None
6987/16    as
 DG B 3A   NL

 Raad van de
Europese Unie





Brussel , 9 maart  2016
(OR. en)


6987 /16




SOC 144
EMPL 97
MI 142
COMPET 118
CODEC 279

Interinstitutioneel dossier:
2016/0070 (COD)


VOORSTEL
van: de heer Jordi AYET PUIGARNAU, directeur, namens de secretar is-
generaal van de Europese Commissie
ingekomen:  9 maart  2016
aan: de heer Jeppe TRANHOLM -MIKKELSEN, secretaris -generaal van de
Raad van de Europese Unie
Nr. Comdoc.:  COM(2016) 128 final
Betreft:  Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT E N
DE RAAD tot wijziging van Richtlijn 96/71/EG van het Europees Parlement
en de Raad van 16 december 1996 betreffende de terbeschikkingstelling
van werknemers met het oog op het verrichten van diensten

Hierbij gaat voor de delegaties document COM(2016) 128 final.
Bijlage: COM(2016) 128 final
NL    NL

 EUROPESE
COMMISSIE
Straatsburg, 8.3.2016
COM(2016) 128 final
2016/0070 (COD)

Voorstel voor een
RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD
tot wijziging van Richtlijn  96/71/EG van het Europees Parlement en de Raad van
16 december 1996 betreffende de terbeschikkingstelling van werknemers met het oog op
het verrichten van diensten
(Voor de EER relevante tekst)
{SWD(2016) 52 final}
{SWD(2016) 53 final}
NL 2   NL TOELICHTING
1. ACHTERGROND  VAN  HET  VOORSTEL
1.1. Motivering en doel van het voorstel
De Commissie heeft in haar politieke beleidslijnen een doelgerichte herziening van
de terbeschikkingstellingsrichtlijn aangekondigd en deze bevestigd in haar
werkprogramma voor 2016. Het doel van de herziening is oneerlijke praktijken aan
te pakken en het beginsel ingang te doen vinden dat hetzelfde werk op dezelfde plaats op dezelfde manier moet worden bezoldigd.
Terbeschikkingstelling van werknemers vervult een belangrijke rol op de interne
markt, met name bij het grensoverschrijdend verrichten van diens ten.
 Richtlijn  96/71/EG
1 ("de richtlijn") regelt drie varianten van terbeschikkingstelling:
de rechtstreekse verrichting van diensten door een onderneming in het kader van een overeenkomst, terbeschikkingstelling van een vestiging of een tot hetzelfde conc ern
behorende onderneming ("intragroepterbeschikkingstelling") en terbeschikkingstelling via een uitzendbedrijf in een andere lidstaat.
De EU heeft een interne markt tot stand gebracht op basis van een sociale markteconomie met een groot concurrentievermogen die gericht is op volledige werkgelegenheid en sociale vooruitgang (artikel  3, lid 3, VEU).
In het Verdrag is het recht vastgesteld voor ondernemingen om diensten te verrichten in andere lidstaten. In het Verdrag is bepaald: "In het kader van de volgen de
bepalingen zijn de beperkingen op het vrij verrichten van diensten binnen de Unie verboden ten aanzien van de onderdanen der lidstaten die in een andere lidstaat zijn gevestigd dan die, waarin degene is gevestigd te wiens behoeve de dienst wordt
verrich t." (artikel 56 VWEU). Het vrij verrichten van diensten kan slechts worden
beperkt door regelingen die hun rechtvaardiging vinden in dwingende redenen van
algemeen belang, op voorwaarde dat deze gerechtvaardigd en evenredig zijn en op niet-discriminerende wijze worden toegepast.
In 2014 (meest recente gegevens) waren er in totaal meer dan 1,9  miljoen
terbeschikkingstellingen in de EU (dat is 0,7 % van de totale EU -beroepsbevolking),
een stijging met 10,3 % vergeleken bij 2013 en met 44,4 % in vergelijking m et 2010.
De opwaartse trend werd gevolgd door enige stagnatie in 2009 en 2010.
 De richtlijn van 1996 vormt het EU -regelgevingskader waarbinnen een evenwicht
kan worden gevonden tussen drie doelstellingen: het grensoverschrijdend verrichten
van diensten be vorderen en vergemakkelijken, bescherming bieden aan ter
beschikking gestelde werknemers en gelijke mededingingsvoorwaarden waarborgen
voor buitenlandse en lokale concurrenten. In de richtlijn is een "basispakket" van
arbeidsvoorwaarden en - omstandigheden vastgesteld voor de gastlidstaat die
verplicht moeten worden toegepast door buitenlandse dienstverrichters. Deze
omvatten (artikel 3, lid  1, van de richtlijn): maximale werk-  en minimale

1 Richtlijn  96/71/EG van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 1996 betreffende de
terbeschikkingstelling van werknemers met het oog op het verrichten van diensten (PB L  18 van
21.1.1997, blz.  1).
NL 3   NL rustperioden; minimumlonen, inclusief vergoedingen voor overwerk; minimumaantal
betaalde vakantiedagen; voorwaarden voor het ter beschikking stellen van werknemers; gezondheid, veiligheid en hygiëne op het werk; beschermende
maatregelen voor zwangere of pas bevallen vrouwen, kinderen en jongeren; gelijke
behandeling van man nen en vrouwen; en andere bepalingen inzake niet -
discriminatie.
