Tura wi aints ayatun, Yus akuptuku waitinayat, wína pachitsar pasé chichainamtaisha, nu tunaunasha tsangkuratnuitai. Antsu Yuse Wakanin pachisar pasé chichainaunka yamaisha tuke nu tunaunaka pengké tsangkurashtinuitai,” Jesús timiayi. 	 Eta nor-ere minçaturen baita guiçonaren Semearen contra, barkaturen çayo hari: baina nor-ere minçaturen baita Spiritu sainduaren contra, etzayo barkaturen hari ez secula hunetan, ez ethorteco denean:


Turamtai iwianch ainau nu aintsnumia jiinkiar, kuchinam engkemawaramtai, kuchi ainau wakenam mash pisarar, kuchanam ayangkar kijiakar kajingkiarmiayi. 	 Ilkiric bada deabruac guiçónaganic sar citecen vrdetara: eta vrdaldea oldar cedin gainetic behera lac-era, eta itho cedin.


Tura nuni pujusar, chikich kintati Yus seatinam wearin, nuwawach wakantrintin iin ingkunmakmiaji. Aints ainau nu nuwachin: ¿Ukunam itiur pujustatja? tu iniinam, iwianch niin nekamtikmau asa, ni pujustintrincha paan etsernuyayi. Tura nu nuwawach aints ainau inatiri asamtai, nu nuwachin inauya nunaka nukap akiu armiayi. 	 Eta guertha cedin gu othoitzara guendoacela, nescato Pythonen spiritua çuembat aitzinera ethor baitzequigun: ceinec irabaci handia emaiten baitzerauen bere nabussiey, asmatzez.


Tura Yus atumin pengker awajtamsatas wakerutmau asamtai, kichkisha Yusen umirtan inaisai tusaram aneartaram. Aints Yusen umirtan inaisaruka chikich aints ainauncha niya nunisarang tunaun turumtikiatnuitai. Tura asamtai atumka tunau wajasai tusaram wainmamkataram. 	 Gogoatzen duçuelaric nehor aldara eztadin Iaincoaren gratiatic: cembeit erro karmin goiti ialguiten denec trubla etzaitzatençát: eta anhitz harçaz satsu eztitecençát.


Tumamtai Jesúsan shintinak: —Apurua, apurua, ukantatji, —tiarmiayi. Tinamtai Jesús nantaki, nasencha tura kuchancha chicharkamiayi. Ni chichaamtai nasesha majaanmiayi. Nunia kuchasha miaaku wajasmiayi. 	 Orduan hurbilduric iratzar ceçaten hura, cioitela, Magistruá, Magistruá, galdu guihoaçac. Eta harc iratzarriric mehatcha citzan haicea eta vraren tempestá: eta cessa citecen, eta sossagu handia eguin cedin.


Nunia chikich Yuse awemamuri tsaa taakmaunumanini winaun wainkamjai. Nuka Yus tuke pujawa nuna inatiri ainau nijajin aatratnun takus winaun wainkamjai. Tura chikich cuatro (4) Yuse awemamurin nungkancha, tura juun entsancha mesrartin ainaun kakar chicharak: 	 Guero ikus neçan berce Ainguerubat igaiten cela iguzqui ialguitetic Iainco viciaren cigulua çuela: eta oihu eguin ciecén ocengui laur Aingueru lurrari eta itsassoari calte eguitea eman içan çayeney,


Tura Samaria nungkanam wekaak, ni nuiniatiri ainaun kanurtintrin eakarat tusa, yaktanam eemki akupkamiayi. 	 Eta igor citzan mandatariac bere aitzinean, eta ioanic sar citecen Samaritanoén burgu batetan, ostatu appain lieçotençát:


Tura tsawaarat tusar nakainai, kanunam takakmin ainau nintimsar: Kanunmaya iik jiinkir uwemrami, tusar kanu yairach juun kanunam jingkiamu tepemia nuna atiwar: Entsanam nanasti tusar, chapikjai akupkarmiayi. Nunia chichainak: —Juun kanu nujinini ancla nangkimiatasar weaji, —nangkamiar anangminak tiarmiayi. 	 Eta marinerac vncitic ihes eguin nahiz çabiltzala, batela itsassora erautsiric, aleguia hec angurác vnci aitzinetic hedaturen.


“Tura asamtai atumin tajarme: Aintsu tunaari ainia nunaka mash Yus tsangkuratnuitai. Tura Yusen pachisar pasé chichainaunka Yus mash tsangkuratnuitai. Antsu Yuse Wakanin pachisar pasé chichainaunka pengké tsangkurashtinuitai. 	 Halacotz erraiten drauçuet, bekatu eta blasphemio gucia barkaturen çaye guiçoney: baina Spirituaren contretaco blasphemioa barkaturen etzaye guiçoney.


Antsu wi atumin timiaja nunaka ataksha tajarme: Wina waitkayatrum: Nekasam Yus akupkamuitme turutsurme. 	 Baina erran drauçuet, ecen ikussi-ere banuçuela, eta eztuçue sinhesten.


Tinamtai Jesús ayu tusa tsangkatkamiayi. Turamtai iwianch ainau nu aintsnumia jiinkiar, kuchinam engkemawaramtai, nuka wakenam pisarar, kuchanam ayangkar, kijiakar mash kajingkiarmiayi. Nu kuchikia jimia warang achayawash. 	 Eta permetti ciecén bertan Iesusec. Eta ilkiric spiritu satsuac lar citecen vrdetara, eta oldar cedin vrdaldea gainetic behera itsassora (eta baciraden bi millaren inguruä) eta itho citecen itsassoan.


Cristo aintsri ainautikia mash iruntrar Cristonu asar, Cristo ni aintsri ainautin timiá anenma nunisarang nuwentin ainauka nekasar ni nuwarin aneenak ni namangkea nunisarang niincha pengker awajsartinuitai. ¿Yáki ni namangken nakitnui? ¿Antsu ni namangken pengker awajsatas yáki yutan yuwatsu? ¿Tura yáki ni namangken pengker awajmamtsu? Tura asamtai nuwentin ainau ni nuwarijai kichik namangkea nunisarang asar, nuwennuka ni namangken anea nunisang ni nuwarincha aneetnuitai. 	 Hala senharréc on eritzi behar drauece bere emaztey nola bere gorputzey: bere emazteari on daritzanac, bere buruäri on daritza.


Untsuri nungkanmaya apu ainau nu nuwajai nekasar tunaun turin armiayi. Tura untsuri nungkanmaya ainau nu nuwa tunaarin wakerinau asar, ni umutiri vino tutaijai nampekarua nunisarang puju armiayi,” taun antukmajai. 	 Ceinequin paillardatu baitute lurreco reguéc, eta haren paillardiçazco mahatsarnoaz horditu içan baitirade lurreco habitantac.


iniinak: —¿Atumi uchiri wainmichu akiinamiayi timiarme nuka nekas jukai? ¿Tura tuke wainmichu akiinausha itiur yamaisha wainmawa? —tiarmiayi. 	 Eta interroga citzaten hec, cioitela, Haur da çuen seme çuec itsu iayo cela dioçuena? nolatan bada orain dacussa?


Nunia siete (7) Yuse awemamuri wi wainkamja nuna ataksha kichik wainkamjai. Tura wi wainkam chichartak: “Winita. Juun kungkatip untsuri entsa ainamunam keta nuna wait wajaktintrin amin inaktustasan wakerajme. 	 Orduan ethor cedin çazpi ampolác cituztén çazpi Aingueruetaric bat, eta minça cedin enequin, ciostala, Athor, eracutsiren drauat anhitz vren gainean iarriric dagoen paillarda handiaren damnationea:


Turatin asamtai mash nungkanmaya ainau niin pachisar: Wári tati tusar nakasartinuitai.” Tu aarmawaitai. 	 Eta haren icenean Gentiléc sperança vkanen dute.


Antsu nu aints ainau Yusen seainawa nunisrumka Yuska seairap. Atumka seatsrumning, atumi Apaachiri Yus atum yuumamuncha mash nekawai. 	 Etzaretela beraz hetarát irudi: ecen badaqui çuen Aitac ceren behar çareten, esca çaquizquioten baino lehen.


Tura nuna wainak aints ainaun chicharak: —Nekasan tajarme: Ju wajeka kuikiartichutiat, chikich aints ainaun mash nangkamasang nukap engkeayi. 	 Eta erran ceçan, Eguiazqui diotsuet, ecen alhargun paubre hunec berce guciéc baino guehiago eçarri vkan duela.


Tura Jesús nu aintsun wainak chicharak: —Wína nemartustaram. Tura namak achiarme nutiksarmek aints ainau wina chichamur ujakmintrum, —timiayi. 	 Eta dioste, Çatozte ene ondoan, eta eguinen çaituztet guiça pescadore.


Tu tinam Jesús chicharak: —Atum umirkatin chichamka tu aarmawaitai: Yus chichaak: ‘Atumka yusetrume’ timiayi. 	 Ihardets ciecén Iesusec, Ezta scribatua çuen Leguean, Nic erran dut, Iainco çarete?


Tura waurtsuk pengker nintimin ataram. Tura atumi jeen pujuinauka pengker wainkataram. Tura chikich ainausha wait anentrataram. Tura aishrumsha umirin ataram tusam ujakarta. Nuwa tu pujuinamtaikia, chikich aints ainausha Yuse chichamen pachisarka: Paseetai tichartinuitai. 	 Çuhur içaten, chahu, etchean egoile, on, bere senharrén suiet: Iaincoaren hitza blasphema eztadinçát.


Jesús wainchati takatan timiá untsuri turau waininayat, judío ainau niin nekasampita ticharmiayi. 	 Eta hambat miraculu eguin baçuen-ere hayén aitzinean, etzuten sinhesten hura baithan:


Nunia Jesús kakar chichaak: —Aints wína nekasampita turutinauka winaka turutinatsui, antsu wína Apaachir wina akuptukmia nunasha tinawai. 	 Orduan oihu eguin ceçan Iesusec, eta erran ceçan, Ni baithan sinhesten duenac, eztu sinhesten ni baithan, baina ni igorri nauena baithan.


Tura asa chichaak: Wi jiinkimiaja nuni waketkitjai tusa nu aintsnum waketki, jea itarka tumaun pakuichau pengker iwiaramua nunisang nu aintsu nintin wainak, 	 Orduan erraiten du, Itzuliren naiz neure ilki naicen etchera. Eta ethorri denean, erideiten du hutsa, escobaturic eta appainduric.


Tura arak tsaamrar umisam, kanaisha tura iwiaisha kashisha tura tsawaisha árak tuke tsakaawai. Tura itiur tsakaawa tusangka nekatsui. 	 Eta hacia ilkiten eta hatzen licén, harc ezlaquiala nola,


Tura Cristo atumin uwemtikramrau asamtai, wína tuke waitkatatui, tu nintimsaram, suntar jirun tsengkrakinawa nunisrumek au asaram, Satanáska nepetkau ataram. Tura suntar nangkin takakinawa nunisrumek Yuse chichamesha nintimrau ataram. Nuka Yuse Wakani nangkirintai. 	 Saluamendutaco casqueta-ere har eçaçue, eta Spirituaren ezpatá, cein baita Iaincoaren hitza.


Tura nuni jear kashi Pablo karanma nunisang Macedonia nungkanmaya aints wajaun wainkamiayi. Tura ni chichamen antukmiayi. Nu chichamka nuwaitai: “Katingkiam iin yaingkratkatasam winita.” 	 Eta visionebat gauaz aguer cequión Pauli, baitzen hunela, Macedoniaco guiçon-bat presenta cedin haren aitzinean othoitz eguiten ceraucala eta erraiten, Iragan adi Macedoniarat eta aiuta gaitzac.


Tura Yus tuke nintijai aneakrikia, tura tuke Yus nintimsar pujakrikia, tura ii kakarmarijai Yus tuke umirkurkia, tura chikich ainausha ii namangkea nunisrik aneetnuitji tame nuka nekas pengkeraitai. Tura iinu tangkuri Yus susataj tusar maar epeakrikia mianchawaitai, —timiayi. 	 Eta haren onhestea bihotz guciaz, eta adimendu guciaz, eta arima guciaz, eta indar guciaz: eta hurcoaren onhestea bere buruä beçala, guehiago dela ecen ez holocausta eta sacrificio guciac.


Tusar akupkarmau asar, Fenicia nungkanam nangkamakiar, tura Samaria nungkanmasha nangkamakiar, Cristonu ainamunam jear: —Judíochu ainau nekasar yaanchuik ni turutirincha inaisar Criston nemarinawai tinamtai, nuna antukar nukap warasarmiayi. 	 Hec bada igorriric Eliçáz, iragan citzaten Pheniça eta Samaria, Gentilén conuersionea contatzen çutela: eta eman ciecén bozcario handi anaye guciey.


Jesús ningki wait wajaku asa, tura Satanásjai nekapnaisau asa, yamaisha Satanás iin: Tunau turataram turamkurnisha, Jesús tuke inaitamtsuk iincha yainmaktinuitji. 	 Ecen suffritu vkan duenaren gainean tentatu içanic tentatzen diradenén-ere aiutatzeco botheretsu da.


Tura Yusen nintimtan nakitinau asaramtai, tunau nintimrarti tusa, tura pasé aa nuna turuwarti tusa, Yus nu aints ainaun ajapa ukukmiayi. 	 Eta nola ezpaituté conturic eguin Iaincoaren eçagutzetan eduquitera: hala abandonnatu vkan ditu Iaincoac iugemendu guciren falta den spiritu batetara: bide eztiraden gaucén eguitera:


Tamaitiat Jesús pengké aikchamiayi. Tura asamtai romano apuri nukap nintimias: ¿Warinak titaj? takusha nintimrachmiayi. 	 Eta etzieçón ihardets hitz batetara-ere: hala non miresten baitzuen Gobernadoreac haguitz.


Tamati Jesús nuna antuk, nukap nintimias niin nemarinaun chicharak: —Nekasan tajarme. Ju aintsua nunisarang Yus nekas tujinkachuitai tinaunka kichkisha wainkachuitjai. 	 Eta haur ençunic Iesusec mirets ceçan: eta dioste çarreizconey, Eguiaz erraiten drauçuet, eztudala Israelen-ere hain fede handiric eriden.


Ii jangkejaingkia ii Apaachiri Yuska juuntapita taji. Tura nu jangkejaingkia aints ainau Yus niya tumaun najanamu wainiatrik pasé chicharji. 	 Harçaz benedicatzen dugu gure Iainco eta Aita: eta harçaz maradicatzen ditugu Iaincoaren irudira eguinico guiçonac.


Nunia natsa Jesúsan jiistas jeari chicharak: —Nuikiartinu, nekas pengkeraitme. Tura asakmin iniajme: Pujut nangkankashtinun jukitasnasha ¿warí pengker aa nuna takakmasminuitja? Nu ujatkata, —timiayi. 	 Eta huná, cembeitec hurbilduric erran cieçón, Magistru oná, cer vngui eguinen dut vicitzé eternala dudançat?


Apu Agripaya ¿yaanchuik Yuse chichame etserin aararmia nuka nekasampita tamek? Wikia nekajme. Ame nekasampita tame, —Pablo Agripan timiayi. 	 O regue Agrippá, sinhesten dituc Prophetac? baceaquiat ecen sinhesten dituala.


Nu nuwachinmaya iwianch jiinkin asamtai, ni inau ainau nuna nekaawar: Yamaikia kuik jukishtatji tusar, napchau nintimrar Pabloncha, tura Silasnasha kajerkar achikiar, yakta japen apu pujuinamunam jukiarmiayi. 	 Orduan haren nabussiéc çacussatenean ecen hayén irabaci sperancá galdu cela, hatzamanic Paul eta Silas, eraman citzaten merkatuco plaçara Magistratuetara.


Amuraramtai Jesús chicharak: —Juka wína numparua tumawaitai. Aintsun untsurin uwemtikratasan numpartatjai. Tura wína numpar numparamtai, yamaram chichaman wi etserkaja nunaka mash umiktatjai. 	 Eta dioste, Haur da ene odol Testamentu berricoa, anhitzengatic issurten dena.


