Zyne Koninglyke Majefteit heeft voor de gantfche Wereldmet onwederfpree- kelykc Bewyzen getoont,dat Hy tot de zo wel tegen het Weener als Dresdenfe Hof genoniene Maacregulen, door het eigene Gedrag dier Hoven zelve is genoodzaakt gewoiden, en mear alleeniyk dezelve terzyner Verdeediging ter uitvoer gebfagt hebbe. Zyne Majedeit heeft te meermaalen aangebodendeWapenenoeder ceie^ gen, zodraUy llcchts de behoorlykeVerzekeringzoude hebben verkreegen. Hy lieeft daarenboven de konllgreepen aangewezen . door welke men het Rusfifch Keizerlyke Hof in een Plan heeft ingewikkeld, welke met de bekende booge Ge- vjelens van haare Rusfifch Keizerlyke Majedeit ten eenemaal (Irydigis, en diea zy zekerlykzoudeverfoeijen, wanneer de Waarheid tot Derzelver eigen Onder- zjek zoude kunnen gebragt worden. Zyne Koninglyke Majedeic heeft daardoor h iogdgedachte Kcizerin genoegzaame Redenen aan de band gegeeven , om in den tegenwoordigeu Oorlog geen Deel te neemen, en met alleRecfatvande vervut* ling dier Verbiuteniflen terenuncieren, welke het Weener Hof in^copeobaar toc betbereiken van deszelfs ongeoorloofde Inzigten misbruikt« Zelfs heeft zyne Pruis* lifcbe Majelleit aan die Vordin de Middekn voorgeflagen, om betOorlogs-vuur, zon- NEDERLANDSCHfe MERCURIUS. • • • • r ... ^ zonder Slag bf Stoot , op26danige eeiiewyzeuit te doven, welke de Nagedach- tenishaarerRegeeringby hetgantfche Europa «oude onfterflyk gemaakt en baaren Roem veel meer vereeuwigd hebben » dan Zy door de groocfte Voordeelen der Wa- j>enen ooitzalkunnenvcrkryfen« . Dochzyne Koninglyke Majefteit moetmet Le>dwezenondervind'en, dat all^ deflelfs gemaadgheid en poogingen, Omniet liet Rusfifche tlyk in Vrede te le- Aren , vergeeflbh zyn befteed geworden , en dat de Intrigaes van deflelfs Vyanden elndelyk de Overhånd behouden hebben« Hy zict dat bet Rusfifch-Keizerlyke Hof alle de Oplettendhcid van goede Vriend- en Nabuurfchap zo wel aU van de mec en door Haaraangegaane Traftaten ter zyde en uii;h'et Oog fteld , en door de PalTage over bet Territoir eener vreemde Mogendheid , tegen wil en dank en alles aan , het geendeTra^atendi^eeren, deflelfs LandenVyandlyklaataeuqueerea, en Deel iBeenenOorlogaeemt, welke Htar van deflfelfiVyaniiepopgedrongen word. By zulke Omflandigheden blyft voorzyue .Koninglyke IVIajefteit niets meer o- ver, dan datHy de aan Hem van God verleende inachtgebruike en tot zyne recht-r matige Vcrdeediging overgaa, om deflelfs Onderdaanente befchermen en het on- rechtvaardige Geweld na behooren te bejegenen, Hoogfldezelve zal daarby'de Wet- ten f welke onder befchaafde Volkeren in het midden van den Oorlog gebruikelyk zyny.nooit uit het Oog verliezea. Indien echterzulks, tegens allehoop en ver« wachting, doordeRusfifcheTroupenmogtkomentegebeuren, endbo^dezelven indePniisfifche LandenWreedheden en ongewobnlyké GeveeMénaryenraogten fepleegtworden ; zozal niemand het zyirePnilsfifche.Majefleit kvvaiyk kunnen pemen , wapneer dezelve in Saxen , alwaar tot heden toe , gelyk ider een bekend is , de naauwkeurigfle Orde en fcberpde Difciplin gehouden , en alle Baitenfpoo«> righeden by deflelfs Année op het zorgvuldigfte gemyd worden , tegens deflelfs Wil- le en Geneigtheid Reprefailles mogt komen te gebruiken , en met de Saxifche Pro« vinden en Qnderdanen eveneens te bandelen i geiyk met de zynen gehandeld word. Voch: het overige zal ^yne Pruisfifche Majeflcit n jerin gebreke bly ven de onge« grondheid der Rodenen, van.^elke het Rumfch-Kelzerlyke Hof zigbedient,om tynen Vyandlyken Aanval te rech'tvaardigen > ten fpoedigften aan de gantfche We- reld voor Oogen te leggen , en vermits Dezelve zlg in het Geval van eene afgedron« gene Noodweer bevind, ^okanhyinVertrouwen hoopen en verwachten, dat de God der HeJrfchaaren Deflelfs rechtvaardlge Wapenen zal gelieven te zegenen , de onrechtvaardige Aanflagen zyner Vyanden te verydelen, en aan Hem tegen dezel-> ven krachtigen By (land te verleenen. BoREMftN. Praug; ZoooiceénigeSeåddlébhtere rampen eetierbe- legering of blokkade beproefii beefc ; z<>i8 ^cwaarlykdeeze, chans nog droevig geftelde plaacs, v^anc of fchoon wywel vry uicen in- gaan kotinen, en Mraarfchynlyk dok v<>or eefft geen beleg meerce dugten hebben , zo mullen wyegcernogeenlarngecydnodigbebben^* om ons vati de geledene fchadeceberftellen; de nieuwe en de halve <iude Stad, zyn door de bomben en gloeijende kogels verwoeft, en byna in een puinhoop veranderd; dekleineScadlstnedelelykgeha* vend, en die alles is nog niecs in aanzien der gelheuvelden enge won- JuLY 1757. B den, JO M A A N DEL Y K s E • . ... den., dewelke een gecal vati 80.00 zo Burgers , Vrouwen en als Soldaten die gedoodzyn, en 9000 van de laacften bedragen , dit is niec zeer te verwonderen , yemiics in de 3 gedeeUens deezer Scad geduurende de blokkade rujm S^sf bomben, 75039 haubiczen en 9 3025 Kogels gefcbocen zyn , waar voor wy raropzalige ingezetenen ons langer niec wiften te bergen; by deeze geftadige doods vrees en bec jammerlyk gekerm der gekwecften , hadden wy nog een ander zeer drukkende laft , te weecen , dien' der fchaarsbeid van Levensmidde* len, jazelfs hongersnood uicteftaan, vermits eenmaac Rogge voor 36Floreinen (*J ofKeizerGuldens en (f) laKreuczers verkogt wier4; een maac Tarwe 25 F1.5oKr.; eenmaac Haver 19 Fh 20* Kr.; een maåc Gerd 1 5 FL 1 2 Kr. $ een maac Erwecen 1 5 Fl. 1 2 Kr. ; een maac Linfen 10 FL; een Genener Hooy iz FL en isKr.; een g^ Rund- Vleefch 1 5 Kn; een © Kalfs- Vleefch 36 Kr.; een gg Varkens- Vleefcb 4f Kr. ; een @ gerookc Spek 5 1 Kr. ; een ^ gerookc Vleefch i Fl. 1 5 Kr. ; eenKuiken I FLj eenpaarduiven i FL; eenEndvogel if Kr.; ^en Faifanc 30 FL 3 een Pacrys 15 FL; een Snip 15 FL; eenSpeea Varken 13 FL 12 Kr.; eedGans 4å5FL; eenWac^rhoeo iFi.15 Kr. , een Kaikoen 15 FL , een fg vec 2 FL 1 5 Kr. , een fj Bocer i FL 15 Kr.j eenfgBoom-01y35Kr.; eenEiisKr.; een.pincMelk 10 Kr. , een kan Bier 1 5. Kr. ; en een kan Wyn 20 Kr.; die ånders flegC3 6 Kreuczers Koll ; Zouc was *er in *c geheel niec meer ce krygen , ea men moeft zig mec BuskVuid in plaacs van 'c zel ve béhelpen . Hee Geld oncbrak mede, waarom men Kopere en Tinne noodmuncen maakce« Indien hec medelyden van apderen , den rampzaligen eenige vercroos* ting kan geven , zo geniecen wy dezelve in den allerhoogften graad y zo wel van de zyde alier Ingezecenen van Haare Keizerlyke Koningly- ke Majefteic , als van die Vorft en Voirftin , mitsgaders van hec ganc- fche Hof, hebbende dezelve niec alleen blyken van bunnegevoelige fmercendienaangaandegegeven.j tpaar ook de nodig^be velenge« fleld, om degewqndeii Cf^Haaren koflien ce geoeezen , enzorgvul^ digopcepaflTen. ff^enen. Nad^maal. de Kooing van Grooc-Briccanni^n allerhande zoorc van bylland.