Wi dita batsatbaunum jegaan ditajai chichai, jutiin yama nagkamchak utugtamkabia ditanash dutiksag Wakaní Pegkeji egkemtujagmae. 	 cum autem coepissem loqui decidit Spiritus Sanctus super eos sicut et in nos in initio


“Apajuí nugká najanauwa nui nagkamas yamaya juwish imanika waitchatain, atakea duwish imanika waittsashtin tikima senchi waitiamu atinai. 	 erunt enim dies illi tribulationes tales quales non fuerunt ab initio creaturae quam condidit Deus usque nunc neque fient


Jujú takat ajantusa diimaina junak makichik aentskesh nigki nagkamig wi sumo sacerdote atajai tumamig takamaitsui. Junak Apajuí Aarogkan etegkauwa dutiksag etegkamu aina nu takamain ainawai. 	 nec quisquam sumit sibi honorem sed qui vocatur a Deo tamquam Aaron


Jisusak yaaktanmag eke waitsuk, Marta igkugbaunmag pujau. 	 nondum enim venerat Iesus in castellum sed erat adhuc in illo loco ubi occurrerat ei Martha


Untsu ajan pachisan timag nunak, ashí nugkanmaya aents aidaun takun timajai. Ajakan jigkayí pegkeg timag nunashkam Apajuí uchijí aidaun takun timajai; untsu dupa pegkegchau timag nunak iwanchdau aina nuna takun timajai. 	 ager autem est mundus bonum vero semen hii sunt filii regni zizania autem filii sunt nequam


Tiagtai ditan iniak: —¿Wajupa pagka ajutjamainawa? Tama: —Siete pag ajutjamui, —tuidau. 	 et interrogavit eos quot panes habetis qui dixerunt septem


Tama ni ayaak: —Atum Apajuí aujkugmek aatsajum titajum: ‘Apawah, amek nayaimpinum pujuwaitme. Pegkegmaitam ibau asamin ashí tikich aidaush imá aminak emematjabiagtinme. Amek jutiishkam inajatjata, amina aentsjum nayaimpinmaya ame wakegamun umigtamin aina dutiksag, nugkanmayashkam umigtuktinme tusam. 	 et ait illis cum oratis dicite Pater sanctificetur nomen tuum adveniat regnum tuum


Juna pachis Jisus eke chichaa wajai, aents tuwakbaunmaya nuwa senchi jiiká chichaak: —¡Nuwa amina jujepag, muntsujin amuntstamauwa duka, shiig aneastinai! —tiuwai. 	 factum est autem cum haec diceret extollens vocem quaedam mulier de turba dixit illi beatus venter qui te portavit et ubera quae suxisti


Imaninaig Jisusak ni dutikam atinjinak shiig dekagmamu asa, paan ditá emtin wajantá: —¿Ya egagme? —tiuwai. 	 Iesus itaque sciens omnia quae ventura erant super eum processit et dicit eis quem quaeritis


Nunú mil mijan jegamtai, iwanch achikam pujaushkam akupnaktinai. 	 et cum consummati fuerint mille anni solvetur Satanas de carcere suo et exibit et seducet gentes quae sunt super quattuor angulos terrae Gog et Magog et congregabit eos in proelium quorum numerus est sicut harena maris


Tiajam Jisusa jintintai aidaushkam ni tibaunak imatiksag, Pascuatin yuwatnunak umikajui. 	 et fecerunt discipuli sicut constituit illis Iesus et paraverunt pascha


Sacerdote apuji aidauk, apu chichaman inagdau aidaujai egatuidau, Jisusan tsanumjujag maatnume tusa sujukagtatus. 	 principes autem sacerdotum et omne concilium quaerebant falsum testimonium contra Iesum ut eum morti traderent


Tiagtai: ‘Aunak shiwag aikae’, tama inak aidau: ‘¿Tujash amesh wajinpa dupa pegkegchau aidauk uwegtatjik?’ 	 et ait illis inimicus homo hoc fecit servi autem dixerunt ei vis imus et colligimus ea


“Witjai dekas uva numijiya numamtinnuk. Atumek mina kadaujua numamtin ainagme. Wijai shiig ijutkauwa nunú pegkeg aidaunak iwainamainai. Atumek wijai ijutkau achakjumek Apag wakegamua duka makichkish dutikmain ainatsjume. 	 ego sum vitis vos palmites qui manet in me et ego in eo hic fert fructum multum quia sine me nihil potestis facere


Junashkam Jisus tiuwai: “Apajuí aentsnum inama dusha ¿wajijai apatkaya imá shiijash antumainaita? ¿Wají augmatbauwa yaijatmainaita Apajuik juní inamui tusa shiig dekamaina dusha? 	 et dicebat cui adsimilabimus regnum Dei aut cui parabolae conparabimus illud


Jisukristun dekaskeapi tinu asan dekas tajai, Wakaní Pegkeji mina anentaimtija dushakam dutiksag tujutu asamtai. Aatsa dekaskea nuna dekau asan, 	 veritatem dico in Christo non mentior testimonium mihi perhibente conscientia mea in Spiritu Sancto


Dutiksamek inak aidaushkam: Atumí apujum inapamu ashí umigkatajum, wainka ai aimtau aigpajum, tusam chichagkata, 	 servos dominis suis subditos esse in omnibus placentes non contradicentes


Atum ainajum anuiyash, ¿yaita dekas pegkejan pegkegchauwa nujai akanag shiig dekaush? Nunin akug emematsuk pujak, shiig kuitamamas pujamujin ni dekamujinak iwainamainai. 	 quis sapiens et disciplinatus inter vos ostendat ex bona conversatione operationem suam in mansuetudine sapientiae


Tiagtai Jisus ayaak: —Tujash yamaik wají egkea jutaigmeshkam jukitajum, espadajum atsugtamkuig, awantak pataká nugkutaijum sujakum makichik sumaktajum. 	 dixit ergo eis sed nunc qui habet sacculum tollat similiter et peram et qui non habet vendat tunicam suam et emat gladium


