle theoretische constilutionele obepalingen van yerantwoordelijkheid., -Z00> van: de: ministers; als: van. de ‘leden der kamers.. wel verre yan) tegen. den koning te zijn gerigt, inte — ogendeel, het behoud ‘der;koninglijke waardigheid en — denkbaar is. ; -onschendbaarheid ten doel hebben: en het. is juist het bestaan, of -het niet toepassen, van het principe ‘der verantwoordelijkheid,. wat de reyolutien te weeg ‘en chet ‘koninkljk gezag vernietigt,..waarvit — -blijkt, dat: zij, die het principe der verantwoordelijk- — -heid niet willen doen -gelden, en de geheele, ontwik- keling van jhiet constitutionelle stelsel, tegenbouden. of -beletten; de koninklijke waardigheid en onschendbaar-. Held op het spel zetten, terwijl zij, daarentegen, die aan het ‘constitutionelle stelsel, met al deszelfs waar- -borgen, seene geregelde ontwikkeling willen geven, -juist: daardoor de koninklijke waardigheid en onschend- -baarheidsbuiten, het bereik, van elken gevaarlijken aan- -waly trachten te stellen yj dat zij alleen de ware vrien- den van het constitutionel koninklijk gezag zijn. | Heneogebrekkige grondwettige inrigting, zonder waar- en, gelijk onze. grondwet van 1815,, heeft dan ookeal het nadeelige eener absolute monarchie, terwijl xij et de yoordeelen van mist: \zij, is de gevaarlijkste _ en, somwijlen, dé-noodlottigste van alle regeringsvormen, | De scheuring van het koningrijk der Mederlanden is, in dit opzigty een onwraakbare getvige, halve de tegtstreeksche verkiezingen (wat van. zelven ook de yerantwoordelijkheid van de ministers, y maar ook van de leden der beide kamers, duidelijk te bepalen, Als England (wat vroeger, of -later te duchten staat het slagte van eene revolutie wordt y of Ferland sich yan hetzelve, afscheidt, gelijk Bij het maken eener wyze constitute behoort men a Belgie zich van ons afgescheiden heeft, zal het die rampen alleen aanrde niet verantwoordelijkheid zijner inamoyibele lordskamer te wijten hebben! REGTSTREEKSCHE VERKIEZINGEN, Zonder regtstreeksche verkiezingen, dat is, zonder dat de kern der natie, wezenlijk, vertegenwoordigd wordt,,bestaan er geene wezenlijke waarborgen voor de. regten en vrijheden des volks,. Dit begrijpen te- genwoordig alle verstandigen, De joude grondwet zegt: dat alle burgers gelijke aanspraak hebben., op alle ambten en bedieningen,..,. meer dan een derde. gedeelte van het oude: WVederland doet belijdenis, van de Catholijke Religie: het ware dus niet meer. dan billijk, dat er ten minste 18 Catholijken zitling in de tweede kamer hadden; en ~echter heeft men het, JVoord- Braband. uitgezonderd, door de gefiltreerde verkiezin - gen, z00 ver weten te brengen en te houden, dat niet een enkele Catholijk zitting in die kamer krijgt; zoo- dat dezelve uitsluitend protestantsch zijn en blijven zou, als er MNoord-Braband niet ware. Meent men dat dit, bij regtstreeksche verkiezingen “het geval zijn zou? Neen, waarlijk niet! het is derhalve de pligt van alle Catholijken, om. alle legale middelen aan te wenden. tot het bekomen van regtstreeksche. verkiezingen, zonder welke geene nationale verlegeawoordiging Bij. Slechts, een despotiek gezag kan hen’ zulks' beletten ‘maar het kan hun ‘in geen geval dwingen, om’ hunne — ‘godsdiensiige See ripen té vérzaken, door aan’ huone _‘kinderen® een anti-Catholijk’ onderwijs’ te laten‘gevéen, in eon land, alwaar de volkomene vriheid van gods- dienstige begrippen met ronde woordén 'erkend is, | «bo Sess 119 75-19! i tenia _ LANGS TE DUBLIN GEXOUDENE MEETING. | ae (Fervolg en slot van blz. 44), mae i? y Na de voorlezing van een ander lasterlijk ‘artikel uit ‘den Times, over de Catholijke Priesters van Ferland, gaat O’Connene dus yvooort: > || ~ » Ziet’ gij! de vijandschap van’ vuur en gwaard! de Priesters van Jerland, 'brandstichting, muiterij “en bloedvergieting door alle middelen predikende!4! Wist het Catholijke volk van Zer/and dit? Heeft men ooit iets zoo infaams gezienen evenwel is het blad, dat — aulke lasteringen ‘verspreidt, dat, hetwel ~ K de groatste | publicité in Lxgeland heeft; zoodat men het ’s morgens bij het ontbijt in het salon van den Graaf, in thanden der dames vindt