gtu_32400002774481_5
None
En is hina niet reeds te sterk gezwollen, om te kunnen gestuit worden? Reeds is het brein der slawste diplomataten niet meer schrander genoeg, om in dezen dochhof een uitpad te vinden. Intusschen kan de, zaak niet langer zoo blijven. De mogendhen, die met— welk regt, Jaat zich niet verklaren, de zaak beslist heben, kunnen gerekend worden verpligt te zijn, om an Voord-Nederland, datgene te leveren, wat zij san hetzelve heben toegewezen; maar hoe zij aan die verpligting voldoen zullen, begrijpt niemand: en even weinig onder, welk voorwendsel zij dit kunnen nalaten! In eenen zoo verwarden en benarden toestand, zijn wijj het jaar, 1839 ingetreden, en zien de volken, die zich noch door stormen, noch door aardbevingen; noch faraie Cubs noha (eral hob bee ya: noch.tot, opregte terugkeering. tot.den.even, harmharten als heiligen-en regtvaardigen God, hebben willen laten bewegen, door de rampen des oorlogs en der revolution bedreigd, die welligt weder noodlottig. yoor, de troonen zullen worden; want.de vorsten hebben. de. regten van. God en van zijn geéerbiedig, en hoe kunnen zijn dan vertrouwen, dat de Almagtige de. pa regten hunner aardsche magt beschermen zal, tegen de woelingen der volken, die zijn, door een ongoddelijk ondéerwijs hebben laten’ verbasteren reurige vooruitzigten, die nog treuriger worden, als wij een blik. werpen op: hen, die uitwendig aan God efi. aan de Kerk getrouw gebleven zijn!. Waar. is bij velen de godsvrucht, de ijver, de boetvaardigheid,: de) liefde? Hoe. vele Catholijken zijn overal, geheel en al gelijkvormig ‘aan de, wereld | geworden en leven:en- kel yoor het tegenwoordige leven, voor hun belang, voor het vermaak, voor de ijdelbeid! © ow oy) | Wie den, toestand van Kuropa_uit dit oogpunt be-. Schouwt, en het gelöt kan geen ander oogpunt kie, zen, ziet eene nieuwe geduchte,tuchtig van de, volken. en, yan hunne beheerschers en. eene, zijn. Von den, yan hunne beheerschers en. eene, zijn. Acker van de zahrheide, dergenen, die zu den nam belijden, is zoo groot, dat hij zijnen geliefden Apos- tel beval, aan den Bisschop van Laodicea te schriven: Dit zegt Hij die de Amen is de, getroume en wäarachtige getuige, die het begin is van het schepsel Gods. Jk weet uwe,werken, en dat gij noch keud nogh Heet zijt- Ach! dat gij koud of heet; waart Maar oondat gij laauw ijt en noch koud, noch heet, zoo zal ik u. uit mijnen.mond spawen. Want gij zegt; ik ben rijk: en wel voorzien, en heb aan niets ge- brek: en. gij weet..niet dat gij ellendig, jammer liikk,,arm, blind en naakt zijt. Jk raad u, dat gij van mij koopt, goud, dat door het vuur gezuiverd is, opdat gij rijk moogt worden, en witte kleede ren, om aan te. trekken, opdat de: schande uwer naktheid zich niet openbare. En zalf uwe oogen met oogzalve, opdat gij zien moogt. Degenen, die ik Lief heb, bestraf, en kastijde ik,.Wees dan ij- » verig en doe. boetvaardigheid. Zie ik sta aan de » deur en ik klop. Zoo iemand mijne stem hoort en », voor mij de deur opent, zal ik tot hem binnen gaan » en met hem maaltijd, houden,, en hij met mij.. Wie » overwint, dien zal ik, met mij doen zitten op eenen » troon; zoo als ik ook overwonnen heb en met mij- » nen Vader op zijnen troon gezeten ben. Wie ooren » heeft, die hoore; wat de geest tot de Kerk zegt.” De haat tegen de verdienstelijke arda, van den H, Ienatius van Loyona,,is erfelijk bij de ongelukkige voortplanters van het ongeloof, wier vaders door. lise ’ tige kuiperijen en het bedriegen der vorsten, den val dier beroemde. Societeit hadden bewerkt; omdat zij 5 zoo lang als de NSocieteit van Jesus bestond en haren invloed op het onderwijs uitoefende,,geene hoop kon- — den voeden, dat hunne Godsdienst en maatschappelfj- ke orde verwoestende grondstellingen ingang zouden ' vinden. De. onyergetelijke Pius VII, herstelde de onde der Jesuiten. in 1814; en van dat oogenblik af, werkt zij_ met kalmte, aan de. herstelling der.orde, door de vorming van het opkomend geslacht,-overal ; waar de souvereinen of de vrijheid, hen toelaten, zich met het. onderwijs bezig te houden, —.Nog schreeuwen wel de vijanden der Jesuiten. zich heesch, om de.oude en ver= sletene sprookjes tegen de Jesuiten ingang te doen vinden ; maar men. haalt er de schouders reeds bij op. en denkt: Ze, zijn, niet. wizer/ Terwijl de eer der Jesuiten, aan wier hoofd wij tegenwoordig, met fier- heid. eenen Nederlander zien, meer en. meer gewro-. ken wordt, zelfs door, verlichte en geleerde Protestan-. ten; waardoor dan ook de dwaze vooroordeelen, tegen die, beroemdejen geleerde. oodwendig van dag tot dag. yerminderen moetens 9 gacy winiy Deze gedachten werden bij ons opgewekt,.bij het lezen van het. voorwoord.der Dissertatie, yan.den heer | J. W. Tupveman, getiteld: Specimen Literarium, con- tinens in Q. Tuxxit CicERonIs de petitione consulatur Librum adnotationem etc., waaruit wij het volgende afschrijven: 3 » In his principe loco memoranda est Varietas Lec- tionis Lagomarsiniana, quam Cu. Wapri, in Acad, Mil. Bred, Prof., in me meritis debeo. Hic enim Amplissimi, summeque Reverendi viri, Roornanr, nostratis, Soc. Jes. Romzx Generalissimi, gratiam meis studiis conciliavit. Quorum virorum insigni bene- ficio Collationis Lagomarsinianaea pars, quae hue pertinet, nitidissima manu descripta, sine ullis sum- tibus, ante hos duos menses, ad me pervenit.” ewOCooooooCSSs Misn Heer we Repacreur! 