Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ e caˈiéngˉ Jesús ñisʉ̱ˈˋ, jo̱baˈ ie˜ jo̱ cangóˉ jaangˋ dseañʉˈˋ i̱ siiˋ Séˆ i̱ niseengˋ fɨˊ co̱o̱ˋ fɨɨˋ e siiˋ Arimatea, jo̱ cangórˉ cangomɨ́ɨˈrˇ dseata˜ Pilato fɨˊ e nidsijgiáaiñˊ Jesús fɨˊ lɨ˜ táangˋ dseaˋ do fɨˊ dseˈˋ crúuˆ jo̱ nidsijéengˋneiñˈ fɨˊ lɨ˜ niˈáiñˉ. Jo̱ i̱ Séˆ do nɨlɨ́ɨiñˊ jaangˋ dseaˋ quiáˈˉ Jesús, dsʉˈ jí̱i̱ˈ˜ la ñirˊ ˈñiaˈˊbre, co̱ˈ ˈgǿmˈˋbre jaléngˈˋ dseaˋ Israel fɨng song calɨñiñˈˊ do e nɨlɨ́ɨiñˈˊ lajo̱. Jo̱ cacuøbˊ dseata˜ Pilato fɨˊ lajo̱, jo̱ cangóbˉ Séˆ e cangojgiáaiñˇ Jesús fɨˊ lɨ˜ táangˋ dseaˋ do fɨˊ dseˈˋ crúuˆ, jo̱ mɨfɨ́ɨngˋ cangojéeiñˋ dseaˋ do fɨˊ lɨ˜ caˈámˉbiñˈ. 	 Hegaappe guyyiyan, Armmaatiyaasa giyo katamaappe yiida Yooseefi Yesuusa ahaa ekki efaanau PHilaaxoosa woossiis; Yooseefi Aihudatuyyo yayyido gishshau, asi erennan Yesuusa kaalliyaagaa. Yooseefi woossin PHilaaxoosi, “Ekkada efa” yaagiis. Hegaa gishshau, Yooseefi biidi, Yesuusa ahaa ekki efiis.


Jo̱ dsʉˈ ie˜ jo̱ jaˋ caquiʉˈˊ Fidiéeˇ ta˜ faˈ e cajméeˋ Líiˆ e guiʉ́ˉ quiáˈˉ i̱ dseamɨ́ˋ dseaˋ góorˋ i̱ ˈnɨ́ɨˉ, co̱ˈ caquiʉˈˊ dseaˋ do ta˜ e cajméeˋ i̱ Líiˆ do e guiʉ́ˉ dsʉˈ quiáˈˉ jaangˋ dseamɨ́ˋ i̱ ˈnɨ́ɨˉ i̱ guiing˜ fɨˊ lɨ˜ huí̱i̱ˆ eáangˊ fɨˊ co̱o̱ˋ lɨ˜ siiˋ Sarepta quiá̱ˈˉ lɨ˜ néeˊ fɨɨˋ Sidón. 	 Eelaasi Sidoona biittan de7iya Siraafita giyo kataman issi am77e maccaaseekko kiitettoorippe attin, etappe ookkonne kiitettibeenna.


Jo̱ lajo̱b caguiéengˋ Dseaˋ Jmáangˉ guiʉ́ˉ jaléngˈˋ jneaa˜aaˈ, dseaˋ lɨ́ɨˊɨɨˈ dseaˋ quiáˈrˉ, e laco̱ˈ nijmɨcó̱o̱ˈ˜naaˈ dseaˋ rúˈˋnaaˈ laco̱ˈ catɨ́ɨngˉ, jo̱ lajo̱b nicuǿøˈ˜ bíˋ rúˈˋnaaˈ laˈóˈˋ jneaa˜aaˈ, dseaˋ nɨlɨ́ɨˊnaaˈ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ. 	 I hegaa geeshshati ubbai ammaniya asa ooso oottanaadaaninne Kiristtoosa bollaa keexxanaadan giigissanau oottiis.


Jo̱ dsʉˈ laˈuii˜ jaˋ calɨlíˈˆbɨ i̱ dseaˋ guitúungˋ quiáˈrˉ do e˜ guǿngˈˋ jaléˈˋ e do; lɨ́ˈˆ mɨ˜ cangɨ́ˋguɨ lajo̱, mɨ˜ cangɨ́ˋ e cangángˈˉtu̱ Jesús fɨˊ ñifɨ́ˉ, jo̱guɨb calɨlíˈˆ i̱ dseaˋ do e jaléˈˋ e cajméeˋ Jesús do nɨnitó̱o̱bˋ fɨˊ ni˜ jiˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ e cajmeˈˊ dseaˋ lají̱i̱ˈ˜ malɨɨ˜guɨ eáangˊ lɨ˜ féˈˋ uii˜ quiáˈˉ Jesús. 	 Yesuusi erissiyo ashkkarati hegaa kase akeekibookkona; shin Yesuusi bonchchettidoogaappe guyyiyan, Xoossaa maxaafai hegaa ubbaa giidoogaanne qassi etikka hegaa ubbaa Yesuusayyo oottidoogaa hassayidosona.


Jo̱guɨ i̱ dseaˋ i̱ féˈˋ jmíiˊ e jaˋ ñirˊ jéengˊguɨ, jí̱i̱ˈ˜ quiáˈrˉ ˈñiaˈˊbre jmɨcó̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e jo̱ e laco̱ˈ teáˋguɨ nisíñˈˉ có̱o̱ˈ˜ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ. Jo̱ dsʉˈ i̱ dseaˋ i̱ cangɨ́ɨngˋ e tɨɨiñˋ féˈrˋ jaléˈˋ júuˆ e íñˈˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ, jmóorˋ lajo̱ e laco̱ˈ jmɨcó̱o̱ˈr˜ e teáˋguɨ nisíngˈˉ i̱ dseaˋ rúiñˈˋ caguiaangˉguɨ có̱o̱ˈ˜ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ. 	 Dumma dumma qaalan haasayiya urai bana maaddees. SHin hananabaa yootiyaagee woosa keettaa maaddees.


Dsʉˈ mɨ˜ cangáˉ dseaˋ Israel i̱ jaˋ jáˈˉ lɨ́ɨngˋ júuˆ e guiaˊ i̱ Paaˉ do jial tíiˊ fɨ́ɨngˊ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ caseángˈˊ fɨˊ dsíiˊ sɨnʉ́ʉˆ guáˈˉ quiáˈrˉ do, sóongˆ calɨ́ˉ dsihuɨ́ɨiñˉ quiáˈˉ dseaˋ do, jo̱ canaaiñˋ féˈrˋ e jmangˈˉ júuˆ e o̱ˈ jáˈˉbaˈ guiaˊ i̱ Paaˉ do, jo̱guɨ jmineamˈˆbre dseaˋ do cajo̱. 	 SHin Aihudati daro asaa be7ido wode, PHauloosa qanaatidosona; a haasayaa PHalqqidi, a cayidosona.


Jo̱ faco̱ˈ jnea˜ fáˈˋa juguiʉ́ˉ cuaiñ˜ quiéˉe ˈñiáˈˋa, jo̱baˈ jaˋ e quíingˊ jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ e júuˆ do fɨˊ quiníˆ ˈnʉ́ˈˋ jóng. 	 “Taani tabaa markkattikko, ta markkatettai tuma gidenna.


’Jo̱ fɨ́ɨˉguɨ́ɨ ˈnʉˋ, Juan, e nijméeˈ˜ co̱o̱ˋ jiˋ e catɨ́ɨngˉ i̱ dseaˋ i̱ quie̱ˊ nifɨˊ quiáˈˉ dseaˋ quiéˉe i̱ neáangˊ fɨˊ fɨɨˋ Éfeso, jo̱ lalab jméeˈ˜: “Lalab jíngˈˉ i̱ dseaˋ i̱ teáangˈ˜ lajɨˋ guiángˉ nʉ́ʉˊ fɨˊ jaguórˋ dséeˊ jo̱guɨ i̱ ngɨˊ fɨˊ jee˜ lajɨˋ guiéˉ candeléer˜ e jɨˈˋ e lɨ́ɨˊ có̱o̱ˈ˜ layaang˜ cunéeˇ do: 	 “Efisoonan de7iya woosa keettaa kiitanchchaayyo hagaadan yaagada xaafa; 'Ba ushachcha kushiyan laappun xoolinttiyaa oiqqidaagee, xomppeta wottiyo laappun worqqa ballatu gidduwaara hemettiyaagee, hagaadan yaagees.


Jo̱ dsʉˈ huíimˉ niˈnángˋ yaaiñ˜ quiáˈˉ i̱ dseamɨ́ˋ do, co̱ˈ ˈgóˈˋbre e ninírˋ lají̱i̱ˈ˜ iihuɨ́ɨˊ e catɨ́ɨiñˈˉ do. Jo̱guɨ yaam˜bɨ jaléngˈˋ i̱ dseata˜ dseaˋ féngˈˊ do féˈrˋ lala: ¡E ngɨ˜ fɨ́ɨbˆ ˈnʉˋ! ¡E ngɨ˜ fɨ́ɨbˆ ˈnʉˋ, fɨɨˋ féˈˋ e laniingˉ ˈgøngˈˊ e siiˋ Babilonia! Dsʉco̱ˈ co̱o̱ˋ lajeeˇ jali˜ lanab cagüeáˉ iihuɨ́ɨˊ quíiˈˉ. 	 Eti he katamee sahuwau yayyido gishshau, haakki eqqidi, “Ha gita katamee! Wolqqaama katamee! Baabiloonee, neeyyo aayye7ana! Neeni ai mala tuggataneeshsha. Neeni issi saate giddon ne pirddaa ekkadasa” yaagana.


Jo̱ mɨ˜ caquɨngˈˉtu̱ Jesús fɨˊ lɨ˜ caseáaiñˊ i̱ dseaˋ gaangˋ do, jo̱ cadséngˈˋneiñˈ do e teiñˈˊ güɨɨmˋbre, jo̱baˈ casɨ́ˈrˉ Tʉ́ˆ Simón lala: —Simón, ¿su güɨɨmˋbaˈ? ¿Su dseángˈˉ jaˋ téˈˋbaˈ faˈ e sɨjnéeˋ oˈˊ jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ oor˜? 	 Yesuusi erissiyo ashkkaratukko simmi yiidi, xiskkidaageeta demmidi PHeexiroosa, “Simoonaa, xiskkadii? Neeni issi saatekkonne naaganau danddayabeikkii?


Jo̱baˈ i̱ ˈléeˉ i̱ ngolíingˉ dsíiˊ e móoˊ do caquiʉˈrˊ ˈnii˜ e ˈñʉ́ʉˈ˜ e móoˊ píˈˆ do, jo̱ catóˈˋ fɨˊ ni˜ jmɨñíˈˆ. 	 Hegaappe guyyiyan, wotaaddarati wolwoloi qashettido wodoruwaa qanxxidi, yeddi bayidosona.


Jo̱ ˈnéˉ lɨñíˆbaˈ e jnea˜ cøømˋ seenˉ có̱o̱ˈ˜ Tiquíˆiiˈ, jo̱guɨ lajo̱bɨ írˋ seeiñˋ cøøngˋ có̱o̱ˈ˜ jnea˜ cajo̱, jo̱ song jaˋ jáˈˉ lɨ́ɨngˋnaˈ e júuˆ jo̱, jo̱baˈ lɨco̱ˈ jáˈˉ güɨlíingˋnaˈ júuˆ quiéˉe mɨ˜ móoˉnaˈ jaléˈˋ e jmóoˋo. 	 Taani Aawaa giddon de7iyoogaaninne qassi Aawaikka ta giddon de7iyoogan tana ammanite; hegee xayikko, abau a oosuwaabau tana ammanite.


Jo̱ jalémˈˋ dseaˋ ie˜ jo̱ iiñ˜ nidsilíiñˉ cáangˋ Jesús, jo̱ iiñ˜ nigüɨ́ˈrˉ faˈ capíˈˆ sɨ̱bˈˆ dseaˋ do, jo̱ lajo̱baˈ niˈleáaiñˉ lɨ́ˈˆ doñiˊ eeˋ jmohuɨ́ɨˊ e lɨ́ɨiñˊ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ güeaˈˆ ˈgøngˈˊ quiáˈˉ dseaˋ do. 	 Wolqqai appe kiyidi, eta ubbaa pattiyo gishshau, asai ubbai a bochchanau keehi koyees.


Jo̱ e jábˈˉ, i̱ lɨɨng˜ i̱ dseaˋ íˋ guiarˊ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ dsʉˈ e dsihuɨ́ɨmˊbre o̱si e ˈníˈˋ níiˉbre é, jo̱ dsʉˈ i̱ lɨɨng˜guɨ jmóorˋ e ta˜ jo̱ e guiʉ́ˉ dsíiˊbre. 	 Tumaappe issooti issooti qanaatiyaa gishshaunne palamaa gishshau, Kiristtoosabaa yootoosona; shin harati lo77o amuwan yootoosona.


Jo̱guɨ lajo̱bɨ cajo̱ Fíiˋnaaˈ Dseaˋ Jmáamˉbingˈ nɨcaguiaˊ uiing˜ e jaléngˈˋ i̱ dseaˋ i̱ jmóoˋ ta˜ guiaˊ júuˆ quiáˈrˉ ˈnéˉ seeiñˋ e íñˈˋ lají̱i̱ˈ˜ e ˈnérˉ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ e ta˜ e jmóorˋ do. 	 Hegaadankka, qassi wonggeliyaa mishiraachchuwaa yootiyaageeti bantta qumaa wonggeliyaappe ekkanaadan, Godai azaziis.


Jo̱ song i̱i̱ˋ dseaˋ i̱ jaˋ niseángˈˊ lafaˈ crúuˆ quiáˈrˉ e laco̱ˈ cuøˊ li˜ e guiaˊ dsíirˊ e nidsingɨ́ɨiñˋ e huɨ́ɨngˊ uíiˈ˜ e lɨ́ɨiñˊ dseaˋ quiéˉe jo̱guɨ jaˋ ningɨ́rˉ có̱o̱ˈ˜ jnea˜, jo̱baˈ i̱ dseaˋ íˋ jaˋ quɨ́ˈˉ jmɨɨ˜ e nilíiñˉ dseaˋ quiéˉe. 	 Ba huuphe masqqaliyaa tookkidi, tana kaallenna urai ta erissiyo ashkkara gidanau danddayenna.


Jo̱ fɨ́ɨˉguɨ́ɨ ˈnʉˋ, Timoteo, e mɨ˜ jaˋ ˈgooˋ dseengˋ tuˈˋ jo̱ jaˋ uˈˆ layaang˜ jmɨɨˋ, co̱ˈ guiʉ́ˉguɨ niˈuˈˆ capíˈˆ jmɨ́ˈˆ mɨ́ˈˆ huɨɨngˋ jǿˈˆ e nɨcóˈˊ. 	 Neeni ubba wode sakettiyo gishshaunne ne uluwaa gishshau, guutta woiniyaa eessaa uyappe attin, haatta xalaalaa uyoppa.


o̱ˈguɨ seengˋnaˈ e jmitíˆnaˈ júuˆ quiáˈˉ dseaˋ do, co̱ˈ jaˋ mɨˊ caˈíingˈ˜naˈ jnea˜ dseaˋ casíiñˋ fɨˊ jmɨgüíˋ la. 	 I kiittidoogaa intte ammanenna gishshau, a qaalai intte wozanan baawa.


Jo̱ lanab casɨ́ˈˉ Jesús i̱ rúiñˈˋ do, jo̱ dob caje̱rˊ fɨˊ lɨ˜ se̱ˈˊ Galilea, jo̱ i̱ rúiñˈˋ do cangolíimˆbre fɨˊ lɨ˜ tɨˊ jmɨɨ˜. 	 I hagaa giidi, Galiilan attiis.


Jo̱baˈ i̱ dseaˋ do cajmɨngɨ́ˈˉtu̱r i̱ dseaˋ i̱ caˈláangˉ do jo̱ cajíñˈˉ: —¿E˜ jí̱i̱ˈ˜ e cajméeˋ i̱ dseaˋ do quíiˈˉ e calɨjnéˈˋ? 	 Eti zaaridi bitaniyaa, “I neeyyo ai oottidee? I ne aifiyaa waati pattidee?” yaagidosona.


Jo̱ fɨˊ Corintob caje̱ˊ Paaˉ co̱o̱ˋ ji̱i̱ˋ dsi˜ caˈnáˈˆ e eˈrˊ i̱ dseaˋ seengˋ fɨˊ jo̱ jaléˈˋ júuˆ quiáˈˉ Fidiéeˇ. 	 Yaagin PHauloosi Xoossaa qaalaa asaa tamaarissiiddi, issi laittanne usuppun agina etaara uttiis.


Jo̱ lajeeˇ jo̱ canaangˋ Tée˜ e féiñˈˊ Fidiéeˇ jo̱ cajíñˈˉ: —Fíiˋi Jesús, íinˈ˜ jmɨguíˋ quiéˉe jmɨɨ˜ na. 	 Isxxifaanoosi, “Ta Godaa Yesuusaa, ta shemppuwaa ekka” yaagidi xeesishin, eti shuchchan a caddoosona.


Jo̱ dsʉˈ i̱ jó̱o̱ˊ Davíˈˆ i̱ siiˋ Salomón, íˋbingˈ i̱ cajmeˈˊ e ˈnʉ˜ Fidiéeˇ do. 	 SHin ayyo keettaa keexxidai Solomona.


Jo̱ co̱ˈ nɨñibˊ Jesús lají̱i̱ˈ˜ e éeˊ i̱ dseaˋ do quiáˈrˉ, jo̱baˈ cajmɨngɨ́ˈrˉ dseaˋ do lala: —¿Su ˈníˈˋ máamˊ ˈnʉ́ˈˋ e júuˆ quiéˉe la? 	 SHin Yesuusi ba erissiyo ashkkarati hegau zuuzummidoogaa eridi, “Hagee inttena xubbii?


Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋguɨ lajo̱, Jesús co̱lɨɨng˜ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ guitúungˋ quiáˈrˉ cangolíiñˆ lacaangˋ jaléˈˋ fɨɨˋjiʉ e néeˊ lɨ˜ se̱ˈˊ Cesarea quiáˈˉ Filipo. Jo̱ lajeeˇ ngolíiñˉ e teáaiñˈ˜ fɨˊ, cajmɨngɨ́ˈˉ Jesús i̱ dseaˋ guitúungˋ quiáˈrˉ do lala: —¿I̱˜ ɨˊ dsíiˊ dseaˋ e lɨ́ɨngˊ jnea˜? 	 Yesuusi ba erissiyo ashkkaratuura Piliphphoosa-Qiisaariyan de7iya qeeri katamata biis; biishin ogiyan Yesuusi, “Tana asai oona gii?” yaagidi ba erissiyo ashkkarata oichchiis.


Dsʉco̱ˈ jnea˜, lana lɨ́ɨˊ lafaˈ nɨˈlɨɨm˜baa, co̱ˈ joˋ seenˉ e e júuˆ do quiʉˈˊguɨ ta˜ quiéˉe, dsʉˈ lanaguɨ nɨseenˉ e jmóoˋo lají̱i̱ˈ˜ e iing˜ Fidiéeˇ. Jo̱ mɨ˜ catángˉ Dseaˋ Jmáangˉ fɨˊ dseˈˋ crúuˆ, jo̱baˈ lɨ́ɨˊ lafaˈ røøbˋ catánˉn có̱o̱ˈr˜. 	 Taani Xoossaayyo paxa de7ana mala, higgiyaa baggaara higgiyaayyo haiqqaas.


Co̱ˈ yaam˜ ˈnʉ́ˈˋ lɨ́ɨngˊnaˈ lafaˈ e majíˋ e ˈnéˉ jneaˈˆ do, jo̱ e majíˋ do lafaˈ nɨsɨlɨ́ɨˋ fɨˊ dsíiˊ jneaˈˆ, jo̱ doñiˊ i̱i̱ˋ dseaˋ cuǿøngˋ líˋ jǿøˉ jo̱guɨ cuǿøngˋ líˋ ɨ́ˋ e jo̱. 	 Intte intte huuphen asai ubbai eranaadaaninne nabbabanaadan, nu wozanan xaafetti uttida nu dabddaabbe.


Jo̱ lalab féˈˋ fɨˊ ni˜ jiˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ e cajmeˈˊ i̱ dseaˋ i̱ caféˈˋ cuaiñ˜ quiáˈrˉ malɨɨ˜guɨ eáangˊ ie˜ lamɨ˜ cajíñˈˉ lala: “Fidiéebˇ dseaˋ niˈéˈrˉ lajaangˋ lajaangˋ dseaˋ.” Jo̱baˈ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ ninúˉ júuˆ quiáˈˉ Tiquíˆiiˈ do jo̱guɨ nilɨtɨɨiñˋ guiʉ́ˉ quiáˈˉ dseaˋ do, jo̱baˈ có̱o̱ˈ˜ jneab˜ nijatáaiñˉ jóng. 	 Hananabaa yootiyaageeti, 'Xoossai asa ubbaa tamaarissana' yaagidi xaafidosona; Aawai giyoogaa siyiyaageenne Aawaappe tamaariyaagee ooninne taakko yees.


Jo̱ co̱ˈ lafaˈ cajúmˉbaaˈ ie˜ lamɨ˜ cajúngˉ Dseaˋ Jmáangˉ, jo̱baˈ lana lafaˈ jaamˋ dseaˋ nɨlɨ́ɨˊnaˈ có̱o̱ˈr˜. Jo̱ co̱ˈ cají̱bˈˊtu̱ Dseaˋ Jmáangˉ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, jo̱baˈ jneaa˜aaˈ cajo̱ nijí̱bˈˊtú̱u̱ˈ ie˜ jo̱ e laco̱ˈ nilɨse̱e̱ˉnaaˈ cøøngˋ có̱o̱ˈr˜. 	 Aissi giikko, nuuni i haiqqidoogaadan haiqqidi, aara issuwaa gidikko, hegaadankka, haiquwaappe i denddidoogaadan nuunikka denddidi, aara issuwaa gidana.


Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, i̱ dseaˋ jlúungˈ˜ i̱ caˈláangˉ do dseángˈˉ joˋ tiúumˉbre Tʉ́ˆ Simón có̱o̱ˈ˜guɨ Juan. Jo̱guɨ lajɨɨmˋ i̱ dseaˋ teáangˉ fɨˊ do ie˜ jo̱ eáamˊ cangoˈgóˋ dsíirˊ, jo̱guɨ canaaiñˋ e dsilíiñˉ e fɨˊ siguiˊ quiáˈˉ guáˈˉ féˈˋ do fɨˊ lɨ˜ siiˋ Niˈnʉ́ʉˊ quiáˈˉ dseata˜ Salomón, co̱ˈ fɨˊ jo̱b taang˜ i̱ dseaˋ gaangˋ do. 	 Bitanee PHeexiroosanne Yohaannisa oiqqi uttidaashin, asai ubbai garamettidi, Solomona baranddaa giyoosan issippe etakko woxxiis.


Jo̱guɨ niñíimˋ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ i̱ jáˈˉ lɨ́ɨngˋ júuˆ quiéˉe e nilíˈˋbre uǿiñˉ i̱ ˈlɨngˈˆ i̱ teáangˈ˜ dsíiˊ dseaˋ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ júuˆ quiéˉe; jo̱guɨ niñíimˋbɨr cajo̱ e niféˈrˋ jmíiˊ e jaˋ mɨˊ ñirˊ jéengˊguɨ; 	 Ammaniyaageetuyyo ha malaatati imettana: eti ta sunttan xalaheta kessana; qassi eti dumma dumma qaalan haasayana.


’Jo̱baˈ fɨ́ɨˉguɨ́ɨ ˈnʉ́ˈˋ e jaléngˈˋ dseaˋ i̱ núuˋ jo̱guɨ jmóorˋ lají̱i̱ˈ˜ ta˜ quiʉ́ˈˋʉ lɨ́ɨiñˊ laco̱ˈ jaangˋ dseaˋ i̱ ɨˊ dsíiˊ guiʉ́ˉ jaléˈˋ e nijmérˉ. Jo̱ i̱ dseaˋ íˋ cajmeˈrˊ ˈnʉr˜, jo̱ abˈˊ tɨɨˉ fɨɨˋ catá̱ˈrˉ quiáˈˉ e ˈnʉ́ʉˊ do. 	 “Hegaa gishshau, hagaa ta qaalaa siyidi oottiya ubbai shuchchan ba keettaa keexxida wozannaama asa mala.


Jo̱guɨ eáamˊ ˈneáangˋ jnea˜ ˈnʉ́ˈˋ lajɨɨngˋnaˈ, dsʉco̱ˈ lajɨɨˉbaaˈ lɨ́ɨˊnaaˈ dseaˋ quiáˈˉ Fíiˋnaaˈ Jesús. Jo̱ lajo̱b nilíˋ. Jo̱ lana catóˈˊ e jiˋ laˈuii˜ quiáˈˉ Paaˉ e catɨ́ɨngˉ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ seengˋ fɨˊ Corinto. 	 Kiristtoos Yesuusan de7iya inttenaara ubbaara ta siiqoi gido. Amin77i.


Jo̱ caquiʉˈˊ i̱ dseata˜ do ta˜ e cagüɨˈɨ́ɨbˊ Paaˉ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ caguiaangˉguɨ e fɨˊ lɨ˜ quidsiˊ i̱ dseata˜ do íˈˋ. 	 Yaagidi pirdda keettaappe kare eta kessiis.


’Jo̱ mɨ˜ nɨjaquiéengˊ e nijmiti˜ Fidiéeˇ lají̱i̱ˈ˜ júuˆ e cacuøˈrˊ ˈlɨɨ˜ yʉ́ʉˈ˜ quíˉiiˈ Abraham lamɨ˜ jéengˊguɨ eáangˊ, jo̱ eáamˊ nɨcangofɨ́ɨngˉ dseaˋ áangˊ quíˉiiˈ dseaˋ Israel e fɨˊ Egipto do. 	 “SHin Xoossai Abrahaamassi immana giidoogee polettiyo wodee gakkana matin, Yooseefa erenna hara kawoi Gibxxe biittan denddana gakkanaassi, asai dari dari biis.


Jo̱ uíiˈ˜ jo̱baˈ jaléngˈˋ dseaˋ Israel i̱ lɨ́ɨngˊ dseaˋ fariseo có̱o̱ˈ˜guɨ jaléngˈˋ i̱ tɨfaˈˊ do cajmɨngɨ́ˈrˉ Jesús jo̱ casɨ́ˈrˉ dseaˋ do lala: —¿Jialɨˈˊ jaléngˈˋ dseaˋ quíiˈˉ jaˋ nʉ́ʉˈr˜ faˈ e jmitir˜ lají̱i̱ˈ˜ e quɨ́ˈˉ tɨ́ɨngˋ ˈlɨɨ˜ dseaˋ áangˊ quíˉnaaˈ, dseaˋ Israel, co̱ˈ jaˋ ru̱ˈrˊ guóorˋ laco̱ˈ sɨˈíˆ nʉ́ˈˉguɨ e nidǿˈrˉ ir˜? 	 Parisaawetinne higgiyaa tamaarissiyaageeti Yesuusa, “Ne erissiyo ashkkarati aissi aawatu wogaa kaallennan ixxidi, bantta kushiyaa meecettennan oittaa miyoonaa?” yaagidi oichchidosona.


