De Heraut; eene Nederlandsche stem voor Israels koning, het hoofd der gemeente, jrg 17, 1866, no. 18, 04-05-1866 
Ik stel deze twee woorden voor: "agitatie" en "pligtsbetrachting" in een helder licht, opdat men zich kan onderscheiden, dat hier geen sprake is van twee woorden, van twee afgetrokken denkbeelden, van bloote theoriën, maar van zeer gewichtige zaken, van praktijk, van de regeling van ons gedrag. Toegegeven, zegt gij, dat het alzo is; maar hoe kunt gij beslissen of de naam agitatie dan wel die van pligtsbetrachting de gepaste is? Mijn antwoord is: alles hangt daarvan af hoe u de schoolvraag beantwoordt. Nu, zeer weinig, wellicht geen van de schoolvraag af, maar onwaar en onwaardig van de schoolwet loopt immers het verschil. Welaan, hoe gij over de schoolwet denkt, hangt af, behoort althans af te hangen van uw oordeel over 't geen al dan niet christelijk is. Wilt u dus weten of hier van agitatie aan wel van pligtsbetrachting gesproken moet worden, dan behoeft u slechts te herinneren welke betekenis het Christendom, ja het woord christelijk voor u heeft. Laat mij u met een enkel woord mogen uiteenzetten, toelichten uit de geschiedenis des Ouden en Nieuwen Verbonds, hoe deze zaken in Gods woord beschreven worden. Tilja de profeten getuigden tegen Ahas en zijn volgelingen, die niet zoozeer Baal in de plaats van Jehova wilden dienen, maar ten gelijke naast Jehova wilden dienen. De koning was zoo weinig voldaan met hetgeen Tilja deed, dat toen hij iemand ontmoette, hij hem toevoegde: "Is die de goddelijke man van Israël?" Elia verzocht. Maar, waarom denkt gij op twee gedachten? Hij bekent dat Baal en Jehova niet te gelijkertijd kunnen dienst worden, en dat men tussenuit een keuze moet maken. Hij noemt dat maar een naieve overweging. De voorbeelden uit het Oude Testament, en vooral uit het leven van Elia, de profeet van vuur en storm, antwoorden gij, bevredigen mij niet. Welaan, hoe staat het met het Nieuwe Testament? Petrus en Johannes getuigden onophoudelijk in het openbaar en de hoerschretenschool voegde hun toe: "Wij hebben u niet ernstig aangezegd, dat gij in dezen naam niet zowat leeringen van dit volk met deze uw leer Jeruzalem vervuld, en gij wilt het bloed van dezen mensch over ons brengen." Ziedaar een ernstig verwijt, een agitatie evenzeer ongeoorloofd als verderfelijk. Wat antwoorden Petrus en Johannes? Men moet God meer gehoorzaam zijn dan de mensen. De God van onze vaderen heeft Jezus opgewekt, en wij zijn Zijn getuigen van deze woorden." Tegenover de beschuldiging van agitatie plaatst de apostel het recht, de noodzakelijkheid van wat hij doet. Volgens het voorbeeld van Petrus en Johannes voldoet mij niet, zegt gij; want Petrus is de apostel der besnijdenis, en Johannes, ofschoon overigens de apostel der liefde, had toen nog niet al de rijpheid, welke hij later bezat. Wel aan, wat zegt gij van dit feit? Paulus en Silas komen te Philippi, daarheen geleid door den Heiligen Geest. Zij verkondigen het Evangelie op de eenvoudigste en bescheidenste wijze en het oordeel over hen luidt: "Diese Menschen bewegen de Stadt." Wederom de beschuldiging van agitatie. Paulus en Silas weten dat zij hun plicht hebben betracht, en zij bidden omstreeks den middernacht, en zingen God lofzangen. Bewijzen deze feiten niet duidelijk, dat alles afhangt van de betrekking, waarin men staat ten opzichte van God en dien ten gevolge over de dingen, die in Zijn naam en tot Zijn eer gebeuren, oordeelt "in ernst uw gewoonten". Als de Modernen Christenen zijn, dan kan men onmogelijk begrijpen dat men hen in het aanzicht tegen moet staan, van het ingang vinden van hunne ontkenningen in kerk en school, de ontzettendste gevolgen verwacht, en daarom met hen noch onderhandelen, noch vrede sluiten kan. Dan wordt de tegenstand, welken men hun biedt, een ijveren voor een partij, een doordrijven van persoonlijke gevoelens en wensen en belangen, met één woord: agitatie. Gelooft men daarentegen, dat de Christus des Bijbels en die der modernen een geheel andere is, ja, dat de modernen niet van Christus of Messias kunnen spreken, en daarom ook Elke geloofsgetuigenis rust een zegen. Dien