مقاله‌ی زیر به همراه خلاصه آن در وب‌سایت ویکیپدیا آمده است. موضوع آن را مشخص کنید

مقاله: بر اساس شواهد، کهن‌ترین خانه کشف‌شده در بریتانیا سازه‌ای با پلان بیضوی و ستونک‌های چوبی در ساوث، کوینزفری، نزدیک خور فورث است که قدمت آن به حدود ۸ ٫ ۲۴۰ پ. م. می‌رسد. نخستین سازه‌ها از جنس سنگ احتمالا سه اجاق هستند که در جوره در حدود ۶ ٫ ۰۰۰ سال پیش‌ساخته شدند. با ورود کشاورزی به اسکاتلند امروزی در دوران نوسنگی (که حدود ۶ ٫ ۰۰۰ سال پیش رخ داد)، گروه‌هایی از یکجانشینان در این منطقه رو به ساخت خانه‌هایی سنگی آوردند. حدود پنج قرن بعد نخستین روستاها در این منطقه تشکیل شدند. سکونت‌گاه‌ها و محوطه‌های تدفینی و آیینی نوسنگی به‌ویژه در جزایر شمالی و هبریدهای بیرونی اسکاتلند معمول بوده‌اند، چرا که به‌سبب عدم دسترسی آسان به چوب درختان بیشتر ابنیه از سنگ ساخته می‌شدند، و به همین دلیل نسبتا بکر مانده‌اند. بنای سنگی بر پشته هووار در پاپا وستری اورکنی یکی از قدیمی‌ترین خانه‌های بازمانده در اروپای شمال غربی است. این بنا با قلوه‌سنگ‌های جمع‌شده در محل به روش خشک‌چین ساخته‌شده و بین سال‌های ۳ ٫ ۷۰۰ و ۲۸۰۰ پ. م. (برای ۹۰۰ سال) زندگی در آن جریان داشته. عمر سکارا برای در جزیره اصلی اورکنی نیز به این دوران می‌رسد. سکارا برای بین سال‌های ۳ ٫ ۱۰۰ و ۲ ٫ ۵۰۰ پ. م. مسکون بوده و توسعه‌یافته‌ترین روستای نوسنگی در قاره اروپا است. ازین دوران همچنین تعداد زیادی آرامگاه حجره‌ای باقی‌مانده. گونه‌های متعددی از آرامگاه حجره‌ای شناسایی‌شده ولی در کل به سه دسته گور معبری، گور دالانی، و گور صندوقی تقسیم می‌شوند. میزهو در نزدیکی استنس (بازمانده از حدود ۳ ٫ ۴۰۰ تا ۳ ٫ ۲۰۰ پ. م.) و مانامور در جزیره اران (بازمانده از حدود ۳ ٫ ۵۰۰ پ. م.) دو نمونه برجسته گور معبری در اسکاتلند هستند. در این سازه‌هاخرسنگ‌هایی که هر کدام چندین تن وزن دارند به گونه‌ای چیده شده‌اند که در آن‌ها معبری ایجاد شود و سقف معبر معمولا با سنگ‌چین پوشیده می‌شد. گورهای دالانی فضاهای مستطیلی شکلند که در یک سر ورودی‌ای به اندازه عرض دالان دارند. بام این سازه‌های گاه با تخته‌سنگ پوشیده می‌شده و روی آن‌های خاک ریخته می‌شده. گورهای صندوقی نیز قبرهای جعبه‌مانند و نسبتا ساده‌ای هستند و معمولا از تخته‌سنگ ساخته‌شده و با خرسنگ یا تخته‌سنگی بزرگ پوشیده شده. نخستین سنگ‌افراشت‌ها در اسکاتلند نیز در این دوران بر پا شدند. یکی از قابل‌توجه‌ترین نمونه‌های این سنگ‌افراشت‌ها، سنگ‌های …
خلاصه: معماری پیشاتاریخی در اسکاتلند دربرگیرنده همه ابنیه انسانی در مرزهای امروزی اسکاتلند است که پیش از ورود رومیان به بریتانیا (که در قرن نخست پیش از میلاد روی داد) برپا شده باشند. مردمان عصر حجر از دستکم ۸ ٫ ۰۰۰ سال پیش در آنچه امروزه اسکاتلند است سازه‌هایی چوبی می‌ساخته‌اند. این‌ها از حدود ۶ ٫ ۰۰۰ سال پیش رو به ساختن نخستین خانه‌های دائمی سنگی چون پشته هووار و سکارا برای آوردند. از این دوره آرامگاه‌های حجره‌ای و سنگ‌چین‌های متعددی هم، به ویژه در غرب و شمال اسکاتلند هست. در جنوب و شرق اسکاتلند بازمانده گورپشته‌هایی خاکی هست که بر روی آن‌ها سازه‌هایی چوبی جای داشته. از این سازه‌های چوبی امروزه نشان چندانی نمانده. 
موضوع:
معماري پيشاتاريخي در اسكاتلند