Catholijke Nederlansche Stemmen
Various Author
De heer Pultars, schrift in zijn jongsten brief an l’Onivers, uit Grace-Dieu Manor (zijn kasteel), dat op donderdag na Paschen 51 personen hunne dwa- Jingen hebben verfaakt en in den schoot der Kerk zijn opgenomen door den Pastoor van Grace-Dieu en Whit- wick, Wij zullen dien belangrijken brief in een volgend nummer geheel mededeelen, cae AANKONDIGING: |.% Eene Jufvrouw, 30 jaren oud; den Catholijken Godsdienst belijdende; yoorzien van een Acte van al- gemeene toelating en goede bewijzen van égegen omst geweest, zag zich gaarne geplaatst als gouyern: of, wenschte eene overeenkomst aam te gaan met he bestuur eener kleine stad. : Sedert verscheidene jaren is zij in genoemde betrek- king werkzaam geweest, en houdt zich nog dagelijks in dezelve onledig, <a ale fae Temand hierop reflecterende, gelieve zich met post- vrije brieven te veryoegen onder letters. M., bij den Boekhandelaar J. W. ROBIJNS. te De Venture, WR: es Pe, 7 ys ad t¥ the Montant in het N.° van 28 Maart vermeld ae oe f Vg Van D. Z. in Zutd: Beveland...% 6 | vs ow ek : * wr Bij den Heer J. E. Burner te's Hagepoorn te Gedeponeerd bij den Heer Hagepoorn te Rotterdam van den Heer Z. 9,. « + f- 10,00 te Van den jongen Heer Lenor. «.. Van den Heer P..V..». Se » (o.ublas Van den Heer S. Bon GeRMans «. © « Van de huisgezinnen van de Heeren Aus SELS onbepaal ria .” -», 14,50 BIDRAGEN VOOR DE Saniora oemed  ‘ oe. wee f 152,83 fs. Van'D, Z. in Zuid-Beveland.. + « “2 3,005 ay = Blijft in Cassa » 155,82 :'9,054 BIJDRAGEN VOOR DE ABTDIJ VAN MELLERAY ‘ baw iN JERLAND, ee eye Montant in*het N.° van 28 Maart vermeld end oat oo to gat ema Van D. Z. in Zuid-Beveland. Van N. N. een coupon groot «... « + : Van den Heer V. D. Mi. « 6 2 ha?) Van een gepensioneerd Officier.. : ; Ss 6 ae. . se « pat . set ~ Wij hebben van onzen geachten Correspondent ” gen, weder een wissel op Amsterdam, groot f —, be- stemét tot bijdragen voor liefdewerken, voor het loopende half- V. Nummer 20. 16 Mer 1840. CATHOLISKE NEDERLANDSCHE STEMMEN. OVER GODSDIENST=, STAAT=, GESCHIED= EN LETTERKUNDE. Als JESUS dit gesegd had, hebbende de oogen ten Hemel opgeheven, teide HG:... 4» Heilige Vader bewaar hen, die Gy my gegeven hebt, in uwen naam; opdat zy één syn gelgk wy. o6eee En ik bid niet alleen voor hen, maar ook voor degenen, die door hun woord in my geloove zullen: opdat zy allen één zijn, gelyjk Gy, Vader, in my en ikin Us dat 2% ook in ons mogen één xin, opdat de wereld geloove, dat Gy my getonden hebt. En ik heb hun de heerljkheid gegeven, die Gy my gegeven hebt: opdat ty touden één syn, gelyk wi ook én zijn. Ik in hen en Gy in my, opdat sy volkomenlyk één xin: en dat de wereld wete, dat Gy my gezonden helt. Joann. XVII, al Op dit blad ’t welk alle Zaturdagen met een Nummer wordt vervolgd, kan worden ingeteekend aan alle Postkantoren, en bij de voornaamste Boekverkoopers in het Rijk. Hetzelve wordt met den Post verzonden voor den prijs van f 8,50 in het jaar; het half jaar of kwartaal, naar evenredigheid; zullende de betaling hij kwartalen wet. Möttenten geschieden. Alle abonnementen kunnen worden opgegeven aan het Postkantoor te Grave; geene andere dan gefrankeerde Stukken en Brie: ven zullen door de Redactie worden aangenomen. — Aankondigingen worden tegen betaling van 15 Centen den Regel geplaatst. Voor Belgi can men abonneren aan het Postkantoor te Antwerpen. A DE ZEGEPRAAL DER CATHOLIJKE KERK, ait 0 (Ingezonden), WY cancer iemand eene nieuwe zegepraal der Kerk verkondigt, doet hij niets minder dan eene voorspell ling; hij zegt. eer eene waarheid dan eene gebeurte- is, en spreekt die hoogste wet der orde uit, daar e andere wetten voor moeten zwichten. God, die met de belofte dat het zaad der vrouw de slang zou verpletteren, den mensch tot den Godsdienst terug- riep, die, om het plan zijner erbarming te vervullen, Hlem gewijdde volk op eene wijze in stand hield, aarvan de geschiedenis geen ander voorbeeld ople- vert; die God gaf zijn’ eenigen Zoon om het mensch- dom met zich te verzoenen, en dat rijk te stichten, waarvan Dayip voorzag dat het geen einde zoude heb- ben, Zoo onfeilbaar als deze onafhankelijke barmhar- tigheid Gods, als de oyerwinning van. Jesus Curistus jer zonde en dood; zoo onfeilbaar moet het yoort- end bestaan en de zegepraal zijn der door Hem ge- maatschappij; en Hij zelf, nadat Hij all Es had se han alle magt in Hemel en op aarde gegeiz des daarvan de beslissendste verzering: op eene steenrots zou Hij zijne Kerk bouwen a Jasterlijken bouw; zoo moet thans vaak de geschied- waren zamen verbonden, was de verderfelijkste poging der hel, om dat rotsge yan dood, dat van verdeeling, in de Kerk over te planyS Pa = : By 4 La t ' +. En de poorten der hel zouden niets tegen haar vermogen, Achten eeuwen zijn dan ook yoorbijgegaan, en de bruischende stroom der gebeurtenissen, die troonen en koningrijken wegvoert, waarin de volken elkander over- golven en verdringen, vioeit langs de rots van Pe- TRus, door de goddelijke hand bevestigd, schadeloos daar henen, Te vergeefsch verwekte im dien levenden vioed van menschelijke driften de hel de verschrikkelijkste onweders, om de goddelijke stichting omver te werpen: millioenen martelaren vielen voor hare woede, maar onbewegelijk stak de rots door al wat