Weekblad van het regt; verzameling van regtszaken, bouwstoffen voor wetgeving, mengelwerk, jrg 15, 1853, no. 1458, 07-08-1853 
hij rijnt antwoord ter eerste instantie heeft verklaard, dat hij, hoewel de schuld niet ontkennende, waarop de vordering is gegrond, de eis, voor roover daarbij tot lijfsdwang is geconcludeerd, moest tegenspreken, omdat hij, behalve de eigen eigene goederen, ook al wat hij overigens bezat, door schipbreuk had verloren, en die ten gevolge buiten staat was om zijn schuldeisers te voldoen; kunnende de lijfsdwang, volgens hem, niet verleend worden: 1°. uit hoofde de schuld is gecontracteerd onder de vroegere wetgeving, bij welke geen lijfsdwang op die schulde was gesteld geweest, en het vermeende recht daartoe, ingevolgens art. 56 der bepalingen omtrent de invoering van en den overgang tot de nieuwe wetgeving, niet op de tegenwoordige wet zou kunnen worden gegrond; 2°. dewijl, ook wanneer die laatste wet van toepassing was, de ged. nu geapp., nog steeds geen koopman is, noch dit in 1845 was; en 3°. omdat de schuld geen handelsschuld is; daar de ged. en geapp. later, bij incidenteel appel, heeft beweerd (behalve dat hij, als bij het vonnis van den Raad van justitie niet geheel in het gelijk zijnde gesteld, niets in alle kosten had bevolen te zijn veroordeeld), als niet bevattende de erkenning van genotene waarde, en dat gevolgens niet die acceptatie, als door hem niet als wettig erkend, maar slechts zijn mondelinge erkenning van het bedrag der schuld, tot grondslag had behoren te zijn genomen bij de veroordeeling tot voldoening derzelfde; O., ten aanzien van het recht, dat, vermits de ged., nu geapp., heeft erkend aan den eischer en app. schuldig te zijn van de som, welke deze van hem vordert, omtrent de gegrondheid van den eisch dus in dit opzicht geen onderzoek behoefte plaats te vinden, doch slechts te beslissen valt, of het vonnis, waarbij de ged. tot voldoening van die som is veroordeeld, al dan niet had behooren te zijn uitvoerbaar verklaard bij lijfsdwang; O., dienaangaande, dat de vijfde titel van het tweede boek van het reglement op de burgerlijke rechtsvordering voor de raden van justitie op Java en het Hoog Gerechtshof van Nederlandsch-Indie de verplichtingen opgeeft in welke lijfsdwang ten gevolge hebben, zonder te onderscheiden, of die tijd aangegaan onder de tegenwoordige, dan wel onder de vroegere wetgeving; zijnde art. 56 der overgangswet, waarop de ged., nu geapp., zich beroept, volgens hetwelke de rechten, uit overeenkomsten voortvloeien, geregeld worden door de wettelijke bepalingen, welke in werking waren, toen de overeenkomsten zijn gesloten, ten deze van geen toepassing, omdat lijfsdwang is een middel tot tenuitvoerlegging van rechten, hetwelk met de regeling derzelve niets gemeen heeft; dat bovendien, onder de vroegere wetgeving, ter zake van iedere schuld lijfsdwang werd toegestaan, en bij art, 92 der genoemde overgangswet als beginsel is aangenomen, dat, slechts dan, wegens schulden, onder de vroegere wetgeving aangegaan, geen lijfsdwang zou verleend worden, wanneer dezelve ook niet voor gelijke schulden, onder de tegenwoordige wetgeving ontstaan, zou mogen worden toegekend; dat mitsdien behoort te worden nagegaan, of de tegenwoordige wetgeving op de onderwerpelijke schuld lijfsdwang stelt; dat, volgens art. 581, n° 3, van het reglement op de burgerlijke rechtsvordering lijfsdwang plaats heeft tegen personen, geen kooplieden zijnde, welke orderbriefjes en assignaten of andere handelspapieren hebben getekend, doch alleen indien de bovengenoemde personen zich verbonden hebben ter zake van koophandel; dat de ged., thans geapp., door bij zijn antwoord ter eerster instantie te verklaren, dat hij niet ontkende de schuld, waarop des eischers vordering rustte, die schuld in derzelver geheel heeft erkend, zoo als de eischer, nu app., dezelve bij zijn eisch ter eerster instantie had omschreven, te weten, als voortspruitende uit een ten