Δια τουτο και εξ ενος, μαλιστα νενεκρωμενου, εγεννηθησαν καθως τα αστρα του ουρανου κατα το πληθος, και ως η αμμος η παρα το χειλος της θαλασσης, ητις δεν δυναται να αριθμηθη. 	 Usta ac tîx chic laj Abraham nak quiyo'la li ralal, abanan que'tam li ralal xc'ajol. Lix q'uialeb li ralal xc'ajol jo' xq'uial li chahim chiru li choxa ut jo' xq'uial li samaib li cuan chire li palau. Ut inc'a' naru rajlanquileb xban lix q'uialeb.


Και καλεσον τον Ιεσσαι εις την θυσιαν, και εγω θελω φανερωσει προς σε τι θελεις καμει και θελεις χρισει εις εμε οντινα σοι ειπω. 	 Nak tatcuulak Belén, tâye re laj Isaí nak tâxic châcuix nak tâqßue li mayej. Lâin tincßut châcuu cßaßru tâbânu. Li ani tinye âcue lâin, tâqßue li aceite saß xjolom retalil nak aßan tâoc chokß rey, chan li Dios.


Και μετα τα πραγματα ταυτα, η γυνη του κυριου αυτου ερριψε τους οφθαλμους αυτης επι τον Ιωσηφ και ειπε, Κοιμηθητι μετ' εμου. 	 Joßcan nak li rixakil laj Potifar cßajoß nak quicuulac chiru. Saß jun li cutan li rixakil laj Potifar quixye re: —At José, quim arin. Anakcuan tatcuârk cuiqßuin, chan li ixk.


Προσθες ανομιαν επι την ανομιαν αυτων, και ας μη εισελθωσιν εις την δικαιοσυνην σου. 	 Mâusilal taxak tâqßue saß xbêneb chokß xtojbal rix li mâusilal li nequeßxbânu. Incßaß taxak tâcuyeb xmâqueb.


Οι δε Νεθινειμ κατωκησαν εν Οφηλ και ο Σιχα και ο Γισπα ησαν επι των Νεθινειμ. 	 Eb li môs li queßcßanjelac saß li templo queßcana chi cuânc Ofel. Laj Ziha ut laj Gispa queßtaklan saß xbêneb aßan.


ουχι μεθυσος, ουχι πληκτης, ουχι αισχροκερδης, αλλ' επιεικης, αμαχος, αφιλαργυρος, 	 Laj c'amol be mâcua'ak aj calajenak ut mâcua'ak aj sic'ol plêt. Mâcua'ak aj rahol ru tumin. Tûlanak ban ut cuânk sa' xyâlal.


βασιλευ, οι διαλογισμοι σου ανεβησαν εις τον νουν σου επι της κλινης σου, περι του τι μελλει γενεσθαι μετα ταυτα και ο αποκαλυπτων μυστηρια εκαμε γνωστον εις σε τι μελλει γενεσθαι. 	 At rey, nak cuancat saß lâ chßât yôcat chi cßoxlac chirix li cßaßru tâcßulmânk saß eb li cutan teßchâlk. Ut li Dios, li nacßutbesin re li cßaßru incßaß nanauman, aßan quixcßutbesi châcuu li cßaßru tâcßulmânk.


Και αρτος δεν ητο καθ' ολην την γην διοτι η πεινα ητο βαρεια σφοδρα, ωστε η γη της Αιγυπτου και η γη της Χανααν απεκαμον υπο της πεινης. 	 Nak quinumta li cueßej aran, mâcßaß chic li tzacaêmk saß li tenamit Egipto. Câmqueb re chixjunileb laj Egipto joßeb ajcuiß laj Canaán xban lix tzßocajiqueb.


Δεν ανεβητε εις τας χαλαστρας ουδε ανεγειρατε τα περιφραγματα υπερ του οικου Ισραηλ, δια να σταθη εν τη μαχη την ημεραν του Κυριου. 	 Moco queßxyîb ta li tzßac li queßjuqßueß chi moco queßxyîb li tzßac sutsu cuiß li tenamit Israel re têcol cuiß êrib saß li plêt. Eb aßan incßaß queßxchßolob xyâlal chêru re nak târûk têcol êrib saß li cutan nak tâchâlk li Kâcuaß chi rakoc âtin saß êbên.


Και εξελθουσαι ταχεως απο του μνημειου μετα φοβου και χαρας μεγαλης εδραμον να απαγγειλωσι προς τους μαθητας αυτου. 	 Te'xucuak li ixk nak que'el sa' li muklebâl. Abanan quisaho' ajcui' sa' xch'ôleb riq'uin li c'a'ru que'rabi. Ut côeb sa' ânil chixyebal resil reheb lix tzolom li Jesús.


Και ηρωτησεν αυτον Τι ειναι το ονομα σου; Και απεκριθη λεγων Λεγεων ειναι το ονομα μου, διοτι πολλοι ειμεθα. 	 Tojo'nak li Jesús quixpatz' re: -¿Ani âc'aba'?- -Cuakib mil inc'aba' xban nak nabalo, chan nak quichak'oc.


Σωσον με εκ στοματος λεοντος και εισακουσον μου, ελευθερονων με απο κερατων μονοκερωτων. 	 Chinâcol chiruheb li xicß nequeßiloc cue. Eb aßan chanchaneb li cakcoj. Chinâcol chiruheb aßan xban nak chanchaneb li joskß aj toro teßraj inxekßbal.


και προσετι θελει φερει αιχμαλωτους εις την Αιγυπτον τους θεους αυτων, μετα των χωνευτων αυτων, μετα των πολυτιμων σκευων αυτων, των αργυρων και των χρυσων και αυτος θελει σταθη ετη τινα υπερ τον βασιλεα του βορρα. 	 Ut teßxcßam saß li sur chixjunil li cuan saß li norte. Teßcßamekß lix dioseb li yîbanbil riqßuin chßîchß ut teßcßamekß ajcuiß li cßaßak chic re ru yîbanbil riqßuin oro ut plata. Ut li cuanqueb saß li norte teßcuânk rubel xcuanquil laj Egipto chiru nabal chihab.


Δια τουτο σοι λεγω, συγκεχωρημεναι ειναι αι αμαρτιαι αυτης αι πολλαι, διοτι ηγαπησε πολυ εις οντινα δε συγχωρειται ολιγον, ολιγον αγαπα. 	 Jo'can nak tinye âcue nak li ixk a'in k'axal nabal lix mâc. Abanan cuybil sachbil chic. Jo'can nak k'axal cui'chic xinixra. Ut li ani ca'ch'in ajcui' lix mâc nacuye', ca'ch'in ajcui' narahoc, chan.


Και λαβοντες τα κτηνη αυτων και τα υπαρχοντα αυτων, τα οποια απεκτησαν εν τη γη Χανααν, ηλθον εις Αιγυπτον, ο Ιακωβ και παν το σπερμα αυτου μετ' αυτου 	 Queßxcßameb lix quetômk chirixeb, joß ajcuiß chixjunil li cßaßru reheb li quitam saß li tenamit Canaán. Ut quicuulac Egipto laj Jacob rochbeneb chixjunileb li ralal xcßajol.


και ειπε προς αυτους, Ουτω λεγει Κυριος ο Θεος Εν τη ημερα καθ' ην εξελεξα τον Ισραηλ και υψωσα την χειρα μου προς το σπερμα του οικου Ιακωβ και εγνωρισθην εις αυτους εν Αιγυπτω και υψωσα την χειρα μου προς αυτους, λεγων, Εγω ειμαι Κυριος ο Θεος σας, 	 Tâye reheb nak lâin li Kâcuaß quintaksi li cuukß ut quinbânu li juramento saß li cutan nak quinsicß ruheb chokß intenamit laj Israel li ralal xcßajol laj Jacob. Ut quincßutbesi cuib chiruheb nak cuanqueb Egipto. Quintaksi li cuukß ut quinye reheb: Lâinak li Kâcuaß lê Dios.


Παντες δε οι υιοι Ισραηλ, βλεποντες το πυρ καταβαινον και την δοξαν του Κυριου επι τον οικον, επεσον κατα προσωπον επι την γην, επι το λιθοστρωτον, και προσεκυνησαν και εδοξασαν τον Κυριον, λεγοντες, Οτι ειναι αγαθος οτι εις τον αιωνα το ελεος αυτου. 	 Nak eb laj Israel queßril nak quicube chak saß choxa li xam ut lix lokßal li Dios quinujac saß li templo chixjunileb queßxcuikßib ribeb ut queßxxulub lix jolom saß chßochß ut queßxnima ru li Kâcuaß ut queßxqßue xlokßal. Queßxye: —Kßaxal châbil li Kâcuaß ut kßaxal nim li ruxtân saß kabên junelic, chanqueb.


Οταν ευρεθης εν θλιψει και σε ευρωσι παντα ταυτα εν ταις εσχαταις ημεραις, τοτε θελεις επιστρεψει προς Κυριον τον Θεον σου και θελεις ακουσει την φωνην αυτου. 	 Mokon chic nak ac xecßul chixjunil li raylal aßin, cui lâex texsukßîk riqßuin li Kâcuaß lê Dios ut têbânu li cßaßru naxye, aßan târuxtâna êru.


εκ των οποιων ειναι ο Υμεναιος και Αλεξανδρος, τους οποιους παρεδωκα εις τον Σαταναν, δια να μαθωσι να μη βλασφημωσι. 	 Sa' xyânkeb a'an cuan laj Himeneo ut laj Alejandro. Ac xink'axtesiheb sa' ruk' laj tza re xc'ajtesinquileb ru re nak inc'a' chic te'xmajecua li Dios.


οιτινες ηδυνονται εις το να καμνωσι κακον, χαιρουσιν εις τας διαστροφας της κακιας, 	 Nequeßsahoß xchßôl chixbânunquil li incßaß us. Nequeßxkßaxtesi rib chixbânunquil li mâusilal.


Η δε ειπε προς αυτην, Παντα οσα λεγεις εις εμε, θελω καμει. 	 Lix Rut quichakßoc ut quixye: —Tinbânu chixjunil li cßaßru xaye cue, chan.


και θελεις ειπει προς τον Φαραω, Ουτω λεγει Κυριος Υιος μου ειναι, πρωτοτοκος μου, ο Ισραηλ 	 Tâye re laj faraón, “Li Kâcuaß Dios xye chi joßcaßin: Eb laj Israel aßaneb li xbêneb cualal incßajol.


Αλλ' οι εχθροι μου ζωσιν, υπερισχυουσι και επληθυνθησαν οι μισουντες με αδικως. 	 Nabaleb li xicß nequeßiloc cue ut cauheb rib. Xicß niquineßril usta mâcßaß inmâc chiruheb.


Και το σπερμα αυτων θελει φημισθη μεταξυ των εθνων και οι εκγονοι αυτων μεταξυ των λαων πας ο βλεπων αυτους θελει γνωριζει αυτους, οτι ειναι το σπερμα, το οποιον ο Κυριος ευλογησε. 	 Ut eb li ralal xcßajol lin tenamit naßnôkeb chic ruheb xbaneb li jalan tenamit. Chixjunileb li teßilok ruheb teßxnau nak aßaneb li cualal incßajol ut osobtesinbileb inban, chan li Kâcuaß.


Δεν δυναται δενδρον καλον να καμνη καρπους κακους, ουδε δενδρον σαπρον να καμνη καρπους καλους. 	 Li châbil che' inc'a' naru narûchin li inc'a' us, chi moco li che' inc'a' us narûchin li châbil.


Κατα τον αριθμον τον οποιον θελετε προσφερει, ουτω θελετε καμει εις εκαστον κατα τον αριθμον αυτων. 	 Joßcan têqßue lê mayej aß yal jarub li xul li têmayeja. Têbânu chi joßcan riqßuin li junjûnk chi mayej xul.


Τοτε προσερχονται προς τον Ιησουν οι απο Ιεροσολυμων γραμματεις και Φαρισαιοι, λεγοντες 	 Jun ch'ol eb aj tz'îb rochbeneb laj fariseo que'chal chak Jerusalén. Que'cuulac riq'uin li Jesús ut que'xye re:


Και τοτε θελουσιν ιδει τον Υιον του ανθρωπου ερχομενον εν νεφελη μετα δυναμεως και δοξης πολλης. 	 Chirix a'an têril nak lâin li C'ajolbej yôkin chak chi châlc sa' choxa riq'uin lix nimal incuanquilal ut inlok'al.


Και υπηγεν η γυνη και ειπε προς τον ανδρα αυτης, λεγουσα, Ανθρωπος Θεου ηλθε προς εμε, και το ειδος αυτου ητο ως ειδος αγγελου Θεου, φοβερον σφοδρα αλλα δεν ηρωτησα αυτον ποθεν ειναι, ουδε το ονομα αυτου εφανερωσεν εις εμε 	 Ut li ixk quixserakßi re lix bêlom li cßaßru quiyeheß re xban li ángel. Quixye re: —Jun li cuînk taklanbil xban li Dios xcuulac cuiqßuin. Cßajoß nak x-oc incßaßux xban. Joß li aßan x-ángel li Kâcuaß nak xcuil, ut lâin incßaß xinpatzß re bar xchal chak ut ani, chi moco aßan xye cue ani xcßabaß.


και ενεθυμηθη οτι ησαν σαρξ ανεμος παρερχομενος και μη επιστρεφων. 	 Li Dios quixqßue retal nak eb aßan yal cristianeb. Junpât ajcuiß nacuan xyußameb joß li ikß li yal nanumeß.


Γινου αγρυπνος και στηριξον τα λοιπα, τα οποια μελλουσι να αποθανωσι διοτι δεν ευρηκα τα εργα σου τελεια ενωπιον του Θεου. 	 Q'uehomak retal chanru nak cuanquex. Lâex inc'a' tz'akal re ru lê yu'am chiru li Kâcua' Dios. Jo'can nak q'uehomak êch'ôl chi pâbânc chi tz'akal ut mich'inan chic êch'ôl.


εζησε δε ο Ενως, αφου εγεννησε τον Καιναν, οκτακοσια δεκαπεντε ετη, και εγεννησεν υιους και θυγατερας 	 Chirix lix yoßlajic laj Cainán, laj Enós quicuan cuakxakib ciento riqßuin oßlaju chihab chic. Ut toj queßcuan chic ralal ut xrabin.


Και τοτε εαν τις ειπη προς υμας, Ιδου, εδω ειναι ο Χριστος, η, Ιδου, εκει, μη πιστευσητε. 	 Jo'can nak ani tâyehok êre, "Cue' li Cristo", malaj, "le' cuan li Cristo", mêpâb li c'a'ru te'xye.


Οθεν καθως αυτος εκραξε και αυτοι δεν εισηκουον, ουτως αυτοι εκραξαν και εγω δεν εισηκουον, λεγει ο Κυριος των δυναμεων 	 Quixye ajcuiß li Kâcuaß: —Nak lâin quinâtinac riqßuineb incßaß queßraj rabinquil li cßaßru quinye. Joßcan nak lâin incßaß ajcuiß xeßcuabi nak xeßxtzßâma xtenkßanquil chicuu.Chanchan xeßcßameß xban li ikß li naxsuti rib nak quinjeqßui ruheb yalak bar saß eb li jalan tenamit bar incßaß nequeßxnau. Ut lix naßajeb li queßel cuiß xcana chi mâcßaß chic cuan chi saß. Xcana joß jun chaki chßochß ut mâ ani chic naru nacuan aran. Kßaxal châbil raj li chßochß, abanan quicanabâc joß jun chaki chßochß.—


Μη καταλαλειτε αλληλους, αδελφοι. Οστις καταλαλει αδελφον και κρινει τον αδελφον αυτου, καταλαλει τον νομον και κρινει τον νομον και εαν κρινης τον νομον, δεν εισαι εκτελεστης του νομου, αλλα κριτης. 	 Ex inhermân, mêcuech'i rix lê rech aj pâbanelil xban nak ani naxcuech'i rix li rech aj pâbanelil naxcuech'i ajcui' rix lix chak'rab li Dios ut naxq'ue rib chok' aj rakol âtin. Li kac'anjel mâcua' re xcuech'bal rix li chak'rab; re ban xpâbanquil.


και εκ των Λευιτων, Σεμαιας ο υιος του Ασσουβ, υιου του Αζρικαμ, υιου του Ασαβια, εκ των υιων Μεραρι 	 Eb laj levita li queßcuan aran Jerusalén, aßaneb aßin: laj Semaías li ralal laj Hasub. Laj Hasub, aßan li ralal laj Azricam. Laj Azricam, aßan li ralal laj Hasabías. Laj Hasabías, aßan xcomoneb li ralal xcßajol laj Merari.


Ο δε Αβρααμ ητο ενενηκοντα εννεα ετων, οτε περιετμηθη την σαρκα της ακροβυστιας αυτου. 	 Belêlaju roßcßâl chihab cuan re laj Abraham nak quixcßul lix circuncisión.


Και ειπον προς αυτην οτι ουδεις υπαρχει εν τη συγγενεια σου, οστις καλειται με το ονομα τουτο. 	 Que'chak'oc ut que'xye re: -¿C'a'ut nak tâcuaj xq'uebal aj Juan chok' xc'aba'? Mâ jun sa' xyânkeb lâ cuech'alal cuan ta xc'aba' jo' a'an, chanqueb.


Ο δε Σαυλος ητο συμφωνος εις τον φονον αυτου. Και εγεινεν εν εκεινη τη ημερα διωγμος μεγας κατα της εκκλησιας της εν Ιεροσολυμοις και παντες διεσπαρησαν εις τους τοπους της Ιουδαιας και Σαμαρειας, πλην των αποστολων. 	 Laj Saulo quixc'ul xch'ôl nak que'xcamsi laj Esteban. Chalen sa' li cutan a'an que'oc xrahobtesinquileb chixjunileb laj pâbanel aran Jerusalén ut c'ajo' li raylal que'xc'ul. Ut chixjunileb quilaje'xjeq'ui rib sa' eb li na'ajej Judea ut Samaria. Ca'aj chic eb li apóstol que'cana Jerusalén.


αλλ' ειχον κατ' αυτου ζητηματα τινα περι της ιδιας αυτων δεισιδαιμονιας και περι τινος Ιησου αποθανοντος, τον οποιον ο Παυλος ελεγεν οτι ζη. 	 Li c'a'ru yôqueb cui' chixjitbal, a'an chirix lix pâbâleb, ut chirix jun li cuînk Jesús xc'aba', ac camenak ut laj Pablo naxye nak yo'yo.


Καταβας δε ο Παυλος, επεσεν επ' αυτον και εναγκαλισθεις ειπε Μη θορυβεισθε διοτι η ψυχη αυτου ειναι εν αυτω. 	 Laj Pablo quicube tak'a, quixc'utzub rib sa' xbên li al, quixk'alu ut quixye reheb: -Mêq'ue êc'a'ux. Yo'yo, chan.


