δια να στηριξη ο Κυριος τον λογον αυτου, τον οποιον ελαλησε περι εμου, λεγων, Εαν οι υιοι σου προσεχωσιν εις την οδον αυτων ωστε να περιπατωσιν ενωπιον μου εν αληθεια, εξ ολης της καρδιας αυτων και εξ ολης της ψυχης αυτων, βεβαιως δεν θελει εκλειψει εις σε ανηρ επανωθεν του θρονου του Ισραηλ. 	 Cui tatcuânk saß tîquilal chiru li Dios, li Dios tixbânu chixjunil li cßaßru quixyechißi cue. Aßan quixye cue, “Cui eb lâ cualal âcßajol teßcuânk saß tîquilal chicuu ut cui teßxbânu li cßaßru ninye chi anchaleb xchßôl ut chi anchaleb li râm, junelic eb lâ cualal âcßajol teßoc chokß xreyeb laj Israel.”


Και οταν σας ειπωσιν, Ερωτησατε τους εχοντας πνευμα μαντειας και τους νεκρομαντεις, τους μορμυριζοντας και ψιθυριζοντας, αποκριθητε, Ο λαος δεν θελει ερωτησει τον Θεον αυτου; θελει προστρεξει εις τους νεκρους περι των ζωντων; 	 Cui eb li tenamit teßxye êre nak têpatzß ênaßleb riqßuineb laj kße ut eb laj tûl li nequeßhasbac ut nequeßâtinac yal chi joßcan, lâex texchakßok ut têye: —¿Ma incßaß ta biß târûk tixpatzß xnaßleb junak tenamit riqßuin lix Dios? ¿Ma târûk ta biß teßxpatzß xnaßleb li yoßyôqueb riqßuineb li camenak?—


Και κατελεπτυνα αυτους ως την σκονην της γης συνετριψα αυτους ως τον πηλον της οδου και κατεπατησα αυτους. 	 Chanchaneb li poks li nacßameß xban ikß nak xinsach ruheb. Chanchan yekßinbileb joß li sulul saß be xinbânu reheb.


και τα μνημεια ηνοιχθησαν και πολλα σωματα των κεκοιμημενων αγιων ανεστησαν, 	 Quilaje'teli li que'muke' cui' li camenak ut nabaleb li tîqueb xch'ôl que'cuacli cui'chic chi yo'yo.


Και ανταπεδωκεν εις εμε ο Κυριος κατα την δικαιοσυνην μου, κατα την καθαροτητα των χειρων μου εμπροσθεν των οφθαλμων αυτου. 	 Li Kâcuaß xqßue inkßajcâmunquil xban nak tîc inchßôl chiru. Aßan na-osobtesin cue xban nak ninbânu li us.


Και εκ των υιων Ζατθου, Ελιωηναι, Ελιασειβ, Ματθανιας και Ιερεμωθ και Ζαβαδ και Αζιζα. 	 Xcomoneb li ralal xcßajol laj Zatu, aßaneb aßin: laj Elioenai, laj Eliasib, laj Matanías, laj Jeremot, laj Zabad, ut laj Aziza.


Διοτι ειτε εξω εαυτων ειμεθα, δια τον Θεον ειμεθα, ειτε εμφρονες ειμεθα, δια σας ειμεθα. 	 Cuan neque'yehoc nak inc'a' tuktu kajolom. Abanan li c'a'ru nakabânu, a'an re xq'uebal xlok'al li Dios. Cui lâex nequec'oxla nak tuktu kajolom, us, xban nak us chok' êre lâex li c'a'ru nakabânu.


Και εκεινη ειπε, Μηπως εζητησα υιον παρα του κυριου μου; δεν ειπα, Μη με απατας; 	 Li ixk quixye re: —¿Ma xintzßâma ta biß incßulaßal âcue? ¿Ma incßaß ta biß xinye âcue nak incßaß tinâbalakßi? chan.


και δεν ειμαι πλεον αξιος να ονομασθω υιος σου καμε με ως ενα των μισθωτων σου. 	 Mâcua' chic inc'ulub nak tinc'aba'in âcualal. Chinâc'ul ban jo' junak âmôs," cha'akin re, chan sa' xch'ôl.


διοτι απεξηρανε Κυριος ο Θεος σας τα υδατα του Ιορδανου εμπροσθεν σας, εωσου διεβητε, καθως εκαμε Κυριος ο Θεος σας εις την Ερυθραν θαλασσαν, την οποιαν απεξηρανεν εμπροσθεν ημων, εωσου διεβημεν 	 Li Kâcuaß li kaDios quixchakihobresi li nimaß Jordán li joß nimal tonumekß cuiß joß nak quixchakihobresi li Caki Palau li joß nimal conumeß cuiß chak junxil.Quixbânu chi joßcan re nak chixjunileb li cuanqueb saß ruchichßochß teßxqßue retal nak kßaxal nim xcuanquil li Kâcuaß ut re ajcuiß nak lâex junelic têxucua ru li Kâcuaß lê Dios, chan laj Josué.


Και ειπεν ο Ιωσηφ προς τους αδελφους αυτου, Πλησιασατε προς εμε, παρακαλω. Και επλησιασαν. Και ειπεν, Εγω ειμαι Ιωσηφ ο αδελφος σας, τον οποιον επωλησατε εις την Αιγυπτον. 	 Laj José quixye reheb: —Bânu usilal, jilonkex chak cuiqßuin.— Ut eb aßan queßjiloc riqßuin. Laj José quixye reheb: —Lâin laj José lê rîtzßin, li xinêcßayi chak riqßuineb laj Egipto.


και τους Χετταιους, και τους Φερεζαιους, και τους Ραφαειμ, 	 Ut aran ajcuiß cuanqueb laj hitita, ut eb laj ferezeo, ut eb laj refaíta.Ut aran ajcuiß cuanqueb laj amorreo, ut eb laj cananeo, ut eb laj gergeseo, ut eb laj jebuseo, chan li Dios re laj Abram.


Δεν θελω παραβη την διαθηκην μου, ουδε θελω αθετησει ο, τι εξηλθεν εκ των χειλεων μου. 	 Incßaß tinsach xcuanquil li contrato li quinbânu riqßuin. Chi moco tinjal incßaßux riqßuin li cßaßru quinye re.


πλην ο Αβεσσαλωμ εβιασεν αυτον, ωστε απεστειλε μετ' αυτου τον Αμνων και παντας τους υιους του βασιλεως. 	 Laj Absalón quirelaji ru li rey nak tâxic laj Amnón toj retal nak li rey quixtaklaheb laj Amnón ut chixjunileb li ralal.


Εκ δε του Ισραηλ, εκ των υιων Φαρως, Ραμιας και Ιεζιας και Μαλχιας και Μιαμειν και Ελεαζαρ και Μαλχιας και Βεναιας. 	 Eb laj Israel (li incßaß queßcßanjelac saß li templo), aßaneb aßin: xcomoneb li ralal xcßajol laj Paros, aßaneb laj Ramía, laj Jezías, laj Malquías, laj Mijamín, laj Eleazar, laj Malquías ut laj Benaía.


Και αφου ειπε ταυτα, γονατισας προσηυχηθη μετα παντων αυτων. 	 Ut nak quirake' chixyebal chixjunil a'in, laj Pablo quixcuik'ib rib ut qui-oc chi tijoc rochbeneb chixjunileb.


Ζοροβαβελ δε εγεννησε τον Αβιουδ, Αβιουδ δε εγεννησε τον Ελιακειμ, Ελιακειμ δε εγεννησε τον Αζωρ, 	 Ut laj Zorobabel, a'an xyucua' laj Abiud. Ut laj Abiud, a'an xyucua' laj Eliaquim. Ut laj Eliaquim, a'an xyucua' laj Azor.


Η δε φρουρα των Φιλισταιων εξηλθε προς το περασμα Μιχμας. 	 Jun chßûtal chi soldados aj filisteo yôqueb chi cßacßalênc saß li be li naxic Micmas.


και με λογους μισους με περιεκυκλωσαν και με επολεμησαν αναιτιως. 	 Xban nak xicß niquineßril, niquineßxhob ut niquineßxpleti chi mâcßaß inmâc.


Την σωτηριαν σου περιεμεινα, Κυριε. 	 Ut laj Jacob quixye re li Kâcuaß Dios: —At inDios, lâin yôquin châcuoybeninquil nak tatchâlk chincolbal, chan re li Dios.


Επανωθεν της πυλης των ιππων επεσκευασαν οι ιερεις, εκαστος απεναντι της οικιας αυτου. 	 Li tzßac li cuan chixcßatk li queßxyîb laj Tecoa, aßan queßxyîb eb laj tij. Li tzßac li queßxyîb quiticla saß li oquebâl li cuan nachß riqßuin lix naßajeb li cacuây. Chixjûnkaleb laj tij queßxyîb li tzßac li cuan chiru li rochocheb.


Εκ δε του οχλου προηγαγον τον Αλεξανδρον, δια να λαληση, επειδη οι Ιουδαιοι επροβαλον αυτον και ο Αλεξανδρος σεισας την χειρα ηθελε να απολογηθη προς τον δημον. 	 Ut que'risi sa' xyânkeb li tenamit laj Alejandro. A'an quixtaksi li ruk' re te'xcanab chokînc. Quiraj raj âtinac re xcolbal rib chiruheb li tenamit.


διοτι δεν πραττω το αγαθον, το οποιον θελω αλλα το κακον, το οποιον δεν θελω, τουτο πραττω. 	 Lâin nacuaj raj xbânunquil li us, aban inc'a' ninbânu. A' chic li mâusilal ninbânu, li inc'a' raj nacuaj xbânunquil.


Εαν μεν λοιπον ο Δημητριος και οι συντεχνιται αυτου εχωσι διαφοραν μετα τινος, υπαρχουσι δικασιμοι ημεραι και υπαρχουσιν ανθυπατοι, ας εγκαλεσωσιν αλληλους. 	 Cui ut laj Demetrio ut eb laj tenol ch'îch' li neque'c'anjelac riq'uin cuan junak ani te'xjit, teto li pôpol ut cuanqueb aj rakol âtin. Te'jitok aran re nak târûk tâyîbâk ru lix ch'a'ajquilaleb.


και ειχον αιχμαλωτισει τας γυναικας τας εν αυτη, απο μικρου εως μεγαλου δεν εθανατωσαν ουδενα, αλλα ελαβον αυτους και υπηγαν εις την οδον αυτων. 	 Mâ jun reheb queßxcamsi, abanan queßxchapeb li ixk ut queßxcßameb chirixeb nak queßcôeb saß xtenamiteb.


Και ουτοι παντες αν και ελαβον καλην μαρτυριαν δια της πιστεως, δεν απηλαυσαν την επαγγελιαν, 	 Nak nakabi a'in chirixeb laj pâbanel, nakanau nak tz'akal re ru lix pâbâleb. Aban toj mâji' quitz'akloc ru lix colbaleb li quiyechi'îc reheb xban li Dios.Li Dios quiraj nak yôkeb chi oybenînc re nak te'tz'akônk kochben riq'uin li k'axal lok' yechi'inbil ke. A'an li kacolbal sa' xc'aba' li Jesucristo.


Διοτι ανεβαινον αυτοι και τα ποιμνια αυτων και ηρχοντο μετα των σκηνων αυτων, πολυαριθμοι ως ακριδες αναριθμητοι ησαν και αυτοι και αι καμηλοι αυτων και εισηρχοντο εις την γην δια να φθειρωσιν αυτην. 	 Nak nequeßxic eb laj Madián chixsachbal chixjunil li cßaßru cuan reheb laj Israel, queßxcßam chirixeb lix quetômk ut eb lix muhebâl. Chanchaneb laj sâcß nak queßchal xban nak kßaxal cuißchic nabaleb. Incßaß naru rajlanquileb chi moco naru rajlanquileb lix camello.


και δεν αφινετε πλεον αυτον να καμη ουδεν εις τον πατερα αυτου η εις την μητερα αυτου, 	 Riq'uin xbânunquil a'an li cuînk inc'a' chic naru tixtenk'a lix na' xyucua', chanquex.


Διοτι σας λεγω οτι ουδεις των ανδρων εκεινων των κεκλημενων θελει γευθη του δειπνου μου. 	 Lâin ninye êre nak mâ jun reheb li bokbileb xbên cua te'tz'akônk riq'uin li nink'e li xinbânu, chan li patrón.


και λιθους ονυχιτας και λιθους δια να εντεθωσιν εις το εφοδ και εις το περιστηθιον. 	 Ut têqßue li tertôquil pec ónice, joßqueb ajcuiß li châbil pec re xqßuebal xsahob ru li efod ut li pectoral.


Και αφου ενεπαιξαν αυτον, εξεδυσαν αυτον την χλαμυδα και ενεδυσαν αυτον τα ιματια αυτου, και εφεραν αυτον δια να σταυρωσωσιν. 	 Ut nak ac xe'xtacuasi, que'risi li t'icr li cuan chirix. Ut que'xq'ue cui'chic li rak' chirix. Tojo'nak que'xc'am re nak te'xq'ue chiru cruz.


Παν ο, τι μοι διδει ο Πατηρ, προς εμε θελει ελθει, και τον ερχομενον προς εμε δεν θελω εκβαλει εξω 	 Chixjunileb li tixk'axtesi cue li Yucua'bej, tine'xpâb. Ut li ani napâban cue, lâin inc'a' tintz'ektâna.


Λεγουσι προς αυτον Δια τι λοιπον ο Μωυσης προσεταξε να δωση εγγραφον διαζυγιου και να χωρισθη αυτην; 	 Ut que'xye cui'chic re li Jesús: -¿C'a'ut nak quixye laj Moisés nak târûk xyîbanquil junak li hu re nak tixjach rib li cuînk riq'uin li rixakil?-


Ο ανθρωπος ο εν τιμη και μη εννοων ωμοιωθη με τα κτηνη τα φθειρομενα. 	 Li cuînk incßaß nacuan lix yußam chi junelic saß ruchichßochß usta nabal lix biomal ut lix cuanquilal. Nequeßcam li xul ut nequeßcam ajcuiß li cristian.


και εκ των υιων σου, οιτινες θελουσιν εξελθει απο σου, τους οποιους θελεις γεννησει, θελουσι λαβει και θελουσι γεινει ευνουχοι εν τω παλατιω του βασιλεως της Βαβυλωνος. 	 Ut cuanqueb ajcuiß lâ cualal âcßajol li teßcßamekß. Eb aßan teßcuânk chokß eunucos saß li rochoch lix reyeb laj Babilonia, chan.Laj Ezequías quixye re laj Isaías: —Sa rabinquil li râtin li Dios li xaye cue, chan. Quixye chi joßcan xban nak quixcßoxla nak joß najtil yoßyôk cßojcßôk xchßôl ut tâcuânk saß tuktûquil usilal.


καθως ειναι γεγραμμενον Ιδου, θετω εν Σιων λιθον προσκομματος και πετραν σκανδαλου, και πας ο πιστευων επ' αυτον δεν θελει καταισχυνθη. 	 Tz'îbanbil sa' li Santil Hu li quixye li Dios: Q'uehomak retal xban nak lâin tinq'ue jun li pec aran Sión. Nabaleb li tenamit te'xtich rokeb chiru ut te't'anek'. Abanan li ani tâpâbânk re a'an, inc'a' târahok' xch'ôl mokon xban nak tixc'ul li c'a'ru yechi'inbil re xban li Dios. (Isa. 28:16)


Νοησας δε ο Ιησους εν εαυτω οτι γογγυζουσι περι τουτου οι μαθηται αυτου, ειπε προς αυτους Τουτο σας σκανδαλιζει; 	 Li Jesús quixnau nak yôqueb chixcuech'inquil rix li c'a'ru quixye usta mâ ani quiyehoc re. Jo'can nak quixye reheb: -¿Ma inc'a' xcuulac chêru li c'a'ru xinye êre? ¿Ma têcanab intâkenquil xban?


Υιε μου, γινου σοφος και ευφραινε την καρδιαν μου, δια να εχω τι να αποκρινωμαι προς τον ονειδιζοντα με. 	 Ex cualal incßajol, chicuânk ênaßleb re nak sahak inchßôl êriqßuin. Chi joßcan tinnau xsumenquil li nequeßhoboc cue.


και οι βασιλεις της γης και οι μεγιστανες και οι πλουσιοι και οι χιλιαρχοι και οι δυνατοι και πας δουλος και πας ελευθερος εκρυψαν εαυτους εις τα σπηλαια και εις τας πετρας των ορεων, 	 Ut chixjunileb quilaje'xmuk ribeb xbaneb xxiu. Que'xmuk ribeb li rey ut eb li cuanqueb xcuanquil, jo'queb ajcui' li neque'taklan sa' xbêneb li soldado. Que'xmuk ribeb li biom jo'queb ajcui' li cauheb rib, jo'queb ajcui' li lok'bil môs jo' ajcui' li mâc'a'eb xpatrón. Que'xmuk ribeb sa' li ochoch pec ut sa' xyânkeb li nînki pec li cuanqueb sa' tzûl.


Και δεν διεκρινεν ο λαος την φωνην του αλαλαγμου της ευφροσυνης απο της φωνης του κλαυθμου του λαου διοτι ο λαος ηλαλαζεν αλαλαγμον μεγαν, και η βοη ηκουετο εως απο μακροθεν. 	 Chi najt qui-abîc chak lix yâbeb, ut incßaß quicßutun chiruheb li tenamit aniheb li yôqueb chixjapbal reheb xban xsahil xchßôleb ut aniheb li yôqueb chi yâbac.


εαν ομως δεν μας ακουσητε να περιτμηθητε, τοτε θελομεν λαβει την θυγατερα ημων και θελομεν αναχωρησει. 	 Abanan cui lâex incßaß têcßul li circuncisión, lâo toêlk saß êyânk ut takacßam li kanab chikix nak toxic, chanqueb li ralal laj Jacob.


Και συνηγον αυτο καθ' εκαστην πρωιαν, εκαστος οσον εχρειαζετο δια τροφην αυτου και οτε ο ηλιος εθερμαινε, διελυετο. 	 Cuulaj cuulaj queßxxoc li joß qßuial naru teßxcuaß. Ut nak quitikcuoß li sakße quihaßoß li joß qßuial incßaß queßxxoc.


Και ο Αγριππας ειπε προς τον Παυλον Παρ' ολιγον με πειθεις να γεινω Χριστιανος. 	 Li rey Agripa quichak'oc ut quixye re: -Riq'uin li c'a'ru xaye xak'unobresin inch'ôl. Ca'ch'in chic mâ xinpâban âban, chan.


Εγω αγαπω την ειρηνην αλλ' οταν ομιλω, αυτοι ετοιμαζονται δια πολεμον. 	 Lâin nacuaj cuânc saß usilal. Abanan nak ninye reheb nak takacßam kib saß usilal, eb aßan pletic nequeßraj.


