Afbeeldingen der voornaamste historien, soo van het Oude als Nieuwe Testament, ... 1700
None
De twee Engelen in mannen gedaante fiende dat Loth, na dat ſy hem geraden hadden om Sodom te verlaten en fig uit de verdervinge vandie Stad te behouden, dat hy egter nog ver- toefde, bragten hem met ſijn vrouw en ſhne twee dogters, ſo al ſchoorroctende buiten de Stad, belaftende haar te begeven na het gebergte, en niet agterwaards om te fien. Als God nu de Steden Sodom en Gomorra met alle fyne inwoonders, ende der ſelver gantſche landſtreke door het vuur des Hemels dede verderven, konde Loths vrouw niet laten daar na om te fien, waar over ly dan door God geſtraft en in een Sout-pilaar verandert wierd. Loth be- =: ſig dan met fne twee dogrers, uit vreſe voor het verderf, in cen ſpelonke van het ge- ergte: ſyne dogters hare bruidegoms in Sodom gelaten hebbende, en fiende dat al bh land verwoeſt was, beelden haar in datter geen meer menſchen, als ſy overgebleven wa- ren, om haar vaders geſlagte voort te planten, waarom fy dan haar vader dronken ge- maakt hebbende, den cen na den ander, tegen de wet Gods en de natuur, by hem neder gingen leggen, en ſig met hem vermengde. Uit welke ſondige vermenginge dan voort ge- omen ſyn Moab en Ammon, welkers nakomelingen fig meeſten tijd als vyanden hebben ge- kant en gedragen, _ de kinderen Ifracls en Abrahams geſegende nakomelingen. Hier fiet men dar de dronkenſchap envergetenheid van Gods 97425 a0 niet als quaad kan werken. es de la plainez & craignant la meſme choſe pour Sohar ou 11 getoit retire, en. - — - ENT. 3a , { y ———_—_ - 1G et WIT th doen Fw = 8 aa pes, .- JE Feb es WEEN Lt ne hdtv MN eee __ - ———_ __ Lats © the 4 RT FRE>; ES 34-1, Loo be RE EY . A ET As 16, Wc > 4828s" w; EC En ks dt a SEN TOES Se 00:2) nes a CHIEN IE * 4 ot By 3 AE i COT TEST LE - s _ on 0 Y * w* COB eve OTIS Ve * SI ag Cen RC ENTERS GENESEOS Car. XIX. C Quantum mutatus ab illo (Quo ruis in Scyllam , poſiquam vitare Charibdim Et Sodomam poteras? © miſerande ſenex ! Excute te Pater, & flammas compeſce nefandas. Ah! quis non hominum vertitur arte mer! ? Inceſte de Lot. Si les filles de Lot evitent cette flame, Des teux inceſtueux ſe glifſent dens leur ame : Lot dans Pexces du vin participe a ces ſeux, Doublement criminel, & pere malheureux. The Strength of Man is vain. God ſhowr'd down flame on Sodom Like a flood, Lot's wife Look't back, and a fixt figure ſtood ; But Lot being drunk | for he Eſcap't the flame |] Detected his, and his own daughters ſhame. Wer Gottes vergiſzet / ſtrauchelt leicht. O Loth 1! du nimmeſt fiir der Straffe zu entrinnen / Wie aber hat der Wein dich ſo beraubt von Sinnen / Daſz du die Schande -mit den Tochtern elbſt begehſ / Da du doch nahe bey der Ruthe Gottes ſtehſ x Die God vergeet, {truikeld ligt. O Loth, ontvliet gy dan, met al uw huisgeſin, Gomorraas ſwavelbrand, maar niet de brand. van min? Kan u, als gy met wijn de luſt hebt ingedronken, 't Verbode minnevier dan nog het hert ontyonken? p 4 - FRE ”- To XX 111. Abimelec puni & repentant. Abraham ayant etc oblige un peu apres Vembraſement de Sodome , de quitter le lieu ot il Etoit pour aller a guerare: Abimelec Roy de ce pais , enleva- Sara , qui ſe difoit ſceur d'Abraham , & la fit venir ches lay. Mais Dieu qui etoit le protecteur de la vie d'Abra- ham, & de la purete de Sara , menaca ce prince: durant la nuit de le faire mourir, Sil touchoit a cette femme, & Pavertit , qu*Abraham ctoit ſon-mari. Abimelec effraye, & des menaces de Dicu, & de Fidee ducrime qu'il alloit commettre; appella ſes ſerviteurs , & fit venir auſh Abraham , & ſe plaignit de ce qu'1l luy avoit Aeauis » la verite: Abra- ham luy ayant declare les raiſons de ce deguiſement , Abimelec en fut fatisfait , & ren- dit Saraa Abraham , & luy fit de magnifiques preſens : ce faint patriarche pria Dieu pour Abi- melec , & pour tous ceux de ſamaiſon, & Dieu fit ceſler les playes dont il les avoit frapes. God is King of Kings. And Abraham went ſouthward and dwelt in Gezar, and faid that Sarah his wife was his - ſiſter | becauſe he feared the people would kill him for her ſake] ſo Abimelech the King of Gerar ſent and took Sarah from her husband, but God in a dream made it known to Abimelech that ſhe was another man's wife , and Commanded him to ſend her back again to her husband 3 wheretore Abimelech riſing early in the morning , comes to Abra- ham, and askt him wherefore he