None
147.Het niveau van de prestatiegerelateerde vergoedingen moet gebaseerd zijn op de betrokken marktpraktijk. Beheerders moeten niet alleen een vergoeding ontvangen voor de succesvolle investering en het bedrag aan aangetrokken particulier kapitaal, maar ook voor een goed rendement op investering, bijvoorbeeld over ontvangen inkomsten en ontvangen kapitaal boven een bepaald minimum rendementspercentage of hurdle rate.
148.Het totaal van de beheersvergoedingen mag niet hoger zijn dan de bedrijfs- en beheerskosten die nodig zijn voor de uitvoering van het betrokken financiële instrument, vermeerderd met een redelijke winst, in lijn met de marktpraktijk. De vergoedingen mogen geen investeringskosten omvatten.
149.Aangezien financiële intermediairs of, in voorkomend geval, hun beheerders via een open, transparante en niet-discriminerende procedure moeten worden geselecteerd, kan de algehele vergoedingsstructuur als onderdeel van de scoring in het kader van die selectieprocedure worden geëvalueerd en kan de maximale vergoeding dan als resultaat van die selectie worden vastgesteld.
150.In het geval van een rechtstreekse aanstelling van een met het beheer belaste entiteit vindt de Commissie dat de jaarlijkse beheersvergoeding altijd een afspiegeling moet zijn van vergelijkbare marktpraktijken en in beginsel niet meer dan 3 % van het in die entiteit in te brengen kapitaal mag bedragen, ongerekend prestatiegerelateerde prikkels.
3.2.4.2.Voorwaarden voor fiscale instrumenten


151.De totale investering per begunstigde onderneming mag niet meer bedragen dan het bij artikel 21 van de algemene groepsvrijstellingsverordening vastgestelde maximumbedrag, tenzij een hoger bedrag kan worden gerechtvaardigd aan de hand van het marktfalen dat in de beoordeling vooraf aan het licht is gekomen en een fiscaal instrument het meest geschikte instrument is (zie deel 3.2.3.3).
 152.Voor in aanmerking komende aandelen moet het, ongeacht het type belastingvermindering, gaan om gewone, alle risico’s dragende, nieuw door een in aanmerking komende onderneming uitgegeven aandelen als omschreven in de beoordeling vooraf, die ten minste voor een periode van drie jaar worden aangehouden. De belastingvermindering kan alleen worden verleend aan investeerders die onafhankelijk zijn van de onderneming waarin wordt geïnvesteerd.
153.In het geval van een vermindering van de inkomstenbelasting kunnen investeerders die aan in aanmerking komende ondernemingen financiering verschaffen, een belastingkorting ontvangen ten belope van een redelijk percentage van het geïnvesteerde bedrag, op voorwaarde dat het maximale, door de investeerder vóór toepassing van de belastingmaatregel verschuldigde bedrag aan inkomstenbelasting niet wordt overschreden. De Commissie acht het redelijk de belastingvermindering te beperken tot 30 % van het geïnvesteerde bedrag. Verliezen uit de afstoting van de aandelen kunnen met de inkomstenbelasting worden verrekend.
154.In het geval van een vermindering van de belasting op dividenden kunnen alle over in aanmerking komende aandelen ontvangen dividenden volledig van de inkomstenbelasting worden vrijgesteld.
155.Ook kan in het geval van een vermindering van de belasting op kapitaalwinst alle winst uit de verkoop van in aanmerking komende aandelen volledig van de kapitaalwinstbelasting worden vrijgesteld. Bovendien kan de kapitaalwinstbelasting over de afstoting van in aanmerking komende aandelen worden uitgesteld indien het verschuldigde bedrag binnen één jaar in nieuwe in aanmerking komende aandelen wordt geherinvesteerd.
3.2.4.3.Voorwaarden voor alternatieve handelsplatforms


156.Om een behoorlijke analyse van de evenredigheid van de steun aan de exploitant van een alternatief handelsplatform mogelijk te maken, kan staatssteun worden verleend om tot 50 % van de investeringsuitgaven die worden gemaakt voor de oprichting van dit soort platform, te dekken.
 157.In het geval van fiscale prikkels voor zakelijke investeerders zal de Commissie de evenredigheid van de maatregel toetsen aan de voorwaarden voor fiscale prikkels die in deel 3.2.4.2 zijn vastgesteld.
3.2.4.4.Cumulering


158.Risicofinancieringssteun kan worden gecumuleerd met andere staatssteun met identificeerbare in aanmerking komende kosten.
159.Risicofinancieringssteun kan worden gecumuleerd met andere staatssteunmaatregelen zonder identificeerbare in aanmerking komende kosten of met de-minimissteun, tot het hoogste betrokken totale financieringsplafond dat in de specifieke omstandigheden van elke zaak is bepaald door een groepsvrijstellingsverordening die of een besluit dat de Commissie heeft vastgesteld.
160.Centraal door de instellingen, agentschappen, gemeenschappelijke ondernemingen of andere instanties van de Unie beheerde Uniefinanciering die niet direct of indirect onder de controle van de lidstaten staat, vormt geen staatssteun. Wanneer dit soort Uniefinanciering wordt gecombineerd met staatssteun, mag het totale bedrag aan overheidsfinanciering dat voor dezelfde investering wordt toegekend, het gunstigste financieringspercentage dat in de toepasselijke regels van het Unierecht is vastgesteld, niet overschrijden.
3.2.5.Vermijden van ongewenste negatieve effecten van risicofinancieringssteun op de mededinging en het handelsverkeer


161.Wil de steun verenigbaar zijn, dan moeten de negatieve effecten van de steunmaatregel in termen van mededingingsdistorsies en beïnvloeding van het handelsverkeer tussen de lidstaten beperkt zijn en mogen zij niet in die mate zwaarder wegen dan de positieve effecten ervan dat het gemeenschappelijk belang zou worden geschaad.
 3.2.5.1.Positieve effecten om rekening mee te houden


