Draagvolgorde van de Nederlandse onderscheidingen
In 1960 werd voor het eerst een draagvolgorde van de Nederlandse onderscheidingen vastgesteld. Tot die tijd was er weinig geregeld, afgezien van officieuze richtlijnen voor op uniformen. Verder volgde men gebruiken en tradities.

Historie

Voor de Militaire Willems-Orde stond buiten kijf dat deze de hoogste onderscheiding was en men droeg het ridderkruis dan ook "op het hart", wat betekende dat men het ridderkruis bij het dragen van meerdere kruisen, sterren en medailles zo dicht mogelijk bij het borstbeen droeg.

Voor burgers waren totdat het onderstaande besluit werd afgekondigd geen regels gesteld. Men volgde de voorbeelden in de etiquetteboeken en de tradities. Soms vond men het echter vriendelijker om van de regels van het protocol af te wijken en zich bij het dragen van onderscheidingen op de gast of gastheer te richten.

Het besluit heeft, zo heet het, de "instemming van de minister van Defensie" maar voor militairen is een ander besluit van belang; zij dragen hun onderscheidingen volgens de "limitatieve opsomming" van het "Voorschrift Ceremonieel Tenue" dat van de door de kanselier gemaakte lijst afwijkt.
De Minister van Defensie kan militairen collectief of individueel toestemming geven om buitenlandse onderscheidingen en batons te dragen.

Dit besluit is een richtlijn. Anders dan in het Verenigd Koninkrijk geven onderscheidingen in principe geen voorrechten of voorrang. Hierop zijn echter een tweetal uitzonderingen, die door koning Willem I in een besluit genoemd werden als rechtgevend op een "bijzondere plaats in het protocol van zijn hof". Dit zijn de Militaire Willems-Orde en het Grootkruis van de Orde van de Nederlandse Leeuw. Op afwijking van de volgorde is ook geen straf of sanctie van toepassing, anders dan de gepikeerde blik van de kanselier.

Op de lijst zijn, vrij willekeurig, die Nederlandse onderscheidingen weergegeven waarvan nog dragers in leven zijn. Er zijn ook uitzonderingen aan te wijzen. Voor een lijst met alle Nederlandse onderscheidingen; zie hier. Een aantal van de Onderscheidingen van het Nederlandse Rode Kruis mag op uniformen worden gedragen. Deze lijst noemt niet alle onderscheidingen die door het Nederlandse Rode Kruis werden ingesteld.

Dit is de tekst zoals gepubliceerd in de Staatscourant in 2017:

Besluit
10 oktober 2017

Nr. KNO/17/7632

De Kanselier der Nederlandse Orden,

Overwegende dat het wenselijk is het bij zijn besluit van 25 juli 2013 vastgestelde Besluit draagvolgorde van de erkende onderscheidingen te herzien;

Gelet op de instemming van de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties;

Besluit:

Vast te stellen het herziene Besluit draagvolgorde onderscheidingen.

Artikel 1

Indien een persoon de hem toegekende Koninklijke of Ministeriële onderscheidingen draagt, dan worden deze links op de borst gedragen in de in artikel 2 aangegeven volgorde, waarbij de onderscheiding met het laagste rangnummer het dichtst bij het hart wordt gedragen.

Artikel 2

De volgorde waarin onderscheidingen worden gedragen, luidt als volgt:

A. Ridderorden en vergelijkbare onderscheidingen
 1. De Militaire Willems-Orde
 1.1. Ridder Grootkruis (ridder der 1e klasse)
 1.2. Commandeur (ridder der 2e klasse)
 1.3. Ridder (ridder der 3e klasse)
 1.4. Ridder (ridder der 4e klasse)
 2. Kruis voor Moed en Trouw
 3. Eresabel
 4. Verzetskruis
 5. Erepenning voor Menslievend Hulpbetoon in goud
 6. De Orde van de Nederlandse Leeuw
 6.1. Ridder Grootkruis
 6.2. Commandeur
 6.3. Ridder
 7. De Orde van Oranje-Nassau
 7.1. Ridder Grootkruis
 7.2. Grootofficier
 7.3. Commandeur
 7.4. Officier
 7.5. Ridder
 7.6. Lid
 7.7. Eremedaille, verbonden aan de Orde, in goud
 7.8. Eremedaille, verbonden aan de Orde, in zilver
 7.9. Eremedaille, verbonden aan de Orde, in brons

