Maandblad voor den Nederlandschen landbouwer, 1878, no. 10, 1878 [Inhoudsopgave]
Bekroond door de Holl. M'i. van Landb. met de GOUDEN MEDAILLE. MAANDBLAD VOOR DEN NEDBRLANDSCHEN LANDBOUWER, ONDER REDACTIE VAN E. C, EN KLAAR, R, W. BOER, Prof. Dr. AD. MAYER. 1878. N°. 10. N°. 40 SNOWLAKE. Deze schoone njkdragende vrucht is op weg om even beroemd en bemind te worden als Early-rose. Nagenoeg even zoo vroeg als deze is Snowlake de meelrijkste vroege aardappel (gehalte 24.57 pCt.). Bij uitstek lekker van smaak is zij tevens fraai van gedaante en van goudgele kleur. Maandblad. 10 N°. 40 SNOWLAKB. Te bekomen aan het Central-station für Saatkartoffeln. Friedrich von Grröling, Lindenberg bei Berlin N. O. Prijs: % kilo = 0.60 Mark, 5 k°. = 4 M., 12% k». = 6 M., 50 k°. = 18 M., 250 k°. == 75 M. DE PEIJSCOÜEASTEN DEK. GARANDERENDE ZAADHANDELAREN IN NEDERLAND. Ofschoon het gebruik van zaad inden herfst in Nederland niet van beteekenis is, deelen wij toch vanwege het proefstation nog een tweede keer in dit jaar een samenstelling der prijscouranten der handelaren mede. Dit geschiedt hoofdzakelijk omdat bijna de helft der onder controle staande firma’s eerst na het publiek maken van onze samenstelling der voorjaarsprijscour anten verklaart hebben onder onze controle, zaden te willen verkoopen. De veranderingen van enkele prijzen heeft ook aanleiding hiertoe gegeven. De firma’s van de nu in Nederland garandeerende zaadhandelaren zijn, inde volgorde hunner respectieve verklaringen dat zij onder controle verlangden te komen, de volgende: 1. E. van den Bosch te Goes. 1 Februari 1877. 2. Wed. J. Leupen en Zn. te Haarlem. 3 Maart 1877. 3. L. van Waesberghe Janssens te Hulst. 24 Deo. 1877. 4. H. H. van Waverente Hillegom. 26 Februari 1878. 5. M. M. Duintjer Ez. te Veendara. 8 Maart 1878. 6. C. R. Fercken te Rozendaal. 21 " 1878. 7• K. Kobus te Deventer. 22 » 1878. 8. A. Roodzant Jz. te Dirksland. 23 // 1878. 9. Wm. E. Busgers & C°. te Arnhem. 6 Juni 1878. In zooverre door deze firma’s prijzen zijn opgegeven, kan het volgende vergelijkend overzicht opgemaakt worden. I. Graszaden. a. En g els ch Rayg ra s. Naam der firma’s. Gegar. gebruikswaarde. Prijs per Kgr, 1 Kgr. zuivere waar kost. v.d. Bosch. 69 pCt. ƒ 0.40 f 0.58 Leupen. 67.8 » » 0.29 " 0.43 h. Italiaansch Raygras. v.d. Bosch. 72 pCt. ƒ 0.50 ƒ 0.70 Leupen. 50 » » 0.36 " 0.66 v. Waveren. 50 // » 0.30 >• 0.60 146 BE PRIJSCOURANTEN EN Z. c. Timothy gras. v.d. Bosch. 84 pCt. ƒ 0.50 ƒ 0,59 Leupen. 92 » 0.44 » 0.47 v. Waveren. 83 -/ „ 030 ~ 0.36 ■ Dat de prijzen van E. van den Bosch niet alleen absoluut maar ook betrekkelijk hooger zijn dan die van J. Leupen en Zn. is misschien gedeeltelijk daaraan toe te schrijven, dat door de eerste firma de prijzen per Kgr., terwijl door de laatste firma de prijzen per 50 Kgr. zijn opgegeven. Yoor het vervolg zullen wij, om de vergelijking volkomen juist te maken, zorgen, dat alle opgaven op den prijs van 1 Kgr. betrekking hebben. Andere graszaden worden niet gegarandeerd geleverd.' Toch wil ik inde volgende lijst de prijzen vergelijken, welke door E. van den Bosch of Busgers worden opgegeven met de (meestal door ons zelve gevonden) gemiddelde gebruikswaarde van de betrokken zaden, opdat hierdoor ten minste tot op een zekere graad van waarschijnlijkheid, de prijs van absoluut zuivere en volkomen ontkiembare waar kan worden berekend. Naam der zaden. Gemidd. gebruikswaarde. Prijs per Kgr. 1 Kgr. zuivere waar kost. Beemd vossenstaart. 5.5 pCt. ƒ 0.90 ƒ 18. Reukgras. 13. . 0.90 » 6.90 Kropaar. 25. « „ 0.70 3.80 Beemdlangbloem. 36. » «• 0.75 « 3.30 Gewold zorggras. 