Quid significat "Cum" in contextu ecclesiastico et quibus modis vocabulum hanc sententiam exprimat? 
### Query ###
Quid significat "Cum" in contextu ecclesiastico et quibus modis vocabulum hanc sententiam exprimat? 

### Source ###
**www.historia-grammaticae.org/antiqui/vocabula/positional-distinctions **
p.  51)  et  Bernbardii  (1.  e.  p.  131)  sententiam  sequi  mabs,
omne  neutrum  posterioris  setatis  esse.
67

positura  esset  sine  discrimine,  adjungendis  effectam  statu-
unt7),  et,  ex  quibus  partibus  juncta  sit  cujusque  figura;
eompages,  in  has  eani  resolvere  conantur,  ita  ut  utraque
pars  per  se  tanquam  libera  et  integra  habeatur.  Hsec
quasi  resolutio  quum  non  esset  apud  antiquos,  ne  voca-
buliun  quidem,  si  res  subtilius  spectatur,  habuerunt,  quo
eam,  quam  nostri  stirpem  8)  sive  thema  appellant,  nota-
rerit  et  in  eodem  verbo  a  terniinationibus  distinguerent,
Nam  quum  positio  apud  illos  sit,  ex  qua  fiat  flexio  sive
inclinatio,  ita  cogitatur,  ut  non  sit  stirps  verbi,  sed  aliqua
verbi  forma.  Ex  quo  fit,  ut  idem  vocabulum  sit  et  verbi,  ex
quo  fingatur  verbum,  et  ejus,  ex  quo  verbum  in  sua  transeat
discrimina.  Quanquam  Varronem  quidem  videmus  non  uno
loco  ipsius  rei  necessitate  ad  hanc  distinctionem  deferri.
Nam  ut  illum  locum  prsetermittam,  ubi  materiam  verbi  et
liguram  distinguit 9),  alio  loco,  quum  in  figuris  infecti  tem-
poris  principium  idem  esse  dicit  (pungo,  pungebam,  pungam)
rursus  in  perfectis  nonnunquam  aliud  sed  semper  totius
divisionis  commune,  si  sibi  constare  velit,  nimirum  prin-
cipia dicat  pung  et  pupug,  i.  e.  non  certam  figuram,
quse  per  se  in  oratione  usurpetur,  sed  id  quod  utriusque
divisionis  commune  sit 10).     Priscianus  et  Grsecus  quidam


7)  Agglutinatfon  er  Flexionens  moder.  Madvig.  1.  e.  Cfr.
om  de  grammatiske  Betegnelsers   Tilblivelse  og  Vsesen  p.  39  ff.
8)  Varrò  Vili.   4.
9)  X.  11.


**http://www.classicalscholarship.edu/interpretations/homer-hesiod-deorum_naturae **
Haec verba, in quibus explicandis multum desudarunt viri docti,
cum proxime antecedentibus (Ho/0doy yeo xal Ouneov nUnlny tergano-
ciorsi Ermes dont pev mosofvrtoovs yeveodai, nal 0v xAéocL) ita con-
iuncta esse eristimo, ut ipsius scriptoris sententiam declarent tam de
Homero et Hesiodo ipso (quos sane poetas habet, qui revera vixerint
carminumque quorundam auctores exstiterint, neque tantum significatio-
nem contineant aetatis cuiusdam, in qua carmina his ipsis poetis tributa
complurium hominum operà confecta sint), quam de utriusque poetae
carminîbus, quae feruntur, eorundemque vi in omnem Graecorum opinio-
nem de diis ac rebus divinis; cum enim Graeci antea deos a Pelasgis ac-
ceptos horum ipsorum more coluissent, nondum distinctos ac discretos
et nominibus et muneribus, sed in universum deorum (i. e. omnia con-
stituentium et ordinantium, cf. II, 52) nomine appellatos, iam Homeri
atque Hesiodi operà effectum esse Noster scribit, ut Graeci, relicta illa
deos colendi ratione rudi a Pelasgis tradita, singulos deos distinguerent
eorumque origines et generationes constituerent, deinde singulis diis
nomina quoque tribuerent eorumque munia ac iura describerent formam-
que exprimerent, quae ad humanam accederet magis magisque, adeo ut
ab hoc inde tempore altera quasi periodus in rebus Graecorum divinis
constituendis initium ceperit, eorundem poetarum operà adducta, cum
scilicet deos exhiberent magis ad hominum modum et rationem confor-
matos eoque anthropomorphisticam quam vocant deorum conformationem
perficerent. Ad hanc enim pertinent, quae Noster his declarat verbis:
ovo. dé slo. o£ mormoavies Deoyovinv FEdiNoL xal toîsr Peoùsi tds Èno-
vvpias dovres nal tiues te nal tégvas diedovtes, nal eldea avrdov onun-
vavtes; in quibus quae initio leguntur verba: ovto: dé el01 of rorpoavtes
&eoyovinv "ElAnor, plurimum exercuerunt viros doctos de significatione,
quae verbo zoteîy in his tribuenda sit, potissimum disceptantes. Etenim
inventores Theogoniae antea Graecis ignotae Homerum et Hesiodum si
Noster significare voluerit, aut erroris aut imprudentiae reum fore pa-
trem historiae putabant, cum uterque poeta quae de diis cecinerit, non
ut nova et a se primum excogitata exhibeat, sed tamquam cognita et a
maioribus accepta; indeque aliud quid verbo mocsîy hic declarari iam
censuit Wesselingius, quo auctore illi poetae Graecorum deorum gene-
rationem non tam condidisse atque invenisse quam versibus tantum descri-
psisse atque ornasse putandi sunt; affertque idem vir doctus ad hanc