B. Huisorden
8. Huisorde van de Gouden Leeuw van Nassau
 8.1. Ridder
9. Huisorde van Oranje
 9.1. Grootkruis
 9.2. Groot Erekruis (Commandeur)
 9.3. Erekruis (Officier)
10. Kruis van Trouw en Verdienste van de Huisorde van Oranje
 10.1. in goud
 10.2. in zilver
11. Eremedaille voor Voortvarendheid en Vernuft
12. Eremedaille voor Kunst en Wetenschap
13. Kroonorde
 13.1. Grootkruis (vroeger: Groot-Erekruis)
 13.2. Groot Erekruis met plaque (vroeger: Grootofficier)
 13.3. Groot Erekruis (vroeger: Commandeur)
 13.4. Erekruis met rozet (vroeger: Erekruis)
 13.5. Erekruis (vroeger: Ridder)
 13.6. Eremedaille in goud
 13.7. Eremedaille in zilver
 13.8. Eremedaille in brons

C. Overige onderscheidingen voor verdiensten en herinneringsonderscheidingen
 14. Eervolle Vermelding
 15. Bronzen Leeuw
 16. Verzetsster Oost-Azië
 17. Bronzen Kruis
 18. Kruis van Verdienste
 19. Vliegerkruis
 20. Erepenning voor Menslievend hulpbetoon
 20.1. in zilver
 20.2. in brons
 21. Erepenning voor Verdiensten jegens Openbare Verzamelingen (Museummedaille)
 21.1. in goud
 21.2. in zilver
 21.3. in brons
 22. Onderscheidingsteken ter erkenning van uitstekende daden bij watersnood verricht (Watersnoodmedaille)
 22.1. in zilver
 22.2. in brons
 23. De Ruytermedaille
 23.1. in goud
 23.2. in zilver
 23.3. in brons
 24. Medaille van het Rode Kruis (Regeringsmedaille)
 25. Erkentelijkheidsmedaille
 25.1. In zilver
 25.2. In brons
 26. Ereteken voor Verdienste
 26.1. In goud
 26.1. In zilver
 26.3. In brons
 27. Eremedaille voor verdienste politie
 28. Ereteken voor Belangrijke Krijgsbedrijven (Expeditiekruis)
 29. Oorlogsherinneringskruis
 30. Verzetsherdenkingskruis
 31. Ereteken voor Orde en Vrede
 32. Nieuw-Guinea Herinneringskruis
 33. Mobilisatie-Oorlogskruis
 34. Kruis voor Recht en Vrijheid
 35. Herinneringsmedaille VN-Vredesoperaties
 36. Herinneringsmedaille Multinationale Vredesoperaties
 37. Herinneringsmedaille Internationale Missies (vroeger genaamd: Herinneringsmedaille Vredesoperaties)
 38. Herinneringsmedaille voor Humanitaire Hulpverlening bij Rampen (vroeger genaamd: Herinneringsmedaille Rampenbrigade)
 39. Kosovo-medaille
 40. Onderscheidingsteken voor Langdurige Dienst als Officier (Officiersdienstkruis)
 41. Onderscheidingsteken voor Langdurige en Trouwe Dienst (Trouwe Dienst Medaille)
 41.1. In goud
 41.2. In zilver
 41.3. In brons
 42. Onderscheidingsteken voor trouwe dienst bij de Militaire (Marine) Kustwacht voor vrijwillig dienende militairen beneden de rang van officier
 42.1. In goud
 42.2. In zilver
 42.3. In brons
 43. Onderscheidingsteken voor trouwe en langdurige dienst Nederlandse politie
 44. Vrijwilligersmedaille Openbare Orde en Veiligheid (vroeger genaamd: Vrijwilligersmedaille)
 45. Herinneringsmedaille 1926
 46. Herinneringsmedaille Erewacht 1933
 47. Huwelijksmedaille 1937
 48. Inhuldigingsmedaille 1948
 49. Herinneringsmedaille 1962
 50. Huwelijksmedaille 1966
 51. Inhuldigingsmedaille 1980
 52. Medaille bezoek Nederlandse Antillen 1980
 53. Huwelijksmedaille 2002
 54. Inhuldigingsmedaille 2013
 55. Herinneringsmedaille bezoek in 2013 aan het Caribisch deel van het Koninkrijk
 56. Herinneringsmedaille Buitenlandse bezoeken
 57. Herdenkingspenning komst Ambonezen naar Nederland (Rietkerk-penning)
 58. Marinemedaille
 59. Landmachtmedaille
 60. Marechausseemedaille
 61. Luchtmachtmedaille
 62. Herinneringsmedaille Vrijwillige Politie 1948-1998
 63. Ereteken Meester-Scherpschutter (Koninklijke Marine)
 64. Eereteken Meester-Kanonnier (Koninklijke Marine)
 65. Vaardigheidsmedaille KNIL
 66. Schietprijsster (KNIL)

