Catholijke Nederlandsche
None
Slechts wanneer zij zorgt, dat het gezag van den Staat ein van den Kerk binnen de vroegeren grenzen zich bewegen, heeft zij de zekerheid, dat zoodanig eene orde van zaken wordt in stand gehouden, onder welke de kerk zelve alleen bestan en bloeijen kan. Gauze geven wij ons aan de hoop over, dat de plaats der opgewondene gevoeligheid, die in de Allerung doorstraat, weder door de wijsheid moge worden ingenomen, die anders het Hof van Rome kene merkt. — Of zou het aan de onheilkweekende partij, die, met misdige ijver, haar altaar, zoo dit anders niet geschieden kan, door de vernedeeing, ja door bet omverstooten der troonen tracht te verheffen; zou het aan de partij, die den tegenstand van den Aarts bisschop: van Keulen zoo lang gevoed en aangevuurd het gevolg daarvan moest zijn, en.die thans, nu die uit komst daar ‘is,’ door onophoudelijke: logens en lasteeringen, zich dezelve ten nutte maakt, — ook nog gelukken, om door haren verduisferenden damp het helderziende oog van het Pauselijke Hof te benevelen? Wij willen omtrent deze bezorgdheid ons zelven het zwijgen opleggen. vir - iff -y» Maar wat ook de toekomst baren moge, de Ko- ninklijke regering, die tegenover geestdri Wende haat, Liefde en welwillendheid koestert, maar zich ook om- gord ziet met het zgwaard. dat san de Overheid als dienaresse van God, en als eene wreekster tot straf van hem, die kwaad doet, is toevertrouwd, zal hare baan met vasten, onafewenden tred vervolgen, haar onwankelbaar vertrouwen vestigende op haar goed regt, op de wijsheid der Bisschoppen, het helder inzigt van eene beschaafde geestelijkheid en het gezond verstand van een -getrouw volk. 2999 (Get.)} VON ALTENSTEIN. Wij zullen in een volgend Nummer, onze aanmer- kingen op dit stuk mededeelen. a ReTRACTATIE DER BISSCHOPPEN VAN MONSTER EN PADERBORN. De gewigtige gebeutet, welke in deze oogenblikken kon voorvallen; die, door de Catholijken van alle landen, vurig van den hemel is afgesmeekt, heeft werkelijk plaats gehad! De BisscHoPpEN VAN MUNSTER EN PADERBORN, HEBBEN DEN 3 Januari DE RETRACTATIE HUNNER TOETREDING TOT DE BERUCHTE BELLIINSCHE OVEREENKOMST (1) EN HUNNE ONDERTEEKE-NING VAN DEZELVE AAN DE PRuissisCHe REGERING GE ZONDENen. Ziedaar dan het geheele gebouw door list, bedrog, kuiperij en laagheid, na vele jarep arbeids, in het duister opgetrokken, op eenmaal ingestort. Ziedaar al de plannen eener sluwe zoogenaamde staatkunde, door magt ondersteund, en door de duisternis des geheims omijerd, ontdekt, verijdeld en vernietigd! Ziedaar de verwachtingen eens magtigen Monarchs, om Catholicismus en Protestantismus te vermengen, zoo als hij bereids Lutheranismus en Calvinismus vermengd had en waarin hij reeds meende aanvankelijk te zijn geslaagd, voor altoos te leur gesteld, door Den apos- ya moed van eenen gwakken weerloozen grijs- aar. d O, Voorzienigheid! Wat zijn de plannen der men- schen, wat de ontwerpen van de magtigen der aarde, als zij met uwe heilige oogmerken strijden! Slechts weinige jaren geleden, meende de Pruissische regering haar doel te hebben bereikt: de vorige Aartsbisschop van Keulen, had zich verlaagd om haar werktuig te (1) Zie het Bijvoegsel van ong yorig N.° woxen’s en zijne medebroeders’ in het 5 hy ow » tot misdadige' toegevendheid ‘te verleiden; drie Catholijke Bisschoppen- waren zwak | getioeg ; om inde voetstap: in’ van ‘hanmen’ hoofdschen Aartsbisschop ‘te tredén.... Laar'de Almagtige roept dien Aartsbisschop uit het Jeven, omis aan den’ eeuwigen Opperherder rekenschap téogeven' van’ het bestuur’ dér'hudde', over welké dé Ho Geest) hem tot op2dén “Aartsbisschoppelijken" zetel eenen mat, wiens eenvondige godsvrucht en kinderlijke opregteid door Ge’ leiding dér Voorzienigheid, de oorzaak wor- den dat de belagers'der Kerk, in da°strikkén gevans geti worden, ‘die’ -zij ‘voor ‘den’ man’ Gods gespannen hadden Na alles te‘Webben toegegeven', wat hij, volgens: 2ijhen'‘pligt;*met \niogelijkheid*‘tuegeven kon, zept hij iiét eefivoudige opregteid; if ga niet verder / “Heit ‘der ‘zwakke Bisschoppen ontvanpt; op’zifn dood- bed’, *de genade, om haste misstap in ‘fe Zidh', te be- treuren en te herstelfen!' Hij herroeptallés’, wat hij,’ uit zwakheid en menschenvrees heeft geda An, en zendt. ~at ken~en™ be- scheiden die men met zooveel listige zorgvuldigheid, Voor ‘hem ‘verborgen: lad®'xehouiten.’ De Opperher- der» doorgrondt het? geliéle contWerp’ Vari ‘list’ en’ be “arog yy én" alte spogin gen” ott) hem'te. tisleiden; of vrees ‘dan’ té jugeh’, | zify vtwteloos? Hij veroor- deelt ‘wat hij veroordeelen ‘moest; hij geéft’ opentiji: voor de ‘gehecle® wereld ‘aan ‘zifnet) moedigén'broeder den lof dien hij verdiend’, en sterkt hemi dadrdotr naar het bevel dés"Heeren. © Maar ook zijne’ zwakke’ broe- ders, wier gedrag hij penoodzaakt’ was’, te laken, worden ‘door ‘hem’ versterkt’... Zij hebben naanwe-- lijks, de. woorden;des Opvolgers van, Porrus gehoord, meene verachting worden »...! En in welk een tijdstip heeft de Retractatie der bei- de Bisschoppen plaate? Juist in hetzelfde oogenblik, waarin von ALTENSTEIN, in. zijn antwoord op de Allentown, ten einde den Aartsbisschop nog meer te bezwasren, op het gedrag der andere