Διοτι αι βουλαι μου δεν ειναι βουλαι υμων ουδε οδοι υμων αι οδοι μου, λεγει Κυριος. 	 Li Kâcuaß quixye: —Lin cßaßux lâin moco juntakßêt ta riqßuin lê cßaßux lâex; chi moco lê naßleb lâex juntakßêt riqßuin lin naßleb lâin.


Εις ημας δε ο Θεος απεκαλυψεν αυτα δια του Πνευματος αυτου επειδη το Πνευμα ερευνα τα παντα και τα βαθη του Θεου. 	 Aban li Dios quixc'utbesi chiku li na'leb a'in xban li Santil Musik'ej. Li Santil Musik'ej naxnau chixjunil lix na'leb li Dios li k'axal ch'a'aj xtaubal ru.


Και αυτη ειπεν, Οι Φιλισταιοι επι σε, Σαμψων. Και αυτος εξυπνησεν εκ του υπνου αυτου και ειπε, Θελω εξελθει καθως αλλοτε και θελω εκτιναχθη. Αλλ' αυτος δεν εγνωρισεν οτι ο Κυριος ειχεν απομακρυνθη απ' αυτου. 	 Ut quixye re: —At Sansón, xeßchal laj filisteo châchapbal, chan. Nak qui-aj ru laj Sansón quixye: —Tinêlelik chiruheb joß ninbânu rajlal, chan. Abanan incßaß quixqßue retal nak ac xcanabâc xban li Kâcuaß.


Και οι στρατοπεδευοντες πλησιον αυτου θελουσιν εισθαι η φυλη Συμεων και ο αρχων των υιων Συμεων θελει εισθαι Σελουμιηλ ο υιος του Σουρισαδαι 	 Chixcßatk lix naßajeb laj Rubén teßxyîb lix muhebâleb li ralal xcßajol laj Simeón. Ut laj Selumiel li ralal laj Zurisadai, aßan li tâcßamok be chiruheb.


Ο δε ειπεν Ουχι, πατερ Αβρααμ, αλλ' εαν τις απο νεκρων υπαγη προς αυτους, θελουσι μετανοησει. 	 Quichak'oc li biom ut quixye: -Inc'a' tz'akal a'an, Kâcua' Abraham. Abanan cui junak camenak tâcuaclîk cui'chic chi yo'yo ut tâxic riq'uineb, te'yot'ek' raj xch'ôl ut te'xjal raj xc'a'uxeb, chan.A'ut laj Abraham quixye re: -Cui inc'a' neque'rabi li quixye laj Moisés ut eb li profeta, inc'a' ajcui' te'pâbânk usta tâcuaclîk cui'chic chi yo'yo junak sa' xyânkeb li camenak, chan laj Abraham.


δεν θελω δωσει υπνον εις τους οφθαλμους μου, νυσταγμον εις τα βλεφαρα μου, 	 Lâin incßaß tincuârk, chi moco tinmutzß bayak li cuu.


Συνελαβε δε παλιν και εγεννησεν υιον και εκαλεσε το ονομα αυτου Αυναν. 	 Laj Judá quicuan cuißchic jun li ralal riqßuin li ixk aßan ut quixqßue aj Onán chokß xcßabaß.


Δια τουτο μετα κλαυθμου της Ιαζηρ θελω κλαυσει την αμπελον της Σιβμα θελω σε βρεξει με τα δακρυα μου, Εσεβων και Ελεαλη διοτι επι τους θερινους καρπους σου και επι τον θερισμον σου επεπεσεν αλαλαγμος. 	 Joßcan nak ninyâbac joß nequeßyâbac eb laj Jazer xban nak queßsacheß li racuîmk uvas. Ninyâbac chi kßaxal ra saß inchßôl chirixeb laj Hesbón ut eb laj Eleale. Incßaß chic teßxjap reheb xban xsahil xchßôleb nak teßxsicß ru li racuîmkeb. Aß chic li japoc e tâabîk nak yôk li plêt.


εξ Εσρων, η συγγενεια των Εσρωνιτων εκ του Χαρμι, η συγγενεια των Χαρμιτων. 	 eb li ralal xcßajol laj Hezrón; ut eb li ralal xcßajol laj Carmi.


Μακαριος εκεινος, του οποιου βοηθος ειναι ο Θεος του Ιακωβ του οποιου η ελπις ειναι επι Κυριον τον Θεον αυτου 	 Us xak re li ani tenkßanbil xban li Dios li quixlokßoni laj Jacob. Us xak re li ani na-oybenin riqßuin li Dios.


Σηκωσατε υψηλα τους οφθαλμους σας και ιδετε, τις εποιησε ταυτα; Ο εξαγων το στρατευμα αυτων κατα αριθμον ο ονομαστι καλων ταυτα παντα εν τη μεγαλειοτητι της δυναμεως αυτου, διοτι ειναι ισχυρος εις εξουσιαν δεν λειπει ουδεν. 	 Taksihomak lê rilobâl saß choxa ut têqßue retal. ¿Ani li quiyoßobtesin re li choxa ut lix sahob ru? Aßan li Kâcuaß li kßaxal nim xcuanquil. Aßan naxqßue li junjûnk saß xnaßaj ut naxqßue xcßabaß li junjûnk. Mâ jun tâpaltok.


το δε στρατευμα αυτου και οι απαριθμηθεντες αυτων ησαν τριακοντα πεντε χιλιαδες και τετρακοσιοι. 	 Oßlaju xcaßcßâl mil riqßuin câhib ciento li soldado li teßcanâk rubel xtakl laj Abidán.


και οινον ευφραινοντα την καρδιαν του ανθρωπου, ελαιον δια να λαμπρυνη το προσωπον αυτου, και αρτον στηριζοντα την καρδιαν του ανθρωπου. 	 Nacaqßue lix tzacaêmk re nak tâcuânk xmetzßêu li cuînk. Nacaqßue li vino ut nacaqßue li aceite re nak tâsahokß saß xchßôl.


τετραγωνον θελει εισθαι διπλουν μιας σπιθαμης το μηκος αυτου και μιας σπιθαμης το πλατος αυτου. 	 Têyîb chi câ xucût, cuib xcaßcßâl centímetro saß xcâ pacßalil. Basbo li re têqßue.


υιου του Εθαν, υιου του Ζιμμα, υιου του Σιμει, 	 laj Adaía, aßan li ralal laj Etán; laj Etán, aßan li ralal laj Zima; laj Zima, aßan li ralal laj Simei;


Και εαν τις καμη βλαβην εις τον πλησιον αυτου, καθως εκαμεν, ουτω θελει γεινει εις αυτον 	 Li ani tixbânu raylal re li ras rîtzßin, joßcan ajcuiß tâuxk re aßan.


τοτε ειδε και εφανερωσεν αυτην ητοιμασεν αυτην και μαλιστα εξιχνιασεν αυτην. 	 Quixqßue retal nak li naßleb cuan xlokßal ut cuan xcßanjel. Aßan quixye nak us ut quixxakab xcuanquil.Ut quixye reheb li cristian, “Li ani cuan xnaßleb, aßan li nacßanjelac chicuu chi tzßakal. Ut li ani sêb xchßôl, aßan li naxcanab xbânunquil li mâusilal,” chan li Dios.—


Και λαβων ο Εζεκιας την επιστολην εκ της χειρος των πρεσβεων ανεγνωσεν αυτην και ανεβη ο Εζεκιας εις τον οικον του Κυριου και εξετυλιξεν αυτην ενωπιον του Κυριου. 	 Laj Ezequías quixcßul li hu riqßuineb lix takl laj Asiria ut quiril cßaßru naxye. Chirix aßan cô saß rochoch li Kâcuaß Dios ut quixqßue li hu chi teto chiru li Kâcuaß Dios.


Ειθε να ηξευρον που να ευρω αυτον ηθελον υπαγει εως του θρονου αυτου 	 Us raj ninnau ta bar tintau. Tinxic raj chi âtinac riqßuin saß lix naßaj.


Και απαν το πληθος της περιχωρου των Γαδαρηνων παρεκαλεσαν αυτον να αναχωρηση απ' αυτων, διοτι κατειχοντο υπο μεγαλου φοβου, αυτος δε εμβας εις το πλοιον υπεστρεψεν. 	 C'ajo' nak que'xucuac chixjunileb li tenamit li cuanqueb sa' eb li na'ajej li cuanqueb sa' xcuênt Gadara. Ut que'xtz'âma chiru li Jesús nak tâêlk sa' lix na'ajeb. Jo'can nak li Jesús qui-oc cui'chic sa' li jucub ut qui-el sa' li na'ajej a'an.


Σηκωθεις δε Αβρααμ ενωρις το πρωι, εσαμαρωσε την ονον αυτου και ελαβε μεθ' εαυτου δυο εκ των δουλων αυτου και Ισαακ τον υιον αυτου και σχισας ξυλα δια την ολοκαυτωσιν, εσηκωθη και υπηγεν εις τον τοπον τον οποιον ειπε προς αυτον ο Θεος. 	 Joß cuulajak chic nak toj ekßela laj Abraham quicuacli. Quixqßue rix lix bûr. Ut quixyocß lix siß. Ut cô saß li naßajej li quiyeheß re xban li Dios. Quixcßam li ralal chirix nak cô ut quixcßam ajcuiß cuib lix môs li toj sâjeb.


καρδιαν μηχανευομενην λογισμους κακους, ποδας τρεχοντας ταχεως εις το κακοποιειν, 	 li ani naxcßoxla chanru nak tixbânu li mâusilal, ut li ani nacuulac chiru xbânunquil li incßaß us,


Ο δε Δαβιδ ελαβε την κεφαλην του Φιλισταιου, και εφερεν αυτην εις Ιερουσαλημ την δε πανοπλιαν αυτου εβαλεν εν τη σκηνη αυτου. 	 Ut laj David quixcßam aran Jerusalén lix jolom laj Goliat. Abanan lix chßîchß re pletic quixxoc saß lix muhebâl.


Τοτε και εγω θελω ομολογησει προς σε, οτι η δεξια σου δυναται να σε σωση. 	 Cui tâbânu aßan, lâin tinqßue âlokßal ut tinye nak lâat naru tâcol âcuib xban nak cuan âcuanquil.


και δυο ελαιαι επανωθεν αυτης, μια εκ δεξιων του δοχειου και μια εξ αριστερων αυτης. 	 Ut chixcßatk cuan cuib xtônal li olivo. Jun tôn li olivo cuan chixcßatk li xnaßaj li aceite saß xnim ut li jun tôn chic cuan saß xtzße.


Δια σου θελομεν καταβαλει τους εχθρους ημων δια του ονοματος σου θελομεν καταπατησει τους επανισταμενους εφ' ημας 	 Lâat tattenkßânk ke chi numtâc saß xbêneb li nequeßrahobtesin ke. Saß âcßabaß lâat, lâo toêchanînk reheb li xicß nequeßiloc ke.


Παλιν παραλαμβανει αυτον ο διαβολος εις ορος πολυ υψηλον, και δεικνυει εις αυτον παντα τα βασιλεια του κοσμου και την δοξαν αυτων, 	 Ut quic'ame' cui'chic xban laj tza sa' xbên jun li tzûl k'axal najt xteram. Ut laj tza quixc'ut chak chiru li Jesús chixjunil li tenamit li cuan sa' ruchich'och' jo' ajcui' lix nimal lix lok'al cuan chi sa'.


Δικαιωθεντες λοιπον εκ πιστεως, εχομεν ειρηνην προς τον Θεον δια του Κυριου ημων Ιησου Χριστου, 	 Jo'can ut nak tîcobresinbil chic li kach'ôl chiru li Dios xban li kapâbâl, ut cuanco chic sa' usilal riq'uin li Dios xban li Kâcua' Jesucristo.


Και λεγει προς αυτους Δεν εξευρετε την παραβολην ταυτην, και πως θελετε γνωρισει πασας τας παραβολας; 	 Tojo'nak li Jesús quixpatz' reheb: -¿Ma inc'a' nequetau ru li jaljôquil ru âtin a'in? Cui inc'a' nequetau xyâlal a'in, ¿chanru nak têtau xyâlal chixjunil li jaljôquil ru âtin chi jo'canan?


ουτω και σεις, οταν ιδητε ταυτα γινομενα, εξευρετε οτι πλησιον ειναι επι τας θυρας. 	 Jo' nak li higo naxc'utbesi retalil li sak'ehil, jo'can ajcui' nak li raylal talaje'c'ulmânk tixc'utbesi retalil nak yô chi cuulac xk'ehil nak tolinêlk cui'chic lâin li C'ajolbej.


Οι μισουντες τον Κυριον ηθελον αποτυχει εναντιον αυτου, ο δε καιρος εκεινων ηθελε διαμενει παντοτε 	 Eb li xicß nequeßiloc re li Kâcuaß teßxcubsi raj rib chiru xban xxiuheb. Ut aßan tixqßueheb raj chixtojbal rix lix mâqueb chi junaj cua.Abanan li Dios tixqßue raj reheb lix tenamit chixjunil li cßaßru teßxtzaca. Tixqßue raj li châbil trigo reheb ut tixqßue raj reheb li xyaßal cab li nacuan saß qßuicheß.


Η Γαλααδ ειναι πολις εργαζομενων ανομιαν, ενεδρευουσα αιμα. 	 Kßaxal nabaleb li cuînk yibru xnaßlebeb saß li tenamit Galaad ut nabaleb ajcuiß li nequeßxcamsi ras rîtzßin.


Επειδη το μεν ονειρον ερχεται εν τω πληθει των περισπασμων η δε φωνη του αφρονος εν τω πληθει των λογων. 	 Incßaß us nak yôkex chi cßoxlac chirix li cßaßak re ru, xban nak cui yôkex chi cßoxlac, yalak cßaßru tixcßut rib chêru saß lê matcß. Ut cui junes âtinac nequebânu, yôquex chixbânunquil joß nequeßxbânu li mâcßaßeb xnaßleb.


Διοτι ουτοι ησαν εις τρια πατωματα, δεν ειχον ομως στυλους ως τους στυλους των αυλων δια τουτο η οικοδομη εστενουτο μαλλον παρα το κατωτατον και το μεσαιον απο της γης. 	 Eb li naßajej li cuanqueb saß li xcab ut saß li rox tasal cocß chiruheb li cuanqueb saß li xbên tasal xban nak mâcßaß rokechaleb joß li cuan takßa.


Και εβοησαν οι θυρωροι και ανηγγειλαν τουτο ενδον εις τον οικον του βασιλεως. 	 Eb li soldado li yôqueb chi cßacßalênc re li oquebâl queßxjap reheb chixyebal resil saß li palacio.


Εχοντες λοιπον τοιαυτην ελπιδα πολλην παρρησιαν μεταχειριζομεθα, 	 Xban nak nakanau nak lix lok'al li ac' yu'am mâc'a' roso'jic, jo'can nak k'axal cau kach'ôl chixch'olobanquil lix yâlal ut mâc'a' nakamuk chêru.


αλλ' οι τοξοται ετοξευσαν απο του τειχους επι τους δουλους σου και τινες των δουλων του βασιλεως απεθανον, και ο δουλος σου ετι Ουριας ο Χετταιος απεθανε. 	 Ut queßxcut chak eb lix tzimaj toj saß xbên li tzßac. Cuanqueb li nequeßcßanjelac châcuu li queßcamsîc. Ut quicamsîc ajcuiß laj Urías, laj heteo, laj cßanjel châcuu, chan.


Τοτε ο Ιωναθαν εκαμε συνθηκην μετα του Δαβιδ διοτι ηγαπα αυτον ως την ιδιαν αυτου ψυχην. 	 Laj Jonatán ut laj David queßxbânu li juramento chi ribileb rib, ut queßxye nak junelic teßxcßam rib saß usilal ut incßaß teßxchßeß rib xban nak laj Jonatán quixra laj David joß nak naxra rib aßan.


Επειδη εγω εκραζον, και σεις δεν υπηκουετε εξετεινον την χειρα μου, και ουδεις προσειχεν 	 Lâin xexinbok ut xinye êre nak texchâlk cuiqßuin. Abanan lâex incßaß queßraj rabinquil li cßaßru quinye êre.


Ευλογητος ο Θεος και Πατηρ του Κυριου ημων Ιησου Χριστου, οστις κατα το πολυ ελεος αυτου ανεγεννησεν ημας εις ελπιδα ζωσαν δια της αναστασεως του Ιησου Χριστου εκ νεκρων, 	 Lok'oninbil taxak li Dios Acuabej, lix Yucua' li Kâcua' Jesucristo. Sa' xc'aba' lix nimal ruxtân, coyo'la cui'chic xca' cua. Xban nak li Jesucristo quicuacli cui'chic chi yo'yo sa' xyânkeb li camenak, nakayo'oni li ac' yu'am li mâc'a' roso'jic.


Και εσηκωσεν εις αγγελος ισχυρος λιθον, ως μυλοπετραν μεγαλην, και ερριψεν εις την θαλασσαν, λεγων Ουτω με ορμην θελει ριφθη η Βαβυλων η μεγαλη πολις, και δεν θελει ευρεθη πλεον. 	 Ut jun li ángel cau rib quixchap jun li nimla pec, chanchan li nimla pec li neque'rocsi re li molino, ut quixcut sa' li palau ut quixye: -Jo' nak xsach li pec a'in sa' li palau, jo'can ajcui' nak tâsachek' ru li tenamit Babilonia. Inc'a' chic tâilek' ru.


Διοτι εαν η αληθεια του Θεου επερισσευσε προς δοξαν αυτου δια του εμου ψευσματος, δια τι πλεον εγω κρινομαι ως αμαρτωλος, 	 Ut cuanqueb ajcui' li neque'yehoc nak riq'uin li tic'ti'ic neque'xbânu, tâq'uehek' xcuanquil li yâl li naxye li Dios ut k'axal cui'chic tâlok'onîk ru li Dios. Ut cui riq'uin li katic'ti' nalok'onîc ru li Dios, ¿c'a'ut nak naxye nak lâo aj mâc chi jo'canan?


Καθως ειναι η περι αμαρτιας προσφορα, ουτω και η περι ανομιας προσφορα εις νομος ειναι περι αυτων ο ιερευς, οστις καμνει εξιλεωσιν δι' αυτης, θελει λαμβανει αυτην. 	 Juntakßêt lix chakßrabinquileb chirix xqßuebal li mayej li nequeßxqßue re xtzßâmanquil xcuybal xmâqueb riqßuin li mayej li nequeßxqßue nak nequeßxkßet lix chakßrab li Dios. Laj tij li tâcßatok reheb li mayej aßin, aßan tâtzßak li tib aßin.


