Μη αναγγειλητε εις την Γαθ, μη διακηρυξητε εις τας πλατειας της Ασκαλωνος, μηποτε χαρωσιν αι θυγατερες των Φιλισταιων, μηποτε αγαλλιασωνται αι θυγατερες των απεριτμητων 	 Mêye resil aran Gat, chi moco têye resil saß eb li be aran Ascalón, re nak incßaß teßsahokß saß xchßôleb lix rabineb laj filisteo. Mêye resil re nak incßaß teßpiscßok xban xsahileb xchßôl li ixk li incßaß nequeßxpâb li Dios.


και Ζεβαδιας και Μεσουλλαμ και Εζεκι και Εβερ 	 Eb li ralal xcßajol laj Elpaal, aßaneb aßin: laj Zebadías, laj Mesulam, laj Hizqui, laj Heber,


Και ειδε, και ιδου, ο βασιλευς ιστατο πλησιον του στυλου αυτου εν τη εισοδω, και οι αρχοντες και αι σαλπιγγες πλησιον του βασιλεως και πας ο λαος της γης εχαιρε και εσαλπιζον εν ταις σαλπιγξι, και οι ψαλτωδοι εψαλλον εν τοις μουσικοις οργανοις και οσοι ησαν επιστημονες εις το υμνωδειν τοτε διερρηξεν η Γοθολια τα ιματια αυτης και ειπε, Προδοσια. Προδοσια. 	 Quiril li rey xakxo chixcßatk li rokechal li templo li cuan saß li oquebâl li nequeßxxakab cuiß ribeb li rey. Laj Joás sutsu xbaneb li nequeßtaklan saß xbêneb li soldados joß eb ajcuiß li nequeßxyâbasi li trompetas. Eb li tenamit yôqueb chixjapbal reheb xban xsahil xchßôleb ut yôqueb chixyâbasinquil li trompetas. Eb laj bichanel yôqueb chixchßeßbaleb lix cuajb ut yôqueb chi cßamoc be chixlokßoninquil li Dios. Lix Atalía quixpej li rakß ut quixjap re chixyebal: —¡Xineßxbalakßi! chan.


εις τον μονον σοφον Θεον εστω η δοξα δια Ιησου Χριστου εις τους αιωνας αμην. 	 Li jun chi Dios, li naxnau chixjunil, chicuânk xlok'al sa' xc'aba' li Kâcua' Jesucristo anakcuan ut chi junelic k'e cutan. Jo'can taxak.


και λαβοντες εγγυησιν παρα του Ιασονος και των λοιπων, απελυσαν αυτους. 	 Eb li neque'taklan sa' li tenamit que'xye reheb laj Jasón ut li rochben nak tento te'xtoj riq'uin tumin li reliqueb. Ut nak ac xe'xc'ul li tumin, que'ach'abâc laj Jasón ut eb li rochben.


Και συνωμοσαν κατ' αυτου και ελιθοβολησαν αυτον με λιθους δια προσταγης του βασιλεως εν τη αυλη του οικου του Κυριου. 	 Abanan eb li tenamit queßxcßûb ru cßaßru teßxbânu re laj Zacarías. Ut li rey quixtaklaheb li tenamit chixcutbal chi pec toj retal queßxcamsi saß li nebâl re lix templo li Kâcuaß.


Και ειπε προς εμε, Υιε ανθρωπου, υπαγε, εισελθε εις τον οικον του Ισραηλ και λαλησον τους λογους μου προς αυτους. 	 Ut quixye ajcuiß cue: —At ralal cuînk, ayu riqßuineb laj Israel ut tâye li cuâtin reheb.


Ουτος ωκοδομησε την υψηλην πυλην του οικου του Κυριου και επι του τειχους του Οφηλ ωκοδομησε πολλα. 	 Li rey Jotam quixyîb cuißchic li nimla oquebâl saß lix templo li Kâcuaß ut quixqßue ajcuiß chi yîbâc li tzßac li sutsu cuiß li tenamit.


και δια τουτο παραξενευονται οτι σεις δεν συντρεχετε με αυτους εις την αυτην εκχειλισιν της ασωτιας, και σας βλασφημουσιν 	 A'ut anakcuan eb li mâji' neque'pâban neque'sach xch'ôleb chêrilbal. Neque'xq'ue retal nak mâcua'ex chic jun sa' xyânkeb chixbânunquil li mâusilal. Ut xban a'an nequexhobe'.


πλεον επιθυμηται παρα το χρυσιον, μαλιστα παρα πληθος καθαρου χρυσιου, και γλυκυτεραι υπερ το μελι και τους σταλαγμους της κηρηθρας. 	 Lix chakßrab li Kâcuaß Dios, aßan kßaxal terto cuißchic xtzßak chiru li tzßakal oro. Kßaxal cuißchic châbil chiru li xyaßal cab li toj mâjiß isinbil chak saß xnaßaj.


Και ουτως εκαμεν ο Εζεκιας καθ' ολον τον Ιουδαν και επραξε το καλον και ευθες και αληθινον ενωπιον Κυριου του Θεου αυτου. 	 Joßcaßin quixbânu li rey Ezequías saß chixjunil li naßajej Judá. Quixbânu li us chiru li Kâcuaß. Quicuan saß tîquilal ut saß xyâlal chiru li Kâcuaß lix Dios.Quixqßue xchßôl chixbânunquil li cßanjel saß lix templo li Dios ut quixbânu li naxye saß li chakßrab. Xban nak quixsicß li Dios chi anchal xchßôl, joßcan nak us qui-el riqßuin li cßaßru quixbânu.


Ο λαος μου εγεινε προβατα απολωλοτα οι ποιμενες αυτων παρετρεψαν αυτους, περιεπλανησαν αυτους εις τα ορη υπηγαν απο ορους εις βουνον, ελησμονησαν την μανδραν αυτων. 	 Eb lin tenamit chanchaneb li carner li queßbalakßîc xbaneb laj ilol reheb ut queßxchaßchaßi ribeb yalak bar saß xyânkeb li cocß bol ut eb li tzûl. Quisach chiruheb lix naßajeb li teßhilânk raj cuiß.


το αγαθον λοιπον εγεινεν εις εμε θανατος; μη γενοιτο. Αλλ' η αμαρτια, δια να φανη αμαρτια, προξενουσα εις εμε θανατον δια του αγαθου, ωστε να γεινη καθ' υπερβολην αμαρτωλος αμαρτια δια της εντολης. 	 ¿Ma târûk tinye nak li châbil chak'rab quic'amoc chak li câmc sa' inbên? Inc'a'. Inc'a' naru tinye chi jo'can xban nak mâcua' li chak'rab quic'amoc chak re li câmc. Aban li mâc quic'amoc chak re li câmc sa' inbên. Li chak'rab quixc'ut chicuu lix yibal ru li mâc. Jo'can nak li châbil quixc'ut chicuu li inc'a' us. Ut li inc'a' us a'an li mâc.


Και εφυγον οι Συριοι απ' εμπροσθεν του Ισραηλ και εξωλοθρευσεν ο Δαβιδ εκ των Συριων επτακοσιας αμαξας και τεσσαρακοντα χιλιαδας ιππεων, και Σωβακ τον αρχιστρατηγον αυτων επαταξε, και απεθανεν εκει. 	 Abanan eb laj Siria queßêlelic cuißchic chiruheb laj Israel. Ut laj David ut eb lix soldados queßxcamsiheb cuukub ciento li soldados li nequeßxic saß li carruajes ut queßxcamsiheb ajcuiß caßcßâl mil chi soldado li nequeßbêc chirix cacuây. Ut queßxcamsi laj Sobac li nataklan saß xbêneb li soldâdeb laj Siria. Quicam saß li naßajej li queßpletic cuiß.Eb li rey li cuanqueb rubel xcuanquil laj Hadad-ezer queßril nak eb laj Israel queßnumta saß xbêneb. Joßcan nak queßxqßue ribeb rubel xcuanquileb laj Israel. Ut queßxcßam cuißchic ribeb saß usilal riqßuineb. Ut eb laj Siria incßaß chic queßraj xtenkßanquileb li ralal xcßajol laj Amón xban nak queßxucuac.


Και σηκωθεισα η γυνη, εκαμε κατα τον λογον του ανθρωπου του Θεου και υπηγεν αυτη και ο οικος αυτης, και παρωκησεν εν τη γη των Φιλισταιων επτα ετη. 	 Li ixk quixbânu joß quiyeheß re. Cô rochbeneb li rechßalal chi cuânc saß lix naßajeb laj filisteo. Cuukub chihab quicuan aran.


Και ειπεν ο Δαβιδ, Θελω καμει ελεος προς Ανουν τον υιον του Ναας, επειδη ο πατηρ αυτου εκαμεν ελεος προς εμε. Και απεστειλεν ο Δαβιδ πρεσβεις, δια να παρηγορηση αυτον περι του πατρος αυτου. Και ηλθον οι δουλοι του Δαβιδ εις την γην των υιων Αμμων προς τον Ανουν, δια να παρηγορησωσιν αυτον. 	 Li rey David quixye: —Lâin tincuânk saß usilal riqßuin laj Hanún joß nak quicuan saß usilal cuiqßuin laj Nahas lix yucuaß, chan. Joßcan nak quixtaklaheb lix takl riqßuin laj Hanún chixcßojobanquil xchßôl xban xcamic lix yucuaß. Queßcuulac lix takl laj David saß xnaßajeb li ralal xcßajol laj Amón, chi xcßojobanquil xchßôl laj Hanún.


Και ταυτα θελουσιν εισθαι επι σε και επι το σπερμα σου, εις σημειον και τερας διαπαντος. 	 Aßanak jun retalil chokß êre ut reheb lê ralal êcßajol li teßcuânk mokon nak li Kâcuaß quirakoc âtin saß êbên.


Δια τουτο Κυριος ο Θεος των δυναμεων, ο Κυριος, λεγει ουτως Οδυρμος εν πασαις ταις πλατειαις και εν πασαις ταις οδοις θελουσι λεγει, Ουαι, ουαι και θελουσι κραζει τον γεωργον εις πενθος και τους επιτηδειους θρηνωδους εις οδυρμον. 	 Joßcaßin quixye li Kâcuaß, li nimajcual Dios: —Saß eb li be japjôk êre chi yâbac xban li raylal li yôkex chixcßulbal. Têbokeb li cuanqueb saß cßalebâl chi yâbac êriqßuin ut têbokeb ajcuiß li tojbileb chi yâbac.


και ταυτα ειναι τα ονοματα των ανδρων Εκ της φυλης Ιουδα, Χαλεβ ο υιος του Ιεφοννη 	 Aßaneb aßin lix cßabaßeb: laj Caleb li ralal laj Jefone saß xtêpaleb li ralal xcßajol laj Judá;


Και ειπων ταυτα, απελυσε την συνελευσιν. 	 Ut nak quirake' chixyebal a'in, quixchak'rabiheb li tenamit.


Και απεστειλεν ο Δαβιδ μηνυτας προς τους ανδρας της Ιαβεις-γαλααδ και ειπε προς αυτους, Ευλογημενοι να ησθε παρα του Κυριου, διοτι εκαμετε το ελεος τουτο εις τον κυριον σας, εις τον Σαουλ, και εθαψατε αυτον 	 Ut laj David quixtaklaheb lix takl riqßuineb laj Jabes li cuan xcuênt Galaad ut quixye reheb: —Aß taxak li Dios chi-osobtesînk êre riqßuin li usilal xebânu re li rey Saúl nak xemuk.


ευσεβης και φοβουμενος τον Θεον μετα παντος του οικου αυτου, οστις και εκαμνεν ελεημοσυνας εις τον λαον πολλας και εδεετο του Θεου διαπαντος 	 Li cuînk a'an quixxucua ru li Dios jo'queb ajcui' chixjunileb li cuanqueb sa' li rochoch. Châbil xna'leb ut junelic natijoc chiru li Dios ut junelic naxtenk'aheb li neba'.


Αγαπα λοιπον Κυριον τον Θεον σου και φυλαττε τα φυλαγματα αυτου και τα διαταγματα αυτου, και τας κρισεις αυτου, και τας εντολας αυτου, πασας τας ημερας. 	 Cherahak biß li Kâcuaß lê Dios ut têbânu li cßaßru naxye saß li chakßrab ut lê taklanquil xban. Junelic têbânu li cßaßru naxye ut li cßaßru tenebanbil saß êbên xbânunquil.


Ας αισχυνθωσι παντες οι λατρευοντες τα γλυπτα, οι καυχωμενοι εις τα ειδωλα προσκυνειτε αυτον, παντες οι θεοι. 	 Chixjunileb li nequeßxnimobresi ribeb riqßuin xlokßoninquil li yîbanbil dios, xutânal nequeßcana. Ut chixjunileb li jalanil dios teßcanâk rubel xcuanquil li Kâcuaß.


Δεν επραξεν Αχαν ο υιος του Ζερα εν τω αναθεματι, και επεσεν οργη εφ' ολην την συναγωγην του Ισραηλ; και ο ανθρωπος εκεινος δεν ηφανισθη μονος εν τη ανομια αυτου. 	 Chijulticokß êre nak laj Acán li ralal laj Zera quimâcob riqßuin xchapbal li tâcßanjelak chiru li Dios ut riqßuin xchapbal li ac kßaxtesinbil re sachecß. Xban li mâc li quixbânu, li Kâcuaß quijoskßoß saß kabên chikajunilo ut moco caßaj cuiß ta aßan quicam xban li mâc li quixbânu, chanqueb.


διοτι προσεκολληθη εις τον Κυριον δεν απεμακρυνθη απο οπισθεν αυτου, αλλ' εφυλαξε τας εντολας αυτου, τας οποιας ο Κυριος προσεταξεν εις τον Μωυσην. 	 Chi anchal xchßôl quixpâb li Dios ut mâ jun sut quixkßet li râtin. Quixbânu ban chixjunil li quixye saß li chakßrab li quiqßueheß re laj Moisés xban li Kâcuaß.


Και ελαβεν ο Ηλιας την μηλωτην αυτου και εδιπλωσεν αυτην και εκτυπησε τα υδατα, και διηρεθησαν ενθεν και ενθεν, και διεβησαν αμφοτεροι δια ξηρας. 	 Ut laj Elías quirisi li tßicr li cuan chirix. Quixbas ru ut chiru aßan quixsacß li haß. Ut li nimaß quixjach rib. Laj Elías ut laj Eliseo queßnumeß junpacßal li nimaß ut chaki li chßochß li queßnumeß cuiß.


και εγεινα εις τους Ιουδαιους ως Ιουδαιος, δια να κερδησω τους Ιουδαιους εις τους υπο νομον ως υπο νομον, δια να κερδησω τους υπο νομον 	 Nak cuanquin sa' xyânkeb laj judío lâin ninbânu jo' neque'xbânu laj judío re nak te'xpâb li Cristo. Cuan li toj neque'xq'ue xcuanquil lix chak'rab laj Moisés. Nak cuanquin sa' xyânkeb a'an, ninbânu li naxye lix chak'rab laj Moisés re nak te'xpâb li Cristo inban lâin.


Η μνημη του δικαιου ειναι μετ' ευλογιας το δε ονομα των ασεβων σηπεται. 	 Li châbileb xnaßleb junelic teßjulticâk. Abanan li incßaß useb xnaßleb, mâ ani tâjulticânk reheb.


Εκειθεν εσηκωθησαν εις Γαδγαδ και απο Γαδγαδ εις Ιοτβαθα, γην ποταμων υδατων. 	 Nak queßel Mosera, queßcôeb Gudgoda. Queßel aran ut queßcôeb saß li naßajej Jotbata, li cuan cuiß nabal li rok haß.


η μια ενουται μετα της αλλης, ωστε ουδε αηρ δυναται να περαση δι' αυτων 	 Naxcßuli rib chi us li rix. Ut incßaß na-oc ikß saß li rix.


Εως ποτε θελω υποφερει την συναγωγην ταυτην την πονηραν, οσα αυτοι γογγυζουσιν εναντιον μου; ηκουσα τους γογγυσμους των υιων Ισραηλ, τους οποιους γογγυζουσιν εναντιον μου. 	 —¿Joß najtil chic tincuy nak yôkeb chincuechßinquil eb laj Israel, li incßaß useb xnaßleb? Lâin nacuabi nak nequeßxcuechßi cuix.


Διοτι σε ανεβιβασα εκ γης Αιγυπτου και σε ελυτρωσα εξ οικου δουλειας και εξαπεστειλα εμπροσθεν σου τον Μωυσην, τον Ααρων και την Μαριαμ. 	 Lâin quin-isin chak êre saß li naßajej Egipto ut lâin quincoloc êre nak cuanquex chak chokß rahobtesinbil môs. Ut quintaklaheb chokß aj cßamol be chêru laj Moisés, laj Aarón, ut lix María.


Διοτι συ εισαι η ελπις μου, Κυριε Θεε το θαρρος μου εκ νεοτητος μου. 	 At Kâcuaß Dios, caßaj cuiß âcuiqßuin cßojcßo inchßôl chalen chak saß insâjilal.


Αναγγειλατε τα συμβησομενα εις το μετεπειτα, δια να γνωρισωμεν οτι εισθε θεοι καμετε ετι καλον η καμετε κακον, δια να θαυμασωμεν και να ιδωμεν ομου. 	 Yehomak ke cßaßru tâcßulmânk re nak takanau nak lâex diosex. Bânuhomak junak cßaßak re ru re nak takanau nak diosex. Usta châbil, malaj ut incßaß us, bânuhomak junak naßleb re nak tâsachk kachßôl êban ut toxucuak.


Και απεθανεν ο Χουσαμ και εβασιλευσεν αντ' αυτου ο Αδαδ, υιος του Βεραδ, ο παταξας τους Μαδιανιτας εν τη πεδιαδι Μωαβ το δε ονομα της πολεως αυτου ητο Αβιθ. 	 Nak quicam laj Husam, laj Hadad qui-oc chokß rêkaj. Laj Hadad, aßan li ralal laj Bedad. Laj Bedad, aßan li quinumta saß xbêneb laj Madián nak queßpletic saß li naßajej Moab. Avit xcßabaß li tenamit li quicuan cuiß chi taklânc laj Hadad.


Και εκαλεσεν ο Μωυσης παντα τον Ισραηλ και ειπε προς αυτους, Ακουε, Ισραηλ, τα διαταγματα και τας κρισεις, τας οποιας εγω λαλω εις τα ωτα υμων σημερον, δια να μαθητε αυτας, και να προσεχητε να εκτελητε αυτας. 	 Laj Moisés quixchßutubeb chixjunileb laj Israel ut quixye reheb: —Lâex aj Israel, abihomak li chakßrab ut lê taklanquil li oc cue chixyebal êre anakcuan. Chetzolak chi us li chakßrab ut qßuehomak êchßôl chixbânunquil.


