Israelietische nieuwsbode; wekelijks orgaan voor Israelitische belangen, jrg 6, 1880, no. 19, 05-11-1880 
Zesde Jaargang. 1880-5641. 19. ISRAEIIEÏISCHE NIEUWSBODE. êïpdtt vm kknn. Verschijnt eiken Vrijdag. Prijs per jaar voor Amsterdam ƒ4; voor de overige plaatsen binnen het Rijk fr. p. p. ƒ4.50; te voldoen per kwartaal. Afzonderlijke nommers ƒ 0.10. Abonnementen op dit Blad ontvangen het Driemaandelijksch Tijdschrift Israëlietisiche liCtterbode h ƒ 1 per jaargang, terwijl de prijs daarvan anders / 3 is. Bijdragen en Berichten in te zenden vóór Woensdag en Advertentiën uiterlijk vóór Donderdagochtend 9 uur. Vfpag S November. | i/iJÜÉDACTEUB,: IVI. IMz. UiTOBV'Eus: "Van. Es Joacliiim,stlial» BnaEAif: Muidei’straat 6, Amsterdam. PRIJS DER ADVERTENTIE N. wj Van één tot vijf regels, gewone letter/0.50, elke regel eer 10 cents. Voor het Buitenland 15 cents per regel. "ootere letters worden berekend naar de plaats, die zij in\ men. Aanvrage om en vermelding van liefdegiften met pCt. rabat. Ongefrankeerde brieven en toezendingen worden niet aangenomen. Agenten; Gebrs. Belintlmte, te Gebrs. Haagens, te Rotterdam-, G. da Costa Gomez de la Penlia, te UtreoM-, S. M. Meijer, te Groningen. . Met het Agentschap voor de aanneming van Advertentien, heeft zich voor Rotterdam ook belast de firma Vijgb & van Ditmar, afdeeling Algemeen Advertentiebureau en bureau van «De Aankondigeb.” Stemmen uit Amerika, over liet Hervormde Jodendom. Wij hebben meermalen gelegenheid gehad, te doen opmerken, dat zich onder onze geloofs- en stamgenooten in de Vereenigde Staten van Noord-Amerika een andere geest begint te openbaren en het Joodsche leven er niet opgehouden heeft. Men heeft er nog gemeenten, hoe weinige dan ook, welke, even als die te Philadelphia, wier geestelijk hoofd, de eerw. S. Morais, zich tegen de hervormingswoede verzet, in wier tempels geen orgelspel, noch zelfs koorgezang vernomen wordt; nog geestelijken, die, gelijk dr. H. tllowizi, weigeren het hun aang-eboden rabbinaat te aanvaarden in gemeenten, die den Sabbat-eeredienst hebben afgescbaft, of als de rev. H. P. Mendes, optredende tot handhaving en verdediging van de integriteit, authoriteit en geloofwaaadigheid des bijbels tegen de moderne, afbrekende, radicale kritiek en ijverende voor het behoud van het traditioneele Jodendom; nog tijdschriften als de Jewish Record en American Heirew, strijdende voor de strenge viering van den Sabbat, de stipte naleving der spijswetten, enz. en te velde trekkende tegen- den wind van leering, omtrent het Jodendom en zijn heiligdommen van den kansel, van den lezenaar of in zoogenaamde Joodsche tijdschriften verspreid door zekere zich noemende rabbijnen en reverends en waarvan onze lezers in dit nommer maar enkele staaltjes onder de nieuwstijdingen uit Noord-Amerika zullen aantreffen. Een nieuw bewijs dat het aantal bestrijders van de radicale richting- in het Jodendom in Amerika toeneemt, vonden wij in het jongste nommer van de Jüd. Presse. In dat nommer van het waardige Joodsch-conservatie orgaan vindt men een hoofdartikel onder bovemstaand opschrift, grootendeels bestaande uit een opstel, overgenomen uit een onlangs opgericht, maar ons nog niet ter inzage toegekomen veertiendaagsch Joodsch tijdschrift, geredigeerd door de Heeren Ad. Moses te Mobila (Alahama) en Is. S. Moses te Milwaukee (Wisconsiu). Het artikel komt ons voor zoo gewichtig te zijn, zooveel stof tot ernstige overweging voor onze geloofsgenooten in het algemeen te bevatten, dat wij meenden, het onzen lezers ter kennisneming te mogen aanbieden. En nu zij het woord aan de Jüd. Presse. Zelfs in Amerika, het land der vrijheid, in ’t bijzonder der godsdienstige vrijheid en willekeur, bemerkt men thans, dat door het eeuwige hervormen slechts onheil aan het Jodendom wordt berokkend. Men begint, Goddank, er met alle kracht aan te arbeiden, om het Godsdienstige idee van het Jodendom voor de Joden tot een eigendom hes geestes te maken, het te stellen als het éénige kenmerk, dat men tot het Jodendom behoort, en om te waarschuwen tegen de dwaling, als zou, in weerwil van den afval van het Jodendom, de samenhang daarmede niet verbroken worden, t Is alleszins een waarheid, dat door dien afval het stamverband niet ophoudt. .Doch ®lke waarheid wordt, wanneer men haar haar organischen samenhang rukt en Overdrijft, tot een caricatuur, die op de Zedelijke denkwijze en de geheele wereld- beschouwing der aanhangers van deze misvormde waarheid een stellig noodlottigen en verderfelijken invloed oefent. Een caricatuur van zoodanigen aard is juist, zooals de heer Adolf Moses in het Amerikaansch Joodsch blad «deTijdgeest’’ treffend betoogt, de in de laatste jaren zoo welig voortwoekerende leer van het rasjodendom of om het eens voor altijd met een karakteristieke uitdrukking te brandmerken het zoo walgend pralende pJiysiologische Jodendom. Het groote historische feit, dat alleen de onwetende en fanatieke Jodenhaat schroomvallig waagt te loochenen, dat namelijk het bijbelsche monotheïsme, de eeuwig geldende zedeleer, evenals’t Jodendom van den nabij belschen tijd, dat het overgeërfde zoo grootsch opvatte én er diep in doordrong, het eigendom van den eigenaardigen, genialen Israëlitieschen volksgeest is, met andere woorden; dat de goddelijke waarheden, door middel van den veelduizendjarigen arbeid des Joodsch-nationalen geestes, tot het bewustzijn der menschheid kwam, dit wereldhistorische feit is in de laatste jaren van verschillende zijden tot belachelijkheid toe overdreven geworden; men heett het tot een verderfelijke zelfverheerlijking en zelfvergoding gemaakt. Stap voor stap, in den beginne voorzichtig, later echter stouter en met meer zelfbewustheid optredend, heeft zich onder ons Joden het geloof verspreid, dat wij ook zonder Tora een uitverkoren volk zijn, niet in den zin van onze profeten en wijzen, dat namelijk de Jood, doordien hij de geboden der leere Gods nauwgezet in acht neemt, zich tot een offervaardig dienaar der menschenliefde maakt, door een reinen levenswandel de zedelijke idealen tracht te verwezenlijken, derhalvedoor geest gemoed en daad een echte zoon van het voor God bezielde, God verheerlijkende volk van priesteren toont te zijn! Neen, men waant in allen ernst, dat het de eenvoudige afstamming is, die de grond tot deze voortreffelijkheid levert. «Een diepe zedelijke walging verwekt in ons vooral het pochen op de heerlijkheid van het Joodsche ras zegt de heer Moses dat huichelachtige gepraal met de groote voorvaderen door de moderne Joden, die zich van alles, wat het Jodendom en den Joodschen volksstam kenmerkt en onderscheidt, in afvalligen overmoed geheel afgewend hebben. «Onlangs hadden wij gelegenheid, met echte exemplaren van dit godsdienstlooze blauwbloed-Jodendom te verkeeren, dat vooral in de metropolis van dit land (Vereenigde Staten van N.