Εξευρετε οτι ησθε εθνικοι, συρομενοι οπως εσυρεσθε προς τα ειδωλα τα αφωνα. 	 Nak toj mâji' nequexpâban chak queq'ue chak xcuanquil li yîbanbil dios li inc'a' neque'âtinac ut queq'ue êrib chi balak'îc riq'uin xpâbanquileb.


Και ειπε Κυριος προς τους υιους Ισραηλ, Δεν σας ελυτρωσα απο των Αιγυπτιων και απο των Αμορραιων, απο των υιων Αμμων και απο των Φιλισταιων; 	 Li Kâcuaß quixye reheb: —¿Ma incßaß ta biß quexrahobtesîc xbaneb laj Egipto ut eb laj amorreo? ¿Ma incßaß ta biß quexrahobtesîc xbaneb laj Amón ut xbaneb laj filisteo?


Και ειχον χειρας ανθρωπου υποκατωθεν των πτερυγων αυτων, εις τα τεσσαρα αυτων μερη και τα τεσσαρα ειχον τα προσωπα αυτων και τας πτερυγας αυτων. 	 Rubeleb lix xicß câhib cuan li rukßeb chanchan rukßeb cuînk. Chixjûnkaleb câ câ li rilobâleb ut câ câ lix xiqßueb saß xcâ pacßalileb.


τα ορη και παντα τα βουνα δενδρα καρποφορα και πασαι κεδροι 	 Cheßxqßuehak ta xlokßal li Kâcuaß eb li nînki tzûl ut li cocß bol joßqueb ajcuiß li cheß li nequeßûchin ut li chacalteß.


Και εξεπορνευθης με τους Ασσυριους, διοτι ησο απληστος ναι, εξεπορνευθης με αυτους και ετι δεν εχορτασθης. 	 Incßaß quicßojla âchßôl riqßuin li mâusilal li ac xabânu toj retal côat Asiria chixmuxbal lâ sumlajic riqßuineb. Chi moco riqßuin aßan quicßojla âchßôl.


Οστις αγαπα την σοφιαν, ευφραινει τον πατερα αυτου αλλ' οστις συναναστρεφεται με πορνας, φθειρει την περιουσιαν αυτου. 	 Li ani naraj xtaubal xnaßleb naxqßue xsahil xchßôl lix yucuaß. Ut li ani nacuan riqßuineb li ixk li nequeßxcßayi ribeb naxsach lix biomal.


Ο Ισραηλ θελει κραζει προς εμε, Θεε μου, σε γνωριζομεν. 	 Nequeßxye: —At Kâcuaß, nakanau âcuu, lâo aj Israel, chanqueb cue.


Και τωρα, αναστηθι, Κυριε Θεε, εις την αναπαυσιν σου, συ και η κιβωτος της δυναμεως σου οι ιερεις σου, Κυριε Θεε, ας ενδυθωσι σωτηριαν, και οι οσιοι σου ας ευφρανθωσιν εν αγαθοις. 	 At Kâcuaß, at kaDios, châlkat chi cuânc saß lâ naßaj li tathilânk cuiß âcuochben lâ Lokßlaj Câx li nahilan cuiß lâ cuanquil. Junelic ta cheßcuânk saß tîquilal laj tij, ut cheßsahokß ta saß xchßôleb li tîqueb xchßôl châcuu.At Kâcuaß, at kaDios, chasume taxak li cßaßru nintzßâma châcuu. Lâin li rey li sicßbil cuu âban. Ut chijulticokß taxak âcue lâ rahom saß xbên laj David laj cßanjel châcuu, chan laj Salomón.


Συνηκολουθει δε αυτον μεχρι της Ασιας Σωπατρος ο Βεροιαιος και εκ των Θεσσαλονικεων Αρισταρχος και Σεκουνδος και Γαιος ο εκ Δερβης και ο Τιμοθεος, Ασιανοι δε ο Τυχικος και ο Τροφιμος. 	 Qui-ochbenîc toj Asia xbaneb laj Sópater li ralal laj Pirro, Berea xtenamit; laj Aristarco ut laj Segundo, Tesalónica xtenamiteb; ut laj Gayo, Derbe xtenamit; rochbeneb laj Timoteo, laj Tíquico ut laj Trófimo, Asia xtenamiteb.


Ο εγειρομενος το πρωι και ευλογων μετα μεγαλης φωνης τον πλησιον αυτου θελει λογισθη ως καταρωμενος αυτον. 	 Li ani tâxic toj ekßela chixqßuebal xsahil xchßôl li ramîg chi japjôk re, aßan chanchan nak japjôk re chixhobbal.


Βεβαιως συ εγκατελιπες τον λαον σου, τον οικον Ιακωβ, διοτι ενεπλησθησαν της ανατολης και εγειναν μαντεις ως οι Φιλισταιοι, και συνηνωθησαν μετα των τεκνων των αλλοφυλων. 	 At Kâcuaß, lâat xacanabeb lâ tenamit, li ralal xcßajol laj Jacob xban nak eb aßan yôqueb chixqßuebal xcuanquil eb laj kße li cuanqueb saß li este. Nequeßtûlac joß nequeßxbânu eb laj filisteo ut nequeßxcßam rib saß usilal riqßuineb li incßaß nacateßxpâb.


Και εμηνυσαν προς τον Ιωσηφ, λεγοντες, Ο πατηρ σου προσεταξε, πριν αποθανη, λεγων, 	 Eb aßan queßxye re laj José: —Nak toj yoßyo li kayucuaß, aßan x-âtinac kiqßuin ut xye ke nak takaye âcue li râtin.


Φυλαξον την ψυχην μου, διοτι ειμαι οσιος συ, Θεε μου, σωσον τον δουλον σου τον ελπιζοντα επι σε. 	 Chinâcol, at Kâcuaß, xban nak tîc inchßôl châcuu. Chinâcol, at inDios, xban nak lâin aj cßanjel châcuu ut cau inchßôl âcuiqßuin.


Δεν θελει φανη εις σε σκληρον οταν εξαποστειλης αυτον ελευθερον απο σου διοτι σε εδουλευσε το διπλουν μισθωτου δουλου, εξ ετη και Κυριος ο Θεος σου θελει σε ευλογει εις παν ο, τι καμνεις. 	 Mêcßoxla nak chßaßaj chokß êre xcanabanquil libre lê môs. Julticokß êre nak quicßanjelac chêru chiru cuakib chihab ut incßaß terto xtojbal joß eb li tojbil môs. Cui têbânu chi joßcan, li Kâcuaß lê Dios texrosobtesi ut us tex-êlk riqßuin chixjunil li têbânu.


Διοτι το ελεος αυτου ειναι μεγα εφ' ημας και η αληθεια του Κυριου μενει εις τον αιωνα. Αλληλουια. 	 xban nak kßaxal nim li ruxtân li Kâcuaß saß kabên. Li nimajcual Dios kßaxal châbil kiqßuin junelic. ¡Lokßoninbil taxak li Kâcuaß!


Και ειδον αυτον παντες οι κατοικουντες την Λυδδαν και τον Σαρωνα, οιτινες επεστρεψαν εις τον Κυριον. 	 Ut chixjunileb li cuanqueb Lida ut Sarón que'ril nak quiq'uira li cuînk ut que'xpâb li Kâcua'.


Και θελω καθαρισει το αιμα αυτων, το οποιον δεν εκαθαρισα διοτι ο Κυριος κατοικει εν Σιων. 	 Lâin tinqßueheb chixtojbal lix mâqueb li queßcamsin reheb lin tenamit ut incßaß tincuyeb xmâc. Ut lâin tincuânk chi junelic aran Sión riqßuineb li cualal incßajol, chan li Kâcuaß.


Τοτε ο Ιεροβααλ, οστις ειναι ο Γεδεων, εξηγερθη πρωι, και πας ο λαος ο μετ' αυτου, και εστρατοπεδευσαν πλησιον της πηγης Αρωδ το δε στρατοπεδον των Μαδιανιτων ητο κατα το βορειον αυτων, προς τον λοφον Μορεχ εν τη κοιλαδι. 	 Quicuacli toj ekßela laj Gedeón, li nequeßxye ajcuiß Jerobaal re. Ut chixjunileb li queßcôeb chirix queßxchßutub ribeb cuan cuiß li yußam haß Harod. Lix muhebâleb laj Madián cuan saß li norte jun pacßal li tzûl More saß li ru takßa.


Καταστησον, Κυριε, νομοθετην επ' αυτους ας γνωρισωσι τα εθνη, οτι ειναι ανθρωποι. Διαψαλμα. 	 At Kâcuaß, chaqßueheb chi xucuac re nak teßxqßue retal nak mâcßaßeb xcuanquil xban nak yal cuînkeb.


Και απεκοψεν ο βασιλευς Αχαζ τα συγκλεισματα των βασεων, και εσηκωσεν επανωθεν αυτων τον λουτηρα και κατεβιβασε την θαλασσαν επανωθεν των χαλκινων βοων των υποκατω αυτης, και εθεσεν αυτην επι βασιν λιθινην. 	 Li rey Acaz quixjuqßueb li carrêt yîbanbil riqßuin bronce li queßcßanjelac saß li templo ut quirisiheb li pila li cuanqueb saß xbêneb li carrêt. Quirisi ajcuiß li nimal pila bronce li cuan saß xbêneb li cablaju chi cuacax yîbanbil riqßuin bronce. Quixqßue li nimla pila saß xbên jun li cimiento yîbanbil riqßuin pec.


Ουτοι δε ειναι οι ανθρωποι της επαρχιας οι αναβαντες εκ της αιχμαλωσιας, εκ των μετοικισθεντων, τους οποιους Ναβουχοδονοσορ ο βασιλευς της Βαβυλωνος μετωκισεν εις Βαβυλωνα, και επιστρεψαντες εις Ιερουσαλημ και εις την Ιουδαιαν, εκαστος εις την πολιν αυτου 	 Aßaneb aßin li ralal xcßajoleb laj Israel li yoßlajenakeb aran Judá li queßchapeß ut queßcßameß Babilonia. Queßsukßi cuißchic Jerusalén ut saß eb li naßajej li cuanqueb Judá. Ac saß xnaßajeb queßcana li junjûnk.


Και ειπα, Δεν θελω αναφερει περι αυτου ουδε θελω λαλησει πλεον εν τω ονοματι αυτου ομως ο λογος αυτου ητο εν τη καρδια μου ως καιομενον πυρ περικεκλεισμενον εν τοις οστεοις μου, και απεκαμον χαλινονων εμαυτον και δεν ηδυναμην πλεον. 	 Abanan nak ninye nak incßaß chic tatincßoxla, at inDios, ut incßaß chic tinâtinak saß âcßabaß, junelic cuan saß cuâm lâ cuâtin. Chanchan jun li xam nacßatoc chak toj saß inbakel. Nacuaj raj incßaß tinye, abanan incßaß nincuy.


Αληθως, αληθως σοι λεγω, οτε ησο νεωτερος, εζωννυες σεαυτον και περιεπατεις οπου ηθελες αφου ομως γηρασης, θελεις εκτεινει τας χειρας σου, και αλλος θελει σε ζωσει, και θελει σε φερει οπου δεν θελεις. 	 Relic chi yâl ninye âcue nak toj sâjat, nacabac' âsa' âjunes ut nacatxic yalak bar nacacuaj xic. Abanan nak ac tîxakat chic, tâye' lâ cuuk' ut jalan tâbac'ok re ut tatxc'am bar inc'a' nacacuaj xic, chan.


Υδωρ εζητησε, γαλα εδωκε βουτυρον προσεφερεν εις μεγαλοπρεπη κρατηρα. 	 Laj Sísara quixtzßâma li haß re târucß ut lix Jael quixqßue leche re târucß. Châbil lech quixqßue re saß jun châbil secß.


Και εξηλθεν ο βασιλευς Ιωραμ εκ της Σαμαρειας κατ' εκεινον τον καιρον και απηριθμησε παντα τον Ισραηλ. 	 Joßcan nak li rey Joram qui-el aran Samaria ut quixchßutubeb ru li soldados li cuanqueb saß xcuênt Israel.


Και προσετι εγεννησε τον αδελφον αυτου τον Αβελ. Και ητο ο Αβελ ποιμην προβατων, ο δε Καιν ητο γεωργος. 	 Chirix aßan quicuan jun chic lix cßulaßal aj Abel xcßabaß. Laj Abel, aßan aj qßuirisihom carner ut laj Caín, aßan aj acuinel.


Και προεφητευσα, ως προσεταχθην και καθως προεφητευσα, εγεινεν ηχος, και ιδου, σεισμος, και τα οστα συνηλθον ομου, οστουν μετα του οστου αυτου. 	 Ut lâin quinâtinac joß quixye cue li Kâcuaß Dios. Nak yôquin chi âtinac, quicuabi jun chokînc. Quixqßue jun li hîc ut eb li bak queßoc chixchßutubanquil ribeb ut queßxtauhi ribeb.


Ουτω και σεις, οταν καμητε παντα τα διαταχθεντα εις εσας, λεγετε οτι δουλοι αχρειοι ειμεθα, επειδη εκαμαμεν ο, τι εχρεωστουμεν να καμωμεν. 	 Jo'can ajcui' lâex. Nak ac xebânu li xextaklâc cui', cheyehak: "Lâo aj c'anjel châcuu. Ca'aj cui' li jo' q'uial xoâtakla cui' xkabânu. Jo'can nak mâbantioxi chiku", cha'akex, chan li Jesús reheb.


αρσενικον τε και θηλυκον αποπεμψατε εξω του στρατοπεδου αποπεμψατε αυτους, δια να μη μολυνωσι τα στρατοπεδα αυτων, εν μεσω των οποιων εγω κατοικω. 	 Teßrisi chixjunileb saß li naßajej li cuan cuiß lix muhebâleb, usta cuînk usta ixk, re nak incßaß teßxmux ru li naßajej li ninhilan cuiß lâin, chan li Kâcuaß.


Και ελαβεν ο Ιωας βασιλευς του Ιουδα παντα τα αφιερωματα οσα Ιωσαφατ και Ιωραμ και Οχοζιας, οι πατερες αυτου, βασιλεις του Ιουδα, ειχον αφιερωσει, και τα ιδια αυτου αφιερωματα και παν το χρυσιον το ευρεθεν εν τοις θησαυροις του οικου του Κυριου και του οικου του βασιλεως, και εστειλεν αυτα προς τον Αζαηλ βασιλεα της Συριας και ανεχωρησεν απο της Ιερουσαλημ. 	 Ut laj Joás lix reyeb laj Judá, quixchßutub chixjunil li mayej li ac kßaxtesinbil chi cßanjelac saß li templo xbaneb laj Josafat, laj Joram, ut laj Ocozías lix xeßtônil yucuaß, li queßcuan chok xreyeb laj Judá junxil. Ut laj Joás quixcßam li oro li cßûlanbil saß li templo ut saß li palacio. Quixcßam ajcuiß li quixxoc aßan. Ut quixqßue chixjunil re laj Hazael. Joßcan nak laj Hazael incßaß chic quipletic riqßuineb laj Jerusalén.


Σας ασπαζονται οι αδελφοι παντες. Ασπασθητε αλληλους εν φιληματι αγιω. 	 Chixjunileb laj pâbanel li cuanqueb arin neque'xtakla xsahil êch'ôl. Ut jo'can ajcui' lâex, cheq'uehak xsahil êch'ôl chêribil êrib riq'uin santil utz'uc u.


συνηχθησαν οι Ιουδαιοι εν ταις πολεσιν αυτων κατα πασας τας επαρχιας του βασιλεως Ασσουηρου, δια να επιβαλωσι χειρα επι τους ζητουντας το κακον αυτων και ουδεις ηδυνηθη να αντισταθη εις αυτους, διοτι ο φοβος αυτων επεπεσεν επι παντας τους λαους. 	 Ut saß eb li tenamit li cuanqueb rubel xcuanquil li rey Asuero, eb laj judío queßxchßutub ribeb chi pletic riqßuineb li queßajoc xsachbal ruheb. Ut mâ jun quiru xcolbal rib chiruheb laj judío xban nak qui-oc xxiuheb chiruheb.


Εαν εθεωρουν αδικιαν εν τη καρδια μου, ο Κυριος δεν ηθελεν ακουσει 	 Cui ta lâin xinxoc li mâc saß lin chßôl, incßaß raj xinrabi li Dios.


Εως ποτε, μωροι, θελετε αγαπα την μωριαν, και οι χλευασται θελουσιν ηδυνεσθαι εις τους χλευασμους αυτων, και οι αφρονες θελουσι μισει την γνωσιν; 	 Lâex, li mâcßaß ênaßleb, ¿jokße têcanab xbânunquil li tôntil naßleb li mâcßaß na-oc cuiß? Ut lâex li nequekßetkßeti êrib, ¿jokße têcanab xtzßektânanquil li châbil naßleb?


Και υπηγε και εκαμε κατα τον λογον του Κυριου διοτι υπηγε και εκαθησε πλησιον του χειμαρρου Χεριθ, του απεναντι του Ιορδανου. 	 Ut laj Elías quixbânu li cßaßru quiyeheß re xban li Kâcuaß. Cô chi cuânc aran cuan cuiß li rok haß Querit, li cuan jun pacßal li nimaß Jordán.


Και τωρα, τεκνια, μενετε εν αυτω, ινα οταν φανερωθη, εχωμεν παρρησιαν και μη αισχυνθωμεν απ' αυτου εν τη παρουσια αυτου. 	 Ut anakcuan, ex hermân, ninye cui'chic êre nak chexcuânk chi sum âtin riq'uin li Jesucristo re nak mâc'a'ak lê xiu nak tol-êlk cui'chic li Kâcua' Jesucristo. Sahak ban sa' kach'ôl chixc'ulbal chi mâc'a'ak kaxutân.Lâex nequenau nak li Cristo tîc xch'ôl. Ut chenauhak ajcui' nak chixjunileb li neque'bânun re li tîquilal, a'an tz'akal ralal xc'ajol li Dios.


Και ο Σιμει εγεννησε δεκαεξ υιους και εξ θυγατερας οι αδελφοι αυτου ομως δεν ειχον υιους πολλους, ουδε επληθυνθησαν πασαι αι συγγενειαι αυτων, καθως των υιων του Ιουδα. 	 Cuaklaju li ralal laj Simei ut cuakib lix rabin. Abanan moco qßuiheb ta li ralal xcßajol li ras ut li rîtzßin laj Simei. Incßaß queßtam li ralal xcßajol laj Simeón joß nak queßtam li ralal xcßajol laj Judá.


ο ποιων τους αγγελους αυτου πνευματα, τους λειτουργους αυτου πυρος φλογα 	 Cayîb li ikß chokß âtakl. Ut cayîb li rakß câk re tâcßanjelak châcuu.