Tura Pablo Bernabéjai Antioquía yaktanam juwakarmiayi. Tura chikich aints ainaujai ii Apuri chichamen nuiniararmiayi. Tura aints ainaun Yusnum uwemratin chichaman tuke ujakarmiayi. 	 Eta Paul eta Barnabas-ere egon citecen Antiochen, iracasten eta euangelizatzen çutela anhitz bercerequin-ere, Iaunaren hitza.


Pablo Bernabéjai Antioquíanam pujuinai, Judea nungkanmaya ainau irasartas taarmia nuka Cristonu ainaun nuininak: —Moisés tímia nunisrumek nuwapchiram charutsuk pujakrumka uwemrashtinuitrume, —tiarmiayi. 	 Eta Iudeatic iautsi içan ciraden batzuc, iracasten cituztén anayeac, cioitela, Baldin circoncidi ezpaçaiteztez Moysesen maneraren araura, ecin salua çaitezquete.


“Nekasan tajarme: Wína chichamrun antukaru ainau wína akuptukmia nuna nekasampita tinu asar, pujut nangkankashtinun juwinawai. Tura jinam wait wajaktinnumka wechartinuitai, antsu yaanchuik jakawa nunisarang pujuinayat, pujut nangkankashtinun jukin asar, Yusnum tuke iwiaaku pujusartin ainawai. 	 Eguiaz eguiaz erraiten drauçuet, ecen ene hitza ençuten, eta ni igorri nauena sinhesten duenac, baduela vicitze eternala, eta haina ezta condemnationetara ethorriren: baina iragan da heriotic vicitzera.


Turamtai Pilato iniak: —¿Amin chichaman untsurin aujmatramina nuka antatsmek? —timiayi. 	 Orduan diotsa Pilatec, Eztançuc cembat gauça hire contra testificatzen duten?


Tura akupkam, inatiri ayu tusa we, aints ainaun ikiankau asa, apurin weri chicharak: ‘Apuru, ame turutmiame nunaka miatrusnak umikjai. Tura chikich aints keemsamin angkantaitai,’ timiayi. 	 Eta erran ceçan cerbitzariac, Nabussiá, eguin içan duc, manatu duán beçala eta oraino baduc leku.


Tamati niisha ayaak: —Juunta, ¿yaachita nusha? Wisha nuna wainkan: Nekasampita titasan wakerajai, —timiayi. 	 Ihardets ceçan harc eta erran ceçan, Eta nor da, Iauna, sinhets deçadan hura baithan?


Tura atumi juuntri chichame umirkatai tusaram, Yus wína chichamur umirtuktaram tusa akupkamia nuka inaisarume. 	 Erraiten cerauen halaber, Vngui nombait iraizten duçue Iaincoaren manamendua, çuen ordenançá beguira deçacuençát.


Kashin tsawaar Betanianmaya jiinkiar, Jesús jinta weak yaparmiayi. 	 Eta biharamunean ilki içan ciradenean Bethaniatic, gosse cedin.


Nunia ataksha ni nuiniatiri ainaun nuiniak: —Wikia Yus akupkamutiatnak aints asan, nukap wait wajaktatjai. Wi turamtai judío juuntri ainau, tura sacerdote juuntri ainausha, tura Moisésa chichame nuikiartin ainausha wína nakitrinak mantuwartatui. Turayatnak kampatam kinta jakan tepayatun ataksha nantaktatjai, —timiayi. 	 Eta has cedin hayén iracasten, ecen behar cela guiçonaren Semeac anhitz suffri leçan, eta reproba ledin Ancianoéz, eta Sacrificadore principaléz, eta Scribéz, eta hil ledin, eta hereneco egunean resuscita ledin.


Tura asamtai tu aarmawaitai: “¡Kaa ayatmek warasta! Uchiram atsau wainiatmek, tura uchi jurertasam jatemam nekapchau ayatmek, pengker nintimsam nukap warasta. Nuwa japamu ayat, aishrintin ainaun nangkamasang uchin untsuri wainkatnuitai.” Tu aarmawaitai. 	 Ecen scribatua da, Alegueradi steril ertzen ezaicená: dendadi eta heyagora eguin ertzeco penan ezaicená: ecen guehiago ditun vtziaren haourrac ecen ez senhardunarenac.


Fariseo ainau Jesúsan pachisar chichainaun antukar, sacerdote juuntri ainaujai iruntrar chichainak, Yus seatai jean wainin ainaun untsukar: Jesús achiktaram tusar akupkarmiayi. 	 Ençun ceçaten Phariseuéc gendetzea hauén gainean harçaz murmuratzen: eta igor citzaten Phariseuéc eta Sacrificadore principaléc officierac hura hatzaman leçatençát.


Tura tuke tumin asamtai, aints ainau Jesúsa chichamen antukartas Yus seatai jeanam kashik tariarmiayi. 	 Eta populu gucia goicean ethorten cen harengana, templean hura ençun leçançat.


Tu iniam Pablo ayaak: —Atsa, nuchawaitjai. Wikia judío aintsuitjai. Tarso yaktanmaya aintsuitjai. Cilicia nungka yaktari nekas juun yaktaitai, nuniayainjai. Wait aneasam ju aints ainaujai chichasat tusam tsangkatrukta, —timiayi. 	 Eta erran ceçan Paulec, Ni segur guiçon Iudua nauc Tarsen, Ciliciaco hiri famatuan burgés iayoa: othoitz eguiten drauat bada, permetti ieçadac minça naquión populuari.


Tura mash kukarnum achimkar uwemrau asar, ju israka Maltaitai tusar nekaamiaji. 	 Eta salburic emparatu ciradenean, eçagut ceçaten orduan ecen islá Malte deitzen cela.


“Apu jimiar metek nintimtsuk pujuinaunka aints kichkisha umirkartatkama tujintinawai. Antsu kichnaka nakitinak kichan aneeniartinuitai. Tura kichkin umirinak, kichnaka pachischartinuitai. Tura asamtai atumka warinchu ainau aneakrumka aya nuke aneetaram. Antsu Yus aneakrumka aya Yusek aneetaram. Antsu mai aneakrumka nuka yumtinuitai,” Jesús timiayi. 	 Cerbitzaric batec-ere ecin bi nabussi cerbitza ditzaque: ecen edo batari gaitz eritziren drauca, eta berceari on: edo batarequin eduquiren du eta bercea menospreciaturen. Ecin cerbitza ditzaqueçue Iaincoa, eta abrastassunac


Turayat wi nekasan Yusetjai tusa, aints ainautin mash nekaamtikramatas yumin jitumtikui. Tura árak araamusha pengker nerekti tusa, aints ainautin ii yutairinka nukap suramji. Tura warasarti tusa, iincha pengker awajtamji, —tiarmiayi. 	 Badaric-ere bere buruä eztu testimoniage gabe vtzi, guri vngui eguinez, emaiten drauzquigula cerutic vriac eta sasoin abratsac, eta bethatzen dituela viandaz eta alegrançaz gure bihotzac.


Aintsu inatiri ainautirmincha tajarme: Atumka Cristo umirin asaram, Cristo wína pasé awajtusai tusaram, shamakrum pengker nintimsaram nakimtsuk atumi inatmin Cristo umirume nunisrumek pengker umirin ataram. 	 Cerbitzariác, obeditzaçue haraguiaren arauez çuen nabussi diradenac, beldurrequin eta ikararequin, çuen bihotzeco simplicitaterequin, Christ beçala.


Ju papin aaran umisan, ii umaji Febe naartinun atumin akuptajrume. Juka Cencrea yaktanmaya ainaun untsuri yain ayayi. Tura wisha nu yaktanam pujamtai, winasha yainuyayi. Tura asamtai Cristonu ainaun tuke yaininawa nunisrumek ii Apuri naarijai ii umaji pengker yaingtaram, tura ni yuumamurisha mash susataram tajarme. 	 Gommendatzen drauçuet bada gure arreba Phebe, Cenchreco Eliçaren nescato dena:


Tura nu aints ainauka Felipen jiisar, nijai chichasartas taarmiayi. Felipeka Betsaida yaktanmaya aintsuyayi. Betsaidaka Galilea nungkanmaya yaktaitai. Tura griego chichau ainau Felipen chicharinak: —Sairua, iisha Jesús wainkatasar wakeraji, —tiarmiayi. 	 Hauc bada ethor citecen Philippegana cein baitzén Bethsaidaco Galilean, eta othoitz eguin cieçoten, cioitela, Iauna, nahi guendiquec Iesus ikussi.


Tura nunia ajan wainiun chicharak: ‘Antukta. Musachjai metek nereatsuash tusan jiistasan tarijai. Turayatun wainkachjai. Yamaikia ajakta. ¿Warukang nangkamnasha wajasat?’ timiayi. 	 Eta erran cieçón mahasti çainari, Huná, hirur vrthe dic ethorten naicela fructu bilha ficotze hunetara, eta eztiat erideiten: picca eçac: certaco lurra-ere empatchatzen du?


Nukap kinta arus judío ainau Saulon maatai tusar, chichaman najatawarmiayi. 	 Eta dembora luceren buruän eduqui ceçaten Iuduéc elkarren artean conseillu haren hiltzeco,


—Yuse Wakani wini pujurtawai. Tura asa wínaka: Nekas mianchau ainaun uwemratin chicham ujakta tusa akuptukmiayi. Tura jingkiamua nunisarang pujuinausha: Angkan pujustaram tita tusa akuptukmiayi. Tura wainmichun jiimtiksata tusa akuptukmiayi, tura pasé awajtamu ainausha pengker awajsata tusa akuptukmiayi. 	 Iaunaren Spiritua da ene gainean, ceren vnctatu bainau: paubrey euangelizatzera igorri nau, bihotzez hautsien sendatzera,


Tura Juun Yawaaya Tumau wajamunam Nungkanmaya Pachim wainchatai takatan turati timiau asa, mash nungkanam pujuinaun anangkak, nu Juun Yawaaya Tumau muuken saapijai akarkamaitiat, ataksha iwiaaku pujuma nuna nakumkamuri najanawarti tusa, aints ainaun inaun wainkamjai. 	 Eta seducitzen cituen lurreco habitantac signoén causaz, ceinén eguitea eman içan baitzayón bestiaren aitzinean: ciostela lurreco habitantey, eguin lieçoten imaginabat bestia hari, cein ezpataz çauri içan baitzén, baina viztu içan da.


Nuna tusa ukuki, micha asamtai, sacerdote apuri inatiri irunu, tura Yus seatai jean wainin irunusha jin keemakar jinam ayaamsar wajasarmiayi. Tuminamtai Pedrosha nuni pachinak anumak wajasmiayi. 	 Eta ceuden han cerbitzariac eta officierac ikatz kamborra eguinic, ecen hotz ari cen, eta berotzen ciraden: eta cen hequin Pierris-ere eta berotzen cegoen.


Tura wea weaka Betfagé yaktanmasha, tura Betania yaktanmasha arakchichu mura Olivo tutainum jeatak wajasar Jesús ni nuiniatirin jimiaran akupak: 	 Eta guertha cedin, hurbildu cenean Bethphagera eta Bethaniara, Oliuatzetaco deitzen den mendi aldera, igor baitzitzan bere discipuluetaric biga,


—Atsa, antsu jeemin waketkim, Yus amin nekas pengker awajtamsau asamtai, mash aints ainau ujakarta, —timiayi. Tama: Ayu tusa waketki, Jesús niin pengker awajsamurin nu yaktanmaya ainaun mash ujakmiayi. 	 Itzul adi eure etchera, eta conta eçac cein gauça handiac eguin drauzquián Iaincoac. Ioan cedin bada hiri gucitic predicatzen cituela Iesusec eguin cerauzcan gauça guciac:


Tura aints Jesúsjai wajau saapirin kuinak, sacerdote apuri inatiri kuwishin untsurinini met charutkamiayi. 	 Eta io ceçan hetaric batec Sacrificadore principalaren cerbitzaria, eta edequi cieçon escuineco beharria.


Tura asamtai ju nungkanmaya aints wakerina nuka nintimtsuk nayaimpinam aa nuke nintimtin ataram. 	 Garaico gaucetan pensa eçaçue, ez lurraren gainecoetan.


Tura yamaikia Yuse Wakani iin engkemturma pujamtaikia, ni wakera nuke umiktinuitji. 	 Baldin vici bagara Spirituz, Spirituz ebil-ere gaitecen.


Tura usukrarmiayi. Tura karisan jurukiar muuken awatiarmiayi. 	 Eta thu eguinic haren contra, har ceçaten canabera hura, eta haren buruäri ceraunsaten.


Wikia mianchawaitjai titaram tusan, atumin nekaprakun aitkajrume. 	 Ecen exemplu eman vkan drauçuet, nic çuey eguin drauçuedan beçala, çuec-ere daguiçuen.


Antsu iikia Yuska inaitaka nakitaji. Tura asar iikia mengkaakatniunmaka wechartin ainiaji. Tura Yus nekasampita tinu asar uwemrartin ainiaji. 	 Baina gu ezgara perditionetara appartatzen garenac, baina fedeari iarreiquiten guiaizquionac arimaren saluamendutan.


Ii Apuri Cristo pengker awajsatasrum, ni takatrin atumin suramsamia nuka nakimtsuk, antsu ii Apuri wakera nunisrumek kakaram wajasrum turataram. 	 Cerbitzu eguitera ez nagui, spirituz ardént, Iauna cerbitzatzen duçuela.


Nunia Jesús ni nuiniatiri ainaujai Jericó yaktanam jearmiayi. Tura nunia jiinkiar, aints untsuri Jesúsan nemarkarmiayi. Tura jinta weenai, aints wainmichun, Timeo uchiri Bartimeo naartinun jinta yantamen pujaun wainkarmiayi. Nu aintska tuke aints nangkaaminaun kuikiarin seauyayi. 	 Orduan ethorten dirade Iericora: eta hura Iericotic ilkiten cela, eta haren discipuluac eta gendetze handia, Bartimeo Timeoren seme itsua cegoen iarriric, bide bazterrean, esquez:


Tura Jesús kanunam engkemamtai, nasengka nangkamarmiayi. Turamtai ni nuiniatiri ainau nukap nintimrar shamkarmiayi. 	 Orduan igan cedin hetara vncira: eta sossega cedin haicea: non are tinquetz spantago baitzitecen berac baithan, eta mirets ceçaten.


Abraham nekas ni nuwapchiri charutkamu ainau aparintai. Tura Abraham ni nuwapchirin charutsuk, Yusen nekasampita tinu asamtai, chikich aints ainau Abrahama nunisarang Yusen nekasampita tinauka Abraham yajutmarmawa nunisarang ainawai. 	 Eta circonsionearen aita, erran nahi da, ez circoncisionecoén solament, baina gure aita Abrahamen fede preputioan çuenaren hatzari darreizconen-ere.


Turamtai atum Yus aneau asaram, Cristonu ainau tuke yaingmiarme. Turin asaram yamaisha tuke yayaarme. Tura asakrumin, Yus pengker asa atumi takatrinka kajinmatramtsui. 	 Ecen Iaincoa ezta iniusto, ahanz daquión çuen obrá eta haren icenera eracutsi vkan duçuen trabailluzco charitatea, sainduey aiuta eguin eta eguiten draueçuen becembatean.


Tura ataksha etserak: —Wikia yaanchuik uchi akunka wína nungkarun pujaknasha, tura nampuaran Jerusalénnumsha itiur pujuyaja nunaka judío ainauka mash nekarinawai. 	 Bada ene vicitze gaztetassunetic eraman dudanaz den becembatean, eta ceric lehen hatsetic içan den ene nationean Ierusalemen, badaquite Iudu guciéc:


Antsu aints mashkia uwemratin chichaman Criston pachisar nekasampita ticharmiayi. Yaanchuik nuna pachis Isaías tu aarmiayi: “Apuru ¿yáki ii etserkamun antukaria?” 	 Baina guciac etzaizquio behatu içan Euangelioari, ecen Esaiasec erraiten du, Iauna, norc sinhetsi du gure predicationea?


“Tura wikia aintsutiatnak Yus akupkamu asan, wína pachitsar pasé chichainaunaka tsangkuratnuitjai. Antsu Yuse Wakanin pachisar pasé chichainaunka pengké tsangkurashtinuitjai. 	 Eta norc-ere erranen baitu hitzic guiçonaren Semearen contra barkaturen çayó hari: baina Spiritu sainduaren contra blasphematuren duenari, etzayó barkaturen.


