Gãjerã Dios ĩ rotimasirere gotimasiorimasa Jerusalén maca vadiriarã ado bajiro Jesúre yiyujarã ĩna: —Ĩ u̶su̶ju̶ vãtia u̶ju̶ Beelzebú vãme cu̶tigu̶ sãñagũ̶ ñaami. To bajiri Beelzebú ĩ masise rãca vãtiare bureaami —yiyujarã ĩna. 	 A zákonníci, ktorí boli prišli dolu od Jeruzalema, hovorili, že má Belzebúba a že kniežaťom nad démonami vyháňa démonov.


To ĩna bajirone, õ vecaju̶ ruyugoaro ado bajise ocaruyucaju̶: —Adoju̶a mu̶jaaya —yi ocaruyucaju̶. To bajiro yi ocaruyucatire ajicõari, masa ĩnare ĩaterã ĩna ĩarone, buerigaseri vatoaju̶ mu̶jacoacama ĩna. 	 A počuli veľký hlas z neba, ktorý im hovoril: Vystúpte sem hore! A vystúpili do neba v oblaku. A ich nepriatelia hľadeli na nich.


To ĩ bajirone, masa jediro u̶ju̶ ñarocu̶re, macu̶ cu̶ticamo so. Ĩ ñacami bu̶to rotirocu̶. Gu̶sore bajigu̶ ñagũ̶ro sũcare ĩ baru̶ajare, ĩre so macu̶ cu̶tirone, ãmimu̶jacõari, U̶ju̶ Dios ya cũmuroju̶ ĩre rojocama, sũcare. 	 A porodila syna, chlapca, ktorý bude pásť všetky národy železným prútom, a jej dieťa bolo vytrhnuté k Bohu a k jeho trónu.


To bajicõari ĩnare sẽniĩacami Jesús: —¿Noju̶ ĩre yujemasiri mu̶a? —ĩnare yisẽniĩacami Jesús. To bajiro ĩ yirone, —Adoju̶a ĩagũ̶ vadiĩasa yu̶a u̶ju̶ —ĩre yicama ĩna. 	 a povedal: Kde ste ho položili? A oni mu povedali: Pane, poď a pozri!


To bajiro mu̶a yijama, yu̶ jacu̶re ĩre sẽniru̶cu̶ja yu̶, “Yu̶re ñavasoarocu̶re ĩre cõato ĩ” yigu̶. Ĩ cõarocu̶ ñaami Esp'iritu Santo riojo gotigu̶. Mu̶a rãca ñacõarũgũru̶cu̶mi, mu̶are yirẽmogũ̶. 	 a ja požiadam Otca, a dá vám iného Tešiteľa, aby bol s vami na veky,


To bajiri mino vatore bajiro ti bu̶sisere ajicõari, jãjarã masa rẽjañujarã ĩna, ti bu̶siroju̶re. To ejacõari ĩna ajijama, ricati oca ñagõrã ñaboarine, sĩgũ̶ ru̶yariaro mano ĩna ocare ajiyujarã ĩna. To bajiri, no bajiro yimasiña mañuju ĩnare. 	 A keď povstal ten hlas, sišlo sa množstvo, a boli celí zmätení, lebo ich počuli hovoriť jeden každý svojím vlastným jazykom.


Yu̶ ejarirũ̶mu̶ ju̶arã ũ̶mu̶a ĩna veseju̶ moañaru̶arãma. To ĩna yiñarone, sĩgũ̶ ãmiecoru̶cu̶mi. Gãjima, ãmiecobetiru̶cu̶mi. 	 Vtedy budú dvaja na poli; jeden bude vzatý a druhý zanechaný.


Yu̶ vaveoro bero ejaru̶arãma gãjerã, “Diore gotirẽtobosarimasa ñaja yu̶a” yitorimasa. Mu̶a ñaro vatoaju̶re ejacõari, ĩna gotitose su̶orine Jesúre ajitirũ̶nu̶ tu̶jacõari, rojose tãmu̶oru̶arãma mu̶a rãcana. 	 Lebo ja viem toto: že po mojom odchode vojdú medzi vás draví vlci, ktorí nebudú šetriť stáda.


To bajiri, Misia sitare varũtu vanane, ti sita ñarimaca Troas vãme cu̶ti macaju̶ ejayuma ĩna. 	 A obíduc Mýziu, sišli dolu do Troady.


To bajiro ĩna yisere ajicõari, ĩ sudiro joeadore vearocacõañuju, “Guaro vatĩmagũ̶sa” yigu̶. To yicõa, vũ̶mu̶rũ̶gũ̶ vasuju ĩ, Jesús tu̶ju̶. 	 A on odhodiac svoj plášť vyskočil a išiel k Ježišovi.


Yucú̶ manoju̶ ĩna ñicu̶a ĩna ñacudimasirere tu̶oĩariarũ̶mu̶ri, Enramadas vãme cu̶ti boserũ̶mu̶ cõñacaju̶. 	 A bol blízko sviatok Židov, slávnosť stánov.


To ĩna yisere ajicõari, ado bajiro ĩnare yiyuju Pedro: —Ado sãjaaya maji. Rãioato yaja. Yu̶ tu̶ cãniña maji —ĩnare yiyuju Pedro. To yi, gajerũ̶mu̶ ĩna rãca vasuju yuja. Sĩgũ̶ri Jopeana Jesúre ajitirũ̶nu̶rã, ĩ rãca vasujarã, ĩre baba cu̶ti vana. 	 Vtedy ich zavolal do vnútra a pohostil. A na druhý deň vstal Peter a vyšiel s nimi, a išli s ním aj niektorí z bratov z Joppy.


—U̶yebu̶ ñamasuribu̶re bajiro bajigu̶ ñaja yu̶. Tibu̶re ĩatirũ̶nu̶gũ̶re bajiro bajigu̶ ñaami yu̶ jacu̶. 	 Ja som ten pravý vinič, a môj Otec je vinár.


To bajiri, ĩna tudiejaro ĩacõari, ado bajiro ĩnare gotiyujarã ĩna: —Mani u̶ju̶ tudicaticoasumi. Pedrore ruyuaĩoñuju ĩ —ĩnare yigotiyujarã ĩna. 	 ktorí hovorili, že Pán skutočne vstal, a že sa ukázal Šimonovi.


Jesúre yu̶a ĩacati, yu̶a ajicatire quẽne, tire gotitu̶jamasimenaja —yiyujarã Pedro, Juan rãca. 	 Lebo my nemôžeme nehovoriť o tom, čo sme videli a počuli.


Idiajiju̶ to bajiro yu̶re bajiĩocaju̶. To baji, tudimu̶jacoacaju̶ quẽna. 	 A to sa stalo tri razy, a zase to bolo všetko vytiahnuté hore do neba.


To ĩna vatone, bu̶to sita sabeyuju. To ti bajirone, sĩgũ̶ ángel rujiejayuju. Rujiejacõari, Jesúre ĩna yujeriavire gũ̶tane ĩna bibeboariare jãnañuju. To yicõari, tia joene rujiyuju. 	 A hľa, povstalo veliké zemetrasenie, lebo anjel Pánov sostúpiac z neba pristúpil a odvalil kameň odo dverí a posadil sa na ňom.


“Mani rãca ñagũ̶mi Dios” masa ĩna yirũ̶cu̶bu̶orotivire Moisés ñamasir'i ĩ bu̶arotiroto rĩjoro, ado bajiro ĩre yimasiñumi Dios: “Gũ̶tau̶ joeju̶ mu̶re yu̶ ĩocativire bajirivine bu̶arotiya”, yimasiñuju Dios, Moisés ñamasir'ire. To bajiri, “Mani rãca ñagũ̶mi Dios” masa ĩna yirũ̶cu̶bu̶orivire ĩna bu̶ajama, Moisére Dios ĩ ĩomasiriavire bajirivine bu̶amasiñujarã. 	 a ktorí svätoslúžia obrazu a tôni nebeských vecí, jako povedal Bôh Mojžišovi, keď mal robiť stán: Hľaď, vraj, aby si učinil všetko podľa vzoru, ktorý ti bol ukázaný na vrchu.


Ĩ tu̶ ĩna ejamasibetijare, sĩgũ̶, ado bajiro Jesúre ĩre yiyuju: —Mu̶ jaco, mu̶ bederã quẽne macajú̶ju̶ ejama, mu̶ rãca ñagõru̶arã —Jesúre ĩre yigotiyuju. 	 A povedal mu: Tvoja matka a tvoji bratia stoja vonku a chcú ťa vidieť.


“Masimena ñaja yu̶a” yirã, Dios ĩ ejarẽmosere sẽnirũgũrã ñari, Dios ĩ goticatore bajirone variquẽnaru̶arãma, adi macaru̶cu̶roana u̶jarã ĩna ñarotire Dios ĩnare ĩ yirẽtobosaroti ñajare. 	 Blahoslavení tichí, lebo oni dedične obdržia zem.


Circuncisión yirotirã, gãjerã jud'io masa ĩnare ĩna ĩarũ̶cu̶bu̶orotire yirãma. Ado bajiro tu̶oĩarãma ĩna: “Mani u̶ju̶ Cristo, yucú̶tẽroju̶ manire ĩ rijabosare ñajare, ‘ “Rojose maja mu̶are”, manire yiĩavariquẽnagũ̶mi Dios’ mani yigotiboajaquẽne, jud'io masa yere quẽne mani gotimasioajama, manire rojose yimenama ĩna”, yitu̶oĩarã ñaama. 	 Všetci, ktorí chcú byť pekní v tele, tí vás nútia obrezovať sa, len aby neboli prenasledovaní pre kríž Kristov.


Surara, sĩagu̶acu̶, ĩ ruju̶re “Sareejoroma” yigu̶, cõme sudiro sãñatoogu̶mi. To bajiri mu̶a quẽne, Dios ĩ masisere u̶joecoriarã ñari, vãtia u̶ju̶ mu̶are “Yitoromi” yirã, tire tu̶oĩatu̶jabesa. To bajiro mu̶a bajijama, no bajiroju̶ane mu̶are yitobecu̶mi vãtia u̶ju̶. 	 Oblečte si celú zbraň Božiu, aby ste mohli obstáť proti taktike a úskočnosti diablovej.


To bajiri tire ajirã ñari, su̶tiritibesa mu̶a. “Dios ĩ gotiroticõariarore bajirone bajiru̶aroja”, yaja yu̶. 	 Preto, mužovia, nebojte sa, lebo verím Bohu, že bude tak, ako mi bolo hovorené.


Riojo mu̶are gotiaja yu̶. Moisére ĩ roticũmasire, Diore yirũ̶cu̶bu̶oriaviaye ñase rẽtobu̶saro ñamasuse ñaja mame yu̶ rotise. 	 No, hovorím vám, že tu je väčší ako chrám.


To bajiro yigu̶ ĩ ñajare, ĩ ĩaro rĩjoro, “Masa ĩna rũ̶cu̶bu̶ogu̶, ñamasugũ̶ ñari, mu̶ macu̶ ĩ bajirere ajicõari, ‘Riojo gotiaja’ yicaju̶ yu̶”, ĩre yirocu̶ magũ̶mi. 	 Lebo ten, kto nehodne jie a pije, jie a pije si súd nerozsudzujúc tela Pánovho.


“Quẽnaro mu̶are yiru̶cu̶ja” ĩ yire rãcaye Dios ĩ roticũmasire ado bajiro yaja: “Mu̶ jacu̶, mu̶ jacore quẽne quẽnaro rũ̶cu̶bu̶oya. 	 Cti svojho otca a svoju mať - to je prvé prikázanie so zasľúbením -,


Micagũ̶ ñaboar'i, Pedro, Juan rãca ĩna catior'i, cuarenta cũ̶mari rẽtobu̶saro tu̶sacu̶ ñañuju ĩ. 	 Lebo človek mal vyše štyridsať rokov, pri ktorom sa stal ten div uzdravenia.


¿No yirã to bajise bajiyujari ĩna? “Jesucristo, manire ĩ rijabosare ti ñajare, manire ĩavariquẽnagũ̶mi Dios”, yibesuma. “Quẽnaro mani yisere ĩacõari, ‘Quẽnase yirã ñaama’ manire yiĩavariquẽnaru̶cu̶mi Dios”, yitu̶oĩaboayuma ĩna. To bajiro yitu̶oĩarã ñari, gũ̶ta ju̶atarãre bajiro bajiyuma. 	 Prečo? Preto, že nie z viery, ale jako zo skutkov zákona ho hľadali. Narazili na kameň úrazu,


To bajiro ĩ bajirone, ado bajise ĩ jacu̶re ĩre yigu̶mi: “Tocãrãca cũ̶ma mu̶ ye moarere mu̶re moabosarũgũboacaju̶ yu̶. To bajiboarine, divatoju̶ane no sĩgũ̶ vaibu̶cu̶aca cabrito vãme cu̶tigu̶acare, ‘Ĩ babarã rãca basavariquẽna bato ĩna’ yigu̶, yu̶re ĩsibeticaju̶ mu̶. 	 Ale on odpovedal a riekol svojmu otcovi: Hľa, tak mnoho rokov ti slúžim a nikdy som neprestúpil tvojho prikázania, a mne si nikdy nedal ani len kozľaťa, aby som sa poveselil so svojimi priateľmi.


Ũ̶mu̶agu̶ muiju quẽne rẽtiacoaru̶cu̶mi. Ñamiagu̶ muiju quẽne ri'ire bajirone sũagũ̶ ñacoaru̶cu̶mi. Ti jediatone, Dios rojose yirãre ĩabeserirũ̶mu̶ ejaro bajiru̶aroja. Ñamasurirũ̶mu̶ ñaru̶aroja, Jesús to bajiro ĩ yiĩorirũ̶mu̶. Gajerũ̶mu̶ tire bajiro bajibetiru̶aroja yuja. Güiorirũ̶mu̶ ñaro yiru̶aroja yuja. 	 Slnce sa obráti na tmu a mesiac na krv, prv ako prijde deň Pánov, veľký a slávny.


Ado bajiro ĩ gotimasio ñajama, Capernaum vãme cu̶ti maca ñarivi, Dios ocare ĩna bueriviju̶ ñacõari, ĩnare gotimasiocami Jesús. 	 To povedal v synagóge učiac v Kafarnaume.


To ĩ yirirĩmarone, masa jediro ĩna ĩaro rĩjoro vũ̶mu̶rũ̶gũ̶cõari, ĩ jesariju̶re ãmi, ĩ ya viju̶ vacoasuju ĩ yuja. “Quẽnaro yaja mu̶”, Diore ĩre yivariquẽna vasuju ĩ. 	 A naskutku vstal pred nimi, vzal to, na čom ležal, a odišiel do svojho domu oslavujúc Boha.


Ti macaju̶ ejacõari, Dios ocare ĩna bueriviju̶re bojonebecu̶ne ĩnare gotimasioñuju ĩ. To bajiro ĩ yisere ajiyujarã ĩna, Priscila, so manaju̶ rãca. Tire ajicõari, “Cojo vãme ĩre ru̶yaja” yirã, ricati ĩre jicãmotocõari, ĩre gotirẽmoñujarã ĩna, Jesús ocare, to yicõari ĩ bajirere quẽne. 	 A ten započal prosto a smele hovoriť v synagóge. A keď ho počuli Priscilla a Akvila, prijali ho k sebe a dôkladnejšie mu vyložili cestu Božiu.


Mani u̶ju̶ Jesúre mu̶a ajitirũ̶nu̶rũgũsere, to yicõari gãjerã Jesúre ajitirũ̶nu̶rãre ĩamaicõari quẽnaro mu̶a yisere quẽne ajicaju̶ yu̶. 	 Preto i ja, keď som počul o viere u vás, o viere v Pánu Ježišovi, a o láske naproti všetkým svätým,


“ ‘Diorãca ñaami’ masa yu̶re yirũ̶cu̶bu̶oato” yigu̶, yu̶re ejarẽmoadicaju̶ mu̶. To bajirone yu̶re ajitirũ̶nu̶rãre quẽne, yu̶re mu̶ ejarẽmocatore bajirone ĩnare ejarẽmoru̶cu̶ja yu̶, masa, ĩnare ĩacõari “ ‘Diorãca ñaama’ ĩnare yirũ̶cu̶bu̶oato” yigu̶. To bajiro ĩnare yiru̶cu̶ja yu̶, mani bajirore bajirone, “Sĩgũ̶re bajiro ñato ĩna” yigu̶. 	 A slávu, ktorú si mi dal, dal som ja im, aby boli jedno, jako sme my jedno,


To bajiro maioro bajirãre quẽnaro mu̶a yijama, masa ĩabetore bajiro yirã yiru̶arãja mu̶a. To bajiro mu̶a yijama, mani jacu̶, masa ĩabetoju̶ ĩamasigũ̶ ñari, quẽnaro mu̶a yise vaja, quẽnaro mu̶are yiru̶cu̶mi —ĩ buerãre ĩnare yiyuju Jesús. 	 aby bola tvoja almužna v skrytosti, a tvoj Otec, ktorý vidí v skrytosti, on ti odplatí zjavne.


To bajiro yigu̶ ĩ ñajare, mu̶a tu̶ju̶ ĩre varotibu̶ yu̶. Toju̶ ejacõari, yu̶a bajise quetire gotiru̶cu̶mi. Tire ajivariquẽnaru̶arãja mu̶a. 	 ktorého som poslal k vám na to isté, aby tiež zvedel, ako sa vy máte a čo robíte a aby potešil vaše srdcia,


Ejarãne, ado bajiro ĩre sẽniĩañujarã ĩna: —¿Ñimu̶ mu̶re ĩ rotise rãca to bajiro yirũgũati mu̶? —ĩre yisẽniĩañujarã ĩna. 	 a povedali mu: Jakou mocou činíš tieto veci? Alebo kto ti dal tú moc, aby si činil tieto veci?


“Rojose ñaja” yimasiboarine, rojose mu̶a yijama, quẽnabetoja. To bajiri, “Rojose yibetiru̶arãja”, yitu̶oĩacõa ñarũgũña mu̶a. Rojose yiterã ñari, bu̶to mu̶a bojase ti ñaboajaquẽne, tire mu̶a yibetijama, bu̶tobu̶sa Diore ajitirũ̶nu̶rã ñaru̶arãja mu̶a. To bajiro mu̶a bajirotire bojagu̶mi Dios. 	 Lebo každý bude osolený ohňom a každá obeť bude osolená soľou.


To ĩ yirone, rãioroto rĩjoro, Jesús buerimasa, ĩ tu̶ ejacõari, ado bajiro yiyujarã: —Jẽre rãioato yaja. Masa manoju̶ ñaja. 	 A keď už bolo mnoho hodín, pristúpili k nemu jeho učeníci a vraveli: Miesto je tu pusté, a už je veľa hodín.


Yu̶re sĩaru̶arã, mu̶a jacu̶ masu rojose yigu̶ ñadir'i ĩ yirũgũrore bajirone yirã ñaja mu̶a —ĩnare yicami Jesús. To bajiro ĩ yijare, ado bajiro ĩre yicama: —Yu̶a jacu̶ masuma, Dios ñaami. Gãji mami yu̶arema. Ĩ rĩa masune ñaja yu̶ama —Jesúre ĩre yicama ĩna. 	 Vy konáte skutky svojho otca. Povedali mu: My sme sa nezrodili zo smilstva; máme jedného otca, Boha.


To bajiro ĩna yitu̶oĩasere ĩamasicõari, ado bajiro ĩnare yiyuju Jesús: —“ ‘Diore bajiro masa rojose ĩna yisere masiriomasiaja’ yisocaami”, yu̶re yitu̶oĩaboaja mu̶a. 	 Ale Ježiš vidiac ich myšlienky povedal: Načo vy myslíte zlé veci vo svojich srdciach?