processe overgelegde, door den ged., nu geappelleerde, onderteekende en aan den eischer afgegevene schuldbekentnis, ten bedrag van 2,300, koperen munt, zijnde de prijs van 92 plaatjes Papoesche noten, door den ged. MENGELWERK. ONDERZOEK VAN HET MOEDERSCHAP. Volgens art. 343 K. W. wordt aan een natuurlijk kind vergund, in tegenstelling van dat, wat ten aanzien van de vader is bepaald, te onderzoeken, wie zijn moeder is. Wij stellen ons het geval voor, dat het natuurlijk kind overleden is, zonder dat het door de moeder erkend is of zich heeft laten erkennen. Nu kan het geval zich voordoen, dat het kind zelf kinderen nagelaten heeft, of dat het, zonder afstammelingen gestorven zijnde, uit de nalatenschap van de moeder goederen ontvangen had. Zijn die kinderen gerechtigd, het onderzoek naar het moederschap van degene, van wie zij afstammen, in te stellen? Zijn de wettige afstammelingen van de moeder bevoegd, krachtens art. 918 R. W., de gegeven goederen terug te vorderen, hetwelke zij niet kunnen doen, zonder te bewijzen, dat de goederen, die zij terugvragen, van de natuurlijke moeder afkomstig zijn? Aan de ene kant staat misschien hier een moeder des huissengesinds, die in bare jeugd eenen misstap begaan heeft, die verborgen is gebleven; die die misstap gebeten heeft uitgewist door een voorbeeldig gedrag; die haar kind evenwel niet heeft vergeten, maar het heeft ondersteund en zelfs een middel van bestaan verschaft. Mogen nu de kinderen van dat kind komen doen, wat hun vader of moeder niet heeft willen doen? Mogen de afstammelingen van de moeder haar goeden naam aanvallen? en dat waarom? Alleen uit hoofde van een geldelijk belang. Er kunnen dus redenen zijn geweest, het valt niet te ontkennen, die de wetgever kunnen hebben bewogen, deze vordering slechts persoonlijk te maken voor het natuurlijk kind; maar dan blijft altijd de vraag: heeft hij het willen doen? Zoals de woorden der wet lijken, worden natuurlijke moeder en kind nog verondersteld in het leven te zijn. De eerste zin: het onderzoek, wie de moeder van het kind is, wordt toegelaten, doet evenwel minder af, omdat ik die slechts beschouw als een vertaling van de in het Fransche wetboek voorkomende woorden: La recherche de la maternité est admise; maar ook de twee andere zinsneden spreken alleen van het geval, dat het kind nog in leven is; het kind, hetwelk verplicht is te bewijzen, hetwelk tot bewijs door getuigen wordt toegelaten. Wanneer wij het oog slaan op vroegere wetgevingen, waaruit de Fransche en vervolgens weder de onze zich vormd hebben, dan zien wij, dat daarin de erkenning van de moeder niet bekend was, noch in het Romeinse recht, noch in het oud-Hollandsch recht, noch gedeeltelijk in het Franse recht. Algemeen was aangenomen, dat de vrouw geen bastaard maakte; dus onder die wetgevingen geen twijfel, of na het overlijden kon deze rechtsvordering door de kinderen van het natuurlijke kind en door de wettige afstammelingen der natuurlijke moeder ingesteld worden. Maar ten aanzicht van de vader geloof ik niet, dat de kinderen uit eenen onwettigen omgang geboren, zich konden doen erkennen, hetwelk hetzelfde was als wettig, bij de Romeinen, vermits bij hen die huwelijksband niet bestond, die wij kennen; maar ik vermeen evenzeer te mogen aannemen, dat zijne wettige erfgenamen het bewijs zouden hebben mogen leveren na zijn dood, wie natuurlijke kinderen van hem geweest waren, indien zij daarbij belang gehad hadden, en met inachtneming van de regel: ne de statu defunctorum post quinquennium. Wat volgt hieruit? Mijns inziens, dat de wetgever, die wel wilde, dat ook de erkenning der natuurlijke kinderen door de moeder geschiedde, maar toch toeliet, dat onderzoek werd, wie de moeder was, bepaaldelijk had moeten zeggen, dat er na den dood der natuurlijke kinderen geen sprake meer kon wezen van hunnen staat, indien hij zulks verlangd had. Maar indien de wetgever niet uitdrukkelijk heeft te kennen gegeven, dat zóó zijn