Catholijke Nederlansche Stemmen
Various Author
CORRESPONDENTE, Arnheim, 8 Maart 1840,. iy AAN DE REDACTIE, Het artikel: vrijheid van ondern aa aa mer der Catholijke Stemmen van 7 Maart geplaatst, geheel en a! beamende, en de hooge noodzakelijkheid inziende, om ons niet bij petitién, maar per adressen tot Z, M. onzen geéerbiedigden koning te wenden, ter verkrijging van een regt, waarop de Catholijken in Nederland de billijkste aanspraak hebben, heeft mi op het denkbeeld gebragt, u det onderstaande stuk, met yverzoek van plaatsing in een volgend nummer te doen geworden, in de hoop, dat hetzelve aanlei- ding moge geven tot het indienen van soortgelijke adres sen en het belangrijke bezwaar, waarover de Neder- landsche Catholijken met reden zuchten, daardoor on= der Gods zegen, moge worden opgthevea aly de daar- stelling onzer te wijzigen grondwet, Concept-Adres aan Zijne Majestolt. den Koning der Ves derlanden, Prins van Oranje Nassau, Groot-Hertog van Luxemburg, en%., €n%., enZ, ; ‘ Ein neue Majesteis naauwlettend oog niet zija dat, kort na de, namens uwe Majesteit aan‘de tweed: der Catholijke bewoners van Nederland, en in en weekbladen én in afzonderlijk uitgegeven ve heid van onderwijs, met betrekking tot dat in gezegde bladen en betoogen, ting nopens de behoeflte aan vripheid + ds meal Cn Ne a 4 = 105 —— merkwaardig onderscheidt, de noodzakelijkheid dier vrijheid als hoofdbehoefte der Catholijken niet alleen is voorgesteld, maar welfs daadzakelijk is bewezen3; eene vrijheid, zonder welke het onmogelijk is, het opkomend Catholijke geslacht tot brave, regtschapen en hunnen Godsdienst getrouwe ingezeten van Nederland te zien opwassen. De Catholijke bewoners onzes vaderlands, Sire! hebben immer gelijke aanspraak en regt op het genot dier vrijheid als de Protestanten en Israélieten, aan welke laatsten dezelve, uitsluitend en billijkheidshalve is verleend? Het thans bestaande la-ger onderwijs, Sire! is in regtstreeksche tegenspaak met het-geen de Catholijke Kerk zoo uitsluitend leert: » Verbinding wan godsdienstig en wetenschappeljk onderwis.’ De school-boeken, door het Nederlandsch uitsluitend Protestantsch school-bestuur Sectgekurd » bevatten leeringen en zaken, waarmede geen Catholijke vader of moeder, zonder nog van de geestelijke Opzieners der Catholijke Kerk te gewagen, immer vrede kunnen hebben; en, desniettenständigen hebben eerstgenoemden, in het grootste gedeelte onzes rijks, sedert zoo vele jaren, inde bittere noodzakelijkheid verkeerd, om hunne kinderen naar Protestantsche scholen te moeten zenden, om ze daar een weten-aehappeliii onderrigt te doen genieten: doch van welke noodzakelijkheid zij. Helas! de wrangste vruchten hebben inge- Oogst, om reden in gezegde scholen geene andere boeken worden gehen, wor- den gebezigd dan de bovengeroemde, en zich aan die noodza- kelijkheid alleen diegenen hebben kunnen onttrekken, wier vermogen toereikend was, om hunne lievelingen ‘ten hunnen huize afzonderlijk onderwijs te doen genieten. Uit al dit, slechts kortelijk, als hoofdpunten van wezenlijk bezwaar aangestipte, zal Uwe Majesteit, ongetwijsfeld, reeds voldoende overtuigd zijn, dat het tijdstip daar is, waarop de talrijke Catholijke bevoiking van Nederland een einde wenscht aan den, tot hiertoe plaats gehad hebbenden stand van zaken, met betrekking tot het algemeen lager-onderwijs, en wel bij- de te gemoet gezien wordende wijzigingen der grondwet. Die beyolking kan dan ook geen ander vertrouwen koesteren, dan, dat hare regten, als ingezetenen des lands, door Uwe Majesteit in dezen evenzeer zullen worden gehandhaafd, als de easy en, de openbare uitoefening van de Catholijke Gods- enst. De schoon in dezen ongenoemde, maar met deszelfs inhoud, ongetwijfeld, in grooten getale overeenstemmende Catholijken, smeeken den Algoeden bestuurder, insteller en beschermer der ware Christelijk Catholijke gelösteler, dat het Hem moge be- hagen, Uwer Majesteit de noodige wijsheid te verleenen tot daarstelling van zoodanige maatregelen, welke de belangen der Nederlandsch Catholijke jeugd eenig en alleen kunnen hel- pen bevorderen, en, waardoor derzelver ouders, na herkre- fen regtmatige vrijheid van onderwijs, zoodanige scholen, ont- even van het oppertoezigt des Protestantschen schoolbestuurs, gullen kunnen stichten, waarheen de Catholijke ingezeten van Nederland, gerust op het daar te geven godsdienstigen en weten- schappelyk onderwiys, hunne kinderen kunnen zenden, om ze te doen opleiden tot brave, wél onderrigte en godsdienstige imgezetenen van Nederland, In eenen brief uit Woord-Braband, maakt de geéerde inzender de  grondwet, betrekkelijk de onderwijzers hebben gezegd : » dat xu den vereischien rang 2m moeten hebben verkregen,’? — te veel aan het beheer van den staat overlaat en aanleiding tot vexa- tién zou kunne - geven enz. De geachte schrijver is van govoclelryrdatt het onderwijs zoo geheel vrij be- geven van onderwijs, daarin niet moet kunnen rd worden enz, De geéerde schrijver verwit- as daarbij, dat dit gevoelen niet alleen het zij- ook dat van doorzigtige: mannen is, met t die zaak breedvoerig heeft gesproken, -ontvein oo eet genoegen a >., zen, dat die aanmerkingen t te wezen, dat elk, die zich in staat gevoelt, tot. Hebben verschaft, en dat wij au fond het inde zaak, met hen, geheel eenszijn. De be- doelde clausule, in ons artikel over de Groninger petitién, was het gevolg van bedenkingen, welke dienaangaan- de, door invloed hebbende mannen was gemaakt, meer dan yan eigene overtuiging, En het verheugt on