Εγω εγνωρισα τον Εφραιμ, και ο Ισραηλ δεν ειναι κεκρυμμενος απ' εμου διοτι τωρα πορνευεις, Εφραιμ, και εμιανθη ο Ισραηλ. 	 Lâin ninnau chanru lê naßleb lâex ralal xcßajol laj Efraín. Incßaß naru têmuk êrib chicuu ex aj Israel. Li ralal xcßajol laj Efraín xineßxtzßektâna ut yôqueb chixlokßoninquil li jalanil dios. Ut lix mâusilaleb aßan xbon rib saß êyânk chêjunilex lâex aj Israel.


Διοτι ιδου, ο λιθος, τον οποιον εθεσα εμπροσθεν του Ιησου, επι τον ενα τουτον λιθον ειναι επτα οφθαλμοι ιδου, εγω θελω εγχαραξει το εγχαραγμα αυτου, λεγει ο Κυριος των δυναμεων, και θελω εξαλειψει την ανομιαν της γης εκεινης εν μια ημερα. 	 Lâin xinqßue jun li pec chiru laj Josué. Li pec aßan cuan cuukub perêl ru. Lâin tintzßîba jun li retalil chiru. Ut chiru jun cutan tincuisi lix mâqueb li cuanqueb saß ruchichßochß.Nak tâcuulak xkßehil aßan, sa chic texcuânk chi ribil êrib. Ut naru textzacânk saß comonil saß xmu li cheß olivos ut saß xmu li cheß higo, chan li Kâcuaß li nimajcual Dios.


και οι αδελφοι αυτων, αρχηγοι των πατρικων οικων αυτων, χιλιοι επτακοσιοι εξηκοντα, δυνατοι εν ισχυι, αξιοι δια το εργον της υπηρεσιας του οικου του Κυριου. 	 Eb laj tij li queßtaklan saß xbêneb li junjûnk xtêpaleb li tenamit, aßaneb jun mil riqßuin cuukub ciento riqßuin oxcßâl. Queßxnau xbânunquil chi us li cßanjel li qui-uxman saß li templo.


Σηκωθεντες δε οι νεωτεροι, ετυλιξαν αυτον και εκβαλοντες εθαψαν. 	 Ut eb li cuînk li toj sâjeb li cuanqueb aran que'xlan li camenak, que'xpako ut que'xc'am re te'xmuk.


Ιδου, ερχονται ημεραι, λεγει Κυριος, και ο αροτρευς θελει φθασει τον θεριστην και ο ληνοβατης τον σπειροντα τον σπορον, και τα ορη θελουσι σταλαξει γλευκος και παντες οι βουνοι θελουσι ρεει αγαθα. 	 Li Kâcuaß naxye chi joßcaßin: —Tâcuulak xkßehil nak li acuîmk tixqßue chi nabal li ru. Mâjißak ajcuiß nequeßrakeß chi kßoloc nak teßoc cuißchic chi âuc. Ut toj mâjißak ajcuiß nequeßrakeß chixyatzßbal li ru li uvas nak teßoc cuißchic chi âuc. Ut li uvas li cuanqueb yalak bar saß eb li tzûl teßûchînk chi us ut nabal li xyaßal tâêlk.


Διοτι καθως το σωμα χωρις πνευματος ειναι νεκρον, ουτω και η πιστις χωρις των εργων ειναι νεκρα. 	 Junak tz'ejcualej mâc'a' chic xmusik', mâc'a' na-oc cui' xban nak camenak chic. Jo'can ajcui' li kapâbâl. Cui inc'a' nakabânu li us, mâc'a' na-oc cui'.


τοτε συ επακουσον εκ του ουρανου και ενεργησον και κρινον τους δουλους σου, ανταποδιδων μεν εις τον ανομον, ωστε να στρεψης κατα της κεφαλης αυτου την πραξιν αυτου, δικαιονων δε τον δικαιον, ωστε να αποδωσης εις αυτον κατα την δικαιοσυνην αυτου. 	 lâat toj saß choxa tâcuabi lix tij ut tatrakok âtin saß xbêneb saß tîquilal. Tâqßue chixtojbal xmâc li incßaß us xnaßleb ut tâcol rix li mâcßaß xmâc saß xcßabaß lâ tîquilal.


Σιωπα, πασα σαρξ, ενωπιον του Κυριου διοτι εξηγερθη απο της κατοικιας της αγιοτητος αυτου. 	 Chixjunileb li cuanqueb saß ruchichßochß cheßxxucua ta ru li Kâcuaß ut incßaß ta chic teßecßânk xban nak aßan tixcanab chak lix Santil Naßaj ut tâchâlk saß kayânk.


αλλ' εις τους ελεγχοντας αυτον θελει εισθαι χαρις, και ευλογια αγαθων θελει ελθει επ' αυτους. 	 Abanan osobtesinbilakeb chi nabal li nequeßrakoc âtin saß tîquilal saß xbêneb li cuanqueb xmâc.


και ενεδυθητε τον νεον, τον ανακαινιζομενον εις επιγνωσιν κατα την εικονα του κτισαντος αυτον, 	 Anakcuan ac' chic lê yu'am. Li Dios, a'an li quijaloc re lê yu'am ut a'an tâtenk'ânk êre cuulaj cuulaj chixtzolbal êrib riq'uin re nak têtau ru chi tz'akal chanru li Dios ut têbânu li naraj a'an.


Κυριος ο Θεος εδωκεν εις εμε γλωσσαν πεπαιδευμενων, δια να εξευρω πως να λαλησω λογον εν καιρω προς τον βεβαρυμενον εγειρει απο πρωι εις πρωι, εγειρει το ωτιον μου, δια να ακουω ως οι πεπαιδευμενοι. 	 Li Kâcuaß Dios naqßuehoc innaßleb ut naxqßue cuâtin re nak tinnau xcßojobanquil xchßôleb li tacuajenakeb. Rajlal cutan nak nasakêu ninxqßue chirabinquil li râtin li naxcßut chicuu.


Εκτοτε δε ανηγγειλα τουτο προς σε πριν γεινη διεκηρυξα τουτο εις σε, δια να μη ειπης, Το ειδωλον μου εκαμε ταυτα και το γλυπτον μου και το χυτον μου προσεταξε ταυτα. 	 Lâin quinye chak resil êre junxil li cßaßru tâcßulmânk. Nak toj mâjiß nacßulman quinye chak resil êre re nak incßaß têye nak aßaneb lê yîbanbil dios xbânun re li cßaßak re ru aßin. Incßaß têye nak lê dios cheß ut lê dios chßîchß xeßbânun re.


Και υπηγε και ευρηκε το σωμα αυτου ερριμμενον εν τη οδω, και την ονον και τον λεοντα ισταμενους πλησιον του σωματος ο λεων δεν εφαγε το σωμα ουδε διεσπαραξε την ονον. 	 Cô ut li profeta ut coxtau li camenak tßantßo saß be rochben lix bûr. Ut li cakcoj cuan chixcßatk. Li cakcoj incßaß quixtiu lix tibel li camenak chi moco quixchßeß li bûr.


Και εισηκουσεν ο Θεος των στεναγμων αυτων και ενεθυμηθη ο Θεος την διαθηκην αυτου την προς τον Αβρααμ, τον Ισαακ και τον Ιακωβ 	 Nak li Dios quirabi nak yôqueb chi kßokônc, quijulticoß re li usilal li quixyechißi chak reheb laj Abraham, laj Isaac ut laj Jacob junxil.Li Dios quixqßue retal li raylal li yôqueb chixcßulbal eb laj Israel ut quiril xtokßobâl ruheb.


Διοτι υπηρχετε ως προβατα πλανωμενα, αλλα τωρα επεστραφητε εις τον ποιμενα και επισκοπον των ψυχων σας. 	 Lâex sachsôquex sa' lê mâc nak quexcuan chak. Chanchanex li carner sachenak li nacha'cha'i rib yalak bar chi mâc'a' aj ilol re. Abanan anakcuan xexchal cui'chic riq'uin li Cristo ut a'an chic tâilok êre.


οιτινες θελουσι τιμωρηθη με ολεθρον αιωνιον απο προσωπου του Κυριου και απο της δοξης της δυναμεως αυτου, 	 Lix tojbal rixeb lix mâc li tixq'ue, a'an li sachc chi junelic nak te'isîk chiru li Kâcua' Jesucristo ut chiru lix nimal xlok'al ut lix cuanquilal.


Διοτι ουτω λεγει Κυριος Ψαλλετε εν αγαλλιασει δια τον Ιακωβ και αλαλαξατε δια την κεφαλην των εθνων κηρυξατε, αινεσατε και ειπατε, Σωσον, Κυριε, τον λαον σου το υπολοιπον του Ισραηλ. 	 Li Kâcuaß quixye: —¡Bichankex xban xsahil êchßôl saß xcßabaßeb li ralal xcßajol laj Jacob, li nim xcuanquil saß xyânkeb chixjunileb li tenamit! Chi-abîk xyâb lê cux nak têlokßoni li Kâcuaß ut têye, “Li Kâcuaß xcoloc reheb lix tenamit. Aßan xcoloc ke lâo aj Israel li joß qßuial chic xocana.”


Κατα ανατολας ησαν εξ Λευιται, προς βορραν τεσσαρες την ημεραν, προς νοτον τεσσαρες την ημεραν και προς τον οικον της συναξεως ανα δυο. 	 Saß li oquebâl li cuan saß li este cuanqueb cuakib laj levita li queßcßacßalen rajlal cutan. Saß li norte queßcuan câhib ut queßcuan ajcuiß câhib saß li sur. Ut caßcab queßcßacßalen re li oquebâl re li cab li xocxo cuiß li cßaßak re ru.


Και εκαμε τον νιπτηρα χαλκινον και την βασιν αυτου χαλκινην εκ των κατοπτρων των συναθροιζομενων γυναικων, αιτινες συνηθροιζοντο παρα την θυραν της σκηνης του μαρτυριου. 	 Riqßuin li lem bronce li quicßanjelac chiruheb li ixk li queßcßanjelac chire li oquebâl re li tabernáculo, queßxyîb jun li pila xnaßaj li haß joß ajcuiß lix naßaj li teßxqßue cuiß.


Και εθεσε την τραπεζαν εν τη σκηνη του μαρτυριου κατα το μερος της σκηνης το προς βορραν εξωθεν του καταπετασματος, 	 Quirocsi li mêx chi saß li tabernáculo ut quixqßue saß lix nim ukß chiru li tßicr li naramoc re li Lokßlaj Câx.


και το ημισυ της Γαλααδ και Ασταρωθ και Εδρει, πολεις του βασιλειου του Ωγ εκ Βασαν, εδοθησαν εις τους υιους Μαχειρ υιου Μανασση, εις το ημισυ των υιων Μαχειρ κατα τας συγγενειας αυτων. 	 Yijach li naßajej Galaad quiqßueheß reheb ut li nimla tenamit Astarot joß ajcuiß li nimla tenamit Edrei, li queßcuan rubel xcuanquil laj Og, lix reyeb laj Basán. Chixjunil li naßajej aßin quiqßueheß reheb yijach li ralal xcßajol laj Maquir, li ralal laj Manasés, aß yal chanru xqßuialeb li junjûnk chßûtal.


Και παν το χρυσιον της προσφορας των χιλιαρχων και εκατονταρχων, το οποιον προσεφεραν εις τον Κυριον, ητο δεκαεξ χιλιαδες επτακοσιοι πεντηκοντα σικλοι. 	 Numenak câhib ciento libra chixjunil li oro li queßxqßue re li Kâcuaß eb li nequeßtaklan saß xbêneb li soldado.


συ γνωριζεις τον ονειδισμον μου και την αισχυνην μου και την εντροπην μου ενωπιον σου ειναι παντες οι θλιβοντες με. 	 Lâat nacanau nak niquineßxhob ut niquineßxseße. Ut nequeßraj xcßutbal inxutân riqßuin li nequeßxbânu cue. Lâat nacanau aniheb li xicß nequeßiloc cue.


και εισεφεραν εν πιστει τας προσφορας και τα δεκατα και τα αφιερωματα επ' αυτων δε ητο επιστατης Χωνανιας ο Λευιτης και μετ' αυτον Σιμει ο αδελφος αυτου. 	 Ut saß eb li naßajej aßan queßxxoc li xbên ru li racuîmkeb li queßxqßue chokß xmayejeb ut li junjûnk saß xlajêtkil joß ajcuiß chixjunil li mayej li ac kßaxtesinbil chiru li Kâcuaß. Ut queßxxakab laj Conanías laj levita re nak aßan tâcßuluk re rochben laj Simei li rîtzßin.


Δεν θελει στερεωθη ανθρωπος δια της ανομιας η ριζα δε των δικαιων θελει μενει ασαλευτος. 	 Mâ ani naru naxcßojob xchßôl saß xbên li mâusilal. Abanan li tîqueb xchßôl cßojcßôqueb xchßôl saß xbên li tîquilal.


ο δε προφητευων λαλει προς ανθρωπους εις οικοδομην και προτροπην και παρηγοριαν. 	 Ut li ani naxye resil li nac'ute' chiru xban li Dios, li jun a'an naxtenk'aheb li rech aj pâbanelil sa' lix pâbâleb. Naxch'olob xyâlal chiruheb ut naxc'ojobeb xch'ôl.


Ο Εφραιμ θελει εισθαι ηρημωμενος εν τη ημερα του ελεγχου μεταξυ των φυλων του Ισραηλ εγνωστοποιησα το βεβαιως γενησομενον 	 Eb li ralal xcßajol laj Efraín teßcanâk chi mâcßaß cuan reheb saß xkßehil li rakba âtin. Eb li ralal xcßajol laj Israel teßxnau nak relic chi yâl joßcaßin tâcßulmânk.


Ο λογος ο γενομενος προς τον Ιερεμιαν παρα Κυριου, αφου ο βασιλευς Σεδεκιας εκαμε συνθηκην μετα παντος του λαου του εν Ιερουσαλημ, δια να κηρυξη εις αυτους αφεσιν 	 Li Kâcuaß quiâtinac riqßuin laj Jeremías nak ac xbânu jun li contrato laj Sedequías riqßuineb chixjunileb li cuanqueb Jerusalén re nak teßachßabâk chixjunileb li lokßbil môs.


Και ιστατο πας ο Ιουδας ενωπιον του Κυριου με τα βρεφη αυτων, τας γυναικας αυτων και τους υιους αυτων. 	 Chixjunileb li cuînk aj Judá xakxôqueb aran chiru li Kâcuaß rochbeneb li rixakil ut eb li ralal xcßajol, joß nînk, joß cocß.


εν τω εσπερινω σκοτει της ημερας, εν τω σκοτασμω της νυκτος και τω γνοφω 	 Aßin quicßulman ecuu. Ac oc re li kßojyîn.


Και αφαιρεσον τον θυμον απο της καρδιας σου, και απομακρυνον την πονηριαν απο της σαρκος σου διοτι η νεοτης και η παιδικη ηλικια ειναι ματαιοτης. 	 Checanabak xcßoxlanquil li cßaßak re ru nachßißchßißin êre joß ajcuiß li chßaßajquilal. Chenauhak nak incßaß najt texcuânk saß lê sâjilal. Joßcan nak mâcßaß na-oc cuiß li cßaßru têbânu.


εισελθε επειτα και κλεισον την θυραν οπισθεν σου και οπισθεν των υιων σου, και χυσον εκ του ελαιου εις παντα τα σκευη εκεινα, και τα γεμιζομενα θες κατα μερος. 	 Tat-oc saß lâ cuochoch ut tâtzßap âcuib aran âcuochbeneb lâ cocßal. Ut tânujobresiheb li cuc li xatoßoni riqßuin li aceite li cuan saß lâ chßina cuc. Ut nak ac xanujtesiheb li junjûnk, tâqßueheb jun pacßal, chan laj Eliseo.


Και ο Ελαμ ελαβε την φαρετραν με αμαξας ανδρων και ιππεις, και ο Κιρ εξεσκεπασε την ασπιδα. 	 Eb li soldados teßchâlk toj Elam chirix cacuây. Cuânk chak saß rukßeb lix tzimaj. Ut eb li soldados li teßchâlk toj Kir cuânk chak saß rukßeb lix chßîchß re xcolbal re xchßôleb.


Και ενω η συναγωγη ητο συνηθροισμενη εναντιον του Μωυσεως και εναντιον του Ααρων, ανεβλεψαν προς την σκηνην του μαρτυριου, και ιδου, η νεφελη εσκεπασεν αυτην, και εφανη η δοξα του Κυριου. 	 Abanan nak eb li tenamit queßxchßutub ribeb chixcuechßinquil rixeb laj Moisés ut laj Aarón, nak queßiloc cuan cuiß li tabernáculo, jun li chok quixtzßap li tabernáculo ut li Kâcuaß quixcßutbesi lix lokßal.


και εις θυσιαν ειρηνικην, δυο βοες, κριοι πεντε, τραγοι πεντε, αρνια ενιαυσια πεντε. Τουτο ητο το δωρον του Ελιαβ, υιου του Χαιλων. 	 ut cuib li bôyx ut ôb li têlom carner; ôb li têlom chibât; ôb li têlom carner jun chihab cuan reheb re teßmayejâk re xcßambaleb rib saß usilal riqßuin li Dios. Aßin li mayej li quixqßue laj Eliab li ralal laj Helón.


Ποταμος δε εξηρχετο εκ της Εδεμ δια να ποτιζη τον παραδεισον και εκειθεν εμεριζετο εις τεσσαρας κλαδους. 	 Saß li naßajej Edén nanumeß jun li nimaß re xtßakresinquil li acuîmk. Ut cuan câhib rok li nimaß nak quixjachi rib ut quicana câhib chi nimaß.


Και θελεις καμει το περιστηθιον της κρισεως εντεχνου εργασιας κατα την εργασιαν του εφοδ θελεις καμει αυτο εκ χρυσιου, κυανου, και πορφυρου και κοκκινου και βυσσου κεκλωσμενης θελεις καμει αυτο 	 Ut têyîb ajcuiß li pectoral li nequeßxqßue chire xchßôl retalil li tîquilal. Têyîb chi châbil xyîbanquil joß nak têyîb li efod. Yîbanbilak riqßuin oro, ut riqßuin li nokß azul, li nokß púrpura ut li nokß cak ut li bakbil nokß lino.


Και ειπε προς αυτους ο Ιωσηφ, Μη φοβεισθε μηπως αντι Θεου ειμαι εγω; 	 Ut laj José quixye reheb: —Mexxucuac. ¿Ma lâin ta biß li Kâcuaß Dios chi rakoc âtin saß êbên? chan.


Επλησιασας καθ' ην ημεραν σε επεκαλεσθην ειπας, Μη φοβου. 	 Saß li cutan nak quintzßâma intenkßanquil âcue, lâat caye cue: Matxucuac.