1k heb de discussie van UWEd. met den predikant te Roy, en: dé beantwoording van di wocod. ens afzonderlijk uitgegeven Zestal Brieven, door den Kerwarden Pas- toor van Makkum, yoor zoo verre die reeds het licht ziet, van nabij gevolgd. Ik heb hieruit gezien, dat de predikant te Roy in het bestrijden der onfeilbaar- heid van de Kerk van Rome en haar Opperhoofa, nog zeer weinig gevorderd is; terwijl hij dezelve, voor Catholijken die de waarheid lief hebben, in een valsch daglieht heeft trachten te plaatsen. iets willen betwisten, dat op onloochenbare gronden rust, en haren oorsprong heeft in het goddelijk ge- zag. Intusschen’ matigt de heer Le Roy zich het ge- zag aan “t welk hij aan de Kerk van Rome ontzegt en schijnt zelfs geen oogenblik te hebben getwijfeld of hij zelfs wel feilbaar is, En, inderdaad, volgens de protestantsche beginselen., moet iedere protestant zich zelve voor onfeil/baar houden aangezien niemand hem verpligten kan, om den Bijbel anders te verstaan of te begrijpen, dan hij dien verstaat en begrijpt ; hoe ongerijmd ook deze onzinnigheid en hoovaardij der menschelijke rede wezen moge. Het antwoord van den Makkumschen Pastoor moet derhalve den predikant, als hij de waarheid lief heeft, zeer welkom zijn geweest, want Curistus heeft ge- zegd: Die tot de waarheid behoort luistert naar myne stem, omnis qui est ex veritate audit vocem meam (Joan. "XVIII, 37); en dat de heer te Roy zich niet verbeelde,  zijn: Ego palam locutus sum mundo: ego semper docui in synagoga, et in templo, quo omnes Judzi convenit. In occulto locutus sum nihil. Joannes XVIII, 20; quid me interrogas? Interroga eos, qui audierunt quid locutus sim ipsis. Ecce hi scint que dixerim ego. Joannes XVIII, 21. Quid est veritas? Vroeg Pitatus aan den Zaligma- ker, maar die onreguardige regter bekommerde er zich weinig over.... Zal de heer Le Roy er zich meer aan laten gelegen liggen? als het hem opregte- lijk_te doen is, om de waarheid te kennen, ale Ay Aan nev Buseau van pe CATHOLIJKE NEDERLANDSCHE STEMMEN te Grave, B. N.° a, er, « gens geregeld lezen en bestuderen, Hij heeft } de waarheid lief heeft, dan zal hij er ongetwijfeld mede bekend worden, en de waarheid zal hem vrij maken; hij zal dan ook den Makkumschen Pastoor niet langer op antwoord laten wachten; daar deze blijke baar vorig verlangt, hem van de waarheid der onfeil- baarheid van de Kerk van Rome en van haar Opper- hoofd nog meer te overtuigen, en hem den sluijer der vooroordeelen te ontrukken. Zou het niet goed zijn, mijn heer de Redacteur, als de aanvang dezer belangrijke discussie, uwe ) briefwisseling met den predikant van Oude-Tonge voor zoo verre die in de Catholijke Nederlandsche Stemmen is medegedeeld ) briefwisseling met den predikant van Oude-Tonge voor zoo verre die in de Catholijke Nederlandsche Stemmen is medegedeeld ) briefwisseling met den predikant van Oude-Tonge voor zoo verre die in de Catholijke Nederlandsche Stemmen is medegedeeld ) briefwisseling met den predikant van Oude-Tonge voor zoo verre die in de Catholijke Nederlandsche Stemmen is medegedeeld ) briefwisseling met den predikant van Oude-Tonge voor zoo verre die in de Catholijke Nederlandsche Stemmen is medegedeeld ) briefwisseling met den predikant van O Geworden, mede afzonderlijk gedrukt werd? Dan konden alle liefhebbers der waar- heid, die zich ongetwijfeld haasten zullen, om zich het uitmuntend werk van den Eerw. Heer Hozrermans an te schaffen, deze geheele discussie, achteryol- Mij dunkt, dat gulks nut zou kunnen stichten.  en wordtuitgegeven, te Rotterdam, bij den Boekhandelar C. J. BOLAN en an het Bureau van de Catholyke Nederlandsche Stemmen, te Grave: REIS van la Trappe naar Rome, door den Eerw, Vader Maria-JosEPH DE GERAMB, Abt en Procurer-Generaal van la Trappe, met gesteendrukten titel en vignet. Prijs ait oD 'o% 0 tier! ea « F 2,50. *.* Bij J. J. ARKESTEYN en ZOON, Boekhandel aus de Bosch, ziet het licht en is alom verzonden: NIEUWE HOMILIEN, op de Feestdagen des Heeren en zijner Heiligen: door C. J. F. Zencer, Benesficherungen te Paulsdorf bij Amberg. Naar het Hoogduitsch, door een R. C. Priester. Prijs.. f 2,50. Van de vroeger uitgegevene en zoo gunstig bekende Homiliéa op al de Zon- en Feestdagen des jaars, doop denzelfden Schrgver, zije mede nog exemplaren & S 7,20 de vier Deelen te bekommen.. Nommer 2. oma 12 JANUARY 1839, CATHOLIJKE NEDERLANDSCHE STEMMEN. GODSDIENST=, STAAT=, GESCHIED= EN LETTERKUNDE, Als JESUS dit getegd had, hebbende de oogen ten Hemel opgeheven, zeide Hj: «+...» % Heilige Vader bewaar hen, die Gy my gegeven hebt, in uwen naam; opdat zy één zijn gelijk WY eersees En ik bid niet alleen voor hen, maar ook voor degenen, die door hun woord in my geloove zullen: opdat zy allen één tyn, gelyk Gy, Vader, in my en ik in Us dat zi ook in ons mogen één zyn, opdat de wereld geloove, dat Gy my gezonden hebt. En ik heb hun de heerlykheid gegeven, die Gy my gegeven hebt: opdat zy touden één zyn, gelyk wy ook één zyn. Ik in hen en Gy in my, opdat sy volkomenlyk één zijn: en dat de wereld wete, dat Gy my gezonden hebt. Joann. XVII. Op dit blad *t welk alle Zaturdagen met een Nummer wordt vervolgd, kan worden ingeteekend aan alle Postkantoren, en bij de voornaamste Boekverkoopers in het Rijk. in het jaar; het half jaar of kwartaal, naar evenredigheid; zullende wete. de betaling bij kwartalen moeten geschieden. Hetzelve wordt met den Post verzonden voor den prijs van $8.50 Alle abonnementen kunnen worden opgegeven aan het Postkantoor te Grave; geene andere dan