Jo̱ nɨngóoˊ nijneábˋ mɨ˜ cangoquiéengˊ Jesús fɨˊ ni˜ jmɨɨˋ fɨˊ lɨ˜ nɨngoˈˊ e móoˊ e lɨ˜ teáangˈ˜ i̱ dseaˋ quiáˈrˉ do jo̱ e ngɨˊbre cangáiñˈˉ e fɨˊ ni˜ jmɨɨˋ do. 	 Baira kuttoi waassi simmin, Yesuusi abbaa bolli hemettiiddi, etakko yiis.


Jo̱ mɨ˜ ninúrˉ jaléˈˋ e júuˆ do, jo̱guɨbaˈ nilɨlíˈrˆ guiʉ́ˉ jial dseángˈˉ lɨ́ɨiñˊ, jo̱ jo̱b mɨ˜ nisíˈrˋ uǿˉ jnir˜ e nijmiféiñˈˊ Fidiéeˇ, jo̱ jo̱guɨbaˈ nijáˈˉ líiñˋ e dseángˈˉ lajamˈˆbaˈ seengˋ Fidiéeˇ jee˜ lajaléngˈˋ ˈnʉ́ˈˋ. 	 A wozanaa geema qofaikka qonccana. Hegaadankka qassi, “Xoossai tumu intte giddon de7ees” yaagidi markkattiiddi, gufannidi Xoossaassi goinnana.


Jo̱guɨ lajo̱bɨ cajo̱ gángˉ dseamɨ́ˋ teáangˈ˜ ta˜ dsiˊ: jo̱ jaaiñˈˋ do nidsémˈˉbre, jo̱guɨ i̱ jaangˋguɨ do nijé̱ˉbre. 	 Naa77u maccaasati woxan gaacciyaageetuppe issinniyo efaana; issinniyaa attana.


Dsʉˈ uíiˈ˜ e Fidiéeˇ eáamˊ ˈneáaiñˋ jneaa˜aaˈ e jí̱i̱ˈ˜ jaˋ catɨ́ɨˉnaaˈ lajo̱, jo̱baˈ caˈíñˈˋ jneaa˜aaˈ e lɨ́ɨˊnaaˈ dseaˋ i̱ jaˋ røøngˋ dseeˉ fɨˊ quinirˇ. Jo̱ cajméerˋ lajo̱ laˈeáangˊ e nɨcaleáangˋ Dseaˋ Jmáangˉ jneaa˜aaˈ jee˜ jaléˈˋ dseeˉ quíˉiiˈ ie˜ lamɨ˜ cajúiñˉ fɨˊ dseˈˋ crúuˆ. 	 SHin eti Xoossai immiyo a aaro kehatettan, banttana woziya Kiristtoos Yesuusa baggaara coo xillidosona.


Co̱ˈ jnea˜ seenˉ fɨˊ jmɨgüíˋ la e jmóoˋo lají̱i̱ˈ˜ e iing˜ Dseaˋ Jmáangˉ; jo̱guɨ song júnˉn, jo̱baˈ guiʉ́ˉguɨb niˈuíingˉ quiéˉe jóng. 	 Aissi giikko, tau de7oi Kiristtoosa; qassi haiqoikka tau go77a.


Jo̱guɨ cajo̱ e Jmɨguíˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ dobaˈ nɨjmɨta˜ dsíiˊ dseaˋ jmɨgüíˋ e nɨcaˈɨ́ɨbˉ Fidiéeˇ íˈˋ laco̱ˈ catɨ́ɨngˉ quiáˈˉ fii˜ i̱ ˈlɨngˈˆ i̱ quiʉˈˊ ta˜ fɨˊ jmɨgüíˋ la, co̱ˈ dseángˈˉ latab˜ niˈíñˈˋ iihuɨ́ɨˊ. 	 Xoossaa pirddaabai qassi sa7aa haariyaagee pirddettiichchido gishshassa.


’Jo̱ i̱ dseaˋ ˈléengˈ˜ i̱ ñiˊ jial lɨ́ɨˊ jaléˈˋ e iing˜ fiir˜ e nilíˋ jo̱ dsʉˈ jaˋ caguiarˊ guiʉ́ˉ o̱ˈguɨ calɨnʉ́ʉˈr˜ e nijmérˉ jaléˈˋ ta˜ caquiʉˈˊ fiir˜, jo̱baˈ dsíngˈˉ niñíiñˋ iihuɨ́ɨˊ jóng. 	 “Ba godai dosiyoobaa eriiddi giigettibeenna ashkkarai, woi i dosiyoogaadan oottennan ixxida ashkkarai, lissuwan daro garafettana.


Jo̱ mɨ˜ canúuˉ i̱ dseaˋ guitúungˋ quiáˈrˉ do lado, lɨ́ˈˆ caje̱rˊ tiibˉ, dsʉco̱ˈ lajeeˇ teáaiñˈ˜ do fɨˊ e jalíiñˉ sɨ́ɨiñˋ e i̱˜ i̱ laniingˉguɨ lajeeˇ laˈóˈˋ yaaiñ˜. 	 SHin eti biidi ogiyan, “Nu giddon nu ubbaappe aadhdhiyaagee oonee?” yaagidi palamettido gishshau, co77u giidosona.


Jo̱ co̱ˈ nɨtab˜ dsiˋnaaˈ e jaˋ tó̱o̱ˋ jmɨɨ˜ niˈíingˉ jaléˈˋ e jo̱, jo̱baˈ dseángˈˉ jaˋ ˈgóˈˋbaaˈ e guiaˋnaaˈ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ. 	 Nuuni ufaissan naagiyo hagaa malabai nuuyyo de7iyo gishshau, qoncciyan xalidi haasayeettees.


co̱ˈ ɨˊ dsíirˊ uíiˈ˜ jneaa˜aaˈ cajo̱, dseaˋ lɨ́ɨˊnaaˈ dseaˋ jmóoˋ ta˜ quiáˈrˉ. Jo̱ caséeˊ Fidiéeˇ e júuˆ quiʉˈˊ ta˜ na quiáˈrˉ e laco̱ˈ niˈuíingˉ guiʉ́ˉ quíˉbaaˈ, dsʉco̱ˈ i̱ dseaˋ i̱ jmóoˋ ta˜ jɨ́ɨˋ uǿˉ có̱o̱ˈ˜guɨ i̱ dseaˋ i̱ jmóoˋ ta˜ quiáˈˉ cuɨˈieeˋ, jmóorˋ jaléˈˋ e jo̱ dsʉˈ uíiˈ˜ e nɨsɨjeeiñˇ lɨɨng˜ eeˋ nisɨtɨ́ɨmˊbre mɨ˜ nitɨ́ˉ íˈˋ lajo̱ uíiˈ˜ e ta˜ e cajméerˋ do. 	 Woikko i hegaa giyoogee muleera nu gishshaassa gidennee? Tumakka nu gishshassi xaafettiis; goyiya bitaneekka kattaa qoxxiya bitaneekka, “Tana gakkiyaagaa ekkana” yaagiiddi oottanau bessees.


Jo̱guɨ lajo̱bɨ faˈ co̱o̱ˋ sɨnʉ́ʉˆ quiáˈˉ dseaˋ lɨ˜ seeiñˋ mɨ́ɨˈ˜, jaˋ cuøˊ fɨˊ faˈ e seeiñˋ juguiʉ́ˉ fɨˊ jo̱, ¿jáˆ jáˈˉ? 	 qassi issi keetta asaikka ba giddon shaahettikko, he keettaa asaikka eqqanau danddayenna.


Jo̱baˈ cañíiˋ i̱ dseamɨ́ˋ do quiáˈˉ Jesús jo̱ cajíñˈˉ: —Jábˈˉ, nɨñiˋbaa e jo̱ e nijí̱bˈˊtu̱ i̱ rúnˈˋn do mɨ˜ nitɨ́ˉ íˈˋ e nijí̱ˈˊtu̱ jaléngˈˋ ˈlɨɨ˜ mɨ˜ tɨˊ lɨ˜ jo̱. 	 Yaagin Martta, “Wurssettaa gallassi haiquwaappe denddanaagaa taani erais” yaagaasu.


Jo̱ mɨ́ɨˈ˜naˈ dseaˋ do e nijmérˉ íˋ jnea˜ jee˜ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jaˋ jáˈˉ lɨ́ɨngˋ júuˆ quiáˈˉ Fidiéeˇ i̱ neáangˊ fɨˊ lɨ˜ se̱ˈˊ Judea. Jo̱guɨ mɨ́ɨˈ˜naˈr cajo̱ e eáangˊ nilɨˈíingˆ ta˜ quiáˈˉ jaléngˈˋ dseaˋ rúˈˋnaaˈ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ neáangˊ fɨˊ Jerusalén lají̱i̱ˈ˜ e quie̱e̱ˉ quiáˈrˉ. 	 Taani Yihudan de7iya ammanennaageetuppe attanaadaaninne qassi taani Yerusalaamen oottiyo oosoi yaani de7iya geeshshata ufaissiyaagaa gidanaadan, Xoossaa woossite.


Jo̱ cajíngˈˉguɨ Jesús: —Jo̱ e jáˈˉ e Moi˜bingˈ cacuøˈˊ ˈnʉ́ˈˋ e júuˆ quiʉˈˊ ta˜ quiáˈˉ Fidiéeˇ do, jo̱ dsʉˈ jí̱i̱ˈ˜ jaangˋ ˈnʉ́ˈˋ jaˋ jmitíˆnaˈ e júuˆ jo̱. Jo̱ ¿jialɨˈˊ e iing˜naˈ nijngángˈˆnaˈ jnea˜? 	 Muusee intteyyo higgiyaa immibeennee? SHin intteppe issoinne higgiyaa naagenna. Tana aissi woranau koyeetii?” yaagiis.


Dsʉˈ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ cuøˈˊnaˈ dseeˉ jaléngˈˋ dseaˋ rúngˈˋnaˈ, jaˋ güɨˈɨ́ˆ óoˊnaˈ faˈ e jaˋ niquidsiˊ Fidiéeˇ íˈˋ quíiˉnaˈ laco̱ˈ catɨ́ɨngˉ, co̱ˈ ˈnʉ́ˈˋ, røøbˋ jmooˋnaˈ cajo̱ laco̱ˈ jmóoˋ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ i̱ jmóoˋ e gaˋ lajo̱. 	 Nenoo, hagaa mala oosuwaa oottiyaageetu bolli pirddiyaagoo, qassi he neeni pirddiyoogaa malaa oottiyaagoo, neeni Xoossaa pirddaappe kessa ekkiyaabaa milatii?


Jo̱ i̱ ˈlɨngˈˆ i̱ jéeˊ quiáˈˉ i̱ dseaˋ do caféˈrˋ lado, co̱ˈ Jesús nɨcanaaiñˋ quiʉˈrˊ ta˜ i̱ ˈlɨngˈˆ do e nitiúuiñˈˉ do i̱ dseaˋ do. Co̱ˈ lamɨ˜ jéengˊguɨ, eáangˊ jmiguiʉˊ néeˈ˜ nɨcajméeˋ i̱ ˈlɨngˈˆ i̱ jéeˊ quiáˈˉ i̱ dseañʉˈˋ do e gaˋ eáangˊ; jo̱ nañiˊ faˈ jaléngˈˋ dseaˋ nɨcasaiñˈˉ i̱ dseañʉˈˉ do, jo̱ nɨcaˈñʉ́ˈrˋ guooˋ tɨɨiñˈˉ có̱o̱ˈ˜ ñíˆ cadena e laco̱ˈ joˋ nijméiñˈˉ gaˋ, dsʉˈ dsifɨˊ ladob fíiñˈˋ do jaléˈˋ ñíˆ cadena, jo̱ jmóoˋ i̱ ˈlɨngˈˆ do e dséeˊ i̱ dseañʉˈˋ do fɨˊ lɨ˜ jaˋ i̱i̱ˋ dseaˋ seengˋ. 	 I hegaa aissi giidee giikko, Yesuusi tuna ayyaanai bitaniyaappe kiyidi baana mala azazidoogaassa. Daroto tuna ayyaanai bitaniyaa oiqqi uttido gishshau, sanssalataaninne huqqunna biratan qashettidi naagettees; shin sanssalataa duuttees. Xalahee a bazzo yedettees.


Jo̱ lajo̱b lɨ́ɨˊ, co̱ˈ Fidiéeˇ cajméerˋ e cají̱ˈˊtu̱ Jesús mɨ˜ cangɨ́ˋ e cajúiñˉ, jo̱ lajalébˈˋ e calɨ́ˉ do neb˜ jneaa˜aaˈ lajɨɨˉnaaˈ. 	 “Xoossai ha Yesuusa haiquwaappe denttidoogaassi nuuni ubbai markka.


Jo̱ mɨ́ɨˈ˜guɨ́ɨ ˈnʉˋ e nijmigüeangˈˆ i̱ dseaˋ quiéˉe la e laco̱ˈ nijmérˉ lají̱i̱ˈ˜ ta˜ e niquiʉ́ˈˆ quiáˈˉbre laˈeáangˊ e nɨcaˈíñˈˋ jaléˈˋ júuˆ quíiˈˉ. 	 Neeni tumatettan eta nebaa ootta; ne qaalaikka tumatettaa.


Jo̱ co̱ˈ jaˋ cadséngˈˋguɨr i̱ dseaˋ i̱ sɨˈíˆ ˈnáiñˈˊ do, jo̱baˈ catǿrˉ Jasón laguidseaangˆ có̱o̱ˈ˜guɨ co̱o̱ˋ tú̱ˉ mɨ́ɨngˈ˜guɨ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ nineáangˊ fɨˊ jo̱ ie˜ jo̱, jo̱ catǿˉreiñˈ do fɨˊ quiniˇ dseata˜ e taˈrˊ mɨ́ɨˈ˜ jo̱ féˈrˋ lala: —I̱ dseañʉˈˋ do nɨcaˈléeˊbre laˈúngˉ fɨˊ jmɨgüíˋ có̱o̱ˈ˜ júuˆ e guiarˊ do, jo̱guɨ fɨˊ lab nɨcagüɨlíiñˉ lana e iiñ˜ jmérˉ lajo̱. 	 PHauloosinne Sillaasi etassi beettennan ixxin, Yaasoonanne issi issi ishantta katamaa halaqatukko goochchidi, “Hageeti biitta ubbaa metoyidaageeti, hagaakka yiidosona.


Jo̱guɨ dseángˈˉ fɨˊ góoˋbre cagüéiñˉ cajo̱, dsʉˈ jaˋ caˈíngˈˋ dseaˋ góorˋ írˋ. 	 I baageetukko yiis; shin aageeti a shiishshi ekkibookkona.


Dsʉˈ doñiˊ i̱i̱ˋ dseaˋ i̱ beángˈˊ dseeˉ yaang˜, jo̱baˈ jmóorˋ laco̱ˈguɨ dseaˋ i̱ ˈlɨngˈˆ i̱ ˈníˈˋ níingˆ Fidiéeˇ, dsʉco̱ˈ dseebˉ mɨ˜ ˈníˈˋ níingˉ dseaˋ Fidiéeˇ. 	 Nagara oottiya ubbai Xoossaa higgiyaa menttees; aissi giikko, nagari higge menttiyoogaa.


Jo̱ e jáˈˉ e nɨcalɨdséeˈr˜ jo̱ jie˜ jaˋ mɨˊ cajúumˉbre; jo̱ dsʉˈ Fidiéeˇ calɨ́ˉ fɨ́ɨˉ lɨ́ɨmˉbreiñˈ do, jo̱baˈ cajmiˈleáamˉbre, jo̱ la quie̱ˊ tɨˊ jneab˜ calɨ́ˉ fɨ́ɨˉ lɨ́ɨngˉ Fidiéeˇ cajo̱ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ fɨˈíˆ dsíiˊ seenˉ, co̱ˈ nilɨféˈˋguɨb fɨˈíˆ quiéˉe fɨng song cajúiñˉ. 	 I tumu sakettidi, haiqqiichchidi attiis; shin Xoossai au qarettiis; a xalaalaayyo gidennan azzanoi azzanuwaa bolli gujettennaadan, taayyookka qarettiis.


Jo̱ lajo̱b lɨ́ɨˊ, co̱ˈ i̱ dseaˋ i̱ quie̱ˊ nifɨˊ do jaˋ cuǿøngˋ e lɨ́ɨiñˊ jaangˋ dseaˋ i̱ táˋ caquɨ́ˈˉ cajíngˈˋ ˈñiaˈˊ e caˈuíiñˉ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ, co̱ˈ jial fɨng cabíingˉ Fidiéeˇ írˋ uíiˈ˜ e cajmɨjløngˈˆ ˈñiaˈrˊ lɨ́ˈˆ laco̱ˈ calɨ́ˉ có̱o̱ˈ˜ fii˜ i̱ ˈlɨngˈˆ malɨɨ˜guɨ eáangˊ. 	 Otoruwan sugettidi, xalahe halaqai Xoossaa pirddan kunddidoogaadan kunddenna mala, ooratta ammanida asa gidanau bessenna.


Jo̱ co̱o̱bˋ ˈléˈˋ nɨlɨ́ɨˊɨɨˈ laˈóˈˋ jneaa˜aaˈ, dseaˋ lɨ́ɨˊɨɨˈ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ, jo̱guɨ dseángˈˉ lají̱i̱ˈ˜ Jmɨguíˋ quiáˈˉ Fidiéeˇbaˈ seengˋ jee˜ jneaa˜aaˈ, jo̱guɨ caˈíimˈ˜ e guiʉ́ˉ e sɨjeengˇnaaˈ e nilɨse̱e̱ˉnaaˈ cøøngˋ có̱o̱ˈ˜ Fidiéeˇ lata˜. 	 Xoossai inttena xeesido ufaissai, intte demmana giidi naagi uttidoogee mexi issuwaa giyoogaadan, issi asatettainne issi Geeshsha Ayyaanai de7ees.


jaangˋguɨ i̱ siiˋ Tiáa˜ có̱o̱ˈ˜guɨ jaangˋ rúiñˈˋ do i̱ siiˋ Juan, jo̱ lajɨˋ huáaiñˈˉ do lɨ́ɨiñˊ jó̱o̱ˊ jaangˋ dseañʉˈˋ i̱ siiˋ Zebedeo, jo̱ mɨ˜ cangɨrˊ có̱o̱ˈ˜ Jesús lajɨˋ huáaiñˈˉ do calɨsírˋ Boanerges, e guǿngˈˋ Jó̱o̱ˊ Jɨ˜ Güɨˈñiáˆ; 	 Bo7anerggeesa yaagidi sunttidoogeeta, Zabddiyoosa naata Yaaqoobanne Yaaqooba ishaa Yohaannisa. “Bo7anerggeesa” giyoogee “Dadaa milatiya asata” giyoogaa.


Co̱ˈ ˈnʉ́ˈˋ ie˜ jo̱ cajméeˈ˜naˈ ˈnʉ́ʉˊ lɨ˜ cajmiféngˈˊnaˈ i̱ diée˜ i̱ siiˋ Moloc có̱o̱ˈ˜guɨ nʉ́ʉˊ quiáˈˉ i̱ diée˜ i̱ siiˋ Refán. Jo̱ lajɨˋ huáangˉ i̱ diée˜ íˋ yaam˜ ˈnʉ́ˈˋ cajmeaangˇnaˈre. Jo̱ uíiˈ˜ jo̱baˈ nisɨ́ɨnˆn ˈnʉ́ˈˋ cartɨˊ co̱o̱ˋ guóoˈ˜ uǿˉ lɨ˜ huí̱i̱ˆ tɨˊ doguɨ laco̱ˈ lɨ˜ se̱ˈˊ Babilonia. Lanab to̱o̱˜ e fɨˊ ni˜ jiˋ do. 	 Intte intteyyo goinnanau oottido eeqata, Molooka dunkkaaniyaanne Refaana giyo intte xoossaa xoolinttiyaa tookkideta. Taani inttena Baabilooneppe hini baggi yeddana' geetettidi xaafettiis.


Jo̱ mɨ˜ cangáˉ sejmiiˋ Jesús e dob guiiñ˜, jo̱ dsíngˈˉ cangoˈgóˋ dsíirˊ jo̱ cajíngˈˉ niquiáˈrˆ casɨ́ˈˉreiñˈ: —Yʉ̱ʉ̱ˋ quíˉiiˈ, ¿jialɨˈˊ cajmeáanˈ˜ jneaˈˆ lana? Dsíngˈˉ nɨcajmóˆooˈ fɨˈíˆ có̱o̱ˈ˜ tiquíiˈˆ, jo̱ dsíngˈˉ nɨcaˈnéengˈ˜naaˈ ˈnʉˋ. 	 Aayyiyaanne aawai a be7idi garamettidosona. Mairaama, “Ta na7au, nuna aissi hagaadan oottadii? Ne aawainne taani nena koyiiddi, daro tuggatida” yaagaasu.


Jo̱ seabˋ dseeˉ quiáˈˉ i̱ lɨɨng˜ dseaˋ e dsifɨbˊ lɨñiˊ dseaˋ nʉ́ˈˉguɨ e nitɨ́ˉ fɨˊ lɨ˜ nitɨdsiˊ íˈˋ quiáˈrˉ, dsʉˈ seaˋbɨ dseeˉ cajo̱ e jaˋ lɨñiˊ dseaˋ cartɨˊ mɨ˜ niguiéeˉ i̱ dseaˋ i̱ óoˋ dseeˉ do fɨˊ quiniˇ dseata˜. 	 Issi issi asatu nagarai be7anau qoncce; eta nagarai eta pirddanau etappe sinttau aadhdhees. SHin haratu nagarai guyyeppe qonccees.


Jo̱ nɨcanʉ́ʉbˉ ˈnʉ́ˈˋ e ie˜ lamɨ˜ jéengˊguɨ do, lajeeˇ nʉ́ˈˉguɨ e nilɨcuíinˋn Dseaˋ Jmáangˉ, cajméˉbaa úungˋ e cajmitiiˆ røøˋ lají̱i̱ˈ˜ e tɨ́ɨngˋ dseaˋ áangˊ quiéˉe dseaˋ Israel. Jo̱guɨ eáamˊ gaˋ cajmeáanˈ˜n jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ co̱ˈ cartɨˊ cajméˉe úungˋ e nijúumˉ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ íˋ. 	 Kase taani Aihuda ammanuwan de7iyo wode, waana de7idaakko, intte siyideta; taani Xoossaa woosa keettaa qareti bainnan yedettaasinne xaissanau baaxetaas.


Jo̱ song i̱i̱ˋ quiʉˈˊ ˈnʉ́ˈˋ ta˜ e nigüɨcá̱ˆnaˈ co̱o̱ˋ lee˜ e ngɨˋnaˈ co̱o̱ˋ kilómetro, jo̱baˈ güɨca̱˜naˈ jóng tú̱ˉ kilómetro. 	 Ooninne nena issi saate ogiyaa banaara wolqqan efiikko, aara naa77u saate ogiyaa ba.


Jo̱baˈ cañíiˋtu̱ i̱ dseaˋ nʉˈluu˜ do quiáˈˉ Jesús jo̱ casɨ́ˈrˉ dseaˋ do: —Fíiˋi, faˈ jgiéeˋ oˈˊ e guóˆbaˈ lajmɨnáˉ fɨˊ quiéˉe nʉ́ˈˉguɨ e nijúungˉ i̱ jiuung˜ quiéˉe do. 	 Halaqai zaaridi, “Godau, ta na7ai haiqqennan de7ishin, tanaara hinddarkkii” yaagiis.


Co̱ˈ i̱ dseaˋ i̱ íngˈˋ jnea˜ lɨ́ˈˆ laco̱ˈguɨ mɨ˜ jmɨtaangˇ yaaiñ˜ guiʉ́ˉ jo̱guɨ ɨ̱́ˈrˋ jmɨˈøønˉ, jo̱baˈ dseaˋ íbˋ i̱ niñíingˋ e nilɨseeiñˋ cøøngˋ có̱o̱ˈ˜ Fidiéeˇ lata˜; jo̱guɨ jneab˜ nijmee˜e e nijí̱ˈˊtu̱ jaléngˈˋ íˋ mɨ˜ nitɨ́ˉ íˈˋ lajo̱. 	 Ta ashuwaa miya uraunne, ta suuttaa uyiya uraunne merinaa de7oi de7ees. Taani wurssettaa gallassi a denttana.


Jo̱baˈ jmeáangˈ˜naˈ ta˜ jaléˈˋ e cangɨ́ɨngˋnaˈ e cacuøˈˊ Fidiéeˇ ˈnʉ́ˈˋ e nijmɨˈǿngˈˋ yaang˜naˈ, jo̱ lajo̱baˈ nitéˈˋnaˈ có̱o̱ˈ˜ i̱ ˈlɨngˈˆ mɨ˜ nitɨ́ˉ íˈˋ e nijmeáiñˈˋ ˈnʉ́ˈˋ gaˋ. Jo̱baˈ mɨ˜ calɨ́ˈˉnaˈ jaléˈˋ e jo̱, jie˜ mɨˊ tʉ́ˋnaˈ lají̱i̱ˈ˜ fɨˊ teáangˉnaˈ jóng. 	 Hegaa gishshau, iita gallassan teqqanaunne qassi wurssettai gakkanaassi warettoogaappe guyyiyan, minni eqqanau intte danddayana mala, Xoossaa ola miishsha ubbaa oiqqite.


Jo̱ lalab cañíiˋ Jesús quiáˈˉ dseaˋ do: —Jaˋ mɨˊ ngángˈˋ ˈnʉˋ lana e˜ guǿngˈˋ lají̱i̱ˈ˜ e jmóoˋo la, jo̱ dsʉˈ lajeeˇ lab ningánˈˋ. 	 Yesuusi zaaridi a, “Taani oottiyoogaa neeni ha77i erakka; shin guyyeppe akeekana” yaagiis.


Jo̱ nijmɨgǿøiñˋ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ nɨteáangˈ˜ fɨˊ e nidsilíiñˋ fɨˊ lɨ˜ ˈlɨˈˆ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e ˈlɨˈˆ e quɨ́ɨˈr˜ jmɨɨ˜ jmérˉ. Jo̱ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ íˋ nɨteáaiñˈ˜ e fɨˊ jo̱, co̱ˈ jaˋ calɨˈiiñ˜ faˈ caˈíñˈˋ lají̱i̱ˈ˜ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ e laco̱ˈ nileáiñˋ jee˜ jaléˈˋ dseeˉ quiáˈrˉ. 	 Hegaadankka, qassi xayiya asata dumma dumma iita cimuwan balettana. Xayiyaageeti attanau tumatettaa siiqidi ekkibeenna gishshau xayana.