^Jin 4$ln RcHiiag van Pruiflen verleepd , zonderagc ^cegevep op d^.Trakcateqt % 41øjdw9lvea aan ons Aarcshuis verbindeny . • ^ • ' z# NEDERLANDSGHE MERCURIUS. ix ro heeft men hier befloten om éeGtåzf van Calhrcdo^ Kcizerlyken Miaifter PJenlpocenriaris te Lohden^ van daar terug ce doen koinen , ten dien einde zyn de aodige be veelen derwaards afgevaardigd , en men ziec ce gemoed datbeceerftgemeldeMinifteriebaarenAtgezanc denHr.Jf^i/K mede vari hier zaldocnvcrcrefcken, zulksdat'ertus- fchen deeze .beide Hoven, . een allen tyden zo zeer met elkander ver- knogc , eerkng eene verwyderjng , ja zelfs een openbaare vredea« Kreuk zou kannen ontftaan. Decyding vande Bacaille van den i^Ju^ ny by CÅ^/z^^/^J in Bohemen vodrgevallen , onsdooreenexpreflen mec i6 voortuitrydendeblaazendePodiljonsaangebragt, en bet op- flaan der Blokkade van de zo zeer benau wde Scad Praag , heeft albie r een onuitfpreekclyke blydfchap gebaard, en onsHof beefcheton- derftaande' omftandig verhaal vart den Veldflag Wereldkundig ger maakt: .ondertuflcben beeft die Stad zeer veel geleden, en is op een yflelyke wyze gebavend. Voigens de hatfte cydingeri van ons Leger onder de GeneraalVeldmarfcbalkGraafv<i»JD^«»bekomen, trek- kende Pruisfifcbe Troepen na bet Graaflcbap Glatz te rug , en bet ge- melde L^gerfterk 70000 Man, volgdebenopde bielen, dus men éerlang een nieuwe Bataiiie te gerooec ziec ^ by aidien de Pruiflfbn bet befluic neemen om iland te houden. Omftandig Relaas van de Bloedige S at åillZj by ChotzemitzZ/K Boheemen, denii Jixnyiy $7 voorgevallen. DEn'i4 dtmer ont&ng decommandeeseitde Keizerlyke €fD Konlnglyke Generaal Veld«]dtffeh«lk Qmfvan Daun • mec bet bieken vta den dag verfcfaeidene Bc«» Tidttea« datiDbecyyaadlykePraUGfidie Leger geduurifc Beweégingenwaftrgeno« men wierdeD » 'Zoadef eigentlyk ce. weecen waanoe dezel ve zouden Ibrekken. Ver« ▼olgenskwaniechterceblykea) dat de Koniag van Pruiflen, die daags te vooren by bet Bevernfe Corps d' Annee mec een coniiderabel Renforc aangekomen was, zyn Leger by Calttzim opgebrooken eo tegen Planiac voortgerukc was ; waar op de aan deeze zyde^OBunandeerendc Generaal Veld*IMbirfchalk Graaf van Daun insgelvks goed vondde onder zyn Bevel ftaaode Kqizerlyke ea Koniaglyke Aimee noch cfien zelvenavondeeoeanderePofitiete doeoneemeoy eo gedniirende de gantiche vol»* gende nachc onder de Wapeoen æ laacen biyven. Den 1 8 daaraanvolgende heefcmen reeds In dén vioegen morgenftond waargeno* men, dacdeVyand, die, gelyk men naderhandontdekc heeft, in de voorledene oacht noch een tweede Renforc van loooo Man åit zyn Legervoor Praag nazig ge»> trokken , en daardoorzyne Armeecot tfoooo Man geaugmenteert had, wederom op Marfch was gegaan , en deazel ven ianga^dea Stxaatweg na.Collin toe vervordérde« De commandeerende Genenal, die, gelykgez^ ia, reeds de noodig gieoov- dedde Difpofiden gemaakt had , vera&derde eeaigzbis l]rae Linien, Fiånquen ea IieLCorps de Referve , geduureade welkeoctydd« D^pDrikjpBCaMttfcb ^ootinueeø- Bl de^ 1% MAANDELYKSE de , tot dachy einddyk ten i uarea*s morg eitt eeoskfopsbabenuuikte , zyne Colon« men deed aanfluiten , en vervolgens in goéde orde tot 12 uuten^s middags in die Po« fitie (han bleef , men^wflde daar uit van onze zyde opmaaken , dat het Oogmerk van denVyandgeenzinsfbrekte, omons te attaqueeren , weshalven dan ookbyonzen commandeerende Generaal in overweeginggenoomen wierd, op watwyze hy de zo naby geavanceerde Vyandlyke Annee by de venndering van haaren Marfch zou- de kunnen aantaflen. Inmiddels geraakte de Vyand langs den voorfz. Straatweg wederom in beweeging, en deed daar doormet zekerneid blykéh, om géener- handeandere redenen halte gemaakt te hebben 9 danatteen:<om dePoficievanonze Armeedestebeterteknnn^ recognosceieren. Nademaal nu dezelve .vermoedelyk be vonden heeft, dat het niet mogeiykwasde Attaquein*tFronttebeginnen, zo beeft hy ook zyne beweeging zodanig gereguleerd , ten einde by bnze Armee in de rechter Flane kon vallen » of wel dezelve van CoUin affnyden. De Veld'Marfchalk Graaf v^ Daun^ had echterby de gewaarwofdillgvan hec Vyandlyk oogmerk, zonderde minfte tydteverliezen, eenigelnianteryen Caval- lery uit de tweede Linie, benevens bet Corps de Referve, jgelafl»omzignaoBzea rechter Vleugel te begeven , en denzel ven vpor zo veel noodig was , te verfterken. Dééze Schikking wierd waarlyk ter rechter tyd werkftelliggemaakt envolvoen; want de Vyand naderde kort daar op , ten 2 uuren 's namlddags onzen rechter Vlea<< gel, en attaqueerde denzel ven met zodanig eene faevigheid, dat terftond de aldaar' gepofteerde Keizerlyke en Koninglyke Cavallery in eenige wanorde geraakte , wel-. ke echter door het dapper beleid van den GtvAfSerbellmi , Generaal van de Cavalle- ry, en van debeide Luitenant Generaals Graven van DaunexiO Doml^ envandtt Generaal-Majoors Graven van Trauttmmsdøffein ywulfprenumt »ten eerfteaherfteld en vervolgens ook den Vyaiid immediaat ^erepoulTeerd wierd. Poch bet is Sy deeze eerile Vyandlyke Attaque nietgebieeven ; want de Roning van Pruiflen heeft nocB dandere, en welaltooshevigeraanvallenondemomen., welke echter telkens met eene Heldhaftige kloekmoedigheid zyn doorgeffaian en afgeflagen geworden. De commandeerende