η απαριθμησις δε των ιερεων και των Λευιτων εγεινε κατα τον οικον των πατριων αυτων, απο εικοσι ετων ηλικιας και επανω, κατα τα υπουργηματα αυτων, κατα τας διαιρεσεις αυτων 	 Ut queßxjeqßui ajcuiß reheb laj tij li tzßîbanbil xcßabaßeb saß li hu li tzßîbanbil cuiß xcßabaßeb laj tij, ut reheb ajcuiß laj levita li ac xeßxbânu junmay chihab aß yal joß qßuialeb saß li jûnk chßûtal ut aß yal cßaßru lix cßanjeleb.


Εαν ομως συ νουθετησης τον δικαιον δια να μη αμαρτηση και αυτος δεν αμαρτηση, ο δικαιος θελει βεβαιως ζησει, διοτι ενουθετηθη και συ ηλευθερωσας την ψυχην σου. 	 Abanan cui lâat tâqßue xnaßleb li tîc xchßôl ut tâye re nak incßaß tâmâcobk, aßan incßaß tâmâcobk ut tâcuânk xyußam xban nak qßuebil xnaßleb. Lâat mâcßaß mâc saß âbên, chan li Dios.


Και ειπε προς αυτην Ελκανα ο ανηρ αυτης, Καμε ο, τι σοι φαινεται καλον καθου εωσου απογαλακτισης αυτο μονον ο Κυριος να εκπληρωση τον λογον αυτου. Και εκαθισεν η γυνη και εθηλαζε τον υιον αυτης, εωσου απεγαλακτισεν αυτον. 	 Laj Elcana quixye re lix Ana: —Bânu joß nacacßoxla nak us xbânunquil. Canâkat toj tâmakß xtuß li cßulaßal. Ut aß taxak li Dios chitenkßânk âcue chixbânunquil li cßaßru xayechißi re li Dios, chan. Ut lix Ana quicana saß rochoch ut quixqßuiresi li cßulaßal toj quixmakß xtuß.


Και ελαλησεν Αγγαιος ο απεσταλμενος του Κυριου κατα την αγγελιαν του Κυριου προς τον λαον, λεγων, Εγω ειμαι με σας, λεγει Κυριος. 	 Ut laj Hageo, lix profeta li Dios, quiâtinac riqßuineb li tenamit saß xcßabaß li Kâcuaß Dios. Quixye reheb: —Joßcaßin xye êre li Dios: Lâin cuânkin êriqßuin, chan.


και θελει ραντισει ο ιερευς δια του δακτυλου αυτου του δεξιου απο του ελαιου, του εν τη παλαμη αυτου τη αριστερα, επτακις ενωπιον του Κυριου 	 Ut riqßuin li rußuj rukß li cuan saß xnim tixrachrachi li aceite chiru li Kâcuaß cuukub sut.


Και ελυπηθη ο Δαβιδ, οτι ο Κυριος εκαμε χαλασμον εις τον Ουζα και εκαλεσε το ονομα του τοπου Φαρες-ουζα, εως της ημερας ταυτης. 	 Cßajoß nak quirahoß xchßôl laj David xban nak li Kâcuaß quixrak xyußam laj Uza. Li naßajej aßan Pérez-uza queßxqßue chokß xcßabaß toj chalen anakcuan.


Δια τουτο εισερχομενος εις τον κοσμον, λεγει Θυσιαν και προσφοραν δεν ηθελησας, αλλ' ητοιμασας εις εμε σωμα 	 Jo'can nak li Kâcua' Jesucristo, nak ac châlc re sa' ruchich'och', quixye re li Acuabej Dios: Lâin ninnau nak lâat inc'a' nacacuaj lix quiq'uel li mayej xul. Inc'a' nacuulac châcuu li c'a'ak re ru chi mayejil. Jo'can nak tinâq'ue chi tz'ejcualoc'.


εφανη ευλογον εις ημας, συνελθοντας ομοθυμαδον, να εκλεξωμεν ανδρας και να πεμψωμεν προς εσας μετα των αγαπητων ημων Βαρναβα και Παυλου, 	 Jo'can nak xkach'utub kib ut xkac'ûb ru nak takasic' ruheb li ani takatakla êriq'uin chirixeb laj Bernabé ut laj Pablo, li rarôqueb kaban.


τωρα λοιπον διαμοιρασον την γην ταυτην εις κληρονομιαν εις τας εννεα φυλας και εις το ημισυ της φυλης του Μανασση. 	 Li chßochß aßin tâjeqßui reheb li belêb xtêpaleb laj Israel ut li yijach lix têpal li ralal xcßajol laj Manasés.—


Τωρα λοιπον δεν με απεστειλατε εδω σεις, αλλ' ο Θεος και με εκαμε πατερα εις τον Φαραω και κυριον παντος του οικου αυτου και αρχοντα πασης της γης Αιγυπτου. 	 Mâcuaß êban lâex nak cuanquin arin. Aß li Kâcuaß Dios quinixtakla chak arin re nak tinchßolob xyâlal chiru laj faraón. Li Kâcuaß Dios quixkßaxtesi saß cuukß chixjunil li cßaßru cuan re laj faraón ut lâin ajcuiß quin-oc chokß acuabej re chixjunil li tenamit Egipto.


Και ειπεν ο Ελισσαιε, Ζη ο Κυριος των δυναμεων, ενωπιον του οποιου παρισταμαι, βεβαιως εαν δεν εσεβομην το προσωπον του Ιωσαφατ βασιλεως του Ιουδα, δεν ηθελον επιβλεψει προς σε, ουδε ηθελον σε ιδει, 	 Li profeta Eliseo quixye re: —Saß xcßabaß li yoßyôquil Dios li nincßanjela ru, lâin ninye êre cui ta incßaß ninqßue saß xnakß cuu li rey Josafat li cuan êrochben incßaß raj tinâtinak êriqßuin chi moco texintenkßa.


Και παντα τα δενδρα του αγρου θελουσι γνωρισει, οτι εγω ο Κυριος εταπεινωσα το δενδρον το υψηλον, υψωσα το δενδρον το ταπεινον, κατεξηρανα το δενδρον το χλωρον, και εκαμον το δενδρον το ξηρον να αναθαλλη. Εγω ο Κυριος ελαλησα και εξετελεσα. 	 Chixjunileb li cheß li cuanqueb saß li qßuicheß teßxnau nak lâin nintßaneb li cheß li najt xteram ut ninqßue chi qßuîc li cocß rokeb. Lâin ninchakihobresiheb li cheß li rax ru ut ninqßueheb chi raxocß li chaki. Lâin li Kâcuaß quinyehoc re aßin ut lâin ninbânu li cßaßru ninye.—


Και δεν θελετε ομνυει εις το ονομα μου ψευδως και δεν θελεις βεβηλονει το ονομα του Θεου σου. Εγω ειμαι ο Κυριος. 	 Mêbânu li juramento saß incßabaß lâin chi mâcßaß rajbal. Cui têbânu chi joßcan têmux ru lin cßabaß. Lâin lin Kâcuaß xinyehoc re aßin.


Και εκοιμηθη παρα τους ποδας αυτου εως πρωι και εσηκωθη πριν διακρινη ανθρωπος ανθρωπον. Και εκεινος ειπεν, Ας μη γνωρισθη οτι ηλθεν η γυνη εις το αλωνιον. 	 Ut lix Rut quixnumsi li kßojyîn aran chi rok laj Booz. Ut cuulajak chic nak toj mâjiß nacutanoß quicuacli lix Rut. Laj Booz incßaß quiraj nak tânaßekß nak quicuar jun li ixk saß li naßajej bar nequeßrisi cuiß rix li cebada.


του Ματταθιου, του Αμως, του Ναουμ, του Εσλι, του Ναγγαι, 	 Laj José, a'an li ralal laj Matatías. Ut laj Matatías, a'an li ralal laj Amós. Ut laj Amós, a'an li ralal laj Nahum. Ut laj Nahum, a'an li ralal laj Esli. Ut laj Esli, a'an li ralal laj Nagai.


καμετε πληρη την χαραν μου, να φρονητε το αυτο, εχοντες την αυτην αγαπην, οντες ομοψυχοι και ομοφρονες, 	 Anakcuan nintz'âma ajcui' chêru nak junajak taxak êch'ôl re nak junelic sahak sa' inch'ôl êriq'uin. Cherahak êrib chi ribil êrib ut chexcuânk sa' xyâlal chi ribil êrib ut junajak taxak lê c'a'ux.


αφησατε το εργον τουτου του οικου του Θεου ο επαρχος των Ιουδαιων και οι πρεσβυτεροι των Ιουδαιων ας οικοδομησωσι τον οικον τουτον του Θεου εν τω τοπω αυτου. 	 Canabomak li cuînk li nataklan saß xbêneb joßqueb ajcuiß li nequeßcßamoc be saß xyânkeb riqßuin li cßanjel li yôqueb chixbânunquil. Canabomakeb re nak teßxyîb lix templo li Dios saß lix naßaj li quicuan cuiß junxil.


Το να καταπατη τις υπο τους ποδας αυτου παντας τους δεσμιους της γης. 	 Li Kâcuaß incßaß nacuulac chiru nak teßrahobtesîk li cuanqueb rubel xcuanquil jalan tenamit.


Λεγων, εις σε θελω δωσει την γην Χανααν, μεριδα της κληρονομιας σας. 	 Quixye reheb chi joßcaßin, “Lâin tinqßue êre li naßajej Canaán. Lâex tex-êchanînk re chi junaj cua,” chan li Dios.


Ουδεις ειναι τοσον τολμηρος ωστε να εγειρη αυτον και τις δυναται να σταθη εμπροσθεν εμου; 	 Nak nequeßxchikß xjoskßil li xul Leviatán, cßajoß nak najoskßoß. Mâ ani naru naxcol rib chiru. ¿Ma cuan ta biß junak târûk tixcol rib chicuu lâin?


Ο απλους πιστευει εις παντα λογον ο δε φρονιμος προσεχει εις τα βηματα αυτου. 	 Li incßaß naxnau cßoxlac naxpâb chixjunil li nayeheß re. Abanan li naxnau cßoxlac naxqßue retal chi us li cßaßru naxbânu.


Διοτι καθως επλησιασαν εις τον οικον του Μιχαια, εγνωρισαν την φωνην του νεου του Λευιτου και εστραφησαν εκει και ειπον προς αυτον, Τις σε εφερεν ενταυθα; και συ τι καμνεις εν τω τοπω τουτω; και δια τι εισαι ενταυθα; 	 Nak yôqueb chi nachßoc riqßuin li rochoch laj Micaía, queßrabi nak yô chi âtinac li sâj cuînk. Queßxqßue retal nak aßan aj Leví xban li râtinobâl. Nak queßcuulac queßxye re: —¿Cßaßru yôcat arin? ¿Ani xcßamoc chak âcue arin? ¿Cßaßru aj e nak cuancat arin? chanqueb.


Ιδοντες δε οι περι αυτον τι εμελλε να γεινη, ειπον προς αυτον Κυριε, να κτυπησωμεν με την μαχαιραν; 	 Ut li cuanqueb rochben que'ril li c'a'ru yô chixbânunquil ut que'xpatz' re: -Kâcua', ¿ma takaq'ueheb chi ch'îch'? chanqueb.


Και δεν θελετε μολυνει την γην εις την οποιαν κατοικειτε διοτι το αιμα αυτο μολυνει την γην και η γη δεν δυναται να καθαρισθη απο του αιματος του εκχυθεντος επ' αυτης, ειμη δια του αιματος εκεινου οστις εχυσεν αυτο. 	 Mêmux ru li naßajej li texcuânk cuiß. Li camsînc naxmux ru li chßochß. Caßaj cuiß târûk xtojbal rix li mâc nak tâcamsîk li xcamsin. Ut li chßochß tâcanâk chi incßaß chic muxbil ru.Mêmux ru li naßajej li texcuânk cuiß xban nak lâin li Kâcuaß tincuânk aran. Lâin tincuânk êriqßuin lâex aj Israel, chan li Dios.


Και η γη η ηφανισμενη θελει γεωργηθη, αντι να κηται ηφανισμενη ενωπιον παντος διαβαινοντος. 	 Nak queßnumeß li cristian junxil queßxqßue retal nak mâcßaß cuan chi saß li naßajej. Abanan tâcßanjelak cuißchic li naßajej.


Δεομαι, Κυριε, ενθυμηθητι τωρα, πως περιεπατησα ενωπιον σου εν αληθεια και εν καρδια τελεια και επραξα το αρεστον ενωπιον σου. Και εκλαυσεν ο Εζεκιας κλαυθμον μεγαν. 	 —Lâin nintzßâma châcuu, at Kâcuaß Dios, chijulticokß taxak âcue nak lâin xincßanjelac châcuu chi anchal inchßôl ut xinbânu li us joß nacuulac châcuu, chan. Ut quiyâbac chi kßaxal ra saß xchßôl.


Και παν δεκατον βοων και προβατων, παντος ζωου διαβαινοντος υποκατωθεν της ραβδου, το δεκατον θελει εισθαι αγιον εις τον Κυριον. 	 Li junjûnk saß xlajêtkil li quetômk, usta cuacax usta carner, re li Kâcuaß. Nak yô rajlanquileb li xul, li junjûnk saß xlajêtkil re li Kâcuaß.


Και παλιν κυψας κατω εγραφεν εις την γην. 	 Ut quixxulub rib ut qui-oc cui'chic chi tz'îbac chiru ch'och'.


Αλλα κατεφρονειτε πασας τας συμβουλας μου και τους ελεγχους μου δεν εδεχεσθε 	 Quetzßektâna ban lê naßleb li quinqßue. Incßaß queraj xcßulbal lê kßusbal.


Παντες οι ποταμοι υπαγουσιν εις την θαλασσαν, και η θαλασσα ποτε δεν γεμιζει εις τον τοπον οθεν ρεουσιν οι ποταμοι, εκει παλιν επιστρεφουσι, δια να υπαγωσι. 	 Ut eb li nimaß nequeßbêc rok ut nequeßxic saß li palau. Abanan li palau incßaß nanujac xbaneb. Li bar nequeßnumeß cuiß rajlal, aran cuißchic nequeßnumeß li haß.


Εφωναξε λοιπον ο Ιησους, διδασκων εν τω ιερω, και ειπε Και εμε εξευρετε και ποθεν ειμαι εξευρετε και απ' εμαυτου δεν ηλθον, αλλ' ειναι αληθινος ο πεμψας με, τον οποιον σεις δεν εξευρετε 	 Nak li Jesús yô chixch'olobanquil lix yâlal sa' li templo, quixye chi cau xyâb xcux: -Yâl nak nequenau cuu. Ut nequenau bar intenamit. Abanan inc'a' nequenau chi tz'akal bar xinchal chak. Lâin inc'a' xintakla chak cuib yal injunes. Li Dios, li tîc xch'ôl, a'an li xtaklan chak cue. Lâex inc'a' nequenau ru a'an.


Μνησθητι ποσον βραχυς ειναι ο καιρος μου, εν τινι ματαιοτητι εποιησας παντας τους υιους των ανθρωπων. 	 Chijulticokß taxak âcue nak lâo moco najt ta nococuan saß ruchichßochß xban nak yal cuînko. Ac joßcan nak coâyîb.


Και ενω αυτος ητο εν Βηθανια εν τη οικια Σιμωνος του λεπρου, και εκαθητο εις την τραπεζαν, ηλθε γυνη εχουσα αλαβαστρον μυρου ναρδου καθαρας πολυτιμου, και συντριψασα το αλαβαστρον, εχυσε το μυρον επι της κεφαλης αυτου. 	 Li Jesús cuan aran Betania sa' rochoch laj Simón li saklep rix. Chunchu sa' mêx nak quichal jun li ixk. Cuan chak jun ch'ina botella sununquil ban riq'uin. Lix na'aj li ban a'an yîbanbil riq'uin châbil pec alabastro xc'aba' ut li sununquil ban a'an nardo xc'aba' ut k'axal terto xtz'ak. Li ixk quixtok xcux li ch'ina botella ut quixq'ue li ban sa' xjolom li Jesús.


Οι κατοικοι της Σιδωνος και Αρβαδ ησαν οι κωπηλαται σου οι σοφοι σου, Τυρος, οι οντες εν σοι, αυτοι ησαν οι κυβερνηται των πλοιων σου. 	 Eb li nequeßchßeßoc re li cheß li naberesin re li jucub queßchal chak saß eb li tenamit Sidón ut Arvad. Eb li cuînk aj Tiro li cuanqueb xnaßleb, aßaneb li nequeßjaloc re lix be.


και εαν ζητηση οψαριον, μηπως θελει δωσει εις αυτον οφιν; 	 Ut nak tixpatz' junak xcar re, ¿ma c'anti' ta bi' tixq'ue re?


Και εσανιδωσε τους τοιχους του οικου εσωθεν με σανιδας κεδρινας, απο του εδαφους του οικου εως των τοιχων της στεγης με ξυλον εσκεπασεν αυτα εσωθεν και εσκεπασε το εδαφος του οικου με σανιδας πευκινας. 	 Queßxtzßap li tzßac chi saß riqßuin li tzßalam cheß chacalteß. Quiticla saß chßochß ut quicuulac toj saß li tzßamba. Ut chiru li chßochß queßxqßue li tzßalam cheß ciprés.


Ταυτα ειναι τα διαταγματα και αι κρισεις, τα οποια θελετε προσεχει να εκτελητε, εν τη γη την οποιαν Κυριος ο Θεος των πατερων σου διδει εις σε δια να κληρονομησης αυτην, πασας τας ημερας τας οποιας ζητε επι της γης. 	 Aßaneb aßin li chakßrab ut lê taklanquil li tento têbânu nak cuânkex saß li naßajej li tixqßue êre li Kâcuaß lix Dioseb lê xeßtônil yucuaß. Chebânu li cßaßru naxye saß li chakßrab aßin joß najtil texcuânk saß li naßajej li tixqßue êre li Kâcuaß.


Αλλ' ο Παυλος ειπε προς αυτους Αφου εδειραν ημας δημοσια χωρις να καταδικασθωμεν, ανθρωπους Ρωμαιους οντας, εβαλον εις φυλακην και τωρα μας εκβαλλουσι κρυφιως; ουχι βεβαιως, αλλ' αυτοι ας ελθωσι και ας μας εκβαλωσιν. 	 Laj Pablo quixye reheb: -Inc'a'. Xosaq'ue' chiruheb li tenamit chi mâji' que'xrak âtin sa' kabên. Xoe'xq'ue sa' tz'alam usta lâo aj Roma. Ut anakcuan, te'raj toe'risi chi mukmu. Inc'a' naru chi jo'can. Châlkeb ban a'an ut choe'risihak, chan.