Nuniaig jimag aents Jisusan aujuidaun wainkajui, duka Moisés, Eliasjai aajakajui. 	 et ecce duo viri loquebantur cum illo erant autem Moses et Helias


Wika Apajuí juna dutikatjai tibaunak ashí dutikauwa duwi, iina Apuji Jisukristun Apajiya nunak tikishmatjan emematjai, 	 huius rei gratia flecto genua mea ad Patrem Domini nostri Iesu Christi


Dutijau asamtai pegkeja nuna takastasan wakegayatkun, pegkegchau minai awa nunú tuké takamtija nuna dekagmamjai. 	 invenio igitur legem volenti mihi facere bonum quoniam mihi malum adiacet


Nuna ti nuigtú chichaak: —Dekas tajime: Atumek nayaim ujanmatai Apajuí aentsji nayaimpinmaya aidau, wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmaga Akiinauwaitag nuna, minai taawag waketuidau wainkagtin ainagme, —tiuwai. 	 et dicit ei amen amen dico vobis videbitis caelum apertum et angelos Dei ascendentes et descendentes supra Filium hominis


wagki aents kuashat ajamuk nuní dukap suwam atinai, dutikamu asa nuní kuashat ajitnai; untsu piipich aja duka, nu piipich ajamua duke atantam atinai. 	 omni enim habenti dabitur et abundabit ei autem qui non habet et quod videtur habere auferetur ab eo


Tusag Bernaben chichajuinak: —Juka apajuí Jupiterai —tuidau. Tuja Pablon ni chichagkagtau asamtai: —Juka apajuí Mercuriowai —tuidau. 	 sacerdos quoque Iovis qui erat ante civitatem tauros et coronas ante ianuas adferens cum populis volebat sacrificare


Atum juwi ijunjum juwiyatijum wajumak aidautijum eke jatsuk, Apajuí Uchijiyaitak Aentsmaga Akiinauwa nu inabauji wainkatnutigmesh ajume, —tiuwai. 	 amen dico vobis sunt quidam de hic stantibus qui non gustabunt mortem donec videant Filium hominis venientem in regno suo


¿Kristuk imatika waitkasa maam, ni inamtaijinig wayatnai tusa agagbauchukaih? 	 nonne haec oportuit pati Christum et ita intrare in gloriam suam


nunisag nuwashkam aishin idayas tikich aentsnum nemakug, aishin ekajeak nunimainai, —tiuwai. 	 et si uxor dimiserit virum suum et alii nupserit moechatur


Nu tima Moisesak tupikaki Madián nugkanum jegauwai, nunik nui pujus jimag uchin akiauwai. 	 fugit autem Moses in verbo isto et factus est advena in terra Madiam ubi generavit filios duos


“Zabulogkan nugke kuchá yantamen awa nui batsatutijum antuktajum, nunisjumek Neftalí nugke etsá akaetainmanini Jordán uwet awa nui batsatutigmeshkam antuktajum, antsagmek atum Galileanum judiuchu aidaujai pachimdaeja batsatutigmeshkam antuktajum. 	 terra Zabulon et terra Nepthalim via maris trans Iordanen Galilaeae gentium


Makichik aents Nicodemo daagtin fariseo aajakuí, ashí judío aina nui eme anentsá diitai. 	 erat autem homo ex Pharisaeis Nicodemus nomine princeps Iudaeorum


Aents Apajuinumian dekatan jukiu aidauk, pujutji pegkeg, tsuwat chichaman dakitin, kakagchauch, wait anenkagtin, pegkejan takau, ashí aentsun betek eme anentus diin, waitjuchu, ni anentaibaujiya nunash dutiksag dekaskenum chichau amainai. 	 quae autem desursum est sapientia primum quidem pudica est deinde pacifica modesta suadibilis plena misericordia et fructibus bonis non iudicans sine simulatione


Tutai Jisus ayaak: —Witjai, wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nuna, Apajuí ashí senchigtina nuna untsujin eketun tsawan uminkamtai yujagminum pachitkau minamu waitkatnaitjume, —tiuwai. 	 Iesus autem dixit illi ego sum et videbitis Filium hominis a dextris sedentem Virtutis et venientem cum nubibus caeli


Tiagtai Jisus: —Nunú mina sujustajum, —tusa segauwai. 	 qui ait eis adferte illos mihi huc


Imatikakui amina jintintaijum aidaun: Wait aneasjum wakan pegkegchau uchin waitkagta nu jiigtugkitajum timajai, tujash tujinkagmae, —tau. 	 et rogavi discipulos tuos ut eicerent illum et non potuerunt


Jisus nuna dutikamtai niina jintintaiji aidau agkan niinak iniinak: —¿Wagka jutiish jiiktakamaish tujinkamji? —tuidau. 	 dicit illis propter incredulitatem vestram amen quippe dico vobis si habueritis fidem sicut granum sinapis dicetis monti huic transi hinc et transibit et nihil inpossibile erit vobis


Tuja aents pakamachu aina nunú, chicham umiktajum tibauwa nuna umiagtaik, pakamakua imanuk Apajuik diyawai. 	 si igitur praeputium iustitias legis custodiat nonne praeputium illius in circumcisionem reputabitur


wagki agagbau awai: ‘Apajuí ni aentsji nayaimpinmaya aidaun awetugmattawai kuitamjamkatnun, 	 scriptum est enim quod angelis suis mandabit de te ut conservent te


Jisus Lázaro pujutain jegakmá, Lázaro ukusam cuatro tsawan wegai jegauwai. 	 venit itaque Iesus et invenit eum quattuor dies iam in monumento habentem


Nunú nuwa aidaunum nuwa Lidia daagtin Tiatiranmaya, jaanch yamakaitkau dekas pegkeg aidaun sujin, Apajuinash emematin asa ekeemas antú ekeemayi. Nunittaman Apajuí anentaimtijabi Pablo etsegbaunash shiig antukti tusa. 	 et quaedam mulier nomine Lydia purpuraria civitatis Thyatirenorum colens Deum audivit cuius Dominus aperuit cor intendere his quae dicebantur a Paulo