Tu iniam mai nuwamtak chicharnainak: —¿Iikia warintajik? Yusek akupkamuitai takurningkia, ¿waruka niin nekasampita tichamiarume? iincha turami tusar tichamnawaitji. 	 Eta hec baciharducaten berén artean, cioitela, Baldin erran badeçagu, Cerutic: erranen du, Cergatic beraz eztuçue sinhetsi hura?


Jimia musach nangkamaramtai, Felix apu pujayat jiinkimiayi. Tura jiinkiamtai Porcio Festo apu wajasmiayi. Antsu Felix: Judío ainau wína pengker nintimtursarat tusa, Pabloka tuke achikmau pujusti tusa ukukmiayi. 	 Eta bi vrtheac complitu ciradenean, har ceçan successor Felixec Porcius Festus: eta placer eguin nahiz Iuduey Felixec vtzi ceçan Paul presonér.


nunia takakmatsuk pujusan, tura nukap yuwan, tura nukap umuran, tura nukap nakurusan untsuri musach pengké yuumatsuk pujustatjai,’ tu nintimramiayi. 	 Eta erranen draucat neure arimari, Arimá, badituc on handiac anhitz vrthetacozat bilduac: reposa adi, ian eçac, edan eçac, eta atseguin har eçac.


Nunia Jesús Jerusalénnumia aints ainaun chicharak: —Jerusalénnumia ainautirmin tajarme: Atumka Yuse chichame etserin main aiyarume. Tura Yus wína chichamur etserkataram tusa, akupturmaku wainiatrumek, kayajai tukuram mainuyarume. Atash ni uchirin nanapejai tektuktas untsuawa nunisnak: Uwemrataram tusan ¿wikia warutmak untsuyajrum? Turai wainiatrumek nakitrinuyarme. 	 Ierusalem, Ierusalem, Prophetác hiltzen eta hiregana igorriac lapidatzen dituaná, cembatetan bildu nahi vkan ditut hire haourrac, oilloac bere chitoac hegalen azpira biltzen dituen beçala, eta ezpaituc nahi vkan?


“Tura Apu asan, wína menarnini wajainaun chicharkun: ‘Pasé takau ainautiram, wini iruntsuk junia jiinkiram, tuke ji kajintrashtinnum wetaram. Satanás ni awemamuri ainaujai tuke wait wajaktin umismanum nujai iruntrataram. 	 Orduan erranen draue ezquerrecoy-ere, Maradicatuác, parti çaitezte eneganic seculaco sura, deabruari eta haren aingueruèy preparaturic dauenera.


Tura nuni wajamtai, iruntai jea wainu apuri, Jairo naartin tamiayi. Tura taa Jesúsan wainak pinakumar tepesmiayi. 	 Eta huná, ethor cedin synagogaco principal Iairus deitzen cembat, eta ikussi çuenean hura, egotz ceçan bere burua haren oinetara.


Fiesta amuamu kinta timiá pengker kinta asamtai, Jesús nu kintati wajaki kakar chichaak: —Aints ni nintin kitamawa nunisang pujakka, nintir kitamachua nunisang ati takungka wini winiti. 	 Eta bestaco azquen egun handian eriden cedin Iesus han, eta oihuz cegoen, cioela, Baldin nehor egarri bada, bethor enegana eta edan beça


Pascua fiesta jeamtai, chikich nungkanmaya ainau Yus juuntaitai tiartas Jerusalénnum untsuri kaunkarmiayi. Griego ainausha jumchik iruntrarmiayi. 	 Eta baciraden Grec batzu igaiten ohi ciradenetaric adoratzera bestán:


Cristo Jesús nintimias pujumia nunisrumek atumsha nintimsaram pujustaram. 	 Bada biz çuetan Iesus Christ baithan-ere içan den affectionea.


Tamati Jesús chicharak: —Wiitjai jakaru ainaun inannunka. Tura Wiitjai pujut nangkankashtinun sukartinnaka. Aints wína nekasampita turutinauka jakariat tuke iwiaaku pujusartinuitai. 	 Erran cieçón Iesusec, Ni naun resurrectionea eta vicitzea: ni baithan sinhesten duena, baldin hil içan badere vicico dun:


Tamati nuna antukar, Efesonam pujuinau kakarman kajekar chichainak: —Efesio ainauti yusri Artemisaka nekas juuntaitai, —tiarmiayi. 	 Eta gauça hauc ençunic, eta hiraz betheric oihuz iar citecen, Ephesianoen Diana handiá!


Tura Estebankan maawaramtai, Sauloka: Nu aintsu maamuri pengkeraitai timiayi. Turamtai Cristonu ainau Estebanka namangken jukiar iwiarsarmiayi. Tura wake mesekar nukap juutiarmiayi. Nu kintati Cristonu ainau Jerusalénnum pujuinau nukap wait wajakartiniun nangkamawarmiayi. Saulosha nu aints ainaun mash amuktaj tusa, kichik kichik aints pujuinamunam waya, aishmang ainauncha, tura nuwa ainauncha achik japiki kársernum engkewarat tusa akupnuyayi. Cristonu ainau mash Jerusalénnumia jiinkiar, Judea nungkanam, tura Samaria nungkanmasha anumkartas niish niish tupikiakiarmiayi. Tura tupikiakiar, yaja wekainaksha tuke inaitsuk Yusnum uwemratin chichaman etseriarmiayi, antsu Cristo nuiniatiri ainauka Jerusalénnum juwakarmiayi. 	 Eta Saul consent cen haren hiltzean. Eta eguin cedin dembora hartan persecutione handi Ierusalemen cen Eliçaren contra: eta guciac barreya citecen Iudeaco eta Samariaco comarquetarát, salbu Apostoluac.


Wi yamai titatja nuka nintimrataram. Cristonu asan Yuse Wakani wina nintimtikruru asamtai, wína nintirjai nintimraja nuka nekasaintai tusan titatjarme. Tura wait chichamnaka ujaatsjarme. 	 Eguia diot Christean, eztiot gueçurric, neure conscientiác halaber testificatzen drautalaric Spiritu sainduaz,


Kichik juun yawaaya tumaun wainkamjai. Tura kichka waaka uchiria tumaun wainkamjai. Tura kichnasha aintsu yapiya tumaun wainkamjai. Tura kichka kukui nanamua tumaun wainkamjai. 	 Eta lehen animalac lehoina irudi çuen, eta bigarren animalac aretzea irudi çuen, eta hirurgarren antmalac, çuen guiçonac beçalaco beguithartea, eta laurgarren animala hegaldaz dabilan arranoa beçalaco cen.


Aints tu chichainauka: Ii pujutiringkia juningkia atsawai tusar, chikich nungkan tuke pujustinun eainawai. Nuka paan nekaamnawaitji. 	 Ecen gauça hauc erraiten dituztenéc, claroqui eracusten dute ecen bere herriaren ondoan dabiltzala.


Tu tinu asakrin Jesús iin chichartamak: —¿Nekasrum yamaikia Yus akupkamuitme turutrumek? 	 Ihardets ciecen Iesusec, Orain sinhesten duçue?


Yuska ii tunaarin sakturmartas, wína Uchirun maawarti tusa tsangkatramkamiaji. Tura iincha nekas tunaachawa nunisrik pujarin jiirmastas wakerau asa, jakamunmaya Jesúsan inankimiayi. 	 Cein heriotara liuratu içan baita gure bekatuacgatic, eta resuscitatu gure iustificationeagatic.


Nunia Yusen sea umis ataksha chichaak: —Wina Apaachir mash aa nuna wina surusmiayi. Aints kichkisha Yuse Uchiri itiurak a tusarka nekainatsui. Tura wína Apaachir itiurak a tusarsha nunasha nekainatsui. Antsu wikia Yuse Uchiri asan, tu awai tusan, paan nekajai. Tura aints ainaun: Wina Apaachirka tu awai tusan, wi nekamtikiatasan wakeraknaka nekamtikiamnawaitjai, —Jesús timiayi. 	 Orduan discipuluetarat itzuliric erran ceçan, Gauça guciac niri neure Aitaz eman çaizquit, eta nehorc eztaqui nor den Semea, Aitác baicen: eta nor den Aita, Semeac baicen, eta nori-ere Semeac manifestatu nahi vkanen baitrauca.


Turawaramtai ajartin ataksha chikich inatirin akuptukmaitiat, nu aintsnasha nunisarang katsekar, nunia katsumkar uva yumirinka sutsuk akupkarmiayi. 	 Eta continua ceçan berce cerbitzari baten igortera: baina hec haur-ere cehaturic eta gaizqui tractaturic igor ceçaten hutsic.


Tura asaram chikich ainautiram: Wikia Pablon umirnuitjai, tura chikich ainautirmesha: Wikia Apolosan umirnuitjai tarume. Tu chichaakrumka ju nungkanmaya ainau chichaina nunisrumek chichaawearme. 	 Charitatea patient da, benigno da, charitatea ezta inuidioso: charitateac eztu insolentiaric, eta ezta hancen:


Yatsur ainautiram, nusha nekaataram tusan tajarme. Wisha chikich chikich nungkanmaya ainaun kakamtikramiaja nunisnak atumin kakamtikratasan wakerimiajai. Antsu atumin jiistasan nukap wakerayatun, winitatkaman tujinkamiajai. 	 Eztut bada nahi ignora deçaçuen, anayeác, ecen anhitzetan çuetara ethortera deliberatu dudala (baina empatchatu içan naiz oraindrano) cembeit fructu nuençát çuetan-ere, berce Gentiletan-ere beçala.


Moisés: Judá weari sacerdote arti tichamiayi. Antsu Jesús Judá weari wainiat Yus ni uchirin chicharak: “Melquisedec nuwá eemak sacerdote amia nunismek ameka tuke sacerdote atinuitme,” timiayi. Tu aarmau asamtai, Jesús jakayat, Yuse kakarmarijai nantakin asa, tura tuke iwiaaku pujau asa, sacerdotea nunisang pujawai. 	 Cein ezpaita Sacrificadore eguin içan manamendu carnaleco Leguearen arauez, baina vicitze immortaleco puissançaren arauez.


Tura Asonam ingkiunikiar Pablosha kanunam engkemramtai, Mitilene yaktanam nijai jeamiaji. 	 Bada Asson gurequin bathu cenean, hura harturic ethor guentecen Mitylenera.


Tamati sacerdote juuntri nuna antuk, kajek wejmakrin japiki jaak: —Pai ¿warí chicham antuktasrik nakastaij? 	 Orduan Sacrificadore subiranoac bere arropác erdiraturic erran ceçan, Cer guehiago testimonio behar dugu?


Nuka tacharu asaramtai, aints juni kaunkaru ainau wi nuwik judío apuri iruntramunam wajasan, tunau turamun wainkaru ainakka etserkarti. 	 Edo hauc beróc erran beçate baldin cerbait gaichtaqueria eriden baduté nitan, ni conseilluan presentatu içan naicenean.


Turayatur iikia nusha nekaji: Aintsti Moisés umirkatin chicham umirkarkia uwemratatji tayatrik, tuuka uwemrashtinuitji. Antsu Cristo nekasampita takurkia, tunaanumia uwemratatjiapi tusar nekaji. Nu nekau asar, Jesucristo nekasampita takurkia, Yus pengker awajsatnuitji. Antsu Moisés umirkatin chichaman umirinaksha kichkisha tunaanumiangka tuuka uwemrachartin ainawai. 	 Daquigularic ecen eztela guiçona iustificatzen Legueco obréz, baina Iesus Christen fedeaz: guc-ere Iesus Christ baithan sinhetsi vkan dugu, iustifica guentecençát Christen fedeaz, eta ez Legueco obréz: ceren haraguiric batre ezpaita iustificaturen Legueco obréz,


Ju nungkaka mash amukatin asamtai, juningkia tukeka pujuschatnuitji. Antsu Yuse pujutirin ukunmaka pujustinuapitji tu nintimraru armi. 	 Ecen eztugu hemen ciuitate permanentic: baina ethorteco denaren ondoan gabiltza.


Tura wína nemasur ainau: Apu wajaschati tusar nakitruru asaramtai, yaruakrum mash juni itataram. Tura itaram wisha jiiaing maataram,’ apu timiayi,” Jesús tusa ni tatintrin pachis nu nuikiartamun etserkamiayi. 	 Guehiago, ene etsay nic hayén gainean regna neçan nahi vkan eztuten hec, ekatzue huna eta hil itzaçue ene aitzinean.


Yuse chichamengka nekas asamtai, nu aarmauka pachisrum: Nuka waitaitai tichamnawaitrume. Ni chichamen antukaru ainaun pachis: ‘yusetrume’ tinu asamtai, nu chichamka nekasaintai. 	 Baldin hec deithu baditu Iainco, ceinetara Iaincoaren hitza eguin içan baita, eta ecin hauts baitaite Scripturá:


Tura ni jeen Cristo chichamen antukartas iruntraru ainautirmincha mash chichaman akuptajrume. Wína aneetir Epeneton chichaman akuptajai. Wi Asia nungkanam Cristo chichamen etsermatai, nuka nuwá eemak Criston umirkamiayi. 	 Saluta eçaçue hayén etchean den Eliçá-ere Saluta eçaçue Epenet ene maitea, cein baita Achaiaco primitiá Christean.


Ataksha tajarme: ¿Kamiyusha juun asa, akusha jiin wayaamnaukai? Atsa, nuka pengké yumtinuitai. Tura kuikiartinka Yus pujamunam wayaatnuka timiá yumtinuitai, —turammiaji. 	 Eta berriz diotsuet, errachago dela cablebat orratzaren chulhotic iragan dadin, ecen ez abratsa Iaincoaren resumán sar dadin.


Jesús nuna tamati, ni nemase ainau natsaararmiayi. Tura chikich aints ainau mash Jesúsa pengker turamurin wainkar warasarmiayi. 	 Eta gauça hauc harc erraiten cituenean, confunditzen ciraden hari contrastatzen çaizquion guciac: baina populu gucia alegueratzen cen harçaz eguiten ciraden gauça glorioso guciéz.


Tura wi Antioquía yaktanam pujai Pedro tamiayi. Tura taa judíochu ainau iruntramunam pachitsuk yuwamiayi. Tura Santiagonumia akupkamu ainau kaunkaramtai, Pedro nu aintsun wainak: Ameka judíotiatmesha tura nuwapchiram charukmautiatmesha ¿waruka judíochu ainaujaisha iruntram yuwame? turutiarai tusa, natsaamak judíochu Cristonu ainaujai iruntrar yutan yuwamu inaisau asamtai, wikia Pedron wainkan tupnik chicharkamiajai. 	 Eta ethorri, içan cenean Pierris Antiochera, bekoquiz resisti nieçon hari, ceren reprehenditzeco baitzén.


Tamati Jesús ataksha iniak: —Simónka, Jonása uchiriya ¿nekasmek anentam? —tu iniam Pedroka aimiak: —Ja ai, Apuru, amesha nuka nekame. Wikia amin tuke pengker nintimtusan pujajme, —timiayi. Tamati Jesús chicharak: —Takumka wína uwijar ainau waitrukta, —timiayi. 	 Diotsa are berriz, Simon Ionaren semeá, on dariztac niri? Diotsa, Bay Iauna, hic badaquic ecen on dariçadala. Diotsa, Bazcaitzac ene ardiac.


Nu turakrumin aints kichkisha ininminak: ‘¿Warukaya atiarme?’ turaminamtaikia: ‘Ii Apuri yuumau asamtai juwaji. Tura wári wainkitatui,’ titaram, —Jesús timiayi. 	 Eta baldin nehorc deus badarraçue, erraçue ecen Iaunac behar dituela: ecen bertan igorriren ditu hec.


Tura Juun Yawaaya Tumau yaanchuik pujumia nuka, nunia mengkakamia nuka chikich seis (6) apu ainaujai mash irumram siete (7) apu ainawai. Tura ataksha wantinak tuke mengkakatnunam wetinuitai. 	 Eta bestiá cein baitzén, eta ezpaita, hura çortzigarren reguea da, eta çazpietaric da, eta galtzera doa.


