Λεγει προς αυτον ο βασιλικος Κυριε, καταβα πριν αποθανη το παιδιον μου. 	 Ut li cuînk quixye cui'chic re li Jesús: -Kâcua', bânu usilal cue. Yo'o chi junpât xban nak k'axal nim xyajel li cualal. Câmc re, chan li cuînk.


δια τουτο ουτω λεγει Κυριος ο Θεος Ιδου, εγω θελω εκτεινει την χειρα μου επι τους Φιλισταιους και θελω εκκοψει τους Χερεθαιους και εξαφανισει το υπολοιπον των λιμενων της θαλασσης 	 Joßcan nak lâin ninye nak tinpletik riqßuineb laj filisteo ut tinsach ruheb. Tinsach ruheb laj cereteo joß eb ajcuiß li joß qßuial queßcana chire li palau.Lâin tinqßueheb chixtojbal lix mâqueb ut tinqßue rêkaj reheb aßan li mâusilal queßxbânu. Eb aßan teßrecßa xrahil lin joskßil. Ut riqßuin aßan teßxqßue retal nak lâin li Kâcuaß.—


και προς ανατολας κατωκησεν εως της εισοδου της ερημου απο του Ευφρατου ποταμου διοτι τα κτηνη αυτων ειχον πληθυνθη εν τη γη Γαλααδ. 	 Queßcuan saß li oriente. Naticla saß li chaki chßochß ut nacuulac cuan cuiß li nimaß Eufrates xban nak queßqßuian lix quetômkeb aran Galaad.


εαν τις ομως περιπατη εν τη νυκτι, προσκοπτει, διοτι το φως δεν ειναι εν αυτω. 	 Abanan li ani nabêc chiru k'ojyîn, naxtich rib xban nak mâc'a' li cutan saken riq'uin. Li ani naxbânu jo' naraj li Dios inc'a' te'xcamsi chi toj mâji' nacuulac xk'ehil.


πλην το χρυσιον και το αργυριον, τον χαλκον, τον σιδηρον, τον κασσιτερον και τον μολυβδον, 	 Tento xnumsinquil saß xam chixjunil li chßîchß joß li oro, li plata, li bronce, li hierro ut li estaña joß ajcuiß li plomo.


Απο του περαν των ποταμων της Αιθιοπιας οι ικεται μου, η θυγατηρ των διεσπαρμενων μου, θελουσι φερει την προσφοραν μου. 	 Toj jun pacßal li nimaß li cuan Etiopía teßchâlk chak lin tenamit, li queßisîc saß lix tenamiteb. Ut teßxqßue cuißchic inlokßal ut teßxqßue cuißchic xmayej chicuu.


και εκδυσαντες αυτον ενεδυσαν αυτον χλαμυδα κοκκινην, 	 Que'risi li rak' ut que'xq'ue jun caki t'icr chirix jo' neque'rocsi li rey.


Ναι, ηγαπησε τον λαον υπο την χειρα σου ειναι παντες οι αγιοι αυτου και εκαθηντο εις τους ποδας σου, δια να λαβωσι τους λογους σου. 	 Li Kâcuaß naxraheb lix tenamit ut naxcoleb. Joßcan nak nequeßxcuikßib ribeb chiru ut nequeßxbânu li cßaßru naxye.


Ουτοι ειναι οι υιοι Εφραιμ κατα τας συγγενειας αυτων εκ Σουθαλα, η συγγενεια των Σουθαλαιτων εκ Βεχερ, η συγγενεια των Βεχεριτων εκ Ταχαν, η συγγενεια των Ταχανιτων 	 Aßaneb aßin li ralal xcßajol laj Efraín: eb li ralal xcßajol laj Sutela; eb li ralal xcßajol laj Bequer; ut eb li ralal xcßajol laj Tahán.


την Διμνα και τα περιχωρα αυτης, την Νααλωλ και τα περιχωρα αυτης πολεις τεσσαρας 	 Dimna ut Naalal. Câhib chi tenamit rochbeneb lix naßajeb lix quetômkeb.


Υψωσατε τους οφθαλμους σας εις τους ουρανους και βλεψατε εις την γην κατω διοτι οι ουρανοι θελουσι διαλυθη ως καπνος και η γη θελει παλαιωθη ως ιματιον και οι κατοικουντες εν αυτη θελουσιν αποθανει εξισου αλλ' η σωτηρια μου θελει εισθαι εις τον αιωνα και η δικαιοσυνη μου δεν θελει εκλειψει. 	 Ilonkex saß choxa ut ilonkex saß ruchichßochß. Li choxa tâsachk joß nak nasach li sib. Li ruchichßochß tâosokß joß nak na-osoß junak li tßicr. Ut eb li cristian telajeßcâmk. Abanan li colba-ib li ninqßue incßaß tâosokß. Tâcuânk ban chi junelic ut lin tîquilal incßaß tâpaltok.


Εως ποτε θελουσι προφερει και λαλει σκληρα; θελουσι καυχασθαι παντες οι εργαται της ανομιας; 	 ¿Joß najtil chic teßxkßetkßeti ribeb li incßaß useb xnaßleb? ¿Joß najtil chic teßxnimobresi ribeb riqßuin li cßaßru nequeßxye?


Φωνη ηκουσθη επι των υψηλων τοπων, κλαυθμος και δεησεις των υιων Ισραηλ διοτι διεστρεψαν την οδον αυτων, ελησμονησαν Κυριον τον Θεον αυτων. 	 Qui-abîc xyâb cux saß eb li tzûl. Aßan xyâb xcuxeb laj Israel nak yôqueb chi yâbac ut yôqueb chixtzßâmanquil xtenkßanquileb chicuu. Xeßxbânu li mâusilal ut xineßxtzßektâna lâin li Kâcuaß lix Dioseb.


οιτινες αναισθητουντες, παρεδωκαν εαυτοις εις την ασελγειαν, δια να εργαζωνται πασαν ακαθαρσιαν ακορεστως. 	 Inc'a' neque'xnau xutânac ut neque'xq'ue rib chixbânunquil li mâusilal. Neque'xbânu chixjunil li jo' mâjo'il aj na'leb.


λεγω δε τουτο, διοτι εκαστος απο σας λεγει Εγω μεν ειμαι του Παυλου, εγω δε του Απολλω, εγω δε του Κηφα, εγω δε του Χριστου. 	 ¿C'a'ut nak jalan jalânk nequec'oxla chêjûnkal? Cuan neque'xye: Lâo xtzolom laj Pablo. Ut cuan neque'xye: Lâo xtzolom laj Apolos. Ut cuan ajcui' li neque'xye: Lâo xtzolom laj Pedro ut cuan cui'chic neque'xye: Lâo xtzolom li Cristo.


Τοτε κρισις θελει κατασκηνωσει εν τη ερημω και δικαιοσυνη θελει κατοικησει εν τη καρποφορω πεδιαδι. 	 Ut saß chixjunileb li tenamit teßxbânu li tîquilal ut teßcuânk saß xyâlal.


Θορυβος θελει φθασει εως των περατων της γης διοτι ο Κυριος εχει κρισιν μετα των εθνων αυτος διαδικαζεται μετα πασης σαρκος θελει παραδωσει τους ασεβεις εις μαχαιραν, λεγει Κυριος. 	 Teßrabi chixjunileb toj saß xmaril li ruchichßochß nak li Kâcuaß li nimajcual Dios târakok âtin saß xbêneb li tenamit. Li Kâcuaß tixqßueheb chixjunileb chixtojbal lix mâqueb ut tixqßueheb chi camsîc riqßuin chßîchß li nequeßbânun re li mâusilal, chan li Kâcuaß.


Και ενω ανεχωρει εκειθεν ο Ιησους, ηκολουθησαν αυτον δυο τυφλοι, κραζοντες και λεγοντες Ελεησον ημας, υιε του Δαβιδ. 	 Ut nak qui-el aran li Jesús, cuib li mutz' yôqueb chi tâkênc re ut japjôqueb re chixyebal: -Chacuuxtâna taxak ku, at ralal xc'ajol li rey David.-


Υιοι Ιμμηρ, χιλιοι πεντηκοντα δυο. 	 Li ralal xcßajol laj Imer, aßan jun mil riqßuin cablaju roxcßâl.


Τωρα εισθε κεχορτασμενοι, τωρα επλουτησατε, εβασιλευσατε χωρις ημων και ειθε να εβασιλευητε, δια να συμβασιλευσωμεν και ημεις με σας. 	 Ac xc'ojla êch'ôl xban nak sa' êch'ôl lâex nak ac xetau êna'leb. Chanchanex li biom sa' lê pâbâl nak nequec'oxla. ¿Ma lâex chic rey nak nequec'oxla? Sa' êch'ôl lâex nak mâc'a' kacuanquil. Us raj ac ta cuan xetau êna'aj chok' rey, re nak tocuânk ajcui' raj lâo chi taklânc êrochben.


Ειπε προς αυτον ο Ιησους Παλιν ειναι γεγραμμενον, δεν θελεις πειρασει Κυριον τον Θεον σου. 	 Ut li Jesús quichak'oc ut quixye re: -Tz'îbanbil ajcui' sa' li Santil Hu chi jo'ca'in: Mâtz'âma xmilagro li Kâcua' lâ Dios yal chi mâc'a' rajbal. (Deut. 6:16)


αυτη δε, ουσα θυγατηρ του Αβρααμ, την οποιαν ο Σατανας εδεσεν, ιδου, δεκαοκτω ετη, δεν επρεπε να λυθη απο του δεσμου τουτου τη ημερα του σαββατου; 	 Li ixk a'in, a'an xcomoneb li ralal xc'ajol laj Abraham. Ac cuan cuakxaklaju chihab roquic laj tza xch'i'ch'i'inquil. Cui lâex nequehit lê bôyx sa' li hilobâl cutan, ¿ma inc'a' ta bi' târûk tinq'uirtesi li ixk a'in sa' li hilobâl cutan? chan.


και εξαφθη η οργη του Κυριου εναντιον σας, και κλειση τον ουρανον, δια να μη βρεξη, και η γη να μη δωση τους καρπους αυτης και εξολοθρευθητε παραυτα εκ της γης της αγαθης, την οποιαν διδει εις εσας ο Κυριος. 	 Cui têlokßoni li jalanil Dios, li Kâcuaß tâjoskßok saß êbên ut incßaß chic tixqßue chak li hab saß xbên li chßochß. Ut incßaß chic tâêlk chi châbil li ru lê racuîmk. Ut lâex texcâmk chi junpât saß li châbil chßochß li tixqßue êre li Kâcuaß.


ουχι κατα την διαθηκην, την οποιαν εκαμον προς τους πατερας αυτων, καθ' ην ημεραν επιασα αυτους απο της χειρος δια να εξαγαγω αυτους εκ γης Αιγυπτου διοτι αυτοι παρεβησαν την διαθηκην μου και εγω απεστραφην αυτους, λεγει Κυριος 	 Mâcuaß joß li contrato li quinbânu riqßuineb lix xeßtônil yucuaß nak quebinchßilo chak chi rukßeb nak quicuisiheb chak saß li tenamit Egipto. Usta lâin chanchanin jun li bêlomej chokß reheb, abanan eb aßan queßxsach xcuanquil li contrato quinbânu riqßuineb junxil.


Και επραξε το ευθες ενωπιον του Κυριου, κατα παντα οσα ειχε πραξει Αμασιας ο πατηρ αυτου. 	 Laj Azarías quixbânu li us chiru li Kâcuaß joß quixbânu laj Amasías lix yucuaß.


Και αποκριθεις ο Ναβουχοδονοσορ ειπε προς αυτους, Τωοντι, Σεδραχ, Μισαχ και Αβδε-νεγω, τους θεους μου δεν λατρευετε και την εικονα την χρυσην, την οποιαν εστησα, δεν προσκυνειτε; 	 Ut laj Nabucodonosor quiâtinac ut quixpatzß reheb: —At Sadrac, at Mesac, ut at Abed-nego, ¿ma yâl nak lâex incßaß nequelokßoni lin dios? ¿Ma yâl nak incßaß xecuikßib êrib chixlokßoninquil li jalam ûch oro li xinxakab? chan.


Ο δε Δαβιδ εκαθησεν εν τη ερημω, εν τοποις οχυροις, και εμενεν επι τινος ορους εν τη ερημω Ζιφ. Και αυτον εζητει ο Σαουλ πασας τας ημερας ο Θεος ομως δεν παρεδωκεν αυτον εις την χειρα αυτου. 	 Laj David quicana chi cuânc saß li chaki chßochß saß jun li tzûl aran Zif. Rajlal cutan laj Saúl quixsicß laj David. Abanan li Dios incßaß quixkßaxtesi saß rukß.


Και εξετυλιξεν αυτον ενωπιον μου και ητο γεγραμμενος εσωθεν και εξωθεν, και εν αυτω γεγραμμενοι κλαυθμοι και θρηνωδιαι και ουαι. 	 Quixte li hu chicuu ut tzßîbanbil ru li hu xcaß pacßalil. Saß li hu aßan tzßîbanbil retalil chixjunil li yâbac ut li raylal li tâchâlk saß xbêneb laj Israel.


Εν τουτω γνωριζονται τα τεκνα του Θεου και τα τεκνα του διαβολου. Πας οστις δεν πραττει δικαιοσυνην δεν ειναι εκ του Θεου, ουδε οστις δεν αγαπα τον αδελφον αυτου. 	 Riq'uin a'in na'nôqueb ru li ralal xc'ajol li Dios ut na'nôqueb ajcui' ruheb li ralal xc'ajol laj tza: li ani inc'a' naxbânu li tîquilal, ut li ani inc'a' naxra li ras rîtz'in, a'an mâcua'eb ralal xc'ajol li Dios.


Λαβοντες δε παντες θαρρος, ελαβον και αυτοι τροφην 	 Riq'uin a'in quic'ojla xch'ôleb chixjunileb ut que'oc ajcui' chi cua'ac eb a'an.


Και το πρωι εγεινε λογος Κυριου προς εμε λεγων, 	 Saß li cutan jun chic li Kâcuaß quiâtinac cuißchic cuiqßuin.


εν τω πρωτω ετει της βασιλειας αυτου, εγω ο Δανιηλ ενοησα εν τοις βιβλιοις τον αριθμον των ετων, περι των οποιων ο λογος του Κυριου εγεινε προς Ιερεμιαν τον προφητην, οτι ηθελον συμπληρωθη εβδομηκοντα ετη εις τας ερημωσεις της Ιερουσαλημ. 	 saß ajcuiß li chihab aßan nak cuan chokß rey laj Darío, lâin aj Daniel quin-oc chirilbal saß li Santil Hu ut quicuil nak lajêb xcâcßâl chihab tâcuânk chi jucßbil ru li tenamit Jerusalén joß quiyeheß re laj Jeremías xban li nimajcual Dios.


Τοτε κατεβην εις τον οικον του κεραμεως, και ιδου, ειργαζετο εργον επι τους τροχους. 	 Joßcan nak côin saß rochoch laj pacßonel ut aßan yô chi pacßoc saß xbên lix pacßlebâl.


και επι σε και επι τον λαον σου και επι παντας τους θεραποντας σου θελουσιν αναβη οι βατραχοι. 	 Telajeßpiscßok châcuix lâat joß ajcuiß chirixeb chixjunileb li tenamit. Telajeßpiscßok ajcuiß chirixeb lâ môs”, chan li Dios.


Υιοι Βηβαι, εξακοσιοι εικοσιτρεις. 	 Li ralal xcßajol laj Bebai, aßan cuakib ciento riqßuin oxib xcaßcßâl.


Η δε ειπε προς αυτην, Μικρον πραγμα ειναι, οτι ελαβες τον ανδρα μου; και θελεις να λαβης και τους μανδραγορας του υιου μου; και η Ραχηλ ειπε, Λοιπον ας κοιμηθη μετα σου ταυτην την νυκτα, δια τους μανδραγορας του υιου σου. 	 Lix Lea quixye re lix Raquel: —¿Cßaß chic ru tâcuaj anakcuan? Ac xamakß lin bêlom chicuu ut anakcuan tâcuaj tâmakß cuißchic lin ixki kßên li xcßam chak inyum, chan. Ut lix Raquel quichakßoc ut quixye re, —Cui tâqßue cue li ixki kßên, laj Jacob naru tâxic jun kßojyînak âcuiqßuin, chan.


Ο Εκκλησιαστης εζητησε να ευρη λογους ευαρεστους και το γεγραμμενον ητο ευθυτης και λογοι αληθειας. 	 Quinqßue inchßôl chixsicßbal ruheb li âtin re nak tintzßîba li naßleb aßin chi tzßakal re ru riqßuin châbil âtin.


Συ, Κυριε, κατοικεις εις τον αιωνα ο θρονος σου διαμενει εις γενεαν και γενεαν. 	 Abanan, lâat at Kâcuaß, lâat li tzßakal rey chi junelic kße cutan. Ut lâ cuanquil cuan chi junelic.


Και καθ' εκαστην ημεραν περιεπατει ο Μαροδοχαιος εμπροσθεν της αυλης του γυναικωνος, δια να μανθανη πως ειχεν η Εσθηρ και τι εγεινεν εις αυτην. 	 Rajlal cutan nanumeß laj Mardoqueo chiru lix nebâl li rochoch li rey bar cuanqueb cuiß li tukß ixk re xnaubal chanru lix Ester, ma sa saß xchßôl ut ma châbileb riqßuin.


και η ζωη εφανερωθη, και ειδομεν και μαρτυρουμεν και απαγγελλομεν προς εσας την ζωην την αιωνιον, ητις ητο παρα τω Πατρι και εφανερωθη εις ημας 	 Quic'utbesîc chiku li naq'uehoc yu'am. Quikil ru a'an. Jo'can nak nakach'olob xyâlal chêru chirix a'an, li naq'uehoc yu'am chi junelic. A'an li cuan chak riq'uin li Acuabej Dios. A'an quixc'utbesi rib chiku.


Και εξεγερθεις ο Ιακωβ εκ του υπνου αυτου, ειπε, Βεβαια ο Κυριος ειναι εν τω τοπω τουτω, και εγω δεν ηξευρον. 	 Laj Jacob qui-aj ru ut quixye: —Relic chi yâl nak li Kâcuaß Dios cuan saß li naßajej aßin. Ut lâin incßaß xinnau nak xin-oc chi hilânc arin, chan.


Και τωρα πεμψον εις Ιοππην ανθρωπους και προσκαλεσον τον Σιμωνα, οστις επονομαζεται Πετρος 	 Anakcuan tinye âcue takla cuib oxibakeb li cuînk aran Jope chixc'ambal chak li cuînk aj Simón xc'aba'. Aj Pedro nayeman ajcui' re.