Nunikag puyatkag ditak pempentunisag: —¿Ju aents aina jujú Galileanmaya ainatsuak? 	 stupebant autem omnes et mirabantur dicentes nonne omnes ecce isti qui loquuntur Galilaei sunt


Jisus wantintugkamu kampatum mijan nagkaemai, Jerusalén Pedro wainkatasan jegaan, niijai quince tsawan pujusuitjai. 	 deinde post annos tres veni Hierosolyma videre Petrum et mansi apud eum diebus quindecim


Nuna nunik Jisus mujanmaya minisá niina jintintaiji aidaun: —Atum wainkaujum nu pachisjumek makichik aentskesh ujakaigpajum, wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmaga Akiinauwaitag nuna mantuawagmatai nantatsaigkik, —tiu. 	 et descendentibus illis de monte praecepit Iesus dicens nemini dixeritis visionem donec Filius hominis a mortuis resurgat


Judas Iscariote Jisusan sujukua nunú. Dutika adaijam jegá kaunawajui. 	 et Iudam Scarioth qui et tradidit illum


Aents pegkejak pegkegnumag anentaimu asa, chichaakush pegkegnak chichauwai. Nunisag aents pegkegchaushkam pegkegchaunak anentaimu asa, pegkegchaunak chichawai. Aentsuk ni wajukuna anentaimua, nunak chichaak iwainawai. 	 bonus homo de bono thesauro cordis sui profert bonum et malus homo de malo profert malum ex abundantia enim cordis os loquitur


niina nugkeen Nazaret weuwai. Nunik nui jegaa jega ijuntainum wayaa chicham pegkeg, ditash dekaachbaun jintinkagtau. Imanitai aents aidau puyatjuk diinak: —¿Jusha tuwí imanikash unuimajuita imatika wainchatain iwaina nunash? 	 et veniens in patriam suam docebat eos in synagogis eorum ita ut mirarentur et dicerent unde huic sapientia haec et virtutes


Tutai Jisus ayaak: —¡Aents dekaskeapi tuchau aidauwah! ¿Wajupá dukapea atumjai ijunjanush pujumainaitja? ¿wajupá dukapek dakastajime minak dekaskeapi tujuttinme tusanush?— Nuna ti: —¡Itantá! —tiuwai. 	 et adtulerunt eum et cum vidisset illum statim spiritus conturbavit eum et elisus in terram volutabatur spumans


Tiagtai Jisus ditan diis chichajak: —Aents diismak juka utugchatai machikish dutikmaitsui, tujash Apajuiyaig annuchui, nigka ashí dutikmainchaunash dutikmainai. 	 et intuens illos Iesus ait apud homines inpossibile est sed non apud Deum omnia enim possibilia sunt apud Deum


Duwik agagbauwa nui chichaak: “Yamai Apajuí tabau antakjumek, intimjukigpajum duwik wajukawajua nunisjumek”, tawai. 	 dum dicitur hodie si vocem eius audieritis nolite obdurare corda vestra quemadmodum in illa exacerbatione


Tujash Jisusak senchi jiyau, dekajuawainum tau asa. 	 tu es Filius Dei et vehementer comminabatur eis ne manifestarent illum


Tiagtai Jisus ayaak: —Apajuik atumnak, wi awemag juna dekas Apajuiyap awemae tusag niinak anentaimtiagtinme tujamjume. Nuuwai ni wakejamuk. 	 respondit Iesus et dixit eis hoc est opus Dei ut credatis in eum quem misit ille


Atum aaja nunitaik, Apajuí ashí agkan etamtatjume atum uyumajum nunak, nunak aents Apajuí nemagchau aidauk dekamain ainatsui. Nunú agkanmaeta nunak, Apajuí atumin anentaiminish, anentaimtagminish ajutjamtinme tusa amasagtatui, Kristu Jisusjai ijutkau pujau asagmin. 	 et pax Dei quae exsuperat omnem sensum custodiat corda vestra et intellegentias vestras in Christo Iesu


Nunú tajinchakam Pablo ni aigmak: —¿Wagka buutkugmesh minash wake besemjash anentaimtijagme? Wika ayatak jigkagbau atasanuk umintsan wekaetsujai, wika Apu Jisusa chichame etsegbaunum Jerusalén mantuinakuish jakatasanush wakegajai. 	 tunc respondit Paulus et dixit quid facitis flentes et adfligentes cor meum ego enim non solum alligari sed et mori in Hierusalem paratus sum propter nomen Domini Iesu


Judas Jisusan sujukua nunú, Jisusan dekas maawagtatus imatikiagtai, awake anentaimag sacerdote apuji aidaun tikich apu aina nujai treinta kuichkin awagtak: 	 tunc videns Iudas qui eum tradidit quod damnatus esset paenitentia ductus rettulit triginta argenteos principibus sacerdotum et senioribus


Dutikam Pedroshkam ashí aentsun jiig idayak, tikishmag Apajuin aujus, nuwa jakaun pempentusag: —¡Tabita nantaktá! —tiu. Tama nuwa jakaushkam niimi, Pedron wainak nantakí ekeemsau. 	 eiectis autem omnibus foras Petrus ponens genua oravit et conversus ad corpus dixit Tabita surge at illa aperuit oculos suos et viso Petro resedit


Tuja apuk jistatinig aents achikbau aina nuwiyan makichik jiisagké au, aents aidau nu jinkiti tusa mamikiamua nuna. 	 per diem autem sollemnem consueverat praeses dimittere populo unum vinctum quem voluissent


Nunikmatai Simón ni kumpají aidaujai egaak wegajui; 	 et persecutus est eum Simon et qui cum illo erant


tuja yamaik Apajuí aentsun wait anentawai tusam etsegkata” tibauwa nuna. 	 praedicare captivis remissionem et caecis visum dimittere confractos in remissionem praedicare annum Domini acceptum et diem retributionis


Nuninak jintintuatnume nuwa muntsujut yama nemaku aidau aishi aneetan, uchijí aidau aneetan, 	 ut prudentiam doceant adulescentulas ut viros suos ament filios diligant