Μετα τα πραγματα ταυτα και την αληθειαν ταυτην, ηλθε Σενναχειρειμ ο βασιλευς της Ασσυριας, και εισηλθεν εις τον Ιουδαν και εστρατοπεδευσεν εναντιον των οχυρων πολεων και ειπε να υποταξη αυτας εις εαυτον. 	 Mokon chic nak ac xcßulman chixjunil li cßaßak re ru aßin nak eb laj Israel cuanqueb saß tîquilal chiru li Kâcuaß, quichal laj Senaquerib lix reyeb laj Asiria ut qui-oc saß xchßochßeb laj Judá. Quixqßue lix naßajeb nachß riqßuineb li tenamit li sutsûqueb saß tzßac re teßxcol cuiß ribeb. Li cuan saß lix cßaßux, aßan rêchaninquileb li tenamit aßan.


Πλην και αυτοι επλανηθησαν υπο οινου και παρεδρομησαν υπο σικερα ο ιερευς και ο προφητης επλανηθησαν υπο σικερα, κατεποθησαν υπο οινου, παρεδρομησαν υπο σικερα πλανωνται εν τη δρασει, προσκοπτουσιν εν τη κρισει. 	 Eb li profeta ut eb laj tij yôqueb chi calâc ut nequeßtacloc. Cßajoß li vino ut li haß li nacaltesin queßrucß toj retal queßxsach xnaßleb. Eb li profeta incßaß chic nequeßxtau ru li visión li naxcßut chiruheb li Kâcuaß. Ut eb laj tij incßaß chic nequeßru xqßuebal xnaßlebeb li tenamit.


Συ ομως δεν περιεπατησας κατα τας οδους αυτων και δεν επραξας κατα τα βδελυγματα αυτων αλλ' ως εαν ητο τουτο πολυ μικρον, υπερεβης αυτων την διαφθοραν εν πασαις ταις οδοις σου. 	 Lâat catzol âcuib riqßuineb ut cabânu li incßaß us li queßxbânu eb aßan. Abanan lâ mâusilal lâat quinumta chiru li mâusilal li queßxbânu eb aßan.


Εξεγερθητι, δια τι καθευδεις, Κυριε; εξεγερθητι, μη αποβαλης ημας διαπαντος. 	 Chacuabi taxak, at Kâcuaß, li yôco chixtzßâmanquil âcue. Nakanau nak incßaß nacatcuar. Chacuabi taxak li yôco xtzßâmanquil âcue ut moâtzßektâna chi junaj cua.


Ουτως εβαλον χειρας επ' αυτην και οτε ηλθεν εις την οδον, δια της οποιας οι ιπποι ερχονται εις τον οικον του βασιλεως, εθανατωθη εκει. 	 Eb li soldado queßxchap lix Atalía ut queßrisi saß li be li nequeßnumeß cuiß li nequeßxic chirix cacuây re teßoc saß li palacio. Ut aran queßxcamsi.


Και εξηλθεν ο Καιν απο προσωπου του Κυριου, και κατωκησεν εν τη γη Νωδ, προς ανατολας της Εδεμ. 	 Qui-el laj Caín chiru li Kâcuaß Dios. Ut cô chi cuânc saß jun li naßajej Nod xcßabaß li cuan saß releb sakße re li Edén.


και οι τρεις ουτοι ανδρες ευρισκοντο εν μεσω αυτης, ζω εγω, λεγει Κυριος ο Θεος, δεν ηθελον σωσει υιους και θυγατερας αλλ' αυτοι μονοι ηθελον σωθη. 	 Relic chi yâl lâin li yoßyôquil Dios ninye nak usta cuanqueb raj li oxibeb chi cuînk saß li tenamit aßan, eb aßan incßaß raj teßrûk chixcolbal li ralal xcßajoleb. Caßaj cuiß raj li oxib chi cuînk teßcolekß.


Και εβοησεν ο Ασα προς Κυριον τον Θεον αυτου και ειπε, Κυριε, δεν ειναι ουδεν παρα σοι να βοηθης τους εχοντας πολλην η μηδεμιαν δυναμιν βοηθησον ημας, Κυριε Θεε ημων διοτι επι σε πεποιθαμεν, και εν τω ονοματι σου ερχομεθα εναντιον του πληθους τουτου. Κυριε, συ εισαι ο Θεος ημων ας μη υπερισχυση ανθρωπος εναντιον σου. 	 Laj Asa quixyâba xcßabaß li Kâcuaß lix Dios ut quixye re: —At Kâcuaß, at inDios, lâat nacattenkßan reheb li cuanqueb xcuanquil joß eb ajcuiß li mâcßaßeb xcuanquil. Choâtenkßa, at Kâcuaß at kaDios, xban nak âcuiqßuin cau kachßôl. Xochal chi pletic riqßuineb li cuînk aßin saß âcßabaß lâat. At Kâcuaß, lâat li kaDios. Incßaß naru nanumta junak cuînk châcuu lâat, chan.


καθως και εμαθετε απο Επαφρα του αγαπητου συνδουλου ημων, οστις ειναι δια σας, πιστος διακονος του Χριστου, 	 Lix yâlal a'an quich'olobâc chêru xban laj Epafras. A'an kochben chi c'anjelac chiru li Cristo ut raro kaban. A'an jun châbil aj c'anjel chêru sa' xc'aba' li Jesucristo.


Και το φαγητον σου, το οποιον θελεις τρωγει εκ τουτων, θελει εισθαι με ζυγιον, εικοσι σικλων την ημεραν απο καιρου εως καιρου θελεις τρωγει εξ αυτων. 	 Bisbilak li joß qßuial tâtzaca chiru li jun cutan. Cuakxakib onza tâtzaca rajlal cutan.


Διοτι το ελεος σου ειναι καλητερον παρα την ζωην τα χειλη μου θελουσι σε επαινει. 	 Lâ rahom, aßan kßaxal lokß chiru li yußam. Ut lâin chi anchal inchßôl tinqßue âlokßal.


και εκειθεν απεπλευσαν εις Αντιοχειαν, οθεν ησαν παραδεδομενοι εις την χαριν του Θεου δια το εργον, το οποιον εξετελεσαν. 	 Que'el aran ut que'côeb chiru ha' toj Antioquía sa' li na'ajej li que'taklâc cui' chi c'anjelac chiru li Kâcua'. Que'canabâc sa' ruk' li Dios re nak a'an tâilok reheb. Jo'ca'in nak que'xchoy li c'anjel li quiq'uehe' reheb re te'xbânu.


Και θελω δειξει τερατα εν τοις ουρανοις και επι της γης, αιμα και πυρ και ατμιδα καπνου. 	 Ut sachba chßôlej tincßutbesi chêru chiru choxa joß ajcuiß saß ruchichßochß ut têril li quicß, li xam ut li sib chanchan li chok.


Οι εχθρευομενοι με αναιτιως με εκυνηγησαν ακαταπαυστως ως στρουθιον. 	 Eb li xicß nequeßiloc cue xineßxchap chi mâcßaß inmâc. Chanchanin li xul li quitßaneß saß jun li raßal ut incßaß naru tâêlelik.


Και δια τους υιους του Ααρων θελεις καμει χιτωνας και θελεις καμει δι' αυτους ζωνας και μιτριδια θελεις καμει δι' αυτους προς δοξαν και τιμην. 	 Ut têyîb ajcuiß li túnica ut lix bacßbal saß joß ajcuiß li mitra reheb li ralal laj Aarón re xcßutbal xlokßal li cßanjel teßxbânu.


Ηλθε δε ο Θεος προς Λαβαν τον Συρον κατ' οναρ την νυκτα, και ειπε προς αυτον, Φυλαχθητι, μη λαλησης σκληρα προς τον Ιακωβ. 	 Saß li kßojyîn aßan, li Kâcuaß Dios quixcßutbesi rib chiru laj Labán laj arameo saß xmatcß. Li Kâcuaß Dios quixye re: —Chinâcuabi. Mat-âtinac saß joskßil riqßuin laj Jacob, chan li Dios.


Και επανελαβε την παραβολην αυτου και ειπεν, Ω τις θελει ζησει, οταν ο Θεος καμη τουτο; 	 Ut quixye ajcuiß laj Balaam: —¿Ani ta biß târûk tâcolekß nak li Dios tixbânu li cßaßak re ru aßin?


υιοι του Σημ, Ελαμ και Ασσουρ και Αρφαξαδ και Λουδ και Αραμ και υιοι Αραμ, Ουζ και Ουλ και Γεθερ και Μεσεχ. 	 Eb li ralal laj Sem, aßaneb aßin: laj Elam, laj Asur, laj Arfaxad, laj Lud ut laj Aram. Ut eb li ralal laj Aram, aßaneb aßin: laj Us, laj Hul, laj Geter ut laj Mesec.


και διηγηθεις προς αυτους τα παντα, απεστειλεν αυτους εις την Ιοππην. 	 Quixserak'i reheb chixjunileb li quiyehe' re xban li ángel ut quixtaklaheb Jope re nak te'xc'am chak laj Pedro.


Και εκεινη ηρπασεν αυτον απο του ιματιου αυτου, λεγουσα, Κοιμηθητι μετ' εμου αλλ' εκεινος αφησας το ιματιον αυτου εις τας χειρας αυτης, εφυγε, και εξηλθεν εξω. 	 Li ixk qui-oc saß junpât ut quixchap li rakß laj José ut quixye re: —Anakcuan tatcuârk cuiqßuin, chan re. Laj José saß junpât quiêlelic chiru li ixk. Xban nak quiâlinac saß junpât quicana li rakß saß rukß li ixk.


Και ειπε προς εμε Ουτοι οι λογοι ειναι πιστοι και αληθινοι και Κυριος ο Θεος των αγιων προφητων απεστειλε τον αγγελον αυτου, δια να δειξη εις τους δουλους αυτου τα οσα πρεπει να γεινωσι ταχεως. 	 Ut li ángel quixye cue: -Eb li âtin a'in tz'akal yâl ut us xpâbanquil. Li Kâcua' Dios li nac'utbesin chiruheb lix profeta c'a'ru te'xye, a'an xtakla chak lix ángel chixc'utbal chiruheb laj c'anjel li c'a'ru tâc'ulmânk chi sêb.-


Και διωρισεν ο Κυριος καιρον, λεγων, Αυριον θελει καμει ο Κυριος το πραγμα τουτο εν τη γη. 	 Chßolchßo chiru li Dios jokße tâcßulmânk aßin. Li Dios quixye reheb: —Cuulaj tinbânu aßin saß li tenamit, chan.


και τα ορια του Ωγ, βασιλεως της Βασαν, του εναπολειφθεντος εκ των γιγαντων και κατοικουντος εν Ασταρωθ και εν Εδρει 	 Laj Og li rey re Basán, aßan jun xcomoneb li queßchal chak saß li naßajej Refaim. Laj Og quicuan aran Astarot ut Edrei.


Διοτι μεγας ειναι ο Κυριος και αξιυμνητος σφοδρα, και ειναι φοβερος υπερ παντας τους θεους. 	 Kßaxal nim xcuanquil li nimajcual Dios ut xcßulub nak takaqßue xlokßal. Aßan li tento tâxucuak ru xban nak aßan li kßaxal nim xcuanquil chiruheb chixjunileb li jalanil dios.


Και ταυτα ειναι τα ονοματα των υιων Ισραηλ, των εισελθοντων εις Αιγυπτον μετα του Ιακωβ εκαστος μετα της οικογενειας αυτου εισηλθον. 	 Aßaneb aßin lix cßabaßeb li ralal xcßajol laj Israel, li nayeman ajcuiß Jacob re. Li junjûnk chi ralal coxeßocak Egipto rochbeneb li ralal xcßajol. Aßaneb aßin lix cßabaßeb:


Εν τη υπερηφανια του ασεβους κατακαιεται ο πτωχος ας πιασθωσιν εν ταις πανουργιαις, τας οποιας διαλογιζονται. 	 Li incßaß useb xnaßleb kßetkßeteb ut nequeßxrahobtesi li nebaß. Aßaneb ta ajcuiß cheßtßanekß saß li raßal li nequeßxyîb chokß re jalan.


εαν τις λαλη, ας λαλη ως λαλων λογια Θεου εαν τις υπηρετη, ας υπηρετη ως υπηρετων εκ της δυναμεως, την οποιαν χορηγει ο Θεος δια να δοξαζηται εν πασιν ο Θεος δια Ιησου Χριστου, εις τον οποιον ειναι η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων αμην. 	 Cui ani cuan xmâtan chi âtinac, chixyehak râtin li Dios. Cui ani naraj c'anjelac, chi c'anjelac a' yal chanru lix cacuilal q'uebil re xban li Dios. Riq'uin chixjunil li c'a'ak re ru tâuxmânk, nimanbilak taxak xc'aba' li Dios sa' xc'aba' li Jesucristo. A'an laj êchal re li nimajcual cuanquilal ut lok'oninbilak taxak chi junelic k'e cutan. Jo'can taxak.


Και οσοι εξ αυτων εκφυγωσι, θελουσι διασωθη και θελουσιν εισθαι επι των ορεων ως αι περιστεραι των κοιλαδων, θρηνουντες παντες ουτοι, εκαστος δια τας ανομιας αυτου. 	 Cuanqueb li teßêlelik saß eb li tzûl re xcolbal ribeb joß li mucuy li nequeßcuan saß li ru takßa. Chixjunileb yôkeb chi yâbac xban li mâusilal queßxbânu.


και ευλογησεν αυτους ο Θεος και ειπε προς αυτους ο Θεος, Αυξανεσθε και πληθυνεσθε και γεμισατε την γην και κυριευσατε αυτην, και εξουσιαζετε επι των ιχθυων της θαλασσης και επι των πετεινων του ουρανου και επι παντος ζωου κινουμενου επι της γης. 	 Li Dios quirosobtesiheb aßan ut quixye reheb: —Chicuânk lê cocßal ut chexqßuiânk toj retal nak tânujak li ruchichßochß. Lâex textaklânk saß xbên chixjunil li cßaßru cuan. Textaklânk saß xbêneb chixjunil li xul li cuanqueb saß li haß joß ajcuiß li cuanqueb chiru choxa ut li cuanqueb saß ruchichßochß, chan.


υιοι Βασλουθ, υιοι Μειδα, υιοι Αρσα, 	 li ralal xcßajol laj Bazlut, laj Mehída, ut laj Harsa,


Και ειδετε οτι αι χαλαστραι της πολεως του Δαβιδ ειναι πολλαι, και συνηθροισατε τα υδατα του κατω υδροστασιου. 	 Queqßue retal nak jucßbil li tzßac li sutsu cuiß lix tenamit laj David. Quexoc li haß saß lix naßaj li cuan takßa.


Εαν ζητησητε τι εν τω ονοματι μου, εγω θελω καμει αυτο. 	 Jo'can ut nak yalak c'a'ru têtz'âma sa' inc'aba', lâin tinq'ue êre.


Αλλ' εγω θελω στενοχωρησει την Αριηλ, και εκει θελει εισθαι βαρος και θλιψις και εις εμε θελει εισθαι ως Αριηλ. 	 Chirix aßan li Dios tixqßue li raylal saß xbên li tenamit Jerusalén. Teßyotßekß xchßôleb ut teßyâbak ut chixjunil li tenamit chanchanak jun li artal li junelic cuan quicß saß xbên.


Οι αρχιερεις ομως διηγειραν τον οχλον να ζητησωσι να απολυση εις αυτους μαλλον τον Βαραββαν. 	 Aban eb lix bênil aj tij que'xtacchi'i li q'uila tenamit re nak a' laj Barrabás li te'xtz'âma re nak tâach'abâk.


Και ειπεν η μια γυνη, Ω, κυριε μου εγω και η γυνη αυτη κατοικουμεν εν τη αυτη οικια, και εγεννησα συγκατοικουσα μετ' αυτης 	 Jun li ixk quixye re: —At rey, li ixk aßin ut lâin cuanco saß jun chi cab. Quiyoßla jun incßulaßal chßina têlom ut li ixk aßin cuan cuochben.


τοτε θελεις ειπει προς αυτους, Εγω υπεβαλον την δεησιν μου ενωπιον του βασιλεως, δια να μη με επαναστρεψη εις την οικιαν του Ιωναθαν, ωστε να αποθανω εκει. 	 Cui teßxye âcue chi joßcan, lâat tâye reheb nak yôcat chixtzßâmanquil chicuu nak incßaß chic tatintakla saß rochoch laj Jonatán re nak incßaß tatcamsîk aran, chaßakat.—


Και οτε επαυσεν ο Ιερεμιας λαλων προς παντα τον λαον παντας τους λογους Κυριου του Θεου αυτων, δια τους οποιους Κυριος ο Θεος αυτων απεστειλεν αυτον προς αυτους, παντας τους λογους τουτους, 	 Laj Jeremías quixye reheb laj Judá chixjunil li quiyeheß re xban li Kâcuaß lix Dioseb.


Και οτε εκενουν τα σακκια αυτων, ιδου, εκαστου το κομβοδεμα του αργυριου ητο εν τω σακκιω αυτου και ιδοντες αυτοι και ο πατηρ αυτων τα κομβοδεματα του αργυριου αυτων, εφοβηθησαν. 	 Ut nak coxeßxte li junjûnk chi coxtal quilajeßxtau li jun jôb chi tumin saß eb lix coxtal. Ut nak queßril li tumin, cßajoß nak queßxucuac, joß ajcuiß li yucuaßbej.


Και οι αρχοντες του Ιουδα θελουσιν ειπει εν τη καρδια αυτων, Στηριγμα ειναι εις εμε οι κατοικοι της Ιερουσαλημ δια του Κυριου των δυναμεων του Θεου αυτων. 	 Ut eb li nequeßcßamoc be saß xyânkeb laj Judá teßxye saß xchßôleb: Li nimajcual Dios, aßan li kaDios lâo li cuanco Jerusalén. Ut aßan li naqßuehoc kametzßêu, chaßkeb.


Παντες οι διαβαινοντες την οδον εκροτησαν επι σε χειρας εσυριξαν και εσεισαν τας κεφαλας αυτων εις την θυγατερα της Ιερουσαλημ, λεγοντες, Αυτη ειναι η πολις, περι της οποιας ελεγετο, Η εντελεια της ωραιοτητος, η χαρα πασης της γης; 	 Chixjunileb li nequeßnumeß, nequeßxpokßpokßi li rukßeb nak nequexril. Nequeßseßec ut nequexhob lâex li cuanquex Jerusalén. Ut nequeßxye: —¿Ma aßin ta biß li tenamit li kßaxal chßinaßus nayeheß re? ¿Ma aßin ta biß li tenamit li tâqßuehekß xlokßal xbaneb chixjunileb li cuanqueb saß ruchichßochß? chanqueb.


