PORTUGAL. Liffabtm. Den 31 May 1764. over kwatti deeze ongetukkige Stad veeder een Zmertelyk onheil. Des Morgens om* trent ten 10 uren befpeurde men een dikke rook, uit het Toihuis opgaan, en bevond daar op , dat de in het zelve omftane of ver« wekte brand reets een te gtoten voortgang gemaakt bad , om doof blafch middelen bedtrongen te vrorden. Echcer wende men aliesaan -, wat moogelyk was; doch in een tyd van i aren confumeerdeii de vlammen alfes zodanig, dat het gantfcbe Gebouw voor een nor des Namiddags gebeel in aflche en kolen lag. By dat onheil wilde faet geluk, dat het ftilfe weér de vlamnxen niet in de naaft byftaan* de Huizcn en het Tabak-Magazyn dreven , die onbefchaadigd ge« bteven zyn. Echceris het geleden verlies groot, door de meni'l^te koflbare Waaren, welke door dien felle brand verteertzyn, dog Hiet te bepalen , vermits de meefle voomame NegociaBtén hub? De Ibhade verz^gen, waar teegon de fcleine hun verlieib^eediik^ geven. OndertuUcnen zyn 'er van de voorname enigen , die met bewhnpelen gekrenkt te zyn; Wesbalven defchadeccmfidferabel wezen moet : ook word dezelve in *t nlgemeen op niet min dan tyf Millioenen Crozados begrooi Ih 't generaal bebben affe dé N oordfe Natien 'er door geleden , doefa inzonderheid'die der EngeK firben en de Conmagnie van Fernambtic , i^dke laatfte een dood^ lykiB wonde lyd , bebbende een hatf Mtffioen Crozados fchade: 6e^ lakkig dat verfcheide Scbepen der Hamborjgers met koffixdre Ijk ditigen , weHce reeds voor 3 woken verwacbt waten , door tcgen^ Vinden in Zee te rog gehouden zyn om de Taag op te komen. By deze omftandteheeden is de vefflagenheid zeer groot en ri- gemeen onder de &oopIieden , vrezende zy voor de gevolgen« Zedert de groce Aardbeving betaalden de Negociancen tot hefhei^ ftelten der Poblieke Gebon ven vier en een te^ ten Honderd »vaii alle Goederen boven de ordinaire Rechten, en wel in tbyzohder toc her berbouwen vcm^een nieuire-Tol van 'Steen, waår vai^dc Ibn« NEDERLANDSCHB MERCUi^IUS. ^ Fondamemen reeds io bet Jaar voor 't begio V9n den laatflcnOor- log gelegd waren ; doch zedert is die arbdd opgebouden ; wat- rom de Koniog, door de facaliceit bet oude Gebouvirovergekomen , van de noodzaaktykbeid der (lichting v^n een ilenen overcuig^ ^ daags na den brand geordonneerc heefc, den gerne Iden arbeid aan 'c nieuwe te bervaccen en mec allen moogelyken fpoed te doen be- vorderen,gelyk ook reeds veder band aan't werkgeflageaif. On- dercuflchen Jollen de Scheepen aan 't Arfenael. SPJN^E. Madrid. De Prins van Pranca Hlla^ door denEoning in de laaifte Promocie tot Ridder der Ordre van 't Guide Vlies ge« creerd , is van Napels berwaards gekomen , om de tekenen dier Ordre uitzyneMajefteits banden te omfangen« De tydingen van daar zyn zeer beklaagly k door de fterfte , op de laatft geleden Hongersnood gevolgd , en die groter is dan men derft melden. Ondercuflcbea , weet men , dac de grafleerende ziekte geen Peft is , maar in kwaadaartige Koortfen beftaat, die de Menfcben binnen weinige dagen uit bet Leven rukken. Men vreelt albier mede voor ziex- ICD doordezware bitte, welke nqg fteeds biyft aanbouden. £ch- ter xagt men, dat bet Veldgevas in 't gantfcbe Ryk aeer voor- deelig ftaat en dat de Zyde dit }aaic ongemeon abondant is. De Roomfch Keizeri. Kamerbeer Graaf van Raunitz , die de verki^- zing van den Roomfcb Koning aan ons Hof plecbtig genotificeert beeft , beeft de te rug reize naar Wenen aaugenomen , zy nde door den Køoifig met zyn Ponret, ryk, met Diamanten bezet, be« ff^. itJLIE. Napøk. In weerwil der goede fcbikktngøn , by de RegecTing beraamd , om de onder ' t Oeméen grafleerende Ziekte 20 veel mooglyk tegen te gaan , word bet kwaad langs boe erger en neemt bec ^etal der Dooden nog merkelyk toe. Ueze omfhn* digbeiden 't vTuchcen van velp lieden, welkit bet gevaar pogen te ontwyken, verwekt ene algonene verflageobeid. Romen. Den 2g Jirøy prefenteerde de Conneftabel Colonna hec jaarlyks Tribut der Telle, en dertien Duizend Ducaten, wegens de Koningryken van Napels en Sicilien , aan den Paus. Padua* De Hertog van York, die bier en door gebeel ItaliSn veel vermaak vind, ttaat aicb, zo men wil, van bier naar Uvor- no, en van daar over Napels na Vrankryk te begevent om QQk bet voomaafflfte van dat Ryk te beiicbdgen. B t i^! » ' M A A N D E L Y K s E INGERMERLAND. Petersburg. Haare Keiacriyke Majefték heefc aan de Buicenlandfcbe Hoven , teo aanzien der zaken vam Polen en wel inzonderheid mec opzichc toc de Confederatie vaa licbauwen „ doen overhandigen deeze volgende.. t M E M O R I E. De gewetdige (laat waar in zig Pookn beviod , op het poinft van overgeleeverd te worden aan alle de elenden van een Binnea* landfche Oorlog, kan niec nalaacen Haare Keizerlyke Majefteic zeer ter harte te gaao. De Regten ,. welken de Menfchelykheid , vor-?, derd, zouden genoeg zyn om haar niet te perroicieeren van gerufte aanfchouwftcr te zyn van de Woede , weIke,naftroonienvanblocd te hebben doen loopeo , de totaale vernieling van een Natie zoude^ na zig lleepen. De Throon is de verdeediger van het Menfchdooi, en de Magt over een gedeeke verleend,. breid zyn be)ang over het geheele uk. Maar Haare Majefteit heeft daarenboven Verbin- teniuen»die Haare afllftent letten faveure van de Republieq Poolen^ vordereo. NatuurlykeBemiddetaarfter en geauthorifeerd doordeT^ac- taaten tuflchen de verfcheide Staaten, die dé Republieq uitmaaken^ hoQd zy na het voorbeeld van Haare Voorzaaten een waakend oog p, om te beletten, det de fondamenteeleConftitutien beoadeeld wordeo.. De Keizerin heeft de altoos critique omftandigheeden van een /»- terregnum met deszelfs gevolgen , volkomen voorzien. Uk dien boof« de 18 het, dat zy immediaat na het overlvden van den Koning, dagt een geheyligde pUgt van de Menfchelykheid en van de trouw der TraQ;aaten , te volbrengen met de Republieq dt)or Haare Miniflerste. laaten verzeekeren , ja zelfs door haare eigeBricven te betuigen^dat zy Haare oplettenheid ging verdubbelen , om het gevaar , waar aan* het vcrlies van bun Hoofd haar blood ftelde . af te weeren. Haare Minifters by alle de Hoven van Europa , hebben ordre gehad dceze- dispo&ie van haare Majefteit te kennen te geeven en Haar gedri^ heeft dezelve tot hier toe gerectvaardigd^ By de VerbinteniiTen van Vriendfcnap en van Alliantfe, voegd de Keyzerin die van N'abuurfchap. Dezelve maakt de eerfte ver- pligting dies te- naauwer, en formeerd daar uit anderen die alleeo;. •igen zyn aan de nabuurige ftaat. Een wee;derzydre Correfpondea«^ tie ia d^ band , bafi« en grondflag van het welzyn en de commodi- teyt van twee aangrenzende Staaten. Wanoeer de eene in een van^ lyne gedeeltens is aangetaft^ zo noodzaakt de gevoelige weerftuyc deszelfs Nabuur, om deel te neemen in het quaad dat hy^voeld, Pe beweegreedenen van Vriendfchap en die van Verbintems bekor nen nieuwe kragten« en vorderen van hem de groote efforten na die vrelke dezelve aan zyn eige verfchjildigd i«. Alle die beweeg- ieød.ei9LQQ IQ zaøen ge voegd » Haue Maj[efteit o verg^haald hebben- dft NEDERLANDSCHE MERCURIUS; 13 ite tot de fbppeo die zy gedaan beeft , tot de verzeékeriogen die dezelve voorar gegaao » eo zo dil^maals als her geval hec vcreiibhcey kerhaald zyn , Haare: roem.« de profpericeic vao Haare Regeering « iiaar w^ekbardgheid mec hec ongeluk van Haar Nabuuren , en hec eige belang van Haar Vol le, vereiflchen dat zy de woorden zo hei-^ lig als Iteuncnde op de Eer en Wysheid, vervulle. Het is een Na- tie die H^ar daarom verzoekc , die Haar derzel^r Verbinteniflbn te binoen breogc y en Hear tot hulp roept. Zy zou zig aan meerder quaad fchuldig roaaken» zo zy zig na zulke preflantebeweegredenen Biet fchikte. In de opregcheid der groodreegels die Haap geleiden en der gevoelens- die Haar aanmoeaigeny heeft Zy^, na de door de genersale Confederatie van Licthauwen gedaaoe rcclame ^ oi^dre ge- geven^ dat een Corps Haarer Troepen naar die Praviniie moelt marcbeeren >. om aldaar de ^ede inzigcen van de waarc Patriotten te onderfteunen, de Vryheid der Inwoonders te maintineeren, eji aan de Conftitntien van de Republieq haar eerfte krage te bezorgen.. Haare Majefteit moeit, om dus te handelen, des temeerver- erouweii>in de Vaderlandfe iever^van de Confederatie ftetten , cade- naal deese , wel verre van zig te kanten teegen de houding van een« generaale Ryksdag, het eenigfte bec^uaame middel om de Conflitu- tien van de Republieq in een zo critique (laat als die van het Inter- regnum iis, te beveftigen, derzelver Maarfchalk gelafl: heeft om Ge- deputeerdens derwaards te zenden » om aan de Vergaderde Stenden van de Republieq de zuiverheidvan Haare intentien en de regtvaar« digbcid van Haar verlangens te kennen te geeven ^ eo hunne Broe« ders der ProvJntien van de Kroon te verzoeken , van gezamentlykhet Vaderland tehulptekomen,hun te binoen brengende de vereeoiging: van Licthauwen met het Koningryk « door een geheiligde Eed geconfir- xneerd , en zeedert verlbhcide Éisuwen onfcheudbåar gemaintineerd. Dø noodlKaakelykheid van bet Secours dat de Keyzerin aan die Provimie zend^ is des te preiTånter, om dat men zeeoerc de forme- nog van de confcBderatie- verneemd , dat de Prins van Radzivil , die sig zeederc langen tyd gewapend houd' , en de ieverigfte is om de rafl van zyn Vaderland te ftooren^ beweegingen gemaakt, en^ onderneemingen teegens de confæderatie gedaan heeft » en zig ten minfte voorfield om in Haar Geboorte het gped dat men natuurlyk daar van meet verwagten , te fmooren. ' De Generaals vair Haare- Majefteit Rebben geen andere inffruClien dan om. zig geruft te hooden^zig teegens alle geweldenaryen te- kanten 9 en zorgvuldlg alles te^ vermyden , dat van hunnentweegen daar van maar een fchaduwe kan.hebben ^. om in alles de vrye Deti- beratien van den Adel te falicit^eren, en eindelyk. van zig alleen defenfif te houden,en geen gebruik van de Wapenen te maaken , ten %j dazelve daar toe genoodzaakt worden , Zy zelfs, oTwerdekoft* haare.Schac» aan buone bewaaring, toe vertr ouwd ^ geattaqueerd zynde*. Uåare.' 14 M A A N D E L Y K S E Haaite M«}efteit fteid zig gernit op de gevæleos van Mmrdiélyit« beid en vaa de liefde voor de Vveede , die 2^ zeaderc hec begia van Haar Regeering heefcdoen blyken^dac meo dei Wectigheid vaa de ftap, die Zy zig genoodzaakc vind ce doen , zal billykea« Nåde- •maal Zy het geval daar van voorzien had , heefc Zy alles |;edaani om hec zelve af te keeren , eo niet gebalaoceerd von toen af aan daar van aan alle de M'ogendheeden , mec welke Zy in vriendfchap is^ fchoon ånders geinterefl^erd aU Zy in deeze zaaken^kenniflecegeo- ven. Zy dagtzig decze fatiifaftis aaozig zelfs , aan de zuiverheid van Haave voorneemena en aan de eenfteinmigheid vandegrond reegats^ die Zy eens voor al flangenomen beeft, verrchuidigt te zyn POLEN. fVarfchouw. Vcrvolg van 't geen 'er op de Ryks- dag alhier is voorgevallen ziet ons voorgaande fiuk bladz. 