Και οτε ηκουσεν ο βασιλευς Εζεκιας, διεσχισε τα ιματια αυτου και εσκεπασθη με σακκον και εισηλθεν εις τον οικον του Κυριου. 	 Nak quirabi li cßaßru quixye lix reyeb laj Asiria, li rey Ezequías quixpej li rakß ut quixqßue li kßes ru tßicr chirix retalil lix rahil xchßôl ut cô saß lix templo li Kâcuaß.


Η μαρτυρια αυτη ειναι αληθινη. Δια την οποιαν αιτιαν ελεγχε αυτους αποτομως, δια να υγιαινωσιν εν τη πιστει, 	 Ut yâl ajcui' li quixye. Jo'can nak cau chak'useb re nak te'cacuûk xch'ôleb sa' lix pâbâleb.


Ειπε λοιπον προς αυτους ο Ιησους Οταν υψωσητε τον Υιον του ανθρωπου, τοτε θελετε γνωρισει οτι εγω ειμαι, και απ' εμαυτου δεν καμνω ουδεν, αλλα καθως με εδιδαξεν ο Πατηρ μου, ταυτα λαλω. 	 Ut quixye ajcui' li Jesús reheb: -Nak acak xinêtaksi chiru li cruz re incamsinquil toj aran têq'ue retal nak lâin li taklanbilin chak xban li Dios. Ut tênau nak mâc'a' ninbânu injunes. Li c'a'ru ninye lâin, a'an li quixc'utbesi chicuu lin Yucua'.


Γενικως ακουεται οτι ειναι μεταξυ σας πορνεια, και τοιαυτη πορνεια, ητις ουδε μεταξυ των εθνων ονομαζεται, ωστε να εχη τις την γυναικα του πατρος αυτου. 	 Yalak bar x-abiman resil nak cuan li jo' mâjo'il na'leb sa' êyânk xban nak jun li cuînk quixmak' rixakil lix yucua'. C'ajo' xyibal ru li yôqueb chixbânunquil sa' êyânk. Eb li mâcua'eb aj pâbanel inc'a' neque'xbânu chi jo'can. ¿Ma toja' ta chic lâex texbânûnk re chi jo'can?


Οτε δε εγεινεν εσπερα, προσηλθον προς αυτον οι μαθηται αυτου, λεγοντες Ερημος ειναι ο τοπος και η ωρα ηδη παρηλθεν απολυσον τους οχλους, δια να υπαγωσιν εις τας κωμας και αγορασωσιν εις εαυτους τροφας. 	 Ut nak qui-ecuu, que'cuulac lix tzolom riq'uin li Jesús ut que'xye re: -Yô chi ecuûc ut mâc'a' cuan arin cuanco cui'. Jo'can nak tâtaklaheb li q'uila tenamit chixlok'bal lix cua sa' eb li coc' tenamit.-


Και εκαμε δια το θυσιαστηριον χαλκινην εσχαραν δικτυωτης εργασιας υπο την περιοχην αυτου κατωθεν εως του μεσου αυτου. 	 Queßxyîb ajcuiß riqßuin bronce lix naßaj li xam. Hopox ru queßxqßue. Chi saß li artal saß xyitok queßxqßue li chßîchß aßan.


Οι ανθρωποι ομως, οι συναναβαντες μετ' αυτου, ειπαν, Δεν δυναμεθα να αναβωμεν επι τον λαον τουτον, διοτι ειναι δυνατωτεροι ημων. 	 Abanan eb li cuînk li queßcuulac chak chi qßuehoc etal rochben laj Caleb queßxye: —Lâo incßaß naru toxic chi pletic riqßuineb li tenamit aßan xban nak eb aßan kßaxal cauheb rib chiku lâo, chanqueb.


Και η νεφελη του Κυριου ητο επανωθεν αυτων την ημεραν, οτε εσηκονοντο απο του στρατοπεδου. 	 Ut li chok, li taklanbil xban li Kâcuaß, cuan saß xbêneb ut yô chi cßamoc be chiruheb chi cutan nak yôqueb chi xic.


Τοτε εκηρυξα εκει νηστειαν παρα τον ποταμον Ααβα, οπως ταπεινωθεντες ενωπιον του Θεου ημων, ζητησωμεν παρ' αυτου ευθειαν οδον δια ημας και δια τα τεκνα ημων και δια παντα τα υπαρχοντα ημων. 	 Aran chire li nimaß Ahava, lâin quinye reheb nak to-ayunîk ut takacubsi kib chiru li Kâcuaß. Takatzßâma chiru nak aßan tâtenkßânk ke ut tâilok ke re nak mâcßaß takacßul lâo, chi moco li kacocßal chi moco li cßaßru cuan ke nak yôko chi xic.


Και ο Αρφαξαδ εγεννησε τον Σαλα και ο Σαλα εγεννησε τον Εβερ. 	 Laj Arfaxad quicuan li ralal laj Sala xcßabaß. Ut laj Sala quicuan li ralal laj Heber xcßabaß.


πυρ προπορευεται εμπροσθεν αυτου και καταφλεγει πανταχοθεν, τους εχθρους αυτου. 	 Lix joskßil li Kâcuaß chanchan xam yô chi xic chi ubej ut naxsacheb ru chixjunileb li xicß nequeßiloc re.


Και ο Σολομων αφηκε παντα τα σκευη αζυγιστα, διοτι ησαν πολλα σφοδρα το βαρος του χαλκου δεν ηδυνατο λογαριασθη. 	 Li rey Salomón incßaß quixbis joß qßuial li bronce li qui-oc saß eb li secß xban nak kßaxal cuißchic nabal.


Ηκουσε ποτε λαος την φωνην του Θεου λαλουντος εκ μεσου του πυρος, καθως συ ηκουσας, και εζησεν; 	 ¿Ma cuanqueb ta biß jalan tenamit queßabin re nak li Dios quiâtinac chak saß li xam ut incßaß queßcam xban? Abanan lâex querabi nak quiâtinac li Dios ut incßaß quexcam.


Σας λεγω δε Πας οστις με ομολογηση εμπροσθεν των ανθρωπων, και ο Υιος του ανθρωπου θελει ομολογησει αυτον εμπροσθεν των αγγελων του Θεου 	 Lâin tinye êre nak li ani naxye chiruheb li tenamit nak niquinixpâb, lâin tinye chiruheb lix ángel li Dios nak a'an cualal inc'ajol.


Και τον Φαρσανδαθα και τον Δαλφων και τον Ασπαθα 	 Ut queßcamsîc li lajêb chi cuînk ralaleb laj Amán. Aßaneb aßin lix cßabaßeb: laj Parsandata, laj Dalfón, ut laj Aspata,


Ητο δε εμπροσθεν των οικηματων διαστημα μια πηχη εντευθεν και διαστημα μια πηχη εκειθεν και τα οικηματα ησαν εξ πηχων εντευθεν και εξ πηχων εκειθεν. 	 Chiru li junjûnk chi naßajej cuan jun li chßina tzßac. Ut lix nimal ru, aßan media metro. Juntakßêt saß li cuib pacßal. Ut li junjûnk chi naßajej oxib metro ru ut oxib metro rok.


Και Δαβιδ ο δουλος μου θελει εισθαι βασιλευς επ' αυτους και θελει εισθαι επι παντας αυτους εις ποιμην και θελουσι περιπατει εν ταις κρισεσι μου και θελουσι φυλαττει τα διαταγματα μου και εκτελει αυτα. 	 Laj David laj cßanjel chicuu tâcuânk chokß xreyeb. Jun ajcuiß li tâilok reheb. Ut teßcuânk saß xyâlal. Teßxbânu li cßaßru naxye saß lin chakßrab.


οστις ομως πιη εκ του υδατος, το οποιον εγω θελω δωσει εις αυτον, δεν θελει διψησει εις τον αιωνα, αλλα το υδωρ, το οποιον θελω δωσει εις αυτον, θελει γεινει εν αυτω πηγη υδατος αναβλυζοντος εις ζωην αιωνιον. 	 A'ut li te'uc'ak re li ha' tinq'ue lâin, mâ jok'e chic tâchakik reheb. Li ha' li tinq'ue lâin jalan cui'. A'an li junelic yu'am. Chanchan jun li yu'am ha' li cuan chi junelic. Mâc'a' roso'jic, chan li Jesús.


Και ουτοι δε ας δοκιμαζωνται πρωτον, επειτα ας γινωνται διακονοι, εαν ηναι αμεμπτοι. 	 Jo'can nak xbên cua, tâtz'ilek' âtin chirixeb. Cui mâc'a' nanauman chirixeb, te'q'uehek' chi c'anjelac sa' xyânkeb laj pâbanel.


Αδωνιας δε ο υιος της Αγγειθ ηλθε προς την Βηθ-σαβεε, την μητερα του Σολομωντος. Η δε ειπεν, Ερχεσαι εν ειρηνη; Και ειπεν, Εν ειρηνη. 	 Laj Adonías lix yum lix Haguit cô chirilbal lix Betsabé lix naß laj Salomón. Lix Betsabé quixye re: —¿Ma saß usilal xatchal chicuilbâl? chan. Ut laj Adonías quixye re: —Saß usilal xinchal châcuilbal, chan re.


Ερχονται λοιπον οι αδελφοι και η μητηρ αυτου, και σταθεντες εξω απεστειλαν προς αυτον και εκραζον αυτον. 	 Quicuulac aran lix na' li Jesús ut que'cuulac ajcui' li rîtz'in. Que'cana chirix cab ut que'xtakla xbokbal li Jesús.


Ουτος ειναι ο νομος του οικου επι της κορυφης του ορους, ολον το οριον αυτου κυκλω κυκλω θελει εισθαι αγιωτατον. Ιδου, ουτος ειναι ο νομος του οικου. 	 Aßan aßin li chakßrab chirix lin templo: chixjunil li naßajej li cuan saß xbên li tzûl ut li cuan chixjun sutam, aßan santil naßajej ut kßaxal lokß, chan li Dios.


Μη γενοιτο. Αλλ' εστω ο Θεος αληθης, πας δε ανθρωπος ψευστης, καθως ειναι γεγραμμενον Δια να δικαιωθης εν τοις λογοις σου και να νικησης, οταν κρινησαι. 	 ¡Mâ jok'e bi'an! Li Dios yâl naâtinac usta chixjunileb li cristian aj tic'ti'eb. Jo' tz'îbanbil sa' li Santil Hu li quixye laj David re li Dios. Quixye chi jo'ca'in: Junelic yâl nacatâtinac. Usta nacate'xk'aba, aban mâc'a' âmâc.


Και τωρα ειναι πεφυτευμενη εν ερημω, εν ξηρα και ανυδρω γη. 	 Ut queßrau li xtônal li uva saß li chaki chßochß bar mâcßaß cuiß haß.Quiloch xxamlel li xtônal ut quixcßat li rukß joß ajcuiß li ru. Incßaß chic tâcuânk li rukß châbil chokß xxukßeb li rey. Aßan aßin jun li bich re rahil chßôlej ut qßuila sut tâbichamânk re rahil chßôlej.


Αλλα προς εσας τους ακουοντας λεγω Αγαπατε τους εχθρους σας, αγαθοποιειτε εκεινους, οιτινες σας μισουσιν, 	 Ut lâex li yôquex chi abînc re li yôquin chixyebal, cheq'uehak retal li tinye êre. Cherahakeb li xic' neque'iloc êre. Ut chebânuhak usilal reheb li neque'tz'ektânan êre.


αλλα, Ζη Κυριος, οστις ανηγαγε τους υιους Ισραηλ εκ της γης του βορρα και εκ παντων των τοπων οπου ειχε διωξει αυτους και θελω επαναφερει αυτους παλιν εις την γην αυτων, την οποιαν εδωκα εις τους πατερας αυτων. 	 Teßxpatzß ban li naßajej li cuan saß li norte ut eb li naßajej li queßjeqßuîc cuiß ruheb nak teßxbânu li juramento saß incßabaß lâin. Relic chi yâl lâin tinqßueheb cuißchic chi sukßîc saß li naßajej li quinqßue reheb lix xeßtônil yucuaß.


Πως εκαθησε μονη η πολις η πεπληθυμμενη λαων. Κατεστη ως χηρα η πεπληθυμμενη εν εθνεσιν, η αρχουσα εν ταις επαρχιαις εγεινεν υποτελης. 	 Tokßob xak ru li tenamit Jerusalén. Mâcßaß chic cuan chi saß. Nimla tenamit nak quicuan, abanan anakcuan chanchan aj chic jun xmâlcaßan xcana. Junxil li tenamit Jerusalén kßaxal nim saß xyânkeb chixjunileb li tenamit ut aßan nataklan saß xbêneb. Abanan anakcuan aßan chic li nataklâc.


οστις λαβων τοιαυτην παραγγελιαν, εβαλεν αυτους εις την εσωτεραν φυλακην και συνεκλεισε τους ποδας αυτων εις το ξυλον. 	 Ut nak quiyehe' chi jo'can, que'c'ame' ut que'q'uehe' sa' tz'alam sa' jun li na'ajej li cuan toj chi sa' ut que'nat'e' li rok sa' che'.


Και ειπεν η Δαλιδα προς τον Σαμψων, Φανερωσον μοι, παρακαλω, εις τι ισταται η δυναμις σου η μεγαλη, και με τι ηθελες δεθη δια να δαμασθης. 	 Joßcan nak lix Dalila quixye re laj Sansón: —Bânu usilal, ye cue cßaßut nak kßaxal cau âcuib. Cui cuan anihak târaj âbacßbal re tânumtâk saß âbên, ¿chanru nak tixbânu? chan.


Ετι και εις τον γελωτα πονει η καρδια και το τελος της χαρας ειναι λυπη. 	 Cuanqueb li nequeßseßec usta raheb saß xchßôleb. Ut cuan nak li sahil chßôlej nasukßi chokß rahil chßôlej chokß reheb.


Και προσεταξεν ο βασιλευς Χελκιαν τον ιερεα και Αχικαμ τον υιον του Σαφαν και Αχβωρ τον υιον του Μιχαιου και Σαφαν τον γραμματεα και Ασαιαν τον δουλον του βασιλεως, λεγων, 	 Ut quixtaklaheb laj Hilcías laj tij ut laj Ahicam li ralal laj Safán, ut laj Acbor li ralal laj Micaías ut laj Safán laj tzßîb joß ajcuiß laj Asaías laj cßanjel chiru li rey.


και ειπε προς εμε, Ιδου, εγω θελω σε αυξησει και θελω σε πληθυνει και θελω σε καταστησει εις πληθος λαων και θελω δωσει την γην ταυτην εις το σπερμα σου μετα σε παντοτεινην ιδιοκτησιαν. 	 Ut quixye cue: —Lâin tinqßueheb chi qßuiânc lâ cualal âcßajol. Ut riqßuineb lâ cualal âcßajol tânimânk ru junak li nimla tenamit. Li chßochß aßin tinyechißi âcue chi junaj cua lâat ut reheb ajcuiß lâ cualal âcßajol, chan cue li Kâcuaß Dios.


Εφερον ετι κριθας και αχυρον δια τους ιππους και τας ημιονους, εις τον τοπον οπου ησαν, εκαστος κατα το διωρισμενον εις αυτον. 	 Ut queßxcßam ajcuiß li cebada ut li qßuim li tâcßanjelak reheb li cacuây ut eb li xul li nequeßîkan. Ac chßolchßo cßaßru chi pohil teßchâlk li junjûnk chixchßolaninquileb.


Ο δε Ιησους ειπεν Εγω ειμαι και θελετε ιδει τον Υιον του ανθρωπου καθημενον εκ δεξιων της δυναμεως και ερχομενον μετα των νεφελων του ουρανου. 	 Ut li Jesús quixye: -Lâin. Ut sa' jun cutan tinêril lâin li C'ajolbej nak c'ojc'ôkin sa' xnim uk' li nimajcual Dios ut têril ajcui' nak yôkin chak chi châlc sa' li chok sa' choxa, chan.


Και απεκριθη προς αυτον ο λαος κατα τον λογον τουτον, λεγων, ουτω θελει γεινει εις τον ανδρα, οστις παταξη αυτον. 	 Eb li cuînk queßxye re laj David cßaßru tâqßuehekß re li ani tâcamsînk re laj Goliat.


Και ιδοντες αυτον οι μαθηται επι την θαλασσαν περιπατουντα, εταραχθησαν, λεγοντες οτι φαντασμα ειναι, και απο του φοβου εκραξαν. 	 Nak que'ril lix tzolom nak cuan jun yô chi bêc chiru ha', que'xucuac ut que'xjap re ut que'xye: -Anum a'an.-


Ο Θεος ημων ειναι Θεος σωτηριας και Κυριου του Θεου ειναι η λυτρωσις απο του θανατου. 	 Li kaDios, aßan aj Colol ke ut aßan tâcolok ke re nak incßaß tocamsîk xbaneb li xicß nequeßiloc re li Dios.


Ουαι εις σε, Χοραζιν, ουαι εις σε, Βηθσαιδα διοτι εαν εν τη Τυρω και Σιδωνι ηθελον γεινει τα θαυματα τα γενομενα εν τω μεσω υμων, προ πολλου ηθελον μετανοησει καθημεναι εν σακκω και σποδω. 	 Raylal châlel sa' êbên lâex li cuanquex sa' li tenamit Corazín. Raylal châlel sa' êbên lâex li cuanquex sa' li tenamit Betsaida. Cui ta quinbânu aran Tiro li milagro a'in li xinbânu chêru ut cui ta quinbânu aran Sidón, ac najter raj que'xq'ue li k'es ru t'icr chirixeb ut que'xchunub raj rib sa' cha ut que'yot'e' raj xch'ôleb ut que'xjal raj xc'a'uxeb.


και την μιτραν εκ βυσσου και τα μιτριδια κεκοσμημενα εκ βυσσου και τα λινα περισκελη εκ βυσσου κεκλωσμενης, 	 Joßcan ajcuiß li mitra li teßxqßue saß xjolom ut lix sahob ru joß ajcuiß li cuêx li nequeßxqßue chi saß li rakßeb. Chixjunil aßan queßxyîb riqßuin li bakbil nokß lino.


Παλιν λοιπον ηρωτησεν αυτους Τινα ζητειτε; Οι δε ειπον Ιησουν τον Ναζωραιον. 	 Ut li Jesús quixye cui'chic reheb: -¿Ani nequesic'? Que'chak'oc ut que'xye re: -Li Jesús laj Nazaret, a'an li yôco chixsic'bal.-


ουτως, επειδη εισαι χλιαρος και ουτε ψυχρος ουτε ζεστος, μελλω να σε εξεμεσω εκ του στοματος μου. 	 Xban nak xcab rix êch'ôl nak yôquex chinpâbanquil, lâin texintz'ektâna. Chanchan texinxa'cua nak texintz'ektâna.