 De handhavingsrichtlijn van 2014
2 heeft voorzien in nieuwe en sterkere instrumenten
om omzeilingen, fraude en misbruik te bestrijden en te bestraffen. Door de richtlijn
kunnen de door zogenaa mde "brievenbusondernemingen" veroorzaakte problemen
worden aangepakt. De lidstaten krijgen ook meer mogelijkheden om toezicht te
houden op de arbeidsvoorwaarden en om de toepasselijke regels te handhaven. In de richtlijn worden onder meer kwalitatieve criteria opgesomd voor het bestaan van een daadwerkelijk verband tussen de werkgever en de lidstaat van vestiging die ook
kunnen worden gebruikt om na te gaan of een persoon onder de definitie van een ter
beschikking gestelde werknemer valt. In de handhavings richtlijn zijn tevens
bepalingen vastgesteld om de administratieve samenwerking te verbeteren tussen de nationale autoriteiten die met terbeschikkingstelling zijn belast. De richtlijn voorziet bijvoorbeeld in een verplichting om gehoor te geven aan een ver zoek om bijstand
van een bevoegde instantie in een andere lidstaat, binnen twee werkdagen voor een dringend verzoek om informatie en binnen 25 werkdagen voor een niet -dringend
verzoek. Daarenboven is in de richtlijn een lijst vastgesteld van nationale controlemaatregelen die de lidstaten kunnen toepassen bij het toezicht op de naleving
van de arbeidsvoorwaarden voor ter beschikking gestelde werknemers. Verder wordt
vereist dat passende en doeltreffende controles en controlemechanismen voorhanden
zijn en dat  nationale autoriteiten op hun grondgebied doeltreffende en passende
inspecties uitvoeren om toe te zien op de naleving van de bepalingen en voorschriften van Richtlijn 96/71/EG. Het volledige effect van de richtlijn zou tastbaar moeten worden vanaf medio  2016 aangezien de lidstaten tot en met 18 juni
2016 hebben om de richtlijn om te zetten.
 Met dit initiatief wordt geen enkel onderwerp aangepakt dat door de handhavingsrichtlijn wordt behandeld. Het concentreert zich eerder op onderwerpen die niet aan bod kwamen in de handhavingsrichtlijn en deel uitmaken van het
regelgevingskader van de oorspronkelijke richtlijn van 1996. De herziene
terbeschikkingstellingsrichtlijn en de handhavingsrichtlijn vullen elkaar dus aan en
versterken elkaar.
1.2. Verenigbaarhei d met bestaande bepalingen op het beleidsterrein
Als één van de belangrijkste prioriteiten voor haar ambtstermijn heeft de Commissie zich ten doel gesteld naar een diepere en eerlijkere interne markt toe te werken. In
het voorstel om doelgerichte wijziging en aan te brengen in de
terbeschikkingstellingsrichtlijn zijn de bepalingen van de handhavingsrichtlijn, die
uiterlijk op 18 juni 2016 moet zijn omgezet, opgenomen en worden deze aangevuld.
2 Richtlijn  2014/67/EU van het Europees Parlement en de Raad van 15 mei 2014 inzake de handhaving
van Richtlijn  96/71/EG betreffende de terbeschikkingstelling van werknemers met het oog op het
verrichten van diensten en tot wijziging van Verordening (EU) nr.  1024/2012 betreffende de
administratieve samenwerking via het Informatiesysteem interne markt ("de  IMI-verordening"),
PB L 159 van 28.5.2014, blz.  11.
NL 4   NL Tijdens de door de Commissie georganiseerde voorbereidende raadple gingen van
ongeveer 300 belanghebbenden, voornamelijk kleine en middelgrote ondernemingen
(kmo's), heeft 30 % van de ondernemingen die grensoverschrijdend diensten
verrichten problemen aangevoerd met de bestaande regels inzake de
terbeschikkingstelling van werknemers, zoals de belastende administratieve
formaliteiten, papierwerk, heffingen en registratieverplichtingen. Het feit dat de arbeidsmarktvoorschriften in het land van bestemming niet voldoende duidelijk zijn, wordt ook beschouwd als een belemmering voor het grensoverschrijdend verrichten
van diensten, vooral bij kmo's.
 Tegelijkertijd ondersteunt de terbeschikkingstellingsrichtlijn de initiatieven voor de
wegvervoersector die de Commissie heeft aangekondigd in haar werkprogramma voor 2016. Deze maatr egelen zijn voornamelijk gericht op het verbeteren van de
sociale en arbeidsomstandigheden van werknemers in het wegvervoer en
tegelijkertijd op het stimuleren van een doeltreffende en eerlijke verrichting van
wegvervoerdiensten. De twee miljoen werknemers in internationaal wegvervoer
werken regelmatig korte perioden op het grondgebied van verschillende lidstaten. In dat kader moeten de komende initiatieven voor de wegvervoersector bijdragen aan meer duidelijkheid en een betere handhaving van de voorschrift en die van toepassing
zijn op arbeidsovereenkomsten in de vervoersector. Zij kunnen ook de specifieke uitdagingen aanpakken die de toepassing van de bepalingen van de terbeschikkingstellingsrichtlijn in deze sector met zich meebrengt.