had told him that which was not. true. To which Abraham anſwered, that. he did that to fave his Life, and yet he had not told a Lye, for ſhe was the daughrer of his father, but not of his mother; then Abimelech took ſheep & oxen, and men ſervants and maid ſervants, and a thouſand pieces of {ilver, and alfo he gave him his wite Sarah again, and his Land to dwell in where he pleaſed ; and Abraham prayed to God, and healed Abimelech and his wife and his maid ſervants; for God had {mote the houſe of Abimelech with barenneſs for Sarah's ſake. Gott wil ketnen Ehcbruch. Als Abraham zu Gerar gegen Mittag gelegen / angekommen war / und aus Furcht es michte - das Bolck ihrenthalben todten | geſagt hatte / es were Sara/ die Hauſfrau Abraham! ſeine chweſter / ſo ſande Abimelech der Kdnig zu Gerar dahin | und nahm Sara hinweg ; Gott aber machte dem Abimelech in einem Traum bekant / daſz ſie einem Manne vermahlet were / mit dem Befehl | ſie ungeſchindet dey; Abraham wieder zu geben/ welchem Befehl er auch in der Frihe gemaſi lebte / und Abraham fragte / warumb er ein ſolches gethan / und geſagt hatte / das ſich in der That alſo nicht verhielte ? Abraham antwortete darau}: es were allein geſchehen / ſein Leben zu erhalten / ſo hatte er auch nicht gelogen / allermaſFen Sara ſeines Baters | nicht aber ſciner Mutter / Tochter were. Abimelech nahm alſofort Schaffe | Rinder / Dienſtknechte und Magde neben tauſend Silberlingen / ſchenckte dieſes alles Abraham / und gab 1hm Sara ſeine Hauſifrau wieder / eignete ihm auch ein Stiic> Landes zu / welches cr zu bewohnen ſich wirde gefallen laſen. Abraham bath dagegen Gott / und Gott heylete Abimelech und ſeine Hauſfrau/ ſampt ſeinen Dienſtmagden / die er zum gebahren der Sara halber krafftloſ gemacht hatte. God wil geen Egtbreuk. Abraham gerciſt ſynde na het land van *t ſuiden ging tufſchen Kades cen Sur woonen, ende verkeerde als vreemdeling tot Gerar, alwaar de landsdouwe wel ſcer ſchoon , maar geen vreeſe Gods was. Abraham, ondertuſſchen niet genoeg ſteunende op Gods voorſie- nigheid , vrecſde dat d'inwoonders aldaar hem ſouden dooden om fijn Huisvrouwe , die {cer ſchoon was, waarom hy dan ſeide .dat f1jn huisvrouw , ſijne ſuſter was. De Konin Abimelech, hier van onwetende f{jnde, liet Sarah halen om haar te trouwen. Maar God dit evenwel mishagende ſtratte daarom Abimelech, en floor alle de baarmoeders van het huis Abimelechs ganſchelijk toe. Dog God waarſchuwde Abimelech in een droom, darſy met een man getrouwt was, ende belaſte hem, haar nog ongeſchent aan haar man Abraham weder te geven , 't welk hy , vroeg opſtaande, naquam, vragende Abraham , waarom hy ſulks gedaan hadde, ſeggende iets het welk niet waar was: waar op Abraham antwoor- de, dat hy ſulks gedaan Tad, om {ſyn lit te behoeden, ook dat hy niet gelogen had, om dat Sarah fijns Vaders, dog niet fins Moeders Dogter was. Doe ſchonk Abimelech veelderhande faken aan Abraham, ende hy gaf Sarah ſijne huisvrouwe mede aan hem weder , met aanbiedinge dat hy in fijn land mogte woonen daar 't goet was in fijne oogen , waar voor Abraham hem bedankte, en God bad voor Abimelech, dewelke hem, fijn huisvrouw , ende {yne dienſtmaegden , die hy om Saraas wille met kragteloosheid om te kunnen ba- ren, geſlagen had wederom genas. Hier roont God dat hy geen Egtbreuk begeert, dat hy cen vyand van bedrog is, en dat niemand quaad moet doen, uit vreſe, of om dar het goed daar uit mogte voortkomen. | | ———_— Iz —— —- - _ — "- Re ——_— — —— | Cui vincla jugalia Cure, Et foror & conjux ſuffert Abrahame periculum : Þ Vilior e{tne pudor, quam breve vita bogum ? ; Heu fpes deficiens! verum obftat noctis imago. | Sic opportuno tempore Numen adeſt. Abimelec puni 8& repentant. F La beaute de Sara, Veclat de fon viſage, Dans Vame d'un grand Roy, fait un trifte ravage, ... \ Sur le point d'aflouvir une indifcrette ardeur, l - Dieu luy meme Varrete, & luy glace le cur. God is King of Kings. "The heathen King, Abimelech by name, Took Sarah Abraham's Wife, a ſtately dame : Burt in a dream, God ſhew'd him what to da; He fenrt her back, with her a preſent too. Gott wil feinen Ehebruch. K Abraham ! dein Her ig qualen / Weil ich Abi mit Sare wil vrmiden er iſt und {heint bein er nimmet- ſte hinweg ; Got aber ſorgt fiir dich | und flir Abimolech. p God wil geen. Egtbreuk. Kan vreeſ' » © Abraham! u 't herte fo benouwen, Dat gy Abimelech u Vrouw ſoud' laten trouwen? Voor u