Εγεννησε δε παλιν και αλλον υιον και εκαλεσε το ονομα αυτου Σηλα ητο δε ο Ιουδας εν Χασβι, οτε εγεννησε τουτον. 	 Laj Judá quicuan rox li ralal riqßuin li ixk aßan ut quixqßue aj Sela chokß xcßabaß. Laj Sela, aßan quiyoßla saß li tenamit Quezib.


Δια τουτο εξεχυθη η οργη μου και ο θυμος μου και εξεκαυθη εν ταις πολεσι του Ιουδα και εν ταις πλατειαις της Ιερουσαλημ και εγειναν ερημοι, αβατοι, ως την ημεραν ταυτην. 	 Joßcan nak quinumta lin joskßil saß xbêneb ut quicuisi injoskßil saß xbêneb li tenamit li cuanqueb Judá ut saß eb li be li cuanqueb Jerusalén. Lâin quinsach ruheb ut mâcßaß cuan saß eb li tenamit toj chalen anakcuan.


Εαν δε τεκνα και κληρονομοι, κληρονομοι μεν Θεου, συγκληρονομοι δε Χριστου, εαν συμπασχωμεν, δια να γεινωμεν και συμμετοχοι της δοξης αυτου. 	 Ut xban nak lâo ralal xc'ajol li Dios, kochben li Cristo nak takêchani chixjunil li quixyechi'i ke li Dios. Cui totz'akônk riq'uin li raylal li quixc'ul li Cristo, jo'can nak toxotz'akônk ajcui' kochben sa' lix nimal xlok'al.


Ο δε αφηκε τους βοας και ετρεξε κατοπιν του Ηλια και ειπεν, Ας ασπασθω, παρακαλω, τον πατερα μου και την μητερα μου, και τοτε θελω σε ακολουθησει. Και ειπε προς αυτον, Υπαγε, επιστρεψον διοτι τι εκαμα εις σε; 	 Saß junpât quixcanab lix bôyx laj Eliseo ut quiâlinac chirix laj Elías ut quixye re: —Inchakßrabihakeb cuan chak lin naß inyucuaß xbên cua ut chirix aßan tinxic châcuix, chan. Ut laj Elías quixye re: —Us biß. Abanan, chicuânk taxak saß âchßôl li cßaßru xinbânu âcue, chan.Laj Eliseo quisukßi cuan cuiß lix bôyx. Quixcamsiheb li bôyx cuib ut quixchik lix tibeleb. Li cheß li naqßueman saß xcux li bôyx quicßanjelac chokß xsißil. Nak ac xchakßac li tib, laj Eliseo quixqßue chixtiu eb li tenamit. Chirix chic aßan laj Eliseo cô chirix laj Elías ut quicßanjelac chiru.


Και οτε απελυσε τον λαον ο Ιησους, οι υιοι Ισραηλ υπηγον εκαστος εις την κληρονομιαν αυτου, δια να κατακληρονομησωσι την γην. 	 Ut laj Josué quixchakßrabiheb laj Israel ut queßcôeb chi xjunjûnkaleb chi cuânc saß lix naßajeb li queßrêchani.


Διοτι ουτω λεγει Κυριος Ιδου, εκεινοι εις τους οποιους δεν προσηκε να πιωσιν απο του ποτηριου, τωοντι επιον και συ θελεις μεινει ολως ατιμωρητος; δεν θελεις μεινει ατιμωρητος αλλ' εξαπαντος θελεις πιει. 	 Li Kâcuaß quixye chi joßcaßin: —Cui eb li mâcßaßeb xmâc queßqßueheß chixcßulbal li raylal, ¿ma tojaß ta chic lâex incßaß texqßuehekß chixtojbal rix lê mâc? Tento nak lâex têtoj rix lê mâc.


και ειπον προς τον Μωυσην, λεγοντες, Ο λαος φερει πλειοτερον παρα το ικανον δια την υπηρεσιαν του εργον, το οποιον ο Κυριος προσεταξε να γεινη. 	 Ut queßxye re: —Kßaxal nabal cuißchic li mayej yôqueb chixqßuebal li tenamit. Ac xtzßakloc li joß qßuial tâcßanjelak ke re xyîbanquil chixjunil li quixye li Kâcuaß, chanqueb.


Αλλ' ο Κυριος δεν ηθελησε να εξολοθρευση τον οικον του Δαβιδ, δια την διαθηκην την οποιαν εκαμε προς τον Δαβιδ, και διοτι ειπε να δωση λυχνον εις αυτον και εις τους υιους αυτου παντοτε. 	 Abanan li Kâcuaß incßaß quiraj xsachbal ruheb li ralal xcßajol laj David xban li contrato li quixbânu riqßuin laj David nak quixye re nak junelic cuânk junak reheb li ralal xcßajol tâoc chokß rey.


Και αφηρεσε τους ξενους θεους και την εικονα απο του οικου του Κυριου και παντα τα θυσιαστηρια, τα οποια ωκοδομησεν εν τω ορει του οικου του Κυριου και εν Ιερουσαλημ και ερριψεν αυτα εξω της πολεως. 	 Laj Manasés quilajxpoßi eb li yîbanbil dios ut quirisi li jalam ûch li quixqßue saß lix templo li Kâcuaß. Quirisiheb ajcuiß li artal li quixqßue junxil saß li tzûl li cuan cuiß li templo joß eb ajcuiß li cuanqueb Jerusalén ut quixtzßek toj chirix li tenamit.


Και προσεταξε τους οχλους να καθησωσιν επι την γην. 	 Ut li Jesús quixtaklaheb li tenamit chi c'ojlâc chiru ch'och'.


Παντα δοκιμαζετε, το καλον κατεχετε 	 Cheq'uehak ban retal chixjunil ut chec'ûlahak sa' êch'ôl li c'a'ru us.


Θελω δε παντες να λαλητε γλωσσας, μαλλον δε να προφητευητε διοτι ο προφητευων ειναι μεγαλητερος παρα ο λαλων γλωσσας, εκτος εαν διερμηνευη, δια να λαβη οικοδομην η εκκλησια. 	 Nacuaj raj nak chêjunilex tex-âtinak ta sa' jalanil âtin li inc'a' natauman ru. Abanan k'axal cui'chic nacuaj raj nak chêjunilex têye resil reheb lê ras êrîtz'in sa' lê râtinobâl c'a'ru quic'ute' chêru xban li Dios. K'axal us nak têye li râtin li Dios sa' lê râtinobâl chiru li âtinac sa' jalanil âtin li inc'a' natauman ru. Abanan cui junak naâtinac sa' jalanil âtin, tento nak tâjalmânk ru li râtin re nak eb laj pâbanel te'xtau ru li c'a'ru tixye ut te'tenk'âk xban.


και θελεις αναβη εναντιον του λαου μου Ισραηλ ως νεφος, δια να σκεπασης την γην τουτο θελει εισθαι εν ταις εσχαταις ημεραις και θελω σε φερει εναντιον της γης μου, δια να με γνωρισωσι τα εθνη, οταν αγιασθω εν σοι, Γωγ, ενωπιον αυτων. 	 Chanchan nak li chok tixmuk li tenamit nak texxic chi pletic riqßuineb lin tenamit Israel. Saß eb li cutan teßchâlk tatintakla saß lin tenamit chi pletic re nak chixjunileb li xnînkal ru tenamit teßxqßue retal nak lâin li Kâcuaß nak tincßut lin santilal chiruheb nak tinqßue laj Gog chi numtâc saß xbêneb laj Israel.


Λεγει ο μαρτυρων ταυτα Ναι, ερχομαι ταχεως. Αμην, ναι, ερχου, Κυριε Ιησου. 	 Li Jesús li nach'oloban xyâlal li c'a'ak re ru a'in naxye: -Relic chi yâl chi sêb tinchâlk.- Jo'can taxak. Châlkat, at Kâcua' Jesús.A' taxak li usilal li naxq'ue li Kâcua' Jesucristo chicuânk êriq'uin chêjunilex lâex laj pâbanel. Jo'can taxak.


Και η θυγατηρ του ιερεως, αν ηναι νενυμφευμενη μετα ανδρος ξενου, αυτη δεν θελει τρωγει απο των αγιων των προσφορων. 	 Cui lix rabin laj tij nasumla riqßuin junak cuînk mâcuaß aj tij, li ixk aßan incßaß naru tixtzaca li santobresinbil tzacaêmk.


Και ο Κυριος των δυναμεων θελει σηκωσει επ' αυτον μαστιγα, κατα την πληγην της Μαδιαμ εν τω βραχω Ωρηβ και καθως η ραβδος αυτου υψωθη επι την θαλασσαν, ουτω θελει υψωσει αυτην κατα τον τροπον της Αιγυπτου. 	 Ut li nimajcual Dios tixqßueheb chixtojbal xmâqueb joß quixbânu reheb laj Madián nak quixcamsiheb saß li sakônac li cuan aran Oreb. Tixcßut lix cuanquil chiruheb laj Asiria joß nak quixcßut chiruheb laj Egipto nak queßoc chi numecß saß li Caki Palau.


ουτω καταδιωξον αυτους με την ανεμοζαλην σου, και με τον ανεμοστροβιλον σου κατατρομαξον αυτους. 	 Chacuâlinaheb riqßuin lâ joskßil ut seßbesiheb re nak teßêlelik.


Εαν λαλω τας γλωσσας των ανθρωπων και των αγγελων, αγαπην δε μη εχω, εγεινα χαλκος ηχων η κυμβαλον αλαλαζον. 	 Cui ta lâin q'uebil inmâtan xban li Dios chi âtinac sa' râtinobâleb li cuînk ut cui ta cuan inmâtan chi âtinac sa' râtinobâleb li ángel, abanan cui inc'a' ninraheb li cuas cuîtz'in, lâin chanchanin li ch'îch' natambâc xyâb ut chanchanin li campana natzintzot xyâb chi mâc'a' rajbal.


Και εγω δεν επρεπε να λυπηθω υπερ της Νινευη, της πολεως της μεγαλης, εν η υπαρχουσι πλειοτεροι των δωδεκα μυριαδων ανθρωπων, οιτινες δεν διακρινουσι την δεξιαν αυτων απο της αριστερας αυτων, και κτηνη πολλα; 	 Cui ra xacuecßa nak xchakic li jun tôn chi cßum, ¿ma tojaß ta chic lâin incßaß tincuil xtokßobâl ruheb li tenamit Nínive? Saß li tenamit aßan cuan numenak cuakcßâl mil chi cristian ut eb aßan incßaß nequeßxnau xqßuebal retal bar cuan li us ut bar cuan li incßaß us. Ut cuanqueb ajcuiß nabal li xul. ¿Ma incßaß ta biß us xtokßobanquil ru li tenamit aßan? chan li Dios.


διοτι ειχον ιδει προλαβοντως Τροφιμον τον Εφεσιον μετ' αυτου εν τη πολει, τον οποιον ενομιζον οτι ο Παυλος εισηγαγεν εις το ιερον. 	 Que'xye a'an xban nak que'ril ru laj Trófimo aj Efeso chirochbeninquil sa' li tenamit. Sa' xch'ôleb a'an nak laj Pablo qui-ocsin re laj Trófimo sa' li templo.


Πλην πρεπει εγω σημερον και αυριον και την εφεξης ημεραν να υπαγω διοτι δεν ειναι δυνατον προφητης να απολεσθη εξω της Ιερουσαλημ. 	 Abanan tento nak yôkin chi xic anakcuan, cuulaj, ut ca'bej. Tento tincuulak Jerusalén re nak tincamsîk aran xban nak inc'a' naru tâcamsîk junak profeta sa' jalan na'ajej. Tento nak aran Jerusalén tincamsîk, cha'kex re.


Και εδεσαν εις αυτο ταινιαν κυανην, δια να συναψωσιν αυτο ανωθεν επι της μιτρας καθως προσεταξεν ο Κυριος εις τον Μωυσην. 	 Ut riqßuin jun cßam azul queßxbacß li oro chiru li mitra li teßxqßue saß xjolomeb joß quiyeheß re laj Moisés xban li Kâcuaß.


Και ο αγρος του Εφρων, οστις ητο εν Μαχπελαχ, εμπροσθεν της Μαμβρη, ο αγρος και το σπηλαιον το εν αυτω και παντα τα δενδρα τα εν τω αγρω και εν πασι τοις οριοις κυκλω, ησφαλισθησαν 	 Laj Efrón quixkßaxtesi re laj Abraham li chßochß Macpela xcßabaß, li nacana jun pacßal Mamre. Quixkßaxtesi ajcuiß li ochoch pec li cuan aran, joß eb ajcuiß chixjunil li cheß li joß qßuial cuan saß li chßochß.


συναχθητε και ακουσατε, υιοι του Ιακωβ, και ακροασθητε τον Ισραηλ τον πατερα σας. 	 Chßutubomak êrib ut têrabi li cuâtin, ex cualal. Têrabi li cßaßru tinye êre. Lâin laj Israel, lê yucuaß.


Ησαν πεινωντες και διψωντες η ψυχη αυτων απεκαμνεν εν αυτοις. 	 Osoßqueb re xban xtzßocajiqueb ut xban xchaki eleb.


ο δε βασιλευς Σολομων θελει εισθαι ευλογημενος, και ο θρονος του Δαβιδ εστερεωμενος ενωπιον του Κυριου εως αιωνος. 	 Abanan li Dios tâosobtesînk cue lâin ut aßan tixxakab saß xnaßaj lix cuanquileb li ralal xcßajol laj David chi junelic kße cutan, chan.Ut chirix aßan, li rey Salomón quixtakla laj Benaía li ralal laj Joiada chixcamsinquil laj Simei. Joßcan nak lix cuanquil laj Salomón quicana chi xakxo saß xnaßaj.


διοτι παρα Κυριου εγεινε το να σκληρυνθωσιν αι καρδιαι αυτων, να ελθωσιν εις μαχην κατα του Ισραηλ, δια να εξολοθρευθωσι, να μη γεινη εις αυτους ελεος, αλλα να εξαφανισθωσι, καθως ο Κυριος προσεταξεν εις τον Μωυσην. 	 Li Kâcuaß quixcacuubresi lix chßôleb li tenamit li cuanqueb Canaán re nak teßpletik, re nak teßsachekß ruheb chixjunileb xbaneb laj Israel. Li Kâcuaß Dios ac quixye re laj Moisés nak incßaß teßril xtokßobâl ruheb. Teßxcamsiheb ban chixjunileb.


οι μυρμηκες, οιτινες ειναι λαος αδυνατος αλλ' εν τω θερει ετοιμαζουσι την τροφην αυτων 	 Eb li sânc mâcßaßeb xmetzßêu. Abanan nequeßxcßûla lix tzacaêmkeb saß sakßehil re nak tâcuânk xtzacaêmkeb saß habalkße.


Διοτι εκτισας το πορνικον οικημα σου εν τη αρχη πασης οδου, και εκαμες το πορνοστασιον σου εν παση πλατεια και δεν εσταθης ως πορνη, καθοτι κατεφρονησας μισθωμα, 	 Saß chixjunileb li be cayîb li naßajej li najt xteram re tâlokßoni cuiß li jalanil dios. Cayîbeb li artal saß eb li naßajej li cuanqueb cuiß nabal li cristian re tâbânu li mâusilal. Abanan incßaß cacßul lâ tojbal joß nequeßxbânu li ixk li nequeßxcßayi ribeb.


Και υιοι του Λωταν, Χορρι και Αιμαμ αδελφη δε του Λωταν, Θαμνα 	 Eb li ralal laj Lotán, aßaneb aßin: laj Hori ut laj Homam. Lix Timna, aßan li ranab laj Lotán.


Και ειπεν ο Σαουλ, Ακουσον τωρα, υιε του Αχιτωβ. Ο δε απεκριθη, Ιδου εγω, κυριε μου. 	 Laj Saúl quixye: —At Ahimelec, abi li tinye, chan. Laj Ahimelec quixye: —At rey, âtinan. Tincuabi li cßaßru tâye, chan.


Ο κοπιαζων γεωργος πρεπει πρωτος να μεταλαμβανη απο των καρπων. 	 Laj c'alom li nac'anjelac chi cau tento nak a'an li xbên li tâtz'ak ru li racuîmk.


και εις θυσιαν ειρηνικην, δυο βοες, κριοι πεντε, τραγοι πεντε, αρνια ενιαυσια πεντε. Τουτο ητο το δωρον του Αχιεζερ, υιου του Αμμισαδαι. 	 ut cuib li bôyx ut ôb li têlom carner, ôb li têlom chibât, ut ôb li têlom carner jun chihab cuan reheb re teßmayejâk re xcßambaleb rib saß usilal riqßuin li Dios. Aßin li mayej li quixqßue laj Ahiezer li ralal laj Amisadai.


Εκ των υιων Ασουμ, Ματθεναι, Ματταθα, Ζαβαδ, Ελιφελετ, Ιερεμαι, Μανασσης και Σιμει. 	 Xcomoneb li ralal xcßajol laj Hasum, aßaneb aßin: laj Matenai, laj Matata, laj Zabad, laj Elifelet, laj Jeremai, laj Manasés ut laj Simei.


Ακουσατε μου, σκληροκαρδιοι, οι μακραν απο της δικαιοσυνης. 	 Cherabihak li yôquin chixyebal lâex li cau êchßôl, lâex li nequecßoxla nak incßaß texcolekß.Lâin chi sêb texincol. Cuulac re xkßehil nak texcolekß. Chi sêb tinnumtâk saß xbêneb li xicß nequeßiloc cue. Lâin tincolok re Sión ut lâin tinqßue xlokßaleb laj Israel.—


Και εισηγαγε τους ιερεις και τους Λευιτας, και συνηγαγεν αυτους εις την ανατολικην πλατειαν, 	 Quixtakla xbokbaleb laj tij ut eb laj levita ut quixchßutubeb saß li nebâl li nacana saß li este.


Και ειδον και ιδου, ομοιωμα ως θεα πυρος απο της θεας της οσφυος αυτου και κατω πυρ, και απο της οσφυος αυτου και επανω ως θεα λαμψεως, ως οψις ηλεκτρου. 	 Ut quicuil jun li chanchan cuînk. Quicßutun chicuu nak naticla saß xcßâmal xsaß toj takßa saß li rok chanchan xam. Ut naticla saß xcßâmal xsaß toj saß lix jolom chanchan li chßîchß nalemtzßun.


Και εβαλεν ο Δαβιδ φρουρας εν τη Συρια της Δαμασκου και οι Συριοι εγειναν δουλοι του Δαβιδ υποτελεις. Και εσωσεν ο Κυριος τον Δαβιδ πανταχου οπου επορευετο. 	 Chirix aßan laj David quixyîb xnaßajeb li soldados re teßcßacßalênk saß li tenamit Damasco li cuan saß xcuênt Siria. Ut eb laj Siria queßcana rubel xcuanquil ut queßxtoj rix lix naßajeb. Yalak bar cô chi pletic laj David, li Kâcuaß quitenkßan re, re nak us qui-el.


