Tima uchijin juki Jisusai ejentattak emai, waugmitkak uchin nugká ajiajam senchi kujau. Imatiktai Jisus wakan pegkegchaun: “¡Jiinkim wegakum uchi ukuktá!”, tiuwai. Tama wakan pegkegchau uchin egkemtuaushkam jiinki ukukiuwai, dutikam uchishkam pegkeg wajasmatai apajin susauwai. 	 Ñerä je bite tse̱ ji̱a ebä ra, be te ija̱wa̱mi iski̱ je te ipaju̱aka̱ e̱e̱na; ata Jesús te je wikblu ñá shtä uña, jekäi ite je yaba bäiwa̱ni. Jera ite ipatkami iká ia̱.


Imá niina wait anenkagtutinig, nuigtú niina Uchijinig kajintsá anentaimu asagmin uwemtijamjajui. Nunak atum pegkeg takasbaugmin dutikachui, imá Apajuik anenjauch uwemtijamjauwai. 	 Iwa rä je̱r bäi she wà bas dä tsa̱tkeleksa̱, ji biketse etkabä oloi ja̱mi. Ka je rä bas wakwa oloi ja̱mi kuna, ata je rä me̱le Säkeklä wa̱.


Junak dekas tajime: Amina apu achigmak egkepamtaig kakajus jiinmaitsume, ayatak amina kuichkijum ashí akikmakam, shiig ashimkam jiinmainaitme. 	 Kte siwa̱ yie ishe ba ia̱, ka bä däkksa̱ jeska, ata ba te ma nui tju̱a ju̱ami kalabe cuadranteje kjepa bä dämiksa̱ni rä.


Nui Publio apají numpa shiip achikam tsuweak pegaknum tepeeyi. Nunittaman Pablo wejí Apajuin aujus, uwejen antig etsagajabi. 	 Jera Publio ká kalme ja̱ka̱ ki̱ka, kterawa̱ kolone irä, kju̱ne pi ra irä te. Pablo kjawa̱ju̱ ikalme ska, jera ika̱kia kjepa ijula ma̱ka̱ iki̱ka, te ibäiwa̱ni.


Tujash ditak chichainachu, jintaa minisag ditak pempeentunikiag, yaki imá wagaakush atinaita tudayaju asag. 	 Jera isi̱wa̱tiacha̱wa̱. Ka irä jiye kuna ta, ña̱la wà ijewa ktewa̱ka̱ ñara yibä rä bakleka̱ bäi si̱ rä te.


‘Belén, Judea nugkanum awa juuwai yaakat imá piipichik, tujash nui akiinatnai makichik Apu, tikich apu aidaun nagkaesau Israel aentsu Apuji atina nu’ tawai, —tuidau. 	 ‘Ba Belén, Judá ke̱i ki̱, ka ba rä ka̱ wäkiri wa tso̱ Judá ska wa katäbäka kuna. Ka irä jiye kuna ta, sä wäkiri ko̱rmi ba sha̱na, je dämiwa̱ Israel wa yis cha wa kjänanak ye.’


Nunú tsawantin nuwa ejamtin, nuigtú uchí amuntsuaku agtina nunak wait anentuinajai. 	 ¡Wekte je ke̱i ska alaklä wa tso̱ kjä ye wa rä, ñakäi tsu ma̱ke̱ ji̱a wa rä!


Dutikam Jisus chichaak: “Apawah, tsagkujata dekainachu asag, minak jutijuinawai”, tau. Nuniai suntag aidauk, yana kayajig jinkit nunú Jisusa jaanchjinak jukiti tusag wasugkamaidau. 	 Jera Jesús te isha: “Papá, ba ku̱ ijewa jöwa̱ bitaba, ji we̱ke̱ ite rä je ia̱ ka ijewa je̱r ko̱ne ki̱ka. Jera ijewa ina su̱a jile wà ijewa wa̱ ji jienak iwa̱ bala pja̱klä ñaia̱.


Nunin asamtai Apu Kristun shiig awagma nu takastasajum kakanmamsatajum. 	 Bas shkö je ja̱mi bas je̱r ko̱naklä ji te Säkekewa ssëwe̱ a̱naa rä käi.


Nuwiya aents aidauk shiijuch kuitamjamainak, senchi tsetsek, yumish yutu wajau asamtai, jiin ijumjag nuna ekeemainak: Atumesh tantajum anamatajum, tusa ipapawajabi. 	 Je wakwa je̱r bäi sha sá ia̱ baa, jewa te sá biköle kiawa̱ bäi ebä, jewa te yökö wäkawa̱ka̱ sá bánaklä, ka̱li̱ ja̱rte ta̱i, ka̱ tse̱lí̱ ta̱i kju̱ei.


Nunik mai tupikainayatak, tikich Pedro nagkaesau tupikau asa, niiyá eemak Jisus ukusbaunum jegantuí. 	 Je bol julunami ñara. Ata iel tu̱na rä Pedro tsa̱ta, demi säkätäba sa̱ nu̱l bläklä ska.


Nunin asamtai atumnak tsawan tikima ishamain ajutjamtinaitjume, shiwajum kautjamkag yaaktagminak peegmak apagtamak, ashí yantamnum dakagmajag jetepakagtinai. 	 Jekäi maiskale ra jile dämiwa̱ ba ki̱. Jekäi kju̱atkäk ba ra wa te jile tapewe̱mika̱ däkka̱ ju kjätkele wäsaka. Jekäi ite bä kjä butremiksa̱, bä kjäshtemiwa̱ kalabeksa̱.


Nunú anumtaig yumi tepeamtaig pegkegchau weu asamtai, nui ashinuk dekas juka ukuaku Fenice jegasá dekapsagmi, anumtai Cretanum etsa akaetaiya nuní au asamtai, dasesh imanik atsawai, awi yumi tepeamtaish inagkeakiagmi, tiaju. 	 Ñakäi jeska ko̱no däklä rä ka bäi si̱ kuna, ka̱ yakei ki̱ssäklä. Je ki̱ka wäbäli te ibiketsa ju̱nakmi ji̱a imablä su̱ak, tsule sä dämijulu Fenice ska, ka̱ yakei ki̱ssäk. Je rä ko̱no däklä etkä, je Creta ska. Je rä kjä kololewa̱ norte wà ra ka̱wä minakläwa̱ wami yena, sur wà ra ka̱wä minakläwa̱ wami yena.


Tiagtai Jisus ayaak: —Atum Apajuiyai kajintsá anentaimaujum mostaza jigkayiya nuninchikesh ajutjamainakuig, numi sicómoro waja jujú chichagkujum: ‘Teganim nayantsanum wajaata’, tamak nunisag uminmainai, —tiuwai. 	 Jera Säkekewa te isha: —Bas kuna ji biketsäk etkabä mostaza wä doloi kjelabä ra, bas ia̱ iyirmi jí sicómoro ia̱: ‘Bä yeno ju̱nomi tkenakni däyë ki̱’, jera bas ktä ssëmi ite.


¿Wají wakegagme, taa suwimkan sujamsati, nuniachkush taa wait anenjamag shiig aujtamsatnume tajumek? 	 Ka̱wei me̱leta̱na ki̱ iyöle katke rä: “Kte kju̱awa kju̱awa wà ñakäi kju̱awa wa kjäbata wà, yis ktämi jí ditsä wa ra, jeiräta a̱ni ka ijewa wa̱ yis ktä ssënak, jekäi Säkekewa te ishe.”


Ashí nunú aidauk kashí kashinig makichik anentaiyaik ijunas Apajuin aujuinak ijunaidau, Jisusa yachi aidaujai, María Jisusa dukujiya nu, nuigtú tikich nuwa aidaushkam. 	 Ijewa biköle chatkawa̱ etka yebä ka̱kiäk, alaklä wa ra ñara irä, Jesús a̱mi María ra irä, Jesús el wa ra irä.


Nuna tutai Pedro Jisusan jegantun iniak: —Apuh, amina nemagtamin mina yatsug mina ubag aina nu pegkegchau takagtakuish, ¿wajupá tsagkugmainaitja? ¿Sieteya imania tsagkugmainkaitag? 	 Jekjepa Pedro je̱k sikawa̱ te isha iia̱: —Säkekewa, ¿yis el te ji wakbla yis ukä ja̱mi ra bitäbä kicha däka̱ yis kiana je jäkwa̱ bitaba rä na? ¿Siete vece kjë na?


Atumek jutii Apajuí uchijí asajin agagbaunum: “Mina uchijuh, wi pegkegchauwai tusa tajam duka antugtukta, tuja wi amina Apujum asan jiyajam duwishkam wake besemag anentaimipa, 	 ¿Bas je̱r shenacha̱wa̱ kja jiräni sa̱ ia̱ iyile jishtä yabala ia̱ ji she käi ska na? “Yis yaba, Säkekewa te bä dulawe̱ke̱, ke je kukawa̱ ka dälätsale ta käi, ite ba uñeke̱ ra, ke ba dokona iyika.


Tusa aents aidaunak akateg ukuinak Jisus botenum egketunak dutiksag jukiag wegajui. Nuniai tikich botenum minidaush aidau. 	 Jekjepa ite je chu̱li̱i̱ wa patkami ra, ijewa te je ikatke ko̱no na käi itsa̱mi. Ñakäi ko̱no saka shkäteña ira.


Nu dutikawajam ditá jeen jukiag yujumkan ajamsajui. Nu aentsuk ashí ni patayijai shiig aneasaju, Apajuiyai dekaskeapi tusag sujumankaju asag. 	 Jekäi ite ijewa kiawa̱ iju na, te ichewa̱. Jera issëna a̱naa si̱, ite Säkeklä biketsa iju ska tso̱ wa biköle ra ki̱ka.


Tama Jisuschakam ditan ujaak: “Jigkai pegkejan ajakbau timag nunak, wi Aentsmagan Akiinauwaitag nuna wiki tumamkun timajai. 	 Jera ite ikúka te isha: —Je däli wä bäi tkäk je ne rä ditsä yäbei rä.


Nuniaig atumek ememá batsatjume. Dekas atumek wake besemag batsatkujum, aanú aents dukujimkamujin tsanijima pujuja anka jiikjum awemamainaitjume. 	 Ñakäi je ne wà bas dä tsa̱tkeleksa̱ rä, ikuna bas chatkawa̱ yis te bas pakta ja̱mi ra. Ata bärä le bas te je kte biketsa rä ka wata.


Nuniai makichik nuwa waje shiig ujunauch jimag kuichik cobre najanamun egkettamanash wainkauwai. 	 Ñaebä ite isu̱a alaklä chichö ka jita te jeska inaklä wäka botkä tsi̱dala si̱ jiawa̱.


Nunidau Jisusan wainkag puyatuk tupikatkiag jegaantag kumpamawajui. 	 Jera je chu̱li̱i̱ wa te ije su̱a plaa ra, imale̱te̱nacha̱wa̱ julunaté iwäki̱ ichakäk.


Nunú tsawantinig Jerusalén pujujakuí Simeón daagtin, aents pegkeg, Apajuí senchi aneen, Israelan Apajuí agkanmitkamun wainkatatus daká pujujin, Wakaní Pegkejishkam ajamu. 	 Ñerä ekla se̱nak Jerusalén ska kie Simeón ni, je rä se̱nak wämo Säkeklä dälätsäk; je te rä Israel wa je̱r pablermi ne ki̱ssë kate, ñakäi Wikblu Sikina katke ije ja̱mi.


“Atum iik nagkamik iina senchijinig pegkeg pujuta duka jumaitsuapi tautigmek, shiig aneasjum pujustajum, atumiin Apajuí inamjatin asamtai. 	 “Bäije sä ssërke̱ sa̱ je̱r ska shi̱ana ka jita käi wa rä, jewa ne ia̱ ka̱jöir gobiernoí rä ki̱ka.


Tujash wi tajime: Aishmag nuwen ekagmakchau aig idaikug, aentsjai tsanijinata tusa awemak itugmaina numamtuk awagmawai. Nuwa idaisamujai nuwenushkam aantsag mai ekagmawai. 	 Ata yis te ishe bas ia̱: Biköle yi te ialaklä jawa̱ta̱na, ata ka je rä ika̱wakblewa̱ke̱ ki̱ka kuna ra, jera je wà ite je iawa̱wa̱ manenak. Ñakäi yi se̱nawa̱ je jalewa̱ta̱na ra, jera je rä imaner.


Nuniagtai fariseo aidau ditan chichajuinak: —¿Wagka atumesh tsawan ayamtai tsawagmataig takantsashti tibauwa nunin aish aikagme? —tuidau. 	 Jera fariseo wa sha̱ te isha ijewa ia̱: —¿Jiye bas te ji rä ka o̱nak kuna sábado wà je we̱ke̱ rä na?


Nunik ni jintintaiji batsakbaun jegantun: —Wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nuna, aents tudaugtin aidaunum sujam atatag duka, yamaik horak jegae, kanakjum ayamjatajum. 	 Jekjepa ideni je iwa̱ dulanak wa ska, te isha ijewa ia̱: —Ata ¿je rä bas käpä rami ji̱a, bas je̱rä dami ji̱a ebä na? ¡Issö! Ihoraí dewa̱ e̱ná. Ditsä yäbei, je rä ju̱nakksa̱ ditsä yakeila jula na.


Atum anentaimtumasjumek: Jutiik Apajuí chichameg shiig dekaidau asaja, tikich jintinjuati tusaik atsumatsji, tajume. Atumek apujai betek batsatu asajum jutiik atsumkagtatsjume. Atumesh dekas apu waigkagminig, jutiish atumjai betekak inaamainaitji. 	 Je su̱ta ñakpe ska, ka kökö bulane tsa̱na ra, ¿yi kukarmi ñakpä na?


Tama ni ayaak: —Nunú tame duwik wetá. wakan pegkegchauk nawanjumnak jiinki ukukne, —tau. 	 Jera ite isha ije ia̱: —Jekäi ba te isha ki̱ka ma cho̱ni, ba yaba jawa̱ta̱na e̱ná be te.


Nuniau asamtai jega judío aidau ijuntaiya nui wayaa judío aidaujai kuashat tudayu, tikich Apajuin umijuidaujaishkam, nuniak kashí kashinig yaakta ejapeen aents tuwakbaunmash dutiksag tudayu. 	 Je ki̱ka ñapaktäklä jui ska ite ipakeke̱ Judío wa ra irä, Säkeklä dälätsäk wa ra irä. Ñakäi sa tapanaklä däli watju̱ak shtä ska däke̱ wa ra ite ipakeke̱ buliri buliri.


Tuja tuwí atumin awaintamtan dakitjabiagtatua, dutijamainakuig nunú yaaktak ukuakjum, daweminia tsetse pegatjajum akaketkatajum, dita suwimak jukitnuji iwaintakjum. 	 Ata mai ka bas kirwa̱ ra, je jukläyäkä ska bas maksa̱julu ra, bas klä pjoi pakpöta̱na ijuenaklä ijewa rä dokoitsalewa̱.


Dutiksag agagbaunmash: “Jacopan aneakun, Esaunak dakitajai”, tawai. 	 Je rä jishtä iyöle katke käi: “Jacob shka̱li̱bla yis te, ata Esaú dokoitsa yis te.”


Nuniku asagmin jujú atum batsatjum juka ukumkimu, aents pujugsachbau agkan agtatui, nuniktin asamtai tajime: Yamai nagkamsagmek ataktuk waitkashtatjume, nuniautijum tsawan jegamtai wi minakui: ‘¡Apajuí awemam mina ju emematiagmi!’ tujuttinaitjum duwi waitkatin ainagme.” 	 ¡Issö! Bas ju a̱ta̱nami bas ia̱ rä ja̱r ebä. Jekäi yie ishe bas ia̱, ka bas wa̱ yis su̱nak ji̱a, ata bikökje bas te ishe: ‘¡Bäije je daju̱ Säkekewa kie ja̱mi rä!’, je ke̱i dewa̱ kjepa bas te yis su̱emini rä.”


Makí makichik mijantin José Maríajai, Jerusalén tuke wesagké aidau Pascua jegatai. 	 Año año wa iká irä ia̱mi irä shkäke̱ Jerusalénka Säktäkwa̱ Bakleju̱ ke̱i kjewa̱k.


Tama Jisus ayaak: —¿Nuwena nunú aents ipaamu aidaush wake besemag pekaamainkaih nu, nuwenu ditajai pujaigkish? Anmamtuk mina jintintaig aidaush wi ditajai pujaigkik, yujumkanak ijagmamain ainatsui. Tujash tsawan jegattawai nuwena nunú juwam atata nu, nunikmatai ipaamu aidaush wake besemag dekapenak yujumkanak ijagmakagtatui, —tiuwai. 	 Jera Jesús te ikúka: —¿Bas ia̱ ra julakolone diei ye ska tso̱ wa je̱r iarmiwa̱ jula kolonak kaldu ji̱a ijewa ra bala na ra na? Ata ike̱i dämiwa̱ ji̱a je jula kolonak minaklätse̱ ijewa yika, je ne kjepa ijewa bätsämi rä.


Nuna tutai Jisus antuk ayaak: —Nuigtú makichik umimain ajutjamui: Ashí amina ajutjamaina duka sujukam ujunauch aina nu susata. Nu dutikawamin nayaimpinum wajigmik ajutjamtinai. Nu dutika ukuakum mina nemagtukta, —tiuwai. 	 Jesús te je ssa ra, ite isha iia̱: —Etka ska bä sher ji̱a, bä ji tso̱ biköle watju̱o tulömi, je säkei mo̱ ka jita wa ia̱, jekäi ra ba ia̱ ji säkei ta dämiksa̱ ka̱jöir ska. Je ukä ska bä kute minak yis da.


Tutai tikich chichaidau: “Auk Eliasai” tuinai, tikich chichaidau: “Apajuí etsegtinai nuniachkush Apajuí etsegtin aajakú aina dutsukaitai”, tuidau. 	 Isaka te isheke̱: —Elías ne irä. Ata isaka te isheke̱: —Je rä jile bata shäk, jishtä jile bata shäk wa bakle käi.


aents pegkejan takasú aidauk, pujut tuke atina nuna jukiagtatus nantajagtina nunú. Untsu pegkegchaun takasú aidauk suwimkan jukiagtatus nantajagtinai. 	 Jekäi ijewa dämiksa̱. Sa̱ se̱le wämo wa shki̱rmika̱ni se̱nak kseka; ata sa̱ se̱le yakei wa shki̱rmika̱ni buka̱nak.


Dekas tajime: Wi Jerusalegkan pachisan ashí tajim duka yamai aents batsataina jusha ashí jinuinatsaig uminkatnai. 	 Kte si̱ wà yie ishe bas ia̱, je biköle o̱rmi jira sa̱ tso̱ wa ka tuarcha̱wa̱ba yika.


Dutikawag Anasa jeen ejegawajui Caifasa wegajin, nu mijantinig Caifás sumo sacerdote wajas pujau asamtai. 	 je minetse̱ iwa̱ säkätä rä Anás wäki̱, je rä Caifás nuakji ki̱ka. Jera je Caifás ne rä je año wà ra chui wa tsa̱ku̱i rä.