fchijat hoop nog hulp, hy neemt uw Sara weg z Maar God draagt ſorg voor u en voor Abunelech, G XXIV. Banniſſement d'A gar. Dieu ayant accompli la promeſſe qu'il avoir faite a Abraham de luy donner un fils, parla naiffance d'Ifaac : lors que le tems de ſevrer ce cher enfant fur venu, Abraham fit un grand feſtin pour tEmoigner {ſa grande joye. Iſmael fils d'Agar ſervante q'Abraham, conceut de Fenvie contre Iſaac , qui devoit etre Vheritier de tant de biens qu'il 8'etoit d&ja promis , il fit Eclater cette envie en diverſes occaſions : & ſur tout le jour de cette rejouifſance do- meſtique, ce qui faſcha Sara de telle maniere, qu'elle pria Abraham de chaſſer de fa mai- ſon Agar ſon eſclave, avec ſon fils Iſmael : Abraham fit d'abord quelque difficulte d'ac- corder a Sara fa juſte demande : mais Dieu luy ayant dit de faire en ce point tout ce que Sara luy diſoit, il prit un pain & un vaſe d'cau, qu'il mit ſur Pepaule A'Agar, & luy donna Ga fils Iſmael, & la renvoya. | The Decrees of Heaven are lure. After Sarah was delivered out of the hands of Abimelech, ſhe bare a ſon to Abraham in his old age, and he called his name Iſaac, and Circumciſed him at eight days old, accor- ding to the Command of God, and Iſaac grew and was weaned and on the 'day he was weaned, Abraham made a great feaſt : But Iſmaell being the Elder, and born of the bond- woman Hagar, mocked at Iſaac , whereupon Hagar and her ſon by the order of God was Caſt out and ſent away. Expreſt in the doctrine of the old and new teſtament thus, the one was of the bond-woman, and the other of the free., and therefore the one muſt give place to the other; for in Chriſt Jeſus neither Circumciſion , nor Uncircumciſion ayails any thing, but a new creature, and that faith that works by Love. : Die Oienſtbarkeit muſ; der Freyheit weichen. ” Nach Erldsſang Sara aus der Hand Abimelechs / hat {ie Abraham in ſeinem Alter einen Sohn gebghret / den er Jſaac nennete / und am achten Tage beſchnitte | gleichwie Gott befohlen hatte. Dieſer Jſaac ward / nachdem er in etwas erwachſen der Bruſt entwehnet / und Abra- ham bereitete an dem Tage ſciner Entwehnung eine groFe Mahlzeit / und weil Jſmatl als der alteſte von der Dijenſtmagd Hagar hergekommen / Jſaac beſpottete / ward Hagar deſ- wegen mit jhrem Sohne Jſma#el aus gottlicher Borſehung von Abraham auſgeleithet und weggeſchickt. Dieſes dienet zur Abbildung und Anweiſung des alten und neuen Teſtaments / " deſen erſtes die Dienſtbarkeit / das andere aber die Freyheit bezeichnet | wie denn auch eines dem andern weichen muſ}; denn in Jeſu Chriſto gilt weder Beſchneidung noch Borhaut / ſon- dern ein neues Geſchop} / und ein durch die Liebe wirc>kender Glaub. De Dienſtbaarheid moet voor de Vryheid wijken. Na cenige tijd dat Sarah verloſt was uit de hand van de Koning Abimelech, ſo baarde ſy Abra- ham, in fijnen hoogen ouderdom na Gods beloften en voorſegginge, een ſoon, die Abraham ook agtervolgens dien Iſaac noemde. Ten agſten dage liet hy - » Volgens het gebod Gods, beſnyden, en fyne bequame ouderdom en groote hebbende ſpenen ; op welke dag der ſpe- ninge Abraham een groote maaltijd maakte. Iſmael, eerder gebooren uit Hagar , meenen- de meerder regt, als Iſaac te hebben, was ſeer jaloers en nijdig op Iſaac, om dat hij fag dat van fijn broeder, die jonger was als hy, meerder werk wierde gemaakt, als van hem ; waarom hy dan Ifaac dikwils leet dede en beſpottede. Sarah Abo huisvrouw fiende deſe ſtoutigheid van de ſoone harer dienſtmaagd , kon dit niet langer verdragen, maar begeerde van Abraham dar hy hare dienftmaagd Hagar met haren ſoone Iſmael ſoude uit den huis drijven, om dat deſe met hare ſoone Ifaac niet ſoude erven. Abraham Iſmael ſeer lief hebbende , was dit ſeer quaad in fijne oogen , en wilde daar toe niet gaarn verſtaan, maar Gow het God mede ſo goed yond, en als hy aan Abraham beloofde dat hy Iſmael tot een volk ſoude ſtellen, ſo ſeide Abraham dan ſine dienſtmaagd Hagar met hare ſoone uit. Het geen tot een voorbeeld dient dat de dienſtbaarheid der wet, voor de vryheid van 't genaden verbond moet wijken. Yh, 4 > y . CSS. 2 Yin - 1 SR” TINT. hes, > - Dd bane Gd $1 SS LORIE : ="F&4. * " Sy." 3 3” #0 % Ex Soy F £ > * OR $4 Wa ee 3 RE < 4 Fa bo, £3 Weg 7 70.0. MAS an Ig Oy evis x 5 fo. No Nt SIREN nah 4 Th. . MA "3 wn - KS BORED "Kane j , Ty. R_ IS No gy ARS P i, od "#0 SI\\ Send * . Ec SYS td : War nt SF L bi ” SK DINE: Ong OG Oey