Een moderner wetgevin gskader voor de terbeschikkingstelling van werknemers zal
transparante en eerlijke voorwaarden creëren voor de toepassing van het
investeringsplan voor Europa. Het investeringsplan zal een aanvullende stimulans
vormen voor het grensoverschrijdend verrichte n van diensten en zal zo leiden tot een
grotere vraag naar geschoolde arbeidskrachten. Aangezien over de hele Unie
strategische infrastructuurprojecten worden gerealiseerd, zullen ondernemingen op zoek gaan naar de juiste vaardigheden voor dat werk en moet en passende
voorwaarden worden vastgesteld zodat aan die vraag kan worden voldaan met het juiste aanbod over de grenzen heen. Een modernere terbeschikkingstellingsrichtlijn zal bijdragen tot een investeringsklimaat van onvervalste mededinging waarbij de rechten van de werknemers worden geëerbiedigd.
 Het EU- platform tegen zwartwerk kan een positieve invloed hebben met het oog op
het aanpakken van frauduleuze aspecten van de terbeschikkingstelling van werknemers. Bij terbeschikkingstelling is het risico op vormen van zwartwerk groter, zoals "lonen onder couvert" of contante betaling waarbij slechts een gedeelte van het loon officieel wordt betaald terwijl de rest zwart betaald wordt, schijnzelfstandigheid en omzeiling van nationale en EU -wetgeving. De EU heeft  de acties ter bestrijding
van zwartwerk opgevoerd en blijft optreden tegen brievenbusondernemingen. In april 2014 heeft de Commissie voorgesteld een platform op te richten om zwartwerk te voorkomen en tegen te gaan. Het platform brengt de handhavingsautor iteiten van
alle lidstaten samen. Het zal de uitwisseling van beste praktijken vergemakkelijken, expertise en analyse ontwikkelen en de grensoverschrijdende samenwerking van de
lidstaten in de strijd tegen zwartwerk doelmatiger en doeltreffender ondersteun en.
NL 5   NL 2. RECHTSGRONDSLAG,  SUBSIDIARITEIT  EN EVENREDIGHEID
2.1. Rechtsgrondslag
Dit voorstel dient tot wijziging van Richtlijn  96/71/EG en heeft daarom dezelfde
rechtsgrondslag, namelijk artikel 53, lid 1, en artikel  62 VWEU.
2.2. Subsidiariteit (bij niet- exclusieve bevoegdheid)
Een wijziging van een bestaande richtlijn kan enkel worden verkregen door een
nieuwe richtlijn vast te stellen.
2.3. Evenredigheid
Volgens de vaste rechtspraak mag het vrij verrichten van diensten slechts worden beperkt wanneer dat ger echtvaardigd is door dwingende redenen van algemeen
belang, meer bepaald in verband met de bescherming van de werknemers, en wanneer die beperking evenredig en noodzakelijk is.
Dit voorstel voldoet aan dat vereiste aangezien het de loonkosten in Europa nie t
harmoniseert en beperkt is tot wat noodzakelijk is om voorwaarden te garanderen die aangepast zijn aan de levensduurte en - standaard van de gastlidstaat voor de duur van
de opdracht van de ter beschikking gestelde werknemers.
 In een concurrerende interne  markt, is mededinging gebaseerd op kwaliteit van de
dienstverlening, productiviteit, kosten (waarvan loonkosten slechts één deel
uitmaken) en innovatie. Dit voorstel gaat daarom niet verder dan nodig is om het
doel ervan te verwezenlijken.
3. RESULTATEN
 VAN EX-POSTEVALUATIES,  RAADPLEGINGEN  VAN
BELANGHEBBENDEN  EN EFFECTBEOORDELINGEN
3.1. Raadpleging van belanghebbenden
Bij gezamenlijke brief hebben België, Duitsland, Frankrijk, Luxemburg, Nederland,
Oostenrijk en Zweden steun gevraagd voor een modernisering  van de
terbeschikkingstellingsrichtlijn met invoering van het beginsel van "gelijke beloning voor gelijk werk op dezelfde plaats". Deze lidstaten hebben voorgesteld de bepalingen in verband met sociale en arbeidsvoorwaarden, en dan met name in
verband met  bezoldiging, die van toepassing zijn op ter beschikking gestelde
werknemers te wijzigen en te verruimen; er moet worden overwogen een maximale
looptijd voor terbeschikkingstellingen vast te stellen, in het bijzonder om de bepalingen te laten aansluiten op de verordening betreffende de coördinatie van de
socialezekerheidsstelsels; de voorwaarden die van toepassing zijn op de
wegvervoersector moeten worden verduidelijkt; de basisinformatie die is vervat in de
meeneembare A1 -documenten moet betrouwbaarder wor den gemaakt; de
samenwerking tussen inspectiediensten over de grenzen heen moet worden verbeterd; en de omvang en het effect van schijnzelfstandigheid in het kader van terbeschikkingstelling moeten worden onderzocht.
 NL 6   NL Bulgarije, Estland, Hongarije, Letland, Litouwen, Polen, Roemenië, Slowakije en
Tsjechië hebben bij gezamenlijke brief aangevoerd dat het nog te vroeg is voor een
herziening van de richtlijn van 1996 en dat deze moet worden uitgesteld tot na de
uiterste datum voor de omzetting van de handhavingsrichtlijn, wanneer de gevolgen
ervan zorgvuldig kunnen worden beoordeeld en geëvalueerd. Die lidstaten hebben de bezorgdheid uitgedrukt dat het beginsel van gelijke beloning voor gelijk werk op dezelfde plaats mogelijk onverenigbaar is met de interne mark t aangezien
loonverschillen een rechtmatig element vormen van concurrentievoordeel voor
dienstverleners. Daarenboven zijn zij van mening dat ter beschikking gestelde
werknemers voor de sociale zekerheid moeten blijven vallen onder de wetgeving van de ter b eschikking stellende lidstaat en dat dus geen maatregelen moeten worden
genomen om de koppeling van de terbeschikkingstelling van werknemers aan de coördinatie van de sociale zekerheid te herzien. Ten slotte hebben zij de Commissie
verzocht enkel actie te overwegen voor zover het bewijsmateriaal grondig is
geanalyseerd in verband met de uitdagingen en specifieke kenmerken van het grensoverschrijdend verrichten van diensten.