Bisschoppen zich beropt; en hierdoor ziet hij de spil, waarop zijn geheele antwoord draait, verbrijzeld en vernieden! Alle vereinig, list en bedrog, zijn voortaan vruchte-loos! Geheel Huropa is bekend met het fijn gesponnen weefsel van kwade “trouw en misleiding; het Prussisch Ministerie, is voor de geheele wereld. ten toon gesteld! Regiardige God! hoe ondoorgrondelijk zijn den Go nwe wegen! Heilige Apostolische Stoel! wat zou er van sdienst, -wat van de wereld. zonder u wordent KEULS CHE BERIGTIEN: « In, eenenpartiellieren brief uit. Keulen wordt het volgende gemeld:, De Kapellaan Micuetis is thans maar Spandaw overgebragt. Rond, te deelen, ten einde het zich lustig zonde maken; — welke uitdeeling vroeger nimmer heeft plaats gehadt. Sb ash bide; to. oe: 4 - rer 3 ee ee ee ee TEO7ISG - HIaraAiaes gS 2. : “th fre f - wr ier 2achet 2 Avinn De; Pruigsische, Zeitungen gaan ondanks die -stem-, ming, der geesten. voort s/.in het verzekeren dat. de ear- naval, dit jaar Zuisterryk zijn zali vooronderstellen, dat de Pruissische ambtenaren enan- dere Protestanten, van hunnen kant, dapper carnaval zullen:houden: eet onvoorzigtige dwaashéid: te meer, bij de tegenwoordige gisting.. — “Wij hopen intuse schen, dat de goede Catholijken, te Keulen-en elders, zich daarbij bedaard houden en zich«geenerlei belee- Men. mag. dus digingen veroorloven zullen. mm —SS__====* CIRCULAIRE VAN HET BELGIESCHE PISCOPAAT. De AARTSBISSCHOP EN DE BisscHoPpeNn vAN Benesé AN DE Herren Pasgtoors nUNNER Diocesen, Mijne Heeren! Wij hebben met smart vernomen, dat er onder de geloovigen, die aan onze Herderlijke zorg zijn toe vertrouwd, gevonden worden, die niéen’ty dat zijn, zonder hunne. conscientie te kwetsen, diel inde ges nootschappen der vrijmetselaars kuntien Jatén aannee men, en hunne vergaderingen kunnen bijwonef. Daar het onze pligt is te verhoeden, ddt eetie dwa- ling, die zoo schadelijk is voor de zalighéid' der zie- len, zich niet verbreide, verzoeken wij u, mijne Hleeren, om, door de afkondiging onzér Circolaire van den predikstoel ter kennisse uwer parochianen te bren- gen, dat de vrijmetselaars-genootschappen, die in onze diocegen bestaan, onder webke benaniing het-ook zij, onder de uitdrukkelijke. verbods-bepalingen. en de ver- bordealingell vallen,,welke zijn uitgevaardigd door de Opperherders. Waaruit volgt, dat ‘het gestrengelijk verboden is, daaraan deel te nemen of, dezelve op eenigerleiwijze te begunstigen, en dat zij, die het doen, onwaardig zijn om de absolutie te ontvangen, -zoo lang ‘als ij er ‘niet opregtelijk ‘afstand van heb- ““G@ij zelven, mijne Heeren zult voortgaan met dit ptincipe voor onveranderlijken regel te houden vanuw gedrag, in de verrigten uwer heilige Bediening. Gij’ zult met voorzigtigheid, geb Rücken van de yelegenheiden, welke die verringten u. zu zulässigen, opelären, om diegen u. zu verpflichtet, die het ongekommen,  Namen. Voor Mgr. den Bisschop van Gent. G. vE Smet, Vic. Gen. Uit soortgelijk, Vic. Gen. Ut soortgelijk, Vic. Gen. Ut soortgelijk, die niet ophouden, over de heerschzucht, onverdraagzaamheid en domheid der Belgische Geestelijkheid te schreeuwen, de schoen wringt, — Waar de Bisschoppen getrouw zijx aan hunne Herderlijk pligten, en de Christenen de stem hunner Herders hoore, zijn alle pogingen van den geest der dwaling en des ongeloofs, om zich aanhang te verschaften, vruchteloos!. Men heeft, om zich te wreken, in de Brusselsche eomedie le Tartuffe gespeeld, en om den indruk der Circulaire te verminderen, deelen de Belgische Loges brandstoften uit,.aan de behoeftigen. De liberale Belgische bladen, maken eenen verbaszenden ophef, van deze, bij uitstek gematigde Circulaire; als, of de Bisschoppen niet,,hetaeléde regt. had= e om de Catholijk, aan \de pligten Van han: gee, Loof te herinneren. en. waarschuwen, tegen alles wat daarmede strijdt, als de. bestuurders der Loges, om.de, voorschriften hunner broederschap,. te doen nalevens De Bisschoppen, verlangen. geene, vervolging, tegen. de vrijmetselaars; zij maken op. niemands. vsijheid,eeni-, gen inbreuk;. aij \seggen.enkel,, wat de Catholijke Kerk altoos; gezegd heeft: men kan/niet; gelijktijdig Catholijke en vrijmetselaar wezen! if : Me Le Courier de la Meuse heeft in: de N.os van 19, 20, 21 em 24 Januarij, met kalmte en waardigheid. op eenige. aantijgingen der liberale.bladen geantwoord, en jaist uit hunne. artikelen, onwederlegbaar aangee toond, hoe gevaarlijk hunne pogingen. voor den Catholijken, Godsdienst in. Bedgié. zoude kunnen worden, als. de Catholijken er niet tegen. gewaarschuwd werden. Alleen de overvloed. van stof  verguiden rugtitel e e » 1-60. Dit werkje, hetwelk zoo wel in Duitschkland als in Frankfurt en elders, ‘algemeenen bijval heeft gevon- den, ‘schetst den heilzamen invloed van het Catholi- cismus, in deze belangrijke Geschiedenis, op de tref- fendste wijze, en is geschikt voor Lezers uit alle standen. Aan net Bureau vAN vp CATHOLIKE NEDERLANDSCHE STEMMEN i te Grave. B. N.° 28, Nommer 6. 