Ĩ rĩjoroju̶a muquearãne, ado bajiro basacama ĩna, basaĩañamanire: —Mu̶re sĩañuma masa. To ĩna yirone, tocãrãca macanare, cojo masa jũna ru̶yabeto, cojo oca ru̶yabeto ñagõrãre, to yicõari, cojo sita ru̶yabetoanare Satanás yarã ñaboarãre rijabosacõari, mu̶ ri'i su̶ori yu̶are vaja yibosayuja mu̶, “Dios yarãju̶a ñato” yigu̶. To bajiro mu̶ yire su̶orine paiare bajiro mu̶ jacu̶, mani u̶ju̶ ĩ bojasere yirã ñaja yu̶a quẽne. To bajicõari, adi macaru̶cu̶roanare rotiru̶arãja yu̶a. Mu̶ yire su̶orine to bajiro yu̶a bajiroti ñajare, mu̶ne ñaja, tijoti su̶oñiare jãnecõari, ti ucare yu̶are mu̶ ĩagotisere Dios ĩ ĩavariquẽnagũ̶ma —yibasacama, ĩ rĩjoroju̶a muqueacana. 	 a spievali novú pieseň a hovorili: Hoden si vziať knihu a otvoriť jej pečate, lebo si bol zabitý a vykúpil si nás Bohu svojou krvou z každého pokolenia a z každého jazyka, ľudu a národa


To bajiro ĩna yiboajaquẽne, Jesúju̶ama, ado bajiro ĩnare yiyuju: —Sore gõjanabiobesa mu̶a. Tire yu̶re so yuejeojama, quẽnaro yu̶re yigo yamo. 	 Ale Ježiš povedal: Nechajte ju! Načo ju trápite? Dobrý skutok vykonala na mne.


Dios oca masa ĩna ucamasire ado bajiro ti gotijare, “Esp'iritu Santore cu̶orã ĩna yisere ĩacõari, ‘Socarã yama’ ĩnare yimasibeama Esp'iritu Santore cu̶omena”, mu̶are yaja yu̶: “Mani u̶ju̶, ĩ tu̶oĩasere masigũ̶ magũ̶mi. Ĩre gotimasiogũ̶ magũ̶mi”, yigotiaja Dios oca masa ĩna ucamasire. To bajiro ti gotiboajaquẽne, Esp'iritu Santo su̶orine Cristo ĩ tu̶oĩarore bajiro tu̶oĩarã ñaja mani. 	 A keby povedalo ucho: Pretože nie som okom, nie som z tela, či preto nie je predsa len z tela?


Rojose mu̶a yiru̶a tu̶oĩase, to yicõari, Esp'iritu Santo mu̶are ĩ rotise, cojoro cõro me ñaja. Quẽnaseju̶a mu̶a yisere Esp'iritu Santo ĩ bojaboajaquẽne, ĩ rotisere cu̶dibeticõari, mu̶a masu rojose mu̶a yiru̶aseju̶are yirũgũrãja mu̶a. 	 Lebo telo žiada proti Duchu a Duch proti telo, lebo to sa jedno druhému protiví; aby ste nerobili toho, čo by ste chceli.


To ĩ yisere ajicõari, Jesús tu̶ju̶ ĩre ãmiasujarã. To ĩna yirone, vãtiju̶a, Jesúre ĩacõari, masu̶ u̶su̶ju̶ sãñagũ̶ ñari, rojose yiyuju, masu̶ju̶are. To bajiro ĩ yijare, rijaquedigu̶ne, ĩ riseju̶ sõmo budiyuju. 	 A priviedli ho k nemu. A keď ho uvidel, hneď ním lomcoval duch, a padol na zem, váľal sa a penil.


To bajiro ĩ yisere ajicõari, Egipto sita ñar'i, Madián sitaju̶are rudicoamasiñuju Moisés. Toju̶ manajo bu̶jacõari, ju̶arã rĩa cu̶timasiñuju ĩ. 	 A Mojžiš utiekol pre to slovo a stal sa pohostínom v Madiansku, kde splodil dvoch synov.


Tirũ̶mu̶ju̶ ángel mesa su̶orine, Dios ĩ rotimasire Moisére ejamasiñuju ti. Tire, “Dios ye masu ñañuja”, yimasiaja mani. Tire cu̶dibetimasiriarã ñaboarine, rojose Dios ĩ yirotire masicõari, bojabetimasiñujarã. To bajiro bajirã ñaboarine, rojose tãmu̶o jedicõamasiñujarã ĩna. 	 Lebo ak slovo, hovorené skrze anjelov, bolo pevné, a každé prestúpenie a každý neposluch dostaly spravedlivú odplatu,


To bajiñaboacu̶, tu̶oĩagũ̶mi ĩ: “Yu̶ jacu̶ moabosarimasarema jãjarã ĩna ñaboajaquẽne, ĩna base ru̶yaquẽnacu̶da ti. No yigu̶ yu̶ma adoju̶re ñiorija ñati yu̶”, yitu̶oĩagũ̶mi. 	 No, potom vstúpil do seba a povedal: Koľko nájomníkov mojeho otca má hojnosť chleba, a ja tu hyniem hladom!


‘Rojose yu̶a yisere masirioya’ mu̶re yisẽniaja yu̶a, yu̶are rojose yirãre quẽne masiriorã ñari. 	 a odpusť nám naše viny, jako aj my odpúšťame svojim vinníkom,


Tirũ̶mu̶rire Jesúre ajitirũ̶nu̶rã jediro sĩgũ̶re bajiro tu̶oĩarã, Diore yirũ̶cu̶bu̶oriavi, Salomón vãme cu̶tijacatu̶aju̶are rẽjarũgũñujarã ĩna. To bajicõari, Jerusalén macana ĩna ĩaro rĩjoro Dios ĩ masise rãca ĩaĩañamanire yiĩoñujarã ĩna Jesús ĩ gotiroticõasu̶oriarã. 	 A skrze ruky apoštolov dialo sa mnoho divov a zázrakov medzi ľudom (A všetci boli jednomyseľne v dvorane Šalamúnovej.


Mani jediro rojose yirã ñaja mani. Quẽnase rĩne ñagõgũ̶ma, rojose yiru̶a tu̶oĩaboarine, tire yibeticõari, Dios ĩ bojarore bajiro yigu̶ ñagũ̶mi. 	 Lebo mnoho klesáme všetci. Ak niekto neklesá v slove, to je dokonalý muž, ktorý má moc pojať na úzdu i celé telo.


“Cãnigũ̶ bajigu̶mi” Jesús ĩ yisere ajicõari, “Ĩ u̶su̶sãjarere yigu̶mi”, yicõacaju̶ yu̶a. To bajiro yu̶a yitu̶oĩaboajaquẽne, Jesúju̶ama, “Bajirocacoarimi” yiru̶ne yicõañumi Jesús. 	 Ale Ježiš povedal o jeho smrti, a oni sa domnievali, že hovorí o spánku sna.


Sĩgũ̶rire jasĩaru̶arãma jud'io masa me ñarã. Gãjerãre, sĩaecomenare ĩnare ñejebatecoaru̶arãma, gajeroriju̶. To yicõari, ĩna ye sita cu̶oru̶arãma jud'io masa me ñarã, “To cõrone rotitu̶jaru̶arãma” Dios ĩ yitu̶oĩariarũ̶mu̶ ti ejaroto rĩjoro. 	 a budú padať ostrím meča a zajatí zavedení budú medzi všetky národy, a Jeruzalem bude šliapaný od pohanov, dokiaľ sa nenaplnia časy pohanov.


To yu̶a bajiñarone, ado bajiro yicami Pedro: —Vai vayagu̶acu̶ yaja yu̶ —yicami. To bajiro ĩ yijare, —Yu̶a quẽne mu̶ rãca vana yaja —ĩre yicaju̶ yu̶a. To yi, ĩ rãca vacoacaju̶ yu̶a. Va, cũmua vasãjacaju̶ yu̶a. Ti ñamire vai vaya ñamicu̶tiboacaju̶ yu̶a. 	 A Šimon Peter im povedal: Idem loviť ryby. A oni mu povedali: Pojdeme aj my s tebou. A tak vyšli a vstúpili hneď do lode, ale v tú noc nechytili ničoho.


To bajiro yisocarã ñaboarine, tocãrãcu̶ ricati rĩne gotiboayujarã ĩna. To bajiro ĩna yise ñajare, “Ĩ ye su̶orine rojose tãmu̶oru̶cu̶mi”, Jesúre yimasibesujarã ĩna maji. 	 Ale ani takto nebolo ich svedoctvo rovnaké.


Ado bajiro ĩre yisẽniĩañujarã ĩna: —¿Ñimu̶ mu̶re ĩ rotise rãca to bajiro yirũgũati mu̶? —ĩre yisẽniĩañujarã ĩna. 	 a povedali mu: Povedz nám, akou mocou a jakým právom toto činíš, alebo kto ti dal tú moc?


No bojarã mu̶a gajeyeũnire ĩna sẽnijama, ĩsiña. Mu̶a gajeyeũnire juarudigu̶re, “Yu̶re tu̶oya”, ĩre yibesa mu̶a. 	 A každému, kto ťa prosí, daj, a od toho, kto berie tvoje, nežiadaj zpät.


Ĩ joe jesago, sũariase sudiro sãñacamo. Gajeyeũni jairo vaja cu̶ti cu̶ocamo so. Ti ñacaju̶ oro, to yicõari gũ̶ta jairo vaja cu̶ti, perla vãme cu̶ti quẽne. To yicõari, orobaja cu̶ocamo. Tibajare rojose so yise sãñacaju̶. 	 A žena bola odiata purpurom a šarlátom a bola pokrytá zlatom a ozdobená drahým kamením a perlami a vo svojej ruke mala zlatý pohár, plný ohavností a nečistoty svojho smilstva,


Ĩna masune tu̶oĩacõari, “Ĩnare ejarẽmoto mani”, yitu̶oĩañujarã ĩna, jud'io masa me ñaboarine. Jud'io masa su̶orine, jud'io masa mere, Dios yarã ĩna ñase ejayuja ti. To bajiri jud'io masare maioro bajirãre ejarẽmoroti ñaja. 	 Lebo sa im to videlo za dobré, a sú ich dlžníkmi. Lebo ak dostali pohania účasť na ich duchovných majetkoch, podlžni sú im tiež sväte poslúžiť telesnými.


To ĩ yijare, vacoasuju Anan'ias. Viju̶ sãjaejacõari, ĩ ãmo ñujeoyuju, Saulore. To yigu̶ne, —Yu̶ rãcagu̶, ajiya mu̶. Jesús mani u̶ju̶, mu̶ vado, mu̶re ruyuaĩorine yu̶re cõami, “Quẽna tudi caje ĩato” yigu̶. “Dios ĩ cõagũ̶ Esp'iritu Santo mu̶re ejato” yigu̶ yu̶re cõami —Saulore ĩre yiyuju Anan'ias. 	 Vtedy odišiel Ananiáš a vošiel do domu a položiac na neho ruky povedal: Saule, bratu, Pán ma poslal, Ježiš, ktorý sa ti ukázal na ceste, ktorou si išiel sem, aby si prezrel a bol naplnený Svätým Duchom.


Quẽna ado bajiro gotimasioñuju Jesús: —“Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶ja mu̶” yigu̶, Dios ĩ cõagũ̶, yu̶ gotimasiosere no bojarã ĩna ajitirũ̶nu̶jama, mu̶are yu̶ gotisere mojoroaca ajimasiboarine, rojose ĩna ñare cu̶tisere tu̶oĩavasoacõari, tocãrãcarũ̶mu̶ri quẽnaro ñamu̶jarũ̶gũ̶cõari, quẽnaro ajimasimu̶jarũ̶gũ̶jama, ado bajiro bajiru̶aroja: 	 A zase povedal: Čomu mám pripodobniť kráľovstvo Božie?


To bajiro ĩ yisere ajicõari ado bajiro ĩre yicu̶dicami Jesús: —“¿Higuera vãme cu̶tiu̶ ẽñeroca mu̶ ñaroju̶ne jẽre mu̶re ĩacõamu̶ yu̶” mu̶re yu̶ yiserene ajicõari, “ ‘Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi’ yigu̶, Dios ĩ cõar'i ñaami”, yu̶re yimasiati mu̶? Adi rẽtoro ĩaĩañamanire mu̶re yiĩoru̶cu̶ja yu̶ —ĩre yicami Jesús. 	 Natanael odpovedal a riekol mu: Rabbi, ty si ten Syn Boží! Ty si ten kráľ Izraelov!


To bajiro ĩnare ĩna yiro bero, ĩ ya viju̶ ĩnare jiacõari bare ĩnare ecayuju. Diore ajitirũ̶nu̶rã ñari, bu̶to variquẽnañujarã ĩna. 	 A vyviedol ich hore do svojho domu a predložil im stôl a plesal s celým domom uveriac Bohu.


Ĩnare bu̶jacõari, ado bajiro ĩnare sẽniĩañuju: —Jesúre ĩre mu̶a ajitirũ̶nu̶su̶oriju̶, ¿Dios ĩ cõagũ̶ Esp'iritu Santo mu̶are ejacati? —ĩnare yiyuju. To ĩ yisere ajicõari, —¿Ñimu̶ ñati Dios ĩ cõagũ̶ Esp'iritu Santo mu̶ yigu̶ma? Ĩre masibeaja yu̶a —ĩre yicu̶diyujarã ĩna. 	 povedal im: Či ste dostali Svätého Ducha, keď ste uverili? A oni mu povedali: Ba ani sme nepočuli, či je Svätý Duch.


To bajiro ti yirone, “¿Ñimu̶ ũgũ̶ ñacõari, to bajise yu̶re yati mu̶?”, ĩre yicaju̶ yu̶. To yu̶ yirone, “Yu̶ne ñaja, Jesús, rojose mu̶ yisu̶yarũgũgũ̶ne”, yu̶re yi ocaruyucami. 	 A ja som povedal: Kto si, Pane? A Pán povedal: Ja som Ježiš, ktorého ty prenasleduješ.


To bajise Dios ĩ gotimasire ti ñaboajaquẽne, maniju̶ama, Cristore ĩre ajitirũ̶nu̶ tu̶jarona me ñaja mani. To bajiri, “Manire rijabosayumi Cristo” yitu̶oĩarã ñari, rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ vabeticõari, Dios tu̶ju̶ quẽnaro ñacõa ñarũgũrona ñaja mani. 	 Ale my nie sme ľuďmi, ktorí by sa uťahovali, do zahynutia, ale ľudia viery dobyť dušu.


To bajiro ĩ yirone, —Yu̶ u̶ju̶, ¿no bajijare yucu̶acarema mu̶ rãca su̶yamasibecu̶ada yu̶? Mu̶ sĩaecoroti ñaboajaquẽne, yu̶ju̶a sĩaecoru̶cu̶ja yu̶ —Jesúre yicami Pedro. 	 Peter mu povedal: Pane, prečo nemôžem ísť teraz za tebou? Svoj život položím za teba!


To ĩ yiboajaquẽne, ĩna yiriarore bajiro, ĩre avasãtu̶jabesujarã ĩna, Jesúre sĩaru̶arã. To bajiro ĩna yiavasãcõa ñajare, ĩna rotirore bajiro cu̶digu̶, Barrabáju̶are ĩre bucõañuju. 	 Ale oni len naliehali velikým hlasom a požadovali, aby bol ukrižovaný, a ich hlasy prevládaly i hlasy najvyšších kňazov.


Galilea sitaju̶ ejacõari, Nazaret vãme cu̶ti macaju̶ ñagũ̶ vasuju. Diore gotirẽtobosarimasa, “Nazaret macagu̶ ñaru̶cu̶mi ‘Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi’ yigu̶, Dios ĩ cõarocu̶”, Jesúre ĩna yiucamasire ñajare, to bajirone bajiyuju. 	 a prijdúc ta býval v meste zvanom Nazarete, aby sa naplnilo, čo bolo povedané skrze prorokov, že sa bude volať Nazarejský.


To ĩna yirone, ado bajiro ĩnare tudisẽniĩañuju Jesús: —Mu̶ama, ¿ñimu̶ ñaami yu̶re yati mu̶a? —ĩnare yiyuju. To ĩ yirone, ado bajiro ĩre cu̶diyuju Pedro: —Mu̶ ñaja rojose yu̶a tãmu̶oborotire yu̶are yirẽtobosacõari, rotimu̶orũ̶gõrocu̶, Dios ĩ cõar'i —Jesúre yiyuju. 	 A on im povedal: A vy čo hovoríte o mne, že kto som ja? A Peter odpovedal a riekol: Kristus, ten Boží.


To ĩna yirone, ado bajiro ĩnare gotiyuju Jesús: —Diore gotirẽtobosarimasu̶ gajeroju̶ Dios ocare ĩ gotimasiocudijama, ĩre ajirũ̶cu̶bu̶orãma. To bajiboarine, ĩ ya macanare, ĩ ya vianare quẽne, Dios ocare ĩ gotimasiojama, ĩre ajirũ̶cu̶bu̶omenama —ĩnare yiyuju Jesús. 	 A Ježiš im povedal: Prorok nie je bezo cti, iba vo svojej otčine, medzi príbuznými a vo svojom dome.


Quẽna ado bajiro yu̶are gotirẽmocami Jesús: —Noé ñamasir'i ĩ ñariarodo masa ĩna bajiñamasiriarore bajiro bajiñaru̶arãma, Dios ĩ roticõacacu̶, yu̶ tudiejarirũ̶mu̶re quẽne. 	 A jako bolo za dní Noeho, tak bude aj za príchodu Syna človeka:


Sĩgũ̶ ĩ ya vese mostaza ajea otegu̶mi. To bajiri ĩ oterica mojoricaca ñaboarine, ti judibu̶cu̶acoajama, ote yucú̶ri rẽtobu̶saricu̶ jairicu̶ ñaroja tiu̶. Jairicu̶ ti ñajare, tiu̶ ru̶ju̶riju̶ minia ĩna ria cu̶tirotiju̶rire quẽnorãma ĩna —ĩnare yigotimasioñuju Jesús. 	 Podobné je horčičnému zrnu, ktoré vzal človek a vrhol do svojej zahrady, a vzrástlo a stalo sa veľkým stromom, a na jeho letorastoch si spravili nebeskí vtáci hniezda.


—Bu̶to su̶tiritirã ñari, ĩna ru̶joa joere sita majeoru̶arãma ĩna. To yicõari, otirãne, ado bajiro yiru̶arãma ĩna: “¡Abe! Rojose tãmu̶oaja Babilonia ñaboacati maca. Jairimaca ñaboacaju̶ ti maca. Mani, jacase cũmuari cu̶orã ĩnare gajeyeũni ĩsicõari, gãjoa jairo bu̶jarũgũboacaju̶ mani. Yoaro mene ti maca u̶ajedicoaju̶”, yiru̶arãma ti macare ĩajayarã —yi ocaruyucaju̶. 	 A sypali prach na svoje hlavy a kričali, plakali, žialili a hovorili: Beda, beda, to veľké mesto, v ktorom zbohatli všetci, ktorí mali lode na mori, z jeho drahocennosti, že tak v jednej hodine spustlo!


“Dios ĩ rotisere cu̶dirãma, rojose mana ñaama” yigu̶, ado bajiro ucamasiñumi Moisés ñamasir'i: “Dios ĩ roticatore bajirone cu̶dirãma, Diorãca quẽnaro ñacõa ñarũgũru̶arãma ĩna, adigodoju̶, to yicõari, ĩna rijato beroju̶ quẽne”, yiucamasiñuju Moisés. 	 Lebo Mojžiš píše o spravedlivosti zo zákona, že človek, ktorý by to učinil, bude tým žiť.


