Levensbyzonderheden van den eerwaarden heer John Newton, laatst predikant te Londen, schrijver der Cardiphonia, of taal van het hart, in gemeenzame brieven
De heer Newton maakte bij deze gelegenheid de volgende aanmerking: "Even voor dat het ongemak mijner echtgenoot verschrikkelijk werd, predikte ik over de plaag van Egypte, bij welke het water in bloed veranderde. —- De Egyptenaars hadden afgoderij bedreven met de rivier, en daarom maakte God dezelve voor hen tot een' walg. Het is te vreezen, dat het met mij ook hetzelfde geval zijn zal. — Gedurende het ongemak van jufvrouw Newton, weende en bad haar man gelijk David; maar toen de lust zijner oogen door de bezoeking weggenomen was, stond hij ook van de aarde op, en ging in den tempel des Heeren om te aanbidden, en dat op eene wijze, die zijne vrienden verwonderde. Ik moet erkennen, ik behoorde niet tot degenen, die iets zagen, dat niet te verwachten was van eenen man als de heer Newton, in zulke omstandigheden, als waarin hij verkeerde. Ik verwonderde mij geheel niet, wegens zijne onderneming, om op den eerst- volgenden Zondag zelf de lijkrede te houden; ik had hem altijd beschouwd als een oorspronkelijk genie, en zijn geval, in vele opzigten, geheel en al als eene uitzondering op de algemeene gewoonte. Het kon toch in geenen twijfel getrokken worden, dat hij der overledene eene hartelijke genegenheid toedroeg, welke, volgens zijne eigen bekentenis, tot eene onmatige en berispelijke hoogte gestegen was. Ja, zelfs na haren dood hield hij jaarlijks eenen dag van afzondering, tot een opzettelijk aandenken aan h&ar, die hij het geheele jaar door niet vergat, en aan welke afzonderingen men nog eene soort van Elegiën of klinkdichten ter harer nagedachtenis, verschuldigd is. Intusschen, hij eerbiedigde opentlijk den wil van God, in de wegneming van dezen zijnen afgod, en redeneerde op dezelfde wijze als David, bij eene soortgelijke gelegenheid: "Toen zij nog in leven was, vastte en weende ik; want ik zeide: wie weet of God mij nog genadig zij, en haar doe leven; maar nu zij dood is, waarom zou ik nu vasten? kan ik haar doen wederkeeren? ik zal wel tot haar gaan, maar zij zal tot mij niet wederkomen. Boven dit alles bezat nog de heer Newton een allergelukkigst grondbeginsel, hetwelk ik hem op onderscheidene wijzen hoorde uitdrukken, lang voor hij zulk eene bijzondere gelegenheid ontving om het in de beoefening op het heerlijkst te doen uitblinken. "God, zeide hij, "is gewoon, in den weg Zijner "Voorzienigheid, zulke omstandigheden daar te stellen, welke iemands karakter aan den dag leo-gen." Hij bediende zich hierhij van de voorbeelden van Achan en Judas, als slechte voorwerpen, en van dat van laulus, als een goed man. Hand. 27. "Indien iemand," vervolgde hij, "den hoofdman, wien de bewaring van Paulus was toevertrouwd, gevraagd had wie deze gevangene ware, zoude hij waarschijnlijk geantwoord hebben: ""Hij is een lastige geestdrijver, die zich onlangs gevoegd heeft bij een zeker soort van volk, hetwelk verzekert dat een Joodse,h kwaaddoender, die voor eenige jaren te Jeruzalem de kruisstraf ondergaan heeft, op den derden dag daarna weder levendig geworden is; °en deze Paulus is uitzinnig genoeg om te verzekeren dat dien Jezus, het hoofd dier sekte, niet slechts leeft, maar door hem gezien is, en dat hij om deze reden besloten heeft voor hem te leven en te sterven. Arm! krankzinnig mensch! — "maar God maakte van deze gelegenheid gebruik, om het wezentlijk karakter van Paulus en de denkwijs van den hoofdman aan den dag te leggen, door de