Catholijke Nederlandsche
None
Ook do Minister, von Antenstew heeft eene proclamatie, in denen, bekenden, despotieken, geest. van het Prüssisch. Ministerie doen afkondigen. Zij is van den volgenden inhoud: re Aangezien de Aarischop van. Gnesen.en. Posen, zonder voorafgegane toestemming der desbevoegde Staatsbeambten, ja tegen uitdrukkelijk verbod van Z..M. den. Koning, gedagteekend 27 Februar dezes jaars, in de Latijnsche taal, eene verordning aan de geestelijkheid uitgevaardigd heeft, waarin, dezelve het gebruik fn zijné diocese, 200 als “in “alle overige ° oostelijke landen der monarchie bestaande, “dat huwelijkem tus- « schen personen van onderscheidene aelagisheligonis ingezegend worden, zonder van de verloofden, wegens het opvoeden van — alle kinderen in de Catholijke religie, alvorens eene belofte te * ontvangen, willekeurig opheft, en wel zoodanig, dat geeste- © lijken, die dergelijke huwelijken voortaan zullen inzegenen, juist daard Oer van zelven in de schorsing van hunne priester- Aijke bediening vervallen, en ambt en inkomen verbeuren, z00 wordt, met betrekking tot het algemeene Landsregt, Deel IL, © Tir. 1, §§ 117 en 118, deze,onbevoegde verordening, mits deze van staatswege krachteloos gemacht, en voor een te bui- tengaan'van het ambtsgezag verklaurd, waaraan geenerlei ge volg kan worden gegeven. Diensyolgens wordt aan een iege- Nik verboden. de gezegde willekeurige verordening in acht te nemen, haar te verspreiden, af te kondigen en tot rigtsnoer vah zijn ambtelijk gedrag aan te nemen. Wie wetens tegen dit voorschrift handelt, maakt zich schuldig aan verzet tegen. de openbare orde en tegen de landswetten. Daarentegen wordt aan alle Geestelijken, die hunne pligten jegens de regering in- dachtig zijn (1), de bescherming der wetten hiermede toegezegd pee alle verontrustiag, die hun, Op grond van meergemelde © anbevoegde verordening zoude mogen aangedaan worden. Berlyn, 14 April 1838. De Minister van Kerkelijk Zaken, (Get.) Von ALTENSTEIN. Zietdaar hoe getrouw het Prussisch gouvernement is, aan de plegtige belofte, van de Catholijke religiete zullen handhaven en beschermen; hoe hetzelve de conscientie en godfatherland eerbiedigt! Als een Aartsbisschop der Catholijke Kerk de onveranderlijkke über en discipline zijn erkhandeligt, dan noemt hetzelve zijn gedrag willekeurig. Het dwingt de Catholijke Priesters, om ongehoorzaam te zijn aan de stem van hunnen Herder, de leer hunner Kerk te verzaken en ontrouw te worden aan hunnen heiligsten pligtt het neemt de ongehoorzamen en weerspanttigen in zijn bescherming, en trapt de geheiligste regten der Kerk onder den voct! Het tracht eene revolutionnairen van Europa in het vervolgen der Kerk broderlijk de band; het is echt revolutionnair! Geduld, Catholijken! on gelöö heeft alle revolutionnair! Ons gelöw overleefd. Sedert meer dan acht dagen leest men de tegen-strijdigste berigten in onze gedienstige couranten, betrekelijk den Aartsbisschop van Gnesen en Posen: wij zullen van dezelve voor ons volgend nummer eene curieuse kronijk zamenstellen. De Aartsbisschop, zoo vertelden de officiele Berlijnsche berigten, had zijn onwettelijk gedrag erkend, vergiftet herrhold herroepen enz. enz, — Weldra bleek het dat die officiele berigten mank gingen. — Woldra bleek het dat die officiele berigten mank gingen. — Woldra bleek het dat die Aartsbisschop erkenden, den Aartsbisschop erkenden, beklagt erkend, vergiftet herrhold herrroepen en alles toegegeven had. (1) Dat is, haar ten gevalle, hunne pligten jegens God en de Kerk verzaken en meineedig te worden. Rep. “maar dat hij s00 wankelmoedig ‘en’ zwak van karakter © is, dat hij drie ‘dagen later, zijne’ onderwerping her. ‘roepen en zijne vorige stijfioofdigheid hernomen heeft. — Om eenen leugen vol te howden, moet men tien andere leugens verzinnen; en‘ daarbij weerspreeke de leu- * genaar immer ziel zivel, van daar het sprengwoordt Een leugenaur moet een goed geheugen hebben. Het geheugen der Praissische offenste berigtgever schijut zeer zwak te zijn, en heden niet te weten wat het gisteren had verteld, zoo als wij in ons brongyk arti. kel zullen doen opmerken. Wij zouden er in dit nume mer niet van gesproken heben, ware het niet, om onze goede Catholijke lezers té doen begrijpen, hoe weinig staat zij op gewone courant-artikelen kannen — maken, en hoe weinig geloof zij kunnen hechten aan de berigten uit Berlin, vooral wanneer dezelve offi- cieel zijn, of ten minste als officiel opgegeven worden. — Hoogst moeijelijk is het tegenwoordig, om, zoowel uit het hertogdom Posen, als van de Rhijnoevers, ecuTs berigten mede te deelen, wij! niemand in Pruisten, zijne brieven meer aan den post durft toevertrouwen: men moet ze op de eene of andere wijze over de grenzen weten te bezorgen; en daardoor loopt het soms eenige dagen aap, vodr dat de Catholijke drukpers officielle berigten logensteaffen kane = Pots De Eerw. Heer.Binrerim is, niet., zoo als eenige dagbladen hebben gemeld, een.grijsaard. van 76 ja-. ren; hij is nog maar 58 jaren oud... Ook is het one. waar, dat tegen hem e Ene crimineal actie zou zijn geinstitueerd; men heeft niets, bij hem. gevonden, 't welk daartoe aanleiding zou kunnen, geven. ST ma TER E RT IR IT oa oe ae AANKONDIGEINGS | Bij de Wed. J. van Gemert EN ZONEN tel Tiltonburg, is op de pers om eerst daags inwhet licht te verschijnen: De Dorpeling, een leesboek 'ter bevordering van * nuttige kennis en goede zeden. * Morro: De mensch is datgene, wat opvoeding, - onderwys en omgang van hem maken. De uitgevers nemen de vrijheid alle vrienden der jeugd, en vooral de Schoolonderwijzers ten platte lan- den, als ook de Kerwäder Heeren. Geestelijken al daar, reeds bij voorbaat uit fe noodigen, hunne aan- dacht op dit schoolboekje te willen vestigen, zich vielei- jende,-dat het niet kan missen of de leergzame en toe- passelijke inhoud en inzonderheid de stichtelijke geest, waardoor dit boekje zich zoo gunstig onderscheidt, gal algemeen bijval vinden en een ruim debiet uitlokken.