δια τουτο ουτω λεγει Κυριος ο Θεος Ιδου, εγω ειμαι εναντιον εις τα προσκεφαλαια σας, με τα οποια δελεαζετε τας ψυχας, δια να πετωσι προς εσας, και θελω διαρρηξει αυτα απο των βραχιονων σας, και θελω αφησει τας ψυχας να φυγωσι, τας ψυχας τας οποιας σεις δελεαζετε δια να πετωσι προς εσας. 	 Joßcan nak lâin li nimajcual Dios xicß nacuil li tßicr li nequeqßue saß xcux li rukßeb re xbalakßinquileb li tenamit. Tinsach lê tßicr ut tincoleb li tenamit saß êrukß. Libre chic teßcanâk joß nak nequeßachabâc li cocß xul.


Εν τη κρισει δεν θελετε αποβλεπει εις προσωπα θελετε ακουει τον μικρον ως τον μεγαλον δεν θελετε φοβεισθαι προσωπον ανθρωπου διοτι η κρισις ειναι του Θεου και πασαν υποθεσιν, ητις ηθελεν εισθαι πολυ δυσκολος δια σας, αναφερετε αυτην εις εμε, και εγω θελω ακουει αυτην. 	 Incßaß têsicß ru li ani têcol rix. Texrakok ban âtin saß tîquilal saß xbêneb li mâcßaßeb xcuanquil joß eb ajcuiß li cuanqueb xcuanquil. Mâ ani têxucua ru xban nak li tzßakal aj rakol âtin, aßan li Dios. Cui kßaxal nim li chßaßajquilal ut incßaß texrûk chixyîbanquil, têcßameb chak cuiqßuin ut lâin tinrakok âtin saß xbêneb,” chanquin reheb.


εξαπαντος θελεις παταξει τους κατοικους της πολεως εκεινης εν στοματι μαχαιρας, εξολοθρευων αυτην και παντας τους εν αυτη, και τα κτηνη αυτης, εν στοματι μαχαιρας. 	 tento nak teßcamsîk chi chßîchß chixjunileb li cuanqueb saß li tenamit aßan. Teßsachekß ru chi junaj cua, joß cristian, joß eb ajcuiß lix quetômk.


πληγαι φιλου ειναι πισται φιληματα δε εχθρων πολυαριθμα. 	 Kßaxal us lâ cuamîg li nakßusuc âcue chi tzßakal re ru, usta ra tâcuecßa nak tatxkßus, chiru li jun li xicß na-iloc âcue, usta aßan naxye nak tzßakal âcuamîg.


Και τα λυχνοψαλιδα αυτης και τα υποθεματα αυτης θελουσιν εισθαι εκ χρυσιου καθαρου. 	 Têyîb ajcuiß riqßuin tzßakal oro li chßîchß li tâcßanjelak re xsetbal lix mechil ut joß ajcuiß li plato li naxocman cuiß li têset saß lix mechil.


υπαγε λοιπον τωρα και εγω θελω εισθαι μετα του στοματος σου και θελω σε διδαξει ο, τι μελλεις να λαλησης. 	 Anakcuan tatxic ut lâin tintenkßânk âcue riqßuin lâ cuâtin. Lâin tincßut châcuu li cßaßru tâye, chan li Kâcuaß Dios.


Ηκουσαμεν την υπερηφανιαν του Μωαβ, του καθ' υπερβολην υπερηφανου την υψηλοφροσυνην αυτου και την αλαζονειαν αυτου και την υπερηφανιαν αυτου και την επαρσιν της καρδιας αυτου. 	 Lâo xkabi resil nak nequeßxnimobresi ribeb laj Moab. Kßetkßeteb ut joskßeb. Nequeßxkßetkßeti ribeb ut aj kßetoleb âtin.


Και η εργασια των τροχων ητο ως η εργασια του τροχου της αμαξης οι αξονες αυτων και αι πλημναι αυτων και επισωτρα αυτων και αι ακτινες αυτων ησαν ολα χυτα. 	 Li ruedas juntakßêteb riqßuin lix ruedil li carruajes. Li chßîchß li nachapoc re li ruedas, ut li cocß chßîchß li cuan saß li ruedas, joß eb ajcuiß li sursûquil chßîchß yîbanbil riqßuin bronce.


Τις θελει με φερει εις την περιτετειχισμενην πολιν; τις θελει με οδηγησει εως Εδωμ; 	 At inDios, ¿Ani tâcßamok cue saß li tenamit cau rib chi pletic? ¿Ani tâcßamok cue saß li tenamit Edom?


Και συνεφωρμησεν ο οχλος κατ' αυτων. Και οι στρατηγοι διασχισαντες αυτων τα ιματια, προσεταττον να ραβδιζωσιν αυτους, 	 Ut que'xtûb rib li tenamit chixjitbaleb. Eb laj rakol âtin que'xk'ichi li rak'eb laj Pablo ut laj Silas ut que'xtakla xsac'baleb riq'uin che'.


Αινειτε αυτον, παντες οι αγγελοι αυτου αινειτε αυτον, πασαι αι δυναμεις αυτου. 	 Lâex ángeles, chelokßonihak taxak ru li Kâcuaß. Chenima taxak ru chêjunilex lâex, li qßuila okßob chi ángel li cuanquex rubel xtakl.


Οι ιερεις σου ας ενδυθωσι δικαιοσυνην, και οι οσιοι σου ας αγαλλωνται. 	 Junelic ta cheßcuânk saß tîquilal laj tij ut cheßxjap ta reheb lâ tenamit xban xsahil xchßôleb.


εκ των υιων Γηρσωμ, Ιωηλ τον αρχηγον και τους αδελφους αυτου, εκατον τριακοντα 	 Saß xyânkeb li ralal xcßajol laj Gersón, cuanqueb jun ciento riqßuin lajêb xcaßcßâl chi cuînk rechßalaleb rib. Laj Joel, aßan li nataklan saß xbêneb.


διοτι εχορτασα την εκλελυμενην ψυχην και ενεπλησα πασαν τεθλιμμενην ψυχην. 	 Lâin tinqßueheb xcacuilal li lublûqueb. Ut tincßojob ajcuiß xchßôleb li raheb saß xchßôl, chan li Dios.


Και ο Σαφαν εφερε το βιβλιον προς τον βασιλεα και επειτα εδωκε λογον εις τον βασιλεα, λεγων, Οι δουλοι σου καμνουσι παν το διορισθεν εις αυτους 	 Laj Safán quixcßam li hu riqßuin li rey ut quixserakßi re chanru yôqueb chi cßanjelac. Quixye re: —Eb laj cßanjel châcuu yôqueb chixbânunquil chixjunil li xaye.


Και εφανερωσα εις αυτους το ονομα σου και θελω φανερωσει, δια να ηναι η αγαπη, με την οποιαν με ηγαπησας, εν αυτοις, και εγω εν αυτοις. 	 Lâin xinc'ut chiruheb anihat lâat ut toj tinch'olob cui'chic chiruheb re nak te'rahok jo' nak niquinâra lâat, ut lâin tincuânk riq'uineb, chan li Jesús nak quitijoc.


Ιδοντες δε τον αστερα εχαρησαν χαραν μεγαλην σφοδρα, 	 Ut c'ajo' nak que'saho' sa' xch'ôleb chirilbal li chahim nak quixakli sa' xbên li na'ajej a'an.


Θελεις κυνηγησει θηραμα δια τον λεοντα; η χορτασει την ορεξιν των σκυμνων, 	 ¿Ma lâat ta biß nacatqßuehoc xtzacaêmkeb li cakcoj? Ut, ¿ma âban ta biß lâat nak nequeßtzacan chi us li cocß ral toj retal nequeßnujac,


Η ευλογια του απολλυμενου ηρχετο επ' εμε και την καρδιαν της χηρας ευφραινον. 	 Lâin xintenkßaheb li cuanqueb saß raylal, ut eb aßan nequeßxtzßâma usilal saß inbên. Ut ninqßueheb ajcuiß xsahil xchßôleb li xmâlcaßan xban nak nintenkßaheb.


και αποκριθεντες θελουσιν ειπει, Αι χειρες ημων δεν εχυσαν το αιμα τουτο, ουδε ειδον οι οφθαλμοι ημων 	 Ut teßxye, “Mâcuaß lâo xocamsin re li cuînk aßan, chi moco xkil li ani xbânun re.


και εμιανθη η γη δια τουτο ανταποδιδω την ανομιαν αυτης επ' αυτην, και η γη θελει εξεμεσει τους κατοικους αυτης. 	 Xban li mâusilal li queßxbânu, queßxmux ru li naßajej. Joßcan nak lâin tinqßueheb chixtojbal rix lix mâqueb nak teßisîk saß lix naßajeb.


Οστις ευρη την ζωην αυτου θελει απολεσει αυτην, και οστις απολεση την ζωην αυτου δι' εμε θελει ευρει αυτην. 	 Li ani naxra lix yu'am arin sa' ruchich'och', a'an tixsach li junelic yu'am. Ut li ani tixsach lix yu'am arin sa' ruchich'och' sa' inc'aba' lâin, a'an târêchani li junelic yu'am.


Και εγω εγνωριζον οτι παντοτε μου ακουεις αλλα δια τον οχλον τον περιεστωτα ειπον τουτο, δια να πιστευσωσιν οτι συ με απεστειλας. 	 Lâin ninnau nak junelic niquinâcuabi. Abanan ninye âcue a'in re nak eb li cuanqueb arin te'ril li c'a'ru tinbânu ut te'xpâb nak lâat xattaklan chak cue, chan li Jesús nak quitijoc.


Και ο οικος, ενω ωκοδομειτο, ωκοδομηθη με λιθους προητοιμασμενους πριν μετακομισθωσιν εκει ωστε ουτε σφυρα ουτε πελεκυς ουδεν σιδηρουν εργαλειον δεν ηκουσθη εν τω οικω ενω ωκοδομειτο. 	 Nak queßxyîb lix templo li Dios, incßaß queßocsin martillo, chi moco queßocsin mâl, chi moco queßocsin chßîchß xban nak mâcßaß cßaßru queßxtoj chiru. Li pec li queßxyîb cuiß li templo ac tîcobresinbileb ru chi us nak queßxcßam chak.


υιοι του Ιαφεθ, Γομερ και Μαγωγ και Μαδαι και Ιαυαν και Θουβαλ και Μεσεχ και Θειρας 	 Eb li ralal laj Jafet, aßaneb aßin: laj Gomer, laj Magog, laj Madai, laj Javán, laj Tubal, laj Mesec ut laj Tiras.


Διοτι αφ' εαυτης η γη καρποφορει, πρωτον χορτον, επειτα ασταχυον, επειτα πληρη σιτον εν τω ασταχυω. 	 Li ch'och' naq'uiresin re li acuîmk. Naq'ui ut nanînkan ut chirix a'an na-oc chi atz'umac ut naxq'ue li ru.


Ειχε δε ο Μεμφιβοσθε υιον μικρον, ονομαζομενον Μιχα. Παντες δε οι κατοικουντες εν τω οικω του Σιβα ησαν δουλοι του Μεμφιβοσθε. 	 Laj Mefi-boset cuan jun li ralal toj caßchßin, aj Micaía xcßabaß. Chixjunileb li ralal xcßajol laj Siba queßcuan chokß xmôs laj Mefi-boset.Laj Mefi-boset incßaß nequeßbêc chixcabichaleb li rok. Aßan quicuan Jerusalén ut junelic quicuaßac saß lix mêx li rey David.


βεβαιος ων εις αυτο τουτο, οτι εκεινος οστις ηρχισεν εις εσας καλον εργον θελει επιτελεσει αυτο μεχρι της ημερας του Ιησου Χριστου, 	 Chalen nak xexpâban, li Dios yô chi c'anjelac êriq'uin. Ut ninnau nak junelic textenk'a toj tâtz'aklok ru lê pâbâl sa' li cutan nak tol-êlk cui'chic li Jesucristo.


Και ο βασιλευς ηκουσε να λεγωσι περι Θιρακα του βασιλεως της Αιθιοπιας, Εξηλθε να σε πολεμηση. Και οτε ηκουσε τουτο, απεστειλε πρεσβεις προς τον Εζεκιαν, λεγων, 	 Li rey Senaquerib quirabi resil nak laj Tirhaca lix reyeb laj Etiopía quichal chi pletic riqßuineb. Joßcan nak quixtakla cuißchic lix takl riqßuin laj Ezequías.


Ο Κυριος ειναι πλησιον των συντετριμμενων την καρδιαν, και σωζει τους ταπεινους το πνευμα. 	 Li Kâcuaß junelic cuan chixtenkßanquileb li nequeßchßinan xchßôleb ut naxqßue xcacuileb xchßôl li nequeßchßinan xchßôleb. Ut naxqßue xcacuileb xchßôl li nequeßrecßa nak incßaß chic nequeßxcuy xnumsinquil li raylal.


Και ουδεν θαυμαστον διοτι αυτος ο Σατανας μετασχηματιζεται εις αγγελον φωτος. 	 Misach êch'ôl chirabinquil a'an. Jo'can ajcui' naxbânu laj tza. Cuan nak naxc'utbesi rib jo' ángel ut chanchan naxcutanobresi li kana'leb.


Σε εγκατελιπον δια ολιγον καιρον πλην με ελεος μεγα θελω σε περισυναξει. 	 Junpât ajcuiß xexincanab êjunes. Anakcuan tincuuxtâna êru ut texincßam cuißchic cuiqßuin.


Και πολλοι θελουσι προσκοψει επ' αυτα και πεσει και συντριφθη και παγιδευθη και πιασθη. 	 Nabalakeb li teßxtich li rokeb. Teßtßanekß ut teßosokß. Ut nabalakeb li teßchapekß saß li raßal.—


Ο δε ειπε, Φερετε αλευρον. Και ερριψεν αυτο εις τον λεβητα. Επειτα ειπε, Κενωσον εις τον λαον, δια να φαγωσι. Και δεν ητο ουδεν κακον εν τω λεβητι. 	 Li profeta Eliseo quixye reheb: —Cßamomak chak caßchßinak li cßaj, chan. Nak queßxqßue re, quixcut saß li ucßal ut quixye re lix môs: —Qßue lix tzacaêmkeb, chan. Ut nak queßxyal queßxqßue retal nak mâcßaß rêcß. Châbil chic.


και οι λοιποι εκ των εθνων, τα οποια ο μεγας και ενδοξος Ασεναφαρ μετεκομισε και κατωκισεν εις τας πολεις της Σαμαρειας, και οι λοιποι οι περαν του ποταμου, και τα λοιπα. 	 Ut rochbeneb ajcuiß li jalan chic tenamit li queßtaklâc chi cuânc saß li tenamit Samaria xban laj Asnapar li nim xcuanquil ut rochbeneb ajcuiß li queßtaklâc saß eb li naßajej li cuanqueb jun pacßal li nimaß Eufrates.


Ενω ουτος ετι ελαλει, ηλθε και αλλος και ειπεν, Οι υιοι σου και αι θυγατερες σου ετρωγον και επινον οινον εν τη οικια του αδελφου αυτων του πρωτοτοκου 	 Toj mâjiß ajcuiß narakeß chi âtinac li cuînk aßan nak quicuulac jun chic li môs ut quixye re laj Job: —Eb lâ cualal ut eb lâ rabin yôqueb chi cuaßac ut chi ucßac vino saß rochoch li xbên âcualal.


Και παρευθυς επαταξεν αυτον αγγελος Κυριου, διοτι δεν εδωκε την δοξαν εις τον Θεον, και γενομενος σκωληκοβρωτος εξεψυχησεν. 	 Ut sa' ajcui' li hônal a'an, jun x-ángel li Kâcua' quixq'ue jun yajel sa' xbên laj Herodes xban nak quixq'ue rib chixlok'oniheb li tenamit ut inc'a' quixq'ue xlok'al li Dios. Quimotzo'in ut a'an quicamsin re.


Αυτος δε ο Θεος της ειρηνης ειθε να σας αγιαση ολοκληρως, και να διατηρηθη ολοκληρον το πνευμα σας και η ψυχη και το σωμα αμεμπτως εν τη παρουσια του Κυριου ημων Ιησου Χριστου. 	 A' taxak li Dios li naq'uehoc tuktûquil usilal chisantobresînk êre chi tz'akal ut a'an taxak chi-osobtesînk re lê râm, lê c'a'ux ut lê rok êruk' re nak texcuânk chi tz'akal êre êru chi mâc'a'ak êk'usbal sa' xc'ulunic li Kâcua' Jesucristo.


Ο βους σου θελει εισθαι εσφαγμενος ενωπιον σου, και δεν θελεις φαγει εξ αυτου ο ονος σου θελει αρπαχθη απ' εμπροσθεν σου και δεν θελει αποδοθη εις σε τα προβατα σου θελουσι παραδοθη εις τους εχθρους σου, και δεν θελει εισθαι εις σε ο σωζων. 	 Teßcamsîk lê bôyx chêru, abanan lâex incßaß têyal xtibel. Yôkex chi iloc nak teßmakßekß chêru lê bûr ut incßaß chic tâkßaxtesîk êre. Eb lê carner teßqßuehekß reheb li xicß nequeßiloc êre ut mâ ani tâtenkßânk êre re xcolbaleb.


και εις θυσιαν ειρηνικην, δυο βοες, κριοι πεντε, τραγοι πεντε, αρνια ενιαυσια πεντε τουτο ητο το δωρον του Αχιρα, υιου του Αιναν. 	 ut cuib li bôyx ut ôb li têlom carner, ôb li têlom chibât, ut ôb li têlom carner jun chihab cuan reheb re teßmayejâk re xcßambaleb rib saß usilal riqßuin li Dios. Aßin li mayej li quixqßue laj Ahira li ralal laj Enán.


Μακαριος ο ανθρωπος, τον οποιον σωφρονιζεις, Κυριε, και δια του νομου σου διδασκεις αυτον 	 At Kâcuaß, us xak reheb li nequeßxqßue saß xchßôleb lix kßusbal nacaqßue. Us xak reheb li nacacßut lix yâlal lâ chakßrab chiruheb.


Διοτι η κλινη ειναι μικροτερα παρα ωστε να δυναται τις να εξαπλωθη και το σκεπασμα στενωτερον παρα ωστε να δυναται να περιτυλιχθη. 	 Incßaß chic sa texcuânk. Chanchanakex jun li cuînk li naxyal cuârc saß jun li chßât caßchßin rok ut caßchßin li ris.