To bajiri jẽre “Ĩna ñariju̶re codetu̶jacõaja yu̶ yuja”, yitu̶oĩami Dios. Riojo gotiaja yu̶: “ ‘¡Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi’ yigu̶, Dios ĩ cõar'i vadiami! ¡Quẽnase ĩre yivariquẽnato mani! ¡Diore rotibosagu̶ ĩ ñajare, ĩre quẽnaro yato Dios!”, yu̶re ĩna yiroto rĩjoro, quẽna ju̶aji yu̶re ĩabetiru̶arãma ĩna —ĩnare yitu̶oĩa ñagõñuju Jesús, Jerusalén macanare. 	 Hľa, zanecháva sa vám váš dom pustý. A ameň vám hovorím, že ma už nikdy neuvidíte, dokiaľ neprijde čas, keď poviete: Požehnaný, ktorý prichádza v mene Pánovom!


To bajiro ĩre ĩ yisere ajicõari, ado bajiro yiyuju Agripa: —“To cõro ĩre yu̶ gotirone tu̶oĩavasoacõari, Jesúre ĩre ajitirũ̶nu̶coaru̶cu̶mi”, ¿yu̶re yitu̶oĩacõati mu̶? —ĩre yiyuju Agripa. 	 A Agrippa povedal Pavlovi: Bez mála by si ma nahovoril stať sa kresťanom.


—Yu̶ ya maca ñacõari, mamu̶ ñagũ̶ yu̶ bajiñarũgũcatire masirãma jud'io masa jediro. To bajicõari, Jerusalénju̶re yu̶ bajirũgũcatire quẽne masirãma. 	 Teda jaký bol môj život od mladosti, od počiatku v mojom národe a v Jeruzaleme, to vedia všetci Židia,


Cojorũ̶mu̶, u̶tabu̶cu̶ra Galilea vãme cu̶tira tu̶ju̶ vacudigu̶ vasuju Jesús. To vacu̶ju̶, ĩañuju, Simón vãme cu̶tigu̶re, bero Pedro vãme cu̶tirocu̶re, ĩ bedi Andrére quẽne. Vai sĩarimasa ñañujarã ĩna. Bajiyucu̶rire rearoderuu yiñañujarã ĩna. 	 A chodiac popri Galilejskom mori videl Šimona a Andreja, jeho brata, púšťať sieť do mora, lebo boli rybári.


To bajiro ĩna yisere ajicõari, Jesúre ĩre jiburoticami Pilato yuja. To yicõari, rotigu̶ ĩ rujiriju̶re ejarũjũcoacami Pilato. Gabata vãme cu̶ticaju̶ hebreo ocarema. “Gũ̶tane bu̶oriaju̶” yire ũni ñacaju̶ ti. 	 Vtedy Pilát počujúc tie slová vyviedol Ježiša von a sadol si na súdnej stolici, na mieste, zvanom litostróton, kameňodlažba, a židovsky gabata, vyvýšené miesto.


To bajiro mu̶a yijama, “Quẽnarã ñañuma” yirã me yaja mu̶a. Ado bajiroju̶a yirã yaja: “Diore gotirẽtobosamasiriarãre mani ñicu̶a ĩna sĩamasire quẽnañuja ti” yirã yaja mu̶a, mu̶a ñicu̶a rojose ĩna yiriarore bajiro rojose yirã ñari. 	 A tak sami si vydávate svedoctvo, že ste synovia tých, ktorí povraždili prorokov.


Jerusalénju̶ Pascua boserũ̶mu̶ ĩna yiñarore ĩarã, jãjarã masa ejayuma ĩna. To bajiri Mar'ia Jesúre so yuetucatirũ̶mu̶ beroagarũ̶mu̶ ñacaju̶ tirũ̶mu̶ma. To bajiri tirũ̶mu̶rene Jesús ĩ ejarotire ajicõari, jejejũ ũni rujañoquerire jasurejuacõari Jesúre bocacama. Ĩre bocarã, ado bajiro yiavasã variquẽnacama ĩna: —¡“Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi” yigu̶, Dios ĩ cõar'i ñaami! ¡Quẽnase ĩre yivariquẽnato mani! ¡Diore rotibosagu̶ quẽnaro ĩ yigu̶ ñaami! —Jesúre ĩre yiavasã variquẽnacama ĩna. 	 Keď potom nasledujúceho dňa počul veliký zástup, ktorý bol prišiel na sviatok, že ide Ježiš do Jeruzalema,


To ti bajiro ĩacõari, ũmadi, yu̶a tu̶ju̶ ejacamo so. Pedro, yu̶, Jesús bu̶to ĩ maicacu̶, ñacaju̶ yu̶a. Yu̶a tu̶ju̶re ejacõari, ado bajiro yu̶are goticamo so: —Mani u̶ju̶ ruju̶rire ãmicoasuma ĩna. “Toju̶ ĩ ruju̶rire cũriarãma ĩna”, yimasibeaja yu̶ —yu̶are yicamo so. 	 A keď to videla, bežala a prišla k Šimonovi Petrovi a k tomu druhému učeníkovi, ktorého mal rád Ježiš, a povedala im: Vzali Pána z hrobu, a nevieme, kde ho položili.


To ĩ yisere ajicõari, ĩ buerimasare, to yicõari, ĩre ajirã ejariarãre quẽne ado bajiro ĩnare yiyuju Jesús: —Rojosere tu̶oĩarã ñari, Diore ajitirũ̶nu̶mena masu ñacõaja mu̶a. ¿No cõroju̶ mu̶are gotimasio tu̶jagu̶ti yu̶? Yoaro mu̶a rãca yu̶ ñaboajaquẽne, yu̶ masise mu̶are yu̶ u̶josere ajitirũ̶nu̶beaja mu̶a maji —ĩnare yiyuju Jesús. To yicõari, —Adoju̶a mu̶ macu̶re ãmiaya —ĩre yiyuju, vãti sãñagũ̶ jacu̶ju̶are. 	 A Ježiš odpovedal a riekol: Ó, pokolenie, neveriace a prevrátené, dokiaľ budem u vás a ponesiem vás? Doveď sem svojho syna!


To bajiro ĩna yijare, ado bajiro cu̶dicami Jesús: —Yu̶ su̶orine riojo ñamasusere masiama masa, ĩna masiru̶ajama. Yoaro mene mu̶are vaveogu̶agu̶ yaja yu̶. To bajiri yu̶re quẽnaro ajitirũ̶nu̶tu̶saya mu̶a, “Ĩ yirore bajirone yirãsa mani” yirã. To bajise mu̶a yijama, rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ vabetiru̶arãja mu̶a. Diore masimenaju̶ama, rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ ĩna varotire masibeama. 	 Na to im povedal Ježiš: Ešte krátky čas je svetlo s vami. Choďte, dokiaľ máte svetlo, aby vás nezachvátila tma. A ten, kto chodí vo tme, nevie, kam ide.


Toju̶re rẽjarã, rujajine tu̶oĩamecu̶cõañujarã ĩna. To bajiri, no ĩna bojarone ricatiri rĩne avasãcõa ñañujarã ĩna. “Tire yirã rẽjamu̶ mani”, yimasibeticõañujarã. 	 A tak tedy jedni kričali jedno a druhí druhé voľačo, lebo celé shromaždenie bolo zmätené, a väčšina ich ani nevedela, prečo sa sišli.


To bajiro ĩ yirone, ado bajiro ĩre cu̶diyuju Jesús: —Mu̶a, Dios ĩ rotimasire gotimasiorimasa quẽne bu̶to rojose tãmu̶oru̶arãja. Dios ĩ rotimasire masirã ñari, ĩ rotimasire rẽtobu̶saro yirotirũgũaja mu̶a. “Cojo vãme me mani rotise ñajare, cu̶dijeomasimenama ĩna” yimasirã ñaboarine, ĩnare ĩamaimenane, “Ñajediro yu̶a gotirẽtobuse riojo ñaja”, masare ĩnare yirũgũaja mu̶a. 	 A on povedal: Aj vám, zákonníkom, beda, lebo kladiete na ľudí neznesiteľné bremená, ale sami sa ani jedným svojím prstom tých bremien nedotýkate.


To bajiri, ĩna tu̶re rujiacõari, —Yu̶ne ñaja mu̶a macagũ̶. ¿No bajiro yirã vadi mu̶a? —ĩnare yiyuju ĩ. 	 Keď potom sišiel Peter za mužmi, ktorí boli poslaní k nemu od Kornelia, povedal: Hľa, ja som ten, ktorého hľadáte. Jaká je to príčina, pre ktorú ste prišli?


—Ti macaju̶ mu̶a bajirũgũsere masiaja yu̶. Ti maca ñaja Satanás ĩ ñavariquẽnari maca. Ti macana jediro, “Satanáre rũ̶cu̶bu̶orã yaja” yimasibetiboarine, ĩre cu̶dirã vatoaju̶ mu̶a bajisere masiaja yu̶. Sĩgũ̶ mu̶a rãca ñaboacacu̶, Antipas vãme cu̶tigu̶re, ĩre ĩna sĩacatire masiaja yu̶. “Cristo ocaju̶are ajitirũ̶nu̶roti ñaja” ĩ yitu̶jabetijare, ĩre sĩacama. Ĩre ĩna sĩaboajaquẽne, yu̶re ajitirũ̶nu̶ tu̶jabeticaju̶ mu̶a. To bajiro mu̶a bajicõa ñasere masiaja yu̶. 	 Znám tvoje skutky aj to, kde bývaš, kde je trón satanov, a držíš moje meno a nezaprel si mojej viery ani vo dňoch, v ktorých svedčil Antipas, môj verný svedok, ktorého zabili u vás, kde býva satan.


Ti macaju̶ yu̶a ejabusuocatirũ̶mu̶re Qu'io vãme cu̶tiyoa cãnamuñarore ejacaju̶ yu̶a. Gajerũ̶mu̶, Samos vãme cu̶tiyoaju̶ ejacaju̶ yu̶a. Gajerũ̶mu̶ vana, Mileto vãme cu̶ti macaju̶ ejacaju̶ yu̶a. 	 A keď sme sa odtiaľ odplavili, na druhý deň sme prišli proti Chiu a na tretí deň sme sa priplavili k Samosu a zostali sme v Trogylliu a nasledujúceho dňa sme prišli do Milétu.


Yoaro gãmerã ñagõñañujarã ĩna. To ĩna bajiñarone, vũ̶mu̶rũ̶gũ̶cõari, ado bajiro ĩnare gotiyuju Pedro: —Yu̶ yarã Jesúre ajitirũ̶nu̶rã, yu̶re ajiya. Tirũ̶mu̶ju̶ mu̶a rãcagu̶re yu̶re besecõari, jud'io masa me ñarãre Jesús ĩ bajicatire yu̶ gotirotire yigu̶, yu̶re cõacami Dios, “Tire ajicõari, Jesúre ajitirũ̶nu̶ato ĩna” yigu̶. Tire masiaja mu̶a. 	 A po mnohom dohadovaní sa povstal Peter a povedal im: Mužovia bratia, vy viete, že si Bôh od dávnych dňov vyvolil medzi nami, aby skrze moje ústa počuli pohania slovo evanjelia a uverili.


Mani ruju̶re jairo ñaja. Ãmo, cajea, gãmoro, gu̶bo, gajeye quẽne ñaja, cojo ruju̶ ñaboarine. Ricati rĩne yaja. Cajea rãca ĩa, gãmoro rãca aji, ãmo rãca ãmi, gu̶bo rãca va, bajimasire ñaja manire. 	 Lebo tak, ako máme v jednom tele mnohé údy, ale jako údy nemajú všetky toho istého úkonu,


To yicõari, ado bajiro ĩ buerãre yu̶are yicami Jesús: —No bojagu̶ yu̶ yu̶ ĩ ñaru̶ajama, ĩ bojasere ĩ ye ñarotire tu̶oĩabecu̶ne, “Jesúre bajiro rojose tãmu̶oru̶cu̶ja yu̶ quẽne” yitu̶oĩacõari, yu̶ju̶are ajisu̶yaru̶cu̶mi. 	 Vtedy povedal Ježiš svojim učeníkom: Ak chce niekto prijsť za mnou, nech zaprie sám seba a vezme svoj kríž a ide za mnou!


Rojose yirãre Dios rojose ĩnare ĩ yiroti ti ñajare, rojose yibesa mu̶a. 	 pre ktoré veci prichádza hnev Boží na synov neposlušnosti,


Jud'io masa ñaboarine griego oca ñagõrã quẽne ñañujarã. To bajiri, Saulo rãca ñagõboanane, oca josayujarã. To yirãne, ĩre sĩaru̶ayujarã ĩna. 	 A hovoril smele v mene Pána Ježiša a vravel a hádal sa s hellenistami, a oni sa pokúšali zabiť ho.


To bajiro ĩ yisere ajicõari, “Rojose yibeticaju̶” yigu̶ manicami. To bajiri, sore gũ̶tane rocavamenane, bu̶cu̶rã vasu̶o, tiju̶ bero gãjerã vajedicoacama ĩna. To ĩna baji veogo, so sĩgõne Jesúrãca tujacamo so. 	 Ale oni počujúc to a súc obviňovaní od svojho svedomia vychádzali jeden po druhom, počnúc od starších až po posledných, a zanechaný bol Ježiš sám, i žena, stojaca v prostredku.


Yu̶re ajitirũ̶nu̶cõa ñaronare, to yicõari, yu̶ bojasere yitu̶jabetironare mu̶a rijato beroju̶, mu̶a catirotire yigu̶, Dios ĩ catisere mu̶are ĩsiru̶cu̶ja yu̶. To yicõari, “Gãjerãre yu̶re rotibosato” yigu̶, yu̶ masisere mu̶are u̶joru̶cu̶ja yu̶. Ĩ masisere yu̶ jacu̶ yu̶re ĩ u̶jocatire bajirone mu̶are u̶joru̶cu̶ja yu̶, “Mu̶are terã quẽne mu̶are cu̶diato” yigu̶. To bajiri, bu̶to rotiru̶arãja mu̶a. Gãjerã mu̶are ĩna cu̶dibetijama, josari mene ĩnare sĩarearu̶arãja. 	 A tomu, kto víťazí a kto ostríha až do konca moje skutky, tomu dám moc nad pohanmi -


Ĩna cu̶di ocaruyusere ajicõari, ucagu̶agu̶ yiboacaju̶ yu̶. Tire ucagu̶agu̶ yu̶ yirone, —Tire ucabesa. To yicõari, gãjerãre gotibesa —yu̶re yi ocaruyucaju̶, õ vecaju̶. 	 A keď dohovorilo sedem hromov svoje hlasy, chcel som písať. Ale som počul hlas z neba, ktorý mi hovoril: Zapečať to, čo hovorilo sedem hromov, a nepíš toho!


Ado bajiro bajirã ñari, yu̶ yere ajimasimena ñarãma ĩna: Gãmo gojeri tusubeti, to yicõari, caje ĩamenare bajiro bajirãma. To bajiro yu̶ yijama, “Yu̶ yere tu̶oĩaru̶amena ñaama” yigu̶ yaja yu̶. To bajirã ñari, tire quẽnaro ajimasibeama. Yu̶ yere ĩna tu̶oĩaru̶ajama, tire ajimasicõari, yu̶ bojarore bajiro tu̶oĩavasoacõari, yu̶re sẽnirũ̶cu̶bu̶oborãma ĩna. Yu̶re ĩna sẽnijama, yu̶re ĩna cãmotadicõa tu̶jaborotire ĩnare yirẽtobosabogu̶ja yu̶’, yigotiami Dios”, yiucamasiñumi Isa'ias ñamasir'i. 	 Lebo stučnelo srdce tohoto ľudu: ušami ťažko počuli a svoje oči zažmúrili, aby snáď nejako očami nevideli, ušami nepočuli, srdcom neporozumeli a neobrátili sa, a uzdravil by som ich.


Sĩgũ̶ rĩa cojomo cõro, ju̶a jẽnituarirãcu̶ ũ̶mu̶a ñaboacama. Sĩgõrene manajo cu̶tiboacama ĩna. Ñasu̶ogu̶ sore manajo cu̶tisu̶oboacami. Rĩa magũ̶ne rijacoacami ĩ. 	 Nuž bolo sedem bratov. A prvý oženiac sa zomrel bezdetný,


Moisére Dios ĩ yicũmasire rẽmoju̶ne quẽnase ti ñacõajama, gajeye mameju̶are vasoabetiborimi Dios. 	 Lebo ak by tamtá prvá bola bývala bezúhonná, nehľadalo by sa miesto druhej.


Ĩnare ĩ soeboajaquẽne, rojose ĩna yisere yitu̶jabeticama. To bajicõari, masirẽtogũ̶re Diore rũ̶cu̶bu̶obeticõari, rojose ñagõmacacama ĩna. 	 A pálení boli ľudia veľkou páľou a rúhali sa menu Boha, ktorý má moc nad tými ranami, a neučinili pokánia, aby mu boli dali slávu.


Adi quetire Jesucristo ĩ bajirotire quẽnasere ucasu̶omasiñuma ĩna tirũ̶mu̶anaju̶ Diore gotirẽtobosariarã. To bajiri adigodoju̶re masu̶re bajiro ruju̶ cu̶ticõari ĩ ruyuare ti ñajare, tirũ̶mu̶ana ĩ bajirotire yirã ĩna ucariarore bajirone bajiyumi. To bajiri, “U̶ju̶ David ñamasir'i jãnami ñañumi”, ĩre yimasiaja mani. 	 ktoré vopred zasľúbil skrze svojich prorokov vo svätých písmach


To bajiro ĩnare ĩ yiro bero, Betania vãme cu̶ti maca tu̶ju̶ ĩ buerimasare ũmato vasuju ĩ. Toju̶ ejacõari, ĩ ãmori ñumu̶ori, —Quẽnaro mu̶are yato Dios —yiyuju ĩ. 	 Potom ich vyviedol von až do Betánie a pozdvihnúc svoje ruky dal im požehnanie.


To bajiro ĩnare so yirone, —Mecu̶gõ yigoja mu̶ —sore boca yiyujarã ĩna. To ĩna yijare, —Soco me yaja yu̶ —ĩnare boca yicu̶diyuju so. To so yijare, —Ba, ángel, Pedrore coderimasu̶ ñagũ̶mi —sore yiyujarã ĩna. 	 Ale oni jej povedali: Blázniš. No, ona pevne tvrdila, že je tak. A oni potom vraveli: Jeho anjel je.


Mu̶are ñejecõari, u̶jarã rĩjoroju̶a mu̶are ĩna juaejaro, “¿No bajiro ñagõrãti yu̶a?”, yitu̶oĩarejaibeja mu̶a. “Ñagõña” mu̶are ĩna yirirĩmarone, Dios ĩ cõagũ̶ Esp'iritu Santo ĩ ejarẽmose rãca, “Ado bajiro gotiru̶arãja yu̶a”, yimasiru̶arãja mu̶a —ĩnare yiyuju Jesús. 	 A keď vás povedú, zradne vás vydávajúc, nestarajte sa vopred o to, čo by ste mali hovoriť, ani nedbajte o to, ale čo vám bude dané v tú hodinu, to hovorte; lebo nie ste to vy, ktorí hovoríte, ale Svätý Duch.


To bajiro ricatiri rĩne mani yimasirotire u̶joyumi Cristo, ĩ bojarore bajiro mani yirotire yigu̶. To bajiro mani yijama, gãmerã ejarẽmorã ñari, bu̶tobu̶sa Cristore ajitirũ̶nu̶ru̶arãja mani. 	 na zdokonaľovanie svätých ku dielu služby, na budovanie tela Kristovho,


“To bajiro yigu̶ ñaja yu̶” yu̶ masurione yu̶ yijama, “Socu̶ yami”, yu̶re yiroti ñaboroja. 	 Ak ja svedčím sám o sebe, moje svedoctvo nie je pravdivé.