——SS SS Door plaatsgebrek zijn wij genoodzaakt de bijdragen voor het Crusifix tot ons volgend N.° wit te stellen.’ Aan net Burgau vax ve CATHOLIJKE: NEDERLANDSCHE STEMMEN te ‘GaavesB, No° 286.059. « BIVOEGSEL. ned Sub “a:ive et for. stn hO T DLE Ane aid man Gil. _ CATHOLIJKE NEDERLANDSCHE STEMMEN. — Van Zaturdag den 42 Mei 4838. Dit Bryvoresey wordt aan de Geabonneerden gratis afgezonden. BELANGRIJKE DOCUMENTEN. D. verpligting, welke de Catholiciteit aan de n Wurzburgsche Zeitung heeft, is onbegründet. De redactie van dat blad is, door hare betrekkingen in de gelegenheid, om al die belangrijke stukken, die het Pruissisch gouvernement met zoo veel zorgvuldig heid heeft trachten geheim te houden, te bekommen, en deelt ze met moedvolle vrijmoedigheid mede. Zoo hiebben wij het dan ook aan haar te danken, dat de brieven der Bisschoppen van Munster en Paderborn, an den minister von ALTEN- STEIN, en diens misselijk antwoord op dezelve, zijn bekend geworden. Wij deelen hier de vertaling dier stukken mede: » Brief van Monseigneur den Bisschop van Munster, aan den Heer von ALTEN- STEIN, Minister der Kerkelyke Zaken. "I beschouw het voor mij als eenen pligt, om uwe Exc. te doen weten, dat, aangezien de allocutie door Zijn Heiligheid aan de Kardinalen gerigt, den 10 December des vorigen jaars, cene allocutie, in welke hij de beslissingen den 19 Julij 1834, te Berign genomen, en de instructie, betrekkelijk dat onderwerp, door de Bisschoppen aan de Vicariaten-Generaal gezonden, opzigtelijk de gemengde huwelijk openlijk heeft gelaakt, ik mij niet meer beschouw als eenigermate gebonden, door de gemelde instructie en dat’ de Pausselijke Breve van 25 Maart 1830, voor altoos de eenige regel van mijn gedrag, in dut punt zijn zal. 2 Januarij, 1838. (Get) Caspar Maximilian, Bisschop van Munster, Droste zu Vischering." Doak Ofschoon de beslissing van den Paus, uitgedruck in -zijne allocutie van 10 December II., betrekkelijk de overreenkomst der Bisschoppen, van de westelijke provincien van Prüssen, en de uitvoering der Paus- selijke Breve van 25 Maart 1830, betrekkelijk de gee mengde huwelijken, niet tot onze kennis is gekommen dan door de dagbladen, is dezelve echter, zoo open- baar bekend als mogelijk is, en binnen weinige da- gen zal men in Westphalen en in de Rhign-provincien, alwaar de allocutie tot hiertoe onbekend was, geenerlei spoor meer aantrefien van de verdeeldheid, welke tegenwoordig de geesten verdeeld. Van den an- deren kant is 'de overreenkomst der Bisschoppen, be- trekkelijk de questie der gemengde huwelijken, niet minder openbaar, en er bestaat in dit oogenblik eene onloochenbare tegenstrijdigheid tusschen de uitspraak van het Hoofd der Kerk en die der Bisschoppen; eene tegenstrijdigheid, die niet langer duren kan, zonder het grootste schandaal voor de geestelijkheid em ge loovigen Diesen. Om het schandale te doen ophouden is het voldoende, dat de over-eenkomst der Bisschoppen, dor hun als nietig wordt beschouwd en dat hunne instructi te dien opzigte, an de Vicarissen-Generaal gerigt, worden ingetrokken; ik. zee als nietig beschouwd, want het is evident, dat’ die conventie nietig is, door het enkele feit der urspräk van den H. Vader. De over-eenkomst der Bisschoppen bepaalden, hoedanig de Breve van 25 Maart 1830, moest worden geinterpräteerd en uitgevoerd: underdaad, de Apostolische Stoel die ontegenzeggelijk de eenige authentieke uitlegger is der acten, die van denzelven zijn uitgegaan heeft formeel verklaard, dat men zijn bedoelingen ten eenemale miskend en den geest der Breve vervalscht had. Diensvolgens hebben de redenen der conventie, geenerlei grond meer. Uwe Exe. zal dus volledig begrijpen, om welke reden, ik mij niet meer aan die conventie kan houden; zij is ten eenenmale nietig in mijne oogen, en mijn pligt is, omaan m Jine Vicarissen-Generaal het uitverein der instructi- en, die ik hen had ter hand gesteld, voor het ver- volg te verbieden. Paderborn, 10 January 1838. FREDERIK CLEMENS, Bisschop van Paderborn, von LEDEBUR. Uit den brief des Bisschops van Paderborn, blijkt middagklaar, dat de algemeene bekendheid eener Opherderlijke uitspraak toereikend is voor Herders engeloovigen, om er zich naar te regelen; en, diens-volgens hoe nietig, onbestaanbar en zelfs belagchelijk de aanmatigingen zijn, van het zoogenaamd su-prematie-regt, *t welk meent. de uitspraken des Plaats-bekleeders van Jesus Cunistus op aarde, aan het ons derzegen en placet der aardsche magten te onderwerpen, in eenen tijd, waarin iedere Opperherdelijke uit-, spraak, door daizende van dagbladen, binnen weini-ge dagen aan de geheele wereld wordt bekend gemacht. Bij een strenge censuur ware zelfs dat stelsel