ایذه در دوره ساسانی نیز از شهرهای آباد و پرجمعیت به‌شمار می‌رفت و آتشکده آن تا زمان هارون الرشید برقرار بوده‌است از روزگار خلافت عمر بن الخطاب واژه ایذه عربی شد و آن را ایذج خواندند اولین رویارویی این مردم استقلال طلب تاریخ ایران با مسلمانان در سال  هـ ق  م رخ داد در این واقعه نعمان بن مقرن مزنی سردار عرب به خوزستان آمد و پس از گشودن رامهرمز به ایذه رفت و با شیرویه حکمران آنجا صلح نمود و شهر تسلیم شد در سال  هـ ق اولین درآمد حاصل از خراج ایذه و رامهرمز به حکومت بصره تخصیص یافت در سال  هـ ق مردم ایذه در برابر ابوموسی اشعری حاکم بصره سر به شورش برداشتند ولی کاری از پیش نبردند شهر ایذه در زمان خلفای عباسی کرسی ولایت بود و «ایذج الاهواز» خوانده می‌شد تا با محلی دیگر به همین نام در نزدیکی سمرقند اشتباه نشود این شهر در سده  هـ ق در دوران مغول مرکز حکومت اتابکان لرستان یا امرای فضلویه بود که از  هـ ق توسط ابوطاهر در سرزمین لر بزرگ و بخشی از خوزستان حکومت می‌کردند و برای نخستین بار آنان بودند که ایذه را مالمیر یا مال امیر ملک امیر نامیدند نخستین بار ابن بطوطه در نیمه نخست سده  هـ ق آن را به صورت مال امیر در سفرنامه خود آورده‌است