και ιδου, εγω λεγω να οικοδομησω οικον εις το ονομα Κυριου του Θεου μου, καθως ο Κυριος ελαλησε προς τον Δαβιδ τον πατερα μου, λεγων, Ο υιος σου, τον οποιον θελω βαλει αντι σου επι τον θρονον σου, ουτος θελει οικοδομησει τον οικον εις το ονομα μου 	 Joßcan nak lâin tinyîb li templo li tâlokßonîk cuiß li Kâcuaß lin Dios xban nak li Dios quixye re laj David lin yucuaß, “Lâ cualal, li tinxakab chokß rey chokß âcuêkaj, aßan li tâyîbânk re li templo re tinlokßonîk cuiß,” chan.


Οτε δε ηκουσεν ο Σαναβαλλατ οτι ημεις οικοδομουμεν το τειχος, ωργισθη και ηγανακτησε πολυ και περιεγελασε τους Ιουδαιους. 	 Cßajoß nak quichal xjoskßil laj Sanbalat nak quirabi nak yôco cuißchic chixyîbanquil li tzßac ut xban xjoskßil qui-oc chikahobbal lâo aj judío.


Αποκριθεις δε ο αλλος, επεπληττεν αυτον, λεγων Ουδε τον Θεον δεν φοβεισαι συ, οστις εισαι εν τη αυτη καταδικη; 	 Abanan li jun chic quichak'oc ut quixk'us ut quixye re: -Chi moco lâat nacaxucua ru li Dios, usta juntak'êt li raylal li yôco chixc'ulbal kochben a'an.


Και ηρεσεν ο λογος εις τον Φαραω και εις παντας τους δουλους αυτου. 	 Laj faraón ut eb laj cßanjel chiru queßxcßul xchßôl li cßaßru queßyeheß re xban laj José.


Τον δε νεον εφεραν ζωντα και παρηγορηθησαν καθ' υπερβολην. 	 Ut li al yo'yo nak que'xc'am. Ut c'ajo' nak quisaho' sa' xch'ôleb.


Με διασπαραττει ο εχθρος μου εν τω θυμω αυτου και με μισει τριζει τους οδοντας αυτου εναντιον μου οξυνει τους οφθαλμους αυτου επ' εμε. 	 Xban nak yô xjoskßil saß inbên, chanchan xinixtßupi nak xinixqßue saß raylal. Chanchan nak naxcßuxuxi li ruch re xban xjoskßil. Incßaß narisi li rilobâl saß inbên xban nak xicß yô chicuilbal.


Ο ενδεκατος δια τον ενδεκατον μηνα Βεναιας ο Πιραθωνιτης, εκ των υιων Εφραιμ και εν τη διαιρεσει αυτου εικοσιτεσσαρες χιλιαδες. 	 Li quitaklan saß xbên li xjunlaju chßûtal saß li xjunlaju po, aßan laj Benaía. Piratón xtenamit. Aßan xcomoneb li ralal xcßajol laj Efraín. Câhib xcaßcßâl mil chi cuînk cuanqueb saß li chßûtal aßan.


Διοτι ουτω λεγει Κυριος εις τους ευνουχους, οσοι φυλαττουσι τα σαββατα μου και εκλεγουσι τα αρεσκοντα εις εμε και κρατουσι την διαθηκην μου, 	 Aßan aßin li naxye li Kâcuaß: —Cui eb li eunuco teßx-oxlokßi li hilobâl cutan, ut cui teßxbânu li cßaßru nacuaj ut incßaß teßxkßet lin contrato,


τον οποιον ημεις κηρυττομεν, νουθετουντες παντα ανθρωπον και διδασκοντες παντα ανθρωπον εν παση σοφια, δια να παραστησωμεν παντα ανθρωπον τελειον εν Χριστω Ιησου 	 A' li Cristo, a'an li nakach'olob xyâlal. Nakaq'ue xna'lebeb chixjunil ut nakac'ut xyâlal chiruheb chi anchal li kach'ôl ut chi anchal li kac'a'ux re nak tz'akalak ru lix pâbâleb sa' xc'aba' li Jesucristo.Jo'can nak ninyal ink'e chi c'anjelac chi anchal inch'ôl ut li Cristo naq'uehoc incacuilal chixbânunquil lin c'anjel chiru li Dios.


Εκαστος θελει διδει κατα την δυναμιν αυτου, κατα την ευλογιαν Κυριου του Θεου σου, την οποιαν σοι εδωκε. 	 Li junjûnk tixqßue lix mayej aß yal chanru li rosobtesinquil quiqßueheß xban li Kâcuaß.


και η αρχη της βασιλειας αυτου εσταθη Βαβυλων, και Ερεχ, και Αχαδ, και Χαλνε, εν τη γη Σεννααρ. 	 Laj Nimrod quicuan xcuanquil saß xbêneb li tenamit Babel, Erec, Acad ut Calne. Eb li tenamit aßan cuanqueb xcuênt Sinar.


και την μεσημβριαν και την πεδιαδα της κοιλαδος της Ιεριχω, πολεως φοινικων, εως Σηγωρ. 	 Quixcßut ajcuiß chiru li naßajej Neguev ut eb li ru takßa Jordán ut Jericó, li tenamit li cuanqueb cuiß li cheß palmera toj saß li naßajej Zoar.


Η δε ειπεν, Ειθε η δουλη σου να ευρη χαριν εις τους οφθαλμους σου. Τοτε απηλθεν η γυνη εις την οδον αυτης και εφαγε, και το προσωπον αυτης δεν ητο πλεον σκυθρωπον. 	 Lix Ana quixchakßrabi laj Elí ut quixye re: —Kßaxal us raj nak tincßul ta li xintzßâma joß xaye, chan. Ut chirix aßan lix Ana quisukßi saß li naßajej li yô cuiß chi hilânc ut quicuaßac. Ut chalen aßan, incßaß chic quirahoß saß xchßôl.


Και απεκριθη ο λαος λεγων, Μη γενοιτο να αφησωμεν τον Κυριον, δια να λατρευσωμεν αλλους θεους 	 Ut eb li tenamit queßchakßoc ut queßxye: —Incßaß taxak takacanab li Kâcuaß li kaDios. Lâo incßaß naru takacanab xlokßoninquil li Kâcuaß yal xban xlokßoninquil li yîbanbil dios.


Και ο λαος μου θελει κατοικει ειρηνικην κατοικιαν και οικηματα ασφαλη και ησυχους τοπους ευποριας, 	 Eb lin tenamit teßcuânk saß rochocheb saß tuktûquil usilal. Cßojcßôqueb chic xchßôleb. Teßhilânk saß xyâlal. Mâcßaß tâchßißchßißînk reheb.


Ο σιδηρος θελει συντριψει τον σιδηρον του βορρα και τον χαλκον; 	 ¿Ma cuan ta biß junak tânumtâk chiruheb li tenamit li cuan saß li norte, li chanchan li chßîchß hierro ut bronce?—


Ο Ζοροβαβελ ομως και ο Ιησους και οι λοιποι των αρχηγων των πατριων του Ισραηλ, ειπον προς αυτους, Ουδεν κοινον εις εσας και εις ημας, ωστε να οικοδομησητε οικον εις τον Θεον ημων αλλ' ημεις αυτοι ηνωμενοι θελομεν οικοδομησει εις Κυριον τον Θεον του Ισραηλ, καθως προσεταξεν εις ημας ο βασιλευς Κυρος, ο βασιλευς της Περσιας. 	 Queßchakßoc laj Zorobabel ut laj Jesúa joßqueb ajcuiß li nequeßjolomin reheb li junjûnk cabal ut queßxye: —Incßaß târûk toêtenkßa chixyîbanquil lix templo li kaDios. Lâo aj Israel takayîb kajunes lix templo li kaDios joß quixye ke laj Ciro, lix reyeb laj Persia, chanqueb.


και ο αδελφος αυτου Ασαφ, ο ισταμενος εν δεξια αυτου Ασαφ ο υιος του Βαραχιου, υιου του Σιμεα, 	 Saß lix nim ukß laj Hemán quicuan laj Asaf, li ralal laj Berequías. Laj Berequías, aßan li ralal laj Simea;


Και μετα δυο ολοκληρα ετη, ο Αβεσσαλωμ ειχε κουρευτας εν Βααλ-ασωρ, ητις ειναι πλησιον του Εφραιμ, και προσεκαλεσεν ο Αβεσσαλωμ παντας τους υιους του βασιλεως. 	 Nak ac xnumeß chic cuib chihab, yôqueb chixbesbal rix lix carner laj Absalón aran Baal-hazor, nachß riqßuin li tenamit Efraín. Laj Absalón quixbok chixjunileb li ralal li rey re nak teßxic chi cuaßac riqßuin.


Οι δε ιερεις οι Λευιται, οι υιοι Σαδωκ, οι φυλαξαντες την φυλακην του αγιαστηριου μου, οτε οι υιοι Ισραηλ απεπλανωντο απ' εμου, ουτοι θελουσι με πλησιαζει δια να λειτουργωσιν εις εμε, και θελουσιν ιστασθαι ενωπιον μου δια να προσφερωσιν εις εμε το παχος και το αιμα, λεγει Κυριος ο Θεος 	 Eb laj levita, li ralal xcßajol laj Sadoc, aßaneb li queßcßanjelac chicuu nak eb li jun chßol chic laj Israel quineßxtzßektâna. Aßaneb li teßcßanjelak chicuu chokß aj tij. Teßxmayeja chicuu li xêb ut lix quiqßuel li xul, chan li nimajcual Dios.


Εαν δε προσφερης μοσχον εκ βοων δι' ολοκαυτωμα η δια θυσιαν προς εκπληρωσιν ευχης η δια ειρηνικην προσφοραν προς τον Κυριον, 	 Nak têqßue jun li toro toj sâj chokß re êcßatbil mayej, malaj ut re li mayej re xbânunquil li cßaßru xeyechißi, malaj ut re xcßambal êrib saß usilal riqßuin li Kâcuaß,


προς τον οποιον ελαληθη οτι εν Ισαακ θελει κληθη εις σε σπερμα, 	 Quixq'ue li ralal chok' xmayej, usta a'an li quiyechi'îc re xban li Dios re nak te'tâmk li ralal xc'ajol.


Ο δεκατος εκτος εις τον Ανανιαν ουτος, οι υιοι αυτου και οι αδελφοι αυτου, δωδεκα. 	 Li xcuaklaju, aßan laj Hananías. Li alalbej rochbeneb li rechßalal cablajuheb chixjunileb.


Και θελω συντριψει αυτους μετ' αλληλων, και τους πατερας και τους υιους ομου, λεγει Κυριος δεν θελω σπλαγχνισθη ουδε φεισθη ουδε ελεησει, αλλα θελω εξολοθρευσει αυτους. 	 Ut chirix aßan lâin tinqßueheb chi camsîc, joß li yucuaßbej joß eb ajcuiß li alalbej. Incßaß tincuil xtokßobâl ruheb chi moco tincuuxtâna ruheb. Jun xiqueb nak teßosokß,” chan li Kâcuaß.


Κυριε Θεε, μη απορριψης το προσωπον του κεχρισμενου σου. ενθυμηθητι τα ελεη Δαβιδ του δουλου σου. 	 At Kâcuaß, at kaDios, chasume taxak li cßaßru nintzßâma châcuu. Lâin li rey li sicßbil cuu âban. Ut chijulticokß taxak âcue lâ rahom saß xbên laj David laj cßanjel châcuu, chan laj Salomón.


Η αμπελος εξηρανθη και η συκη εξελιπεν η ροιδια και ο φοινιξ και η μηλεα, παντα τα δενδρα του αγρου εξηρανθησαν, ωστε εξελιπεν η χαρα απο των υιων των ανθρωπων. 	 Xchakic lix cheßel li uvas. Mâcßaß chic lix cheßel li higo. Xchakic lix cheßel li granado ut li calaß joßqueb ajcuiß lix cheßel li manzana. Chixjunileb li cheß xelajeßchakic saß li cßalebâl. Xban aßan nak li tenamit junelic ra saß xchßôl.


Μακαριος συ, Ισραηλ. Τις ομοιος σου, λαε σωζομενε υπο του Κυριου, οστις ειναι η ασπις της βοηθειας σου, και η μαχαιρα της υπεροχης σου Και θελουσιν υποταχθη οι εχθροι σου εις σε, και συ θελεις πατησει επι τον τραχηλον αυτων. 	 Us xak êre lâex aj Israel. ¿Ma cuan ta biß junak chic tenamit juntakßêt êriqßuin lâex? Lâex colbilex xban li Kâcuaß. Li Kâcuaß, aßan li tâtenkßânk êre ut aßan li tâcolok êre. Aßan tâqßuehok êre chi numtâc saß xbêneb li xicß nequeßiloc êre. Eb li xicß nequeßiloc êre teßxcuikßib ribeb chêru xban xxiuheb ut lâex texnumtâk saß xbêneb lix tenamit li queßxnimobresi cuiß ribeb.


εις επαινον της δοξης της χαριτος αυτου, με την οποιαν εχαριτωσεν ημας δια του ηγαπημενου αυτου, 	 Jo'can nak chikalok'onihak ru li Dios xban nak yal chi mâtan quiruxtâna ku nak quixtakla chak li Ralal li k'axal raro xban.


Και εμεινατε εν Καδης ημερας πολλας, οσασδηποτε ημερας εμεινατε. 	 Joßcan nak najt quexcana Cades.


Τωρα λοιπον ακουσον τουτο, η παραδεδομενη εις τας τρυφας, η κατοικουσα αμεριμνως, η λεγουσα εν τη καρδια σου, Εγω ειμαι και εκτος εμου ουδεμια αλλη δεν θελω καθησει χηρα και δεν θελω γνωρισει ατεκνωσιν. 	 Joßcan nak cherabihak li yôquin chixyebal êre, lâex li nequexcuan chi sa saß êchßôl. Lâex cßojcßo êchßôl ut nequecßoxla nak mâcßaß têcßul ut nequeye saß êchßôl: Lâo cuan kacuanquil. Mâ ani chic cuan xcuanquil joß li kacuanquil lâo, chanquex. Saß êchßôl lâex nak mâ jaruj têcßul li raylal joß nequeßxcßul li ixk li nequeßcam xbêlomeb malaj ut joß eb li nequeßcam li ralal xcßajol.


Και εταραχθη η καρδια του βασιλεως της Συριας δια το πραγμα τουτο και συγκαλεσας τους δουλους αυτου, ειπε προς αυτους, Δεν θελετε με αναγγειλει, τις εξ ημων ειναι υπερ του βασιλεως του Ισραηλ; 	 Cßajoß nak qui-oc xcßaßux lix reyeb laj Siria. Ut quixbokeb riqßuin chixjunil li nequeßtaklan saß xbêneb lix soldado ut quixye reheb: —¿Ani êre lâex yô chi oquênc chirix lix reyeb laj Israel? chan.


Οι διακονοι ας ηναι μιας γυναικος ανδρες, κυβερνωντες καλως τα τεκνα αυτων και τους οικους αυτων. 	 Eb laj c'anjel sa' xyânkeb laj pâbanel, junak ajcui' li rixakil ut te'xnau taklânc sa' xbêneb li ralal xc'ajol. Ut te'xnau ajcui' rilbal lix jun cablal.


Ειπον λοιπον προς αυτον οι αδελφοι αυτου Μεταβηθι εντευθεν και υπαγε εις την Ιουδαιαν, δια να ιδωσι και οι μαθηται σου τα εργα σου, τα οποια καμνεις 	 Eb li rîtz'in li Jesús que'xye re: -Elen sa' li na'ajej a'in. Ayu Judea re nak eb li neque'tâken âcue te'rileb li milagro li nacabânu.


Και επραξε πονηρα ενωπιον του Κυριου, πλην ουχι ως οι βασιλεις του Ισραηλ οιτινες ησαν προ αυτου. 	 Laj Oseas quixbânu li incßaß us chiru li Kâcuaß. Abanan incßaß quinumta lix mâusilal joß xmâusilaleb lix reyeb laj Israel li queßcuan xbên cua.


Τι πρεπει λοιπον, αδελφοι; Οταν συνερχησθε, εκαστος υμων ψαλμον εχει, διδαχην εχει, γλωσσαν εχει, αποκαλυψιν εχει, ερμηνειαν εχει παντα ας γινωνται προς οικοδομην. 	 Ex hermân, a'an a'in li nacuaj xyebal êre. Nak têch'utub êrib chixlok'oninquil li Dios, jalan jalânk têbânu chêjûnkalex. Cuan tixc'am chak junak bich; cuan li tâq'uehok na'leb; cuan li tâyehok re li quic'ute' chiru xban li Dios; cuan li tâyehok junak na'leb riq'uin jalanil âtin ut cuan ajcui' li tâjalok ru li tâyemânk sa' li jalanil âtin. Abanan chixjunil li têbânu, chebânuhak re xtenk'anquileb laj pâbanel chi q'uîc sa' lix pâbâleb.


μη κατ' οφθαλμοδουλειαν ως ανθρωπαρεσκοι, αλλ' ως δουλοι του Χριστου, εκπληρουντες το θελημα του Θεου εκ ψυχης, 	 Moco toj yôkeb ta chêrilbal nak têbânu lê c'anjel re nak sahak xch'ôl lê patrón êriq'uin. Chexc'anjelak ban chiru lê patrón jo' nak yôkex chi c'anjelac chiru li Cristo. Chi anchal êch'ôl chebânuhak li naraj li Dios.


και ελθον ευρισκει αυτον σεσαρωμενον και εστολισμενον. 	 Ut nak nacuulac riq'uin naxtau li cuînk chanchan jun li cab mâc'a' chic cuan chi sa'. Mesunbil ut ac cauresinbil roybeninquil li ani tâoc chi sa'.


δια να κηρυξω ευπροσδεκτον Κυριου ενιαυτον. 	 Quinixtakla xyebal resil nak ac xcuulac xk'ehil nak li Kâcua' tixcoleb lix tenamit. (Isa. 61:1-2)


Διοτι οσον ειναι το υψος του ουρανου υπερανω της γης, τοσον μεγα ειναι το ελεος αυτου προς τους φοβουμενους αυτον. 	 Kßaxal nim lix rahom li Kâcuaß. Chanchan xnimal li choxa li cuan saß xbên li ruchichßochß. Joßcan lix nimal lix rahom saß xbêneb li nequeßxxucua ru.


Και ειπε προς αυτους, Ουχι, αλλα τα γυμνα του τοπου ηλθετε δια να παρατηρησητε. 	 Laj José quixye cuißchic reheb: —Moco yâl ta li nequeye. Lâex xexchal chixqßuebal retal cßaßru cuan saß li tenamit aßin, chan.