Και εσταθησαν εν τω τοπω αυτων, κατα την ταξιν αυτων, κατα τον νομον Μωυσεως του ανθρωπου του Θεου και ερραντιζον οι ιερεις το αιμα, λαμβανοντες εκ της χειρος των Λευιτων. 	 Queßoc cuißchic chi cßanjelac saß li templo joß tzßîbanbil saß lix chakßrab laj Moisés laj cßanjel chiru li Dios. Ut eb laj levita queßxnumsi xquiqßuel li carner reheb laj tij. Ut eb laj tij queßxrachrachi chiru li artal.


Ιδου, ο Κυριος κενονει την γην και ερημονει αυτην και ανατρεπει αυτην και διασκορπιζει τους κατοικους αυτης. 	 Li Kâcuaß tixpoß ru li ruchichßochß. Tâcanâk chi mâcßaß cuan chiru. Ut tixchaßchaßiheb li tenamit yalak bar.


Την θυραν δε την ιχθυικην ωκοδομησαν οι υιοι του Ασσεναα, οιτινες εσανιδωσαν αυτην και εστησαν τας θυρας αυτης, τα κλειθρα αυτης και τους μοχλους αυτης. 	 Eb li ralal xcßajol laj Senaa queßxyîb li oquebâl bar nequeßxcßayi cuiß li car. Queßxqßue li cheß saß li tzßac queßxyîb cuiß li puerta. Queßxqßue li puerta ut queßxqßue ajcuiß li chßîchß re nak tâtzßapônk chi us.


Και υπηγε, και ελαβε, και εφερεν αυτα προς την μητερα αυτου και εκαμεν η μητηρ αυτου εδεσματα καθως ηγαπα ο πατηρ αυτου. 	 Laj Jacob cô chixcßambaleb li chibât ut quixkßaxtesi saß rukß lix naß. Ut lix naß quixyîb li tibel cua li nacuulac chiru lix yucuaß laj Jacob.


Ενω δε ουτοι ησαν καθ' οδον, η φημη εφθασε προς τον Δαβιδ, λεγουσα, Ο Αβεσσαλωμ επαταξε παντας τους υιους του βασιλεως, και δεν εναπελειφθη εξ αυτων ουδε εις. 	 Nak toj mâjiß nequeßcuulac li ralal, quicuulac resil riqßuin laj David nak queßcamsîc chixjunileb li ralal xban laj Absalón. Mâ jun chic quicana chi yoßyo.


Δυνασαι να γεμισης το δερμα αυτου με βελη; η την κεφαλην αυτου με αλιευτικα καμακια; 	 ¿Ma naru ta biß tâset chi chßîchß li rix? Ut, ¿ma târûk ta biß tâhop lix jolom riqßuin li arpón li nequeßrocsi laj chapol car?


Και υιοι του Νεαρια, Ελιωηναι και Εζεκιας και Αζρικαμ τρεις. 	 Oxibeb li ralal laj Nearías. Aßaneb aßin: laj Elioenai, laj Ezequías, ut laj Azricam.Cuukubeb li ralal laj Elioenai. Aßaneb aßin: laj Hodavías, laj Eliasib, laj Pelaías, laj Acub, laj Johanán, laj Dalaías ut laj Anani.


Και υπηγεν ο Ροβοαμ εις Συχεμ διοτι εις Συχεμ ηρχετο πας ο Ισραηλ δια να καμη αυτον βασιλεα. 	 Cô laj Roboam Siquem xban nak aran côeb chixjunileb laj Israel re teßxxakab chokß rey.


Και ιδου, ηλθεν ο Χουσει και ειπεν ο Χουσει, Αγγελιας, κυριε μου βασιλευ διοτι ο Κυριος σε εξεδικησε την ημεραν ταυτην εκ χειρος παντων των επανισταμενων επι σε. 	 Saß ajcuiß li hônal aßan quicuulac li cuînk laj Etiopía ut quixye re li rey: —At rey, xincßam chak châbil esilal chokß âcue. Anakcuan li Kâcuaß xcoloc âcue saß rukßeb li xicß nequeßiloc âcue, chan.


Απεκριθη ο Ιησους και ειπε προς αυτην Εαν ηξευρες την δωρεαν του Θεου, και τις ειναι ο λεγων σοι, Δος μοι να πιω, συ ηθελες ζητησει παρ' αυτου, και ηθελε σοι δωσει υδωρ ζων. 	 Li Jesús quixye re: -Cui ta nacanau c'a'ru li mâtan li naxq'ue li Dios, ut cui ta nacanau anihin lâin li yôquin chixtz'âmanquil cuuc'a âcue, lâat tâtz'âma raj âcuuc'a cuiq'uin ut tinq'ue raj âcue li ha' li naq'uehoc junelic yu'am, chan li Jesús.


Λαλησον προς τους υιους Ισραηλ, λεγων, Δεν θελετε τρωγει παντελως στεαρ βοος η προβατου η αιγος. 	 —Tâye reheb laj Israel nak incßaß naru teßxtzaca lix xêbul li cuacax, chi moco li carner, chi moco li chibât.


εις των οποιων τας χειρας ειναι ανομια, και η δεξια αυτων πληρης δωρων. 	 Eb aßan junelic nequeßxbânu li mâusilal ut nequeßraj nak teßtuminâk ruheb.


Και θελεις καμει μοχλους δια το θυσιαστηριον, μοχλους εκ ξυλου σιττιμ, και θελεις περικαλυψει αυτους με χαλκον 	 Têyîb ajcuiß cuib li cheß tîc rix re xpakonquil li artal. Têyîb riqßuin li cheß acacia ut têletz li bronce chirix.


Και οι υιοι του Ισααρ, Κορε και Νεφεγ και Ζιθρι. 	 Aßaneb aßin li ralal laj Izhar: laj Coré, laj Nefeg ut laj Zicri.


Και αυτη δεν εγνωριζεν οτι εγω εδωκα εις αυτην τον σιτον και τον οινον και το ελαιον, και επληθυνα το αργυριον εις αυτην και το χρυσιον, με τα οποια κατεσκευασαν τον Βααλ. 	 Li ixk aßan incßaß quixqßue retal nak lâin xinqßuehoc re lix trigo, ut lix vino ut lix aceite olivo. Ut lâin xinqßuehoc re chi nabal lix oro ut lix plata li quixmayeja chiru laj Baal.


Δια τουτο οι Ιουδαιοι οι χωρικοι οι κατοικουντες εν ταις ατειχιστοις πολεσιν εκαμνον την δεκατην τεταρτην ημεραν του μηνος Αδαρ ημεραν ευφροσυνης και συμποσιου και ημεραν αγαθην, και απεστελλον μεριδας προς αλληλους. 	 Joßcan nak eb laj judío li cuanqueb saß eb li cßalebâl li incßaß sutsu xnaßajeb saß tzßac, nequeßxninkßei li câlaju xbe li po Adar re xjulticanquil chanru nak queßcoleß. Nequeßsahoß saß xchßôleb ut nequeßxqßue xmâtaneb chi ribileb rib.


Και ανηγγελθη προς τον Ιωαβ, Ιδου, ο βασιλευς κλαιει και πενθει δια τον Αβεσσαλωμ. 	 Queßxye resil re laj Joab nak li rey David yô chi yâbac ut ra saß xchßôl chirix lix camic laj Absalón.


Χηρας απεβαλες αβοηθητους, και οι βραχιονες των ορφανων συνετριβησαν υπο σου. 	 Eb li xmâlcaßan incßaß nacaqßueheb cßaßru reheb. Ut eb li mâcßaßeb xnaß xyucuaß nacarahobtesiheb.


Τοτε θελεις ειπει προς τον υιον σου, Δουλοι ημεθα του Φαραω εν Αιγυπτω, και ο Κυριος εξηγαγεν ημας εξ Αιγυπτου εν χειρι κραταια 	 Ut lâex têye reheb, “Najter cuanco chak Egipto chokß rahobtesinbil môs chiru laj faraón. Abanan li Kâcuaß corisi chak Egipto riqßuin xnimal xcuanquilal.


Σκληροτραχηλοι και απεριτμητοι την καρδιαν και τα ωτα, σεις παντοτε αντιφερεσθε κατα του Πνευματος του Αγιου καθως οι πατερες σας, ουτω και σεις. 	 Lâex inc'a' nequetau xyâlal. K'axal cau êch'ôl. Chanchanex li inc'a' neque'pâban re li Dios. Junelic nequek'etk'eti êrib chiru li Santil Musik'ej jo' que'xbânu lê xe'tônil yucua'.


Και λαλησον προς τους υιους Ισραηλ, λεγων, Οστις καταρασθη τον Θεον αυτου, Θελει βαστασει την ανομιαν αυτου 	 Tâye reheb laj Israel nak li ani tixmajecua li Dios, tento nak tixtoj rix lix mâc.


Δια πιστεως ο Μωυσης, αφου εμεγαλωσεν, ηρνηθη να λεγηται υιος της θυγατρος του Φαραω, 	 Xban lix pâbâl laj Moisés, nak quicuînkilo' inc'a' quiraj nak te'xye nak lix rabin li rey, a'an lix na'.


αν ομως η νεφελη δεν ανεβαινε, τοτε δεν εσηκονοντο μεχρι της ημερας της αναβασεως αυτης. 	 Nak incßaß natakeß li chok incßaß nequeßxic. Toj nak natakeß li chok, tojoßnak nequeßxic.Chi joßcan li chok li quitaklâc xban li Dios cuan saß xbên li tabernáculo chi cutan. Ut chi kßek nacßutun joß xam. Li chok yô chi cßamoc be chiruheb laj Israel nak yôqueb chi xic toj retal queßcuulac.


Επειδη δεν ηδυνηθησαν να καμωσιν αυτο εν τω καιρω εκεινω, διοτι οι ιερεις δεν ησαν αρκετα ηγιασμενοι και ο λαος δεν ητο συνηγμενος εν Ιερουσαλημ. 	 xban nak incßaß queßru xbânunquil li ninkße saß xkßehil xban nak moco nabaleb ta laj tij li queßxsantobresi ribeb chiru li Kâcuaß ut chixjunileb li tenamit incßaß queßxchßutub ribeb aran Jerusalén.


εωσου δωση ο Κυριος αναπαυσιν εις τους αδελφους σας, καθως και εις εσας, και κυριευσωσι και αυτοι την γην, την οποιαν εδωκεν εις αυτους Κυριος ο Θεος σας, εις το περαν του Ιορδανου και τοτε θελετε επιστρεψει εκαστος εις την κληρονομιαν αυτου, την οποιαν εδωκα εις εσας. 	 Incßaß naru texsukßîk saß lê naßaj lâex toj teßrêchani lix naßajeb li jun chßol chic joß nak li Kâcuaß xqßue êre lâex. Nak ac cuânkeb saß lix naßajeb chi cßojcßo xchßôleb naru texsukßîk saß li naßajej li xqßueheß êre lâex.


Και οτε ηλθον εκει εις το βουνον, ιδου, αθροισμα προφητων συνηντησεν αυτον και επηλθεν επ' αυτον Πνευμα Θεου, και επροφητευσε μεταξυ αυτων. 	 Mokon nak laj Saúl quicuulac Gabaa rochben lix môs, queßxcßul li jun chßûtal li profetas yôqueb chi cubec saß li tzûl. Yôqueb chixlokßoninquil li Kâcuaß. Ut laj Saúl quirecßa lix cuanquil li Dios nak quichal saß xbên ut qui-oc chi yehoc râtin profeta rochbeneb.


Και θελει ειπει, Εγω δεν ειμαι προφητης ειμαι ανθρωπος γεωργος διοτι ανθρωπος με εμισθωσεν εκ νεοτητος μου. 	 Eb aßan teßxye, “Lâin mâcuaßin profeta. Lâin aj cßalom chalen chak saß insâjilal,” chaßkeb.


Και λαβοντες οι υιοι του Ααρων, Ναδαβ και Αβιουδ, εκαστος το θυμιατηριον αυτου, εβαλον πυρ εις αυτο, και επ' αυτο εβαλον θυμιαμα και προσεφεραν ενωπιον του Κυριου πυρ ξενον, το οποιον δεν προσεταξεν εις αυτους. 	 Eb li ralal laj Aarón, laj Nadab ut laj Abiú, queßxqßue li xam chi saß li sansar, abanan li xam aßan jalan chiru li quixye li Dios. Queßxqßue ajcuiß li pom ut queßxmayeja chiru li Dios. Incßaß queßxbânu joß quixye li Dios.


Ειθε να μου ηκουεν ο λαος μου, και ο Ισραηλ να περιεπατει εις τας οδους μου 	 Cui ta eb lin tenamit xeßabin chicuu, ut cui ta xeßxbânu li cßaßru xinye,


Ανδρες Αναθωθ, εκατον εικοσιοκτω. 	 Li ralal xcßajol laj Anatot, aßan jun ciento riqßuin cuakxakib xcaßcßâl.


Και εναγκαλισθεις αυτα, εθετε τας χειρας επ' αυτα και ηυλογει αυτα. 	 Ut li Jesús quixk'aluheb li coc'al, quixq'ue li ruk' sa' xbêneb, ut quirosobtesiheb.


αιτινες και οτε ητο εν τη Γαλιλαια ηκολουθουν αυτον και υπηρετουν αυτον, και αλλαι πολλαι, αιτινες συνανεβησαν μετ' αυτου εις Ιεροσολυμα. 	 Eb li ixk a'in, a'an li que'tâken re li Jesús nak toj cuan chak Galilea ut que'c'anjelac chiru. Ut cuanqueb nabal chic li ixk cuotz que'cuulac Jerusalén rochben li Jesús.


Τα υδατα επλημμυρησαν υπερανω της κεφαλης μου ειπα, Απερριφθην. 	 Saß inchßôl lâin nak oc cue chi subûnc saß haß. Ut quinye: —Anakcuan xin-osoß.—


Η δε Μαρια η Μαγδαληνη και Μαρια η μητηρ του Ιωση εβλεπον που τιθεται. 	 Ut lix María aj Magdala ut lix María xna' laj José que'ril bar quixmuk.


Και ειπεν η αμπελος προς αυτα, Να αφησω τον οινον μου, οστις ευφραινει Θεον και ανθρωπους, και να υπαγω να αρχω επι των δενδρων; 	 Aßut lix cheßel li uvas quixye reheb: —¿Cßaßut? ¿Ma naru ta biß tincanab xqßuebal li vino li nasahoß cuiß xchßôl li Kâcuaß ut eb li cuînk yal re nak tincßanjelak chokß êrey? chan.


Ιδου, θελω επεγειρει τους Μηδους εναντιον αυτων, οιτινες δεν θελουσι συλλογισθη αργυριον και εις το χρυσιον, δεν θελουσιν ηδυνθη εις αυτο 	 Tinqßue saß xchßôleb laj Medo re nak teßxic chi pletic riqßuineb. Eb laj Medo incßaß nequeßxra ru li oro chi moco li plata.


Διοτι οι λεγοντες τοιαυτα δεικνυουσιν οτι ζητουσι πατριδα. 	 Que'xye chi jo'ca'in xban nak toj yôqueb chiroybeninquil jun lix na'ajeb.


Και ειπε προς εμε, Υιε ανθρωπου, ας φαγη η κοιλια σου και ας εμπλησθωσι τα εντοσθια σου απο του τομου τουτου, τον οποιον εγω διδω εις σε. Και εφαγον και εγεινεν εν τω στοματι μου ως μελι υπο της γλυκυτητος. 	 Quixye cue: —At ralal cuînk, tzaca li hu aßin li yôquin chixqßuebal âcue. Tâtzaca re nak naru tatnujak, chan. Lâin quintzaca li hu ut quiß saß li cue quicana joß li xyaßal cab.


Λοιπον ο Θεος να σοι δωση απο της δροσου του ουρανου και απο του παχους της γης και αφθονιαν σιτου και οινου 	 Aß taxak li Kâcuaß Dios tixqßue chak li hab saß xbên lâ cuacuîmk. Tixqßue ajcuiß âcue li châbil chßochß re nak sa talajeßqßuik lâ cuacuîmk joß ajcuiß lâ quißil kßên.


δεν θελει υπερισχυσει εχθρος κατ' αυτου ουδε υιος ανομιας θελει ταλαιπωρησει αυτον. 	 Eb li xicß nequeßiloc re incßaß teßnumtâk saß xbên. Ut eb li incßaß useb xnaßleb incßaß teßxsach xcuanquil.


Ο δε Αβρααμ σηκωθεις ενωρις το πρωι ηλθεν εις τον τοπον οπου ειχε σταθη ενωπιον του Κυριου 	 Joß cuulajak chic laj Abraham cô cuißchic saß li naßajej li quiâtinâc cuiß xban li Kâcuaß.


Αν η καρδια μου ηπατηθη υπο γυναικος, η παρεμονευσα εις την θυραν του πλησιον μου, 	 Cui lâin xincanab cuib chixbalakßi junak ixk, ut cui lâin yôquin chixcßacßalenquil rixakil junak li cuech cablal re nak tinbânu mâusilal re,


Ενεδυναμωθη δε ο Αμασιας και εξηγαγε τον λαον αυτου και υπηγεν εις την κοιλαδα του αλατος και επαταξε τους υιους Σηειρ δεκα χιλιαδας. 	 Ut li rey Amasías quixcacuubresi xchßôl ut quixcßameb lix soldados saß li ru takßa cuan cuiß li atzßam. Ut aran queßxcamsiheb lajêb mil li soldado re li tenamit Seir.


Τοτε οι ιερεις και οι προφηται ελαλησαν προς τους αρχοντας και προς παντα τον λαον λεγοντες, Κρισις θανατου πρεπει εις τον ανθρωπον τουτον, διοτι προεφητευσε κατα της πολεως ταυτης, ως ηκουσατε με τα ωτα σας. 	 Ut eb laj tij ut eb li profetas queßâtinac riqßuineb li tenamit joß eb ajcuiß li cuanqueb xcuanquil ut queßxye reheb: —Xcßulub câmc li cuînk aßin xban nak xye nak li katenamit tixcßul raylal. Lâex xerabi riqßuin êxic li cßaßru quixye, chanqueb.