Nunik jegá wayamunum tikich aidaunak awayachajui. Ayatak Pedro, Jacobo, Juan, nuwa jakau apají dukují aina duke utsanawajui. 	 Ñerä Jesús demi Jairo ju ska ra, ka iwa̱ yi a̱ni ia̱ ka̱ me̱ne kjäkwa̱ ira, ata Pedro irä Juan irä Jacobo irä je yaba ká irä ia̱mi irä, jewa ebä ia̱ ite ka̱ ma̱.


nigka ashí niina aentsji aina nuna Apajiyai, nayaimpinum batsata nunash, nugká batsata nunashkam. 	 je ne ja̱mi sä yäbeila biköle ka̱jöir ka̱jiska kju̱awa kju̱awa kile rä,


“Nayaim batsatutijum pegkejam aidautijum, Jisus chicham etsegtugkatajum tusa ishiakbau aidautigmesh, Apajuí etsegtin aidautigmeshkam ju imania jujú diisjum dakujustajum. Wagki Apajuí atumin iikmatjamak niinak imatikau asamtai”, timayi. 	 Ka̱jöir irä, sä sikii wa irä, Jesús ktei bata shäk wa irä, ji bata shäk wa irä, ssëno a̱naa ije ki̱ka. Ka irä jiye kuna ta, Säkeklä te ije kpa bas kju̱ei ki̱ka.


Jonás namaknumia iwaaku jiinki, yaakat Nínive batsamin aidaunum Apajuí chichamen etsegtai, dekas Apajuí awemamuapita tiu aina numamtuk, wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nunashkam, mantuawagmataish ataktú nantakmatai waitkag, dekas Apajuí awemamuapita tujutiagtatui. 	 Ka irä jiye kuna ta, jishtä Jonás ukä ja̱mi ji o̱le Nínive ska wa ia̱ ra ijuenaklä ye, je su̱ta ditsä yäbei ukä ja̱mi ji o̱rmi jira sa̱ tso̱ wa ia̱ ra ijuenaklä ye.


Dita aatus anentaimainamujinak Jisus dekau asa: —¿Wagka aannush anentaimainagme? 	 Jera ñawäsaka Jesús je̱r na ide jekäi ijewa te ibiketse tso̱ je̱r na rä, je ki̱ka ite isha ijewa ia̱: —¿Jiye bas te ibiketse bas je̱r na jekäi rä na?


Iwaintugkakjua makichik kuichik. ¿Yana niimé dakumkaya daajish agagbauwaita? Tama dita aiinak: —Anka Roma apuji dakumkamui tuidau. 	 —‘Denario kjashö 'sia̱.’ ¿Yibä me̱i jí rä, yibä kie yöle ija̱mi rä na? Jera ijewa te ikúka: —César je̱.


“Zabulogkan nugke kuchá yantamen awa nui batsatutijum antuktajum, nunisjumek Neftalí nugke etsá akaetainmanini Jordán uwet awa nui batsatutigmeshkam antuktajum, antsagmek atum Galileanum judiuchu aidaujai pachimdaeja batsatutigmeshkam antuktajum. 	 “Zabulón wa ke̱i irä Neftalí wa ke̱i irä, ña̱la tipä kjä ja̱mi Jordán a̱mikata, Galilea ke̱i ale ka Judío kuna wa tso̱ ska.


nuniau asan wi niina egamainnash egakchamjai, ayatak tsagagti tujutti tamak mina inakjush tsagagtatui. 	 Je kju̱ei ka yis minakleiwa̱ ba wäki̱ ka yis dä bäi kuna ki̱ka. Ata ba ku̱ ishö yile ebä, jera yis kjanaklä bäirmini.


Tutai dita iniinak: —¿Wagka tujash Moisesash papí idaidaiku najantain umiká nuwanak idaimainai tiuwaita? 	 Jera ijewa te isha iia̱: —¿Jiye jera Moisés te sa paka ñajewa̱ äyëí cha̱kmi ipatkäklämi rä na?


Tutai Jisus ayaak: —¡Aents dekaskeapi tuchau aidauwah! ¿Wajupá dukapea atumjai ijunjanush pujumainaitja? ¿wajupá dukapek dakastajime minak dekaskeapi tujuttinme tusanush?— Nuna ti: —¡Itantá! —tiuwai. 	 Jera ite ikúka te isha ijewa ia̱: —¡Bas tso̱ jira wa ka ji biketsäk etkabä kuna! ¿Bikö räka̱ yis kiana ji̱a se̱nak bas da rä na? ¿Bikö räka̱ yis kiana ji̱a bas katabläk rä na? Itso̱té 'sia̱.


Wi tuke tsaaptinjai betekmamtinun atumjai pujag juwik dekaskeapi tujuttajum, atumesh wi tsaaptinaitag nuna uchijí aminjum. Juna Jisus tusa idayak, aentsun ejamki jiinki weuwai. 	 Ata je ka̱ oloi tso̱ ji̱a bas sha̱na ra, jera je ka̱ oloi biketsö bas ku̱ bas däkläwa̱ je ka̱ oloi yäbeila ye. Jesús te isha e̱ná jekäi ra, ije̱k butsaju̱mi je̱k blawa̱ ditsä yika.


Jisus nuna tusa ukukmatai nui juwakiag fariseo aidaujai ijunjag jega ditá ijuntaijin wayawaju. 	 Jeska imineju̱ demiju̱ ijewa ñapaktäklä jui ska.


Nuniagtai nayaimpinmaya aents chichaak: “Ishamkaigpajum, wika atumin yamajam chichaman ujaktasan minitjime, nuna antuinak ashí aents aidauk shiig aneasagtata nuna. 	 Ata je ángel te isha ijewa ia̱: “Ke bas suana, ata ¡issö! Yis wa̱ kte baa shkä bata yinak bas ia̱ sä ssëwa̱k a̱naa; je rä ditsä biköle ia̱.


Wi atumjai ijunja pujachkunush wakannumag ijutkajai, nunin asan wi anuí pujusan aents nunikun tumainaitag nuna tajai: 	 Jekäi ji wà yis dä je̱r ko̱le, je ne wà yie bas pakta säkätä rä. Je rä Cristo duawa̱ rä sa̱ wa̱ ji yakei wakblele nui ki̱ka, jiräni kte yöle wa̱ iyile käi;


Tagku ayugtainum uchi pempeajam egketu wainkajum, juwapita titajum.” 	 Jikäi ne wà bas wäna ijuermi ije ne irä; bas te yaba ku̱emi pabutälewa̱ sua wà, jielecha̱ vaca chewa̱klä ja̱rka.”


Wi anuí atumjai ijunja pujachkunush, mina wakanjuig atumjaig ijutkau asan shiig aneajai, atum Kristui kajintsá anentaimkujum niinig emetmamjajum, ashí betek makichkinmag anentaimkujum, imagnisjum shiig batsatu asagmin. 	 Ka yis wakei kaldu kuna bas sha̱na, ata yis wikblu kaldu bas sha̱na. Jekäi yis ssërke̱ a̱naa isu̱ak jishtä bas te ji we̱ke̱ tsa̱na käi, ñakäi jishtä bas te Cristo biketsa tkelewa̱ därërë käi.


Pablo uyunaidauk Atenas ejegawag ukukiaju. Nunú waketiagtai Pablo, Silasan, Timoteojai chichaman akupjak: “Waamak juwi taatnume, juwi ditajai igkuniktajai”, tiuwai. 	 Jekäi Pablo ña̱le̱i ju̱ak wa wa̱ imine demi Atenas ska. Jera ite ijewa ia̱ Silas irä Timoteo irä ktei patkaté ibitä mane mane iwäki̱. Jera jewa bitejulu.


Nunikmatai nui ijutkau batsataidau, niina patayí aidaujai Apajuí wait anenjam uchigmakbaun antukaju asag shiig aneasajui. 	 Jera se̱nak Elisabet pája̱mi wa irä isaka wa irä, jewa te ipalei ssa Säkekewa je̱r bäi sha iia̱ ta̱i. Je ne ki̱ka ijewa ssënaña a̱naa ije ra.


Dutiksag Epafras Kristu Jisusan inakega nu, atumjai ijunajakua dushakam kumpamjamainawai, nuniak Apajuin shiig senchi aujtugmainawai, shiig imagnis emetmamag pujuinak, ashí Apajuí wakegamua nunak takagsatnume tujamaidau asag. 	 Epafras, ale bas wa ekla, je te bas chakami, ije rä Cristo Jesús kjanaklä. Je chichar kate del ka̱kiäk bas ki̱ka, bas tkenakläwa̱ därërë këlecha̱wa̱ wa käi, ji sherke̱ Säkeklä ki̱ wa̱k kalabe.


Tama Jisus ayaak: —Makichik iwanchkesh minak atsugtawai. Wi takaag nunak Apajun ememattasan aikajai, dutikaig atumek minak emematjuinatsjume. 	 Jera Jesús te ikúka: —Ka yis dä kololewa̱ kuna be wa̱. Yis te rä yis ká ne oloi keka̱. Ata bas te yis kukawa̱ diekjela.


Dutikawagmatai Jisusa nemajuidau ashí Judea nugkanum, Galileanmaya, Samarianmaya aidaujai, shiig agkan batsatainak nuní senchi ichichmamaidau. Jisusnak ajantusag anentaimtuidau, nunidau asagmatai Wakaní Pegkejiya nu yayasajam batsatainak, ayatak nuní kuashat kawedau. 	 Je balana tapanak eyaka eyaka wa Judea ska irä, Galilea ska irä, Samaria ska irä, kja bäi. Jekäi ijewa täkili je̱na. Ijewa dami sualecha̱wa̱ Säkekewa yika, ñakäi ijewa tsa̱tke dami Wikblu Sikina te ki̱ka ijewa war ebä.


Nu juwagmin, makichik aentskesh: ¿Wagka aikagme? tujamkujaish: ‘Apu atsubau asamtai juwajai, ajum awagtugmaktatui’, tusa ukuktajum, —tiu. 	 Ata yilé te bas ia̱ jinile ishe ra, bas te ikúke: ‘Säkekewa ne ki̱ isherke̱ rä, ata jirä ite ipatke tuleténi.’


Asa uchijiyai Josafat, Josafata uchijiyai Joram, Jorama uchijiyai Uzías. 	 Asa te Josafat wätsikiwa̱, Josafat te Joram wätsikiwa̱, Joram te Uzías wätsikiwa̱.


cinco aishum ajutjamajakuí, tuja yamai ajutjama dushakam amina aishumchauwai. Duwi dekas aishinchauwaitjai tame duka tame, —tau. 	 Ma wa̱ ibakle cinco, ata jira ma wa̱ itso̱ je rä ka ma se̱naklä si̱ kuna. Jekäi ba te isha rä iyina si̱.


Ashí suwe aidaunak Jisus tsaaptina nunú tsawan emauwai, imatikamu asa suwea dushakam tsaaptina nunak depetmainchau dekapjauwai. 	 Je ka̱ oloi ñirte ka̱tuil sha̱na, ata ka̱tuil ka tu̱neka̱ iki̱ka.


Makichik aents niina nuwe atinjijai wajas chichaagtai, niina kumpají antujak shiig aneas wajama nunisnuk, wishakam shiig senchi shiig aneajai, nuna pachisag chichainamun antaknuk, aents aidau shiig antujuinak niinak nemajuidau asagmatai. 	 Dulaklei jula kolonak busi ra, je ne ia̱ je busi rä däkksa̱ rä. Jekäi je dulaklei tsa̱tkäk kaldu te iktä ssa ra, jera issërke̱ a̱naa, iktä ssërke̱ ki̱ka. Jekäi jira yis ssëna a̱naawa̱.


Nunik Wakaní Pegkeji awemam yaakat Seleucia jegaa, botenum egkemag katigkaju nayantsa ajuntaijin Chipre tutainum. 	 Jekäi ijewa patkami Wikblu Sikina te ki̱ka iminejulu Seleucia ska. Jeska ijunami ko̱no ki̱ka demi Chipre ska.


“Aents senchigtina nuna jeen wayaa wajiijin yajutkata takug, nuna aentsun jigkajá nuaduí yajutmainai ashí wajiijinak. 	 “Jekäi, ¿maikäi yile kjäwa̱ ditsä täkii ju naka idäli jakibläk, iwakei ka mo̱ne iwa̱ säkätä ra na? Jekäi ebä ne ra ite iju wajemiksa̱ rä.


Yatsug, ubag Jisusa nemajin aidauwah, Apajuí dutikatnujin yaunchuk anentaimtusbau dekachbau aajakua nuna dekaatajum tusan wakegajai ememaijum tusan. Mina pataag Israel aina nuwiya Kristuwai kajinas anentaimainachu asagmatai, atum imá pegkeja iman dekapmamijum tusan tajime. Wajumak mina pataag Israel aidau Jisukristui kajinas anentaimainachu asagmatai, Apajuí machikish kajinas anentaimainchau emakui. Nunisag batsamas yaunchuk Apajuí judiuchu aina nuwiya midau atinme tusa emtika wainkamuji aidau ashí niinig kajinas anentaibau tsawan jegatna nuna ejeyagtinai. 	 Jekäi el wa, ka bas ñassäkläka̱ kuna ki̱ka, yis kiana bas je̱r ku̱ak kte blelewa̱ wà. Je rä Israel wa moska ianacha̱wa̱ je̱r ta därërë, ma rämi bikökje ka Israel wa kuna kolole biköle dewa̱julu kje.


Jisukristu nemajin aidaun apuji aidauk, nuigtuk yamajam chichamnakesh ujatkachagmayi, (wika dita wajukuk aajakú ainawa nunak puyatjatsjai, wagki Apajuí diismak ashí betek ainag duwi). 	 Jekäi ale palei ta bakleka̱ käi wa wa̱ ka ji ki̱ yine ji̱a yis ia̱. Mikle ra ijewa rä bakleka̱ räle ka je wa̱ ji kuna yis ia̱, Säkeklä te ka sa wabiketseksa̱ rä sa pajuer ebä wà kuna.


Wajasá niimtai torre tutai yakí jiikbau Siloé tutaya nu iyaak, dieciocho aentsun kajegkua dusha, Jerusalegnum batsamajakaju aina nuna nagkaesau tudau asajampap, suwimkan juwak jinauwaita ¿tajumek? 	 Ñakäi ale ju yöle ka̱sha̱a̱ kie Siloéni mileka̱ sa̱ ki̱ka te sa tuawa̱cha̱wa̱ dieciocho ra, ¿bas te ibiketse ijewa rä nui ta e̱e̱na si̱ isaka tso̱ se̱nak Jerusalén ska wa biköle tsa̱ta na?


“Agatjata Efesonum Jisusa nemajuidaun diin puja nunú, dutikakum: Uwejé untsujin siete yayan takaku, candelero ayatak orok najanamunum ejapena wekaga nunú chichaak aatus tawai: 	 “Ba ku̱ tapanak Éfeso ska wa ángel í ia̱ iyuö: ‘Ale bekwä kololewa̱ ijula wämo naka siete, shkäk tsi̱ni duäkläka̱ yöle oro wà siete je sha̱na, je te ishe jikäi:


José Matatiasa uchijí, Matatías Amosa uchijí, Amós Nahuma uchijí, Nahum Eslí uchijí, Eslí Nagai uchijí, 	 José rä Matatías yaba, Matatías dä Amós yaba, Amós dä Nahum yaba, Nahum rä Esli yaba, Esli rä Nagai yaba,


Judío aents aidautik wajuku ainaji nu diigsaikish, nuniachkuish pakamaku asajaikish dekas judío aents tamak amaitsuji; 	 Ka irä maikäi kuna ta, sä Judío wa rä ka sä juer jekäi ebä ki̱ka kuna, ñakäi tene shkiri rä ka juenak sa yaka ska ebä kuna.


Aents akiiamuk aentsun uchijigke, untsu Wakaní Pegkejin akiinuk Apajuí uchijiyai, nunú Wakan egkemtugbau asa. 	 Sa̱ ko̱le ditsä ja̱mi, je rä yaka iá. Ata sa̱ ko̱le Säkeklä wikblu ja̱mi, je rä wikblu iá.


Wi dekas pegkegchau takasú asan maam amainaitkunuk, mantuawaipajum tumamaitsujai, tujash mina pachitus wainak tujutuina aniaigkik, makichik aentskesh ditaig sujutmain ainatsui. Wika dekas Roma apujiya duke chichaman dekagtuati tusan segajame, —timayi apun. 	 Ata ikuna yie ji wá̱ yakei nui ta ki̱ka yis shena kota̱nakwa̱ ra, ka yis wa̱ iyinak ke 'sktawa̱. Ata je yis kjatieke̱ ijewa te je ktei rä ka iyina si̱ kuna ra, yi a̱ni ia̱ ka ka̱ kuna yis ju̱akläksa̱ ijewa ia̱. Je ki̱ka yis ia̱ ka̱ mo̱ ktei wabiketsanakksa̱ César wakei wa̱.


makichik tsawanta duwik ashí ni waitiamujig ajittawai: Jaamuji, buutbauji, yapajamuji, inagnamunum jinum apeam atata nunú. Apu Apajuí ashí senchigtina nu ni suwimak jukitnujin dutikattawai.” 	 Je bata ki̱ka un díabä wà sä tuawa̱kwa̱ dämiwa̱ iki̱ka: duewa̱ irä, je̱r iane irä, bäli irä; ñakäi irä dälänakwa̱ yökö wà. Ka irä jiye kuna ta, Säkekewa Säkeklä ije kpäk rä täkiwa̱ si̱.”


Dakujustajum nuniakjum shiig aneetajum, atumek nayaimpinmaya wají shiig pegkeg umikbau jukitin asajum, yaunchuk Apajuí etsegtin aidaunashkam atumin waitkagmaina aikasag waitkasu ainawai. 	 Jera bas ssëno a̱naa, bas ka̱ssö, bas ia̱ je säkei tso̱ däksa̱ ta̱i ka̱jöir ska ki̱ka. Ata je su̱ta ijewa te jile bata shäk wa bakle bas yikaba wa kukacha̱wa̱ weikanak rä.


—Jintinkagtinuh, Moisés papí agag ukugtamkiuwa nui: ‘Aents nuwan juki uchin akiitsuk jakamtaig, ni yachintin nuwan juki uchin akiimainai, dutika yachí uchijiya nunin emamainai’, tawai. 	 te isha: —Sapaktäk, Moisés wa̱ iyöleta̱na sa̱ ia̱ rä: Ikuna manele el duawa̱ se̱naklä ta, ata ka iyaba a̱ta̱neta̱na ra, iel se̱rwa̱ni je alaklä ra, yaba su̱ak iel yäbei ye.