225, Als wanneer en in eenige volgende Seiflen den Kroens Groot* Marfchalk de Hongarife Coo^pagnie der Republitrk , wyl dczelviP weigerde ter wachc na deL^nd-BodenKsroerop ce crekKcn ,wierd aangenomen, en aan døn Licbaute Graaf Qginski gecoafereerc. Na dac de Vorll Cartoryski in zyne Charge als Generaal Regimen« tarius der Kroons Troppen beveftigd was, wierden verfcheidenc zaken verhandeld, Den 15 is de Lichaufe Confederatie voor vec- tig erkend en mec Eeden bekragtjgd , hec weik de beide Veldhe«- ren van Licchauwen insgelyks g^d^m hebben. De CaClellan van Cracau ( Btaukki , ) Kroons Groot ^ Veldheer , heefc zig ondertoi^ fchen mec de Kroons «^ Armee , agter de Ri vier PUits gelegerd, alie Braggra op denzel ven afgeworpen , en Praamen daar in laaten finken , van welke Armee cwee Escadrpns Huflaaren^ 'c eene vvx den Heer Gemachcigde van ZamofCf en h^c andere vanden Gene- raal Macronoswki^ bene vens nqg vier arv^ere, zyn aangekomeiw Aan dien Kroons « Grooc - Veldbeer Branichi^ is vao weegens* de Hepnblyk door den Generaal - Major van Ronnikir , ordre gezon- den , om hec Bevel over de Kroons • Armée , aan den Gene- raal Regimencar is , over te laacen : dog de uicflag dezer Commif- fie , is nog onbekend. Inde den 1 7 genoudene Seflle , wi^deo de zaaken becreffende de Kroon Schac , en andere , in overweeging genoomen : In hec Capucy nen Kloofter alhier znlkn de Conferen- cien , mec de Buirenlandfe Gezancen , aangaande de aekerbeid det Ryks, gehouden worden. Den 19 wierd, behalven de bepaalingder Verkiezioga-dag op den 20 AugudusaandaanJe^ ook befloceOi dac de vQorbeea vau« geftelde CooftJUucien en Confosjeraciea j van 4ogm: Gedepmeerden alt- NEDKHLANBSCHE MERCtTRIUS. 15 Usåm te mogen vtrfchynen ^ Milen ftaødérypen • ecbter «*! het yder vryftaan in eige Perfoon te compareeren. Den 21 heeft de Biflchop van Kiow, Zt/wx*/, de Kyksdag voor de eerftemaalby- gewoond , niettegenftaande hy hec- Manifefl: der protefteerende Leden mede heeft onderfchreven. Voorts wierd gedeiibereerd oter de noch te houdene Laiiddagen, en over de Ty teis der Kei* zerin alkr Ruffen en des Konings van Pruiffen , waar onatrent men echcer noch tot geen Beflayt isgekomen. VervoJgens wierd voor* gedragenr: PFut voor een Koning te verkiezen zy7 waarop met een- parige Stemmen geantwoord wierd: Dat een Pooly van Poeffe 0»- iers afkomjiig » de Roomjcbe Kerk toegedaan , in de Recéten en Cojiu^ mendezes Ryks opgevoedy verhoren zoude wotden. By welke gefegen- beid ook in aanmerking quam, dat de Koning altoos in Pools ge** waad beboorde te verfchynen enz. , ook wierd de opening van de lanftaande zoo-genaamde Relations Landdagen tot den 23 July, en de Verkiezings Ryksdag tot den 27 Augufty uitgefteld. Men deed dien dag onderzoek op de ingeleeverde Reekeninges van de Schatmeefters , en vermits men dezelvegoed bevond, wierdea zy gpqoiteerd. Voorts wierd over de Plåats , daar de aanftaande Koning ge* kroond zal worden^ geraadpleegd , en alfcboon zulks te CKA« CAU zouw dienén te gefchieden , za! men egter voor deze reis die Kroopii^ alhier te WARSCHOU W verrigten , vermits het Slot te CRACAU voorn. te bouwvallig geworden is, om aldaar dier- plyke groote Piegtigbeid te kunnen houden : Doch de nienw tt Verkiezen- Etming zal verzogt worden , om tot goedmaaking dei Voordeelen ^ welke de Stad CRACAU hier door komt ce miflen , de eerfte baitengewoone Ryk^ Vergadering akiaar nit'tefchryven: Wyders wierd te vet gegee ven om de Ryks-Infigim tegen den eer- ften Angnfty nit die Stad berwaards te bezorgen. ' Den 22 is een Sefaikkii^ gemaakt , dat 10 alle Way woodfchap* pen en Dillri£len van Poolen en Lithaumen een jaarlykfe Regiflree- ring van de Edellieden gelcbieden zal , om te weeten wie Regt heeft om ng att Edebimn re gedraagen : Vervotgens wierden de Befluiten , op dezen Ryksdag genoomen , voorgeSeezen 't geen l>en 23 ook gedaan is^ «n bier mede zullen nu de Zitcingeft een cinde neeroen« Op dén'gemelden'sf2 Jtmj faMfr men- nog voorigegann om aan be- i4 M A A N D E L Y K S E de Scenden de .tot nu coe genome Ryks-Befluiten voor te leezen^ in fomcnige van dezeive maakte men nogeenigeverandering^zyn«. de onder anderen bet brengen van de Ryks-Cieraaden nit de Stad Cracau herwaards coc den lO Åugudy uitgefteld, Eenige der gem« belluicen zyn. in 't ^eheel niet ter voorleezinge gebragt , als on- der anderen hec Oncwerp om CommjffariJJen naDantzig te zenden« Vervolgens begonnen de Senatoren en Landboden de onderteeke- ning van de bovengem« Befluicen, en hier meede was meo des Zaturdags , voor- en naitiiddag tot tegen agt uuren ia den avond nog bezig.; waar na de Vorft Frimaat,. zoo wel als de Ryksdags-Maarfchalk ieder een Aanlpraak deeden, waar in zy hunne Dankbaarbeid aan God en hunne Bræderen be* tuigden. Na de bovengem. Aanfpraak bield de Primaat nog een byzoor dere Redevoering, om alle Stenden aan te moedigen, datzyztg alhier wilden verUnden om^met vereenigie Kragten alks^ wat nu be* fioten is ^ en mel in 'i byzonder op de Kerky de RtS van bet Ryk^ en degewen/chte Konings - P^erkiezing betrøkking beeft^ te Joen nakomen en verdeedigen. Hier op deed zyne Doorl. een ohtwerp tot eenzo- daanige algem^ene Verbintenis voorleezen , 't welk terflond eenpaarig wterd goedgekeurt : En toen men kwam op den Naam van den Generaal Confoederaiions - Maarfcbalk (waar toe de plaats opengdaaten was ) wierd met volte eensgezindbeid de vorfl way- wode van Rudand , Czartoryski , daar toe verkoren en bekragtigd ^ Biet xævoeging van 24 Raadsbeeren: Derha]ve is nu een Gene* raale Ryks Confoederatie lot (land gebragt, onder deweike de reeds te VQoren in Lithauwen gemaakte Co^oederatie begreepen is: le- der Way wode zal in zyn Diftrid een byzondere Confoederatie , xipregten, en des noods zynde zal telkens bet eene Waywood- fchap door bet aqdere onderfleund worden : Zelfs zullen de Sce^ den, inzonderbeid die van Pruijfen^ in de generale Confoedera^ tie worden aangenomen. Dus heeft men dezen Ryksdag,die in verfcbeideopzigte merle* waardig is, ten einde gebragt: Men bebpefd »iet te twyffelen^ of daar zullen Tegen Confoederauen gemaakt worden, nietaUeenom ■dat op verfcbeide Plaaatzen nog dubbelde Captuur Gerigten , onaan* gezien men dezelve op de nu geéindigde Ryks-Vergadering ver* iiietugd heeft ^ werkelyk in fl^d zjn ; maar ook.dewyl reeds NEDERLANDSCHE MERCURIUS. 17 in der daad op den i8 dezer een ConfæderaSie tegen die van Lic- liauMren gemaakt, en door den Vorft WayWode van Wilda, Rad' zivfiynevens nog veleandere onderceekend is: vant toen heivolk van de Liiiiauwle Confmder<nie ^ waar by zig cwee duizend RufTen bevioden , zig van het Landgoed Niesmets en nog meer andere » aan den evengem. Vorft beboorende , meefter gemaakthad,heefc hy de Goederen van de Tegenparty insgelyksoverrompeld, en tot regtvaardiging van zyn gedrag een Manifeft gepubliceerd ; ter- wyl hy de Sud Tere/pol, aan den Lithauwfen Groet- Scbatmeefler Graaf van Flemming , behoorende , bemagtigd , en eenige bon- derd Man van deszelfs Dragonders^ gevangen gekregen heeft , zynde by die gelegenheid tultehen de 40 en 50 Huizen te Tere/pol voorfz. in de aflche gelegt. Van het Raffifche Corps, 't welk onder Commando van den Vorft Wolkonskoy op de Grenzen legt, zyn wederom eenige doizend Man voorby Minsk getrokken: By dezelve bevinden zig de Generaal Majors Rennecamp , firill , en • Apraxin : Daarenbo* ven komt de Generaal Vorft Dolgorucki met een tireede Colom over Novogrod aantrekken« DUlTSCHLdND. fVeenen. Den 3 July (I7(J4)zynhunneKei- zerlyke Majefteiten ^ enz. van hier na Uongaryen vertrokken en aldaar gelukkig gearrive^d. Berlyn. Dit Hof geniet thans de teegen woordigbeid van den re- derenden Hercog en Henoginne van Bruns wyk , van denErf« !)rins benevens deflfelfs GemaJin en van den Landgraaf van Hef- en-Cafiel, welke hoogvoorftlyke Perzonen, met de uiterfte di- ftin&ie oncfangen zyn en onthaald worden« Men wil dat binnen eenige dagen een huwelyk ftaat te worden gefloten, tuilchenden Prins van Pruiflen, prefamti ve Op volger van onzen Souverein en de Princes Eiiziåfetb Cbriftina Ulrka van Brunswyk • JVolffen* btateh . NEDERLANDEN. Amfierdam. Aangezien wygewoon zyn 00- zen Leezeren mede tedeelen al hec voornaamfte dac 'er ioonze dagen voorvaldy en waardig is voor 'c vergeecen bewaard te wordeu , z6 meenen wy niec te mæcen oalaten, verflag te doen van den voor« naamften inboud der Proceduren, gehouden op de Rheede van Textl 9 tegen de Muitelingen van hec Ooft - Indifch Coropagnies Schip N yenburg, van welke wy gerproken hebben in ons 2deftuk voor de Maand May 1764 bladz. ipp. JuLv 1764. C Dm j8 m a a n d e l y k s e Den 17 April 1764 compareerden voormy Jacob Woliert^ Schrrk rer in dicnil van 'c Édele Mogende Collegte cer Admrraliieir, refill deerende binnen Amfterdftm, thaoi flan boord van 's Lands Frenc i^an Oorlog *c Zeepaard^ onder Commando van den Wel Edeien Ge* ftrengen Uecr Capiiein Dirk Hartcgb , ende voor de aagenoetnde getujgen: Epke Elders^ Opper Scuurman oud 33 Jaren; Hendrik van £yndb9ven^ Battelier^oud 41 j^rei]; Hendrik Ubbing^ åer de Meeder^ oud 17 Jaren » Jan PlfUman^ Soldaac, oud ruim 20 Jaren; Pieter Wildt I Soldaat , oud 36 Jaren ; Jacob van der Hus , oud 30 Jaren ^ Jan Broen i oud 20 Jaren ; Aérianus van Scbaik^ oud 16 Jaren; Jobn Saxen n oud 19 Jaren; Emfi Henctriks^ oud itf Jaren; tn Gysbertus Wi*låMdf oud 16 Jaren« Macrozen, allen in de zo evengemelde qua* liteuen bePcheiden geweeft op 'c Ooft-Indifch Cqjnp. Schip J\^yen^ butgy Kapicein Jacob Ketel, in de Maand May van den Jaare 1763 voor de Kamer Hoorn na Batavia uitgevaaren , dewelke ter liefdc van de Waarheid en ter requifitie van den Hr. Advocaac Ficaal Mr«. Piet^ GMé. R. O. ende ten behoeven van die geenen , wien het verder soude mogen aangaan » verklaarden waar en waarachtig te By n « hec geene voigr. £n wel eerftelyk zy getuigen allen te zamen » dat zy Getuigen ^ ^n 8 May 1763 met hec Ooft IndiTch Comp. S chip boven gemelduic Texel gezeild en ruim vyf weeken op reizc geweeil, desnachts tuflchen den 14 en ij fjuoy van *t zelvejaar, tuOchen 12 en half i uuren by 'c fcbeiden van de eerftc wacht, of terwyl het quart ge« zongen w]erd9op *t gemelde Schip is ontftaan een alarm of oproer^ onder zommigen van hec volk, en wel ter