en dat van daar afdaalt totde keuken in. de handen der huisbedienden, Dat blad wordt © inalle kroegen, herbergen en koffijhuizer ontvangen en de gevoelens, die het undrukt worden eenparig gunstig — in England opgenomen en’t is het organgen mag- — tige partij *t welk die dingen-van de Iersche Catholijke geestelijkheid zept! Bij eene meeting, onlangs ‘in Ln- geland gehouden, heeft sein? ihiivid O’Mith genaamd en lid van het parlement, in eene’ redevoering be- weerd, dat het Tersche yolk het mes op dé keel der Protestanten: hield, “Wordt ‘dat alles zonder oogmerk gezegd? Neen; hij’, die zulke dingen schrijft' of zegt, — ‘wordt door de oligarehie gebezigd in hare afschawelijke ontwerpen tegen Jerland, O! ‘hoe verheug ik mij, dat — ‘men hierde Times zelden ziet! Het Iersche'volk- heeft — eenen natuurlijken afkeer van dat blad, den instinc- — tieven afkeer der goeden van al wat slecht’ is)” Ik'aal | u thans cen besluit voorlezen’ Dat bij een bunner meé-dings genomen’ is geworden; doch daar ik door het — dezen der artikel van de'Zimes vermoeid’ ben,:zal — ik u vooraf*onderhouden, over een‘ ander artikel ‘Wadrin men, van het’ Iersche yolk sprekende, tet’: Dat wale gelijk, luiven bigeloovig volk’ van Terland;  Wee- ‘LINGTON en Peg. zijn aan het ‘hoofd’ dier: partij die ‘acht millioenen‘ onderdanen der koningin aanvalt (want ‘de Catholijken van Jerland en Engeland zijn meer dan acht millioenen‘ onderdanen en der staatsmannen trachten hunne lage gierigheid’ hunne onwaardige eerzucht ‘te: voldoen door ‘de poging ‘om: het gezag. door ‘onteerende middelen te bekommen'! Schande 2ij hun! ogij onteerende middelen te bekommen!’ ‘Lngeland \hun naam is de'schandylek: van den Engel- “dhats haa (Toejaichingen)!')iien09 wolpitegnits -» De aandacht der meeting, ‘waarvan'ik gesproken heb, werd gevestigd op ‘den voortgang, dien het Pa- -pismus tegenwoordig in alle gedeclten ‘van het Britsche tik, in Lngeland en buitenlands ‘maakt 5, een voort- gang, die verbonden is met een. Toen de acte van emancipe is. Doorgegaan; ik ontken het, Zij hadden:ons in- 1692 van onze regten beroofd;«gelijk zij ons| ook onder de regering van koning in ANNA,: van onze onveryreemdbare regten en vrijheden; hebben beroofd bij:het traktaat'van Limericks | Het was de acte' der afschuwelijkste onderdrukking: die ooit 'door een volk aan een ander volk werd aangedaan, en dat traktaatsczal | altoos de schande! van Lngeland zijns Onze | regten zijn).geenszins.gegrond op de staatuten van 1829, maarsop de!wetten vanchetvalgemeen | regt, waarvan de ongéregtigheid ons beroofd :had, en die wij in 1829: hernomen: hebben door een vreedzaam |] geweld.., Denken' onze.vijanden,: dati: wij hen thans zullen.veroorloven ||.ons die, op nieuw te ontweldigen? (Geroep. van: |wiji zullen ‘het. niet. gedoogen.) Ik ben een ‘man des vreiles, den ouderdom naderende, (Geroep van: mogt gij nog lang leven!) Mij Nuestra kindehen heben, den rijpen, oderdom bereikt, en ik tel reeds meer dan twintig kleinzonen, Ik altoos verklaar, dat geen enkéle druppel bloed zald-vergoten worden ‘voor de verdediging onzer vrijheden, Ik heb tegen vele zwrigheden geworsteld, onyeranderlijk aan dat besluit verknocht; maari,/Ieren! dat ik u heden zegge, Wat er van is.’ Ik heb besloten, om op het slagveld: te sters ven, lievér dan mij aan de! heerschappij ‘der tory’s te enwe +. Dat, anderen ‘doen, wat zij willen, ik heb besloten om Ss mn > o = o ° 4 i) Ss = o S wiomigne Wella ele Sealwomy @) als bay Het, miepwe, je¢t goed, bepinning wi ‘in beweging zijn, ‘Iedere provincie, ie leinie? stad', iéder | dorp®, moet zi¢h ver- 260} werklaam,odat wijmet ons! :zullemheb- ben:.de Jiberale;, estanten.. Lk. elakkig erin ! enb lit cen eter ho va ma are, zien, ob HEM iB Gu NevBCAigelt In gah “adrel ade f oni 2bNeh zich s¥eegéh’; om ‘dan het | a ria I Ferland, te hebben gehandeld? Dus ter handhaving van-onze-regten, vereenigen; dat tory-parti het) verkreeg, sak Lohr sunle ebned te dragen. Ik: eben, overtuigd, dat, aij gelezen en: gex teekend zal worden door de Bisschoppen: en: Priesters door onze pairs en door het volk, Ik ben overtuigd; dat wij°zes of acht