Tura atumi weari ainaujaing chichaakrumka ¿Yusen umirchau ainau nuna nangkamasrumek pengker nintimsarmek pujaram? Atsa, Yusen umirchau ainausha ni weari ainaujai chichainawai. 	 Eta baldin çuen anayey solament beguitharte eguiten badraueçue, cer guehiago eguiten duçue? eztute publicanoec-ere horrela eguiten?


Cristo nuiniatiri ainau nekashtai takatnasha untsuri turuwarmiayi. Tura Cristo kakarmarijai wainchati takatnasha untsuri turinamtai, aints ainau mash nintimrar shamkarmiayi. 	 Eta arima guciari beldurtassun lot cequion, eta anhitz gauça miraculuzco eta signo Apostoluez eguiten cen.


Tama Jesús ayaak: —¿Waruka pengkeraitme turutme? Nekas pengker aa nuka kichkitai. Nuka Yusketai. Ameka tuke iwiaaku pujusmi takumka Yus: Wína chichamur umirtuktaram tímia nuka miatrusmek umirkata, —timiayi. 	 Eta harc erran cieçón, Cergatic deitzen nauc on? eztuc nehor onic bat baicen, eta hura, Iaincoa: baldin vicitzean sarthu nahi bahaiz, beguiraitzac manamenduac.


Nunia ni nuiniatiri ainautin chichartamak: —Judea nungkanam ataksha waketkimi, —Jesús iin turammiaji. 	 Guero horren ondoan erran ciecén discipuluey, Goacen Iudearát berriz.


Yatsur ainautiram umaarutirmesha, Cristonam uwemratin chichaman wi etserja nuka aintsu chichamenchuitai. Nu nekaataram tusan tajarme. 	 Iaquin eraciten drauçuet bada, anayeác, niçaz predicatu içan den Euangelioa, eztela guiçonaren araura.


Turinamtai ajartin ataksha ni inatirin nuna nangkamasang untsurin akuptukmiayi. Akuptukmaitiat nu ajan takau ainau nunisarang turuawarmiayi. 	 Berriz igor ceçan berce cerbitzariric lehenac baino guehiago, eta hæi halaber eguin ciecén.


Tura asakrumin Yus nekas chichaman tuke umiku asa, tunaun takau ainaun wait wajaktiniun susatnuitai tusar iisha nekaji. 	 Eta badaquigu ecen Iaincoaren iugemendua eguiaren araura dela halaco gauçác eguiten dituztenén gainean.


Turuwar sacerdote apuri ainau judío juuntrijai iruntrar pujuinamunam weriar chicharinak: —Iikia Pablo maami tinu asar, maachkurkia yutasha yutsuk pujustatji. Antsu Pablo maatsuk yuwakrinkia, Yus iinka pasé awajtamsatatji, —tiarmiayi. 	 Hec ethorriric Sacrificadore principaletara eta Ancianoetara, erran ceçaten, Vot eguin dugu maledictionerequin, deus eztugula dastaturen Paul hil duqueguno.


Tama Juan Jesúsan chicharak: —Nuikiartinu, chikich aints amin naarmin pachis iwianchin jiiki akupausha wainkamji. Tura iijai tsanias wekaachu asamtai, iwianch jiikim akupkaip tusar suritkamji, —timiayi. 	 Eta ihardets cieçón Ioannesec, cioela, Magistruá, ikussi diagu cembeit hire icenean deabruac campora egoizten cituenic, cein ezpeitarreicu guri: eta debetatu diagu hura, ceren ezpetarreicu guri.


Wearamtai tsaa tupin wajasamtai, nunia tsaa yantantiamtai, ajartin ataksha jiinki aints ainaun: ‘Atumsha takakmastaram,’ tusa akupkamiayi. 	 Eta hec ioan citecen. Berriz ilkiric sey eta bedratzi orenén inguruän, eguin ceçan molde berean.


Tura asamtai nu aints ainaujai pengké pachinkairap tajarme. 	 Etzaretela bada hequin parçonér.


¿Atumsha Moisés umirkatin chichaman aarmia nuka aujchaukitrum? Sacerdote ainauka ayamtai kintati Yus seatai juun jeanam ayamtsuk takainau wainiat, Yuska nuna pachis tunaawitai tatsui. 	 Edo eztuçue iracurri Leguean, nola Sabbath egunetan Sacrificadoréc templean Sabbath eguna hausten dutén, eta hoguen-gabe diraden?


Tura uchin wainak japen pujsamiayi. Tura uchin minakas ni nuiniatiri ainaun chicharak: 	 Eta haourtchobat harturic eçar ceçan hayen artean, eta hura bessoetara harturic, erran ciecén,


Atumka péngke aints ainau tunaarinchau wainiatrumek nangkamrum mau arumning, atumin nepetamkartatkama tujintramkarmiayi. 	 Condemnatu eta hil vkan duçue iustoa: eta eztrauçue resistitzen.


Nu yaktanmasha Yuse paaniurijai mash paantin atin asamtai, tura Uwija Uchiri paaniurisha nukap atin asamtai, tsaa tsanmauncha tura nantu tsanmauncha yuumakchartinuitai. 	 Eta Ciuitateac eztu iguzquiren edo ilharguiren beharric, hartan arguitzeco: ecen Iaincoaren gloriác arguitu du hura, eta haren arguia da Bildotsa.


Kampatam kinta nangkamaramtai, Galilea nungkanam Caná yaktanam nuwa nuwatmau fiesta amiayi. Turamtai Jesúsnasha, tura ni nuiniatiri ainautincha untsurmakaru asaramtai, iisha nuni wemiaji. Tura Jesúsa nukurisha nuni pujumiayi. 	 Eta hereneco egunean ezteyac eguin citecen Cana Galileacoan: eta Iesusen ama cen han


Tura sumatinmaya waketkiar, nekasar pakuichau wajastaj tusar, maatskeka yuwashtinuitji tu weenawai. Nunia pining ainaun, tura muits ainauncha, tura jirumang ainauncha, tura peaknasha tu nijarartinuitai tinawai. Tura judío ainau chikich turamurin untsuri tu nuiniarmau asar, nunaka tuke mash umirinawai. 	 Eta merkatutic itzultzen, diradenean, ikuciac ezpadirade, eztuté iaten. Anhitz berce gauçaric-ere bada beguiratzeco hartu dutenic, nola baitirade goporrén ikutzeac, eta cubenac, eta cobrezco vncienac, eta ohenac.


Tu untsuminamtai aints irunu niin jiyainak: Itatkataram tinamaitiat nuna nangkamasarang kakar untsuminak: —Apurua, Davidta weariya, iincha wait anengkratkata, —tiarmiayi. 	 Eta gendetzeac mehatchatzen cituen hec ichil litecençát, baina hec oihu guehiago eguiten çuten, cioitela, Auc pietate guçaz Dauid-en seme Iauná.


Tinamtai yakat wayaamunam nu yaktanmaya ainau yusri Júpiter naartinu jee amiayi. Tura ni yusri jee wainin sacerdote tutai, waaka ainauncha, tura yangkur ainauncha itaar, mash aints ainaujai iruntrar Pabloncha, tura Bernabéncha: Atumka ii yusrintrume tiartas, waakan maawartas wakeriarmiayi. 	 Eta Iupiter-en sacrificadoreac (cein baitzén hayén hiri aitzinean) cecen coroatuac borthaitzinerano ekarriric, nahi çuen populuarequin sacrificatu.


Tamati iwiarsamunam kaya ututun jurukiaramtai, Jesús nayaimpinmanini pangkai jiimias Yusen seak: —Apaachiru, ame tuke anturtau asakmin, maaketai tajame. 	 Ken ceçaten bada harria, hila eçarri içan cen lekutic. Orduan Iesusec altchaturic goiti beguiac, erran ceçan, Aitá, esquerrac emaiten drauzquiat, ceren ençun bainauc:


Yus angkan pengker pujustinasha sukartin aa nuka atumjai mash pujusti tajarme. Nuke ati. 	 Bada baquezco Iaincoa dela çuequin gucioquin, Amen.


Atumi aparingkia Satanásaitai. Tura atumka ni uchiri asaram, ni wakera nu turarme. Nu nangkamtaik tuke mangkartin ayayi. Tura nekas aa nunaka nakitau asa, nekas aa nunaka chichaa weatsui. Antsu tuke wait chichaman etserin asa, wait chichaman aparintai. Ni wait chichaman chichau asa, tuke ninu aa nunak chichaawai. 	 Çuec, aita deabruaganic çarete, eta çuen aitaren desirac eguin nahi dituçue: hura guicerhaile cen hatseandanic, eta eguián eztu perseueratu: ecen eguiaric ezta hartan. Noiz-ere erraiten baitu gueçurra, bere propritic minço da: ecen gueçurti da eta gueçurraren aita.


Tamati Natanael ayu tusa, Felipejai wemiayi. Turamtai Jesús Natanaelan winaun wainak: —Jiistaram, juka nekas Israela wearintai. Juka pengké anangkartichuitai, —timiayi. 	 Ikus ceçan Iesusec Nathanael harengana ethorten cela, eta erran ceçan harçaz, Huná eguiazco Israelitabat ceinetan enganioric ezpaita.


Nunia Esteban tuke etserak: —Atumka katsuram nintintin asaram, Yus umirchawa nunisrumek nintimrume, tura Yuse chichame antut nakitau asaram, atumi juuntri turuwarmia nunisrumek Yuse Wakaningkia kajerin ainiarme. 	 Gende garhondo gogorrác, eta bihotz eta beharri circonciditu gabeác, çuec bethi Spiritu sainduari contrastatzen çaizquiote, çuen aitác beçala, çuec-ere.


Nunia Jesús ataksha nuikiartak: “Iwianch aintsnum engkema pujuu, nunia jiinkin asa, aints atsamunam wekaayat, nuni ayamsatatkama tujintak ataksha waketkitas aintsun eaknij wajatnuitai. Tura pengker pujusminun wainchaka nintimias: Aintsnum pujayatun wi jiinkimiaja nuni ataksha waketkitjai titinuitai. 	 Spiritu satsua ilki denean cembeit guiçonaganic leku leihorréz dabila, paussu bilha: eta erideiten eztuenean, dio, Itzuliren naiz neure etchera nondic ilki içan bainaiz.


Tamati ni nuiniatiri ainautisha Jesúsa turamuri nintimsar, Yuse chichamen etserin yaanchuik aarmauri nintimramiaji. Nu aarmauka Yuse jeen pachisar tu aarmawaitai: “Ami jeemka nekas pengker asamtai, kakarman kasmatnuyajai,” tu aarmawaitai. 	 Orduan orhoit citecen haren discipuluac ecen scribatua dela, Hire etcheazco zeloac ni ian niauc.


Tura Yus: Weta tusa akuptuku asamtai, nuni jeamtai winaka: Nangkamim judíochu ainamunam Cristo chichame etseru weame, turutiarai tusan, Cristo nemarnu juuntri kanakar pujuinamunam nuni pachinkan: Yusnum uwemratin chichaman judíochu ainamunam tu etserjai timiajai. 	 Eta igan nendin reuelationez, eta hæy communica niecén Gentilén artean predicatzen dudan Euangelioa, baina particularqui estimatan diradeney, neholere alfer laster aznaguian edo eguin eznuen.


Wína Apaachirnau aa nuka mash winaruitai. Tura asamtai Yuse Wakani wína pachitas atumnaka ujatmaktinuitrume tusan tajarme. 	 Aitac dituen gauça guciac, ene dirade: halacotz erran drauçuet ecen enetic harturen duela eta declaraturen drauçuela.


Tura muranmaya kuankiar waketkiar, chikich nuiniatiri pujuinamunam jear, aints untsuri niin tenteawar wajainaun wainkarmiayi. Tura Moisésa chichame nuikiartin ainausha Jesúsa nuiniatiri ainaujai chichainaun wainkarmiayi. 	 Eta discipuluetara ethorriric, ikus ceçan gendetze handibat hayén inguruän, eta Scribéc hequin ciharducatela.


Nunia Zebedeo uchiri Santiago Juanjai Jesúsan jeariar chicharinak: —Nuikiartinu, ¿ii seatatji nuka ame nutiksamek turamnaukitam? —tiarmiayi. 	 Orduan ethorten dirade haregana Iacques eta Ioannes Zebedeoren semeac, dioitela, Magistruá, nahi guendiquec cer-ere escaturen baicara, eguin ieçagun.


Tura chikich chichamjai anturnaikiachmin niisha Yusen maaketai tiarmiayi. Tura asaramtai judío Cristonu ainau Pedrojai tsaniasar taarmia nuka nuna antukar nukap nintimrar: —Maj, Yuse Wakani judíochu ainauncha engkemtuwari, —tiarmiayi. 	 Eta mirets ceçaten Circoncisioneco fidel Pierrisequin ethorriéc, ceren Gentilén gainera-ere Spiritu sainduaren dohaina erautsi içan baitzen.


Macedonia nungkanmaya ainau tura Acaya nungkanmaya ainausha Jerusalénnum Cristonu ainau yuuminak pujuinaun yaingkiartas kuik akuptuktai tinau asaramtai, yamaikia Cristonu ainau Jerusalénnum pujuinaun ni yuumamurin susartasan weajai. 	 Bada orain banoa Ierusalemerát, sainduey administratzera.


Tinau waininayat fariseo ainau chichainak: —Iwianchi apuri kakarmarijai iwianchin jiiki akupawai, —tiarmiayi. 	 Baina Phariseuéc erraiten çuten, Deabruén princearen partez campora egoizten ditu deabruac.


Jesús tamati kayan jurukiar: Tukur maatai tinam, Jesús uumak Yus seatai juun jeanmaya jiinki wemiayi. 	 Har ceçaten orduan harri: haren contra aurthiteco: baina Iesus gorde cedin, eta ilki cedin templetic.


Tamaitiat Herodes Juanku chichamenka anturtsuk, chikich tunaunasha untsuri turamiayi. Tura ni suntarin akupak: Juan achikrum kársernum engkeataram timiayi. 	 Eratchequi ceçan haur-ere berce gucién gainera, eçar baitzeçan Ioannes presoindeguian.


Turamtai Simón ni amikri ainaujai ¿tuning puja? tusar eakartas jiinkiarmiayi. 	 Eta iarreiqui içan çaizcan Simon eta harequin ciradenac.


Tura asamtai Moiséska aints atsamunam Israel ainaujai iruntrar puju armiayi. Tura ii juuntri ainaujai mura Sinaí tutainum iruntrar pujuinai, Yuse awemamuri Moisésjai chichasmiayi. Turamtai Moiséscha Yuse chichamen tuke pujustiniun sukartin aa nuna iin nekamtikramatas antukmiayi. 	 Haur da congregationean desertuan içan cena, Aingueruärequin, cein minçatzen baitzayón Sinaco mendian, eta gure Aitequin içana, ceinec recebitu baititu hitz viciac guri emaiteco.


Tura asamtai nunasha tajarme. Yamai ju uwemratin chichaman Yus judíochu ainaun akuptawai. Tura junaka nekasar antukartatui, —Pablo timiayi. 	 Iaquiçue bada çuec ecen Gentiley igorri içan çayela saluagarri haur, eta hec ençunen dutela.


Wína Apaachirjai tuke tsaniasan pujajai. Tura niijai tsaniasar pujau asar, iikia kichkia nunisketji. ¿Nuka nekasampita tusamka nintimtsumek? Wi taja nunaka wiki nintimsanka tatsujrume. Wína Apaachirka wini pujau asa, ni wakermurin takamtikrawai. 	 Eztuc sinhesten ecen ni Aita baithan, eta Aita ni baithan dela? Nic çuey erraiten drauzquiçuedan hitzac, neurorganic eztitut erraiten: baina nitan dagoen Aitac eguiten ditu obrác.


Tura Nazaretnum jea, nuningkia pujuschamiayi, antsu nunia jiinki Zabulón nungkanam, tura Neftalí nungkanmasha Capernaum yaktanam juun kucha yantamen pujustas wemiayi. 	 Eta vtziric Nazareth, ethor cedin eta habita Capernaum itsas aldecoan, Zabulongo eta Nephthalingo bazterretan:


Nunia Jesús ataksha nuiniak: “Tura asamtai tajarme: Warinak yuwataj, tura warinak umurtaj, tura warinak entsartaj tusaram, nuke nintimsarmeka pujusairap. Yus tuke iwiaaku pujustaram tusa, pujutan suramu asa, atumi yutairincha, tura atumi entsatirincha suramsatatrume. 	 Halacotz erraiten drauçuet, eztuçuen artharic çuen vicitzeaz, cer ianen duçuen eta cer edanen: ezeta çuen gorputzaz, cerçaz veztituren çareten: ezta vicia viandá baino guehiago, eta abillamendua baino gorputza?