-Amerika) zich doet kennen. Zekere heer en zijn gemalin verklaarden ons, dat zij vrijzinnig zijn. Op de vraag, waarin dan hun vrijzinnigheid bestaat, antwoordden zij met groot zelfbewustzijn : wij voeden onze kinderen noch als Joden noch als Christenen op; wij sluiten systematisch,' hermetisch het geloof aan een God en de onsterfelijkheid bij hun opvoeding uit. Zij bezoeken geenerlei godsdienstschool. Wij willen onzen kinderen den strijd met alle twujfelingen, dien wij doorstreden hebben, besparen. Onze kinderen moeten volstrekt niet met de oude fabels en kinderachtige sprookjes van den bijbel bekend worden, waarvan zij zich later niet dan na een moeielijke worsteling zouden kunnen losmaken. Zij zullen niet het oude, gescheurde en verrotte godsdienstgewaad aantrekken, dat zij misschien later niet kunnen afwerpen. Wij voeden hen op tot vrije menschen, zonder geloof, zonder aanbidding van God, zonder eeredienst, zonder gemeente ! Daarom houden wij uit ons huis elk godsdienstboek, elk Joodsch tijdschrift verwijderd, want, zeiden zij, onze kinderen lezeu gaarne zij konden derhalve door het lezen van zulke tijdschriften, hoe liberaal deze ook geschreven mogen zijn, g’odsdienstige zienswijzen, den ouden zuurdeeg, het oude vergift van het bijgeloof in hun jeugdige zielen opnemen en zoodoende het plan van onze vrije opvoeding verijdelen. Mochten zij in rijpere jaren uit vrije keuze (let wel! uit vrije keuze ! na zulke dwangmethode) zich bij eenige godsdienstsecte aansluiten, dan hebben wij er niets tegen, zij zijn alsdan zelfstandige, zelfbewuste wezens, die naar hun overtuiging mogen handelen en gelooven. Zoolang zij echter onder ouderlijke voogdij staan, willen wij hen zorgvuldig beschermen, vooral tegen den moreel eii intellectueel schadelijken godsdienst hunner vaderen. „Evenwel liet er het vrijzinnige paar op volgen evenwel zijn wij er trotsch op. Joden te zijn, wij gevoelen op het smartelijkst alle beleedigingen en krenkingen, die ons volk aangedaan, worden en verheugen ons, tot het hoogbegaafde, edele Joodsche ras te behooren. «Aldus spraken deze twee rasjoden, en hun woorden waren in waarheid slechts een getrouwe en krachtige uitdrukking van den waan, die zich in onzen tijd van een groot deel der ongeloovige evenals van de geloovige Joden heeft meester gemaakt, dat namelijk het Jodendom bestaat in het ras, in het bloed, in de physiologische afstamming, en niet veeleer in de kennis en uitoefening der leere Gods, in de bezieling voor Israëls wereldverlossende zending, niet in het offervaardige streven, om naar de ideale beginselen van onzen godsdienst te leven, het aardsch bestaan zedelijk te verhoogen, het lijden der armen en ongelukkigen te verzachten. Joden, die in alle wezenlijke opzichten van het Jodendom zijn afgevallen en het zelfs door woord en daad bestrijden, worden zonder aarzeling, ja met zekere trotschheid, dat men zulke /verlichte” heeren tot medeleden heeit, in orden opgeiiomen. alleen voor Joden gereserveerd, waar zij weldra als sprekers of voorzitters fungeeren, -niet omdat zij tot de Joodsche godsdienstgemeenschap, maar omdat zij tot het Joodsche ras behooren. «Indien het waar zou zijn, dat de afstamming reeds den Jood maakt, dan kon immers elk volbloed-Jood zich bij de eene of andere gezindte aansluiten, zonder daarom op te houden tot de Joodsche natie te behooren. Zoo goed als de Duitscher, Ehgelsch- of Franschman Katholiek, Protestand, Mohammedaan of atheïst kan zijn, zonder daarom zijn bijzondere nationaliteit te verliezen, zou met hetzelfde recht ook de Joodsche natie zich mogen samenstellen uit aanhangers der meest verscheidene godsdiensten, zonder daarom op te houden een nationale éénheid te vormen. Dit is ook immers juist hetgeen onze rustelooze vijanden beweren en door alle mogelijke logenachtige argumenten trachteu te bewijzen, dat wij Joden geen waar en volkomen deel uitmaken van het volk, waaronder en waarmede wij leven, maar dat wij vreemdelingen, indringers zijn, naar afstamming, beschouwingswijze en overtuiging leden van een Semietisch volk, vervuld van een eigenaard nationaal bewustzijn. Indien wij nationale Joden zijn, wanneer wij door ons bloed en onze afstamming tot eene bijzondere, tot de Joodsche natie behooren, hoe durven wij het wagen, in Amerika als Amerikanen, iu Duitschlad als Duitschers, in Frankrijk als Franschen, in Engeland als Engelschen aanspraak te maken op het volle genot van alle volksrechten, op liet bezit van de nationale ambten en waardigheden ? Niet omdat hij Christen is, maar omdat hij Engelschman is, eischt en verkrijgt elke Brit alle rechten en previlegiën van zijn volk. ,/Indien niet het Joodsoh-godsdienstig leven, het Joodsch monotheïsme, de geheele blijmoedige toewijding aan het Jodendom, de levendige practische naleving van zijn leeringen, indien niet dit en dit alleen, maar het bloed, het ras ons tot Joden maakt, daii moesten wij, in overeenstemming daai-mede eiken gedoopten Jood beschouwen als tot het Jodendom behoorende, daar immers inderdaad het Joodsche bloed uit hem niet weggewasscheu werd, hij veeleer nu gelijk voorheen zich beroemen kan, uithooffie van zijn blauw bloed tot het uitverkoren volk te behooren, dat hij, physiologisch, nog altijd een echte en onvervalschte Jood is! Inderdaad bieden ons de Jodenvijanden alle slechte sujetten, die zich lieten doopen als onveranderde en onvermengde volksgenooten aan. Zij roepen het ons immers met duizend onbeschofte tongen toe, dat de doop den Jood niet tot Germaan maakt, dat het Semiotische bloed, het Semielische ras zich steeds op oud-nationale wijze openbaart! En hebben wij hen niet zelf het scherpe wapen in de hand gegeven, doordien wij met kinderachtigen trots op eiken Jood, al mocht hij honderdmaal gedoopt zijn, als op een der onzen, als op een van ons ras wezen, wanneer hij zich toevallig