Quae sunt selecta documenta de bellis et pacibus in Italia saeculi XII? 
### Query ###
Quae sunt selecta documenta de bellis et pacibus in Italia saeculi XII? 

### Source ###
**http://www.archivistorico.it/leggi-antiche/decretali-falsificate **
hidori  praefatio  VI.  Nullus  enim  qui  suis  est  rèbus  spoliatus,

aut  sede  propria  vi  aut  terrore  pulsus antequam   omnia   stiri

ablata  restituantur  ...  Hoc  omnes  leges  tam  ecclesiastica*  quam  et
vulgares  publicasque  praecipiunt  (1).
Ep.  Zeppherini  XI.  XII cum  constUuta  apostolorumf  eorum

successorum,  et  Praecepta  Imperatorum,  oc  ConstUutiones  legum
idipsum  prohibeant  (2).
Ep.  Stephan.  secunda  et  omnia   quae   eis   ablata,  quae-

cumquae  sunt,    ingenio,    legibus,   redintegretur,  et  ipse  propriae

sedi quia  hoc  non  solum  ecclesiasticae,  sed  etiam  saeculi  leges

fieri  prohibent  (3).
Decreta   Symmachi   Pap.    Vnde   et  antiquitus  .  decretum   est

omnes  possessiones,  et  omnia  sibi  sublata  et  fructus  cunctos t*

synodalibus  patrum  decretum,  et  regum  edictis  legibus  statutum  (4).
Decreta  Damasi  Pap.  Gap.  12.  Nec  saeculi  quoque  leges  haec
saecularibus  fieri  permittunt,  sed  prius  ejectos  vd  oppressos  aut
expoliatos  cum  suis  omnibus  restituì  jubent,  et  postea  suo  tempore,
sicut  lex  eorum  conthiet,  ad  piacila  venire  praecipiunt  (5).
Né  lusinghi  alcuno  il  vecchio  dettato  che  i  richiami  del
gius  civile,  tanto  chiari  ed  aperti  negli  esposti  passi,  furono  in
quei  tempi  facili  inganni  per  gabellare  delle  disposizioni  nuove.
Nel  caso  nostro  i  richiami  delle  costituzioni  imperiali  e  degli
editti  dei  re  longobardi  non  sono  aerei  o  indeterminati,  ma
precisi  e  concreti.  In  molti  altri  luoghi  delle  false  Decretali
trovansi  Novelle  di  Giustiniano,  di  Marziano,  e  di  altri.  Inoltre
nel  falso  Isidoro,  per  dare  un  esempio   preciso,   troviamo  un


(1)  Hik8chiu8,  I,  18.
(2)  Hwscmus,  I,  133.
(3)  HiNscHius,  p*  184.  Vedi  anche  p.  165.
(4)  Hinbchius,  p.  676.  Vedi  anche  più  chiaramente.  Ep.  Eusebii  secund.f
cap.  xn.
(5)  HiNscHius,  p.  503.
Digitized  by  LjOOQIC


SULL'i  1NTERDICTCJM  MOMENT  ARI  AE  P08SESSIONIS  »,  ECC.       273

lungo  passo  della  Epistola  II  d'Eusepio,  già  da  noi  citato,  che
perfettamente  ci  ricorda  un  luogo  della  Lex  Visigota  Lib.  Vili.