14. » 0.35 « 3.50 Veld beemdgras. 5.7 • » 0.80 „ 14. Ruwachtig beemdgras. 4.2 » » 0.70 ~ 17. Kamgras. 37.0 « „ 3. „ 5.40 De verschrikkelijk hooge prijzen, die men voor de meeste dezer grassen zou moeten berekenen, wanneer men de gemiddelde gebruikswaarde tot grondslag neemt, zal zeker het voordeel hebben, dat de landbouwer meer helderheid verkrijgt over de kostbaarheid van de meeste dier grassen, en dat hij in het vervolg zulke koopt, waarbij hem, al is het slechts 80—40 pCt. gebruikswaarde, gegarandeerd wordt. 11. Klaverzaden. a. Roode Klaver. Firma. Gegarand. gebruiksw. Prijs per Kgr. Prijs van 1 Kgr. zuiver zaad. v.d. Bosch. 83 pCt. f 0.90 ƒ 1.08 Leupen. 83 » * 0.72 „ 0.74 v.Waesherghe Janssens. 90 « » 1,50 » 1.67 10* 147 DE PRIJSCOURANTEN ENZ. Firma. Gegarand. gebruikSw. Prijs per Kgr. Prijs van 1 Kgr. zuiver zaad. v. Waveren. 79 pCt. ƒ 0.60 ƒ 0.76 Duintjer. 87 " « 0.73 » 0.83 K. Kobus. 90 » » 0.70 . 0.78 Koodzaut. 68 » ? ? ó. Witte Klaver. v. a. Bosch. 85 pCt. ƒ 1.30—1.50 ƒ 1.41—1.76 Leupen. 81 » » 1.20 » 1.49 Duintjer. 73 « « 1.— » ? c. Basterd Klaver. v.d. Bosch. 80 pCt. ƒ 1.80 / 2.25 (/. Lucerne. v.d. Bosch. 88 pCt. ƒ 1.20 ƒ 1.37 Leupen. 81.0 « * 0.88 « 1.09 v. Waesberge Janssens. 87 " » 1.75 » 2.— Fercken. 89 . . 1.04 » 1.17 Koodzaut. 85 •• e. Hoppe-liups-Klaver. v.d. Bosch. 78 pCt. ƒ 0.75 f 0.95 Alle deze zaden worden gegarandeerd vrij te zijn van het gevaarlijke warkruid (cuscuta), een volgens onze onderzoekingen zeer verspreid bestanddeel van de niet gegarandeerde klaverzaden in Nederland. Wageningen, 10 Sept. 1878. ADOLF MAYER. DE NAJAARSPRIJSCOURANTEN DER GARANDEERENDE MESTSTOFHANDELAREN, opgemaakt vanwege het Proefstation. Yeel is er ten opzichte der prijscouranten van de garandeerende meststofhandelaren sedert het voorjaar veranderd. Niet alleen zijn 7 nieuwe firma’s, die van nu af slechts gegarandeerde waar willen verkoopen, er bij gekomen, en enkele firma’s, wier prijscouranten in strijd waren met de algemeene bepalingen van het proefstation, uit de controle uitgetreden; maar ook de firma’s welke gebleven zijn, leveren gedeeltelijk andere waren of garandeeren andere gehalten. Het is duidelijk te zien, de meststofhandel verkeert in eene periode van overgang. Wij gelooven, dat deze beweging voor een groote gedeelte door het oprichten van het proefstation 148 DE NAJAAESPEIJSCOURANTEN ENZ. is opgewekt en dat zij tot het goede zal leiden het goede, dit wil zeggen; juiste en oprechte benoeming der verhoekte waar, aanbod van wezenlijk bruikbare stoffen als meststoffen, prijzen naar evenredigheid met de innerlijke waarde. Wij beginnen ons overzicht wederom met de firma’s op te noemen, welke nu alleen in Nederland garantie geven onder toezicht van het Rijks proefstation. Zij zijn wederom gerangschikt volgens de anciënniteit, d.i. van het tijdstip, dat zij zich onder controle verklaarden. Lijst der G-arandeerende Meststofhandelaren, 1. A. Banting, Amsterdam. 15 Sept. 1877. 2. M. H. Saloraonson, Capelle a/d. IJssel bij Rotterdam. 15 » 1877. 3. G. J. Krol & Co., Zwolle. 15 * 1877. 4. Alexis Serruijs, Rotterdam. 24 * 1877. 5. Ohlendorff & C°., Rotterdam. 29 » 1877. 6. N. Verwey, Tiel. 1 Oct. 1877. 7. Kruidenier & C°., Charlois bij Rotterdam. 24 Dec. 1877. 8. van Rietschoten en Houweus, Rotterdam. 16 Jan. 1878. 9. Preston & C°., Rotterdam. 1 Pebr. 1878. 10. Boeke & Huidekoper, Groningen. 19 Febr. 1878. 11. J. J. Kortman, Rotterdam. 1 Maart 1878. 12. G. J. de Waard, Assen. 1 April 1878. 13. R. Merck, Melle (Hannover). 33 * 1878. 14. Smits & de Wolff, Utrecht. 