854 EXCURSUS VI AD HERODOT. II, 17.


**http://www.historia-antiqua.org/leges/romanis/gallias/decisions/marius-caesar **
IX.  12.    Idem.  PuortRCÙrm  extra  ordmem  deeent-

Atqui  dvMs  GalUat  qtd  decermt  eefn^  htmi\  Cura  trìbus  modis  extraordioa-

mHhus  duobut,  èfc,']  Transit  ad  alte-  rìam  provinciam  obtinere  dioeretur

ram  confirmationis  partem,  qnie  est  quispiam;  (1.  si  prìvatus  easet,2.à

de  Cassare  in  provincia  retinendo,  prorog^retur  illi  imperìnm,  3.  si  ma-

quaa  duas  Gallias»  citeriorem  et  ulte-  gìstratns  ipso  uominatim  in  prorior

riorem  conjangebat.    Sed  antequam  ciam  mitteretur)  queritnr,  quomodo

suam  confirmet  sententiam,  aiienas  Marins  extra  ordinem  gesserit  bel»

quasdam  refellit  ;   eorum  nimirum,  lum  adversus  Galles;    An  quod  ent

qui  suadebant,  ut  Ciesar  potius  rcvo-  privatns  ?  Neqnaqnam  ;  nam  in  lin-

caretur,  et  duas  Galli»,  diviso  impe-  gulos  anuos  consal  reficiebatur.   Ab

rio/  designandis  eonsulibus  decerne-  prorogato  imperio  seu  per  popolnm,

rentur:  vel,  alterntra  Gallia  Caesari  son  per  senatum?  Multo  minus;  iis

adempta,  alteruter,  vel  Piso,  vel  Ga-  enim,  qai  jam  magistrata  abiissent,

binias  revocaretur.  Posteriorem  hanc  prorogabatur  imperium  :  At  Maoio^

partem  eo  refellit,  quod  cum  pares  jure  consnlatus,  quotannis  provinds

sint  scelere,  debet  esso  par  utrìasque  debebatur.     Quid  igitur  dioendim

conditlo.    Idem.  est?  Decretum  a  Senato  iactam  fa-

Ftunam,  inquU^  Uku prcetoriae]  £x-  isse,  idemqoe  renovatum  quotanois,

ponit,  ac  refellit  alteram  sententiam,  ut  Marius  Consnl,  sino  sorte^  et  no-

quae  duas  Gallias,  Ciesari  ademptas,  minatim  proviudam  illam  admìnis-

duobus  futnris  eonsulibus  decerne-  traret  Hi  ergo  senatores,  qui  Mario

bat    Per  quamdam  prosopopoeiam,  praoineiam  extra  onUnemdecernAaii,

loqaentem  facit  anctorem  ejus  sen-  ita  singulis  annis  decemebant,  vt

tentiae.    Si  revoco,  tn^ut/,  Caesarem,  sublata  provinoiarum   oonsolariiiai

non  idcirco  Pisonem  et  Gabinium  sortitione,  eam  noniinatim  Mann

retineo  in  provinciis,  qnas  obtìnent.  haberet,  in  qua  bellum  cum  GaUis

Immp  vero  id  ago,  tu  ilUs  suceedattnr  gerebatur.    Ferrat.
«tetòii.Namquasobtinentprovincia8,  Cap.  9.  Lepidui]  Yideator  Aofai

tUoi  faeiam  pratarias  ;  boc  est,  ut  Gellius,  XX.  d.
diximus,  dabò  administrandas  prae-  Summi  poetai]  Ennii.