Αινειτε τον Κυριον. Ψαλατε εις τον Κυριον ωδην νεαν, την αινεσιν αυτου εν τη συναξει των οσιων. 	 ¡Lokßoninbil taxak li Kâcuaß! Chebichâk taxak junak li acß bich re xlokßoninquil li Kâcuaß. Cheqßuehak taxak xlokßal saß comonil nak chßutchßûquex lâex li ralal xcßajol.


Εαν τις καταβοσκηση αγρον η αμπελωνα και αφηση το κτηνος αυτου να βοσκηθη εν αγρω ξενου ανθρωπου, θελει καμει ανταποδοσιν εκ του καλητερου του αγρου αυτου και εκ του καλητερου του αμπελωνος αυτου. 	 Cui ani tixcanab lix quetômk chi xic chi cuaßac yalak bar, ut cui lix quetômk tixsach chak li acuîmk jalan aj e, tento nak laj êchal re li quetômk tixqßue rêkaj riqßuin li racuîmk aßan, li kßaxal châbil.


Βαπτισμα δε εχω να βαπτισθω, και πως στενοχωρουμαι εωσου εκτελεσθη. 	 Abanan tento tinc'ul jun li cubi ha' xbên cua. Ut li cubi ha', a'an li nimla raylal li tinc'ul. Ut yôkin chiroybeninquil li hônal a'an chi ra sa' inch'ôl toj tâcuulak xk'ehil nak tâc'ulmânk.


Και ησαν τα ορια των Χαναναιων απο Σιδωνος, καθως υπαγει τις εις Γεραρα, εως Γαζης, και καθως υπαγει τις εις Σοδομα και Γομορρα, και Αδαμα, και Σεβωειμ, εως Λασα. 	 Lix chßochßeb laj cananeo naticla chak toj Sidón ut naxtau xnubâl li tenamit Gaza li nacana saß xjayal Gerar. Ut naxtau ajcuiß lix nubâl li tenamit Lasa li nacana saß xjayal li câhib chi tenamit Sodoma, Gomorra, Adma ut Zeboim.


Διοτι παντες οι προφηται και ο νομος εως Ιωαννου προεφητευσαν. 	 Chixjunileb li profeta jo' cui' lix chak'rab laj Moisés, toj riq'uin laj Juan xolrakek' xyebal nak tâxakabâk lix nimajcual cuanquilal li Dios.


Και θελει στερεωσει την διαθηκην εις πολλους εν μια εβδομαδι και εν τω ημισει της εβδομαδος θελει παυσει η θυσια και η προσφορα, και επι το πτερυγιον του Ιερου θελει εισθαι το βδελυγμα της ερημωσεως, και εως της συντελειας του καιρου θελει δοθη διορια επι την ερημωσιν. 	 Li rey aßan tixbânu jun li contrato riqßuin nabaleb li tenamit re jun xamân. Abanan chirix oxib cutan riqßuin jun cuaßleb, li rey incßaß chic tixbânu li quixye saß li contrato ut tixye reheb laj Israel nak incßaß chic naru teßmayejak chiru li Kâcuaß. Ut li kßaxal xiu xiu rilbal tâqßuehekß saß lix templo li Kâcuaß. Ut aran tâcanâk toj tâcuulak xkßehil nak li Kâcuaß tixsach li rey aßan chi junaj cua.


Και απεφασισεν ο Σολομων να οικοδομηση οικον εις το ονομα του Κυριου και οικον βασιλικον εις εαυτον, 	 Li rey Salomón quixye nak tixyîb jun li templo re teßxlokßoni cuiß li Kâcuaß ut tixyîb ajcuiß li rochoch aßan.


Επιβλεψον εισακουσον μου, Κυριε ο Θεος μου φωτισον τους οφθαλμους μου, μηποτε υπνωσω τον υπνον του θανατου 	 Chacuil taxak xtokßobâl cuu, at Kâcuaß, ut chinâcuabi taxak, at inDios. Chaqßue taxak xcacuilal inchßôl re nak tincuy xnumsinquil li raylal.


Και προφερε παραβολην προς τον αποστατην οικον και ειπε προς αυτους, Ουτω λεγει Κυριος ο Θεος Στησον τον λεβητα; στησον, και ετι χυσον υδωρ εις αυτον 	 Tat-âtinak riqßuineb laj Israel laj kßetoleb âtin. Tâye reheb li jaljôquil ru âtin aßin. Joßcaßin xye li nimajcual Dios: Qßuehomak li ucßal saß xam ut qßuehomak haß chi saß.


Και οι ποδες αυτων ησαν ποδες ορθοι, και το ιχνος του ποδος αυτων ομοιον με ιχνος ποδος μοσχου και εσπινθηροβολουν ως οψις χαλκου στιλβοντος. 	 Ut lix tzelequeb tîqueb ut li rokeb chanchan rokeb li cuacax ut nalemtzßun joß li kßan chßîchß bronce.


Και απο του προσωπου της πυλης της εισοδου εως του προσωπου της στοας της εσωτερας πυλης ησαν πεντηκοντα πηχαι. 	 Quixtiquib chak xbisbal cuan cuiß li oquebâl li cuan chiru. Quicuulac cuan cuiß li oquebâl li cuan toj chi saß. Ut aßan cuan ôb xcaßcßâl metro xnimal rok.


Κατ' εκεινον τον καιρον Ρεσιν ο βασιλευς της Συριας αποκατεστησε την Ελαθ υπο την εξουσιαν της Συριας, και εδιωξε τους Ιουδαιους απο της Ελαθ και ελθοντες Συριοι εις την Ελαθ, κατωκησαν εκει εως της ημερας ταυτης. 	 Saß eb li cutan aßan laj Rezín lix reyeb laj Siria quirêchani li tenamit Elat ut quicana cuißchic saß xcuênt Edom. Quirisiheb saß li naßajej aßan chixjunileb laj Judá. Ut eb laj Edom queßcôeb chi cuânc Elat. Toj chalen anakcuan cuanqueb aran.


Η οδος των ευθεων ειναι να εκκλινωσιν απο του κακου οστις φυλαττει την οδον αυτου, διατηρει την ψυχην αυτου. 	 Li cßaßru nequeßxbânu li tîqueb xchßôl, aßan xcanabanquil li mâusilal. Ut nequeßxqßue retal chi us li cßaßru nequeßxbânu re nak teßxcol rix lix yußameb.


και Αχια, ο υιος του Αχιτωβ, αδελφου του Ιχαβωδ, υιου του Φινεες, υιου του Ηλει, ιερευς του Κυριου εν Σηλω, φορων εφοδ. Και ο λαος δεν ηξευρεν οτι υπηγεν ο Ιωναθαν. 	 (Laj tij li cuan lix efod chirix, aßan laj Ahías li ralal laj Ahitob. Laj Ahitob, aßan li rîtzßin laj Icabod. Ut laj Icabod, aßan li ralal laj Finees. Laj Finees, aßan li ralal laj Elí laj tij li nacßanjelac chiru li Dios aran Silo.) Mâ ani quinaßoc re nak laj Jonatán cô bar cuanqueb cuiß laj filisteo.


την σκηνην, το περικαλυμμα αυτης και την σκεπην αυτης, τας περονας αυτης και τας σανιδας αυτης, τους μοχλους αυτης, τους στυλους αυτης και τα υποβασια αυτης, 	 Teßxyîb chixjunil li tâcßanjelak re li tabernáculo. Teßxyîb li lokßlaj muhebâl joß ajcuiß li tâoc saß xbên. Teßxyîb li ganchos ut li tzßalam cheß ut li cheß li na-oc chi kßekßo, joß ajcuiß li okech ut lix naßajeb li teßqßuehekß cuiß.


Και εις παν εργον, το οποιον ηρχισεν εις την υπηρεσιαν του οικου του Θεου, και εις τον νομον και εις τα προσταγματα, εκζητων τον Θεον αυτου, εκαμνεν αυτο εξ ολης της καρδιας αυτου και ευωδουτο. 	 Quixqßue xchßôl chixbânunquil li cßanjel saß lix templo li Dios ut quixbânu li naxye saß li chakßrab. Xban nak quixsicß li Dios chi anchal xchßôl, joßcan nak us qui-el riqßuin li cßaßru quixbânu.


Και δεν ευρισκον το τι να πραξωσι διοτι πας ο λαος ητο προσηλωμενος εις το να ακουη αυτον. 	 Abanan inc'a' que'xtau chanru te'xbânu xban nak chixjunileb li tenamit yôqueb chixq'uebal xch'ôleb chirabinquil li c'a'ru yô chixyebal li Jesús.


και θελει καμει εξιλεωσιν ο ιερευς υπερ της ψυχης ητις ημαρτησεν εξ αγνοιας, οταν αμαρτηση εξ αγνοιας ενωπιον του Κυριου, δια να καμη εξιλεωσιν υπερ αυτου και θελει συγχωρηθη εις αυτον. 	 Ut laj tij tixmayeja li chibât chiru li Kâcuaß re xtojbal rix lix mâc li ani tâmâcobk chi incßaß yal xraj xchßôl. Ut tâcuyekß xmâc nak tixqßue lix mayej xul.


Οι δε αρχιερεις, λαβοντες τα αργυρια, ειπον Δεν ειναι συγκεχωρημενον να βαλωμεν αυτα εις το θησαυροφυλακιον, διοτι ειναι τιμη αιματος. 	 Ut eb lix bênil aj tij que'xxoc li tumin ut que'xye: -Inc'a' us xq'uebal li tumin a'in sa' xcaxil lix mayej li rochoch li Dios xban nak xtz'ak xyu'am li cuînk.-


Και εν τη συναγωγη ητο ανθρωπος εχων πνευμα δαιμονιου ακαθαρτου, και ανεκραξε μετα φωνης μεγαλης, 	 Cuan jun li cuînk sa' xyânkeb cuan mâus aj musik'ej riq'uin. Qui-oc chixjapbal re chi cau ut quixye:


Ο Κυριος εγεινεν ως εχθρος, κατεποντισε τον Ισραηλ κατεποντισε παντα τα παλατια αυτου ηφανισε τα οχυρωματα αυτου και επληθυνεν εις την θυγατερα Ιουδα το πενθος και την θλιψιν. 	 Chanchan nak xicß chic narileb li tenamit Israel li Kâcuaß xban nak quixsach ru li tenamit Jerusalén. Quixcanabeb re nak tâjuqßuîk chixjunil li cab li bar nequeßxcol cuiß ribeb. Ut queßxjuqßui ajcuiß li rochocheb li rey. Cßajoß li raylal quixqßue saß xbêneb li ralal xcßajol laj Judá.


Και ο Ιουδας εγνωρισεν αυτα και ειπεν, Αυτη ειναι δικαιοτερα εμου, διοτι δεν εδωκα αυτην εις τον Σηλα τον υιον μου. Και ετι πλεον δεν εγνωρισεν αυτην. 	 Nak queßcuulac li takl riqßuin laj Judá, queßxcßut chiru li cßaßak re ru li quixtakla lix Tamar. Ut laj Judá ticto quixqßue retal nak aßan laj êchal re li cßaßak re ru aßan. Ut quixye: —Li ixk aßin tîc xchßôl chicuu lâin. Xinmâcob xban nak incßaß xinqßue li cualal laj Sela chokß xbêlom joß xinyechißi chak junxil, chan. Ut laj Judá incßaß chic quicuan riqßuin li ixk.


Διοτι ως οι νεοι ουρανοι και η νεα γη, τα οποια εγω θελω καμει, θελουσι διαμενει ενωπιον μου, λεγει Κυριος, ουτω θελει διαμενει το σπερμα σας και το ονομα σας. 	 Joß nak tâcuânk chi junelic li acß choxa ut li acß ruchichßochß li tinyîb, joßcan ajcuiß nak tâcuânk chi junelic lê ralal êcßajol. Ut incßaß tâsachk lê cßabaß. Cuânk ban chi junelic.


Ο Συμεων εφανερωσε τινι τροπω κατ' αρχας ο Θεος επεσκεφθη τα εθνη ωστε να λαβη εξ αυτων λαον δια το ονομα αυτου. 	 Laj Simón Pedro ac xye êre chanru nak li Dios quixtiquib rosobtesinquileb li mâcua'eb aj judío. Quixsiq'ueb ru sa' xyânkeb li ani te'pâbânk re.


Και ειπεν ο Θεος προς τον Νωε και προς τους υιους αυτου μετ' αυτου, λεγων, 	 Nak li Dios yô chi âtinac riqßuin laj Noé ut riqßuineb li ralal, quixye ajcuiß reheb:


Διοτι η αμαρτια δεν θελει σας κυριευσει επειδη δεν εισθε υπο νομον, αλλ' υπο χαριν. 	 Inc'a' chic cheq'ue êrib rubel xcuanquil li mâc. Anakcuan cuanquex rubel xcuanquil lix nimal rusilal li Dios. Moco cuanquex ta chic rubel xcuanquil li chak'rab li quiq'uehe' re laj Moisés.


να υπακουητε εις τους λογους των δουλων μου των προφητων, τους οποιους απεστειλα προς εσας εγειρομενος πρωι και αποστελλων, πλην σεις δεν ηκουσατε, 	 Cui incßaß têrabi li cßaßru nequeßxye li profetas li nequeßcßanjelac chicuu, li quintakla êriqßuin rajlal ut incßaß nequex-abin chiruheb,


Τωρα δε οι ανθρωποι δεν δυνανται να ατενισωσιν εις το λαμπρον φως, το εν τω στερεωματι, αφου ο ανεμος περαση και καθαριση αυτο, 	 Nak li Dios naxtakla li ikß chirisinquil li chok chiru li sakße, cßajoß nak nalemtzßun. Mâ ani nacuyuc re rilbal.


Εν τω εννατω ετει του Ωσηε, ο βασιλευς της Ασσυριας εκυριευσε την Σαμαρειαν και μετωκισε τον Ισραηλ εις την Ασσυριαν, και κατωκισεν αυτους εν Αλα και εν Αβωρ, παρα τον ποταμον Γωζαν, και εν ταις πολεσι των Μηδων. 	 Yô chic xbele chihab roquic laj Oseas chokß xreyeb laj Israel nak lix reyeb laj Asiria quirêchani li tenamit Samaria ut quixcßameb chi prêxil laj Israel aran Asiria. Cuan li quixcanabeb saß li naßajej Halah. Cuan li quixcanabeb saß li naßajej Habor li cuan nachß riqßuin li nimaß Gozán. Ut cuan ajcuiß li quixcanabeb saß eb li tenamit li cuanqueb saß xcuênt li tenamit Medo.


Πλην αν και εμισθωσαν εραστας μεταξυ των εθνων, τωρα θελω συναξει αυτους και θελουσι λυπηθη μετ' ολιγον δια το φορτιον του βασιλεως των αρχοντων. 	 Lin tenamit teßxtumina ruheb laj Asiria. Ut lâin tebinchßutub ru ut tebinqßue chixcßulbal li raylal saß rukßeb lix reyeb laj Asiria joßqueb ajcuiß li nequeßcßanjelac chiru.


Απο του πληθους των ιππων αυτου ο κονιορτος αυτων θελει σε σκεπασει τα τειχη σου θελουσι σεισθη απο του ηχου των ιππεων και των τροχων και των αμαξων, οταν εισερχωνται εις τας πυλας σου, καθως εισερχονται εις πολιν εκπορθουμενην. 	 Nak eb laj Babilonia teßoc saß lê tenamit, teßxcuaclesi nabal li poks ut incßaß chic texcßutûnk. Ut li tzßac li sutsu cuiß lê tenamit tâecßânk saß xnaßaj xban xyâb rokeb lix cacuây ut eb lix carruaje nak teßoc saß lê tenamit joß nak nequeßoc saß jun tenamit ac poßbil.


Και οταν προσευχησαι, μη εσο ως οι υποκριται, διοτι αγαπωσι να προσευχωνται ισταμενοι εν ταις συναγωγαις και εν ταις γωνιαις των πλατειων, δια να φανωσιν εις τους ανθρωπους αληθως σας λεγω οτι εχουσιν ηδη τον μισθον αυτων. 	 Ut nak textijok moco jo'cakex ta eb laj ca' pac'al u. Eb a'an neque'xxakab chak ribeb chi tijoc sa' eb li cab li neque'xch'utub cui' ribeb laj judío ut neque'xxakab rib chi tijoc sa' xâla be yal re nak te'ilek'. Relic chi yâl tinye êre nak eb a'an ac xe'xc'ul lix k'ajcâmunquileb nak que'q'uehe' xlok'al xbaneb li cuînk.


Και εξηπλωσε τα παραπετασματα επι την σκηνην, και εβαλε το επικαλυμμα της σκηνης επ' αυτην ανωθεν καθως προσεταξεν ο Κυριος εις τον Μωυσην. 	 Quixhel li xtßicrul li tabernáculo saß xbên li cheß ut quixtzßap chi us riqßuin rix li xul. Quixbânu joß quiyeheß re xban li Dios.


και ουτοι εισηρχοντο προς αυτην, καθως εισερχονται προς γυναικα πορνην ουτως εισηρχοντο προς την Οολα και προς την Οολιβα, τας ακολαστους γυναικας. 	 Eb li cuînk aßin queßchal riqßuineb lix Ahola ut lix Aholiba. Joß nak nequeßxic riqßuineb li ixk li nequeßxcßayi ribeb, joßcan queßxbânu riqßuineb li cuib chi ixk aßin li incßaß useb xnaßleb.


Δεν εγνωρισατε; δεν ηκουσατε; δεν ανηγγελθη προς εσας εξ αρχης; δεν ενοησατε απο καταβολης της γης; 	 ¿Ma incßaß ta biß nequenau? ¿Ma incßaß ta biß querabi chak resil junxil? ¿Ma incßaß ta biß quiyeheß chak resil saß xticlajic? ¿Ma incßaß ta biß quicßuteß chak chêru lix yâlal chalen saß xticlajic li ruchichßochß?


Και αναχωρησαντες απο Σοκχωθ, εστρατοπεδευσαν εν Εθαμ κατα τα ακρα της ερημου. 	 Ut nak queßel saß li naßajej Sucot xcßabaß, queßcôeb toj saß li naßajej Etam li cuan chire li chaki chßochß.


διοτι εγω ειμαι μετα σου, και ουδεις θελει επιβαλει χειρα επι σε δια να σε κακοποιηση, διοτι εχω λαον πολυν εν τη πολει ταυτη. 	 Lâin cuânkin âcuiq'uin. Mâ ani tâbânûnk raylal âcue xban nak nabaleb li cualal inc'ajol sa' li tenamit a'in, chan li Dios re laj Pablo sa' li visión.