beweegde ten Hemel. Te vergeefsch riep 2ij de wetenschap, die 2ij van God had afgezien, ter harer hulp, om tégen over Hem eene andere sterkte op terigten; éen woord van Petrus, maar juist daarom z00 magtig, omdat het een woord was, deed al dit kunstig bouwwerk instorten; en.als de reiziger op de puinen van  geheel Te vergeefsch, eindelijk, Yaarte heimelijk te ondermijnen, door haar beginsel/ — 158 — ten, Had zi dit kannen bewerken, had zij in de Kerk die taalverwarring, welke haar eigen plannen verijdelde, kunnen doen ontstaan; zij had gezegevierd, zij had de orde der wereld vernietigd, en de geschie- denis had opgehouden, Maar zoo aldus de Kerk op het gevaarlijkst werd aangerand, en listig gedoeld naar het middenpunt van haar leven; dan ook vertoonde zich dat leven, door Caristus haar medegedeeld, in al zijne eigene Goddelijkheid; niet met de hevige ont- roering, noch de onberekende bewegingen, waarmede de natur pleegt terug te slaan; onmerkbaar, naauwe- lijks na te speuren en met die zachteid, die zich al- leen in het hoogste geestelijk leven denken laat. Wie immers zal het menschelijk verklären, hoe de scheuring van het Westen in de Kerk, heeft kunnen ontstån en zich met al de speling harer oorzaken ten einde werken, zonder dat die Kerk heeft opgehouden en vergaan is? Het is geen menschelijk gezag voor- waar, dat, om eenkele waarheid niet bepaald ge- noeg aangenomen, het Oostelijk werelddeel van zich afscheurt; en als het, daartegen, van eenige andere onderdanen zich niet genoegzaam erkend oordeelt, derzelyer leering wel als onwaarheid en dwaling ver- werpt, maar nogltans niet als doodelijke ketterij ver- oordeelt, Welk eene gematigdheid! Welk eene onbe- grijpelijke zachtheid! Ofschoon het betrekking heeft op de constitutie der Kerk en de vraag, langs welk eenen weg Jesus Curistus, zijn waarheid mededeelt; waar het onfeilhaar beginsel eigenlijk berust en in dat groole ligchaam, waar allen het goddelijk leven van erkennen, het harte mag geplaatst zijn. Ontzettender vraag kon niet gedaan worden; in geene staten is 2ij opgeworpen, zonder dat dezelve zijn ten gronde gegen: overal doodt men de natur, zoodra men het beginsel wil zien van haar leven, Is dan de toedragt dezer gebeurtenis met menschelijke redenen te verkla-ren? Of kan men het, met een groot schrijrér, voor een soort van wisselwerking houden, waarin eindige kracht zich openbaart en ontwikkelt? Niets minder dan dat. Immers nog verwendig: is het was gebeut: alle vorsten van Huropa, maken van deze leeringen gebruik, en plaatsen, door dat dezelve nog geduld worden, zich als het ware op kerkelijk grond- gebied, om de Kerk gewisser te verderven; de vijand is binnen de muren! en welk is het eindelijk ge- volg? Allverrukkelijkst schouwspel! De gansche Kerk klemt zich aan den Stoel van Petrus; de Vader der geloovigen, ontvangt allen in zijne armen en langzaam gaat de tegenspraak in het leven der liefde verloren, Het is de vervulling van het gebed des Zaligmakers voor de éenheid van zijne leerlingen; en ‘wie deze éenheid zich, met zulk eene kracht, ziet openbaren, moet, tenzij hij de oogen sluit voor het licht, erken- nen, dat Jesus Canistus, in de wereld gezonden is, ~ Hij is in de wereld, Hij is in de Kerk; Hij over- wint io en met haar: Wij herhalen het woord, dat wij gezegd hebben, » die eene nieuwe zegepraal der - De onde wijsheid reeds beschouwde ¢ Kerk verkondigt, doet geene voorspelling” hij Belijdt wat God zelf heeft verzekerd ; hij zegt die groote daad- zaak, die voor den nadenkenden moest genoeg zijn, dat Rome het middenpunt is en blijft der Christelijke geschiedenis, — Welke kan dan onze bedoeling zijn, met over die zegepraal te handelen? Voorzeker niemand zou het wraken, 200 wij ons slechts in het licht der waarheid wilden verblijden, en hare stralen naar alle zijden heen trachten na te snellen, Doch de tijd, waarin wij leven, geeft aan dergelijke beschouwingen niet al- leen cen grooter gewigt ; maar voor zoo ver hij eene beslissende wending heeft aangenomen, maakt hij de- zelve van meer beteekening en voor meer bijzondere toepassing vatbaar, Men erkent algemeen, dat wij groote gebeurtenissen, dat wij groote gebeurtenissen, het protestantismus terugdrong, om in deszelfs plaats, met een uitgebrei der slagorde, de Kerk Gods te bes'rijden, nadert meer ep meer aan z Ine ontknooping, En bij het begin van die worsteling, waarin alle elementen der maatschappyj zich zullen doen gelden, om de plaats in te nemen, die hun in de nieuwe orde toekomt, zouden wij, Ca- — tholijken, het oog niet wenden naar het oord, waar de kiem dier orde berust? Wij zouden het kruis niet begroeten, dat verwonnen heeft en verwinnen zal? En, daar wij zelven, schoon het onze hulp niet begroeten, dat verwonnen heeft en verwinnen zal? En, daar wij zelven, schoon het onze hulp niet begroeten, onze niet eene standplaats kie- zen in dien strijd, onzen toestand niet trachten te lee- ren kennen, ons niet vooral bevestigen in de overtui- ging die in elken strijd beslissend is, dat het regt en de overwinning ons van God zijn toegewezen, — Snellen wij naar de bergen, om het kamp van ’t strijdend Tsnaéh te overzien! — Ik beschouw de godsdienstige maatschappij als een enkel mensch; en gebruik, dit doende, geene logische kunstgreep, om in de menigvuldigheid der