onderscheidde en zich tot een hooge plaats op het gebied der literatuur, kunst, wetenschap en politiek wist te verheffen ? En ook onlangs hebben Joodsch-godsdienstige bladen aan den gedoopten componist Offenbach necrologiën gewijd! ,/Spreken wij niet met bovenmatigen trots van het feit, dat Heine en Börne geboren Joden waren en rekenen velen hen (zie Gratz, Gesch. d. Juden) niet toch tot onze koryfeën, hoewel zij afvalligen van het geloof hunner vaderen waren, hoewel zij, in de hoop een staatsbetrekking te verkrijgen, hun overgeërfden godsdienst afzwoeren en den Christelijken godsdienst bekenden, met het onteerende bewustzijn in het hart, dat dit louter huichelarij en vermomming was ? /./Indien Heine een Joodsch man is, op wien wij trotsch zijn, waarom tellen wij dan niet ook den aartsschelm en verklikker Pfefferkorn tot de onzen ? Wie door den doop van het Jodendom afvalt, wie door atheïstische of andere velleïteiten Israëls godsdienst den rug toekeert en dien door zijn leven en gezindheid kwetst, zijn recht van bestaan bestrijdt, hij is geen Jood, al stamde hij in rechte lijn van koning David af! Omgekeerd is ieder geboren niet-Israëliet, elke geborene niet-Jodin, zoodra zij op eene kenmerkende en ondubbelzinnige wijze het zuivere Israëlietische monotheïsme belijden en overeenkomstig de zedelijkheid en de zeden en wetten des Jodendoms leven, echte Joden in alle psychologische opzichten en uitingen. Het beginsel en de Joodsche daad en niet het bloed maakt hen tot Joden. {Slot volgt.) Wteuuig^ Rroot-Brittaiije. Den 22 Oot. 11. werd het stoffelijk overschot van mevr. L. M. Eothschild (niet behoorende, zooals een onzer bladen het wilde, tot de bekende familie von Eothschild), geb. Hester Leverson, op de Israël, begraafplaats te Willesden bij Londen ter aarde besteld. De overledene, die den 16den bevorens, na een zevenjarig smartelijk Igden, te Parijs is gestorven, had gelast, dat haar lijk naar haar geboorteland overgebracht en daar bijgezet moest worden naast het graf van haar dochter, wijlen mevr. Emma Goldschmidt. Vóór meer dan dertig jaren was de woning van den heer en mevr. Eothschild reeds bekend als de verzamelplaats van Joodsche specialiteiten in elk vak van intellectueelo kennis, hetzij inboorlingen of vreemdelingen, van hooge of bescheiden positie. Deze ontvingen altoos het meest gastvrge onthaal en aanmoediging. Mevr. Eothschild stelde veel belang in den vooruitgang van de Joodsche pers en wglen Jacob Franklin en dr. Benish behoorden tot haar meest gemeenzame vrienden. Zij legde te allen tijde een groote sympathie aan den dag voor alle bewegingen in dc gemeente op filantropisch en intellectueel gebied en was aan haar godsdienst zeer gehecht. {Jew. Chron.) [Haar echtgenoot heeft in 1868 den grondslag gelegd voor de Joodsche bibliotheek der Alliance IsrewUte Univevselle door een gift van ƒ4,000 voor den aankoop van Joodsche werken. Eed. I. Oosten 1* Ij k-Hongarije. Dezer dagen werd te Weenen een eigenaardig proces behandeld. De toedracht der zaak was deze. Zekore man. Klein geheeten, had bij een weldadigheidsvereeniging, die voor de jongste hoogtjjden een godsdienstoefening in een bjjzonder lokaal had georganiseerd, zich verbonden, om tegen een honorarium van 30 gulden de Moesaf-gebeden op de beide Nieuwjaarsdagen voor te dragen. Kort vóór het Nieuwjaarsfeest werd hem door een privaatman, die in zgn eigen woning minjan maakte, voorgesteld, om tegen een honorarium van 100 gulden op genoemde dagen als voorlezer te fungeeren. Dit voorstel was voor den heer K. zeer verlokkend. Doch wat moest bij doen, daar hij een vroeger aangenomen verplichting had te vervullen ? Als verstandig man wiai hij het nochtans zóó aan te leggen, dat hij de 100 gulden kon winnen, zonder de 30 te verliezen. Hij had namelijk een bekende, met name Eothstein, die gaarne eens als voorlezer wilde optreden. »Wat zoudt gij er wel van zeggen,” vraagde hem Klein, »als ik er u aan help, dat gij in de vereeniging En Joakob de moesaf-gebeden moogt voordragen ?” De heer Eothstein was over dit vooruitzicht heel gelukkig; hij omhelsde en kuste den man, die hem een zoo hooge eer in ’t verschiet stelde. K. begaf zich nu tot den bestuurder der genoemde vereeniging, verhaalde met een bedroefde houding en in een heeschen toon, dat tij wegens plotseling ontstane heeschheid niet voorbidden kon, dat hg echter op zijn kosten een plaatsvervanger wilde stellen. De 30 gulden had hij zich reeds eenige dagen vroeger doen uitbetalen. De bestuurder moest natuurlijk met het voorstel tevreden zijn, en zoo was de list gelukt. Klein had 100 gulden gewonnen en behoefde de 30 gulden niet meer terug te geven. Doch hiermede was de zaak niet nit. Op Simchat Tora beroemde Klein zich in een vroolgk gezelschap op de geslaagde list en voegde hij er bij: >De 100 gulden, die ik zelf verdiend heb, verheugen mij zoo niet, als de 30, waarvoor ik Eothstein heb laten zweeten.” Men kan zich voorstellen, dat Eothstein nu door zijn bekenden voor den gek gehouden en bespot werd, dat hg in ’t zweet zijns aanschijns tl 30 gulden voor Klein verdiend had. Dit ver-0 toornde Eothstein zoo zeer, dit hij Klein voor g het gerecht daagde tot nilkeering der 30 gulden. De drastische tooneelen, die de terechtzitting opleverdo, gaan wij stilzwj]'geiid voorbij. De doorslag gaf de verklariag des bestuurders ’ van En JaAkob, dia zeide, dat men Eothstein 1 niet alleen niet tegen een honorarium geëngageerd t zou hebben, maar men zou hem niet weder als t voorlezer laten optreden, al gaf hij nog 100 p gulden toe. Ten gevolge van deze verklaring ) werd Eothsteins eisch afgewezen. Naar men j verneemt, wil nu Eothstein den bedoelden bestuurder wegens boleediging aanklacren. 