VERONICA ROMWALD– DAR ES SALAAM “NDOTO
ya kuwa daktari bingwa wa moyo, nimekuwa nayo muda mrefu, ilichochewa zaidi na
mazingira ambayo nilikuwa nikiishi kila siku hasa nilipokuwa nikisoma huko
Mbeya. “Kila
tulipofanya ziara za kimasomo hospitalini, nilikuwa najisikia huzuni,
nilipoelezwa kuhusu idadi kubwa ya vifo vya watoto na watu wazima vinavyotokana
na magonjwa ya moyo. “Huwa
nakosa raha kabisa, kwa kweli hali ile ndiyo iliyochochea nia niliyokuwa nayo
moyoni mwangu kwamba lazima nisomee na nibobee katika udaktari wa moyo,” ndivyo
alivyoanza kunieleza Maria Manyama (17), nilipokutana naye kwa mara ya kwanza
katika Taasisi ya Moyo Jakaya Kikwete (JKCI). Maria
aliyekuwa akisoma Shule ya Sekondari St. Francis Girls ya Mbeya, ni miongoni
mwa wanafunzi 10 bora waliohitimu kidato cha nne mwaka 2018. Ameshika
nafasi ya tatu kitaifa na akiwa msichana pekee aliyeshika nafasi ya kwanza
kitaifa katika matokeo yaliyotangazwa hivi karibuni na Baraza la Taifa la
Mitihani (Necta). Februari
Mosi, mwaka huu alifika JKCI akiwa ameambatana na walezi wake, lengo hasa likiwa
ni kujifunza kwa vitendo namna wataalamu wa taasisi hiyo wanavyofanya
kuchunguza na kutibu magonjwa ya moyo. “Ndicho
kilichonileta huku leo, kujifunza… kwa sababu ya maono yangu niliyonayo kwamba
baada ya masomo nije kuwa daktari bingwa wa moyo, hivyo nimekuja hapa kujifunza
kwa vitendo, kujionea namna ambavyo wataalamu wanafanya. “Nimeamua
kuja ili nijionee jinsi ambavyo madaktari waliopo hapa ambao tayari wamebobea
katika kuchunguza na kutibu moyo wanavyofanya katika kusaidia watu
wanaokabiliwa na magonjwa haya. “Nataka
kujifunza ‘knowledge’ walioyonayo jinsi wanavyoitumia kusaidia, angalau na mimi
nijifunze kitu kutoka kwao, ili ninapokwenda shuleni kuanza masomo yangu ya
kidato cha tano, nisome nikiwa tayari nina kitu kinachonipa msukumo wa dhati
kutoka ndani.  “Nataka nijifunze changamoto gani ambazo huwa
wanakabiliana nazo na jinsi gani huwa wanazitatua ili na mimi nitakapokuwa
shuleni nikisoma nijue niweke msukumo zaidi wapi katika kujifunza ili baadaye
niimarike zaidi kusaidia wagonjwa. “Kwa
sababu katika mazingira yale niliyoishi niliona hakukuwa na msaada mkubwa ambao
watu wanaokabiliwa na magonjwa haya walikuwa wakiupata. “Nikawa
naona ni changamoto kubwa ndiyo maana nikapata msukumo zaidi wa kujifunza ili
nije kuongeza nguvu ya kusaidia watanzania wenzangu wanaokabiliwa na magonjwa
haya,”anasema. Je ni bahati nasibu?  MTANZANIA lilihoji iwapo kufaulu
kwake ni tendo la bahati nasibu au alilitarajia kulingana na historia yake ya
kimasomo na au jinsi alivyokuwa amejiandaa kwa mtihani huo. “Siwezi
kusema kwamba matokeo haya ni bahati nasibu au ni kwa sababu nilijiandaa mno
kuliko wenzangu au rekodi yangu ya nyuma kimasomo inanibeba kwa sababu ya
kufanya vizuri darasani. “Hapana,
kwangu naona hii ni neema ambayo Mwenyezi Mungu amenipatia, ingawa ni kweli
nimekuwa nikifanya vizuri darasani tangu darasa la tano nimekuwa nikishika
namba za juu. “Kwa
hakika Mwenyezi Mungu amenisaidia, nilihakikisha pia naweka juhudi katika
masomo yangu, kwani kadiri mtu anavyoongeza juhudi kwenye masomo ndivyo
anavyojiweka pia kwenye nafasi ya kufanya vizuri zaidi kwenye ngazi ya Taifa,”anasema. Muda kwake ni mali Maria
anasema akiwa shuleni alijitahidi anapangilia vema muda wake na kuhakikisha
hapotezi hata sekunde moja kwa kufanya mambo yasiyo na maana kwake. “Nilihakikisha
kama ni muda wa kusoma najikita kwenye kusoma, nilipopewa nafasi ya uongozi
nilipata changamoto kubwa mno, niliona ni suala ambalo liliingilia muda wangu
wa masomo. “Kwa
sababu katika muda ambao nilitaka kujisomea nilikuwa nahitajika kwenye shughuli
za kiuongozi, ikabidi nikae chini kutafakari na kujipanga upya. “Nikapanga
ratiba na mikakati upya, nikapangilia muda wa kusoma na nilihakikisha ukifika
nautumia ipasavyo, basi ikawa kama ‘motivation’, nikasoma kwa nguvu zaidi
