. متن داده‌شده را خلاصه کن

متن: به‌طور مختصر شامل ۲۰۹ مقاله گلچین شده از عربی و فارسی است که البته در برخی مقالات شعرها و گفته‌هایی از فهلویات به چشم می‌خورد. فصل‌های ۷۷، ۷۹ و ۸۰ به عربی و از ابن‌سینا است که بر روی سؤالاتی در مورد تقدیر و آزادی اختیار در میان موضوعات فلسفی دیگر دست می‌گذارد. پرسش کننده در این قسمت عارف معروف ابوسعید ابوالخیر است. فصل ۸۴ به فارسی و یک کار فلسفی از نصیرالدین طوسی به نام آغاز و انجام است. فصل ۹۰ شامل مقاله‌ای از نصرالدین طوسی به فارسی است در مورد چگونگی یافتن ماه در منطقه البروج بدون استفاده از تقویم. فصل ۹۲ شامل جدولی از موقعیت ستارگان و محاسبات نجومی است. فصل ۹۷ در مورد ریاضیات است که شامل سه بخش است و هر بخش شامل دو زیربخش می‌باشد. فصل ۹۹ همچنین به فارسی است و در مورد مبحث پزشکی که شامل خواص مفید و مضر انواع میوه‌ها، گیاهان و نان‌ها. فصل ۱۱۲ و ۱۱۳ فهرستی از تاریخ تولد پیغمبران، دانشمندان نامی، شاهان پیش و پس از اسلام ایران است و تاریخ تولد فیلسوفان مشهوری مثل ارسطو و جاماسپ و همچنین زرتشت. نسبت به زمان خودش نویسنده آدم را ۶۷۰۰ سال و نوح را ۴۹۰۰ سال قبل می‌داند. فصل ۱۱۴ در فارسی و درباره تاریخ تبریز است. درباره احداث تبریز به دستان وهسودان حاکم راوادید است. فصل ۱۳۴ شامل فرهنگ لغات فارسی از اسدی طوسی است. فصل‌های ۱۳۸ و ۱۳۹ به فارسی و در مورد مضامین اخلاقی و فیلسوفانه از بزرگمهر وزیر ساسانی است. فصل ۱۴۵ که از سه بخش تشکیل‌شده است، و درباره موسیقی و نوشته‌شده توسط عجب‌الزمان محمدبن محمود نیشابوری. فصل ۱۶۳ شامل فواید بوی خوش عطر برای سلامتی به فارسی می‌باشد. فصل ۱۶۵ به فارسی با عنوان «علل باریدن برف و باران» که شامل ۲۰ بخش می‌باشد. فصل ۱۶۶ به فارسی درباره جغرافیا و شامل مطالبی از سرزمین‌ها و شهرها می‌باشد. فصل ۱۹۶ به فارسی درباره دانش و آگاهی می‌باشد. فصل ۲۰۵ با عنوان: شرح کوتاهی از بنی‌امیه. این فصل به زبان عربی است و شرح کوتاهی از تاریخ سلسله بنی‌امیه از معاویه تا باقی‌مانده خاندان آنها در اسپانیا را شامل می‌شود. مطالب این کتاب شامل اصطلاحات روزمره زبان تبریزی در طول دوره ایلخانی است. همچنین واژه فهلویات از کلمه پهلوی گرفته‌شده است. در فصل ۱۲۴ صفحه ۵۱۳ به روشنی بیان‌شده است که زبان آن روزگار تبریز پهلوی بوده است. یک نمونه از فهلویات از کتاب سفینه تبریز از بابا فرج تبریزی چنین است: …
خلاصه:
سفینه تبریز عنوان مجموعه‌ای خطی است که در سال‌های ۷۲۱ تا ۷۲۳ هجری قمری توسط ابوالمجد تبریزی در تبریز گردآوری و کتابت شده‌است . این کتاب نسخه منحصربه‌فردی است که در آن بیش از ۲۰۰ رساله در موضوعات مختلف علمی از جمله ریاضیات ، هیئت ، موسیقی ، طب و فلسفه ، ادبیات ، عرفان ، تاریخ و جغرافیا به صورت جنگ گردآوری شده‌است . مرکز نشر دانشگاهی در سال ۱۳۸۱ این کتاب را از روی نسخه خطی موجود در کتابخانه مجلس شورای ملی ایران به صورت عکسی (فاکسیمیله ‏ (en) ‏) چاپ و منتشر کرد . این کتاب در سال ۱۳۸۷ در فهرست حافظه جهانی ایران ثبت شده است .