stof tot eenige éenheid te geraken, veel min wil ik, volgens de thans heerschende dwalingen, aan een afgetrokken begrip al die werkelijkheid toeschrijven, die het slechts in de gedachte bezit; ik zet een groot geheimvooruit, © welks bestaan slechts een verblind ongeloof kan looche- nen; cene waarheid, die niet alleen de. vereischte orde, maar de voornaamste kracht moet geven aan ons betoog en ook in de afzonderlijke redeneringen zich grond doen gelden, Treden wij in cenige verkennen verkennen, en ieder persoon de geheele omvang zelf der bestaande ¢ den en mensch, was in bean en beurtelings heet de mensch eene klei vig de wereld een groot mensch, Niet ongaaro “ne! daarin eene flaauwe geheugenis van de oor éenheid des menschelijken geslachts, en ee schillende overleveringen verlevendigd voorbeschikt. Der wetenschap evenwel kon het moeijeljk ontgaan, dat redelijkheid, door de een- heid der waarheid, maatschappij, door de een- heid der waarheid, maatschappij, en zij moest, haar ideaal nastrevende, de volkomenheid dier maatschappij, zoowel in derzelver uitbreiding als in de hoogere oorzaken zoeken, wier werking in dien grooteren kring konden uitstroomen, Dit is zeker, dat de Godsdienst, die al het eindige op eene onbegrijpe Like wijze vervolmaakt, deze redelijke of maatschappelijke natuur tot eene éenheid verhief, of liever over bragt, welke, zoowel omdat zulks eene Jloutere goed-heid was van God, als omdat die vereeniging zelve boven het begrip der rede verheven ligt, nimmer door de menschelijke wetenschap, kon worden uitgedacht, God namelijk heeft den mensch niet geschapen, om Hem slechts te kennen, maar in eene eeuwige geld, van aangezigt tot aangezigt te aanschouwen, Thans zien wij zijn zijn zijn zijn slechts in de orde-like verdeeling der rede; dan zal onze geest de werking dier éenheid onmiddellijk ondervinden: thans zijn licht door den veelkleurigen spiegel der zinnen; dan zullen wij Hem kennen in ons zijn eigen licht vertoonen: thans kennen wij Hem kennen in ons zijn eigen licht vertoonen: thans kennen wij Hem kennen in ons zijn eigen woord, Jz-sus Caristus. One oog schiet in tranen, wanneer het uit den aardschen kommer opziet naar die oneindige vreugd, en, overstelpt van de goddelijke goedheid, roepen wij uit: "Het is in het menscheligijk hart niet opgekomen, wat God bewaard heeft voor degenen, die Hem vreezen." Daar nogtans de eindige rede van het doel, als zijn-fle de voltrokkene waarheid, hare uitleggingen zoeken moet, is dit geheim het geschiktste uitgangspunt, om het bovennatuurlijk karakter van den Godsdienst, waar-door Hij zich als eindige verheft, zoo veel het gegeven is, te begrijpen, en den geest en zamenhang zijner geheimen in te zien, Wij zullen die kringen niet doorloopen, noch trachten de harmonie dier hemelsche spheeren te doen hoo-ren, Dit vorder ik, dat men begrijpe, dat, wijl begin en einde, middel en doel, oorzaaken wat zij werkt, ir een noodzakelijk verband staan, God, den mensch ter wees zulk bovennatuurlijk gelak geschapen hebb. ende, het das komme ook bovennatuurlijk waarheid en kKrachten mededéelde, en in geopenhaarden Gods- dienst die vereeniging met Hem begon, die zich in mel moest volmaken, Maar God, als oneindige waarheid | en oneindig goed, is het beginsel van alle maatschappij, dat is: van alle vereeniging door kenn nis cn liefde. Hoe meer wij God kennen en bemin- oo meer wij ons met elkander vereenigd. De n konden alzoo met God niet bovennatuurlijk nigd worden, zonder eveneens bovennatuurlijk met te worden vereenigd. De eenheid des men- schelijken geslachts is bijgevolg bovennatuurlijk, dat - ) 2 ” 159 is: een geheim,. — Het was deze eenheid des men- schen, waardoor de zonde van den vader der men- schen, al zijne nakomelingen zoo diep moest treffen : en het geheim dier eenheid, is, als het ware, om- eekeerd in den tweeden Apam, Jesus Curistus, die den mensch herstelde en voor alle mensch voldeed, Gelijk door de ongehoorzaamheid van een mensch, ve- Jen (ofmoaao?) zijn geword En, zoo ook zijn door de gehoorzaamheid van éenen vele regtvaardigen geworden, Het is in de Kerk van Curistus, dat deze bo- vennatuurlijke vereenigd van God en menschen hersteld wordt: daar worden wij door het Sacrament des Doopsels vereenigd in naam der H, Drievuldigheid, dat Geheimen, de eigenlijk bovennatuur- lijke waarheid, die volkomen onderscheiding is in yol komen éenheid. Ik zeg in de Kerk van Curistus; want, schoon de H. zijns eeuwigen Vaders, Ziedaar de Kerk! de herstelde éenheid der verzoening, de medegedeelde Jesus Curis- Tus, die Godsdienst-maatschappij, die ik als één mensch beschouw. Welke onmetelijke rijkdommen van waarheid vertoo- nen zich, wanneer wij het oog werpen in dien leven- den tempel van God! matigen wij onze verrukking, en prenten wij het ons geheugen dat de Kerk het doel is van alle dingen, de li¢fde van Jesus Curis- tus, de Bruid, waarom Hij, gelijk de oudvaders ons leeren, zijnen Vader als verlaten heeft, om haar aan te hangen en met haar éen te worden, in ’t zelfde vleesch; het noodzakelijk gevolg daarvan is dat zij met ‘en door hem immer de wereld zal beheerschen en over al hare vijanden zegepralen. » Dit zal gelijk wij vroeger zeiden, de grond uitma- ken der verschillende redeneringen, en in dezelve slechts op verschillende wijze beschouwd