επειτα εξηρχετο το οριον εις το πλαγιον της Ακκαρων προς βορραν και διευθυνετο το οριον εις Σικρων, και διεβαινεν εις το ορος της Βααλα, και εξηρχετο εις Ιαβνηλ, και εκαμνε το οριον διεξοδον εις την θαλασσαν. 	 Ut li nubâl saß li norte naticla chak saß li tzûl Ecrón. Naxic toj saß li naßajej Sicrón. Nocoxnumekß saß li tzûl Baala ut nocoxnumekß saß li naßajej Jabneel ut nocoxrakekß saß li palau Mediterráneo.


Και Ιωαβ, ο υιος της Σερουιας, και οι δουλοι του Δαβιδ εξηλθον και συναπηντηθησαν πλησιον του υδροστασιου της Γαβαων και εκαθησαν οι μεν εντευθεν του υδροστασιου, οι δε εκειθεν του υδροστασιου. 	 Laj Joab, lix yum lix Sarvia, rochbeneb li nequeßcßanjelac chiru laj David queßcôeb ut queßxcßul ribeb aran Gabaón cuan cuiß li haß. Li jun chßûtal queßxakli saß junpacßal li haß ut li jun chßûtal chic queßxakli saß li jun pacßal chic.


πριν γεινωσι ταυτα, επορευετο τις εις σωρον εικοσι μετρων και ησαν δεκα επορευετο εις τον ληνον δια να εξαντληση πεντηκοντα μετρα απο του ληνου, και ησαν εικοσι. 	 Nak toj mâjiß xetiquib xyîbanquil li templo, saß êchßôl lâex nak junmay coxtal li ru lê trigo têxoc, abanan lajêb ajcuiß x-el. Ut nak oc êre xyatzßbal ru lê uvas, xecßoxla nak têcßul mero ciento cuc li xyaßal. Abanan junmay ajcuiß x-el.


Και τη επαυριον αφου εφαγον απο του σιτου της γης, εξελιπε το μαννα και δεν ειχον πλεον μαννα οι υιοι Ισραηλ, αλλ' ετρωγον απο των γεννηματων της γης Χανααν τον ενιαυτον εκεινον. 	 Chalen saß li cutan aßan incßaß chic quiqßueheß li maná chixcuaßeb. Aß chic li ru li acuîmk li na-el saß li chßochß Canaán queßxtzaca chiru li chihab aßan.


Υιοι Αδιν, εξακοσιοι πεντηκοντα πεντε. 	 Eb li ralal xcßajol laj Adín, aßan cuakib ciento riqßuin oßlaju roxcßâl.


Οταν λεγω, Η κλινη μου θελει με παρηγορησει, η κοιτη μου θελει ελαφρωσει το παραπονον μου, 	 Lâin nincßoxla nak tinyoclâk, tâcßojlâk inchßôl ut tinhilânk riqßuin li raylal li yôquin chixcßulbal.


πλην τωρα, εαν συγχωρησης την αμαρτιαν αυτων ει δε μη, εξαλειψον με, δεομαι, εκ της βιβλου σου, την οποιαν εγραψας. 	 Ut anakcuan tintzßâma châcuu, bânu usilal, chacuy lix mâqueb. Cui incßaß naru tâcuy lix mâqueb, bânu usilal tâcuisi lin cßabaß saß lâ hu li tzßîbanbil cuiß xcßabaßeb li tîqueb xchßôl, chan.


Δεν δυνασαι να τρωγης εντος των πυλων σου το δεκατον του σιτου σου η του οινου σου η του ελαιου σου, η τα πρωτοτοκα των βοων σου η των προβατων σου, ουδε καμμιαν των ευχων σου οσας ευχηθης, ουδε τας αυτοπροαιρετους προσφορας σου, η τας υψουμενας προσφορας των χειρων σου. 	 Abanan li mayej li nequeqßue chiru li Kâcuaß incßaß naru têtzaca saß lê tenamit, joß li junjûnk saß xlajêtkil li ru lê racuîmk, ut lê vino, ut lê aceite, joß ajcuiß li xbên ral lê cuacax, ut li xbên ral lê carner. Ut incßaß naru têtzaca saß lê tenamit li mayej li nequeqßue nak nequeyechißi re li Dios xbânunquil li cßaßak re ru, ut li mayej li na-ala saß êchßôl xqßuebal, joß ajcuiß li mayej li nequetaksi chiru li Kâcuaß sa lê rukß.


Διαπαντος θελω φυλαττει εις αυτον το ελεος μου, και η διαθηκη μου θελει εισθαι στερεα μετ' αυτου. 	 Junelic tinra aßan ut incßaß tâsachk xcuanquil li contrato li xinbânu riqßuin.


"Εις τον πρωτον μουσικον, τον Ιεδουθουν. Ψαλμος του Δαβιδ." Ειπα, Θελω προσεχει εις τας οδους μου, δια να μη αμαρτανω δια της γλωσσης μου θελω φυλαττει το στομα μου με χαλινον, ενω ειναι ο ασεβης εμπροσθεν μου. 	 Lâin quinye: —Lâin tinqßue retal li cßaßru ninbânu re nak incßaß tinmâcobk riqßuin li cßaßru tinye. Incßaß tinâtinak xban nak toj cuanqueb arin li incßaß useb xnaßleb.—


αλλ' αυτος ελυτρωσε την ψυχην μου απο του να υπαγη εις τον λακκον και η ζωη μου θελει ιδει το φως. 	 Aban li Dios xcoloc cue chiru li câmc. Joßcan nak toj yoßyôquin”, chaßak.


Και ειχε πολλα εργα εν ταις πολεσιν Ιουδα και ανδρας πολεμιστας, δυνατους εν ισχυι, εν Ιερουσαλημ. 	 Quicuan nabal cßaßru re saß eb li tenamit li cuanqueb Judá. Ut aran Jerusalén queßcuan nabaleb lix soldados cauheb rib chi pletic.


Τις συναισθανεται τα εαυτου αμαρτηματα; καθαρισον με απο των κρυφιων αμαρτηματων. 	 Cuan nak nocomâcob chi incßaß nakaqßue retal. Joßcan nak nintzßâma châcuu nak tâcuy li mâc li ninbânu chi incßaß ninqßue retal.


Εις τον Δημητριον διδεται καλη μαρτυρια υπο παντων και υπ' αυτης της αληθειας και ημεις δε μαρτυρουμεν, και εξευρετε οτι η μαρτυρια ημων ειναι αληθης. 	 Chixjunileb neque'xye nak châbil li hermân Demetrio. Ut relic chi yâl nak lix yu'am nac'utuc re lix châbilal. Jo'can ajcui' nakaye lâo. Ut lâat nacanau nak li nakaye lâo a'an yâl.


Τωρα λοιπον δος ενεχυρα εις τον κυριον μου τον βασιλεα της Ασσυριας, και εγω θελω σοι δωσει δισχιλιους ιππους, αν δυνασαι απο μερους σου να δωσης επιβατας επ' αυτους. 	 Joßcan ut anakcuan lâin ninye êre nak takacßûb ru junak li naßleb. Lâin tinqßue êre cuib mil li cacuây ut lâex têril ma têtau cuib mil li cuînk li teßxic chirixeb li cacuây.


Θελω βεβαιως σε συναξει ολον Ιακωβ θελω βεβαιως συλλεξει το υπολοιπον του Ισραηλ θελω θεσει αυτους ομου ως προβατα της Βοσορρας, ως ποιμνιον εν μεσω της μανδρας αυτων μεγαν θορυβον θελουσι καμει εκ του πληθους των ανθρωπων. 	 Chi yâl lâin texinxoc cuißchic lâex aj Israel ut tinchßutub cuißchic êru li joß qßuialex chic li xexcoleß. Chanchanakex li carner li cuanqueb aran Bosra nak texinqßue cuißchic saß li naßajej li quinqßue êre junxil. Ut texqßuiânk toj retal tânujak cuißchic li naßajej, chan li Kâcuaß.Li Kâcuaß Dios tâcolok reheb chiruheb li tenamit li queßnumta saß xbêneb. Chanchan nak yô chixtebal li be chiruheb nak târisiheb saß xyânkeb li xicß nequeßiloc reheb. Ut li Kâcuaß, aßan tâcßamok be chiruheb ut aßanak lix reyeb.


Πανταχου οπου περιεπατησα μετα παντων των υιων Ισραηλ, ελαλησα ποτε προς τινα εκ των φυλων του Ισραηλ, εις τον οποιον προσεταξα να ποιμαινη τον λαον μου τον Ισραηλ, λεγων, Δια τι δεν ωκοδομησατε εις εμε οικον κεδρινον; 	 Chalen nak xeßcuochbeni chak li ralal xcßajol laj Israel incßaß xinye reheb li yôqueb chi cßamoc be chiruheb nak teßxyîb junak li templo riqßuin chacalteß re tincuânk cuiß.”


Εξευρω τα εργα σου και που κατοικεις οπου ειναι ο θρονος του Σατανα και κρατεις το ονομα μου, και δεν ηρνηθης την πιστιν μου και εν ταις ημεραις, εν αις υπηρχεν Αντιπας ο μαρτυς μου ο πιστος, οστις εφονευθη παρ' υμιν, οπου κατοικει ο Σατανας. 	 Lâin ninnau chanru nak cuanquex. Lâin ninnau nak cuan xcuanquil laj tza sa' li tenamit li cuanquex cui'. Abanan lâex toj yôquex chinlok'oninquil. Inc'a' xecanab inpâbanquil usta quicamsîc laj Antipas xban nak quixye cuesilal aran sa' lê tenamit li cuan rubel xcuanquil laj tza.


Σας παραγγελλομεν δε, αδελφοι, εν ονοματι του Κυριου ημων Ιησου Χριστου, να απομακρυνησθε απο παντος αδελφου ατακτως περιπατουντος και ουχι κατα την παραδοσιν, την οποιαν παρελαβε παρ' ημων. 	 Ut nakajultica chêru ex hermân, sa' xc'aba' li Jesucristo nak cherisi êrib riq'uineb li hermân li yal subuc cutan neque'xbânu ut inc'a' neque'xpâb lê tijbal q'uebil êre kaban.


Και εαν τις δανεισθη ζωον παρα του πλησιον αυτου, και συντριφθη η αποθανη, ο δε κυριος αυτου δεν ηναι μετ' αυτου, θελει εξαπαντος πληρωσει αυτο. 	 Cui ani tixtoßoni junak li xul ut mâre tâcâmk malaj ut tâtochßekß chiru chi mâ anihak laj êchal re, tento nak tixtoj chiru laj êchal re li xul li xtoßoni.


Και αλλα πολλα προτρεπων ευηγγελιζετο τον λαον. 	 Jo'can nak yô chixch'olobanquil xna'lebeb li tenamit. Naxsic' chanru nak naxch'olob chi tz'akal li châbil esilal chiruheb.


Εκαμες ημας εριδα εις τους γειτονας ημων και οι εχθροι ημων γελωσι μεταξυ αλληλων. 	 Xoâqßue chi seßêc xbaneb li tenamit li cuanqueb nachß kiqßuin. Ut cßajoß nak nocoeßxhob li xicß nequeßiloc ke.


Πασα αδικια ειναι αμαρτια και ειναι αμαρτια ουχι θανασιμος. 	 Yâl nak li mâusilal, a'an mâc. Abanan li Dios naxnau bar cuan li mâc naru xcuybal ut bar cuan li inc'a'.


Και εσταθη και ευλογησε πασαν την συναξιν του Ισραηλ μετα φωνης μεγαλης, λεγων, 	 Nak quirakeß chi tijoc, quixakli ut quixtzßâma chiru li Dios nak târosobtesiheb li tenamit Israel li chßutchßûqueb aran. Ut quixye chi cau xyâb xcux:


Αλλ' ο αγγελος του Κυριου εσταθη εν μια στενη οδω των αμπελωνων, οπου ητο φραγμος εντευθεν και φραγμος εντευθεν 	 Ut lix ángel li Kâcuaß quixxakab rib saß li be saß xyi cuib sîril li uvas sutsu saß tzßac saß xcaß pacßalil li be.


και θελει δραξει ο ιερευς απο της προσφορας το μνημοσυνον αυτης και θελει καυσει επι το θυσιαστηριον, και μετα ταυτα θελει ποτισει την γυναικα το υδωρ. 	 Ut laj tij tixchap jun môchßak li mayej cßaj chokß retalil nak chixjunil li cßaj kßaxtesinbil re li Kâcuaß. Ut tixcßat saß li artal ut tixqßue chirucß li ixk li cßahil haß.


και την Γαλααδ, και τα ορια των Γεσσουριτων και των Μααχαθιτων, και παν το ορος Αερμων, και πασαν την Βασαν εως Σαλχα, 	 Ut quijeqßuîc ajcuiß reheb li naßajej Galaad ut lix tenamiteb laj gesureo ut lix naßajeb laj maacateo, ut chixjunil li tzûl Hermón ut chixjunil li naßajej Basán. Nacuulac toj saß li tenamit Salca.


Ο Ιουδας και ο Ισραηλ ησαν πολυαριθμοι ως η αμμος η παρα την θαλασσαν κατα το πληθος, τρωγοντες και πινοντες και ευθυμουντες. 	 Eb laj Israel ut eb laj Judá kßaxal nabaleb joß xqßuial li cocß ru li samaib chire li palau. Nequeßcuaßac ut nequeßucßac chi sa saß xchßôleb.


Ο δε ειπεν, Ομοσον μοι και ωμοσεν εις αυτον. Και προσεκυνησεν ο Ισραηλ επι το ακρον της ραβδου αυτου. 	 Ut lix yucuaß quixye re: —Ye cue ma relic chi yâl nak tâbânu chi joßcan, chan. Ut laj José quixye re: —Relic chi yâl tinye âcue nak lâin tinbânu chi joßcan, chan. Ut laj Jacob quix-anab rib chiru xjolom lix chßât ut quixlokßoni li Kâcuaß Dios.


Οστις εχει ωτα δια να ακουη, ας ακουη. 	 Li ani naraj rabinquil, chixq'uehak retal li ninye.


Εκει λοιπον εθεσαν τον Ιησουν δια την παρασκευην των Ιουδαιων, διοτι ητο πλησιον το μνημειον. 	 Aran que'xmuk li Jesús xban nak nach' cuan li na'ajej a'an ut que'raj ru xmukbal chi junpât xban nak cuulac re li hilobâl cutan.


Θελω εκφερει αυτην, λεγει ο Κυριος των δυναμεων, και θελει εισελθει εις τον οικον του κλεπτου και εις τον οικον του ομνυοντος εις το ονομα μου ψευδως και θελει διαμεινει εν μεσω του οικου αυτου, και θελει εξολοθρευσει αυτον και τα ξυλα αυτου και τους λιθους αυτου. 	 Li cuanqueb saß rochocheb li nequeßelkßac teßxcßul li tojba mâc joßqueb ajcuiß li cuanqueb saß rochocheb li nequeßxpatzß incßabaß chi mâcßaß rajbal. Aran tâcuânk li raylal toj retal teßosokß eb aßan ut teßosokß ajcuiß li rochocheb joß ajcuiß chixjunil li cßaßru cuan reheb, chan li Kâcuaß.


Εταλαιπωρηθην, εκυρτωθην εις ακρον ολην την ημεραν περιπατω σκυθρωπος. 	 Cßutzcßu aj chic nak ninbêc. Kßaxal ra cuanquin. Mâ jun cutan nincuan chi sa saß inchßôl.


Δια να πληρωθη ο λογος του Ιησου, τον οποιον ειπε, δεικνυων με ποιον θανατον εμελλε να αποθανη. 	 Riq'uin a'in quitz'akloc ru li quixye li Jesús chanru nak tâcamsîk.


Και η θεα την οποιαν ειδον ητο κατα την θεαν, κατα την θεαν την οποιαν ειδον, οτε ηλθον να χαλασω την πολιν και αι θεαι ησαν κατα την θεαν, την οποιαν ειδον παρα τον ποταμον Χεβαρ και επεσον επι προσωπον μου. 	 Li visión aßin chanchan li visión li quicuil nak quichal li Dios chixsachbal ru li tenamit Jerusalén. Ut chanchan li visión li quicuil nak cuanquin chire li nimaß Quebar. Lâin quinhupub cuib saß chßochß.


Δεν δυνασαι να θυσιασης το πασχα εν ουδεμια των πολεων σου, τας οποιας Κυριος ο Θεος σου διδει εις σε 	 Incßaß naru têmayeja li xul re li ninkße Pascua yalak bar saß eb lê tenamit li tixqßue êre li Kâcuaß lê Dios.


Ο δε λακκος, εις τον οποιον ο Ισμαηλ ερριψε παντα τα πτωματα των ανδρων, τους οποιους επαταξεν εξ αιτιας του Γεδαλιου, ητο εκεινος, τον οποιον ο βασιλευς Ασα ειχε καμει υπο φοβου του Βαασα βασιλεως του Ισραηλ τουτον ο Ισμαηλ ο υιος του Νεθανιου εγεμισεν απο των θανατωθεντων. 	 Lix julel haß li quixcuteb cuiß li camenak laj Ismael, aßan li haß li quixtakla xbecbal li rey Asa nak yô chixcolbal rib chiru laj Baasa lix reyeb laj Israel. Usta nimla jul, abanan quinujac riqßuineb li cuînk li quixcamsiheb laj Ismael.


Η δε Σαρα ητο στειρα, δεν ειχε τεκνον. 	 Lix Sarai mâ jun xcocßal quicuan. Ac re nak incßaß naqßuiresin.


λαβε δε εις την χειρα σου την ραβδον ταυτην, με την οποιαν θελεις καμνει τα σημεια. 	 Ut li xukß aßin tâcßam saß âcuukß ut riqßuin aßan tâbânu li naßleb li xincßut châcuu, chan li Dios re.


Ζω εγω, λεγει Κυριος ο Θεος, δεν θελετε πλεον παροιμιασθη την παροιμιαν ταυτην εν τω Ισραηλ. 	 Lâin li yoßyôquil Dios ninye êre nak chi yâl mâ jun cua chic tâyemânk li jaljôquil ru âtin aßin saß li naßajej Israel.


Η δε γυνη του Σαμψων εδοθη εις τον συντροφον αυτου, τον οποιον ειχε φιλον αυτου. 	 Ut li rixakil laj Sansón quiqßueheß re li cuînk li quixcßoxla laj Sansón nak tzßakal ramîg.


Αλλ' εαν θελωσι να μαθωσι τι, ας ερωτωσιν εν τω οικω τους ανδρας αυτων διοτι αισχρον ειναι εις γυναικας να λαλωσιν εν εκκλησια. 	 Cui cuan c'a' re ru te'raj xnaubal che'xpatz'ak reheb lix bêlom nak te'cuulak sa' rochocheb ut a'an tixch'olob xyâlal. Xutânal chok' reheb cui tââtinak junak ixk sa' xyânkeb nak ch'utch'ûqueb chixlok'oninquil li Dios.


