Tire bajirone yaja Dios ocare masa ĩna ucamasire: “Ĩre ĩaterãre, ‘To cõrone rojosere yitu̶jaya’ ĩnare yiroticõari, Dios ĩ ñaroju̶ ĩnare tudijuamu̶jaru̶cu̶mi mani u̶ju̶, ‘U̶ju̶ masu ñaja yu̶’ yiĩogũ̶. To yigajanocõari, adigodoana masare quẽnase rĩne ĩna yimasirotire yigu̶, ĩnare cõaru̶cu̶mi”, yiucamasire ñaja. 	 Preto hovorí: Vystúpiac na výsosť zajal zajatie a dal ľuďom dary.


To bajiri, Hebreo oca rãca Armagedón vãme cu̶toju̶ u̶jarãre rẽocama vãtia. 	 A shromaždili ich na miesto, ktoré sa volá hebrejsky Harmageddon.


To bajiro ĩna yiejogu̶re ti maca soju̶abu̶sa ĩre tũ̶a vasuju Jesús. To yicõari, ĩ cajearire goocone eotucõari, moaĩañuju Jesús, “Ĩato ĩ” yigu̶. To yicõari, ado bajiro ĩre sẽniĩañuju: —¿Ĩati mu̶? —ĩre yiyuju. 	 A chopiac ruku slepého vyviedol ho von z mestečka a keď napľul v jeho oči, vzložil na neho ruky a pýtal sa ho, či niečo vidí?


Jesucristo mu̶are ĩ mairore bajiro, gãjerãre ĩnare maiña mu̶a quẽne. Mu̶are maigũ̶ ñari, rojose mu̶a tãmu̶oborotire mu̶are yirẽtobosagu̶, mu̶are rijabosayumi Jesucristo. To bajiro manire ĩ yirẽtobosare ñajare, bu̶to variquẽnañumi Dios. 	 a choďte v láske, jako aj Kristus miloval nás a vydal sám seba za nás ako posvätný dar a obeť Bohu na príjemnú vôňu upokojujúcu.


To bajiro ĩna yiboajaquẽne, ado bajiro cu̶dirãma quẽnaro tu̶oĩarã: “Ĩsibeaja. Mu̶a masune u̶ye ĩsirimasa tu̶ju̶ vacõari, vaja yiaya. Mu̶are yu̶a ĩsijama, manire tĩjabetiboroja”, ĩnare yirãma. 	 Ale rozumné odpovedaly a riekly: Aby snáď nebolo pre nás i pre vás málo, iďte radšej k predavačom a kúpte si!


¿No yire ũnire “Tudimu̶jaru̶cu̶mi”, yati? Maji, adi macaru̶cu̶roju̶re rujiayumi, ĩ tudimu̶jaroto rĩjoro yiru̶aro yaja. Jẽre rujiadicõari, bajirocacoasumi. To bajiri, “Bajireariarã ĩna ñaroju̶re quẽne rotigu̶ var'i ñaami”, ĩre yimasire ñaja. 	 Ale to, že vystúpil, čože je iné, ako že aj prv sostúpil do hlbších častí ako je zem?


To bajirone bajiaja masare quẽne. Sĩgũ̶ri quẽnase tu̶oĩarã ñari, quẽnase yirãma. Gãjerã, rojose tu̶oĩarã ñari, rojose yirãma. To bajiro bajiaja mu̶a ñagõse quẽne. Masa ĩna ñagõsere ajicõari, “Rojose tu̶oĩarã ñaama. Quẽnase tu̶oĩarã ñaama”, yimasiaja mu̶a. To bajiri ĩna u̶su̶riju̶ ĩna tu̶oĩabu̶ju̶oñaserene, ĩna riseriju̶ ñagõburũgũama ĩna —ĩnare yigotiyuju Jesús. 	 Dobrý človek z dobrého pokladu svojho srdca vynáša dobré, a zlý človek zo zlého pokladu svojho srdca vynáša zlé; lebo čím je preplnené srdce, to hovoria jeho ústa.


Ĩ rijato bero, gãji ĩ bedi vasoaboacami. Ĩ quẽne rĩa magũ̶ne rijacoacami. Ĩ bederã quẽne, to bajirone sore manajo cu̶tiboacama. Rĩa manane, rijajedicoacama ĩna quẽne. 	 a tak si vzal ženu druhý, ale i ten zomrel bezdetný.


Mu̶ buerã tu̶ ĩre ãmiejaboabu̶ yu̶. Ĩ u̶su̶ju̶re sãñagũ̶re vãtire burocamasimema ĩna —Jesúre yicami. 	 A priviedol som ho k tvojim učeníkom, ale ho nemohli uzdraviť.


—¿“Masa ĩna bajirearo bero, ĩna u̶su̶ri caticõaroja” yirere ĩabeticatique mu̶a? ¿Yucú̶yoa ũ̶ju̶riyoa vatoaju̶ Dios Moisére ĩ ñagõmasirere ĩabeticatique? Dios masune ado bajiro gotimasiñumi ĩ oca masa ĩna ucamasire rãca: “Mu̶a ñicu̶a ñamasiriarã Abraham, Isaac, Jacob, ĩna rũ̶cu̶bu̶o vadimasicacu̶ne ñaja yu̶”, yigotimasiñumi Dios. 	 A že mŕtvi vstávajú z mŕtvych, to aj Mojžiš ukázal pri onom kri, keď nazýva Pána Bohom Abrahámovým, Bohom Izákovým a Bohom Jakobovým.


To yicõa, so bedeore Mar'iare, sore jigo, tudicoacamo Marta. So tu̶ju̶re ejacõari, ado bajiro Mar'iare sore gotirudiyuju so, yayioroaca: —Manire gotimasiorimasu̶ tone ñaami. “Vadiato”, mu̶re yimi —sore yiyuju Marta, so bedeore. 	 A keď to povedala, odišla a zavolala Máriu, svoju sestru, tajne, povediac: Učiteľ je tu a volá ťa.


Ãni daquegu̶re bajiro tu̶oĩarã ĩna ñajare, gãjerã tu̶ ĩna ejaro, quẽnaro ĩnare yirãma, yu̶ju̶are quẽnaro yirãre bajiro yirã yirãma —yu̶are yicami Jesús. 	 A ktokoľvek by prijal jedno takéto dieťa v mojom mene, mňa prijíma,


¿“Masa ĩna bajirearo bero, ĩna u̶su̶ri caticõaroja”, yirere ĩabeticatique mu̶a? Dios ĩ masune ĩ gotirere ĩre gotirẽtobosarimasu̶ ado bajise ucamasiñumi: 	 A o zmŕtvychvstaní mŕtvych či ste nečítali, čo vám je povedané od Boha, ktorý povedal:


To bajise bajirocu̶ ñari, no bojarã, “Jesucristo ĩ bajirocare su̶orine yu̶re ĩavariquẽnacõari quẽnaro yiru̶cu̶mi Dios” yitu̶oĩarãre ĩna rijato beroju̶ “Tudirijabeticõato” yigu̶, yu̶ catisere ĩnare ĩsiru̶cu̶ja yu̶ —Nicodemore ĩre yiyuju Jesús. 	 aby nikto, kto verí v neho, nezahynul, ale mal večný život.


Jesús ĩ gotimasiosere ajicõari, “U̶ye vese coderimasa ĩ yijama, manirene yigu̶ yami. To yicõari, gũ̶tavi quẽnorimasa ĩ yijaquẽne, manirene yami. Ĩre rojose mani yisere yigu̶ yami”, yiajimasiñujarã ĩna. To bajiri Jesúre ñiaru̶aboayujarã. To bajiboarine masare güirã, ĩre ñiabesujarã. Ĩre ñiaru̶aboa, vacoasujarã ĩna yuja. 	 A hľadali ho jať, ale sa báli zástupu. Lebo poznali, že na nich povedal to podobenstvo. A nechajúc ho odišli.


So moaĩarone, ado bajiro masare sẽniĩañuju ĩ: —¿Ñimu̶ yu̶ sudirore moaĩari? —ĩnare yisẽniĩañuju. —Mu̶re moaĩaña maja —ĩre ĩna yicu̶dijedicõajare, ĩ buerimasu̶, Pedro vãme cu̶tigu̶, ado bajiro Jesúre yiyuju ĩ: —¿No yigu̶ “¿Ñimu̶ yu̶re moaĩati?”, yati mu̶? Mu̶ tu̶ju̶ jãjarã ñaja yu̶a, mu̶re moaĩarã —ĩre yiyuju Pedro. 	 A Ježiš povedal: Kto sa ma to dotknul? A keď všetci popierali, povedal Peter a tí, ktorí boli s ním: Pane, zástupy ťa tisnú a tlačia, a hovoríš: Kto sa ma to dotknul?


Muiju ĩ asitutuajediriju̶ cõro, moaru̶arã ĩna yuritũcuroju̶ ĩna ñacõajare, gãjerãre ĩnare ĩabu̶jagu̶mi. 	 A keď vyšiel okolo tretej hodiny, videl iných stáť na trhu a zaháľať.


Gotirẽtobosarimasare ĩaterã, ĩnare rojose ĩna yiru̶aboajama, ĩna riseriju̶ jea budicaju̶. Ti rãca ĩnare soereajeocõacama ĩna. 	 A keby im chcel niekto ublížiť, vyjde oheň z ich úst a zožerie ich nepriateľov. A keby im chcel niekto ublížiť, musí byť tak zabitý.


“Jesúre ĩ catioro bero, tudirijabetiru̶cu̶mi” yigu̶, quẽna gajeju̶ ado bajiro yimasiñumi Dios: “Davidre yu̶ goti rĩjoro cu̶ticatore bajirone quẽnaro mu̶are yiru̶cu̶ja yu̶ yuja”, yimasiñumi Dios. 	 A že ho vzkriesil z mŕtvych, a že sa nemá viacej navrátiť k porušeniu, takto povedal: Dám vám sväté a verné veci Dávidove.


“Quẽnaro mani ñarotire yigu̶, josari moarũgũgũ̶mi Pablo” mu̶a yisere bojaja yu̶. Laodicea macana, to yicõari gãjerã yu̶re ĩabetiriarã Cristore ajitirũ̶nu̶rã, to bajise ĩna yisere bojaja yu̶. 	 Lebo chcem, aby ste vedeli, jaký veľký boj mám za vás, a za takých, ktorí sú v Laodicei, a za všetkých, ktorí nevideli mojej tvári v tele,


“Pablore, gãjerã tubibe ecoriarãre quẽne, Italia vãme cu̶ti sitaju̶re ĩnare cõato mani”, yicama ĩna. To yirã ñari, Julio vãme cu̶tigu̶re, —Ĩnare ũmato vasa —ĩre yicama. Roma macana surarare U̶ju̶ César ĩ beseriarãre rotigu̶ ñacami Julio. 	 A keď bolo usúdené, že sa máme odplaviť do Itálie, oddali Pavla i niektorých iných väzňov stotníkovi, menom Júliusovi, z pluku jeho veličenstva.


Ejacõari, ĩna ĩajama, gũ̶ta tũnuobibeboaria mañuju. 	 A našly kameň odvalený od hrobu.


Mani rũ̶cu̶bu̶ogore rujajine sore ĩna yibetiboajaquẽne, to yicõari rũ̶cu̶bu̶oriaviayere ĩna juarudibetiboajaquẽne, ãnoare ĩnare ñejeayuja mu̶a. 	 Lebo ste doviedli týchto ľudí, ktorí nie sú ani svätokrádežníkmi ani sa nerúhajú vašej bohyni.


To bajiro mu̶a bajisere masigũ̶ ñaboarine, papera rãca quẽnaro riojo mu̶are gotiaja yu̶. “Tirũ̶mu̶ju̶ mu̶a ajirere masiritibeticõato” yigu̶, mu̶are ucacõaja yu̶. Dios yu̶re ĩamaicõari, ĩ ocare gotirẽtobosagu̶ yu̶ ñarotire ĩ bojacati ñajare, mu̶are ucaja yu̶. 	 A z čiastky som vám písal niečo odvážnejšie, bratia, ako taký, ktorý vás znova upomínam, pre milosť, ktorá mi je daná od Boha,


Tiju̶ bero, quẽna õ vecaju̶ ĩaĩañamani güiose ĩacaju̶ yu̶. Ángel mesa, cojomo cõro ju̶a jẽnituarirãcu̶ ñarã ñacama. “Bero, adi macaru̶cu̶roanare cojomo cõro ju̶a jẽnituarorãcaji ricati rĩne rojose yiru̶arãma” Dios ĩ yicũriarã ñacama. “Ĩna su̶orine yu̶re ajiterãre rojose ĩnare yirotijeocõaru̶cu̶ja yu̶” yigu̶, ĩ yire ñacaju̶. 	 A videl som iný div na nebi, veľký a prepodivný: sedem anjelov, majúcich sedem posledných rán, pretože nimi sa dokoná hnev Boží.


Ado bajiro ĩre cu̶diyuju Jesús: —¿Israelita masare ĩnare gotimasiogũ̶ ñaboarine, adi quetirema masibeati mu̶? 	 Ježiš odpovedal a riekol mu: Veď si ty učiteľ Izraelov a toho nevieš?


Beroaga, ónice vãme cu̶tirica ñacaju̶. Beroaga, cornalina vãme cu̶ticaju̶. Beroaga, crisólito vãme cu̶ticaju̶. Beroaga, berilo vãme cu̶ticaju̶. Beroaga, topacio vãme cu̶ticaju̶. Beroaga, crisoprasa vãme cu̶ticaju̶. Beroaga, jacinto vãme cu̶ticaju̶. Tu̶sarica, ju̶aãmo cõro, gu̶bo ju̶a jẽnituarirãca ñacaju̶ amatista vãme cu̶tirica. 	 piaty sardonyx, šiesty sardius, siedmy chryzolit, ôsmy beryl, deviaty topaz, desiaty chryzopraz, jedenásty hyacint, dvanásty ametyst.


So sẽnisere ajicõari, —¿No bajiro quẽnaro yu̶ yirotire bojati mu̶? —sore yicami Jesús. To ĩ yijare, ado bajiro cu̶dicamo so: —“Ñajediro u̶ju̶ ñaja yu̶” yiĩocõari, mu̶ rotisu̶orirodo ti ejaro, yu̶ rĩare ado bajiro ĩnare mu̶ ũmato rujirotire bojaja yu̶: Sĩgũ̶ mu̶ riojojacatu̶a, gãjire mu̶ gãcojacatu̶a ĩnare ũmato rujiru̶cu̶ja mu̶, “Mu̶ rotirore bajirone ĩna quẽne rotimasiato” yigu̶ —ĩre yicamo so. 	 A on jej povedal: Čo chceš? A riekla mu: Povedz, aby títo moji dvaja synovia sedeli jeden po tvojom pravom a druhý po tvojom ľavom boku v tvojom kráľovstve.


Riojo mu̶are gotiaja yu̶. Mu̶a sĩgũ̶ri mu̶a bajireabetone, “Ñajediro u̶ju̶ ñaami yu̶ roticõacacu̶” Dios mu̶are ĩ yiĩosere ĩaru̶arãja mu̶a —ĩnare yigotiyuju Jesús. 	 Ale pravdu vám hovorím, že sú niektorí z tých, ktorí tu stoja, ktorí neokúsia smrti dokiaľ neuvidia kráľovstva Božieho.


Enramadas boserũ̶mu̶ ĩna yi gu̶dareco cu̶tiato, Diore yirũ̶cu̶bu̶oriavire sãjacõari, masare ĩnare gotimasiocami Jesús yuja. 	 A keď už bolo stred sviatku, odišiel Ježiš hore do chrámu a učil.


Adi sitanare quẽnaro mu̶ rotisere tu̶oĩacõari, “Quẽnamasucõaja”, mu̶re yivariquẽnarũgũaja yu̶a. 	 Že sme skrze teba došli veľkého pokoja, a že tvojou prozreteľnosťou dejú sa v tomto národe znamenité nápravy, to všelijak a všade prijímame, výborný Felixe, s celou vďakou.


To bajiri ado bajiro ĩnare yigoticami Jesús: —Dios ĩ roticõacacu̶ne ñaja yu̶. Yucú̶tẽroju̶ masa yu̶re ĩna jajuturo bero bajisere ĩacõari, “Riojo yiyumi. To bajiro masune bajigu̶ ñañumi”, yu̶re yimasiru̶arãja mu̶a. “Ĩ masurione ĩ tu̶oĩasere me gotirũgũñumi. Ĩ jacu̶ ĩre ĩ gotimasiorotisere gotirũgũñumi”, yimasiru̶arãja mu̶a. 	 A tak im povedal Ježiš: Keď povýšite Syna človeka, vtedy zviete, že ja som, a že sám od seba nerobím ničoho, ale jako ma naučil môj Otec, tak a to hovorím.


To ĩ yiro bero, vãtia tũjare bajirã ñarãre idiarã ĩacaju̶ yu̶. Sĩgũ̶, gu̶sore bajigu̶ ñagũ̶ro riseju̶ budiadicami. Güiogu̶, moa riagaju̶ majadicacu̶, riseju̶ budiadicami gãji. “Diore gotirẽtobosarimasu̶ ñaja yu̶” yitogu̶, riseju̶ budiadicami gãji. Ĩne ñacami sita tũcuroju̶ joe jeadicacu̶. 	 A videl som, že sa zjavili z úst draka a z úst šelmy a z úst falošného proroka traja nečistí duchovia, podobní žabám,


To bajiri Dios ĩ bojarore bajiro quẽnasere yitu̶jabetiroti ñaja manire. Tire mani yitu̶jabetijama, “To cõrone quẽnaro yiru̶cu̶ja” Dios ĩ yiriarũ̶mu̶ ti ejaro, quẽnaro manire yiru̶cu̶mi. 	 A činiac dobré neustávajme, lebo svojím časom budeme žať neumdlievajúci.


Ĩna rãca ñacamo Mar'ia Magdalena. Gajeo Mar'ia vãme cu̶tigo quẽne ñacamo. Sone ñacamo Santiago, to yicõari, José jaco. Zebedeo ñamasicacu̶ rĩa jaco quẽne ñacamo. 	 medzi ktorými bola Mária Magdaléna a Mária matka Jakobova a Jozésova, a matka synov Zebedeových.


“Yu̶ ãmo su̶orine rojose yibu̶ yu̶” mu̶a yitu̶oĩajama, ti ãmore jatarocacõaña. Mu̶are cojo ãmo ti manijama, quẽnabetoja. To bajiboarine ju̶aãmo rãca mu̶a bajireajama, jeame yatibetimeju̶ mu̶a vajama, rẽtobu̶saro quẽnabetiru̶aroja —ĩ buerãre ĩnare yiyuju Jesús. 	 A jestli ťa pohoršuje tvoja pravá ruka, odtni ju a zahoď od seba, lebo ti je užitočnejšie, aby zahynul jeden z tvojich údov, než aby celé tvoje telo bolo uvrhnuté do pekla.


To bajiro yu̶are ĩ yijare, variquẽnarãne, ĩre sãcaju̶ yu̶a. Ĩre yu̶a sãrirĩmarone jẽaejacoacaju̶ yu̶a yuja. 	 Nuž chceli ho vziať na loď, a hneď bola loď pri zemi, do ktorej išli.


To bajiro ĩ yisere ajicõari, ado bajiro ĩre yicami: —Sĩgũ̶ju̶ama oco ti saberone yu̶re ãmiroñuagũ̶ maami. Tocãrãcaji oco ti sabero, gãjerãju̶a rĩne yu̶ rĩjoro ñuñaveocõarũgũama ĩna —ĩre yicami, Jesúre. 	 A nemocný človek mu odpovedal: Pane, nemám človeka, ktorý by ma, keď sa pobúri voda, dopravil do rybníka; ale kým ja idem, už iný schádza predo mnou.