Ο δωροληπτης ταραττει τον οικον αυτου αλλ' οστις μισει τα δωρα θελει ζησει. 	 Li ani naxrahi ru chixjunil naxqßue saß raylal lix jun cablal. Abanan li ani incßaß naxcßûluban nak tâtuminâk ru, aßan sa tâcuânk.


δια τας πορνειας ομως ας εχη εκαστος την εαυτου γυναικα, και εκαστη ας εχη τον εαυτης ανδρα. 	 Abanan us cui tâsumlâk re nak inc'a' tâmâcobk. Te'sumlâk re nak li cuînk te'cuânk rixakil chi xjûnkaleb ut li ixk te'cuânk xbêlom chi xjûnkaleb.


Και ως ηκουσεν Ιαβειν ο βασιλευς της Ασωρ, απεστειλε προς τον Ιωβαβ βασιλεα της Μαδων και προς τον βασιλεα της Σιμβρων και προς τον βασιλεα της Αχσαφ, 	 Nak li rey Jabín li cuan saß li tenamit Hazor quirabi li cßaßru queßxbânu laj Israel, quixtakla xyebal resil re laj Jobab li rey li cuan saß li tenamit Madón. Ut quixtakla ajcuiß resil riqßuin li rey li cuan saß li tenamit Simrón joß ajcuiß li rey li cuan saß li tenamit Acsaf.


Η πνοη αυτου αναπτει ανθρακας, και φλοξ εξερχεται εκ του στοματος αυτου 	 Riqßuin lix musikß, naxqßue xxamlel li ru xam. Ut na-el li rakß xam saß re.


Διοτι λαλουντες υπερηφανα λογια ματαιοτητος, δελεαζουσι με τας επιθυμιας της σαρκος, με τας ασελγειας εκεινους οιτινες τωοντι απεφυγον τους εν πλανη ζωντας, 	 Neque'oc chi yehoc xnînkal ru âtin sa' lix majelal xna'lebeb. Ut riq'uin li mâc naxrahi li tz'ejcualej yôqueb chixk'unbesinquileb li cristian li toj que'el chak sa' xyânkeb.


Ειμαι συνετωτερος των γεροντων διοτι εφυλαξα τας εντολας σου. 	 Lâin chic cuan innaßleb chi us chiruheb li tîxeb xban nak lâin ninbânu li cßaßru naxye saß lâ chakßrab.


Και πασα νησος εφυγε και τα ορη δεν ευρεθησαν. 	 Quilaje'sache' li ch'och' li sutsu sa' ha'. Que'sube' sa' ha'. Ut quilaje't'ane' li nînki tzûl.Quit'ane' nînki sakbach sa' ruchich'och'. Jûnk ciento libra râlal li junjûnk chi sakbach. Ut que'nak sa' xbêneb li cristian ut que'xmajecua li Dios xban li nimla raylal li yôqueb chixc'ulbal.


Η δε ειπε Ναι, Κυριε αλλα και τα κυναρια τρωγουσιν απο των ψιχιων των πιπτοντων απο της τραπεζης των κυριων αυτων. 	 Ut li ixk quichak'oc ut quixye re: -Yâl li nacaye, Kâcua', abanan eb li tz'i' neque'xxoc xc'aj xcuaheb li coc'al li nat'ane' rubel li mêx nak yôqueb chi cua'ac, chan.


διοτι οστις καμη το θελημα του Θεου, ουτος ειναι αδελφος μου και αδελφη μου και μητηρ. 	 Xban nak li ani nabânun re li naraj li Dios, a'an li cuîtz'in, a'an li cuanab, ut a'an lin na', chan.


Διοτι θελω σηκωθη εναντιον αυτων, λεγει ο Κυριος των δυναμεων και θελω εξαλειψει απο της Βαβυλωνος το ονομα και το υπολοιπον και υιον και εκγονον, λεγει Κυριος. 	 Li Kâcuaß li nimajcual Dios quixye: —Lâin tinsacheb ru. Tinsach li nimla tenamit Babilonia. Mâ ani chic tâcanâk chi yoßyo, chi moco li ralal xcßajol. Lâin li Kâcuaß li nimajcual Dios ninyehoc re aßin.


Επιασαν λοιπον παλιν οι Ιουδαιοι λιθους, δια να λιθοβολησωσιν αυτον. 	 Ut eb laj judío que'xchap xpequeb ut que'raj cui'chic xcutbal chi pec.


Και θελετε προσφερει προσφοραν γινομενην δια πυρος εις τον Κυριον επτα ημερας εν τη εβδομη ημερα ειναι συγκαλεσις αγια ουδεν εργον δουλευτικον θελετε καμει. 	 Chiru cuukub cutan têqßue lê cßatbil mayej chiru li Kâcuaß. Saß xcuuk li cutan têchßutub cuißchic êrib re xbânunquil li lokßlaj ninkße, ut mâ jun li cßanjel têbânu.


διοτι εγω θελω σας δωσει στομα και σοφιαν, εις την οποιαν δεν θελουσι δυνηθη να αντιλογησωσιν ουδε να αντισταθωσι παντες οι εναντιοι σας. 	 xban nak lâin tinq'ue êna'leb ut tinc'ut chêru c'a'ru têye. Ut eb li xic' neque'iloc êre inc'a' te'rûk chixcuech'bal rix li c'a'ru têye, chi moco te'xnau xsumenquil.


Τοτε επλησιασεν εις αυτον ο Ιουδας και ειπε, Δεομαι, κυριε μου ας λαληση, παρακαλω, ο δουλος σου λογον εις τα ωτα του κυριου μου και ας μη εξαφθη ο θυμος σου κατα του δουλου σου διοτι συ εισαι ως Φαραω. 	 Ut laj Judá quinachßoc chiru laj José ut quixye re: —Chacuy inmâc. Lâin tincuaj xyebal cuib oxibak âtin âcue. Usan cui incßaß tâchâlk âjoskßil saß kabên xban nak lâat kßaxal nim âcuanquil. Lâat joß laj faraón, chan.


Τις ποτε εκστρατευει με ιδια αυτου εξοδα; Τις φυτευει αμπελωνα και δεν τρωγει εκ του καρπου αυτου; η τις ποιμαινει ποιμνιον και δεν τρωγει εκ του γαλακτος του ποιμνιου; 	 Junak soldado, ¿ma inc'a' ta bi' tixc'ul lix tojbal? Ut junak aj acuinel, ¿ma inc'a' ta bi' tixtzaca li ru li racuîmk? Ut junak aj q'uirisinel cuacax, ¿ma inc'a' ta bi' târuc' re lix leche lix cuacax?


Αλλα δεν επιστευον εις τους λογους, εωσου ηλθον, και ειδον οι οφθαλμοι μου και ιδου, το ημισυ δεν απηγγελθη εις εμε η σοφια σου και η ευημερια σου υπερβαινουσι την φημην την οποιαν ηκουσα 	 Lâin incßaß ninpâb toj xinchal arin ut riqßuin xnakß cuu xcuil chixjunil. Yâl nak kßaxal cuan ânaßleb ut nabal li cßaßru âcue. Yâl li cßaßru quicuabi resil châcuix. Riqßuin aßin ninqßue retal nak moco tzßakal ta yi jach li queßxserakßi cue.


Με περιεφραξε, δια να μη εξελθω εβαρυνε τας αλυσεις μου. 	 Chanchan nak sutsûquin saß tzßac re nak incßaß tinêlelik. Chanchan nak bacßbôquin riqßuin cadena kßaxal âl xban li raylal li yôquin chixcßulbal.


Τοτε αι πολεις του Ιουδα και οι κατοικοι της Ιερουσαλημ θελουσιν υπαγει και θελουσι βοησει προς τους θεους, εις τους οποιους θυμιαζουσι πλην δεν θελουσι σωσει εαυτους παντελως εν καιρω της ταλαιπωριας αυτων. 	 Eb li tenamit li cuanqueb Judá ut eb li cuanqueb Jerusalén teßxic riqßuineb li yîbanbil dios li nequeßxcßat pom chiru. Teßxtzßâma xtenkßanquil chiruheb, abanan incßaß teßtenkßâk xbaneb lix dioseb nak cuanqueb saß raylal.


Επι ορους υψηλου και μετεωρου εβαλες την κλινην σου και εκει ανεβης δια να προσφερης θυσιαν. 	 Nequexxic saß eb li tzûl li najt xteram chixbânunquil li mâusilal. Ut aran ajcuiß nequexxic chi mayejac.


Διοτι δεν θελει διαμενει η ραβδος της ασεβειας επι τον κληρον των δικαιων, δια να μη εκτεινωσιν οι δικαιοι τας χειρας αυτων εις την ανομιαν. 	 Moco junelic ta cuânkeb xcuanquil li incßaß useb xnaßleb saß xbên lix naßajeb lin tenamit. Mâre anchal teßchßinânk xchßôleb li tîqueb xchßôl ut teßoc xbânunquil li mâusilal.


Σηκωθεις δε εν τω συνεδριω Φαρισαιος τις Γαμαλιηλ το ονομα, νομοδιδασκαλος τιμωμενος υπο παντος του λαου, προσεταξε να εκβαλωσι τους αποστολους δι' ολιγην ωραν, 	 Abanan sa' xyânkeb a'an cuan jun aj fariseo aj Gamaliel xc'aba'. Li cuînk a'an aj tzolol chak'rab ut naq'uehe' xcuanquil xbaneb li tenamit. Quixakli chiruheb ut quixtakla risinquileb li apóstol junpât chirix cab.


Διοτι ισταται εν τη δεξια του πτωχου, δια να λυτρονη αυτον εκ των καταδικαζοντων την ψυχην αυτου. 	 Tinqßue xlokßal li Kâcuaß xban nak riqßuin lix cuanquil naxcoleb li tenkßâc teßraj. Naxcoleb chiruheb li nequeßkßaban reheb.


Προσελθων δε και ο λαβων τα δυο ταλαντα ειπε Κυριε, δυο ταλαντα μοι παρεδωκας ιδου, αλλα δυο ταλαντα εκερδησα επ' αυτοις. 	 Ut li môs li quic'uluc re li cuib mil pês quicuulac ut quixye: -Kâcua', caq'ue cue cuib mil pês ut cuib mil pês chic xcuêchani chak sa' xbên, chan.


Και η κρισις εστραφη οπισω και η δικαιοσυνη ισταται μακραν διοτι η αληθεια επεσεν εν τη οδω και η ευθυτης δεν δυναται να εισχωρηση. 	 Incßaß chic narakeß âtin saß xyâlal. Nakatzßektâna li tîquilal. Chi moco saß eb li naßajej li nequeßrakoc cuiß âtin naru nequeßxbânu saß tîquilal. Mâcßaß chic nequeßxbânu saß xyâlal.


Και θελει επελθει επι σε πνευμα Κυριου, και θελεις προφητευσει μετ' αυτων και θελεις μεταβληθη εις αλλον ανθρωπον. 	 Ut lâat tâcuecßa lix cuanquil lix musikß li Dios nak tâchâlk saß âbên. Tat-oc chi lokßonînc rochbeneb. Ut chalen saß li cutan aßan jalanak chic lâ naßleb.


αν εφαγον τον καρπον αυτον χωρις μισθον, η εκαμον να εκβη η ψυχη των γεωργων αυτου, 	 Lâin incßaß xcuelkßa ru li racuîmk jalan, chi moco xincanabeb laj cßanjel chi mâcßaß cuan reheb.Cui ta xinbânu chi joßcan, us raj nak tâmok li qßuix saß lin chßochß. Ut incßaß chic tâmok li trigo. Chimok ta li yibru pim chiru ut incßaß chic tâmok li cebada.— Riqßuin li âtin aßin, quirakeß chi âtinac laj Job.


και ιδων ο Ησαυ οτι αι θυγατερες Χανααν ειναι μισηται εις τους οφθαλμους του πατρος αυτου Ισαακ, 	 Xban nak laj Jacob quiyeheß re nak incßaß tâsumlâk riqßuineb li ixk aj Canaán, laj Esaú quixtau ru nak lix yucuaß incßaß nacuulac chiru lix naßlebeb li ixk aj Canaán.


Και εστειλε και εκαλεσε τον Βαρακ τον υιον του Αβινεεμ απο Κεδες-νεφαλι, και ειπε προς αυτον, Δεν προσταξε Κυριος ο Θεος του Ισραηλ, λεγων, Υπαγε και συναξον δυναμιν εν τω ορει Θαβωρ και λαβε μετα σου δεκα χιλιαδας ανδρων εκ των υιων Νεφθαλι και εκ των υιων Ζαβουλων, 	 Saß jun li cutan lix Débora quixtakla xbokbal laj Barac li ralal laj Abinoam li cuan saß li tenamit Cedes li cuanqueb cuiß li ralal xcßajol laj Neftalí, ut quixye re: —Li Kâcuaß lix Dios eb laj Israel xye âcue chi joßcaßin, “Tâchßutubeb ru lajêb mil chi cuînk xcomoneb li ralal xcßajol laj Neftalí ut laj Zabulón ut texxic saß li tzûl Tabor.


Ανθρωπος γεγεννημενος εκ γυναικος ειναι ολιγοβιος και πληρης ταραχης 	 Eb li cristian li nequeßyoßla saß ruchichßochß incßaß najt rok lix yußameb ut nabal raylal nequeßxcßul.


Μακαριοι οι ελεημονες, διοτι αυτοι θελουσιν ελεηθη. 	 Us xak reheb li neque'uxtânan u xban nak eb a'an te'uxtânâk ruheb xban li Dios.


Τοτε ειπε, Τι μνημειον ειναι εκεινο το οποιον εγω βλεπω; Και οι ανδρες της πολεως ειπον προς αυτον, Ο ταφος του ανθρωπου του Θεου, οστις ηλθεν εξ Ιουδα και εκηρυξε τα πραγματα ταυτα, τα οποια συ εκαμες κατα του θυσιαστηριου της Βαιθηλ. 	 Ut li rey quixye: —¿Cßaßru chi muklebâlil li yôquin chirilbal? chan. Eb li cuînk queßxye re: —Saß li muklebâl aßan mukbil lix profeta li Dios li quichal chak Judá. Li cuînk aßan quixye resil chixjunil li cßaßru tixcßul li artal Bet-el. Ut aßan ajcuiß quiyehoc resil chixjunil li cßaßru yô chi cßulmânc anakcuan, chanqueb.


Τα οστα αυτου γεμουσιν απο των αμαρτηματων της νεοτητος αυτου, και θελουσι κοιμηθη μετ' αυτου εν χωματι. 	 Toj sâjak ut toj cauhak rib nak tâcâmk.


Διοτι η αποστασια των μωρων θελει θανατωσει αυτους, και η αμεριμνησια των αφρονων θελει αφανισει αυτους. 	 Eb li mâcßaßeb xnaßleb nequeßcam xban nak incßaß nequeßraj xcßulbal lix naßlebeb. Joßcaneb ajcuiß li jip xchßôleb. Nequeßcam xban nak nequeßxtzßektâna li naßleb naqßueheß reheb.Abanan li ani naxqßue xchßôl chirabinquil li ninye lâin, aßan tâcuânk saß tuktûquil usilal ut incßaß tâxucuak xban li raylal.


Και ημεις προσηυχηθημεν εις τον Θεον ημων και εστησαμεν φυλακας εναντιον αυτων ημεραν και νυκτα, φοβουμενοι απ' αυτων. 	 Joßcan nak cotijoc chiru li kaDios ut kaxakabeb laj cßacßalenel chi kßek ut chi cutan re rilbaleb nak teßchâlk.


Οι τοξοται αυτου με περιεκυκλωσαν διαπερα τα νεφρα μου, και δεν φειδεται εκχεει την χολην μου επι την γην. 	 Chanchan nak li Dios xinixqßue re nak lâin tineßxtîca riqßuineb lix tzimaj li yôqueb chi cutuc. Chanchan xineßxsut ut xeßxnumsi lix tzimajeb saß lin saß. Ut lin cßa xpuqßueß ut xhoyeß saß chßochß.


Και επεπληττον αυτον πολλοι δια να σιωπηση αλλ' εκεινος πολλω μαλλον εκραζεν Υιε του Δαβιδ, ελεησον με. 	 Ut nabaleb li tenamit que'k'usuc re ut que'xye re, -¡Matchokin! chanqueb re. Ut a'an k'axal cui'chic cau quixjap re ut quixye, -¡At ralalat xc'ajol laj David, chacuuxtâna taxak cuu!-


Και ως ειδον οι γνωριζοντες αυτον προτερον, και ιδου, προεφητευε μετα των προφητων, τοτε ελεγεν ο λαος, εκαστος προς τον πλησιον αυτου, Τι ειναι τουτο, το οποιον εγεινεν εις τον υιον του Κεις; και Σαουλ εν προφηταις; 	 Eb li queßnaßoc ru laj Saúl nak toj mâjiß naxcßul xcuanquil li Dios, queßril nak yô chixlokßoninquil li Kâcuaß rochbeneb li profeta. Queßxye chi ribileb rib: —¿Cßaßru xcßul laj Saúl li ralal laj Cis? Joß li profeta chic, chanqueb.


διοτι ο Υιος του ανθρωπου δεν ηλθε να απολεση ψυχας ανθρωπων, αλλα να σωση. Και υπηγον εις αλλην κωμην. 	 Lâin li C'ajolbej inc'a' xinchal chixsachbal ruheb li cristian. Xinchal ban chixcolbaleb, chan li Jesús. Ut chirix a'an, que'côeb sa' jalan chic na'ajej.


και ταυτα ειναι τα ονοματα των υιων του Ισμαηλ, κατα τα ονοματα αυτων, εις τας γενεας αυτων πρωτοτοκος του Ισμαηλ Ναβαιωθ, επειτα Κηδαρ και Αβδεηλ και Μιβσαμ, 	 Aßaneb aßin lix cßabaßeb li ralal xcßajol laj Ismael. Li xbên, aßan laj Nebaiot. Chirix chic aßan queßcuan laj Cedar, laj Adbeel ut laj Mibsam,


Και ενω εξεφερον το αργυριον το εισαχθεν εις τον οικον του Κυριου, ευρηκε Χελκιας ο ιερευς το βιβλιον του νομου του Κυριου, του δοθεντος δια χειρος του Μωυσεως. 	 Nak yôqueb chirisinquil li tumin saß li naßajej li quixoqueß cuiß saß lix templo li Dios, laj Hilcías li xbênil aj tij quixtau li hu li tzßîbanbil cuiß li chakßrab li quiqßueheß re laj Moisés xban li Kâcuaß.