 Het EVV (Europees Verbond van Vakverenigingen) heeft zijn steun uitgesproken voor e en herziening om het beginsel van gelijke behandeling te waarborgen. In dat
kader heeft het EVV de Commissie echter verzocht het beginsel van de autonomie van de sociale partners om over lonen te onderhandelen en de veelheid aan nationale systemen voor arb eidsverhoudingen te respecteren door bepalingen vast te stellen
voor de componenten van de bezoldiging die ertoe zouden leiden dat de voorkeur wordt gegeven aan collectieve overeenkomsten op ondernemingsniveau boven
overeenkomsten op sectoraal niveau. Het EVV heeft op zijn beurt de Commissie
aangeraden maatregelen voor te stellen in verband met het vereiste al eerder in het
land van herkomst te hebben gewerkt dat vooral moet worden toegepast op ter beschikking gestelde uitzendkrachten, alsmede in verband me t nieuwe voorschriften
ter bestrijding van schijnzelfstandigheid en betere handhavingsmaatregelen, in het
bijzonder inspecties en betrouwbaardere socialezekerheidsformulieren.
De European Builders Confederation (EBC), die kmo's in de bouwsector
vertegenwo ordigt, heeft haar steun uitgesproken voor een wijziging van de richtlijn
van 1996 overeenkomstig het beginsel "gelijke beloning voor gelijk werk op dezelfde plaats". Ook de EU Trade Union of Building and Woodworkers (EFBWW),
de Nederlandse vakbondsfederat ie (FNV), de Estse vakbondfederatie en de Raad van
Scandinavische vakbonden zijn voor herziening. De sociale partners in de
bouwsector in de EU (FIEC en EFBWW) hebben ook een gezamenlijk standpunt ingenomen en de Commissie gevraagd een aantal problemen in verband met terbeschikkingstelling te evalueren.
 BUSINESSEUROPE beschouwt een correcte omzetting van de handhavingsrichtlijn prioritair want de organisatie gaat ervan uit dat de meeste problemen in verband met de terbeschikkingstelling van werknemers verba nd houden met zwakke handhaving
en gebrek aan controles in de lidstaten. BUSINESSEUROPE heeft ook geopperd dat heroverweging van de richtlijn het aantal terbeschikkingstellingen zou verminderen
door de onzekerheid die de onderhandeling bij bedrijven zou cr eëren.
BUSINESSEUROPE is voorstander van maatregelen om de betrouwbaarheid en
transparantie van meeneembare documenten te vergroten, maar is van mening dat het beginsel "gelijke beloning voor gelijk werk" een ongepaste inmenging van de EU zou zijn in het vrij bepalen van de loonniveaus door de sociale partners. De
NL 7   NL organisatie herinnert eraan dat gelijke mededingingsvoorwaarden worden gecreëerd
door een grote hoeveelheid EU -wetgeving met betrekking tot verscheidene aspecten
van het arbeidsrecht. Ook de werkgeversvertegenwoordigers van de sectoren metaal,
techniek en technologie (CEEMET) en de Confederation of European Managers
(CEC) delen deze argumenten. Het werkgeversverbond van Tsjechië en de brancheorganisaties van Denemarken, Finland, Zweden, IJsland en Noorwegen
hebben ook in een gezamenlijke brief hun bezorgdheid uitgedrukt over het beginsel van gelijke beloning voor gelijk werk in de terbeschikkingstellingsrichtlijn.
Daarnaast is het standpunt van UAPME dat de terbeschikkingstellingsrichtlijn niet
mag worden gewijzigd alvorens de omzetting van de handhavingsrichtlijn is
afgerond en de gevolgen ervan zijn beoordeeld.
Eurociett, dat de uitzendsector vertegenwoordigt, is van mening dat het algemeen genomen niet noodzakelijk is de richtlijn van 1996 te he roverwegen. Eurociett heeft
nochtans zijn steun verleend aan het beginsel van gelijke beloning voor gelijk werk voor ter beschikking gestelde werknemers en aan de toepassing van het volledige pakket voorschriften van de richtlijn uitzendarbeid op ter beschikking gestelde werknemers.
 4. B
IJEENBRENGEN EN BENUTTEN VAN DESKUNDIGHE ID
Verscheidene onderzoeken, rapporten en artikelen zijn bij de voorbereiding van dit initiatief gebruikt. De verwijzingen zijn te vinden in de effectbeoordeling bij dit voorstel.
5. E
FFECTBEOORDELING
Dit voorstel gaat vergezeld van een effectbeoordeling die het verschijnsel
terbeschikkingstelling analyseert, het probleem met het huidige wetgevingskader
beschrijft, verscheidene beleidsopties om het aan te pakken overweegt en tot slot de sociale en economische gevolgen van de beleidsopties beoordeelt.