To bajiro ĩna yirone, —Ĩne ñaami —yiyujarã ĩna sĩgũ̶ri. Gãjerãju̶ama: —Ĩ me ñaami. Ĩre bajigu̶ne ñaami, bajigu̶ju̶ma —yiyujarã gãjerãju̶a. To bajiro ĩna yisere ajicõari ĩ masune, —Ĩne ñaja yu̶ —yigotiyuju ĩ. 	 Jedni hovorili, že je to on; a druhí hovorili: Nie je, ale mu je podobný. Ale on hovoril: Ja som to.


Tire ajicõari, rojose mu̶a yisere yitu̶jacõari, Diore sẽniña mu̶a. To mu̶a yijama, rojose mu̶a yisere masirioru̶cu̶mi. To bajiro ĩ yijare, ĩ rãca quẽnaro ñaru̶arãja mu̶a. 	 A tak čiňte pokánie a obráťte sa aby sa vystrely vaše hriechy, aby prišly časy občerstvenia od tvári Pánovej,


To ĩna yisere ajicõari, —¿Ñie ũnire yirã, oco rãca bautizaroticati mu̶a? —ĩnare yisẽniĩañuju Pablo. To ĩ yisere ajicõari, —Juan ĩ yirere yirã, oco rãca bautizaroticaju̶ yu̶a —ĩre yicu̶diyujarã ĩna. 	 A on im povedal: A na čo ste tedy pokrstení? A oni povedali: Na krst Jánov.


Quẽna ado bajiro yu̶are yicami Jesús: —Riojo mu̶are gotiaja yu̶. Adi macaru̶cu̶roju̶ yu̶re rotibosarã ñaru̶arãja mu̶a. To bajiro yirã ñari, “Ado bajiro mu̶a yijama, Dios yarã ñaru̶arãja mu̶a. Ado bajiroju̶a mu̶a yijama, Dios yarã me ñaru̶arãja mu̶a”, yimasiru̶arãja —yu̶are yicami Jesús. 	 Ameň vám hovorím: Všetko, čo by ste sviazali na zemi, bude sviazané aj na nebi; a všetko, čo by ste rozviazali na zemi, bude rozviazané aj na nebi.


To bajiri, ĩre boca bojoneaja yu̶”, mu̶re yami. No yigu̶ sãjabecu̶ja mu̶. “Sãjabetiboarine, ĩ ñagõtu̶oĩasene catiomasicõagũ̶mi”, mu̶re yami. 	 a preto som ani sám seba nepovažoval za hodného prijsť k tebe; ale povedz slovom, a môj sluha bude uzdravený.


Ĩre ĩ gotigajanorone, “Socu̶ me yami. To bajirone bajimasimu̶”, ĩre yigotirẽmoñujarã jud'io masa, Tértulo rãcana. 	 A dokladali k tomu aj Židia a hovorili, že je tak.


Cristo sĩgũ̶ne ñagũ̶mi ñamasugũ̶ manire sẽnibosagu̶. To bajiro yiñagũ̶mi õ vecaju̶ Dios ya viju̶ ñacõari. 	 a veľkého kňaza nad domom Božím,


To ĩna yisere ajicõari, Pabloju̶are ado bajiro ĩre yiyuju: —“Rojose yimasimi” mu̶re yi ocasãrã ĩna ejaroju̶ yu̶re mu̶ gotisere ajiru̶cu̶ja yu̶ —ĩre yiyuju U̶ju̶ Félix. To yicõari, U̶ju̶ Herodes ñamasir'i ya viju̶ ĩre cũcõari, ĩ surarare ĩacoderotiyuju. 	 povedal: Vypočujem ťa dôkladne, keď tu budú i tvoji žalobníci. A dal rozkaz, aby ho strážili v paláci Heródesovom.


To bajiro bajirã ñaja mu̶a. “Quẽnaro yirã ñaama” masa ĩna yiĩarã ñaboarine, mu̶a tu̶oĩare cu̶tisema rojorã ñaja. “Quẽnaro yirã ñaama” masa mu̶are ĩna yiĩasere bojatu̶oĩarã ñaboarine, rojose ñaro cõro tu̶oĩarã ñaja mu̶a —ĩnare yicami Jesús. 	 Tak aj vy, zvonku síce zdáte sa ľuďom, že ste spravedliví, ale vnútri ste plní pokrytectva a neprávosti.


To yicõari, quẽna ado bajiro ĩ buerimasare gotiyuju Jesús: —Yu̶ babarãre ado bajiro mu̶are gotiaja yu̶: Mu̶are sĩaru̶arãre güibeja mu̶a. Mu̶a u̶su̶riju̶rema sĩamasimenama ĩna. 	 Ale vám, svojim priateľom, hovorím: Nebojte sa tých, ktorí zabíjajú telo a ktorí potom nemajú viacej čo urobiť.


To bajiro bajiyuju, Isa'ias, Diore gotirẽtobosarimasu̶ ñamasir'i, “To bajiro bajiru̶aroja” ĩ yiucamasire ti ñajare. Ado bajiro ucamasiñumi Isa'ias: “Mani rijaye cu̶tire catioru̶cu̶mi. To yicõari, josari mani tãmu̶oñasere yirẽtobosaru̶cu̶mi” yiucamasiñumi Isa'ias, Jesús ĩ catiorotire yigu̶. 	 aby sa naplnilo, čo bolo povedané skrze proroka Izaiáša, ktorý povedal: On vzal naše nemoci a naše neduhy niesol.


To bajicõari, ruyugoaro ado bajise ĩnare yicama: —Yu̶a rũ̶cu̶bu̶ogu̶, Dios, rotigu̶ ĩ rujiri cũmurore rujigu̶, to yicõari, oveja macu̶re bajiro rijabosacacu̶, ĩnane ñaama rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ yu̶a vaborotire yu̶are yirẽtobosarã —yicama ĩna. 	 a kričali velikým hlasom a hovorili: Spasenie nášmu Bohu, sediacemu na tróne, a Baránkovi!


To ĩna yiru̶ase quetire ajicõari, Licaonia sitaju̶ rudicoasujarã Pablo mesa. Ti sitaju̶ ejacõari, Listra vãme cu̶ti maca, Derbe vãme cu̶ti macare, to yicõari, ti macari tu̶rire quẽne Jesús ĩ bajirere goticudiyujarã ĩna. 	 oni spozorujúc to utiekli dolu do miest Lykaonie, do Lystry a Derby, a do okolia


To bajiro ĩna yitu̶oĩasere ĩamasicõari, ado bajiro ĩnare yiyuju Jesús: —“ ‘Diore bajiro masa rojose ĩna yisere masiriomasiaja’ yisocaami”, yu̶re yitu̶oĩaboaja mu̶a. 	 A hneď poznal Ježiš svojím duchom, že takto rozmýšľajú v sebe, a povedal im: Čo to rozmýšľate vo svojich srdciach?


To ĩna yiñarone, sĩgõ, manaju̶ rijaveorio ejacõari, gãjoatii ju̶atiine so sãsere ĩañuju. Mojoroaca vaja cu̶titiiri ñañuju ti. 	 A prišla jedna chudobná vdova a hodila dva haliere, čo je štvrtinou groša.


To ñacama jud'io masa u̶jarã quẽne. Ĩre macaboacama. —¿Noju̶ ñati ĩ? —yicudiboacama. 	 Vtedy ho hľadali Židia v ten sviatok a hovorili: Kdeže je tamten?


Mu̶are yu̶ gotisere bajiro bajisere ĩacõari, “Mojoroaca ru̶yaja Jesús ĩ vadiroti”, yimasiru̶arãja mu̶a. 	 Tak aj vy, keď uvidíte, že sa to všetko deje, vedzte, že je blízko, predo dvermi.


To so bajiñasere ĩacõari, sore yiyuju. —Jẽre mu̶ rijaye cu̶tise mu̶re jedicoaju̶ ti —sore yiyuju Jesús. To yigu̶ne, so su̶yaroju̶a joere ĩ ãmori ñujeoyuju. Ĩ ñujeorirĩmarone, riojo vũ̶mu̶jocoasuju so yuja. Vũ̶mu̶jogone, ado bajiro gotiyuju: —Jesús su̶orine quẽnaro yu̶re yami Dios —yigotiyuju so. 	 A keď ju videl Ježiš, zavolal ju k sebe a povedal jej: Ženo, sprostená si svojej nemoci!


Sore ĩ su̶yaboajaquẽne, ga jaigu̶ queru̶ju̶ri sore ĩsicami Dios, so vu̶rotire yigu̶. “ ‘Masa ĩna ñabetoju̶, toju̶ ñaru̶ocomo’ Dios ĩ yiriaju̶re vu̶ ejacõari, quẽnaro ñato” yigu̶, sore ĩsicami. Toju̶re idia cũ̶ma gaje cũ̶ma gu̶dareco cõro bare sore ecacõari, codecami Dios. 	 Ale žene sa daly dve krýdla toho veľkého orla, aby odletela na púšť, na svoje miesto, kde ju budú živiť čas a časy a pol času, preč od tvári hada.


“Bajireariarãre ĩnare tudicatioru̶cu̶ja yu̶”, yigotimasiñumi Dios, mani ñicu̶are. To ĩ yire ti ñajare, “To bajirone yiru̶cu̶mi” yitu̶oĩagũ̶ yu̶ ñajare, “Rojose yigu̶ ñaami”, yu̶re yi ocasãcama. 	 A tiež aj teraz pre nádej na zasľúbenie, ktoré dal Bôh našim otcom, stojím pred súdom,


To bajiri, “Cristo ĩ bojasere yirã yaja mani” yirã, variquẽnase rãca quẽnaro ĩnare moabosaya mu̶a. 	 s dobrou mysľou, slúžiac ako Pánovi a nie ľuďom,


“Dios ĩ roticõacacu̶, rojorãre ĩsiecoru̶cu̶ja yu̶. Yu̶re jajutu sĩaru̶arãma ĩna. To bajiboarine yu̶re ĩna sĩaro bero, idiarũ̶mu̶ tu̶satirũ̶mu̶ne quẽna tudicaticoaru̶cu̶ja yu̶”, mu̶are yicami Jesús —ĩnare yigotiyujarã ĩna ángel mesa. 	 keď povedal, že Syn človeka musí byť vydaný do rúk hriešnych ľudí, byť ukrižovaný a tretieho dňa vstať z mŕtvych.


Jesús bederã ñaboarine, “ ‘Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi’ yigu̶, Dios ĩ cõar'i ñaami”, ĩre yitu̶oĩarã me ñacama. 	 Lebo ani jeho bratia neverili v neho.


To bajiri, Jesucristo ĩ rijabosare su̶ori, Diorãca mani ñacõa ñarũgũroti ti ñajare, vaibu̶cu̶rãre sĩacõari, ĩna soemu̶ose ũnirene yirã, “Quẽnamasucõaja mu̶” Diore yirũ̶cu̶bu̶o tu̶jabetiroti ñaja, manire. 	 Tedy skrze neho obetujme vždycky Bohu obeť chvály, to jest ovocie rtov, vyznávajúcich jeho meno.


Rojose yirã ñari, Dios ĩ ĩajama, rijariarãre bajiro bajirã mani ñaboajaquẽne, ĩ macu̶ rãcana mani ñajare, ĩ catisere manire ĩsiñumi Dios. Quẽnamasugũ̶ ñari, rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ mani vaborotire ĩ macu̶re manire yirẽtobosarotiyumi Dios. 	 aj keď sme boli mŕtvi v previneniach, spolu nás oživil s Kristom - milosťou ste spasení -


To yicõari, rĩamasare ĩ ãmori ñujeocõari, Diore ĩnare sẽnibosacami Jesús. To yicõari bero, yu̶are ũmato vacoacami Jesús. 	 A keď vzložil na ne ruky, odišiel odtiaľ.


To bajiro ĩ yisere ajicõari, no yimasibesujarã ĩ buerimasa, ti ũnire ajibetirũgũrã ñari. To bajiri quẽna ĩnare gotirẽmoñuju Jesús: —Yu̶ buerã, ajiya. No bojarã, yu̶re ĩna su̶yaru̶a tu̶oĩaboajama, bu̶to josaru̶aroja ĩnare. To bajiboarine bu̶tobu̶sa josaru̶aroja gajeyeũni jairãrema. Vaibu̶cu̶ camello vãme cu̶tigu̶, gãjojota gojeacare sãjarẽtobudimasibecu̶mi. To bajirone bajiaja gajeyeũni jairãre quẽne, yu̶re ĩna ajitirũ̶nu̶ su̶yaru̶aboajama. To bajiro ĩna bajijare, yirẽto ecobosabetiru̶arãma —ĩnare yiyuju Jesús. 	 A učeníci sa desili nad jeho slovami. Ale Ježiš zase odpovedal a riekol im: Deti, jako nesnadne je vojsť do kráľovstva Božieho tým, ktorí dúfajú v majetok!


To bajiri Jesúre bu̶to güirã ñari, —Vacoasa. Ado mu̶ ñasere bojabeaja —ĩre yiyujarã ĩna. 	 A začali ho prosiť, žeby odišiel z ich kraja.


Quẽna gotimasiore queti yu̶are gotimasiocami Jesús: —Masare Dios ĩ beserirũ̶mu̶ ti ejaro, vai sĩarimasa vaire ĩna beseriarore bajiro bajiru̶aroja. Vai sĩarimasa bajiu̶ rãca ĩna vayaro, vai vãme cu̶tirã ñaro cõro sãjarãma ĩna. 	 Opät je nebeské kráľovstvo podobné vlečnej sieti, spustenej do mora a tiahnucej so sebou tvory z každého druhu,


To bajiri Jesúrãca ñagõgajanocõari, ĩna cãmotadirirĩmarone, ado bajiro Jesúre gotiyuju Pedro: —Yu̶ u̶ju̶, adoju̶ mani ñajama, quẽnamasucõaja. Mu̶a ñaro cõrone vijãiri mu̶are bu̶abosaru̶arãja yu̶a. Mu̶ yajãi, El'ias yajãi, to yicõari, Moisés yajãi bu̶abosaru̶arãja —Jesúre yiboayuju Pedro. “To bajiro yigu̶ yigu̶ja” yiri mene yicõañuju. 	 A stalo sa v tom, keď sa lúčili od neho, že povedal Peter Ježišovi: Pane, dobre nám je tu byť; urobme tu tri stány; jeden tebe, jeden Mojžišovi a jeden Eliášovi, nevediac, čo hovorí.


Ĩnare bu̶jacõari, ado bajiro ĩnare gotigu̶mi: “Mu̶a moase vaja mu̶a sẽniro cõrone mu̶are vaja yiru̶cu̶ja yu̶”, ĩnare yigu̶mi. To yicõari, ĩnare moaroticõagũ̶mi, ĩ ya veseju̶. 	 A zjednajúc sa s robotníkmi, že im dá po denáre na deň, poslal ich do svojej vinice.


Adi queti ti gotise, “Socase ñaja” yitu̶oĩagũ̶re, “Socagu̶ ñaami. Yu̶ tu̶ ñarocu̶ me ñaami”, ĩre yiĩaru̶cu̶mi Dios. To ĩ yijare, yucú̶ caticõa ñarũgũrotiaye rica cu̶tiu̶ ricare ĩ baborotire ĩre barotibetiru̶cu̶mi Dios. To bajicõari, Dios ĩ ñarimacare sãjabetiru̶cu̶mi. 	 a keby niekto odňal zo slov knihy tohoto proroctva, tomu odníme Bôh jeho diel z knihy života a z toho svätého mesta a z toho, čo je napísané v tejto knihe.


To bajiro ĩ yijare, ĩ yarã tu̶ju̶ tudicoasuju ĩ. Tudiejacõari, Decápolis vãme cu̶ti sita ñarimacarianare, Jesús ĩ yirere goticudiyuju. To bajiro ĩ yigotisere ajicõari, no yimasibesujarã ĩna masa, ti ũnire ajibetirũgũriarã ñari. 	 A odišiel a začal hlásať v Desaťmestí, jaké veľké veci mu učinil Ježiš; a všetci sa divili.


“Adi macaru̶cu̶roju̶re ñarã yoaro catiru̶arãja” mu̶a yitu̶oĩarejaiboase, “Yoarobu̶sa catiato” yiro, mu̶are ejarẽmomasibeaja ti. 	 A kto z vás starajúc sa môže pridať k veľkosti svojej postavy jeden lakeť?


—Jediro ĩna yisere masiaja yu̶. Mu̶a gãmerã maisere masiaja yu̶. Yu̶re mu̶a ajitirũ̶nu̶sere quẽne masiaja. “Quẽnabu̶saro ĩre ajitirũ̶nu̶to mani” yirã, mu̶a gãmerã ejarẽmosere quẽne masiaja. Gãjerã rojose mu̶are ĩna yiboajaquẽne, yu̶re mu̶a ajitirũ̶nu̶cõa ñasere quẽne masiaja. Tirũ̶mu̶ju̶ yu̶re ajitirũ̶nu̶su̶orãju̶ quẽnaro mu̶a yicati rẽtoro quẽnaro yirũgũaja mu̶a, adirũ̶mu̶rirema. Ti jedirorene masiaja yu̶. 	 Znám tvoje skutky aj tvoju lásku aj službu aj vernosť aj trpezlivosť aj tvoje skutky, aj tie posledné, ktorých je viac ako prvých.


Mani u̶ju̶ Jesucristo, quẽnase mu̶are cõarũgũato. To cõro ñaja. 	 Milosť nášho Pána Ježiša Krista s vaším Duchom. Ameň.


Artemas vãme cu̶tigu̶re mu̶ tu̶ju̶ ĩre cõaru̶cu̶ja yu̶. Ĩre yu̶ cõabetijama, T'iquico vãme cu̶tigu̶ju̶are ĩre cõaru̶cu̶ja. Ĩ ejaro ĩacõari, to ĩ ñaro ũnone mu̶ bajitĩmaro cõro yu̶re ĩagũ̶ varu̶cu̶ja mu̶, Nicópolis vãme cu̶ti macaju̶. “Ti macaju̶ juebu̶cu̶ rẽtoru̶cu̶ja”, yibu̶ yu̶. 	 Keď pošlem k tebe Artemána alebo Tychika, usiluj sa prijsť za mnou do Nikopola, lebo som usúdil, že tam prezimujem.


Mani rãcana Cristore ajitirũ̶nu̶rã, gãjerã ĩre ajitirũ̶nu̶rã ñaboarine, tu̶oĩagüirã quẽne, ĩnare ejarẽmoroti ñaja, “Bu̶tobu̶sa Cristore ajitirũ̶nu̶cõari, variquẽnase rãca quẽnaro ñato ĩna” yirã. 	 Jeden každý z nás nech sa ľúbi blížnemu na dobré ku vzdelaniu;


Tirũ̶mu̶ju̶ne u̶su̶sãjariarũ̶mu̶ ti ejaro, Dios ocare ĩna bueriviriju̶ Moisés ñamasir'ire Dios ĩ roticũmasirere gotimasiocoayuma ĩna, tocãrãca macarine. To bajiri ñamasuse rĩne ado bajiro ĩnare yiucacõato mani: “Ado bajirã ñarãma” ĩna masune yiquẽnorujeocõari, ĩna yirũ̶cu̶bu̶orã tu̶ju̶re vaibu̶cu̶rãre sĩacõari, mojoroaca ĩna tu̶ju̶ cũrãma. Tire babesa, ĩnare yiucacõato mani. To yicõari, manajo cu̶tirã, manaju̶ cu̶tirã, manajo mana, manaju̶ mana quẽne, gãjerã rãca ajeriarã cu̶tibesa, ĩnare yiucacõato mani. Vaibu̶cu̶rã sĩariarãre ĩna ri'ire yireamenane, babesa. Ĩna ri'ire quẽne idibesa, ĩnare yiucacõato mani —ĩnare yiyuju Santiago. 	 ale napísať im, aby sa zdŕžali od poškvŕn modiel a od smilstva, od zaduseného a od krvi.


