Weekblad van het regt; verzameling van regtszaken, bouwstoffen voor wetgeving, mengelwerk, jrg 18, 1856, no. 1731, 20-03-1856 
HOGER RAAD. — Eerste van Strafzaken. Zitting van Maandag, 17 Maart. Voorzitter, Jhr. Mr. B. van den Velden, I. Conclusie door het Openbaar Ministerie genomen in zaak: II. S. van Sermonde c.s., tegen een arrest van het Hof in Gelderland; adv.-gen. Antenius concludeert tot verwerping van het beroep van den eersten requirant, cassatie van het arrest, voor wat betreft den tweeden reql. en verwijzing zijner zaak naar een aangrenzend Hof. Uitspraak 1 April. II. Behandeld het beroep van: 1°. den procureur-general bij het Hof in Zuidholland tegen een arrest in zaak D.B. Adrian; rapp., raadsh. Gockinga. Conclusie bepaald op 2 April. 2°. het Openbaar Ministerie bij het Kantongerecht te Zierikzee, tegen een vonnis in zaak W. van den Emle; rapp., raadsh. Provo Kluit, adv.-gen. Antenius concludeert tot cassatie en rechtsgang ten principale. Uitspraak 1 April. Zitting van Dinsdag, 18 Maart. I. Uitgesteld tot 26 Maart de uitspraak in zaak: J. Kennedy, tegen een arrest van het Hof in Gelderland. II. Uitspraak gedaan in zaak: 1°. M. Nieuwkamp, tegen een arrest van het Hof in Noordholland. Het arrest vernietigd, alleen wat de kosten betreft, en te dien aanzien ten principale recht gedaan. 2°. A.J.H. Bosschart, tegen een arrest van het Hof in Zeeland. Verwerp(en). 3°. S. Zuiderlaan, tegen een vonnis der Rechtbank te Groningen, niet-ontvankelijk verklaard. 4°. den procureur-general bij het Hof in Zuidholland, tegen een arrest in zaak J. van Leeuwen. De zaak geroyeerd van de rol. 5°. P. Leenders, tegen een arrest van het Hof in Noordholland. Verwerpen. III. Conclusie door het Openbaar Ministerie genomen in zaak: het Openbaar Ministerie bij het Kantongerecht te Woerden, tegen een vonnis in zaak C. Hofland e.a.; adv.-gen. Deketh concludeert tot niet-ontvankelijkheid-verklaring van het beroep van de requirant ten aanzicht van de eerste vier gerequireerden, vervallen verklaring van het beroep van de requirant ten aanzicht van de eerste derde en vijfde gerequireerden; cassatie van het vonnis en voorzichtigheid van de zaak naar de Rechtbank te Leiden. Uitspraak 8 April. IV. Behandeld het beroep van: 1°. W. J. Croes, tegen een arrest van het Hof in Gelderland; rapp., raadsh. van IJsselsteyn; gepleit Mr. A. M. van Stipriaan Luifius. Conclusie bepaald op 25 Maart. 2°. S. F. Ubachs, tegen een arrest van het Hof in Limburg; rapp., raadsh. Geradts; adv.-gen. Deketh concludeert tot verwerping. Uitspraak 26 Maart. Zitting van Woensdag, 19 Maart. I. Uitspraak gedaan in zaak: 1°. den officier bij de Rechtbank te Almelo, tegen een vonnis in zaak J. Lxoo e.a. De requirant ontvankelijk verklaard; het vonnis wordt nietigd en de zaak verwijst naar het Hof in Overijssel. II. Behandeld het beroep van: 1°. C. de Jong e.a., tegen een arrest van het Hof in Noord-Brabant; rapp., raadsh. de Vos; proc.-gen. concludeert tot verwerping. Uitspraak 1 April. 2°. K. Bobeldijk, tegen een arrest van het Hof in Noord-Holland; rapp., raadsh. Gockinga; proc.-gen. concludeert tot verwerping. Uitspraak 1 April. 3°. S. Vissers, tegen een arrest van het Hof in Gelderland; rapp., raadsh. Voorduin; proc.