zegen zal ook niet aan een christen toekomen. C. S. De Troonrede en het adres van antwoord. "1 7 — De naam 'Christenen' beperkt te laten varen, omdat, volgens hen de geheele Christus- of Messias-verwachting een Joodse onzin en nog daarenboven een bekrompen was; dan moet men een schoolwet, die de deur wijd open zet voor: iets, dat onder den klank van Christendom het meest bepaalde tegenbeeld daarvan is, met alle krachten bestrijden, omdat de nood ons is opgelegd, en wij alles eerder kunnen en moeten verduren dan onze pligt verzaken. Graaf van Zuylen heeft zich de moeite genomen door aanhalingen uit Duitse en Franse geschriften, uit de boeken der orthodoxen en modernen het bewijs te leveren, dat Guizot gelijk had, toen hij verklaarde, dat de God der modernen niet die des Bijbels, der kerk, der gelovigen aller eeuwen is. Hij wijst aan, hoe zelfs zij die in 1857 een gunstige uitwerking van de schoolwet verwachtten, ronduit bekennen, dat zij, zich hierin hebben vergist; voorts dat de Vereeniging voor Christelijk Nationaal (schoolonderwijs, ofschoon de waarheden des Evangelies positief belijdende, mannen tot de verschillende afdeelingen der kerk van Christus behorende, onder haar leden en bestuurders tellen. Dit alles weten en bearten onze lezers. Zal Dr. Jonckbloet het aannemen, zal hij het verstaan ? Wij danken de graaf van Zuylen voor zijn even bezadigde als besliste, even zachte als man- Ik wens de verdediging der volgende stelling aan het onpartijdige oordeel mijner lezers te onderwerpen: Het adres van antwoord op de troonrede behoort onder de meest gewichtige werkzaamheden der Staten Generaal. Voor deze eind beantwoord ik eerst de vragen. Wat is de troonrede? En wat is de Kamer gehouden te doen bij den aanvang van het zittingsjaar, na kennisneming van de eventuele gedragslijn der regering? De troonrede is het programma der regering. En wanneer ik hier het woord regering bezig, dan kan dat woord alleen bedoelen den Koning, omringd en ondersteund door een homogeen, verantwoordelijk kabinet. Geen andere betekenis, geen afscheiding van den persoon des konings door hem te isoleren van zijn ministerie. Het woord regering kan met het oog op de historische, getemperde, constitutionele monarchie in Nederland niets anders beduiden dan een gezamenlijke werkkring, een koning die samenwerkt met zijn ministers in gemeen overleg met de Staten Generaal over het volk regeert. De troonrede, bij de volgens artikel 98 der Grondwet voorgeschreven opening der Kamers gehouden, is een hoogst belangrijk deel in ons constitutioneel staats-organisme. Het maakt de Staten Generaal en de natie bekend met de bedoelingen en beginselen der regering. Men zegt niet, zulk een programma is onnoodig, daar het beste programma gelegen is in een getrouwe handhaving der Grondwet. Want al werd dit zoogenaamd piepkuur van een staat bezworen, zo leert ons de ondervinding hoe verschillend het staatsformulier kan worden ontwikkeld, welke gevaarlijke anti-nationale beginselen er uit kunnen worden geput. Ter getrouwe, deugdelijke uitvoering der Grondwet wordt de leiding van boven vereist. Daartoe moet het kabinet den troon volgens een vast beginsel schragen, en de rechten der natie handhaven. Ik beken gaarne, dat de troonrede niet altijd gewichtig kan zijn, maar de geschiedenis der laatste jaren, om hier b.v. op het jaar 1853 na de Aprilbeweging te wijzen, levert overvloedige bewijzen, hoe betekenisvol zij wezen kan. Het adres van antwoord, gelijk de troonrede de eventuele gedragslijn der regering aanwijst, is het adres van antwoord de eerste officiële daad van het parlement. De vertegenwoordiging der natie is in een getemperde monarchie geroepen om toezicht te houden, door wezenlijk gemeen overleg met de regering van land belangen te bevorderen, maar ook de beginselen in die wetten nedergelegd, streng te toetsen aan historische en nationale rechten. Het adres van antwoord, opgemaakt bij het aanvang van de werkaamheden, is de bekendmaking van het standpunt, waarop de tweede tak der wetgevende macht zich plaatst. Mag de troonrede beschouwd worden als het programma der regering, het adres van antwoord kan