Sĩabusuocõari quẽnaro riojo ĩamasire ñaja. Tire bajirone bajicami Juan, quẽnaro riojo yu̶re gotibosacacu̶ ñari. Ĩre ajivariquẽnañuja mu̶a maji. 	 On bol sviecou, horiacou a svietiacou, a vy ste sa chceli na chvíľu pokochať v jeho svetle.


To bajiro yitu̶oĩagũ̶ ñari, Macedonia sitaju̶re ĩ varoto rĩjoro, ĩre ejarẽmorãre, Erasto, to yicõari, Timoteore ĩnare cõañuju ĩ. Ĩju̶ama, Asia sitaju̶re ñacõañuju maji. 	 A poslal do Macedonie dvoch z tých, ktorí mu posluhovali, Timotea a Erasta, a sám sa zdržal ešte nejaký čas v Ázii.


Rĩjoroju̶ma Dios ĩ rotimasirere cu̶dijeobetiriarã mani ñajare, rojose tãmu̶orona ñañuja mani maji. To bajiro mani bajiroti ti ñajare, yucú̶tẽroju̶ ĩ macu̶re rijarotiyuju Dios, “Rojose ĩna yise vaja, ĩnare vaja yibosato” yigu̶. To bajiri ĩ rijabosare su̶orine rojose mani yisere masiriojeocõañuju Dios. 	 vymažúc písmo, napísané proti nám, záležajúce v rôznych nariadeniach, ktoré bolo proti nám, a vzal ho z prostredku pribijúc ho na kríž


Juan ĩ sĩaecoroto rĩjoro ado bajiro bajire ti ñajare, to bajiro tu̶oĩañuju Herodes: Ĩ bedi Felipe manajore Herod'ias vãme cu̶tigore ẽmacõari, manajo cu̶tiyuju Herodes. To bajiro ĩ yire ñajare, ado bajiro ĩre gotirũgũñuju Juan: —Herod'iare mu̶ manajo cu̶tise quẽnabeaja. Dios ĩ rotimasirere ajibeaja mu̶ —ĩre yirũgũboayuju Juan. Tire ajiru̶abesuju ĩ manajo Herod'ias. To bajiri Juanre cõmemane siacõari, tubiberotiyuju Herodes. 	 Lebo Heródes chopil Jána a poviazal ho a vsadil do žalára pre Heródiadu, ženu Filipa, svojho brata.


To bajiri, Diore yirũ̶cu̶bu̶oriaviju̶ ĩna sãjaroto rĩjoro, ĩna ruju̶re ĩna ye gajeyeũnire quẽne, vaibu̶cu̶rã ri'ine yayebate gurotiyujarã mani ñicu̶a. To bajiro yiroticõari, sãjarũgũmasiñujarã ĩna. To bajiro ĩna yijama, õ vecaju̶ ĩna bajiroti ũnire yirã bajimasiñujarã ĩna. To bajiboarine toju̶ama Dios ye masu ti ñajare, vaibu̶cu̶ ri'i ĩna yayebate guorotire ũnirene yiro, rẽtoro quẽnagũ̶ ĩ rijabosasere bojayuja. To bajiri, manire ĩ rijabosare ti ñajare, “Rojose mana ñacõari, Dios ya viju̶ sãjaru̶arãja mani”, yimasire ñaja. 	 Bolo tedy nevyhnutne potrebné, aby sa obrazy vecí, ktoré sú v nebesiach, tým očisťovaly, ale samy nebeské lepšími obeťami ako tieto.


To bajiri, ĩre ĩna ajitirũ̶nu̶betijare, “Rojose ĩna yiru̶aro cõro yicõa ñato ĩna”, ĩnare yicõañuju Dios. To bajiro ĩnare ĩ yijare, bu̶tobu̶sa bojoneose yirũtuasujarã ĩna. 	 Preto ich tiež aj Bôh ta vydal v žiadostiach ich srdca do nečistoty, aby prznili svoje telá medzi sebou,


Mu̶a tu̶ ejagu̶, gotimasiobetirocu̶re bajiro mu̶are bojonecaju̶ yu̶. To bajiro bajigu̶ ñari, nanacaju̶ yu̶. 	 Preto vám oznamujem, že nikto hovoriac v Duchu Božom nezlorečí Ježišovi anatema. A nikto nemôže povedať: Pán Ježiš, okrem v Svätom Duchu.


Ti quetire gotigajanocõari, “Ado bajiro yiru̶aro yaja”, ĩnare yiyuju: —Masa ĩna yisere ĩacõĩarimasu̶ ĩ yirere ajiĩasaque mu̶a: 	 A Pán povedal: Počujte, čo hovorí ten nespravedlivý sudca!


To bajicõari, mu̶a tu̶ana to yicõari, gajeroana quẽne gãjerã rãca ĩna gãmerã sĩasere ajiru̶arãja mu̶a. Tire ajicõari, güibetiru̶arãja mu̶a. “Bajiru̶aroja” Dios ĩ yiriarore bajirone bajiru̶aroja. To bajiro ĩna gãmerã yiñaboajaquẽne, adi macaru̶cu̶ro jediro me bajiru̶aroja. 	 A keď počujete o vojnách a o nepokojoch, nestrachujte sa, lebo to sa musí najprv stať, ale nie hneď bude koniec.


To bajiri jãjarã jud'io masa, griego masa rõmia ñamasurã, ũ̶mu̶a quẽne, Jesúre ĩre ajitirũ̶nu̶su̶oyujarã ĩna. 	 A tak uverili mnohí z nich, i gréckych žien popredných i mužov uveril nemalý počet.


Teófilo, ¿ñaboati mu̶? Jesús ĩ bajire queti mu̶re ucabosagu̶ yaja yu̶. Jãjarã masa Jesús ĩ bajire quetire ucayuma ĩna. 	 Keďže sa už mnohí podujali po poriadku sostaviť rozpravu o veciach, ktoré sa udialy u nás,


Mame oca yu̶ gotimasiose ricati ti ñajare, yu̶ ye rãca mani ñicu̶a ĩna yimasirere mu̶a tu̶oĩavu̶ojama, quẽnabeaja. Sudiro bu̶cu̶ase ti vojama, mamagasero rãca seretumasimenaja mani. Mamagaserone mani seretujama, mani coero bero carato tũ̶atutu vatone bu̶cu̶aseju̶a vocoatoja. Bu̶cu̶ase, mamase rãca mani seretumasibetore bajirone, mame oca yu̶ gotimasiosere, mani ñicu̶a oca rãca tu̶oĩavu̶obesa mu̶a. 	 A veď nikto neprišíva záplaty surového súkna na staré rúcho, lebo jeho plnosť by odtrhla kus z toho rúcha a bola by ešte horšia diera.


Lamec jacu̶ ñamasiñuju Matusalén. Matusalén jacu̶ ñamasiñuju Enoc. Enoc jacu̶ ñamasiñuju Jared. Jared jacu̶ ñamasiñuju Mahalaleel. Mahalaleel jacu̶ ñamasiñuju Cainán. 	 ktorý bol Matuzalemov, ktorý bol Enochov, ktorý bol Jaredov, ktorý bol Malalehélov, ktorý bol Kainanov,


Maami adorema. Jẽre caticoami. Mu̶a rãca Galileaju̶ ñagũ̶, ado bajiro mu̶are ĩ goticatire tu̶oĩaña mu̶a: 	 Niet ho tu, ale vstal. Rozpamätajte sa, jako vám hovoril, keď ešte bol v Galilei,


Quẽnaro riojo yigu̶ ñaami Dios. To bajiro yigu̶ ñari, ĩ bojarore bajiro quẽnaro mu̶a yirere masiritibetiru̶cu̶mi. To bajiri, gãjerã Dios yarãre mu̶a ejarẽmorere ajicõari, “Diore rũ̶cu̶bu̶orã ñarãma”, mu̶are yimasiaja yu̶. Ĩnare ejarẽmocõa ñarãja mu̶a maji. Tire quẽne masiritibetiru̶cu̶mi Dios. 	 Lebo Bôh nie je nespravedlivý, aby zabudol na vaše dielo a na trudnú prácu vašej lásky, ktorú ste dokázali oproti jeho menu, keď ste slúžili svätým a ešte vždy slúžite.


Dios ocare masa ĩna ucamasire ado bajiro gotiaja ti: “ ‘Quẽnaro mu̶re yiru̶cu̶ja yu̶’ Abrahamre Dios ĩ yirere, ‘Ĩ yirore bajirone bajiru̶aroja ti’ ĩ yiajire ñajare, ‘Rojose maja’ ĩre yiĩañuju Dios”, yigotiaja. 	 Tak ako Abrahám uveril Bohu, a počítalo sa mu to za spravedlivosť.


Cristore ajitirũ̶nu̶rã, Dios ĩ rotirã ñaja mani. To bajiri sĩgũ̶ri ĩna bajisere ĩacõari, “Quẽnaro yaja mu̶a. Ado yu̶a rãca ñaña”, ĩnare yirã ñaboarine, ricati tu̶oĩarãrema, “Quẽnaro yibeaja mu̶a. Gajeroju̶ vasa”, ĩnare yibetiroti ñaja. Dios sĩgũ̶ne ñaami ti ũnire yimasigũ̶ma. To yicõari ĩ rotirãre ejarẽmogũ̶mi, “Yu̶ rãca ñacõa ñato ĩna” yigu̶. To bajiri ricati tu̶oĩarãre quẽne, “Yu̶ rãca ñacõa ñato”, ĩnare yimasigũ̶mi. 	 Ktože si ty, ktorý súdiš cudzieho čeľadína? Svojmu vlastnému pánovi stojí alebo padá. Ale bude stáť, pretože Bôh je mocný postaviť ho, aby stál.


Ángel mesa, ĩnare ĩna reagajanoro bero, ado bajiro bajiru̶arãja mu̶a: Mani jacu̶, “Quẽnase yirã ñaama” ĩ yiĩarã ñari, muiju ĩ busurore bajiro busuru̶arãja. Tire mu̶a ajimasiru̶ajama, quẽnaro tu̶oĩaña —yu̶are yicami Jesús. 	 Vtedy sa budú spravedliví skvieť ako slnce v kráľovstve svojho Otca. Kto má uši nato, aby počul, nech počuje!


“Paia u̶ju̶ ñamasugũ̶ rĩne Dios ĩ ñarisõare jãjamasiami”, yimasiñujarã. Tire ĩna tu̶oĩajama, Esp'iritu Santo ĩ ejarẽmose rãca, ado bajiroju̶a yimasiñujarã ĩna: “ ‘Mani masune rojose mani yisere yu̶are masirioya’, Diore yimasibeaja. ‘Paia u̶ju̶ ñamasugũ̶ rĩne manire sẽnibosagu̶ ñaami’ yimasiaja mani. To bajiro rĩne bajicõa ñaru̶arãja mani maji. Dios manire ĩ sãjarotirirũ̶mu̶ ti ejaroju̶ tisõare jãjaru̶arãja mani”, yimasiñujarã ĩna. 	 čím dáva Svätý Duch na javo, že ešte nie je zjavená cesta do svätyne, kým ešte prvý stán má svoje státie,


To bajiro ĩ yijare, ado bajiro Pedrore ĩre yicami Jesús: —Mu̶ jariasere tudisuacõaña quẽna. Rojose yu̶ tãmu̶orotire yu̶ jacu̶ ĩ bojacatire, “Tãmu̶oru̶abecu̶mi”, ¿yu̶re yiboatime mu̶? —Pedrore ĩre yicami Jesús. 	 Vtedy povedal Ježiš Petrovi: Daj svoj meč do pošvy! Či nemám piť kalich, ktorý mi dal Otec?


Isa'i macu̶ ñamasiñuju U̶ju̶ David vãme cu̶tigu̶. David macu̶ ñamasiñuju Salomón. Ĩ jaco ñamasiñuju Ur'ias ñamasir'i manajo. 	 Jesse splodil Dávida, kráľa; kráľ Dávid splodil Šalamúna z tej, ktorá bola Uriášova;


Ĩre ajitirũ̶nu̶cõari, gu̶sore bajigu̶ ñagũ̶rore quẽne rũ̶cu̶bu̶ocama masa, ĩ masise ĩ u̶jocacu̶ ĩ ñajare. Gãjiju̶are, yaire bajigu̶ ñagũ̶re ado bajiro rũ̶cu̶bu̶ocama: —Gãji, ĩre bajiro bajigu̶ magũ̶mi. Ĩ rãca ĩna gãmerã quẽajama, ñimu̶ju̶a ĩre quẽarẽtobecu̶mi —ĩre yirũ̶cu̶bu̶ocama masa. 	 A klaňali sa drakovi, ktorý dal šelme takú moc, a klaňali sa i šelme a hovorili: Kto je podobný šelme, a kto môže bojovať s ňou?!


Gãjerã ye sita ti ñaboajaquẽne, “Adi sita mu̶re u̶joru̶cu̶ja” Dios ĩre ĩ yire ñajare, “Ĩ yirore bajiro yigu̶ ñagũ̶mi” Diore ĩre yitu̶oĩagũ̶ ñari, cojoju̶ me viriaca bu̶acõari, ñacudirũgũmasiñuju Abraham. Ĩ bajimasiriarore bajirone ñacudimasiñujarã ĩ macu̶ Isaac, ĩ jãnami Jacob quẽne “Adi sita mu̶are u̶joru̶cu̶ja yu̶” Dios ĩnare ĩ yire ñajare. 	 Vierou pohostínil v zemi zasľúbenia ako v cudzej a býval v stánoch s Izákom a Jakobom, so spoludedičmi toho istého zasľúbenia.


To bajiri, “Yu̶ yarã ñaja mu̶a” Cristo mu̶are ĩ mairiarore bajirone gãmerã maiña mu̶a. Mu̶a gãmerã maisere ĩacõari, “Dios su̶orine bajiaja” yirã ñari, “Quẽnagũ̶ ñagũ̶mi Dios”, ĩre yiru̶arãma masa. 	 Preto sa prijímajte navzájom, ako i Kristus nás prijal na slávu Božiu.


Tire ajicõari, ado bajiro yu̶are yicami Jesús: —Rijaye ĩre sĩabetoja. “ ‘Quẽnarẽtogũ̶ ñaami Dios. Ĩ cõrone quẽnagũ̶ ñaami ĩ macu̶ quẽne’ yirũ̶cu̶bu̶orãjaro masa” yigu̶, rijagu̶ bajigu̶mi —yu̶are yicami Jesús. “Ĩre rijaye ĩre sĩabetoja” yigu̶, “Rijayayicõa tu̶jabetiru̶cu̶mi” yiru̶ne yicõañumi. 	 A keď to počul Ježiš, povedal: Tá nemoc nie je na smrť, ale na slávu Božiu, aby ňou bol Syn Boží oslávený.


To bajiri gajerũ̶mu̶ quẽna ĩ yarãre ĩnare ĩagũ̶ vamasiñuju Moisés. To ejacõari, ĩ yarã ju̶arã ĩna gãmerã quẽañarore ĩamasiñuju ĩ. Ĩnare ĩacõari, ado bajiro ĩnare yimasiboayuju: “Yu̶re ajiya maji. ¿No yirã cojo masa ñaboarine, gãmerã quẽati mu̶a?”, ĩnare yimasiboayuju. 	 Potom nasledujúceho dňa sa im ukázal, keď sa vadili, a hnal ich k pokoju a povedal: Mužovia, bratia ste, prečo si navzájom krivdíte?


To ĩna yisere ajicõari, “Quẽnaro masu yigu̶ ñaami Dios”, yivariquẽnañujarã jud'io masa meju̶a. To bajicõari, “Ĩna rijato beroju̶, quẽna tudirijabetiru̶arãma” Dios ĩ yimasiriarã, Jesúre ĩre ajitirũ̶nu̶su̶oyujarã ĩna. 	 Keď to počuli pohania, radovali sa a oslavovali slovo Pánovo, a uverili všetci, koľko ich bolo odriadených do večného života.


Yucu̶rema, “Yu̶ roticatore bajiro yibeama” Dios ĩ yiĩarã me ñaja mani. Jesucristo yarã ñari, “Rojose mana ñaama” ĩ yiĩarã ñaja. To bajicõari, rojose yiru̶aboarine, Esp'iritu Santo ĩ ejarẽmojare, rojosere yimena ñaja mani. To bajiri, rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ vabetiru̶arãja. 	 A tak teraz už nieto nijakého odsúdenia tým, ktorí sú v Kristu Ježišovi, ktorí nechodia podľa tela, ale podľa Ducha.


Gãjerãma, ado bajiro Jesúre yiyujarã: —“Dios ĩ cõagũ̶ ñaami” yu̶a yiĩamasirotire yigu̶, õ vecaye ĩaĩañamani yu̶are yiĩoña —Jesúre ĩre yiboayujarã ĩna. 	 A zase iní pokúšajúc hľadali od neho znamenie z neba.


Gu̶sore bajigu̶ ñagũ̶ro yarãju̶a, quẽatĩmabeticama. To bajiri Miguel rãcanaju̶a, ĩnare quẽatĩmacõari, ĩnare bureacõacama, õ vecaju̶re. 	 Ale nezvládali, ani ich miesto sa viacej nenašlo na nebi.


To ĩ yirone, caballo botigu̶ joe jesagu̶re ĩacaju̶. Ĩ joe jesagu̶, tẽmubedo cu̶ocami. Ru̶joa jeoriabedo jeoecocami. Ti bedore jeoecocõari, adi macaru̶cu̶roanare, ĩre ĩaterãre quẽne ĩ rotijama, ĩna cu̶dirotire yigu̶, vacami. 	 A videl som a hľa, biely kôň, a ten, ktorý sedel na ňom, mal lučište, a dala sa mu koruna, a vyšiel víťaziac, aj aby zvíťazil.


Tire ĩacõari, ado bajiro u̶jarãre ĩnare yiyuju Esteban: —Ĩaña mu̶a quẽne. Ũ̶mu̶agasero soje jãnacoaju̶. Dios ĩ roticõacacu̶, ĩ riojojacatu̶aju̶are ñaami —yiyuju Esteban. 	 a povedal: Hľa, vidím nebesia otvorené a Syna človeka stáť po pravici Božej!


To bajiro u̶jarã ĩna yisere ajicõari, ado bajiro cu̶diyujarã Pedro, Juan rãca: —Mu̶are yu̶a cu̶dijama, Diore cu̶dimena yirãja yu̶a. To bajiri, mu̶a tu̶oĩajama, mu̶aju̶are yu̶a cu̶dijama, ¿riojo yirã yirãjari yu̶a? 	 Ale Peter a Ján im odpovedali a riekli: Rozsúďte sami, či je to spravedlivé pred Bohom, aby sme vás poslúchali viac ako Boha.


To bajiro ĩ yirone, ĩre cu̶diyuju Jesús: —Riojo me yu̶ yijama, “Ado bajiro yaja mu̶”, yu̶re yigotiya mu̶. Riojo yu̶ yiboajaquẽne, ¿no yigu̶ yu̶re jati mu̶? —ĩre yiyuju Jesús. 	 Ježiš mu odpovedal: Ak som zle hovoril, dosvedči, čo bolo na mojej reči zlé; ale ak dobré, čo ma biješ?