Tikich tsawantai Jisus Apajuin ausatatus mujanum weu, nunik nui kashi pujus Apajuí au aujkawa tsawampajui. 	 factum est autem in illis diebus exiit in montem orare et erat pernoctans in oratione Dei


Niinak kashí kashinig aents tuwajuinak eme anentiagtatui, dutikainak minak junik diijiagtatui. 	 illum oportet crescere me autem minui


Wika Kristun shiig dekaatasan wakegajai, ni maamash Apajuí senchijinig nantakiuwa, wisha nunú senchinak niina nemagkun jukin, ni waittsauwa nunisnuk waittsan, jaaknushkam Kristu Apajuí wakegamun umiak jakauwa nunisnuk, wishakam Apajuí wakegamun umiakun jakatasan wakegajai, 	 ad agnoscendum illum et virtutem resurrectionis eius et societatem passionum illius configuratus morti eius


Dita nui waitiaku batsatbauk, jii senchi kegaku bukuitamuk tuke kajinkashtinai. Imannum batsamsagtinai kuntin muunta nuna emematiaju aidau, nuniachkush kuntinun daajiya nuna nijayin, uwejinkish agatmamkau aidauk, kashi tsawaish makichkish ayamtsuk tuke waitú batsamtinai.” 	 et fumus tormentorum eorum in saecula saeculorum ascendit nec habent requiem die ac nocte qui adoraverunt bestiam et imaginem eius et si quis acceperit caracterem nominis eius


Apajuik jutii Israel aents aidautinak yaunchuk, juka midau atinme tusa etegtamjau asa, ni aentsji aidautinak idaitamsachui. ¿Atumek eke dekatsjumek Apajuí chichame agagbaunum, Elías Apajuí etsegtin aajakua nu, Israel aents aidau pegkegchau dutikamujin Apajuin ujaak: 	 non reppulit Deus plebem suam quam praesciit an nescitis in Helia quid dicit scriptura quemadmodum interpellat Deum adversus Israhel


Nunidau asagmatai Pilato jiinki wajan iniinak: —¿Jusha wajukamtaiya achikjumesh itagtuaugme? —tiuwai. 	 exivit ergo Pilatus ad eos foras et dixit quam accusationem adfertis adversus hominem hunc


Dutikam inak jegawagmatai ajanum takaina nunú, achikag makichik ayatak suwimawajui, tikichnak maawajui, tikichnashkam aikasag kayai tukuí tukuinakua maawajui. 	 et agricolae adprehensis servis eius alium ceciderunt alium occiderunt alium vero lapidaverunt


Junak nigka Kristu nemajin aina nui niina yachajinak kuashat niimtinai iwainmamkauwai. Juna dutikauwa nunak, ashí dekas wakan pegkegchau aidau agkajunum batsamin, nu wakan aina nuna apuji senchigtin aina dusha: Nigkiap dekas ashí yachaita, tujuttinme tusa dutikauwai. 	 ut innotescat principibus et potestatibus in caelestibus per ecclesiam multiformis sapientia Dei


Aentstiyaitag nuninuk wajasú asa, Apajuí umigbaunum mantuatnume tusa idaimamsauwai, nunik numi yapajiamunum achijam jakauwai. 	 humiliavit semet ipsum factus oboediens usque ad mortem mortem autem crucis


Nuna ashimak Jisus ni jintintaiji aidaun chichajak: “Aentsuk tudau takatnak kakajus uwemtumaitsui, tujash aents tikichin tudaun takamtikaina nuna wait anentajai. 	 et ad discipulos suos ait inpossibile est ut non veniant scandala vae autem illi per quem veniunt


Tusa tamawaik aentsun waugmitkak nugká ajiajui, dutika shiig senchi untsumak jinki wegak ukukiuwai. 	 et discerpens eum spiritus inmundus et exclamans voce magna exivit ab eo


Jutiik aents suwimka jukiagtin aidau Kristu nemagtan idayina nuninuk ainatsji, ayatak kajinas anentaibaunum uwemtan jukiaju aina nuninuk jutiishkam ainaji. 	 nos autem non sumus subtractionis in perditionem sed fidei in adquisitionem animae


Junashkam chichaak: “¿Lámpara ekemakaish, dukukaik dutikachkuish pegaká wakentinig aputayama? ¿Dutiktsuk yakí ekenchataigkama? 	 et dicebat illis numquid venit lucerna ut sub modio ponatur aut sub lecto nonne ut super candelabrum ponatur


Dase tsumunmaya dasentuk nujinum wegakuishkam, esat tepeattawai tibauk imanisag esat tepeawai. 	 et cum austrum flantem dicitis quia aestus erit et fit


Mina iyashjun yuwak, umutnash mina numpajun umauk, dekas wijai ijutkau ainawai. Nunidaujaig wishakam ditajai pujajai. 	 caro enim mea vere est cibus et sanguis meus vere est potus


Aents takau aidau atum shiig akikchamu asag, kuashat pampaina nuna Apajuí ashí senchigtin nayaimpinum puja nunú antawai. 	 ecce merces operariorum qui messuerunt regiones vestras qui fraudatus est a vobis clamat et clamor ipsorum in aures Domini Sabaoth introiit


Tusag uwijá kuitamin aidau etsejiagtai, ashí aents aidauk puyatus antuidau. 	 et omnes qui audierunt mirati sunt et de his quae dicta erant a pastoribus ad ipsos


Tuinakui, wika nuna pachisnuk imatikan shiig dekachu asan, utugkajak tuutun, Pablon, amesh dekas Jerusalén jegatasamesh wakejatsmek, awi chichaman dekajuatjame tusan tibaijai. 	 haesitans autem ego de huiusmodi quaestione dicebam si vellet ire Hierosolymam et ibi iudicari de istis


Nuniachkugmesh ¿Wají wainkatasagmea wegabiugme? ¿Aents shiig iwajamun nugkujá pujau wainkatasagmek wegabiujum? Atumek dekagme nugkutai iman iwajamun nugkujá iwagmamaidauk apú jeen pujuinawai. 	 sed quid existis videre hominem mollibus vestitum ecce qui mollibus vestiuntur in domibus regum sunt