To ĩ bajirone, rijaquedigu̶ jacu̶re ado bajiro sẽniĩañuju Jesús: —¿Nocãrãcarodori ado bajiro bajitu̶sajari mu̶ macu̶? —ĩre yiyuju Jesús. To ĩ yisere ajicõari, ado bajiro Jesúre cu̶diyuju ĩ: —Daquegu̶aca ñagũ̶ju̶ne to bajiro bajisu̶ocami. 	 A opýtal sa jeho otca: Jako dávno je odvtedy, ako sa mu to stalo? A on povedal: Od detinstva.


Quẽna ado bajiro yu̶are gotirẽmocami Jesús: —Ado bajiro bajiru̶cu̶mi yu̶re quẽnaro ajitirũ̶nu̶ tu̶jabecu̶, quẽnaro tu̶oĩagũ̶: U̶ju̶, gajeroju̶ ñagu̶acu̶, ĩ varoto rĩjoro, “Yu̶ ya vianare yu̶re codebosaba” yigu̶, ĩre moabosarimasu̶re ĩ cũ var'ire bajiro bajigu̶ ñagũ̶mi. 	 Ktože je tedy tým verným sluhom a opatrným, ktorého ustanovil jeho Pán nad svojou čeľaďou, aby im dával pokrm na čas?


To ĩ yiro bero, sĩgũ̶ ángel, vadicõari, yu̶ tu̶ ejacami. Ĩ ñacami cojomo cõro ju̶a jẽnituarirãcu̶ ángel mesa rãcagu̶, masa rojose ĩna tãmu̶orotire sãñaribajare cu̶ocacu̶. Ejacõari, ado bajiro yu̶re goticami: —Adoju̶a vayá. Oveja macu̶re bajiro rijabosacacu̶ manajo ñarocore mu̶re ĩoru̶ yaja yu̶ —yu̶re yigoticami. 	 A prišiel ku mne jeden zo siedmich anjelov, ktorí to mali tých sedem čiaš, plných sedem posledných rán, a prehovoril so mnou a povedal mi: Poď, ukážem ti nevestu, manželku Baránkovu.


Yu̶, mani u̶ju̶ Cristo ĩ gotimasiocatire ajicacu̶ ñari, ado bajiro yaja yu̶: “Bare vãme cu̶ti ñaro cõrone mani bajama, quẽnaja”, yimasiaja yu̶. To bajiro yu̶ yiboajaquẽne, ñarãma gãjerã Cristore ajitirũ̶nu̶rã, “Vaibu̶cu̶ rii yu̶ bajama, rojose yigu̶, yigu̶ja yu̶”, yitu̶oĩarãma. 	 Viem a som presvedčený v Pánu Ježišovi, že samo sebou nie je nič obecné čiže nečisté; iba tomu, kto myslí o niečom, že je obecné, tomu je obecným.


Oco joeju̶ ĩ vadire ĩarãne, u̶cacoasujarã ĩna. “¡Bajirocar'i vãti ñaami!”, yiavasãñujarã. To ĩna yiboajaquẽne, —Güibesa. Variquẽnaña mu̶a. Yu̶ne ñaja —ĩnare yiyuju Jesús. 	 Ale oni, keď ho videli chodiť po mori, domnievali sa, že je to obluda, a skríkli,


To bajiri, adi macaru̶cu̶roana u̶jarã ñajedirore rẽocõari, masirẽtogũ̶ Dios masare ĩ beserirũ̶mu̶ ti ejaro, Dios yarã rãca ĩna gãmerã quẽarotire yirã, vacama. Ĩna ñacama ĩaĩañamani yiĩorũgũrã. 	 lebo sú to duchovia démonov, ktorí robia divy a ktorí vychádzajú ku kráľom zeme a celého sveta, aby ich shromaždili do boja toho veľkého dňa všemohúceho Boha.


Tirũ̶mu̶ju̶rema masa no bojarãrene ĩna rũ̶cu̶bu̶osere, bojabecu̶ ñaboarine, “Tone yicõato”, ĩnare yimasiñuju Dios. 	 ktorý v prešlých pokoleniach nechal všetky národy ísť ich cestami,


Cojorũ̶mu̶ me, muiju ruyubeticami. Ñamire quẽne ñocoa ruyubeticama. Mino ti vatu̶jabetijare, “Rujareacoaru̶arãja mani”, yitu̶oĩacaju̶ yu̶a. 	 A keď sa len za viacej dní neukazovaly ani slnce ani hviezdy, a že stále doliehal veľký nečas napokon bola vzatá všetka nádej, že by sme mohli byť zachránení.


Naasón jacu̶ ñamasiñuju Aminadab. Aminadab jacu̶ ñamasiñuju Admin. Admin jacu̶ ñamasiñuju Arni. Arni jacu̶ ñamasiñuju Esrom. Esrom jacu̶ ñamasiñuju Fares. Fares jacu̶ ñamasiñuju Judá. 	 ktorý bol Aminadábov, ktorý bol Aramov, ktorý bol Ezromov, ktorý bol Fáresov, ktorý bol Júdov, ktorý bol Jakobov,


Ti macaju̶ Dios ĩ ĩatese maniroti ñacaju̶. Ñajediro quẽnase rĩne ñarũgũroti ñacaju̶. Ti macaju̶ Dios, to yicõari, oveja macu̶re bajiro rijabosacacu̶ rãca rotirã ĩna rujiri cũmuro ñaroti ñacaju̶. Ti macana jediro Dios ĩ bojasere yirã ĩre rũ̶cu̶bu̶orona ñacama. 	 A nebude viacej ničoho zlorečeného, a trón Boží a Baránkov bude v ňom, a jeho sluhovia mu budú svätoslúžiť


Jesúre yucú̶tẽroju̶ ĩna jajutusĩacato, ote vese tu̶ju̶ ñacaju̶ ti. Ti veseju̶re masa yujeriavi gũ̶tavi mame quẽnoriaviju̶re ĩ ruju̶rire cũñujarã. Gãjerãre yujeĩañamanivi ñañuju ti vi. 	 A na mieste, kde ho ukrižovali, bola zahrada a v zahrade nový hrob, v ktorom nebol ešte nikto nikdy položený.


Ĩ sĩgũ̶ne ñamasugũ̶ ĩ ñajare, ado bajise ĩre yiyumi Dios: “Adirũ̶mu̶ne yu̶ macu̶ ñari, yu̶re bajiro rotisu̶oru̶cu̶ja mu̶”, ĩre yimasiñuju Dios. Ángel mesarema, to bajiro ĩnare yibesumi Dios. Gãjerãre quẽne, ti ũnire yibecu̶ne ĩ macu̶ sĩgũ̶rene tu̶oĩagũ̶, ado bajiro yiyumi Dios: “Ĩ jacu̶ ñaja yu̶. To bajiri yu̶ macu̶ ñaami”, ĩre yiyumi. 	 Lebo ktorému z anjelov povedal kedy: Môj Syn si ty; ja som ťa dnes splodil? A zase: Ja mu budem Otcom, a on mi bude Synom?


To bajiro ĩre yicõari, bu̶to jũnisinigũ̶ ñari, ĩre tubiberotigu̶mi ĩ quẽne, “Yu̶re mu̶ vaja mosere vaja yijeocõariju̶, budiru̶cu̶ja mu̶” yigu̶ —yu̶are yigoticami Jesús. 	 A jeho pán, rozhnevaný, vydal ho mučiteľom, dokiaľ by nezaplatil všetkého, čo mu bol dlžen.


—Bu̶to rojose tãmu̶oru̶arãja mu̶a, fariseo masa, Dios ĩ rotimasire gotimasiorimasa quẽne. “Quẽnaro yirã ñaja yu̶a”, yitu̶oĩaboaja mu̶a. Manaju̶a rijaveoriarã ya virire ẽmarã ñaboarine, masa ĩna ĩaro rĩjoroju̶a, “ ‘Quẽnaro yirã ñaama’ yiĩato” yirã, “Yoaro Diore sẽnirã yaja”, yisocarũgũboaja mu̶a. To bajiro mu̶a yise vaja, gãjerã rojorã, rojose ĩna tãmu̶ose rẽtoro rojose tãmu̶oru̶arãja mu̶a —ĩnare yicami Jesús. 	 Beda vám zákonníci a farizeovia, pokrytci, pretože zožierate domy vdôv, a to pod zámienkou dlhého modlenia; preto ponesiete ťažší súd.


To bajiro ĩ yijare, ado bajiro ĩre cu̶dicama masa: —Dios ocare masa ucamasire ti gotijama, “ ‘Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi’ yigu̶, Dios ĩ cõarocu̶ bajirocabetiru̶cu̶mi”, yigotiaja ti. To bajiro ti yigotiboajaquẽne, ¿no yigu̶, “ ‘Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi’ yigu̶, Dios ĩ cõagũ̶re yu̶re jajuturu̶arãma ĩna”, yati mu̶? ¿Ñimu̶ju̶a Dios ĩ roticõar'i masuma ñati? —Jesúre ĩre yicama ĩna. 	 Vtedy mu odpovedal zástup: My sme počuli zo zákona, že Kristus zostáva na veky, a jako ty hovoríš, že Syn človeka musí byť povýšený? Kto je to ten Syn človeka?


Felipe, Jerusalénju̶ ñar'i, Samaria sita ñarimacaju̶re vasuju. Toju̶ ejacõari, “Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi” yigu̶ Dios ĩ cõar'i Jesús yere ĩnare gotimasioñuju Felipe. 	 A Filip sišiel do mesta Samárie a kázal im Krista.


Dios ĩre ĩ gotimasirere, “Ĩ yirore bajirone bajiru̶aroja” yigu̶ ĩ ñajare, “Rojose magũ̶ ñaami”, ĩre yiĩamasiñumi Dios. To yicõari bero, “To bajiro ĩre yu̶ yicatire masiritiromi” yigu̶, circuncisión ĩre yirotimasiñuju, Abrahamre. To bajiri Abraham circuncisión ĩ yiecoroto rĩjoroju̶ne, “Rojose magũ̶ ñaami”, ĩre yiĩamasiñuju Dios. To bajiro bajimasir'i ñari, jud'io masa ñicu̶ rĩne ñagũ̶ me bajimasiñumi Abraham ñamasir'ima. “Dios ĩ yiriarore bajirone bajiru̶aroja” ĩ yitu̶oĩamasiriarore bajirone yitu̶oĩarã ĩna ñajare, “Ñie rojose mana ñaama” Dios ĩ yiĩarãre quẽne, ĩna ñicu̶ne ñamasiñumi Abraham. 	 a dostal znamenie obriezky jako pečať spravedlivosti viery, viery v neobriezke, aby bol otcom všetkých veriacich neobriezkou, aby aj im bola pripočítaná spravedlivosť,


Salomón macu̶ ñamasiñuju Roboam. Roboam macu̶ ñamasiñuju Ab'ias. Ab'ias macu̶ ñamasiñuju Asa. 	 Šalamún splodil Roboáma; Roboám splodil Abiáša; Abiáš splodil Azu;


Tocãrãcarũ̶mu̶ sĩgũ̶re bajiro tu̶oĩarã ñari, Diore yirũ̶cu̶bu̶oriaviju̶re rẽjarũgũñujarã ĩna, Diore sẽnirã. To yigajano, gãjerãre jicoasujarã ĩna, ĩnare barotirã. Ĩna ya viriju̶ ejacõari, bare barãne, Jesús ĩ rotiriarore bajirone yibavariquẽnañujarã ĩna. To bajiro bajirã, quẽnase Diore yirũ̶cu̶bu̶orũgũñujarã ĩna. To bajiri ĩnare ĩacõari, “Quẽnaro yirã ñaama”, yiĩañujarã ĩna, ti macana. To bajiri, Jesús ĩ masisere ĩnare cõañuju. Ĩnare ĩ cõajare, cojorũ̶mu̶ ru̶yabeto ti macana sĩgũ̶ri, Jesúre ĩre ajitirũ̶nu̶su̶oyujarã ĩna. To bajicõari, Jesúre ajitirũ̶nu̶rã tu̶ju̶ rẽjañujarã ĩna quẽne. Ĩna rãca ñarã, jãjarãbu̶sa ñañujarã, Jesúre ajitirũ̶nu̶rã. 	 A každodenne zotrvávajúc jednomyseľne v chráme a lámuc chlieb po domoch brali pokrm v plesaní a v prostote srdca,


Ĩnaju̶ama mu̶re bare ecamasimenama ĩna, mojoroaca cu̶orã ñari. To bajiro ĩnare mu̶ yijama, bu̶to variquẽnaru̶cu̶ja mu̶. Beroju̶ ĩ bojarore bajiro yiriarãre rijariarãre, ĩ catiorirũ̶mu̶ju̶ mu̶re vaja yiru̶cu̶mi Dios, to bajiro mu̶ yise vaja —viagu̶re yigotiyuju Jesús. 	 a budeš blahoslavený, pretože ti nemajú čím odplatiť, lebo ti bude odplatené pri vzkriesení spravedlivých.


Tres hora bero ejayuju Anan'ias ñaboar'i manajo. “To bajiro bajiriaroja”, yibesuju so. 	 A stalo sa tak asi o tri hodiny, že vošla i jeho žena nevediac čo sa stalo.


Oco quedise ĩna bojabetijama, “Oco quedibeticõato” yirã ñacama. To bajiri, Diore ĩna gotirẽtobosarirodo cõrone “Oco quedibeticõato” yicama. Ocore quẽne, ri'i godoveomasirã ñacama. To yicõari, adi macaru̶cu̶roanare, no ĩna bojase “Rojose tãmu̶oato” yimasirã ñacama. No ĩna bojarore bajiro tire yimasirã ñacama. 	 Tí majú moc a právo zavrieť nebo, aby nepršal dážď vo dňoch ich proroctva. A majú moc nad vodami, aby ich obrátili na krv a bili zem každou ranou koľkokoľvek ráz by chceli.


To ĩ yisere ajicõari, bu̶to jũnisinirã ñari, ĩnare sĩaru̶ayujarã. 	 A oni, keď to počuli, zúrili a chceli ich zabiť.


To yicõari, “Masane, Juanre oco rãca bautizarotiriarãma” mani yijama, gũ̶tarine manire reasĩaru̶arãma masa, “Diore gotirẽtobosarimasu̶ ñaboacami Juan” yirã ñari —gãmerã yiñagõñujarã ĩna. 	 A keď povieme: Z ľudí, všetok ľud nás ukameňuje, lebo je presvedčený, že Ján bol prorok.


Sĩgũ̶ri toju̶ ñarã, to bajiro ĩ yiavasãsere ajicõari, ado bajiro yiyujarã ĩna: —¡Ajiya mu̶a! Diore gotirẽtobosarimasu̶ El'ias ñamasir'ire jigu̶ yami —yiyujarã ĩna. 	 A niektorí z tých, ktorí tam stáli, počujúc to hovorili: Hľa, Eliáša volá.


To ĩna yijare, ado bajiro ĩnare yicõañuju Jesús: —Jerusalénju̶ mu̶are yu̶ gotigu̶ tu̶re vasa mu̶a. To mu̶a ejarone, sĩgũ̶, oco vagu̶ mu̶are bocaru̶cu̶mi. Ĩre su̶yaja mu̶a. To bajicõari, vi ĩ sãjarone, ti vi u̶ju̶re ado bajiro ĩre yiba: “Gotimasiorimasu̶, ‘¿noju̶ ñati Pascua boserũ̶mu̶ adi ñami yu̶ buerimasare yu̶ ũmato barotijau̶?’ mu̶re yicõami”, yiba mu̶a. 	 Vtedy poslal dvoch zo svojich učeníkov a povedal im: Iďte do mesta, a stretne sa s vami človek, ktorý ponesie krčah vody, iďte za ním.


To bajiro ĩna bajisere ĩacõari, ĩna tu̶ vacõari, ĩnare moaĩañuju Jesús. Ĩnare moaĩagũ̶ne, ado bajiro yiyuju: —Vũ̶mu̶rũ̶gũ̶ña. Güibesa mu̶a —ĩnare yiyuju. 	 A Ježiš pristúpiac dotknul sa ich a povedal: Vstaňte a nebojte sa!


Gãjerã rãca quẽnaro mani ñaru̶ajama, mani yimasiro cõro quẽnaro yiroti ñaja. To bajiro mani yisere ĩacõari, “Gãjerã quẽne jãjarã Dios ĩ bojarore bajiro yirã ñato” yirã, ĩnare yiejarẽmoru̶arãma. 	 A ovocie spravedlivosti seje sa v pokoji tým, ktorí pôsobia pokoj.


Siracusa vãme cu̶ti macaju̶ ejacõari, idiarũ̶mu̶ ñacaju̶ yu̶a. 	 A keď sme sa doplavili do Syrakúz, pobudli sme tam tri dni,


Ĩabecu̶ ñaboar'ire ĩre ĩna bucõasere ajicaju̶ yu̶a, Jesúrãca. To bajiri ĩre ĩabu̶jacõari, ado bajiro ĩre yicami Jesús: —¿Dios ĩ roticõacacu̶re ajitirũ̶nu̶ati mu̶? —ĩre yicami Jesús. 	 A Ježiš počul o tom, že ho vyhnali von, a keď ho našiel, povedal mu: Ty že veríš v Syna Božieho?


To yicõari, quẽna gajeye ado bajiro ĩnare gotirẽmoñuju Jesús: —Gotimasiore queti mu̶are gotigu̶ yaja yu̶. Higuera vãme cu̶tiu̶re tu̶oĩaña mu̶a. Higuera vãme cu̶tiricu̶ gajecu bu̶cu̶amu̶jacõari, jũ mameaja. Tire ĩacõari, “Mojoroaca ru̶yaja cũ̶ma ti ejaroti”, yimasiaja mani, jud'io masa. 	 Od fíka sa naučte podobenstvu: keď už omladnúc zmäkne jeho letorast a ženie lístie, viete, že je blízko leto.


Mu̶are sĩaru̶arãre güibeja mu̶a. Mu̶a u̶su̶riju̶rema sĩamasimenama ĩna. Dioju̶are mu̶a güijama, quẽnaja. Ĩ ñaami mani catisere rotigu̶. Ĩ masu masiami. To bajiri rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ mu̶are reamasicõami. 	 A nebojte sa tých, ktorí vraždia telo a ktorí nemôžu zavraždiť dušu; ale sa radšej bojte toho, ktorý môže i dušu i telo zatratiť v pekle.


To yu̶a bajivatone, gajeroju̶a bu̶to tutuaro mino vadicõari, yu̶are vẽaviocõacaju̶ ti. Nordeste vãme cu̶ti ñacaju̶ ti. 	 Ale po krátkom čase uderil na ňu búrlivý vietor, zvaný Euroklydon.


To bajiri, Jesúre ĩacoderimasa, ĩre jacõari, ajatud'iyujarã ĩna. 	 A mužovia, ktorí držali Ježiša, posmievali sa mu a bili ho.


“Mu̶re, mu̶ jãnerabatiaju̶re quẽne, adi macaru̶cu̶ro ti ñaro cõrone mu̶are u̶joru̶cu̶ja yu̶”, yimasiñuju Dios, Abrahamre. “Yu̶ rotisere quẽnaro cu̶diami” yigu̶ me, to bajiro ĩre yimasiñuju Dios. Abrahamju̶a, “ ‘Yiru̶cu̶ja’ Dios ĩ yiriarore bajirone bajiru̶aroja” yitu̶oĩamasir'i ĩ ñajare, “Rojose magũ̶ ñaami” ĩre yiĩagũ̶ ñari, to bajiro ĩre yimasiñuju Dios. 	 Lebo nie skrze zákon bolo dané Abrahámovi alebo jeho semenu zasľúbenie, že bude dedičom sveta, ale skrze spravedlivosť viery.