Gajerũ̶mu̶, yu̶a tu̶ju̶ Jesús ĩ vadone ĩre ĩacami Juan vãme cu̶tigu̶, masare oco rãca bautizarimasu̶. Ĩre ĩacõari ado bajiro masare yigoticami: —Ĩaña mu̶a yuja. Ĩne ñaami Dios yu̶, oveja macu̶re bajiro masare rijabosarocu̶. No bojarãre “Rojose yu̶ yise vaja yu̶re rijabosayumi” ĩre yironare rojose ĩna yise vaja ĩnare rijabosarocu̶. 	 Druhého dňa videl Ján Ježiša, že ide k nemu, a povedal: Hľa Baránok Boží, ktorý sníma hriech sveta!


To bajiro ĩre ĩ yisere ajicõari, ado bajiro yiyuju Pedro: —“Riojo yaja mu̶”, mu̶re yimasibeaja yu̶. Jesúre masibeaja —ĩre yiyuju Pedro. To bajiro ĩ yirirĩmarone, gãjabocu̶ ñagõcõañuju yuja. 	 A Peter povedal: Človeče, neviem, čo hovoríš. A naskutku, ešte kým hovoril, zaspieval kohút.


To bajiro ĩnare ĩ yiro bero, “Jediro yu̶ yiadirere, ‘Ado bajiro yicaju̶ mu̶’ yu̶re yigotimi ĩ” rõmio so yigotisere ajicõari, jãjarã ti macariana Samaria sitana, ado bajiro Jesúre tu̶oĩacama ĩna: “Diore gotirẽtobosagu̶, Cristo ñaami”, Jesúre yitu̶oĩacama ĩna. 	 A z toho mesta mnohí z tých Samaritánov uverili v neho pre slovo tej ženy, ktorá svedčila, že vraj povedal mi všetko, čo som porobila.


Ĩna beroagu̶ juticami quẽna. Ĩ jutirone, ũ̶mu̶agu̶ muiju, ñamiagu̶ quẽne, ñocoa quẽne, ĩna busurũgũro cõro busubeticama ĩna yuja. Idiaju̶ cõro, cojoju̶ cõĩariaro cõro busuboariarã, busubeticoacama ĩna. Cojorũ̶mu̶ jediro busuboare, babari horari busumasibeticami. Ñamire quẽne, ñamiagu̶ muiju, ñocoa quẽne, cojo ñami jediro busuboare, babari horari busumasibeticama. To bajiri, ũ̶mu̶a, ñami quẽne ĩna busubetijare, bu̶to rẽtiacaju̶. 	 A štvrtý anjel zatrúbil, a uderená bola tretina slnca i tretina mesiaca i tretina hviezd, aby sa zatmila ich tretina, a deň aby nesvietil svoju tretinu a noc podobne.


Salamina vãme cu̶ti maca jetagare rocatuejayujarã ĩna. Ejacõari, tiyoa ñarimacarire jud'io masa Dios ocare ĩna bueriviriju̶re Jesús bajirere Dios oca gotisere gotimasiocudiyujarã ĩna. Ĩna rãcagu̶, ĩnare ejarẽmogũ̶ ñañuju Juan vãme cu̶tigu̶. 	 A keď prišli do Salamíny, zvestovali slovo Božie v synagógach Židov a mali so sebou i Jána za služobníka.


Mu̶are yu̶ gotisere bajiro bajisere ĩacõari, “Mojoroaca ru̶yaja Jesús ĩ vadiroti”, yimasiru̶arãja mu̶a. 	 Tak aj vy, keď uvidíte všetko toto, vedzte, že je blízko, predo dvermi.


Cojomocãrãco ñarã quẽnaro tu̶oĩamenaju̶a, ado bajiro yirãma quẽnaro tu̶oĩarãju̶are: “Yu̶a sĩabusuore u̶ye jedicoaju̶ ti. To bajiri mu̶a u̶ye mojoroaca yu̶are ĩsiña”, yiboarãma ĩna. 	 A bláznivé povedaly rozumným: Dajte nám zo svojho oleja, lebo naše lampy hasnú.


Mani ñicu̶a ĩna bajimasirere tu̶oĩaña mu̶a quẽna: ¿Ñimarã ñañujari Dios ĩ masune ĩ gotisere ajirã ñaboarine, cu̶dibetiriarã? Egipto sitaju̶ ñarãre, Moisés ĩ ũmato variarãne bajiyuma. 	 Lebo niektorí počuli a rozhorčili. Ale nie všetci, ktorí vyšli z Egypta skrze Mojžiša.


Gaje vãme, ado bajiro gotiaja, rojose manire yirãre ĩnare mani yirotire yiro: “Mu̶are ĩategu̶ ĩ ñiorijajama, bare ĩre ecaya. Ĩ idiru̶ajama, ĩre ioya. To bajiro ĩre mu̶a yijama, rojose mu̶are ĩ yisere tu̶oĩacõari, mu̶are bu̶to bojoneru̶cu̶mi”, yigotiaja Dios oca. 	 A tak keď je hladný tvoj nepriateľ, nakŕm ho; keď je smädný, napoj ho; lebo to robiac shrnieš žeravé uhlie na jeho hlavu.


To bajiro ĩ yijare ado bajiro ĩre yicu̶dicami Felipe: —Doscientos gãjoatiiri rãca vaja yiboarine, ĩnare ecajeomasibetiborãja mani —Jesúre ĩre yicami. 	 Filip mu odpovedal: Za dvesto denárov chleba im nebude dosť, aby každý z nich čo len niečo málo dostal.


Dios ĩ ejarẽmose rãca Cristore mu̶a ajitirũ̶nu̶ su̶ocatire tu̶oĩamasiña mu̶a. Ĩre ajitirũ̶nu̶rã mu̶a ñajare, gãjerã cojoji me mu̶are rojose yicama ĩna. To bajiro mu̶are ĩna yiboajaquẽne, ĩre ajitirũ̶nu̶cõa ñarũgũcaju̶ mu̶a. 	 Spomínajte si na predošlé dni, v ktorých súc osvietení, ztrpeli ste mnohý boj utrpení,


To bajiro yirã ñari, rojose tãmu̶oboarine, variquẽnaja mani. Tiaye rĩne variquẽnarã me yirãja mani. Rojose tãmu̶oboarine, “ ‘Jesucristo su̶ori Diorãca quẽnaro ñaja’ yitu̶oĩarã ñari, rojose yiru̶aboarine, tire yibeju̶ yu̶a”, yimasiaja mani. 	 No, nie len to, ale sa chválime aj súženiami vediac, že súženie pôsobí trpezlivosť


To bajiri Pascua boserũ̶mu̶aye bare bariaju̶ ti ejaro, ĩ buerimasa ju̶aãmo cõro, gu̶bo ju̶a jẽnituarirãcu̶ ñarã ejacõari, barujiyujarã ĩna, ĩ rãca. 	 Potom večer prišiel s dvanástimi.


Yu̶ yere buecõari, ĩna masu ĩna tu̶oĩasere gotimasioama. Tirene, ‘Dios ĩ rotise ñaja’ yiboama. To bajiri, yu̶re ĩna rũ̶cu̶bu̶oboase vaja, ñie vaja bu̶jamenama ĩna”, yiucamasiñumi Isa'ias, Diore gotirẽtobosagu̶ —yigoticami Jesús. 	 Lež nadarmo ma ctia učiac učenia, ktoré sú nariadeniami ľudí.


¿Noju̶a vadiati gãmerã mu̶a ĩatese? Mu̶a masune rojose yiru̶a tu̶oĩacõari, rojosere gãmerã yirũgũaja mu̶a. 	 Zkadiaľ pochádzajú vojny a odkiaľ boje medzi vami? Či nie ztadiaľto: z vašich rozkoší, ktoré vojujú vo vašich údoch?


Filólogo, Julia, Nereo, to yicõari, ĩ bedeo quẽne, quẽnato. Olimpas, to yicõari, ĩna rãcana Cristore ajitirũ̶nu̶rã jediro quẽnato. 	 Pozdravte Filologa a Júliu, Nerea a jeho sestru aj Olympasa aj všetkých svätých, ktorí sú s nimi.


Ĩ cajeari jeare bajiro busubatocaju̶. Ĩ ru̶joaju̶ jairo cõmebedori jeocami. To bajicõari, ĩ rioveca tuyari vãmere ĩ sĩgũ̶ne masicami. 	 A jeho oči boly jako plameň ohňa a na jeho hlave mnoho diadémov, a mal napísané meno, ktorého nikto nevie, iba on sám.


To bajiro so yisere ajicõari, su̶tiritiyuju Herodes. To bajiboarine, ĩ jicõariarã ĩna ajiro rĩjoroju̶a, “Riojo mu̶re gotiaja yu̶. No bojase mu̶ sẽnijama, mu̶re ĩsiru̶cu̶ja” ĩ yicõare ti ñajare, so sẽnirore bajirone yiyuju. 	 A kráľ sa zarmútil, ale pre prísahu a pre spolustolujúcich rozkázal dať.


Mu̶a yirotire masiru̶arã, ĩre sẽnirũgũru̶arãja. To yicõari, Epafras mu̶are ĩ gotimasioriarore bajirone Cristore quẽnabu̶saro ajitirũ̶nu̶ru̶arãja mu̶a. To yicõari, “Quẽnaro yaja mu̶”, Diore ĩre yivariquẽnarũgũru̶arãja. 	 zakorenení a budovaní na ňom a upevňovaní vo viere, jako ste naučení, hojnejúc v nej ďakovaním.


Yu̶, mu̶a u̶ju̶, mu̶are gotimasiogũ̶ ñaboarine, mu̶a gu̶borire yu̶ coejare, mu̶a masu quẽne, mu̶a gãmerã gu̶bori coejama, quẽnaja. 	 Ak tedy som ja vám umyl nohy, váš Pán a Učiteľ, aj vy máte jeden druhému umývať nohy.


Ĩna jẽatone, bu̶to mino vasuju. To bajicõari, bu̶to sabeyuju. Ti saberone, cũmua sagueca yiro, oco sãjacõari, rujacoaru̶ayuju. To ti bajiboajaquẽne, cãnigũ̶ yiyuju Jesús. 	 A keď sa plavili, usnul. A spustil sa búrny víchor na jazero, a loď sa im napĺňala, a boli v nebezpečenstve.


To bajiro yu̶a yisere ajicõari, ado bajiro yu̶are yicami Jesús: —Sore gõjanabiobesa mu̶a. Tire yu̶re so yuejeojama, quẽnaro yu̶re yigo yamo. 	 Ale keď to spozoroval Ježiš, povedal im: Načo trápite ženu? Lebo vykonala dobrý skutok naproti mne.


To bajiri Jesús ĩ vati quetire ajicõari, ĩre su̶yaejasujarã jãjarã masa. Ĩna ejasere ĩacõari, —Yu̶re ajirã, ado mu̶a ejase quẽnaja —ĩnare yiyuju Jesús. To yicõari, ado bajiro ĩnare gotimasioñuju: —U̶ju̶ Dios yarã quẽnaro ĩ yirona mu̶a ñaru̶ajama, rojose mu̶a yisere yitu̶jacõari, yu̶re ajitirũ̶nu̶ña —ĩnare yigotimasioñuju. To yicõari, rijaye cu̶tirãre catioyuju. 	 A keď to zvedely zástupy, išly za ním. A prijal ich a hovoril im o kráľovstve Božom a tých, ktorí potrebovali liečenia, uzdravoval.


Ĩre sẽnicõari, Jesús ruju̶rire ãmirujiocõari, sudijãiri botirijãiri rãca ĩre gũmañuju. To yigajanocõari, masa yujeriavi gũ̶tavi ĩna quẽnoriaviju̶ ĩ ruju̶rire cũñuju. Gãjerãre yujeĩaña manivi ñañuju ti vi. 	 A keď ho sňal, zavinul ho do jemného plátna a položil do hrobu, vytesaného v skale, v ktorom ešte nikdy nikto neležal.


“Rojose mani yise su̶ori rojose manire yiroma” yitu̶oĩarã ñari, u̶jarãre cu̶dirũgũru̶arãja mu̶a. Tiaye rĩne, cu̶dirã me, Gajeye quẽne, “Mani cu̶disere bojagu̶mi Dios” yirã ñari, cu̶dirũgũru̶arãja. 	 Preto je nevyhnutne potrebné podriaďovať sa, nie len pre hnev, ale aj pre svedomie.


To bajiro ĩnare yigotigajano, masa jãjarã vatoaju̶ ñar'i, vacoasuju Jesús, ĩ buerimasa rãca. Viju̶ sãjaejacõari, ado bajiro ĩre sẽniĩañujarã ĩ buerimasa: —Jẽju̶ mu̶ gotimasiosere quẽnaro yu̶are gotirẽtobuya —Jesúre yiyujarã ĩna. 	 Keď potom vošiel od zástupu do domu, pýtali sa ho jeho učeníci na to podobenstvo.


To ĩna yisere ajicõari, ado bajiro ĩnare gotimasioñuju Jesús: —Sĩgũ̶ ĩ ãmosiarirũ̶mu̶re ĩre variquẽnaejarẽmorã ñarãma. To ĩ ũmato yiñaro cõro ĩre variquẽnaejarẽmocõa ñarãma. Ĩnare bajiro bajiama yu̶ buerã. Yu̶ rãca ñari, variquẽnacõa ñaama. “Su̶tiritimena ñari, no yirã bare babeticõa yimenama” yimasire ñaja. 	 A on im povedal: Či môžete rozkázať svadobníkom, kým je s nimi ženích, aby sa postili?


Ãnoa yu̶ buerã, yu̶re mu̶ gotiroticatire ajicõari tu̶oĩavasoacana ñaama ĩna. To bajiri mu̶re ajimena ĩna tu̶oĩare bajirone tu̶oĩabeama ĩna yuja. Yu̶re bajirone tu̶oĩarã ñama. To bajiro bajirã ĩna ñajare, ĩnare ĩateama masa, mu̶re ajimena. 	 Ja som im dal tvoje slovo, a svet ich vzal v nenávisť, pretože nie sú zo sveta, jako ja nie som zo sveta.


To ĩna yisere ajicõari, ado bajiro ĩnare sẽniĩañuju Jesús: —“¿Nocãrãca pan cu̶oati mu̶a?”, yisẽniĩacudiya maji —ĩnare yiyuju Jesús. To bajiri sẽniĩabu̶jacõari, ĩre gotiyujarã: —Cojomo cõro pan, ju̶arã vai cu̶oaja yu̶a —ĩre yiyujarã. 	 A on im povedal: Koľko chlebov máte? Iďte a pozrite! A keď zvedeli, riekli: Päť a dve ryby.


Cojorũ̶mu̶ macaju̶ Jesús ĩ ñaro, ĩ tu̶ju̶ ejayuju rijaye cu̶tigu̶, ĩ ruju̶ jediro gase boagu̶. Jesúre ĩacõari, gu̶somuniari tuetuyuju, ĩre rũ̶cu̶bu̶ogu̶. To yicõari, ado bajiro Jesúre ĩre yiyuju: —Yu̶ u̶ju̶, yu̶ cãmire mu̶ yaru̶ajama, yaya —ĩre yisẽniñuju ĩ. 	 A stalo sa, keď bol v ktoromsi z tých miest, že hľa, bol tam nejaký muž, plný malomocenstva. A keď uvidel Ježiša, padol na tvár a prosil ho a hovoril: Pane, keby si chcel, môžeš ma očistiť.


Ĩnare jicõari, ángel ĩre ĩ gotirere ĩnare gotiyuju. To yigajanocõari, Jope macaju̶ ĩnare varotiyuju. 	 a keď im porozprával všetko, poslal ich do Joppy.


To ĩre ejabu̶jacõari, “Ita mu̶, Antioqu'iaju̶”, ĩre yiyuju. To bajiri vasujarã Antioqu'iaju̶re. Toju̶re cojo cũ̶ma ñañujarã ĩna, Jesúre ajitirũ̶nu̶rã rãca. Toju̶ ñacõari jãjarã masare Dios oca Jesús yere ĩnare gotimasioñujarã ĩna. Ti macane Jesúre ajitirũ̶nu̶rãre, “Cristiano masa ñaama ĩna”, yisu̶oyujarã. “ ‘Mani u̶ju̶ ñaami Cristo’ yirã ñaama” yire ũni ñañuju ti vãme. 	 A stalo sa tak, že sa celý rok schádzali v tamojšom sbore a učili veľký zástup, a stalo sa aj to, že v Antiochii najprv nazvali učeníkov kresťanmi.


Ĩnare ĩacõari, rũ̶cu̶bu̶ose rãca Jesúre yisẽniñujarã vãtia: —Yu̶are mu̶ bureajama, õa yeseaju̶are yu̶are sãjarotiya —yiyujarã vãtia. 	 A démoni ho prosili a hovorili: Jestli nás vyháňaš, dovoľ nám odísť do toho stáda svíň!


Gãjerãre rujajine oca rojose ñagõbesa mu̶a. Quẽnaseju̶are oca cu̶tiya, mu̶are ajirã, “Bu̶tobu̶sa quẽnase yirã ñato ĩna” yirã. To bajiro mu̶a yijama, ĩnare ejarẽmorã yiru̶arãja mu̶a. 	 Nech nevychádza nijaké mrzké slovo z vašich úst, ale ak je nejaké dobré na vzdelanie, práve potrebné, aby dalo milosť tým, ktorí počúvajú.


Mu̶a ñicu̶a Diore gotirẽtobosarimasare ĩna sĩasu̶ovadimasiriarore bajirone mu̶a quẽne ĩna jãnerabatia ñari, Diore gotirẽtobosarimasare sĩajeocõaroti ñaja —ĩnare yicami Jesús. 	 Naplňte aj vy mieru svojich otcov!


Yucú̶tẽroju̶ Cristo ĩ rijabosarere ajicõari, “Socase ñaja”, yitu̶oĩaama rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ varona. Dios tu̶ju̶ varonaju̶ama, ti quetire ajicõari, “Masijeogu̶ ñaami Dios. Ĩ sĩgũ̶ne ñagũ̶mi rojose mani tãmu̶oborotire yirẽtobosarocu̶”, yitu̶oĩaama. 	 Lebo najprv, keď sa schádzate v sbore, čujem, že sú roztržky medzi vami, a čiastočne tomu aj verím.


Mu̶a rẽjajama, Dios ocare masa ĩna ucamasire basare, Diore mu̶a tu̶oĩabasare quẽne, gãmerã gotiya mu̶a. To bajiro mu̶a yijama, Diore tu̶oĩacõari, bu̶to variquẽnase rãca basarũgũña, ĩre rũ̶cu̶bu̶orã. 	 hovoriac si navzájom žalmami a hymnami a duchovnými piesňami spievajúc a hudúc vo svojom srdci Pánovi,


To bajiri bajireacõari, quẽna ĩna tudicatijama, ¿ñimu̶ju̶a ñaguĩda so manaju̶ masu ñarocu̶ma, ĩna ñaro cõrone sore ĩna manajo cu̶ticato bero? —Jesúre yisẽniĩatoyujarã ĩna. 	 Pri zmŕtvychvstaní teda ktorého z nich bude ženou? Lebo ju mali všetci siedmi za ženu.


To bajiri yujiya mu̶a. Ĩre bocarã vajaro. Yu̶re ĩsirocarocu̶ vadiami yuja —yu̶are yicami Jesús. 	 Vstaňte, poďme, hľa, už sa priblížil ten, ktorý ma zrádza.


Rojorãre ĩnare juacõari, jeame yatibetimeju̶ reacõaru̶arãma. Toju̶ ñacõari, bu̶to rojose tãmu̶orã ñari, guji põguẽ, oti, yiru̶arãma ĩna —yu̶are yicami Jesús. 	 a uvrhnú ich do ohnivej pece, tam bude plač a škrípanie zubami.