6. G
RONDRECHTEN
Deze richtlijn eerbiedigt de grondrechten en neemt de beginselen in acht die in het
Handvest van de grondrechten van de Europese Unie worden erkend. De richtlijn
heeft met name tot doel de volledige naleving te waarborgen van artikel  31 van het
Handvest, dat bepaalt dat iedere werknemer recht heeft op gezonde, veilige en waardige arbeidsomstandigheden, op een beperking van de maximumarbeidsduur en op dagelijkse en wekelijkse  rusttijden, alsmede op een jaarlijkse vakantie met behoud
van loon.
7. T
OELICHTING BIJ DE SP ECIFIEKE BEPALINGEN VAN HET VOORSTEL
Bij artikel 1 van het voorstel worden meerdere wijzigingen van Richtlijn 96/71/EG ingevoerd.
NL 8   NL 7.1. Lid 1
In lid  1 wordt een nie uw artikel 2 bis aan de richtlijn toegevoegd. Dat artikel handelt
over het arbeidsrecht dat moet worden toegepast op ter beschikking gestelde
werknemers wanneer de verwachte of de effectieve duur van de
terbeschikkingstelling langer is dan 24 maanden. Dit doet geen afbreuk aan de mogelijke duur van een tijdelijke dienstverrichting. Volgens de vaste rechtspraak van het Hof van Justitie van de Europese Unie moet het onderscheid tussen de vrijheid van vestiging en het vrij verrichten van diensten op tijdelijke  basis per geval worden
gemaakt, rekening houdend met de duur maar ook met de regelmaat, de frequentie en de continuïteit van de dienstverrichting.
 Lid 1 van het nieuwe artikel 2 bis is van toepassing wanneer wordt verwacht dat de
terbeschikkingstelling l anger dan 24 maanden zal duren of wanneer de effectieve
duur van de terbeschikkingstelling langer dan 24 maanden bedraagt. In beide
gevallen wordt de gastlidstaat geacht het land te zijn waar het werk gewoonlijk wordt
uitgevoerd. Volgens de bepalingen van de Rome I -verordening
3 is daarom het
arbeidsrecht van de gastlidstaat van toepassing op de arbeidsovereenkomst van die ter beschikking gestelde werknemers indien de partijen geen andere rechtskeuze hebben gemaakt. Indien een andere keuze is gemaakt, mag da t echter niet tot gevolg
hebben dat de werknemer de bescherming wordt ontnomen die hem wordt geboden door bepalingen waarvan volgens de wet van de gastlidstaat niet bij overeenkomst kan worden afgeweken.
Om omzeiling van de bepaling van lid 1 te voorkomen, wordt in lid  2 verklaard dat
wanneer een werknemer een andere werknemer vervangt voor dezelfde taak, bij de
berekening van de duur van de terbeschikkingstelling rekening moet worden
gehouden met de totale duur van de terbeschikkingstelling van de betrokke n
werknemers. De bepaling van lid 1 is van toepassing wanneer de totale duur van de terbeschikkingstelling langer is dan 24 maanden maar, omwille van het
evenredigheidsbeginsel, enkel op werknemers die ten minste 6 maanden ter
beschikking gesteld zijn.
7.2. Lid 2
In lid  2 worden verscheidene wijzigingen van artikel  3 van de richtlijn ingevoerd.
Punt a)
Artikel 3, lid 1, van de richtlijn wordt vervangen door punt a).
 In de nieuwe tekst worden drie belangrijke wijzigingen ingevoerd:
– de verwijzing naar de "in de bijlage genoemde activiteiten" in het tweede
streepje wordt weggelaten;

3 Verordening (EG) nr.  593/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 17  juni 2008 inzake het
recht dat van toepassing is op verbintenissen uit overeenkomst (Rome I) (PB L  177 van 4.7.2008,
blz. 6).
NL 9   NL – de verwijzing naar "minimumlonen" wordt vervangen door een verwijzing naar
"bezoldiging"4;
– er wordt een nieuwe alinea toegevoegd met de verplichting voor de lidstaten
om informatie bekend te maken over de componenten van de bezoldiging.
Door de eerste wijziging worden de collectieve overeenkomsten die algemeen
verbindend zijn in de zin van artikel  3, lid 8, van toepassing op ter beschikking
gestelde werknemers in alle sectoren van de economie, ongeacht of de activiteiten
worden vermeld in de bijlage bij de richtlijn (wat momenteel enkel het geval is voor
de bouwsector).
Het is de bevoegdheid van de lidstaten overeenkomstig hun wetgeving en praktijk
bezoldigingsvoorschriften vast te s tellen. De tweede wijziging houdt in dat de
bepalingen over bezoldiging die van toepassing zijn op lokale werknemers en die voortvloeien uit de wet of uit collectieve overeenkomsten die algemeen verbindend
zijn in de zin van artikel  3, lid 8, ook worden to egepast op ter beschikking gestelde
werknemers.