Jo̱ røøngˉ rúngˈˋnaˈ e ngocángˋ óoˊnaˈ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ neáangˊ fɨˊ na. 	 Ishantta ubbaa geeshsha yeruwaa yeridi sarotite.


Jo̱ dseángˈˉ jaˋ eˈˊbre dseaˋ júuˆ quiáˈˉ Fidiéeˇ e jaˋ quiéengˋ e júuˆ lajo̱. Dsʉˈ lajalébˈˋ e guǿngˈˋ e júuˆ do jmaˈˊbre júuˆ condséeˊ i̱ dseaˋ guitúungˋ quiáˈrˉ do mɨ˜ neáaiñˊ co̱lɨɨng˜ lɨ˜ jaˋ seengˋ dseaˋ jiéngˈˋ. 	 Asaayyo leemisoi bainnan yootenna; shin Yesuusi ba erissiyo ashkkaratu xalaalaara de7iyo wode, etayyo ubbabaa birshshidi yootees.


Jo̱guɨ co̱ˈ i̱ dseata˜ Festo do iiñ˜ e jé̱rˉ guiʉ́bˉ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ Israel, jo̱baˈ cajmɨngɨ́ˈrˉ Paaˉ jo̱ cajíñˈˉ casɨ́ˈˉreiñˈ lala: —¿Iinˈ˜ e guóˈˆ fɨˊ Jerusalén, jo̱ fɨˊ jo̱b niquidsiˋ jnea˜ íˈˋ quíiˈˉ lají̱i̱ˈ˜ e ˈnɨ́ɨngˋ dseaˋ ˈnʉˋ? 	 SHin Pisxxoosi Aihudata ufaissanau koyidi PHauloosa, “Pude Yerusalaame kiyada, ha yohuwaabaa yaani ta sinttan pirddettanau koyai?” yaagidi oichchiis.


Jo̱baˈ cañíiˋ i̱ dseaˋ quiáˈˉ Jesús do, jo̱ cajíñˈˉ casɨ́ˈrˉ dseaˋ do: —Fíiˋnaaˈ, jo̱ laco̱ˈ fóˈˋ na e nɨcaquiamˈˉ i̱ dseañʉˈˋ íˋ, jo̱baˈ e jo̱ cuøˊ li˜ e nitíimˈ˜tu̱r. 	 Erissiyo ashkkarati zaaridi, “Godau, i xiskkidabaa gidikko, denddana” yaagidosona.


Jo̱ nimɨ́ɨˈ˜ɨ Tiquíˆnaaˈ Fidiéeˇ có̱o̱ˈ˜guɨ Fíiˋnaaˈ Dseaˋ Jmáangˉ e niˈɨ́rˉ güeaˈˆ quiáˈrˉ jee˜ ˈnʉ́ˈˋ jo̱guɨ e nicuǿˈrˉ ˈnʉ́ˈˋ e seengˋnaˈ juguiʉ́ˉ júuˆ røøˋ. 	 Xoossai nu Aawainne nu Godai Yesuus Kiristtoosi intteyyo aaro kehatettaanne sarotettaa immo.


Jo̱ jneab˜ dseaˋ casɨ́ɨnˉn ˈnʉ́ˈˋ e caguisɨtɨ́ɨngˇnaˈ lají̱i̱ˈ˜ e carooˋ do e jí̱i̱ˈ˜ ˈnʉ́ˈˋ jaˋ caquie̱ˋnaˈ ta˜ quiáˈˉ jial cangojnea˜ jaléˈˋ e jo̱, co̱ˈ i̱ jiémˈˋ i̱ dseaˋ i̱ cajméeˋ ta˜ jo̱, jo̱guɨ ˈnʉ́bˈˋ dseaˋ i̱ nɨcalɨˈǿøngˋ lají̱i̱ˈ˜ ta˜ e cajméeˋ i̱ dseaˋ íˋ. 	 Intte daafuribeennaagaa cakkana mala, taani inttena kiittaas; harati ootti daafuridosona; intte haratu daafuran gelideta” yaagiis.


Jo̱ jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ néeˈ˜ jaˋ cajíngˈˉ Fidiéeˇ faˈ sɨ́ˈrˋ jaléngˈˋ ángeles quiáˈrˉ mɨ˜ féˈrˋ lala: Níˋ lɨ́ˈˆ lɨˊ dséeˊ laco̱ˈ guiin˜n, cartɨˊ nijmee˜e e jaléngˈˋ dseaˋ i̱ ˈníˈˋ níingˉ ˈnʉˋ nisíˈrˋ uǿˉ jnir˜ fɨˊ quiníˈˆ e laco̱ˈ nijmɨˈgórˋ ˈnʉˋ. 	 SHin Xoossai ba kiitanchchatuppe issuwaanne, “Taani ne morkketa neeni tohuwan yedhdhiyoobaa oottana gakkanaassi, hagan taappe ushachcha baggan utta” gibeenna.


Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, canaangˋ Jesús eˈrˊ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ do co̱o̱ˋ júuˆ jáˈˉ e lafaˈ júuˆ cuento, jo̱ caˈeˈˊreiñˈ e ˈnéˉ féiñˈˊ Fidiéeˇ contøøngˉ e ngocángˋ dsíirˊ, 	 Erissiyo ashkkarati ubba gallassi salettennan woossana mala, Yesuusi etassi leemisuwaa odiiddi,


Jo̱ co̱ˈ lajo̱b cajméeˋ Fidiéeˇ, jo̱baˈ jí̱i̱ˈ˜ jaangˋ dseaˋ cuǿøngˋ líˋ jmérˉ ráaiñˉ fɨˊ quiniˇ dseaˋ do. 	 Hegaa gishshau, ooninne Xoossaa sinttan ceeqqanau bessenna.


Jo̱ e jmiñiˇ quiáˈˉ e lɨ˜ cooˋ e lɨ˜ teáangˈ˜ i̱ dseaˋ íngˈˋ iihuɨ́ɨˊ do joˋ tó̱o̱ˋ jmɨɨ˜ faˈ e niquiúngˈˉguɨ, jo̱guɨ jaˋ tó̱o̱ˋ jmɨɨ˜ síˈˆ e jmɨ́ɨˋ o̱si e uǿøˋ faˈ e nijmiˈíngˈˊguɨ jaléngˈˋ i̱ jmiféngˈˊ i̱ jóˈˋ dséeˉ laˈuii˜ do có̱o̱ˈ˜guɨ i̱ diée˜ guóoˈ˜ quiáaˉreˈ do jo̱guɨ jaléngˈˋ i̱ nɨcaˈíngˈˋ lají̱i̱ˈ˜ e li˜ quiáaˉreˈ do cajo̱. 	 Eta paxa kaa7iya tamaa cuwai meri merinau cuwattana. Do7aayyoonne he do7aa misiliyaayyo goinniya ooyyoonne qassi he do7aa sunttaa malaataara de7iya ooyyoonne qamminne gallassi shemppoi baawa” yaagiis.


Jo̱ mɨ˜ nijmijnéengˋ ˈñiaˈˊ i̱ dseaˋ i̱ ˈlɨngˈˆ do jee˜ jaléngˈˋ dseaˋ jmɨgüíˋ, jo̱b mɨ˜ nitɨ́ˉ íˈˋ e nijáaˊtu̱ Fíiˋnaaˈ Jesús fɨˊ jmɨgüíˋ la caléˈˋ catú̱ˉ e quiáˈˉ nijmiguiéeiñˋ quiáˈˉ i̱ ˈlɨngˈˆ do laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ e jɨiñˈˋ eáangˊ do jo̱guɨ có̱o̱ˈ˜ capíˈˆ guíˋ e nijiʉ́ʉrˉ fɨˊ moˈoorˉ. 	 Hegaappe guyyiyan, he makkalanchchai qonccin, Godai Yesuusi ba doonaa shemppuwan a worana. Qassi i yiyo wode ba bonchcho Yuussan a xaissana.


Jo̱ dsʉˈ jnea˜ nɨcaˈíimˈ˜baa lajaléˈˋ e nɨcacuǿøˈ˜naˈ jnea˜ e casíingˋnaˈ có̱o̱ˈ˜ Epafrodito, jo̱baˈ seabˋ lalíingˋ quiéˉe náng co̱ˈ jɨˋguɨ cartɨˊ nɨseáangˉ. Jo̱ jaléˈˋ e cacuǿøˈ˜naˈ jnea˜ do lɨ́ɨˊ lafaˈ co̱o̱ˋ e jmeafɨɨˋ jloˈˆ e cacuǿøˈ˜naˈ Fidiéeˇ, jo̱baˈ dseaˋ do eáamˊ tɨˊ dsíirˊ mɨ˜ íñˈˋ. 	 SHin taani intte immidoogaa ubbaa ekkaas; qassi tau palahidi gidiyaagee de7ees. Intte kiittido ubbabaa Eppafiroditoosappe ekkaas; koshshiya ubbai tau de7ees. Intte tau kiittido imoi Xoossaayyo sawuwaa tonggu giyaanne i dosiyo, a ufaissiya yarshsho mala.


Jo̱ i̱ Judas do fɨˊ dob cabírˋ e cuuˉ do fɨˊ dsíiˊ sɨnʉ́ʉˆ guáˈˉ féˈˋ jo̱ cagüɨˈɨ́ɨˊbre jo̱ cangote̱ˈrˋ siˋ luur˜ e cangojngáangˈˇ ˈñiaˈrˊ. 	 Yihudai biraa Beeta Maqidasiyan oli bayiis; eta matappe aggidi biidi, suletti haiqqiis.


Co̱ˈ jaˋ cuǿøngˋ e nitʉ́ˆ jneaˈˆ e niféˈˆnaaˈ lají̱i̱ˈ˜ e nɨcane˜naaˈ jo̱guɨ lají̱i̱ˈ˜ e nɨcanʉ́ˆnaaˈ quiáˈˉ Jesús. 	 Aissi giikko, nuuni be7idobaanne siyidobaa yootennan agganau danddayokko” yaagidi yaa7au odidosona.


Jo̱baˈ canaaiñˋ sɨ́ˈˋ rúiñˈˋ lala: —Jo̱ ¿su o̱ˈ i̱ Jesús labɨ i̱ lɨ́ɨngˊ i̱ jó̱o̱ˊ Séˆ do? Co̱ˈ jneaa˜aaˈ cuíimˋbaaˈ i̱˜ niquiáˈrˆ jo̱guɨ i̱˜ tiquiáˈrˆ, jo̱ jaˋ ne˜naaˈ jialɨˈˊ féˈrˋ e jáarˊ fɨˊ ñifɨ́ˉ. 	 Eti, “Hagee nuuni a aawaanne a aayyiyo eriyo Yooseefa na7aa Yesuusa gidennee? Yaatin, i woigidi, 'Taani saluwaappe wodhdhaas' gaanau danddayii?” yaagidosona.


Jo̱ fɨ́ɨmˊ dseaˋ dsilíiñˉ e dsinʉ́ʉrˉ júuˆ e guiaˊ i̱ Juan do; dsilíingˉ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ seengˋ fɨˊ Jerusalén jo̱guɨ jaléngˈˋ i̱ seengˋ fɨˊ fɨɨˋ jiéˈˋ lɨ˜ se̱ˈˊ Judea e laco̱ˈ jmóoiñˈˋ do júuˆ lají̱i̱ˈ˜ dseeˉ e nɨcaˈéerˋ. Jo̱ mɨ˜ ningɨ́ˋ jo̱, i̱ Juan do seáangˋneiñˈ jmɨɨˋ fɨˊ dsíiˊ guaˋ Jordán. 	 Yihudaa biittan de7iya asai ubbainne Yerusalaame katamaa asai ubbai Yohaannisakko yees. Yiidi ba nagaraa paaxin, Yohaannisi he asaa Yorddaanoosa SHaafan xammaqees.


Jo̱guɨ fɨ́ɨˉtú̱u̱ ˈnʉ́ˈˋ caléˈˋ catú̱ˉ e jaˋguɨ huɨ́ɨngˊ quiáˈˉ jaangˋ jóˈˋ camello e ningɨ́ngˉneˈ fɨˊ dsíiˊ tooˋ jminiˇ mocuuˉ e laco̱ˈguɨ jaangˋ dseaˋ seaˋ cuuˉ nijángˈˋ ˈñiaˈrˊ fɨˊ quiniˇ Fidiéeˇ e laco̱ˈ dseaˋ do nicá̱ˋ nifɨˊ quiáˈrˉ. 	 Taani gujjadakka intteyyo odais; dure asi Xoossaa kawotettaa gelanaagaappe, gaameelai marppiyaa xoo7iyaara aadhdhanaagee matattees” yaagiis.


Jo̱ lalab cajmɨngɨ́ˈˉ i̱ dseaˋ gaangˋ do Jesús: —¿Jialɨˈˊ féˈˋ jaléngˈˋ tɨfaˈˊ quiáˈˉ júuˆ quiʉˈˊ ta˜ quíˉiiˈ, dseaˋ Israel, e Líiˆbingˈ ˈnéˉ nijáaˊtu̱r nifɨˊ fɨˊ jmɨgüíˋ la? 	 Eti Yesuusa, “Higgiyaa tamaarissiyaageeti aissi, 'Eelaasi kasetidi yaanau bessees' giyoonaa?” yaagidi oichchidosona.


dsʉˈ e oˈnʉ́ˆ jo̱guɨ e fɨˊ e ngoˈˊ fɨˊ lɨ˜ guiʉ́ˆ, dsʉʉbˋ jo̱guɨ huɨ́ɨmˊ eáangˊ cajo̱, jo̱baˈ jaˋ ˈleáangˉ dseaˋ i̱ dsilíingˋ fɨˊ jo̱. 	 “Aissi giikko, de7uwau efiya penggee un77o; ogeekka xuntta. Qassi hegaara biya asatikka amaridaageeta.


Jo̱ fɨ́ɨˉguɨ́ɨ ˈnʉˋ, Tito, e jmiguiéngˈˊgo̱ dsíiˊ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ e jaˋ güɨséerˋ teáˋ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseata˜ o̱si có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ quie̱ˊ nifɨˊ é, jo̱guɨ e güɨjméeˋbre nʉ́ʉˈr˜ contøøngˉ có̱o̱ˈ˜ lajaléˈˋ ta˜ quiʉiñˈˊ, jo̱guɨ e iʉ˜ dsíirˊ contøøngˉ có̱o̱ˈ˜ lají̱i̱ˈ˜ ta˜ e guiʉ́ˉ e catɨ́ɨngˉ nijmérˉ. 	 Eti deriyaa haariyaageetussinne godatettai de7iyoogeetussi haarettanau, azazettanaunne lo77o ooso ubbaa oottanau giigettanaadan eta hassayissa; qassi eti oonanne cayenna mala, palamettenna mala, asa ubbaa ashkketettaanne doshotettaa bessiyaageeta gidanaadan zora.


Jo̱ ie˜ jo̱ caˈuøøngˋ co̱o̱ˋ tú̱ˉ mɨ́ɨngˈ˜ dseaˋ Israel fɨˊ Judea jo̱ cangolíiñˆ fɨˊ Antioquía lɨ˜ se̱ˈˊ Siria. Jo̱ mɨ˜ caguilíiñˉ fɨˊ jo̱, canaaiñˋ eˈrˊ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ neáangˊ fɨˊ jo̱ e quiáˈˉ jaˋ nileáiñˈˋ do jee˜ jaléˈˋ dseeˉ quiáˈrˉ fɨng song jaˋ jmitir˜ jaléˈˋ júuˆ quiʉˈˊ ta˜ quiáˈˉ Fidiéeˇ e cajmeˈˊ Moi˜ e nitó̱ˉ li˜ fɨˊ ngúuˊ táangˋ jiuung˜ sɨñʉʉˆ quiáˈrˉ lɨ́ˈˆ laco̱ˈ la lɨtɨ́ɨngˋ dseaˋ Israel. 	 Issi issi asati Yihudaappe Anxxookiyaa wodhdhidi, “Muuse wogaadan, intte qaxxarettennabaa gidikko, attanau danddayekketa” yaagidi ishantta tamaarissuwaa doommidosona.


Jo̱ dsʉˈ jí̱i̱ˈ˜ camɨ́ˈˆ jñʉguíˆnaˈ jaˋ nidsiˈíingˊ. 	 intte huuphiyaa binnaanaappe issoinne xayenna.


Jo̱ dsʉˈ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e jmóoˋ Fidiéeˇ, jmijnéeiñˋ jial tíiˊ tɨɨiñˋ ngáiñˈˋ. 	 SHin Xoossaa aadhdhida eratettai ba oosuwan tuma gididi beettees” yaagiis.


Jnea˜ Paaˉ, jo̱ fɨˊ ˈnʉñíbˆ sɨjnɨ́ɨnˇn dsʉˈ uíiˈ˜ e guiaaˉ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ. Jo̱ sɨ́ɨnˋn e jiˋ la co̱lɨɨng˜ có̱o̱ˈ˜ jaangˋguɨ dseaˋ rúˈˋnaaˈ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ siiˋ Timoteo. Jo̱ fɨˊ ni˜ e jiˋ la to̱o̱˜ júuˆ quiéˉe e catɨ́ɨngˉ ˈnʉˋ, Filemón, co̱ˈ lɨnˈˊ jaangˋ dseaˋ rúˈˋnaaˈ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ ˈneáangˋnaaˈ eáangˊ jo̱guɨ i̱ jmóoˋ ta˜ co̱lɨɨng˜ có̱o̱ˈ˜ jneaˈˆ jee˜ ta˜ guiaˊ júuˆ quiáˈˆ Dseaˋ Jmáangˉ. 	 Taani PHauloosi, Yesuus Kiristtoosa gishshau qashuwan de7iyaageenne nu ishaa Ximootiyoosi, nunaara oottiya nuuni siiqiyo Pilimoonayyo,


Lalab cajíngˈˉ Fidiéeˇ casɨ́ˈrˉ Fíiˋi: “Níˋ lɨ́ˈˆ lɨˊ dséeˊ laco̱ˈ guiin˜n cartɨˊ nijmee˜e e jaléngˈˋ dseaˋ i̱ ˈníˈˋ níingˉ ˈnʉˋ nisíˈrˋ uǿˉ jnir˜ fɨˊ quiníˈˆ e laco̱ˈ nijmɨˈgórˋ ˈnʉˋ.” 	 Qassikka Daawiti, 'Godai ta Godaa, “Taani ne morkketa neeni yedhdha eqqiyoobaa oottana gakkanaassi, hagan taappe ushachcha baggaara utta” giis' yaagiis.


Jo̱ ngóorˊ quiˈrˊ sɨ̱ˈrˆ e sɨñíˈˆ jmɨˈøøngˉ dseaˋ, jo̱guɨ siirˋ lají̱i̱ˈ˜ Júuˆ quiáˈˉ Fidiéeˇ. 	 I maayido maayoi suuttan naaqqi kessidoogaa. A sunttaikka Xoossaa Qaalaa.


Jo̱guɨ song i̱i̱ˋ dseaˋ dsíiñˉ fɨˊ yʉ́ˈˆ ˈnʉ́ʉˊ mɨ˜ nitɨ́ˉ e íˈˋ jo̱, jaˋ güɨjgiáaiñˋ faˈ e nidsiˈuǿøˈr˜ jaléˈˋ e seaˋ quiáˈrˉ, co̱ˈ ˈnéˉ cuí̱ˉbre; 	 Keettaa huuphiyan de7iya uraikka issibaa ekkanau duge wodhdhidi, ba soo geloppo.


Jo̱ caféˈrˋ có̱o̱ˈ˜ júuˆ teáˋ lala: ¡Lanab catɨ́ˋ íˈˋ! ¡Lanab catɨ́ˋ íˈˋ e dseángˈˉ niˈíingˉ e fɨɨˋ féˈˋ e ˈgøngˈˊ eáangˊ e siiˋ Babilonia! ¡Co̱ˈ jmangˈˉ jaléngˈˋ i̱ ˈlɨmˈˆbingˈ i̱ seengˋ do jmɨɨ˜ na, jo̱ jmangˈˉ jaléˈˋ e ˈlɨˈˆbaˈ jmóorˋ, jo̱guɨ lɨ́ɨˊ lafaˈ ˈnʉ́ʉˊ fɨˊ lɨ˜ seángˈˋ jaléngˈˋ i̱ ˈlɨngˈˆ; jo̱ e fɨɨˋ jo̱ lɨ́ɨˊ cajo̱ lafaˈ sɨɨˉ jaléngˈˋ i̱ ˈníˈˋ níiˉ i̱ jmóoˋ jmangˈˉ e jaˋ dseengˋ! 	 He kiitanchchai ba qaalaa xoqqu oottidi, “A kunddaasu! Gita Baabiloona kunddaichchaasu! Baabiloona xalaheti aqiyo soho gidaasu; iita ayyaanati ubbatinne ixxiyo iita kafoti ubbati iini de7oosona.


Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋguɨ e jo̱ —jíngˈˉ Juan— camángˉtú̱u̱ i̱ Joˈseˈˋ Jiuung˜ do e singˈˊneˈ sɨˈøˈˋreˈ fɨˊ yʉ́ˈˆ móˈˋ Sión. Jo̱ dob teáangˉ co̱lɨɨng˜ có̱o̱ˈ˜ i̱ Joˈseˈˋ Jiuung˜ do ciento cuarenta y cuatro mil dseaˋ quiáˈrˉ i̱ tó̱o̱ˋ e li˜ quiáˈrˉ fɨˊ guiaquíiˊ jial siiˋ i̱ Joˈseˈˋ Jiuung˜ do jo̱guɨ jial siiˋ Tiquiáaˆreˈ cajo̱. 	 Hegaappe guyyiyan, taani be7aas. Be7ite, Dorssai Xiyoone Deriyaa bolli eqqiis. A sunttainne a Aawaa sunttai som77uwan xaafettido, issi xeetanne oitamanne oiddu sha7u asati aara issippe de7oosona.


Co̱ˈ e la lɨ́ɨˊ lafaˈ jaangˋ dseaˋ i̱ niˈíˋ fɨˊ dséˉ fɨˊ lɨ˜ huí̱i̱ˉ, jo̱ lajeeˇ e nʉ́ˈˉguɨ nigüɨˈɨ́ɨrˊ fɨˊ quiáˈrˉ, jo̱ caseáaiñˊ dseaˋ ˈléengˈ˜ quiáˈrˉ, jo̱ cacuøˈrˊ ta˜ lajaangˋ lajaaiñˈˋ do, jo̱guɨ caseáaiñˊ jaangˋ dseaˋ i̱ jmóoˋ íˆ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ jmóoˋ ta˜ do. 	 Ta yuussai ba keettaa aggidi, oge biya bitaniyaa mala; bitanee ba ashkkaratuyyo huuphen huuphen oosuwaa immidi, eta ba oosuwaayyo alaafe oottiis; qassi kariyaa naagiyaageekka minttidi naagana mala azaziis.


e nileáiñˉ jneaa˜aaˈ jee˜ jaléngˈˋ i̱ ˈníˈˋ níingˉ jneaa˜aaˈ, jo̱baˈ jneaa˜aaˈ nijmóˆnaaˈ e ngocángˋ dsiˋnaaˈ lɨ́ˈˆ dseángˈˉ laco̱ˈ iing˜ Fidiéeˇ, jo̱ joˋ e ˈgǿngˈˋnaaˈ jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ i̱ dseaˋ i̱ ˈníˈˋ níiˉ quíˉiiˈ do jóng. 	 Aani nu morkketu kushiyaappe nuuni attidi, yayyennan nu de7uwaa wodiyaa ubban Xoossaa sinttan geeshshatettaaninne xillotettan ayyo oottanau, nuna danddayissiis.


Jo̱ co̱ˈ lajo̱b lɨ́ɨˊ, dseaˋ rúnˈˋn, jo̱baˈ mɨ˜ seáangˈ˜ rúngˈˋnaˈ e quiáˈˉ e nɨcøˈˆnaˈ, ˈnéˉ jøømˉ rúngˈˋnaˈ e laco̱ˈ nicøˈˆnaˈ co̱lɨɨng˜ lajaléngˈˋnaˈ. 	 Hegaa gishshau, ta ishatoo, Godaa qumaa maanau intte shiiqiyo wode, issoi issuwaa gatti ekkite.


Jo̱ co̱ˈ eáamˊ ˈgøngˈˊ i̱ Tée˜ do laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ güeaˈˆ ˈgøngˈˊ quiáˈˉ Fidiéeˇ, jo̱baˈ jmóoˋbre jaléˈˋ e quɨ́ɨˈ˜ jmɨɨ˜ jo̱guɨ jaléˈˋ e li˜ fɨˊ jee˜ dseaˋ seengˋ fɨˊ jo̱. 	 Aaro kehatettainne wolqqai kumido Isxxifaanoosi, asaa giddon oorattabaanne gita malaataa oottees.


Jo̱ dsʉˈ lana jnea˜ niˈéeˆe ˈnʉ́ˈˋ e jneab˜ dseaˋ cagáaˊa fɨˊ ñifɨ́ˉ e lɨ́ɨnˊn jaangˋ dseaˋ jmɨgüíˋ jo̱ ooˉbaa ta˜ fɨˊ jmɨgüíˋ la e niˈíin˜n dseeˉ quiáˈˉ dseaˋ. Jo̱baˈ casɨ́ˈˉ Jesús i̱ dseaˋ caang˜ tɨɨˉ do jo̱ cajíñˈˉ: —Ráanˈˉ jo̱ séeˈ˜ lɨ˜ ráanˈˋ jo̱ guǿngˈˊ fɨˊ quíiˈˉ. 	 SHin sa7aa bollan nagara atto gaanau taayyo, Asa Na7aayyo, alaafetettai de7iyoogaa taani inttena erissana” yaagidi, hegaappe he bollai silido bitaniyaa, “Dendda eqqa; yaatada ne halaa tookkada, ne soo ba” yaagiis.


Jo̱ lajo̱b lɨ́ɨˊ có̱o̱ˈ˜ ˈnʉ́ˈˋ cajo̱, co̱ˈ song jaˋ fóˈˋnaˈ júuˆ e laco̱ˈ ningángˈˋ dseaˋ rúngˈˋnaˈ, jo̱baˈ ¿jial ningáiñˈˋ lají̱i̱ˈ˜ e fóˈˋnaˈ do? ¡Co̱ˈ mɨ˜ jmooˋnaˈ lajo̱, jo̱baˈ lafaˈ fóˈˋnaˈ fɨˊ guiáˈˆ güíˋ! 	 Hegaadankka, qassi dumma dumma qaalan intte haasayiyoogee qoncce gidennan xayikko, intte haasayiyoogaa asi waatidi akeekanee? Aissi giikko, carkkuwaassi intte haasayeeta.


