Pharmaceutisch weekblad; voor Nederland, jrg 5, 1868-1869, no. 14, 02-08-1868 
Pharmawutisch \Vw‘ltWa(t VOOR NEDERLAND. M ■% ONDER REDACTIE VAN E. J. OP WIJEDA , Apotheker te Nijmegen. Het Pharmaceutisch Weekblad wordt eiken Zaterdag uitgegeven hij den Boekhandelaar D. B. CENTEN te Amsterdam. Prijs per jaargang , franco per post, fik, 50. Alle stukken, welke men in dit Blad wenscht opgekomen te zien , gelieve men franco in te zenden aan den Redacteur, onmiddellijk of onder couvert van den Uitgever uiterlijk vóór Woensdag te Amsterdam of vóór Donderdag te Nijmegen. Prijs der advertentiën; Van 1 lot 6 Regels elke regel meer 15 Cts., behalve het zegelrecht. TSa. 14. oe Jaargang. üOIDMt 2 Augustus 1868. Mccledeellngen. Ingebonden stukken. PILLESWRIJVER. Vial heeft een pillenwrijver samengesteld , die nog beter dan de bekende van Mohr geschikt is, om de pillen rond te wrijven , nadat zij op de pillenmachine verdeeld zijn. Deze pillenwrijver van Yial bestaat: 10. uit eene benedenste schijf om de pillen op te brengen ; 2°. uiteen beweegbaren cirkel om ze vast te houden ; 30. uit eene bovenste schijf om ze te rollen, Deze drie stukken zijn van kunstmatig ivoor vervaardigd, hetwelk het voordeel heeft noch door wrijving, noch door vochtigheid, noch door warmte in vorm veranderd te worden. Het is voornamelijk de beweegbare cirkel, die bij dezen pillenwrijver nieuw is en wel met het doel, om het werktuig voor alle grootten van pillen geschikt te maken. Zoodra ons eene afbeelding van het werktuig in handen komt, zullen wij deze aan onze lezers mededeelen , want kan men eenmaal met deze pillenwrijvers goed te recht, dan bespoedigen zij den arbeid zeer en verdienen ook wegens reinheid de voorkeur boven het van ouds gebruikelijke „pillendraaien” met de vingers. EEN ALCALOÏDE, ALS HET WERKZAME BESTANDDEEL IN GEESTRIJKE DRANKEN. Uit de werkingen van den wijn op het dierlijk organisme heeft Prof. Brücke te Weenen het besluit getrokken , dat de wijn een bijzonder stikstofhoudend lichaam een alcaloïde moet bevatten, en reeds in 1855 de hooge waarschijnlijkheid geleverd van de tegenwoordigheid van zoodanig alcaloïde. Ozer heeft in den laatsten tijd dit onderwerp weder opgenomen en zich de vraag gesteld , waarvan dit alcaloïde afkomstig is. Dewijl de druiven, zelfs in eene zeer aanzienlijke hoeveelheid genoten, geen opwekkenden invloed op de zenuwen uitoefenen , zoo is het slechts mogelijk de vraag iu tweeërlei zin te beantwoorden ; namelijk dat het al. caloïde eerst uit de stikstofhoudende bestanddeelen der druiven bij de gisting gevormd wordt, of dat het ontstaat uit de bestanddeelen der gist. Om den oorsprong van het alcaloïde te leeren kennen, onderwierp Ozer eerst zuivere rietsuiker aan het onderzoek , voegde er zuivere uitgewasschen droge gist bij en onderzocht de producten der gisting. Bij aanwending van 25 kilo suiker en eene overeenkomstige hoeveelheid gist, verkreeg hij eene genoegzame hoeveelheid van het alcaloïde , om het scheikundig te kunnen analyseeren. Uit deze proef bleek dus, dat het alcaloïde ontstaat bij de geestrijke gisting uit de stikstofhoudende bestanddeelen der gist, dewijl de alhier aangewende rietsuiker stikstofvrij was. Dit alcaloïde moet zich dus in alle gegiste vloeistoffen , in wijn , in bier enz. bevinden. Inden voorloop of brandewijn kan het echter niet aanwezig zijn, dewijl het niet vluchtig is en dus bij de distillatie inden ketel terugblijft. Nog moest bewezen worden, dat het alcaloïde niet inde gist zelve aanwezig is. Ook hiertoe heeft Ozer de proef genomen , door gist, in plaats van met suikeroplossing, met gedistilleerd water te behandelen. Hierbij werd geen alcaloïde verkregen. Ook werd het gemist in oude wijnen, zoodat het hierin eene ontleding bleek te hebben ondergaan. Worden de onderzoekingen van Ozer door nieuwe proeven bevestigd, dan hadden wij inde al