Faktablad om Europeiska unionen : oktober 2019.
Krachtens artikel 6 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) is de Unie op het gebied van cultuur bevoegd "om het optreden van de lidstaten te ondersteunen, te coördineren of aan te vullen". Artikel 167 VWEU voorziet in nadere bepalingen met betrekking tot het optreden van de EU op het ge- bied van cultuur: "De Unie draagt bij tot de ontplooi- ing van de culturen van de lidstaten onder eerbiedi- ging van de nationale en regionale verscheidenheid van die culturen, maar tegelijk ook de nadruk leg- gend op het gemeenschappelijk cultureel erfgoed". Met haar optreden moet de Unie de samenwerking tussen de lidstaten aanmoedigen en hun activitei- ten ondersteunen en aanvullen met het oog op de verbetering van de kennis en verbreiding van de cul- tuur en de geschiedenis van de Europese volkeren, de instandhouding en bescherming van het cultu- reel erfgoed van Europees belang en de bevordering van culturele uitwisselingen op niet-commerciële basis en van scheppend werk op artistiek en literair gebied, mede in de audiovisuele sector. De Unie en de lidstaten bevorderen ook de samenwerking met derde landen en bevoegde internationale organisa- ties. Bij haar optreden uit hoofde van andere bepa- lingen van het Verdrag houdt de Unie rekening met de eerbiediging en bevordering van de verscheiden- heid van de Europese culturen. Artikel 13 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie bepaalt dat de kunsten en het wetenschappelijk onderzoek vrij zijn. Artikel 22 van datzelfde handvest bepaalt dat de Unie de culturele, godsdienstige en taalkundige verscheidenheid eer- biedigt. A. Beleidsontwikkelingen 1. Europese agenda voor cultuur Op 22 mei 2018 kwam de Commissie met een nieu- we Europese agenda voor cultuur, als opvolger voor de huidige Europese agenda voor cultuur die in 2007 werd goedgekeurd. Middels deze nieuwe agenda zal het strategisch kader voor het optreden van de Unie in de culturele sector worden voortgezet. In de nieu- we agenda worden drie strategische doelstellingen voorgesteld, met sociale, economische en externe dimensies: (1) de mogelijkheden van cultuur be- nutten ten behoeve van sociale cohesie en welzijn; (2) op cultuur gebaseerde creativiteit op het gebied van onderwijs en innovatie en ter bevordering van groei en werkgelegenheid ondersteunen; en (3) de internationale culturele betrekkingen versterken. In de agenda wordt voorzien in verbeterde werkme- thoden voor samenwerking met de lidstaten, het maatschappelijk middenveld en internationale part- ners.  De agenda zal worden uitgevoerd door middel van een nieuw werkplan voor cultuur(2019-2022), dat door de Raad op 27 november 2018 is goedge- keurd. Het werkplan voor cultuur 2019-2022 omvat vijf prioriteiten: (1) duurzaamheid in cultureel erf- goed; (2) cohesie en welzijn; (3) een ecosysteem dat kunstenaars, culturele en creatieve professionals en Europese inhoud ondersteunt; (4) gendergelijkheid; en (5) internationale culturele betrekkingen. De pri- oriteiten worden vertaald in 17 concrete acties. Met de gezamenlijke mededeling "Naar een EU-stra- tegie voor internationale culturele betrekkingen", die de Commissie en de Europese Dienst voor extern optreden (EDEO) medio 2016 hebben gepresen- teerd, wordt ernaar gestreefd de culturele samen- werking tussen de Unie en haar partnerlanden te stimuleren en een wereldorde te bevorderen die is gebaseerd op vrede, de rechtsstaat, vrijheid van me- ningsuiting, wederzijds begrip en de eerbiediging van fundamentele waarden. De interculturele dialoog is een voortdurende priori- teit van de Europese Unie. Met de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon werd deze dimensie zelfs nog belangrijker. Specifiek op het vlak van cultuurbeleid krijgen initiatieven zoals dat betref- fende de Roma-cultuur, interculturele steden en de dialoog met het platform voor intercultureel Europa 524 de volle aandacht. Andere EU-beleidsmaatregelen die de interculturele dialoog bevorderen, zijn onder meer die maatregelen die betrekking hebben op de audiovisuele sector, meertaligheid, jeugd, onder- zoek, integratie en externe betrekkingen. B. Actieprogramma's en afgeleide wetgeving 1. Creatief Europa Het huidige programma Creatief Europa (2014- 2020) heeft een begroting van 1,46 miljard EUR voor de programmeringsperiode (9 % meer dan de vorige periode). In dit programma worden diverse eerdere programma's van de Unie samengebracht: de Media-programma's (1991-2013), het Media Mundus-programma (2011-2013) en de cultuurpro- gramma's (2000-2013). en 2) financiering ter onder- steuning van onderzoeken, analyses en een betere gegevensverzameling met het oog op verbetering van de wetenschappelijke basis voor de beleidsvor- ming. Het subprogramma Cultuur (zie voor het subpro- gramma Media de infopagina over audiovisueel beleid (3. 6.  2)) stelt financiering beschikbaar voor: (1) transnationale samenwerkingsprojecten tussen organisaties die actief zijn in de culturele en creatie- ve sector; (2) Europese netwerken om professionals uit de culturele en creatieve sector de mogelijkheid te bieden specifieke vaardigheden en ervaring op te doen, internationaal samen te werken en nieuwe beroepsmogelijkheden aan te grijpen; (3) Europese platforms ter bevordering van de mobiliteit en zicht- baarheid van creatieve professionals en kunstenaars, het in heel Europa programmeren van culturele en artistieke activiteiten, verbreding van het publiek en vergroting van de bekendheid; en (4) vertalingen van (pakketten van) literaire werken en de promotie daarvan. Op 30 mei 2018 presenteerde de Commissie haar voorstel tot vaststelling van het toekomstige pro- gramma Creatief Europa (2021-2027). Het voorstel van de Commissie is afgestemd op de doelstellingen van de nieuwe Europese agenda voor cultuur en bouwt voort op de structuur en resultaten van het huidige programma Creatief Europa. Terwijl de Com- missie een budget van 1 850 miljard EUR had voor- gesteld, drong het Parlement er op 28 maart 2019 op aan dit tot 2 806 miljard EUR [1] te verhogen. De Raad buigt zich momenteel over het voorstel. 2. Culturele Hoofdsteden van Europa Het initiatief "Culturele Hoofdsteden van Europa" is een van de meest succesvolle en bekende culturele initiatieven van de EU. Elk jaar worden twee steden in twee verschillende EU-landen verkozen tot Cultu- rele Hoofdstad van Europa. De steden worden gese- lecteerd door een onafhankelijke jury van deskun- digen, op basis van een cultureel programma dat [1] Aangenomen teksten. P8_TA(2019)0323. een sterke Europese dimensie moet hebben, waarbij inwoners van alle leeftijden moeten worden betrok- ken en dat op de lange termijn moet bijdragen aan de ontwikkeling van de stad. In de loop der jaren zijn de Culturele Hoofdsteden van Europa uitgegroeid tot een unieke gelegenheid voor stadsherstel, het bevorderen van de creativiteit en het verbeteren van het imago van steden. Tot nu toe zijn meer dan 40 steden uitgeroepen tot Culturele Hoofdstad van Europa. De procedure voor het selecteren van een stad start ongeveer zes jaar voorafgaand aan het evenement en verloopt in twee fasen. De volgorde van de lidstaten die het evenement mogen organi- seren is echter al eerder vastgelegd. De regels en voorwaarden voor aanwijzing als cul- turele hoofdstad tot en met het jaar 2019 zijn vast- gelegd in Besluit 1622/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad.  Bij Besluit 445/2014/EU is de mogelijkheid van deel- name aan de Culturele Hoofdsteden van Europa uitgebreid naar kandidaat-lidstaten en potentiële kandidaat-lidstaten, mits zij op het moment dat de oproep tot kandidaatstelling wordt gepubliceerd al deelnemen aan het programma Creatief Europa. Voor de periode 2020-2033 zijn de regels onlangs herzien. In 2016 stelde de Commissie voor het initi- atief ook open te stellen voor EVA/EER-landen. Het Parlement en de Raad hebben het besluit in 2017 goedgekeurd. 3. Europees erfgoedlabel Aanvankelijk werd het Europees erfgoedlabel in 2005 door verschillende lidstaten in het leven ge- roepen als intergouvernementeel initiatief. Op ver- zoek van de lidstaten stelde de Commissie in 2010 voor om van het Europees erfgoedlabel formeel een EU-initiatief te maken. Het label werd vervolgens in- gevoerd bij Besluit 1194/2011/EU. De overkoepelen- de doelstelling is de versterking van zowel de inter- culturele dialoog als het gevoel bij Europese burgers dat zij deel uitmaken van de Europese Unie. Om dit te bewerkstelligen wordt er een selectie gemaakt van sites op grond van hun symbolische waarde, de rol die zij hebben gespeeld in de Europese geschie- denis en cultuur, en hun relevantie voor democrati- sche principes en mensenrechten. Tot nu toe is het label toegekend aan 29 sites. 4. Europees jaar van het cultureel erfgoed (2018) Op 30 augustus 2016 diende de Commissie bij het Parlement en de Raad een voorstel in, waarin zij op- riep om het jaar 2018 uit te roepen tot het Europees jaar van het cultureel erfgoed, naar aanleiding van verzoeken van zowel de Raad als het Parlement. Het voorstel is in de loop van het eerste halfjaar van 2017 goedgekeurd door het Parlement en de Raad. Het Europees jaar van het cultureel erfgoed heeft als doel een gemeenschappelijk besef van histo- rie en identiteit te bevorderen en daarbij specifiek 525 3COHESIE, GROEI EN BANENCOHESIE, GROEI EN BANEN de rol van het Europees erfgoed voor het voetlicht te brengen. Voor het Europees jaar is een specifiek budget van 8 miljoen EUR beschikbaar gesteld voor de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 decem- ber 2018. 