1 Aug. 1878. Niet alle deze meststofhandelaren verkoopen hetzelfde. Enkelen slechts een enkele meststof, anderen een groot getal voor de verschillende behoeften. Maar allen garandeeren een zeker gehalte aan mestende hestanddeelen, en dit is niet slechts een mooi praatje, zooals soms andere handelaren beweren, maar zij zijn wel degelijk verplicht, zich aan het resultaat, bij hercontróle door het proefstation verkregen, te onderwerpen, hetzij de meststoffen door deze Heeren zelve of door hunne agenten zijn verkocht. Bij de meesten der firma’s heeft de hercontróle, door het proefstation volkomen kosteloos plaats, omdat deze firma’s zelve voor de kosten op de een of de andere manier opkomen. Slechts de firma’s A. Banting te Amsterdam en J. J. Kortman te Rotterdam en G. J. de Waard te Assen van den 1™ October van dit jaar af maken eene uitzondering hierop. Deze vergoeden de analysekosten niet of slechts in geval van minder gehalte. De verbruikers moeten in dit geval f2.— voorleder bepaling vaneen mestende bestanddeel (stikstof of phosphorzuur) vergoeden. 149 DE NAJAARSPR IJ SCO ü R ANTEN DER Wij willen hopen, dat de nu volgende cijfers duidelijk genoeg gerangschikt zijn, om aan de landbouwers wederom een vertrouwbaren maatstaf aan de hand te geven. Van herfstbemesting zijn natuurlijk meerde minder spoedig werkende meststoffen, zooals beendermeel, verder dezulke, die inden grond eerst een verandering moeten ondergaan, alvorens zij ter plantenvoeding geschikt zijn, zooals de slechtere kalizouten, aan te bevelen. I. Meststoffen, die voor plantenvoedende stoffen slechts stikstof bevatten, zeggen wij kort; stikstofhoudende meststoffen. a- Chüisalpeter, bij Krol, Verweij, Kruidenier, Rietschoten, Boeke en de Waard verkrijgbaar. Garantie en prijs is uit de volgende kleine tabel te zien. pCt. stikstof. Krol . 15 ƒ3l f 1.40 Verweij 15 „21 „ 1.40 Kruidenier 15 marktprijs. ? Rietschoten 15 ƒ 21.50 „ 1.43 Boeke 15 » 32 „1.47 de Waard .15 „21 „ 1.40 h. Zwavelzure ammoniak, bij Krol, Verweij, de Waard en Smits & de Wolff verkrijgbaar, garantie en prijs als volgt: pCt, stikstof. Krol •■••.... 30 /27 / 1.35 VerweÜ 20 „29 „ 1.45 Rietschoten 22 „ 32 „ 1.46 de Waard 20 „27 „ 1.35 Smits &de Wolft .... 20 „25 „ 1.25 11. Meststoffen met onopgelost langzaam werkend phosphorzuur. a. Fijn beenzwart. pCt. phosphorz. Prijs. Prijs v. 1 Kg. phosphorz. Krol 25 ƒ 9 ƒ 0.36 111. Meststoffen met opgelost phosphorzuur. a. Superphosphaten. Deze worden door vele firma’s verkocht. Naam der firma. Bijzondere naam van het pCt. oplosh. Prijs v. 1 Kg. superphosphaat. phosphorz. ' phosphorz. Salomonson . . Superphosphaat 11 ƒ 6.75 f 0.61 d°- d°. 13 „ 5.50 „ 0.65 d°- d°- 15 , 9 „ 0.60 d°- d°- ' 16 „ 9.50 „ 0.59 d°- d°- 19 . 11.— . 0.57 150 GARAND EBBENDE MESTSTOFHANDEL AREN. .T , Bijzondere naam van het pCt. oplost. Prijs v. 1. Kg. superphosphaat. phosphorz. 11^s‘ ptospliorz. Krol .... Superphosphaat 11 f 6.75 ƒ 0.61 d°. d°. 15 ■' 9. » 0.60 d°. d». 19 » 11.— « 0.57 Ohlendorff. Guano-superphosphaat 16 ». 8.50 « 0.53 Verweij. Superphosphaat van kalk 18 « 10.50 » 0.58 Kruidenier. Superphosphaat 13 » 10.50 » 0.81 Rietschoten. Opgeloste beenderen 12 « 8.47 » 0.77 d°. Superphosphaat 20 " 10.85 » 0,54 d». d°. 18 '■ 8.80 " 0.49 d°. d°. 11 » 6.46 " 0.59 Merck .... d°. 15 » 10.— » 0.67 Smits & de Wolff d°. 19.5 « 8.50 » 0.44 IV. Kalimeststoffen. a. Chloorvrije Stassfürter zouten worden geleverd door Krol, Yerweij, Preston, Boeke, de Waard en Smits, en wel tegen de volgende prijzen: , Naflam Naam der meststof. PCt-k,f- Prijs. 1. KS' der hrma. gehalte. J kali. Krol. Gereinigde zwavelzure kalimagnesia 28 ƒ 13.60 ƒ 0.48 Preston. d°. d°. kali 60 » 17.