derhalve, de bovenstaande aanmerkingen van den geachten schrijver der Toelichting nopens de behoefte aan vryheid van onderwys enz, mede te deelen en te verklaren, dat wij voor ons, met zijn gevoelen in- stemmen; terwijl wij niet twijfelen of de verdienstelij- ke man, zal, van zijnen kant, bij nadere overweging, ook in ons gevoelen deelen, dat de vrijheid van onder- wijs niet bij petitién verzocht, maar bij adressen aan _Z. M, gereclameerd moet worden, _x_ _Uit Wriesland, alwaar men waande, dat zich min- der leven dan elders vertoonde, hebben wij eenen merkwaardigen brief ontvangen, ten geleide van een brochuurtje, door den predikant Posthumus, aan de Vriezen gerigt En opgedragen aan Mr. Donker Corti- US; en een ander tegen het stukje van dien predikant door den heer Bountgiys, hoofd-inspecteur der belas- lingen in Wiresland ‘geschreven, — Wij willen een extract uil dien brief aan onze lezers mededeelen: De Protestanten heben het ijs gebroken: en wij zouden ons dood slapen? Neen! Vrijheid van Onderwijs, Godsdienst, geweten, klooster-orden enz., moet gereclameerd worden! Handhaving van het natur-regt der ouders over hunne kin-deren, is heilige pligt! Dit alles is door het heillooze onder- wijs — monopolie geschonden.... Onze geéerbiedigde Vorst, het koninklijkk huis en het WVaderland hebben er het hoogste. belang bij, dat deze, al te lang met het.taaiste geduld verduarde gewetensgrieven ophouden! Boeijen voor Godsdienst en Onderwijs, verdere verbastering van een Christendom zonder Carisrus, slooping der Kerk, jammerlijk zedenbederf, — vermeerdering van tuchthuizen, geregtsdienaars en galgen, aangroeijend gehaligen der hu izen van ontucht, toenemend getal van kinderen, die zich hunnen vader schamen te noemen, of dien niet eens kennen, en nog grootere gruwelen, zijn de onvermijdelijke ge- volgen, van een antichristisch- onderwijs, waaraan men nog eenen Christelijken glimp zoekt te geven, waardoor het nog gevaarlijker wordt... DE GRAAF FREIHERR ron WIESAU, Zie hier dan een tweede uiltreksel van Gérz’s Fret- herr von WYiesau,' Het -is magenoee de éerste helft van het 9¢ kapittel, getiteld: Die Lntdeckung. » Er waren ongeveer veertien dagen verloopen, toen Tuomas, de bediende van den Legetie-Raad, bij de gezamentlijke gasten van den Heer van Poéunitz de rondte deed om biljetten over te geven, door welke de op het toenmalige gastmaal gedane mondelijke uitnoodiging nog eens schrifteliik herhaald werd, Ook ontbrak er ten bepaalden dage niet een enkele der gonoodigden. « » Nu welaan, mijne Dames en Heeren!” riep Pot- _ itz, die. heden. bijzonder opgeruimd van gemoed was, » nu de zijde gekozen, aan welke gij u wilt verbin- den, Op de bank der defensive of der offensive!.... Heb toch de goedheid, Mijn heer de Legatie-Raad , van te zeggen welke bank gij voor de eene en de an- dere bestemd. hebt,” ; Whesau liet dit aan MaTHiLpe over, » De bank op welke-ik mijne plaats neem ,” sprak MATHILDE; » is de bank der offensive.” + ©. Hetzij het nu vileijerij of overtuiging was, terstond kozen de _ kapitein, Bacumann en Wissav ‘hunne plaats op dezelfdé bank. Tegenover hen gingen de Predikanten Fatkner en Sevur-ZER ‘2itten, en nevens deze plaatste zich de Heer van Péinitz. » De oderdom is voorzigtig,” zeide Me-vrouw van POLNITZ, en 2ij verklaarde zich voor ‘shands neutral; ook vond Freule van Wacter goed, de partij der neutraliteit te kiezen; en de.beide Dames namen nu hare plaats tusschen de strijdvoerende partijen, de eene aan het boven, de andere ‘aan het endereind der tafel, Het voortreffelijke onthaal, waar-voor Wiksau gezorgd had, belette de strijdznchtigen gervimen jijd, tot den kamp. te komen; ja het scheen op het oogenblik, dat zij een veel: soter Spadh iat ty c sceateeiene te es (DP Ten ‘yoordeele der armen. Gedrukt -bij,Aj Ps yaw Lian GENHUYSEN te ’s Hage. — 1840. Prijs EE Cae fe Toba de -Secretaris, de’, kapellaan © | genoeg dat de C | pea en de gemelde woorden letterlijk neme | is yolgens hun gelof de geconsecreerde _ | Chaam van Jesus, hetwelk voor de zon || tot den kruisdood. geleverd geworden, is, _ belang in de Beijersche keukens dan in de Beijersche grondstellingen stelden, Eindelijk (men was bereids aan het desert’ gekomen) riep POLWiTz ten strijd op; de preliminairen begonnen nu met in omvraag te bren- gen wie de eerste aanval zou doen, Met veel beval- ligheid gaf. Pounrrz zijne meening te kennen, volgens welke het eerste woord aan’ Freule MATHIE moest toebehooren,.MatuitpE yverzocht. dat men haar zou vergunnen,° deswege de bepaling te doen’, en zoo kwam hetzelve aan den gastheer, aan den Baron van Wigsaus Deze was. te bescheiden om hetzelve op te nemen en te beleefd om het niet aan zijne gasten over te laten, en 200 werd.de. Eer van het eerste woord langen tijd aangebodenen, afgewezen, tot dat men eindeljk een- parig overeen kwam, den kamp vooraan te laten rukken, « Ik versta niet veel, Mijne Heeren en genadige Da- mes! — Zoo begon hij — van de Theologie noch van dergelijke zaken; doch heb ik dit boek daar, van den Heer — van den Heer — och! hoe heet toch die Heer?” » De geheime Consistorial-Raad en Generaal-Superintendent Bretschappen,” viel de Predikant FALKNER in, » Regt zo! Regt! Dus Bretschappen! — Ik heb dan dit boek van dien geleerden Heer geleerden, en ik moet bekennen, ik het onder veel en zeer zuur zweet gelezen: ja hadde ik mijn woord niet gegeven gehad, dan, ronduit gezegd, ware niets ter wereld in staat geweest van mij te bewegen om zulk eene Jectuur aan het einde te bren- gen; want