Και ελαβε Σαδωκ ο ιερευς το κερας του ελαιου εκ της σκηνης και εχρισε τον Σολομωντα. Και εσαλπισαν δια της σαλπιγγος και ειπε πας ο λαος, Ζητω ο βασιλευς Σολομων. 	 Nak queßcuulac aran laj Sadoc laj tij quixchap li xucub li cuan aceite chi saß li cuan saß li tabernáculo. Quixqßue li aceite saß xjolom laj Salomón, ut quixkßaxtesi saß rukß li Dios re tâoc chokß rey. Chirix aßan queßxyâbasi lix xucub li carner. Ut chixjunileb li tenamit queßxjap reheb chixyebal: —Chicuânk taxak xyußam li karey Salomón, chanqueb.


Εκοπιασας εις το μακρος της οδου σου και δεν ειπας, εις ματην κοπιαζω ευρηκας το ζην δια της χειρος σου δια τουτο δεν απεκαμες. 	 Nequetacuasi êrib riqßuin li cßaßru nequebânu. Abanan incßaß nequeqßue retal nak mâcßaß rajbal li nequebânu. Lâex nequecßoxla nak quetau êtenkßanquil. Joßcan nak cau chic êrib.


Εμου ειναι ο Γαλααδ, εμου ο Μανασσης ο μεν Εφραιμ ειναι η δυναμις της κεφαλης μου ο δε Ιουδας ο νομοθετης μου 	 Galaad ut Manasés cue lâin. Efraín lokß chicuu. Chanchan xcolbal injolom. Judá chanchan lin xukß retalil lin cuanquil.


οστις και εσφραγισεν ημας και εδωκε τον αρραβωνα του Πνευματος εν ταις καρδιαις ημων. 	 Ut li Dios quixtakla chak li Santil Musik'ej chi cuânc kiq'uin chok' retalil nak reho chic. Xban nak li Santil Musik'ej cuan kiq'uin, nakanau chi yâl nak takac'ul chixjunil li quixyechi'i ke.


Θελουσι κοιτεσθαι ομου εν τω χωματι, και σκωληκες θελουσι σκεπασει αυτους. 	 Abanan nak ac camenakeb chic, nequeßmotzoßin. Juntakßêt nequeßcana.


Ο πους μου ενεμεινεν εις τα βηματα αυτου εφυλαξα την οδον αυτου και δεν εξεκλινα 	 Lâin junelic ninbânu li cßaßru naraj aßan. Ut incßaß xincanab xbânunquil li cßaßru quixcßut chicuu.


και ο δουλος σου ειναι εν μεσω του λαου σου, τον οποιον εξελεξας, λαου μεγαλου, οστις εκ του πληθους δεν δυναται να αριθμηθη ουδε να λογαριασθη 	 Abanan quinâxakab chokß xreyeb li nimla tenamit li sicßbileb ru âban. Incßaß naru rajlanquileb xban xqßuialeb.


Του λαλουντος με απατην προς τους φιλους, και οι οφθαλμοι των τεκνων αυτου θελουσι τηκεσθαι. 	 Li ani naxkßaxtesi li ramîg saß rukßeb li xicß nequeß-iloc re, ra teßxcßul li ralal xcßajol.


Και πολλοι ψευδοπροφηται θελουσιν εγερθη και πλανησει πολλους, 	 Ut nabaleb li profeta aj balak' te'châlk ut nabaleb te'balak'îk xbaneb.


Εαν δε ο λαος του τοπου παραβλεψη με τους οφθαλμους αυτου τον ανθρωπον εκεινον, οταν διδη απο του σπερματος αυτου εις τον Μολοχ, και δεν φονευση αυτον, 	 Cui eb laj Israel incßaß teßxqßue retal li mâusilal li xbânu nak xmayeja li ralal xcßajol ut incßaß teßxcamsi,


Και ταυτα θελουσιν εισθαι τα μετρα αυτης το βορειον πλευρον τεσσαρες χιλιαδες και πεντακοσιαι και το μεσημβρινον πλευρον τεσσαρες χιλιαδες και πεντακοσιαι και κατα το ανατολικον πλευρον τεσσαρες χιλιαδες και πεντακοσιαι και το δυτικον πλευρον τεσσαρες χιλιαδες και πεντακοσιαι. 	 Li naßajej li teßcuânk cuiß li tenamit, aßan câ xucût. Lix nimal rok aßan cuib kilómetro riqßuin cuib ciento metro riqßuin lajêb roxcßâl metro. Ut lix nimal ru, aßan cuib kilómetro riqßuin cuib ciento metro riqßuin lajêb roxcßâl metro. Juntakßêt xnimal rok ut juntakßêt xnimal ru.


Τοτε διεβιβασεν ο Ιεσσαι τον Σαμμα. Ο δε ειπεν, Ουδε τουτον δεν εξελεξεν ο Κυριος. 	 Ut laj Isaí quixbok laj Sama li ralal jun chic. Ut laj Samuel quixye cuißchic: —Chi moco aßin li sicßbil ru xban li Dios, chan.


Και θελω θεσει την δοξαν μου μεταξυ των εθνων, και παντα τα εθνη θελουσιν ιδει την κρισιν μου την οποιαν εξετελεσα και την χειρα μου, την οποιαν επεβαλον επ' αυτα. 	 Lâin tincßutbesi lin lokßal chiruheb chixjunileb li xnînkal ru tenamit. Ut chixjunileb teßril lin cuanquil nak lâin tinrakok âtin saß xbêneb saß tîquilal ut tinqßueheb chixtojbal lix mâqueb.


Να σοι εξαποστειλη βοηθειαν εκ του αγιαστηριου και εκ της Σιων να σε υποστηριξη. 	 Toj taxak riqßuin li Dios saß lix santil ochoch aran Sión chichâlk lâ tenkßanquil xban ut chixqßue taxak xcacuil âchßôl.


Τοτε πλησιασας ο χιλιαρχος, επιασεν αυτον και προσεταξε να δεθη με δυο αλυσεις, και ηρωτα τις ητο και τι ειχε πραξει. 	 Ut li coronel quixchap laj Pablo. Quixtakla xbac'bal riq'uin cuib chi cadena. Ut quixpatz' ani a'an ut c'a'ru xmâc.


και Μιχαηλ και Ιεσπα και Ιωχα υιοι του Βερια 	 laj Micael, laj Ispa ut laj Joha.


Τα εργα του δικαιου ειναι εις ζωην το προιον του ασεβους εις αμαρτιαν. 	 Li tîc xchßôl naxmâtani lix yußam. Abanan li naxbânu mâusilal naxmâtani li tojba mâc.


Ο δε Σαυλος εκακοποιει την εκκλησιαν, εμβαινων εις πασαν οικιαν και συρων ανδρας και γυναικας, παρεδιδεν εις την φυλακην. 	 Aban laj Saulo yalyo xk'e chixrahobtesinquileb laj pâbanel. Na-oc sa' eb li cab ut narisiheb sa' rochocheb ut naxc'ameb sa' tz'alam, jo' cuînk jo' ixk.


Ο Κυριος θελει σε παταξει με την Αιγυπτιακην πληγην και με αιμορροιδας και με ψωραν και με ξυσμον, ωστε να μη δυνασαι να ιατρευθης. 	 Li Kâcuaß tixtakla li xox chêrix joß xeßxcßul eb laj Egipto. Tâcuânk li raylal saß chixjunil lê tibel ut tixpati rib lê raylal ut cßajoß nak tâcuotzßocokß ut mâcßaßak xbanol.


Και επλασε Κυριος ο Θεος τον ανθρωπον απο χωματος εκ της γης. και ενεφυσησεν εις τους μυκτηρας αυτου πνοην ζωης, και εγεινεν ο ανθρωπος εις ψυχην ζωσαν. 	 Li Kâcuaß Dios quixyîb li cuînk. Quixpacß riqßuin chßochß ut quirapu saß li rußuj re nak tixqßue lix musikß. Ut cuan chic xyußam li cuînk.


Και ειπε προς αυτους ο Ηλιας, Πιασατε τους προφητας του Βααλ μηδεις εξ αυτων ας μη διασωθη. Και επιασαν αυτους και κατεβιβασεν αυτους ο Ηλιας εις τον χειμαρρον Κεισων και εσφαξεν αυτους εκει. 	 Laj Elías quixye reheb: —Chapomakeb lix profeta laj Baal. Mâ jun reheb têcanab chi êlelic, chan. Ut queßxchap eb li profeta aj balakß. Ut laj Elías quixye reheb nak teßxcßameb saß li nimaß Cisón ut aran quixcamsiheb chi chßîchß.


Περιεπλανηθην ως προβατον απολωλος ζητησον τον δουλον σου διοτι δεν ελησμονησα τα προσταγματα σου. 	 Yâl nak lâin xinpaltoß châcuu. Chanchanin jun li carner sachenak. Joßcan nak nintzßâma châcuu nak tinâtenkßa re nak tincuânk chi sum âtin âcuiqßuin. Lâin incßaß xintzßektâna chi junaj cua lâ chakßrab.


Θελω ομως εξαπλωσει το δικτυον μου επ' αυτον, και θελει πιασθη εις τα βροχια μου και θελω φερει αυτον εις την Βαβυλωνα, την γην των Χαλδαιων αλλα δεν θελει ιδει αυτην και εκει θελει αποθανει. 	 Lâin li Kâcuaß tinqßue lin raßal re nak tâchapekß. Lâin tincßam toj Babilonia saß lix naßajeb laj Caldea, abanan aßan incßaß târil li naßajej. Aran tâcâmk.


διοτι πεντε ανδρας ελαβες, και εκεινος, τον οποιον εχεις τωρα, δεν ειναι ανηρ σου τουτο αληθες ειπας. 	 xban nak ôb li cuînk cuanjenak âcuiq'uin. Ut li jun li cuan âcuiq'uin anakcuan mâcua' ajcui' âbêlom. Yâl li xaye nak mâc'a' âbêlom, chan li Jesús.


και ειπον προς αυτους, Ο Κυριος να σας ιδη και να κρινη διοτι σεις εκαμετε βδελυκτην την οσμην ημων εμπροσθεν του Φαραω και εμπροσθεν των δουλων αυτου, ωστε να δωσητε εις τας χειρας αυτων μαχαιραν δια να θανατωσωσιν ημας. 	 Ut queßxye reheb, —Li Kâcuaß Dios taxak chiqßuehok rêkaj li cßaßru yôquex lâex. Êmâc lâex nak laj faraón joß ajcuiß li nequeßtaklan kßaxal cuißchic yôqueb xjoskßil saß kabên. Teßraj ajcuiß kacamsinquil, chanqueb re laj Moisés.


δια να σε φυλαττωσιν απο κακης γυναικος, απο κολακειας γλωσσης γυναικος αλλοτριας. 	 Cui nequeqßue saß êchßôl lê kßusbal, tênau xcolbal êrib chiruheb li ixk li incßaß useb xnaßleb, li nequeßkßunbesin riqßuin châbil âtin.


δια να διηγηθω πασας τας αινεσεις σου εν ταις πυλαις της θυγατρος Σιων εγω θελω αγαλλιασθαι δια την σωτηριαν σου. 	 re nak tinye resil xnimal lâ cuusilal reheb li cuanqueb Jerusalén. Ut tâsahokß inchßôl xban nak lâat tatcolok cue.


Η σαρξ αυτου θελει εισθαι ανθηροτερα νηπιου θελει επιστρεψει εις τας ημερας της νεοτητος αυτου 	 Tâqßuirâk lix tibel li cuînk ut tâcuânk cuißchic xcacuilal joß nak quicuan chak saß lix sâjilal.


Εαν αμαρτηση τις ανθρωπος εις τον πλησιον αυτου και ζητηση ορκον παρ' αυτου δια να καμη αυτον να ορκισθη, και ο ορκος ελθη εμπροσθεν του θυσιαστηριου σου εν τω οικω τουτω, 	 Cui cuan junak tâmâcobk chiru li ras rîtzßin ut tixpuersi ru chixbânunquil li juramento chiru li artal saß li templo aßin,


Ο δε ακουσας ταυτα εγεινε περιλυπος διοτι ητο πλουσιος σφοδρα. 	 Nak quirabi li quixye li Jesús, c'ajo' nak quiraho' sa' xch'ôl li cuînk xban nak nabal lix biomal cuan.


Και οτε ηλθεν, εσαλπισε δια της σαλπιγγος εν τω ορει Εφραιμ, και κατεβησαν μετ' αυτου οι υιοι Ισραηλ απο του ορους και αυτος εμπροσθεν αυτων. 	 Nak quicuulac saß lix naßajeb li ralal xcßajol laj Efraín, li tzûl ru, laj Aod quixyâbasi li trompeta re xbokbaleb laj Israel. Ut chixjunileb queßcôeb chirix. Laj Aod yô chi cßamoc be chiruheb.


Και ως επαυσε λαλων παντας τους λογους τουτους, εσχισθη το εδαφος το υποκατω αυτων. 	 Tojeß ajcuiß târakekß chi âtinac laj Moisés nak li chßochß quijacheß rubeleb.


Εν τη ημερα θελει προσταξει ο Κυριος το ελεος αυτου εν δε τη νυκτι θελει εισθαι μετ' εμου η ωδη αυτου, η προσευχη μου προς τον Θεον της ζωης μου. 	 At Kâcuaß, chi cutan chacuuxtâna taxak cuu ut chi kßek chinâqßue taxak chi bichânc ut tintijok châcuu, at inDios. Lâat aj êchal re lin yußam.


Και καθως εγεινεν ημερα, συνηχθη το πρεσβυτεριον του λαου, αρχιερεις τε και γραμματεις, και ανεβιβασαν αυτον εις το συνεδριον αυτων, λεγοντες 	 Nak quicutano', que'xch'utub ribeb li neque'c'amoc be sa' xyânkeb li tenamit ut eb li xbênil aj tij jo' eb ajcui' laj tz'îb. Ut que'xc'am li Jesús riq'uineb li neque'taklan sa' xbêneb laj judío. Ut que'xye re:


Ο οκνηρος δεν θελει να αροτρια εξ αιτιας του χειμωνος δια τουτο θελει ζητει εν τω θερει και δεν θελει λαμβανει. 	 Li ani incßaß nacuulac chiru cßanjelac incßaß na-au saß xkßehil li âuc. Abanan nak nacuulac xkßehil li kßoloc naxic chi kßoloc. Mâcßaß naxtau xban nak incßaß nacßanjelac.


Και θελει ελθει και παταξει την γην της Αιγυπτου και παραδωσει τους μεν δια θανατον, εις θανατον, τους δε δια αιχμαλωσιαν, εις αιχμαλωσιαν, τους δε δια ρομφαιαν, εις ρομφαιαν. 	 Laj Nabucodonosor tâchâlk chi pletic riqßuineb laj Egipto. Ut li ac tenebanbil câmc saß xbêneb teßcâmk. Li ac tenebanbil saß xbêneb cßamecß chi prêxil, teßcßamekß. Li ac tenebanbil câmc saß xbêneb saß li plêt, saß li plêt ajcuiß teßcâmk.


Ενθυμου, μη λησμονησης ποσον παρωργισας Κυριον τον Θεον σου εν τη ερημω αφ' ης ημερας εξηλθετε εκ γης Αιγυπτου, εωσου εφθασατε εις τον τοπον τουτον, παντοτε εστασιασατε κατα του Κυριου. 	 Chijulticokß êre chanru nak quechikß chak xjoskßil li Kâcuaß lê Dios nak cuanquex saß li chaki chßochß. Chalen saß li cutan nak quex-el chak Egipto toj chalen anakcuan nak cuanquex saß li naßajej aßin, yôquex chixkßetkßetinquil êrib chiru li Kâcuaß.


εις παντα τα σημεια και τεραστια, τα οποια ο Κυριος απεστειλεν αυτον να καμη εν τη γη της Αιγυπτου, εις τον Φαραω και εις παντας τους δουλους αυτου και εις πασαν την γην αυτου, 	 Mâ ani chic quiru xbânunquil li sachba chßôlej ut li milagros li quixbânu laj Moisés aran Egipto chiru laj faraón, ut chiruheb laj cßanjel chiru, joßqueb ajcuiß chixjunileb li tenamit. Quixbânu joß quitaklâc cuiß xban li Dios.Mâ ani chic quiru xbânunquil li sachba chßôlej ut li milagros joß li quixbânu laj Moisés chiruheb chixjunileb laj Israel, chi moco quicuan xcuanquileb joß li xcuanquil laj Moisés.


Τιμα τον Κυριον απο των υπαρχοντων σου και απο των απαρχων παντων των γεννηματων σου 	 Cheqßuehak xlokßal li Kâcuaß riqßuin li cßaßru cuan êre. Têmayeja li xbên ru lê racuîmk chiru li Kâcuaß.


Και ειπεν ο Μωυσης προς τον Ααρων, Προσελθε εις το θυσιαστηριον και καμε την περι αμαρτιας προσφοραν σου, και το ολοκαυτωμα σου και καμε εξιλεωσιν υπερ σεαυτου και υπερ του λαου και προσφερε το δωρον του λαου και καμε εξιλεωσιν υπερ αυτων, καθως προσεταξεν ο Κυριος. 	 Ut laj Moisés quixye re laj Aarón: —Jilon chak riqßuin li artal ut tâqßue lâ mayej re xtzßâmanquil xcuybal lâ mâc ut tâqßue li cßatbil mayej re xtojbal rix lâ mâc ut lix mâqueb li tenamit. Tâqßue lix mayejeb li tenamit re xtzßâmanquil xcuybal lix mâqueb joß quixye li Kâcuaß, chan.


Δεν θελεις αδικησει μισθωτον πτωχον και ενδεη, εκ των αδελφων σου η εκ των ξενων σου των εν τη γη σου, εντος των πυλων σου. 	 Mêrahobtesiheb lê môs nebaß li tenkßâc naraj, usta lê rech aj Israelil usta jalan xtenamit li cuan saß êyânk.


Διοτι η πολις αυτη εσταθη εις εμε ερεθισμος της οργης μου και του θυμου μου, αφ' ης ημερας ωκοδομησαν αυτην εως της ημερας ταυτης, δια να απορριψω αυτην απ' εμπροσθεν μου, 	 Chalen nak quiticla chak xyîbanquil li tenamit aßin ut toj chalen anakcuan junes xqßuebal injoskßil nequeßxbânu. Xban aßan tinsach ru li tenamit aßin.


Προσεταξε δε τον επιστατην της οικιας αυτου λεγων, Γεμισον τα σακκια των ανθρωπων τροφας, οσας δυνανται να φερωσι, και βαλε το αργυριον εκαστου εν τω στοματι του σακκιου αυτου 	 Laj José quixye re li xbên môs: —Ayu lâat ut tâbutßeb lix coxtal riqßuin li trigo li joß qßuial na teßxcuy xcßambal. Ut tâqßue cuißchic lix tumineb li junjûnk saß eb lix coxtal.