niet meer vol te houden: men zou aan alle inwo-ners van een land, het reizen, en aan alle reizigers, bet binnenkomen moeten verbieden. Pruissen is hier-van getuige. Daar mag niets binnenkomen, wat niet Nach den schnellen van het ministerie is; alle buiten-landsche dagbladen, die iets ten voordeele van het Catholicismus-mededeelen, alle brieven van. dien aard worden aan de grenzen afgewezen. -Welnu,. in plaats van honderd dagbladen, sluipen er misschien slechts vier offen. -Welnu,. in plaats van honderd dagbladen, welke eene Oppere herderlijke uitspraak bekend maken; maar aanstonds worden daaryan afschriften, gemaakt die weder afge-schreven, en in het. oneindige vermenigvuldigd werden! En hoe zou men dan zulk een gedrochtelijk stelsel kunnen volhouden, in die landen waar de vrijheid van drukpers bestaat; waar men niet kleingeestig en kinderachtig genoeg is, om talrijke suppoosten aan de grenzen te plaatsen, die vreemde dagbladen weeren en aan de -waarheid zeggen moeten: Gy moogt hier niet. binnen komen?, Hiet antwoord van den. minister von. ALTENSTEIN, an de retracteerende Bisschoppen, is van den yolgenden inhoud: eget En a na eisit Zijne Majesteit. cipe toegang. tot zijne staten verleenen (1). Ik ben dus gelast, om de Heeren Bisschoppen en hunne kapittels te herinneren aan Titel. 11. paragraphe 118, tweede gedeelte der constitutie van de Prussische monarchie, en hunte de doen weten dat Z. M. hun al- toos beschouwt, hun en hunne opvolgers als verpligt, om zich te houden aan de conventie van 19 Junij 1834. - In plaats van de nietigheid dier overeenkomst te verkoren, zou men hebben moeten aan deren, in welk opzigt dezelve strijdig is met de Breve van Pius VIII, van 25 Maart 1830, en hoe men die Breve in het toe komende denkt, uit te leggen. Het-is ten-eenmale onnaauwkeurig, te zeggen, zooals sommige Prüfers schijnen te geloven, dat het kabinets-bevel van 17 Augustus 1825, aan de Catholijke geestelijkheid van Westphalen en van de Rhijn-Provincien het inzegee nen der gemengde huwelijken, zonder éenige reserve, beveelt: het is hen alleenlijk verboden de formele belofte te vorderen, hetzij bij monde of, schriftelijk, dat de kinderen in de Catholijke relig Je zu linden worden opgevoedt; omdat eene dusdanige belofte niet. Zou oversenden te brengen zijn met de wetten des koningrijks, aangaande de gemengde huwelijken, en met de: gelijk-heid, die aan de Evangelische belijdenis gewaarborgt is (2). Niemand verbied den Catholijken Priester-het maken van aanmerkingen, mits hij zulks met.‘voorszigtigheid doe en zoo hij gelöd, dat.zijne conscienlie hem niet toestaat, om.tot de. inzegening, van het huwelijk over te gaan, dat hij dan de questie voor de regtbank van zijnen Bisschop brenge, die de eenige competente regter is, die in ‘hoogst beroep nitspraak doen zal. Rb nd, ee chy Als de Bisschoppen hun: belang wel begrijpen, zullen zij gevoelen, dat:-het van vhet hoogste: gewigt is, dat zij de Breve van 25:Maart 1830 uitleggen: en den ruimsten Zin, en, diensvolgens, dat zij zich hou den aan de conventie van: 19 Junij 1834, zonder er an te denken, om door het bekendmaken hunner personele overtuiging, eene convent Die te bestrijden, die Ein paarig gemacht ist. Dit verwacht Z. M. (2) De stellige belöffte: Dat alle kinderen in de Catholijke Religie zullen worden opgevoed, is de aed elijke voorwaar-de op welke alleen de Catholijke Kerk het uitspreken yan ha-ren zegen over een gemengd huwelijk toestdat’ strijd nu ‘die belofte met de wetten des lands, dan’ moet men: die wetten veranderen, of erkennen, dat men de Catholijke Kerk, de Catholijke Religie, zoll handhaven en beschermen. Ne wetten des lands kunnen gewyzigd en veranderd worden, maar niet de Goddelijke Leer der Catholijke Kerk. Verbiedt men het vorderen der belofte, an welke de Kerk haren zegen yerbindt; dan moet men de Kerk ook yrij laten, om het uitspreken van haren zegen te verbieden. ¢ 3 geet HS PAReS 16g eene, zoo -duidelijke wijze zult kennen,,..uwe pogingen verdubbelen, om wniet te verwijderen van de getrouwheid, die. gij hem schuldig zijt, en.om, door uwe wij-ze: onderrigtingen, de geestelijkheid, die aan uwe ju-ris dictie onderworpen is, in dezelve te houden. Gij zalt vooral niet gedoogen, dat. in. die gedeelten uwer diocese, alwaar eene grootere tolerantie, betrekkelijk de gemengde huwelijken gebruikkelijk is, onder eenigerlei. voorwendsel.verandering: worde. gemaakt. in het aangenomen. gebruik. U verzoekende, om aan het. kapittel uwer Cathedrale kerk, aan de vicarissen-generaal-en. de pastoors, uwer diocese dezen brief me- deelen, verwittig ik u, dat hij zich reeds in handen der plaatselijke authoriten bevindt, die door bet gouvernement gelast zijn, om over deszelfs: uit-voering te wakens. BE AE ae ere. : Berlgn, 19 Februarij 1838. +... is : Get. ' VON ALTENSTEIN.” . Het is inderdaad, ultra-belagchelijk, eenen mini- ster van kerkelyke zaken van eenen vorst die niet tot de Catholijke Kerk behoort, ‘aan Catholijke Bise schoppen te hooren zeggen: niet de Opperherder maar 99, zit regter in het hoogste RESSORT onder voora waarde dat ge my zult toelaten, u voor te schrij- ven en'te. bevelen , hoedanig uwe uitspraak zijn zal. » Brief van het Keulsche Kapiitel aan Z. H. Paus Gregorius XVI, » ALLERHEILIGSTE VADER. » De Brief van uwe Heiligheid gedagteekend 6 Dee cember des vorigen jaars. heeft