waarlijk, mijne Heerschappen! er behoort eene goede maag toe, om dezen Heer Sortpax te kun- Gen verdragen. God zij dank, ik heb eene goede sol- datenmaag, en daarom heb ik mij ook iets betreffende het soldatenwezen. uit dit boek gekozen, Die Heer namelijk gelieft té beweren dat men in Beyeren onverdraagzaam, te werk gaat en er de Protestantsche sol- daten dwingt, voor het Venerabel de knie te buigen; wat den Protestanten als afgoderij toeschijnt. Na. bid ik u, Mine Heeren, op de volgende herinneringen, welke ik daartegen te maken heb, goed acht te geven, Onze Zaligmaker nam, zoo als bet Evangelie ons verhaalt, in het laatste Avondmaal brood, zegende en brak het, gaf het daarna aan Zijne Apostelen en zeide: dit ts myn ligchaam, helwelk voor ulieden gegeven wordt, — 1k voor mijn_persoon ben geen i ona derhalve niet betoogen of Jesus dearmedeyige willen zeggen: » dit beteekent mijn ligchaam,” of: » dit wordt mijn ligchaam,” genomen moeten worden Het is atholijken zich op, de oudheid 4 4 Aaker, als der, SiS eeoe — 107 — Held in hetzelve onafscheidelijk vereenivd zijn. De Catholijken doen alzoo, in deze onderstelling, niets meer dan hunnen verschuldigden, pligt; indien ‘2ij Dengene anbidden, van welken de Apostel zegt-dat in Zijnen naam/adle knien moeten buigen, : die in. Daar het no dan niet hun. wil is. brood te aenbidden, maat Jesus den. Zoon Gods, den Gekruiste, die ezeten is aan de regterland des Vaders; zoo kon et voorwaar slechts het uitwerksel der hartstogtelijkste partijdigheid, der. gemeehste ‘boosaardigheid, der Jaag- ste afkeerigheid zijn, bijaldién men op’ eene zoo ons waardige als gemoedelooze wijze eene Kerk wegens af- goderij bescholdigt, ‘welke ‘men het'toch onmogelijk be- twisten kan, dat zijn van haar. begin. af aan.eene me- nigte geleerde, zeer beschaafde,-vrome en-heilige men- schen tot hare kinders heeft mogen rekenen, en thans nog. rekenen mag Zooveel, Mijne Heeren. erij! Nu verder.— a Majesteit de Koning van Beyer en, een Monarch, Mijne Heeren, wiens naam mij Zoo eerwaardig is dat ik telkenmale opsta als ik hem noeme; deze vorst on- Bee de Vorsten’, Zijne Majesteit heeft bevolen dat de aten yoor het Venerabel op eene knie zullen vallen, indien zijn daartoe het. commando ontvangen, Onder dota zijn ook Protestanten, Nu zegt Mijn Heer ¢ AUCTOR dat de soldaten door het commando ge- wongen worden, afgoderij te bedrijven, — Het is - een Protestant in de H, Hostie niets meer age “te zien; volgens zijne overtuiging halve niet aanbidden; en deed. hij t, zoo ner ay rj Mijne icmp Wie ‘gebieds: hem dan, te aan- den? De zonde, 200 als-ik reeds gezegd heb, ligt il, De Protestant zou zonde doen, als hij aangaande het meni der = aapioh. op eene knie te stellen peta peters. : ahi ee é aan afgoderij pligtig zijn. An iets te aanbidden wat hij voor brood wil te hebben; al ere wey hij zich — gehoorzaam- % heid toch onnalatelijk is, ingevalle de militaire orde ongeschonden ‘blijven moet, Het gebeurt zelfs, in den oorlog, wel zeer dikwijls, dat de: schieters, ten gevoloe van eene ‘commando, op eene knie gaan ‘liggen, ten einde hunnen man goed voor 't vizier te nemen: zal men: hen daarom van afgoderij beschuldigen? Daar, gelijk hier, vordert men slechts onder worpenheid je- gens het’ commando; niemand valt het in de gedachie, over den wel en het geweten te willen gebieden, Waartoe® dient’ dan dat geschreeaw?) Waartoe zulke ongegronde, hatelijke, boosaardige verwijtingen ten laste ‘van eenen ‘Monarch » van welken bekenid is, dat hem de regten van al zijn onderdanen, niet bloot in moo- ije- woorden en beloften, maar waarlijk met de daad heilig zijn? Zoude koning Lopewisk van Bedjeren maatregelen netmen om de Catholijken te vervolgen, 0, “wal zou Mijn Heer Bre “““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““““ Tas neuerer dien verließen, verließen, liberalen, großen vorst prijzen; hoe onreotvaardig zich eene zulke vervolging der Catholijke und der konings mogt vertoenen. Wirsau (zijn clas nemende), Mijo Heer de kapitein! “De xapitein. Neen, Mijn Heer de Legatie-Raad! “Eerst' uw voortreffelijke enregtvaardige Koning, en daarna, als gij zoo goed wilt zijn, mijne weinigheid, Wiesav. Kom aan dan! — Koning Lopewuk van Beeren, de vreugde en de roém zijns’ volks! Matuitpe, Ea ‘Thernsta, zijne verheve echtgenoole; -wel is waar eene Protestantsche vrouw, nogtans innig, hartelijk, gelijk niet ééne onder de vorstinnen, bemind van alle Beijersche mannen en-vrouwen! Lang moet gij leven, Auten, Lang moeten zij leven! Wiksav. Lang en eeuwig het huis Wittelsbach! — Maar nu onze kapitein, ot Auten, Vivat! Vivat! De xaritgein. Ik bedank ulied En op het verbindelijkst, mijne geéerbiedigde Heerschappen! — Staat mij Echter nu toe, dat ik verder ga; want ik ben nog niet aan het einde, - Die geheime Heer daar, ik wil zeggen onze SCRIBAX, maakt een boel alarm over het kniebuigen, wat toch ook (dit zij in het voorbijgaan gezegd!) zelfs in het wrije Frankryk eveneens plaats heeft, als de militai- ren voor het Venerabel parade maken, Maar is dan aulk eene verordening over het geheel wel nieuw? Volstrekt niet. BERIGTEN. Bij de verzending van ons vorig nummer zijn eenige ongezegelde exemplaren, die deels aan ons Bureau tot leggers gehouden, deels aan het einde des jaars inge- bonden worden, te zamen ten getale van acht exemplaren, en die anders altoos door eenen band afge- scheiden waren, het ditmaal verzucht, onder de gezegeld exemplaren geraakt en yerzonden, — De geabonneerden, welke een dier ongezegelde exemplaren mogten ontvangen hebben, worden verzucht, dezelve onder krutsband aan ons Bureau terug te zen- den met vermelding van hunnen naam, waarna 2ij da- delijk per omgaande post, een gezegeld exempiaar van hetzelfde nummer ontvangen zullen. Het strekt ons tot een wezenlijk genoegen te kuns nen berigten, dat ‘aan het Bureau der Catholijke Ne- derlandsche Siemmen grootendeels door de Boekhandel- delaren nagenoeg dutzend inteekeningen op de Kleine Nederlandsche Bibliothek zijn opgegeven. — Wij hopen, dat die buitengewone belangstelling niet öenkel daaraan is toe te schrijven, dat die witg Ave goedkoop is: maar dat zij een bewijs oplevert van fe 240 MAN HET Boneav VAN Dk CATHOLIKE NEDERL 4 {Het Fervolg hierna,.) 