oorzake,f zo als zy eer* Ile twedei en tiende Getuigen , £pke Eldersy Tbeunis Jacobz. de Cocq CO J^n^ Saxen nu allen verklaarden gehoord te hebben reeds in die éerlte nacht^ toen het zelve alarm of oproer begonnen is, onderan« deren mede nft de mood van Jacob Boos^ als Matroos mede in dienft van 't eelve Schip geweeft zynde, in de Cajuic ofKoopmans Kamer » kort oa dat het eerfte en ergfte alarm voor by was, en wanneer zy Getftteen^uic bunne eerfte Schuilplaatzen , waar na toe z^rin de eer* fien Convufie zyn gevlucht geweefl^ wederom in de CajuicofKoop- mans- Kamer waren te rug gekeeVd, en door of van weegens deée* bellen met 3 a4 Schildwachten , by hen aldaar in arreft geboudeii wierden » bebbende de derde Getuigen » Bendrik vån Byndboven • ^ulks ook naderband van Wolnar en Croos^ zo by alleen verklaard^ te meermalen gehoord, ^ dat zommigen van hen kwalyk behandeld zouden zyn geweeft van den Boreliers Maat , Bootsmaos Maat en Quartier- Meefter^ jzeggende door dezeMHe doorgaans voor Canail« les en Soitsboeven nifgercholden , en menfg malen in ftilte tuflchea deks geflagen te zyn ^ ofte ook wel ter oorzake, (zo als zy eerfte, twade, derde, zefde , ze vende , aehtfte,elfde en twaalfde Getuigen £pkM Miders^ Tbeunis Jacobz. do Cocf^ Hendrik van EyndJ^ven, Fie^ ter NDSCHE MERCORTUS. i^ ftr H^ildt , faeob van der riiet^ Jan BrooTi, Ernfi Hcndriksz. en Gji- tntus IVtelarid, nu ce fomen vcrklareD, oadcrband van verfcheiden der Rebellen zelve gehoord te hcbben, ) dat verfcheideo van hua van cyd toc tyd, Wyn uic de Officiers £i(lea gedolen , en die op- gezoopen hadden , dac ook zommigeo van hun de Watcrvacen op« Jeboord en gezwikt« en daar wacer airgedronken haddeo, en dac e vreeze, daczy, wannecr dit uitkviraaiygedrafc aouclen werden^ hen tot het gemelde Oproer bad aangezec; bebbende hy derde Gz* tuigen Hendrik van Ejndboven^ (zo als die nu alleen verklaard,) deo avond voor 'c oproer een grooc zwik in een der Wacervaten ga- ftien y en daarvan (zo alu de eerfte Getuigen dit nu mede verklaard} terftond die zelve avond , circa half achc of acbt uuren ^ aan deo eerften Getuigen als Opperftuurman kennifle gegcven ^ dat by toea oocb oiet vnS^ wie zulks gedaan had, roaar dat ny, Czo als by der* de Getuigen, dat nu wederom alleen verklaard) een weinig later vernonien had van den Koks^maat , dat die zoude g^zien bebben dac Wolnar en Croox zulka gedaan en daar uitjeedronken hadden, en dac hy derde Getuigen » (zo als dit nu de eerfte en twede Getuigen con« firroeeren, hebbende hy twede Geiuigeo terzelver tyd met den eer- ften Getuigen de Wacht gehad, en also daarby prefent gcweeft,} daarop met den Bootsman en Schiemaot noch die zelve avond MEk« trent nalftien of tien uuuren aan den eerften C/etuigen als Opper- ftunrman » kenndTe beeft gegeven , dat hy nu meende ontdekt tt bebben 9 wie de Autheurs waren van het zwikken en de opboorea der Watervaten , en dat daarop door die eerften Getuigen is geati(- woord : *l is 'ooet de Capitein (die ter tyd niet we! was) legd nu tuds te Uådie en ftaapt al, maar xy zullen morgen viel g/nondisn en geåra^ no^rden, ecde verklaarde zy zesde en acbtfte Getuigen » FiåterWiiåt ea Jm Brq^n^ toc neerder beveftiging.«an het bier vooren geni^l- de ook nocb) dat zjnaderband geboord hebben , dat^oo^ ^^oi , ia 't byzonder zicb heefe^beroemd,da( bVmedd van detOfflderen Wyo geftolen en gezoopen had; gelyk med&zy elfde en twaålfde Gøttti« gen 9 Ernfi Bendriksz. En verklaren wyders de eerfte en tweede Gecuigen gezien te heb^ ben , terwy 1 zy Gecuigen noch op de Wacht en 't Halvedek waren ^ dat het gemelde oproer op de voorsz. tyd begonnen is, door ee« nigen, die met roeiTen in de hånd na boven kwamen loopen, waar« van zy gecuigen echcer verklaren , geene anderen op dat cydftip se- kend te hcbbeny dan alleen den zoldaat Johannes Wotma of Wbl* fUKf, den welken zy gekend hebben aan de wicte rand of boord'-- zel van zyn hoéd^ 't welk hy rond om dezelve geverfd of gemaakt had, en dewelke de eerfte boven gekomen zynde , zy Gétuigen ata» ftonds hebben hooren roepcn: Alons^ Duitfcbe Brotiersy val aan^ boudt finyt en fieektj of diergelyke woorden in fubftantie ; als medCt. dat op dat geroep ook eene meeiigte anderen » hem zy toe- en by- gevallen, zo dat zy, C&^Iyk hy tweede Gecuigen alleen verklaard gezien te hebben,) al aanftonds met een geheele troep of mee« sigte by de Trap of het Schavotje vergaderden, en zo na bovea- achter op kwamen loopen,,hebbende echcer zy eerfte en twede Gcf. tuigen , C^o als zy nu wederom te zamen verklaren ,) ook op dia tyd door de duifterheid van de nactu noch geenen gekend van dd zodamgen , die zich coen aanftonds met die eerfte aanvoerders heb* ben vereenigd, maar wel naderhand van hun zelve, onder malkan« der pratende, gehoord, ('t welk de derde^ zesde en ze vende Gé* toigen, Hendrik van Eindhoven j Pieter IViU en Jacob vander Vlies^ mede verklaren , (dat Wolma of fTolnar^ Croos of Gro/eb ^Jobån Georg, Cramer of Cremer ^ Bøuwer ^ Dominicusen Foucquéy onder anderen de eerfte Aanvoerders zyn geweeft^ als mede noch, (m zy eerfte ea cwede Ge tuigen alleen verklaren,) dat Fredrik Steyffel^ naderhand aan land ter gelegenheid , dat hy kweftie bad met Croof of Grofcb over 't weinige Cjeld, dat hy zeide gekregen te hebben, aan den* zelven