plaatshebbende omstandigheden, aan welke de hoofdman de besturing van zijn gedrag in den storm verschuldigd was, terwijl hij door het opvolgen van den raad van Paulus, om zijnent wille behouden aan land kwam." In alle beproevende omstandigheden, derhalve, was^ de lieer Newton bijzonder vervuld met het denkbeeld eens Christens, en bijzonder van eenen bedienaar des Evangelies, die de roeping heeft, om zich boven anderen als een Christen te gedragen, en een voorbeeld te geven aan zijne kudde; zich zei ven te gevoelen als geplaatst op eenen eerepost, in welken hij niet alleen God verheerlijken, maar krachtig vertoonen moet, den bijzonderen troost dien het Evangelie bevat; vooral wanneer dit geschieden kan, gelijk in zijn bijzonder geval, uit beginselen, wier zuiverheid niet te betwijfelen valt; zijnde het in zulke gelegenheden geoorloofd, den weg der vastgestelde gewoonte te verlaten, voor de gewigtige reden, om te gelijk de leer en de ondervinding van de godsdienst, in al hare kracht te kunnen vertoonen. Schoon ik geene brieven mededeelen wil, door den heer Newton aan dezen en genen in het bijzonder geschreven, om redenen die ik nader zal opgeven, neem ik echter de vrijheid een gedeelte te plaatsen van eenen brief, met welken hij den heer J. F , schildknaap van Stanmore HUI vereerde, ten tijde dat dezelve zich te Rome bevond, onder dagteekening van 5 December, 1796, ten einde de belangstelling van den schrijver in de behoudenis van zijnen vriend te doen opmerken, nevens zijne bekwaamheid in het aanwenden van pogingen, om de betoovering te doen ophouden bij mannen van smaak, die zich in het middelpunt der schoone kunsten bevinden. " De ware Christen, in den bepaalden zin des woords, heeft hier geen vaderland; hij behoort een reiziger en vreemdeling hier op aarde te zijn; zijn burgerschap, zijne levenswijze en zijn wezentlijk vaderland heeft hij in eene betere wereld, en eiken voetstap die hij doet, oost- of westwaarts, is een stap nader aan zijns Vaders huis. Aan den anderen kant, wanneer hij zich in den weg van zijnen pligt bevindt, is hij overal te huis; want de gavsche aarde is des Heeren, en gelijk wij dezelfde zon in Engeland en Italië, in Europa en Azië zien, zoo is het ook met hem; hij heeft den Heere altijd voor zich, en vindt zich te allen tijde, en in alle plaatsen, even nabij den troon der genade. God is overal, en door het geloof in den grooten Middelaar, woont hij in God en God in hem. Met betrekking op hem mag het vers van Horatius, in eenen goeden zin, toegepast worden: "Zij, die andere kusten bezoeken, veranderen wel van luchtstreek, maar niet van gezindheid." Ik vertrouw, mijn waarde heer! dat gij met u zult genomen hebben, en weder te huiswaarts brengen, eene gelofte, gelijk aan die van den aartsvader Jakob: "Indien God met mij zijn zal, en mij behoeden op den weg dien ik gaan zal, mij brood geve om te eten en kleederen om aan te trekken, zoodat ik tot mijns vaders huis in vrede wedei-keere, zal de Heere mijn God zijn." — "Mogt de Heer zelve deze belofte schrijven in uw hart! " Gij bevindt uw thans te Rome, het middelpunt der schoone kunsten; eene plaats overvloeijende van alles wat iemand van uwen smaak kan behagen. Athene had in Paulus tijd den voorrang, en het komt mij, uit aanmerking van vele plaatsen in zijne schriften, als hoogstwaarschijnlijk voor, dat hij ook een' smaak bezat, die hem in staat stelde, om de schoonheden der schilder-, beeldhouw- en bouwkunst te bewonderen en te gevoelen; dan, bij denzelven bezat hij tevens eenen hoogeren, eenen geestelijken smaak, welke