De bazuin; gereformeerde stemmen uit de Christelijke Afgescheidene Kerk in Nederland-kerk-, nieuws- en advertentieblad, jrg 14, 1866, no. 50, 14-12-1866 
kinds vallen. Het Nieuwe Testament, vooral, is rijk aan stof; maar ook het Oude biedt menige bladzijde aan, zoo niet de meeste. Wat toch bevat de Schrift al niet. "Groot is de verscheidenheid, die deze boeken ons te aanschouwen geven. Groot is het verschil der tijden, waarvan zij ons het beeld voorstellen; groot het verschil van gaven, van lotsbedeling en geestesrichting der schrijvers, groot het verschil, beide van inhoud en vorm, der boeken. Om met het laatstgenoemde te beginnen, daar is hoog verhevene poëzie in die boeken, en daarnaast het eenvoudigste proza: liederen, klaagen, lofliederen, die de meest bewogen toestanden des gemoeds uitdrukken, en daarnaast geschiedenissen, kronijkmatig verhaald, soms, en dit door alle tijden heen, afdalende tot den oorspronkelijken vorm van historische aanteekeningen, geslachtsregisters en naamlijsten van plaatsen en ambtelijke personen; tusschenin, spreuken, wijsgeerige betoegen, deze evenwel zeldzaam, vooral profetische redenen. Het schriftlezen der kinderen wordt zeer verschillend beoordeeld. Er zijn er, die meenen, dat de verscheidenheid des Bijbels minder geschikt is om het kind in het lezen en vooral in het kunstmatige lezen aan den gang te helpen. Er zijn er, die er zich niet voor schamen, dit openlijk uit te spreken. Maar ondanks de uiting van deze klachten, gaat men toch voort de Bijbel op de dorpsschool te gebruiken: doch daar heeft men zijn intentie mee. Maar is het zoo, dat zulks gezegd en beweerd wordt, wat aangaat het punt in kwestie, veel meer is het tegendeel waar. Het lezen van de Bijbel in huis of school staat het kunstmatige lezen in het algemeen hoegenaamd niets in den weg. Ook in de Schrift staan de zin, scheiding- en leesteekens op hunne plaats. Ook daar moet doode jeugd op gelet worden, zal de zin van het gelezen gevat worden. Men vindt in de Schrift, zoowel als in elk ander boekwerk komma's en vraagtekens, punten en uitroepen. De klacht van onderwijzers is ongegrond, tegen het lezen der Schrift aangeheven en kan getuigen van mindere ingenomenheid om het kind met den hoog heerlijken inhoud des Goddelijken Woords bekend te maken. Het is een opmerkelijk verschijnsel, dat kinderen die te huis getrouw den Bijbel lezen, in de school de vlugste zijn in dat vak van onderwijs; terwijl het bij de kinderen met het vlug en nauwkeurig lezen te ontdekken is of zij aldaar met te huis de Schrift of eenige andere lektuur in handen krijgen. Alzoo zal de klacht: "wanneer gij te huis in den Bijbel moet lezen, kan men u in de school het lezen niet leeren," ongegrond blijven. Er zullen altijd kinderen zijn, die brekenbeenen in het lezen blijven, gelijk de ondervinding maar al te zeer bewijst, ook bij de meest gelijkmatige opvolging der leer- en leesoefeningen en ook bij de gezette inspanning van de zijde des meesters. In elk vak van onderwijs zullen er altijd achterblijvers zijn en zulks te meer naar mate de school bevolkt zal zijn. Maar verre van ons, wat het lezen aangaat, zulks te eeniger tijd aan de Schrift of het Schriftlezen te wijten. Een zeer schrale uitvlucht, van wijn dan ook, om zich uit verlegenheid te helpen, wanneer de leerling minder vordering maakt. Het ouderwetsche rijmpje: "Het leeren wordt niet ingedrongen, het moet wezen in de jonge", blijft nog altijd van toepassing. De genoemde klacht moet dan ook zeker meer verklaard worden uit het standpunt, dat de onderwijzer inneemt. Wat hoeveel belang is het dan niet voor leermeesters over hun kinderen gesteld te zien, die alle krachtsinspanning en gebed aanwenden om den hoogen eerbied te bewaren, die noodig zal zijn, om 's Heeren Woord door het kind recht te laten waarderen. Het belang is hier een teeder en belangrijk punt. Dat ieder dan op zijn hoede is. Het gedrag des onderwijzers toch doet in dezen veel, zoo niet alles af'. Om met een groot man te spreken: "Met een woord, met een wenk, met een glimlach, met een schouderophalen, kan de onderwijzer twijfel en spotternij wekken voor hetgeen vader of moeder als heilig vereert." Neen, in plaats dat we ons aan zoo iets zouden schuldig maken, leggen we liever de kinderen het volgende in den mond: "Uit het lieve Bijbelboek, Leer ik elke dag. Hoe meer ik daarin zoek En daarin leeren mag, Loof ik de goedheid van den Heer." Barendrecht. H. Blok. Landverhuizing. Aan de Landverhuizers in Nederland en aan de Amerikaanse Hollanders! Wij verzochten De Hoop publiciteit aan de volgende letteren te geven, opdat men in Nederland weet, wat de burgerlijke overheid doet, om het den landverhuizers gemakkelijk te maken; en dat in New York de Hollandsche Gereformeerde kerk zich met haar liefdadigheid hieraan aansluit; dit mag de emigranten bemoedigen. Ter bemoediging mag ik er ook bijvoegen, dat ik dezer dagen van juist aankomende landverhuizers vernam, dat zij met de grootste voorkomendheid waren voortgeholpen, zodat naar hun zeggen //een kind de reis zou kunnen doen." Ook moet ik de Amerikaansche Hollanders, welke allen ondervonden het onaangename van Vreemdelingschap in een vreemd land, en leerden waarderen de vriendelijke hand van Christelijke deelneming bij de aankomst in dit land, mededeelen, dat ik reeds de vruchten ken van den liefdadigheid der Hollandsche Kerk ten nutte van de landverhuizers; waarom ik niet dan met blijdschap de door Amerika verspreide Hollanders kan opwekken, om met de afzondering en opzending van een penning aan Ds. Ferris, Eulton Street, N°. 