Ουτω λεγει Κυριος ο Θεος δια τουτο θελω εξαπλωσει το δικτυον μου επι σε με αθροισμα πολλων λαων, και θελουσι σε ανασυρει εν τη σαγηνη μου. 	 Li nimajcual Dios xye: —Chanchan nak tatinchap riqßuin lin yoy nak tintakla nabaleb li tenamit chi numtâc saß âbên. Chanchan nak eb aßan tateßxquelo saß chßochß.


Και η μετα πιστεως ευχη θελει σωσει τον πασχοντα, και ο Κυριος θελει εγειρει αυτον και αμαρτιας αν επραξε, θελουσι συγχωρηθη εις αυτον. 	 Cui te'xpâb nak li Dios tixq'uirtesi li yaj nak te'tijok, li Kâcua' tâq'uirtesînk re ut tixcuaclesi cui'chic. Ut cui cuan xmâc, tâcuyek' tâsachek' ajcui' lix mâc.


Ιδου, τα αγαθα αυτων δεν ειναι εν τη χειρι αυτων μακραν απ' εμου η βουλη των ασεβων. 	 Eb li incßaß useb xnaßleb nequeßxcßoxla nak saß rukßeb cuan chixjunil. Abanan lâin mâ jaruj naru tincßoxla chi joßcan.


Και ετελειωσεν ο Σολομων τον οικον του Κυριου και τον οικον του βασιλεως και παν ο, τι ηλθεν εις την καρδιαν του Σολομωντος να καμη εν τω οικω του Κυριου και εν τω οικω αυτου ευωδωθη. 	 Li rey Salomón quixchoy xyîbanquil lix templo li Dios ut quixyîb ajcuiß li rochoch li tâcuânk cuiß. Quixbânu li joß qßuial li quixcßoxla xbânunquil ut us qui-el chiru.


και ειχεν ετοιμασει δι' αυτον μεγα οικημα, οπου προτερον εθετον τας εξ αλφιτων προσφορας, το λιβανιον και τα σκευη και τα δεκατα του σιτου, του οινου και του ελαιου, το διατεταγμενον των Λευιτων και των ψαλτωδων και των πυλωρων και τας προσφορας των ιερεων. 	 Ut laj Eliasib quixqßue ajcuiß chokß xnaßaj laj Tobías li nimla cuarto li cuan saß li templo li nequeßxxoc cuiß li mayej, li incienso, li secß, li trigo li junjûnk saß xlajêtkil, joß ajcuiß li vino ut li aceite, li tento xqßuebal reheb laj levita, reheb laj bichanel, ut reheb li nequeßcßacßalen re li oquebâl. Ut nequeßxxoc ajcuiß saß li cuarto aßan li mayej li tento xqßuebal reheb laj tij.


Μνησθητι τουτου, οτι ο εχθρος ωνειδισε τον Κυριον και λαος αφρων εβλασφημησε το ονομα σου. 	 At Kâcuaß, misach taxak saß âchßôl nak li incßaß useb xnaßleb yôqueb châmajecuanquil. Eb aßan incßaß nacateßxqßue saß ruheb. Junes âhobbal nequeßxbânu.


Σηκωθητι, υπαγε εις Νινευη, την πολιν την μεγαλην, και κηρυξον κατ' αυτης διοτι η ασεβεια αυτων ανεβη ενωπιον μου. 	 —Ayu aran saß li nimla tenamit Nínive. Tâkßuseb ut ye reheb nak yôquin chixqßuebal retal li mâusilal li yôqueb chixbânunquil, chan li Kâcuaß.


Ο Ματθανιας και Βακβουκιας, Οβαδια, Μεσουλλαμ, Ταλμων, Ακκουβ, ησαν πυλωροι φυλαττοντες την φυλακην εν τοις ταμειοις των πυλων. 	 Ut eb li queßcßacßalen reheb li oquebâl, aßaneb aßin: laj Matanías, laj Bacbuquías, laj Obadías, laj Mesulam, laj Talmón ut laj Acub.


Ο οικος του Ααρων ηλπισεν επι Κυριον αυτος ειναι βοηθος και ασπις αυτων. 	 Joßcan ajcuiß lâex aj tij. Cauhak êchßôl riqßuin li nimajcual Dios xban nak aßan li natenkßan êre ut aßan li nacoloc êre.


Και εκ τουτου εκαμε τα υποβασια εις την θυραν της σκηνης του μαρτυριου και το χαλκινον θυσιαστηριον και την χαλκινην εσχαραν δι' αυτο, και παντα τα σκευη του θυσιαστηριου, 	 Riqßuin li bronce aßan, queßxyîb lix naßajeb li teßxqßue cuiß li okech re li oquebâl re li tabernáculo. Ut queßxyîb ajcuiß li artal ut li xnaßaj li ru xam joßqueb ajcuiß chixjunil li secß li teßcßanjelak saß li artal.Ut queßxyîb lix naßajeb li okech li teßxqßue saß li nebâl ut saß li oquebâl. Ut queßxyîb ajcuiß li chßîchß li tâchapok re saß chßochß lix cßâmal li tabernáculo, joß ajcuiß li chßîchß li tâchapok re lix cßâmal li okech li sutsu cuiß li nebâl.


και ο κυκνος, και ο πελεκαν, και η κισσα, 	 lix patux haß, ut li pelícano, ut jun pây chic ru li soßsol;


Οι πυλωροι υιοι Σαλλουμ, υιοι Ατηρ, υιοι Ταλμων, υιοι Ακκουβ, υιοι Ατιτα, υιοι Σωβαι, εκατον τριακοντα οκτω. 	 Eb li nequeßcßacßalen re li oquebâl, aßaneb li ralal xcßajol laj Salum, laj Ater, laj Talmón, laj Acub, laj Hatita ut laj Sobai. Aßan jun ciento riqßuin cuakxaklaju xcaßcßâl.


Δια τουτο, αγαπητοι μου, φευγετε απο της ειδωλολατρειας. 	 Jo'can ut ex inhermân, rarôquex inban, mêlok'oni chic li jalanil dios.


"Τσαδε." Δικαιος εισαι, Κυριε, και ευθειαι αι κρισεις σου. 	 At nimajcual Dios, lâat kßaxal tîc âchßôl ut tîc ajcuiß lâ chakßrab.


Πολλοι δε εστρωσαν τα ιματια αυτων εις την οδον, αλλοι δε εκοπτον κλαδους απο των δενδρων και εστρωνον εις την οδον. 	 Nabaleb que'xhel li rak'eb sa' be bar tânumek' cui' li Jesús. Cuan que'xyoc' chak ruk' che' ut que'xq'ue li xak sa' be.


Και εκεινη εισηλθε και επεσεν εις τους ποδας αυτου και προσεκυνησεν εως εδαφους, και εσηκωσε τον υιον αυτης και εξηλθεν. 	 Li naßbej quixcut rib chi rok laj Eliseo. Chirix aßan quixcßam lix chßina yum ut qui-el aran.


Εν στυλω νεφελης ελαλει προς αυτους εφυλαξε τα μαρτυρια αυτου και τα προσταγματα, τα οποια εδωκεν εις αυτους 	 Quiâtinac chak riqßuineb saß li chok ut eb aßan queßxbânu li cßaßru quixye.


Αγαθος ο Κυριος προς παντας και οι οικτιρμοι αυτου επι παντα τα ποιηματα αυτου. 	 Li Kâcuaß, aßan châbil riqßuin chixjunil ut nim li ruxtân saß xbên chixjunil li cßaßru quixyîb.


ο ηλιος θελει μεταστραφη εις σκοτος και η σεληνη εις αιμα, πριν ελθη η ημερα του Κυριου η μεγαλη και επιφανης. 	 Tâk'ojyînok' ru li sak'e ut li po tâcakok' ru chanchan li quic' toj tâcuulak xk'ehil li cutan a'an, li k'axal xiu xiu, nak lâin tinrakok âtin, chan li Dios.


Κυριος ο Θεος σου, αυτος θελει διαβη εμπροσθεν σου, αυτος θελει καταστρεψει τα εθνη ταυτα απ' εμπροσθεν σου, και συ θελεις κατακληρονομησει αυτα ο Ιησους, αυτος θελει διαβη εμπροσθεν σου, καθως ελαλησεν ο Κυριος. 	 Li Kâcuaß lê Dios, aßan tâcßamok be chêru nak texnumekß jun pacßal li nimaß. Aßan tâsachok reheb li tenamit nak yôkex chi xic re nak texnumtâk saß xbêneb ut têrêchani li naßajej. Laj Josué, aßan li tâcßamok re lê be joß quixye li Kâcuaß.


Και ειπεν ο Ααρων προς τον Μωυσην, Ιδου, αυτοι προσεφεραν σημερον την περι αμαρτιας προσφοραν αυτων και το ολοκαυτωμα αυτων ενωπιον του Κυριου και συνεβησαν εις εμε τοιαυτα εαν λοιπον ηθελον φαγει την περι αμαρτιας προσφοραν σημερον, τουτο ηθελεν εισθαι αρεστον εις τους οφθαλμους του Κυριου; 	 Ut laj Aarón quixye re laj Moisés: —Qßue retal. Chiru li cutan aßin xeßmayejac re xtzßâmanquil xcuybal lix mâqueb ut queßxcßat lix mayej chiru li Kâcuaß. Abanan lâin xincßul li xutân aßin. ¿Ma xsahoß ta biß raj saß xchßôl li Kâcuaß cui ta lâin xintzaca li mayej re xtzßâmanquil xcuybal li mâc? chan.Nak quirabi li cßaßru quixye laj Aarón, quicßojla xchßôl laj Moisés.


Σεις ειδετε οσα εκαμα εις τους Αιγυπτιους, και σας εσηκωσα ως επι πτερυγων αετου και σας εφερα προς εμαυτον 	 Lâex xeril chanru xinbânu reheb laj Egipto. Lâex xexcuisi saß xyânkeb ut xexincßam cuiqßuin joß naxbânu li cßuch riqßuin li cocß ral.


Και θελει διεγειρει την δυναμιν αυτου και την καρδιαν αυτου εναντιον του βασιλεως του νοτου μετα δυναμεως μεγαλης και ο βασιλευς του νοτου θελει εγερθη εις πολεμον μετα δυναμεως μεγαλης και ισχυρας σφοδρα πλην δεν θελει δυνηθη να σταθη, διοτι θελουσι μηχανευθη μηχανας κατ' αυτου. 	 Târecßa nak cauhak chic rib ut nimak chic xcuanquil li rey li cuan saß li norte. Tâxic chi pletic riqßuineb li cuanqueb saß li sur. Usta kßaxal nabaleb li soldado li cuanqueb saß li sur, abanan incßaß ajcuiß teßxcuy pletic xban nak cuanqueb saß li sur li teßxbalakßi lix reyeb ut teßxcßayi lix tenamiteb reheb li cuanqueb saß li norte.


Και ιδων τινα αδικουμενον, υπερησπισθη αυτον και εκαμεν εκδικησιν υπερ του καταθλιβομενου, παταξας τον Αιγυπτιον. 	 Nak quiril jun reheb yô chi saq'uec' xban jun aj Egipto, quixcol sa' ruk'. Quixchap laj Egipto ut quixcamsi. Chi jo'ca'in quixq'ue rêkaj li quixbânu re li rech tenamitil.


Επειδη δε αντελεγον οι Ιουδαιοι, ηναγκασθην να επικαλεσθω τον Καισαρα, ουχι ως εχων να κατηγορησω κατα τι το εθνος μου. 	 Abanan eb laj judío inc'a' que'raj quine'risi. Jo'can nak quintz'âma chiruheb nak li acuabej César târakok âtin sa' inbên. Moco chixjitbal ta lin tenamit xinchal.


Δουλευσατε εις τον Κυριον εν ευφροσυνη ελθετε ενωπιον αυτου εν αγαλλιασει. 	 Chexcßanjelak chiru li Kâcuaß chi anchal êchßôl. Chi sa saß êchßôl chelokßoni li Kâcuaß riqßuin lê bich.


Διοτι ο πλουτος δεν μενει διαπαντος ουδε το διαδημα απο γενεας εις γενεαν. 	 xban nak li biomal ut li cuanquilal moco nacuan ta chi junelic. Na-osoß ban.


Οι υψηλοι ομως τοποι δεν αφηρεθησαν ο λαος εθυσιαζεν ετι και εθυμιαζεν εν τοις υψηλοις τοποις. 	 Laj Joás us quixbânu, abanan incßaß quirisiheb li naßajej li najt xteram li nequeßlokßonîc cuiß li yîbanbil dios. Eb li tenamit toj yôqueb chixcßatbal lix mayej ut yôqueb chixcßatbal lix incienso saß xbêneb li artal li cuanqueb aran.


και ο Βερια και ο Σεμα ουτοι ησαν αρχηγοι πατριων εις τους κατοικουντας την Αιαλων ουτοι εξεδιωξαν τους κατοικους της Γαθ 	 Laj Bería ut laj Sema queßtaklan saß xbêneb li junjûnk xtêpaleb li ralal xcßajol laj Benjamín li queßcuan aran Ajalón. Aßaneb li queßisin reheb li tenamit li cuanqueb saß li naßajej Gat.


Εν τη ημερα εκεινη θελει εισθαι πενθος μεγα εν Ιερουσαλημ ως το πενθος της Αδαδριμμων εν τη πεδιαδι Μεγιδδων. 	 Saß eb li cutan aßan tâcuânk jun nimla rahil chßôlej saß li tenamit Jerusalén, joß quicßulman saß li naßajej Hadad-rimón, li cuan saß li ru takßa Meguido.


Δια τον Ιακωβ τον δουλον μου και τον Ισραηλ τον εκλεκτον μου σε εκαλεσα μαλιστα με το ονομα σου, σε επωνομασα, αν και δεν με εγνωρισας. 	 Saß xcßabaß laj Jacob laj cßanjel chicuu, ut saß xcßabaßeb lin tenamit Israel, xinsicß âcuu re tâtenkßaheb lin tenamit. Xinqßue âlokßal usta lâat incßaß nacanau cuu.


Ουτος ειναι ο νομος της πληγης της λεπρας επι ιματιου μαλλινου, η λινου, ειτε στημονιου, ειτε υφαδιου, η παντος σκευους δερματινου, δια να κρινηται καθαρον, η να κρινηται ακαθαρτον. 	 Aßan aßin li chakßrab li tinqßue chirix li moß li nanak chiru lê rakß lana malaj ut lino, ut chiru li quembil tßicr malaj ut chiru li yîbanbil riqßuin tzßûm. Yôquin chixyebal aßin êre re nak naru têqßue retal ma muxbil ru malaj ut incßaß muxbil ru, chan li Dios.


Και εαν ηθελον εισθαι δεδεμενοι με δεσμα και πιασθη με σχοινια θλιψεως, 	 Abanan cui cuanqueb li yôqueb chi cßuluc raylal xban li mâusilal queßxbânu,


Διαμαρτυρομαι ενωπιον του Θεου και του Κυριου Ιησου Χριστου και των εκλεκτων αγγελων, να φυλαξης ταυτα, χωρις προτιμησεως, μηδεν πραττων κατα χαριν. 	 Jo' chiru li Dios, jo' chiru li Kâcua' Jesucristo, jo' ajcui' chiruheb li santil ángel, lâin nintz'âma châcuu nak tâbânu lâ taklanquil yôquin chixyebal âcue. Ut inc'a' tâsic' ru junak. Juntak'êtakeb ban chixjunileb nak tâcuileb. Jun xxiquic nak tâk'useb li ani cuanqueb xmâc.


Ητο πεφυτευμενη εν γη καλη πλησιον υδατων πολλων, δια να καμη βλαστους και να φερη καρπον, ωστε να γεινη αμπελος αγαθη. 	 Li jun tôn chi acuîmk aßan ac aubil saß châbil chßochß chire li nimaß re nak chßinaßus tâqßuîk ut tixhel rib li rukß ut tixqßue li ru.


Αφαιρεσον το ονειδος μου, το οποιον φοβουμαι διοτι αι κρισεις σου ειναι αγαθαι. 	 Chacuisi taxak saß inchßôl li hobecß li naxqßue inxiu. Lâin ninnau nak lâ chakßrab, aßan tzßakal re ru.


Δια τουτο, καθως ηλθον εφ' υμας παντες οι αγαθοι λογοι, τους οποιους ελαλησε προς υμας Κυριος ο Θεος υμων, ουτως ο Κυριος θελει επιφερει εφ' υμας παντας τους λογους τους κακους, εωσου εξολοθρευση υμας απο της γης της αγαθης ταυτης, την οποιαν εδωκεν εις υμας Κυριος ο Θεος υμων. 	 Joß nak xqßue chixjunil li châbil li quixyechißi êre li Kâcuaß lê Dios, joßcan ajcuiß nak tixqßue chak raylal saß êbên joß quixye êre, cui incßaß têbânu li us. Tixsach êru re nak incßaß chic texcuânk saß li châbil naßajej aßin li quixqßue êre li Kâcuaß.Cui incßaß têbânu li naxye saß li contrato li quixbânu li Dios êriqßuin, malaj ut cui têlokßoni li jalanil dios ut texcßanjelak chiruheb, tâchâlk xjoskßil li Dios saß êbên, ut saß junpât tex-isîk saß li châbil naßajej aßin li quixqßue êre li Dios, chan laj Josué.


Εγκατελιπον τον οικον μου, αφηκα την κληρονομιαν μου, εδωκα την ηγαπημενην της ψυχης μου εις τας χειρας των εχθρων αυτης. 	 Lâin xintzßektânaheb laj Israel. Xincanabeb xjunes li quinsicß ruheb junxil. Xinkßaxtesiheb li tenamit li ninra saß rukßeb li xicß nequeßiloc reheb.


Περιεβλεψαν, αλλ' ουδεις ο σωζων εβοησαν προς τον Κυριον, και δεν εισηκουσεν αυτων. 	 Xeßxjap reheb chixtzßâmanquil xtenkßanquil, abanan mâ ani quicoloc reheb. Queßxtzßâma xtenkßanquileb âcue, at Kâcuaß. Abanan lâat incßaß casume lix tijeb.


Ειπε προς τους υιους Ισραηλ να φερωσι προς εμε προσφοραν παρα παντος ανθρωπου προαιρουμενου εν τη καρδια αυτου θελετε λαβει την προσφοραν μου. 	 —Ye reheb laj Israel nak teßxxoc junak li châbil mayej chokß cue. Teßxqßue li joß qßuial li na-ala saß xchßôleb xqßuebal ut teßxqßue chi anchaleb xchßôl.