Ο δε Μωυσης εβοησε προς τον Κυριον και εδειξεν εις αυτον ο Κυριος ξυλον, το οποιον οτε ερριψεν εις τα υδατα, τα υδατα εγλυκανθησαν. Εκει εδωκεν εις αυτους παραγγελιαν και διαταγμα, και εκει εδοκιμασεν αυτους 	 Ut laj Moisés quitijoc chiru li Kâcuaß Dios. Li Dios quixcßut jun tôn li cheß chiru laj Moisés. Laj Moisés quixcut li cheß aßan saß li haß ut quichâbiloß li haß. Sa chic rucßbal. Li Kâcuaß Dios quixqßue jun li chakßrab reheb ut quixyaleb saß lix pâbâleb.


Ζωνει την οσφυν αυτης με δυναμιν, και ενισχυει τους βραχιονας αυτης. 	 Cau xchßôl ut cau rib chi cßanjelac.


Εγω οσους αγαπω, ελεγχω και παιδευω γενου λοιπον ζηλωτης και μετανοησον. 	 Li ani nequebinra, nintijeb ut nink'useb. Jo'can nak ninye êre nak jalomak êc'a'ux ut q'uehomak êch'ôl chinpâbanquil.


προφητειας μη εξουθενειτε. 	 Mêtz'ektâna li esil li neque'xye li profeta.


Δεν απερριψεν ο Θεος τον λαον αυτου, τον οποιον προεγνωρισεν. Η δεν εξευρετε τι λεγει η γραφη περι του Ηλια; πως ομιλει προς τον Θεον κατα του Ισραηλ, λεγων 	 Li Kâcua' Dios inc'a' quixtz'ektâna lix tenamit, li quixsiq'ueb ru junxil chok' ralal xc'ajol. ¿Ma inc'a' nequenau c'a'ru tz'îbanbil sa' li Santil Hu chirix laj Elías nak quitijoc chiru li Dios chixjitbaleb laj Israel? Quixye:


και ειπατε, Ουτω λεγει ο βασιλευς Βαλετε τουτον εις την φυλακην και τρεφετε αυτον με αρτον θλιψεως και με υδωρ θλιψεως, εωσου επιστρεψω εν ειρηνη. 	 Yehomak reheb nak teßxqßue saß tzßalam ut junes caxlan cua ut haß teßxqßue re toj retal tinsukßîk chak lâin chi sa saß inchßôl, chan.


και επικαλου εμε εν ημερα θλιψεως, θελω σε ελευθερωσει, και θελεις με δοξασει. 	 Chinêyâbak nak cuânkex saß raylal ut lâin texincol ut lâex têqßue inlokßal, chan li Dios.


και θελετε χορτασθη επι της τραπεζης μου, απο ιππων και αναβατων, απο ισχυρων και απο παντος ανδρος πολεμιστου, λεγει Κυριος ο Θεος. 	 Teßcuaßak toj retal teßcßojlâk xchßôleb. Cuânk nabal li tzacaêmk chokß reheb. Cuânk xtibeleb li cacuây, ut lix tibeleb li nînkeb xcuanquil li nequeßxic chirixeb li cacuây, joß ajcuiß lix tibeleb li soldados, chan li nimajcual Dios.


Αι δε λοιπαι πραξεις του Ιωακειμ και τα βδελυγματα αυτου οσα εκαμε, και οσα ευρεθησαν εν αυτω, ιδου, ειναι γεγραμμενα εν τω βιβλιω των βασιλεων του Ισραηλ και του Ιουδα και εβασιλευσεν αντ' αυτου Ιωαχειν ο υιος αυτου. 	 Chixjunil li quixbânu laj Joacim ut li mâusilal li quixbânu tzßîbanbil retalil saß li hu li tzßîbanbil cuiß retalil li quilajeßxbânu lix reyeb laj Israel ut lix reyeb laj Judá. Ut aß chic laj Joaquín li ralal qui-oc chokß rey chokß rêkaj.


Ειπε δε προς αυτον Εαν τον Μωυσην και τους προφητας δεν ακουωσιν, ουδε εαν τις αναστηθη εκ νεκρων θελουσι πεισθη. 	 A'ut laj Abraham quixye re: -Cui inc'a' neque'rabi li quixye laj Moisés ut eb li profeta, inc'a' ajcui' te'pâbânk usta tâcuaclîk cui'chic chi yo'yo junak sa' xyânkeb li camenak, chan laj Abraham.


Ως γερανος, ως χελιδων, ουτω εψελλιζον ωδυρομην ως τρυγων οι οφθαλμοι μου απεκαμον ατενιζοντες εις τα ανω. Καταθλιβομαι, Κυριε ανακουφισον με. 	 Mâcßaß chic inmetzßêu ut moco cau ta chic lix yâb lin cux. Ninyâbac chanchan nak nequeßyâbac li cuilix malaj ut chanchan nak nequeßyâbac li mucuy. Nin-iloc saß choxa. At Kâcuaß, cßajoß li raylal yôquin chixcßulbal. Chinâtenkßa.


Ευφραινου επ' αυτην, ουρανε, και οι αγιοι αποστολοι και οι προφηται, διοτι εκρινεν ο Θεος την κρισιν σας εναντιον αυτης. 	 -Chisahok' sa' êch'ôl lâex li cuanquex sa' choxa. Lâex laj pâbanel, lâex profeta ut lâex apóstol, chisahok' taxak sa' êch'ôl xban nak li Dios xrakoc âtin sa' xbêneb sa' êc'aba' lâex, chan li yô chak chi âtinac sa' choxa.


και μη κρατων την κεφαλην, τον Χριστον, εκ του οποιου ολον το σωμα δια των αρμων και συνδεσμων διατηρουμενον και συνδεομενον αυξανει κατα την αυξησιν του Θεου. 	 Eb a'an moco cuanqueb ta rubel xcuanquil li Cristo. Jo'can nak neque'xbânu li bar cuan neque'raj eb a'an. Abanan lâo aj pâbanel, junajo riq'uin li Cristo ut cau kach'ôl riq'uin xban nak a'an najolomin ke. Ut a'an ajcui' natenk'an ke chi q'uîc sa' li kapâbâl jo' naraj li Dios.


Και οτε ετελειωσεν ο Ιησους παντας τους λογους τουτους, ειπε προς τους μαθητας αυτου 	 Ut nak quirake' li Jesús chixyebal chixjunil li âtin a'in, quixye reheb lix tzolom:


Ελιαβ υιος τουτου, Ιεροαμ υιος τουτου, Ελκανα υιος τουτου. 	 li ralal laj Nahat, aßan laj Eliab; li ralal laj Eliab, aßan laj Jeroham; li ralal laj Jeroham, aßan laj Elcana.


Και ο Αχιτοφελ ειπε προς τον Αβεσσαλωμ, Ας εκλεξω τωρα δωδεκα χιλιαδας ανδρων και σηκωθεις, ας καταδιωξω οπισω του Δαβιδ την νυκτα 	 Mokon chic laj Ahitofel quixye re laj Absalón: —Anakcuan tinsicß ruheb cablaju mil chi soldados ut chiru ajcuiß li kßojyîn aßin toxic chixsicßbal laj David.


και θελεις εισθαι ασφαλης, διοτι υπαρχει ελπις εις σε ναι, θελεις σκαπτει δια την σκηνην σου και θελεις κοιμασθαι εν ασφαλεια 	 Cßojcßôk âchßôl nak cuânkat xban nak cuan cßaßru yôkat chiroybeninquil. Sa chic tatcuârk xban nak nakanau nak li Dios na-iloc âcue.


εξ Αροδ, η συγγενεια των Αροδιτων εξ Αριηλι, η συγγενεια των Αριηλιτων. 	 eb li ralal xcßajol laj Arod; ut eb li ralal xcßajol laj Areli.


Η αγαπη ας ηναι ανυποκριτος. Αποστρεφεσθε το πονηρον, προσκολλασθε εις το αγαθον, 	 Mexrahoc chi yal xcab rix êch'ôl. Chera ban êrib chi ribil êrib chi anchal êch'ôl. Chetz'ektâna chi junaj cua li inc'a' us ut cheq'uehak êch'ôl chixbânunquil li us.


Και εγεινε λογος Κυριου προς εμε, λεγων, 	 Li Kâcuaß quiâtinac cuißchic cuiqßuin ut quixye cue:


"Ωιδη των Αναβαθμων." Πολλακις με επολεμησαν εκ νεοτητος μου, ας ειπη τωρα ο Ισραηλ 	 Cßajoß li raylal yô chixcßulbal li tenamit Israel chalen chak saß xticlajic. Lâex aj Israel, yehomak nak xecßul li raylal.


και ιδουσα με η ονος εξεκλινεν απ' εμου τριτην ταυτην φοραν αλλως, εαν δεν εξεκλινεν απ' εμου τωρα σε μεν ηθελον φονευσει, εκεινην δε ηθελον αφησει ζωσαν. 	 Lâ bûr xinril. Joßcan nak xjal xbe oxib sut. Cui ta incßaß xjal xbe, lâin xatincamsi raj. Abanan incßaß raj xincamsi lâ bûr, chan.


Και εαν εχη τινα μωμον, εαν ηναι χωλον η τυφλον η εχη τινα μωμον κακον, δεν θελεις θυσιασει αυτο εις Κυριον τον Θεον σου. 	 Abanan incßaß naru têqßue chokß mayej chiru li Kâcuaß junak xul cui cuan rêcß, malaj ut cui yêk rok, malaj ut mutzß li ru. Cui incßaß tzßakal re ru incßaß naru têmayeja chiru li Kâcuaß lê Dios.


οιτινες λεγουσι προς το ξυλον, Πατηρ μου εισαι και προς τον λιθον, Συ με εγεννησας διοτι εστρεψαν νωτα προς εμε και ουχι προσωπον εν τω καιρω ομως της συμφορας αυτων θελουσιν ειπει, Αναστηθι και σωσον ημας. 	 Nequeye “At inyucuaß” re li yal cheß. Ut nequeye ajcuiß re li pec “Lâat nacatqßuehoc re inyußam”. Niquinêtzßektâna, abanan nak cuanquex saß raylal nequetzßâma chicuu nak texintenkßa.


Μηπως ειναι δουλος ο Ισραηλ; η δουλος οικογενης; δια τι κατεσταθη λαφυρον; 	 ¿Ma cuanqueb ta biß chokß lokßbil môs eb laj Israel? ¿Ma re ta biß nak teßcuânk chokß rahobtesinbil môs nak queßyoßla? ¿Cßaßut nak rahobtesinbileb anakcuan?


Και με υψωσε το πνευμα και με ελαβε και υπηγα εν πικρια και εν αγανακτησει του πνευματος μου πλην η χειρ του Κυριου ητο κραταια επ' εμε. 	 Quinixcßam lix musikß li Dios. Ut lâin quincôin chi ra saß inchßôl ut chi yô injoskßil. Abanan li Kâcuaß yô chixqßuebal xcacuil inchßôl.


Αλλ' οταν διαβητε τον Ιορδανην, και κατοικησητε επι της γης, την οποιαν Κυριος ο Θεος σας διδει εις εσας να κληρονομησητε, και δωση εις εσας αναπαυσιν απο παντων των εχθρων σας κυκλω, ωστε να κατοικησητε μετα ασφαλειας, 	 Nak acak xexcuulac jun pacßal li nimaß Jordán, li Kâcuaß texcanab chi cuânc aran. Texcuânk saß tuktûquil usilal xban nak incßaß chic tixqßueheb li xicß nequeßiloc êre chi pletic êriqßuin, usta cuanqueb chi xjun sutam lê naßaj.


Και ηλθον μετα σπουδης και ευρον την τε Μαριαμ και τον Ιωσηφ και το βρεφος κειμενον εν τη φατνη. 	 Côeb sa' ânil ut que'xtau lix María rochben laj José ut li c'ula'al yocyo sa' xna'aj xcuaheb li xul.


Και ειπε προς αυτον ο Βαλακ, Ελθε, παρακαλω, μετ' εμου εις αλλον τοπον, οθεν θελεις ιδει αυτον μονον την ακραν αυτου θελεις ιδει, το δε ολον αυτου δεν θελεις ιδει και καταρασθητι μοι αυτον εκειθεν. 	 Ut laj Balac quixye re: —Lâin nintzßâma châcuu nak tatxic chicuix saß jalan chic naßajej. Ut aran tâcuileb. Aran incßaß tâcuileb chixjunileb ut naru tâtzßâma mâusilal saß xbêneb, chan.


και πασας τας πολεις των αποθηκων, τας οποιας ειχεν ο Σολομων, και τας πολεις των αμαξων και τας πολεις των ιππεων και ο, τι επεθυμησεν ο Σολομων να οικοδομηση εν Ιερουσαλημ και εν τω Λιβανω και εν παση τη γη της επικρατειας αυτου. 	 Ut laj Salomón quixtakla ajcuiß xyîbanquil eb li tenamit li xocxo cuiß li tzacaêmkeb, ut li tenamit li xocxo cuiß lix carruajeb, li tenamit li cuanqueb cuiß lix soldados li nequeßxic chirix cacuây. Quixtakla xyîbanquil li joß qßuial quiraj xyîbanquil aran Jerusalén ut Líbano ut saß eb li naßajej li cuanqueb rubel xcuanquil.


Και τοτε θελουσι σκανδαλισθη πολλοι και θελουσι παραδωσει αλληλους και θελουσι μισησει αλληλους. 	 Ut sa' eb li cutan a'an nabaleb te'xcanab lix pâbâleb. Ut a'anakeb chic li te'q'uehok reheb laj pâbanel sa' raylal. Ut xic' chic te'ril ribeb.


Ιδου, οι αρχοντες του Ισραηλ ησαν εν σοι, δια να χυνωσιν αιμα, εκαστος κατα την δυναμιν αυτου. 	 Eb li nequeßtaklan saß êyânk lâex aj Israel nequeßxbânu li cßaßru nequeßraj xjuneseb xban nak cuanqueb saß xcuanquil. Joßcan nak nequeßxcamsi ras rîtzßineb.


Η δε κοιλας Σιδδιμ ητο πληρης φρεατων ασφαλτου ετραπησαν δε εις φυγην οι βασιλεις των Σοδομων και των Γομορρων και επεσον εκει οι δε εναπολειφθεντες εφυγον εις το ορος. 	 Saß li ru takßa Sidim cßajoß li jul cuan. Saß eb li jul aßin cuan li asfalto. Nak yôqueb chi êlelic chiruheb li câhib chi rey, eb li soldados re Sodoma ut Gomorra queßlajeßtßaneß saß li jul ut cuan li queßêlelic saß li tzûl. Eb li ôb chi rey incßaß queßxcuy xcolbal ribeb saß rukßeb li câhib chic.


Και ανεβη ο βασιλευς της Ασσυριας δια πασης της γης και ανεβη εις την Σαμαρειαν και επολιορκησεν αυτην τρια ετη. 	 Chirix aßan lix reyeb laj Asiria qui-oc chi pletic riqßuineb laj Israel. Oxib chihab quipletic riqßuineb li cuanqueb Samaria.


Τοτε ελαβον τον Ιερεμιαν, και ερριψαν αυτον εις τον λακκον του Μαλχιου υιου του Αμμελεχ τον εν τη αυλη της φυλακης, και κατεβιβασαν τον Ιερεμιαν δια σχοινιων και εν τω λακκω δεν ητο υδωρ αλλα βορβορος, και εχωθη ο Ιερεμιας εις τον βορβορον. 	 Joßcan nak queßxchap laj Jeremías ut riqßuin cßâm queßxcubsi saß xjulel lix haß laj Malquías li ralal laj Hamelec. Li jul aßan cuan saß li nebâl re li tzßalam. Mâcßaß haß chi saß. Junes sulul xsaß. Ut laj Jeremías quisubun saß li sulul.


Το δε υπολοιπον, το περισσευον εκ των παραπετασματων της σκηνης, το ημισυ του παραπετασματος του εναπολειπομενου, θελει κρεμασθαι επι τα οπισθεν της σκηνης. 	 Xban nak najt rok li tßicr aßin, li yijach chic tâsobrînk tâcanâk chirix.


Ο Μιχαιας ο Μωρασθιτης προεφητευεν εν ταις ημεραις Εζεκιου βασιλεως του Ιουδα και ελαλησε προς παντα τον λαον του Ιουδα λεγων, Ουτω λεγει ο Κυριος των δυναμεων Η Σιων θελει αροτριασθη ως αγρος, και η Ιερουσαλημ θελει γεινει σωροι λιθων και το ορος του οικου ως υψηλοι τοποι δρυμου. 	 Queßxye reheb: —Nak laj Ezequías cuan chokß xreyeb laj Judá, laj Miqueas re Moreset quiâtinac riqßuineb laj Judá ut quixye reheb chi joßcaßin: Li Kâcuaß li nimajcual Dios quixye nak li tenamit Sión tâsachekß ru. Li tenamit Jerusalén tâcanâk joß jun li chßochß becbil riqßuin li chßîchß arado. Ut li tzûl li cuan cuiß li templo tâsukßisîk chokß qßuicheß, chan laj Miqueas.


Και θελω καμει να φριξη η καρδια πολλων λαων, οταν φερω τον συντριμμον σου μεταξυ των εθνων, εις τοπους τους οποιους δεν εγνωρισας. 	 Nabaleb li tenamit teßrahokß saß xchßôleb nak teßrabi resil nak texcßamekß chi prêxil saß eb li xnînkal ru tenamit li incßaß nequenau ruheb.


Και ειπε Κυριος ο Θεος προς την γυναικα, Τι ειναι τουτο το οποιον εκαμες; Και η γυνη ειπεν, Ο οφις με ηπατησε, και εφαγον. 	 Tojoßnak li Kâcuaß Dios quixye re li ixk: —¿Cßaßru xabânu?— Ut quichakßoc li ixk ut quixye: —Li cßantiß xbalakßin cue. Xban aßan nak xinlou ru li cheß, chan.


Το στομα του δικαιου αναδιδει σοφιαν η δε ψευδης γλωσσα θελει εκκοπη. 	 Li tîc xchßôl naqßuehoc naßleb riqßuin li châbil âtin naxye. Abanan li incßaß nequeßâtinac châbil âtin, incßaß chic teßâtinak.Eb li tîqueb xchßôl nequeßxnau âtinac riqßuin châbil âtin. Abanan eb li nequeßxbânu li mâusilal junes yibru âtin nequeßâtinac.


Και οτε ελαλησαν αι επτα βρονται τας φωνας εαυτων, εμελλον να γραφω και ηκουσα φωνην εκ του ουρανου λεγουσαν προς εμε. Σφραγισον εκεινα, τα οποια ελαλησαν αι επτα βρονται, και μη γραψης ταυτα. 	 Oc raj cue chixtz'îbanquil retalil li c'a'ru que'xye li chanchan cuukub chi câk. Abanan quicuabi jun quiâtinac sa' choxa ut quixye cue: -Mâtz'îba li c'a'ru xe'xye li cuukub chi xyâb cux chanchan câk. Li c'a'ru xacuabi mâ bar tâye resil. Xocxôk ban sa' âch'ôl, chan.