1 {M. I.) 1- „ „ _ Dr. E. Bierer schrjjft aangaande den onlangs ’ overleden eereburger van Lemberg, dr. Mozes Beiser, die tot den schrijver in nauwe persoonlijke betrekking stond, in de J. P. o. a.: »dr. ' Beiser was een man, wiens karakter rein en ! zuiver was als dat van een Aristiries, wiens wezen , echter als een meteoor ook voor zijn naaste vrien- i ) den en bekenden bleek onverklaarbaar te zijn. De j man was bovenmate goed. Met zjjn genees. kundigen schat ging hij verkwistend om, dui- zenden genas hjj en ontving daarvoor zoo weinig, dat hij nooit een gulden in den zak had. ’ Ook met zjjn tjjd ging hij verkwistend om. Bjj de eenen legde hij lange visites af, waardoor de anderen niet aan de beurt kwamen. Voor de l Polen was hij een politieken strijder, zonder daarom ooit het worstelperk der redenaars te betreden ; voor de Joden was hij een broeder, wier feestdagen hij alle medevierde, zonder zich daarop iets te laten voorstaan. Slecht ge■ kleed, karig gevoed, gaf hij den armen nog aalmoezen en verontschuldigde zich vrij knorrig bij zjjn gedurige klanten, wanneer hij hun niets geven kon. Hij haatte het klatergoud van onzen tijd, haatte de verdraaiing en verandering van Joodsche namen in Poolsch-nationale en Christelijke. Hij bezat een ontzagljjk geheugen, was een beroemde Talmoedist en als collega een toonbeeld van rechtschapenheid, welvoegelijkheid en onwangunstige welwillendheid. De eereambten, door hem bekleed, vervulde hij net de meeste nauwgezetheid; niets kon hem beletten van de bijwoning der zittingen der verschillenne lichamen, waarvan hij lid was .- van den gemeenteraad, de geneeskundige vereeniging, het Israël, kerkbestuur. Op zijn 70sten geboortedag ontving hjj de hoogste burgerlijke onderscheiding, werd bij door de groote gemeente der stad Lemberg tot haar eereburger benoemd. Ongeveer 30000 menschen volgden zijn Igkbaar. De gemeenteraad der stad liet ia de straten, welke de stoet passeerde, de lantaarns ontsteken, een ongewoon teeken van vereering aan het oudste raadslid en den collega. Rusland. Zekere Abraham Nowoselsky werd op zijn vijtfieude jaar in beschonken toestand gedoopt. Toen hij acht jaar later weer tot het Jodendom terugkeerde, werd hjj door een der rechtbanken in het goevernement Poltawa veroordeeld, om in een klooster opgesloten te worden en tot het verlies zijner rechten zoolang, tot dat hij weder Christen werd. Nadat zulks geschied was, werd hij weder vrij gelaten. Doch Nowoselsky omhelsde op nieuw het geloof zijner vaderen en werd nu opnieuw in een klooster opgesloten. Men is nu benieuwd naar den afloop dezer zaak. pg'. /. Naar de in het Duitsch geschrevene Petsrs- ' burger Zeilung verneemt, koestert men in auto- : riteitskringen het voornemen, om een onderzoek in te stellen, welke rol dc Joden op het gebied van handel en nijverheid spelen ; voornameljjk zal hun deelneming aan leverantie-contracten vastgesteld worden, alsmede hun verhouding ' tot de overige bevolking en of zij aan boeren veel geld leenen. De resultaten van dat on- * derzoek kunnen licht mogelijk tot eenige gewichtige veranderingen in da bestaande desbe- < treffende wetten leiden doch, zooals te ver- > wachten is, in niet liberalen zin. Op welke wjjze ' da bestaande onzinnige wetten ontduikt kunnen ' worden, bewjjst de volgende geschiedenis, door i de Fordremenunja Investya medegedeeld : »Een 1 Jood verkreeg geen vergunning tot oponthoud 1 in Moskou en zou de stad uitgezet worden. ( Wat nu te doen? Zonder zich lang te bedenken, stelde Jankei aan zijn vriend Hirsch een doorhem geaecepleerden kortloopenden wissel ter hand. Op den vervaldag weigerde Jankei den wissel te honoreeren, en Hirsch begaf zich tot den rechter, wien Jankei schriftelijk moest ver- ‘ zekeren. Moskou niet te verlaten. Verheugd gaf I Jankei deze verklaring en leoft nu ongehinderd in Moskou op »wettigen grondslag.” {M. 1.) I De Israëlieten te Ismaila hebben, volgens een Seuterstelegrarn van 26 October, aan den minister Loris Melikoff een verzoekschrift gericht, om bevrijd te blijven van de bepaling der wet, die verbiedt, dat Israëlieten wonen op 50 werst afstands van de grenzen. L 0 IVoord-Amerika. t Uit de badplaats Saratoga, in den staat New- i York wordt geschreven: »’t Is hier ontzettend e stil, de hotels zjjn bgna ledig en voornamelijk is e het schitterend ingerichte groote Windsor-hotel, 1 dat tot Stewarts nalatenschap behoort, zwak d bezocht. Zijn sierlijke omnibus komt doorgaans zonder gasten van het spoorstation terug. Naaide oorzaak heeft men nochtans niet ver te zoeken. Henri Hilton, de beheerder van Stewarts nalatenschap, heeft de verantwoordelijkheid daarvan te dragen. Zjjn vooroordeel tegen de Joden, dat hij vóór eenige jaren door zijn gedrag tegenover den onlangs overleden New Yorkschen bankier Joseph Seligmann liet blijken (hij weigerde deze te logeeren, omdat hij, Seligmann, Jood was) heeft niet alleen het met reusachtige kosten ingerichte Windsor-hotel en geheel Saratoga benadeeld, maar ook aan Stewarts en-groshandel zijn begunstigers ontroofd, zoodat die zaak overgebracht is naar het winkellokaal, waar die handel in het klein wordt uitgeoefend, terwijl deze winkel bijna niets meer voornit heeft boven de andere winkels in dezelfde straat.” Tegen den bezitter van het St. Marks-hotel te New-Brighton (Island), met name Priedrioh Lachmeyer, die onlangs mede geweigerd had, I den heer B. P. Liebe uit New-Yoik, te herbergen, heeft deze, op advies van den rechter Storey, een eisch tot schadevergoeding ingesteld voor een bedrag van 5000 pond sterl. _ (J- De heer Meijer S. Isaaos, voorheen redacteur van den te New-York verschijnenden Jew Messenger en sedert twintig jaar lid der New-Yorksche balie, is benoemd tot rechter in het zeegerechtshof. Wat men in Noord-Amerika op Joodsch gebied aantreft, vindt men nergens. Een correspondent van den te New-York verschijnenden American Hebrew te Ghicago meldt uit die stad aan dit blad: «Fry'ilay-avond jl. was er een zeer talrijk publiek bijeen in den Michigan Avenue Tempel; men was er niet gekomen om naar het Lecha Dodie te luisteren, maar om er de prima donna der koninklijke opera te Dresden, mevr. Julie Kosewald, te hooren. Zij behoort tot den Emma-Abott-operatroop en zong op het persoonlijk verzoek van den heer Marks, den voorlezer der gemeente.... Haar zang werd afgewisseld door pianospel en uitgelezen voordrachten van de Misses Bertha Burge, Sadie Gatzert en Blanche Peck, die allen haar deel van het welverdiende applaus ontvingen. De opbrengst van dit concert zal een welkome bijdrage zijn tot stijving der tompelkas.” De >rabbijn’’ (?) dezer gemeente is dr. Kirsch, een warm ijveraar van de zondag-viering. Wieniiig. Amstcpdam, 4 lAovemliei'. Bij de in ons vorig nommer aangekondigde buitengewone godsdienstoefening, Vrijdagavond en Zaterdag jl. gehouden in het lokaal Casino ten behoeve der oprichting van eene synagoge in de Wagenaarstraat alhier en waaraan door een vrij talrijke schare werd