Aser wegantunmaya doce mil, Neftalí wegantunmaya doce mil, Manasés wegantunmaya doce mil, 	 Aser wa ditsei wä doce mil, Neftalí wa ditsei wä doce mil, Manasés wa ditsei wä doce mil,


Yamai nagkamsanuk utugchatan aputugsatnume tusanuk wakegatsjai, wagki mina asutuawagbau iyashjuí esamkamu ajutuina nuna diisan: Wika dekas Apu Jisukristun inakempapitja tumamjai. 	 Jí jöiwätami ke yi a̱ni ku̱ yis weika ji̱a. Je rä Jesús shka̱le käi yis shka̱le, je itäri tso̱ yis yaka ja̱mi ki̱ka.


Dutika chichajak: —Yumi ipiagbau Siloé tutaya awi weme nijamita, —tiuwai. (“Siloé” tawa nunak: “Awemamu” taku tawai.) Tusá tima wainmachushkam we, nijami shiig wainmaku. 	 Jera ite isha iia̱: —Ma cho̱ wä paskuäkni diklä talawa̱klä kie Siloéni ska. (Je kte wà rä patkelemi). Jekäi imineju̱ wä paskuäk; je daju̱ni ra iwäbala wajuena bäi.


Juna jutikauwa nunak Galilea nugkanum yaakat Caná tutai awa nui, aents dutikmainchaun Jisus nagkamchak yumin vino emauwai, niina imanjin iwainmamkatatus. Nuna dutikamtai niina jintintaiji aidauk: Dekas Apajuí Uchijimpapita, tusa shiig dekaawajui. 	 Je ne rä säkätä Jesús te ji wa̱mi kju̱awa ijuenaklä ye. Je wá̱ ite Caná Galileaka. Je wà ite ioloi kjasha ditsä ia̱. Je ki̱ka iwa̱ dulanak wa te ije biketsa.


Nu nunikaijum aneaku atajum; adeagtajum wi kampatum mijadai tuke kashi tsawaishkam, makí makichik atum aidautigmin nuní pujustajum tusan chichagkun, negá negajai imatjimiajim nunú. 	 Je ki̱ka bas se̱no je̱r ki̱i̱. Bas je̱r ja̱no yis te bas ia̱ ji sha ekla ekla ka jalewa̱ ta ji̱eleksa̱ wà kje, tres año bala na ka̱piana irä tuina irä jeska.


Dutiktai Jisus: —Maake, aikatsuk idaisatajum. Tusa kuwishí asankamun juki ataktú anujtuk pegkeg awajtusui. 	 Jera Jesús te ijewa kuka te isha: —We irä; ijöwa̱. Jera ijula tkawa̱ ikukä ja̱mi te ibäiwa̱ni.


Juna jutikauwa nunak atak ashí aents aidaun iwaintuktatus dutikauwai. Ni shiig senchi wait anenjabaujiya nunak, jutii Kristu Jisusai ijutkau pujuinajinish, wajuk wait anenjamsaya yaimpaji nuna iwainawai. 	 je wà iwa̱ ikjashäklä sa̱ ke̱i etkä etkä datse̱ wà bikö si̱ ije̱r bäi shä je̱r baa wà sa ra Cristo Jesús ja̱mi rä käi.


Awig Apajuí dakitmainuk makichkish atsutnai. Apajuí ekeemtaijig Uwigdauwa nujai nui au asamtai, niina inake aidauk niinak emematiagtinai. 	 Ji yakei she o̱nak sä ukä ja̱mi biköle ka kuna ji̱a. Jekäi Säkeklä irä Oveja Yaba irä je̱tkäklä sa̱ tsa̱ku̱i ye kätkämi jeska, jekäi ikjanaklä wa te ikja̱nei we̱mi.


Kashinia duwi aents kuchá amain batsataidauk, Jisusa jintintaiji aidauk imá makichik bote tepaun jukiag weenak, Jisusnak jutsuk ditak ashinkamun adeajaju. 	 Bulirishtä ra je chu̱li̱i̱ wa a̱ta̱nata̱na a̱mi kata ibitejulu ska, jewa je̱r ku̱a ite ra jebä ko̱no rä, ata ka je ki̱ Jesús mataña iwa̱ dulanak wa ra, ata ijewa ebä minemi iki̱ka rä.


Dutikauwaitkush: Wi Apajuiyaitag nuna dekajuatnume, tau asa yumin yutumtikawai, ajakshakam shiig tsapaidiag nejeawagmatai, nuna yuwinak shiig dakujustinme tujamu asa. 	 Jeiräta ite ji we̱ke̱ bäi iwakei je̱k kjashäklä ye ka janewa̱ iwa̱, bas ia̱ ka̱li̱ patkäk ka̱jöir ska käi, däli wäwa̱k iwänaklä ke̱i ska käi, ji ñanak yanak biköle ma̱k käi, ñakäi bas je̱r ssëwa̱k a̱naa käi.


Nuna tusa idayak nigka Galileanum juwakui. 	 Jekäi ite isha e̱ná ra, jera ia̱ta̱na Galilea ska.


Nunú ajaka nuna kanawe aidau wajumak tsupija utsagka, ikamia numí kanawe jukí dekas ajaknum ikakmau asa, nuna kagkapenian puwajin juwa numamtuk, Apajuí awajtamkaje atum judiuchu ainajum nuna jutii judío ainag nujai. Apajuí wajumak mina pataag aidaun idayak atum judiuchu ajuminig wait anenjamjaja duwi. Dutikamu asajum Apajuí duwik ashí pegkeg aidaun Abragkan ashí ni wegantun anagkuauwa dushakam ditajai betekak jukiagtin ainagme. 	 Ñakäi ikuna ijula manele klashäleksa̱ jewa itäri ska ba rä Olivo ka̱niki̱ka tkenawa̱, banawa̱ña je ñak kicha ja̱mi, idiä baa ja̱mi ra,


Siete aajakajua duka ashí nunak nuwatjaju aina duwish ¿yana nuweg atinaita atak jakau nantainamunmash? —tuidau. 	 Jewa kalabe wa̱ je bakle ra, jera sa̱ shki̱rke̱ka̱ni ska ra, ¿je siete wa mane si̱ se̱naklä ye ije dämiksa̱ni rä na?


Tiagtai Jisus ayaak: —Aents jamamtuchu aidauk ampijatnunak atsumtsame, aents jau aidau ampijatnunak atsumame. 	 Jera Jesús te ijewa kúka: —Sa̱ tso̱ ka duë ta wa ki̱ ka sä bäiwa̱k sher kuna, ata sä duäke̱ wa ne ki̱ isherke̱ rä.


Nunin asamtai yamaik inaku waitkataiya nuninuk ainatsjume, Apajuí uchijí ainagme, nunin asajum atum Kristu nemagbaunum Apajuí sujamsatna dushakam jukitnaitjume. 	 Jekäi ka ba rä kololewa̱ ji̱a kjanaklä ye kuna, ata ba rä iyaba. Jekäi ba rä iyaba ra, jera ba rä däli ukä kukäkña Säkeklä oloi ja̱mi.


Jisus jista Pascua tutain inagkeaktatus Jerusalén jegaa pujus, makichik aentsush dutikmainchaun iwainag takatai, kuashat aents aidau, dekas Apajuí Uchijimpapita, tiajui. 	 Ñerä Jesús kalme Jerusalén ska Säktäkwa̱ Bakleju̱ ke̱i kjewa̱klä bala na ra, ite ji we̱ke̱ kju̱awa kju̱awa ijuenaklä ye je su̱a chu̱li̱i̱ wa te. Jekäi ijewa te ije kie biketsa.


Juna timatai niimkaman wainkabiajai kuntin muun, nugkanmaya apu aina nuna suntaji aidaujai tuwakag ijuntatman. Nunik caballo pujunum entsatkau ashí ni suntaji aina nujai maaniatatus. 	 Ñerä yie ale bewak irä, ka̱jiska ka̱ tsa̱ku̱i wa irä, iguardia wa irä, tapanawa̱ ñakpäk je shkäk caballo suruu ki̱ka irä, iguardia wa irä jewa ra, je su̱a.


Ashí wají aidaunak takamainaitjai, tujash ashí shiig awajtumain ainatsui, ashí wají aidaunak takamainaitjai, tujash nunú depetukti tusanush idaimamaitsujai. 	 Sä el Apolos pake rä jikäi. Yis te ije kuka pjoo minak bas wäki̱ sä el wa ra, ata itjä ka issëne minak jíkje ra. Jeiräta iwä deksa̱ ra iminaju̱mi ji̱a.


Tamashkam aimainchau dekapenak takamtak ijunu. 	 Jera ka maikäi iwa̱ ikúkäklei ji̱a.


¿Nunú imanika shiig aneejakbaush, yamaish wajukagmea sakapakugme? Atum wi mina jiijuí waitiakui, jiish ukuintaitkuig atumi jiim ukuinka sujumain awatuyujum nuaduí tajime. 	 Jera ¿me bas ssële a̱naa da na? Yie ishe bas ia̱ bulee, ikuna rä bas ia̱ io̱r da ra, bas wa̱ bas wäbala yeneksa̱ me̱nak yis ia̱.


“ ‘¿Witjai Abraham, Isaac, Jacob aina nuna Apajuijinuk’ tawa duka ausachukaitjum? ¡Apajuik jakau aidaun Apajuijinchui, iwaaku aina nuna Apajuijiyai!” 	 ‘Yis dä Abraham Kekläí, Isaac Kekläí, Jacob Kekläí ni.’ Ka ije rä dulecha̱wa̱ wa Kekläí kuna, ata ije rä sä kseka wa ne Kekläí.


Tujash duwik timajim dutiksanuk yamaishkam tajime, atumek minak waitiatkujum: Dekas Apajuí awemamap tae, tusagmesh dekaskeapi tujuttsugme. 	 Ata je rä jishtä yis te isha bas ia̱ käi, bas wa̱ yis su̱le, ata ka bas wa̱ yis biketsane kuna.


Tuja Ananiaschakam niina nuwe Safirajai nugken sujukui. 	 Ata ekla kie Ananías te ka̱ tso̱ iwa̱ watju̱a ju̱ami ise̱naklä Safira ra ñara.


Apajuí niina senchijinig Apu Jisukristunak inankiuwa, dutijamsag jutiinashkam niina senchijinig inaantamkitnai. 	 Ji biköle we̱ke̱ bas te käi, je wo̱ ñashka̱li̱ble wà.


Apajuik yaunchkek chicham umiktinnak susajui nuna umiagtai pegkeg ainagme titatus. Tujash duka Kristu tauwa duwi nagkamas chicham umiktina nuna umiagtai, pegkeg ainagme titag tiuwa duka nagkankauwai. Yamaik ayatak Kristu dutikauwa nuwig kajinas anentaimaidau pegkeg ainagme tama agtatui, tiuwai. 	 Jekäi Cristo rä ka̱wei wawe̱ e̱nakläwa̱, je rä biköle yi te ije biketsa wa wabiketsanakläksa̱ wämo ye.


Judas Jisusan sujuktina nu, nunú aents aidaun chichajak: “Wi kugkuastatag nunú achiktajum, nunak Jisusan dutikattajai”, 	 Je iju̱akksa̱ wa̱ ijewa rä je̱r ko̱le e̱ná jikäi: “Mane wäjalassërawa̱ yis te ra, je ne irä; je kuköwa̱.”


Tutai Jisus jiyaak: —¡Itatkata, takamtak jiinkim wegakum aanú aentsuk ukuktá! Tama wakan pegkegchaushkam aentsun nugká ajiaju tikich aidau emtin, nunik jiinkiu, dutikashkam aentsnak machikish pegkegchauk emachui. 	 Jera Jesús te iuña, te isha: —¡Ma si̱wa̱tiö, ma je̱k tso̱ksa̱ ije ska! Jera je be te je jäiyi ja̱wa̱mi i̱ski̱ ditsä biköle wäna. Jekäi ite ijawa̱ta̱na ka medele kuna.


Tusá ujakam senchi kajeká, jegaa waitnak dakitug agaag wajasuí. Nunikmatai ni apají jiintuki: ‘Wegajai jegá wayaami’, tau. 	 Jera ikibi kju̱atkawa̱, ka miwa̱ ju na. Je ki̱ka iká deksa̱ju̱ iwäki̱ka je te ikia pjoo minakwa̱ ju naka.


Tusa junashkam augmatus: —Makichkish nugkutai yamagman tsupikag nugkutai mamujunmag adujtuchu ainawai, dutikamak nugkutai yamagmaitak besemain asamtai, tuja yamajam tsupikbau mamujunum adujtamashkam shiig juwamaitsui. 	 Ñakäi ite ji paka ijewa ia̱ jile she ja̱mi jikäi: —Yi a̱ni wa̱ paiklä spa̱na ka kukä tenakksa̱ paiklä nu̱l da wäbätsäklä. Ata ikuna jekäi ra, jera je paiklä spa̱na klasha̱naju̱mi, ñakäi je spa̱na kukä ka juenak bäi inu̱l ja̱mi.


Tutai Jisus: —Duka tiigpajum, jutiin shiwagmatjamtsu duka jutiinu asa aniawai, —tiuwai. 	 Jera Jesús te isha iia̱: —Ka bas te iwätkewe̱ kuna. Ka irä jiye kuna ta, yi rä ka kju̱atkäk kuna bas da, jewa rä bas da.


Imaní wekagu asa, Jisusan atushat wainmawaik tupikatki jegantun tikishmatug pujujus, 	 Mika̱ je te Jesús su̱a ka̱miika ra, itu̱na pjoo je̱tkawa̱ wakte iwäja̱mi.


chichajak: —Jasta, amina chichaman aputugmaina nu kaunak chichainakui, duwi dekajuatjame. Tusa achijatin aidaun: —Jukijum Herodesan pujutaijiya awi ejegajum, atum shiig kuitamkatajum, —tusa awemabi. 	 ite isha iia̱: —Ji kju̱ei ba kjaterke̱ rä je ssëmi yie, mika̱ ba kjatiäkwa dejulu kjepa. Jekäi ite ijewa paka ikjänanak Herodes pretorio ska.


Atum ainajum anuiya, wajasá niimtai torre tutain yakí jiiká jegamkatatus wakegakug, ¿dekatkauk ekeemas anentaimainchaukait, ibau jegamainush kuichkish ajutuash, wajupa kuichkinak ashimkainja tusa? 	 Jekäi bas manele ki̱ ju shena yönak ka̱sha̱a̱ ra, ¿ka irä säkätä ije kiana je̱tkäkwa̱ ibiketsäk bikö inaklä shermi iki̱ iwa̱ isu̱aklä isäkei tso̱ iwa̱ ie̱newa̱kläwa̱ iräle kai iräle käi na?


¿Iish wajutiya ame achinká pujaminish tajuawabiajime? ¿Wajutiya ame jaakum tepaminish taawabiaji?’ tujuttinaitjume. 	 ¿Bikökje sá te ma su̱a ba duärawa̱, bä kate wätelewa̱, je su̱ak sá dasta̱na rä na?’


Tujash mantuawagmataish ataktú nantakin, atumek wegatsjuminig wiyá emkan Galilea wetatjai —tiuwai. 	 Ata yis shki̱naka̱ni ra, yis maju̱ bas wätsa̱kba Galileaka.


Atum nampejaje tukagtajum duka nuninchauwai, kashikiajamah. 	 ka jí wa rä diyëë jishtä bas te ibiketsa käi kuna, ka̱ñina rä tres hora ebä ki̱ka.


Ashí tsawantai atumjai ijunja pujusan, Apu Jisusan umigkunchakam emematsuk pujusan, kuashat negayai Apajuí augbaijai, tuja mina pataag judío aidaushkam imanik pegkegchau aidaun egatjuinak waitkajianume. 	 Je rä yis te Säkekewa kja̱nei wá̱ del je̱k jalewa̱ wà, yis wäriä kja ta̱i wà, ñakäi Judío wa te ibiketsaksa̱ o̱nak yis ukä ja̱mi je katable wà.


Nunin asajum atumek tikich nugkanmayaya nuninuk ainatsjume. Kristu nemajuidau Apajuí aentsji aina nuninuk wajasú asajum, atumshakam Apajuí aentsji ainagme. 	 Je ki̱ka ka bas kuna ji̱a ka̱ etkä wa käi, pë kju̱awa wa käi, ata bas dä delewa̱ña sä sikii wa ra, Säkeklä ju ska wa ye,


“Atum mina anenkugmek, wi chicham umiktajum tajim nunú betek umiktajum. 	 “Bas wa̱ yis shka̱l da, jera yis wa̱ ji yile o̱nak je wawe̱mi bas te.


Tujash kampatum tsawan nuigtú jimaituk nagkaemai, Apajuí mayai susam ataktú nantakiagmayi, nunikagmatai nuna wainkaju aidauk shiig senchi ishamiagmayi. 	 Ata tres día y medio ukä ska ra, si̱we̱i sa̱ se̱naklä kseka datse̱ Säkeklä ska dewa̱ni ijewa ja̱mi. Jekäi ijewa ñajaka̱ni klä ki̱. Jera isu̱ak wa suanacha̱wa̱ e̱e̱na si̱.


Tima capitanchakam uchin juki, comandante ejeti: —Pablo achikam puja nunú untsujuk, jujú uchi jukim comandante ejetita, ni ujamain chicham awai tawa nuna ujaktí tujutmatai, juna uchin jukin itaajai, —tiuwai. 	 Jera ite itsa̱mi guardia wa tsa̱ku̱i wäki̱, te isha iia̱: —Pablo, ale wätelewa̱ te yis kiami, jekäi ite yis paka jí dulaklei tsa̱kté bä wäki̱, ije wa̱ jile tso̱ yinak ba ia̱ ki̱ka.


Nuna tiajua nunak judío aidau: Jisusak dekas Apajuí awematnaitjai tibauwa nuwapita tuidauk jega ijuntainmak jiikí ajapami, waichu atí tusa chicham umikbau asamtai, nuna dutijamawainum tusa ishamainak tu chichakajui. 	 Iká irä ia̱mi irä suanacha̱wa̱ Judío wa yika kju̱ei ijewa te ikúka jekäi rä. Ka irä jiye kuna ta, Judío wa rä ñaje̱rko̱le kja, manele te ishe Jesús dä Säbäkäkksa̱ ni ra, je rä ju̱nakksa̱ ñapaktäklä jui ska.


Apag mina awetiuwa nuwi dekas pujutak awai, nuniau asamtai wika niijai pujajai, wi wajukeag nunisag aents minaiyan yuwidaushkam wijai pujusagtinai. 	 Jishtä Sa Ká se̱nak kseka te yis patkaté, jekäi yis se̱r dä ije oloi ja̱mi, je su̱ta yi te yis yaka katá ra, jera je se̱rmi yis oloi ja̱mi.


Nu tsawantai kuashat aents minai dekaskeapi tusa anentaimaidaush idaisagtinai, nuninak kajegdayagtinai; imanidau asag pempé pempeentunikiag achinidiagtinai. 	 Jera chu̱li̱i̱ wa te yis jemiwa̱, ñaju̱amiksa̱, ñadokoitsämi.