και θεραπευετε τους εν αυτη ασθενεις και λεγετε προς αυτους Επλησιασεν εις εσας η βασιλεια του Θεου. 	 Têq'uirtesiheb li yaj li cuanqueb sa' li tenamit a'an ut têye ajcui' reheb nak yô chak chi nach'oc lix nimajcual cuanquilal li Dios.


Καμε τους αρχοντας αυτων ως τον Ωρηβ και ως τον Ζηβ και ως τον Ζεβεε και ως τον Σαλμαναν παντας τους αρχηγους αυτων 	 Chasach ta ruheb laj cßamol be joß cabânu reheb laj Oreb ut laj Zeeb. Chasach ta ruheb chixjunileb laj cßamol be joß cabânu reheb laj Zeba ut laj Zalmuna.


Τοτε εγεινε λογος Κυριου προς τον Ησαιαν λεγων, 	 Li Kâcuaß quiâtinac cuißchic riqßuin laj Isaías ut quixye re:


μαλιστα ουτω λεγει ο Κυριος των δυναμεων, ο Θεος του Ισραηλ, περι των σκευων των εναπολειφθεντων εν τω οικω του Κυριου και τω οικω του βασιλεως του Ιουδα και εν Ιερουσαλημ 	 Joßcaßin quixye li Kâcuaß li nimajcual Dios, lix Dioseb laj Israel, chirixeb li chßîchß li queßcanabâc saß lix templo li Kâcuaß ut saß li rochoch lix reyeb laj Judá aran Jerusalén.Chixjunil aßin tâcßamekß Babilonia ut aran tâcanâk toj saß li cutan nak lâin tinqßueheb cuißchic chi cßamecß saß xnaßajeb. Saß li cutan aßan lâin tinqßueheb cuißchic chi cuânc saß li naßajej aßin. Lâin li Kâcuaß ninyehoc re aßin.


Διηρκεσε δε πολυ ο πολεμος μεταξυ του οικου του Σαουλ και του οικου του Δαβιδ. Και ο μεν Δαβιδ προεβαινε κραταιουμενος ο δε οικος του Σαουλ προεβαινεν εξασθενουμενος. 	 Najt queßpletic lix soldados laj Saúl riqßuineb lix soldados laj David. Yôqueb chi cacuûc ribeb lix soldados laj David ut incßaß chic cau ribeb lix soldados laj Saúl.


Ο δε Βαραχιας και Ελκανα ησαν πυλωροι της κιβωτου. 	 Laj Berequías ut laj Elcana, aßaneb li queßcßacßalen re li Lokßlaj Câx.


Δια τουτο ο Κυριος θελει εξεγειρει τους εχθρους του Ρεσιν εναντιον αυτου και συνενωσει τους πολεμιους αυτου 	 Li Kâcuaß quixchikß xjoskßileb li xicß nequeßiloc reheb. Queßxchßutub ribeb re teßxic chi pletic riqßuineb laj Israel.


Ετι η χειρ του Κυριου ητο εναντιον αυτων, δια να εξολοθρευση αυτους εκ μεσου του στρατοπεδου, εωσου εξελιπον. 	 Li Kâcuaß quixsach ruheb chixjunileb riqßuin lix cuanquil ut mâ jun chic queßcana.


Και τεσσαρα θηρια μεγαλα ανεβησαν εκ της θαλασσης, διαφεροντα απ' αλληλων. 	 Ut câhib li nînki xul queßel saß li palau ut jalan jalânk li junjûnk.


με εργασιαν λιθογλυφου κατα την γλυφην της σφραγιδος, θελεις εγχαραξει τους δυο λιθους με τα ονοματα των υιων Ισραηλ θελεις εναρμοσει αυτους εις χρυσους οικισκους. 	 Nak tâtzßîba lix cßabaßeb chiru li pec aßan, juchßbil têbânu joß nequeßxbânu nak nequeßxyîb li chßîchß re li sello. Ut li pec aßin li tzßîbanbil cuiß lix cßabaßeb, têletz chiru li oro.


Και ιδοντες απαντες εγογγυζον, λεγοντες οτι εις αμαρτωλον ανθρωπον εισηλθε να καταλυση. 	 Nak li q'uila tenamit que'ril nak li Jesús qui-oc sa' rochoch laj Zaqueo, que'po' ut que'xye: -X-oc chi hilânc sa' rochoch jun cuînk aj mâc, chanqueb.


και εκ της φυλης Ασηρ, την Μισααλ και τα περιχωρα αυτης, την Αβδων και τα περιχωρα αυτης, 	 Ut riqßuineb li ralal xcßajol laj Aser queßxcßuleb li tenamit aßin: Miseal, Abdón,


Μη γενοιτο να αποστατησωμεν απο του Κυριου και να αποχωρισθωμεν σημερον απο του Κυριου, οικοδομουντες θυσιαστηριον δια ολοκαυτωμα, δια προσφορας και δια θυσιαν, εκτος του θυσιαστηριου Κυριου του Θεου ημων, το οποιον ειναι εμπροσθεν της σκηνης αυτου. 	 Incßaß taxak chicßulmânk chi joßcan. Incßaß taxak takakßetkßeti kib chiru li Kâcuaß chi moco takatzßektâna riqßuin xyîbanquil li artal re li cßatbil mayej, chi moco re qßuehoc mayej, chi moco re li cßatbil xul, xban nak mâcßaß chic junak artal chiru lix artal li Kâcuaß Dios li cuan chiru li tabernáculo, chanqueb.


Ουτως ανταπεδωκεν ο Θεος την κακιαν του Αβιμελεχ, την οποιαν εκαμε προς τον πατερα αυτου, φονευσας τους εβδομηκοντα αδελφους αυτου. 	 Joßcaßin nak quiqßueheß laj Abimelec xban li Dios chixtojbal rix li mâc quixbânu chiru lix naß xyucuaß nak quixcamsiheb li lajêb xcâcßâl li ras ut li rîtzßin.Ut li Dios quixqßueheb ajcuiß chixtojbal rix lix mâqueb li cuînk li cuanqueb Siquem. Queßxcßul joß quixye laj Jotam li ralal laj Jerobaal.


Η Μαρθα λοιπον, καθως ηκουσεν οτι ο Ιησους ερχεται, υπηντησεν αυτον η δε Μαρια εκαθητο εν τω οικω. 	 Que'rabi nak yô chi châlc li Jesús, ut lix Marta cô chixc'ulbal. Abanan lix María quicana sa' cab.


Υπαρχει γενεα καθαρα εις τους οφθαλμους αυτης, αλλα δεν ειναι πεπλυμενη απο της ακαθαρσιας αυτης. 	 Cuanqueb li nequeßxcßoxla nak tzßakal re ru lix yußameb, abanan toj mâjiß cuybil sachbil lix mâqueb.


διοτι ο ανηρ ειναι κεφαλη της γυναικος, καθως και ο Χριστος κεφαλη της εκκλησιας, και αυτος ειναι σωτηρ του σωματος. 	 Chexpâbânk chiru xban nak a'an li najolomin re li rixakil jo' nak li Cristo najolomin reheb laj pâbanel. Abanan li Cristo, a'an ajcui' laj Colol reheb laj pâbanel ut eb laj pâbanel jo' li rok ruk' li Cristo.


Ημεραν δε τινα οι υιοι αυτου και αι θυγατερες αυτου ετρωγον και επινον οινον εν τη οικια του αδελφου αυτων του πρωτοτοκου. 	 Saß jun li cutan eb li ralal ut eb lix rabin laj Job yôqueb chi cuaßac ut yôqueb chi ucßac vino saß rochoch li xbên alalbej.


Απο των κτηνων των καθαρων, και απο των κτηνων των μη καθαρων, και απο των πτηνων, και απο παντων των ερποντων επι της γης, 	 Queßoc li xul li natißeß xtibeleb. Ut queßoc ajcuiß li xul incßaß natißeß xtibeleb. Joß ajcuiß li xul li nequeßrupupic. Ut queßoc ajcuiß li xul li nequeßxjucuqui rib saß chßochß.


Εζησε δε ο Λαμεχ εκατον ογδοηκοντα δυο ετη, και εγεννησεν υιον 	 Jun ciento riqßuin cuib roßcßâl chihab cuan re laj Lamec nak quiyoßla jun li ralal.


Και μετα ταυτα ως τετρακοσια και πεντηκοντα περιπου ετη εδωκεν εις αυτους κριτας εως Σαμουηλ του προφητου. 	 Chixjunil a'in quic'ulman chiru câhib ciento riq'uin mero ciento chihab. Chirix a'an li Dios quixq'ueheb aj rakol âtin chi taklânc sa' xbêneb toj qui-oc laj Samuel li profeta.


Ουτω λεγει Κυριος, ο Θεος του Ισραηλ Ιδου, εγω στρεφω εις τα οπισω τα οπλα του πολεμου τα εν ταις χερσιν υμων, με τα οποια σεις πολεμειτε κατα του βασιλεως της Βαβυλωνος και των Χαλδαιων, οιτινες σας πολιορκουσιν εξωθεν των τειχων και θελω συναξει αυτους εις το μεσον της πολεως ταυτης. 	 Li Kâcuaß lix Dioseb laj Israel xye chi joßcaßin, “Lâin tinqßueheb chi oc saß lê tenamit laj Babilonia li yôqueb chixsutbal lê tenamit. Li chßîchß li cuan saß êrukß re texpletik cuiß riqßuineb laj Babilonia mâcßaß tâoc cuiß chêru. Lâex incßaß texrûk chixsumenquileb.


Ο ανθρωπος ο ενοχος αιματος ανθρωπου θελει σπευσει εις τον λακκον ουδεις θελει κρατησει αυτον. 	 Li ani tâmâcobk riqßuin xcamsinquil li ras rîtzßin, aßan tixtoj rix lix mâc chalen toj saß lix camic. Ut mâ ani naru natenkßan re.


Και την δεκατην τεταρτην ημεραν του πρωτου μηνος ειναι το πασχα του Κυριου. 	 Saß li câlaju xbe li xbên po teßxninkßei li Pascua re xlokßoninquil li Kâcuaß.


Εκ των υιων Συμεων, δυνατοι εν ισχυι, δια πολεμον, επτα χιλιαδες και εκατον. 	 Ut saß xyânkeb li ralal xcßajol laj Simeón cuanqueb cuukub mil riqßuin jun ciento chi cuînk ac cauresinbileb re pletic.


Διοτι δεν εφεραμεν ουδεν εις τον κοσμον, φανερον οτι ουδε δυναμεθα να εκφερωμεν τι 	 Mâc'a' cuan ke nak coyo'la sa' ruchich'och' ut mâc'a' ajcui' takac'am nak tocâmk.


Και Ιησους ο υιος του Ναυη και Χαλεβ ο υιος του Ιεφοννη, εκ των κατασκοπευσαντων την γην, διεσχισαν τα ιματια αυτων 	 Ut laj Josué li ralal laj Nun ut laj Caleb li ralal laj Jefone queßxpeji li rakßeb xban xrahil xchßôleb. Aßaneb xcomoneb li queßcuulac chak chixqßuebal retal li naßajej.


Οι πλησιον και οι μακραν απο σου θελουσιν εμπαιξει σε, μεμολυσμενη κατα το ονομα, μεγαλη κατα τας συμφορας. 	 Texhobekß xban lê mâusilal xbaneb li tenamit li cuanqueb chi najt joß eb ajcuiß li cuanqueb chi nachß. Lâex li tenamit naßno êru xban li mâusilal nequebânu nak nequelokßoniheb li jalanil dios.


Και ανεβη ο βασιλευς του Ισραηλ και Ιωσαφατ ο βασιλευς του Ιουδα εις Ραμωθ-γαλααδ. 	 Queßcôeb ut lix reyeb laj Israel ut laj Josafat lix reyeb laj Judá chi pletic saß li tenamit Ramot, li cuan saß xcuênt Galaad.


"Ωιδη των Αναβαθμων, του Δαβιδ." Ευφρανθην οτε μοι ειπον, Ας υπαγωμεν εις τον οικον του Κυριου 	 Lâin quisahoß saß inchßôl nak queßxye cue: Yoßkeb saß rochoch li Kâcuaß.


Δεν θελουσι προσφερει σπονδας οινου εις τον Κυριον, ουδε θελουσιν εισθαι αρεστοι εις αυτον αι θυσιαι αυτων θελουσιν εισθαι εις αυτους ως αρτος πενθουντων παντες οι τρωγοντες αυτας θελουσι μιανθη διοτι αρτος αυτων υπερ της ψυχης αυτων δεν θελει εισελθει εις τον οικον του Κυριου. 	 Nak cuânkex saß li tenamit aßan incßaß chic târûk texmayejak chiru li Dios. Chi moco li vino chi moco li xul têmayeja chiru. Ut nak texcuaßak chanchan nak yôkex chixyoßlenquil junak li camenak ut muxbil chic ru lê pâbâl tâcanâk. Incßaß chic târûk texmayejak chiru li Dios. Li tzacaêmk aßan caßaj cuiß re têtzaca lâex.


και επραξαν και ουτοι μετα πανουργιας, και υπηγον και ητοιμασθησαν με εφοδια, και ελαβον σακκους παλαιους επι των ονων αυτων και ασκους οινου παλαιους και κατεσχισμενους και δεδεμενους, 	 Queßxcßûb ru chanru nak teßxbalakßiheb laj Israel. Teßxbânu rib nak aßaneb li yôqueb chi xic chi âtinac saß xcßabaß lix tenamiteb. Queßxsicß xtzacaêmkeb ut queßxqßue saß eb li kßel coxtal ut queßxtaksi chirix lix bûreb. Ut queßxcßam ajcuiß li bôls tzßûm re li vino pejel ut xitinbileb.


Θελεις καμνει την εορτην της σκηνοπηγιας επτα ημερας, αφου συναξης τον σιτον σου και τον οινον σου 	 Nak ac xesicß ru lê racuîmk trigo ut nak ac xesicß ru lê uvas, têyîb lê cocß muhebâl riqßuin rukß cheß ut têbânu lê ninkße.


διοτι ανεβη ενωπιον αυτου ως τρυφερον φυτον και ως ριζα απο ξηρας γης δεν εχει ειδος ουδε καλλος και ειδομεν αυτον και δεν ειχεν ωραιοτητα ωστε να επιθυμωμεν αυτον. 	 Li Kâcuaß quiraj nak laj cßanjel chiru tâqßuîk joß jun xtux cheß li cuan xxeß saß li chaki chßochß. Moco chßinaßus ta na-iloc chi moco xchakßal ta ru. Takil ru abanan mâcßaß takaj re.


οστις διασκεδαζει τας βουλας των πανουργων, και δεν δυνανται αι χειρες αυτων να εκτελεσωσι την επιχειρησιν αυτων 	 Aßan napoßoc ru li incßaß us nequeßxcßoxla xbânunquil li sêbeb xchßôl chixbânunquil li incßaß us. Mâcßaß nequeßxbânu xban nak aßan naxpoß ru li cßaßru nequeßxcßoxla xbânunquil.


Και οι τετραυματισμενοι θελουσι πεσει εν μεσω υμων, και θελετε γνωρισει οτι εγω ειμαι ο Κυριος. 	 Cuanqueb li teßcamsîk saß êyânk. Riqßuin aßin têqßue retal nak lâin li Kâcuaß.


Ανθρωποι στεναζουσιν εκ της πολεως, και η ψυχη των πεπληγωμενων βοα αλλ' ο Θεος δεν επιθετει εις αυτους αφροσυνην. 	 Saß li tenamit yôqueb chi âcanac li rahobtesinbileb. Yôqueb chixtzßâmanquil xtenkßanquil li câmqueb re. Abanan li Dios incßaß narabi lix tijeb.


Και εκειθεν ανεβη επι τους κατοικους της Δεβειρ το δε ονομα της Δεβειρ προτερον ητο Κιριαθ-σεφερ. 	 Nak ac quirêchani lix naßajeb aßan, cô chirisinquileb li cuanqueb saß li tenamit Debir. (Li tenamit Debir, Quiriat-sefer nequeßxye re junxil.)


Ω Κυριε, σωσον, δεομαι ω Κυριε, ευοδωσον, δεομαι. 	 At nimajcual Dios, nintzßâma châcuu nak toâcol. Nintzßâma châcuu nak toâcuosobtesi.


Λεγει προς αυτον ο Φιλιππος Κυριε, δειξον εις ημας τον Πατερα και αρκει εις ημας. 	 Laj Felipe quixye re: -Kâcua', c'utbesi chiku li Yucua'bej ut tâc'ojlâk kach'ôl, chan.


Παντες δε οι Αιγυπτιοι εσκαπτον περιξ του ποταμου δια να πιωσιν υδωρ, διοτι δεν ηδυναντο να πιωσιν εκ του υδατος του ποταμου. 	 Xban nak incßaß chic naru teßrucß li haß saß li nimaß, chixjunileb laj Egipto quilajeßxbec xhaßeb chire li nimaß.Cuukub cutan tzßakal quicuan chokß quicß li haß xban li Kâcuaß Dios.


Και την πυλην την παλαιαν επεσκευασεν Ιωδαε ο υιος του Φασεα, και Μεσουλλαμ ο υιος του Βεσωδια ουτοι εσανιδωσαν αυτην και εστησαν τας θυρας αυτης και τα κλειθρα αυτης και τους μοχλους αυτης. 	 Laj Joiada ralal laj Paseah rochben laj Mesulam ralal laj Besodías queßxyîb li najter oquebâl. Queßxqßue li cheß saß li tzßac queßxyîb cuiß li puerta. Queßxqßue li puerta ut queßxqßue ajcuiß li chßîchß re nak tâtzßapônk chi us.


Και ακουσας οτι ειναι Ιησους ο Ναζωραιος, ηρχισε να κραζη και να λεγη Υιε του Δαβιδ Ιησου, ελεησον με. 	 Nak quirabi li mutz' nak yô chi châlc li Jesús aj Nazaret, quixjap re chixyebal: -¡At Jesús, ralalat xc'ajol laj David, chacuuxtâna taxak cuu! chan.


Τα δακρυα μου εγειναν τροφη μου ημεραν και νυκτα, οταν μοι λεγωσι καθ' ημεραν, Που ειναι ο Θεος σου; 	 Chi kßek chi cutan yôquin chi yâbac. Incßaß chic nincuaßac xban nak junes yâbac chic ninbânu. Ut eb li xicß nequeßiloc cue yôqueb chinhobbal ut yôqueb chixyebal, ¿Bar cuan lâ Dios? chanqueb.