5. Onrechtmatige verplaatsing van cultuurgoederen Met Richtlijn 2014/60/EU, een herschikking van Richtlijn 93/7/EG, beoogt de EU het nationaal bezit van cultuurgoederen te beschermen en deze be- scherming te verenigen met het beginsel van het vrije verkeer van goederen.  Zij regelt de daadwer- kelijke teruggave van cultuurgoederen die op on- rechtmatige wijze buiten het grondgebied van een EU-lidstaat zijn gebracht. De richtlijn voorziet in samenwerkingsmechanis- men en de instelling van vorderingen tegen de be- zitters tot teruggave van cultuurgoederen die op of na 1 januari 1993 op onrechtmatige wijze zijn over- gebracht van het grondgebied van een EU-lidstaat naar het grondgebied van een andere lidstaat. De regeling heeft betrekking op alle cultuurgoederen die op grond van de nationale wetgeving worden aangemerkt als "nationaal artistiek, historisch of ar- cheologisch bezit". 6. Prijzen Het cultuurbeleid van de EU ondersteunt de toe- kenning van prijzen op het gebied van cultureel erfgoed, architectuur, literatuur en muziek. Het doel van deze EU-prijzen is de uitstekende kwaliteit en het succes van Europese activiteiten in deze sectoren te benadrukken. De prijzen vestigen de aandacht op kunstenaars, muzikanten, architecten, schrijvers en werknemers in de sector cultureel erfgoed, en op hun werk. Hiermee wordt de rijke culturele verschei- denheid van Europa voor het voetlicht gebracht en het belang van de interculturele dialoog en van grensoverschrijdende culturele activiteiten in Euro- pa en daarbuiten onderstreept. Rol van het Europees Parlement Het Parlement geeft sinds jaar en dag in verschillen- de resoluties [1] blijk van zijn belangstelling voor het potentieel en de ontwikkeling van de culturele en creatieve bedrijfstakken. Niet alleen zijn deze secto- ren een afspiegeling van de culturele diversiteit, zij bieden tevens werk aan 7,5 % van alle werknemers in de EU en genereren ongeveer 509 miljard EUR toe- gevoegde waarde voor het bbp. In zijn resolutie van 13 december 2016 over een coherent EU-beleid voor de culturele en creatieve sector riep het Parlement op tot een strategische benadering om het poten- tieel van deze sector te benutten [2]. Het Parlement verzocht de Commissie maatregelen te nemen met het oog op een samenhangend EU-beleid voor de culturele en creatieve sector, en een breed, coherent en op de lange termijn gericht kader te ontwikke- len voor een industriebeleid ten behoeve van deze sectoren. Ook drong het Parlement aan op diverse maatregelen om de arbeidsomstandigheden in de culturele en creatieve sector te verbeteren, zoals het opnemen van deze sectoren in het jongerenwerkge- legenheidsinitiatief en het verstrekken van financie- ring aan mensen die in deze sectoren een carrière nastreven, een onderneming willen opzetten of een opleiding willen volgen.  Het Parlement heeft ook aangedrongen op een stra- tegische benadering van de rol van cultuur in de externe betrekkingen. In de begroting 2013 en 2014 stelde het een voorbereidende actie "Cultuur in de externe betrekkingen van de EU" voor om te wijzen op het aanzienlijke potentieel van cultuur in de ex- terne betrekkingen van de EU en te benadrukken dat de Europese Unie en de lidstaten sterk zouden kunnen profiteren van een betere stroomlijning van hun culturele diplomatie. In zijn resolutie van 12 mei 2011 over de culturele dimensies van het externe optreden [3] van de EU werden vergelijkbare punten benadrukt. In 2016 heeft het Parlement een resolutie aangenomen over de interculturele dialoog [4]. Naar aanleiding van de gezamenlijke mededeling van de Commissie en EDEO getiteld "Naar een EU-strategie voor internationale culturele betrekkingen" heeft het Parlement in juli 2017 een resolutie [5] aangeno- men die de Commissie buitenlandse zaken (AFET) en de Commissie cultuur en onderwijs (CULT) geza- menlijk hadden opgesteld. In deze resolutie worden diverse concrete initiatieven voorgesteld, onderver- deeld in vier categorieën: doelstellingen; governan- ce en instrumenten; een mensgerichte aanpak; de mondiale strategie van de EU. Vanuit het inzicht dat de cultuur een sterke brug tussen volkeren vormt, komt het Parlement tot de opvatting dat de cultuur een essentieel onderdeel moet worden van de poli- tieke dialoog tussen de EU en niet-EU-landen, aan- gezien de cultuur een bijdrage kan leveren aan een sterker maatschappelijk middenveld, de preventie van radicalisering en conflicten en de verspreiding van de waarden waar de EU voor staat. De EP-leden pleiten voor de ontwikkeling van een doeltreffende EU-strategie voor de internationale culturele betrek- kingen, met een eigen lijn in de EU-begroting, de uitvoering van een EU-programma voor internati- onale mobiliteit en de opstelling van een cultureel visumprogramma. Als medewetgever heeft het Parlement onlangs in- gestemd met de voorstellen van de Commissie om het initiatief "Culturele Hoofdsteden van Europa" [1] PB C 377 E van 7. 12. 2012, blz. 142; PB C 316 van 22. 9. 2017, blz. 88. [2] PB C 238 van 6. 7. 2018, blz. 28. [3] PB C 377 E van 7. 12. 2012, blz. 135. [4] PB C 11 van 12. 1. 2018, blz. 16. [5] PB C 334 van 19. 9. 2018, blz. 112. 526 open te stellen voor EVA- en EER-landen en om 2018 uit te roepen tot Europees jaar van het cultureel erf- goed.  Tijdens de vorige zittingsperiode heeft het samen met de Raad gestalte gegeven aan het Euro- pees erfgoedlabel en de Richtlijn betreffende de te- ruggave van cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht. Het Parlement besteedde aandacht aan het cultu- rele erfgoed in zijn resolutie van 8 september 2015 "Naar een geïntegreerde aanpak van cultureel erf- goed voor Europa" [1], waarin het benadrukte dat het cultureel erfgoed weliswaar zijn grootste waar- de ontleent aan zijn culturele betekenis, maar dat het ook een bijdrage kan leveren aan economische groei en werkgelegenheid. Bij de onderhandelingen over het meerjarig financi- eel kader (MFK) voor de periode 2014-2020, alsook tijdens de jaarlijkse begrotingsprocedures, heeft het Parlement zich steeds ingezet voor verhoging van de begrotingsmiddelen voor de culturele en crea- tieve sector, en voor het programma Creatief Europa in het bijzonder. Nadat de Commissie cultuur en on- derwijs in januari 2017 een uitvoeringsverslag over het programma Creatief Europa had goedgekeurd, is de bijbehorende resolutie op 2 maart 2017 [2] aange- nomen door de plenaire vergadering. Daarin wordt gewezen op de behoefte aan een adequate begro- ting en aan vereenvoudiging van de administratieve procedures, zodat het programma meer effect kan sorteren. Ook is door de EP-leden onderstreept dat er gemakkelijker steun moet kunnen worden ver- kregen voor kleinschalige projecten. In haar ontwer- padvies inzake het voorstel van de Commissie voor het nieuwe meerjarig financieel kader 2021-2027, waarover in oktober 2018 werd gestemd, drong de Commissie cultuur en onderwijs aan op een ver- dubbeling van de middelen voor het nieuwe pro- gramma Creatief Europa. In zijn amendementen op het Commissievoorstel betreffende het programma Creatief Europa 2021-2027 waarover in maart 2019 werd gestemd, stelde het Parlement voor om de middelen via percentages aan de verschillende pro- grammaonderdelen toe te kennen en niet via be- dragen, en te voorzien in een bijzondere toewijzing voor samenwerkingsprojecten in de culturele sector. Daarnaast dienden de EP-leden amendementen in die tot doel hadden het concurrentievermogen van de creatieve markt te ondersteunen, meer inclusivi- teit te bevorderen, en het belang van cultuur voor de ontwikkeling van de samenlevingen en de burgers in Europa als geheel uit te dragen. J Katarzyna Anna Iskra / Audrey Marti 05/2019 [1] PB C 316 van 22. 9. 2017, blz. 88. [2] PB C 263 van 25. 7. 2018, blz. 19. 527 3COHESIE, GROEI EN BANENCOHESIE, GROEI EN BANEN 3. 6. 2.  Audiovisueel en mediabeleid Het audiovisueel beleid van de EU wordt beheerst door de artikelen 167 en 173 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU). De belangrijkste wetgeving op dit gebied is de richtlijn audiovisuele mediadiensten, die in 2018 is herzien. Het belangrijkste EU-instrument waarmee de belangen in de bedrijfstak (met name de filmindustrie) worden behartigd, is het subprogramma Media van "Creatief Europa". In het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie wordt opgeroepen tot eerbiediging van "de vrijheid en de pluriformiteit van de media". Rechtsgrond Het Verdrag van Rome kende de Gemeenschap geen rechtstreekse bevoegdheid toe op het gebied van audiovisueel en mediabeleid, en dat doet het VWEU evenmin. De bevoegdheid om beleid vast te stellen met betrekking tot de media wordt echter ontleend aan diverse artikelen van het VWEU, op grond waarvan beleidsmaatregelen kunnen worden vastgesteld voor de verschillende sectoren van me- dia en communicatietechnologie. Dit is noodzakelijk vanwege de complexe aard van mediagoederen en -diensten, die niet aangemerkt kunnen worden als puur culturele goederen, maar evenmin als puur economische goederen. De rechtsgrond voor beleid op dit gebied wordt gevormd door de volgende ar- tikelen van het VWEU: de artikelen 28, 30, 34, 35 (vrij verkeer van goederen), de artikelen 45 tot en met 62 (vrij verkeer van personen, diensten en kapitaal), de artikelen 101 tot en met 109 (mededingingsbe- leid), artikel 114 (technologische harmonisatie, of het gebruik van soortgelijke technologische stan- daarden bij, bijvoorbeeld, internetproducties), arti- kel 165 (onderwijs), artikel 166 (beroepsopleiding), artikel 167 (cultuur), artikel 173 (industrie), en arti- kel 207 (gemeenschappelijke handelspolitiek). Doelstellingen In artikel 167 VWEU is bepaald dat het optreden van de Unie erop gericht moet zijn de samenwerking tussen de lidstaten aan te moedigen en zo nodig hun activiteiten op het gebied van scheppend werk op artistiek en literair gebied, mede in de audiovisu- ele sector, te ondersteunen en aan te vullen. De rol van de EU op audiovisueel gebied bestaat erin een interne Europese markt voor audiovisuele diensten te creëren. Bovendien moet de EU in al haar beleid rekening houden met culturele aspecten. Handelin- gen op dit gebied worden vastgesteld door middel van de gewone wetgevingsprocedure. Resultaten A. Regelgevingskader 1.  