του Χελκια, ο Ασαβιας του Ιεδαια, ο Ναθαναηλ. 	 Ut laj Hasabías, aßan li quijolomin reheb li ralal xcßajol laj Hilcías. Ut laj Natanael, aßan li quijolomin reheb li ralal xcßajol laj Jedaías.


Λεγω λοιπον, Μηπως επταισαν δια να πεσωσι; Μη γενοιτο αλλα δια της πτωσεως αυτων εγεινεν η σωτηρια εις τα εθνη, δια να κινηση αυτους εις ζηλοτυπιαν. 	 Lâin ninye nak usta que'xtich rib laj judío, inc'a' que't'ane' chi junaj cua. Naraj naxye nak usta que'xtz'ektâna li Cristo eb laj judío toj naru te'pâbânk ut te'colek'. Xban nak que'xk'et râtin li Dios eb laj judío, jo'can nak li colba-ib quiq'uehe' reheb li mâcua'eb aj judío re nak eb laj judío te'xrahi ru li colba-ib ut te'xpâb li Cristo.


Εις τον οποιον προσερχομενοι, ως εις λιθον ζωντα, υπο μεν των ανθρωπων αποδεδοκιμασμενον, παρα δε τω Θεω εκλεκτον, εντιμον, 	 Châlkex riq'uin li Cristo, li yo'yo chi junelic. Eb li cristian que'xtz'ektâna li Jesucristo li k'axal lok' li sic'bil ru xban li Dios chixq'uebal kayu'am. Li Jesucristo xakabanbil xban li Dios chi c'anjelac jo' jun nimla pec k'axal châbil li na-oc chok' xxe' li cab.


Και εδωκεν ο Κυριος εις τον Ισραηλ πασαν την γην, την οποιαν ωμοσε να δωση προς τους πατερας αυτων και εκυριευσαν αυτην και κατωκησαν εν αυτη. 	 Joßcaßin nak li Kâcuaß quixqßueheb lix chßochß laj Israel, joß quixyechißi chak reheb lix xeßtônil yucuaß riqßuin juramento. Queßxcßul chokß reheb ut queßcuan aran.


Αχιμαας, εν Νεφθαλι και ουτος ελαβε δια γυναικα Βασεμαθ, την θυγατερα του Σολομωντος 	 Laj Ahimaas quicßanjelac saß lix naßajeb li ralal xcßajol laj Neftalí. Aßan li quisumla riqßuin lix Basemat, lix rabin laj Salomón.


Και ουχι προς εσας μονον διατιθεμαι εγω την διαθηκην ταυτην και τας καταρας ταυτας 	 Mâcuaß caßaj cuiß êriqßuin lâex aj Israel li xakxôquex arin tixbânu li contrato riqßuin juramento li Kâcuaß.


Και εγεννησε Σαρρα, η γυνη του κυριου μου, υιον εις τον κυριον μου, αφου εγηρασε και εδωκεν εις αυτον παντα οσα εχει. 	 Li rixakil laj Abraham xSara xcßabaß. Nak ac tîx chic lix Sara, quicuan jun li ralal laj Abraham riqßuin. Chixjunil li cßaßru cuan re laj Abraham, aß li ralal tâêchanînk re.


Και ειπε προς τον ανθρωπον, Ιδου, ο φοβος του Κυριου, ουτος ειναι η σοφια, και η αποχη απο του κακου συνεσις. 	 Ut quixye reheb li cristian, “Li ani cuan xnaßleb, aßan li nacßanjelac chicuu chi tzßakal. Ut li ani sêb xchßôl, aßan li naxcanab xbânunquil li mâusilal,” chan li Dios.—


διοτι ο Κυριος ειχε κλεισει διολου πασαν μητραν εν τη οικια του Αβιμελεχ, εξ αιτιας Σαρρας της γυναικος του Αβρααμ. 	 Laj Abraham quitijoc chiru li Dios chirixeb. Li Dios quirabi ut quixqßuirtesiheb chixjunileb li cuanqueb saß rochoch laj Abimelec re nak teßcuânk xcocßaleb ut quixqßuirtesiheb ajcuiß lix môseb.


Και υπηγα εις τον Ευφρατην και εσκαψα και ελαβον την ζωνην εκ του τοπου οπου εκρυψα αυτην και ιδου, η ζωνη ητο εφθαρμενη, δεν ητο χρησιμος εις ουδεν. 	 Quicôhin cuan cuiß li nimaß Eufrates ut quinxoc chak li cßâmal saß li bar quinmuk cuiß chak. Abanan nak quintau, ac kßaynak chic ut mâcßaß chic na-oc cuiß.


Αλλ' εγω εγυμνωσα τον Ησαυ, ανεκαλυψα τους κρυψωνας αυτου, και δεν θελει δυνηθη να κρυφθη ελεηλατηθη το σπερμα αυτου και οι αδελφοι αυτου και οι γειτονες αυτου, και αυτος δεν υπαρχει. 	 Abanan lâin tinmakß chiruheb li ralal xcßajol laj Esaú chixjunil li cßaßru cuan reheb. Tincanab chi cutanquil li naßajej li nequeßxmuk cuiß ribeb. Teßsachekß ruheb li ralal xcßajol, eb li rechßalal ut eb li rech cabal. Teßsachekß ruheb chi junaj cua.


Αρκει οσον περιηλθετε το ορος τουτο στραφητε προς βορραν 	 Anakcuan texxic saß li norte xban nak ac junxil nequex-oc chixbeninquil êrib saß li naßajej aßin.


Λαλησατε προς τους υιους Ισραηλ, λεγοντες, Ταυτα ειναι τα ζωα τα οποια θελετε τρωγει εκ παντων των κτηνων των επι της γης. 	 —Yehomak chi joßcaßin reheb laj Israel. Saß xyânkeb li xul li cuanqueb saß ruchichßochß sicßbil ru li naru têtiu xtibel.


Ουτος θελει αγνισθη δια τουτου την τριτην ημεραν και την ημεραν την εβδομην θελει εισθαι καθαρος εαν ομως δεν αγνισθη την τριτην ημεραν, ουδε την εβδομην ημεραν θελει εισθαι καθαρος. 	 Saß li rox li cutan ut saß li xcuuk li cutan tento nak tixsantobresi rib riqßuin li haß re santobresînc. Abanan cui incßaß naxsantobresi rib saß li rox cutan ut saß li xcuuk li cutan, muxbilak ajcuiß ru tâcanâk.


Εαν δε αδελφος η αδελφη γυμνοι υπαρχωσι και στερωνται της καθημερινης τροφης, 	 Mâre cuan junak kech aj pâbanelil mâc'a' cuan re. Mâc'a' rak' ut mâc'a' xcua.


Γυνη δε τις εκ των γυναικων των υιων των προφητων εβοα προς τον Ελισσαιε, λεγουσα, Ο δουλος σου ο ανηρ μου απεθανε και συ εξευρεις οτι ο δουλος σου εφοβειτο τον Κυριον και ο δανειστης ηλθε να λαβη τους δυο υιους μου εις εαυτον δια δουλους. 	 Cuan jun li ixk quicam xbêlom. Lix bêlom, aßan profeta nak quicuan. Li ixk quicuulac riqßuin li profeta Eliseo ut quixye re: —Kâcuaß, lin bêlom quicam. Lâat nacanau nak aßan quixxucua ru li Dios. Abanan cuan xcßas. Ut li cuînk li cuan cuiß lix cßas yô chixpatzßbal li kacßas. Aßan târaj xcßambaleb lin yum cuib chokß xmôs chokß rêkaj li kacßas, chan.


Ας μη εκκλινη εις τας οδους αυτης η καρδια σου, μη παρεκτραπης εις τας τριβους αυτης. 	 Mêjal êcßaßux ut mexxic riqßuin li ixk aßan. Mêtzßek êrib yal xban li ixk aßan.


Λυτρωσον, Θεε, τον Ισραηλ εκ πασων των θλιψεων αυτου. 	 At inDios, chacoleb laj Israel chiru chixjunil li raylal yôqueb chixcßulbal.


προς φανερωσιν της δικαιοσυνης αυτου εν τω παροντι καιρω, δια να ηναι αυτος δικαιος και να δικαιονη τον πιστευοντα εις τον Ιησουν. 	 Ut anakcuan sa' eb li cutan a'in, nac'utun lix tîquilal xch'ôl li Dios riq'uin nak naxtîcobresi xch'ôl li ani napâban sa' xc'aba' li Jesucristo.


θελει μενει ομως εις αυτον μια φυλη, χαριν του δουλου μου Δαβιδ και χαριν της Ιερουσαλημ, της πολεως, την οποιαν εξελεξα εκ πασων των φυλων του Ισραηλ 	 Jun têpeb ajcuiß li ralal xcßajol laj Israel tincanab rubel xcuanquil. Tinbânu chi joßcaßin xban nak ninra laj David laj cßanjel chicuu ut xban nak ninra li tenamit Jerusalén li sicßbil ru inban saß xyânkeb chixjunil li tenamit, chan li Kâcuaß.


βλεπω ομως εν τοις μελεσι μου αλλον νομον αντιμαχομενον εις τον νομον του νοος μου, και αιχμαλωτιζοντα με εις τον νομον της αμαρτιας, τον οντα εν τοις μελεσι μου. 	 Aban xban nak yal cuînkin, nacuec'a nak cuan jun li ch'a'ajquilal sa' li cuâm naramoc re chicuu li us li nacuaj raj xbânunquil. Ut li ch'a'ajquil a'an, a'an li mâc li toj cuan cuiq'uin, ut chanchan li cuanquin chi prêxil xban.


Τοτε εστειλεν ο Ιακωβ και εκαλεσε την Ραχηλ και την Λειαν εις την πεδιαδα προς το ποιμνιον αυτου 	 Laj Jacob quixtakla xbokbal lix Raquel joß ajcuiß lix Lea re nak tââtinak riqßuineb saß li naßajej li yô cuiß chi iloc quetômk laj Jacob.


και αλλο επεσεν εις την γην την καλην και εδιδε καρπον αναβαινοντα και αυξανοντα, και εδωκεν εν τριακοντα και εν εξηκοντα και εν εκατον. 	 Ut cuan cui'chic li iyaj coxnak sa' li châbil ch'och'. Quimok ut quiq'ui ut quiûchin chi us. Cuan quixq'ue lajêtk xca'c'âl ru. Cuan li quixq'ue oxtakc'âl ru ut cuan cui'chic quixq'ue o'takc'âl ru li junjûnk.


και θελω εξευτελισθη ετι περισσοτερον και θελω ταπεινωθη εις τους οφθαλμους μου και μετα των θεραπαινιδων, περι των οποιων συ ελαλησας, μετ' αυτων θελω δοξασθη. 	 Kßaxal cuißchic tincubsi cuib anakcuan chiru xbên cua. Châcuu lâat mâcßaßak inlokßal. Abanan qßuebilak inlokßal xbaneb li môs ixk li yôcat chixyebal, chan.Lix Mical lix rabin laj Saúl, mâ jun lix cocßal quicuan chalen nak quicam.


Ουδεις δουλος δυναται να δουλευη δυο κυριους διοτι η τον ενα θελει μισησει και τον αλλον θελει αγαπησει η εις τον ενα θελει προσκολληθη και τον αλλον θελει καταφρονησει. Δεν δυνασθε να δουλευητε Θεον και μαμωνα. 	 Mâ ani târûk tâc'anjelak chiru cuib chi patrón. Mâre tixra li jun ut xic' târil li jun chic, malaj ut xic' târil li jun ut tixra li jun chic. Inc'a' naru texc'anjelak chiru li Dios cui junes lê biomal nequec'oxla.


Τα δυο ταυτα ηλθον επι σε τις θελει σε συλλυπηθη; ερημωσις και καταστροφη και πεινα και μαχαιρα δια τινος να σε παρηγορησω; 	 Cuib li raylal xecßul. Xsacheß ru lê tenamit. Mâcßaß chic xeßcana. Cuan li xeßcamsîc ut cuan li teßtzßocâk. ¿Ma cuan ta biß junak li ra târecßa li cßaßru xecßul? Ut, ¿ma cuan ta biß junak tâcßojobânk êchßôl?


Αφου δε εβαπτισθη αυτη και ο οικος αυτης, παρεκαλεσε λεγουσα Εαν με εκρινατε οτι ειμαι πιστη εις τον Κυριον, εισελθετε εις τον οικον μου και μεινατε και μας εβιασεν. 	 Quixc'ul li cubi ha' rochbeneb chixjunileb li cuanqueb sa' rochoch, ut quixye ke: -Cui nequepâb nak lâin xinpâb li Kâcua' chi anchal inch'ôl, naru nequexcana chi hilânc sa' li cuochoch, chan ke. Ut quirelaji ku chi canâc.


Και εκ των υιων Βανι, Μεσουλλαμ, Μαλλουχ και Αδαιας, Ιασουβ και Σεαλ και Ραμωθ. 	 Xcomoneb li ralal xcßajol laj Bani, aßaneb aßin: laj Mesulam, laj Maluc, laj Adaía, laj Jasub, laj Seal ut laj Ramot.


Και ειπεν ο Κυριος προς τον Σαταναν, Ιδου, αυτος εις την χειρα σου μονον την ζωην αυτου φυλαξον. 	 Joßcan nak li Kâcuaß Dios quixye re laj tza: —Us. Mâcßaß naxye. Bânu li cßaßru tâcuaj re, abanan incßaß tâcamsi, chan li Kâcuaß.


Η οδος του Κυριου ειναι οχυρωμα εις τον αμεμπτον, ολεθρος δε εις τους εργατας της ανομιας. 	 Li Kâcuaß Dios naxcoleb li nequeßxbânu li us ut naxsach ruheb li nequeßxbânu li incßaß us.


Ο Κυριος θελει σε καταστησει εις εαυτον λαον αγιον, καθως ωμοσε προς σε, εαν φυλαττης τας εντολας Κυριου του Θεου σου, και περιπατης εις τας οδους αυτου. 	 Cui lâex têbânu li cßaßru naxye li Kâcuaß lê Dios ut incßaß têkßet lix chakßrab, li Kâcuaß texxakab chokß jun xsantil tenamit joß quixye êre.


Και λαβε εις σεαυτον πλακα σιδηραν και θες αυτην ως τοιχον σιδηρουν μεταξυ σου και της πολεως, και στηριξον το προσωπον σου εναντιον αυτης και θελει πολιορκηθη και θελεις βαλει πολιορκιαν εναντιον αυτης τουτο θελει εισθαι σημειον εις τον οικον Ισραηλ. 	 Ut tâxakab jun li perpôquil chßîchß châcuu, joß jun li tzßac yô chi ramoc re châcuu li xan li tzßîbanbil cuiß retalil li tenamit. Tâbânu âcuib nak oc âcue chi pletic riqßuin li tenamit. Aßin tâbânu chokß retalil li cßaßru teßxcßul eb li ralal xcßajol laj Israel.


Τη επαυριον παλιν ιστατο ο Ιωαννης και δυο εκ των μαθητων αυτου, 	 Jo' cuulajak chic laj Juan cuan cui'chic chire li nima' Jordán rochben cuibeb lix tzolom.


Λυτρωσον με και ελευθερωσον με απο χειρος των υιων του αλλοτριου, των οποιων το στομα λαλει ματαιοτητα, και η δεξια αυτων ειναι δεξια ψευδους 	 Chinâtenkßa taxak ut chinâcol taxak chiruheb li jalaneb xtenamit xban nak junes ticßtißic nequeßxbânu ut mâcßaß na-oc cuiß li cßaßru nequeßxye.


Και οποτε μεν η νεφελη ιστατο επι της σκηνης οσασδηποτε ημερας, κατα την προσταγην του Κυριου εμενον εστρατοπεδευμενοι και κατα την προσταγην του Κυριου εσηκονοντο. 	 Cuan nak li chok quibay saß xbên li tabernáculo cuib oxib cutan. Nak naxye li Kâcuaß nak teßcanâk, aran nequeßcana ut nak naxye nak teßxic, nequeßxic.


εδωκαν εις αυτον να πιη οξος μεμιγμενον μετα χολης και γευθεις δεν ηθελε να πιη. 	 Ut que'xq'ue vino re li Jesús yubil riq'uin c'ahil ban re xcotzbal li raylal, abanan nak quixyal, inc'a' quiruc'.


Και εκοψε δυο πλακας λιθινας καθως τας πρωτας και σηκωθεις ο Μωυσης ενωρις το πρωι, ανεβη επι το ορος Σινα, καθως προσεταξεν εις αυτον ο Κυριος, και ελαβεν εις τας χειρας αυτου τας δυο πλακας τας λιθινας. 	 Tojoßnak laj Moisés quixtîcobresi li cuib chi pec chanchan ajcuiß li quixjor junxil. Quicuacli ekßela ut quitakeß chiru li tzûl. Quixcßam saß rukß li cuib chi pec. Joß quiyeheß re xban li Dios, joßcan quixbânu.


Εν τω τριακοστω ογδοω ετει του Αζαριου βασιλεως του Ιουδα, Ζαχαριας ο υιος του Ιεροβοαμ εβασιλευσεν επι τον Ισραηλ εν Σαμαρεια, εξ μηνας. 	 Yô cuakxaklaju xcaßcßâl chihab roquic chokß xreyeb laj Judá laj Azarías nak laj Zacarías li ralal laj Jeroboam qui-oc chokß xreyeb laj Israel. Cuakib po quicuan chokß rey aran Samaria.


και αν ο δικαιος μολις σωζηται, ο ασεβης και αμαρτωλος που θελει φανη; 	 Jo'ca'in tz'îbanbil chak retalil sa' li Santil Hu: Cui li tîc xch'ôl elajic tâcolek', ¿ma toja' ta chic junak laj mâc inc'a' elajic tâcolek'? (Prov. 11:31)Lâex li yôquex chi xc'ulbal li raylal jo' naraj li Dios, cheq'uehak taxak êch'ôl chixbânunquil li châbilal. Chek'axtesihak êrib sa' ruk' li Dios. A'an li quiyo'obtesin ke ut mâ jok'e tâpaltok chiku.


Και θελω μεθυσει τους ηγεμονας αυτης και τους σοφους αυτης, τους στρατηγους αυτης και τους αρχοντας αυτης και τους δυνατους αυτης και θελουσι κοιμηθη υπνον αιωνιον και δεν θελουσιν εξυπνησει, λεγει ο Βασιλευς, του οποιου το ονομα ειναι ο Κυριος των δυναμεων. 	 Aßin li naxye li Kâcuaß: —Lâin tinqßueheb chi calâc li nequeßtenkßan re li rey ut eb li cuanqueb xnaßleb joß eb ajcuiß li nequeßtaklan saß xbêneb li soldados ut eb li cuanqueb saß xcuanquil, joß eb ajcuiß li soldados. Teßcuârk chi junaj cua ut incßaß chic teßajk ruheb, chan li Rey li “nimajcual Dios” xcßabaß.