getroffen werd door de onkunde, afgoderij en goddeloosheden, die hij alom ontdekte, in zoo verre zelfs, dat hij op niets anders kon denken. "Veel vernuft is er in het weefsel eener spinneweb op te merken; maar wanneer het voltooid is, heeft het geene waarde en is nutteloos. Het uitbroeden vereisclit aanhoudende vlijt en oplettendheid; indien de hen haar nest verlaat, worden de eijeren geroofd; maar waarom zoude zij bestendig op de eijeren zitten, nacht en dag dezelve koesteren en bewaken, wanneer in het einde slechts een basiliskus daaruit zoude voortkomen? Dus zijn ijdelheid of boosheid de voortbrengselen van een onheilig vernuft. De kunstenaars weven weiben en de wijsgeeren broeden, door hunne geleerde bespiegelingen basilisken uit, tot vergiftiging van zich zeiven en van hunne medemenschen. Weinigen hunner hebben eene ernstige gedachte aan de geduchte eeuwigheid, op welker rand zij eenen korten tijd staan, en in wier diepte zij vervolgens zullen nederploffen." "Een gedeelte van het vonnis, uitgesproken tegen de stad, welke op zeven bergen ligt, is zoo juist en duidelijk geteekend, dat ik hetzelve moet overschrijven: En het geluid der harpen, zangers, pijpers en trompetters zal niet in u meer gehoord worden, en geen kunstenaar van eenige kunst zal meer in u gevonden worden, en het licht der kaars zal niet meer in u schijnen. Nu ben ik onderrigt, dat bij zekere gelegenheden, de geheele koepel van St. Pieter bedekt is met lampen, en eene zeer luisterrijke vertooning geeft. Indien ik dit zag, zou ik mij dien tijd voorstellen, waarin geene enkele kaars meer in de stad zal schijnen; want het vonnis zal uitgevoerd worden, en het uur kan niet meer ver af zijn." " Zoo gaat de heerlijkheid der wereld voorbij /" "Gij vraagt vriendelijk naar mijne gezondheid. Ik en mijn huisgezin, zijn door de goddelijke goedheid, volkomen welvarend; echter hoe gezond ook, laboreer ik aan eene toenemende kwaal, den ouden dag. Ik ben er niet treurig over, dat dit eene doodelijke kwaal is, waarvan men niet opkomt; want wie, die eene hoop heeft op Gods Woord gegrond, op eene erfenis in de wereld des lichts, zou altijd willen leven in eene wereld als deze? Ik ben nu in mijn twee en zeventigste jaar, en schijn lang genoeg geleefd te hebben voor mij zeiven. Ik heb een loeinig van het kwade dezes levens ondervonden, maar ook een ruim deel gehad van het goede; ik weet wat de wereld kan en wat zij niet kan geven. In dezelfde evenredigheid als de heer Newton de ijdelheid gevoelde der pogingen, die hij in den voorgaanden brief trachtte ten toon te stellen, leefde hij met opzigt tot alles, wat eeuwige dingen betreft. Slechts een voorbeeld hiervan in een bezoek dat hij aan eenen vriend gaf. Deze vriend was een predikant, welke zeer gezet was op naauwkeurigheid in zijne leerredenen, en had, op den Zondag toen de heer Newton bij hem was, ten naasten bij een uur besteed, in het maken van eenige moeijelijke en keurige onderscheidingen van het onderwerp dat hij behandelde. Daar hij eene groote achting had voor het oordeel van den heer Newton, vroeg hij hem, toen zij te huis gekomen waren, of hij dacht dat de onderscheidingen die hij gemaakt had, volledig en oordeelkundig waren? De heer Newton gaf ten antwoord: dat hij dacht, dat zij niet volledig waren geweest, naardien hij ééne belangrijke had vergeten. Welke is die dan? vroeg de predikant, want, zeide hij, ik heb meer dan gewone zorg gedragen om ze volledig op te geven. Ik denk van neen, hernam de heer Newton, want wanneer velen van uwe gemeente, eenige mijlen gereisd hadden om