Mu̶re yu̶ gotimasiosere ajicõari, “Jesucristo yere ajitirũ̶nu̶aja”, yicaju̶ mu̶. To yicõari, Jesucristo ĩ bojarore bajiro mu̶ yirũgũsere ĩacõari, “Jesucristore ajitirũ̶nu̶gũ̶ masu ñaami”, mu̶re yicacu̶ ñaja yu̶. To bajiri, “Mu̶re maiaja” yigu̶, yu̶ macu̶re bajiro bajigu̶ mu̶ ñajare, “macu̶” mu̶re yaja yu̶. Mu̶re quẽnarotigu̶, mani jacu̶ Diore, to yicõari, Jesucristo manire yirẽtobosar'ire quẽne, ado bajise mu̶re sẽnibosaja yu̶: “Quẽnaro mu̶a rãca ĩ ñarotire yirã, ĩre ejarẽmoña”, mu̶re yisẽnibosaja yu̶. 	 Títovi, svojmu pravému dieťaťu podľa obecnej viery: milosť, milosrdenstvo a pokoj od Boha Otca a od Pána Ježiša Krista, nášho Spasiteľa.


Diore yirũ̶cu̶bu̶oriavire coderimasa Jesúre ĩre ñiamasibeticõari, fariseo masa, paia u̶jarã tu̶ju̶re tudiacama ĩna. Ñie manane ĩna ejaro ĩacõari ado bajiro ĩnare yisẽniĩañujarã ĩna paia u̶jarã: —¿No yirã ĩre ãmiadibeti mu̶a? —ĩnare yiyujarã ĩna. 	 A sluhovia prišli zpät k najvyšším kňazom a farizeom, ktorí im povedali: Prečo ste ho nedoviedli?


To bajiro ĩ yisere ajicõari, ado bajiro gãmerã ñagõñujarã ĩna: —“Dios ĩ cõacacu̶, ĩ macu̶ ñaja yu̶” ĩ yise su̶orine Diore rojose yigu̶ yami. No yirã gãjerãre, “Rojose yigu̶ ñaami” yironare macarẽmomenaja mani yuja —gãmerã yiyujarã ĩna. 	 A oni povedali: Čo ešte potrebujeme svedoctvo? Veď sami sme počuli z jeho úst.


Ĩnare yu̶ ĩarone, õ vecaju̶ ado bajiro ocaruyucaju̶: “Pedro, vũ̶mu̶rũ̶gũ̶ña mu̶. Ĩnare sĩacõari, baya mu̶”, yu̶re yi ocaruyucaju̶ ti. 	 A počul som i hlas, ktorý mi hovoril: Vstaň, Petre, bi a jedz!


Adán, rẽmoju̶ne rojose ĩ yisere ĩacõari, “Mu̶ yise su̶orine, mu̶ quẽne, mu̶ jãnerabatiaju̶ quẽne, bajireajedicõaru̶arãma”, yimasiñuju Dios. To bajiro manire yimasir'i ñaboarine, yucu̶rema cojoji me rojose mani yise ti ñaboajaquẽne, tire masiriocõari, “Ñie rojose mana ñaama”, manire yiĩagũ̶mi Dios. 	 Ani nie ako skrze jedného zhrešivšieho je rečený dar. Lebo odsudzujúci výrok z jedného prehrešenia na odsúdenie, ale dar milosti z mnohých prehrešení na ospravedlňujúci výrok.


Ti vire sĩgũ̶ ũ̶mu̶ ñañuju, ĩ u̶su̶ju̶ vãti sãñagũ̶. Ĩ u̶su̶ju̶ sãñacõari, ado bajiro Jesúre ĩre avasãñuju vãti: 	 A bol v tej synagóge človek, ktorý mal ducha nečistého démona, a skríkol velikým hlasom:


Judas, Silas quẽne, Diore gotirẽtobosarimasa ñañujarã ĩna. To bajiri toanare Jesúre ajitirũ̶nu̶rãre Jesús ocare quẽnaro gotimasioñujarã. Tire ajicõari, bu̶tobu̶sa ajivariquẽnañujarã ĩna. 	 A Júdas a Sílas, ktorí boli aj sami prorokmi, napomínali bratov mnohými slovami a upevňovali.


Ti mu̶jato bero, idiarã ejacama, yu̶ ñariviju̶re. Cesarea vãme ti macagu̶ Cornelio vãme cu̶tigu̶ ĩnare cõañumi, yu̶re “Macato ĩna” yigu̶. 	 A hľa, v tú istú chvíľu traja mužovia sa dostanovili k domu, v ktorom som bol, poslaní ku mne z Cezáree.


Yu̶ bajiroto rĩjoro tire mu̶are gotiaja yu̶. To bajiri to ti bajiro ĩacõari, bu̶tobu̶sa yu̶re ajitirũ̶nu̶ru̶arãja mu̶a. 	 A povedal som vám to teraz, prv ako sa stane, aby ste, keď sa stane, uverili.


To bajiro yu̶are ĩ yiro bero, ĩnare gotimasiocaju̶ yu̶. Ĩnare yu̶ gotimasiosu̶orone, Esp'iritu Santo manire ĩ ejacatore bajirone ĩnare quẽne ejacami. 	 A v tom, keď som ja započal hovoriť, sostúpil Svätý Duch na nich ako aj na nás tam na počiatku,


To bajiro ĩna gotiñarone, ĩna vatoaju̶ ruyuarũ̶gũ̶ñuju Jesús. Ruyuarũ̶gũ̶cõari, —¿Ñati mu̶a? Quẽnaro ñaña mu̶a —ĩnare yiyuju ĩ. 	 A keď hovorili o tom, sám Ježiš sa postavil medzi nimi a povedal im: Pokoj Vám!


Socu̶ me yimasiñumi David. Ĩ gotimasiriarore bajirone bajicaju̶. U̶ju̶ Herodes, Poncio Pilato vãme cu̶tigu̶ quẽne, jud'io masa, to yicõari, jud'io masa me quẽne, rẽjacama ĩna. Mu̶ bojase rĩne yigu̶re, “Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi” yigu̶, mu̶ cõar'ire Jesúre rojose ĩre yiru̶arã rẽjacama ĩna. 	 Lebo sa naozaj sišli v tomto meste na tvojho svätého Služobníka Ježiša, ktorého si pomazal, Heródes a Pontský Pilát s pohanmi aj s izraelským ľudom,


Tocãrãca cũ̶mari Pascua mu̶a yiro cõro, sĩgũ̶ tubibe ecor'ire mu̶are bubosarũgũaja yu̶. To bajiri, ¿mu̶a jud'io masa u̶ju̶re yu̶ bubosasere bojati mu̶a? —ĩnare yicami Pilato, jud'io masare. 	 Ale máte obyčaj, aby som vám prepustil jedného na Veľkú noc; či teda chcete, aby som vám prepustil kráľa Židov?


Jesús tu̶ ejacõari, ado bajiro ĩre sẽniĩañujarã ĩna: —Ajiya gotimasiorimasu̶. “Riojo gotigu̶ ñaja mu̶”, yimasiaja yu̶a. “Ado bajiro mani yisere bojagu̶mi Dios” yigotimasiogũ̶, ñaro cõrone riojo yu̶are gotimasioaja mu̶. “Ado bajiro yu̶ gotimasiojama, yu̶re ajijũnisiniru̶arãma” yitu̶oĩabecu̶ne, riojo gotigu̶ ñaja mu̶. Masa ñajedirore riojo gotigu̶ ñaja mu̶. To bajiro yigu̶ mu̶ ñajare, mu̶ tu̶oĩasere ajiru̶aja yu̶a. 	 A opýtali sa ho a riekli: Učiteľu, vieme, že dobre hovoríš a učíš a nehľadíš na osobu, ale jako je pravda, ceste Božej učíš;


To yu̶ bajirone, mu̶a rãcana sĩgũ̶ri yu̶ rãca toju̶re vaejacõari, rojose Pablo ĩ yirere yu̶re gotiru̶arãma ĩna —ĩnare yicu̶diyuju Festo. 	 a tak vraj tí, ktorí z vás môžu, nech odídu so mnou ta dolu, a jestli je na človekovi nejaká vina, nech žalujú na neho.


To yi vacu̶ne, Pedrore, to yicõari, Zebedeo rĩare ju̶arãju̶rene ji vacami Jesús. To yi vacu̶ne, bu̶to tu̶oĩasu̶tiriticami yuja. 	 A pojmúc so sebou Petra a dvoch synov Zebedeových začal sa rmútiť a veľmi teskniť.


Quẽna ado bajiro gotimasiocami Jesús: —“Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶ja mu̶” yigu̶, Dios ĩ cõagũ̶, yu̶ gotimasiosere no bojarã ĩna ajitirũ̶nu̶jama, mu̶are yu̶ gotisere mojoroaca ajimasiboarine, rojose ĩna ñare cu̶tisere tu̶oĩavasoacõari, tocãrãcarũ̶mu̶ri quẽnaro ñamu̶jarũ̶gũ̶cõari, quẽnaro ajimasimu̶jarũ̶gũ̶jama, ado bajiro bajiru̶aroja: Sĩgũ̶ ĩ ya veseju̶re mostaza ajea otegu̶mi. 	 A zase iné podobenstvo im predložil a povedal: Nebeské kráľovstvo je podobné horčičnému zrnu, ktoré vzal človek a zasial na svojom poli,


To ĩ yisere ajicõari, ado bajiro ĩre cu̶diyuju Pablo: —Jud'io masu̶ ñaja yu̶, Cilicia sita ñarimaca Tarso vãme cu̶ti macagu̶. To bajiri, ãnoa yu̶re jũnisinirã rãca ñagõru̶aja yu̶ —ĩre yiyuju Pablo. 	 Na to riekol Pavel: Ja som človek Žid z Tarzu, občan nie bezvýznamného mesta Cilície, ale ťa prosím, dovoľ mi prehovoriť k ľudu.


Yu̶ su̶orine Diore masiama masa. Adi macaru̶cu̶roju̶re vadicaju̶ yu̶, “Yu̶re ajitirũ̶nu̶cõari, rojose yitu̶jato” yigu̶. 	 Ja som prišiel svetlo na svet, aby nikto, kto verí vo mňa, nezostal vo tme.


To bajiro ĩnare yigotigajanocõari, Pablo, Bernabé rãca ĩna budiatone, ado bajiro ĩnare yiyujarã ĩna, Dios ocare ĩna buerivi ñarã: —Gaje semana u̶su̶sãjariarũ̶mu̶ ti ñaro yu̶are gotimasiorẽmorã vaba quẽna —ĩnare yiyujarã ĩna. 	 A keď vychádzali zo synagógy Židov, prosili pohania, žeby im nasledujúcu sobotu rozprávali tie isté slová.


Jesús ĩ ñagõsere ajicõari, sĩgũ̶ri ado bajiro yicama: —Diore ĩre gotirẽtobosarimasa, Dios ocare ucarã, “To bajiru̶cu̶mi” masa ĩna yiucamasir'i masune ñaami —yicama ĩna, sĩgũ̶ri. 	 Vtedy mnohí zo zástupu počujúc to slovo hovorili: Toto je vpravde ten prorok.


Ángel mesa, vãtia, ĩna yisere quẽne ĩabeserona ñari, adigodo mu̶a yiñasere roque rẽtoro ĩabesemasirãja mu̶a. 	 A keď prijdem, ktorých uznáte v listoch za hodných a spôsobných, tých potom pošlem, aby zaniesli vašu milosť do Jeruzalema.


Ĩnare gõjanabiorotiboarine, sĩarotibeticami Dios. —Cojomocãrãcu̶ muijua, cotibaja ĩ toarore bajiro ĩnare toarũgũru̶arãja mu̶a —ĩnare yiroticami. 	 A bolo im dané, aby ich nezbíjaly, ale aby boli mučení päť mesiacov. A ich mučenie aby bolo jako od škorpióna, keď bodne človeka.


Cojorũ̶mu̶ yucú̶ manoju̶ Zacar'ias macu̶re, Juanre Jordán vãme cu̶tiyaju̶ ĩre gotiroticõañuju Dios. To ĩre ĩ gotiroticõarirodore, Tiberio César, ju̶aãmo cõro, cojo gu̶bo jediro ñaricũ̶mari ĩ rotitu̶saticũ̶mare, cojo sita me ñarãre rotigu̶ ñañuju ĩ. Ĩre rotibosarã quẽne ñañujarã ĩna. Pilato vãme cu̶tigu̶ Judea sitanare ĩre rotibosayuju ĩ. Gãji, Herodes vãme cu̶tigu̶, Galilea sitanare ĩre rotibosayuju ĩ. Gãji, Herodes bedi, Felipe vãme cu̶tigu̶, Iturea, to yicõari, Traconite sita ñarãre ĩre rotibosayuju, ĩma. Gãji Lisanias vãme cu̶tigu̶, Abilinia sitanare ĩre rotibosayuju. To bajicõari, paia u̶jarã ñamasurã Anás, Caifás vãme cu̶tirã ñañujarã ĩna. Tirodore Juanre gotirotiyuju Dios. 	 A v pätnástom roku panovania cisára Tiberia, keď bol Pontský Pilát vladárom v Judsku a Heródes tetrarchom v Galilei a Filip, jeho brat, tetrarchom v Iturei a v Trachonitidskej krajine a Lyzaniáš tetrarchom v Abyléne,


Ĩna bautizarotiboajaquẽne, fariseo masa, Dios ĩ rotimasire gotimasiorimasa quẽne, Juan ĩ gotisere ajicõari, “Bajibeaja ti”, yitu̶oĩañujarã ĩnaju̶ama. Dios ĩ bojasere yiru̶abesujarã. To bajiri Juanre bautizarotibesujarã ĩnama. 	 Ale farizeovia a zákonníci pohŕdli radou Božou sami proti sebe nie súc pokrstení od neho.


To bajiri, Jesús, manire rijabosacõari, rojose mani yisere yirẽtobosar'i ñari, õ vecaju̶ manire sẽnibosa ñagũ̶mi. To bajiri güimenane Diore sẽnito mani. 	 Keď tedy máme, bratia, smelosť do vchodu do svätyne v krvi Ježišovej -


No bojagu̶, “Jesúre bajiro rojose tãmu̶osu̶yaru̶cu̶ja yu̶” yitu̶oĩabecu̶, yu̶re ajitirũ̶nu̶gũ̶ ñamasibecu̶mi —ĩnare yigotiyuju Jesús. 	 A kto nenesie svojho kríža a nejde za mnou, nemôže byť mojím učeníkom.


No bojagu̶ ĩ jacore, ĩ jacu̶re yu̶re ĩ mairo rẽtobu̶saro maigũ̶ma, yu̶ yu̶ ñamasibecu̶mi ĩ ũgũ̶ma. No bojagu̶ ĩ macore, ĩ macu̶re yu̶re ĩ mairo rẽtobu̶saro maigũ̶ma, yu̶ yu̶ ñamasibecu̶mi ĩ ũgũ̶ma. 	 Ten, kto má radšej otca alebo mater ako mňa, nie je ma hodný; a kto má radšej syna, alebo dcéru ako mňa, nie je ma hodný;


Quẽna gaje queti ado bajiro ĩnare gotiyuju Jesús: —Sĩabusuoriare jẽocõari, sotu̶ne tiare mubu̶amenaja mani. Tiare jẽocõari, “Ñajediro ti vianare ũ̶ju̶busuato” yirã, vecaju̶ jeorãja mani. Tire bajiro bajiaja yu̶ gotimasiose. “Ajimasibeticõato masa” yigu̶ me, to bajise ĩnare gotiaja yu̶. “Quẽnaro riojo ajimasiato ĩna” yigu̶, gotirũgũaja. 	 A nikto, keď zažne sviecu, nepokrýva jej nádobou alebo nestavia pod posteľ, ale stavia na svietnik, aby tí, ktorí vchádzajú, videli svetlo.


Ti buroju̶ majariarã, gajerũ̶mu̶ju̶ rojaejayujarã ĩna quẽna. Ti buro ju̶doju̶, jãjarã masa ĩre yurã bajiñarãre ĩnare ejayujarã. 	 A stalo sa nasledujúceho dňa, keď sišli s vrchu, že sa stretol s ním veliký zástup.


“Moaroti ñaja yu̶re maji. Masa u̶su̶riju̶ sãñarãre vãtiare ĩnare burearoti, to yicõari rijaye cu̶tirãre catioroti ñaja yu̶re maji. Yu̶ma, yu̶ bajiñarotire quẽnaro masiaja yu̶. To bajiri Jerusalénju̶ne vacu̶ bajiaja yu̶. To bajiro yu̶re varotiami Dios. Tone Diore gotirẽtobosamasiriarãre sĩarearũgũmasiñujarã ĩna, masa. Tone yu̶re quẽne sĩaru̶arãma ĩna”. To bajiro yu̶ gotisere yu̶re gotibosaba mu̶a —ĩnare yicu̶diyuju Jesús. 	 Avšak musím i dnes i zajtra i pozajtre chodiť, lebo nie je možné, aby zahynul prorok inde než v Jeruzaleme.


To ñar'i, vacoasuju Jesús. Vacõari, Tiro vãme cu̶ti maca tu̶ju̶ ejayuju. To ejacõari yayioro viju̶re sãjaru̶aboayuju. To bajiboarine yayioro sãjamasibesuju. 	 A vstal odtiaľ a odišiel do okolia Týru a Sidona a vojdúc do domu chcel, aby nikto nezvedel o tom, ale sa nemohol utajiť.


To ĩ yiboajaquẽne, ajibecu̶mi ĩ. To bajiri tubiberiaviju̶ ĩre ãmiacõari, ĩre cũrotigu̶mi, “Yu̶re mu̶ vaja mosere vaja yijeocõariju̶, budiru̶cu̶ja mu̶” yigu̶. 	 Ale on nechcel, lež odišiel a hodil ho do žalára, dokiaľ by nezaplatil toho, čo bol dlžen.


To ĩna bajiro bero, vũ̶mu̶rũ̶gũ̶cõari, so sĩgõne so ñaro ĩacõari, ado bajiro sore sẽniĩacami Jesús: —¿Noju̶ ñati ĩna yuja, “Rojose yimo” mu̶re yirãma? ¿Rojose mu̶ yise vaja, sĩgũ̶ju̶ama mu̶re sĩamenane, vacoajari ĩna? —sore yicami Jesús. 	 A keď sa zase pozdvihol Ježiš a nevidel nikoho krome ženy, povedal jej: Ženo, kde sú tamtí tvoji žalobníci? Či ťa niktorý neodsúdil?


So manaju̶a ĩna rijajediro bero, so quẽne rijacoacamo yuja. 	 Naposledy po všetkých zomrela i žena.


Ti u̶sajare, paia u̶ju̶ ñamasugũ̶re moabosarimasa, Diore yirũ̶cu̶bu̶oriavi coderimasa quẽne jea riocõari, sũmañacama ĩna. Pedro quẽne ĩna rãca sũmañacami. 	 A stáli tam sluhovia a služobníci Židov rozložiac vatru, pretože bolo zima, a zohrievali sa. A bol s nimi aj Peter stojac a zohrievajúc sa.


“Yu̶re bajirone quẽnaro variquẽnaro ñato ĩna” yigu̶ mu̶are gotiaja yu̶. 	 To som vám hovoril nato, aby moja radosť zostala vo vás, a vaša radosť aby sa naplnila.