millioenen:onderteckeningen aullen hebbem, en dan zullen wij: dezelve. aan het parlement van Groot-Brittannié voorstellen. Ik \zal in dat document uwe>billijke eischen» op: het genot der regten ‘en vrijheden des lands staven, Ik zal’ met weinige woor- den de ‘schurkerijen', :waardoor de, orangistische factié ons yan”onze regten berooft, aanwijzen, en ik zal in die petitie ook de vreedzame, loijale en: constitionneele middelen' op’ den voorgrond ‘stellen,: metowier behulp- wij’ onze restauratie verkregen hebben. (Daverende toes juiching), Tk 2al die! -verkaring gereed: maken; zij zal worden opgesteld in’ eenen geest van opregte loijali teit, Wij zullen aan de koningin zeggen, dat de verligheid van haren trom en de duurzaamheid van haar huis afhangen van de getrouwheid des lerschen volks, Wij cullen niet spreken van het bezigen der: physieke magt, maar van die, welke de constilutie wettigt en de wet! autoriseert, en daardoor zullen wij bekwaam zijn, om den troon te verdedigen en den vrede, het geluk en den voorspoed der doorluchtige persoon die hem bekleedt, verzekeren,.... é: dicunthaareeee Wij aullen elk illegaal geschil verwijderen + het beste middel om er in te slagen is, ons gereed te houden tot het verdedigen van den troon, Welk: land: ter wereld kan zich beroemen, met meerder loijaliteit. daten. Laten wij onze leus zij: het oude Lerland en de koningin! En onze eisch, geregtigheid, » Wij. zijn niet minder stellig voornens, om de prerogatieven det kroon te verde-digen, dan om de. regten der onderdanen te vetzekeren. Wij verlangen niet, over andere menschen te heer-schen; maar wij willen, dat men de gelijkheid van de regten der Catholijken met andere burgers erketine. Ik verklaar) plestig, dat ik door de:Catholijken 200 min de andere sekten zou willen zien verdrukken als ik thans kan toelaten, dat ik zich aan huone onder-drokking onderwerpen,... Ik verklaar, dat ik niets anders: verlang, dan het gene, wat ik hier heb gesteld. Het: volk van Jerland is reeds geémancipere, ‘het is teruggekeerd’ in zijne regten, ‘en-door het handhaven derzelve, verze-keren wij ook’ de vrijheden van ‘het Engelsche: volk. Herinnert u; ~welke! de svoorstellem 2ipm; die ik doe, Ik beweer in’ de) eerste’ plaats,. dat de story’s van Dnge- land eene oligarchie willen daarsteHen:; aij) willem ge- tjktijdig de*magt’ van den troon en die sdes: volks om- ver |werpen”! koe héb« eenmaal, cbewedrdys\datiz00-de chetoleven derokoningin zijn 2 env heeft; mij gesommeerd tot ‘het intrekken 'dier besdhuldiging 5: maar. dk»dab:het wie’ doeh,.eno Fk herbaalhetahansy i Tk yoegveri nog te j aes ~~ eY re oP ot koningin binnen zes maanden ha- gah Curnbérlantl in het graf zou eoeoecwee eee ew eee wm 52 — gaan, wederrinden, -en dat. Ernest van. Hanover den troon’ zou beklimmen. Mijne tweede-stelling is, dat de tory’s besloten’ hebben, om de « prerogatieven der, _kroon met: voeten\-te:treden; in de derde plaats, dat zij hartstogtelijk alle regtén en privilegien des _konnen. Lerschen volks, wenschen Ae oninemen; en: ten vierde, eindelijk, dat.2ij alle: inne magt zullen-bezigen, om een schriftbewinden in het rik te vestigen, ten einde in het bezit te blijven van het gezag, door zulke infame-middelen verkregen von, onzé kindered ‘in alle de afschuwelijkhe-den van slavernij en despotismus te dompelen, (Dasverende toejuiching en geroep van: het) zal hun nooit gelukken! Ik) heb u gezegd, wat mijn plan is, wél-ke mijne yoornemens zijn; ik zal-ze weldra in achter-. volgende meetings; bekend: maken, Wij zullen ons tot de koningin wenden en haar zeggen, dat ons leven en ons fortuin ten haren dienste zijn, dat ons aanbod geene ijdele parade. is, noch een dier daden voor welker uit- voering wij zullen terug denken; wij verzekeren haar dat ‘haar troon, als het noodig is, in veilige haven zal worden gebragt al doberde hij op eene zee yan bloed, het bloed des Ierschen yolks, (Lange toejuiching).” At ates 2 - Er zijn nog verscheidene meetings te Dublin gehou- den, in welke de heer O’Conning in denzelfden geest, redevoeringen heeft uitgesproken, en in welke belang- rijke voorstellen zijn aangenomen geworden. rs eo Linaongs =e. 8 De SYMBOLIEK van Dr. J, 4. Méourer, naar het Hoogduitsch; door Tueoporus Brouwer, Rk. C. Priester. IT Deel. Rotterdam, bij J. C. Botan. 