worden genoemd het programma van het parlement. Daar het een eerste eis is voor een kabinet, zich een meerderheid in de Staten-Generaal te verwerven, moet de heerschende geest bij de volksvertegenwoordigers bekend zijn. Geen betere gelegenheid dan het adres van antwoord op de troonrede, om deze aan regering en natie te openbaren, want, behalve de begrotingsdiscussies, is de beraadslaging bij gelegenheid van het programma der Kamer de geschiktste, om algemene beginselen ter sprake te brengen. Het adres van antwoord werd helaas maar al te dikwijls herschapen in een loutere formaliteit. Ik heet loutere formaliteit, eenen niets beduidenden weerklank op de troonrede, een adres waarbij de Kamer slechts de woorden der regering omgekeerd teruggeeft. Er is een partij hier te landen die zoodanigen weerklanke verlangt, daar zij meent dat het adres een antwoord is op woorden, door den onschendbaren persoon des konings gesproken. Ik doe hulde aan deze partij voor harer monarchale ijver, maar wraak deze, mijns inziens inconstitutionele gevolgtrekking. Men geraakt op een dwaalspoor, wanneer men het gemeen overleg tusschen regering en Staten-Generaal voorbijziet. Het is een eerste plicht van de Kamer, hun zedelijken invloed bij de natie te behouden, en zeker gaat deze misschien ten voordeel, wanneer zij, al te volgzaam, onmisbare zelfstandigheid ten offer brengt. Ik verlang een adres, orgaan van de meerderheid van een Kamer, die niet vreest voor eenen weerklanke op de troonrede, daar waar het te pas komt, maar die tevens rond en ruiterlijk haar zienswijze openbaart over de algemene regerings-beginselen, al brengt zij ook hierdoor een wonde toe. Het is een ongelukkig denkbeeld, regering en parlement als twee vijandige machten te beschouwen, die op elkanders gezag naief zijn, en van weerszijden zoeken de tegenpartij te overvleugelen. Zoo doende wordt of de Kamer een lastige ballast voor de regering, of de regering een hatelijke hinderpaal voor de vertegenwoordiging van het volk. Niets van dit alles. Gezamenlijk geroepen om de belangen der natie voor te staan, moeten zij door een constitutioneel gemeen overleg nationale vruchten opleveren. Deze vruchten zullen schaarsch en onrijp wezen, wanneer het dolce far niente don olijftak aanbiedt aan de regering, daar waar strijd onvermijdelijk is; verderfelijk, zoo de Kamer door een punt de redressement punt de subsides, de regering wil dwingen, en daardoor onze getemperde monarchie herschept in een getemperde democratie. Uit regering naderzijde geen aanvaarding op de billijke verlangens der Kamer, knakt de zedelijke waarde van den tweede tak der wetgevende macht, en haalt zichzelf de noodlottigste gevolgen op den hals. Gemeen overleg is de beste waarborg tegen constitutionele afwalingen. Door gemeen overleg versta ik een regering, die de leiding der zaken volgens vaste beginsels in handen houdt; Kamers, die nauwkeurig toezicht houden en een billijken invloed uitoefenen. Men zal mij wellicht toevoegen: wat bewijst dit alles voor uw stelling? Zullen de Kamerleden niet aan het einde van het zittingjaar meer voldaan huiswaarts keeren en beter nationale belangen behartigen, door veel te hebben afgedaan, dan dagen en weken over algemene beginselen te redekavelen? Deze vragen beantwoord ik ontkennend. Niet de quantiteit, maar de kwaliteit der wetten bevordert lands welzijn. Ik verwijt de 'metamorfose der Staten-Generaal in een wettenfabriek. Ik houd mij overtuigd, dat vele wetten niet tot stand waren gekomen, of althans meer nationale bestanddeelen zouden bevatten, zoo reeds vóór de indiening de fundamentale beginselen, in gemeen overleg, rijpelijk overwogen en besproken. Algemene beginselen. Ze worden als afgeleide, onbestemde droomerijen terzijde gesteld, terwijl men vergeet dat van de beginselen alles uitgaat, dat zij de spil zijn waarom alles draait. Vangt niet bij het beginsel het onderzoek aan? Ge zijt buiten de orde! riep de tegenpartij, wanneer het geniale hoofd der Christelijk-historische partij het waagde, op echt constitutionele wijze een weinig hoger op te klimmen. Praktische resultaten. Ook de Heer Groen verlangde ze. Maar als