4 “a © aR aS a aoe — 45 a= 10 February 1838, > CATHOLIKE NEDERLANDSCHE STEMMEN OVER .GODSDIENST, STAAT=, GESCHIED= EN LETTERKUNDE. Als JESUS dit gezegd had, hebbende de oogen ten Hemel opgeheven, zeide Hj:.. +. Heilige Vader bewahren hen, die Gy my gegeven hebt, in uwen naam; opdat zy één yng En ik bid niet alleen voor hen, maar ook voor degenen, die door hun woord in my geloove zullen: opdat zy allen één syn, gelyk Gy, Vader, in my en tk in Us: dat ty ook in ons mogen één zijn, opdat de wereld geloove, dat Gy my getonden hebt. En ik heb hun de heerlykheid gegeven, die Gy my gegeven hebt: opdat ty touden één zijn, gelyk wy ook één syn. Ik in hen en Gy in my, opdat zy volkomenlyk één zijn: en dat de wereld wete, dat Gy my gezonden hebt, Joann. XVII. Op dit blad ’t welk alle Zaturdagen met een Nummer wordt vervolgd, kan worden ingeteekend aan alle Postkantoren, bij de voornaamste Boekverkoopers in het Rijk. Hetzelve wordt franco met den Post verzonden voor den prijs van f 8-50 in het jaar; het half jaar of kwartaal, naar evenredigheid; zullende de betaling bij kwartalen  Briesen wen zullen doer de Redactie worden aan het postkantoor tegen betaling van 15 Centen den Regel geplaatst. Voor Belgié kan men abonneren aan het postkantoor tegen betaling van 15 Centen den Regel geplaatst. Kerkelijk regt en Staatsregt. (Vervolg van bi. 21.) D... laat ons zien, wat de heer Groen zegt, be- trekkelijk het betoog: dat de Protestantsche vorsten aligd en overal het regt van suprematie over de Protestantsche Kerk hebben uitgeoefend. If. Wat is nu zijne leer? : De volstrekte suprematie van den Staat over de (Protestantsche) Kerk, dat is de stelling, die hij onderneemt te be- wijzen. Die suprematie, zegt hij, is het Protestantische stelsel, dat overal is erkend, dat vervolgd werd in de Republik der Verfügungen. In plaats van te bewijzen bevestigt men. Laat ons echter zien, welken zin men hecht, aan die overal erkende suprematie, ys » » felere vereeniging tot de uitoefening van eenen kerkelij- » ken Eeredienst, is onderworpen aan de autorisatie van het » Gouvernement, en de Souverein is onbetwistbaar het hoofd » van het geauthoriseerde genootschap. Het tijdelijk gezag, » is, in al de kracht van het woord, het hoofd van het Gods- » dienstgenootschap.’’? » Het Protestantsch systema is het Evangelische systema. ‘Waar heeft het Eyangelie, ’t welk aan Cesar slechts geeft, ei ; wee jaan Cesar toekomt, soortgelijke aanmatigingen gewet- igd?”? Wij moeten de stelling: het Protestanische syse tema is het systema van het Evangelie, ronduit en krachtdadig tegenspreken. Het Evangelische systema is: dat alle volken door een Apostolat, aan ’t welk den onfeilbaren geest der waarheid door den God- Mensch is beloofd, om met en in hetzelve te bliyven tot in eeuwigheid; waaraan Hi met de woorden: « Geligk de Vader my gezonden heeft, zoo zend ik » ulieden.” Kene goddelihe zending heeft gegeven > aan ’t welk Hw de magt verleende om te binden of te ontbinden op aarde en de zonden te vergeven of op te houden, met verzekering dat dit alles in den uitspraak; wie u hoort, die hoort my: wie u vex” acht, die veracht my + en wie my veracht, die v¢xd 3 OK niet hoort, zi u als een Heiden en Tollenaar; da zeg ik alle volken, door dat Apostolat, moeten a) | | acht dengenen die mi gezonden heeft: wie de Et SS ij - ‘= pat 4 derwezen worden, en van hetzelve alles leeren ondera,;:.__ TES Hemel gelden zal: met byvoeging van de plegtige rah ae ae OP PES houden wat Jesus Curistus zelf alleen aan dat Apose ~*"<' tolaat bevolen had; en dat niet in het Hvangelie wordé — ri nitgedrukt. — Maar het Protestantsche systema was, dat de opvolgers in het Apostolat, dier eerste Apos- telen in gruwelijke dwalingen in bijgeloof en afgoderij vervallen, en van de waarheid afgeval'en' waren; dat het Opperhoofd van het Apostolat, de ware wegen- lijke Antichrist was enz.; dat niet de oude Apostolat- Jische onderwijzende Kerk, maar de Bijbel, dien zij,- om des te meer ingang bijgeloovige en onkun- dige menigte te vinden: Gods woord noemden, de eenige gids op den weg des levens, de eenige ken- bron der waarheid, de eenige regel voor geloof en zeden zij; voor welks systema, in het Evangelie, geen en Schijn van grond te vinden is; zoo min als voor het suprematie-stelsel. ; Het Protestantsche systema is het systema der Hervorming is gehoorzaamheid in als en voor allen aan het woord Gods. Het Evangelie te verkondigen is de pligt der Kerk; haar tot dat einde te beschermen is de pligt van den Souverein. Wat verstaat de heer Groen hier door de Kerk? De oude Protestantsche Bijbelvertalers hebben immers het woord Exxayztz door: «gemeente vertaald; en dus zou die pligt eigenlijk op de geheele gemeente rusten; die dan het regt zou moeten hebben, om dit, naar welgevallen, tot al hare leden uit te strekken, of daartoe bijzondere personen te verkiezen: dit strookt ook met het Gereformeerde formulier der bevestiging van predikanten, welke, bij diesgelegenheid, moeten verklaren de overtuiging te bezitten, dat ze door de gemeene en, mitsdien, door God zelve, geroepen zgn. Doch waar spreekt het Evangelie yan zulk een roepen van de gemeente? Waar legt het den souverein den pligt op, om zoodanige Evangelie verkondiging te beschermen? Wel wordt dit in art. XXXVI der Gereformeerde Geloofsbelidenis gedaan; wel beweert men, dat die belijdenis in alles gegrond is op en over- eenstemt met Gods woord; maar