To bajiri, Dios ĩ yirẽmose rãca ado bajiro yirã ñaña mu̶a: Dios ocare masa ĩna ucamasirere tu̶oĩatu̶jabesa mu̶a. Tire quẽnaro mu̶a masijama, mu̶are yitomasibetiru̶cu̶mi vãtia u̶ju̶. To yicõari, quẽnaro yirũgũña. 	 Tedy stojte majúc svoje bedrá opásané pravdou a súc oblečení v pancier spravedlivosti


To ĩ yisere ajicõari, ĩre bajeru̶aboariarã, bu̶to güiyujarã. To bajiri ĩre vu̶ru̶gocoasujarã ĩna. “Pablo, Roma macagu̶ ĩ ñaboajaquẽne, ‘Cõmemarine ĩre siaya’ ĩnare yibu̶ yu̶” yigu̶ ñari, bu̶to güiyuju surara u̶ju̶. 	 A tak hneď odstúpili od neho tí, ktorí ho mali vyšetrovať. Ale aj tisícnik sa bál dozvediac sa, že je Riman, a že ho bol dal poviazať.


“Gãjerã rẽtoro masirã ñaja yu̶a” yirã, ĩaĩañamani yiĩorimasa, ĩna ucariatutirire buerã ñañujarã gãjerãma. To bajiri ĩna buerũgũriatutirire juadicõari, soereayujarã ĩna, masa ĩna ĩaro rĩjoroju̶a. Cincuenta mil ñaritiiri cõro vaja cu̶ti ñañuju titutiri. 	 A mnohí z tých, ktorí sa zapodievali čary, posnášali knihy a pálili ich pred všetkými. A keď spočítali ich ceny, našli, že toho bolo za päťdesiat tisíc striebra.


Quẽna ado bajiro ĩ buerãre ĩnare gotiyuju Jesús: —Moa ñaja bare sãre. Mu̶a barotire vaibu̶cu̶ rii catisere cũrãma, moa turãja mu̶a, “Boarobe” yirã. Moa ti ocaboase ti ocabeticoajama, “Quẽna tudiocato” yirã, no bajiro yimasimenaja mu̶a. To bajiri, tire reacõarãja, “Tire masa cu̶davu̶oreacõato” yirã. Moa ocatu̶jabetire bajiro mu̶a bajijama, quẽnaja. Yu̶re mu̶a ajitirũ̶nu̶ tu̶jabetijama, moa ocatu̶jabetire bajiro bajirã ñaru̶arãja mu̶a. To bajiboarine, yu̶re mu̶a ajitirũ̶nu̶ tu̶jajama, quẽna yu̶re tudiajitirũ̶nu̶betiru̶arãja. Mu̶a su̶orine quẽnaro yimenama gãjerã. To bajiri mu̶are bojabetiru̶cu̶ja —ĩnare yiyuju Jesús. 	 Vy ste soľou zeme; keby soľ ztratila svoju slaň, čím sa osolí? Na nič viacej sa nehodí, len aby bola von vyhodená a pošliapaná od ľudí.


To bajiro ĩna yisere ajicõari, ado bajiro ĩnare cu̶diyuju Jesús: —Catiquẽnarãma, u̶co yigu̶re bojamenama. Rijaye cu̶tirã rĩne ĩre bojarãma ĩna. 	 A Ježiš odpovedal a riekol im: Zdraví nepotrebujú lekára, ale nemocní.


To yicõari, ado bajiro ĩ babarãre gotiyuju: —Quẽnaro ajiya yu̶ yarã mu̶a. Ãnoare mu̶a yiru̶asere quẽnaro tu̶oĩaña mu̶a. 	 a povedal im: Mužovia Izraeliti, majte sa na pozore pri týchto ľuďoch, čo máte robiť!


Tirodore Acaya sita u̶ju̶ ñañuju Galión vãme cu̶tigu̶. To bajiri Pablo ĩ gotimasio ñarone, jud'io masa, ĩre ñiacõari, Galión tu̶ju̶ Pablore ĩre ãmiasujarã ĩna, “ ‘Rojose yigu̶ ñañumi’ ĩre yato” yirã. 	 Ale keď bol Gallion prokonzulom Achaje, povstali Židia jednomyseľne proti Pavlovi a zaviedli ho pred súdište


To bajiri to ĩna yijare, Jerusalén ñarã, Acéldame vãme yiyujarã ĩna, ti sitare. Ĩna ocarema ri'i vese yire ũni ñañuju ti. 	 A stalo sa to známym všetkým, ktorí bývajú v Jeruzaleme, takže je nazvané to pole ich vlastným nárečím: Akeldama, to jest Pole krvi.


To ĩna yicu̶disere ajicõari, Jesúju̶a, ado bajiro ĩnare yicami: —“U̶ye vese u̶ju̶ macu̶re rojorã ĩna sĩarocarere bajirone viri bu̶arimasa gũ̶ta ĩna beserocaria ñaboarine, ñamasurica ñaru̶aroja”, yigotiaja Dios ocare masa ĩna ucamasire. ¿Tire ĩabeticatique mu̶a? Ado bajiro gotiaja: “Gũ̶ta rãca vi quẽnorimasa coja gũ̶tare rocarãma ĩna. Ĩna rocaria ñaboarine, gajea gũ̶ta rẽtoro quẽnarica ñaru̶aroja tia. Tia gũ̶ta su̶orine quẽnarivi quẽnoru̶cu̶mi Dios. Tia manijama, quẽnomasibetibogu̶mi. To bajiro bojagu̶mi Dios mani u̶ju̶. To bajiri tia gũ̶ta su̶ori Dios quẽnaro ĩ yisere ajimasicõari, bu̶to tu̶oĩa variquẽnaja mani”, yigotiaja Dios oca masa ĩna ucamasire. 	 Ježiš im povedal: Či ste nikdy nečítali v písmach: Kameň, ktorý zavrhli stavitelia, práve ten sa stal uholnou hlavou. Od Pána sa to stalo a je to divé v našich očiach?


To yi vanane, u̶ju̶ ya viju̶ ejacoacaju̶ yu̶a, Jesúrãca. Ĩ macore yujeroana, tõroari juti, yioti avasãñacama. 	 A keď prišiel Ježiš do domu kniežaťa a videl pískajúcich na píšťaly a zástup, robiaci ruch a nepokoj,


To yigu̶ne, yu̶are jutijeocami. Jutijeogu̶ne, ado bajiro yicami: —Dios ĩ cõagũ̶re Esp'iritu Santore bocaãmiña mu̶a. 	 A keď to povedal, dýchnul na nich a povedal im: Prijmite Svätého Ducha!


To bajiro ĩnare yigajanocõari, Diore sẽnigũ̶ vasuju Jesús quẽna. Diore sẽnigũ̶ var'i, tudiejacõari, ĩnare yujioyuju: —¿No yirã cãni manicõati mu̶a maji? Ado cõrone, Dios ĩ roticõacacu̶re, rojose yirãre yu̶re ĩsirocarocu̶ vadicoagu̶mi yuja. 	 A prišiel po tretie a povedal im: Teraz už spite a odpočívajte! Už je to tam! Prišla tá hodina; hľa, Syna človeka zrádzajú do rúk hriešnikov.


To so yisere ajicõari, ado bajiro sore yiyuju Pedro: —¿No yirã mu̶ manaju̶ rãca cojoro cõro tu̶oĩacõari, Dios ĩ cõagũ̶ Esp'iritu Santore yitoru̶ari mu̶a? Õ tu̶saroma mu̶ manaju̶re yujerã variarã. Mu̶re quẽne ãmiaroana yirãma, mu̶re yujeru̶arã —sore yiyuju Pedro. 	 A Peter jej povedal: Prečo ste sa sriekli pokúšať Ducha Pánovho? Hľa, nohy tých, ktorí pochovali tvojho muža, sú pri dveriach a vynesú i teba.


Cũmuaju̶ yu̶are vasãjaroticami Jesús. “Yu̶re jẽadiyuya. Maji masare tudirotigu̶ yaja yu̶”, yicami. 	 A Ježiš hneď prinútil svojich učeníkov, aby vstúpili do lode a predišli ho na druhú stranu, dokiaľ by vraj nerozpustil zástupov.


“Dios ĩ goticõariarore bajiro bajiru̶ocoja yu̶” yitu̶oĩagõ ñari, variquẽnaja mu̶ quẽne —Mar'iare yiyuju Isabel. 	 a blahoslavená tá, ktorá uverila, lebo sa naplní to, čo jej bolo hovorené od Pána.


Jãjarã u̶co yirimasa sore ĩna u̶co yire vaja, vaja yigo, gãjoa so cu̶oboarere ĩnare ĩsijeocõañuju. To bajiro ĩnare so yiboajaquẽne, bu̶tobu̶sa bajiyuju so. 	 a mnoho vytrpela od mnohých lekárov a potrovila všetko svoje imanie, a nič jej to nebolo pomohlo, lež ešte bola prišla do horšieho;


To yicõari, gajeye quẽnase su̶tise ĩna buebatose, to yicõari ĩna ruju̶re ĩna tuse juavarũgũboayuma. To yicõari, gajeye canela vãme cu̶ti bare sãvu̶ore, u̶ye oco, u̶ye gatere, trigo vãiaabore, vãiaaboyamani quẽne, ta vecu̶a, oveja, caballo mesa, caballo mesa ĩna tũ̶avato masa ĩna sãñavaticori quẽne juavarũgũboayuma. To yicõari, ĩna moarimasa ñaronare quẽne juavarũgũboayuma. To bajiboarine ti macagu̶ ñimu̶ju̶a boca juagu̶ ĩ manijare, su̶tiritiru̶arãma ĩna. 	 a škorice a rozváňajúceho amónu, tymianu a vzácnej masti a libánskeho kadiva, vína a oleja a jemnej múky pšeničnej, pšenice a dobytka a oviec a koní a vozov a otrokov a ľudských duší.


Ĩ ucarere ĩacõari, “¿Noagu̶ ñati ĩ?”, ĩnare yisẽniĩañuju Félix. To ĩ yirone, “Cilicia sitagu̶ ñaami”, ĩre yicu̶diyujarã ĩna. 	 A keď prečítal vladár písmo, opýtal sa ho, z ktorej je provincie, a keď sa dozvedel že z Cilície,


Ti rĩne yivariquẽna tu̶jamenane, “Jesucristo mani u̶ju̶ manire ĩ rijabosare ñajare, Diorãca quẽnaro ñaja mani”, yivariquẽnaroti ñaja. 	 No, nie len to, ale tak spasení, že sa i chválime Bohom skrze našeho Pána Ježiša Krista, skrze ktorého sme teraz dostali smierenie.


Yu̶ moare ñaja Jesucristo ĩ bajire su̶orine Dios quẽnaro masare ĩ yisere gotimasiore. Griego ocare ñagõrãre quẽne, ĩna mere quẽne, quẽnaro masirãre, masimenare quẽne gotimasioroti ñaja yu̶re. To bajigu̶ ñari, Roma macaju̶ ejacõari, mu̶a rãcanare quẽne bu̶to gotimasioru̶aja yu̶. 	 Grékom i barbarom, múdrym i nerozumným som dlžníkom.


Maca soju̶aju̶ cu̶daabocama, u̶yere. Ĩna cu̶daaborone, u̶ye oco ñaboasene ri'i godovedicõa yujacaju̶. Trescientos kilómetros yoaro ri'i ũmayucaju̶. To bajicõari, caballo ru̶joa tu̶sariju̶ cõro ũ̶cu̶aro ũmayucaju̶. 	 A lis bol šliapaný vonku za mestom, a z lisu vyšla krv, ktorá sahala až po úzdu koňom na tisíc šesťsto štádií čiže honov.


Tocãrãcajine ti veseju̶re rẽjacaju̶ yu̶a. To bajiri Judas, Jesúre ĩaterãre ĩsirocacacu̶ quẽne, yu̶a rãca rẽjarũgũcacu̶ ñari, toju̶re quẽnaro masicami. 	 A vedel i Judáš, jeho zradca, o tom mieste, že sa tam často schádzaval Ježiš so svojimi učeníkmi.


Sone ñaamo jãjarã Cristore ajitirũ̶nu̶rãre quẽnaro ejarẽmorio. Yu̶re quẽne ejarẽmorũgũmo. To bajiri mu̶a tu̶ so ejaro, “Mani u̶ju̶re ajitirũ̶nu̶gõ ñaamo so quẽne” yimasirã ñari, so bojase cõro sore yirẽmoña, “Cristore ajitirũ̶nu̶rã ñaja mani” yirã. 	 aby ste ju prijali v Pánovi hodne svätých a boli jej napomocní, v akejkoľvek veci by vás potrebovala, lebo aj ona mnohým pomáhala, aj mne samému.


To bajiri gãjerã ju̶arã rojose yiriarãre jua vasujarã, Jesúrãca, ĩnare sĩaru̶arã. 	 A videl s ním aj iných dvoch, zločincov, aby ich zabili.


Cojorũ̶mu̶ Diore yirũ̶cu̶bu̶oriaviju̶ moañañuju Zacar'ias, ĩ yarã rãca. Ĩna yirũgũriarore bajiro yiyujarã: “Ñimu̶ju̶a ‘Dios ĩ ñarisõa’ vãme cu̶ti sõaju̶ ĩ sãjaro ĩaĩarãsa mani” yirã, reacũĩañujarã, gũ̶tarine. To yigajanocõari, “Zacar'ias ñaami, tisõaju̶ sãjarocu̶” yimasicõari, ĩre sãjarotiyujarã ĩna. —Quẽnase su̶tisere bueaya mu̶ —ĩre yiyujarã ĩna. To bajiri, tisõaju̶ sãjaejacõari, bueyuju ĩ, Zacar'ias. 	 A stalo sa, keď konal kňazskú službu v poriadku svojej triedy pred Bohom,


Sĩgũ̶ vi u̶ju̶, “Adi ñami juarudirimasu̶ ejaru̶cu̶mi” ĩ yimasijama, roori ñabogu̶mi, ĩre mataru̶. 	 Ale to vedzte, že keby hospodár vedel, v ktorú stráž prijde zlodej, bdel by a nedal by podkopať svoj dom.


To bajiro Jesús ĩ yisere ĩacõari, no yimasibesujarã masa jediro, ti ũnire ĩabetirũgũriarã ñari. “Jesús ĩ yiĩose rãca ‘Masirẽtogũ̶ ñaja yu̶’ manire yiĩogũ̶ yami Dios”, yitu̶oĩañujarã ĩna jediro. Jesús ĩ yisere masa ĩna tu̶oĩañarone, ado bajiro ĩ buerimasare gotiyuju ĩ: 	 A všetci žasli nad veličenstvom Božím. A keď sa všetci divili všetkému tomu, čo činil, povedal svojim učeníkom:


Masare gotimasiogũ̶, cojo vãme me gotirũgũñuju, Cristo quẽnaro ĩ yirotire gotimasiogũ̶. 	 A tak aj vzhľadom na mnohé iné veci napomínal a tak zvestoval ľudu evanjelium.


Dios ĩ bojasere masijeobetiboarine, mani ajimasiro cõro mani yicõa ñajama, quẽnaru̶aroja. 	 Avšak k čomu sme už dospeli, v tom istom pravidle aj kráčať, to isté myslieť.


Jãjaeja, majacõari, jeame ũ̶ju̶rime vecare vai jesarãre ĩnare ĩacaju̶ yu̶a. To bajicõari, pan quẽne jesacaju̶ ti. 	 A jako vyšli na zem, videli rozloženú vatru uhlia a rybu, položenú na ňom, aj chlieb.


“To bajiro rojose ĩna yirũgũrore bajiro yibetiroti ñaja”, yimasirã ñarãja mu̶a. Jesucristo ĩ bajirere ajiriarã ñari, “Quẽnaro mani yirũgũsere bojaami Dios”, yimasiaja. 	 Ale vy ste sa tak nenaučili Krista,


To bajiro ĩ yirone, ado bajiro ĩre cu̶dicama ĩna jud'io masa u̶jarã: —Ĩaĩañamanire mu̶ yiĩose su̶ori me gũ̶ta rãca mu̶re rearu̶arãja yu̶a. Rujajine Diore mu̶ yise vaja mu̶re rearu̶arãja yu̶a. Yu̶are bajiro masu̶ ñaboarine, “Dios ñaja yu̶”, yiboaja mu̶ —ĩre yicama ĩna, Jesúre. 	 Židia mu odpovedali: Za dobrý skutok ťa nekameňujeme, ale za rúhanie sa a preto, že ty súc človek robíš sa Bohom.


To bajiboarine, boserũ̶mu̶ ñaro ĩre mani sĩajama, tire ĩajũnisinicõari, manire rojose yiborãma masa —gãmerã yiñagõñujarã ĩna. 	 ale hovorili: Nie na sviatok, aby nepovstala vzbura medzi ľudom.


To ĩ yirirĩmarone, ĩna bajiyucu̶rire cũ, ĩre su̶yacoasujarã. 	 A oni hneď opustili siete a išli za ním.


Judá jacu̶ ñamasiñuju Jacob. Jacob jacu̶ ñamasiñuju Isaac. Isaac jacu̶ ñamasiñuju Abraham. Abraham jacu̶ ñamasiñuju Taré. Taré jacu̶ ñamasiñuju Nacor. 	 ktorý bol Izákov, ktorý bol Abrahámov, ktorý bol Táreho, ktorý bol Náchorov,


Ĩnare ĩna sĩaru̶aboajaquẽne, Jesús mani u̶ju̶ ĩ bojasere yicõa ñañuma ĩna, toju̶ ĩna gotimasiocudijaquẽne. 	 s ľuďmi to, ktorí vydali svoje životy za meno nášho Pána Ježiša Krista.


Toju̶ ĩ ejaro ĩacõari, paia u̶jarã, gãjerã jud'io masa ñamasurã quẽne, —Rojose yicami Pablo —Festore ĩre yi ocasãñujarã ĩna. To yicõari, —Pablore yu̶are mu̶ jiroticõabosajama, quẽnaru̶aroja —U̶ju̶ Festore ĩre yisẽniñujarã ĩna. To bajiro ĩna yijama, “Maa ĩ vadoju̶ne Pablore ĩre sĩacoarãsa mani” yirã, yiboayujarã ĩna. 	 A prišli k nemu najvyšší kňazi a prední zo Židov so žalobou proti Pavlovi a prosili ho


Toju̶re ejagu̶ne, —Gũ̶tare tũnuo gocõaña —ĩnare yicami Jesús. To bajiro ĩ yirone ado bajiro ĩre yicamo so, Marta, Lázaro ñaboar'i bedeo: —¡Yu̶ u̶ju̶, majique! Babaricãrãcarũ̶mu̶ tu̶sacoaju̶ ĩ bajiyayiro bero. Jẽre ũ̶ni su̶ticoacu̶mi —Jesúre yicamo so. 	 Ježiš povedal: Zodvihnite kameň! A Marta, sestra zomrelého, mu povedala: Pane, už smrdí, lebo je už štyri dni v hrobe.


To bajiboarine, ñaami sĩgũ̶, yu̶re gotibosagu̶. Yu̶re ĩ gotibosase, quẽnaro riojo ñaja ti. 	 Je iný, kto svedčí o mne, a viem, že je to pravdivé svedoctvo, ktoré svedčí o mne.


To bajiro ĩ yirere mani ajijama, “Socu̶ me yiyumi” yimasicõari, Dios oca ti gotirore bajiro ado bajiro yimasiaja mani: “Dios ñaami rojose yu̶ tãmu̶oro, yu̶re ejarẽmogũ̶. To bajiro rojose yu̶re yirãre güibeaja yu̶”, yaja mani. 	 takže môžeme smele hovoriť: Pán mi je spomocníkom, a nebudem sa báť. Čo mi urobí človek?!


Ado bajiro yimasiñuju: “Mu̶ ñarore, to yicõari, mu̶ yarãre quẽne vaveoya, gaje sitaju̶ mu̶re yu̶ ĩorotoju̶ vacu̶”, ĩre yimasiñuju Dios, mani ñicu̶ ñamasir'ire. 	 a povedal mu: Vyjdi zo svojej zeme a zo svojho príbuzenstva a poď do zeme, ktorú ti ukážem.