De richtlijn audiovisuele mediadiensten Nieuwe ontwikkelingen op het gebied van omroep- technologieën hebben in de jaren 80 geleid tot een toename van het aantal commerciële televisiezen- ders in Europa en ervoor gezorgd dat uitzendingen in meerdere landen kunnen worden ontvangen. Hierdoor ontstond de behoefte aan gemeenschap- pelijke minimumnormen, die voor het eerst werden vastgelegd in de richtlijn "televisie zonder grenzen" (Richtlijn 89/552/EEG). Bij de eerste herziening van die richtlijn (in 1997) werd het oorsprongslandbe- ginsel ingevoerd, hetgeen inhoudt dat omroepen onder de rechtsbevoegdheid van de lidstaat val- len waar zij gevestigd zijn. Bij een latere herziening (2007) werd vastgelegd dat nieuwe diensten, zoals "video op verzoek" ("video on demand"), een dienst die beschikbaar is via internet, ook onder de richt- lijn vallen. De richtlijn werd in 2010 gecodificeerd en kreeg de nieuwe naam "richtlijn audiovisuele medi- adiensten". Uit het verslag van de Commissie van 2012 over de toepassing van de richtlijn audiovisuele mediadien- sten en in de discussies die ontstonden na de publi- catie in 2013 door de Commissie van het groenboek "Voorbereiding op een volledig geconvergeerde au- diovisuele wereld: Groei, creatie en waarden" werd duidelijk dat audiovisuele mediadiensten converge- ren en dat de manier waarop deze diensten worden gebruikt en verleend voortdurend verandert, naar- gelang de technologische ontwikkelingen. Om het regelgevingskader te actualiseren en de re- cente ontwikkelingen bij de houden kwam de Com- missie op 25 mei 2016 met een nieuw voorstel tot wijziging van de richtlijn audiovisuele mediadien- sten. De interinstitutionele trialoogonderhandelin- gen over deze tekst werden op 6 juni 2018 afgerond. Belangrijke onderdelen van de overeengekomen tekst zijn: 1) wijziging van de maximale duur van het uitzenden van televisiereclame (was 12 minuten per uur, wordt 20 % van de zendtijd tussen 6. 00 en 18. 00 uur); 2) een betere bescherming van minderja- rigen tegen schadelijke inhoud, waarbij dezelfde re- gels gelden voor traditionele omroepuitzendingen en voor diensten op aanvraag; 3) uitbreiding van de bepalingen inzake Europese werken tot aanbieders van diensten op aanvraag, die ervoor moeten zor- gen dat Europese werken ten minste 30 % van hun catalogi uitmaken en er bovendien voor moeten zorgen dat deze werken de vereiste aandacht krij- gen; en 4) het opnemen van videoplatforms in het toepassingsgebied van de richtlijn audiovisuele me- 528 diadiensten, met het oog op de bestrijding van haat- zaaiende uitlatingen en de bescherming van min- derjarigen tegen schadelijke inhoud.  Op 2 oktober 2018 werden deze nieuwe regels ter plenaire verga- dering aangenomen. Op 6 november 2018 werd de richtlijn vervolgens door de Raad aangenomen. De lidstaten dienen de richtlijn voor 19 september 2020 in nationale wetgeving om te zetten [1]. De richtlijn bevat specifieke regels voor de bescher- ming van minderjarigen, zowel voor traditionele omroepdiensten als voor video-on-demanddien- sten. Deze bepalingen zijn aangevuld door de aan- bevelingen van 1998 en 2006 inzake de bescher- ming van minderjarigen en de menselijke waar- digheid. In 2012 werd de "Europese Strategie voor een beter internet voor kinderen" vastgesteld, die in het kader van de Connecting Europe Facility onder- steund wordt door het programma "Beter internet voor kinderen" (voorheen: "Veiliger internet"), met het bijbehorende portaal. 2. Auteursrechten in de digitale eengemaakte markt Op 26 maart 2019 keurde het Parlement nieuwe voorschriften inzake auteursrechten in de digitale eengemaakte markt goed. Met deze modernise- ring wil de EU de volgende doelstellingen bereiken: 1) Ruimere grensoverschrijdende toegang tot onli- ne-inhoud; 2) meer mogelijkheden om auteursrech- telijk beschermd materiaal binnen het onderwijs, onderzoek en instellingen voor cultureel erfgoed te gebruiken; 3) een betere werking van de markt voor auteursrechten; en 4) uitvoering van de verplichtin- gen uit hoofde van het Verdrag van Marrakesh door middel van het EU-recht. Deze nieuwe wetgeving zal met name gevolgen hebben voor onlineplatforms zoals YouTube, Facebook en Google News. 3. Europees cinematografisch erfgoed De EU stelt zich ten doel de samenwerking tussen de lidstaten op het gebied van de instandhouding en bescherming van het cultureel erfgoed van Eu- ropees belang aan te moedigen (artikel 167 VWEU). De lidstaten wordt aanbevolen het Europees cine- matografisch erfgoed systematisch te verzamelen, catalogiseren, behouden en restaureren, zodat het doorgegeven kan worden aan toekomstige gene- raties. De EU-lidstaten wordt gevraagd elke twee jaar verslag te doen over wat zij in dit kader hebben gedaan en de Commissie stelt op basis van die infor- matie een uitvoeringsverslag op. B. Creatief Europa Het subprogramma Media van het programma Creatief Europa is sinds 1991 het vijfde meerjarige programma ter ondersteuning van de audiovisuele industrie. Het subprogramma bouwt voort op het succes van zijn voorgangers, het programma Me- [1] PB L 303 van 28. 11. 2018, blz. 92. dia en het programma Media Mundus (2007-2013). De totale begroting van Creatief Europa bedraagt 1,46 miljard EUR (2014-2020), een verhoging van 9 % in vergelijking met de eerdere programma's.  Ten minste 56 % van dat bedrag is gereserveerd voor het subprogramma Media. Dit programma biedt ondersteuning en financiering voor film- en tele- visieprojecten, bioscoopnetwerken, filmfestivals, publieksontwikkeling, opleidingsmaatregelen voor in de audiovisuele sector, beroepsbeoefenaren toegang tot markten, distributie, ontwikkeling van videospellen, onlinedistributie en internationale coproductiefondsen. Op 30 mei 2018 presenteerde de Commissie haar voorstel voor een verordening tot vaststelling van het programma Creatief Europa (2021-2027). Het Parlement stelde op 28 maart 2019 voor om de door de Commissie hiervoor voorgestel- de begroting van 1 850 miljard EUR te verhogen tot 2 806 miljard EUR. De Raad buigt zich momenteel over het voorstel van het Parlement. C. Mediageletterdheid en mediapluralisme Mediageletterdheid wordt gedefinieerd als het ver- mogen om toegang te hebben tot de media, om de verschillende aspecten van media en media-inhoud met een kritisch oog te kunnen evalueren en om in uiteenlopende contexten communicatie tot stand te kunnen brengen. Niet alleen voor de jongere generaties, maar ook voor volwassenen is dit een essentiële vaardigheid. De EU beschouwt mediage- letterdheid als een belangrijke factor voor actief bur- gerschap in de moderne informatiemaatschappij. In de Conclusies van de Raad van 30 mei 2016 over het ontwikkelen van mediageletterdheid en kritisch denken door onderwijs en opleiding wordt bena- drukt dat mediageletterdheid in het tijdperk van internet en sociale media belangrijker is dan ooit en integraal onderdeel moet uitmaken van onderwijs en opleiding op alle niveaus. Mediapluralisme impliceert transparantie, vrijheid en diversiteit in het Europese medialandschap. In 2011 werd door het Europees Universitair Instituut (EUI) het Centrum voor mediapluralisme en media- vrijheid (CMPF) opgericht. Dit centrum bevindt zich in het Robert Schuman-centrum voor geavanceerde studies van het Europees Universitair Instituut te Florence en wordt medegefinancierd door de EU. Dit centrum is een volgende stap in het kader van de voortdurende inspanningen van de Commissie om de bescherming van mediapluralisme en mediavrij- heid in Europa te verbeteren, en om de maatregelen vast te stellen die op EU-niveau of nationaal niveau moeten worden genomen om deze doelstellingen te bevorderen. Voorts werd er in 2019 voor het eerst een EU-brede Week van de Mediageletterdheid ge- houden. Deze week werd georganiseerd door de Commissie en vond plaats van 18 t/m 22 maart 2019. Met deze week wil de Commissie wijzen op het be- lang van mediageletterdheid in moderne Europese samenlevingen. 529 3COHESIE, GROEI EN BANENCOHESIE, GROEI EN BANEN D.  Andere initiatieven Tijdens het Filmfestival van Cannes organiseert de EU debatten en panels over verschillende onder- werpen, zoals filmfinanciering, filmdistributie, pu- blieksontwikkeling en innovatie. In 2015 werd het Europees Filmforum opgericht, een platform voor gestructureerde dialoog tussen beleidsmakers en de audiovisuele sector. In 2004 werd een prijs voor "nieuw talent in de Europese Unie" in het leven ge- roepen om bekendheid te geven aan het werk van jonge Europese filmregisseurs die een door het pro- gramma Media gesubsidieerde opleiding hebben gevolgd. De European Border Breakers Award is een prijs voor aanstormend talent, medegefinancierd door het programma Creatief Europa. De rol van het Europees Parlement Het Parlement is van oordeel dat de EU de groei en het concurrentievermogen van de audiovisuele sec- tor dient te bevorderen en daarbij oog moet blijven houden voor de belangrijke rol die deze sector ver- vult in het kader van het behoud van de culturele diversiteit. 