-gen. concludeert tot cassatie en verwijzing van de zaak naar een aangrenzend Hof. Uitspraak 2 April. In de tijd was proces-verbaal opgemaakt ten laste van den beeldhouwer Goossens, op grond dat hij meer werklieden in zijn werk had dan was opgegeven. Het proces diende den 6 Maart voor de Arrondissements-Rechtbank te 's Hertogenbosch. De heer Goossens beweerde, dat hij als kunstenaar, naar aanleiding van art. 3, § 4, der patentwet, van het patent is vrijgesteld voor die werklieden, welke hem als kunstenaar bijstaan. De officier van justitie concludeerde daarop tot vrijspraak. De Rechtbank heeft den 13 dezer uitspraak gedaan en, overwegende, dat de beklaagde is van beroep beeldhouwer in steen en in lood, dat hij voor zijn timmerwerk de noodige aangifte gedaan heeft, en dat hij overigens vermeent geen patent noodig te hebben, te minder, omdat hij geen ander loofwerk maakt, dan eigenaardig behoort bij de beelden, die door hem worden vervaardigd, de beklaagde van alle rechtstevolging ontslagen. 's Gravenhage, den 19 Maart. De faculteit der rechtsgeschichte aan de hogeschool te Utrecht heeft de gouden medaille toegekend aan den heer D. van Hogendorp, litt. hum. et jur. cand. aan de Leidsche hogeschool, wegens zijn antwoord op de door haar uitgeschreven prijsvraag: Quis post Hugonem Grotium in Belgio nostro juris gentium peritia insignes fuerint meri docti, et in matrimonialibus illine dis uirte Wlï uiiutuyiitv (gewone uinoewnui, ... r illustres parlibus praestiterint, exponatur. — Den 16 dezer is te Arnhem per spoor trein gepasseerd de gewezen Rooms-Katholieke priester P. J. F. de Geest, die, na expiratie van de celletelijke gevangenis-straf van zes weken, hem bij vonnis der Arrondissements-Rechtbank te Amsterdam van 12 Febr. 11., ter zake dat hij, in strijd met zijn op 's Konings last gedane uitzetting, in dit land is teruggekeerd, opgelegd, op last der rijks-politie te Amsterdam, over de grenzen des Rijks werd uitgeleid. De 17dezer werd voor de Hooge Raad der Nederlanden (kamer van strafzaken) behandeld de zaak van de procureur-generaal bij het Hof in Zuidholland, tegen een arrest inzake D.B. Adriau, waarbij het Openbaar Ministerie niet-ontvankelijk werd verklaard in zijn vervolging tegen de gerechtige, ten aanzicht der aanklacht van laster tegen de secretaris-generaal van het ministerie van Justitie, omdat deze niet beschouwd werd als een openbaar ambtenaar. De procureur-generaal voerde als middel van cassatie aan: schending van art. 22, al. 2, Strafvoordeling, omdat het Hof ten onrecht het Openbaar Ministerie niet-ontvankelijk heeft verklaard; op grond daarvan vroeg hij cassatie van het arrest op dit punt. De advocaat-generaal Arntzenius zal den 2de April conclusie nemen. — De Arrondissements-Rechtbank te Assen heeft den 13dezer de heer Mr. J.A. Willinge Gratama schuldig verklaard aan lasterlijke aantijgingen jegens de heer J.F. Zylker, in twee nummers der Provinciale Drentsche en Asser Courant, en hem daarna ten gevolge veroordeeld tot drie dagen gevangenis-straf (eenzame opsluiting), een geldboete van ƒ 100 en in de kosten. — Naar men verneemt, heeft Jhr. Mr. Salvador cassatie aangeteekend tegen het arrest van het Provinciale Gerechtshof in Noordholland van 12 Maart, waarbij het vonnis der Arrondissements-Rechtbank te Amsterdam is bevestigd, bij hetwelke hij is veroordeeld tot 15 dagen cellulaire gevangenis en ƒ 100 boete wegens laster jegens de Rechtbank te Haarlem. — Genoemd Hof heeft den 17dezer, uitspraak doende in de zaak van F.W.G. Linck, het vonnis der Arrondissements-Rechtbank te Amsterdam vernietigd, hem schuldig verklaard aan laster in een gedrukt en verspreid geschrift, en veroordeeld tot ƒ 8 geldboete. Volgens bericht, voorkomend in het Hannoversche Politieblad, is door het Staatsanwaltschaft (het Openbaar Ministerie) van het