First book of exersizes for the use of the Dutch classes in government schools
A. S. Robertson | Changuion, A. N. E. (Antoine Nicolas Ernest), 1803-1881
Gij leeft waarlijk maar half, en men zou u eenen dienst doen, als men een einde aan uw bestaan maakte." — " Ik bedank u, voor uwe vriendelijkheid, hernam de mol, maar mij dunkt ik heb alles wat mijn staat en mijne omstandigheden vereischen, en ik ben volmaakt te vreden met de vermogens, die mij toegedeeld zijn door Jupiter, die ge- wis ons onderi'igt niet noodig heeft, om zijne gaven op eene geschikte wijs uit te deelen. Ik heb, wel is waar, uwe door- dringende oogen niet, maar ik heb mijne ooren, die mij even zoo veel dienst doen. Zoo word ik nu, bij voorbeeid, gewaar- sehuwd, door een geraas dat ik achter u hoor, om het gevaar te ontvlugten. Dit zeggende, dook hij In de aarde, terwijl de werpspies van eenen jager het hart van onzen scherpzienden losch doorboorde. XX. De Perzisclie Glaskramer, — Alnaschar was bij het leven van zijnen vader te lui om zijn handen uit te steken. Deze vermaakte hem bij zijn overlijden de waarde van hon-d drachmen aan Perzische munt. Alnaschar, om van zijnen schat het beste gebruik te maken, besteedde dien aan glaswaren en het fijnste aardewerk. Deze koopmanschap pakte hij te zamen in een klein hokje van een winkel uitgezocht hebbende, plaatste hij de mand aan zijnen voeten, zette zich achter dezelve neder, en met zijnen rug tegen den wand leunende wachtte hij geduldig naar koopers. Aldus gezeten, vestigde hij zijnen oogen op de mand, en verviel in een zoete mijmering, gedurende welke een zijnner bu-ren. Hem deze alleenspraak hoorde uiten: "De inhoiidvan die mand kost mij bij den handelaiar in het groot honderd drachmen, al wat ik op aarde bezit: ik zal er, door mijne waar in het klein te verkoopen, spoc- dig twee honderd drachmen van maken. Deze twee honderd zullen eerlang tot vier honderd vermeerderen, en die op hunne beurt tot vier duizend aangroeijen. Om van vier duizend drachmen acht duizend te ma- ken, is eene kleinigheid. Zoodra als ik langs dien weg de som van iien duizend bij - eengebragt heb, zeg ik de glazenkraam vaarwel, en word juwelier. Dan handel ik indiamanten, paarlen, en allerlei edelge- steenten. Wanneer ik daarmede zoo veel schatten verzameld heb, als mijn hart be- geert, dan k oop ik mij het schoonste huis dat ik vinden kan, benevens landerijen, slaven en paarden. Dan zal ikeen vorstelijk leven gaan leiden, en van mij laten spreken." XXI. De Perzische Glas Jeramer. — "Maar daar moet het niet bij blijven: de handel moet intusschen voortgaan, tot dat ik honderd duizend drachmen rijk ben. Metzodanig vermogen ga ik voor geenvorst nicht den weg; en wat zou mij dan beletten des grootviziers dochter ten hnwelijk te vragen? Ik zal dien staatsdienaar te kennen geven, dat ik van de schoonheid, de geestigheid, het verstand en andere voor-treffelijkheden van zijn dochter veel gehoord neb, en dat hij bij de bruiloft op een geschenk van een paar duizend goudstukken kan rekenen. Heb ik haar eenmaal getrouwd, dan meet ik mij een tiental op-passers aanschaffen, zoo uitmuntend als ze voor geld te krijgen zijn, om gestadig een waakzaam oog op haar te houden. Nader-hand moet ik, met een grooten sleep vanrijtuigen en bedienden,  "Heb ik mijne prinses maar eens in mijn huis, dan moet zij eerst heel klein gemacht worden, eer ik haar op gemeenzamen voet, als mijne vrouw, kan toelaten. Tot dat einde sluit ik haar in hare vertrekken op4 ga af en toe eens naar haar omzien, en meet haar de woorden spaarzaam toe. Hare staatsdames verhalen mij dan dat zij ontroostbaar is, en smeeken mij met betraande oogen om haar toch wat vriendelijker te bejegenen, maar ik blijf onverbiddelijk. Ten laatste komt de moeder, met hare dochter aan de hand, een goed woord voor haar doen, terwijl ik op mijn divan gezeten ben. Ik laathaar uitpraten: mi wil de dochter mijne knieen omvatten, maar ik, om haar eens voor al ontzag voor mijn en persoon in te boe- zemen, trek mijne beenen op en stoot haar met de voeten van mij af, dat ze op den grond valt." Alnaschar was zoo verdiept in zijne her- senschimmige gees tverruk kin g, dat hij on- gevoelig met beide voeten van zich af stiet, en wel met zulke hevigheid, dat zijne mand met breekbare waar, de hoeksteen van al zijne grootheid; midden in de straat vloog, en derzeiver inhoud aan duizend scherven verstrooid Sag. XXIII. Hei gezigt van Mirza. — Op den vijfden dag der ma an, dien ik, naar voorvaderlijk gebreik, heilig pleeg te houden, beklom ik, na mij gereinigd en mijn morgengebed op- gezonden te hebben, de hooge heuvelen van Bagdat, om bet overige van den dag in overpeinzing en gebed door te