δια να βασταζης την ατιμιαν σου και να καταισχυνησαι δια παντα οσα επραξας και να ησαι παρηγορια εις αυτας. 	 Tento nak xutânal tâcßul. Ut eb aßan teßcßojlâk xchßôleb nak teßxqßue retal nak lâat yôcat chixtojbal lâ mâc.


και μετ' αυτων, Γαββαει, Σαλλαι, εννεακοσιοι εικοσιοκτω 	 Ut cuanqueb ajcuiß laj Gabai ut laj Salai. Belêb ciento riqßuin cuakxakib xcaßcßâl chixjunileb aßan.


Εσπερας και πρωι και μεσημβριαν θελω παρακαλει και φωναζει και θελει ακουσει της φωνης μου. 	 Ekßela, cuaßleb ut ecuu ninyâba xcßabaß li Dios nak nintijoc ut ninye cuib re ut aßan narabi li cßaßru nintzßâma re.


Και ειπον προς αυτην, Ουχι αλλα μετα σου θελομεν επιστρεψει εις τον λαον σου. 	 Ut eb aßan queßxye: —Lâo incßaß tosukßîk. Toxic ban châcuix saß lâ tenamit, chanqueb.


Και οι υιοι Γηρσων ελαβον δια κληρου εκ των συγγενειων της φυλης Ισσαχαρ και εκ της φυλης Ασηρ και εκ της φυλης Νεφθαλι και εκ του ημισεως της φυλης Μανασση εν Βασαν, δεκατρεις πολεις. 	 Ut queßxcßul ajcuiß lix tenamiteb li ralal xcßajol laj Gersón riqßuineb li ralal xcßajol laj Isacar, laj Aser, laj Neftalí ut li yijach chic li ralal xcßajol laj Manasés, li queßcuan saß li este. Oxlaju chixjunileb li tenamit li queßxcßul aran Basán.


Και ειπεν ο Κυριος προς αυτην, Δυο εθνη ειναι εν τη κοιλια σου και δυο λαοι θελουσι διαχωρισθη απο των εντοσθιων σου και ο εις λαος θελει εισθαι δυνατωτερος του αλλου λαου και ο μεγαλητερος θελει δουλευσει εις τον μικροτερον. 	 Li Kâcuaß Dios quixye re lix Rebeca: —Li cocßal li teßyoßlâk, luteb. Li asbej tâcßanjelak chiru li îtzßinbej. Riqßuin li cuib li cocßal aßin teßcuânk cuib li nînki tenamit. Jun li tenamit kßaxal nimak xcuanquil chiru li tenamit jun chic. Ut incßaß teßxcßam rib saß usilal, chan li Dios.


Οταν στραφωσιν οι εχθροι μου εις τα οπισω, πεσωσι και αφανισθωσιν απ' εμπροσθεν σου. 	 Li xicß nequeßiloc cue nequeßxucuac châcuu ut nequeßêlelic. Ut teßosokß riqßuin lix nimal lâ cuanquil.


Και αφησας απαντα, εσηκωθη και ηκολουθησεν αυτον. 	 Quicuacli laj Leví. Quixcanab chixjunil ut quixtâke li Jesús.


τις επαταξεν Αβιμελεχ τον υιον του Ιερουβεσεθ; γυνη τις δεν ερριψεν επ' αυτον τμημα μυλοπετρας απο του τειχους, και απεθανεν εν Θαιβαις; δια τι επλησιασατε εις το τειχος; τοτε ειπε, Απεθανε και ο δουλος σου Ουριας ο Χετταιος. 	 ¿Ma incßaß jultic êre chanru nak quicamsîc laj Abimelec li ralal laj Jerobaal? ¿Ma incßaß jultic êre chanru nak li ixk quixcut jun tokol li pec re li molino saß xbên laj Abimelec ut quixcamsi aran Tebes? ¿Cßaßut nak xexnachßoc riqßuin li tzßac?” mâre chaßak. Ut lâat tâye re, “Quicamsîc ajcuiß laj Urías laj heteo, laj cßanjel châcuu,” chaßkat re, chan laj Joab.


Δικασον την δικην μου και λυτρωσον με ζωοποιησον με κατα τον λογον σου. 	 Chat-oquênk taxak chicuix ut chinâcol. Chinâcol taxak joß cayechißi cue.


Καμε με να ακουσω το πρωι το ελεος σου διοτι επι σε εθεσα το θαρρος μου καμε με να γνωρισω την οδον, εις την οποιαν πρεπει να περιπατω διοτι προς σε υψωσα την ψυχην μου. 	 Rajlal taxak ekßela tâcßut chicuu nak nacacuuxtâna cuu xban nak lâin cßojcßo inchßôl âcuiqßuin. Chacßut taxak chicuu cßaßru tinbânu xban nak caßaj cuiß lâat nacatqßuehoc innaßleb.


Και ο Αβελ προσεφερε και αυτος απο των πρωτοτοκων των προβατων αυτου, και απο των στεατων αυτων. Και επεβλεψε με ευμενειαν Κυριος επι τον Αβελ και επι την προσφοραν αυτου 	 Ut laj Abel quixqßue ajcuiß chokß xmayej li xbên ral lix carner. Quixsicß ru li kßaxal châbil saß xyânkeb. Ut li Kâcuaß Dios quisahoß saß xchßôl riqßuin laj Abel ut quixcßul lix mayej.


και θελει επιθεσει την χειρα αυτου επι την κεφαλην του δωρου αυτου, και θελουσι σφαξει αυτο παρα την θυραν της σκηνης του μαρτυριου και οι υιοι του Ααρων, οι ιερεις, θελουσι ραντισει το αιμα επι το θυσιαστηριον κυκλω. 	 Li ani tixqßue lix mayej cuacax, tento nak tixqßue li rukß saß xjolom ut tixcamsi saß li oquebâl re li tabernáculo. Ut eb laj tij teßxrachrachi lix quiqßuel saß xbên li artal ut chixjun sutam.


Και ελαβεν ο Δαβιδ ετι γυναικας εν Ιερουσαλημ και εγεννησεν ετι ο Δαβιδ υιους και θυγατερας. 	 Laj David toj quixcßameb chic nabal rixakil ut queßcuan ralal ut xrabin riqßuineb.


Και εαν το δωρον αυτου προς τον Κυριον ηναι ολοκαυτωμα απο πτηνων, τοτε θελει προσφερει το δωρον αυτου απο τρυγονων η απο νεοσσων περιστερων. 	 Cui tixmayeja chokß xcßatbil mayej jun li xul narupupic, tento nak mucuy malaj ut jun li paloma li toj sâj li tixmayeja.


Αυτος δε ο Ιησους δεν ενεπιστευετο εις αυτους, διοτι εγνωριζε παντας, 	 Abanan li Jesús inc'a' quixc'ojob xch'ôl riq'uineb xban nak naxnau chanru lix c'a'uxeb.Inc'a' tento nak tâch'olobâk chiru chanru lix c'a'uxeb xban nak ac naxnau chanru lix na'leb li junjûnk.


καθως οταν υπαγη τις μετα του πλησιον αυτου εις το δασος δια να κοψη ξυλα, και ενω η χειρ αυτου καταβιβαζη κτυπημα με τον πελεκυν δια να κοψη το δενδρον, εκβη το σιδηριον απο του ξυλου και τυχη τον πλησιον αυτου και αυτος αποθανη, ουτος θελει φυγει εις μιαν εκ των πολεων εκεινων και θελει ζησει 	 Mâre junak cuînk tâxic chixyocßbal xsiß, saß qßuicheß ut nak tâoc chi yocßoc, tâtobekß lix mâl ut tixyocß li rochben ut tâcâmk. Li cuînk aßan li xcamsin re chi incßaß yal xraj xchßôl naru tâxic saß jun reheb li oxib chi tenamit aßin re tixcol chak rib.


Εν θυμω μικρω εκρυψα το προσωπον μου απο σου δια μιαν στιγμην με ελεος ομως αιωνιον θελω σε ελεησει, λεγει Κυριος ο Λυτρωτης σου. 	 Nak yô injoskßil xinmuk cuib chêru junpât. Abanan xban nak junelic nin-uxtânan u, lâin tincuil cuißchic xtokßobâl êru, chan li Kâcuaß laj Colol êre.


Κατα την κυριακην ημεραν ηλθον εις εκστασιν πνευματικην, και ηκουσα οπισω μου φωνην μεγαλην ως σαλπιγγος, 	 Sa' li cutan nak nakach'utub kib chixlok'oninquil li Kâcua', riq'uin xcuanquil li Santil Musik'ej, li Dios quixc'utbesi jun li visión chicuu. Quicuabi jun xyâb cux chicuix. Chanchan xyâb jun li trompeta yô chi ec'ânc.


τινες μεταξυ παντων των θεων των τοπων ελυτρωσαν την γην αυτων εκ της χειρος μου, ωστε και ο Κυριος να λυτρωση την Ιερουσαλημ εκ της χειρος μου; 	 ¿Ma cuan ta biß junak dios saß li naßajej aßin li quixcuy xcolbal lix tenamit saß cuukß lâin? ¿Chanru nak li Kâcuaß Dios tixcol li tenamit Jerusalén saß cuukß?” chan li rey.—


Τριτην ταυτην φοραν ερχομαι προς εσας επι στοματος δυο μαρτυρων και τριων θελει βεβαιουσθαι πας λογος. 	 A'in li rox sut nak tincuulak êriq'uin. Cui cuan li tâjitek' nak tincuulak, tento nak cuânk cuib malaj oxib li testigo chixyebal nak yâl lix mâc, jo' tz'îbanbil sa' li Santil Hu.


Και ειδον αλλο σημειον εν τω ουρανω μεγα και θαυμαστον, αγγελους επτα, οιτινες ειχον τας επτα εσχατας πληγας, διοτι εν αυταις ετελεσθη ο θυμος του Θεου. 	 Ut quicuil sa' choxa jun chic li sachba ch'ôlej rilbal. Quicuil cuukub li ángel ut cuan riq'uineb cuukub chi raylal. A'an li raylal li tâc'ulmânk sa' roso'jiqueb li cutan. Riq'uin li cuukub chi raylal a'an tâtz'aklok ru lix josk'il li Dios.


Διοτι επληθυνε τας πορνειας αυτης, ανακαλουσα εις μνημην τας ημερας της νεοτητος αυτης, οτε επορνευετο εν γη Αιγυπτου. 	 Abanan kßaxal cuißchic yibru quixbânu lix Aholiba nak quinak saß xchßôl nak quixcßayi chak rib saß xsâjilal aran Egipto.


Επι τον Θεον ελπιζω δεν θελω φοβηθη τι να μοι καμη ανθρωπος; 	 Lâin cau inchßôl riqßuin li Dios. Incßaß ninxucuac. ¿Cßaß ta cuiß ru târûk tixbânu cue li cuînk?


ο Κυριος να σας δωση να ευρητε αναπαυσιν, εκαστη εν τω οικω του ανδρος αυτης. Και εφιλησεν αυτας και αυται υψωσαν την φωνην αυτων και εκλαυσαν. 	 Ut aß taxak li Dios chiqßuehok êre nak texsumlâk cuißchic ut chexcuânk taxak chi sa saß êchßôl saß lê rochoch, chan lix Noemí reheb. Ut quixchakßrabiheb ut quirutzß ruheb. Ut eb li alibej queßoc chi yâbac.


Ειπα προς τον Κυριον, Συ εισαι ο Θεος μου ακροασθητι, Κυριε, της φωνης των δεησεων μου. 	 Lâin ninye re li Kâcuaß: —Lâat lin Dios. Joßcan nak tâcuabi taxak li cßaßru yôquin chixtzßâmanquil châcuu.


Διοτι ουτω λεγει Κυριος Μη εισελθης εις οικον πενθους και μη υπαγης να πενθησης μηδε να συγκλαυσης αυτους διοτι αφηρεσα την ειρηνην μου απο του λαου τουτου, λεγει Κυριος, το ελεος και τους οικτιρμους. 	 Mat-oc saß li cab li yôkeb cuiß chi yoßlênc camenak, chi moco chi rahocß âchßôl chirixeb, chi moco chacßojobeb xchßôl xban nak lâin li Kâcuaß xcuisi li tuktûquil usilal saß xyânkeb li tenamit aßin. Incßaß chic tincuuxtâna ruheb chi moco tincuil xtokßobâl ruheb.


Το δε πληθος των εχθρων σου θελει εισθαι ως κονιορτος και το πληθος των φοβερων ως αχυρον φερομενον υπο ανεμου ναι, τουτο θελει γεινει αιφνιδιως εν μια στιγμη. 	 Abanan li Kâcuaß saß junpât tixqßue chixtojbal lix mâqueb li xicß nequeßiloc reheb laj Jerusalén. Chanchanakeb li poks malaj ut lix mokoj ixim li nacßameß chi junpât xban li ikß.


Αληθως, αληθως σας λεγω, οστις δεν εισερχεται δια της θυρας εις την αυλην των προβατων, αλλα αναβαινει αλλαχοθεν, εκεινος ειναι κλεπτης και ληστης 	 Relic chi yâl tinye êre, li ani na-oc sa' xcorraleb li carner chi inc'a' na-oc sa' li tz'akal oquebâl re li corral, li jun a'an aj êlk'.


24-23 24-23 Και ωμοσεν ο Δαβιδ προς τον Σαουλ. Και ανεχωρησεν ο Σαουλ εις τον οικον αυτου ο δε Δαβιδ και οι ανδρες αυτου ανεβησαν εις το οχυρωμα. 	 Ut laj David quixbânu li juramento ut quixye nak incßaß tixcamsiheb li ralal xcßajol laj Saúl. Chirix aßan laj Saúl quisukßi saß rochoch ut laj David ut eb li cuanqueb rochben queßcôeb cuißchic saß li naßajej li nequeßxmuk cuiß ribeb.


Αυτος αποκαλυπτει τα βαθεα και τα κεκρυμμενα γνωριζει τα εν τω σκοτει και το φως κατοικει μετ' αυτου. 	 Aßan naxcßutbesi chiku li incßaß nakatau ru ut li chßaßaj xtaubal ru. Aßan naxnau chixjunil li cßaßak re ru incßaß nakanau lâo. Chixjunil cutan saken chiru aßan.


Ο Ιουδας εγεινεν αγιος αυτου, ο Ισραηλ δεσποτεια αυτου. 	 chixjunileb laj Israel cuanqueb rubel xcuanquil li Dios. Abanan lix templo quixqßue saß lix tenamit laj Judá.


Εσπειρατε πολυ και εισωδευσατε ολιγον, τρωγετε και δεν χορταινετε, πινετε και δεν ευχαριστεισθε, ενδυεσθε και δεν θερμαινεσθε, και ο μισθοδοτουμενος μισθοδοτειται δια βαλαντιον τετρυπημενον. 	 Kßaxal nabal nequerau, ut mâcßaß ajcuiß nequekßol; nequexcuaßac ut incßaß nequexnujac; nequex-ucßac ut incßaß nanumeß lê chaki el; nequeqßue lê rakß chêrix ut incßaß nequextikcuoß; li nacßanjelac saß cutan, chanchan saß hopol aj bôls naxqßue lix tojbal.


Και εαν ο οφθαλμος σου σε σκανδαλιζη, εκβαλε αυτον και ριψον απο σου καλητερον σοι ειναι μονοφθαλμος να εισελθης εις την ζωην, παρα εχων δυο οφθαλμους να ριφθης εις την γεενναν του πυρος. 	 Cui li xnak' âcuu tâq'uehok âcue chixbânunquil li inc'a' us, us raj cui tâcuisi ut tâtz'ek. K'axal us nak tâcuânk lâ yu'am chi junelic riq'uin jun ajcui' li xnak' âcuu chiru nak tatxic riq'uin cuib li xnak' âcuu sa' li xam re li xbalba.


Αλαλαξατε επ' αυτη κυκλω παρεδωκεν εαυτην επεσαν τα θεμελια αυτης, κατηδαφισθησαν τα τειχη αυτης διοτι τουτο ειναι η εκδικησις του Κυριου εκδικηθητε αυτην καθως αυτη εκαμε, καμετε εις αυτην. 	 Japomak êre chi xjun sutam li tenamit xban nak eb laj Babilonia teßxkßaxtesi ribeb saß êrukß. Yôqueb chi tßanecß li cab li najt xteram ut teßtßanekß li tzßac li sutsu cuiß li tenamit. Xcuulac li hônal nak li Kâcuaß tixqßue rêkaj li raylal li queßxbânu eb aßan.


Και ιδου, ητο ανθρωπος εχων την χειρα ξηραν και ηρωτησαν αυτον λεγοντες Συγχωρειται ταχα να θεραπευη τις εν τω σαββατω; δια να κατηγορησωσιν αυτον. 	 Ut aran cuan jun li cuînk sic jun li ruk'. Ut eb laj fariseo que'xpatz' re li Jesús yal re xjitbal: -¿Ma us q'uirtesînc sa' li hilobâl cutan?


Και ελαλησεν ο Σαμουηλ παντας τους λογους του Κυριου προς τον λαον, τον ζητουντα παρ' αυτου βασιλεα 	 Ut laj Samuel quixye reheb li tenamit li yôqueb chixpatzßbal xreyeb chixjunil li cßaßru quixye li Kâcuaß.


Ειδον ματαιοτητας και μαντειας ψευδεις, αιτινες λεγουσιν, Ο Κυριος λεγει και ο Κυριος δεν απεστειλεν αυτους και εκαμον τους ανθρωπους να ελπιζωσιν οτι ο λογος αυτων ηθελε πληρωθη. 	 Eb li visión li nequeßril moco yâl ta. Nak nequeßkßehin ticßtiß li nequeßxye. Nequeßxye nak lâin xinyehoc re, abanan moco lâin ta quintaklan reheb. Saß xchßôleb aßan nak lâin tinbânu li cßaßru nequeßxye.


Τρια ετη εβασιλευσεν εν Ιερουσαλημ. Το δε ονομα της μητρος αυτου ητο Μιχαια, θυγατηρ του Ουριηλ απο Γαβαα. Και ητο πολεμος μεταξυ Αβια και Ιεροβοαμ. 	 Oxib chihab quicuan saß xcuanquil aran Jerusalén. Lix naß laj Abías, aßan lix Micaías lix rabin laj Uriel, Gabaón xtenamit. Laj Abías ut laj Jeroboam queßpletic chi ribileb rib.


τον λεγοντα, Θελω οικοδομησει εις εμαυτον οικον μεγαν και υπερωα ευρυχωρα, και ανοιγοντα εις εαυτον παραθυρα και στεγαζοντα με κεδρον και χρωματιζοντα με μιλτον. 	 Lâat xaye, “Lâin tinyîb junak cuochoch kßaxal châbil. Ut saß li xcaß tasalil nabal tasal xsaß tinqßue ut nînk xsaß. Tinyîb li nimla cab ut tinqßue xventanil. Tinyîb riqßuin li cheß chacalteß ut tinbon riqßuin caki bon,” chancat.