Generaal had zqdra niet ontdekt dat de Vyand ook op zynea rechter Vleugel eene Beweeging begon te maken , of hy gaf aanftonds Be vel , dat de op onzen linicer Vleugel gelbian hebbendeCavallery,don Vyand op den recbterVIea« gel zoude attaqueeren , hec geen dan ook met een zo goed ihcces vol værd wierd , datde Vyand verdergeene Beweeging van die zyde heeft durven maken. Dus heeft eindelyk, na den Vyand zevenmaal afgeflagen te hebben, de Keizerlyke en Ko- ninglyke Armee de volmaakfle en heerlylclle VlAorie bevochten , nademaal deeze Bataille van s uuren *8 namiddags tot *s avonds ten 8 uoren zonder verpooziug voorc- geduurtheefc, enonderdemerkwaardigfleen hevigdeBatailles, weike oott gefla- gen zyn, zo welwegens hetyslykeVuuruithecgrofGefcfautendeMusqucctery« als ook daarom behoon geteld ce worden , dewylaan wederzyden de gandche On- demeeming met beraden Overleg en in de bede Ordre , zo langgecontinueerd wierd, tot dat eindelyk de Vyand in Wanorde geniaktzynde,met alle fpoed en met verftrooi- deHoopen, langs 2 verfefaeidene Wegen , deVluchtmoeftneemen. Zo mm naby deeze bloedige Bataille de van de Keizerlyke en Koninglyke Troepen«, en wel voor- fiamentlyk de by de Generditeit betoondeDapperheidenStandvafligheid, zigin haare waare Waardy kdnnen lacenbefchryven, zo min kan ook het wy s en voorzich- tig Belyd van den Commandeerenden Geneml naar vendienflen genoeg gepreezea "worden; nademaal hy,zd welTOoralsgeduiirenciedeBauillevoomameDdykbe- doeit'heeft , om de goede Otrdre eiiConcenahce te doen obTerveeren ea daar door tot •de beluuOdeViftori^JteuUkiiofiefitcocKebragt beeft* Uei NEDERLANDSCHE MERCURIUS. 15 . Het VertieffTtn den Vyahd kan mec zefcerbddbp'aDOoalAin^efctiarwoiden; 6500 Doodenzyn alleenlyk op bet Slagveld geteld geworden. Deinotizehandea gevallene Ge^uetften en Gevangenenbeloopeureeds over de 7000 Man « waar on- det Icig bevinden de Luitenant Generaal van Treskow , en de GeneraaJ-Major vanPan' nowUZf benevens isoStaf- en Opper-Officien. Aan Deferteun^andenVyaad wor- den tegen woordig by onze Armeereeds over desooogeceld »van welke echttf nock een vrygrootergetal zig na elders begeven heeft. OnzeTropheen beltaan in 22 Vaandels en45 Stukken Canon« met veele Munitie^ Wagens en verfcheidene Anillery-Kaflen « welke op denVyandveroverdzynge^^ wordea» Het Verlies aan onze zyde belfaiat in 6423 Man aan Dooden ea Gekwetften en 1 1 62 paarden; onder den eerllen bevind zig de Luitenan^Generaal Baron o4Sft £11- zouw^ en onder de laatflen de Gm^T SerBel/oni ^ Generaal der Cavallery « en de Luitenant Gtvktnzl ff^lwwartb y wydersdebeideGeneraal-MajorsVorltvanXoå- kamlztafToif. ^ . DeKeizerlyke .en KoninglykeArmee is Qietd^ncomtHandeerendén Generaal den gantfcbe Nacht op bet Slagveld voor*tgrootftegedeelte onder de Wapenengeblc« ven ; daarentegen bebben de ligte Troepen den vlncbtenden en verftrooiden Vyand op alle zyden vervolgt« *s . Anderendaags ^ namentlyk den i p deezer , wierd men geinformeerd » dat een gedeelte der PruiSifche Armee na Nimburg , en een tweede gedeelte onder den Prins van B^^nrnaBobmifchBrod indegrootlleConfufiegevlucht was,Daarentegen waa de .Keizer]yke.en-Koninglyke Armee te meer vergenoegd en verbeugd , wanneer zy Ternåm» datdécweeQuetfuuren, welke baafcommandeerende Generaal, doordé geduiinge Bloocllelllng zyner Peifoon aan bet grootfle Gevaar , bekomen had , van geen verder gevolg waren. DeHeerVeldMarcbalk beeft in den vroegen ochten()(lond zyne onderhebbende Armee haar voorig Leger by Krichenau wederom doen betrek- ken, dewyl wegens demenigte van Dooden op bet Slagveld niet langer kongebJo- vep worden. Géduurende diengahtfchen Dag zag menniecdan Krygsgevangenen aanbreagen> en de Vyandlyke Defeneurs met gantfcbe Troepen aankomen. *s Voormiddags, denaofleu, wierd aan den alleen goeden God voordeezedo(» deifelfs Almacht zoheerlyk bevocbtene Z^^ doorbet opbeffen en ziugen van het Ambrofiaanfe Lofgezang , de verfcfauldigde Dankzegging gedaan. 'sAvonds wierd het grof Gefchut en de Musquetery driemaalen geloft. Wyders kwamen nocheene menigte Deferteurs in ons Leger; ook wierd eene kwantitelt Krygsgevangenen , voor *t meerdergedeelte uic Gekweften bcftaande ^ aangebragt« Eindely k is deeze Dag met des te meer genoegen beiloten ge worden , wanneer men geinformeerd wierd » dat de Vyand dien ochtend had begonnen bec beleg van Praag op te breken , en zig van voor die Stad te retireercn« Regemburg. De onlaften welke cbans in het DuicfcbeRykbeer« fchen , geven dikwerf gelegenheid coc byzondere twiften , en wel voornamentlyk in eene Scad ais deeze, daar de vergaderplaats van de Miniders der ftrydende partyen is , zulks dat onze Magiftraat voor en na genoeg te doen heeft om een ieder genoegen geven ; een diergelyk voorval zag men onlangs , wanneer eenige bédienden?an den Land- B 3 ' graaf 14 M A A N D E L Y K S E graaf vtnFurfteniberg, zig in een Herbers bevindende^alwaar tk>k een Dienftbode van den Hr. vanPloohc , Iveur- Brandenburgs Afgezanc tegen woordigwås^op zyn Fruiflifche Maiefteic niec alleen Schimpcen^ ter gelegenheid van hec Zenden van Paraon*brteven aan twee Pruis- (ifcbe Deferteurs , niaar ook dien bedienden niec (lagen tot by het Huis van den Afgezant vervolgden ; dien Heer zyn Iclagten daarover ipgebragt bebbende, is den aanlegger der rufie, met toeftemming van (^enXandgraaf ^ wiens goederen in Bohemen leggen , door de Re* geerihg gévat enovergeleverd geworden.Zedert eenigen tyd ziet mes alhier een gedrukte Scaackundige verhandeling , in de Franfche en Hoogdtticfche Talen , nopens de veranderingen welke Duicfchland, Staats geftelcenis zederd de Fnede van Aken is onderworpen geweeft, inetr vind' mårlykdaarin verfcheide aanmerkens waardige byzonder- heedeh,die al reeds vergeecen, wederomin geheugen gebragc,en daar door den tegenwoordigen coeftand dér zaken opgebelderd en als in \ daglige gelleld worden ; veele Scaatkaildige fchattenditwerkjezeer hoog en den Schryver zegc daar in. TyiEnweet, dat