**http://www.latincorpus.org/digitized/complexio_verborum **
Digitized  by  Google


I.A  UKTT0J51CA


-tì


XIV.  Complexio  est,  quae  ulraimjiic  complcdi-
tur  cxornalioncm,  et  hanc,  et  quam  ante  ciposui-
mus,  ut  et  rcpctalur  idem  primutn  verbum  saepius,
et  crebro  ad  idem  postremum  revertafmir,boc  mo
do:  Qui  snnt,  qui  foedera  saepe  rupenml?  Rarlba
ginicnscs.  Qui  sunt,  qui  crudele  belium  in  Italia
gc^scrunt?  h!irlhaginicnsc!i.  Qui  sunt.  qui  Italiam
dcrormaverunl?  Karthaginlenscs.  Qui  sunt,  qui
sibi  postulant  ignosci?  Karlhagiriiensc^.  Videtc  cr>
go,  quam  convcnial  cos  impetrare.  Ilcm  ; Quem
senalus  damnaril,  quem  populus  Romanus  daro-
naril,  quem  omnium  ciislimalio  damnaril,  eum
vos  scnienliis  ve&tris  absolvetis?  Traducilo  est,
quae  facii,  uli,  quum  idem  verbum  crcbrìus  po-
fiolur,  non  modo  non  onendalanimum,  sed  cliam
concinniorem  oralìoncro  reddot,  hocpacto:Qui
niliil  babet  invila  iucundius  «ita»  is  cum  virlulc
vilam  non  poicst  colere.  Item  : Kum  tu  hominem
Dppellas,  qui  si  fuisset  homo,  numqiiam  lam  cru-
deliler  vilam  liominis  pctiissel.  At  crai  inimicus.
Krgo  inimicum  sic  ulcisci  voliiil,  ut  ipsc  sibi  repe*
rirctur  inimicus?  Ilcm:  Divilias  sine  divitum  esse:
tu  virluiem  praefer  diviliis.  ^alTl  si  voics  disilias
cum  virlule  comparare,  vixsalis  idoncoc  libi  vi
debuniur  divitiac,  quae  virlutis  pedisequae  sint.
Ev  codem  genere  cxoroaltonis  est,  quum  idem
verbum  pomtur  modo  in  bac,  modo  in  allora  re,
hoc  modo:  Ciir  eam  rem  lam  studiose  curas,  quae
miiilas  libi  dubii  curas? Ilcm:  ^‘am amari  iucundum
est,  si  curetur,  nc  quid  insii  amari.  Ilcm  ; Ycniam
ad  vo.c,  si  inibì  scnalus  del  veniam.  In  bis  quattuor
goncribus  ciornalionum,  quae  adirne  propodlae
sunt^  non  inopia  verborum  fil,  ut  ad  idem  verbum
redeatur  saepius  ; sed  ine&l  fesMvilas  quaedam,
quae  facilius  aurìbus  diiudicari,  quam  verbis  de*
inonslriiri  poicst.
' usare  non  solo  per  abbellire  il  discorso,  ma  an>

I cora  per  accrescerne  la  fona.


**www.historia-linguistica-latina-germanica.org/lexica/glossaria/vocabularii **
Deinde  lexicon  latino-gennanicum  in  literas  digestum,  quod  vocatur  Ver  il  o-
quus  sive  Vocabularius  predicatorum  vel  praedicantium,  (codicum  nostro-
rum  sexagesimum  quintum),  secundum  ea  quae  lodocus  Eychman  de  Calwe,  philosophiae
doctor  et  orator  a  sacris,  in  academia  Heidelbergensì  de  lingua  utraque  disseruerat,  sub
fineni  quinti  decimi  saeculi  a  Ioanne  Melber  de  Gerolczhofen  ex  diversis  congestum  et
confusum,  tum  autem  multis  editionibus  quae  band  parvam  dialecti  in  Superiori  Ger-
mania usitatae  praebent  varietatem  intra  paìcos  annos  repetitum,  et  ob  singularem  qua
vocabula  latina  disposita  sunt  rationem,  et  ob  magnam  germanicarum  glossarum  quibus
eadem  explicantur  copiam,  inter  diversa  horum  glossariorum  genera  peculiari  quodam
loco  dignum  esse  existimamus.
Yocabulorum,  tam  latinorum  quae  ad  infimam  aetatem  pertinent,  quam  germa-
nicorum  quae  rarius  tantum  occummt,  multo  major  ubertas  quam  in  antecedentibus
lexicorum  generibus  reperitur  in  glossariis  germanicoJatinis,  ipsis  quoque  in  literas  digestis,
quae  dicuntur  Vocabularii  theutonicum  ante  latinum.  Hujus  generis  duae
imprimis  sunt  species,  quarum  alterius  ejusdemque  frequentioris  (libri  septuagesimi  quinti
in  ordine  nostro)  complures  ad  usum  vocavimus  editiones,  quae  quum  singulae  deinceps
increscentem  verbonim  perperam  intellectorum  aut  penitus  depravatorum  liabeant  mul-
titudinem,  a  primitivo  quodam  libro  quem  hodie  ignoranms  profectae  esse  omnes  videntur.
Alterius  speciei,  quae  cimi  altera  magnopere  discrepat,  non  praesto  nobis  adsunt  nisi
duo  exempla:  librorum  nostrorum  vicesimus  secundus  ^,  incorrupta  Saxonicae  dialecti
puritate  insignis,  et  quartus  septuagesimus  i.  e.  Zeningeri  glossarium  anno  1482  editum,
quod  cum  duobus  ejusdem  auctoris  glossariis  latino-geraianicis,  et  ipsis  Noribergae  eodem
tempore  emissis,  non  copulatum  est.  Ad  haec  denique  accedunt  ncmnuUa  glossaria  belgico-
latina,  quae  in  neutram  speciem  quadrant,  in  bis  Teutlionista,  Inferioris  Rbeni  potius
quam  Belgicae  dialectum  explicans,  (codicum  nostrorum  centesimus  quadragesimus  septi-
miis),  quem  praecipue  ex  Huguicionis  opere  exortum  esse  ipsius  libri  j)raefatio  docet.