EO Is TION: IS ag De Ne STE Fs GET a” AR 0 ee. > 6s, es > REO - NESEOS Cap. XXL 24 hk, od 4 " CRLt I In 0 OY , —— —_— - - = 0 ——_— Ubi connubialia jura ? Quid ſis triſtis Hagar? quod ſede excedere Abramus Te cum prole jubet, precipiente Sara: Sic quoque fata volunt , quare perfungere fatis, Qui paret fatis, paret & ipſe Deo. Banniſſement d'Agar. Les enfans de la chair, nourris dans Teſclavage , N'eurent jamais de part au celeſte heritage, Y C'eſt un arret du Ciel immuable & precis Chaſſe de la maiſon, Ia ſervante & ſon fils. The Decrees of Heaven are ſure. Hagar ſhe weeps, the Little Lad lay by, Iſmael was young, and did no more but cry : Abraham he grieves, but Heaven all ſupplys Th'Almighty God, can all with all ſuffice. Die Dienſtbarkeit muſj der Freyheit weichen. Der Frauen Hagar weich / << du wirſt gar verſtoſſen / Fleuch weg aus Noth und Zwang fur Abrams Bundsgenoſen / Nim deinen Jſinacl gediildig bey der Hand / So fleucht auch das Geſeks fur dem Genadenpfand. De Dienſtbaarheid moet yoor de Vryheid wijken. O Hagar! wijkt u vrouw, eer gy word uitgeſtoten, Vlugt dan uit nood en dwang , voor Abrams bondgenoten , En neemt uw Iſmael geduldig by der hand: So vlugt de Dienſtb're wet voor het Genaden-pand, G: 2-.- XXV. Agar & Iſmael dans le deſert. Agar chaſſte de la maiſon d'Abraham, alla dans le deſert de Berſeba, oi ſon eau &tant: manquee, elle mit ſon enfant ſous un arbre, & ſe retira un peu a Vecart, pour ne pas voir la mort de fon fils, quelle = of 500 inevitable : mais lors qu'elle s'aban leurs & aux gemiſſemens, un Ange Pappella du ciel qui Vencouragea, & luy commanda -% prendre ſoin d'Iſmael,. parce qu'il ſeroit le pere d'un grand peuple. Il luy montra en ſuite une ſource d'eau, qui etoit proche de ce lieu: ce {ecours conſola beaucoup Agar, & elle Eleva ſon fils dans le deſert, ou 11 devint habile a tirer de Tarc. Comfort in Diſtreſs. When Abraham had ſent Hagar and her ſon away ,, ſhe wandered in the wilderneſs of Beer-ſheba, and when the water in the bottle was ſpent, ſhe Laid the Child under one of the ſhrubs, and fat her ſelf over-againſt it at a diſtance, becauſe ſhe would not ſee it dye ; and did lift up her voice and wept: and God, that always hears, heard the Cry of the Child, and ſent his Angel to Hagar, and bid her riſe and take up the Child; and at the fame time he opened Hagar's Eyes, and ſhe faw a well of water, to which ſhe went, and did again fill the bottle with water, and gave thereof to the Child to drink: rejoycing not only in her being able to help the Intant in its thirſt, but alſo for the renewing of God's promiſes made to her before, and the approaching happineſs of the Child and his poſterity. Gott verlaſiet nie die Scinigen. So bald Abraham Hagar mit ihrem Sohne auſzgeleitet hatte | gieng ſie in der Waſte Ber- eba in der J2re / und weil das Waſher aus ihrer Pflaſche verzehret war / warff ſie ihr Kind unter einem Strauch nieder / und ſekte ſich gegen.itber / damit ſie daſſelbe fitr thren Augen nicht mochte ſterben ſehen. Jnzwiſchen erhub ſte weinend ihre Stimme zu Gott / aber Gott / der die Seinigen allezeit horet / erhorte die Stimme des Knabens / und ſand einen Engel zu Hagar / der ſie zum auſfjtehen ermahnete /. den Knaben zu ſich zu nehmen. Unterdeſſen er- dffnete Gott die Augen der Hagar / dah; ſie einen Waſſerbruunen erblickete / zu deme ſie ſich nahete / die Pflaſche mit Waſher fiillete / und dem Knaben zu trincken gab. Alſo ward nicht allein dem Knaben in ſeinem Durſt geholffen / ſondern auch die Mutter mit Wiederholung der Zuſage Gottes / die er ihr zuvor gethan hatte / daſ hinkimfftig dieſer Knabe und ſcine Nach- rFommen Glick haben ſolten / geſtarcket und getroſtet. God verlaat nooit de fine. Als Hagar met haar ſoon Iſmatl door Abraham uirgeleid was , ging ſy mer hem fo lang dwalen in de woeſtine Berſeba dat de fleſſe, dic ſy met water mede genomen had, ledig raakre. Als haar Soon dan dorſtede en {y nergens water voor hem fag ſo leide ſy hem, om datſe d'elende en gejammer van hem niet langer fien konde, onder een van de ftruy- ken, ende ging ſo verre van hem van daan ſitten, als men met een boge konde {chieten, op dar ſy het kind niet ſoude fien fterven: terwijlſe dan tegen over hem fat, hief ſy hare ſtemme op tot den Heere ende weende. God dan de ſtemme van haar en hare ſoon hooren- de, ſond aan haar een Engel, die tot haar uit den Hemel riep, ende tot haarſeide, wat is u