103, New York, de vreemdelingen een vriendelijke, bemoedigende en behulpzame hand te bieden. Gods oog en zorg gaat over de vreemdelingen, ons tot voorbeeld. Uw Dr. en Vriend, A. C. van Raalte. New York, 29 Oct. 1866. Rev. A. C. van Raalte, D.D., Geliefde Broeder! De zaak van het toezicht over de emigranten is in mijn handen gekomen. De Commissioners van Emigratie, die het bestuur hebben over Castle Garden (de landingsplaats der landverhuizers) hebben ons — de Board van Buitenl. Zending — de vrijheid gegeven, om een man in Castle Garden te plaatsen, die naar de Hollanders bij hun aankomst in deze haven zal omzien. Wij hopen minstens binnen twee weken zoodanig iemand daar te hebben, en dan zal alles zoo goed gaan, als wij het met inachtneming van menschelijke zwakheid mogen wachten. Doch gelieve dit te melden: dat de personen, die geregeld gebruikt worden in Castle Garden, zorgvuldig worden gekozen; dat landverhuizers, hier aankomende, buiten alle moeite zullen gehouden worden, en naar de plaats hunner bestemming behoorlijk zullen worden gezonden, of dat zij naar geschikte kosthuizen zullen worden gebracht, zoo zij de aanmaning, in Castle Garden gegeven, naauwkeurig zullen nakomen, en hardnekkig weigeren, om naar iemand daarbuiten te luisteren. De Commissioners van Emigratie zijn van de beste mensen in deze stad; het systeem, dat zij aangenomen hebben, wordt in allen opzicht naauwkeurig uitgevoerd, en al het mogelijke wordt gedaan voor de bescherming der landverhuizers. Indien er eenige gegronde klacht is tegen een van de bedienden in Castle Garden, kan zij mij worden ingediend, en de Superintendent heeft mij dezen morgen beloofd, dat daarop aanstonds gelet zal worden. Doch men moet in de Nederlanden weten, dat er hier zulk een getal Commissioners is, met deze zaak belast, en dat de personen, door hen gebruikt, zorgvuldig gekozen zijn, terwijl op elke redelijke klacht behoorlijk zal worden gelet. Indien emigranten willen doen, zooals hun daar gezegd wordt, wanneer zij aankomen, kunnen zij naauwkeurig van het spoor raken. Dit document is gecorreld naar het oorspronkelijke ontwerp, volgens de spelling van die tijd. Laat allen, die als reis-passagiers komen, ons bericht sturen, en wij zullen voor hen zorgen. Het zal noodig zijn, een salaris te betalen aan de persoon, die wij zullen kiezen. Wij verwachten, dat de Hollanders in het Westen ons helpen zullen, om zulk een salaris bijeen te krijgen. Wees zoo goed, dit ter hunner kennis te brengen. Ik kreeg uw adres in Holland niet eerder dan augustus; daarom schreef ik u niet. Wij waren hier zeer teleurgesteld, dat gij bij uw terugkomst niet hier langs reisde. Ik hoop, dat gij versterkt en verfrist zijt. Zoo gij het een of ander ter zake der emigratie voor te stellen hebt, zal het mij aangenaam zijn, zulks te horen. Met de hoogste achting voor uw geheele familie, noem ik mij van harte de uwe, J.M. Eerkis. De bekeerde zoon. Een predikant van Engeland, eens te Edinburgh zijnde, werd in de straat door een jong mensch zeer beleefd aangesproken, met een verzoening voor de vrijheid welke hij nam. Hij zeide: "Ik denk, mijnheer, dat ik u in de kerk te Spa-fields gehoord heb." "Waarschijnlijk hebt gij dit, want ik heb daar soms de dienst waargenomen." "Herinnert u zich een briefje, dat door een bedroefde weduwe werd gebracht, het gebed der gemeente verzoekende tot de bekeering van een goddeloozen zoon ?" "Ja, ik herinner mij zulk een omstandigheid zeer wel." "Mijnheer," zeide hij, "ik ben diezelfde persoon; en wonderlijk om te zeggen, dat gebed werd verhoord. Op zekeren Zondag met enige andere goddelooze jongelingen, op een plezierstochtje, door de Spa-fields, en de kapel voorbijgaande, werd ik door deszelfs voorkomen getroffen, en hoorende dat het een Methodisten-kapel was, kwamen wij er allen in overeen om ons tusschen het volk te begeven, en ons enige minuten op te houden, ten einde om de predikant en het volk te lagchen en ze te bespotten. Wij waren nog maar juist de kapel binnengetreden, toen gij, Mijnheer, het briefje laast, het gebed der vergadering verzoekende voor de zoon eener bedroefde weduwe. Ik hoorde het met een aandoening die ik niet beschrijven kan. Mijn hart werd getroffen; en hoewel ik geen denkbeeld had, dat ik de bedoelde persoon was, gevoelde ik dat het de diepe droefheid van het hart eener weduwe te kennen gaf, die een kind had zoo goddeloos als ik. Mijn hart was ogenblikkelijk met hoogern ernst vervuld. Ik kon