1839. Het eerste deel van dit belangrijke werk moge den lezer nu en dan vermögen en te veel ingespannen heben, het tweede en Jaatste zal hem gewis verademengen en meer afwisselende lectuur verschaffen. En wie zou niet verlangend zijn, een -onderwerp ‘zoo gewigtig, als dat der Kerk door Moucer verhandeld te zien? inderdaad, welke schoon, geheel nieuwe en toch zeer oude denkbeelden, treffen avij hier aan, wanneer de aan de Kerk te vroeg ontrukte schrijver de schoonheid en, voortreffelijkheid maalt der onbevlekte bruid van Craristus; hoe in haar de Catholijk’ zijn gevoel, verstand en godsdienstig-—~zedelijke vermogens beyredigd en voldaan ziet! Op deze beschouwingen, die wij, yoor het schoonste gedeelte der Symboliek houden, volgt eene fikse uiteenzetting der verschillende gevoelens over de, kerk der eerste Hervormers en de gehecle verhandeling: wordt besloten met eene beschouwing over het. Verband, tusschen de zeigende, lijdende en strijdende Kerk, Het. ware Se CITT TEE Ter aa COTI BAG Or SECA GT Oe Aan gut Bontao ya pe CATHOLIIKE NEDERLANDSCHE STEMMEN te Gaave te. wenschen, dat de Protestanten dit hoofdstuk aendachtig overwogen: zij kunnen er veel uit'leeren, Na aangemerkt te hebben, dat ide Gereformeerden in Frankryk en de Remonstranten in Holland de soorbede der Heiligen loochenen’, wie verstellt, dat zij niets van ons welen, en zich ook: niet ‘bekreunen, over hetgeen und zich ook: niet ‘bekreunen, over hetgeen und zich in het gebraten, zonder zich in het minste met onze: gesteld-heid in deze’ benedenwereld te bemoeijen, — zonder zich in hunne genoegens te laten storen, dan kan men het verbod om de Heiligen aanteroepen ten minste ~ eenigszins verstandig’ vinden, Doch dergelijke ideale van zalige geesten; welke zekerlijk slechts' lage eigen liefde kon verzinnen, hebben waarlijk niet veel aanlokkelijks em openen ons geen ‘vrolijk verschiet, God beware ons, dat on S der gelijke zaligheid in den Hemel niet ten deel valle; want, onzes erachtens, zoude ‘de toestand des aardebewoners in wiens boezem ook slechts eenige vonk yan deelnemende liefde gloort, verrew boven dezelve de voorkeur verdienen!....” In het tweede boek beschouwt de schrijver de klei+ nere Protestantsche secten, en laat beurtelings de We- derdoopers, de Mennonieten, de Kwakers, de Herrn. hutters, Swedenborgs zonderlinge visioenen, de Soci- — nianen en Arminianen de) revue passeren. Wie iets meet wenscht te weten, dan een viugt lexicon’s, ar~ tikel over deze ‘secten, leze dit werk,. Wijedarven verzekeren, dat niemand het onbevredigd te ) leggen, Gaarne zouden wij den lezer een uitgebreider fragment mededeelen, om hem ook over de vertaling te kunnen doen oordeelen; doch ons bestek gedoogt zulks niet; ter’, de keuze: in een werk, dat ons zulk een uitgebreid.veld. ter’ beschouwing \aanbiedt zeer moeijelyk is, Wij wenschen, dat Het werk ale gemeen door Roomsch en onder ’sHeeren zegen: ook op Neérlands bodem gezegende vrachten moge opleveren, —- patton Peel 6d «019% ioggianhelajegoo + frmoelse! | = G +, bioletasieb: wes mi } 99 IS Via are 91G<39U So AANKONDIGLIN t ia ie as hi of 1 ge - In de provincie Zuid-Holland, verlangt men tegen primo Mei of eerder., iemand van de R, C, Godsdiens niet beneden.de 20 jaren, met de. Fransche duitsche | talen» en ‘het’ administratieve bekend goede hand ‘schrijvende én’ van goede gett voorzien, Adres met. CATHOLIJKE NEDERLANDSCHE STEMMEN. OVER GODSDIENST-, STAAT, GESCHIEDEN EN LETTERKUNDE. Als JESUS dit gezegd had, hebbende de oogen ten Hemel opgeheven, zeide Hj: +... Heilige Vader bewaar hen, die Gy my gegeven hebt, in uwen naam; opdat sy éen zijn geljk wi..s+ee- En ik bid niet alleen voor hen, maar ook voor degenen, die door hun woord in my geloove zullen: opdat zy allen éen sen, gelyk Gy, Vaden, in my en ik in U: dat ty ook in ons mogen een zyn, opdat de wereld geloove, dat Gy my gegeven hebt. En k heb hun de heerlykheid gegeven, die Gy my gegeven hebt: opdat ty souden éen zyn, gelijk wy ook dén syn. Ik in hen en Gy