Hagar? en vreeſt niet, want God heeft na des jongens ſtemme gehoort, ter plaatſe daar hy 1s. Staat op, hef uwen jongen op, en houd hem vaſt met uwe hand, want ik {al hem tot een groot volk maken. ende God opende haare oogen, dat ſy eenc waterput | fag: ende ſy gink, ende vulde de fleſle met water, ende gaf den jongen te drinken. Ende God was met den jongen, ende als hy groot geworden was, woonde hy in.de woeſtijne Paran, ende werd een boogichutter. Ende fijne moeder verkoos voor hem een vrouw uit Egypten - land. Tonende God hier , dat hy in fijne beloften getrouw is , ende dat hy noo1t die geene verlaat, die hy cenmaal fijn gunſt en ſegen belooft hecft. onnolt aux —_— ——_ =. en TY” EG Ine monmEmTR gu Be Oe &* ads By , 1 pd das 2h Van ACS DA tradi HE, ip HT Gn We AT RITILD j ! ' 4. | | i [4 '2a0 : 145417] tn + | 4 Witt [ot nt! [ [ TTL0 i | 44 [ 4.6 La : i KEY l {ji $10 i [1 | [| it WG}! _ _— O— - = '" (] 1 | 4 l | F T LTLINIIIALYI | = i 310] i wy 4 ! [ i! | 1 —_ —_— — — = — - - - > 5 p60 uſquam Numen abeſt. Degener irriſor, trux Iſmael exulat: Hagar Per ſylvas puerum , per loca ficca trahit. Fidite Chrifticolz, medio de fonte dolorum , Numine, fons vivus, propitiante, fluit. Agar & Iſmael dans le deſert. Lors qu'Agar $'abandonne au fort de fa triſteſſe , A 1a juſte douleur, un ange s'mtereſle : Et luy dit, qu'Iſmael,. qu'elle voir aux abbois , Verra ſortir & luy, des peuples & des Roys. Comfort in Diſtreſs. Now Hagar's baniſh't, and in woeful Caſe Twixt tear and want, wanders from place to place At Laſt deſparing , what with thirſt and fear, Heaven ſent a Well, the Angel ſhew'd her where, Gott verlaſet nie die Seinigen. Wie Hagar ſist du p Semin Too gebiicket ? Weil du mit deinem Sohn von Sara wirſt verdriicct / nd jzren muſt in Thal / in wht und wilden Plaken / Berlaſte dich auf Gott! er wird dich noch ergeten. God verlaat nooit de ſyne. | O Hager klein van moet! hoe fitge dus bedrukt? Om dat gy mer uw Soon van Sarah werd verdrukt, En doolen moet door dal en woefte wilderniflen ? Stelt uw geruſt in God, *t fijn Gods geheimeniſſen. G 3 XX\1: Sacrifice d'Abraham: Dieu voulant eprouver la foy d'Abraham, luy ordonna de prendre ſon fils bienaime, fon Ifhac : & de le luy aller immoler ſur Pune des montagnes de moriya. Abraham n'heſita pas un ſeul moment d'obeir a Dieu, 1l ſe leva de bon matin, & gardant le ſecret, il pritavec lay Iſaac & deux de ſes ſerviteurs: il coupa du bois , pour faire brluer fon holocauſte, & alla en ſuite au lieu'que Dieu luy avoit montre. Au troifieme jour, 1 vid de loin, le | lieu deftine a ce grand facrifice; & il commanda a ſes ſerviteurs de ſe tenir au bas de la. montagne, pendant .qu'il iroit avec ſon fils, pour adorer: il prit le bois de Pholocauſte, & le mir ſur les epaules d'Ifaac ; & luy prit le teu & le couteau en fa main. Comme ils Savancoient tous deux vers le lieu fatal, Ifaac dit a ſon pere ces paroles, capables de luy percer le caeur, mon pere, voicy bien le feu & le bois, mais ou eſt la beſte pourTholo- cauſte ? Abraham luy repondit ſans $'emouvoir mon fils Feternel y pourvoira. Enfin ſur te © oint de cette funeſte execution, apres qu'Abraham eut biti Pautel, range le bois, &- : lie ſon fils: comme 1l alloit luy entoncer le poignard, VAnge de FEternel luy cria du” ciel, luy commanda de delier Ifaac, le loua de fa toy & de ſon obeiflance, & luy fit voir - un belier embarrafle par les cornes dans un buiſſon, & Abraham le ſacriia a la place d"Iſaac.. Faith performs all things. Among all the tryals that. God made of Abraham's faith, thereby to Illuſtrate his Name, and ws. him out-ſhine all the reſt of the world, and be an rg in faith, becauſe of his Continual truſting to the promiſes of God; the greateſt of which was, when he Commanded him to go to mount Moriah , and offer up his beloved and only ſon Iſaac, he in whom he Pad placed all his hope and delight; this was hard, and contrary to nature, Nay! and the' ptomiſes of God alſo ſeemed in vain thereby : not that it did in the leaſt impair the ſtrength of Abraham's faith, but with a ready obedience, he provi- ded every thing to offer up. and ſlay his only ſon Ifaac ; ſo that ' God ſeeing his faith- fulneſs, delivered Tfaac, and renewed his promiſes, making them ſtronger and more firm than before. This Conſidered, ſpeaks aloud of the promiſed Meſlias, of whom Iſaac was a type and ſhadow. Oer Glaube iſt ſtarcker als der Tod. Unter allen