4 ‘Van den Eerw. Heer P.» Ps « « 6 + « de zucht om bevorderlijk aan goede ondernemingen te zijn ; en dat alzoo de boekhandel in het alge- meen reden hebben zal om zich over de opwekking door het plan tot de uitgave der Kleine Wederland- sche Bibliothek te weeg gebragt, te verheugen: — Intusschen verzoeken wij alle Boekhandelaren, welke nog inteekeningen op de Kleine Nederlandsche Bibliothek mogten ontvangen, dezelve in het vervolg regt- streeks te adresseeren aan den Heer J. W. Hozpermans Boekhandelaar te ZLeeuwaarden en bij zijn Ed, ook alle verlangde inlichtingen, mede betrekkelijk het werk van ULENBERG en, te vragen. De Directie der Catholyke Nederlandsche Stemmen, AANKONDI GING. Bij C, L, van LANGENHUYSEN, boekhandelager te Amsterdam, is uitgegeven: Oefeningen voor kinderen in het anvankelijk lezen, zoowel ten dienste der schön, als ten gebruike bij afzonderlijk onderwijs ingerigt. Eerste stukje 1840, BIRDRAGEN VOOR DE ARMEN VAN OUD-BEJERLAND. Montant in het N.° van 22 Februarj vermeld.. « f 313,054 Van een onbekende te Winterswijke « ». « »# « » 0,25" Van den heer R. Watrer voor den eerw. heer pas- toor A. V. S. B. voor vijf jaren elk jaar. ». « » 410,00 Van den Heer A. Butti te Amsterdam voor J,H.B. » 3,00. Registräts aan den Eerw. Heer Höfenacets ezonden door tusschenkomst van den Kerw. rm eer Kokmans te Leijden, van een Cons grag atic van Geestelijken aldaar, geduren- e S rie jeren 5 Seneeis fe ys, ~ te Ff 10,00 m an een onbekende uit de gemeente Niewwwve » 10,. Van eenige podetiionstyrtenden uit di acy se tae meente, voor den tijd yan drie jaren, ble tes jaarlijks... » 3,00 bs Van het Leesgezelschap van J.  28,45 F384 BIJDRAGEN VOOR DE CATHOLIWKEN VAN SCHAFFHAUSEN, Bereids geremitteerd. » + © «© © © © © «© « + « f Bleef in Cassa (1). op Se fhe SE 8) Mel ie) Ateneo f 114,945 Van den Heer F. E. Wisans te Amsterdam al VOOT ACER reas. 5. al Pel rte ees Kei: » Van den Heer J. B. te Doesborgh.. « + » Van dea Heer J. H. T. aldaar,. + » » » Door tusschenkomst van den Heer F.E. Wir MANS te Amsterdam, van Pastoor A.. » I8, ‘ Van den Heer A. Burri te Amsterdam voor = bte JD. e om. wy, 40: 20 5 Pp. 8 oF ‘ yi MAr Fty Ontvangen van den Eerw. Heer at Sy 5 Be Blijft in Casga. oe en © (6 8 & em 8) 6 ee Rs j BIJDRAGEN VOOR DE ABTD j IS VAN MELLER. Te INR EAND: ne ontant in het N.° van 29 Februarij vermeld.. an Mejufvrouw M. V. K. uit Dongen, vier “Yiaansche coupons, ieder 4 2 Livy. 10 Schi £30 Holl.; en dus te zamen.. 2 6 « phe : ei 3 Re (1) Zie ons blad van 22 Februarij. Nummer 14. — 109 -— 5 Apri 1840. cA CATHOLISKE NEDERLANDSCHE STEMMEN. OVER | GODSDIENST-, STAAT-, GESCHIED EN LETTERKUNDE. + as bie m Als Jesus dit gesegd had, hebbende de oogen ten Hemel opgeheven, seide Hj: ». 4.5. Ee 8 8 OP? ek. Heilige Vader bewaar hen, die Gy my gegeven hebt, in uwen naam; opdat zi één syn s 2 ee; + mat gelyk wi weeees En tk bid niet alleen voor hen, maar ook voor degenen, die door hun wae ey A as Sab Nee woord in ny geloove sulten: opdat xi allen één zijn, gelijk Gy, Vader, in my enikinU: BR RYO NE og HF dat x9 ook in ons mogen één xin, opdat de wereld geloove, dat Gy my getonden hebt. En. a Sh alae Talat Rica Wa ik heb hun de heerlykheid gegeven, die GY my gegeven hebt: opdat zy touden één zijn, gelyk Spotter pe" 67.1 wij ook één zijn. Ik in hen en Gy in mg, opdat ry volkomenlgk één xin: en ‘dat de wereld ooe ace ee ay my gezonden hebt. Joann. XVI, tot Ata fae :. a ing 6 Sepa tina alle aan et mit een Nummer wordt vervolgd, kan worden ingeteekend aan alle Postkantoren » en, de yoornaamste Boekverkoopers in het Rijk. Hetzelve wordt met den Post verzonden voor den prijs van Ff 8-50 het jaar; het half jaar of kwartaal, naar evenredig Bid 5 zullende de betaling bij kwartalen moeten geschieden. Alle abonnementen kunnen: worden opgegeven aan het Postkantoor te Grave; geene andere dan gefrankeerde Stukken en Brie. Redactie worden eiare omen: — ‘Aankondigingen worden fy ats Sh van Sree eet re ets; aaye - Vielle opinie aangeande de redenen en de antecedenten dier geweldenajen poogde te misleiden, werd -de : iS ; if. _ beroemde voorstelling van daadzaken in de Keulsche es a aves KORE GEPL, an fi maak ter staats- secretarie te Rome bewerkt, en heeft de es DEN ®: APRIL 1839.. te isheid- in alle bijzonderheden ee kennen, door het a ss vorr pee. “4 “tel ziet een”  yooral te vrezen, als de bemerkingen het gedrag der gouvernementen be-treffen, Wi “hebben er een zeer versch voorbeeld zan in het artikel betrekkelijk Rusland, geplaatst in het Journal de Frankfort den 22 April 1839. Men heeft daarin beoogd het gedrag te verdedigen, het konkommen het gedrag teverdigen, ten opzigte der Catholiken en daartoe opklimmende tot het tijdvak, waarin de Christen Godsdienst in Rusland, werden ingevoerd, roert men, in het yoorbijgaan oleate 7 eenige feiten aan, die