. متن داده‌شده را خلاصه کن

متن: واژه آلدئید (aldehyde) از دو واژه الکل (alcohal) و هیدروژن‌گیری (dehydrogenation) گرفته شده‌است. هرگاه از الکل نوع اول هیدروژن‌گیری شود، در آن صورت، ماده‌ای تولید می‌گردد که آلدئید نامیده می‌شود. پیوند کربونیل (c=o) شباهت زیادی به پیوند دوگانه آلکن‌ها دارد. هر دو دارای هیبریداسیون sp ۲ هستند و لذا در یک صفحه قرار دارند. کربن کربونیل مسطح و زاوای پیوندی آن ۱۲۰ درجه می‌باشد. به کربنی که به کربن گروه کربونیل چسبیده کربن آلفا (α) و به هیدروژنی که به این کربن چسبیده هیدروژن آلفا (α) می‌گویند. اکسیژن به علت الکترونگاتیویته بیشتر نسبت به کربن تراکم الکترون را بیشتر بر روی خود خواهد داشت و بار جزئی منفی پیدا می‌کند و کربن دارای با جزئی مثبت می‌شود. همچنین به علت الکترونگاتیویته بیشتر اکسیژن نسبت به کربن، طول پیوند در c=o نسبت به پیوند c=c آلکن‌ها کوتاهتر و از لحاظ قدرت پیوندی قوی‌تر می‌باشد. ممان دو قطبی این پیوند همیشه به طرف اکسیژن متمایل است. از جمله دیگر تفاوت‌های بین گروه کربونیلی و باند دوگانه c=c حضور جفت الکترون تنها بر روی اتکم اکسیژن در ساختار گروه‌های کربونیلی است. در نامگذاری قدیمی، نام آلدئید از نام اسید آلی مربوطه گرفته می‌شد. مثلا آلدئید فرمیک از اسید فرمیک، آلدئید استیک از اسید استیک و آلدئید پروپیونیک از اسید پروپیونیک. در نامگذاری جدید برای نامگذاری آلدئیدها، ابتدا طولانی‌ترین زنجیر حاوی عامل آلدئیدی را انتخاب کرده و سپس شماره‌گذاری اتم‌های کربن از جهتی که گروه آلدئیدی قرار گرفته‌است، انجام می‌گیرد. برای نامگذاری، ابتدا شماره و نام شاخه‌های فرعی را نوشته، در پایان، اسم هیدروکربن را به‌طور کامل ذکر و پسوند آل (al) بر آخر آن افزوده می‌شود. البته می‌توان از حروف آلفا (α) و بتا (β) و گاما (γ) و دلتا (δ) برای شماره‌گذاری هم استفاده کرد. به این ترتیب که کربن متصل به گروه کربونیل را کربن آلفا (α) کربن بعدی را بتا (β) و …می‌نامیم. اگر در ترکیبی هم‌گروه آلدهیدی و هم کتونی وجود داشته باشد، گروه آلدهیدی بر کتونی مقدم خواهد بود. در نام‌گذاری، اگر گروه‌های آلدهیدی و کتونی خود به صورت استخلاف به کار برده شوند، برای عامل کربونیل پیشوند (اکسو) و برای آلدهیدها پیشوند (فرمیل) استفاده می‌شود. آلدهیدها به علت داشتن ساختار دو قطبی – دو قطبی و در نتیجه وجود نیروهای قوی‌تر بین مولکولی در این …
خلاصه:
آلدئید (به انگلیسی : aldehyde) ترکیبی آلی است که یک گروه کربونیل در یک سر خود دارد .  (پیوند دوگانه کربن اکسیژن (c=o) که در برخی ترکیب‌های آلی همچون آلدهید ، کتون ، اسیدکربوکسیلیک ، آمید . ... یافت می‌شود ، گروه کربونیل نامیده می‌شود . ) این گروه عاملی دارای کربنی است که از یک سو با پیوند دوگانه به اکسیژن و از سوی دیگر یک اتم هیدروژن پیوند دارد و دارای فرمول عمومی rcho می‌باشند . فرمول شیمیایی این بخش از ماده را (-cho) می‌نویسند . از آلدئیدهای زبانزد می‌توان اتانال ، متانال و بنزآلدهید را نام برد .