deelgenomen, heeft een onlangs opgericht koorgezelschap onder leiding van de heer J. VorsSnger, medegewerkt door de voordracht van eenige schoone gezan- gen, meestal gecomponeerd door wijlen den heer Berlijn. Dit gezelschap, dat, naar wij vernemen, zich eerlang tot een vereeniging constitU' eeren en zich een naam geven zal, zal zich uitsluitend wijden aan de opluistering van de» synagogalen ceredienst. Zijn kort bestaan i» aanmerking genomen, heeft dit gezelschap vrg wel voldaan en blgk gegeven, dat het er zich ernstig op toelegt, om, door aanhoudende oefening onder een zoo bekwaam dirigent als d® heer VorsSnger, do zangvereeniging »Harpo Davids” in genoemd opzicht op zijde te streven. De »Vereeniging tot aanmoediging van het arme schoolkind” hield :den 27 October jl. in het lokaal Casino onder voorzitterschap van den heer B. Meijer Dz., haar jaarlgksche vergadering. Uit het verslag, over het afgeloopen vereenigiugsjaar door den secretaris, den heer B. Pischel Jr., uitgebracht, bleek, dat de vereeniging merkbaar vooruit is gegaan, doordien in het thans loopende jaar het ledental met meer dan 100 is toegenomen; dat 9 Mei jl. aan 160 jongens ieder 3 hessen en één pantalon, en aan 120 meisjes ieder 2 jurken en eén rok zijn uitgedceld ; dat de goederen ten genoegen waren geleverd door de heeren Beenhouwer en Zoon; dat voor trouw schoolbezoek tot 14 jaren 2 kinderen bij loting beloond zijn met ieder ƒ5O en 5 andere, wien het lot niet gunstig was, ieder met ƒlO. De verslaggever meende als bewijs van den heilzamen invloed op het trouw schoolbezoek te moeten constateeren, dat, terwijl er vroeger nauwelijks 2 kinderen konden aangewezen worden, wien de belooning van ƒ5O voor schoolbezoek kon worden toegekend, er in het afgeloopen jaar reeds zeven waren. In warme bewoordingen bracht hij dank, aan den penningmeester, den heer Heijmans, die dezen avond wegens ongesteldheid niet tegenwoordig kon zi)n, voor diens veelvuldige bemoeiingen en nauwkeurig en uiterst zuinig beheer. Met een krachtig woord tot aanbeveling van het »arme schoolkind” besloot hij zijn keurig verslag, waarvoor hem den dank van de vergadering en den voorzitter werd gebracht. Bij ontstentenis van den pennigmeester legde de heer N. Beer den staat der rekening en verantwoording van bet afgeloopen jaar over. Daaruit bleek, dat was ontvangen aan subsidie, van de gndsd. armensebolen ƒ400; donatien ƒ2O, contributie ƒ847,10 en dat hel totaal der ontvangsten was ƒ dat voor hedeeling was ui'gegeven ƒ1049,77, voor prijzen en goed ƒl5O en het saldo in kas op het einde van het jaar was ƒ554,27ï. Bij monde van den heer Warradijn werd geadviseerd tot goedkeuring der rekening en veraiitwoording over 1877-78 en dienovereenkomstig besloten. Tot leden der commissie voor het nazien der rekening en verantwoording van het afgeloopen jaar werden benoemd de heeren H. Hirschel, S- Zeldenrust en Philip Elte. De aftredende bestuursleden, de heeren E. Voorzanger en E. Fischel Jr. werden bg acclamatie als zoodanig herbenoemd. Hierna ontstond een geanimeerd debat over Je vraag, of het wenschelijk zou zijn, aan kinderen tot aanmoediging eens een »vroolijken dag” te bezorgen. Door den heer Hirschel werd met warmte voor de wenschelijkheid gepleit, alsook door den heer Beer, terwijl door den voorzitter, de heeren Eoest, M. de Vries en Elte, de wenschelijkheid op verschillende gronden werd bestreden. Bij de stemming sloot de meerderheid dor vergadering zich bij de bestrijders aan. Een ander voorstel, om een premie op de zindelijkheid te stellen, zal door het bestuur in ernstige overweging genomen worden. Met een krachtig woord tot de leden, om ieder in zijn kring mede te werken voor den bloei en vooruitgang van deze vereeniging, sloot de voorzitter de vergadering. Wij hebben deze vergadering mot genoegen bijgewoond en op nieuw de overtuiging verkregen, dat de belangen der vereeniging en de behartiging van haar doel aan goede handen zjjn toevertrouwd. Dat de vereeniging het trouwe schoolbezoek bevordert, zindelijkheid in de band werkt, vljjt en goed gedrag aanmoodigt, bewijst de ervaring van haar nu reeds eenige jaren tellend bestaan. Krachtiger en nog ruimer zou zij wi rkzaam kunnen zün, zoo ZIJ de daarvoor noodige stoffelijke ondersteuning in ruimere mate mocht ondervinden. Om haar die ondersteuning te geven, wordt waarlijk geen groote opoffering vereischt. Met een jaarlüksche bjjdrage van ƒ! als minimum een hoo-- gero bijdrage wordt zeker niet afgewezen, integendeel met dank aangenomen verricht me» een weldaad, die wel besteed wordt en heilzame vruchten afwerpt. Wij voldoen gaarne aan het ons gedaan ver* zoek van een geacht Nederlandsch lezer va» ons blad, om de aandacht te vestigen op het volgende: Hoewel de heer Joseph zijn Hotel de Nice et de Savoye te Parijs aan een niet-Israëliet heeft overgedaan, prijkt het uithangbord nog steeds met het woord ii»3, waardoor nog menig Israëliet, op de naleving der spijswetten gesteld, onwetend van deze restaurati® gebruik maakt, zooals nog gepasseerde aan onzen lezer is gebeurd. Wij voegen hierbijf dat het vaak wenschelijk en noodig is, vooraf, zelfs ten opzichte van Isr. Hótelrestauratiehouders, te vergewissen, of bjj h®® de spijs aan de etiquette iz'3 voldoet. Van eene gachte zijde werd ons deze we®!® onderstaande circulaire ter opneming toegezonden : ,>sGravenhage, » Goloofsgenooten, »Gij allen, wien het lot onzer in Palestina ter harte gaat, hebt zeker met be- ®ngstelling kennis genomen van het te Berlijn Opgerichte »Verein zur Erziebung jüdischer Waisen in Palastina.” Deze vereeniging toch is een eerste schrede op den eeiiig mogelijken weg om tot terbetering te geraken van den allertreurigsteii toestand, waarin zich alsnog onze broeders in het Heilige Land bevinden. Uitgaande van de on-Omstootelijke waarheid dat slechts van zedelijke, godsdienstige en intellectuëele vorming der jeugd Cn van hare opleiding tot arbeidzame menschen Verbetering te wachten is, stelt genoemde Veree-Oiging blijkens § 1 der Statuten zich ten doei: »die Pfiege, Erziebung, sittliche und geistige Ausbildung hülfsbedürftiger Waisen, welchc einer der jüdischen Gemeinden in PalSstina angehören, Die Erziebung soll auf durchaus jüdisoh-religiöser Grondlage erfolgen. Die Hauptgegensiande des Unterrichts sollen bilden : Filr Knaberi ; die Heilige Schrift, der Talmud und