Kon. Obergericht te Osnabrück, een premie van 50 thalers uitgeloot aan hem die zodanige aanwijzingen aan de justitie geeft, dat de beruchte Beate Christine Nielaassen de Groot wordt opgespoord en in handen der justitie komt. Bedoelde booswichte was voor haar veroordeeling voddenraapster, en ter zake van (liefst) in de gevangenis te Lingen gedetineerd. Haar kleedingstukken waren gemerkt 166. In het belang der publieke veiligheid worden de meest mogelijk nasporingen in deze gedaan, welke, naar te hopen is, niet vruchteloos zullen zijn. Als een staaltje van bijgeloof, dat nog steeds, vooral onder de boeren in het Zutphense graafschap, erg heerschende is, mag dienen, dat op een der laatste zittingen van de Arrondissements-Rechtbank te Zutphen te recht stond de persoon van reeds sinds lang gesignaleerd, als beschuldigd van bedriegery en opligting van onderscheidenen uit Zutphen. Behalve dat zij aan verschillende boeren medicijnen had verkocht, bestaande uit een mengsel van siroop, water en foelie, verkocht zij tevens, tegen den prijs van ƒ5 a ƒ 6, ongeldige loterij-briefjes, voorgevend dat dit was een loterij op den Vader, den Zoon en den Heilige Geest, wanneer de kooper het op laatstgemelde hield, hij den prijs van ƒ2300 hierop zou trekken; voorts verkocht zij een soort van talisman tegen kwaad volk tegen ƒ6, dien de kooper op de borst moest dragen. Een boer o.a. had zij voor ƒ18 afgezet; maar toen deze niet tengevolge de tallooze lepels ingenomen medicijn bleef voortduren, niets van den loterijprijs vernam en ook geen uitwerkselen van harren talisman bespeurde, kreeg hij achterdocht; zij werd gevat en tot drie jaren gevangenis-straf veroordeeld. Het was te zien, hoe de lange rij bedrogenen allen hun bijgeloof voor de Rechtbank moesten belijden. 's Hertogenbosch, 17 Maart. — Dat een feit, lang nadat het gepleegd is, toevallig nog uitkomt of de dader bekend wordt, is hier gebleken bij gelegenheid van een geregtelijk onderzoek naar een vermoedelijke moedwillige brandstichting in de gemeente Tilburg. Terwijl trouwens de officier van justitie met de rechter-commissaris en griffier bij de Arrondissements-Rechtbank te 's Hertogenbosch zich naar Tilburg hadden begeven, en een instructie voerden over eenen daar onlangs plaats gehad hebbenden brand, hoogst waarschijnlijk gesticht door iemand, die bij gerechtelijke aankondiging op vordering van de eigenaar zijn woning moest ontruimen; en, daarover verbitterd, de door hem te verlaten België. — Men herinnert zich de verzoekschriften, door de balie en de procureurs uit Luik aan de Regering en de Kamers ingediend, tot versterking van de bepalingen tot wraking van rechters, wegens bloed of aanverwantschap met de advocaten van partijen. Sedert is werkelijk een wetsvoordracht daartoe ingediend. Deswegen leest men in een Belgisch blad: De minister van Justitie heeft het Hof van cassatie en de drie hoven van appèl geraadpleegd over een ontwerp van wet, betrekkelijk de wraking van rechters wegens bloed- en aanverwantschap. Het Hof van cassatie heeft het hele ontwerp verworpen, en besluit met zich tegen alle nieuwe bepalingen op dit stuk te verklaren. De wet, zegt hetzelfde, is niet noodzakelijk; en al nam men de misbruiken, waarvan men gewaagt, als bewezen aan, dan zouden de voorzorgen, die men nemen, het doel, dat men bereiken wil, niet doen bereiken; kortom, de wet zou in de toepassing onoverkomelijke moeilijkheden ondervinden. Het oordeel van het Hof van appel te Brussel komt met dat van het Hof van cassatie zeer overeen. Zo dit