Η οδος του διεφθαρμενου ανθρωπου ειναι σκολια του δε καθαρου το εργον ειναι ευθες. 	 Li incßaß useb xnaßleb junes mâusilal nequeßxbânu. Abanan li châbileb xnaßleb nequeßxbânu li tîquilal.


Θετω το τοξον μου εν τη νεφελη, και θελει εισθαι εις σημειον διαθηκης μεταξυ εμου και της γης 	 Lâin tinqßue li xôquikßab chiru li choxa. Aßan li retalil li xinyechißi êre ut re li ruchichßochß.


επειδη εξευρω οτι μετα τον θανατον μου εξαπαντος θελετε διαφθαρη και εκκλινει απο της οδου, την οποιαν προσεταξα εις εσας και θελουσι σας ευρει τα κακα εις τας εσχατας ημερας, επειδη θελετε πραξει κακα ενωπιον του Κυριου, ωστε να παροργισητε αυτον με τα εργα των χειρων σας. 	 Lâin ninnau nak chirix lin camic eb li tenamit teßxbânu li mâusilal ut teßxtzßektâna li cßaßru xinye reheb. Raylal tâchâlk saß xbêneb chiruheb li cutan châlel xban nak teßxbânu li mâusilal chiru li Kâcuaß. Teßxqßue xjoskßil li Kâcuaß riqßuin li cßaßru teßxyîb riqßuin li rukßeb.—Ut laj Moisés quixye li râtinal li bich aßin reheb chixjunileb laj Israel li chßutchßûqueb aran. Quixye reheb chalen saß xticlajic toj saß rosoßjic li bich.


δια να μη υψωθη η καρδια αυτου υπερανω των αδελφων αυτου, και δια να μη εκκλινη απο των εντολων δεξια η αριστερα οπως μακροημερευση εν τη βασιλεια αυτου, αυτος και τα τεκνα αυτου, εν τω μεσω του Ισραηλ. 	 Incßaß tixnimobresi rib chiruheb li rech tenamitil. Ut incßaß tixcanab xbânunquil li cßaßru naxye li chakßrab. Tixqßue ban xchßôl chixbânunquil chi tzßakal re ru saß êyânk lâex aj Israel re nak najt tâcuânk saß lix cuanquil joß eb ajcuiß li ralal xcßajol.


Τοτε ανεβη ο Σαουλ εκ της καταδιωξεως των Φιλισταιων και οι Φιλισταιοι υπηγαν εις τον τοπον αυτων. 	 Ut laj Saúl quixcanab pletic riqßuineb laj filisteo ut eb laj filisteo queßsukßi cuißchic saß xnaßajeb.


Και να ηθελεν ευδοκησει ο Θεος να με αφανιση να απολυση την χειρα αυτου και να με κοψη. 	 Us raj nak tixsach ta cuu li Dios chi junaj cua. Chi-osokß ta lin yußam.


Εκεινοι αρπαζουσι τον ορφανον απο του μαστου, και λαμβανουσιν ενεχυρον παρα του πτωχου 	 Eb li incßaß useb xnaßleb nequeßxmakß lix cßulaßaleb li xmâlcaßan ut nequeßxcßam chi prenda xban nak cuan xcßaseb.


Ανεβη δε ο Αβραμ εξ Αιγυπτου, αυτος και η γυνη αυτου, και παντα οσα ειχε, και ο Λωτ μετ' αυτου, προς μεσημβριαν. 	 Laj Abram qui-el saß li naßajej Egipto rochben li rixakil. Ut cô ajcuiß laj Lot chirixeb. Queßxcßam li cßaßru reheb. Queßsukßi cuißchic saß li naßajej Neguev li cuan saß xcuênt Canaán.


Ελεησον ημας, Κυριε, ελεησον ημας διοτι εχορτασθημεν σφοδρα απο εξουδενωσεως. 	 Chacuil taxak xtokßobâl ku, at nimajcual Dios. Chacuuxtâna ku xban nak incßaß chic nakacuy xnumsinquil li raylal li yôqueb xbânunquil ke.Cßajoß nak nocoeßxhob li biomeb ut nocoeßxtzßektâna li nequeßxnimobresi ribeb.


Και συνεβουλευθη πασα η συναξις να καμωσιν αλλας επτα ημερας και εκαμον αλλας επτα ημερας ευφροσυνην. 	 Chixjunileb li chßutchßûqueb aran queßxcßul xchßôl xninkßeinquil cuukub cutan chic. Joßcan nak queßxbânu li ninkße cuukub cutan chic chi sa saß xchßôleb.


Και προσεταξε να σταθη η αμαξα, και κατεβησαν αμφοτεροι εις το υδωρ, ο Φιλιππος και ο ευνουχος, και εβαπτισεν αυτον. 	 Ut quixxakab li carruaje. Tojo'nak laj Felipe ut li cuînk côeb sa' li ha' ut laj Felipe quixcubsi xha'.


Θελω αινεσει το ονομα του Θεου εν ωδη και θελω μεγαλυνει αυτον εν υμνοις. 	 Tinbicha xlokßal lix cßabaß li Dios. Tinnima ru ut tinlokßoni.


Περι δε της ημερας εκεινης και της ωρας ουδεις γινωσκει, ουδε οι αγγελοι οι εν ουρανω, ουδε ο Υιος, ειμη ο Πατηρ. 	 Abanan mâ ani nana'oc re jok'e tâcuulak xk'ehil li cutan a'an chi moco li hônal jok'e tâc'ulmânk. Eb li ángel sa' choxa inc'a' neque'xnau chi moco lâin li C'ajolbej ninna'oc re. Ca'aj cui' li Dios Acuabej nana'oc re jok'e tâc'ulmânk a'in.


Και εβοησεν ο Σαμψων προς τον Κυριον και ειπε, Δεσποτα Κυριε, ενθυμηθητι με, δεομαι και ενισχυσον με, παρακαλω, μονον ταυτην την φοραν, Θεε, δια να εκδικηθω κατα των Φιλισταιων δια μιας υπερ των δυο οφθαλμων μου. 	 Laj Sansón quitijoc ut quixye re li Kâcuaß: —At nimajcual Dios, chacuil taxak xtokßobâl cuu ut chinâtenkßa taxak. Chaqßue taxak inmetzßêu usta yal jun sut raj chic re nak tinqßue rêkaj chi junaj cua reheb laj filisteo li raylal xeßxbânu cue nak queßrisi li xnakß cuu, chan.


Και ειπε προς αυτους ο βασιλευς, Ο, τι σας φαινεται καλον, θελω καμει. Και εσταθη ο βασιλευς εις το πλαγιον της πυλης και πας ο λαος εξηρχετο κατα εκατονταδας και κατα χιλιαδας. 	 Ut li rey David quixye reheb: —Lâin tinbânu li cßaßru nequecßoxla nak us xbânunquil, chan. Ut quixakli jun pacßal li oquebâl nak queßcôeb lix soldados chi chßûtal chi ciento ut chi mil.


Και ανεβη ο Αμρι και απας ο Ισραηλ μετ' αυτου απο Γιββεθων, και επολιορκησαν την Θερσα. 	 Chirix aßan laj Omri rochbeneb chixjunileb laj Israel queßel saß li tenamit Gibetón ut queßcôeb chi pletic saß li tenamit Tirsa.


Και ειπεν ο Θεος προς τον Ιακωβ, Σηκωθεις αναβηθι εις Βαιθηλ και κατοικησον εκει και καμε εκει θυσιαστηριον εις τον Θεον, οστις εφανη εις σε οτε εφευγες απο προσωπου Ησαυ του αδελφου σου. 	 Ut li Dios quixye re laj Jacob: —Anakcuan yîbomak li cßaßru êre ut texxic saß li tenamit Bet-el ut texcanâk aran. Ut tâyîb junak li artal re tinâlokßoni cuiß. Aßan li naßajej li quincßutbesi cuiß cuib châcuu nak cat-êlelic chiru laj Esaú lâ cuas, chan li Dios.


διοτι τουτο ειναι το αιμα μου το της καινης διαθηκης, το υπερ πολλων εκχυνομενον εις αφεσιν αμαρτιων. 	 xban nak a'an a'in lin quiq'uel li tâhoyek' re nak tâcuyek' xmâqueb nabal chi tenamit. Ut a'an tâxakabânk xcuanquil li Ac' Contrato.


Ο δε Ιωαναν ο υιος του Καρηα και παντες οι αρχηγοι των στρατευματων των εν τω αγρω ηλθον προς τον Γεδαλιαν εις Μισπα, 	 Ut laj Johanán li ralal laj Carea rochbeneb chixjunileb li nequeßtaklan saß xbêneb li soldado li queßcana saß cßalebâl, queßcôeb Mizpa chi âtinac riqßuin laj Gedalías.


Μακαριος ο ανθρωπος, οστις εθεσε τον Κυριον ελπιδα αυτου και δεν αποβλεπει εις τους υπερηφανους και εις τους κλινοντας επι ψευδη. 	 Us xak reheb li cauheb xchßôl riqßuin li Kâcuaß, ut incßaß nequeßxjunaji rib riqßuineb li incßaß useb xnaßleb chi moco riqßuineb li nequeßxpâb li ticßtiß.


Και εγεινε λογος Κυριου προς τον Ιερεμιαν, λεγων, 	 Li Kâcuaß quixye cuißchic re laj Jeremías:


Βεβαιως πρεπει να λεγη τις προς τον Θεον, Επαθον, δεν θελω πλεον πραξει κακως 	 At Job, ¿ma ac xaye ta biß re li Dios nak xacanab âcuib chi balakßic, abanan incßaß chic tâbânu?


Και οτε ετελειωσαν να τρωγωσι τον χορτον της γης, τοτε ειπα, Κυριε Θεε, γενου ιλεως, δεομαι τις θελει αναστησει τον Ιακωβ; διοτι ειναι ολιγοστος. 	 Ut quicuil ajcuiß nak eb laj sâcß queßxchoy xcuaßbal li acuîmk ut quinye: —Kâcuaß Dios, chacuy taxak kamâc, lâo aj Israel, ralal xcßajolo laj Jacob. ¿Chanru nak târûk takacol kib xban nak lâo incßaß qßuiho ut mâcßaß kacuanquil?—


Αναστηθι, Κυριε, εις την αναπαυσιν σου, συ και η κιβωτος της δυναμεως σου. 	 At Kâcuaß, anakcuan takacßam li Lokßlaj Câx li nahilan cuiß lâ cuanquilal. Ut tatxic chi cuânc saß li naßajej Sión.


Ο δε ειπεν, Ειρηνη εις εσας μη φοβεισθε ο Θεος σας και ο Θεος του πατρος σας, εδωκεν εις εσας θησαυρον εις τα σακκια σας το αργυριον σας ηλθεν εις εμε. Και εξηγαγε προς αυτους τον Συμεων. 	 Li môs quixye reheb: —Ocankex ut mexcßoxlac chic chirix aßan. Lâin quincßuluc re xtzßak li trigo chêru. Lê Dios li naxlokßoni lê yucuaß, aßan xqßuehoc re jun lê râbal li xetau saß lê coxtal, chan li môs. Tojoßnak quixcßam chak laj Simeón riqßuineb.


και εγειναν πασαι αι ημεραι του Ιαρεδ εννεακοσια εξηκοντα δυο ετη και απεθανε. 	 Belêb ciento riqßuin cuib xcâcßâl chihab cuan re laj Jared nak quicam.


Αγαπα ο Κυριος τας πυλας της Σιων υπερ παντα τα σκηνωματα του Ιακωβ. 	 Li nimajcual Dios kßaxal naxra li naßajej aßan chiruheb chixjunil lix naßajeb li ralal xcßajol laj Jacob.


και απο Εσεβων μεχρι Ραμαθ-μισπα και Βετονιμ, και απο Μαχαναιμ εως των οριων της Δεβειρ, 	 Li naßajej aßan nacuulac cuan cuiß li tenamit Hesbón ut toj saß li naßajej Ramat-mizpa ut saß li tenamit Betonim. Nacuulac cuan cuiß li tenamit Mahanaim. Nacuulac toj cuan cuiß li tenamit Debir.


Και απεκριθη ο Σατανας προς τον Κυριον και ειπε, Δερμα υπερ δερματος, και παντα οσα εχει ο ανθρωπος θελει δωσει υπερ της ζωης αυτου 	 Abanan laj tza quixye re li Dios: —Cui mâcßaß naxcßul lix tibel li cuînk, mâcßaß naxye, usta naxqßue chi tzßekecß li cßaßru cuan re xban xcolbal rix lix yußam.


και ειπε προς αυτους, Ουτω λεγει Κυριος ο Θεος του Ισραηλ, προς τον οποιον με απεστειλατε δια να υποβαλω την δεησιν υμων ενωπιον αυτου 	 Ut quixye reheb: —Lâex xinêtakla chixtzßâmanquil chiru li Kâcuaß li kaDios lâo aj Israel. Li Kâcuaß xsume li cßaßru xintzßâma ut quixye chi joßcaßin:


και προσεταξαν τον λαον, λεγοντες, Οταν ιδητε την κιβωτον της διαθηκης Κυριου του Θεου σας και τους ιερεις τους Λευιτας βασταζοντας αυτην, τοτε σεις θελετε κινηθη απο των τοπων σας και υπαγει οπισω αυτης 	 Ut queßxye reheb chixjunileb chi joßcaßin: —Nak têril nak yôk chak chi châlc li Lokßlaj Câx li yôkeb chak chixcßambal eb laj levita laj tij, lâex tex-êlk chak saß lê naßaj ut texxic chirix,


Και ελαλησεν ο Μωυσης ουτω προς τους υιους Ισραηλ αλλα δεν εισηκουσαν εις τον Μωυσην, δια την στενοχωριαν της ψυχης αυτων και δια την σκληραν δουλειαν. 	 Laj Moisés quiâtinac riqßuineb laj Israel joß quiyeheß re xban li Dios. Ut eb aßan incßaß queßrabi li râtin xban nak ac xeßchßinan xchßôleb ut tacuajenakeb xban lix cacuil trabaj.


Και ητο το οριον αυτων προς βορραν απο του Ιορδανου, και ανεβαινε το οριον προς το πλαγιον της Ιεριχω κατα βορραν, και ανεβαινε δια των ορεων προς δυσμας, και ετελειονεν εις την ερημον Βαιθ-αυεν. 	 Li naßajej li queßtzßak eb aßan naticla cuan cuiß li nimaß Jordán saß li norte. Ut nacuulac cuan cuiß li tenamit Jericó saß li norte. Naxic cuan cuiß li tzûl li cuan saß li oeste. Ut nocox-êlk saß li chaki chßochß Bet-avén.


που αναβαινομεν ημεις; οι αδελφοι ημων εδειλιασαν την καρδιαν ημων, λεγοντες, Ο λαος ειναι μεγαλητερος και υψηλοτερος ημων αι πολεις μεγαλαι και τετειχισμεναι εως του ουρανου αλλα και υιους των Ανακειμ ειδομεν εκει. 	 ¿Bar târûk toxic anakcuan? Xchßinan li kachßôl xban nak eb li kacomon xeßxye ke nak eb li cristian aran nînkeb rok chiku lâo ut cauheb rib. Ut nînkeb li tenamit ut nînkeb ajcuiß xteram li tzßac li sutsûqueb cuiß. Ut xeßrileb ajcuiß chak ruheb li ralal xcßajol li nimla cuînk aj Anac xcßabaß.”


Εαν δεν εχης ποθεν να πληρωσης, δια τι να παρωσι την κλινην σου υποκατωθεν σου; 	 Cui lâex incßaß naru têtoj li cßas, naru nequeßxcßam lê cuarib re xtojbal li cßas.


Και πας ο Ιουδας ευφρανθη εις τον ορκον διοτι ωμοσαν εξ ολης της καρδιας αυτων και εξεζητησαν αυτον μεθ' ολης της θελησεως αυτων και ευρεθη εις αυτους και εδωκεν εις αυτους ο Κυριος αναπαυσιν κυκλοθεν. 	 Chixjunileb laj Judá queßsahoß xchßôleb xban li contrato li queßxbânu xban nak queßxbânu chi anchaleb xchßôl. Queßxsicß li Kâcuaß chi anchaleb xchßôl ut queßxtau. Joßcan nak li Kâcuaß quixqßueheb chi cuânc saß tuktûquil usilal riqßuineb li cuanqueb chi xjun sutam.


και πασαι αι γυναικες σου και τα τεκνα σου θελουσιν αχθη προς τους Χαλδαιους και συ δεν θελεις εκφυγει εκ της χειρος αυτων, αλλα θελεις πιασθη υπο της χειρος του βασιλεως της Βαβυλωνος και θελεις καμει την πολιν ταυτην να κατακαυθη εν πυρι. 	 Chixjunileb lâ cuixakil ut eb lâ cocßal teßkßaxtesîk saß rukßeb laj Babilonia. Ut lâat incßaß tatrûk chi êlelic chiruheb. Tatchapekß ban xban lix reyeb laj Babilonia ut li tenamit aßin tâcßatekß, chan laj Jeremías.


Παυλος και Σιλουανος και Τιμοθεος προς την εκκλησιαν των Θεσσαλονικεων εν Θεω, τω Πατρι και Κυριω Ιησου Χριστω χαρις ειη υμιν και ειρηνη απο Θεου Πατρος ημων και Κυριου Ιησου Χριστου. 	 Lâin laj Pablo. Cuochben laj Silvano ut laj Timoteo. Yôco chi tz'îbac êriq'uin lâex laj pâbanel li cuanquex aran Tesalónica. Lâex rehex chic li Yucua'bej Dios ut li Kâcua' Jesucristo. A' taxak li usilal ut li tuktûquilal chicuânk êriq'uin, li naxq'ue li Dios li kaYucua' ut li Kâcua' Jesucristo.


Ταυτα ειναι τα διαταγματα, τα οποια προσεταξε Κυριος εις τον Μωυσην, μεταξυ ανδρος και γυναικος αυτου και μεταξυ πατρος και θυγατρος αυτου εν τη νεοτητι αυτης εν τη οικια του πατρος αυτης. 	 Aßaneb aßin li chakßrab li quixqßue li Dios re laj Moisés ut reheb li bêlomej ut li ixakilbej ut reheb ajcuiß li yucuaßbej ut lix rabin li toj cuan saß rochoch li yucuaßbej.