gefrankeerde Stukken en Brieven sullen door de Redactie worden aangenomen. — Aankondigingen worden tegen betaling van 15 Centen den Regel geplaatst. Voor Belgié kan men abonneren aan het Postkantoor te Antwerpen. GESCHIEDENIS DER HERVORMING IN NEDERLAND. §. V (1). Wreedheid en razerny der Geuzen, De MarrTenaars van Gorcum. Änder de steden, die de partij van deh opstand ko- zen, was ook Gorinchem of Gorcum, alwaar de nieu- we religie almede talrijke aanhangers verkregen had, De geschiedschrijver P. Bor (2), zegt, betrekkelijk die oe aad De saecke van de Ghereformeerde aldus met voor- spoet toenemende, hebben zy oock den ses ende twin- tichsten Juny de Stede van Gorcum inghecreghen, Marinus Branpt was Capiteyn over de ghene die daer inne quamen, hy trock datelyck opte Marckt, ens de dede met het luyden van de clocke de Borgherije 1) Zie blz. 357 Jaargang 1837 van de Catholijke Nederland- sche Stemmen. — i ai (2) VI. Boek bl. 276 verso. vergaderen, hen voorhoudende, dat zy den Coninc sou- den sweeren ghetrou te wesen ende den Prince van Orangien, als Syn Majestyts stadthouder van Hol- landt ende Zeelant. Maer den hertoghe van ALva ende alle synen aenhang als vyanden van den coninck ende ’t Landt teghen te staen ende helpen verdryven, welcken eedt met het opsteecken van de hoeden ghe- confirmeert werdt, ende daer naer riep men met luy- der stemmen: Vive les Geux.”’ Zoo ver dreven de oproerige nieuwgezinden het trouweloos bedrog en de afschuwelijke spotternij; zoo ver ging hunne goddeloosheid, dat zij van de burgers eenen onbestanbaren, eenen met zich zelve strijdi- en eed afvorderden! Het is inderdaad ongehoord, dat men het gewapend weerstreven van de wetten en placaten eens konings, getrouwheid aan den koning durfde noemen; dat men gelijktijdig getrouwheid aan den koning en aan den prins van Oranje als stadhouder des konings zweren liet, nadat de koning hem van die waardigheid had onzet, in welke men hem, ondanks den honing, en, om Aan den koning afbreuk te doen, met geweld hand- haafde. Het is ongehoord, dat men de vermetelheid zoo ver durfde drijven, van met de getrouwheid aan den koning het weerstaan en verdrijven, viet slechts van den hertog van Axva, ’s konings gouverneur- generaal, maar ook alle zijnen aanhang, dat is, allen, die waarlijk aan den koning getrouw bleven, en den Godsdienst der vaderen niet verruilen wilden voor eene nieuwe, onder het plegen van allerlei gruwelen met geweld ingevoerde leer, als ’skonings vyanden te dut- ven verbinden! Waarlijk, elk regtschapen man, le- der welgeplaatst hart, moet van zulk eene handelwijs gruwen! En toch bevestigden, de nieuwgezinde inwo- ners van Gorcum, dien afschuwelijken eed, door het zwaaijen met de hoeden en den toenmaligen oproer- kreet: Vive les Geux! Geen wonder dus, dat de vrome Catholijke inwo- ners, met hunne weerlooze Priesters, de vilagt naar het slot of kasteel namen, alwaar zij hoopten veilig te zijn Tot dat 2ij door ’skonings krijgsmagt zouden ontzet worden; hoewel zij zich in die hoop, door de onstuimige woede der oproerigen, bedrogen zagen. Wij willen hier onzen vaderlandschen geschiedschriftver Hoorr (1), laten spreken: De Priesters, kloosterluyden, en veele Roomsghezinde burghers, in 't slot gevlooden, zaaghen zich sanderen morghens gedwonghen, 't zelve over te geeven, müssen behoudende 't leeven: anderen zeggen op genaa oft longenae. Maar deze veroveringh heeft men met alleley laster van tuchtelooze ongeregehelt, en uitgelaate moedwil, bezoedelt. Twee van de burghers (Dink Bommer en Arnout pe Conixg).werden, op de markt, met de -koorde werdaan; d’andere nen gestelt, de Drost, zyn’ huysvrouw, zyn dochter, en eenentwütigh gewyde personen, na den Briel gevoert, De smaadt, de mishandling, en oovervuyle vinnigheit, gepecht aan deeze geestelyken, bewyzen (zoo men op de schryvers der Spaansche zyde vertrouwen magh) dat het aartryk geen ongedierte zoo fel voedt, als de mensch is, die, gereeden van de boosheit zyner woeste lusten, effens Godt en zyn� Ere vergeet. Want als zy (uitgezeit een oft twee, die ’¢ Pauzelyk gelöff verzählen) alisaamen, quaalyk geworght, naa ver- scheyde quellaadjen, in een’ kloosterschuur, den gan- schen nacht oover, zieltyghende in de strop gehangen hadden; leuterde noch den soldaaten zoo wreedt een’ dartelheit, dat zy, d’en de neuz, d’ander de ooren, d’ander de manlykheit van deen oft dien Munnik, den beul afvorderden, en als treflyk den Geus speelenden, en fraay beveedert, en fraay beveedert, met die Jeeden op den hoet, in stadt keerden. De Prins nochtans, niet dat hy -dusdanige afgryslykheeden tegemoet zagh, maar gedacht- tigh aan ’t beloofde wit zyner waapenen, ook weetende wat eener nieuwe heerschappye de faam van goedertie- renheit waardt is, had ernstigh genoegh belast, zoo wel geestelyken als weirltlyken in hunne vryheeden te handthaaven. PATER NICOLAUS PIEK (1). Guardian van het Minderbroeder-klooster te Go- rinchem, gesproten uit een zeer oud en deftig geschacht dier stad, geboren in 1534. Zijnen ouders Jan Picx en Henrika CALvue waren getrouwe aanklevers van de Catholijke religie, en hun zoon drkte reeds vroegtijdig hunne voetstappen, zag en versmaadde de ijdelheid der wereld, en begaf zich naar ’s Hertogen* bosch om zich in de orde der Minderbroeder te be- geven. Doch daar men van hem eene groote verwachting had, zonden zijnen oversten hem naar het kloo- ster te Leuven, ten einde onder de leiding van den geleerden P. Anam Sasrour hoogere