Και οτε εσπερνεν ο Ισραηλ, ανεβαινον οι Μαδιανιται και οι Αμαληκιται και οι κατοικοι της ανατολης και ηρχοντο εναντιον αυτου 	 Rajlal nak eb laj Israel yôqueb chi âuc, eb laj Madián, ut eb laj Amalec rochbeneb li cuanqueb saß li oriente queßxjunaji ribeb, ut queßcôeb chi pletic riqßuineb laj Israel.


Ως ερρινον χρυσουν εις χοιρου μυτην, ουτω γυνη ωραια χωρις φρονησεως. 	 Lix chßinaßusal li ixk li mâcßaß xnaßleb, aßan chanchan jun li argolla oro li qßuebil chi rußuj junak li âk.


Και εξηλθε Δεινα η θυγατηρ της Λειας, την οποιαν εγεννησεν εις τον Ιακωβ, δια να ιδη τας θυγατερας του τοπου. 	 Lix Dina aßan lix rabin laj Jacob riqßuin lix Lea. Lix Dina cô chirulaßaninquileb li xkaßal saß li tenamit re nak tixnauheb ru.


Τοτε ειπε προς εμε, Υιε ανθρωπου, βλεπεις συ τι καμνουσιν ουτοι; τα μεγαλα βδελυγματα, τα οποια ο οικος Ισραηλ καμνει εδω, δια να απομακρυνθω απο των αγιων μου; πλην στρεψον ετι, θελεις ιδει μεγαλητερα βδελυγματα. 	 Ut li chanchan cuînk quixye cuißchic cue: —At ralal cuînk, ¿ma nacaqßue retal li cßaßru yôqueb chixbânunquil eb li ralal xcßajol laj Israel? Xban li mâusilal li nequeßxbânu yôqueb chicuisinquil saß lin templo. Ut toj cuan cuißchic li cßaßak re ru numtajenak xyibal ru li toj tâcuil, chan.


Τωρα λοιπον, δεομαι σου, ας μεινη ο δουλος σου αντι του παιδιου δουλος εις τον κυριον μου, το δε παιδιον ας αναβη μετα των αδελφων αυτου 	 Xban aßan tintzßâma châcuu nak tinâcßul chokß rêkaj laj Benjamín. Lâin tincanâk chokß âmôs. Bânu usilal, canab chi xic laj Benjamín chirixeb li ras.¿Chan ta cuiß ru nak tinxic riqßuin lin yucuaß cui mâ anihak chic laj Benjamín chicuix? Incßaß tincuy rilbal inyucuaß nak cßajoßak xrahil saß xchßôl, chan laj Judá re laj José.


Η οδος του αφρονος ειναι ορθη εις τους οφθαλμους αυτου ο δε ακουων συμβουλας ειναι σοφος. 	 Li ani mâcßaß xnaßleb naxcßoxla nak us yô chixbânunquil. Abanan li cuan xnaßleb naxqßue saß xchßôl li naßleb naqßueheß re.


Ιερουσαλημ, η ωκοδομημενη ως πολις συνηρμοσμενη ομου. 	 Jerusalén queßxyîb joß jun tzßakal tenamit yîbanbil chi us re nak chixjunileb teßxchßutub ribeb aran chixlokßoninquil li Kâcuaß.


Και ειπεν η Ρεβεκκα προς τον Ισαακ, Αηδιασα την ζωην μου εξ αιτιας των θυγατερων του Χετ εαν ο Ιακωβ λαβη γυναικα εκ των θυγατερων του Χετ, καθως ειναι αυται εκ των θυγατερων της γης ταυτης, τι με ωφελει να ζω; 	 Joßcan nak lix Rebeca cô chi âtinac riqßuin laj Isaac ut quixye re: —Lâin xintitzß xbaneb li rixakil laj Esaú. Eb aßan aj hitita. Cui laj Jacob naxcßam junak li ixk aj hitita chokß rixakil, ¿cßaßru aj e nak cuânkin arin? Us raj nak tincâmk, chan lix Rebeca re laj Isaac.


Και ειπον προς αυτον οι πρεσβυτεροι της Ιαβεις, Δος εις ημας επτα ημερων αναβολην, δια να αποστειλωμεν μηνυτας εις παντα τα ορια του Ισραηλ και τοτε, εαν δεν ηναι τις να μας σωση, θελομεν εξελθει προς σε. 	 Eb li nequeßtaklan aran Jabes queßxye re: —Oybenihomak cuukubak cutan re nak takataklaheb li katakl riqßuineb chixjunileb laj Israel. Cui mâ ani nachal chi coloc ke, lâo takakßaxtesi kib rubel êcuanquil, chanqueb.


Εν ημερα θλιψεως μου θελω σε επικαλεισθαι, διοτι θελεις μου εισακουει. 	 Nak cuanquin saß raylal, nintzßâma intenkßanquil châcuu ut lâat nacattenkßan cue.


λαλησον τωρα εις τα ωτα του λαου, και ας ζητηση πας ανηρ παρα του γειτονος αυτου, και πασα γυνη παρα της γειτονος αυτης, σκευη αργυρα, και σκευη χρυσα. 	 Anakcuan tâyeheb re laj Israel nak xicakeb chixtzßâmanquil li cßaßak re ru yîbanbil riqßuin oro ut plata. Eb li cuînk teßxtzßâma riqßuineb li rech cuînkilal ut joßcan ajcuiß li ixk teßxtzßâma riqßuin li rech ixkilal, chan li Dios.


οσακις ηθελον αμβλυνθη αι σκαπαναι και αι δικελλαι και τα τρικρανα και αι αξιναι αυτων και δια να οξυνωσι τα βουκεντρα αυτων. 	 Queßxtoj cuib chi tumin plata re nak tâqßuehekß xkßesnal lix chßîchßeb re becoc chßochß ut li asaron. Ut queßxtoj jun chi tumin plata re tâqßuehekß xkßesnal li mâl ut li chßîchß.


Τοτε ο Δανιηλ, του οποιου το ονομα ητο Βαλτασασαρ, εμεινεν εκστατικος εως μιας ωρας, και οι διαλογισμοι αυτου εταραττον αυτον. Ο βασιλευς ελαλησε και ειπε, Βαλτασασαρ, ας μη σε ταραττη το ενυπνιον η η ερμηνεια αυτου. Ο Βαλτασασαρ απεκριθη και ειπε, Κυριε μου, το ενυπνιον ας επελθη επι τους μισουντας σε και η ερμηνεια αυτου επι τους εχθρους σου. 	 Tojoßnak laj Daniel, li nayeman Beltsasar re, quisach xchßôl ut caßchßin chic mâ jun ôr mem quicana ut yô chi cßoxlac. Li rey quixye re: —At Beltsasar, matcßoxlac chirix lin matcß chi moco tatxucuak xban li naxye, chan. Laj Daniel quichakßoc ut quixye: —Kâcuaß, li cßaßru naxye lâ matcß, us raj cui chirixeb ta li xicß nequeßiloc âcue ut mâcuaß raj châcuix lâat.


Και εκειθεν ηλθον εις Βηρ τουτο ειναι το φρεαρ, περι του οποιου ειπε Κυριος προς τον Μωυσην, Συναξον τον λαον, και θελω δωσει υδωρ εις αυτους. 	 Nak queßel chire li nimaß Arnón, queßcôeb cuan cuiß li becbil haß Beer. Nak cuanqueb cuan cuiß li becbil haß aßin li Kâcuaß quixye re laj Moisés nak tixchßutubeb laj Israel ut tixqßue lix haßeb, chan.


Μετα τα πραγματα ταυτα εγεινε λογος Κυριου προς τον Αβραμ εν οραματι, λεγων, Μη φοβου, Αβραμ εγω ειμαι ο υπερασπιστης σου, ο μισθος σου θελει εισθαι πολυς σφοδρα. 	 Chanchan matqßuec yô laj Abram nak li Dios quixcßutbesi rib chiru saß visión. Li Dios quixye re: —Matxucuac, Abram, xban nak lâin tin-ilok âcue. Kßaxal numtajenak lâ kßajcâmunquil tinqßue, chan li Dios.


και Μοσα εγεννησε τον Βινεα Ραφα, υιος τουτου Ελεασα, υιος τουτου Ασηλ, υιος τουτου. 	 Laj Mosa, aßan lix yucuaß laj Bina. Laj Bina, aßan lix yucuaß laj Rafa. Laj Rafa, aßan lix yucuaß laj Elasa. Ut laj Elasa, aßan lix yucuaß laj Azel.


Διοτι τουτο ειναι το δευτερον ετος της πεινης επι της γης και μενουσιν ακομη πεντε ετη, εις τα οποια δεν θελει εισθαι ουτε αροτριασις ουτε θερισμος. 	 Ac xnumeß cuib chihab li cueßej ut toj ôb chihab chic tâcuânk. Ut incßaß tâuxmânk li âuc, ut mâcßaßak ajcuiß li acuîmk.


Ελεγε δε και προς εκεινον, οστις προσεκαλεσεν αυτον. Οταν καμνης γευμα η δειπνον, μη προσκαλει τους φιλους σου μηδε τους αδελφους σου μηδε τους συγγενεις σου μηδε γειτονας πλουσιους, μηποτε και αυτοι σε αντικαλεσωσι, και γεινη εις σε ανταποδοσις. 	 Ut quixye ajcui' li Jesús re laj êchal cab: -Nak tatq'uehok chi tzacânc, malaj ut tâbânu junak nink'e, moco ca'aj cui' ta lâ cuamîg tâbokeb, chi moco ca'aj cui' eb lâ cuas ut eb lâ cuîtz'in, chi moco ca'aj cui' lâ cuech'alal, chi moco ca'aj cui' lâ cuech cabal li biomeb, xban nak eb a'an naru te'xbânu ajcui' jun nink'e ut tate'xbok ut te'xq'ue rêkaj châcuu.


Ο δε αρχων των σωματοφυλακων ενεπιστευθη αυτους εις τον Ιωσηφ και ουτος υπηρετει αυτους ησαν δε καιρον τινα εν τη φυλακη 	 Laj ilol tzßalam quixkßaxtesiheb saß rukß laj José re nak aßan chic tâilok reheb. Ut najt queßcuan chi prêxil.


η ως εξαμβλωμα κεκρυμμενον δεν ηθελον υπαρχει, ως βρεφη μη ιδοντα φως. 	 ¿Cßaßut nak incßaß quincam chi toj mâjiß nacuulac xkßehil inyoßlajic, joß nequeßxcßul li cßulaßal li incßaß nequeßiloc cutan?


Και εξεδοθη διαταγη παρ' εμου, και ηρευνησαν και ευρηκαν οτι η πολις αυτη εκ παλαιου χρονου επαναστατει εναντιον των βασιλεων, και γινονται εν αυτη στασεις και συνωμοσιαι 	 Ut xinqßue li chakßrab nak teßxsicß saß li hu joß xeye. Xkatau nak najter li tenamit aßan aj kßetoleb âtin. Queßxkßet li râtineb li rey ut queßnumta saß xbêneb.


Πολλα δε σημεια και τερατα εγινοντο εν τω λαω δια των χειρων των αποστολων και ησαν ομοθυμαδον απαντες εν τη στοα του Σολομωντος. 	 Rajlal neque'xch'utub ribeb sa' xmu li templo chixjunileb laj pâbanel cuan cui' li oquebâl Salomón xc'aba'. Nabal li milagro que'xbânu eb li apóstol ut nabal li sachba ch'ôlej.


Επιστρεψον ημας, Θεε της σωτηριας ημων, και καταπαυσον τον καθ' ημων θυμον σου. 	 Choâcßam cuißchic âcuiqßuin, at Kâcuaß, at aj Colol ke. Ut chiêlk taxak chi junaj cua lâ joskßil saß kabên.


Μη εξελθητε εις τον αγρον και εν οδω μη περιπατειτε διοτι η ρομφαια του εχθρου ειναι τρομος πανταχοθεν. 	 Mexxic saß be chi moco texxic saß xnaßaj lê racuîmk xban nak xiu xiu yalak bar. Eb li xicß nequeßiloc ke cuanqueb xchßîchß saß rukßeb, chanqueb.


Εαν λοιπον εχης εμε κοινωνον, δεχθητι αυτον ως εμε. 	 Lâat nacanau nak lâin âcuech aj c'anjelil. Jo'can nak chac'ulak laj Onésimo jo' nak niquinâc'ul lâin.


Αλλ' εαν καθαρισθη απο της ρευσεως αυτης, τοτε θελει αριθμησει εις εαυτην επτα ημερας, και μετα ταυτα θελει εισθαι καθαρα. 	 Nak acak xrakeß xcßulbal lix yajel re li po, li ixk târoybeni cuukub cutan ut chirix aßan incßaß chic muxbil ru.


Και ειπε προς αυτον, δεν θελω ελθει αλλα θελω επιστρεψει εις την γην μου και εις την γενεαν μου. 	 Laj Hobab quichakßoc ut quixye: —Lâin incßaß tinxic chêrix. Lâin tinsukßîk saß lin tenamit cuanqueb cuiß li cuechßalal, chan.


και Βακβακαρ, Ερες και Γαλαλ και Ματθανιας ο υιος του Μιχα, υιου του Ζιχρι, υιου του Ασαφ 	 Ut queßcuan ajcuiß laj Bacbacar, laj Heres, laj Galal, laj Matanías li ralal laj Micaía. Laj Micaía, aßan li ralal laj Zicri. Laj Zicri, aßan li ralal laj Asaf.


και τα ασταχυα τα λεπτα κατεπιον τα επτα ασταχυα τα καλα και ειπον ταυτα προς τους μαγους, αλλα δεν ητο ουδεις οστις να μοι εξηγηση αυτα. 	 Ut li cuukub chîj chi trigo li châbil queßcßuxeß xbaneb li chaki. Lâin xinserakßi reheb laj kße. Abanan mâ jun xtaßoc re cßaßru xyâlal lin matcß, chan laj faraón.


Αι δε λοιπαι πραξεις του Εζεκιου και παντα τα κατορθωματα αυτου, και τινι τροπω εκαμε το υδροστασιον και το υδραγωγειον και εφερε το υδωρ εις την πολιν, δεν ειναι γεγραμμενα εν τω βιβλιω των χρονικων των βασιλεων του Ιουδα; 	 Chixjunil li quixbânu laj Ezequías nak cuan saß xcuanquil chokß rey, tzßîbanbil retalil saß li hu Crónicas li tzßîbanbil cuiß retalil li quilajeßxbânu lix reyeb laj Judá. Tzßîbanbil ajcuiß retalil chanru nak quixyîb li pila ut li rok haß li quinumeß cuiß li haß saß li tenamit.Ut laj Ezequías quicam ut coxtauheb lix xeßtônil yucuaß. Ut aß chic laj Manasés li ralal qui-oc chokß rey chokß rêkaj.


Πολλοι λοιπον εκ των Ιουδαιων, οιτινες ειχον ελθει εις την Μαριαν και ειδον οσα εκαμεν ο Ιησους, επιστευσαν εις αυτον. 	 Ut nabaleb laj judío li cuanqueb rochben lix María que'xpâb li Jesús nak que'ril li milagro li quixbânu.


μη γενοιτο εις εμε παρα Κυριου, να επιβαλω την χειρα μου επι τον κεχρισμενον του Κυριου λαβε ομως τωρα, παρακαλω, το δορυ το προς την κεφαλην αυτου και το αγγειον του υδατος, και ας αναχωρησωμεν. 	 Li Kâcuaß Dios taxak chitenkßânk cue re nak incßaß tinbânu raylal re li sicßbil ru xban li Dios. Anakcuan takacßam chikix lix lâns li cuan saß xjolom ut takacßam ajcuiß lix su li cuan haß chi saß, chan laj David.


τον χορταζοντα εν αγαθοις το γηρας σου η νεοτης σου ανανεουται ως του αετου. 	 Aßan naxcßojob inchßôl ut naxqßue cue li cßaßru us chokß cue. Tixqßue inmetzßêu joß xmetzßêuheb li toj sâjeb ut joß xmetzßêu li tßiu.


Ματαιος ο ιππος προς σωτηριαν και δια της πολλης αυτου δυναμεως δεν θελει σωσει. 	 Junak cacuây usta kßaxal cau rib, incßaß naru naxcol laj êchal re.


Και ο Θεος, οστις κατωκισε το ονομα αυτου εκει, ας εξολοθρευση παντα βασιλεα και λαον, οστις εκτεινη την χειρα αυτου δια να παραλλαξη τι, ωστε να καταστρεψη τουτον τον οικον του Θεου τον εν Ιερουσαλημ. Εγω ο Δαρειος εξεδωκα την διαταγην ας εκτελεσθη ταχεως. 	 Aß taxak li Dios, li quisicßoc ru Jerusalén chokß xnaßaj, aßan taxak chisachok ruheb li rey malaj ut li tenamit li teßraj chßißchßißînc malaj ut teßraj xsachbal ru lix templo li Dios. Lâin, li rey Darío, xinqßue li chakßrab aßin. Ut chi-uxmânk chi junpât joß xinye.—


απο τριακοντα ετων και επανω εως πεντηκοντα ετων θελεις απαριθμησει αυτους παντας τους εισερχομενους εις το ταγμα, δια να καμνωσιν εργασιας εν τη σκηνη του μαρτυριου. 	 Tâcuajla chixjunileb li cuînk li cuan lajêb xcaßcßâl chihab reheb joß eb ajcuiß li ac numenakeb lajêb xcaßcßâl chihab toj tâcuulak lajêb roxcßâl chihab. Aßaneb li teßoc chi cßanjelac saß li tabernáculo.


Αυται ειναι αι διαιρεσεις των πυλωρων μεταξυ των υιων Κορε και μεταξυ των υιων Μεραρι. 	 Joßcaßin nak queßjachîc ruheb saß li cßanjel. Eb li ralal xcßajoleb laj Coré ut laj Merari, aßaneb li queßcßacßalen reheb li oquebâl re li templo.


Και ιδων αυτην ο Κυριος, εσπλαγχνισθη δι' αυτην και ειπε προς αυτην Μη κλαιε 	 Nak li Kâcua' Jesús quiril li xna' li camenak, quiril xtok'obâl ru ut quixye re: -Matyâbac, chan.


Και επειδη δεν επειθετο, ησυχασαμεν ειποντες Ας γεινη το θελημα του Κυριου. 	 Lâo inc'a' coru chixjalbal ru lix c'a'ux laj Pablo. Jo'can nak mâc'a' chic kaye re. Chi-uxk ta jo' naraj li Kâcua', chanco.


Δεν υπαρχει ομοιος σου, Κυριε εισαι μεγας και μεγα το ονομα σου εν δυναμει. 	 At Kâcuaß, kßaxal nim lâ cuanquil. Mâ ani juntakßêt âcuiqßuin. Nim xcuanquil lâ cßabaß ut kßaxal lokß.