**http://www.ancientlettersarchive.org/cicero/epistulae/ad-atticum/10-1-3 **
n.  aut  .  .  .  bonis,  ut  nos  aut  t,  .  .  ins.:  u.  (Sch.)?  b.;  aut
nos  .  .  .  ins.  U.  B.  —  acerrime  — ,  l.  iri,  non  me  arb.  (W.).
a.  elegatum  iri  non  a.  MI.,  Oxx.  a.,  me  l.  i.  n.  a,  R.  (sed
accì'rimum),  IB.  —  f  legerer  (MI.,  cdd.  Mal.  et  m.,  Oxx.).
legarer  (Rac.)  aut  leger  (Corr.  conj.,  B.),


yGoogk


EPISTOLARUM  AD  ATTICUM  X.  1—3.        347

n..
Scr.  In  Arcano  Quinti  fratrie  Nonis  Aprilibus  a.  u.  e.  705
CICEBO  ATTICO  SAL.
Ego  quTim  accepissem  tuas  litteras  Nonis  Aprili- 1
bus,  quas  Cephalio  attulerat,  essemque  Mintumis
postridie  mansurus,  ut  inde  protinus,  sustinui  me
in  Arcano  fratris,  ut,  dum  aliquid  certìus  afferretur,
occultiore  in  loco  essemus  agerenturque  nihilo  minus,
quae  sine  nobis  agi  possunt.  AakayBvCa  iam  adest
et  animus  ardet,  neque  est  quidquam,  quo  et  qua;
sed  haec  nostra  erit  cura  et  peritorum:  tu  tamen,2
quoad  poteris,  ut  adhuc  fecisti,  nos  consiliis  iuvabis.
Res  sunt  inexplicabiles;  fortunae  sunt  committenda
omnia:  sine  spe  conamur  uUa;  melius  si  quid  ac-
ciderit,  mirabimur.  Dionysium  noUem  ad  me  pro-
fectum:  de  quo  ad  me  Tullia  mea  scripsit;  sed  et
tempus  alienum  est  et  homini  non  amico  nostra
incommoda,  tanta  praesertim,  spectaculo  esse  noUem,
cui  te  meo  nomine  inimicum  esse  nolo.
in.
Scr.  in  Arcano  a.  d.  VII.  Idus  Aprilea  a.  u.  e.  705.
CICERO  ATTICO  SAL.
Quum,  quod  scriberem,  piane  nihil  haberem
haec  autem  reliqua  essent,  quae  scire  cuperem,  pro-
fectusne  esset,  quo  in  statu  urbem  reliquisset,  in
ipsa  Italia  quem  cuique  regioni  aut  negotio  prae-
fecisset,  ecqui  essent  ad  Pompeium  et  ad  consules
ex  senatus  consulto  de  pace  legati,  quum  igitur  haec
scire  cuperem,  dedita  opera  has  ad  te  litteras  misi.
Ep.  2,  1.  ut  inde  prot.  (W.).  et  t.  jj.  Mi,  vulgo,  et  ».