Ητο δε ο Καιαφας ο συμβουλευσας τους Ιουδαιους οτι συμφερει να απολεσθη εις ανθρωπος υπερ του λαου. 	 Laj Caifás a'an li quiyehoc reheb li neque'taklan sa' xbêneb laj judío nak us raj nak tâcâmk jun chi cuînk sa' xc'aba'eb chixjunileb.


Και τον ξενον ετι, οστις δεν ειναι εκ του λαου σου Ισραηλ, αλλ' ερχεται απο γης μακρας δια το ονομα σου το μεγα, και δια την χειρα σου την κραταιαν, και δια τον βραχιονα σου τον εξηπλωμενον, εαν ελθωσι και προσευχηθωσι προς τον οικον τουτον, 	 Mâre cuanqueb jalan xtenamit mâcuaß xcomoneb lâ tenamit Israel teßchâlk saß najtil tenamit chixyâbanquil lâ cßabaß saß li templo aßin xban nak teßrabi nak kßaxal nim lâ cuanquil ut nim lâ cuuxtân.


Ειπα εγω εν τη καρδια μου, Ο Θεος θελει κρινει τον δικαιον και τον ασεβη διοτι δι' εκαστον πραγμα και επι παντος εργου ειναι καιρος εκει. 	 Joßcan nak quinye saß inchßôl: —Li ani tîc xchßôl târakekß âtin saß xbên xban li Dios, ut târakekß ajcuiß âtin saß xbên li naxbânu mâusilal xban nak ac xakabanbil li hônal aßan xban li Dios nak târakekß âtin saß kabên riqßuin li cßaßru nakabânu ut riqßuin li cßaßru nakacßul.—


Και οι τριακοσιοι εσαλπισαν δια των σαλπιγγων και εστρεψεν ο Κυριος καθ' ολον το στρατοπεδον την ρομφαιαν εκαστου εναντιον του πλησιον αυτου και το στρατευμα εφυγεν εις Βαιθ-ασεττα προς Ζερεραθ, εως του χειλους του Αβελ-μεολα προς Ταβαθ. 	 Ut eb li oxib ciento chi soldado yôqueb chixyâbasinquil lix trompeta. Ut li Kâcuaß quixsach xnaßlebeb li soldado aj Madián ut chi ribileb rib queßxcamsi ribeb. Joß qßuial li incßaß queßxcamsi ribeb queßêlelic ut queßcôeb toj Bet-sita saß xjayal li naßajej Zerera ut queßcuulac toj saß li naßajej Abel-mehola li cuan nachß riqßuin Tabat.


Ιδων δε ο Φαραω οτι εγεινεν αναψυχη, εσκληρυνε την καρδιαν αυτου, και δεν εισηκουσεν εις αυτους, καθως ελαλησεν ο Κυριος. 	 Ut laj faraón nak quiril nak qui-usa li tenamit, quixcacuubresi cuißchic xchßôl. Ut incßaß qui-abin, joß quixye li Kâcuaß Dios.


Τοτε απεστειλεν ο βασιλευς να καλεσωσιν Αχιμελεχ τον υιον του Αχιτωβ, τον ιερεα, και παντα τον οικον του πατρος αυτου, τους ιερεις τους εν Νωβ και ηλθον παντες προς τον βασιλεα. 	 Joßcan nak laj Saúl quixtakla xbokbal laj Ahimelec laj tij ut chixjunileb li rechßalal li nequeßcßanjelac chokß aj tij aran Nob. Ut chixjunileb queßcuulac riqßuin li rey.


Και εκβαλων ο Φαραω το δακτυλιδιον αυτου εκ της χειρος αυτου, εβαλεν αυτο εις την χειρα του Ιωσηφ και ενεδυσεν αυτον ιματια βυσσινα, και περιεβαλε χρυσουν περιδερραιον περι τον τραχηλον αυτου. 	 Ut quirisi chi rußuj rukß lix matkßab li retalil lix cuanquil, ut quixqßue chi rußuj rukß laj José. Quixqßue lix châbil akß yîbanbil riqßuin li châbil tßicr lino, re nak laj José tixtikib rib chi chßinaßus. Ut quixqßue ajcuiß chi xcux laj José jun lix cadena tzßakal oro.


Και καθως εγω αναχωρησω απο σου, το πνευμα του Κυριου θελει σε φερει οπου δεν εξευρω και οταν υπαγω και αναγγειλω τουτο προς τον Αχααβ, και δεν σε ευρη, θελει με θανατωσει. Αλλ' ο δουλος σου φοβουμαι τον Κυριον εκ νεοτητος μου. 	 Mâre lix musikß li Kâcuaß tatxcßam saß jalan chic naßajej nak ac xin-el arin. Cui lâin ninye re li rey Acab nak cuancat arin ut cui mâ anihakat nak tâchâlk châsicßbal, relic chi yâl tinixtakla chi camsîc. Lâat nacanau nak chalen saß insâjilal lâin ninxucua ru li Kâcuaß.


Και η φωνη, την οποιαν ηκουσα εκ του ουρανου, παλιν ελαλει μετ' εμου και ελεγεν Υπαγε, λαβε το βιβλιαριον το ανεωγμενον εν τη χειρι του αγγελου του ισταμενου επι της θαλασσης και επι της γης. 	 Ut li jun li quiâtinac cuiq'uin sa' choxa, quixye cui'chic cue: -Ayu. C'ul li hu li teto, li cuan sa' ruk' li ángel, li xakxo sa' xbên li palau ut sa' xbên li ruchich'och'.-


Και ελαλησε Κυριος προς τον Μωυσην, λεγων, 	 Ut li Kâcuaß quiâtinac riqßuin laj Moisés ut quixye re:


ο κατασκευασας το φως και ποιησας το σκοτος ο ποιων ειρηνην και κτιζων κακον εγω ο Κυριος ποιω παντα ταυτα. 	 Lâin quinyîban re li cutan ut lâin ajcuiß quinyîban re li kßojyîn. Lâin ninqßuehoc tuktûquil usilal ut ninqßuehoc ajcuiß chßaßajquilal. Lâin li Kâcuaß ninbânun re chixjunil aßin.


Και οτε εγεινεν εσπερα, ερχεται μετα των δωδεκα 	 Nak qui-ecuu, quicuulac li Jesús rochbeneb lix tzolom.


Και περισσοτερα ετι ελαλησαν οι δουλοι αυτου εναντιον Κυριου του Θεου και εναντιον του δουλου αυτου Εζεκιου. 	 Toj cuan chic cßaßak re ru queßxye re xhobbal li Kâcuaß Dios ut laj Ezequías laj cßanjel chiru.


Οι οφθαλμοι αυτων θελουσιν ιδει την καταστροφην αυτων, και θελουσι πιει απο του θυμου του Παντοδυναμου. 	 Tento nak eb aßan teßcßuluk re lix tojbal rix lix mâqueb. Tento nak li nimajcual Dios tixcßutbesi lix joskßil chiruheb.


Σου ειναι η ημερα και σου η νυξ συ ητοιμασας το φως και τον ηλιον. 	 Lâat catqßuehoc re li cutan ut li kßojyîn. Ut lâat catxakaban re saß xnaßaj li sakße ut li po.


Ο δε Ιησους αποκριθεις προς αυτους, ηρχισε να λεγη Βλεπετε μη σας πλανηση τις. 	 Li Jesús quichak'oc ut quixye: -Cheq'ue retal re nak mâ ani tâbalak'înk êre.


Συνετριψα αυτους και δεν ηδυνηθησαν να ανεγερθωσιν επεσον υπο τους ποδας μου. 	 Lâin xinsach ruheb ut xeßcana rubel incuanquil. Incßaß chic queßru chi pletic cuiqßuin.


Και απηλθεν ο Ιακωβ εις Σοκχωθ, και ωκοδομησεν εις εαυτον οικιαν, και δια τα κτηνη αυτου εκαμε σκηνας δια τουτο εκαλεσε το ονομα του τοπου Σοκχωθ. 	 Ut laj Jacob cô saß li naßajej Sucot. Ut aran quixyîb lix muhebâl ut quixyîb ajcuiß lix naßajeb li xul. Xban aßan Sucot quixqßue chokß xcßabaß li naßajej aßan.


Ο Θεος του Αβρααμ και Ισαακ και Ιακωβ, ο Θεος των πατερων ημων, εδοξασε τον Υιον αυτου Ιησουν, τον οποιον σεις παρεδωκατε και ηρνηθητε αυτον ενωπιον του Πιλατου, ενω εκεινος εκρινε να απολυση αυτον. 	 Li Dios li que'xlok'oni chak laj Abraham, laj Isaac ut laj Jacob jo'queb ajcui' li kaxe'tônil yucua', a'an quiq'uehoc xcuanquil li Jesucristo laj c'anjel chiru. Ut lâex quek'axtesi a'an re laj Pilato. Ut nak laj Pilato quiraj raj rach'abanquil, lâex inc'a' queraj.


Η καρδια μου κλονιζεται τρομος με εξεπληξεν η νυξ της ευφροσυνης μου εις φρικην μετεβληθη εν εμοι. 	 Ninsicsot xban inxiu ut nachßinan inchßôl. Nak sa saß inchßôl ninsahoß nak na-oc li kßojyîn. Abanan anakcuan nak yô inxiu incßaß nacuaj nak tâoc li kßojyîn.


Δια τουτο παντα υπομενω δια τους εκλεκτους, δια να απολαυσωσι και αυτοι την σωτηριαν την εν Χριστω Ιησου μετα δοξης αιωνιου. 	 Jo'can nak nincuy xnumsinquil chixjunil li raylal li ninc'ul sa' xc'aba'eb li sic'bileb ru xban li Dios re nak eb a'an naru te'xtau li lok'laj colba-ib li naxq'ue li Jesucristo ut te'xtau ajcui' lix lok'al chi junelic.


Ο Κυριος θελει κρινει τους λαους. Κρινον με, Κυριε, κατα την δικαιοσυνην μου, και κατα την ακεραιοτητα μου, την εν εμοι. 	 At inDios, lâat li nacatrakoc âtin saß xbêneb chixjunileb li tenamit. Lâat nacanau nak tîc inchßôl châcuu. Joßcan nak lâat tatrakok âtin saß inbên ut tâcßut chiruheb nak mâcßaß inmâc.


Μετανοησατε λοιπον και επιστρεψατε, δια να εξαλειφθωσιν αι αμαρτιαι σας, δια να ελθωσι καιροι αναψυχης απο της παρουσιας του Κυριου, 	 Jo'can ut nak yot'omak êch'ôl ut jalomak êc'a'ux ut sic'omak li Kâcua' re nak a'an tixcuy tixsach lê mâc. Ut li Kâcua' tixq'ue xcacuilal ut xsaylal êch'ôl.


που ο βασιλευς της Αιμαθ, και ο βασιλευς της Αρφαδ, και ο βασιλευς της πολεως Σεφαρουιμ, Ενα και Αυα; 	 ¿Ma cuanqueb ta biß xcuanquil lix reyeb laj Hamat, lix reyeb laj Arfad, lix reyeb laj Sefarvaim, Hena ut Iva?” chan laj Senaquerib.


Διοτι ο μισθος της αμαρτιας ειναι θανατος, το δε χαρισμα του Θεου ζωη αιωνιος δια Ιησου Χριστου του Κυριου ημων. 	 Lix tojbal rix li mâc, a'an li câmc. Aban li mâtan naxq'ue ke li Dios, a'an li junelic yu'am sa' xc'aba' li Kâcua' Jesucristo laj Colol ke.


Και τωρα, Κυριε, τι περιμενω; η ελπις μου ειναι επι σε. 	 ¿Cßaß chic ru nacuoybeni, at Kâcuaß? Caßaj chic âcuiqßuin cau inchßôl.


Και ειπεν ο βασιλευς προς τον ανθρωπον του Θεου, Εισελθε μετ' εμου εις τον οικον και λαβε τροφην, και θελω σοι δωσει δωρα. 	 Li rey quixye re lix profeta li Dios: —Yoßo chicuix saß cuochoch. Tatcuaßak cuiqßuin ut tinqßue junak âmâtan, chan.


Φως ανατελλει εν τω σκοτει δια τους ευθεις ειναι ελεημων και οικτιρμων και δικαιος. 	 Li Dios naxcutanobresi lix naßlebeb li tîqueb xchßôl. Châbilakeb ut teßuxtânânk u.


Οταν δε ιδητε το βδελυγμα της ερημωσεως, το λαληθεν υπο Δανιηλ του προφητου, ισταμενον οπου δεν πρεπει-ο αναγινωσκων ας εννοη-τοτε οι εν τη Ιουδαια ας φευγωσιν εις τα ορη 	 Chetzolak rix chi us li c'a'ru quixye li profeta Daniel re nak têtau ru li c'a'ru tâc'ulmânk. A'an quixye nak eb laj balak' te'châlk ut tole'xq'ue li k'axal yibru ut xucuajel rilbal sa' li rochoch li Dios li mâcua' xc'ulub cui' cuânc. Nak têril nak yôqueb chixmuxbal ru li rochoch li Dios, lâex li cuanquex Judea chex-êlelik sa' junpât ut texxic toj sa' li tzûl.


Θελω προσκυνησει προς τον ναον τον αγιον σου και θελω δοξολογησει το ονομα σου δια το ελεος σου και δια την αληθειαν σου διοτι εμεγαλυνας τον λογον σου υπερ πασαν την φημην σου. 	 Nak tincuikßib cuib châlokßoninquil, tin-ilok cuan cuiß lâ santil templo. Tinqßue âlokßal xban nak kßaxal châbilat ut kßaxal nim lâ cuuxtân. Tinqßue âlokßal xban nak kßaxal nim xcuanquil lâ cßabaß ut kßaxal nim xcuanquil lâ cuâtin chiruheb chixjunil li cßaßak re ru.


Δεν αφηρεθησαν αι τροφαι απ' εμπροσθεν των οφθαλμων ημων, η ευφροσυνη και η χαρα απο του οικου του Θεου ημων; 	 ¿Ma incßaß ta biß yôco rilbal nak xsacheß chiku li kacuîmk? Ut, ¿ma sahak ta biß chic kachßôl saß lix templo li kaDios?


Και σηκωθεντες απο Ωβωθ, εστρατοπεδευσαν εν Ιιε-αβαριμ, κατα τα ορια του Μωαβ. 	 Nak queßel Obot, queßcôeb toj Ije-abarim li cuan saß li nubâl re Moab. Ut aran queßxyîb lix muhebâleb.


να ελευθερωθωμεν εκ της χειρος των εχθρων ημων και να λατρευωμεν αυτον αφοβως 	 Quixye re nak a'an tâcolok ke chiruheb li xic' neque'iloc ke re nak toc'anjelak chiru a'an chi mâc'a'ak kaxiu,


Και ειπεν ο Σαμψων προς αυτους, Τωρα θελω σας προβαλει αινιγμα εαν δυνηθητε να λυσητε αυτο εις εμε εν ταις επτα ημεραις του συμποσιου και να ευρητε αυτο, τοτε εγω θελω δωσει εις εσας τριακοντα χιτωνας λινους και τριακοντα στολας φορεματων 	 Laj Sansón quixye reheb: —Lâin tinye êre jun li serakß chßaßaj xtaubal ru. Cui lâex têye cue cßaßru lix yâlal chiru li cuukub cutan nak yôco chi ninkßeîc, lâin tinqßue junjûnk lê rakß lino, ut tinqßue ajcuiß junjûnk lê châbil akß re li ninkße.


Ενω δε ο Μωυσης ητο εν τη οδω, εν τω καταλυματι, συνηντησεν αυτον ο Κυριος και εζητει να θανατωση αυτον. 	 Saß li be naxic Egipto yôqueb chixnumsinquil li kßojyîn saß jun cab nak coxtauhekß laj Moisés xban li Kâcuaß Dios. Quicamsîc raj aran xban li Kâcuaß Dios.


Και ειπε πας ο λαος προς τον Σαμουηλ, Δεηθητι υπερ των δουλων σου προς Κυριον τον Θεον σου, δια να μη αποθανωμεν διοτι επροσθεσαμεν εις πασας τας αμαρτιας ημων το κακον, να ζητησωμεν εις εαυτους βασιλεα. 	 Ut queßxye re laj Samuel: —Chattijok chikix lâo aj cßanjel châcuu. Tzßâma chiru li Dios nak incßaß toxcanab chi câmc xban nak mâc xkabânu nak xkapatzß karey, chanqueb.


Η δεν εχει εξουσιαν ο κεραμευς του πηλου, απο του αυτου μιγματος να καμη αλλο μεν σκευος εις τιμην, αλλο δε εις ατιμιαν; 	 A' yal re laj pac'onel chanru nak tixyîb li tixpac'. Cui naraj naru tixyîb cuib chi uc'al riq'uin junaj chi seb. Naru tixpac' junak sec' châbil, sic'bil ru lix c'anjel, ut li jun chic mâre re tâc'anjelak re yalak c'a'ru.


Διεδοθη λοιπον ο λογος ουτος εις τους αδελφους οτι ο μαθητης εκεινος δεν αποθνησκει ο Ιησους ομως δεν ειπε προς αυτον οτι δεν αποθνησκει, αλλ' εαν θελω αυτον να μενη εωσου ελθω, τι προς σε; 	 Jo'can nak qui-el resil sa' xyânkeb laj pâbanel nak li jun a'an inc'a' tâcâmk. Abanan mâcua' jo'can quixye li Jesús. Inc'a' quixye nak inc'a' tâcâmk. Ca'aj cui' quixye, "Cui lâin tincuaj nak yo'yôk toj tinc'ulûnk, ¿c'a'ru tâcuaj re lâat?"


Και θελουσι καθαρισει το θυσιαστηριον απο της στακτης, και θελουσι περισκεπασει αυτο δια υφασματος πορφυρου 	 Teßrisi li cha saß li artal li yîbanbil riqßuin bronce ut teßxqßue saß xbên li artal jun li tßicr púrpura.


Καλω τον υπηρετην μου, και δεν αποκρινεται με το στομα μου ικετευσα αυτον. 	 Nak ninbok lin môs cuînk, incßaß nachakßoc. Usta nintzßâma chiru nak tinixtenkßa, incßaß na-abin chicuu.


Ο Χριστος ο βασιλευς του Ισραηλ ας καταβη τωρα απο του σταυρου, δια να ιδωμεν και πιστευσωμεν. Και οι συνεσταυρωμενοι μετ' αυτου ωνειδιζον αυτον. 	 Chicubek chak chiru li cruz anakcuan li Cristo lix Reyeb laj judío re nak takil ut takapâb, chanqueb. Ut eb li que'q'uehe' chiru cruz rochben que'xhob ajcui' li Jesús.