Jo̱ co̱ˈ ˈnʉ́ˈˋ jmooˋnaˈ quijí̱ˉ e ooˉnaˈ jaléˈˋ e cuøˊ Jmɨguíˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ, jo̱baˈ jmɨˈúungˋnaˈ e niñíingˋnaˈ lalíingˋ jaléˈˋ e nilɨˈíingˆ ta˜ quiáˈˉ e laco̱ˈ teáˋguɨ nisíngˈˋnaˈ có̱o̱ˈ˜ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ. 	 Hegaadankka, qassi Geeshsha Ayyaanaa imuwaa intte ekkanau minttidi koyiyaageeta gidiyo gishshau, woosa keettaa dichchanau maaddiyaabaa ubbabaappe aattidi koyite.


Jo̱baˈ cañíiˋ i̱ dseata˜ Agripa do quiáˈˉ dseata˜ Festo jo̱ cajíñˈˉ: —Iim˜bɨ jnea˜ nuu˜u júuˆ quiáˈˉ i̱ dseañʉˈˋ do cajo̱. Jo̱baˈ cañíiˋ dseata˜ Festo quiáˈˉ i̱ dseata˜ dseaˋ féngˈˊ do jo̱ casɨ́ˈˉreiñˈ: —Dsaˈóbˋ ninúuˈˆ lají̱i̱ˈ˜ júuˆ quiáˈrˉ. 	 Yaagin Agriiphphi Pisxxoosa, “Taani ta huuphenkka qassi he bitanee giyoobaa siyana koyais” yaagiis. Pisxxoosi a, “Neeni wontto i giyoobaa siyana” yaagiis.


Jo̱ mɨ˜ calɨñiˊ i̱ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ neáangˊ fɨˊ Jerusalén do jaléˈˋ e calɨ́ˉ fɨˊ Antioquía, jo̱baˈ casíiñˋ i̱ Bernabé do fɨˊ jo̱. 	 Ha yohoi Yerusalaamen de7iya woosa keettaa asaassi siyettin, woosa keettaa asai Barnnaabaasa Anxxookiyaa kiittiis.


Jo̱guɨ fɨ́ɨmˊbɨ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ nɨcajméeˋ ta˜ dseaˋ láangˋ lamɨ˜ jéengˊguɨ cajo̱ caguilíiñˉ quie̱rˊ jiˋ quiáˈrˉ lɨ˜ to̱o̱˜ jaléˈˋ e ˈlɨˈˆ e jmɨtɨ́ɨiñˋ, jo̱ cajɨ̱́rˋ fɨˊ quiniˇ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ teáangˉ do ie˜ jo̱. Jo̱ mɨ˜ caguoˈˉ júuˆ jial tíiˊ ˈmóoˈ˜ téeˈ˜ e jiˋ do, jmiguiʉbˊ eáangˊ cagüɨˈɨ́ɨngˊ, lɨ́ˈˆ lɨˊ cincuenta mil cuteebˋ. 	 Bitiyaageetuppe daroti bantta maxaafata shiishshidi, asaa ubbaa sinttan xuuggidosona; he maxaafatu waagaa qoodiyo wode, ishatamu sha7u bira gidiis.


Jo̱ dsʉˈ lají̱i̱ˈ˜ e sɨlɨ́ɨˋ e fɨˊ ni˜ jiˋ la nɨcalɨ́ˉ e lɨ́ˈˆ laco̱ˈ jáˈˉ nilíingˋ jaléngˈˋ dseaˋ e dseángˈˉ Jesús lɨ́ɨiñˊ i̱ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ nicá̱ˋ nifɨˊ quiáˈˉ dseaˋ Israel jo̱guɨ i̱ lɨ́ɨngˊ i̱ Jó̱o̱ˊ Fidiéeˇ i̱ camɨ́ɨngˈ˜ do, jo̱ lajo̱baˈ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jáˈˉ nilíingˋ júuˆ quiáˈˉ dseaˋ do quɨ́ˈˉ jmɨɨ˜ e nilɨseeiñˋ cøøngˋ có̱o̱ˈ˜ Fidiéeˇ lata˜. 	 SHin Yesuusi i Kiristtoosa, Xoossaa Na7aa gidiyoogaa intte ammanana malanne, qassi a ammanidi a sunttan de7uwaa intte demmana mala, hagee xaafettiis.


Jo̱guɨ o̱ˈ quiáˈˉ jí̱i̱ˈ˜ e na e jmiˈiáangˋ dsiˋnaaˈ, co̱ˈ lajo̱b cajo̱ jmiˈiáamˋ dsiˋnaaˈ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e huɨ́ɨngˊ e dsijéeˊ quíˉiiˈ. Co̱ˈ nɨne˜baaˈ guiʉ́ˉ e mɨ˜ ningɨ́ˋ e dsingɨ́ɨngˉnaaˈ jaléˈˋ e jo̱, jo̱baˈ eáangˊguɨb nilɨféngˈˊ dsiˋnaaˈ có̱o̱ˈ˜ doñiˊ eeˋ e nidsijéeˊ quíˉiiˈ jóng. 	 Hegaa xalaala gidenna; nuuni nu waayiyankka ufaittoos; aissi giikko, waayee danddayaa ehiyoogaa, qassi danddayai paaciyaa, paacee qassi demmanau ufaissan naagi uttidoogaa ehiyoogaa nuuni eroos.


Jo̱ dsʉˈ jie˜ mɨˊ jmeáangˈ˜naˈ ta˜ e fɨˊ seaˋ quíiˉnaˈ do e laco̱ˈ nijméeˆnaˈ e niténgˈˋ fɨˊ ni˜ dseeˉ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ rúngˈˋnaˈ i̱ jaˋ mɨˊ ˈgooˋ teáangˉ teáˋ có̱o̱ˈ˜ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ. 	 SHin hagee intte intte shenedan haniyoogee shugo ammanuwaara de7iyaageeta nagaran ooggenna mala naagettite.


Dsʉˈ jaˋ lɨ˜ cadséˈˋ i̱ dseaˋ do fɨˊ lɨ˜ ningɨ́iñˉ, co̱ˈ dsíngˈˉ fɨ́ɨngˊ dseaˋ i̱ teáangˈ˜ e sɨnʉ́ʉˆ do ie˜ jo̱. Jo̱baˈ cajgóoˉ i̱ dseaˋ jéengˋ i̱ dseaˋ dséeˈ˜ do fɨˊ yʉ́ˈˆ ˈnʉ́ʉˊ lɨ˜ røøˋ. Jo̱ mɨ˜ caguilíiñˉ fɨˊ jo̱, jo̱ caˈǿrˋ co̱o̱ˋ tooˋ, jo̱ fɨˊ jo̱b cangɨ́ɨiñˋ i̱ dseaˋ dséeˈ˜ do laco̱ˈ dsíiñˈˉ do e fɨˊ ni˜ lɨ˜ ráaiñˋ, jo̱ cajgiáangˉneiñˈ do jee˜ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ i̱ teáangˈ˜ e dsíiˊ sɨnʉ́ʉˆ do dseángˈˉ fɨˊ quiniˇ Jesús. 	 Asai darido gishshau, soo a gelissanau etassi ogee xayin, keettaa huuphiyaa kiyidi, kaaraa lukkidi, bitaniyaa a halaara duge yeddidi, Yesuusa sinttan de7iya asaa giddon wottidosona.


Jo̱ laˈeáangˊ e jo̱baˈ iáangˋ óoˊ ˈnʉ́ˈˋ lalíingˋ, nañiˊ faˈ lajeeˇ cateáˋ jangámˉ dsingɨ́ɨngˉnaˈ jmiguiʉbˊ jaléˈˋ e huɨ́ɨngˊ fɨˊ jmɨgüíˋ la. 	 Ha77i guutta wodiyaayyo harai atto dumma dumma paaciyan intte paacettanau koshshikkokka, hagan daro ufaittite.


Jo̱ lajo̱b lɨ́ɨˊ, dseaˋ rúˈˋnaaˈ, jaˋ lɨ́ɨˊnaaˈ lafaˈ jó̱o̱ˊ dseamɨ́ˋ i̱ sɨˈnɨɨngˇ, co̱ˈ lana nɨlɨ́ɨˊɨɨˈ lafaˈ jó̱o̱ˊ dseángˈˉ dseamɨ́ˋ i̱ jaˋ sɨˈnɨɨngˇ do. 	 Hegaa gishshau, ta ishanttoo, nuuni goqee naata gidiyoogaappe attin, aillee naata gidokko.


Jo̱ dsʉˈ jaˋ ii˜naaˈ e faˈ uíiˈ˜ e ˈnʉ́ˈˋ nijmɨcó̱o̱ˈ˜naˈ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ rúngˈˋnaˈ do, jo̱ lajeeˇ jo̱ ˈnʉ́ˈˋ nimóˆnaˈ ooˉ. 	 Aissi giikko, taani harati waayiyaappe shemppin, intte waayettanaagaa giikke; intte giiga gidanaagaappe attin.


Jo̱ mɨ˜ niˈǿngˉ dseaˋ ˈnʉ́ˈˋ fɨˊ co̱o̱ˋ fɨɨˋ, guiʉ́ˉguɨ e cuí̱i̱ˆbaˈ jo̱ nigüɨlíingˉnaˈ fɨˊ jiéˈˋguɨ co̱o̱ˋ fɨɨˋ. Jo̱ dsʉˈ jmɨtaaˆ óoˊnaˈ e jnea˜ i̱ cajáˉ fɨˊ jmɨgüíˋ la e lɨ́ɨnˊn jaangˋ dseaˋ jmɨgüíˋ, nigáabˊtú̱u̱ caléˈˋ catú̱ˉ nʉ́ˈˉguɨ e niteángˈˊnaˈ ngɨˋnaˈ ta˜ guiaˊ júuˆ quiéˉe fɨˊ laˈúngˉ jaléˈˋ fɨɨˋ e téeˈ˜ lɨ˜ se̱ˈˊ Israel. 	 Eti inttena issi katamaappe yedettikko, hara katamaa baqatite. Aissi giikko, taani intteyyo tumaa gais; taani, Asa Na7ai, yaana gakkanaashin, intte intte oosuwaa Israa7eela katama ubban ootti wurssekketa.


¿Su dseángˈˉ jaˋ cuante ca̱ˋbaˈ e o̱ˈ cuaiñ˜ quiáˈˉ iñíˈˆ e júuˆ e fáˈˋa na? Jo̱baˈ fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ e jmeáangˈ˜ íˆ yaang˜naˈ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e eˊ dseaˋ fariseo có̱o̱ˈ˜guɨ dseaˋ saduceo, co̱ˈ jaléˈˋ e jo̱ lɨ́ɨˊ lafaˈ quie̱ˈˆ quiáˈˉ iñíˈˆ. 	 Taani inttena Parisaawetu irshshuwaappenne Saaduqaawetu irshshuwaappe naagettite giyoogaappe attin, oittabaa intteyyo haasayabeennaagaa intte waanidi akeekekketii?” yaagiis.


Jo̱baˈ cañíiˋ i̱ dseata˜ dseaˋ féngˈˊ do quiáˈˉ i̱ dseaˋ ˈléengˈ˜ quiáˈrˉ do jo̱ casɨ́ˈˉreiñˈ: “ˈNʉbˋ jaangˋ dseaˋ ˈléengˈ˜ i̱ fɨˈˊ i̱ sooˋ dsíiˊ, jo̱ lana nijmiti˜baa lají̱i̱ˈ˜ e nɨcaféeˈ˜ na. 	 “Yaagin, 'Neeni iita ashkkara; ne doonai haasayidoban nena taani pirddana. Taani tabaa gidennabaa ekkiyaagaa, qassi zerabeennabaa cakkiya meqetti bainna asa gidiyoogaa eradasa.


Co̱ˈ jaléˈˋ e cuøˈˊ Fidiéeˇ lɨ́ˈˆ doñiˊ i̱i̱ˋ dseaˋ joˋ quɨ́ˈˉ jmɨɨ˜ faˈ e niguíˉtu̱r caléˈˋ catú̱ˉ, o̱ˈguɨ faˈ e nitiúungˉtu̱r jaléngˈˋ i̱ dseaˋ i̱ nɨcatǿˈrˉ i̱ nɨlɨ́ɨngˊ dseaˋ quiáˈrˉ. 	 Aissi giikko, Xoossai ba immidoogaa guyye ekkenna; qassi ba dooridoogaa ixxaas geenna.


Jo̱ dsʉˈ i̱ dseaˋ i̱ jaˋ íingˉ dsíiˊ jaléˈˋ e júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ e núurˋ do, jo̱guɨ nʉ́ʉˈ˜bɨr e ngocángˋ dsíirˊ e jo̱, jo̱baˈ dseaˋ íˋbingˈ i̱ contøømˉ tó̱o̱ˋ dsíiˊ e nileáiñˋ jee˜ jaléˈˋ dseeˉ quiáˈrˆ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ, jo̱guɨ íbˋ cajo̱ i̱ nilɨseengˋ juguiʉ́ˉ có̱o̱ˈ˜ Fidiéeˇ. 	 SHin ooninne ailletettaappe kessiya bali bainna higgiyaa xeellidi, aani aqiyaagee qassi a naagiyaagee, siyidoogaakka dogennaagee, he urai ba oottiyo oosuwan anjjettana.


Jo̱ Tʉ́ˆ Simón catɨ́ɨiñˉ guooˋ i̱ dseamɨ́ˋ do jo̱ casíngˈˋneiñˈ. Jo̱ lɨ́ˉ jo̱, catǿˈˉtu̱r jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ caˈuǿøiñˋ e fɨˊ sɨnʉ́ʉˆ do có̱o̱ˈ˜guɨ jaléngˈˋ dseamɨ́ˋ ˈnɨ́ɨˉ i̱ teáangˈ˜ do, jo̱ caˈeiñˈˊ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ do i̱ dseamɨ́ˋ do e nɨcají̱ˈˊbiñˈ do. 	 PHeexiroosi o ba kushiyan maaddidi, dentti essiis; hegaappe guyyiyan, ammaniyaageetanne am77eta xeesidi, paxidaaro etassi immiis.


Jo̱guɨ ˈnéˉ e ɨ́ˆ áaˊnaˈ røøˋ, jo̱guɨ cajo̱ ˈnéˉ e sɨñiingˇ áaˊnaˈ contøøngˉ e laco̱ˈ jaˋ nijmɨgǿøngˋ fii˜ i̱ ˈlɨngˈˆ ˈnʉ́ˈˋ, dsʉco̱ˈ íˋ dseángˈˉ ˈníˈˋ níimˉbre jneaa˜aaˈ e ngɨrˊ fɨˊ la fɨˊ na lafaˈ jaangˋ ieˈˋ e ˈnángˈˊneˈ lɨɨng˜ i̱ nisángˈˊneˈ. 	 Xalahe halaqai, intte morkkee, mittiyo uraa koyidi, gudiya gaammuwaadan gudiiddi, intte lanqqiyan yuuyiyo gishshau naagettitenne beegottite.


—Nʉ́ʉˉnaˈ røøˋ jaléˈˋ e nifáˈˆa la lana, jo̱ jaˋ güɨˈíingˆ óoˊnaˈ lata˜ taang˜naˈ fɨˊ jmɨgüíˋ; co̱ˈ lana tɨˊ lɨ˜ niguiéeˊ jmɨɨ˜ e nisángˈˊ dseaˋ jnea˜, dseaˋ gáaˊa fɨˊ ñifɨ́ˉ e lɨ́ɨnˊn jaangˋ dseaˋ jmɨgüíˋ. 	 “Tana Asa Na7aa asi asau aattidi immana; ha yohuwaa dogoppite” yaagiis.


Co̱ˈ niˈíimˉ fɨˊ laˈúngˉ jmɨgüíˋ jo̱guɨ lajo̱bɨ laˈúngˉ fɨˊ yʉ́ˈˆ jmɨgüíˋ cajo̱, dsʉˈ jaˋ tó̱o̱ˋ jmɨɨ˜ faˈ e jaˋ nilɨti˜ jaléˈˋ júuˆ quiéˉe. 	 Saloinne sa7ai aadhdhana; shin ta qaalai mulekka aadhdhenna.


Jo̱ lajeeˇ e neáaiñˊ gøˈˊbre, catɨ́ɨngˉ Jesús co̱o̱ˋ iñíˈˆ jo̱ cacuøˈrˊ guiˈmáangˈˇ Fidiéeˇ, jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ e jo̱, cafíimˋbre jo̱ cajméerˋ guiéeˆ quiáˈˉ i̱ dseaˋ quiáˈrˉ do, jo̱ casɨ́ˈˉreiñˈ do lala: —Quiéˈˋnaˈ e iñíˈˆ la, co̱ˈ ngúuˊ táamˋbaa la. 	 Eti miishin, Yesuusi oittaa ekkidi, Xoossaa galatiis; he oittaa menttidi, ba erissiyo ashkkaratuyyo immiiddi, “Heite; hagee ta ashuwaa” yaagiis.


Jo̱baˈ fɨ́ɨˉguɨ́ɨ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ rúˈˋnaaˈ i̱ ˈneáanˋn eáangˊ, jaˋ jmɨgǿøngˋ yaang˜naˈ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e jo̱. 	 Ta siiqo ishatoo, cimettoppite.


jo̱guɨ jmáiñˈˋ jneaˈˆ e lafaˈ lɨ́ɨˊnaaˈ dseaˋ i̱ jaˋ cuíimˋbre, nañiˊ faˈ guiʉ́bˉ nɨcuíingˋ dseaˋ jneaˈˆ; jo̱guɨ lɨ́ɨˊnaaˈ lafaˈ dseaˋ i̱ tɨˊ lɨ˜ nijúungˉ, dsʉˈ mɨˊ ˈnooˋbɨ se̱e̱ˉnaaˈ; jo̱guɨ eáangˊ cuøˈrˊ jneaˈˆ iihuɨ́ɨˊ, dsʉˈ jaˋ mɨˊ cajngaiñˈˊ jneaˈˆ; 	 Nuuni asi erenna asa mala; shin asai ubbai nuna erees; nuuni haiqqida asa mala; shin intte be7iyoogaadankka de7oos; qaxxayettida asa mala; shin haiqqibookko.


’¡E ngɨ˜ fɨ́ɨbˆ ˈnʉ́ˈˋ, jaléngˈˋ tɨfaˈˊ quiáˈˉ júuˆ quiʉˈˊ ta˜ quiáˈˉ dseaˋ Israel có̱o̱ˈ˜guɨ jaléngˈˋ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ Israel i̱ lɨ́ɨngˊ dseaˋ fariseo, co̱ˈ jmangˈˆ i̱ jmɨcaam˜ ˈnʉ́ˈˋ! Co̱ˈ ˈnʉ́ˈˋ lɨ́ɨngˊnaˈ laco̱ˈguɨ la lɨ́ɨˊ lɨ˜ sɨˈaangˇ ˈlɨɨ˜ e jloˈˆjiʉ teeˋ lɨ́ˈˉ caluuˇ, jo̱ dsʉˈ lɨ́ˈˉ lɨˊ dsíiˊ layaang˜ móoˋ ˈlɨɨ˜baˈ téeˈ˜ có̱o̱ˈ˜guɨ jaléˈˋ e ˈlɨˈˆ e jiéˈˋ. 	 “Lo77o milatiya iitatoo, higgiyaa tamaarissiyaageetoonne Parisaawetoo, intteyyo aayye7ana. Aissi giikko, kare baggaara aannuwan tiyettidi, lo77i uttidi, qassi garssa baggaara haiqqida asa meqettinne wooqqidabai ubbabai kumido duufota milateeta.


Jo̱ lajo̱b lɨ́ɨˊ, dseaˋ rúˈˋnaaˈ, co̱ˈ jaˋ cuǿøngˋ e faˈ co̱o̱ˋ ojmɨ́ˆ nicuǿˉ tú̱ˉ ˈléˈˋ jmɨɨˋ, caˈíingˈ˜ e ráangˉ jo̱guɨ caˈíingˈ˜ e ñii˜. 	 Pulttoi issi ollaappe mal77iya haattaanne cammiya haattaa pulttanau danddayii?


Jo̱baˈ cañíiˋ Tʉ́ˆ Simón jo̱ casɨ́ˈrˉ Jesús: —Tɨfaˈˊ, lata˜ uǿøbˋ nɨcataang˜naaˈ jmooˉnaaˈ ta˜ bíˋ ˈmáaˊ, jo̱ jí̱i̱ˈ˜ jaangˋ ˈñʉˋ jaˋ mɨˊ calɨˈˊnaaˈ. Dsʉˈ ˈnʉˋguɨ quiʉ́ˈˋ ta˜ lana, jo̱baˈ nibíˆbaa ˈmáaˊ quiéˉe. 	 Simooni zaaridi, “Godau, qamma ubbaa daafuridi, ainne oiqqibookko; shin ha77i ne qaalaadan gitiyaa yeggais” yaagiis.


Jo̱guɨ jmeeˉgo̱ uíiˈ˜ diée˜ quíiˈˉ e niguiáˈˆ guiʉ́ˉ jiéˈˋ fɨˊ lɨ˜ nija̱a̱ˉ fɨˊ na, dsʉco̱ˈ nɨtab˜ dsiiˉ e nijmitib˜ Fidiéeˇ lají̱i̱ˈ˜ e nɨcamɨ́ɨˈ˜naˈre uii˜ quiéˉe e nicuǿˈrˉ jnea˜ fɨˊ e ninii˜tú̱u̱ fɨˊ na e niˈeeˇe ˈnʉ́ˈˋ caléˈˋ catú̱ˉ. 	 Qassi intte he sohuwaarakka taayyo imatti shemppiyo keetta giigissite. Aissi giikko, Xoossai intte woosan tana intteyyo guyye zaaridi immana gaada qoppais.


jo̱baˈ nináiñˋ e nijmeáiñˈˋ gaˋ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ ˈléengˈ˜ rúiñˈˋ i̱ caguiaangˉguɨ do, jo̱guɨ e niseáiñˈˋ rúiñˈˋ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ jmóoˋ ta˜ ɨ̱́ˈˋ e laco̱ˈ niˈɨ̱́ˈˋ nidǿˈrˉ co̱lɨɨng˜, 	 ba lagge ashkkarata waraa doommikko, mattottiyaageetuura miikkonne uyikko,


Jo̱ ie˜ jmɨɨ˜ mɨ˜ nigüéengˉtu̱ Fíiˋnaaˈ Dseaˋ Jmáangˉ fɨˊ jmɨgüíˋ la e quiáˈˉ niquidsirˊ íˈˋ quiáˈˉ lajaangˋ lajaangˋ dseaˋ jmɨgüíˋ, ie˜ jmɨɨ˜ jo̱b mɨ˜ nilɨli˜ røøˋ jial lɨ́ɨˊ jaléˈˋ e ta˜ e nɨcajméeˋ dseaˋ. Dsʉco̱ˈ ˈñiaˈˊ ie˜ jmɨɨ˜ jo̱ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ jɨˋ nilɨli˜ jialco̱ˈ lɨ́ɨˊ jaléˈˋ e ta˜ jo̱ e nɨcajméeˋ dseaˋ. 	 asa ubbaa oosoi qoncciyaa kiyana. Aissi giikko, taman qonccana gishshau, he gallassai asa ubbaa oosuwaa bessana. Asai ubbai ba oosuwaa waatidi oottidaakkonne tamai paaccana.


Co̱ˈ e jábˈˉ e lɨɨng˜ uiim˜baˈ e féˈˋ fɨˊ ni˜ jiˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ lala: “Jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jaˋ lɨ́ɨngˊ dseaˋ Israel gabˋ féˈrˋ uii˜ quiáˈˉ Fidiéeˇ uíiˈ˜ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e gaˋ e jmooˋ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ lɨ́ɨngˊnaˈ dseaˋ Israel.” 	 Aissi giikko, Xoossaa maxaafai, “Aihuda asatoo, intte gaasuwan Xoossaa sunttai Aihuda gidenna asatu giddon cayettees” yaagees.


Jo̱ dsíngˈˉ cafǿngˈˊ i̱ dseamɨ́ˋ do mɨ˜ tɨˊ lɨ˜ cangáiñˉ i̱ dseañʉˈˋ do, jo̱ catúuiñˊ cartɨˊ ni˜ uǿˆ dsʉˈ e cafǿiñˈˊ dseaˋ do. Jo̱guɨbaˈ caféˈˋ i̱ dseañʉˈˋ do e caféiñˈˊ i̱ dseamɨ́ˋ do jo̱ cajíñˈˉ: —¿Jialɨˈˊ ngɨˋnaˈ ˈnángˈˋnaˈ jee˜ jaléngˈˋ ˈlɨɨ˜ i̱ dseaˋ i̱ jí̱ˈˋ lana? 	 Eti yayyidi, sa7aa xeellidaashin, asati eta yaagidosona; “Paxa de7iyaagaa haiqqida asaa sohuwan aissi koyeetii?


Co̱ˈ lají̱i̱ˈ˜ e júuˆ labaˈ e iin˜n e fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ, e mɨ˜ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jaˋ cuíingˋ Fidiéeˇ jmóorˋ feáˈˉ ngu˜ jóˈˋ e cuøˈrˊ lɨ́ˈˆ doñiˊ i̱i̱ˋ diée˜ quiáˈrˉ, jo̱baˈ jaléngˈˋ i̱ ˈlɨmˈˆ cuøˈrˊ jaléˈˋ e jo̱, jo̱ o̱ˈ Fidiéeˇ dseaˋ cuøˈrˊ. Jo̱ dsʉˈ jnea˜ jaˋ iin˜n e quíingˈ˜naˈ jee˜ jaléngˈˋ i̱ ˈlɨngˈˆ. 	 Gidenna; shin taani giyoogee Xoossaa ammanenna asati xalahetussi yarshshiyoogaappe attin, Xoossaassi yarshshokkona. Xalahetuura intte issippe zuppetana mala, taani koyikke.