Ten slotte volgt in de nieuwe alinea de verplichting voor de lidstaten de
componenten van de bezoldiging van ter beschikking gestelde werknemers op de in artikel 5 van Richtlijn  2014/67/EU vermelde website bekend te maken.
 punt b)
Er wordt een nieuw lid toegevoegd in verband met de situatie van onderaannemingsketens. Deze nieuwe bepaling geeft de lidstaten de mogelijkheid ondernemingen te verplichten enkel ondernemingen te contracteren die aan
werknemers bepaalde bezoldigingsvoorwaarden toekennen die ook de contractant
moet toekennen, met inbegrip van voorwaarden die het resultaat zijn van niet
algemeen verbindende collectieve overeenkomsten. Dat is enkel mogelijk op evenredige en niet -discriminerende basis en  dezelfde verplichtingen zouden dus aan
alle binnenlandse contractanten moeten worden opgelegd.
punt c)
Er wordt een nieuw lid toegevoegd met de voorwaarden die van toepassing zijn op de werknemers als bedoeld in artikel  1, lid 3, onder  c) van de richtlijn , namelijk
werknemers die zijn ter beschikking gesteld door een uitzendbedrijf dat gevestigd is in een andere lidstaat dan de lidstaat waar de inlenende onderneming is gevestigd. Dit nieuwe lid komt overeen met artikel 3, lid 9, van de richtlijn. Hierin wordt
vastgesteld dat op uitzendbedrijven die grensoverschrijdend actief zijn dezelfde
voorwaarden van artikel  5 van Richtlijn 2008/104/EG moeten worden toegepast die
ook gelden voor binnenlandse uitzendbedrijven. In tegenstelling tot artikel  3, lid 9,
van de richtlijn is dit nu een wettelijke verplichting van de lidstaten.
7.3. Lid 3
Bij lid  3 wordt de bijlage bij de richtlijn gewijzigd overeenkomstig de wijzigingen
van artikel  3, lid  1.
4 Op grond van rechtspraak van het Hof in zaak C -396/13.
 NL 10   NL 2016/0070 (COD)
Voorstel voor een
RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD
tot wijziging van Richtlijn  96/71/EG van het Europees Parlement en de Raad van
16 december 1996 betreffende de terbeschikkingstelling van werknemers met het oog op
het verrichten van diensten
(Voor de EER relevante tekst)
HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel  53,
lid 1, en artikel  62,
Gezien het voorstel van de Europese Commissie,
Na toezending van het ontwerp van wetgevingshandeling aan de nationale parlementen,
Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité5,
Handelend volgens de gewone wetgevingsprocedure,
Overwegende hetgeen volgt:
(1) Vrij verkeer van werknemers, vrijheid van vestiging en het vrij verrichten van diensten
zijn grondbeginselen van de interne markt in de Unie die zijn verankerd in het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU). Die beginselen worden verder
ten uitvoer gelegd door wetge ving van de Unie die garandeert dat de
mededingingsvoorwaarden voor alle ondernemingen gelijk zijn en dat de rechten van
de werknemers worden geëerbiedigd.
(2) Het vrij verrichten van diensten houdt onder meer in dat ondernemingen het recht hebben om diens ten te verrichten in een andere lidstaat, op het grondgebied waarvan
zij hun eigen werknemers tijdelijk ter beschikking mogen stellen om die diensten daar te verrichten.
(3) Volgens artikel  3 VEU bevordert de Unie sociale rechtvaardigheid en bescherming. I n
artikel 9 VWEU wordt de Unie de taak toebedeeld een hoog niveau van werkgelegenheid te bevorderen, adequate sociale bescherming te waarborgen en
sociale uitsluiting te bestrijden.
5 PB C  van , blz..
 NL 11   NL (4) Bijna twintig jaar na de vaststelling ervan is het noodzakelijk na te gaan of de
terbeschikkingstellingsrichtlijn nog steeds het juiste evenwicht houdt tussen de noodzaak het vrij verrichten van diensten te bevorderen en de noodzaak de rechten van
ter beschikking gestelde werknemers te beschermen.
(5) Het beginsel van gelijk e behandeling en het verbod op discriminatie op basis van
nationaliteit zijn sinds de oprichtingsverdragen in de EU -wetgeving verankerd. Het
beginsel van gelijke beloning is via secundair recht ingevoerd, niet enkel voor mannen
en vrouwen, maar ook voor we rknemers met een contract voor bepaalde tijd en
vergelijkbare werknemers in vaste dienst, voor deeltijdse en voltijdse werknemers of voor uitzendkrachten en vergelijkbare werknemers van de inlenende onderneming.
(6) Volgens de Rome I -verordening mogen werkgevers en werknemers in het algemeen
kiezen welk recht van toepassing is op de arbeidsovereenkomst. De bescherming die de werknemer echter geniet op grond van de dwingende bepalingen van het recht van
het land waar of, bij ontstentenis, vanwaaruit hij gewoonlijk zijn arbeid verricht, mag
hierdoor niet worden aangetast. Bij gebreke van een rechtskeuze geldt voor de overeenkomst het recht van het land waar of, bij ontstentenis, vanwaaruit de werknemer gewoonlijk de arbeid ter uitvoering van de overeenkomst ve rricht.
(7) In de Rome I -verordening is bepaald dat het land waar de arbeid gewoonlijk wordt
verricht niet geacht wordt te zijn gewijzigd wanneer de werknemer zijn arbeid tijdelijk in een ander land verricht.