gewigtig schijnen, voor het doel van ‘het, artikel en men komt onmiddellijk op de te-senwoordige tijden. Nu, dat artikel is van het eene einde tot het-andere zoo in hetgene, wat het voorle® dene betreft, als in datgene Pat het tegenwoordige, aangaat met ‘onwaarheden “opeevuld; de kritische aan-. merken, die wij ondernemen te maken, zullen bewijzen hoe. waarachtig deze stelling is. Wij. verklaren. an den lezer, dat ons verlangen is, dat hij hier geen 'blind -geloof aan onze woorden. hechte, maar dat hy zich “houde “an ide geden! stukken der obuhetd op Wy d. rosij PP .ons gronden ‘aullem en aan dé reeks “der openbare do-™ “cumenten en der zekere en bekende feiten onzer ceuw, ‘die wij zallen analyseeren, Verplist,, zoo als wij zijn, om het artikel in dese zelfs voorfaamste bijzonderheden te onderzoeken, zul- Jen wij genoodzaakt zijn om er afzonderlijke fragmen-* ten van te geven, ten einde op elk derzelve onze bier x zondere aanmerkingen te maken, Er zouden dus in. sommige hoofden, twijfelingen kunnen oo ‘gaande de juistheid van den 2in, dien: wij aar gientole van het artikel héélitel = om ee aoneeeethéid te ontnemen, maken wij ons ten pligt, het in des- elfs geheel aan te yoeren. — oer F _» F _» Frankfort, 22 April 1839. Men schriften von den Rassische grenzen, Hene gebetierte die aandacht verdient, wordt in stusland voorbereid ; doch het is niet een dier crisis, Als, welke 200 Wie atte sie alle ständigen van Eur “roe “eh zoo als de vijandea van ons “egouverte yermaak vinden ‘te voorspellen, of liever zoo als. “gouden, willen zien ; het is een feit, het- welk toont, hoe op. ‘dezen grond, dien de onwetenden — i e. s barbaarsch noemen, side geest der volken, tot os be b ovethelt, Dat feit, i A ep ks: terugkeer der Grieksch-, | de Nersenig kerk tot de Griéks h-Rassische be ar door | de ~meerderhei Conti der bevolkingen a * verzocht, oem, iat Bay iss a vi ca Le) sit beach q i * bis cS) a yervallen zijnde van vo Kiew _ Toen werden, twee Bisschoppen naar ftome ¢ om er dé tijding van over te brengen th is Cie- ~ _ bonden, ‘oes Ba van Lithauen’ in | the ae ; * ek: ge IR Bae eee ie ee Or on wa vant hes +» Het is yooral en bijna_uitsluitend in de westelijke provincien, als ook in KVetn- ftusland , eertijds tot Polen behoorende, dat door de pogingen der hooge Geestelijkheid van ie en die van het Hof van Ro- me, ondersteund , door de magt der koningen van Polen de Grieksch-vereenigde kerk “genaamd , tot groot leed- wezen der bevolkingen zich begon te vestigen ; zonder - zich echter eeheel en al van “de naitionéte kerk af te scheiden en zonder ooit tot in het hart des rijks te kuonen doordringen, Het Christendom is er altoos be- waard gebleyven zoo als onze voorouders hetzelve ont- vangen "hadden van WLapimir dex Groote, ondanks al de wisselingen, welke Rusland ondergaan heeft en te midden van het bloedige tijdperk der Tartaarsche heerschappij , die den troon deed on ea het land. verwoestte, — » De tweede poging “had plaats in de XVI eeuw, Pater Possevin Jesuit’, een behendig man, werd door Grecorius XII[* naar . Rusland gezonden , om er te onderhandelen over eene meer uitgebreide en naauwere vereeniging der Grieksche kerk met de Kerk van Rome,. Na zijne zending te Moskou, en in onderscheidene groole steden des rijks, “e hebben zien mislukken, begaf hij zich naar Lithawen, dat onder. de heerschappij Po: die den Catholij sn Gods. Dienst met ijyer beleden, ‘kon: zich bezwaarlijk tegeu de invoering van eenen vreemden Godsdienst verzelten. Inderdaad, door de Latijosche Geestelijkheid conder-steunds, die.er it slaagde om de hooge é heid van i haar. belan te krij oh Tater + a weten in’ 8 coe 4 ging *bijna. voltooid, skit den® tacopelit Micnagt ‘Rogoza, die alle Bisschoppen zijner onderhoorigheid t Kiew bijeen riep, alwaar eindelijk de vereeniging de Grieksch-Kerk met de Roomsche Kerk besloven’ en, mens VIIf; er werd eene overeenkomst geteekend waarbij_ dé Grieksch-Russische Bisschoppen zich alleenlijk ver- om de kerkvergadering van Flore suprematie van den Roomschen Opperpriest nen; maar zonder iets 7 pean ‘in het stig onderwit s, noch aan d eren Ae in de schen Godsdi dienst. Zoo als de-taa a eene nicuwigheid, die men ‘toen’ reed ven, want ij zow’ mislukt © 2ijm bij de gehecht die’, 200 als de geschiedenis getnigt, de Rasser hebben “gehad ‘voor “den’ Godsdie hoor ‘die ~gelfs, Lee Sy langen tij die’ nieawe orde van zaken Fe Fr. enlijk nadat de “Lojivehe Geest - ‘ijdallitepeedy “ondersteund. 2 a he n van be de vereeniging tusschen de beide Kerken te weeg brengen en sedert het jaar 1653 scheidden de Grieksch-ver-eenigden van #¥2t-Rusland, ongeduldig over die heer-schappij van eenen vreemden Godsdienst zich geheel van de unie af, door zich vrijwillig te onderwerpen aan den czaar ALexis Micnaitovitz en keerden terug in den schoot der Grieksch-Russische kerk. Eindelijk sedert dat de westelijk provincien weder bij, bet rijk zijn ingelijk, verlieten een groot aanstal van individus en zelfs geheele gemeenten achter-volgens de vereeniging om tot de nationale kerk terug te keeren, wes ro " "Op die wijze heeft zonder eenigen dwang van het tijdijk gezag, de tijd alleen van lieverlede de ontbinning te weeg gebragt, van een verdrag, waaraan ongetwijfeld vaste grondslagen ontbraken." "Eindelijk heeft het zoo weinig met de voorschriften des Christendoms overeenstemmend gedrag, 't welk de Poolsche Geestelijkheid gedarende de jongste onlus-ten gehouden heeft, het in minachting brengen dier vereeniging in de oogen der Grieksch vereenigden