dat beteekent n Let me bewegen worden. Wat voorzeker zer bee staanbar is, met de warborgen tegen den clericalen geest en met de onderwerping van alle onderdanen van de wettige overheden. Wat kan, volgens het Protestantsch systema, wat, volgens het systema van den Hervormer Catvun, *t welk de geliykheid van alle leeraars heeft ingevoerd, waarborgen tegen den clericalen geest opleveren? Wat anders dan de supervision van den souverein van den souverein van den aanvang der voore malige republik af, hebben de staten, door susschene. Homst van hun gezag, den clericalen geest van het Protestantismus moeten beteugelen. Ook van zoodanige maatregelen spreekt het Evangelie geen woord; terwijl de gelikheid van alle leeraars, lijnregt met hete zelve strijdt. En van welken aard is de gehoorzaame heid van alle onderdanen aan de overheden, als men hen het regt toe staat, om te onderzoeken en te be- oordeelen of die overheden wel wettig zijn? De Protestanten, de Nederlandsche Protestanten vooral, zijn wel genoodzaakt de toevlugt te nemen tot het maken van die bepaling om het opvatten der wapenen, door de eerste aanhangers der Flervorming tegen hunne vorst, door de Staten General der vereenigde Nedere landen, te vergoelijken; doch waar maakt het Hvane gelie die onderscheiding: waar bevelen de Apostelen, de gehoorzaamheid aan wetlige overheden? Waarin bestaat de wettigheid eener overheid? Immers in eene erfelyke, of, door de wetten geregelde opvolging, of verkiezing. Welnuvolgens dien regel, was de koning van Hrankry K wettige overheid, en al zijnne onderdae nen waren hem gehoorzaamheid verschuldigd; Pairs pus IL, was wettige souverein van Nederland, en had als zoodanig, aanspraak op gehoorzaamheid van alle onderdanen; de bisschop van Geneve was wettige overheid, en kon als zoodanig, gehoorzaamheid vor- deren: en echter hebben de Fransche Calvinisten de wapenen tegen hunnen wettige vorst opgevat; de Gene- fesche Calvinisten hebben hunne wettige overheid verdreven en haar gehoorzaamheid ontzegd; en de Gee reformeerde Nederlanden, hebben hunnen wettige: souverein afgezworen! Diensvolgens heeft eene over- heid, hoedanig ook, geenerlei waarborg, tegen op- stand, afzwering en verjagging, in datgene wat de wettigheid eener overheid daarstelt. Of wil men be- weren, dat eene wettige overheid, onwettig kan wor- den, als zij datgene, wat eene nieuwe secte verkiest verkondiging van het Kvangelie te noemen, niet als zoodanig, maar als eene gevaarlijke dwaling, als ei- gendunkelijke vermetelheid. Als een bron van wanorde En rustverstoring beschouwt, meent niet te kunnen, noch te mogen toelaten, maar krachtdadig te moetenm a | | = stuiten en weren $ Maar dan moet men erkennen: 1° Dat de Christenen der eenwen, die den geest van het Evangelie en van de Apostolische leer, zeer goed kenden en naleefden, er geheel anders over dachten: de Christenen weten te sterven maar niet oproerig te worden, kon hun verdediger Te TULLIANUS openlijk zeggen. 2°. Gij preekt, zegt de Heer Groen verder, het Cesaro-papie, in de naiefste eenvoudigheid. Uw openbaar kerkelijk regt, be-paald zich om tot grondstelling te nemen, wat bij voorbeeld in Engeland ontegenzeglijkk exceptiunneel was. Gij generali-seerd de aanmatigingen van Souvereinen, als Henorik Vill en Jacopus 1; aanmatigingen, die Engeland met een eeuw van Revolutien betaald heeft. Het geeft stoff tot verwondering, als men de stoutheid ziet, waarmede stellingen, die zoo gemakkelijk te wederleggen zijn worden bevestigd. Maar het is eene geheel andere zaak als het de republik betreft. Elk weet, dat er de Protestantsche kerk Calvinistisch was. Elk weet, dat die kerk hare onafhankelijkheid, bijna als een geloofs-artikel beschouwde. Elk weet, dat de communale aristocratie haar dikwerf er van trachte te berooven. Eindelijk, elk sweet, dat de Prinsen van Oranje de beschermers der kerk wa-ren, dat de zegepraal der aristocratie, nooit duurzaam wasen dat zelfs wanneer zij de magt had, zij niet naar eene Suspension du ständige, zoodanig als de schrijver beschreven heeft. En evenwel kon men de ständige, dat de suprematie, het openbar kerkelijk regt onzer voorvaderen was. Zie hier wat men doet. Men overdrijft en systematiseerd de aanmatigingen van Holland ten minste in sommige tijdvakken. Vervolgens zieh door een pennenstreek, van alle tegen- werpingen afmakende, zegt men: » Het is nutteloos ons hier » op te houden, bij de discussien der Calvinistische Geestelijk- » heid, met de gezagvoerders des lands.’