Priifungen / welche Gott gebrauchte / den Glauben Abrahams umb ſo viel herrlicher fiber die gange Welt leuchten zu laſen/ auch zugleich ein Borbild zu geben / daſF man allezeit auf Gottes Berheifſungen trauen miſe / iſt wohl die groſjeſte / als ihm Gott befahl ſeinen eini- gen und lieben Sohn Jſaac / auff den er alle ſeine Hoffung von Anfang her gefeſtet und gegrimn- det hatte / au} dem Berge Moria zu opfern / denn hiewieder ſtritte nicht allein die Matur / ſondern es ſchienen auch ſelbſt die Gottliche BerheiFungen eitel zu ſeyn / nichts deſto weniger aber fiberwand Abraham alles durch einen ſtarcken Glauben / gehorſamete / und machte ſich ginslich fertig Jſaac zu {chlachten. Weil Gott nun dieſe ſeine Treue ſahe- / befreyete er Iſaac / und erneuerte die Zuſage ſtarc>er als zuvor / welches insgeſampt auf den kimfftigen Meſſiam / defjen Jſaac ein Borbild und Schatten geweſen iſ / ziehlet. | 't Geloof is ſterker als de dood. Onder alle de be roevinge die God aangewend heeft, om Abrahams geloof ſo veel te heer- lijker te doen uitblinken aan de waereld , ende met een aan de ſelve een voorbeeld te ge- ven, dat cen ieder altijd vaſt op Godes beloften moſte vertrouwen, is de grootſte beproe- vinge geweeſt, wanneer God hem beval, ſyn lieven en eenigen ſoone Ifaak (op welke hy van den beginne aan altyd ln hope hadde geveſt) te ofteren op den berg Moria. Alhoewel hier alle de beloften Gods ydel ſcheenen, en dar de liefde en natuur even ſeer tegen dit bevel en fijn geloof ſtreden, ſo overwind egrer f1jn geloof de natuur, en is gereet om Gods bevel uit te voeren, en {ijn ſoon Ifaac te flagten. Tot welken einde Abraham dan des morgens vroeg opſtond, en na dat hy ; wy eſel hadde laten ſadelen, ende hout tot den brand-offer hadde laten kloven , trekt hy dan met Ifaac en twee van ſyne jongens na de offer-plaarſe, die God aan hem geordineert hadde , ende na eemge dagreiſens aldaar ter plaatſe gekomen ſynde, ftelt het bevel Gods in 't werk : maar God de Heere de volſtandigheid des geloots, en de gehoorſaamheid yan Abraham geſfien hebbende, doet de uitvoeringe van dien door een Engel beletten, fijne beloften wederom aan hem vernieuwen, en hem ſegenen. Sul- lende To ſeker alle die geene , die in Chriſtum gelooven door fiine offerhande aan het Kruyſe , van d'eeuwige dood en rampſalige verdoemeniſſe verloſt fijn , als Ifaac alhier van dofferhande en dood door den Engel & es Heeren verloſt is geworden. - «i \ A A Ts - by qo Bak: 3 Te; « a 4.2 « We = » £.*-S + > Wc, D WI 4 NE IIa bt mYy pe - bo ee DE os Ci os OS. 34” ITED BN $5 / i 0 tg > 6. pf IL CR" O8 TO OO DET MT _—_— N —— : Mo ? ! : - ” wie _—— — — — 4 Spes una hommem , nec morte relinqut. Ah! quid agis, miſerade Pater, dum ferrea czlo Juſſa fonant, puerum, nec mora, dede neci. Hoſtia jam prodit, poſita eſt, ferrum arripit. Euge ! Integra poſt mortem ſpes rediviva manet. Sacrifice d'Abraham. Par un ordre cruel, mais pourtant legitime, © Abraham, de ſon fils, va taire une victime : Il lay plonge deja le poignard dans le ſein Mais un ordre contraire arrere ce defſein. | Faith performs all things. Quoth God to Abraham, I Commanded thee, riſe, , Go offer up thy Son for Sacrifice : | He ftrait obeys, and to Moriah Came God ſaw him willing, and provides a Ram. | Der Glaube iſt ſtcrcker als der Todk. Gott will mit Abraham zur Prob ves Glaubens ſchreiten / 1 Und \pricht / daſ ex den Sohn zum Opfer oll bereiten / I : Hie find tein zweiffel Plas / er greiffet zu dem Schwerd / ; g Damit ſein Glaube durch die That geprufet werd. 't Geloof is ſterker als de dood. Wie denkt niet in fijn herr, hoe Abrams herte ſuft? De liefde met fijn pligt, 't geloof met fijn vernuft Hier ftrijden tegens cen, daar 't ſwaart is opgeheven. 't Geloof hoopt, als de hoop het al heeit opgegeven. * On ab ter F Þ "* EC OI 6 _ SLATS 57 00 C , We _ 4 - EN ASBIRY - >" _——CO—_ Mariage d'Tfaac. Abraham tant vieux & penfant a marier Ifaac, donna ordre a Eliezer ſon xconome , d'al- ler dans la Meſopotamie, chercher pour ſon fils, une femme d'entreles filles de fa parente. Ce fidele ſerviteur Saquitta exatement de Vemploy que ſon maiſtre luy avoit donne. Etant pres de la ville de Nacor il pria Dieu de luy montrer celle qu'il avoit reſolu de donner - our femme a Iſaac, Dieu Fexauca ſur Pheure meme, & fit venir au lieu ot 1] Etoit,, Re- hopes fille de Bethuel, qui Etoit fils de Milca, femme de Nacor. Eliezer donna des pre- ſens a