και το εναπολειφθεν αυτου καμνει θεον, το γλυπτον αυτου γονατιζει εμπροσθεν αυτου και προσκυνει αυτο και προσευχεται εις αυτο και λεγει, Λυτρωσον με, διοτι εισαι ο θεος μου. 	 Riqßuin li jun jachal chic naxyîb jun li jalam ûch chokß xdios. Naxcuikßib rib chiru ut naxlokßoni. Natijoc ut natzßâman chiru ut naxye re li jalam ûch aßan: —Lâat lin dios. Chinâcol, chan.


Διοτι ο Μωυσης απο γενεας αρχαιας εχει εν παση πολει τους κηρυττοντας αυτον εν ταις συναγωγαις, αναγινωσκομενος κατα παν σαββατον. 	 Jo'ca'in ajcui' naxye li chak'rab li quiq'uehe' re laj Moisés xban li Dios. Ut chalen chak najter cuan li ani najultican re sa' eb li cab li neque'xch'utub cui' ribeb laj judío rajlal hilobâl cutan, chan laj Jacobo.


και ο κοινος ανθρωπος υπεκυψε και ο μεγαλος εταπεινωθη και δεν θελεις συγχωρησει αυτους. 	 Eb li cristian queßxcuikßib ribeb chixlokßoninquileb li jalanil dios. Joßcan nak tâcubsiheb xcuanquil ut incßaß tâcuyeb xmâqueb at Kâcuaß.


Δεν με αφινει να αναπνευσω, αλλα με χορταζει απο πικριας. 	 Junes rahil chßôlej yôquin chixcßulbal. Incßaß niquinixqßue chi hilânc caßchßinak.


Και ειπε προς αυτον ο οπλοφορος αυτου, Καμε ο, τι ειναι εν τη καρδια σου προχωρει ιδου, εγω ειμαι μετα σου κατα την καρδιαν σου. 	 Ut li cuînk li natenkßan re quixye: —Bânu li cßaßru nacacuaj xbânunquil. Lâin tatintenkßa, chan.


Κατα την προσταγην του Κυριου εσηκονοντο οι υιοι Ισραηλ και κατα την προσταγην του Κυριου εστρατοπεδευον πασας τας ημερας καθ' ας η νεφελη εκειτο επι της σκηνης, εμενον εστρατοπεδευμενοι. 	 Nak li Kâcuaß naxye reheb laj Israel nak teßxic, eb aßan nequeßxic. Ut nak naxye reheb nak teßcanâk saß junak naßajej, aran nequeßcana ut nequeßxyîb lix muhebâleb. Nequeßcana aran joß najtil nacuan li chok saß xbên li tabernáculo.


και εσφαξε βοας και σιτευτα και προβατα εν αφθονια, και εκαλεσε παντας τους υιους του βασιλεως και Αβιαθαρ τον ιερεα και Ιωαβ τον αρχιστρατηγον τον δουλον σου ομως Σολομωντα δεν εκαλεσεν 	 Xcamsiheb nabaleb li bôyx ut li carner, ut li cuacax li toj sâjeb li nînkeb xtibel. Quixbokeb lâ cualal saß lix ninkße. Ut quixbokeb ajcuiß laj Abiatar laj tij ut laj Joab li nataklan saß xbêneb li soldados. Abanan incßaß quixbok lâ cualal laj Salomón.


Εξοπισθεν των θηλαζοντων προβατων εφερεν αυτον, δια να ποιμαινη Ιακωβ τον λαον αυτου και Ισραηλ την κληρονομιαν αυτου 	 Incßaß chic quicßanjelac chokß aj ilol xul. Quiqßueheß ban xban li Dios chi cßamoc be chiruheb lix tenamit. Aßan chic aj ilol reheb laj Israel, li ralal xcßajol laj Jacob.Ut laj David quicßamoc be saß tîquilal chiruheb lix tenamit li Dios. Quixqßue xchßôl chirilbaleb ut quiqßueheß xnaßleb re nak tixbânu saß xyâlal.


Ο κλεπτης δεν ερχεται, ειμη δια να κλεψη και θυση και απολεση εγω ηλθον δια να εχωσι ζωην και να εχωσιν αυτην εν αφθονια. 	 Laj êlk' nachal chi elk'ac ut chi camsînc ut chi sachoc. Lâin xinchal re nak tâcuânk êyu'am chi tz'akal. Tâcuânk êyu'am chi junelic.


και κατεβη προς τον οικον του βασιλεως, εις το δωματιον του γραμματεως και ιδου, παντες οι αρχοντες εκαθηντο εκει, Ελισαμα ο γραμματευς και Δελαιας ο υιος του Σεμαιου και Ελναθαν ο υιος του Αχβωρ και Γεμαριας ο υιος του Σαφαν και Σεδεκιας ο υιος του Ανανιου και παντες οι αρχοντες. 	 Nak quirabi li cßaßru quixye laj Baruc, laj Micaías cô saß rochoch li rey saß li naßajej li nequeßcuan cuiß laj tzßîb. Nabaleb li cuanqueb xcuanquil chßutchßûqueb aran. Cuanqueb laj Elisama laj tzßîb, laj Delaía li ralal laj Semaías, laj Elnatán li ralal laj Acbor, laj Gemarías li ralal laj Safán, laj Sedequías li ralal laj Ananías, ut cuanqueb chic nabaleb li cuanqueb xcuanquil.


λιθοι ονυχιται και λιθοι δια να εντεθωσιν εις το εφοδ και εις το περιστηθιον. 	 ut li tertôquil pec ónice xcßabaß joßqueb ajcuiß li châbil pec re xqßuebal xsahob ru li rakß li xbênil aj tij ut re ajcuiß xqßuebal xsahob ru li naxqßue chire xchßôl.


Υπαρχουσιν ετι οι θησαυροι της ασεβειας εν τω οικω του ασεβους και το ελλιπες μετρον το βδελυκτον; 	 ¿Ma incßaß ta biß toj cuan ajcuiß saß rochocheb li incßaß useb xnaßleb lix biomal li queßrêchani riqßuin xbalakßinquileb li tenamit? Ut, ¿ma incßaß ta biß toj cuan ajcuiß lix bisleb li incßaß tzßakal nequeßbisoc cuiß? Lâin xicß nacuil chixjunil li nequeßxbânu.


και διεταξε τον εκατονταρχον να φυλαττηται ο Παυλος και να εχη ανεσιν και να μη εμποδιζωσι μηδενα εκ των οικειων αυτου να υπηρετη η να ερχηται προς αυτον. 	 Ut quixtakla cui'chic laj Pablo sa' li na'ajej li tz'aptz'o cui' xbaneb. Ut quixtakla ajcui' xyebal re li capitán nak tixq'ue xlesêns chirâtinanquileb lix comon li jo' q'uial te'raj châlc chirula'aninquil ut chixq'uebal c'a'ru re.


ουδε αναπτουσι λυχνον και θετουσιν αυτον υπο τον μοδιον, αλλ' επι τον λυχνοστατην, και φεγγει εις παντας τους εν τη οικια. 	 Chi moco nalochman junak candil re xq'uebal rubel junak chacach. Naq'ueman ban sa' xbên xna'aj candil re nak tixcutanobresi sa' li cab li cuanqueb cui' chixjunileb.


και τους προσκυνουντας επι των δωματων την στρατιαν του ουρανου και τους προσκυνουντας και ομνυοντας εις τον Κυριον και τους ομνυοντας εις τον Μαλχομ, 	 Tinsacheb ru li nequeßtakeß saß xbên li rochocheb ut nequeßxlokßoni li sakße, ut li po, joßqueb ajcuiß li chahim. Nequeßxcuikßib rib ut nequeßxpatzß xcßabaß lix dioseb Milcom. Ut nequeßxpatzß ajcuiß incßabaß lâin.


Παντες οι ευρισκοντες αυτους κατετρωγον αυτους, και οι εχθροι αυτων ειπον, Δεν πταιομεν, διοτι ημαρτησαν εις Κυριον, την κατοικιαν της δικαιοσυνης ναι, εις Κυριον, την ελπιδα των πατερων αυτων. 	 Chixjunileb li teßtaßok reheb teßxsach ruheb. Ut eb li xicß nequeßiloc reheb teßxye, “Lâo mâcßaß kamâc. Eb aßan ban queßmâcob chiru li Kâcuaß li narakoc âtin saß tîquilal. Queßmâcob chiru li Kâcuaß Dios li xyoßoneb lix xeßtônil yucuaßeb.”


Ουτος λοιπον απεκτησεν αγρον εκ του μισθου της αδικιας, και πεσων προμυττα εσχισθη εις το μεσον, και εξεχυθησαν ολα τα εντοσθια αυτου 	 Riq'uin lix tojbal li quiq'uehe' re xban nak quixbânu li mâusilal, quilok'e' jun li ch'och'. Quixyatz' rib ut nak quit'ane' chi xulxu, quichire' ut qui-el chak chixjunil sa' lix sa'.


Ησαν εκ μεσου δεδιωγμενοι εφωναζον επ' αυτους ως κλεπτας. 	 Nequeßisîc saß xyânkeb li cristian ut chixjunileb japjôqueb re chirixeb nak nequeßrâlinaheb. Chanchaneb chic laj êlkß.


και θελουσι γνωρισει οι Αιγυπτιοι οτι εγω ειμαι ο Κυριος, οταν εκτεινω την χειρα μου επι την Αιγυπτον και εξαγαγω τους υιους Ισραηλ εκ μεσου αυτων. 	 Nak tinrakok âtin saß xbêneb teßxnau nak lâin li Kâcuaß Dios ut tincuisiheb lin tenamit saß xyânkeb, chan li Dios.


και την Ατρωθ-σοφαν και την Ιαζηρ και την Ιογβεα 	 Atarot-sofán, Jazer, Jogbeha,


Ναι, Κυριε διοτι ειμαι δουλος σου ειμαι δουλος σου, υιος της δουλης σου συ ελυσας τα δεσμα μου. 	 At nimajcual Dios, relic chi yâl lâin aj cßanjel châcuu ut lin naß aj cßanjel ajcuiß châcuu. Lâat xinâcol chiru li câmc.


Αλλ' εγω απεκριθην, Ανθρωπος οποιος εγω ηθελον φυγει; και τις, οποιος εγω, ηθελεν εισελθει εις τον ναον δια να σωση την ζωην αυτου; δεν θελω εισελθει. 	 Ut lâin quinchakßoc ut quinye re: —Junak cuînk joß lâin, ¿ma naru ta biß tâxucuak chiruheb aßan? ¿Ma tinxic ta biß saß li templo chixmukbal cuib yal re xcolbal rix lin yußam? Lâin incßaß tin-oc saß li templo chixmukbal cuib, chanquin re.


Ειπα, Ηθελον διασκορπισει αυτους, ηθελον εξαλειψει το μνημοσυνον αυτων εκ μεσου των ανθρωπων, 	 Ut xinye nak tinjeqßuiheb yalak bar. Ut incßaß chic teßpatzßekß xcßabaßeb.


Και ανεβη και ανηγγειλε προς τον πατερα αυτου και προς την μητερα αυτου, λεγων, Ειδον γυναικα εν Θαμναθ εκ των θυγατερων των Φιλισταιων και τωρα λαβετε αυτην εις εμε δια γυναικα. 	 Cô cuißchic saß rochoch ut quixye re lix naß ut lix yucuaß: —Xcuil ru jun li sâj ixk aj filisteo aran Timnat. Nintzßâma chêru nak têtzßâma chak chokß cuixakil, chan.


και λαλησον προς αυτον, λεγων, Ουτω λεγει ο Κυριος των δυναμεων, λεγων, Ιδου, ο ανηρ, του οποιου το ονομα ειναι ο Βλαστος και θελει βλαστησει εκ του τοπου αυτου και θελει οικοδομησει τον ναον του Κυριου. 	 Ut tâye re: Joßcaßin xye li Kâcuaß li nimajcual Dios: Li sâj cuînk li nequeßxye “Xtux Cheß” re, aßan chanchan jun xtux li cheß li na-el chak saß xyânk li xeß. Li cuînk aßan tâyîbânk re lix templo li Kâcuaß.


Και ειπε προς εμε, Ειδες, υιε ανθρωπου; Τοτε με εφερε και με επεστρεψεν εις το χειλος του ποταμου. 	 Ut li cuînk quixye cue: —At ralal cuînk, qßue retal chi us chixjunil li cßaßru xacuil, chan. Tojoßnak li cuînk quinixcßam cuißchic chire li nimaß.


Οι λογοι μου θελουσιν εισθαι κατα την ευθυτητα της καρδιας μου και τα χειλη μου θελουσι προφερει γνωσιν καθαραν. 	 Chixjunil li tinye âcue tzßakal yâl ut tinye chi anchal inchßôl.


Καμετε ευχας και αποδοτε εις Κυριον τον Θεον σας παντες οι κυκλω αυτου ας φερωσι δωρα εις τον φοβερον 	 Yechißihomak re li Kâcuaß lê Dios li cßaßru têraj têyechißi re. Ut qßuehomak re li cßaßru têyechißi re. Ut chixjunilex li cuanquex chi jun sutam cßamomak chak lê mayej chiru li Kâcuaß li tento xxucuanquil ru.Qßuehomak xlokßal xban nak aßan li na-isin re xyußameb li cuanqueb saß xcuanquil. Eb li rey li cuanqueb saß ruchichßochß nequeßxucuac chiru xban nak kßaxal nim xcuanquil.


Τωρα θελω ψαλλει εις τον ηγαπημενον μου ασμα του αγαπητου μου περι του αμπελωνος αυτου. Ο ηγαπημενος μου ειχεν αμπελωνα επι λοφου παχυτατου. 	 Tinbicha jun li bich saß xcßabaß li kßaxal raro inban. Tinbichânk chirix li racuîmk. Aßan aßin li bich: Li kßaxal raro inban cuan jun lix chßochß kßaxal châbil saß jun li chßina tzûl.


ζητησατε παρ' εμου οσην προικα θελετε, και οσα χαρισματα, και θελω δωσει αυτα, καθως ηθελετε μοι ειπει μονον δοτε μοι την κορην εις γυναικα. 	 Yehomak cue joß nimal têraj. Usta nabal, lâin tinqßue êre. Mexcßoxlac riqßuin aßan. Qßuehomak cue li xkaßal re nak tinsumlâk riqßuin, chan.


Και ουτως ειδον τους ιππους εν τη ορασει και τους καθημενους επ' αυτων, οτι ειχον θωρακας πυρινους και υακινθινους και θειωδεις και αι κεφαλαι των ιππων ησαν ως κεφαλαι λεοντων, και εκ των στοματων αυτων εξηρχετο πυρ και καπνος και θειον. 	 Jo'ca'in nak que'cuil sa' li visión eb li cacuây ut eb li yôqueb chi xic chirix. Eb li yôqueb chi xic chirix li cacuây cuanqueb xcolbal li re xch'ôleb. Chanchan xcakal li xam, chanchan xraxil li châbil pec zafiro ut chanchan xk'anal li azufre. Lix jolomeb li cacuây chanchan lix jolomeb li cakcoj. Ut sa' reheb yô chi êlc xam, sib ut azufre.


Ο εχθρος εξηπλωσε την χειρα αυτου επι παντα τα επιθυμητα αυτης διοτι αυτη ειδε τα εθνη εισερχομενα εις το αγιαστηριον αυτης, τα οποια προσεταξας να μη εισελθωσιν εις την συναγωγην σου. 	 Eb li xicß nequeßiloc reheb laj Jerusalén queßxcßam chokß reheb chixjunil lix biomal li tenamit Jerusalén. Eb laj Jerusalén queßril nak queßoc saß li lokßlaj templo bar caye nak incßaß naru teßoc li mâcuaßeb aj judío.


Εγω δε ειπα εν τη ευτυχια μου, δεν θελω σαλευθη εις τον αιωνα. 	 Xcuecßa nak sa chic cuanquin, ut xinye saß inchßôl nak mâcßaß tincßul.


ο δε αγρος ειναι ο κοσμος ο δε καλος σπορος, ουτοι ειναι οι υιοι της βασιλειας τα δε ζιζανια ειναι οι υιοι του πονηρου 	 Ut li ch'och', a'an li ruchich'och'. Ut li châbil iyaj, a'aneb li cuanqueb rubel xcuanquil li nimajcual Dios. Ut li yibru pim, a'aneb li cuanqueb rubel xcuanquil laj tza.


Διοτι σας εγνωστοποιησαμεν την δυναμιν και παρουσιαν του Κυριου ημων Ιησου Χριστου, ουχι μυθους σοφιστικους ακολουθησαντες, αλλ' αυτοπται γενομενοι της εκεινου μεγαλειοτητος. 	 Li c'a'ru yôquin chixyebal êre chirix lix cuanquilal li Jesucristo ut lix c'ulunic, mâcua' yal yo'obanbil âtin. Ch'olch'o nak xkil riq'uin xnak' ku lix nimajcual cuanquilal.


αλλα δαμαζω το σωμα μου και δουλαγωγω, μηπως εις αλλους κηρυξας εγω γεινω αδοκιμος. 	 Nintacuasi cuib ut ninq'ue inch'ôl chi c'anjelac. Inc'a' ninbânu li nacuaj lâin. Ninbânu ban li naraj li Dios. Inc'a' nacuaj nak lâin chic inc'a' tinc'ul lin mâtan mokon nak acak xinye resil li colba-ib reheb li cuas cuîtz'in.


Του ανθρωπου αι ημεραι ειναι ως χορτος ως το ανθος του αγρου, ουτως ανθει. 	 Lix yußam li cuînk junpât ajcuiß nacuan. Chanchan li ichaj cuan saß pim. Naxqßue rutzßußujil ut chirix aßan nachakic.


Και μετα ταυτα ειδον τεσσαρας αγγελους ισταμενους επι τας τεσσαρας γωνιας της γης, κρατουντας τους τεσσαρας ανεμους της γης, δια να μη πνεη ανεμος επι της γης μητε επι της θαλασσης μητε επι παν δενδρον. 	 Ut chirix chixjunil a'in quicuil câhib li ángel xakxôqueb sa' xcâ pac'alil li ruchich'och' li nachal cui' li ik'. Yôqueb chixk'usbal li ik' re nak inc'a' tânumek' chi cau sa' xbên li ruchich'och' jo' ajcui' sa' xbên li palau ut sa' xbêneb li che'.


Και εδωκα την καρδιαν μου εις το να γνωριση σοφιαν και εις το να γνωριση ανοησιαν και αφροσυνην πλην εγνωρισα οτι και τουτο ειναι θλιψις πνευματος. 	 Quinkßaxtesi cuib chixtaubal nabal chic li naßleb li châbil. Ut quinqßue ajcuiß inchßôl chixtaubal li naßleb li incßaß us li mâcßaß na-oc cuiß. Abanan quinqßue retal nak chixjunil aßan mâcßaß na-oc cuiß. Junes rahil chßôlej naxqßue.Li ani naxsicß nabal lix naßleb nacuan nabal lix chßaßajquilal, xban nak li ani cuan nabal xnaßleb, nabal ajcuiß li raylal naxcßul.