? Nutteloos voorze- ker tot uw doel. Laat ons komen tot hegene, wat ons op eene meer regt- streeksche wijze raakt. Die suprematie, dat Protestantsche systema, in de Republik aangenomen, wordt met goed regt in onze dagen voortgezet. Hier neem ik voor een oogenblik aan, hetgene, wat ik we-derlegd heb. De suprematie bestond voor 1795. Het zij zoo, Maar tegen den overgang, werp ik eene zwarigheid op. Het Protestantsche systema, z00 er systema is, vooronderstelt een Christen staat. De Republik was Christelijk, Protestantsch, Gereformerde; de Godsdienst van de Gereformerde Religie heerschende, hare leerstukken geéerbiedig, als de grondslag van den staat, het principe der maatschappelijk instellingen, den regel der zeden en wetten. Is er sedert dien tijd niets veranderd? De Unie van den Staat en van de Kerk is verbroken geworden. Men heeft de gelijk-heid van Godsdiensten en gelöstbegrippen in het politieke opzigt geproclameerd. Men heeft den Souverein, als zoodanig yerboden, ik zeg niet, de Christenen, maar het Christendom te beganstigen. Zoodanig is het openbare regt der meeste he-dendaagsche Constitutien; daarom heeft men aan dezelve, der karakterestieken en nadrukkelijken naam van atheistische constitutien gegeven. Omdat de wet geene partij voor uwe leerstellingen getrokken heeft, noemt gij haar atheistisch. Geenszing, 't is de eenvoudigste en naturilijke uitdrukking van een feit, dat door niemand betwist wordt; te weten, dat de Sta. At heeft opgehouden Christelijk te zijn. Wat is hij dan naar uwe meening? Deistisch? Gij wint er niets door dan eene in-consequenzatie te meer. Zo gij uwe onafhankelijkheid hernomen hebt, geeft ons e onze terug. Onthoudt geene regten, die betrekkelijk zijn tot pligten, aan welke gij goed gevonden hebt u te onttrekken, Komt niet nog meer vergen. De Staat was geunieerd aan de Kerk; gaat de Kerk niet aan den Staat onderwerpen. Er bestonden wederkeerige banden van welwillendheid en hulp; gaat in derzelver plaats geene boeijen geven. Dit laatste gedeelte van het aangehaalde antwoord des heeren Groen is vooral merkwaardig. Het is juist het geval, waarin de Catholijk Kerk voor de Refor-matie overal verkeerde en waarin wij meenen te mogen beeren, dat zij ‘in alle landen, wier vorsten, om ‘t even of zij Catholijk of Protestantsch zijn, concore daten met den Apostolischen Stoel gesloten hebben, nog verkeeren. Woch wij ‘zullen hierop nader terug komen, als wij het antwoord van Hier ist den heer Groen zu lernen. Overigens is het voorbeld van Hingeland alles behalve exceptionnel. Van het oogenblik af dat Zweden en Denemarken de Luthersche leer hebben aangenomen, heben zij de suprematie der vorsten, die haar hadden ingevoerd moeten eerbiedigen; om niet te spreken van hetgegen in onze dagen, in-Pruissen en andere Düsselden plaats heeft. Gegen doen wij hulde aan de waarheid, en erkennen, dat de Calvinisten, de onafhankelijkheid hunner secte bijna als een gelöstartikel beschouwen: doch de vraag is, of zij die onafhankelijkheid, die naar onze meening, alleen aan de Catholijke Apostolische Kerk, door God geschonken is, ergens heeft kunnen handhaven? En wij meenen veilig te mogen beweren, dat dit het geval niet is noch zijn kan met eenige secte; daar geenerlei secte op den duur, zonder tusschenkomend gezag der burgerlijke overheid blijven kan, wat zij aanvankelijk was, is onafhankelijkheid, onvermijdelijk haar dood. Doch laat ons zien, wat de bestrijder van den heer Groen hierop zegt. Gauern evenwel, hernemen wij de pen. ’Tis geene aangene taak iemand te moeten wederleggen, die ons geene redenen voorstelt. De Heer Groen, vorderte ten strijde, en hij begeft zich in het strijdperk zonder wapenen. De Heer Groen dus, zoo als de inleiding van zijn artikel getuigt, wordt niet moede van te preken tegen hetgene, wat hij het liberalismus noemt.... Zij (de gelöstgenooten van den Heer Groen), stellen zusammen, om met overblisses van bouwvallen het altaar weder op te bouwen, alwaar zoo zij meencn, God alleen kan wor- den aangebeden; en gij houdt u bezig met het plaatsen der grenzen van het openbare regt en der wetenschap in de schulden van den Altaar. Gij en zij, zegt aan de tegenwoordige wereld; » Wij zijn Christenen en gij zijt het niet. Wij leven in de vreeze Gods en gij hebt afgezien van Hem te gehoorzamen.” Gij en zij klampt vast aan zekere Formulieren van een voor- leden, waaraan gij met behulp van een revolutionnairet heorie het karakter der volstrekte waarheid tracht in te drukken. Dit alles is vrij hoogdravend; maar de beelden zijn niet zeer juist gekozen. » Wi hebben een aliaar, gegt de H. Pautus (Hepr. XIII. 10). Datzelfde altaar hebben wij Catholijken nog; Lutner liet het ontman- teld staan, doch zonder offerande; maar de Calvinisten braken dat altaar ten gronde toe af: Men kan hen das Wie voor het wederopbouwen van het altaar in het Protestantismus vreest, ga het genootschap: Christo Sacrum, de nieuwe: Pruissische Avangelische Staatskorrespondent, bestrijden. In het eerste gedeelte van ons onderzoek, hadden wij de onnauwkeurigheid aangetoond van de stelling des Heeren. Gaoen, dat de tegenwoordige organisatie der Hervormde kerk in Nederland, haren oorsprong nam in de Fransche Revolutie. Tot dat einde hadden wij herinnerd aan de suprematie van den Staat over. de Kerk, die met de Hervorming geboren is. Wij had den eenige der gewigtigste principes van dat suprema- tie regt dangewezen, die gereyeld in de verschillende landen geheerscht hadden, hoedanig ook overigens hare Geloofsbelij- denis ware; principes die, sedert de Hervorming, zelfs tot de Catholijke Kerk ziju uitgestrekt geworden, » zegt het Journal de la Haye.” 3 Ziedaar openlijk erkend, wat wij immer beweerd hebben, dat het haft haft beweerd hebben, dat het haft haft beweerd. (Het vervolg hierna.) BRIEF OVER DEN HEILIGEN STOEL. Van ven Eerw. Heer H. Lacorpaie, Kanunnix HONORAIR VAN PARIS,. Rome, 14 December 1836. ‘Ik