Nagai Maata uchijí, Maat Matatiasa uchijí, Matatías Semei uchijí, Semei José uchijí, José Judá uchijí, 	 Nagai rä Maat yaba, Maat dä Matatías yaba, Matatías dä Semei yaba, Semei rä José yaba, José rä Judá yaba,


Kuashat judío aidau Jisus Betanianum pujawai tuinamun antukag wegajui, niina wainainak Lazaronashkam jakau aig Jisus inankiu asamtai, wainkata tuidau asag. 	 Judío wa chu̱li̱i̱wa̱ te iju̱ña Jesús katke Betania ska ra, jera iminejulumi jeka, ka Jesús ebä su̱ak kuna, ata iwa̱ Lázaro shki̱leka̱ni dulecha̱wa̱ wa sha̱na iwa̱ je su̱ak ñaebä.


Elisabet tsawanji uminkamtai aishmagkun uchigmakui. 	 Elisabet ke̱i dewa̱ iyaba ko̱naklä ra, je ku̱a ite jäiyi.


Tiagtai Jisus ditan diyaak: —¿Tujash wajina pachisaya Apajuí chichame agagbauwa nuwish: ‘Aents jegá jegamin aidau kayá ajapawajua nunú, kaya dekas jegá ichichkatin apututia iman wajasé’, tawa nunash tawa? 	 Ata Jesús te ijewa su̱a jaree te isha ijewa ia̱: —Jera iyöle katke jikäi: ‘Jak ju̱leksa̱ ju yuäk wa wa̱, je ne rä delewa̱ ju ñak wäkukäk bäi si̱ ye rä’, ¿jiräni je wà rä na?


Ayatak jintintuabiajime shiig yupichuchin, uchi kuwijuch katsugman yumainchau asamtai muntsu amutiama numamtuk. Wagki atumek yutai katsugmak yumainchauwa nunin asagmin, yamaikishkam nuninuk ainagme. 	 Ikuna yis ia̱ Säkeklä wa̱ ji tso̱ yinak bata yir da, ñakäi yis je̱r ko̱r ji biköle blelewa̱ ia̱, jile ju̱ñe biköle ia̱, ñakäi ikuna yis dä ji biketsäk etkabä bäi si̱ je wà yis ia̱ ka̱tsä patkerju̱mi kju̱awa ra, ata ka yis wa̱ sa̱ shka̱l da, ka yis kiar ji a̱ni ye.


Aents nuna aatus tuidaunak, wika aatsan tumainaitjai: Kristu pachis chichagkagtuktinuk aentsuk awemamui, tujash aents nu chichagkagtamun antukaja nuwiyag ashí betekak dekaskeapi tuinatsui. Dutiksag Apajuí etsegtin Isaías yaunchuk pujujakua dushakam anentain idagmas: “Apuh, jutii chichagkagtamun antukaja nuwiyag imaanik dekaskeapi tauk atsawai”, tiuwai. 	 Ata ka biköle wa̱ kte baa dälätsane kuna. Je rä jishtä Isaías te isha käi: “Säkekewa ¿yibä te ji yile sa̱ wa̱ je kuka iyina ye na?”


Tusag achiká jukiag ajá ukumtikiag maawajui. “¿Nunash ajagtina dusha itugmainaita? 	 Jekäi ijewa te iju̱aksa̱ uva yäkä ektaka, jeska ite iktawa̱. “Jera ¿je uva yäkä wakei te me ijewa we̱mi na?


Dita antutaiji ajuinamuk antuktinme.” 	 Yile rä kukäta wassënak ra, ¡issö!


Jisusan achikag jukiaju aidauk, Caifás sumo sacerdoteya nuna jeen ejegawaju, chicham umiktinun jintinkagtin aidau tikich apu aidaujai ijunag batsatbaunum. 	 Jesús kukäkwa̱ wa wa̱ iminetse̱ chui wa tsa̱ku̱i Caifás wäki̱, mai ñayöle ka̱wei wà wa irä sä wäkiri wa irä tapar tso̱ ska.


Apajuí dekamtikbau aidauk tikichin kajejin, nuigtú emebauk amaitsui. Nuna nunia duka Apajuinumian dekak nuniatsui, duka aentsnumia, nuigtú iwanchnumia minawai. 	 Jeshtä ka̱biketse ka dar dä ka̱sha̱ ki̱ka kuna, ata je rä ka̱jiska ji tso̱ ja̱mi, sä del ja̱mi, be ja̱mi.


Tujash yamaikik Jerusalegkak juwaktajum, nuniagmin wi mina Apag Wakaní Pegkejin anagkagtuamua nuna awetitjime, ni senchimtijamawagtatui, —tiuwai. 	 ¡Issö! Yis Ká kabla ji ma̱k, je patkemi yis te däkwa̱ bas ja̱mi. Ata bas a̱ta̱no jí jukläyäkä ska täkili datse̱ ka̱sha̱ ki̱ je wà bas pajiena kje.


Tiagtai Pilato ayaak: —¿Tujash jusha wají pegkegchauna takase? Tutaishkam nuní senchi untsumkag: —¡Achigtá! —awajuidau. 	 Jera Pilato te isha ijewa ia̱: —¿Jera ji wá̱ ije te yakei rä na? Ata ijewa kjoyina ki̱ta si̱: —Iwätiöka̱ cruz ja̱mi.


Anuí apu Agripa eketa dushakam junak shiig dekawai, nuniau asamtai ni antaish shiig kajintsan wishakam chichaajai, niish junak ashí dekawapita tusan, juka uuká takatsuk ashí iwainaja takasbau asamtai. 	 Ñera jí sa̱ tsa̱ku̱i Agripa wäkata ska yis ktäke̱ ka suale ta, je je̱r ku̱a je te bäi. Ka irä jiye kuna ta, yis te ibiketse je wa̱ je ju̱ñer bäi, je o̱na rä ka jakika kuna ki̱ka.


Nunin asamtai yaaktan chichajuinak: “¡Ame wají dekas pegkeg aidau imá wakejuyum duka, yamaik atsugtamsae! Ashí amina wajiijum shiig pegkeg aidau ajutjama duka tuke igkugchatnaitme”, awajiagmayi. 	 “¡Ji ba wäbätsewa̱k, je tse̱naju̱mi ba yika, ji biköle babaa käi, juer ta bäi tsa̱a̱ käi, weikanawa̱ ba yika, mik a̱ni ka je ko̱nakni itjä!”


Nu chichatai diikmag judío aentsun wainkag, senchi untsumkag: “¡Diana Efesonmayanua juke dekas imanuk!” wajai wajainakua jimag hora amainun ejesattak wegagtai, 	 Ata ije rä Judío wa, je te ijewa je̱r ku̱a ra, iñajaka̱ kjoyinak etka yebä, elkje ra dos hora kje: “Diana Éfeso wa kekläí, je ne rä oloi ta rä.”


¿Wisha wajimpaitja, Apolosash wajimpaita? Jutiik ayatak Apajuí takajin ainaji, nunin asá jutii chicham etsegbaunum, atuminish Kristui kajintsá anentaimat ajutjamsajui, duka Apajuí makí makichik dutikata tujabauwa dutiksaik takasaju ainaji. 	 ka je rä ji äina wakbläk kuna, ka je rä je̱k ebä biketsäk kuna, ka je rä je̱r ki̱ ji ianak plaa kuna, ka je rä ji yakei o̱le iukä ja̱mi biketsäk kuna ji̱a,


Nuna timatai shiig anentus botenum egkejag jukiag, machik wesag wamkes dita jegatasa wegamunmag anuumkajui. 	 Jekäi ijewa ssëna bäi ikiäkwa̱ ko̱no ja̱rka. Jera ñawäsaka idemi mai imike̱ rä ska.


mai Apajuí nemagnuk pempeentunikiag, apu chichaman epegkin Apajuí nemagchau aidau emtinish jiyaní yujaina? 	 Bärä le yis se̱rmi ji̱a bas kjäka, ata jiräni ra yis se̱rmi ji̱a ka̱ tse̱e̱ ke̱i kjaju̱ kje. Je rä bas wa̱ yis tsa̱tkäklä yis minaklä maka yis maju̱ käi.


Nunikmatai iwaijin aishmagkun uchigmaku, dutika uchi pempetaiyai pempeag tagku ayugtainum egkeauwai, ijagka kajiitainig dita ayamainuk agkantak atsusú asamtai. 	 Jekäi iyaba säkätä su̱a ite jäiyi, je pabutrawa̱ ite sua wà, jiacha̱ ite vaca chewa̱klä ja̱rka, ka sä kjäwa̱ ji̱a käpäklä jui na ki̱ka.


Nunú mina nagkaetus takasta tuina duka, pegkeg anentaiyai tuinatsui, imá ditanunak anentaimtus dutikainawai. Nuna dutikainak, wi achinkan yamai egketag nuna aan nagkaemas utugchatan aputugsatasag wakegainawai. 	 Ata ale Cristo bata shäk kjäte̱ne wà, ka bulee wà kuna, jewa te ibiketsa yis weikäk wäsi̱wa yis kate wätelewa̱ dälei ja̱mi.


Yaunchuk atumin muunjum aidau uwegshunum batsamsag, maná nayaimpinmaya kakegun juuká yujakajush batsatainatsui, jinawaju ainawai. 	 Bas kalí wa te maná ña ka̱ ssi̱lewa̱ pjoo ska, jeiräta ijewa duacha̱wa̱.


Nuna dutikainak umikajui agagbaunum chichaak: ‘Jisusak dutikam atinai’, tibauwa nuna. Dutikawag Jisusa iyashinak numinum achijam detaun akakí jukiag ukusú ainawai. 	 Ijewa te iwá̱ biköle jishtä iyöle wa̱ ije ktei yile ja̱mi, kjepa ijewa te inu̱l wäya ja̱wa̱té kal ja̱mi, bla ite sa̱ nu̱l bläklä ska.


Apajuik makichik tsawantan mamikiauwai, nunú tsawan jegatai ashí nugkanmaya aidaun, Kristu Aentsmaga Akiinau mantamna ataktú nantakiuwa nuna, yamaik aents pegkegchau aidau, pegkeg aidaujai etegjam akankam ijumjata titin asa”, tiuwai. 	 Ka irä jiye kuna ta, ite ike̱i biketsaksa̱ kja iwa̱ ka̱jiska wa ktei wabiketsäkläksa̱ bulee, jäiyi ekla kolole iwa̱ je oloi ja̱mi. Jekäi je we̱mi ite si̱, je kjasha ite rä ite ishki̱wa̱ka̱ni dulecha̱wa̱ wa sha̱na je wà.”


Nuna timatai niina jintintaiji doce aina nuwiya Judas Iscariote, jiinki weuwai sacerdote apuji aidaujai Jisus sujuktinun chichaman umiktatus. 	 Jera Judas Iscariote wa, ale doce wa sha̱ ekla, je mineju̱mi chui tsa̱ku̱i wa wäki̱ka iwa̱ Jesús ju̱akläksa̱ ijewa ia̱.


Tujash mina Apag tabaun umigkattajai, wi mina Apag aneamujun ashí dekaatnume tau asan. “Wajagtajum, juka ukuaku wegagmi. 	 Ata je rä ka̱jiska wa wa̱ isu̱aklä yis wa̱ Sa Ká shka̱l, ñakäi jishtä Sa Ká te yis paka iwa̱k ra, jekäi yie iwe̱ke̱. “Jekäi bas ñajöka̱, sä shkä.”


Kuashat tsawantai etsag, yaya aidaujai waintsuk yujau asaja, daseshkam imatijamsag ukapittak awajtamu asamtai: —¡Jegashtatjiapi, jinattajiapi! —tiagbaiji. 	 Ka̱ kja ta̱i je bala na ka̱wä a̱ni bekwä a̱ni ka juer kuna, ata si̱wa̱ ebä ju̱rte ka elkje kuna. Jekäi sá te ibiketsa ka sá däkksa̱ ji̱a.


Jutiik Apajuí najankamu ainaji, nuniautin Kristu Jisusjai ijutkau pujajin yamajam pujutan amasajui, ni yaunchuk wakekamujiya dutiksag, pegkejan takastinme tujamu asa. 	 Jekäi sä rä ije shka̱ble, yöleksa̱ Cristo Jesús ja̱mi. Je rä sa̱ wa̱ Säkeklä wa̱ ji bäi biketsale kja sa̱ wa̱ o̱nak je wa̱klä.


Atum Jisukristu nemagkau aidautigmek pempeentunikjum maaniajum anka tikima pegkegchauwai. Maanitsuk chicham akuishkam ayatak katsunjá idaimainaitjume. Waitkagmainakuish pachitsuk idaimainaitjume, kasagtamainakuish jukiti tusam idaimainaitjume. Tujash nu aaja idaibauk pegkegchau amaina nuna nagkaesau pegkegchau aniagme. 	 Ka yis kiane kjäkju̱ shkële bas ska, ata yis ssëna rä käma ji̱a bas kjäka, ikuna Säkekewa te ka̱ ma̱ ra.


Yutái dukap atsuk ashimdauwa duka anentaimtigpajum. Dekas anentaimtustajum yutai abuechau tuke pujutan sukagtina nu jukitasajum. Nunak wi Aentsmagan Akiinaun, Apajuí mina Apajua nu: Ame duka dutikata, tusa inatjau asamtai amastatjime. 	 Ke bas shka̱bla ñanak weikanakwa̱ shtä ebä yuläk, ata wë bas shka̱blö rä ñanak sa̱ se̱newa̱k jekjeye ka weikanakwa̱ kuna shtä je ne yuläk. Ditsä yäbei je te bas chewe̱mi je shtä wà. Ka irä jiye kuna ta, Sa Ká Säkeklä te rä ije ne nia ioloi wà.


Nayaimpinmaya wají aidau diisá dutiksaik dakumká najanamu aajakua duka, Apajuinu atí tusa dutikamui. Untsu nayaimpinmaya wají aina duka, kuntinu numpen dutikajakbauwa nuna nagkaesau dekas pegkejan atsumawai. 	 Jekäi je ji wakja̱neiwa̱klä tso̱ yöle ji tso̱ ka̱jöir je ja̱mi kiana rä siki tenak jekäi ji we̱ wà, ata ji tso̱ ka̱jöir ia̱ ibäi si̱ ne sherke̱ me̱nakka̱ rä, je iwe̱ jekäi tsa̱ta.


Jisus yaakat Jericó jegattak wegai, aents wainmachu jintá yantamen ekeemas: “Kuichik sujustajum”, tusa sumá eketu. 	 Ñerä Jesús dami kja alemana Jericó ska ra, ekla ka wä wajuenak kuna katke ña̱la kjä ja̱mi inaklä kaku kiäk,


Nuaduí wi takaamujua nuna wainainak dekaskeapi tujutuidauk, shiig aneasagtinai timae tusam ujaktá”, tiu. 	 ¡Bäije yi ka dokonewa̱ jishtä yis dä käi je wa̱ rä!


Juna timatai wakitkiag Jerusalén kaunawajui. Nunik jega Apajuí ememattainum Jisus wekaetatman sacerdote apuji, chicham umiktinun jintinkagtin aidau nuigtú tikich apu aidaujai jegaantag, 	 Jekäi idemijuluni Jerusalén. Jera ishkä kaldu Templo ska ra, chui tsa̱ku̱i wa irä, ñayöle ka̱wei wà wa irä, sä wäkiri wa irä, jewa demijulu iwäki̱.


Nuaduí tikich Salmonmash: ‘Ame uchijum pegkegma nuna iyashí kaugtí tusamek idaisashtatme’, tibauwai. 	 Je ki̱ka ietkä ska iyöle te ishe rä: ‘Ba wa̱ je wämo kolole ka janakwa̱ ba wa̱ yaka tjabanakwa̱.’


Tutai: —¡Wainkam tatsumek!, —tiajui. Tama: —Atsa, dekas ni chichamen antugkamjai, —tiuwai. Tutaishkam: —Pedrok amaitsui, niina wakanitskaitai, —tiajui. 	 Ata ijewa te isha iia̱: —¡Ba wäiarke̱ irä! Ata ije te isha ji̱a: —Iyina si̱ ije irä. Jera ijewa te isha iia̱: —Iwikblu irä.


Sidognumiati jiinkiaja wegajin, dase igku umpumpau asamtai, ajuntai Chiprek ukuaku, ashí ashinkawa, 	 Jeska sá ju̱namini, kjajulu Chipre ekta kja̱ne si̱wa̱ te sä tie ju̱eke̱ ktä cha̱k.


Atumek duwikik pegkegchau takaakjum, suwenum pujumaina numamtuk pujujakuitjume. Tujash yamaik Apu Kristujai ijutkau pujakjum, ni pegkejan wakeja duke takaakjum, tsaaptinnum pujumaina numamtuk wajagme. Nuniau asajum Kristu aentsji aidaush, wajuk pujumainaita nunisjumek pujustajum. 	 Jekäi bas bakle rä ka̱tuil ye, ata jira bas dä ka̱ oloi ye Säkekewa ja̱mi. Je ki̱ka bas shkö ka̱ oloi ye wa käi.


tuja yamaik Apajuí aentsun wait anentawai tusam etsegkata” tibauwa nuna. 	 ñakäi ditsä ia̱ ibata shäk Säkekewa je̱r ssënaklä bäi sa ra, je añoí dewa̱.”


“Wegakjumesh kuichkikesh, orokesh, cobrekesh, 	 “Ka bas wa̱ oro iräle inaklä iräle cobre iräle mi kuna bas kipa ja̱mi,


Tiagtai ni chichajak: —Moisés chicham umiktajum tibauwa nuna jintinkagtin aidau, mina nemagtukag wi Apajuí aentsnum inamjatnun inabaujin etsejag juna shiig unuimaidauk, aents jeentin yaunchuk wají ukukbaujin, tikich yamá ikaunmakbaujai ijumjamun jiiyama numamtuk wajainawai, —tiu. 	 Jera ite isha ijewa ia̱: —Je ne ki̱ka biköle ñayöle ka̱wei wà wa dulale ka̱jöir gobiernoí ja̱mi, je rä jishtä ju wakei te iji säkei ta ska jile jeksa̱ spa̱na irä mikle irä käi.


Segakjumesh juwatsjum duka, Apajuí wakejamu takatsuk, atum wakejamu takaakjum, shiig aneasta tau asajum suwam ainatsjume. 	 Bas te ji kia, ata ka bas ia̱ idäksa̱. Je rä bas te ikia yakei wà, bas wakwa wäbätsäke̱ ji wà jeskabä e̱nenakwa̱ ki̱ka.


Nuniai apu aidau pekaja nuwiya makichik chichagtak: “Buutipa, David apu we inamajakua imana nu, Judanmaya León tutaya nunú depetmake. Nuniku asa niiyai ju papí sieteya imania achigbauwa juna ukuitug ujamainuk”, tujutmayi. 	 Je ra säkekewa tso̱ wa ekla te ishe yis ia̱: “Ke ma ji̱a. Isu̱o, ale nama Judá wa ditsei wä, David ñak kicha, je rä tu̱leka̱, je ia̱ je kjäyer ja̱rmi, je ikjä bale siete klasha̱na tulämi.”