in my, opdat sy volkomenlyk éen zijn: en dat de wereld wete, dat Gy my gegeven hebt. Joann. XVII. Op dit blad ’t welk alle Zaturdagen met een Nummer wordt vervolgd, kan worden ingeteekend aan alle Postkantoren, en bij de voornaamste Boekverkoopers in het Rijk. Hetzelve wordt met den Post verzonden voor den prijs van f 8-50. Nicht jaar; het half jaar of kwartal, naar evenredigheid; zullende de betaling bij kwartalen moeten geschieden. Alle abonnementen kunnen worden opgegeven aan het Postkantoor te Grave; geene andere dan gefrankeerde Stukken en Brieven sullen door de Redactie worden aangenomen. — Aankondigingen worden tegen betaling van 15 Centen den Regel geplaatst. Voor Belgid kan men abonneren aan het Postkantoor te Antwerpen. 7 = Wie heben in ons vorig N°. met een woord gesproken over de Protestantsche strekking van het armzalig kies-stelsel, dat onder de grondwet van 1815 bestond; *t welk blijkt uit het behendig wegziften van Catholiken, voor de zoogenaamde volks-vertegenwoordiging: Mmaar wie zou gelöd heben dat men het zoover drij-ven zou, van in de sectien de voordragt te doen, om bij de nieuwe of gewijzigde Grondwet, de bepaling weder in te voeren: dat de honing der Nederlanden Protestant zijn moet? Liet gij, vrijzinnige Nederlanders! Ziet gij, Catholiken! wat er te wachten is van de gefiltreerde tweede kamer, welke gij dacht, dat aan het gouvernement zulke milde voorslagen van wij- ziging der rondwet zou doen? Welk eene vernering yoor at salt ij daarbij zwijgende aanschouwers blijven ‘en u regten laten ontnemen, in wier bezit gij sedert -vijf en egale middelen bezigt, die in uwe magt zijn? n 1795 is het Catholicismus in Wederland geéman- Cepere; de Catholijk zijn met hunne andersgezinde nedeburgers gelijk gesteld geworden door de volks-verlegenwoordigers, die door de geheele natie voor zoo- — ~yerre die yan. stemregt wilde gebruik maken (ep dit konden allen) zijn yerkozen geworden. > a. > eertig jaren zijt, zonder dat gij daartegen de _ * Die gelijkheid is nooit beter gehandhaafd geworden, ‘dan onder koning LopewuKx, die, hoewel Catholijk zijnde, geenerlei onderscheid tusschen de belijders van verschillende Godsdiensten maakte; ook dit weet nies mand beter dan Mr. Connewis Fevix van Maanen, die z00- wel onder koning LopgwisK, als onder koning WiLLEM, minister van justitie was, en, als zoodanig het des creet der invoering van het wethoek VAPOLEON in- gerigt voor het koningryk Hoiland van 24 February, J809, heeft gecontrasigneerd. Het was dus hoonend voor de Catholijken en on- dankbaar tevens, dat men in het ontwerp van grond- wet voor de vereenigde Nederlanden, van J8J4, in art. 133 de bepaling maakte: » De christelyke her- vormde Godsdienst is die van den souvereinen vorst,”’ Waarom maakte men die bepaling? Was het, omdat de meerderheid der natie, tot het hervormde kerkge- nootschap behoorde? Dan had men, om dezelfde reden cee in de grondwet voor het koningrijk der Mederlanden *t welk voor drie vierde gedeelten Catholijke Catholijke 2.2 = Godsdienst is die den koning. — Maar toen ».™ = zweeg men daaryan, et is den Catholijken nooit. 4% in het hoofd gekomen, om zoo iets te vorderen; maar s >< oo. ® : = ae] is paauwelijks is men weder Qud-Nederland geworden, —_ ;. y* : Nene. 2 of men. wil op: nieuw aan het Protestantismus een  te stellen, dat men op nieuw in de te maken of te wijzigen grondwet, de bepaling zal maken, dat de koning Protestant zijn moet; en zulks, nadat men het behoud des lands, zooals wij meermalen met fierheid heben aangemerkt, -an het Catholijke Woord-Bra-band te danken heeft! Zal men ook welligt de wijziging van art. 192 voor-, stellen? Dat artikel zest: » De belijders der ‘onderscheiden Godsdiensten gennieten allen dezelfde burgerlijke en politicke voor regten, en hebben gelijke aanspraak op het beklee- den van waardigheden, -ambten (grondw.  