1. Europese audiovisuele industrie Voortbouwend op zijn resolutie van 16 november 2011 over de Europese cinema in het digitale tijd- perk [1] heeft het Europees Parlement in zijn resolutie van 28 april 2015 over de Europese film in het digita- le tijdperk [2] zijn duidelijke steun uitgesproken voor Europese filmmakers en gewezen op het belang van de financiële bijstand die wordt verstrekt via het subprogramma Media van het programma Crea- tief Europa. Het Parlement heeft tevens het belang benadrukt van filmgeletterdheid en publieksontwik- keling. In de resolutie van het Europees Parlement van 11 september 2012 over de onlinedistributie van audiovisuele werken binnen de EU [3] werden di- verse aspecten van het auteursrecht verkend en werd gewezen op de uitdagingen die de digitale beschikbaarheid van audiovisuele werken met zich meebrengt als het gaat om de bescherming van de rechten van de auteurs. In januari 2017 keurde de Commissie cultuur en onderwijs (CULT) een uitvoe- ringverslag over het programma Creatief Europa en het subprogramma Media goed. De bijbehorende resolutie werd op 2 maart 2017 door de plenaire vergadering aangenomen [4]. In deze resolutie werd erop gewezen dat het belangrijk is dat er voldoen- de financiële middelen beschikbaar worden gesteld en dat de administratieve procedures worden ver- eenvoudigd, zodat het programma meer effect kan sorteren. Ook werd door de leden onderstreept dat kleine organisaties of kleinschalige projecten ge- makkelijker voor financiering in aanmerking moeten kunnen komen. 2.  LUX-prijs De LUX-prijs, die in het leven is geroepen door het Europees Parlement en die voor het eerst werd uit- gereikt in 2007, is bedoeld om de verspreiding van Europese films in de EU te bevorderen. De drie films die genomineerd zijn voor de prijs worden onderti- teld in de 24 officiële talen van de EU en in de ori- ginele taal. Daarnaast wordt er gezorgd voor een ondertiteling voor doven en slechthorenden. 3. Richtlijn audiovisuele mediadiensten In zijn resoluties van de jaren tachtig en de vroege jaren negentig over televisie heeft het Parlement bij herhaling gepleit voor gemeenschappelijke techni- sche normen voor de rechtstreekse uitzending van televisieprogramma's per satelliet en voor HDTV. De richtlijn "televisie zonder grenzen" werd aangeno- men in 1989 en het Europees Parlement heeft deze richtlijn sindsdien krachtig gesteund. De richtlijn werd in 1997 en 2007 herzien en kreeg de nieuwe naam richtlijn audiovisuele mediadiensten. De aan- neming was het resultaat van onderhandelingen tussen het Parlement en de Raad, waarbij rekening werd gehouden met de meeste punten van zorg die waren geuit tijdens de eerste lezing door het Parle- ment. Het Europees Parlement volgt de tenuitvoerlegging van de richtlijn audiovisuele mediadiensten zeer nauwlettend. In zijn resolutie van 22 mei 2013 over de toepassing van de richtlijn audiovisuele media- diensten [5] maakte het Europees Parlement diverse opmerkingen en deed het een aantal aanbevelin- gen, met name met betrekking tot toegankelijkheid, de bevordering van Europese audiovisuele werken, de bescherming van minderjarigen, reclame, uitda- gingen voor de toekomst en internationale concur- rentie. In zijn resolutie van 4 juli 2013 over connected tv [6] verzocht het Europees Parlement de Commissie om na te gaan in hoeverre het nodig was om de richtlijn audiovisuele mediadiensten en andere bestaande voorschriften op het gebied van netwerk- en medi- aregelgeving (bijvoorbeeld het telecompakket) te herzien. Het Parlement zag met name een noodzaak tot herziening van de bepalingen betreffende vind- baarheid en niet-discriminerende toegang tot plat- forms voor aanbieders en ontwikkelaars van inhoud en voor gebruikers, verruiming van het begrip "plat- form" en aanpassing van de beschikbare instrumen- ten aan nieuwe ontwikkelingen, zoals connected tv. [1] PB C 153E van 31. 5. 2013, blz. 102. [2] PB C 346 van 21. 9. 2016, blz. 10. [3] PB C 353E van 3. 12. 2013, blz. 64. [4] PB C 263 van 25. 7. 2018, blz. 19. [5] PB C 55 van 12. 2. 2016, blz.  71. [6] PB C 75 van 26. 2. 2016, blz. 141. 530 Op 12 maart 2014 heeft het Parlement (in reactie op het groenboek van de Commissie over hetzelf- de onderwerp) een resolutie aangenomen over de voorbereiding op een volledig geconvergeerde au- diovisuele wereld [1]. Hierin wees het Parlement op de convergentie van markten en benadrukte het dat de toegankelijkheid en de vindbaarheid van audio- visuele inhoud gewaarborgd moeten worden en dat de diversiteit en financieringsmodellen beschermd moeten worden. Daarnaast analyseerde het de in- frastructuur en frequenties, waarden en het regelge- vingskader. Naar aanleiding van deze resoluties en in het licht van de snelheid waarmee de audiovisuele sector verandert, heeft de Commissie op 25 mei 2016 een voorstel ingediend tot wijziging van de richtlijn au- diovisuele mediadiensten. De Commissie cultuur en onderwijs heeft, als bevoegde commissie, in het ka- der van de gewone wetgevingsprocedure een ver- slag opgesteld en hierover in april 2017 gestemd en besloten om interinstitutionele onderhandelingen met de Raad te starten. Nadat de onderhandelingen tussen de Raad en het Parlement op 6 juni 2018 wa- ren afgerond, stemde de Commissie cultuur en on- derwijs op 11 juli 2018 over dit dossier. De herziene wetgeving zal niet alleen gaan gelden voor omroe- pen, maar ook voor videoplatforms en video-op-ver- zoekdiensten, zoals Netflix, YouTube en Facebook en zal ook livestreaming via videoplatforms omvatten. De onderhandelaars van het Parlement hebben ook bereikt dat kinderen beter worden beschermd, dat er strengere regels gaan gelden voor reclame-ui- tingen en dat ten minste 30 % van de inhoud van programma's op tv en video-op-verzoekdiensten Europees moet zijn. J Katarzyna Anna Iskra / Audrey Marti 05/2019 [1] PB C 378 van 9. 11. 2017, blz. 140. 531 3COHESIE, GROEI EN BANENCOHESIE, GROEI EN BANEN 3. 6. 3. Onderwijs en beroepsopleiding Overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel is elke lidstaat van de Europese Unie bevoegd voor het eigen onderwijs- en opleidingsbeleid. De rol van de EU is daarom ondersteunend. Sommige uitdagingen, zoals de vergrijzing van de bevolking, tekorten aan gekwalificeerd personeel, mondiale concurrentie en onderwijs in de vroege kinderjaren, zijn echter relevant voor alle lidstaten en vergen dan ook een gezamenlijke aanpak van landen die samenwerken en van elkaar leren[1]. [1] Zie voor meer informatie Infopagina 3. 6. 4 over hoger onderwijs.  Rechtsgrondslag Hoewel beroepsopleiding in het Verdrag van Rome van 1957 werd opgenomen als communautair ac- tieterrein, werd onderwijs formeel erkend als een bevoegdheid van de EU in het Verdrag van Maas- tricht in 1992. In dit verdrag is bepaald dat de Unie bijdraagt "tot de ontwikkeling van onderwijs van hoog gehalte door samenwerking tussen de lidsta- ten aan te moedigen en zo nodig door hun activitei- ten te ondersteunen en aan te vullen, met volledige eerbiediging van de verantwoordelijkheid van de lidstaten voor de inhoud van het onderwijs en de opzet van het onderwijsstelsel en van hun culturele en taalkundige verscheidenheid". Het Verdrag van Lissabon heeft de bepalingen over de rol van de EU in onderwijs en opleiding niet ge- wijzigd (Titel XII, artikel 165 en 166). Daarnaast bevat het Verdrag van Lissabon een bepaling die omschre- ven kan worden als een horizontale "sociale clausu- le". In artikel 9 van het Verdrag betreffende de wer- king van de Europese Unie (VWEU) is bepaald: "Bij de bepaling en de uitvoering van haar beleid en optre- den houdt de Unie rekening met de eisen in verband met de bevordering van [. ] een hoog niveau van [. ] onderwijs [en] opleiding". In het Handvest van de grondrechten van de Euro- pese Unie, dat dezelfde juridische waarde als de Ver- dragen heeft (artikel 6 van het Verdrag betreffende de Europese Unie), staat bovendien het volgende vermeld: "Eenieder heeft recht op onderwijs, alsme- de op toegang tot beroepsopleiding en bijscholing" (artikel 14) en "Eenieder heeft het recht te werken en een vrijelijk gekozen of aanvaard beroep uit te oefe- nen" (artikel 15). Doelstellingen Bij haar beleid en optreden moet de Unie rekening houden met de eisen in verband met de bevorde- ring van een hoog niveau van onderwijs en oplei- ding. De strategische doelstellingen op lange ter- mijn inzake onderwijs en opleiding van de EU, zoals in 2009 bepaald door de Raad, zijn dan ook: 1) van een leven lang leren en mobiliteit een realiteit ma- ken; 2) de kwaliteit en de efficiëntie van onderwijs en opleiding verbeteren; 3) gelijke kansen, sociale cohesie en actief burgerschap bevorderen; 4) inno- vatie en creativiteit (inclusief ondernemerschap) op alle onderwijs- en opleidingsniveaus bevorderen. Resultaten A. "Europa 2020" en "Onderwijs en opleiding 2020" Het onderwijs- en opleidingsbeleid heeft een bijzon- dere impuls gekregen met de inwerkingtreding van de Europa 2020-strategie.  