— » 0.34 Boeke. Gezuiverde zwavelzure kalimagnesia 28 » 14.50 « 0.52 Smits. Zwavelzure kali 50 " 15.— » 0.30 h. Chloorarme Stassfürter zouten. Preston. Gereinigde zwavelzure kali 38 ƒ 16.25 ƒ 0.40 Boeke. Gezuiverde d°. d°. 38 « 15.- » 0.39 c. Stassfürter zouten, vrij van schadelijke hestanddeelen als chloor magnesium. Verweij. Chloorkalium 50 / 12. ƒ 0.24 Krol. 5 maal geconcentreerd kalizout 50 « 10.— » 0.20 Preston. 5 d°. d°. d°. 50 » 10.— » 0.20 Boeke. 5 d°, d°. d°. 50 » 11.25 » 0.23 Smits. Chloorkalium 50 » 8.10 * 0.16 < d. Onzuivere Stassfürter zouten, minder aan ie hevelen voor den landbouw. Krol. Kalimest 9 ƒ 3.40 ƒ 0.38 d°. Geconcentreerd kalimest 25 •> 6.72 » 0.27 d°. 3 maal geconcentreerd kalimest 30 » 6.80 » 0.23 d°. Zwavelzure kalimagnesia 15 // 4.60 * 0.31 d°. Gepraepareerde kainit 13 // 4. // 0.31 Preston. 3 maal geconcentr. kalizout 30 » 6.75 // 0,23 d°. Ruwe zwavelzure kalimagnesia 13 * 4.25 » 0.33 151 DE najaarspsijscoürakten der def firma. Naam der meststof- Pri|s- 8 Preston. Geprepareerde zwavelzure kalimagnesia 15 ƒ 5.75 ƒ 0.38 d°. Kuwe zwavelzure kali 10 „ 3.50 „ 0.35 d°. Kainit-zwavelzure kali 23 » 4.25 „ 0.18 Boeke. 3 maal geconcentreerd kalizout 30 8.25 // 0.28 •i0- Geconcentreerde kalimest. 25 « 8. 152 GAHANDEEKENDE MESTSTOFHANDELAKEN. h. Kunstmatige mengsels. Naam Naam Gehalte aan p .. der firma. der meststof. stikstof, opl. phosphorz. r9s* Krol. . . Ammoniak-superphoshaat 10 9 /19.— d°. Salpeter d°. 79» 16. Kruidenier . Ammoniak d“. 6' 6‘- » 16.50 d°. d». do. 6.J 7 * 16.50 Preston. . Opgei. Peru-guano met verhoog, v. stikst. 10 9 » 20.— Kortman . Ammoniak en kalihoudend superphosph. 6 10 » 14.50 d°. Chili superphosphaat 7 10 » 16. d°. Ammoniak superphosphaat. Peru-guano 7 9j » 15 25 d°- d°. d°. do. 8 \ 9[ » 16.50 d°- d°. do. d°. 10 10 » 18.— c. Bloedmest, opgeloste. Salomonson. 59» 12. d. Opgeloste vleeschmest. Banting. . 5J V£ » 14.70 e. Beenderen superphosphaat. Merck . . 412 » 14. d°. 312 » 12.50 VII. Meststoffen met stikstof en kali. a. Kalisalpeter. Naam der firma. Gegarandeerd stikstof. Kali. Prijs. Krol . . . 13.0 44.0 ƒ 33. Yerweij . . 13.2 44.5 » 33. de Waard. . 13.0 44.0 » 32. VIII. George Ville-meststoffen en andere meststoffen met drie werkende bestanddeelen. a. George Ville-meststoffen. Vooral zijn het de firma’s Krol, Yerweij, Kruidenier en de Waard, die zich met het maken van Ville-meststoffen bezig houden. Naam Naam Gegarandeerd aan . der firma. der meststof. stikstof, opl. phosphorz. L I,*^s* Krol . . Volledige mest 1 v. koolzaad, granen 6 5 8 / 14.50 d°. N°. 4 van bieten 5 6 16// 14.25 d°. Volledige mest 1 met salpeter 6 5 8 // 13.50 h. Chloorvrije Ville-mesispeciën. Naam Naam Gegarandeerd aan .. p.. der firma. der meststof. stikstof, opl. phosphorz. Ka I- Bujs. Krol . . Volledige 1 voor koolzaad enz. 6 57 / 15.50 d°. N°. 2 van granen enz. 6 6 7 » 15. d°. N°. 3 v. aardappelen 4 6 13 » 14.75 153 DE NA JAARSPEIJSCOüRANTEN ENZ. c. Wilekeurige mengsels, onder den naam van Ville-meststoffen. Naam Naam Gegarandeerd aan „ .. .. der firma. der meststof. stikstof, opl. phosphorz. KalL PnJs- Verweij . Volledige speciaalmest voor klaver en aardappelen 34». 9*. ƒl6. d°- * weiland 5 4J ,6 . 16. d°. " bloemen 7 31. 