Και εν εκεινη τη ημερα θελω αποκριθη, λεγει Κυριος, θελω αποκριθη προς τους ουρανους, και αυτοι θελουσιν αποκριθη προς την γην 	 Saß eb li cutan aßan lâin tinsume chak li cßaßru têpatzß cue lâex, li cualal incßajol. Lâin tintakla li hab re xtßakresinquil li chßochß.


Τωρα λοιπον, ιδου, ο Κυριος εβαλε πνευμα ψευδους εν τω στοματι τουτων των προφητων σου, και ελαλησε Κυριος κακον επι σε. 	 Ut laj Micaías quixye ajcuiß re: —Aßan aßin li quicßulman. Li Kâcuaß quixtakla jun li musikßej riqßuineb lâ profeta re nak teßxye ticßtiß âcue, xban nak ac tenebanbil chak raylal saß âbên xban li Kâcuaß, chan laj Micaías.


Και ειπεν ο Ιουδας προς Συμεων τον αδελφον αυτου, Αναβα μετ' εμου εις τον κληρον μου, δια να πολεμησωμεν τους Χαναναιους, και εγω ομοιως θελω ελθει μετα σου εις τον κληρον σου. Και υπηγε μετ' αυτου ο Συμεων. 	 Eb li ralal xcßajol laj Judá queßâtinac riqßuineb li ralal xcßajol laj Simeón ut queßxye reheb: —Choêtenkßa chi pletic riqßuineb laj Canaán re nak takêchani li naßajej. Ut lâo toxic ajcuiß chêtenkßanquil chi pletic chirix li naßajej li textzßak lâex, chanqueb. Ut eb li ralal xcßajol laj Simeón queßxsume xic chixtenkßanquileb.


καιρος του σχιζειν και καιρος του ραπτειν καιρος του σιγαν και καιρος του λαλειν 	 Cuan li hônal re pejoc tßicr, ut cuan li hônal re xitînc. Cuan li hônal re âtinac, ut cuan li hônal nak incßaß naru âtinac.


Και κατεσκευασεν εις εαυτον ο Αωδ μαχαιραν διστομον, μακραν μιαν πηχην και περιεζωσθη αυτην υπο τον μανδυαν αυτου επι τον μηρον αυτου τον δεξιον. 	 Laj Aod quixyîb jun lix chßîchß caß pacßal xkßesnal. Mero vara tana li rok. Quixchßic saß xcßâmal xsaß saß li rakß saß lix nim.


υπηγεν ο Ησαυ προς τον Ισμαηλ, και εκτος των αλλων γυναικων αυτου ελαβεν εις εαυτον γυναικα την Μαελεθ, θυγατερα Ισμαηλ του υιου του Αβρααμ, την αδελφην του Ναβαιωθ. 	 Joßcan nak laj Esaú cô riqßuin laj Ismael li ralal laj Abraham chixtzßâmanquil chokß rixakil lix Mahalat lix rabin. Lix Mahalat, aßan rîtzßin laj Nebaiot. Ac cuan cuib li rixakil laj Esaú nak quixcßam lix Mahalat chokß rixakil.


και ο τριτος ελαβεν αυτην ωσαυτως δε και οι επτα και δεν αφηκαν τεκνα, και απεθανον. 	 Ut jo'can cui'chic li rox îtz'inbej. Li ixk quicuan chok' rixakil li cuukub chi cuînk ut mâ jun reheb quicuan ralal xc'ajol riq'uin li ixk a'an.


και εκ της φυλης Νεφθαλι την Κεδες εν Γαλιλαια και τα περιχωρα αυτης, και την Αμμων και τα περιχωρα αυτης, και την Κιριαθαιμ και τα περιχωρα αυτης. 	 Eb li ralal xcßajol laj Neftalí queßxqßue Cedes li cuan saß xcuênt Galilea rochben lix cocß cßalebâl, Hamón rochben lix cocß cßalebâl ut Quiriataim rochben lix cocß cßalebâl.


Η γλυκεια αποκρισις καταπραυνει θυμον αλλ' ο λυπηρος λογος διεγειρει οργην. 	 Li ani nasumen riqßuin kßunil âtin naxcubsi xjoskßil li ani yô chi âtinac saß joskßil. Aßut li ani nasumen saß joskßil, kßaxal cuißchic naxnimobresi ru li chßaßajquilal.


Και εξηρχοντο προς αυτον ολος ο τοπος της Ιουδαιας και οι Ιεροσολυμιται, και εβαπτιζοντο παντες εν τω Ιορδανη ποταμω υπ' αυτου, εξομολογουμενοι τας αμαρτιας αυτων. 	 Nabaleb laj Judea ut nabaleb ajcui' laj Jerusalén que'cuulac cuan cui' laj Juan chirabinquil li c'a'ru yô chixyebal. Que'xxôto xmâc chiru li Dios ut laj Juan quixcubsi xha'eb sa' li nima' Jordán.


Και οι υιοι του Ουλαμ ησαν ανδρες δυνατοι εν ισχυι, εντεινοντες τοξον και εχοντες πολλους υιους και υιους υιων, εκατον πεντηκοντα. Παντες ουτοι ησαν εκ των υιων Βενιαμιν. 	 Eb li ralal laj Ulam châbil soldado ut cauheb rib chi pletic. Queßxnau chi us cutuc riqßuin tzimaj. Nabaleb li ralal ut nabaleb li ri. Jun ciento riqßuin lajêb roxcßâl chixjunileb. Chixjunileb aßin, aßaneb li ralal xcßajol laj Benjamín.


μενοντα εν τοις μνημασι και διανυκτερευοντα εν αποκρυφοις, τρωγοντα χοιρειον κρεας και εν τοις αγγειοις αυτου εχοντα ζωμον ακαθαρτων πραγματων, 	 Nequeßxnumsi li kßojyîn saß xnaßajeb li camenak ut saß eb li naßajej li cuanqueb chi mukmu. Nequeßxtiu xtibel li âk ut nequeßrucß li xyaßal li tib li incßaß raj teßxtzaca.


Δεν προετιμησεν εσας Κυριος ουδε εξελεξεν εσας, διοτι εισθε πολυπληθεστεροι παρα παντα τα εθνη επειδη σεις εισθε οι πλεον ολιγαριθμοι παρα παντα τα εθνη 	 Moco xban ta nak kßaxal nabalex joß eb li tenamit jun chßol chic nak quixsicß êru li Dios ut quexra, xban nak lâex moco qßuihex ta.


Καθ' εκαστην μεταπλαττουσι τα λογια μου παντες οι διαλογισμοι αυτων ειναι κατ' εμου εις κακον. 	 Rajlal cutan nequeßxnimobresi ru lin raylal li xicß nequeßiloc cue. Junes incßaß us nequeßxcßoxla saß inbên.


ιδου, συ ηκουσας τι εκαμον οι βασιλεις της Ασσυριας εις παντας τους τοπους, καταστρεφοντες αυτους και συ θελεις λυτρωθη; 	 Nacanau cßaßru nequeßxbânu lix reyeb laj Asiria. Nequeßxsach ruheb chi junaj cua chixjunileb li tenamit li nequeßpletic riqßuin. ¿Ma texcolekß ta biß lâex saß rukß aßan?


Και ειναι ελπις εις τα εσχατα σου, λεγει Κυριος, και τα τεκνα σου θελουσιν επιστρεψει εις τα ορια αυτων. 	 Cuan cßaßru nequeroybeni. Eb lê ralal êcßajol teßsukßîk cuißchic saß lix tenamiteb. Lâin li Kâcuaß yôquin chi yehoc re aßin.


Τοτε ο βασιλευς προσεταξε και εφεραν τον Δανιηλ και ερριψαν αυτον εις τον λακκον των λεοντων. Ελαλησε δε ο βασιλευς και ειπε προς τον Δανιηλ, Ο Θεος σου, τον οποιον συ λατρευεις ακαταπαυστως, αυτος θελει σε ελευθερωσει. 	 Joßcan nak li rey quixtakla xcßambal chak laj Daniel ut quixye re: —Aß taxak li Kâcuaß lâ Dios li nacacßanjela ru junelic, aßan taxak chicolok âcue saß rukßeb li cakcoj, chan re. Ut queßxcut laj Daniel saß xyânkeb li cakcoj.


ηλθον δε αλλα πλοιαρια εκ της Τιβεριαδος πλησιον του τοπου, οπου εφαγον τον αρτον, αφου ο Κυριος ευχαριστησεν 	 Ut cuanqueb cui'chic jucub que'el chak Tiberias que'cuulac chixc'atk li na'ajej li que'cua'ac cui' nak ac xbantioxi li Jesús chiru li Dios.


Εαν ησθε καλοι, εις εκ των αδελφων σας ας μεινη δεσμιος εν τη φυλακη, οπου εισθε σεις δε υπαγετε, λαβετε σιτον δια την πειναν των οικιων σας 	 Cui yâl nak saß xyâlal nequexcuan, canâk junak lê ras arin saß tzßalam. Ut li belêb chic târûk teßxcßam li trigo saß lê rochoch xban nak yô ajcuiß li cueßej aran.


Κατηραμενον το καλαθιον σου και η σκαφη σου. 	 Tzßektânanbilakeb li nequexoc cuiß li ru lê racuîmk ut tzßektânanbilak ajcuiß li nequeyîb cuiß lix kßemal lê tzacaêmk.


και διεβαινε προς το βορειον πλαγιον το κατεναντι της Αραβα και κατεβαινεν εις Αραβα 	 Nocoxnumekß cuan cuiß li tzûl li cuan saß xcaßyabâl li naßajej Arabá, li cuan saß li norte. Ut naxic toj saß li naßajej Arabá.


Και αν κοπανισης δια κοπανου τον αφρονα εν ιγδιω μεταξυ σιτου κοπανιζομενου, η αφροσυνη αυτου δεν θελει χωρισθη απ' αυτου. 	 Usta tâtenle junak li mâcßaß xnaßleb, abanan mâ jokße tixtau xyâlal. Junelic ban mâcßaßak xnaßleb.


Τωρα λοιπον ουτω λεγει ο Κυριος των δυναμεων, Συλλογισθητε τας οδους σας. 	 Li nimajcual Dios quixye reheb: —Checßoxla chi us li cßaßru yôquex chixbânunquil.


Διοτι θανατος ανεβη δια των θυριδων ημων, εισηλθεν εις τα παλατια ημων, δια να εκκοψη τα νηπια απο των οδων τους νεους απο των πλατειων. 	 Li câmc xchal saß kabên. Chanchan nak x-oc saß li kaventana. Chanchan nak x-oc saß eb li cab li cauresinbil chi us re takacol cuiß kib. Queßcamsîc li cocßal saß be ut queßcamsîc li cuînk li toj sâjeb saß eb li cßayibâl.


Και οτε επλησιασαν εις Ιεροσολυμα και ηλθον εις Βηθφαγη προς το ορος των ελαιων, τοτε ο Ιησους απεστειλε δυο μαθητας, 	 Nak ac cuulaqueb re Jerusalén, que'cuulac chire li tenamit Betfagé bar cuan cui' li tzûl Olivos. Ut li Jesús quixtaklaheb cuibeb lix tzolom ut quixye reheb:


Δεν διεπεσεν ουδε εις εκ παντων των αγαθων λογων, τους οποιους ο Κυριος ελαλησε προς τον οικον Ισραηλ παντες εξετελεσθησαν. 	 Chixjunil li us li quixyechißi reheb laj Israel, li Kâcuaß quixqßue. Mâ jun li cßaßak re ru li quixyechißi quicana ta yal chi joßcan. Quixbânu ban chixjunil li quixye.


Και εν παση επαρχια και εν παση πολει, οπου ηλθε του βασιλεως το προσταγμα και η διαταγη, εγεινεν εις τους Ιουδαιους χαρα και αγαλλιασις, ευωχια και ημερα αγαθη. Και πολλοι εκ των λαων της γης εγειναν Ιουδαιοι διοτι ο φοβος των Ιουδαιων επεπεσεν επ' αυτους. 	 Saß li junjûnk chi tenamit li quitaklâc cuiß li chakßrab li quixqßue li rey, cßajoß nak quisahoß saß xchßôleb laj judío ut queßninkßeîc xban nak aßan jun nimla cutan chokß reheb. Ut nabaleb li mâcuaßeb aj judío queßoc saß xyânkeb xban nak qui-oc xxiuheb xbaneb laj judío.


Εν Δαμασκω ο εθναρχης του βασιλεως Αρετα εφρουρει την πολιν των Δαμασκηνων, θελων να με πιαση, 	 Laj Aretas, a'an li acuabej sa' li tenamit Damasco. Nak cuanquin aran, jun li cuînk li nac'anjelac chiru laj Aretas, quixtakla xc'ac'alenquil li oquebâl sa' li tenamit xban nak quiraj inchapbal.Abanan xincole' sa' ruk'eb. Li tz'ac li sutbil cui' li tenamit cuan jun lix ventanil. Ut aran quine'xcubsi chak sa' jun nimla chacach. Jo'can nak quincole'.


αλλ ' Ιουδαιος ειναι ο εν τω κρυπτω Ιουδαιος, και περιτομη η της καρδιας κατα πνευμα, ουχι κατα γραμμα, του οποιου ο επαινος ειναι ουχι εξ ανθρωπων, αλλ' εκ του Θεου. 	 Li tz'akal aj judío naxpâb chi tz'akal lix chak'rab li Dios. Ut li tz'akal circuncisión inc'a' nac'ulman riq'uin xbânunquil li chak'rab. A'an ban li naxbânu li Santil Musik'ej sa' li râm li junjûnk. Ut lix lok'al laj pâbanel inc'a' naq'uehe' xbaneb li cuînk. Li Dios ban naq'uehoc xlok'al.


Και ειπεν ο Κυριος προς τον Αβραμ, Εξευρε βεβαιως οτι το σπερμα σου θελει παροικησει εν γη ουχι εαυτων, και θελουσι δουλωσει αυτους, και θελουσι καταθλιψει αυτους, τετρακοσια ετη 	 Ut li Dios quixye re: —Tento nak tânau nak lâ cualal âcßajol teßxic chi najt saß jalan tenamit mâcuaß xtenamiteb aßan. Ut kßaxal ra teßxcßul aran. Teßqßuehekß chokß rahobtesinbil môs. Ut chiru câhib ciento chihab teßcuânk saß raylal, chan li Dios.


Καθως δε επλησιασεν εις το στρατοπεδον, ειδε τον μοσχον και χορους και εξηφθη ο θυμος του Μωυσεως, και ερριψε τας πλακας απο των χειρων αυτου και συνετριψεν αυτας υπο το ορος 	 Laj Moisés quijiloc chi xcßatk lix muhebâleb. Quiril li cuacax oro ut quiril nak yôqueb chi xajoc chiru. Cßajoß nak quichal xjoskßil. Ut xban xjoskßil quixcut chi chßochß li cuib chi perpôquil pec li cuan saß rukß ut aran queßjoreß saß xtôn li tzûl.


εαν ακονισω την αστραπηφορον μαχαιραν μου, και επιβαλω την χειρα μου εις κρισιν, θελω καμει εκδικησιν εις τους εχθρους μου, και θελω ανταποδωσει εις τους μισουντας με 	 Lâin tinqßue xkßesnal lin chßîchß ut lâin tinrakok âtin. Lâin tinqßue rêkaj reheb li xicß nequeßiloc cue ut tinqßueheb chixtojbal xmâqueb.


Εξηλθε δε ο βασιλευς των Σοδομων, και ο βασιλευς των Γομορρων, και ο βασιλευς της Αδαμα, και ο βασιλευς των Σεβωειμ, και ο βασιλευς της Βελα, ητις ειναι η Σηγωρ και συνεκροτησαν μαχην μετ' αυτων εν τη κοιλαδι Σιδδιμ, 	 Tojoßnak li ôb chi rey rochbeneb lix soldados queßcôeb chi pletic. Aßaneb li cuanqueb chokß rey saß eb li tenamit Sodoma, Gomorra, Adma, Zeboim ut Bela. Aran queßpletic saß li ru takßa Sidim.


Και εκ των συνετων θελουσι πεσει, δια να δοκιμασθωσι και να καθαρισθωσι και να λευκανθωσιν, εως του εσχατου καιρου διοτι και τουτο θελει γεινει εν τω ωρισμενω καιρω. 	 Ut cuanqueb ajcuiß saß xyânkeb li nequeßqßuehoc naßleb saß li tenamit teßcamsîk. Tâcßulmânk chi joßcan yal re xtenkßanquileb li jun chßol chic ut re ajcuiß nak tâcßutûnk li ani tzßakal tîc xchßôl saß xyânkeb re nak tzßakalakeb re ru nak tâcuulak xkßehil nak târakekß li raylal li yôqueb chixcßulbal joß yebil chak xban li Dios.


Και επραξεν ο Σολομων πονηρα ενωπιον του Κυριου και δεν επορευθη εντελως κατοπιν του Κυριου, ως Δαβιδ ο πατηρ αυτου. 	 Laj Salomón quixbânu li incßaß us chiru li Kâcuaß xban nak incßaß quixpâb li Kâcuaß chi anchal xchßôl joß quixbânu laj David lix yucuaß.


Και ακουσαντες οι Φιλισταιοι την φωνην του αλαλαγμου, ειπον, Τι σημαινει η φωνη του μεγαλου τουτου αλαλαγμου εν τω στρατοπεδω των Εβραιων; Και εμαθον οτι η κιβωτος του Κυριου ηλθεν εις το στρατοπεδον. 	 Eb laj filisteo queßrabi nak yôqueb chixjapbal reheb ut queßxye: —¿Cßaßut nak yôqueb chixjapbal reheb laj Israel? chanqueb. Ut queßrabi resil nak ac xeßxcßam chak li Lokßlaj Câx saß lix naßajeb laj Israel.


Πλην εις το καταπετασμα δεν θελει εισερχεσθαι ουδε εις το θυσιαστηριον θελει πλησιασει, διοτι εχει μωμον δια να μη βεβηλωση το αγιαστηριον μου διοτι εγω ειμαι ο Κυριος, ο αγιαζων αυτους. 	 abanan incßaß naru teßnachßok riqßuin li artal chi moco naru teßxic jun pacßal li tßicr re nak incßaß teßxmux ru lin tabernáculo xban nak lâin xinsantobresin re, chan li Dios.Ut laj Moisés quixye aßin re laj Aarón ut reheb li ralal ut reheb chixjunileb laj Israel.