Ofschoon de lidstaten de primaire bevoegdheid hebben voor de onderwijs- en opleidingsstelsels, speelt de EU een belangrijke rol in het ondersteunen en aanvullen van inspan- ningen om de onderwijsstelsels te verbeteren en te moderniseren. Elk jaar ontvangen de lidstaten in het kader van Europa 2020 specifieke richtsnoeren over prioritaire hervormingen, die de vorm hebben van landspecifieke aanbevelingen. Op het gebied van onderwijs en opleiding worden in het strategisch kader voor Europese samenwer- king op het gebied van onderwijs en opleiding (ET 2020) de instrumenten en regelingen voor ge- zamenlijk werk op EU-niveau uiteengezet. In het kader van "Onderwijs en opleiding 2020" zijn de vol- gende EU-benchmarks voor 2020 vastgesteld: 1) ten minste 95 % van de kinderen tussen vier jaar en de leerplichtige leeftijd voor het lager onderwijs moet deelnemen aan onderwijs in de vroege kinderjaren; 2) het aantal 15-jarigen met onvoldoende vaardig- heden in lezen, wiskunde en exacte wetenschappen moet minder dan 15 % bedragen; 3) het aantal voor- tijdige schoolverlaters moet minder dan 10 % bedra- gen; 4) het aantal 30 tot 34-jarigen met een tertiaire opleiding moet ten minste 40 % bedragen; 5) een gemiddelde van ten minste 15 % van de volwas- senen (leeftijdsgroep 25-64 jaar) moet deelnemen aan een leven lang leren; 6) ten minste 20 % van de afgestudeerden in het hoger onderwijs en 6 % van de personen tussen 18 en 34 jaar met een basisbe- roepskwalificatie moeten enige tijd in het buiten- land hebben gestudeerd of er een opleiding hebben genoten; 7) minstens 82 % van de afgestudeerden (personen tussen 20 en 34 jaar die zijn geslaagd voor een hogere secundaire of tertiaire opleiding) moet 1 tot 3 jaar na het afstuderen werk hebben. 532 De Commissie werkt via het Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding (Cedef- op), dat een van de gedecentraliseerde agentschap- pen van de EU is, om de beleidsmaatregelen van de EU op het gebied van beroepsonderwijs en beroeps- opleiding ten uitvoer te leggen. B.  Een agenda voor nieuwe vaardigheden voor Europa In 2016 publiceerde de Europese Commissie een mededeling over een nieuwe vaardighedenagenda voor Europa (COM(2016)0381), waarin zij tien maat- regelen voorstelde om mensen toe te rusten met de vaardigheden die zij nodig hebben op de arbeids- markt en om de vaardigheden die zij reeds bezitten beter te benutten, opdat zij gemakkelijker een goe- de baan kunnen vinden: • • een vaardighedengarantie om laaggeschoolde volwassenen te helpen een minimumniveau van geletterdheid, rekenvaardigheid en digitale vaardigheden te verwerven; een herziening van het Europees kwalificatieka- der; • de "coalitie voor digitale vaardigheden en ba- nen" om de samenwerking tussen belangheb- benden uit het onderwijs, de arbeidsmarkt en het bedrijfsleven te ondersteunen; • de "blauwdruk voor sectorale samenwerking op het gebied van vaardigheden" om de kennis over vaardigheden te verbeteren; • • • • • • een "instrument voor het opstellen van een vaardigheidsprofiel van onderdanen van derde landen" ter ondersteuning van het snel profile- ren van de vaardigheden en kwalificaties van migranten; steun voor beroepsonderwijs en -opleiding, met name door middel van evenementen en activi- teiten in het kader van de Europese Week van beroepsvaardigheden; een herziening van de aanbeveling inzake sleu- telcompetenties om meer mensen te helpen om het basispakket aan vaardigheden te verwerven dat nodig is om in de 21e eeuw te werken en te leven; een herziening van het Europass-kader om mensen betere en gemakkelijker te gebruiken instrumenten te bieden om hun vaardigheden te tonen; een voorstel voor een aanbeveling inzake het volgen van afgestudeerden, met als doel het verbeteren van de kennis over de prestaties van afgestudeerden na hun onderwijs en opleiding; een analyse en uitwisseling van optimale werk- wijzen om de beweging van hoogopgeleide en hooggekwalificeerde mensen tussen landen te beheren ("brainflow"). C. Onderwijs in de vroege kinderjaren Na de goedkeuring van de Europese pijler van soci- ale rechten, waarin wordt onderstreept dat "kinde- ren recht hebben op betaalbare en goede opvang en onderwijs", is het onderwerp van onderwijs in de vroege kinderjaren nog belangrijker geworden. In mei 2018 hechtte de Commissie haar goedkeuring aan een voorstel voor een aanbeveling van de Raad betreffende "stelsels voor onderwijs en opvang van hoge kwaliteit" (COM(2018)0271). Dit voorstel is ge- baseerd op eerdere werkzaamheden op dit gebied, met name de kernbeginselen van een kwaliteitska- der voor onderwijs en opvang voor jonge kinderen, die in 2014 zijn voorgesteld door een werkgroep van nationale deskundigen.  D. Europese onderwijsruimte In mei 2018 publiceerde de Commissie na de top in Göteborg een mededeling met de titel "Bouwen aan een sterker Europa: de rol van het beleid inzake jongeren, onderwijs en cultuur" (COM(2018)0268). Hierin zette de Commissie haar visie op het bouwen van een "Europese onderwijsruimte" uiteen, die on- der meer een voorstel omvat voor een aanbeveling van de Raad betreffende de bevordering van auto- matische wederzijdse erkenning van diploma's in het hoger onderwijs en hoger secundair onderwijs en de resultaten van leerperioden in het buitenland (COM(2018)0270). E. Erasmus Erasmus+ is het EU-programma voor de terreinen onderwijs, opleiding, jeugd en sport in de periode 2014-2020. Het bouwt voort op eerdere initiatieven van de Unie die uitwisselingen en de ontwikkeling van onderwijs- en opleidingsstelsels en de jeugd- werkgelegenheid bevorderden. Erasmus+ moet de inspanningen ondersteunen die de lidstaten leveren om het potentieel van het Euro- pese menselijke en sociale kapitaal doeltreffend te benutten, en moet daarbij het beginsel van "een le- ven lang leren" bekrachtigen door formeel, niet-for- meel en informeel leren op de terreinen onderwijs, opleiding en jeugd te ondersteunen. Het Erasmus+-programma streeft de volgende doelstellingen na op het gebied van onderwijs en opleiding: 1) verhoging van het niveau van de kern- competenties en -vaardigheden, met name wat betreft hun relevantie voor de arbeidsmarkt en hun bijdrage tot een hechtere samenleving; 2) bevorde- ring van kwaliteitsverbeteringen, excellentie op het gebied van innovatie, en internationalisering op het niveau van onderwijs- en opleidingsinstellingen; 3) bevordering van het ontstaan van en ruimere be- kendheid voor een Europese ruimte voor een leven lang leren, bedoeld om beleidshervormingen op na- tionaal niveau aan te vullen en om de modernisering van onderwijs- en opleidingsstelsels te ondersteu- 533 3COHESIE, GROEI EN BANENCOHESIE, GROEI EN BANEN nen; 4) versterking van de internationale dimensie van onderwijs en opleiding; 5) verbetering van het onderwijzen en leren van talen en bevordering van de grote taalverscheidenheid van de EU en het inter- culturele bewustzijn. Het Erasmus+-programma heeft het ambitieuze doel om synergieën en kruisbestuivingen tussen de ver- schillende terreinen met betrekking tot onderwijs, opleiding en jeugd te bevorderen. Dat gebeurt door kunstmatige grenzen tussen de verschillende acties en soorten projecten weg te nemen, nieuwe ideeën te stimuleren, nieuwe actoren uit het bedrijfsleven en het maatschappelijk middenveld aan te trekken en nieuwe samenwerkingsvormen te stimuleren. In de onderwijssector wordt voor het verwezenlijken van deze doelstellingen gebruikgemaakt van ker- nacties.  Kernactie 1 gaat over de mobiliteit van stu- denten in het hoger onderwijs, beroepsonderwijs en in beroepsopleidingen en van personeel in alle onderwijssectoren, kernactie 2 draait rond partner- schappen en kernactie 3 is bedoeld om hervormin- gen van het beleid te ondersteunen. Het voorstel van de Commissie voor een vervolgpro- gramma (2021-2027) werd in mei 2018 gepubliceerd (COM(2018)0367). Hierin wordt voorgesteld het hele programma gewoonweg "Erasmus" te noemen. De algemene architectuur van het programma is niet substantieel gewijzigd, met inbegrip van de drie "kernacties" die al in het kader van Erasmus+ zijn vastgesteld. De Commissie stelt echter voor de be- groting ten opzichte van de programmeringsperio- de 2014-2020 te verdubbelen tot 30 miljard EUR. Rol van het Europees Parlement Het Parlement heeft de nauwe samenwerking tus- sen lidstaten op het gebied van onderwijs en oplei- ding alsook het versterken van de Europese dimen- sie in het onderwijsbeleid van de lidstaten altijd on- dersteund. Het Parlement neemt ook actief deel aan de beleidscyclus die aan "Onderwijs en opleiding 2020" gekoppeld is, en reageert op de verslagen die in dat kader zijn opgesteld, bijvoorbeeld met de re- solutie van 23 juni 2016 over de follow-up van het strategisch kader voor Europese samenwerking op het gebied van onderwijs en opleiding (ET 2020). A. Erasmus Het Parlement heeft zich met succes ingezet voor een verhoging van de begrotingsmiddelen voor Erasmus+. Op 12 april 2016 nam het Parlement een resolutie aan over Erasmus+ en andere instrumen- ten om de mobiliteit bij beroepsopleiding en scho- ling te stimuleren – een concept van levenslang le- ren [1]. In deze resolutie verzoekt het Parlement "de Commissie, de lidstaten en de openbare diensten voor arbeidsvoorziening de bekendheid van Eras- [1] PB C 58 van 15. 2. 2018, blz. 65. 