Και συνεκαλεσεν ο Δαβιδ παντας τους αρχοντας του Ισραηλ, τους αρχοντας των φυλων και τους αρχοντας των διαιρεσεων αιτινες υπηρετουν τον βασιλεα, και τους χιλιαρχους και τους εκατονταρχους και τους επιστατας παντων των υπαρχοντων και κτηματων του βασιλεως και των υιων αυτου, μετα των ευνουχων και των ανδρειων, και παντων των δυνατων εν ισχυι, εις Ιερουσαλημ. 	 Laj David quixtakla xchßutubanquileb aran Jerusalén li cuanqueb xcuanquil. Quixtakla xchßutubanquileb chixjunileb li nequeßjolomin reheb lix têpaleb li ralal xcßajol laj Israel, joß eb ajcuiß chixjunileb li nequeßtaklan saß xbêneb li soldado li cuanqueb chi chßûtal. Queßxchßutub ajcuiß ribeb chixjunileb li nequeßtaklan saß xbêneb li nequeßiloc re chixjunil li cßaßru re li rey, joß ajcuiß reheb li ralal xcßajol. Ut queßxchßutub ajcuiß ribeb li nînkeb xcuanquil ut li cauheb rib ut li cauheb xchßôl chi pletic.


Δια ταυτα επλατυνεν ο αδης εαυτον και διηνοιξεν υπερμετρα το στομα αυτου και η δοξα αυτων και το πληθος αυτων και ο θορυβος αυτων και οι εντρυφωντες θελουσι καταβη εις αυτον. 	 Lix naßajeb li camenak ac cauresinbil ut yô chiroybeninquil li ani tâcâmk. Chanchan teto li re nak yô chiroybeninquil chixjunileb li teßcâmk. Ut eb li cuanqueb xcuanquil joß eb ajcuiß li mâcßaßeb xcuanquil telajeßxic saß li naßajej aßan.


Ιδοντες δε οι οχλοι, εθαυμασαν και εδοξασαν τον Θεον, οστις εδωκε τοιαυτην εξουσιαν εις τους ανθρωπους. 	 Nak li q'uila tenamit que'ril li quic'ulman, que'xucuac ut que'xq'ue xlok'al li Dios li quiq'uehoc chak xcuanquil li Jesús chi q'uirtesînc ut chi cuyuc mâc.


πασαι αι ανομιαι αυτου, τας οποιας επραξε, δεν θελουσι μνημονευθη εις αυτον εν τη δικαιοσυνη αυτου, την οποιαν επραξε, θελει ζησει. 	 Chixjunil li mâc li quixbânu chak junxil incßaß tâjulticokß re li Dios ut incßaß tâcamsîk xban nak quixjal xnaßleb ut quixbânu li us.


υπαγετε λοιπον, βεβαιωθητε ακριβεστερα και μαθετε και ιδετε τον τοπον αυτου, που κρυπτεται, τις ειδεν αυτον εκει διοτι μοι ειπον οτι μηχανευεται πανουργιας 	 Ayukex ut tzßilomak âtin chirix re tênau chi tzßakal bar cuan ut ani xeßiloc re. Xcuabi resil nak kßaxal cuan xnaßleb chixcolbal rib.


Παντα υπεταξας υποκατω των ποδων αυτου. Διοτι υποταξας εις αυτον τα παντα, δεν αφηκεν ουδεν ανυποτακτον εις αυτον. Τωρα ομως δεν βλεπομεν ετι τα παντα υποτεταγμενα εις αυτον 	 Lâat xaq'ue chixjunil li c'a'ak re ru rubel xcuanquil li cuînk. (Sal. 8:4-6) Ut nak li Dios quixq'ue chixjunil li c'a'ak re ru rubel xcuanquil li cuînk, mâc'a' cuan inc'a' ta napâban chiru. A'ut anakcuan toj mâji' nakil nak chixjunil li c'a'ak re ru cuan neque'pâban chiru.


Εκεινος ομως δεν ηθελεν, αλλ' απελθων εβαλεν αυτον εις φυλακην, εωσου αποδωση το οφειλομενον. 	 Abanan li jun inc'a' quiraj xcuybal xmâc. Cô ban ut coxq'ue chak sa' tz'alam toj retal quixtoj rix lix c'as.


και ελαλησαν κατα του Θεου, λεγοντες, Μηπως δυναται ο Θεος να ετοιμαση τραπεζαν εν τη ερημω; 	 Ut queßâtinac chirix li Dios ut queßxye: —¿Ma târûk ta biß tixqßue katzacaêmk nak cuanco arin saß li chaki chßochß?


Διοτι εις παντα τον εχοντα θελει δοθη και περισσευθη, απο δε του μη εχοντος και εκεινο το οποιον εχει θελει αφαιρεθη απ' αυτου. 	 Chixjunil li ani cuan nabal reheb, mas cui'chic tâq'uemânk re ut k'axal cui'chic nabal tâcuânk re. Ut li ani ca'ch'in ajcui' cuan re, tâmak'mânk chiru li jo' q'uial cuan re.


Διοτι ουτω λεγει Κυριος Οτι αφου πληρωθωσιν εβδομηκοντα ετη εν Βαβυλωνι, θελω επισκεφθη υμας και θελω εκτελεσει προς υμας τον λογον μου τον αγαθον, να επαναφερω υμας εις τον τοπον τουτον. 	 Li Kâcuaß quixye ajcuiß: —Nak ac xnumeß li lajêb xcâcßâl chihab nak xexinqßue chi cuânc rubel xcuanquileb laj Babilonia, lâin tincuil xtokßobâl êru ut texinqßue chi sukßîc cuißchic saß lê naßaj joß xinye êre.


Και θελω καμει προς αυτους διαθηκην ειρηνης αυτη θελει εισθαι διαθηκη αιωνιος προς αυτους και θελω στηριξει αυτους και πληθυνει αυτους, και θελω θεσει το αγιαστηριον μου εν μεσω αυτων εις τον αιωνα. 	 Lâin tinbânu jun li contrato riqßuineb chi junelic re nak teßcuânk saß tuktûquil usilal. Tinxakabeb saß xnaßajeb ut tebinqßue chi qßuiânc. Ut tinqßue lin templo chi cuânc saß lix naßajeb chi junelic.


Τοτε εκαλεσεν ο Ιεσσαι τον Αβιναδαβ και διεβιβασεν αυτον ενωπιον του Σαμουηλ. Και ειπεν, ουδε τουτον δεν εξελεξεν ο Κυριος. 	 Ut laj Isaí quixbok laj Abinadab li ralal jun chic ut quixxakab chiru laj Samuel. Ut laj Samuel quixye: —Chi moco aßin li sicßbil ru xban li Dios, chan.


Οι δε αφησαντες ευθυς το πλοιον και τον πατερα αυτων, ηκολουθησαν αυτον. 	 Ut sa' junpât que'xcanab lix yucua'eb ut que'xcanab li jucub ut que'xtâke li Jesús.


Και υπηγεν ο Αβραμ, καθως ειπε προς αυτον ο Κυριος και μετ' αυτου υπηγε και ο Λωτ ο δε Αβραμ ητο ηλικιας εβδομηκοντα πεντε ετων, οτε εξηλθεν απο Χαρραν. 	 Laj Abram qui-el saß li naßajej aßan joß quiyeheß re xban li Dios. Cô ajcuiß laj Lot chirix. Oßlaju xcâcßâl chihab cuan re laj Abram nak qui-el chak saß lix tenamit Harán.


Ας απομακρυνη απ' εμου την ραβδον αυτου, και ο φοβος αυτου ας μη με εκπληττη 	 Ut tixye raj re li Dios nak tixcanab xqßuebal raylal saß inbên ut tixcanab xqßuebal inxiu.Ut naru raj chic tinâtinak chi incßaß tinxucuak ut tinye nak mâcßaß inmâc.


και εκαμε την λυχνιαν εκ χρυσιου καθαρου σφυρηλατον εκαμε την λυχνιαν ο κορμος αυτης και οι κλαδοι αυτης, αι λεκαναι αυτης, οι κομβοι αυτης και τα ανθη αυτης ησαν εν σωμα μετ' αυτης. 	 Ut queßxyîb ajcuiß li candelero riqßuin tzßakal oro tenbil riqßuin martillo. Queßxyîb li rok ut li xakxo saß xyi joß ajcuiß lix naßajeb lix xamlel. Ut queßxqßue li utzßußuj chokß xsahob ru li candelero. Junaj ru li candelero nak queßxyîb.


Τουτο εγεινεν εις εμε, διοτι εφυλαξα τας εντολας σου. 	 Xban nak xinbânu li cßaßru nacacuaj lâat, xinâcuosobtesi.


Και εφερε την επιστολην προς τον βασιλεα του Ισραηλ, λεγουσαν, Και τωρα καθως ελθη επιστολη αυτη προς σε, ιδου, εστειλα προς σε Νεεμαν τον δουλον μου, δια να ιατρευσης αυτον απο της λεπρας αυτου. 	 Ut quixcßam ajcuiß li hu re lix reyeb laj Israel. Saß li hu naxye chi joßcaßin: Nak tâcuil li hu aßin tânau nak laj Naamán, aßan jun li nacßanjelac chicuu ut nim xcuanquil. Nacuaj nak tâqßuirtesi li saklep chirix, chan.


Και δεν παρεδρομησαν απο της εντολης του βασιλεως περι των ιερεων και Λευιτων εις ουδεν πραγμα ουδε εις τα περι των θησαυρων. 	 Eb laj tij ut eb laj levitas queßxbânu chi tzßakal re ru lix cßanjeleb joß queßchakßrabîc cuiß xban li rey. Ut queßril ajcuiß li naßajej li naxocman cuiß li cßaßak re ru terto xtzßak.


Ειπε δε προς αυτους την παραβολην ταυτην, λεγων 	 Li Jesús quixye reheb li jaljôquil ru âtin a'in:


Και ειπε προς αυτην Συγκεχωρημεναι ειναι αι αμαρτιαι σου. 	 Ut li Jesús quixye re li ixk: -Ac cuybil sachbil chic lâ mâc, chan.


Και ιδου, αι πραξεις του Ασα, αι πρωται και αι εσχαται, ιδου, ειναι γεγραμμεναι εν τω βιβλιω των βασιλεων του Ιουδα και του Ισραηλ. 	 Chixjunil li quilajxbânu li rey Asa chalen saß xticlajic toj saß rosoßjic tzßîbanbil retalil saß li hu li tzßîbanbil cuiß retalil li quilajeßxbânu lix reyeb laj Judá ut lix reyeb laj Israel.


Ο Κυριος ειναι πετρα μου και φρουριον μου και ελευθερωτης μου Θεος μου, βραχος μου επ' αυτον θελω ελπιζει η ασπις μου και το κερας της σωτηριας μου υψηλος πυργος μου. 	 Lâat nacatcoloc cue. Caßaj cuiß âcuiqßuin naru nincol cuib chiruheb li xicß nequeßiloc cue. Lâat nacat-iloc cue, at inDios, re nak mâcßaß tincßul. Chanchanat jun li sakônac bar târûk tincol cuiß cuib. Lâat nacatcoloc cue joß jun li ramleb chßîchß li naxcol cuiß rib li soldado. Lâat niquinâcol riqßuin lix nimal lâ cuanquilal.


του Καιναν, του Αρφαξαδ, του Σημ, του Νωε, του Λαμεχ, 	 Ut laj Sala, a'an li ralal laj Cainán. Ut laj Cainán, a'an li ralal laj Arfaxad. Ut laj Arfaxad, a'an li ralal laj Sem. Ut laj Sem, a'an li ralal laj Noé. Ut laj Noé, a'an li ralal laj Lamec.


Διοτι πασαι αι κρισεις αυτου ησαν εμπροσθεν μου και απο των διαταγματων αυτου δεν απεμακρυνθην. 	 Lâin ninbânu chixjunil lix chakßrab li Kâcuaß. Ut incßaß ninkßet lin taklanquil xban.


Εαν τις εχη υιον πεισματωδη και απειθη, οστις δεν υπακουει εις την φωνην του πατρος αυτου η εις την φωνην της μητρος αυτου, και, αφου παιδευσωσιν αυτον, δεν υπακουη εις αυτους, 	 Mâre cuânk junak cuînk cuânk junak ralal li incßaß na-abin. Naxkßetkßeti ban rib. Usta nakßuseß, incßaß naxcßul lix kßusbal xbaneb lix naß xyucuaß.


Εμερισαν λοιπον την γην εις εαυτους, δια να διελθωσιν αυτην ο μεν Αχααβ απηλθε δια μιας οδου κατα μονας, ο δε Οβαδια απηλθε δι' αλλης οδου κατα μονας. 	 Joßcan nak queßxjach ribeb ut queßcôeb chixsicßbal richajeb li xul. Li rey Acab cô saß li jun pacßal ut laj Abdías cô saß li jun chic.


Διεταξε και το μεριδιον του βασιλεως εκ των υπαρχοντων αυτου, δια τας ολοκαυτωσεις, δια τας πρωινας και εσπερινας ολοκαυτωσεις και δια τας ολοκαυτωσεις των σαββατων και των νεομηνιων και των επισημων εορτων, κατα το γεγραμμενον εν τω νομω του Κυριου. 	 Li rey quixqßue li mayej xul li nequeßxcßat rajlal ekßela ut rajlal ecuu joß ajcuiß li nequeßxcßat saß li hilobâl cutan. Quixqßue ajcuiß li nequeßxmayeja saß xyoßlajic li po, ut reheb li ninkße li queßxbânu joß tzßîbanbil saß lix chakßrab li Dios.


Και οδον ειρηνης δεν εγνωρισαν. 	 Ut inc'a' neque'cuan sa' usilal. Junes pletic neque'xbânu. (Isa. 59:7-8)


Δεν ειναι ο Θεος νεκρων, αλλα Θεος ζωντων σεις λοιπον πλανασθε πολυ. 	 A'an retalil chok' ke nak toj yo'yôqueb chiru li Dios usta que'cam. Li Dios moco xDioseb ta li camenakeb; xDioseb ban li yo'yôqueb. Jo'can nak lâex chi tîc inc'a' nequetau xyâlal, chan li Jesús reheb.


Και καθως εγρηγορουν επ' αυτους δια να εκριζονω και να κατασκαπτω και να κατεδαφιζω και να καταστρεφω και να καταθλιβω, ουτω θελω γρηγορησει επ' αυτους δια να ανοικοδομω και να φυτευω, λεγει Κυριος. 	 Chanru nak xebinqßue saß raylal ut xeßcuisi saß lix naßajeb, ut xinrahobtesiheb ut xebinsach, joßcan ajcuiß nak tebincuaclesi cuißchic ut tintenkßaheb chixyîbanquil lix tenamiteb re nak teßcuânk aran.


Και ο Εδωμ θελει εισθαι εις θαμβος πας ο διαβαινων δι' αυτου θελει εκθαμβηθη και θελει συριξει επι πασαις ταις πληγαις αυτου. 	 Xucuajel chic rilbaleb laj Edom teßcanâk. Chixjunileb li teßnumekß aran teßsach xchßôleb ut teßxhob xban li cßaßru teßxcßul.


Και εκαμον ουτως οι υιοι Ισραηλ και απεπεμψαν αυτους εξω του στρατοπεδου καθως ειπεν ο Κυριος προς τον Μωυσην, ουτως εκαμον οι υιοι Ισραηλ. 	 Ut eb laj Israel queßxbânu joß quiyeheß re laj Moisés xban li Kâcuaß. Queßisîc saß li naßajej li cuan cuiß lix muhebâleb chixjunil li muxbileb ru.


Και θελουσι φαγει το κρεας την νυκτα εκεινην, οπτον εν πυρι με αζυμα, και με χορτα πικρα θελουσι φαγει αυτο 	 Saß li kßojyîn aßan têtiu li tib chi pombil. Têcuaß li caxlan cua xcomon li mâcßaß xchßamal ut têtiu ajcuiß li ichaj li cßa.


και ιδουσα η ονος τον αγγελον του Κυριου, προσεθλιψεν εαυτην προς τον τοιχον και συνεθλιψε τον ποδα του Βαλααμ εις τον τοιχον αυτος δε εκτυπησεν αυτην παλιν. 	 Li bûr quiril lix ángel li Kâcuaß ut quixqßue rib chiru li tzßac ut quixpitzß li rok laj Balaam. Ut laj Balaam quixsacß cuißchic lix bûr.


οπου δεν ειναι Ελλην και Ιουδαιος, περιτομη και ακροβυστια, βαρβαρος, Σκυθης, δουλος, ελευθερος, αλλα τα παντα και εν πασιν ειναι ο Χριστος. 	 Lâo aj pâbanel juntak'êto chiru li Dios xban nak junajo sa' li ac' yu'am. Moco jalaneb ta laj griego chiruheb laj judío. Moco jalaneb ta li tzolbileb chiruheb li inc'a' tzolbileb. Moco jalaneb ta li xe'xbânu li circuncisión chiruheb li inc'a' xe'xbânu. Moco jalan ta li junjûnk usta jalan xtenamit. Moco jalaneb ta li cuanqueb xpatrón chiruheb li mâc'a'eb xpatrón. Li k'axal lok' xc'oxlanquil a'an a'in: Li Jesucristo cuan riq'uineb li junjûnk li neque'pâban re ut junajo chic sa' xc'aba' li Jesucristo.


Ελεγε δε τουτο δοκιμαζων αυτον διοτι αυτος ηξευρε τι εμελλε να καμη. 	 Quixye chi jo'can yal re rilbal c'a' na ru tixye laj Felipe xban nak ac cuan sa' xch'ôl li Jesús nak tixq'ue xcuaheb.


Και θελει προσταξει ο ιερευς να σφαξωσι το εν πτηνον εις αγγειον πηλινον επανω υδατος ζωντος 	 Laj tij tixtakla xcamsinquil jun reheb li tzentzeyul saß xbên jun li chßochß ucßal cuânk haß chi saß li isinbil saß junak yußam haß.


Ο δε Ναβουχοδονοσορ ο βασιλευς εξεπλαγη και σηκωθεις μετα σπουδης ελαλησε και ειπε προς τους μεγιστανας αυτου, δεν ερριψαμεν τρεις ανδρας δεδεμενους εις το μεσον του πυρος; οι δε απεκριθησαν και ειπον προς τον βασιλεα, Αληθως, βασιλευ. 	 Cßajoß nak quixucuac laj Nabucodonosor nak qui-iloc saß li horno. Quixakli saß junpât ut quixye reheb laj qßuehol naßleb: —¿Ma incßaß ta biß oxibeb li cuînk bacßbôqueb li xkacuteb saß li xam? chan. Ut eb aßan queßchakßoc ut queßxye: —Yâl nak oxib, chanqueb.