uitvloeisels van een zuivere theorie. Wat zou u denken van een architect die, geroepen om een huis te bouwen, slechts steenen op elkander stapelde, zonder orde of regelmaat, de kosten niet had berekend, en zich vóór den aanvang van het werk niet had onthouden, gehouden met het nauwkeurig ontwerpen van een bestek ? Ik meen dat u zulk een architect als onbruikbaar zoude terzijde stellen. De staatslieden, die tot verderen opbouw van het staatsgebouw geroepen zijn, wetten aan te nemen, en die de voorloopige gedachtenwisseling over de algemene beginselen, eventueel in deze wetten neder te leggen, voor tijdverlies houden, geloovende dat deze aan de orde is na indiening der ontwerpen, zijn bovengenoemde architekten gelijk. Wanneer ik nu tot mijn stelling terugkeer, dan meen ik, dat in deze stelling volstrekt niet ligt opgesloten, een reeds bij den aanvang van de zitting treden in bijzonderheden; nimmer werd bij het vragen naar inlichting, hierop door de heer Groen gedoeld. Wel dat de Kamer recht heeft meer te verlangen dan een: »wacht op onze daden," van de zijde der regering. Het parlement als zedelijk lichaam wordt door de meerderheid beheerscht. Het is onmisbaar voor een kabinet, zo snel mogelijk bekend te worden met de kleur der meerderheid. Men zal zeggen: deze zal zich wel vanzelf openbaren. Doch ook voor de verschillende minderheden is onmiddellijke ontwikkeling van gevoelens wenselijk, even als dit is voor de regering, om de kracht der partijen te wegen in een parlement, dat door periodieke aftreding en andere omstandigheden telkens wijziging ondergaat. Teekent de discussie en de eindstemming van het adres niet zuiver de partijen af? Een discussie, die de diepste vezelen van het staatsorganisme aanroert voor het oog der gehele natie, na kennisneming van het programma der regering. Men geeft mij misschien toe dat het parlement een zedelijk lichaam is, wiens wil door de meerderheid wordt uitgedrukt, maar wringt die scherpe afteekening van partijen, en meent dat de eendracht tussen de zonen van hetzelfde vaderland beter in de hand wordt gewerkt door niet steeds op de partijen te wijzen. Weliswaar, alsof het bestaan van partijen niet een onmisbaar element was in den constitutionelen regeringsvorm. Geen leven zonder strijd. Men verwarraat niet partijschap met partij. Eene partij is de vereniging van hen, die, onder dezelfde banier, bezield door dezelfde beginselen, de arena betreden. Partij-schappen. Ook de Christelijk-historische partij vreest ze, en acht het land gelukkig waar ze niet bestaan. Eensgezindheid onder de kinderen van hetzelfde vaderland. Fraai, aanlokkelijk woord, wanneer men het ééns is over zijn gehalve en nationale betekenis. Er is een gevaarlijke, een noodlottige éénsgezindheid, een éénsgezindheid, "gelijk aan de verraderlijke windstilte, den orkaan voorafgaande." Ik bedoel die éénsgezindheid, welke, uit gemis aan beginselen, partijschap tot natuurlijke vrucht heeft. Men acht het land gelukkig, waar eenheid bestaat. Ook de Christelijk-historische partij. Wanneer men namelijk die eenheid bedoelt, welke steunt op het enige ware fundament der soevereiniteit Gods. Apeldoorn. A. Schimmelpenninck van der Oye. Berichten uit Afrika. Hoogt belangrijk was de bijeenkomst op Maandagavond 1. in de Nieuwe Sint Jozef kerk alhier. De weleerwaarde heer Jousse, zendeling onder de Bassoutos, sprak aldaar op indrukwekkende wijze over den toestand der bevolking, de gunstige verandering bij hen die tot de kennis van het Evangelie komen, en over de kommervol toekomst ten gevolge van den oorlog. Voor een dertig jaar geleden werden de eerste zendelingen naar de Bassoutos uitgezonden, en was het niet dan na veel moeite en volharding, dat de vruchten gezien werden. De mannen leven in wellust, zonder de minste achting voor hunne vrouwen, die als een weelde-artikel (om volgens verklaring der Bassoutos te spreken) beschouwd worden; het lot dezer ongelukkige schepselen is in vele gevallen erger dan dat van huisdieren; de rijkdom van den man bestaat dan ook gewoonlijk in een groot aantal vrouwen, die hij koopt naar gelang harer afkomst, voor 25, 30 tot 40 paar koebeesten. De