Rebecca, & Laban frere de Rebecca, le recent dans fa maiſon. Apres les civilites ordinaires, le ſerviteur d'Abraham expoſa le ſujet de ſon voyage a Laban, qui regeut fa demande avec beaucoup de Joye , & conſentit que ſa-ſceur partiſt avec cet homme pour aller Epouſer Iſaac : tant arrives pres de la maiſon d'Abraham, ils virent Iſaac 'deloin, & Rebecca ayant ſgeu d'Eliezer que c'etoit celuy a qui Dieu Ia deſtinoit pour femme, ſe couvrit la tete de fon voile. Iſaac la conduifit dans la tente de Sara, & Famour qu'il eut pour elle, comme marque Iecriture, le conſola de la mort de fa mere, qui Etoit morte trois ans auparavant. A Wife ſent of God is good. When Abraham was grown old, his Care was to provide a Wife for his ſon of a good fa- mily , not for riches, but deſcent, he well knowing how much it depended thereon: and therefore ſent his ſervant | who he had ingaged by oath and promile not to take a Wife for his ſon out of his. own kindred ] to Meſopotamia , to tetch his fon a Wife of his own kindred, and when he was come to the City of Nahor, he faid, Let her that gives me water for me and my Camels be the woman that is appointed for my maſter Iaac : and before he had ended his prayers to God, behold Rebeccah came to him, and did all that he had before deſired, whereupon the ſervant delivered his Errand to her freely, after which ſhe had him to her fathers' houſe ,' where they agreed that ſhe ſhould return back with him , ſo he brought his maſter Iſaac a wite by the providence and direftion of God. Ein gutes Weib kfommet von dem Herrn. Bey herannahendem Alter Abrahams trug er als ein weiſer Hauſſvater Sorge fir ſeinen Sohn / umb denſelben wohl auſſzuheyrathen / er ſahe nicht auf dre zertlichen Mittel / ſondern aufs Geſchlecht / denn er wuſte / wie viel daran gelegen war. Solchem nach ſchickte er ſeinen Knecht ! der ihm eydlich verſprochen hatte / #erne andere Frau fur ſeinen Sohn zu nehmen / als alleine aus ſciner Freundſchafft / nach Meſopotamien /- daſelbſt eine Hauſſfrau aus ſeiner Bluthfreundſchafft abzuholen. Er kahm darauf bey.die Statt Mahors !. und ſprach / dieſe / welche mihr und meinen Kamehlen zu trincken geben wird / ſoll ſeine Frau ſeyn. Ehe er das Wort auſzgeredet / und ſein Gebeth zu Gott acht hatte / ſiche | da kahm durch Gottes Schickung Rebecca zu ihm | und thite / was er vorhin geſagt hatte. Der Knecht tellete darauf ſeine Bothſchafft freymiithiglich ins Wer / und hat endlich nicht alleme Rebeccam / ſondern auch die Brider bewogen mit Me zichen / und brachte alſo ſeinem Hezrn Jſaac durch Gottes Schickung eine Frau nach H Een goede Vrouwe, is van den Heere. Als Abraham oud geworden was, droeg hy ſorge als een wijs Huis-vader voor fijn Soon , om hem aan een goede vrouwe-te helpen,, nict van. tydehjke middelen, maar van Deugd en Geſlagt , wetende , hoe veel daar aan gelegen was ; dus ſond hy ſijn knegt , (de- welke aan hem met eede belpott Jbadde , geen andere vrouw te nemen voor {ijn Soon, dan uit ſyn Maagſchap.) na Mefopotamien , om daar een Huis-vrouw te halen uit fijn Maagſchap ; alwaar by komende, by de Stad Nahors, ſeide hy, die Maagd, die my en myne Kemelen fal te drinken geven , falſe zijn. : ende cer hy ge-cindigt hadde te pd re- ken , uitſ{tortende gebeden tot God , ſo quam door Godde = ſchikking Rebecca 2 te gemoet, doende wat by. van” te voren gelegt hadde; waar-op de knegt hn boodſchap vrymoediglijk in *t werk geſtelt hebbende , heeft eerſt hare Broederen ende daar na de aagd. ſelf bewogen om met hem te trekken , brengende alſo Kaac fijnen Heere een Vrouw na ſyn Vader Abrahams behagen en door Gods befticringe te huis. Waar uit God Klaar toont , dat cen'goed hawywehjk niet door de menfchen, maar door fijne yoorſienig- heid en beſtieringe geſchied. M7 = POR 4 - \ Y Le geny , 040-8 T0 wie NE. a th ones lay: _ GENESEOS. » —_ a *- = < He e. _ — = 3 - — = _ on i, 1 c * < bY _ ws - _— _ g \ s oe. —_ a + ...