niet lachen; mijne aandacht bepaalde zich uitsluitend tot de predikant. Ik hoorde zijn gebed en zijne predikatie, met een indruk zeer verschillend van die, welke mij in de kapel gebracht had. Van die oogenblik af, doordrongen de waarheden des Evangelies mijn hart; ik voegde mij bij de gemeente; riep tot God om genade, en vond vrede door het geloof; ik werd mijn moeders troost, in plaats van haar zwaar kruis dat ik zoo lang geweest was, en heb sedert die tijd, door genade, volgehouden in de goede wegen des Heeren. Daar er onlangs een opening gemaakt is tot een voordeelige vestiging in mijn eigen dorp, kwam ik hierheen met mijne dierbare moeder, en heb nu al enige tijd getracht de tranen der weduwe die ik zoo vaak heb doen vloeien, op te droogen en de troost en steun haar ouderdoms te zijn, in plaats van zoo als vroeger haar plaag te zijn. Wij leven samen dankbaar en gelukkig in het genot van alle zegeningen; en elke dag erken ik de goede hand des Heeren, die mij naar de kerk te Spa-fields geleidde.'' (de hoop.) Het geven van namen. Uij gaven het de naam van Zijn Vader. Wij weten dat van de vroegste tijden af de mensen namen ontvingen, die soms hun oorsprong te danken hadden aan de samenloop van omstandigheden, soms aan een profetische ingeving, om alzoo op enig verborgen werk Gods te zinspelen. Maar toen later de voorraad der namen te zeer aangroeide, dan dat men zonder moeite daaglijks nieuwe kon uitdenken, vergenoegde men zich met de oude, en gaf zijn kroost de reeds in omloop zijnde namen der voorvaderen. Zoo hadden velen van Zacharias' vaderen Zacharias geheeten. Wellicht was hij zelf van de Profeet van die naam, de zoon van Barachias, afkomstig. Nu weten wij dat veel, wat oorspronkelijk volksgebruik was, allengs wet wordt. Daarom beweren deze mensen, dat men, in het geven van een naam aan het kind, de oude gewoonte behoort te volgen. Of zelfs in namen geen heiligheid moet stellen, zoo zal toch niemand, die gezond verstand bezit, ontkennen dat het vroom en goed is, wanneer de geloovigen in dezen bijzondere voorkeur hebben; hun kinderen namen geven die hun tot leering en opwekking kunnen strekken; en daartoe liefst die der heilige Vaders kiezen ten einde hun kroost tot navolging aan te sporen, dan van ongeloovigen. Van de verklaring van Johannes Calvijn op het Nieuwe Testament. Op nieuw uit het Latijn vertaald, onder toezicht van A. Brunninkamp. Te Kampen bij S. van Velsen, Jr. BEBIGTEH. Nederland. — In de week van 25 Nov. tot 1 Dec. zijn door cholera aangetast 15 personen; overleden 8. — In de week van 25 Nov. tot 1 Dec. zijn door veetyphus aangetast 7162 runderen; en wel in Z.-Holland 2130, in Utrecht 4549, in N.-Holland 483. Tot Burgemeester van Kampen is, door Z.M. onzen geëerbiedigde Koning, benoemd de WelEd. Gester. Heer Mr. S.H. de la Sablonière, Wethouder aldaar. — Ll. Zondagmorgen is voor het eerst, na de dagen der Dordse Vaders in 1619, in de Nieuwe Kerk te Amsterdam, een Remonstrantsch predikant opgetreden, nl. Ds. A.A. Stuart, die in de beurt predikte voor Ds. J.E. Blaauw over Joh. 17: 20, 21. In andere Herv. gemeenten hebben nu en dan Remonstranten gepreekt, maar nimmer in de hoofdstad des Lands. Het Handelsblad zegt: "//Deze optreding was een gevolg van een besluit van den Hervormden Kerkeraad; waarbij de leeraars van alle erkende Protestantsche Kerkgenootschappen, voortaan op de predikstoelen zullen worden toegelaten." Aan de handhaving der Geref. Geloofsbelijdenis valt niet meer te denken. Lutten, 6 Dec. Ten gevolge van het bedanken van de Heer D. Thijs, predikant bij de Christ. Afgesch. Gemeente alhier, voor het beroep naar Burum, heeft Z.W. als een blijk van algemene achting en liefde een uitmuntend gouden horologie ten geschenke ontvangen, waaraan ook anderen, buiten zijn gemeente, hebben deelgenomen. (Asser Ct.) KERK- EN SCHOOLNIEUWS! Leeraar en Onderwijzer, de Heer J. van Oei de Christelijke school alhier aanvaard. Kusten 's Heeren zegen op Z.E. en school tot in lengte van dagen. Namens den Kerkeraad, L. van D. BEEK, Scriba. ONTVANGST VAN LIEFDEGIFTEN. Ontv. voor de Theol. School: Van de Gemeente 's Bosch ƒ 20.83 „ „ Vlissingen ƒ 5.00 Veen ƒ 5.84 „ „ Katwijk ƒ 14.15 Ontv. voor de Zending: Geëmitteerd te Boskoop van een lid der Gemeente ƒ 2.50 Van de Vrouwenvereniging, voor de Zending te Harlingen ƒ 18.50 De Pinkstercollectie van de Gemeente Bodegraven ƒ 20.44 C.G. DE MOEN, Pr. Ontvangen voor ons hulpkerkje: De coll. van de Gem. te Hellendoorn u 10.00 „ „ „ Andijk 16.25 „ j rechts .15.00 „ _ Oudega 10.38 „ Sueek 28.00 „ „ Zaandam . „ 8.62 Van eenige vrienden en vriendinnen te Arnhem „ 12.50 Onze innige dank wordt genoemden gevers toegeschreven voor deze hulp des Heeren. Tot onze blijdschap kunnen wij berichten, dat bij de prediking het gebouw steeds goed gevuld is, dat, bij onze ongesteldheid onlangs, de gemeente te Oldeboorn en onze waarde medebroeder Ds. ter Borg, ons getrouw hebben ter zijde gestaan in de prediking, en dat die Eervolle Broeder beloofd heeft ook in dezen winter (D.V.) de weekbeurten en catechisaties daar mede te vervullen. Ruste Gods onmisbaar zegen op al ons streven, en helpen ons die nog helpen kunnen, en een hart hebben voor de inwendige zending, opdat wij weldra, ook met de laatste / 200, niet beschaamd worden. God de eer ! Naamden den Kerkeraad te Lippenhuizen , H VAN LOKHORST, Praes. Door 's Heeren ontferming zeer voorspoedig bevallen van een welgeschapen DOCHTER, G. DE BRUIJNE geb. KRUGER. Ps. 116 : 12. Goes, 4 Dec. 1866. ADR. DE BRUIJNE, v. d. m. Onze vrienden gelieven deze algemene als bijzondere kennisgeving aan te nemen. Gouda, 10 December 1866. De Chr. Afg. Geref. Gemeente heeft gisteren avond, na het tot dat einde gehouden dienst, geleid door den Consulent, den WEw. Heer F. H. Uiterdijk, uit het door den Kerkeraad geformeerde drietal, bestaande uit de WEw. Heeren H. Beuker, J. H. Wiersma en W. Diemer, met meerderheid van stemmen tot haar Herder en Leeraar beroepen den WEw. Heer J. H. Wiersma, thans Predikant te Amersfoort. 7. TS 1, i<r reeds als student, in het hart der Gemeente, en is toen reeds begeerd. Geef de Heere onze bede, en neig Hij het hart van Zijn dienstknecht om tot ons te komen; ook stel Hij hem onder ons tot een uitgebreiden zegen, 'is de vurige bede van den Kerkeraad en de Gemeente. Namens den Kerkeraad, C. VAN EEUWEN, Kerkvoor. Andermaal bedankt voor de roeping naar Donkerbroek en Haulerwijk door H. van Lokhorst pred. te Lippenhuizen. Sexbierum, den 9 December 1866. Heden mogten wij door 's Heeren goedheid, trouw en ontferming deelen, in het voor ons zoo hoog noodig genot, dat wij de ledige plaats van onze herderlooze gemeente, weer vervuld zagen, 's Morgens werd ZEw. bevestigd, naar aanleiding van 2 Cor. 5: 20, door onzen geachten Consulent, vroeger leermeester van den bevestigde, den WEw. Heer K. J. Pieters. 's Namiddags trad de bevestigde, de WEw. Heer. P. J. v. Smeden voor het eerst als onze nieuwe herder en leeraar voor ons op, naar aanleiding van Eph. 6: 19. Ons kerkgebouw was te klein om de opgekomen menigte te bevatten. Tevens werd deze plegtigheid ook bijgewoond door het Edel Achtbaar Bestuur onzer grietenij. God heeft ons gebed verhoord en velen zijn beschaamd gemaakt. Dat de Koning Zijne gemeente bij voortdurende zich in ons midden openbare, tot heil van Zion en tot verheerlijking Zijns naams; en dat leeraar en gemeente zich veel mogen bevinden op die plaats, waar wij heden middag op werden gewezen. De Heere vervulde ook spoedig de ledig geworden plaats te Blija. Namens den Kerkeraad, P. J. H1BMA, Secretaris. Staphorst, den 9 December 1866. De dag van gisteren was ons een dag van blijdschap, daar onze beroepen leeraar, de WelEerw. Heer Ds. Mos, plegtig is bevestigd door onzen Consulent, Ds. Diephuis van Koudekerk, met de woorden uit Filip. 2:29. De bevestigde deed 's namiddags zijn intrede uit 1 Cor. 2:2. Het kerkgebouw was Zeer, een enige keer een uniek gevoel, aromatisch slechts een half jaar herderloos is geweest, zoo heeft de Heere de lege plaats spoedig weer vervuld. Onze bedoeling is, dat Hij het verder met Zijn zegen bekrachtigt, tot in eeuwigheid van dagen. J. REDDER, Oud. Nieuwe Pekela, den 7 December 1866. Hedenmorgen ontvingen wij het verblijdend bericht, dat de WelE. Heer A. C. W. Scheller, het beroep als hoofdonderwijzer naar deze plaats heeft aangenomen. Dat zijn komst steeds voor ons ten zegen is, is onze wens. Namens de Schoolcommissie, W. L. MEIJEK, Schrijver. Genderen, 8 December 1866. Maandag 1.1. heeft, tot onze hartelijke blijdschap, na een gepaste toespraak van Door de goede hand onzes Gods over ons, beviel 1.1. Zaterdag, den 8 dezer, mijn geliefde echtgenote W. WIERSUM, voorspoedig van een welgeschapen ZOON. Mildam, 11 Dec. 1866. A. NIJENHUIS, predikant. Heden overleed na bijna levenslange sukkeling ons kind JAN JACOBUS, in den ouderdom van ruim zeven maanden. J. DE KONING, E. DE KONING, 5 Dec. 1866. van Wijk. Bij vrienden en bekenden wordt deze algemene als bijzondere kennisgeving beschouwd. Heden morgen ten half zeven overleed tot onze diepe smart, na een ongesteldheid van slechts eenige uren, ons oudste dochtertje, ANNEKE ADR.IAna, in den nog jeugdigen leeftijd van 2 jaar en ruim 4 maanden. Hoewel zwart ons dit verlies ook valt, daar dit reeds het derde kind is, dat van ons is weggenomen, toch wensen wij God te zwijgen. Hebden, D. VAN LEEUWEN. 