Χειλη υπεροχης δεν αρμοζουσιν εις τον αφρονα πολυ ολιγωτερον χειλη ψευδους εις τον αρχοντα. 	 Incßaß us chokß reheb li mâcßaß xnaßleb nak teßxnimobresi ribeb chi âtinac. Joßcan ajcuiß li cuînk li cuan xcuanquil, incßaß us cui naticßtißic.


Και εξηγερθη ο Δαβιδ ενωρις το πρωι και αφησας τα προβατα εις φυλακα, ελαβε και υπηγε, καθως προσεταξεν αυτον ο Ιεσσαι και ηλθεν εις το περιχαρακωμα, ενω το στρατευμα εξηρχετο εις παραταξιν και ηλαλαξαν προς την μαχην 	 Cuulajak chic nak toj ekßela laj David quicuacli ut quixcanabeb li carner saß rukß jalan chic re nak aßan chic tâilok reheb. Quixcßam li tzacaêmk ut cô joß quiyeheß re xban laj Isaí lix yucuaß. Nak quicuulac cuanqueb cuiß lix muhebâleb li soldados, ac xiqueb re chi pletic ut yôqueb chixjapbal reheb.


Αι πολεις αυται ησαν εκαστη μετα των περιχωρων αυτων κυκλω ουτως ησαν πασαι αι πολεις αυται. 	 Eb li tenamit aßin xjunes cuanqueb ut cuan lix naßajeb lix quetômk chi xjun sutam. Joßcaßin nak quiqßueheß xnaßajeb li ralal xcßajol laj Leví.


Ο λαος ουτος με πλησιαζει με το στομα αυτων και με τα χειλη με τιμα, η δε καρδια αυτων μακραν απεχει απ' εμου. 	 Li tenamit a'in niquine'xlok'oni ca'aj cui' riq'uin xtz'ûmal reheb. Moco neque'xbânu ta chi anchal xch'ôleb.


Και αφου πληρωθωσιν αι ημεραι σου, δια να υπαγης μετα των πατερων σου, θελω αναστησει μετα σε το σπερμα σου, το οποιον θελει εισθαι εκ των υιων σου, και θελω στερεωσει την βασιλειαν αυτου. 	 Nak tâcuulak xkßehil nak tatcâmk, tatxic chi hilânc saß xyânkeb lâ xeßtônil yucuaß. Lâin tinqßue chokß âcuêkaj jun reheb lâ cualal. Ut tinxakab saß xnaßaj lix cuanquilal.


Οι δε αλλοι μαθηται ηλθον με το πλοιαριον διοτι δεν ησαν μακραν απο της γης, αλλ' εως διακοσιας πηχας συροντες το δικτυον των ιχθυων. 	 Ut eb lix comon que'chal sa' li jucub. Yôqueb chixquelonquil lix yoy nujenak chi car. Moco najt ta cuanqueb chire li palau, yal oc'âl metro tana.


και εβαπτιζοντο εν τω Ιορδανη υπ' αυτου, εξομολογουμενοι τας αμαρτιας αυτων. 	 Que'xxôto xmâqueb ut laj Juan naxcubsiheb xha' sa' li nima' Jordán.


Και κατεκαυσαν την πολιν εν πυρι και παντα τα εν αυτη μονον το αργυριον και το χρυσιον και τα σκευη τα χαλκινα και τα σιδηρα εδωκαν εις το θησαυροφυλακιον του οικου του Κυριου. 	 Ut chirix aßan queßxcßat li tenamit. Mâcßaß chic quicana. Caßaj cuiß li oro, li plata, ut li cßaßak re ru yîbanbil riqßuin bronce ut hierro, aßan queßxxoc ut queßxqßue saß li naßajej li xocxo cuiß li cßaßru nacßanjelac chiru li Kâcuaß.


Λοιπον, αν και σας εγραψα, δεν εκαμον τουτο δια τον αδικησαντα, ουδε δια τον αδικηθεντα, αλλα δια να φανερωθη προς εσας η σπουδη ημων, την οποιαν εχομεν δια σας ενωπιον του Θεου. 	 Jo'can ut nak xintz'îba li hu a'an inc'a' xinbânu sa' xc'aba' li quibânun mâusilal chi moco sa' xc'aba' li quic'uluc raylal. Xinbânu ban re nak chic'utûnk chiru li Dios nak c'ojc'o êch'ôl cuiq'uin.


Και τουτο το οποιον επραττεν εφανη κακον εμπροσθεν του Κυριου οθεν εθανατωσε και τουτον. 	 Xban nak incßaß quicuulac chiru li Dios li cßaßru quixbânu laj Onán, li Dios quixrak ajcuiß lix yußam aßan.


Η βασιλισσα ομως Αστιν ηρνηθη να ελθη κατα την προσταγην του βασιλεως, την δια των ευνουχων. Οθεν ο βασιλευς εθυμωθη σφοδρα, και η οργη αυτου εξηφθη εν εαυτω. 	 Li cuukub chi cuînk queßcuulac riqßuin li reina Vasti ut queßxye re li cßaßru quixye li rey. Abanan lix Vasti incßaß quixbânu li cßaßru quiraj li rey. Joßcan nak cßajoß nak quijoskßoß li rey.


Οτε απεσιωπησα, επαλαιωθησαν τα οστα μου εκ του ολολυγμου μου ολην την ημεραν. 	 Nak toj mâjiß ninpatzß incuybal chiru li Dios riqßuin li mâc li xinbânu, ninnumsi li cutan chi yâbac. Tacuajenakin xban li yâbac.


Τις ομοιος σου Κυριε, μεταξυ των θεων; Τις ομοιος σου, ενδοξος εις αγιοτητα, θαυμαστος εις υμνους, ενεργων τεραστια; 	 Mâcßaß chic junak dios joß lâat, at Kâcuaß. Mâ ani chic junak cuan xtîquilal joß lâ tîquilal lâat. Mâ ani chic junak nim xcuanquil joß lâ nimajcual cuanquilal lâat. Mâ ani chic junak naru tâbânûnk re li sachba chßôlej xabânu lâat.


και ο λιθος ουτος, τον οποιον εστησα δια στηλην, θελει εισθαι οικος Θεου και εκ παντων οσα μοι δωσης, το δεκατον θελω προσφερει εις σε. 	 Li pec aßin xinxakab anakcuan chokß retalil nak li naßajej aßin, aßan re xlokßoninquil li Kâcuaß Dios, chan. Ut laj Jacob quixye re li Dios, —Lâin tinmayeja châcuu li junjûnk saß xlajêtkil re chixjunil li cßaßru tâqßue cue, chan.


Διοτι ο Χριστος δεν εισηλθεν εις χειροποιητα αγια, αντιτυπα των αληθινων, αλλ' εις αυτον τον ουρανον, δια να εμφανισθη τωρα ενωπιον του Θεου υπερ ημων 	 Li Cristo inc'a' nac'anjelac sa' junak tabernáculo yîbanbil xbaneb li cuînk. Nac'anjelac ban sa' choxa. Li tabernáculo quicuan, a'an yal retalil li choxa. Li Jesucristo cô sa' choxa ut anakcuan aran yô chi jaloc âtin chikix chiru li Dios.


και εκ των υιων του Αιμαν, Ιεχιηλ και Σιμει και εκ των υιων του Ιεδουθουν, Σεμαιας και Οζιηλ. 	 Ut eb li ralal xcßajol laj Hemán, aßaneb laj Jehiel ut laj Simei; ut eb li ralal xcßajol laj Jedutún, aßaneb laj Semaías ut laj Uziel.


Ουτω λεγει Κυριος ο Θεος Επειδη ειπον προς εσας, Συ εισαι γη κατατρωγουσα ανθρωπους και ατεκνονουσα τους λαους σου, 	 Li nimajcual Dios naxye chi joßcaßin: Anakcuan li jalaneb xtenamit nequeßxhob laj Israel ut nequeßxye nak li chßochß naxtiuheb li ralal xcßajol ut naxcanab li naßajej chi mâcßaß cristian chi saß.


Ο λογος του Κυριου, ο γενομενος προς Ιερεμιαν τον προφητην, κατα των Φιλισταιων, πριν παταξη την Γαζαν ο Φαραω. 	 Joßcaßin quixye li Kâcuaß re li profeta Jeremías chirixeb laj filisteo nak toj mâjiß quisacheß ru li tenamit Gaza xban laj faraón.


η παν εκεινο περι του οποιου ωμοσε ψευδως θελει αποδωσει το κεφαλαιον αυτου, και θελει προσθεσει το πεμπτον επ' αυτο εις οντινα ανηκει, εις τουτον θελει αποδωσει αυτο την ημεραν καθ' ην φανερωθη ενοχος. 	 Tixkßaxtesi chixjunil li joß qßuial quixcßul riqßuin balakßînc ut tixtoj ajcuiß ral li tumin. Tixtoj jûnk may ral li jûnk ciento re chixjunil li quirelkßa. Tixkßaxtesi chixjunil li cßaßak re ru aßin saß li cutan nak tâmayejak chiru li Dios re xtojbal rix li mâc li quixbânu.


και Μισπα, και Χεφειρα, και Μωσα, 	 Mizpa, Cafira, Mozah,


και ζητησατε την ειρηνην της πολεως, οπου εγω σας εκαμον να φερθητε αιχμαλωτοι, και προσευχεσθε υπερ αυτης προς τον Κυριον διοτι εν τη ειρηνη αυτης θελετε εχει ειρηνην. 	 Chexcuânk saß xyâlal re nak us teßêlk li tenamit li xeßchapoc êre. Chetzßâma li rusilal li Dios saß xbên li naßajej aßin xban nak cui us na-el li naßajej, us ajcuiß tex-êlk lâex.


Διοτι ο Ηρωδης εφοβειτο τον Ιωαννην, γνωριζων αυτον ανδρα δικαιον και αγιον, και διεφυλαττεν αυτον και εκαμνε πολλα ακουων αυτου και ευχαριστως ηκουεν αυτου. 	 Laj Herodes naxnau nak laj Juan tîc xch'ôl ut santil cuînk. Jo'can nak naxucuac ut inc'a' naraj nak tâcamsîk. Quicuulac chiru rabinquil li quixye laj Juan usta c'ajo' nak naq'uehe' chi c'oxlac xban li âtin nayehe' re.


εις οντινα λοιπον τοπον ακουσητε την φωνην της σαλπιγγος, εκει δραμετε προς ημας ο Θεος ημων θελει πολεμησει υπερ ημων. 	 Li bar têrabi cuiß chi ecßânc li trompeta, aran texxic chixchßutubanquil êrib kiqßuin. Ut li Kâcuaß li kaDios, aßan tâtenkßânk ke chi pletic, chanquin reheb.


πριν σκοτισθη ο ηλιος και το φως και σεληνη και οι αστερες, και επανελθωσι τα νεφη μετα την βροχην 	 Chabânuhak anakcuan nak toj nacßutun li sakße chi cutan, li po ut li chahim chiru kßojyîn, ut nak toj mâjiß namoy ru li cutan xban li chok.


πλην μη θεωρειτε αυτον ως εχθρον, αλλα νουθετειτε ως αδελφον. 	 Abanan inc'a' xîc' têril. Cheq'uehak ban xna'leb jo' nak naq'uehe' xna'leb junak li îtz'inbej.


Και ιδουσα η βασιλισσα της Σεβα πασαν την σοφιαν του Σολομωντος και τον οικον τον οποιον ωκοδομησε, 	 Li reina re Sabá quixqßue retal nak laj Salomón cuan xnaßleb ut quixqßue ajcuiß retal li palacio li quixyîb.


Ο δε Νωε ευρε χαριν ενωπιον Κυριου. 	 Abanan laj Noé quitokßobâc ru xban li Dios.


Δια πιστεως και αυτη η Σαρρα ελαβε δυναμιν εις το να συλλαβη σπερμα και παρα καιρον ηλικιας εγεννησεν, επειδη εστοχασθη πιστον τον υποσχεθεντα. 	 Xban lix pâbâleb, laj Abraham ut lix Sara quicuan jun lix c'ula'al sa' xtîxilaleb, usta lix Sara a'an jun ixk inc'a' naq'uiresin. Aban que'xnau nak te'xc'ul li c'a'ru quiyechi'îc reheb xban li Dios.


Εγω ο Κυριος ελαλησα θελει γεινει και θελω εκτελεσει αυτο δεν θελω στραφη οπισω και δεν θελω φεισθη και δεν θελω μεταμεληθη κατα τας οδους σου και κατα τας πραξεις σου θελουσι σε κρινει, λεγει Κυριος ο Θεος. 	 Lâin li Kâcuaß xinyehoc re aßin. Xcuulac xkßehil nak texinqßue chixtojbal êmâc. Incßaß tincuy êmâc ut incßaß tincuil xtokßobâl êru. Lâin incßaß tinjal incßaßux. Târakekß âtin saß êbên aß yal chanru lê yehom êbânuhom, chan li nimajcual Dios.


Και στρεψαντες ανεβησαν την οδον την εις Βασαν και εξηλθεν ο Ωγ βασιλευς της Βασαν εις συναντησιν αυτων, αυτος και πας ο λαος αυτου, προς μαχην εις Εδρει. 	 Chirix aßan eb laj Israel queßcôeb saß li be li naxic Basán. Ut laj Og lix reyeb laj Basán rochbeneb lix soldado queßcôeb chi pletic riqßuineb saß li naßajej Edrei.


Ο Ηρ δε ο πρωτοτοκος του Ιουδα εσταθη κακος εμπροσθεν του Κυριου και εθανατωσεν αυτον ο Κυριος. 	 Laj Er kßaxal yibru xnaßleb chiru li Dios. Joßcan nak li Kâcuaß Dios quixrak xcutan laj Er.


Και λαβων το μαρτυριον εθεσεν εν τη κιβωτω, και εβαλε τους μοχλους εις την κιβωτον, και εβαλε το ιλαστηριον επι την κιβωτον ανωθεν, 	 Ut quixqßue li lajêb chi chakßrab chi saß li Lokßlaj Câx ut quixyîb ajcuiß li cheß re xpakonquil. Quixqßue xtzßapbal re li Lokßlaj Câx, li “Naßajej li Nacuyeß cuiß li Mâc” xcßabaß.


Και εσηκωσαν τον Ιωναν και ερριψαν αυτον εις την θαλασσαν και η θαλασσα εσταθη απο του θυμου αυτης. 	 Nak queßrakeß chi tijoc, queßxchap laj Jonás ut queßxcut saß li palau ut chßanamil ru li palau quicana.


Και σηκωθεις ο Πετρος, υπηγε μετ' αυτων τον οποιον ελθοντα ανεβιβασαν εις το ανωγεον, και παρεσταθησαν ενωπιον αυτου πασαι αι χηραι, κλαιουσαι και δεικνυουσαι χιτωνας και ιματια, οσα η Δορκας ειργαζετο οτε ητο μετ' αυτων. 	 Laj Pedro cô rochbeneb. Nak quicuulac, que'xc'am sa' li na'ajej li cuan cui' li camenak. Aran quisute' xbaneb li xmâlca'an. Yôqueb chi yâbac ut que'xc'ut chiru li t'icr li quixyîb lix Dorcas nak toj cuan sa' xyânkeb.


Εαν εμε υπηρετη τις, εμε ας ακολουθη, και οπου ειμαι εγω, εκει θελει εισθαι και ο υπηρετης ο εμος και εαν τις εμε υπηρετη, θελει τιμησει αυτον ο Πατηρ. 	 Li ani târaj c'anjelac chicuu, tento tinixtâke ut tixbânu li c'a'ru ninye. Bar cuânkin lâin, aran ajcui' tâcuânk a'an. Ut lin Yucua' tâq'uehok xlok'al li ani tâc'anjelak chicuu, chan li Jesús reheb.


Και θελει σταθη και ποιμανει εν τη ισχυι του Κυριου, εν τη μεγαλειοτητι του ονοματος Κυριου του Θεου αυτου και θελουσι κατοικησει διοτι τωρα θελει μεγαλυνθη εως των ακρων της γης. 	 Ut li Acuabej li tâyoßlâk, aßan chic xakxôk xcuanquil saß xbên lix tenamit ut aßan ajcuiß tâilok reheb riqßuin lix nimajcual xcuanquilal li Dios. Aßan tâtaklânk saß xbêneb saß xcßabaß li nimajcual Dios. Ut li ralal xcßajol cauhakeb xchßôl riqßuin xban nak kßaxal nim xcuanquil saß xbên chixjunil li ruchichßochß.


Και εθυσιαζεν εις τους θεους της Δαμασκου, τους παταξαντας αυτον και ελεγεν, Επειδη οι θεοι του βασιλεως της Συριας βοηθουσιν αυτους, εις τουτους θελω θυσιασει, δια να βοηθησωσι και εμε. Εκεινοι ομως εσταθησαν η φθορα αυτου και παντος του Ισραηλ. 	 Quixqßue xmayej chiruheb lix dioseb laj Damasco li queßnumta saß xbêneb laj Judá. Ut quixye: —Eb lix reyeb laj Siria queßtenkßâc xbaneb lix dioseb. Joßcan nak lâin tinmayejak chiruheb re nak tineßxtenkßa ajcuiß lâin, chan. Abanan xban li mâc aßan li quixbânu laj Acaz, joßcan nak qui-isîc xcuanquil ut qui-isîc ajcuiß xcuanquil chixjunileb laj Judá.


Τι λοιπον θελει καμει ο κυριος του αμπελωνος; Θελει ελθει και απολεσει τους γεωργους και θελει δωσει τον αμπελωνα εις αλλους. 	 Ut li Jesús quixye reheb: -¿C'a'ru tixbânu laj êchal re li acuîmk nak nequec'oxla lâex? Tâchâlk ut tixcamsiheb laj ilol re li racuîmk, ut jalan chic aj e tixq'ue li jun sîr chi uvas.


Η σοφια ειναι παραπολυ υψηλη δια τον αφρονα δεν θελει ανοιξει το στομα αυτου εν τη πυλη. 	 Li incßaß naxtau xyâlal incßaß naxnau cßaßru tixsume cuiß nak cuan chiru laj rakol âtin xban nak mâcßaß xnaßleb.


Ψαλατε εις τον Κυριον ασμα νεον ψαλατε εις τον Κυριον, πασα η γη. 	 Bichahomak junak acß bich re xlokßoninquil li Kâcuaß. Chêjunilex lâex li cuanquex saß ruchichßochß, bichankex re xqßuebal xlokßal li Kâcuaß.