D. Erkende (ridderlijke) orden
 67. Souvereine Militaire Orde van Malta
 67.1. Ridder/Dame van eer en Devotie
 67.2. Ridder/Dame van Gratie en Devotie
 67.3. Ridder/Dame van Magistrale Gratie
 68. Johanniter Orde in Nederland
 68.1. Erekapittelridder/Erekapitteldame
 68.2. Rechtsridder/Rechtsdame
 68.3. Ridder/Dame
 69. Ridderlijke Duitse Orde, Balije van Utrecht
 69.1. Commandeur
 69.2. Ridder

E. Door Z.K.H. Prins Bernhard der Nederlanden ingestelde onderscheidingen
 70. Zilveren Anjer
 71. Orde van de Gouden Ark
 71.1. Commandeur
 71.2. Officier
 71.3. Ridder

F. Onderscheidingen van Nederlandse particuliere organisaties
 72. Medaille van het Carnegie Heldenfonds
 72.1. In zilver
 72.2. In brons
 73. Kruis van Verdienste van het Nederlandse Rode Kruis
 74. Medaille van Verdienste van het Nederlandse Rode Kruis
 74.1. In zilver
 74.2. In brons
 75. Medaille van de KNV voor Luchtvaart
 75.1. In goud
 75.2. In zilver
 75.3. In brons
 76. Prins Mauritsmedaille
 77. Medaille voor Bijzondere Verdiensten van de KNV Onze Luchtmacht
 78. Herinneringsmedaille Luchtbescherming 1940-1945
 79. Herinneringskruis '39-'40 van het Nederlandse Rode Kruis
 80. Herinneringskruis '40-'45 van het Nederlandse Rode Kruis.
 81. Medaille voor trouwe dienst van het Nederlandse Rode Kruis
 82. Vierdaagsekruis
 83. Nationale Sportmedaille NOC*NSF (vroeger genaamd: Vaardigheidsmedaille NSF)
 84. Nationale Vijfkampkruis NOC*NSF 
 85. TMPT-kruis
 86. Elfstedenkruisje

G. Onderscheidingen van internationale organisaties
87. Verenigde Naties (VN)
88. Noord-Atlantische Verdragsorganisatie (NATO)
89. West-Europese Unie (WEU)
90. Multinational Force and Observers (MFO)
91. Europese Gemeenschap (EG)
92. Europese Unie (EU)
93. Baltic Air Policing-Medal

H. Buitenlandse onderscheidingen 
In de volgorde van de graden van hoog naar laag; bij gelijke graad op alfabetische volgorde van de Franse benamingen van land; bij meerdere onderscheidingen van één land dient de daar gebruikelijke draagvolgorde te worden aangehouden.

Artikel 3

1. Dit besluit treedt in werking met ingang van heden.

2. Dit besluit zal worden geplaatst in de Staatscourant.

Aldus vastgesteld te Den Haag, 10 oktober 2017

De Kanselier der Nederlandse Orden,
H. Morsink

De (in)consequenties van het besluit 
Opmerkelijk is dat de kanselier van de Nederlandse Ridderorden in dit besluit de naam van de Orde van Trouw en Verdienste verkeerd heeft weergegeven en de huidige en de door Koningin Juliana op 30 november 1969 ingestelde graden van Huisorde en Kroonorde met elkaar verward heeft. De Kroonorde bestaat uit (onder andere) Grootkruis, Groot Erekruis met plaque en Groot Erekruis. Daar staat tegenover dat de kanselier de oude graden van de Huisorde, en deze mogen de nog levende leden gewoon blijven dragen, heeft weggelaten. Het Erekruis kwam in de plaats van de Ridder en komt niet, zoals hier beschreven is, overeen met de graad van Officier. De Orde van Trouw en Verdienste is een Orde en geen Erekruis.
Het besluit volgt ook niet altijd de precieze naam zoals die in het respectieve Koninklijk Besluit of oprichtingsbesluit werd gebruikt.
De Eervolle Vermelding wordt sinds 1944 door een gouden kroontje op het lint van een andere onderscheiding aangegeven en kan niet, zoals deze lijst suggereert, als zodanig worden gedragen.

Zie ook
 De lijst van onderscheidingen in Nederland
 De lijst van vaardigheidsonderscheidingen

Literatuur 
 [Samenstelling] A.J.L.M. van Berne [e.a.], Tenuen, onderscheidingstekens en emblemen van de Koninklijke Landmacht. Den Haag, 2003.
J.A. van Zelm van Eldik, Moed en deugd. Ridderorden in Nederland. De ontwikkeling van een eigen wereld binnen de Nederlandse samenleving. 2 delen. Zutphen, 2003.
 Staatscourant van het Koninkrijk der Nederlanden, 10 oktober 2017

Externe links 
 Besluit van de kanselier
 Draagvoorschriften en etiquette

Onderscheiding in Nederland
Nederland draagvolgorde