Ju agagbauwa juna auju: “Uwig maatasa juki ematia numamtuk jukiag emagmayi maawagtatus, uwig uje tsupigmash takamtak tepegama nunisag niishkam chichakchabi. 	 locus autem scripturae quam legebat erat hic tamquam ovis ad occisionem ductus est et sicut agnus coram tondente se sine voce sic non aperuit os suum


Junak iina muunji Abraham, Isaac, Jacob aina nuna Apajuijiya nunú, mina Uchijun Jisusan ememattinme tusa jutikae. Atum achiká sujukagminish Pilatok akupkata taig atum dakitjauwaitjum nuna. 	 Deus Abraham et Deus Isaac et Deus Iacob Deus patrum nostrorum glorificavit Filium suum Iesum quem vos quidem tradidistis et negastis ante faciem Pilati iudicante illo dimitti


“Nayaim batsatutijum pegkejam aidautijum, Jisus chicham etsegtugkatajum tusa ishiakbau aidautigmesh, Apajuí etsegtin aidautigmeshkam ju imania jujú diisjum dakujustajum. Wagki Apajuí atumin iikmatjamak niinak imatikau asamtai”, timayi. 	 exulta super eam caelum et sancti et apostoli et prophetae quoniam iudicavit Deus iudicium vestrum de illa


Apajuí aentsnum inama duka nuwa pagkan najanatatus kuashat harinan juki, nui levadura piipich ajuntuamu, ashí jegajug kajiak wampushmitkama numamtinai”, tiuwai. 	 simile est fermento quod acceptum mulier abscondit in farinae sata tria donec fermentaretur totum


Nui yuwamunum Jisus chichaak: —Dekas tajime: Atum ainajum juwiyag makichik minak sujutkattawai, —tau. 	 et edentibus illis dixit amen dico vobis quia unus vestrum me traditurus est


Atumek nuna duke betenkainakuig: Waamkeap esat nagkamnattawa, tusajum dekau ainagme. 	 cum producunt iam ex se fructum scitis quoniam prope est aestas


Atumek aents aidau, chicham umiktajum tibauwa nuna umikchan suwimkan jukig tusag umiktatus batsamtumaina nunitsuk, Apajuí wait anenjabaunum batsatu asajum, tudauwa duke taká batsamtutsuk idaisatajum. 	 peccatum enim vobis non dominabitur non enim sub lege estis sed sub gratia


Nunik Pedro Jisusan chichajak: —Jintinkagtinuh, jutiish maigkis juwig batsatagtai, kampatum aak aakmagmi. Makichik aminu, tikich Moisesdau, nuigtú Eliasdau, —tau. 	 non enim sciebat quid diceret erant enim timore exterriti


Wagki kuashat aents aidau mina daajun adaimasag miniagtinai nuninak, ‘Witjai Kristunuk’ tusag kuashat aentsun tsanuagtinai. 	 multi enim venient in nomine meo dicentes quia ego sum et multos seducent


Sieteya nu trompetajin umpuagmatai, nayaimpinmaya senchi pampajag: “Ashí nugkanmaya inamaina duka yamaik iina Apajuijinu, niina uchijí Kristua nudau wajasé. Nuniku asamtai nigki tuke inamtinai ajumaiya duwish”, wajagmayi. 	 et septimus angelus tuba cecinit et factae sunt voces magnae in caelo dicentes factum est regnum huius mundi Domini nostri et Christi eius et regnabit in saecula saeculorum


sacerdote apuji aidau, chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai, aentsun ishamaidau asag, Jisus wajuk maawajik tusag chichaidau. 	 et quaerebant principes sacerdotum et scribae quomodo eum interficerent timebant vero plebem


Nuna taig, Wakaní Pegkeji mina egkemtujuamtai diikman, wainkabiajai nayaimpinum Apú ekeemtaiji umikbaunum makichik ekeemtatman. 	 statim fui in spiritu et ecce sedis posita erat in caelo et supra sedem sedens


Mina pataag judío aina nuwiyag kuashat antumtikmainchau ainawai, nunin asag wait chichaman chichainak aentsun tsanú yujainawai. 	 sunt enim multi et inoboedientes vaniloqui et seductores maxime qui de circumcisione sunt


Juna ashí imatiksag Kristu wakejamun umiidauk, Apajuin shiig awagmainawai. Nunidau asagmatai, tikich aents aidaush pegkeg ainawai tumain ainawai. 	 qui enim in hoc servit Christo placet Deo et probatus est hominibus


Mina Apajuijun aujkunuk amina pachisan tuke see tusanké ajai. 	 gratias ago Deo meo semper memoriam tui faciens in orationibus meis


Tujash nayaimpinmayagkesh, nugkayagkesh, nugká initkeniagkesh nu papiin ujaká diimainuk atsusmayi. 	 et nemo poterat in caelo neque in terra neque subtus terram aperire librum neque respicere illum


Yamai wenu atum pujustinun umikan, ataktú wakettsanuk taattajai, mina pujutaijui pujustajum tusan atumin juwakun. 	 et si abiero et praeparavero vobis locum iterum venio et accipiam vos ad me ipsum ut ubi sum ego et vos sitis


Maaniatatus suntag caballonum shimauk doscientos millones awai tabaun antukbaijai. 	 et numerus equestris exercitus vicies milies dena milia audivi numerum eorum


Seis tsawan asa jista Pascua jegatin ai Jisusak Betania weuwai, Lázaro jakamtai ni inankiuwa nuna pujutaijin. 	 Iesus ergo ante sex dies paschae venit Bethaniam ubi fuerat Lazarus mortuus quem suscitavit Iesus


Nunú uwegshunum pujusuí cuarenta tsawai, cuarenta kashi. Imaan tsawantai yujumkan ijagmak pujau asa, Jisuschakam yapajuauwai. 	 et cum ieiunasset quadraginta diebus et quadraginta noctibus postea esuriit


Ju nuwa mina iyashjuí kugkuinun ukatjuka junak, mina ukugsagmatai jutijuawagtinun jutijawai. 	 mittens enim haec unguentum hoc in corpus meum ad sepeliendum me fecit