162.Zoals uiteengezet in deel 1 blijven start-ups en kmo’s een cruciale rol spelen in de economieën van de lidstaten, zowel bij het scheppen van banen als bij het stimuleren van economische dynamiek en groei. Kmo’s bieden werk aan ongeveer 100 miljoen mensen in de Unie en zijn goed voor meer dan de helft van het bbp van de Unie. Zij zijn ook essentieel voor het concurrentievermogen, de welvaart, de economische en technologische soevereiniteit en de veerkracht ten aanzien van externe schokken van de Unie. Om hun rol te kunnen vervullen en deze positieve effecten tot stand te kunnen brengen, hebben kmo’s echter financiering nodig. Een efficiënte risicofinancieringsmarkt voor kmo’s die ondernemingen in elke fase van hun ontwikkeling toegang tot de nodige financiering biedt, is daarom van cruciaal belang. Als er sprake is van marktfalen of een andere relevante belemmering voor de efficiënte werking van dergelijke financiering, kan risicofinancieringssteun nodig zijn om de verstrekking van risicofinanciering aan levensvatbare kmo’s vanaf de vroege ontwikkelings- tot en met de groeifasen (en, onder bepaalde omstandigheden, aan kleine midcapondernemingen en innovatieve midcapondernemingen) te verbeteren, zodat op langere termijn een concurrerende markt voor risicofinanciering tot stand komt. In deze context is het belangrijkste positieve effect dat risicofinancieringssteun wenst te bewerkstelligen, het verbeteren van de toegang tot financiering voor de betrokken ondernemingen.
 163.Daarnaast kan de Commissie bij de afweging van de positieve effecten van risicofinancieringssteun tegen de negatieve effecten ervan voor de mededinging en het handelsverkeer er in voorkomend geval rekening mee houden dat de steun niet alleen bijdraagt aan de verstrekking van risicofinanciering, maar ook andere positieve effecten heeft. Dat kan het geval zijn als wordt vastgesteld dat de risicofinancieringsinvestering niet alleen ondernemingen in staat stelt te groeien of nieuwe activiteiten te ontwikkelen en economische groei te genereren, maar ook een aanzienlijke bijdrage levert met name aan de digitale transitie of de transitie naar ecologisch duurzame activiteiten, waaronder koolstofarme, klimaatneutrale of klimaatbestendige activiteiten, veerkrachtige waardeketens of de ontwikkeling van steungebieden. Bij de beoordeling van de positieve effecten waarmee rekening moet worden gehouden, zal de Commissie waar nodig bijzondere aandacht besteden aan de in artikel 3 van Verordening (EU) 2020/852 vastgestelde criteria voor ecologisch duurzame economische activiteiten , met inbegrip van het beginsel “geen ernstige afbreuk doen” of andere vergelijkbare methoden
58.
 164.Om de Commissie in staat te stellen de verwachte positieve effecten van de steun in termen van ontwikkeling van de betrokken activiteiten naar behoren te beoordelen, moet de lidstaat een duidelijke en specifieke doelstelling (of reeks doelstellingen) vaststellen om het marktfalen of de andere relevante belemmering die in de beoordeling vooraf is aangewezen, aan te pakken. De omvang en de duur van de maatregel moeten aan die doelstellingen beantwoorden. Daarnaast moet de lidstaat ook relevante prestatie-indicatoren vaststellen, gebaseerd op de resultaten van de beoordeling vooraf, zodat de Commissie de verwachte effecten van de steun met betrekking tot de nagestreefde doelstellingen kan meten. De prestatie-indicatoren kunnen onder meer betrekking hebben op:


(a)de vereiste of voorziene investering door de particuliere sector;


(b)het verwachte aantal uiteindelijke begunstigden die investeringen zullen ontvangen, met inbegrip van het aantal start-ups en nieuwe kmo’s;


(c)het geschatte aantal nieuwe ondernemingen dat gedurende de tenuitvoerlegging van de risicofinancieringsmaatregel en als gevolg van de risicofinancieringsinvesteringen zal worden opgericht;


(d)het aantal banen dat in de uiteindelijk begunstigde ondernemingen zal worden gecreëerd vanaf de datum van de eerste risicofinancieringsinvestering in het kader van de risicofinancieringsmaatregel tot en met de uittreding;


(e)(indien van toepassing) het gedeelte van de te verrichten investeringen dat aan het criterium van de marktdeelnemer in een markteconomie voldoet;


(f)mijlpalen en termijnen waarbinnen bepaalde, vooraf vastgelegde bedragen of percentages van het budget moeten worden geïnvesteerd;


(g)de verwachte opbrengst van of het verwachte rendement op de investeringen;


(h)indien van toepassing, octrooiaanvragen door de uiteindelijke begunstigden in te dienen gedurende de tenuitvoerlegging van de risicofinancieringsmaatregel;


(i)indien van toepassing, de versterking van de veerkracht van kritieke toeleveringsketens (bijvoorbeeld gezondheid, elektronica, ruimtevaart, duaal gebruik en defensiesectoren) en bevordering van technologische ontwikkeling.
 165.De in punt 164 bedoelde indicatoren zijn relevant om aan te tonen dat de risicofinancieringssteun naar verwachting positieve effecten zal hebben die in overeenstemming zijn met de vastgestelde doelstellingen. De indicatoren maken het met name mogelijk de doeltreffendheid van de maatregel en de geldigheid van de investeringsstrategieën die de financiële intermediair uitzet in het kader van de selectieprocedure, te beoordelen.
166.Als een risicofinancieringsmaatregel geheel of gedeeltelijk wordt gebruikt ter ondersteuning van ondernemingen die onlangs zijn erkend/ een prijs voor hun innovatief karakter hebben ontvangen in overeenstemming met de in de Cassini-activiteiten vastgestelde criteria, of waaraan door de EIC een kwaliteitskeurmerk is toegekend, voor mede-investering met het EIC-Fonds of voor vervolginvesteringen met betrekking tot het acceleratieprogramma
59
, kan de Commissie aanvaarden dat de lidstaat dezelfde kernprestatie-indicatoren gebruikt als Cassini respectievelijk de EIC.
3.2.5.2.Negatieve effecten om rekening mee te houden