534 mus+ en andere instrumenten voor de bevordering van mobiliteit in beroepsonderwijs en -opleiding te vergroten, met name onder kmo's". In zijn resolutie van 14 september 2017 erkende het Parlement de enorme positieve impact die Erasmus+ heeft gehad. Het Parlement benadrukte dat het nieuwe program- ma opener en toegankelijker moet zijn en wees op de moeilijkheden bij de erkenning van studiepunten via het Europees studiepuntenoverdrachtsysteem (ECTS). Het Parlement verzocht om de ontwikkeling van een Europese eCard voor studenten die studen- ten in heel Europa toegang geeft tot diensten. De leden benadrukten het belang van het bevorderen van actief burgerschap, burgerschapszin en een Eu- ropese identiteit.  In verband met de volgende generatie van het Eras- mus+-programma stelde het Parlement een verdrie- dubbeling van de begroting voor, tot 41 miljard EUR, om een groter aantal kandidaten te kunnen laten deelnemen en voor meer inclusiviteit te kunnen zor- gen. Binnen het programma zal ook prioriteit wor- den gegeven aan uitwisselingen in het beroepson- derwijs, met name in grensregio's, en er zal hiervoor een groter budget worden toegekend. B. Onderwijs en werkgelegenheid De Commissie cultuur en onderwijs (CULT) en de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken (EMPL) hebben een gezamenlijk initiatiefverslag op- gesteld over de mededeling van de Commissie over een nieuwe agenda voor vaardigheden voor Europa. De resolutie werd op 14 september 2017 door het Parlement aangenomen. Het Parlement pleitte voor een holistische aanpak ten aanzien van onderwijs en de ontwikkeling van vaardigheden en verzocht de lidstaten zich niet alleen te richten op de ontwikke- ling van vaardigheden ten behoeve van inzetbaar- heid op de arbeidsmarkt, maar ook op vaardigheden die nuttig zijn voor de samenleving. Andere onder- werpen die werden genoemd, waren een bredere benadering ten aanzien van de bijscholing van mi- granten, investeren in onderwijs en opvang voor jonge kinderen, de bevordering van mogelijkheden op het gebied van een leven lang leren, de sleutelrol van niet-formeel en informeel leren, evenals de be- vordering van digitale, wetenschap-, technologie-, engineering- en wiskunde- (STEM) en ondernemer- schapsvaardigheden. CULT en EMPL hebben samen een wetgevingsver- slag opgesteld over het voorstel van de Commissie over een update van het Europass-kader. Het nieuwe Europass-kader werd op 18 april 2018 vastgesteld bij Besluit (EU) 2018/646 van het Europees Parlement en de Raad. C. Andere specifieke domeinen Het Parlement hecht ook veel belang aan de mede- delingen van de Commissie die specifieke domeinen van onderwijs en opleiding betreffen. Voorbeelden hiervan zijn de resoluties van het Parlement van 22 oktober 2013 over een andere kijk op onderwijs, van 15 april 2014 over nieuwe technologieën en open leermiddelen, van 8 september 2015 over jong ondernemerschap bevorderen door middel van on- derwijs en opleiding, van 12 september 2017 over academisch aanvullend en afstandsonderwijs als onderdeel van de Europese strategie voor een leven lang leren en van 12 juni 2018 over de modernise- ring van het onderwijs in de EU. J Pierre Hériard 05/2019 535 3COHESIE, GROEI EN BANENCOHESIE, GROEI EN BANEN 3. 6. 4.  Hoger onderwijs Op grond van het subsidiariteitsbeginsel zijn de afzonderlijke EU-lidstaten bevoegd voor het beleid op het gebied van hoger onderwijs. De rol van de EU blijft dan ook hoofdzakelijk beperkt tot ondersteuning en coördinatie. Het optreden van de Unie op het gebied van hoger onderwijs heeft vooral tot doel de mobiliteit van studenten en personeel te bevorderen, de wederzijdse erkenning van diploma's en studietijdvakken te stimuleren, samenwerkingsverbanden tussen instellingen voor hoger onderwijs tot stand te brengen en (universitair) onderwijs op afstand te ontwikkelen. Rechtsgrond Doelstellingen Het onderwijs, en in dit verband ook het hoger on- derwijs, is in het Verdrag van Maastricht van 1992 formeel erkend als een bevoegdheid van de EU. De bepalingen over de rol van de EU op het gebied van onderwijs en opleiding zijn ongewijzigd over- genomen in het Verdrag van Lissabon (Titel XII, de artikelen 165 en 166). In artikel 165, lid 1, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) staat te lezen: "De Unie draagt bij tot de ontwikkeling van onderwijs van hoog gehalte door samenwerking tussen de lidstaten aan te moedigen en zo nodig door hun activiteiten te ondersteunen en aan te vullen, met volledige eerbiediging van de verantwoordelijkheid van de lidstaten voor de inhoud van het onderwijs en de opzet van het on- derwijsstelsel en van hun culturele en taalkundige verscheidenheid. " Het optreden van de Unie moet er volgens artikel 165, lid 2, van het VWEU op gericht zijn "de mobiliteit van studenten en docenten te bevorderen, mede door de academische erkenning van diploma's en studietijdvakken aan te moedigen, de samenwerking tussen onderwijsinstellingen te bevorderen en de uitwisseling te bevorderen van in- formatie en ervaring omtrent de gemeenschappelij- ke vraagstukken waarmee de onderwijsstelsels van de lidstaten worden geconfronteerd. " Daarnaast bevat het Verdrag van Lissabon een bepa- ling die omschreven kan worden als een horizontale "sociale clausule". Deze bepaling is opgenomen in artikel 9 van het VWEU en luidt als volgt: "Bij de be- paling en de uitvoering van haar beleid en optreden houdt de Unie rekening met de eisen in verband met de bevordering van […] een hoog niveau van onder- wijs [en] opleiding [. ]". In het Handvest van de grondrechten van de Eu- ropese Unie, dat dezelfde juridische waarde als de Verdragen heeft (artikel 6 VEU), staat bovendien het volgende vermeld: "Eenieder heeft recht op onder- wijs" (artikel 14). A.  Doelstellingen op grond van de Verdragen van de Europese Unie De EU is een verbintenis op lange termijn aange- gaan om een leven lang leren en mobiliteit te verwe- zenlijken, de kwaliteit en efficiëntie van onderwijs en opleiding te verbeteren en creativiteit en innovatie te stimuleren. Op basis van die verbintenis worden in artikel 165, lid 2, van het VWEU de doelstellingen van het optreden van de Unie op het gebied van on- derwijs, beroepsopleiding, jeugd en sport concreet opgesomd. De volgende doelen zijn van bijzonder belang voor het hoger onderwijs: • een Europese dimensie in het onderwijs tot ont- wikkeling brengen; • de mobiliteit van studenten en docenten bevor- deren, onder meer door de academische erken- ning van diploma's en studietijdvakken aan te moedigen; • de samenwerking tussen onderwijsinstellingen bevorderen; • de uitwisseling bevorderen van informatie en ervaring omtrent de gemeenschappelijke vraag- stukken waarmee de onderwijsstelsels van de lidstaten worden geconfronteerd; • de ontwikkeling van het onderwijs op afstand stimuleren. B. Huidige prioriteiten op het gebied van onderwijs en opleiding Door de Europa 2020-strategie heeft het hoger on- derwijs aan belang gewonnen in het Europees be- leid (COM(2010)2020). In deze strategie wordt de na- druk gelegd op "slimme", "duurzame" en "inclusieve" groei. De doelstellingen van de Europa 2020-strate- gie moeten worden bereikt door de investeringen in onderwijs, onderzoek en innovatie doeltreffender te maken. Een van de kerndoelen is een aanzienlijke toename van het aantal jongeren dat een diploma haalt in het hoger onderwijs (in 2020 ten minste 40 % van de bevolking in de leeftijdsgroep van 30 tot 34 jaar). Dit ambitieuze doel werd in april 2019 bereikt. Eerder kwam deze ambitie al aan bod in het "strategisch kader voor Europese samenwerking op het gebied van onderwijs en opleiding" (ET 2020), 536 dat in mei 2009 door de Europese Raad werd vastge- steld [1]. Naast de eigen politieke initiatieven van de lidstaten geeft de EU actieve steun aan de prioritei- ten van het Bolognaproces. Dit proces werd in 1999 opgestart en is bedoeld om meer vergelijkbare, com- patibele en coherente stelsels voor hoger onderwijs in Europa tot stand te brengen. Het Bolognaproces heeft geleid tot de oprichting van de Europese ruim- te voor hoger onderwijs (EHOR) bij de verklaring van de ministerconferentie van Boedapest-Wenen van maart 2010. In 2017 publiceerde de Commissie "Een nieu- we EU-agenda voor het hoger onderwijs" (COM(2017)0247).  Daarin worden vijf gebieden als prioritair aangemerkt: • de ontwikkeling van vaardigheden in het hoger onderwijs laten aansluiten bij de behoeften van de arbeidsmarkt; • • • het breed toegankelijk en inclusiever maken van hoger onderwijs, en meer interactie met de maatschappij; het vergroten van de innovatiecapaciteit van het hoger onderwijs; het vergroten van de doeltreffendheid en effici- entie van het hoger onderwijs. In mei 2018 publiceerde de Europese Commissie na de top van Göteborg een mededeling met de titel "Bouwen aan een sterker Europa: de rol van het beleid inzake jongeren, onderwijs en cultuur" (COM(2018)0268). Het document beschrijft de ambi- tie van de Commissie om een Europese onderwijs- ruimte tot stand te brengen, bestaande uit de vol- gende elementen: • een versterkt Erasmus+-programma; • de oprichting van ten minste 20 Europese uni- versiteiten in 2024. Dit moet bijdragen tot de ontwikkeling van Europese diploma's die in heel Europa worden erkend; • de invoering van een Europese studentenkaart om de mobiliteit te bevorderen; • een voorstel voor een aanbeveling van de Raad betreffende de bevordering van automatische wederzijdse erkenning van diploma's hoger onderwijs en hoger secundair onderwijs en de resultaten van leerperioden in het buitenland (COM(2018)0270). Resultaten A. Erasmus+ Het programma Erasmus+ werd in december 2013 formeel vastgesteld [2] en wordt sinds 1 januari 2014 uitgevoerd. Het hoofddoel van het programma is te [1] PB C 119 van 28. 