liet Huis Ooflenriky by hetflniten van het DefiTiWfTraftaat van ^^ denalgemeenen Vrede te yf/7/t^«, gedwongcn wierd om zyrie toeftennning te geéven tot de Preliminaire Artikelenvzn dat Tractaat, dewelke zonder deszeljfs Me- dekennis beraamd waren ; en dat» om het Nadeel te vergoeden, ^twelkdac Huis door eigeOnderteekeningverpiigtwas te lyden, het Hof van Londen op zlgnam ten voordeele vanden Aartshertog Jofepbus de Verkiézing van een Roomjch-Koning rebewerken. De Koning van GrootBritannien deed nogmcer: Hy deed een Aanbieditag van Subfidien aan de Keizerin Koningin » maar deze wilde die Subfidien hier aanneemen , verzekerende nogtans aan dien Monarch , dat door deze Haare Weigering de goede Harmonic , dewelke zedert zoo langen tyd tuffchen de Huizen van Ooftenrjk en Brumwjk had plaats gehad , In 't minfte niet gekrenkt zouw worden. Evenwel eifchte å^ Keizerin Koningin ^ dat het Hofvan Londen zig met het ^i^- »7Vrf-7>47^^ tulTchen Haare Majedeit en de SfaatenGeneraalniet zouwbemoei- jen ;. zoo dat , de Koning van Engeland , hetzy uit belang voorzyn eige Kroon , hec iy \ni Infthikkelykheid voor de Keizerin Koningin , by de Conferentien te Bruffel niet dan flaauwhartigop de Vemieuwing van het zoo evengem. TV^^^a^aandrong, waardoor dan het Hofvan Weenen 9 vermitsde Conferentien vrugteloos ten einde liepen , eeil vergbcdfng kreeg voor het Verlies , 't welk hetzelve by het weigeren der aangeboodenie Subfidiie kwam te lyden. Frankryk van zynen kant ontzagtoen alle de Partyen : Deze Kroon zogt Inzon- derheid zi^ met het Hof van Weenen te verbinden , zonder nogtans den Vrede met den Koning van Pruiflen te breeken, envoorzagvan verredenOorlog, die tegen- woordig gevoerd word. Zoo lang hec Hofvan Londen en dat van fTeenen als Boezem-Vrienden met elkan* ^rinVerbond waren, béfpeurde men te Ferjailles ^ dat hec Hofvan fTeenen zig ' met NEDERLANDSCHE MERCURIUS. 15. »etverfcheide vande yoornaamfte Holzen inhecDakfcfaeRykgaiufch io geeo goe.-. de Verdandhoudin^ bevond : Derbalveo lietea deMinillers van den Koning v&n, Vrankry k geen gelegenheid voorby gaan , om d^tOtutnnitie van den Frede van Mun - y?^rby alle de Hoven« die daar in belang hadden» te doen geldep. De Kroon f/a^g^J^i^^ondenulTchen in den Oorlognopens America wordende in« gewiUceld, wenddézig tot het Hofvan ^^fjr«fty eneifchtedeSecourfen, dewel- ke by de oude Tradlaaten bedongen waren : Zy eifirhte » dac men de nodige Troup* pes na de Néderlanden deed trekken , om tegen Vrånkrik een magtige Afwending te veroorzaaken : Maarzoo dramen te^^nfltvangevoelen wierd, dat*er bet Ge« val niet was, om de voorn. TraQaaten te moeten agtervolgen » beeft de ^Ssf^onyrank* ryk zig die Gelegenheid te nut gemaakt om te bewerken dat deBelangen van bet Hof vznfFeenen^ als zyndebaaretegendree vende Mogendheid» tenopzigtevan^e/^«^/ Europa als onverfchillig vyierden aangemerkt« Het ilo(v2n^eenen régtvaardigde zyne Weigering, om zlgnamentiyk mec deo Oorlogder Engelfcl^en tegen Vrankryk niet te bemoeijen , door een Bewysgrond ^ die opdeszclFs eige Veiligbeid(leunde;waDtdeKeizerin Koninginzeide^datzybaa- reStaaten tenvoordeele van een Bondgenoot niet kondeontblooten, zoo lang zy voor zig zelfs te dugten had : Zy bez waardc zig : ^ dacde Koning van Pruijfen on- 9, ophoudelyk veel beflommeringen la den boezem van het Dmtfcbe Ryk verwekte; ,, dat by aan *t boofd was van een binnenlandfeUgue^ dewelke het Opperhoofd van „ hetDaitfche Corps opentlyk veragtende geen zwaarigfaeid maakte omdeszelfs ,y Decreeten ihaffeloos te overtreeden ; en dat de voorn. Koning zig dagelyks onc* ,, zagchelyker maakte door zyne geheime Aanflagen en Wapenrullingen , behal- ,, veti dat Hy nog véel Magt kreeg door de Alllautie, welke Hy met de Kroon ^ Frankryk onderhield. 9, Vblg^ns bet Plan, *twelk men tot de voorn* Zf]^^ heeft ontworpen, is de ,, frede van il!&/9^^r de nieuwfte Grondilag vande Gefteldheid, waar ih zig her ,, DuitfcheRyk tegenwoordig bevind : Deze A>^^<f is nogtans niet in agt genoo- „ men , zoo als blykt uit een groote meenigte Bezwaamiffen , waar van men de „ hcrftelling eifcht: Zedert dardiefT-^^-fin weezenis, zyn'ervyf Keizcrs geftor- „ ven , zonder dat men die herftelling beeft kunnen verwerven : Deze Frede n« M moet geheel vernieuwd worden , en men diend bekw^me Maatregelen ce nee^ „ men, om denzclven beter te doen uitvoeren* „ MenmoetzigdetegenwQprdigeOmftandigheedentenntmaaken, omdevrye ,9 Oeffening van zyne Regtenweder te krygen: Ferder zesde men : D^oudeCafi* „ tulati^ zyn gekrenkt geworden ; men moet niettwe maaken , waar door de Vry- n beidder Verkiezingeu, als^yndededierbaarfieSchatvan hetDuitfche Corps ^ ,, alcoos veirzeekerd werde« „ Ookzogten de oppofeerende Vorden volgensoogmerk van hnnPAm te verhin» ,, deren , dat de Keizerlykekrom niet in een eenig Huis erifelyk wierd / Wyders be- ^ doejde men by het zelve de Uitvoering der Anikelen van het Tra&aat vafi fFeflm ,, pbalen , volgens welke allede.Keurvorflen verkiesbaar verklaard worden, én men „ 2ogt'deAr^/2^r/j^^/rr^^ppdeHoofdenderVorftenvandej/n>/{^/{^Vir, deweU ,, ke in het Duitfcbe Ryk zyn toegeftoan, te doen circuleeren, ^ „ In dat>//7ff waren nog meerandereSchikkingen gemaakt: Oeze waren, sM^i „ men voorgeeft^åt Vereenigingvan de vacantzynde of in *cyervolgvacanc worden« „ de LeenGoederen met de Raomfibe Kroen; De Vemletiglng der Vrye-Steden » 9^ dievanweinig belang waren; De Wereldlyke-VerklaaringvaaeeoigeGeeilély- i^ M A A N D E L Y k s ft „ ke Kearvorftendommen , Bisdommen en Beneiicien ten voordeele van de FVunt« „ UenvandetegenwoordigeBezicters, of van anderéWereldlyke Vorden*'. De Onverfchilligheid van hecRoomfch-Keizerlyke Hof nopens het Verlies der Engelfen m/tmeHca\xttU, den Koning van Groot-Brictanien gedwongen » om een ■ieuw Sjilema te formeeren » en zig met den Koning van Pruifen ce vereenigen. De PrinSen , die tegen de Verkiezing van een Roomfcb-Koning verbonden waren^, za- gen met onvergenoegdfaeid , dat