167.De staatssteunmaatregel moet zodanig zijn vormgegeven dat verstoringen van de mededinging en het handelsverkeer op de interne markt daardoor worden beperkt. In het geval van risicofinancieringsmaatregelen moeten de potentiële negatieve effecten worden beoordeeld op elk niveau waarop er steun aanwezig kan zijn: de investeerders, de financiële intermediairs en hun beheerders, en de uiteindelijke begunstigden.
168.Om de Commissie in staat te stellen de te verwachten negatieve effecten van de maatregel op de mededinging en het handelsverkeer te beoordelen, kan de lidstaat studies of ander bewijsmateriaal waarover zij beschikt, indienen, zoals beoordelingen achteraf van regelingen die vergelijkbaar zijn in termen van in aanmerking komende ondernemingen, financieringsstructuren, vormgevingsparameters en geografisch gebieden.
 169.Op het niveau van de markt voor het verschaffen van risicofinanciering kan staatssteun tot een verdringing van particuliere investeerders leiden. Dit kan het voor particuliere investeerders minder aantrekkelijk maken om financiering ter beschikking van in aanmerking komende ondernemingen te stellen en kan hen aanmoedigen te wachten totdat de staat ten behoeve van dergelijke investeringen steun verleent. Dat risico wordt des te relevanter naarmate het totale bedrag van de aan de uiteindelijke begunstigden verstrekte financiering toeneemt, de omvang van die begunstigde ondernemingen groter is en zij zich in een latere ontwikkelingsfase bevinden, aangezien in die omstandigheden geleidelijk aan meer particuliere financiering beschikbaar komt. Bovendien mag de staatssteun niet dienen om normale zakelijke risico’s weg te nemen van investeringen die investeerders ook zonder staatssteun zouden hebben gedaan. Hoe beter echter het marktfalen of de andere relevante belemmering is omschreven, des te kleiner is het risico dat de risicofinancieringsmaatregel tot dit soort verdringing zal leiden.
170.Op het niveau van financiële intermediairs kan staatssteun verstorende effecten hebben doordat de intermediair met de steun zijn marktmacht kan versterken of handhaven, bijvoorbeeld op de markt in een bepaalde regio. Zelfs wanneer steun de marktmacht van de financiële intermediair niet rechtstreeks versterkt, kan dit indirect het geval zijn doordat hij de uitbreiding van bestaande concurrenten ontmoedigt, hen aanzet de markt te verlaten of het voor nieuwe concurrenten onaantrekkelijk maakt tot de markt toe te treden.
 171.Risicofinancieringsmaatregelen moeten zich toespitsen op groeigerichte ondernemingen die niet in staat zijn voldoende financiering uit particuliere bronnen aan te trekken, maar die met risicofinancieringssteun wel levensvatbaar kunnen worden. Een maatregel echter die voorziet in de oprichting van een publiek fonds zonder dat de investeringsstrategie van het fonds de potentiële levensvatbaarheid van de in aanmerking komende ondernemingen voldoende kan aantonen, zal waarschijnlijk niet slagen voor de afwegingstoets (zie deel 3.2.5.3), omdat in dat geval de risicofinancieringsinvestering kan neerkomen op een subsidie.
172.De voorwaarden met betrekking tot zakelijk beheer en winstgerichte besluitvorming bedoeld in artikel 21 van de algemene groepsvrijstellingsverordening zijn van wezenlijk belang om te garanderen dat de selectie van de uiteindelijke begunstigde ondernemingen op zakelijke argumenten is gebaseerd. De Commissie zal dus met deze voorwaarden rekening houden bij de beoordeling van risicofinancieringsmaatregelen in het kader van deze richtsnoeren, ook wanneer bij de maatregel publieke financiële intermediairs betrokken zijn.
173.Kleinschalige investeringsfondsen met een enge regionale focus en zonder toereikende governanceregelingen zullen worden beoordeeld om het risico te vermijden dat ondoelmatige marktstructuren in stand worden gehouden. Regionale risicofinancieringsregelingen beschikken misschien niet altijd over de vereiste schaalgrootte en reikwijdte wegens een gebrek aan diversificatie doordat er mogelijk weinig ondernemingen in aanmerking komen als investeringsdoel, hetgeen de doelmatigheid van dit soort fondsen kan verminderen en ertoe kan leiden dat steun aan minder levensvatbare ondernemingen wordt toegekend. In dergelijke gevallen kunnen investeringen mogelijk resulteren in verstoringen van de mededinging en bepaalde ondernemingen ongewenste voordelen verschaffen.
 174.Op het niveau van de uiteindelijke begunstigden kan de maatregel verstorende effecten hebben op de productmarkten waarop die ondernemingen concurreren. Zo kan de maatregel bijvoorbeeld tot een verstoring van de mededinging leiden indien hij gericht is op ondernemingen in zwak presterende sectoren. Een aanzienlijke capaciteitstoename als gevolg van staatssteun in een zwak presterende markt zou met name de mededinging buitensporig kunnen verstoren, omdat de totstandbrenging of instandhouding van overcapaciteit ertoe kan leiden dat winstmarges onder druk komen te staan en concurrenten hun investeringen verminderen of zich zelfs uit de markt terugtrekken. Tevens kan een en ander ondernemingen ervan weerhouden de markt te betreden. Dit resulteert in ondoelmatige marktstructuren die op lange termijn ook nadelig zijn voor de consumenten. Wanneer de markt in de doelsectoren groeit, is er doorgaans minder reden voor bezorgdheid dat de steun dynamische prikkels ongunstig zal beïnvloeden of het verlaten van of toetreden tot de markt sterk zal belemmeren. De Commissie is van mening dat het risico op dergelijke verstoringen aanzienlijk is wanneer de risicofinancieringsmaatregel sectorspecifiek is of bepaalde sectoren verkiest boven andere. In dergelijke gevallen zal de Commissie de omvang van de productiecapaciteit in een bepaalde sector onderzoeken in het licht van de potentiële vraag. Om de Commissie in staat te stellen dit soort onderzoek te voeren, moet de lidstaat bij zijn aanmelding aangeven of de risicofinancieringsmaatregel sectorspecifiek is, dan wel of daarin de voorkeur uitgaat naar bepaalde sectoren boven andere.
 175.De Commissie zal ook nagaan of er sprake is van potentiële negatieve verplaatsingseffecten, aangezien zij de mededinging en het handelsverkeer tussen de lidstaten kunnen beïnvloeden. In dat verband zal de Commissie nagaan of regionale fondsen mogelijkerwijs prikkels bieden voor verplaatsingen binnen de interne markt. Wanneer de activiteiten van een financiële intermediair gericht zijn op een “niet-steungebied” dat grenst aan een steungebied of aan een gebied met hogere steunintensiteit dan de doelregio, is het risico op dit soort verstoring groter. Ook een regionale risicofinancieringsmaatregel die alleen op bepaalde sectoren is gericht, kan negatieve verplaatsingseffecten met zich meebrengen.
176.Tot slot kan de Commissie, als deel van de beoordeling van de negatieve effecten op de mededinging en het handelsverkeer, waar nodig ook rekening houden met negatieve externe effecten van de gesteunde activiteit als die de mededinging en het handelsverkeer tussen de lidstaten negatief beïnvloeden in die mate dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad door inefficiënties op de markt te creëren of te verergeren
60.
3.2.5.3.Afwegen van de positieve effecten van de steun tegen de negatieve


177.Als laatste stap in haar analyse zal de Commissie de vastgestelde negatieve effecten van de steunmaatregel in termen van concurrentieverstoring en gevolgen voor het handelsverkeer tussen de lidstaten afwegen tegen de positieve effecten van de steun, en alleen als de positieve effecten opwegen tegen de negatieve effecten, zal zij besluiten dat de steunmaatregel verenigbaar is met de interne markt.
178.De volledige afwegingstoets kan voor bepaalde categorieën steunregelingen verder afhankelijk worden gesteld van de eis dat een evaluatie achteraf wordt uitgevoerd, zoals die in deel 4 wordt beschreven. In dergelijke gevallen kan de Commissie de looptijd van de regelingen beperken, met een mogelijkheid om de verlenging daarvan nadien opnieuw aan te melden.
 3.2.6.Transparantie


179.Als aanvullende bescherming tegen ongewenste verstoringen van de mededinging, moeten de lidstaten, de Commissie, de marktdeelnemers en het publiek gemakkelijk toegang kunnen krijgen tot alle desbetreffende besluiten en tot relevante informatie over de op grond van die besluiten verleende steun.
180.De lidstaten moeten zorgen voor de bekendmaking van de volgende informatie in de “transparency award module”
61
 van de Commissie of op een uitgebreide staatssteunwebsite, op nationaal of regionaal niveau:


(a)de volledige tekst van het besluit tot individuele steunverlening of de goedgekeurde steunregeling en de uitvoeringsbepalingen daarvoor, of een link daarnaar;