dat is: Anti-Catholijke, te maken? Meent men, dat zij niet alles zullen inspannen om befürchtigenden verkörpern, wasarij ze zich zowel bevinden, en dat alle verbeleringen om befinden, en dat alle verbeleringen om befinden, en behouden? Maar heelt-men al de gevolgen van eenen zoo onstaatkundigen en verstandeloozen stap wel berekend? Wij zullen over die mogelijke, zelfs vermoedelijke geveltene op een ander tijd spreken, Intusschen is de tyd gekomen, Catholijke landgenoten! om openlijk tegen de verkorting uwer verkregene ‘regten te ‘protesteeren, en tevens op regt-shi -eehsche verkoreanen en vryheid ven onderwys, met bescheidenheid, maar met nadruk aan te drin-gen; doch dat men de adressen aan den koning rigte en BEE, van dezelve | aan de tweec @ kamer ende, DE HEDENDAGSCHT vienpn ARTIKEL, a Hater Wij hebben in onze vo EN BERGER, van dezelve |  190:. | De volkomen vrijheid van godsdienstige. begrippem yan yerwacht, Jévert. ' Degrijpen , een paar ‘hoofdstakken vertalent’ , uit het be- roemde werk van den graaf pe Marstee, getiteld : : du F Pape, ele, onderwerp doen zien, dat eene welbegrepene, behoor- lijk gewaarborgde constitutioneele koninklijke regering , theoretisch beschouwd, een voortreffelijke regerings- vorm is: en evenwel, zien wij, een blik op alle he- dendaagsche staten werpende, nergens datgene tot stand brengen , wat door dezelve bedoeld wordt; overal treffen wij misnoegdheid , partijschappen en woelingen. _ aan; overal aan den eenen kant pogingen der gou- vernementen , om hun gezag en invloed te vermeerde- ren, en aan den anderen kant, pogingen der volken, om hunne welerkende, maar op allerlei wijze gedwars- boomde regten en vrijheden, op de gouvernementen te veroveren, Dit een en ander is het gevolg van de na- tuurlijke geaardheid der menschen, die door eigenlief- de, vooroordeelen en hartstogten bedwelmd en ver- blind, in het algemeen niet berekend zijn om hunne \ bijzondere belangen aan die van het algemeen en aan hunnen pligt op te offeren; westhalve, naar ons oor- deel, de best ingerigte constitutionele monarchie nooit die gelukkige uitkomsten zal opleveren, die men er Tot hiertoe heeft de uitkomst dit be- vestigt, en zij zal het wel blijven bevestigen zoo lang als-vorsten en volken niet terugkeeren tot het Catholijk principe, *t welk, in zijne ontwikkeling de beste, de ‘eenige zekere waatborgen voor vorsten én volken op- Wij willen’, ten einde dit een ander te doen ‘ats: bees neien |. TWEEDE HOOFDSTUK, _TWEEDE p BOEK. Over de inconvenienten der Rassias Hoewel de souveretest geen groater en algemeener belang heeft, dan dat: van regtvaardig te wegen, en hoewel, de gevallen, waarin zij bekoord- wordt, rom zulks niet te wezen, zonder vergelijking, minder zijn dan de andere, zijn ze echter ongelukkiglyk mog tal- sijk; en het bijzonder karakter van sommige souvereinen kan die inconvenienten vermeerderen, zoo zelfs, dater, om dezelre draaglijk te vinden schier geen i mid- del is, dan om ze: te vergelijken metdie, w seplent zouden hebben, als de sonverein niet bestond, © =~ De stoutmoedige. ‘onhomelingeich van JaPant heeft., ibe het georlo old is zich alzoo uittedrukken, niet op- gehouden: tot dat geene te hellen, wat men vrijheid noemt, dat is naar dien staat, waarin het gouverne- ment Z00 © weinig. goavernement en de geregesrd wor dende zoo weinig geregeerd. worden als mogelijk. is. ‘Alto op zijne: hoede tegen zijne ee Europehen hen’ nu eens verdreven, en dan weder ten tegen hen: vgesteld, » Hij heeft. alla eat heeft: alle denkbare vormen van gouve put, om meesters te jontbeeren 70 e om haunt oe Aone, asbioa ve ne =(t) De uitgebreide> nakomeli igscha 0 a _ fis cen en anderen weg ingeslagem van de dena ee alee aenonni necf 7 * “9 Pen ae ro 4 eenen mensch gezegd: Doe alles, wat gij wilt, en als wij het moede zijn, zullen wij u vermoorden, - Overigens heeft zij nooit kunnen of willen begrij- pen, wat eene republik 2ij; zij verstaat niets van een evenwigt, van magten, van al die voorregten, van alle die grondwetten waarop wij zoo fier zijn. Bij haar is de rikste man het meest meester zijner hande- lingen, de bezitter eener uitgestrekte vervoerbare for tuin, geheel en al meester, om dezelve te veryoeren, werwaarts hij wil, en overigens verzekerd zijnde  dolk reeds ziende naderen, verkiest hij die echter boven het ongeluk, yan uit verveeling in ons midden te sterven. Ongetwijde zal niemand in het hoofd krijgen om Europa het