9 December 1866. K. VAN LEEUWEN, van der Mooren. O. L. SCHILDKAMP, Boekhandelaar te Groningen, heeft uitgegeven, en op aanvraag te hebben: De 7e. druk van Jan Nupoort, Korte en eenvoudige Catechisatie over het voorbeeld der Goddelijke waarheden, van A. Hellenbroek, 2 delen. Prijs ƒ 2.00. Dit werk bevat 43 vel druks, wie dus voor weinig geld, zich een korte doch duidelijke verklaring van Hellenbroeks leerboeken wil aanschaffen, koop dit werk; het is gedrukt op zwaar Hollandsch papier en met een zeer duidelijke letter. Bij G. G. BEUGMAN, te Weesp, is van de pers gekomen: DE AARDE. Aardrijkskundig Leerboek voor de Lagere Scholen, door A. L. BOESER. Prijs 30 Ct. Dit schoolboek is ingericht volgens de nieuwste staatkundige verdeeling, en met het oog op de omstandigheden, die in den laatsten tijd hebben plaats gehad. Het is een vervolg op: Nederland, Aardrijkskundig Leerboekje voor 15 Ct., waarvan heden de 2e Druk is verschenen. A. L. BOESER, Nieuw Rekenboek voor de lagere scholen, 1e st., 2e druk, prijs 15 Ct. A. L. BOESER, „ „ „ 2e st-> » 15 Ct- A. L. BOESER, „ „ » 3e st-> » 36 Ct- A. L. BOESER, „ „ „ 4e st-> » 20 Ct- A. L. BOESER, „ „ ,, 5e st., (ter perse). A. T. VAN DER NOLL, Allerlei Leesboek voor de lagere scholen, prijs 25 Ct. A. L. BOESER, Allerlei Leesboek voor de lagere scholen, 8e 4e 5e prijs Bij A. E. C. VAN SOMEREN, te Zutphen, is uitgegeven: SMART EN VREUGDE, OF DE REI DE KERSFEESTEN. Eene Kersvertelling voor Zondagscholen door J. H. VAN LINSCHOTEN, Hoofdonderwijzer aan de Bijzondere Christelijke School te Zutphen. Met een plaatje in gekleurden omslag. Prijs ƒ 0.10; 25 ex. ƒ2.30; 50 ex. 4.35; 100 ex. 7.75; 250 ex. ƒ 18. In alle Boekwinkels voorhanden of te bekomen. ZALSMAKS JAARBOEKJE VOOR KERK, SCHOOL EN SAMENLEVENING IN NEDERLAND, VOOR HET JAAR 1867. 118 bladz. Prijs 30 Ct. Men vindt hierin opgaven en statistieken van 40 genootschappen of vereenigingen, behalve enige mengelwerk, door J. Donner, E. Felix, enz. EENE WEKSTEM TOT DANKBAARHEID. Leerrede over Ps 103 : 2. Ter nabetrachtning op het Avondmaal en herinnering aan de Kerkhervorming in ons land. DOOR W. H. HISPEN, Predikant te Kampen. Bij A. E. O. is uitgegeven: SMART EN VREUGDE, OF Eene Kersvertelling door J. H. VAN LINSCHOTEN, Hoofdonderwijzer aan de Bijzondere Christelijke School te Zutphen. Met een plaatje in gekleurden omslag. Prijs ƒ 0.10; 25 ex. ƒ2.30; 50 ex. 4.35; 100 ex. 7.75; 250 ex. ƒ 18. In alle Boekwinkels voorhanden of te bekomen. Bij P. HUISINGH te Winschoten, is uitgegeven: Gereformeerde Geloofsleer. Katechetisch Onderwijs met aantekeningen, door H. E. GRAVEMEIJER, Pred. te Onstwedde. 2e druk 30 Cents. Bij S. VAN VELZEN Jr. te Kampen, is ter perse: WAASDE van symbolische Schriften. (FORMULIEREN VAN EENHEID.) Rede uitgesproken op 6 Dec. 1866 bij de overdracht van het Rectoraat der Theol. School door S. VAN VELZEN. Prijs 25 cent. Van denzelfden Schrijver verscheen vroeger: feeststonden. Een fraai boekdeel in rood 8° formaat, bevattende veertien preken over 't Kerst-, Paasch-, Hemelvaart- en Pinksterfeest. Prijs ƒ 1.75. In alle Boekwinkels zijn exemplaren voorhanden of te ontbieden. Snelpersdruk van W. S. J. TEENK WILLINK te Zwolle. IS10.50. VEERTIENDE JAARGANG. (VIERDE KWARTAAL.) 1866. STEMMEN UIT DE CHRISTELIJKE AFGELERDE GEREFORMEDE KERK IN NEDERLAND. (TEN VOORDEEL DE K THEOLOGISCHE SCHOOL TE KAMPEN.) Joël II la. Blaast de Bazuin! VRIJDAG, 14 DECEMBER 1866. Maak de plaats uw tent wijd, en dat men de gordijnen uw woningen uitbreide, verhindert het niet. Jez. 54 : 2 Dit Blad wordt wekelijks, de Vrijdags uitgegeven. Abonnementsprijs, per drie maanden, franco per post, door geheel het Rijk ƒ 1.50. Voor Amerika en Zuid-Afrika f 2.50. Voor Leiden ƒ 2.70. Abonnementen buiten het Rijk moeten per kwartaal vóóruit worden betaald. Prijs van afzonderlijke nummers 12^ ct. Uitgever S. VAN VELZEN Jr. te Kampen. Prijs der advertenties van 1—10 regels ƒ1.—; elke regel meer 10 ets., buiten het zegelrecht. Boekh.-adv. 3/2 maal. — Advertenties en bestellingen gelieve men op werkdagen vrachtvrij te adresseren aan den Uitgever; Kerken Schoolnieuws, benevens in te zenden Stukken aan de Redactie te Kampen. Zoovelen dan als wij volmaakt zijn, laat ons dit gevoelen; en indien gij iets anderzins gevoelt, ook dat zal u God openbaren. Klip. 3 : 15. De eenheid der gelovigen is een wenschelijke zaak. Twist, verdeeldheid en scheuring onder de kinderen Gods, strekken tot schade en schande van het lichaam des Heeren, hetwelke is de Gemeente. Daarom behoort een ieder zich te bazuren om, zooveel het mogelijk is, den vrede te bewaren en tot kennis der waarheid te komen, daar door onverstand en onwetendheid vaak verschillen ontstaan over dingen, waarover geen verschil zijn moest. De Apostel Paulus heeft dit ondervonden, en daarom schrijft hij aan de Gemeente te Corinthe: „In allen is de kennis niet", alsmede: „En ik broeders, kon ik tot u niet spreken als tot geestelijken, maar als tot vleeselijken, als tot jonge kinderen in Christus. Ik heb u met melk gevoed, en niet met vaste spijze: want gij vermogt toen nog niet: ja, gij vermogt ook nu nog niet. Want gij zijt nog vleeselijk; want dewijl onder u nijd is, en twist en tweedragt zijt gij niet vleeselijk, en wandelt gij niet naar de mensch. Want als de een zegt; ik ben van Paulus en een ander, ik ben van Apollos; zijt gij niet vleeselijk ? wie is dan Paulus, en wie is Appollos, anders dan dienaars door welke gij geloofd hebt en dat gelijk de Heere aan elk iegelijk gegeven heeft ? Daarom wijst Paulus op de noodzakelijkheid der eenheid en roept de gemeente te Filippi toe: „Zooveelen dan als wij volmaakt zijn, laat ons dit gevoelen." Hieronder verstaat de Apostel niet dat