(b)informatie over elke individuele steun die is verleend ter waarde van meer van 100 000 EUR, als bepaald in de bijlage bij deze richtsnoeren.
181.De lidstaten zetten hun uitgebreide staatssteunwebsites als bedoeld in punt 180 zodanig op dat de informatie gemakkelijk toegankelijk is. Informatie moet worden gepubliceerd in een open spreadsheetformaat waarmee de gegevens effectief kunnen worden doorzocht, opgehaald, gedownload en gemakkelijk op internet kunnen worden bekendgemaakt, bv. in CSV- of XML-formaat. Het algemene publiek moet toegang krijgen tot deze website zonder beperkingen, dus ook zonder zich vooraf te moeten registreren.
182.Voor regelingen in de vorm van fiscale prikkels worden de in punt 180, b), vastgestelde voorwaarden geacht te zijn vervuld als de lidstaten de vereiste informatie over individuele steunbedragen publiceren volgens de onderstaande tranches (in miljoen EUR): 


0,1-0,5;


0,5-1;


1-2;


2-5;




5-10;


10-30;


30-60;


60-100;


100-250;


250 en meer.
 183.De in punt 180, b), bedoelde informatie moet worden bekendgemaakt binnen zes maanden vanaf de datum waarop de steun is verleend, of, in het geval van steun in de vorm van een fiscale prikkel, binnen één jaar vanaf de datum voor het indienen van de belastingaangifte
                  62
. In het geval van onrechtmatige maar uiteindelijk wel met de interne markt verenigbare steun moeten de lidstaten de informatie bekendmaken binnen een termijn van uiterlijk zes maanden vanaf de datum van het besluit van de Commissie waarbij de steun verenigbaar met de interne markt is verklaard. Om de handhaving van de staatssteunregels krachtens het Verdrag mogelijk te maken, moet de informatie gedurende ten minste tien jaar vanaf de datum waarop de steun is verleend, beschikbaar blijven.
184.De Commissie publiceert op haar website de link naar de in punt 180 bedoelde staatssteunwebsites.
4.Evaluatie


185.Om verder te waarborgen dat de verstoring van de mededinging en de handel beperkt is, kan de Commissie eisen dat bepaalde steunregelingen worden onderworpen aan een evaluatie achteraf. Er zullen evaluaties worden geëist voor regelingen waarvan de potentiële verstoring van de mededinging en het handelsverkeer zeer groot is, d.w.z. regelingen die de mededinging aanzienlijk dreigen te beperken of te verstoren als de tenuitvoerlegging niet tijdig wordt doorgelicht.
186.Een evaluatie achteraf kan vereist zijn voor de volgende steunregelingen: 


(a)regelingen waarvoor omvangrijke steunmiddelen zijn uitgetrokken;


(b)regelingen met een regionale focus;


(c)regelingen met een beperkte sectorale focus;


(d)regelingen die worden gewijzigd, waarbij de wijziging een effect heeft op de criteria om in aanmerking te komen, het investeringsbedrag of de financiële vormgevingsparameters.
(e)regelingen met nieuwe kenmerken;


(f)regelingen waarvoor de Commissie om een evaluatie verzoekt, in het licht van de potentiële negatieve effecten van de regeling op de mededinging en het handelsverkeer.
 187.In ieder geval zal een evaluatie achteraf vereist zijn voor regelingen waarvan de jaarlijkse begroting voor staatssteun of de geboekte uitgaven in een jaar meer dan 150 miljoen EUR bedragen of meer dan 750 miljoen EUR over hun totale looptijd, d.w.z. de gecombineerde looptijd van de regeling en alle voorgaande regelingen die een soortgelijk doel en geografisch gebied bestrijken, vanaf 1 januari 2022. Gezien de doelstellingen van de evaluatie, en om de lidstaten niet onevenredig te belasten, zal de evaluatie achteraf enkel verplicht zijn voor steunregelingen met een totale looptijd van meer dan drie jaar, vanaf 1 januari 2022.
188.Van de vereiste evaluatie achteraf kan worden afgezien voor steunregelingen die een onmiddellijke opvolger zijn van een regeling voor een soortgelijk doel en geografisch gebied dat aan een evaluatie is onderworpen, waarvoor een eindevaluatieverslag is opgesteld overeenkomstig het door de Commissie goedgekeurde evaluatieplan en waarvoor geen negatieve zaken zijn gevonden. Als het eindevaluatieverslag van een regeling niet in overeenstemming is met het goedgekeurde evaluatieplan, moet die regeling onmiddellijk worden opgeschort.
189.De evaluatie moet erop gericht zijn na te gaan of is voldaan aan de veronderstellingen en de voorwaarden die aan de verenigbaarheid van de regeling ten grondslag liggen en of de steunmaatregel in het licht van de doelstellingen ervan nodig en doeltreffend is. Zij moet ook indicaties geven over de gevolgen van de risicofinancieringsmaatregel voor de mededinging en de handel.
 190.Voor steunregelingen die onderworpen zijn aan de evaluatievereiste (zie de punten 186 en 187) en waarvan de totale looptijd meer dan drie jaar bedraagt vanaf 1 januari 2022, moeten de lidstaten een ontwerp-evaluatieplan opstellen, dat integrerend deel uitmaakt van de beoordeling van de regeling door de Commissie:


(a)tegelijk met de steunregeling indien de begroting voor staatssteun daarvan meer dan 150 miljoen EUR in een bepaald jaar bedraagt of meer dan 750 miljoen EUR gedurende de totale looptijd ervan;


(b)uiterlijk 30 werkdagen dagen na een aanzienlijke wijziging die de begroting van de regeling verhoogt tot meer dan 150 miljoen EUR in een bepaald jaar of tot meer dan 750 miljoen EUR over de totale looptijd van de regeling;


(c)uiterlijk 30 werkdagen na de vastlegging in de officiële boekhouding van uitgaven die meer dan 150 miljoen EUR bedragen in het voorgaande jaar;


(d)op verzoek van de Commissie, en in ieder geval vóór de goedkeuring van de regeling, indien de regeling onder een van de in punt 186 genoemde categorieën valt, ongeacht de begroting voor staatssteun van de regeling.
191.Het ontwerp-evaluatieplan moet in overeenstemming zijn met de door de Commissie verstrekte gemeenschappelijke methodologische beginselen
63
. De lidstaten moeten het door de Commissie goedgekeurde evaluatieplan publiceren.
192.De evaluatie achteraf moet worden uitgevoerd door een van de steunverlenende autoriteit onafhankelijke deskundige, op basis van het evaluatieplan. Elke evaluatie moet ten minste één tussentijds en één eindevaluatieverslag omvatten. De lidstaten moeten beide verslagen publiceren.
 193.Het eindevaluatieverslag moet tijdig bij de Commissie worden ingediend zodat zij de eventuele verlenging van de steunregeling kan beoordelen, en ten laatste negen maanden voordat de regeling afloopt. Deze periode kan worden verkort voor regelingen waarvoor de evaluatievereiste in werking treedt in de loop van de laatste twee jaren van de uitvoering. De precieze reikwijdte en de methode waarmee deze evaluatie moet plaatsvinden, zullen worden vastgesteld in het besluit waarbij de steunregeling wordt goedgekeurd. Bij de aanmelding van een eventuele latere steunmaatregel met een soortgelijke doelstelling moet worden beschreven hoe met de uitkomsten van de evaluatie rekening is gehouden.
5.Slotbepalingen