bedoeling was, zoude hij dit stilzwijgend door de een of andere bepaling, die geene andere verklaring toeliet, hebben moeten uitdrukken. Heeft hij dit gedaan? Ik heb zodanige bepaling niet kunnen vinden. Integendeel lezen wij in art. 880 B. W. , dat de erfgenamen van rechtswege treden in het bezit der rechtervorderingen van de overledene , natuurlijk voor zoverre zij hem niet persoonlijk betreffen , als 't ware aan zijn gebeurtenissen kleven, met zijn dood ophouden , van welken aard zijn lijfrenten , vorderingen tot onderhoud , rechten van man en vrouw, uit het huwelijk vloeijende. Waarom vinden wij in art. 334 B. W. vastgesteld, dat kinderen nog kunnen gewettigd worden na hunnen dood, wanneer die kinderen nagelaten hebben? en waarom treffen wij dezelfde bepaling niet aan ten aanzien van het erkennen van natuurlijke kinderen? Heeft de wetgever hier de wettiging willen begunstigen boven de erkenning? Dit is moeilijk te geloven, en ik wil het liever daarvoor houden, dat men dit heeft noodzakelijk gerekend, omdat de wettiging een daad is van dat belang, die zoozeer in de staal der huisgezinnen ingrijpt, dat men begreep een bijzondere bepaling noodig te hebben, opdat iemand ook nog na zijn dood den titel van wettig kind aan het natuurlijk kind kon geven, terwijl de erkenning niet van dat belang geacht werd om een bijzondere bepaling noodig te laten zijn. Indien men nu toe stemt, dat het vergund is, een natuurlijk kind na zijn dood te erkennen, even goed als het te wettigen, waarom zullen dan ook de afstammelingen van het eene het recht van hunnen vader of moeder om erkend te worden niet mogen doen gelden? Ik geloof niet, dat de bepaling van art. 339 B. W. tegen mijn gevoelen kan ingeroepen worden: het zegt, dat de erkenning van een kind door de vader geen ander gevolg heeft dan ten opzichte van de vader; deze bepaling steunt op het beginsel, dat niemand door zijn handelingen of verplichtingen een ander bevoordeelen of benadeelen kan; maar daarin ligt niet opgesloten, maar deze bepaling zegt niet, dat na het overlijden der moeder haar natuurlijk kind niet meer erkend zal kunnen worden; en, indien er nog na de dood der moeder kon gehandeld worden over de erkenning van een natuurlijk kind van haar, waarom dan niet insgelijks na de dood van het kind, indien er belanghebbenden zijn? Wij hebben tot hiertoe steeds meer op het oog gehad de afstammelingen van het natuurlijke kind, tegen de natuurlijke moeder; maar slaan wij nu een blik op de rechten, die de wettige afstammelingen der natuurlijke moeder ontleenen aan art. 918 B. W. Ik houd de vordering van deze personen voor minder gunstig dan die der wettige afstammelingen van het natuurlijk kind; doch ik vermeen toch, dat hun de vordering niet kan ontzegd worden, zodra erkend is, dat ook nog na den dood eener moeder, na den dood van het kind, over den staal van het natuurlijk kind kan gehandeld worden. En nog eens, hoe zou daarover in staat kunnen worden gehandeld, daar, volgens art. 330 B. W., wel kinderen kunnen gewettigd worden van iemand, die overleden is? Duranton, t. III, n°. 342, en Marcadé, Élem. de dr. civ. français, t. II, p. 480, n°. 8, hebben zich in een tegenovergestelden zin verklaard. Ziehier de gronden, welke zij aanvoeren tot ondersteuning van dit stelsel; « Wanneer de art. 757, 758 en 908 Code Civ. (art. 909, 910 en 955 B. W.) aan het natuurlijke kind verbieden om van zijn ouders iets boven de bepaalde hoeveelheid te ontvangen, is het niet het bijzonder belang der erfgenamen, hetwelk zij op het oog hebben, vermits het deel, dat het natuurlijke kind niet mag ontvangen, aan vreemdelingen zoude kunnen gegeven worden. Het is het maatschappelijk belang, dat zij willen beschermen door een soort van bestraffing, die de liefde van de vader en de moeder in de persoon van het kind treft. De erfgenamen kunnen dus niet, als zij zich op art. 341 (ons art. 343) tegen een natuurlijk niet erkend kind beroepen, om een overgroote vrijgevigheid