die religiösgesetzlichen Biicher der Juden ; für Madchen : die für das rituelle Leben nnerlasslichen Kentnisse. lm Allwemeiuen sollen die Waisen ausserdem mit den ftlr das bürgerliche Leben erforderlichcu Kenntnissen ausgerüstet werden, und die Erziebung dahin gerichtet sein, dass die Knaben nacli üiren Anlagen zu einer selbststandigen Lebensstellung befahigt, die Madcben für ihren dereinsiigeu Beruf als tttchtige Hausfraueu ausgebildet werden. Het nut eener dergelijke inrigting behoeft wel niet nader betoogd te worden, waar met allen ernst en ijver moet worden opgetreden tegen de veelvuldige pogingen, die van andere zijden worden aangewend om zich bet lot der arme, verlaten kinderen aan te trekken en hen vaii het voorvaderlijk geloof afkeerig te maken. Het is dan o. a. B. S. BERENSTEIN, ’s Gravenhage. Mr. S. J. COHEN, Leeuwarden. A. J. DRILSMA, Groningen, Dr. I. FRaNKEL, Zwolle. M. A. DB H/ïAS, Tilburg. A. S. HARTOGENSIS, ’s Hertogenboseb. I. S. KILLES CM, Meppel. D. E. KALKER da., Arnhem. B. L. ORNSTEIN, Nijmegen. Mr. M. DE PINTO, ’s Gravenhage. Mr. G. POLAK DANlELS,Rotterdam. A. PRINS AzN., Alkmaar. J. VAN RAALTB Jn., Rotterdam. L. SIMONS, ’s Gravenhage. S, WEIJL, Zutphen. JACQ. ZADOKS, Dordrecht. Hoewel onbekend met de wijze, waarop en de middelen waardoor de bovengenoemde vereeniging uitvoering geeft aan de geciteerde eerste paragraaf harer statuten, hebben wij toch reeds meermalen de gelegenheid gehad, om, in navolging Van de Jud. Presse, in wier rechtziiiuigheid wij Vertrouwen stellen, deze vereeniging in de belangstelling en ondersteuning onzer lezers aan te bevelen. En zij verdient aanbeveling, zoo zij getrouw is en blijft aan het programma, in de geciteerde paragraaf verkondigd en zoo de onderteekenaars der hier medegedeelde circulaire zich door een schriftelijk bewijsstuk overtuigd hebben, dat, gelijk men ons tevens mededeelde, de»Cliacham Baschi [opperrabbijn] van Jeruzalem, het bedoelde gesticht zeer genegen is.” Daar ons tot dusverre op overtuigende wijze geen aanleiding gegeven is, om aan een en ander te twijfelen, sluiten wij ons gaarne bij de pogingen der onderteekenaren aan, om ook onzerzijds opnieuw de aandacht eu belangstelling onzer geloofsgeuooten op genoemde vereeniging te vestigen, en hen op te wekken gevolg te geven aan de uitnoodiging, hun bij de hier medegedeelde circulaire gedaan. Zondag 11. werd in het Centraal Isr. weeshuis, onder praesidium van den heer G. A. Willing, eene gecombineerde vergadering van regenten en leden van de commissie van toezicht gehouden. Aanwezig waren de heeren: mr. L. Van Lier, A. E. Cohen, H. Wolff, mr. H. J. Van Lier, 1- A. Heijman, S. H. Van Zanten, H. J. de Êeer,' M. Compris, A. D. Hamburger, W. Vis-R. J, Cohen, B. Meijer Dz., 1. M. Cantor, A. W. Jacobson, Jos. Zadoks, N. Engers, James Willing, I- M. Hartogensis, M. Snijders, J, Prins en L. Dribbelaar, Door den voorzitter werd medegedeeld, dat aftredende regenten, de heeren A. D. Cohen, J’h. Zadoks en Jos. Elias als zoodanig waren herbenoemd, zoomede, dat voor een bedrag van /250 aan uitgelote aandeelen aan de stichting ■"( aren geschonken. Vervolgens werd de reke- en verantwoording over 1879 ad ƒ24,543 goedgekeurd. Daarna werd de behandeling van het te wgiigen reglement voortgezet. Door eenige leden 'Vtts voorgesteld te bepalen, dat alleen uit die ge- meenten weezen zouden worden opgenomon, waar, naar op te maken tabellen, ten behoeve der stichting zou wordeu gecontribueerd. Na levendige debatten over dit belangrijk beginsel, word besloten, de voorstellers uit te noodigen, een moer gemotiveerd voorstel, gegrond op statistieke gegevens, in te leveren. Ook werd besloten, dat de renten van kapitalen der weezen in de eerste plaats tot bestrgding van het verpleeggeld zouden mogen worden aangewend. De nog overige artikelen zullen in eene volgende vergadering worden behandeld, in welke ook de begrooting voor 1881 aan de orde zal worden gesteld. In de maand October 11. zgn hg het Ned. Isr. armbestuur alhier ingekomen 2 giften a ƒ25 en één a ƒlOO. Aan het Bureau van het Weidadigheidsfonds Amstel bij do Amstelstraat, 206, is gedurende de maand Oetober aan extra bgdragen ontvangen : Van B. ƒ1; N. N. ƒ18,50 ; uit de brievenbus van een mm jnn voor het jLeenfonds ƒ10; U'nm» ƒ1,50; uit de brievenbus van Lehn een tienguldenstuk uit het huisbusje van den beer A. de Vries ƒ1,06; uit de bus van de fabriek der hoeren G«br. Boas ƒ2,90è; uit idem der Ainst. Diamantslijperij ƒ2, ; opbrengst der bus en bij feestelijke gelegenheden ƒ15,20. To zamen ƒ62,35. ’s 2 Nov. Als lid der schoolcommissie is Zondag jl. herbenoemd mot algemeene stemmen, de Heer B. Edersheim. Aan de commissie werd door een lid ter vergadering dank gezegd voor het gevolg geven aan het ten vorigen jare te kennen gegeven verlangen tot het houden van een openbaar examen, hetwelk in de maand Augustus plaats bad. De verspreiding van een gedrukt verslag over de bevinding van dat examen zou, op een gedaan voorstel, door de commissie worden in overweging genomen. Tot regenten van hot Israël, ziekenhuis zijn dienzeifden dag mede herbenoemd de heeren M. I. Van Witsen en B. Blok met algemeene stemmen. De gemeenteraad benoemde in zijn jongste vergadering o. a. de heer A. Polak Daniels, bankier, tot lid der plaatselijke schoelcommissie. Rotterdam, 3 Nov. De heer A. I. De Vries, naar men hoopt, een flink en wakker man, is in een, den iongsten Zondag alhier gehouden vergadering, benoemd tot directeur dor in deze gemeente sinds jaren bestaande soep-inrichting. Deze benoeming trekt echter minder de aandacht dan de aanhangige bouwplannen. Het scheen, dat het vast besloten was in de Boompjes te bouwen, maar de waardige en zaakkundige oppositie, in de eerste plaats door den heer S. H. Wolfsbergen in den kerkeraad gevoert, schijnt een plan den bodem te hebben ingesiagen, dat een ruïne voor de gemeente zoude geweest zijn voor dezen en de volgende tijden. Wat daarvoor in de plaats zal gesteld worden ? Of dat onzalige bouwplan voor goed dood en begraven is? Hetgeen in ue Maandagavond gehouden kerkeraadszitting daaromtrent besloten is, is nog geen publiek eigendom, maar ons dunkt, dat het plan dor bouw-commissio wel van de agenda zal geschrapt zijn ; de heer Wolfsbergen profeteerde terecht, dat een kreet niet van verontwaardiging zooals het in het ofiScieele verslag