worden. : Zien wij daartoe op hoe vele wijzen Cuaristos in dat groote ligchaam leeft, welke de verschillende dee Jen zijn die zich in 't geheel met zoo veel overeen-stemming bewegen, Het is een mensch: het is alzoo eene denkende ziel, het is een ligchaam, daarmede vereenigd, het is een handeling die van beiden uitgaat, Welk een ziel? Hene ziel vereenigd met de Godheid, die haar alle waarheid leert; welk een ligchaam? Een ligchaam, waarin de Godheid woont en zich uitdrukt voor de zinnen, welk een handeling; een handeling, waarin de liefde der Godheid leeft, en de hoogste voltooijing van alles aanbrengt, Een mensch dus, waarin het even- beeld der Godheid hersteld is, en die zijne volheid heft in Jesus Curistus. En thans, tot mijne toepassing genaderd, besluit ik: Eene maatschappij, waarin allen de ééne bovennaturijk wäarheid met meer dan menschelijk zeker- heid geloven, zij is Curistus; zij moet verwinnen, zy draagt in zich doel en oorzaak der gebeurtenissen, Eene maatschappij die de bovennatuuriijk wäarheid door eene uitwendige orde zoodanig uitdrukt en me- dedeelt, dat geene andere daarmede kan vergeleken worden: zij is Curistus, zij moet verwinnen 2y heeft het volkomenste middel, Eene maatschappij in wier handeling zich het on- eindig ideaal der deugd openbaart, zij is CurisTus, zij moet verwinnen; 24 bextt de kracht der Godheid dat is de liefde. Deze redenen, waarop wij thans nader de yoorzeg- ging harer overwinning gronden, zullen on tevens, door de tegenoverstelling, naar den tijd geleiden, waar- in voornamelijk deze overwinning moet plaats hebben. al het niet dan zijn, als geene overtuiging meer tegen haar overstaat; als de dwaling haren opstand niet langer Kan regelen en besturen? Als men de liefde der Kerk het meeste behoft? Mogten wij ons al in den tijd vergissen, de eenheid der waarheid heerscht, die door hare volkomene uitdrukking de wereld aan alle kanten benadert, en, met den teederen moed der liefde, alles uithoudt, alles gelooft, alles hoopt, alles onderstaat; zij is dat rijk der Hemelen, waarin de werken Gods hun doel bereiken, de herstelde mensch die verwint, en wien het gegeven is op den troon te zitten; kroonen dekken zijn voorhoofd en op de heup zijner sterkte staat geschreven: Koning der koningen, Oppervorst! DE PARTIGEREST. Het is on begründig, dat er nog in onzen tijd Catholiken gevonden worden, die door den partij-geest zoodanig worden bedwelmd, dat zij de belangen der Kerk aan die hunner politieke partij, zouden opofferen, Het is een der grootste verdiensten van het-voor-treffelijik blad 2? Univers, dat het zich in een land, alwaar zoo vele partij schappen bestan, niet alleen aan geene der politieke partijen aansluit, maar bij iedere gelegenheid dien hatelijken partij-geest bestrijdt, die den Godsdienst ondergeschikt en dienstbaar aan de politik maken wil, ’t welk de zoogenaamde legitimistische bladen, die wanen, dat men, om Catholijk te wezen, de vijand van het bestaande gouvernement zijn moet, heeft bewogen, om l’Univers den oorlog aan te doen; waarbij echter uithofde der kalme en bon-dige vertogen van l’Untvers, hunne partij dagelijks anhangers verliest. l’Univers wil te regt, dat het Catholicismus zuiver en vrij. zij, zonder zich overstaatsvormen of dysnatieke belangen te bek Commere, daar het Catholicismus order alle staatsvormen en dennastien blüden kan en niets anders noodig heeft dan vrijheid. Len gine die zelfde principes worden door het nieuwe Spannsche dagblad: de Catholyk (1), met moed en talent verdedig d; doch daar Spanje even als Frankryk, door partij schappen wordt verscheurd, zieht het Catholijke Spaansche blad, zich even als Univers aan de aanvallen van verschillende partijen bloot gesteld, Het zegt dienaangaande in een zijner jongste Nommers: — In welgheid gesteld tegen de slagen der poli- tik, onder den magtigen standaard van het Catholijke spaansche nationaliteit, dien wij, onafhankelijk van alle partijen, hebben opgestoken, zullen wij standyastiglijk en bestendig gehecht aan het gelödt der Roomsche Kerk, tot allen met wel voegelijkheid en bezadigdheid spreken, de taal de waarheid en gematigdheid spreken, de taal de waarheid en gematigdheid spreken, zond 3 bezi te bhouden, noch met de beschuldigingen, die als Carlisten behandelen, noch met de aantijgi dergenen. Die ons beschouwen, als aan i by Autionnaire gesag verkocht.” J - Lo blind is de partij-geest! De a ———)—— er a 7 tb Se! “() fie ons Blad van 18 April, bladz, 127, G et ‘ar “: — 161 tegenwoordig gouvernement in Spanje, beschouwen den Catholyk als Carlist, omdat hij den Godsdienst niet aan de belangen van het tegenwoordig gouverne- ment wil opofferen en daarentegen ook. Litie vrijeden en regten, maar bekommert zich wei- nig meer over het verlies of behoud eener positive geloofsleer, en houdt zich dus te vreden, met de bestaande verordeningen, betrekkelijk Godsdienst en onderwijs; niet zoo is het gesteld met de afgescheidenen, niet zoo met de Catholijken. Daarom hebben de afgescheidenen reeds verschillende verzoekschriften dien- aangaande ingeleverd: en wat hebben de Catholijken tot hiertoe gedaan? O schande! nog niets openlijks! In Frankrizk worden op dit oogenblik eene menigte van erzoekschriften, zoo door kiesvergaderingen, als door Hhoraders aan de beide kamers ingeleverd, om