Aveline Kitomary -Mwanza TAASISI ya Taifa ya Utafiti wa Magonjwa ya Bindamu (NIMR) kituo cha
Mwanza, wanatarajia kutoa matokeo ya utafiti wa chanjo ya ebola na saratani ya shingo
ya kizazi mwanzoni mwa mwaka 2021. Utafiti wa ugonjwa wa ebola ulianza mwaka 2015 baada ya kutokea
mlipuko katika nchi tano za Afrika ya Magharibi, ikiwemo ya Sierra Leone.  Akizungumza wakati wa kampeni ya ‘Tumeboresha Sekta ya Afya’
inayoendeshwa na maafisa habari kutoka Wizara ya Afya na taasisi zilizopo chini
yake, Mtafiti Mwandamizi wa kituo hicho, John Changarucha, alisema tafiti hizo
zitakuwa na nafasi kubwa ya kuishauri Serikali katika kulinda afya ya jamii. “Mlipuko huo ulifanya dunia ije pamoja kutafuta chanjo
itakayozuia ebola katika nchi hizo, sisi tulihusika na chanjo moja wapo
tuliweza kushirikisha watu wazima 25 na wamepewa chanjo, tulivyomaliza chanjo
iliweza kuzalisha kinga tulichokifanya ni kuwafuatilia hadi sasa” alisema.
 Kwa saratani ya shingo ya mlango wa kizazi, alisema ni tatizo  kubwa kwa kanda ya ziwa kuliko sehemu zingine
ila bado Serikali kupitia NIMR inaendelea na zoezi la ukusanyaji takwimu ili
kupata uhakika zaidi wa ukubwa wa 
tatizo.   “Tunaamini chanjo ya HPV ikiweza kutolewa kwa walengwa wote,
inaweza kupunguza saratani ya mlango wa kizazi ila cha muhimu itachukua muda
kwasababu wanaochanjwa ni miaka 14, mwaka kesho tunatoa majibu ya utafiti
tuliofanya,”alisema Changarucha. Kwa mujibu wa Changarucha, utafiti mwingine ni wa chanjo ya mlango wa
kizazi ili kuweza kutoa chanjo moja badala ya tatu. “Kwa kawaida wanatakiwa kupata chanjo tatu, dozi ya kwanza
ikitolewa ya pili baada ya miezi sita lakini bado kunachangamoto za utoaji
huduma kuna ambao hawajapata chanjo kama inavyotakiwa. “Nia ya utafiti ni kuwapa wengine chanjo moja, wengine mbili na
wengine tatu ili kuona kama chanjo moja inaweza kutosha kukinga, tunafatilia
kwa miezi 36 na tunatarajia kukamilisha Januari mwakani na kutoa matokeo kama
chanjo moja inatosha tutashauri Serikali kutumia chanjo moja ili kuokoa fedha
na muda utakaotumika kutoa chanjo zote,”alibainisha.   Mtafiti Mwandamizi kutoka kituo hicho Dk Kidola Jeremiah, alisema
utafiti mwingine wanaoufanya ni wa kufupisha matumizi ya dawa za kifua kikuu  (TB) ili kukabiliana na tatizo la usugu wa
dawa kwa wagonjwa hao. Alisema Mkoa wa Mwanza ni miongoni mwa mikoa yenye kiwango cha juu cha
maambukizi cha ugonjwa wa kifua kikuu. “Utafiti wa kufupisha dawa za kifua kikuu utaweza  kufanya wagonjwa kutumia dawa ipasavyo na kwa
wakati, hii itapunguza tatizo la usugu wa vimelea kwa dawa, watatumia dawa kwa
muda mfupi. “Pia itasaidi kupunguza mzigo wa dawa unaoagizwa kwa wagonjwa wa kifua
kikuu sasa wanatumia dawa nne kwa muda wa miezi sita, tunataka iwe moja
tunayofanyia majaribio itumike kwa miezi minne,”alisema Dk Jeremiah. Akizungumza mafanikio waliyopata kwa miaka minne ya uongozi wa
Serikali ya awamu ya tano, Mkurugenzi wa NIMR kituo cha Mwanza Dk. Safari
Kinung’hi, alisema kituo hicho kimechangia kwa kiasi kikubwa juhudi za kitaifa
za kudhibiti na kutokomeza magonjwa ya kichocho, minyoo ya tumbo, Ukimwi na malaria.  “Tumetekeleza miradi 10 za
kitafiti kukabiliana na kichocho na minyoo ya tumbo, tumegawa dawa kwa umma
kwenye wilaya saba, tafiti za maji na usafi. “Pia tulifanya utafiti kuelewa jinsi ambavyo konokono wa aina
mbalimbali wanavyoweza kusambaza kichocho na mchango wa ugonjwa wa kichocho
katika kueneza maambukizi ya Ukimwi,” Alisema. Mbali na hayo, utafiti unaonesha maambukizi ya VVU ni tatizo kubwa kwa
Mkoa wa Mwanza, huku kiwango cha maambukizi kikiwa asilimia 6.2, ambapo Mwanza
ni miongoni mwa mikoa yenye viwango cha juu. Dk. Safari Kinung’hi alisema NIMR imeendelea kutoa elimu inayolenga
kubadilisha tabia, huku ikiendelea kutoa huduma za upimaji wa hiari na ushauri
nasaha kwa jamii.