λεγων Φευ, τι ειναι μεταξυ ημων και σου, Ιησου Ναζαρηνε; ηλθες να μας απολεσης; σε γνωριζω τις εισαι, ο Αγιος του Θεου. 	 Li cuînk a'an quixjap re ut quixye: -¿C'a'ru tâcuaj kiq'uin, at Jesús aj Nazaret? ¿Ma chikasachbal xatchal? Ninnau anihat lâat. Lâat lix Santil Alal li Dios, chan.


Ο αγαπων εριδας αγαπα αμαρτηματα ο υπερυψονων την πυλην αυτου ζητει ολεθρον. 	 Li ani nacuulac chiru pletic naxra li mâc. Li ani naxnimobresi rib yô chixbokbal raylal saß xbên.


Αλλ' αυτοι εχαρησαν δια την συμφοραν μου και συνηχθησαν συνηχθησαν εναντιον μου οι χαμερπεις, και εγω δεν ηξευρον με εξεσχιζον και δεν επαυον 	 Abanan nak cuanquin saß raylal, eb aßan queßsahoß saß xchßôleb. Incßaß quincßoxla nak tineßxtzßektâna. Queßxchßutub rib chinseßenquil ut incßaß queßxcanab inhobbal.


Και ακουσαντες οι οχλοι, εξεπληττοντο δια την διδαχην αυτου. 	 Ut li q'uila tenamit que'sach xch'ôleb chirabinquil lix yâlal li yô chixch'olobanquil li Jesús chiruheb.


Δοκιμασον με, Θεε, και γνωρισον την καρδιαν μου εξετασον με και μαθε τους στοχασμους μου 	 At inDios, chacuil taxak chanru lin cßaßux châcuu. Chayal taxak cuix re nak tânau chanru lin naßleb.Chaqßue taxak retal ma cuan li mâusilal yôquin chixbânunquil. Chinâberesi re nak toxintau li junelic yußam.


Και το θυσιαστηριον θελει εισθαι δωδεκα πηχων το μηκος και δωδεκα το πλατος, τετραγωνον εις τας τεσσαρας πλευρας αυτου. 	 Câ xucût li artal. Cuakib metro rok ut cuakib metro ru li rox tasal.


Ειναι καλον να κρατης τουτο, απο δε εκεινου να μη αποσυρης την χειρα σου διοτι ο φοβουμενος τον Θεον θελει εκφυγει παντα ταυτα. 	 Us nak têbânu li cßaßru nequecßoxla xbânunquil, abanan incßaß chinumtâk li cßaßru têbânu xban nak li ani naxxucua ru li Dios, us na-el riqßuin li cßaßru li naxbânu.


Και ελαβεν απο του σπερματος της γης και εθεσεν αυτο εις πεδιον σποριμον πλησιον πολλων υδατων εφερεν αυτο ως ιτεαν εθεσεν αυτο. 	 Cô cuißchic Israel ut quixcßam ajcuiß li riyajil li cßam li cuan saß li tenamit Israel ut quirau saß li châbil chßochß chire li nimaß re nak tâqßuîk.


Ουτω λεγει ο Κυριος των δυναμεων Εαν περιπατησης εν ταις οδοις μου και εαν φυλαξης τας εντολας μου, τοτε συ θελεις κρινει ετι τον οικον μου και θελεις φυλαττει ετι τας αυλας μου και θελω σοι δωσει να περιπατης μεταξυ των ενταυθα ισταμενων. 	 —Joßcaßin xye li Kâcuaß li nimajcual Dios: Cui tatcuânk joß nacuaj ut cui tâbânu li cßaßru ninye, lâat tat-ilok re li cuochoch ut lâat ajcuiß tat-ilok re chixjunil li nebâl li cuan chire li cuochoch. Cui tâbânu aßin tinqßue ânaßaj saß xyânkeb li cuanqueb arin.


Εγω περιηλθον εν τη καρδια μου δια να μαθω και να ανιχνευσω, και να εκζητησω σοφιαν και τον λογον των πραγματων, και να γνωρισω την ασεβειαν της αφροσυνης και την ηλιθιοτητα της ανοησιας. 	 Joßcan nak quin-oc xsicßbal xyâlal chanru nak tintau xtzßakob lin naßleb re nak tintau ru chixjunil li cßaßak re ru aßin. Quicuaj xtaubal ru cßaßut nak na-uxman li mâusilal ut li tôntil naßleb saß ruchichßochß.


Διοτι εχαρην κατα πολλα οτι ερχονται αδελφοι και μαρτυρουσιν εις την αληθειαν σου, καθως συ περιπατεις εν τη αληθεια. 	 C'ajo' nak nasaho' sa' inch'ôl nak neque'c'ulun li hermân cuiq'uin ut nacuabi resil nak tîc âch'ôl. Ut ninnau nak yôcat chixbânunquil lix yâlal.


Δυνασαι να συρης εξω τον Λευιαθαν δια αγκιστρου; η να περιδεσης την γλωσσαν αυτου με φορβιαν; 	 ¿Ma naru ta biß tâchap li nimla xul Leviatán xcßabaß riqßuin li chßîchß li nequeßchapoc cuiß car? Ut, ¿ma naru ta biß tâbacß li rußuj rakß riqßuin cßâm?


Ουτω λοιπον, οτε ο Θεος κατεστρεψε τας πολεις της περιχωρου, ενεθυμηθη ο Θεος τον Αβρααμ, και εξαπεστειλε τον Λωτ εκ μεσου της καταστροφης, οτε κατεστρεψε τας πολεις, εις τας οποιας κατωκει ο Λωτ. 	 Li Kâcuaß Dios quixsach ruheb chi junaj cua chixjunil li tenamit li cuanqueb saß li ru takßa. Abanan quijulticoß re li cßaßru quixtzßâma laj Abraham. Joßcan nak quixcol laj Lot.


ο Λουκας ειναι μονος μετ' εμου. Τον Μαρκον παραλαβων φερε μετα σου διοτι μοι ειναι χρησιμος εις την διακονιαν. 	 Chixjunileb li neque'tenk'an cue mâ aniheb chic. Ca'aj chic laj Lucas cuan cuiq'uin. Jo'can nak nintz'âma châcuu nak tânume'bok chak laj Marcos ut tâc'am chak châcuix nak tatchâlk. A'an tinixtenk'a chi châbil sa' li c'anjel.


και ειπε προς αυτους, Ουτω λεγει ο Κυριος των δυναμεων, ο Θεος του Ισραηλ Ιδου, θελω εξαποστειλει και λαβει τον Ναβουχοδονοσορ τον βασιλεα της Βαβυλωνος, τον δουλον μου, και θελω θεσει τον θρονον αυτου επανω των λιθων τουτων, τους οποιους εκρυψα και θελει απλωσει την βασιλικην αυτου σκηνην επανω αυτων. 	 Ut tâye reheb: Joßcaßin xye li Kâcuaß li nimajcual Dios, lix Dioseb laj Israel. Lâin tincßam chak laj Nabucodonosor lix reyeb laj Babilonia, li nacßanjelac chicuu. Lâin tinxakab lix naßaj arin saß xbên li pec aßin ut aran tixqßue lix muhebâl.


Και ο εβδομος αγγελος εσαλπισε και εγειναν φωναι μεγαλαι εν τω ουρανω, λεγουσαι Αι βασιλειαι του κοσμου εγειναν του Κυριου ημων και του Χριστου αυτου, και θελει βασιλευσει εις τους αιωνας των αιωνων. 	 Ut li xcuuk ángel quixyâbasi lix trompeta. Ut qui-abîc nabal li xyâb cux sa' choxa. Yôqueb chixyebal chi cau: -Anakcuan te'canâk rubel xcuanquil li Kâcua' chixjunileb li cuanqueb sa' ruchich'och'. A' chic li Kâcua' Dios ut li Cristo te'taklânk sa' xbêneb chixjunileb chi junelic k'e cutan, chanqueb.


Εννοεις πως ο Θεος διαταττει αυτα, και καμνει να λαμπη το φως της νεφελης αυτου; 	 ¿Ma nacanau chanru nak naxbânu chixjunil aßin li Dios? ¿Ma nacanau chanru nak naxqßue chi repoc li câk saß li chok?


Και κατ' εκεινον τον καιρον εκαμεν ο Σολομων την εορτην επτα ημερας, και πας ο Ισραηλ μετ' αυτου, συναξις μεγαλη σφοδρα, απο της εισοδου Αιμαθ μεχρι του ποταμου της Αιγυπτου. 	 Saß eb li cutan aßan laj Salomón quixbânu jun li ninkße chiru cuukub cutan rochbeneb chixjunileb laj Israel. Kßaxal nabaleb li chßutchßûqueb aran. Eb aßan queßchal chak saß eb li naßajej Hamat ut toj cuan cuiß li nimaß re Egipto.


Τοτε απεκριθη ο Κυριος προς τον Ιωβ εκ του ανεμοστροβιλου και ειπε 	 Ut li Kâcuaß quiâtinac cuißchic chak saß li câk-sut-ikß ut quixye re:


Και οτε ειδεν η Ραχηλ οτι δεν ετεκνοποιησεν εις τον Ιακωβ, εφθονησεν η Ραχηλ την αδελφην αυτης και ειπε προς τον Ιακωβ, Δος μοι τεκνα ειδε μη, εγω αποθνησκω. 	 Lix Raquel quixcakali lix Lea xban nak mâ jun lix cocßal nacuan riqßuin laj Jacob. Lix Raquel quixye re lix bêlom: —Lâin tincuaj nak teßcuânk incocßal. Cui incßaß teßcuânk incocßal, ¿cßaßru aj e nak yoßyôkin? chan.


Τα ιχνη του αετου εις τον ουρανον τα ιχνη του οφεως επι του βραχου τα ιχνη του πλοιου εν μεσω της θαλασσης και τα ιχνη του ανθρωπου εν τη νεοτητι. 	 Incßaß nintau ru chanru nak narupupic li cßuch chiru choxa, chi moco nintau ru chanru nak naxquelo rib li cßantiß chiru li pec, chi moco nintau ru chanru nak nequeßbêc li nînki jucub chiru li palau. Ut incßaß nintau ru cßaßut nak naxic xchßôl junak cuînk chirix junak ixk.


Και εσηκωθη ενωρις το πρωι ο Δαβιδ και οι ανδρες αυτου, δια να αναχωρησωσι, να επιστρεψωσιν εις την γην των Φιλισταιων. Οι δε Φιλισταιοι ανεβησαν εις Ιεζραελ. 	 Cuulajak chic nak toj ekßela, laj David ut eb li cuanqueb rochben, queßcuacli ut queßsukßi cuißchic saß xtenamiteb laj filisteo. Ut eb laj filisteo queßcôeb Jezreel.


και ποιων φρονιμως διεσπειρε παντας τους υιους αυτου εις παντας τους τοπους Ιουδα και Βενιαμιν, εις πασαν οχυραν πολιν και εδωκεν εις αυτους τροφας εν αφθονια και εζητησε πολλας γυναικας. 	 Laj Roboam quixnau xcßoxlanquil cßaßru tixbânu. Quixtaklaheb li ralal xcßajol chi cuânc saß eb li tenamit li sutsûqueb saß tzßac li cuanqueb saß lix naßajeb li ralal xcßajol laj Judá ut saß lix naßajeb li ralal xcßajol laj Benjamín. Ut quixqßueheb nabal li cßaßru reheb ut nabaleb li rixakileb.


αν συ πραττης καλως, δεν θελεις εισθαι ευπροσδεκτος; και εαν δεν πραττης καλως, εις την θυραν κειται η αμαρτια. Αλλ' εις σε θελει εισθαι η επιθυμια αυτου, και συ θελεις εξουσιαζει επ' αυτου. 	 ¿Ma incßaß ta biß tâqßuehekß âlokßal cui us tâbânu? Cui incßaß us tâbânu, yôcat xqßuebal âcuib chi âlêc ut li mâc tânumtâk saß âbên. Abanan cuânk raj âcuanquil re nak lâat tatnumtâk saß xbên li mâc, chan li Dios re laj Caín.


Πορευθεντες λοιπον μαθητευσατε παντα τα εθνη, βαπτιζοντες αυτους εις το ονομα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευματος, 	 Jo'can utan texxic sa' chixjunil li ruchich'och' ut têch'olob lix yâlal chiruheb chixjunileb li tenamit re nak te'pâbânk. Têcubsiheb xha' sa' xc'aba' li Dios Acuabej, sa' xc'aba' li Dios C'ajolbej ut sa' xc'aba' li Dios Santil Musik'ej.Têc'ut chiruheb xpâbanquil chixjunil li xinye chak êre. Chenauhak nak lâin cuânkin êriq'uin chixjunil li cutan chalen toj sa' roso'jic li ruchich'och'. Jo'can taxak.


Δια τουτο, Ιωβ, ακουσον τωρα τας ομιλιας μου, και ακροασθητι παντας τους λογους μου. 	 Joßcan ut, at Job, chacuabihak li oc cue chixyebal. Chaqßuehak retal chi us li cßaßru tinye âcue.


Και ηκουσε Κυριος την φωνην των λογων σας, οτε ελαλειτε προς εμε και ειπε Κυριος προς εμε, Ηκουσα την φωνην των λογων του λαου τουτου, τους οποιους ελαλησαν προς σε καλως ειπον παντα οσα ελαλησαν. 	 Li Kâcuaß quirabi li cßaßru xeye cue ut quixye cue, “Lâin xcuabi chixjunil li queßxye âcue eb li tenamit aßin. Us li cßaßru xeßxye.


Και δεν ηδυνατο ο Δαβιδ να υπαγη ενωπιον αυτης δια να ερωτηση τον Θεον, επειδη εφοβειτο εξ αιτιας της ρομφαιας του αγγελου του Κυριου. 	 Abanan laj David incßaß cô aran chi tzßâmânc chiru li Kâcuaß xban nak quixucuac. Quixcßoxla nak mâre lix ángel li Dios tâoc cuißchic chixcamsinquileb li cristian.


Και περιεπατησεν εν τη οδω των βασιλεων του Ισραηλ, καθως επραξεν ο οικος του Αχααβ διοτι η θυγατηρ του Αχααβ ητο γυνη αυτου και επραξε πονηρα ενωπιον του Κυριου. 	 Li rixakil, aßan lix rabin laj Acab. Laj Joram quixbânu li mâusilal joß queßxbânu chixjunileb lix reyeb laj Israel. Quixbânu li incßaß us chiru li Kâcuaß.


Καθως τρωγεται η δορκας και η ελαφος, ουτω θελεις τρωγει αυτα ο ακαθαρτος και ο καθαρος θελουσι τρωγει απ' αυτων εξ ισου. 	 Joß nak nequetzaca xtibel li quej, joßcan ajcuiß nak têtzaca. Eb li cristian li muxbil ruheb naru teßxtzaca, joß eb ajcuiß li incßaß muxbil ruheb.


Και εξετεινεν ο βασιλευς το χρυσουν σκηπτρον προς την Εσθηρ. Τοτε σηκωθεισα η Εσθηρ εσταθη ενωπιον του βασιλεως, 	 Li rey quixtaksi lix xukß oro ut lix Ester quicuacli ut quixxakab rib chiru li rey.


Ουτω θελουσιν εισθαι οι εσχατοι πρωτοι και οι πρωτοι εσχατοι διοτι πολλοι ειναι οι κεκλημενοι, ολιγοι δε οι εκλεκτοι. 	 Jo'can nak nabaleb li cuanqueb xcuanquil anakcuan te'canâk chi mâc'a'ak xcuanquil mokon. Ut li mâc'a'eb xcuanquileb anakcuan, te'q'uehek' xcuanquileb mokon. Nabaleb li bokbileb, abanan inc'a' q'uiheb li te'xtau ru lix yâlal.


Και εκαμεν ο Φαραω-νεχαω τον Ελιακειμ τον υιον του Ιωσιου βασιλεα αντι Ιωσιου του πατρος αυτου, και μετηλλαξε το ονομα αυτου εις Ιωακειμ τον δε Ιωαχαζ ελαβε και εφερεν εις Αιγυπτον, και απεθανεν εκει. 	 Ut li rey Necao quixxakab chokß xreyeb laj Judá laj Eliaquim chokß rêkaj laj Josías lix yucuaß. Quixjal xcßabaß laj Eliaquim. Aj Joacim chic quixqßue chokß xcßabaß. Laj Necao quixcßam toj Egipto laj Joacaz ut aran quicam.


Ο δε αριθμος των ημερων, τας οποιας ο Δαβιδ εκαθησεν εν τη γη των Φιλισταιων, εγεινεν εν ετος και τεσσαρες μηνες. 	 Jun chihab riqßuin câhib po quicuan laj David saß lix tenamiteb laj filisteo.


και τα σημεια αυτου, και τα εργα αυτου, οσα εκαμεν εν μεσω της Αιγυπτου, κατα του Φαραω βασιλεως της Αιγυπτου και κατα πασης της γης αυτου, 	 ut li milagros li quixbânu. Lâex queril cßaßru quixbânu re lix reyeb laj Egipto ut reheb chixjunileb lix tenamit.


Εγνωρισας το πλατος της γης; απαγγειλον, εαν ενοησας παντα ταυτα. 	 ¿Ma nacanau chanru xnimal li ruchichßochß? Cui nacanau, ye cue.


μετα ταυτα ομως τους δουλους και τας δουλας, τους οποιους απεπεμψαν ελευθερους, εκαμον να επιστρεψωσι, και καθυπεβαλον αυτους να ηναι δουλοι και δουλαι 	 Abanan mokon chic queßxjal xcßaßux nak queßxbânu chi joßcan. Queßxchap cuißchic lix môseb ut queßxqßue cuißchic chi cßanjelac chokß lokßbil môs.


Και ηλθε δια του Πνευματος εις το ιερον και οτε οι γονεις εισεφεραν το παιδιον Ιησουν δια να καμωσι περι αυτου κατα την συνηθειαν του νομου, 	 Li Santil Musik'ej quixc'ut chiru laj Simeón nak tâxic sa' li templo xban nak sa' li hônal a'an quic'ame' li Jesús sa' li templo xban laj José ut lix María re nak te'xk'axtesi sa' ruk' li Dios jo' naxye sa' li chak'rab.


Και επαταξεν ο Ιωναθαν την φρουραν των Φιλισταιων την εν τω βουνω και ηκουσαν οι Φιλισταιοι. Και εσαλπισεν ο Σαουλ δια της σαλπιγγος εν παση τη γη, λεγων, Ας ακουσωσιν οι Εβραιοι. 	 Laj Jonatán quixcamsiheb jun chßûtal chi xsoldado laj filisteo aran Gabaa. Ut eb laj filisteo queßrabi resil. Tojoßnak laj Saúl quixtakla xyâbasinquil li trompeta saß chixjunil li tenamit re nak chixjunileb teßxnau cßaßru quicßulman.