5.1.Toepasselijkheid 


194.De Commissie zal de in deze richtsnoeren uiteengezette beginselen toepassen bij de beoordeling van de verenigbaarheid van alle aan te melden risicofinancieringssteun die zal worden toegekend vanaf 1 januari 2022.
195.Risicofinancieringssteun die onrechtmatig is toegekend vóór 1 januari 2022, zal worden beoordeeld volgens de op het tijdstip van de toekenning van de steun geldende regels.
196.Met het oog op bescherming van het gewettigd vertrouwen van particuliere investeerders is in het geval van risicofinancieringsregelingen die voorzien in publieke financiering ter ondersteuning van risicofinanciering, het tijdstip waarop de publieke financiering aan de financiële intermediairs is toegezegd (d.w.z. het tijdstip van de ondertekening van de financieringsovereenkomst), bepalend voor de toepasselijkheid van de regels op de risicofinancieringsmaatregel.
 5.2.Passende maatregelen


197.De Commissie is van oordeel dat de tenuitvoerlegging van deze richtsnoeren zal resulteren in bepaalde veranderingen in de beginselen voor het beoordelen van risicofinancieringssteun in de Unie. Daarom stelt de Commissie de lidstaten, overeenkomstig artikel 108, lid 1, van het Verdrag, de volgende passende maatregelen voor:


(a)de lidstaten moeten waar nodig hun bestaande regelingen inzake risicofinancieringssteun binnen zes maanden na de datum van de bekendmaking van deze richtsnoeren wijzigen om deze daarmee in overeenstemming te brengen;


(b)de lidstaten wordt verzocht binnen twee maanden na de datum van bekendmaking van deze richtsnoeren hun uitdrukkelijke en onvoorwaardelijke instemming met de voorgestelde maatregelen mee te delen. Wanneer een antwoord uitblijft, zal de Commissie aannemen dat de betrokken lidstaat niet met de voorgestelde maatregelen instemt.
198.Met het oog op bescherming van de gewettigde verwachtingen van particuliere investeerders, hoeven de lidstaten geen dienstige maatregelen te nemen ten aanzien van risicofinancieringsteunregelingen ten behoeve van kmo’s waarbij de toezegging van de publieke financiering aan de financiële intermediairs (d.w.z. het tijdstip van de ondertekening van de financieringsovereenkomst) heeft plaatsgevonden vóór de datum van bekendmaking van deze richtsnoeren en alle overige voorwaarden van de financieringsovereenkomst onveranderd blijven. Deze financiële intermediairs kunnen blijven opereren en investeren overeenkomstig hun oorspronkelijke investeringsstrategie tot het eind van de looptijd die in de financieringsovereenkomst is bepaald.
5.3.Verslaglegging en monitoring


199.Overeenkomstig Verordening (EU) 2015/1589 van de Raad
64
 en Verordening (EG) nr. 794/2004 van de Commissie
                  65
 moeten de lidstaten jaarlijks verslagen indienen bij de Commissie.
 200.De lidstaten moeten voor alle steunmaatregelen gedetailleerde dossiers bijhouden. Die dossiers moeten alle informatie bevatten die nodig is om te bepalen of de voorwaarden om in aanmerking te komen en de maximale investeringsbedragen in acht zijn genomen. Ze moeten worden bijgehouden gedurende tien jaar vanaf het tijdstip waarop de steun werd verleend, en moeten desgevraagd aan de Commissie worden overgelegd. In het geval van steunmaatregelen waarbij fiscale prikkels worden verleend, zoals maatregelen op basis van belastingaangiften van de begunstigden, en waarbij niet vooraf wordt geverifieerd of alle verenigbaarheidsvoorwaarden voor elke begunstigde zijn vervuld, moeten de lidstaten regelmatig, ten minste ex-post en op basis van een steekproef verifiëren of alle verenigbaarheidsvoorwaarden zijn vervuld, en de nodige conclusies trekken. De lidstaten moeten gedurende ten minste tien jaar vanaf de datum van de controles gedetailleerde dossiers bijhouden over de verificaties.
 5.4.Herziening


201.De Commissie kan te allen tijde besluiten deze richtsnoeren te herzien of te wijzigen wanneer zulks noodzakelijk mocht zijn om met het mededingingsbeleid van de Unie verband houdende redenen of om rekening te houden met andere takken van Uniebeleid, met internationale verplichtingen of ontwikkelingen op de markten of om iedere andere gerechtvaardigde reden. 





Bijlage — Transparantiegegevens


De in punt 180, b), bedoelde informatie over individuele steunverlening is:



-Identiteit van de individuele begunstigde van de steun (
                  66
)


-naam


-identificator van de begunstigde van de steun


-Type begunstigde van de steun bij de aanvraag:


-kleine of middelgrote onderneming


-grote onderneming


-Regio waarin de begunstigde van de steun is gevestigd, op NUTS 2-niveau of lager


-De voornaamste sector of activiteit van de begunstigde voor de verleende steun, aan de hand van de NACE-groep (driecijferige numerieke code)(
                  67
)


-Steunelement uitgedrukt in hele bedragen in de nationale valuta


-Als het verschillend is van het steunelement, het nominale bedrag van de steun uitgedrukt in hele bedragen in de nationale valuta (
                  68
)


-Steuninstrument (
                  69
):


-subsidie/rentesubsidie/kwijtschelding van schuld


-lening/terugbetaalbaar voorschot/terugbetaalbare subsidie




-garantie


-belastingvoordeel of belastingvrijstelling


-risicofinanciering


-andere (licht toe)


-Datum van toekenning en datum van bekendmaking


-Doel van de steun


-Identiteit van de steunverlenende autoriteit of autoriteiten


-Waar van toepassing, de naam van de met het beheer belaste entiteit en de namen van de geselecteerde financiële intermediairs


-Referentie van de steunmaatregel (
                  70
)






(1)
 
                        De exacte definities van wat in deze richtsnoeren wordt verstaan onder kmo’s, kleine midcapondernemingen en innovatieve midcapondernemingen, staan in deel 2.3, punt 35.
(2)
 
                        Communautaire richtsnoeren inzake staatssteun ter bevordering van risicokapitaalinvesteringen in kleine en middelgrote ondernemingen (PB C 194 van 18.8.2006, blz. 2).
(3)

   Mededeling van de Commissie — Richtsnoeren inzake staatssteun ter bevordering van risicofinancieringsinvesteringen (PB C 19 van 22.1.2014, blz. 4).
 (4)
 
                        Tussen 2012 en 2014 heeft de Commissie een ambitieus programma ter modernisering van het staatssteunbeleid uitgevoerd, dat was gebaseerd op drie hoofddoelstellingen (zie voor meer details de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s “De modernisering van het EU-staatssteunbeleid”, COM(2012) 209 final): a)
                        duurzame, slimme en inclusieve groei bevorderen op een concurrerende interne markt; b)
                        het onderzoek vooraf door de Commissie concentreren op zaken die de grootste impact op de interne markt hebben en tegelijk de samenwerking met de lidstaten versterken op het gebied van handhaving van de staatssteunregels, enc)
                        de regels stroomlijnen om een snellere besluitvorming te waarborgen.
(5)

   Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s “Een kmo-strategie voor een duurzaam en digitaal Europa”, COM(2020) 103 final van 10.3.2020.
(6)
 
                        Zie “Evaluation support study on the EU rules on State aid for access to finance for SMEs”, European Union (2020), via
https://ec.europa.eu/competition/state_aid/modernisation/risk_finance_study.zip



(7)
 
                        Daarbij gaat het onder meer om het veranderen van sociale praktijken ter ondersteuning van de groene of de digitale transitie, of het toegankelijker maken van ICT-loopbanen voor vrouwen.
(8)
 
                        Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Europese Raad, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s “De Europese Green Deal”, COM(2019) 640 final van 11.12.2019.
(9)
 
                        Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's, De digitale toekomst van Europa vormgeven, COM(2020) 67 final van 19.2.2020.
 (10)
 
                        Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn (EU) 2018/2001 van het Europees Parlement en de Raad, Verordening (EU) 2018/1999 van het Europees Parlement en de Raad en Richtlijn 98/70/EG van het Europees Parlement en de Raad wat de bevordering van energie uit hernieuwbare bronnen betreft, en tot intrekking van Richtlijn (EU) 2015/652 van de Raad, COM(2021) 557 final van 14.7.2021.
(11)
 
                        Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Europese Raad, de Raad, de Europese Centrale Bank, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's "Actieplan: duurzame groei financieren", COM(2018) 97 final van 8.3.2018.
(12)
 
                        Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s “EU-Taxonomie, duurzaamheidsrapportage door bedrijven, duurzaamheidsvoorkeuren en fiduciaire verplichtingen: Financiering sturen in de richting van de Europese Green Deal”, COM(2021) 188 final van 21.4.2021.
(13)
 
                        Verordening (EU) 2020/852 van het Europees Parlement en de Raad van 18 juni 2020 betreffende de totstandbrenging van een kader ter bevordering van duurzame beleggingen en tot wijziging van Verordening (EU) 2019/2088 (PB L 198 van 22.6.2020, blz. 13).
(14)

   Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s “Digitaal kompas 2030: de Europese aanpak voor het digitale decennium”, COM(2021) 118 final van 9.3.2021.
(15)
 
                        Verordening (EU) 2021/241 van het Europees Parlement en de Raad van 12 februari 2021 tot instelling van de herstel- en veerkrachtfaciliteit (PB L 57 van 18.2.2021, blz. 17).
 (16)
 
                        Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Europese Raad, de Raad, de Europese Centrale Bank, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's “Jaarlijkse strategie voor duurzame groei voor 2021”, COM(2020) 575 final van 17.9.2020 bevat zeven vlaggenschipgebieden: versnellen – toekomstbestendige schone technologieën moeten zo spoedig mogelijk worden ingezet en er moet vaart worden gezet achter de ontwikkeling en ingebruikname van hernieuwbare energiebronnen; renoveren – de verbetering van de energie-efficiëntie van openbare en particuliere gebouwen; opladen en bijtanken – de bevordering van toekomstbestendige schone technologieën om het gebruik van duurzaam, toegankelijk en slim vervoer, laad- en tankstations en de uitbreiding van het openbaar vervoer te versnellen; verbinden – de spoedige uitrol van snelle breedbanddiensten in alle regio’s en huishoudens, met inbegrip van glasvezelnetwerken en 5G-netwerken; moderniseren – de digitalisering van de overheidsadministratie en -diensten, waaronder justitie en de gezondheidszorg; opschaling – de uitbreiding van de cloudcapaciteiten van de Europese industrie en de ontwikkeling van de krachtigste, meest geavanceerde en duurzame processoren; om- en bijscholing – de aanpassing van de onderwijsstelsels om digitale vaardigheden en onderwijs en beroepsopleiding voor alle leeftijden te ondersteunen.
(17)
 
                        Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's, Actualisering van de nieuwe industriestrategie van 2020: een sterkere eengemaakte markt tot stand brengen voor het herstel van Europa, COM(2021) 350 final van 5.5.2021.
(18)

   Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s, Actieplan voor de opbouw van een kapitaalmarktenunie, COM(2015) 468 final van 30.9.2015.
 (19)
 
                        Bijvoorbeeld Verordening (EU) nr. 345/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 17 april 2013 betreffende Europese durfkapitaalfondsen (PB L 115 van 25.4.2013, blz. 1); Verordening (EU) 2017/1129 van het Europees Parlement en de Raad van 14 juni 2017 betreffende het prospectus dat moet worden gepubliceerd wanneer effecten aan het publiek worden aangeboden of tot de handel op een gereglementeerde markt worden toegelaten en tot intrekking van Richtlijn 2003/71/EG (PB L 168 van 30.6.2017, blz. 12); Richtlijn 2014/65/EU van het Europees Parlement en de Raad van 15 mei 2014 betreffende markten voor financiële instrumenten en tot wijziging van Richtlijn 2002/92/EG en Richtlijn 2011/61/EU (PB L 173 van 12.6.2014, blz. 349) betreffende de ontwikkeling van mkb-groeimarkten; Richtlijn 2011/61/EU van het Europees Parlement en de Raad van 8 juni 2011 inzake beheerders van alternatieve beleggingsinstellingen en tot wijziging van de Richtlijnen 2003/41/EG en 2009/65/EG en van de Verordeningen (EG) nr. 1060/2009 en (EU) nr. 1095/2010 (PB L 174 van 1.7.2011, blz. 1).
(20)

   Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s “Een kapitaalmarktenunie voor mensen en bedrijven – nieuw actieplan”, COM(2020) 590 final van 24.9.2020.
(21)
 
                        Richtlijn 2014/65/EU van het Europees Parlement en de Raad van 15 mei 2014 betreffende markten voor financiële instrumenten en tot wijziging van Richtlijn 2002/92/EG en Richtlijn 2011/61/EU (PB L 173 van 12.6.2014, blz. 349).
(22)
 
                        Bij financiële instrumenten gaat het om andere financiële instrumenten dan subsidies, die de vorm kunnen hebben van schuldinstrumenten (leningen, garanties) of eigenvermogensinstrumenten (zuivere eigenvermogensinstrumenten, quasi-eigenvermogensinvesteringen of andere risicodelingsinstrumenten).
 (23)
 
                        Verordening (EU) nr. 1287/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2013 tot vaststelling van een programma voor het concurrentievermogen van ondernemingen en kleine en middelgrote ondernemingen (Cosme) (2014-2020) en tot intrekking van Besluit nr. 1639/2006/EG (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 33).
(24)
 
                        Verordening (EU) nr. 1291/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2013 tot vaststelling van Horizon 2020 - het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie (2014 - 2020) en tot intrekking van Besluit nr. 1982/2006/EG (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 104).
(25)
 