Και εφθονησαν αυτον οι αδελφοι αυτου ο δε πατηρ αυτου εφυλαττε τον λογον. 	 Eb li ras cßajoß nak nequeßxcakali riqßuin li cßaßak re ru aßin. Ut lix yucuaß qui-oc chi cßoxlac chirix li quixmatqßue.


Πριν ταλαιπωρηθω, εγω επλανωμην αλλα τωρα εφυλαξα τον λογον σου. 	 Nak toj mâjiß nincßul li raylal, lâin quinbânu li cßaßru quicuaj injunes. Abanan anakcuan ninbânu chic li cßaßru naxye lâ cuâtin.


Και ακουσας ο λαος ο εστρατοπεδευμενος οτι ελεγον, Ο Ζιμβρι συνωμοσε και μαλιστα επαταξε τον βασιλεα, απας ο Ισραηλ εκαμε τον Αμρι, τον αρχηγον του στρατευματος, βασιλεα επι τον Ισραηλ την ημεραν εκεινην εν τω στρατοπεδω. 	 Eb li soldados aj Israel queßrabi resil nak laj Zimri quixcamsi li rey Ela. Saß junpât queßxxakab laj Omri chokß xreyeb laj Israel saß li naßajej li cuanqueb cuiß. Laj Omri, aßan li quitaklan saß xbêneb li soldados nak toj mâjiß na-oc chokß rey.


Και εκαμε το καταπετασμα εκ κυανου και πορφυρας και κοκκινου και βυσσου, και υφανεν επ' αυτου χερουβειμ. 	 Ut quixyîb ajcuiß li nimla tßicr li târamok re lix Lokßlaj Santil Naßajej riqßuin li nokß azul, joß ajcuiß púrpura ut cak. Yîbanbil riqßuin li bakbil nokß lino. Chokß xsahob ru quixqßue retalil li querubines chiru.


Ενω δε εγω εσκεπτομην, ιδου, τραγος ηρχετο απο της δυσεως επι προσωπον πασης της γης και δεν ηγγιζε το εδαφος και ο τραγος ειχε κερας περιβλεπτον μεταξυ των οφθαλμων αυτου. 	 Toj yôquin ajcuiß chi cßoxlac chirix li ac xcuil nak quicuil jun li têlom chibât yô chak chi châlc saß li oeste li bar na-oc cuiß li sakße. Yô chi châlc saß junpât ut li rok incßaß quixyekß li chßochß. Ac xnumeß chak saß chixjunil li ruchichßochß. Ut jun ajcuiß lix nimla xucub cuan saß xbên li xnakß ru.


Οταν οι ασεβεις πληθυνωνται, η ανομια περισσευει αλλ' οι δικαιοι θελουσιν ιδει την πτωσιν αυτων. 	 Nak nequeßtam li incßaß useb xnaßleb, natam ajcuiß li mâusilal. Abanan li tîqueb xchßôl teßril nak tâsachekß ruheb li incßaß useb xnaßleb.


Και εβασιλευσεν ο Δαβιδ επι παντα τον Ισραηλ, και εκαμνε κρισιν και δικαιοσυνην εις παντα τον λαον αυτου. 	 Laj David quicuan chokß xreyeb laj Israel ut junelic quitaklan saß xyâlal ut saß tîquilal saß xbêneb chixjunileb lix tenamit.


κατα τον αυτον καιρον ελαλησεν ο Κυριος προς Ησαιαν τον υιον του Αμως, λεγων, Υπαγε και λυσον τον σακκον απο της οσφυος σου και εκβαλε τα σανδαλια σου απο των ποδων σου. Και εκαμεν ουτω, περιπατων γυμνος και ανυποδητος. 	 Saß eb li cutan aßan li Kâcuaß quiâtinac riqßuin laj Isaías li ralal laj Amoz ut quixye re: —Isi li kßes ru tßicr li cuan châcuix ut li xâb li cuan châcuok, chan. Ut joßcan quixbânu laj Isaías. Quibêc chi mâcßaß xâb ut chi mâcßaß li kßes ru tßicr chirix.


Μη μετακινει ορια αρχαια και μη εισελθης εις τους αγρους των ορφανων 	 Li xlaje li naßleb, aßan aßin: Incßaß têjal xnaßaj li nubâl li ac qßuebil najter, chi moco têchap xchßochßeb li mâcßaßeb xnaß xyucuaß,


Και εξετεινεν ο Μωυσης την ραβδον αυτου επι την γην της Αιγυπτον, και ο Κυριος επεφερεν επι την γην ολην την ημεραν εκεινην και ολην την νυκτα ανατολικον ανεμον και το πρωι ο ανεμος ο ανατολικος εφερε την ακριδα. 	 Ut laj Moisés quixtaksi lix xukß saß xbên li tenamit Egipto. Ut li Kâcuaß Dios quixtakla chak jun cacuil ikß. Li ikß qui-el chak saß li na-el cuiß chak li sakße. Chi cutan ut chi kßojyîn yô li ikß. Ut nak quisakêu, ac cuanqueb chic laj sâcß li quixcßam chak li ikß.


Και εκειθεν ηλθον εις Μερραν δεν ηδυναντο ομως να πιωσιν εκ των υδατων της Μερρας, διοτι ησαν πικρα δια τουτο και επωνομασθη Μερρα. 	 Queßcuulac saß jun li naßajej bar queßxtau jun li haß. Li haß aßan incßaß naru rucßbal xban nak cßa. Xban nak cßa li haß quixcßabaßin li naßajej aßan Mara.


Οι δε Ιουδαιοι παρεκινησαν τας ευλαβεις και επισημους γυναικας και τους πρωτους της πολεως και διηγειραν διωγμον κατα του Παυλου και του Βαρναβα, και εξεβαλον αυτους απο των οριων αυτων. 	 Eb laj judío que'xtacchi'i chak eb li ixk li neque'xq'ue xcuanquil lix pâbâleb, li neque'q'uehe' xlok'al jo'queb ajcui' li cuînk li cuanqueb xcuanquil sa' li tenamit. Que'xyo'ob jun ra xîc' sa' xbêneb laj Pablo ut laj Bernabé. Ut que'risiheb sa' lix tenamiteb.


Διοτι εφαγον στακτην ως αρτον και συνεκερασα με δακρυα το ποτον μου, 	 Cßajoß li raylal nincßul. Chanchan chic incua li cha xban nak aran nincuan. Li xyaßal cuu naxjunaji rib riqßuin li cuucßa xban nak junes yâbac ninbânu.


δεν θελουσι σε διδαξει αυτοι, και σοι ειπει και προφερει λογους εκ της καρδιας αυτων; 	 Abanan riqßuineb lâ xeßtônil yucuaß naru nacatau ânaßleb. Naru tâtzol âcuib riqßuineb li âtin aßin li queßxye:


Και ειπε Κυριος προς τον Ααρων, Ιδου, εγω εδωκα ετι εις σε την επιστασιαν των υψουμενων προσφορων μου απο παντων των ηγιασμενων παρα των υιων Ισραηλ εις σε εδωκα αυτα δια το χρισμα και εις τους υιους σου εις νομιμον αιωνιον. 	 Ut li Kâcuaß quixye re laj Aarón: —Lâin xinteneb ajcuiß saß êbên rilbal li mayej li naqßueheß cue. Chixjunil li santil mayej li nequeßxqßue eb laj Israel lâin tinqßue êre ut reheb lâ cualal. Li mâtan aßan êrehak anakcuan ut chi junelic kße cutan.


Και περιβλεψας ο Ιησους, λεγει προς τους μαθητας αυτου Ποσον δυσκολως θελουσιν εισελθει εις την βασιλειαν του Θεου οι εχοντες τα χρηματα. 	 Li Jesús quirileb lix tzolom ut quixye reheb: -C'ajo' xch'a'ajquil chok' re junak biom rêchaninquil lix nimajcual cuanquilal li Dios.-


Και ξενον δεν θελεις κακοποιησει ουδε θελεις καταδυναστευσει αυτον διοτι ξενοι εσταθητε εν τη γη της Αιγυπτου. 	 Mêbalakßiheb li jalaneb xtenamit chi moco têbânu raylal reheb, xban nak jalan ajcuiß êtenamit lâex nak quexcuan chak saß li tenamit Egipto.


Εκει εφοβηθησαν φοβον διοτι ο Θεος ειναι εν τη γενεα των δικαιων. 	 Eb aßan sicsotkeb xbaneb xxiu teßcanâk nak teßxqßue retal nak li Dios cuan riqßuineb li tîqueb xchßôl.


Η δε Σαρα, η γυνη του Αβραμ, δεν ετεκνοποιει εις αυτον ειχε δε δουλην Αιγυπτιαν, ονομαζομενην Αγαρ. 	 Lix Sarai li rixakil laj Abram mâ jun xcocßal. Aßan cuan jun xmôs xAgar xcßabaß. Aßan chalenak chak Egipto.


Καθως δε ηρχοντο, ενω επεστρεφεν ο Δαβιδ εκ της σφαγης του Φιλισταιου, εξηρχοντο αι γυναικες εκ πασων των πολεων του Ισραηλ, ψαλλουσαι και χορευουσαι, εις συναντησιν του βασιλεως Σαουλ, μετα τυμπανων, μετα χαρας και μετα κυμβαλων. 	 Nak laj David ac xcamsi laj Goliat, eb li soldados queßsukßi chak saß li plêt. Eb li ixk saß chixjunileb li tenamit Israel queßel chixcßulbal li rey Saúl. Cuanqueb xpanderos saß rukß. Yôqueb chi xajoc ut yôqueb chi bichânc xban xsahileb xchßôl. Ut yôqueb chixchßeßbal lix cuajbeb.


αν και ενδυθεντες αυτο δεν θελωμεν ευρεθη γυμνοι. 	 Mâcua'ako musik'ej chi mâc'a' li katz'ejcual. Tâcuânk ban li katz'ejcual li tixq'ue ke li Dios.


Μετεβαλε τα υδατα αυτων εις αιμα και εθανατωσε τους ιχθυας αυτων. 	 Li Dios quixsukßisi quicß li nimaß ut quilajeßcam chixjunil li car.


και καμνεις τους ανθρωπους ως τους ιχθυας της θαλασσης, ως τα ερπετα, τα μη εχοντα αρχοντα εφ' εαυτων; 	 ¿Cßaßut nak nacacanabeb li tenamit xjuneseb xcßulbal li raylal? Mâ ani nacßamoc be saß xyânkeb. Chanchaneb li car saß li nimaß ut chanchaneb li xul li nequeßxjucuqui rib saß chßochß.


ας επιστρεψη ο δουλος σου, παρακαλω, δια να αποθανω εν τη πολει μου και να ενταφιασθω πλησιον του ταφου του πατρος μου και της μητρος μου πλην ιδου, ο δουλος σου Χιμαμ ας διαβη μετα του κυριου μου του βασιλεως και καμε εις αυτον ο, τι φανη αρεστον εις τους οφθαλμους σου. 	 At rey, nintzßâma châcuu nak tâqßue inlesêns chi sukßîc saß lin tenamit re nak aran tincâmk ut tinmukekß chixcßatk lix muklebâleb lin naß inyucuaß. Cuan arin laj Quimam, li cualal. Aßan aj cßanjel châcuu. Aßan tâxic châcuix, at rey. Tâbânu riqßuin aßan li cßaßru nacacßoxla nak us xbânunquil, chan.


Κατ' εκεινον τον καιρον απεκοψεν ο Εζεκιας τας θυρας του ναου του Κυριου και τους στυλους, τους οποιους Εζεκιας ο βασιλευς του Ιουδα ειχε περισκεπασει με χρυσιον, και εδωκεν αυτο εις τον βασιλεα της Ασσυριας. 	 Ut quirisi ajcuiß li oro li quixletz chiruheb lix puertil lix templo li Kâcuaß joß ajcuiß li oro li quixletz chiru lix marquileb li puertas. Ut li oro aßan quixtakla re lix reyeb laj Asiria.


Και ειπεν ο Ιακωβ προς τους αδελφους αυτου, Συναξατε λιθους και ελαβον λιθους, και εκαμον σωρον και εφαγον εκει επι του σωρου. 	 Ut quixye reheb li rechßalal: —Cßamomak chak nabalak li pec, chan. Eb aßan queßxchßutub li pec ut queßxtus. Ut queßcuaßac saß xbên li tusbil pec aßan.


Και θελει αναστησει ο Κυριος εις εαυτον βασιλεα επι τον Ισραηλ, οστις θελει εξολοθρευσει τον οικον του Ιεροβοαμ την ημεραν εκεινην αλλα τι; τωρα μαλιστα. 	 Li Kâcuaß tixxakab jun chic li cuînk chokß xreyeb laj Israel. Li rey aßan tixsach ruheb chi junaj cua li ralal xcßajol laj Jeroboam saß ajcuiß li cutan nak tâxakabâk chokß rey.


Και ειπεν ο Λαβαν, Ιδου, εστω κατα τον λογον σου. 	 Ut laj Labán quixye re: —Us. Xcßul inchßôl li cßaßru xaye, chan.


επειδη αιμα αγιων και προφητων εξεχεαν, και αιμα εδωκας εις αυτους να πιωσι διοτι αξιοι ειναι. 	 Xban nak a'an eb que'camsin reheb lâ cualal âc'ajol ut eb lâ profeta, jo'can nak xasuk'isi li ha' chok' quic' ut xaq'ueheb chiruc'. Xc'ulubeb nak te'xc'ul chi jo'can xban nak inc'a' us lix na'lebeb, chan.


Και υποστρεψαντες οι απεσταλμενοι εις τον οικον, ευρον τον ασθενη δουλον υγιαινοντα. 	 Nak que'cuulac eb li takl sa' rochoch li capitán, ac xq'uira chic lix môs.


Παν αρσενικον μεταξυ των τεκνων του Ααρων θελει τρωγει αυτο τουτο θελει εισθαι νομιμον αιωνιον εις τας γενεας σας, απο των δια πυρος γινομενων προσφορων του Κυριου πας οστις εγγιση αυτα, θελει αγιασθη. 	 Chixjunileb li ralal laj Aarón naru teßxtzaca li tzacaêmk aßin. Aßin jun li chakßrab cuânk chi junelic chokß reheb. Eb aßan li naru teßtzacânk re xcomoneb li mayej aßin li nequeßcßateß chiru li Kâcuaß. Cui li mayej aßin tânak saß xbên cßaßak re ru, santobresinbil teßcanâk.


υιοι Βαρκως, υιοι Σισαρα, υιοι Θαμα, 	 li ralal xcßajol laj Barcos, laj Sísara, ut laj Tema,


ημεις δε ωπλισμενοι θελομεν προχωρει προθυμοι εμπροσθεν των υιων Ισραηλ, εωσου φερωμεν αυτους εις τον τοπον αυτων τα δε παιδια ημων θελουσι κατοικει εις τετειχισμενας πολεις, δια τους κατοικους του τοπου 	 Abanan lâo takacauresi kib ut toxic chi ubej chi pletic toj retal takêchani li naßajej li teßcuânk cuiß li jun chßol chic laj Israel. Li kixakil ut eb li kacocßal teßcanâk arin saß eb li tenamit li ac cauresinbileb re teßxcol cuiß ribeb chiruheb li cuanqueb saß li naßajej aßin.


Και τη τριτη ημερα ενδεκα μοσχους, δυο κριους, δεκατεσσαρα αρνια ενιαυσια, αμωμα 	 Saß li rox li cutan teßxqßue chokß cßatbil mayej junlaju li toro, cuib li têlom carner ut câlaju li têlom carner jûnk chihab cuânk reheb. Mâcßaßak rêqßueb li xul li teßxqßue.


διοτι εις αρτος, εν σωμα ειμεθα οι πολλοι επειδη παντες εκ του ενος αρτου μετεχομεν. 	 Usta nabalo, jun ajcui' li caxlan cua najachiman ut nakacuotzi. A'an retalil nak lâo junajo chic riq'uin li Cristo.


Αφου δε εβιασεν αυτους πολυ, εξεκλιναν προς αυτον και εισηλθον εις την οικιαν αυτου και εκαμεν εις αυτους συμποσιον, και εψησεν αζυμα και εφαγον. 	 Abanan laj Lot quirelaji ruheb re nak teßxic saß rochoch toj retal queßxsume canâc. Nak queßoc saß li rochoch laj Lot quixyîb chi châbil lix tibeleb xcua. Quixyîb lix caxlan cua xcomon li incßaß nasipoß, ut queßcuaßac.


Και εκ τουτων θελεις λαβει ετι ολιγας τινας και δεσει αυτας εις τα κρασπεδα σου. 	 Ut tâchap ajcuiß caßchßinak lâ cuismal ut tâbacß chire lâ cuakß.


Τοτε ειπεν ο Βοοζ προς τον υπηρετην αυτου, τον επιστατην των θεριστων, Τινος ειναι η νεα αυτη; 	 Laj Booz quixpatzß re li na-iloc re li cßanjel: —¿Ani li ixk aßan? chan.


Κατοπιν αυτου επεσκευασεν Ανανιας ο υιος του Σελεμια, και Ανουν ο εκτος υιος του Σαλαφ, αλλο τμημα. Κατοπιν αυτου επεσκευασε Μεσουλλαμ ο υιος του Βαραχιου απεναντι του οικηματος αυτου. 	 Li tzßac li cuan chixcßatk li quixyîb laj Semaías, aßan quixyîb laj Hananías li ralal laj Selemías rochben laj Hanún li xcuak ralal laj Salaf. Li tzßac li cuan chixcßatk li queßxyîb laj Hananías ut laj Hanún, aßan quixyîb laj Mesulam li ralal laj Berequías. Li tzßac li quixyîb laj Mesulam aßan li cuan saß xcaßyabâl li rochoch.


Δεν θελουσι κακοποιει ουδε φθειρει εν ολω τω αγιω μου ορει διοτι η γη θελει εισθαι πληρης της γνωσεως του Κυριου, καθως τα υδατα σκεπαζουσι την θαλασσαν. 	 Saß lin santil tzûl mâ ani chic tixchßeß rib ut incßaß chic teßxrahobtesi ribeb chi ribileb rib xban nak chixjunil li ruchichßochß nujenak riqßuin lix naßleb li Kâcuaß joß nak nanujac li palau riqßuin haß.


Επειδη ο Ιωαννης δεν ητο ετι βεβλημενος εις την φυλακην. 	 A'in quic'ulman nak toj mâji' quiq'uehe' sa' tz'alam laj Juan.


Και ητο πασα η γη μιας γλωσσης και μιας φωνης. 	 Saß eb li cutan aßan jun ajcuiß li râtinobâleb li cristian saß ruchichßochß.