Η απολογια μου εις τους ανακρινοντας με ειναι αυτη 	 Riq'uin li âtin a'in nequebinsume li neque'yehoc re nak mâcua'in apóstol.


και δραμων εμπρος ανεβη επι συκομορεαν δια να ιδη αυτον επειδη δι' εκεινης της οδου εμελλε να περαση. 	 Jo'can nak cô sa' ânil chi ubej ut quitake' sa' ru'uj jun li che' sicómoro xc'aba' re nak târûk târil li Jesús xban nak aran toxnumek'.


και φωνη εγεινεν εκ των ουρανων Συ εισαι ο Υιος μου ο αγαπητος, εις τον οποιον ευηρεστηθην. 	 Ut qui-abîc xyâb xcux li Dios toj sa' choxa. Quixye chi jo'ca'in: -Lâat li cualal k'axal rarôcat inban. Nasaho' inch'ôl âcuiq'uin, chan li Dios.


Οι Λευιται εν ταις ημεραις του Ελιασειβ, Ιωαδα και Ιωαναν και Ιαδδουα, ησαν καταγεγραμμενοι αρχοντες πατριων και οι ιερεις, επι της βασιλειας Δαρειου του Περσου. 	 Saß eb li cutan nak queßcuan laj Eliasib, laj Joiada, laj Johanán ut laj Jadúa toj chalen nak qui-oc laj Darío chokß xreyeb laj Persia, queßtzßîbâc xcßabaßeb laj levita ut eb laj tij li queßjolomin reheb li junjûnk cabal.


οστις με ελευθερονει εκ των εχθρων μου. Ναι, με υψονεις υπερανω των επανισταμενων επ' εμε ηλευθερωσας με απο ανδρος αδικου. 	 Li Kâcuaß, aßan li nacoloc cue chiruheb li xicß nequeßiloc cue. Aßan naxqßue incuanquil saß xbêneb li tenamit. At Kâcuaß, lâat xatcoloc cue chiruheb li cuînk li nequeßrahobtesin cue.


Και ελαλησε Κυριος προς τον Μωυσην, λεγων, 	 Ut li Dios quixye re laj Moisés:


Τωρα λοιπον ακουε, Ισραηλ, τα διαταγματα και τας κρισεις, τας οποιας εγω σας διδασκω να καμνητε, δια να ζησητε και να εισελθητε και να κληρονομησητε την γην, την οποιαν Κυριος ο Θεος των πατερων σας διδει εις εσας. 	 Laj Moisés quixye reheb: —Anakcuan ut ex aj Israel, cherabihak li chakßrab ut li tijleb li yôquin chixyebal êre. Chebânuhak li cßaßru naxye li chakßrab re nak tâcuânk lê yußam ut tex-oc saß li naßajej li tixqßue êre li Kâcuaß lix Dioseb li kaxeßtônil yucuaß.


Διοτι σεις ευχαριστως υποφερετε τους αφρονας, οντες φρονιμοι 	 Lâex cuan raj êna'leb nak nequerec'a êrib. Abanan nequeq'ue êch'ôl chirabinquil li c'a'ru neque'xye li mâc'a'eb xna'leb.


δεν εθεωρηθημεν υπ' αυτου ως ξεναι; διοτι επωλησεν ημας και ακομη ολοκληρως κατεφαγε το αργυριον ημων. 	 Chanchan mâcuaßo xrabin nak nocoril li kayucuaß. Lâo cßayinbilo âcue xban li kayucuaß. Ac xatoj rix li kasumlajic. Ut anakcuan, ¿cßaß chic ru târaj? Aßan yô chixsachbal li katzßak.


Τοτε ο βασιλευς, ως ηκουσε τους λογους, ελυπηθη πολυ επ' αυτω και εφροντιζεν εγκαρδιως περι του Δανιηλ να ελευθερωση αυτον, και ηγωνιζετο μεχρι της δυσεως του ηλιου δια να λυτρωση αυτον. 	 Cßajoß nak quirahoß xchßôl li rey nak quirabi cßaßru queßxye eb aßan. Ut aßan quixcßoxla saß xchßôl nak tixcol laj Daniel. Ut quixyal xkße xsicßbal chanru nak tixcol toj chalen nak qui-ecuu.


Και εγραψα προς εσας τουτο αυτο, ωστε οταν ελθω να μη εχω λυπην απ' εκεινων, αφ' ων επρεπε να εχω χαραν, εχων πεποιθησιν εις παντας υμας οτι η χαρα μου ειναι παντων υμων. 	 Jo'can nak xintz'îba li hu li xintakla êriq'uin. Inc'a' xcôin êriq'uin xban nak inc'a' xcuaj xraho' inch'ôl êban lâex li xeq'ue raj xsahil inch'ôl. Ninnau nak nasaho' ajcui' êch'ôl lâex cui sa sa' inch'ôl lâin.


Τα τεκνα σου θελουσιν ελθει μετα σπουδης οι δε καταστρεφοντες σε και ερημονοντες σε θελουσιν εξελθει απο σου. 	 Eb li teßcuaclesînk cuißchic re lê tenamit saß junpât teßcßulûnk. Ut li queßsachoc êru ut queßpoßoc re lê tenamit teßêlelik.


Δια τουτο ειναι αναγκη να υποτασσησθε ουχι μονον δια την οργην, αλλα και δια την συνειδησιν. 	 Jo'can nak tento texpâbânk chiruheb li cuanqueb xcuanquil sa' xbên li tenamit. Mâcua' yal re nak inc'a' texq'uehek' chixtojbal rix lê mâc; re aj ban cui' nak c'ojc'ôk êch'ôl riq'uin xbânunquil li c'a'ru us.


ο κυριος του λακκου θελει καμει αποζημιωσιν, αργυριον θελει αποδωσει εις τον κυριον αυτων το δε θανατωθεν θελει εισθαι αυτου. 	 tento nak laj êchal re li jul tâtojok re li xul li xtßaneß saß jul. Ut li xul camenak tâcanâk chokß re.


Και ειπε Κυριος προς εμε, Υιε ανθρωπου, προσεξον εν τη καρδια σου και ιδε με τους οφθαλμους σου και ακουσον με τα ωτα σου παντα οσα εγω λαλω προς σε περι πασων των διαταξεων του οικου του Κυριου και περι παντων των νομων αυτου και παρατηρησον καλως την εισοδον του οικου, μετα πασων των εξοδων του αγιαστηριου. 	 Ut li Kâcuaß quixye cue: —At ralal cuînk, tâcuil chi us li tincßut châcuu ut tâcuabi chi us li tinye. Lâin tinye âcue chanru nak teßcßanjelak saß li templo. Tâqßue retal ani târûk teßoc ut ani incßaß târûk teßoc saß li templo.


Αυτου λοιπον θελουσιν εισθαι τα αγιαζομενα παντος ανθρωπου ο, τι εκαστος διδη εις τον ιερεα, θελει εισθαι αυτου. 	 Teßcanâk chokß re laj tij eb li mayej li nequeßxkßaxtesi re li Kâcuaß eb laj Israel.


του οποιου οικιαν εκαμον την ερημον, και την αλμυριδα κατοικιαν αυτου. 	 Lâin xinqßuehoc reheb chi cuânc saß li naßajej mâcßaß cuan ut saß eb li naßajej li incßaß na-el acuîmk chiru.


αλλ' εις σε, κυριε μου βασιλευ, εις σε αποβλεπουσιν οι οφθαλμοι παντος του Ισραηλ, δια να απαγγειλης προς αυτους τις θελει καθισει επι του θρονου του κυριου μου του βασιλεως μετ' αυτον 	 At rey, chixjunileb laj Israel yôqueb chiroybeninquil nak lâat tâye ani tâoc chokß rey chokß âcuêkaj.


Ουτω λεγει ο Κυριος των δυναμεων, ο Θεος του Ισραηλ Λαβε τα συμφωνητικα ταυτα, το συμφωνητικον τουτο της αγορας και το εσφραγισμενον και το συμφωνητικον τουτο το ανοικτον και θες αυτα εις αγγειον πηλινον, δια να διαμενωσιν ημερας πολλας. 	 —Joßcaßin quixye li Kâcuaß lix Dioseb laj Israel. Cßam li hu aßin, lix huhul li chßochß li xinlokß, li cuan sello chiru, joß ajcuiß li mâcßaß sello chiru, ut tâxoc saß junak li chßochß cuc re nak mâcßaß teßxcßul.


Τοτε ανεβησαν εις Ιερουσαλημ δια πολεμον Ρεσιν, ο βασιλευς της Συριας, και Φεκα, ο υιος του Ρεμαλια, βασιλευς του Ισραηλ και επολιορκησαν τον Αχαζ, πλην δεν ηδυνηθησαν να νικησωσι. 	 Laj Rezín lix reyeb laj Siria ut laj Peka lix reyeb laj Israel queßcôeb Jerusalén chi pletic riqßuin li rey Acaz. Abanan incßaß queßru chi numtâc saß xbên. Laj Peka, aßan li ralal laj Remalías.


Και ειπεν ο βασιλευς του Ισραηλ προς τον Ιωσαφατ, Ειναι ετι ανθρωπος τις, Μιχαιας, ο υιος του Ιεμλα, δια του οποιου δυναμεθα να ερωτησωμεν τον Κυριον πλην μισω αυτον διοτι δεν προφητευει καλον περι εμου, αλλα κακον. Και ειπεν ο Ιωσαφατ, Ας μη λαλη ο βασιλευς ουτως. 	 Ut lix reyeb laj Israel quixye re laj Josafat: —Cuan jun chic naru naxye ke cßaßru naraj li Dios. Li jun aßan, aßan laj Micaías, li ralal laj Imla. Abanan xicß nacuil xban nak mâ jun sut naxye cue châbil esilal. Junes incßaß us naxye cue, chan. Abanan laj Josafat quixye re: —At rey, mâye chi joßcan, chan.


σεις δε του Χριστου, ο δε Χριστος του Θεου. 	 Chixjunil li c'a'ak re ru, êre lâex. Abanan lâex rehex li Cristo ut li Cristo, a'an re li Dios.


Και επλησιασαν οι υιοι Ισραηλ εις τους υιους του Βενιαμιν, την δευτεραν ημεραν. 	 Joßcan nak queßcôeb cuißchic chi pletic riqßuineb li ralal xcßajol laj Benjamín saß xcab li cutan.


οι δε ανθρωποι ειναι ποιμενες, διοτι ανδρες κτηνοτροφοι ειναι και εφεραν τα ποιμνια αυτων και τας αγελας αυτων και παντα οσα εχουσι. 	 Tinye ajcuiß re nak eb li cuas, aßaneb aj ilol quetômk xban nak li cßanjel aßan cßaynakeb chixbânunquil saß li tenamit Canaán. Queßxcßameb chak chirixeb lix quetômk, joß eb ajcuiß lix carner, joß eb ajcuiß lix cuacax, ut chixjunil li cßaßru cuan reheb, chaßkin re laj faraón.


Αναπεσων, εκοιμηθη ως λεων, και ως σκυμνος λεοντος τις θελει εξεγειρει αυτον; Ευλογημενος ο ευλογων σε και κατηραμενος ο καταρωμενος σε. 	 Eb laj Israel chanchaneb li cakcoj. Nak nequeßoc chi hilânc, mâ ani naru na-ajsin reheb. Osobtesinbilakeb li teßxtzßâma rosobtesinquileb laj Israel. Ut tzßektânanbilakeb li teßxtzßâma mâusilal saß xbêneb, chan laj Balaam.


Διοτι ησαν τινες λεγοντες, Ημεις, οι υιοι ημων και αι θυγατερες ημων, ειμεθα πολλοι οθεν ας λαβωμεν σιτον, δια να φαγωμεν και να ζησωμεν. 	 Cuan queßyehoc re: —Lâo nabalo ut nabaleb ajcuiß li kalal kacßajol ut tzacânc teßraj. Tento takasicß bar takatau katrigo re tocuaßak ut incßaß tocâmk.—


Ενοσω ο βασιλευς καθηται εις την τραπεζαν αυτου, ο ναρδος μου διαχεει την οσμην αυτου. 	 Lin rey chunchu chire li mêx. Ut li naßajej xnujâc riqßuin xbôc lin sununquil ban nardo.


και ειπε προς αυτους Τι κοιμασθε; σηκωθητε και προσευχεσθε, δια να μη εισελθητε εις πειρασμον. 	 Ut li Jesús quixye reheb: -¿C'a'ut nak yôquex chi cuârc? Cuaclinkex ut tijonkex re nak inc'a' têq'ue êrib chi âlêc, chan reheb.


και θελουσι ριψει αυτους εις την καμινον του πυρος εκει θελει εισθαι ο κλαυθμος και ο τριγμος των οδοντων. 	 Ut te'q'uehek' li inc'a' useb xna'leb sa' li horno li lochlo cui' li xam. Ut aran tâcuânk li yâbac ut li c'uxuxînc ruch e xban li raylal li te'xc'ul.


Ωσαυτως και ο τα δυο εκερδησε και αυτος αλλα δυο. 	 Ut jo'can cui'chic quixbânu li quic'uluc re li cuib mil pês. Ut quirêchani cuib mil pês chic sa' xbên li quixc'ul.


δεν θελουσι καταισχυνθη εν καιρω πονηρω και εν ημεραις πεινης θελουσι χορτασθη. 	 Incßaß ra teßxcßul saß xkßehil li raylal ut saß xkßehil li cueßej junelic cuânk xtzacaêmkeb.


Και αλλα πολλα βλασφημουντες ελεγον εις αυτον. 	 Ut nabal chic c'a'ak re ru que'xye re xhobbal li Jesús.


Και εδωκεν ο Μωυσης το αποδομα, την προσφοραν του Κυριου, εις Ελεαζαρ τον ιερεα, καθως προσεταξε Κυριος εις τον Μωυσην. 	 Li joß qßuial li quiqßueheß re li Kâcuaß laj Moisés quixqßue re laj Eleazar laj tij joß quiyeheß re xban li Kâcuaß.


εζυγισα λοιπον και παρεδωκα εις την χειρα αυτων εξακοσια πεντηκοντα ταλαντα αργυριου, και σκευη αργυρα εκατον ταλαντων, και εκατον ταλαντα χρυσιου 	 Aßan aßin xqßuial li quinbis ut quinkßaxtesi reheb: jun xcaßcßâl mil riqßuin câhib ciento riqßuin lajêb roxcßâl bis li plata, jun ciento li secß plata, ut oxib mil riqßuin oxib ciento bis li oro.


Οθεν συνηθροισθησαν παντες οι πρεσβυτεροι του Ισραηλ και ηλθον προς τον Σαμουηλ εις Ραμα, 	 Joßcan nak eb li nequeßcßamoc be saß xyânkeb laj Israel queßxchßutub ribeb ut queßcôeb Ramá chi âtinac riqßuin laj Samuel.


Τοτε οι αρχοντες και απας ο λαος ειπον προς τους ιερεις και προς τους προφητας, δεν υπαρχει κρισις θανατου εις τον ανθρωπον τουτον διοτι εν τω ονοματι Κυριου του Θεου ημων ελαλησε προς ημας. 	 Tojoßnak eb li cuanqueb xcuanquil ut eb li tenamit queßxye reheb laj tij ut reheb li profeta: —Incßaß naru takateneb câmc saß xbên li cuînk aßin. Saß xcßabaß li Kâcuaß li kaDios x-âtinac kiqßuin, chanqueb.


Απεκτησε δε ο Εζεκιας πλουτον και δοξαν πολλην σφοδρα και εκαμεν εις εαυτον θησαυρους αργυριου και χρυσιου και λιθων πολυτιμων και αρωματων και ασπιδων και παντος ειδους σκευων επιθυμητων 	 Laj Ezequías nabal lix biomal quicuan ut lix lokßal. Quixchßutub nabal lix plata, lix oro, ut lix châbil pec li terto xtzßak, joß ajcuiß lix sununquil ban, lix chßîchß ut chixjunil li cßaßak re ru terto xtzßak.


Το Αισμα των Αισματων, το του Σολομωντος. 	 Aßan aßin li lokßlaj bich li quixtzßîba li rey Salomón.


Εαν ομως δακνητε και κατατρωγητε αλληλους, προσεχετε μη υπ' αλληλων αφανισθητε. 	 Ut cui yôquex chixjosk'inquil êrib ut yôquex chixrahobtesinquil êrib, chexc'oxlak ca'ch'inak. Mâre anchal têpo' ru lê pâbâl chi ribil êrib.


Οταν εκστρατευης επι τους εχθρους σου, φυλαττου απο παντος κακου πραγματος. 	 Nak acak xic êre chi pletic riqßuineb li xicß nequeßiloc êre cheqßuehak retal re nak incßaß têbânu li cßaßak re ru incßaß us.


Ο δε δουλος δεν μενει παντοτε εν τη οικια ο υιος μενει παντοτε. 	 Junak c'ayinbil chi c'anjelac moco tâcanâk ta chi junaj cua sa' rochoch lix patrón. A'ut li alalbej, a'an tento nak tâcanâk sa' rochoch chi junaj cua.


Και τωρα θελω αποκαλυψει την ακαθαρσιαν αυτης εμπροσθεν των εραστων αυτης, και ουδεις θελει λυτρωσει αυτην εκ της χειρος μου. 	 Chiruheb chixjunileb li cuînk li naxra, lâin tinmakß chiru li cßaßru cuan re. Chanchan tßustßu tincanab chiruheb ut mâ ani târûk tâcolok re saß cuukß.


Ο λογος ο γενομενος προς τον Ιερεμιαν περι παντος του λαου του Ιουδα εν τω τεταρτω ετει του Ιωακειμ υιου του Ιωσιου, βασιλεως τον Ιουδα, το οποιον ητο το πρωτον ετος του Ναβουχοδονοσορ, βασιλεως της Βαβυλωνος 	 Nak ac yô xcâ chihab roquic chokß xreyeb laj Judá laj Joacim li ralal laj Josías, li Kâcuaß quiâtinac riqßuin laj Jeremías chirixeb chixjunileb laj Judá. Aßin quicßulman saß li xbên chihab nak laj Nabucodonosor cuan chokß xreyeb laj Babilonia.


Και εξεπληττοντο καθ' υπερβολην, λεγοντες Καλως επραξε τα παντα και τους κωφους καμνει να ακουωσι και τους αλαλους να λαλωσι. 	 C'ajo' nak que'sach xch'ôleb chirilbal ut que'xye: -Châbil chixjunil li naxbânu. Naxq'ue chi abînc li tz'ap xic ut naxq'ue chi âtinac li mem, chanqueb.