Jisukristuk nigki jutii tudaujin mantamnatatus tsagkamankauwai, yamai ju nugka tudaunum batsatainag nui agkanmitkagmata tau asa, ii Apají Apajuí wakega nunisag. 	 ale je̱k ju̱leksa̱ sa̱ wa̱ ji yakei wakblele kju̱ei, iwa̱ sä bäkäkläksa̱ jira ji dami yakei yika, jishtä saje wa Kekläí, Sa Ká ki̱ ishena käi,


dita tuwí yujainawa nuninakush pegkegchaun dutikainak, tikich aents aidaunak waittanum ukuinawai. 	 Maka ishkäke̱ käi, ijewa rä sä weikäkwa̱, ji shi̱ana ebä wa̱k.


Tusa tamawaik aentsun waugmitkak nugká ajiajui, dutika shiig senchi untsumak jinki wegak ukukiuwai. 	 Jekäi je wikblu ñá shtä te je jäiyi paju̱wa̱ka̱ e̱e̱na. Jera ia̱na ta̱i, jekäi ite ijawa̱ta̱na.


Dutikam apushkam aentsun ishitkam juki itantagmatai chichajak: ‘Inak pegkegchauwa, wika ame segatkuminig wait anenjan ashí ame mina diwimjamugminak akigkaipa tusan idaitusmajame. 	 Jekjepa iblui te ikiaté, je ia̱ ite isha: ‘¡Kjanaklä yakei si̱! Ale ba nui biköle wäshewa̱ wa̱ yis te bitaba, ba te yis ia̱ ka̱kia ki̱ka;


Aatus nuniau asamtai judío aidaushkam, Jisusak Apajuí awemachbauwai tumainchau dekapedau. Wagki duwik Apajuin etsegtin aidau Jisus pachisa agagbaun iwaintug: “Ju Jisus taji duke Kristuk”, tau asamtai. 	 Ka irä maikäi kuna ta, kte yöle wà ite sa̱ je̱r ku̱eke̱ Jesús dä iyina si̱ Säbäkäkksa̱. Jekäi täkiiwa̱ si̱ wà ite Judío wa siwa̱tiewe̱che̱ke̱wa̱ biköle wäkata ska.


Jisus saduceo aidaun itatmitkakbaun antukag, fariseo aidaushkam ijunjaju. 	 Ñerä fariseo wa te issa ije te Saduceo wa si̱wa̱tiewa̱cha̱wa̱, jera ijewa ñatapawa̱wa̱ etka yebä.


“Atum aidautigmek kuitamamkatajum: ‘Apajuí chichame etsejin ainaji’ tusag, waitan jintinkagtuina nu tsanugmajainum. Ditak aents kasa ishamain ainayatak, aentsun shiig kumpamá ajuma duwi kasajama numamtuk wajainawai. 	 “Bas se̱no je̱r ki̱i̱ sä wäyuäk jile bata shäk wa ye yika. Jewa rä däkwa̱ bas sha̱na juenak ipa ki̱ oveja käi, ata ije̱r na ra irä lobo sälwii käi.


—Amek tikima wait, pegkegchau, iwanchin uchijí, ashí pegkeg aina nuna shiwajiyaitme. ¿Wagka Apajuin chichame dekas pegkeja dusha, pegkegchauwa nuninush chichagme? 	 Jera ite isha iia̱: —¡Ba rä sä wäyuäk ebä, ji biköle yakei ebä tso̱ ma wa̱! ¡Ba rä be tsa̱ku̱i yäbei, kju̱atkäk ji wämo biköle ra. Ba te Säkekewa ña̱le̱i bulee je shiriwe̱ke̱ ¿je ka je ba te na?


Wika ditá pegkegchaujinak tsagkujan, tudauji aidaunash ajumaish adeagchatnun kajimatkitnaitjai”, tawai. 	 Ka irä jiye kuna ta, yie ijewa jemiwa̱ bitaba iji wá̱ ka bäi kuna ki̱ka, ñakäi ka yis je̱r ja̱nak ji̱a ijewa wa̱ ji yakei wakblele ska itjä.’ ”


Atum aaja pempeentunikjum aneediagtaik, dekas Jisusa jintintaijimpap ainawa tujabiagtin ainawai, —tiuwai. 	 Jekäi bas ñashka̱li̱bla ra, je wà biköle te isu̱emi bas dä yis wa̱ dulanak wa.


Makichik aentskesh ipapainakuishkam, amek yama wayamunmag ekeemtai imanchaunmagkesh ekeemsata. Nuniamin ni ipapau minak: ‘Kumpajuh, emkam au ekeemtai dekas pegkeg aina awi ekeemsata’, tusa aentsun emtin ekepasmatai, ameshkam shiig aneasam datsamkas ekeemsamnum. 	 Je ne ki̱ka ba kina ra, we bäi si̱ ma je̱tkö je̱k tkäklä shi̱ana si̱ ki̱ka, je rä bä kiäk deju̱ ra iwa̱ ishäklä ma ia̱: ‘El dikä, ma je̱tköwa̱ ji je̱tkäklä baa si̱ ki̱ka.’ Jekäi jeska bä juermini oloi ta, bena ñajäklelewa̱ tso̱ yäkäk ba ra wa wäna.


dutikamu asag uwegmin achigmakagtatui iyaakum kaya tukumkaim tusa’, —tau. 	 jewa te ma tse̱mi jula na, ka bä klä tkenaklä kuna jak ja̱mi.’


¿Atumek ju nugka juwig shiig agkan anentaimas batsamsati tusas tauwaitai tujutjumek? Nunikchauwaitjai. Wika atum mina nemagtuidau asagmin, tikich mina dakitjuidau utugchatan aputugmasag kajegtamá batsamtin asamtai tauwaitjai. 	 “¿Bas te ibiketse yis de rä sa̱ se̱naklä je̱r bäi wà ñara ka̱jiska ni na? Yie ishe bas ia̱, ka irä jekäi kuna. Ata yis de rä sa̱ ñabalabutsä tuläklämi ñayika.


“¡Chicham umiktinun jintinkagtin aidautigminak, fariseo aidautigmijai wait anentajime, waitjuidau asagmin! Atumek aents Apajuí nemagkata tuinaig shiig jintinchau asajum, waiti epetmaina numamtuk awagmajum duwi. Tujash atumkesh uwemainnum pujatsjume, nuniau asajum tikich aidau uwemjati tusagmesh idaitsugme. 	 “Bas ñayöle ka̱wei wà wa, bas fariseo wa, bas dä ji shäk kjäbata ebä wà, ¡säli bas dä! Ka irä maikäi kuna ta, bas te ka̱jöir gobierno kjätiawa̱ sa saka yika. Ata ñera ka bas wakwa ñapatkäwa̱, ñaebä yi ñapatkäke̱wa̱ jeska, jewa ka jewa̱ bas te kjäkwa̱.


Nuanuig altar ayatak orok najanamu kugkuin incienso patai apetai aajakuí, nuigtú kajun arca tutai ayatak orok epekbau aajakuí. Nunú arcaya nuna initken egkemajakuí Aarogka ushujutaiji jeekú aajakua nu, chicham umiktin kayanum agagbauwa dushakam, nuigtú makichik ichinka nunin ayatak orok najanamunum maná chimpiamu aajakua dushakam. 	 Jeska perfume däläwa̱klä yöle oro wà katke. Ñakäi sä kablele ñaia̱ cajón í ki̱wätele kalabe oro wà katke, je cajón ja̱rka u̱ iá yöle oro wà kate maná ta, ñakäi je na Aarón kata peri je̱leksa̱ irä, sä kablele ñaia̱ jak takläí irä je kate.


Nunisag, aents Epicuro daagtin jintinkagtuamun aujin aidau Epicúreos tutai, tikich aents Zenón daagtin jintiamun aujin aidau Estoicos tutai aidaujai kautkag, Pablojai tudayinau. Nuniagtai tikich aidau: —¿Au aentsush wajina pachisaya imá chichawa? —tuidau. Tiagtai tikich chichaidau: —Auk tikich nugkanmaya apajuijimtain pachis etsejin aina numamtinai, —tuidau. Nunak Pablo Jisusan pachis yamajam chichaman etsejak ni mantamna nantakbaujai etseju asamtai, tiajui. 	 Ñakäi ka̱ju̱ñe epicúreo wa irä, estoico wa irä, jewa sha̱ ñaktewa̱ka̱ Pablo ra. Je rä ite ijewa ia̱ Jesús irä sa̱ shki̱rke̱ka̱ni irä ktei baa bata sheke̱ ki̱ka. Jekäi ijewa sha̱ te isha: —¿Je ktäk ka wata te jibä pakeke̱ rä na? Isaka te isha: —Issër ije te rä ka̱ etkä wa wa̱ jile kekläí wa tso̱ je ne ktei sheke̱ rä.


Apajuik duwik chicham umiktinnak Moisesan susauwai, dutikam ni aents aidaun ujakuí, untsu yamaik anejatta duka chicham dekas chichata nujai, Jisukristuiya juwaji. 	 Ka̱wei me̱leta̱na rä Moisés oloi ja̱mi. Ata je̱r bäi she irä, ñakäi ji rä iyina si̱ irä, je deksa̱ sa̱ ia̱ rä Jesucristo ne oloi ja̱mi.


Jutii pegkegchau takaamuji, Apajuí pegkeg takaamujin nuní paan iwainaish ¿wagka Apajuish suwimkanash sukagtumainaita, pegkegchau takau asag nunimainait? (Junak tikich aents aidau wajuk chichainawa nuna dutiksanuk tajai.) 	 Ikuna saje wa yakei ne ja̱mi Säkeklä rä wämo je juerke̱ ra, ¿jini sa te ishe na? Säkeklä kju̱atkäke̱ sa ra ¿je rä yakei ni na? Yie isha jekäi rä ditsä te ji she ja̱mi.


Ashí wi tajim nu anentaimsa diisaik, judiuchu aidauk Apajuí emtin pegkeja iman wantinkatasag kakanmamjachu aina, nunap Apajuí diisag pegkeja iman diisajuita tumainaitji. Ditak Apajuí dutikamujiya nuwi kajinas anentaimaidau asag pegkeg diyaam asajui. 	 Jera ¿jini sa te ishemi na? Ka Judío kuna wa wa̱ wabiketsaneksa̱ wämo ye ka yolone kuna, jeiräta ijewa donawa̱ wabiketsaneksa̱ wämo ye ja̱mi, je rä wabiketsaneksa̱ wämo ye ji biketse etkabä wà, je ja̱mi.


Nuwi nagkaemaki imachik kuwaesag wekamá, Zebedeo uchijí Jacobo ni yachi Juagjai, botejin chimpimas retjin apijuinak chimpimtatman wainkauwai. 	 Jeska ije mine ji̱a elkje a̱mikwäta ra, ite Zebedeo yaba Jacobo irä iel Juan irä su̱a, jewa kla wä mu̱a tso̱ ko̱no ja̱rka.


Tusa tima takau aidaun untsuká kaunkamtai, inagnak wayau aidaun makichik tsawan takasbauwa dutiksag akikaju. 	 Jekäi ale demi las cinco wa dejulu to̱nami denario wà etka etka.


Dekas ayatak papí agatjagmi: Ashí apajimtai aidau anagkuamu aina duka yuwawaigpajum, tsanijimtash tsanijinawaigpajum, kuntin ayatak pempeaja maamu aina nuna nejesh, kuntin ayatak jakau aina nuna nejeshkam, numpashkam yuwawaigpajum, tusa duke tiagmi. 	 Ata sa kiana äyë yuäkmi ijewa ia̱ ijewa ñabutsä tuläklämi ji yakei telewa̱ jile kekläí me̱i wa̱ yika, ñakäi ka̱wakblewe̱ irä, jile kuli sikleka̱ irä, jile pi irä, je yika.


Tsawan ayamtai tsawaju ai, Jisus ajak ajakbaunum nagkaebau. Nuniamunum ni jintintaiji aidau trigo nejeen kupik jukiag uwejen pakajag yuwidau. 	 Etaba kicha sábado wà, Jesús damiju̱ trigo tkele sha̱na. Jera iwa̱ dulanak wa te je wä butse rami, käte rami wä che̱ rami ite jela jula ktä na.


Nuaduí, Apajuí chichamen chichaak: “Makichik aentskesh emematatus wakegauk, dekas Apu Apajuin ememattinme”, tibau awai. 	 Ata sa wakei je̱k wabiketsaksa̱ tsa̱na ra, jera ka sä buka̱nak kuna.


Wishakam chicham dekaskea nuna etsegjai tumamjai, tuja mina Apagshakam aikasag: Chicham dekaskea nunak etsejui, —tujutui. 	 Jekäi yis wakei je̱k pakä jishtä isu̱ak ekla käi, ñakäi Sa Ká yis patkäkté je te yis ktei sheke̱ jishtä isu̱ak el käi.


Atum dutikamun tikich Apajuí nemajin aina dushakam wainkag, pegkeg aidaunak takainak tikich atsumamu yaitan unuimagtinme, nuninak tuke atsumtai atinme. 	 Saje cha wa kiana rä dulanak ji wa̱k bäi, yi ki̱ ji sherke̱ pjoo jewa tsa̱tkäklä iwa̱, ka ijewa ianakläwa̱ kuna ka ji me̱le ta käi.


Depetmak “wakae” tiuwa nunak, nayaimpinmaya juwaki nugka taa, maam nantakí ataktú wakatin asamtai tiuwai. 	 Je “imineka̱ju̱”, ¿jiräni je wà rä na? ¿Ka irä säkätä iminewa̱ju̱ ishäkä niki̱ wà na?


Abragkak tikich chichamjutkati tusag atsumjachui, imá Apajuik niina igkuas dutikatnaitjai tusa anagkuauwai. 	 Del sä ktei shäk a̱miki̱ jiki̱ wa te ka sä ktei she rä ekta yebä kuna, ata Säkeklä rä eklabä.


Apajuí ashí aentsun amek pegkegchau takasume, nuniachkush pegkeg takasume titina duwi. Nu tsawanta duwi Apajuí ni Uchijí Jisukristun, aents aidau ashí takasbauji anentaimsamujish, nuigtú tikichish dekachbaunum anentaimjamujishkam diigsam dita takasbaujiya dutiksamek susata titinai, wi yamajam chicham Kristu Jisusdaun pachisan ujaujim dutiksag. 	 sa̱ je̱rikäke̱ blelewa̱ wabiketsäkläksa̱ Säkeklä wa̱ Jesucristo oloi ja̱mi je ke̱i ska. Je rä jishtä yis wa̱ kte baa yinak te ishe käi.


Tusag imatjutuinakuish wi chichagkun: ‘¡Tuwiyants ainajum! wainchauwaitjime. ¡Pegkegchau takau aidauwah, wetajum!’ titinaitjai. 	 Jera yie ijewa ia̱ ishemi bulee: ‘Ka yis wa̱ bas su̱le mik a̱ni. ¡Bas ji wakbläk ka̱wei ukä ja̱mi wa, cho̱ kju̱awa yis yika!’


¿Nuigtush atumek ausachuk ainajum Moisés agagbauwa nuanuí: Sacerdote jega Apajuí ememattainum takau aidauk, tsawan ayamtai tsawaju aigkish ayamainatsui; tujash duka pegkegchauk wegatsui tawa duka? 	 Ñaebä chui wa te jile we̱ Templo naka sábado wà, je wà ka iwa̱ sábado dälätsane, jeiräta ka irä nuita, ¿ka je rä wayile kuna bas wa̱ ka̱wei ki̱ka na?


Nuaduí tajime: Atum Apajuí segattajum duka dekas sujustatuapi tusajum segatajum, nuniakjumek jukittagme. 	 Je ne ki̱ka yie ishe bas ia̱, ji kieke̱ bas te käi ka̱kie wà, je biketsö etkabä, je rä me̱le kja bas ia̱ ni, jera je o̱rmi bas ia̱.


Tujash nugkanum numi, dupa samekbau aidau ayaa duka ijinawaigpajum, ayatak aents Apajuinuchu aidau nijayin selló awajkashbau aina nu ijutajum. 	 Jewa ia̱ iyina, ka iwa̱ ishäkä ki̱ka ka̱ yaka tso̱, ka̱kä maneshtä a̱ni, kal maneshtä a̱ni ukä ja̱mi ji wa̱klä kuna, ata ditsä ka nile Säkeklä ia̱ kuna iwätsa̱ ki̱ wa ebä ukä ja̱mi ji wa̱klä.


Tutai nuní nagkaemasag: —Tujash aanú aents aidaun jintintak dapamkagtú wekaenuwe. Nuniak Galilea nagkamas jintí jintinkagtakua juwish Judeanmash dutiksag dapamkagtú wekaewai, —awajuidau. 	 Ata jeska ijewa te isha ji̱a ki̱ta: —Ije te ditsä bena wätjiwe̱ke̱ ite sa pakteke̱ wà Judea ke̱i bena ska. Je te je wá̱té Galilea ke̱i skaté, je bite rä jiska kje.


“Tikich Apajuin etsegtin Samuelash aikasag tiuwai; tuja nuigtú tikich Apajuí etsegtin aidaushkam Jisusan pachisag aikasajag ni taatnujinak tiajui. 	 “Jekäi jile bata shäk wa biköle Samuel skaté jöiwäta bena yi kta käi, jewa te ji o̱na jira bata sha ñaebä.


Judío aidautik yaunchuk Kristu nemagtsukek, Apajuí chicham umiktajum tiuwa nunú, chicham umiktinun Moisés agajua nujai umiaku uwemjagtasa kakanmamajakuitji. Nunijakuitag nunú yamaik jutii judío aidautish imá Kristuig kajintsá anentaimjin, ashí tikich judiuchu aidaush imá Kristuig kajinas anentaimaidau asagmatai, mai yamajam aentsua numamtin etamkauwai. Dutik shiig agkan anentaimsa pujutnak amasajui. 	 Jekäi ka̱wei wa̱ sa pakale ji wa̱k saka saka je wäshewa̱wa̱ ite, je wà je boyäkä wa yuäkläksa̱ iwakei ja̱mi eklabä ye spa̱nani, ijewa je̱r bäinaklä ñara,


Dutikawajam Jacobo, Juagjai wakitkiag Jisusan jegaantag: —Apuh iish duwik ¿Elías Apajuin segatí nayaimpinmaya jiin ajuntug ijinauwa dutikmainchaukaih? —tuidau. 	 Jekäi iwa̱ dulanak wa Jacobo irä Juan irä te je ssa ra, ijewa te isha iia̱: —Säkekewa, ¿ba ki̱ ishena sá te yökö ja̱we̱té ka̱jöir ijewa tuawa̱cha̱kläwa̱ na?


sacerdote apuji aidau, chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai, aentsun ishamaidau asag, Jisus wajuk maawajik tusag chichaidau. 	 Jera chui tsa̱ku̱i wa irä ñayöle ka̱wei wà wa irä, jewa te ibiketse kate maikäi si̱ ra iia̱ Jesús dämiksa̱ kota̱nakwa̱ käi, je rä isuanachawa̱ ditsä yika ki̱ka.