de KeuiVorft van Hanover zyn Miniilerie daar toe gcleend en gewerkc had , om den goeden Uitflag daar van te Verzekeren door roenig- vuldige Onderhandelingen , doorovervloedigemilddadigheeden, en doorgehei- me Aanilagen , ten voordeele van een Ontwerp , *t welk zy als gevaarlyk voor het Vaderland aanmerkten. De Koning van Groot-Brittannien treed vervolgens in Verdrag met die Ligue , en vereenigd zig met dezelve , terwyl Hy zig telTens ook met het Hoofd van die Ltgue vereeni^* . Dus wierd het Hof van VerfailUi misnoegd tegen den Koning van Pruijfen ; en het Hofvan IVetnen wierd misnoegd zoo tegen dien Monarch , als tegen den Koning van Gr90t- Britt annien : Dit zyn de Beweegredenen , die weinig Lieden durven pu- blik maaken : Daar zyn 'er nog andere , dewelke totnog toe geheim blyven , maar door de GebeunenifTen vroegof laat wel aan den dag komen zuUen , om ovenuigd tewordenvandeeerfteen hoofdzaakelykde Redenen, waarom het Hofvan ^^^' iien zig met deKroon Franhryk zoo fpoedig verbonden heeft, door het bewufte Tf-aStaatvznVtrfnilles y *twelkopzigzelveaangemerkt zeervreemd voorkomten mogelykdoorzyne Gevolgen nog veelgrooterVerwonderingverwekkenzaU EenderVoordeelen, dewelke uit Yi^iTraOaat^ tuflchen het Hofvan JFéenen enden Koning van Frankrfki^ Ferjailki geflooten, te wagten zyn, is, dat de Geeflelyke Vorden in Duidchland beveiligd worden tegen de Verleegenheeden^ datmenhunne Landen voorWereldlykmogtdoen verklaaren, of dat men deou^ dcGedeldheidvan hetDuhfcheCorpsoverhoopwerpen mogt. Door dit ThnS^/ word kragtgegeevenaan die Party, welke ten opzigte derVerkiezinge van eeu BMomfcb Koning ten voordeele van den Aartshertog Jofepbus geneigd is. Door dlc tradtaat word het Opperhoofd van het Duitfche Ryk in ffaiat gedeld , om zyne De- cteetenbetertedoeninagtneemen enontzien, alsweltotnutoegefchiedis. Om korttegaan; TÅXTraOaatx^^ met betrekking tot het Huls O^yf^ryi^, eenftapvan Staatkunde , niet minder gewigtig als onverwagt. . Wat aangaat de Kroqn Vrankryk : \>tit heeft door dat Traåaat in 't mioAe niets te dugten voor een Diverfie nogte in de Nederlanien , nogte in de Elfa^ : !n tegen* deel kan dezelve een Diverfie maaken in het Keurvordendom Hanover ^ zonder dat het Rooms-Keizerlyke Hof zig daar mede behoefd te bemoeijen : Daarenboven komthetaan.de voorn^Kroon beter te flade, dat de Geeflelyke Vordendommen door geduurige VerwUielingen dan in 't één dan in *t ander Huis overgaan , dan wan- neer dezelve erffelyk gemaakt wareu in magtige Huizen , die men gemakkelyk in ty- den van Qoiuden tegen die Kroon zou w kunnen vereenigen. Jylaarcaoet niet leder Duitfcher, die nogeenlgezugt voor zyn Vaderland heeft, moethyniet, sé*^/^ , gevoeligzyn over de Misbruiken , die nopens de Gfyi7n?xi/i> zoo vau het TraStaat vaq Munfter , als van andere te vooren , of naderhand gtfioo* tene Traétaaten gemaakt worden ; wanneer hy onder den dekmantel van die Gtta* rantic vecle buicenlandfche Troepen uit de verd afj^eleegene linden van Europa in NEI>ftRLANDSCH£ MKRCURIU& UideftbocttmTMbetOiiiiftileRyktMTocpcti) mineerhy^Hi de €erfig ArtHtOt wuL aHe deJfwAMTe« V dk na Eec Tra&tmt van MMr>?#rgeinaakt zyn , de plegcige ▼ernieuwiogvaadiclaacftgemeldeleeft, ennogtansin byna alle de volgeode y/r^/- ^len niecs anden vind afs TnbreukeQ tegen diit zeffde Traåaatytitxai^et by befpeurd« 4ac de Ho^ii VM kei Dnitfthe Ryk , -van wac Gdoofsbelydcnis zy ook zyn, dar Trwå^M mgfeg aodteit get^gpahecdep bybrciycn » ontrien«. enzigdaaropberoe- pea» alaJngevalzy^iahetzelTeScbrkkingeavioaen, djevoorhunocBelaQgeoguii* iBS <yn f wanneer by eindely k du Tra£Umt op verfchiirende wy zen , ' die ylak tegen Mander aantoopen, zierliitleggen , en dooreen Gevolg van die ftrydlge Uicdnl- ^nga« bet Tti«r eA * t £ woard ia zyn Vaderiaod lict woeden f Zie daar bet Trtrbaa- geid en seer droevig ScbUdery » *t weft de weare Patnoccen van Duhfirblaiid zlf wor oogen^ fleiien«. Wyders, watistocbdeplaau, die bedemd is tot de Vcreeofgiog van die bnlcea- éirbinneiHandicheLegerr, van diehonderd duizenden vanCoaibattanten, en vm éfej^rootff meaigte Volks« waNcezytoceea NaAeep by zig hebbea ? lanicrs bec SUfsh^ Ryk. Wie zal awdeze oncaUyke Troede lioft gaeven f dac zelfde^/- e-Ryk. Wiat Grondgebiad zal door de Parcyen , endeligtgewapende ManCcbap Verwoeft worden f Dac van htt Dy/ffcBe-Ryk. Van wat vpor Steden of Veftingea ieeft men bet Planontworpen om fielegeriogen te doen , en de \¥alien te vernied- gea I Vm die Inh^tDrnttfcéeRjå. De oeeft befoeoide en volkrykfie Jaanaariciev \m DuKfcblanit i«n venrallen ; Zal 4e Ooriogdezelve wederotd in btoei brengen 7 De ICoophandel in OuiifcbUnd is Bynagébeeltegroodegegaan; Zal deze!vedoor<tenOorrogber(teld worden? On- dervindao wy oJet , dat åe evenrloed iu de Legen ahooa Gebrek » ja fomcyda zetft BoBgcrsBoed ha de Laoden en Staateø na zig fleepd Op wai tyd , in wat plaau zai de O verwlnoaar » by zy wie by zy , balte bonden« Indien zyne Gemaatigdheid bem niet bedwingc? Wie is de Mogentbeid » die in Ihot Is om zig in bet mldden , of zelft In den beginne van de Conqueilen des O ver- wDnnean, tegen deazeift véideieVoorfgangen atn te kanten f Wat Vrngtzal bec DttHfiåi'Rykby flot van reekeningiiitalledevMrgevalleneBacaifleatrekken? Im« ipers geen. Zal bet Dtåiifikeltfk zyae Grena^Paalen nitbretdea ? Het zel ve zal toch gpen duim breed lands daar by winnén. Zal de Vrybeid van bet Ryk daar door beter of grooter worden f Menbeeftveelredétedngtenvanø^^xf. Zullen deszetfs Keur- nodlen, Sonveraine Huizeo, Vry^Sceden, Soacen, zoogrootealskleine« meer Sterkte, meerRykdom, meer Ontzag, meer Aanzien daar door krygent Zullen dezeOnlufltea eenelnde neemen door een Traåaat^ *t welk plegtiger, minder krenkbaar , beter gefcbikt en aan minder Zwaarigbeeden onderheevig weezen zal, als hetTraåaat van H^eftplmalen f Op zyn beft genoomen, zullen de Rampen eindi« gen deoreea Ttoåaat^ \ weUt, boe daidelyk enboe ftlptbetzelve ook weezen aogc, mogelykbeizelfdeNoodlocalaveeleaiideffehebbenztf. Laacen