Αλλ' εαν ο ιερευς αγοραση ψυχην δια του αργυριου αυτου, ουτος θελει τρωγει εξ αυτων, καθως και ο γεννηθεις εν τη οικια αυτου ουτοι θελουσι τρωγει απο του αρτου αυτου. 	 Abanan naru nequeßxtzaca li mayejanbil tzacaêmk lix lokßbil môs laj tij ut eb li môs li queßyoßla saß li rochoch.


Ειπε δε παλιν προς αυτους ο Ιησους Ειρηνη υμιν καθως με απεστειλεν ο Πατηρ, και εγω πεμπω εσας. 	 Li Jesús quixye cui'chic reheb: -Chicuânk taxak li tuktûquil usilal êriq'uin. Jo' nak xinixtakla chak lin Yucua' lâin, jo'can ajcui' nak texintakla lâex, chan.


Διοτι η συναξις των υποκριτων θελει ερημωθη, και πυρ θελει καταφαγει τας σκηνας της δωροληψιας. 	 Eb li incßaß useb xnaßleb incßaß teßcuânk ralal xcßajol. Tâcßatekß chixjunil li cßaßru cuan reheb xban nak yal elkßanbil.Eb aßan junes mâusilal nequeßxcßoxla. Ut moco caßaj cuiß ta nequeßxcßoxla. Nequeßxbânu ajcuiß li cßaßru nequeßxcßoxla. Junes balakßînc nequeßxbânu, chan laj Elifaz.


διοτι εντονως εξηλεγχε τους Ιουδαιους, δημοσια αποδεικνυων δια των γραφων οτι ο Ιησους ειναι ο Χριστος. 	 Ut quirâtinaheb laj judío chi cau xch'ôl chiruheb chixjunileb li tenamit. Ut quixch'olob xyâlal chiruheb chi tz'akal nak li Jesús, a'an li Cristo, jo' tz'îbanbil sa' li Santil Hu.


Και διεγογγυζον οι Φαρισαιοι και οι γραμματεις, λεγοντες οτι ουτος αμαρτωλους δεχεται και συντρωγει μετ' αυτων. 	 Eb laj fariseo ut eb laj tz'îb yôqueb chi cuech'înc ut yôqueb chixyebal: -Li cuînk a'in naxc'am rib sa' usilal riq'uineb laj mâc ut nacua'ac rochbeneb, chanqueb.


Ηλθε λοιπον προς τον βασιλεα, και ειπεν ο βασιλευς προς αυτον, Μιχαια, να υπαγωμεν εις Ραμωθ-γαλααδ δια να πολεμησωμεν; η να απεχω; Ο δε ειπεν, Αναβητε και ευοδουσθε, διοτι θελουσι παραδοθη εις την χειρα σας. 	 Li rey Acab quixye re: —At Micaías, ¿ma us toxic chi pletic riqßuineb laj Ramot li cuan saß xcuênt Galaad malaj ut incßaß toxic? chan. Ut laj Micaías quixye re: —Texxic chi pletic. Têrêchani li plêt xban nak li Kâcuaß tixkßaxtesi saß êrukß, chan.


Εν μεσω των στοχασμων δια τα οραματα της νυκτος, οτε βαθυς υπνος πιπτει επι τους ανθρωπους, 	 Chi kßek nak ac yôqueb chi cuârc chixjunileb li cristian, quinmatqßue jun li matcß kßaxal xiu xiu.


Ανθρωπος αποπλανωμενος απο της οδου της συνεσεως θελει κατασκηνωσει εν τη συναξει των τεθανατωμενων. 	 Li ani naxcanab xbânunquil li châbil naßleb, tâchâlk li câmc saß xbên.


Διοτι ουτω λεγει Κυριος ο Θεος Επειδη επεκροτησας χειρας και εκτυπησας με τον ποδα και εν ολη τη περιφρονησει της καρδιας σου εχαρης κατα της γης Ισραηλ, 	 Joßcaßin naxye li nimajcual Dios: —Lâex xepokßpokßi lê rukß ut xexpiscßoc xban xsahil êchßôl xban li raylal li queßxcßul laj Israel.


σεις μεν εβουλευθητε κακον εναντιον μου ο δε Θεος εβουλευθη να μεταστρεψη τουτο εις καλον, δια να γεινη καθως την σημερον, ωστε να σωση την ζωην πολλου λαου 	 Relic chi yâl nak lâex xeyâba li incßaß us saß inbên. Abanan li Kâcuaß Dios xjal ru chokß usilal. Xban nak cuanquin arin lâin, nabaleb toj yoßyôqueb inban. Nabal li tenamit xeßcoleß saß incßabaß lâin nak xcuan li cueßej.


Αγγελος δε Κυριου ελαλησε προς τον Φιλιππον, λεγων Σηκωθητι και υπαγε προς μεσημβριαν εις την οδον την καταβαινουσαν απο Ιερουσαλημ εις Γαζαν αυτη ειναι ερημος. 	 Ut jun lix ángel li Kâcua' quiâtinac riq'uin laj Felipe ut quixye re: -Tatxic sa' li be li cuan sa' li sur. Li be a'an li nanume' sa' li chaki ch'och' naxic Jerusalén toj Gaza.-


Δυναται τις να βαλη πυρ εις τον κολπον αυτου, και τα ιματια αυτου να μη καωσι; 	 ¿Ma târûk ta biß tixqßue xam chire xchßôl li cuînk chi incßaß tâcßatk li rakß?


Ο εχων πονηρον οφθαλμον σπευδει να πλουτηση, και δεν καταλαμβανει οτι η ενδεια θελει ελθει επ' αυτον. 	 Li ani naxra li biomal naraj ru xtaubal lix biomal. Ut incßaß naxqßue retal nak nebaßil yô chi châlc saß xbên.


Η βουλη εν τη καρδια του ανθρωπου ειναι ως υδατα βαθεα αλλ' ο συνετος ανθρωπος θελει ανασυρει αυτην. 	 Li châbil naßleb li cuan riqßuin junak cuînk incßaß nacßutun. Chanchan li haß cham cuan chßaßaj risinquil. Abanan li ani sêb xchßôl tixnau xqßuebal retal li châbil naßleb cuan riqßuin.


προς εσας, ανθρωποι, κραζω και η φωνη μου εκπεμπεται προς τους υιους των ανθρωπων. 	 Li Jun li cuan xnaßleb naxye: Chêjunilex lâex li cuanquex saß ruchichßochß, êriqßuin oc cue chi âtinac.


ο στερεονων τον λογον του δουλου μου και εκπληρων την βουλην των μηνυτων μου ο λεγων προς την Ιερουσαλημ, Θελεις κατοικισθη και προς τας πολεις του Ιουδα, Θελετε ανακτισθη και θελω ανορθωσει τα ερειπια αυτου 	 Abanan, lâin ninbânun re nak tâuxmânk li cßaßru nequeßxye laj cßanjel chicuu. Us tâêlk lix cßanjeleb li tintaklaheb. Lâin ninye nak teßcuânk cuißchic cristian saß li tenamit Jerusalén. Ut teßyîbâk cuißchic li tenamit li cuanqueb Judá, li queßsacheß junxil.


δια να ετοιμασωσιν εις εμε ξυλα εν αφθονια διοτι ο οικος τον οποιον εγω οικοδομω θελει εισθαι μεγας και θαυμαστος. 	 Tintaklaheb re nak teßrisi nabal li tzßalam cheß xban nak li templo li tinyîb, aßan kßaxal nim ut cßajoß xchßinaßusal.


Τοτε ο Ταθναι, ο επαρχος των εντευθεν του ποταμου, ο Σεθαρ-βοσναι, και οι συνεταιροι αυτων, κατα τα προσταχθεντα υπο του Δαρειου του βασιλεως, ουτως εκαμον ταχεως. 	 Joßcan nak laj Tatnai li nataklan saß eb li tenamit li cuanqueb jun pacßal li nimaß Eufrates, ut laj Setar-boznai joßqueb ajcuiß li rochben queßxbânu chi tzßakal joß quixye li rey Darío.


Και επεκαλουντο μετα φωνης μεγαλης και κατετεμνοντο κατα την συνηθειαν αυτων με μαχαιρας και με λογχας, εωσου αιμα εξεχυθη επ' αυτους. 	 Ut eb aßan kßaxal cuißchic cau yôqueb chixjapbal reheb chi tijoc ut yôqueb chixyocßbal ribeb riqßuin chßîchß joß cßaynakeb chixbânunquil toj retal queßxchßulaqui ribeb saß lix quiqßueleb.


Πιασατε εις ημας τας αλωπεκας, τας μικρας αλωπεκας, αιτινες αφανιζουσι τας αμπελους διοτι αι αμπελοι ημων ανθουσιν. 	 Mêqßueheb xlesêns li nequeßajoc xpoßbal ru li karahom. Eb aßan chanchaneb li cocß yac li nequeßxpoß li acuîmk uvas li yôqueb chi ûchînc.


Ειπε λοιπον προς αυτους ο Ιησους Ετι ολιγον καιρον ειμαι μεθ' υμων, και υπαγω προς τον πεμψαντα με. 	 Li Jesús quixye reheb: -Toj mâji' tinêchap. Toj tincuânk chic ca'ch'inak sa' êyânk, tojo'nak tinsuk'îk cui'chic riq'uin li quitaklan chak cue.


Υψωσατε ψαλμωδιαν και κρουετε τυμπανον, κιθαραν τερπνην μετα ψαλτηριου. 	 Chexbichânk ut têtochß li pandero re xqßuebal xlokßal. Chexbichânk riqßuin li arpa ut li salterio.


και το αλλο σωμα εστραφη εις την οδον Βαιθ-ωρων και το αλλο σωμα εστραφη εις την οδον του οριου, το οποιον βλεπει προς την κοιλαδα Σεβωειμ, κατα την ερημον. 	 Li xcab chßûtal queßcôeb Bet-horón ut li rox chßûtal queßcôeb saß li nubâl re li ru takßa re laj Zeboim saß xjayal li chaki chßochß.


Οταν δε παλιν εισαγαγη τον πρωτοτοκον εις την οικουμενην, λεγει Και ας προσκυνησωσιν εις αυτον παντες οι αγγελοι του Θεου. 	 Nak quixtakla chak li junaj chi Ralal sa' ruchich'och', li Dios quixye: Chilok'onîk ru xbaneb chixjunileb li ángel.


πριν ανακαλυφθη η κακια σου, καθως ανεκαλυφθη εν καιρω του γενομενου εις σε ονειδους υπο των θυγατερων της Συριας και πασων των περιξ αυτης, των θυγατερων των Φιλισταιων, αιτινες σε ελεηλατησαν πανταχοθεν. 	 Nak toj mâji quicßutun li mâusilal xabânu lâat, cahobeb. Anakcuan juntakßêtex. Ut eb laj filisteo, eb laj Siria ut chixjunileb li xicß nequeßiloc âcue li cuanqueb châjun sutam yôqueb châhobbal.


Ειπας, Ουαι εις εμε τωρα διοτι ο Κυριος επροσθεσε πονον επι την θλιψιν μου απεκαμον εν τω στεναγμω μου και αναπαυσιν δεν ευρισκω. 	 Lâat xaye, “Tokßob xak cuu. Li Kâcuaß xqßue xtzßakob li raylal li cuanquin cuiß. Tacuajenakin ut incßaß naru ninhilan riqßuin li raylal cuanquin cuiß,” chancat.


παντοτε εν παση προσευχη μου υπερ παντων υμων δεομενος μετα χαρας, 	 Ut junelic nintijoc chêrix chi sa sa' inch'ôl.


Διοτι η κατοικος της Μαρωθ ελυπηθη δια τα αγαθα αυτης, επειδη κατεβη κακον απο του Κυριου εις την πυλην της Ιερουσαλημ. 	 Eb li cuanqueb aran Marot nequeßraj raj nak tâcotzk li raylal li yôqueb chixcßulbal. Abanan canabanbileb xban li Kâcuaß chixcßulbal li raylal ut châlc ajcuiß re saß xbêneb li cuanqueb Jerusalén.


τρεις σειραι μεγαλων λιθων, και μια σειρα ξυλων νεων και τα αναλωματα ας δοθωσιν εκ του οικου του βασιλεως 	 Nak teßxyîb li tzßac teßxqßue oxib tzol li nînki pec ut jun tzol li cheß toj acß. Ut li rey, aßan li tâtojok re chixjunil li tâsachmânk.


χαρις ειη υμιν και ειρηνη απο Θεου Πατρος ημων και Κυριου Ιησου Χριστου. 	 Chicuânk taxak êriq'uin li usilal ut li tuktûquilal li naxq'ue chak ke li Dios li kaYucua' ut li naxq'ue li Kâcua' Jesucristo.


Εν παντι καιρω ας ηναι λευκα τα ιματια σου και ελαιον ας μη εκλειψη απο της κεφαλης σου. 	 Tâqßue saki akß châbil châcuix ut tâqßue rajlal li sununquil ban saß âjolom.


θελεις λοιπον καμει ελεος προς τον δουλον σου διοτι εις συνθηκην Κυριου εισηγαγες τον δουλον σου μετα σεαυτου εαν ομως ηναι αδικια εν εμοι, θανατωσον με συ και δια τι να με φερης εως του πατρος σου; 	 Bânu usilal cue saß xcßabaß li juramento li kabânu chi kibil kib. Chinâtenkßa lâin aj cßanjel châcuu. Cui ut lâin cuan inmâc, chinâcamsi lâat anakcuan. Incßaß tento nak tinâcßam riqßuin lâ yucuaß re nak aßan tinixcamsi, chan laj David.


Ενθυμου την ημεραν καθ' ην εσταθης ενωπιον Κυριου του Θεου σου εν Χωρηβ, οτε ειπε προς εμε Κυριος, Συναξον μοι τον λαον και θελω καμει αυτους να ακουσωσι τους λογους μου, δια να μαθωσι να με φοβωνται πασας τας ημερας οσας ζησωσιν επι της γης, και να διδασκωσι τους υιους αυτων. 	 Chijulticokß êre li cutan nak quexinchßutub chiru li Kâcuaß lê Dios aran Horeb nak quixye cue li Kâcuaß, “Chßutubeb chixjunileb li tenamit re teßrabi lin chakßrab re nak teßxqßue inlokßal joß najtil chic yoßyôkeb. Ut re ajcuiß nak teßxcßut chiruheb li ralal xcßajol”, chan li Dios.


Πλησιον ειναι ο δικαιονων με τις θελει κριθη μετ' εμου; ας παρασταθωμεν ομου τις ειναι η αντιδικος μου; ας πλησιαση εις εμε. 	 Laj Colol cue cuan cuiqßuin. ¿Ani târûk tâyehok re nak cuan inmâc? Toxic riqßuin laj rakol âtin. ¿Ani târûk tâjitok cue? Chichâlk ut chixyehak cue.


Θελουσι σας καμει αποσυναγωγους μαλιστα ερχεται ωρα, καθ' ην πας οστις σας θανατωση θελει νομισει οτι προσφερει λατρειαν εις τον Θεον. 	 Tex-isîk sa' li cab li neque'xch'utub cui' ribeb laj judío. Tâcuulak xk'ehil nak eb li te'camsînk êre te'xc'oxla nak yôqueb chi c'anjelac chiru li Dios nak te'xbânu chi jo'can.


δια να μη ημεθα πλεον νηπιοι, κυματιζομενοι και περιφερομενοι με παντα ανεμον της διδασκαλιας, δια της δολιοτητος των ανθρωπων, δια της πανουργιας εις το μεθοδευεσθαι την πλανην, 	 Moco jo'cakex ta chic li coc'al. Li coc'al neque'xpâb li c'a'ak re ru neque'yehe' re. Lâex mâcua'ex chic coc'al. Jo'can nak mêq'ue êrib chi balak'îc xbaneb li neque'balak'in riq'uin jalanil tijleb.


οι δε θυρωροι ησαν Σαλλουμ και Ακχουβ και Ταλμων και Αχιμαν και οι αδελφοι αυτων ο Σαλλουμ ητο ο αρχων 	 Eb li queßcßacßalen saß eb li oquebâl re li templo, aßaneb aßin: Laj Salum, laj Acub, laj Talmón, laj Ahimán ut eb li rîtzßin. Laj Salum, aßan li quicßamoc be chiruheb.


και ψαλλουσι νεαν ωδην, λεγοντες Αξιος εισαι να λαβης το βιβλιον και να ανοιξης τας σφραγιδας αυτου, διοτι εσφαγης και ηγορασας ημας εις τον Θεον δια του αιματος σου εκ πασης φυλης και γλωσσης και λαου και εθνους, 	 Que'xbicha jun li ac' bich ut que'xye: -Âc'ulub xchapbal li botbil hu ut xtebal li sello xban nak lâat catcamsîc. Riq'uin lâ quiq'uel xalok'eb nabal re nak te'oc chok' ralal xc'ajol li Dios. Yalak ani xacoleb a' yal ani xtêpaleb xxe'tônil yucua'eb, ut a' yal bar xtenamiteb ut a' yal chanru li râtinobâleb.


Και προσεφεραν οι αρχοντες δια τον εγκαινιασμον του θυσιαστηριου καθ' ην ημεραν εχρισθη, και προσεφεραν οι αρχοντες τα δωρα αυτων εμπροσθεν του θυσιαστηριου. 	 Saß li cutan nak quiqßueheß li aceite chiru li artal re xkßaxtesinquil re li Kâcuaß, eb li nequeßjolomin reheb lix têpaleb laj Israel queßxcßam lix mayejeb chiru li artal.


Τινες δε εξ αυτων ειπον Δεν ηδυνατο ουτος, οστις ηνοιξε τους οφθαλμους του τυφλου, να καμη ωστε και ουτος να μη αποθανη; 	 Ut cuanqueb cui'chic li que'xye: -A'an quixq'ue chi iloc li mutz'. ¿Ma inc'a' raj xru quixcol laj Lázaro chiru li câmc? chanqueb.


οστις ομως εισερχεται δια της θυρας, ειναι ποιμην των προβατων. 	 Abanan li ani na-oc sa' li tz'akal oquebâl re li corral, li jun a'an aj ilol reheb li carner.


μονον μη αποστατειτε κατα του Κυριου μηδε φοβεισθε τον λαον της γης διοτι αυτοι ειναι ψωμιον δι' ημας η σκεπη αυτων απεσυρθη επανωθεν αυτων, και ο Κυριος ειναι μεθ' ημων μη φοβεισθε αυτους. 	 Joßcan nak mêkßetkßeti êrib chiru li Kâcuaß ut mexxucuac chiruheb li tenamit li cuanqueb saß li naßajej aßan xban nak lâo tonumtâk saß xbêneb ut takêchaniheb. Eb aßan mâ ani natenkßan reheb, abanan lâo cuan li Kâcuaß li nimajcual Dios kiqßuin chikatenkßanquil. Joßcan nak mexxucuac, chanqueb laj Josué ut laj Caleb.


