. متن داده‌شده را خلاصه کن

متن: محمد بن حسن بن علی بن محمد حسین معروف به شیخ حر عاملی مشغری مولف در جلد دوم این کتاب (ص ۳۷۰) انگیزه نگارش این اثر را رؤیایی ذکر می‌کند که در سال ورود به مشهد (۱۰۷۳ ه. ق) دیده‌است. او به دلیل مشاغل بسیار ۲۳ سال بعد، آن را به رشته تحریر در می‌آورد. در این باره نوشته‌اند: شروع تألیف این کتاب سال ۱۰۹۶ ه ق. و پایانش اول جمادی‌الثانی ۱۰۹۷ بوده‌است. شرح‌حال علمای جبل عامل که شیخ در این کتاب نگاشته ۲۰۹ نفر و از علمای غیر جبل عامل ۱۱۱۰ نفر است». این کتاب در دو جلد به زبان عربی به همت و تحقیق احمد حسینی اشکوری از طرف انتشارات مکتبه الأندلس بغداد در سال ۱۳۸۵ ق به چاپ رسیده‌است. شیخ حر عاملی این کتاب را به دو بخش تقسیم کرده‌است: بخش اول: به تراجم و شرح‌حال علمای جبل عامل اختصاص دارد و مشتمل بر ۲۱۴ شرح‌حال است. مؤلف در این بخش در نوشتن شرح‌حال، دامنه بحث را گسترش داده و ولادتها و وفاتها و قسمتی از اشعار و نوشته‌های ایشان را نیز ذکر کرده‌است. بخش دوم: در این بخش علمای متأخر از شیخ طوسی (متوفای ۴۶۰ هجری قمری) را ذکر می‌کند و مشتمل بر ۱۱۲۲ شرح‌حال است. با این حال شرح‌حال برخی اشخاص از قلمش افتاده همچنانکه در بخش اول کتاب نیز چنین است. در نوشتن شرح‌حال افراد، روش مؤلف در دو بخش کتاب متفاوت است. در بخش اول اهتمام به تفصیل داشته در حالی که در بخش دوم بعضی از شرح حالها را بسیار مختصر نوشته و در موارد زیادی تاریخ ولادت، وفات، و نکات مهمی که جا داشت ذکر شود را حذف نموده‌است. تراجم را به صورت الفبایی مرتب کرده‌است. در آخر آن بعد از حرف «ی» باب کنیه‌ها را ذکر کرده‌است. در بخش دوم فصلی را افزوده با عنوان مواردی که با «ابن» شروع می‌شود. در بخش اول دوازده مقدمه و در بخش دوم دوازده فایده آورده‌است. بسیاری از اشخاصی که او ذکر نکرده‌است یا مورد غفلت وی قرار گرفته را ذکر کردم. 
خلاصه:
کتاب امل الآمل که نام دیگر آن « تذکرة المتبحرین فی العلماء المتأخرین » (ترجمه : یادمان متبحران در مورد دانشمندان أخیر) است در تراجم و شرح حال بزرگان ، راویان حدیث و علمای شیعه بر خواسته از جبل عامل و غیر آن می‌باشد . مؤلف در این کتاب به ذکر معاصران معروف شیخ طوسی و بزرگان و رجال نزدیک به زمان شیخ اکتفا کرده‌است . این کتاب در واقع متمم و مکمل کتاب میرزا محمد بن علی استر آبادی است . کتاب امل الآمل به ترتیب حروف الفبا در دو بخش تنظیم شده‌است . بخش اول مشتمل بر شرح حال ۲۱۴ نفر و بخش دوم علماء متأخر از شیخ طوسی که مشتمل بر ۱۱۲۲ نفر است .