eenen maaltijd, vertrouw ik, dat gij de belangrijke onderscheiding niet zoudt vergeten hebben, welke altijd plaats heeft tusschen vleesch en beenen. In het jaar 1799, werd de heer Newton bevorderd tot doctor, welke waardigheid, met toezending van het diploma, hem opgedragen werd door de universiteit van New-Jersey, in Amerika. Hij ontving een werk in twee deelen, onder den genoemden titel aan hem opgedragen. De heer Newton schreef deswege aan den auteur eenen erkentelijken brief, maar verzocht, eene eer van de hand te mogen wijzen, welke hij nooit voornemens was aan te nemen. "Ik ben," zeide hij, "als een ontijdig geborene; ik heb geene aanspraak op noch begeerte naar zulk een eerbewijs. Schoon nu de universiteit mijne bekwaamheden te hoog schat, en langs dezen weg hare achting voor mij betoont, moet ik mij zeiven niet vergeten. Het zoude verwaand en oneigenaardig zijn, indien ik mij dien titel liet welgevallen." ') 1) In eene eigenhandige aanteekening, van 15 December 1797, schrijft hij: Schoon ik niet zoo gevoelig aangedaan ben als ik wel zoude wenschen, hoop ik echter opregt aangedaan te worden, door het herhaalde overzigt, dat ik over mijn voorgaande leven houde. Mogelijk, dat De heer Newton had, na alles was wij reeds van hem vernomen en gezegd hebben, nog eenen anderen storm te vreezen. Hem vergezeld hebbende op den langen en ruwen weg, dien hij afgelegd had, zouden wij meenen, dat hij slechts eene veilige haven had binnen te loopen, en dat een heldere zonneschijn den avond van zijn leven zou besluiten; dan, bij het inloopen der haven, begonnen wolken zich te zamen te pakken, en schenen het wrak zijns ligchaams nog te bedreigen. Na den dood van jufvrouw Cuningham en die van zijne echtgenoot, was zijne andere nicht Elizabeth Catlett, zijne reisgenoot op de uitspanningsreizen, die hij gewoonlijk in den zomer bij zijne vrienden op het land afleide. Deze jonge dochter was ook met jufvrouw Cuningham, door den heer Newton en zijne echtgenoot opgevoed, en was nu het voorwerp der natuurlijke toegenegenheid van den heer Newton. Zij werd hem noodzakelijk door hare diensten in de laatste jaren; zij paste hem op, ging met hem uit, ook als hij ten bezoeke van huis ging; toen zijn gezigt te zwak werd, las zij hem voor, verdeelde zijn voedsel, en was voor hem alles, wat eene brave dochter voor haren vader zijn kan. Maar in het jaar 1801 laboreerde zij aan eene ongesteldheid der zenuwen, welke den heer Newton verpligtte zich van haar te scheiden. Gedurende de twaalf maanden dezer scheiding scheen het gewigt van dit ongeval, gevoegd bij den last zijner jaren, hem te overstelpen. Ik heb eenige zijner aanmerkingen afgeschreven, die hij bij die gelegenheid, op sommige ledige plaatsen eener uitgave van zijne brieven aan eene vrouw had opgeteekend, welke hij mij, tot zamenstelling dezer bijzonderheden, overgaf'). Het zal den lezer er, buiten mij, ter naauwernood een voorbeeld gevonden wordt, dat in zoo vele opzigten zoo bijzonder is. Mogelijk, dat Gods genade velen getrokken heeft, uit eene gelijke diepte van afval, ongeloof en goddeloosheid; doch weinigen van hen zijn verlost geworden uit zulk eenen staat van ellende en verdrukking, als waarin ik mij op de kust van Afrika bevond, toen Gods ongezochte goedheid mijne verlossing bewerkte. • En — dat nu zulk een booswicht, niet alleen gespaard zou worden en vergiffenis ontvangen , maar dat hij de eer zou genieten het Evangelie te prediken dat hij gelasterd en verloochend had, dat hij eindelijk geplaatst zou worden in zulk eene openbare betrekking, en begunstigd met eenen invloed om nuttig te zijn, zoo op den predikstoel als door zijne schriften, zoodat mijn geringe naam bekend geworden is, in alle deelen der wereld, waar dezulken gevonden worden die den Heere liefhebben, is in waarheid verwonderlijk! Hoe meer God mij verhoogd heeft, hoe meer ik mij zeiven moet vernederen. 