kinderen worden gevolgelijk veel verwaarloosd, en de meisjes veracht, voorzover zij op een 14-jarigen leeftijd niet met voordeel geruild kunnen worden, soms aan oude mannen. Het bijgeloof der Bassoutos doet hen dikwijks gruwelen bedrijven, zoo als: bij het sterven der moeder gedurende de bevalling, wordt het kind levend op haar lichaam gebonden en met haar begraven; bij een tweeling-geboorte wordt een der kinderen vermoord. Grijsaards werden een paar jaar geleden, zoodra zij tot werken ongeschikt waren, op een eenzame plaats gebracht, om aldaar den hongerdood te sterven, zo niet reeds verscheurende dieren een einde aan hun leven gemaakt hadden. De heer Jousse, die 13 jaren onder dit volk gearbeid heeft, sprak met blijdschap van de verandering, die het Evangelie aldaar had te weegte gebracht. Hij maakte onder anderen melding van de zoon van een bekeerd opperhoofd, van zijn tante een godvrije vrouw, van David een gelovig jongeling. — Over het algemeen is de vrouw wegens de grote ellende waarin zij verkeert, het meest toegankelijk voor de blijde boodschap des Evangelies; treffend waren de bekeeringsverhalen van vrouwen, die alles over hadden om de waarheid te leeren kennen: de geloofsmoed dier treurende schepselen bij het ontwaken van hun geweten is zoo groot, dat zij zich tot zelfs in de koude winternachten zwarelden om door alle gevaren heen de woning van den zendeling op te zoeken, met het enige doel om troost te ontvangen; en de voor elke ontwakende ziel gewichtige vraag beantwoord te krijgen: Wat moet ik doen om zalig te worden? Wanneer de geloofskracht en liefde der bekeerde vrouwen groot is, wordt haar huisselijk lot niet beter, daar zij meer van de man (zoo die niet veranderd is) te verduren hebben en in vele gevallen mishandeld worden; deze toch meent recht op een vrouw te hebben, die hij duur betaald heeft. Worden de mannen evenwel door de Evangelie-verkondiging getroffen, dan is bij hen ook de verandering uitnemend; geen opoffering is hun te groot, wellust en drank worden verlaten en het huwelijk geëerbiedigd, daarbij de kinderen onderwezen en de ouden verzorgd. Het gezegend Evangelie, de brenger van troost, vrede en zaligheid, door het bloed des kruises, wordt dan ook verkondigd op 20 zendingsposten. De voornaamste is Morea, met een kerk die 1000 hoorders kan bevatten. De toelating tot leden der gemeente is zeer streng; er wordt niemand aangenomen, alvorens een proeftijd te hebben doorgestanden, en goede getuigenis van de kerkgangers bekomen te hebben. Het reglement van tucht is door de bekeerde Bassoutos zelf opgemaakt; hetgeen dienaangaande door de heer Jousse werd medegedeeld, is in vele opzichten voor Europese Christenen beschamend. Een Synodale vergadering, verleden jaar te Morea gehouden, werd door een grote aantal bekeerden bijgewoond; er waren niet minder dan 21 sprekers uit de Bassoutos. Ook verdient opgemerkt te worden, dat zij op hunne eigenaardige wijze en in hunne taal een weekblad uitgeven, waarin vele belangrijke punten behandeld worden. Waar wij ons mogen verblijden, niet alleen over een groote toenadering tot beschaving, maar vooral over de verbreiding van de kennis der eeuwige waarheid, die alleen de beschaving kan volmaken, moeten wij ons verheugen bij het vernemen van de treurige nieuws dat de oorlog, die de Boeren ondernomen hebben tegen de Bassoutos, een voor de laatsten gevaarvolle wending schijnt te zullen nemen; kommer en gebrek staan Moshesh en zijn volgelingen te wachten en wat voor de bekeerden het vreeselijkste zoude wezen is, dat er sprake is van de zendelingen te verwijderen, die wegens ongegronde vrees van enige invloedrijke personen de onderwerping van den genoemden stam zouden tegenstaan. — Geen der zendelingen zal evenwel zijn post verlaten, tenzij daartoe door geweld gedwongen te worden. Zij zijn allen vast besloten, zoals de heer Jousse het uitdrukte, vol te houden als getrouwe dienstknechten van hunnen Heer en Zaligmaker. De Heer onze getrouwe God verhoort de smeekgebeden der vromen in Afrika, en beweegt velen, hun te gedenken. Moge de vrede hersteld worden, en alle dingen medewerken tot eer en verheerlijking van