9 v 16.50 d°- " granen en vlas 6 4J s{. •• 16.50 d°- • beetwortels fi 4 81 » 17. Kruidenier. " gras en granen 6J- 5 73 „ 16.50 d°- " aardappelen en vlas 4 6 13 „ 16.50 de Waard. C. " aardappelen 34 13-/12 d°- A- " granen, gras 6 54 14 d°- " erwten 3 .6 9 12. Wageningen, 10 Sept. ’7B. ADOLF MAYER. VILLE-MEST. Amice ! De 4.50 Heet. haver, hier bij Tiel, waarvan de helft met Ville s-mest van Verweij bemest was en die ik u in mijne vorige mededeelde, dat f 1286.40 had opgebragt in publieke veiling, levert bij dorsching 71.11 mud haver van 43 kilo wigt per mud, per H.A. met 4900 kil. stroo per H.A., dat is in ’t geheel 320 mud graan en 22000 kil. stroo tot 1.80 a 2 M. lang. De 2e snede der 1198.70 H.A. klaver, die wij dit jaar met onvolledige (1) Ville-mest ad/9 de 100 kil. hebben bemest, geoogst zijnde, blijken nu in ’t geheel van de twee sneden te hebben gegeven 145075 kilo’s hooi of ruim 12000 kil. per H. van de 2 sneden. De tarwe valt hier bij dorsching dit jaar zeer tegen inde scheut. De beste gezomervaagde stukken geven 16 a 16|mud graan per H.A. Het is dus nog al een bijzonder geval, dat I. H.A. tarwe, onder Drumpt gezaaid in klaver, die in 1877 met 400 kil. Ville-mest voorzien was., buitengewoon is gelukt. Van dat 2e schaar is geoogst 45 vim, die 44.10 mud graan van 83 kil. wigt en 5200 kil. stroo gaven van 1.80 tot 1.90 Meter lang, of 31.50 mud graan en 3640 kil. stroo per H.A. 10 aren teelland in 1877 met aardappelen, ronde wolkammers bepoot, die met 50 kil. Ville-mest waren bemest en toen 27 mud groote en 9 mud kleine aardappelen gaven, bijna zonder eenig bederf, werden daarna met rogge bezaaid, (1) Zonder stikstof. 154 VILLE-MEST. die zoo sterk groeide, dat ze voor het bloeijen reeds plat op den grond lag. Nu geoogst en gedorscht, gaf die rogge nog 4 mud graan en 800 kilo’s stroo, dat is •40 mud graan en 8000 kil. stroo per H.A. YV. Geurts Az., Tabaksplanter te Opheusden, deed dit jaar een proef met dien teelt op Yille’s-mest tegen schapenmest. Heden bragt bij mij van beide teelten monsters bladen van aard en best-goed, die groen gewogen en gemeten de volgende uitkomst gaven: 5 bladen aard goed op Yille’s-mest wogen ruim 4 ons en waren lang 0.67 en breed 0.40 Meter. 6 bladen aard goed op schapenmest wogen 3-|- ons en waren 0.62 lang en M. breed. 5 bladen best goed op Yille’s-mest wogen 5 ons met een lengte van 0.76 M. en 0.40 M. breedte. 6 bladen best goed op schapenmest wogen 4 ons en waren 0.66 M. lang en 0.28 M. breed. De Tabak op Yille’s-mest was geteeld op gewonen grond en elke plant had 2 ons van die mest ontvangen, die/‘l6 de 100 kil. kost. Die op schapenmest was gegroeid op het gewone Tabaksland met 2000 kubiek voet schapenmest, f 420 per H.A. kostende, voorzien. De opbrengst der 3 H.A. paardeboonen te Zoelen, pas geschuurd, doch nog niet gedorscht, hoop ik u later te kunnen opgeven. Na groete, t. t., Tiel, Sept. 1878. VAN EVERDINGEN. MEDEDEELIN6EN OYER DE VARKENSZIEKTE DOOR HET VEEARTSENIJKUNDE STAATSTOEZIGT IN LIMBURG. (Overgenomen uit de Landbouw-Courant van 8 Sept.) Het navolgende is ontleend aan eene mededeeling, door den Commissaris des Konings in Limburg in nu. 94 van het prov. blad aan de burgemeesters in dat gewest gedaan; „Alhoewel ‘de varkensziekte niet behoort tot eender besmettelijke veeziekten, genoemd bij art. 1 van het kon. besluit van 30 October 1872 (Staalsbl. n°. 105), heeft het veeartsenijkundig Staatstoezicht in dit gewest, hetwelk ik nopens de bedoelde kwaal heb gehoord, zijne meening daaromtrent te kennen gegeven, en voorzorgsmaatregelen ter beteugeling of voorkoming dier ziekte aangeraden, welke ik hier letterlijk laat volgen; 155 MEDEDEELINGEN OVER DE VARKENSZIEKTE. „De oorzaken dezer kwaal liggen voor een groot gedeelte nog in liet duister, maar over het algemeen is men het daaromtrent eens, dat het verblijf der varkens in kleine, onreine en slecht geventileerde hokken, zooal niet de bijzondere