Jumamtinai: Iina iyashig makichkitak kuashat akanjamu ajawai, tujash makichik takata nunakek takainatsui. 	 Jekäi sa yaka wäjienaklä rä chu̱li̱i̱, ata je kalabe ka wao̱r dä ñaebä kuna.


Kashinia duwi, wajumchik judío aidau ijunag chichasag, Pablok dekas maami, tusa chichaman umigkag, wainka tunai, dekas yujumak yutsuk, umutash umutsuk batsamsá, Pablo maa nuaduí yujumkak yuwawagmi, maashkuik yuwachagmi, tusag shiig chichasajui. 	 Ñerä ka̱ñinawa̱ ra Judío wa ñaje̱rku̱a, kabla etkabä ñashaksa̱ weikanakwa̱ Säkeklä wa̱, iji ñawa̱ iji yawa̱ ka iwa̱ Pablo kota̱nawa̱ba yika ra.


dutikawag uumainchau wajasmatai, uchi egkemainun najatuawag egkeawag namaká inanakiuwai. Dutikamun Faraogka nawanji wainak juki ni tuke uchijima tsakapajui. 	 Ata mika̱ iju̱naksa̱ duäkwa̱ ra, jera Faraón yaba alaklä wa̱ iminetse̱ kibiwa̱ ite iyaba ye.


Nuwa Sabá nugkanmaya aentsun apuji surnumia Salomogkan tajiuwai, Apajuí yachamtikamun antujuk dekajuatatus. Nunú atumnak bakugmagtinai, atak suwimak atina duwik, wi Salomogkan nagkaesaun dekaun imatika chichagmash antukchaju asagmin. 	 Ñakäi sä ktei wabiketsanakläksa̱ ke̱i ska, alaklä ka̱ tsa̱ku̱i dar sur wa je̱kämika̱ te jira sa̱ tso̱ wa kjatiemika̱. Ka irä jiye kuna ta, je biteju̱ ishäkä wätkerke̱wa̱ ska Salomón ka̱biketsäk ta̱i te ji pake ssäk. Ata ¡issö! Jiska ekla kaldu, je rä Salomón tsa̱ta.


Tiagtai Herodes chichaak: —Wi Juagnak inamja ai buuken tsupikagmayajama, tujash ¿jusha ya amainaita iman chichaman antujag dusha? Tusa wainkatatus wakegau. 	 Jera Herodes te isha: —Ñera Juan rä tsa̱ku̱ teleksa̱ yis wa̱, jera ¿yibä Jesús dä je palei ssa rewa̱ yie saka saka rä na? Je ki̱ka ite biketse kate maikäi ra ite isu̱emiwa̱ käi.


Apu Herodes Jisus pachisa augmatuinamun antuku, Jisusa daajig ashí yantamnum wantinjau asamtai nuna antuk: “Duka Juan Yamijatin maamua nu nantakiu asa, senchigtin wajas imaniawai”, tau. 	 Ka̱ tsa̱ku̱i Herodes te Jesús palei ssa, ije kie ju̱ñenawa̱ biköle wa̱ bäi si̱ ki̱ka. Jekäi moska te isheke̱: —Juan säwäukewa̱k ne shki̱naka̱ni dulecha̱wa̱ wa sha̱na rä. Je ne ki̱ka ije wa̱ täkili tso̱ jile wa̱klä kju̱awa rä.


Dutijamatin asamtai yatsug aidauh, ubag aidauh, pegkeg aina duke takamain ajutjamji, iina iyashí tudau takatan wakega duke taká yujatsuk. 	 Jekäi el wa, sa pakana ji̱a ji wa̱k, ata ka je rä sa yaka te kuna, sa̱ se̱naklä sa yaka ki̱ isherke̱ käi kuna.


Apu Davitak Apajuí wait anenjamu asa, Jacob wegantu Apajuijiya nudaun jegan jegamkatatus wakejukui. 	 Säkeklä je̱r ssëna bäi David da. Je ki̱ka ije ka̱kia ka̱ me̱naklä iia̱ iwa̱ ju yuäklä Jacob Kekläí ia̱.


Nunú aents atushtanmaya yayan wainak kaunkau aidau, yajá waketjamun Herodes dekaa: Tsanujajeapi, tusa senchi kajekú. Nunik ni suntaji aidaun: Ashí uchi Belegnumia, nuigtú Belén tikiju batsataidaushkam, jimag mijan ajamu nagkamsajum yamá akiinau aidaujai kajegtajum, tusa ishiaku. Nunak Herodesak yayan wainak kaunkau aidaun inias, wajupa tsawantak aayi uchi akiinash nuna shiig dekau asa tiuwai. 	 Herodes te isu̱a ka̱chakäk wa te iwäyuawa̱ ra, ikju̱atkawa̱ e̱e̱na si̱. Ñerä ite ka̱wei ma bena yabala jäiyi wa dos año katäbäka wa tso̱ Belén ska irä ipája̱mi biköle ska irä ktächa̱kläwa̱, ke̱i shtao̱le je ka̱ chakäk wa te isha iia̱ ja̱mi.


“Shiig kuitamamkajum umintsajum dakamsatajum, Apajuiyai anentaimtan datumtamain, nampet, ju nugka juwiya imá senchi anentaimtut aina nu tupanjajum batsatkujum, wi pachiachmau minakui ishamjukaijum. 	 “Bas se̱no je̱r ki̱i̱ je̱k ki̱, ka bas je̱r ssëwa̱klä shtirilewa̱ ji wakble ka wata di ye sha̱na käi wa̱, se̱ne diyëë käi wa̱, je̱k se̱newa̱klä te sa̱ je̱r ia̱we̱ käi wa̱, ka je día däklä wa̱ bas ki̱ plaa jishtä ji kuke ja̱ma te käi.


Numamtuk Apajuí Abragkan anagkuak: “Wiki yaigtinaitjame, dutiksanuk amina tijajumnash yaigtinaitjai”, tiuwai. Tuja agagbauwa nui Apajuí Abragkan anagkuak: “Tijajumin kuitamkatnaitjai”, tibau awa duka: “Kuashat tijajum aidaun kuitamkatnaitjai”, tatsui, “makichik” tawai, nunak Kristun taku tiuwai. 	 Jekäi Säkeklä kablele rä Abraham ia̱ ñakäi iyäbei bata ia̱. Ka iwa̱ iyine, “Ibatala ia̱” sa̱me̱ishärä chu̱li̱i̱ ia̱ käi kuna, ata eklabä ia̱. Ite isha rä: “Ba yäbei bata ia̱”, je rä Cristo.


Ditak chichaman yujajin, tsanumin aidau, dita wakejuinamunak takasag shiig aneastatus wakejin, niinunak pachimasag: Jutiiyaitji dekas iman aidautik, tumamin aidau. Tikich aentsnash igkuawag, imanchau aigkish, nunú aentsnumian jujukiagtatus: Amek dekas pegkejaitme, tusag wainak tu yujajin ainawai. 	 Ijewa kju̱atkewe̱ke̱ ji biköle te, ñakäi ijewa te biköle dälänetseke̱. Idami ji yakei tkerke̱ iwakwa ki̱ ebä wa̱k. Ikjäbata wà iktäke̱ je̱k ssë wà, ite sä kjeisheke̱ sä däkläwa̱pa ijewa ja̱mi jile däkläksa̱ iwakwa ia̱.


Makichik aents Apajuí intimjukbaunum ashí aentstik yupichu tudau takamain waigkuitji, nunika tunamakuitji. Tuja makichik aentsua nu Apajuí umigkamunum, ashí aents aidauk yupichu pegkeg ainagme tama amain asamtai, kuashat aents pegkeg ainagme tama agtinai. 	 Jekäi jishtä ditsä ekla te Säkeklä ktä weikawa̱ ki̱ka chu̱li̱i̱ ianacha̱wa̱ ji yakei wakbläk wa ye, je su̱ta ñaebä ekla te Säkeklä ktä dälätsa ki̱ka chu̱li̱i̱ dewa̱ wämo ye.


Tusá ujakajam judío aidaushkam: Jisus tsawan ayamtai aig etsaegkagtuje, tusag egaidau. 	 Je bata ki̱ka Judío wa te Jesús weikami, sábado wà ite jekäi iwe̱ke̱ kju̱ei.


Tuja Apajuí atumi uwemtijamjatnun Kristun, yaunchuk etegkauwa nuna ataktú awetugmatnume. 	 ñakäi iwa̱ Säbäkäkksa̱ patkäkläté. Je rä kolole kja Säkeklä wa̱ säkätäba bas ia̱, je ne rä Jesús dä.


Tikich jigkai kakekajui jagki ayaunum, dushakam tsapaidiajuitak jagki yutuam jinauwai. 	 Sha̱ jolona dika yäkä na; je kibina ñara, ata je dika yäkä te iki̱tiacha̱wa̱.


¿Atumek dekatsjumek aents nuna aatus takauk nayaimpinmag wayashtinai tawa duka? Shiig anentaimsajum diistajum pegkegchau takasaijum. Aents tsanijimtanak yujajin aidau, ekagbau aidau, mai aishmagkuk dutikdainushkam, apajimatasa dakumkamun emematin aidaush, kasamin aidaush, suji aidau, nampenchakam, chicham dekaskechunak tsanumnushkam, tsanumag kasamin aidaushkam Apajuí inamtaijinig wayachagtinai. 	 Ka irä jiye kuna ta, yis ia̱ ka̱ deksa̱ ta̱i yis wao̱naklä. Ata ditsä chu̱li̱i̱ ñapatka yis na̱me̱i ye.


Dutikamu asamtai nuwi arpa awatbau, pigkuí umpuamu, trompeta umpuamu, aents nui pujus takau, yutain dekedaukesh tuke antuekashtinai. 	 Jekäi arpa bulawa̱k wa irä, ji bulawa̱k wa irä, kabe bulawa̱k wa irä, kökö bulawa̱k wa irä, ka bular ssënak ji̱a mik a̱ni ba ska. Ji yuäk wao̱nak wa maneshtä a̱ni ka ko̱nak ji̱a ba ska. Jak waunak ka bular ssënak ji̱a mik a̱ni ba ska.


Wagki kuntin maamua nuna numpeenak sumo sacerdote juki, Apajuin anentag suwinak jega Apajuí ememattainum waijakuí tudaujun tsagkugtugti tusag, tuja nejenak jukiag yaakta ukukí apejakajui. 	 Ka irä maikäi kuna ta, bewak pi rä minakwa̱tse̱ chui tsa̱ku̱i wa̱, ija̱r dälätsalewa̱ e̱e̱na si̱ ska sa̱ nui ki̱ka, ata iyaka rä dälänakwa̱ ijewa ju ji̱atkele tso̱ ektaka.


Duwi kakanmamainaitji dekas ayamtainum wayatasaja. Duwik iina muunji aidau dita chicham umishtaijin, Apajuí ditan nugkan anagkuauwa nui wayachajua nunikaig tuidau asaja. 	 Je ne ki̱ka sä chichano sä kjäkläwa̱ je je̱räklä ska, ka yi a̱ni ianacha̱kläwa̱ kuna jishtä ijewa käi ka iktä ssäk kuna.


Tusa tamawaik ditash ijunaig, nantakí ni ainká tepamujin juki Apajuin emematki jeen wakitkiuwai. 	 Jera ñawäsaka ije̱kaka̱ ijewa wäna, te ije̱katashuäklä kukawa̱, mineju̱ni ijuka. Je te Säkeklä kjeishe rami ña̱la wà kte baa wà.


“Nuna ti menajin ijunun Apu chichajak: ‘Pegkegchau aidauwah, juwi minai ijuntsuk, jii ajumaish kajinchau iwanch ni aentsjijai egkematin umigkamua nuanuí wetajum. 	 “Jekjepa ite ishemi ñakäi jula shule kja̱ne tso̱ wa ia̱: ‘Bas yakeila wa ñatso̱ tulömi yis yika minakmi yökö jekjeye yolole e̱ná be tsa̱ku̱i ia̱ irä, iángel wa ia̱ irä, je ja̱rka.


Tama dita aiinak: —Moisesak papí idaidaiku najantai umikjum nuwemek idaimainaitjume, tujabiuwai. 	 Jera ijewa te ikúka: —Moisés te ka̱ ma̱ rä ñajewa̱ äyëí yuäkksa̱ ipatkäklämi.


Jisus kuashat aents tuwajuinam wainak, ni jintintaiji aidaun: —Umintsatajum amain wegagmi, —tiuwai. 	 Jesús te chu̱li̱i̱ wa tapar tso̱ ipája̱mi su̱a ra, ite iwa̱ dulanak wa patkami kjäksa̱julu tipä a̱mikata.


Nunik nunú tsawantaik Jisusan eme anentus ajamsatatus niina jeen yutain shiig umikú, dutikamunum Leví kumpají, apú kuichkiji atinun yajumin aidaushkam, nuigtú tikich aidaujai mesanum pekajaidau. 	 Jekjepa Leví te iju ska jile äliwa̱ ta̱i Jesús yika. Jeska inaklä bäkäk wa irä, ditsä saka irä jewa chu̱li̱i̱wa̱ ñatulawa̱ yäkäk ijewa ra.


Dutika wainkagmek shiig anentsajum midaakí ju ainagme. 	 Mika̱ ite iku̱ani ra, ite ikpemika̱ kuli kicha ki̱ka je̱r ssëlewa̱ a̱naa.


Nuna tusa: “Apawah, amina senchijum aents aidaush iwaintukta”, tiuwai. Nuna tai nayaimpinmaya chichaak: “Mina senchignak iwainakbaijai, tujash ashí aminí nagkaemaktata duwi awentsanuk iwainaktatjai”, tiuwai. 	 Papá, ba kie oloi köka̱pa.” Jera kte ssënaté ka̱jöir, te isha: —Yis te ioloi kaka̱ kja, ata yis te ioloi kemika̱ni etäbä kicha.


Nunak nugka nigki tsapapamu asa nuniawai, dekatkauk dupaya nunin tsapai tsakajá pasamjawai, nunik nejek ayatak jigkaik wegawai. 	 ata ishäkä te je tsikiwe̱ke̱ rä je̱r wà; säkätäba itäbä, itäki̱ iwärukjei, itä ska iwä täle.


Tama Pedroshkam nayaimpinmaya aents wetai pataetuku, jusha dekaskeash junia tusa shiig dekachiatak. Nigka kajanum wantintugbaunash wainag tau. 	 Jera ibiteju̱ iitäki̱. Ata ka ije̱r ko̱ne iyina si̱ ángel te je we̱ke̱ rä ia̱. Ata ite ibiketsa jile kjayirke̱ iia̱ irä.


Nuna tusa idayak Jisus ni Apají Apajuin emematak: “Apawah, amek ashí nayaimpinum batsamin aidaun, nugkaya aidaunashkam Apuji asamin emematjame. Iman asam aents yacha aidauk iwaintutsuk, aents imanchauch aidau etegjamujum tikima uchi itugmaina imatiksam iwaintukum nuaduí. 	 Je ke̱i ska Jesús kta ji̱a te isha: “Papá, ka̱jöir ka̱jiska wakei, yis te ba kjeishe kte bäi wà. Ka irä jiye kuna ta, ba te jí ktei blawa̱ ka̱biketsä ta wa yika, je̱r ta wa yika, ata ba te yabala wäji̱atkewa̱ je wà.


Nuna tuinaig aents jau aidaun, tikich jatai waituidaunash, wakan pegkegchau egkemtuamu aidaun, nuigtú wainmachu aidaunashkam etsagaku. 	 Jera je horaí ebä wà, Jesús te chu̱li̱i̱ bäiwa̱ni, duë ta kju̱awa kju̱awa wa käi, duë wa̱ weikanak wa käi, wikblu yakeila wa̱ kololewa̱ wa käi, ñakäi ite ka wä wajuenak kuna wa chu̱li̱i̱ wä wajuewa̱.


Nuniku akugmesh yamaik tudau takat idaikujum pujutjum yapajiatajum, Apajuí atumi tudaugminash esaktugmag ichichmamtan amastinme. 	 Je ne ki̱ka bas ñamanewo̱ksa̱, bas ñaparuö bas nui wäte̱natkäkläwa̱, ike̱i däkläwa̱ Säkekewa wa̱ bas je̱r ssëwa̱kläni bäi,


Tusa tai Apu Jisus chichagtak: ‘Tutsuk wetá, wi aminak atushat tikich nugkanum aents judiuchu aidau batsatbaunum awemattajame’, tujutmayi”, tiuwai. 	 Ata ije te yis ia̱ isha: ‘Ma cho̱. Ka irä jiye kuna ta, yie ba patke mar ka̱mii ka Judío kuna wa sha̱na.”


Tujash Apajuí ataktú inankiuwai ni jaak najaimak waittsamujiya nuna agkanmitka, dutikamu asa jaamua duka Jisusnak depetkachui. 	 Ata je wakei shki̱wa̱ka̱ni Säkeklä te. Je wà ite ibakaksa̱ duewa̱ shka̱li̱ yika, maikäi a̱ni duewa̱ ia̱ ka ikolonakwa̱ta̱na ki̱ka.


Jisus ni jintintaiji aidaujai yaakat Betfagé tutainum jegawaju Olivosan mujají najatamunum, Jerusalén tikiju awa nui, nunik ni jintintaijin jimajan awemauwai, 	 Mika̱ ijewa damijulu kja Jerusalén ska, deka̱julu Betfagé Olivo Yäkä Bata ñak ska ra, Jesús te iwa̱ dulanak wa patkami bol,


Onesimok wajumak tsawantai kanakin pujusan, ataktú wakitkin tuke niinig pujustajai tiutskaitai. 	 Watalé itu̱nami ba yika berbena bala ta rä, je rä idäkläwa̱ni ba ia̱ jekjeye,


Apajuí anagkagtuamun Joel tiuwa duka atumdau, atumi uchijum aina nudaun, nuigtushkam ashí nugkanum atushat batsataina nudaunush atinun tiuwai. Nunak iina Apuji iina Apajuijiya nu aents aidaun midau atinme tusa untsuktin asa, tiuwai. 	 Ka irä jiye kuna ta, jekäi ikablele bas ia̱ rä, bas yabala ia̱ rä, biköle se̱nak ka̱mii wa ia̱ rä, biköle yi kieke̱ Säkekewa saje wa Kekläí te käi jewa ia̱ rä.


Nunú tusá tiajam Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etejamu aidauk, Olivosa mujajin batsatu Jerusalén wakitkiajui, tsawan ayamtai tsawagmataig tikijuk wekaenasti, tibau asamtai. 	 Jera ka̱ kichei kie Olivo Yäkä Bata ni ska ijewa minejuluni Jerusalénka. Je rä sábado wà shke kjena.