vrij- heid yan onderwijs te reclameeren, terwijl eenige Bis- schoppen, zich tot hetzelfde einde aan den koning hebben gerigt! bedraagt meer dan een millioen; wij maken de rotste Godsdienstgezindheid in het koningrijk uit en gl - Catholijken van Nederland / Gij weet het: Ons ge-. wie petitien had onderteeckend, ten einde deze van hare gunsten Uit te sluiten,... Aanzienlijke Protestanten heben het kwalijk genomen en aan de ondertee-kenaars yan petitien hunne kalandisie onttrokken.... In 1830, zijn gij aan de regering getrouw gebleven; gij zijt op de roepstem des konings te wapen gesneld, gij hebt uw leven veil gehad; gij hebt uw aandeel in de enorme belastingen, die de gevolgen van het noodlottig volhardings-stelsel waren, gewillig gedragen; en nog onthoudt men u, wat gij reeds voor elf jaren gevraagd hebt, en gij zwijgt, uit vrees voor uwe materieele belangen; uit vrees van te mishagen aan menschen, die vijandig jegens uwen Godsdienst gezind zijn.... O, schande! Hebt gij er nog wel aan gedacht, dat gij, zoo ge thans, nu de grondwet moet herzien en veranderd worden, die onvervreemdbare vrijheden en vaderregter, die gij in 1828 en 1829 verzocht hebt, niet recla-meert, uw vroeger gedrag stilzwijgend veroordeelt? Hoe vele Eerwaardige en achtingwaardige onderteekenaren der vroegere petitien, zijn reeds ten grave gedaald, en gij, die toen even als zij, petitien geteekend hebt en nu geene adressen teekent, om volledige v Riheid van Godsdienst en -Onderwijs te reclameren, die zwijgt, nu de tijd om te spreken gekomen is, gij onteert hunne nagedachtenis, gij onteert u zelve. Ook gij Catholijken van Moord-Braband! die in 1829 zoo algemeinen het gepetitioner, ook gij slaat gegen handen aan het werk! Is er dan niet eene geme meente in Woord-Braband, die den moed heeft, om het voorbeeld te geven? want, zoo is de mensch, men will het goede wel, maar men will de eers/e niet we- zen om er zich voor in de bresse te stellen! — Uit onderscheidene provincien heeft men ons geschreven: » Dat Moord-Braband beginne en wij zullen volgen.” — Welaan dan, Catholijken van Moord-Braband, niet langer geaarseld! men wil, dat onze provincie het voorbeeld geve, de voorgemelde redenen der vreesachtigen in andere provincien bestaan hier grootendeels niet. Onze provincie kan zich Catholijken noen men; zonder de vroegere onderdrukkingswetten, die Protestanten naar deze provincie zonden, om er alle groote en kleine ambtsbedieningen te bekleeden (waar- toe men u onwaardig keurde), zouden er geene Pro testanten of althans zeer weinige, in Woord-Braband zijn, dat vernederend onregt, dat zoo Lang op uwe schouders drukte, grootmoedig vergetende, zijt gij in 1830, het bolwerk des vaderlands geweest, ’t welk in 1795 eene revolutio noodig had, om umet andere rovincién, met uwe medeburgers gelijk te stellen; gij Tbs billijke aanspraak op vergelding uwer getrouwheid; vraagt, reclameren dan, als zoodanig, volledige Spaneic van Godsdienst en Onderwijs en wordt daar- ook het bolwerk der onvervreemdbare regten van het vaderschap, — Zoo gij vn door de kinderachtige nietige vrees van aan regering en Protestanten te mishagen, laat terug houden van het reclameren dier vrijheden in eerbiedige, maar energie adressen aan Z, M, den Koning, zal uwe schande onuitwischbaar zijn! Daarenboven onteert gij den vorstals gij zoudt kunnen veronderstellen, dat de Koning, die gevalle van het Protestantismus rijne wenschen en de neiging van zijo hart heeft opgeofferd, onbillijk genoeg zijn zou om fen gevalle van het Catholicismus, niet datgene toe te staan, wat door Regt en geregtig heißt gevorderd wordt! — Nogmaals Catholijken van Woord-Braband, duldt niet, dat een dusdanige schandviek op u en uwe nakomelingen kleve!. WAT WIJ DOOR VOLLEDIGE VRIJHEID VAN GODSDIENST EN ONDERWIJS VERSTAAN. Het schijnt, dat men het will deen vorkomen, als of wij door volledige vryheid van Godsdienst en on- derwys verstaan: onbeperkte vrijheid, — Onbeperkte vrijheid, in den eigenliken zin, kan in de maatschappij niet bestaan: volledige vrijheid, zoo als wij die be- grijpen, is de vrijheid, om al datgene te doen, wat niet strijdig is met de vrijheid van anderen, die ins- gelijks dezelfde volledige vrijheid behooren te hebben, Als wij dus volledige vrijheid van Godsdienst en on- derwijs vorderen, vragen wij niets onbillijks, niets on- redelijks; niets, ’t welk met de vrijheid van anderen strijdt. Door volledige Godsdienstvrijheid verstaan wij de vrijheid, om alles, wat de Godsdienst, naar onzé mees ning, stellig beveelt en voorschrijft, niet alleen, maar ook zijne raadgevingen, na te leven, zonder dat zulks, ‘hetzij door het gouvernement, hetzij door anderen, kunne worden belet. Wij willen, dat de Catholijke Kerk, die eene geestclijke maatschappij is, zich zelve besture, zonder invloed, belemmeringen of bepalingen der wereldlijke magt, dat de bestuurders der Kerk op dusdanige wijze verkoren worden, als door de Kerk wordt voorgeschreven, zonder dat de wereldlijke magt zich daarmede bemoeije; dat de kerkelijke overheden geheel vrij zullen zijn, om onderling over de algemeinen belangen der Kerk in ons vaderland en over die der bijzondere gedeelten te raadplegen, en zoodanige bepalingen te maken, als zij noodig zullen keuren; (lat zij onbelemmerd, en zonder tusschenkomst