brengen. Ter- wijl ik mij hier op de kruinen der bergen verkwikte, geraakte ik in eene diepe mij- mering over de ijdelheid des menschelijken levens; en van de eene gedaclitetot de andere overgaande, zeide ik bij mijzelven: immer is de men sch een schaduw, en het leven een drooin. Te midden van dit gepeins, wierp ik mijne blikken naarden top van eene rots, die niet ver van mij verwijderd was, en ont- waarde iemand die Höweel in herdersdrängt gekleed, inderdaend een hooger wezen was. Ik  blik op mij vestigde, waardoor mijne verbeelding als met hem bevriend werd, terwijl de vrees en beduchtheid was, de wijk namen. Mij bij de hand vattende rigtte hij mij op en sprak: "Mirza, uwe alleenspraken zijn tot mijne ooren gtkomen; volg mij." Het Gezigt van Mirza. — Vervolg. — Hij voerde mij daarop naar de hoogste spits van het gebergte, en mij op derzelver kruin plaatsende, sprak hij: "rigt uwe blikken naar het oosten, en zeg mij wat gij aan- sehouwt." — "De vallei welke gij aanschouwt, sprak hij weerkeerig, is het jammerdal, en de water- stroom is een gedeelte van den stroom der eeuwigheid."  gij daar ziet, was zyn antwoord, is dat gedeelte Der eeuwigkeid dat de tijd genoemd wordt; deszelfs duur wordt door den loop der zon afgemeten, en strekt zich uit van de wording der wereld tot haren ondergang. Let nu op die zee, aan beide einden door duisternis begrensd, en zeg mij wat gij daarin ondekt." — "Ik zie, hervatte ik eene brug die zich midden in den vloed verheft." — "Die brug, sprak de Genius, is het men-schelijk leven beschouw het met oplet-tendheid." Het Gezigt van Mirza. — Vervolg. — Toen ik ze meer op mijn gemak opnam, werd ik gewaar, dat zij uit zeventig onbeschadigde bogen bestanden, welke met de bouwvallige te zamen genomen na genoeg een honderdtal uitmaakten. Terwijl ik de bogen telde, verhaalde mij de Genius dat die brug aan-vankehjk uit duizend bogen bestan had, maar dat een groote vloed het overige weggesleept, en de brug in dien bouwvalligen staat gelaten had, waarin ik ze thans aan-schouwde. — "Maar meld mij verder, sprak hij, wat gij er op ontdekt." — "Ik zie, zeide ik, eene menigte van menschen, die er over gaan, en boven ieder uiteinde eene zwarte wolk." Met gespannen aandacht toe-ziende, zag ik verscheidene voetgangers door de brug In den vloed vallen, die eronder stroomde; en bij nader onderzook bleek het, dat er tallooze valdeuren in de brug verborgen lagen, daar een wandelär. Niet zoodra den voet op zette, of hij viel er door in den vloed en verdween oogenblikkelijk. Deze verborgen knilen lagen zeer digt nan elkander aan den ingang der brug, zoo dat de menschen pas uit de wolk te voorschijn traden, of zij vielen bij geheele drommen uit het gezigt. Naar het midden toe waren zij meer verspreid, maar lagen weer digter, tegen het einde der onbeschlagde bogen nog bleven voort strompelen, maar de een voor, en de andere na, zonk in den afgrond, vermoeid en uit. geput door den langen togt. XXVI. Het Gezigt van Mirza. — Vervolg. — Ik bragt eenigen tijd door met de beschouwing van dit zeldzame gevaarte, en de afwissen? ling van voorwerp.en die er zich op vertoon- den. Mijn hart werd met diepe treurigheid vervuld, toen ik zoo menig een te midden van vreugde en vrolijkheid onverhoeds zag weg zinken, terwijl zij naar alles wat bij hen stond grepen, om zich, ware het moge- lijk, nog te redden. Er waren er die in peinzende bonding, met het ooghemelwaarts gerigt, te midden van hunne bespiegeling struikelden en niet meer gezien werden. Geheele menigten hadden het zeer druk met het najagen van waterbellen, die hun in de oogen schitterden en als vlinders voor hen uit zweefden ; maar dikwijls, wanneer zij ze meenden te gri Jpen zonk de grond onder hen weg, en men zag hen niet meer, Te midden van dit gewemel viel mijn oog op sommigen die met zwaarden, en anderen die met fleschjes gewapend, op de brug been en weder draafden, terwijl zij hunne medewandelaars op valdeuren drongen, die zij anders h add en kunnen verm ij den. XXVII. Let Gezig van Mirza. — Vervolg. — De Genius, bespeurende dat ik mij in de beschouwing van dat jaramertooneel verdiepte, zeide dat ik nu lang genoeg daarbij hadstii gestaan. — "Wend uwe blikken, sprak hij van de brug af, en zeg mij of gij iets ont-dekt, dat gij nietbegrijpt." — "Wat beduiden ernam ik, die zvermen van vogels die gedurig boven de brug zweven, en er bij wijlen eens op gaan zitten? Ik zie gieren, harpijen, raven en, benevens andere gevderde wezens, ook verscheiden gevleugelde knaapjes, die in menigte op demiddelste bogen gaan zitten." — "Dezen, sprak de Genius zijn afgunst, scliraapzucht, bijgeloof, wanhoop, liefde, en meer dergelijke hartstogten en gemoedskweliingen, die