bekwaamheden te ‘Y verscheidene plaatsen gezonden, om het Goddelijk zaad van het Kvangelie uit te strooijen. De ootmoedigheid, de grondslag en bewaarster aller deugden, sprak in al zijne woorden, handelde in elke zijner verrigten. Toen de Pastoor Leonarpus VE-CHELIUS, die te gelijk met hem de Martelkroon verwierf, hem voorspelde, dat. de nieuwgezinden die opvele plaatsen de overhand kregen en vele Priesters en religieusen ter dood bragten, ook hem zondén ophan-gen, antwoordde Pater Nicotaus: Dat heb ik nog niet verdiend; de genade des Martelaarschaps wordt niet verleend dan aan hen die dezelve verdienens — Als een regtgeaarde zoon van den armen Franciscus, beminde hij de Evangelische armoede, en wei-gerde al wat overtollig was; — zijne gehoorzaamheid was onbepaald en zijne kuischheid zonder de geringste viek. ote Bij deugden kon de liefde niet ontbreken. Z waar hij bevelen kon, verzocht hij en voegd al-toos bij: wit liefde. Voor afgevallenen, die bekeeren wilden, verbad hij menigmaal | heid der toenmalige wetten. lee ys Rage Hij was een moedige bestrijder van alle mis bruiken en verslapping der kloosterlijke tacht, en hervorruide (1) Wij hebben gemeend hier de levenschets dier voortreffelijke H mannen, uit den Godsdienstoriend 1X. Deel bi. 4 en vervolg “QY VI. Boek bl, 237, te moeten overnemen.. zijn klooster van vele kwade inbreuken, niet zonder tegenstand van sommige zijner onderhoorigén, en het fs opmerkelijk, dat niemand dergenen, die hem in zijne heilige bedoelingen gedwarsboomd hebben, de Martelkroon verwierf. Jegens zich zelven was hij gestreng, doch in zij- nen omgang vriendelijk en opgeruimd. Zijn gewoon spreekwoord was: God moet met eenen blymoedigen geest gediend worden. Met eenen bijzonderen ijveren met krachtvolle woorden vermaande hij in zijnne laatste predikatie de geloovigen tot volharding in de leere der waarheid, waarvan hij zelf het moedig voorbeeld gaf. Hij werd weldra gewangen, growelijk gepijnigd, tweemaal opgehangen en ontving de schitterende kroon der Martelaren, nog geen 38 jaren bereikt hebbende. To PATER HIERONYMUS, Vicaris, geboren te Weerd bij Ruremonde, Min- derbroeder geworden zijnde, had hij het Heilige Land doorreisd en zich eenigen tijd in het klooster te Je- ruzalem opgehouden, Teruggeerd zijnde, was hij vol ijver voor de zaligheid der zielen, en ontzag in zijnne heilige bediening niemand. Gedurende zijne gee vangenschap wekte hij zijne medegevangenen besten- dig op, om den aangevangen strijd glorierijk te ein- digen, ten einde de heerlijke kroon te erlangen, die hij dan ook, 50 jaren oud zijn@t, verwierf. IIkh PATER THEODORUS or DIRK VAN EMBDEN, Een godv Ruchtig en geleerd man, geboren te Amers- foort uit een dektig en zeer talrijk Catholijk geslacht. Zijne vrienden poogden hem te vergeefs tot het aanne- men van een voordeelig en gemakkelijk beneficie en van een rijke Abtdij te bewegen, hij wilde liever den armen Franciscus navolgen en begaf zich in zij- ne Orde. Zijne Overheid had hem aangesteld tot Biechtvader der Nonnen van het St. Agnieten-Kloos- ter. Wij kweet zich in deze bediening zorgvuldig. van zijnen pligt, tot in eenen zjer hoogen onderdom, toen de Heer hem waardig keurde in het lot zijner medebroeders te deelen en zijne grijze haren met de Martelkroon versierde. op PATER NICASIUS JANSZ. VAN HEEZE; Aldus genoemd naar het dorp Heeze, in de Kempen, alwaar hij geboren was. Elij hield zijne kleine studién te Leuven, woonde in het Pauselijk Collegie en werd Bachelier in de H. Godgeleerdheid. Wij was zeer er- varen in de H, Schriftuur die hij grootendeels van buiten kende. Deze wetenschap wekte zijne begeerte naar de evangelische volmaaktheid op, en daarom be- | at hij zich in de orde der Minderbroeders. Hij scheen en geest der voorzegging te hebben; want toen de | Catholijken na de eerste beroerten van 1566, meenden hunne religie voortaan rustig te kunnen uitoefenen, LS voorspelde hij, dat het onweder 200 spoedig weder j zoude uitbarsten, dat men niet weten zou, waar zich te verbergen, In het jaar 1572 werd zulks bewaars heid; Nicasius j zoude uitbarsten, dat men niet weten zou, waar zich te verbergen, In het jaar 1572 werd zulks bewaars heid; Nicasius j zoude uitbarsten, dat men niet weten zou, waar zich te verbergen, In het jaar 1572 werd zulks bewaars heid; Nicasius j zoude uitbarsten, dat men niet weten zou, waar zich te verbergen, In het jaar 1572 werd zulks bewaars heid; Nicasius j zoude uitbarsten, dat men niet weten zou, waar zich te verbergen, In het jaar 1572 werd zulks be was er niet door verschrikt: hij ver-troostte zijne bedrukte vrienden met de woorden: Dat de wil des Heeren geschieden! Zijne gemoedsrust en onderworpenheid aan den god-delijken will verliet hem geen oogenblik onder de fol-tersten welke hij en zijne medebroeders ondergingen. Hij was ruim 56 jaren oud toen hij den roemvollen Marteldood stierf. V. PATER WILLEBADUS, Van Denemarken, een 90 jährige grijskard, die, om de woedende vervolging der nieuwgezinden te ontwij-ken, zijn Vaderland verlaten hat. Naauwelijks was hij in het Gorinchemsche klooster als medebroeder minzaam opgenomen, of hij ruilde deze wijkplaats voor de gevangenis. Immer vond men hem ef Pater Nicasius gekknield, biddende voor rust der H. Kerk, zoodat zij de ellenden des kerkers niet schenen te gevoelen, De glorierijke dood der Bloedgetuigen was het amen zijns gebbeds. VI. PATER GODEFRIDUS, Geboren te Mervel, een dorp bij St. Trudjen, had als hoster