                        Met het oog op betere toegang tot kredietfinanciering hebben de Commissie, het Europees Investeringsfonds en de Europese Investeringsbank bovendien gezamenlijk een specifiek risicodelingsinstrument (RSI) in het leven geroepen in het kader van het zevende kaderprogramma voor onderzoek (KP7); zie
http://www.eif.org/what_we_do/guarantees/RSI/index.htm
 Dit RSI gaf via een risicodelingsmechanisme deelgaranties af aan financiële intermediairs om zo hun financiële risico’s te beperken en hen aan te moedigen leningen te verstrekken aan kmo’s die O&O- of innovatieve activiteiten ontplooien.
(26)
 
                        Verordening (EU) 2021/695 van het Europees Parlement en de Raad van 28 april 2021 tot vaststelling van Horizon Europa - het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie, en tot vaststelling van de regels voor deelname en verspreiding en tot intrekking van Verordeningen (EU) nr. 1290/2013 en (EU) nr. 1291/2013 (PB L 170 van 12.5.2021, blz. 1).
(27)
 
                        De Europese opschalingsactie voor risicokapitaal (Escalar) is een door de Europese Commissie gelanceerd proefprogramma dat door het EIF wordt beheerd. Daarbij worden middelen van het investeringsplan voor Europa gebruikt om het financieringstekort van snelgroeiende Europese ondernemingen (scale-ups) aan te pakken. Escalar werd gelanceerd op 4 april 2020 en is bedoeld om de fondsmiddelen aanzienlijk te verhogen, zodat grotere investeringstickets mogelijk worden en meer capaciteit voor investeringen in scale-ups wordt vrijgemaakt.
 (28)
 
                        In haar politieke beleidslijnen voor de volgende Europese Commissie 2019-2024 kondigde toenmalig kandidiaat-voorzitter Von der Leyen de oprichting aan van een publiek-privaat fonds gespecialiseerd in IPO’s van kmo’s dat overheidssteun in de vorm van financiering zou moeten verlenen om kmo’s met een groot potentieel vlottere toegang tot openbare markten te bieden.
(29)

   Het Cassini-initiatief, dat voor de eerste maal in de kmo-strategie voor een duurzaam en digitaal Europa (COM(2020) 103 final van 10.3.2020) werd aangekondigd, is een verzameling concrete maatregelen die onder meer tot doel hebben kmo’s uit de ruimtevaartsector vlottere toegang tot risicokapitaal te bieden om hun expansie te financieren. Het Cassini-groeifonds zal zoals het ISEP functioneren als een paraplufonds door investeringen te verrichten in risicokapitaalfondsen die zich ertoe verbinden op te treden als “themafondsen”, dat wil zeggen dat zij in de ruimtevaartsector investeren maar nog steeds autonoom blijven beslissen in welke specifieke ondernemingen zij wensen te investeren. Het Cassini-groeifonds zal kapitaaltekorten in de expansiefase aanpakken, waarvan de negatieve effecten voor nieuwe ruimtevaart-kmo’s in de Unie welbekend zijn.
(30)
 
                        Verordening (EU) 2021/523 van het Europees Parlement en de Raad van 24 maart 2021 tot vaststelling van het InvestEU-programma en tot wijziging van Verordening (EU) 2015/1017 (PB L 107 van 26.3.2021, blz. 30). Het InvestEU-programma is bedoeld om door middel van garanties uit de EU-begroting publieke en particuliere deelname in financierings- en investeringsverrichtingen aan te moedigen om falen en suboptimale investeringssituaties aan te pakken. Het bouwt voort op het succes van het Europees Fonds voor strategische investeringen (EFSI), dat in 2015 is opgericht om de investeringskloof in de Unie te dichten in de nasleep van de financiële en economische crisis.
 (31)

   Verordening (EU) nr. 651/2014 van de Commissie van 17 juni 2014 waarbij bepaalde categorieën steun op grond van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag met de interne markt verenigbaar worden verklaard (PB L 187 van 26.6.2014, blz. 1).
(32)

   Zie
https://ec.europa.eu/competition/state_aid/modernisation/fitness_check_en.html



(33)
 
                        Mededeling van de Commissie betreffende het begrip “staatssteun” in de zin van artikel 107, lid 1, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (PB C 262 van 19.7.2016, blz. 1).
(34)

   In die mededeling verduidelijkt de Commissie hoe het begrip staatssteun in artikel 107, lid 1, van het Verdrag naar haar oordeel moet worden uitgelegd. Punt 4.2 (“Het criterium van de marktdeelnemer in een markteconomie”) van die mededeling bevat richtsnoeren voor het geval waarin een steunmaatregel van de overheid geen staatssteun vormt omdat deze onder normale marktvoorwaarden wordt uitgevoerd.
(35)

   Zie voetnoot 34.
(36)
 
                        Verordening (EU) nr. 1407/2013 van de Commissie van 18 december 2013 betreffende de toepassing van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie op de-minimissteun (PB L 352 van 24.12.2013, blz. 1); Verordening (EU) nr. 1408/2013 van de Commissie van 18 december 2013 inzake de toepassing van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie op de‐minimissteun in de landbouwsector (PB L 352 van 24.12.2013, blz. 9); Verordening (EU) nr. 717/2014 van de Commissie van 27 juni 2014 inzake de toepassing van de artikelen 107 en 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie op de-minimissteun in de visserij- en aquacultuursector (PB L 190 van 28.6.2014, blz. 45).
(37)

   Mededeling van de Commissie – Richtsnoeren voor reddings- en herstructureringssteun aan niet-financiële ondernemingen in moeilijkheden (PB C 249 van 31.7.2014, blz. 1).
(38)

   Zie voetnoot 34.
(39)

   Zie voetnoot 36.
 (40)
 
                        Richtlijn 2014/24/EU van het Europees Parlement de Raad van 26 februari 2014 betreffende het plaatsen van overheidsopdrachten en tot intrekking van Richtlijn 2004/18/EG (PB L 94 van 28.3.2014, blz. 65).
(41)
 
                        Verordening (EU) nr. 1303/2013 van het Europees Parlement en de Raad houdende gemeenschappelijke bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds, het Cohesiefonds, het Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling en het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij en algemene bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds, het Cohesiefonds en het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1083/2006 van de Raad (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 320).
(42)

   Verordening (EU) 2021/1060 van het Europees Parlement en de Raad van 24 juni 2021 houdende gemeenschappelijke bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds Plus, het Cohesiefonds, het Fonds voor een rechtvaardige transitie en het Europees Fonds voor maritieme zaken, visserij en aquacultuur en de financiële regels voor die fondsen en voor het Fonds voor asiel, migratie en integratie, het Fonds voor interne veiligheid en het Instrument voor financiële steun voor grensbeheer en visumbeleid (PB L 231 van 30.6.2021, blz. 159).
(43)

   Uitvoeringsbesluit C (2017) 7124 van de Commissie van 27.10.2017 betreffende de vaststelling van het werkprogramma voor 2018-2020 in het kader van het specifieke programma tot uitvoering van Horizon 2020 – het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie (2014-2020) en betreffende de financiering van het werkprogramma voor 2018).
 (44)