Tiagtai Jisus ayaak: —Juka ni tudaujinig junikchauwai, tuja apají dukují tudaujinkish ankachui. Ju junin akiinauwa juka, Apajuí ni senchijin iwainaktatus wakegau asamtai aanin akiinauwai. 	 respondit Iesus neque hic peccavit neque parentes eius sed ut manifestetur opera Dei in illo


Nunikmatai kuntin muun kajena nu nuwan amaimainchau dekapeak, weninian yumin jiikí namak muuntan najanabi, nuwan tajak jukiti tusa. 	 et misit serpens ex ore suo post mulierem aquam tamquam flumen ut eam faceret trahi a flumine


Tujash nigka nuna wainak puyatkau, wagkag tuush kumpamjawa tusa. 	 quae cum vidisset turbata est in sermone eius et cogitabat qualis esset ista salutatio


tuja agatjashbau aidauk, nuniachkush kuntinu daajiya nunakesh takakchauk, tuja kuntinu daajiya nunú numerowai agagbaukesh atsugbauk, sujutnash sujumainchau, tuja sumatnash sumamainchau agtinme”, timayi. 	 et ne quis possit emere aut vendere nisi qui habet caracter nomen bestiae aut numerum nominis eius


Tusa Jisus eke chichaak wajai, Judas Iscariote doce aina nuwiya, kuashat aentsun espada aidaun, numi aidaunaske takaku aidaujai saasá tajuntauwai. Nunú aidauk sacerdote aidau apuji, nuigtú apu aidau awemamu minidau. 	 adhuc ipso loquente ecce Iudas unus de duodecim venit et cum eo turba multa cum gladiis et fustibus a principibus sacerdotum et senioribus populi


Nuigtushkam juwiyati anuí minita takuish minimaitsui, wake ishamain asamtai. Anuiyatigmeshkam juwi minitasajum wakegakjumesh nagkaemamaitsugme.’ 	 et in his omnibus inter nos et vos chasma magnum firmatum est ut hii qui volunt hinc transire ad vos non possint neque inde huc transmeare


Salomogka uchijiyai Roboam, Roboama uchijiyai Abías, Abiasan uchijiyai Asa. 	 Salomon autem genuit Roboam Roboam autem genuit Abiam Abia autem genuit Asa


Apajuí emematiagmi, wi yamajam chichama nuna Jisukristu pachisan jintintuauwaitjim nuwig pujustinme tusa kuitamjamaina nunú. Jujú yamajam chicham etsegbauwa juka, Apajuí nugkash najannatsaig yaunchuk dutikatjai tibau dekaachbauwa nuna Apajuí iwainaka nuuwai. 	 ei autem qui potens est vos confirmare iuxta evangelium meum et praedicationem Iesu Christi secundum revelationem mysterii temporibus aeternis taciti


Jisus ataktú chichaak: “Wika Jisusaitjai, wi mina aentsug nayaimpinmayan atum mina nemagtin aidautigmin ujapakti tusan awetimjime. Wika, David wegantunum akiinauwaitjai, nuigtushkam yaya tsawak etsantama numamtinaitjai”, timayi. 	 ego Iesus misi angelum meum testificari vobis haec in ecclesiis ego sum radix et genus David stella splendida et matutina


Cainán Enosa uchijí, Enós Seta uchijí, Set Adagka uchijí, Adagkak Apajuí najanamu. 	 qui fuit Enos qui fuit Seth qui fuit Adam qui fuit Dei


Ashí aents nui ijunjajuk nuna tiagtai, shiig esettsag Estebagkan diikmag, nayaimpinmaya aentsu yapijai betek wajas eketun wainkajui. 	 et intuentes eum omnes qui sedebant in concilio viderunt faciem eius tamquam faciem angeli


Ditá anentaimtajinish aents jiin bushapaju asa shiig wainmatsama numamtuk shiig antumainchau wajastinme, nuninak ashí dita waitiamujin aents kijinun yanakí punus wekaemaina numamtuk tuke waitin atinme”, tiuwai. 	 obscurentur oculi eorum ne videant et dorsum illorum semper incurva


Nunú sacerdote apuji aidau inajam, juwiya amina nemagtamin aidau amina pachipasag chichaina nunash ashí yajuaktatus taajama”, tiuwai. 	 et hic habet potestatem a principibus sacerdotum alligandi omnes qui invocant nomen tuum


Tujash nuwig Jisus mina chichameg etsegtugkata tusa etejamu aina nunak tikichnakesh wainkashbaijai, imá Jacobo Apu Jisusa yachiya nunak wainkabiajai. 	 alium autem apostolorum vidi neminem nisi Iacobum fratrem Domini


—Wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmaga Akiinauwaitag nunak, shiig senchi waitkagsag judío aidau apuji, sacerdote apuji aidaush, chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai dakitjuinak mantuawagtatui, dutijuawagmataish kampatumchik tsawan asan nantaktatjai, —tiuwai. 	 dicens quia oportet Filium hominis multa pati et reprobari a senioribus et principibus sacerdotum et scribis et occidi et tertia die resurgere


Pablo uyunaidauk Atenas ejegawag ukukiaju. Nunú waketiagtai Pablo, Silasan, Timoteojai chichaman akupjak: “Waamak juwi taatnume, juwi ditajai igkuniktajai”, tiuwai. 	 qui autem deducebant Paulum perduxerunt usque Athenas et accepto mandato ab eo ad Silam et Timotheum ut quam celeriter venirent ad illum profecti sunt


Jisus aents wainmachun tsawan ayamtai aig, usukin nugkan uchupig jiinum anujtuk etsagaju asamtai, 	 erat autem sabbatum quando lutum fecit Iesus et aperuit oculos eius


Nunik Jisusak yaakat Capernaum Galilea nugkanum awa nui weuwai. Nui pujus tsawan ayamtai tsawautai jintinkagtau. 	 et descendit in Capharnaum civitatem Galilaeae ibique docebat illos sabbatis