te laten inkorten, zich alleen gronden op beweegredenen betrekkelijk dat maatschappelijk belang, hetwelk de beschikkingen der wet hebben voortgebracht; zij moeten zich beperken in een stelsel, hetwelk er uitsluitend in zoude bestaan om het stilzwijgen, door de moeder bewaard, om haar titel van moeder als een bedriegrijkheid tegen de wet, als een middel om aan een kind de overdracht der goederen te verzekeren voor te stellen, en alzoo aan de straf te ontsnappen, die de wetgever heeft uitgesproken, en mitsde en als een schending, die, nimmer geduld moetende worden, aan diegenen, wier belangen zij kwetst, het recht van ze openbaar te maken, geeft. Maar dit stelsel zelf zoude tegen de bedoelingen van het wetboek ingaan. Inderdaad, het wetboek beschouwt de zedelijke bestraffing, voortspruitende uit het gebrek van wettige staving van afstamming, als strenger voor de vader, de moeder en voor de kinderen dan de stoffelijke bestraffing, die door het geld treft. Zeeland, 29 Juli 1853. p. V. A. WETGEVING. Den 4dezer is opgemaakt het volgende eind-verslag der commissie van rapporteurs ter Tweede Kamer voor het ontwerp van wet, regelende het toezicht op de onderscheidene kerkgenootschappen: De commissie van rapporteurs voor het ontwerp van wet tot regeling van het toezicht op de onderscheidene kerkgenootschappen, Kennis genomen hebbende van den inhoud der memorie van beantwoording, door den tijdelijke voorzitter van de Raad van ministers den 2 Aug. jl. ingezonden, op het voorloopig verslag omtrent dat wets-ontwerp, alsmede van de nota van wijzigingen en verdere stukken, bij die memorie gevoegd; En in aanmerking nemende, dat door de wijzigingen, in het genoemde wets-ontwerp gebracht, wel aan bedenkingen van gewichtige aard tegen het oorspronkelijk voorstel gevolg gegeven, maar toch het beginsel van dat voorstel onveranderd gebleven is; dat die wijzigingen, in verband met de beschouwingen, waartoe zij betrekking hebben, reeds in de afdeelingen der Kamer overwogen zijn; en dat de memorie van beantwoording, voorzover zij de in het voorloopig verslag behandelde onderwerpen aanroert, geen nieuwe gezagsvraagstukken opent of redeneringen behelst, die een nadere opzettelijke overweging in de afdeelingen noodzakelijk maken, Is eenparig tot het besluit gekomen, dat te dezer zake geen nieuwe overweging in de afdeelingen der Kamer gevorderd wordt. De commissie van rapporteurs heeft voorals, ook met het oog op het in den laatsten tijd meermalen zonder tegenspraak gegeven voorbeeld, gemeend, zich bij dit eind-verslag van het uitbrengen van een eigen oordeel over de punten, bij de gewisselde stukken over het genoemde wets-ontwerp behandeld, te moeten onthouden. (get.) Groen van Prinsterer, Westerhoff, Wintgers, Sloff tot OLDENBURG, de beroemd. BENOEMINGEN, VERKIEZINGEN ENZ. Z. M. heeft Mr. J. G. Kist, griffier bij het Kantongerecht te Noordwijk, benoemd tot kantonrechter te Gouda. Door de Arrondissements-Rechterbank te Tiel is de volgende voordrag opgemaakt, ter vervulling van de vacante betrekking van kantonrechter te Zalt-Bommel, als 1e Mr. J. G. Thooft, aldaar; 2e. Mr. J. M. Smits, te Nijmegen; en 3e. Mr. L. E. Lensing, te Zutphen. BERIGTEN. "'s-Gravenhage, den 6 Augustus Naar men verzekert, zullen de openbare beraadslagingen over het ontwerp van wet, regelend het toezicht op de verschillende kerkgenootschappen, tegen het laatst van de volgende week, waarschijnlijk Vrijdag, den 12 dezer, bij de Tweede Kamer der Staten-Generaal aan de orde worden gesteld. De leden van de Eerste Kamer der Staten-Generaal zijn ter vergadering opgeroepen tegen Dinsdag, den 23 dezer. Den 2 dezer is te Leeuwarden overleden Mr. J. Cats Epz., vice-president van het Prov. Gerechtshof in Friesland, vroeger lid van de gewone en van de dubbele Tweede Kamer der Staten-Generaal. Den 2 dezer heeft te Groningen de algemene jaarlijksche vergadering van de broederschap der notarissen in Nederland plaats. Er waren zestig broeders