het opzigt over de gewijde zaken der Kerk. Hij was echter zeer bekwaam, en bewees groote diensten inzonderheid in het biecht hooren, Zijnen vrijen tijd besteedde hij in het drukken en met kleuren afzetten van prentjes, ter eere van CurisTus en zijne heiligen, dio hij zeer rijkelijk uitdeelde, tot dat hij, door den Marteldood, deel aan het lot der heiligen verkreeg. VII. : PATER ANTONIUS, Van Weerd, landgenoot van den P. Vicaris, was een zeer ijverig en getronuw predikant. Zijne oversten zonden hem dikwijls van dorp tot dorp om het Evangelie te prediken. Hij leefde hoogst gestreng voor zich zelven, doch was zeer minzaam en blijmoedig. In zijne laatste predikatie moedigde hij zijne toehoor-ders ten sterkste aan tot volharding in het Apostolisch geloof; als door goddelijke ingeving de aanstaande vervolging der H, Kerk voorzeggende, in welke hij de kroon der martelaren ontving. PATER ANTONIUS VAN HOORNAER, Aldus gehesten naar het dorp zijner geboorte. Zijne ouders waren arm, doch zeer godvruchtig en opregte Catholijken, zoodat zij in de oogen Gods waardig be- vonden werden eenen Martelaar tot zoon te hebben. X. PATER FRANCISCUS ROY (OF KONING), Te Brussel geboren, was naauwelijks in de orde getreden toen hij naar het klooster te Gorinchem gezonden werd, om reeds in zijne jeugd de palm der overwinning met zijne grize broeders te deelen. X. BROEDER PETRUS VAN ASSCHE, Eene vermaarde plaats tusschen Brussel en Aalst. Als leekenbroeder in de orde der Minderbroeder getrouw, was hij zer getrouw en zorgvuldig in het wasternen zijner pligten. Door zijne oversten werde hij laatsteliik naar Gorinchem gezonden en 200 bestuurde het de Voorzienigheid, om het de hoogste belijders te schenken. BROEDER CORNELIS VAN WYK, Geboren te Duurstede, in het sticht van Ulrecht, werde bij de Minderbroeders als familiarius, (dat is die ten dienste des convents uitgaat) aangenomen. Hij Was zeer ootmoedig en zoo eenvoudig als een kind, en dus ook kinderlijk gehoorzaam, De Heer die gezegd heeft, dat derzulken het Rijk der Hemelen is, schonk hem in hetzelve den verheven rang van Martelaar. (Het Vervolg hierna). OPPOSITI E. TWEEDE ARTIKEL (1). Ganze erkennen wij, dat ons gouvernement tegenwoordig meer vrijheid aan den Catholijken Godsdienst laat, dan hij onder vorige gouvernementen (dat van koning Lonewuk uitgezonderd) hier te Jande, sedert drie eeuwen, genoten heeft. Wij zijn daarvoor dankbar; maar kunnen daarbij niet gerust zijn; wijl die tegenwoordige vrijheid, volkomen gelijkt aan die van een vogelije, dat aan een kruk, met eenen draad is vastge-maakt en dus zoo lang en zoo hoog viiegen kan, als de krukhouder toelaat: en die kruk is het strafwet-boek van NapoLEon, dat nien, ondanks den afkeer der natie van dat despotieke wetboek en niettegenstaande al de andere wetboeken veranderd zijn, niet alleen, maar het nog (naar ons inzien hoogst onbillijk) tegen de afgescheidene Gereformeiden bezigt, om hen van alle Godsdientvrijheid te berooven. Ons gouvernement behoeft dus geene oude decreten en verordeningen uit het stof te zoeken, zoo lang als Naroxeons strafwetboek op de tafels der regt- banken licht. Het is waar, de regering maakt geen gebruik van sommige verordningen en bepalingen van dat wetboek: maar zij kan er gebruik van maken, als zij verkiest, zoo lang als dat wetboek ons wetboek blijft, Kent men alle de bepalingen van dat wetboek wel? Wij willen er een paar opnoemen. Art. 207. Tout ministre d’un culte (dus ook de Catholijke Kerkvoogs den) qui aura, sur des questions ou matiéres religieuses, entretenu une correspondance avec une cour ou puissance étrangère, sans en avoir préalblement informé le ministre del’Empereur (du Roi), chargé de la surveillance des cultes, et sans avoir oblenu son autorisation, sera, POUR CK SEUL FAIR, punt d'une amande de 100 fr. a 500 fr., et d’un emprisonnement d’un mois @ deux ans. Art. 208. Si la correspondance mentionnée en l'article précédent a été accompagnée ou suivie d'autres faits contraires aux dispositions formelles d'une loi ou d'un décret de l'Empereur, le cour pouvait sera puni du bannissement à moins que la nature de ces faits ne soit plus forte, auquel cas cette peine plus forte sera seule appliquée. D'un gouvernement tot hôte, uit hôte der dubbele hoedanigheid van onzen H, Vader, den Opferherder der Catholijke Kerk, als buitenlandsch hof of mogendheid heeft beschouwd., zal wel geen betoog behoeven: hoewel hij, in bedenkelijkheden of zaken van Godsdienst, niet als vorst, niet als mogendheid, maar als algemeene en opperste Kerkvoogd, als Opferherder der Catholijke kudde, geraadpleegd wordt. Wij herinneren ons nog zeer goed de moeijelijkheden, waarin onze zalige vriend, de Hoog Eerw. Aartse. priester Cramer, zich, uit hôte eener zoodanige correspondantie, heeft gewikkeld gezien. Daar nu de gevallen, waarin Catholijke Geestelijken meenen, den Apostolischen Stoel te moeten rädlig, dikwerf kunnen voorkomen, is het in vigeur blijven van de aangehaalde artikelen, al laat men ze tegenwoordig slapen, alles behalve vrijheid. Intusschen is het voornamelijk dit punt, dat voor da-Gattroljke-Kork--van retr hoogate pewipene? Mee is de beperking dier onvervreemdbare gemeenschap met den Apostolischen Stoel, waarover de H, Vader zich in zijn allocutie van 13 September Il., overden toestand van het Catholicismus in Pruissen, zoo bitter beklaagt: het is het volledige genot dier vrijheid in Belgié, waarover Grecorius XVI, onze geliefde