zelven voltooid, die altoos in de ziel, aan Rusland zeer gehecht gebleven, Zij kwamen, inderdaad, met dui-zenden terug tot de Stiekecage et en ten slotte ver- "L * x. zoeken zij thans in massa gunst, om weder te worden ingelijfd bij dien alouden Godsdienst dien 2ij. " in Klein" - dat door de pogingen der hooge Geestelijkheid van. Kiew en die van het hof van Rome, ondersteund te kunnen | doordringeo, — hefhebben als een zeker onderpand van geluk en een geheiligd erfgoed, dat zij van hunne voorouders ont- bate CUS See eae ae eMail Laat ons nu tot het onderzoek van het artikel ko- men. Na eene korte inleiding, tracht men in de eerste plaats te verklaren, wanneer en hoe in eenige gedeel- en yan het Russische rijk de Grieksch vereenigde Kerk ne ai gevestigd en men “aegt : » ’t Is vooral en in de westelijkke provincién als ook bijna piulgpent Polen behoorende, usland, eertijds t oor het gezag der koningen van Polen, de Kerk, Grieksch vereenigde genaamd, zich begon te vestigen ot groot leedwezen der bevolkingen zonder zich echter geheel en al van de nationale kerk af te ‘scheiden en zonder ooit tot in het harte des rijks t Christendom is er altoos bewaard gebleven, zoo als onze yoorouders hetzelve angen hadden van WLADIMIR den Groote. Die le tirade yervalt van zele, daar zij op een verzon- Men komt in het onderhavige artikel. 2) eae, voerd, zullen wij enkel verwittigen, dat Azew, de hoofdstad van K/ein-Rusland, ten tijde van WLapi-min, de hoofdstad van geheel Fusland was en toen 2ij obield zulks te zijn, ’t welk kort na de eerste helft der XII.¢ ecuw plaats had, maakte zij niet aanstonds eep gedeelte van het koningrijk Polen uit. Maar om den oorsprong der Grieksch vereenigde Kerk later te stellen, beweert men in het artikel, dat in ’t hart van Rusland het Christendom altoos is bewaard gebleven, zoo als het onder Wuiapimir verscheen. Men veronderstelt dus, dat onder WLapimir en de naaste-bijkomende tijden, de Russische natie, hoewel Christen, niet yereenigd en onderworpen was aan de Roomsche Kerk, Doch dit is valsch. Wi willen aan de Grieken den roem niet ontnemen van onder Wtapimirn de erste geloofsverkondigers in Ausland te zijn geweest; doch toen bestond er eene ‘vol Männer, vereinigt die Grieksche Kerk en der Latijnsche Kerk en er bestehen, schisma. Tijde van Wrapir leefdén, Die documenten werden aan- gevoerd en bediscuteerd in de dissertatie, die z00 als gezegd hebben, in 1826, te Rome is uilgegeven, Na den dood van Wiapimir scheurde de yereeniging . Rusla met de. Latijnsche Kerk niet, maar be- n werd naauwer aangesloten, YZAsLaus Ml Wta- ussische © onder debescherming — van - haar beschermen mont, - door de yoorspraak yan de Dri der oxtcley, A — Aj bragt zijn pareieini es uitvoer; door eek aie aa mast te ers ee. 4 a. “ 4 Russen werden tot A .* ty 4 — 112 —. van den toen regerenden Paus, den H, Grecorivs XII, hulde van zijne staten te doen, als gift aan den Hl. Petrus gedaan, na den eed van getrouwheid aan den heiligen Apostel te hebben afgelegd, — Een zoo klaar feit ontslaat van alle bedenking. Ein te vergeefs brengt men hier de listen van het hof van Home te voor schijn, daar die reis geheel en al uit eigene beweging van den kant van vader en zoon plaats had, zooals blijkt uit het antwoord van den H. Grecorivs aan Yzastaus, of Démérrivs, den 17 April 1075, Die brief wordt aangetroffen bij Barontus, op het jaar 1075, N°. 27 en vervolg, Een hedendaagsche schismatiek: Russische schrijver ‘Karamsin, voert eenige zinsneden van dien brief aan in het vierde hoofdstuk zijner Geschiedenis van het Russische ryk opgedragen aan keizer AtexanpEer I, waarvan wij reeds eene Fransche vertaling hebben, De Russen toonden eene 200 volmaakte vereeniging met de Latijnen, dat 2ij selfs niet meer tot de Gricksehe Kerk schenen te wil- De schrijver. dien wij hier met lof heb- den behooren,_ben geciteerd in het Ve hoofdstuk van het Ile de ‘sprekende van den feestdag, door Ursanus II (tot het Pid “overbrengen der reliquien van den Hi, Nicotaas naar de stad Bart, ingesteld. ; erkent openhartig dat hoe= - wel door de Gricken eerworpen, die feestdag niet “te min in Rusland aangenomen werd, *¢ welk be wyst, zegt hij, dat wy destyds vriendschappelsjke belrekhingen met. Rome hadden, Men zegt ons, dat ®ie betrek kingen onger houden “wescn aard- worden, hoe de Rassen ondankszichzelven, eene » groote ederouie: jegens den H. Nicoxaas lieten en nog laten blijken. — Wij gaan onderscheidene andere zin- _ sneden, stilawijgend voorbij, want die, welke wij tot hiertoe “hebben aangevoerd, hoewel in kleinen getale, — 5 zijn eee om. te bewijzen, dat de Russen, die onder Wrapimig voor, Curistus sgnneee sports. ook in dé vereeniging met ‘de Lata neo geboren werden,. we eenigen tijd in dezelve en in cone on rvigtem g aan het oppergezag der Roomsche Kerk blevens ; aor de ‘ Es; "dake de "Griekéch-Veréenigde" - a Waabinir en zijnne yrouw Oxea, bij baren doop He- LENA" ate die zich vreeger met veel vorigheid - aan de beveet lig eert, hieromtrent onder andere wer- kn ode Men “TV.en V deel. van het b oe ¢ van ANI, getiteld s lendaria pewian hae t WLapIMIR betreft,. spre 00 door refer H. Griand, Apostolischen Nuntius, bekleidet met het gezag van legaat @ datere, werden bevestigd door Br- NEDICTUS XII, bij de breve van 19 Julij “1724. ght ct vervoly raspint he —= VOORTGANG vax ner CATHOLICISMUS. xx ENGELAND. OSCOTT-COLLEGE, BIRMINGHAM, 10 Meant 1840. MIJN HEER (1)! whiting Ik schreef u, niet lang geleden, dat de soortgang van den Catholijken Godsdienst, in