oorzaak der ziekte is, echter moet beschouwd worden als een moment, dat tot de ontwikkeling der kwaal veel bij draagt en den aanleg tot haar ontstaan bij de dieren vermeerdert. „Wat de besmettelijkheid dezer ziekte betreft, zoo deze bestaat , dan zij zeer gering en zelfs door inenting heeft men, voor zoover ik weet, ze nog niet kunnen aanwijzen. „Ongetwijfeld echter heeft de varkensziekte een miasmatischen oorsprong en, ofschoon de natuur van het miasma geheel onbekend is en waarschijnlijk nog lang onbekend zal blijven ligt het toch buiten twijfel, dat ophooping in of inde nabijheid der varkenshokken, van rottende organische stoffen, mest, urine enz., onder de inwerking eener vochtige en warme dampkringslucht de ontwikkeling van het vergiftend element en zoodoende de algemeene infectie kan veroorzaken. Is dit schadelijk element nu eenmaal aanwezig, dan kan het, behalve met de lucht, ook met het voedsel en met den drank in het lichaam worden opgenomen. „Ofschoon er tegen de varkensziekte een groot Aantal geneesmiddelen zijn aanbevolen, heeft de ondervinding geleerd dat er tot heden nog geen specifiek middel tegen haar bestaat. Het toedienen van verkoelende middelen blijft echter ook als voorbehoedend middel zeer aanbevolen. Het voedsel moet daarbij licht verteerbaar zijn, ook voor de varkens, die nog niet ziek zijn, terwijl ook de mestvarkens minder intensief dienen gevoed te worden en het vetmesten tijdelijk gestaakt. „Het aanhoudend verblijf der varkens, zoowel de zieke als de gezonde, inde open lucht is het beste middel tegen de verspreiding der ziekte. Hierdoor alleen kan men vrij dikwijls d°_ algemeene infectie tegengaan. De hokken kunnen dan middelerwijl gereinigd, met kalk gewit, gedesinfecteerd en gelucht worden. „Ook voor de reinheid der voedertroggen, emmers en verder stalgereedschap moet gezorgd worden. „De mest moet met ongebluschte kalk bestrooid of met carbolzuurhoudend water besproeid worden en zoover mogelijk van de hokken worden verwijderd. Eindelijk behoort er steeds eene genoegzame hoeveelheid zuiver drinkwater in het bereik der varkens te zijn. Waar het kan, is het baden in waterpoelen zeer aan te bevelen”. 156 EEN PEERENBOOM YAN 400 JAREN. Een ieder kent de spreekwoordelijke langlevendheid van den eik, den koning der wouden, die eeuwen besteedt om te groeien en, vooral in Zwitserland, verbazende afmetingen bereikt. Wat echter veel zeldzamer is, is een peerenboom die 15 voet in omvang heeft. Deze boom die geheel hol is, steunt alleen nog op zijne schors en heeft desniettemin krachtige takken, die jaarlijks goede en talrijke vruchten leveren. Men kent hem eenige eeuwen levens toe en ziehier hoe men zijn leeftijd berekent. De vader van den tegenwoordigen eigenaar, die in 1767 geboren werd, verhaalde, dat toen hij een kind was, zijne oudtante, die toen 92 jaar oud wTas, hem vertelde, dat zij in hare kindsheid bij het verstoppertje spelen, zich reeds inde holte vhn dien boom ging verschuilen. Nu is er van 1767 tot 1878 meer dan eene eeuw verloopen; indien men den leeftijd der bedoelde tante hierbij voegt, dan komt men reeds tot tweehonderd j aren. Aannemende, dat die peerenboom honderd jaar noodig gehad heeft om zijne tegenwoordige afmetingen te verkrijgen, dan zijn er geen minder aantal jaren noodig geweest voor zjjn achteruitgang, d.i. om tot dien staat van verval te komen, waarin hij reeds voor 1767 verkeerde. Deze cijfers bij elkander tellende, verkrijgt men een totaal van vier eeuwen, waaruit volgen zou, dat de bedoelde peerenboom een tijdgenoot zijn zou van dén beroemden lindenboom te