# genoù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    (1499) Kar d'ar ger genau e kembraeg hag e kerneveureg, d'an anv divoutin galianek Gen-ava (« genoù ur stêr ») « Geneva, Genova », h.a. Dont a rafe eus ar ger keltiek *gen-ow, kar d'ar gerioù हनु han-u « javed » e sañskriteg, γέν-υς gen-u-s « elgezh » en henc'hresianeg, kinn-u-s memes ster e gotek, hag en deus roet ar gerioù chin e saozneg ha kinn en alamaneg, h.a. Gwelet ar gerioù dezho ul lostger berroc'h gen-a « jod » e latin, gin « genoù » en heniwerzhoneg, gên « jod, elgezh » e kembraeg, guen « jod » e krennvrezhoneg.

### Anv-kadarn

genoù /ˈɡẽːnu/ gourel (liester : genaouioù)
* Digor a dalvez d'an dud ha d'al loened da ebarzhiñ boued.
** Gloazet en deus e c'henoù gant un askorn. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 173.)
* Organ ar gomz, ennañ an dent hag an teod.
** Digor da c'henoù ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 173.)
** Serr da c'henoù ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 174.)
** E-lec’h digeriñ e c’henoù e vefe gwelloc’h dezhañ ober ur skoulm pe zaou war beg e deod. — (Ivon Krog, Klenved ar Medalennou, Ti-moulerez Sant-Gwilherm, Sant-Brieg, 1909, p. 19.)
* Toull ur voutailh, ur vougev, ur fuzuilh...
** Taol pled skuilhañ : ar voutailh-se a zo bihan he genoù. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 174.)
** Pelec’h emañ genoù ar puñs, ha pet troatad douar a zo warnañ ? — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 44.)
* (Diwar-benn ar stêrioù) Aber.

#### Gerioù heñvelster

* riboul ar patatez (pemdez) (1)
* beg (pemdez) (1, 2)
* toull ar gevier (pemdez) (2)

#### Deveradoù

* dic'henaouiñ
* genaouad
* genaouata
* genaoueg
* genaouegiñ
* genaouek
* genaouiñ
* genougamm
* genoù tartez

#### Troioù-lavar

* bezañ lous e c'henoù : distagañ komzoù gros.
* chaokat e c'henoù
* chom e c'henoù war nav eur : bezañ souezhet ken e chomer gant ar genoù digor.
* c'hoarzhin leizh e c'henoù : c'hoarzhin forzh pegement.
* digeriñ e c'henoù
* lakaat e revr war e c'henoù : azezañ.
* mont e-barzh genoù al louarn : en em lakaat en ur blegenn dañjerus.
* ober genoù : huchal.
* pilat e c'henoù
* sellet gant e c'henoù
* touzañ e c'henoù
* touzañ e c'henoù da unan bennak
* tremen lost al leue dre c'henoù unan bennak
* war e c'henoù

#### Troidigezhioù

    digor evit ar boued (1) :
* alamaneg : Mund
* arabeg : فَم (fam)
* bambara : da
* daneg : mund
* esperanteg : buŝo
* euskareg : aho
* galleg : bouche
* ido : boko
* indonezeg : mulut
* inuktitut : ᖃᓂᖅ (qaniq)
* italianeg : bocca
* katalaneg : boca
* kembraeg : genau
* kerneveureg : ganow
* laoseg : ປາກ
* nederlandeg : mond
* norvegeg : munn Patrom:m
* perseg : دهان (dahân)
* portugaleg : boca
* roumaneg : gură
* saozneg : mouth
* sinaeg : 口 (kǒu), 口腔 (kǒuqiāng)
* spagnoleg : boca
* svedeg : mun
* tchekeg : ústa
* tsolyáni : súmikh
    Organ ar gomz (2) :
* galleg : bouche
* nederlandeg : monding
* norvegeg : munn
* spagnoleg : boca
    Aber (4) :
* galleg : embouchure

### Gwelet ivez

* Ar pennad « genoù » e-barzh Wikipedia

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Ar c'hCatholicon : guenou.
* : Lexique Étymologique des termes les plus usuels du Breton Moderne, p.131-132.