και θελει συγχωρηθη εις πασαν την συναγωγην των υιων Ισραηλ και εις τον ξενον τον παροικουντα μεταξυ αυτων διοτι πας ο λαος ημαρτεν εξ αγνοιας. 	 Ut tâcuyekß êmâc chêjunilex lâex laj Israel joß eb ajcuiß li jalaneb xtenamit li cuanqueb saß êyânk, xban nak chêjunilex lâex cuan êmâc nak xekßet li chakßrab.


Ειπε δε το Πνευμα προς τον Φιλιππον Πλησιασον και προσκολληθητι εις την αμαξαν ταυτην. 	 Li Santil Musik'ej quixye re laj Felipe: -Ayu, jilon chixc'atk li carruaje a'an, chan.


και οστις βλασφημηση το ονομα του Κυριου, εξαπαντος θελει θανατωθη με λιθους θελει λιθοβολησει αυτον πασα η συναγωγη αντε ξενος, αντε αυτοχθων, οταν βλασφημηση το ονομα του Κυριου, θελει θανατωθη. 	 Li ani tixmajecua xcßabaß li Dios tâcamsîk, usta aj Israel usta jalan xtenamit li cuan Israel. Chixjunileb li tenamit teßxcamsi chi pec xban nak xmajecua xcßabaß li Kâcuaß.


Και επι των συγκλεισματων των εντος των κιονισκων ησαν λεοντες, βοες και χερουβειμ και επι των κιονισκων ητο ανωθεν το υποβασταγμα υποκατωθεν δε των λεοντων και βοων ησαν κροσσοι αναγλυφοι κρεμαμενοι. 	 Ut eb li perpôquil chßîchß bronce qßuebileb xsahob ru joß li cakcoj, li bôyx, ut li querubín. Ut yîbanbil ajcuiß xsahob ru riqßuin utzßußuj, joß takecß joß takßa.


Τοτε η προσφορα του Ιουδα και της Ιερουσαλημ θελει εισθαι αρεστη εις τον Κυριον καθως εν ταις ημεραις ταις αρχαιαις και καθως εν τοις προλαβουσιν ετεσι. 	 Tâsahokß cuißchic saß xchßôl li Kâcuaß xcßulbal lix mayejeb laj Judá joß ajcuiß lix mayejeb laj Jerusalén joß nak quixcßul chak chi sa saß xchßôl lix mayejeb saß eb li chihab quilajeßnumeß najter kße cutan.


πριν λυθη η αργυρα αλυσος και σπαση ο λυχνος ο χρυσους η συντριφθη η υδρια εν τη πηγη η χαλαση ο τροχος εν τω φρεατι, 	 Nak toj yoßyôcat saß ruchichßochß, chijulticokß âcue li Dios li quiyoßobtesin âcue xban nak tâcuulak xkßehil nak tatcâmk joß nak natßupeß junak cadena plata. Nak tatcâmk chanchan nak najoreß li ucßal oro. Ut chanchan nak najoreß li cuc chire li yußam haß ut chanchan nak natokeß li sursûquil cheß li naquelon chak re li haß chi saß li becbil jul.


Τον δε Ααρων και τους υιους αυτου θελεις καταστησει εις το να εκτελωσι τα της ιερατειας αυτων οστις δε ξενος πλησιαση θελει θανατονεσθαι. 	 Tâxakabeb laj Aarón ut eb li ralal chi cßanjelac chokß aj tij. Ut li jalan teßnachßok riqßuin li tabernáculo teßcâmk.—


Δικαιος εισαι Κυριε, οταν δικολογωμαι μετα σου πλην ας διαλεχθω μετα σου περι των κρισεων σου διατι η οδος των ασεβων ευοδουται; δια τι ευημερουσι παντες οι φερομενοι απιστως; 	 Laj Jeremías quixye: —At Kâcuaß, lâat junelic tîc âchßôl ut incßaß raj nacuaj xcuechßbal rix li cßaßru nacabânu. Abanan nacuaj xpatzßbal âcue cßaßut nak nacßulman chi joßcaßin. ¿Cßaßut nak us nequeßel li nequeßxbânu li mâusilal? ¿Cßaßut nak junelic sa cuanqueb li incßaß useb xnaßleb?


Ειπα περι του γελωτος, Ειναι μωρια και περι της χαρας, Τι ωφελει αυτη; 	 Joßcan nak quinqßue retal nak li seßec, aßan yal tôntil naßleb. Ut li sahil chßôlej saß ruchichßochß mâcßaß na-oc cuiß.


Και εαν η ευχη ηναι κτηνος, εκ των οσα προσφερονται δωρον προς τον Κυριον, παν ο, τι διδει τις εκ τουτων εις τον Κυριον θελει εισθαι αγιον. 	 Abanan cui li cßaßru teßxyechißi, aßan xul xcomoneb li naqßueheß chokß mayej chiru li Kâcuaß, li xul li qßuebil re li Kâcuaß santobresinbilak.


Και εγω ο Ιωαννης ειδον την πολιν την αγιαν, την νεαν Ιερουσαλημ καταβαινουσαν απο του Θεου εκ του ουρανου, ητοιμασμενην ως νυμφην κεκοσμημενην δια τον ανδρα αυτης. 	 Ut quicuil nak yô chak chi cubec sa' choxa cuan cui' li Dios li santil tenamit, li Ac' Jerusalén. C'ajo' xch'ina'usal. Chanchan jun li ixakilbej tikibanbil chi châbil xban nak oc re chi sumlâc.


Και εδωκεν εις τον βασιλεα εκατον εικοσι ταλαντα χρυσιου και αρωματα πολλα σφοδρα και λιθους πολυτιμους δεν ηλθε πλεον τοση αφθονια αρωματων, ως εκεινα τα οποια η βασιλισσα της Σεβα εδωκεν εις τον βασιλεα Σολομωντα. 	 Li reina re li tenamit Sabá quixsi re li rey Salomón caßchßin chic mâ jun ciento quintal li oro. Ut quixsi ajcuiß re nabal li sununquil ban joß ajcuiß li tertôquil pec. Mâ jun sut quisiheß nabal li sununquil ban re li rey Salomón joß li quixsi li reina.


Οθεν ουτω λεγει ο Αγιος του Ισραηλ Επειδη καταφρονειτε τον λογον τουτον και ελπιζετε επι την απατην και πονηριαν και επιστηριζεσθε επι ταυτα 	 Joßcan nak li nimajcual Dios, li Dios santo li nakalokßoni lâo aj Israel, naxye chi joßcaßin: —Lâex xetzßektâna li cuâtin. Xecßojob êchßôl riqßuin li pletic ut li mâusilal.


Και οτε ηλθεν ο Δαβιδ εις την κορυφην του ορους, οπου προσεκυνησε τον Θεον, ιδου, ηλθεν εις συναντησιν αυτου Χουσαι ο Αρχιτης, εχων διεσχισμενον τον χιτωνα αυτου και χωμα επι της ο κεφαλης αυτου. 	 Nak laj David quicuulac saß xbên li tzûl li nequeßxlokßoni cuiß li Dios, quichal laj Husai laj arquita chixcßulbal. Pejel li rakß ut cuan poks saß xjolom.


Πολυν καιρον επολεμει ο Ιησους προς παντας τουτους τους βασιλεις. 	 Laj Josué najt quipletic riqßuineb li rey aßan.


Αλλ' ιδου, εγω θελω επαναστησει εθνος εναντιον σας, οικος Ισραηλ, λεγει Κυριος ο Θεος των δυναμεων και θελουσι σας καταθλιψει απο εισοδου Αιμαθ εως του ποταμου της ερημου. 	 Cheqßuehak retal lâex aj Israel. Li Kâcuaß, li nimajcual Dios, naxye chi joßcaßin: —Lâin tintakla jun li tenamit chi numtâc saß êbên. Eb aßan teßrahobtesînk êre lâex li cuanquex toj saß li naßajej Hamat li cuan saß li norte ut toj chire li haß li cuan saß li sur, chan li Kâcuaß.


ουτω λεγει Κυριος ο Θεος Τουτο δεν θελει σταθη ουδε θελει γεινει. 	 Abanan li nimajcual Dios quixye: —Mâ jokße tâcßulmânk chi joßcan. Incßaß tâuxmânk li cßaßru nequeßxye.


Πασα ψυχη ας υποτασσηται εις τας ανωτερας εξουσιας. Διοτι δεν υπαρχει εξουσια ειμη απο Θεου αι δε ουσαι εξουσιαι υπο του Θεου ειναι τεταγμεναι. 	 Chexpâbânk chiruheb li neque'taklan sa' xbên li tenamit. Mâ ani cuan xcuanquil chi taklânc cui inc'a' ta q'uebil re xban li Dios. Eb li cuanqueb xcuanquil sa' xbên li tenamit, a' li Dios quixakaban reheb.


Εκερνων δε εις σκευη χρυσα, ηλλασσοντο δε τα σκευη διαδοχικως, και ητο οινος βασιλικος εν αφθονια, κατα την μεγαλοπρεπειαν του βασιλεως. 	 Li secß li queßucßac cuiß junes oro ut jalan jalânk xyîbanquil. Kßaxal nabal li vino xcomon li châbil li narucß li rey ut quiqßueheß chi nabal joß quiraj aßan.


Οστις φονευση τινα, ο φονευς θελει θανατωθη δια στοματος μαρτυρων πλην εις μονος μαρτυς δεν θελει μαρτυρησει εναντιον τινος, ωστε να θανατωθη. 	 Tâtenebâk câmc saß xbên li ani xcamsi ras rîtzßin cui cuanqueb cuib oxib li teßyehok re. Abanan incßaß naru tâtenebâk câmc saß xbên cui jun ajcuiß li tâjitok re.


εκτος του συναγομενου εκ των τελωνων και εκ των πραγματειων των εμπορων και εκ παντων των βασιλεων της Αραβιας και εκ των σατραπων της γης. 	 Ut mâcßaß saß ajl li naxcßul riqßuineb laj yaconel ut eb laj cßay, joß eb ajcuiß li naxcßul riqßuineb chixjunileb li rey re Arabia joß eb ajcuiß li nequeßtaklan saß li junjûnk chi tenamit.


Και μη μοιχευσης. 	 Mexmuxuc caxâr.


Μονον τα δενδρα, οσα γνωριζεις οτι δεν ειναι δενδρα τροφης, ταυτα θελεις εξολοθρευσει και εκκοψει και θελεις οικοδομησει περιχαρακωματα εναντιον της πολεως, ητις πολεμει προς σε, εωσου παραδοθη. 	 Abanan naru têtßaneb li cheß li incßaß nequeßûchin. Naru teßcßanjelak re xyîbanquil li taklebâl re tex-oc saß li tenamit toj retal têrêchani.


Σας παρακαλω λοιπον εγω ο δεσμιος εν Κυριω να περιπατησητε αξιως της προσκλησεως, καθ' ην προσεκληθητε, 	 Lâin cuanquin chi prêxil xban xyebal resil li Kâcua' Jesucristo. Lâin xintijoc chêrix ut anakcuan nintz'âma chêru nak châbilak lê yu'am jo' xc'ulubeb li ralal xc'ajol li Dios.


οταν ομως εκφυη ακανθας και τριβολους, ειναι αδοκιμος και πλησιον καταρας, της οποιας το τελος ειναι να καυθη. 	 Aban li ani inc'a' naxbânu re li naxye li râtin li Dios, a'an chanchan li ch'och' junes q'uix ut yibru pim na-el chiru; mâc'a' na-oc cui' li ch'och' a'an. Li ani inc'a' naxbânu li naraj li Dios, tz'ektânanbileb xban li Dios ut c'atbil nak te'osok'.


Διοτι ματαιως εξαπλονεται δικτυον εμπροσθεν των οφθαλμων παντος πτερωτου. 	 ¿Cßaßru aj e nak teßxram saß xbeheb li cristian, cui li cristian nequeßxnau nak yôkeb xrambal?


Δεν μολυνει τον ανθρωπον το εισερχομενον εις το στομα, αλλα το εξερχομενον εκ του στοματος τουτο μολυνει τον ανθρωπον. 	 Mâcua' li c'a'ru naxtzaca li cuînk namâco' cui'; aban li c'a'ru inc'a' us naxc'oxla sa' xch'ôl, a'an li namâco' cui'.-


Και δια το πλατος της αυλης κατα το δυτικον πλευρον θελουσιν εισθαι παραπετασματα πεντηκοντα πηχων στυλοι αυτων δεκα και υποβασια αυτων δεκα. 	 Li tßicr li têqßue saß li jun pacßal chic li nacana saß xjayal li na-oc cuiß li sakße, cuib xcaßcßâl metro riqßuin media lix nimal rok. Têyîb lajêb li okech joß ajcuiß li lajêb li xnaßajeb li têqßue cuiß li okech.


Και οι Εφραιμιται θελουσιν εισθαι ως ισχυρος και η καρδια αυτων θελει χαρη ως απο οινου και τα τεκνα αυτων θελουσιν ιδει και χαρη η καρδια αυτων θελει ευφρανθη εις τον Κυριον. 	 Cauhakeb rib chi pletic li ralal xcßajoleb laj Efraín. Tâsahokß saß xchßôleb joß nak nasahoß saß xchßôleb nak nequeßrucß li vino. Nak teßxqßue retal li usilal xinbânu reheb, tâsahokß ajcuiß saß xchßôleb li ralal xcßajol. Tâsahokß saß xchßôleb cuiqßuin lâin li Kâcuaß.


Και εσηκωσεν ο Θεος εις αυτον και αλλον αντιπαλον, τον Ρεζων, υιον του Ελιαδα, οστις ειχε φυγει απο του κυριου αυτου Αδαδεζερ, βασιλεως της Σωβα 	 Li Dios quixbânu nak laj Rezón, li ralal laj Eliada, quijoskßoß riqßuin laj Salomón ut xicß chic tâilekß xban. Laj Rezón, aßan li quiêlelic chiru laj Hadad-ezer lix reyeb laj Soba.


Το μυστηριον τουτο ειναι μεγα, εγω δε λεγω τουτο περι Χριστου και περι της εκκλησιας. 	 K'axal lok' lix yâlal li na'leb a'in. Abanan lâin ninye êre nak naxc'ut ajcui' chiku nak lâo aj pâbanel junajo chic riq'uin li Cristo.Jo'can nak tinye cui'chic êre nak li bêlomej chixrahak li rixakil jo' nak naxra rib a'an. Ut li ixakilbej chix-oxlok'i lix bêlom.


Και θελουσιν εισθαι εις εσας πολεις δια καταφυγιον απο του εκδικουντος το αιμα δια να μη αποθανη ο φονευς, εωσου παρασταθη ενωπιον της συναγωγης εις κρισιν. 	 Saß li tenamit aßan naru teßxcol ribeb li teßcamsînk chiruheb li rechßalal li camenak toj târakekß âtin saß xbêneb xbaneb laj Israel.


Και δεν ηδυνατο εκει ουδεν θαυμα να καμη, ειμη οτι επι ολιγους αρρωστους επιθεσας τας χειρας εθεραπευσεν αυτους 	 Ut inc'a' quiru quixbânu li milagro sa' lix tenamit xban nak inc'a' que'xpâb nak cuan xcuanquil. Cuib oxib ajcui' li yaj quixq'ue li ruk' sa' xbêneb re nak te'q'uirâk.


Διοτι παν ειδος θηριων και πτηνων, ερπετων και θαλασσιων δαμαζεται και εδαμασθη υπο της ανθρωπινης φυσεως, 	 Naru xtûlanobresinquil chixjunil li xul, jo' li neque'bêc, li neque'rupupic, li neque'xjucuqui rib ut li neque'cuan sa' ha'. Li cuînk ac xtûlanobresi q'uila pây chi xul.


Υιοι Αδιν, τετρακοσιοι πεντηκοντα τεσσαρες. 	 Li ralal xcßajol laj Adín, aßan câhib ciento riqßuin câlaju roxcßâl.


Και ελαβεν εις αυτον ο Ιωδαε δυο γυναικας, και εγεννησεν υιους και θυγατερας. 	 Laj Joiada quixsicß ruheb cuib li rixakil laj Joás ut queßcuan li ralal ut eb lix rabin riqßuineb li ixk aßan.


Και εσφαξαν τους υιους του Σεδεκιου εμπροσθεν των οφθαλμων αυτου, και εξετυφλωσαν τους οφθαλμους του Σεδεκιου, και δεσαντες αυτον με δυο χαλκινας αλυσεις, εφεραν αυτον εις Βαβυλωνα. 	 Ut chiru laj Sedequías queßxchßic chi chßîchß saß cuxeb li ralal. Chirix aßan queßrisi lix nakß ru xcaßbichal laj Sedequías, queßxbacß riqßuin cadena ut queßxcßam toj Babilonia.


Του οποιου αντιτυπον ον το βαπτισμα, σωζει και ημας την σημερον, ουχι αποβολη της ακαθαρσιας της σαρκος, αλλα μαρτυρια της αγαθης συνειδησεως εις Θεον, δια της αναστασεως του Ιησου Χριστου, 	 Li but'i ha', a'an retalil li cubi ha' colbilex cui' anakcuan. Li cubi ha', a'an mâcua' re risinquil lix tz'ajnil li katibel. Cuan ban xyâlal. A'an retalil nak cuybil sachbil chic li kamâc. Ut nakatz'âma chiru li Dios nak châbilak li kac'a'ux. Colbilo xban nak quicuacli cui'chic chi yo'yo li Jesucristo.Li Jesucristo, a'an quitake' sa' choxa ut anakcuan cuan sa' xnim uk' li Dios Acuabej xban nak k'axal nim lix cuanquil. Li Cristo cuan xcuanquil sa' xbêneb li ángel. Ut cuan ajcui' xcuanquil sa' xbêneb chixjunileb li musik'ej li cuanqueb xcuanquil.


διοτι εαν ο Θεος δεν εφεισθη τους φυσικους κλαδους, προσεχε μηπως δεν φεισθη μηδε σε. 	 Cui li Dios quirisi eb laj judío, li tz'akal ruk' li che', ¿ma toja' ta chic lâex inc'a' texrisi cui inc'a' texpâbânk?


οτι η περισσεια της χαρας αυτων, ενω εδοκιμαζον μεγαλην θλιψιν, και η βαθεια πτωχεια αυτων ανεδειξαν εκ περισσου τον πλουτον της ελευθεροτητος αυτων 	 Quiyale' rix lix pâbâleb xban li q'uila raylal xe'xc'ul. Abanan numtajenak lix sahil xch'ôleb. Usta k'axal neba'eb, abanan chanchan biomeb xban nak nabal xe'xsi re xtenk'anquileb li rech aj pâbanelil.