Freiburg, die meer dan zes eeuwen oud is. Deze boom, die alleen nog op zijne schors rust, heeft tot hiertoe aan alle vernielingen der tijden en aan de ontzettendste stormen weerstand geboden en bedekt zich desniettemin jaarlijks met een rijken oogst van peeren. Er heeft bij dit alles geen de minste overdrijving plaats; iedereen kan zich van de waarheid overtuigen en dezen eerwaardigen grijsaard op het landgoed Brunisburg, op twintig minuten afstand van Bourgillon (kanton Freiburg) bewonderen. HEDENPAAGSCHE YLEESCH-SCHAPEN. De Landwirth toont ineen merkwaardig artikel aan, hoe in het land, waar de teelt van vleesch-schapen tehuis is en zich het meest ontwikkeld heeft, de Southdowns- en Leicesterschapen gedurig meer voor andere rassen wijken moeten, die nog niet zeer lange jaren geleden geheel niet als zoodanig bekend waren. Dit wordt vooral aangetoond door de prijzen 157 hedendaagsche vleeschschapen. die bij huur of koop voor springrammen betaald worden. Voor Southdown-rammen van den Hertog van Richmond werd slechts / 138.60 tot f 151.20 betaald; die van den graaf van Portsmouth golden slechts f 63.00 tot f 107.10. Op de veiling op Cirencester in het vorige jaar werd geen enkel dier verkocht. De Leicester-rammen van Gr. Walmsley gingen voor f 138.60 weg en op de laatste veiling op Givendale werd gemiddeld slechts ƒ 128.10 betaald. Daarentegen verhuurde Rawlence twee Hampshire-rammen voor éen springtijd voor f 945 en f 907.20; voor de overige springrammen maakte hij gemiddeld f 283.50, voor zijne lammeren f 207.90 per stuk. C. Dibben kreeg voor een Hampshire-ram f 1953. Shropshire-rammen werden als jaarlingen bij eene veiling van Priece op Shrewsbury met f 1383, f 1446 en f 1890 betaald, terwijl Poster / 1512 en f 2085.60 ontving, en zekere Mevrouw Brache voor een eenjarige ram voor eenen springtijd f 2520 maakte. Voor 8 Lincoln-rammen werd onlangs op eene veiling op Panton tezamen f 3780 of gemiddeld f 472.50 betaald, de duurste kwam op f 1764 te staan. Op de veiling van Kirxham te Bisoathorpe werden 70 rammen gemiddeld voor ƒ 471 verkocht, de duurste werd met f 1512 betaald. Deze verschijnselen worden daardoor verklaard, dat de fokkers en veemesters de hoeveelheid met de hoedanigheid trachten te vereenigen en het voeder uitsluitend in vleesch en wol van zoodanige schapen om te zetten, die hun het meeste geld opbrengen. De hedendaagsche engelsche schaapsfokkers leggen er zich in het tegenwoordig ontwikkelingstijdperk met rusteloozen ijver op toe om met behoud der hoedanigheid uit de toon aangevende kudden de grootste schapen uitte zoeken, zonder er verder naar te vragen, of zij Lincolnshire-, Shropshire-, Oxfordshire- of Hampshire-schapen genoemd worden, indien ze slechts aan de vermelde doeleinden beantwoorden, en eene nakomelingschap leveren, die vroeg mestrijp is en te gelijk de grootste hoeveelheden vleesch en wol aanbrengen. Hier bereidt zich derhalve dezelfde gang van zaken voor, die reeds voor langen tijd hij de varkens in Engeland tot stand gekomen is, en die men nog alleen in groote en kleine, witte en bonte rassen onderscheidt. * GEMENGDE LANDBOUW-BERICHTEN. Zaterdag 7 September hragt de gemeenteraad van Kampen, daartoe uitgenoodigd, een bezoek aan de Modelhoeve, gelegen inde gemeente Kamperveen, op het landgoed Wittenstein 158 GEMENGDE LANDBODW-BEEICHTEN. van den Heer J. D. van Hasselt, lid van Gedeputeerde Staten. Het hoofddoel was de werking van het Drentsche systeem van hoterbereiding gade te slaan. De bezoekers waren zeer ingenomen met dat stelsel, hetwelk, wat tijdbesparing, opbrengst en betere