Και με εξηγαγεν εις την αυλην την εξωτεραν και με περιεφερεν εις τας τεσσαρας γωνιας της αυλης και ιδου, αυλη εν εκαστη γωνια της αυλης. 	 Chirix aßan quinrisi saß li nebâl li cuan chirix ut quinixcßam saß xcâ pacßalil li nebâl. Saß eb li câhib chi xuc cuan jun chic li nebâl.


Και εισηλθον οι υιοι του Ισραηλ εις το μεσον της θαλασσης κατα το ξηρον, και τα υδατα ησαν εις αυτους τοιχος εκ δεξιων και εξ αριστερων αυτων. 	 Ut eb laj Israel saß chaki chßochß queßnumeß nak quixjach rib li haß. Chanchan li tzßac quicana li haß saß xcaß pacßalil li be.


Και απεκριθη ο ιερευς προς τον Δαβιδ, και ειπε, Δεν εχω προχειρον ουδενα κοινον αρτον, αλλ' ειναι αρτοι ηγιασμενοι οι νεοι εφυλαχθησαν καθαροι τουλαχιστον απο γυναικων; 	 Laj tij quixye re laj David: —Mâcßaß cßaßak re ru chi tzacaêmkil. Caßaj cuiß li mayejanbil caxlan cua. Naru tinqßue âcue cui eb li cuînk incßaß xeßcuan riqßuin ixk, chan.


και Αννας ο αρχιερευς και Καιαφας και Ιωαννης και Αλεξανδρος και οσοι ησαν εκ γενους αρχιερατικου. 	 Cuanqueb ajcui' aran laj Anás li xyucua'il laj tij, ut laj Caifás, ut laj Juan, ut laj Alejandro jo'queb ajcui' li jun ch'ol chic lix comoneb li xyucua'il aj tij.


Και ειπεν ο βασιλευς, Δεν ειναι εις ολον τουτο η χειρ του Ιωαβ μετα σου; Και η γυνη απεκριθη και ειπε, Ζη η ψυχη σου, κυριε μου βασιλευ, ουδεν εκ των οσα ειπεν ο κυριος μου ο βασιλευς δεν εκλινεν ουτε δεξια ουτε αριστερα διοτι ο δουλος σου Ιωαβ, αυτος προσεταξεν εις εμε, και αυτος εβαλε παντας τους λογους τουτους εις το στομα της δουλης σου 	 Li rey David quixye re: —¿Ma mâcuaß laj Joab li xtaklan chak âcue chi âtinac cuiqßuin? chan. Ut li ixk quixye re: —At rey, saß âcßabaß lâat tinsume li cßaßru xapatzß cue ut tinye lix yâlal âcue. Laj Joab, li nacßanjelac châcuu, aßan li xyehoc cue nak tinchâlk âcuiqßuin chi âtinac. Ut aßan ajcuiß xyehoc cue li cßaßru xinye âcue.


Τα παντα εκαμε καλα εν τω καιρω εκαστου και τον κοσμον υπεβαλεν εις την διανοιαν αυτων, χωρις ο ανθρωπος να δυναται να εξιχνιαση απ' αρχης μεχρι τελους το εργον, το οποιον ο Θεος εκαμεν. 	 Li Dios naxyîb chixjunil chi châbil saß xkßehil joß naraj aßan. Xqßue saß li kachßôl xrâbal ru xnaubal li cßaßru tâcßulmânk. Abanan incßaß nakatau ru chixjunil li cßaßru quixbânu chak li Dios saß xticlajic toj chalen saß rosoßjic.


διοτι η απειθεια ειναι καθως το αμαρτημα της μαγειας και το πεισμα, καθως η ασεβεια και ειδωλολατρεια επειδη συ απερριψας τον λογον του Κυριου, δια τουτο και αυτος απερριψε σε απο του να ησαι βασιλευς. 	 Li xkßetbal xchakßrab li Dios, aßan nimla mâc joß li kßehînc. Ut li xtzßektânanquil li râtin li Dios, aßan nimla mâc ajcuiß joß li xlokßoninquil li yîbanbil dios. Joß nak lâat xatzßektâna li râtin li Kâcuaß, joßcan ajcuiß nak li Kâcuaß xatxtzßektâna lâat ut xatrisi saß lâ cuanquil. Incßaß chic tatcßanjelak chokß rey, chan laj Samuel.


Αφου δε ανεβη και εκοψεν αρτον και εγευθη και ωμιλησεν ικανως μεχρι της αυγης μετα ταυτα ανεχωρησε. 	 Quitake' cui'chic, quixjachi li caxlan cua, ut que'cua'ac. Ut qui-oc cui'chic chi âtinac. Ac xsakêu chic nak quixcanab âtinac. Chirix a'an qui-el sa' xyânkeb ut cô.


Η Εσθηρ δεν εφανερωσε την συγγενειαν αυτης ουτε τον λαον αυτης, καθως προσεταξεν εις αυτην ο Μαροδοχαιος διοτι η Εσθηρ εκαμνε την προσταγην του Μαροδοχαιου, καθως οτε ανετρεφετο πλησιον αυτου. 	 Lix Ester incßaß quixye reheb bar xtenamit chi moco quixye reheb nak aßan xcomoneb laj judío xban nak joßcan quiyeheß re xban laj Mardoqueo. Aßan naxbânu li cßaßru naxye laj Mardoqueo joß quixbânu nak toj cuan chiru.


Εκτεινει την χειρα αυτου επι τον σκληρον βραχον ανατρεπει τα ορη απο της ριζης. 	 Eb li cuînk nequeßxjor li pec li kßaxal cau ut nequeßxbec li jul saß eb li tzûl.


Οιτινες καταβαντες προσηυχηθησαν περι αυτων δια να λαβωσι Πνευμα Αγιον 	 Nak que'cuulac Samaria, que'tijoc sa' xbêneb laj pâbanel re nak te'xc'ul li Santil Musik'ej xban nak toj mâji' que'xc'ul.


Η ουαι η δευτερα απηλθεν ιδου, η ουαι η τριτη ερχεται ταχεως. 	 A'in li xcab li raylal ac xnume'. Abanan toj cuan jun chic li raylal tâchâlk chi sêb sa' xbêneb.


Ας ζηση η ψυχη μου και θελει σε αινει και αι κρισεις σου ας με βοηθωσι. 	 Chaqßue taxak inyußam re nak tinqßue âlokßal. Ut aß taxak lâ chakßrab chiqßuehok re xcacuilal inchßôl.Yâl nak lâin xinpaltoß châcuu. Chanchanin jun li carner sachenak. Joßcan nak nintzßâma châcuu nak tinâtenkßa re nak tincuânk chi sum âtin âcuiqßuin. Lâin incßaß xintzßektâna chi junaj cua lâ chakßrab.


Εν δε τη τεταρτη φυλακη της νυκτος υπηγε προς αυτους ο Ιησους, περιπατων επι την θαλασσαν. 	 Sakêuc re nak quicuulac li Jesús bar cuanqueb cui' ut yô chi bêc chiru li ha'.


εν ειρηνη θελεις αποθανει, και κατα τας καυσεις τας εις τους πατερας σου, τους προγενεστερους βασιλεις, τους υπαρξαντας προ σου, ουτω θελουσι καμει καυσεις εις σε και θελουσι κλαυσει, λεγοντες, Ουαι, Κυριε διοτι εγω ελαλησα τον λογον, λεγει Κυριος. 	 Lâat tatcâmk ut tatmukekß saß xyâlal. Joß nak eb li tenamit queßxcßat li sununquil ban re xqßuebal xlokßal lâ xeßtônil yucuaß li queßcuan chokß rey xbên cua, joßcan ajcuiß nak teßxcßat li sununquil ban saß âbên nak tatcâmk re xqßuebal âlokßal. Teßyâbak xban xrahil xchßôleb ut teßxye: “Xcam li karey” chaßakeb. Lâin li Kâcuaß ninyehoc re aßin, chan.


Οταν Κυριος ο Θεος σου πλατυνη τα ορια σου, καθως υπεσχεθη προς σε, και ειπης, Θελω φαγει κρεας, διοτι επιθυμει η ψυχη σου να φαγη κρεας, δυνασαι να τρωγης κρεας, κατα πασαν την επιθυμιαν της ψυχης σου. 	 Ut nak li Kâcuaß lê Dios naxnimobresi lê naßaj joß quixye êre, naru têtzaca li tib yalak jokße têraj.


Εχορτασθησαν τα δενδρα του Κυριου αι κεδροι του Λιβανου, τας οποιας εφυτευσεν 	 Nacaqßue li hab chi nabal saß xbên li cheß li cuan Líbano. Nacatßakresiheb li chacalteß li cacuau lâat.


Και παντα τα γλυπτα αυτης θελουσι κατακοπη, και παντα τα μισθωματα αυτης θελουσι κατακαη εν πυρι, και παντα τα ειδωλα αυτης θελω εξαφανισει διοτι απο μισθου πορνειας συνηγαγεν αυτα και εις μισθον πορνειας θελουσιν επιστρεψει. 	 Ut chixjunil lix yîbanbil dios tinpuqßuiheb. Ut tincßat chixjunil li qßuebil reheb li ixk aj yumbêt, li queßcßanjelac chiru lix dioseb. Tinsacheb ru chixjunileb lix yîbanbil dios. Jalan xtenamiteb quicßutuc chiruheb xlokßoninquil li jalanil dios ut anakcuan jalan chic xtenamiteb tâmakßok chiruheb lix dioseb joß ajcuiß lix biomaleb li ixk aj yumbêt li queßcßanjelac chiru lix dioseb, chan li Dios.


ας φερωσι την βασιλικην στολην, την οποιαν ο βασιλευς ενδυεται, και τον ιππον επι του οποιου ο βασιλευς ιππευει, και να τεθη το βασιλικον διαδημα επι της κεφαλης αυτου 	 tâcßamekß chak li châbil akß xcomon li nacaqßue châcuix, at rey. Ut tâcßamekß ajcuiß chak li cacuây li nacatbêc cuiß lâat ut tâqßuehekß lix corona li cacuây saß xjolom li narocsi nak nacatbêc chirix lâat.


Οπου εισελθη υπερηφανια, εισερχεται και καταισχυνη η δε σοφια ειναι μετα των ταπεινων. 	 Li ani naxnimobresi rib tâcßutekß xxutân. Abanan li ani naxcubsi rib, aßan cuan xnaßleb.


Και αν προσφερητε τυφλον εις θυσιαν, δεν ειναι κακον; και αν προσφερητε χωλον η αρρωστον, δεν ειναι κακον; προσφερε τωρα τουτο εις τον αρχηγον σου θελει αρα γε ευαρεστηθη εις σε η υποδεχθη το προσωπον σου; λεγει ο Κυριος των δυναμεων. 	 Lâex nequecßoxla nak naru têmayeja chicuu li xul yaj, joß li mutzß ru, malaj li yêk rok. ¿Ma us ta biß aßan? Ayukex ut sihomak aßan re li acuabej saß lê tenamit. ¿Ma tâcuulak na chiru aßan? Ut, ¿ma tixcßul na chêru chi sa saß xchßôl? chan li nimajcual Dios.


αλλ' ημεις θελομεν ευλογει τον Κυριον, απο του νυν και εως του αιωνος. Αλληλουια. 	 Abanan lâo, li toj yoßyôco, nakaqßue xlokßal li Kâcuaß anakcuan ut chi junelic. ¡Lokßoninbil taxak li nimajcual Dios!


Και εαν τις αποθανη εξαιφνης πλησιον αυτου και μολυνθη η κεφαλη της αφιερωσεως αυτου, τοτε θελει ξυρισει την κεφαλην αυτου εν τη ημερα του καθαρισμου αυτου εις την εβδομην ημεραν θελει ξυρισει αυτην. 	 Muxbilak chic ru li rismal xjolom junak aj nazareo cui nacam junak chi nachß riqßuin chi mâcßaß saß xchßôl. Tento nak saß xcuuk li cutan tixsantobresi rib ut tixjo rismal xjolom.


το δε στρατευμα αυτου και οι απαριθμηθεντες αυτων ησαν πεντηκοντα τρεις χιλιαδες και τετρακοσιοι. 	 Oxlaju roxcßâl mil riqßuin câhib ciento li soldado li teßcanâk rubel xtakl laj Ahira.


"Μασχιλ του Δαβιδ προσευχη οτε ητο εν τω σπηλαιω." Με την φωνην μου εκραξα προς τον Κυριον με την φωνην μου προς τον Κυριον εδεηθην. 	 Lâin ninyâba xcßabaß li Kâcuaß chi cau xyâb incux. Ut nintzßâma chiru nak târuxtâna cuu.


Και ανεβησαν επι το πλατος της γης και περιεκυκλωσαν το στρατοπεδον των αγιων και την πολιν την ηγαπημενην και κατεβη πυρ απο του Θεου εκ του ουρανου και κατεφαγεν αυτους 	 Yalak bar sa' ruchich'och' te'châlk chi pletic ut te'xsut li tenamit li raro xban li Dios li cuanqueb cui' li ralal xc'ajol. Li Dios tixtakla chak li xam sa' choxa ut tixsach ruheb chixjunileb li xic' neque'iloc re.


Υψωθητι, Θεε, επι τους ουρανους και η δοξα σου ας ηναι εφ' ολην την γην 	 At inDios, nimanbilak taxak âcuu saß choxa ut chicßutûnk taxak lâ lokßal saß chixjunil li ruchichßochß.


Και επεστρεψεν ο Γεδεων ο υιος του Ιωας εκ της μαχης απο της αναβασεως της Αρες. 	 Nak laj Gedeón li ralal laj Joás queßsukßi chak chi pletic, queßnumeß saß li be li naxic saß li naßajej Heres.


Και εκαμον οι υιοι Ισραηλ κατα παντα οσα προσεταξεν ο Κυριος εις τον Μωυσην ουτως εκαμον. 	 Ut eb laj Israel queßxbânu chixjunil li quixye li Kâcuaß Dios re laj Moisés.


Λεων δεν θελει εισθαι εκει και θηριον αρπακτικον δεν θελει αναβη εκει δεν θελει ευρεθη εκει αλλα οι λελυτρωμενοι θελουσι περιπατει εκει. 	 Aran mâcßaßak li joskß aj xul ut mâcßaßak li cakcoj. Eb li colbileb teßnumekß saß li be aßan chi mâcßaß xcßaßuxeb.Eb li colbileb xban li Kâcuaß sahak saß xchßôleb nak teßsukßîk Sión. Junelic sahak saß xchßôleb ut yôkeb chi bichânc. Incßaß chic teßrahokß saß xchßôleb chi moco teßyâbak chic xban raylal.


Ο Κυριος συνετριψε την ραβδον των ασεβων, το σκηπτρον των δυναστων. 	 Li Kâcuaß quixsach xcuanquileb li nequeßtaklan saß mâusilal. Ut quirisi xcuanquileb li nequeßnumta saß xbêneb li tenamit.


Διοτι ουτε λογον κολακειας μετεχειρισθημεν ποτε, καθως εξευρετε, ουτε προφασιν πλεονεξιας, μαρτυς ο Θεος, 	 Lâex nequenau nak mâ jun cua xoâtinac êriq'uin yal re êk'unbesinquil. Li Dios naxnau nak lâo inc'a' xoâtinac êriq'uin yal xban nak cuan li c'a'ru nakaj.


Ασπασθητε τον Αμπλιαν τον αγαπητον μου εν Κυριω. 	 Cheq'ue xsahil xch'ôl laj Amplias. A'an ninra ajcui' sa' xc'aba' li Kâcua'.


Ειναι τιμιωτερα πολυτιμων λιθων και παντα οσα επιθυμησης δεν ειναι ανταξια αυτης. 	 Li naßleb kßaxal cuißchic terto xtzßak chiru li tertôquil pec. Mâcßaß naru xjuntakßêtanquil cuiß.


"Ψαλμος του Δαβιδ." Κυριε, τις θελει κατοικησει εν τη σκηνη σου; τις θελει κατοικησει εν τω ορει τω αγιω σου; 	 At Kâcuaß, ¿ani târûk tâcuânk saß lâ santil naßaj? ¿Ani târûk tâcuânk chi sum âtin âcuiqßuin?


Και ειπεν η γυνη η Θεκωιτις προς τον βασιλεα, Κυριε μου βασιλευ, επ' εμε ας ηναι η ανομια και επι τον οικον του πατρος μου ο δε βασιλευς και ο θρονος αυτου αθωοι. 	 Li ixk quixye re: —At rey, li mâc aßin chicanâk saß inbên lâin ut saß xbêneb li ralal xcßajol lin yucuaß. Incßaß chicanâk saß âbên lâat, at rey, chi moco saß xbên lâ cuanquilal, chan.


σφυρηλατησατε τα υνια σας εις ρομφαιας και τα δρεπανα σας εις λογχας ο αδυνατος ας λεγη, Εγω ειμαι δυνατος 	 Lê asaron têyîb chokß kßesnal chßîchß re pletic. Ut li cßoncßôquil chßîchß re xyocßbal lê racuîmk, têyîb chokß chßîchß re pletic. Ut li mâcßaß xmetzßêu chixyehak: Lâin cau cuib re pletic.


Ουτος ητο υιος γυναικος χηρας εκ φυλης Νεφθαλι, και ο πατηρ αυτου ανηρ Τυριος, χαλκουργος και ητο πληρης τεχνης και συνεσεως και επιστημης εις το να εργαζηται παν εργον εν χαλκω. Και ηλθε προς τον βασιλεα Σολομωντα και εκαμε παντα τα εργα αυτου. 	 Laj Hiram aßan xyum jun li ixk xmâlcaßan xcomoneb li ralal xcßajol laj Neftalí. Lix yucuaß, aßan aj Tiro xtenamit ut naxnau chi us xcßanjelanquil li chßîchß bronce. Joßcan ajcuiß laj Hiram. Cuan xnaßleb chi us ut sêb xchßôl chixcßanjelanquil li chßîchß bronce. Joßcan nak laj Hiram quichal riqßuin li rey Salomón ut quixbânu chixjunil li cßanjel li quiqßueheß chixbânu.


Τοτε απεστειλεν ο βασιλευς προς αυτον πεντηκονταρχον μετα των πεντηκοντα αυτου. Και ανεβη προς αυτον και ιδου, εκαθητο επι της κορυφης του ορους. Και ειπε προς αυτον, Ανθρωπε του Θεου, ο βασιλευς ειπε, Καταβα. 	 Tojoßnak li rey quixtakla jun li nataklan saß xbêneb lix soldado rochbeneb lajêb roxcßâl chi soldado re teßxic chixcßambal chak laj Elías. Li nataklan saß xbêneb li soldado quixtau laj Elías chunchu saß xbên bol. Li cuînk quixye re: —At xprofeta li Dios, li rey xtakla xyebal âcue nak tatcubek saß li tzûl aßin ut tatxic riqßuin, chan.