Ĩre ĩ ajitirũ̶nu̶sere, to yicõari, “Jesús, yu̶re catioru̶cu̶mi” ĩ yitu̶oĩasere ĩre ĩamasicõañuju Pablo. 	 Ten počúval Pavla hovoriť, ktorý uprene pozrel na neho a vidiac, že má vieru, aby bol uzdravený,


Ĩ cãniro ĩacõari, ĩre yujioyujarã ĩna: —Yu̶a u̶ju̶, ¡rujareana yaja mani! To bajiri mani rujaborotire yirẽtoña mu̶ —ĩre yiyujarã. 	 A pristúpiac jeho učeníci zobudili ho a hovorili: Pane, zachráň nás, hynieme!


To yicõari, “ ‘Vãtiare cu̶dibeticõato ĩna’ yigu̶, manire yirẽmoru̶cu̶mi Dios”, ĩre yitu̶oĩarũgũña mu̶a. To bajiro mu̶a yijama, rojose mu̶a yiru̶aboasere yimena ñaru̶arãja mu̶a. 	 A pritom pri všetkom vezmite štít viery, ktorým budete môcť uhasiť všetky ohnivé šípy toho zlého.


Adán ñamasiñuju rojose yisu̶or'i. To bajiro ĩ yimasire vaja rijacoamasiñuju. To bajiro ĩ yimasire ti ñajare, jedirone rojose yirã ñari, bajireacoayuja mani quẽne. 	 Preto jako skrze jedného človeka vošiel hriech do sveta a skrze hriech smrť, a tak prešla smrť na všetkých ľudí, pretože všetci zhrešili -


To bajiro ĩnare ĩ yisere ajicõari, no yimasibesujarã ĩna. To bajiri ado bajiro ĩre sẽniĩañujarã: —Riojo mu̶ gotijama, ¿no bajiro bajirãju̶a Dios tu̶ju̶re ejaru̶arãda? —ĩre yiyujarã. 	 Vtedy povedali tí, ktorí to počuli: A kto potom môže byť spasený?


Cojomocãrãco ñarãma quẽnaro tu̶oĩarã. To yicõari, cojomocãrãco quẽnaro tu̶oĩamena ñarãma. 	 Ale päť z nich bolo rozumných a päť bláznivých.


To yigajano, Pedro mesa ĩna cãnitoyene ĩna tu̶ju̶ ejayuju. Ĩnare yujiogu̶ne, ado bajise Pedrore ĩre yiyuju Jesús: —¿Simón, cãniati mu̶? ¿No yirã cojo hora cõro cãnibetibu̶sarãne, yu̶re yuñabetimasucõati mu̶a? 	 Potom prišiel a našiel ich spať. A povedal Petrovi: Šimone, spíš? Či si nevládal bdieť jednu hodinu?


Cojo sitana rotirimasa ĩna gãmerã quẽajama, ĩna masune gãmerã sĩayayirã yirãma. 	 A jestli sa kráľovstvo rozdvojí samo proti sebe, to kráľovstvo nemôže obstáť.


To bajiro bajicõari bero, ti buro ĩnare ũmato rojacu̶ne, ado bajiro ĩnare rotiyuju Jesús: —Jẽju̶ mu̶a ĩasere gãjerãre gotibeja maji, Dios ĩ roticõacacu̶, yu̶ rijato bero, quẽna yu̶ tudicatiroto rĩjorore —ĩnare yiyuju Jesús. 	 A keď schádzali s vrchu, prikázal im, aby nikomu nerozprávali o tom, čo videli, iba vraj až potom, keď vstane Syn človeka z mŕtvych.


Yu̶a jud'io masa, “Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi” yigu̶, Dios ĩ cõarocu̶re tu̶oĩayucana ñaja yu̶a. To bajiri Cristore mu̶a ajitirũ̶nu̶roto rĩjoro ĩre ajitirũ̶nu̶cana ñaja yu̶a. To bajicõari, adi macaru̶cu̶ro ĩ rujeoroto rĩjoroju̶ne, “Quẽnaro ĩnare yiru̶cu̶ja” ĩ yiriarore bajirone Cristo yarã yu̶a ñajare, quẽnaro yu̶are yiyumi. To bajiro yu̶are ĩ yire ti ñajare, quẽnaro Dios yu̶are ĩ yirere, to yicõari, õ vecaju̶ yu̶are ĩ yirotire quẽne yu̶a gotisere ajicõari, “Rẽtoro quẽnagũ̶ ñagũ̶mi Dios”, ĩre yirũ̶cu̶bu̶orũgũama gãjerã. 	 v ňom, v ktorom sme sa stali aj dedičstvom Božím predurčení súc podľa preduloženia toho, ktorý pôsobí všetko podľa rady svojej vôle,


To ĩ yisere ajicõari, ĩna masurione gãmerã ñagõñañujarã ĩna: —“Dios, Juanre oco rãca bautizarotiyumi” mani yijama, ado bajiro manire sẽniĩajacagu̶mi: “Tire masirã ñaboarine, ¿no yirã ĩre ajitirũ̶nu̶beticati mu̶a?” manire yisẽniĩajacagu̶mi. 	 Vtedy rozmýšľali medzi sebou a hovorili: Ak povieme: Z neba, povie: Prečo ste mu teda neuverili?


Mu̶a ñicu̶a yucú̶ manoju̶ maná vãme cu̶tisere bare, Dios ĩ cõarũgũrere barũgũriarã ñaboarine bajireajedicoasuma ĩna. 	 Vaši otcovia jedli mannu na púšti a pomreli;


Gore bu̶to quẽnase ñarotirũgũami Dios. Quẽnase ñaboarine, yoaro mene sĩnicoatoja. Ti sĩniro ĩacõari, bare quẽnoru̶arã, tire juacõari, soerãma masa. To bajiri yoaro catise me ti ñaboajaquẽne, tire quẽnorũgũgũ̶mi Dios. Go rẽtoro manire roque maigũ̶ ñari, “Manire sudi cõaru̶cu̶mi Dios”, yimasiroti ñaja mu̶are. “To bajirone yigu̶mi Dios”, yiajitirũ̶nu̶betibu̶sarã ñaja mu̶a. 	 Ak tedy trávu na poli, ktorá je dnes a zajtra sa hodí do pece, Bôh tak odieva, o koľko skôr zaodeje vás, ó, ľudia malej viery.


Quẽnaro tu̶oĩagũ̶ ñari, masa ĩna ĩaro rĩjoroju̶a, jud'io masa ĩna gotiboasere, “To bajiro me bajiaja” yigu̶, Dios oca masa ĩna ucamasirere gotiyuju ĩ. —“Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi” yigu̶ Dios ĩ cõar'i, ĩne ñaami Jesús —yigotimasioñuju ĩ. Quẽnaro ĩ gotimasiojare, “To bajiro me bajiaja”, yimasibesujarã jud'io masa. 	 lebo pádne usviedčal Židov, verejne, a poukazoval písmami, že Kristus je Ježiš.


To bajiro ĩna yisere ajicõari, —Yu̶ quẽne, ado bajiro mu̶are sẽniĩaja yu̶. Yu̶re mu̶a cu̶dicõaroju̶, “Ĩ rotise rãca yaja yu̶”, mu̶are yiru̶cu̶ja maji. ¿Ñimu̶ rotiyujari, Juanre, “Oco rãca masare ĩnare bautizaya” yigu̶? ¿Dios rotiyujari? ¿Masaju̶a rotiyujarique? —ĩnare yisẽniĩacami Jesús. To ĩ yisere ajicõari, ĩna masurione gãmerã ñagõñacama ĩna: —“Dione, Juanre oco rãca masare bautizarotiyumi” mani yijama, ado bajiro manire sẽniĩajacagu̶mi: “Tire masirã ñaboarine, ¿no yirã ĩre ajitirũ̶nu̶beticati mu̶a?” manire yisẽniĩajacagu̶mi. 	 A Ježiš odpovedal a riekol im: I ja sa vás opýtam na jednu vec; keď mi ju poviete, potom vám i ja poviem, akou mocou činím tieto veci.


Masa ado bajiro bajirã ĩna ñajare, gotimasiore queti ĩnare gotirũgũaja yu̶: Yu̶ yiĩosere ĩarã ñaboarine, yu̶ gotisere ajirã ñaboarine, ajimasicõari, “To bajiro manire yigotigu̶ yatique”, yimasimenama. 	 V podobenstvách im hovorím preto, že hľadiac nevidia a čujúc nečujú ani nerozumejú,


Ti oca quẽnasere masicõari, ado bajiro yirẽmomasiaja mani: “Dios manire ejarẽmoami, rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ vabeticõato ĩna” yigu̶. Rojose gãjerã manire ĩna yiboajaquẽne, “Dios manire ĩ ejarẽmojare, no bajiro manire yimasimenama”, yimasiaja mani. 	 Čo tedy povieme na to? Ak je Bôh za nás, kto proti nám?!


To bajiri, gaje semana u̶su̶sãjariarũ̶mu̶ ti ñaro ti macana, jãjarã rẽjañujarã ĩna, Jesús ĩ bajirere Dios oca gotisere ajirã. 	 A nasledujúcu sobotu sa shromaždilo skoro celé mesto počuť slovo Božie.


To bajiri, adirũ̶mu̶rirema, Dios Moisére ĩ roticũmasirere rotiecorã me ñaja, Dios rĩa ñari. To bajiri, “ ‘Yu̶ rĩare quẽnaro ĩnare yiru̶cu̶ja yu̶’ ĩ yiriarore bajirone manire yiru̶cu̶mi”, yimasiaja mani. 	 Takže už nie si sluha, ale syn, a jestli syn, aj dedič Boží skrze Krista.


Adoju̶ yu̶ rãcagu̶, mani maigũ̶, T'iquico vãme cu̶tigu̶ ñaami. Mu̶a tu̶ju̶ ĩre cõagũ̶ yaja yu̶. Toju̶re ejacõari, yu̶ bajise queti mu̶are gotiru̶cu̶mi. Yu̶re quẽnaro ejarẽmorũgũgũ̶, to yicõari, mani u̶ju̶ ĩ bojasere yigu̶ ñaami. 	 Čo a jako je so mnou, to všetko vám oznámi Tychikus, milovaný brat a verný služobník a spolusluha v Pánovi,


To ĩ yirone, ado bajiro ĩre cu̶diyuju Jesús: —Jairivi ti ñaboajaquẽne, mu̶a ĩarivi ñaro cõrone cagueroca ecoru̶aroja. To bajiri adi viaye gajea gũ̶ta joere gajea jesabeticõaru̶aroja —ĩre yiyuju Jesús. 	 A Ježiš odpovedajúc riekol mu: Či vidíš tieto veliké stavby? Nebude tu zanechaný kameň na kameni, ktorý by nebol zborený.


—Roma macagu̶ u̶ju̶re gãjoatii, ĩre vaja yirotitiire, cojotii yu̶re ĩoña —ĩnare yicami Jesús. To ĩ yijare, ãmiadi, ĩre ĩocama ĩna. 	 Ukážte mi daňový peniaz! A oni mu doniesli denár.


To yi, gãmerã ñagõrãne viju̶ sãjacoasujarã yuja. Sãjaejacõari, jãjarã ejacõari, bajiñarãre ĩnare ĩañuju Pedro. 	 A shovárajúc sa s ním vošiel dnu a našiel mnohých, ktorí sa boli sišli.


Ĩna tu̶oĩase rẽtoro quẽnase ĩ yiru̶ajare, to bajiro bajiyuma maji. To bajiri, yucu̶rema, mame Dios ĩ vasoase ñajare, ĩnare, manire quẽne, “Rojose mana ñaama”, yiĩagũ̶mi Dios. 	 pretože Bôh predvidel čosi lepšie o nás, aby neboli bez nás zdokonalení.


Maioro bajirã ñaboarine, “Jesucristore ajitirũ̶nu̶rã ñari, Dios rĩare bajiro bajirã ñaja yu̶a” yimasicõari, variquẽnaro ñaroti ñaja mu̶are. 	 A ponížený brat nech sa chváli svojou vysokosťou


—Yu̶ rãca vadibesa. Mu̶ ya viju̶ tudiasa. “Dios ĩ masise rãca yu̶ u̶su̶ju̶ sãñarãre vãtiare bureami Jesús”, mu̶ yarãre ĩnare yigotiba —ĩre yicu̶diyuju Jesús, vãtia sãñaboar'ire. To bajiro ĩ yijare, ĩ yarã tu̶ju̶ tudicoasuju ĩ. Tudiejacõari, ĩ ya maca ñarã jedirore, ti quetire goticudiyuju. 	 Vráť sa do svojho domu a rozprávaj, aké veľké veci ti učinil Bôh. A odišiel a hlásal po celom meste, jaké veľké veci mu učinil Ježiš.


To ĩ yisere ajicõari, ado bajiro ĩre goticami Jesús: —Cojo vãme ru̶yaja, mu̶ yiroti, mu̶ rijato beroju̶ “Tudirijabeticõato” yigu̶, Dios ĩ catisere mu̶ bu̶jaru̶ajama: Jediro mu̶ cu̶osere gãjerãre ĩsijeocõaña. To yicõari, ti vaja bu̶jacõari, maioro bajirãre ĩsima. To bajiro mu̶ yijama, õ vecaju̶ Dios ĩ ñaroju̶ quẽnase bu̶jaru̶cu̶ja mu̶. To bajiro yigajanocõari, yu̶re ajisu̶yaya —ĩre yicami Jesús. 	 Ježiš mu povedal: Ak chceš byť dokonalý, iď, predaj svoj majetok a daj chudobným a budeš mať poklad v nebi a poď, nasleduj ma!


To bajiri Pedrore, Juanre ado bajiro ĩnare yicõañuju Jesús: —Adi ñami bare mani barotire quẽnoyurã vasa mu̶a —ĩnare yicõañuju. 	 A poslal Petra a Jána a povedal: Iďte, prihotovte nám baránka, aby sme jedli.


Ado bajiroju̶a tu̶oĩarona ñaboaja mu̶a: “Vãtia u̶ju̶ ĩ masise rãca me yami. Esp'iritu Santo ĩ masise rãcaju̶a vãtiare bureaami”, yu̶re yitu̶oĩarona ñaja mu̶a. To yicõari, “ ‘Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi’ yigu̶, Dios ĩ cõar'i ñaami”, yitu̶oĩamasiroti ñaja mu̶are. 	 Ale ak ja prstom Božím vyháňam démonov, tak teda prišlo k vám kráľovstvo Božie.


To ĩ yiriaro bero, gaje macaju̶ vasuju Jesús, Na'in vãme cu̶ti macaju̶. Ĩ buerã quẽne gãjerã quẽne, jãjarã masa ĩ rãca vasujarã ĩna. 	 A stalo sa, že nasledujúceho dňa išiel do mesta, zvaného Nain, a išlo s nim mnoho jeho učeníkov i veliký zástup.


Ĩ ya vire ĩ cõñarũtuatone, ĩre moabosarimasa bocacõari, ado bajiro ĩre yigoti bocayujarã ĩna: —Jẽre mu̶ macu̶ quẽnacoami yuja —ĩre yiyujarã ĩna. 	 A keď už išiel zpät, dolu do Kafarnauma, stretli sa s ním jeho sluhovia a zvestovali mu a vraveli: Tvoj syn žije.


Õ vecaju̶ ñagũ̶, Diore bajiro bajigu̶ ñaboarine, adigodoju̶ vagu̶, “Ĩre bajiro bajicõa ñaru̶cu̶ja yu̶”, yibesuju Cristo. 	 ktorý súc v podobe Boha nepovažoval toho za lúpež byť rovný Bohu,


Ĩna gotimasiose su̶orine, “Quẽnarã ñaama” yimenane, ĩna bajire cu̶tiseju̶are ĩasu̶oya mu̶a. Ti rica cu̶tise su̶orine yucú̶re ĩamasiaja mani. U̶ye juaroana, vãtijota yucú̶riju̶re macamenaja mani. Quẽnase bare higos vãme cu̶tire juaroana, vidiroju̶ ñaricu̶ savajotau̶ju̶re macamenaja mani. 	 Po ich ovocí ich poznáte. Či azda z tŕnia oberajú hrozná alebo z bodľače fíky?


To bajiri, “Ángel mesare ejarẽmogũ̶ bajiyumi Jesús”, yibeaja mani. Ado bajiroju̶a yimasiaja mani: “Diore Abraham ñamasir'i ĩ tu̶oĩariarore bajiro tu̶oĩarãju̶are manire ejarẽmogũ̶ bajiyumi”, yaja mani. 	 Lebo, tak sa nazdám, nezaujíma sa anjelov, ale sa zaujíma semena Abrahámovho,


Tire cũcõari, rojose mu̶a yir'i tu̶ju̶re vasa, ĩre oca quẽnoroana. Ĩre oca quẽnogajanocõari, Diore soemu̶oĩsiroana tudivaja yuja, mu̶are yaja yu̶. “Rojose mu̶a yir'ire oca quẽnocõari rĩne, Diore oca quẽnomasiru̶arãja”, mu̶are yigu̶ yaja. 	 nechaj tam svoj dar pred oltárom a idi, najprv sa smier so svojím bratom a potom prijdi a obetuj svoj dar.


Tire bajiro bajiaja Diore mani ajitirũ̶nu̶se. “Diore ajitirũ̶nu̶rã ñari, ĩ yarã ñaja mani” yiboarine, gãjerãre mani ejarẽmobetijama, “Diore ajitirũ̶nu̶rã ñaja yu̶a” mani yitu̶oĩaboase ñie vaja manoja. Dios yarã me ñarãja mani. 	 Tak aj viera, keď nemá skutkov, je mŕtva sama v sebe.


Mani u̶ju̶ Jesucristore ĩre maitu̶jamenare quẽnaro mu̶are yato Dios. To cõro ñaja. 	 Milosť so všetkými, ktorí milujú nášho Pána Ježiša Krista v neporušiteľnosti. Ameň.


Jesucristore ajitirũ̶nu̶rãre ũmato ñarã, Dios ĩ bojasere yirã ĩna ñajare, “Rojose yirã ñaama”, ĩnare yibetiru̶arãma masa. Ĩna rãcana ĩna gotijama, ajiterã, guaro jũnisinimena, quẽamena, idimecu̶mena, “Gãjoa bu̶jarãsa” yirã, gãjerãre yitorã me ñaru̶arãma. 	 Lebo biskup, dozorca sboru, musí byť bezúhonný, jako Boží hospodár, nie svojvoľný, nie hnevivý, nie pijan vína, nie bitkár, nie žiadostivý mrzkého zisku,


“To bajiro yaja” yimasirã ñaboarine, ĩ ejaro ĩre ĩamasibesuma ĩna. Jẽre ejayumi. To ĩ bajiboajaquẽne, ĩna bojarore bajiro rojose ĩre yiyuma. Yu̶, Dios ĩ roticõacacu̶re quẽne, to bajirone yu̶re yiru̶arãma —ĩnare yitudiroja vayuju Jesús. 	 ale hovorím vám, že Eliáš už prišiel, a nepoznali ho, ale mu urobili všetko, čo chceli. Tak bude od nich trpieť aj Syn človeka.


Ti macana bu̶to rojose ĩna yisere masiritibeaja yu̶ —yi ocaruyucami Dios. 	 Lebo jeho hriechy dosiahly až do neba, a Bôh sa rozpamätal na jeho neprávosti.


Quẽna ado bajiro gotiyuju Jesús: —Moa ñaja bare sãre. Mu̶a barotire vaibu̶cu̶ rii catisere cũrãma, moa turãja mu̶a, “Boarobe” yirã. 	 Soľ je dobrá, ale ak by soľ ztratila svoju slaň, čím ju napravia?


“Cristo rẽtoro ñamasugũ̶ maami” Dios ĩ yiĩosere ĩacõari, to bajiro yiucamasiñumi Isa'ias. 	 To povedal Izaiáš, keď videl jeho slávu a hovoril o ňom.


