NEW YORK, MAREKANI RIPOTI mpya ya Umoja wa Mataifa (UN) imesema zaidi ya watoto 12,000 wameuawa
na kujeruhiwa katika mizozo ya kivita mwaka jana, asilimia kubwa wakiwa ni
kutoka Afghanistan, Palestina, Syria na Yemen. Aidha
ripoti hiyo ilisema vifo hivyo na majeraha ni miongoni mwa zaidi ya matukio
24,000 ya ukiukaji dhidi ya watoto yaliyothibitishwa na UN ikiwa ni pamoja na
kutumikishwa jeshini kama wapiganaji, dhuluma za kingono, utekaji na mashambulizi
shuleni na hospitalini. Ripoti
ya kila mwaka ya Katibu Mkuu wa Umoja wa Mataifa, Antonio Guterres kwa Baraza
la Usalama kuhusu watoto katika mizozo ya vita, inasema ukiukaji unaofanywa na
makundi ya wapiganaji upo pale pale, lakini kuna ongezeko la matukio ya
ukiukaji unaofanywa na wanajeshi wa Serikali na kimataifa ikilinganishwa na
mwaka juzi. Orodha
inayosubiriwa kwa hamu kutolewa na Guterres ya nchi ambazo zimefanya ukiukaji
mkubwa wa haki za watoto wakati wa migogoro, inaonekana kutokuwa na tofauti
kubwa na ya mwaka jana, kitu kinachoyakasirisha makundi ya haki za binadamu. Mashirika
ya Human Rights Watch na Watch list on Children Armed Conflict, yamekasirishwa
na kubakishwa muungano wa kijeshi unaoongozwa na Saudi Arabia kwenye orodha ya
wahusika ambao wameweka hatua za kuwalinda watoto, yakitaja ongezeko la vifo
vya watoto vinavyosababishwa na wanajeshi wa Serikali na wa muungano nchini
Yemen. Afghanistan
inaongoza orodha hiyo ambapo watoto 3,062 waliripotiwa kuuawa mwaka jana,
nchini Syria mashambulizi ya angani, mabomu ya mapipa na ya kutapakaa yaliwaua
na kuwajeruhi vijana 1,854 na nchini Yemen, watoto 1,689 waliuawa kutokana na
mapigano. Katika
mzozo wa Israel na Wapalestina, Umoja wa Mataifa umesema watoto wengi waliuliwa
mwaka jana huku kukiwa na idadi iliyothibitishwa ya watoto 59 wa Kipalestina na
2,756 kujeruhiwa. Kwa
mujibu wa ripoti hiyo, pande zinazohasimiana Somalia ziliwaingiza jeshini na
kuwatumikisha watoto 2,300, wengine wakiwa na umri mdogo kabisa wa miaka nane.
Wanamgambo wa Al-Shabaab waliongeza kwa kiasi kikubwa usajili wao kwa
kuwaingiza jeshini vijana 1,865. Nigeria
ilikuwa katika nafasi ya pili, ambapo watoto 1,947 waliingizwa vitani, wakiwemo
baadhi waliotumiwa kama walipuaji wa kujitoa mhanga. Somalia
pia ilikuwa na idadi kubwa ya takwimu zilizothibitishwa za unyanyasaji wa
kingono dhidi ya watoto, ambapo visa 331 viliripotiwa mwaka jana, ikifuatwa na
Congo na visa 277 ijapokuwa Guterres anasema matukio bado hayaripotiwi sana,
hasa kuwahusu wavulana kwa sababu ya unyanyapaa.  Somalia
pia ilikuwa na idadi kubwa ya watoto waliotekwa nyara mwaka jana ambao ni
1,609. Guterres
alisema maelfu ya watoto pia waliathiriwa na mashambulizi 1,023
yaliyothibitishwa kufanywa kwenye shule na hospitali mwaka jana.  Nchini
Syria, kulikuwa na mashambulizi 225 kwenye shule na vituo vya afya mwaka jana,
ikiwa ndiyo idadi kubwa tangu kuanza kwa vita mwaka 2011.  Aidha
kumekuwa na ongezeko la mashambulizi katika Jamhuri ya Afrika ya Kati,
Colombia, Libya, Mali, Nigeria, Somalia, Sudan na Yemen.