5. 2009, blz. 2. [2] PB L 347 van 20. 12. 2013, blz. 50. investeren in onderwijs, opleiding, jeugd en sport in Europa via één enkel geïntegreerd programma. Erasmus+ is een combinatie van voordien afzonder- lijke sectorale en transversale beleidsmaatregelen in het kader van het programma "Een leven lang leren" (2007-2013) op het gebied van hoger onder- wijs (Erasmus, Erasmus Mundus, Tempus, bilaterale programma's met andere landen of continenten), schoolonderwijs (Comenius), beroepsonderwijs en -opleiding (Leonardo da Vinci), volwassenenonder- wijs (Grundtvig), jeugd (Jeugd in actie) en studies op het gebied van Europese integratie (Jean Monnet). Daarnaast maakt ook sport voor het eerst deel uit van het programma. Erasmus+ beschikt over een be- groting van 14 miljard EUR en biedt mogelijkheden tot samenwerking tussen de lidstaten onderling, als- ook tussen de lidstaten en derde landen.  Erasmus+ is bedoeld om doorheen de beoogde sectoren ac- tiviteiten te herstructureren en te stroomlijnen rond drie "centrale acties": • • • individuele leermobiliteit; samenwerking met het oog op innovatie en uit- wisseling van goede praktijken; ondersteuning van beleidshervormingen. Binnen de overkoepelende structuur van Erasmus+ vervult het hoger onderwijs een centrale rol. Ten minste 33,3 % van de totale begroting van Erasmus+ is bestemd voor hoger onderwijs. In de periode van 2014 tot 2020 zullen naar verwachting twee miljoen studenten hoger onderwijs deelnemen aan mobili- teitsprogramma's. Erasmus+ ondersteunt niet alleen de mobiliteit van studenten en personeel uit het ho- ger onderwijs. Met de middelen van het programma worden ook gezamenlijke masteropleidingen van Erasmus Mundus en Erasmus+-leningen voor een masteropleiding gefinancierd. De Commissie kwam in mei 2018 met haar voorstel voor een vervolgprogramma voor de periode 2021- 2027 (COM(2018)0367). De algemene structuur van het programma blijft dezelfde, met inbegrip van de drie centrale acties die al in het kader van Erasmus+ waren vastgesteld. Er wordt echter voorgesteld de begroting ten opzichte van de programmeringspe- riode 2014-2020 te verdubbelen tot 30 miljard EUR. Het programma zal een aantal nieuwe initiatieven omvatten, zoals de oprichting van de eerder ge- noemde Europese universiteiten. In maart 2019 werd het voorstel door het Parlement gewijzigd en goedgekeurd. B. Marie Skłodowska-Curie-acties De Marie Skłodowska-Curie-acties vormen een on- derdeel van Horizon 2020 – het EU-kaderprogram- ma voor onderzoek en innovatie – en dienen ter ondersteuning van opleiding en loopbaanontwik- keling voor onderzoekers, met de nadruk op inno- vatieve vaardigheden. Via het programma wordt voorzien in financiering van mobiliteit in de hele 537 3COHESIE, GROEI EN BANENCOHESIE, GROEI EN BANEN wereld en over de sectoren heen waardoor topon- derzoek op gelijk welk gebied tot stand kan komen. Voor het hoger onderwijs vormen de Marie Skło- dowska-Curie-beurzen een stimulans voor transnati- onale, intersectorale en interdisciplinaire mobiliteit. De Marie Skłodowska-Curie-acties zijn uitgegroeid tot het belangrijkste EU-programma voor oplei- dingen tot de doctorsgraad. Met het programma zijn 25 000 proefschriften en postdoctorale onder- zoeksprojecten gefinancierd. Er wordt niet alleen gestreefd naar een grotere mobiliteit tussen landen, maar ook naar het doorbreken van de bestaande en gepercipieerde belemmeringen tussen de aca- demische sector en andere sectoren, met name de zakenwereld.  Met middelen uit de Marie Skłodows- ka-Curie-acties wordt tevens de Europese Nacht van de onderzoekers georganiseerd, een reeks openbare evenementen die jaarlijks op de vierde vrijdag van september plaatsvinden in heel Europa om het werk van onderzoekers onder de aandacht te brengen. Het nieuwe EU-kaderprogramma voor onderzoek en innovatie voor de periode 2021-2027 (Horizon Euro- pa) houdt geen wezenlijke veranderingen in voor de Marie Skłodowska-Curie-acties. De rol van het Europees Parlement Gezien de beperkte bevoegdheden van de EU op het gebied van hoger onderwijs heeft het Parlement zich voornamelijk toegelegd op de bevordering van nauwe samenwerking tussen de lidstaten en, waar mogelijk, de versterking van de Europese dimensie. Dankzij het groeiende politieke gewicht van het Par- lement in de afgelopen decennia, is het Parlement erin geslaagd steeds meer invloed uit te oefenen op de ontwikkeling van het beleid op het gebied van hoger onderwijs in Europa. A. Mobiliteit Het Parlement heeft zich stelselmatig en met suc- ces ingezet voor een verhoging van de beschikba- re begroting voor bestaande programma's op het gebied van hoger onderwijs, waaronder Erasmus+, en heeft een grote rol gespeeld om de prioriteiten van de EU-financiering in het meerjarig financieel kader 2014-2020 te doen verschuiven naar wat het Parlement beschouwt als meer toekomstgerichte uitgaven, bijvoorbeeld op het gebied van hoger onderwijs. In februari 2017 heeft het Parlement een resolutie aangenomen over Erasmus+ [1], waarin de eerste jaren van de uitvoering van het programma worden geanalyseerd, de succesvolle aspecten er- van worden benadrukt en veranderingen worden gesuggereerd met het oog op verbeteringen in het tweede deel van het meerjarenkaderprogramma. In verband met de volgende generatie van het Eras- mus+-programma stelde het Parlement een verdrie- dubbeling van de begroting voor, tot 41 miljard EUR, om een groter aantal kandidaten te kunnen laten deelnemen en voor meer inclusiviteit te kunnen zorgen. Het Parlement benadrukte bovendien dat er betere samenwerking nodig is met andere Eu- ropese financieringsprogramma's en dat bepaalde acties die momenteel geen Erasmus+-middelen krij- gen medefinanciering uit het programma moeten ontvangen [2]. Daarnaast heeft het Parlement in de context van de brexit ook een grote rol gespeeld om ervoor te zorgen dat de rechten en de status van jon- geren die momenteel op Erasmus+-uitwisseling zijn, worden gewaarborgd in het geval dat het Verenigd Koninkrijk de EU verlaat zonder overeenkomst [3]. B.  Verband met werkgelegenheid In de loop der jaren heeft het Parlement steeds belangstelling getoond voor het hoger onderwijs en voor de band tussen hoger onderwijs en werk- gelegenheid. Zo heeft het Parlement in 2010 een resolutie met de titel "Dialoog tussen universitei- ten en bedrijven: een nieuw partnerschap voor de modernisering van de Europese universiteiten" [4] aangenomen. Hierin wordt opgeroepen tot dialoog tussen instellingen voor hoger onderwijs en bedrij- ven in alle studierichtingen, wordt gewezen op het belang van een leven lang leren en mobiliteit, en wordt benadrukt hoe belangrijk het is onderzoek te stimuleren en optimale werkwijzen uit te wisselen. In 2012 heeft het Parlement een resolutie aangeno- men met de titel "Modernisering van de Europese hogeronderwijssystemen" [5], waarin instellingen voor hoger onderwijs wordt verzocht een leven lang leren opnieuw op te nemen in hun curricula, zich aan te passen aan nieuwe uitdagingen door nieuwe studierichtingen in te voeren die beantwoorden aan de vraag op de arbeidsmarkt, en de gelijkheid tussen mannen en vrouwen in het hoger onderwijs te be- vorderen. In deze resolutie dringt het Parlement er ook op aan dat de lidstaten de doelstelling zouden halen om 2 % van hun bbp in onderwijs te investe- ren. Naar aanleiding van de mededeling van de Com- missie van 30 mei 2017 over een nieuwe EU-agenda voor het hoger onderwijs (COM(2017)0247) heeft het Parlement op 12 juni 2018 een resolutie aange- nomen over de modernisering van het onderwijs in de EU [6]. In deze resolutie wordt gepleit voor de tot- standbrenging van een Europese onderwijsruimte en worden de lidstaten ertoe aangespoord meer te investeren in het hoger onderwijs, en samenwerking tussen het hoger onderwijs, de arbeidsmarkt, on- [2] Aangenomen teksten, P8_TA(2019)0324. [3] Aangenomen teksten, P8_TA(2019)0167, Voortzetting van de lopende leermobiliteitsactiviteiten uit hoofde van het Erasmus+-programma in het kader van de terugtrekking van het VK uit de EU. [4] PB C 161 E van 31. 5. 2011, blz. 95. [5] PB C 258 E van 7. 9. 2013, blz. 55. [1] PB C 252 van 18. 7. 2018, blz. 31. [6] Aangenomen teksten, P8_TA(2018)0247. 538 derzoeksgemeenschappen en de samenleving als geheel te stimuleren. vergelijkbaar gemaakt, met kwaliteitsborgingssyste- men voor de erkenning van diploma's. C. Het Bolognaproces De versteviging en uitbouw van het Bolognaproces krijgt al geruime tijd de volle aandacht van het Parle- ment.  In 2012 heeft het een resolutie aangenomen [1] waarin wordt benadrukt hoe belangrijk de hervor- mingen van Bologna zijn voor de oprichting van de Europese ruimte voor hoger onderwijs (EHOR) en voor de doelstellingen van de Europa 2020-strate- gie. In 2015 onderzocht het Parlement de tenuitvoerleg- ging van het Bolognaproces [2]. De leden waren van mening dat de Bolognahervormingen hebben bij- gedragen tot een verbetering van de kwaliteit van de onderwijssystemen en van de aantrekkelijkheid van het hoger onderwijs in Europa. Het Bologna- proces heeft hogeronderwijsstructuren ook beter In april 2018 nam het Parlement een resolutie aan over de tenuitvoerlegging van het Bolognaproces [3]. Hierin wordt gevraagd om tijdens de volgende mi- nisterconferentie over de EHOR in 2018 in Parijs een kritische beoordeling van het proces uit te voeren. In de resolutie wordt benadrukt dat de sociale di- mensie van het onderwijs moet worden verbeterd, met concrete mogelijkheden om studenten met een handicap of uit een kansarm milieu toegang te bieden tot het hoger onderwijs, en wordt gepleit voor toegankelijke en billijke mechanismen voor de toekenning van mobiliteitsbeurzen en -toelagen. De EU en de lidstaten wordt gevraagd hun onderwijs- budget te verhogen om te waarborgen dat hoger onderwijs in een openbare instelling gratis is en toe- gankelijk voor iedereen. J Pierre Hériard / Audrey Marti 05/2019 [1] PB C 251 E van 31. 