برداشت کلی شما از مقاله‌ی داده‌شده چیست؟

مقاله: پس از غلبه کردن شاپور یکم ساسانی بر ارمنستان، وی به انتاکیه یورش برده و آنجا را تصرف می‌کند. والرین، امپراتور روم، پسرش را به غرب فرستاده و خود برای مقابله با ایرانیان راهی شرق می‌شود. وی به سال ۲۵۷ موفق به باز پس‌گیری انتاکیه شده ولی دو سال بعد پیش از مواجهه با شاپور در اثر طاعون بسیاری از لژیونهای خود را از دست می‌دهد و در نهایت چندی بعد (در اواخر سال ۲۵۹ یا اوایل ۲۶۰) در نبرد ادسا، محلی در ترکیه فعلی و شمال انتاکیه) در کشور خود از شاپور شکست‌خورده، اسیر و در نهایت کشته می‌شود. شاپور در کتیبه کعبه زردشت درباره این جنگ می‌گوید: «سه دیگر که ما به کاره و ادسا تاختیم و کاره و ادسا را محاصره کرده‌بودیم، قیصر والرین به جنگ ما لشکر کشید». به‌گفته شاپور، امپراتور روم هفتاد هزار جنگاور از سرزمین‌های رومی با خود آورده‌بود. آنگاه شاپور می‌گوید: «در آن سوی کاره و ادسا جنگی بزرگ با قیصر والرین درگرفت و ما با دست خود قیصر والرین را دستگیر کردیم و دیگر سردارانی که بر این سپاه‌سالار بودند: پرتوریان پرفکت و سناتورها و صاحب‌منصبان نظامی، همه اسیر گشتد و به پارس فرستاده شدند». درباره چگونگی اسارت والرین نظرات متعددی ابراز شده‌است. علاوه بر روایت شاپور که ادعا می‌کند والرین در میانه نبرد و به دست خود او اسیر شده‌است، دو روایت رومی نیز وجود دارد؛ یک روایت که زوسیموس آن را بیان می‌کند، این است که والرین تلاش کرد با دادن غرامت و تاوان، شاپور را به صلح راضی کند اما موفق نشد، و در میانه مذاکره اسیر شد. روایت دیگر آن است که والرین با میل و رغبت خود به اسارت درآمده‌است، زیرا در طول اقامتش در ادسا، سربازان رومی به‌دلیل گرسنگی شورش کرده‌بودند. آن‌ها پس از آن شورش به دنبال از بین‌بردن امپراتور بودند؛ و او از ترس شورش سربازان، به سمت ساسانیان فرار کرد زیرا ممکن بود توسط مردم و سربازان کشته‌شود. در نتیجه، والرین خود و سپاهیانش را تسلیم دشمن کرد. بررسی این سه روایت نشان می‌دهد که روایت شاپور به حقیقت نزدیک‌تر است زیرا علاوه بر آنکه شاپور گزارش این جنگ را بر دیواره ساختمان کعبه زردشت با سه زبان فارسی میانه، پارتی و یونانی نوشت، در سنگ‌نگاره نقش رستم نیز اسیرشدن والرین به‌دست خود را نشان داده‌است. درباره سرنوشت والرین، منابع مسیحی اواخر دوره باستان چنین نوشته‌اند که رفتار شاپور با والرین بسیار …
برداشت:
والرین (‎/vəˈlɪəriən/‎; لاتین : publius licinius valerianus augustus‎) امپراتور روم که از سال ۲۰۰ تا پس از سال ۲۶۰ زندگی کرد ، از سال ۲۵۳ تا ۲۶۰ امپراتور روم بوده‌است . در سال ۲۶۰ شاپور یکم پادشاه ساسانی در نبرد ادسا ، والرین امپراتور ، سناتورها و سربازان وی را اسیر کرد . شاپور به افتخار این پیروزی دستور حک پیکره‌ای عظیم در دل کوه مهر (رحمت) در نقش رستم و تنگ چوگان داد که وی را پیروزمندانه نشسته بر اسب نشان می‌دهد در حالی که امپراتور فروتنانه در برابر وی زانو زده‌است .