+z Par conjugium maturo tempore adepta, Pulchra peregrinis gelido de fonte Rebecca Haurit aquam, fortis neſcia virgo ſux. Accipir Ifact pretioſas nomine gemmas , Sic Deus injungit connubale jugum. Maxiage dIlaac. Ce fage Patriarche, heureux dans fa vieilleſſe, Voit revivre en Iſaac, fa premiere jeunefle : ſon hymen, dont Dieu meme a ſerre tous les nceuds, Va porter juſqu'a Chriſt, le ſang de leurs ayeux. A Wife ſent of God is good. Old Abraham's Servant goes to Nahor, where He meets Rebeckah, proper, chaſt and fairs He tells them wherefore he was thither ſent ; The Maid agrees, and to her husband went. Ein gutes Weib kfommet von dem He2rn. Rebecca weil du haſt des Jſa>s Vieh getrincket / Hat dich in ſeinem Nahm der -Knecht ſo wohl beſchencket. Der Tugend wird gelohnt durch Treu und Hebes Krafft / Wie wenig hatte ſie vom Gliicke Wiſenſchaſft 2 Een goede Vrouwe, is van den Heere. Rebecca, wilt de knegt met al fijn Kemels drenken, Hy fal u, voor den dienſt, uit Ifics naam beſchenken. Syn trouw beloon uw deugd. Hy minn' uw om dit ſtuk ; oe luttel weet de menſch te yoren fijn geluk. H Cx n, XXIV. XXV 111. Mort d'Abraham. Apres que le mariage d'Iſaac cut ere fi heureuſement acheve, Abraham. vecut encore plu- Gieurs ann&es : il eut meme pluſicurs enfans d'une autre femme , nommee Ketura: mais Iſaac fur ſon heritier univerſel, & celuy qui eut part aux promefles de Palliance & qui ſucceda a tous les avantages temporels & {pirituels 'Abraham ſon pere. Enfin ce faint Patriarche .aage de cent ſoixante uinze ans mourut raſflaſie de jours, comme parle VEcriture : & Ifaac & Iſmael ſes fils Fenſeve-lirent en la caverne de Macpela, au champ d'Ephron fils de Sohar hetien, qui eſt au devant de Mare 1a ou le corps de Sara ayoit eſte mis, 'Tis appointed for all men ro Dye. When Ifaac had taken Rebeckah for his Wife, and his Mother Sarah was dead, -Abra- | ham died alſo in a ſhort time after , and gave all.that he had to his Son Ifaac , after he had lived a hundred and ſeventy five years ; and his Sons Ifaac and Iſhmael buried him in the Cave of Machpela in the Field of Ephron, that Abraham had bought of the Sons of Heth ; in which place alſo his Wife Sarah was buried. This was the Father of the Faithful, gathered to his fathers in a full age z whoſe Life was a Pattern for all Chriſtians, how they ſhould perfectly truſt and believe in God 3 nevertheLeſs this was grievous to human. nature, yet the ſame Faith ſhall at laſt , with Abraham, Crown us with Eternal Glory through Grace. Der Weg alles Fleiſches, Als Iſaac Rebecca zu ſeinem Weibe genommen hatke ! und Sarah Abrahams Hauſſfrau ge- ſtorben war | verſchied auch bald darauf Abraham / nachdem er hundert und fun und ſtebenkig Jahr gelebt / und ſeinem Sohne Iſaac alles hinterlaſſen hatte. Iſaac und Jſmacl ſeine Sdhne begruben ihn in der Hole Macpela auf dem Acker Ephron / den Abraham von Heths Sohnen ge- faufft hatte / woſelbſt auch Sarah ſeine Hauſrau begraben liegt. Alſo ward der Vater aller Glaubigen Lebens miide zu ſeinen Bolckern verſamlet / ſein Leben ſtrecete allen Chriſten zum Borbilde / wie man Gott vollkdmlich vertrauen und glauben ſoll / und ob ein ſolcher Glaube . der Natur zwar ſchmerslich furkommet / ſo krohnet uns doch derſelbe endlich aus Gnaden neben Abraham mit der ewigen Glickſeligkeit. De weg van alle Vleeſch. Abraham fijn huisvrouwe Sarah door de dood verlooren hebbende, nam Ketura wederom tot {ne vrouwe, waar by hy. nog verſcheide kinderen kreeg. Als hy nu Hondert vijf en ſeven- tlg jaren oud geworden was, en dat hy de dood voor oogen fag, maakte hy al f1jn goed aan Ifaac ſynen hefften ſoone, maar de foonen fijner bywyven gaf hy geſchenken, en ſondſe van Ifaac Weg, terwyl hy nog leefde: als hy nu in ſo goeden ouderdom, en fat van dage was, ende hy dit verrigt hadde, ſo ſtierf hy, ende wierd door Iſaac ende Iſmael fyne ſoonen begraven in de ſpelonke van Machpela in den akker Ephrons, welke Abraham van Hets ſoonen gekogt hadde, ende waar 1n Sarah fijne overleden huisvrouwe mede be- raven was. Aldus is deſe vader aller gelovigen geſtorven ende begraven, dic in o_ God- alig leven en ſtandvaſtig gelove cen uitſtekend voorbeeld voor de gantſche waereld is ge- weeſt, maar x patry 6 mn voor die geene, dic in Chriſtum geloven, welke hem daar in navolgende wel verſekert mogen fijn, dat ſy namaals met hem, Iſaac en Jacob in het Ko- ningryke der Hemelen ſullen aanftten. 3 LES CAP. XX Y. —— = ———— I Cr RS *—- Cos FA W wigs A. | A =— —y WF. FeO. "HE Dy AR" M a a -.- Omne capax movet urna nomen. Abramus vitxque fatur fefſuſque laborum Opperit, & longa membra quiete levart. Contumulant nati venerabilis offa parentis. Ferrea fic omnes Nox Libitina manet. Mort d'Abraham. Apres mille perils, apres mille traverſes, Apres un long tifſu de fortunes diverles Laiflant d'un corps uſe, la peau ſeche, & les os , Abraham va jouir de Feternel repos. 'Tis appointed for all men to Dye. 