1) Den lsten Augustus, 1801, schreef hij: Ik ga nu in mijn zeven en zeventigste jaar. Ik ben dit jaar geoefend geworden, door een beproevend en onverwacht verlies; maar het is volgens uwen wil, o genadige Heer! en Gij zijt onveranderlijk, wijs, goed en genadig. Gij gaaft mij, dat dierbare aangenomen kind ; Gij schonkt mij de krachten, om het voor U op te brengen; ik twijfel niet of Gij hebt haar door uwe genade geroepen. Ik dank U voor de vele jaren van troost, die ik door haar genoten heb, en voor de oplettendheid en genegenheid die zij mij altijd betoond heeft, overtreffende daarin vele dochters omtrent hare ouders. Gij hebt mij, in mijnen ouderdom, beproefd gelijk Gij Abraham deedt, nu mijn gezigt mij begeeft en mijne krachten mij ontvallen. Gij hebt mijn' Izaak opgeëischt, welke zoo lang mijn voorname steun en staf was; mtar het is uwe goedheid, die haar zoo bezoekt. Ik wensch haar over te laten aan uwe zorg, en vooral te bidden voor mij zeiven, dat ik moge in staat gesteld worden, uwen tijd af te wachten en mij aan uwen wil te onderwerpen, zonder eenig teeken van ongeduld of vertwijfeling, hetwelk zoo weinig voegen zou bij mijne belijdenis en mijn karakter. Tot hiertoe hebt Gij mij geholpen, en voor het toekomende zie ik op U. Laat genoegen verschaffen, dat jufvrouw Catlett weêr huiswaarts keerde, langzamerhand herstelde, en naderhand aan eenen waardigen man, Smith genaamd, gehuwd is. Het was niet enkel vreugde en bewondering, dat de vrienden en toehoorders van dezen uitmuntenden dienaar Gods hem behouden mogten, vruchten dragende in zulk eenen vergevorderden ouderdom; maar toen hij, omtrent tachtig jaren oud, bijna blind en door zijne doofheid ongeschikt was voor gezellige genoegens , werd echter zijn openbaar dienstwerk geregeld door hem voortgezet en volgehouden, met eenen aanmerkelijken graad van zijnen vorigen ijver. Zijn geheugen begon wel zwak te worden, maar zijn oordeel over goddelijke zaken bleef hetzelfde, en schoon dikwijls eene neerslagtigheid van geest bij hem werd waargenomen, die hij gewoon was op rekening van zijnen ouden dag te stellen, waren zijne bevatting, smaak en ijver voor de waarheden, die hij zoo vele jaren erkend en gepredikt had, bij hem nog volkomen blijkbaar. Gelijk Simeon, die de zaligheid des Heeren gezien had, wachtte en smeekte hij om henen te gaan in vrede. Toen de heer Newton tachtig jaren bereikt had, oordeelden eenige zijner vrienden, dat hij zijne openbare werkzaamheden te lang waarnam; zij bemerkten niet alleen zijne zwakheid op den predikstoel, maar ook dat hij, meer dan te voren, van het afnemen zijner krachten, en zijne van tijd tot tijd plaats gehad hebbende, drukkende omstandigheden sprak. Bij hem zijnde, in het laatst van Januarij 1806, zeide hij mij, dat hij nog niet ondervond dat de grondbeginselen van zijn godsdienstig gevoel en van zijne leer in het minst iets leden; dat zijne neerslagtigheid een gevolg was van zijnen tachtigjarigen ouderdom; en dat wij in eiken leeftijd, uit onze grondbeginselen , alleen dien troost genieten kunnen, welke het Gode behaagt ons te schenken. "Maar," hernam ik, "zou het met betrekking tot uw openbaar dienstwerk, niet best zijn dat gij uwe taak als afgedaan beschouwdet, en uwen post