Και ο αγρος και το σπηλαιον το εν αυτω, ησφαλισθησαν εις τον Αβρααμ δια κτημα ταφον παρα των υιων του Χετ. 	 Li chßochß ut li ochoch pec ac kßaxtesinbil chic saß rukß laj Abraham xbaneb laj hititas. Li naßajej aßan re chic laj Abraham ut tâcßanjelak chiru re xmukbaleb lix camenak.


"Μασχιλ του Ασαφ." Δια τι, Θεε, απερριψας ημας διαπαντος; δια τι καπνιζει η οργη σου εναντιον των προβατων της βοσκης σου; 	 At inDios, ¿cßaßut nak xoâcanab kajunes? ¿Ma junelic yôk âjoskßil saß kabên lâo li sicßbil ku âban?


Και κατεστησα σκοπους εφ' υμας, λεγων, Ακουσατε τον ηχον της σαλπιγγος. Αλλ' ειπον, δεν θελομεν ακουσει. 	 Joßcan nak lâin quinxakabeb laj ilol êre ut quinye êre: —¡Qßuehomak retal nak tâyâbasîk li trompeta!— Abanan lâex queye: —Incßaß nakaj rabinquil, chanquex.


Και θελεις επιθεσει το ιλαστηριον επι της κιβωτου ανωθεν και θελεις θεσει εν τη κιβωτω τα μαρτυρια, τα οποια θελω δωσει εις σε 	 Têtzßap li câx riqßuin lix tzßapbal re li xeyîb. Ut saß li Lokßlaj Câx aßan, têxoc li chakßrab li tinqßue êre.


και τους αγρους σας και τους αμπελωνας σας και τους ελαιωνας σας τους καλητερους θελει λαβει και δωσει εις τους δουλους αυτου. 	 Tixmakß chêru li châbil chßochß ut li uvas li kßaxal châbil, joß eb ajcuiß li châbil cheß olivo. Ut tixqßue reheb li nequeßcßanjelac chiru.


Διοτι ειχεν ο βασιλευς εν τη θαλασση στολον της Θαρσεις μετα του στολου του Χειραμ απαξ κατα τριετιαν ηρχετο ο στολος απο Θαρσεις, φερων χρυσον και αργυρον, οδοντας ελεφαντος και πιθηκους και παγωνια. 	 Rajlal oxib chihab lix jucub laj Salomón nequeßchal chak Tarsis joß eb ajcuiß lix jucub li rey Hiram ut nequeßxcßam chak li oro, li plata, ut li marfil. Ut nequeßxcßam ajcuiß chak li batzß ut li pavo real.


εκτος των σαββατων του Κυριου και εκτος των δωρων σας και εκτος πασων των ευχων σας και εκτος πασων των αυτοπροαιρετων προσφορων σας, τας οποιας διδετε εις τον Κυριον. 	 Eb li mayej aßin, aßan jun chic li mayej li têqßue nak nequeqßue lê mayej saß li hilobâl cutan nak nequeqßue lê mâtan ut eb li mayej li xeyechißi xqßuebal re li Kâcuaß joß ajcuiß li mayej li na-ala saß êchßôl xqßuebal.


Και οτε ο ανθρωπος εσηκωθη να αναχωρηση, ο πενθερος αυτου εβιασεν αυτον οθεν εμεινε και διενυκτερευσεν εκει. 	 Cuulajak chic quicuacli laj levita re tâxic. Abanan li yucuaßbej quixpuersi chi canâc. Ut li cuînk quixsume canâc jun kßojyîn chic.


Και θελει εισθαι ετι η παρηγορια μου, οτι, και αν καταναλωθω εν τη θλιψει και αυτος δεν με λυπηθη, εγω δεν εκρυψα τους λογους του Αγιου. 	 Cui ta li Dios tixsach cuu, tincßojob raj inchßôl. Usta kßaxal ra yôquin chixcßulbal mâcßaß raj nacuaj re. Ninnau nak incßaß chic najt tincßul li raylal. Lâin junelic xinbânu li cßaßru naraj li Dios santo.


και παντες οι κατοικουντες την Αιγυπτον θελουσι γνωρισει οτι εγω ειμαι ο Κυριος διοτι εσταθησαν ραβδος καλαμινη εις τον οικον Ισραηλ. 	 Ut chixjunileb li cuanqueb Egipto teßxqßue retal nak lâin li nimajcual Dios. At faraón, lâat chanchanat jun xukß caxlan aj chokß reheb laj Israel lin tenamit.


και θελουσιν ειπει προς τους πρεσβυτερους της πολεως αυτου, Ουτος ο υιος ημων ειναι πεισματωδης και απειθης δεν υπακουει εις την φωνην ημων ειναι λαιμαργος και μεθυσος 	 Teßxye reheb li nequeßcßamoc be, “Li al aßin naxkßetkßeti rib chiku. Incßaß na-abin chiku ut incßaß naxpâb lix kßusbal. Junes cuaßac naraj ut aj calajenak.”


Οι υιοι των δουλων του Σολομωντος υιοι Σωται, υιοι Σωφερεθ, υιοι Φερειδα, 	 Eb li ralal xcßajol li queßcßanjelac chiru laj Salomón, aßaneb li ralal xcßajol laj Sotai, laj Soferet ut laj Perida,


Ουαι εις εμε, διοτι παροικω εν Μεσεχ, κατοικω εν ταις σκηναις του Κηδαρ 	 Kßaxal ra chokß cue nak cuanquin saß li tenamit Mesec saß xyânkeb li ralal xcßajol laj Cedar.


ανα χιλιους απο πασης φυλης, εκ πασων των φυλων του Ισραηλ, θελετε αποστειλει εις τον πολεμον. 	 Jûnk mil chi cuînk teßêlk saß li junjûnk xtêpaleb laj Israel re teßxic chi pletic riqßuineb, chan.


Και ητο ανοιγμα εν τω μεσω του ποδηρους, ως ανοιγμα θωρακος, με ταινιαν κυκλω του ανοιγματος, δια να μη σχιζηται. 	 Queßxcanab lix cux chi teto ut queßxqßue jun li tßicr chok xta lix cux re nak incßaß tâpejekß nak teßrocsi.


Και θελω κατεδαφισει τους υψηλους τοπους σας και θελω καταστρεψει τα ειδωλα σας και θελω ριψει τα πτωματα σας επι τα πτωματα των βδελυρων ειδωλων σας και θελει σας βδελυχθη η ψυχη μου. 	 Lâin tintßan li naßajej li najt xteram li nequexlokßonin cuiß. Ut tinjucß li artal li nequecßat cuiß lê pom. Ut lâin tintub lê camenak saß xbêneb lê yîbanbil dios, li moco yoßyôqueb ta. Ut xicß chic texcuil.


δεν εκαμνον ουτως οι πατερες σας, και εφερεν ο Θεος ημων παντα ταυτα τα κακα εφ' ημας και επι την πολιν ταυτην; αλλα σεις επαναφερετε οργην επι τον Ισραηλ, βεβηλουντες το σαββατον. 	 ¿Ma mâcuaß ta biß joßcan queßxbânu chak lê xeßtônil yucuaß junxil? Ut, ¿ma mâcuaß ta biß xmâc aßan nak li Dios quixqßue chak chixjunil li raylal aßin saß kabên lâo ut saß xbên li katenamit? ¿Ma toj têraj ajcuiß xchikßbal xjoskßil li Dios saß xbên li tenamit Israel riqßuin xmuxbal ru li hilobâl cutan? chanquin reheb.


Ειναι ως τα πλοια των εμπορων φερει την τροφην αυτης απο μακροθεν. 	 Li ixk aßan chanchan jun li jucub naxic chi najt chixcßambal li tzacaêmk.


Επειδη η κτισις υπεταχθη εις την ματαιοτητα, ουχι εκουσιως, αλλα δια τον υποταξαντα αυτην, 	 Li ruchich'och' tz'ektânanbil xban li Dios. Moco yal quiraj ta nak quitz'ektânâc. Xban nak ac jo'can chak sa' xch'ôl li Dios. Abanan li ruchich'och' toj yô chixyo'oninquil nak tâcolek'.


εις τον μονον σοφον Θεον τον σωτηρα ημων, ειη δοξα και μεγαλωσυνη, κρατος και εξουσια και νυν και εις παντας τους αιωνας αμην. 	 Lok'oninbil taxak li junaj chi Dios, laj Colol ke sa' xc'aba' li Kâcua' Jesucristo. A'an taxak chinimâk xcuanquil ut xlok'al chalen chak najter k'e cutan, ut toj chalen anakcuan ut chi junelic. Jo'can taxak.


Εκαμεν ετι την χυτην θαλασσαν, δεκα πηχων απο χειλους εις χειλος, στρογγυλην κυκλω και το υψος αυτης πεντε πηχων και γραμμη τριακοντα πηχων περιεζωννυεν αυτην κυκλω. 	 Ut laj Hiram quixyîb ajcuiß jun li nimla pila sursu riqßuin bronce. Aßan tâcßanjelak re xnaßaj li haß. Câhib metro riqßuin media xnimal li re. Cuib metro riqßuin ôb xcaßcßâl centímetro xteram. Oxlaju metro riqßuin media xnimal xsaß.


Τους εχθρους σου, τους επανισταμενους επι σε, ο Κυριος θελει καμει αυτους να συντριφθωσιν εμπροσθεν σου απο μιας οδου θελουσιν εξελθει επι σε, και απο επτα οδων θελουσι φυγει απο προσωπου σου. 	 Li Kâcuaß tixkßaxtesiheb saß êrukß li xicß nequeßiloc êre. Tzololnakeb nak teßchâlk chi pletic êriqßuin, abanan sachsôkeb chic xnaßleb nak teßêlelik chêru ut teßxchaßchaßi ribeb.


εγκαταλελειμμενος μεταξυ των νεκρων, ως οι πεφονευμενοι, κοιτωμενοι εν τω ταφω, τους οποιους δεν ενθυμεισαι πλεον, και οιτινες απεκοπησαν απο της χειρος σου. 	 Chanchan nak tzßektzßôquin saß xyânkeb li camenak. Chanchanin jun xcomoneb li queßcamsîc chi chßîchß saß li plêt, li ac xeßmukeß. Incßaß chic cacoleb ut incßaß chic nequeßjulticoß âcue.


οτε δια της πολεως εξηρχομην εις την πυλην, ητοιμαζον την καθεδραν μου εν τη πλατεια 	 Nak ninxic saß li tenamit, lâin ninchunla saß xyânkeb li nequeßrakoc âtin.


Αποκριθεις δε εις εκ των δουλων αυτου ειπεν, Ας λαβωσι, παρακαλω, πεντε εκ των υπολειπομενων ιππων, οιτινες απεμειναν εν τη πολει, ιδου, αυτοι ειναι καθως ειπαν το πληθος του Ισραηλ το εναπολειφθεν εν αυτη ιδου, ειναι καθως απαν το πληθος των Ισραηλιτων οιτινες κατηναλωθησαν και ας αποστειλωμεν δια να ιδωμεν. 	 Jun reheb li nequeßtenkßan re li rey quixye: —Kataklâkeb cuib oxibak li cuînk chirixeb li ôb chi cacuây li xeßcana saß li tenamit chirilbal chi tzßakal cßaßru yôqueb laj Siria. Cui teßcamsîk, cßaßru xjalenquil xban nak juntakßêt ajcuiß takacßul chikajunilo arin saß li tenamit, chan.


και Αβισσουα και Νααμαν και Αχωα 	 laj Abisúa, laj Naamán, laj Ahoa,


Και ενω υπηρετουν εις τον Κυριον και ενηστευον, ειπε το Πνευμα το Αγιον Χωρισατε εις εμε τον Βαρναβαν και τον Σαυλον δια το εργον, εις το οποιον προσεκαλεσα αυτους. 	 Nak yôqueb chi tijoc chiru li Dios ut chi ayunic, li Santil Musik'ej quixye reheb: -Q'uehomakeb xjuneseb laj Saulo ut laj Bernabé re nak te'xbânu li c'anjel a'in li sic'bileb cui' ru inban, chan.


Το φορτιον του λογου του Κυριου περι του Ισραηλ. Ουτω λεγει Κυριος, ο εκτεινων τους ουρανους και θεμελιων την γην και μορφονων το πνευμα του ανθρωπου εντος αυτου 	 Li Kâcuaß li kßaxal nim xcuanquil li quiyîban re li choxa ut quixakaban re li ruchichßochß saß xnaßaj, li quiqßuehoc xmusikß li cuînk, aßan li xyehoc re aßin chirix li tenamit Israel:


και ο πλουτος και η δοξα παρα σου ερχονται, και συ δεσποζεις των απαντων και εις την χειρα σου ειναι η ισχυς και η δυναμις και εις την χειρα σου το να μεγαλυνης και να ισχυροποιης τα παντα. 	 Lâat nacatqßuehoc re li biomal ut li lokßal. Lâat yal âcue saß xbên chixjunil. Saß âcuukß cuan li cacuilal ut li cuanquilal. Lâat nacatqßuehoc re li junjûnk lix cacuilal ut lix cuanquilal.


Παραμονευουσι τα ιχνη ημων, δια να μη περιπατωμεν εν ταις πλατειαις ημων επλησιασε το τελος ημων, αι ημεραι ημων επληρωθησαν, διοτι ηλθε το τελος ημων. 	 Eb li xicß nequeßiloc ke yôqueb chixqßuebal ketal. Incßaß naru noco-el saß be. Xcuulac xkßehil li kacamic. Osocß ke.


Τουτον ιδων ο Ιησους κατακειμενον, και εξευρων οτι πολυν ηδη καιρον πασχει, λεγει προς αυτον Θελεις να γεινης υγιης; 	 Nak li Jesús quiril li cuînk jiljo aran chire li ha' quixnau nak ac najter roquic lix yajel. Quixye re: -¿Ma tâcuaj q'uirâc? chan re.


Η μεγαλαυχια σου κατηνεχθη εις τον ταφον και ο θορυβος των μουσικων σου οργανων ο σκωληξ ειναι εστρωμενος υποκατω σου και οι σκωληκες σε σκεπαζουσι 	 Junxil quiqßueheß âlokßal riqßuin arpa, abanan mâcßaß chic lâ lokßal. Xnujâc lâ tibel chi motzoß. Chanchan nak yocyôcat saß xbêneb li motzoß.


οι υιοι της Ραχηλ, Ιωσηφ και Βενιαμιν 	 Riqßuin lix Raquel queßcuan cuib li ralal laj Jacob. Aßaneb aßin lix cßabaßeb: laj José ut laj Benjamín.


Τα διαταγματα σου υπηρξαν εις εμε ψαλμωδιαι εν τω οικω της παροικιας μου. 	 Lâ chakßrab naxqßue xsahil inchßôl ut ninbicha lix lokßal saß li naßajej aßin li yal numecß yôquin cuiß.


Και ελαλησε Κυριος προς τον Μωυσην, λεγων, 	 Ut li Kâcuaß quichakßoc ut quixye re laj Moisés:


Χαρα εις τον ανθρωπον δια την αποκρισιν του στοματος αυτου, και λογος εν καιρω, ποσον καλος ειναι. 	 Li ani naxnau xsumenquil junak li patzßoc nasahoß saß xchßôl. Ut kßaxal cuißchic us nak teßxye junak âtin nak tâajekß ru.


Και απεκριθη εις εκ των πρεσβυτερων, λεγων προς εμε Ουτοι οι ενδεδυμενοι τας στολας τας λευκας τινες ειναι και ποθεν ηλθον; 	 Ut jun reheb li câhib xca'c'âl li c'ojc'ôqueb aran quixpatz' cue: -¿Aniheb a'in li tikibanbileb riq'uin saki ak'? Ut, ¿bar xe'chal chak?


Η σοφια ειναι καλη ως η κληρονομια, και ωφελιμος εις τους βλεποντας τον ηλιον. 	 Li châbil naßleb kßaxal us chokß reheb chixjunileb li cuanqueb saß ruchichßochß. Aßan joß jun li mâtan qßuebil reheb.


Τα δε ονοματα των δωδεκα αποστολων ειναι ταυτα πρωτος Σιμων ο λεγομενος Πετρος και Ανδρεας ο αδελφος αυτου, Ιακωβος ο του Ζεβεδαιου και Ιωαννης ο αδελφος αυτου, 	 A'an a'in lix c'aba'eb lix tzolom cablaju, li quixxakab chok' x-apóstol: li xbên, a'an laj Simón, Pedro nayeman re; ut laj Andrés li rîtz'in; laj Jacobo ut laj Juan li rîtz'in. Laj Zebedeo, a'an lix yucua'eb;


Οι Φαρισαιοι λοιπον ειπον προς αλληλους Βλεπετε οτι δεν ωφελειτε ουδεν; ιδου, ο κοσμος οπισω αυτου υπηγεν. 	 Eb laj fariseo que'xye chi ribileb rib: -¿Ma xeq'ue retal nak mâc'a' aj e li yôco chixbânunquil? Q'uehomak retal. Anakcuan chixjunileb li tenamit yôqueb chi tâkênc re li cuînk a'an, chanqueb.


Και εκ των ψαλτωδων, Ελιασειβ και εκ των θυρωρων, Σαλλουμ και Τελεμ και Ουρει. 	 Xcomoneb laj bichanel, aßan laj Eliasib; xcomoneb li nequeßcßacßalen saß li oquebâl re li templo, aßaneb laj Salum, laj Telem ut laj Uri.


διοτι ηνοιχθη εις εμε θυρα μεγαλη και ενεργητικη, και ειναι πολλοι εναντιοι. 	 Yô chi êlc chi us lin c'anjel arin xban nak nabaleb neque'raj rabinquil resil li colba-ib. Abanan cuan ajcui' li xic' neque'rabi resil li colba-ib.


και τωρα θανατωσατε εκ των παιδιων παντα τα αρσενικα, και θανατωσατε πασας τας γυναικας, οσαι εγνωρισαν ανδρα, κοιμηθεισαι μετ' αυτου 	 Anakcuan tento nak têcamsiheb chixjunileb li cocß têlom ut têcamsiheb ajcuiß li ixk li ac cuanjenakeb riqßuin cuînk.


Οι υιοι του Ιουδα, θυρεοφοροι και λογχοφοροι, εξ χιλιαδες και οκτακοσιοι, ωπλισμενοι δια πολεμον. 	 Saß xyânkeb li ralal xcßajol laj Judá cuanqueb cuakib mil riqßuin cuakxakib ciento chi cuînk cauresinbileb re pletic. Cuanqueb xchßîchß re xcolbaleb rib ut cuanqueb xlâns.


αλλα θελω εξαποστειλει πυρ επι τον Ιουδαν και θελει καταφαγει τα παλατια της Ιερουσαλημ. 	 Tinqßue xxamlel li tenamit Judá ut tincßateb ajcuiß lix palacio aran Jerusalén.