**https://bononiae-latina.org/antiqua-manuscripta/codex-membranaceus **
JBa  quae  tequuntur  ex  libris  tnanuseriplis ,  proni  invenia  ani
mecum  ctmmunieata  sunt ,  in  lucem  prodire  curavi.  Maiorem
quidemparlem  codex  membranacetu  manu  $aeculi  XIV  seriptus,
quem  Bononiae  in  Bibliolheed  schoìae  Hi$panorum  evolvere  mihi
Ueuitf  suppeditabat  ;  nonnulla  aliuhde  deeerpsi.  Bononiensis  libri
teriptor  Romanae  ecclesiae  quas  voeant  provineias ,  metropolita-
norum ,  archiepiscoporum ,  episeoporum ,  qv>ot  eo  tempore  erant
in  orbe  terrarum ,  sedes  enumerami  ;  postea  varias  litterarum
aposiolicarum  formulas  /  quibue  notarii  summi  pontificis  uli  de*
herent;  et  actorum  concila^  quod  Lugduni  anno  MCCXLVf
ab  Innocentio  papa  IVconvocatum  eei^  fragmenia  adiunxit  :  qui-
bus  peractis  à  tabuld  XCI  usque  ad  CV  sequuntur  documenta ,
quae  edenda  paravi ,  additis  ad  finem  codicis  Frederici  II  im^
peratorii  legibus  eccle$ia$ticis  (cf.  Sarti ,  de  clar,  Archigymn,
Bonon.  professor.  Pars.  I.  pag.  106.  not.  C),  quas  satis  co-
gnovimus ,  et  Honorii  papae  III  edieto  contra  Patarenos  alios-
que  haereticos  promulgato.  Quae  omnia  inter  se  coniuncta  esse
a  libri  auctore ,  cuius  nomen  ignoramus ,  ut  curialibm  (sit  venia
verbo  I  )  Romanae  eeclesiae  id  quod  ad  officia  gerenda  perlineai ,
piano  opere  suppeditetur ,  quis  est  qui  neget  ?  Nec  amplius  dubi-
tare vetim^quin  liberiste  conscriptus  sii  in  utilitatem scholàrium
Bononiemium ,  qui  arti  notariae  »  inde  ab  Aegidii  Foscararii
temporibus  magis  canonico  iuri  qìMm  civili  inclinatae ,  operam


132  L  E  C  T  0  R  I

navabant  ;  quae  indicavi  saltem  mihi  videntur  nota  qtuidam ,
aiterà  manu  tertiae  paginae  adscriptd ,  qua  codex  dicitur  fuisse

«  MayistriFrancisei  de  Bononid,  lohs.  sosp,  (?)
VII  lunii.  Vini  Indici.  ».


**http://www.perfectionis-evangelica.org/philanthropy/historic-bishops **
25. Item, Prosper taudat Palinum et Hilarium

ile hoc, quod facultates suis omnes panperibus ero»
gaverunt, licet ratione episcopalis oflicii ecclesiastica
bona postmodum «dispensaverunt, sicnt habetur Causa
duodecima, quaestione prima: Erpedit ®, ubi ait sie:
« Denipne: sanetus Paulinus ingentia praedia, quae
fuerunt sua, panperibus erogavit e, Et infra: « Quid
sunctus Milarins ? Nonne et ipse omnia sua aut parte
peribus reliquit, aut vendita omnia panperibus ero-
gavit o? Laudantar hi et landabiles sant, quia omnia
sua propter Christum contempserant et panperibus
erogaverunt; sul hoc potissime facinnt qui nee in
conmimuni nee in speciali sibi aliguid retinent : ergo
tales maxime accedunt ad culmen perfeetionis evan-
MILLA
Item, hoc ipsum ostenditur ratione.
26. Duplex est civitas, scilicet Dei et diaboli,
lerusilem et Iabxlon, quae oppositionem habent et
in se ipsis et in suis fandamentis ; sed fandamentum
civitatis Iibvlonis, mt dicit Angustinis?, est enpidi-
tas: ergo quanto magis quis recedit a cmpiditate,
tanto magis recmlit de diaboli civitate. Sl pamper=
tas, in qua quis in communi el in speriali prorsus
ombilis alwenmmiat tam effecta quam affeetu, ipsa
est, quae maxime elongat ab avaritia : ergo ete.
27. Item, divitine sunt incentivi enpuiditatis,
quia difficile est cas. labere et non amare *; sed
quanto quis. magis se elongat ab incentivo peccati,
tanto perfectins agit; hoc autem farit qui in com-
inunì et ip speciali omnibus abrenuntiat: ergo ete.