algemeene Vader, zich zoo hartelijk verheugt (2). Het kan dus door niemand meer betwijfeld worden, of de aangevoerde artikelen van het strafwetboek strije. (1) Art. 207. Tedere bedienaar van eenen Godsdienst, die. Over bedenkenkken of zaken van Godsdienst, met een buie tenlandsch hof of mogendheid een heeft, zonder daarvan vooraf's keizers minister, die met het toezigt over de Godsdiensten belast is, verwittigte te hebe ben, en zonder van denzelven daartoe gemagtigt te tin, zal te dier zake alleen, met een geldboete van honderd tot yi honderd franken, en een gevangenzetting van een maand ta twee jaren, gestraft worden, Art. 208. Als de correspondentie in het vorig artikel meld, verzeld of gevolgd is geworden van andere digde gestraft worden met verbanning; ten minste zoo niet de worden. = (2) Zie de Allocutie over de benoeming der nieuwe Kardinay len in ons Blad van 6 October 1 e Y on ©00 wel aan de Catholijke Kerk, als aan de andere Gods- dienstgezindheden, vrijheid en bescherming waarborgt. Wij verlargen niets vuriger; wij herhalen het, dan een volkomen wederkeerig vertrouwen van de regering op de natie en van de natie op de regering, Maar hoe kan bij het Catholijke derde gedeelte der natie, dat vertrouwen volled ig zijn, zoo lang als de regering wetsbepalingen, door eenen vreemden despoot gemacht, en door hem in ons vaderland ingevoerd, in vigeur houdt. Wil men dan het tegennatuurlijke, het onnobelijke? Al de overige wetboeken zijn veranderd: al- Teen het strafwetboek is in wezen gebleven. Kan dit bij de Catholijken vertrouwen inboezemen? Zien zij niet artikelen van hetzelfde strafwetbeek bezigen, om de afgescheiden Gereformerden te vervolten? En wat waarborgt ons, dat men niet, vroeger of later, bij de eene of andere omstandigheid, andere artikelen van hetzelfde strafwethoek en met name de bovenvermelde zal doen gelden, om de vrije tot het wezen der Catholijke Kerk, behoorende gemeenschap met den Apostolischen Stoel te beletten of te vervolgen? Dusdanige wetsbepalingen als die der bovenvermel-de artikelen van het nog bestaande strafwetboek, kunnen door de Catholijken noort anders, dan als despo-tik, onregtvaardig en alle vrijheid van hunnen Godsdienst vernietigende, beschouwd worden; en wij achtet ons in gemoede verpligt, onze stemmen te verheffen, daar Z. M. onze eebledigde koning, in de jongste troonrede verlaard heeft, te mogen verwachten, dat het ontwerp van een, met de zeden der natie §1 overeenstem-mend strafwetboek, b Innen eenigentyd zal zyn voltooid. Het is derhalve nu de tijd, om de regering in te lichten, aangaande het gevoelen der Catholijken, die een derde gedeelte der natie uitmaken. Het is nu de tijd, om te spreken, voor dat nieuwe wetboek van strafregt voltooid is. Het is waar, art. 207 zegt: Iedere bedienaar van eenen Godsdienst; en heeft dus den schijn van niet uitsluitend, tot een slaven-keten voor de Catholijke Geestelijken te zijn gesmeed; doch het behoeft geen. betoog, dat bedienaars van andere Godsdiensten, niet in het geval zijn, noch komen kunnen, om over bedenkelijkheden of zaken van Godsdienst, met een bui-tenlandsch hof of mogendheid eene correspondentie teonderhouden; derhalve zijn de gemelde artikelen voor twee derde gedeelten der natie, geheel doelloos, en als de geheele natie Protestantsch ware, zouden die artikelen geenerlei bedenking baren. Doch dit is nu het geval niet: een groot derde gedeelte der natie is Catholijk: zoowel aan de Catholijk, als aan de be-lijders van andere Godsdiensten, is volkomene vrijheid van gelofsbegrippen, bij de grondwet verzekerd; aan de Godsdienstgezindheid, waartoe zij behoore, heeft dezelfde grondwet, gelijke bescherming als aan andere gezindheden gewaarborgd: hunne gelofsbegrippen. Mosten dus geäerbiedig, hunne: Godsdienstgezinde heid, in het: essentieelste “aller punten beschernd worden, tegen alle inbreukem:en aanmatigingen, zoo wel van het gouvernement, als van andere gezindheden, — Daar nu de gezegde artikelen van geenerlei toe-passing kunnen zijn, op het niet Catholijke gedeelte der natie en lijnregt strijdig zijn, met de gelöstbe grippen en de essentieele inrigting der Godsdienstgezindheid, waartoe het Catholijke gedeelte der natie behoort, kan er wel niets strijdiger met de zeden der natie en tevens met den zin onzer grondwet wezen, dan de vermelde of soortgelijke artikelen, waaraan de Catholijke Geestelijken, zich niet zouden mogen on derwerpen, daar dezelve strijdig zijn met de godde lijke inrigting der Catholijke Kerk. Het voorgevallee ne in Pruissen, de moeijelijkheden waarin de regering van dat land zich gewikkeld ziet, de spanning en verbittering der gemoederen, die er aller wege hetzelfde noodlottige stelsel, waar. Aan de meer gemeldeten artikelen van het nog bestände strafwetback, het aanwezen te danken het nog beständig geworden, welks principe absolutismus, welks wil, de hoogste wie is, te verwachten, als het ook de Kerk des levendigen Gods tot zijne slavin maken will maar in Nederland waar het regerings-principe grond-wettige vrijheid is, kunnen en moeten zulke gevolgen vermeden worden! In Nederland behoort het gouverne nement geene aanmatigingen, geene inbreuken op de conscientie- en Godsdienstvrijheid te veroorlooven, die hetzelvye geheel zouden berovven van al het vertrouwen, betwelk het getrouwe Catholijke derde gedeelte der natie, zoo gaarne in hetzelve stellen zou. Ja, in Nederland, zouden dusdanige aanmatigingen en inbreuken, na de scheuring