of niet aanwezigheid van het alcaloïde, den sleutel tot verklaring van het verschil in bedwelmende werking tusschen wijn, bier en brandewijn of wel tusschen jonge en oude wijnen. EEN GEVAARLIJK RECEPT. Niet zelden zijn ook bij het gereedmaken van recepten ongelukken voorgekomen door de scheikundige werking der samenstellende deelen, vooral, wanneer een chloraat of een hypophosphiet een bestanddeel daarvan uitmaakt. Ook de hypermnnganas kalicus behoort wegens zijne sterke oxydeerbare eigenschappen tot deze gevaar aanbren- gende stoffen, waarvan Wittstein het volgende voorbeeld vermeldt. In eene apotheek was voorgeschreven : : permanganatis kalici gr. 320 , glycerini gr, 320 , aquae gr. 3200. M. d. Het zout werd bij eene zachte warmte in het water opgelost, de oplossing in eene flesoh gedaan en hierbij vervolgens de glycerine gevoegd. Op den oogenblik, waarop de glycerine in aanraking kwam met de oplossing van het permanganaat , ontstond er eene hevige reactie en een deel van den inhoud werd met geweld uitgeslingerd, Uit het terugblijvende inde flesoh bleek, dat de permangaanzure potassa in mangaanperoxyde en mierenzure potassa was overgegaan. ' Wittstein vindt hierbij tevens gelegenheid op te merken , dat de permanganas kalicus nooit tegelijk met organische of voor oxydatie vatbare lichamen , bijv. met stropen mag worden voorgeschreven , dewijl het dan zijne werking, op gelijke wijze en nog veel meer verliest, dan wanneer men bijv. ehloorwater met syrupus rubi-idaei enz. samenbrengt. Hij mag nooit anders dan opgelost in zuiver gedistilleerd water worden gegeven. Wij herinneren hierbij, hetgeen wij voor eenigen tijd schreven , dat men deze oplossingen steeds moet afleveren in flesschen met glazen stoppen. Guttuiae, bestaande uit eene oplossing van permanganas kalicus in zuiver water , waren kort na de aflevering geheel gedeoomponeerd door de kurk , waarmede de flesch gesloten was. NIEUWE BESCHOUWING DER WATEEONTLEDING DOOE DEN GALVANISCHEN STROOM. Eeeds is door vele. scheikundigen twijfel geheven omtrent de mogelijkheid der ontleding van bet water door den galvanischen stroom. Bourgouin heeft thans door veelvuldige proeven aangewezen , dat zuiver water niet door den galvanischen 'stroom kan ontleed worden , zelfs niet door de sterkste batterij en gedurende het langste tijdsverloop. Ontleedt men door den galvanischen stroom eene zwakke Oplossing van potassa , dan zal de hoeveelheid ontwikkelde waterstof steeds evenredig zijn aan de hoeveelheid potassium, die naar de negatieve pool wordt overgebracht. Dit verschijnsel zou niet te verklaren zijn , indien de potassa geene andere werking had dan het water geleidend te maken. De schrijver meent dus, dat de geheele werking zich bepaalt tot de ontleding van KHO. Zoo ook vervalt de vroegere meening, dat het zwavelzuur slechts het water geleidend maakt. Het zwavelzuur H2SOt wordt ontleed in H2 en het radicaal S04 , hetwelk echter op zich zelf niet bestaan kan , maar bij zijn vrij worden overgaat in O en S03 , welk laatste in aanraking met water weder dadelijk H2S04 geeft. Water, dat boorzuur bevat, wordt door den galvanischen stroom niet ontleed. I Mijnheer de Redacteur / Ik heb eender laatste leerling-apothekers-examens te ’s Gravenhage bijgewoond en gij zult mij wel een plaatsje in uw veel gelezen Pharm. Weekblad vergunnen, om in korte woorden den indruk weder te geven , dien dat examen op mij gemaakt heeft. Vooraf eene opmerking. De wet heeft de examens openbaar gesteld en wij hebben dit in der tijd zeker allen met genoegen vernomen. Maar wat wordt er weinig profijt van die openbaarheid getrokken? Het aantal toehoorders bepaalt zich gewoonlijk tot een enkel, meestal is er niemand. Ik vind dit jammer, het toont weinig belangstelling e'n is dunkt mij, ook niet j zeer bevorderlijk voor de goede zaak. Die openbaarheid moet waarborg geven voor