Tura ninu aa nunasha mash surukar, ni ajarincha surukar, Cristonu ainau yuuminak pujuinaun kuikian susarmiayi. 	 Possessioneac eta onhassunac saltzen cituzten, eta partitzen cerezten guciey batbederac beharra çuenaren araura.


Nu wait wajaktin kinta jeamtai, nuwa jamtin ainausha tura kuwirchin muntsak pujuinausha nukap wait wajakartin asaramtai wait anentinajai,” Jesús timiayi. 	 Dohain-gaitz emazte içorrén eta eredosquiten duqueitenén egun hetan.


Tura siete (7) kinta nangkamaramtai, iisha nu yaktanmaya jiinkir weakrin, Cristonu ainau mash nuwartuk, tura uchirtuk yakta aarin iin nemartamsarmiaji. Tura juun entsa kaanmatkarin jear, mash tikishmarar Yus seamiaji. 	 Baina egun hec complitu ciradenean parti guentecen, guciéc emaztequin eta haourrequin laguncen guentuztela hiri lekorerano: eta belhaurico iarriric vr bazterrean othoitze eguin gueneçan.


Nu tuming kinta kintamaunum Jesúsa nuiniatiri ainauti judío juuntri shamakur, epeemir iruntrar pujarin, Jesús waitin uratsuk aneachmau jeanam waya japen wajas iin chichartamak: —Pengker nintimsaram pujustaram, —turammiaji. 	 Eta arrastu cenean Sabbathoén asteco lehen egun hartan, eta borthác ertsiac ceudela, non bilduac baitziraden discipuluac Iuduén beldurrez, ethor cedin Iesus eta gueldi cedin hayén artean, eta dioste, Baquea dela çuequin.


¿Judíochu ainau pachisar warintajik? Judíochu ainau Yus pengker awajsatnun yaanchuikia nintimchau ainayat, Criston nekasampita tinu asaramtai, Yus yamaikia tunaachawa nunisarang pujuinaun jiiawai. 	 Cer beraz erranen dugu? Ecen Gentil iustitiari etzarreitzanéc, iustitia ardietsl vkan dutela: etare iustitia fedezcoa:


“Wína Apaachirun aints kichkisha wainkacharuitai. Antsu wiki Yusnumia tau asan, Apaachirun wainkawaitjai. 	 Ez Aita ikussi duenez nehorc, Iaincoaganic denac baicen: harc ikussi du Aita.


Jesús wantintukam, Marísha nuwik Jesúsjai tsaniasar wekaasarmia nuna jiistas wemiayi. Tura wake mesekar juutu pujuinaun wainak ni wainkamurin mash ujakmiayi. 	 Harc ioanic conta ciecén, Iesusequin içan ciradeney, ceinéc dolu ekarten baitzuten eta nigar eguiten.


Tinau wainiat Pedro tuke waitin tuntuyak wajamiayi. Turamtai waitin urakar Pedron wainkar: ¿Itiur tayik? tusar shamkarmiayi. 	 Baina Pierrisec bulkatzez perseueratzen çuen: eta irequiric, ikus ceçaten hura, eta spanta citecen.


Tura wekaa wekaaka untsuri kinta mengkakau asar, tura yumanch jeatak wajasu asamtai, juun entsanmaka wekaasachminuitai. Tura asamtai Pablo suntara kapitangkrin chicharak: 	 Eta ceren anhitz dembora iragan baitzén, eta ia vrean ioaitea perilós, ceren ia barura-ere iragan baitzén, conseillatzen cituen Paulec,


Tu tinamtai nu aintska Pedrojai tura Juanjaisha kanatsuk nijai tsanias Yus seatai juun jea tesaamurin Salomón jeamkamia nuni wajainamtai, aints ainau nuna wainkaru asar, nuni ampukiar weriarmiayi. 	 Eta maingu sendatu içanac Pierris eta Ioannes çadutzala, laster eguin ceçan hetara populu guciac Salomonen deitzen den galeriara, spantaturic.


Tamaitiat aints mash iruntrar kakarar chichainak: —Atsa, juka nakitaji. Antsu Barrabás akupkata, —tiarmiayi. 	 Bada iar cedin oihuz elkarrequin gendetze gucia, cioela, Ken ieçaguc haur, eta larga ieçaguc Barabbas,


Nuna antukar numi nuken charukar jukiar, Jesúsjai ingkuniktai tusar, yaktanmaya jiinkiar untsuminak: —Yus juuntaitai. Yus akupkamu winá nuka nekas pengkeraitai. Nuka Israela apuri asa nekas pengkeraitai, —tiarmiayi. 	 Har citzaten palma adarrac, eta ilki cequizquion aitzinera, eta oihu eguiten çutén, Hosanna, Benedicatu dela Iaunaren icenean ethorten den Israeleco reguea.


Nunia mash kaunkaru asakrin, Jesús wajaki, pangkan achik suramsamiaji. Tura namaknasha nunisang suramsamiaji. 	 Ethorten da bada Iesus eta hartzen du oguia eta emaiten draue, eta arrainetic halaber.


Marí japrukamtai, José nuna nekaa, pengker nintintin asa, aints ainau nuna nekaawarai tusa, takamtaik uuk inaisatas wakerimiayi. 	 Orduan bere senhar Iosephec, ceren iusto baitzen eta ezpaitzuen hura diffamatu nahi, secretuqui vtzi nahi vkan çuen.


Tinamtai chikich ainausha nekas Yus akupkamuashi tusar, Jesúsan nekapsartas Yuse kakarmarijai wainchatai takat turata tusar iniasarmiayi. 	 Eta berceac tentatzen çutela, signo cerutic esquez çaizcan.


Tura Uwija Uchiri juun apu keemtairin weri, papin untsur uwejejai takus nuni ketun papirin juraun wainkamjai. 	 Eta ethor cedin eta har ceçan liburuä thronoan iarriric cegoenaren escu escuinetic.


Atumi inatiri atumin miatrusarang umirtaminak yutan yurtamawaramtaisha atumka: Maaketai, pengker umikume pengké tatsurme. 	 Esquerric othe drauca cerbitzari hari, ceren eguin baititu manatu içan çaizcan gauçác? Eztut vste.


Antsu Cristonu ainau Judea nungkanam pujuinauka winaka waitkacharmiayi. 	 Eta nincen beguithartez eçagun gabea Iudeaco Eliça Christean ciradeney:


Tamati Pilato ayaak: ¿Wikia judíokitaj? Ami aintsrum ainau sacerdote juuntri ainaujai aminka juningkia itarmiari. ¿Warí tunaawa turamame? —timiayi. 	 Ihardets ceçan Pilatec, Ala ni Iudu naiz? eure nationeac eta Sacrificadore principaléc liuratu arauté: cer eguin duc?


Jesús aints untsuri iruntramunam chichaak pujamtai, aints Jesúsan tari chicharak: —Nuikiartinu, wína apar jakau asamtai, wína yatsur aparu kuikiarin akanak surusti tusam chichartusta, —timiayi. 	 Eta erran cieçón gendetzecoetaric batec, Magistruá, erróc ene anayeri parti deçan enequin heretagea.


Turammatai iisha Pedrojai jiinkir iwiarsamu jiistasar werimiaji. 	 Ilki cedin bada Pierris, eta berce discipulu hura, eta ethor citecen monumentera.


Tura asamtai Capernaumnumia apu: Jesús Judea nungkanmaya jiinki, Galileanam tayi, tamaun antuk, Jesúsan werimiayi. Tura jeari chicharak: —Uchir pengké jatanak wajasun ukukjai. Wait aneasam jearun winim uchir tsuwatrita, —timiayi. 	 Haur, encunic ecen Iesus ethorri cela Iudeatic Galileara, ioan cedin harengana, eta othoitz eguin cieçon iauts ledin, eta senda lieçón bere semea: ecen hiltzera cioan.


Wikia péngke aintsuitjai tinaunka: Pasé nintimaurum yapajiaram Yus umirkataram titasnaka tachawitjai. Antsu tunaawaitjai tinaun: Tunaarum inaisataram titasan tawitjai, —timiayi. 	 Eznaiz ethorri iustoén deitzera, baina bekatorén, emendamendutara.


Tura Yus ni kakarmarijai nu aints ainaun kakamtikramu asar, judíochu ainau untsuri ni yaanchuik nintimtairinka inaisar, ii Apuri Criston nekasampita tiarmiayi. 	 Eta Iaunaren escua cen hequin: eta gende aralde handibat sinhetsiric conuerti cedin Iaunagana.


Turunawaramtai Felipe Samaria nungkanam chikich yaktanam we, aints ainaun chicharak: —Yus atumin uwemtikramratnun akupkatatjai tímia nuka Jesúsaitai, —timiayi. 	 Eta Philippec iautsiric Samariaco hiri batetara, predica ciecén Christ.


Turutmatai ni wajamunam: Ameketme juuntam titasan tikishmatramjai. Turamaitiat wína chichartak: “Aitkarawaip. Antsu Yusek: Ameketme juuntam tita. Wisha amea nunisnak Jesúsa inatiri asan, ni chichamen etserina nujai metek Yuse inatirinjai. Yuse chichame etserin ainau Jesús tímia nuna antukaru asar, nusha nunisarang etserinawai,” turutun antukmajai. 	 Eta egotz neçan neure buruä haren oinén aitzinera hura adora neçançát: eta erran cieçadan, Beguirauc eztaguián: hire cerbitzari quide nauc, eta hire anayén, ceinéc baitute Iesusen testimoniagea. Iaincoa adora eçac: ecen Iesusen testimoniagea duc prophetiazco Spiritua.


“Turunatin asamtai, atumka winaka kajinmatrutsuk: ¿Apuru tatintri warutik at? tusaram nekachu asaram aneartaram. 	 Veilla eçaçue bada, ecen eztaquiçue cer orduz çuen Iauna ethorteco den.


“Nu Jesúska numi winangmanum maamarme nunaka Yus: Apu ati tusa, tura Mesías ati tusa akupkamiayi. Israel ainautirmeka, nuka nekasampita tusaram, mash pengker nekaataram,” Pedro timiayi. 	 Segur iaquin beça bada Israeleco etche guciac, ecen hura Iaun eta Christ eguin duela Iaincoac: Iesus çuec crucificatu duçuen haur diot.


Atumka judíochu ayatrum, ¿waruka judío fiestarisha inangkartasrumsha wakerarme? Tu uwemrachmin ayatrum, kinta pachisrum, tura nantu pachisrum, tura musach pachisrum, tura fiesta ainausha pachisrum tuke nintimsarmesha pujarme. 	 Egunac beguiratzen dituçue eta hilebetheac, eta demborác eta vrtheac.


Ni nuiniatiri ainautin chichartamak pujai, nu Samarianmaya nuwa waketki, ni yaktarin pujuinaun ujaak: “Wi turunamurun mash ujatkayi,” tinu asamtai, nu nuwa etsermaun antukaru ainau untsuri Jesús nekas Yus akupkamuitai tiarmiayi. 	 Eta hiri hartaco Samaritanoetaric anhitzec sinhets ceçaten hura baithan, emazte testificatu çuenaren erranagatic, cioela, Eguin dudan gucia erran draut.


Yus aints ainaun nayaimpinmaya inartinun pachisar etsermaun antinayat ¿warina takua tawa? tusar, tenapka nekainachu asaramtai, iwianch tari, ni antukmaurin nintin ukuscharti, antsu wári kajinmakiarti tusa kajinmamtikui. Nu aintska árak jinta kakeekaun chingki kautkar yuwamua nunisketai. 	 Noiz-ere nehorc ençuten baitu resuma hartaco hitza, eta ez aditzen, ethorten da Gaichto hura, eta harrapatzen du haren bihotzean erein cena: haur da bide bazterrean hacia recebitu duena.


Yamaikia ju papin aaran umisu asan, ii aneetiri yachiin Tíquicon atumin akuptuktatjarme. Nuka ii Apuri Cristo pengker inatirintai. Nuka atumin jea, wína pachitas atumin ujatmak wi turamurnasha mash nekaamtikramatatrume. 	 Eta daquizquiçuençát çuec-ere ene eguitecoac, eta ni cer ari naicén, Tychique gure anaye maiteac eta gure Iaunean ministre fidelac, gauça guciac notificaturen drauzquiçue:


Tura kanu wetsuk nanatu asamtai, jiru meram ancla tutai, nuna jirurin met charutkar, mash juun entsanam japawar ukukiarmiayi. Nunia juun kawin jingkiamuri ataksha atiwar, nunia tarach juuntan chapikrin japikiar, tarachin yakí nenawarmiayi. Tura nase kakaram nasentu asamtai, juun kanu kaanmatkanam nujamtanak wajasmiayi. 	 Eta angurác altchaturic itsassoari vncia abandonna cieçoten, gobernaillén iunctadurac-ere lachaturic, eta haiceari vela altchaturic, tiratzen ari ciraden costara.


—Iikia atum chicharkur: Nu aintska pachisrum pengké nuiniatsuk asataram tusar, akupkamjarme nuka antutskesha, nu nuiniamuka pachitsuk Jerusalénnum mash antukarti tusaram tuke nuikiartarme. Tura atumka: Nu aintska maarume tusaram, chikich ainausha pasé nintimtikratasrum wakerarme, —timiayi. 	 Cioela, Eztrauçuegu manamendu expressez defendatu etzineçaten iracats icen horretan? eta huná, bethe duçue Ierusaleme çuen doctrináz, eta nahi duçue gure gainera erekarri guiçon horren odola.


Wikia aintsu kuikiarincha, tura kuririncha, tura entsatirincha pengké wakerichuyajai. 	 Berceren vrrhea ez cilharra ez arropá eztut guthiciatu.


Yus ningki mash nekau asa, ni Uchirin Jesucriston akupturmaku asamtai, tuke inaitsuk: Yus pengker awajsarmi. Maaketai. 	 Iaincoari, bada, çuhur bakoitzari dela gloria Iesus Christez eternalqui. Amen.


Tura piningnasha achik, Yusen ataksha maaketai tusa, ni nuiniatiri ainaun susamiayi. Tura susaram mash amurarmiayi. 	 Eta copá hartu çuenean, gratiác rendaturic, eman ciecén: eta edan ceçaten hartaric guciéc.


Tama judío juuntri chicharinak: —Juka wi weamunam winichminuitrume ta nunasha ¿warina takua tawa? ¿Ningki maamatin asa tumamtsuash? —tiarmiayi. 	 Erraiten çuten bada Iuduéc, Berac hilen othe du bere buruä? erraiten baitu, Norat ni ioaiten bainaiz, çuec ecin çatozquete.


Nu turakrumka pengké tunaarinchau pujau asaram, chikich ainau atumniaka wiasmatramtsuk pujusartinuitai. Tura asaram Yuse uchiri atinuitrume. Tura tunau ainaujai pachinkaram pujayatrumek, nekasrum tunaarinchau pujau asaram, yaa teenam tsantinawa nunisrumek 	 Çaretençát reprotchu baguetaco eta simple, Iaincoaren haour irreprehensible, natione bihurriaren eta gaichtoaren artean, ceinén artean argui eguiçue torchoéc beçala munduan, vicitzetaco hitza aitzinera ekarten dutenén ançora:


Tura kuikiarin wainak ni amikri ainauncha untsuk, tura ni irutkamurincha untsuk: ‘Kuikian mengkakmaja nunaka wainkajai. Tura asamtai wijai warastaram,’ tawai. 	 Eta eriden duenean, deitzen ditu emazte adisquideac eta auçoac, dioela, Aleguera çaitezte enequin: ecen eriden dut galdu nuen drachmá.


Tura Jesús Nazaret yaktanam ni tsakarmaurin wemiayi. Tura tuke turin asa, ayamtai kintati iruntai jeanam waya, Yuse chichamen aujsatas wajakmiayi. 	 Ethor cedin bada Nazarethera non haci içan baitzén: eta sar cedin bere costumaren araura Sabbath egunean synagogán: eta iaiqui cedin iracurtzera.