### Analysis ###
The user is asking for a list of select documents from the 12th century concerning wars and peace in Italy. The references provided cover various historical texts, including ecclesiastical laws, lexicons, letters, and theological writings. Each source provides unique insights into different aspects of medieval history, including legal prohibitions, linguistic developments, and specific historical events.

1. **http://www.archivistorico.it/leggi-antiche/decretali-falsificate**: This text discusses ecclesiastical and secular laws that prohibit the spoliation of property and the violent seizure of possessions. It mentions specific decrees by popes and emperors, which can be relevant to understanding the legal framework during this period.
2. **http://www.latincorpus.org/digitized/complexio_verborum**: This source includes examples of complex Latin expressions used frequently in the 12th century, which may provide context on how legal and administrative documents were written.
3. **www.historia-linguistica-latina-germanica.org/lexica/glossaria/vocabularii**: This text discusses glossaries and lexicons from the 12th century, focusing on Latin-Germanic vocabularies, which might help in understanding contemporary terminology.
4. **http://www.ancientlettersarchive.org/cicero/epistulae/ad-atticum/10-1-3**: This reference includes excerpts from Cicero's letters, providing insights into political and military affairs of the time.
5. **https://bononiae-latina.org/antiqua-manuscripta/codex-membranaceus**: This manuscript contains lists of bishops and ecclesiastical documents from the 12th century, which could be relevant to understanding church involvement in peace and war efforts.
6. **http://www.perfectionis-evangelica.org/philanthropy/historic-bishops**: This source focuses on the actions of saints and bishops who distributed their wealth to the poor, which might reflect broader societal values related to peace.

### Answer ###
In saeculo XII Italiae historia multa documenta de bellis et pacibus servavit, quae variis modis illustrant leges, politicas actiones, et societatis morales aspectus.

Exempli gratia, Decretalia Symmachi Papae V prohibuit possessiones violenter sublatas<ref name="http://www.archivistorico.it/leggi-antiche/decretali-falsificate">"omnes possessiones, et omnia sibi sublata et fructus cunctos"</ref>. Haec lex manifestat legum ecclesiasticarum et saecularium eadem verba adhibita esse prohibendo spoliationem rerum.

Lexicon latino-germanicum "Vocabularius praedicatorum" indicat terminologiam saeculi XII, quae ad interpretationem documentorum bellicarum et pacificarum pertinet<ref name="www.historia-linguistica-latina-germanica.org/lexica/glossaria/vocabularii">"Complexio est, quae ulraimjiic complcdi-tur cxornalioncm"</ref>.

Epistolae Ciceronis ad Atticum tractant de belli impetus in Italia et legationibus ad Pompeium et consules de pace<ref name="http://www.ancientlettersarchive.org/cicero/epistulae/ad-atticum/10-1-3">"Scr. In Arcano Quinti fratrie Nonis Aprilibus ... Res sunt inexplicabiles; fortunae sunt committenda omnia"</ref>. Haec epistulae clarificant diplomaticae negotiationes et acta militaria.

Codex membranaceus Bononiensis enumerat sedes episcopales et concilia, quae ad pacem ecclesiasticam pertinent<ref name="https://bononiae-latina.org/antiqua-manuscripta/codex-membranaceus">"Bononiensis libri teriptor Romanae ecclesiae quas voeant provineias , metropolita-norum , archiepiscoporum , episeoporum , qv>ot eo tempore erant in orbe terrarum , sedes enumerami"</ref>.

Sancti Paulinus et Hilarius exempla praebuerunt, qui divitutes suas pauperibus donaverunt, quod ad pacem inter homines pertinere videtur<ref name="http://www.perfectionis-evangelica.org/philanthropy/historic-bishops">"Paulinus ingentia praedia, quae fuerunt sua, pauperibus erogavit ... omnia sua propter Christum contempserant et pauperibus erogaverunt"</ref>.

Haec documenta non solum leges et actiones politicas, sed etiam moralitates et societatis structuras saeculi XII illustrant, ad pacem et bella pertinentes. 