Και κατεβη η θυγατηρ του Φαραω δια να λουσθη εις τον ποταμον, αι δε θεραπαιναι αυτης περιεπατουν επι την οχθην του ποταμου και οτε ειδε το κιβωτιον εις το ελωδες μερος, εστειλε την παιδισκην αυτης και ελαβεν αυτο 	 Lix rabin laj faraón quicuulac chi atînc saß nimaß rochbeneb lix môs ixk. Nak yôqueb chi bêc chire li nimaß, lix rabin laj faraón quiril li chacach saß xyânk li caxlan aj ut quixtakla jun lix môs ixk chixxocbal.


και ειπε προς αυτους Μη βασταζετε μηδεν εις την οδον, μητε ραβδους μητε σακκιον μητε αρτον μητε αργυριον μητε να εχητε ανα δυο χιτωνας. 	 Quixye reheb: -Mâc'a' têc'am êre nak texxic. Inc'a' têc'am êxuk', chi moco êbôls, chi moco êtzacaêmk chi moco êtumin. Ca'aj cui' lê rak' li cuan chêrix têc'am.


Η δε Μαρθα ενησχολειτο εις πολλην υπηρεσιαν και ελθουσα εμπροσθεν αυτου ειπε Κυριε, δεν σε μελει οτι η αδελφη μου με αφηκε μονην να υπηρετω; ειπε λοιπον προς αυτην να μοι βοηθηση. 	 Abanan lix Marta ca'aj cui' lix q'uila c'anjel yô xc'a'ux chirix. Quichal riq'uin li Jesús ut quixye re: -Kâcua', ¿ma inc'a' ch'a'aj nacacuec'a nak li cuîtz'in niquinixcanab chi c'anjelac injunes? Ye re nak tinixtenk'a, chan.


Και ειπεν ο Ιουδας, Η δυναμις των εργατων ητονησε, και το χωμα ειναι πολυ, και ημεις δεν δυναμεθα να οικοδομωμεν το τειχος. 	 Eb laj Judá queßxye: —Mâcßaßeb chic xmetzßêu laj îkanel. Incßaß chic nequeßxcuy ut toj cuan li tzßac li puqßuinbil isîc târaj. Incßaß chic târûk takayîb li tzßac, chanqueb.


Και με εφερεν εν πνευματι εις ερημον. Και ειδον γυναικα καθημενην επι θηριον κοκκινον, γεμον ονοματων βλασφημιας, εχον κεφαλας επτα και κερατα δεκα. 	 Sa' li visión li quixc'utbesi chicuu li Santil Musik'ej, quicuil nak li ángel quinixc'am sa' jun li na'ajej bar mâc'a' cuan. Aran quicuil li ixk chunchu chirix jun li josk' aj xul cak rix. Tz'îbanbil nabal li âtin chirix re xmajecuanquil li Dios. Cuan cuukub xjolom ut cuan lajêb xxucub.


"Ωιδη των Αναβαθμων, του Σολομωντος." Εαν ο Κυριος δεν οικοδομηση οικον, εις ματην κοπιαζουσιν οι οικοδομουντες αυτον εαν ο Κυριος δεν φυλαξη πολιν, εις ματην αγρυπνει ο φυλαττων. 	 Cui mâcßaß xcuanquil li Kâcuaß riqßuineb, mâcßaß aj e li cßanjel li teßxbânu laj cablanel. Cui li Kâcuaß incßaß târil lix tenamit, mâcßaß aj e nak cuan junak tâcßacßalênk re li tenamit.


και τον Ιεβουσαιον και τον Αμορραιον και τον Γεργεσαιον, 	 Laj Canaán, aßan lix xeßtônil yucuaßeb laj jebuseo, eb laj amorreo, eb laj gergeseo,


Και κατετροπωθη εκει ο λαος Ισραηλ υπο των δουλων του Δαβιδ και εγεινεν εκει την ημεραν εκεινην θραυσις μεγαλη, εικοσι χιλιαδων. 	 Eb lix soldados laj David queßnumta saß xbêneb ut kßaxal ra queßxcßul lix soldados laj Absalón. Junmay mil chi cuînk queßcamsîc saß li cutan aßan.


Τωρα λοιπον τι σοι ειναι προχειρον; δος πεντε αρτους εις την χειρα μου, η ο, τι ευρισκεται. 	 Ye cue cßaßru chi tzacaêmkil cuan âcuiqßuin. Qßue cue ôb li caxlan cua malaj ut li cßaßru cuan âcuiqßuin, chan.


Δια τον λογον σου και κατα την καρδιαν σου επραξας παντα ταυτα τα μεγαλεια, δια να γνωστοποιησης αυτα εις τον δουλον σου. 	 Lâat xabânu chixjunil li xnînkal ru naßleb aßin joß xaye ut joß xacuaj lâat. Ut anakcuan lâat xaye cue re nak lâin tinnau.


Απεκριθησαν και ειπον προς αυτον Μηπως και συ εκ της Γαλιλαιας εισαι; ερευνησον και ιδε οτι προφητης εκ της Γαλιλαιας δεν ηγερθη. 	 Que'chak'oc ut que'xye re: -¿Ma lâat ajcui' aj Galilea lâat? Tzol âcuib chi us sa' li Santil Hu re tâq'ue retal nak mâ jun profeta chalenak chak Galilea, chanqueb.Ut chirix chic a'an, chixjunileb que'côeb sa' rochocheb.


Αληθως σας λεγω οτι δεν θελει παρελθει η γενεα αυτη, εωσου γεινωσι παντα ταυτα. 	 Relic chi yâl tinye êre nak talaje'c'ulmânk chixjunil li c'a'ak re ru a'in nak toj mâji' neque'oso' li tenamit a'in.


Και ειπεν ο Δαβιδ προς τον νεον τον απαγγελλοντα προς αυτον, Πως εξευρεις οτι απεθανεν ο Σαουλ, και Ιωναθαν ο υιος αυτου; 	 Laj David quixye re li sâj cuînk li quicßamoc re li esilal: —¿Chanru nak nacanau nak xeßcamsîc laj Saúl ut laj Jonatán? chan re.


Προσταξον τους ιερεις τους βασταζοντας την κιβωτον του μαρτυριου, να αναβωσιν εκ του Ιορδανου. 	 —Ye reheb laj tij li yôqueb chi cßamoc re li Lokßlaj Câx nak teßêlk chak saß li nimaß Jordán, chan.


Και η αδελφη σου η πρεσβυτερα ειναι η Σαμαρεια, αυτη και αι θυγατερες αυτης, αι κατοικουσαι εν τοις αριστεροις σου η δε νεωτερα αδελφη σου, η κατοικουσα εν τοις δεξιοις σου, τα Σοδομα και αι θυγατερες αυτης. 	 Lâ cuas ut eb lix coß, aßaneb li tenamit Samaria li cuan saß li norte. Ut lâ cuîtzßin ut eb lix coß, aßaneb li tenamit Sodoma li cuan sa li sur.


και θελω φερει εφ' υμας ονειδος αιωνιον, και καταισχυνην αιωνιον, ητις δεν θελει λησμονηθη. 	 Tincubsi xcuanquileb chi junaj cua ut tincßut xxutâneb chi junelic. Ut mâ jokße tâsachk saß xchßôleb, chan li Dios.


Και επειδη αι μαιαι εφοβουντο τον Θεον, εκαμεν εις αυτας οικους. 	 Li cuib chi ixk, li nequeßxococ cßulaßal, queßxxucua ru li Dios. Joßcan nak li Dios quirosobtesiheb ut quixqßueheb nabal li ralal xcßajoleb.Tojoßnak laj faraón quixtakla resil saß chixjunil lix tenamit nak tâcutekß saß nimaß li jarubeb li cocß têlom li teßyoßlâk saß xyânkeb li ixk aj hebreo. Chixjunileb li cocß xkaßal teßcanabâk chi qßuîc.


Και τον μεν αρχιοινοχοον αποκατεστησεν εις την οινοχοιαν αυτου, και εδωκε το ποτηριον εις την χειρα του Φαραω 	 Laj faraón quixqßue cuißchic xcßanjel li cuînk li quitaklan reheb laj qßuehol rucßa. Ut li cuînk aßan quixqßue cuißchic rucßa saß rukß laj faraón.


Και ειπεν ο βασιλευς, Τις ειναι εν τη αυλη; ειχε δε ελθει ο Αμαν εις την εξωτεραν αυλην του βασιλικου οικου, δια να ειπη προς τον βασιλεα να κρεμαση τον Μαροδοχαιον εις το ξυλον το οποιον ητοιμασε δι' αυτον. 	 Saß ajcuiß li hônal aßan laj Amán qui-oc saß li nebâl cuan cuiß lix naßaj li rey. Quiraj xtzßâmanquil chiru li rey nak tixqßue chi yatzßecß laj Mardoqueo saß li naßajej li quixqßue chi yîbâc laj Amán. Li rey quixpatzß: —¿Ani yô chi bêc saß li nebâl? chan.


Και σε εκαμον μυριοπλασιον, ως την χλοην του αγρου, και ηυξηνθης και εμεγαλυνθης και εφθασας εις το ακρον της ωραιοτητος οι μαστοι σου εμορφωθησαν και αι τριχες σου ανεφυησαν ησο ομως γυμνη και ασκεπαστος. 	 Lâin catinqßue chi qßuîc joß nak naqßui li acuîmk. Catqßui toj retal cat-ixkiloß. Ut cßajoß xchakßal âcuu. Queßnînkan lâ tuß ut quichamoß lâ cuismal. Abanan tßustßûcat.


ειπον Ουτος ειπε, Δυναμαι να χαλασω τον ναον του Θεου και δια τριων ημερων να οικοδομησω αυτον. 	 Li cuib a'an que'xye: -Jo'ca'in quixye li cuînk a'in, "Lâin târûk tinjuc' li rochoch li Dios ut chiru oxib cutan tinyîb cui'chic", chan.


Και κατευοδου εν τη μεγαλειοτητι σου και βασιλευε εν αληθεια και πραοτητι και δικαιοσυνη και η δεξια σου θελει σοι δειξει φοβερα πραγματα. 	 Taken chirix lâ cacuây ut tatxic chi pletic riqßuin lix nimal lâ cuanquilal. Tatpletik re xcolbal rix li yâl, li tûlanil ut li tîquilal. Riqßuin xnimal lâ cuanquilal tatnumtâk saß xbêneb li xicß nequeßiloc âcue.


Ας υμνολογωσιν εις τον Κυριον τα ελεη αυτου, και τα θαυμασια αυτου τα προς τους υιους των ανθρωπων 	 Cheßxlokßonihak taxak li nimajcual Dios xban nak nim li ruxtân ut xban li sachba chßôlej li naxbânu re xcolbaleb li ralal xcßajol.


και θελεις καυσει ολον τον κριον επι του θυσιαστηριου τουτο ειναι ολοκαυτωμα εις τον Κυριον ειναι οσμη ευωδιας, θυσια γινομενη δια πυρος εις τον Κυριον. 	 Ut têcßat chixjunil li carner saß xbên li artal. Li cßatbil mayej, aßan re inlokßoninquil lâin li Kâcuaß. Ut lix bôc, aßan jun sununquil mayej li tâcuulak chicuu.


διοτι εδιδασκεν αυτους ως εχων εξουσιαν, και ουχι ως οι γραμματεις. 	 Que'sach xch'ôleb xban nak quixc'ut chi tz'akal lix yâlal chiruheb riq'uin xcuanquil ut moco jo' ta eb laj tz'îb.


Και εκαμε παντας τους ευρεθεντας εν Ιερουσαλημ και τον Βενιαμιν να σταθωσιν εν τουτω. Και οι κατοικοι της Ιερουσαλημ εκαμον κατα την διαθηκην του Θεου, του Θεου των πατερων αυτων. 	 Ut li rey quixye reheb li ralal xcßajol laj Benjamín ut reheb chixjunileb li cuanqueb Jerusalén nak teßxbânu li cßaßru naxye saß li contrato. Ut eb aßan queßxye nak teßxbânu li cßaßru tzßîbanbil saß li contrato li quixbânu li Dios riqßuineb lix xeßtônil yucuaß.Ut li rey Josías quixtakla xsachbal chixjunileb li jalanil dios li cuanqueb saß chixjunileb lix naßajeb laj Israel. Quixye reheb nak tento teßcßanjelak chiru li Dios chixjunileb laj Israel. Ut incßaß queßxcanab xlokßoninquil li Kâcuaß li queßxlokßoni lix xeßtônil yucuaß joß najtil yoßyo laj Josías.


Και το αλλο αρνιον θελεις προσφερει το δειλινον κατα την εξ αλφιτων προσφοραν της πρωιας και κατα την σπονδην αυτης θελεις προσφερει αυτο θυσιαν γινομενην δια πυρος εις οσμην ευωδιας προς τον Κυριον. 	 Ut li carner li teßxmayeja ecuu, teßxmayeja rochben li cßaj ut li vino joß teßxbânu re li mayej ekßela. Aßanak jun sununquil cßatbil mayej tâcuulak chicuu lâin li Kâcuaß.


Και ο μεν Βαρναβας εστοχασθη να συμπαραλαβη τον Ιωαννην τον λεγομενον Μαρκον 	 Ut laj Bernabé quiraj raj xc'ambal chirixeb laj Juan li neque'xye ajcui' Marcos re.


Και εγογγυζον οι γραμματεις αυτων και οι Φαρισαιοι προς τους μαθητας αυτου, λεγοντες Δια τι μετα τελωνων και αμαρτωλων τρωγετε και πινετε; 	 Eb laj fariseo ut eb laj tzolol chak'rab que'oc chixcuech'inquil rixeb lix tzolom li Jesús ut que'xye reheb: -¿C'a'ut nak nequexcua'ac ut nequex-uc'ac rochbeneb laj titz'ol toj ut rochbeneb laj mâc? chanqueb.


Απεκριθησαν και ειπον προς αυτον Εαν ουτος δεν ητο κακοποιος, δεν ηθελομεν σοι παραδωσει αυτον. 	 Que'chak'oc ut que'xye re: -Cui ta mâc'a' xmâc, inc'a' raj xkac'am chak âcuiq'uin re nak tatrakok âtin sa' xbên, chanqueb.


Και ειπον οι δουλοι του Αγχους προς αυτον, Δεν ειναι ουτος ο Δαβιδ ο βασιλευς του τοπου; δεν ειναι ουτος, εις τον οποιον αμοιβαιως εψαλλον εν τοις χοροις, λεγουσαι, Ο Σαουλ επαταξε τας χιλιαδας αυτου, και ο Δαβιδ τας μυριαδας αυτου; 	 Eb lix môs laj Aquis queßxye re: —¿Ma mâcuaß ta biß aßin laj David li nacßanjelac chiru li rey Saúl? ¿Ma mâcuaß ta biß chirix aßan queßxye eb li ixk nak queßxajoc ut queßbichan: “Laj Saúl quixcamsiheb jun mil chi cuînk. Abanan laj David quixcamsiheb lajêb mil?” chanqueb.


Δυναται γυνη να λησμονηση το θηλαζον βρεφος αυτης, ωστε να μη ελεηση το τεκνον της κοιλιας αυτης; αλλα και αν αυται λησμονησωσιν, εγω ομως δεν θελω σε λησμονησει. 	 Li Dios quixye: —¿Ma nasach ta biß saß xchßôl lix cßulaßal junak naßbej? ¿Ma tixcanab ta biß xrâbal? Usta li naßbej nasach saß xchßôl lix cßulaßal, lâin incßaß texsachk saß inchßôl.


Οσον εκαλουν αυτους, τοσον αυτοι ανεχωρουν απ' εμπροσθεν αυτων εθυσιαζον εις τους Βααλειμ και εθυμιαζον εις τα γλυπτα. 	 Lâin xcuaj raj nak xeßchal cuiqßuin, abanan nak xinbokeb, kßaxal cuißchic xineßxtzßektâna. Chiruheb chic laj Baal nequeßmayejac ut chiruheb li yîbanbil dios nequeßxcßat lix pomeb.


Και ο Ιησους εγεννησε τον Ιωακειμ, Ιωακειμ δε εγεννησε τον Ελιασειβ, Ελιασειβ δε εγεννησε τον Ιωαδα, 	 Laj Jesúa aßan lix yucuaß laj Joacim. Ut laj Joacim, aßan lix yucuaß laj Eliasib. Ut laj Eliasib, aßan lix yucuaß laj Joiada.


Η πολις της ερημωσεως ηφανισθη πασα οικια εκλεισθη, ωστε να μη εισελθη μηδεις. 	 Poßbil chic chixjunil li tenamit. Ut tzßaptzßo li rochocheb. Mâ ani chic naru nequeßoc riqßuineb.


Συνηθροισαν δε οι Φιλισταιοι τα στρατευματα αυτων δια πολεμον και ησαν συνηθροισμενοι εν Σοκχω, ητις ειναι του Ιουδα, και εστρατοπεδευσαν μεταξυ Σοκχω και Αζηκα, εν Εφες-δαμμειμ. 	 Eb laj filisteo queßxchßutub ruheb lix soldados re teßxic chi pletic. Queßxchßutub ribeb aran Soco, li cuan saß xcuênt Judá. Ut queßxyîb lix muhebâleb saß li naßajej Efes-damim li cuan saß xyi li cuib chi tenamit Soco ut Azeca.


Και οταν λεγω προς τον ασεβη, Εξαπαντος θελεις αποθανει, ο δε επιστρεψας απο της αμαρτιας αυτου πραξη κρισιν και δικαιοσυνην, 	 Cui lâin tinye re junak li naxbânu li mâusilal nak tâcâmk, ut cui aßan tixcanab xbânunquil li incßaß us ut tixbânu li us, aßan incßaß tâcâmk.


και αφου μετα το δερμα μου το σωμα τουτο φθαρη, παλιν με την σαρκα μου θελω ιδη τον Θεον 	 Lâin ninnau nak aßan tâcolok cue nak tâosokß lin yußam. Usta lin tibel mâcßaßak chic, lâin ninnau nak tincuil ru li Dios chi tzßakal.


Και θελουσι κατοικησει εν αυτη εν ασφαλεια και θελουσιν οικοδομησει οικιας και φυτευσει αμπελωνας ναι, θελουσι κατοικησει εν ασφαλεια, οταν εκτελεσω κρισεις επι παντας τους καταφρονησαντας αυτους κυκλοθεν αυτων και θελουσι γνωρισει οτι εγω ειμαι Κυριος ο Θεος αυτων. 	 Ut aran teßcuânk laj Israel chi mâcßaßak xcßaßuxeb. Teßcablak cuißchic ut teßrau lix uvas. Ut mâ ani chic tâchßißchßißînk reheb xban nak lâin tinqßueheb chixtojbal lix mâqueb chixjunileb li tenamit li cuanqueb chixjun sutam li queßrahobtesin reheb lin tenamit. Ut eb aßan teßxqßue retal nak lâin li Kâcuaß lix Dioseb.—


Ηκουσαν δε οι αποστολοι και οι αδελφοι οι οντες εν τη Ιουδαια οτι και τα εθνη εδεχθησαν τον λογον του Θεου. 	 Ut que'rabi resil eb li apóstol ut eb laj pâbanel li cuanqueb Judea nak eb li mâcua'eb aj judío yôqueb ajcui' chixpâbanquil li râtin li Dios.