opgekomen, vertegenwoordigend honderd veertig broeders. Bij de vergadering in het concerthuis, die van 's morgens tot 's middags 3 uren duurde, werd o.a. verslag uitgebracht over het afgelopen jaar. Uit dat verslag bleek, dat onlangs dertig notarissen tot de broederschap waren toegetreden, negentien als gewone, elf als buitengewone broeders. Het gehele getal broeders beloopt vierhonderd vijf-en-dertig, zijnde ruim het 3/5 van het getal notarissen in ons vaderland. Voorts bleek nog, dat in het verloopen jaar tien notarissen waren overleden en drie eervol ontslagen; zijnde gedurende die tijd veertien benoemd. Sedert de oprichting der broederschap werd aan enkele behoeftige notarissen en aan weduwen en wezen van notarissen uitbetaald f 32,000 waarin echter laatstbedoelden voor het grootste deel deelden. Na het uitbrengen van het verslag werd overgegaan tot het benoemen van leden in 't bestuur, en werd Mr. F. W. Fabius met algemeene stemmen herbenoemd als voorzitter. Daarna werden eenige punten behandeld van notarieel en algemeen belang. Voor de volgende vergadering is aangewezen de stad Maastricht; zijnde de vergadering in alle provinciën geweest, behalve in Limburg en Drenthe. Des namiddags had in het logement den Doelen een broederlijk diner plaats, dat zich onderscheidde door den hartelijken toon, die er heerschte, en waar men den disch kruidde door menigen gullen feestdronk en alzoo tot laat in den nacht recht aangenaam bijeenbleef. De 4dezer heelt voor het Provinciale Gerechtshof in Zuid-Holland (kamer van vacantie) de behandeling plaats gehad in zaken Machiel Peiger, oud 23 jaar, van beroep beddenmaker, geboren en laatst woonachtig te Den Haag, beschuldigd van diefstal ten huize van en jegens zijn meester, de heer v. M., bij wie hij voor loon in dienst was, en van diefstal bij nacht in een bewoond huis. Het Hof heeft hem schuldig verklaard aan de heften laste gelegde feiten, en hem te diere zaken verklaard eerloos, en veroordeeld tot vijf jaar tuchthuis-straf. Bij het Lagerhuis in Engeland is dezer dagen rapport uitgebracht door een commissie, die belast was met het onderzoek van de middelen om verwaarloosde zwervende kinderen en jeugdige misdadigers te regen. Het rapport vat aan met de erkennenis, dat al hetgeen tot nog toe in Engeland is gedaan tot bestrijding van dat kwaad, nog niet voldoende is. Verder wordt gewezen op hetgeen tot dat doel in Frankrijk, Duitsland, Zwitserland, België en de Verenigde Staten is gedaan, met meer vrucht dan in Engeland. In het algemeen geeft het rapport de raad "vroeger te beginnen, hoe vroeger des te beter;" zodat het kind bij de intrede van de weg, die tot misdaad en ellende van stroom lijkt en zedelijke aard heeft, terstond wordt gestopt en niet verder vordert. Het rapport noemt "een regelmatige straat-opvoeding" een belangrijke verbetering. Verder stelt commissie voor, verbeterhuizen op te rigten tot opsluiting van kinderen, die door de strafrechter aan misdrijven van ernstige aard worden schuldig verklaard. Verbeter-scholen voor de opvoeding van kinderen, die aan lichte misdrijven schuldig worden bevonden; de eerste zouden geheel op Staats-kosten, de laatsten uit plaatselijke middelen met bijdrage uit de schatkist worden opgericht; de kosten van het onderhoud der kinderen in de beide soorten van gestichten zouden zo veel mogelijk ten laste der ouders moeten gebracht worden. In geen der gestichten zouden de kinderen langer dan tot hun zestiende jaar blijven. De in die gestichten gebrachte opvoeding zou in de regel moeten strekken om de kinderen tot een nuttig ambacht van fabrieks-werknemers, dakers, weverijen enz. op te leiden. Het nieuwe in dit plan is het voorstel om de menschlievende zorg tot zee jeugdige kinderen uit te strekken, en ze langere tijd onder tucht te houden, en niet weer in de wereld te zenden, vóórdat zij geheel verbeterd schijnen te zijn. Gedrukt en uitgegeven bij GIESENHEDELPERS / Tijdschrift te 's-Gravenhage. 