Και οι βραχιονες του κατακλυζοντος θελουσι κατακλυσθη εμπροσθεν αυτου και θελουσι συντριφθη, και αυτος ετι ο αρχων της διαθηκης. 	 Li ani teßxyal numtâc saß xbên, teßsachekß. Chanchan tâchâlk butß saß xbêneb nak tixsacheb. Li cuînk aßan tixsach ru li jun li quibânun re li contrato riqßuin.


Εκ των υιων Βενιαμιν, κατα τας γενεας αυτων, κατα τας συγγενειας αυτων, κατα τους οικους των πατερων αυτων, κατα τον αριθμον των ονοματων, απο εικοσι ετων και επανω, παντες οι δυναμενοι να εξελθωσιν εις πολεμον, 	 Queßtzßîbâc xcßabaßeb li ralal xcßajol laj Benjamín li ac xeßxbânu junmay chihab re teßoc chokß soldado. Queßajlâc aß yal chanru xqßuialeb saß li junjûnk cabal.


Και επανηλθον προς τους αδελφους αυτων εις Σαραα και Εσθαολ και ειπαν προς αυτους οι αδελφοι αυτων, Τι λεγετε σεις; 	 Li ôb chi cuînk queßsukßi saß eb li tenamit Zora ut Estaol. Ut eb lix comon queßxpatzß reheb: —¿Cßaßru xeril chak? chanqueb.


Και εν τω ενδεκατω ετει, τη πρωτη του μηνος, εγεινε λογος Κυριου προς εμε, λεγων, 	 Saß li xbên cutan re li po nak yô junlaju chihab kacßambal Babilonia li Kâcuaß quiâtinac cuiqßuin ut quixye cue:


Και οι πραεις θελουσιν επαυξησει την χαραν αυτων εν Κυριω, και οι πτωχοι των ανθρωπων θελουσιν ευφρανθη δια τον Αγιον του Ισραηλ. 	 Ut eb li tûlaneb teßsahokß cuißchic xchßôl riqßuin li Kâcuaß. Eb li nebaß teßsahokß xchßôl riqßuin li Kâcuaß lix Dios Santo laj Israel.


Και ωδοιπορησαν απο του ορους του Κυριου οδον τριων ημερων και η κιβωτος της διαθηκης του Κυριου προεπορευετο εμπροσθεν αυτων οδον τριων ημερων, δια να ζητηση τοπον αναπαυσεως δι' αυτους. 	 Joßcan nak queßel laj Israel saß li tzûl Sinaí lix tzûl li Kâcuaß. Oxib cutan queßbêc. Ut li Lokßlaj Câx li xocxo cuiß li contrato yô chi xic chiruheb ut yô chixsicßbal li naßajej bar teßhilânk cuiß.


Νομιζετε οτι ηλθον να δωσω ειρηνην εν τη γη; ουχι, σας λεγω, αλλα διαχωρισμον. 	 Mâre lâex nequec'oxla nak junes tuktûquil usilal xinc'am chak sa' ruchich'och'. Inc'a'. Tâcuânk ajcui' nabal li ch'a'ajquilal.


Εθεσας τας ανομιας ημων ενωπιον σου, τα κρυφια ημων εις το φως του προσωπου σου. 	 Chixjunil li mâusilal li xkabânu, lâat nacanau. Chixjunil li mâc li xkabânu chi mukmu cutan saken châcuu.


Διοτι αφου εφερα αυτους εις την γην, περι της οποιας υψωσα την χειρα μου οτι θελω δωσει αυτην εις αυτους, τοτε ενεβλεψαν εις παντα λοφον υψηλον και εις παν δενδρον κατασκιον, και εκει προσεφεραν τας θυσιας αυτων και εστησαν εκει τας παροργιστικας προσφορας αυτων, και εθεσαν εκει οσμην ευωδιας αυτων και εκαμον εκει τας σπονδας αυτων. 	 Lâin quincßameb saß li châbil naßajej li quinyechißi reheb. Nak queßril li tzûl li najt xteram ut eb li cheß li nînk xmu, queßxqßue xmayejeb aran. Queßxchikß injoskßil nak queßxqßue lix cßatbil mayej ut queßxqßue li vino chokß xmayej ut queßxqßue ajcuiß li sununquil pom.


Και ως ηκουσαμεν ταυτα, παρεκαλουμεν αυτον και ημεις και οι εντοπιοι να μη αναβη εις Ιερουσαλημ. 	 Nak quikabi li c'a'ru quixye, lâo ut eb li cuanqueb aran quikatz'âma chiru laj Pablo nak inc'a' tâxic Jerusalén.


Τουτο δε λεγω, αδελφοι, οτι σαρξ και αιμα βασιλειαν Θεου δεν δυνανται να κληρονομησωσιν, ουδε η φθορα κληρονομει την αφθαρσιαν. 	 Ex inhermân, li nacuaj xyebal êre, a'an a'in: li katibel ut li kaquiq'uel inc'a' tâoc sa' lix nimajcual cuanquilal li Dios xban nak a'an nak'a. Li bar cuan nak'a inc'a' naru târêchani lix nimajcual cuanquilal li Dios xban nak a'an inc'a' nak'a.


Αλλοι δε χλευαζοντες ελεγον οτι ειναι μεστοι απο γλυκυν οινον. 	 Cuanqueb ajcui' yôqueb chi hoboc ut yôqueb chixyebal: -Mâre te'calâk, chanqueb.


Και εκυριευσαμεν πασας τας πολεις αυτου κατ' εκεινον τον καιρον δεν εσταθη πολις, την οποιαν δεν ελαβομεν απ' αυτων εξηκοντα πολεις, πασαν την περιχωρον της Αργοβ, το βασιλειον του Ωγ εν Βασαν. 	 Ut quikêchani chixjunileb li tenamit. Mâ jun incßaß ta quikêchani. Oxcßâl li tenamit kachap. Aßan chixjunil li naßajej Argob li quitaklan cuiß li rey Og aran Basán.


και θελει ποιμανει αυτους εν ραβδω σιδηρα, θελουσι συντριφθη ως τα σκευη του κεραμεως, καθως και εγω ελαβον παρα του Πατρος μου, 	 Eb a'an te'taklânk sa' xbêneb li tenamit chi cau. Chanchan nak te'xtaklaheb riq'uin jun li xuk' ch'îch'. Ut tâsachek' xcuanquileb li te'taklânk cui'. Chanchan nak najore' junak ch'och' uc'al. Lâin tinq'ue lix cuanquileb jo' li cuanquil li quixq'ue cue lin Yucua'.


ιδου, θελω συναξει αυτους εκ παντων των τοπων, οπου εδιωξα αυτους εν τη οργη μου και εν τω θυμω μου και εν τη μεγαλη αγανακτησει μου και θελω επιστρεψει αυτους εις τον τοπον τουτον και θελω κατοικισει αυτους εν ασφαλεια 	 Relic chi yâl lâin tinchßutubeb lin tenamit saß chixjunil li naßajej li xinjeqßuiheb cuiß nak yô injoskßil saß xbêneb. Quinjeqßuiheb xban nak kßaxal quinumta lin joskßil saß xbêneb. Lâin tincßameb cuißchic saß li naßajej aßin ut tinqßueheb chi cuânc saß tuktûquil usilal.


Και γνωριζω τον τοιουτον ανθρωπον, ειτε εντος του σωματος ειτε εκτος του σωματος δεν εξευρω, ο Θεος εξευρει, 	 Inc'a' ninnau chan ta cui' ru nak côin sa' choxa. Abanan ninnau nak quinc'ame' ut li Dios naxnau chanru quixbânu nak quinixc'am sa' choxa.


Και εστησαν εις εαυτους το γλυπτον, το οποιον εκαμεν ο Μιχαιας, ολον τον καιρον καθ' ον ο οικος του Θεου ητο εν Σηλω. 	 Ut li yîbanbil dios, li quixyîb laj Micaía, quicuan saß xyânkeb laj Dan joß najtil quicuan li rochoch li Kâcuaß Dios aran Silo.


Ουτω λεγει Κυριος ο Θεος Εν τω πρωτω μηνι, τη πρωτη του μηνος, θελεις λαμβανει μοσχον βοος αμωμον και θελεις καθαριζει το αγιαστηριον 	 Li Kâcuaß li nimajcual Dios quixye: —Saß li xbên cutan re li xbên po têmayeja jun li toro li tzßakalak re ru. Têbânu aßan re xsantobresinquil li templo.


Περιπλεον δε τουτων, μαθε, υιε μου, οτι το να καμνη τις πολλα βιβλια δεν εχει τελος, και η πολλη μελετη ειναι μοχθος εις την σαρκα. 	 Qßuehomak retal. Nabal li naßleb cuan saß ruchichßochß. Moco narakeß ta xtzßîbanquil. Abanan mâcßaß rajbal xtzolbal chixjunil li cßaßak re ru aßan. Li tzoloc chi nabal, aßan nalubtesin.


Και εσταθησαν οι δυο χοροι των αινουντων εν τω οικω του Θεου, και εγω και το ημισυ των προεστωτων μετ' εμου 	 Ut eb li cuib chßûtaleb laj bichanel queßcuulac saß lix templo li Dios. Ut quincuulac ajcuiß lâin cuochbeneb li yijach chic li nequeßtaklan saß xbêneb li tenamit.


Διοτι δεν θελεις προσκυνησει αλλον θεον επειδη ο Κυριος, του οποιου το ονομα ειναι Ζηλοτυπος, ειναι Θεος ζηλοτυπος 	 Mêlokßoni jalanil dios xban nak lâin li Kâcuaß Dios ut incßaß nacuulac chicuu nak jalan têqßue xlokßal.


Σας λεγω δε οτι εδω ειναι μεγαλητερος του ιερου. 	 Lâin tinye êre nak cuanquin arin lâin, ut k'axal nim incuanquil chiru li rochoch li Dios.


Μη βασταζετε βαλαντιον, μη σακκιον, μηδε υποδηματα, και μηδενα χαιρετησητε κατα την οδον. 	 Inc'a' têc'am xna'aj li c'a'ak re ru tâc'anjelak êre sa' be, chi moco êtumin, chi moco xjalbal êxâb. Ut mâ ani aj iq'uin texxaklîk chi serak'ic sa' be.


Και τη δεκατη τουτου του εβδομου μηνος θελετε εχει συγκαλεσιν αγιαν και θελετε ταπεινωσει τας ψυχας σας ουδεμιαν εργασιαν θελετε καμνει 	 Saß li lajêb xbe li xcuuk po teßxchßutub ribeb chixqßuebal inlokßal lâin li Kâcuaß. Teßxbânu lix ayûn ut mâ jun li cßanjel teßxbânu.


Απεφασισα δε τουτο κατ' εμαυτον, το να μη ελθω παλιν προς εσας με λυπην. 	 Jo'can nak xinc'oxla nak toj mâji' chic tinxic êriq'uin xban nak inc'a' nacuaj xq'uebal xrahil êch'ôl.


Καλητερος ο μακροθυμος παρα τον δυνατον και ο εξουσιαζων το πνευμα αυτου παρα τον εκπορθουντα πολιν. 	 Kßaxal us nak cuânk âcuyum chiru nak cauhak âcuib. Ut kßaxal us nak tânau xcuybal âcuib chiru nak tâcuêchani junak tenamit.Eb li cuînk nequeßxsicß cßaßru teßxbânu riqßuin bûlic. Abanan li Dios, aßan yal re saß xbên chixjunil.


Την δε πρωτην ημεραν της εβδομαδος, ενω ητο ορθρος βαθυς, ηλθον εις το μνημα φερουσαι τα οποια ητοιμασαν αρωματα, και αλλαι τινες μετ' αυτων. 	 Sa' li xbên li cutan re li xamân, toj ek'ela chi us, côeb li ixk cuan cui' li muklebâl. Que'xc'am li sununquil ban li que'xyîb. Ut cuanqueb jalaneb chic ixk rochbeneb.


Και ελαλησε Κυριος προς τον Ααρων, λεγων, 	 Li Kâcuaß Dios quiâtinac riqßuin laj Aarón ut quixye re:


και οταν η δοξα μου διαβαινη, θελω σε βαλει εις το σχισμα της πετρας και θελω σε σκεπασει με την χειρα μου, εωσου παρελθω 	 Ut lâin tatinqßue saß jun li chßina ochoch pec aran. Tatintzßap riqßuin cuukß ut aran tatincol nak yô chi numecß inlokßal.Nak ac xinnumeß, tincuisi li cuukß ut li cuix tâcuil. Aban li cuu incßaß tâcuil, chan li Dios.


Ψαλμωδησατε εις τον Κυριον, οι οσιοι αυτου, και υμνειτε την μνημην της αγιωσυνης αυτου. 	 Lâex li tîc êchßôl, chexbichânk re xlokßoninquil li Kâcuaß. Chexbantioxînk riqßuin li usilal li quixbânu.


Και εδωκεν εις αυτον ο Εζεκιας απαν το αργυριον το ευρεθεν εν τω οικω του Κυριου και εν τοις θησαυροις του οικου του βασιλεως. 	 Ut li rey Ezequías quixtakla chixjunil li plata li cuan saß lix templo li Kâcuaß ut quixtakla ajcuiß li cuan saß li rochoch li rey.


η τις συνεκλεισε την θαλασσαν με θυρας, οτε εξορμωσα εξηλθεν εκ μητρας; 	 Ut, ¿ani quitzßapoc re li bar nanumeß cuiß li haß li na-el saß li palau?


Στραφεις δε επεπληξεν αυτους και ειπε δεν εξευρετε ποιου πνευματος εισθε σεις 	 Quixsuk'isi rib li Jesús ut quixk'useb. Quixye reheb: -¿C'a'ru musik'ejil cuan êriq'uin lâex nak inc'a' nequetau ru?


Και εκαλεσαν το ονομα του τοπου εκεινου Βοκιμ και εθυσιασαν εκει εις τον Κυριον. 	 Joßcan nak queßxqßue Boquim chokß xcßabaß li naßajej aßan. Ut aran queßmayejac chiru li Kâcuaß.


Και ελαβεν ο Βοοζ δεκα ανδρας εκ των πρεσβυτερων της πολεως, και ειπε, Καθισατε ενταυθα. Και εκαθισαν. 	 Tojoßnak laj Booz quixbokeb chak lajêb li nequeßcßamoc be saß li tenamit ut quixtzßâma ajcuiß chiruheb nak teßcßojlâk aran. Ut eb aßan queßcßojla.


Διοτι εν πολλη σοφια ειναι πολλη λυπη και οστις προσθετει γνωσιν, προσθετει πονον. 	 Li ani naxsicß nabal lix naßleb nacuan nabal lix chßaßajquilal, xban nak li ani cuan nabal xnaßleb, nabal ajcuiß li raylal naxcßul.


Οι υπερηφανοι οφθαλμοι του ανθρωπου θελουσι ταπεινωθη, και η επαρσις των ανθρωπων θελει υποκυψει μονος δε ο Κυριος θελει υψωθη εν εκεινη τη ημερα. 	 Tâcubsîk xcuanquileb li nequeßxnimobresi ribeb. Ut teßcubsîk xcuanquileb li kßetkßeteb. Saß eb li cutan aßan caßaj cuiß li nimajcual Dios nimak xcuanquil.


Ο δε Σολομων εδωκεν εις τον Χειραμ εικοσι χιλιαδας κορων σιτου δια τροφην του οικου αυτου και εικοσι κορους ελαιου κοπανισμενου ουτως εδιδεν ο Σολομων εις τον Χειραμ κατ' ετος. 	 Ut li rey Salomón quixtakla lix tzacaêmkeb li cuanqueb saß li rochoch laj Hiram. Rajlal chihab quixtakla junmay mil bis li trigo ut cuukub mil riqßuin câhib ciento litros li châbil aceite.


Την δε ακολουθον ημεραν ελαβε το σκεπασμα και εμβαψας εις υδωρ, εξηπλωσεν επι του προσωπου αυτου και απεθανε και αντ' αυτου εβασιλευσεν ο Αζαηλ. 	 Abanan, saß li cutan jun chic laj Hazael quixchap jun li pimil tßicr. Quixtzßa saß haß ut quixqßue saß xnakß ru li rey re tâtzßap xmusikß toj retal quixcamsi. Ut laj Hazael qui-oc saß xcuanquil chokß rêkaj.


Και ειπεν ο Ηλιας προς αυτον, Καθου ενταυθα, παρακαλω διοτι ο Κυριος με απεστειλεν εις τον Ιορδανην. Ο δε ειπε, Ζη Κυριος και ζη η ψυχη σου, δεν θελω σε αφησει. Και υπηγαν αμφοτεροι. 	 Mokon chic laj Elías quixye re laj Eliseo: —Anakcuan tatcanâk arin. Li Kâcuaß xinixtakla saß li nimaß Jordán, chan. Ut laj Eliseo quixye re: —Saß xcßabaß li Kâcuaß ut saß âcßabaß ajcuiß lâat, lâin ninye âcue nak incßaß tatincanab âjunes, chan. Ut queßcôeb cuißchic xcaßbichaleb toj saß li nimaß Jordán.


Τρια ετη εβασιλευσεν εν Ιερουσαλημ. Και το ονομα της μητρος αυτου ητο Μααχα, θυγατηρ του Αβεσσαλωμ. 	 Oxib chihab quicuan saß xcuanquil aran Jerusalén. Lix naß laj Abiam, aßan lix Maaca, lix rabin laj Abisalom.


Δια πιστεως ο Αβελ προσεφερε προς τον Θεον καλητεραν θυσιαν παρα τον Καιν, δια της οποιας εμαρτυρηθη οτι ητο δικαιος, επειδη ο Θεος εδωκε μαρτυριαν περι των δωρων αυτου, και δι ' αυτης καιτοι αποθανων ετι λαλει. 	 Xban lix pâbâl laj Abel, quixq'ue jun xmayej châbil chiru li quixq'ue laj Caín. Xban lix pâbâl, li Dios quixye nak tîc xch'ôl ut quixc'ul lix mayej. Usta camenak chic laj Abel, aban toj cuan retalil chok' ke lâo chanru nak quipâban chiru li Dios.


Ο Κυριος εκαμε τα παντα δι' εαυτον, ετι και τον ασεβη δια την ημεραν την κακην. 	 Cuan xyâlal nak quixyîb li cßaßak re ru li Dios. Ut quixyîbeb ajcuiß li incßaß useb xnaßleb re nak teßroybeni lix tojbal lix mâqueb.