meent, dat de voorgestelde maatregel door niets gerechtvaardigd wordt, dat deze kwetsend is voor de magistratuur, zou zijn, en wel geen ander gevolg hebben zou dan voor bijzondere belangen, welke voor het algemeen belang moeten wijken. Het Hof van Leuven, welke ook het misverstand, waarover geklaagd is, onder zijn ogen heeft geplaatst - heeft een geheel ander oordeel geveld. Het houdt het er voor, dat de bloed- of aanverwantschap tussen de advocaat, die voor een cliënt optreedt, en de rechtbank waaraan die cliënt van deze wordt onderworpen, groot bezwaar in heeft. Dit Hof neemt dan ook aan, dat de wet moet veranderd worden. Maar het keurt daarom de voordracht niet goed, zoo als zij ligt, en in plaats van de rechtbank de verplichting op te leggen van zich te onthullen, wilde het de advocaat, op disciplinaire straf, verboden hebben, dat deze voor een bloed- of aanverwant zou pleiten. Tegen het stelsel van de centrale sectie plaatst zich het een en ander over. Wat aangaat het Hof van appel van Gent, dit hecht zijn onverdeelde goedkeuring aan het beginsel, waarop de voordracht berust. Het is, zegt het, te meer geneigd aan te nemen, dat elke rechtbank zich moet onthouden van kennis te nemen van zaken, waarin een zijner verwanten in de regte lijn als pleiter optreedt, omdat de raadsheeren, die zitten bij de balie, sedert langen tijd dien regel van gedrag in de uitoefening van hun ambtsbetrekking in acht nemen. Maar het Hof neemt niet aan, dat de bloedverwantschap van de magistraat met de lasthebber van een der partijen zijn onthouding moet ten gevolge hebben. Het woord lasthebber heeft een algemene strekking, en de tussenchomst van de lasthebber, die niet in de acten der procedure vermeld is, is een feit van te vlugge aard en waarvan het bewijs te moeilijk zou vallen, dan dat men daarvan de nietigheid van het geding zou kunnen doen afhangen; dit zou de weg tot al te veel acties tot vernietiging openstellen. De speciale commissie tot onderzoek van de wet tot uitlevering van misdadigers, heeft, met 4 tegen 3 stemmen, het beginsel aangenomen, dat moord, doodslag en vergiftiging of poging daartoe, ten aanzien van een buitenlands soeverein of een lid van diens familie gepleegd, gelijkgesteld zullen worden met dezelfde misdaden, tegen bijzondere personen gepleegd; dat het Bewind, na de kamer van beschuldiging te hebben gehoord, personen zal kunnen uitleveren wegens feiten, welke in zekere mate het kenmerk van een staatkundig misdrijf dragen, doch die van een zodanig aard zijn, dat zij met gewone misdaden moeten worden gelijkgesteld; dat wegens medeplichtigheid tot geen uitlevering zal kunnen worden overgegaan, dan in bijzondere omstandigheden, welke in de wet bepaaldelijk zullen moeten worden aangewezen. Den 28 Febr. 11. heeft de kamer der vertegenwoordigers zonder beraadslaging een voorstel aangenomen van de heer Martens, strekkende tot bijvoeging in het wets-ontwerp op vervalste levensmiddelen van een artikel, bepalende, dat het verkoop en slijten van vervalste dranken en eetwaren, die met voor de gezondheid schadelijke bestanddeelen vermengd zijn, gestraft wordt met gevangenis van acht dagen tot twee jaren en geldboete van 50—100 fr. — De graaf Arrivabene, ondervoorzitter der statistische commissie van Brabant; de heer Bidaut, inspecteur-generaal voor den landbouw en de buurtwegen in België; de heer Ducpetiaux, inspecteur-generaal der Belgische gevangenissen en inrichtingen van liefdadigheid; de heer Faider, advocaat-generaal bij het hof van cassatie te Brussel