Διοτι ποια δοξα ειναι, εαν αμαρτανοντες και ραπιζομενοι υπομενητε; εαν ομως αγαθοποιουντες και πασχοντες υπομενητε, τουτο ειναι χαρις παρα τω Θεω. 	 Cui nequexsaq'ue' xban nak xesic' êmâc, ut nequecuy xnumsinquil, mâc'a' xlok'al a'an. Abanan cui nequec'ul li raylal riq'uin xbânunquil li us ut nequecuy, a'an lok' chiru li Dios.


και εφεραν τα δωρα αυτων ενωπιον του Κυριου, εξ αμαξας σκεπαστας και δωδεκα βοας, μιαν αμαξαν ανα δυο αρχοντες και ενα βουν εκαστος, και εφεραν αυτα εμπροσθεν της σκηνης. 	 Queßxmayeja re li Kâcuaß cuakib li carrêt tzßaptzßo xbên, ut cablaju li bôyx. Jun li carrêt queßxmayeja saß caßcabil eb laj cßamol be. Ut junjûnk li bôyx queßxmayeja chi xjunjûnkaleb. Chixjunil li mayej aßin queßxcanab chiru li tabernáculo.


Και ελθων εις τον οικον, συγκαλει τους φιλους και τους γειτονας, λεγων προς αυτους Συγχαρητε μοι, διοτι ευρον το προβατον μου το απολωλος. 	 ut tâxic sa' rochoch. Tixch'utubeb li ramîg ut li rech cabal ut tixye reheb: -Chisahok' sa' kach'ôl cuochbenex xban nak xintau lin carner li quisach, cha'ak reheb.


εκ φυλης Ζαβουλων δωδεκα χιλιαδες εσφραγισμενοι εκ φυλης Ιωσηφ δωδεκα χιλιαδες εσφραγισμενοι εκ φυλης Βενιαμιν δωδεκα χιλιαδες εσφραγισμενοι 	 Cablaju mil li quiq'uehe' retalileb sa' xpêquemeb sa' xyânkeb li ralal xc'ajol laj Zabulón; ut sa' xyânkeb li ralal xc'ajol laj José, cablaju mil li quiq'uehe' retalileb sa' xpêquemeb. Ut sa' xyânkeb li ralal xc'ajol laj Benjamín, cablaju mil li quiq'uehe' retalileb sa' xpêquemeb.


και ειπεν Αληθως σας λεγω οτι η πτωχη αυτη χηρα εβαλε περισσοτερον παντων 	 Ut li Jesús quixye: -Relic chi yâl ninye êre nak li xmâlca'an neba' nabal xq'ue chiru li que'xq'ue li biom,


Κατεποθη ο Ισραηλ τωρα εγειναν μεταξυ των εθνων ως σκευος εν ω δεν υπαρχει χαρις. 	 Eb laj Israel teßsachekß xcuanquil. Mâcßaß chic teßoc cuiß chiruheb li jalan tenamit. Chanchanakeb aj chic jun li secß mâcßaß chic xcßanjel. Yal re tzßekecß aj chic.


εαν ειπωμεν, να εισελθωμεν εις την πολιν, η πεινα ειναι εν τη πολει, και θελομεν αποθανει εκει εαν δε καθημεθα εδω, παλιν θελομεν αποθανει τωρα λοιπον ελθετε, και ας πεσωμεν εις το στρατοπεδον των Συριων εαν αφησωσιν ημας ζωντας, θελομεν ζησει. και εαν θανατωσωσιν ημας, θελομεν αποθανει. 	 Mâcßaß rajbal nak to-oc saß li tenamit. Tocâmk xban cueßej. Abanan cui tocanâk arin tocâmk ajcuiß. Toxic saß lix naßajeb li soldado aj Siria. Cui eb aßan incßaß toeßxcamsi, us. Cui ut toeßxcamsi tocâmk, chanqueb.


Δεν εσταθη ουτος ο ενδοξοτερος εκ των τριων; δια τουτο εγεινεν αρχηγος αυτων δεν εφθασεν ομως μεχρι των τριων πρωτων. 	 Laj Abisai, aßan li kßaxal naßno ru saß xyânkeb li lajêb xcaßcßâl. Aßan quicßamoc be saß xyânkeb. Abanan lix cuanquil incßaß quixtau lix cuanquil li oxibeb li cauheb rib chi pletic.


Και οι υιοι του Ιαυαν, Ελεισα, και Θαρσεις, Κιττειμ, και Δωδανειμ. 	 Ut aßaneb aßin lix cßabaßeb li ralal laj Javán: laj Elisa, laj Tarsis, laj Quitim ut laj Dodanim.


Και παντες οι ανδρες Ισραηλ εσηκωθησαν εκ της θεσεως αυτων και παρεταχθησαν εν Βααλ-θαμαρ και η ενεδρα του Ισραηλ εξηλθεν εκ της θεσεως αυτης, απο του λιβαδιου της Γαβαα. 	 Nak mâcßaß saß xchßôleb li ralal xcßajol laj Benjamín, eb li ralal xcßajol laj Israel queßxtus ribeb re teßpletik aran Baal-tamar. Ut eb laj Israel li mukmûqueb chi xjun sutam li tenamit Gabaa queßel chak saß li pim li mukmûqueb cuiß.


ας διαβω, δεομαι, και ας ιδω την γην την αγαθην, την περαν του Ιορδανου, εκεινο το ορος το αγαθον, και τον Λιβανον. 	 Nintzßâma châcuu nak chinâcanab chi xic jun pacßal li nimaß Jordán chirilbal li châbil naßajej. Tincuil taxak li châbil naßajej li tzûl ru ut li naßajej Líbano, chanquin re.


Αλλ' ημεις δεν θελομεν καυχηθη εις τα αμετρα, αλλα κατα το μετρον του κανονος, το οποιον εμοιρασεν εις ημας ο Θεος, μετρον ωστε να φθασωμεν εως και εις εσας. 	 Lâo inc'a' nakanimobresi kib riq'uin li moco q'uebil ta ke xbânunquil. Li c'a'ru nocoâtinac chirix, a'an li c'anjel q'uebil ke xban li Dios re toc'anjelak ajcui' êriq'uin lâex aj Corinto.


Ουτω λεγει Κυριος κατα τουτον τον τροπον θελω φθειρει την υπερηφανιαν του Ιουδα και την μεγαλην υπερηφανιαν της Ιερουσαλημ. 	 —Joß xcßul li cßâmal saß aßin nak xkßa, joßcan ajcuiß teßxcßul eb laj Judá ut eb laj Jerusalén nak tincuisi lix kßetkßetileb.


Και εδωκαν εις αυτους τας πολεις του καταφυγιου, την Συχεμ και τα περιχωρα αυτης, εν τω ορει Εφραιμ, και την Γεζερ και τα περιχωρα αυτης, 	 Ut quiqßueheß reheb li tenamit Siquem li naru teßxcol cuiß ribeb li cuan saß li naßajej li tzûl ru re laj Efraín. Quiqßueheß ajcuiß reheb lix cocß cßalebâl ut li tenamit Gezer,


διοτι το ευαγγελιον ημων δεν εγεινεν εις εσας εν λογω μονον, αλλα και εν δυναμει και εν Πνευματι Αγιω και εν πληροφορια πολλη, καθως εξευρετε οποιοι υπηρξαμεν μεταξυ σας δια σας. 	 Nakanau a'an xban nak mâcua' ca'aj cui' riq'uin âtin quicuulac li resil li evangelio êriq'uin. Riq'uin aj ban cui' lix cuanquil li Santil Musik'ej ut xenau nak tz'akal yâl li xkach'olob chêru. Ac xeq'ue retal chanru li kana'leb nak xocuan sa' êyânk chêtenk'anquil.


Οι δε ενδεκα μαθηται υπηγον εις την Γαλιλαιαν, εις το ορος οπου παρηγγειλεν εις αυτους ο Ιησους. 	 Ut lix tzolom junlaju côeb Galilea sa' xbên li tzûl li que'yehe' reheb xban li Jesús.


υιοι Ασενα, υιοι Μεουνειμ, υιοι Νεφουσειμ, 	 li ralal xcßajol laj Asena, laj Meunim, ut laj Nefusim,


Ουτοι παντες ενεμενον ομοθυμαδον εις την προσευχην και την δεησιν μετα των γυναικων και Μαριας της μητρος του Ιησου και μετα των αδελφων αυτου. 	 Chixjunileb a'an yôqueb chi tijoc chi junajeb xch'ôl rochbeneb li rîtz'in li Jesús ut lix María lix na'. Ut cuanqueb ajcui' ixk yôqueb chi tijoc rochbeneb.


Και ιδων Φινεες, ο υιος του Ελεαζαρ, υιου του Ααρων του ιερεως, εσηκωθη εκ μεσον της συναγωγης, και λαβων εις την χειρα αυτου δορατιον, 	 Ut laj Finees li ralal laj Eleazar quiril li quixbânu. Laj Finees, aßan li ri laj Aarón laj tij. Qui-el saß xyânkeb laj Israel. Quixcßam jun li lâns saß rukß nak cô.


Παντες ουτοι οι ανδρες οι πολεμισται, μαχιμοι εκ παραταξεως, ηλθον με πληρη καρδιαν εις Χεβρων, δια να καμωσι τον Δαβιδ βασιλεα επι παντα τον Ισραηλ και παν ετι το επιλοιπον του Ισραηλ ησαν μια καρδια, δια να καμωσι τον Δαβιδ βασιλεα. 	 Chixjunileb li cuînk aßin ac cauresinbileb chi pletic nak queßcôeb Hebrón chi anchaleb xchßôl chixxakabanquil laj David chokß xreyeb chixjunileb laj Israel. Junaj lix chßôleb chixjunileb laj Israel nak teßxxakab chokß rey laj David.


εν ταις εσχαταις ταυταις ημεραις ελαλησε προς ημας δια του Υιου, τον οποιον εθεσε κληρονομον παντων, δι' ου εκαμε και τους αιωνας 	 Aban anakcuan mâcua'eb chic li profeta neque'yehoc re li râtin li Dios. A' chic li Dios C'ajolbej. Sa' xc'aba' a'an, li Dios quixyîb li ruchich'och' ut chixjunil li c'a'ak re ru cuan. Chixjunil li quixyîb quicana sa' ruk' li Dios C'ajolbej.


Δεκακις ηδη με ωνειδισατε δεν αισχυνεσθε να σκληρυνησθε εναντιον μου; 	 Nabal sut ac xinêhob. ¿Ma incßaß nequexxutânac nak niquinêchßila chi joßcan?


Και εν τω νομω δε υμων ειναι γεγραμμενον οτι δυο ανθρωπων η μαρτυρια ειναι αληθινη. 	 Sa' lê chak'rab tz'îbanbil retalil cui cuan cuibeb li cuînk junaj lix c'a'uxeb riq'uin li c'a'ru te'xye, tento xpâbanquil li râtineb.


Εαν εγεινε θηριαλωτον, θελει φερει αυτο δια μαρτυριαν και δεν θελει πληρωσει το θηριαλωτον. 	 Ut cui li xul tâtißekß xban junak joskß aj xul, tento nak tixcßam lix bakel re nak laj êchal re tixpâb nak xul quitißoc re. Ut incßaß tento nak tixtoj re laj êchal re.


Το αργυριον αυτων θελουσι ριψει εις τας οδους, και το χρυσιον αυτων θελει εισθαι ως ακαθαρσια το αργυριον αυτων και το χρυσιον αυτων δεν θελουσι δυνηθη να λυτρωσωσιν αυτους εν τη ημερα της οργης του Κυριου δεν θελουσι χορτασει τας ψυχας αυτων και δεν θελουσι γεμισει τας κοιλιας αυτων, διοτι εγεινε το προσκομμα της ανομιας αυτων. 	 Teßxcut lix oro ut lix plata saß be xban nak mâcßaß chic tâoc cuiß reheb. Chi moco li oro chi moco li plata târûk tâcolok reheb saß xkßehil nak li Kâcuaß tixcßut lix joskßil. Incßaß chic tâsahokß xchßôleb riqßuin lix oro ut lix plata chi moco tâcßojlâk xchßôleb xban nak mâcßaßak chic lix tzacaêmkeb. Lix oro ut lix plata, aßan li quiqßuehoc reheb chi mâcobc.


Εκεινος ομως σκυθρωπασας δια τον λογον, ανεχωρησε λυπουμενος διοτι ειχε κτηματα πολλα. 	 Nak quirabi a'an, li cuînk cô chi ra sa' xch'ôl xban nak nabal lix biomal cuan.


Και εγεινεν ο αριθμος των ολοκαυτωματων, τα οποια προσεφερεν η συναξις, εβδομηκοντα μοσχοι, εκατον κριοι, διακοσια αρνια παντα ταυτα ησαν δια ολοκαυτωσιν προς τον Κυριον. 	 Aßan aßin xqßuial li xul li queßxqßue li tenamit chokß xcßatbil mayej: lajêb xcâcßâl li bôyx, jun ciento li têlom carner, ut cuib ciento li cocß carner. Ut queßxcßat chokß xmayejeb chiru li Kâcuaß.


Εισαι ωραια, αγαπητη μου, ως Θερσα, ευχαρις ως η Ιερουσαλημ, τρομερα ως στρατευμα με σημαιας. 	 At ixk, nacatinra. Cßajoß lâ chßinaßusal joß xchßinaßusal li tenamit Tirsa ut li tenamit Jerusalén. Xacuêchani li cuâm. Chanchan nak eb li soldado nequeßrêchani junak li tenamit.


πλην ημεις δεν δυναμεθα να δωσωμεν εις αυτους γυναικας εκ των θυγατερων ημων διοτι οι υιοι Ισραηλ ωμοσαν, λεγοντες, Επικαταρατος, οστις δωση γυναικα εις τον Βενιαμιν. 	 Queßxye ajcuiß: —Lâo incßaß naru takaqßueheb li karabin reheb xban nak xkabânu li juramento ut xkaye nak tzßektânanbilakeb li ani teßxqßueheb xrabin chokß rixakileb li ralal xcßajol laj Benjamín.


Ανθρωπος δε τις εκ των υιων των προφητων ειπε προς τον πλησιον αυτου εν λογω Κυριου, Κτυπησον με, παρακαλω. Αλλα δεν ηθελησεν ο ανθρωπος να κτυπηση αυτον. 	 Jun lix profeta li Dios quixye re jun li rech profetil joß quixye li Dios re: —Chinâyocß riqßuin lâ chßîchß, chan. Abanan li profeta jun chic incßaß quiraj xbânunquil.


προσεχετε ομως σφοδρα να εκτελητε τας εντολας και τον νομον, τον οποιον Μωυσης ο δουλος του Κυριου προσεταξεν εις εσας, να αγαπατε Κυριον τον Θεον σας, και να περιπατητε εις πασας τας οδους αυτου, και να φυλαττητε τας εντολας αυτου, και να ησθε προσηλωμενοι εις αυτον, και να λατρευητε αυτον εξ ολης της καρδιας σας και εξ ολης της ψυχης σας. 	 Caßaj cuiß li cßaßru nintzßâma chêru, aßan nak têbânu chi anchal êchßôl li cßaßru naxye saß lix chakßrab li Kâcuaß li quixqßue êre laj Moisés laj cßanjel chiru. Lâin nacuaj nak têra li Kâcuaß li kaDios. Ut texcuânk joß naraj aßan. Chexocak saß lê chßôl lix chakßrab. Chexpâbânk ut chexcßanjelak chiru chi anchal êchßôl, chan laj Josué.


Διοτι λαος αγιος εισαι εις Κυριον τον Θεον σου και σε εξελεξεν ο Κυριος δια να ησαι εις αυτον λαος εκλεκτος, παρα παντα τα εθνη τα επι της γης. 	 Lâex jun santil tenamit chiru li Kâcuaß lê Dios. Saß xyânkeb chixjunileb li xnînkal ru tenamit li cuanqueb saß ruchichßochß li Dios quixsicß êru ut lâex li tenamit li kßaxal lokß saß xyânkeb li jun chßôl chic.


και εισηλθον δυο ανδρες κακοι και εκαθισαν αντικρυ αυτου και εμαρτυρησαν οι ανδρες οι κακοι κατ' αυτου, κατα του Ναβουθαι, ενωπιον του λαου, λεγοντες, Ο Ναβουθαι εβλασφημησε τον Θεον και τον βασιλεα. Τοτε εξεβαλον αυτον εξω της πολεως και ελιθοβολησαν αυτον με λιθους, και απεθανε. 	 Ut queßcuulac li cuînk li incßaß useb xnaßleb. Queßchunla chiru laj Nabot ut queßxye li ticßtiß chiruheb li tenamit. Queßxye nak laj Nabot quixmajecua li Dios ut quixmajecua ajcuiß li rey. Ut queßxcßam laj Nabot chire tenamit ut queßxcuti chi pec toj retal quicam.


Και προσεταξα τον Βαρουχ εμπροσθεν αυτων, λεγων, 	 Xinqßue li hu re laj Baruc ut xinchakßrabi ut xinye re:


τοτε εγω θελω πορευθη εναντιος εις εσας μετα θυμου και θελω σας παιδευσει και εγω επταπλασιως δια τας αμαρτιας σας. 	 tânumtâk lin joskßil saß êbên. Cuukub sut chic li raylal li tinqßue saß êbên.


αφηκα ομως εις τον Ισραηλ επτα χιλιαδας, παντα τα γονατα, οσα δεν εκλιναν εις τον Βααλ, και παν στομα το οποιον δεν ησπασθη αυτον. 	 Tincanabeb chi yoßyo li cuukub mil laj Israel li incßaß queßxcuikßib rib chixlokßoninquil laj Baal, chi moco queßrutzß ru, chan li Kâcuaß.


Και πασαν ημεραν εν τω ιερω και κατ' οικον δεν επαυον διδασκοντες και ευαγγελιζομενοι τον Ιησουν Χριστον. 	 Ut inc'a' que'xcanab xch'olobanquil xyâlal chiruheb li tenamit sa' li templo ut sa' eb li rochoch ut que'xye resil nak li Jesucristo, a'an laj Colonel li yechi'inbil xban li Dios.


και παντες το αυτο πνευματικον ποτον επιον διοτι επινον απο πνευματικης πετρας ακολουθουσης, η δε πετρα ητο ο Χριστος 	 Chixjunileb que'ruc' li ha' li quiq'uehe' reheb xban li Dios. Li ha' a'an qui-el chak sa' li sakônac. Ut li sakônac a'an, a'an retalil li Cristo li qui-ochbenin reheb nak yôqueb chi numec' sa' li chaki ch'och'.


Δια πιστεως μετετεθη ο Ενωχ, δια να μη ιδη θανατον, και δεν ευρισκετο, διοτι μετεθεσεν αυτον ο Θεος επειδη προ της μεταθεσεως αυτου εμαρτυρηθη οτι ευηρεστησεν εις τον Θεον 	 Xban lix pâbâl laj Enoc inc'a' quicam. Quic'ame' ban sa' choxa xban li Dios. Inc'a' chic que'xtau xban nak ac xc'ame'. Nakanau nak li Dios quisaho' sa' xch'ôl riq'uin nak toj mâji' nac'ame' sa' choxa xban nak jo'can tz'îbanbil sa' li Santil Hu.