Και οι λιθοι ησαν κατα τα ονοματα των υιων Ισραηλ, δωδεκα, κατα τα ονοματα αυτων, κατα την γλυφην της σφραγιδος, εκαστος με το ονομα αυτου κατα τας δωδεκα φυλας. 	 Cablaju li pec li queßxqßue xban nak cablaju xtêpaleb laj Israel. Chiru li junjûnk chi pec aßan queßxtzßîba lix cßabaß chixjûnkaleb li ralal xcßajol laj Israel. Juchßbil queßxbânu nak queßxtzßîba lix cßabaßeb chiru li pec aßan joß nak nequeßxyîb jun li chßîchß re li sello.


Και πριν εκεινοι πλαγιασωσιν, αυτη ανεβη προς αυτους επι το δωμα. 	 Nak toj mâjiß nequeßcuar laj qßuehol etal, cô lix Rahab saß xbên li cab chirilbaleb ut quixye reheb:


και ο καιρος σου θελει ανατειλει λαμπροτερος της μεσημβριας και εαν επελθη σκοτος επι σε, παλιν θελεις γεινει ως η αυγη 	 Sahak chic saß lâ chßôl nak cuânkat. Chanchanak xsahil xchßôl li sakße cuaßleb. Usta kßaxal ra li raylal li yôkat chixcßulbal, abanan tânumekß. Chanchan tâsakêuk nak tânumekß li raylal saß âbên.


Και οι ποταμοι θελουσι στειρευσει οι ρυακες οι περιπεφραγμενοι θελουσι κενωθη και καταξηρανθη ο καλαμος και ο σπαρτος θελουσι μαρανθη 	 Li haß saß eb li rok haß teßchakik ut teßchuhokß. Teßchakik li caxlan aj ut li bayal.


Ησαν δε οι αποθανοντες εν τη πληγη εικοσιτεσσαρες χιλιαδες. 	 Abanan ac xeßcam câhib xcaßcßâl mil laj Israel xban li caki yajel.


Δια τουτο οι νεοι αυτης θελουσι πεσει εν ταις πλατειαις αυτης, και παντες οι ανδρες οι πολεμισται θελουσιν απολεσθη κατ' εκεινην την ημεραν, λεγει ο Κυριος των δυναμεων. 	 Relic chi yâl nak eb li sâj cuînk teßcanâk chi tßantßo saß eb li be. Ut eb li soldado teßcamsîk saß li plêt saß eb li cutan aßan, chan li Kâcuaß.


Τοτε υπηγεν ο Δαβιδ, αυτος και οι εξακοσιοι ανδρες οι μετ' αυτου, και ηλθον εως του χειμαρρου Βοσορ, οπου οι απομενοντες εσταθησαν. 	 Joßcan nak queßcôeb laj David rochbeneb li cuakib ciento chi cuînk chixsicßbaleb laj Amalec. Nak queßcuulac cuan cuiß li nimaß Besor,


Και ως ηκουσεν ο Αχααβ οτι ο Ναβουθαι απεθανεν, εσηκωθη ο Αχααβ να καταβη εις τον αμπελωνα του Ναβουθαι του Ιεζραηλιτου, δια να κληρονομηση αυτον. 	 Nak laj Acab quirabi resil nak xcam laj Nabot, cô chixchapbal lix naßaj lix uvas re tixcßam chokß re.


και οι πλειοτεροι των εν Κυριω αδελφων πεποιθοτες εις τα δεσμα μου τολμωσι περισσοτερον να κηρυττωσιν αφοβως τον λογον. 	 Ut nabaleb laj pâbanel xe'xcacuubresi xch'ôleb sa' xpâbâleb sa' xc'aba' li Kâcua' xban nak xe'xq'ue retal nak cau inch'ôl usta cuanquin chi prêxil sa' xc'aba' li Jesucristo. Ut neque'xch'olob xyâlal li râtin li Dios chi mâc'a' xxiuheb.


Θελει αποβαλει την αωρον σταφυλην αυτου ως η αμπελος, και θελει ριψει το ανθος αυτου ως η ελαια. 	 Chanchanak li ru li uvas li incßaß nakßanoß. Malaj ut chanchanak li ratzßum li cheß olivo li yal natßaneß.


Εμου ειναι το αργυριον και εμου το χρυσιον, λεγει ο Κυριος των δυναμεων. 	 Chixjunil li plata ut li oro li cuan saß ruchichßochß cue lâin, chan li nimajcual Dios.


Τουτο ειναι το πραγμα το οποιον ειπα προς τον Φαραω ο Θεος εφανερωσεν εις τον Φαραω οσα μελλει να καμη. 	 Li xinye âcue, at faraón, aßan lix yâlal lâ matcß. Riqßuin lâ matcß aßan li Kâcuaß Dios yô chixcßutbal châcuu li cßaßru tixbânu.


Τοτε ειπε προς τους δουλους αυτου, Ιδετε, ο αγρος του Ιωαβ ειναι πλησιον του ιδικου μου, και εχει κριθην εκει υπαγετε και κατακαυσατε αυτην εν πυρι και κατεκαυσαν οι δουλοι του Αβεσσαλωμ τον αγρον εν πυρι. 	 Joßcan nak laj Absalón quixye reheb lix môs: —Qßuehomak retal. Lix naßaj lix cebada laj Joab cuan chixcßatk li cue. Texxic ut têcßat lix cebada laj Joab, chan. Ut eb lix môs queßxbânu joß quiyeheß reheb.


Τωρα λοιπον θελω σας αναγγειλει τι θελω καμει εγω εις τον αμπελωνα μου θελω αφαιρεσει τον φραγμον αυτου και θελει καταφαγωθη θελω χαλασει τον τοιχον αυτου και θελει καταπατηθη 	 Anakcuan chinêrabi. Tinye êre cßaßru tinbânu riqßuin li cuacuîmk. Tincuisi li corral li xinyîb re nak tâosokß. Tintßan li tzßac re nak tâyekßîk ut tâsachekß.


καθως ειναι γεγραμμενον Εσκορπισεν, εδωκεν εις τους πενητας η δικαιοσυνη αυτου μενει εις τον αιωνα. 	 Jo'ca'in tz'îbanbil sa' li Santil Hu: Li ani naxtenk'a li neba' chi anchal xch'ôl, lix châbilal a'an cuan chi junelic. (Sal. 112:9)


Απεστειλε δε μηνυτας προς αυτον, λεγων, Τι ειναι μεταξυ εμου και σου, βασιλευ του Ιουδα; δεν ερχομαι σημερον εναντιον σου, αλλ' εναντιον του οικου, με τον οποιον εχω πολεμον και ο Θεος προσεταξεν εις εμε να σπευσω απεχε απο του Θεου, οστις ειναι μετ' εμου, και να μη σε εξολοθρευση. 	 Laj Necao quixtaklaheb lix takl riqßuin laj Josías chixyebal re chi joßcaßin: —At xreyeb laj Judá, nintzßâma châcuu nak mâchßic âcuib cuiqßuin xban nak mâcuaß âcuiqßuin xinchal chi pletic. Xinchal ban chi pletic riqßuineb li xicß nequeßiloc cue. Li Dios quixye cue nak tinsêba cuib ut aßan yô chi tenkßânc cue. Joßcan nak mâram li be chicuu mâre anchal li Dios tixtakla raylal saß âbên, chan.


Και εζυγισα εις αυτους το αργυριον και το χρυσιον και τα σκευη, την προσφοραν του οικου του Θεου ημων, την οποιαν προσεφεραν ο βασιλευς και οι συμβουλοι αυτου και οι αρχοντες αυτου και πας ο παρευρεθεις Ισραηλ 	 Ut quinbis chiruheb li plata, li oro ut li secß li queßxqßue chokß xmayej re li Kâcuaß li kaDios li rey, ut eb laj qßuehol naßleb li rey, ut eb li nequeßcßanjelac chiru li rey, joßqueb ajcuiß laj Israel li cuanqueb aran.


Και ωδηγησεν αυτους δι' ευθειας οδου, δια να υπαγωσιν εις πολιν κατοικιας. 	 Aßan quicßamoc be chiruheb saß tîquilal re nak naru teßcuulak saß lix naßajeb bar târûk teßcuânk cuiß.


και εζησεν ο Ναχωρ, αφου εγεννησε τον Θαρα, εκατον δεκαεννεα ετη, και εγεννησεν υιους και θυγατερας. 	 Chirix lix yoßlajic laj Taré, laj Nacor quicuan jun ciento riqßuin belêlaju chihab chic. Ut toj queßcuan chic ralal ut xrabin.


αλλα εν παντι συνιστωντες εαυτους ως υπηρεται Θεου, εν υπομονη πολλη, εν θλιψεσιν, εν αναγκαις, εν στενοχωριαις, 	 Chixjunil li nakabânu, a'an nac'utuc re nak lâo aj c'anjelo chiru li Dios. Nakacuy xnumsinquil chixjunil li raylal, li rahobtesîc ut li rahil ch'ôlejil li nakac'ul.


Δια τουτο παρεδωκα αυτους εις τας επιθυμιας της καρδιας αυτων και περιεπατησαν εν ταις βουλαις αυτων. 	 Joßcan nak quincanabeb xbânunquil li cßaßru queßraj eb aßan. Xban nak cauheb xchßôl, queßxbânu li cßaßru queßraj xjuneseb.


Και εβοησεν ο βασιλευς μεγαλοφωνως να εισαξωσι τους επαοιδους, τους Χαλδαιους και τους μαντεις. Τοτε ο βασιλευς ελαλησε και ειπε προς τους σοφους της Βαβυλωνος, Οστις αναγνωση την γραφην ταυτην και μοι δειξη την ερμηνειαν αυτης, θελει ενδυθη πορφυραν, και η αλυσος η χρυση θελει τεθη περι τον τραχηλον αυτου και θελει εισθαι ο τριτος αρχων του βασιλειου. 	 Li rey quixjap re chi cau ut quixye nak teßcßamekß chak riqßuin chixjunileb laj qßuehol naßleb ut eb laj Caldea ut eb laj kße. Ut li rey quixye reheb: —Li ani târûk xtaubal ru li âtin aßin ut tixye cue cßaßru lix yâlal, lâin tinqßue li caki akß chirix retalil lix cuanquil. Tinqßue lix kßol oro chi xcux ut aßanak li rox chi taklânc saß xbên li tenamit, chan.


και ελαβεν ο Μωυσης απο του ημισεως μεριδιου των υιων Ισραηλ ανα εν εκ πεντηκοντα, απο ανθρωπων και απο κτηνων, και εδωκεν αυτα εις τους Λευιτας, τους φυλαττοντας τας φυλακας της σκηνης του Κυριου, καθως προσεταξε Κυριος εις τον Μωυσην 	 Laj Moisés quixsicß ru jun reheb li junjûnk lajêb roxcßâl, joß ixk joß xul joß quixye li Kâcuaß ut quixqßue reheb laj levita li nequeßiloc re li tabernáculo.


Θελω συριξει εις αυτους και θελω συναξει αυτους διοτι εγω ελυτρωσα αυτους και θελουσι πληθυνθη καθως ποτε επληθυνθησαν. 	 Lâin tebinbok cuiqßuin ut tinchßutub ruheb xban nak ac xebincol. Ut kßaxal cuißchic nabalakeb joß nak queßcuan chak junxil.


Απο της πρωτης ημερας του εβδομου μηνος ηρχισαν να προσφερωσιν ολοκαυτωματα προς τον Κυριον πλην τα θεμελια του ναου του Κυριου δεν ειχον τεθη ετι. 	 Saß li xbên cutan re li xcuuk li po queßxtiquib xmayejanquil li cßatbil xul re xlokßoninquil li Kâcuaß, usta toj mâjiß nequeßxyîb li cimiento re lix templo li Kâcuaß.


Εσταθην λοιπον επ' αυτον και εθανατωσα αυτον επειδη ημην βεβαιος οτι δεν ηδυνατο να ζηση αφου επεσε και ελαβον το διαδημα το επι της κεφαλης αυτου και το βραχιολιον το εν τω βραχιονι αυτου, και εφερα αυτα ενταυθα προς τον κυριον μου. 	 Joßcan nak quinnachßoc riqßuin ut quincamsi xban nak quinqßue retal nak incßaß chic tâcuânk xyußam xban nak ac xtßaneß saß rukßeb li xicß nequeßiloc re. Chirix aßan quinxoc lix corona li cuan saß xjolom ut quinxoc ajcuiß li chßîchß li cuan saß xtel ut quincßam chak chokß âcue, at kâcuaß David, chan li sâj cuînk.


Και προσελθοντες οι μαθηται, ειπον προς αυτον Δια τι λαλεις προς αυτους δια παραβολων; 	 Mokon chic que'cuulac lix tzolom riq'uin li Jesús, ut que'xye re: -¿C'a'ut nak nacacuâtinaheb sa' jaljôquil ru âtin?-


Ουαι εις εσας, γραμματεις και Φαρισαιοι, υποκριται, διοτι καθαριζετε το εξωθεν του ποτηριου και του πινακιου, εσωθεν ομως γεμουσιν εξ αρπαγης και ακρασιας. 	 Ra châlel sa' êbên lâex aj tz'îb ut aj fariseo, ex aj ca' pac'al u, xban nak a' chic li rix lê sec' ut lê plato nequech'aj, aban lix sa' numtajenak chi tz'aj xban lê mâusilal ut li elk'ac nequebânu.


Καθως εμε απεστειλας εις τον κοσμον, και εγω απεστειλα αυτους εις τον κοσμον 	 Jo' nak xinâtakla chak lâin sa' ruchich'och' chixch'olobanquil lix yâlal, jo'can ajcui' nak tintaklaheb chixch'olobanquil lix yâlal chiruheb li inc'a' neque'pâban.


Και ο δευτερος αγγελος εξεχεε την φιαλην αυτου εις την θαλασσαν και εγεινεν αιμα ως νεκρου, και πασα ψυχη ζωσα απεθανεν εν τη θαλασση. 	 Ut li xcab ángel quixhoy li cuan sa' lix sec' sa' xbên li palau. Ut li ha' quisuk'i chok' quic'. Chanchan xquiq'uel jun camenak. Ut quilaje'cam chixjunileb li cuanqueb sa' li palau.


επι την Αιγυπτον και επι τον Ιουδαν και επι τον Εδωμ και επι τους υιους Αμμων και επι τον Μωαβ και επι παντας τους περικειροντας την κομην, τους κατοικουντας εν τη ερημω διοτι παντα τα εθνη ειναι απεριτμητα και πας ο οικος Ισραηλ απεριτμητος την καρδιαν. 	 Tinqßueheb chixtojbal xmâqueb laj Egipto, eb laj Judá, eb laj Edom, ut eb laj Amón joß eb ajcuiß laj Moab. Tinqßueheb chixtojbal xmâqueb li cuanqueb saß najtil tenamit ut saß li chaki chßochß. Incßaß queßxcßul li circuncisión chixjunileb aßan. Joßcan eb ajcuiß laj Israel. Incßaß tîqueb xchßôl xban nak incßaß queßxjal xcßaßuxeb.—


Ναι, εν τη οδω, των κρισεων σου, Κυριε, σε περιεμειναμεν ο ποθος της ψυχης ημων ειναι εις το ονομα σου και εις την ενθυμησιν σου. 	 At Kâcuaß, yôco chixbânunquil joß nacacuaj lâat re xqßuebal xlokßal lâ cßabaß. Li cßaßru nakaj, aßan oybenînc âcuiqßuin ut li kacßaßux cuânk âcuiqßuin.


η εξελιπε διαπαντος το ελεος αυτου; επαυσεν ο λογος αυτου εις γενεαν και γενεαν; 	 ¿Ma incßaß chic nocoxra? ¿Ma incßaß chic toxtenkßa joß quixyechißi ke?


Εις τας εντολας σου θελω μελετα, και εις τας οδους σου θελω ενατενιζει. 	 Tincßoxlak chi us chirix li cßaßru tzßîbanbil saß lâ chakßrab. Ut tinqßue saß inchßôl lix yâlal.


Κυριε, αν και αι ανομιαι ημων καταμαρτυρωσιν εναντιον ημων, καμε ομως δια το ονομα σου διοτι αι αποστασιαι ημων επληθυνθησαν εις σε ημαρτησαμεν. 	 Eb li tenamit nequeßxye: —Usta yâl nak cuan kamâc ut aßan li najitoc ke, abanan choâtenkßa, at Kâcuaß, saß xcßabaß lâ rahom. Nabal sut xatkatzßektâna ut xomâcob châcuu.


Και προσεταξεν ο Δαβιδ να συναξωσι τους ξενους τους εν γη Ισραηλ και κατεστησε λιθοτομους δια να λατομησωσι λιθους ξυστους, προς οικοδομησιν του οικου του Θεου. 	 Laj David quixye nak teßxchßutub ribeb chixjunileb li jalaneb xtenamit li cuanqueb aran Israel re teßcßanjelak chixtîcobresinquil ru li pec re xyîbanquil li templo.


Επειτα η φυλη Ζαβουλων και ο αρχων των υιων Ζαβουλων θελει εισθαι Ελιαβ ο υιος του Χαιλων 	 Ut chixcßatk lix naßajeb laj Isacar teßxyîb lix muhebâleb li ralal xcßajol laj Zabulón. Ut laj Eliab li ralal laj Helón, aßan li tâcßamok be chiruheb.


Θελεις καλεσει, και εγω θελω σοι αποκριθη θελεις επιβλεψει εις το εργον των χειρων σου. 	 Lâat tinâcuâtina ut lâin tatinsume. Sahak chic âchßôl cuiqßuin xban nak lâat xatyîban cue.


διοτι ελαληθη προς εμε δια του λογου του Κυριου, Μη φαγης αρτον μηδε πιης υδωρ εκει, μηδε επιστρεψης υπαγων δια της οδου δια της οποιας ηλθες. 	 xban nak li Kâcuaß quixye cue nak incßaß tincuaßak, chi moco tin-ucßak saß li naßajej aßin, chi moco tinsukßîk saß li be li xinchal cuiß, chan.


Και οι εναπολειφθεντες απο σας θελουσι φθειρεσθαι δια τας ανομιας αυτων εν τοις τοποις των εχθρων σας και οτι δια τας ανομιας των πατερων αυτων θελουσι φθειρεσθαι μετ' αυτων. 	 Li joß qßuialex li incßaß tex-osokß kßaxal ra têcßul ut tacuasinbilakex saß lix naßajeb li xicß nequeßiloc êre xban lê mâc ut xban lix mâqueb lê naß êyucuaß.


Ο πους θελει καταπατησει αυτην, οι ποδες του πτωχου, τα βηματα του ενδεους. 	 Eb li queßrahobtesîc junxil ut eb li nebaß, aßan eb chic li nequeßoc saß li tenamit ut nequeßxyekßi saß rok.