Antsu wikia nekasan tajarme: Wi waketkiamtai, atumka nekasrum timiá pengker pujustinuitrume. Wi waketchamtaikia, atumin yainmakartinka tarutmichaintrume. 	 Baina nic eguia erraiten drauçuet, behar duçue ni ioan nadin: ecen baldin ioan ezpanadi, Consolaçalea ezta ethorriren çuetara: baina baldin ioan banadi, igorriren dut hura çuetara.


Aints mash mengkakatnunam weenawai, tura pasé nintimin ainawai. Tura aints nekas pengker aa nuna turinauka kichkisha atsawai. 	 Guciac aldaratu içan dirade, eta guciac elkarrequin inutil eguin içan dirade: ezta ontassunic eguiten duenic, ez batetarano.


Tu tinam Jesús chicharak: —Wi fiestanam wetin kintarka jeatsui. Antsu atumka pachitsuk weminuitrume. 	 Dioste bada Iesusec, Ene demborá ezta oraino ethorri: baina çuen demborá bethi da prest.


Tu iniam Jesús chicharak: —Wi nuikiartamu etsermatai, ame anturtukam nekaata. Judío aints Jerusalénnumia jiinki, Jericó yaktanam jeatas jinta weak, kasa aints ainaujai ingkunik nu aints katsú katsumka ni waririncha, tura entsatirincha mash atankiarmiayi. Tura jakawa nunisang kajinmakamtai, nu aintsun jinta yantamen japawar ukukiarmiayi. 	 Eta ihardesten çuela Iesusec erran ceçan, Guiçombat iausten cen Ierusalemetic Iericora, eta eror cedin gaichtaguinén artera, eta hec hura billuciric, eta çaurthuric ioan citecen, hura erdi hilic vtziric.


Tamati sacerdote juuntri ainau, tura judío apuri ainausha Jesúska tsanuminamaitiat aimtsuk wajamiayi. 	 Eta accusatu içanic Sacrificadore principaléz eta Ancianoéz, deus etzeçan ihardets.


Ii juuntri ainau nu jean tarachjai jeamkaramtai, ni uchiri ainau wekaasar, ju nungkanmasha Josuéjai taarmiayi. Tura Yus yaingmau asar, ju nungkanam pujuinaunka jiikiarmiayi. David apu naamtsaing, nu tarach jeaka ju nungkanam tuke ayayi. 	 Tabernacle hura-ere gure Aitéc recebituric eraman ceçaten Iosuerequin Gentilén possessionera, cein iraitzi vkan baititu Iaincoac gure Aitén aitzinetic Dauid-en egunetarano.


Tuminau asaramtai, Pilato nu aints ainaujai chichastas jiinki iniak: —¿Ju aincha warí tunaana turini? ¿Atumsha warintrume? —timiayi. 	 Ilki cedin bada Pilate hetara campora, eta erran ceçan, Cer accusatione daccarqueçue guiçon hunen contra?


Tura aints ainaun tsuwar umis Jesús ni nuiniatiri ainaun jiis chicharak: “Atumka kuikiartichutiatrum: Yusnum pujustin asaram warastinuitrume. 	 Orduan harc bere beguiac discipuluetarat altchaturic, erraiten çuen, Dohatsu çarete paubreác: ceren çuen baita Iaincoaren resumá.


Turamtai chikich nuiniatiri ainautikia kanujai rednum namak chumpimiau kichik pachak metro japikir kaanmatkanam jeemiaji. 	 Eta berce discipuluac vncian ethor citecen, (ecen etziraden lurretic vrrun, baina ber-ehun bessoren inguruä) tiratzun çutela sarea arrainez bethea.


Tura ni jeen wayaamtai, nuni atumsha wayaaram, jeentin chicharkuram: Iin nuitamin amin chichaman akupturmak: ¿Wína nuiniatir ainaujai Pascua fiestati yuwatniusha jea tesaamusha tuwaita? turamui titaram. 	 Eta nora-ere sarthuren baita, erroçue aitafamiliari: Magistruac cioc, Non da neure discipuluequin Bazcoa ianen dudan ostatua?


Tura Jesús ni nuiniatiri doce (12) ainautin untsurmak: “Iwianchrintin jiirkiram akupkataram, tura sungkurintin ainausha, tura najaiminak pujuinausha mash tsuwartaram,” tusa ni kakarmarin suramsamiaji. 	 Orduan bere hamabi discipuluac beregana deithuric, eman ciecen bothere spiritu satsuén contra, hayén campora egoizteco, eta eritassun mota guciaren eta langore mota guciaren sendatzeco.


Tura aints ainaun tuke paan nintimtikin asa, aints teenam pujuinauka paan nintimrarti tusa tuke nintimtikui. Tura Yusen umirtan nakitinauka teenam pujuinau asar, nu paaniunam pujaunaka nepetkartatkama pengké tujinkarmiayi. 	 Eta Argui hunec ilhumbean arguitzen du: eta ilhumbeac hura eztu comprehenditu.


Nunia chikich Yuse awemamuri cuatro (4) ama nu pupunan pupuntramtai, tsaasha tura nantusha, tura yaa ainausha kampatam ainamunam kichik meseru asamtai, yaa ainausha tenap tsantinachun wainkamjai. Tura tsaasha mushatmar tsawai wainiat tenap tsanchaun wainkamjai. Tura kashi wainiat nantusha tenap tsanchaun wainkamjai. 	 Guero Laurgarren Aingueruäc io ceçan trompettáz, eta io cedin iguzquiaren herén partea, eta ilharguiaren herén partea, eta içarren herén partea: hala non hayen herén partea ilhun baitzedin, eta egunaren herén parteac etzuen arguiric eguiten, ez gauärenac halaber.


Antsu atumin pasé awajtaminausha tsangkurchakrumningkia, atumi Apaachiri nayaimpinam puja nusha atumin tsangkutramrashtatrume,” Jesús timiayi. 	 Baina baldin barka ezpadietzeçue guiçoney bere faltác, çuen Aitac-ere eztrauzquiçue barkaturen çuen faltác.


“Tura Yus Abrahaman: Wisha ami wearmin nukap yujratnuitjai timia nu kinta jeatak wajasamtai, ni weari ainau Egipto nungkanmaka nukap yujararmiayi. 	 Baina Iaincoac Abrahami iuratu ceraucan promessaren dembora hurbiltzen cela, augmenta cedin populua eta multiplica Egypten:


Tura yaanchuik Yuse chichame etserin aararmia nu umiktasrum aitkararme, —timiayi. Tamati ni nuiniatiri ainautikia mash Jesúska ukukir tupikiakmiaji. 	 Baina haur gucia eguin içan da, compli litecençat Prophetén Scripturác. Orduan discipulu guciéc, hura abandonnaturic, ihes eguin ceçaten.


chicharinak: “Tu atí: Ii Yusrin tuke inaitsuk pengker awajsarmi. Tura ningkitai nekas nekau, tura ningkitai nekas kakaram, tura ningkitai nekas inakratin, tura ningki pengker asamtai, tuke inaitsuk maaketai tiarmi. Tu atí,” tinaun antukmajai. 	 Cioitela, Amen: laudorio, eta gloria, eta sapientia, eta esquer, eta ohore, eta puissança, eta indar gure Iaincoari secula seculacotz. Amen.


Tura nuni pujuinai, Yus Jesúsan pengker awajmau asa tsakaki wemiayi. Tura kakaram wajaki, Jesús nekatnasha pengker nekaki tsakamiayi. 	 Eta haourtchoa handitzen cen eta spirituz fortificatzen, eta bethatzen cen sapientiaz: eta Iaincoaren gratiá cen haren gainean.


Tsaa jeamtai iwianchrintin ainaun, tura jau ainauncha untsuri Jesúsnum itaarmiayi. Tura itarim Jesús aya chichasang iwianch ainaun jiikmiayi. Tura jau ainau itamuncha mash tsuwarmiayi. 	 Eta arratsa ethorri cenean, presenta cieçoten anhitz demoniatu: eta egotz cietzen campora spirituac hitzaz, eta gaizqui ceuden guciac senda citzan:


Nuka nekas jaachak wajakin asamtai, wisha wake mesekmajai. Tura wainiat Yus wait anentak tsuwarmayi. Ni jakawaitmataikia, wikia nuna nangkamasnak wake mesekan pujuschajash. Tura Yus winasha wait anentruru asa niincha tsuwarmayi. 	 Eta segur eri içan da hiltzeco statuan: baina Iaincoac misericordia eguin vkan drauca, eta ez hari solament baina niri-ere, tristitia tristitiaren gainera eznuençát.


Jesús ataksha kucha kaanmatkarin aints ainaun nuiniartas nangkamamiayi. Aints untsuri iruntraramtai, kanunam engkema pujamtai, aints ainau kucha kaanmatkarin pujusarmiayi. 	 Guero berriz has cedin iracasten itsas bazterrean: eta bil cedin harengana gendetze handi, hala non bera vncira sarthuric, iarriric baitzegoen itsassoan: eta populu gucia itsas costan leihorrean cen.


Tura anumkar, mura ainaun tura pampa ainauncha chicharinak: “Mura ainautiram, tura pampa ainautirmesha anturtuktaram. Yus nekas wait wajaktiniun akupkatin kinta jeau asamtai ¿yamaikia yáki uwemtikramrataij? Tura asamtai Yuse keemtairi keta nu iin waitmakai tusaram, tura Uwija Uchiri iin wait wajaktiniun suramsai tusaram, yakiya yumpunkaram iin uukratkataram,” tinaun antukmajai. 	 Eta erraiten cerauecen mendiey eta harriey, Eror çaitezte gure gainera eta estal gaitzaçue throno gainean iarria denaren beguithartetic, eta Bildotsaren hiratic.


Tamati kapitán akupkamu ainau ni jeen waketkiar, kapitani inatiri yanchuk pengker wajasun wainkarmiayi. 	 Eta igorri içan ciradenéc, etchera itzuli ciradenean, eriden ceçaten cerbitzari eri içana sendoric.


Tinamtai Jerusalén yaktanam pujuinau mash taetet wajaarmiayi. Tura ampukiar weriar Pablonka achikiar, Yus seatai juun jeanmaya japikiar jiikiarmiayi. Turinamtai nu jea waitirinka wári epeniarmiayi. 	 Eta moui cedin hiri gucia, eta oldar cedin populua: eta Paul hatzamanic templetic campora idoquiten çutén: eta bertan borthac erts citecen.


Ame wína aujtakmin, uchi nuna antuk waraak ampujrunia muchitkayi. 	 Ecen huná, hire salutationearen voza ene beharrietara heldu içan den beçain sarri, iauci içan dun bozcarioz haourra ene sabelean.


Pedroka aanum pujaun nuwa tarimiayi. Nu nuwaka sacerdote apuri inatiri ayayi. 	 Eta Pierris behereco salán cegoela, ethor cedin Sacrificadore subiranoaren nescatoetaric bat:


Turutmatai wikia: ‘Apuru ¿amesha yaachitme?’ timiajai. Wi tu iniam nuka aimiak: ‘Wikia Jesúsaitjai. Ame waitkaratasam wekaaturme nuwaitjai. 	 Nic orduan erran nieçán, Nor aiz Iauna? Eta harc erran cieçadán, Ni nauc Iesus hic persecutatzen duana.


Tura aujmakratin ainawai, tura Yusen kajerin ainawai. Tura jiyaanitnasha jiyaanin ainawai, tura chikich ainaun pachisar: Nuka mianchawaitai, tura: Wikia miajuitjai, tinu ainawai, tura tunau turin ainawai, tura aparincha, tura nukurincha umirtsuk pujuinawai. 	 Rapportari, gaitzerraile, Iaincoaren gaitzesle, iniuriaçale, vrgulutsu, vantari, gaitz-erideile, aitamén desobedient:


Atash shinamtai, Apu Jesús Pedron ayanmatar jiij wajatmiayi. Turamtai Pedro Apu Jesúsa timiaurin nintimramiayi. Ni timiauringkia nuwaitai: Atash shinatsaing, nu aintsnaka wainchawaitjai tusam, ameka kampatam waitrakum uurtuktatme. 	 Orduan itzuliric Iaunac Pierrisganat beha ceçan: eta orhoit cedin Pierris Iaunaren hitzaz, nola erran vkan ceraucan, Oillarrac io deçan baino lehen hiruretan vkaturen nauc.


Wisha aintsutiatnak Yus akupkamu asan, mengkakaru ainaun eakan, Yusnum uwemtikrataj tusan taawitjai, —Jesús timiayi. 	 Ecen ethorri içan da guiçonaren Semea galdu içan cena bilha eta salua leçançat.


Nunia Yuse chichame niin pachis aarmaunasha Jesús ni nuiniatiri ainaun nekamtikiamiayi. 	 Orduan irequi ceçan hayén adimendua, Scripturén aditzeco.


Nunia Jesús ataksha chichaak: “Wikia nunasha tajarme. Aints wína chichamrun antuk, tura miatrusang umirtak pujauka aints jea jeamtan nekau nungka pisu amanum jea jeamkamua tumawaitai. 	 Norc-ere bada ençuten baititu ene hitz hauc, eta hec eguiten, hura dut comparaturen guiçon çuhur bere etchea arroca gain batetan edificatu duenarequin:


Nuniasha chikich ainau Yusen nekasampita tinau asar, jinum epewarmaitiat Yuse kakarmarijai uwemrarmiayi. Tura chikich ainaun saapijai maawartas wakerinamaitiat uwemrarmiayi. Tura chikich ainau kakaichau ainayat, kakaram wajasarmiayi. Tura chikich ainau ni nemase ainaun nepetkar papeekarmiayi. 	 Iraungui suaren indarra, itzuri içan çaizte ezpata ahoey, sendo eguin içan dirade erietaric, borthitz eguin içan dirade guerlán, estrangerén campoac ihessitan irion dituzté,


Nu doce (12) aintsu naaringkia nu ainawai: Simón, chikich naari Pedron Jesús inaikiamiayi. 	 Lehenic Symon, (ceini icen eman baitzieçon Pierris:)


Tama Moisésa chichamen timiatruska umirkachu asa, nu aintska Jesúsan iniak: —¿Chikich aintcha itiur aneetnuitji? —timiayi. 	 Baina harc bere buruä iustificatu nahiz, erran cieçón Iesusi, Eta nor da ene hurcoa?


Tura Cristo Jesús iin uwemtikramrau asamtai, Cristonu ainautikia mash ninu asar, Yuska nekasar tuke inaitsuk pengker awajsarmi. Tu ati. 	 Dela gloria Eliçán Iesus Christez, generatione gucietan secula seculacotz. Amen.


Nunia kichik kichik Jesús wajamunam weriar chicharinak: —Judío Apuria, pengker pujusta, —tusar yapiin awatiarmiayi. 	 Eta erraiten çutén, Vngui hel daquiala Iuduen Regueá. Eta cihor vkaldiz ceraunsaten.


Tuminamtai Jesús nuni chikich chikich yaktanam wekaas, iruntai jeanam waya, aints ainaun nuiniarmiayi. Turamtai ni chichamen antukarmia nuka untsuri niin pachisar pengker chichasarmiayi. 	 Eta hura ari cen iracasten hayén synagoguetan, guciéc ohoratzen çutela.


Nu sekmatinam pachim ainau cuatro (4) nawentin, tura napi ainausha, tura nanamtin yuchati ainausha engketinaun wainkamiayi. 	 Ceinetan baitzén lurreco animal laur oindun gucietaric, eta bassa bestietaric eta herrestez dabiltzanetaric, eta ceruco chorietaric.


Aints ningki nintimias chichaman etseruka, aints ainau wina pengker nintimtursarat tusa chichaman etserui. Antsu chikich aints niin akupkamia nunak pengker awajsatas wakerakka, aints ainaun anangtsuk nekas aa nunak ujaawai. 	 Bere buruz minço dena, bere gloriaren bilha dabila: baina bera igorri duenaren gloriaren bilha dabilana, da eguiati, eta iniustitiaric hura baithan ezta.