Και προσεταξα εις εσας κατ' εκεινον τον καιρον, λεγων, Κυριος ο Θεος σας εδωκεν εις εσας την γην ταυτην να κυριευσητε αυτην θελετε περασει ωπλισμενοι ενωπιον των αδελφων σας των υιων Ισραηλ, παντες οι ανδρες οι δυνατοι 	 Saß li cutan aßan lâin quinye êre, Li Kâcuaß li kaDios xqßue êre li naßajej aßin re texcuânk cuiß. Cauresihomakeb li cauheb xchßôl chi pletic ut taklahomakeb jun pacßal li nimaß Jordán re xtenkßanquileb li jun chßol chic laj Israel chixcolbal rix lix naßajeb.


απεστειλεν ο Θοει Ιωραμ, τον υιον αυτου, προς τον βασιλεα Δαβιδ, δια να χαιρετηση αυτον και να ευλογηση αυτον, οτι κατεπολεμησε τον Αδαδεζερ και επαταξεν αυτον διοτι ο Αδαδεζερ ητο πολεμιος του Θοει. Και εφερεν ο Ιωραμ μεθ' εαυτου σκευη αργυρα και σκευη χρυσα και σκευη χαλκινα 	 Joßcan nak laj Toi quixtakla laj Joram li ralal re nak tixqßue xsahil xchßôl laj David ut tââtinak riqßuin saß xyâlal. Laj Toi quipletic nabal sut riqßuin laj Hadad-ezer. Joßcan nak quisahoß xchßôl nak laj David quinumta saß xbêneb. Ut quixtakla lix mâtan laj David yîbanbil riqßuin oro, plata ut bronce.


Διοτι κατα τι υπερβαινει ο σοφος τον αφρονα; κατα τι ο πτωχος, αν και εξευρη να περιπατη εμπροσθεν των ζωντων; 	 ¿Ma kßaxal us ta biß cuanqueb li cristian li cuanqueb xnaßleb chiruheb li mâcßaßeb xnaßleb? Ut, ¿ma kßaxal us ta biß cuanqueb li nebaß xban nak xeßxnau cuânc saß xyânkeb li cuanqueb saß ruchichßochß?


Τα προβατα μου περιεπλανωντο επι παν ορος και επι παντα λοφον υψηλον, και επι παν το προσωπον της γης ησαν διεσκορπισμενα τα προβατα μου, και δεν υπηρχεν ο ερευνων ουδε ο ζητων. 	 Eb lin carner yôqueb chixbeninquil ribeb yalak bar saß eb li tzûl ut saß eb li xbên bol. Ut saß chixjunil li ruchichßochß queßjeqßuîc ruheb. Ut mâ ani quisicßoc reheb ut mâ ani quipatzßoc reheb.


Οι δουλοι, υπακουετε εις τους κατα σαρκα κυριους σας μετα φοβου και τρομου εν απλοτητι της καρδιας σας ως εις τον Χριστον, 	 Ex aj c'anjel, chex-abînk chiruheb lê patrón arin sa' ruchich'och'. Chexc'anjelak chiruheb chi anchal êch'ôl ut sa' xyâlal jo' nak nequexc'anjelac chiru li Cristo.


Αυτος εποιησε την γην δια της δυναμεως αυτου, εστερεωσε την οικουμενην εν τη σοφια αυτου, και εξετεινε τους ουρανους εν τη συνεσει αυτου. 	 Li Kâcuaß Dios, aßan li quiyîban re li ruchichßochß riqßuin xnimal xcuanquil. Riqßuin lix naßleb quixyîb li ruchichßochß saß xnaßaj ut quixyîb ajcuiß li choxa.


Και θελουσι καμει το εφοδ εκ χρυσιου, εκ κυανου και πορφυρου, εκ κοκκινου και βυσσου κεκλωσμενης, εντεχνου εργασιας 	 Li efod li rakß li teßxqßue toj saß xbên, aßan yîbanbilak riqßuin oro, ut riqßuin li nokß azul, li nokß púrpura ut li nokß cak ut li bakbil nokß lino. Teßxqßue lix sahob ru chi châbil xyîbanquil.


ακυρουντες τον λογον του Θεου χαριν της παραδοσεως σας, την οποιαν παρεδωκατε και καμνετε παρομοια τοιαυτα πολλα. 	 Ut cuan nabal chic c'a'ak re ru chi na'lebil nalajêbânu. Riq'uin xbânunquil li najter na'leb canabanbil êre, yôquex chixtz'ektânanquil lix chak'rab li Dios, chan li Jesús reheb.


Και ελθων εκηρυξεν ευαγγελιον ειρηνης εις εσας τους μακραν και εις τους πλησιον, 	 Nak quic'ulun li Cristo sa' ruchich'och' quixch'olob xyâlal li colba-ib li naq'uehoc tuktûquil usilal. Quixch'olob xyâlal chiku lâo aj judío li ac nakanau xyâlal. Ut quixch'olob ajcui' xyâlal chêru lâex li mâcua'ex aj judío li toj mâji' nequenau xyâlal.


Διοτι ειναι ευνουχοι, οιτινες εκ κοιλιας μητρος εγεννηθησαν ουτω, και ειναι ευνουχοι, οιτινες ευνουχισθησαν υπο των ανθρωπων, και ειναι ευνουχοι, οιτινες ευνουχισαν εαυτους δια την βασιλειαν των ουρανων. Οστις δυναται να δεχθη τουτο, ας δεχθη. 	 Cuanqueb cuînk chalen sa' xyo'lajiqueb ac reheb nak inc'a' te'cuânk rixakil, ut cuanqueb yal pok'bileb xbaneb li rech cuînkilal re inc'a' te'cuânk rixakileb, ut cuanqueb cui'chic yal inc'a' neque'xc'ul xch'ôleb nak te'xc'am rixakil xban nak neque'xk'axtesi rib chi c'anjelac chiru li Dios. Li ani târûk tixtau ru lix yâlal a'in, chixtauhak ru, chan li Jesús.


Οι ασεβεις φευγουσιν ουδενος διωκοντος οι δε δικαιοι εχουσι θαρρος ως λεων. 	 Eb li incßaß useb xnaßleb nequeßêlelic usta mâ ani yô chi âlinânc reheb. Abanan eb li tîqueb xchßôl incßaß nequeßxucuac. Cßojcßôqueb ban xchßôl. Chanchaneb li cakcoj.


Ουδεν οπλον κατασκευασθεν εναντιον σου θελει ευοδωθη και πασαν γλωσσαν, ητις ηθελε κινηθη κατα σου, θελεις νικησει εν τη κρισει. Αυτη ειναι η κληρονομια των δουλων του Κυριου και η δικαιοσυνη αυτων ειναι εξ εμου, λεγει ο Κυριος. 	 Mâ jun li chßîchß li quiyîbâc re êpletinquil tixcuy. Lâex têcßut nak aj ticßtißeb li nequeßkßaban êre. Aßan aßin li mâtan li tinqßue êre lâex li nequexcßanjelac chicuu nak texinqßue chi numtâc saß xbêneb li xicß nequeßiloc êre, chan li Kâcuaß.


Επι την λυχνιαν την καθαραν θελει διαθεσει τους λυχνους ενωπιον του Κυριου παντοτε. 	 Tento xcauresinquileb li candil saß xbên li candelero li yîbanbil riqßuin oro re nak junelic lochlôkeb chiru li Kâcuaß.


Υιοι Βενιαμιν, φυγετε μετα σπουδης εκ μεσου της Ιερουσαλημ και ηχησατε σαλπιγγα εν Θεκουε και υψωσατε σημειον εκ πυρος εν Βαιθ-ακκερεμ διοτι κακον προκυπτει απο βορρα και συντριμμος μεγας. 	 Lâex, li ralal xcßajol laj Benjamín, elenkex saß li tenamit Jerusalén re xcolbal êrib. Yâbasihomak lê trompeta aran Tecoa. Cßûbumak junak li xam saß li naßajej Bet-haquerem chokß retalil li nimla raylal ut li sachecß li yô chak chi châlc saß li norte.


24-7 24-7 Και ειπε προς τους ανδρας αυτου, Μη γενοιτο εις εμε παρα Κυριου να καμω το πραγμα τουτο εις τον κυριον μου, τον κεχρισμενον του Κυριου, να επιβαλω την χειρα μου επ' αυτον διοτι ειναι κεχρισμενος του Κυριου. 	 Joßcan nak quixye reheb lix soldado: —Li Kâcuaß taxak tâtenkßânk cue re nak incßaß tinbânu raylal re lin rey. Aßan cuan chokß rey xban nak li Kâcuaß quisicßoc ru, chan.


Και θελουσι λαβει εκ του αιματος και βαλει επι τους δυο παραστατας και επι το ανωφλιον της θυρας των οικιων, οπου θελουσι φαγει αυτο. 	 Têrach xquiqßuel li carner saß xbên li puerta joß ajcuiß saß xcaß pacßalil xcheßel li puerta saß lê rochoch li bar yôkex cuiß chi cuaßac.


Εαν θεληση να διαδικασθη μετ' αυτου δεν δυναται να αποκριθη προς αυτον εν εκ χιλιων. 	 Cui junak cuînk târaj xcuechßinquil li Dios mâmin târûk. Cui li Dios tixpatzß jun milak patzßoc re, li cuînk mâ jun târûk tixsume.


και εσκοτισθη ο ηλιος και εσχισθη εις το μεσον το καταπετασμα του ναου 	 Nak quik'ojyîno' ru li sak'e, lix t'icrul li templo quik'iche' sa' xyi.


και δια να ελευθερωθωμεν απο των παραλογων και πονηρων ανθρωπων διοτι η πιστις δεν υπαρχει εις παντας. 	 Chextijok ajcui' chikix re nak li Dios tâcolok ke chiruheb li cuînk li inc'a' useb xna'lebeb ut neque'bânun re li mâusilal xban nak moco chixjunileb ta neque'pâban re li Dios.


και εκαμε να πεσωσιν εις το μεσον του στρατοπεδου αυτων, κυκλω των σκηνων αυτων. 	 Quixtaklaheb li xul nachß cuanqueb cuiß lix naßajeb. Quilajeßcube chi xjun sutam lix muhebâleb.


Διοτι τοτε απο ημερας εις ημεραν ηρχοντο προς τον Δαβιδ δια να βοηθησωσιν αυτον, εωσου εγεινε στρατοπεδον μεγα, ως στρατοπεδον Θεου. 	 Rajlal cutan yôqueb chi châlc li teßraj oquênc chirix laj David toj retal queßnabaloß lix soldado ut kßaxal cauheb chic rib chi pletic.


Εκειθεν σηκωθεντες εστρατοπεδευσαν εις το περαν του Αρνων, οστις ειναι εν τη ερημω και εξερχεται εκ των οριων των Αμορραιων διοτι ο Αρνων ειναι το οριον του Μωαβ, μεταξυ Μωαβ και Αμορραιων. 	 Nak queßel saß li ru takßa re Zered, queßcôeb jun pacßal li nimaß Arnón saß li naßajej li cuan saß li chaki chßochß nachß riqßuin lix naßajeb laj Moab. Li nimaß Arnón, aßan li nubâl re lix naßajeb laj Moab ut eb laj amorreo.


Διοτι οστις θελει να σωση την ζωην αυτου, θελει απολεσει αυτην και οστις απολεση την ζωην αυτου ενεκεν εμου και του ευαγγελιου, ουτος θελει σωσει αυτην. 	 Li ani tâtz'ektânânk cue re xcolbal lix yu'am arin sa' ruchich'och', tixtz'ek li junelic yu'am. A'ut li naxsach lix yu'am sa' inc'aba' lâin malaj ut sa' xc'aba' li evangelio, a'an târêchani li junelic yu'am.


Οθεν αποστειλαντες εσυναξαν προς εαυτους παντας τους σατραπας των Φιλισταιων και ειπον, Τι θελομεν καμει εις την κιβωτον του Θεου του Ισραηλ; οι δε ειπον, Η κιβωτος του Θεου του Ισραηλ ας μετακομισθη εις Γαθ. Και μετεκομισαν την κιβωτον του Θεου του Ισραηλ. 	 Queßxtakla resil riqßuineb li nequeßtaklan saß xbêneb laj filisteo ut queßxpatzß reheb: —¿Cßaßru takabânu riqßuin lix Lokßlaj Câx lix Dioseb laj Israel? chanqueb. Eb aßan queßchakßoc ut queßxye: —Cßamomak saß li tenamit Gat, chanqueb. Ut queßxcßam li Lokßlaj Câx aran.


Και εκαμεν ετι ο Ιωναθαν τον Δαβιδ να ομοση εις την αγαπην αυτου την προς αυτον διοτι ηγαπα αυτον καθως ηγαπα την ιδιαν αυτου ψυχην. 	 Jun sut chic laj Jonatán quixye nak teßxbânu li juramento xban nak kßaxal cuißchic naxra laj David joß nak naxra rib aßan.


Και προσεκληθησαν οι γραμματεις του βασιλεως εν τω καιρω εκεινω εν τω τριτω μηνι, ουτος ειναι ο μην Σιβαν, την εικοστην τριτην αυτου και εγραφη κατα παντα οσα ο Μαροδοχαιος προσεταξε, προς τους Ιουδαιους και προς τους σατραπας και διοικητας και αρχοντας των επαρχιων των απο Ινδιας εως Αιθιοπιας, εκατον εικοσιεπτα επαρχιων, εις πασαν επαρχιαν κατα το γραφειν αυτης και προς παντα λαον κατα την γλωσσαν αυτου και προς τους Ιουδαιους κατα το γραφειν αυτων και κατα την γλωσσαν αυτων. 	 Saß junpât queßbokeß laj tzßîb li nequeßcßanjelac chiru li rey saß li oxib xcaßcßâl xbe li rox po Siván xcßabaß. Ut queßxtzßîba chixjunil li quixye laj Mardoqueo. Li hu quicuulac saß li jun ciento riqßuin cuukub xcaßcßâl chi tenamit li cuanqueb rubel xcuanquil li rey saß li tenamit La India, toj saß li tenamit Etiopía. Li hu quicuulac riqßuineb laj judío ut riqßuineb li cuanqueb xcuanquil ut riqßuineb ajcuiß li nequeßtaklan saß xbêneb li soldado. Li hu quitzßîbâc saß li râtinobâleb ut joß nequeßtzßîbac saß li junjûnk chi tenamit. Ut quitzßîbâc ajcuiß li hu saß li râtinobâleb laj judío ut joß nequeßtzßîbac eb aßan.


Διοτι η δικαιοσυνη σου, Θεε, ειναι υπερυψωμενη διοτι εκαμες μεγαλεια Θεε, τις ομοιος σου, 	 At inDios, kßaxal numtajenak xtîquilal lâ chßôl. Incßaß naru xbisbal. Sachba chßôlej li nacabânu. Mâ ani chic cuan xcuanquil joß lâat.


εφανερωσε προς αυτην ολην την καρδιαν αυτου και ειπε προς αυτην, ξυραφιον δεν ανεβη επι την κεφαλην μου διοτι εγω ειμαι Ναζηραιος εις τον Θεον εκ κοιλιας μητρος μου. Εαν ξυρισθω, τοτε η δυναμις μου θελει φυγει απ' εμου, και θελω αδυνατισει και κατασταθη ως παντες οι ανθρωποι. 	 Ut quixye lix yâlal re: —Lâin mâ jun sut quibeseß injolom xban nak lâin aj nazareo. Ac kßaxtesinbilin re li Dios nak toj mâjiß ninyoßla. Cui tâbesekß li cuismal, mâcßaß chic inmetzßêu tincanâk. Chanchanakin chic joß chixjunileb li cuînk, chan.


Και θελει αποστειλει τους αγγελους αυτου μετα σαλπιγγος φωνης μεγαλης, και θελουσι συναξει τους εκλεκτους αυτου εκ των τεσσαρων ανεμων απ' ακρων ουρανων εως ακρων αυτων. 	 Ut nak tâec'ânk chak chi cau li trompeta, tintaklaheb lin ángel. Ut te'xch'utub li sic'bileb ru inban li cuânkeb yalak bar jun sut rubel choxa jun sut sa' ruchich'och'.


και ειπεν, Η παρουσια μου θελει ελθει μετα σου και θελω σοι δωσει αναπαυσιν. 	 Ut li Dios quixye re laj Moisés: —Lâin cuânkin âcuiqßuin ut riqßuin aßan chacßojob âchßôl, chan.


Και θελεις καμει εις αυτην τεσσαρας κρικους χρυσους και θελεις βαλει τους κρικους επι τας τεσσαρας γωνιας, τας επι των τεσσαρων ποδων αυτης 	 Têyîb câhib li argolla oro ut têletz saß xcâ xucûtil li mêx bar cuanqueb cuiß li rok li mêx.


Και εισηλθεν η Βηθ-σαβεε προς τον βασιλεα Σολομωντα, δια να λαληση προς αυτον περι του Αδωνιου. Και εσηκωθη ο βασιλευς εις απαντησιν αυτης και προσεκυνησεν αυτην επειτα εκαθησεν επι τον θρονον αυτου, και ετεθη θρονος εις την μητερα του βασιλεως και εκαθησεν εις τα δεξια αυτου. 	 Joßcan nak lix Betsabé cô chi âtinac riqßuin li rey Salomón saß xcßabaß laj Adonías. Li rey quixakli chixcßulbal lix naß ut quixxulub rib chiru. Chirix aßan quicßojla cuißchic saß lix cßojaribâl ut quixtakla xcßambal jun tem re nak lix naß tâchunlâk. Ut lix naß quichunla saß lix nim ukß.


Και θελω αναπληρωσει εις εσας τα ετη, τα οποια κατεφαγεν η ακρις, ο βρουχος και η ερυσιβη και η καμπη, το στρατευμα μου το μεγα, το οποιον εξαπεστειλα εναντιον σας. 	 Li Kâcuaß tixye: —Lâin tinqßue rêkaj êre li quisach chêru saß eb li chihab nak queßxcuaß lê racuîmk laj sâcß, li torob, li motzoß ut li chiliß, li chanchaneb jun tûb chi soldado nak quebintakla êriqßuin re xsachbal lê racuîmk.


Και σηκωθεντες απο Κιβρωθ-αττααβα, εστρατοπεδευσαν εν Ασηρωθ. 	 Nak queßel Kibrot-hataava, queßcôeb toj Hazerot ut aran queßxyîb lix muhebâleb.