openbare regt, het zoo korte en klare o- penbaar regt yan Asie en Afrika aan te raden; doch daarbij het gezag altoos gevresd, betwist, aangevallen of overgebragt wordt; wijl er niets zoo on- draaglijk voor onzen hoogmoed is, als het despotiek gezag, is derhalve het grootste Europische problema, om te weten: hoe men het souverein gesag kan be- perken, zonder hetzelve te vernietigen. Men heeft weldra gezegd: » Lr zajn grondwetien, er ts eene constilutie noodig.” Maar wie zal ze in- voeren die grondwetten en wie zal ze doen uilvoeren? Het ligchaam of de individu, die er de kracht toe heeft, zou souverein wezen wij! ze sterker zouden zijn, dan de souverein; zoodat men, door de acte der invoering zelve hem onttroonen zou, Als de constitutioneele wet eene concessie van den souverein is, be- gint de kwestie op nieuw. Wie zal een zijner opvolgers beletten, haar te schenden? Het regt van weder Stand most aan eenigkeitig, of aan eenen individu worden toegekend; anders kan hetzelye niet worden uitgeoefend, dan door de revolte (1), dat verschrikkelijk redmiddel, dat erger is, dan al de rampen. Overigens ziet men niet, dat de talrijke pogingen, | _ter beperking: van het souverein gezag aangewend, ooit geslaagd zijn, op eene wijze, die geschikt is, om lust tot navolgen daarvan te geven, Lngeland alleen, be- gunstigd door den Oceaan die het omringt en door een national karakter, datzich naar die ondervindinigen schikt, heeft in dit opzigt iets kunnen doen; “maar deszelfs constitutie heeft de proef van den tijd ear niet doorgestaan; en dat berucht gebouw, dat ir deszelfs fronton MDCLXXXVIII toont, schijnt zelf reeds te wankelen op zijne nog vochtige grondslagen (2). De burgerlijk en crimineele wetten dier natie, zijn niet beter, dan die der andere volken, Het regt, om zich zelve te belasten, voor stroomen bloeds gekocht, bel ste natie der wereld te wezen, Een zekere sol- ft onze gebrekkige grondwet in den Belgischen nen, Rep. af pe Maisrre schreef dit reeds, ruim twintig _toen er veel minder grond yoor scheen, dan PONS Ey 55 ean o Rep. t haar slechts het voorregt opgeleverd van de hoogst _datesque geest, die de kanker is der yrijheid bedreig t zigtbaar genoeg de Engelsche constitutie; gaarne ga ik stilawijgend | andere verschijaselen voorbij, Wat zal er gebeuren? Ik weet het niet; maar, zoo de zaken keerden, gelijk ik wensch, zou een geisoleerd voor- beeld in de geschiedenis weinig bewijzen, ten voor- deele der: constitutionele monarchie, te meer daar de alzemeene ondervinding strijdig is, met dat eenige voorbeeld, Eene groote en. magtige natie, heeft onder onze oo- gen de grootste poging tot vrijheid gedaan, die ooit in de wereld is aang ewend geworden: wat heeft zij verworven? Zij heeft zich met spot en schande over-dekt, om eindelijkk eenen Corsikaanschen gendarme, in plaats van de gehoorzaamheid te stellen, Zij is Vervolgens in den afgrond der vernedering gevallen; en aan de politieke. vernietiging niet ontsnapt zijnde, dan door een mirakel, dat zij geen regt had te verwachten, vermaakt zij zichonder het juk der vreemdelingen (1) met het Jezen van het charter, dat enkel haren koning eer aandoet, en waaromtrent overigens, de tijd zich niet heeft kunnen verklaren (2). Het Catholijke dogma, verbiedt zoo als de geheecle weareld weet, iedere soort van revolte, zonder onderscheid; en. omdat leerstuk te verdedigen geven onze doctores vrij goede, zelfs wijsgeerige en politieke redenen op. Het protestantismus, integendeel, uitgaande van de souvereiniteit des volks, een dogma, dat hetzelve uit de Religie in de politiek heeft overgebragt, zich in het sijsthema van het niet-weerstand bieding (mon-resistance) slechts de laagste vernering van den mensch, Doctor Beattie kan worden aangevoerd, als een vertegenwoordiger zijner geheele partij. Hij noemt het Catholijke systhema van het nie¢-weerstand bieden cene verfoeyelijke leer, Hij beweert, dat de mensch Als het zake is van weerstand te bieden aan de souyerei- nitcit zijn besluit moet nemen, naar het inwendig gevoel, naar een zeker zedelyk instinct, waarvan hy de overtuiging in zich zelve heeft en dat men ten onregte mel de