Jo̱baˈ fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ rúˈˋnaaˈ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ, e contøømˉ ˈnéˉ ñiing˜ óoˊnaˈ e nijméeˆnaˈ nʉ́ʉˈ˜naˈ lají̱i̱ˈ˜ júuˆ e sɨ́ˈˋ Fidiéeˇ jneaa˜aaˈ, dsʉco̱ˈ ne˜baaˈ e ie˜ malɨɨ˜guɨ do jaléngˈˋ i̱ dseaˋ i̱ jaˋ calɨnʉ́ʉˈ˜ júuˆ quiáˈrˉ jaˋ caláaiñˉ jee˜ jaléˈˋ iihuɨ́ɨˊ. Jo̱guɨ jneaa˜aaˈ eáangˊguɨb jaˋ quɨ́ɨˈ˜naaˈ jmɨɨ˜ faˈ e nileángˋnaaˈ jee˜ jaléˈˋ iihuɨ́ɨˊ e catɨ́ɨˉnaaˈ song nijmóˆnaaˈ laangˋnaaˈ lají̱i̱ˈ˜ e júuˆ e sɨ́ˈˋ Fidiéeˇ jneaa˜aaˈ e cangɨ́ɨiñˋ có̱o̱ˈ˜ Jó̱o̱rˊ Jesús fɨˊ jmɨgüíˋ la e jáaˊ tɨˊ ñifɨ́ˉ. 	 Intteyyo yootiya uraa yohuwaa ezggiyoogaa intte ixxenna mala, inttena naagite. Xoossaa kiitaa sa7an banttau yootiyaagee yootiyoogaa ezggennan ixxidaageeti kessi ekkana xayikko, saluwan, “Inttena naagite” giya Xoossaappe nuuni waanidi kessi ekkanee?


Jo̱ dsʉˈ jneaa˜aaˈ, dseaˋ seengˋ ñifɨ́bˉ nɨlɨ́ɨˊnaaˈ, jo̱guɨ fɨˊ jo̱b cajo̱ nijáaˊtu̱ Fíiˋnaaˈ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ nɨsɨjeengˇnaaˈ do i̱ nɨcaleáangˋ jneaa˜aaˈ jee˜ dseeˉ quíˉiiˈ. 	 Aissi giikko, nu biittai saluwaana; nuuni qassi saluwaappe yaana nuna ashshiya Godaa Yesuus Kiristtoosa naagoos.


’Jo̱ cangámˈˉ i̱ dseaˋ ˈléengˈ˜ do, jo̱ lajeeˇ ngaiñˈˊ guiáˈˆ fɨbˊ mɨ˜ cajíñˈˊ jaangˋguɨ dseaˋ ˈléengˈ˜ rúiñˈˋ laˈóˈˋ røøˋ nijmóorˋ ta˜ quiáˈˉ fiir˜, jo̱ i̱ dseañʉˈˋ íˋ nirøøngˋ capíˈˆ cuuˉ quiáˈrˉ. Jo̱ casamˈˉbre dseaˋ do jo̱ canaaiñˋ güɨˈrˊ luuiñˈ˜ jo̱ casɨ́ˈrˉ dseaˋ do lala: “¡Qui˜ quiéˉe lají̱i̱ˈ˜ e røønˈˋ!” 	 “SHin he ashkkarai kiyidi, ba lagge ashkkaratuppe issoi baappe ishatamu bira gidiyaagaa tal77idaagaara gaittidi, 'Ne bolli de7iya ta miishshaa qanxxa' yaagi oiqqidi, a cuulliis.


Jo̱guɨ o̱ˈ ˈnʉ́ˈˋ dseaˋ caguíingˈ˜naˈ jnea˜ e quie̱e̱ˉ nifɨˊ quíiˉnaˈ, dsʉco̱ˈ jneab˜ dseaˋ nɨcaguíinˈ˜n ˈnʉ́ˈˋ e laco̱ˈ niˈuíingˉnaˈ dseaˋ quiéˉe, jo̱guɨ nɨcacuǿøˉø ˈnʉ́ˈˋ ta˜ e nigüɨlíingˉnaˈ nigüɨjmee˜naˈ jmangˈˉ e nilɨˈíingˆ ta˜ quíiˉnaˈ lata˜. Jo̱ lajo̱baˈ Tiquíˆiiˈ Fidiéeˇ nicuǿˈˆbre ˈnʉ́ˈˋ jaléˈˋ e nimɨ́ɨˈ˜naˈre laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ jnea˜. 	 Taani inttena dooridoogaappe attin, intte tana dooribeekketa. Intte biidi aifiyaa aifana mala, taani inttena sunttaas. Qassi Aawaikka intte ta sunttan woossidobaa ubbaa immana.


Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, mɨ˜ tɨˊ lɨ˜ caˈuøøngˋ Jesús có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈrˉ fɨˊ Jericó, eáamˊ cangoˈleáangˊ dseaˋ laco̱ˈ ngóorˊ. 	 Yesuusinne erissiyo ashkkarati Yarkkoppe kiyishin, daro asai eta kaalliis.


Jo̱guɨ song cuøˊ bíˋ yee˜naaˈ e jmóˆooˈ jmangˈˉ e guiʉ́ˉ, jo̱guɨ song dseángˈˉ jaˋ jmɨtúngˉ dsiˋnaaˈ e jmóˆooˈ e jo̱, jo̱baˈ mɨ˜ nitɨ́ˉ íˈˋ, niˈíimˈ˜baaˈ guiéeˆ quíˉiiˈ e cuøˈˊ Fidiéeˇ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈrˉ. 	 Ane lo77o oosuwaa oottanau azalliyoogaa aggoos. Aissi giikko, nuuni azallennan aggikko, cakkiyo wodee sinttappe yaana.


Co̱ˈ song lanab cuøˈˊnaˈ jnea˜ iihuɨ́ɨˊ, dseaˋ jaˋ dseeˉ røønˉ, jo̱baˈ jial tíiˊguɨ nidsingɨ́ɨngˉ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ røøngˋnaˈ dseeˉ. 	 Aissi giikko, eti qayye mittaa hagaadan oottiyaageeta gidikko, mela mittaa waataneeshsha?” yaagiis.


Jo̱ cajíngˈˉtu̱ i̱ ángel do: —Jaˋ fǿønˈ˜ jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ, co̱ˈ iáamˋ dsíiˊ Fidiéeˇ có̱o̱ˈ˜ ˈnʉˋ, 	 Kiitanchchai hagaadan yaagiis; “Mairaamee yayyoppa; Xoossan sabettadasa;


Jo̱guɨ i̱ ˈlɨɨ˜ yʉ́ʉˈ˜ Abraham do lɨ́ɨmˊbre cajo̱ lafaˈ tiquiáˈˆ jaléngˈˋ dseaˋ Israel i̱ nɨcató̱ˉ li˜ fɨˊ ngúuˊ táangˋ. Jo̱ i̱ ˈlɨɨ˜ yʉ́ʉˈ˜ do lɨ́ɨiñˊ lafaˈ tiquiáˈˆ jaléngˈˋ íˋ dsʉˈ o̱ˈ uíiˈ˜ e nɨcató̱ˉ li˜ fɨˊ ngúuˊ táaiñˈˋ do; co̱ˈ ˈnéˉ e nijmiti˜biñˈ do cajo̱ lɨ́ˈˆ laco̱ˈ cajméeˋ i̱ ˈlɨɨ˜ yʉ́ʉˈ˜ Abraham do ie˜ lamɨ˜ jáˈˉ calɨ́iñˉ júuˆ quiáˈˉ Fidiéeˇ lajeeˇ e nʉ́ˈˉguɨ e cató̱ˉ li˜ fɨˊ ngúuˊ táaiñˋ. 	 I qaxxarettidaageetuyyookka aawaa; gidikkokka, eti qaxxarettido gishshassa gidenna; shin nu aawaa Abrahaami qaxxarettanaappe kase ammaniyo ammanuwaa malaa kaalliyaageetuyyookka aawaa.


Co̱ˈ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ dseaˋ do e lɨti˜ lajaléˈˋ júuˆ e cuøˊ Fidiéeˇ. Jo̱ co̱ˈ lajo̱b lɨ́ɨˊ, jo̱baˈ mɨ˜ jmiféngˈˊnaaˈ Fidiéeˇ, féˈˋnaaˈ “Lajo̱b nilíˋ” laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ Fíiˋnaaˈ Jesús. 	 Aissi giikko, Xoossai immana giidobau ubbau eeno giidoogee Kiristtoosa baggaara polettana; hegaa gishshau, nuuni Kiristtoosa baggaara Xoossaa bonchchuwau, amin77i goos.


Dseaˋ rúˈˋnaaˈ i̱ ˈneáanˋn eáangˊ, jaˋ lɨ́ɨˊ laco̱ˈ co̱o̱ˋ júuˆ ˈmɨ́ɨˉ e júuˆ e ˈnéˉ lɨti˜ quiáˈˉ Fidiéeˇ e jmoˈˊo la e catɨ́ɨngˉnaˈ, co̱ˈ e lab cajo̱ e caˈíingˈ˜ ˈnʉ́ˈˋ latɨˊ mɨ˜ calɨcuíingˋnaˈ Dseaˋ Jmáangˉ. Jo̱ e júuˆ e ˈnéˉ lɨti˜ do jaˋ sɨsɨ́ɨngˆ có̱o̱ˈ˜ e júuˆ e caˈíingˈ˜ ˈnʉ́ˈˋ lamɨ˜ jéengˊguɨ do. 	 Ta ishatoo, taani intteyyo koiroosappe de7iya ceega azazuwaa xaafaisippe attin, ooratta azazo xaafikke; he ceega azazoi intte siyido qaalaa.


Dsʉˈ jaˋ cacuøˈˊ Fidiéeˇ dseaˋ íˋ jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ uǿˉ ie˜ jo̱. Jo̱ Fidiéeˇ casɨ́ˈrˉ ˈlɨɨ˜ yʉ́ʉˈ˜ Abraham e nicuǿˈˉbre dseaˋ sɨju̱ˇ dseaˋ do e uǿˉ do, nañiˊ faˈ jí̱i̱ˈ˜ jaangˋ jó̱o̱ˊ ˈlɨɨ˜ yʉ́ʉˈ˜ Abraham jaˋ mɨˊ seengˋ ie˜ jo̱. 	 I ha biittaappe harai atto, tohuwan yedhdhiyo sohuwaakka Abrahaamassi immibeenna; shin ayyo na7i xayikkokka, Xoossai a, 'Taani neeyyoonne neeppe guyyiyan, ne zerettaayyo ha biittaa laata oottada immana' yaagiis.


Jo̱ nɨñíˆbaˈ e mɨ˜ nigüɨˈnéngˈˊnaˈr jo̱ niguiéngˈˊnaˈr quíiñˈ˜ co̱o̱ˋ ˈmɨˈˊ jo̱ ráaiñˋ dsíiˊ co̱o̱ˋ niˈnʉ́ʉˊ lɨ˜ gøˈˊ jóˈˋ. 	 maayuwan xaaxettida gacino na7ai miizzai kattaa wottin miyo qoriyan zin77idaagaa demmanaagee intteyyo malaata gido” yaagiis.


Jo̱ dsʉˈ lajaléˈˋ e na nidsijéeˊ jmɨɨ˜ na e lɨ́ˈˆ laco̱ˈ nilɨti˜ laco̱ˈ féˈˋ fɨˊ ni˜ jiˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ e cajmeˈˊ dseaˋ i̱ caféˈˋ cuaiñ˜ quiáˈrˉ malɨɨ˜guɨ eáangˊ. Jo̱ ie˜ jo̱ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ quiáˈrˉ do cacuí̱i̱ˋbre, jo̱ ˈñiabˈˊ Jesús caseáangˊguɨr do. 	 shin hagee ubbai hanidoogee hananabaa yootiyaageeti Xoossaa maxaafatun xaafidoogee polettanaassa” yaagiis. Erissiyo ashkkarati he wode ubbati a yeggi bayidi baqatidosona.


Jo̱ e labaˈ iin˜n fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ rúˈˋnaaˈ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ, e jaléˈˋ ngúuˊ táangˋ dseaˋ có̱o̱ˈ˜guɨ móoˋ teáaiñˈ˜ jaˋ catɨ́ɨngˉ faˈ e nilɨseaˋ jaléˈˋ e jo̱ mɨ˜ nitɨ́ˉ íˈˋ e dseángˈˉ jí̱i̱ˈ˜ Fidiéeˇ dseaˋ nicá̱rˋ nifɨˊ quiáˈˉ lajaléˈˋ. Jo̱guɨ jaléˈˋ e tó̱o̱ˋ jmɨɨ˜ niˈíingˉ jaˋ cǿøngˋ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e jaˋ tó̱o̱ˋ jmɨɨ˜ niˈíingˉ. 	 Ta ishatoo, taani giyoogee hagaa; ashoinne suutti Xoossaa kawotettaa laattana danddayenna. Qassi musiyaagee musennaagaa laattenna.


jo̱guɨ cajo̱ dseaˋ seengˋ fɨˊ Egipto, có̱o̱ˈ˜guɨ dseaˋ seengˋ fɨˊ lɨ˜ se̱ˈˊ Libia quiá̱ˈˉ laco̱ˈ Cirene jo̱guɨ quiéemˋbɨ dseaˋ cajo̱ i̱ jalíingˉ fɨˊ Roma 	 Pirggiyan, PHinifiliyan, Gibxxen, Qareena baggan de7iya Liibiyaa woradatun de7iyaageeti, Roomeppe yiida imattati, Aihudati, Aihudatettau laamettida nuuppe amaridaageeti, Qarxxeese asatinne, Araba asati, Xoossai oottido gita oosuwaa nu qaalan eti haasayishin siyoos” yaagidosona.


Jo̱ e júuˆ jloˈˆ e quíingˊ eáangˊ do, jneabˈˆ dseaˋ léeˊnaaˈ e jo̱. Jo̱ dsʉˈ jneaˈˆ lɨco̱ˈ lɨ́ɨˊnaaˈ lafaˈ co̱o̱ˋ tuˈˊ guóoˈ˜ e laco̱ˈ ˈñiabˈˊ Fidiéeˇ dseaˋ jmilir˜ jial tíiˊ ˈgøiñˈˊ có̱o̱ˈ˜ e júuˆ jo̱, jo̱ o̱ˈ yee˜naaˈ dseaˋ jmooˉnaaˈ lajo̱. 	 SHin ubbaappe aadhdhiya wolqqai Xoossaagaa gidiyoogaappe attin, nuugaa gidennaagaa bessanau nuuyyo ha minjjai urqqaappe merettida miishsha giddon de7ees.


Jo̱baˈ laco̱ˈ cuǿøngˋ feˇeeˈ, ¿jie˜ lɨ˜ íingˆ ta˜ júuˆ quiʉˈˊ ta˜ quiáˈˉ Moi˜? Co̱ˈ cacuøˊ Fidiéeˇ e júuˆ quiʉˈˊ ta˜ do mɨ˜ cangɨ́ˋ e cajméerˋ júuˆ có̱o̱ˈ˜ ˈlɨɨ˜ yʉ́ʉˈ˜ Abraham e laco̱ˈ nilɨlíˈˆ dseaˋ jmɨgüíˋ e røøiñˋ dseeˉ. Jo̱ calɨˈíimˆ ta˜ e jo̱ cartɨˊ cagüéngˉ i̱ dseaˋ sɨju̱rˇ do, co̱ˈ e júuˆ e cajméeˋ Fidiéeˇ có̱o̱ˈ˜ ˈlɨɨ˜ yʉ́ʉˈ˜ Abraham lamɨ˜ jéengˊguɨ do féˈˋ cuaiñ˜ quiáˈˉ i̱ dseaˋ sɨju̱rˇ dob. Jo̱ laˈuii˜ cangɨ́ɨngˋ Fidiéeˇ quiáˈˉ jaléngˈˋ ángeles i̱ lɨ́ɨngˊ guotɨɨrˉ e júuˆ quiʉˈˊ ta˜ do, jo̱ íˋguɨ cangɨ́ɨiñˋ quiáˈˉ Moi˜, jo̱ Moi˜guɨ cartɨˊ quiniˇ jaléngˈˋ dseaˋ Israel. 	 Yaatin, higgee aissi de7ii? Higgee mooro ooso gidiyaabai aibakko bessanau Xoossai immana giidi haasayido Abrahaama zaree yaana gakkanaashin gujettiis; kiitanchchaa baggaara issi gaannatiyaagan imettiis.


Jo̱ e labaˈ fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ, jaléngˈˋ dseamɨ́ˋ, jmɨˈgooˋbaˈ jaléngˈˋ dseañʉˈˋ quíiˉnaˈ. Jo̱ song lajo̱b jmooˋnaˈ, jo̱baˈ nʉ́ʉˈ˜baˈ júuˆ quiáˈˉ Fíiˋnaaˈ Dseaˋ Jmáangˉ. 	 Maccaasatoo, Godaayyo haarettiyoogaadan, intte azinatuyyo haarettite.


Jo̱ ie˜ jo̱ niˈiuungˉ jaangˋ i̱ sɨjnɨ́ɨngˇ i̱ siiˋ Barrabás co̱lɨɨng˜ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ i̱ nijmóoˋ ta˜ jngangˈˊ jaléngˈˋ dseaˋ fɨˊ jee˜ mɨ́ɨˈ˜. 	 He wode issi Barbbaana giyo bitanee ooshshaa kessidi shemppo worida asatuura issippe qasho keettan de7ees.


Jo̱ lajeeˇ jo̱ eáangˊguɨ canaangˋ Jesús jmiféiñˈˊ Tiquiáˈrˆ, jo̱ canaangˋ sojiúiñˈˋ jmiguieeˋ e lɨ́ɨˊ la lɨ́ɨˊ jmɨˈøøiñˉ cartɨˊ ni˜ uǿˆ. 	 Ba wozanaa giddon mishettidi, daro minttidi woossees. I cawattiyo cawai sa7an xokkiya suutta milatees.


Jo̱ mɨ˜ caguilíiñˉ fɨˊ e ˈnʉ́ʉˊ do, dsifɨˊ ladob cangotáaiñˈ˜ e fɨˊ dsíiˊ sɨnʉ́ʉˆ do jo̱ cangáiñˉ i̱ jiuung˜ do có̱o̱ˈ˜ niquiáiñˈˆ Yáˆ.Jo̱ casíˈrˋ uǿˉ jnir˜ fɨˊ quiniˇ i̱ jiuung˜ do jo̱guɨ canaaiñˋ e jmiféngˈˊneiñˈ do cajo̱. Jo̱ mɨ˜ calɨ́ˉ e cajmérˉ e jo̱, jo̱ caneáarˊ guóoˊ quiáˈrˉ e quie̱rˊ do, jo̱ cacuøˈrˊ i̱ jiuung˜ do cunéeˇ có̱o̱ˈ˜guɨ sʉ̱ˋ e ˈmoˈˆ eáangˊ có̱o̱ˈ˜guɨ cuí̱i̱ˊ e jloˈˆ jmeafɨɨˋ cajo̱. 	 Soo gelidi, na7ai ba aayee Mairaamiira de7iyaagaa be7idosona; gulbbatidi ayyo goinnidosona; hegaappe guyyiyan, bantta saaxiniyaa dooyidi, worqqaa, ixaanaanne karbbiyaa ayyo immidosona.


Jo̱ co̱ˈ ˈnʉ́ˈˋ lɨ́ɨngˊnaˈ jó̱o̱ˊ Fidiéeˇ i̱ iiñ˜ eáangˊ, jo̱baˈ jmɨˈúungˋnaˈ e niˈeeˉnaˈ laco̱ˈ ˈñiaˈˊ dseaˋ do. 	 Simmi Xoossai siiqiyo naatudan, a milatite.


Jo̱ dsifɨˊ mɨ˜ catóˈˊ e caˈeˊ Jesús jaléˈˋ e júuˆ na, jo̱ dsifɨˊ lajo̱b cajmɨngɨ́ɨˋ Tʉ́ˆ Simón cajmɨngɨˈrˊ Jesús jo̱ cajíñˈˉ: —Tɨfaˈˊ, jaléˈˋ e júuˆ e nɨcaˈéˈˆ na, ¿su caˈéeˈ˜ jí̱i̱ˈ˜ jneaˈˆ dseaˋ guitúungˋnaaˈ o̱faˈ quiáˈˉ lajɨɨmˋ dseaˋ é? 	 PHeexiroosi a, “Godau, neeni ha leemisuwaa nuussi odaiyye ubbaassi odai?” yaagiis.


Jo̱ co̱o̱ˋ ya̱ˈˊ, lajeeˇ ngóoˊnaaˈ fɨˊ lɨ˜ seángˈˊ dseaˋ góoˋnaaˈ e féiñˈˊ Fidiéeˇ, jo̱ lajeeˇ ngóoˊnaaˈ fɨˊ jo̱ cajíngˈˊnaaˈ jaangˋ sɨmɨ́ˆ i̱ jmóoˋ ta˜ quiáˈˉ fiir˜ e jaˋ e ˈléeiñˈ˜ jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ; jo̱ i̱ ˈlɨmˈˆ nijéeˊ quiáˈˉ i̱ sɨmɨ́ˆ do, jo̱ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ i̱ ˈlɨngˈˆ dob jmóorˋ jaléˈˋ e jmóorˋ. Jo̱ jmóoˋ i̱ ˈlɨngˈˆ do e líˈˋ i̱ sɨmɨ́ˆ do guiˈrˊ e˜ jaléˈˋ nilíˋ dsaˈóˋ iéeˊ. Jo̱ có̱o̱ˈ˜ e jo̱b lɨˈˋ fii˜ i̱ sɨmɨ́ˆ do jmiguiʉˊ cuuˉ. 	 Nuuni Xoossaa woossiyoosaa biishin, iita ayyaanai i bolli de7idi kaayissiyo issi aille na7iyaa nunaara gaittaasu; he na7iyaa kaayada daro miishshaa ba godatussi demmaasu.


Jo̱ jo̱b mɨ˜ tɨˊ lɨ˜ cadsengˈˉ dsíiˊ Tʉ́ˆ Simón, jo̱baˈ casɨ́ˈrˉ Jesús lala: —Tɨfaˈˊ, fɨng na jǿøˉ e ˈmaˋ güɨñíˈˆ e caféeˈ˜ gaˋ uii˜ quiáˈˉ lado guiéeˉ: Nɨcalɨquiʉ̱́bˋ lana. 	 PHeexiroosi hassayidi, “Tamaarissiyaagoo, be7a; neeni qanggido balasiyaa melaichchaasu” yaagiis.


Jo̱ cajíngˈˉguɨ Jesús cajo̱: —E jmɨɨ˜ e jmiˈíngˈˊ dseaˋ cajméeˋ Fidiéeˇ e laco̱ˈ nijmɨcó̱o̱ˈr˜ dseaˋ jmɨgüíbˋ, jo̱ o̱ˈ yaang˜ dseaˋ jmɨgüíˋ caguiˈrˊ e jmɨɨ˜ jo̱ e laco̱ˈ nijmiˈíñˈˊ. 	 Qassikka Yesuusi eta, “Sambbatai asau merettidoogaappe attin, asi Sambbatau merettibeenna.


Jo̱guɨ song fǿngˈˋnaˈ lají̱i̱ˈ˜ dseaˋ rúngˈˋnaˈ, ¿e˜ e jiéˈˋguɨ jmooˋnaˈ laco̱ˈ doñiˊ i̱i̱ˋ dseaˋ? Co̱ˈ lajo̱b jmóoˋ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jaˋ cuíingˋ Fidiéeˇ cajo̱. 	 Intte intte ishanttu xalaalaa sarotikko, harati oottiyoogaappe aadhdhiyaabaa ai oottidetii? Harai atto, Xoossaa ammanenna asaikka hegaadan oottees.


jo̱ jaˋ ˈnéˉ jméeˆnaˈ lafaˈ dseaˋ fii˜ i̱ laguidseaangˆ quiʉˈˊ ta˜ quiáˈˉ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ, dsʉˈ lɨ́ˈˉ lɨˊ ˈnéˉ e nijmɨˈúungˋnaˈ e niˈeeˉnaˈ røøˋ, jo̱ lajo̱baˈ cuǿøngˋ nijǿøˉ i̱ dseaˋ quíiˉnaˈ do e nijmérˉ laco̱ˈ sɨˈíˆ cajo̱. 	 Dorssaa wudiyau intte leemiso gidanaappe attin, heemmiyoogeeta wolqqan haaroppite.


Jo̱ dsʉˈ i̱ dseaˋ caguiaangˉguɨ do cajíñˈˉ: —Jéengˋguɨ cateáˋ, ne˜duuˈ su nigüéengˉ i̱ Líiˆ do i̱ nileángˋ írˋ. 	 SHin hankkooti, “Nangga, Eelaasi a ashshanau yaanaakkonne be7oos” yaagidosona.


Jo̱ ˈñiabˈˊ Zacarías caˈírˉ tɨˊ nifeˈˋ ie˜ jo̱ e quie̱rˊ e sʉ̱ˋ do. Jo̱ lajeeˇ cooˋ e sʉ̱ˋ do, lajalémˈˋ dseaˋ teáaiñˉ fɨˊ caluuˇ e jmiféiñˈˊ Fidiéeˇ. 	 Ixaanaa i cuwayiyo wode, asai ubbai karen eqqidi, Xoossaa woossees.


Dsʉˈ o̱ˈ jí̱i̱ˈ˜ e jmáangˈ˜ guiʉ́ˉ yaang˜naˈ lɨ́ˈˆ caluuˇ, faˈ jaléˈˋ e sɨˈnáangˈˇ guíˆnaˈ e jloˈˆ o̱si quié̱ˆnaˈ jaléˈˋ ñíˆ cunéeˇ é o̱si jaléˈˋ mɨˈñúungˈ˜ e niguoˈˆ. 	 Intte intte huuphe pixiyoogaaninne worqqa wottiyoogan woi lo77o maayo maayiyoogan intteyyo bolla baggaa loittoppite.


Jo̱ dsʉˈ i̱ fɨ́ɨmˊ i̱ ˈlɨɨ˜ yʉ́ʉˈ˜ dseaˋ áangˊ quíˉnaaˈ do cajúiñˉ lajeeˇ e ngɨrˊ fɨˊ ni˜ guóoˈ˜ uǿˉ quiʉ̱́ˋ uíiˈ˜ e jaˋ catɨ́ˋ dsíiˊ Fidiéeˇ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e cajméeiñˈˋ do. 	 SHin Xoossai etappe dariya baggatun ufaittibeenna gishshau, eta ahai bazzon laalettiis.


Jo̱baˈ fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ: ¿Jnang˜ e iing˜naˈ e nijmee˜e quíiˉnaˈ mɨ˜ niguiéˉe fɨˊ na? ¿Su e nijíinˆn ˈnʉ́ˈˋ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e gaˋ e jmooˋnaˈ, o̱si e nifǿnˈˆn ˈnʉ́ˈˋ có̱o̱ˈ˜ juguiʉ́ˉ uíiˈ˜ e ˈneáanˋn ˈnʉ́ˈˋ é? 	 Taani inttekko xam77aara yooyye woikko siiquwaaranne ashkke ayyaanaara yoo? Augaa dooreetii?