zal u, dierbare vriend, niet spreken van de gebouwen, noch van de velden van de velden van Rome. Mijne zielig ontroerd door een visioen, waarbdij al die aardsche pracht, slechts de schaduw is van een’meer van Gailea, die een aan den voet van den Viminaal (1) kwam vertoeven, niets met zich dragende dan de woorden, die in zijn klein land, door een gekruisigd man over hem waren uit-gesproken geworden: Gy zyt Prernus, en op dezen Steen zal ik mijne Kerk bouwen. Ik zie in Rome, de levendige éénheid van het Christendom, en gij sweet, dat de éénheid in zich zelve, het hewonderens-waardigste aller dingen is; want zij is de vorm zelve van het wezen, waardoor alles leeft, waardoor alles vernieuwt en vervolmaakt en God zelf kan zieh niet beter verklaren, dan door zich zelve onder alle betrekkingen, het denkbeeld der éénheid, toetepas-sen. Door de éénheid van wezen is Hij geest; door de éénheid van tijd is Hij e euwig; door de éenheid van plaats is Hij onmetelijk; door de éenheid van inzigt, is Hij de oneindige wetenschap; Hij is einde-lijk de eenheid in alle beteekenissen, maar niet eene onvruchtbare éenheid, die onbekwaam is om voortte-brengen zonder zich te vernietigen, Er is in Hem en van Hem onafscheidelijke Zoon: uit den Vader, die het begin, en uit den Zoon, die er het afbeeld-sel ven is, vloeit de liefde voort, die alles beéindigd. Integende, als het geordnet is, zij wint er bij; want de zegepraal van de eenheid, is het overwinnen op de: veelheid (pluradité) zelves Alle wesens, die God heeft geschapen, heben van het in verschillende graden, het vermogen der eenheid ontvangen, en zij gaan te niet, als zij ophoudenhaar in die mate te bezitten, aan welke zij naar gee Jang van hunne meerdere of mindere volmaaktheid, behoefte hebben. De kiemen die wij verspreid zien over de opperviakte der aarde, en er die bewonderenswaare dige verscheidenheid van. Planten voortbrengen, die on verblijf versieren, zijn niets anders dan éenheden, die mindere eenheden tot zich trekeken en met zich veréenigen zoo als het water, de lucht en het licht, die zich zelven ontbinden in andere erkennen, die wij elementen noemen, zonder in den grond te weten wat  een onafgebroken keten van éenheden uit, waarvan de grootere de geringere na zich slepen, om haar een verhevener leven medetedeelen, en ze van meestere stuk tot meestere stuk, tot God, het begin, en het einde, de alpha en de oméga, te leiden, die door de vleesche - wording van het. Woord, aan zijne opperste éenheid:, alle geschapene naturen, dezielen het ligchaam, verbindt, De eenheid die de vorm van het wezen is, is dit ook nog van de waarheid; want de waarheid is slechts het. wezen voor zoo verre het gekend is, en het wezen dat zich aan het verstand vertoont, kan zich niet anders vertoonen dan het is, te weten, éen; en even als de wezens onderling verbonden zijn, zoo zijn ook de waarheden onderling verbonden en alle pogingen van het verstand hebben de strekking om de betrekkingen der dingen te ontdekken, zoo als alle poging van het leven gedaan wordt om ze te vestigen. Even als het gebrek aan eenheid ook het teeken des doods is, zoo is he Insegulks het teeken der dwaling. De eenheid eindelijk, is de vorm van het schoonen: niets is schoon dan hetgene éen is, of met andere woorden, wat overéenstemmend is. Doorloop in uwen geest de onderscheidene soorten van schoonheden die door den mensch gekend worden en gij zult ze alle zien schitteren door het karakter der éenheid. Wat zijn tien duizend soldaten, die in hunne grove uniformen links en regts door de straten verspreid zijn? Schaar ze in het gelid en zie. Wat is een milioen vierhoekige steenen, die allerzijdsch over den grond verspreid liggen? Stapel ze tot éen massa op en zie. In tegendeel, bepaal uwe aandacht tot iets volmaakts, tot het gelaat van den mensch of tot het leven, de kennis en de beweging der ziel worden uitgedrukt door het leven, het leven en de beweging van het leven en de bewegging van het verstandelijke schoonen, het meesterstuk van de geschapene schoonheid: bepaal uwe aandacht op hetzelve, en op de bewonderenswaardige éenheden die Er de algehele eben het van vormen, neem er slechts eben van weg, bij voorbeeld, de eenheid van den blik, en zie. De eenheid is niet het schoone in zich zivel, evenmin als zij enkel het wezen en de waarheid in zich zivel is; maar zij is haar noodwen- dige vorm, de voorwaarde, zonder welke er geen wezen, geene schoonheid, en densvole gens geen leven, geene wie, geene schoonheld, en densvole gens geen leven, geene liefde bestaat. Want het leven is de uitkomst of de uitdrukking (terme) van het wezen, het verstand is het gevolg of de uitdrukking der waarheid, de liefde, is de uite komst of de uitdrukking van het schoone; en God, die de opperste eenheid is, is ook het opperste lee ven, het hoogste verstand en de hoogste liefde. En zie hier het gebed, het gebed, het Jesus Cunistus, snachts vor zijn sterven, nadat Hij aan zijn Leer- lingen, zijn Ligchaam en zijn Bloed had gegeven, om tusschen hen en Hem een goddelijke eenheid daarte- stellen, tot God opzond: » Ik bid niet alleen voor hen sprak Hij, maar voor allen, die door hun woord in mij zullen geloove, opdat allen een