warmte des bloeds en der levensgees- ten verwart (3). Hij verwijt zijnen beroemden land- genoot Dr, Barkely, dat hij die uitwendige magt heeft miskend en gelofd heeft, dad de mensch in syne hoe- danigheid van redelyk ween rich moet laten gelet= den door de voorschrifien eener wiyze en. onpartydie ge rede (4). (1) Dit werd in 1817 geschreven. (2) Die verklaring heeft bereids in 1830 plaats ee ; ED. (3) Those instinctive sentiments of morality were of men are conscious ascribing them to blood and spirits or to education and habit (Bearrie, on Truth Part. tl, chap. XIL, p. 408. London, in 8° tk heb nooit zoo veel woorden zien bezigen, om den hoogmoed uit te drukken. / (4) Dit is inderdaad eene groote lastering (Asserting that- the conduct of rational beings is to be directed not by those justitative sentiments but by the dictates of sober and impartial people, ae Zeer bewonder ik die fraaije grondstellingen; maar zij hebben het gebrek van geenerlei. licht voor het verstand op te leveren, om een besluit te nemen in die moeijelijke omstandigheden, waarin de theorien volstrekt nutteloos zijn, Als men beslist heeft (ik stem zulks bij veronderstelling toe), dat men regt heeft, om de souvereine magt te weerstaan en haar binnen hare grenzen te doen terug treden, dan heeft men nog niets gedaan, wijl men nog weten moet, wanneer men dat regt kunne uitoefenen en wie het regt.heb- ben om het uit te oefenen, De warmste verdedigers van het regt van -weerstand erkennen (en wie zou er aan kunnen twijfelen?) dat hetzelve niet kan geregtvaatdigd worden dan door de tijrannie. Maar, wat is tijrannie? Kan eene en kele daad, als zij afschuwelijk is, dien naam dragen? Als er meer dan eene noodig is, hoe veel zijn er dan noodig? Welke magt inden staat heeft. Rest om te beslisse schen, dat het geval van weerstand bieden gekommen ts? Als de regtbank vooruit bestaat, maakte zij reeds een deel van de souvereiniteit uit en op het andere gedeelte werkende, vernietigd zij hetzelve; 200 zij_niet vooruit bestaat, door welke regtbank zal dan die regt bank ingesteld worden? Kan men overigens een regt uitoefenen, zelfs een billijkk, een onbetwistbaar regt zonder de inconvenienten, die er uit kunnen voortvloei- jen, in de schaal te leggen? De geschiedenis heeft slechis een stem, om ons te leeren, dat de revoluti- en door de wijsste mannen begonnen altoos door de gekken geéindigd worden; dat de bewerkers er altoos de slagtoifers van zijn en dat de pogingen der volken, om hunne vrijheid te scheppen of te vermeerderen, bijna altoos eindigen met hen boeijen te gven. Men ziet slechts afgronden aan alle zijden . Maar, zal men zeggen, wilt gij dan den tijger van den muilband ontdoen en u tot de passieve gehörigaamheid verlagen? Welnu, zie hier wat de koning doen zal: >» Hij zal uwe zonen nemen, om zijne wa- gens te voeren; hij zal er ruiters van maken, om zijnen wagen te verzellen; hij zal er krijgsoversten en krijgsknechten yan maken; hij zal sommigen ne men, om zijne velden te bearbeiden ‘en zijne grannen in te oogsten, en anderen, om zijne wapenen te maken, Hij zal van uwe dochters reukwerksters, keukenmeiden en baksters maken; hij zal voor zich en de zijnen het beste nemen, dat op uwe akkers, in uwe wijngaarden.en boomgaarden is en hij zal zich de tienden van uw koorn en van uwe drui- ven doen geven, om zijne gesnedenen en zijne be- dienden te loonen, Hij zal uwe knechts en uwe dienstmaagden, uwe sterkste jongelingen en uwe last- dieren nemen, om ze te zamen tot zijn voordeel te laten werken; hij zal ook de tienden En uwer kudde » nemen en gij zult hem tot slaven zijn,” (Ree. I, VIII, 11 en verv.) Mal reason. Beattie, ibid. Men siet hier veer duidelijk, die warmte van het bloed, welke de hoogmoed sedelik instinct, zennen, noemt. Europe, dan zonder weerstand, zich dat nieuy Ik heb nooit gezegd, dat het absolut gezegd, dat het absoluut gezegd, onder welken vorm hetzelve in de wereld bestaat. Ik erken het; integden- deel uitdrokkelijk en denk er geenszins aan, om de- zelve te verzwakken, ik zeg enkel, dat men zich geplaatst vindt tusschen twee afgronden. VERGROOTING EN INTRIGUES VAN RUSLAND. 