er volmaakte mensen te Filippi waren; want in het 12de vers van dit hoofdstuk schrijft hij van zichzelf: „Niet dat ik het aarde gekregen heb, of aarde volmaakt ben; maar ik jaag daarnaar, of ik het ook grijpen mogt, waartoe ik van Christus Jezus ook gegrepen ben." Indien Paulus nu van zichzelf getuigen moest dat hij onvolmaakt was, dan kon hij onmogelijk aan anderen leeren dat zij volmaakt waren. De volmaaktheid hier bedoeld is dus van geheel anderen aard; de Apostel heeft slechts zulke leden der gemeente op het oog, die den inhoud der Christelijke godsdienst goed begrepen en als het ware tot den volwassen leeftijd in kennis waren gekomen, in tegenoverstelling van de zoodanigen, die nog kinderen in het verstand en in de kennis waren. Gods Woord leert duidelijk dat de mens een zondaar is en dat hij voor God met zijn werken niet kan bestaan, noch houdt wordt deze waarheid door velen niet echt geloofd. Onze blindheid is ontzettend groot en daarom behoort er het licht des H. Geestes toe om ons te overtuigen, dat wij met onze gebrekkige werken moeten verloren gaan; want liever wil men zich aan een strohalm van eigengerechtigheid vasthouden, dan als een niets, ja alles verbeurd hebbend zondaar tot Christus te komen, om door zijn verdiensten behouden te worden. En dit is toch de eenige weg ten leven. Buiten Christus zijn wij verloren, en duizenden en tien duizenden overtredingen van Gods gebod en wet liggen dan voor onze rekening tot in eeuwigheid. Niet één ervan kunnen wij wegnemen of ongedaan maken, wij zullen daarom de schuld moeten betalen of de straf moeten dragen — want onze God is een verterend vuur — tenzij ons de verdiensten van den Borg en Middelaar des verbonds worden toegerekend; dan zijn wij rechtvaardig voor God, maar ook dan alleen. Schoon is het antwoord van onzen H. Catechismus op de vraag: Hoe zijt gij rechtvaardig voor God? Dat antwoord is bekend en toch kunnen wij niet nalaten om het hier mede te deelen; mogt het nog tot zegen zijn van iemand, aan wien het niet bekend is, of die vraagt: hoe ben ik rechtvaardig voor God? „Alleen," — zóó spreekt de gelooper — „door een oprecht geloof in Christus; alzóó, dat, al is het dat mij mijn geweten beklaagt, dat ik tegen al de geboden Gods zwaarlijk gezondigd, en van dezelve geen gehouden heb, en nog steeds tot alle boosheid geneigd ben, nogthans God, zonder enige mijn verdienste, uit loutere genade, mij de volkomen genoegdoening, rechtvaardigheid en heiligheid van Christus schenkt en toerekent, even als had ik nooit zonde gehad noch gedaan, ja als had ik ook al de gehoorzaamheid volbracht, welke Christus voor mij volbracht heeft, zooverre ik zulk eene weldaad met een geloovig hart aanneem." Wat dunkt u lezer! behooren wij niet hetzelfde te gevoelen in zulk eene gewichtige zaak? Zegt de Apostel verder: „En indien gij iets anders gevoelt, ook dat zal u God openbaren"; dan zinspeelt hij op zaken van minder gewicht die ons echter niet onverschillig behooren te wezen, waarom het noodig is de middelen te gebruiken, ten einde in kennis toe te nemen, om te kunnen verstaan, wat ons nog duister is; want Paulus spreekt hier niet van eene geheime openbaring buiten Gods Woord, maar van het gewone middel, waardoor God den mensch onderwijst, n.l. de prediking van Zijn Woord, gepaard met de verlichting van ons verstand door den H. Geest. In die dagen waren er zwakke broeders, die het nog niet recht begrepen, dat door de komst van Christus de wet der ceremonieën voor altijd was afgeschaft, hetwelk God hun later wel zou geven te verstaan, als zij tot den volwassen ouderdom in kennis zouden gekomen zijn. De opwekking die er op volgde: „Doch, daar wij toe gekomen zijn, laat ons daarin naar denzelfden regel wandelen, laat ons hetzelfde gevoelen," was dus niet overbodig, en behoort door alle christenen ter harte genomen te worden. De eenheid der gelovigen, blijft alzoo een wenschelijke zaak, waarnaar wij wel mogen staan. De Heere Jezus heeft er om gebeden: „Opdat zij allen één zijn, gelijkerwijs Gij, Vader! in Mij en Ik in U, dat ook zij in ons één zijn, opdat de wereld geloofde, dat Gij Mij gezonden hebt. En Ik heb hun de heerlijkheid gegeven, die Gij Mij gegeven hebt; opdat zij één zijn, gelijk als wij één zijn. Ik in hen, en Gij in Mij; opdat zij volmaakt zijn in één, en opdat de wereld bekenne, dat Gij Mij gezonden hebt, gelijk Gij Mij liefhebt. Als de gelovigen meer dachten aan hetgeen hen verenigt, en minder aan hetgeen hen scheidt, men zou dan betere dingen zien; maar zolang het heet: „Ik ben van Paulus, en een ander: Ik ben van Apollos", zolang zullen wij dezelfde verschijnselen opmerken als te Korinte, en zolang zal men ook met Paulus kunnen vragen: „Zijt gij niet vleeschelijk?" Door de genade van God had Paulus „als een wijs bouwmeester het fundament gelegd; en een ander bouwt daarop. Maar een iedereen zorgt toe, hoe hij daarop bouwt. Want niemand kan een ander fundament leggen, dan hetgeen gelegd is, hetwelk is Jezus Christus. En indien iemand op dit fundament