# peder
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    (Anv-gwan pegementiñ hag anv-kadarn 1) Kavet en henvrezhoneg (peder). Meneget er C'hatolikon (peder). Da geñveriañ gant ar gerioù pedair en kembraeg, peder en kerneveureg, cetheoir en iwerzhoneg.
    (Anv-kadarn 2) Savet diwar « ped- », pennrann ar verb « pediñ », hag al lostger « -er ».
    (Furm verb) Savet diwar « ped- », pennrann ar verb « pediñ », hag an dibenn-ger « -er ».

### Anv-gwan pegementiñ

peder /ˈpeːdɛr/
* an niver etre Teir ha pemp (dirak an anvioù-kadarn benel unan).
** Eno a zo (ez eus) peder gostezenn kig-sall a-istribilh ouzh an terrest. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 272.)

#### peder chadenn

** Ma voe staget neuze gant ar peder chadenn ouzh diadre lestr Yann, a dennas anezhañ d' e heul, ken brav ha tra. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 57.)
** Ur mell chaodouron aour a‑istribilh en aer war-bouez peder chadenn, aour, hir-hir, ken ne weled fin ebet dezho. — (Kaourintin Riou, Ar Mabinogion displeget e brezhoneg evit ar vugale', Al Liamm niv. 39, 1953.)

#### peder eur

** "[...], "a-raok div eur e vo noz, hag a-benn peder eur amañ, c'hwi 'vo marv. — (Anatol ar Braz, lakaet e brezhoneg gant Erwan ar Moal, Mojenn an Ankou, Mouladurioù Hor Yezh, 1986, p. 37.)
    peder forn
*   * Er vatimant-se e oa c'hwec'h kaoter a deir pe a beder forn. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 233.)

#### peder frouezhenn

** Gwelet a rez ar podig-mañ ? Bez' ez eus ennañ peder frouezhenn. — (Klaoda ar Prad, An teir c'had ; Ar mevel laer, Ti-moulerezh Sant-Gwilherm, Sant-Brieg, 1908, p. 23.)

#### peder gwech

*   * Teir pe beder gwech eo bet ar jandarmed war e dro. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 239.)

#### peder lev

** Paka eur pesk brao a eure, ha neuze ez eas da gas anezan da eur roue a oa eun teir pe beder leo ac'hano. — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 41.)

#### peder merc'h

** Peder merc'h o deus. — (Mammenn ?.)

#### peder roeñv

** Mamm a oa o paouez lazhañ ar goulou pa deuas adarre betek dimp plik-plok peder roeñv o skeiñ an dour div-ha-div. — (Anatol ar Braz, lakaet e brezhoneg gant Erwan ar Moal, Mojenn an Ankou, Mouladurioù Hor Yezh, 1986, p. 39.)
* evel raganv
** ar peder-mañ, ar peder-se

##### Notenn

* Implijet e vez dirak anvioù-kadarn benel en o furm unan.
* Degas a ra ur c'hemmadur dre c'hwezhiñ, ha dre vlotaat e rannyezhoù 'zo.

#### Gerioù heñvelster

* pevar (gourel)

#### Deveradoù

* hon-feder
* ho-peder
* o-feder
* peder- (rakger)
* pederaskellek
* pederdeliennek
* pedervedenn
* pedervet

#### Divinadell

* Peder dimezell wenn, ha pa rafe glav kement ha mein, ne rafe takenn war o c'hein? -Bronnoù ar vuoc'h. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 334.)

### Anv-kadarn 1

peder /ˈpeːdɛr/ benel
* Niver 4, etre teir ha pemp.
* Sifr 4

#### Troidigezhioù

* galleg : quatre
* kembraeg : pedair
* kerneveureg : peder
* saozneg : four

### Anv-kadarn 2

| | Unander | Liester |
| Gourel | peder /ˈpeːdɛr/ | pederien /peˈdɛrjɛn/ |
| Benel | pederez /peˈdeːres/ | pederezed /pedeˈreːzet/ |
peder /ˈpeːdɛr/ gourel, liester pederien, pederion
* Den a lavar pedennoù.
** Amañ e peder ar bederien da antreal en ti ha da sevel ouzh taol. — (Rimou ha goulennou evit an eureujou, e Montroulez, e ty Lédan, Impr., e traòn ru ar Pave, p. 5.) (Levraoueg Skol-Veur Roazhon 2)
* Den a c'houlenn digant tud all dont betek e di .

#### Gerioù heñvelster

(1)
* pedenner
(2)
* kouvier

#### Troidigezhioù

(1)
* galleg : celui qui prie
(2)
* galleg : invitant , hôte (qui invite)

### Furm verb

peder /ˈpeːdɛr/
* Furm dic'hour ar verb pediñ en amzer-vremañ an doare-disklêriañ.