# her
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Deveret eo her eus ar c'hrennvrezhoneg (hezr).
    Meneget er C'hatolikon.
    Da geñveriañ gant ar ger kembraek hydr.
    Anavezet eo evel anv-tiegezh ivez : Le Her, L'Herrou.

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | her |
| Derez-uheloc'h | heroc'h |
| Derez-uhelañ | herañ |
| Derez-estlammiñ | herat |
her /ˈhɛːr/
* Dezhañ nerzh-kalon, hardizh.
** Un den dispont, her ha taer.
** w:Charlez an Her
* Dichek, divergont.
* Bezañ her war un dra bennak : bezañ sot gant an dra-se.
** N'on ket her war ar sistr.

#### Gerioù enepster

* aonik (1)
* spontik (1)
* seven (2)

#### Deveradoù

* gouher
* herder
* herder

#### Troidigezhioù

* galleg : hardi , téméraire ; osé , audacieux
* kembraeg : hydr
* saozneg : bold

### Etimologiezh

    Skrivet er e Geriadur an Here.

### Raganv-gour

her /Distagadur ?/; a-wechoù hel pe hen.
* raganv (kemmadur k/c'h war e lerc'h):
* an den-mañ, pe al loen-mañ:
** ... an hini en doa her gloazet ... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 220.)
** [...], a lakea va dourn er c'hiz-se d'ar maout hag em boa her boazet da dourtal evelse. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 146.)
** Her flemmañ a raint, hen debriñ a raint a-damm-a-damm… — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 111.)
** Her gervel a reaz d'he di : [...]. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 218.)
** Her c'has gant un tenn fuzuilh pe zaou da gaout e roue ... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 132.)
** Me 'garfe her lavarout deoc'h met n'on ket evit hen ober. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 215.)
** Ne voe ket ret mont d’her pediñ da vont en e hent. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 111.)
** Neuze an avieler her badezas eno, setu her gwalc'has diouzh ar pec'hed hag e rentas kaer e ene. — (KAGK, p. 270.)
** [...], a lakea va dourn er c'hiz-se d'ar maout hag em boa her boazet da dourtal evelse. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 146.)
* an dra-se, kement-se (gant verboù evel goulenn, gouzout, kompren, lavarout ...)
** ... evel m'her goulennomp ... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 118.)
** Her c'hompren a rit kerkoulz ha me... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 151.)
** Doue her gwele, Doue her gede, ... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 216.)
** her gouzout
** her graet (§ hen ober), her gran (grin...)
** Her graet em eus, ha bremañ e teuan da gomz deoc'h eus ar pezh a zo c'hoarvezet e Kastell, e Lesneven, hag er parrezioù all dre bevar c'horn ar vro. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 117.)
** « [...] ; n'her grin biken, [...]. » — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 179.)
** her gwelout / her gwelet
** her lavarout
** Ret eo her plegañ. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 212.)
** ... ar re her selaoue... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 118.)
* dirak "k", gant ar c'hemmadur
** Klask a rejont an digor, ha n'oe ket diaes dezho her c'haout, [...]. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 36.)
** Her c'has gant un tenn fuzuilh pe zaou da gaout e roue ... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 132.)
** — [...], ha netra ne viro ouzign da lakaat va spered da sonjal e Doue, ha va c'haloun d'her c'haret betek va huanad diveza. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 297.)
** Dre e roudoù, ni her c'havo, hag a ouezo petra eo. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 114.)
** Mari-Chann her c'hlevas... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 113.)
** ... mes eno her c'holljont. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 114.)
** — [...] ; mez lezit ho persoun ganen-me, varc'hoaz me her c'houmpezo. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 315.)
** Her c'hompren a rit kenkoulz ha me... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 151.)
** Me a ya d'her c'hontañ deoc'h. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 118.)
** ... gellout her c'huzhat ouzh ar valtouterien ? — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 159.)
* war-lerc'h pa, ma:
** p'her gra ... p'her gwelis ...
** - [...]. Ret eo karout ar c'habiten amañ hag e soudarded kement ha m'her gran, evit distreiñ evel-hen diwar va labour. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 162.)
** Ker buan ha m'her gwelas ... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 219.)
* dirak "l" (gwelout hel):
** An trouz eus ar soudarded her lakeas da zivorfilañ. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 38.)
** Her lavaret a c’hellan deoc’h. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 111.)
** Mar deo un den fall n'hon eus da ober nemet her lakaat etre daouarn ar re a zo karget da varn ar rumm dud-se. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 114.)
** — Her lavaret a c'hellez, va den ; me am eus dija gwelet meur a hini. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 155.)
** Me garfe her lavaret d'eoc'h, mez n'oun ket evit hen ober, [...]. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 297.)
** — Ker guir ha m'her lavaran d'eoc'h, emez-han. [...]. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 304.)
** — Ker guir eo ha m'her lavaran d'eoc'h, eme an trafiker amann. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 305.)
* dirak ar verb displeget:
** [...], hag ar zoudarded, hanter-vezo, her goapae hag her ruille a daoliou treid etouez an teil. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 77.)
** Dre e roudoù, ni her c'havo, hag a ouezo petra eo. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 114.)
** — Ker guir eo ha m'her lavaran d'eoc'h, eme an trafiker amann. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 305.)
** her gouzon, ... her goar ... her gouie ...
** Hini ac'hanomp n'her goar, hag ar re a zigas bevanz d'eomp, ne c'houzont ket ken nebeut, her goulenn em beuz great digant-ho. [...]. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 105.)

## Norvegeg
### Adverb

her
* amañ.
** Kan jeg vente her ? Gallout a ran gortoz amañ?

## Saozneg
### Anv-gwan perc'hennañ

her
* He, hec'h.
** Her son and her neighbour : he mab hag hec'h amezeg.

### Raganv

her
* Hi; he, hec'h, anezhi.
** Take her: kemer-hi; kemer anezhi.
** Watch her : sell outi.
** Listen to her : selaou anezhi.