Mu̶a ya macagu̶, Cristo ĩ bojasere yigu̶, Epafras vãme cu̶tigu̶ quẽne, mu̶are quẽnarotiami. Diore ajitirũ̶nu̶ tu̶jabeticõari, Dios ĩ bojarore bajiro rĩne mu̶a yirotire yigu̶, cojoji me Diore mu̶are sẽnibosarũgũami. 	 Pozdravuje vás Epafras, ktorý je z vás, sluha Krista Ježiša, ktorý vždy zápasí za vás na modlitbách, aby ste stáli dokonalí a naplnení každou vôľou Božou.


Tocãrãcajine Diore sẽnigũ̶, mu̶are yu̶ tu̶oĩajama, variquẽnarũgũaja yu̶. 	 vždycky v každej svojej prosbe za vás za všetkých s radosťou prosiac


To bajiro ĩna yirone, ĩnare ĩacõari, ado bajiro ĩnare yiyuju Jesús: —¿“U̶ye vese u̶ju̶ ĩ macu̶re rojorã ĩna sĩarocarere bajirone gũ̶tavi quẽnorimasa coja gũ̶tare rocaru̶arãma” Dios oca masa ĩna yiucamasirere ĩabeticatique mu̶a? Ado bajiro gotiaja: “Gũ̶ta rãca vi quẽnorimasa coja gũ̶tare rocarãma ĩna. Ĩna rocaria ñaboarine, gajea gũ̶ta rẽtoro quẽnarica ñaru̶aroja tia. Tia gũ̶ta su̶orine quẽnarivi quẽnoru̶cu̶mi Dios. Tia manijama, quẽnomasibetibogu̶mi”, yigotiaja Dios oca masa ĩna ucamasire. 	 Ale on pozrel na nich a povedal: A čože je tedy to, čo je napísané, že kameň, ktorí zavrhli stavitelia, učinený je hlavou uhla?


Rojose mu̶are ũmato yiriruju̶rima, boacoaru̶aroja. Boarotiruju̶ri ti ñaboajaquẽne, Cristo rãcana mu̶a ñajare, “Rojose mana ñaama”, mu̶are yiĩagũ̶mi Dios. To bajiro mu̶are ĩ yiĩajare, ĩ rãca quẽnaro ñarãja mu̶a. 	 Ale ak je Kristus vo vás, vtedy je síce telo mŕtve pre hriech, ale duch je život pre spravedlivosť.


Yu̶rema socabeti quetire gotigu̶ yu̶ ñajare, yu̶re ajitirũ̶nu̶beaja mu̶a. 	 Ale ja, pretože hovorím pravdu, neveríte mi.


Yu̶are ĩna tud'iboajaquẽne, quẽnaseju̶are tu̶oĩacõari, ĩnare gotirũgũaja yu̶a. Tirũ̶mu̶ju̶ yu̶are ĩna ĩatecatore bajirone ĩatecõa ñarũgũama. 	 Pre tú príčinu ten, kto hovorí jazykom, nech sa modlí, že by vykladal.


Masu̶, niju̶ane yu̶ jacu̶re ĩagũ̶ maami. Yu̶ sĩgũ̶ne ĩ tu̶ju̶re rujiadicacu̶ ñari, ĩre ĩacacu̶ ñaja yu̶. 	 Nie že by niekto bol videl Otca, krome toho, ktorý je od Boha, ten videl Otca.


To ĩna ejarone, masa rijariarãre ĩna yujereariaviju̶re sĩgũ̶ ũ̶mu̶ budiayuju, Jesúre ĩagu̶agu̶. Ti viju̶ ñañuju ĩ ñaro. Vãti sãñagũ̶ ñañuju. To bajiri no yimasiñamagũ̶ ñañuju. Cojoji me cõmemane ĩ gu̶bori sotorire, ĩ ãmorire quẽne siaboayujarã. To ĩna yiboajaquẽne, tũ̶asure reacõarũgũñuju ĩ. To bajiro bajigu̶ ñari, ũ̶mu̶a, ñamirire quẽne gũ̶tayucu̶ joeju̶ vacudirũgũñuju. To bajicõari, masa yujereariaviju̶re ñacõari, avasãmecu̶cudirũgũñuju. To bajiro bajicudica yigu̶, gũ̶tariju̶ quediroca vacudirũgũñuju. 	 A jako vyšiel z lode, hneď sa s ním stretol človek z hrobov, v nečistom duchu,


Ajiya yu̶ yarã, Jesucristore ajitirũ̶nu̶rã. Gãjerã, rojose mu̶are ĩna yiboajaquẽne, su̶tiritimenane, variquẽnama. 	 Považujte to za každú radosť, moji bratia, keď na okolo upádate do rôznych pokušení


To bajiro ĩ yirone surara, ĩna u̶ju̶ rãca, Diore yirũ̶cu̶bu̶oriavi coderimasa quẽne Jesúre ñiacama ĩna. Ĩre ñiacõari, ĩ ãmobearire siacama ĩna. 	 Vtedy čata vojska, tisícnik a služobníci Židov sobrali Ježiša a poviazali ho.


Ĩna ajivariquẽnasere ĩna gotijama, tire ajicõari, “Quẽnaro gotimasiama”, yitu̶oĩaboarãma sĩgũ̶ri. To bajiro ĩna yiboajaquẽne, quẽnaro tu̶oĩarã me ñarãma. Ado bajise ĩnare gotimasioboarãma ĩna: “Yu̶a rũ̶cu̶bu̶orãre mu̶a quẽne mu̶a rũ̶cu̶bu̶ojama, quẽnaja. ‘Masirã me ñaja’ mu̶a yitu̶oĩajama, quẽnaja. Mani ruju̶re rojose mani yijama, quẽnaja. To bajiro mani yijama, rojose mani yisere yitu̶jaru̶arãja mani”, yitu̶oĩaboarãma. To bajiro ĩna yiboase socase ñaja. 	 Čo má smysel v múdrosti v samozvolenom náboženstve a v takej pokore jako aj v nešetrení tela, kým to nemá nijakej ceny a je iba na zasýtenie tela.


Ĩre ĩna sĩaru̶aboajaquẽne, Saulo Jesús yere ĩ gotimasiosere ajitirũ̶nu̶rã ĩre ejarẽmoñujarã, “Rudiajaro” yirã. Ñami, maca matariacũ̶ni veca ñarisojeju̶, jibu̶ jairijibu̶ne sãcõari, ticũ̶ni su̶yaroju̶aju̶ ĩre rujiocõañujarã. To bajiro ĩna yijare, rudicoasuju Saulo. 	 Ale učeníci ho pojali vnoci a spustili cez múr spustiac ho po povraze v pletenci.


Mu̶a quẽne Diore rũ̶cu̶bu̶obecu̶ ĩ yisere ajiaja mu̶a. To bajiro ĩ yise ajicõari, ¿no bajiro ĩre yiroti ñati? —ĩ rãcanare yiyuju paia u̶ju̶ ñamasugũ̶. To bajiro ĩ yisere ajicõari, ado bajiro ĩre cu̶diyujarã: —Rojose masu yicõami. Ĩre sĩacõaroti ñaja —yicu̶diyujarã ĩna. 	 Počuli ste to rúhanie. Čo sa vám zdá? A oni všetci ho odsúdili, že je vinný smrti.


Diore masa ĩna rũ̶cu̶bu̶ojama, yu̶re quẽne, “Ĩre rũ̶cu̶bu̶oru̶arãma”, yiru̶cu̶mi Dios. Yoaro mene to bajiro yigu̶agu̶ yami Dios. 	 Ak je Bôh oslávený v ňom, aj Bôh jeho oslávi sám v sebe, a hneď ho oslávi.


Domingo ñarirũ̶mu̶, Esp'iritu Santo su̶orine yu̶ su̶yaroju̶a ruyugoaro ocaruyusere ajicaju̶ yu̶. Jutiria trompeta vãme cu̶tiare jutibu̶su̶oriaro cõro bu̶to ocaruyucaju̶ ti. 	 Bol som v duchu v deň Pánov a počul som za sebou veľký hlas ako hlas trúby,


To bajiro ĩna yisere bu̶to ĩajũnisiniñujarã gãjerã jud'io masa. Ĩajũnisinicõari, jãjarã masa ĩna rẽjarũgũrijau̶ ejacõari, “Pablore, Silare ĩnare ñejecõari, rojose yito mani” yirã, rojose yirãre ĩnare jirẽoñujarã ĩna. To yicõari, “Jasón ya viju̶ ñarãma” yirã, ĩnare macarã sãjasujarã ĩna. 	 Ale neveriaci Židia zapálení súc závisťou pribrali si niekoľko po trhu sa potulujúcich zlých mužov, sohnali zástup a pobúrili mesto urobiac útok na dom Jázonov hľadali ich vyviesť pred ľud.


To yi varũtu vacu̶ne, gãjerã ju̶arã ñarãre ĩnare jiyuju Jesús. Ĩna ñañujarã Santiago, ĩ bedi Juan rãca. Ĩna jacu̶ Zebedeo rãca cũmuaju̶ ĩna bajiyucu̶rire siaquẽno sãñañujarã. 	 A keď pošiel odtiaľ niečo ďalej, videl iných dvoch bratov, Jakoba, syna Zebedeovho, a Jána, jeho brata, na loďke so Zebedeom, ich otcom, naprávajúcich svoje siete, a povolal ich.


Maa tu̶ higuera vãme cu̶tiu̶ ñacaju̶. Tiu̶ ricare baru̶, ojaboacami Jesús. Rica manicaju̶, tiu̶ju̶ama. Jũ rĩne ñacaju̶. To bajiri tiu̶re ado bajiro yicami Jesús: —Ju̶aji rica maniu̶caru̶arãja —tiu̶re yicami. To bajiro ĩ yirirĩmarone, sĩnirocacoacaju̶ tiu̶. 	 A vidiac jeden fík pri ceste išiel k nemu, ale nenašiel na ňom ničoho, iba lístie a povedal mu: Nech sa nikdy viac neurodí z teba ovocia až na veky! A fík naskutku vyschnul.


Ĩ sẽni busuorirũ̶mu̶re, ĩ buerimasare jirẽoñuju Jesús. To bajiri ĩ tu̶ ĩna ejarone, ju̶aãmo cõro, gu̶bo ju̶a jẽnituarirãcu̶ ñarã ĩnare beseyuju, ĩ ocare goticudibosaronare. 	 A keď bol deň, povolal k sebe svojich učeníkova vyvolil si z nich dvanástich, ktorých aj apoštolmi pomenoval:


Masa Jesús ĩ bajisere yayioroaca ĩna gotiro ajiyuma fariseo masa. To bajiri, Diore yirũ̶cu̶bu̶oriavi coderimasare Jesúre ĩre ñiarotiyuma ĩna, paia u̶jarã quẽne. 	 Ale keď počuli farizeovia zástup, že reptajúc povráva o ňom také veci, poslali farizeovia i najvyšší kňazi sluhov, aby ho jali.


To cõrone yu̶ jisere ajicõari, yu̶ tu̶ju̶ ejajediru̶arãma ĩna, tudicatiana yuja. Yu̶ tu̶ ejacõari, quẽnaro yirũgũriarãma, Diorãca quẽnaro ñacõa ñarũgũru̶arãma ĩna. Rojose yirũgũriarãrema rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ ĩnare cõaru̶cu̶ja yu̶ yuja —ĩnare yigoticami Jesús, jud'io masa u̶jarãre. 	 a vyjdú tí, ktorí dobre činili, na vzkriesenie života, ale tí, ktorí zle robili, na vzkriesenie súdu.


To bajiri ĩre ĩamasicõari u̶cayujarã ĩna. “¿‘Quẽnarisoje’ vãme cu̶ti soje tu̶ gãjoa sẽnirujirũgũgũ̶ me ñati ĩ?”, yiyujarã ĩna. 	 A poznali ho dobre, že to bol on, ktorý to prosieval o almužnu a sedával pri Krásnej bráne chrámovej, a naplnení boli zdesením a úžasom nad tým, čo sa mu to stalo.


Jairo ti ricacu̶to ĩacõari ado bajiro tu̶oĩagũ̶mi: “¿No bajiro yigu̶ti yu̶? Noju̶a cũmasiriaro maja yu̶”, yitu̶oĩagũ̶mi. 	 A rozmýšľal v sebe a povedal: Čo urobím? Lebo nemám, kde by som shromaždil svoju úrodu.


Ado bajiro Jesúre ĩre sẽniĩañujarã ĩna: —¿Divato cagueroca ecoroti Diore yirũ̶cu̶bu̶oriavi? ¿No bajiro ti bajiro ĩacõari, “Jesús ejagu̶agu̶ yigu̶mi”, yimasirãti yu̶a? ¿No bajiro ti bajiro ĩacõari, “Adi macaru̶cu̶ro jediato yaja”, yimasirãti yu̶a? —Jesúre yisẽniĩañujarã ĩna. 	 A opýtali sa ho a riekli: Učiteľu, a kedy to bude? A čo bude znamením, keď sa to bude mať diať?


To bajiro ĩna yirone, so tu̶ ejarũ̶gũ̶cõari, —So ruju̶ asise, tu̶jaya —yiyuju ĩ. To bajiro ĩ yirone, sore ruju̶ asiboase sore tu̶jacoasuju. To bajiro sore ĩ yicatiorirĩmarone, vũ̶mu̶rũ̶gũ̶cõari, bare ĩnare ecayuju so. 	 A on zastal nad ňou, pohrozil horúčke, a opustila ju. A naskutku vstala a posluhovala im.


Ado bajiro bajiru̶cu̶mi yu̶re quẽnaro ajitirũ̶nu̶becu̶ma: Rojose yigu̶ ĩ ñajama, u̶ju̶, ĩ vato bero, “Yoatoju̶ tudiejagu̶mi” yitu̶oĩagũ̶ ñari, ĩ u̶ju̶ moabosarimasare rojose yigu̶mi. To yicõari, idimecu̶rũgũrãre baba cu̶ticõari, ĩna rãca idirũgũgũ̶mi ĩ quẽne. 	 Ale keby povedal ten zlý sluha vo svojom srdci: Môj pán ešte dlho neprijde,


Ti macagu̶ sĩgũ̶, mu̶a õjaro ĩacõari, “¿No yirã ĩre õjati?” mu̶are ĩ yisẽniĩajama, “Mani u̶ju̶ ĩre bojami”, ĩre yicu̶diba —ĩnare yiyuju Jesús. 	 A keby sa vás niekto pýtal, prečo ho odväzujete, takto mu poviete: Pán ho potrebuje.


To ĩ yisere ĩacõari, ado bajiro ĩre yiyuju Jesús: —Yibesa mu̶a —ĩnare yiyuju Jesús, ĩ buerãre. To yicõari, gãmoro jataroca ecogu̶ju̶are ĩ gãmorore ãmitucõari, ñariarore bajirone yiquẽnocõañuju Jesús. 	 A Ježiš odpovedal a riekol: Nechajte dotiaľ! A dotknúc sa jeho ucha uzdravil ho.


Jerusalénju̶ yu̶are ũmato varũtu vacu̶ne, ju̶aãmo cõro, gu̶bo ju̶a jẽnituarirãcu̶ ñarãre yu̶are gotiru̶, ricati yu̶are jicãmotocami Jesús: 	 A keď išiel Ježiš hore do Jeruzalema, pojal tých dvanástich učeníkov osobitne na ceste a povedal im:


Ado bajiroju̶a bajigu̶ ñaja yu̶. Jesús vãme cu̶tigu̶re ajitirũ̶nu̶gũ̶ ñaja yu̶. Yu̶a ñicu̶a ĩna rũ̶cu̶bu̶omasir'ire Diore ĩre rũ̶cu̶bu̶ogu̶ ñaja yu̶. “Socasere ajitirũ̶nu̶gũ̶ ñaami” yu̶re ĩna yijama, Jesúre yu̶ ajitirũ̶nu̶jare, yama. To bajiro ĩna yiboajaquẽne, yu̶a ñicu̶re Moisés ñamasir'ire Dios ĩ roticũmasire jediro, to yicõari, Diore gotirẽtobosariarã ĩna ucamasirere quẽne ajitirũ̶nu̶gũ̶ ñaja yu̶. 	 Ale to ti vyznávam, že práve cestou, ktorú nazývajú sektou, svätoslúžim Bohu svojich otcov veriac všetkému, čo je napísané v zákone a v prorokoch,


To bajiro ĩna yirone, —Mani u̶ju̶ bojaami —ĩnare yicu̶diyujarã ĩna. 	 A oni povedali: Pán ho potrebuje.


Tire bagajanocõari, ado bajiro ĩnare gotiyuju: —Yu̶ bajirocaroto rĩjoroju̶a yu̶ bajirotire mu̶are goticaju̶ yu̶. Moisés ĩ ucamasire, to yicõari, Diore gotirẽtobosarimasa ñamasiriarã Salmo ĩna ucamasire quẽne yu̶ bajirotirene yimasiñuma —ĩnare yigotiyuju Jesús. 	 A povedal im: Toto sú moje slová, ktoré som vám hovoril, keď som ešte bol s vami, totiž že sa musí naplniť všetko, čo je napísané o mne v zákone Mojžišovom, v prorokoch i žalmoch.


Ĩ vacudiri macari cõrone mojorimacaju̶ ĩ vajaquẽne, jairimacaju̶re ĩ vajaquẽne, masa ĩna rẽjarũgũrijau̶rire ĩ vajaquẽne, to yicõari, Jesús ĩ varoti maariju̶re quẽne, rijaye cu̶tirãre juaejocũñujarã. To yicõari, —Mu̶ sudi gajare ĩnare moaĩarotire bojaja yu̶a. To bajiro ĩna yijama, caticoaru̶arãma —ĩre yiyujarã rijaye cu̶tirãre juaejariarã. To bajiri, ĩre moaĩariarãma, caticoasujarã. 	 A kamkoľvek išiel do dedín alebo do miest alebo do domov na poli, na tržiskách kládli nemocných a prosili ho, žeby sa aspoň lemu jeho rúcha smeli dotknúť, a všetci, ktorí sa ho dotkli, boli uzdravení.


To bajiro ĩnare ĩna yiboajaquẽne, rĩamasare jirẽocõari, ado bajiro ĩ buerimasaju̶are yiyuju Jesús: —Rĩamasare, “Juadibesa” ĩnare yibesa. “Quẽnaro yu̶are yiru̶cu̶mi Dios” yitu̶oĩarã ñaama rĩamasa. Ĩna tu̶oĩarore bajiro tu̶oĩarã ñaama U̶ju̶ Dios yarã. 	 Ale Ježiš privolajúc si deti povedal: Nechajte dieťatká ísť ku mne a nebráňte im, lebo takých je kráľovstvo Božie.


To bajiro ĩ yisere ajicõari, ado bajiro yicama fariseo masa: —“To bajiro bajigu̶ ñaja yu̶” mu̶ yiboajaquẽne, niju̶ane gãji mami, “Riojo gotiami” mu̶re yigu̶ma. To bajiri to bajiro mu̶ yiboase vaja maja ti. To bajiro yitocõagũ̶ yaja mu̶ —Jesúre ĩre yicama. 	 A farizeovia mu povedali: Ty svedčíš sám o sebe; tvoje svedoctvo nie je pravdivé.


Yu̶ gotisere ajicõari, quẽnaro mu̶a yijama, variquẽnaru̶arãja mu̶a. 	 Ak to viete, blahoslavení ste, keď to aj činíte.


To yicõari, Cristore ajirũ̶cu̶bu̶orã ñari, mu̶a masu quẽne gãmerã ajirũ̶cu̶bu̶oya. 	 podriaďujúc sa jedni druhým v bázni Božej.