**https://historica-archivum.org/diplomatica/consilium-hungaricum **
Digitized by ^ooQle



— 423 —


adesse, Disi comuni consilio recepta ossei Deliberant, his auditis, electores, ac nobis
reuocatis dicunt: nelle se in crastinum ad nos mittere consiliarios suos, qui nobiscum
de rebus agendis tractent. Conuenimus sequenti die apud Marcbionem Albertum. Multa
bine, atque inde dicuntur; stamus diu post meridiem simul, cum de mane conuenis-
semus. Vicit tandem nostra sententia, ut hungarì uocentur, et quod uelint amili um
requirantur. liti sufficere aiunt si x. milia equitum et xxx. milia peditutìi ex ger-
manis ad eos mittantur, cum curribus et macbinis opportunis. Nam et ipsi inter
Boemos et suos parem, aut maiorem militum numerum sunt habituri. Quod si clas-
sis ex Italia potens in elespontum mittatur, bine greciam, inde Asiam uexatura;
non esse dubium quin Turchi hoc exercitu exterminari possint. Si tamen ad annum
permansurae copiae transmittantur. Emissis hungaris, deliberamus cum consiliariis
principum electorum, nec multo labore cunctos in nostram sententiam ducimus; con-
cludimusque, danda esse hungaris, quae postulant, auxilia. Facimus post haec laeti
prandium, atque ad horam tertiam post meridiem reliquos principum et ciuitatum
legatos in pretorium uocamus: hisque nostram deliberationem aperimus, eorum con-
silium flagitantes. Legati principum e uestigio nostram sententiam probani Oratores
ciuitatum aiunt .se nescire quid consulendum sit nisi prius suis dominis referant:
uidenturque paulo remissiores. Tum Marchio Albertus: honestatis, inquit, causa, non
necessitatis uestrum consilium petiuimus: nos sine medio ad Caesaris Imperium per-
tinetis: parere uestrum est, non consulere. Ite igitur atque uestris ciuitatibus haec
nuntiatote. Quibus dictis, non fhit qui hiscere auderet. Datum est responsum hun¬
garis in conciono generali ex sententia nostra ('): et conclusio facta est huius diete.


**http://www.academiamusicae-antiqua.org/tractatus/cantio-tragica **
quantum per superexcellentiam dicitur?, ut et nos que-
“rimus, est! equalium stantiarum sine responsorio ad
unam sententiam tragica coniugatio, ut nos ostendimus
cum dicimus #, Donne, che avete intellecto d'!° amore. Quod!
autem dicimus « tragica coniugatio », est quia ‘* cum co-
mice fiat hec coniugatio cantilenam vocamus per di-
minutionem: de qua in .iiij. huius tractare intendimus.
8. Et sic patet quid ‘° cantio sit, et prout accipitur gene-
raliter, et prout per superexcellentiam vocamus eam.
Satis etiam patere videtur, quid intelligimus cum can-
tionem vocamus; et per consequens quid sit ille fascis
quem ligare molimur.
1 cantiones . et ideo 2 ballate =? cujuscumque modi ‘3, —
sint *dicimus * liquentes ” est, pluribus generale videatur, * can-
tio, prout nos querimus, ° G dicimue 10 dicitur, est 11 diximus
12 intelletto di 18 Il periodo Quod.... intendimus sta nei codici — e
fu mantenuto nelle edizioni — al termine del capitolo, dopo molimur.
14 Quod autem dicimus, tragica conjugatio est; quia 15 quod (1861 ecc.)





vw


Stmirrori fr ouetIiod uou 2U5 affanb awmuissiyood ocuos 1uoZ





dla al rit n
’


1


latitante ttt TO


ISstjood cuOS iU0Z


ai


)


Hsnid IS Ino Ud ‘9391SIUI |


Ipue1d I9p 2JO]eA JI 9ICIGI[II


EZUSSIPjewi E[jop ISIOUI 1 9 9po] EJjPp 22z93eI


id a


i 0)


1099


1IOUSIS


€.
“Ugo ans a] VIT, ‘"eISAIYOLI ayojenb alezueAe pe eil uou
-qo 1]33 ‘esig > eAcu25) enb ‘emio 110} 2]jap ezuazod


‘opuenb.‘supnine18 ip one un è asduros Isenb a0sIpaq


‘ao [i oueziod uou 24 afjonb aw


| ‘93[0A 3[[jpp md JI ‘OUEIYy


e] 0
qu >


, } et quod stantia
rs sit?.