και ελαλησεν ο Ααρων παντας τους λογους, τους οποιους ο Κυριος ελαλησε προς τον Μωυσην, και εκαμε τα σημεια ενωπιον του λαου. 	 Ut laj Aarón quiâtinac riqßuineb laj Israel ut quixye reheb li cßaßru quiyeheß re laj Moisés xban li Kâcuaß Dios. Ut laj Moisés quixcßut ajcuiß chiruheb li milagros joß quiyeheß re xban li Kâcuaß Dios.Ut li cristian queßxpâb li cßaßru queßyeheß re. Queßrabi nak li Kâcuaß Dios quixnau li raylal li yôqueb chixcßulbal ut quixtokßoba ruheb, queßxxulub lix jolomeb ut queßxlokßoni li Kâcuaß Dios.


Αυτη ειναι η ημερα, την οποιαν εκαμεν ο Κυριος ας αγαλλιασθωμεν και ας ευφρανθωμεν εν αυτη. 	 Chisahokß saß kachßôl saß li cutan aßin li kßaxal lokß li quixqßue ke li Dios.


Συνεκροτησεν ετι δυναμιν και επαταξε τον Αμαληκ, και ηλευθερωσε τον Ισραηλ εκ χειρος των διαρπαζοντων αυτους. 	 Cau xchßôl chi pletic laj Saúl. Quixchßutubeb lix soldados ut quinumta saß xbêneb laj Amalec. Ut quixcoleb laj Israel chiruheb chixjunileb li nequeßelkßan re li cßaßru reheb.


Εν ταις ημεραις αυτου απεστατησεν ο Εδωμ απο της υποταγης του Ιουδα, και κατεστησαν βασιλεα εφ' εαυτων. 	 Nak laj Joram cuan saß xcuanquil aran Judá, eb laj Edom queßpletic riqßuin. Eb laj Edom queßrisi ribeb rubel xcuanquil ut queßxxakab xreyeb.


ουτω λεγει Κυριος Δεν θελετε αναβη ουδε πολεμησει εναντιον των αδελφων σας των υιων Ισραηλ επιστρεψατε εκαστος εις τον οικον αυτου διοτι παρ' εμου εγεινε το πραγμα τουτο. Και υπηκουσαν εις τον λογον του Κυριου και επεστρεψαν να υπαγωσι, κατα τον λογον του Κυριου. 	 Tâye reheb, “Joßcaßin xye li Kâcuaß. Mexxic chi pletic riqßuineb laj Israel lê rech tenamitil. Sukßinkex ban saß lê rochoch chêjunilex xban nak lâin xinbânun re li cßaßru quicßulman,” chan li Dios. Ut eb aßan queßxbânu li quixye li Kâcuaß. Queßsukßi saß rochocheb joß quiyeheß reheb xban li Dios.


Θελει διαμενει εις τον αιωνα ενωπιον του Θεου καμε να διαφυλαττωσιν αυτον το ελεος και η αληθεια. 	 Aß taxak lâ cuusilal chicuânk cuiqßuin chi junelic nak cuânkin chokß rey. Chinâcuil riqßuin xnimal lâ cuuxtân ut lâ tîquilal.Junelic tinlokßoni lâ cßabaß ut rajlal cutan tinbânu li cßaßru xinyechißi âcue.


Και εσηκωθη η Αννα, αφου εφαγον εν Σηλω και αφου επιον ο δε Ηλει ο ιερευς εκαθητο επι καθεδρας, πλησιον του παραστατου της πυλης του ναου του Κυριου. 	 Nak cuan lix Ana aran Silo, cô saß rochoch li Dios nak ac xrakeß chi tzacânc. Ut laj Elí laj tij chunchu chire li oquebâl saß jun li tem.


Καταδικασον αυτους, Θεε ας αποτυχωσι των διαβουλιων αυτων εξωσον αυτους δια το πληθος των παραβασεων αυτων, διοτι απεστατησαν εναντιον σου. 	 Chaqßueheb chixtojbal lix mâqueb, at inDios. Chitßanekß saß xbêneb li cßaßru incßaß us nequeßxbânu. Tâtzßektânaheb xban nak numtajenak lix mâqueb. Eb aßan xateßxtzßektâna. Joßcan nak tâtzßektânaheb.


Ουτως απεστατησεν ο Εδωμ απο της υποταγης του Ιουδα εως της ημερας ταυτης. Τοτε κατα τον αυτον καιρον απεστατησε και η Λιβνα απο της υποταγης αυτου, επειδη εγκατελιπε Κυριον τον Θεον των πατερων αυτου. 	 Abanan eb laj Edom queßrisi ajcuiß ribeb rubel xcuanquileb laj Judá toj chalen anakcuan. Joßcan ajcuiß li tenamit Libna. Saß ajcuiß li cutan aßan queßrisi ribeb rubel xcuanquil. Quicßulman chi joßcan xban nak laj Joram quixtzßektâna li Kâcuaß lix Dioseb lix xeßtônil yucuaß.


"Ψαλμος του Ασαφ." Θεε, ηλθον εθνη εις την κληρονομιαν σου εμιαναν τον ναον τον αγιον σου κατεστησαν την Ιερουσαλημ εις σωρους ερειπιων 	 At inDios, eb li tenamit li incßaß nequeßxqßue âlokßal, xeßoc chak saß li katenamit li caqßue ke ut xeßxmux ru lâ santil templo. Ut queßxpoß li tenamit Jerusalén.


"Εις τον πρωτον μουσικον, επι Αλ-τασχεθ, Μικταμ του Δαβιδ." Αληθως αρα λαλειτε δικαιοσυνην; κρινετε μετ' ευθυτητος, υιοι των ανθρωπων; 	 Lâex li cuanquex saß êcuanquil, ¿ma tzßakal yâl nak yôquex chi rakoc âtin saß tîquilal? ¿Ma saß xyâlal yôquex chixbânunquil lê cßanjel?


Διοτι εμαστιγωθην ολην την ημεραν και ετιμωρηθην πασαν αυγην. 	 xban nak rajlal cutan nincßul li raylal. Junelic ninqßueheß chixtojbal inmâc.


οιτινες αφου με ανεκριναν, ηθελον να με απολυσωσι, διοτι ουδεμια αιτια θανατου υπηρχεν εν εμοι. 	 Ut eb laj Roma nak que'rakoc âtin sa' inbên, mâ jun inmâc que'xtau re incamsinquil. Que'raj raj cuach'abanquil.


ιδου, το αργυριον, το οποιον ευρηκαμεν εν τω στοματι των σακκιων ημων, επεστρεψαμεν προς σε εκ της γης Χανααν, και πως ηθελομεν κλεψει εκ της οικιας του κυριου σου αργυριον η χρυσιον; 	 ¿Ma incßaß ta biß xaqßue retal nak xkakßaxtesi li tumin li xkatau saß eb li kacoxtal Canaán? Aßan retalil nak lâo mâ jaruj to-oc chirelkßanquil xbiomal lâ patrón. Usta plata, usta oro, lâo incßaß naru to-oc xchßeßbal li cßaßru re.


Και τωρα παρισταμαι κρινομενος δια την ελπιδα της επαγγελιας της γενομενης υπο του Θεου προς τους πατερας ημων, 	 Ut anakcuan lâex yôquex chi rakoc âtin sa' inbên yal xban nak yôquin chiroybeninquil li quixyechi'i chak li Dios junxilaj reheb li kaxe'tônil yucua'.


Και τα πτωματα αυτων θελουσι κεισθαι επι της πλατειας της πολεως της μεγαλης, ητις καλειται πνευματικως Σοδομα και Αιγυπτος, οπου και ο Κυριος ημων εσταυρωθη. 	 Li camenak te'canâk chi t'ant'o sa' eb li be re li nimla tenamit bar quicamsîc cui' chiru cruz li Kâcua' Jesucristo. Cuan nak neque'xjuntak'êta li tenamit a'an riq'uineb li tenamit Sodoma ut Egipto xban li mâusilal que'xbânu.


Και ευρεθη γεγραμμενον οτι ο Μαροδοχαιος απηγγειλε περι του Βιχθαν και Θερες, δυο εκ των ευνουχων του βασιλεως, θυρωρων, οιτινες εζητησαν να επιβαλωσι χειρα επι τον βασιλεα Ασσουηρην. 	 Saß li hu aßan queßxtau retalil chanru nak laj Mardoqueo quixye resil nak laj Bigtán ut laj Teres queßraj xcamsinquil li rey Asuero. Li cuib chi cuînk aßan xcomoneb li queßcßacßalen re li oquebâl re li rochoch li rey.


Ιδου, ισταμαι εις την θυραν και κρουω εαν τις ακουση της φωνης μου και ανοιξη την θυραν, θελω εισελθει προς αυτον και θελω δειπνησει μετ' αυτου και αυτος μετ' εμου. 	 Chanchan nak cuanquin chire li oquebâl nak yôquin chêbokbal. Li ani tâabînk re li cuâtin ut tinixpâb, lâin tincuânk riq'uin ut tocuânk chi sum âtin.


Και επειδη ηγαπα τους πατερας σου, δια τουτο εξελεξε το σπερμα αυτων μετ' αυτους και σε εξηγαγεν εμπροσθεν αυτου εξ Αιγυπτου δια της κραταιας αυτου δυναμεως 	 Cßajoß nak quixraheb lê xeßtônil yucuaß. Joßcan nak quixsiqßueb ru li ralal xcßajoleb chokß xtenamit. Aßan qui-isin chak êre Egipto riqßuin xnimal xcuanquil.


Μετ' αυτου ειναι η δυναμις και η σοφια αυτου ειναι ο απατωμενος και ο απατων. 	 Kßaxal numtajenak lix cuanquil li Dios ut aßan yal re saß xbên chixjunil. Saß rukß aßan cuanqueb li nequeßbalakßîc joß eb ajcuiß li nequeßbalakßin.


Ακουσαντες δε οι τρεις φιλοι του Ιωβ παντα ταυτα τα κακα τα επελθοντα επ' αυτον, ηλθον εκαστος εκ του τοπου αυτου Ελιφας ο Θαιμανιτης και Βιλδαδ ο Σαυχιτης και Σωφαρ ο Νααμαθιτης διοτι ειχον συμφωνησει να ελθωσιν ομου, δια να συλλυπηθωσιν αυτον και να παρηγορησωσιν αυτον. 	 Cuanqueb oxib ramîg laj Job: laj Elifaz, Temán xtenamit; ut laj Bildad, Súa xtenamit; ut laj Zofar, Naamat xtenamit. Eb li oxib chi cuînk aßin queßrabi resil nak laj Job yô chixcßulbal raylal. Joßcan nak queßxcßûb rib chi xic chirilbal re nak teßxcßojob xchßôl ut teßxtenkßa.


Και εκ των υιων του Ζερα, Ιεουηλ και οι αδελφοι αυτων, εξακοσιοι ενενηκοντα. 	 Laj Jeuel, aßan li quicßamoc be chiruheb li ralal xcßajol laj Zera, li ralal laj Judá. Cuakib ciento riqßuin lajêb roxcßâl chixjunileb li ralal xcßajol laj Judá.


Το εσπερας εισηρχετο και το πρωι επεστρεφεν εις τον δευτερον γυναικωνα, υπο την τηρησιν του Σαασγαζ, ευνουχου του βασιλεως, οστις εφυλαττε τας παλλακιδας δεν εισηρχετο πλεον εις τον βασιλεα, ειμη εαν ηθελεν αυτην ο βασιλευς, και εκαλειτο ονομαστι. 	 Chiru kßojyîn tâxic riqßuin li rey ut cuulajak chic tâxic saß lix naßajeb li ixk li ac xeßcuan riqßuin li rey. Li eunuco aj Saasgaz aßan li na-iloc reheb. Ut li ixk incßaß chic tâxic riqßuin li rey cui incßaß tâcuulak chiru li rey ut cui incßaß tâbokekß xban.


αλλα απεχαιρετησεν αυτους ειπων Πρεπει εξαπαντος να καμω την ερχομενην εορτην εις Ιεροσολυμα, θελω δε επιστρεψει παλιν προς εσας, του Θεου θελοντος. Και απεπλευσεν απο της Εφεσου, 	 Quixchak'rabiheb ban ut quixye reheb: -Tento nak tinxic chixnumsinquil li nink'e Jerusalén xban nak cuulac re xk'ehil. Lâin tinchâlk cui'chic êriq'uin cui jo'can naraj li Dios, chan. Ut qui-el aran Efeso.


Και ειχον τριχας ως τριχας γυναικων, και οι οδοντες αυτων ησαν ως λεοντων, 	 Li rismal xjolomeb chanchan rismal xjolomeb ixk ut li ruch reheb, chanchan ruch reheb cakcoj.


Και απεκριθη ο πλησιον αυτου και ειπε, Τουτο δεν ειναι, ειμη η ρομφαια του Γεδεων, υιου του Ιωας, ανδρος Ισραηλιτου ο Θεος παρεδωκεν εις την χειρα αυτου τον Μαδιαμ και απαν το στρατοπεδον. 	 Ut li rochben quixye re: —Aßan retalil lix chßîchß laj Gedeón, li ralal laj Joás laj Israel. Li Kâcuaß Dios toxkßaxtesi chikajunilo lâo aj Madián saß rukß aßan, chan.


Υιε ανθρωπου, στηριξον το προσωπον σου προς Ιερουσαλημ και σταλαξον λογον προς τους αγιους τοπους και προφητευσον κατα της γης Ισραηλ 	 —At ralal cuînk, ilon cuan cuiß li tenamit Jerusalén ut tâye resil reheb li raylal li tâchâlk saß xbên lin templo ut saß xbêneb ajcuiß laj Israel.


δια να γεινητε υιοι του Πατρος σας του εν τοις ουρανοις, διοτι αυτος ανατελλει τον ηλιον αυτου επι πονηρους και αγαθους και βρεχει επι δικαιους και αδικους. 	 Cui têbânu chi jo'can, lâexak ralal xc'ajol lê Yucua' cuan sa' choxa. A'an naq'uehoc chak li sak'e sa' xbêneb li useb xna'leb jo' ajcui' li inc'a' useb xna'leb. Ut a'an ajcui' naq'uehoc chak li hab sa' xbêneb li tîqueb xch'ôl jo' ajcui' li inc'a' tîqueb xch'ôl.


Οι δε εκραυγασαν Αρον, αρον, σταυρωσον αυτον. Λεγει προς αυτους ο Πιλατος Τον βασιλεα σας να σταυρωσω; Απεκριθησαν οι αρχιερεις Δεν εχομεν βασιλεα ειμη Καισαρα. 	 Que'xjap cui'chic reheb chixyebal: -¡Q'uehomak chiru cruz! ¡Q'uehomak chiru cruz! Ut laj Pilato quixye reheb: -¿Ma têraj nak tinq'ue chiru cruz lê rey? chan. Eb li xbênil aj tij que'xye: -Jun ajcui' li karey cuan. A'an li Acuabej César, chanqueb.


Κηπος κεκλεισμενος ειναι η αδελφη μου, η νυμφη μου βρυσις κεκλεισμενη, πηγη εσφραγισμενη. 	 At cuixakil, at xsum li cuâm, lâat tzßakal cue injunes. Chanchanat jun lix châbil naßaj li acuîmk li tzßaptzßo saß tzßac. Chanchanat li yußam haß tzßaptzßo.


Συ γνωριζεις το καθισμα μου και την εγερσιν μου νοεις τους λογισμους μου απο μακροθεν. 	 Lâat nacacuil chixjunil li ninbânu. Usta najt cuanquin, lâat nacanau chixjunil li yôquin chixcßoxlanquil.


Τοτε εισηχθη ο Δανιηλ εμπροσθεν του βασιλεως. Και ο βασιλευς ελαλησε και ειπε προς τον Δανιηλ, Συ εισαι ο Δανιηλ εκεινος, οστις εισαι εκ των υιων της αιχμαλωσιας του Ιουδα, τους οποιους εφερεν εκ της Ιουδαιας ο βασιλευς ο πατηρ μου; 	 Joßcan nak laj Daniel quicßameß riqßuin li rey, ut li rey quixye re: —¿Ma lâat laj Daniel li ralal xcßajoleb laj Judá li queßcßameß chak arin xban inyucuaß laj Nabucodonosor? chan.


δεν επρεπε και συ να ελεησης τον συνδουλον σου, καθως και εγω σε ηλεησα; 	 ¿Ma inc'a' raj xru xatok'oba ru lâ cuech aj c'anjelil jo' nak xintok'oba âcuu lâin? chan.


Και απεστειλεν ο Εζεκιας βασιλευς του Ιουδα προς τον βασιλεα της Ασσυριας εις Λαχεις, λεγων, Ημαρτησα αποστρεψον απ' εμου ο, τι επιβαλης επ' εμε, θελω βαστασει αυτο. Και επεβαλεν ο βασιλευς της Ασσυριας επι τον Εζεκιαν τον βασιλεα του Ιουδα, τριακοσια ταλαντα αργυριου και τριακοντα ταλαντα χρυσιου. 	 Joßcan nak laj Ezequías lix reyeb laj Judá quixtakla xyebal re lix reyeb laj Asiria li cuan saß li tenamit Laquis: —Incßaß us xinbânu lâin. Chex-êlk saß li katenamit ut lâin tintoj âcue joß nimal tâpatzß, chan. Ut lix reyeb laj Asiria quixye re laj Ezequías nak tixtakla cuib ciento quintal li plata ut jun may quintal li oro.


Και επραξε το ευθες ενωπιον Κυριου, κατα παντα οσα επραξεν Αμασιας ο πατηρ αυτου. 	 Laj Uzías quixbânu li us chiru li Kâcuaß joß quixbânu laj Amasías lix yucuaß.


εκ της φυλης Ζαβουλων, Γαδιηλ ο υιος του Σουδι 	 Ut saß lix têpaleb li ralal xcßajol laj Zabulón quitaklâc laj Gadiel li ralal laj Sodi.


Ποσον μεγαλα ειναι τα εργα σου, Κυριε βαθεις ειναι οι διαλογισμοι σου σφοδρα. 	 At nimajcual Dios, kßaxal nim lâ cuanquil ut kßaxal lokß li cßaßru nacabânu. Numtajenak lâ naßleb. Mâ ani tâtaßok ru.


Οι αρχοντες αυτης ειναι εν μεσω αυτης ως λυκοι αρπαζοντες το θηραμα, δια να εκχεωσιν αιμα, δια να αφανιζωσι ψυχας, δια να αισχροκερδησωσιν αισχροκερδειαν. 	 Eb li nequeßtaklan saß li tenamit chanchaneb chic laj xoj li yôqueb chixtßupbal lix tibeb. Nequeßxcamsiheb li ras rîtzßin xban xsicßbal xbiomaleb.


εν εκειναις ταις ημεραις, οτε ο βασιλευς Ασσουηρης εκαθησεν επι τον θρονον της βασιλειας αυτου, εν Σουσοις τη βασιλευουση, 	 Saß li tenamit Susa quicuan lix naßaj li quitaklan cuiß.