Jisus nuwiya jinki ni nugken Nazaret wetai, niina jintintai aidaushkam niijai wegajui. 	 Jeska Jesús mineju̱ demini ike̱i ki̱, jera iwa̱ dulanak wa damiña ira.


“Apuh, yamaik ame chicham tujutbauwa duka uminkau asamtai, shiig anentaimsan jaaknush jakatjai. 	 “Sä blui, ba kablele yis ia̱ je wao̱na, je ki̱ka jira yis ba kja̱nei wa̱k ia̱ ba te ka̱ me̱ iminakläju̱ bitaba.


Chicham umiktinun umiktasan pujaknuk, jakaujai betekak wenu pujubiajai. Tujash yamaik chicham umiktin aidauk, ashí mina tudaugjai Jisukristu achinag mantamdauwa nui nagkaanjamtai agkanmagan tsagagjai. Nunikan Apajuijai pujajai. 	 Jekäi ka̱wei kju̱ei yis duawa̱ ka̱wei ia̱, je rä yis se̱nakläni Säkeklä ia̱.


Nunú nugka nui batsamin aidautijum pegkegchau takaakjum suwea numamtinum batsatutijum, uwemat pachisa etsegbau antukjum tsaaptin waintayama numamtuk wajaktinaitjume”, tawai. 	 Ka̱ yee naka se̱nak wa te ka̱ oloi ta̱iwa̱ su̱a. Ka̱ ki̱kololewa̱ duewa̱ oloi wa̱ ska se̱nak wa ki̱ka ka̱ oloi ñinaka̱.”


Tusa tama ni chichaak: —Wemí yaakat tikiju anem aina nui, awishkam chichaman etsegkatjai, —tau. 	 Jera ite ijewa kúka: —Sä shkä ka̱ kju̱awaka jukläyäkä saka tso̱ tsi̱dala ska, ñaebä yis wa̱ sa paktäklä jeska, je ne ye yis de rä ki̱ka.


Ashí aents Wakaní Pegkeji wakega dutiksag takamtijusti tusa idaimamaidauk, Apajuí uchijí ainawai. 	 Jekäi biköle wäsika̱nak Säkeklä wikblu wa̱, jewa rä Säkeklä yabala.


Tujash ju pegkeg ajutjamui, wi Nicolaíta aidau takatjin dakitag nunisjumek atumshakam dakitajum nunú. 	 Ata ba te jí we̱ rami ji̱a: je rä nicolaita wa te ji we̱ke̱ je dokoitsawa̱ ba te; je rä yis wa̱ dokoitsalewa̱ ñaebä.


Nuaduí pujutjum yapajiatajum, nu nuniachkugminig, wi mina wenujuiya espada mai yantamejai etsakamu jiina duwi ditajai maaniattajai. 	 Je ki̱ka ma je̱k manewo̱ksa̱. Ata ka jekäi kuna ra, yis dämiju̱ plaa ba wäki̱, jekäi yis kju̱atkämi ijewa ra, yis kjä na espada däke̱ksa̱ wà.


Nuniamunum nu cuatro iwaaku aidau ijuna nuna ejapenia chichaak: “Makichik tsawan takasbauwai makichik kilo trigon jukiagtinai, tuja makichik tsawan takasbauwai kampatum kilo cebada suwam agtinai. Nu dutikakmesh aceite, umutai vino aina duka emeskaipa”, timayi. 	 Jera yie kseka wa cuatro sha̱na kte käi ssa te ishe: “Trigo un kilo wäköka̱ denario etka, cebada wä tres kilo wäköka̱ denario etka, ata ke vino irä aceite irä mewa̱k.”


Nunak ashí mijantin jista Pascua inagkeamunum, aents achikam egketaina nuwiya makichik jiikí idaitai asamtai tiuwai. 	 Je rä ije kiana ekla wäyäkksa̱ni del ijewa ia̱ ike̱i kjewe̱ sha̱na ki̱ka.


Apajuí chichaak: “Witjai suwimkan sukagtinnuk, nunin asan wi pegkegchau aidaunak suwimkan susattajai”, tawa duka dekaji. Tikich agagbaunmashkam: “Apajuí niina aentsji aidaunak pegkeg ainawai titinai”, tawai. 	 Ka irä jiye kuna ta, ale jikäi ishäk je wakei ju̱ñer sa̱ wa̱: “Yis ne rä sä kukäkwa̱ nui ki̱ rä. Yis ne te je nui kpemi rä.” Ietkä rä: “Säkekewa te iwakei cha wa ktei wabiketsemiksa̱ buka̱nak.”


Tujash aents juna taush amainai: ¿Wajuk segatnumki uwemtijugta tusash, Jisukristui kajinas anentaimainachush? Tuja ¿Wajuk niinish kajintsash anentaimsatnumki, chicham ni pachisa etsegbau antukchajua aniaush? ¿Nuigtush wajuk antuktinmegki niina pachis etseju atsa aniaish? 	 Ata yi wa̱ ka ije biketsane ra, ¿maikäi jewa ia̱ ia̱netsarmi na? Ñakäi yi wa̱ ka ije ktei ssële ra, ¿maikäi jewa te ibiketsemi na? Ñakäi ka iktei wapaktäk ta ra, ¿maikäi jewa te iktei ssëmi na?


Tumig tsawagmatai shiig kashikmasag nuwa aidau kugkuin najanamujin jukiag, Jisus ukusbaunum wegaju. 	 Semana día säkätä sa̱ñireebä ra, ijewa minejulu sa̱ nu̱l bläklä ska, jewa wa̱ ji jalanak ja̱ma̱a̱ shtä yolole iwa̱ saka saka je shkä.


Dutika ashí inaktus: —Ashí junak amina amastajame, tikishmatjujam emematjita, —tau. 	 Jera ite isha iia̱: —Ma je̱tkawa̱ wakte yis oloitsäk ra, yie je biköle me̱mi ba ia̱.


Tima Abragkak emamkemas dakasu asa, Apajuí niina anagkuauwa nunak imatiksag jukiuwai. 	 Jera Abraham te iki̱ssa je̱r baa wà, kjepa ikablele deksa̱ iia̱.


Nuaduí wamkesan awetajime, atumshakam ni wainkajum shiig aneastajum, nuniakjumin wishakam wake besemjak pujushtajai. 	 Je ne ki̱ka yis ssëna bäi si̱ ije patkäkmi bas wäki̱, bas te isu̱ani ra, bas ssënaklä a̱naa, ñakäi ka yis je̱r ianaklä ji̱a ta̱i.


Wika Apajuí nemajuinatsu nunak suwimak susatajum tumaitsujime. Untsu Jisusa nemajin aidautik, tikich pegkegchaun takainakuig pempeentunikiaja suwimkak sudaimainaitji. 	 Jekäi Cristo ktei yirte rä ishki̱naka̱ni dulecha̱wa̱ wa sha̱na, jera ¿jiye bas sha̱na manele te ishe dulecha̱wa̱ wa rä ka shki̱nakka̱ni kuna ni rä na?


Kristuke Apajuí wainmainchauwa nuna iwaidauk, nigka uchi iwaiya numamtin asa, ashí najankamu aina duka atsaig Apají inamtaijin tuke pujujakuí. 	 Ije ne rä Säkeklä ka juenak kuna je me̱i rä, ji biköle yöleksa̱ je yikaba rä.


Nuna dutikamtai aents aidauk shiig anenjamsajabi. Dutijamaidau asag nuwiyati juwaki tikichnum wegajinchakam ashí ii jintá wesá atsumainnak imatiksag sujamsagmatai, nu jukí lanchanum chimpimjá shiakabiaji. 	 Jekäi ijewa te sá kjeisha jile wà ta̱i. Sá ñajiaka̱ kja ko̱no ki̱ ra, ji shenak sá ki̱ käi, je ma̱ ite sá ia̱.


Juna Pablo timatai, nuaduí Apu Agripa, tikich apu Festo, Berenice, ashí nui aents ijunujai agaa jiinkiagmayi, kanakiag nuna pachisag chichasagtatus. 	 Ñerä sa̱ tsa̱ku̱i irä, ka̱ wäkiri irä, Berenice irä, ijewa ra ñajäklelewa̱ wa irä, ñajaklaka̱.


Wi dekaskea nu jintinmaitkujum, minak ayatak mantuatasajum wakejutagme. Abragkak makichkish annunak anentaimajakchauwai. 	 Säkeklä wa̱ ji rä iyina si̱ yile ssële yis wa̱, je ebä ne sha yie bas ia̱ rä, ata jira bas ki̱ yis shena rä kota̱nakwa̱. Abraham wa̱ ka jekäi io̱ne.


nunikamin wi amina shiwajum aidaunak amina dawemin ikautkatjame, dutikamtai ame wajuk dutikattame nu dutikamnum’, tiuwai. 	 bikökje yie ba bolki wa tulacha̱wa̱ bä klä tkäkläka̱ iki̱ka kje.’ ”


Nuna dutikawagmatai tikich inake aidaun: ‘Nuwenbaunum yuwatnuk ashí uminkae, tujash wi duwik ipaamu aidauk taachagtatui. 	 Jekjepa ite isha ikjanaklä wa ia̱: ‘Ñera yis yaba je̱k jula kukäke̱ diei yäklä tso̱ älile e̱ná; ata ale kile wa rä ka bäi kuna.


Imanik waituinak dita jamainun egainakush igkugchagtinuyi. 	 Je ke̱i wà ditsä te duewa̱ yulemi, ata maikäi a̱ni ka ijewa ia̱ iko̱nak. Ijewa ssërmi ime duächa̱wa̱ käi, ata duewa̱ tu̱rmi ijewa yika.


Nunikag puyatkag ditak pempentunisag: —¿Ju aents aina jujú Galileanmaya ainatsuak? 	 Je te ijewa male̱cha̱cha̱wa̱ je̱r shewa̱ kajakla te isha ñaia̱: —¿Je rä ji? ¿Ka je ktä tso̱ wa kalabe rä Galilea wa na?


Takaakjumesh inapau wajasá diigmakui shiig anenjusti tusajum takatsuk, Kristu inake asajum tuké wakejusjum Apajuí wakeja dutiksagmek takastajum. 	 ka ikja̱nei wa̱k sa̱ su̱rke̱ ebä ra kuna, jishtä manele te ditsä ebä ssëwe̱ke̱ bäi käi, ata iwa̱k Cristo kjanaklä wa ye Säkeklä ki̱ isherke̱ o̱nak je wa̱k je̱r ssële bäi.


Tiagtai Jisus ayaak: —Ayú, wisha tichattajime yana chichamenia jutikaja nunak, —tiu. 	 Jera Jesús te isha ijewa ia̱: —Ñaebä ka yis wa̱ iyinak bas ia̱, yibä ka̱wei wà yis te jekäi iwe̱ke̱ rä ni.


Apajuik pegkeja nunak takauwa ibau asa, atum ni aneau asajum tikich yaigkuitjum nunak, nuigtú yamaikish yaimainajum nunak kajimatkishtinai. 	 Ka irä jiye kuna ta, Säkeklä rä ka ji wa̱k shi̱ana kuna, je̱r shenakwa̱ bas shka̱ble ska, bas wa̱ ji o̱le ikie shka̱l ki̱ka jeska käi kuna, je rä bas te sä sikii wa kja̱nei wá̱, ñakäi bas te je we̱rami ji̱a ki̱ka.


Apu inamin aidaunashkam jiikí ajapeak, aents imanchau aidaun apu emakui. 	 Ite oloi ta wa tulaksa̱ iñajäklelewa̱ ije̱tkäklä sa̱ tsa̱ku̱i ye ska, ata ditsä emana wa oloikaka̱ ite.


Apajuí etsegtin aajakajua nunash, ¿iina muunji aidaush waitkatskesh idaisauk aina? Ditak Kristu taatnujin pachis etsejuidaunash maa ajapejakú ainawai. Yamai Kristu taamtaishkam nunisjumek atumesh wainkajum tsanú tsanumjuinakuajum mauwaitjume. 	 ¿Mane jile bata shäk wa ka weikane bas kalí wa wa̱ rä na? Jewa te ale wämo däke̱ju̱ bata shäkba wa ktacha̱wa̱. Ñakäi jira je ju̱aksa̱ bas te, ktawa̱ bas te.


“Jujuwai dekas mina chichamjun etsegtugkatnun mina aneetaijun wi etegkauwaitag duka, nuniau asamtai niiní shiig anentaibau ajutui. Niina susatnaitjai mina wakanjun, dutikam ni etsegkatnai chicham pegkeja nuna ashí aents aidaunum. 	 “Isu̱o, jí ne rä yis kjanaklä, yis wa̱ kolole rä, jí ne rä yis wa̱ shka̱ta, yis ssëwa̱k a̱naa rä. Yis wikblu tkämiwa̱ ije ja̱mi, jekäi ije te ka̱ biköle ska wa ia̱ ji we̱ bulee bata shemi.


wakitki siete wakan niina nagkaesau pegkegchau aidaun yajuak egkemtawai. Dutikam aentsuk duwik pegkegchau aajakbaunak, nuní nagkaemas shiig pegkegchau wegawai. Atumshakam jujú aents imatika wakan chimpimtuamu wajukea numamtuk wajaktatjume.” 	 Jera imike̱ni wikblu saka siete yakei si̱ iwakei tsa̱ta, jewa kiäk jäkté iwakei ra. Jekäi ijewa dewa̱julu ra, ise̱rke̱ jeska; bata ska ra je ditsä iarke̱wa̱ e̱e̱na si̱ säkätä iialewa̱ tsa̱ta. Je su̱ta io̱rmi jira sa̱ tso̱ yakei wa ukä ja̱mi rä.”


Simeón wegantunmaya doce mil, Leví wegantunmaya doce mil, Isacar wegantunmaya doce mil, 	 Simeón wa ditsei wä doce mil, Leví wa ditsei wä doce mil, Isacar wa ditsei wä doce mil,


Apolos Corinto pujai, Pablok mujanmanini tsupina Efesonum jegakmá, kuashat aents Jisusa nemajuidaun wainkauwai. 	 Apolos katke ji̱a Corinto ska ra, je bala na Pablo shka ka̱ bata ka̱mii wà deju̱té Éfeso ska. Jeska ite kte kukäk wa ku̱a elkje.


Nunik chichagtak: ‘Cornelio, ame Apajuí aujam nunak antugtamkae, ame aents atsumaidau yayam nunash waitjamkae. 	 te isha yis ia̱: ‘Cornelio, ba ka̱kia je ssa Säkeklä te. Ba te ka jita wa tsa̱tkeke̱, jeska ije je̱r ja̱na.


Nunú tabaun antukag Apajuin emematiagmayi. Nunikag Pablon chichajuinak: —Dekas yatsujuh pegkejai ame tame duka, tujash amesh wainme dekapamainchau iina patayí judío aidau Jisukristun dekaskeapi tusag nemajuina duka. Nuna nuninakush ditak, Moisés chicham umiktinun ukugtamkimua duka tuke idaitsuk umigmainai tuinawai. 	 Je ssa ijewa te ra, ijewa te Säkeklä kjeisha, te isha iia̱: —El dikä, ba wa̱ iju̱ñer, Judío wa däka̱ miles miles kje, jewa rä delewa̱ Jesús biketsäk. Jewa kalabe rä ka̱wei me̱leta̱na wetsäk.


Nui jegakmá lancha Fenicia wegau wainká, nui egkemjá weyaji. 	 Jeska sá te ko̱no saka ku̱a je kjäke̱ju̱ rä Fenicia wà. Je ki̱ka sá ñajiaka̱ bitejuluté.


Aatus imatjiagtai cuatro iwaaku niimtin aina nu aiinak: “Aatus atí”, tiagmayi. Tiagtai veinticuatro apu aina nu tikishmag batsamsag, emematiagmayi ajumaish tuke pujutna nuna. 	 Jera kseka wa cuatro, jewa te ishe: “¡Amén!” Jera säkekewa ñatulacha̱wa̱ wakte, te ioloitsawa̱.


Tujash jigkai nugka pegkegnum iyaaju timag nunak, aents Apajuí chichamen antukag dekaskeapi tusag nemagkag, wakejus chichaman umiina nuna takun timajai. Nunin asag ajak shiig senchi nejekajua nunin ainawai. 	 Ata ijolona ishäkä bäi ki̱ka, jewa ne rä manele kte ssäk je̱r bäi wà, je̱rike bulee wà wa rä, te je kukeke̱wa̱, jekäi ichatkäke̱wa̱ wà iwärke̱ bäi.


Nui juwaki Jisus yaakat aidaunum, nuigtú yaakat yaijuch aidaunmashkam, makí makichik jega ijuntai jegamkamunum, yamajam chichaman Apajuí nuní inapawai tusa jintí jintinkagtakua wegau. Nuniak etsagau ashí jatai jau aidaun, najaibau aidaunashkam. 	 Jesús damiju̱ jukläyäkä ta̱i ta̱i irä tsi̱dala irä biköle sha̱na. Ite sa pakte rami iwakwa ñapaktäklä jui na; ite gobierno ktei baa wapakte rami, sä kteke̱ duë te biköle bäi we̱rami ite ñaebä, ji duëi biköle käi.


Samarianum jimajá kanag Jisus jiinki Galilea weuwai. 	 Dos día deka̱ ra, jeska Jesús mineju̱mi däkmini Galileaka.


Mina uchig aidauh, wika nuwa uchin najaimak waitama imanikan ataktú atumiin waitiajai, atum Kristu umigkujum niijai ijutkau pujachu asagmin. 	 Yabala rikä wa, etäbä kicha yis shi̱akäte ma rä Cristo kibina bas ja̱rka kje.


Nuna tiagtai tikich aents chichainak: —Ehé, nunuwai, —tuinai tikich chichainak: —Duchauwai auk, ayatak nujai betekmamtinai, —tiajui. Tiagtai nunú aents tsagaju nigki etsegtumak: —Witjai, —tumabiuwai. 	 Jera moska te isha; —Je ne irä. Ata isaka te isha: —Ka irä je kuna, ata ijuer ije su̱ta. Ata iwakei te isha: —Yis ne irä.


Nuaduí puyatjusjum Apajuí tibauwa nu antugkatajum, Wakaní Pegkeji tibau Apajuí chichamen agagbaunum tawa ju: “Yamai Apajuí tabau antakjumek, 	 Je ne ki̱ka jishtä Wikblu Sikina te ishe käi: “Jir bas te iktäke̱ ssa ra,


Nu aaja tama wake beseká weuwai, shiig wiyakuch asa. 	 Ñerä je dulaklei te je kte ssa ra, imineju̱mi je̱r ialewa̱, ije rä jile ta ta̱i ki̱ka.


Nuniau asa ashí ditá negaikinak emegkatjatnai. Atsutnai jaamu, buutbau, waitiaku untsubau, najaimamu aidaushkam. Wagki duwik aajakua duka ashimnaku asamtai”, timayi. 	 Ije te ijewa wä riä biköle pasike̱mini. Jekäi duewa̱ ka kuna ji̱a, ñakäi je̱r iane irä, ji̱e irä, ji dälässë irä ka kuna ji̱a. Ka irä jiye kuna ta, ji säkätä kjaju̱ e̱ná.”