Zijns grooten naam. Door den oorlog is reeds veel verwoest geworden, onder anderen Thaba Bossieu, standplaats van den heer Jousse. Het Zendelingengenootschap te Parijs, dat ZIEu. uitzond, wenscht zooveel als mogelijk te doen voor dit zendingswerk. De Welemeerwaarde heeren E. H. Gagnebin, V. H. Guye en Jhr. Mr. J. W. van Hoorn zijn bereid de giften in ontvangst te nemen, die belangstellenden voor dit zendingswerk zouden willen afzonderen. L. G. M. Eene voorlopige verklaring. De Wekstem van 28 April bevat onder bovenstaanden titel een verklaring van den heer B. C. Felix, waarin hij te kennen geeft, dat hij ten onregte beschuldigd werd van aan den Heraut een bericht ontleend te hebben, en het te hebben doen voorkomen alsof hij het uit de Poll Mail Gazette had geput. De heer Felix zegt, dat het hem zoo als het in de Wekstem stond, door een gelovig Hervormd leeraar gezonden werd met de vraag: Kunt gij dat ook gebruiken voor uw blad, de Wekstem? Wij achten deze verklaring voor allezins volgende, en gelooven met dat een verdere brief van den Hervormden leeraar aan Ds. Schwartz of aan den heer Esser vereist wordt. Overigens was de opmerking slechts gemaakt, omdat de Heraut dikwijker gebruikt en slechts zelden genoemd wordt. Wij verklaren volgaarne, dat den heer B. C. Felix in deze zaak onrecht is geschied, en wij, de toedragt der zaak niet kennende, ons hebben vergist. Gebeurtenissen van den dag. Liefdegeven. Bij den uitgever van den Herald is in dank ontvangen: Voor de Opleidingsschool te Zetten van Mevr. P. te H. 1 Bankb. ƒ 100. Het moge vreemd luiden, nogtans is het waar, dat sinds Zaterdag en heden niets geschied is dat een bijzondere vermelding eist. Er wordt veel gesproken en geschreven in officiële en officiëuse bladen, doch gehandeld wordt weinig. Het Engelse ministerie houdt een kleine meerderheid van vijf stemmen voor de voorgestane wet tot verlaging van den census voor het recht tot kiezen, en heeft, nu de schijn gered is, besloten om te blijven. Het is niet onmogelijk, dat de oppositie alle krachten ingespand heeft om de wet te doen vallen en tegelijkertijd het ministerie, doch die aanslag is mislukt en de reformbill zal ook verder het land in spanning houden. Wij behoeven nu niet te zeggen, hoe geweldig de gevolgen zouden zijn geweest indien een Tory kabinet het tegenwoordige had vervangen, daar het ministerie, ook schoon met veel groter recht, met Dr. Kevenie zegt: Wij blijven. Van de middelen, die hier gebruikt worden om een plaats in het parlement te bekomen, en weerom om bij gewichtige stemmingen de meerderheid te krijgen, kan men zich elders geen denkbeeld vormen. Om het laatste duidelijk te maken, zij vermeldt, dat tot de leden der commissie, die naar Jamaica vertrokken is, om de wreede behandeling der negers te onderzoeken, behoort een heer (journalist), die een koranium is. Deze werd deze dagen terug verwacht, en men verhaalt dat te Plymouth de gehele dag een extra-trein stond te wachten, om hem, zodra hij Vrijdag, toen de stemming plaats moest hebben, aankomst, onmiddellijk per extratrein naar Londen en in het parlement te brengen. Deze kosten werden gemaakt op de voorzichtige hoop één stem te verkrijgen. Onnoembelijke sommen werden besteed aan het omkopen der kiezers, en in de laatste verkiezingen aan de schaamteloosheid, zodat 12 leden tot dusver hun plaatsen verloren hebben, omdat men ze van de grofste omkooperij overtuigen kon. Men begrijpt hoeveel in het duister geschiedt en met voorzichtigheid, zodat het niet binnen het bereik der rechters valt! Ik weet niet of dergelijke dingen ook elders geschieden en het onderscheid tusschen andere landen en dit enkel daarin bestaat, dat men daar de dingen verbergt en hier alles openbaar maakt; maar het is zeker aan te zien dat ze hierboven uitsteken. De Pruisisch-Oostenrijkse strijd duurt voort, en nog kan niemand zeggen wat het einde daarvan zal zijn. Eenige dagen geleden luidden alle berichten: vrede, thans zijn allerlei oorlogsgeruchten in omloop, en schijnt er slechts weinig verlangt te worden om den oorlog te doen uitbarsten. Terwijl Oostenrijk het Noorden ontwapent, gordt het zich ten strijde