nederleidet, eer gij zelf duidelijk bemerkt, dat gij niet langer prediken kunt?" — "lk kan mijne dienst niet ned.erleggen, zeide hij, met verheffing van stem; wat! zoude eene oude gewezen Afrikaansche godslasteraar uitscheiden, zoo lang hij nog spreken kan f' In ieder volgend bezoek merkte ik dat de ouderdom groote schreden maakte; zijn gezigt, gehoor en geheugen namen geweldig af, maar door Gods goedheid, vrij van pijnen zijnde, scheen hij over het algemeen tevreden en opgebeurd. Al wat hij sprak bleef over- alles uitloopen tot uwe heerlijkheid. Dat rnijne vrienden en toehoorders aangemoedigd mogen worden, door te zien hoe gij mij ondersteunt! Laat uwe kracht zich in mijne zwakheid verheerlijken, laat uwe genade mij genoeg zijn, en laat alles, eindelijk, te mijnen goede medewerken. Amen! Ik wensch met mijn hart te zeggen: niet mijn, maar uw wil geschiede! maar schoon Gij, ten deele mijnen geest gewillig gemaakt hebt, Gij weet het en ik gevoel het, mijn vleesch is zwak. Ik geloofd Heer! kom mijn ongeloof te hulp. Ik smeek U, onderdruk elke wederspannige gedachte, die zich tegen uwen wil zoude durven verheffen. Bewaar mij het gezigt, indien het u behaagt, maar boven alles sterk mijn geloof en mijne liefde. eenkomstig met de grondbeginselen, die hij zoo lang gekoesterd en zoo eervol gehandhaafd had. Weinige dagen voor zijnen dood, met eenige zijner beste vrienden bij hem geroepen zijnde, waren wij niet in staat ons door hem te doen herkennen, maar naderhand hem ziende opzitten, vond ik nog zoo veel tegenwoordigheid van geest bij hem overgebleven, dat hij in staat was een kort en hartelijk antwoord te geven, doch tot het houden van een gesprek was hij onvermogend. De heer Newton nam nu trapswijze zoodanig af, dat het eindelijk smartelijk werd hem eenige vraag te doen, of te trachten zijne bijna verloren vermogens op te wekken; echter waren zijne vrienden begeerig nu en dan nog een woord van hem te hooren, terwijl vele anderen begeerig waren, om zijne gemoedsgesteltenis, in zijne laatste uren, te ontdekken. Zulk eene begeerte is natuurlijk; doch de wijze, op welke iemand van zulk een gevestigd karakter als de heer Newton deze wereld verlaat, is van zulk een belang niet. Hij zelf zeide wel eens, als hij onderzoek hoorde doen naar de laatste uitdrukkingen van eenen uitstekend geloovige. "Vertel mij niet, hoe de man gestorven is, maar hoe hij geleefd heeft." Onaangezien dit, herhaal ik, zulk eene begeerte, zulk een onderzoek is natuurlijk, en ik wil dezelve te gemoet komen, niet door eene tentoonspreiding van onbelangrijke bijzonderheden, maar voor zoo veel ik aanmoedigende daadzaken kan bijeen verzamelen. Ik zal uit een papier, door de familie des overledenen mij vriendelijk toegezonden, alleen datgeen overnemen wat belangrijk en volkomen zeker is. Omtrent eene maand voor den dood van den heer Newton, zat zijne nicht, mejufvrouw Smith, bij hem, tegen welke hij zeide: " Het is eene groote zaak te sterven, en als vleesch en hart bezwijkt, God te hebben tot de sterkte van ons hart, tot ons deel in eeuwigheid. Ik weet in wien ik geloofd heb, en hij is in staat hetgeen ik hem toevertrouwd heb, te bewaren tot dien grooten dag. Voorts is mij weggelegd de kroon der regtvaardigheid, welke de Heer, de regtvaardige Eegter, mij geven zal in dien dag." Op eenen tijd dat jufvrouw Smith bij hem in de kamer trad, zeide hij: " Ik was daar bezig met over een onderwerp te denken: Komt, hoort toe, gij allen, dien God vreest! ik zal u zeggen wat de Heer aan mijne ziel gedaan heeft" Bij eene andere gelegenheid zeide