مقاله‌ی زیر به همراه خلاصه آن در وب‌سایت ویکیپدیا آمده است. موضوع آن را مشخص کنید

مقاله: سعدی خواجه عبدالله انصاری قائم‌مقام فراهانی اثر وی با نام منشآت قائم‌مقام یا منشآت، مشهور و دارای ارزش ادبی است. میرزا رضی یکی از نثر نویسان آغاز کار قاجاریه میرزا رضی منشی الممالک، فرزند میرزا شفیع آذربایجانی، است. میرزا رضی از خانواده‌ای برخاسته، که از عقاید صوفیگری پیروی می‌کرده‌اند، ولی این امر او و پدر وی را از رسیدن به مقامات عالیه دولتی بازنداشته‌است. میرزا شفیع مستوفی نادرشاه بود و میرزا رضی پس از فوت پدر در دولت کریم‌خان زند و پس از او دربار آغا محمد خان قاجار منصب استیفا داشت و رسائل و نامه‌ها و فرامین عمده را به عربی و فارسی و ترکی و جغتایی تحریر می‌کرد و چون نوبت پادشاهی به فتحعلی شاه رسید در دربار او عزت و احترام بیشتری یافت و مشهور است که به هنگام سلام هم لوله قرطاس و هم خنجر الماس به کمر می‌زده است. میرزا رضی به ترکی و گاهی به فارسی و عربی شعر می‌سرود و «بنده» تخلص می‌کرد. رضا قلی خان هدایت دو قصیده فارسی او را در مجمع الفصحاء ضبط کرده‌است. صاحب ترجمه به سال ۱۲۲۲ ه. ق به بیماری سل در تهران درگذشت و در نجف مدفون شد. وی هنگام مرگ شصت و پنج سال داشت. میرزا رضی وقایع جنگ فرانسه و اتریش و روس (۱۸۰۵ م) را که از لسان اروپایی به ترکی ترجمه‌شده بود، برای مطالعه فتحعلی شاه، به زبان پارسی ترجمه کرده‌است. رساله «عشق و روح» و «حسن و دل» نیز از منشآت اوست و از مشاهیر مکتوبات وی نامه مفصلی است که از قول فتحعلی شاه به ناپلئون اول نگاشته و تمام آن در «زنبیل» فرهاد میرزا معتمدالدوله چاپ شده‌است. او را تاریخی است به نام «زینةالتواریخ» که به فرمان خاقان کبیر نگاشته. تاریخ مزبور تألیف دسته‌جمعی است که گذشته از میرزا رضی، که مؤلف اصلی بوده، معتمد الدوله نشاط و عبدالرزاق بیگ دنبلی، متخلص به مفتون، و شخصی به نام میرزا عبدالرحیم اشتهاردی در تحریر آن دست داشته‌اند. فاضل خان میرزا محمد از طایفه بایندر ترکمان، روز چهاردهم ذیحجه سال ۱۱۹۸ ه. ق در گروس به دنیا آمد. در شانزده سالگی یتیم ماند و به عسرت بزرگ شد. چندی پس از مرگ پدر، به عراق و جاهای دیگر سفر کرد و خط و انشایی فراهم آورد. پس به تهران آمد و به وسیله فتحعلی خان صبا به دربار راه یافت و جزو غلامان خاص درآمد و به فرمان شاه تحت نظر و تربیت صبا مشغول تحصیل شد؛ و در پنج سال چنان معلوماتی از علوم زمان بدست آورد که شاه چون فضایل او را …
خلاصه: نثر فارسی از گذشته برای مقاصد اخلاقی، خصوصا در دانش، دین و امور دولتی به کار می‌رفته‌است. در همه این حوزه‌ها زبان فارسی با زبان باحیثیت‌تر عربی در رقابت بود. در الهیات، علوم، و ادبیات آثار فارسی اکثرا نسخه‌های عوامانه شده آثار پیچیده‌تر به عربی بودند ولی این به این معنا نیست که همیشه کمتر مورد علاقه بوده‌اند. کیمیای سعادت اثر محمد غزالی، به‌طور نمونه یکی از آن آثار است: نسخه چکیده احیاء علوم الدین، اثر خود مؤلف به عربی در الهیات اسلامی است. خیلی بعدتر در قرن هفدهم، محمدباقر مجلسی مجموعه کتاب‌هایی به فارسی در زمینه باورهای عوامانه شیعیان ایرانی نوشت. این کتاب‌ها هم موازی با آثار عربی او تصنیف شده بودند. 
موضوع:
نثر فارسی