kufidia muda ule ambao nilikuwa nautumia kwenye shughuli za kiuongozi, nilijitahidi
kutunza muda wangu,” anasema. Kwanini wasichana ‘hawang’ari’ “Nadhani
ni kwa sababu hawajaamua kujiamini na kujikita zaidi katika kile wanachokitaka,
wengi naona hawajaweka ‘focus’ katika jambo moja, utaona wapo ambao wanatamani
vitu vingine ambavyo kwa wakati huo si vya msingi kwao. “Kwa
mfano unakuta mtu anataka kupendeza, kuiga kuwa kama watu wengine, wanakimbilia
mahusiano, wanataka kuonekana kwenye mitandao, wengine wanataka waonekane
wanajua vitu vingi zaidi lakini wanashindwa kabisa ‘ku-focus’ mambo ya msingi,”anasema. Amshangaza Daktari Ziara
ya Maria ni jambo lililomshangaza Mkurugenzi wa Kurugenzi ya Magonjwa
Shirikishi na Daktari Bingwa wa Magonjwa ya Moyo wa JKCI, Dellila Kimambo. “Ni
mara ya kwanza kuona jambo hili, ingawa najua kwa kawaida kuna ziara za
kimasomo lakini kwa binti huyu imekuwa tofauti, yaani amekuja kujifunza ili
anapokwenda shuleni awe tayari ana uelewa wa kumsaidia. “Nimeambiwa
ni msichana wa kwanza kitaifa, nampongeza kwa hatua hiyo, nadhani ni wakati
mwafaka kwa jamii yetu kujifunza, si tu kwa fani ya udaktari bali hata zile
nyingine, kuna umuhimu wa kipekee kufanya ziara za namna hii. “Ni
jambo ambalo nadhani linafaa kuigwa na wengine, hii inasaidia kumjenga katika
msingi ulio mzuri na iwe kwa fani zote, kwani atakapokwenda shuleni atakuwa
akijifunza kwa moyo na huku akiwa na picha halisi ya kile anachokitarajia
kufanya katika maisha yake. “Hatua
hii itasaidia vijana wetu wanapokwenda kujifunza shuleni wanakuwa na jambo
la msingi ndani yao linalowapa msukumo wa kujifunza zaidi na hata kuibua mambo
mapya zaidi. “Kwa
msingi huu, nimekubali kuwa mlezi wa Maria, nitahakikisha namsaidia popote pale
atakapokuwa akihitaji msaada ili aweze kufikia ndoto yake,”anasema. Baba mlezi Baba
mlezi wa Maria, Leonard Manyama anasema walipokea kwa furaha kubwa matokeo ya
binti yao huyo yalipotangazwa na Necta. “Ni
binti ambaye alianza kutushangaza siku nyingi kabla hata hawajafanya mtihani
husika, alitushirikisha kuhusu ndoto yake hiyo, hakika ni mtu ambaye anapenda
kuchunguza mambo. “Tangu
akiwa mdogo amekuwa akijituma katika kila kazi aliyopangiwa, aliifanya kwa
ufasaha na anapomaliza hurudi na kutoa ripoti,”anasema. Anasema
kabla hata hajafanya mtihani wa kumaliza kidato cha nne, Maria alianza kutafuta
kwenye mtandao shule itakayofaa kwenda kusoma kidato cha tano na sita. “Akatueleza
kulingana na matokeo ya miaka mitano iliyopita, anaona shule inayomfaa ni Feza
Sekondari, tukashangaa mno, yaani ameweza kufanya uchambuzi ambao hata sisi
watu wazima hatukufikiria. “Tukasema
tupo tayari hata kula ugali wa mchicha kila siku, kuhakikisha tunampeleka huko
akasome, tukaamua kumuweka karibu zaidi ili kumsaidia, matokeo yalipotoka
tulistaajabu, amefaulu kwa kiwango cha juu na uongozi wa Feza umekubali
kumsomesha bila malipo. “Kwa
kweli sisi kama wazazi na walezi wake tumemlea kwa muda mrefu ana kipaji na
uwezo mkubwa wa kujituma na kuishi kwa malengo, tabia ambayo alianza nayo muda
mrefu tangu akiwa mdogo. “Tulibaini
ana kipaji maalumu, tukahakikisha tunamlipia ada na kumpeleka kwenye shule
nzuri, tukamuweka karibu na imani, tukiamini asipokuwa karibu na Mungu
ataharibikiwa. “Tulijiweka
karibu naye, hakuna jambo atatuficha au tutamficha, kila siku tunamsihi siri
kubwa ya urithi wake ni elimu, hakika ametuelewa, amefanyia kazi hilo na
ametupa heshima kubwa mno ya kuwa wa kwanza kitaifa,” anasema. Manyama
anatoa rai kwa wazazi na walezi nchini kubadilika na kuwathamini watoto wa kike,
kwani nao wanao uwezo mkubwa sawa sawa na watoto wa kiume. “Watoto
wa kike ni majasiri, wanajielewa, wanajituma, jambo la msingi ni kujenga nao
mahusiano mazuri ili watushirikishe hata pale wanapokutana na vishawishi,
lakini si kujenga uadui kati yao na sisi,”anatoa rai. 