bouwt, goud, zilver, kostbare steenen, hout, hooi, stro, welke eens gelijkluidend werk zal openbaar worden; want de dag zal het verklaren, dewijl het door vuur ontdekt wordt; en hoedanig een iederens werk is, zal het vuur beproeven; zodat iemands werk blijft, dat hij daarop gebouwd heeft, die zal loon ontvangen. Zo iemands werk zal verbrand worden, die zal schade lijden; maar zelf zal hij behouden worden, doch alzodanig als door vuur." Vergeten wij dus niet, dat alles wat buiten Christus is, moet losgelaten worden, omdat het ons geen nut kan doen. Paulus had zulks gedaan en daarom kon hij aan de Filipensers schrijven: „Maar hetgeen mij gewin was, dat heb ik om Christus wil schade geacht. Ja gewisselijk, ik acht ook alle dingen schade te zijn, om de uitnemendheid der kennis van Christus Jezus, mijn Heer; om Wiens wil ik al die dingen schade gerekend heb, en acht dreig te zijn, opdat ik Christus moge gewinnen. En in Hem gevonden worden, niet hebbende mijne rechtvaardigheid, die uit de wet is, maar die door het geloof van Christus is, namelijk de rechtvaardigheid, die uit God is door het geloof; opdat ik Hem kenne, en de kracht Zijner opstanding, en de gemeenschap Zijns lijdens, Zijnen dood gelijkvormig worde, of ik eenigzins moge komen tot de wederopstanding der dooden." Jagen wij dan met de Apostel naar dat grote doel, of wij het ook grijpen mogen, waartoe de Heer ons genadig zij, en bekwam door Zijn Geest. Kampen. C. G. de MOEN. Aan Ds. B. C. J. Mosselmans te Groningen. WelEerwaarde Heer ! In uwe //leerrede over I Pet. 2 : 9, uitgesproken den éden Nov. 1866 bij gelegenheid der bevestiging van I)r. L. de Geer tot predikant te Groningen", neut gij voor uwe gemeente ontwikkeld: //wat de christenen moeten zijn en moeten doen, willen zij in waarheid den naam dragen van Hervormden." Wat gij tot de gemeente van Groningen zeidet: //Ik ga trachten u tot dat zelfde inzicht te brengen of er u in te bevestigen'', geldt zeker ook liet groote publiek, aan hetwelk gij door ze in druk te geven, uwe leerrede ter onderzoeking hebt aangeboden. Omdat ik een prijs op steel een waarde hervormd te zijn, boezemt dit onderwerp door u behandeld mij belangstelling in, te meer omdat ik arbeid in dezelfde plaats, waar gij tot voor korten tijd werkzaam zijt geweest. Ik heb dan ook uw genoemde leerrede gelezen, met oplettendheid gelezen. Opgetreden als leeraar der waarheid verklaart gij zelf' dat: //de Evangeliedienaar niet mag verlangen dat men als waarheid aanneemt, omdat hij het zegt, alsof hij de wijsheid in pacht heeft en het alleen weet//; reden genoeg om van u onpartijdigheid en bewijs te verwachten voor hetgeen gij zegt. In die billijke verwachting echter vond ik mij teleurgesteld; ik kan niet anders zien, dan dat gij de geschiedenis geweld aangedaan en niet één objectief bewijs gegeven hebt voor uw inzicht aangaande hetgeen een christen moet zijn en doen, wil hij recht hervormd zijn. Is het u inderdaad om waarheid te doen, dan zult gij, vertrouw ik, geheel bereid zijn mij eenige nadere inlichting te geven. Van het begin tot het einde heerst in uw leerrede de geest der moderne theologie. Schoon ik die geest betreur en verderfelijk acht voor het heil van onsterfelijke wezens, — omdat hij strijdt met den Bijbel, de Godsopenbaring, de eenige onfeilbare en genoegzame bron der waarheid die tot zaligheid leidt, — spreek ik daarover thans niet. Thans wensch ik alleen u inlichting te vragen over sommige zaken die, door mij tot goede trouw altijd voor echt hervormd gehouden, door u onhermormd worden verklaard. Gij zegt o.a. dat er velen zijn //voor wie Jezus is de priester tusschen hen en God. Ook wat gij verder zegt: «Zijn er niet velen die iets voor waarheid houden omdat het in den Bijbel geschreven staat? dat is ook ongehoordevol, strijdt zulks niet ten eenenmale, tegen de geschiedenis? Is niet juist door de hervormers de Bijbel weer in eer gebracht? Was niet juist het goddelijk gezag des Bijbels het formele beginsel der hervorming? Zijn niet juist dit en het vorige tweehoofd punten van al de historisch-hervormde confessies? Dit te ontkennen zou een onnoozelheid zijn, en een onkunde verraden die niemand u zal willen of durven toeschrijven. Maar hoe kon u dan zo beslist verklaren dat zo wel het een als het ander ongehoordevol is? Of meent gij het te kunnen bewijzen, och mag ook ik dan de bronnen weten waaruit gij uw waarlijk nieuw hervormingsidee hebt geput? Hierin zullen allen wel overeenkomen, dat alleen de geschiedenis die ons verhaalt van een hervorming in de 16de eeuw uitmaken kan wat waarlijk hervormd is; dat allereerst de woorden, daden en geschriften der hervormers de kenbronnen zijn. Dit kunt gij allerminst ontkennen die over het eigenlijk hervormde hebt gesproken toen het, volgens uw eigen zeggen, juist de gedenkdag der Kerkhervorming was. Wildet gij nu niet aan schromelijke, opzettelijke spraakverwarring u schuldig maken, dan behoorde gij het wezen der hervorming te schetsen volgens de geschiedenis. Mijns inziens zijt ge wel