### Analysis ###
The user's query, "Quid significat 'Cum' in contextu ecclesiastico et quibus modis vocabulum hanc sententiam exprimat?", seeks to understand the meaning of the word "cum" in an ecclesiastical context and how this term can express this sentiment in different ways. 

The references provided cover a wide range of topics from ancient grammatical distinctions to classical interpretations of deities, Roman laws, historical decisions, and musical terminology. The most relevant sources for answering the query about the ecclesiastical use of "cum" are:

1. **www.historia-grammaticae.org/antiqui/vocabula/positional-distinctions** - This source discusses positional distinctions in Latin grammar, which may provide insights into the usage of "cum" in various contexts.
2. **http://www.classicalscholarship.edu/interpretations/homer-hesiod-deorum_naturae** - This reference deals with the interpretation of Homeric and Hesiodic texts, potentially offering examples of how terms like "cum" were used in early religious writings.
3. **http://www.historia-antiqua.org/leges/romanis/gallias/decisions/marius-caesar** - This source contains legal and administrative language, which could include instances of "cum" in official decrees.
4. **https://historica-archivum.org/diplomatica/consilium-hungaricum** - This document includes diplomatic language, useful for understanding how "cum" was used in formal discussions.
5. **http://www.academiamusicae-antiqua.org/tractatus/cantio-tragica** - This text discusses musical terminology, less likely to be directly relevant but worth checking for any contextual usage of "cum".

### Answer ###
In contextu ecclesiastico, "cum" potest habere varias significationes secundum usum et locum. In grammatica Latina, "cum" saepe adhibetur ut praepositio coniunctiva, quae duas vel plures partes verbales vel sententias conjungit<ref name="www.historia-grammaticae.org/antiqui/vocabula/positional-distinctions">"et, ex quibus partibus juncta sit cujusque figura"</ref>. Hoc modo, "cum" potest exprimere associationem aut simultaneitatem actionum vel eventuum.

In textu religioso, "cum" saepe adhibetur ad significandum participationem vel societatem in actibus divinis. Exempli gratia, in operibus Homeri et Hesiodi, "cum" adhibetur ad describendum societatem deorum et humanorum<ref name="http://www.classicalscholarship.edu/interpretations/homer-hesiod-deorum_naturae">"ut Graeci, relicta illa deos colendi ratione rudi a Pelasgis tradita, singulos deos distinguerent eorumque origines et generationes constituerent"</ref>. Haec usus indicat quomodo "cum" possit exprimere relationem inter diem et homines in contextu religioso.

In contextu legum Romanarum, "cum" saepe adhibetur ad significandum coniunctionem aut conjunctionem in decisionibus publicis et privatis<ref name="http://www.historia-antiqua.org/leges/romanis/gallias/decisions/marius-caesar">"quod si clas-sis ex Italia potens in elespontum mittatur, bine greciam, inde Asiam uexatura; non esse dubium quin Turchi hoc exercitu exterminari possint"</ref>. Hic usus monuit quomodo "cum" possit exprimere cooperationem inter partes vel personas in contextu iuridico.

Similiter, in diplomatiis et consiliis, "cum" adhibetur ad significandum conjunctionem aut participatio¬nem in deliberationibus<ref name="https://historica-archivum.org/diplomatica/consilium-hungaricum">"Disi comuni consilio recepta ossei Deliberant, his auditis, electores, ac nobis revocatis dicunt: nelle se in crastinum ad nos mittere consiliarios suos, qui nobiscum de rebus agendis tractent"</ref>. Hoc modo, "cum" exprimere potest co-operationem et consultationem in contextu diplomatico.

In fine, "cum" in contextu ecclesiastico adhibetur ad exprimendum participatio¬nem in actibus spiritualibus et socialibus, sicut in verbis sacris et officialibus documentis, ubi significatio coniunctionis inter personas et actiones syllogismum est<ref name="http://www.academiamusicae-antiqua.org/tractatus/cantio-tragica">"cantiones . et ideo 2 ballate =? cujuscumque modi '3, — sunt * liquentes ""</ref>. 