he t menschelijk leven verontrusten. Op dit bescheid slaakte ik eene diepe zucht. Helaas! riep ik uit, de mensch is te vergeefs geschapen. Hoe wordt hij niet an ellende en sterflijkheid prijs gegeven! — gemarteld in het leven, en verzwolgen in den dood. De Genius, met medelijden jegens mij bewogen, gebood mij, van een zoo ontmoedigend tooneel het oog af te wen-den. — "Verwijl niet langer, sprak hij, bij den mensch in het eerste tijdvak van zijn bestaan, op zijn reizenaar de eeuwigheid; maar vestig uwe blikken op dien dikken nevel, werwaarts de stroom de verschillende geslachten, die er in vallen, henen voert. Ik voldeed aan zijne bevelen, en (het zij dat de Genius mijn gezigt door bovenna-tuurlijke kracht versterkte, het zij dat de nevel die te voren ondoordringbaar was, uit een dreef) ik zag de vallei in het verschiet zich openen en naar een onmetelij-ken oceaan zich uitbreiden, in het midden waarvan zich een ontzaggelijk rotsgevaarte verhief, dat het watervlak in twee gelijke deelen verdeelde. Op de eene helft rustte-den nog de wolken, zoodat ik er niets ont-dekken kon; maar de andere helft vertoonde zich als eene grenzenlooze wereldzee, met onelbare eilanden bezaaid, die met bloemen en vruchten als bedekt waren, en door de schitterende vloeden van tallooze kleinere zieren bespoeld werden. XXVIII. Het Ge Zigt van Mirza. — Vervolg en slot. — Ik kon menschen onderscheiden in heerlijke kleederen, met kransen op het hoofd, die zich onder het geboomte gingen vertreten, zich langs beken nedervlijden, of verkwikkende rust smaakten op bedden van bloemen. Mijn hart look op van vreugde, bij het beschouwen van een zoo bekoorlijk tooneel. Ik wenschte mij arendsvleugelen, om naar die woonzetels van geluk te spoden; maar de Genius verhaalde mij dat er gegen andere weg daarheen was, dan door de poorten des doods, die ik telkens op de brag zag openers. De eilanden, sprak hij, die daar zoo frisch en groen voor u Hggen, en die zich, zoo ver uw oog reikt, als stippen op den oceaan vertoonen, zijn meer in getal dan de zandkorrels op den Oever der zijn tien-duizenden van eilanden achter degenen die gij van hier aanschouwt, welke zich verder uitstrekken dan uw oog, of zelfs uwe verbeelding, reiken kan. Dezen zijn de verhijven van brave lnenschen naden dood, welke, naar male van den graad en de soort van deugd waarin zij hebben uitgeniunt, verdeeld zijn over deze verschilende eilanden, die alien overvloeijen van veelsoortige genoegens, naar den smaak en de volmaaktheden dergenen, die zich daar gevestigd bebben, berekend; zocdat ieder eiland een paradijs is voor deszelfs bewo-ners. Hoe nu, Mirza? Zijn dat niet verblijven om naar te trachten? Schijnt het leven ellendig dat de gelegenheid aanbiedt, om zulk eene belooning te verwerven? Is de dood te Vreezen, die u naar een zoo zalig bestaan zal overvoeren. Denk niet dat de mensch te vergeefs geschapen werd, voor wien zulk een eeuwigheid is weggelegd. ik tuurde met onusprekelijk genoegen op die gelukkige eilanden. Eindelijk zeide ik, toon mij nu, bid ik u, de geheimen welke achter die donkere wolken, aan gene zijde van dat rotsgevaarte verborgen liggen. Daar de Genius mij geen antwoord gaf, fvilde ik omziende hem andermaal toespre- ken, maar ontdekte dat hij mij verlaten had. Nu keerde ik mij op nieiiw naar liet gezigt, dat zoo lang het voorwerp inijner beschou- wing geweest was; maar in stede van den wentelenden vloed, de op bogen rustende brag, en de gelukkige eilanden, ontwaarde ik niets dan de lange diepe vallei van Bag- dat, met ossen, schapen en kemelen, die aan de helling van het gebergte graasden. XXIX. Jupiter en de Smeekelingen. — Toen de Cynische wijsgeer Menippus andermaal in den hemel werd opgenomen, opende Jupiter, om hem eenig vermaak te verschaften, eene valdeur, die nabij zijne voetbank geplaatst was. Zoodra ging het luk niet open, of er kwam zulk een verward rumoer van stem- men door, dat de wijsgeer met verbazing vroeg, wat dat toch te beduiden had? Jupiter antwoordde : " Dat zijn de gebeden, die tot mij worden opgezonden, van de aarde." Te midden van dien wirwar van stemmen, daar waarlijk niets minder dan het oor van Jupiter toe behoorde, om eruitwijs te wor- den, hoorde Menippus herhaaldelijk de woorden rijkdom, eer en lang leven in ver- schillende talen, toonen en tongvallen uit- galmen. Toen de eerste chaos van op een gepakte geluiden voorbij was, kwamen de stemmen, daar het luk open bleef, meer afzonderlijk en daardoor verstaanbar naar boven. Het eerste gebed was al heel wonderlijk, het kwam van Athene en hield het verzoek in, dat het Jupiter behagezj mogt, aan het verstand en den baard des ootmoedigensmeekelingsmeerderen wasdom