Apajuí takatjiya nunú takagtanmag Apolosak minak kumpajui; tujash atumek Apajuí ajakji, nuigtú Apajuí jeega numamtin ainagme. 	 ex parte enim cognoscimus et ex parte prophetamus


Nuna tusa Andresak Simogkan juki Jisus pujamunum ejegamtai, Jisus wainak chichajak: —Amek Simón Jonasa uchijiyaitme, tujash yamaik amina daagmik Cefas atatui, —tiuwai, (nunak ‘Pedro’ taku tawai.) 	 et adduxit eum ad Iesum intuitus autem eum Iesus dixit tu es Simon filius Iohanna tu vocaberis Cephas quod interpretatur Petrus


Tujash atum Apajuí aujkugmek, ame kanutaigmin wayaam waiti epenim pujusam, tikichish dekainachbaunum amina Apa Apajuiya nu ausata. Aaja tikich dekachbaunum segamash, Apajuik ashí wainainamunum wají shiig pegkeja nuna amastinai. 	 tu autem cum orabis intra in cubiculum tuum et cluso ostio tuo ora Patrem tuum in abscondito et Pater tuus qui videt in abscondito reddet tibi


Tujash yamai atum wají sujin aidautigmin titajime. Atum chichaakjumek: “Yamai, nuniachkunush kashinkesh tikich yaaktanum wetatjai, nui makichik mijan pujusan wajiin sujukan kuashat kuichkin ikaugkatasan”, tajume. 	 ecce nunc qui dicitis hodie aut crastino ibimus in illam civitatem et faciemus quidem ibi annum et mercabimur et lucrum faciemus


Nunak Herodes Juagkan achiká aents achiká chimpitainum egkeau asa tiuwai. Nunak Herodesak ni yachi Felipe nuwen Herodiasan nuwatuk pujau asa dutikauwai. 	 Herodes enim tenuit Iohannem et alligavit eum et posuit in carcere propter Herodiadem uxorem fratris sui


María atumin senchi yaimpakua dushakam kumpamjutuatajum, 	 salutate Mariam quae multum laboravit in vobis


Atum chichaakjum: Ajak juutak eke ipaksumat nantu awai, tinu ainagme. Tujash wi tajime: Pagkai diistajum, ajak ajakbauk uminag saigká, juumain wajas awai. 	 nonne vos dicitis quod adhuc quattuor menses sunt et messis venit ecce dico vobis levate oculos vestros et videte regiones quia albae sunt iam ad messem


Apajuí ashí aentsun amek pegkegchau takasume, nuniachkush pegkeg takasume titina duwi. Nu tsawanta duwi Apajuí ni Uchijí Jisukristun, aents aidau ashí takasbauji anentaimsamujish, nuigtú tikichish dekachbaunum anentaimjamujishkam diigsam dita takasbaujiya dutiksamek susata titinai, wi yamajam chicham Kristu Jisusdaun pachisan ujaujim dutiksag. 	 in die cum iudicabit Deus occulta hominum secundum evangelium meum per Iesum Christum


Nunisjumek atumshakam ashí wi tajim nunú imanisag uminag wegau wainkugmek, yamaik Apajuí Uchijí Aentsmaga Akiinauwa nu taatnuk ashí jegaegapi, titin atajum. 	 sic et vos cum videritis haec fieri scitote quod in proximo sit in ostiis


Dita Jisusan dekas wainkau aidau, chichaman etsejuina nu jutiinashkam dutiksag jintinjamawaju asamtai, 	 sicut tradiderunt nobis qui ab initio ipsi viderunt et ministri fuerunt sermonis


Ju ajak juwaamun mina yaintuidaunak, wi ajakan ajakú asan, akiktatjai pujut nagkanchau tuke ajitnun, dutikam niishkam nunú juwaamun yainkau asa, shiig dakujus pujustinai wijai betek. 	 et qui metit mercedem accipit et congregat fructum in vitam aeternam ut et qui seminat simul gaudeat et qui metit


¿Tujash nu iman pegkeg ayatkush, wagka Apajuiyai tupautnumash ejekagtawa? tautigmesh amainaitjume. Duka nuninchauwai. Nuninaitak minai pegkegchau wakegamu ajuta nu tudaunak takamtijawai. Chicham umiktin pegkeja nuna antakun, nuní senchi pegkegchau wakegamujui tudau takaamunum Apajuijai kanakú asan, jakaujai betek aajakuitjai. Tudauk nuní iwainmamkauwai dekas tudauwa nuna. Aatus nunú chicham umiktina nui dekanauwai pegkegchau wakegamua duka, pegkegchau takaamua dushakam dekaskenum shiig pegkegchauwapi tusa. 	 quod ergo bonum est mihi factum est mors absit sed peccatum ut appareat peccatum per bonum mihi operatum est mortem ut fiat supra modum peccans peccatum per mandatum


Tusa tutai capitán chichaak: —Apuh, wika amea ibaunak, mina jegajuig wayaata tumain dekapeatsjai, nuigtushkam judiuchu asan. Nuniau asamtai ayatak juajuig pujusmekesh inakjuk tsagagti tujutta, tusa ame tamak tsagagtatui. 	 et respondens centurio ait Domine non sum dignus ut intres sub tectum meum sed tantum dic verbo et sanabitur puer meus


Atum aidautijum, untsu judío aents atak wainkampapi, pakamamush wainkampapi tujutmainaitjume. 	 quid ergo amplius est Iudaeo aut quae utilitas circumcisionis


Duwi Apajuinak aujtajame, amesh jutiijai betekak Jisusai kajintsá anentaimu asamin, ashí pegkeg aidau ame dutikmainaitam nunak Kristu ame aneam duwi ni dekamtijamati tusan. 	 ut communicatio fidei tuae evidens fiat in agnitione omnis boni in nobis in Christo Iesu


Nunikmatai Joseshkam nujai atuegak Jisusa iyashin jukiag, jaanch pegkeja jukiag kugkuin itanbauwai ukatuk pempeajag, judío wajuk ukumau ainawa dutiksag ukusajui. 	 acceperunt ergo corpus Iesu et ligaverunt eum linteis cum aromatibus sicut mos Iudaeis est sepelire