Και οι μεγιστανες αυτης απεστειλαν τους νεους αυτων δια υδωρ ηλθον εις τα φρεατα, δεν ευρηκαν υδωρ επεστρεψαν με τα αγγεια αυτων κενα ησχυνθησαν και ενετραπησαν και εσκεπασαν τας κεφαλας αυτων. 	 Eb li cuanqueb xcuanquil nequeßxtakla lix môseb chixsicßbal li haß. Nequeßxic cuan cuiß lix julel li haß abanan incßaß nequeßxtau li haß xban nak chaki. Mâcßaß xsaß lix cuqueb nak nequeßsukßi li môs. Yôqueb chi cßoxlac ut nequeßxtzßap li ru xban xxutâneb.


Οι πατερες ημων ημαρτησαν, εκεινοι δεν υπαρχουσι και ημεις φερομεν τας ανομιας αυτων. 	 Queßmâcob li kaxeßtônil yucuaß ut anakcuan camenakeb chic. Abanan lâo yôco chixcßulbal li raylal xban li mâc queßxbânu eb aßan.


Και παντας τουτους τους βασιλεις και την γην αυτων ο Ιησους εκυριευσε δια μιας, διοτι Κυριος ο Θεος του Ισραηλ επολεμει υπερ του Ισραηλ. 	 Saß li plêt aßan laj Josué quinumta saß xbêneb chixjunileb li rey ut queßrêchani lix naßajeb xban nak li Kâcuaß yô chi tenkßânc reheb laj Israel.Ut laj Josué rochbeneb lix soldados queßsukßi cuißchic aran Gilgal saß li naßajej li yôqueb cuiß chi hilânc.


Και εκαμον ομοιως οι μαγοι με τας επωδας αυτων και ανηγαγον τους βατραχους επι την γην της Αιγυπτου. 	 Ut eb laj kße queßxbânu ajcuiß joß quixbânu laj Moisés. Ut nabaleb li amoch queßel chak xbaneb.


Και θελετε ειπει προς τον οικοδεσποτην της οικιας Ο Διδασκαλος σοι λεγει, Που ειναι το καταλυμα, οπου θελω φαγει το πασχα μετα των μαθητων μου; 	 Ut têye re laj êchal cab, "Chan laj tzolonel, ¿bar cuan li na'ajej li tâcua'ak cui' sa' li nink'e Pascua rochbeneb lix tzolom?" cha'akex re.


Εγω δε, ιδου, εγω επιφερω τον κατακλυσμον των υδατων επι της γης, δια να εξολοθρευσω πασαν σαρκα, εχουσαν εν εαυτη πνευμα ζωης υποκατω του ουρανου παν ο, τι ειναι επι της γης, θελει αποθανει. 	 Ut lâin tinqßue li nimla butßi haß saß ruchichßochß, re nak teßosokß chixjunil li cuanqueb jun sut rubel choxa. Chixjunil li cuanqueb saß ruchichßochß talajeßcâmk.


Και αποκριθεις προς αυτους, ειπεν ο Ιησους Ουδε τουτο δεν ανεγνωσατε, το οποιον επραξεν ο Δαβιδ, οποτε επεινασεν αυτος και οι μετ' αυτου οντες; 	 Li Jesús quichak'oc ut quixye reheb: -¿Ma mâ jun cua êrilom sa' li Santil Hu li c'a'ru quixbânu laj David nak a'an ut eb li rochben te'tz'ocâk?


Τα ειδωλα αυτων ειναι αργυριον και χρυσιον, εργα χειρων ανθρωπων 	 Abanan li jalanil dios li nequeßxlokßoni li tenamit li incßaß nequeßxpâb li Dios, aßan yal yîbanbil xbaneb li cuînk riqßuin oro ut plata.


διοτι κατεβη σημερον και εσφαξε βοας και σιτευτα και προβατα εν αφθονια, και εκαλεσε παντας τους υιους του βασιλεως και τους στρατηγους και Αβιαθαρ τον ιερεα και ιδου, τρωγουσι και πινουσιν ενωπιον αυτου και λεγουσι, Ζητω ο βασιλευς Αδωνιας 	 Anakcuan laj Adonías xcô ut xmayeja nabaleb li bôyx, li carner ut li cuacax toj sâj, li nînkeb xtibeleb. Xbokeb lâ cualal, ut laj Joab li nataklan saß xbêneb li soldados, ut laj Abiatar laj tij. Anakcuan yôqueb chi ninkßeîc rochben ut yôqueb chixjapbal reheb chixyebal, “Chicuânk taxak xyußam laj Adonías li karey,” chanqueb.


Και ειπεν ο Σαμουηλ, Μηπως ο Κυριος αρεσκεται εις τα ολοκαυτωματα και εις τας θυσιας, καθως εις το να υπακουωμεν της φωνης του Κυριου; ιδου, η υποταγη ειναι καλητερα παρα την θυσιαν η υπακοη, παρα το παχος των κριων 	 Laj Samuel quixye re: —¿Cßaßru li kßaxal lokß chiru li Kâcuaß? ¿Ma li mayejac malaj ut li abînc? Chiru li Kâcuaß li abînc, aßan li kßaxal lokß chiru li mayejac. Li xbânunquil li cßaßru naxye li Dios, aßan kßaxal lokß chiru xcßatbal xxêbul li carner.


την τραπεζαν και τους μοχλους αυτης και παντα τα σκευη αυτης και τον αρτον της προθεσεως, 	 Teßxyîb li mêx ut li cheß re xpakonquil ut teßxyîb ajcuiß chixjunil li cßaßak re ru tâcßanjelak saß li mêx. Ut teßxyîb ajcuiß li caxlan cua li tâmayejâk.


οτι σας ελεγον οτι εν εσχατω καιρω θελουσιν εισθαι εμπαικται, περιπατουντες κατα τας ασεβεις επιθυμιας αυτων. 	 Eb li apóstol que'xye êre nak tânach'ok chak roso'jiqueb li cutan te'châlk eb laj balak' aj majecuanel. A' li mâc li naxrahi ru lix tz'ejcualeb, a'an li neque'xbânu.


Βαρυς ειναι ο λιθος και δυσβαστακτος η αμμος αλλ' η οργη του αφρονος ειναι βαρυτερα των δυο. 	 Li pec ut li samaib kßaxal chßaßaj xcuybal li râlal. Abanan kßaxal cuißchic chßaßaj xcuybal lix joskßil li mâcßaß xnaßleb.


Θελεις απαριθμησει και τους υιους του Μεραρι κατα τας συγγενειας αυτων, κατα τους οικους των πατερων αυτων 	 Têrajlaheb li ralal xcßajol laj Merari chi chßûtal aß yal chanru xqßuialeb saß li junjûnk cabal.


Αλλα συ, Κυριε, με γνωριζεις με ειδες και εδοκιμασας την καρδιαν μου ενωπιον σου συρε αυτους ως προβατα δια σφαγην και ετοιμασον αυτους δια την ημεραν της σφαγης. 	 At Kâcuaß, lâat nacanau cuu. Nacanau chanru lin naßleb ut chanru lin cßaßux châcuu. Chacßameb li tenamit aßan joß nak nequeßcßameß li carner chi camsîc. Teneb câmc saß xbêneb.


Και τωρα θελω σοι αναγγειλει την αληθειαν. Ιδου, οτι τρεις βασιλεις θελουσιν εγερθη εν τη Περσια και ο τεταρτος θελει εισθαι πολυ πλουσιωτερος παρα παντας και αφου κραταιωθη εν τω πλουτω αυτου, θελει διεγειρει το παν εναντιον του βασιλειου της Ελλαδος. 	 Ut anakcuan lâin ajcuiß tinyehok âcue lix yâlal li tâcßulmânk. Teßcuânk oxib lix reyeb laj Persia ut lix câ reyeb, aßan kßaxal nabal xbiomal tâcuânk chiruheb li oxib li teßcuânk. Tixcacuubresi rib riqßuin lix biomal ut tâoc chi pletic riqßuin li tenamit Grecia.


Και ειπε προς τον πατερα αυτου, Την κεφαλην μου, την κεφαλην μου. Ο δε ειπε προς τον δουλον, Λαβε αυτο προς την μητερα αυτου. 	 Nak cuan rochben lix yucuaß saß junpât quixjap re ut quixye: —¡Ra injolom! ¡Ra injolom! chan. Ut li yucuaßbej quixye re lix môs: —Cßam li chßina al riqßuin lix naß, chan.


Μη φερετε πλεον, ματαιας προσφορας το θυμιαμα ειναι βδελυγμα εις εμε τας νεομηνιας και τα σαββατα, την συγκαλεσιν των συναξεων, δεν δυναμαι να υποφερω, ανομιαν και πανηγυρικην συναξιν. 	 Mêcßam chak chic lê mayej li mâcßaß na-oc cuiß. Incßaß chic nacuaj rutzßbal li pom. Xintitzß xban. Lâex nequeninkßei li xyoßlajic li po ut li hilobâl cutan. Abanan incßaß chic nacuaj rilbal lê ninkße xban nak junes mâusilal nequebânu.


Και θελει ενδυθη ο ιερευς χιτωνα λινουν και περισκελη λινα θελει φορεσει επι την σαρκα αυτου, και θελει αφαιρεσει την στακτην του ολοκαυτωματος το οποιον κατεφαγε το πυρ επι του θυσιαστηριου και θελει βαλει αυτην εις το πλαγιον του θυσιαστηριου. 	 Laj tij tixqßue li akßej lino chirix. Tixqßue lix ta lix cuêx. Nak ac x-osoß xcßatic li mayej, târisi li cha li cuan saß xbên li artal ut tixqßue chixcßatk li artal.


Ο δε ειπε Πιστευω, Κυριε και προσεκυνησεν αυτον. 	 Li cuînk quixye: -At Kâcua', lâin nacatinpâb, chan ut quixcuik'ib rib chiru ut quixlok'oni.


Και ελαβεν Ελεαζαρ ο ιερευς τα χαλκινα θυμιατηρια, τα οποια προσεφεραν οι καυθεντες και εκαμον αυτα πλακας δια να καλυψωσι το θυσιαστηριον 	 Ut laj Eleazar laj tij quixxoc lix sansareb li queßsacheß ruheb. Ut quixtakla xyîbanquil li perpôquil chßîchß riqßuineb li sansar re nak teßxletz chiru li artal.


και θελω καταστησει το σπερμα σου ως την αμμον της γης ωστε εαν δυναται τις να εξαριθμηση την αμμον της γης, θελει αριθμηθη και το σπερμα σου. 	 —Tinqßueheb chi qßuiânc lâ cualal âcßajol. Incßaß târûk rajlanquileb xban xqßuialeb, joß li poks saß chßochß incßaß naru rajlanquil, chan.


Ο δε Ασα και ο λαος ο μετ' αυτου κατεδιωξαν αυτους εως Γεραρων και επεσον εκ των Αιθιοπων τοσουτοι, ωστε δεν ηδυναντο να αναλαβωσι πλεον διοτι συνετριβησαν εμπροσθεν του Κυριου και εμπροσθεν του στρατευματος αυτου και ελαβον λαφυρα πολλα σφοδρα. 	 Laj Asa rochbeneb lix soldados queßrâlinaheb toj Gerar. Ut li incßaß queßcamsîc incßaß chic queßru chi pletic xban nak li Kâcuaß quixqßue xxiuheb. Queßsacheß ruheb xban li Dios ut xbaneb laj Judá. Kßaxal nabal li cßaßak re ru queßrêchani laj Judá saß li plêt aßan.


τοτε θελεις φερει αυτην εις την οικιαν σου, και θελει ξυρισει την κεφαλην αυτης και περιονυχισει τους ονυχας αυτης 	 Tixcßam li ixk saß rochoch ut tixye re nak tixjo li rismal xjolom ut tixset li rixißij.


Τοτε θελει αποκριθη προς αυτους, λεγων Αληθως σας λεγω, καθ' οσον δεν εκαμετε εις ενα τουτων των ελαχιστων, ουδε εις εμε εκαμετε. 	 Ut lâin li Rey tinchak'ok ut tinye reheb: -Relic chi yâl tinye êre, xban nak inc'a' quetenk'aheb li neque'pâban cue li mâc'a'eb xcuanquil, inc'a' ajcui' quinêtenk'a lâin, cha'kin reheb.Ut eb a'an te'xic sa' li tojba mâc chi junelic. Abanan li tîqueb xch'ôl cuânkeb xyu'am chi junelic.


το εν αρνιον θελεις προσφερει το πρωι, και το αλλο αρνιον θελεις προσφερει το δειλινον 	 Jun têmayeja ekßela ut li jun chic têmayeja ecuu.


και αι αδελφαι αυτου δεν ειναι πασαι παρ' ημιν; ποθεν λοιπον εις τουτον ταυτα παντα; 	 Ut, ¿ma mâcua' ta bi' sa' kayânk cuanqueb li ranab? ¿Bar ta cui' xtau chixjunil lix na'leb? chanqueb.


Μαλιστα διηγουντο ενωπιον μου τας αγαθοεργιας αυτου, και ανεφερον προς αυτον τους λογους μου. Και ο Τωβιας εστελλεν επιστολας δια να με φοβεριζη. 	 Ut chicuu nequeßxye nak laj Tobías, aßan kßaxal us naxbânu. Ut li cßaßru ninye, nequeßxye cuißchic re laj Tobías. Ut riqßuin li cßaßru nayeheß re, laj Tobías naxtakla cuißchic nabal li hu cuiqßuin re inseßbesinquil.


Και ηνοιξε το φρεαρ της αβυσσου, και ανεβη καπνος εκ του φρεατος ως καπνος καμινου μεγαλης, και εσκοτισθη ο ηλιος και ο αηρ εκ του καπνου του φρεατος. 	 Nak quixte li re li chamal jul, c'ajo' li sib qui-el chak. Chanchan li sib li na-el sa' junak nimla horno. Quik'ojyîno' ru li sak'e ut li ik' xban li sib li qui-el chak sa' li chamal jul.


μη πραττοντες μηδεν εξ αντιζηλιας η κενοδοξιας, αλλ' εν ταπεινοφροσυνη θεωρουντες αλληλους υπερεχοντας εαυτων. 	 Inc'a' têbânu c'a'ak re ru yal xban nak cuan li c'a'ru têra, chi moco têbânu yal re xnimobresinquil êrib. Checubsihak ban êrib. Mêc'oxla nak k'axal nim êcuanquil chiruheb lê ras êrîtz'in.


εως επανωθεν της θυρας και εως του εσωτερου οικου και εξωθεν και δι' ολου του τοιχου κυκλω εσωθεν και εξωθεν, κατα τα μετρα. 	 Quixbis chixjunil li cab. Quixbis saß xbên li puerta, chi saß ut chirix. Quixbis chixjunil li tzßac li cuan chixjun sutam, chi saß ut chirix.


Διοτι δικαιος ων ο Κυριος, αγαπα δικαιοσυνην το προσωπον αυτου βλεπει ευθυτητα. 	 Li Kâcuaß Dios tîc xchßôl ut naxra li tîquilal. Ut eb li tîqueb xchßôl teßcuânk riqßuin li Dios saß choxa.


Και οτε εγηρασεν ο Σαμουηλ, κατεστησε τους υιους αυτου κριτας επι τον Ισραηλ. 	 Nak ac xtîx laj Samuel, quixxakabeb li ralal chi rakoc âtin saß xbêneb li tenamit Israel.


και δωση αφορμην να κακολογησωσιν αυτην, και φερη δυσφημιαν επ' αυτην, και ειπη, Ελαβον ταυτην την γυναικα, και οτε προσηλθον προς αυτην, δεν ευρηκα αυτην παρθενον, 	 Nak ac xmux ru li xkaßal, li cuînk tâticßtißik ut tixye, “Ac cuanjenak riqßuin cuînk li ixk aßin nak xincßam,” chaßak.


Ο εβδομος δια τον εβδομον μηνα Χελης ο Φελωνιτης, εκ των υιων Εφραιμ και εν τη διαιρεσει αυτου εικοσιτεσσαρες χιλιαδες. 	 Li quitaklan saß li xcuuk chßûtal saß li xcuuk po, aßan laj Heles. Pelón xtenamit. Laj Heles, aßan xcomoneb li ralal xcßajol laj Efraín. Câhib xcaßcßâl mil chi cuînk cuanqueb saß li chßûtal aßan.


απο του ορους Αλακ, του αναβαινοντος προς την Σηειρ, εως Βααλ-γαδ εις την κοιλαδα του Λιβανου, υπο το ορος Αερμων και συνελαβε παντας τους βασιλεις αυτων και επαταξεν αυτους και εθανατωσεν αυτους. 	 Li naßajej li queßrêchani naticla chak cuan cuiß li tzûl Halac li cuan cuiß li naßajej Seir ut nacuulac toj Baal-gad li cuan saß li ru takßa li cuan Líbano nachß riqßuin li tzûl Hermón. Eb laj Israel queßxchap chixjunileb li rey ut queßxcamsiheb.


Και ενω ο ιατρευθεις χωλος εκρατει τον Πετρον και Ιωαννην, συνεδραμε προς αυτους πας ο λαος εις την στοαν την λεγομενην Σολομωντος εκθαμβοι. 	 Ut li cuînk li quiq'uirtesîc inc'a' quiraj xcanabanquil rib riq'uineb laj Pedro ut laj Juan. Yô chi bêc rochbeneb. Ut chixjunileb sachsôqueb xch'ôl chirilbal li quic'ulman. Que'côeb sa' ânil sa' li templo ut que'xch'utub ribeb sa' li oquebâl Salomón xc'aba', cuanqueb cui' laj Pedro ut laj Juan.


Αρεστον εφανη εις τον Δαρειον να καταστηση επι του βασιλειου εκατον εικοσι σατραπας, δια να ηναι εφ' ολου του βασιλειου 	 Qui-ala saß xchßôl li rey Darío xxakabanquil jun ciento riqßuin jun may chi cuînk re tixqßue xcuanquileb chi taklânc saß chixjunil li naßajej.


Και εν τη ορεινη, Σαμειρ, και Ιαθειρ, και Σωχω, 	 Ut saß eb li naßajej li tzûl ru, quiqßueheß ajcuiß reheb li naßajej aßin: Samir, Jatir, Soco,


Ο οφθαλμος μου ητονησεν απο της θλιψεως σε επεκαλεσθην, Κυριε, ολην την ημεραν ηπλωσα προς σε τας χειρας μου. 	 Cßajoß li yâbac ninbânu xban li raylal li yôquin chixcßulbal. Joßcan nak yô chi mutzßocß li xnakß cuu. Aban rajlal cutan ninyâba lâ cßabaß, at Kâcuaß. Nintzßâma intenkßanquil châcuu.