abusief luidde maar een kreet van afkeuring in de gemeente zonde opgaan, en dat is geschied. Men zoude zonder eenige overdrijving hoegenaamd kunnen zeggen: 15/16 der gemeenteleden wil niets weten van een bouwen in de synagoge ; en in dit geval zal men toch in de Boompjes niet bouwen en dit te minder, daar er veel beter gelegen terrein in ruime mate aanwezig is. Men zou le, en wellicht niet zonder grond, vragen kunnen: is het wel noodzakelijk, dat de gemeente een synagoge laat bouwen? Zoude het particulier initiatief in dit geval niet voldoende zijn? Er zijn velen, die in dien geest hun oordeel uiten, en dat oordeel is wellicht niet zoo gansch verwerpelijk ; inderdaad heeft Rotterdam andere behoeften dan een tweede groote synagoge. mm-nTTT~ l' I>£ TBIJDIEürKEB» [B] NOVELLE. Vertaald uit de J ü d i s o h o P r e s s e. {Vervolg.) «Ga en zie eens, kind,» riep hij vervolgens Anna toe, die haar plaats in de vensternis weer ingenotnen had, «of uw tante en Emma nog niht kunnen komen. Ik bespeur een geheel groeten eetlust, en gij, Erhard, maakt ook een gebaar, dat verlangend naar het onibijt uitziet.» De toegesprokene stond op, rijkte haar oom zwijgend de hand toe en ging toen naar buiten. Dit bevreemdde den heer Liebrecht, want zijn pleegkind was hem anders steeds met lachend en niet verlegen gelaat te gemoet gesprongen. «Erhard,» zeide hij vervolgens hoofdschuddend, «het kind is bang voor u j gij doet groot onrecht, haar zoo onvriendelijk te behandelen.» In plaats van een antwoord stak Erhard een sigaar aan. Na weinige minuten verschenen ook de gewachtea en men zette zich aan het ontbijt. Men sprak over het slechte weder, en de goede tante gaf haar leedwezen te kennen, dat bij regenachtig weder Odenberg zoo weinig aanbood, teiwijl Efnina allerlei piannen maakte, hoe zij haar neef in huis den tijd kon verdrijven. Hij luisterde slechts met half oor naar haar kiuderacntig gesnap en gaf op alle vragen maar iakonisclie antwoorden. Zijn zwijgen en zijn verstrooidheid viel den dischgenooteu wel in ’t oog, doch iiietnaiid vraagde naar de oorzaak daarvan, want de slechte stemming had bij den grauwen donkeren ochtend niets buitengemeens. Na geëindigd ontbijt verwijderde Erhard zich spoedig, terwijl luj zich verontschuldigde met de mededeeling, dat hij van het slechte weder gebruik wilde maken, om menig uitgesteld werk heden af te maken. «Ten slotte beeft Löwenthal toch gelijk,» nam de oom bet woord, nadat de deur achter zijn neef dicht was. «Erhard schijnt ons iets te willen verbergen, en dit maakt hem tegenover ens zoo zwijgend.» «Wat meent gg toch. Mozes?» vraagde nieuwsgierig mevr. Liebrecht. «Gisteren-avond heeft Löwenthal verscheidene aanduidingen gemaakt», antwoordde de gevraagde, «waaruit ik kon besluiten, dat hij zijne dochter bij Brhari gaarne aan den man wilde brengen. Hij liet daarbij ook dóórschemeren, dat Erhard niet ongenegen zou zijn, daaraan gevolg te geven. Ik gaf hem mijn verwondering te kennen, omdat Erhard er nog met geen enkel woord van gesproken had, Löwenthal scheen echter half zeker van zijn zaak te zijn.» «’t Is wel mogelijk,» meende Emma, «want Erhard heeft zich gisteren avond alleen met Elise onderhouden.» «Ik geloof echter niet, dat Erhard eenigen stap zou doen, zonder ons eerst daarover te raadplegen,» wierp de tante in ’t midden. «Daarenboven zou het geen slechte partij zijn. Blise is een braaf meisje en zeer beschaafd.» «Naar mijn smaak zou het kokette ding niet zijn,» merkte de oom droog op. «Doch genoeg daarvan, ik wensch niet, dat vooiioopig iemand Erhard aangaande deze aangelegenheid ondervrago. Wij willen wachten totdat hp ons zgn vertrouwen schenkt, wai.t ik geloof nog niet, dat Erhard, zonder ons daarvan kennis te geven, zich met de Löwenthals heeft ingolaten.” Gedurende zijne laatste woorden was hij opgestaan en verliet met een vluchtig »goeden morgen” de kamer, om zich naar zijn kantoor te begeven, terwijl de vrouwen zich aan haar dagelijkschen hniselijken arbeid overgaven. »Maar, kind,” stuitte zij derhalve den redestroom der ijverige verhaalster, »gij vertelt mij niets Van Erhard. Hoe heeft hij zich gedragen ? Hoe heeft bij bevallen? Wat heeft bp gesproken ?’’ »Erhard,” antwoordde zij met een lichte bitterheid, die de tante nooit bij haar had waargenomen, »Ik weet het niet tante. De docter heeft voor mij nog steeds oen blik van de grootste onverschilligheid en heeft mij gisterenavond bijkans geen enkel woord verwaardigd. Hij was over ’t algemeen niet goed geluimd en behalve met Elise Löwealhal heeft hij zich met niemand veel onderhouden; men sprak er zelfs heden onbestemd van, dat deze twee een paar zouden wordeu.” »Maar Anije, dit zegt ge immers op een toon, als waart ge op Blize jaloersch,” zeide de oude vrouw gakscharend. Zij werd vuurrood. »Maar tante,” riep zjj met een verwijtenden blik, en een allerliefst pruilende trek krulde den achoonen mond, »de docter zou mij veel te goddeloos zijn.” De tante werd opmerkzaam. »Hoo weet gij dit?” »Dat is toch niet moeielpk te raden, tante, dat ziet men toch aan zijne geheele handelwijze,” hernam het meisje. »Nog heden ochtend heeft hij mij uitgelachen, omdat ik bom te midden van het gebed niet geantwoord beb, on heeft hij mij gezegd, dat bij zelf nimmer zou bidden.” »Bn juist daarom zou het mij leed doen,” zeide de oude vrouw nadenkend, »zoo Blise Brhards vrouw werd. Ik heb haar, wel is waar, sedert een paar jaar niet gezien, doch zooals zij mij nog voor den geest staat, kan de beoordeeling van hair persoon niet te harer gunste uitvallen. Zij is een braif en zedig meisje, dit staat vast, maar noebthans ontbreken haar alle hoedanigheden, om een man, als Erhard gelukkig te maken. Wat haar vooral ontbreekt, is een godsdienstigheid, dio Erhard weer op den rechten weg kan brengen.” Het jonge meisje luisterde baarblijkelijk slehts ten halve naar de woorden der oude tante. lets veel gewichtigers sobeen haar hoofdje bezig te houden. »Tante,” zeide zij vervolgens na een korte poos langzaam, als wist zij niet juist uit te drukken, wat baar op het hart lag. »Oom Mozes heeft mij gisteren medegedeeld, dat Jonas weêr bjj hem om mij lieeft aangehouden. Gij weet, dat ik van trouwen nog niets wilde weten en den goeden Jonas met een uitstel tot later getroost heb. A. C. Tot ons leedwezen te laat voor nommet ontvangen. M. V. D. Wegens plaatsgebrek