der diplomatie, met het opperhoofd der Kerk kunnen raad- plegen, over het getal en de benoemings Wijze van Bisschoppen of Vicarii Apostolici, met of zonder de Bisschoppen, wasardigheid, over de verdeeling der jurisdictien, en alles, was de discipline betreff, zonder der dat het gouvernement zich daarin menge, of invoed uitoefene; wij willen de vrijheid, om zoodanige religieuse inrigtingen te maken, als door de Kerk goed-gekärden en door de geestelijke overheid nuttig of noodig georden worden, — Ziedaar, wat wij door volledige vrijheid van Godsdienst verstaan, En voorzeker, mogelijk is het eerste gevolg der volledige vrijheid van dat het gouvernement tracht te schen, en daarom aan sommigen bet aan anderen weigert; dat deze strijdt niet met de regten des gouvernement in tijdelijke zaken, met deszelfs vrijheid in het maken van burgerlijke wetten, noch met de vrijheid van an-deren, Wij yerlangen geene voorregten, geenerlei ins vioed van de Kerk op burgerlike zaken, die wij in de tegenwoordige maatschappelijke orde even noodlot-tig Voor de rust zouden beschouwen, als den inyloed Venn den staat op de zaken der Kerk, Door volledige vrijheid van onderwijs verstaan wij de vrijheid om het regt door God en de natur aan de ouders geschonken, om hunne  van ande- ren niet gekrenkt; wat tegenwoordig met de Catholijken wel de geval is, daar zij aan hunne kin- deren op vele plaatsen een onderwijs moeten laten geven, dat met hunne overtuiging en godelijk voor hun is; *t welk in derdaad niets anders is dan een ondragelijk despotismus en knellende conscientie dwang. he righng Als de Catholijken op eene loijale wijze in het genot der volledige vrijheid van Godsdienst en onderwijs (z00 als wij die hier beschreven hebben), werden gesteld 5 zouden daarvan de gevolgen zijn:, wu 1o, Harmonie tusschen*Kerk en staat: het gouverne- ment zou weldra bespeuren, dat de Catholijken alle misnoegen en wantrouwen zouden verbannen; dat zij’ zich beijveren zouden, om het gezag des gouvernements te schragen en te doen eerbiedigen: de Catholijken) zouden vertrouwen in de regering stellen, in de over- tuiging, dat deze van het doel, om hunne nakome= lingen -zouden vertrouwen in de regering stellen, in de over- tuiging, dat deze van het doel, om hunne nakome= lingen -zouden vertrouwen in de regering stellen, in de over- tuiging, dat deze van het doel, om hunne nakome= lingen -zouden vertrouwen in de regering stellen, in de over- tuiging, dat deze van het doel, om hunne nakome= lingen -zouden vertrouwen in de regering stellen, in de over- tuiging, dat deze van het doel, om hunne nakome= lingen -zouden vertrouwen in de regering stellen, in de over- tuiging, dat deze van het doel, om hunne nakome= lingen -zouden vertrouwen Te decatholiseeren had afgezien; — en dus zon wederkeerig vertrouwen, zonder 't welk geene harmonie. Godsdienst zijn, 7 gaging Diba 2.0 Een tweede heilzaam gevolg z0u wezen, di 4 te noodlottige verdeeldheden, die botsingen, en daar soms tusschen Catholijken en Catl staan, geen plaats meer zouden hebben, — behoort niet uit het oog te verliezen, dat | moedens,  wat het gouverneement, den geest van het Catholicismus niet kennende of miskennende, door verkeerde en met het doel strijdige middelen tracht te bewerken: gehechtheid aan de regering en onze inrigtingen; burgerlijke eendragt en zedelijkheid. (Ingezonden). Door het overden van professor Pa, W. van Heuspe, was te Uereché aan de faculté der letteren en bespiegelende wijsbegeerte, een leerstoel vacant, Op het drietal stonden de heer S, Karsten, rector der Latijnsche schoollen te Amersfoort en twee andere heeren; hunne namen doen voor het publiek niets ter zake, De eene dezer beide heeren vertoont, gelöt ik, wat al te veel onafhankelijken geest, om aan een collegium van curatoren regt te bevallen en stond daarom zoowel hier als elders op den achtergrond, De andere wendde zich tot den Koning en verzocht buiten aanmerking te blijven om een welvoegelijke reden. Dus was de heer Karsten alleen over, Doch Karsten is — wel niet Roomsch; want dan zou hij niet bekwaam wezen voor een drietal: maar toch hij is, gelijk men het ten onregte noemt, Oud-Roomsch — de ware naam is Jansenist. — Nu dat kon nog al, zou men zeggen, want die menschen zijn elastiek en in allen gevalle subtiel genoeg. Zonder te weten hoe veel de heer Karsten zijne belijdenis g Eeft, ik zou het ook gedacht hebben, Dis aliter visum, Dat val- sche dialect Oud-Roomsch, was een bezwaar, een we- zenlijk bezwaar, waarover men zoo maar niet heen kan stappen; want aan den ledigstanden leerstoel was de behandeling der algemeene geschiedenis verbonden, Er zou dus een tijd komen, dat er over de zestiende eeuw moest gesproken worden, over de gezegende Her- varming; de middelweiseuwen moesten nog voorafgaan, de stichting van het Christendom en nog zoo eenige kleinigheden, waaromtrent zekere denkbelden moeten behouden blijven; in ‘*t algemeen, de kans was te hagchelijk of er niet nu of dan een te Roomsch tintje kon opgloecijen: en toch de rust der schimmer van z00 vele trouwe voorgangers, zoowel als het lot der toekomst is met de zaak gemoeid. — Na vele slape~ looze nachten, is eindelijk de wijsheid in het hoofd geschoten, van een der ouwerwetsche prukmagisters tot groote blijdschap van het gansche monopolie, De