Και ωργισθη ο Φαραω κατα των δυο αυλικων αυτου, κατα του αρχιοινοχοου, και κατα του αρχισιτοποιου. 	 Li jun, aßan li nataklan reheb li nequeßyîban caxlan cua ut li jun chic, aßan li nataklan reheb li nequeßqßuehoc rucßa li rey. Laj faraón quijoskßoß saß xbêneb aßan.


Ταυτα δια παροιμιων ελαλησα προς εσας αλλ' ερχεται ωρα, οτε δεν θελω σας λαλησει πλεον δια παροιμιων, αλλα παρρησια θελω σας αναγγειλει περι του Πατρος. 	 Chixjunil li c'a'ak re ru a'in xinye êre sa' jaljôquil ru âtin. Abanan tâcuulak xk'ehil nak inc'a' chic tinye êre chi jaljo ru. Tinye ban êre chi tz'akal riq'uin âtin inc'a' ch'a'aj xtaubal ru ut tinch'olob chêru lix yâlal chirix lin Yucua'.


Και σεις λοιπον γινεσθε ετοιμοι διοτι καθ' ην ωραν δεν στοχαζεσθε, ερχεται ο Υιος του ανθρωπου. 	 Jo'can ajcui' lâex yo'on cuânkex chi oybenînc xban nak inc'a' nequenau jok'e hônal tincuulak lâin li C'ajolbej. Tincuulak chi mâc'a' sa' êch'ôl, chan li Jesús.


λεγων Ημαρτον παραδοσας αιμα αθωον. Οι δε ειπον Τι προς ημας; συ οψει. 	 Quixye reheb: -Xinmâcob nak xink'axtesi êre li cuînk a'in xban nak mâc'a' xmâc, chan. A'ut eb a'an que'xye re: -¿C'a' takaj re lâo? Il c'a'ru tâbânu.-


Εξελθοντα δε τα δαιμονια απο του ανθρωπου, εισηλθον εις τους χοιρους, και ωρμησεν η αγελη κατα του κρημνου εις την λιμνην και απεπνιγη. 	 Que'el li mâus aj musik'ej riq'uin li cuînk ut que'oc riq'uineb li âk. Eb li âk que'oc chi âlinac. Sa' xbên li ûl que'el chak ut toj sa' li palau coxe'nak ut aran que'cam.


Και πεσων εκεινος επι το στηθος του Ιησου, λεγει προς αυτον Κυριε, τις ειναι; 	 Ut li jun, li c'ojc'o chixc'atk li Jesús, quijiloc riq'uin ut quixpatz' re: -Kâcua', ¿ani li yôcat chixyebal? chan.


Απεστειλε λυτρωσιν προς τον λαον αυτου διωρισε την διαθηκην αυτου εις τον αιωνα αγιον και φοβερον το ονομα αυτου. 	 Quixcoleb li ralal xcßajol ut quixbânu li santil contrato riqßuineb. Li Kâcuaß Dios, aßan santo ut kßaxal xiu xiu ru.Li ani târaj tâcuânk xnaßleb, tento nak tixxucua ru li Dios. Li Kâcuaß naxqßue xnaßlebeb chixjunileb li nequeßxbânu li cßaßru naxye lix chakßrab. Lokßoninbil taxak li Kâcuaß chi junelic kße cutan.


Επειδη ειπας, τα δυο ταυτα εθνη και οι δυο ουτοι τοποι θελουσιν εισθαι εμου και ημεις θελομεν κληρονομησει αυτα, αν και ο Κυριος εσταθη εκει, 	 Lâex queye nak li cuib chi tenamit Judá ut Israel têrêchani joß ajcuiß chixjunil li naßajej. Tâcanâk chokß êre li naßajej chanquex, usta lâin lix Dioseb.


Δεν σε προσταζω εγω; ισχυε και ανδριζου μη φοβηθης μηδε δειλιασης διοτι ειναι μετα σου Κυριος ο Θεος σου οπου αν υπαγης. 	 Lâin li yôquin chi taklânc âcue. Yal âkße ut cacuubresi âchßôl. Matxucuac chi moco tâchßinânk âchßôl xban nak lâin li Kâcuaß lâ Dios cuânkin âcuiqßuin yalak bar tatxic, chan li Dios.


Τις θελει δωσει εκ Σιων την σωτηριαν του Ισραηλ; οταν ο Κυριος επιστρεψη τον λαον αυτου απο της αιχμαλωσιας, θελει αγαλλεσθαι ο Ιακωβ, θελει ευφραινεσθαι ο Ισραηλ. 	 Riqßuin ta li Dios li cuan Sión chichâlk lix colbaleb laj Israel. Li Kâcuaß Dios taxak chicolok reheb li ralal xcßajol saß rukßeb li nequeßnumta saß xbêneb. Cheßsahokß taxak xchßôleb laj Israel, li ralal xcßajol laj Jacob, nak li Dios tixcßameb cuißchic saß xtenamiteb.


Και ειπεν ο Μωυσης προς τον Κορε, Ακουσατε τωρα, υιοι Λευι. 	 Ut quixye ajcuiß laj Moisés re laj Coré: —Abihomak lâex aj levita.


Και εκληρονομησαν παντα τα ορια των Αμορραιων, απο Αρνων εως Ιαβοκ και απο της ερημου εως του Ιορδανου. 	 Quikêchani chixjunil lix naßajeb laj amorreo, li naticla cuan cuiß li nimaß Arnón ut nacuulac saß li nimaß Jaboc. Saß xjayal li na-el cuiß chak li sakße naticla saß li chaki chßochß ut nacuulac toj saß li nimaß Jordán saß xjayal li na-oc cuiß li sakße.


Μη γινου κακος παραπολυ, και μη εσο αφρων δια τι να αποθανης προ του καιρου σου; 	 Cheqßuehak retal cßaßru têbânu re nak incßaß tânumtâk lê mâusilal saß êbên. Ut mêbânu tôntil naßleb. ¿Cßaßru aj e nak texcâmk chi toj mâjiß nacuulac xkßehil?


Προσταξον λοιπον να ασφαλισθη ο ταφος εως της τριτης ημερας, μηποτε οι μαθηται αυτου ελθοντες δια νυκτος κλεψωσιν αυτον και ειπωσι προς τον λαον, Ανεστη εκ των νεκρων και θελει εισθαι η εσχατη πλανη χειροτερα της πρωτης. 	 Takla xq'uebal retal chi us li muklebâl toj tânumek' li oxib cutan. Mâre te'châlk lix tzolom chi k'ek chirelk'anquil li camenak ut te'xye reheb li tenamit, "Xcuacli cui'chic chi yo'yo sa' xyânkeb li camenak." Ut k'axal cui'chic ch'a'aj toêlk lâo chiru li xkac'ul xbên cua.


Θελεις εκτελεσει αληθειαν εις τον Ιακωβ, ελεος εις τον Αβρααμ, καθως ωμοσας εις τους πατερας ημων απο των αρχαιων ημερων. 	 Lâat toâcuosobtesi joß cayechißi re laj Jacob, li kaxeßtônil yucuaß. Lâat tâcuuxtâna cuißchic ku joß cayechißi re laj Abraham li kaxeßtônil yucuaß najter kße cutan.


απο παντος ειδους κακου απεχεσθε. 	 Ut chetz'ektâna chixjunil li mâusilal.


Κρυψον αυτους ομου εν τω χωματι καλυψον τα προσωπα αυτων εν αφανεια. 	 Mukeb saß li chßochß ut taklaheb saß xnaßajeb li camenak.


και κοιμαται και σηκονηται νυκτα και ημεραν, και ο σπορος βλαστανη και αυξανη καθως αυτος δεν εξευρει. 	 Li cuînk nacuar, nacuacli ut eb li cutan neque'nume'. Ut li iyaj yal xjunes namok chak ut naq'ui ut li cuînk inc'a' naxnau chanru nak namok ut naq'ui li acuîmk.


Ουδε θελουσι σταθη οι αφρονες εμπροσθεν των οφθαλμων σου μισεις παντας τους εργατας της ανομιας. 	 Lâat incßaß nacacuil xtokßobâl ruheb li kßetkßeteb. Xicß ban nacacuil li incßaß useb xnaßleb.


Και εσηκωθησαν οι υιοι Ισραηλ, πασα η συναγωγη, απο Καδης και ηλθον εις το ορος Ωρ. 	 Queßel Cades chixjunileb li tenamit Israel ut queßcôeb cuan cuiß li tzûl Hor.


Και θελω δωσει το πνευμα μου εις εσας και θελετε αναζησει και θελω σας θεσει εν τη γη υμων, και θελετε γνωρισει οτι εγω ο Κυριος ελαλησα και εξετελεσα, λεγει Κυριος. 	 Ut lâin tinqßue lin musikß êre re nak yoßyôkex. Texinqßue chi hilânc saß lê naßaj. Ut riqßuin aßan tênau nak lâin li Kâcuaß. Xinye nak tinbânu aßan ut tinbânu li cßaßru xinye, chan li Kâcuaß.


Και ειπεν ο Κυριος προς τον Σαμουηλ, Ακουσον της φωνης αυτων και καταστησον επ' αυτους βασιλεα. Και ειπεν ο Σαμουηλ προς τους ανδρας του Ισραηλ, Υπαγετε εκαστος εις την πολιν αυτου. 	 Ut li Kâcuaß quixye re: —Bânu li cßaßru nequeßraj. Tâxakab junak lix reyeb, chan. Ut laj Samuel quixtaklaheb li cuînk saß lix tenamiteb.


Και εκεινος ειπε, Δεν θελει καλεσθη πλεον το ονομα σου Ιακωβ, αλλα Ισραηλ διοτι ενισχυσας μετα Θεου, και μετα ανθρωπων θελεις εισθαι δυνατος. 	 Ut li cuînk quixye: —Anakcuan mâcuaß chic aj Jacob âcßabaß. Aj Israel chic âcßabaß xban nak xayal âmetzßêu riqßuin li Dios joß ajcuiß riqßuineb li cuînk. Lâat cau âcuib, chan.


απο της ερημου και του Λιβανου τουτου και εως του ποταμου του μεγαλου, του ποταμου του Ευφρατου, πασα η γη των Χετταιων, και εως της θαλασσης της μεγαλης προς δυσμας του ηλιου, θελει εισθαι το οριον σας. 	 Tinqßue êre li naßajej li naticla chak saß li chaki chßochß li cuan saß li sur ut toj cuan cuiß li tzûl Líbano li cuan saß li norte. Ut tinqßue êre lix naßajeb laj heteo. Nacuulac toj cuan cuiß li nimaß Eufrates li cuan saß li este. Ut tâcuulak toj cuan cuiß li nimla palau Mediterráneo li cuan saß li oeste. Êrehak chic chixjunil li naßajej aßan.


δια να λαβη διδασκαλιαν συνεσεως, δικαιοσυνης και κρισεως και ευθυτητος, 	 Eb li âtin aßin teßxtenkßaheb li cristian chixnaubal bar cuan li us ut bar cuan li incßaß us. Tixtenkßaheb chi cuânc saß tîquilal ut chi cuânc saß châbilal.


Και εαν τις λαβη την γυναικα του αδελφου αυτου, ειναι ακαθαρσια την ασχημοσυνην του αδελφου αυτου απεκαλυψεν ατεκνοι θελουσι μεινει. 	 Cui junak cuînk tixchßic rib riqßuin li rixakil li ras malaj ut li rixakil li rîtzßin, li cuib aßan teßcâmk chi mâcßaß ralal xcßajoleb. Li cuînk aßan quixmux rib ut quixcßut xxutân li ras malaj ut li rîtzßin.


εις την σπουδην αοκνοι, κατα το πνευμα ζεοντες, τον Κυριον δουλευοντες, 	 Q'uehomak êch'ôl chi c'anjelac chiru li Kâcua'. Mexc'anjelac chi yal minbil êru. Chexc'anjelak ban chiru li Kâcua' chi anchal êch'ôl.


Και επραξε πονηρα, επειδη δεν προσηλωσε την καρδιαν αυτου εις το να εκζητη τον Κυριον. 	 Li rey Roboam quixbânu li incßaß us chiru li Kâcuaß xban nak incßaß quixqßue xchßôl chixlokßoninquil li Dios.


Και εκ του αγιαστηριου δεν θελει εξελθει ουδε θελει βεβηλωσει το αγιαστηριον του Θεου αυτου διοτι το αγιον ελαιον του χρισματος του Θεου αυτου ειναι επ' αυτον. Εγω ειμαι ο Κυριος. 	 Chi moco tâêlk saß li tabernáculo, chi moco tixmux ru, xban nak aßan sicßbil ru chi cßanjelac chicuu lâin li Kâcuaß lix Dios ut qßuebil li aceite saß xjolom. Lâin li Kâcuaß xinyehoc re aßin.


Υψωθητι, Θεε, επι τους ουρανους η δοξα σου ας ηναι εφ' ολην την γην. 	 At Kâcuaß, nimanbilak taxak âcuu saß choxa, ut chicßutûnk taxak lâ lokßal saß chixjunil li ruchichßochß.


Κριθητε μετα της μητρος σας, κριθητε διοτι αυτη δεν ειναι γυνη μου και εγω δεν ειμαι ανηρ αυτης ας αφαιρεση λοιπον τας πορνειας αυτης απ' εμπροσθεν αυτης και τας μοιχειας αυτης εκ μεσου των μαστων αυτης 	 Ex cualal incßajol, chekßusak lê naß. Yehomak re xcanabak xbânunquil li yibru naßleb xban nak aßan mâcuaß chic cuixakil ut lâin mâcuaßin chic xbêlom. Xcanabak xcßayinquil rib ut xcanabak xmuxbal ru lix sumlajic.


και τη ημερα του σαββατου εξηλθομεν εξω της πολεως πλησιον του ποταμου, οπου εσυνειθιζετο να γινηται προσευχη, και καθησαντες ελαλουμεν προς τας εκει συνελθουσας γυναικας. 	 Ut sa' li hilobâl cutan côo chire li tenamit cuan cui' jun li nima' sa' li na'ajej li neque'tijoc cui' eb laj judío. Coc'ojla ut co-oc chixyebal resil li colba-ib reheb li ixk li que'ch'utla aran.


Σαμαρειτης δε τις οδοιπορων ηλθεν εις τον τοπον οπου ητο, και ιδων αυτον εσπλαγχνισθη, 	 Ut quinume' ajcui' jun chic li cuînk sa' li be a'an, Samaria xtenamit. Eb laj Samaria xic' neque'ril rib riq'uineb laj judío. Abanan nak yô chi numec' quiril li cuînk t'ant'o aran ut quiril xtok'obâl ru.


Ας επιστρεψωσιν εις εμε οι φοβουμενοι σε, και οι γνωριζοντες τα μαρτυρια σου 	 Cheßxcßam ta cuißchic ribeb saß usilal cuiqßuin chixjunileb li nequeßxucuan âcuu, li nequeßxqßue xchßôl chixtaubal ru lâ chakßrab.


Δυνατος δε ειναι ο Θεος να περισσευση πασαν χαριν εις εσας, ωστε εχοντες παντοτε εν παντι πασαν αυταρκειαν να περισσευητε εις παν εργον αγαθον, 	 Nim xcuanquil li Dios. Ut a'an tixq'ue êre chixjunil re nak junelic tâtz'aklok êre li c'a'ak re ru nac'anjelac êre ut re ajcui' nak târûk textenk'ânk riq'uin chixjunil li châbil c'anjel.


Ο αληθης μαρτυς ελευθερονει ψυχας ο δε δολιος εκχεει ψευδη. 	 Li ani châbil naxye li yâl chirixeb li ras rîtzßin ut naxcol rix lix yußameb. Abanan li ani nabalakßic incßaß naxye li yâl.


Οι δε ειπον, Ο Θεος των Εβραιων συνηντησεν ημας αφες λοιπον να υπαγωμεν οδον τριων ημερων εις την ερημον, δια να προσφερωμεν θυσιαν εις Κυριον τον Θεον ημων, μηποτε ελθη καθ' ημων με θανατικον η με μαχαιραν. 	 Eb aßan queßxye re: —Li nimajcual Dios, li nakalokßoni lâo aj hebreo, xcßutbesi rib chiku. Bânu usilal, toâcanab chi xic saß li chaki chßochß oxib cutan chi be. Ut aran tomayejak chiru li nimajcual Dios li nakalokßoni lâo re nak incßaß tâchâlk li rax câmc saß kabên ut re ajcuiß nak incßaß tocamsîk riqßuin chßîchß, chanqueb.


Ο δε ειπεν, ειδον παντα τον Ισραηλ διεσπαρμενον επι τα ορη, ως προβατα μη εχοντα ποιμενα. Και ειπε Κυριος, Ουτοι δεν εχουσι κυριον ας επιστρεψωσιν εκαστος εις τον οικον αυτου εν ειρηνη. 	 Ut li profeta Micaías quixye re: —Lâin xcuil nak chixjunileb li soldado aj Israel yôqueb chixchaßchaßinquil ribeb chiru li tzûl. Chanchaneb li carner li mâcßaß aj ilol reheb. Ut li Kâcuaß quixye cue, “Eb li cristian aßin mâcßaß aj ilol reheb. Cheßsukßîk saß li rochocheb chixjûnkaleb chi cßojcßo xchßôleb,” chan.—


Οι ιπποι αυτων, επτακοσιοι τριακοντα εξ αι ημιονοι αυτων, διακοσιαι τεσσαρακοντα πεντε 	 Cuanqueb cuukub ciento riqßuin cuaklaju xcaßcßâl xcacuâyeb. Ut lix mûleb cuib ciento riqßuin ôb roxcßâl.


Δια τουτο θελεις ειπει προς αυτους τον λογον τουτον Ας χυσωσιν οι οφθαλμοι μου δακρυα, νυκτα και ημεραν, και ας μη παυσωσι διοτι η παρθενος, η θυγατηρ του λαου μου, συνετριφθη συντριμμα μεγα, πληγην οδυνηραν σφοδρα. 	 At Jeremías, tâye reheb li tenamit chi joßcaßin, “Chi kßek chi cutan tinyâbak chirixeb lin tenamit xban nak kßaxal ra cuanqueb. Incßaß tincanab yâbac xban nak rahobtesinbileb.


Και θελω σε εγκαταλειψει εν τη γη, θελω σε εκριψει επι το προσωπον της πεδιαδος, και θελω επικαθισει επι σε παντα τα πετεινα του ουρανου και χορτασει απο σου τα θηρια πασης της γης. 	 Ut tatincut saß chßochß ut aran tatincanab chi camenak re nak eb li soßsol ut eb li joskß aj xul teßxtiu lâ tibel re nak teßnujak xsaßeb.