Jo̱ mɨ˜ tɨˊ lɨ˜ caguiéˉ Jesús fɨˊ lɨ́ˈˆ lɨˊ ˈngóoˈ˜ cataangˋ e guiéeˊ do e fɨˊ guóoˈ˜ uǿˉ lɨ˜ se̱ˈˊ Gadara, jo̱ fɨˊ codsiiˇ caˈuøøngˋ gángˉ dseaˋ i̱ niteáangˈ˜ i̱ ˈlɨngˈˆ dsíiˊ jo̱ cangoquiéeiñˊ fɨˊ lɨ˜ singˈˊ Jesús. Jo̱ eáamˊ sooˋ dsíiñˈˊ do e jí̱i̱ˈ˜ jaangˋ dseaˋ cuǿøngˋ líˋ ngɨ́iñˉ e fɨˊ jo̱. 	 Yesuusi abbaappe hefinttan de7iya Gerggesenoona giyo biittaa pinniis; xalaheti oiqqido naa77u asati he biittan de7oosona; asa moogiyo gonggoluwaappe eti kiyidi, aara gaittidosona. Eti daro wolqqaama gidiyo gishshau, ooninne he ogiyaara aadhdhanau danddayibeenna.


Co̱ˈ ˈnʉ́ˈˋ jaˋ mɨˊ calɨ́ɨngˋnaˈ faˈ e nɨcajúngˉnaˈ uíiˈ˜ e cuøˈˊnaˈ bíˋ yaang˜naˈ e jaˋ nijiúngˈˋnaˈ fɨˊ ni˜ dseeˉ. 	 Nagaraara intte baaxetiiddi, suuttaa gussana gakkanaassi biron olettiichchibeekketa.


jo̱baˈ lalab cañíiˋ i̱ dseaˋ do quiáˈˉ Jesús: —Jaˋ ne˜naaˈ jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ. Jo̱baˈ cañíiˋ Jesús quiáiñˈˉ do: —O̱ˈguɨ jnea˜ cuǿøngˋ líˋ fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ i̱˜ i̱ quiʉˈˊ ta˜ quiéˉe e jmóoˋo jaléˈˋ e la. 	 Hegaa gishshau, eti Yesuusayyo, “Nuuni erokko” yaagidi zaaridosona; Yesuusi, “Taanikka hagaa ai alaafetettan oottiyaakko, intteyyo odikke” yaagiis.


¡Dsʉˈ co̱o̱ˋ lajeeˇ jali˜ lanab caˈíngˉ lajaléˈˋ e seaˋ quíiˈˉ! Jo̱ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ i̱ jmóoˋ ta˜ quie̱ˊ jaléˈˋ móoˊ có̱o̱ˈ˜guɨ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jmóoˋ ta˜ có̱o̱ˈ˜ e móoˊ do co̱lɨɨng˜ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ teáangˈ˜ dsíiˊ móoˊ do cajo̱ i̱ ngɨˊ fɨˊ la fɨˊ na có̱o̱ˈ˜guɨ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jmóoˋ ta˜ caguieeˉguɨ fɨˊ ni˜ jmɨñíˈˆ, jaléngˈˋ íˋ caˈnáamˉ yaaiñ˜ quiáˈˉ e fɨɨˋ jo̱. 	 Hagaa keena gita aqo ubbai issi saate giddon ippe xayi aggiis” yaagidosona. Markkabiyaa laaggiya ubbati, markkabiyan biya ubbati, markkabiyan oottiya ubbatinne abban ootti go7ettiya ubbati haakki eqqidosona.


Jo̱ teáˋguɨ eáangˊ caféˈˋ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ do. Jo̱ i̱ lɨɨng˜ féˈˋ e jiéˈˋ, jo̱guɨ e jiéˈˋguɨ féˈˋ i̱ lɨɨng˜, jo̱ jaˋ calɨ́ˈˉ i̱ fii˜ ˈléeˉ do faˈ calɨñirˊ e˜ uiing˜ e taˈˊ i̱ dseaˋ do mɨ́ɨˈ˜. Jo̱ lɨ́ˈˆ caquiʉˈrˊ ta˜ e cangángˈˉ i̱ Paaˉ do fɨˊ ˈnʉ́ʉˊ quiáˈˉ jaléngˈˋ i̱ ˈléeˉ do. 	 Asaappe baggai issibaa wocamiyo wode, baggai harabaa wocamees; wocamai darido gishshau, shaalaqaassi tumaa eranau danddayettennan ixxin, wotaaddarati PHauloosa bantta de7iyoosaa efaana mala, eta azaziis.


Jo̱ nɨneeˇ jǿøˆbaaˈ e Fidiéeˇ i̱ guiing˜ fɨˊ ñifɨ́ˉ, íbˋ i̱ guíingˉ quiáˈˉ jaléˈˋ e jaˋ dseengˋ có̱o̱ˈ˜guɨ jaléˈˋ e ˈlɨˈˆ e jmóoˋ dseaˋ, dsʉco̱ˈ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e ˈlɨˈˆ e jmóoˋ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ íˋ, jnɨ́ɨiñˊ quiáˈˉ jaléngˈˋ dseaˋ rúiñˈˋ i̱ iing˜ nilɨcuíiˋ júuˆ seaˋ contøøngˉ quiáˈˉ Fidiéeˇ. 	 Tumatettai erettanaagaa bantta iita hanotan diggiya nagara ooso ubbaa bollinne asaa iita ooso ubbaa bolli, Xoossaa hanqqoi saluwaappe wodhdhidi qonccana.


Jo̱baˈ cañíiˋtu̱ Jesús quiáˈˉ i̱ dseaˋ quiáˈrˉ do jo̱ cajíñˈˉ: —Síiˈ˜go̱ˈ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ na güɨˈnéˈrˊ lɨ˜ nigüeárˋ lajaangˋ lajaaiñˋ. Jo̱ e fɨˊ móˈˋ jo̱ iaˈˊ seaˋ nuuˋ røˈˋ, jo̱baˈ fɨˊ jo̱b caguáˋ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ do, jo̱ jee˜ i̱ dseaˋ do quíingˈ˜ jiéˈˋ jaˋ ˈñiáˋ mil dseañʉˈˋ. 	 Yesuusi erissiyo ashkkarata, “Asaa utissite” yaagiis. He sohuwan daro maatai de7ees. Asai ubbai uttiis; attumaasaa qoodai ichchashu sha7aa gidana.


Jo̱ jaléˈˋ e nimɨ́ɨˈ˜naˈ Fidiéeˇ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ jnea˜, jo̱baˈ jneab˜ nijmee˜e jaléˈˋ e jo̱ quíiˉnaˈ, jo̱ lajo̱baˈ nijmiféngˈˊ dseaˋ Tiquiéˆe Fidiéeˇ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e jmóoˋ jnea˜ do. 	 Aawai Na7aa baggaara, ta baggaara bonchchettana mala, ta sunttan intte woossiyo ubbabaa taani intteyyo polana.


Jo̱ jí̱i̱ˈ˜ mɨ́ɨˊ labaˈ seaˋ e ˈnéˉ jméeˈˆ lala: Lana seengˋ quiúungˉ dseañʉˈˋ jee˜ jneaa˜aaˈ e iiñ˜ nijmitir˜ lají̱i̱ˈ˜ júuˆ e cacuøˈrˊ Fidiéeˇ lamɨ˜ jéengˊguɨ. 	 “Hegaa gishshau, hagaa nuuni neessi yootiyoogaa ootta; shiiqoi de7iyo oiddu asati nu matan de7oosona.


Jo̱guɨ nijáiñˈˋ jnea˜ fɨˊ jaguóˋ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jaˋ cuíingˋ Fidiéeˇ, jo̱ jaléngˈˋ íbˋ i̱ nilǿøˉ quiéˉe, jo̱guɨ nijmɨhuɨ́ɨiñˋ jnea˜ cajo̱ jo̱ jɨˋguɨ cartɨˊ niteáiñˉ jnea˜ fɨˊ dseˈˋ crúuˆ, jo̱ fɨˊ jo̱b nijúunˉn; dsʉˈ mɨ˜ nitɨ́ˉ ˈnɨˊ jmɨɨ˜ lajo̱, nijí̱bˈˊtú̱u̱ caléˈˋ catú̱ˉ. 	 Qassi Aihuda gidenna asaassikka tana aattidi immana; he Aihuda gidenna asai ta bolli qilliiccananne tana lissuwan garafana; yaatidi masqqaliyaa bolli misimaariyan xishidi, tana kaqqana; kaqqin taani heezzantto gallassi haiquwaappe denddana” yaagiis.


Dsʉˈ jnea˜ fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ e doñiˊ i̱i̱ˋ i̱ suungˋ jaangˋ dseamɨ́ˋ jo̱ ɨˊ dsíirˊ e iiñ˜ güɨ́iñˋ có̱o̱iñˈ˜ do, jo̱baˈ lɨ́ɨˊ lafaˈ nɨcajméeˋbre e jo̱ mɨ˜ caˈɨ́ˋ dsíirˊ lajo̱ có̱o̱ˈ˜ i̱ dseamɨ́ˋ do, jo̱ dseebˉ nɨcaˈéerˋ fɨˊ quiniˇ Fidiéeˇ jóng. 	 SHin taani intteyyo odais; maccaaro xeellidi amottiya ubbai, ba wozana giddon he wode iira shaaramuxiis.


Jo̱ dseángˈˉ jaˋ jmooˉbaaˈ lajo̱, co̱ˈ Fidiéeˇbingˈ i̱ caguíngˈˋ jneaˈˆ jo̱guɨ cacuøˈrˊ jneaˈˆ ta˜ e guiaˋnaaˈ júuˆ quiáˈˉ jial laangˋ dseaˋ jee˜ dseeˉ quiáˈrˉ; jo̱ co̱ˈ lajo̱b lɨ́ɨˊ, jo̱baˈ féˈˋnaaˈ e júuˆ jo̱. Co̱ˈ jaˋ ˈnéˉnaaˈ e lɨco̱ˈ nijá̱ˆnaaˈ guiʉ́ˉ có̱o̱ˈ˜ jí̱i̱ˈ˜ dseaˋ jmɨgüíˋ, co̱ˈ lají̱i̱ˈ˜ e iing˜ Fidiéeˇbaˈ jmooˉnaaˈ, co̱ˈ jí̱i̱ˈ˜ íbˋ dseaˋ nɨñirˊ jo̱guɨ nɨcuíirˋ dsiˋnaaˈ lajaangˋ lajaangˋnaaˈ. 	 SHin Xoossai wonggeliyaa hadaraa ekkanau nuuni ammanettiyaageeta gidin, nuuyyo he hadaraa immiis; he immidoogaadankka nuuni haasayoos. Qassi nuuni nu wozanaa xomoosiya Xoossaa ufaissiyaagaadan haasayoosippe attin, asa ufaissiyaagaadan haasayokko.


Jo̱ guiʉ́bˉ cajméeˋ i̱ dseaˋ íˋ uíiˈ˜ e caˈɨ́ˋ dsíirˊ e nijmɨcó̱o̱ˈr˜ i̱ dseaˋ rúiñˈˋ do lajo̱. Dsʉco̱ˈ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ lɨ́ɨngˊ dseaˋ Israel eáamˊ nɨcajmɨcó̱o̱ˈr˜ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ jaˋ lɨ́ɨngˊ dseaˋ Israel e laco̱ˈ teáˋguɨ casíñˈˋ yaaiñ˜ fɨˊ guiʉ́ˉ có̱o̱ˈ˜ Dseaˋ Jmáangˉ. Jo̱ uíiˈ˜ e lajo̱b lɨ́ɨˊ, jo̱baˈ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ jaˋ lɨ́ɨngˊ dseaˋ Israel dseángˈˉ ˈnéˉbaˈ lɨɨng˜ eeˋgo̱ jmɨcó̱o̱ˈr˜ jiéˈˋ jí̱i̱ˈ˜ quɨ́ɨˈr˜ jmɨɨ˜ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ Israel do. 	 Eti bantta huuphen hagaa oottanau qofaa qachchidosona. Eti he hiyyeesata maaddanaagee etau acoi de7ees; aissi giikko, Aihudati bantta ayyaanaa anjjuwaa Aihuda gidenna asatuura shaakkidabaa gidikko, Aihuda gidenna asatikka qassi banttau de7idaban Aihudata maaddanau bessees.


Jo̱ nañiˊ faˈ cajímˈˉ i̱ yʉ́ʉˈ˜ Saíiˆ do e júuˆ jo̱, dsʉˈ fɨ́ɨmˊ dseaˋ Israel jáˈˉ calɨ́iñˉ júuˆ quiáˈˉ Jesús ie˜ jo̱, jo̱guɨ fɨ́ɨmˊ dseata˜ dseaˋ Israel i̱ laniingˉ jáˈˉ calɨ́iñˉ júuˆ quiáˈˉ dseaˋ do ie˜ jo̱ cajo̱. Jo̱ dsʉˈ jaˋ féˈrˋ lajo̱ fɨˊ quiniˇ jaléngˈˋ dseaˋ jiéngˈˋ, co̱ˈ ˈgǿmˈˋbre jaléngˈˋ dseaˋ Israel i̱ lɨ́ɨngˊ dseaˋ fariseo e niˈuǿngˉneiñˈ fɨˊ dsíiˊ sɨnʉ́ʉˆ guáˈˉ quiáˈrˉ, 	 Hegaa gidinkka, harai atto Aihudatu halaqatuppekka daroti Yesuusa ammanidosona. SHin Parisaaweti banttana Aihudatu woosa keettaappe kessoosona giidi yayyido gishshau, ammanida giidi markkattibookkona.


Jo̱ mɨ˜ caguiéngˈˉ i̱ Tʉ́ˆ Simón do fɨˊ jo̱, dsifɨˊ lajo̱b cabárˋ jnɨ́ˆ oˈnʉ́ˆ e tǿˈrˋ i̱ dseaˋ teáangˈ˜ dsíiˊ do e laco̱ˈ nineaiñˈˉ do ˈnʉ́ʉˊ. Jo̱baˈ cangóˉ jaangˋ sɨmɨ́ˆ i̱ jmóoˋ ta˜ i̱ siiˋ Rode e ngoñíirˋ i̱˜ i̱ báˋ e jnɨ́ˆ do. 	 Biidi penggen xeesin, issi Roodo giyo ashkkariyaa dooyanau yaasu.


Jo̱ nañiˊ faˈ jnea˜ jaˋ tɨ́ɨnˋn fáˈˉa júuˆ jloˈˆ mɨ˜ guiaaˉ júuˆ quiáˈˉ Fidiéeˇ, jo̱ dsʉˈ jaˋ lɨ́ɨnˊn lajo̱ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e tɨɨnˉ ngánˈˋn. Jo̱ ˈnʉ́bˈˋ dseaˋ nɨcañíiˉnaˈ e lajo̱b lɨ́ɨˊnaaˈ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e nɨcajméˉnaaˈ jee˜ ˈnʉ́ˈˋ. 	 Taani haasayiyo haasayan tamaarabeenna asa gidikkokka, eratettan gidikke; shin nuuni intteyyo ha yohuwaa asa ubbaa giddon ubba baggaara qonccissida.


Jo̱baˈ jaˋ dseengˋ e foˈˆnaˈ lajo̱, dsʉˈ lalabaˈ e catɨ́ɨngˉ e nifoˈˆnaˈ: “Song cuøˊ Fidiéeˇ fɨˊ lajo̱ e se̱e̱ˉguɨ́ɨˈ fɨˊ jmɨgüíˋ la, jo̱baˈ nilíˋ jaléˈˋ e ˈnéˉ líˋ jóng.” 	 Hegaa aggidi, “Godai giikko, nuuni de7ana; hagaa woi hegaa oottana” gaanau bessees.


Jo̱ Fidiéeˇbingˈ i̱ cuøˈˊ jneaa˜aaˈ jaléˈˋ e guiʉ́ˉ jo̱guɨ jaléˈˋ e niguoˈˆ, jo̱ íbˋ cajo̱ i̱ cajmeáangˋ jaléngˈˋ i̱ jmijneáˋ jɨˋ i̱ seengˋ fɨˊ yʉ́ˈˆ jmɨgüíˋ e laco̱ˈ seaˋ jmɨɨ˜ jo̱guɨ seaˋ uǿøˋ. Jo̱guɨ ˈñiaˈˊ Fidiéeˇ jaˋ tó̱o̱ˋ jmɨɨ˜ faˈ e nilɨsɨ́ɨiñˉ laco̱ˈguɨ lɨsɨ́ɨngˉ jaléˈˋ jɨ˜ i̱ seengˋ fɨˊ yʉ́ˈˆ jmɨgüíˋ, co̱ˈ jaˋ quɨ́ˈˉ jmɨɨ˜ e nilíˋ lajo̱, co̱ˈ dseángˈˉ røøbˋ lɨ́ɨngˊ dseaˋ do lata˜. 	 Lo77o imo ubbainne kumetta woito ubbai saluwaappe yees. Saluwaa poo7uwaa medhdhida Xoossaappe yees; Xoossai ba huuphen dummatennanne woi mirqqidi xumissenna.


Jo̱ e jábˈˉ e jaangˋ dseaˋ jmɨgüíˋ i̱ ua˜ lɨ́ɨngˊ Dseaˋ Jmáangˉ ie˜ mɨ˜ cajúiñˉ fɨˊ dseˈˋ crúuˆ, jo̱ dsʉˈ seeiñˋ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ bíˋ ˈgøngˈˊ quiáˈˉ Fidiéeˇ. Jo̱guɨ e jáˈˉbɨ cajo̱ e jneaˈˆ lɨ́ɨˊnaaˈ dseaˋ jmɨgüíˋ i̱ ua˜ lɨ́ˈˆ laco̱ˈ lamɨ˜ lɨ́ɨngˊ írˋ, jo̱ dsʉˈ jneaˈˆ nilɨse̱e̱ˉnaaˈ có̱o̱ˈ˜ ˈnʉ́ˈˋ fɨˊ na laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ bíˋ ˈgøngˈˊ quiáˈˉ Fidiéeˇ lɨ́ˈˆ laco̱ˈguɨ la seengˋ Dseaˋ Jmáangˉ ˈñiaˈrˊ e laco̱ˈ cuǿøngˋ e nijmóˆnaaˈ ta˜ fɨˊ quiníˆnaˈ. 	 aissi giikko, Kiristtoosi masqqaliyaa bolli misimaariyan xishettidi, daafuran kaqettiis; shin Xoossaa wolqqan paxa de7ees. Aissi giikko, i daafuranchcha gididoogaadan, nuunikka daafuranchcha; shin inttenaara haasayiyoogan nuuni Xoossaa wolqqan aara de7ana.


Jo̱ mɨ˜ tɨˊ lɨ˜ catɨ́ˋ íˈˋ e nisɨtɨ́ɨngˊ, co̱ˈ nɨcaroobˋ lají̱i̱ˈ˜ e cajnírˋ do, jo̱baˈ casíingˋ i̱ dseaˋ fii˜ uǿˉ do jaangˋ dseaˋ ˈléengˈ˜ quiáˈrˉ e nidsimɨ́ɨiñˈ˜ lají̱i̱ˈ˜ e catɨ́ɨngˉ i̱ dseaˋ do quiáˈˉ jaléˈˋ e carooˋ e ni˜ guóoˈ˜ uǿˉ quiáˈrˉ do. Jo̱ mɨ˜ tɨˊ lɨ˜ caguiéˉ i̱ dseaˋ ˈléengˈ˜ do quiáˈrˉ, i̱ dseaˋ i̱ jmángˈˋ ta˜ uǿˉ do cajmɨhuɨ́ɨmˋbre i̱ dseaˋ ˈléengˈ˜ do, jo̱ caguiémˈˊtu̱reiñˈ e jaˋ quiéeiñˈˋ do jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ. 	 Woiniyaa aifiyaa maxiyo wodee gakkin, bana gakkiyaagaa ekkidi yaana mala, issi ashkkaraa ba kottaawatukko kiittiis.


Jo̱guɨ catɨ́ɨmˉ e jiˋ la cajo̱ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ seángˈˊ fɨˊ quíiˈˉ e jmiféiñˈˊ Fidiéeˇ, jo̱guɨ lajo̱bɨ cajo̱ catɨ́ɨmˉ i̱ dseamɨ́ˋ i̱ siiˋ Apia có̱o̱ˈ˜guɨ i̱ dseañʉˈˋ i̱ siiˋ Arquipo. Jo̱ i̱ dseañʉˈˋ na eáamˊ cuøˈˊ bíˋ ˈñiaˈrˊ jee˜ ta˜ e cangɨ́ɨiñˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ lɨ́ˈˆ laco̱ˈguɨ la jmóoˋ jneaˈˆ. 	 ne sooni shiiqiya woosa keettaayyo, nu michchee Afiibiyyoonne nunaara issippe de7iya wotaaddaraa Arkkipoosayyo ha dabddaabbiyaa xaafoos.


Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, caˈeˊguɨ Jesús e júuˆ la jo̱ cajíñˈˉ: —Jí̱i̱ˈ˜ jaangˋ dseaˋ quɨ́ɨˈr˜ jmɨɨ˜ faˈ e nijmérˉ ta˜ fɨˊ quiniˇ gángˉ fiir˜ co̱lɨɨng˜, dsʉco̱ˈ song cajméerˋ lajo̱, jo̱baˈ nilíˋ ˈníˈˋ níimˉbre jaangˋ jo̱guɨ nijmiti˜bre ta˜ e niquiʉ́ˈˉ i̱ jaangˋguɨ do. Jo̱ co̱ˈ lajo̱b lɨ́ɨˊ, jo̱baˈ jaˋ quɨ́ˈˉ jmɨɨ˜ faˈ e ˈnʉ́ˈˋ nijmitíˆnaˈ co̱lɨɨng˜ jaléˈˋ ta˜ quiʉˈˊ Fidiéeˇ jo̱guɨ nijmitíˆnaˈ cajo̱ jaléˈˋ ta˜ seángˈˊ jmiguiʉˊ cuuˉ. 	 “Naa77u godatuyyo haarettanau danddayiyai ooninne baawa; aissi giikko, woi issuwaa ixxidi, hinkkuwaa siiqana; woi issuwaa bonchchidi, hinkkuwaa karana; Xoossaassinne miishshaassi haarettanau danddayekketa.


jaangˋguɨ i̱ siiˋ Judas, rúngˈˋ dseaˋ ngáangˈ˜ có̱o̱ˈ˜ i̱ Tiáa˜ do; jo̱ lɨ˜ cadséngˉguɨ jaangˋguɨ i̱ siiˋ Judas Iscariote, dseaˋ i̱ cajángˈˋ Dseaˋ Jmáangˉ fɨˊ jaguóˋ jaléngˈˋ dseaˋ cǿøngˈ˜ quiáˈˉ dseaˋ Israel. 	 Yaaqooba na7aa Yihudaanne Yesuusa aattidi immida Yihudaa Asqqoroota.


Jo̱ mɨ˜ canúuˉ Tʉ́ˆ Simón có̱o̱ˈ˜guɨ i̱ dseaˋ rúiñˈˋ i̱ jaangˋguɨ do lají̱i̱ˈ˜ júuˆ e quié̱e̱ˋ i̱ Yáˆ i̱ seengˋ fɨˊ Magdala, jo̱baˈ dsifɨbˊ caˈuøøiñˋ e cangolíiñˆ lajmɨnáˉ e fɨˊ lɨ˜ caˈángˉ Jesús do. 	 Hegaa gishshau, PHeexiroosinne hinkko erissiyo ashkkarai aggidi, gonggoluwaakko biidosona.


Jo̱ Judas Iscariote lamɨ˜ jéengˊguɨ, lalab casɨ́ˈrˉ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ i̱ jéeiñˋ do e nijmérˉ co̱o̱ˋ li˜, jo̱ nijíñˈˉ jnang˜ i̱ siiˋ Jesús, co̱ˈ cajíñˈˉ ie˜ jo̱: —I̱i̱ˋ i̱ nimóˆ ˈnʉ́ˈˋ i̱ nichʉ́ˈˆʉ ni˜, íbˋ Jesús, jo̱baˈ séngˈˊnaˈre jóng, jo̱ teeˉnaˈre e ˈñúuiñˊ guiʉ́ˉ. 	 Yesuusa aattidi immiyaagee he daro asaayyo, “Taani yeriyoogee a; a oiqqidi loitti naagidi, ekki efiite” yaagidi malaataa yooti wottiis.


Jo̱baˈ fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ lɨ́ɨngˊnaˈ dseaˋ cǿøngˈ˜ i̱ quie̱ˊ nifɨˊ, jmeeˉnaˈ íˆ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ cangɨ́ɨngˋnaˈ i̱ nɨcaneˈˉ níˆnaˈ i̱ nɨcacuøngˈˊ Fidiéeˇ ˈnʉ́ˈˋ, co̱ˈ i̱ dseaˋ íˋ lɨ́ɨiñˊ lafaˈ joˈseˈˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ. Jo̱guɨ jmeeˉbaˈ e jo̱ e ngocángˋ óoˊnaˈ laco̱ˈguɨ iing˜ Fidiéeˇ, jo̱ jaˋ jméeˆnaˈ e laguidseaangˆ o̱ˈguɨ e laco̱ˈ dsináangˊnaˈ cuuˉ cajo̱. Dsʉˈ jmeeˉbaˈ jaléˈˋ e jo̱ e iáangˋ óoˊnaˈ; 	 Intte giddon de7iya Xoossaa dorssaa wudiyaa Xoossai koyiyoogaadan heemmite. Dosaanappe attin, wolqqan gidenna. Qassi intte go77a xalaalaa xeellennan, lo77o qofan heemmite.


Jo̱ jaléngˈˋ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ i̱ jáˈˉ lɨ́ɨngˋnaˈ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ, eáamˊ quíingˊ e cu̱u̱˜ do quíiˉnaˈ; jo̱ dsʉˈ quíiˉ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ i̱ jaˋ jáˈˉ lɨ́ɨngˋnaˈ e jo̱, jo̱baˈ nilɨtib˜ laco̱ˈ féˈˋ fɨˊ ni˜ jiˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ lɨ˜ féˈˋ lala: E cu̱u̱˜ e jaˋ calɨjíiˈ˜ dseaˋ jmɨgüíˋ quiáˈˉ tɨɨˉ fɨɨˋ quiáˈˉ ˈnʉr˜, lanaguɨ dseángˈˉ cu̱u̱˜ laniimˉ nɨcaˈuíingˉ quiáˈˆ ˈnʉ́ʉˊ. 	 Hegaa gishshau, ha shuchchai intteyyo ammaniyaageetuyyo daro al77o; shin ammanennaageetuyyo, “Gimbbiyaageeti karidi ixxido shuchchai godaa xaphuwaa minttiya, ubbaappe aadhdhiya shuchcha gidiis” yaagees.


Jo̱guɨ doñiˊ i̱i̱ˋ i̱ contøømˉ seengˋ cøøngˋ có̱o̱ˈ˜ Dseaˋ Jmáangˉ, jo̱baˈ jaˋ beángˈˊ dseeˉ yaaiñ˜. Jo̱guɨ doñiˊ i̱i̱ˋ i̱ beángˈˊ dseeˉ yaang˜, jo̱baˈ dseángˈˉ jaˋ mɨˊ cangáaiñˋ dseaˋ do o̱ˈguɨ cuíiñˋ dseaˋ do cajo̱. 	 Kiristtoosan de7iya ooninne nagara oottenna; qassi nagaraa oottiya ooninne a be7ibeenna woi eribeenna.


