# per
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    (anv-kadarn 1) : Eus al latin pira..
    Meneget er C'hatolikon (perenn). Da geñveriañ gant ar gerioù pêr en kembraeg, per en kerneveureg.
    (anv-kadarn 2) : Da geñveriañ gant ar gerioù pair en kembraeg, coire en iwerzhoneg, pario en galianeg.
    Gwelet ivez anvioù-lec'h Frañs a orin galianek : Paris (Parisii), Queyras (Quariate).

### Anv-kadarn 1

per /ˈpeːr/ strollder (unanderenn perenn /ˈpeː.rɛn/)
* Frouezh debradus ar berenn, plijus o blaz, spluz dezho, melen, glas pe gell o liv, hirvoan o stumm a ya war voanaat war-zu o lost.
** Kaer o deus mont d'ar pardonioù, 're-se 'n defe na per na kraoñ. — (Alfred Bourgeois, Ar merc'hed yaouank diwar-dro Gwengamp, e-barzh Kanaouennoù Pobl, 1959.)
** Hi zo ken kaer hag ar bleun per. — (Fañch an Uhel, Gwerziou Breiz-Izel 1, An Oriant, 1868, p. 28.)
** Ma na dafe den d'ar pardonioù, Chomfe ar per, an avaloù..., Ne vefent gwerzhet da hini... — (Va dousig koant, e-barzh Sonioù Feiz ha Breiz, 1930.)
** Dal eun toullad per : laka anezo ez krubull ma na vint ket gwelet. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 294.)
** En jardin ar palez e oa ur wezenn-ber hag a roe per aour eus ar c'haerañ. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 15.)
** Da glask an hini a laer bep noz per aour ma zad, mamm-gozh, a lâras Arzhur, souezhet-bras o welet ez oa anavezet dre eno ivez. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 18.)
Patrom:-kvr-
* per-douar
* gwez-per (en unander : gwezenn-ber)

#### Deveradoù

* mesper
* pereg
* perenn (gwez-per)
* perenneg

#### Troioù-lavar

* goulenn per digant an evlec'h

#### Troidigezhioù

* afrikaans : peer
* alamaneg : Birne
* bulgareg : круша benel
* daneg : pære
* esperanteg : piro
* faeroeg : pera
* finneg : päärynä
* frizeg : par
* gallaoueg : peirr
* galleg : poire benel
* hungareg : körte
* indonezeg : buah pir
* italianeg : pera
* katalaneg : pera
* kembraeg : pêr
* kurdeg : hirmî benel, karçîn benel
* nederlandeg : peer
* norvegeg : pære
* papiamento : per , pera
* poloneg : gruszka
* portugaleg : pêra
* rusianeg : груша
* saozneg : pear
* spagnoleg : pera
* svedeg : päron
* tchekeg : hruška
* turkeg : armut

### Anv-kadarn 2

per /ˈpeːr/ gourel (liester : perioù)
* Kozh. Chaodouron.

#### Gerioù heñvelster

* kaoter
* pothouarn

#### Deveradoù

* periant (stlenn)

#### Troidigezhioù

* galleg : chaudron
* katalaneg : perol
* kembraeg : pair
* iwerzhoneg : coire
* okitaneg : (provañseg) pairol
* saozneg : cauldron

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Lexique Étymologique des termes les plus usuels du Breton Moderne

## Esperanteg
### Etimologiezh

    Eus an italianeg hag al latin per, ar galleg par.

### Araogenn

per /pɛr/
* Dre, gant.

#### Deveradoù

* pera
* perado
* peranto
* pere de
* peri
* perilo
* senpera
* senpere

## Italianeg
### Etimologiezh

    Eus al latin per.

### Araogenn

per /ˈper/
* A verk al lec'hiañ:
** per terra : war an douar
** C'era un uomo sdraiato per terra
** per i campi: a-dreuz parkoù
* A verk an treuziñ hag an tremen:
** pasare per il centro della cità, caminare per la stanza
* A verk al lec'h da dizhout:
** il treno per Torino
* A verk ar pad, an hed:
** Ho studiato per tre ore.
** Lo inseguii per 20 km
** Hai dormito per due giorni - Kousket ec'h eus e-pad daou zevezh.
* A verk ar priz: evit, e :
** Te lo vendo per appena trecento euro.
* A verk an doug
** Sei molto dotato per la matematica
* A verk an tu
** Te lo invio per posta
* A verk an abeg: dre, gant, abalamour.
** Le cose non spariscono per magia!
** per amore : dre garantez
** Tremava per il freddo
* A verk ar pal: evit
** per così dire : koulz lavarout
** Lavoro per vivere - Labourat a ran evit bevañ.

#### Troioù-lavar

* essere per
* stare per,
* per di più,
* per lo meno,
* per lo più
* per di qua
* per di là

### Adstummoù

* per-, pel, pello, pella, pei, pegli,

#### Troidigezhioù
### Krennlavar

* Per amore anche una donna onesta, può perdere la testa

## Latin
### Araogenn

per /ˈpɛr/
* Dre.
** Eo per urbem. Tremen a ran dre gêr.