aan het Zuiden, en wel, naar gezegd wordt, omdat Italië wapent. Dit geeft aan de Pruisische minister de schoonste gelegenheid om te beweren, dat Oostenrijk oorlogzuchtige bedoelingen heeft en dat Pruisen daarom niet ontwapenen kan. Van de Oostenrijkse zijde wordt daarentegen verklaard, dat aan een oorlog met Pruisen niet gedacht wordt, en dat men ook in Italië niet aanvallender wijs handelen zal, maar geloofden, dat er een geheime overeenkomst tussen Italië en Pruisen bestaat, en dat de Italiaanse regering er op bedacht is Oostenrijk onverhoeds aan te vallen, zich wapenen moet om niet overrompeld te worden. Intussen houdt de keizer van Frankrijk zich stil, geeft alle partijen de verklaring dat hij onzijdig blijven zal, en niemand gelooft dit. Oostenrijk, Pruisen en Italië doen hem zonder twijfel aanbiedingen en het is niet onmogelijk, dat indien het tot den oorlog komt, Frankrijk, Italië en Pruisen verenigd zijn tegen Oostenrijk en Duitsland. Weest er zeker van, dat Napoleon, zoals altijd, hetzij hij spreekt, hetzij hij zwijgt, de weegschaal in de hand houdt en zijn voordeel verzekeren zal. Wie zou zeggen: zijne doeleinden volkomen zal bereiken, indien wij niet wisten dat ook Napoleon doen moet datgene, waartoe de Heer hem gebruiken wil. C. S. Kerkelijke Berichten. Nederlandsche Hervormde Kerk. BEROEPEN. Te Krimpen aan den IJssel J. W. van Hoogstraten, cand. — Te Middelburg J. H. L. Roozemeijer, te Nieuw-Loosdrecht. — Te Arnemuiden: A. P. A. du Cloux, te Spijk. — Te Eemnes-buiten: J. B. Swaan, cand. AANGENOMEN. Te Deventer-, door J. Knappert, te Harlingen. BEDANKT. Te Heerenhoek-, door H. van Stenen, te Bennekom. — Te Terneuzen, door J. Drost, te Goes. Christelijk Afgescheiden Gereformeerde kerk. AANGENOMEN. Te Idskenhuzen-, door F. Westrik, te Staphorst. BEDANKT. Te Amstelveen, door O. Los, te Hardinxveld. SCHOTSCHE ZENDINGSKERK. GODSDIENST-OEFENING. Zondag, Voorm. te 10, en 's Avonds te 6 ure, Ds. A. G. ZIGELEE. Hemelvaartsdag; Voormiddag te 10 ure, Ds. A. G. ZIGELEE. 's Avonds te 6 ure, Vergadering met de leden van het Kindergenootschap voor Israël. ADVERTENTIE. Door Gods goedheid valt ons heden het voorrecht ten deel, dat onze Ouders LOUIS SIMON DE BEUYN en JOHANNA WILLEMINA DE WEIJ hunne 35jarige Echtvereeniging mogen gedenken. Hunne dankbare Kinderen, Rotterdam, 5 Mei 1866. Door Gods goedheid voorspoedig bevallen van een DOCHTER, H. SIPMAN, geliefde Echtgenoot van JOH. VAN 'T LINDENHOUT. Nijmegen, 29 April 1866. Een Hervormd PREDIKANT gaat door huisselijke zorgen reeds sedert geruimen tijd gebukt onder een schuld van Vyfhonderd Gulden, die hij niet bij magte is, bij een zeer beperkt inkomen, af te lossen. De Ondergetekenden, met de omstandigheden van deze broeder bekend, vinden in de getrouwheid en den ernst zijner Evangelieverkondiging eenen grond te meer, om eenen poging tot zijn redding te beproeven, door hem aan de hulpvaardige liefde aan te bevelen van allen, die om des Evangelies wil een hart voor zijn verkondigers hebben. Zij zijn bereid de gaven dezer liefde te ontvangen en in dit blad te verantwoorden. Utrecht, J. C. VEEHOEF, Predikanten 1 Mei 1866. J. H. BÖSKEN, te Utrecht. Bij H. DE HOOGH komt van de pers: HET PINKSTERFEEST BEZONGEN VOOR KINDEREN, door J. VERMEER, Aart., Pred. bij de Herv. gemeente te Linschoten. Inhoud: I. Voorzang. — II. De Belofte. — III. De dag des Pinksterfeestes. — IV. De eerste Gemeente. — V. De kreupele knappe laar. — VI. Stéphanus. — VII. Saulus. — VIII. Slotzang. 32 pag. Prijs 7½ Ct.; 25 Ex. ƒ 1,50; 100 Ex. ƒ 5,00. Vroeger is verschenen: HET PINKSTERFEEST. Een Verhaal door de Schrijfster van »de Oude Bijbel" en »Zaaijen en Oogsten." Prijs 10 Cts.; 25 Ex. ƒ 2,-; 100 Ex. ƒ 6,50. EEN ALOUD PINKSTERLIED door Mr. ISAAC DA COSTA. Wijze: Daar juicht een toon, daar klinkt een stuk of Psalm 100. Prijs 3 Cts.; 25 Ex. ƒ 0,60; 100 Ex. ƒ 2,00. DE GESCHIEDENIS VAN HET Koningrijk kom! Onder het opschrift: Eenheid der geloofigen bevat de Morgenster de lieflijke mededeling, dat op voorstel van Br. Kousbroek te Dordrecht de geloofigen van verschillende kerkgenootschappen en Christelijke vereenigingen vorig jaar besloten hadden, zich