MWANDISHI WETU MALEZI ni
suala gumu mno, kama mzazi hatokuwa makini anaweza kujikuta akimharibu mwenendo
mzima wa mtoto. Kuna watu
wengi ambao watoto wao huharibika kutokana na kulelewa vibaya na wazazi wao. Si jambo baya
kwa mzazi kumpenda mtoto, lakini anapompenda kupita kiasi anaweza kujikuta
akimharibu badala ya kumjenga. Kuna watoto
ambao katika makuzi yao walidekezwa kupita kiasi, na hivyo walipokuwa watu
wazima wakajikuta wakishindwa kumudu kujitegemea. Ninao mfano
hai wa watoto wa aina hii. Kuna familia
moja ilikuwa ikidekeza mno watoto, walipofikisha umri wa kujitegemea
walishindwa. Unaweza
kukuta mtoto hataki kuajiriwa wala hataki kuwa na familia inayoeleweka. Kijana wa
miaka 39 anaweza kuendelea kuishi kwa wazazi wake, na akajikuta akizalisha tu wanawake
bila mpangilio maalum.  Kwa vyovyote
vile, unapofikia umri wa utu uzima mzazi ungetamani kuona watoto wako
wakifanikiwa. Wakifanya kazi na kuwa na familia yenye furaha.   Unaweza
kujiuliza, vijana wakubwa namna hii hakuna kitu wanafanya. Uwezo wa kufikiri
kuhusu maisha hawana licha ya shahada walizonazo. Mtu huwezi kuwa
na amani kuwa na watoto wakubwa wasiojua kutafuta fedha na kujitegemea. Hata
wanapokabidhiwa biashara waziendeshe, wanazifilisi.  Kwa ujumla,
vijana wa aina hii huwa hawafahamu vema maisha, walitegemea kupata mahitaji yao
mengi kwa wazazi, ambao kimsingi ni zamu yao sasa kutunzwa na watoto wake. Je,
nini kimefanya watoto wawe na uzembe wa kiwango hiki? Kuna ukweli
kwamba watoto wanaokulia katika mazingira yenye kila kitu wanakuwa kwenye
hatari ya kunyimwa changamoto. Wanakulia kwenye mazingira ambayo karibu kila
wanachokipata kinapatikana. Mtoto akiomba fedha za matumizi, hakosi. Mzazi
anaamini kwa kumpa kila anachokihitaji basi mtoto atakuwa na utulivu wa
kujifunza maisha. Hata hivyo,
watoto hawa mara nyingi wanakuwa tofauti na wenzao wanaokulia kwenye maisha ya
uhitaji. Shida ya kukosa mahitaji ya kila siku, shida zinazomfanya ajione mtu
duni akilinganisha na wenzake wenye nafuu zinaweza kuwa motisha kubwa ya
kumsukuma kijana kupanua ufahamu wake. Shida zinakuwa mwalimu wa maisha ya
mtoto.   Tunawafahamu
watu wengi waliokulia kwenye familia duni lakini waliweza kufika mbali. Watu
hawa walikosa ada ya shule, walibangaiza fedha za matumizi lakini kupitia
changamoto hizi wakajifunza namna ya kupangilia matumizi, namna ya kuishi na
watu ili kupata msaada na hata kujifunza uvumilivu mambo yanapokuwa magumu. Ipo sababu ya
mzazi mwenye mafanikio kumsaidia mtoto kutafuta maisha yake, badala ya kumpa
kila senti anayohitaji, mathalani, ni vizuri kumtengenezea mtoto upungufu
kidogo utakaomsaidia kujenga nidhamu ya kile alichonacho. Kwa kufanya hivi,
mtoto atajifunza namna ya kukabiliana na upungufu, hali itakayomfunza upande wa
pili wa maisha.