hij: " Hoe meer licht, hoe meer liefde, hoe meer vrijheid! Ik heb hoop, wanneer ik mijne oogen sluit voor de dingen van dit leven, dat ik ze zal open doen in eene betere wereld. Welk een voorregt is het, te leven onder de schaduw der vleugelen van den Almagtige! Ik ga den weg van alle vleesch." En toen iemand daarop antwoordde: de Heer is genadig ! hervatte hij: " Indien dit zoo niet ware, hoe zoude ik dan voor hem durven bestaan." Des Woensdags voor zijnen dood, vroeg mejufvrouw G. hem, of hij troost in zijn gemoed ondervond. Waarop hij antwoordde: "Ik ben tevreden met den wil van God." Verder scheen de heer Newton zeer gevoelig te zijn in zijne laatste oogenblikken; maar na de zoo even medegedeelde woorden drukte hij niets aanmerkenswaardigs meer uit; hij overleed den 21sten, en werd in het gewelf zijner kerk begraven, den 31sten December 1807, hebbende in eenen brief het volgende nagelaten, ten einde zijne executeuren zich daarnaar zouden gedragen: "Ik verzoek, dat dit grafschrift op mij zeiven moge gezet worden op een eenvoudig marmeren tafeltje, naast de deur van de consistoriekamer:" JOIIN NEWTON, Predikant, eenmaal een Ongeloovige en Vrijgeest, slaaf der slaven in Afrika, werd, door den onuitputbaren rijkdom der Genade van onzen lieer en Zaligmaker, JEZUS CHRISTUS, bewaard, hersteld, vergiffenis geschonken, en aangesteld tot Prediker van het Geloof, aan welks verwoesting hij zoo langen tijd gearbeid had, omtrent 16 Jaren te Olney, in Bulks, en Jaren in deze Kerk. Op den lste" Februarij, 1750, trouwde hij met MARIA, Dochter van wijlen george catlett, van Chattam in Kent, en gaf haar aan den Heer terug den 15den December, 1791. "en ik verlang ernstig, dat geen ander gedenkteeken noch opschrift, dan het bovenstaande, moge vervaardigd worden." Het volgende is een afschrift van het testament des heeren Newton, gedagteekend 1803. "In den naam van god. Amen! Ik, John Newton, van Colemanstreet buildings, in de parochie van St. Stephen Colemanstreet, in de stad Londen, predikant zijnde, door Gods goedheid, in eene goede gezondheid, en tevens van eene gezonde en welgestelde ziel, verstand en geheugen, ofschoon in het acht en zeventigste jaar mijns ouderdoms, maak, tot regeling van mijne tijdelijke goederen, en ter beschikking over alle wereldsche bezittingen, welke het den Heer in zijne goede voorzienigheid, behaagd heeft mij te schenken, het volgende testament of laatsten wil." "Ik beveel mijne ziel aan mijnen genadigen God en Zaligmaker, die mij zoo liefderijk gespaard en bewaard lieeft, toen ik een afvallige, een godslasteraar en een ongeloovige was; — die mij verlost heeft uit den staat van ellende, waarin ik mij op de kust van Afrika, gebragt had, en wien het behaagd heeft, mij, schoon den onwaardigste, toe te laten tot de verkondiging van het heerlijk Evangelie. Ik verlaat mij, met nederig vertrouwen, op de verzoening en bemiddeling van den Heer Jezus Christus, God en mensch, dien ik dikwijls aan anderen voorgesteld heb, als den eenigen grond waarop een zondaar zijne hoop kan bouwen, en ik vertrouw, dat hij mij behouden en leiden zal, door het overschot van mijn leven, en dat hij mij, bij het einde van hetzelve, zal toelaten in zijne nabijheid, in zijn hemelsch koningrijk." "Ik wil mijn ligchaam begraven hebben onder het verwulf der parochiekerk van St. Mary Woolnotli, naast de kist van mijne dierbare echtgenoot, en die van mijne dierbare nicht, Eliza Cuningham, en het is mijne begeerte, dat mijne begrafenis, behoudens de welvoegelijkheid, zoo onkostbaar zijn zal als mogelijk is.". 