Εκαλεσε δε ο Ηλει τον Σαμουηλ και ειπε, Σαμουηλ, τεκνον μου. Ο δε απεκριθη, Ιδου, εγω. 	 Joßcan nak laj Elí quixbok laj Samuel ut quixye re: —At Samuel.— Ut laj Samuel quixye: —Cueßquin, chan.


Και ευλογησεν ο Δαβιδ τον Κυριον ενωπιον πασης της συναξεως και ειπεν ο Δαβιδ, Ευλογητος συ, Κυριε ο Θεος του Ισραηλ, ο πατηρ ημων, απο του αιωνος και εως του αιωνος. 	 Joßcan ajcuiß li rey David. Cßajoß nak quisahoß saß xchßôl. Ut quixlokßoni li Kâcuaß Dios chiruheb chixjunileb li chßutchßûqueb aran ut quixye: —Lokßoninbilat taxak, at nimajcual Dios. Lâat lix Dios laj Israel li kaxeßtônil yucuaß chalen chak junxil ut toj chalen anakcuan.


Τοτε ο Ραβ-σακης εσταθη και εφωνησεν Ιουδαιστι μετα φωνης μεγαλης και ελαλησε, λεγων, Ακουσατε τον λογον του βασιλεως του μεγαλου, του βασιλεως της Ασσυριας. 	 Ut chirix aßan, quixakli ut quixjap re chixyebal saß li râtinobâleb laj Judá: —Abihomak chêjunilex li cßaßru naxye êre lix reyeb laj Asiria, li nim xcuanquil.


Και κατεβη ο Μωυσης απο του ορους προς τον λαον και ηγιασε τον λαον και επλυναν τα ιματια αυτων. 	 Laj Moisés quicube chak chiru li tzûl. Cô saß xyânkeb li cristian ut quixkßaxtesiheb saß rukß li Dios. Ut eb li cristian quilajeßxpuchß li rakßeb.


Και εισηλθεν ο Μωυσης εις το μεσον της νεφελης και ανεβη επι το ορος και εσταθη ο Μωυσης επι του ορους τεσσαρακοντα ημερας και τεσσαρακοντα νυκτας. 	 Tojoßnak laj Moisés mas cuißchic quitakeß chiru li tzûl ut qui-oc saß li chok. Ut caßcßâl cutan ut caßcßâl kßojyîn quicuan aran.


Υπακουε εις τον πατερα σου, οστις σε εγεννησε και μη καταφρονει την μητερα σου, οταν γηραση. 	 Chex-abînk chiru lê yucuaß xban nak cui ta mâcßaß aßan, mâcßaßex ajcuiß raj lâex. Mêtzßektâna lê naß nak ac xchecoß. Cheqßue ban xlokßal.


υιος τουτου ο Αμων, υιος τουτου ο Ιωσιας. 	 Laj Manasés, aßan lix yucuaß laj Amón. Laj Amón, aßan lix yucuaß laj Josías.


Πανταχου οπου εξηρχοντο, η χειρ του Κυριου ητο εναντιον αυτων προς κακον, καθως ελαλησεν ο Κυριος και καθως ωμοσεν ο Κυριος προς αυτους και ηλθον εις μεγαλην αμηχανιαν. 	 Nak nequeßxic chi pletic yalak bar, li Kâcuaß incßaß chic naxtenkßaheb. Incßaß chic naxcoleb chiruheb li xicß nequeßiloc reheb. Quixcanabeb ban chi rahobtesîc joß quixye reheb. Kßaxal ra queßxcßul joß quiyeheß reheb xban li Kâcuaß.


Επεστρεψε λοιπον ο Ησαυ την ημεραν εκεινην εις την οδον αυτου εις Σηειρ. 	 Saß ajcuiß li cutan aßan laj Esaú quisukßi saß li tenamit Seir.


διοτι Πας οστις επικαλεσθη το ονομα του Κυριου θελει σωθη. 	 Jo'ca'in tz'îbanbil sa' li Santil Hu: Yalak ani tâyâbânk re xc'aba' li Kâcua', a'an tâcolek'.


και παρηγγειλε να διδαξωσι τους υιους Ιουδα τουτο το ασμα του τοξου ιδου, ειναι γεγραμμενον εν τω βιβλιω του Ιασηρ. 	 Ut quixye nak chixjunileb li ralal xcßajol laj Judá teßxtzol. Li bich aßin tzßîbanbil saß li hu li quixtzßîba laj Jaser. Aßan aßin li bich:


Υπερηφανος και αλαζων χλευαστης καλειται, οστις πραττει μετα θυμου αλαζονειας. 	 Kßetkßet ut aj hobonel nayeheß reheb li ani nequeßxnimobresi rib, li incßaß nequeßrâtina ras rîtzßin saß xyâlal.


Η ευφραινομενη καρδια διδει ευεξιαν ως ιατρικον το δε κατατεθλιμμενον πνευμα ξηραινει τα οστα. 	 Junak cristian sa saß xchßôl, aßan naxqßue sahil chßôlej joß li châbil ban. Abanan junak cristian ra saß xchßôl, aßan naxqßue xrahil xchßôl li ras rîtzßin joß junak yajel.


και μετεκομισθησαν εις Συχεμ και ετεθησαν εν τω μνηματι, το οποιον ηγορασεν ο Αβρααμ με τιμην αργυριου παρα των υιων του Εμμωρ πατρος του Συχεμ. 	 Lix bakeleb que'c'ame' Siquem ut que'muke' sa' li na'ajej li quixlok' laj Abraham riq'uineb li ralal xc'ajol laj Hamor.


Αυται ειναι αι συγγενειαι Νεφθαλι κατα τας συγγενειας αυτων και απαριθμησις αυτων ητο τεσσαρακοντα πεντε χιλιαδες και τετρακοσιοι. 	 Aßaneb aßin li ralal xcßajol laj Neftalí. Ôb roxcßâl mil riqßuin câhib ciento chixjunileb.


Αυτοι, ως ειδον, εθαυμασαν εταραχθησαν και μετα σπουδης εφυγον. 	 Abanan nak queßril li tenamit Jerusalén, queßsach xchßôleb. Queßxucuac ut queßêlelic.


Δεν θελει εισθαι πλεον εκει βρεφος ολιγοημερον και γερων οστις δεν επληρωσε τας ημερας αυτου διοτι το παιδιον θελει αποθνησκει εκατον ετων, ο δε εκατον ετων αμαρτωλος θελει εισθαι επικαταρατος. 	 Incßaß chic teßcâmk li cßulaßal. Eb li chêquel cristian toj tâtzßaklok lix chihabeb. Li ani teßcâmk nak ac xeßxbânu oßcßâl chihab, chanchan nak toj sâjeb nak teßcâmk. Cui ani nacam nak toj mâjiß naxbânu oßcßâl chihab, aßan retalil nak tzßektânanbilak xban lix mâc.


Εν τω νομω ειναι γεγραμμενον οτι δι' ετερογλωσσων και δια ξενων χειλεων θελω λαλησει προς τον λαον τουτον, και ουδε ουτω θελουσι με εισακουσει, λεγει Κυριος. 	 Jo'ca'in tz'îbanbil sa' li Santil Hu li quixye li Dios najter chirixeb laj Israel: Eb lin tenamit inc'a' neque'raj rabinquil li cuâtin. Jo'can nak sa' jalan âtinobâl tincuâtinaheb. Tintakla jalan xtenamit chixyebal li cuâtin reheb. Abanan chi moco chi jo'can tine'rabi, chan li Kâcua'. (Isa. 28:11-12)


Εαν υπακουσωσι και δουλευσωσι, θελουσι τελειωσει τας ημερας αυτων εν αγαθοις και τα ετη αυτων εν ευφροσυναις. 	 Cui teßrabi li cßaßru tixye li Dios, ut cui teßcßanjelak chiru, aßan târosobtesiheb ut sahakeb chic saß xchßôleb toj chirix lix camiqueb.


Θωμας δε, εις εκ των δωδεκα, ο λεγομενος Διδυμος, δεν ητο μετ' αυτων οτε ηλθεν ο Ιησους. 	 Laj Tomás, a'an jun reheb lix tzolom cablaju, li neque'xye ajcui' lut re. A'an mâ ani sa' xyânkeb nak quixc'utbesi rib li Jesús chiruheb.


Και ελαβεν ο Δαβιδ εξ αυτου χιλιας αμαξας και επτα χιλιαδας ιππεων και εικοσι χιλιαδας πεζων και ενευροκοπησεν ο Δαβιδ παντας τους ιππους των αμαξων και εφυλαξεν εξ αυτων εκατον αμαξας. 	 Laj David quixchapeb jun mil li carruaje ut quixchapeb ajcuiß cuukub mil lix soldâdeb li nequeßxic chirix cacuây. Ut quixchapeb ajcuiß junmay mil li soldado li nequeßxic chi rokeb. Quixtok li rokeb chixjunileb lix cacuâyeb. Abanan incßaß quixtok rokeb li cacuây li joß qßuial li teßcßanjelak re xquelonquil li jun ciento chi carruaje.


Και οτε εγεινεν ηδη εσπερα, διοτι ητο παρασκευη, τουτεστι προσαββατον, 	 Nak ac oc re li k'ojyîn, ac nach'oc chak re li hilobâl cutan. Yôqueb chixcauresinquil ribeb re li hilobâl cutan.


Ητο δε ο Φιλιππος απο Βηθσαιδα, εκ της πολεως Ανδρεου και Πετρου. 	 Laj Felipe, a'an Betsaida xtenamit. A'an ajcui' xtenamiteb laj Andrés ut laj Pedro.


Διοτι εις τον εχοντα κοινωνιαν μεταξυ παντων των ζωντων ειναι ελπις επειδη κυων ζων ειναι καλητερος παρα λεοντα νεκρον. 	 Li ani toj yoßyo cuan cßaßru naroybeni. Abanan li camenak chic mâcßaß cßaßru naroybeni. Jun li tzßiß yoßyo nacßanjelac, abanan li cakcoj camenak chic, aßan mâcßaß na-oc cuiß. Naraj naxye nak kßaxal us chokß re li yoßyo chiru li ac camenak chic.


Σε, Θεε των πατερων μου, ευχαριστω και σε δοξολογω, οστις μοι εδωκας σοφιαν και δυναμιν, και εκαμες γνωστον εις εμε ο, τι εδεηθημεν παρα σου. Διοτι συ εκαμες γνωστην εις ημας του βασιλεως την υποθεσιν. 	 At inDios, lâat lix Dioseb lin xeßtônil yucuaß. Ninbantioxin châcuu ut nacatinlokßoni xban nak xaqßue innaßleb ut xaqßue incacuilal. Xacßutbesi chicuu li xintzßâma châcuu. Anakcuan xacßutbesi chicuu cßaßru lix matcß li rey ut cßaßru lix yâlal, chan laj Daniel re li Dios.


πλην εκλεξον εκ παντος του λαου ανδρας αξιους, φοβουμενους τον Θεον, ανδρας φιλαληθεις, μισουντας την φιλαργυριαν και καταστησον αυτους επ' αυτων χιλιαρχους, εκατονταρχους, πεντηκονταρχους και δεκαρχους 	 Tâsicß ruheb li cuînk li teßtenkßânk âcue. Tâsiqßueb li cuînk li nequeßxlokßoni li Dios, li tîqueb xchßôl ut li incßaß teßxqßue rib re tâtuminâk ruheb. Tâxakabeb li cuînk aßan chi rakoc âtin saß xbêneb li cristian chi jûnk chßûtal. Cuan teßrakok âtin saß xbên jun mil chi cristian. Cuan teßrakok âtin saß xbên jun ciento chi cristian ut cuan teßrakok âtin saß xbên mero ciento chi cristian ut cuan teßrakok âtin saß xbên lajêb chi cristian.


Διοτι εφθασεν ο καιρος του να αρχιση η κρισις απο του οικου του Θεου και αν αρχιζη πρωτον αφ' ημων, τι θελει εισθαι το τελος των απειθουντων εις το ευαγγελιον του Θεου; 	 Cuulac re xk'ehil li rakoc âtin. Tâticlâk kiq'uin lâo, li ralal xc'ajol li Dios. Tento nak târakek' âtin sa' kabên lâo aj pâbanel. Ut târakek' ajcui' âtin sa' xbêneb li inc'a' neque'xpâb li Dios. Abanan k'axal numtajenak cui'chic li raylal te'xc'ul eb a'an.


θελουσι καρποφορει και εν αυτω τω βαθει γηρατι, θελουσιν εισθαι ακμαζοντες και ανθηροι 	 Usta ac tîxeb chic, junelic yôkeb chi qßuîc ut cauhakeb rib.Ut teßxye resil nak li nimajcual Dios, aßan li nacoloc ke. Aßan kßaxal châbil ut naxbânu chixjunil saß tîquilal.


Και θελω παραδωσει αυτους εις διασποραν εν πασι τοις βασιλειοις της γης εξ αιτιας του Μανασση, υιου Εζεκιου βασιλεως του Ιουδα, δι' οσα επραξεν εν Ιερουσαλημ. 	 Chixjunileb li tenamit saß ruchichßochß tâsachk xchßôleb xban li cßaßru quixbânu aran Jerusalén laj Manasés li ralal laj Ezequías nak quicuan chokß xreyeb laj Judá.


Και ειπε προς αυτην, Στηθι εις την θυραν της σκηνης, και εαν ελθη τις και σε ερωτηση, λεγων, Ειναι τις ενταυθα; ειπε, Ουχι. 	 Ut laj Sísara quixye re lix Jael: —Cuânkat aran chire li oquebâl. Cui ani nachal ut tixye âcue: “¿Ma mâ ani xol-ocak âcuiqßuin?” lâat tâye nak mâ ani, chan.


Και πλησιον του οριου του Γαδ κατα το μεσημβρινον πλευρον προς νοτον, το οριον θελει εισθαι απο Θαμαρ εως των υδατων της Μεριβα Καδης, κατα τον χειμαρρον εως της μεγαλης θαλασσης. 	 Ut li nubâl re lix chßochß laj Gad li cuan saß li sur naticla Tamar ut nanumeß toj cuan cuiß li haß li cuan Cades ut nanumeß chire li nimaß li cuan Egipto. Ut nacuulac toj saß li palau Mediterráneo.


Και ηκουσεν ο Σαμουηλ παντας τους λογους του λαου και ανεφερεν αυτους εις τα ωτα του Κυριου. 	 Laj Samuel quirabi li cßaßru queßxye ut quixnumsi chixjunil chiru li Kâcuaß.Ut li Kâcuaß quixye re: —Bânu li cßaßru nequeßraj. Tâxakab junak lix reyeb, chan. Ut laj Samuel quixtaklaheb li cuînk saß lix tenamiteb.


Ειπε δε η Μαριαμ Ιδου, η δουλη του Κυριου γενοιτο εις εμε κατα τον λογον σου. Και ανεχωρησεν απ' αυτης ο αγγελος. 	 Ut lix María quixye: -Lâin aj c'anjel chiru li Kâcua' Dios. Xbânuhak cuiq'uin li c'a'ru xaye, chan. Ut chirix chic a'an, cô li ángel.


Κυριε, κλινον τους ουρανους σου και καταβηθι εγγισον τα ορη, και θελουσι καπνισει. 	 At nimajcual Dios, chatcubek chak saß choxa ut tâtochß riqßuin âcuukß eb li tzûl re nak teßêlk xsibel.


Και τεσσαρακοντα υποβασια αργυρα εκαμεν υποκατω των εικοσι σανιδων δυο υποβασια υποκατω της μιας σανιδος δια τους δυο αγκωνισκους αυτης και δυο υποβασια υποκατω της αλλης σανιδος δια τους δυο αγκωνισκους αυτης. 	 Ut queßxyîb ajcuiß riqßuin plata caßcßâl xnaßajeb li rok li tzßalam cheß li teßqßuehekß cuiß. Caßcab xnaßaj li rok li junjûnk chi tzßalam cheß queßxyîb.


Εφραξεν ετι αυτος ο Εζεκιας την ανω εξοδον των υδατων του Γιων, και διηυθυνεν αυτα κατω προς δυσμας της πολεως Δαβιδ. Και ευωδωθη ο Εζεκιας εις παντα τα εργα αυτου. 	 Laj Ezequías, aßan li quijaloc xbe li haß Gihón toj takecß saß lix yoßlebâl ut quixqßue chi bêc toj chi saß lix tenamit laj David saß xcaßyabâl li na-oc cuiß li sakße. Ut us qui-el riqßuin chixjunil li quixbânu.


Και ειπεν ο αγγελος του Κυριου προς τον Μανωε, Απο παντων οσα ειπα προς την γυναικα, ας φυλαχθη 	 Lix ángel li Dios quixye re: —Tento nak lâ cuixakil tixbânu chi tzßakal re ru chixjunil li xinye re.


δια να ζησητε τον εν σαρκι επιλοιπον χρονον, ουχι πλεον εν ταις επιθυμιαις των ανθρωπων, αλλ' εν τω θεληματι του Θεου. 	 Ut jarub cutan chic toj yo'yôkex chebânuhak li c'a'ru naraj li Dios, ut inc'a' chic yôkex chixbânunquil li c'a'ru querahi chak ru junxil.


Και εκαμεν ο Ιησους ειρηνην προς αυτους και εκαμε συνθηκην προς αυτους, να φυλαξη την ζωην αυτων και οι αρχοντες της συναγωγης ωμοσαν προς αυτους. 	 Joßcan nak laj Josué quixbânu li contrato re nak teßxcßam rib saß usilal riqßuineb laj Gabaón. Ut quixyechißi reheb nak incßaß tixcamsiheb. Ut joßcan ajcuiß queßxbânu eb laj cßamol be saß xyânkeb laj Israel.


Ενω δε ελαλει ετι, ερχεται τις παρα του αρχισυναγωγου, λεγων προς αυτον οτι απεθανεν η θυγατηρ σου μη ενοχλει τον Διδασκαλον. 	 Toj yô ajcui' chi âtinac li Jesús nak quichal jun li cuînk sa' rochoch laj Jairo li nataklan sa' li cab li neque'xch'utub cui' ribeb laj judío ut quixye re laj Jairo: -Xcam lâ rabin. Mâch'i'ch'i'i chic laj tzolonel, chan re.


Οι υιοι του Μωυσεως ησαν Γηρσωμ και Ελιεζερ. 	 Eb li ralal laj Moisés, aßaneb laj Gersón ut laj Eliezer.