Nui jegaa dukap tsawan pujus ataktú jiinkiu, Galacia, nugkanum, Frigia nugkanmash ashí Jisusa nemajuidaun makí makichik anentain ichichtugtatus. 	 Jeska ise̱na ji̱a, jekjepa imineju̱ kjaju̱ Galacia irä Frigia irä ke̱i etkä etkä ska. Je te kte kukäk wa biköle ki̱täkiwa̱ ji̱a.


Yaaktak doce kaya batsatua nui ekeni peegjamuyi, nunú kaya aina nuwig Uwig chicham etsegtugkata tusa ishiakbau doce aajakajua nuna daaji agatkamuyi. 	 Je jukläyäkä kjätkele rä ñak wäkukäklä ta doce, je ja̱mi Oveja Yaba ktei bata shäk wa doce kie tso̱ yöle doce.


Nunikag Pedro, tikich Jisusa jintintai aajakua nujai ditá jeen wakitkiajui. 	 Jera je Jesús wa̱ dulanak wa bol bitejuluténi isaka wa tso̱ ska.


Jisuschakam jintintaiji aidaujai ipaamu asa, ditashkam wegajui. 	 Ñakäi Jesús irä iwa̱ dulanak wa irä kina jula kolone ki̱su̱ak.


Nigka tikich Simón duwape apijin tutaya nuna jeen nayantsan uwetus pujawai.” 	 Je katke ekla bewak kjuä su̱iwa̱k kie Simón ni je ju ska. Je ju katke rä däyë kjä ja̱mi.


Ju aatsa tau asajum, Apajuí chicham umiktajum timawa duka imanchauch emajum idaikujum, atumi muunjum umiktajum tibauwa duke wejakjum tikich jumamtuk aina dushakam takaagme, —tiuwai. 	 Jekäi bas te Säkeklä ktä wäshewa̱wa̱ bas wakwa wädular patkawa̱ bas te ebä wà. Je su̱ta bas te jile saka we̱ rami ta̱i.


Dutika ashí najankamu aina nunash, nuigtú niiní sujumankau aidaunashkam Apuji ema idaisauwai, ni diistí tusa. 	 Jekäi ite ji biköle kukawa̱ ije klä niki̱ka, ñakäi ite itkawa̱ tapanak wa biköle tsa̱ku̱i ye.


Dutika awemajam, Fenicia nugkanum tuja Samaria nugkanmashkam nagkaemainak: “Yamaik judiuchu aents aidaushkam duwik umitaijinak idayinak Apajuin nemajuinawai”, tusa etsejiagtai ashí Jisusa nemajin antukag shiig aneedau. 	 Jekäi je tapanak wa wa̱ patkele wa kjajulu Fenicia wa, Samaria wa, jewa te ipaka maikäi ka Judío kuna wa dewa̱ Jesús biketsäk wa ye. Je te sä el wa biköle ssëwa̱ baawa̱ si̱.


Ashí ju aidaunak aents Apajuí nemagchau aidau imatin ainawai, tujash atum atsumajum nunak atumin Apa Apajuiya nu dekawai. 	 ¿Ka irä jiye kuna ta, ka̱jiska wa te je shtä biköle yule rami, ata bas Ká wa̱ je shtä sherke̱ bas ki̱ ju̱ñer.


Tujash ajanum takaina nu ditak pempeentunikiag: ‘Auwai ju aja juna jukitnuk, dekas maa ajapeaku, juka iinu emami’, tuidau. 	 Ata je shka̱bläk wa te isha ñaia̱: ‘Ije ne ia̱ iká däli ukä rä däkksa̱ rä; je ki̱ka sä shkä iktäkwa̱, jera ji rä däkksa̱ iia̱ je dämiksa̱ saje cha ye.’


Dekas ame wajuk anentaime nunú chichaktá, ashí tikich nugkanmaya aidaush, ju ame yamajam chicham etsejam juna dakituinak, kuashat augmatus chichaidau antuidau asaja taji, —tuidau. 	 Ata sá ssëna jini ba te ibiketse rä je ssäk. Ka irä jiye kuna ta, sá wa̱ iju̱ñer ka̱ biköle ska wa te je ka̱ju̱ñe sheke̱ yakei.


Atumek minak: Beelzebú senchijin wakan pegkegchau aentsun egkemtuaunak jiyaawai, tujutjume. Mina iwanch ni senchijin sujaish atumi jintintaijum aidaunash, ¿ya senchinash suwawa wakan pegkegchau aidaun jiiktinme tusash? Ditak Apajuí senchijin jiyaawai tujutkugmek, atum wainka dewakjum tu yujagme. 	 Jekäi ikuna yis te be kjäieksa̱ Beelzebú oloi ja̱mi ra, jera ¿yi oloi ja̱mi bas ktä ssäk wa cha kjäiäksa̱ rä na? Ñera je wà tsu ijewa te bas kjashewa̱.


Nu atum: Ju yutai yuwakuish tudauk wemaitsuapi, tayatkugmesh yatsut Apajuin tupanmain wainkugmek idaisatajum, nuna diis tikich aidau pegkegchaun chichagtamkainum. 	 Jekäi ke bas ku̱ ji wa̱k ji rä bas ia̱ ra bäi je yinaklä yakei.


Amina Apujum Apajuiya nu imá senchi aneeta, nuniakum imá niinig anentaimsam pujustá, Apajuinu pegkeg aina duke dekaata, ashí Apajuí wakega duke takastá’, tawa juuwai dekas puyatjusa umimainuk. 	 Ba ku̱ Säkekewa ba Kekläí shka̱li̱blö ma je̱r ska ji tso̱ kalabe wà, ba wakei kalabe wà, bä ka̱biketsä kalabe wà, bä täkili kalabe wà.’


Nunikmatai Caifasa jeenian Jisusa jukiag Romanmaya apu pujusá inamtaijin ejegawajui. Dutikawag pag levadurajai pachimtsuk inagkamu yutai Pascua tsawau asamtai, judío aidauk nuwig wayachajui: Pegkegchau utsumakaja Pascuatin yuwachajaig, tuidau asag. 	 Ñerä ka̱ñir dawa̱ kja ra, Caifás ska ijewa wa̱ Jesús minetse̱ Pretorio ska. Ata ka ijewa minenewa̱ Pretorio na. Je rä ka ijewa ianacha̱kläwa̱ kuna ñá ye, je rä ijewa wa̱ Säktäkwa̱ Bakleju̱ ke̱i kjewa̱klä je kätäkläña.


Nuniau asamtai capitán Jisus pachisa chichaamun antuk, judío apuji aidaun wajumak awetiuwai: Wait aneas taa mina inakeg jaa juna etsaentujati, tusa. 	 Jera je te Jesús palei ssa ra, ite Judío wa wäkiri wa patkami Jesús kiäkté pjoo, ikjanaklä bäiwa̱kni.


wagki ditak amina aentsjum aidaun, nuigtú chichamjumin etsejin aidaunash mainak numpen ukajaju asagmatai, ameshkam dutiksamek numpa amame. ¡Dekaskenum ditak aikam amain ainawai!” 	 Ijewa te sä sikii wa irä, ji bata shäk wa irä, jewa pi kjewa̱ tulami, je kju̱ei ba te ijewa paka pi yäk, je ne rä bäi ijewa ia̱ rä.”


Kuashat augmatbaun pachis jumamtin aidaun jintinkagtujakuí dita yupichu antumainun. 	 Jekäi ite ijewa ia̱ kte paka jile she ja̱mi saka saka jí ite ishe dar käi, bikö ijewa ia̱ issërke̱ ja̱mi.


nuanuí makichik nuwa María daagtin aentsú takashtai, apu David aajakua nunú wegantu José anagmamu pujau asamtai. 	 busi ekla ka se̱le kuna wäki̱, je kie rä María. Ije rä kablele e̱ná je̱k jula kukäkwa̱ jäiyi ekla kie José ra; je rä David yäbei ekla.


Juwig kuashat unuimat atsumnawai. Ni dekat ajamuk dekapagti kuntinu numerojiya nuna. Duka makichik aentsua nuna numerojiyai. Nunú numerok seiscientos sesenta y seis tawa juuwai. 	 Jí ska sa̱ je̱r ku̱aklä katke. Yi rä ka̱biketsä ta ra, je ku̱ je bewak númeroí shtawo̱, je rä ditsä númeroí ki̱ka. Je número rä seiscientos sesenta y seis.


—Atumek nuwenbaunum makichik aentskesh ipapawagmataish, dekas ekeemtai pegkeg iwajamu etegkagmek ekeemsatasa wakeyigpajum. 	 —Bas kia yile te jula kolone diei yäk ra, ke ma je̱tka sä bakleka̱ wa je̱tkäklä ki̱ka, ata iöle isaka bakleka̱ ba tsa̱ta rä kile iwa̱,


Tuja judío aents aidaushkam dita dekaskeapi tuchataijiya nuna idayagtaik, numí kanawe tsupika ajapamu jukí duwik aajakbaunmag ikamaina numamtuk awajkagtinai. Apajuik nunak dutikmainai, wagki shiig senchigtina ibau asa. 	 Ñaebä ikuna ijewa ka se̱ne ji̱a ka ji biketsale etkabä käi ra, ijewa tkermiwa̱ni ikalí ja̱mi. Je rä Säkeklä rä täkili ta ijewa tkäkwa̱ni spa̱na ki̱ka.


Tiagtai Jisuschakam ditajai weu. Nunikag jegá tikiju wajasá weenai, capitán niina kumpají aidaun awetiu, dutikak: “Apu kajegtukaigka, wika niiya ibaunak mina jegajuig awaimaitsujai, 	 Jekäi Jesús mineju̱ ijewa ra. Ata idamiju̱ kja iju ska alemana ra, je guardia wa wäsikewa̱k te isalibä wa moska patkaté Jesús wäki̱ ishäk iia̱: —Säkekewa, ke ma je̱k weika bitäk, ka yis dä bäi kuna je ju na ka ba däkleiwa̱.


“Nunú tsawan waitut nagkaemaig etsag suwe wajastinai, nantushkam etsanjashtinai. 	 “Ata je weikane ta̱i ke̱i kjaju̱ ukä ska ra, ka̱wä wätuirmiwa̱, tulu oloi ka ñinak ji̱a,


Dekas tajime: Aents wi taja nuna dekaskeap tawa tusa tauk ajumaish jakashtinai, —tiuwai. 	 Kte si̱ kte si̱ wà yie ishe bas ia̱, yi te yis ktä wawá̱ ra, mik a̱ni ka je duäkwa̱.


Nuninaku uchi kakajus tsanumaina nuninuk achagmi. Nunidau asaja tikich aidau aentsun tsanuinak waitan jintiina dushakam kakajus tsanumainchau agmi. 	 Jekäi ra ka sä rä yabala ji̱a kuna, wäbuka̱nak däyë tjuäke̱ wa̱, minaktse̱ sa pauta̱nake̱ saka saka biköle je si̱we̱i wa̱, wäyölewa̱ ditsä wa̱ wäsi̱wa, je̱r me̱lewa̱ kte shirilewa̱ wà.


Nunú tama Jisus chichaak: —Apag mina awetak, ashí tikich aidaush iwaintuja takastá tujutbauwa duka eke tsawan jegatsui, tujash atuminig ashí tsawantak agkan ajutjamainawai. 	 Ñerä Jesús te isha ijewa ia̱: —Ka ike̱i däwa̱ba yis minaklä, ata bas ia̱ ra ka̱ tso̱ rä kjermita minak.


Jisus chichaak: “Dekas waamak minittajai, nuniakun makí makichik aents takasbaun diigsan akiktinnashkam takuktatjai. 	 “¡Issö! Yis däju̱ rä plaa. Yis wa̱ ji säkei shkä me̱nak biköle ia̱ ekla ekla, ji wá̱ ite ja̱mi.


Jisus achigbaunum ayaumas numi ajakbau aunum, aents ukustin waa taimu yamagmauch makichik aentskesh ukuschamunum, 	 Jesús wäteleka̱ cruz ja̱mi ska kal yäkä wäbala tso̱. Je kal yäkä wäbala ska sa̱ nu̱l bläklä kate spa̱na, je na yi a̱ni ka nu̱l blerba.


Inakem ame tibaunak imatiksag umigtamkamtai yuwagmesh: See ame umikbaun yuwag duwi, tusagmesh ¿tukamujum? Dekas tajime: Duka tuke tuchau ainagme. 	 Jera ¿ba te ishemi ba kjanaklä ia̱: ‘Wekte ba ra’ ni, ite iwá̱ jishtä ipakana iwa̱k käi ki̱ka na?


Dutika jukiag Gólgota tutainum ejentajui, (“Gólgota” tawa duka “buuk sakajua nunin” taku tawai.) 	 Ijewa wa̱ iminetse̱ ka̱ kie Gólgota ni ska, (je wà rä “Tsa̱ku̱ Chichei Ke̱i”).


Nunú pegkeg dekas iman Apajuí anentaimtusbau aajakua nuna, ashí aents aidau dekaati tusa wakekauwa duka: Kristu atumin pujau asamtai, niijai pujustin asajum dekas iman dakajum nuuwai. 	 Säkeklä ssëna ijewa je̱r ku̱ak mane rä je kte blelewa̱ bluneí baa rä wà, ka Judío kuna wa sha̱na. Je kte rä Cristo rä bas ja̱mi, ji ki̱ssënak baawa̱ si̱.


Jutii dekas antukbaiji, ni chichaak: ‘Jisus Nazaretnumiaya nunú ju jega Apajuí ememattaiya junak tsaiká idayak, Moisés ju jutikatajum tujabauwa nunashkam yapagkattawai’ timayi, —tuidau. 	 Ka irä maikäi kuna ta, sá te issa ite isheke̱ rä je Nazaret wa, ale Jesús je te jí ju weikemiwa̱, sä wädular ju̱leta̱na Moisés wa̱ je manewe̱miksa̱.


Wi mina pachitus etsejak senchi waittsatnujinak ujaktatjai”, tiuwai. 	 Yie ikjashemi je ia̱ bikö ije kiana ji shka̱l ssäk yis kie kju̱ei rä käi.


Dutika chichajak: “Dekas tajime: Shiig kuashat aents aidau Apajuí minaish inamjati tusa atsumainawai, tujash ujumchikiuchi yamajam chichama juna etsejuidauk, nuaduí Apajuí segatajum tikich ni chichame etsegmain aidaun ishiakti tusajum. 	 Jekäi ite isha ijewa ia̱: “Iyina si̱ ra, däli wäna rä ta̱i, ata shka̱bläk wa rä elkjebä. Je ki̱ka bas ka̱kiö je däli wakei ia̱ iwa̱ shka̱bläk wa patkäklä idäli wäna tiäk.


Tutai pampanjag iniinak: —¿Untsu amekaitam Apajuí Uchijim? Tuinam Jisus ayaak: —Dekaske atum tujutjum nuuwaitjai, —tiuwai. 	 Jera ijewa biköle te iwächakewa̱: —Jera, ¿ba rä Säkeklä yaba na? Jera ite ikúka: —Bas ne te je sheke̱ yis dä ije ni rä.


Nuniau asa dekamtikau aajakuí: Apajuí awemamu waintsukek jakashtinaitme, tusa. 	 Wikblu Sikina wa̱ kjayile iia̱ Säbäkäkksa̱ patkemi Säkekewa te, je su̱emi ite ka iduäwa̱ba yika.


tusa tabaun Jisus antuk: —¿Aents imanis kajinas anentaimchau aidauwah, wagka pag pachisjumesh atumek pempeentunikjumesh jiyaniagme? 	 Ata je de Jesús je̱r na, jera ite isha: —Bas ka ji biketsäk etkabä si̱ kuna wa, ¿jiye bas ktewe̱ke̱ ka bas wa̱ pan shkä te rä na?


Nuna tusa Pablo ataktú yakí waka, Jisus mantamnamujin anentaimtusag pagkan puug yuwa chichá chichagkagtakua, tuke tsawampag weuwai. 	 Jera Pablo mineka̱ju̱ni. Jekäi ite pan bala butsa ma̱ sa̱ je̱r ja̱naklä Jesús dulewa̱ ska. Jekäi ite je ña e̱ná ra, ika̱paka ji̱a ma̱ rä ka̱ñir suruu. Jekjepa ibiteju̱.


Nunak dekatkauk jutii judío aidautin Kristui kajinas anentaimainakui uwemtijatjai, dutikam minak emematjitnume tujamu asa dutikauwai. 	 je rä sá je̱r bläk Cristo ja̱mi säkätäba wa bata ki̱ka ikjeiyinaklä ije rä baawa̱ si̱ ki̱ka.


Tusa akateamuik yakí takuniuwai. Nunik nayaimpinum wakitkimtai, 	 Ñerä ite jekäi ji bäi sherami ji̱a ijewa ia̱ ra, ije̱k bala butsa ijewa yika, kjepa iminetse̱mi ka̱jöir ska.


Tutai Jisus ayaak: —Aents kuichkin tsagkatkagtinun jimag aents diwimaidau, nuniamunum makichkia nu quinientos tsawantai takasá akikmamainun kuichkin diwimai, tikichia nu cincuenta tsawan takasá akikmamainun diwimu. 	 Jera Jesús te isha: —Ekla inaklä peitäk te ditsä bol ñawe̱ke̱; ekla ñawe̱ke̱ ite quiniento denario, iel cincuenta denario.


Dutikiagtatman tikich yatsut Jisusa nemajuidau nuna antukag, Saulon jukiag Cesareanum ejegawag nui inagkeakiag Tarsonum awemajui. 	 Mika̱ sä el wa te je ju̱ña ra, ijewa te itsa̱mi Cesareaka. Jeska ite ipatkami Tarso ska.


Nunin asa Judas, kuashat suntag Romanmaya aidaun yajuak, nuigtú sacerdote apuji, fariseo aidau ditashkam, jega Apajuí ememattain kuitamin aidau ishiakbaujai, lamparan, nuigtú jii ekemajag, nagkin tinamdaekag, Jisusan kautuawajui. 	 Jeska Judas deju̱ guardia eyaka wa wäkse, ñakäi Templo kjänanak wa patkele chui tsa̱ku̱i wa wa̱, fariseo wa wa̱ jewa wäkse, tsi̱ni ta, kal bata wäkaleka̱ ta, ñakpäklä ta.


España wegakun atumin wainkatasan minittajai, nunikan atumin wainkan shiig aneasan nagkaemakui, atum yainkatajum wi wemaina duka. 	 je ki̱ka mika̱ yis maju̱mi España ska ra, yie ibiketsa kjäkju̱ bas kja̱ne bas su̱ak. Jeska sa̱ ñasu̱a bäi e̱ná ra, bas te yis tsa̱tke jile wà yis minakläju̱.