Tamati Zacarías iniak: —Wisha juuntach asan, nuwarsha juuntach asamtai ¿ame tame nunaka nekasampi turunatatua itiur titajak? —timiayi. 	 Orduan erran cieçon Zachariasec Aingueruäri, Nolatán hori eçaguturen dut? ecen ni nauc çahar, eta ene emaztea duc bere egunetan aitzinaratua.


Tura nujamkaramtai Jesús kanunmaya jiinai, nu yaktanmaya aints tarimiayi. Nu aintska nukap musach iwianchrintin pujuyayi. Tura misu pujus, jeanmaka pujutsuk aints jakau iwiartainum pujuyayi. 	 Bada hari lurrera ilki eta, bat cequión hiri hartaco guiçon dembora lucez gueroz deabrua çuen-bat: eta abillamenduz etzén veztitzen, eta etchetan etzen egoiten, baina thumbetan.


Tu untsuam eemkar wearmia nuka jiyainak: —Itatkata, —tiarmiayi. Tinamaitiat nuna nangkamasang kakar untsumak: —Davidta weariya, wait anentrurta, —timiayi. 	 Eta aitzinean ioaiten ciradenéc mehatchatzen çutén ichil ledinçát: baina harc vnguiz oihu guehiago eguiten çuen, Dauid-en semea, auc pietate niçaz.


Antsu atumka tuuka nintimrashtinuitrume. Atum eemkau ainautirmeka uchi ekeria nunisrumek atinuitrume. Tura inakratin akurmesha miajuitjai tumamtsuk, antsu aintsu inatiria nunisrumek atinuitrume. 	 Baina çueçaz ezta hala: aitzitic çuen arteco handiena biz chipién beçala: eta gobernatzen duena, cerbitzatzen duena beçala.


Nuka Yuse chichamen nekatan nakitinau asar paanka nintiminatsui. Tura nintinchau asar pengker pujustinun Yus sukarta nunaka nintiminatsui. 	 Adimenduz ilhunduac diradelaric eta Iaincoaren vicitzetic appartatuac, hetan berén bihotzeco gogortassunetic den ignorantiaren causaz:


Nekasar ju nungkanmasha nukap wait wajayatrik, ukunam tuke wait wajatsuk Cristo pujamunam nekasar warastinuapitji, tu nintimsar pujau asar, ii ju nungkanam wait wajaji nuka jumchikitai, tu nintimsan pujajai. 	 Ecen estimatzen dut dembora hunetaco suffrimenduac eztiradela comparatzeco ethorteco den gloria gutan manifestaturen denarequin.


Tu tinam Jesús aimiak: —Nekasan tajarme: Abrahamsha akiintsaing, wikia tuke pujuyajai, —timiayi. 	 Erran ciecén Iesusec, Eguiaz eguiaz erraiten drauçuet, Abraham cedin baino lehen, ni naiz.


Tura nuni jea, aints Eneas naartinun wainkamiayi. Nuka kijiru asa, ocho (8) musach wekaichau ni peakrin tepeyayi. 	 Eta eriden ceçan han Eneás deitzen cen guiçon-bat ia çortzi vrthez ohean cetzanic, cein baitzén paralytico:


Jesús nuna tamati, Moisésa chichamen nuikiartin ainau, tura fariseo ainausha kakarman kajerkarmiayi. Tura suwirpiaku jiisar tsanumratai tusar: ¿Waring chichakaintai? tusar untsuri inintriarmiayi. 	 Eta gauça hauc hæy erraiten cerauztenean, has cequitzon Scribác eta Phariseuac haguitz hertsen, eta propos iradoquiten anhitz gauçaz.


Tura wína awemamur ainaun akupkan, wína umirtukaru ainaun wi uwemtikratasan wakerau asan, mash nungkanmayan tura nayaimpinmayancha irurat tusan akupkartinuitjai. 	 Eta orduan igorriren ditu bere Aingueruäc, eta bilduren ditu bere elegituac laur haicetaric, lur bazterretic ceru bazterrerano.


Tu iniam Jesús ayaak: —Nekas pengker ata takumka, ame wariram aa nu mash surukta. Tura kuikian yuuminau susata. Nunia wína nemartusta. Turakum nekasam nayaimpinam yuumatsuk pujustinuitme, —timiayi. 	 Diotsó Iesusec, Baldin perfect içan nahi bahaiz, oha, sal eçac duana, eta eman iecéc paubrey: eta vkanen duc thesaurbat ceruän: eta athor, arreit niri.


Tsetsee juun atumi jiin engketu wainchayatrumek, atumi yachí chicharkuram: ‘Yatsuru, tsetsee jiimin engketun ashiirtajme, wait aneasam tsangkamkata’ ¿itiur nusha titarmek? Anangkartin ainautiram, nuwá eemkaram atumi jii tsetsee juun engketua nunisrumek atumi tunaaringkia japaram, nuniangka paan jiimua nunisrumek chikich aintsun ni tunaaringkia pachisrum chichastinuitrume,” Jesús timiayi. 	 Edo nola ahal derraqueoc eure anayeri, Anayé, vtzi neçac idoqui deçadan hire beguian den fitsa, eurrorrec hire beguian den gapirioa ikusten eztuanean? Hypocritá, idocac lehenic gapirioa eure beguitic: eta orduan ikussiren duc idoqui deçán eure anayeren beguico fitsa.


Tura asamtai juun kanu Adramitio yaktanmaya jeamtai, nuni engkemramiaji. Nu kanuka Asia nungkanam wetin asamtai, iikia Cesareanmaya jiinkir, juun entsanam wekaasamiaji. Tura Macedonianmaya aints Aristarco naartin iijai wemiaji. Nuka Tesalónicanmaya aintsuyayi. 	 Eta iganic Adramytteco vnci batetara, Asiaco comarquetara ioaitera parti guentecen, eta gurequin cen Aristarche Macedo Thessaloniceanoa.


Tura ¿yaachia uchiri namakan seamaitiat napin sua? 	 Eta, baldin arrain esca badaquió, ala suguebat emanen drauca?


Tura fariseo wajaki nuwá eemak Yusen seak: ‘Yusru, wikia tunau ainaujai metekchawaitjai. Kasamtancha pengké kasamchawaitjai. Tura nuwajaisha tsanirmichuitjai. Antsu aints kuikian juu waja auka wijaingkia metekchawaitai. Tura asan maaketai tajame. 	 Phariseuac cegoela gauça hauçaz bere baithan othoitz eguiten çuen, Iaincoá, esquerrac emaiten drauzquiat ceren ezpainaiz berce guiçon harrapariac, iniustoac, adulteroac beçala: edo publicano haur beçala-ere.


Tu tinam Jesús aimiak: —Wisha atumnasha kichik chichaman iniastasan wakerajrume. Nu airkataram. 	 Eta ihardesten çuela Iesusec erran ciecén, Interrogaturen çaituztet nic-ere çuec gauça batez: erradaçue bada niri,


“Tura wainiatnak yamaikia ju nungkanmaya jiikiarta tusanka seatsjame. Antsu Satanás ju aints ainau nepetkai tusam, ayamrukta tusan seajme. 	 Eztiat othoitz eguiten ken ditzán hec mundutic, baina beguira ditzán gaichtotic.


Junia sacerdote ainau tuke Moisés tímia nunisarang tangku ainaun Yusen susartas epeu armiayi. Antsu Jesús Leví wearinchu asa, ju nungkanmaka sacerdote takatrin takaschamnauyayi. Antsu nayaimpinam pujus, sacerdotea nunisang iin pachitmas Yusen seatramji. 	 Ecen baldin lurrean baliz, Sacrificadore-ere ezliçateque, Leguearen arauez donoac offrendatzen dituzten Sacrificadoreac irauten luqueiteno.


Tu tinam fariseo ainau chicharinak: —¿Atumnasha anangkramarume? 	 Halacotz ihardets ciecen Phariseuéc, Ezothe cinatezte çuec-ere seducitu?


Kajernaikiaram tunau nintimsarmeka kanurairap. Antsu chikich ainaujaisha tsangkurnairaram angkan kanurtaram. 	 Asserre çaiteztez, eta bekaturic eztaguiçuela: iguzquia eztadila etzin çuen asserretassunaren gainean:


Tura asaramtai Tesalónicanmaya judío ainau: Pablo Bereanam Yuse chichamen etserui, tamaun antukar nuni jeariar, aints ainau Pablon kajerkarat tusar, itit awajiarmiayi. 	 Baina iaquin ceçatenean Thessalonicaco Iuduéc ecen Beroen-ere Iaincoaren hitza Paulez denuntiatu içan cela, ethor citecen hara-ere, populua tharritatzen çutela.


Jesús nuna tusa, ni Apaachirin nuwik seak: “Aints wína surusmiame nunaka kichkisha mengkakchajai,” tímia nuna umiktas timiayi. 	 Erran çuen hitza compli ledinçát, Niri hic eman drauzquidanetaric, eztiát galdu batre.


Tura ataksha etserak: —Wi nuna tuke turin asamtai, sacerdote juuntri ainau turata tusar, papin aarar surusaramtai, wikia Damasco yaktanam wemiajai. Tura tsaa tupin wajasai jinta weai, aneachmau nayaimpinmaya paantin pengké jiitsumir tsaa tsanmau nangkamasang kakarman tsanturamiayi. Apu Agripaya, wikia jinta wekaakun nuna wainkamiajai. Tura wijai wekainausha nuna wainkarmiayi. 	 Dembora hartan Damascerat-ere ioaiten nincela Sacrificadore principalén botherearequin eta commissionearequin.


Nunia ni nuiniatiri ainaun chicharak: —Wikia aintsutiatnak Yus akupkamu asamtai, atumsha winasha pachitsaram, kichik kintaksha wainkatasar wakeraji titinuitrume. Turayatrum winaka waitkashtinuitrume. 	 Halaber erran ciecén discipuluey, Ethorriren dirade egunac desiraturen baituçue guiçonaren Semearen egunetaric baten ikustera, eta ezpaituçue ikussiren.


Seis (6) nantu nangkamaramtai, Yus ni awemamurin Gabriel naartiniun Galilea nungkanam Nazaret yaktanam akupkamiayi. 	 Eta seigarren hilebethean igor cedin Gabriel Aingueruä Iaincoaz Galileaco hiri Nazareth deitzen denera:


Marí uchin jererai, Belén yaktanam arakchichu uwija wainin kashi tangkurin waininak aanum pujuarmiayi. 	 Eta ciraden comarca berean artzain campoetan ceunçanac, eta gauazco veillác bere arthaldearen gainean beguiratzen cituztenac.


Nuka timiá kakaram asa, chikich ainau tujintina nunasha ningki turamiayi. Antsu ningki nintimsar: Wikia miajuitjai tumaminaunka nepetkamiayi. 	 Botheretsuqui eguin vkan du bere bessoaz: deseguin ditu superboac berén bihotzeco pensamenduan.


Nunia nuikiartutai chichaman nuikiartak: “Aints kuikiartin arakan ni ajarinian nukap juukmiayi. 	 Eta erran ciecén comparationebat, cioela, Guiçon abrats baten landéc abundantqui fructu ekarri vkan duté:


Tura wína aintsur asaram, wijai metek aints ainau inartinuitrume turamiaji. Tura wína Apaachiru Yuse inatiri asaram, sacerdotea nunisrumek nijai chichastinuitrume turammiaji. Tura asamtai tuke inaitsuk Jesucristoka: Ameketme kakarmam tusar pengker awajsatnuitji. Tu atí. 	 Ceinec onhetsi baiquaitu eta ikuci gure bekatuetaric bere odolaz: eta eguin baicrauzquió Regue eta Sacrificadore Iainco bere Aitari: hari bada dela gloria eta indar secula seculacotz. Amen.


“Nuniasha tajarme: Imiakratin Juan aints ainaun Yus inartinun pachis chichaman etsermia nuni nangkamsar, yamaisha nunisarang kajeu ainausha nu chichaman pengké nakitinawai. Tura kajeu ainau nu chichamnaka nakitinau asar, chikich ainausha Yusnum jeacharti tusar suriminawai. 	 Eta Ioannes Baptistaren egunetaric oraindrano, ceruètaco resumari bortha eguiten çayo, eta keichuéc harrapatzen dute hura.


Tura nu chichamka antuku asar, nunia nangkamar tuke inaitsuk atum pachisar Yus seakur pujaji. Tura ni wakeramurin atumin nekamtikramawarat tusar, tura nuna atumin mash nintimtikramrarat tusar, atum pachisar Yus seaji. 	 Halacotz gu-ere haur ençun vkan guenduen egunaz gueroztic, ezgara baratzen çuengatic othoitz eguitetic eta galdeguitetic betha çaitezten haren vorondatearen eçagutzeaz, sapientia eta adimendu spiritual gucirequin:


Antsu Yus iincha nayaimpinam juramkitas wakerau asa, Yuse aintsri ainau yaanchuik jakaramtaisha, arumkeka jakamunmayanka inankichmiayi. Antsu nuka iijai metek jakamunmaya nantakiartinuitai, Yus tímia nuka iikia nukap arusar wainkartinuitji. 	 Iaincoac cerbait hoberic guretaco probedituric, gu gabe perfectionetara ethor ezlitecençát.


Tu tinamaitiat nu aintska aimkatatkama tujinkamiayi. Aints untsuri nuni wekajinamunam Jesúscha wári jiinki weau asamtai, nu tsuwaarama nusha yáki tusangka nekaachmiayi. 	 Eta sendatu içan cenac, etzaquian nor cen: ecen Iesus apparta cedin leku hartan cen gendetzetic.


Jesús iniak: —¿Yuse chichame etserin ainau Yus akupkatnun Mesías tutain pachisar aararmia nuka yana weariya atinuita? ¿Atumsha warintrume? —timiayi. Tu iniam aiminak: —Mesíaska Davidta weari atinuitai, —tiarmiayi. 	 Cioela, Cer irudi çaiçue Christez? noren seme da? Diotsate, Dauid-en.


“Yamaikia tsukamakrum pujayatrumek, ukunmaka tsukamtsuk pujustin asaram warastinuitrume. “Yamaikia juutu pujayatrumek, ukunmaka wishirtin asaram warastinuitrume. 	 Dohatsu çarete orain gosse çaretenoc: ceren asseren baitzarete. Dohatsu çarete orain nigarrez çaudetenoc: ceren irri eguinen baituçue.


Sacerdote apuri ningki Yus timiá pengker aa nuna pujutirin wain asamtai, chikich ainautikia nuningkia wayaachminuyaji. Tura asar arut chichaman aints ainau Moisés umirkataram tusa akupkamia nuka umiriatrik, Yusjai tsaniasar iruntrachminuyaji. Aints ainautiram Yus seatai jea nitkarinka pengké wayaachminuitrume tusa, iinka Yuse Wakani nekamtikramamiaji. 	 Harçaz declaratzen çuela Spiritu sainduac, oraino etzela irequi sanctuarioco bidea, lehen tabernaclea oraino çutic egoiten ceno, cein baitzén dembora present hartaco figurá:


Cristo waitnas jarutramak, ninu ainautinka angkan awajtamsau asamtai, Yus tunau ainaun wait wajaktinasha susatas ni Uchirin akupamtaikia, Cristonu ainautinka wait wajaktinnaka suramtsuk uwemtikramratnuitji. 	 Anhitzez areago beraz orain haren odolaz iustificaturic, harçaz salbu içanen gara hiratic.


Aints ju nungkanam aa nunaka nintimias tuke iwiaaku pujustas wakerayat tuke mengkakatnuitai. Antsu aints wína umirtuku asa, niin mainamsha, jakayat ataksha nantaki tuke iwiaaku pujustinuitai. 	 Nor-ere enseyaturen baita bere viciaren saluatzen, harc du galduren hura: eta norc-ere galduren baitu, viuificaturen du hura.


Yuse chichame tu aarmawaitai: “Yuse chichamen pengké antukcharu ainau nekaawartinuitai. Tura pengké antukcharu ainau nu chichamnaka tu awai tusar nintimrartinuitai.” Nu aarmawa nunisnak wikia chikich aints Cristo chichamen yaanchuik etserkarmia nuningkia etsertan nakitnuyajai, antsu Cristo chichamen antukcharu ainamunam uwemratin chichaman tuke etserkatasan wakerinuyajai. 	 Hala Euangelioaren predicatzen enseyatzen nincela, ez Christ aippatu içan cen lekutan, berceren fundament gainean edifica ezneçançát.