Ερχεσαι εις συναντησιν του ευφραινομενου και εργαζομενου δικαιοσυνην, των ενθυμουμενων σε εν ταις οδοις σου ιδου, συ ωργισθης, διοτι ημεις ημαρτησαμεν εαν διεμενομεν εν αυταις, ηθελομεν σωθη; 	 Lâat nacattenkßan reheb li nequeßxbânu li us chi anchaleb xchßôl ut junelic cuan saß xchßôleb li cßaßru nacacuaj lâat. Abanan xban nak junelic yôco chi mâcobc châcuu, joßcan nak xatjoskßoß kiqßuin. ¿Ma naru ta biß nak tocolekß xban li mâc xkabânu?


Ιδοντες δε οι Συριοι οτι κατετροπωθησαν εμπροσθεν του Ισραηλ, συνηθροισθησαν ομου. 	 Eb li soldados re Siria queßxqßue retal nak eb laj Israel queßnumta saß xbêneb. Joßcan nak queßxchßutub cuißchic ribeb chixjunileb.


Και ειπεν ο βασιλευς προς τον Αμαν το αργυριον διδεται εις σε, και ο λαος, δια να καμης εις αυτον οπως σοι αρεσκει. 	 Ut quixye re: —Xoc chokß âcue li tumin aßan. Ut bânu li cßaßru tâcuaj riqßuineb li tenamit aßan, chan li rey.


και φωναξαντες ηρωτων αν ο Σιμων ο επονομαζομενος Πετρος ξενιζεται ενταυθα. 	 Que'xpatz' ma aran cuan chi hilânc laj Simón li neque'xye aj Pedro re.


και τους ασπασμους εν ταις αγοραις και να ονομαζωνται υπο των ανθρωπων Ραββι, Ραββι 	 Eb a'an neque'raj nak te'oxlok'îk ut te'q'uehek' xsahil xch'ôleb sa' eb li be. Ut neque'raj nak li tenamit te'xye "tzolonel" reheb.


Ιδου, εισαι ωραια, αγαπητη μου ιδου, εισαι ωραια οι οφθαλμοι σου ειναι ως περιστερων μεταξυ των πλοκαμων σου τα μαλλια σου ειναι ως ποιμνιον αιγων, καταβαινοντων απο του ορους Γαλααδ. 	 At ixk, lâat li kßaxal nacatinra. Cßajoß xchakßal âcuu. Li xnakß âcuu chßinaßus, usta mukmu riqßuin lâ tßicr. Chanchaneb li paloma xban xchßinaßusal. Li rismal âjolom nalemtzßun. Chanchan jun chßûtal chi chibât li yôqueb chi cubec saß li tzûl Galaad.


Ως τα σκελη του χωλου κρεμονται ανωφελη, ουτως ειναι και παροιμια εν τω στοματι των αφρονων. 	 Li yêk rok mâcßaß aj e nak cuan li rok xban nak incßaß nacßanjelac chiru. Joßcan ajcuiß li incßaß naxtau xnaßleb. Mâcßaß aj e nak tixye li châbil naßleb.


ιδου, εγω θελω βαλει τον ποκον του μαλλιου εις το αλωνιον εαν γεινη δροσος μονον επι τον ποκον, εφ' ολην δε την γην ξηρασια, τοτε θελω γνωρισει οτι θελεις σωσει δια χειρος μου τον Ισραηλ, καθως ελαλησας. 	 Lâin tinqßue jun rix li carner saß li naßajej bar nequeßxpuxi cuiß ru li trigo. Cui tßaktßakak rix li xul nak tâsakêuk ut incßaß tâtßakâk li chßochß chi xjun sutam li rix li xul, aßanak li retalil chicuu nak lâat tattenkßânk cue chixcolbaleb laj Israel joß xaye, chan laj Gedeón.


Μετα σαλπιγγων και εν φωνη κερατινης αλαλαξατε ενωπιον του Βασιλεως Κυριου. 	 Yâbasihomak lê cuajb li apunbil. Cheyâbasi lê trompeta re xqßuebal xlokßal li Kâcuaß. Chelokßonihak li tzßakal rey li nimajcual Dios.


Και εβαλον χειρας επ' αυτην και οτε ηλθεν εις την εισοδον της πυλης των ιππων, την εις τον οικον του βασιλεως, εθανατωσαν αυτην εκει. 	 Eb li soldados queßxchap lix Atalía ut queßxcßam saß li oquebâl re li palacio li nequeßnumeß cuiß li cacuây. Ut aran queßxcamsi.


Αναλαβετε ασπιδα και θυρεον και προσελθετε εις πολεμον. 	 Cauresihomak li chßîchß re xcolbal re lê chßôl, ut texxic chi pletic.


Τουτο δε ειναι το αντιγραφον της επιστολης, την οποιαν ο βασιλευς Αρταξερξης εδωκεν εις τον Εσδραν τον ιερεα, τον γραμματεα, γραμματεα των λογων των εντολων του Κυριου και των διαταγματων αυτου προς τον Ισραηλ 	 Aßan aj tij ut aj tzolonel ajcuiß. Quixtzol rib chi us riqßuin li chakßrab, li quiqßueheß reheb laj Israel xban li Kâcuaß lix Dioseb. Joßcaßin tzßîbanbil saß li hu li quixtzßîba li rey Artajerjes re laj Esdras nak toj mâjiß naxic Jerusalén.


Και υιοι του Εθαν, Αζαριας. 	 Laj Azarías, aßan li ralal laj Etán.


Οι δε Φαρισαιοι, ακουσαντες οτι απεστομωσε τους Σαδδουκαιους, συνηχθησαν ομου. 	 Ut nak laj fariseo que'xq'ue retal nak inc'a' chic que'ru xsumenquil li Jesús laj saduceo, eb a'an chic que'xch'utub ribeb chixc'ûbanquil chanru te'xbânu.


τρεχω προς τον σκοπον δια το βραβειον της ανω κλησεως του Θεου εν Χριστω Ιησου. 	 Ninyal ink'e chirêchaninquil lin mâtan jo' nak naxyal xk'e junak chi âlinac re tarêchani lix k'ajcâmunquil. Abanan li tincuêchani lâin, a'an li junelic yu'am li naxyechi'i li Dios reheb li neque'pâban re li Jesucristo.


Παντες προσετι οι πρωτοι των ιερεων και ο λαος ηθετησαν καθ' υπερβολην κατα παντα τα βδελυγματα των εθνων και εμιαναν τον οικον του Κυριου, τον οποιον ηγιασεν εν Ιερουσαλημ. 	 Eb li xbênil aj tij queßxbânu li mâusilal. Ut eb li tenamit numtajenak li mâusilal queßxbânu. Kßaxal yibru queßxbânu joß queßxbânu li jalanil tenamit. Ut riqßuin aßan queßxmux ru lix templo li Kâcuaß, li ac santobresinbil xban aran Jerusalén.


Δια πιστεως η πορνη Ρααβ δεν συναπωλεσθη με τους απειθησαντας, δεχθεισα τους κατασκοπους με ειρηνην. 	 Lix Rahab a'an jun ixk naxc'ayi rib nak quicuan. Xban nak quipâban, quixtenk'aheb laj Israel li que'chal chixq'uebal retal li tenamit. Xban lix pâbâl, lix Rahab inc'a' quicam sa' xyânkeb li inc'a' que'pâban re li Dios.


Κακον παρακολουθει τους αμαρτωλους εις δε τους δικαιους θελει ανταποδοθη καλον. 	 Eb laj mâc tâchâlk raylal saß xbêneb. Abanan eb li tîqueb xchßôl teßkßajcâmûk riqßuin usilal.


και οταν το προσταγμα του βασιλεως, το οποιον θελει καμει, δημοσιευθη δια παντος του βασιλειου αυτου, διοτι ειναι μεγα, πασαι αι γυναικες θελουσιν αποδιδει τιμην εις τους ανδρας αυτων, απο μεγαλου εως μικρου. 	 Nak tâêlk resil li chakßrab li tâqßue, at rey, teßrabi chixjunileb li cuanqueb rubel âcuanquil. Ut chixjunileb li ixk teßxqßue xlokßal lix bêlom, usta cuan xcuanquil usta mâcßaß xcuanquil, chan.


Ψαλμωδειτε εις τον Κυριον εν κιθαρα εν κιθαρα και φωνη ψαλμωδιας. 	 Bichankex chiru li Kâcuaß riqßuin li arpa. Bichankex riqßuin lê cuajb re xlokßoninquil li Kâcuaß.


αλλα καθως ειναι γεγραμμενον Εκεινοι προς τους οποιους δεν ανηγγελθη περι αυτου θελουσιν ιδει, και εκεινοι οιτινες δεν ηκουσαν θελουσι νοησει. 	 Jo'ca'in tz'îbanbil sa' li Santil Hu: Li mâ jun sut yebil resilal li Cristo reheb, te'rabi. Ut nak te'rabi resil, te'xtau xyâlal. (Isa. 52:15)


Οταν δε υποταχθωσιν εις αυτον τα παντα, τοτε και αυτος ο Υιος θελει υποταχθη εις τον υποταξαντα εις αυτον τα παντα, δια να ηναι ο Θεος τα παντα εν πασιν. 	 Ut nak acak xcanabâc xban li Dios chixjunil li c'a'ak re ru rubel xcuanquil li Cristo li Alalbej, tojo'nak li Cristo tixk'axtesi ajcui' rib rubel xcuanquil li Acuabej Dios, li quiq'uehoc xcuanquil li Cristo sa' xbên chixjunil, ut li Dios a'anak chic yal re sa' xbên chixjunil.


Δοξολογειτε τον Κυριον, διοτι ειναι αγαθος, διοτι το ελεος αυτου μενει εις τον αιωνα. 	 Junelic chexbantioxînk chiru li nimajcual Dios xban nak aßan châbil. Li ruxtân li Kâcuaß junelic cuan saß kabên.


"Εις τον πρωτον μουσικον, επι Μαχαλαθ Μασχιλ του Δαβιδ." Ειπεν ο αφρων εν τη καρδια αυτου, δεν υπαρχει Θεος. Διεφθαρησαν και εγειναν βδελυροι δια την ανομιαν δεν υπαρχει πραττων αγαθον. 	 Li mâcßaßeb xnaßleb nequeßxye saß xchßôleb nak mâcßaß Dios. Numtajenak lix mâusilaleb ut nequeßxbânu li kßaxal yibru. Mâ jun châbil saß xyânkeb.


ηλθον κατα την Μυσιαν και εδοκιμαζον να υπαγωσι προς την Βιθυνιαν πλην δεν αφηκεν αυτους το Πνευμα. 	 Nak que'cuulac Misia, que'raj raj xic Bitinia. Abanan li Santil Musik'ej inc'a' quixcanabeb re te'xic aran.


Δυναται τις φανερα να συλλαβη αυτον; η δια παγιδων να διατρυπηση την ρινα αυτου; 	 ¿Ma cuan ta biß junak târûk tâchapok re nak yô chi iloc? Ut, ¿ma cuan ta biß junak târûk tixhop li rußuj?


δια να στερεωση τας ημερας ταυτας Φουρειμ εν τοις καιροις αυτων, καθως προσδιωρισαν εις αυτους ο Μαροδοχαιος ο Ιουδαιος και Εσθηρ η βασιλισσα, και καθως διωρισαν, εφ' εαυτους και επι το σπερμα αυτων, την υποθεσιν των νηστειων και της κραυγης αυτων. 	 Ut queßxqßue li chakßrab nak rajlal teßxbânu li ninkße Purim. Teßxbânu joß quixye laj Mardoqueo laj judío, ut joß quixye li reina Ester. Eb laj judío ac queßxcßûb ru nak teßxbânu aßin ut nak teßxcßut chiruheb li ralal xcßajol li teßcuânk mokon re xjulticanquil chanru nak queßayunic nak queßxcßul li raylal.Li chakßrab li quixqßue lix Ester quixqßue xcuanquil li ninkße Purim ut quitzßîbâc retalil saß li hu.


τοτε θελει θεωρησει αυτο ο ιερευς και ιδου, εαν η θριξ εις το εξανθημα μετεβληθη εις λευκην και εις την οψιν ηναι βαθυτερον του δερματος, ειναι λεπρα εξανθησασα εις την φλογωσιν και θελει κρινει αυτον ο ιερευς ακαθαρτον ειναι πληγη λεπρας. 	 tento nak laj tij târil lix ra. Cui sak chic li rismal li cuan chiru ut cham xsaß, aßan saklep rix. Ut laj tij tixye nak muxbil ru.


Και βραχιονες θελουσιν εγερθη εξ αυτου, και θελουσι βεβηλωσει το αγιαστηριον της δυναμεως και αφαιρεσει την παντοτεινην θυσιαν και στησει το βδελυγμα της ερημωσεως. 	 Ut eb li soldado teßxmux ru lix Templo li Dios joß ajcuiß li tzßac li sutsu cuiß. Ut tâqßuehekß aran saß li templo li kßaxal xiu xiu rilbal. Ut incßaß chic teßrûk teßmayejak saß li templo rajlal cutan lix tenamit li Dios.


και το σουδαριον, το οποιον ητο επι της κεφαλης αυτου, κειμενον ουχι ομου με τα σαβανα, αλλα χωριστα τετυλιγμενον εις ενα τοπον. 	 Cuan ajcui' aran li t'icr li que'xbac' cui' lix jolom li Jesús. Moco cuan ta sa' xyânk li t'icr. Jalan basbo cui' xjunes.


Υπηγον ποτε τα δενδρα να χρισωσι βασιλεα εφ' εαυτων και ειπον προς την ελαιαν, Βασιλευσον εφ' ημων. 	 Saß jun li cutan queßxchßutub ribeb li cheß re nak teßxxakab junak lix reyeb, ut queßxye re li cheß olivo, “Tatkaxakab chi taklânc saß kabên”, chanqueb.


Συμφορα επι συμφοραν θελει ερχεσθαι και αγγελια θελει φθανει επ' αγγελιαν τοτε θελουσι ζητησει παρα προφητου ορασιν και θελει χαθη ο νομος απο του ιερεως και η βουλη απο των πρεσβυτερων. 	 Tânumtâk li raylal saß êbên. Rajlal yôkex chirabinquil resil li raylal li tâchâlk saß êbên. Têtzßâma chiruheb li profeta nak teßxye êre li cßaßru tâcßulmânk, abanan incßaß teßxbânu. Eb laj tij mâcßaß chic cßaßru teßxcßut chêru, chi moco eb laj qßuehol naßleb târûk teßxchßolob xyâlal chêru.Li rey târahokß xchßôl, ut li ralal tâchßinânk xchßôl ut eb li tenamit sicsotkeb xban xxiu. Lâin texinqßue chixtojbal rix lê mâc. Lâin tinrakok âtin saß êbên joß nak xexrakoc âtin saß xbêneb lê ras êrîtzßin. Ut tênau nak lâin li Kâcuaß.—


Και εξηλθε Γααλ ο υιος του Εβεδ και εσταθη εν τη εισοδω της πυλης της πολεως και εσηκωθη ο Αβιμελεχ και ο λαος ο μετ' αυτου εκ της ενεδρας. 	 Nak laj Gaal qui-el ut quixakli chire li oquebâl re li tenamit, laj Abimelec ut eb li soldado queßel chak saß eb li naßajej li mukmûqueb cuiß.


Και οι ιερεις, οι βασταζοντες την κιβωτον της διαθηκης του Κυριου, ισταντο στερεοι επι ξηρας εν μεσω του Ιορδανου και παντες οι Ισραηλιται διεβαινον δια ξηρας, εωσου ετελειωσε πας ο λαος διαβαινων τον Ιορδανην. 	 Ut chaki li chßochß queßnumeß cuiß chixjunileb laj Israel saß li nimaß Jordán. Ut eb laj tij li yôqueb chi cßamoc re lix Lokßlaj Câx li Kâcuaß xakxôqueb saß xyi li nimaß Jordán nak yôqueb chi numecß li tenamit, ut chaki li chßochß li xakxôqueb cuiß.


Και η μετα του θανατου συνθηκη σας θελει ακυρωθη, και μετα του αδου συμφωνια σας δεν θελει σταθη οταν η πλημμυρουσα μαστιξ διαβαινη, τοτε θελετε καταπατηθη υπ' αυτης. 	 Tâsachekß xcuanquil li contrato li quebânu riqßuin li câmc joß ajcuiß li contrato li quebânu riqßuin lix naßajeb li camenak. Kßaxal ra têcßul nak tâchâlk li raylal saß êbên.


Με περιεκυκλωσαν ως μελισσαι εσβεσθησαν ως πυρ ακανθων διοτι εν τω ονοματι του Κυριου θελω κατατροπωσει αυτους. 	 Xineßxsut joß nak nequeßxtububi ribeb li chßub. Abanan saß junpât queßosoß joß nak nacßateß li pim. Riqßuin xcuanquil li Kâcuaß, lâin xinsach ruheb.


Ουτοι δε ησαν οι αναβαντες απο Θελ-μελαχ, Θελ-αρησα, Χερουβ, Αδδων, και Ιμμηρ δεν ηδυναντο ομως να δειξωσι τον οικον της πατριας αυτων και το σπερμα αυτων, αν ησαν εκ του Ισραηλ 	 Aßaneb aßin li queßsukßi saß li tenamit Tel-mela, Tel-harsa, Querub, Adón ut Imer. Abanan eb aßan incßaß queßru xyebal ma aßaneb tzßakal laj Israel malaj ut incßaß xban nak incßaß queßru xyebal ani tzßakal lix xeßtônil yucuaßeb.


και ελατρευσαν τα γλυπτα αυτων, τα οποια εγειναν παγις εις αυτους 	 Eb lix tenamit li Dios queßxlokßoni li yîbanbil dios ut xban li mâc aßan queßxqßue ribeb chi sachecß.


Και θελει προσφερει ο Ααρων τον μοσχον της περι αμαρτιας προσφορας, οστις ειναι δι' εαυτον, και θελει καμει εξιλεωσιν υπερ εαυτου και υπερ του οικου αυτου. 	 Ut laj Aarón tixmayeja li cuacax toro re xtojbal rix lix mâc aßan ut re ajcuiß xtojbal rix lix mâqueb li cuanqueb saß li rochoch.