te verleenen. Menippus lierkende de stern voor die van zijnen vriend den wijsgeer Licander. Hierop volgde het gebed van ieniand die juist een schip geladen had. Deze belöffene een zilveren drinkschaal aan Jupiter te zullen wijden, indien hij het schip in zijn neu hoede nam en het met schatten ge-laden naar hnis deed keeren. Jupiter dankte hem voor zijn gunstig voornemen, en met meer dan gewone oplettendheid zijn oor neigende, hoorde hij de stem van iemand die zich beklaagde over de wreedheid eener Ephesische weduwe, en hem verzocht, eenig medelijden in haar hart te verwekken. "Dat is," zeide Jupiter "een eerlijke kerel, Hij heeft mij al wat bewierookt. Ik zal zoo wreed niet zijn, om zijn zijn gebeden te verhooren." Hier werd hij in de reden geval-len door een voile laag van heilbeden, die voor de gezondheid van eenen dwingland door deszelfs onderdanen, in zijn tegen-woordigheid, werden opgezonden. Men Appus verwendet zich, na gebeden te hebben aangehoord, die met zoo veel warmte en in- nigheid werden opgezonden, uit dat zelfde gezelschap een dof gefluister te hooren op- klimmen, waardoor aan Jupiter verweten werd, dat hij zulk eenen dwingland nos- liet voort leven, en hem tevens gevraagd werd, hoe hij toch zijne bliksemschichten kon laten slapen? Jupiter was op deze dubbel- tongige schurken zoo vertoornd, dat hij van hunne eerste gebeden aanteekening hield, en de laatste met verontwaardiging weg blies. XXX. Jupiter en de Smeeliclingen. — Vervolg. — Op het gezigt van eene groote wolk, die op- waarts stijgende regtstreeks op het luik af kwam, vroegde wijsgeer, wat dit beteekenen. Most. Jupiter antwoordde: "Dit is de walm van een honderdtal offerdieren, die mij door een legerhoofd geofferd worden, met het dringend verzoek, dat ik hem toe-late, honderd duizend man, die tegen hem in slagorde geschaard staan, in de pan tehakken. Waar denkt zoo een onbeschaadende rekel we] dat ik hem voor aanzie? zich te verbeelden dat ik zulk een aantal sterve-lingen, die ten minste even zoo goed zijn als hij, zal opofferen, en dat, wel te weten! om zijnen roem te vermeerderen!" "Maar stil!" hervatte Jupiter "dat is een stem die ik nooit anders dan in tijd van nood hoor: heb is een gaauwdief die in de Ionische zee schipbreuk lijdt. Ik heb hem naauwlijks driedagen geleden op eene plank gered, on der belofte dat hij zich beteren zou. De schobbejakheft niets in demelktebrokken, en is nog onbeschaamd genoeg om mij eenen tempel te belooven, indien ik hem boven water houd. Maar ginds, sprak hij, komt een voorbeeldig jongeling, die van mij vergt, dat ik zijnen vader, daar hij een groot vermogen van te wachten heeft, uit al de ellende des menschelijken levens weg neme. Wacht! ik zal het hem betaald zetten: nu zal de oonde blijven leven, tot dat zijn zoon vail ongeduld geen raad weet." Hierop volgde de zachte stem eener vroome dame, die Ju-piter smeekte om haar regt bekörlijk te deen schijnen in Iiet oog van den Keizer. Jupiter en de Smeekelingen. — Vervolg eri Slot. — Terwijl de wijsgeer over dit zonder- linge verzoek na dacht, blies er een zacht windje door het luk. In het eerst kwam het hem voor als het suizen van een menigte zephirs, maar weldra vond hij uit, dat het eene vlaag van vereenigde zuchten was. Er ging eene sterke geur van bloemen en wie- rook mede gepaard, en zij werden vervangen door hartstogtelijke klagten over wonden en folteringen ; vlammen en pijlen ; wreeelheid, wanhoop en dood. Menippus dacht niet anders dan dat deze jammerklagten van eene algemeeneteregtst-elling voort kwamen, of wel van ongelukkigen, die de pi jn  van dat grilzieke slag van stervelingen, minnaars genaamd. "Ik word" zeide hij "door dat gespuis, zoo wel van het mannelijk als van het vrouwelijk geslacht, zoo voor den gek gehouden, en het is mij zoo onmogelijk om hun genoegen te geven, het zij dat ik hunne gebeden verhoor of van de hand wijs, dat ik in het vervolg eenen weciten wind zal gelasten om ze te onder- scheppen en als kaf over de geheele aarde ie doen verstuiven. Het laatste gebed dat ik hoorde was van een' slok ouden man die bijna zijn honderdste jaar bereikt had. Hij bad om nog een jaartje, en beloofde dan te vreden te zullen sterven. — " Dat is de wonderlijkste oude snaak," zeide Jupiter, " Die bestaat. Die zelfde bede heeft hij nu al tvvintig jaren herhaald. Toen hij vijftig jaren telde, verzocht hij te mogen leven tot dat zijn zoon in eene broodwinning geplaatst was. Ik vol deed aan zijn verzoek. Daarna verzocht hij op nieuw uitstel tot dat zijn dochter uitgetrouwd, en toen weer tot dat zijn kleinzoon opgevoed was. Toen dat alles tot stand gebragt was, diende hij een verzoek in, om te mogen leven tot dat hij de bouw