de volkomene onpartijdigheid der examinatoren , die daardoor tevens zelven voor het publiek een examen afleggen inde moeilijke kunst van exajnineerea. Wel krijgen wij na langen tijd een verslag inde Staatscourant, maar hoe schraaltjes, zijn soms deze verslagen en hoe weinig licht verspreiden zij over den aard der afgenomen examina! Doch ter zake. Het examen inde Latijnsche taal, waarvan de kennis der beginselen door den wetgever verlangd wordt, bepaalde zich tot het lezen van eenige recepten van eene lias. Ik geloof nu wel, dat onder deze beginselen niet verstaan behoeft te worden het lezen van Latijnsche schrijvers, zooais bij het eerste examen in 1866 verlangd werd, maar het kan toch ook niet zijn het machinaal lezen van dat potjes-latijn. Ik had althans gemeend, dat ook een enkel woord over de grammatica was gevraagd, niets echter hiervan. Voor de Nederd. taal en rekenen werden opstellen en sommen schriftelijk opgegeven, die niet onder mijn bereik kwamen. Ik heb echter vernomen , dat de opgegeven onderwerpen van pharmaceutischen aard en zeergeschikt waren, en dat het rekenen zich eenvoudig tot de 4 hoofdregels bepaalde. Toen werden vrij wat simplicia vertoond,' die sommige goed , andere- tamelijk slecht kenden , maar het resultaat was, dat de commissie allen, die dien morgen geëxamineerd werden, toeliet tot het practisoh examen. Geen woord werd er gesproken ; over synoniemen , over bijzondeiheden bij de receptuur, neen ; het onderzoek van de kennis en geschiktheid tot het gereedmaken van recepten bepaalde zich, naar ik vernam, tot het gereedmaken vaneen paar eenvoudige, en gemakkelijke recepten inde gemeente-apotheek. Ik kom er gul voor uit, op mij heeft dit examen den indïnk gemaakt, dat het veel te gemakkelijk werd afgenomen. Beschouwt men het leerling-apothekers-exaraen enkel ajs eene eenvoudige introductie of inschrijving inde apotheek, dan kan de commissie gelijk hebben gehad, maar mij dunkt , de Wetgever heeft het anders bedoeld. Hij noemt die geëxamineerden onder de bevoegden tot het uitoefenen der artsenijbereidkunst, al is bet dan ook onder beperkende voorwaarden en hij laat hun een eed afleggen dat zij de kunst naar hun beste weten en vermogen zullen uitoefenen. Vooral acht ik het vorderen van zoo geringe kennis precair in hunne betrekking bij geneeskundigen , die tot het afleveren van geneesmiddelen be* noegd zijn. Maar ook in het belang vau ons, apothekers, zou ik het wenschelijk achten , dat het leerling-apothe-Ws-examen strenger iu pharmaceutischen zin werd afgenomen. Men zou al vrij wat fiducie meenen te hebben op een jong mensch , die zich bij ons aanbiedt met eene acte, door eene staatscommissie bij ministerieel besluit benoemd , afgegeven , maar het examen, dat ik heb hoeren afnemen, heeft mij voor te groote verwachtingen gewaarschuwd; het gaf mij weinig waarborg omtrent de geschiktheid der toegelaten jongelingen. Yan uwe onpartijdigheid verwacht ik , dat gij mijne vrijmoedige woorden niet ter zijde zult zeggen , al vind ik het beter mijn naam niet onder het ingezonden stuk te plaatsen. Met hoogachting enz. N. Dewijl het ingezondene slechts zaken , geen personen behandelt, vonden wij geen bezwaar het ook ongeteekend te plaatsen. Red. Botterdam, 38 Juli 1868. Wel Ed. Beer! Uwe aanmerking, toegevoegd aan mijne rectificatie van 21 dezer , dat de Apotheker het bestelde praeparaat steeds purum te ontvangen bedoelt, vind ik onjuist. Ais men b. v. hepar sulphuris bestelt, zal een ieder handelaar het gewone onzuivere praeparaat pro balneo leveren ; bedoelt men zulks echter purum te ontvangen , dan moet men niet nalaten deze hoedanigheid bij het ontbieden aan te merken. Zulks was ook het geval bii uuiuiwu-uu «cui u»./ uu/Jttou, uuruo v»ao uu Jv UCI UIJ de lac sulphuris, waarvan de heeren Gehe & Go. te Dresden twee verschillende soorten verkoopen. Door de opname