Τωρα περιεκυκλωσαν τα διαβηματα ημων προσηλωσαν τους οφθαλμους αυτων δια να κρημνισωσιν ημας κατα γης 	 Yalak bar ninxic, aran cuanqueb li xicß nequeßiloc cue. Yôqueb chixsicßbal chanru nak teßnumtâk saß inbên.


δεν δυναμαι εγω μονος να βαστασω ολον τον λαον τουτον, διοτι ειναι πολυ βαρυ εις εμε 	 Lâin incßaß chic nincuy cßamoc be chiruheb chixjunileb li tenamit aßin injunes. Aßin jun nimla îk chokß cue lâin.


Οι σοφοι αποταμιευουσι γνωσιν το στομα δε του προπετους ειναι πλησιον απωλειας. 	 Li ani cuan xnaßleb naxqßue xlokßal li châbil naßleb. Ut nak nequeßâtinac li incßaß nequeßxtau xyâlal, nachal nabal li raylal.


Κατοπιν αυτου Βαρουχ ο υιος του Ζαββαι επεσκευασε μετα ζηλου το αλλο τμημα, απο της γωνιας εως της θυρας του οικου Ελιασειβ του ιερεως του μεγαλου. 	 Li tzßac li cuan chixcßatk li quixyîb laj Ezer, aßan quixyîb laj Baruc li ralal laj Zabai. Laj Baruc cau quicßanjelac. Li tzßac li quixyîb quiticla saß xuc ut quicuulac toj saß li oquebâl re li rochoch laj Eliasib li xyucuaßil aj tij.


και θελεις υπαγει προς τους ιερεις τους Λευιτας και προς τον κριτην τον οντα κατ' εκεινας τας ημερας, και θελεις ερωτησει και θελουσιν αναγγειλει προς σε την αποφασιν της κρισεως 	 Texxic riqßuineb laj tij xcomoneb li ralal xcßajol laj Leví ut texxic riqßuin laj rakol âtin. Eb aßan teßxtzßil rix lê chßaßajquilal ut teßxye êre cßaßru têbânu.


Εν δε τω εβδομω ετει εκραταιωθη ο Ιωδαε, και λαβων τους εκατονταρχους, Αζαριαν τον υιον του Ιεροαμ και Ισμαηλ τον υιον του Ιωαναν και Αζαριαν τον υιον του Ωβηδ και Μαασιαν τον υιον του Αδαιου και Ελισαφατ τον υιον του Ζιχρι, εκαμε συνθηκην μετ' αυτων. 	 Nak yô chic xcuuk chihab xmukbal laj Joás, laj Joiada laj tij quixtakla xbokbaleb li cuînk aßin li nequeßtaklan saß xbêneb li soldados: laj Azarías li ralal laj Jeroham, laj Ismael li ralal laj Johanán, laj Azarías li ralal laj Obed, laj Maasías li ralal laj Adaía ut laj Elisafat li ralal laj Zicri. Nak queßcuulac riqßuin laj Joiada queßxcßûb ru cßaßru teßxbânu ut queßxbânu li juramento saß xcßabaß li Dios.


Πεμψον λοιπον εις Ιοππην και προσκαλεσον τον Σιμωνα, οστις επονομαζεται Πετρος ουτος ξενιζεται εν τη οικια Σιμωνος του βυρσοδεψου πλησιον της θαλασσης οστις ελθων θελει σοι λαλησει. 	 Takla xc'ambal laj Simón Pedro li cuan aran Jope. Yô chi hilânc sa' li rochoch laj Simón laj yîbom tz'ûm. Li rochoch a'an cuan chire li palau. Nak tâc'ulûnk laj Pedro, tixch'olob châcuu lix yâlal," chan cue li ángel.


Ο σοφος υιος δεχεται την διδασκαλιαν του πατρος ο δε χλευαστης δεν ακουει ελεγχον. 	 Li alalbej li cuan xnaßleb naxqßue saß xchßôl lix kßusbal naqßueheß xban lix yucuaß. Abanan li alalbej li incßaß naraj kßusecß incßaß naxqßue saß xchßôl lix kßusbal.


ιδου, εγω θελω σταθη εκει εμπροσθεν σου επι της πετρας εν Χωρηβ, και θελεις κτυπησει την πετραν και θελει εξελθει υδωρ εξ αυτης δια να πιη ο λαος. Και εκαμεν ουτως ο Μωυσης ενωπιον των πρεσβυτερων του Ισραηλ. 	 Aran toxinâtau saß li nimla pec li cuan saß li naßajej Horeb. Tâsacß li pec ut tâêlk chak li haß saß li pec re nak naru teßucßak, chan li Dios. Ut eb li cuînk yôqueb chi rilbal nak laj Moisés quixbânu joß quitaklâc cuiß xban li Dios.


Ο Κυριος εκαμε γνωστην την σωτηριαν αυτου εμπροσθεν των εθνων απεκαλυψε την δικαιοσυνην αυτου. 	 Li Kâcuaß quixcßutbesi chiruheb li tenamit nak aßan nim xcuanquil chi coloc. Quixcßutbesi lix tîquilal chiruheb chixjunileb li tenamit.


και Σαλπααδ, ο υιος του Εφερ, δεν ειχεν υιους, αλλα θυγατερας τα δε ονοματα των θυγατερων του Σαλπααδ ησαν Μααλα και Νουα, Αγλα, Μελχα και Θερσα. 	 Incßaß queßcuan ralal laj Zelofehad li ralal laj Hefer. Caßaj cuiß xrabin queßcuan. Aßaneb aßin lix cßabaßeb: lix Maala, lix Noa, lix Hogla, lix Milca, ut lix Tirsa.


Αναστα, Θεε, κρινον την γην διοτι συ θελεις κατακληρονομησει παντα τα εθνη. 	 At Kâcuaß Dios, chatrakok âtin saß xbêneb li cuanqueb saß ruchichßochß xban nak lâat aj êchal re chixjunileb li tenamit.


τυφλοι αναβλεπουσι και χωλοι περιπατουσι, λεπροι καθαριζονται και κωφοι ακουουσι, νεκροι εγειρονται και πτωχοι ευαγγελιζονται 	 Yehomak re nak eb li mutz' neque'iloc chic; eb li yêk rok neque'bêc chic; eb li saklep rix xe'q'uirtesîc; eb li tz'ap xic neque'abin chic; eb li camenak neque'cuaclesîc cui'chic chi yo'yo; ut eb li neba' yôqueb chirabinquil resil li usilal, cha'kex re.


Ουαι εις εμε δια την θραυσιν μου η πληγη μου ειναι οδυνηρα. αλλ' εγω ειπα, Τωοντι τουτο ειναι πονος μου, και πρεπει να υποφερω αυτον. 	 Laj Jeremías quixye ajcuiß: —Tokßob xak ku. Kßaxal ra yôco chixcßulbal. Mâcßaß xbanol li karaylal. Lâo xkaye nak tento takacuy xcßulbal li raylal.


Ας ευφραινωνται οι ουρανοι, και ας αγαλλεται η γη ας ηχη η θαλασσα και το πληρωμα αυτης. 	 Chisahokß taxak saß xchßôl li choxa joß ajcuiß li ruchichßochß. Chi-ecßânk taxak ru li palau joß ajcuiß chixjunil li cuan chi saß xban xsahileb saß xchßôl.


πλην ο Κεναιος θελει καταπορθηθη, εωσου σε φερη αιχμαλωτον ο Ασσουρ. 	 Abanan eb laj Asiria teßnumtâk saß êbên lâex aj Ceneo ut texcßam chi prêxil, chan.


Και λαβων το ποτηριον, ευχαριστησε και ειπε Λαβετε τουτο και διαμοιρασατε εις αλληλους 	 Ut quixchap li sec' re uc'ac. Quixbantioxi chiru li Dios ut quixye: -C'ulumak a'in ut jeq'uihomak sa' êyânk li cuan chi sa',


Εγεινε δε κατ' εκεινον τον καιρον ταραχη ουκ ολιγη περι ταυτης της οδου. 	 Ut sa' eb li cutan a'an quiticla jun nimla ch'a'ajquilal xban nak nabaleb yôqueb chixpâbanquil li Dios.


Επειτα εσηκωθη σημαια του στρατοπεδου του Ρουβην κατα τα ταγματα αυτων, και επι του στρατευματος αυτου ητο Ελισουρ ο υιος του Σεδιουρ. 	 Chirixeb aßan queßcôeb li jun chßûtal li ralal xcßajol laj Rubén ut cuan lix bandereb. Laj Elisur li ralal laj Sedeur, aßan li najolomin reheb.


Πασα δε γυνη προσευχομενη η προφητευουσα με την κεφαλην ασκεπη καταισχυνει την κεφαλην εαυτης διοτι εν και το αυτο ειναι με την εξυρισμενην. 	 Ut cui junak ixk inc'a' naxtz'ap lix jolom nak tâtijok ut nak tixye râtin li Dios, li ixk a'an naxc'ut xxutân lix bêlom. Chanchaneb li ixk li besbileb chixjunil li rismal xjolom.


Οθεν τα εντοσθια μου θελουσιν ηχησει ως κιθαρα δια τον Μωαβ, και τα εσωτερικα μου δια την Κιρ-αρες. 	 Narahoß inchßôl xban li raylal li queßxcßul laj Moab. Nayotßeß inchßôl xban li raylal li queßxcßul laj Kir-hareset.


Και οσον περισσοτερον ο Εκκλησιαστης εσταθη σοφος, τοσον περισσοτερον εδιδαξε την γνωσιν εις τον λαον μαλιστα επροσεξε και ηρευνησε και εβαλεν εις ταξιν πολλας παροιμιας. 	 Lâin ninnau âtinac chi châbil ut cuan innaßleb. Quintzol cuib chi us ut quintzßil rix li naßleb. Ut quinqßueheb ajcuiß xnaßleb li tenamit ut quinye saß xxiqueb re nak teßxtau xyâlal. Ut nabal li proverbios quintzßîba.


διοτι αν η διακονια της κατακρισεως ηναι δοξα, πολλω μαλλον η διακονια της δικαιοσυνης υπερεχει κατα την δοξαν. 	 Cui cuan xlok'al li najter chak'rab li quic'amoc chak li tojba mâc sa' kabên, k'axal cui'chic numtajenak xlok'al li ac' yu'am li naxq'ue ke li Santil Musik'ej li naq'uehoc xtîquilal li kach'ôl chiru li Dios.


ηλθον προς τον Γεδαλιαν εις Μισπα και Ισμαηλ ο υιος του Νεθανιου και Ιωαναν και Ιωναθαν οι υιοι του Καρηα και Σεραιας ο υιος του Τανουμεθ και οι υιοι του Ιωφη του Νετωφαθιτου και Ιεζανιας υιος Μααχαθιτου τινος, αυτοι και οι ανδρες αυτων. 	 Joßcan nak queßcôeb Mizpa chirilbal laj Gedalías. Aßaneb aßin li queßcôeb: laj Ismael li ralal laj Netanías; laj Johanán ut Jonatán, li cuib chi ralal laj Carea; laj Seraías li ralal laj Tanhumet; eb li ralal laj Efai li netofatita; ut Jezanías li ralal jun laj maacateo. Ut eb lix soldados cuanqueb rochbeneb.


Απηγγειλαν δε προς τον Δαβιδ, λεγοντες, Ιδου, οι Φιλισταιοι πολεμουσιν εν Κεειλα και διαρπαζουσι τα αλωνια. 	 Saß jun li cutan laj David quirabi resil nak eb laj filisteo yôqueb chi pletic riqßuineb li cuanqueb saß li tenamit Keila. Ut yôqueb chixmakßbal chiruheb lix trigo li tojeß xeßrisi saß rix.


Δι' εμου οι ηγεμονες ηγεμονευουσι, και οι μεγιστανες, παντες οι κριται της γης 	 Riqßuin li naßleb li ninqßue, eb li rey cuanqueb saß xcuanquil saß tîquilal. Riqßuin lin naßleb nintenkßaneb chi rakoc âtin.


η δεδομενη ομως εις τας ηδονας ενω ζη ειναι νεκρα. 	 Abanan li xmâlca'an li naxsic' xsahil xch'ôl junes riq'uin li naxrahi ru, li jun a'an chanchan ac camenak xban lix mâc usta toj yo'yo.


Δια τι τουτο το μυρον δεν επωληθη τριακοσια δηναρια και εδοθη εις τους πτωχους; 	 Quixye: -¿C'a'ut nak inc'a' xc'ayiman li sununquil ban a'in chi oxib ciento denarios ut xq'ueman raj li tumin a'an reheb li neba'? chan.


Ο Δαβιδ ητοιμασε και σιδηρον πολυν, δια καρφια των θυρωματων των πυλων και δια τας συναρθρωσεις και χαλκον αφθονον αζυγιστον 	 Ut quixtakla ajcuiß xyîbanquil nabal li chßîchß li tâcßanjelak chokß re li claux ut li chapleb chßîchß re li oquebâl. Quixyîb nabal li chßîchß bronce. Incßaß naru xbisbal xban xqßuial.


Η φωνη του Κυριου καταδιαιρει τας φλογας του πυρος. 	 Nak naâtinac li Kâcuaß, chanchan li câk nak narepoc xban nak kßaxal nim xcuanquil.


Και εβεβηλωσε τον Τοφεθ, τον εν τη φαραγγι των υιων του Εννομ ωστε να μη δυναται μηδεις να διαβιβαση τον υιον αυτου η την θυγατερα αυτου δια του πυρος εις τον Μολοχ. 	 Li rey Josías quixtakla xpoßbal li naßajej Tofet li cuan saß li ru takßa saß lix chßochß laj Ben-hinom. Quixpoß li naßajej aßan re nak mâ ani chic tixcßat li ralal malaj ut lix rabin chokß xmayej chiru li yîbanbil dios Moloc.


ειθε να παρηγορηση τας καρδιας σας και να σας στηριξη εις παντα λογον και εργον αγαθον. 	 A'an ta ajcui' chic'ojobânk êch'ôl ut chiq'uehok êcacuilal re xyebal ut re xbânunquil li c'a'ru us.


Και ειπε προς εμε Ετελεσθη. Εγω ειμαι το Α και το Ω, η αρχη και το τελος. Εγω θελω δωσει εις τον διψωντα εκ της πηγης του υδατος της ζωης δωρεαν. 	 Ut quixye cue: -Xtz'akloc ru chixjunil. Lâin li Alfa ut li Omega. Lâin tinq'ue chi mâtan li yu'am chi junelic re li ani târaj jo' nak tâq'uehek' chi uc'ac li ani tâchakik re.


Εξηλθε λοιπον ο Λωτ και ελαλησε προς τους γαμβρους αυτου, τους μελλοντας να λαβωσι τας θυγατερας αυτου, και ειπε, Σηκωθητε, εξελθετε εκ του τοπου τουτου διοτι καταστρεφει ο Κυριος την πολιν. Αλλ' εφανη εις τους γαμβρους αυτου ως αστειζομενος. 	 Ut laj Lot cô chixyebal reheb li cuînk li teßsumlâk cuiß lix rabin ut quixye reheb: —Elenkex saß li tenamit aßin ut ayukex chi najt xban nak li Kâcuaß Dios oc re chixsachbal ru li tenamit, chan. Abanan eb li cuînk aßan incßaß queßxpâb li cßaßru quixye laj Lot.


Και την εβδομην ημεραν ειπαν προς την γυναικα του Σαμψων, Κολακευσον τον ανδρα σου, και ας μας φανερωση το αινιγμα, δια να μη κατακαυσωμεν σε και τον οικον του πατρος σου εν πυρι δια να γυμνωσητε ημας προσεκαλεσατε ημας; δεν ειναι ουτω; 	 Saß xcâ li cutan queßcôeb riqßuin li rixakil laj Sansón ut queßxye re: —Ye re lâ bêlom nak tixye âcue cßaßru xyâlal li serakß aßan ut tâye ke lâo. Cui incßaß naxbânu, takacßat li rochoch lâ yucuaß ut tatkacßat ajcuiß lâat. ¿Ma xoêbok arin re xmakßbal chiku li cßaßru cuan ke? chanqueb.


και παντα οσα αν ζητησητε εν τη προσευχη εχοντες πιστιν θελετε λαβει. 	 Ut chixjunil li c'a'ru têtz'âma nak textijok, cui têpâb nak têc'ul, tâq'uehek' êre.


Και εφεραν αυτον οι δουλοι αυτου επι αμαξης εις Ιερουσαλημ, και εθαψαν αυτον εν τω ταφω αυτου, μετα των πατερων αυτου, εν τη πολει Δαβιδ. 	 Ut eb li nequeßcßanjelac chiru laj Ocozías queßxcßam li camenak toj Jerusalén ut queßxmuk saß lix tenamit laj David saß li naßajej li queßmukeß cuiß lix xeßtônil xyucuaß.


εαν ομως ο Κυριος καμη θαυμα, και ανοιξη η γη το στομα αυτης και καταπιη αυτους και παντα τα αυτων και καταβωσι ζωντες εις τον αδην, τοτε θελετε γνωρισει οτι παρωξυναν οι ανθρωποι ουτοι τον Κυριον. 	 Abanan cui li Kâcuaß tixbânu li mâ jun sut quicßulman ut cui li chßochß tâjachekß ut teßtßanekß chi saß eb li cuînk aßin chi yoßyo rochben chixjunil li cßaßru cuan reheb, aßan retalil nak eb li cuînk aßin queßxtzßektâna li Kâcuaß, chan.


καθως ειδες οτι απεκοπη λιθος εκ του ορους ανευ χειρων και κατεσυντριψε τον σιδηρον, τον χαλκον, τον πηλον, τον αργυρον και τον χρυσον ο Θεος ο μεγας εκαμε γνωστον εις τον βασιλεα ο, τι θελει γεινει μετα ταυτα και αληθινον ειναι το ενυπνιον και πιστη η ερμηνεια αυτου. 	 Lâat xacuil chanru nak li pec qui-el saß li ûl chi mâ ani xcutuc re. Xacuil ajcuiß chanru nak quimuchßeß li jalam ûch yîbanbil riqßuin hierro, bronce, saklun, plata ut oro. At rey, li nimajcual Dios yô chixyebal âcue cßaßru tâcßulmânk saß eb li cutan châlel. Lâin xinye âcue cßaßru lâ matcß ut xinye ajcuiß âcue cßaßru lix yâlal, chan laj Daniel.


δια να νουθετωσι τας νεας να ηναι φιλανδροι, φιλοτεκνοι, 	 Riq'uin lix châbilal li chêquel ixk te'xc'ut chiruheb li ixakilbej li toj sâjeb nak te'xra lix bêlom jo' ajcui' lix coc'aleb.