van een hnis voltooid had. Om kort te gaan, het is een onredelijke onbeschaam- de oude vent, wien het nooit aan een voor- wendsel ontbreekt. Hij heeft mij al lang ge- noeg aan de ooren gemaald." Met deze woorden, smeet hij verdrietighetluiktoe, en gaf dien dag aan niemand " Meer gehoor. Al is de bovenstaandefabel wat ligtvaardig van toon, bevat zij niet te min eene les die onze behartiging waardig is. De ijdelheid der menschelijke wenschen, die toch de na-tuurlijke verzuchtingen van het hart zijn, als ook van veel geheime geloften aan het Opperwezen, worden er niet kwalijk in ten toon gesteld. De gonden Weegelsiaal. — Onlang vermaakte ik mij met eene vergelijking tus-schen de weegschaal bij Homerus, waarin Jupiter het lot van Hector en dat van Achilles tegen elkander afweegt, en eene plaats bij Virgilius, Avaardie Godheid ingevere wordt, als de lotgevallen van Turnus en van Aeneas tegen elkander in de schaal leggende. Ik bragt mij vervolgens voor den geest, dat dezelfde wijze van voorstelling ook in het oosten gebruikelijk was, als b.v. in die verheven plaatsen der Heilige Schrift, waarin ons gemeld wordt, dat de groote koning van Babel, daags voor zijnen dood, gewogen was in de weegschaal, en te rigt bevonden. In andere gedeelten der gewijde schriften, wordt ons de Almagtige voorgesteld als die de Bergen weegt in eene wage, die den wind het gewigt mächtig, die de opwegenden kent der dikke wolken, die de handelingen der menschen weegt, en limine ellende te zamen opheft in eene weegschaal. Deze onderhoudende gedachten hielden bij af'wisseling mijnen geest geheel bezig, kort voor dat ik mij ter ruste begaf, en zich daarna met mijne gewone denkbeelden vermengende, gaven zij aanleiding, dat zich een zonderling droomgezigt aan mijne verbeelding vertoonde. Mij dacht ik was opnieuw in mijne studeerkamer verplaatst en in mijne leuningstoel gezeten, waar ik nog kort te voren, bij eene brandende lamp, als naar gewoonte, aan mijne bespiegelingen een' vrijen loop had gegeven. Terwijl ik 12 ; 2 Job xxviii, 25 ; s Job xxxviii, 10 ; Job vi. 2, hier verscheiden unterwerpen der zede-kunde overpeinsde, en mij verdiepte in hetonderzog van den aard der deugden en oderverteilen, welker beschouwing de stoff der vertoogen zou opleveren, waarop ik gewon ben het publiek dag om dag te vergasten, zag ik, dacht mij, twee gouden schalen aan eene keten van hetzelfde me-taal boven de tafel, dievoormij stond, opgehangen. Eensklaps werden er groote hoopen van gewigtenen aan wiederenkant der weegschaal uitgestort. Bij nader onderzoek vond ik op dezelve eene aanwijzing van al vvat bij de menschen in achting is. Bij wijze van proefneming leide ik bet gegenwärtige van wijskeid in de eene, en dat van rijkdom in de andere schaal, waarop deze., ten bewijze der betrekkelijke ligtheid, op-loog en tegen den zolder sloeg. XXXIII. De gouden Weegschaal. — Vervolg. — Eer körper vor der voort ga, moet ik mijnen lezer berigten, dat die gewigtenen hunne naturwissen kracht niet uitoefenden, er zij in de gouden schalen gelegd werden; zoo dat ik, ze in mijne hand houdende, niet gissen kon, welke zwaar of welke ligt waren. Dit bleek mij uit herhaalde proefneuiingen. Want, toen ik een gewigt met het op-poschrift Eeuwigheid in de eene schaal gelegd had, en vervolgens Trjd, Voorspoed, Druk, JRijkdom, Gebrek. Invited, Goedge-volg, en nog meer andere gewigten, die in mijne hand al zeer zwaar schenen te zijn, in de andere schaal wierp, vermogten zij de erstgenoemde met eens te bewegen, en al had ik er de zon, de sterren en de aarde bijgevoegd, zouden zij nog het overwigt niet gekregen hebben. Na dat ik de schalen geledigd had, leide ik verscheiden titels en eerambten met om. gangen en zegepralen, en wat al meer van dien aard is, in de een blinkend gewigtje nabij mij ziende, wierp ik het bij toeval in de andere schaal, en zag tot mijne groote verwondering dat het een volkomen tegenwigt was, zoo dat de evenaar noch ter een noch ter andere zijde oversloeg. Dit blinkende Gewigtje droeg op den rand het inschrift Jelleilieid. Daarna vond ik verscheidene gewigtsteenen van gelijke zwaarte. Zoo ondekte ik onder anderen dat Gieriglieid en Armoede, Rijkdom en Tenredenheid, elkander opwogen. Er waren ook gewigtenen die in gewordenen al zeer juist over eer kwamen, maar die op de schaal gelegd rijkelijk verschilden, als b.v. Godsdienstigheid en iSchiijnlieiligheid, Schoolvosserij en Geleerdheid, Vernuft en Leuendigheid, Godsvrnclit en Bijgeloof, Stemmigheid en Wijsheid, en zoo vervolgens. Een gewigt trok bijzonder mijne aan-dacht door een dubbel randschrift, en bijnnder onderzoek vond ik op den eenen kant geschreven: "In de taal der men-schen" en daaronder: "Rampen" en op den anderen kant: "In de taal der Goden" en daaronder: "Zegeningen." De  meerdere zwaarte hadden. XXXIV. De gouden Weegschaal. — Vervolg en slot. De schotten heben een spreekwoordelijk gezegde: eeti ons naturlik verstand staat gelijk met een pond geleerdheid. De waarheid van dit gezegde werd mij blijkbaar, toen ik deze twee dingen tegen elkander op de schaal leide. Mijne proefnemingen met deze twee gewigten openden mij een nieuw veld van onderzoek; want hoewel Natuurlijk versland veel zwaar-der woog dan Geleerdheid, merkte ik op, dat het nog honderdvoud in gewigt toe nam, wanneer ik Geleerdheid in dezelfde schaal leide. Let dergelijks merkte ik op bij Geleerdheid, want hoewel de laatstgenoemde alleen zwaarder was Dann de eerste, nam zij daarmede verbonden wel duizend voud in gewigt toe. Dit zonderlinge verschijnsel verloonde zich ook bij andere verwenigingen, als van Vermtft met Oordeel, Wijsgeerte met Godsdienst, Reglärldigheid met Menschelijkheid, Uver met Liefde, Diepzinuigheid met Bevattelijhheid, en vele anderen, te talrijk om in dit opstel vermeld te worden. Gelijk het in droomen zelden mist dat de ernst met een gering inmengsel van jok, en de kortswijl met een greintje ernst gepaard gaat, zoo dacht mij ook, dat ik, benevens andere proefnemingeo, er eenige maakte van vrij belagchelijken aard. Zoo bleek mij onder anderen dat een Engelsch boek-deel in octavo menig maal zwaarder woog dan een Fransche foliant, en dat een enkel schrijver der Grieksche of Latijnsche oud-heid wel een een geheele boekerij van den meuwen tijd opwoog. Daar ik juist een nommer van den Spectator zag liggen, smeet ik het in de eene schaal, en de waarde in koper geld in de andere. De lezer zal naar den uitslag niet vragen, indien hij zich de erste proefneming herinnert waarvan ik hierboven g ewaagde. Daarna woog ik de twee seksen tegen elkander; daar echter mijn belang mede brengt dat ik geene van beide mij tot vijanden maak, zal ik verzoe- ken verschoond te blijvenvan te zeggen hoe dat afliep, De gelegenheid was te schoon 0111 niet ook eenen de beginselen van eenen Torij en die van eenen Whig tegen elkander op de schaal te leggen, inaar, daar ik mijn blad bij den aanvang als onzijdig bekend gesteld heb, zal ik den uitslag dezer proef- neming liefst verzwijgen. Dit mag ik toch melden, dat bij onderzoek op het eene gewigt, in groote letters, het woord TEKEL te lezen stond. Ik maakte vervolgens nog veel andere proefnemingen, en hoewel ik ze juist in de bespiegeling van dezen dag niet kan opne-men, zal ik ze misschien in het vervolg nog wel eens te pas brengen. Ik zal hier aileen-lijk nog bij voegen, dat ik bij het ontwaken tot mijnen spijt ondekte, dat mijne gouden weegschaal verdwenen was. Ik besloofc nog voor het vervolg deze les daaruit te trekken, dat men niets gering achten of hoog schatten moet om het uiterlijk, maar dat onze schatten van zaken, en deindrukken die wij daarvan ontleenen, geregeld moeten zijn, naar hare wezentlijke en innerlijke waarde. XXXV. De Tempel der Idelheid. — Mij dacht dat ik verplaatst werd op een' groenen Blenheim lieben heuvel, die gemakkelijk te beklimmen was. Op deszelfs bi eeden top woonden de Dwaling met vele hoolden, en de Volksmeening met vele hoolden, twee viele het de zwarte kunst afgeven, en zich eenen naam gemaakt hebben, door de menigte te begoochelen door eigenliefde. Tot dezen stroomden van alle kanten een groote volksmenigte, langs twee verschilende paden die, elk in het bijzonder, op de verblijfplaats van een dier wezens, uit-liepen. Sommigen, die een zeer aanmatigend voorkomen hadden, gingen regtstreeks en uit vrije beweging naar de Dwaling, zonder eenen wegwijzer te wachten; anderen, van meer inschikkelijkken aard, begaven zich eerst naar de Volksmeening, die hen daarna door Lofspraken wistte bewegen, om zich aan het bestür der Dwaling te onderwerpen. Toen wij opgeklommen waren tot eene vrije plaats op de kruin des heuvels, waar de Volksmeening haren woonzetel had, vonden wij haar in gesprek met verscheiden personen, die ons voorgegaan waren. Hare stem was lieflijk, en zij ademde geuren nit onder het spreken. Zij scheen voor iedereen die haar bezocht een tong te heben; want ieder meende zich iets van waarde te hooren toeschrijven, en verwachtte een paradijs, dat zij hem als den loon zijner verdiensten beloofde. Zoo werden wij bekoord om haar te volgen, tot dat zij ons brengen zoude, waar het beloofde ons zou worden toegelegd; en het was opmerkelijk dat het gezelschap, zoo lang als wij op weg waren, niet ophield met of zich zelve te prijzen, of die eigenschappen in anderen te verhefen, waardoor zij meenden zelven nit te blinken, of eindelijk anderen te