van deze in het volgend nommer van het Pharm. Weekblad zult IJEd. verplichten. UEd. Dw. Dienaar Otto Schroedlbb, Wij geven hiermede het laatste woord aan den heer Schroedler , als geïnteresseerden voor zijne firma , en laten het oordeel verder aan onze collega’s over. Red. Uittreksels uit binnen- en buitenlandsche tijdschriften. Door Genevoix en Palangié is manna depurata inlacrymis kunstmatig bereid door gewone manna in water op te lossen , door middel van dierlijke kool te ontkleuren , tot stroopdikte te verdampen, droppelsgewijze op uitgeholde buizen te laten vloeien en aan de zon te drogen (des winters bij eene temperatuur van 25 a 80°), Bij deze bereiding verliest de manna bijna 30 a 25 proc. vreemde en onwerkzame bestanddeelen. Piper hispanicum (frucius Capsici annui) is door Poor tegen febris interraittens met gunstig gevolg aangewend. ®en drachme vau het poeder oefende gelijke werking uit ala drie drachmen poeder van kinabast. Hij vermoedde daarin de aanwezigheid vaneen alcaloïde en hoewel het aan Dr. Eelletan niet gelukt is dit te isoleeren , meent bij toch de zekerheid te hebben , dat een vluchtig aloai°ïde, aan een organisch zuur gebonden , aanwezig is. I j Dit alcaloïde komt in reuk overeen met coniine. Men behoeft het poeder of het alcoholisch extract van spaan sche peper slechts met potassaloog te verwarmen , om zich hiervan te overtuigen. Parijs is eene der grootste handelplaatsen geworden in bloedzuigers, die aldaar voornamelijk van landen aan de oevers van den Donau worden aangevoerd. Men zegt, dat Triëst jaarlijks voor 3 millioen francs uitvoert. Ook worden jaarlijks 8 millioen bloedzuigers uit Egypte verkregen , nadat de Onderkoning aan een industriëel het recht heeft verleend deze te verzamelen uit de wateren , die de jaarlijksche overstrooraingen van den Nijl achterlaten. Gelatina balsami copaïvae. Yan de Walle, apotheker te Brussel, geeft de volgende formule op voor de bereiding een er gelei van copaïvabalsem , waarin deze inden meest fijn verdeelden staat en bijna geheel bevrijd van reuk en smaak verkeert. : balsami copaïvae unc. 16 , sacchari albi, mell. commun. aa uno. 8 , aquae destillatae dr. 13 -f- gr. 48, 01. menth. piperitis scr. 4, anilini rubri q. s. Men doet den copaïvabalsem , de suiker, den honig en het water ineen bekken en onderwerpt alles aan een levendig vuur. Men roert goed om, ten einde de ver- deeling te bevorderen en eene al te sterke verh'ooging van temperatuur der ingrediënten tegen te gaan. Na verloop van 10 minuten neemt men van het vuur , kleurt met aniline en aromatiseert na afkoeling. Het verkregen geleiachtig product gelijkt in uiterlijk voorkomen op aalbessen-gelei. Alle soorten van copaïvabalsem* uit den handel zijn voor deze bereiding geschikt. Gewone niet gekristalliseerde honig verdient de voorkeur. Verscheidenheden. Aan ['riedel is het gelukt eene verbinding van jodium, met silicium te verkrijgen, waartoe vroeger Deville en Woehler vergeefsche pogingen hadden aangewend. De bereiding geschiedt gemakkelijk door over silicium , tot eene geschikte temperatuur gebracht, een mengsel van jooddamp en koolzuur te leiden. Het siliciumjodure is een zeer vluchtig lichaam , waarvan de damp aan de lucht als eene koolwaterstof brandt. Wanneer men dezen damp met zuurstof vermengt, verkrijgt men een uiterst ontplofbaar mengsel. Nog heeft Friedel leeren kennen een silicidioform, dat men kan beschouwen als chloroform , waarvan de koolstof is verplaatst door het silicium en het chloor door jodium. Zijne formule zal dus zijn : SUHJ3. ——- De diuretische eigenschap van TJrtica didica is volgens Schoemaker aan eene aetherische olie toe te schrijven. Hij vond bovendien inde plant; zetmeel, gom, albumen , suiker en twee harsen. Qehcininilddelen. De algemeene Fluss-linctuur van Dr. Sulzberger , waarvan in der tijd aan onderscheidene apothekers in ons