dit land toodanig is, dat het mi_niet “onmogelijk toescheen — Th. dit oogenblik. af den dag aan te wijzen, waar e meer- derheid van het ‘Engelsche volk, zal hebben | opgehéu- den Protestant te. zijn, Hoe stoutmoedig ‘die stelling : schijnen moge, is mijn oogmerk niet derelre peaks ; roepen, ‘noch zelfs, die te wijzigen, o ao “van te verzwakken, door denzelven ‘thans uit te baa ite. Mijne overtuigingen dienaangaande -2ijo thans, », 200 als zij toen waren, en ik zal toonen, dat, ik Miele te. veel heb pgenege en dat mijn O “venden, ik Miele te. veel heb pgenege en dat mijn O “ 08 mij me Bs Rodrogs en heft, toen ik aan den Frits de eerste schex ring van dien. “grooten dag meende te bespe welken de Voorzienigheid aan de irbdtaniiaae ae schijnt | gegeven te hebben, het geheim: te ba En in de eerste plats zijn er lieden, bij wr mijn ‘proces gemakkelijk “zal win “yoor 2 7 -niets boven de magt der gle i gs hen zeggen : Tachtig jaren_ geleden, bedroeg or ‘slechts zesti duizend, meer niet. Nu, tacht « geleden,. ‘bedroeg de evolking 1 van epoes “zeve illioenen- driemaal honderd- zestig di len; wij, waren dus met betre ki der natie, slechts in de a. tot honderd dertig, Dit wa: honderd > " gedurende “Sean et volk | van Go = Ti3° = Men weet, met welk gevola die raad bekroond werd. Na, ook wij, zijn gedurende den tijd der verdrukking vermenigvuldigd en in getal toegenomen, en de Engel- sche torijs, eveh helder ziende als die van Memphis, ziende, dat bun raad verworpen werd, zijn, op hunne jivoren zetels tot sidderen gebragt, ons geteld, en 2ij hebben met genvit érkend, dat wij tegenwoordig twee millioenen sterk zijn, dat is het vierde der Britsche bevolking. En bereken nu, bid ik u, en zeg, hoe veel jaren men wachten moet om dat honderd dertigste gedeelte, in tachtig jaren het ‘vierde geworden, het derde, de helft, het geheel te doen worden? : Doch. ik ben bijna geneigd te bloozen over deze boer- terij, die welligt in eene zoo ernstige zaak kwalijk geplaatst is, Om, dus te verdienen “dat men ze mij vergeve, haaste ik mij, om terug te keeren tot de -ernstiger’ taal, welke het onderwerp van dezen brief vooral sedert de jongst vordert, “Tk zeg dan, dat, _verloopene jaren in de gemoederen, eene merkwaardige revolutie bij de Catholijken en bij de Protestanten is _teweeg gebragt, die reeds groote resultaten heeft ge- had, en die, naar alle waarschijnlijkheid, niet ibeven zal, nog gtootere te weeg te brengen, - Zoodat, indien het” ‘schouwspel van het roo edene, zoo de gedachten oh e wonderen, welke de genade en barmhartigheid® “God inde jongst yerloopene tijden ten voordeele jner “Kerk heeft uitgewerkt, ons een yertrouwen vol yan eHogitring end ankbaatheid hebben ingeboezemd, ~ wij, vooral in Reais der ‘tegen woordige daad- iy de Noornaamste 1 redenen onzer i Se eden, had aan de Engelsche Catholijken eene eheel_ Dijzondere physionomie gegeven yan behoedzaam- ee en. beschroomdheid, - Vol van ‘vrees en mistrou- ven, hadden_ x) de.gewoonte aangenomen, van zich ) gebeiminni held te wikkelen, zorgvuldig: iedere ort van ger cht vermijdende; want. zij hadden ge- , dat als zij de openbare. aandacht tot zich trok- zij ook de yervolgingen uitlokten, Ook Verbor. Zijn alles, wat hon eoot en de vitoefeningen van Seen Beta betrof, met He mogelijke norgvuldig- J. De Kapell en, del ve dat zij nog zeer schdarsch « rerborgen ij in eo Aa einig bekende straten de voorkomen Bent hetaij ewoon huis (1) te begeven, maakte men omwegen ; reken It het land, orsted, aan dee “yan bye boeren nt | rae ‘paar baijen’ oti fringe enin te.doen aw bp igen aijner bedieninge sl ch vermo oder h in den w at ele ree kon “op > komen ¢ 4 want zij hebben : stat sedbhing itentoy wi gedurende drie éeu- |} t (1). 0m zich naar de | ia °°? beveiligen en zijn. ' i ae fous ver. eth in tg over de openbare plaatsen te gaan. Door vijanden of ten minste door schrik omringd, besloot de Catholijk vol van wantrouwen, zijn geloof i in zijn hart, zonder het zelfs voor zijne innigste Protestantsche yrienden te durven Openen, zoo zelfs, dat het somlijds gebeurde, dat de echtgenoot onbekend was met den Godsdienst z Jüner vrouw en dochters, en dat de vrouw niet wist, tot welk Godsdienstgenootschap haar echtgenoot en hare zoons behoorden, Vele feiten zijn @aar ; die, als het noodig ware, dien buitengewonen toestand zouden be- wijzen, doch ik zal mij vergenoegen met de aanvoering van het antwoord, eens onderkonings van Jerland, an wien een Lord ‘het vermoeden uitte, dat de énder- koningin Catholijk was: ‘Ik weet er niets van Mylord! » Zij heeft het mij niet gezegen en ik heb nooit de » onbescheidenheid gehad om het haar te vragen,” Nu, sedert dien tijd zijn de zaken zijn de veranderd. : De Catholijk aan wien de wet eindelijk zijnen titel en zijn retten als Britseli onderdaan, heeft hergeven, © heeft het vertrouwen in zijn hart voelende herleven, met het geyoel der: veiligheid, welke de wet hem vatvekunts niet getoefd, zich naar buiten te vertoonen, door een gedrag vol van waardigheid, Niets meer voor zijn ge- . Loof te duchten heebende, heeft hij, van lieverlede “de slujers verwijderd onder welke eine lange dwinges |. landij, hem genoodzaakt had, zijne religie en Gods- _ veering te verschuilen, Hij heeft de schaduw verlaten, “hij heeft in het daglicht willen treden, onbeschroomd en met opgeheven hoofde te midden zijner medeburgers, als huns gelijken willen wandelen, Verre van den aanblik te ontwijken heeft hi zich in de openbare vergaderingen vertoond, hij heeft van het vertrouwen zijner