qualiteit van boter betreft, de gewone methode geheel inde schaduw stelt. Op de buurtspraak der geërfden van de buurt Bennekom is onlangs besloten om aan de gemeente Wageningen, ten einde een geschil met haar te voorkomen, 4 af te staan van de Bennekomsche-Meenth, groot ongeveer 110 hectaren, die in 1390 hij gifbrief van Willem van Gulick aan de gezamenlijke geërfden van Bennekom en Wageningen is geschonken. De afstand van dat geschiedt echter onder uitdrukkelijke vrijwaring van alle mogelijke gevolgen, die de afstand zou kunnen hebben, indien later blijken mogt, dat de gemeente Wageningen als onbevoegde partij heeft gehandeld. Yelen toch meenen, dat de gemeente Wageningen niet geacht kan worden te zijn getreden inde regten der Wageningsche geërfden. Dit is een van de lastige punten, die nog altijd de verdeeling der Geldersche gemeenschapsgronden inden weg staan. Te Marum zullen den 14 October e. k. de volgende onderwerpen worden besproken. 1. Is het voordeeliger guste dan wel dragtige entervaarzen te stallen? 2. Zou ’t beter zijn kunstmest in plaats van stalmest tekoopen ? 3. Zal er door de afdeeling 1 H.A. land gehuurd worden ter beproeving van verschillende kunstmeststoffen bij onderscheidene vruchten? 4. Zijn mossels ter bemesting niet beter dan andere kunstmest ? 5. Moet de stalmest tot ier gemaakt of met stroo enz. vermengd worden? 6. Welke houtsoort is de beste langs slooten: elzen, berken eiken enz. ? Op de tentoonstelling te Parijs, zegt Y. B. in het ütr. Dagbl., vindt men bij de kolossale tropee van Kanada gelegenheid om Kanadasche kaas te proeven en te koopen. Ik heb die kaas geproefd en moet tot mijn leedwezen erkennen, dat zij de proef met de beste Goudsohe kaas kan doorstaan. Tot mijn leedwezen, zeg ik, wajit ik zie daarin voor onze kaasmakerij een aanstaande, zekere en krachtige concurrentie. 159 ADVEETENTIEN, Prijs per regel 20 Cent. Oplaag 6500 Ex. VAN RIETSCHOTEN & HOUWENS, WIJNSTRAAT 113/115, ROTTERDAM. Magazijn van Werktuigen. AMERIKAANSCHE HANDSTROOSNIJBANKEN, in 1876 op de tentoonstelling te Rotterdam met den EERSTEN PRIJS bekroond, steeds voorhanden. DE BESTE ECHT AMERIKAANSCHE Wrongel- of Kaasmessen, ROERHEKKEN OF DOORHALERS, van bet beste dunste staal gemaakt, aan beide zijden scherp en best vertind, met een metalen kopstuk, zijn in groot aantal aangevoerd door BOHKE & HUIDEKOPER, te Groningen. 'ScSf3 GEWONE VERGADERING der afdeeling VREDEWOLD van de Maatschappij van Landbouw in Groningen, ten huize van WALVIUS te Marum, op Maandag den 14 October 1878, ’s avonds uur. Nuis, De Secretaris, 15 Sept. 1878. K. HOFKAMP. BASCULESbij BECKER & buddingh, ARNKEM, (Abonnement per 12 maanden f 4 —.) J, l WILLEKESIfIC DONALD, Redacteur en Uitgever. Deze LIJST verschijnt op den 1™ van elke maand en bevat een opgaaf van nieuwe en gebruikte Landbouw-werktuigen, Stoommachines enz., met de PRIJZEN die er voor gevraagd worden. Opgaven en Adoerteniièn worden voor de 25ea ingewacht! Inlichtingen gratis. Bij W. E. J. TJEENK WILLINK , te Zwolle, wordt uitgegeven; De doelmatigste voedering van het Rundvee, dook Dr. JULIUS KÜHN. Hoogl. en Directeur van het landhuish. Inst. te Salie, vroeger praU. landbouwer. Dit in Duitschland BEKROONDE WERK heeft aldaar zeer grooten °Pgang gemaakt. Het is naar den vijfden druk bewerkt door E. C. ENKLAAR. Met 61 inden tekst gedrukte houtsneden. 282 bladz. gr. B°. ƒ 270, Het Maandblad kost per jaarg. ƒ 1.50, franco p. p ƒlBO. Voor Landbouw-Mije-., die voor alle Leden inteekenen, slechts ƒ 0.36, franco p.p. f 0.54. Gedeponeerd. Uitgegeven hij W. E. J. ïjeenk Willink, te Zwolle. 