leerstoel is in tweeén gekloofd; professor Karsten zal op de eene helft de letteren traderen, en op de an-dere, helft professor J, Ackerspielk de historie, — Na is het beter, want professor ACKERSDIJCK is.....? — 266 vrij is in Wederland de gedachte en het onder wijs!! De predikatien van Pater Marngus te Dublin, häden plaats op de esplanade, daar de kerken veel te klein waren voor den toeloop des volks. Wij heben reeds gemeld, dat deze Apostel der matigheid op den eersten dag van zijn verblijf te Düblin, 4,677 personen in zijn matigheids-maatschappij had opgenomen (1), Op den tweeden dag ontving hij. (1) Zie ons Blad yan 9 Mei ll. de matigheids-belofte, van 8,500 personen, Op den derden dag waren er, niettegenstaande er een stortregen viel, ongeveer 2,000 mannen, vrouwen en kinderen, die gedurende twee uren geknield bleven. Eine menigte van kranken en van moeders, die hare zieke kinderen droegen, nader den hem, met verzeichnen, dat hij ze de handen wilde opleggen, ten ein de hen te genezen. Mijne vrienden, zeide de Kerwärdige man; het is niet in mijn vermogen, om de gezondheid te hergeven aan diegen, die haar verloren hebben; die geene mirkelen, maar 2ij, die zich naar mijne voorschriften gedragen, zullen spreken de worden of welvarende blijven. Sie kon echter de menigte niet van de overtuiging afbrengen, dat alleen zijne zedigheid hem zoo spreken deed, maar dat hij de gaven der mirakelen bezat; men dwong dus bij hem aan, En hij was verpligt, hen zijnen zegen te geven, ine “De drie eerste bijeenkomsten waren zeeer rustig afgeloopen, zoodat de voorzorgen, door de policie wij-zelijk genomen, evertollig waren; doch op den vierden dag konden 200 gardes te paard de ontelbarg menigte niet tegenhouden, Allen wilden volstrek® Dorchter Matneus worden ausgeräkten, zoodat hij ied liep van verpletterd te worden. Den volgenden dag was de toevloed; nog groater, doch kalmer, Men zag toen lieden uit de hoogste stan-den der maatschappij zich zonder onderscheid van ja-ren, kunne en gelofsbegrippen, onder de pay ite. Der armen mengen, om, even als zij, de gunst te vet- © zoeken van in zijne groote sodaliteit opgenomen te worden, Onderscheidene Geestelijken, dames en regts- geleerden, hebben in handen van Pater Martuevus de matigheids-belofte afgelegd, in tegenwoordigheid der vergaderde menigte, Het getal der leden, welke op dien dag alleen werden aangenomen bedroeg 13,000!! Zoo mogelijk vermeerderde de aandrang der menigte nog, naarmate het vertrek van Pater MaTHEUS naderde, Acht duizend vijf honderd personen deden op den zefden dag de belofte, van den overigen tijd huns Jevens matig te leyen, let totaal der leden, die in de openbare bijeenkomsten te Dublin, deel aan de matigheids~ maatschappi) namen, gedurende de week, welke Pater Matngeus te Dublin doorbragt, bedraagt 50,260 personen,-zonder diegenen te rekenen, die in het bijzonder toegelaten werden, Pater Mateus, vertrok den 6 April van Dublin,  nog aan- genomen wilden worden, door de menigte heen en verzochten zoo vorigijk hen nog te willen aannemen, dat de heilige man tot de plegtigheid der aanneming overging. Nadat hij vervolgens zijnen zegen aan de 7 2. ~ eal Aan wet Boreau VAN DE CATHOLIJKE NEDERLANDSCHE S 164 — menigte gegeven had, is hij onder de toejuichingen des - volks vertrokken, ——— Se DECLINATIE. In een Duitsch blad, wordt het volgende aangetroffen: "I begrijp niet hoe vele menschen tot de ambten komen, die zij bekleeden, riep ik eens in gezelschap van eenen grijs- aard, tot de Benedictijner-orde behoorende uit. — Dit zal ik u met. weinige woorden zeggen, antwoordde deze: cenigen ko- men tot dezelve door den Mominativus, door hunnen naam; anderen door den Genitivus, door hun geslacht en adellijke afkomst; anderen door den Dativus, door giften en geschen- ken; anderen door den Accusativus, door anderen aan te klagen; weinigen door de Vocativus, door eene ware roe- ping; velen eindelijk, ddty den Ablativus, door laster, eer- roof en soortgélijke middelen." AANKONDIGINGEN, Bij den Boekhandelaar J, R. van ROSSUM 1; trecht ziet het licht en wordt aan de respective Inteckenaren verzonden : : Kerkelyke Geschiedenis, naar het Hoogduitsch van Dr. Tazop, KATERKAMP en andere Schirijvers door J, G. WENNEKENDONK Cath, Pr, 3.4¢ Deel 1, Ste Avering, Prizes $1,40. Daar veranderde betrekkingen en mindere bezogenen den EKerwaardigen bewerker tans in staat stellen meer, tijd aan dit werk te besteden, zal deszelfs vervolg zu sprengen, dat geene billjke klagiene deswege meer zullen kunnen gedaan worden, Het vervolg der naamlijst van Enteekenaren zal stellig nog dit jaar geleverd worden; mögen soms in de -woonplaats of betrekkingen der reeds opgegeven doch niet geplaatste namen veranderingen gekommen zijn, dan gelieve men dit aan zijnen gewonen Boekverkooper op te geven, Eg Te a P Mogten enkele Heeren Inteekenaars niet alle de vos rige Afleveringen ontvangen hebben, dan zal op hunne reclames op dezelfde wijze dadelijk acht gegeven worden, De zes eerste Afleveringen kosten bij inteeking f 8,75, Nog een dertigtal komplete exemplaren zijn daaryan voorhanden, welke aan de eerste aanvragers voor den- zelfden Prijs geleverd worden, co? ae *," By J. R. van DIEREN, Boekdrukker te Grave, is van de pers gekommen en alom voor *" f-1,10, ver- krijgbaar gesteld : 10 4, rela ELISABETH. Eene geschiedenis uit de t der kruistogten, door J, WITZ. i rae Dit werkje, in den trant der alom. Schriften van SCHMID geschreven. eenen gelilographicerden titel en vignet en opgedragen aan den G. Hermais, Vic. Gen, Aposts, de No distrikten van het voormalig Bisdom van Ro . ries 0 t sTs ym —_—— --- —- inh +) ws : aa “ TEMMEN te Grave, B. a ae DIOL AST i Nommer 21. = 165 = 23 Met 1840. 