Και προς τον αγγελον της εκκλησιας των Λαοδικεων γραψον Ταυτα λεγει ο Αμην, ο μαρτυς ο πιστος και αληθινος, η αρχη της κτισεως του Θεου. 	 Ut li C'ajolbej quixye cui'chic cue: -Tz'îban riq'uin lix takl li Dios li na-iloc reheb li jun ch'ûtal chi aj pâbanel li cuanqueb Laodicea ut tâye re: Li ani naxc'aba'in "Amén", li junelic tîc xch'ôl chixyebal li yâl, li ac cuan chak nak quiyîbâc chak li ruchich'och' ut chixjunil li c'a'ak re ru cuan, naxye êre chi jo'ca'in:


Και επραξε το ευθες ενωπιον Κυριου, κατα παντα οσα επραξε Δαβιδ ο πατηρ αυτου. 	 Laj Ezequías quicuan saß tîquilal chiru li nimajcual Dios joß nak quicuan laj David lix xeßtônil yucuaß.


Και αποκριθεις ο Ιησους, ειπε προς αυτους Βλεπετε μη σας πλανηση τις. 	 Quichak'oc li Jesús ut quixye reheb: -Cheq'uehak retal re nak mâ ani chibalak'înk êre.


Περι δε του οικου τουτου, οστις εγεινε τοσον υψηλος, πας ο διαβαινων πλησιον αυτου θελει μενει εκθαμβος και θελει καμνει συριγμον και θελουσι λεγει, Δια τι ο Κυριος εκαμεν ουτως εις την γην ταυτην και εις τον οικον τουτον; 	 Li ani teßnumekß aran teßsachk xchßôleb ut teßxseße li templo li qßuebil xlokßal ut teßxye, “¿Cßaßut nak li Kâcuaß xbânu chi joßcaßin re li tenamit aßin ut re li templo aßin?” chaßkeb.


Αλλ' επι τους πρεσβυτερους των Ιουδαιων ητο ο οφθαλμος του Θεου αυτων, και δεν ηδυναντο να παυσωσιν αυτους, εωσου ελθη η υποθεσις προς τον Δαρειον και τοτε εδωκαν αποκρισιν δι' επιστολης περι τουτου. 	 Abanan li Kâcuaß Dios yô chi iloc reheb li yôqueb chi cßamoc be chiruheb laj judío ut incßaß quixakabâc li cßanjel. Quitaklâc jun li hu riqßuin li rey Darío re nak tixsume chak ut tixye reheb ma teßxcanab li cßanjel malaj ut incßaß.


Και εκ της ημισειας φυλης του Μανασση, δεκαοκτω χιλιαδες οιτινες ωνομασθησαν κατ' ονομα, δια να ελθωσι να καμωσι βασιλεα τον Δαβιδ. 	 Saß xyânkeb li yi jach li ralal xcßajol laj Manasés cuanqueb cuakxaklaju mil chi cuînk. Aßaneb li queßsiqßueß ru re nak teßxic chixxakabanquil laj David chokß rey.


Λεγει προς αυτην ο Ιησους Τι ειναι μεταξυ εμου και σου, γυναι; δεν ηλθεν ετι η ωρα μου. 	 Ut li Jesús quixye re: -¿C'a'ut nak nacatchal xyebal cue a'an? Toj mâji' xk'ehil nak tinc'utbesi lin cuanquil, chan re lix na'.


Και ενω ησαν εκει, επληρωθησαν αι ημεραι του να γεννηση 	 Nak ac cuanqueb aran Belén quicuulac xk'ehil nak tâyo'lâk lix c'ula'al.


Και εκ του αργυριου των εκατον ταλαντων εχυθησαν τα υποβασια του αγιαστηριου και τα υποβασια του καταπετασματος εκατον υποβασια απο εκατον ταλαντων, εν ταλαντον δι' εν υποβασιον. 	 Cuukub mil libra riqßuin ôb ciento libra li plata quicßanjelac re xyîbanquil li jun ciento chi xnaßajeb li teßqßuehekß cuiß li okech re li tabernáculo. Ut oßlaju xcâcßâl libra li plata quicßanjelac re xyîbanquil li junjûnk lix naßajeb li okech.


ελθετε λοιπον τωρα και ας φονευσωμεν αυτον και ας ριψωμεν αυτον εις ενα εκ των λακκων και θελομεν ειπει, Θηριον κακον κατεφαγεν αυτον και θελομεν ιδει τι θελουσι γεινει τα ενυπνια αυτου. 	 Châlk cuan. Hôn nakacamsi. Ut takacut saß junak jul. Ut takaye nak mâre junak joskß aj xul xcamsin re. Ut takil cßaßru tâcanâk cuiß lix matcß, chanqueb chi ribileb rib.


Τις εξευρει αν επιστρεψη και μεταμεληθη ο Θεος και επιστρεψη απο της οργης του θυμου αυτου και δεν απολεσθωμεν; 	 Cui takabânu aßin, mâre anchal tixjal xcßaßux li Dios saß kabên. Mâre tânumekß xjoskßil ut incßaß chic tixsach ku, chanqueb.Li Dios quiril nak queßxjal xcßaßuxeb ut queßxcanab xbânunquil li mâusilal li queßxbânu. Joßcan nak li Dios quixjal xcßaßux ut incßaß quixqßue li raylal saß xbêneb li quixcßoxla xbânunquil reheb.


και θελουσιν εφαπλωσει επ' αυτα υφασμα κοκκινον και τουτο θελουσι σκεπασει δια καλυμματος εκ δερματων θωων και θελουσι διαπερασει τους μοχλους αυτης. 	 Ut teßxtzßap xbên chixjunil aßin riqßuin jun li caki tßicr. Saß xbên li caki tßicr teßxqßue rix li tzßiß haß. Ut chirix aßan teßxqßue saß xnaßaj eb li cheß li nequeßxpako cuiß li Lokßlaj Câx.


Φωνη λεγουσα, Φωνησον και ειπε, Τι να φωνησω; πασα σαρξ ειναι χορτος και πασα η δοξα αυτης ως ανθος του αγρου. 	 Quicuabi jun xyâb cux. Joßcaßin quixye cue: —Jap âcue xyebal li âtin aßin, chan cue. Ut lâin quinchakßoc ut quinye, ¿Cßaßru tinye nak tinjap cue? ¿Cßaßru tinye nak tinjap cue? chanquin. Ut aßan quixye cue: —Ye resil nak eb li cristian, aßan yal tibelejeb. Chanchaneb li ichaj. Ut lix chßinaßusaleb chanchan xchßinaßusal li utzßußuj li nacuan saß cßalebâl.


Υιε ανθρωπου, οι αδελφοι σου, οι αδελφοι σου, οι ανδρες της συγγενειας σου, και συμπας ο οικος Ισραηλ, ειναι εκεινοι προς τους οποιους ειπον οι κατοικουντες την Ιερουσαλημ, Απομακρυνθητε απο του Κυριου εις ημας εδοθη αυτη η γη δια κληρονομιαν. 	 —At ralal cuînk, eb li cristian li cuanqueb Jerusalén yôqueb chi âtinac chirixeb laj Israel lâ cuech tenamitil li queßchapeß ut queßcßameß chi najt. Yôqueb chixyebal, “Najt cuanqueb riqßuin li Kâcuaß. Incßaß naru teßlokßonînk. Joßcan nak xcana chokß ke lâo li naßajej aßin,” chanqueb.


Και επεστρεψεν ο Σαμουηλ κατοπιν του Σαουλ και προσεκυνησεν ο Σαουλ τον Κυριον. 	 Joßcan nak laj Samuel cô chirix laj Saúl ut laj Saúl quixlokßoni li Kâcuaß.


Ητο δε πτωχος τις ονομαζομενος Λαζαρος, οστις εκειτο πεπληγωμενος πλησιον της πυλης αυτου 	 Quicuan ajcui' jun li cuînk neba' aj Lázaro xc'aba'. Xox rix. Rajlal naxchunub rib chire li oquebâl re li rochoch li biom.


Ητο δε ετοιμασια δι' απαν το εργον του Σολομωντος, αφ' ης ημερας εθεμελιωθη ο οικος του Κυριου, εωσου εξετελεσθη. Ουτως ετελειωθη ο οικος του Κυριου. 	 Li cßanjel li quixbânu li rey Salomón ac cßûbanbil chak ru chalen nak queßxqßue chak lix cimiento lix templo li Kâcuaß toj retal queßxchoy xyîbanquil. Joßcan nak quiyîbâc lix templo li Kâcuaß chi tzßakal re ru.


"Εις τον πρωτον μουσικον. Ψαλμος του Δαβιδ, οτε ηλθε Ναθαν ο προφητης προς αυτον, αφου εισηλθε προς την Βηθσαβεε." Ελεησον με, ω Θεε, κατα το ελεος σου κατα το πληθος των οικτιρμων σου εξαλειψον τα ανομηματα μου. 	 At inDios, chacuuxtâna taxak cuu riqßuin xnimal lâ rahom. Ut xban xnimal lâ cuuxtân, chacuyeb chasacheb taxak lin mâc xban nak xinkßet lâ cuâtin.


τον βασιλεα της Σιμβρων-μερων, ενα τον βασιλεα της Αχσαφ, ενα 	 li rey re Simron-merón, ut li rey re Acsaf,


Εσαλπισαν εν σαλπιγγι και ητοιμασθησαν τα παντα πλην ουδεις υπαγει εις τον πολεμον, διοτι η οργη μου ειναι επι παν το πληθος αυτης. 	 Teßxyâbasi li trompeta re teßxcauresi ribeb chi xic chi pletic. Abanan mâ jun reheb tâêlk chi pletic xban nak lin joskßil cuan saß xbên chixjunileb.


Δια τουτο ουτω λεγει Κυριος ο Θεος Τωρα θελω επιστρεψει την αιχμαλωσιαν του Ιακωβ και ελεησει απαντα τον οικον Ισραηλ, και θελω εισθαι ζηλοτυπος δια το ονομα μου το αγιον, 	 Li nimajcual Dios quixye: —Abanan anakcuan lâin tincuuxtâna cuißchic ruheb laj Israel li ralal xcßajol laj Jacob, li joß qßuial incßaß queßcamsîc. Lâin teßcuisi chi prêxil re nak tâqßuehekß xlokßal lin santil cßabaß.


Και κατεσυντριψαν το ειδωλον του Βααλ και κατεκρημνισαν τον οικον του Βααλ, και εκαμον αυτον κοπρωνα εως της ημερας ταυτης. 	 Queßxpoß li artal ut queßxjucß lix templo laj Baal ut queßxqßue chokß xnaßaj li cumum ut chalen anakcuan, aßan chic lix cßanjel li naßajej aßan.


Ανεχωρησαν λοιπον παλιν εις τα ιδια οι μαθηται. 	 Ut eb lix tzolom que'suk'i cui'chic sa' li cab li cuanqueb cui'.


Τοτε εκαλεσε Σολομωντα τον υιον αυτου και προσεταξεν εις αυτον να οικοδομηση οικον εις Κυριον τον Θεον του Ισραηλ. 	 Laj David quixtakla xbokbal laj Salomón li ralal ut quixye re nak aßan tâyîbânk re lix templo li Kâcuaß, lix Dioseb laj Israel.


Τας γυναικας του λαου μου εξωσατε απο των τερπνων αυτων οικων απο των τεκνων αυτων αφηρεσατε την δοξαν μου διαπαντος. 	 Eb li ixk li cuanqueb saß lin tenamit xerâlinaheb nak xerisiheb saß li rochocheb li cuanqueb cuiß chi sa saß xchßôleb. Ut xeram ajcuiß chiruheb lix cocßaleb re nak incßaß chic tineßxlokßoni.


Επι δε των φυλων του Ισραηλ, ο αρχων των Ρουβηνιτων ητο Ελιεζερ ο υιος του Ζιχρι των Συμεωνιτων, Σεφατιας ο υιος του Μααχα 	 Aßaneb aßin li queßtaklan saß xbêneb li cablaju xtêpaleb li ralal xcßajol laj Israel. Li nataklan saß xbêneb li ralal xcßajol laj Rubén, aßan laj Eliezer li ralal laj Zicri; li nataklan saß xbêneb li ralal xcßajol laj Simeón, aßan laj Sefatías, li ralal laj Maaca.


Και πασας τας πολεις αυτων κατα τας κατοικιας αυτων, και παντας τους πυργους αυτων, κατεκαυσαν εν πυρι. 	 Chirix aßan queßxcßat lix tenamit rech xiquic lix muhebâleb. Ut queßxcßat ajcuiß li cocß tenamit li cuanqueb chi xjun sutam.


Διοτι ουτος ειναι, περι του οποιου ειναι γεγραμμενον Ιδου, εγω αποστελλω τον αγγελον μου προ προσωπου σου, οστις θελει κατασκευασει την οδον σου εμπροσθεν σου. 	 Chirix laj Juan tz'îbanbil sa' li Santil Hu nak naxye chi jo'ca'in: A'ut lâin tintakla lin takl aj c'amol be châcuu. A'an tâch'olobânk xyâlal chiruheb li tenamit re nak eb a'an yo'on cuânkeb châc'ulbal lâat. (Mal. 3:1)


Την τριτην ημεραν προσεφερεν ο αρχων των υιων Ζαβουλων, Ελιαβ ο υιος του Χαιλων 	 Saß li rox li cutan quixcßam lix mayej laj Eliab li nataklan saß xbêneb li ralal xcßajol laj Zabulón. Laj Eliab, aßan li ralal laj Helón.


και ο Μωυσης μονος θελει πλησιασει προς τον Κυριον, αυτοι ομως δεν θελουσι πλησιασει ουδε ο λαος θελει αναβη μετ' αυτου. 	 Ut lâat, at Moisés, âjunes tatchâlk toj arin cuiqßuin. Eb li jun chßôl chic teßcanâk aran. Chi tîc incßaß teßtakekß chak arin. Teßcanâk takßa, chan li Dios.


και τους Αμορραιους, και τους Χαναναιους, και τους Γεργεσαιους, και τους Ιεβουσαιους. 	 Ut aran ajcuiß cuanqueb laj amorreo, ut eb laj cananeo, ut eb laj gergeseo, ut eb laj jebuseo, chan li Dios re laj Abram.


Επειδη η εντολη αυτη, την οποιαν εγω προσταζω εις σε σημερον, δεν ειναι πολλα βαρεια δια σε, ουδε μακραν. 	 Moco chßaßaj ta xbânunquil lê chakßrabinquil li yôquin chixqßuebal êre anakcuan. Naru têbânu li cßaßru naxye xban nak moco najt ta cuan êriqßuin.


Ακουσας δε ο Σαουλ οτι εφανερωθη ο Δαβιδ και οι ανδρες οι μετ' αυτου εκαθητο δε ο Σαουλ εν Γαβαα υπο το δενδρον εν Ραμα, εχων το δορυ αυτου εν τη χειρι αυτου, και παντες οι δουλοι αυτου ισταντο ενωπιον αυτου, 	 Saß jun li cutan laj Saúl quirabi nak qui-ileß laj David ut eb li cuanqueb rochben. Laj Saúl cuan aran Gabaa saß jun li tzûl. Chunchu rubel jun li cheß tamarisco ut cuan xlâns saß rukß. Chßutchßûqueb riqßuin chixjunileb li nequeßcßanjelac chiru.


Εν τη πεινη θελει σε λυτρωσει εκ θανατου και εν πολεμω εκ χειρος ρομφαιας. 	 Nak yôk li cueßej, aßan tâcolok âcue chiru li câmc. Ut nak yôk li pletic, aßan tâcolok âcue re nak incßaß tateßxcamsi.


και θελεις παταξει τον οικον του Αχααβ του κυριου σου, δια να εκδικησω τα αιματα των δουλων μου των προφητων και τα αιματα παντων των δουλων του Κυριου, εκ χειρος της Ιεζαβελ 	 Lâat tatsachok ruheb li ralal xcßajol laj Acab li nataklan saß âbên. Chi joßcaßin tâqßueheb chixtojbal rix lix camiqueb lin profetas li queßcßanjelac chicuu li quixtakla xcamsinquil lix Jezabel.


Το δε οτι εδευτερωθη το ενυπνιον εις τον Φαραω δις, φανερονει οτι το πραγμα ειναι αποφασισμενον παρα του Θεου και οτι ο Θεος θελει ταχυνει να εκτελεση αυτο. 	 Re nak tâpâb nak chi sêb tâcßulmânk joß quixye li Kâcuaß Dios, joßcan nak xatxqßue chi matqßuec cuib sut.


Διοτι εθεωρησα και δεν ητο ουδεις, ναι, μεταξυ αυτων, αλλα δεν υπηρχε συμβουλος δυναμενος να αποκριθη λογον, οτε ηρωτησα αυτους. 	 Lâin xinsicß jun cuan xnaßleb saß xyânkeb li profeta li nequeßcßanjelac chiruheb li yîbanbil dios. Xinye re nak tixsume li cßaßru xinpatzß re. Mâ jun xintau re teßxsume. Tîc mâcßaß xeßxye.Qßuehomak retal. Mâcßaß naru nequeßxbânu eb aßan. Mâcßaß nequeßoc cuiß. Ut eb li jalam ûch li nequeßxyîb mâcßaß nequeßoc cuiß. Chanchaneb li ikß li naxic yalak bar, chan.


Ο θυμος του Κυριου δεν θελει αποστρεψει εωσου εκτελεση και εωσου καμη τους στοχασμους της καρδιας αυτου εν ταις εσχαταις ημεραις θελετε νοησει τουτο εντελως. 	 Lix joskßil li Kâcuaß incßaß tânumekß toj tixbânu li cßaßru quixcßoxla xbânunquil. Saß eb li cutan tâchâlk têtau ru lix yâlal chi tzßakal.


Ουτω λεγει Κυριος ο Θεος ο συναγων τους διεσκορπισμενους του Ισραηλ Θελω συναξει ετι και αλλους εις αυτον, εκτος των συνηγμενων αυτου. 	 Li Kâcuaß Dios li nachßutuban reheb laj Israel li cuanqueb chak yalak bar saß eb li tenamit ut naxcßameb cuißchic saß xtenamiteb naxye chi joßcaßin: —Toj cuanqueb ajcuiß li tincßameb chi cuânc saß xyânkeb laj Israel.—


Και σηκωθεντες απο Αιλειμ, εστρατοπεδευσαν παρα την Ερυθραν θαλασσαν. 	 Nak queßel Elim, queßcôeb toj chire li Caki Palau ut aran queßxyîb lix muhebâleb.