begonnen met de historische hervorming te herinneren, maar hebt ge allengs de geschiedenis, opzettelijk of zonder het zelf te bemerken, opzijde gezet, en den waarlijk hervormde getekend naar een beeld door u zelf gevormd naar eigen goedvinden. Gij hebt den mensch geschetst, zooals een hem gaarne zoudt hebben. Het recht hiertoe wil ik u niet betwisten, maar 'k vraag in allen ernst, is het eerlijk om die te noemen, met veroordeeling van alles wat daartegen strijdt? Zijt gij niet zelf oorzaak dat een onbevooroordeeld en denkend hoorer of lezer uwe goede trouw of noodige bedachtzaamheid of historiekennis in twijfel begint te trekken? Gaarne zou ik derhalve zien (en vereerend zou het voor uwe oprechtheid wezen) dat gij ter aanvulling uwer leerrede verklaardet, niet bedoeld te hebben den historisch hervormde, maar den hervormde naar het privaat inzicht van Ds. Mosselmans. Week van gebeden over de geheele wereld. De Britse Evangelische Alliantie heeft een rondgaanden brief uitgegeven, waarin zij de Christenen in alle landen dringend en ernstig uitnoodigt, om bij het begin van het nieuwe jaar een week van Bijzonder en Vereenigd Gebed te houden. De tegenwoordige tijd, zeggen zij, doet bijzonder een ernstig beroep op de Kerk van God in het algemeen, om zich te schikken tot den pligt van vereenigd gebed. Laat ons niet vergeten, dat, behalve de gewone verhoudingen die ons medegevoel vereisen, menigten onzer medeschepselen lijden ten gevolge van rampen der jongste oorlogen, van pestilentie, en andere smartelijke bedelingen en van de noodlottige aanvallen van twijfelzucht en dwaling. De volgende onderwerpen worden, onder anderen voorgesteld, als gepast tot vermaning en gebed op de achtereenvolgende dagen der bijeenkomst: Zondag, Jan. 6. — Predikaties over het zijn van Christus met Zijne Algemene Kerk. Maandag, Jan. 7. — Dankzegging en Belijdenis van Zonde. Dinsdag, Jan 8. — Gebed voor Naties; voor koningen en allen die in hoogheid zijn geplaatst; om de vermeerdering van gerechtigheid, het heerschen van vrede, en het heiligen van den Sabbat. Woensdag, Jan. 9. — Gebed voor het welslagen der zendingen onder Joden en Heidenen, en om een Goddelijken zegen over de pogingen om de onbekeerden van alle landen en klassen te evangeliseren. Donderdag, Jan. 10. — Gebed voor allen die door de jongste oorlogen geleden hebben; voor onze uit de slavernij verlosten broeders, en voor onze Medechristenen, die om des evangelies wil vervolgd worden. Vrijdag, Jan. 11. — Gebed voor Christelijke Huisgezinnen, voor scholen, collegia, en hogescholen. Zaterdag, Jan. 12. — Gebed voor de Algemene Kerk, voor alle bedienaars van het Evangelie, en voor de vermeerdering van heiligheid, trouw, en Christelijke liefde onder haar leden. Zondag, Januari 13. — Prediktie over de eenheid der Kerk, en de plicht der gelovigen om die, door wederzijdse erkenning en werkdadige samenwerking te tonen. Wij kunnen niet nalaten, terwijl wij op de aanstaande Week der Gebeden wijzen, onze lezers te doen opmerken, dat in het afgeloopen jaar God op bijzondere wijze het zegel Zijner goedkeuring aan die bijeenkomsten gehecht heeft. Van alle einden der aarde heeft men bericht, wat die week had nagelaten. En zoo wij gedachtig zijn aan het woord: "Zo dit geslacht vaart niet uit dan door vasten en bidden," en wij daarbij letten op den toenemenden afval en de grote behoefte aan den Geest van God, — dan kunnen wij niet te veel naar dit geestelijk wapen grijpen. Niemand stoot zich aan de gedachte, dat het wat vormelijk is, om op zulk een dag voor zulk een zaak juist te bidden! Is het dan ook vormelijk, om bijvoorbeeld een dag voor den oogst af te zonderen of een dag voor een zeker ander onderwerp? Immers neen. Welnu, dan mogen wij ook wel eenige avonden samenkomen, om met een bepaald doel het aangezicht des Heeren te zoeken! Mogen wij allen maar ijver voor Gods huis hebben, en dien ijver in het ootmoedig gebed betoonen! (de Hope.) De Bijbel in de school. Uit meer dan een oogpunt beschouwd, kan de Bijbel in de schoolbaggage eren. Als volk van protestantschen oorsprong, meen ik, dat de Bijbel in de school niet gemist kan worden. Het is ook bij uitnemendheid het boek der opvoeding. In de meeste gevallen en vooral in den tegenwoordigen tijd zal de Bijbel het christelijk standpunt uitdrukken. Het is een zeer gewenscht boek voor de school, alle elementen van een waarachtige opvoeding zijn er in neergelegd en de geschiedenis, die het bevat, is bij de dienende liefde te vergelijken, om ons met de hoogste barmhartigheid bekend te maken. Ook kinderen zijn geschikt om dit Boek vruchtbaar aan te wenden. Het kind wordt met den goddelijken inhoud der Schrift bekend gemaakt of door vertelling of door lezen, ja ook door lezen, zonder evenwel in het laatste geval de Bijbel regelrecht als een leesboek aan te merken. Zal hij al in de laatste betrekking voor de school voorkomen, dan kan er een wijze keuze uit gedaan worden van gedeelten en fragmenten, die meer onder het bereik, meer in de bewoordingen des. 