laken, die hunne eigenschappen, zoo al niet misten, nogtans in minderen graad ten toon spreid- Den. Ost laatst naderden wij een prieel, aan welks ingang de Dwaling gezeten was. De takken der boomen waren digt in een gevelochten, en de plaats waar zij zat wasjuist berekend om haar een weinig in de schemering te pi a at sen. Zij was in een wit overkleed vermomd, om zich aan ons des te beter onder den schijn van waarheid te vertoonen; en gelijk deze eeoe fakkel draagt, waardoor zij de schoonheden der natur voor de oogen barer aanbidders ten toon spreidt, ook was zij ook voorzien van eene tooverroede, om hare verrigten na te bootsen en door zinnenbedroor te behagen. Deze hief zij plegtig omhoog, en terwijl zij 159 iets mompelde, gebood zij de heerlikheren, welke aan haar tooverkracht onderworpen zijn, vooronsteverschijnen. Terstond rigtte den wij onze blikken naar dat gedeelte des hemels dat zij ons aan wees, en ontdekten een doorschijncnd blaauw verschiet, dat zich verhelderde gelijk cle bergen op een' zomerschen morgen, wanneer de nevel op- trekt; en ziet! het paleis der Udelheid ver- toonde zich aan onze oogen. XXXVI. De Tempelder Udelheid.— Vervolg.—De orondslag van het gebonw scheen naauwe- fiiks dien naam te verdienen, maar geleek veeleer een zamenstel van golvende wolkjes, waarop het door tooverkunst gevestigd stond, De weg langs welken wij opklommen was oeklenrd als de XXXVII. De weg langs welken wij opklommen was oeklenrd als de XXXVIII. Regenboog, en terwijl wij voorwaarts gingen werden onze zinnen als betooverd door het labberkoeltje, dat om ons heen zweefde. De waranden waren schitterend verguld, om vertooning te maken; de benedenste rei pilaren was van de ranke Corinthische bouworde, en het koepeldak van het gebouw had in gedaante eenige overreenkomst met eene waterbel. Aan de port vonden de reizigers geenen portier, en wachteden ook niet tot er zich een vertoonde; wantieder vermeende an zijnne verdiensten een genoegzaam paspoort te hebben, en drong naar bmnen. In de zaal ontmoeteden wij verscheiden spookgestalten, die tusschen ons door zweetden, een het gezelschap naar goeddunken rang- schikten. Daar was vervallen Grootheid, die van hare voorouderlijke feiten geen ander overblijfsel dan een versleten rok vertoonen kon; daar was Praalzucht, die alcijd van zich zelve den mond vol had, en Behaagziekte, die met saletjonkers pas, op de teenen kwam aanstappen. — An an het boveneinde der zaal stondeen troon, welks hemel schitterde van al den rijkdom en de pracht, die er Door de hand der welde aan verkwist was; en tusschen de vergulde troonarmen was de ijdelheid gezetteld, met paauweve-deren opgepronkt, en door hare aanbidders als eene tweede Venus vereerd. De knap die als Cupido nevens haar stond, en de geheele wereld leerde haar te huldigen, was Eigenwaan. Zijne oogen hadden telkens en naar binnen gekeerden blik, zoodat de hem omringende voorwerpen door hem onopgemerkt bleven; en de wapenen, waar-mede hij zijne overwinningen behaide, waren ontleend van degenen op wie hij het verzien had. De pijl, dien hij op den krijgsman afschoot, was met behulp van sijn eigen helmbos gevederd; de flits, waarmede hij op den schoongeest mikte, was bevleugeld met vederen die hem als schri jfpennen gediend hadden; en de schicht, dien hij op den verwaanden rij-kaard afzond, was beslagen met goud uit zijne schatkist. Hij breidde netten voorstaatsmannen uit hun eigen kunstgrepen, entleende vuur van vrouwenoogen, om haart mede te smelten,  Aan den voet des troons zaten drie valsche Bevalligheden, Vleijerij met eenen Schreiben vol van verwandten, Gemaaktheid met eenen Spiegel om zich in te oefenen, en de Mode, die gedurig hare kleederdragt verschikte en verplooide. Dezen maakten er haar werk van om de overwinningen van Eigenwaan te verzekeren, en ieder had daartoe haar eigen overleg. Vleijerij gaf aan alle dingen meuwe kleuren en schakeringen, Gemaaktheid wist aan alles eenen zwier of een voorkomen te geven, dat zij met de naam van fatzenlijk bestempelde, en de Mode, terwijl zij menig natuurlijk gebrek weg moffelde, had den slag van met ontleende bekorlijkheden toe te rusten. Terwijl ik deze voorwerpen beschouwde, ho Ordre ik eene stein uit de menigte, die eene klagt aanhief over het lot der men-schenkinderen, welke door den adem der Volksmeening bestuurd, door Dwaling misleid, door Eigenwaan aangevärend, en overgeleverd worden om in al de bedrijven der jede onderrigt te worden, tot dat Verachting en Armoede hen achterhalen. Deze uitdrukkingen waren niet zoodra van mond tot mond gegaan, of ik ontwaarde eene algemeene opschudding, tot dat er eindelijk op eene plaats ruim baan gemaakt, en een deftig oud