Και Κυριος προσεταξεν εις εμε κατ' εκεινον τον καιρον να σας διδαξω διαταγματα και κρισεις, δια να καμνητε αυτα εν τη γη, εις την οποιαν σεις εισερχεσθε να κληρονομησητε αυτην. 	 Li Kâcuaß quixye cue nak tento tincßut chêru chixjunil li chakßrab re nak têbânu nak ac cuânkex chic saß li naßajej li oc êre chirêchaninquil anakcuan.


Και οποτε τις επλησιαζε δια να προσκυνηση αυτον, ηπλονε την χειρα αυτου και επιανεν αυτον και εφιλει αυτον. 	 Nak queßcuulac riqßuin laj Absalón re nak teßxcuikßib rib chiru, laj Absalón naxkßaluheb ut narutzßeb ru.


Και οστις φυλαττει τας εντολας αυτου μενει εν αυτω, και αυτος εν εκεινω. Και εκ τουτου γνωριζομεν οτι μενει εν ημιν, εκ του Πνευματος το οποιον εδωκεν εις ημας. 	 Cui nakapâb lix chak'rab, lâo cuanco riq'uin li Dios ut li Dios cuan kiq'uin. Nakanau nak li Dios cuan kiq'uin chi junelic xban li Santil Musik'ej li q'uebil ke.


Μετα δε παντα ταυτα επαταξεν αυτον ο Κυριος εις τα εντοσθια αυτου με αρρωστιαν ανιατον 	 Chirix aßan li Kâcuaß quixqßue jun xyajel lix saß li rey Joram. Mâcßaß xbanol.


Και προσελθοντες οι μαθηται αυτου εσηκωσαν το σωμα και εθαψαν αυτο, και ελθοντες απηγγειλαν τουτο εις τον Ιησουν. 	 Nak que'rabi resil lix camic laj Juan, eb lix tzolom que'cuulac chixc'ambal li camenak ut coxe'xmuk. Ut coxe'xye chak resil re li Jesús.


Και ανεβη πας ο λαος κατοπιν αυτου και επαιζεν ο λαος αυλους και ευφραινετο ευφροσυνην μεγαλην, και η γη εσχιζετο εκ των φωνων αυτων. 	 Ut chixjunileb li tenamit queßcôeb chirix. Yôqueb chixyâbasinquil lix xôlb. Ut li chßochß qui-ecßan saß xnaßaj xban nak japjôqueb re xban xsahil xchßôleb.


Αρχη του ευαγγελιου του Ιησου Χριστου, Υιου του Θεου. 	 Jo'ca'in nak quiticla chak resilal li colba-ib sa' xc'aba' li Jesucristo li Ralal li Dios.


Εν τη ημερα εκεινη, λεγει Κυριος, θελω συναξει την χωλαινουσαν και θελω εισδεχθη την εξωσμενην και εκεινην, την οποιαν εθλιψα. 	 Quixye li Kâcuaß chi joßcaßin: —Tâcuulak xkßehil nak lâin tinchßutubeb li cualal incßajol li quebinqßue chixtojbal rix lix mâqueb nak queßchapeß ut queßcßameß xbaneb li xicß nequeßiloc reheb.


αλλα σεις δεν πιστευετε διοτι δεν εισθε εκ των προβατων των εμων, καθως σας ειπον. 	 Lâex inc'a' niquinêpâb xban nak lâex mâcua'ex cualal inc'ajol.


δια να δωση εις εσας κατα τον πλουτον της δοξης αυτου, να κραταιωθητε εν δυναμει δια του Πνευματος αυτου εις τον εσωτερικον ανθρωπον, 	 K'axal nim li rusilal li Dios. Jo'can nak nintz'âma chiru nak li Santil Musik'ej chiq'uehok êcuanquilal ut xcacuilal êch'ôl sa' lê pâbâl.


Επανω μου, Θεε, ειναι αι προς σε ευχαι μου θελω σοι αποδιδει δοξολογιας. 	 At inDios, lâin tinqßue âcue li cßaßru xinyechißi âcue. Lâin tinqßue âlokßal ut tinbantioxînk châcuu.Tinqßue âlokßal xban nak lâat xatcoloc cue chiru li câmc. Incßaß xinâcanab chi tßanecß saß rukßeb li xicß nequeßiloc cue. Lâat ban xatqßuehoc inyußam. Joßcan nak chinâtenkßa re nak tincuânk chi sum âtin âcuiqßuin.


Διοτι πας ο λαος και πας ο Ισραηλ εγνωρισαν την ημεραν εκεινην, οτι δεν ητο απο του βασιλεως το να θανατωθη Αβενηρ ο υιος του Νηρ. 	 Riqßuin aßin chixjunileb li tenamit li queßoquen chirix laj David, joßqueb ajcuiß li cuanqueb aran Israel queßxqßue retal nak laj David incßaß qui-oquen riqßuin lix camic laj Abner, li ralal laj Ner.


του Ιεσσαι, του Ωβηδ, του Βοοζ, του Σαλμων, του Ναασσων, 	 Ut laj Natán, a'an li ralal laj David. Ut laj David, a'an li ralal laj Isaí. Ut laj Isaí, a'an li ralal laj Obed. Ut laj Obed, a'an li ralal laj Booz. Ut laj Booz, a'an li ralal laj Salmón. Ut laj Salmón, a'an li ralal laj Naasón.


Σταλαξατε δροσον ανωθεν, ουρανοι, και ας ρανωσιν αι νεφελαι δικαιοσυνην ας ανοιξη η γη και ας γεννηση σωτηριαν και ας βλαστηση δικαιοσυνην ομου εγω ο Κυριος εποιησα τουτο. 	 Tâcuânk li tîquilal yalak bar. Chanchan nak nachal li hab saß choxa. Ut tâcuânk li colba-ib. Chanchan nak na-el li acuîmk saß chßochß. Tâcuânk li tîquilal xban nak lâin li Kâcuaß quinyehoc re.—


Οταν λεγω εις τον ανομον, Ανομε, θελεις εξαπαντος θανατωθη και συ δεν λαλησης δια να αποτρεψης τον ανομον απο της οδου αυτου, εκεινος μεν ο ανομος θελει αποθανει εν τη ανομια αυτου, πλην εκ της χειρος σου θελω εκζητησει το αιμα αυτου. 	 Cui tinye âcue nak tâcâmk junak li incßaß us xnaßleb, tento nak lâat tâye re li jun aßan nak incßaß us yô, re nak tâyotßekß xchßôl ut tixjal xcßaßux. Cui incßaß tâchßolob xyâlal chiru, aßan tâcâmk xban lix mâc. Abanan saß âbên lâat tâcanâk lix camic.


μηποτε καμης συνθηκην μετα των κατοικων της γης, και οταν πορνευσωσι κατοπιν των θεων αυτων και θυσιασωσι προς τους θεους αυτων, σε προσκαλεση τις και φαγης απο της θυσιας αυτου 	 Mêbânu junak contrato riqßuineb xban nak cui têbânu aßan naru nequejunaji êrib riqßuineb. Mêlokßoni lix dioseb ut nak tâcuânk lix ninkße lix dioseb, mexxic chi cuaßac riqßuineb nak texbokekß xbaneb.


Και το πραγμα εγεινε γνωστον εις τον Μαροδοχαιον, και ανηγγειλεν αυτο προς Εσθηρ την βασιλισσαν η δε Εσθηρ ειπεν αυτο προς τον βασιλεα εξ ονοματος του Μαροδοχαιου. 	 Nak quirabi nak teßraj teßxcamsi li rey, laj Mardoqueo quixye re lix Ester. Ut lix Ester quixye re li rey li cßaßru quirabi ut quixye ajcuiß nak laj Mardoqueo, aßan li quiyehoc re.Queßxtzßil âtin chirix li cßaßru quixye laj Mardoqueo. Nak queßxqßue retal nak yâl li quixye, queßxtakla xyatzßbaleb li cuib chi cuînk li queßajoc xcamsinquil li rey. Ut chixjunil aßin quitzßîbâc retalil saß li hu li tzßîbanbil cuiß retalil chixjunil li nacßulman saß li tenamit aßan.


ηλεγχθη ομως δια την ιδιαν αυτου παρανομιαν, αφωνον υποζυγιον με φωνην ανθρωπου λαλησαν ημποδισε την παραφροσυνην του προφητου. 	 Jo'can nak quik'use' xban jun li bûr. Yal xul. Inc'a' naâtinac. Ut laj Balaam quirabi xyâb xcux li bûr jo' xyâb xcux li cuînk nak quiyehe' re xban li bûr nak tixcanab xbânunquil li mâusilal.


Και ειπεν ο Αβρααμ προς τους δουλους αυτου, Σεις καθισατε αυτου μετα της ονου εγω δε και το παιδαριον θελομεν υπαγει εως εκει και αφου προσκυνησωμεν, θελομεν επιστρεψει προς εσας. 	 Quixye reheb lix môs cuib: —Canâkex arin êrochben li bûr. Lâin tinxic cuochben li cualal toj saß xbên li tzûl. Ut aran takalokßoni li Kâcuaß Dios tojoßnak tosukßîk chak, chan.


Και εν τω εκτω ετει, τω εκτω μηνι, τη πεμπτη του μηνος, ενω εγω εκαθημην εν τω οικω μου και οι πρεσβυτεροι του Ιουδα εκαθηντο εμπροσθεν μου, χειρ Κυριου του Θεου επεσεν εκει επ' εμε. 	 b cutan chic xticlajic li xcuak li po re li xcuak chihab kacßambal Babilonia nak lâin chunchûquin saß cuochoch cuochbeneb li nequeßcßamoc be saß xyânkeb li ralal xcßajol laj Judá. Ut lâin quicuecßa nak quixqßue cue lix cuanquil li Kâcuaß li nimajcual Dios.


Ο δε Πετρος και Ιωαννης αποκριθεντες προς αυτους, ειπον Αν ηναι δικαιον ενωπιον του Θεου να ακουωμεν εσας μαλλον παρα τον Θεον, κρινατε. 	 Ut que'chak'oc laj Pedro ut laj Juan ut que'xye reheb: -C'oxlahomak chi us bar cuan li us chiru li Dios. ¿Ma us nak texkapâb lâex malaj ut us nak takapâb li Dios?


Αλλ' εαν δεν μου υπακουσητε και δεν εκτελητε πασας ταυτας τας εντολας μου, 	 Abanan cui lâex incßaß nequerabi li cßaßru ninye ut cui incßaß nequebânu li naxye saß li chakßrab li xinqßue êre, texinqßue chixtojbal êmâc.


Και πασα προσφορα εξ αλφιτων ιερεως θελει καιεσθαι ολοκληρως δεν θελει τρωγεσθαι. 	 Chixjunil li mayej cßaj li teßxqßue laj tij saß xcßabaßeb aßan tâcßatekß chixjunil. Incßaß naru teßxtzaca.


και ο Κυριος θελει στρεψει το αιμα αυτου κατα της κεφαλης αυτου, οστις επεσεν επι δυο ανδρας δικαιοτερους και καλητερους παρ' αυτον, και εθανατωσεν αυτους δια ρομφαιας, μη ειδοτος του πατρος μου Δαβιδ, τον Αβενηρ τον υιον του Νηρ, τον αρχιστρατηγον του Ισραηλ, και τον Αμασα τον υιον του Ιεθερ, τον αρχιστρατηγον του Ιουδα 	 Li Dios tâqßuehok re chi câmc laj Joab xban nak laj Joab quixcamsiheb li cuib chi cuînk li kßaxal tîc xchßôleb ut châbileb xnaßleb chiru laj Joab. Quixcamsiheb chi incßaß quixnau laj David lin yucuaß. Aßaneb laj Abner, li quitaklan saß xbêneb lix soldados laj Israel, ut laj Amasa, li quitaklan saß xbêneb lix soldados laj Judá.


Πλην δεν κοιτονται μετα των πεσοντων ισχυρων εκ των απεριτμητων, οιτινες κατεβησαν εις τον αδην μετα των πολεμικων αυτων οπλων και εθεσαν τας μαχαιρας αυτων υπο τας κεφαλας αυτων αλλ' αι ανομιαι αυτων θελουσιν εισθαι επι τα οστα αυτων, αν και ησαν τρομος των ισχυρων εν τη γη των ζωντων. 	 Incßaß queßmukeß joß nak queßmukeß li cauheb rib li queßcam junxil, li incßaß queßxpâb li Dios. Eb aßan queßcôeb saß xnaßajeb li camenak chi cuanqueb xchßîchß re pletic rubel xjolom ut lix chßîchß re xcolbal re xchßôl quiqßueheb saß xbêneb. Lix mâqueb junelic cuânk saß xbêneb xban nak aßaneb queßqßuehoc xxiuheb li nînkeb xcuanquil nak toj yoßyôqueb.


Ο δε εκατονταρχος και οι μετ' αυτου φυλαττοντες τον Ιησουν, ιδοντες τον σεισμον και τα γενομενα, εφοβηθησαν σφοδρα, λεγοντες Αληθως Θεου Υιος ητο ουτος. 	 Ut li capitán rochbeneb li yôqueb chi c'ac'alênc re li Jesús, que'rec'a li hîc ut que'xq'ue retal li c'a'ru yô chi c'ulmânc. Mâ c'ajo' nak que'xucuac ut que'xye: -Relic chi yâl nak li cuînk a'in tz'akal Ralal li Dios.-


Ποια η δυναμις μου, ωστε να εγκαρτερω; και ποιον το τελος μου, ωστε να υποφερη η ψυχη μου; 	 Lâin nacuecßa nak mâcßaß chic inmetzßêu re xcßulbal li raylal. ¿Cßaß chic ru aj e nak yoßyôkin cui mâcßaß chic ninyoßoni?


Και εν τη αρχη της εκει κατοικησεως αυτων, δεν εφοβηθησαν τον Κυριον και απεστειλεν ο Κυριος τους λεοντας μεταξυ αυτων, και εθανατονον εξ αυτων. 	 Nak queßxtiquib cuânc aran eb li cristian incßaß queßxlokßoni li Kâcuaß. Joßcan nak li Kâcuaß quixtaklaheb li cakcoj chixcamsinquileb.


Και διενυκτερευον περιξ του οικου του Θεου, διοτι η φυλακη ητο επ' αυτους, και αυτοι επρεπε να ανοιγωσιν αυτον καθ' εκαστην πρωιαν. 	 Eb aßan cuanqueb xnaßaj saß xjun sutam lix templo li Dios, xban nak tento nak eb aßan teßcßacßalênk re li templo. Ut tento nak teßxte li oquebâl rajlal ekßela.


Εκ του πρωτου της ζυμης σας θελετε δωσει εις τον Κυριον προσφοραν υψουμενην εις τας γενεας σας. 	 Li mayej caxlan cua aßin junelic têmayeja chicuu lâex joß eb ajcuiß lê ralal êcßajol li teßcuânk mokon.


Ιδου, ο Κυριος θελει σε εκβαλει εκβολην βιαιαν και θελει σε περικαλυψει αισχυνην. 	 Li Kâcuaß târisi lâ cuanquil. Tatxqßue chi chapecß ut tatcßamekß chi najt.


και επι παντα τα υψηλα ορη και επι παντα τα υψωμενα βουνα, 	 Târisi xcuanquileb li nequeßrecßa rib nak nînkeb xcuanquil joß eb li nînki tzûl.


Ταυτα ελαλησα προς εσας δια να μη σκανδαλισθητε. 	 Yôquin chixyebal êre chixjunil li c'a'ak re ru a'in re nak inc'a' tâch'inânk êch'ôl sa' lê pâbâl nak tâchâlk li raylal sa' êbên.


Παντες δε οι ανδρες Ισραηλ, ως ειδον τον ανδρα, εφυγον απο προσωπου αυτου και εφοβηθησαν σφοδρα. 	 Nak eb laj Israel queßril laj Goliat, quichal xxiuheb ut queßêlelic chiru.


Και εδωκαν εις εμε χολην δια φαγητον μου, και εις την διψαν μου με εποτισαν οξος. 	 Nak quintzßoca, cßa queßxqßue chintzaca, ut nak tâchakik cue, vinagre queßxqßue chicuucß.


Και τωρα, ανευ του Κυριου ανεβην εγω επι τον τοπον τουτον, δια να καταστρεψω αυτον; ο Κυριος ειπε προς εμε, Αναβα επι την γην ταυτην και καταστρεψον αυτην. 	 ¿Ma mâcuaß ta biß li Kâcuaß xtaklan chak cue saß li naßajej aßin chi pletic? ¿Ma xinchal ta biß chixsachbal ru yal injunes? chan.


Εκεινη, ητις εγεννησεν επτα, απεκαμε, παρεδωκε το πνευμα ο ηλιος αυτης εδυσεν, ενω, ητο ετι ημερα κατησχυνθη και εταραχθη το δε υπολοιπον αυτων θελω παραδωσει εις την μαχαιραν εμπροσθεν των εχθρων αυτων, λεγει Κυριος. 	 Tâluctâk xchßôl li naßbej li quicuan cuukub xcocßal. Incßaß chic târûk tâmusikßak. Ut toj sâj nak tâcâmk. Sachso xchßôl ut tâxutânâk tâcanâk xban nak mâcßaß chic xcocßal. Ut cui cuanqueb li teßcolekß, eb li xicß nequeßiloc reheb teßxcamsiheb chi chßîchß. Lâin li Kâcuaß ninyehoc re aßan.


Εν τουτω δοξαζεται ο Πατηρ μου, εις το να φερητε καρπον πολυν και ουτω θελετε εισθαι μαθηται μου. 	 Nequeq'ue xlok'al lin Yucua' riq'uin li châbilal nequebânu. Cui yôkex chixbânunquil li c'a'ru naraj li Dios, lâexak tz'akal intzolom.


Ανανεονονται εν ταις πρωιαις μεγαλη ειναι η πιστοτης σου. 	 Cuulaj cuulaj nocorosobtesi. Acß chic li kosobtesinquil xban nak kßaxal nim li rusilal saß kabên.


Και ο ιερευς θελει καιει το στεαρ επι του θυσιαστηριου το στηθος ομως θελει εισθαι του Ααρων και των υιων αυτου. 	 Ut laj tij tixcßat li xêb saß li artal. Abanan li re xchßôl, aßan re laj Aarón ut reheb ajcuiß li ralal.


Μετα δε τινας ημερας ειπεν ο Παυλος προς τον Βαρναβαν Ας επιστρεψωμεν τωρα και ας επισκεφθωμεν τους αδελφους ημων κατα πασαν πολιν, εν αις εκηρυξαμεν τον λογον του Κυριου, πως εχουσι. 	 Mokon chic laj Pablo quixye re laj Bernabé: -Toxic cui'chic sa' eb li tenamit conume' cui' chak chixyebal râtin li Dios re takil chanru cuanqueb laj pâbanel li cuanqueb sa' eb li na'ajej a'an, chan.