zijn, zoo als Gij Vader, in mij, en ik in U, opdat zij ook een zijn in ons, opdat de wereld geloove, dat Gij mij gezonden hebt. Ik heb hun de heerlijkheid medega- deeld welke Gij. mij geschonken hebt, opdat zij een zouden zijn, gelijk wij een zijn, ik in hen, en Gij in mij, opdat zij volkomen een zijn en opdat de wereld wete, dat Gij mij gezonden hebt (1).” Inderdaad, de eenheid, de vorm of de voorwaarde zijnde van het wezen, van het ware en van het schoo- ne, in alle mogelijke orden, van bet element tot aan God, kon Jesus Cunistus die gezonden was, om de Hersteller van de vervallene menschheid te wezen, niets meerder voor de menschen verzoeken, ‘dan éen in ziel zelven, éen onderling, éen met God te zijn, en Hij zelf was de Middelar van die heilige éenheid, welke de menschen door hunne schuld verloren had- den. Hij had hun wit den Hemel, het leven, het ver- stand en de liefde aangebragt: het leven in zijn geheiligden Persoon, het verstand in zijn woord, en de liefde in zijn offer, alles in Hem alleen, opdat zijn door hunne gemeenschap met Hem, in deze drie- voudige betrekking, ‘allen in Hem een zouden zijn en diensvolgens onder elkander en met God, opdat, op die ~ wijze, een éenig leven, een éenig verstand en eene éénige liefde, uit God zelve ontsproten en door den Curistus vioeijende, als een stroom, in de ingewanden der menschheid zouden vilieten. Dit geheim zag zich en ziel zich nog telken dage op de aarde ver- vuilen. De menschen hebben het zeer gehaat: zij hebben er den oorsprong van gekruisigd, Maar, men wywww we ws © © & (1 (1 (1 (1) (1) (2) (3) (4) (5) (6) (7) (8) (9) (10) (11) (12) (13) (14) (15) (16) (17) (18) (19) (20) (21) (22) (23) (24) (25) (26) (27) (28) (29) (30) (31) (32) (32) (33) (34) (35) (36) (37) (37 Joann. XVII, 20 en verve kan noch het leven, noch het verstand, noch de: lief-" den van geslachten, van volken, van talen, van luchtstreek, van denkbelden; te midden van de hartstogtelijk van de weelde en van den hoogmoed, die eeuwige vijanden der eenwige vijanden der eenwige zag men een volk zich vor-, men, dat tot grenzen, noch de rivieren, noch de rivieren, noch de rivieren, noch de rivieren, meer vereenigd door eene acte van keuze die gestadig vernieuwd wordt, dan de natien zulks zijn door de noodzakelijkheid. Toen boog zich het noorden naar het zuiden, en het oosten sprak tot het westen: » Ik weet wie ‘gij zijt.” De arme vleide zich ter zijde van den rijke neder, zonder hem te beleedigen; de wijsgeer werd onder- wezen door den handwerksman en hij verbaasde zich niet, dat hij minder wijsheid bezat dan deze; de kleine beminde den groote en de groote beminde den kleine; de beschaafde mensch droogde de tranen van den Wilde; er waren vrienden voor al de ellenden en ellenden om de liefde te verzadigen; de maagden onts stonden, de woestijabewoners werden volken; er was ren martelaren magtiger dan de koningen; het geweld zeeg onder de zwakheid; de slaaf werd vrij, zonder zijne vrijheid te hebben gevraagd en het werd over de geheele aarde bekend, dat er slechts één Geloof, slechts één Doopsel, slechts één Heer was. De Catholijke Kerk was in de wereld: haar kiem was reeds van den beginne af, in het hart van Apam geplaatst en door de eeuwen uitgedeid zijnde, had z I finden, dass het bloed, het bloed hetwelk de goddelijke liefde over haar gestort had, eenheidsekracht ontvangen, die magtiger was dan alle verdeeldheden en die met groote stralen, in de uitgeputte aderen, van het menschengeslacht vioeide. Maar de universelle Kerk, die bestemd was, om alle wisselingen der tijden te verduren, behoefde eene kracht, die in haar de drievoudige éenheid van le-ven, verstand en liefde moest onderhouden, die zij van haren goddelijken Bouwmeester ontvangen had; maar het is niet genoeg te hebben ontvangen, het is noodig te behouden. Als Jesus Curistus op de aar-de ware gebleven, dan zou Hij zelf de kracht zijn geweest, die alles zou hebben terug gebragt tot Hem, bet middelpunt, van waar al de stralensger éenheid, uitgegaan en wedergekeerd zouden zijn, om zich nog-maals te verspreiden. Doeh het had Hem behaad, zijne zigtbare tegenwoordigheid onder ons, niet te vereeuwigen en ons zijnnen Persoon te laten, verbore gen onder de zinnebeelden van het leven en zijn woord, vervat in de Overleyering en in de Schriftuur; alle dingen, die zich, uit zich zelven niet konden verdigen tegen de verdeeldheid, hadden behoefte aan eenen Bewaarder, een en bestendig, die het opperste Orgaan Van het Evangelische worden en de onschendbare Bron van de universele gemeenschaft, was. Het was noodwendig, dat Jesus Curisrus, van de hoogte des Hemels, den geheimzinnigen band zijner Kerkonderhoudende, op deze aarde een Stedehouder had, die er de zigtbare band, de levende Godspraak, de Moeder en Meesteres — éenheid van was. Dit was van alle wonderen, het grootste, om te bewerken en van de bovenmenschelijke gébeurtenissen, waarvan de geschiedenis des Christendoms vervuld is, is er niet een, dat zoo veel stof tot overwegging oplevert, en waarin de hand Gods, meer zigtbaar is. Maar hoe in het midden der wereld, een man zonder verdedig, een griszard te plaatsen om er het hoofd van eenen éenigen Godsdienst, en van eenen