tot het gebed te vereenigen, zodat sinds die tijd maandelijks de predikant der Christelijk afgescheidene gemeente en de evangelist der Evangelisch Protestantsche vereniging De NEDERLANDSE ZENDINGS-VERENIGING roept op nieuw WEEKELINGEN op voor den Zendingsarbeid onder de Soendanezen. Zij wenscht 1 Juni daartoe een Examen te houden. Omtrent de vereisten wordt verwezen naar het Orgaan der Vereeniging van 1 Mei. GORINCHEM. W. VORDERMAN, van 's Hage, bericht de opening van zijn MAGAZIJN met DIVERSA in de Hoogstraat aldaar. PINKSTERFEEST. EEN LIED VOOR KINDEREN, door E. GERDES. Wijze: Er ruischt langs de wolken. Prijs 2 Cts.; 25 Ex. ƒ0,25; 100 Ex. ƒ 0,80 Bij den Boekhandelaar H. J. GEERETSSEN, 's Gravenhage, is van de pers gekomen: God is een Vader der Wezen KORT OVERZICHT van de Werkzaamheden voor arme Wezen te Nijmegen. Uitgegeven ten voordele van het nieuwe te bouwen Weeshuis. — Prijs 40 Cents. VEEBEUGGEN & VAN DYCK, Boekhandelaar te Rotterdam, hebben uitgegeven van Dr. J. J. VAN OOSTERZEE: FEESTBUNDEL. 16 LEEREDELEN, o.a. inhoudende: X. Zichtbaar verhoogd (Hemelvaartsdag). XI. Het Feest der Herschepping (1e Pinksterdag). XI. Het Evangelie in Europa (2e Pinksterdag), e.a. Prijs ƒ3,60; geb. in verg. linnen band ƒ4,20 Ook verkrijgbaar in 4 stukken a 90 Cts. DE SLAANDE ENGEL. LEEREDE over 2 Chron. VII: 13&14. Prijs 25 Cents. Bij KEMINK & ZOON verschijnt heden: Agitatie of Pligtsbetrachting Een Woord aan Dr. W. J. A. JONCKBLOE, Lid der Tweede Kamer der Staten-Generaal door eenen Ambtgenoot (J. P. J. A. Graaf VAN Zuylek van Nyevelt). a 30 Cents Door H. DE HOOGH wordt aan de Inteekenaren op het Evangelisch Verbond verzonden: ZACHARIA, Een der Herauten van Israël's Koning, door C. SCHWARTZ. Eerste Aflevering. — Compleet in 5 Afleveringen a ƒ0,85. ZIET, DE BRUIDEGOM KOMT. Eene Stem van Waarschuwing- en Troost, door J. COMING. Eerste Aflevering. -- Compleet in 7 Afleveringen a ƒ 0,25. ging, de vertegenwoordiger van de Neerlandse zendingsvereniging en uit de Utrechtse zendingsvereniging, die van het comité voor Israël, der Jongelingsvereniging, der Zondagschoolvereniging en der hulpvereniging voor binnen- en uitwendige zending bijeen kwamen, om te smeeken om de vervulling van de dae: uw vrome godgesel: Talrijk werd steeds elke bijeenkomst bezocht, en het getal dergenen, die te zamen komen, om te bidden, neemt nog steeds toe. Het gebouw, waar men vervadert, wordt te klein, de afgescheidene gemeente stond aan de kerk, het comité voor evangelisatie hun gebouw gratis tot dit doel af, en bij beurten werden aldaar de bidstonden gehouden, die reeds menige lieflijke vrucht hebben afgeworpen, en waar bevestigd is geworden, dat waar liefde woont, de Heer Zijn zegen gebiedt, Hij daar zelf woont en Zijn genade verheerlijkt. THE SCATTERED NATION; PAST, PRESENT, AND FUTURE, Edited by O. SCHWARTZ, D.D., Minister of Trinity Chapel. May 1866. - Contents: Israël in History. I. By Prof. P. Cassel, of Berlin. — A new Translation of the Old Testament. By the Editor. — Israël's Mission and Mission to Israël. By Dr. Wm. Graham, of Bonn. — The Feast of Pentecost. I. By the Rev. Dr. Margoliouth. — The Giant Cities of Bashan. The Twelve Tribes. Dan. By Rev. Andrew A. Bonar. — Sonnets. — Past. By the Editor. — Intellectual and Social Progress of the Jews. — A Jewish Missionary and Religious Liberty. — Intelligence. The Jews on the Continent. Persecution. Jerusalem: Present Condition of Work: Improvements in the City. Explorations in Palestine. The Work of a Jewess in the East of London. America. The Journey of Sir Moses Montefiore to the Holy Land. Constantinople. The Jews of Daghestan. Immigration of the Jews to Palestine. New Translation of the Old Testament into French. New Hebrew Translation of the New Testament. Jew Home. Hebrew-Christian Union. London: MORGAN and CHASE, 38, Ludgate Hill - Amsterdam: H. DE HOOGH, L. 7, Meuwendijk. VERHUISD. De BOEKHANDEL en BOEKDRUKKERIJ van H. DE HOOGH is thans gevestigd aan den Meuwendijk bij de Raamskool, L. 76, terwijl hij een DEPOT heeft geopend op Keizersgracht tussen de Leidsche- en Spiegelstraten, CC. 715. Hulp bij druk van h. de hoogh, te Amsterdam. 