Ειπε δε προς αλλον Ακολουθει μοι. Ο δε ειπε Κυριε, συγχωρησον μοι να υπαγω πρωτον να θαψω τον πατερα μου. 	 Li Jesús quixye re jun chic: -Chinâtâke, chan. Quichak'oc li cuînk ut quixye: -Kâcua', chinâcuy. Inmukak cuan lin yucua' tojo'nak tinxic châcuix, chan.


Και ελαλησε περι δενδρων, απο της κεδρου της εν τω Λιβανω, μεχρι της υσσωπου της εκφυομενης επι του τοιχου ελαλησεν ετι περι τετραποδων και περι πτηνων και περι ερπετων και περι ιχθυων. 	 Quiâtinac chirixeb chixjunil li pim ut li cheß li cuan saß ruchichßochß, joß li cocß, joß li nînk. Quiâtinac chirix li hisopo li nayoßla chiru li tzßac ut quiâtinac chirixeb li nînki cheß chacalteß li cuan Líbano. Ut quiâtinac ajcuiß chirixeb chixjunileb li xul. Quiâtinac ajcuiß chirixeb li xul li nequeßrupupic, ut chirixeb li nequeßxjucuqui rib saß chßochß, ut chirixeb ajcuiß li car.Eb li rey li cuanqueb yalak bar queßrabi resil nak laj Salomón cuan xnaßleb ut queßcuulac li tenamit chirabinquil li naßleb li naxqßue. Joßcan ajcuiß eb li tenamit queßcuulac chirabinquil.


Τοτε συνηθροισεν ο βασιλευς Σολομων προς εαυτον εν Ιερουσαλημ τους πρεσβυτερους του Ισραηλ και παντας τους αρχηγους των φυλων, τους οικογεναρχας των υιων Ισραηλ, δια να αναβιβασωσι την κιβωτον της διαθηκης του Κυριου εκ της πολεως Δαβιδ, ητις ειναι η Σιων. 	 Mokon chic laj Salomón quixchßutubeb aran Jerusalén eb laj cßamol be saß xyânkeb laj Israel, joß eb ajcuiß li nequeßtaklan saß xbên xtêpaleb li ralal xcßajol laj Israel. Quixchßutubeb re nak teßxcßam chak saß li templo lix Lokßlaj Câx li Kâcuaß, li xocxo cuiß lix contrato li Dios saß lix tenamit laj David aran Sión.


πλην αι γυναικες σας και τα παιδια σας και τα κτηνη σας, εξευρω οτι εχετε κτηνη πολλα, θελουσι μενει εις τας πολεις σας, τας οποιας εδωκα εις εσας 	 Ut caßaj eb cuiß li ixakilbej ut eb li cocßal teßcanâk saß eb li tenamit li xinqßue êre. Ut eb lê quetômk teßcanâk xban nak ninnau nak nabaleb lê quetômk.


Οι λογοι του βασιλεως Λεμουηλ, ο χρησμος, τον οποιον η μητηρ αυτου εδιδαξεν αυτον. 	 Li rey Lemuel quixye resil li naßleb li quicßuteß chiru xban lix naß nak quiyeheß re chi joßcaßin:


Εκαμον συνθηκην μετα των οφθαλμων μου και πως να εχω τον στοχασμον μου επι παρθενον; 	 Laj Job quixye cuißchic reheb li cuînk: —Lâin xinbânu li juramento nak incßaß tinra ruheb li tukß ix.


Αειν, Ρεμμων, και Εθερ, και Ασαν, πολεις τεσσαρας, και τας κωμας αυτων 	 Ut quiqßueheß reheb eb li tenamit Aín, Rimón, Eter ut Asán. Câhib chi tenamit rochbeneb li cocß cßalebâl.


Και ειπον προς αυτον παντες οι πρεσβυτεροι και πας ο λαος, Μη υπακουσης μηδε συγκατανευσης. 	 Eb li tenamit ut eb li nequeßcßamoc be chiruheb queßxye re: —Mâbânu li cßaßru naxye. Ut mâsume xqßuebal li cßaßru yô chixpatzßbal, chanqueb.


Και εθαψαν αυτον ο Ισαακ και ο Ισμαηλ οι υιοι αυτου εν τω σπηλαιω Μαχπελαχ, εν τω αγρω του Εφρων, υιου του Σωαρ του Χετταιου, τω απεναντι της Μαμβρη 	 Laj Isaac ut laj Ismael queßxmuk lix yucuaßeb saß li ochoch pec li cuan saß li naßajej Macpela. Li muklebâl aßan cuan chi xcßatk lix chßochß laj Efrón li ralal laj Zohar laj hitita. Li naßajej aßan cuan chak jun pacßal li naßajej Mamre.


Οτε δε εμελλεν ο Κυριος να αναβιβαση τον Ηλιαν εις τον ουρανον με ανεμοστροβιλον, ανεχωρησεν ο Ηλιας μετα του Ελισσαιε απο Γαλγαλων. 	 Quicuulac xkßehil nak laj Elías tâcßamekß saß choxa xban li Dios saß li ikß li naxsuti rib. Laj Elías rochben laj Eliseo queßel chak saß li tenamit Gilgal.


Ιδων δε τον Ιησουν, ανεκραξε και προσεπεσεν εις αυτον και μετα φωνης μεγαλης ειπε Τι ειναι μεταξυ εμου και σου, Ιησου, Υιε του Θεου του Υψιστου; δεομαι σου, μη με βασανισης. 	 Nak quiril li Jesús li cuînk quixcuik'ib rib chiru. Quixjap re chixyebal: -¿C'a'ru tâcuaj cuiq'uin, at Jesús? Lâat li Ralal li nimajcual Dios. Nintz'âma châcuu nak minâch'i'ch'i'i, chan re.


επειδη δεν εκτισθη ο ανηρ δια την γυναικα, αλλ' η γυνη δια τον ανδρα. 	 Ut li cuînk inc'a' quiyo'obtesîc sa' xc'aba' li ixk. Li ixk ban quiyo'obtesîc sa' xc'aba' li cuînk.


Εν τουτω ειναι τετελειωμενη η αγαπη μεθ' ημων, δια να εχωμεν παρρησιαν εν τη ημερα της κρισεως, διοτι καθως εκεινος ειναι, ουτω και ημεις ειμεθα εν τω κοσμω τουτω. 	 Riq'uin a'in tâtz'aklok ru li rahoc kiq'uin lâo re nak cauhak kach'ôl sa' xcutanquil li rakba âtin. Chanru xna'leb li Kâcua' Jesucristo, jo'canak ajcui' li kana'leb lâo nak cuânko arin sa' ruchich'och'.


Και ειπεν ο Δαβιδ προς τον Αγχους, Εαν ευρηκα τωρα χαριν εις τους οφθαλμους σου, ας μοι δοθη τοπος εις τινα των πολεων της εξοχης, δια να καθησω εκει διοτι πως να καθηται ο δουλος σου μετα σου εν τη βασιλευουση πολει; 	 Laj David quixye re laj Aquis: —At rey, cui lâat sa âchßôl cuiqßuin, nintzßâma châcuu nak tâqßue innaßaj saß jun li chßina tenamit re nak aran tocanâk. Moco incßulub ta nak tincuânk saß lâ tenamit, at rey, chan.


Και αφηκαν οι πολεμισται τους αιχμαλωτους και τα λαφυρα ενωπιον των αρχοντων και πασης της συναξεως. 	 Joßcan nak eb li soldado queßxcanabeb laj Judá joß ajcuiß li cßaßak re ru li queßxxoc chak saß li plêt chiruheb li nequeßtaklan ut chiruheb li chßutchßûqueb aran.


του Αμιναδαβ, του Αραμ, του Εσρωμ, του Φαρες, του Ιουδα, 	 Ut laj Naasón, a'an li ralal laj Aminadab. Ut laj Aminadab, a'an li ralal laj Aram. Ut laj Aram, a'an li ralal laj Esrom. Ut laj Esrom, a'an li ralal laj Fares. Ut laj Fares, a'an li ralal laj Judá.


εσας ομως ελαβεν ο Κυριος και σας εξηγαγεν εκ της καμινου της σιδηρας, εκ της Αιγυπτου, δια να ησθε εις αυτον λαος κληρονομιας ως την ημεραν ταυτην. 	 Abanan lâex sicßbil êru xban li Kâcuaß. Aßan qui-isin chak êre saß li naßajej Egipto, li chanchan tikcual xam xban li raylal li quecßul. Quexrisi chak re nak texcuânk chokß xtenamit. Ut relic chi yâl nak lâex chic lix tenamit anakcuan.


Η ανοησια ειναι συνδεδεμενη μετα της καρδιας του παιδιου η ραβδος της παιδειας θελει αποχωρισει αυτην απ' αυτου. 	 Eb li cocßal nequeßxbânu li incßaß us xban nak mâcßaßeb xnaßleb. Abanan cui teßqßuehekß chi tzßûm teßxtau xnaßleb.


Τις αυτη, η αναβαινουσα απο της ερημου ως στυλοι καπνου, τεθυμιαμενη με σμυρναν και λιβανον, με πασαν αρωματικην σκονην του μυρεψου; 	 ¿Ani li yô chak chi châlc saß li chaki chßochß? Nak nachal cuiqßuin chanchan nak yô chi takecß li sib. Chanchan xsibel li mirra ut li incienso ut li qßuila pây ru li sununquil ban.


Οτε δε ηκουσε πας ο Ισραηλ οτι ο Ιεροβοαμ επεστρεψεν, απεστειλαν και εκαλεσαν αυτον εις την συναγωγην και εκαμον αυτον βασιλεα επι παντα τον Ισραηλ δεν ηκολουθησε τον οικον του Δαβιδ, ειμη η φυλη του Ιουδα μονη. 	 Nak eb laj Israel queßrabi nak quisukßi chak laj Jeroboam, queßxchßutub ribeb. Queßxbok riqßuineb laj Jeroboam ut queßxxakab chokß xreyeb. Caßaj cuiß eb laj Judá queßcana rubel xcuanquil laj Roboam, li ri laj David.


Και ειπεν ο βασιλευς προς τον Αζαηλ, Λαβε εις την χειρα σου δωρον και υπαγε εις συναντησιν του ανθρωπου του Θεου και ερωτησον δι' αυτου τον Κυριον, λεγων, Θελω αναλαβει εκ της αρρωστιας ταυτης; 	 Li rey quixye re laj Hazael: —Ayu riqßuin lix profeta li Dios ut tâcßam junak xmâtan. Tâye re nak tâtijok ut tixpatzß re lix Dios ma tânumekß li yajel li cuanquin cuiß, chan.


Επεμψαμεν δε μετ' αυτου τον αδελφον, του οποιου ο εν τω ευαγγελιω επαινος γινεται κατα πασας τας εκκλησιας 	 Yôco chixtaklanquil jun chic li hermân êriq'uin rochben laj Tito. A'an na'no ru xbaneb chixjunileb laj pâbanel yalak bar xban nak châbil li c'anjel naxbânu re xch'olobanquil lix yâlal li colba-ib.


Και σε ενεδυσα κεντητα και σε υπεδησα με σανδαλια υακινθινα και σε περιεζωσα με βυσσον και σε εφορεσα μεταξωτα. 	 Lâin quinqßue lâ cuakß li qßuebil xsahob ru ut quinqßue lâ xâb châbil. Ut quinqßue jun xcßâmal âsaß yîbanbil riqßuin li tßicr lino. Catintikib riqßuin li châbil akßej terto xtzßak.


Διοτι παντες οι θεοι των εθνων ειναι ειδωλα ο δε Κυριος τους ουρανους εποιησε. 	 Eb li dios li nequeßxlokßoni li jalanil tenamit yal yîbanbil. Moco tzßakal dios ta. Abanan li Kâcuaß, aßan li tzßakal Dios. Aßan li quiyîban re li choxa.


Και επεκαλεσθην το ονομα του Κυριου ω Κυριε, λυτρωσον την ψυχην μου. 	 Abanan quinyâba xcßabaß li Dios ut quinye: —At nimajcual Dios, chinâcol taxak chiru li câmc.—


Δεν θελουσι κοπιαζει εις ματην ουδε θελουσι τεκνοποιει δια καταστροφην διοτι ειναι σπερμα των ευλογημενων του Κυριου και οι εκγονοι αυτων μετ' αυτων. 	 Incßaß teßcßanjelak chi mâcßaß rajbal, chi moco eb li ralal xcßajol teßcâmk chi toj mâjiß nacuulac xkßehil. Li tenamit aßan osobtesinbilakeb xban li Kâcuaß joß ajcuiß li ralal xcßajoleb.


Αρα λοιπον δεν εισθε πλεον ξενοι και παροικοι αλλα συμπολιται των αγιων και οικειοι του Θεου, 	 Ut moco jalanex ta chic anakcuan riq'uineb laj judío. Lâex ban chic xcomoneb. Junaj chic êru riq'uineb. Lâex chic ralal xc'ajol li Dios.


Δεν θελεις διαστρεψει κρισιν δεν θελεις αποβλεπει εις προσωπον ουδε θελεις λαμβανει δωρον διοτι το δωρον τυφλονει τους οφθαλμους των σοφων και διαφθειρει τους λογους των δικαιων. 	 Laj rakol âtin li têxakab incßaß teßrisi xcuanquil li tîquilal ut incßaß teßxsicß ru li ani teßxbânu usilal re. Incßaß cheßtuminâk ruheb xban nak li ani naxcßul xtumin incßaß chic naxtau xyâlal ut incßaß narakoc âtin saß tîquilal.


και αφου Κυριος ο Θεος σου παραδωση αυτην εις τας χειρας σου, θελεις παταξει παντα τα αρσενικα αυτης εν στοματι μαχαιρας 	 Ut nak li Kâcuaß lê Dios tixkßaxtesi li tenamit aßan saß êrukß, tento nak têcamsiheb chi chßîchß chixjunileb li cuînk li cuanqueb saß li tenamit.


Μονον η σαρξ αυτου επ' αυτου θελει πονει, και η ψυχη αυτου εν αυτω θελει πενθει. 	 Caßaj cuiß lix raylal lix tibel narecßa ut li rahil chßôlej, chan laj Job.


Διοτι αυτος ο Ιησους εμαρτυρησεν οτι προφητης εν τη πατριδι αυτου δεν εχει τιμην. 	 Ut li Jesús quixch'olob xyâlal ut quixye nak junak profeta inc'a' naq'uehe' xlok'al sa' lix tenamit.


Αλλ' εαν σεις λεγητε, δεν θελομεν κατοικησει εν τη γη ταυτη, μη υπακουοντες εις την φωνην Κυριου του Θεου υμων, 	 Cui lâex têye nak incßaß nequeraj cuânc saß li naßajej aßin, yôkex chixkßetbal li cßaßru xye êre li Kâcuaß lê Dios.


η μητηρ σας κατησχυνθη σφοδρα η γεννητρια σας ενετραπη ιδου, αυτη θελει εισθαι η εσχατη των εθνων, ερημος, γη ξηρα και αβατος. 	 Abanan lê tenamit lâex tâisîk xlokßal. Li tenamit li xexyoßla cuiß tâcßutekß xxutân usta kßaxal lokß nak quicuan. Aßanak li kßaxal caßchßin xcuanquil saß xyânkeb chixjunileb li tenamit. Tâsukßisîk chokß chaki chßochß ut mâcßaßak cuan chi saß.


Και επλησιασε προς αυτον ο πλοιαρχος και ειπε προς αυτον, Τι κοιμασαι συ; σηκωθητι, επικαλου τον Θεον σου, ισως ο Θεος μας ενθυμηθη και δεν χαθωμεν. 	 Ut li nataklan saß li jucub cô cuan cuiß laj Jonás ut quixye re: —Ut lâat, ¿cßaßut nak yôcat chi cuârc? Cuaclin ut yâba xcßabaß lâ Dios. Mâre chan nak aßan târil xtokßobâl ku ut toxtenkßa re nak incßaß to-osokß, chan.


Μεγαλητεραν χαραν δεν εχω παρα τουτο, να ακουω οτι τα τεκνα μου περιπατουσιν εν τη αληθεια. 	 A'an a'in li k'axal nasaho' cui' inch'ôl nak nacuabi resil nak eb li kahermân cuanqueb sa' xyâlal. Eb a'an chanchaneb li cualal inc'ajol xban nak que'pâban chicuu.


Και επεσον εμπροσθεν των ποδων αυτου, δια να προσκυνησω αυτον. Και λεγει μοι Προσεχε μη καμης τουτο εγω ειμαι συνδουλος σου και των αδελφων σου, οιτινες εχουσι την μαρτυριαν του Ιησου τον Θεον προσκυνησον διοτι η μαρτυρια του Ιησου ειναι το πνευμα της προφητειας. 	 Lâin quincuik'ib cuib chiru chixlok'oninquil. Ut a'an quixye cue: -Mâbânu a'an. Lâin yal aj c'anjelin chiru li Dios jo' lâat, ut jo' eb ajcui' lâ cuech aj pâbanelil, li neque'xpâb lix yâlal li quixch'olob li Jesús. Li Dios, a'an li tâlok'oni, chan cue, xban nak li quixch'olob li Jesús, a'an ajcui' li musik'anbil reheb li profeta.


και Μοσα εγεννησε τον Βινεα και Ρεφαια ητο υιος τουτου. ο Ελεασα υιος τουτου Ασηλ υιος τουτου. 	 Laj Mosa, aßan lix yucuaß laj Bina. Li ralal laj Bina, aßan li Refaías. Ut li ralal laj Refaías, aßan laj Elasa. Li ralal laj Elasa, aßan laj Azel.Cuakib li ralal laj Azel. Aßaneb aßin: laj Azricam, laj Bocru, laj Ismael, laj Searías, laj Obadías ut laj Hanán. Aßaneb aßin li ralal laj Azel.


Δια τουτο θελετε φυλαττει πασας τας εντολας, τας οποιας εγω προσταζω εις σε σημερον δια να κραταιωθητε και να εισελθητε και να κληρονομησητε την γην, εις την οποιαν υπαγετε δια να κληρονομησητε αυτην 	 Joßcan nak chebânu chi tzßakal re ru chixjunil li naxye saß lix chakßrab li Dios li yôquin chixkßaxtesinquil êre anakcuan re nak cauhak êchßôl chirêchaninquil li naßajej aßan li yechißinbil êre.