ons diep neérgeslagen. Let's gedaan te hebben, 't welk onaangenaam aan uwe Heiligheid. zijn kunne, en uw Vaderlijk hart te heb- ben bedroefd, ziedaar wat ons met eene onuitsprekee lijke. droefheid. heeft overstelpt. Alleen de zachte goedheid en vaderlijke teederheid waarmede_ gij ons begroet, en als aan geliefde zonen, uwen Apostolischen zegen gegeven:hebt,. troost ons en beurt onzen moed op. Hoe meer waarde en lieftalligheid dezelve voor ons heeft, zoo meer wij-altoos handelen zulien op..eene wijze, die niet alleen geschikt is, om de wonde aan uw Vaderlijk hart te verzachten, maar ook om uwe Heiligheid te verheugen en eerbiedig de WVaderlijke hand: kusschen, zelfs dan wanneer zij kastijd en slaat (gut ef castiganiem pro- Higantemque paternam manum pie veneramur.) Diensvolgens’ zouden. wij.-het als. eene misdaad be- schouwen als wij toefden om vergiffenis te yragen en den waren. zin en.wezenlijke bedoeling van ons ver- slag bloot Te, Jegen (veram exponere litterarum nostrarum meniem et consilium). Wij werpen ons ootmoe+ dig neder voor devoeten uwer Heiligheid en wij smee-ken denzelven dringend, dat -hij..ons wel gelieve te wergeven, dat hij niet.gedooge dat. zijne welwillend-heid ‘ten: onzen. opzigte nergens in verminderd worde, en dat hij in het toekomende niets kwaads noch on-deugens van ons denke, (nec malt quid vel improbi porro de nobis santiat)..: pets ia “Wat wij aan’ uwe> Heiligheid hebben berigt:’ aan= gande dé administratie van den Hoogwaardigen Bise schop. Cuemens. Aucust, hadden: wij niet met vijandie ge oogmerken = geschreven,.noch om «te -beschuldigen of -aan’.te klagen; in alles wat: wij’ gedaan hebben, zijn, wij slechts geleid geworden.door waarheidsliefde en door -het gevoel van onzen pligt:en van onze tees derheid jegens den -Apostolischen’ Stoel. » De tijding, dat. onze’ Aartsbisschop was. gedeporteerd,: had on Sontsteld. Wij hadden zelfs niet het, geringste ter wee reld. dien buitengewonen slag vermoed en. wij- bleven in eene angstige onzekerheid, omtrent hetgene wat gedaan moest worden (ef quid esset concilii capiendum anxie hesimus). Wij konden geenen -raad: aan onzen Aartsbisschop geven, nochhem hulp'.verleenen, want hij was reeds.verre en door een’ koninklijk-;bevel (Zee ge regia), was het. ons verboden met: hem te corresponderen. Wij wisten niets stelligs aangaande de -oor- zaken, welke de zaken tot dat. punt hadden. gebragt en wij kenden. zoo. weinig-de. oogmerken en de - gevoelens van. den. Aartsbisschop,. dat wij. Inderdände, het het het ons toegeschenen, uit uwen vaderlijkken mond. deze vraag te hooren: » Maar.,..gij- Jieden! wat weet gij van. het beheer. der Kerkelijke zaken en waarvan kunt gij getuigenis geven.?’* (A¢ vos quid de ecclesiasticis rebus gestis. scitis et testis?) Op die* vraag -scheen het :ons ‘niet geoorloofd te zijn, te zijn of niet alles wat deze zak betrof, de geheele waarheid, te zeggen. Want bet betaamde niet, dat uwe Heiligheid, de. Vader der universeele Kerk, voor wien het van belang was," in staat te. zijn, om in onze behdeften te voorzien, on= bekend bleef, met hetgene wat een zoo uitgestrekt en go heroemd Aartsbisdom betrof, vooral in het ogenblik, waarin: het zich in zulke critieke,en moei- felijke omstandigheden geplaatst vond. re Neen, wij hebben den geheiligden band niet vere geten, die ons met onzen Aartsbisschop vereenigde; maar wij hebben begrepen, dat een nog naauwer en ge Heilig der banden, dass der wahrheiten, dass der zigt- Saran Plaatsbekleeder van Jesus Christus op aarde, bond. Nu hegene wij hebben ingebragt, kunnen wij bewijzen en sullen het bewijzen, zoodra als men het van ons vorderen zal (1), en wat wij hier zeg- gen, herhalen wij, dat wij niet zeggen met kwaad- willige bedoelingen, noch om te beschuldigen, maar ‘uit enkele waarheidsliefde. Wiej hebben noch de regt- schapenheid der bedoelingen, noch den ijver, noch de andere deugden van onzen Aartsbisschop, die, inder- daad, ons misder bekend zijn, aangetast noch mee- men aan te tasten’ (Antistitis nostri rectitudinem et solertiam aliasque animi virtutes, nobis quidem mius nolas, nec impugnavimus nec impugnare inten- dimus); wij hebben enkel zijne administratie in het oog gehad. En daar met onze gevoelens van eerbied en teederheid voor onzen Aartsbisschop en voor eenen grijsaard (erga antistitem et senem), zich een gevoel van droefheid en neérslagtigheid meng de, heben wij liever, door toegevende en de zachtste uitdrukkingen, die ‘wij konden vinden, willen te verstaan geven wat wij niet ‘gelooven te hebben mogen verzwijgen, dan betzelve in bijzonderheden voor te stellen en langwijlig te beschrijven (2) (ea gu@ nom reticenda esse vi-debantur, lenissimis mitissimisque, quibus fiert postuit’, verbis indicare quam explanare et perscrilere maluimus); ten einde’ wij op die wijze, gelijktijdig an onze getrouwe teederheid zouden kunnen voldoen, en het schandelijk verwijt niet beloopen van gezwegen te hebben, daar waar wij spreken moesten. Onze dwaling bestaat dus hierin. “Het grootste getal onder ons is niet alleen het vijf- tigste maar ook het zestigste en zeventigste jaar te boven gegaan; in dien onderdom zijn gewoonlijk de hartstogten bedaarder. Van onze kindschheid af op- gevoed in de Catholijke religie, van onze jongelings- jaren af onderwezen in de Catholijke leer en. de god- geleerde wetenschappen