   De doelstellingen van het Cassini-initiatief omvatten: 1) het aantal ruimtegebaseerde start-ups verhogen die met gebruikmaking van ruimtetechnologieën van de Unie innovatieve oplossingen ontwikkelen, 2) de slagingskans daarvan verbeteren bij het oprichten van ondernemingen, en 3) ruimtegebaseerde kmo’s een vlottere toegang verschaffen tot risicokapitaal. De Cassini-acties dekken de volledige ondernemingscyclus en zijn door hun ontwerp gericht op de selectie van de meest innovatieve en concurrerende bedrijfsideeën (d.w.z. externe contractanten passen marktgedreven criteria toe op de verschaffing van mentoring en acceleratie en verschaffers van risicokapitaal die zich toeleggen op het beheer van thematische fondsen, zullen autonoom beslissen welke risico-ondernemingen zij uitkiezen om in te investeren). Zie ook voetnoot 29.
(45)

   In afwijking van punt c) worden ondernemingen die ontstaan uit een concentratie van ondernemingen die op grond van deze richtsnoeren voor steun in aanmerking komen, ook als in aanmerking komende ondernemingen beschouwd tot vijf jaar vanaf de registratie van de oudste onderneming die bij de concentratie betrokken is.
(46)

   Arrest van het Hof van Justitie van 19 september 2000, Duitsland/Commissie, C-156/98, ECLI:EU:C:2000:467, punt 78; arrest van 22 december 2008, Régie Networks/Rhone Alpes Bourgogne, C-333/07, ECLI:EU:C:2008:764, punten 94 tot en met 116; arrest van 15 april 2008, Nuova Agricast, C-390/06 ECLI:EU:C:2008:224, punten 50 en 51; en arrest van 22 september 2020, Oostenrijk/Commissie, C‑594/18 P, ECLI:EU:C:2020:742, punt 44.
(47)

   Deze bepaling geldt onverminderd het vereiste dat financiële intermediairs of hun beheerders over de nodige vergunningen moeten beschikken om in de betrokken lidstaat investeringen te doen en beheersactiviteiten uit te voeren, of dat de uiteindelijke begunstigden over een vestiging op diens grondgebied moeten beschikken en daar economische activiteiten moeten verrichten.
(48)
 
                        Overeenkomstig het Horizon 2020-werkprogramma 2018-2020 (zie voetnoot 24) of artikel 2, punt 23, en artikel 15, lid 2, van Verordening (EU) 2021/695 (zie voetnoot 26).
 (49)
 
                        Overeenkomstig artikel 48 van Verordening (EU) 2021/695 (zie voetnoot 26).
(50)
 
                        Zie voetnoot 7 voor voorbeelden van sociale innovatie. Het innovatieve karakter van een kmo moet worden getoetst aan de definitie die in artikel 2 van de algemene groepsvrijstellingsverordening is vastgesteld.
(51)
 
                        De Commissie erkent het toenemende belang van crowdfundingplatforms voor het aantrekken van financiële middelen voor startende ondernemingen. Indien wordt vastgesteld dat er sprake is van marktfalen en een crowdfunding-platform door een aparte rechtspersoon wordt beheerd, kan de Commissie daarom per analogiam de regels toepassen die voor alternatieve handelsplatforms gelden. Dit is eveneens het geval voor fiscale prikkels om in dergelijke crowdfundingplatforms te investeren. Op 10 november 2020 is Verordening (EU) 2020/1503 van het Europees Parlement en de Raad van 7 oktober 2020 betreffende Europese crowdfundingdienstverleners voor bedrijven en tot wijziging van Verordening (EU) 2017/1129 en Richtlijn (EU) 2019/1937 (PB L 347 van 20.10.2020, blz. 1) in werking getreden. Het is de verwachting dat zij de beschikbaarheid van crowdfunding als innovatieve financieringsvorm zal vergroten.
(52)

   Daartoe behoren alle start-ups en kmo’s die hun eerste commerciële verkoop nog niet hebben gedaan (zoals bepaald in punt 35, 12), van deze richtsnoeren).
(53)

   Een terugvorderingsmechanisme of gelijkwaardig contractueel mechanisme is een regeling waarbij een intermediair een van de staat verkregen voordeel moet terugbetalen dat hij niet naar behoren aan de eindbegunstigde heeft doorgegeven.
(54)
 
                        Om twijfel weg te nemen en overeenkomstig artikel 21 van de algemene groepsvrijstellingsverordening kan voor investeringen in eigen vermogen en quasi-eigenvermogen ten hoogste 30 % van de totale kapitaalbijdragen van de financiële intermediair en het niet-gestorte toegezegd kapitaal worden gebruikt voor liquiditeitsbeheer.
(55)
 
                        Rendement voor de publieke investeerder gemaximeerd op een bepaalde, vooraf vastgestelde hurdle rate: indien het vooraf vastgestelde rendement wordt overschreden, worden alle extra opbrengsten alleen aan de particuliere investeerders uitgekeerd.
 (56)
 
                        Callopties op de door de overheid aangehouden aandelen: de particuliere investeerders krijgen het recht om een calloptie uit te oefenen om het aandelenbelang van de publieke investeerder over te nemen tegen een overeengekomen uitoefenprijs.
(57)
 
                        Asymmetrische verdeling van contante inkomsten: publieke en particuliere investeerders storten op voet van gelijkheid contante middelen, maar de geboekte opbrengsten worden op asymmetrische wijze verdeeld. Particuliere investeerders ontvangen, tot een vooraf vastgestelde hurdle rate, een groter aandeel in de uit te keren opbrengsten dan zij naar rato van hun deelneming zouden moeten ontvangen.
(58)

   Voor maatregelen die identiek zijn aan maatregelen in het kader van de herstel- en veerkrachtplannen, zoals aangenomen door de Raad, wordt deze voorwaarde geacht te zijn vervuld aangezien reeds is nagegaan of aan het beginsel “geen ernstige afbreuk doen” is voldaan.
(59)
 
                        Overeenkomstig artikel 48 van Verordening (EU) 2021/695 (zie voetnoot 26).
(60)
 
                        Dat kan ook het geval zijn wanneer de steun de werking verstoort van economische instrumenten die zijn ingevoerd om dergelijke negatieve externe effecten te internaliseren (b.v. door invloed uit te oefenen op de prijssignalen van het emissiehandelssysteem van de Unie of een soortgelijk instrument).
(61)
 
                        “State Aid Transparency Public Search”, beschikbaar via
https://webgate.ec.europa.eu/competition/transparency/public?lang=nl.
(62)
 
                        Als er geen formeel vereiste voor een jaaraangifte bestaat, wordt 31 december van het jaar waarvoor de steun is verleend, ten behoeve van de codering ingevoerd als de datum waarop de steun is verleend.
(63)
 
                        Werkdocument van de diensten van de Commissie, Common methodology for State aid evaluation, SWD(2014) 179 final van 28.5.2014.
(64)
 
                        Verordening (EU) 2015/1589 van de Raad van 13 juli 2015 tot vaststelling van nadere bepalingen voor de toepassing van artikel 108 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (PB L 248 van 24.9.2015, blz. 9).