wy dan erkennen • dat alle waaragt^e Duitfcben zig eenpaariglyk moe- ten vereenigen , om de berdelling van den Vrede in bon Vaderland met een Opregt^> beid vandenHemeltefmeeken, en. zoo veel fai bun vermogen is , te belpen be« wrderen. Indien Natien » dewefkebecmlafte daar in behmg hebben, dien Vrede v^rUngen, waazal dao.die NiicleBie^dp^n^<ltwetiieMvemy4elyk betSlagt-Ol- fer van den Oorlog zoiiv moeteo wocdei^ Stntgåti. Den atogeboorei) hatt der DmcfcheNacifvoorzecke- JuLY 1757. C ran i9 M; A A N D E L Y KSE ren Landaard kangeendoorftraalenderblykeiiaamdiieii^als'cgeene Wy hier deezer dagen hebben 2ien gebearen , odzen Souverein 4000 man zyrier Troepen ten dienfte van 't huis van Oollcnryk en in Soldy van 'c Franfche Hof zullende leveren , had dezelve alhier doen te za* mencrekkcn en de monftering pafleeren , onder de opzigc van twee Commiflariflen van dat Hof, \ welk gefchied zynde dezelve doer hen zouden overgenomen worden ; m^ar den Zoldaat hier van kennis kry«^ g«nde en zulks niec roec zyn zin overeenkomende , nam de vryheid aan de Officieren ce vragen , tegen welk Vorft zy te yeld zoude gaan , waarop geantwoord zynde, ten dienfte van zyn RoomfchKeizerlyke Majefteit en tegens Pruiflen^ gaven zy toc wederantwoord: /If^ir^ zirtd verkaaff aber in langt Mg nicbt geUeftrt dat is : Wy zyn wel v€t^ køgt tnaar in lang nog niet geleverd ^ waarop hét dien dag by deeze morringen bleef , maar de Volgedden vérliejjen 'er eensklaps een merkelyk getal , die door de Wagten aan de Poorten doordrongen en door anderen gevolgd wierden, ondertufichenwierden^ervandeer ze, door de Officieren die te paard geftegen , en hen nagezet wareu eenige te rug , en in de gevangenis gebragt , edog hetgantfcbe Corps aan 'c muicen gedagen zynde , vuur ophunne Generaals gegeven^ en gedreigd hebbende , de Cazernenen *t Gcmeenelandshuis in brand te fteken , wierd men gcnoodzaakt dezelve te ontflaan en goede woor- den tegeven /t welkhunne vermetelheid zodanigdeed aangroejen dac ze mec hopen van 3ooa4oamet flaande Trom ter Poorten uictrokkeo^ zo dat wy eensklaps van alle onze Troepen beroofd zyn , en na dat w/ vernemen, zyn zy hun dienft aan zynePruiflifche Majefteit gaan aan- bieden ; de tegenzin der Kreics Troépen om tegen dien Vorft te Veld te gaan , fchynd mede niet gering , vermits dezelve op eene nooit meer gehoorde wyze verlopen* Leipzig. ■ Dresden. Vermica de Ooftenrykfche Irreguliere Troepen zcderc eenigen tydVyandlykbeden-op denSaxifi^hen bodem hebben gepleeg4, zp verklaafde de Geaeraal Majoor van Bornflad , be velhabber.deezer iStad , onlangs aan boare Majelleit de Koningian.e yan Pokn : Dat by aldkn de Oofienrykers iets tegen deeze Stad mogten ondernemen , hyge- modzaaki zoitrweezen j zyn Kanon op de Battpryen te plaatfen op eenfi *myze y dat bet Koninglyk Paleis daar door licbtelyk zoti konnen nxjor- den befibadigd -, , en dat by Haare MajejUit verzogt , . zafAs als 4an air leenlyk te nvillentoefcbryven.^anden nooddwang der omftandigb eden ^ ejtgeenzints aan eene veronacbtzaaming van de groote boog-achting die hy Haare Majefieiis Koninglyke perzoon fteeds zou bly ven toedragen^ enz. Waarop die merkwaardig Antwoord van die Vorftin volgde : Myn Heer^ zo lang als ikmymet myn gejlagt te Dresden zalbevinden^ ge* Joofik nietdat wn e enige Fyandlykbeden yanweegens de O^ftenrykjcbe Yroepen tegen deeze Stad te ducbtenieeft: Eeq Verklaring weikeZyn PruiflircheMajedeicgedaanheefc^maaktonsnieuwezorgen^vermits dezelve behelsd : dat by aldien de RuJJifcbe Troepen eenige buitenfpoo-^ rigbeden in zyn Staten aanrecbten , die Vorfi als dan weerwraak ten dien opzigte tegen dit Keurvorfiendom oeffenen zal^ en dat by deeze Landenen Provintieneven eens zalbebandeien.ygehkde Ruffende Sta^ ten en Onder danen van zyne Majefieit bei andelen zullen , e n z. Berlyn. Nadat onzen KdntAg op de i j derMaahd^/ir^^meteen Ligchaam Ruitery en eenigVoctvolk van voor Praag opgebroken wa.s en zig by den Hertog van Brunswyk-Bevern gevoegd had , vond zyr ne Majedeic geradea om de Oollcnrykers onder hecgebied vanden \ tXÅm^xicbkWivan Daun -, (laandete A/^//^/2ri&^'n;indcnabuurrchnp van Collin^i aan te taften , ten dien einde trok zyne Maiéfteit van Caur^ 2;;»,alwaar hyzigmetbovengeraelde-Hertogverecnigdhad, nåden Vyand^inwiensgezigchyden 1 1 kwam te (laan^het Leger inflagorder gcbragt, en nietsverzuimthebbende, van alles wathetMenfchelyk verftand en bekwaamheid zou kunnen verzinnen , om den zegen te vcrkrygen , fprak die Vorfl zyne Troepen in.deezer voegen aan : My\ pe • Kinderen , zie daar bet bejlijffend ogenbUk y doed blyken dat gy frmffen zyt , en datgy zevenmaiemie Overnvinning bebt konnen nveg-^ 'dragen j deeze woorden waren van zulk een uitwerking dat onzeTroe-^ C 3 pen xo MA ANDELYKSE pen mer de oitcerfte woede en Helden moed aan vielen , en wondereA van Dapperheid verrigccen , syne Majefteic celfs heeft zig in ^t hevigfte Vaiir gevonden, en dus bet voorbedd aan £yn volkgegeven, de^ niec cegenftaonde heefc bet noodloc voor dit maal onzen roemrugtigen Koning niet begunftigd , konnende syn Oogmerk niec beryken om dé Vyanden uk dit hun fterk verfchanft , en met Batteryen omzet Cam- pemenc xt dry ven , wanram zyne Majefteic ^ tyn Leger in de uicterfte Order deed afcrekken en op ftaande Voet bevel aan de Vehhnarrchalk van Kiitb sond , om de grove Arrillery , tot het belegran Praag ge» bl Ulke , na Leitmaritz te vervoeren , mec zyn Leger optebreeken , en maareeirigeBattaljon^ met 7 Srukken Kanon, voor die Stad agter cé latcn, omdebezetcingbeezigtehouden, rocdatdeArmeeinzeker- heid zouzyn; dtcwierdnaauwketfrigengelakkigdoorden Veldmcir- fehalk van Keith volvoerd , zo dat den uitval van *tGamizoen onder Prins Karel op den 20 gedaan , alleen tegen deeze weinige agtergela* tene Bacraljons isgerigt geweeft, endusnietwaardigeenzogrooteo ophef daarvan te maken , ais de Vyanden In alle hanne verhalen doen ; de blokkade van Praag dus opgebrooken zynde , heeft