To ĩ yirone, to ñacana jud'io masa Jesúre ĩre sẽniĩacama: —“Dios ĩ masise rãca yigu̶ yaja yu̶” mu̶ yijama, ¿no bajiro yu̶are yiĩogu̶ada mu̶? —ĩre yisẽniĩacama ĩna, Jesúre. 	 Vtedy odpovedali Židia a riekli mu: Jaké znamenie nám ukážeš, že toto činíš?


Ĩre bajiro bajiru̶cu̶ja yu̶ quẽne. To bajiro bajiroti ti ñajare, roori ñaru̶arãja mu̶a, “To cõrone tudiejaru̶cu̶mi mani u̶ju̶” yu̶re yimasimena ñari. Rãioriju̶, ñami gu̶dareco, gãjabocu̶ ñagõriju̶, busuriju̶ yu̶ vadirotire masibeaja mu̶a. 	 A tak bdejte, lebo neviete, kedy prijde pán domu, či večer či o polnoci, či keď spieva kohút a či ráno,


Tire buecõari, ñamasusere masa ĩna masibeticatire mu̶are gotimasioaja yu̶: Cristo rãca mani ñasere quẽne gotiaja ti. “Cristo yarã ñari, jãjarã ñaboarine, sĩgũ̶ ruju̶re bajiro ñaama ĩna”, yire ũni ñaja. 	 Toto tajomstvo je veľké, ale ja hovorím vzťahom na Krista a vzťahom na cirkev.


To bajiro ĩnare ĩ yiãgõburiaro bero, tocãrãcarũ̶mu̶ri ti vine masare buerũgũñuju Jesús. To ĩ yisere, paia u̶jarã, Dios ĩ rotimasire gotimasiorimasa quẽne, masa u̶jarã quẽne, “¿No bajiro ĩre sĩarãti mani?”, yitu̶oĩarũgũñujarã ĩna. 	 A učil každý deň v chráme, ale najvyšší kňazi a zákonníci ho hľadali zmárniť, aj prední z ľudu,


Rojose ĩna yise vaja bu̶to rojose ĩna tãmu̶orotire masiaja mani, Dios ado bajiro ĩ gotirere masa ĩna ucamasire ti ñajare: “Yu̶ne ñaja masa rojose ĩna yise vaja rojose ĩnare yirocu̶. Yu̶ sĩgũ̶ne riojo tire yimasigũ̶ ñaja yu̶”, yigotiaja. Gajeye quẽne, ado bajise gotimasiñumi Dios: “Yu̶ ñaja yu̶ yarã rojose ĩna yijama, ĩnare rojose yirocu̶”, yigotimasiñumi Dios. 	 Lebo známe toho, ktorý povedal: Mne pomsta; ja odplatím, hovorí Pán. A zase: Pán bude súdiť svoj ľud.


Mu̶a tu̶ju̶ yu̶a ñajama, Cristo ocare riojo mu̶are gotimasiocaju̶ yu̶a. To bajiri, sĩgũ̶ Cristo ocare ricati mu̶are ĩ gotimasiojama, rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ ĩre rocacõaroti ñaja. Yu̶a quẽne ricati yu̶a gotimasiojama, yu̶are reacõaroti ñaroja. Õ vecagu̶ quẽne, ángel ñaboarine, vadicõari, ricati ĩ gotimasiojama, rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ ĩre quẽne rocacõaroti ñaja. 	 Ale aj keby sme vám my alebo anjel z neba zvestoval iné ako to, čo sme vám zvestovali, nech je prekliaty!


To yu̶ yirone, ado bajiro yu̶re ocaruyucaju̶ quẽna: “ ‘Rẽore ñaja’, yibesa. ‘Baya’ Dios ĩ yisema, quẽnase ñaja”, yu̶re yi ocaruyucaju̶. 	 A hlas mi po druhé odpovedal z neba: Toto, čo Bôh očistil, ty nemaj za obecné!


Sĩgũ̶ri ĩre ñiaru̶aboacama. To bajiboarine ĩre ñiamasibeticama. 	 A niektorí z nich ho chceli jať, ale nikto nepoložil na neho rúk.


“Moisés ñamasir'ire Dios ĩ roticũmasirere mani cu̶dijama, ‘Rojose maja’ manire yiĩaru̶cu̶mi Dios” yitu̶oĩaboarãre, “Rojose ñaja”, ĩnare yiĩagũ̶mi Dios, ĩ rotimasirere cu̶dijeomena ĩna ñajare. To bajirone gotiaja Dios ocare masa ĩna ucamasire. Ado bajiro gotiaja ti: “Dios ĩ rotirere cu̶dijeomenare, ‘Rojose ñaja’ ĩnare yiĩagũ̶ ñari, rojose ĩnare yiru̶cu̶mi Dios”, yigotiaja ti. To bajiri, tire cu̶dijeorã ĩna manijare, “Tire ajitirũ̶nu̶rã jedirore, ‘Rojose ñaja’ ĩnare yiĩagũ̶mi Dios”, yimasiaja mani. 	 Lebo všetci, koľko ich len je zo skutkov zákona, sú pod zlorečenstvom. Lebo je napísané, že zlorečený je každý, kto nezotrváva vo všetkom, čo je napísané v knihe zákona, aby to činil.


Yu̶ ocare ajiboarine yu̶re ĩna ajitirũ̶nu̶betijama, yu̶ me ñaja rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ ĩnare cõarocu̶ma. Adi macaru̶cu̶roanare rojose yigu̶agu̶ vadicacu̶ me ñaja yu̶ma. Yu̶re ajitirũ̶nu̶rãre ĩna ñaro cõrone rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ ĩna vaborotire ĩnare yirẽtobosagu̶agu̶ vadicaju̶ yu̶. 	 A keby niekto počul moje slová a neuveril by, ja ho nesúdim, lebo som neprišiel nato, aby som súdil svet, ale aby som spasil svet.


Quẽnaro ajiya mu̶a. Ñamasuse mu̶are gotigu̶ yaja yu̶: “Manire ĩavariquẽnato Dios” yirã, jud'io masa circuncisión yirotirãre bajiro mu̶a yirotijama, Cristo su̶orine Dios ĩ ĩavariquẽnarã me ñaru̶arãja mu̶a. 	 Hľa, ja Pavel vám hovorím, že ak sa budete obrezovať, Kristus vám nič neprospeje.


Idire mecu̶ose idimecu̶besa. Mu̶a idimecu̶jama, mu̶a masune rojose yirã yirãja. Tire idimecu̶menane, Esp'iritu Santo ĩ masiseju̶are ĩre sẽnirũgũña, ĩ bojasere yiru̶arã. 	 A neopíjajte sa vínom, v ktorom je prostopaš, ale buďte plnení Duchom


To bajiro ti bajiro ĩacõari, “¿No bajiro bajiyujari ti?” ĩna yitu̶oĩarone, ĩna tu̶re ángel mesa ju̶arã ruyuarũ̶gũ̶cõañujarã ĩna. Bu̶to yaase sudi sãñarã ñañujarã ĩna. 	 A stalo sa v tom, čo boly nad tým celé bezradné, že hľa, dvaja mužovia sa postavili vedľa nich v rúchu, skvejúcom sa jako blesk.


Mu̶re ajitirũ̶nu̶aja yu̶a. “Rojose yigu̶ me, Dios ĩ cõar'i ñaja mu̶”, mu̶re yimasiaja yu̶a —Jesúre ĩre yicami Pedro. 	 a my sme uverili a poznali, že si ty Kristus, ten Syn živého Boha.


To yigajanocõari, “Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi” yigu̶, Dios ĩ cõarocu̶ ĩ bajirotire Moisés ĩ ucamasirere, gãjerã ñajediro Diore gotirẽtobosamasiriarã ĩna ucamasirere quẽne ĩnare gotirẽtobuyuju ĩ. 	 A započnúc od Mojžiša a od všetkých prorokov vykladal im, čo kde vo všetkých písmach je napísané o ňom.


Ñamasusere riojo mu̶are gotiaja yu̶: Sĩgũ̶ moabosarimasu̶ ñamasugũ̶ me ñaami ĩ. Ĩ u̶ju̶ju̶ama ñamasugũ̶ ñaami. Sĩgũ̶ gãji ĩ cõar'i ĩ ñajama, ñamasugũ̶ me ñaami. Ñamasugũ̶ju̶ama ĩre cõar'i ñaami. To bajiri mu̶a u̶ju̶ ñari, “Yu̶ yirore bajirone mu̶a masu quẽne gãmerã ejarẽmoña mu̶a”, mu̶are yaja yu̶. 	 Ameň, ameň vám hovorím, že sluha nie je väčší ako jeho pán, ani posol nie je väčší ako ten, kto ho poslal.


Tiju̶ bero, rãioriju̶ Jesús tu̶ju̶ juaejayujarã, rijaye cu̶tirãre. To ĩna bajisere ĩacõari, tocãrãcu̶re ĩ ãmori ñujeocõari, ĩnare catioyuju Jesús. 	 Potom pri západe slnka všetci, ktorí mali nemocných na rozličné neduhy, privádzali ich k nemu, a on vzkladajúc ruky na jedného každého z nich uzdravoval ich.


Tocãrãca semana ju̶aji bare babeaja yu̶, mu̶ rotimasirere cu̶digu̶ ñari. Yu̶ moase vaja ju̶aãmocõro ñaritiiri vaja tagu̶, cojotii mu̶ ya vire cũbosarũgũaja yu̶”, Diore ĩre yigu̶mi. 	 Postím sa dva razy do týždňa a dávam desiatky zo všetkých príjmov.


Tiju̶ bero, Caifás ya vi ñariarã, Pilato ya viju̶are Jesúre ĩre ãmivacama. Jud'io masa u̶ju̶ ñaboarine, Roma vãme cu̶ti macagu̶ ñacami Pilato. To cõrone busumu̶jacoacaju̶ yuja. Ĩ ya vire sãjabeticama ĩna jud'io masa, “Gãjerã masa ya vi mani sãjajama, Pascua bare bamasimenaja mani” yitu̶oĩarã ñari. 	 A tak odviedli Ježiša od Kaifáša do prätória, a bolo ráno. Ale oni nevošli do prätória, aby sa nepoškvrnili, ale aby jedli baránka.


Yu̶a tu̶ sãjaejacõari, Pablo ĩ vẽñarigaserore tũ̶aveaãmicami. To yicõari, ĩ ãmorire, ĩ gu̶borire quẽne siacami, ti gaserone. To yigu̶ne, ado bajiro yicami: —Esp'iritu Santo ado bajiro yu̶re gotiami: “Yu̶ ãmori, yu̶ gu̶bori yu̶ siarore bajiro Pablore ĩre siaru̶arãma ĩna jud'io masa, Jerusalén macana. Ĩre siacõari, jud'io masa me ñarãre ĩsiru̶arãma”, yu̶re yigotiami Esp'iritu Santo —yu̶are yigoticami Agabo. 	 A keď prišiel k nám, vzal Pavlov pás, poviazal si nohy i ruky a povedal: Toto hovorí Svätý Duch: Takto poviažu v Jeruzaleme Židia muža, ktorého je tento pás, a vydajú ho do rúk pohanom.


“Adi macaru̶cu̶ro ñatu̶sarirũ̶mu̶rire Esp'iritu Santore ĩre cõaru̶cu̶ja yu̶, jediro masare. To bajiri, ĩ su̶orine mu̶a rĩa, Diore gotirẽtobosaru̶arãma ĩna. Mamarãma, yu̶ yiĩosere ĩamasiru̶arãma ĩna. Bu̶cu̶rãma, yu̶ cõasere cãjiriaru̶arãma. 	 A bude v posledných dňoch, hovorí Bôh, že vylejem zo svojho Ducha na každé telo, a vaši synovia budú prorokovať i vaše dcéry, a vaši mládenci budú vídať videnia, a vašim starcom sa budú snívať sny.


Ĩ ucamasirere quẽnaro ajitirũ̶nu̶mena ñari, yu̶re quẽne ajitirũ̶nu̶beaja mu̶a, —ĩnare yicami Jesús, jud'io masa u̶jarãre. 	 Ale ak neveríte jeho písmam, ako uveríte mojim slovám?


To bajiri quẽna ĩre tudisẽniĩañuju Pilato: —¿Yu̶re cu̶dibeatime mu̶? Gãjerãre mu̶re yucú̶tẽroju̶ yu̶ jajuturotiru̶ajama, jajutu rotimasiaja yu̶. Mu̶re yu̶ buru̶ajaquẽne bucõamasiaja yu̶. ¿Tire masibeatique mu̶? —Jesúre ĩre yiyuju Pilato. 	 Vtedy mu povedal Pilát: So mnou že nehovoríš? Či nevieš, že mám moc ukrižovať ťa a že mám moc prepustiť ťa?


To bajiro ĩre yigajanocõa, ĩ tu̶bu̶sa ejarũ̶gũ̶cõari, ado bajiro ĩre yiyujarã ĩna: —Jud'io masa u̶ju̶re mu̶re quẽnarotiaja yu̶a yuja —yiajatud'iyujarã ĩna, Jesúre. To yicõari ĩ riogare ĩre jayujarã ĩna. 	 a prichádzali k nemu a hovorili: Nech žije kráľ Židov! A bili ho po hlave.


To ĩ yijare, ado bajiro ĩre cu̶dicaju̶ yu̶: —Masibeaja yu̶. Mu̶ masigũ̶ja. Yu̶re gotiya —ĩre yicaju̶ yu̶. To bajiro yu̶ yijare, ado bajiro yu̶re gotimasiocami: —Ĩna ñaama rẽtoro rojose tãmu̶oriarodo bu̶to rojose tãmu̶oboarine, Cristore ajitirũ̶nu̶ tu̶jabetiriarã. Rojose yiriarã ñaboarine, rojose ĩna yirere yitu̶jacõari, “Rojose yu̶ yise vaja yu̶re vaja yijeobosayumi Cristo”, yitu̶oĩariarã ñaama. To bajiro yiriarã ñari, Cristo ĩ rijabosare su̶ori, “Rojose mana ñaama”, Dios ĩ yirã ñaama. 	 A ja som mu povedal: Pane, ty vieš. A riekol mi: Toto sú tí, ktorí prišli z toho veľkého súženia a oprali svoje rúcha a zbielili ich v krvi Baránkovej.


Cristo, paia u̶ju̶ rẽtoro ñamasugũ̶ ñagũ̶mi. Dios macu̶ ñari, ĩ tu̶ju̶ manire ñagõbosagu̶ ñagũ̶mi. To bajiri, ĩre ajitirũ̶nu̶ tu̶jabeticõato mani. 	 Keď tedy máme takého veľkého veľkňaza, ktorý prenikol nebesia, Ježiša, Syna Božieho, držme vyznanie.


To bajiri, —Yu̶re gotiya mu̶. Ñimu̶re yiro yati, to bajiro ti yijama. ¿Ĩ masune ĩ bajirotire tu̶oĩacõari yiyujari? ¿Gãji ĩ bajirotire yigu̶, ucamasiñujarique ĩ? —yiyuju Etiop'iagu̶, Felipere. 	 A eunúch odpovedal Filipovi a riekol: Prosím ťa, o kom to hovorí prorok, sám o sebe a či o niekom inom?


To bajiro ĩna yiro bero quẽna budiejacõari jud'io masare ado bajiro ĩnare yicami Pilato yuja: —¡Ĩaña mu̶a! Yu̶ ĩajama, ñieju̶a rojose yigu̶ me ñaami. Mu̶a quẽne ĩre ĩacõari, “Yu̶re bajiro tu̶oĩato” yigu̶, ĩre buaja yu̶ —ĩnare yicami Pilato. 	 Vtedy zase vyšiel von Pilát a povedal im: Hľa, vediem vám ho von, aby ste poznali, že nenachádzam na ňom nijakej viny.


To bajiri tirũ̶mu̶ju̶ yu̶ bajicatore bajiro bajibeaja yu̶ yuja. Cristo, yu̶ rãcane ñaami. To bajiri, “Yu̶re ejarẽmoru̶cu̶mi” yitu̶oĩagũ̶ ñari, ĩre sẽnirũgũaja yu̶, ĩ jacu̶ ĩ bojarore bajiro yu̶ yirotire yigu̶. Ĩne ñaami yu̶re maigũ̶, yu̶re rijabosar'i. 	 S Kristom spolu ukrižovaný som a žijem už nie ja, ale žije vo mne Kristus, a to, čo teraz žijem v tele, vo viere Syna Božieho žijem, ktorý si ma zamiloval a vydal sám seba za mňa.


Jud'io masa, to yicõari gãjerã Diore rũ̶cu̶bu̶orã quẽne, Pablo, Bernabé rãca budicõari, ĩnare su̶yasujarã ĩna. To ĩna bajirone, —“Manire maigũ̶ ñari, Jesús ĩ rijabosare su̶orine manire ĩavariquẽnaami Dios”, yicõa ñarũgũña mu̶a —ĩnare yiyujarã ĩna, Pablo, Bernabé rãca. 	 A keď sa rozišlo shromaždenie, mnohí zo Židov a z nábožných prozelytov išli za Pavlom a Barnabášom, ktorí hovorili s nimi a mali ich na to, aby trvali v milosti Božej.


Ĩ moarimasu̶ ejasu̶ogu̶, ado bajiro ĩre yigu̶mi: “Gãjoa yu̶re mu̶ ĩsicati rãca mu̶re bu̶jarẽmobosabu̶ yu̶, ju̶aãmocãrãcaji yu̶re mu̶ ĩsicati rẽtobu̶saro”, ĩre yigu̶mi, ĩ u̶ju̶re. 	 A prišiel prvý a povedal: Pane, tvoja hrivna získala desať hrivien.


To bajiro Jesús ĩ yiñasere masa ĩna gotibatojare, yoaro mene Galilea sitana tire ajijediyujarã ĩna. 	 A jeho povesť sa hneď rozniesla po celom okolí Galilee.


Abraham ñamasir'i, Melquisedere ĩ ĩsirone, ĩ jãnerabatia quẽne beroju̶ ruyuarona ñari, ĩna quẽne ĩre ĩsirãre bajiro yimasiñujarã. To bajiri Lev'i cu̶ti jũnana quẽne, Abraham jãnerabatia ñari, Melquisedere ĩ ĩsirone, ĩna quẽne ĩsimasiñujarã. To bajiri, “Lev'i cu̶tijũnana rẽtoro ñamasugũ̶ ñamasiñumi Melquisedec”, yimasiaja mani. 	 A, nech sa tak vyslovím, skrze Abraháma bol i Lévi, ktorý berie desiatky, odesatinený;


To ĩ yisere ajivariquẽnacõari, bacaju̶ yu̶a quẽne. 	 A keď sa tak všetci rozveselili, zajedli si aj oni.


Adi macaru̶cu̶ro bajireariarã, tudicaticõari toju̶ rujigu̶ tu̶re ĩna ñasere ĩacaju̶ yu̶. Ñamasurã, ñamasumena quẽne ñacama. To ĩna ñarone, paperatutiri jãna ecocaju̶. Titutiriju̶ masa jediro ĩna yire ucature ñacaju̶. To bajiri, tire ĩacõari, “To bajiro yicana ñari, quẽnase bu̶jarã, rojose tãmu̶orã, bajiru̶arãja” bajireariarãre ĩnare yicami to rujigu̶. To yicõari, “Ado cõro ñaama yu̶ rãca ñarũgũrona” ĩ yiucaturiatuti quẽne jãna ecocaju̶. 	 A videl som mŕtvych, malých i veľkých, stojacich pred trónom Božím. A otvorily sa knihy, a otvorila sa aj iná kniha, to jest kniha života, a mŕtvi boli súdení podľa toho, čo bolo napísané v knihách, podľa svojich skutkov.