alterzijdsch verspreidde maatschappij te zijn, die te meer bedreigd zal wezen, omdat de aanwas der kerkop den aardbodem, de naijver der vorsten en de haat van hare vijanden, zal vermeerderen? Hoe het lot van den Godsdienst aan een éenig hoofd te verbiaden *t welk de eerstkomende soldaat kan afhonwen, of dat de vieijerijen eens keizers kunnen verleiden? Hoe dat overwaardige hoofd te beveiligen tegen zoo vele hartstogten, die zich tegen hetzelve zullen zamenpakken, tegen de goddeloosheid, het schisma, de ketterij, de ooorlogen; tegen de eindelooze wisselingen der rijken en der gevoelens, eindelijk, tegen de grilligheid dier taskomst,, die den eenen of den anderen dag, elles vernietigt? Wat is er geworden van de Patriarchen van Constantinopel, van de metropolitanen van Moss 'cou, van de muselmansche kalifs? Zij, die deze zwae righeid en kel, met de kennen der menschen en met de guken van hunnen tijd, zullen overwegen, zullen haar gewigt, den zij overwegen, zullen verbaasd staan, dat zij overwonnen is geworden. En toch igé zij overwonnen geworden. Die Stedehouder van God, die verhevene Opperpriester van de Catholijke Kerk, die Vader van de koningen en volken, die Opvolger van den visscher Perrus, leeft, hij verheft tusschen de menschen, zijn hoofd beladen met eene drievoudige kroon, en met het heilige gewigt van achten eenwen. De gezanten der natién bevinden zich aan zijn hoofd beladen met een-wen. De gezanten der natién bevinden zich aan zijn hoofd beladen, töt zijn in gewesten die nog geen naam hebben. God, die Italié had voorbestemd, om eenmaal de zetel van de Catholijke eenheid te wezen, gaf aan hetzeelve eenige gedaante en eenigig die geévenre-digd is aan dat groote oogmerk. Gij hebt opgemerkt, waarde vriend! hoe Azié, Afrika en Europa onderling verbonden zijn, door den onmetelijken plas der Middellandsche-zee, die zich vervolgens in het Wese ten opent, om aan de schepen van alle natién, een doortogt naar Amerika te laten. Italié ligt even als een lang voorgebergte, te midden van die algemeenezee. Sterk aan het hart van EKuropa geklemd, en gelijktijdig van hetzelve afgescheiden, door eenen gordel van hooge bergen, strekt het zijne beide are men uit naar Afrika en Azié’, terwijl het aan diegenen™ die van het Westen komen den zeeboezem of de rustplaats van Genua aanbiedt, en aan hen, die uit het Oosten komen, den zeeboezem of de rustplaats van Venetié. Het noordelijkste gedeelte van hetzelve, had den naam aangenomen van Gadlié, van dat daps pere land,  Kerk. In een veel vroe« ger tijdvak, was Hetrurié, reeds een middelpunt van Godsdienst en kunsten, even als of God had gewild, dat die eenigheids-niagt van I?adié zou verloren gaan, om des te indeukwekkender te worden tot in den nacht der eeuwen, Ww. (Het vervolg hierna). WON ALTENSTEIN'S ANTWOORD OF DE - ALLOCUTIE DES H. VADERS. ° ,, VOORLOOPIGE AANMERKINGENe ‘Wie met een opletend en onbeneveld oog en waar- heidlievend hart, de artikelen gelezen heeft, welke sommige onzer dagbladen uit de Pruissische staats- en andere ministeriele Zeitungen, overnemen, moet zich verbazen en bedroeven: verbazen, dat de rege- ring van een uitgestrekt land, die onder de groote mogendhen van Kuropa, gerangschikt wordt, zich zoo verre vernedert van in eene zaak, waarbij de ge- regtigheid, de goede trouw en de personele vrijheid het hoogste belang hebben: eene zaak, die de dier- baarste belangen der Catholijken van alle werelddee- len geldt, op eene zoo willekeurige, en onregtvaar- dige wijze te handelen: bedroeven, daar zij, om aan dat onregtvaardig gedrag, eenen schijn van billijkheid bij te zetten, de toevlugt tot onwaarheid en laster heft genomen; en daardoor in onze woelzieke tijden, niet weinig heeft toegebragt, om de hartst © ogten op te wekken en de regeringen in de oogen der yolken te vernederenis De Prussische regering die er zeer op gesteld was, om als goed, wijs, regtvaardig en verdraagzaam te worden beschouwd, heeft door zich, met eene zuver godsdienstige zaak, niet slechts te bemoeijen maar dezelve naar willekeur te regelen en door de wetien der grize Apostolische Kerk, aan de staatswetten der Pruissische monarchie te willen onderwerpen, zich in moeijelijkheden gewikkeld, wier gevolgen onberekenbaar zijn. We heer von ALTENSTEIN, schijnt hiervan eenig gevoel gehad en gemeend te hebben, dat het genoeg ware, om aan het publiek te vertellen dat de zaak des Aartsbisschops, ten minste gedeeltelijk, van eenen politieken aard ware. In zijne acte van beschuldig had de heer von Aurenstein, stellig verklaard : Dat het geheele gedrug des Aartsbisschops, volgens onmishenbare indices, zich innig verbindt, met de vyandige trekken, en invloed van twee revolution- naire partyen, die trachten de geesten op te ruyen en de gewetens te misleiden, om hunne verwoestende en ver uilstrekkende ontwerpen te verwezen. — Wat vroeger had de minister gezegd: Al het aangee voerde wordt DUIDELIJK GESTAAFR DOOR DE STUK= KEN, die OM REDENEN VAN HOOGE BETAMELIJKHEID voor als niet ter algemeene hennis kunnen wore den gebragt (1). Zou hij gedacht hebben, dat hij zoo ‘maar overal op zijn woord zou gelofd worden? Waar- lijk dan heeft hij zich deerlijk bedrogen. Intusschen heeft de H. 