Γαλα σας εποτισα και ουχι στερεαν τροφην διοτι δεν ηδυνασθε ετι να δεχθητε αυτην. Αλλ' ουδε τωρα δυνασθε ετι 	 Li xyâlal xinch'olob chêru chanchan nak leche xinq'ue cheruc'. Moco cacuil tzacaêmk ta xinq'ue êre xban nak lâex toj mâji' nequexq'ui. Naraj naxye nak toj mâji' ninch'olob chêru li na'leb li ch'a'aj xtaubal ru xban nak toj mâji' nequexq'ui sa' lê pâbâl ut mâmin têtau ru.


και ερριψεν ο Σαουλ το δορατιον, λεγων, Θελω κτυπησει τον Δαβιδ εως και εις τον τοιχον. Αλλ' ο Δαβιδ εξεκλινεν απ' εμπροσθεν αυτου δις. 	 Laj Saúl quixye saß xchßôl: —Tinnumsi li lâns saß xsaß laj David chiru li tzßac, chan. Ut quixcut lix lâns. Aßut laj David caß sut quixcol rib chiru.


Και κατεκαυσεν ο Ιησους την Γαι, και κατεστησεν αυτην σωρον παντοτεινον αοικητον εως της ημερας ταυτης. 	 Laj Josué ut eb lix soldados queßxcßat li tenamit Hai. Queßxpoßi chi junaj cua toj chalen anakcuan.


Η δε καρδια αυτων δεν ητο ευθεια μετ' αυτου, και δεν ησαν πιστοι εις την διαθηκην αυτου. 	 Incßaß tîqueb xchßôl chiru li Dios ut incßaß nequeßxbânu li cßaßru queßxyechißi xbânunquil saß li contrato.


αλλα τα παιδια σας, τα οποια ειπετε οτι θελουσι γινει εις διαρπαγην, ταυτα θελω εισαγαγει, και θελουσι γνωρισει την γην την οποιαν σεις κατεφρονησατε 	 Abanan lê ralal êcßajol li queye nak teßchapekß xbaneb li xicß nequeßiloc êre, aßan eb li tebinqßue chi cuânc aran saß li naßajej li xetzßektâna.


Και οτε ο Ιησους, ειδε πολυν οχλον και εσπλαγχνισθη δι' αυτους και εθεραπευσε τους αρρωστους αυτων. 	 Ut li Jesús nak qui-el sa' li jucub, quiril li q'uila tenamit li ac que'cuulac xbên cua chiru a'an. Ut quixtok'oba ruheb ut quixq'uirtesiheb li yaj cuanqueb sa' xyânkeb.


Στεγην θελεις καμει εις την κιβωτον, και εις πηχην θελεις τελειωσει αυτην ανωθεν και την θυραν της κιβωτου θελεις βαλει εκ πλαγιων κατωγαια, διωροφα, και τριωροφα θελεις καμει αυτην. 	 Tâyîb li jucub cab chi oxib tikil lix teram. Li bar toxrakekß li rox tikil li jucub cab, aran tâcanab chi teto chi junaj cua. Li teto tâcanâk, aßan tâcanâk chokß junak ventana re nak tâoc li cutan chi saß. Lix teram li teto numenak mero vara. Ut toxtzßap toj saß xbên. Ut tâqßue li oquebâl chiru.


Μακαριος ο ανθρωπος, του οποιου η δυναμις ειναι εν σοι εν τη καρδια των οποιων ειναι αι οδοι σου 	 Us xak reheb li nequeßxtau xcacuilal xchßôl âcuiqßuin ut junelic nequeßxqßue xchßôl chixbânunquil li cßaßru nacacuaj lâat.


Και σηκωθεντες απο του ορους Ωρ, εστρατοπεδευσαν εν Σαλμωνα. 	 Eb laj Israel queßel cuan cuiß li tzûl Hor ut queßcôeb toj Zalmona. Ut aran queßxyîb lix muhebâleb.


Ειπε δε ο Ιησους Καμετε τους ανθρωπους να καθησωσιν ητο δε χορτος πολυς εν τω τοπω. Εκαθησαν λοιπον οι ανδρες τον αριθμον εως πεντακισχιλιοι. 	 Ut quixye li Jesús reheb: -Q'uehomakeb chi c'ojlâc li tenamit.- Nabal li pach'aya' cuan aran. Chixjunileb que'c'ojla sa' li pach'aya'. Ôb mil na chi cuînk li cuanqueb aran.


και ο γυψ, και ο ικτινος κατα το ειδος αυτου 	 li cßuch li kßek rix joß ajcuiß li cak rix;


Το παιδιον και ο γερων κοιτονται κατα γης εν ταις οδοις αι παρθενοι μου και οι νεανισκοι μου επεσον εν μαχαιρα εφονευσας εν τη ημερα της οργης σου, κατεσφαξας, δεν εφεισθης. 	 Eb li camenak nequeßtßanaxin saß eb li be, joß cocßal, joß tîxeb. Eb li sâj cuînk ut eb li tukß ix xelajeßcamsîc. Xban âjoskßil, at Kâcuaß, cacanabeb chi camsîc ut incßaß cacuil xtokßobâl ruheb.Xiu xiu cuanco. Yalak bar yôqueb chi châlc li nequeßbânun raylal ke. Chanchan li bokbileb saß junak ninkße. At Kâcuaß, mâ ani naru naxcol rib châcuu nak yô âjoskßil. Eb li xinqßuiresiheb quilajeßcamsîc; ut li xinchßolaniheb queßsacheß ruheb xbaneb li xicß nequeßiloc ke.


τοτε η μαχαιρα, την οποιαν σεις φοβεισθε, θελει σας φθασει εκει εν τη γη της Αιγυπτου και η πεινα, απο της οποιας σεις τρομαζετε, θελει εισθαι προσκεκολλημενη οπισω σας εκει εν τη Αιγυπτω, και εκει θελετε αποθανει 	 Usta lâex texxic toj aran, abanan li plêt ut li cueßej li kßaxal nequexucua ru toxeßxtau aran ut texcâmk.


Εις τινα ειναι ουαι; εις τινα στεναγμοι; εις τινα εριδες; εις τινα ματαιολογιαι; εις τινα κτυπηματα ανευ αιτιας; εις τινα φλογωσις οφθαλμων; 	 ¿Aniheb li teßcßuluk re li raylal? ¿Aniheb li teßcßuluk re li chßaßajquilal? ¿Aniheb li nequeßpletic? Ut, ¿aniheb li nequeßyâbac? ¿Aniheb li nequeßtochßeß chi mâcßaß rajbal? Ut, ¿aniheb li cak cak nequeßiloc?


Ποσον μεγαλα ειναι τα εργα σου, Κυριε τα παντα εν σοφια εποιησας η γη ειναι πληρης των ποιηματων σου 	 At Kâcuaß, cßajoß xlokßal li cßanjel li quilajâbânu. Chixjunil li cßanjel aßin quilajâbânu riqßuin lâ naßleb. Li ruchichßochß nujenak riqßuin chixjunil li us quilajâbânu.


Και αποκριθεις ο Ιησους, ειπε προς αυτους Δεν πλανασθε δια τουτο, μη γνωριζοντες τας γραφας μηδε την δυναμιν του Θεου; 	 Quichak'oc li Jesús ut quixye reheb: -Lâex inc'a' nequetau xyâlal xban nak inc'a' nequetau ru li Santil Hu chi moco lix nimal xcuanquil li Dios.


Ο Ζεβεε δε και ο Σαλμανα ησαν εν Καρκορ και τα στρατευματα αυτων μετ' αυτων, ως δεκαπεντε χιλιαδες, παντες οι εναπολειφθεντες ολου του στρατευματος των κατοικων της ανατολης διοτι επεσον εκατον εικοσι χιλιαδες ανδρων συροντων ρομφαιαν. 	 Laj Zeba ut laj Zalmuna cuanqueb saß li naßajej Carcor rochbeneb oßlaju mil lix soldado. Caßaj cuiß eb aßan li toj yoßyôqueb. Li jun ciento mil riqßuin junmay mil chic ac queßcamsîc saß li plêt.


Οτε δε ισταντο, και εκεινοι ισταντο και οτε ανυψουντο, και εκεινοι ανυψουντο μετ' αυτων διοτι το πνευμα των ζωων ητο εν αυτοις. 	 Nak nequeßxakli li querubines, nequeßxakli ajcuiß li ruedas. Ut nak nequeßcuacli li querubines, eb li ruedas nequeßcuacli ajcuiß xban nak lix musikßeb li querubines na-ecßasin reheb li ruedas.


Και οι υιοι του Ιεδιαηλ, Βαλααν και οι υιοι του Βαλααν, Ιεους και Βενιαμιν και Εχουδ και Χαναανα και Ζηθαν και Θαρσεις και Αχισσαρ 	 Li ralal laj Jediael, aßan laj Bilhán. Ut eb li ralal laj Bilhán, aßaneb aßin: laj Jeús, laj Benjamín, laj Aod, laj Quenaana, laj Zetán, laj Tarsis ut laj Ahisahar.


Ουτοι ανεκαλυψαν την αισχυνην αυτης ελαβον τους υιους αυτης και τας θυγατερας αυτης και αυτην εν ρομφαια απεκτειναν, και εγεινε περιβοητος μεταξυ των γυναικων, και εξετελεσαν κρισιν επ' αυτην. 	 Eb aßan queßxmux ru lix Ahola ut queßxmakß chiru li ralal xcßajol, ut lix Ahola queßxcamsi riqßuin chßîchß. Ut eb li ixk yalak bar queßrabi resil li cßaßru quixcßul. Riqßuin aßan quicßuteß xxutân.


πως λοιπον θελουσι πληρωθη αι γραφαι οτι ουτω πρεπει να γεινη; 	 Abanan cui tixtakla raj chak eb li ángel, ¿chan raj ru nak tâtz'aklok ru li tz'îbanbil sa' li Santil Hu, li naxye nak jo'ca'in tento tâc'ulmânk? chan li Jesús.


Και εξεβαλον αυτον οι δουλοι αυτου εκ της αμαξης, και επεβιβασαν αυτον εις την δευτεραν αυτου αμαξαν και εφεραν αυτον εις Ιερουσαλημ, και απεθανε και εταφη εν τοις ταφοις των πατερων αυτου. Και πας ο Ιουδας και η Ιερουσαλημ επενθησαν επι τον Ιωσιαν. 	 Ut queßrisi laj Josías saß lix carruaje. Queßxqßue saß jun chic carruaje ut queßxcßam cuißchic Jerusalén ut aran quicam. Quimukeß saß li naßajej li queßmukeß cuiß lix xeßtônil yucuaß. Ut chixjunileb laj Judá ut eb laj Jerusalén queßyâbac xban xcamic li rey Josías.


και σεις, ως λιθοι ζωντες, οικοδομεισθε οικος πνευματικος, ιερατευμα αγιον, δια να προσφερητε πνευματικας θυσιας ευπροσδεκτους εις τον Θεον δια Ιησου Χριστου 	 Ut lâex chanchanex li coc' pec li na-oc sa' li tz'ac. Xban li rusilal li Jesucristo, naru texc'anjelak chiru li Dios jo' eb laj tij li neque'mayejac chiru li Dios. Li mayej li k'axal lok', a'an nak têk'axtesi êrib sa' ruk' li Dios. Ut lê mayej nac'ule' xban li Dios sa' xc'aba' li Jesucristo.


διοτι ο οικος Ισραηλ και ο οικος Ιουδα εφερθησαν πολλα απιστως προς εμε, λεγει Κυριος. 	 Eb laj Israel ut eb laj Judá xineßxtzßektâna, chan li Kâcuaß.


Η μαχαιρα ειναι εξωθεν και ο λοιμος και η πεινα εσωθεν ο εν τω αγρω θελει τελευτησει εν μαχαιρα, τον δε εν τη πολει, η πεινα και ο λοιμος θελουσι καταφαγει αυτον. 	 Chirix lê tenamit cuânk li plêt ut saß li tenamit cuânk li caki yajel ut cueßej. Eb li cuânkeb chak saß cßalebâl teßcamsîk saß li plêt ut li cuânkeb saß li tenamit teßcâmk xban li caki yajel ut li cueßej.


Και οτε απηγγελθη προς τον Σαουλ, απεστειλεν αλλους μηνυτας και αυτοι ομοιως προεφητευον. Και απεστειλε παλιν ο Σαουλ τριτην φοραν μηνυτας, και αυτοι ετι προεφητευον. 	 Laj Saúl quirabi resil li cßaßru yôqueb ut quixtakla jalan chic lix takl. Ut eb aßan queßxtiquib ajcuiß xajoc ut chixjapbal reheb chixlokßoninquil li Dios. Ut laj Saúl quixtaklaheb cuißchic rox sut lix takl. Ut joßcan cuißchic queßxcßul.


και ο, τι αν ζητησητε εν τω ονοματι μου, θελω καμει τουτο, δια να δοξασθη ο Πατηρ εν τω Υιω. 	 Chixjunil li têtz'âma sa' inc'aba', lâin tinq'ue êre re nak tânimâk xlok'al li Yucua'bej sa' inc'aba' lâin.


Τοτε το πνευμα αυτου θελει αλλοιωθη, και θελει υπερβη παν οριον και θελει ασεβει, αποδιδων την ισχυν αυτου ταυτην εις τον θεον αυτου. 	 Chanchan nak nanumeß li câk-sut-ikß nak teßxsach li tenamit. Teßxcßoxla nak riqßuin xcuanquil lix dioseb teßxbânu aßan, chan li Kâcuaß.


Εως ποτε θελεις περιφερεσθαι, θυγατηρ αποστατρια; διοτι ο Κυριος εποιησε νεον πραγμα εν τη γη Γυνη θελει περικυκλωσει ανδρα. 	 ¿Joß najtil chic têbeni êrib yalak bar, lâex li incßaß nequex-abin chicuu? Lâin li Kâcuaß tinqßue jun li acß naßleb saß ruchichßochß. Aßan nak li ixk li tâilok re li cuînk.


Τα οποια ειναι κατα αλληγοριαν διοτι αυται ειναι αι δυο διαθηκαι, μια μεν απο του ορους Σινα, η γεννωσα προς δουλειαν, ητις ειναι η Αγαρ. 	 Cuan xyâlal nak quixc'ul chi jo'ca'in laj Abraham. A'an a'in lix yâlal: Li cuib chi ixk, a'aneb retalil li cuib chi contrato li quixbânu li Dios riq'uineb laj Abraham ut laj Moisés. Lix Agar, li lok'bil môs, a'an retalil li contrato quixbânu li Dios sa' li tzûl Sinaí. Ut li toj cuanqueb rubel xcuanquil li najter chak'rab chanchaneb li lok'bil môs jo' li ralal xc'ajol lix Agar.


αλλα να γεινη εν ισοτητι, ωστε εν τω παροντι καιρω το περισσευμα σας να αναπληρωση την στερησιν εκεινων, δια να χρησιμευση και το περισσευμα εκεινων εις την στερησιν σας, ωστε να γεινη ισοτης, 	 Anakcuan riq'uin li jo' q'uial cuan êre, chetenk'aheb li mâc'a' cuan reheb. Mâre sa' jun cutan mâc'a' cuânk êre lâex ut a'an eb chic te'tenk'ânk êre riq'uin li jo' q'uial cuan reheb a'an.


Δοξολογειτε τον Κυριον επικαλεισθε το ονομα αυτου καμετε γνωστα εν τοις λαοις τα εργα αυτου. 	 Cheqßuehak xlokßal li nimajcual Dios. Yehomak resil lix nimal xcuanquilal. Yehomak resil reheb li tenamit li cßaßru quilajxbânu.


Ο δε Ιησους, ιδων τον διαλογισμον της καρδιας αυτων, επιασε παιδιον και εστησεν αυτο πλησιον εαυτου 	 Nak li Jesús quixq'ue retal li c'a'ru yôqueb chixc'oxlanquil, quixc'am jun li ch'ina al ut quixxakab chiru.


Και μετα την τελευτην του Μωυσεως του δουλου του Κυριου, ειπε Κυριος προς Ιησουν τον υιον του Ναυη, τον υπηρετην του Μωυσεως, λεγων, 	 Nak ac xcam laj Moisés, laj cßanjel chiru li Dios, laj Josué li ralal laj Nun quiâtinâc xban li Dios. Laj Josué, aßan li quitenkßan re laj Moisés.


Υπαρχει γενεα, ητις καταραται τον πατερα αυτης και δεν ευλογει την μητερα αυτης 	 Cuanqueb cristian nequeßxtzßektâna xyucuaßeb ut incßaß nequeßxqßue xlokßal lix naßeb.


Εμου ειναι ο Γαλααδ και εμου ο Μανασσης ο μεν Εφραιμ ειναι η δυναμις της κεφαλης μου ο δε Ιουδας ο νομοθετης μου 	 Galaad ut Manasés cue lâin. Efraín lokß chicuu. Chanchan xcolbal injolom. Judá chanchan lin xukß retalil lin cuanquilal.


δια να εισελθης εις την διαθηκην Κυριου του Θεου σου και εις τας καταρας αυτου, τα οποια Κυριος ο Θεος σου διατιθεται προς σε σημερον 	 Cuanquex arin anakcuan re nak têbânu li contrato riqßuin li Kâcuaß lê Dios. Riqßuin juramento tixbânu li contrato li Kâcuaß,


Ο αλεκτωρ, ο τραγος ετι και ο βασιλευς, περικεκυκλωμενος υπο του λαου αυτου. 	 Li xcab, aßan li tzoß xul li kßaxal kßetkßet, ut li rox, aßan li chibât. Ut li xcâ, aßan li rey li naxcßameb xbeheb lix soldados chi pletic.


και δι' υμων να διαβω εις Μακεδονιαν, και παλιν απο Μακεδονιας να ελθω προς εσας και απο σας να προπεμφθω εις την Ιουδαιαν. 	 Ut ninc'oxla numec' êriq'uin nak tinsuk'îk. Ut ninnau nak tinêtenk'a lâex chi xic aran Judea.


και θελουσι παραδωσει αυτον εις τα εθνη δια να εμπαιξωσι και μαστιγωσωσι και σταυρωσωσι, και τη τριτη ημερα θελει αναστηθη. 	 Ut tine'xk'axtesi sa' ruk'eb li mâcua'eb aj judío. Ut eb a'an tine'xhob, tine'xsac', ut tine'xcamsi chiru cruz. Abanan sa' rox li cutan tincuaclîk cui'chic chi yo'yo sa' xyânkeb li camenak, chan li Jesús.


Ο δε Φιλιππος, καταβας εις την πολιν της Σαμαρειας, εκηρυττεν εις αυτους τον Χριστον. 	 Laj Felipe cô sa' li tenamit Samaria ut qui-oc chixch'olobanquil resil chiruheb li tenamit nak li Cristo, a'an laj Colonel li yechi'inbil xban li Dios.