Protestantsche medeburgers de eervolle taak vers — zocht en dikwerf verkregen,— hunne belangen te - ~¥ yerdedigen en te beschermen »“ hetziy in het nationaal ~parlement, hetzij in de municipale raden (1), — _ Het is veel, dat het Engelsche Catholi et. door + de’ wet gerehabiliteerd inde,» ie rehabilitatie, door de publieke opinie kon doen bék rachtigen ; doch er bleef een grooter, moeijelijker en veel gewigtiger werk arery a?" te weten, om den Godsdienst in ae achting van een misleid en met de z onderlingste vooroordeelen. behebt ‘volk te rehabiliteeren, Het Catholijk gelöst moest, 9 het koste wat het wilde uit dien staat van minachting opgebeurd worden, waarin de P Dog opinie dien -. alstarrig houden wilde, Om dat helijk doel ‘bereiken, moest men sonst 6 Ren ijke Religie den Catholijkken: Godsdienst met bens zekere hoe “met eenen ister omgeven, die overal noodi ~ doch in dit and, m er dan elders, voor al wi Be sden —eerbied der -Massa’s tot.zich wil trekken, Men toefde niet, zich aan het werk te begeven en aan alle kan-. ten. rigtte men nicuwe Kapellen op, ‘niet méer verbor-. ven orhole, geljk Be ah ae het aa = * oy a st “+ ry vy x. 4 % ; Raye! mare a a Shit Roa a. ,. Fi : M are -<% ¥. ’ prs. Raat - ® _ — ~* eo @ Pa Lan T-~6, 2 ‘. @\ee- drukpers, — 114 — voorkomen van menschen-woningen, maar in het open- baar en dezelve van binnen versicrende met kruisen, heilige beelden en de gewone symbolen van den Ca- tholijken Godsdienst, Men yoorzag dezelve van gewijde , soms heerlijke, doch altoos zindelijke en betamelijke ornamenten; men: plaatste er orgels in, men vormde koren van zangers , zoodat tegenwoordig de goddelijke diensten er met betamelijke plegtigheid worden. vergift - en op sommige plaatsen (vooral in onze fraae kapel) met eenen toestel, die men niet gemakkelijk op het vaste land aantreffen zou, De heilige plegtigheden blijven zelfs niet altijd besloten, binnen de muren yan de huizen des gebeds, Men heeft som- wijlen bij plegtige gelegenheiten openbare processien ge- houden met kruisen en ontrolde banieren; meestal bij gelegenheid der consecratie van de eenen of andere nieu- we kapel, of om de laatste eenen of anderen onderling des  Catholijke volk zouden Veilige groote steden (1), Het was eene zeer vreemde zaak voor de Protestanten, die bijna plotselinge verschijning der Catholijken in Hun midden ; en bij het gezigt van dien onbekenden en Sedert zoo lang vergeten Godsdienst, moesten zij zich Zelven met nieuwsgierigheid, gemengd met ongerustheid, Aufregungen; wat beteekend die nieuwe Godsdienst? Doch De antwoorden ontbraken niet, Zonder te spreken van de schier ontelbare onderrigtingen, die alle Zondagen In de kapellen gegeven worden (2) en vande openbare Bei een bijzondere -conferentien, waartoe de Catholijke Priesters altoos bereid zijn, nam men toevlugt tot de Er werd eene menigte van predicatien, Kleine geschriften, populaire tractaatjes (3) uitgegeven, ten einde het volk in te lichten, Daarenboven werden er periodieke geschriftenm tot stand gebpagt aie bijzonderlijk tot taak hadden, om alle soorten van dwa- —— Oe. 4 ‘. a Oi Die aanmerking is maar al te juist. Zoo ondankbgar is de mensch gewoonlijk, dat hij de weldaden, die hij gewoon is te genieten, gering acht. Van daar, dat overal, Catholicismus na Jangdurige onderdrukking, met vernieuwden ernier voorschijn treed, deszelfs werking z00 krachtvobis en eerbied afdwingt, die weder vermindert, zoodra als de ge-wone mensch er aangewoon wordt. t. .. « x F » < J De - *% ‘ *“* ; ¢ ane “ » ‘ A oh Am. / r nat ph ‘ : * i aoe RP a Be ee : yaar het - ge maanden een begin © lingen , welke. de onkunde of kwade trouw dagelijks tegen de. waarheid overstellen, zonder vrede of ver- drag te bestrijden, Eindelijk, er werd. een uitgebreid genootschap opgerigt, zamengesteld , uit al wat onder Engelands Catholijken, onderscheiding, uit welken hoofde ook, geniet, met het doel, om door alle mid- delen, welke de Godsdienst en de liefde gedogen, aan * de verdediging en uitbreiding der Catholijkke waarheid te arbeiden (1), - Er ontbreekt dus geen lJicht aan onze protestantsche broeders; zij ontbreken geene middelen tot onderrig- ting, De Catholijken zijn in dat opzigt kwistig geweest en er blijft geene tegenwerping , geene z2warigheid , gee- ne, twijfeling over, die niet is opgelost, opgehelderd of toegelicht geworden, Doch waartoe dient het, dat het verstand’ overtuigd worde, als het hart niet getroffen - wordt; en wie kan het hart treffen, dan alleen Hi, die het in zijne hand houdt? Wie kan den wil over- halen, dan alleen Hij, wiens krachtige en tevens liefe- lijke genade, de weérspannigste willen neigt, zonder ze te verbreken? De Eerw. (1) Hier yra a —m 115 — In het naschrift van dezen brief meldt de Eerw. Schrijver, wat wij bereids in ons vorig nummer hebben vermeld, dat de koningin van England aan de leerlingen van het collegie ‘der H. Manta te Oscott, de authorisatie heeft toegestaan, om aan eene der vier Britsche univyersiteiten te promoveeren, ceremonien en symbolen van den Catholijken Gods-dienst toont, die nog onlangs 200 haeelijk scheen. Hoe vele feiten zou ik ‘niet. kunnen aanvoeren, dat die eerbied zich zelfs tot den persoon des Priesters vit-strekt! Nu, die gesteldheid der protestanten ten onzen opzigte yerminderd van dag tot dag den afstand, die hen nog yan ons gescheiden houdt. [k weet, dat et zekere Catholijken aijn, die deze dingen niet zien, maar onze bestrijders zien dezelve; zij zien alle dagen de massa des yolks eenen nieuwen stap naar de ou-. 