Croos of Gro/eb te gemoed voerde: ik ben zo voel als gj by bet eerfie b^in gevoeeft^ en gy hebt zo veel geld^ en ik zo vi^inig, met dezelve of foortgelyke woorden in fubftantie : verklaarende voorts noch de zesde Gecuigen, Pieter Wildt alleen, dat hy getuigen^ by. ket begjn van het oproer.voor op de Bak»zyndé gekomen,. om de eerfte Wacht af te loflen , en daar naauwlyks een balfkw^rtiér ge- weeft zynde, met de Schiemans maat, Jan Melles ^ Prejler en eenu ge anderen , die aldaar ook waren , heeft eehoord ,.dat 'er tchter og een groot geweld was^^ zo metilaan en uooten tegens de deuren s^ eii^ L. NEDERLANDSCHE MERCORIDS. ii en het inflaan en ingooijeo der Glazen als anderzints^ ('c welk de Begende Gccuigen Adrianus vem Sctaikj roede vcrklaard gehoord te hcbben J doch dat hy, niet weciende wat *er te docn was, aldaar voor op de Bak gebleven is, tot dac de Rebellen, na dat zy achter op warcn geweclt) en, zo 'c fchecn, aldaar allen, die hun in den weg waren,. overmeefterd of op de vlucht gedreven hadden, ver- volgens na voaren na de Bak zyn kongen iMiegen , roepende Wd' nar en Croosy (zo als de zevende Geiuigen , yawfr van der folies ^ toen beneden in zyn Kooi ziek leggende, ende achtfie Getuigen, ^n Broonp die mede voor op de Bak was, verklaren roede gehoord te hebben,) Alons^ Duitfcbe Broedtrs^ acbtcr op zyn ze nu al dood, nu na xwren^ en d de Hollanders dood geflagen^ roet die zclve of diergelyke woorden in fubftancie: en dat hy ze^de Getuigen, daar doormedc ^erfchrikt geworden zynde, cnm'c Wandwillende vluditen, daar in door ff^lnar verBtnderd wierd, dewelke aUaar zo fchielyk by hero was 3 dat hy eenen Barent f^osbøU ^ die boven hero getuigen was*, van onderen roet een Sabel in de beenen hieuw,zo dat die niet ver* der konde koroen, en dewelke, hero Gcruige toen daarby ziende, xeide, du biji miedé ein CanaiUey en hero Getuigen, oro genade bid- dende, gebood na beneden tegaan. Verklaarden al verder de eerlte , twede , dcrde en zesde Getuigen noch gezien te hebben, dat de Rebellen vervolgens,na dat het eer« fte alarro en weinig aan het bedaaren begon ce koroen , roet branden« deKaarflen en roet Lantaarens, het geheele Schip doorliepen, en cenige derzelven op het Dek en Boord nedergezet hebben: als roe* de de Getuigen en allen te zaroen, dat zy vervolgens tendéelen, ooch 10 die zelve nacht, na dac van wegens de Rebellen, pardon geroepen was voor allen die noch leefden , en zy getuigen , weder* om voor den dag gekoroen waren , zororoige uit zicb zelven ,. hoo- rende dat hetwederora ftil wierd ;. andere op het hooren en roepea van pardon , en wederoro andere , oro dat zy door zomroigen der Re- bellen of de zodanigen, die van huri afgezonden waren , lyn ge- ve>ndeo terplaatze, werwaarts zy gevlucht waren ^ en van daar ge- haald, (en ten deele noch naderband hebben gezien en bevonden, ilt de Cajaiudeur, roet een Byl of Diflel was ojpeD gehakt, waar- fehynlyk, roet de Byl of Diflel van den derden Tiromecroan, IFiU km Senelman 9 aangezien zy Getuigen , naderhand vernoroen hebben , dat die roet zyn Byl na boven was koroen loopen , roaar dat de Re« bellen hero die b&aden ontweldigd , na dat hy zwaar gekwetil ge- worden/was, en hebbende hynégende Getuigen*, jidrianusvan Sbaick^ (zo als hy nu alleen vcrklaard, niet alleen dat hakken in die naebc gehoord^ maar ook noch die Byl of Diflel van den derden Timroerman voor{deCajuitopdegrond leggen ; voortsd»t dePanee- len van de Deur van de Capiteins Karoer, waren uitgetrapt, en de IC^ofteiå en Rameo overal ingeflagpn en geruineerd , als mede dac dø: t ^ft MAANDBLYKSE 4c Ooderftuurman Rijnier Pietprfm was gedaod » en dat verfcheideii anderen, te weetcn, deo Doftor of Oppermeeftcr« den Dominé of Ziekecroofter 9 den Boocsman , deu ConlUpel, den derden Timmer* man. Barent FosboU^ Pieter Biffcbopp en de Capitcins jongen, Carflen Cbrijmansz. als mede van de Rebellen« den Zoldaac Joban Brand en Paulus de Ruyter^) gekwecft waren« doch niec ce weten, door wcl« ke Pers^ooeo in 'c byzonder zalks is gerchied » hebbende zy Gecui« [e alleen in maniere voorsz. eerft naoerband de geruineerde en be- chadigde Deuren 9 Ramen en Venfters , micsgaders den voorsz. OUDBRLINGEN die aaablyven. OUDERLINGEN op nieuws vei- ythrand vm HamaUveld. koreo« bir$ VM Zejfl. ^an W. tmmi ån åhrk Piocureur« amief Bo/eb. yan då Wåd. «M Ommtrm. Jon vm Lmmpa. ønmKm Muldtr. jan Doida. Jåceh HååsifOåk. l^mhertus hm GeMørbm. Gemråufvm TkUL Wtiktu vm Vlmten^ PfO€«reltf Hmdrik vm Hunm. y^bmntå von. én Shåjs. Mr. Stmm 9mk ^on MuiéefL NEDÉRLANDSCHE MERCORIUS. ^3 DIACONEN die aanblyveo« DIACONEN opDieow verkoorea Ræhf Mos. Mt. Fhrus Pitrus van Ewyk (fio^« Jan Hendrik BwebMir. hoader> jlrnoUus Kok. fFouter van Dyk. Evert ScbimmtL jfbrabam Maasr Izaac Dædes. Cwntlis t^om. Modand da Mtjera. Wamard WUmbriak. Gerardus BeUtrik. Dirk Vérboekn. Hvyb. Nicalaat vam SebMitfyl i Fredrik Egeling. yVdinj Notaris. Severyn ScNf. Leendirt Nwrdrfk. Gerardus SebmOen. Steven van Scbuppen. Jan de Ckfaj^ Notark. Jobannes Bembardus de Meyere. NB.. De Leezerbeefs in ans volgenie Stuk voor half Jug. te vMctien bet verbaal van 't ongeboord geval van Jean Colas te ThoQloafe , en de afbeelUngy in een kunflige Plaat van 's Konings Raadsvergadmng^ VHtar in bet Fbnnis van £en ongelukkigen vemictigd