Jo̱ jaléngˈˋ i̱ ˈléeˉ do lǿømˉbre dseaˋ do cajo̱, jo̱ dsiquiéeiñˊ quiá̱ˈˉ lɨ˜ táangˋ dseaˋ do fɨˊ dseˈˋ crúuˆ, jo̱ cuøˈrˊ dseaˋ do jmɨ́ˈˆ mɨ́ˈˆ huɨɨngˋ jǿˈˆ e tí̱ˈˋ. 	 Qassi wotaaddarati akko shiiqidi, woiniyaa eessaa caalaa ehiidi, “Neeni Aihudatu kawo gidikko, ane ne huuphiyaa ashsha” yaagidi a bolli qilliiccoosona.


Jo̱ Fidiéebˇ dseaˋ catǿˈrˉ jneaa˜aaˈ e laco̱ˈ niˈuíingˉnaaˈ dseaˋ quiáˈrˉ, jo̱guɨ dseángˈˉ jmiti˜bre e jo̱. 	 Inttena xeesiyaagee ammanettidaagaa; qassi hegaa i polana.


Jo̱ jmiguiéngˈˊ óoˊnaˈ quiáˈˉ e calɨ́ˉ ie˜ malɨɨ˜ do ie˜ cateáangˋ jaangˋ dseaˋ i̱ caféˈˋ cuaiñ˜ quiáˈˉ Fidiéeˇ fɨˊ jmɨgüíˋ la i̱ calɨsíˋ Líiˆ. Jo̱ i̱ dseañʉˈˋ íˋ lɨ́ɨiñˊ jaangˋ dseaˋ jmɨgüíˋ laco̱ˈ lɨ́ɨngˊ jneaa˜aaˈ, dsʉˈ mɨ˜ camɨˈˊ dseaˋ do Fidiéeˇ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ Jmɨguíˋ quiáˈˉ dseaˋ do e niquiúngˈˉ e tu̱u̱ˋ jmɨ́ɨˊ, jo̱ lajo̱b calɨ́ˉ. Jo̱baˈ lajeeˇ ˈnɨˊ ji̱i̱ˋ dsíˋ caˈnáˈˆ jaˋ catu̱u̱ˋ jmɨ́ɨˊ fɨˊ e guóoˈ˜ uǿˉ jo̱. 	 Eelaasi nu mala asa. Irai sa7an bukkennaadan, i minttidi, Xoossaa woossiis; woossin heezzu laittanne usuppun agina sa7an irai bukkibeenna.


Jo̱ o̱ˈ jí̱i̱ˈ˜ quiáˈˉ e na e jmiˈiáangˋ dsiˋnaaˈ, co̱ˈ lajo̱b jmiˈiáangˋ dsiˋnaaˈ cajo̱ có̱o̱ˈ˜ lajaléˈˋ e nɨcajméeˋ Fidiéeˇ có̱o̱ˈ˜ jneaa˜aaˈ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ Fíiˋnaaˈ Dseaˋ Jmáangˉ; dsʉco̱ˈ laˈeáangˊ dseaˋ dob e nɨse̱e̱ˉnaaˈ lana juguiʉ́ˉ júuˆ røøˋ cøøngˋ có̱o̱ˈ˜ Fidiéeˇ. 	 SHin hegaa xalaala gidenna; ha77i nuna Xoossaara sigettida nu Godaa Yesuus Kiristtoosa baggaara nuna Xoossaabai ufaissees.


Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, cajmɨngɨ́ɨˋ i̱ dseaˋ quiáˈˉ Jesús do cajmɨngɨ́ˈrˉ dseaˋ do jo̱ cajíñˈˉ: —Fíiˋnaaˈ, ¿jialɨˈˊ féˈˋ i̱ tɨfaˈˊ quiáˈˉ júuˆ quiʉˈˊ ta˜ quíˉiiˈ dseaˋ Israel e Líiˆbingˈ i̱ nijáaˊ nifɨˊguɨ? 	 Erissiyo ashkkarati Yesuusa, “Yaatin, higgiyaa tamaarissiyaageeti aissi, 'Eelaasi kasetidi yaanau bessees' giyoonaa?” yaagidi oichchidosona.


Jo̱baˈ mɨ́ɨˈ˜ɨ ˈnʉ́ˈˋ jmɨˈeeˇ e nijmɨta˜naˈ dsíiˊ i̱ dseaˋ do e ˈneámˉbɨˈr lɨ́ˈˆ laco̱ˈ lamɨ˜ jmooˋnaˈ có̱o̱ˈr˜. 	 Hegaa gishshau, intte a minttidi siiqiyoogaa i erana mala, taani inttena woossais.


Jo̱ fɨ́ɨˉguɨ́ɨ ˈnʉˋ, rúˈˋu i̱ ˈneáanˋn eáangˊ, iáamˋ dsiiˉ e guiʉ́bˉ eeˈˉ e jmɨcó̱o̱ˈˇ jaléngˈˋ dseaˋ rúˈˋnaaˈ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ, jo̱ jaˋ e lɨ́ɨˊ e i̱ dseaˋ i̱ cajmɨcó̱o̱ˈˇ do jaˋ mɨˊ cuíinˈˋre jéengˊguɨ. 	 Ta siiquwau, nu ishantti imatta gidikkokka, neeni etayyo oottiyo ooso ubban ammanettida ooso oottaasa.


Jo̱guɨ ˈnɨˊ ya̱ˈˊ cabǿøiñˉ jnea˜ có̱o̱ˈ˜ sɨɨˉ, jo̱guɨ co̱o̱ˋ ya̱ˈˊ casɨˈlóˈrˋ jnea˜ cu̱u̱˜. Jo̱guɨ ˈnɨˊ ya̱ˈˊ cangoˈangˈˊ móoˊ fɨˊ lɨ˜ iuunˉ, jo̱guɨ co̱o̱ˋ ya̱ˈˊ cangongɨɨn˜n e cajá̱a̱ˋa̱ fɨˊ ni˜ jmɨñíˈˆ lajeeˇ co̱o̱ˋ jmɨɨ˜ jo̱guɨ co̱o̱ˋ uǿøˋ. 	 Roome asai tana heezzutoo dullan shociis; issi gallassi shuchchan caddii caddidi aggiis; markkabee heezzutoo me77in, abba giddon issi qammaanne issi gallassaa aqada pe7aas.


jo̱guɨ ˈnéˉ e jaˋ jmɨjløngˈˆ ˈñiaˈrˊ mɨ˜ liúiñˈˋ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jaˋ jíiˈ˜ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ; jo̱ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ e jo̱, jangámˉ nijmɨcó̱o̱ˈ˜ Fidiéeˇ quiáˈˉ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ íˋ e laco̱ˈ niquɨ́ˈˉ jíngˈˋ yaaiñ˜ fɨˊ quiniˇ dseaˋ do, jo̱guɨ e nijáˈˉ líiñˋ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ, 	 Qassi i bana ixxiyaageeta ashkketettan seeriyaagaa gidanau bessees. Eti bantta nagaraappe simmidi, tumatettaa eranaadan Xoossai oottanaakko, ooni erii.


¿Su jí̱i̱ˈ˜ ˈnʉbˋ dseaˋ seenˈˋ fɨˊ Samaria dseaˋ cañijmiféngˈˊ Fidiéeˇ dseaˋ guiing˜ ñifɨ́ˉ? 	 Ha hara dere bitaniyaappe harai Xoossaa galatanau simmidai baawee?” yaagiis.


Jo̱ co̱ˈ lajo̱b lɨ́ɨngˊnaˈ, jo̱baˈ fɨ́ɨˉguɨ́ɨ ˈnʉ́ˈˋ jie˜ mɨˊ ɨˊ óoˊnaˈ e niingˉguɨˈ laco̱ˈguɨ e guoˈˋ ˈmaˋ e nɨcahuɨ̱́ˈˋ do, co̱ˈ song ɨˊ óoˊnaˈ lajo̱, jo̱baˈ ˈnéˉ e jmiguiéngˈˊ óoˊnaˈ e o̱ˈ ˈnʉ́ˈˋ i̱ se̱ˈˊ e jmóˆ quiáˈˉ e ˈmaˋ do, co̱ˈ laˈeáangˊ e jmóˆ dobaˈ e jí̱ˈˋ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ lɨ́ɨngˊnaˈ lafaˈ guoˈˋ ˈmaˋ ofɨɨˋ e caˈiáangˋ ˈñiaˈˊ fɨˊ jee˜ móˈˋ. 	 Simmi neeni he karetti wodhdhida tashetu bolli otorettanau bessenna; shin neeni otorettiyaabaa gidikkokka, xaphoi nena tookkeesippe attin, neeni xaphuwaa tookkennaagaa akeeka.


Jo̱baˈ cañíiˋ Jesús quiáiñˈˉ do lala: —Ñiing˜ áaˊnaˈ e jí̱i̱ˈ˜ jaangˋ jaˋ i̱i̱ˋ nijmɨgǿøngˋ ˈnʉ́ˈˋ. 	 Yesuusi qassi etayyo hagaadan yaagidi, oduwaa doommiis; “Inttena ooninne balettenna mala naagettite.


Co̱ˈ lajo̱b ta˜ caquiʉˈˊ Fíiˋnaaˈ Fidiéeˇ fɨˊ ni˜ jiˋ quiáˈrˉ malɨɨ˜guɨ mɨ˜ cajíñˈˉ lala: Jnea˜ nisɨ́ɨnˆn ˈnʉˋ fɨˊ jee˜ lacaˈíingˈ˜ dseaˋ i̱ seengˋ fɨˊ jmɨgüíˋ e lɨnˈˊ lafaˈ jɨˋ quiéˉe, jo̱guɨ niguiáˈˆ jaléˈˋ júuˆ quiáˈˉ jial nileángˋ dseaˋ jee˜ jaléˈˋ dseeˉ quiáˈrˉ. 	 Aissi giikko, Godai nuna, 'Asai ubbai intte baggaara attana mala, inttena taani Aihuda gidennaageetussi poo7o oottaas' yaagidi azaziis” yaagidosona.


Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋguɨ jñʉ́ʉˉ jmɨɨ˜ lajo̱, cangóˉ Jesús fɨˊ co̱o̱ˋ yʉ́ˈˆ móˈˋ e ñíiˊ, jo̱ lají̱i̱ˈ˜ Tʉ́ˆ Simómbingˈ jéeiñˋ có̱o̱ˈ˜guɨ Tiáa˜ jo̱guɨ Juan. Jo̱ lajeeˇ e nɨteáaiñˉ e fɨˊ yʉ́ˈˆ móˈˋ do, canaangˋ calɨsɨ́ɨngˉ jial jnéengˉ Jesús. 	 Yesuusi usuppun gallassappe guyyiyan, banaara PHeexiroosa, Yaaqoobanne Yohaannisa ekkidi, eta xalaalaa gita deriyaa bolli kessiis; kessidi eta sinttan laamettiis;


Jo̱ lajalémˈˋ dseaˋ jmɨgüíˋ nilɨˈníˈˋ níiñˉ ˈnʉ́ˈˋ uíiˈ˜ e lɨ́ɨngˊnaˈ dseaˋ quiéˉe. 	 Ta sunttaa gishshau, inttena ubbai ixxana; shin


Jo̱guɨ e labaˈ fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ, jaléngˈˋ jiuung˜, jméeˆnaˈ nʉ́ʉˈ˜naˈ jaléˈˋ ta˜ quiʉˈˊ tiquíiˆ niquíiˆnaˈ, co̱ˈ lajo̱b iing˜ Fidiéeˇ e catɨ́ɨngˉ nijméeˆnaˈ. 	 Naatoo, inttena yelidaageetuyyo Godan azazettite; aissi giikko, hagee oottanau bessiyaabaa.


Jo̱ lajeeˇ guiˈnangˈˇ e teáangˈ˜ Paaˉ fɨˊ có̱o̱ˈ˜guɨ Silas, cangɨ́ɨiñˊ fɨˊ co̱o̱ˋ fɨɨˋ e siiˋ Anfípolis có̱o̱ˈ˜guɨ Apolonia. Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, caguilíiñˉ fɨˊ co̱o̱ˋ fɨɨˋ e siiˋ Tesalónica, jo̱ fɨˊ jo̱b siˈˊ co̱o̱ˋ guáˈˉ quiáˈˉ dseaˋ Israel lɨ˜ féiñˈˊ Fidiéeˇ. 	 PHauloosinne Sillaasi, Amppipholiisaaranne Apholooniyaara aadhdhidi, Tasalonqqe yiidosona; Tasalonqqen Aihuda woosa keettai de7ees.


Co̱ˈ jaléˈˋ e ta˜ huɨ̱́ˈˋ na jí̱i̱ˈ˜ lɨco̱ˈ cuøˊ li˜ quiáˈˉ jaléˈˋ e nidsijéeˊ cøøngˋguɨ, jo̱ lɨ́ɨˊ lafaˈ i̱ˈˆ quiáˈˉ jaangˋ dseaˋ i̱ ngóoˊ jéengˊguɨ laco̱ˈ ngóorˊ. Jo̱ dsʉˈ i̱ dseaˋ i̱ lɨ́ɨngˊ lafaˈ i̱ dseaˋ quiáˈˉ e i̱ˈˆ do, íbˋ Dseaˋ Jmáangˉ ˈñiaˈrˊ. 	 Hageeti sinttappe yaana yohotu eesho; shin bollai Kiristtoosaagaa.


Co̱ˈ cadseábˉ jmɨˈaangˉ jnea˜ lajeeˇ cataan˜n có̱o̱ˈ˜ ˈnʉ́ˈˋ fɨˊ jmɨgüíˋ la, jo̱ dsʉˈ jaˋ cacuǿøˈ˜naˈ jnea˜ e cagǿˈˋø; jo̱guɨ cadseáˉbɨ jmɨjmɨɨnˉ cajo̱, dsʉˈ ˈnʉ́ˈˋ jaˋ cacuǿøˈ˜naˈ jnea˜ jmɨɨˋ e cagúˈˉu; 	 Aissi giikko, taani namisettin, tana mizibeekketa; saamettin ushshibeekketa.


Co̱ˈ ie˜ jmɨɨ˜ jo̱b mɨ˜ niquírˉ quiáˈˉ lajaangˋ lajaangˋ dseaˋ lɨ́ˈˆ jialco̱ˈ jí̱i̱ˈ˜ e nicaˈéeˋ dseaˋ lajeeˇ e seeiñˋ fɨˊ jmɨgüíˋ la. 	 Xoossai asa ubbau a oosuwaa malaa immana.


Jo̱ fɨ́ɨˉguɨ́ɨ ˈnʉˋ, Tito, e lajaléˈˋ júuˆ e eˈˊ dseaˋ ˈnéˉ e cǿømˋ røøˋ có̱o̱ˈ˜ júuˆ quiáˈˉ Fidiéeˇ. 	 SHin neeni de7uwaa demmanau giigiya timirttiyaa tamaarissanau bessees.


Jo̱baˈ cañíiˋ Jesús quiáˈˉ i̱ Judas do jo̱ cajíñˈˉ: —Jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jmiˈneáangˋ jnea˜, jo̱baˈ jmóoˋbre nʉ́ʉˈr˜ jaléˈˋ júuˆ quiéˉe; jo̱ Tiquiéˆe Fidiéeˇ nijmiˈneáamˋbre i̱ dseaˋ íˋ cajo̱, jo̱ lajo̱b Tiquiéˆe co̱lɨɨng˜guɨ có̱o̱ˈ˜ jnea˜ cøømˋ nilɨse̱e̱ˉnaaˈ có̱o̱ˈ˜ i̱ dseaˋ íˋ. 	 Yaagin Yesuusi, “Tana siiqiya ooninne ta qaalaa naagana; ta Aawai a siiqana; qassi ta Aawainne taaninne akko yiidi, aara de7ana.


Jo̱ laco̱o̱ˋ jmɨɨ˜ domiing˜, lajaangˋ lajaangˋ ˈnʉ́ˈˋ ˈnéˉ nijmiñungˈˋnaˈ capíˈˆ lɨ́ˈˆ jial jí̱i̱ˈ˜ e nɨcalɨ́ˈˆnaˈ e jmooˋnaˈ ta˜. Jo̱ jaléˈˋ e jo̱ ˈnéˉ ˈmeáˆnaˈ e laco̱ˈ mɨ˜ niguiéeˊe fɨˊ na, joˋ ˈnéˉ faˈ e niseángˈˊguɨˈ. 	 Intte taani yaa biyo wode, miishshaa shiishshenna mala, intte ubbai Woggaa gallassi gallassi, intte demmiyo keenaappe intte keettan dagayite.


Dsʉˈ ie˜ jo̱ nɨjaquiéengˊ jmɨɨ˜ quiáˈˉ dseaˋ Israel e quɨ́ˈˉ tɨ́ɨiñˋ jmoˈrˊ ˈnʉ́ʉˊ máˈˆ ˈma˜ e laco̱ˈ jmiguiéngˈˊ dsíirˊ jial mɨ˜ cangɨrˊ fɨˊ ni˜ guóoˈ˜ uǿˉ quiʉ̱́ˋ malɨɨ˜guɨ eáangˊ, 	 Aihudati bonchchiyo Daase Baalai gakki uttiis.


Jo̱ co̱ˈ Fidiéeˇ ˈñiaˈˊbre calɨˈiiñ˜, jo̱baˈ cacuørˊ e nilɨse̱e̱ˉnaaˈ cøøngˋ có̱o̱ˈr˜ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ e jáˈˉ lɨ́ɨˋnaaˈ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ. Jo̱ cajméerˋ lajo̱ e laco̱ˈ jaléngˈˋ jneaa˜aaˈ, dseaˋ lɨ́ɨˊnaaˈ dseaˋ quiáˈrˉ, nisíngˈˉnaaˈ fɨˊ quiniˇguɨ jee˜ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ nijméˉ Fidiéeˇ i̱ nilíingˉ dseaˋ quiáˈrˉ. 	 Nuuni i medhdhido meretatu giddon Xoqqasaa ekkanaadan, nuna ba sheniyan tumu qaalan yeliis.


Jo̱ eeˉnaˈ røøˋ fɨˊ quiniˇ dseaˋ jo̱ jmiliingˇ yaang˜naˈ e laco̱ˈ nilɨlíˈˆ jaléngˈˋ dseaˋ rúngˈˋnaˈ e jáˈˉbaˈ e nɨcaquɨ́ˈˉ jíimˈˇ yaang˜naˈ fɨˊ quiniˇ Fidiéeˇ. 	 Simmi intte intte nagaraappe simmidoogaa erissiyaabaa oottite.


’¡E ngɨ˜ fɨ́ɨbˉ ˈnʉ́ˈˋ, jaléngˈˋ dseaˋ fariseo! Co̱ˈ dsíngˈˉ guiing˜ óoˊnaˈ e nicuǿˈˆnaˈ Fidiéeˇ dseángˈˉ caˈíingˈ˜ lajeeˇ guíˉ íingˈ˜ lajaléˈˋ ooˋ quiáˈˉ jmiñiˇ e roˈˋnaˈ, jo̱ dsʉˈ jaˋ e guiing˜ óoˊnaˈ faˈ e niˈɨ́ɨˆnaˈ íˈˋ røøˋ quiáˈˉ jaléngˈˋ dseaˋ rúngˈˋnaˈ o̱ˈguɨ e jmiˈneáangˋnaˈ Fidiéeˇ. Co̱ˈ lajaléˈˋ e jo̱baˈ ˈnéˉ nijmitíˆnaˈ có̱o̱ˈ˜guɨ jaléˈˋ e caguieeˉguɨ do cajo̱. 	 “SHin Parisaawetoo, intteyyo aayye7ana! Aissi giikko, bootta sawuwaappe, karetta sawuwaappe, xalotiyaappenne tokkidobaa ubbaappe asirataa Xoossaayyo intte immeeta; shin xillotettaanne Xoossaa siiqiyoogaa intte aggi bayeeta; haratakka aggennan, oottanau bessiya yohoti hageeta.


Jo̱ co̱o̱bˋ mɨ˜ catɨ́ˋ la i̱i̱ˉ ˈñiáˋ e caˈlóoˉ, jo̱ calébˈˋ catú̱ˉ cagüɨˈɨ́ɨrˊ jo̱ cangórˉ fɨˊ ˈmóoˈ˜, jo̱ fɨˊ jo̱b cangárˉ e neáangˊ jiéngˈˋguɨ dseaˋ i̱ jaˋ ta˜ seaˋ jméˉ, jo̱baˈ cajmɨngɨ́ˈrˉ dseaˋ do: “¿Jialɨˈˊ ngɨɨng˜ ˈnʉ́ˈˋ jmɨɨ˜ quíiˆnaˈ fɨˊ la e jaˋ ta˜ jmooˋnaˈ?” 	 Tammanne isiini saatiyan i kiyiyo wode, harati hegan eqqidaageeta demmidi, 'Ooso oottennan kumetta gallassaa hagan aissi eqqi pe7idetii?' yaagiis.


Jo̱ co̱ˈ lajo̱b lɨ́ɨˊ, dseaˋ rúˈˋnaaˈ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ, jo̱baˈ fɨ́ɨˉguɨ́ɨ ˈnʉ́ˈˋ e jaˋ cuøˈˊguɨ fɨˊ yaang˜naˈ faˈ e dseeˉ quíiˉnaˈ quiʉ́ˈˉguɨ ta˜ ˈnʉ́ˈˋ e laco̱ˈ nijmitíˆnaˈ lají̱i̱ˈ˜ e lɨ́ˋ óoˊnaˈ yaang˜naˈ. 	 Hegaa gishshau, intte intte asatettaa amuwau azazettana mala, nagarai haiqqiya intte asatettaa haaroppo.


Jo̱guɨ contøømˉ nilíˋ fɨˈˋ lɨ́ɨiñˉ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ nijmɨˈgóˋ írˋ. 	 I baassi yayyiya ubbaassi yeletaappe yeletaa gakkanaashin, maarotettaa immees.


Jo̱ lɨ́ˈˆ laco̱ˈ jmiti˜ Fidiéeˇ júuˆ quiáˈrˉ, lajo̱b jmooˋ jneaˈˆ cajo̱, co̱ˈ jaˋ síiˈ˜naaˈ ˈnʉ́ˈˋ e nijmóˆnaaˈ jo̱guɨ mɨ˜ ngoyúungˈ˜ jo̱, jaˋ nijmóˆnaaˈ. 	 SHin Xoossai ammanettidaagaa gidiyoogee tuma gidiyoogaadan, nuuni intteyyo yootiyo qaalai “Ee” nne “CHii” nne giyoogaa gidenna.


Jo̱baˈ fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ rúˈˋnaaˈ, e ˈnʉ́ˈˋ ˈnéˉ niˈɨ́ˆ óoˊnaˈ e jneaˈˆ lɨ́ɨˊnaaˈ dseaˋ i̱ jmóoˋ lají̱i̱ˈ˜ ta˜ e nɨcacuøˈˊ Dseaˋ Jmáangˉ jneaˈˆ, jo̱guɨ cajo̱ e lɨ́ɨˊnaaˈ dseaˋ i̱ sɨnʉ́ˈˆ júuˆ e niˈéˆnaaˈ jaléˈˋ júuˆ quiáˈˉ Fidiéeˇ e jaˋ mɨˊ cajmijnéeiñˋ lamɨ˜ jéengˊguɨ. 	 Asai nuna Kiristtoosa ashkkaratudaaninne Xoossaa Xuuraa naagiya sunttatudan qoppo.


Dsʉˈ Fidiéeˇ i̱ cajmiféngˈˊ ˈlɨɨ˜ yʉ́ʉˈ˜ quíˉiiˈ i̱ siiˋ Abraham jo̱guɨ Isáaˊ jo̱guɨ Jacóoˆ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋguɨ dseaˋ áangˊ quíˉnaaˈ, íbˋ Fidiéeˇ i̱ caguiéngˉ yʉ́ˈˆguɨ i̱ Fíiˋnaaˈ Jesús i̱ jmóoˋ lají̱i̱ˈ˜ e iing˜ dseaˋ do. Dsʉˈ ˈnʉ́ˈˋ cajáangˈ˜naˈr fɨˊ quiniˇ jaléngˈˋ dseata˜, jo̱guɨ caguijeaang˜naˈr fɨˊ quiniˇ dseata˜ dseaˋ féngˈˊ i̱ siiˋ Pilato. Jo̱ i̱ dseata˜ íˋ lamɨ˜ iiñ˜ e nileámˉbre Jesús, dsʉˈ ˈnʉ́ˈˋ jaˋ cacuǿˆnaˈ fɨˊ lajo̱ faˈ e caleáaiñˋ dseaˋ do. 	 Abrahaama Xoossai, Yisaaqa Xoossai, Yaaqooba Xoossai, nu aawatu Xoossai, intte aatti immidoogaa PHilaaxoosi birshshanau qoppi uttidaashin, intte a sinttan, 'Nuuni a erokko' giido ba Na7aa Yesuusa bonchchiis.


’Jo̱ quie̱ˋnaˈ cuente jial jloˈˆ jaléˈˋ líˆ e seaˋ fɨˊ jmɨgüíˋ, jo̱guɨ jaˋ eeˋ ta˜ jmóoˋ o̱ˈguɨ quie̱ˊ fɨˈíˆ jial niˈuíingˉ e jloˈˆ. Jo̱ dsʉˈ carˋ jí̱i̱ˈ˜ dseata˜ Salomón có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e jloˈˆ e calɨseáˋ quiáˈrˉ jaˋ casíngˈˋ ˈñiaˈrˊ e jloˈˆ lɨ́ˈˆ laco̱ˈguɨ la jnéengˉ co̱o̱ˋ líˆ. 	 “Ciishshati waani dicciyaakko xeellite; daafurokkona woi puutto suqqokkona. SHin taani intteyyo odais; harai atto, Solomoni hegaa keena bonchchettidaagaa gidiiddi, he ciishshatuppe issuwaagaa malaa maayibeenna.


Jo̱ e quiá̱ˈˉ jo̱b nitaang˜ i̱ fɨ́ɨngˊ cúˆ i̱ taang˜ ta˜ gøˈˊ. 	 Etappe haahuwan gudunttaa wudee heemettees.


Jo̱ fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ lana, co̱ˈ eáamˊ guiʉ́ˉ moguíˆnaˈ, jo̱ yaam˜ ˈnʉ́ˈˋ cuǿøngˋ líˋ foˈˆnaˈ su jáˈˉ o̱si o̱ˈ jáˈˉ é jaléˈˋ e júuˆ e fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ na. 	 Intte wozannaama asa gididoogaadan, taani intteyyo odais. Taani giyoogaa intte pirddite.