en gewetenschappelijk minister van justitie; de heer Rogier, lid der Belgische kamer van volksvertegenwoordigers en gewezen minister van binnenlandsche zaken; de heer Romberg, hoofd der afdeeling voor nijverheid aan het departement van binnenlandsche zaken te Brussel; en de heer Visschers, lid van het collegie voor de zaken der mijnbewerking in België, hebben dezer dagen een openbare uitnoodiging aan de deskundigen in alle landen gericht, om op den 15 Sept. dezes jaars te Brussel samen te komen, ten einde te beraadslagen over aangelegenheden betreffende het armwezen. — Onze Regering heeft allen de Duitsche Staten voorgesteld het sluiten van een op het beginsel van reciprociteit berustend tractaat, krachtens hetwelke behoeftige onderdanen van elk der betrokken Staten, wanneer zij ziek worden, verpleging en ondersteuning zullen erlangen, zonder dat de Staat of de gemeente, alwaar de behoeftigen armlastig zijn, verplicht zal zijn de kosten te vergoeden. Pruissen.— Het huis der afgevaardigden heeft zich vereenigd met de regeringsvoorstellen betrekkelijk de wijzigingen in de bestaande strafwetgeving, het reglement op de politie enz. De noodzakelijkheid van een herziening van de in Pruissen bestaande wetgeving op de banken wordt met elk dag meer erkend. Enige leden van het huis hebben een wetsontwerp ingediend, houdende bepalingen tot het oprichten van particuliere banken. De regering heeft een voorstel gebracht tot intrekking van art. 88 der staatsregeling, waarbij het uienhuis in brand moet hebben gestoken, kwam de justitie ook op het gerecht verboden werd andere bezoldigde ambten aan te nemen. Bij spoor van de schuldige van een brandstichting, reeds twee jaar geleden de beraadslaging hierover hield de heer Wentzel een belangrijke spoor brandstichting en naar deze laatste toch mag men beschouwen voor degene, die verboden omgang hield met de vrouw van de bewoner der in vlammen verbrande huizinge. De hoop, dat deze man, een voorbeeld van lijdzaamheid, in de vlammen omkwam, moest het misdadige paar tot deze euveldaad aanzetten. Zoowel de eerstbedoelde als de laatst bedoelde beklaagden zijn onmiddellijk in hechtenis genomen, en naar deze stad overgebracht. Alles vermoeden om vrij afschuwelijkere redenen. Redevoering tot verdediging van het behoud van dat artikel. In de aanhef van zijn rede betreurde hij het dat de staatsregeling tegenwoordig zodanig en zó van alle kanten wordt aangevallen, niet alleen door hen, die uit beginsel haar vijandig zijn, maar ook van andere zijden. Daarna betoogde de redenaar, dat rechters geen bezoldigde ambten bij hunne rechterlijke betrekking mogen bekleeden. Hij bestreed de vier gronden, die door de voorstanders van de intrekking van art. 88 daarvoor zijn aangevoerd. Deze zijn: 1°. De regering wordt in verlegenheid gebracht, als zij geen rechters tot andere posten kan benoemen. Dit is volgens hem onwaar; 2°. voor de rechters zelf is het onrechtvaardig, dat zij met de maatschappij meer in aanraking komen dan in afgetrokkenheid te vervallen; spreker oordeelde, dat deze aanraking volstrekt niet uitsluitend. Men lette slechts op de trekkingen, waarop men hier het oog heelt, en men zal meer... kennen, dat deze grond voor de intrekking valt het artikel onheld is. Welk nut kan het toch voor een rechter in hebben, dat hij secretaris eener hoofddirectie der posteerijen is? Brengt zulk een zijn nader tot het maatschappelijk leven? 