is gevmdm. Magiftraturen en Jrnptenaren. Uit eene o^ergeleverde Nominttie I Heer KstpL Simm Dekker. syn tot Burgemeefter der Stede Gøet Oea i6 July is de Heer Daeojla. aangehcld,deHecrPf««rO//Maiar/fc; CoDfol Gcneraal van Portugal , alhfer •o tot Scbepenen de Heeren Mr. W//ew te Awfierdam refideerende , tot Rid- van det BiU, Franpois de Keyzer,^Mr. der^van de H« Chriftorder ontfangen« Dignus Cornelis de Ke^tlaar^ Dr. Coen- raad Coenraau en Mr. Laurens Fieter van der Spiegel; en tot Kaad dier Stad, de Heer Mr. joban Adriaan van Dørtb Tot frefejhr bmerarius en Le&or Juris dei Stede Ueusden U aangefleld» de Heer Mr. Firaacueus Uevens Keru %ewa>tm Tot Raad in de Vroedfcbap der Stad Veere is aangieUeid de Heer Antimy Ba^ yn^ Penfionarts bonorair aldaar. tot Bcwindbebber der Weft-ludifche De derde VyQarige dlenft van den Wei Ed. Gciir. Heer Raad Penfiona- ns Mr. Fieur Steyn , vrvdag den 20 July (1764) geeindigd Z7nae,zobebbeH de Heeren Staten Van Holland en Weft- vriefland^zyn Wel Ed. Geftr. meteen« paaiige ftemmen bedankt, voor de ge* trouwe dienften tot dus verre aan des Lande beweezen • en teffcns verzocht deeze hoogwicbtige Pofr, op denzet- ven voet weder voor vyf jaren te aan« vaarden, 't geen dien Heer aangeno^« Compagnie ter Karoet Zeeland is aan- ' men en op nieuws den Bed af^clegd Wfleld de Wel Ed. Gear. Heer Mr: beeft , , , ^ ^ Jasebus Jomnet då Bruyn, Scbepencni Den 25 Tuly (1764) zjn volgeni Saad der Stede Middelburg. I Eleaie.gcdaan by de_Ed. Groot Mog; De Heer Mr. Hetdrik Mollerusjv^ fident van den Hogen Rade in HoL land, h by H. Ed. Gr. Moi;. aange- field toc Hoofd IngelaodvanDelftland. By de Heeren Gecomæicteerde Ra- åen ter Admiraliteit tot JmJIerdam 1$ bat Oorlogfchip de Triton gefteld on- der CoBuaando Yaa denWclEd.Geftr.. Heeren Staeten van HolFand en Well* Vriesland, uic een ovei^geleverd Dub- beltal. tot Schepenen der Stad Leiden aangefteld de Ed. Achth. Heeren Mr. Nicoleas van Alpben, Mr. JUaartenMof cm i Mr. SimQn Drolenvaux ^ Jacob vm^ der Meer, Heer van Hocwevcen , Mr, Joban Alex^dtr van Laycbot pMx.NL H M A A N D E L Y K S E eiUut van Bancbem , W.Jncab Bartram i Jurriaan MoleDfceen , - ha • :Beag»«eo ? ViPi i^r 5t^e« en Mr.Jacvo Jande M^ , Heer van Screefktrk; zynde de 6eerft- gemelde Heereii tot Schcpcnen Commif- fariffen over de Gemeendands Midde- len bcnoemd. Door de Ed. fleeren Bewindhcbbe- ren van de Ooft fndifche Compagnie ter Kamex Amjlerdamzynde volgende Ker- mits - Schepen , bogeven , namentlykt rredenbof aan Willem van Braam. en Noord Beveland aan Simon Bot, beide over Bataviana China; H^elgelegenMn Ouder Amfiel aan Jan Stuyver; 't Cani- pagnies, IVelvaren aan Arcnd Willem, en de Trciiw CeertruyUa aan M. Ker. ke* alle na Baca^ia.en de Saelbeid^m Cornelis Fieters ^ na de Caap gedefti- neerd. Zyne Doorl. Hoogheid Louis , Her- tog van Hrunswyk Wolffenbutte), Veld- marfchalk van den Staat enz. enz. «nz* heeft de volgende Militaice Promotiea gedaan en aangefteld toc. Hoiftein GoUirp. Reynhard-Kramcr, in 't Regiment van Kinfcbot. Ifaac Snelien. - - - . - -. Fredrik Herman d*Aulnis. ChriftofFel .Bernhard van Dongen Lehn. Nicolaas Detlof de Rofier. Louis Alexander de la Marche. Cazimir WTchelm Lehman. - • Gcrrit Willem Ardtfch. Jacobus Tieleman de Schenok. Carel Godfried Thoma. Andreas Johannes Knollawct. D. G. B. van Daalhof. de Wit- Sigismund Steiguer. ,A AN MER K E LT KE Z A K E N^ (^c. Den 31 Juny gebeurde het navol-ihoedanigheden een algemeene achtrøe Muitenant. SoiÅS Luit» Vaandfig. ymmdrig. Vaandrjig. LuitenarU. Sous Luit» Vaandrig. yaandrig, Luitenant. Vaandrig, Kap. Lnii. Ing. Extra. Ing. Luit, Ing, KapUein. HolL Guardes InfcaiM^ May Zwhzers, gende droevig geval: De Heer de Mi tbtly Collonefin dienft van zyne Aller chriftelykfte Majerteit, in den oratrek van den Leydfendam op de jagt zynde , ^ette in het Schuitje waar in hy was , de . Snaphaan op zodanige wyze , dat de mond van de loop tegen over zyn rechter zyde geplaatil was. De fchoot §ing los zonder dat de Roeyer weet oor wat toevaU De gehecle lading en genegenheid verworveh , en werd dien volgens van een ieder aldaar be« treurd. Den 3 July overleed te Amfierdan in den ouderdora van ruim 78 ]aren de Wel Ed. Geftr. Heer Mr. Jobanms Staals zederd den jaare 1738 PenOo« naris der voorfz« Stad. Op 't Eiland Rugen heeft zich bf zeeker Edelmaif het ongeluk toegedra« trof het onderfte der ribben van dlen'gen; dat de Huishoudller uitonvoor- ongslukkicen., verbryzelde de borflen zichtighcid Arfenicum of Rottekruid. doorboorde de Longe. Hy viel daarop in plaats van witte Zuyker in de fpya in het water, en was niet zo rasdaar gedaan heeft, waardoor vyf van zyoe iiit gered, of gaf den Geeft. DienOf- Gaften het leven elendig infchoten, iicier , die zich zedert zes maanden in ' Den 5 Ju^y omtrent drie uuren in ts Grofoenbage bevond » bad dpor zyne de moigendond arriveerde te Flaardvu NEDERLANDSCHBM'BRCUItlOS. «f -^jgin ié eerfte Jager met 19 tonnen Elaa-; ;^Jog, waarvaf) deeerlte Ton voor 5^49! Golden verkogt werd. T« ScMedam is in den ouderdom van Mitrent 80 Jaren orerleeden deWel Ed. Geflf. Heer Hendrik BéJJbbaard, Oud-; Haad en Oud - Burgeineedér dier Stad. Op Woensdag den fx July overleed te JUkmaar de Heer Jobannss RHnbar- itu Msnki. Bedienaar de<t Goddelyken Woords