van het rijk, na de scheuring van het rijk, na de gebeurte-nissen in Pruissen, eene, door geldelijke voordeelen en uitwendige eer niet te stoppene bron van misnoegen. Niet in onze nieuwe wiegeving trachten overtebrengenen en te’ behouden? Zou, in dat geval, de tweede kammer bedenken, dat zij het geheele Nederlandsche volk, en dus ook deszelfs Catholijk derde gedeelte werlegenwoordigt, dusdanige artikelen, als zij in een untwerp van nieuw strafwetboek mogten worden opgenomen, met nadruk verwerpen? — Wij weten het niet. — Maar dit weten wij, dat ons gouvernement, na al het gebeurde’, geenen stap zou kunnen doen, die omyoorzigtiger en in de gevolgen gevaarlijker zou kunnen wezen, dan het overbrengen der bewuste ar-tikelen in een nieuw strafwetboek, Men zegge niet, dat onze Catholijk Stemmen slechts de individueele gedeckten der Redactie aitdrukken: men zou zich dan zeer bedriegen! Niemand voorzeker is met de pugilisten der Catholijk beter bekend, dan wij, die, gedurende meer dan twintig jaren, door eene uitge-! Godsdienst, en dus met hunne gelösbegrippen dverbreide correspondent I met Catholijken van allen rangen stand, in alle deelen des lands, de beste gelegenheit hadden, om er mede bekend te worden. Dat men dan onze welmeende, het heil van koning en vaderland bedoelende, waarschuwende stem, niet vers denke, noch verachte? Het is juist de afker van alle woelingen, de hartelijike wensch, dat ons gee schokt vaderland, *t welk in al de revolution derjongste vijftig jaren heeft gedeeld, door eendragt en rücken, die het ons ten pligt maken, deze waarschuwing openlijk en voor de oogen van geheel Europa te doen!. ’ Intusschen blijft het Fransche strafwetbeek met deszelfs verafschuwde artikelen nog bestan en zal ten minste nog eenigen tijd, (de hemel weet hoe lang), - ons wetboek van strafregt blijven: en, zoa dat het geval is, zegge men niet, dat er in Jand, grondwettige Godsdienstvrijheid bestaat: de af- gescheidene gereformeerden zijn daar, om het tegen- deel te aetalien | De tegen hen gerigte vervolgingen, bewijzen, dat ons ministerie, de Godsdienstvrijheid beschouwt als een octrooi, ’t welk de regering verlees nen of weigeren kan naar welgevallen; en dat zij werkelijk weigert aan diegenen, die er openlijk voor uit- komen, dat zij zich, aan de aanmatigingen van het suprematie-stelsel, niet kunnen, noch willen onder- werpen. Der goeder trouw, hoe kan meng in zulke omstandigheden, en bij zulke feiten verwachten, dat de Nederlandsche Catholijken hun gouvernement, niet slechts eerbiedigen en gehoorzamen zullen, in alles, wat tot het gebied van deszelfs beheer beh Oort; maar dat zij ook als Catholijken in hetzelve volledig ver-trouwen zullen stellen, en in deszelfs oogmerken, ten opzigte der Godsdienst-zaken? Inderdaad, om dit te kunnen veronderstellen, moet men zich verbeelden, dat de Catholijken, van hun gezond menschen verstand beroofd zijn. Intassehen is hun volledig vertrouwen, gemakkelijk te winnen. Het hangt alleen van het ministerie af, om dat volledig vertrouwen te verwerven door het vordragen van een provisioneel wets-ontwerp, waar-bij alle artikelen van Napongons strafwetboek, welke strijdig 2ijn met; de grondwettige conscientie en Gods- i poogde de H. Dominicus, door de prediking, dienst-vrijheid, ingetrokken en afgeschaft worden, — Dit middel is zeer eenvoudig en zou bijj uitstek ge-schikt zijn, om alle vermoeden weg te nemen. En waarlijk het wordt tijd, dat men, in den benarden toestand des vaderlands, het inwendig wederkeerig. vertrouwen onwälle, vestige, door eindelijk gehörte gehörte, gehörte der deutschen van het derde gedeldet der natie, dat zoo veel blijken van verknochteid, an het regerings-stamhuis heeft gegeven; dat zich, zonder morren alle opofferingen even als andere burgers getroost; en die daarbij niets anders verlangen, dan de vrijheid van hunnen Godsdienst, die hen zulk een gee drag tot pligt maakt; en diensvolgens ook de vrijheid ‘ om aan hunne kinderen een onderwijs te geven, of te doen geven, hetwelft met de voorschriften van dien eenstemt. RELIGIEUSE ORDEN. (Vervolg en slot van bladz. 336. IV. Deel)s De Benedictijnen hebben zich onlangs weder te So- lesmes geinstalleerd; een man,” blakende van ijveér, met een vast gelöst, met eenze zeldzame geleerdheid, en die veel sterker was dan de hinderpalen, is in het rondom zich verzamelen van eenige even éde!moedige vrienden, als hij; zijn Bisschop en de souvereine Op- erprieste é Zijnne pogingen gezeg: perprigaer Jeb be ne gezinnen, ie te agit bee int nD hebben voorbereid, op welke wij leven en die wij vaak zoo slecht hebben aangewend. Het was tijd dat de Benedictijnen op nieuw de handen aan het werk sloe- gen, ons terugvoerden op de wegen der waarheid, en ons een voorraad verschaften, die ons weldra ontbro- ken zou hebben. Hun arbeid zal, zoo als wij vast vertrouwen, aan diem hunner voorgangers beantwor- den. den; hunne diepe en verbazende studien, zullen de matte, bekrompene en dikwerf zoo kinderachtige, maar immer zoo verwaande wetenschap van ons tijdperk, doen bloozen. Is het niet waar, dat twee bladzijden, dier bewonderenswaardige meesterstukken der kindesren van den H. Benepicrus, meer zaken bevatten, dan vele geheele boeken, die tegenwoordig uitgegeven worden en evenwel aan hunne sehrijvers eenige vermaarcheid bezorgene Maer men verlicht niet alleen de menschen, men heiligt dezelve niet uitsluitend door de boeken. Yad In een tijdvak van zinneloosheid en van