Ĩ rãca, mani maigũ̶, Onésimo vãme cu̶tigu̶ mu̶a ya macagu̶re quẽne, varotibu̶ yu̶. Quẽnaro yu̶are ejarẽmorũgũmi ĩ quẽne. Ĩ rãca ñacõari, yu̶a bajirũgũse jedirore gotiru̶arãma. 	 s Onezimom, verným a milovaným bratom, ktorý je jedným z vás, tí vám oznámia všetko, čo sa tu deje.


Rĩjoroagu̶ jutisu̶ocami. Ĩ jutisu̶orone, yu̶su̶jedise oco veta vẽjacaju̶. To bajicõari, jea ũ̶ju̶se, ri'i vu̶sase, vẽjacaju̶. Ti vẽjarone, adi sita idiaju̶ ñasere cojoju̶ cõĩariaro cõro u̶ajedicoacaju̶. Yucú̶ri, jediro ta catise quẽne, u̶ajedicoacaju̶. 	 A prvý anjel zatrúbil, a nastalo krupobitie a oheň, čo bolo smiešané s krvou, a bolo to hodené na zem, a bola spálená tretina zeme, i tretina stromov zhorela, i všetka zelená tráva bola spálená.


To bajiro ĩ yisere ajicõari, ado bajiro yiyuju Jesús: —“Yu̶re ĩamaicõari, ĩarotiru̶cu̶mi” yu̶re yitu̶oĩagũ̶ ñari, ĩacoaju̶ mu̶. Ñie rojose maja mu̶re yuja —ĩre yiyuju Jesús. 	 A Ježiš mu povedal: Vidz! Tvoja viera ťa uzdravila.


Tirũ̶mu̶rire Esp'iritu Santore cõaru̶cu̶ja yu̶, yu̶re ajitirũ̶nu̶rãre. Ũ̶mu̶are, rõmiare quẽne ĩre cõaru̶cu̶ja yu̶. To bajiri yu̶ ocare gotimasioru̶arãma ĩna. 	 Áno i na svojich sluhov a na svoje dievky vylejem zo svojho Ducha v tých dňoch, a budú prorokovať.


U̶ju̶ ĩ vato bero, cinco mil ñaritiiri ĩsiecor'i, quẽna cinco mil ñaritiiri bu̶jarẽmogũ̶mi. 	 A ten, ktorý dostal päť hrivien, odišiel hneď, zarábal nimi a vyrobil druhých päť hrivien;


Toju̶ ñagũ̶, gãjerã Jesús ĩ cõariarãre ĩabeticaju̶ yu̶. Pedrore, mani u̶ju̶ bedi Santiagore quẽne, ĩna ju̶arãrene ĩacaju̶ yu̶. 	 A iného z apoštolov som nevidel okrem Jakoba, brata Pánovho.


To mu̶a yirone, ti viana quẽnaro mu̶are ĩna bocaãmijama, mu̶a yirore bajiro quẽnaro ñaru̶arãma. Quẽnaro mu̶are ĩna bocaãmibetijama, “ ‘Quẽnaro ñaña’ yu̶a yibetiriarãre bajirone ñacõaña mu̶a” ĩnare yi, vacoaja mu̶a. 	 A jestli tam bude syn pokoja, váš pokoj odpočinie na ňom, ináče sa navráti k vám.


—Mu̶a basãse mu̶a gu̶dajoaju̶ vatoja ti. Tiju̶ bero, rẽtobudiroja ti. To bajiri mu̶are rojose yimasibeaja ti. To bajiboajaquẽne, mu̶a ñagõjama, tu̶oĩacõari, ñagõaja mu̶a. To bajiri rojose mu̶a tu̶oĩajama, ti su̶orine rojose tãmu̶oru̶arãja mu̶a. ¿Tire quẽnaro ajimasibeatique mu̶a? 	 Či nerozumiete, že všetko to, čo vchádza do úst, ide do brucha a vyhadzuje sa von do stoky?


Yu̶a bau̶su̶cu̶tiro bero, trigo joarire rearodecama ĩna, “Rũ̶cu̶betibu̶saro vanasa” yirã. 	 A keď sa nasýtili pokrmu, ľahčili loď vyhadzujúc zbožie do mora.


Tire bajiro bajiaja manire quẽne. Cristo ĩ rijaroto rĩjoro, Dios ĩ rotimasirere mani cu̶dibeti vaja rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ manire varoti ñaboayuja maji. To bajiboajaquẽne, rojose mani yisere “Masirioato Dios” yigu̶, manire rijabosayumi Cristo. Ĩre ajitirũ̶nu̶rã, ĩ rãca rijariarãre bajiro bajiaja mani. To bajiri yucu̶rema, “Dios ĩ rotimasirere mani cu̶dibetijama, rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ manire cõaru̶cu̶mi Dios”, yitu̶oĩagüibetiroti ñaja manire. Cristo, mani yu̶ ñaami. Ĩre catioyumi Dios, “Yu̶ macu̶re ajitirũ̶nu̶rã, yu̶ bojarore bajiro yato” yigu̶. 	 Nasledovne, moji bratia, aj vy ste usmrtení zákonu skrze telo Kristovo, aby ste boli vlastníctvom inému, tomu, ktorý to vstal z mŕtvych, aby sme niesli ovocie Bohu.


To bajiro ĩre yisẽniĩacõari bero, ĩre ĩna siarere jojiorotibecu̶ne paia u̶ju̶ ñamasugũ̶ Caifás vãme cu̶tigu̶ tu̶ju̶are Jesúre cõañuju Anás. 	 Potom ho poslal Annáš sviazaného ku Kaifášovi, najvyššiemu kňazovi.


Cojo cũ̶ma me gajerori ñacudiboacu̶, Jerusalénju̶re ejamasimu̶ yu̶, yu̶ yarã sĩgũ̶ri maioro bajirãre ĩnare gãjoa ĩsigũ̶. To yicõari, Diore rũ̶cu̶bu̶ogu̶ ñari, paiare vaibu̶cu̶rã sĩaroticõari, ĩnare soemu̶orotigu̶ bajimasimu̶ yu̶. 	 Ale po viac rokoch som prišiel, aby som doniesol svojmu národu almužny, milodary, a obeti,


Masa rojose ĩna tãmu̶osere yu̶ su̶orine Dios ĩnare ĩ yirẽtobosasere masimena ñari, bu̶to rojose tãmu̶oru̶arãma ĩna. Ĩnare quẽaru̶arã vadiru̶arãma gãjerã. Adi macaju̶re vadicõari, ĩnare gãnibiaquearu̶arãma, “Rudiroma” yirã. Gãnibiaqueacõari, quẽnaro sĩajeocõaru̶arãma, ĩnare. Virire quẽne, gajeyeũnire quẽne jediro reajeocõaru̶arãma ĩna. To bajiro ĩna yireacõaro bero, adi maca ñaboariaro, rujatũcuro ñaru̶aroja ti —yiotiyuju Jesús, Jerusalén macare ĩagũ̶ne. 	 Lebo prijdú na teba dni, že tvoji nepriatelia nahádžu okolo teba val a obkľúčia ťa a sovrú ťa zo všetkých strán


“Bu̶tobu̶sa Jesúre ajitirũ̶nu̶ato” yigu̶, mu̶are ejarẽmoru̶aja yu̶. 	 Lebo túžim vás vidieť, aby som vám mohol udeliť nejaký duchovný dar milosti, aby ste boli upevnení,


“Rojose mani tãmu̶oborotire manire yirẽtobosayumi” yirã, “Yiru̶arãja” mu̶a yitu̶oĩarore bajirone quẽnase rĩne yiroti ñaja. 	 Naposledy od všetkých sťa nedochodčaťu sa ukázal i mne.


Jediro mu̶a cu̶ose gãjerãre ĩsijeocõaña. To yicõari, ti vaja bu̶jacõari, maioro bajirãre ĩsima. To bajiro mu̶a yijama, õ vecaju̶ Dios ĩ ñaroju̶ quẽnase bu̶jaru̶arãja mu̶a. Mu̶are quẽnaro Dios ĩ yise jedibetiru̶aroja. Toju̶re juarudirimasa ejabetiru̶arãma. To yicõari, quẽnaro mu̶are Dios ĩ yisere barearã manama. 	 Predajte svoje imania a dajte almužnu! Urobte si mešce, ktoré nevetšejú, nepominuteľný poklad v nebesiach, kde sa neblíži zlodej, a moľ nekazí;


To ĩ yijare, ado bajiro Jesúre sẽniĩañujarã ĩna: —¿No yirã, “ ‘Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi’ yigu̶, Dios ĩ cõarocu̶ ĩ ejaroto rĩjoro ejaru̶cu̶mi El'ias ñamasir'i”, yati ĩna Dios ĩ rotimasire gotimasiorimasa? —ĩre yisẽniĩañujarã ĩna. 	 A jeho učeníci sa ho opýtali a riekli: Čože to tedy hovoria zákonníci, že najprv musí prijsť Eliáš?


To bajiro bajirotire goti rĩjoro cu̶tirimasu̶ ñamasiñuju David. “Beroju̶ ‘Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi’ yigu̶, Dios ĩ cõagũ̶, yu̶ jãnami ñaru̶cu̶mi. Yu̶re bajiro u̶ju̶ ñaru̶cu̶mi”, yimasiñuju David, Diore gotirẽtobosagu̶. 	 A teda súc prorokom a vediac, že sa mu Bôh zaviazal prísahou, že z plodu jeho bedier, podľa tela, vzbudí Krista a dosadí na jeho trón,


To ĩ yiro bero, ĩre ñiarã ejarãre ado bajiro yiyuju Jesús: —¿No yirã gajeyeũni juarudirimasu̶re ñiarã vanare bajiro jariaseri rãca, yucú̶juriri rãca yu̶re ñiarã vadiati mu̶a? Tocãrãcarũ̶mu̶ne Diore yirũ̶cu̶bu̶oriaviju̶ mu̶a ñaro mu̶are gotimasio rujirũgũmu̶ yu̶. To yu̶ bajiboajaquẽne, yu̶re ñiabetirũgũmu̶ mu̶a maji. 	 A Ježiš odpovedal a riekol im: Ako na lotra ste vyšli s mečami a kyjami, aby ste ma sobrali.


Ĩre ĩna ãmiejarirĩmarore, ñie rãca vaja yimasibecu̶mi. To bajiro ĩ bajijare, ĩre ãmiejarãre ado bajiro ĩnare rotigu̶mi: “Ãnire, ĩ manajo, ĩ rĩare quẽne gãjerãre yu̶re ĩsibosaya, ‘Gãjerãre moabosarimasa ñato’ yirã. To yicõari, ĩ gajeyeũni jedirore gãjerãre ĩsicõari, vaja sẽnima. To yicõari, ti vaja mu̶a bu̶jasere yu̶re ĩsima. To bajiro mu̶a yijama, yu̶re ĩ vaja mose jedicoaru̶aroja”, ĩnare yigotigu̶mi u̶ju̶. 	 Ale, že nemal ako zaplatiť, rozkázal ho jeho pán predať i jeho ženu i deti i všetko, čo mal, a zaplatiť.


To bajiro Dios ĩ rotimasire ñajare, vaibu̶cu̶ ĩna sĩar'i ri'ine vẽjabate gumasiñujarã ĩna. To bajiro ĩna yibetijama, ĩnare ĩavariquẽnabetiborimi Dios. To bajirone bajiyuja Cristore quẽne. Ĩre ĩna sĩaro, ĩ ri'i ti budibetijama, “Rojose mani yisere masiriobetiborimi Dios”, yimasiaja mani. 	 A skoro všetko sa krvou očisťuje podľa zákona, a bez vyliatia krvi nedeje sa odpustenie.


“Ĩ ñaami yu̶re ĩsirocarocu̶” yimasicõari, “Mu̶a jedirone u̶eri mana ñajedicõa bajibeaja mu̶a”, yu̶are yicami Jesús. 	 Lebo znal svojho zradcu a preto povedal: Nie všetci ste čistí.


To ĩ yisere ajicõari, ado bajiro ĩre yiyuju Jesús: —“Tire yibeticõaña”, ĩre yibeja. Quẽnaro yirimi. No bojagu̶ yu̶re rũ̶cu̶bu̶ocõari, ĩaĩañamani ĩ yiĩoro bero, rojose yu̶re ñagõbecu̶mi. 	 Ale Ježiš povedal: Nebráňte mu, lebo nieto nikoho, kto by v mojom mene činil divy, a mohol by hneď zle o mne hovoriť.


Quẽna mu̶are tudigotiaja yu̶: Jud'io masa circuncisión yirotirãre bajiro mu̶a quẽne, mu̶a yirotijama, Dios ĩ rotimasire cu̶dijeoroti ñaboroja mu̶are. To bajiboarine ñimu̶ju̶a cu̶dijeogu̶ maniru̶cu̶mi. 	 A zase osvedčujem každému človekovi, ktorý sa obrezuje, že je povinný naplniť celý zákon.


Fariseo masa quẽne ñañujarã. “ ‘Jesús, rojose yimi’ u̶jarãre yigoti, yirorãsa” yirã, Jesúre ĩre ĩacodeyujarã ĩna. “Adirũ̶mu̶ u̶su̶sãjariarũ̶mu̶re ãni ãmo ñujobecu̶re ĩ masise rãca ĩ ñujorotijama, ‘Dios, Moisére ĩ roticũmasirere cu̶dibecu̶ yimi’ yigotiru̶arãja mani”, yitu̶oĩañujarã. 	 A striehli ho, či ho uzdraví v sobotu, aby ho obžalovali.


To ĩ yisere ajicõari, ĩ tu̶ ñarã ado bajiro Pablore ĩre yiyujarã: —¿To bajise ĩre yitud'iati mu̶, Dios ĩ cũr'ire paia u̶ju̶ ñamasugũ̶re? —ĩre yiyujarã ĩna. 	 A tí, ktorí tam stáli, povedali: Najvyššiemu kňazovi Božiemu zlorečíš?


Jesús, jairo ĩaĩañamanire ĩnare ĩ yiĩoboajaquẽne, ĩre ajitirũ̶nu̶beticama masa. 	 A hoci učinil tak mnoho divov pred nimi, neverili v neho,


Dios ĩ rotimasire gotimasiorimasa su̶orine ado bajise ajirũgũaja mu̶a: “Sĩabesa. Ĩ sĩajama, ĩ sĩase vaja ĩre sĩaroti ñaja”, yimasirere ajirũgũaja mu̶a. 	 Počuli ste, že bolo povedané starým: Nezabiješ! A ktokoľvek by zabil, bude vinný, aby bol vydaný moci súdu.


Ĩna rãca ñacõari, Jesús ĩ masune ĩnare ĩ gotimasiosere ajicõari, “Diore gotirẽtobosagu̶, Cristo ñaami”, yitu̶oĩacama jãjarãbu̶sa. 	 A o mnoho viac ich uverilo pre jeho vlastné slovo,


“Yu̶ne ñaja Dios. Mu̶ ñicu̶a Abraham, Isaac, Jacob quẽne ĩna rũ̶cu̶bu̶ocacu̶ne ñaja yu̶”, yimasiñuju Dios, Moisére. Tire ajicõari, güigu̶ nanamasiñuju ĩ. To bajiri, ĩaru̶abetimasiñuju. 	 Ja som Bôh tvojich otcov, Bôh Abrahámov, Bôh Izákov a Bôh Jakobov. A Mojžiš sa zhrozil, až sa triasol od strachu a neopovážil sa pozrieť.


To bajiri rojose mu̶a yise vaja rojose mu̶are ĩ yibetijare, “Rojose yirã yaja yu̶a” yisu̶tiritimena ñari, rojose yitu̶jabeaja mu̶a. To bajiri, rojosere mu̶a yicõa ñarũgũjare, masare ĩ beserirũ̶mu̶ ti ejaro, rojose yirãre rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ ĩ cõarotirũ̶mu̶ bu̶to mu̶are jũnisinigũ̶ ñari, rojose mu̶are yiru̶cu̶mi Dios. To ĩ yijama, “Ĩ yirore bajiro yigu̶ ñaami”, yimasire ñaru̶aroja. 	 Ale podľa svojej tvrdosti a nekajúceho srdca hromadíš sebe hnev na deň hnevu a zjavenia spravedlivého súdenia Boha,


To ĩ yisere ajicõari, ti macana sĩgũ̶ri Dios ĩ rotimasire gotimasiorimasa, ado bajiro tu̶oĩañujarã: 	 Lež sedeli tam niektorí zo zákonníkov a rozmýšľali vo svojich srdciach:


Cesarea macare ejacõari, Jerusalénju̶ vacoasuju ĩ. To ejacõari, Jesúre ajitirũ̶nu̶rãre ĩnare quẽnaroti gajanocõari, Antioqu'ia macaju̶ vacoasuju. 	 A prijdúc dolu do Cezáree odišiel hore do Jeruzalema a pozdraviac cirkev odišiel dolu do Antiochie.


To bajiro ĩ yisere ajicõari, ñagõju̶ru̶añujarã fariseo masa, gajeyeũnire, to yicõari, gãjoare quẽne, tire bu̶to bojarã ñari. 	 A počúvali to všetko aj farizeovia, ktorí mali radi peniaze, a posmievali sa mu.


To ĩ yiro beroaca, ĩre ĩacõari, —¿Jesúrãcagu̶ ñabetiboati mu̶? —ĩre yiyuju gãji. To bajiro ĩ yisere ajicõari, —Ĩ me ñaja yu̶ —yiyuju ĩju̶ama. 	 A po malej chvíli iný vidiac ho povedal: Aj ty si z nich. Peter však povedal: Človeče, nie som.


Yu̶ yarã Israel ñamasir'i jãnerabatia, Egiptoju̶ rojose ĩna tãmu̶osere ĩarũgũaja yu̶. To bajicõari, ĩna su̶tiritisere ĩaja yu̶. To bajiri, ‘Egiptoanare cãmotadiato ĩna’ yigu̶, ĩnare yirẽmogũ̶ vabu̶ yu̶. Egiptoju̶ quẽna mu̶re tudiarotiaja yu̶”, ĩre yimasiñuju Dios —yigotiyuju Esteban, u̶jarãre. 	 Videl, áno videl som trápenie svojho ľudu, ktorý je v Egypte, a počul som ich vzdychanie a sostúpil som, aby som ich vyslobodil. A tak teraz poď, nech ťa pošlem do Egypta.


Yu̶are, ĩ buerãre ju̶aãmo cõro, gu̶bo ju̶a jẽnituarirãcu̶ ñarãre yu̶are ĩ gotimasioro bero, ti sita ñarimacarianare ĩnare gotimasiocudirã vacaju̶ yu̶a, Jesúrãca. 	 A stalo sa, keď dokončil Ježiš dávať svojim učeníkom rozkazy, že odišiel odtiaľ, aby učil a kázal v ich mestách.


To yicõari, bare sãriajoari juaábeja mu̶a. Sudi mu̶a sãñasene sãñacõari, vaja. Gajeye gu̶bo sudi mu̶a vasoaroti juaábeja. Tueriayucú̶rire quẽne juaábeja. No bojarã gãjerãre moabosarimasa, vaja bu̶jarãma. To bajirone bajiru̶aroja mu̶are quẽne. Ĩnare mu̶a gotimasiose vajane ĩsiecoru̶arãja mu̶a quẽne —yu̶are yicami Jesús. 	 ani kapsy na cestu ani po dvoje sukieň ani sandálov ani palice, lebo robotník je hoden svojho pokrmu.