tot ons volgend nommer uitgesteld. B. en W. idem. G. L. Wij kunnen geen definitief besluit nemen, zoolang het bewuste niet in zijn geheel voor ons ligt. M. A. Votre envoi est refn. Pourquoi n’éorivez-vous pas ? a ï e n b c r. Voor de week van 2 Kislew tot 8 Kistew 5641 (van 5 Nov. tot 11 November 1880). Vrijdag. . Begin van den Sabbat te 4 nur Zaterdag . Dn'lhl. Einde van den Sabbat te 5 uur 10 min. Advertentien. EEN ONGEHUWD PERSOON vraagt bij een orthodox en zindelijk huisgezin, om te kunnen Dineeren. Hierop reflecteerenden gelieven zich met franco brieven te adresseeren, onder letter W., bij den Boekhandelaar J. L. JoACHiMSïHAL, Joden Breestraat te Amsterdam. (407 il. ZEELANDER, ZIEKENOPPASSER KN WAKER. Rapenburgerstraat, 66. Mim Tan NOORDHOFF & SMIT te (ironiipn. Het Fransch zonder meester. Praktische en gemakkelyke methode om zonder onderwijzer, alleen door zelfoefening, de fransche taal te leeren lezen, sproken en- schrijven, 402) DOOK H. C. SPRUYT & E. SCHEFFER, Leeraren aan de rijks hoogere burgerschool te Sappenieer Deze handleiding verschijnt in afleveringen, die elk eene compleete les bevatten en slechts 25 cents kosten. Het geheel is compleet in 50 lessen. Deze uitmuntende en daarbij zeer eenvoudige leermethode voor zelfonderricht geeft in de eerste plaats een duidelijke aan wij zing van de uitspraak der Eransclie taal en stelt den beoefenaar in staat van meet af aan het Pransch op de rechte manier uit te spreken. Zij leert hem verder zij n e eigene gedachte schriftelijk in zuiver Fransch uit te drukken, zoodat hij, die deze lessen met aandacht volgt, spoedig in staat zal zijn een flinken Franschen brief te schrijven : hij zal geleerd hebben in het Fransch te correspondeercu. Verder wordt in deze handleiding vooral ook ge wicht gelegd op het spreken der Fransche taal' De conversatielessen hier gegeven, zijn ingericht naar eene zeer vernuftige Amerikaansohe methode, die de meest verrassende resultaten oplevert. Zij gewent den beoefenaar in het Fransch te denken en stelt hem in staat met een klein aantal woorden veel zinnen te vormen. Keeds na weinige lessen is het den beoefenaar mogelijk zich over sommige onderwerpen in ’t Fransch uit te drukken. Men teekent in bij alle Boekhandelaren en Postkantoren in Nederland, alsmede bij de uitgevers NOORDHOFF & SMIT te Groningen. Prospectus en proeve van bewerking gratis verkrijgbaar. 1 I I kosten slechts een paar zeer sterke Heeren-Bottines met dubbele zolen, waterdicht, bij |l DE NEDERLSMDSGHE SCHOEN-OOMPagNIE.I II 140, of Vijzelstraat 40. j 11 (Op huisnummer gelieve men wel te letten. ) I <b Zooals bekend is bestaan al hare Schoenen en Laarzen slechts uit het beste fabri- 8 Ikaat, zoodat ook voor deze garantie gegeven wordt. Door den buitengewoon '| grooten voorraad vindt men er voor ieders voet passende Schoenen. | PANTOFFEIiS in honderden soorten. I heeren bottines met dubbele zolen (alle met garantie) van af ƒ5 tot ƒ8.75. Q DAMES LEEREN ELASTIEKEN LAARZEN (met garantie) van af/'3.90 t0tƒ8.75, | Jongens-, Meisjes- en Kinderlaarzen, Heeren Schacht- en Waterlaarzen, in verschil- i I lende Prijzen, doch alle slechts van het BESTE Fabrikaat. w VILTPANTOFFELS met vilten Zolen, a 40, 50, 65, 85 Cents, enz. m DITO met lederen Zolen, a 65, 75, 85, 95, 1.00, l.iO, 1.20, 1.25, 1.40. 1.50, | 1.60, 1.65, 1.75, 1 80, 1.85, 1.90, 2,00, enz., enz. (I J. BEZiIaSI & Go. hkL lil 3Sr I E XJ E XX 13 IJ" K- lil ONTVANGEN een buitengewoon groote en mooie sorteering der nieuwste modellen WINTERMANTELS, en meer andere artikelen voor dit seizoen K. E C3-E 3Sr JVC YY 2<r T E L S. Van Es & loachimsthal, Mu.id.erstraat, 6 berichten ontvangen te hebben eene EXQUISE COLLECTIE MENUS in verschillende genres. Aan de Pettenfabriek van barend D. heertje, iV. Z. Voorburgwal 119, kunnen l beltwame MacÉestihtGis geplaatst worden. Ook kunnen nog bekwame Pettenmaaksters, welke /10 a /15 werksloon per week verdienen kunnen, vast werk bekomen. Aardig is het schild, waarop, als symbool; Liefde en Wijn, Het aardigst de 12 verrassingen ; Doch het alleraardigst is de inhoud van G. THEOD. bom: S Humoristische liclieiirlialeiider. op iedere voorzijde, behalve op- en ondergang van Zon en Maan, eene anecdote, een ui, eene aardigheid of zoo iets. Als toegift, achterop de blaadjes. Raadsels, Kunstjes, Recepten, Kernspreuken, Historische herinneringen, op bijna lederen dag de aanhef van een min of meer, of in het geheel niet toepasselijk liedje, enz. Prijs 75 Cent. Binnen weinige dagen te bekomen bij alle Boekhandelaren en bij den Uitgever G. Theod. Bom, Kalverstraat 17, Amsterdam. Franco per post tegen toezending van 75 Cent in postzegels of postwissel. Bij O. THEOD. BOM, Amsterdam, verschijnt binnen weinige dagen; DE DICHTERLIJKE Scheurkalender. Op een fraai symbolisch schild. Inhoud: behalve wat in een kalender behoort, voor lederen dag een mooi vers, en daarenboven XOEOIET op dc achterzijden der blaadjes gedichten van 366 verschillende Aederlaudsche Dichters, alweder van andere Dichters, dan in de vorige jaargangen. KS* Het verzamelen daarvan wordt een reuzenwerk genoemd, terwijl de keuze der Dichtstukken getuigt van fijnen smaak. Prijs 75 Cent. In de voornaamste Boekwinkels voorhanden, en bij den Uitgever (ï. THEOD. BOM, Kalverstraat, Amsterdam. Franco per post tegen toezending van 75 Cent in postzegels of postwissel. Parnassijns der Nederlandsch Israèlietische I Gemeente alhier, tevens dagelijksch bestuur van het Synagogale Ressort van Rotterdam, roepen bij deze op, hen, die bevoegd en genegen > zijn naar de betrekking van OFPEBBABBIJM in dat Ressort te dingen uit, om zich met vrachtvrije brieven, onder overlegging der noodige acten en met vermelding der tegenwoordige rabbinale beirekking, te wenden aan het adres van den eerst-ondergeteekende, voor of uiterlijk op den 31 December e-k., die op , franco aanvrage bereid is, de vereischte in- lichtingen te verstrekken. Rotterdam, den 27 October 1880. Parnassijns en ressortaal dagelijksch bestuur voornoemd, De Voorzitter, J. A. polak Jr. De Secretaris, 394) S. J. MOSCOVITER. Handel in Binnen- en Buitenlandsclie SIGAREN, EERSTE WEESPERSTRAAT, bij de i\’. Keizersgracht, 37. Ontvangen een groote partij OUde Manilla-Sigaren a /20 per mille. NIEUWE POSTGIDS ter inzage. lüliclitinpii omtrent Exj eütiediensteii &RATIS. 398) J. J. L. de Eoos. 