2) CATHOLIJKE NEDERLANDSCHE STEMMEN. OVER GODSDIENST-, STAAT-, GESCHIED- EN LETTERKUNDE. 5 3 2 ele Als JESUS dit geregd, hebbende de oogen ten Hemel opgeheven, teide Hi a sleuade io. ais P _-Heilige Vader bewaar hen, die Gy my gegeven hebt, in uwen naam; opdat xi één syn + Lacks : gelyk wie -eee En ik bid niet alleen voor hen, maar ook voor degenen, die door hun. i “i az.” : woord in mg geloven zullen : opdat zy allen één zn, gelyk Gy, Vader, in mj enikin Uz: —. 3 Sas. on _ dat xy ook in ons mogen een zyn, opdat de wereld geloove, dat Gy my gezonden helt. En — P v1 tk heb hun de heerlijkheid gegeven, die Gj my gegeven hebt: opdat zy rouden één zyn, gelyk .~ ; wij ook dén syn. Ik in hen en Gy in my, at xij volkomenlyk ¢en zijn: en dat de wereld _ wete, dat Gy my gezonden hebt, ;. Joann. XVII. Op dit blad ’t welk alle Zaturdagen met een Nummer wordt vervolgd, kan worden ingeteekend aan alle Postkantoren, en - »ij de voornaamste Boekverkoopers in het Rijk. Hetzelve wordt met den Post. verzonden voor Den prijs van f 8,50 In het jaar; het half jaar of kwartaal, naar evenredigheid; zullende de betaling bij kwartalen moeten geschieden. Alle abonnementen kunnen worden opgegeven aan het Postkantoor te Grave; geene andere dan gefrankeerde Stukken en Brieven sullen door de Redactie worden aangenomen, — Aankondigingen worden tegen betaling van 15 Centen den Regel geplaatat. L pe es 5 eae g 2 4 | TALLER EEE EE DEE TE TES LIE LE EID HE = “ioe BY TF * i “ioe BY TF * i “XPT, I yan H. VADER @RZGO- | lols hebben kunnen afbrengen. Thans nu de vol- HEIM CONSISTORIE doende. getuigenissen van lievetlede tot dezen H. Stoel | 840 (1). sd? gehomen zijn, betrekkelijk de voornaamste gebeurte= 4 Reg sae fay) nissen die in dat land, gedurende de jongst verloope- x Bak: Eenwaanpe Brogpers peg -paatel aol ne jaren zijn voorgevallen, bap ben wij gemeend, dat i. til , ek MR es Oa agar re are het ons betaamde, voor ulieden de deugd diergenen - — _te proclameren die hunne ligchamen hebben overgegeben n voor het gelof van den CurisTus en met olieden us Christus zelve, in de personen zijner krijgs- _ mn 4 _te proclameren die hunne ligchamen heben overgeben n voor het gelof van den CurisTus en met olieden us Christus zelve, in de personen zijner krijgs- _ mn 4 chten zegepralende, te verheerlijken, a hinchina, als moedige kampvechter van den Curis- io Me sche gebeden en an- Dings geBrepen 7 Ae Pieris: ra + ug, emnaencai ‘an leger “ Plaats, -werken op te dragen voor hunne:gelchden, ward On ene zoo groote kwelling zijn bloot- ord heft onze smart verzachting ge-° || ae oa oa er e an een groot || | se, evoerd. Aldaar te v¢ He 22 he, uit haat tegen het ge a, a pl ts en op denzelfden tijd, schit- a a fag Jaren do kugslina ao “a3 poe % 22 sol te ale aa ae v. cS 3) i re aoa RS en ee na a = eener harde gevangenis te hebben verduurd, voor den Caristus zijn hoofd met blijdschap aan den beul over- leverde; welk hoofd zijne godyruchtige moeder bij de strafoefening tegenwoordig, opnam, toen het van den romp was afgescheiden, In het jaar 1837 zijn in het koningryk Yonkin, de namen van den Priester Joannes CaroLus Cornay en van den getrouwen inboorling Franciscus XAvERIUS Can, verheerlijkkt geworden. Wij zijn verpligt, om een groot aantal van anderen, slilzwijgende voorbij te gaan, van welke wij bij- kans, niets anders met juistheid weten, dan dat op het tijdstip waarvan wij spreken, of gedurende de volgen- de jaren velen hunner insgelijks hunne -kleederen in het “bloed des Lams hebben gewasschen en dat de overi- gen, hoewel hun leven voor den Caristus niet verloren hebbende, standvastig hebben voor den er- verloren hebben voor den Evangelie, ondanks de vervdlgingen en de folteringen, die zij te verduren hadden, Wij hebben vernomen, dat onder de laatvermelden, in- zonderheid de moed had uitgeschenen van vele Chinese vrouwen, bij welke de vurigheid des gelofs de zwakheid harer kunne had beheerscht. Maar in den loop dezer laatste  zijn geweest, werd in eene mand met slee- nen besloten en in de diepte van den stroom geworpen. Doch door eene bewonderenswaardige toelating van God, gebeurde het (zoo als het herwaarts gezon- den berigt meldt), dat dit geheiligd hoofd, na’ onge- veer vier maanden, in al deszelfs deelen onverlet en geconserveerd, werd wedergevonden, Die dood van den doorluchtigen Apostolischen Vi- carius, dierbaar voor den Heer, was in de maand Ju- nij voorafgegaan door het martelaarschap van zijnen _ Coadjutor, den Eerwaarden broeder Dominicus Hena- Res van dezelfde orde der Predikheeren, Bisschop van . «.. (Fessettensis), die grijs was geworden ‘in het besteden zijner zorg aan de zielen op dezelfde plaats, en die door de soldaten vervoled wordende, met den Bisschop waarvan wij gesproken hebben, spoedig daar- ‘na opgesloten in eene kooi, na lang lijden gestorven is, onthofd wordende tot getuigenis des gelofs. 