door meesters, op welke nooit het geringste vermoeden van dwaling is gevallen, en uit boeken, door alfe Catholijke godgeleerden goedge- —_—_———— ees ; ~() Von Atrenstem, x0u ook de trouweloosheid en het ver- raad van den Aartsbisschop bewijzen....? Maar het bewijs ig nooit verschenen en echter ware dat bewijs het eenigste middel geweest, om de eer van zijn gouvernement te redden. Het Keulsche kapittel zal waarschijalijk bewijzen, als von ALTENSTEIN, bewezen heeft. Rep. (2) Deze misselijke brief is waarlijk dengwijlig genoeg. ED. rr eT 168 = keurd, hebben wij ons van onze jeugd af aan toeges wijd Aan de kerkelijke zaken, en wij hebben dezelve naar onze krachten bestuurd, opregelijk gehecht aan de Kerk en aan den Apostolischen Stoel; wij zullen weldra rekenschap geven van ons beheer. Zij doet on derhalve onutsprekelijk leed, de gedachte, dat eene dwaling, die wij mogten begaan hebben, Uwe Heiligheid zoo sterk heeft beleedigd, dat wij van huisgenooten zijn (non ex domesticis ini. Micos esse factos), dat wij ons zouden hebben laten vervoeren, tot verdachte leerstellingen, en hij ons dit heeft kunnen verwijten. Als de onderworpenste zonen, onderwerpen wij ons in alle ootmoedigheid aan de uitspraak van eenen vaderlijke goederties rendheid. En overtuigd, dat wij onze bedoelingen dui-delijker aan hem voorgesteld hebbende, reeds de vergiftere vergiftet verworven hebben. Er is slechts eene zaak, die ons eene grievende smart veroorzaakt (Id unum nos pungit), te weten, dat, voor dat uwen brief ons toegekomen was, vereme de dagbladen deszelfs inhoud aan het publick hadden kenbaar gemaakt, en dat wij niet twijfelen, of deze brief zal weldra door kwaadwilli-e gen in dezelfde dagbladen worden gedrukt, ‘die vere maak in de onlusten stellen (qui.perturbationibus delectantur). En zoo schijnt het ons toe, dat wij zul-len gebrandmerkt worden met eene onverdiende schanden en geschandvlekt als verraders (Aé gue ita nobis Ummerita ignominia publica notat et tanguam proditores diffamati videmur, in welke de geloovigen naauwelijks nog eenig vertrouwen kunnen stellen. Om die redenen smeeken wij Uwe Heiligheid oot-moedigijk, niet alleen, ons met minder gestrengheid te willen beoordeelen, maar zelfs, zich in zijn goe-dertierenheid te gewaardigen, ons te troosten door eenige welwillender woorden en ons Zijn Apostolischen zegen te gewaardigen, aan ons, die niet dan met het leven zullen ophouden met den diepsten eerbied en de eerbiedigste gedweeheid te zijn. Van Uwe Heiligheid, De zeer toegedane en zeer ootmoedige dienaren en zonen. Keulen, 20 Februari 1838. Volgen de ondertecken: Men herinnert zich dezen jammerlijken brief fezen-de. dat von ALTENSEN aan het kapittel bevolen heefi en verslag aan den heiligen Vader te geven: de geest die in denzelven spreekt, is te kenbaar, om zich te kunnen vermommen. Het is de taal der vleijende huichler, uitgesproken door den mond van zwakke grijsaards, die gewoon zijn te gehoorzamen, met de buigzame gedweeheid dier ongelukkigen, die door eene harde slavernij alle geestkracht verloren hebben!.... Aan wer Bureau van pe CATHOLIJKE NEDERLANDSCHE STEMMEN OVER GODSDIENST, STAAT=, GESCHIED= EN LETTERKUNDE. Als JESUS dit getegd had, hebbende de oogen ten Hemel opgeheven, zeide Higep eae: Heilige Vader bewaar hen, die Gy my gegeven hebt, in uwen naam; opdat xi één sin, gelyk WHececese En ik bid niet alleen voor hen, maar ook voor degenen, die door hun woord in my geloo ven zullen: opdat zy allen één zijn, gelyk Gy, Vader, in mi en ik in U: dat zy ook in ons mogen één xzyn, opdat de wereld geloove, dat Gy my gegeven hebt, En ik heb hunsde heerlykheid gegeven, die Gy my gegeven hebt: opdat zy rtouden één zyn, gelyk wij ook één syn. Ik in hen en Gy in my, opdat xy volkomenlyk één zyn: en dat de wereld Alle abonnementen kunnen worden opgegeven aan het Postkantoor te Grave; geene andere dan gefrankeerde Stukken en Brie: wen sullen door de Redaktion wurden wangenomeon. — Aankondigingen worden tegen betaling van 15 Conton du Regel geplaatsts Voor Belgié kan men abonneren aan het Postkantoor te Antwerpen. CONSCIENTIE EN GODSDIENST-VRIJHEID IN ZWITSERLAND. Naaet de gewaande Hervorming der XVI.¢ eeuw de Catholijke Kerk als eene afvallige, als de hoer van Babel en haar zigtbaar opperhoofd als den wezenlijken anti-christ als het beest uit de openbaring had afge- schilderd; nadat zij, gedurende drie eeuwen de Catholijke Kerk verguisd en, waar zij meester was, verdrukt en verhevenheid, boven de Catholijke Kerk had beweerd, heeft zij in onze dagen hare taktiek veranderd: zij wil wel de goedheid heb- ben, om alle aanspraak op meerderheid te laten varen, als de Catholijke Kerk, slechts erkennen wil, met haar gel ijk te staan, niet in het burgerlijke, ’t welk alle Catholijken gaarne willen toestemmen, maar in het Godsdienstige, ’t welk zij, zonder verzaking van hun gelönt nimmer toestemmen kunnen. De Hervor-ming gaat tegenwoordig nog verder; zij wil Catholijke Kerk haar anathema zal intrekken; en, diensvolgens erkennen, dat zij gedwald heeft, toen zij het Protestantismus als dwaling en ketterij veroordeeld heeft. Als men de zaak uit dat oogpunt beschouwt, zal het niemand meer bereemden, dat het Prussisch gouvernement zoo veel gewigt het aan het uitspreken van den Catholijken huwelijken, ’t welk opervlakkig beschouwd zijnde, slechts eene