Ουαι εις εσας, γραμματεις και Φαρισαιοι, υποκριται, διοτι αποδεκατιζετε το ηδυοσμον και το ανηθον και το κυμινον, και αφηκατε τα βαρυτερα του νομου, την κρισιν και τον ελεον και την πιστιν ταυτα επρεπε να πραττητε και εκεινα να μη αφινητε. 	 Ra châlel sa' êbên lâex aj tz'îb ut ex aj fariseo, ex aj ca' pac'al u. Nequemayeja lix lajêtkil li isqui'ij, li eneldo ut li comino. Ut nequetz'ektâna li k'axal cuan xcuanquil sa' li chak'rab. Inc'a' nequebânu li tîquilal. Inc'a' nequex-uxtânan u ut inc'a' nequexpâban. Us nak nequemayeja lix lajêtkil abanan inc'a' raj nequecanab xbânunquil li k'axal cuan xcuanquil.


Και προσηυχηθη Ιωνας προς Κυριον τον Θεον αυτου εκ της κοιλιας του κητους, 	 Toj saß xsaß li nimla car quitijoc laj Jonás chiru li Kâcuaß lix Dios.


Η Εσθηρ λοιπον εφερθη προς τον βασιλεα Ασσουηρην εις τον βασιλικον αυτου οικον, τον δεκατον μηνα, ουτος ειναι ο μην Τεβεθ, εν τω εβδομω ετει της βασιλειας αυτου. 	 Saß li xlaje po Tebet xcßabaß re li xcuuk chihab roquic chokß rey laj Asuero, nak quicßameß lix Ester riqßuin li rey.


Και θελετε προσεχει να εκτελητε παντα τα διαταγματα και τας κρισεις, τας οποιας εγω βαλλω ενωπιον σας σημερον. 	 Nak ac xerêchani li naßajej ut nak cuânkex chic aran, têbânu chixjunil li chakßrab ut lê taklanquil li yôquin chixchßolobanquil chêru anakcuan.


και Ασωρ, Αδαττα, και Κιριωθ-εσρων, η και Ασωρ, 	 Hazor-hadata, Queriot ut Hezrón li nequeßxye ajcuiß Hazor re,


Τοτε εσηκωθη αυτη και αι νυμφαι αυτης και επεστρεψαν εκ της γης Μωαβ διοτι ηκουσεν εν γη Μωαβ, οτι επεσκεφθη ο Κυριος τον λαον αυτου διδων εις αυτους αρτον. 	 Saß jun li cutan lix Noemí quirabi resil aran Moab nak li Kâcuaß quirosobtesi cuißchic lix tenamit ut cuanqueb chic xcua aran Judá. Joßcan nak lix Noemí quixcauresi rib chi êlc saß li naßajej cuan cuiß re tâsukßîk saß lix tenamit.


Απεκριθη δε ο Μωυσης και ειπε, Αλλ' ιδου, δεν θελουσι πιστευσει εις εμε ουδε θελουσιν εισακουσει εις την φωνην μου διοτι θελουσιν ειπει, δεν εφανη εις σε ο Κυριος. 	 Tojoßnak laj Moisés quichakßoc ut quixye: —Eb laj Israel incßaß tineßxpâb ut incßaß teßraj rabinquil li cßaßru tinye. Eb aßan teßxye cue, “Li Kâcuaß Dios incßaß xcßutbesi rib châcuu,” chaßkeb.—


Αι δε λοιπαι πραξεις του Αμασιου δεν ειναι γεγραμμεναι εν τω βιβλιω των χρονικων των βασιλεων του Ιουδα; 	 Chixjunil li quixbânu li rey Amasías tzßîbanbil retalil saß li hu Crónicas li tzßîbanbil cuiß retalil li quilajeßxbânu lix reyeb laj Judá.


Και ο εβδομος αγγελος εξεχεε την φιαλην αυτου εις τον αερα και εξηλθε φωνη μεγαλη απο του ναου του ουρανου απο του θρονου, λεγουσα Ετελεσθη. 	 Ut lix cuuk ángel quixhoy sa' ik' li cuan sa' lix sec'. Ut quicuabi jun yô chak chi âtinac sa' lix templo li Dios. Chi cau xyâb xcux quixye: -Riq'uin a'in tâtz'aklok ru li rakba âtin sa' xbên li ruchich'och'.-


Μη εσο μεταξυ οινοποτων, μεταξυ κρεοφαγων ασωτων 	 Incßaß têcßam êrib riqßuineb li nequeßcala. Ut mêbânu êre joß nequeßxbânu li nequeßnum-ucßac ut nequeßnumcuaßac.


Και εγνωρισεν ο Δαβιδ, οτι ο Κυριος κατεστησεν αυτον βασιλεα επι τον Ισραηλ, διοτι η βασιλεια αυτου υψωθη εις υψος, δια τον λαον αυτου Ισραηλ. 	 Ut laj David quixtau ru nak li Dios, aßan li quixakaban re saß xnaßaj lix cuanquilal saß xyânkeb laj Israel. Ut quixtau ajcuiß ru nak li Dios quixnimobresi xcuanquil xban nak naxraheb lix tenamit Israel.


Ημεραν δε τινα ηλθον οι υιοι του Θεου δια να παρασταθωσιν ενωπιον του Κυριου και μεταξυ αυτων ηλθε και ο Σατανας, δια να παρασταθη ενωπιον του Κυριου. 	 Quicuulac xkßehil nak queßxchßutub cuißchic rib chiru li Dios eb li ángel. Ut saß xyânkeb aßan quicuulac cuißchic laj tza.


Και αι ημεραι, τας οποιας εβασιλευσεν ο Ιεροβοαμ, ησαν εικοσιδυο ετη και εκοιμηθη μετα των πατερων αυτου, και εβασιλευσεν αντ' αυτου Ναδαβ ο υιος αυτου. 	 Laj Jeroboam quicuan chokß rey cuib xcaßcßâl chihab. Quicam ut quimukeß saß li naßajej li queßmukeß cuiß lix xeßtônil xyucuaß. Aß chic laj Nadab li ralal qui-oc saß xcuanquil chokß rêkaj.


Ο δε Σολομων ειπε, Συ εκαμες μεγα ελεος προς τον δουλον σου Δαβιδ τον πατερα μου, επειδη περιεπατησεν ενωπιον σου εν αληθεια και εν δικαιοσυνη και εν ευθυτητι καρδιας μετα σου και εφυλαξας εις αυτον το μεγα τουτο ελεος και εδωκας εις αυτον υιον καθημενον επι του θρονου αυτου, καθως την ημεραν ταυτην 	 Laj Salomón quixye re: —Junelic cacuuxtâna ru laj David lin yucuaß, laj cßanjel châcuu xban nak junelic quixqßue xchßôl chi cuânc saß xyâlal châcuu. Aßan tîc xchßôl ut quixbânu li us. Joßcan nak catenkßa ut caqßue li ralal chokß rey chokß rêkaj aßan.


Τουτο δε γινωσκετε, οτι εαν ηξευρεν ο οικοδεσποτης ποιαν ωραν ο κλεπτης ερχεται, ηθελεν αγρυπνησει και δεν ηθελεν αφησει να διορυχθη ο οικος αυτου. 	 Cheq'uehak retal a'in: Cui ta naxnau li yucua'bej sa' li cab jok'e hônal re li k'ojyîn tol-êlk laj êlk', tâyo'lek raj ut inc'a' raj tixcanab chi elk'ac li c'a'ru cuan sa' li rochoch.


Ο λογος του Κυριου ο γενομενος προς τον Ιερεμιαν τον προφητην κατα των εθνων. 	 Aßan aßin li quixye li Kâcuaß re laj Jeremías chirix li cßaßru teßxcßul eb li xnînkal tenamit.


και θελομεν λαβει δεκα ανδρας εις τους εκατον απο πασων των φυλων Ισραηλ, και εκατον εις τους χιλιους, και χιλιους εις τους μυριους, δια να φερωσι τροφας εις τον λαον, ωστε, αφου ελθωσιν εις Γαβαα του Βενιαμιν, να καμωσιν εις αυτην καθ' ολην την αφροσυνην την οποιαν αυτη εκαμεν εις τον Ισραηλ. 	 Lajêtk chi cuînk takisi saß xyânkeb li jûnk ciento chi cuînk re nak teßxic chixsicßbal li tzacaêmk. Ut li jun chßol chic teßxic saß li tenamit Gabaa chi pletic toj retal teßxqßueheb laj Gabaa chixtojbal li mâusilal xeßxbânu saß li tenamit Israel, chanqueb.


Και οτε ηκουσε ταυτα ο Δαβιδ, απεστειλε τον Ιωαβ και απαν το στρατευμα των δυνατων. 	 Laj David quirabi resil ut quixtakla laj Joab rochbeneb chixjunileb li soldado li cauheb rib chi pletic.


Και εξηγαγεν ο βασιλευς Κυρος τα σκευη του οικου του Κυριου, τα οποια ο Ναβουχοδονοσορ ειχε φερει απο Ιερουσαλημ και θεσει αυτα εν τω οικω του Θεου αυτου 	 Ut li rey Ciro quirisi chak li secß li nacßanjelac saß li rochoch li Dios, li queßelkßâc ut queßqßueheß saß rochocheb lix dioseb laj Babilonia xban li rey Nabucodonosor.


Ανεβαινε δε ο Δαβιδ και οι ανδρες αυτου και εκαμνον εισδρομας εις τους Γεσσουριτας και Γεζραιους και Αμαληκιτας διοτι ουτοι ησαν εκ παλαιου οι κατοικοι της γης, κατα την εισοδον Σουρ και εως της γης Αιγυπτου. 	 Saß eb li cutan aßan laj David ut eb li soldado li cuanqueb rochben, rajlal nequeßxic chi pletic riqßuineb laj Gesur, eb laj Gezer ut eb laj Amalec re teßxcßam li cßaßru reheb. Eb li naßajej li queßcuan cuiß li cristian aßan naticla chak Telaim li nacana saß xjayal li naßajej Shur ut nacuulac toj Egipto.


Και ειπε Κυριος προς τον Μωυσην, ειδον τον λαον τουτον, και ιδου, ειναι λαος σκληροτραχηλος 	 Ut li Kâcuaß Dios quixye ajcuiß re laj Moisés: —Lâin xinqßue retal nak li cristian aßin kßaxal cauheb xchßôl. Incßaß nequeßabin chicuu.


Λεγει προς αυτον παλιν δευτεραν φοραν Σιμων Ιωνα, αγαπας με; Λεγει προς αυτον Ναι, Κυριε, συ εξευρεις οτι σε αγαπω. Λεγει προς αυτον Ποιμαινε τα προβατα μου. 	 Ut li Jesús quixye cui'chic re: -At Simón, ralalat laj Jonás, ¿ma niquinâra?- Laj Pedro quixye: -Kâcua', lâat nacanau nak nacatinra.- Ut li Jesús quixye re: -Chacuilakeb li cualal inc'ajol jo' jun li pastor narileb lix carner, chan.


και πως παρεδωκαν αυτον οι αρχιερεις και οι αρχοντες ημων εις καταδικην θανατου και εσταυρωσαν αυτον. 	 Eb li xbênil aj tij ut eb li neque'taklan sa' kabên que'xk'axtesi chi camsîc ut que'xq'ue chiru cruz.


Εν τη οικια του Πατρος μου ειναι πολλα οικηματα ει δε μη, ηθελον σας ειπει υπαγω να σας ετοιμασω τοπον 	 Sa' rochoch lin Yucua' nabal li na'ajej cuan. Cui ta mâc'a' li na'ajej, ac xinye raj êre. Lâin xic cue chixcauresinquil êna'aj.


και αρχιση να δερη τους συνδουλους, να τρωγη δε και να πινη μετα των μεθυοντων, 	 Ut tâoc chixsac'baleb li rech aj c'anjelil, ut tâoc chi cua'ac ut chi uc'ac rochbeneb li calajenak.


Και εγω εν τω πρωτω ετει Δαρειου του Μηδου ισταμην δια να κραταιωσω και να ενδυναμωσω αυτον. 	 Saß xbên li chihab nak laj Darío cuan chokß xreyeb laj Medo, lâin quintaklâc chixtenkßanquil aßan. Lâin quinqßuehoc re lix cacuilal ut lix cuanquil.


με τον οποιον ωνειδισαν οι εχθροι σου, Κυριε με τον οποιον ωνειδισαν τα ιχνη του χριστου σου. 	 At nimajcual Dios, eb li xicß nequeßiloc âcue yôqueb chixhobbal li rey li sicßbil ru âban. Yalak bar naxic yôqueb chixhobbal.Lokßoninbil taxak ru li nimajcual Dios chi junelic kße cutan. Joßcan taxak.


Εγω δε σε εφυτευσα αμπελον εκλεκτην, σπερμα ολως αληθινον πως λοιπον μετεβληθης εις παρεφθαρμενον κλημα αμπελου ξενης εις εμε; 	 Lâin xinsicß êru ut xexinqßue chi cuânc saß lê naßaj. Chanchan nak nasiqßueß ru li châbil iyaj ut na-aueß. ¿Chanru nak xejal ênaßleb? Chanchanex chic li acuîmk li mâcßaß na-oc cuiß.


Ακουσατε παιδειαν και γενεσθε σοφοι, και μη αποδοκιμαζετε αυτην. 	 Cheqßuehak retal li cßaßru ninye ut mêtzßektâna. Chicuânk ban ênaßleb.


Και ο μεν Ιωσηφ εγνωρισε τους αδελφους αυτου εκεινοι ομως δεν εγνωρισαν αυτον. 	 Laj José quixnau ruheb li ras, abanan eb aßan incßaß queßxqßue retal nak aßan laj José.


και τα πνευματα των προφητων υποτασσονται εις τους προφητας 	 Cui yâl nak li Dios xc'utuc chêru li c'a'ru têye, li Dios textenk'a chiroybeninquil jok'e tex-oc chi âtinac re nak chi jo'can chêjunjûnkalex tex-âtinak.


Επειδη πασαι αι ημεραι ημων παρερχονται εν τη οργη σου διατρεχομεν τα ετη ημων ως διανοημα. 	 Relic chi yâl lâat tâsach ru li kayußam xban âjoskßil. Chanchan jun li cßaßux yal nanumeß nak yôco chi osocß.


Μη δωσης τας δυναμεις σου εις τας γυναικας, μηδε τας οδους σου εις τας αφανιστριας των βασιλεων. 	 Mâmux âcuib riqßuineb li ixk ut mâsach lâ yußam riqßuin xbânunquil li joß mâjoßil naßleb xban nak eb aßan narisi xcuanquileb li rey.


και ευρων αυτον, εφερεν αυτον εις Αντιοχειαν. Και συνελθοντες εις την εκκλησιαν εν ολοκληρον ετος εδιδαξαν πληθος ικανον, και πρωτον εν Αντιοχεια ωνομασθησαν οι μαθηται Χριστιανοι. 	 Ut que'cuan aran jun chihab tz'akal riq'uineb ut que'xc'ut lix yâlal chiruheb nabal. Ut aran Antioquía que'xtiquib xyebal "cristiano" reheb laj pâbanel.


Διοτι τις Θεος, πλην του Κυριου; και τις φρουριον, πλην του Θεου ημων 	 ¿Ma cuan ta biß chic junak Dios joß li kaDios lâo? ¿Ma incßaß ta biß caßaj cuiß li kaDios naru nacoloc ke?


Δια τουτο οι στοχασμοι μου με κινουσιν εις το να αποκριθω, και δια τουτο σπευδω. 	 —At Job, li cßaßru nacaye naxqßue incßaßux. Joßcan nak anakcuan tinsume li cßaßru yôcat chixyebal.


Ιδου, σας αφινεται ο οικος σας ερημος αληθως δε σας λεγω οτι δεν θελετε με ιδει, εωσου ελθη ο καιρος οτε θελετε ειπει Ευλογημενος ο ερχομενος εν ονοματι Κυριου. 	 Ut anakcuan lê tenamit tâcanâk chi naq'uirnac aj chic ru. Tinye ut êre chalen anakcuan inc'a' chic têril cuu toj nak têye, "Osobtesinbil taxak li xchal sa' xc'aba' li Kâcua'", chan li Jesús.


Διοτι απο μικρου αυτων εως μεγαλου αυτων πας τις εδοθη εις την πλεονεξιαν και απο προφητου εως ιερεως πας τις πραττει ψευδος. 	 Chixjunileb nequeßxrahi ru li biomal, joß eb li toj sâjeb, joß ajcuiß li ac chêqueb. Eb li profeta ut eb laj tij aj balakßeb.


διοτι ηδυνομαι μεν εις τον νομον του Θεου κατα τον εσωτερικον ανθρωπον, 	 Nasaho' sa' lin ch'ôl riq'uin lix chak'rab li Dios ut a'an li nacuaj xbânunquil.


Και οταν σαλπισωσι με την κερατινην επεκτεινοντες, καθως ακουσητε τον ηχον της σαλπιγγος, πας ο λαος θελει αλαλαξει μεγαν αλαλαγμον, και θελει καταπεσει το τειχος της πολεως υφ' εαυτο, και ο λαος θελει αναβη, εκαστος κατ' ενωπιον αυτου. 	 Têrabi nak incßaß teßxcanab xyâbasinquil li xucub carner. Chêjunilex lâex têjap êre chi cau. Ut li tzßac li sutsu cuiß li tenamit tâtßanekß. Nak ac xtßaneß li tzßac li sutsu cuiß, lâex saß junpât tex-oc saß li tenamit chi pletic, chan li Dios.


Διοτι ηκουσατε την ποτε διαγωγην μου εν τω Ιουδαισμω, οτι καθ' υπερβολην εδιωκον την εκκλησιαν του Θεου και εκακοποιουν αυτην, 	 Ac êrabiom ajcui' resil chanru nak quincuan chak sa' lix pâbâleb laj judío. Lâex nequenau nak k'axal nabal li raylal quinbânu reheb li neque'pâban re li Dios ut quinyal ink'e chixsachbal ruheb laj pâbanel.


Αλλ' αφου εκραταιωθη, επηρθη η καρδια αυτου εις διαφθοραν και ησεβησεν εις Κυριον τον Θεον αυτου και εισηλθεν εις τον ναον του Κυριου δια να θυμιαση επι το θυσιαστηριον του θυμιαματος. 	 Abanan nak quiniman chi us lix cuanquil laj Uzías, quixnimobresi rib xjunes rib. Ut xban aßan quixqßue rib saß raylal. Quixkßet li râtin li Kâcuaß lix Dios ut qui-oc saß lix templo li Kâcuaß re nak tixcßat li pom saß xbên li artal li nacßatman cuiß li pom.


Παντα τα δενδρα σου και τον καρπον της γης σου θελει καταφθειρει ο βρουχος. 	 Eb lê cheß ut eb lê racuîmk teßsachekß chi junaj cua xbaneb laj sâcß.