Zyne Majefteii alle zyne Troepen by elkander doen trekken, ten einde zyne in Bohe- men behaalde voordeelen zo veet mogelyk te handbavenen , en zyne Vyanden op nienws tot een decili ve Veldflag zien uittelokken. Vervolg van bet Dagverbaal der Legers van Frederik de Groote.. Den 6juny wi^rdea al ge^digBomfocn engloeijeodeKogdsin de Stad f eiroqpeiu Dea 7 dito inaakte men een begin met Stinkpotten of Vuurbombeninde Scadtt werpen, die een verfchrikkelyke biaiid, eubygevolgnogmeervedlagendheiden Verwerriog veroorztakten* Den 8.p. to.n en lailf/øwierdmethetBombttrdeerenalsvoorenaaflgehoiiden* Den 1 3 deed zjrae Majefteit alle de coegangen dier Stadt doordiepe gragten doof- fnyden* om bet Garnifoendoor een geringer Leger geduorende zyn afzyn, iuteu* gel te kunnen houden » vermics hy nog dienzelven dag, met een gedeeite zyner Troepen opbrak , oip zig by den ff ehog van Brunswjk Bevem te gaan voegen. Den 14 dito åttå dé Veldmarfchaik van Knib , als het bevel over het beieg voem- de, de Bomfbardeering voorczecten. Den 15, 1 6 en 17 wierd met bet befcbieten der Stad voortgevaren »atr niec md zo veel hevigheid als voorheen , indien tuschen tyd gefchledde de vereenigiogvaQ Zyne Majefteit met den Vorft van Brmrswyk Éevem • dewelke daar op Den i8op1iecLegerv9ntienVet<ln]arrchalk/>i9«^ffafGrok, dieondertuffdien viÉ Malhfctau in den omcrekv>anCfiiyk'9wafkofBenteftaaQ,^iiaz<igflietaUedeOofttt. rykfcbe Troepen uk Maravie verflerkt en vanOZwiv/^alle de zwaare Anillery aandg fetroklien te iietabea. De Vy andlyke Armee was op een hoogen beig in drie linien fe- NEDEB.LANDSCHE MERCURIUS. u Mtard, voortlei wecv«rikbeiieBamryeii, amnden^oecvaadeeieiibcrfwt^ fen eeer veel eagient . raeciegenltetiicle deese voordccHgco Ibnd der Vytoden , mKn ZyM lfft}eft«k alleen read metzyne, tn derTroei>eDdtpperkeid» tttaqueer- de hen *« aamlddt^ een Mf 3 vurea oaal twee Batieiyeo » en tweedoor Voetvolk verdedigde Dorpen , in, maaraangezienhecfterkevoiir, derVyaadbrkeAnillery, dederdePoftnieckonnendevermeefteren, voodzyneMajefteitgeraden, Zyo Le- fer ce doeo cerog treiken, i»reo|!eBde becxelveindeuita^ordcr, eo sonder dat den Vyandeo uk kunne vertcbansfiogenbebben durven te voorfchynkoineny lotna tHmburg terug. Den volgendon dag zynde Øen i^dito^ zond de Konmgbevel aan den Veldmarfblnlk van Keiib^ om het he- leg van Prémg op ce brecken en ztg mec zyn onder hebbende Troepen , by Zyne Ma- jeSek K vcrvoegen, om alzomecvereentgdeMagtdeOoflenrykersaftntekonnen laften, wel verzekerd zyudevdatHy^cgeluk hebbende zyn Vyanden te verihany PraagvAs dan noodwend)g in Zyn banden moec vallen. Den 90 als wannecr gedagte Veklmarfchalk niet roeer daneenfgebonderdman voor /'rMT^ «gtergeiateB had, deed iMcGiiamiiaeaeenenUitvalopdezelven, ea befaaaklen toen eeolge voordcelen. Den a 1 , 22« 23 en 24 was ZyneMajeftek beezlg mec alle ZyneTroepen aan de Lin- ker kane van de £/fi^ te verzamelen, na overdteRivierailede ArciUeryukbecKam« pemtnt, *c wetk dten Vorft aundeooftzyde vande ^^f/flE^i^gefkgen had, te bebben toten pdTeeren. Deeze aftogc zo van de Troepen » Arciilery » Miudde ala Vivres , eaz« is tn zeo* goeden order gdcbied. Den 24 A'ta dfed de Koning toebereidzelen maaken om van de Unker zy de der El- ve die Ri vier over te crekken. Den 25 wierden de nodige bniggen over die Riviergcflageneneenige Troepen dtar over gevoerd. Den a6^'/#continaecrden de Troepen deezen overtogt. Den 37 kwam zyne Majefieit met zyn gantfchc Legeraanderegtezydevande Elve , en floeg Zyn Campement op , tuflcben AfelniÅ en Leitmetiiz. Den 96 kwam de VeldmarfchalktrayilCf//^, na dat by mec zyn Leger van /Vvm^ was alj^etrokken , mer betzelve na dej^fwrgemarfcheerd ende gewigtige pod Budim in bezk genomen bad, aanweerskanteuvandieRivieraan, aiwaar hy zig zodanig podeerde , dat by van de communicatie met bet Leger van de Koning , *t welk ee- nigzinu afgefnedcn fcbeentezyn, ten eenemaal verzekerd was, endus warenbei- de deese Legers , door den marfch van zyne Ma|eftcit zo goed als vereenigd , doot dien aeøiec dan door derzel vec bmggens van de Ehe afgezonderd waaren. Den apea^obleefbet Leger In zyn voorigenfbmd, enZyneMaiedeitgeøiet al- daar een volmaakte welfhnd , in 't minde nier ontzet door een tegcnfpoed , die in åanmerkli^ van de wifielvalligheid der Wapenen, mogelyk vatr geen langen dnur Sål weesen. (Jktnervti^ våmdit DagDårhaaibéermé*) Frankfort. Den inteiiilant van iiec Franfche Leger een Schry ven «tn de Magiftraac deezer Scad gezanden hebbende kildende al| voigd : 1K beb de Eer aan U w Ed. te bericbien, dat 's Ronings Dienft vetelTcbt bec Corp« Ja- gers onder den Colonel Fi feber na Uvre Sctd te laten komen« en verzoek derhaiveé hetzelve weltewlllenonthmgen» hen lieden van bet nodigQuartier en OAderbood C a le ZA . M A A N D E L Y K S E Hi voofffton t: .ad)t<fvolgeD8 de Propofitte , welke Uw E<K dieotaiigiande door den Kry gS'Commffms Mø Ur Sak 9 diemethetvoorrz.Corpsyertrekc« zal gedaan wor-; d«n. Den 9^iy/)r>llaachcczelveby UwEd.tezya, enalsdaQoverdeoPrysderre- fpeAive LeveraBtien gecoacra^eerd ceworden. Ikhebdefiervanmetvolkomene, Achtiog te blyven. Zo foeflooc dezelve een Courier na fTeenen en een ander na verfcheide« D\iirfchc Hoven aftevaardigeYi , ten einde van den eifch daarin vervaty ontflagen te worden; ondertuflchén is hun Contingentendacvan^t Naflauze ce rug geeifch t , en men heefc meer gefchuc op de Wallen ge* brage en eenige Poprten gefloten gehouden , zynde roen hier volftrekt gerefolveerd om geen Franfche bezettinj;; inteneemen , nademaal dit n;u5t de voorrechten en Vryheden van een Keizerlyke Koopftad^geheet ftrydig is. Zedert heefc de Graafvdi^Pergen , Minifter des Keizers^ onzen Magiftraat verzeekerd , dat dit Corpsdeeze Stad enderzeiver grond gebied rilet betreeden zal ; Het zel ve is tot Hocbft gearriveerd en men weet nog niec werwaards het verder trekken zal. . Cafel. Aangezien de hagchelyke tyds omftandigheden niet (oelaten dat onzen Souverein benevens deszelfs Doorluchcige Familie een lan- ger verblyf ålhier houden , zoisdezelve(naalvoorensalledeArchi- ven na elders gezonden te hebben) van hier na Hatnhurg vertrokken ; zederd zyn de Franfdien met eenige duizend man in deeze Stad en te Munden ingcrukt , en hebben zig door dit geheele Landgraaf- ichap verfpreid. . Oost-Vriesland. Embden. Voor eenige tyd vleidenwyonsnog dat wy van een bezoek der Ooftenrykers of derzelver Bondgenoten bevryd zouden bly ven , maar thans is die hoop verdweenen, aangezien , de Marquis i/'^^-y^/ , Marfchalk des Camps der Franfche Troepen, ons Vorllendom met eenige duizend man naderende ,den z^^deezer ipaand den BrigadierGraafv^»Z/7/tf^^w met eenige hondcrd manna Opbufen en Volthufen afzond,, om aldaar pofl: te vatten , en deeze Stad jytn de kant van de -^m^^r^(?