8. 2013, blz. 24. [2] PB C 346 van 21. 9. 2016, blz. 2. [3] Aangenomen teksten, P8_TA(2018)0190. 539 3COHESIE, GROEI EN BANENCOHESIE, GROEI EN BANEN 3. 6. 5. Jeugd Jeugd is een nationaal beleidsgebied. Om die reden is een harmonisatie van de wetgeving van de lidstaten uitgesloten. Op Europees niveau wordt het jeugdbeleid volgens de gewone wetgevingsprocedure vastgesteld. Het jeugdonderdeel van het programma Erasmus+ bevordert de uitwisseling van jongeren, zowel in de Europese Unie als met derde landen. De afgelopen jaren heeft de Europese Unie haar beleid ten aanzien van jongeren versterkt. Het initiatief voor het Europees Solidariteitskorps is hier een goed voorbeeld van. Rechtsgrond De artikelen 165 en 166 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) vormen de basis voor EU-maatregelen op jeugdgebied. Maatregelen uit hoofde van de artikelen 165 en 166 vallen onder de gewone wetgevingsprocedure. Wat het jeugdbeleid betreft, is harmonisatie van de wet- geving van de lidstaten uitdrukkelijk uitgesloten. De Raad kan aanbevelingen goedkeuren op basis van voorstellen van de Commissie.  In het Handvest van de grondrechten van de Euro- pese Unie, dat dezelfde juridische waarde heeft als de Verdragen (artikel 6 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU)), is een artikel opgenomen over de rechten van het kind (artikel 24) alsook een artikel over het verbod op kinderarbeid en bescher- ming van jongeren op het werk (artikel 32). Doelstellingen Artikel 165 VWEU voorziet in EU-maatregelen ter bevordering van de ontwikkeling van uitwisselings- programma's voor jongeren en jongerenwerkers, en – met de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon – ter aanmoediging van de deelname van jongeren aan het democratische leven in Europa. Artikel 166 stelt de EU in staat een beleid inzake beroepsopleiding ten uitvoer te leggen waarmee de activiteiten van de lidstaten worden versterkt en aangevuld. Het draagt de Unie op de toegang tot beroepsopleidingen te vergemakkelijken en de mo- biliteit van opleiders en leerlingen, met name van jongeren te bevorderen. Afgezien van deze artikelen hebben jongeren en kinderen eveneens baat bij EU-beleid op andere gebieden, bijvoorbeeld op het vlak van onderwijs, beroepsopleiding en gezondheid, of met betrekking tot de rechten en de bescherming van kinderen en jongeren. Resultaten A. Strategisch kader 1. Europa 2020-strategie De Europa 2020-strategie, die in 2010 werd opge- start, is gericht op jongeren en omvat een uiteenlo- pende reeks doelstellingen, waaronder de afname van het aantal vroegtijdige schoolverlaters, de toe- name van het aandeel 30- tot 34-jarigen dat tertiair onderwijs heeft voltooid, en de ontwikkeling van een alomvattend pakket met beleidsinitiatieven voor onderwijs en werkgelegenheid. Ook "je eerste EURES-baan", een beroepsmobiliteitsregeling voor arbeidsbemiddeling overal in Europa, maakt deel uit van deze strategie. 2. EU-strategie voor jongeren 2019-2027: jongeren betrekken, verbinden en versterken Op 26 november 2018 nam de Raad een resolu- tie aan over de nieuwe EU-strategie voor jongeren 2019-2027. In de resolutie stelde de Raad voor om in het bijzonder aandacht te besteden aan de volgen- de activiteitsgebieden: • • • het bevorderen van de deelname van jongeren aan het maatschappelijk en democratisch leven; het verbinden van jongeren in de hele Europese Unie en daarbuiten ter bevordering van vrijwil- lige inzet, leermobiliteit, solidariteit en intercul- tureel begrip; steun bieden om jongeren sterker te maken door de kwaliteit, innovatie en erkenning van jeugdwerk. B. Relevante uitgavenprogramma's van de EU 1. Erasmus+ 2014-2020 Erasmus+ bevat een specifiek hoofdstuk over jeugd, waarvoor ongeveer 2,1 miljard EUR wordt gereser- veerd.  De specifieke doelstellingen ervan luiden als volgt: 1) het niveau van de kerncompetenties en vaardigheden van jongeren verbeteren en hun deel- name aan het democratische leven in Europa en op de arbeidsmarkt, actief burgerschap, interculturele dialoog, sociale inclusie en solidariteit bevorderen; 2) kwaliteitsverbetering in het jeugdwerk bevorde- ren; 3) beleidshervormingen op lokaal, regionaal en nationaal niveau aanvullen, en de ontwikkeling van kennis en een empirisch onderbouwd jeugdbe- leid steunen; en 4) de internationale dimensie van jeugdactiviteiten en van de rol van jongerenwerkers en -organisaties als ondersteuningsstructuren voor jongeren versterken. Erasmus voor jonge ondernemers, een spin-off van het programma Erasmus+, geeft ondernemers in 540 spe de kans om te leren van ervaren ondernemers die kleine bedrijven in andere deelnemende landen leiden. 2. Erasmus 2021-2027 In het voorstel voor het nieuwe Erasmusprogramma voor 2021-2027 (COM(2018)0367) werd voorgesteld de begroting te verdubbelen en ongeveer 10 % te reserveren voor jeugdactiviteiten. Een van de doel- stellingen van het voorstel is om een Europese iden- titeit te bevorderen door middel van de reiservaring DiscoverEU, die jongeren de kansen zal bieden om het cultureel erfgoed en de verscheidenheid van Europa te ontdekken. De begunstigden van het pro- gramma zullen onder anderen scholieren en studen- ten in het hoger onderwijs zijn, maar ook stagiairs en jongerenwerkers. C. Overige EU-initiatieven 1. De jongerengarantieregeling De Raad heeft in april 2013 een aanbeveling tot invoering van een jongerengarantie vastgesteld (PB C 120 van 26. 4. 2013, blz. 1). Dit is een belangrijke toezegging om ervoor te zorgen dat jongeren bin- nen vier maanden nadat zij werkloos zijn geworden of het formele onderwijs hebben verlaten, een deug- delijk aanbod krijgen voor een baan, vervolgonder- wijs of een vervolgopleiding. Hoewel de lidstaten dit beleid nog moeten uitvoeren en financieren, is reeds EU-medefinanciering beschikbaar voor regio's met een jongerenwerkloosheid van meer dan 25 % dankzij een speciale begrotingsrubriek, het jeugd- werkgelegenheidsinitiatief en het Europees Sociaal Fonds [1]. 2. Europees Solidariteitskorps Het Europees Solidariteitskorps is een door de Euro- pese Commissie in december 2016 geïntroduceerd initiatief. Het biedt jongeren tussen 18 en 30 jaar de mogelijkheid om vrijwilligerswerk te doen of mee te werken aan projecten in eigen land of in het buiten- land. Tot nu toe hebben zich in totaal 72 000 jonge- ren aangemeld, van wie er 7 000 direct betrokken zijn bij solidariteitsactiviteiten.  In augustus 2018 ver- zocht de Commissie de belanghebbenden om met ideeën te komen voor nieuwe projecten in het kader van de regeling. In totaal is er 44 miljoen EUR uit de EU-begroting gereserveerd voor de geselecteerde projecten, die toegankelijk zullen zijn voor alle jon- geren uit heel Europa en daarbuiten. Op 11 juni 2018 heeft de Commissie een voorstel gepubliceerd voor het Europees Solidariteitskorps na 2020, waarin zij voorstelde om 1,26 miljard EUR toe te wijzen om ongeveer 350 000 jongeren in staat te stellen om deel te nemen aan solidariteitsactivitei- ten (COM(2018)0440). [1] Zie voor meer informatie Infopagina 2. 3. 2 over het Euro- pees Sociaal Fonds, deel B. 2. 3. Kinderbeschermingsbeleid Overeenkomstig het Verdrag van de Verenigde Na- ties inzake de rechten van het kind wordt onder kind verstaan: eenieder die jonger is dan 18 jaar. In het Verdrag van Lissabon is de doelstelling voor de EU opgenomen om de rechten van het kind te be- vorderen, terwijl het Handvest van de grondrechten van de EU garandeert dat de rechten van het kind worden beschermd door de EU-instellingen en de lidstaten. Op 15 februari 2011 keurde de Commissie de me- dedeling "Een EU-agenda voor de rechten van het kind" goed (COM(2011)0060). De doelstelling ervan is te bevestigen dat alle EU-instellingen en alle lidsta- ten vastbesloten zijn om de rechten van het kind in al het relevante EU-beleid te bevorderen, te bescher- men en na te leven en de desbetreffende maatrege- len in concrete resultaten om te zetten. De rechten van het kind en de voorkoming van geweld tegen kinderen, jongeren, vrouwen en andere risicogroe- pen worden tevens beschermd en bevorderd door het programma Rechten, gelijkheid en burgerschap (2014-2020). In 2016 stelden het Europees Parlement en de Raad een richtlijn vast betreffende procedurele waarbor- gen voor kinderen die verdachte of beklaagde zijn in een strafprocedure (PB L 132 van 21. 5. 2016, blz. 1) om ervoor te zorgen dat kinderen die verdachte of beklaagde zijn in een strafprocedure deze proce- dure kunnen begrijpen en volgen, dat zij hun recht op een eerlijk proces kunnen uitoefenen, dat recidi- ve wordt voorkomen en dat hun sociale integratie wordt bevorderd. 4. Jeugd en media Onlinetechnologieën bieden kinderen en jongeren unieke mogelijkheden door hen toegang te verle- nen tot kennis en hen gebruik te laten maken van digitaal leren en te laten deelnemen aan het pu- bliek debat. 