Jesús to bajiro Diore yirũ̶cu̶bu̶oriavire ĩ yijama, ĩ masu ruju̶rene yigu̶ yicõañumi. 	 Ale on hovoril o chráme svojho tela.


Ĩna ejabetijama, ado ñarã, jud'io masa u̶jarã rĩjoroju̶a ejacõari, “Ado bajise rojose yimi” yu̶re yi ocasãmasirã, rojose yu̶ yirere mu̶re gotirona ñaama ĩna. 	 Alebo aj títo sami nech povedia, či našli na mne nejakú neprávosť, keď som stál pred vysokou radou,


To bajiro ĩ yijare, —¿Mu̶ quẽne Galileagu̶ ñatique mu̶? Dios ocare masa ĩna ucamasiriatutire ĩaĩasaque mu̶. Tire mu̶ buero bero, “Diore gotirẽtobosarimasu̶ Galileaju̶ vadir'i maniru̶cu̶mi” yiucaturere masiru̶cu̶ja mu̶ quẽne —ĩre yiyujarã ĩna, Nicodemore tud'irã. 	 Odpovedali a riekli mu: Či si azda aj ty z Galilee? Zpytuj a vidz, že prorok nepovstane z Galilee.


Jesúre ĩna jajusĩariarũ̶mu̶ne, ũ̶mu̶recaji ñarone, rẽtiañuju yuja. Idia hora cõro rẽtiañañuju. Idia hora rẽtiatu̶satone, Diore yirũ̶cu̶bu̶oriaviju̶ sudigasero yotoriaro vorujijedicoasuju ti. Tiase yotoriaro, “ ‘Dios ĩ ñarisõa’ vãme cu̶ti sõare sãjamasibeama masa”, yimasiriaro ñaboayuju. 	 A bolo okolo šiestej hodiny, a povstala tma na celej zemi a trvala až do deviatej hodiny.


Ado bajiro mu̶are rotiaja yu̶: Mu̶are yu̶ maiadicatore bajirone gãmerã maiña mu̶a. 	 To je moje prikázanie, aby ste sa milovali navzájom, ako som ja vás miloval.


Quẽnaro mu̶are yirã rĩrene quẽnaro mu̶a yijama, ¿“Quẽnaro yaja mu̶a”, mu̶are yiĩagũ̶jari Dios? Yibecu̶mi. Rojose yirã quẽne, quẽnaro ĩnare yirã rĩrene quẽnaro yirũgũrãma ĩna. 	 A jestli dobre činíte tým, ktorí vám dobre činia, akú máte za to vďaku? Však hriešnici robia to isté.


Ĩnare ĩabu̶jacõari, Abrahamre ado bajise avasãĩamu̶ogũ̶mi: “Ñicu̶, yu̶re ĩamaiña. Adi jeamere bu̶to rojose tãmu̶oaja yu̶. Lázarore, yu̶ tu̶ju̶ ĩre cõaña. Mojoroaca oco juaádiato”, ĩre yiavasãgũ̶mi. To ĩ yirone, ado bajiro ĩre cu̶digu̶mi Abraham: “Tu̶oĩaña jãnami. Mu̶ ya macaju̶ ñagũ̶ quẽnasere cu̶ocaju̶ mu̶. Variquẽnacaju̶ mu̶. Lázaroju̶ama toju̶ ñagũ̶ bu̶to rojose tãmu̶ocami. Yucu̶rema, quẽnaro variquẽnaro ñagũ̶ bajiami yuja. Mu̶ju̶ama bu̶to rojose tãmu̶ogũ̶ bajiaja mu̶ yuja. 	 Vtedy zavolal boháč a povedal: Otče Abraháme, zmiluj sa nado mnou a pošli Lazara, aby omočil koniec svojho prsta vo vode a ovlažil môj jazyk, lebo sa mučím v tomto plameni.


Sĩgũ̶ vãti sãñagũ̶ ñañuju. “¡Ñagõbeticõato!” yigu̶, ĩ u̶su̶ju̶re sãjacõari, ñañuju. Ĩre Jesús ĩ burocarone, ñagõmasicoasuju masu̶ju̶a. Tire ĩacõari, no yimasibesujarã masa, ti ũnire ĩabetirũgũriarã ñari. 	 A vyháňal démona, a ten bol nemý. A stalo sa, keď vyšiel démon, že nemý hovoril. A zástupy sa divily.


Dios ĩ rotirere no bajiro yimasibetica yirã, “To cõrone ñagõtu̶jato”, ĩre yimasiñujarã. Ado bajiro ĩnare rotimasiñuju Dios: “Sĩgũ̶ masu̶, to yicõari, vaibu̶cu̶ ũgũ̶ quẽne gũ̶tau̶re ĩ cu̶dajama, gũ̶tane reasĩacõaroti ñaja”, yimasiñuju. 	 lebo nemohli uniesť to, čo sa im prikazovalo: Keby sa aj len zviera dotklo vrchu, ukameňujú ho alebo prebodnú strelou.


To ĩna vatone, ado bajiro ĩnare yiyuju Jesús: —Adi ñamine yu̶re ajitirũ̶nu̶ tu̶jacõari, vaveoru̶arãja mu̶a jediro. Dios oca masa ĩna ucamasire to bajiro ti gotijare, to bajise mu̶are gotiaja yu̶. Ado bajiro gotiaja ti: “Oveja coderimasu̶re bajiro bajigu̶re sĩaru̶cu̶ja yu̶. To bajiri ĩ yarã ovejare bajiro bajirã rudibatecoaru̶arãma”, yigotiaja Dios oca masa ĩna ucamasire, manire gotiro. 	 A Ježiš im povedal: Všetci sa na mne pohoršíte tejto noci, lebo je napísané: Biť budem pastiera, a rozpŕchnu sa ovce.


Ado bajiroju̶a yirũgũru̶arãja yu̶ama. Diore ĩre sẽnirũgũru̶arãja. To yicõari, Dios ocare masare gotimasiorã ñaru̶arãja, yu̶ama —yiyujarã Jesús ĩ gotiroticõasu̶oriarã. 	 a my budeme snažne zotrvávať na modlitbe a v službe slova.


Mu̶a u̶jarã jedirore Dios ĩ bojarore bajirone quẽnaro ĩnare yiroti ñaja. Ĩna vaja taro cõrone ĩnare vaja yiya. “Gajeye moare ĩna yise vajare quẽne ĩnare vaja yiya” mu̶are ĩna yirore bajirone cu̶diru̶arãja mu̶a. To yicõari, quẽnaro ĩnare yirũ̶cu̶bu̶oya. 	 A tedy dajte každému, čo ste komu podlžni: komu daň, tomu daň; komu clo, tomu clo; komu bázeň, tomu bázeň; komu česť, tomu česť.


Bero, õ vecaju̶ ũ̶mu̶agaseroju̶re, gaje vãme ñamasuse bajirotire ĩoro ruyucaju̶. Ñasu̶ose rõmio ruyucamo. Ũ̶mu̶agu̶ muiju ĩ yaasere bajiro yaarito sudiro sãñagõ ñacamo. Ñamiagu̶ muiju joere rũ̶gõcamo. So ru̶joa jeoriabedore ju̶aãmo cõro, ju̶a jẽnituarirãcu̶ ñocoa ñacama. 	 A ukázal sa veľký div na nebi: žena, odiata slnkom, a mesiac bol pod jej nohami, a na jej hlave koruna dvanástich hviezd.


To bajiro ĩ yirone, —Yu̶ u̶ju̶, mu̶re ajitirũ̶nu̶aja yu̶ —Jesúre ĩre yicõa, ĩ rĩjoroju̶are gu̶somuniari tuetucami, “Ñamasugũ̶ masune ñaja mu̶” ĩre yirũ̶cu̶bu̶ogu̶. 	 A on povedal: Verím, Pane, a klaňal sa mu.


To bajiboarine, maioro bajirãre ĩnare ĩarũ̶cu̶bu̶obeaja mu̶a. Gajeyeũni jairãju̶are rũ̶cu̶bu̶orũgũaja mu̶a. “Ĩna su̶orine rojose tãmu̶orãja mani”, ¿yimasibeatique mu̶a? Ĩna ñaama mu̶are gotiyiroru̶arã, u̶jarã tu̶ju̶, mu̶are juavarũgũrã. 	 Ale vy ste zneuctili chudobného! Či nie sú to práve bohatí, ktorí vás potláčajú silou a ktorí vás vláčia pred súdy?


U̶ju̶ ya cũmuro rujigu̶re, ũ̶mu̶ari catimu̶orũ̶gõrocu̶re ĩna rũ̶cu̶bu̶ojama, ado bajiro yirũgũcama: —Mu̶ ñaja rẽtoro quẽnagũ̶. To bajicõari, rẽtoro ñamasugũ̶ ñaja mu̶. Quẽnaro yaja mu̶ —ĩre yirũgũcama ĩna. 	 A keď dajú živé bytosti sediacemu na tróne, živému na veky vekov, slávu a česť a vďaku,


Ñajediro rojose mani tãmu̶ose ti ñaboajaquẽne, manire ĩ ejarẽmocõa ñajare, “Manire bu̶to maicõa ñaami”, yitu̶jabetiru̶arãja mani. 	 Ale v tom vo všetkom statne víťazíme skrze toho, ktorý nás zamiloval.


To bajiri, “Mani yise quẽnase ti ñaboajaquẽne, tire ĩacõari, ‘Rojose yirã yama’ gãjerã manire yiĩarãma” mu̶a yimasijama, tire yibeticõaña. 	 Nech sa tedy nerúhajú vášmu dobrému!


Ju̶arã miniare mani vaja yijama, cojotii gãjoatii rãca vaja yire ñaroja ti, mojoroaca vaja cu̶tirã ĩna ñajare. To cõroaca vaja cu̶tiboarine, Dios ĩ rotibetone rijagu̶ magũ̶mi. 	 Či sa nepredávajú dva vrabce za groš? Ale ani jeden z nich nepadne na zem bez vášho Otca.


To bajiri Pablo rãcana, Pafos vãme cu̶ti macare ñariarã, cũmua jairica rãca vacoasujarã ĩna, Perge vãme cu̶ti macaju̶ vana. Panfilia sitaju̶re ñañuju Perge. Ti macaju̶ ĩna rãca ejacõari, Juanju̶ama, Jerusalénju̶ tudicoasuju. 	 Potom Pavel a tí, ktorí boli s ním, odplavili sa z Pafu a prišli do Pergy v Pamfýlii. A Ján odišiel od nich a navrátil sa do Jeruzalema.


To bajiri ĩ sĩaecoro bero, Dios ĩ masise rãca ĩre catiocõari, “Ñajediro u̶ju̶ ñaña mu̶” ĩre ĩ yire ti ñajare, “Jesucristo mani u̶ju̶, Dios macu̶ne ñaami”, ĩre yimasiaja mani. 	 určenom Synovi Božom v moci podľa ducha svätosti zo zmŕtvychvstania mŕtvych, o Ježišu Kristovi, našom Pánovi,


To bajiri, cojomo cõro coja jẽnituarirãcu̶ beroagu̶, ĩ ñacami tu̶sagu̶ ángel. Ĩ cu̶oribajare õ vecaju̶ yuebatecami. To ĩ yirone, õ vecaju̶ Diore rũ̶cu̶bu̶oriaviju̶ rotigu̶ ĩ rujiri cũmuroju̶ ado bajiro ruyugoaro ocaruyucaju̶: —To cõrone ñaja yuja —yi ocaruyucaju̶, õ vecaju̶. 	 A siedmy anjel vylial svoju čašu na povetrie, a vyšiel veľký hlas z nebeského chrámu od trónu a povedal: Stalo sa!


To bajiro ĩ yijare, “Rojose mu̶a yisere yitu̶jacõari, quẽnaseju̶are tu̶oĩavasoaya” ĩnare yigotimasiocudirã vasujarã. 	 Vtedy vyšli a kázali, aby činili pokánie.


Zorobabel macu̶ ñamasiñuju Abiud. Abiud macu̶ ñamasiñuju Eliaquim. Eliaquim macu̶ ñamasiñuju Azor. 	 Zorobábel splodil Abiúda; Abiúd splodil Elijakima; Elijakim splodil Azora;


Adio su̶tiquẽnase yu̶re so yuejeojama, yu̶re ĩna yujeroto rĩjoro yuejeo rĩjoro cu̶tigo yamo. 	 Lebo že táto vyliala túto masť na moje telo, učinila to na môj pohrab.


Yu̶ jacu̶ ĩ rotirore bajirone yaja yu̶. To bajiro yu̶ yisere ĩacõari, “Ĩ jacu̶re maigũ̶ masune ñacõaami”, yimasiru̶arãma masa —yu̶are yicami Jesús. To bajiro yigajanocõari, —Ita. Vajaro mani —yu̶are yicami Jesús yuja. 	 ale aby svet poznal, že milujem Otca, a že jako mi prikázal Otec, tak činím. Vstaňte, poďme odtiaľto!


Ĩnare mu̶a gotijama, quẽnaro tu̶oĩacõari, gotiya. To bajiro yicõari, mu̶are ĩna sẽniĩajama, quẽnaro cu̶dimasiru̶arãja mu̶a. 	 Vaša reč nech je vždy ľúbezná, spríjemnená soľou, aby ste vedeli, jako máte jednému každému odpovedať.


To bajiro ĩna bajirotire bojarã, josase ti ñaboajaquẽne, Cristo ĩ ejarẽmose rãca moarũgũaja yu̶a. 	 a tým cieľom aj úsilne pracujem zápasiac podľa jeho pôsobenia, ktoré pôsobí vo mne v moci.


To bajiri jud'io masare ĩre ajitirũ̶nu̶rãre ado bajiro goticami Jesús: —Mu̶are yu̶ gotimasiorũgũsere mu̶a ajitirũ̶nu̶ tu̶jabetijama, yu̶ buerã masune ñaru̶arãja mu̶a. 	 Vtedy povedal Ježiš Židom, ktorí mu uverili: Keď vy zostanete v mojom slove, vpravde ste mojimi učeníkmi


No bojarã, no ĩna bojarone ñare cu̶tirãma adi macaru̶cu̶ro ñasere ĩavariquẽnacõari, Diore tu̶oĩamenama, Dios ĩ catisere yayibetire cu̶omena ñaru̶arãma ĩna. To bajiboarine, yu̶re ajitirũ̶nu̶rã, yu̶ oca ĩna gotisere ajijũnisinicõari, ĩna sĩarãma, Dios tu̶ quẽnaro ñarona ñarãma —yu̶are yicami Jesús. 	 Kto najde svoju dušu, ztratí ju, a kto pre mňa ztratí svoju dušu, najde ju.


Moisére Dios roticũmasire masa ĩna cu̶dijeobetijare, ĩavariquẽnabetimasiñuju Dios. To bajiri, “Ado bajiro ĩnare gotiya”, yimasiñuju ĩ: “Mani u̶ju̶ Dios, ado bajiro mu̶are gotiami: ‘Quẽnaro ajiya mu̶a. Cojorũ̶mu̶ mame mu̶are vasoabosaru̶cu̶ja yu̶, Israel vãme cu̶ti sitanare, Judá vãme cu̶ti sitanare’, mu̶are yami. 	 Lebo karhajúc ich hovorí: Hľa, idú dni, hovorí Pán, a uzavriem s domom Izraelovým a s domom Júdovým novú smluvu,


Ado bajiro bajiama ĩna tudirijabetirere cu̶orãma: Dios ñamasugũ̶re, mu̶re masiama. To yicõari, mu̶ roticõacacu̶re quẽne yu̶re masiama. 	 A to je ten večný život, aby znali teba, toho jediného pravého Boha, a toho, ktorého si poslal, Ježiša Krista.


“Dios ocare masa ĩna ucamasire riojo ñamasuse ñaja”, yimasiaja mani. “Ĩ ocare ajitirũ̶nu̶rãre, ‘Yu̶re bajiro bajirã ñaja mu̶a’ yiyumi Dios”, yimasiaja mani. 	 Ak tedy tých nazval bohmi, ku ktorým sa stalo slovo Božie, - a Písmo nemožno zrušiť -


To ĩ yisere ajicõari, bu̶to su̶tiriticaju̶ yu̶a. Tocãrãcu̶ne su̶tiritirã ñari, ado bajiro ĩre sẽniĩacaju̶ yu̶a: —¿Yu̶ u̶ju̶, yu̶ne ñabetiboati, mu̶re ĩsirocarocu̶? —ĩre yisẽniĩacaju̶ yu̶a. 	 A veľmi sa rmútiac začali mu hovoriť jeden každý z nich: Či som to azda ja, Pane?


To bajiro ĩ yiro bero, varũtu ejacoasujarã, Jerusalénju̶. Ti macaju̶ ejacõari, Diore yirũ̶cu̶bu̶oriaviju̶ sãjañujarã. Ti viju̶ gajeyeũni ĩsirãre, ĩnare vaja yirãre quẽne, tud'iãgõbuyuju Jesús. Gãjerã ye rãca gãjoa vasoarimasa ĩna gãjoa jeorijau̶rire tujuareayuju. To yicõari, buja ĩsirimasa ĩna rujiri cũmurorire tucaguereayuju. 	 Potom prišli do Jeruzalema. A Ježiš vojdúc do chrámu začal vyháňať tých, ktorí predávali a kupovali v chráme, a poprevracal stoly peňazomencom a stolice tých, ktorí predávali holubov,


To bajiro yu̶a bajiñarone, Jesús tu̶ju̶ jud'io masa u̶jarã rẽjacõari, ado bajiro ĩre sẽniĩacama: —¿No cõroju̶, “Ĩ me ñaami. Ĩne ñaami”, mu̶re yimasirãti yu̶a? “Rotimu̶orũ̶gõru̶cu̶mi” yigu̶, Dios ĩ cõar'i mu̶ ñajama, yucu̶ne riojo yu̶are gotiya —Jesúre ĩre yicama ĩna. 	 Vtedy ho obstúpili Židia a hovorili mu: Dokedy budeš držať našu dušu v napnutí? Ak si ty Kristus, povedz nám to otvorene!


Õ vecayere nu̶ru̶obatoru̶cu̶mi Dios. To bajiro ti bajiro ĩacõari, “Adi macaru̶cu̶ro jediato yaja” yitu̶oĩacõari, bu̶to güiru̶arãma ĩna. Sĩgũ̶ri ĩamecu̶ vanane, rijavẽjaru̶arãma ĩna. 	 takže zmŕtvejú ľudia od strachu a od očakávania toho, čo všetko prijde na svet. Lebo nebeské moci sa budú pohybovať.


Toju̶ ejacõari, u̶ye ocore, sũ̶ese rãca vu̶ocõari Jesúre ĩre iocama ĩna. “Ĩre jũnise jũni ruyubeticõato” yirã, yiboacama. Tire idiĩaboa yicõacami Jesús. 	 dali mu piť octu, smiešaného so žlčou, a keď ochutnal, nechcel piť.


U̶su̶sãjariarũ̶mu̶ ti ñaro, ti maca tu̶saroju̶ vacaju̶ yu̶a, riaga boeju̶. “Jud'io masa, rẽjacõari Diore ĩre ĩna sẽniriju̶ ñaroja”, yitu̶oĩa rojacaju̶ yu̶a. Rojaejacõari, to rẽjarãre rõmiare ĩnare gotimasiocaju̶ yu̶a, Jesús su̶orine quẽnaro Dios ĩ yisere. 	 A v sobotný deň sme vyšli za bránu mesta k rieke, kde obyčajne bývala modlitba. A sadnúc si hovorili sme so ženami, ktoré sa boly sišly.


Yu̶ma ĩre masiaja. Ĩ cõacacu̶ne ñaja yu̶. Ĩ ñaroju̶ne vadicaju̶ yu̶ —ĩnare yicami Jesús. 	 Ale ja ho znám, pretože som od neho, a on ma poslal.