Tura nu yaktanmaya ainaun pachisar chichainak: “Yurang ainaun wakerin armia nuka yamaikia atsuinawai. Tura ni kuikiarisha, tura timiá shiiram ainia nuka tuke mengkakaru asaramtai, yamaikia pengké wainkachartinuitai,” tiartinuitai. 	 (Hire arimaren desirezco fructuac ioan ditun hireganic, eta gauça delicatu eta excellent guciac galdu içan çaizquin: eta eztitun guehiagoric gauça hec eridenen)


Tura wi nu aints ainaunka akupkau asamtai wajakim tarata. ¿Nekasnash aujai wetaj? tutsuk aujai weta, —timiayi. 	 Iaiquiric bada iautsi adi eta habil hequin deus dudatu gabe: ecen nic igorri citiát.


Pablo Atenasnumia jiinki, Corinto yaktanam wemiayi. 	 Gauça hauen ondoan Paul partituric Athenestic, ethor cedin Corinthera.


Turinamtai Pablo Bernabéjai shamkartutsuk judío ainaun chicharinak: —Yus turataram iin turamin asamtai, atum nuwá eemkaram ni chichame antuktaram tusar, atumin etserkamin amiaji. Tura wainiatrum atumka tuke iwiaaku pujustinka nakitau asakrumin, yamaikia judíochu ainamunam nu chicham etserkatai tusar weaji. 	 Orduan constantqui Paulec eta Barnabasec erran ceçaten, Çuey behar çaiçuen lehenic denuntiatu Iaincoaren hitza: baina hura arbuyatzen duçuenaz gueroz, eta vicitze eternalaren vkaiteco indigne çuen buruäc iugeatzen dituçuenaz gueroz, huná, itzultzen gara Gentiletarát.


Tura Jesús nuna wainak, chapikian chapikmar umis, nujai waaka ainaun, tura uwija ainauncha awatar jiikmiayi. Tura kuikia yapajinau misarincha ayantur, kuikiarin nungka ujuntramiayi. 	 Eta eguinic açotebat kordatoz, guciac egotz citzan templetic, eta ardiac eta idiac: eta cambiadorén monedá issur ceçan, eta mahainac itzul citzan.


Turammatai iikia chicharkur: —Pang iinuka ju uwejchik nuke arutramji. Namaksha jimiarchik nuke arutramji, —timiaji. 	 Eta hec diotsote, Eztiagu hemen borz ogui eta bi arrain baicen.


Nunia cuatro (4) iwiaaku ainaun nu nangkamchakun wainkamja nuna ataksha kichkin wainkamjai. Nuka Yuse awemamuri siete (7) ainia nuna piningkia tumau kuri najanamun kichik kichik suaun wainkamjai. Tura nu piningkia tumaunum Yus tuke iwiaaku puja nuna siete (7) wait wajaktintrin akupkatin aa nu engkeamun wainkamjai. 	 Eta laur animaletaric batec eman cietzén çazpi Aingueruey çazpi ampola vrrhezcoric, Iainco secula seculacotz viciaren hiraz betheac.


Turuwar Jesúsa kangkajisha kupirkatai tusar weriar, jiamaitiat yanchuk jakaun wainkarmiayi. Tura wainkar kangkajin kupirtsuk inaisarmiayi. 	 Baina Iesusgana ethor citecenean, ikussiric ia hura hil cela etzitzaten hauts haren çangoac.


Tura asamtai ii ainautikia Pascua fiesta inangkartai tusar, pang pachimtai mash japin armiajina nunisrik Cristo jakamuri nintimsar, ii tunauri mash inaisar, chicham nekas aa nu umirkar Pascua fiesta inangkaru armi. 	 Eta gucietaco azquenenic, aburtoin ançocoaz ikussi içan da niçaz-ere.


Nunia chikich Yuse awemamurin nayaimpinmaya taarun wainkamjai. Nuka waa jiitamran yawirin takus, tura cadenan sarman takus taarun wainkamjai. 	 Guero ikus neçan Ainguerubat iausten cela cerutic abysmeco gakoa çuela, eta cadena handibat bere escuan.


Tura chikich irunu chicharnainak: —Wainmichun paan wainmamtikin asa, juni pujakka ¿Lázaron jakashti tusa surimkachampash? —tunaiyarmiayi. 	 Eta hetaric batzuc erran ceçaten, Ecin eguin ciroqueen itsuaren beguiac irequi dituen hunec, haur-ere hil ezladin?


Ii nemase ainauncha, tura iin kajertaminak pujuinauncha nepetak uwemtikramratnuitji. 	 Salbu içanen guinela gure etsayetaric eta guri gaitz çarizcuten gucién escutic.


Tura asar: Ii uchiri nampuaru asamtai, atumka iniasrum nekaataram, —tiarmiayi. 	 Halacotz haren aitaméc erran ceçaten, Adin du, bera interroga eçaçue.


Atumek fiestanam wetaram. Antsu wína kintarka jeachu asamtai, wikia weatsjai, —timiayi. 	 Çuec igan çaitezte besta hunetara: ni eznaiz oraino igaiten besta hunetara, ceren ene demborá ezpaita oraino bethe.


Tamati judío ainau chicharinak: —Amin pachitmasar Judea nungkanmaya papin kichkisha akupturmakcharmaji. Tura ii weari ainau juni taar, amin pachitmasar: Pasé turayi, kichkisha turamcharmayi. 	 Eta hec erran cieçoten, Guc ez letraric recebitu diagu hiçaz Iudeatic: ez ethorriric anayetaric nehorc denuntiatu dic edo erran deus hiçaz gaizquiric.


Turamtai kanunam engkemrar pujuinau nintiminak: —¿Ausha warí aints asamtaiya nasesha tura tampaasha umirinawa? —tunaiyarmiayi. 	 Orduan gendéc mirets ceçaten, ciotela, Ceric da haur, non haicec-ere eta itsassoac obeditzen baitute?


Nu aarmau aujsar umisar, Etiopíanmaya aints Felipen iniak: —Wait aneasam ujatkata. ¿Yuse chichame etserin yána pachisa takua tawa? ¿Ningkik tumama? ¿Antsu turachkusha kichan pachisash tawa? —timiayi. 	 Eta ihardesten ceraucala Eunuchoac Philipperi, erran ceçan, Othoitz eguiten drauat, norçaz Prophetác erraiten du haur? bere buruäz, ala cembeit bercez?


Kashin tsawaar, Jesús Jerusalénnum wetaj tusa jinta weak yaparmiayi. 	 Eta goicean hirirát itzultzen cela, gosse cedin.


Tu tinam Jesús iniak: —¿Tura atumsha winasha warintrutrume? —timiayi. Tu iniam Pedro ayaak: —Ameka Mesíasaitme. Yus akupkamuitme, —timiayi. 	 Orduan harc dioste, Eta çuec ni nor naicela dioçue? Eta ihardesten duela Pierrisec diotsa, Hi aiz Christ.


Tura Cristoka judío ainau Apuri asamtai, nuniasha judíochu ainau Apuri asamtai, mash metek ii Apuri seakur: Tunaanumia uwemtikrurta takurningkia, ii Apuri aints ainautin mash metek anenmau asa mash uwemtikramratnuitji. 	 Ecen ezta differentiaric Iuduaren eta Grecoaren artean: ecen gucién Iaun bera da abrats, hura inuocatzen duten gucietara.


Tamati nuna antukar: Yus juuntapita tusar warasarmiayi. Nunia juun ainau Pablon chicharinak: —Yatsuru, ame tame nuka nekas pengkeraitai. Tura untsuri warang judío ainau Cristonu ainayat, Moisésa aarmauri miatrusrik umiktinuitji, mash tinawai. 	 Eta hec ençun citzatenean, glorifica ceçaten Iauna, eta erran cieçoten, Anayé, badacussac cembat milla diraden Iudu sinhetsi dutenac: eta guciey baitacheté Iaincoaren zeloa.


Nunia jumchik arus sacerdote yaintrisha, Levita tutai, nu jinta weak, nuni aints jinta yantamen tepaun wainkayat, nusha nunisang tupnik nangkaikimiayi. 	 Halaber Leuitabat-ere leku hartara helduric eta hura ikussiric, berce aldetic iragan cedin.


Nuka wína pachitas atumin ujatmaktin asa, wína nekas pengker awajtustinuitai. 	 Harc nau glorificaturen: ecen enetic harturen du, eta declaraturen drauçue.


Aints Cristonu ainau kanakar pujusarti tusar nintimtikinamtaikia nu aintska chicharkata. Tura antinachmataisha ataksha chicharkata. Antsu pengké tujinkam, nu aintska iruntramunmaya jiikim akupkata. 	 Guiçon hereticoa behingo eta berrizco aduertimenduaren ondoan iraitzac:


Nunia José Matatíasa uchiri ayayi. Nunia Matatías Amósa uchiri ayayi. Nunia Amós Nahúma uchiri ayayi. Nunia Nahúm Esli uchiri ayayi. Nunia Esli Nagaiya uchiri ayayi. 	 Ioseph, Matthatiaren: Matthatia, Amosen: Amos, Nahumen: Nahum, Esliren: Esli, Naggeren:


Yuse Uchiri ju nungkanam tara, aints ainau tunaarin paan nekamtikiamiayi. Turamaitiat aints ainau tunau turin asar, paaniunmaka pujutan nakitinak, antsu tuke teenam pujustasar wakerinau asar tuke mengkaakartin ainawai. 	 Haur da bada condemnationea, ecen Arguia ethorri da mundura, baina onhetsiago dute guizonéc ilhumbea ecen ez Arguia: ceren hayen obrác gaichtoac baitirade.


Tura Pedro judíochu ainaujai iruntrar yuwamun inaisamtai, chikich judío Cristonu ainau Pedroa nunisarang judíochu Cristonu ainaujai pengker nintimsar iruntrar yuwaariat, nunia yapajiasarang nintimsar, judíochu ainaujai yutanka inaisarmiayi. Turinau asaramtai Bernabésha nunisang turamiayi. 	 Eta simulationez vsatzen çuten harequin batean berce Iuduec-ere: hala non Barnabas-ere erekarri içan baitzén hayén simulationera.


Tama Jesús chicharak: —Ayu, yamaikia weta. Wína nekasampita turutu asam, pengker wajasume, —timiayi. Nu chichamuik paan wainmakmiayi. Tura Jesúsan nemarkamiayi. 	 Eta Iesusec erran cieçón, Oha, eure fedeac saluatu au. Eta bertan recebi ceçan ikustea, eta iairreiquiten çayón Iesusi bidean.


Kitaminawa nunisarang Jesúsan nekasampita tinu ainauka Yuse Wakani jukiartinuitai, nuna taku timiayi. Yuse Wakaningkia taachu asamtai, tura Jesús nayaimpinam weachu asa, ukunam atiniun pachis nunaka timiayi. 	 (Eta haur erraiten çuen hura baithan sinhesten çutenéc recebitzeco çuten Spirituáz: ecer oraino Spiritu saindua etzén eman, ceren Iesus oraino ezpaitzén glorificatu)


Davidcha Yusen umirtan nakitinaun pachis tu aarmiayi: “Aints ainau uma umaka tura yuwa yuwaka nakunakut pujuinauka Yusen nakitinau asaramtai, Yus wait wajaktiniun susartinuitai. 	 Eta Dauid-ec erraiten du, Berén mahaina arte bilha bequié, eta laço eta trebucamendu, eta haur pagamendutan.


Tura kuikiartinu wakaningkia tunau ainau wait wajainamunam jeamiayi. Tura nuni jea, nukap waitnas pujus pangkai jiimias, Abraham arák pujaun wainkamiayi, tura Lázaroncha nijai tsanias pujaun wainkamiayi. 	 Eta iffernuetan bere beguiac goiti altchaturic tormentetan cela, ikus ceçan Abraham vrrundanic, eta Lazaro haren bulharrean:


Tura Yus nekasampi anturtawa, tu nintimsar Yusen seainamtaikia jausha tsaartinuitai. Tura jau tunauri amatikia, Yus ni tunaarinka tsangkuratnuitai. 	 Eta fedezco orationeac saluaturen du eria, eta eraiquiren du hura Iaunac: eta baldin bekaturic eguin badu barkaturen çaizquió.


Tura saapi yantamen mai ere tsakamua tumaun nuwik wainkamja nuna jangkenia jiinun wainkamjai. Nu saapijai mash nungkanmaya ainaun nepetkatnuitai. Tura nangki jiru najanamujai mash nungkanmaya ainaun inartinuitai. Yuska timiá kakaram asa, tura tunaarintin ainau turamurin pengké nakitau asa, nu aints ainaun wait wajaktiniun nukap susatas akupkau asamtai, aints uva yumirin juuktas, nawejai yurangken najawa nunisang, Yusen umirchau ainaun wait wajaktiniun suawai. 	 Eta haren ahotic ilkiten cen ezpata çorrotzbat, harçaz io ditzançát nationeac: ecen harc gobernaturen ditu hec burdin berga batez: eta hura da Iainco bothere gucitacoaren hissizco eta hirazco mahatsarno lacoa aurizquiren duena.


¿Mai Cristonu ainautak kajernaikiamu iwiarami tusar pujuinamunam Yusen umirchau ainausha jiisartas weena nuka pengkerkai? 	 Eta çuec baithan aguian egonen naiz, edo neguä iraganen-ere: çuec guida neçaçuençát norat-ere ioanen bainaiz.


Nuna tusa, Jesús nungkanam usukmimiayi. Nunia usukijai nungkan kuta najana, nuna juki wainmichu jiin nujtukmiayi. 	 Haur erran çuenean thu eguin ceçan lurrera, eta eguin ceçan lohi thutic, eta lohi harçaz frota citzan itsuaren beguiac:


aints kichik pachak junini, tura chikich pachaksha atunini pujusar, tura cincuenta (50) cincuenta (50) kanakar pujusarmiayi. 	 Eta iar citecen arencaz, ehuná, eta berroguey eta hamarná.


Tura chikich wína pachitas etserturkatnuka awai. Ni wína pachitas etsera nunaka nekasaintai tusan nekajai. 	 Bercebat da testificatzen duenic niçaz, eta badaquit ecen eguiazco dela niçaz testificatzen duen testimoniagea.


Tura asamtai aints ainau Cristo chichamen antuku asar nekasampita tinawai. 	 Beraz fedea ençutetic da: eta ençutea Iaincoaren hitzaz.


Abrahama nuwari Sara juunchitiat, tura kaa ayat: Yus timia nunaka nekasampi umiktatua tinu asamtai, Yus uchin jurerti tusa kakarmarin susamiayi. 	 Fedez Sarac-ere haciaren concebitzeco indarra recebi ceçan, eta adinetic lekora erdi cedin, ceren estima baitzeçan hari promes eguin ceraucana fidel cela.


ni nuiniatirin chicharak: —Aints wína anentuka ju uchi ai mianchauchin wainiat pengker awajkungka, winasha nunisang pengker awajtawai. Tura wína pengker awajtauka wína akuptukmia nunasha nunisang pengker awajui. Atumek nintimsarmeka: Juka nekas mianchawaitai tarume juka mash aints ainaun nangkamasketai, —Jesús timiayi. 	 Eta erran ciecén, Norc-ere recebituren baitu haourtcho haur ene icenean, ni recebitzen nau: eta norc-ere ni recebituren bainau, ni igorri nauena recebitzen du: ecen nor baita chipiena çuen gucion artean, hura içanen da handi.


Tamati Jesús chicharak: —Ayu, turata. Ju jeanam pujuinautiram yamaikia uwemrau asaram, yaanchuiksha nangkamrum Abrahama wearinji tinuyarme. Antsu yamaikia nekasrum Abrahama weari wajasurme. 	 Orduan Iesusec erran cieçón, Egun saluamendua etche huni eguin içan ciayóc, ceren haur-ere Abrahamen seme baita.


Nu amin chichartamak: Ami wearmijai itiur uwemratnuitrume tusa amin ujatmaktatui,’ turutun antukmajai tusa ujatmakmaji. 	 Harc erranen drauzquic hitzac, ceinéz saluaturen baitaiz, eta hi eta hire etche gucia.