vaderland eenige fleschjes als proef werden toegezonden , doch die hier geen bijval schijnt gevonden te hebben , is volgens Wittstein eene oplossing van 1 deel aloë' lucida in 2 deelen wijngeest. Atiiepidemicum universale , algemeen behoedmiddel tegen alle soorten van aanstekende ziekten , van Dr. H. Muller te Koppenhagen , waarvan eene flesoh met 5% med. oneen voor 60 ets. wordt verkocht, is niets anders dan gewoon bronwater met 2 a 3 droppels carbolzuur en eenige* droppels azijnaether. Persoonlijke aangelegenheden. Z. M. heeft met ingang van 1 Sept. benoemd tot apothekers 3de klasse bij den milit. genees, dienst in Oost-Indië de voor die betrekking opgeleide kweekelingen der pharmacie: F. A. C. Valkenhof, W. Pontier , T. Schröder ; in West-Indië C. O. de Groot. Aanbesteding 4 Augustus a.s. van de levering van 200 kilo Sulphas chinicus hasicus, ten dienste van ’s Rijks Magazijn van geneesmiddelen te ’s Gravenhage. Advertentie». M AGAZIJ M VAN Chemische eii pharmaceutische Apparaten. Prijscouranten op franco aanvragen franco. Arnhem, Boekhorstenstraat G 401. «i. C. Th. HARHJS. APOTHEEK. Op een dorp in Noofd-Holland VERLANGT een Med. Doctor ten spoedigste EEN APOTHEKERSBEDIENDE , die goed en accuraat kan recepteeren. Men adresseere zich met franco brieven, ouder letter G. P. bij de Boekhandelaars GEBR. VERMANDE, te Hoorn. APOTHEEK. In eene Apotheek te Groningen wordt tegen November of eerder EEN BEDIENDE GEVRAAGD, het recepteeren kundig, tegen ruim salaris, naar verkiezing in- of uitwonende. Adres franco, onder letter K., bij P, S. APOTHEEK. Wed. VAN KRIEKEN & BERGACKER, Apothekers te Wagenmgen, VRAGEN terstond of later EEN LEERLING- of HULP-APOTHEKEK, of iemand volkomen met de receptuur bekend, tegen genot van kost, inwoning en ruim salaris. Brieven franco. A potTTe e k. In eene Apotheek te Utrecht wordt tegen half September bij een bejaard patroon VERLANG!), EEN BEDIENDE, liefst externe, vlug en accuraat kunnende recepteeren , voor wien gelegenheid bestaat de zaak later over te nemen. Adres met franco brieven onder letters B. S., bij den Boekhandelaar A. VAN BORSTEN Jr., aan de Lijnmarkt te Utrecht. APOTHEEK Een geexamineerd APOTHEKER zag zich gaarne zoo spoedig mogelijk als externe GEPLAATST. Adres brieven franco, onder motto Apotheek bij den Boekhandelaar JAN D. BROUWER, Kalverstraat, E No. 37, Amsterdam. P. J. Campagne en Zoon, te liel, verlangen , om dadelijk geplaatst te worden een BEDIENDE van den H. G., liefst geëxamineerd. Er wordt gevraagd in eene Apotheek te Amsterdam zoo spoedig mogelijk een BEDIENDE of LEERLING , het recepteeren kundig, van den P. G., in-of extern. Adres franco onder de letters A. A. bij den Boekhandelaar D. B. CENTEN , Rokin , te Amsterdam. A. Kappers, Apotheker te Groningen , vraagt zoo spoedig mogelijk een ervaren BEDIENDE, vlug en accuraat kunnende recepteeren en van goede getuigschriften voorzien. Brieven franco. Te koop. Men vraagt te KOOP of ter overname een toestel, om minerale wateren te bereiden, met opgave van prijs. Adres met franco brieven ónder letter A. bij den Redacteur van dit Weekblad, den heer E. J. OPWYRDA te Nijmegen. Te koop. Er wordt te koop gepresenteerd: eene volledige verzameling SIMPLICIA, de voornaamste REAGENTIA en een HERBARIUM. Beide eerste bevattende zeer schoone en zeldzame exemplaren. Dit alles is geplaatst in eene daartoe ingorichte , geheel nieuwe kast. Era n c o te bevragen, ouder lett. Q, adres : den Uitgever D. B. CENTEN te Amsterdam. lIP. L. C. MAKIjUAKT’S, NIEUWE PRIJSCOURANT van Chemische, Pharmaeeutisehe, Physisehe en Mineralogisehe Apparaten eu Reagentia etc., wordt opfranco aanvrage verzonden door den ondergeteekende, die speciaal voor Nederland en zijne overzeesche bezittingen belast is met het ontvangen en uitvoeren van commissiën. B. MIEDEMA te Arnhem. Snelpersdruk van H. C. A. Thieme, te Nijmegen,. 