Mu̶ masise rãca masa rijarãre catioya mu̶. Ĩaĩañamanire quẽne yiya mu̶, “ ‘Jesús, Dios ĩ bojase rĩne yigu̶, ĩ macu̶ su̶orine to bajiaja ti’ yato ĩna masa” yigu̶ —yiyujarã ĩna, Diore sẽnirã. 	 kým ty vystrieš svoju ruku uzdravovať, a aby sa dialy divy a zázraky skrze meno tvojho svätého Služobníka Ježiša.


Pablo, Bernabé rãca, to bajiro ĩna yisere ajicõari, bu̶to ĩnare jũnisiniñujarã ĩna. To bajiri, “To bajirone bajiroja” ĩna gãmerã yimasibetijare, Jerusalénju̶ Pablore, Bernabére, to yicõari, gãjerã ĩna rãcanare quẽne ĩnare cõañujarã Antioqu'iana. “Jerusalén macanare Jesús ĩ gotiroticõasu̶oriarãre, to yicõari, ĩre ajitirũ̶nu̶rãre ĩnare ũmato ñarãre quẽne, circuncisión yirere ĩnare sẽniĩaaya mu̶a”, ĩnare yicõañujarã ĩna. 	 A keď preto povstala vzbura a nemalá hádka Pavlovi a Barnabášovi s nimi, ustanovili, aby Pavel a Barnabáš a ešte niektorí iní z nich išli k apoštolom a starším hore do Jeruzalema o tento spor.


No bojagu̶, Dios macu̶re ajitirũ̶nu̶gũ̶ma, Dios ĩ catisere cu̶ogu̶ ñaami. To bajiboarine no bojagu̶ Dios macu̶re ajitirũ̶nu̶becu̶ma, Dios ĩ catisere cu̶obeami. To bajiro ĩ bajijare, rojose ĩ yisere ĩajũnisini tu̶jabecu̶ne, rojose ĩ yise vaja, rojose ĩre yiru̶cu̶mi Dios, rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ ĩre rocagu̶. 	 Kto verí v Syna, má večný život; ale kto nie je vo viere poslušný Synovi, neuzrie života, ale hnev Boží zostáva na ňom.


Mu̶a tu̶ ejarãre mu̶are bajiro bajirã rĩrene mu̶a sẽnijama, ¿“Quẽnaro yaja” mu̶are yi, vaja yigu̶jari Dios? Yibecu̶mi. Diore ajimena quẽne, ĩnare ĩamairã rĩrene ĩamairũgũama ĩna quẽne. 	 A keby ste pozdravovali iba svojich bratov, čo zvláštneho činíte? Či azda nečinia toho istého i pohania?


Ado bajiro yiucamasiñumi ĩ: “Variquẽnaru̶arãma rojose ĩna yisere Dios ĩ masiriorã. 	 Blahoslavení, ktorým sú odpustené neprávosti, a ktorých hriechy sú prikryté!


To baji, jẽanane, Genesaret vãme cu̶ti sitaju̶ jẽaejayujarã ĩna. Toju̶ cũmuare siatujoyujarã. 	 A keď sa preplavili, prišli do Genezaretskej zeme a tam pristáli.


Bueri vatoaju̶ joreroa jãjarã vu̶batecama, adi macaru̶cu̶rore. Cotibaja ĩ toarore bajiro ĩnare toaroticami Dios. 	 A z dymu vyšly kobylky na zem, a dala sa im moc, ako majú moc zemskí škorpióni.


To bajiri Diore yirũ̶cu̶bu̶oriaviju̶ sãjacõari, Salomón vãme cu̶tijacatu̶aju̶are vacaju̶ yu̶a Jesúrãca. 	 A Ježiš sa prechádzal v chráme, v dvorane Šalamúnovej.


To bajiro Pedro ĩ yisere ajicõari, ñagõbesujarã ĩna yuja. To ĩna bajirone, Dios ĩ masise su̶orine ĩaĩañamanire jud'io masa me ñarãre ĩna yiĩorere ĩnare gotiyujarã Pablo, Bernabé rãca. 	 A umĺklo všetko množstvo a počúvali Barnabáša a Pavla, ktorí vyprávali, jaké mnohé divy a zázraky činil Bôh skrze nich medzi pohanmi.


To bajiro manire ĩ ejarẽmojare, mani ñaro cõrone mani u̶ju̶re Jesucristo jacu̶re ĩre rũ̶cu̶bu̶o variquẽnaru̶arãja mani. 	 aby ste jednomyseľne jednými ústy oslavovali Boha a Otca našeho Pána Ježiša Krista.


Masa ĩna tu̶oĩasere masigũ̶ ñari, jud'io masa me ñarãre quẽne Esp'iritu Santore ĩnare cõacami Dios, manire ĩ cõacatore bajirone. To bajiro ĩnare ĩ yicati ñajare, “Ĩnare quẽne ĩavariquẽnaami Dios”, yimasiaja mani. 	 A Bôh, ktorý zná srdce, im dal svedoctvo dajúc im Svätého Ducha jako i nám


Ĩnare ĩ gotimasio ñaroju̶re ñañuju sĩgõ rõmio. Yoaro, ju̶aãmo cõro, cojo gu̶bo jedi, gaje gu̶bo idia jẽnituarirãca ñaricũ̶mari so u̶su̶ju̶ vãti ĩ sãñajare, mubiarine ñacõañuju so. 	 A hľa, bola tam žena, ktorá mala osemnásť rokov ducha nemoci a bola zohnutá a nemohla sa vzpriamiť nijakým spôsobom.


To bajiro ĩ bajiro ĩacõari, ado bajiro ĩre gotiyuju Jesús: —Macaju̶re vacõari, mu̶re yu̶ ĩarotisere gãjerãre gotibatobecu̶ne, mu̶ ya viju̶ tudiasa —ĩre yiyuju Jesús. 	 A poslal ho domov a povedal: Ani do toho mestečka nevojdi ani tam nikomu nepovedz o tom!


Adi ñaja tirũ̶mu̶ana “Rojose mani yirere masirioato” yirã, Diore rũ̶cu̶bu̶oriaju̶ joere ĩna yuejeoriarore bajiro bajise. Yucu̶rema, yu̶ ri'i ñaja. Ti su̶orine, “Gajerodo to bajiro mu̶are yiru̶cu̶ja yu̶” Dios ĩ yicũmasiriarore bajiro bajiru̶aroja. To bajicõari, jãjarã masa rojose ĩna yisere masiriocõari, tuditu̶oĩabetiru̶cu̶mi Dios. 	 lebo toto je moja tej novej smluvy krv, ktorá sa vylieva za mnohých na odpustenie hriechov.


Gajeyerema jairigoje ñamatacõaja. To bajiri mu̶ tu̶ju̶re ejamasibeaja yu̶a. Mu̶aju̶a quẽne yu̶a tu̶ju̶re ejamasibeaja mu̶a”, ĩre yicu̶digu̶mi Abraham. 	 A nad to nado všetko medzi nami a vami je upevnená veliká priepasť, aby tí, ktorí chcú prejsť odtiaľto k vám, nemohli, ani aby sa tí tamztade k nám nedostali.


To ĩ yirone, ajibecu̶ ñaboar'i ajicoasuju yuja. To bajicõari, quẽnaro ñagõcoasuju ĩ, ñagõmasibecu̶ ñaboar'i. 	 A hneď boli otvorené jeho uši, a rozviazané bolo puto jeho jazyka, a hovoril správne.


Quẽna ado bajiro ĩnare yiyuju Jesús: —Dios ĩ rotimasire gotimasiorimasa ado bajiro mu̶are ĩna gotimasirere ajirũgũaja mu̶a: “Mu̶a babarãre quẽnaro ĩamaiña. To yicõari, mu̶are ĩaterãre ĩateya”, yimasirere ajirũgũaja. 	 Počuli ste, že bolo povedané: Milovať budeš svojho blížneho a nenávidieť budeš svojho nepriateľa.


To bajiro ĩ yisere ajicõari, ado bajiro cu̶dicami Pedro: —Mu̶ rãca yu̶re ĩna sĩaru̶ajaquẽne, “Jesúrãcagu̶ me ñaja yu̶”, yisocabetiru̶cu̶ja yu̶ —Jesúre yicami Pedro. To bajiro Pedro ĩ yisere ajicõari, yu̶a quẽne to bajiro yijedicõacaju̶. 	 A Peter mu povedal: Ani keby som musel s tebou zomrieť, nikdy ťa nezapriem! Podobne hovorili aj všetci ostatní učeníci.


Quẽna ado bajiro yu̶are gotimasiorũtuacami Jesús: —“Yu̶re ajiquejeroma” yigu̶, adire mu̶are gotiaja yu̶: 	 To som vám hovoril nato, aby ste sa nepohoršili.


Yu̶ Juan, Jesucristore ajitirũ̶nu̶gũ̶ ñari, mu̶a yu̶ ñaja yu̶. Ĩre ajitirũ̶nu̶gũ̶ ñari, mu̶are bajirone rojose tãmu̶oaja yu̶. Gãjerã rojose yu̶re ĩna yiboajaquẽne, mu̶are bajirone ĩre ajitirũ̶nu̶cõa ñaja yu̶ quẽne. Mani u̶ju̶re cu̶dirã jediro to bajiro rĩne bajirũgũroti ñaja. Tirũ̶mu̶ju̶ Dios ocare yu̶ gotimasiojare, “Rojose tãmu̶oato” yirã, Patmos vãme cu̶tiyoaju̶ yu̶re cũcama ĩna. 	 Ja Ján, i váš brat i spoluúčastník v súžení i v kráľovstve i v trpezlivosti Ježiša Krista, bol som na ostrove, ktorý sa volá Patmos, pre slovo Božie a pre svedoctvo Ježiša Krista.


To cõro ĩ gotitu̶satone, “ ‘Jud'io masa me ñarã tu̶ju̶ vasa mu̶’ yu̶re yicami yu̶ u̶ju̶ Jesús” ĩ yisere ajiterã ñari, bu̶to avasãtud'icõañujarã ĩna: —Catitegu̶ yami. Ĩre sĩarocacõaña —yiavasãñujarã ĩna. 	 A počúvali ho až po toto slovo a tu pozdvihli svoj hlas a vraveli: Zahlaď takého človeka so zeme! Lebo sa nepatrí, aby žil.


To bajiri, “Gãjerãre masa ĩna rũ̶cu̶bu̶oro rẽtoro ĩna rũ̶cu̶bu̶ogu̶ ñato” yigu̶, ĩre catioyuju Dios. To yicõari, “Ñajediro u̶ju̶ ñaru̶cu̶ja mu̶”, ĩre yiyuju Dios. 	 Preto aj Bôh jeho povýšil nad všetko a dal mu z ľúbosti meno, ktoré je nad každé meno,


Paia u̶ju̶ ñamasugũ̶ adigodoagu̶ma, tocãrãca cũ̶mare cojojine, Dios ĩ ñarisõa vãme cu̶ti sõare jãjarũgũmasiñuju, vaibu̶cu̶ ĩ sĩar'i ri'ire “Masa rojose ĩna yisere masirioya Dios”, ĩnare yibosagu̶. To bajiboarine Cristoju̶ama, õ vecaju̶ Dios ĩ ñaroju̶re ejacõari, adigodoagu̶ paia u̶ju̶ ĩ yimasiriarore bajiro yiru̶ me, bajiyumi. Ĩ masu ruju̶ ri'i su̶orine yirẽtobosacõari, Dios ñarisõaju̶re jãjasuju. 	 Ani nie, aby sa často obetoval, ako čo najvyšší kňaz každý rok vchádza do svätyne s cudzou krvou,


To bajiro yigu̶ ñari, Jerusalénju̶re ñacõari, rojose ĩnare yirũgũcaju̶ yu̶. “Jesús yere ajitirũ̶nu̶rãre ĩnare tubibeya mu̶” paia u̶jarã yu̶re ĩna yijare, jãjarã Jesúre ajitirũ̶nu̶rãre ĩnare tubiberũgũcaju̶ yu̶. To yicõari, “Ĩnare sĩacõato mani” u̶jarã ĩna yijama, “To bajirone bojaja”, yirũgũcaju̶ yu̶ quẽne. 	 čo som aj urobil v Jeruzaleme a mnoho zo svätých som ja pozatváral do žalárov dostanúc splnomocnenie od najvyšších kňazov, a keď ich zabíjali, dával som proti nim hlas


Yu̶re ĩamaicõari, quẽnaro yu̶re yigu̶, yu̶re goticudirotiyumi Dios. To bajiri ado bajiro mu̶are gotiaja yu̶: “Mani masune Dios ĩ bojasere yimasiaja mani”, yitu̶oĩabesa mu̶a. Ado bajiroju̶a tu̶oĩaña mu̶a: “Tocãrãcu̶re ricatiri rĩne mani yimasirotire u̶joyumi Dios. To bajiri, ĩ ejarẽmose rãca yiru̶arãja”, yitu̶oĩaña mu̶a. 	 Lebo hovorím skrze milosť, ktorá mi je daná, každému, kto je medzi vami, aby nemyslel vyššie nad to, čo treba myslieť, ale aby myslel tak, že by rozumne myslel, každý podľa toho, jako jednému každému Bôh udelil mieru viery.


To ĩna yiñaro ũnone jea sũmacõa ñacami Pedro. Ĩ rãca jea sũmañarã ado bajiro ĩre yisẽniĩacama ĩna: —¿Ĩ buerimasu̶ me ñati mu̶ quẽne? —ĩre yisẽniĩacama ĩna. To bajiro ĩna yirone, —Bajibeaja. Ĩ me ñaja yu̶ —yicami Pedro. 	 A Šimon Peter stál a zohrieval sa. A povedali mu: Či nie si aj ty z jeho učeníkov? Ale on zaprel a povedal: Nie som.


To bajiro ĩna yiboajaquẽne, sĩgũ̶re ado bajiro cu̶digu̶mi ĩna u̶ju̶: “Rojose mu̶re yibeju̶ yu̶. Jẽju̶, ‘Mu̶a vaja sẽniro cõrone mu̶are vaja yiru̶cu̶ja’ yigu̶ ñari, to cõrone mu̶are vaja yibu̶. 	 Ale on odpovedal a riekol jednému z nich: Priateľu, nekrivdím ti; či si sa nezjednal so mnou za denár?


Tirũ̶mu̶ju̶ rojose yiriarã ñari, Dios yarã me ñariarãja mu̶a maji. To bajiro bajiriarã mu̶a ñaboajaquẽne, rojose mu̶a yirere masiriocõari, “Cristo ĩ ejarẽmose rãca yu̶ bojarore bajiro yirã ñato” yigu̶ mu̶are yiyumi Dios. 	 I vás, ktorí ste boli mŕtvi v hriechoch a v neobrezanosti svojho tela, spolu oživil s ním darujúc vám z milosti všetky hriechy,


Quẽna ado bajiro ĩnare gotimasioñuju Jesús: —Sĩgũ̶ri, “Quẽnarã ñaja yu̶a” yiboarine, ĩna yirore bajiro yirã me ñarãma ĩna. Ado bajiro yirã ñarãma: Diore ĩna sẽnijama, Dios ocare ĩna bueriviriju̶ rũ̶gõcõari, sẽnirãma. To yicõari, jãjarã masa ĩna vati maariju̶re quẽne ñacõari, Diore ñagõrãma. To bajiro yirãma, masa ĩna ĩarũ̶cu̶bu̶osere bojarã ñari. To bajiro ĩna yise vaja masa ĩna ĩarũ̶cu̶bu̶osere jẽre bu̶jacõarãma ĩna. Ñie gajeye bu̶jarẽmobetiru̶arãma, Dios tu̶ju̶re. Ĩnare masa ĩna ĩarũ̶cu̶bu̶oboajaquẽne, Dioju̶ama, ĩnare ĩarũ̶cu̶bu̶obetiru̶cu̶mi. To bajiri, mu̶ama, Diore mu̶a ñagõjama, ĩna yirore bajiro Diore ñagõbesa mu̶a. 	 A keď sa modlíš, nebudeš ako tí pokrytci, lebo oni sa radi stojaci modlia v synagógach a na uhloch ulíc, aby ich ľudia videli. Ameň vám hovorím, že tam majú svoju odplatu.


To ĩ yivariaro bero, yoatoju̶ tudiejayuju ĩ quẽna, ĩ manajo Drusila vãme cu̶tigo rãca. Jud'io maso ñañuju so. Ejacõari, Pablore ĩre jirotiyuju ĩ. Ĩ ejaro ĩacõari, —Jesucristore ajitirũ̶nu̶rere yu̶are gotiya —Pablore ĩre yiyujarã ĩna. 	 Potom o niekoľko dní prišiel Felix s Druzillou, svojou ženou, ktorá bola Židovka, a poslal po Pavla a počul ho o viere v Krista Ježiša.


To ĩ yisere ajicõari, ado bajiro ĩre cu̶diyujarã ĩna: —Mani u̶ju̶ Jesúre mu̶ ajitirũ̶nu̶jama, rojose tãmu̶otu̶jabetiriaroju̶ mu̶ vaborotire mu̶re, mu̶ yarãre quẽne yirẽtobosaru̶cu̶mi Dios —ĩre yiyujarã Pablo, Silarãca. 	 A oni povedali: Uver v Pána Ježiša Krista a budeš spasený ty aj tvoj dom.


Toju̶ Diore yirũ̶cu̶bu̶oriaviju̶ ta vecu̶a ĩsirimasa, oveja ĩsirimasa, buja ĩsirimasa quẽne ñacama. Gãjerã ye rãca gãjoa vasoarimasa quẽne ĩna rujiri cũmuroriju̶ rujicama ĩna. 	 a našiel v chráme predavačov volov, oviec a holubov a peňazomencov tam sediacich


Dios mu̶are bu̶to ĩ maisere masirãja mu̶a. To bajiri quẽnaro ĩ bojarore bajiro yirũgũña, mu̶are ĩ maitu̶jabetirotire bajiro yirã. To bajiro mu̶a yiñarone, Jesucristo ĩ tudiejarirũ̶mu̶ ti ejaro, mu̶are ĩamaicõari, “Rojose maja” mu̶are ĩ yirotire tu̶oĩa yuñarũgũña. Tirũ̶mu̶re, Dios, mu̶are ĩ gotiriarore bajirone ĩ tu̶ju̶ma quẽnaro ñacõa ñarũgũru̶arãja. 	 modliac sa v Svätom Duchu, strážiac zachovajte sa v láske Božej očakávajúc milosrdenstvo nášho Pána Ježiša Krista cieľom večného života.


To yi, gu̶somuniari tuetucõari, avasãñuju Esteban: —Yu̶re rojose ĩna yisere ĩnare masirioya mu̶ —Jesúre ĩre yisẽniñuju Esteban. To yigajanogũ̶ne, rijacoa tu̶jasuju Esteban. 	 A skloniac kolená skríkol velikým hlasom: Pane, nepočítaj im tohoto hriechu! A keď to povedal, usnul.


Mu̶a manaju̶ne ñaami mu̶are ũmato ñagũ̶. To bajirone bajiaja Cristore ajitirũ̶nu̶rãre quẽne. Ĩne ñaami manire ũmato ñagũ̶, to yicõari, rojose mani tãmu̶oborotire manire yirẽtobosar'i. Manire ũmato ñagũ̶ ñari, mani ru̶joare bajiro bajigu̶ ñaami. To bajiro ĩ bajijare, ĩre moabosarã ñari, ĩ ruju̶re bajiro bajirã ñaja mani. 	 lebo muž je hlavou ženy, jako aj Kristus je hlavou cirkvi, a on je Spasiteľom tela.


Mar'ia so tudiato bero, macu̶ cu̶tiyuju so, Isabel. 	 A Alžbete sa naplnil čas, aby porodila, i porodila syna.