 (8) Met het oog op de lange looptijd van bepaa lde terbeschikkingstellingen is het
noodzakelijk vast te stellen dat wanneer de terbeschikkingstelling langer duurt dan
24 maanden, de gastlidstaat wordt geacht het land te zijn waar het werk wordt
uitgevoerd. Volgens het beginsel van de Rome I -verordening is daarom het recht van
de gastlidstaat van toepassing op de arbeidsovereenkomst van die ter beschikking gestelde werknemers indien de partijen geen andere rechtskeuze hebben gemaakt. Indien een andere keuze is gemaakt, mag dat echter niet tot gevolg hebben dat de werknemer de bescherming wordt ontnomen die hem wordt geboden door bepalingen
waarvan volgens de wet van de gastlidstaat niet bij overeenkomst kan worden
afgeweken. Dit moet van toepassing zijn vanaf het begin van de terbeschikkingstelling wannee r die voor meer dan 24 maanden is gepland en vanaf de eerste dag na de
24 maanden wanneer de terbeschikkingstelling daadwerkelijk langer duurt. Dit
voorschrift doet geen afbreuk aan het recht van ondernemingen die werknemers op het
grondgebied van een ande re lidstaat ter beschikking stellen om ook vrijheid van
dienstverrichting in te roepen in omstandigheden waarbij de terbeschikkingstelling
langer dan 24 maanden duurt. Het doel is louter rechtszekerheid te creëren bij de
toepassing van de Rome I -verordening in een specifieke situatie zonder die
verordening op een of andere manier te wijzigen. De werknemer zal met name de
bescherming en de voordelen van de Rome I -verordening genieten.
(9) Volgens de vaste rechtspraak mag het vrij verrichten van diensten slechts worden
beperkt wanneer dat gerechtvaardigd is door dwingende redenen van algemeen belang en wanneer die beperking evenredig en noodzakelijk is.
 (10) Gezien de zeer mobiele aard van de arbeid in internationaal wegvervoer doet de
uitvoering van de terbes chikkingstellingsrichtlijn bijzondere juridische vragen en
moeilijkheden rijzen (vooral waar het verband met de betrokken lidstaat onvoldoende
NL 12   NL is). Die uitdagingen zouden het best worden aangepakt door middel van
sectorspecifieke wetgeving samen met andere EU-initiatieven die gericht zijn op het
verbeteren van de interne wegvervoermarkt.
(11) In een concurrerende interne markt concurreren dienstverrichters niet enkel op basis van loonkosten maar ook op basis van factoren als productiviteit en efficiëntie of  de
kwaliteit en innovatie van goederen en diensten.
(12) Het is de bevoegdheid van de lidstaten overeenkomstig hun wetgeving en praktijk bezoldigingsvoorschriften vast te stellen. Het toepassen van nationale
bezoldigingsvoorschriften op ter beschikking ge stelde werknemers moet echter
gerechtvaardigd zijn door de noodzaak hen te beschermen en mag
grensoverschrijdende dienstverrichting niet op onevenredige wijze beperken.
(13) De componenten van bezoldiging die voortvloeien uit de nationale wetgeving of algemeen verbindende collectieve overeenkomsten moeten duidelijk en transparant
zijn voor alle dienstverrichters. Daarom is het gerechtvaardigd de lidstaten te verplichten de componenten van de bezoldiging bekend te maken op de enige website waarin in artikel 5 van de handhavingsrichtlijn is voorzien.
(14) Door wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen of collectieve overeenkomsten die van toepassing zijn in de lidstaten kan ervoor worden gezorgd dat ondernemingen bij
het contracteren van onderaannemers niet  de mogelijkheid krijgen de regels te
omzeilen die bepaalde arbeidsvoorwaarden en - omstandigheden moeten garanderen in
verband met bezoldiging. Wanneer dergelijke bezoldigingsvoorschriften op nationaal
niveau bestaan, mag de lidstaat deze op niet -discrimin erende wijze toepassen op
ondernemingen die werknemers ter beschikking stellen op zijn grondgebied op
voorwaarde dat zij de grensoverschrijdende dienstverrichting niet op onevenredige
wijze beperken.
 (15) In Richtlijn  2008/104/EG van het Europees Parlement  en de Raad betreffende
uitzendarbeid wordt het beginsel uitgedrukt dat de essentiële arbeidsvoorwaarden die voor uitzendkrachten gelden, ten minste dezelfde moeten zijn als die welke voor deze
werknemers zouden gelden als zij door de inlenende onderneming voor dezelfde
functie in dienst zouden worden genomen. Dat beginsel moet ook gelden voor
uitzendkrachten die op het grondgebied van een andere lidstaat ter beschikking worden gesteld.
(16) Overeenkomstig de gezamenlijke politieke verklaring van de lidstat en en de
Commissie van 28  september 2011 over toelichtende stukken
6 hebben de lidstaten zich
ertoe verbonden om, in verantwoorde gevallen, de kennisgeving van hun omzettingsmaatregelen vergezeld te doen gaan van een of meer stukken waarin het verband tusse n de onderdelen van een richtlijn en de overeenkomstige delen van de
nationale omzettingsinstrumenten wordt toegelicht. Met betrekking tot deze richtlijn
acht de wetgever de toezending van dergelijke stukken gerechtvaardigd,

6 PB C 369 van 1 7.12.2011, blz. 14.
NL 13   NL HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
Artikel  1
Wijzigingen van Richtlijn  96/71/EG
Richtlijn  96/71/EG wordt als volgt gewijzigd:
1. Het volgende artikel  2 bis wordt toegevoegd:
"Artikel 2  bis
Terbeschikkingstelling van meer dan 24 maanden
1. Wanneer de verwachte of daadwerkelijke duur van de terbeschikkingstelling meer
dan 24 maanden bedraagt, wordt de lidstaat op het grondgebied waarvan een
werknemer ter beschikking is gesteld geacht het land te zijn waarin hij of zij het werk gewoonlijk uitvoert.