Και υπηγεν εκει εις Ναυιωθ την εν Ραμα και Πνευμα Θεου επηλθε και επ' αυτον και εξηκολουθει την οδον αυτου προφητευων, εωσου ηλθεν εις Ναυιωθ εν Ραμα. 	 Laj Saúl cô aran Naiot xcuênt Ramá. Ut lix musikß li Dios quichal riqßuin. Riqßuin xcuanquil lix musikß li Dios, laj Saúl qui-oc chi xajoc ut chixjapbal re chixlokßoninquil li Dios toj retal quicuulac Naiot xcuênt Ramá.Ut laj Saúl quirisi lix tßicr li cuan saß xbên li rakß joß ajcuiß lix chßîchß re pletic. Ut qui-oc chi xajoc ut chixjapbal re chiru laj Samuel. Ut joßcan quixnumsi li cutan ut li kßojyîn. Chalen aßan quiticla xyebal: “¿Ma xcomoneb li profeta laj Saúl?” chanqueb.


Ιδου, ο ανθρωπος, οστις δεν εθεσε τον Θεον δυναμιν αυτου. αλλ' ηλπισεν επι το πληθος του πλουτου αυτου και επεστηριζετο επι την πονηριαν αυτου. 	 Ut teßxye, Ilomak a cuînk aßan. Incßaß quixcßojob xchßôl riqßuin li Dios. Quixcßojob ban xchßôl saß xbên lix biomal. Saß xchßôl aßan nak tixcol rib riqßuin li mâusilal naxbânu.


Και ειπε προς αυτον, Ειπε τωρα προς αυτην, Ιδου, συ ελαβες πασας ταυτας τας φροντιδας υπερ ημων τι να καμω προς σε; εχεις τι να ειπης προς τον βασιλεα η προς τον αρχιστρατηγον; Η δε απεκριθη, Εγω κατοικω μεταξυ του λαου μου. 	 Laj Eliseo quixye re laj Giezi: —Patzß re li ixk cßaßru târûk takabânu re takatenkßa chokß rêkaj li usilal naxbânu ke. ¿Ma tinâtinak riqßuin li rey malaj ut li nataklan saß xbêneb li soldado re nak teßxbânu usilal re? chan laj Eliseo. Laj Giezi quixbânu li quitaklâc cuiß xban laj Eliseo ut li ixk quixye re: —Lâin us cuanquin arin saß xyânkeb li cuech tenamitil, chan.


Ειναι ως εαν εφευγεν ανθρωπος απ' εμπροσθεν λεοντος και αρκτος απηντα αυτον, η ως εαν εισηρχετο εις οικον και επιστηριξαντα την χειρα αυτου εις τον τοιχον, εδαγκανεν αυτον οφις. 	 Chanchanakex li naêlelic chiru li cakcoj ut nak yô chi êlelic naxcßul li joskß aj xul oso xcßabaß. Chanchanakex li cuînk li nasukßi saß rochoch ut nak naxqßue li rukß chiru li tzßac natißeß xban cßantiß.


Και ενω ο Πετρος διελογιζετο περι του οραματος, ειπε προς αυτον το Πνευμα Ιδου, τρεις ανθρωποι σε ζητουσι 	 Laj Pedro toj yô ajcui' chixc'oxlanquil c'a'ru xyâlal li visión li quiril nak li Santil Musik'ej quixye re: -Oxib li cuînk xe'chal châsic'bal.


Ο δε Φαρισαιος ιδων εθαυμασεν οτι δεν ενιφθη πρωτον πριν του γευματος. 	 Laj fariseo quisach xch'ôl chirilbal nak li Jesús inc'a' quich'ajoc jo' c'aynakeb xbânunquil eb laj judío.


Εαν λοιπον συνελθη η εκκλησια ολη επι το αυτο και λαλωσι παντες γλωσσας αγνωριστους, εισελθωσι δε ιδιωται η απιστοι, δεν θελουσιν ειπει οτι εισθε μαινομενοι; 	 Nak eb laj pâbanel te'xch'utub ribeb ut cui chixjunileb te'oc chi âtinac sa' jalan âtin inc'a' natauman ru, cui te'oc aran li mâcua'eb aj pâbanel malaj te'oc aran li inc'a' neque'xtau ru li na'leb a'in, te'xye nak lôqueb ru.


Διοτι εξευρομεν οτι ο νομος ειναι πνευματικος εγω δε ειμαι σαρκικος, πεπωλημενος υπο την αμαρτιαν. 	 Nakanau nak li chak'rab musik'anbil xban li Dios. Aban lâin yal cuînkin. Jo'can nak ninmâcob.


και ιδου, εγω ειμαι μετα σου, και θελω σε διαφυλαττει πανταχου, οπου αν υπαγης, και θελω σε επαναφερει εις την γην ταυτην διοτι δεν θελω σε εγκαταλειψει, εωσου καμω οσα ελαλησα προς σε. 	 Lâin junelic cuânkin âcuiqßuin. Yalak bar tatxic, lâin tin-ilok âcue. Nak lâat cuânkat chak saß jalan chic naßajej, lâin tatincßam cuißchic chak saß li chßochß aßin. Incßaß tatintzßektâna. Tinqßue âcue chixjunil li cßaßru xinyechißi âcue, chan li Kâcuaß Dios re laj Jacob.


Και ειπεν ο Σαουλ, Δεν θελει θανατωθη ουδεις την ημεραν ταυτην διοτι σημερον εκαμεν ο Κυριος σωτηριαν εν τω Ισραηλ. 	 Ut laj Saúl quixye reheb: —Mâ jun reheb laj Israel tâcamsîk anakcuan xban nak saß li cutan aßin li Kâcuaß coxcol lâo aj Israel, chan.


Ειναι ομοια με κοκκον σιναπεως, οστις, οταν σπαρη επι της γης, ειναι μικροτερος παντων των σπερματων των επι της γης 	 Lix nimajcual cuanquilal li Dios, a'an chanchan riyajil li nînki mostaza. Li riyajil li mostaza coc' chiru chixjunil li iyaj cuan sa' ruchich'och'.


Και συνετριβον τους κυνοδοντας του αδικου και απεσπων το θηραμα απο των οδοντων αυτου. 	 Lâin nacuisi xcuanquileb li incßaß useb xnaßleb ut nincoleb li tacuasinbileb chiruheb li nequeßrahobtesin reheb.


Ουαι εις τον ποτιζοντα τον πλησιον αυτου, εις σε οστις προσφερεις την φιαλην σου και προσετι μεθυεις αυτον, δια να θεωρης την γυμνωσιν αυτων. 	 Ra xchal saß êbên lâex li xerahobtesiheb lê ras êrîtzßin. Chanchan xecaltesiheb nak xemakß chiruheb li cßaßru reheb. Chanchan tßustßu xecanabeb nak xemakß chiruheb chixjunil li cßaßru cuan reheb.


Και ελεγε προς αυτους το σαββατον εγεινε δια τον ανθρωπον, ουχι ο ανθρωπος δια το σαββατον 	 Ut quixye ajcui' reheb: -A' li cuînk ut li ixk a'aneb li k'axal lok' chiru li hilobâl cutan. Toj mâc'a' li hilobâl cutan nak ac que'yo'obtesîc chak ut li hilobâl cutan quiq'uehe' re xtenk'anquileb li cuînk ut li ixk.Jo'can nak lâin li C'ajolbej cuan incuanquil chixyebal c'a'ru tâuxmânk sa' li hilobâl cutan, chan li Jesús reheb.


ουτως ο βασιλευς της Ασσυριας θελει απαγαγει τους Αιγυπτιους δεσμιους και τους Αιθιοπας αιχμαλωτους, νεους και γεροντας, γυμνους και ανυποδητους, με γυμνα μαλιστα τα οπισθια αυτων, προς καταισχυνην της Αιγυπτου. 	 Lix reyeb laj Asiria tânumtâk saß xbêneb laj Egipto ut eb laj Etiopía. Tixchapeb li tenamit ut tixcßameb chi prêxil. Joß nînk joß cocß teßxic chi mâcßaß xâb chi rok ut chi mâcßaßeb rakß. Cßajoß nak teßxutânâk eb laj Egipto nak teßxic chi tßustßûqueb.


Διοτι απεφασισα να μη εξευρω μεταξυ σας αλλο τι ειμη Ιησουν Χριστον, και τουτον εσταυρωμενον. 	 Xban nak inc'a' xcuaj xc'utbal nak cuan inna'leb, jo'can nak ca'aj cui' chirix lix camic li Cristo chiru li cruz xinâtinac.


διοτι μαρτυρει λεγων οτι Συ εισαι ιερευς εις τον αιωνα κατα την ταξιν Μελχισεδεκ. 	 Jo'ca'in tz'îbanbil sa' li Santil Hu chirix li Kâcua' Jesucristo: Lâat aj tij chi junelic jo' nak quicuan laj Melquisedec. (Sal. 110:4)


Ουτοι δε ησαν οι υιοι του Ανα Δησων και Ολιβαμα η θυγατηρ του Ανα. 	 Laj Aná quicuan jun li ralal laj Disón xcßabaß. Quicuan ajcuiß jun xrabin xAholibama xcßabaß.


διοτι αυτοι σας πολεμουσι με τας δολιοτητας αυτων, με τας οποιας σας εδολιευθησαν εις την υποθεσιν του Φεγωρ και εις την υποθεσιν της Χασβι θυγατρος του αρχοντος Μαδιανιτου, της αδελφης αυτων, ητις εθανατωθη εν τη ημερα της πληγης δια την υποθεσιν του Φεγωρ. 	 xban nak aßan eb xeßqßuehoc reheb laj Israel chixlokßoninquil li yîbanbil dios Baal-peor. Ut yôqueb chi cßamoc be chiruheb chixbânunquil li mâusilal li quixbânu lix Cozbi lix rabin li cuînk aj Madián li cuan xcuanquil. Li ixk aßan quicamsîc saß li cutan nak queßcam nabaleb xban nak queßxlokßoni laj Baal-peor, chan li Dios.


επτα ημερας δεν θελει ευρισκεσθαι προζυμιον εν ταις οικιαις υμων διοτι οστις φαγη ενζυμα, η ψυχη εκεινη θελει εξολοθρευθη εκ της συναγωγης του Ισραηλ, ειτε ξενος ειναι ειτε αυτοχθων 	 Cuukub cutan tzßakal mâcßaßak li caxlan cua li cuan xchßamal saß lê rochoch. Li ani tâcuaßok li caxlan cua li cuan xchßamal usta yal numecß yô saß êyânk, aßan tâisîk saß êyânk lâex aj Israel.


Οτε δε η αδελφη αυτης Οολιβα ειδε τουτο, διεφθαρη εν τη παραφροσυνη αυτης υπερ εκεινην και εν ταις πορνειαις αυτης υπερ τας πορνειας της αδελφης αυτης 	 Usta lix Aholiba li rîtzßin quiril chixjunil li quixcßul lix Ahola, abanan kßaxal cuißchic yibru quixbânu chiru li quixbânu lix Ahola. Kßaxal cuißchic numtajenak li mâusilal li quixbânu.


Ο Κυριος θελει δωσει την βροχην της γης σου κονιορτον και χωμα εκ του ουρανου θελει καταβαινει επι σε, εωσου εξολοθρευθης. 	 Li Kâcuaß toj saß choxa tixtakla chak li poks ut li samaib saß êbên chokß rêkaj li hab toj retal tex-osokß.


Αφου δε ετελειωσε παντας τους λογους αυτου εις τας ακοας του λαου, εισηλθεν εις Καπερναουμ. 	 Nak quirake' xch'olobanquil lix yâlal chiruheb li tenamit, li Jesús cô Capernaum.


δια να φερη βροχην επι γην ακατοικητον, εις ερημον, οπου ανθρωπος δεν υπαρχει, 	 ¿Ani nataklan chak re li hab saß xbên li chßochß bar mâcßaß cristian? Ut, ¿ani nataklan re li hab saß li chaki chßochß bar mâcßaß cuan?


Τοτε ο Μωυσης εξεχωρισε τρεις πολεις εντευθεν του Ιορδανου προς ανατολας ηλιου 	 Ut laj Moisés quixsicß ru oxib li tenamit li cuan jun pacßal li nimaß Jordán saß li este,


Και αν επισωρευση αργυριον ως το χωμα και ετοιμαση ιματια ως τον πηλον 	 Usta li incßaß useb xnaßleb cuan chi nabal xtumineb joß li poks, ut usta cuan nabal li rakßeb,


Και ελαλησεν ο Αχααβ προς τον Ναβουθαι, λεγων, Δος μοι τον αμπελωνα σου, δια να εχω αυτον κηπον λαχανων, επειδη ειναι πλησιον του οικου μου και θελω σοι δωσει αντ' αυτου αμπελωνα καλητερον παρ' αυτου η, αν ηναι αρεστον εις σε, θελω σοι δωσει το αντιτιμον αυτου εις αργυριον. 	 Saß jun li cutan li rey Acab quixye re laj Nabot: —Qßue cue lix naßaj lâ cuacuîmk uvas. Nachß cuan riqßuin lin palacio. Lâin nacuaj raubal li cuacuîmk aran. Tinqßue jun chic li naßajej chokß rêkaj malaj ut tintoj châcuu riqßuin tumin, chan.


του Μααθ, του Ματταθιου, του Σεμει, του Ιωσηφ, του Ιουδα, 	 Ut laj Nagai, a'an li ralal laj Maat. Ut laj Maat, a'an li ralal laj Matatías. Ut laj Matatías, a'an li ralal laj Simei. Ut laj Simei, a'an li ralal laj José. Ut laj José, a'an li ralal laj Judá.


Ησαν ετι επι των αχθοφορων και εργοδιωκται παντων των εργαζομενων, καθ' οποιανδηποτε υπηρεσιαν και εκ των Λευιτων ησαν γραμματεις και επισταται και θυρωροι. 	 Ut cuanqueb ajcuiß aj levita queßcßamoc be chixcßambal li cßaßak re ru quicßanjelac chiruheb laj pechß ut eb laj tzßac. Saß xyânkeb laj levita cuanqueb li queßjolomin re li junjûnk chi cßanjel. Cuanqueb aj tzßîb ut cuanqueb ajcuiß li queßcßacßalen re li oquebâl.


διοτι το μυστηριον της ανομιας ηδη ενεργειται, μονον εως να εκβληθη εκ μεσου ο κωλυων τωρα 	 Li mâusilal ac cuan sa' ruchich'och', abanan toj mâji' nanumta chi us. Tâcuulak xk'ehil nak li Dios inc'a' chic tixram li mâusilal ut li mâusilal tânumtâk arin sa' ruchich'och'.


Και εκειθεν σηκωθεντες υπεπλευσαμεν την Κυπρον, επειδη ησαν εναντιοι οι ανεμοι, 	 Co-el aran Sidón sa' li jucub. Nak yôco chi xic, coxonumek' nach' riq'uin Chipre xban nak chiku yô chi châlc li ik'.


Σεις εισθε μαρτυρες και ο Θεος οτι οσιως και δικαιως και αμεμπτως εφερθημεν προς εσας τους πιστευοντας, 	 Lâex nequenau chi tz'akal, ut naxnau ajcui' li Dios, chanru nak cocuan sa' santilal ut sa' tîquilal sa' êyânk. Mâc'a' c'a'ru cok'use' cui' nak cocuan sa' êyânk lâex aj pâbanel.


Ητο δε η οψις αυτου ως αστραπη και το ενδυμα αυτου λευκον ως χιων. 	 Li rilobâl nalemtz'un chanchan rak' câk ut li rak' sak sak jo' li ratz'am que.


Ει δε μη, συ ακουσον μου σιωπα και θελω σε διδαξει σοφιαν. 	 Abanan, cui mâcßaß cßaßru tâye, canab âcuib chirabinquil li cßaßru tinye. Lâin tinye âcue chanru naru tâcuânk ânaßleb.


Δια τουτο ο Κυριος λεγει, Επειδη ο λαος ουτος με πλησιαζει δια του στοματος αυτου και με τιμα δια των χειλεων αυτου, αλλ' η καρδια αυτου απεχει μακραν απ' εμου, και με σεβονται, διδασκοντες διδασκαλιας, ενταλματα ανθρωπων 	 Li Kâcuaß quixye: —Li tenamit aßin niquineßxlokßoni yal riqßuin xtzßûmal reheb. Moco nequeßxbânu ta chi anchal xchßôleb. Mâcßaß rajbal nak niquineßxlokßoni xban nak li cßaßru nequeßxbânu re inlokßoninquil, aßan yal jun chakßrab qßuebil xbaneb li cuînk.


Και εν μια των ημερων εισηλθεν εις πλοιον αυτος και οι μαθηται αυτου, και ειπε προς αυτους Ας διελθωμεν εις το περαν της λιμνης και εσηκωθησαν. 	 Sa' jun li cutan li Jesús quixye reheb lix tzolom: -K'axonko jun pac'al li palau, chan reheb. Ut qui-oc sa' jun li jucub rochbeneb lix tzolom ut côeb.


Και μη εκζητειτε την Βαιθηλ και μη εισερχεσθε εις Γαλγαλα και μη διαβαινετε εις Βηρ-σαβεε διοτι τα Γαλγαλα θελουσιν υπαγει εξαπαντος εις αιχμαλωσιαν και η Βαιθηλ θελει καταντησει εις το μηδεν. 	 Mexxic chic aran Bet-el chi lokßonînc chi moco texxic chic Gilgal. Ut mexnumeß chic aran Beerseba xban nak eb laj Gilgal teßchapekß ut eb laj Bet-el teßosokß, chan li Kâcuaß.


Τα χειλη του αφρονος εμβαινουσιν εις εριδας, και το στομα αυτου προσκαλει ραπισματα. 	 Li mâcßaß xnaßleb naxchßic rib saß raylal riqßuin li cßaßru naxye. Ut riqßuin li âtin li naxye naxtzßâma xlob.


Δια τουτο εσταλη απ' εμπροσθεν αυτου η παλαμη της χειρος και ενεχαραχθη η γραφη αυτη. 	 Li Dios quitaklan chak re li ukßej aßan li xacuil li quitzßîbac chiru li tzßac.


Και ειπον προς αυτον, Τι να σε καμωμεν, δια να ησυχαση η θαλασσα αφ' ημων; διοτι η θαλασσα εκλυδωνιζετο επι το μαλλον. 	 Ut nak kßaxal cuißchic yô chi cacuûc lix cau ok li haß, queßxye re: —¿Cßaßru takabânu âcuiqßuin re nak tâchßanâk ru li palau? chanqueb.


Καθιερωσον εις εμε παν πρωτοτοκον διανοιγον πασαν μητραν μεταξυ των υιων Ισραηλ, απο ανθρωπου εως κτηνους ιδικον μου ειναι τουτο. 	 Têkßaxtesi saß cuukß chixjunileb li xbên ralaleb laj Israel ut têkßaxtesi ajcuiß chixjunileb li xbên raleb li xul. Eb aßan cue lâin, chan.