belagchelijke en louter despotieke vordering schijnt te zijn. Immers, als de Catholijke Kerk het inzegen dier huwelijken toeliet, zonder de waarborg, dat alle kinderen, die uit hetzelve mogten geboren worden, haar zullen toebehooren, zou 2zij daardoor den schijn geven, alsof het haar onverschillig ware, of het toekomend geslacht Catholijk of Protestantsch zij; of zij haren gegen uitsprak over den aangroei van het Protestantismus of dien van het Catholicismus. Men wilde blijkbaar, dat de Catholijken het Protestantismus niet langer, als eene verordeelde dwaling en afwijking van het eenige ware geloof, zonder *t welk het on- mogelyk is Gode te behagen, als eene verzaking van de leer der alleen zaligmakende Kerk, maar als een zuster-geloof zouden beschouwen; en men ging diens- volgens, in Pruissen zoo ver, dat men zelfs de Catholijke militairen dwong, om eenmaal ter maand eene Protestantsche preek te hooren. ‘Tot dusverre was dat alles zonder v Gorbeld in de hervorming en men Schrecken het enkel toe aan den geest van despotismus, door welken het Prussisch gouvernement wordt bezield. Slechts weinigen gelöden, dat zulks minder den geest van dat gouvernement op zich zelve, dan de nieuw were strekking, van den zoogenaamden vr¢- zinnigen, Protestantschen geest zij. Om allen hiervant een nieuw voorbeeld noodig. Een vepublikeinsch bestuur, Zwitserland, zoo trotsch op zijne uryheid, die het sedert zoo vele* eeuwen heeft gehandhaafd, zonder ooit onder eenen vorstelijken scepter te willen bukken, gaat in dat opzigt, nog eene schrede verder, dan het despotieke Prussen. Reeds had men sedert lang, met verguizing der trataten en schending der constitutie, in de gemengde cantons het gezag der Catholijke Kerk, aan dat van het burgerlijk bestuur willen onderwerpen; reeds had men van de Catholijke Geestelijkheid eenen eed geworden de Kerk haar verbood afteggen; reeds had men er de kloosters in beslag genomen en vere nietigd, en na dat alles will het Protestantismus werkelijk de Catholijke tot gemeenschappelijhe Gods-dienstoefening dwingen. La Sentinelle du Jura van 23 April, deelt het volgende mede: Den 17 heeft een regter van instructie zich met groote statie naar Nafels begeven; hij heeft de Pastors van Nafels en van Oberurnen voor zich ontboden, en heeft hen interrogatorien doen ondergaan, die meer dan twee uren duurden. Den 16 zijn de Pastors van JVettsiall/, van G/aris en van Linihal te Glaris ontboden en gesommeerd, om rekenschap te geven van de redenen, die hen bewogen hadden, om aan hunnen Bisschop te gehoorzamen (die hen verboden had zich op het herinnerings-feest van den veldslag van Nafels (1) te laten vinden. — Den 19 vergaderde de drie dubbele raad; de Protestant- sche meerderheid beslischte, dat het Catholijk ge- deelte van Garis zich van het Bisdom van Chur zou afscheiden; dat dit Besluit in de stelligste uitdrukkingen aan den Bisschop zou worden bekend » gemaakt, en  stonden, onder aanvoering van Wintem TELL, en eenige andere hoofden hadden opgeyat, behaalden op den 9 April van dat jaar een beslissende overwinning, die hunne vrijheid verzekerde, en waarvan de gedachtenis jaarlijks op den eersten donderdag van April gevierd wordt. Men moet erkennen, dat een herinnerings feest, ter eere van den zege- praal der vrijheid een zonderling gekozen oogenblik is, om de Catholijkken, welke die zegepraal verwierven, lang vddr dat het Protestantismus bestond, op de schandelijkste wijze te one derdrukken. De tius van den Paus; aan den laatstgemelde den wensch uitdrukkende, dat hij ten opzigte van de Catholijkken te Glaris de noodige maatregelen mogt willen ne men. Ingevalle hij niet mogt willen antwoorden op eene wijze, die met het verlangen van den Jandraad overeenstemde, zou hem worden bekend gemaakt, even als aan den Bisschop van Chur, dat alle be« trekkingen tusschen het Catholijk gedeelte van Glaris en den H. Stoel verbroken waren. Wat het lot der Pastors betreff, de drie dubbele Raad heefel hetzelve in handen van den enkelen Raad gesteld, die naar pligt en eed aanstonds is zamengeroepen geworden. Den 6 April had de processie van Nafels, volgens gewonnte, plaats. Overeenkomstig de bevelen. des bisschops van Chur hebben de Catholijke geestelijken zich bij de Protestantsche feestviering niet vertoond. De pastoor van Schannis, Ercuer, had zich evenwel vermeten, om, op zijn eigen gezag, de Misse te cellebreeren, die bij het programma van het burgerlijke bestuur was aangekondig. De Protestanten juichten, dit zijn gedrag toe, terwijl 2ij tegen den bisschop en de overige geestelijkheid bij uitstek toornig waren. De land-aman Scuinouer kondigde op het slagveld van Nafels aan, dat. er over eene dusdanige weigering regt zou gedaan worden; en dat zoogenaamde regt, bestond in de willekeurige handelwijze van den raad, die wij hierboven hebben vermeld. Men ziet hieruit dat de willekeur van het absolat monarchaal Pruissisch gouvernement, door de wille- keue des gouvernements van een canton van het vrije en republikeinsche Zwitser/and nog overtroffen wordt. Dat de Protestantsche verdraagzaamheid snelle vordee ringen maakt, en dat de hervorming haar ho oggeroemd grond-principe: conscientie en godhommensturyheid, om welke te veroveren zij allerwege de wapens heeft op gevat, bij uitstek eerbiedigt! VEwveseveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveveve Door den pijnigendsten gewetensangst gefolterd, daar ik de principes der Catholijke Religie, welker hand- having , wettelijke bescherming en veiligheid ons pleg- tig was toegezegd, door de jongste bepalingen van den wereldlijken wetgever in dit opzigt bedreigd zag, smeekte ik in alle onderdanigheid, uwer Majesteits mildheid en genade; de Catholijke Geestelijkheid toch niet tot eene onvoorwaardelijke inzegening, der ge- mengde huwelijken te doen dwingen, of aller genase digst te gedoogen, dat ik deswege van den Apostoli- schen Stoel, de noodige inlichtingen zoude inroepene Uwer Majesteits allerhoogst antwoord van den 30 De- cember jl., *t welk noch het eene, noch het andere toestaat, maar veeleer gebiedt, volgens de praxis in deze provincie gebruikelijk verder te handelen, heeft mij met de diepste smart vervuld, vermits hetzelve mij slechts de keuze overlaat tusschen twee uitersten, dat is, om, of met schending van de onwrikbare prin- cipes der Catholijke Kerk, welker wachter ik uit kracht van mijne bediening en van mijnen stand in de mij toevertrouwde Aartsbisdommen ben, naar de niet door die Kerk aangenomene bepalingen, des wereld- lijken wetgevers te schikken, — of, om, door eene stipte vervulling der heiligste, mij door den Plaats- bekleeder Curist: opgelegde pligten, mij aan het mis- mnoegen van mijnen allergenadigsten vorst, bloot te stellen. * » Ik wil en mag uwe Majesteit niet vermoeijen met eene herhaalde witeenzetting, der wijze op welke in deze provincie eene praxis, die strijdig is met de grond- t (1) Zie ons blad van 24 Maart jl. (2) Zie ons blad yan 5 Mei jl. Stellingen der Catholijke Religie, betrekkelijk de ins zegening van gemengde huwelijken hier en daar bestaat, doch onderdanigst waag.ik het, te herhalen, dat, daar de Catholijken in gewetenszaken geene verjaring kennen, maar veeleer verpligt zijn, de dwa- ling te verbeteren, zoodra dezelve zich openbaart, die praxis te minder kan blijven voortduren, daar dezelve door den Plaatsbekleeder Curistr, — het zigtbaar hoofd der Kerk, openlijk afgekurd en vers worpen is. Het verder voortgaan in dezelve, zoude eene scheuring te weeg brengen, tot welke ik mine hand nimmer leenen kan. Uit pligt en uit innige overtuiging, gehoorzaam ik de aanwijzingen des Op= — volgers van Petrus, en niets han my van de éen- heid der Catholijke Kerk losecheuren, want min gee loof is vast en onwrikhaar. Uwe Majesteit, gelieve in den grond van uw vaderhart zelf na te gaan, of mij, bij de zoo luid gewordene stem, van het hoofd der Catholijke Kerk, en bij de waarschuwende verma- ningen van mijne eigene conscientie. Iets anders overe bleef, dan om de Geestelijkheid, die aan mijne kerkelijke leiding is toevertrouwd, naar de grondstels lingen dier H. Kerk te verwijzen en hun de getrouwe en stipte naleving derzelve, met klem op het hart te drukken. Ja, ik deed zsulks; want het is eene con- scientie-zaak, gelijk het Rijk van Currstus, niet van deze wereld is. Aan de voeten uwer Majesteit, leg ik deze belijdenis met eerbied neder, en zie met de ge- latenheid eens Priesters, wiens conscientie, ten aan- zien van de vervulling zijner heilige pligten, zuver is, mijn verder lot te gemoet. Uwe Majesteit moge thans over mijn grijsaards hoofd beschikken, de rust mijner conscientie en de vrede mijner ziel. zijn gered. Met den diepsten eerbied blijve ik, van uwe Majesteit : » Posen, de onderdanigste en gehoorzaamste 10 Maart 1838. Men is daarbij zoo gewon slaafsche zielen te vinden, dat men zich geen denkbeld van eene waarlijk vreije Apostel-ziel maken kan... Men vieit zich dus nog Ammer hem door vleijerij met bedreigingen gepaard, te zullen doen wankelen; zijne lieftallige bezadigdheid, zijne betuigingen.van trouw en gehoorzaamheid, waar- toe hij zich verbindt de zijne te vermanen, versterken de hoop op zijne onderwerping; men houdt er zich zoo van verzekerd, dat men niet schroomd, de offie eiele tijding zijner onderwerping naar Berlin te zen- den.. » Maar de intrigue mislukt bij de standvastig. heid des. Aartsbisschops. » « en om niet te erkennen, dat men te voorbarig is geweest, schetst men den man, wiens standvastig karakter bij de geheele wereld be- kend is als eenen wankelmoedige af, die heden zijn woord geeft, om het morgen weder te verbreken! — En zoo maakt het Pruissisch ministerie zich zelve van dag tot dag in de oogen der  uitko- mend Handelsbiad, beijveren zich om artikelen uit eenige Duitsche bladen over te nemen, -betrekkelijk de geschillen der Catholijke Kerk met het Pruissisch gouvernement, welke de strekking hebben, om dat gouvernement, in deszelfs gedrag jegens de Catholijke Kerk te verdedigen en deszelfs maatregelen als doel- matig en met den besten uitslag bekroond wordende, te doen voorkomen. Of die artikelen waarheid bevat- ten, dan of zij leugenachtig zijn, wordt niet onder- zocht en als zij gelogenstraft worden, bekommerd men zich daarover niet; en even weinig, over de veront- waardiging, die men maar al te vaak, in den hoog- sten graad bij de Catholijken heeft opgewekt. Intusschen kan die handelwijze in de gevolgen veel nut stichten. De opletende lezer, aan al die berigten herinnert wordende en de overtuiging bekomende van derzelver valschheid en bedriegelijk doel, zal zich voortaan, door dezelve niet meer faten misleiden, maar veeleer alles wantrouwen, wat