 2. Voor de toepassing van lid 1 moe t, wanneer ter beschikking gestelde werknemers
op dezelfde plaats en voor hetzelfde werk worden vervangen, rekening worden
gehouden met de totale duur van de terbeschikkingstelling van de betrokken
werknemers voor zover het werknemers betreft die daadwerke lijk ten minste voor
zes maanden ter beschikking worden gesteld."
2. Artikel 3 wordt als volgt gewijzigd:
a) lid 1 wordt vervangen door:
"1. De lidstaten zien erop toe dat de in artikel  1, lid  1, bedoelde ondernemingen -
ongeacht het recht dat van toepassing is op het dienstverband -  voor de op hun
grondgebied ter beschikking gestelde werknemers wat de hierna genoemde aangelegenheden betreft, de arbeidsvoorwaarden en - omstandigheden garanderen die
in de lidstaat waar het werk wordt uitgevoerd, zijn vastgelegd:
– in wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen en/of
– in collectieve arbeidsovereenkomsten of scheidsrechterlijke uitspraken die algemeen verbindend zijn verklaard in de zin van lid 8:
a) maximale werk - en minimale rustperioden;
b) minimumaanta l betaalde vakantiedagen
c) bezoldiging, inclusief vergoedingen voor overwerk; dit punt is niet van toepassing op de aanvullende bedrijfspensioenregelingen;
d) voorwaarden voor het ter beschikking stellen van werknemers, inzonderheid door uitzendbedrijven;
e) gezondheid, veiligheid en hygiëne op het werk;
NL 14   NL f) beschermende maatregelen met betrekking tot de arbeidsvoorwaarden en
-omstandigheden van zwangere of pas bevallen vrouwen, kinderen en
jongeren;
g) gelijke behandeling van mannen en vrouwen, alsmede andere bepalingen inzake niet -discriminatie.
 Voor de toepassing van deze richtlijn wordt onder bezoldiging verstaan alle bezoldigingselementen die verplicht zijn bij nationale wettelijke of bestuursrechtelijke bepalingen, collectieve overeenkomsten of
scheids rechterlijke uitspraken die algemeen verbindend zijn verklaard en/of bij
ontstentenis van een stelsel voor het algemeen verbindend verklaren van
collectieve arbeidsovereenkomsten of scheidsrechterlijke uitspraken als bedoeld in lid 8, tweede streepje, in d e lidstaat op het grondgebied waarvan de
werknemer ter beschikking wordt gesteld.
De lidstaten maken de componenten van de bezoldiging overeenkomstig punt c) bekend op de enige nationale website zoals bedoeld in artikel  5 van
Richtlijn  2014/67/EU."
b) Het volgende lid wordt toegevoegd:
1 bis. Als ondernemingen die zijn gevestigd op het grondgebied van een
lidstaat bij wettelijke en bestuursrechtelijke bepaling of collectieve
overeenkomst verplicht zijn in het kader van hun contractuele verplichtingen enkel  onderaannemers te contracteren die bepaalde arbeidsvoorwaarden en -
omstandigheden inzake bezoldiging waarborgen, mag de lidstaat op niet -
discriminerende en evenredige basis bepalen dat voor dergelijke
ondernemingen dezelfde verplichting geldt voor het con tracteren van in artikel
1, lid 1, bedoelde ondernemingen die werknemers op zijn grondgebied ter
beschikking stellen.
c) Het volgende lid wordt toegevoegd:
"1 ter. De lidstaten bepalen dat de in artikel  1, lid 3, onder  c), bedoelde
ondernemingen de arbeids voorwaarden en -omstandigheden die krachtens
artikel 5 van Richtlijn  2008/104/EG van het Europees Parlement en de Raad
van 19 november 2008 betreffende uitzendarbeid gelden voor uitzendkrachten die worden uitgezonden door uitzendbedrijven die zijn gevestigd in de lidstaat waar het werk wordt uitgevoerd ook garanderen voor ter beschikking gestelde
werknemers."
d) Lid 9 wordt geschrapt.
e) Lid 10, tweede streepje, wordt geschrapt.
 3. De eerste alinea van de bijlage wordt als volgt gewijzigd:
De in artikel 3 bedoelde activiteiten omvatten alle activiteiten in de bouwsector die
betrekking hebben op het oprichten, het herstellen, het onderhouden, het verbouwen
of het slopen van bouwwerken, en met name de volgende activiteiten:
NL 15   NL Artikel  2
1. De lidstaten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in werking
treden om uiterlijk op [two years after adoption]  aan deze richtlijn te voldoen. Zij
delen de Commissie de tekst van die bepalingen onverwijld mede.
Wanneer de lidstaten die bepalingen aannemen,  wordt in de bepalingen zelf of bij de
officiële bekendmaking ervan naar deze richtlijn verwezen. De regels voor deze
verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten.
2. De lidstaten delen de Commissie de tekst van de belangrijkste bepalingen van intern
recht mede die zij op het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen.
Artikel  3
Deze richtlijn treedt in werking op de [twintigste]  dag na die de bekendmaking ervan in het
Publicatieblad van de Europese Unie.
Artikel  4
Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.
Gedaan te Straatsburg,
Voor het Europees Parlement  Voor de Raad
De voorzitter De voorzitter.