Αλλ' ο Κυριος ηθελησε να βασανιση αυτον εταλαιπωρησεν αυτον. Αφου ομως δωσης την ψυχην αυτου προσφοραν περι αμαρτιας, θελει ιδει εκγονα, θελει μακρυνει τας ημερας αυτου, και το θελημα του Κυριου θελει ευοδωθη εν τη χειρι αυτου. 	 Li Dios ac cuan saß xchßôl nak târahobtesîk ut quixqßue chi cßuluc raylal. Quicam re xcuybal xsachbal li kamâc. Tânajtokß rok lix yußam ut târileb ru li ralal xcßajol. Ut saß xcßabaß aßan tâtzßaklok ru li cßaßru quiraj li Dios.


και θεωρει τον ουρανον ανεωγμενον και καταβαινον επ' αυτον σκευος τι ως σινδονα μεγαλην, το οποιον ητο δεδεμενον απο των τεσσαρων ακρων και κατεβιβαζετο επι την γην, 	 Quiril nak teto li choxa ut chanchan jun nimla saki t'icr yô chak chi cubec. Pixbil sa' xcâ pac'alil lix xuc li t'icr ut yô chak chi cubec sa' ruchich'och'.


Σηκωθητι, φωτιζου διοτι το φως σου ηλθε, και η δοξα του Κυριου ανετειλεν επι σε. 	 Lâex li cuanquex Jerusalén, cuaclinkex. Chicutanobresîk lê naßleb joß nak nacutanobresin li sakße. Li Kâcuaß xqßuehoc re lê lokßal.


Κατεκαυσαν εν πυρι το αγιαστηριον σου εως εδαφους εβεβηλωσαν το κατοικητηριον του ονοματος σου. 	 Nak ac queßxpoß chixjunil, queßxcßat. Queßxmux ru lâ santil templo li quiqßueheß cuiß âlokßal.


Εαν επραξας αφρονως υψονων σεαυτον, και εαν εβουλευθης κακον, βαλε χειρα επι στοματος. 	 Xban nak mâcßaß ânaßleb, xanimobresi âcuib ut xat-oc chixcßûbanquil ru li incßaß us. Cßoxla chi us cßaßru tâbânu.Relic chi yâl, cui tâjuyle xsaß li leche, tâsukßîk mantequilla. Ut cui tâtochß saß âcuußuj chi cau, tâêlk xquiqßuel. Joßcan ajcuiß cui ani tâchikß xjoskßil, plêt texrakekß cuiß.


Το ονομα του ενος, Φισων ουτος ειναι ο περικυκλονων πασαν την γην Αβιλα οπου ευρισκεται το χρυσιον 	 Li xbên li nimaß Pisón xcßabaß. Aßan li nanumeß saß li tenamit Havila xcßabaß bar cuan cuiß li oro.


και σου ειναι, Κυριε, το ελεος Διοτι συ θελεις αποδωσει εις εκαστον κατα τα εργα αυτου. 	 At Kâcuaß, lâat li nacat-uxtânan u. Lâat li nacatqßuehoc xkßajcâmunquil li junjûnk aß yal chanru lix yehom xbânuhom.


Και αφου επεβημεν εις πλοιον Αδραμυττηνον, εσηκωθημεν μελλοντες να παραπλευσωμεν τους κατα την Ασιαν τοπους, εχοντες μεθ' ημων Αρισταρχον τον Μακεδονα τον εκ Θεσσαλονικης 	 Co-oc sa' jun li jucub li quichal chak sa' li tenamit Adramitio. Li jucub a'an ac xic re. Côo kochben laj Aristarco li quichal chak Tesalónica xcuênt Macedonia. Li jucub tânumek' chixc'atk eb li na'ajej xcuênt Asia.


και εκ του ημισεως της φυλης του Μανασση, την Θααναχ και τα περιχωρα αυτης, και την Γαθ-ριμμων και τα περιχωρα αυτης πολεις δυο. 	 Ut li queßxcßul riqßuineb li yijach li ralal xcßajol laj Manasés, aßaneb aßin: eb li tenamit Taanac, ut Gat-rimón. Cuib chi tenamit quiqßueheß reheb rochbeneb lix naßajeb li quetômkeb.


εχουσα χρυσουν θυμιατηριον και την κιβωτον της διαθηκης πανταχοθεν περικεκαλυμμενην με χρυσιον, εν η ητο σταμνος χρυση, εχουσα το μαννα, και η ραβδος του Ααρων η βλαστησασα και αι πλακες της διαθηκης, 	 Aran cuan jun xc'atbal li pom yîbanbil riq'uin oro, ut cuan ajcui' jun li Lok'laj Câx letzbil oro chirix. Chi sa' li Lok'laj Câx a'an cuan li xar oro bar cui' c'ûlanbil li maná. C'ûlanbil ajcui' sa' li câx lix xuk' laj Aarón li quituxmec ut qui-atz'umac. Ut c'ûlanbil ajcui' aran li cuib chi pec tîc ru li tz'îbanbil cui' li lajêb chi chak'rab.


τον Γομερ και παντα τα ταγματα αυτου, τον οικον Θωγαρμα απο των εσχατων του βορρα και παντα τα ταγματα αυτου και πολλους λαους μετα σου. 	 Ut cuânkeb ajcuiß âcuochbeneb lix soldado laj Gomer ut eb laj Togarma li cuanqueb saß li norte. Teßchâlk rochbeneb lix qßuila soldado.


Και εξετεινε Κυριος την χειρα αυτου και ηγγισε το στομα μου και ειπε Κυριος προς εμε, Ιδου, εθεσα τους λογους μου εν τω στοματι σου. 	 Ut li Kâcuaß Dios quixqßue li rukß saß xtzßûmal cue ut quixye cue: —Anakcuan ac xinqßue li cuâtin saß xtzßûmal âcue.


Και αφου ειπε ταυτα, βλεποντων αυτων ανεληφθη, και νεφελη υπελαβεν αυτον απο των οφθαλμων αυτων. 	 Nak quirake' xyebal chixjunil a'in quic'ame' sa' choxa li Jesús xban li Dios. Yôqueb chirilbal nak quichal jun li chok ut quimukun sa' li chok. Ut inc'a' chic que'ril ru.


Αχιναδαβ, ο υιος του Ιδδω, εν Μαχαναιμ 	 Laj Ahinadab li ralal laj Iddo quicßanjelac aran Mahanaim.


και μη συμμορφονεσθε με τον αιωνα τουτον, αλλα μεταμορφονεσθε δια της ανακαινισεως του νοος σας, ωστε να δοκιμαζητε τι ειναι το θελημα του Θεου, το αγαθον και ευαρεστον και τελειον. 	 Mêbânu chic jo' neque'xbânu li toj mâji' neque'pâban. K'axtesihomak ban êrib rubel rok ruk' li Dios re nak a'an tix-ac'obresi lê ch'ôl ut lê c'a'ux, ut tênau chic li c'a'ru naraj li Dios. Chexcuânk sa' châbilal, ut chi tz'akalak re ru lê yu'am re nak sahak xch'ôl li Dios êriq'uin.


και εδωκαν δια το εργον του οικου του Θεου, χρυσιου πεντακισχιλια ταλαντα και δεκα χιλιαδας χρυσων, και αργυριου δεκα χιλιαδας ταλαντων, και χαλκου δεκαοκτω χιλιαδας ταλαντων, και εκατον χιλιαδας ταλαντων σιδηρου. 	 Aßin xqßuial li queßxqßue re xyîbanquil li templo: Oxib mil riqßuin cuakxakib ciento quintal riqßuin lajêb roxcßâl quintal li oro, ut lajêb mil chi tumin oro. Queßxqßue ajcuiß cuukub mil quintal riqßuin cuib ciento riqßuin oxcßâl quintal li plata, ut oxlaju mil quintal riqßuin cuib ciento quintal li kßan chßîchß bronce, ut queßxqßue ajcuiß cablaju xcâcßâl mil quintal riqßuin cuakib ciento quintal li cauhil chßîchß hierro.


Αλλ' η συκη ειπε προς αυτα, Να αφησω την γλυκυτητα μου και τον καρπον μου τον καλον, και να υπαγω να αρχω επι των δενδρων; 	 Ut li cheß higo quixye reheb: —Lâin incßaß naru nincanab rûchininquil li quißil kßên kßaxal châbil yal re nak tincßanjelak chokß êrey lâex, chan.


Και ελαβεν ο Ιερεμιας αλλον τομον και εδωκεν αυτον εις τον Βαρουχ, τον υιον του Νηριου, τον γραμματεα, και εγραψεν εν αυτω εκ στοματος του Ιερεμιου παντας τους λογους του βιβλιου, το οποιον κατεκαυσεν εν πυρι Ιωακειμ ο βασιλευς του Ιουδα και ετι προσετεθησαν εις αυτους πολλοι λογοι παρομοιοι. 	 Ut laj Jeremías quixchap jun chic li botbil hu ut quixqßue re laj Baruc laj tzßîb, li ralal laj Nerías. Laj Baruc quixtzßîba saß li hu chixjunil li âtin li quiyeheß re xban laj Jeremías. Quixtzßîba chixjunil li quicuan saß li hu li quixcßat laj Joacim lix reyeb laj Judá. Ut toj cuan chic nabal xcomon li âtin li quixtzßîba saß li hu.


Ταυτα ειπεν εν τη συναγωγη, διδασκων εν Καπερναουμ. 	 Chixjunil li c'a'ak re ru a'in li Jesús quixye reheb nak yô chixc'utbal lix yâlal chiruheb aran Capernaum sa' li cab li neque'xch'utub cui' ribeb laj judío.


ειχε δε ειπει ο Δαβιδ, Ματαιως τωοντι εφυλαξα παντα οσα ειχεν ουτος εν τη ερημω, και δεν εχαθη ουδεν εκ παντων των κτηματων αυτου και ανταπεδωκεν εις εμε κακον αντι καλου 	 Laj David yô chi cßoxlac ut quixye saß xchßôl: —Mâcßaß rajbal nak xincol rix li cßaßru cuan re li cuînk aßan saß li chaki chßochß. Mâ jun li cßaßru cuan re xkachßeß. Abanan aßan mâusilal xbânu ke chokß rêkaj li usilal xkabânu re.


και λαβετε εκαστος το θυμιατηριον αυτου και επιθεσατε θυμιαμα επ' αυτα και φερετε ενωπιον του Κυριου, εκαστος το θυμιατηριον αυτου, διακοσια πεντηκοντα θυμιατηρια και συ, και ο Ααρων, εκαστος το θυμιατηριον αυτου. 	 Li junjûnk êre têqßue li pom chi saß lê sansar ut têcßam chiru li Kâcuaß. Cuib ciento riqßuin lajêb roxcßâl chixjunil. Lâat ut laj Aarón cuânk ajcuiß lê sansar, chan laj Moisés.


και τουτους θελω φερει εις το αγιον μου ορος και θελω ευφρανει αυτους εν τω οικω της προσευχης μου τα ολοκαυτωματα αυτων και αι θυσιαι αυτων θελουσιν εισθαι δεκται επι το θυσιαστηριον μου διοτι ο οικος μου θελει ονομαζεσθαι, Οικος προσευχης δια παντας τους λαους. 	 lâin tincßameb saß lin santil tzûl ut tinqßue xsahileb xchßôl saß lin templo li nequeßtijoc cuiß. Lâin tincßul lix mayej ut li xul li nequeßxcßat chiru lin artal. Lin templo, aßan li naßajej re tijoc re chixjunileb li tenamit, chan li Kâcuaß.


Και τα δεκα κερατα, τα οποια ειδες επι το θηριον, ουτοι θελουσι μισησει την πορνην και θελουσι καμει αυτην ηρημωμενην και γυμνην, και τας σαρκας αυτης θελουσι φαγει, και αυτην θελουσι κατακαυσει εν πυρι. 	 Li lajêb chi xxucub li josk' aj xul li xacuil, xic' te'ril li ixk li naxc'ayi rib. Te'xtz'ektâna li ixk ut te'xcanab chi mâc'a' cuan re. T'ust'u te'xcanab. Te'xtiu lix tibel ut li jo' q'uial chic inc'a' te'xchoy te'xc'at sa' xam.


Και οι σατραπαι, οι διοικηται και οι τοπαρχαι, οι κριται, οι θησαυροφυλακες, οι συμβουλοι, οι νομοδιδασκαλοι και παντες οι αρχοντες των επαρχιων συνηχθησαν εις τα εγκαινια της εικονος, την οποιαν εστησε Ναβουχοδονοσορ ο βασιλευς και εσταθησαν εμπροσθεν της εικονος, την οποιαν εστησεν ο Ναβουχοδονοσορ. 	 Joßcan nak queßchßutubâc chixjunileb li nequeßcßanjelac chiru li rey re nak cuânkeb aran nak tâxakabâk xcuanquil li jalam ûch li quixxakab li rey Nabucodonosor. Xakxôqueb aran chiru li jalam ûch chixjunileb li nînkeb xcuanquil, eb li gobernador, eb li capitán, eb li comisionado, eb laj xocol tumin, eb laj qßuehol naßleb ut eb laj rakol âtin joß eb ajcuiß chixjunileb li nequeßcßanjelac chiru li rey.


Διοτι δεν θελω ελπισει επι το τοξον ουδε η ρομφαια μου θελει με σωσει. 	 Lâin incßaß cau inchßôl saß xbên lin tzimaj xban nak aßan incßaß tinixcol, chi moco lin chßîchß târûk tâcolok cue.


Αυτη θελει εισθαι δια τους ιερεις τους καθιερωθεντας, εκ των υιων Σαδωκ, τους φυλαξαντας την φυλακην μου, τους μη αποπλανηθεντας εις την αποπλανησιν των υιων Ισραηλ, καθως απεπλανηθησαν οι Λευιται. 	 Li naßajej aßan reheb laj tij li ralal xcßajol laj Sadoc li santobresinbileb chi cßanjelac chiru li Dios. Junelic queßcuan saß tîquilal chiru. Incßaß queßxtzßektâna li Dios joß queßxbânu li ralal xcßajol laj Leví nak eb laj Israel queßxtzßektâna li Dios.


Αν ειπω, Θελω ομιλει ουτως ιδου, εξυβριζω εις την γενεαν των υιων σου. 	 At Kâcuaß, cui ta lâin xincßoxla xbânunquil joß nequeßxbânu eb aßan, lâin xinbalakßiheb raj lâ cualal âcßajol.


Και εκοιμηθη ο Εζεκιας μετα των πατερων αυτου εβασιλευσε δε αντ' αυτου Μανασσης ο υιος αυτου. 	 Ut laj Ezequías quicam ut coxtauheb lix xeßtônil yucuaß. Ut aß chic laj Manasés li ralal qui-oc chokß rey chokß rêkaj.


Και αφου εδωκεν εις αυτον την αδειαν, ο Παυλος, σταθεις επι των βαθμιδων, εσεισε την χειρα εις τον λαον και γενομενης σιωπης μεγαλης, ελαλησεν εις την Εβραικην διαλεκτον, λεγων 	 Ut nak quiq'uehe' xlesêns chi âtinac xban li coronel, laj Pablo quixakli sa' li gradas. Quixtaksi li ruk' re nak te'xcanab chokînc. Ut nak que'xcanab chokînc, laj Pablo qui-oc chi âtinac sa' râtinobâleb laj judío ut quixye reheb:


ως πυρ καιον θαμνους, ως πυρ καμνον το υδωρ να κοχλαζη, δια να γεινη το ονομα σου γνωστον εις τους εναντιους σου, να λαβη τρομος τα εθνη εν τη παρουσια σου. 	 Cuben chak ut cßut lâ cuanquil chiruheb li xicß nequeßiloc âcue. Ut eb li xnînkal ru tenamit sicsotkeb teßcanâk châcuu. Chanchan nak naloch li xam ut nacuokxin li haß xban xtikcual.


Και εβοησεν ο Μωυσης προς τον Κυριον, λεγων, Δεομαι, Θεε, ιατρευσον αυτην. 	 Ut laj Moisés quitijoc ut quixye: —At Kâcuaß Dios, nintzßâma châcuu nak tâqßuirtesi taxak lix María.—


Διοτι ελεγε προς αυτον ο Ιωαννης Δεν σοι ειναι συγκεχωρημενον να εχης αυτην. 	 Toj mâji' naq'uehe' sa' tz'alam laj Juan laj Cubsihom Ha' nak quixye re laj Herodes chi jo'ca'in: -Nimla mâc xabânu nak xac'am chok' âcuixakil lix Herodías, chan laj Juan re.


Και θελεις ειπει προς αυτους, Ουτω λεγει Κυριος Εαν δεν μου ακουσητε, ωστε να περιπατητε εν τω νομω μου, τον οποιον εθεσα εμπροσθεν σας, 	 Tâye reheb: Aßan aßin li naxye li Kâcuaß. Cui incßaß tex-abînk chicuu ut cui incßaß têbânu li cßaßru naxye lin chakßrab li quinqßue êre, lâin texinqßue chixtojbal lê mâc.


Ουδεμια βλαβη θελει συμβη εις τον δικαιον οι δε ασεβεις θελουσιν εμπλησθη κακων. 	 Mâ jun chßaßajquilal teßxcßul li tîqueb xchßôl. Abanan li incßaß useb xnaßleb tâchâlk chixjunil li chßaßajquilal saß xbêneb.


Ως δε εμελλον αι επτα ημεραι να συντελεσθωσιν, οι απο της Ασιας Ιουδαιοι ιδοντες αυτον εν τω ιερω, εταραξαν παντα τον οχλον και εβαλον τας χειρας επ' αυτον, 	 Nak ac numec' re li cuukub cutan, cuanqueb laj judío que'chal chak Asia. Nak que'ril laj Pablo sa' li templo, que'josk'o' ut que'xtiquib jun li ch'a'ajquilal sa' li tenamit ut que'xchap laj Pablo.


Πλην ταχεως ελησμονησαν τα εργα αυτου δεν περιεμειναν την βουλην αυτου 	 Abanan saß junpât queßsach saß xchßôl li usilal li quixbânu li Dios reheb. Incßaß queßxtzßâma chiru li Dios nak aßan tixqßue xnaßlebeb.


Μη μολυνετε λοιπον την γην, εις την οποιαν θελετε κατοικησει, εν μεσω της οποιας εγω κατοικω διοτι εγω ο Κυριος ειμαι ο κατοικων εν τω μεσω των υιων Ισραηλ. 	 Mêmux ru li naßajej li texcuânk cuiß xban nak lâin li Kâcuaß tincuânk aran. Lâin tincuânk êriqßuin lâex aj Israel, chan li Dios.