aldatr , (zondags voorheen den Jhredikdienfl noch verricbt hebbende) in den oaderdom van ruim 54 Jaren. Den 18 dito overleed it Stbdonb^ven In den oaderdom van omtrent 71 Jaren de Wel £d. Geltr. Heer AtftAaih van Flijfifigenf Raad in de Vroedfcbap en E^eerend Schepen dier Stad. Tufleben den 18 en 19 July, ten 2 luxrefln fw de morgénftond , zynde 's nacbta van. Woensdag op Donderdig, is te Nåarden een swaar oriweer ge Weeflt 'c welk wederom. gelyk voor ømtrénc 2 jaar » (te zfen in ons Stuk voor September 1761 bladz« 108O inet wonderbaåriyke Uit>verkiagen . op ver- icheide pliatzen inde Groote Kerk , en op een plaats buiten dtzelve, isgefkgen. Voor eerft op de twee groote pypen Tin beide ite zyden van bet Orgel , vftar door desdve åan't onder éinde ivD zwart gevorden. Tett tweeden is ^.groote Unker deur van 't orgel van ouderen tot Spaanders geflagen , sulks de lappen van 't doek ende Spaanders van 'cgeraamte.van gemeldedeurdaar- by hangen.' T^n delden it ter zyde ifm de prooCe Kerkdeur, weHte onder gciB. deur van 't orgel is-, ter lengte van 4 of 5' voet , gedeeltVk 'C Hout , de Kalk ea Steenen uit de muur geflagen en te* øbirden grond geworpen. acbterfte efnde. Ten vierden zyn aan den Predikftoel by de trap eenfge lyften åfgeworpen en andere afgeweeken. Ten vyfden en byzOnder , is de Donder wederom , ge- lyk vo6r omtrent twee jaren (te zien als boven gemeld) in dé.Kerkenkamer geflagen , en van daar langs het Ko- perdraad van de fchel in des Kofteh Kéuken gaande, gelopen, alwaar de- zelve Kalk' en Steenen åfgeworpen en nevens de fchoorfleen van de Kerkka« mer een gat maakte ter langte van een voet; en'liatftelyk is de vergulde C>. fer van *t jaar getal 1763 i zynde de I flaande.buittn aan de zuidzyde van den tooren bf de wyzer , daar door zwart geworden. Deuonderflag, welk dituitwerkte.was ongemeen zwaar en verzelt van hévige ftorm en zware re* gen , 't wélk gevoegd by 't geheugen van 't bovengem. onweer , de fchrik en onfteltenis iiiet weinig vergroote. De Heeren ?rcdikanten der voorfz. Stad hebben op 2^ondag déti 22 daar aan vol« gende, ih bunne gebeden zeér bewee& lyk aangemerkt'» hoe dit nu voor de vierdemaal was dat God zyn TempeU Hois door *t onweer hadaangetaft; ala^ voor eenige Jaren tweemalen, eens in de Tooren en eens in 't Dak, op den 15 September 1762 en nu åan 'tOrge! en andere plaatzen der Kerk zelve. Den 24 Juny ontflond te Heidelberg met bet aanbreeken van den Dageeff onweer » 't geen uit niet zeer zwarte Wolkeii met zwaare'Donderflagen een aanvang nam. Ten 3 uren floeg een twrhømente 'Blizemftraal in 'c Keur-' vorftL Slot*, en verwekte terfliOnd eetf zo (hellen braQ(l in 't zelve, dacbinned weinige uiinuten de gantfche Vleugel Zo mede in de eene Krulsbo^k van met den Tooren na de Stad gekeerd; de Kerk , n^ gifiing ter groote van om- in volle vlam ^eraakte , welke zjcli vers crent^ voecén \x\t de muur; ook i^ opl yejgens ook In den tpgenoverftaiaQde^j •t'tftir-^oca boven 'tergel het uur ojf Vleugel yerftfeidefi^Wiitirfiddelenmen^ mtttåø'VlM: gant(bh swart geworden-, ook aanweVdcle'om den Voortgaqg vaiii geM øede de balve uurwyzer aan 't den brand télttiiteh ofte vertrageif,wår rjuur 1764« D ille« \ a MAANDBLYKSJt alles vnichteloos. Ten loui^n (lorteden het Dak en ^ZoådcnogeiidicrGetoa ^vcD in , eo de brand Ueef den ganfchen dag en volgenden nacht ten bevigftep woeden. Ook soude men zonder bet omverbaten van bet Gebouw oaail bet Slot llaande , de vlanimen niet bebben konnen meeller worden ,welk,e debei- de Vleugels , de Kerk en de Ridder- Zaal tot op de Kluizen der Kelder« ver* teerden. De dikke Munr, ten tydevan Olto» Hendrik en Fredrik den iV. ge aet, en konftig oiet de fraaifte Stand- beelden der Keurvorften en Paltz Gra- ven« gelyk ocrt^ inet zinryke Devifen en aiidere.ou4e Gedenktekenen verlierd. i$ weL (bande gebleven, docbin een deerlyken toeftand» De Kelders, bet trote Wynvat en bet daarby zynde Ge- oaw , qrn bebouden. Het n^luk wil. de , dat men. weinig of geen wind bad , vennits,indien dezelve was opgeftpken » de gant(cbé Stad in aflche bad konnen geraken : ,ook is by dit onheii geen menfch omgekomen. De Heér de Cluny de Nuis , Inten* dant van St Domingo, van den Eoning verlof bekomen bebbende ^om na Vran. kryk terug te komeB.ter reguleeringe van eenige &milie aaken » bad bet on- (elttk*op *t Scbip ziek te worden; zy- ae aiekte openbaarde zicb met een o- veidraaglyken (lankydledoor deHeel meefters a1& een kenteeken van de peA Wierd aangemerkt; de eqoipaGe van 'i ScUp bevood siclr in die Mtttfté a^gS en ^imetoiisj een Raidvergadering^ wierd belegt, en men refolveerde » dat men 9 ten eindf alcb van de beCtnetting: te bevryden , den heer de Cluny l» 2ee zoude fmyteo« De Iptendanthooiw de zyn doodvonnis met bedaardbeUl aan , en keurde de voorzorge dtr eqoi«^ pagie goed, docb verzocht 24, oures tyd , om zicb te bereiden, en eifditt een pint brandewyn . deqwelken by bf tufTcbenpozingen uiuironk« 'tgeenvaa. die aitwerking .was , dat by een bra» dende koorts kreeg. verzelt van. een vericbriklyke uUbottiog van de kinders pokjes • vermengt met purper kOortSi £en ZOO Tpoedige ^randering <leide dr equipaGe gerud; men droeg beboorlylt zorge voor den zieken , en de Heer de Cluny is in een volmaakte geaonåbelå in Vrankryk aan land geflbapt. 