Ιδοντες δε οι μαθηται αυτου Ιακωβος και Ιωαννης, ειπον Κυριε, θελεις να ειπωμεν να καταβη πυρ απο του ουρανου και να αφανιση αυτους, καθως και ο Ηλιας εκαμε; 	 Nak laj Jacobo ut laj Juan que'xq'ue retal nak inc'a' quic'ule' li Jesús sa' li tenamit a'an, que'xye re: -¿Ma tâcuaj nak takatz'âma nak tâcubek chak xam sa' choxa re nak tâc'atek' li tenamit a'an jo' quixbânu laj Elías? chanqueb.


δια τουτο εισελθε συ και αναγνωσον εν τω τομω, τον οποιον εγραψας εκ στοματος μου τους λογους του Κυριου, εις τα ωτα του λαου εν τω οικω του Κυριου εν ημερα νηστειας και θελεις προσετι αναγνωσει αυτους εις τα ωτα παντος του Ιουδα, οσοι ερχονται εκ των πολεων αυτων 	 Ayu lâat saß li templo saß li cutan nak tex-ayunik ut tâcuil xsaß li hu aßin re nak chixjunileb li tenamit teßrabi li cßaßru quixye li Kâcuaß. Ut tâcuil ajcuiß xsaß chiruheb chixjunileb li cristian li nequeßchal chak saß eb li tenamit li cuanqueb Judá.


και φεροντες αυτους προς τους στρατηγους, ειπον Ουτοι οι ανθρωποι εκταραττουσι την πολιν ημων, Ιουδαιοι οντες, 	 Nak que'xxakab chiru laj rakol âtin, que'xye: -Eb li cuînk a'in, a'aneb aj judío ut yôqueb chikach'i'ch'i'inquil sa' li katenamit.


Και ειπεν ο Μωυσης, Δια τι σεις παραβαινετε την προσταγην του Κυριου; τουτο βεβαιως δεν θελει ευοδοθη 	 Ut laj Moisés quixye reheb: —¿Cßaßut nak yôquex chixkßetbal li cßaßru xye li Dios? Cui tex-oc saß li naßajej aßan, incßaß us tex-êlk.


Διοτι θελεις εκταθη εις τα δεξια και εις τα αριστερα και το σπερμα σου θελει κληρονομησει τα εθνη και θελει καμει τας ηρημωμενας πολεις να κατοικισθωσι. 	 Lâex tênimobresi lê nubâl saß lê nim ukß ut saß lê tzße. Eb lê ralal êcßajol teßrêchani cuißchic li naßajej li cuanqueb cuiß li jalan tenamit anakcuan. Eb lê ralal êcßajol teßcuânk saß eb li tenamit li mâcßaß cuiß cristian.


Ηκροασθην και ηκουσα, αλλα δεν ελαλησαν εν ευθυτητι δεν υπαρχει ουδεις μετανοων απο της κακιας αυτου, λεγων, Τι επραξα; πας τις εστραφη εις την οδον αυτου, ως ιππος εφορμων εις την μαχην. 	 Xinqßue retal chi tzßakal li cßaßru nequeßxye. Incßaß nequeßâtinac saß xyâlal. Mâ ani nayotßeß xchßôl xban li mâusilal naxbânu. Mâ ani naxye, “¿Cßaßru li incßaß us xinbânu?” Nequeßxbânu ban li cßaßru nequeßraj. Chanchaneb li cacuây li nequeßxcutbe rib nak nequeßxic saß li plêt.


Λαβε τον αριθμον των λαφυρων της αιχμαλωσιας, απο ανθρωπου εως κτηνους, συ και Ελεαζαρ ο ιερευς και οι αρχηγοι των πατριων της συναγωγης 	 —Lâat ut laj Eleazar laj tij êrochben chixjunileb li nequeßcßamoc be têrajlaheb chixjunileb li queßchapeß ut queßcßameß chi prêxil, joß cristian joß xul.


Και τας μεν θεραπαινας και τα τεκνα αυτων εβαλεν εμπροσθεν, την δε Λειαν και τα τεκνα αυτης, κατοπιν, και την Ραχηλ και τον Ιωσηφ, τελευταιους. 	 Quixqßueheb li cuib chi môs chi ubej rochbeneb lix cocßal. Chirix aßan quixqßue lix Lea rochbeneb lix cocßal ut toj chi ixbej quixqßue lix Raquel rochben laj José lix yum.


Ο δε αποκριθεις ειπεν Ειναι γεγραμμενον, Με αρτον μονον δεν θελει ζησει ο ανθρωπος, αλλα με παντα λογον εξερχομενον δια στοματος Θεου. 	 Quichak'oc li Jesús ut quixye: -Inc'a' tinbânu a'an xban nak tz'îbanbil retalil sa' li Santil Hu: Mâcua' ca'aj cui' riq'uin li naxtzaca yo'yo cui' li cuînk; riq'uin ban li âtin li naxye li Dios. (Deut. 8:3)


Και κραξας αυτον, ειπε προς αυτον Τι ειναι τουτο το οποιον ακουω περι σου; δος τον λογαριασμον της οικονομιας σου διοτι δεν θελεις δυνηθη πλεον να ησαι οικονομος. 	 Jo'can nak quixbok lix mertôm ut quixye re: -¿C'a'ru xyâlal li yôquin chirabinquil châcuix? Tâk'axtesi lâ cuênt nak xatcuan chi c'anjelac xban nak inc'a' chic tatcanâk chok' inmertôm, chan re.


Και εκαλεσεν Αγαρ το ονομα του Κυριου του λαλουντος προς αυτην, συ Θεος οστις με ειδες διοτι ειπεν, Ειδον ετι εγω ενταυθα εκεινον οστις με ειδε; 	 Lix Agar quixye: —Lâat li Kâcuaß Dios li nacat-iloc cue, chan re li Dios. Ut quixye cuißchic, —Arin saß li chaki chßochß li Dios xcßutbesi rib chicuu ut moco xincam ta nak xcuil ru, chan.


Οταν ο χλευαστης τιμωρηται, ο απλους γινεται σοφωτερος και ο σοφος διδασκομενος λαμβανει γνωσιν. 	 Riqßuin lix kßusbal li incßaß useb xnaßleb nequeßxtzol ribeb li cubenak xcuanquil, usta mâcuaß aßan li yô xkßusbal. Joßcan ajcuiß li cuan xnaßleb. Naxqßue saß xchßôl lix kßusbal.


Και θελεις καμει τας σανιδας δια την σκηνην, εικοσι σανιδας απο το νοτιον μερος προς μεσημβριαν. 	 Têyîb junmay li tzßalam cheß ut têqßue saß li jun pacßal li nacana saß li sur.


Εστραφη επειτα προς την δυτικην πλευραν και εμετρησε πεντακοσιους καλαμους με το καλαμινον μετρον. 	 Ut quixbis ajcuiß li nubâl li cuan saß li oeste. Aßan cuib ciento metro riqßuin lajêb roxcßâl metro.Quixbis li nubâl saß xcâ pacßalil. Cuib ciento metro riqßuin lajêb roxcßâl metro xnajtil rok. Ut cuib ciento metro riqßuin lajêb roxcßâl metro xnajtil ru. Li santil templo sutsu saß tzßac re xrambal li santobresinbil riqßuin li incßaß santobresinbil.


Οι δε γραμματεις και Φαρισαιοι, ιδοντες αυτον τρωγοντα μετα των τελωνων και αμαρτωλων, ελεγον προς τους μαθητας αυτου Δια τι μετα των τελωνων και αμαρτωλων τρωγει και πινει; 	 Ut eb laj tz'îb ut eb laj fariseo que'ril nak cuan li Jesús sa' mêx rochbeneb laj titz'ol toj jo'queb ajcui' laj mâc. Ut que'xye reheb lix tzolom li Jesús: -¿C'a'ut nak laj tzolol êre nacua'ac sa' xyânkeb laj titz'ol toj ut sa' xyânkeb laj mâc? chanqueb.


Ζωοποιησον με κατα το ελεος σου και θελω φυλαξει τα μαρτυρια του στοματος σου. 	 At Kâcuaß Dios, chacuuxtâna taxak cuu ut chaqßue taxak inyußam joß nacacuaj lâat. Ut lâin tinbânu chixjunil li cßaßru xaye saß lâ chakßrab.


Εγω ειμαι ο ανθρωπος, οστις ειδον θλιψιν απο της ραβδου του θυμου αυτου. 	 Lâin jun cuînk quincßul nabal li raylal xban nak yô xjoskßil li Dios saß inbên.


Και προσελθων ο Ιησους, ελαλησε προς αυτους, λεγων Εδοθη εις εμε πασα εξουσια εν ουρανω και επι γης. 	 Li Jesús quinach'oc riq'uineb ut quixye reheb: -Chixjunil li cuanquil q'uebil cue xban li Dios, jo' sa' choxa jo' sa' ruchich'och'.


Τουτο λοιπον νομιζω οτι ειναι καλον δια την παρουσαν αναγκην, οτι καλον ειναι εις τον ανθρωπον να ηναι ουτως. 	 Xban li rahobtesîc cuan sa' kabên, ninc'oxla nak us cui inc'a' te'sumlâk li toj mâji' sumsûqueb.


Και εζησεν ο Καιναν εβδομηκοντα ετη, και εγεννησε τον Μααλαλεηλ 	 Lajêb xcâcßâl chihab cuan re laj Cainán nak quiyoßla laj Mahalaleel li ralal.


με δυναμιν σημειων και τερατων, με δυναμιν του Πνευματος του Θεου, ωστε απο Ιερουσαλημ και κυκλω μεχρι της Ιλλυριας εξεπληρωσα το κηρυγμα του ευαγγελιου του Χριστου, 	 Xinjultica resil li Jesucristo chiruheb riq'uin li milagros ut li sachba ch'ôlej ut riq'uin xcuanquil li Santil Musik'ej. Yalak bar quinbeni xyebal resil li colba-ib. Quintiquib Jerusalén, ut quinsuti chixjunileb li na'ajej toj retal quincuulac Ilírico.


Ελπιζε επι Κυριον εξ ολης σου της καρδιας, και μη επιστηριζεσαι εις την συνεσιν σου 	 Cauhak êchßôl riqßuin li Kâcuaß. Mêcßojob êchßôl êjunes êrib yal xban nak cuan ênaßleb.


καθ' ην επερισσευσεν εις ημας εν παση σοφια και φρονησει, 	 Li rusilal quixq'ue ke chi numtajenak xq'uial ut quixq'ue kana'leb re nak takatau ru lix yâlal.


και το υδωρ τουτο, το οποιον φερει την καταραν, θελει εισελθει εις τα εντοσθια σου, δια να καμη να πρησθη η κοιλια σου και να σαπη ο μηρος σου. Και θελει ειπει η γυνη, Αμην, αμην 	 Nak tâcuucß li haß aßin tixqßue chi sîpocß lâ saß ut incßaß chic tatqßuiresînk cui xamux ru lâ sumlajic”, chaßak laj tij. Ut li ixk tixsume ut tixye, “Joßcan chi cßulmânc”.


και εν Βαιθ-μαρχαβωθ και εν Ασαρ-σουσιμ και εν Βαιθ-βηρει και εν Σααραειμ Αυται ησαν αι πολεις αυτων εως της βασιλειας του Δαβιδ. 	 Bet-marcabot, Hazar-susim, Bet-birai ut Saaraim. Aßan eb lix tenamiteb toj nak qui-oc laj David chokß rey.


Και καθ' ον καιρον συνελαμβανε το ποιμνιον, υψωσα τους οφθαλμους μου και ειδον κατ' οναρ, και ιδου, οι τραγοι και οι κριοι, οι αναβαινοντες επι τα προβατα και τας αιγας, ησαν παρδαλοι, ποικιλοι και στικτοι. 	 Ut laj Jacob quixye cuißchic reheb: —Saß jun li cutan nak yô ruheb li carner lâin quinmatqßuec ut quicuil nak li têlom carner li balacß rixeb ut li repex rixeb, junes eb aßan li yôqueb chi batzßûnc riqßuineb li ixki carner.


Μετα τουτο εθεωρουν και ιδου, ετερον ως λεοπαρδαλις, εχον επι τα νωτα αυτου τεσσαρας πτερυγας πτηνου το θηριον ειχεν ετι τεσσαρας κεφαλας και εδοθη εξουσια εις αυτο. 	 Ut chirix aßan quicuil jun chic li xul chanchan jun li hix, abanan chirix cuan câhib li xicß. Chanchan laj xicßanel xul. Ut cuan câhib lix jolom. Ut quiqßueheß lix cuanquilal re, nak quicuil.


Τοτε η γη θελει απολαυσει τα σαββατα αυτης καθ' ολον τον καιρον οσον αυτη μεινη ερημος και σεις εν τη γη των εχθρων σας τοτε θελει αναπαυθη η γη και θελει απολαυσει τα σαββατα αυτης. 	 Ut li chßochß tâsahokß xchßôl chi hilânc chixjunil li chihab nak cuânkex chak saß xtenamiteb li xicß nequeßiloc êre. Li chßochß aßin tâhilânk.


Εγεινε δε τουτο τρις, και παλιν ανεσυρθησαν απαντα εις τον ουρανον. 	 Oxib sut quiyehe' cue chi jo'can ut chirix a'an quic'ame' cui'chic sa' choxa li nimla t'icr a'an.


Ο λεων ανεβη εκ του δασους αυτου και ο εξολοθρευτης των εθνων εσηκωθη εξηλθεν εκ του τοπου αυτου δια να ερημωση την γην σου αι πολεις σου θελουσι καταστραφη, ωστε δεν θελει εισθαι ουδεις ο κατοικων. 	 Yô chi châlc li tâsachok re lê tenamit. Chanchan jun li cakcoj ac x-el saß xnaßaj. Laj sachonel tâchâlk chixsachbal li naßajej Judá. Eb li tenamit teßsachekß ruheb ut mâcßaß chic cristian tâcanâk chi saß.


Και οι εργαζομενοι εις λεπτον λιναριον και οι πλεκοντες δικτυα θελουσι ταραχθη. 	 Teßyotßekß ajcuiß xchßôleb chixjunileb li nequeßyîban châbil tßicr lino. Teßrahokß ajcuiß saß xchßôleb eb laj quemonel.


Ο δε ειπε Βλεπετε μη πλανηθητε διοτι πολλοι θελουσιν ελθει εν τω ονοματι μου, λεγοντες οτι Εγω ειμαι και Ο καιρος επλησιασε. Μη υπαγητε λοιπον οπισω αυτων. 	 Li Jesús quixye reheb: -Chebânu cuênt re nak inc'a' texbalak'îk xban nak nabal te'châlk chi balak'înc ut te'xye nak sa' inc'aba' lâin xe'chal. Te'xye, "Lâin li Cristo li yechi'inbil xban li Dios" cha'keb. Ut te'xye, "Anakcuan xcuulac xk'ehil." cha'keb. Abanan mêpâb li c'a'ru te'xye eb a'an.


Και θελουσι καυσει την δαμαλιν ενωπιον αυτου το δερμα αυτης και το κρεας αυτης και το αιμα αυτης μετα της κοπρου αυτης θελουσι καη. 	 Tâcßatekß chiru laj tij chixjunil li cuacax, joß lix tzßûmal, lix tibel, lix quiqßuel ut lix cßamcßot.


Οι δε ειπον προς αυτον Δια τι οι μαθηται του Ιωαννου νηστευουσι συχνα και καμνουσι δεησεις, ομοιως και οι των Φαρισαιων, οι δε ιδικοι σου τρωγουσι και πινουσιν; 	 Ut que'xye cui'chic re li Jesús: -Eb lix tzolom laj Juan rajlal neque'xbânu x-ayûn ut rajlal neque'tijoc. Jo'can ajcui' neque'xbânu lix tzolomeb laj fariseo. Ut eb lâ tzolom lâat, ¿c'a'ut nak inc'a' neque'xbânu chi jo'can? Eb a'an neque'cua'ac neque'uc'ac chi mâc'a'eb xc'a'ux, chanqueb.


και οστις θελη να ηναι πρωτος εν υμιν, ας ηναι δουλος υμων 	 Ut li ani naraj nimâk xcuanquil sa' êyânk, tento nak tixcubsi rib ut tâc'anjelak chêru.


Και δια το ελεος σου εξολοθρευσον τους εχθρους μου, και αφανισον παντας τους θλιβοντας την ψυχην μου διοτι εγω ειμαι δουλος σου. 	 Xban taxak xnimal lâ cuuxtân saß inbên, tâsacheb ru li xicß nequeßiloc cue. Tâsach ta ruheb chixjunileb li xicß nequeßiloc cue xban nak lâin laj cßanjel châcuu.


Διοτι εξευρω οτι τουτο θελει αποβη εις εμε προς σωτηριαν δια της δεησεως σας και δια της βοηθειας, του Πνευματος του Ιησου Χριστου, 	 Ut junelic tâsahok' inch'ôl xban nak ninnau nak yôquex chi tijoc chicuix. Ut li Santil Musik'ej natenk'an cue. Jo'can nak nasaho' sa' inch'ôl xban nak ninnau nak chixjunil li ninc'ul, li Dios tixsuk'isi chok' usilal chok' cue.


Εκληθης δουλος; μη σε μελη αλλ' εαν δυνασαι να γεινης ελευθερος, μεταχειρισου τουτο καλητερα. 	 Cui cuancat rubel xcuanquil lâ patrón nak li Dios quixsic' âcuu, matc'oxlac chirix a'an. Abanan cui naxq'ue rib nak tat-êlk rubel xcuanquil lâ patrón, naru nacat-el sa' xyâlal.


Δια τουτο ο Κυριος αυτος θελει σας δωσει σημειον ιδου, η παρθενος θελει συλλαβει και γεννησει υιον, και θελει καλεσθη το ονομα αυτου Εμμανουηλ. 	 Joßcan ut nak li Kâcuaß tâqßuehok êre junak retalil. Aßan aßin li retalil li tâqßuehekß êre: Jun xkaßal toj mâjiß cuanjenak riqßuin cuînk tâcuânk xcßulaßal chßina têlom. Ut Emanuel tâqßuehekß chokß xcßabaß.


ηγεμων Κενεζ, ηγεμων Θαιμαν, ηγεμων Μιβσαρ, 	 laj Cenaz, laj Temán, laj Mibzar,laj Magdiel ut laj Iram. Aßaneb li queßtaklan aran Edom.


Διοτι ουτω λεγει Κυριος ο Θεος Ιδου, θελω σε παραδωσει εις την χειρα εκεινων τους οποιους μισεις, εις την χειρα εκεινων αφ' ων απεξενωθη η ψυχη σου. 	 Aßan aßin li naxye li Kâcuaß li nimajcual Dios: Lâin oc cue chêkßaxtesinquil saß rukßeb li xicß nequerileb. Texincanab saß rukßeb li incßaß chic nequerajeb.