30 hooge leraren, den heer Wentzel is het allezins goed en nuttig, wetenschappelijk elementen in urengeest vergaan, waar ccuc uicujio vastgesteld, doch de praktijk heeft er geen of mindere behoefte aan. Daardoor zal een verbetering kunnen worden gebracht in de Komen over regters. Uw grond voor dat al, vergeef ons spieken, vergeef ons, daar onder de duizende regters wellicht vijftig of zestig eenig delijk voordeel van de voorgedragen nieuwe wetsbepalingen zullen genieten. Niet ten behoeve der regters zeide hij, maar om de staat. Is artikel 88 in de staatsregeling opgenomen, dat een rechter meer andere toestand verkeert dan ieder ander staatsambtenaar; en hij over alle ingezetenen te beslissen heeft, zelfs in gevallen waarom moet een rechter zou kunnen genieten van de Kroon zijn, neigen een aan uw invloed aan te wagen. is geweest, de rechter kwam met natuurlijke invloed, zoals sommige leden, die de regters met de politie gelijkstellen. Artikel 88 is in de staatsregeling opgenomen, met het doel om aan een vrij en afgezonderd te houden van alles wat hem in de uitoefening van zijn ambt afhankelijk zou kunnen maken of hem zijn standigheid doen verliezen. Dit artikel staat in verband met de discipline, een hoog staatsambtenaar, geen minister kan een regter een verwijt doen of een berisping geven; aan disciplinair gezag is de rechter niet onderworpen, en ligt niet uit de staatsregeling, dan wordt de eerstgenoemde wijze herschreven, krachteloos gemaakt, want bekleedt de rechter nog een ander gesaligd ambt, dan waarlijk kan hij zeer wel door een minister disciplinaire straf of berisping getroffen worden. Mensen kunnen zich beroepen op de omstandigheid, dat voor 1848 de regiëring verschillende ambten bij hun rechter-ambten hebben bekleed, doch op de tijd moet niet worden teruggewonnen; de tijd voor 1848 zal veel der mensen, en de ministers zelf hebben verklaard, dat een nieuwe wijze van disciplinaire gezag over de ambtenaren voorfinst moet. Men moet ook de menselijke zwakheden in aanmerking nemen die de onpartijdigheid des reffers, wanneer hij nog geen voortvluchtige is, kan verzwakken. Ten slotte smeekt de redenaar het huis, dat het in het belang des recht, het belang van de rechterlijke macht, en in het belang tegenwoordige minister en van alle volgende ministers van Justitie het wets-ontwerp zou verwerpen. De kamer heeft zich echter, ondanks de tegenkanting van de kant, met de aangeboden voordrag vereenigd. De voorgewende Prins van Armenië heeft onlangs Frankfurt een gedrukt stuk, van zonderlingen inhoud, voornaamste dagbladen van Europa doen toekomen. Daarin bevestigt hij zich in de eerste plaats bij de Koning van Pruisen over zijn onwettige gevangenschap gedurende honderd dagen, en eist hij als hoofddoel een schadevergoeding van 100,000 daalders, de afzetting van den politie-directeur Göbel, die hij van alle beschuldigingen gilt beschuldigd, en bovendien 12,450 franks, voor de waarde van de juwelen die hij zegt, dat hem door de politie ontstolen zijn. Daarop volgt, dat hem in 1846 zouden zijn ontnomen en welker waarde 1,000,000 franks schat, en beklaagt zich verontwaardigd, dat een jachtgeld tijdens zijn verbanning uit Rusland toegezegd, hem nooit is geworden. In een aan de Prins van Pruisen gericht bericht, verzekert hij, hoe de Russische ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken hem hebben doen weten, dat de politie een grove onrechtvaardigheid begaan heeft, door hem in hechtenis te nemen. Engeland. — Te Londen ziet het tweede deel het licht van de hand van John Dunbar Macleod, zijn systematisch geschreven verhandeling over de wetenschap van bankwezen. 