(?r/ te recognofceerén terwyl zulks van een ander Officjer door Peckum en Borjum van de zyden der Leer poort gefchiedde, daar dezelve met eenige Kanon fcBoten begroet wierd , trekkende vervolgens na OWtfr/«w.^ • Des avonds vertrofe de Brigadier vande Infantery , Marquis de/j Chatre^y vwOldarfummcifwee^onderdM:in naBor/um ^^zlwzarhy pict den Graaf </^ Lulehme bet befluit nam om des nages de Stad iri al- arm, re brengen*. Men NEDERLANDSCHE MERCURIUS, 13 ' Men marfcbeerde dan des raiddags in cwée Devifien ; de eene lang^ den Dyk coc aan de PaliflTaden van de Leerer^Poorc , en de andere trok coc dige by die Poorc om hec Front en de coegangen van deGragc ce be« fchouwen : Zy moeften een vry bevig Vuur uicftaan y zonder nogcans één IVian ce verliezen. In dien zelfden tyd begaf zigdeHeer^^Ii/i^^^/f^f nåde Auriker- Poorc en deed een gedeelce van zyn Volk tot aan de PaliiTaden en d6 Valbrug naderen ; by Hee eenige Snaphaan fcbooocen doen , dewel« ke door hec Garnizoen zoo uic de Muskeccery alsArciliery beancwoord wierden, en naverloop van een tialfuur deed by zyn Decacheroenccé rug crekken. ' Op den 3 Jmly ten zeven uuren in den ogcenc kreeg de UterJeLilli^ honne van de Poft FoUbufen narigc, dac zeventig Dteferceurs der« waards overgekomen waren , verbaalende dac de Officieren van hec Garnizoen de Overige Soldaacenniecmeerkonden in ceugelhouden; en dac de gancfcbe Scad in alarm was , waar op by cerftonc na Volthufen voorn. voorctrok , en de Marquis é^Juvtt mec zyn Corps naar Ophu-^ ffn marfcbeerde , ge volgd wordende door honderd Wagen»inec Rys- boflen , waar van roen aan de kane van de Lieret'^ en ^i^r/it^r-Poorcen gebruik zouw maaken, cerwyl nog age duizend andere Rysboflen » kornende van de ^i^åAurik^ cenp uuren desogcensce 0^i&/«y^» ver- wagtwierden. Wyders wierd alles gereed gemaakc om deeze Scad des anderenr dåags, zoo dra hec maar eeniguncs lige wierd, (lormender^'band ce bemagcigen ; maar eer men coc die uicerfle k wam , deed de Heer de LiU. hhonne den Commandanc coc de Overgaaf fomroeeren ; OndercuiTchenp trok by na de Auriker-Poort, daarhypoftvaccede, en de Heer <^^ Aj Cbatrey die aan de Leerer-Poore was , kwam zonder eenigen tegen* iland in de Scad ; en men maakce cerftond de volgende. . ARTIKELEN VAN CAPITULATIE. I. Alle de Officieren van*t Guaraizoen ziillen Krygsgevangen zyo. II« Alle buooe Equipagien en Goederen , hoe ook genaamd , zullen optCrøne De^ claratie aan hen ter hånd gefteld worden. III. Zy zullen ook hucue ^chulden In de Stad moeten vereffeiien , en aan de Bur- fers /ergoeden , ^c gene deze met regt van hen te eiTchen hebben. IV. Zy zullen vryheid hebbeti in de Sad ce gaan daar zy wfUeiTy maarophet SToordvanEerzlgnletdaarbuiceobegeeven. r V. Zy zullen de Sleutels van de Arfenaalen , Magazynen en andere Plaatfen , d^ftp Goederen leggen, die aan den KoningvanPruifTentoebehooren^ ter band llclleti met %4 MAANDBLYKSE s^t éeo ttMuwkeudite L^rl^ v«a de Oorl^gsen Moad4}eln«aemiilt IM^ re Pruifflfche Effeften. VI. Ook zarten syde Krygs-RasovergeeveocegelykmetdenScaacderFoiuUbi^ diedatrinzyo, opbetwoordvanEer, datBieodearvanztivervreemdworden. VIL De SokkitccQ vaa ^t Gvaniirven znlkaook Krygxgefsageaeii zjn; ommot de Onder Officierenzalplaacshebben, *tgeenAnikelIV.fe«eiE!titjL caAeSoldMH ten zullen moeten bly ven iazoodanig luwiier , als oieo hun zai aanwyzeo. VIII, De Soldyder Opper en Onder- Offieiereo ak mede van de Soldaaten ral op den voee blyven volgens de OipUularie , met den Konlog van Prsifleo gemaakr : £« Bien sal in de filagi det Koobiga vin Vnokry k ove^eevenalle de Ardllefy » AniiB»> nitie, en andere Goederen, die aandeSudcoebebcMwen, dochwaaivandeMitt* uiren zig mogten hebben meefter gemaakc« Dus gedaan ce flmrMni den 47«/f 1 757« Men roaalte éok een afiBOoderiy ké Capitiilatib ^oor de Stad Emi* åkn\ hildende ais volgr« I. Ane Burgers« Inweondeft, Vrcemdelfagefi » Koopliedenentttdeie, die rit vrees voor een iyeleg uitde Scad mgtea gegaan zyo , zullen in alle vrybeiil en genift in dezelve te rug komen » en ten dkn einde zal men bun de Paspooneo verguaiien* II. Binnen den tyd van 34 Uuren zal doer den Ma^ifUaac gegeeven worden cea naauwkeurrge Ly(! van de Fondfen, dfeaanZynel^uisfifclleMajt.toebehooreii, als mede e«n Ly(lvand»verfebeidelmfH>fte»9 welke doer gen. zyne Majr.uitgd- fchreeven zyu , iimc byvoegingvaadaMaamouder Perfoooep » die gefteld apioaa dezeive ce inncn : de voorq. Magiftraai zal voor de £gtbeid van die Lyll ioftaao^ ea men verbied^.op (Iraffe van inhegtenisgezetennaaromftandigbeidvanZaakenge« vennift re zullen worden, ietshetmfnftevandiaFondfenteverkorten; zullendede Landeryen en Plaatfen , die van de Stad af hangen , bet genocliebben v«i al lietgaea bier boven geooemd S#« III. MenaaldenEedvanGetrouwbeidaaaHaare in handen van den Marquis tPAuvet. IV. Wataangaat de l\^t^zyneft, deArtillery, deAnnnnmtleneirafbet Kryp* tnigt waar van de MUizalren zig mogten hebben vMefler gemaakr, tBditmeiii)e<» WyzenzaldataandeScadtoebebooren, ziillen pvergeleeverd wordeQ aer ditpofioft van die geene aan de welke het beilier daar van door dcA Geneiaalder Tzoeppea van Zyne Aller-Cbridely kile Maje. zal gegeeven zyn. 