dwalingen, rede tot hare regte wegen te doen terugkeeren; om een meer zekeren en uitgebreiden goeden uitslag te verwerven, verbond hij zich met werklieden, welke bezield waren door zijn’ geest en magtig door het woord, Het betaamde in onzen tijd, aan hem, die het eerst van den Christen-predikstoel een woord heeft gesprossere. felingen en haar ongelo of heeft ontrust, die zijne twijfelende en wellustige tijdgenooten aan hunne kantoren, aan hunne vermaken en aan hunne beslommeringen heeft ontrukt, om ze tot den tempel van God te doen ingaan, dien zij niet meer kenden, en om er hun aandachtig te doen luisteren naar de harde waarheden van de goede tijding; die  de EI. Icnatius, alvorens den arbeid in den wijnbery des Heeren aan te vangen, bevindt de heer Laconpaire zich op dit oogenblik, voor de voe- ten van den plaatsbekleeder van Jesus Curistus, Daar + ontvangt hij zijnne zending; dat God den nieuwen pre- dik-broeder zegene! En wij, laten wij met vreugde de weldaad, welke ons voorbereid wordt, ontvangen. Laat ons aan die mannen, welke God ons in. Zijn barmhartigheid voor- bestenit, de wegen gemakkelijk maken, ‘OT hoe juist ter stade komt deze hulp! welke behoefte hebben wij an het evangeliseren! zegt niet: hebben wij geene leeraars, geene vermaarde predikers? — Ongetwijfeid; maar, is het niet te wenschen, dat nog vele anderen profetiseeren? zijn de behoeften niet ontzettend groot, vereischen zijn niet eene nieuwe medewerking? de ko- renaren rijpen heinde en verre.in de vlakte; dach er is gebrek aan werklieden om den rijken oogst in te gaéren. Zegt niet in uwe lafhartigheid: Maar, de Wetten...,. Er zijn geene wetten die zulk eene zending wettiglijk zouden kunnen belemmeren; er zijn geene wetten’, die niet duizendmaal door de nieuwe wetgeving afgeschaft zijn. Die predikers, die cenobie- ten verlangen geene gunsten, noch voorregten. Zij verlangen slechts het gemeenschappelijk regt, dat voor hun even als voor alle anderen is. | En ik spreek niet alleen van de klooster-orden, te- gen welke zich nimmer dan ach wetzen. terdochtige en blinde gevoelens verhieven; ik spreak van alle Catholijke associatien. Ontegenzeggelijk was de acte, die in 1828 an de volgelingen van den H. Icnativs hunne collegien ontweldigde, eene willekeurige, onwettige, vrij- heid-moordende daad, die de vrucht was van den haat en van de dwaasheid; het is een misdadig toegeven an die onregaardigheid, die er hun tegenwoordig nog van verstoken houdt. In England, bannen oude tijrannieke wetten, de Jesuiten ook, zijn zij er op dit _oogenblik onder het beheer der constitutie minder-vrij? Aarzelt de minister van hare Britsche Majesteit: die - genoodzaakt is, met hunnen overste te onderbandelen, om hem bij zijn zijn zijn godzienstigen titel te noemen? Men verlangt in Frankryk, in de opvoeding der | jeugd; een naauwgezetter, voor de toekomst gerust- stellender moraal en eene godsdienstiger leiding; de | meesters van het onderwijs spreken haar met meer Statigen ijver over God en over zijn voorzienigheid, Laat die jeugd dan naar diegen | Statigen ijver over God en over zijn voorzienigheid, | Laat die jeugd dan naar diegen | Statigen ijver over God en over zijn voorzienigheid, | Laat die jeugd dan naar diegen | Statigen ijver over God en over zijn voorzienigheid, | Laat die jeugd dan naar diegen | Statigen ijver over God en over zijn voorzienigheid, | Laat die jeugd dan naar diegen | Statigen ijver over God en over zijn voorzienigheid, | Laat die jeugd dan naar diegen | Statigen ijver over God en over zijn voorzienigheid, | Laat die jeugd dan naar En gan, die haar het Kennen en bemen, van God weten te leeren, en die de aanbiddelijke Voorzienigheid dankend prijzen. Gfj verlangt het doel; hebt dan ook den moed om de mid- delen te willens Vergenoegt u zelfs niet met de vrije werking aan de genootschappen toe te staan, wier ge- loften hun bijzonder aan de openbare opvoeding vere binden'y roept in dien toestand van de dringendste be- hoefte alle godsdienstige genootschappen ter uwer hul- pe. ‘Laat ons zien en vergelijken. Waar zijn, op dit oogenblik, de gedsdienstige mannen? Waar zijn die Christen-deugden, welke gij de waarborg der maatschapelijke orde noemt, bewaard gebleven. In welke harten worden de gevoelens van een levendig on worldadig gelööt. 't gemakkelijkst opge wekt? Ik herhaal het u, vergelijkt: zijn over het algee meen, de godsdienstige mannen, die godsdienstige oproedings: gestichten? Zijn het niet vooral de kweekelingen van Catholijke instellingen, die het heilige licht, waarvan gij het weldadige brandpunt wilt uitbreiden, en waarvan gij den fakkel des maatschappelijken levens opnieuw wilt ontsteken, gevoed en bewaard hebben? Verwerpen wij dus de leden der universiteit? Zijn het godsdiensteloozen en hebben zij geenerlei achting, geenerlei bezorgdheid voor de prille jeugd, die hunis toevertrouwd? Integendeel, de universiteit heeft immer in haar midden een groot aantal van achtingwaard. ige, naauwgezette en zelfs godsdienstige mannen geteld. Zij telt er thans meer dan ooit. En evenwel, bren- gen die mannen het wedergeboorte, dat men zoo vurig verlangt en dat men op doodstraffe moet in vervulling brengen, niet tot stand, zoo als de religi- euse corporatién zulks zouden doen; of ten minste, zij zouden het beter, krachtiger, spoediger en op een uit- gebreider schaal doen, als aan hunne zijde, andere genootschappen, Catholijke onderwijzende genootschappen, hetzelfde doel beoogden. 