man, achtbaar en onverschrocken, voor gebragt werd, om gestraft te worden voor de woorden die hij geuit had. Hij scheen zich te willen verantwoorden, Maar ik kon niet bespeuren dat iemand er op gesteld was om hem te hooren. De I Jdel- heid wierp hem een' verachtelijken blik toe, Eigenwaan blies'de kaken op, Vleijerij, die in hem Opregtheid erkende, vermomde haar aangezigt en wendde het weg, Gemaakt- heid schermde met haren waaijer, vertrok haar gezigt en maakte hem uit voor Afgunst en Achterklap, en de Mode wilde niet dat hij anders dan Lompheid zou genoemd wor- den. Aldus door alien veracht en beleedigd, werd hij weg gejaagd als een, die lieden van verdiensten en rang belasterde, en ik hoorde het besluit nemen, dat waar hij zich ook in het vervolg vertoonde, hij geene andere be- handeling zou ondervinden. XXXVIII. De Tempel der IJ delheid. — Vervolg en slot, — Ik had reeds grootendeels den zin begrepen van de waarschuwing die hij gegeven had, en dacht na over de wijs hoe zijnne laatste woorden zouden vervuld worden, toen er een groot gedruis van buiten gehoord werden. Te gelijker tijd werd de dear zwart van een' zwerm harpijen, die naar binnen drongen. Eer zij nog binnen waren, vertoonden zich reeds Dwaasheid en Verlorenkrediet in hethuis. Moeite, Schande, Eerloosheid, Verachting en Armoede kwamen achteran. IJdelheid met haren Cupido in hare Bevalligheden nam de wijk, hare unden kropen in hoeken en gaten, riaar verscheidene van hen werden betrapt, en (naar hetgeen ik van eenen otnstander vernani) naar jgevangenhuizen en kerkefs we Geschlept, tot volslagen eenzaamheid of allans tot een' engen kring bepaald, ook wel tot handenarbeid, ja zelfs tot de verachtetijkste middelen van bestaari gedwongen. "Maar dit volk" voegde bij er met den toon der verachting bij, "maakte zij hier op hunne plaats waren, hoewel hunne verdiensten even inin aan den luister die liier heerscht geverredigt zijn, als hunne middelen aan de te maken kosten. Wij heben al meer zulke vertooningen geden; al de pracht waarvan gij getuige waart zal herleven, zoodra de dräkte over is." Ik zeide hem dank voor zijn inlichting, en daar ik dacht dat bij in staat zoit zijn om daar te blijven, tot dat bij op zijn beurt gevangen wierd, spoedde ik mij naar de deur, en haalde er nog eenigen in, die hoe-wel zij naar de stem van Opregtheid niet lusteren wilden, nit scbrik en in navolging van anderen de wijste partij kozen. Maar toen zij den dorpel betraden, was het voor hen eene wonderlijke verrassing, dat de begoocheling der IJdelbeid verdwenen was, en dat zij nu duidelijk inzagen, hoe het gebouw zonder vezentli jken  was juist vervlogen, maar hij heeft mij aanleiding gegeven om levenslang indachtig te blijven, aan de noodlottige gevolgen van gehoor te geven aan de inblazmgen der Idelheid. Poa-ino-en der menschen om van hunne lasten bevrijd teivorden.— Het is eene overbekende gedachte van Socrates, dat, mdien al de ongelukken van het geheel e menschdom tot een' algemeenen voorraad bij een verzameld en daarna gelijkelijk onder de menschen verdeeld konden word en, zij die zich nu voor de ongelukkigsten houden, hun tegen- woordig aandeel zouden verkennen verkenn verkenn. Horatius heeft dit denkbeld nog meer uitgewerkt, en geeft ergens te kennen dat de ongemakken en tegenspoeden waaronder wij gebukt gaan, ons minder drukken, dan die van eenig ander menschen docn zouden, indien wij ons lot met het zijne venvisselen konden. Terwijl ik, in mijnen leuningsto docn zouden, indien wij ons lot met het zijne venvisselen konden. Terwijl ik, in mijnen leuningsto docn zouden, indien wij ons lot met het zijne venvisselen konden. el zitten-de, deze twee aanmerkingen in mijnen geest ora en weer om keerde, verviel ik ongevoe- lig in eene zachte sluimering. In dien toe- stand kwam het mij voor, dat er eene afkon- diging nit naam van Jupiter geschiedde, dat ieder sterveling al zijn verdriet en on- gelnk zou aandragen en op eenen hoop bij elkander leggen. Er was tot dat einde eene groote vlakte aangewezen, Ik plaatste mij in het midden van het plein en zag met groot genoegen het geheele menschelijke geslacht een voor een aanstappen, en elk zijnen last van zich werpen. Dat gaf al spoedig eene opeenstapeling af, die zich als een verbazend hooge boven de wol- ken verhief. Erwaszeker vrouwelijk wezen van ranke leest en lneht ige gedaante die het bij deze plegtigheid zer drängende zer drängende kund. Zij droegen de eene hand een vergrootglas, en wasuitgedost in een los golvend kleed, waarop spooken en kwelgeesten in bordunrwerk afgebeeld waren, die zich, terwijl haar gewaad in den wind flodderde, in duizenderlei hersenschim- mige gedaanten a an het oog ver toon den. 