onze dagbladen van dien aard opleveren. Het regtschapen gedrag des Aartsbisschops van Posen en Gnesen, heeft de oog-merken van het Pruissisch ministerie welligt nog meer-dan de Keulsche zaak verijdeld, en het laat zich dus gemakkelijk begrijpen, dat men zich in allerlei bogten wringen moet, om den indruk van dat gedrag te verminderen. Men is blind genoeg om niet te zien, dat het ontdekt worden dier kunstgrepen en laaghartige middelen, krachtdadig medewerken moet, tot beschaingen en vernering van een ministerie, *t welk de zelve bezigt, en tot roem van den grijzen prelaat, tegen wien zij gebezigd worden. Maar de Catholijke drukpers was reeds vooraf van dien uitslag verzekerd, en wachtte haren tijd af, om er voordeel med Et de den. Onze lezers zullen zich herinneren, dat wij hen in den tijd oplettend hebben gemacht, op een Berlijnsch berigt, betrekkelijk den Aartsbisschop van Gnesen en Posen, door het Amsterdamsche Handelsblad megedeld, volgens het welk die prelaat na cen vriends schappelyk gesprek met den generaal Von GROTLMAN zine FANATISCHE gezindheid veranderde en alzoo verklaarde tot de VERLICHTE GEESTELIJKHEID te behoore. De Herderlijke Brief, door Mgr. von Dunin, betrekkelijk de gemengde huwelijken aan zijne geesteilijken gerigt, logenstrafte dat verhaal, op de eenvoudigste en onwederlegbaarste wijze. Die circulaire werd weldra algemeen bekend. Dit bragt het Prussisch ministerie blikhaar in de war. Het dacht er toen niet dan, om den Aartsbis-schop van veranderlijkheid en wankelmoedigheid te beschuldigen. Al de berigten uit Berlin kwamen hierop neder: dat de Aartsbisschop, zijn vicaris-genee raal Bropziszewsk1 en nog twee of drie andere kanunnikken in hunne woninge werden bewaakt, en dat tegen den Aartsbisschop een crimineel regtsgeding zou worden aangevangen. — Eensklaps veranderde men van toon en begon triomph te blazen! Wan dat oogenblik af besloten wij, om dagelijks de artikelen uit het Handelsblad, betrekkelijk die zaak af te schrijven en tot eene kronwk te verzamelen, die niet slechts yoor onze tegenwoordige lezers, maar zelfs voor de nako-melingschap nuttig  de opper-president von FLORWELL, met instructive voor den preläst beladen, hem zer gemakikkelt tot heintrekken zijner scrupuleuse zienswyze zou overhalten. De uitdrukking tegen alle verwachting, zegt hier dus even zoo veel als wij hebben in Februar gelogen. — 2Mei. » De Aartsbisschop Dunin heeft, zoo als wij gisteren gemeld hebben, zijn onregt erkend, en an eenen nieuwen herderbrief den inhoud des vo- rigen herroepen; hij heeft verder zich verbonden. Onverwijld, alle geestelijken tot gehoorzaam- | » heid-en trouw jegens den koning te vermanen 3 » ook heeft hij, wat het gewigtigste is, den Vi- » karis Generaal van Ginesen, van het Vikariaat » ontzet.” Als de Aartsbisschop,. zoo dachten wij, bij het le- gen van dit artikel, werkelijk, door eenen nieuwen herderlijken brief, den inhoud des vorigen herroepen had, zou men niet getoefd hebben, dien aienwen herderlijken brief in alle Pruissische bladen bekend te maken. Ergo: non credimus! — De ware Catholijke Bisschop kan en zal zelfs bij het ondergaan der on- regtvaardigste vervolging, zijne geestelijkheid tot trouw en gehoorzaamheid aan den vervolger vermanen. — yan 3 Mei. » Posen, 21 April. Gisteren keerde de » Heer Fiuorrwett herwaarts terug en verkon- » digde den Aartsbisschops, dat en waarom de ko- » ning in zijn gedrag niet eene door pligt en ge- > weten verbodene, maar eene onwettelijke en straf- » bare handelwijze meende Te zien; dat echter, bij- Aldien de Heer V. Dunin zulks inzag en dien- Tengevolge handelde, Z. M., in aanmerking ne- » mende zijn vroeger lofwaardig geg drag, geneigd was hem vergiffenis te schenken, » Met deze plegtige opening verbond de Heer Frorr- WELL de vertooning van het koninklijk berigt, » aan de Katholijke bewoners van het Groot-her- » togdom Posen, hetwelk uit de couranten bereids » bekend is geworden.” (1) Zie ons blad van 12 Mei 1838, - (2) Zie ous blad yan 21 April jl. Set j 73 nia Het duidelijk bewija nopens onregt, verbonden met z00 veel genade van de zijde des Konings, maakte eenen diepen indruk op den Aartshisschop, en na verlangden korten bedenktijd, verklaarde hij den opperepresident: dat hij nu volkomena overduig was, door de van hem uitgegane ver- ordeningen kwalijk gehandeld te hebben; dat hij derhalve Z.M. om vergiffenis verzocht en bereid was met daden en opregtheid dezer gezindheid te staven. Hij zoude namelijk zijne gemelde brie- ven aan de geestelijkheid herroepen, en aan den- zelven een naar de wetten geordend gedrag tot pligt maken; dat hij de woorden Zijner Majestät aam Hoogstdeszelfs Katholijke onderdanen van alle kansels zou verkondigen, en dat hij de gemeenten tot dankbare erkenning der koninklij- ke genade tot gehoorzaamheid, tot eendragt met de belijders van andere eerediensten, en tot een gemeenschappelijk gebed voor het behoud des Konings en van zijn huis zou vermanen; dat hij . «Endelijk den officiaal Bropziszewsxi terstond af- » zetten en deszelfs bediening aan eenen anderen » opdragen zou,”. En wat verder. » De machinatien in Riyn-Pruisen en in het groot- hertogdom Posen, heben de vrees doen ontstaan, dat de gevondene sporen eene algemeene (centrale) onderzoeking zouden noodzakelijk maken, Uit Po- sen, luiden intusschen de particuliere berigten, dd. 