Jo̱ i̱ ˈlɨngˈˆ do, eáamˊ mɨˈrˊ Jesús jmɨˈeeˇ e laco̱ˈ jaˋ nisíngˉ dseaˋ do jaléngˈˋ íˋ fɨˊ lɨ˜ huí̱i̱ˉ. 	 Yaagidi iita ayyaanata he biittaappe kessi yeddenna mala, Yesuusa minttidi woossiis.


Jo̱ lajeeˇ e teáaiñˈ˜ fɨˊ, huíimˉbɨ cangáˉ Jesús e gui˜ co̱o̱ˋ ˈmaˋ güɨñíˈˆ e dsi˜ máˈˆ; jo̱baˈ cangojǿørˆ catɨˊ quiá̱ˈˉ su dsi˜ güɨñíˈˆ quiáˈˉ e ˈmaˋ do, dsʉˈ jaˋ eeˋ cadséˈrˋ jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ mɨ˜ tɨˊ lɨ˜ caguiérˉ, dseángˈˉ lají̱i̱ˈ˜ máˈˆbaˈ dsi˜, co̱ˈ o̱ˈ ji̱i̱ˋ e dsi˜ güɨñíˈˆ ie˜ jo̱. 	 Haahuwan issi balase giyo mittiyo tashiyaa maaya uttidaaro be7idi, geelladan i bolli aifee beettikkonne giidi, be7anau ikko biis; shin ikko i biyo wode, tashe xalaalaappe attin, ainne aife demmibeenna; aissi giikko, balasee aifiyo wodee gakkibeenna.


Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, caguiéˉ jaangˋguɨ i̱ dseaˋ ˈléengˈ˜ do, jo̱ casɨ́ˈrˉ i̱ dseata˜ dseaˋ féngˈˊ do jo̱ cajíñˈˉ: “Fíiˋi, lab quie̱e̱˜e̱ cuuˉ quíiˈˉ e caseeˈ˜ có̱o̱ˈ˜ jnea˜ do. Caˈmeáˋbaa laco̱ˈ mɨ˜ caˈíinˈ˜n do, 	 “Heezzanttoi yiidi, 'Taani curqqan xaaxada naaga wottido ne paunddiyo hanno be7a.


Jo̱ ie˜ jo̱, i̱ lɨɨng˜ ˈnʉ́ˈˋ gabˋ caféˈˋ dseaˋ uii˜ quíiˆnaˈ jo̱guɨ gabˋ cajmeángˈˋ dseaˋ ˈnʉ́ˈˋ fɨˊ quiniˇ fɨɨˋ cajo̱. Jo̱ mɨ˜ cangáˉ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ caguiaangˉguɨ e dsingɨ́ɨngˉnaˈ lajo̱, jo̱baˈ caquɨmˈˆbre cajo̱ e caˈíñˈˋ iihuɨ́ɨˊ. 	 Issi issitoo inttena asa sinttan cayidosonanne paxa kaa7idosona; qassi hara wode hegaadan oottidoogeetuura issippe de7ideta.


Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋguɨ lajo̱, lalab cajíngˈˉguɨ Jesús casɨ́ˈrˉ i̱ dseaˋ guijángˋ quiáˈrˉ do: —Jnea˜ lɨ́ɨnˊn e huɨɨngˋ jǿˈˆ e jloˈˆ sɨníiˈˇ, jo̱guɨ Tiquiéˆe lɨ́ɨiñˊ laco̱ˈ i̱ dseaˋ jmángˈˋ íˆ guiʉ́ˉ e huɨɨngˋ jǿˈˆ do. 	 “Taani woine giyo turaayyo tumu ano; goshshanchchai ta Aawaa.


Jo̱ lajeeˇ féˈˋ i̱ dseaˋ Israel i̱ lɨ́ɨngˊ dseaˋ fariseo do lado, huíimˉjiʉ caje̱ˊ i̱ nodsicuuˉ do, jo̱ jaˋ cateáˉ dsíirˊ faˈ caséerˋ nir˜ fɨˊ yʉ́ˈˆ, jo̱ lɨco̱ˈ catúˋ gui˜bre jo̱ canaaiñˋ quiʉ̱́ʉ̱rˋ nidsíirˊ jo̱ lajeeˇ jo̱ féˈrˋ: “¡Fíiˋi Fidiéeˇ dseaˋ guiinˈ˜ ñifɨ́ˉ, íingˊ dseeˉ uii˜ quiéˉe, co̱ˈ dseaˋ dseeˉ dseaˋ quibˊ lɨ́ɨnˊn!” 	 “SHin giiraa shiishshiyaagee haahuwan eqqidi, harai atto saluwaa xeellanaukka dosibeenna. SHin, 'Xoossau, taani nagaranchcha; tana maara' yaagidi, ba tiraa bubbuxiis.


Jo̱ Fidiéebˇ dseaˋ cajméerˋ lajaléˈˋ e seaˋ fɨˊ latøøngˉ jmɨgüíˋ, jo̱guɨ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ íˋbre cajo̱ e seaˋbɨ jaléˈˋ e seaˋ. Jo̱ co̱ˈ iiñ˜ e lajaléngˈˋ dseaˋ i̱ nɨlɨ́ɨngˊ dseaˋ quiáˈrˉ nilɨseengˋ cøøngˋ có̱o̱ˈr˜ lata˜ fɨˊ ñifɨ́ˉ fɨˊ lɨ˜ niingˉ ˈgøiñˈˊ, jo̱baˈ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ e iihuɨ́ɨˊ e cangɨ́ɨngˋ Dseaˋ Jmáangˉ mɨ˜ cajúiñˉ, Fidiéeˇ cajméerˋ e caˈuíingˉ dseaˋ do dseángˈˉ laco̱ˈ sɨˈíˆ. Jo̱ lajo̱baˈ caˈuíingˉ Dseaˋ Jmáangˉ jaangˋ i̱ íingˉ dseeˉ quiáˈˉ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈrˉ. 	 Xoossai ubbabaa medhdhiyaagee, ubbabaakka naagiyaagee, Yesuusi daro naata ehiidi, banaara bonchchissana mala, waayiyaa baggaara Yesuusa bali bainnaagaa oottanau bessees; aissi giikko, he naata atotettaayyo kaalettiyaagee Yesuusa.


Dsʉco̱ˈ jnea˜ seemˋ dseaˋ i̱ quiʉˈˊ ta˜ quiéˉe, jo̱guɨ seemˋ dseaˋ i̱ quiʉ́ˈˋʉ ta˜ cajo̱. Jo̱ mɨ˜ fɨ́ɨˉɨ jaangˋ dseaˋ quiéˉe e gua˜, jo̱baˈ dsifɨˊ lajo̱b dséerˊ; jo̱guɨ mɨ˜ fɨ́ɨˉguɨ́ɨ i̱ jiéngˈˋ e neaˊ, jo̱baˈ dsifɨˊ lajo̱b jáarˊ cajo̱; o̱si mɨ˜ fɨ́ɨˉɨ jaangˋ dseaˋ ˈléengˈ˜ quiéˉe e jmeeˉ e la, jo̱baˈ dsifɨˊ lajo̱b jmóorˋ cajo̱; jo̱ jalémˈˋ dseaˋ quiéˉe nʉ́ʉˈr˜ júuˆ quiéˉe.” Jo̱ jalébˈˋ e júuˆ na quie̱ˊ i̱ dseaˋ i̱ cangojmijíngˈˊ Jesús do. 	 Taani taappe bollaara de7iyaageetuyyo haarettiya asa; taappe garssaara wotaaddarati de7oosona. Taani issuwaa, 'Ba' giikko bees; qassi hinkkuwaa, 'Haa ya' giikko yees; ta ashkkaraa, 'Hagaa ootta' giikko oottees” yaagiis.


Jo̱ güɨˈɨ́bˆ Fíiˋnaaˈ Dseaˋ Jmáangˉ güeaˈˆ quiáˈrˉ jee˜ jaléngˈˋ ˈnʉ́ˈˋ. Jo̱ lajo̱b nilíˋ. 	 Nu Godaa Yesuus Kiristtoosa aaro kehatettai inttenaara ubbaara gido. Amin77i.


Jo̱ jmɨˈúungˋnaˈ lajaléngˈˋnaˈ e laco̱ˈ jaˋ nitʉ́ˆnaˈ lají̱i̱ˈ˜ e guiʉ́ˉ e ngɨ́ɨngˋnaˈ quiáˈˉ Fidiéeˇ. Jo̱ jaˋ cuøˈˊ fɨˊ yaang˜naˈ cajo̱ faˈ e nijméeˆnaˈ guíingˉnaˈ uii˜ quiáˈˆ jaléngˈˋ dseaˋ rúngˈˋnaˈ, co̱ˈ e jo̱ lɨ́ɨˊ lafaˈ e nɨlɨ́ɨngˊnaˈ co̱o̱ˋ onuuˋ e guíiˉ; co̱ˈ fɨng lɨ́ɨngˊnaˈ lajo̱, jo̱baˈ dseáamˈ˜ e niˈlee˜naˈ quiáˈˉ jaléngˈˋ dseaˋ rúngˈˋnaˈ jo̱guɨ e nidsicuángˋguɨ dseeˉ quíiˉnaˈ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ caguiaangˉguɨ. 	 Xoossaa aaro kehatettaa ooninne ekkennan attenna mala naagettite; qassi mokkidi, ba marzziyan asa waissiya camo mittadan hanidi, ooninne daro asaa tunissenna mala naagettite.


Co̱faˈ mɨ˜ jaˋ cajméerˋ lana, jmiguiʉbˊ cuuˉ nicǿngˉ na faco̱ˈ e cangoˈnɨɨ˜, jo̱ e cuuˉ jo̱ nilɨˈíingˆ ta˜ e nilɨcó̱o̱ˈ˜jiʉ jaléngˈˋ dseaˋ tiñíingˉ. 	 Aissi giikko, ha shittuwaa al77o waagan baizzidi, miishshaa hiyyeesau immanau danddayettees” yaagidosona.


Jo̱ nɨcamɨ́ɨˈ˜baa jmɨˈeeˇ dseaˋ quíiˈˉ faˈ e nijmihuíiñˉ i̱ ˈlɨngˈˆ do, dsʉˈ jaˋ mɨˊ calɨˈrˊ. 	 Ne erissiyo ashkkarati he iita ayyaanaa kessana mala, taani eta woossaas; shin danddayibookkona” yaagiis.


Dsʉˈ co̱o̱ˋ uǿøˋ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ i̱ neáangˊ fɨˊ Damasco do cataiñˈˉ Saulo fɨˊ dsíiˊ co̱o̱ˋ ˈmatáˆ e feˈˋ, jo̱ cajgiáangˉneiñˈ do fɨˊ dseˈˋ e iáˋ cu̱u̱˜ e siˈˊ lacúngˈˊ fɨɨˋ do, jo̱ lajo̱b caleáaiñˋ dseaˋ do. 	 SHin i erissiyo ashkkarati a qammi efiidi, dirssaa huuphiyaara keeshiyan duge wottidosona.


’Jo̱ ie˜ jmɨɨ˜ jo̱, joˋ e nijmɨngɨ́ɨˈˇguɨˈ jnea˜ jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ; co̱ˈ e jáˈˉbaˈ e fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ e ie˜ jo̱ Tiquíˆiiˈ nicuǿˈˉbre ˈnʉ́ˈˋ jaléˈˋ e nimɨ́ɨˈ˜naˈre laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ jnea˜. 	 “He gallassi intte tana ainne woossekketa. Taani intteyyo tumaa odais; intte ta sunttan woossiyoobaa ubbaa Aawai intteyyo immana.


Jo̱guɨ lana fɨ́ɨˉɨ ˈnʉ́ˈˋ e jaˋ jmɨtúngˆ óoˊnaˈ jí̱i̱ˈ˜ co̱o̱ˋ, co̱ˈ jí̱i̱ˈ˜ jaangˋ ˈnʉ́ˈˋ jaˋ nijúungˉnaˈ; jí̱i̱ˈ˜ móoˊbaˈ e niˈíingˉ. 	 SHin ha77ikka taani inttena yayyoppite gaada zorais; aissi giikko, ha markkabee xayanaappe attin, intteppe issi uraa shemppoikka xayenna.


jo̱ fɨˊ jo̱b cajgóˉ Jmɨguíˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ e lɨɨng˜ jaangˋ mee˜ fɨˊ yʉ́ˈˆ mogui˜ Jesús, jo̱ canʉ́ˈˋ e lɨɨng˜ i̱i̱ˋ guicaféˈˋ fɨˊ yʉ́ˈˆ jmɨgüíˋ jo̱ guicajíñˈˉ: —ˈNʉbˋ Jó̱o̱ˋo̱ i̱ ˈneáanˋn eáangˊ, jo̱ dsíngˈˉ iáangˋ dsiiˉ có̱o̱ˈ˜ ˈnʉˋ. 	 Geeshsha Ayyaanai haraphphe milatiiddi, a bolli wodhdhiis. Qassi saluwaappe, “Taani siiqiyo ta Na7ai nena; tana nebai ufaissees” yaagiya qaalai yiis.


Jo̱ ii˜naaˈ e jaˋ niféˈˋ dseaˋ gaˋ uii˜ quiáˈˉ jial néeˊ niˋnaaˈ jaléˈˋ e cuuˉ e seáangˈ˜naaˈ la. 	 Nuuni oottiyo ha keha imuwaa gishshau, ooninne nuna borenna mala naagettoos.


Jo̱ lalab cajíngˈˉ Jesús casɨ́ˈrˉ i̱ dseaˋ quiáˈrˉ do: —Cuøøngˉnaˈ jaangˋ gángˉ ˈñʉˋ i̱ nɨcalɨ́ˈˆnaˈ na. 	 Yesuusi eta, “Ha77i intte oiqqido moliyaappe amaridaagaa hammite” yaagiis.


Jo̱ seabˋ co̱o̱ˋ uiing˜ e iáangˋ dsiˋnaaˈ, jo̱ e jo̱ uíiˈ˜ e nɨcalɨlíˈˆnaaˈ e dseángˈˉ guiʉ́bˉ nɨcaˈeeˉnaaˈ, jo̱guɨ líˈˆ dsiiˉ e eáangˊguɨ nɨcajméˆnaaˈ lajo̱ jee˜ ˈnʉ́ˈˋ. Jo̱ lajo̱b jmooˉnaaˈ, dsʉˈ o̱ˈ laˈeáangˊ có̱o̱ˈ˜ jaléˈˋ e tɨɨngˋnaaˈ ngángˈˋnaaˈ yee˜baaˈ, co̱ˈ lɨ́ɨˊnaaˈ lajo̱ dsʉˈ uíiˈ˜ e lajo̱ nɨcajméeˋ Fidiéeˇ có̱o̱ˈ˜ jneaˈˆ uíiˈ˜ e eáangˊ ˈneáaiñˋ jneaˈˆ. 	 Nuuni ceeqettiyoogee hagaa; ha sa7an nuuni de7iyo de7oi, ubba qassi inttenaara nuuyyo de7iya issippetettai Xoossaa aaro kehatettaanappe attin, asa aadhdhida eratettaana gidennaagaa, qassi Xoossai immido geeshshatettaaninne suuretettan nuuni de7iyoogaa nuna zoriya wozanai nuuyyo markkattees.


Jo̱baˈ dseaˋ do cañíirˋ lala: —Seabˋ co̱o̱ˋ e jiéˈˋguɨ e ˈnéˉ nidǿøˈ˜ø e jí̱i̱ˈ˜ ˈnʉ́ˈˋ jaˋ ñíˆnaˈ jial lɨ́ɨˊ. 	 SHin i, “Taayyo intte erenna qumai taani maanaagee de7ees” yaagiis.


Jo̱ jaléngˈˋ ˈnʉ́ˈˋ, dseaˋ seengˋnaˈ fɨˊ ñifɨ́ˉ, eáangˊ jmiˈiáangˋ óoˊnaˈ co̱lɨɨng˜ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ caféˈˋ cuaiñ˜ quiáˈˉ Fidiéeˇ malɨɨ˜guɨ eáangˊ jo̱guɨ co̱lɨɨng˜ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ jo̱guɨ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ apóoˆ i̱ siˈíingˆ e niˈˊ júuˆ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ; jo̱ jmiˈiáangˋ óoˊnaˈ jóng uii˜ e nɨcacuøˊ Fidiéeˇ iihuɨ́ɨˊ laco̱ˈ catɨ́ɨngˉ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ seengˋ e fɨˊ fɨɨˋ féˈˋ do i̱ eáangˊ cajmeángˈˋ ˈnʉ́ˈˋ gaˋ. 	 He katamiyaa xayido gishshau, saluwau, ufaitta! Geeshshatoo, Yesuusi kiittidoogeetoo, hananabaa yootiyaageetoo, ufaittite! Aissi giikko, a inttena oottidobaa gishshau Xoossai o pirddiis.


Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, i̱ jiéngˈˋguɨ dseaˋ ˈléengˈ˜ quiáˈˉ i̱ dseata˜ do casíiñˋ i̱ cangotéˈˆ i̱ dseaˋ nɨsɨmɨ́ɨngˇ do jo̱ casɨ́ˈˉreiñˈ do jial júuˆ nicá̱iñˈˋ do jo̱ cajíñˈˉ lala: “Güɨjméeˈ˜naˈ júuˆ i̱ dseaˋ nɨsɨmɨ́ɨngˇ do e nɨnéebˊ guiʉ́ˉ lajalébˈˋ e niquiee˜naaˈ, co̱ˈ nɨcaquiʉ́ˈˉʉ ta˜ e nɨcajngamˈˊ dseaˋ güɨtáˆ quiéˉe có̱o̱ˈ˜guɨ jaléngˈˋ jóˈˋ caguiaangˉguɨ i̱ jloˈˆ úungˈ˜, jo̱ lajɨbˋ nɨnéeˊ guiʉ́ˉ lana. Síiˈ˜go̱r güɨjalíiñˉ, co̱ˈ lana nidsitóoˈ˜ jmɨɨ˜ quiáˈˉ e nicúngˈˋ guóˋ jó̱o̱ˋbaa.” 	 “Qassi hara ashkkarata, 'Xeesettidaageeta, “Taani qumaa giigissaas; ta sanggatinne ta daddaroti shuhettidosona; ubbabaikka mahettiis. Bullachchaa haa yiite” yaagite' yaagidi kiittiis.


Jo̱guɨ eáamˊ nɨcajméˉe ta˜ ngɨˊ, jo̱guɨ eáamˊ nɨcalɨdseáangˈ˜ seenˉ mɨ˜ cuóoˈ˜o jaléˈˋ guaˋ jo̱guɨ mɨ˜ jínˈˊn jaléngˈˋ ɨ̱ɨ̱ˋ jo̱guɨ mɨ˜ seenˉ jee˜ jaléngˈˋ dseaˋ góoˊo có̱o̱ˈ˜guɨ mɨ˜ seenˉ jee˜ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jaˋ lɨ́ɨngˊ lajo̱. Jo̱guɨ lajo̱bɨ nɨcalɨdseáangˈ˜ seenˉ fɨˊ lacaangˋ góoˋ dseaˋ có̱o̱ˈ˜guɨ lacaangˋ jee˜ móˈˋ jo̱guɨ lacaangˋ fɨˊ ni˜ jmɨñíˈˆ. Jo̱guɨ nɨcalɨdseáamˈ˜bɨ seenˉ cajo̱ fɨˊ jee˜ jaléngˈˋ dseaˋ i̱ jmɨcaang˜ e lɨ́ɨiñˊ dseaˋ quiáˈˉ Dseaˋ Jmáangˉ. 	 Taani daro ogiyaa hemettaas; tana kixa haattinne panggi daafirggidi ashshiis; qassi ta biittaa asainne Aihuda gidenna asai daafirggidi ashshidosona. Qassikka katamai, bazzoi, abbai, tana yashissiis; worddanchcha dabbotikka tana daafirggidi ashshidosona.


Co̱ˈ lalab féˈˋ fɨˊ ni˜ jiˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ: Co̱ˈ lajɨɨmˋ dseaˋ jmɨgüíˋ lɨ́ɨiñˊ lafaˈ onuuˋ; jo̱guɨ e ˈgøiñˈˊ do lɨ́ɨˊ lafaˈ líˆ quiáˈˉ e onuuˋ do. Co̱ˈ e onuuˋ do cateábˋ téˈˋ, co̱ˈ nilɨquiʉ̱ʉ̱bˋ; jo̱guɨ e líˆ quiáˈˉ do nijiʉ́bˈˋ cajo̱. 	 Aissi giikko, Xoossaa maxaafai, “Asai ubbai maataa mala; a bonchcho ubbaikka maataa ciishshaa mala. Maatai melees; ciishshaikka qoqqofettees.


Jo̱ jaˋ sɨsɨ́ɨngˆ jí̱i̱ˈ˜ capíˈˆ Fíiˋnaaˈ Dseaˋ Jmáangˉ, co̱ˈ røøbˋ lɨ́ɨngˊ dseaˋ do latɨˊ lají̱i̱ˈ˜ lamɨ˜ nʉ́ˈˉguɨ e nitɨro̱o̱ˇ jmɨgüíˋ jo̱guɨ lana lɨ́ˈˆ carˋ ngongɨ́ɨˋ jmɨɨ˜ lajo̱b lɨ́ɨngˊ dseaˋ do. 	 Yesuus Kiristtoosi zinekka hachchikka merinaukka laamettenna.


Jo̱ mɨ˜ calɨlíˈˉ Jesús e guiʉ́bˉ cañíiˋ i̱ dseaˋ do, jo̱baˈ casɨ́ˈˉreiñˈ do lala: —Na jaquiéemˉ e tɨˊ lɨ˜ nicá̱ˋ Fidiéeˇ nifɨˊ quíiˈˉ. Jo̱ mɨ˜ cangɨ́ˋ jo̱, jí̱i̱ˈ˜ jaangˋguɨ i̱ dseaˋ do faˈ cateáˉguɨ dsíirˊ eeˋ nijmɨngɨ́ˈˉguɨr Jesús. 	 Yesuusi higgiyaa tamaarissiyaagaa zaaroi aadhdhida eranchcha asa zaaro gididoogaa be7idi, “Neeni Xoossaa kawotettaappe haakkabaakka” yaagiis; hegaappe guyyiyan, Yesuusa harabaa oichchanau ooninne xalibeenna.


Jo̱guɨ e Jmɨguíˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ e nɨcangɨ́ɨngˉnaaˈ do,e jo̱baˈ e jmɨcó̱o̱ˈ˜ jneaa˜aaˈ uíiˈ˜ e jaˋ quɨ́ɨˈ˜naaˈ jmɨɨ˜ jméˆnaaˈ yee˜naaˈ. Co̱ˈ faco̱ˈ mɨ˜ ii˜naaˈ sɨɨng˜naaˈ có̱o̱ˈ˜ Fidiéeˇ, jaˋ quɨ́ɨˈ˜naaˈ jmɨɨ˜ jméˆnaaˈ laco̱ˈ sɨˈíˆ. Jo̱baˈ e Jmɨguíˋ quiáˈˉ Fidiéeˇ e seengˋ có̱o̱ˈ˜ jneaa˜aaˈ do, e jo̱baˈ e mɨˊ uíiˈ˜ quíˉiiˈ laco̱ˈ sɨˈíˆ fɨˊ quiniˇ Fidiéeˇ. Jo̱ jmóoˋ lajo̱ dseángˈˉ e jí̱i̱ˈ˜ jaˋ seaˋ júuˆ jial niféˈˋ e mɨˊ uíiˈ˜ quíˉiiˈ e Jmɨguíˋ do. 	 Hegaadan qassi Geeshsha Ayyaanai nu daafuraa maaddanau yees; aissi giikko, nuuni Xoossaa waati woossanau bessiyaakko erokko; shin Geeshsha Ayyaanai ba huuphen asau haasayanau danddayettenna ooliyan nuuyyo gaannatees.


Dsʉco̱ˈ faˈ lɨ́ˈˆ canaangˋ e lɨ́ɨˋ e ˈnʉ́ʉˊ do lajo̱ e jaˋ mɨˊ calɨ́ɨˉ cuante røøˋ jial tíiˊ cuuˉ nilɨˈnéˉ, jo̱ jialfaˈ jaˋ catóˈˊ, jo̱ dsíngˈˉ ningɨ́ɨngˉ dseaˋ i̱ dseaˋ fii˜ e ˈnʉ́ʉˊ e guiˈnáˈˆ lɨ́ɨˋ do 	 Yaanana xayikko, keettaa doommidi, i polanau danddayennan aggin, hegaa be7ida asai ubbai, 'Ha bitanee keexxanau doommidi, polana danddayibeenna' yaagidi, a bolli miichchaa doommees.


Jo̱ jaléngˈˋ i̱ dseaˋ i̱ jmóoˋ úungˋ e nitó̱ˆnaˈ li˜ fɨˊ ngúuˊ táangˋnaˈ, jmóorˋ lajo̱ e laco̱ˈ nijé̱rˉ guiʉ́ˉ có̱o̱ˈ˜ jaléngˈˋ dseaˋ caguiaangˉguɨ jo̱guɨ e laco̱ˈ jaˋ nijmeángˈˋ dseaˋ gaˋ írˋ uii˜ quiáˈˉ e guiarˊ júuˆ e cajúngˉ Dseaˋ Jmáangˉ fɨˊ dseˈˋ crúuˆ. 	 Asaa sinttan lo77idi beettanau koyiya ubbati, intte qaxxarettana mala koyoosona; shin hegaa eti oottiyoogee banttayyo Kiristtoosa masqqaliyaa gishshau yedetettennan attana xalaalaassa.


Jo̱baˈ canúˉtú̱u̱ e luu˜ e guicaféˈˋ fɨˊ guiáˈˆ güíˋ do jo̱ casɨ́ˈˉ jnea˜ lala: “Jaléˈˋ e jíngˈˉ Fidiéeˇ e cuǿøngˋ líˋ cøˈˆ, jaˋ ta˜ e foˈˆ ˈnʉˋ e jaˋ cuǿøngˋ jmeˈˆ lajo̱.” 	 “Qaalai saluwaappe naa77anttuwaakka, 'Xoossai geeshshidoogaa neeni tuna gooppa' yaagidi taassi zaariis.


Jo̱guɨ Isaí calɨsíˋ tiquiáˈˆ i̱ dseata˜ Davíˈˆ jo̱ íbˋ tiquiáˈˆ Salomón jo̱guɨ niquiáˈrˆ i̱ calɨ́ngˉ dseamɨ́ˋ quiáˈˉ Urías. 	 Isseyi Kawuwaa Daawita yeliis. Kawoi Daawiti Solomona yeliis. Solomona aayyiyaa koiro Ooriyoona giyoogaa machchiyo.