Tsawan ayamtaiya duka aents pimpiak ayamjatnume tusa aikamui. Aentsuk tsawan ayamtai tsawautai nuna umigkatin atinme tichamui. 	 et dicebat eis sabbatum propter hominem factum est et non homo propter sabbatum


Tutai Jisus: —Yamaik wetá, amek kajintsá anentaimam duwi tsagajume, —tiu. Tusá tamawaik wainmakui, nunik Jisus wetai niishkam Jisusjai weuwai. 	 Iesus autem ait illi vade fides tua te salvum fecit et confestim vidit et sequebatur eum in via


Juna imatikainai Pedro agaa ekeemtatman, apú inake nuwa jegantun chichajak: —Amesh Jisus Galileanmayaya nujaimpap wekaemume, —tau. 	 Petrus vero sedebat foris in atrio et accessit ad eum una ancilla dicens et tu cum Iesu Galilaeo eras


Nuniau asa ashí ditá negaikinak emegkatjatnai. Atsutnai jaamu, buutbau, waitiaku untsubau, najaimamu aidaushkam. Wagki duwik aajakua duka ashimnaku asamtai”, timayi. 	 et absterget Deus omnem lacrimam ab oculis eorum et mors ultra non erit neque luctus neque clamor neque dolor erit ultra quae prima abierunt


Nunú yaaktanmag kashik atsutnai. Atsumchagtinai ekemataijinak, aantsag etsashkam atsumnashtinai, Apu Apajuiya nu tsaaptin emamunum batsamas tuke inamá batsamtinai. 	 et nox ultra non erit et non egebunt lumine lucernae neque lumine solis quoniam Dominus Deus inluminat illos et regnabunt in saecula saeculorum


Nunik jegantá waitinak ujatsuk wajas antukmá, Pedro chichamen antujuk shiig aneas tupikaki wakitki: —Pedro tanta waitinum wajawai, —tiuwai. 	 et ut cognovit vocem Petri prae gaudio non aperuit ianuam sed intro currens nuntiavit stare Petrum ante ianuam


Nunia nuniakua kuchá amain katigkag Genesaret nugkanum kaamatak anumkaju. 	 et cum transfretassent pervenerunt in terram Gennesareth et adplicuerunt


Nagkamchaku chicham apakbauwa nu pegkeg aajakú ataik, ataktú chicham apakmí tabauk atsusú amainai. 	 nam si illud prius culpa vacasset non utique secundi locus inquireretur


Tutai carrujum awantata tima awantamtai, mai akaikiag entsanum jegaa Felipeshkam nunú aentsun yamijuí. 	 et iussit stare currum et descenderunt uterque in aquam Philippus et eunuchus et baptizavit eum


Ashí aents mina nemagtuinak jee aidaun, yachi aidaun, umayí aidaun, apajin, dukujin, nuwen, uchijí aidaun, nugke aidaun ukukiaju aidauk, dita ukukbaujin nagkaesau ciegka imaania jukiagtin ainawai, nuigtushkam pujut tuke atina nui pujusagtin ainawai. 	 et omnis qui reliquit domum vel fratres aut sorores aut patrem aut matrem aut uxorem aut filios aut agros propter nomen meum centuplum accipiet et vitam aeternam possidebit


Tsawan ayamtai tsawaju ai, Jisus jintintaijin saasá aja trigo ajakbaunum utujá wegau, jinta nunú nagkaemaku asamtai. Nuniamunum Jisusa jintintaiji aidau yapajuinak trigon kupik jukiag nejen yuwi yuwinakua ashinaidau. 	 in illo tempore abiit Iesus sabbato per sata discipuli autem eius esurientes coeperunt vellere spicas et manducare


Duwik timajim nunak awentsanuk tajime: Makichik aentskesh, yamajam chicham antukuitjum nuna yapajia jintinjabiagtaik Apajuí suwimkan sumainai. 	 sicut praediximus et nunc iterum dico si quis vobis evangelizaverit praeter id quod accepistis anathema sit


Makichik aentskesh imanchauwaitak eme anenmamá wekaguk, tsanuumak tu wekaewai. 	 nam si quis existimat se aliquid esse cum sit nihil ipse se seducit


Wi junika achinká egketbaun waitkag, kuashat yatsug aidau, ishamkagtutsuk imá Jisukristuig kajintsá anentaimsa chicham etsegta nuna wakekaje. 	 et plures e fratribus in Domino confidentes vinculis meis abundantius audere sine timore verbum Dei loqui


Apajuí nugká najanauwa nui nagkamas yamaya juwish imanika waitchatain, atakea duwish imanika waittsashtin tikima senchi waitiamu atinai. 	 erit enim tunc tribulatio magna qualis non fuit ab initio mundi usque modo neque fiet


Nuniau asamtai ajak pegkejan nejena duka, pegkegchaunak nejemaitsui, aantsag pegkegchaun nejenchakam, pegkegnak nejemaitsui. 	 non potest arbor bona fructus malos facere neque arbor mala fructus bonos facere


Imanik abaunum Jisus senchi untsumak: “Elí, Elí, ¿lama sabactani?” tiu. (Nunak: “Mina Apajuijuh, mina Apajuijuh, ¿wagka minash idaitusume?” taku tiuwai.) 	 et circa horam nonam clamavit Iesus voce magna dicens Heli Heli lema sabacthani hoc est Deus meus Deus meus ut quid dereliquisti me


“Nuniau asamtai atum tikich ujaakjum wika Kristu nemagnaitjai tiu aidautigminak, wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiidau asan, Apajuí aentsji nayaimpinum batsata nunú antuinai, ditak dekaskenum mina nemagtin ainawai titinaitjai. 	 dico autem vobis omnis quicumque confessus fuerit in me coram hominibus et Filius hominis confitebitur in illo coram angelis Dei


Tusá ujakajam judío aidaushkam: Jisus tsawan ayamtai aig etsaegkagtuje, tusag egaidau. 	 propterea persequebantur Iudaei Iesum quia haec faciebat in sabbato


Apajuiyai kajintsá anentaibauwai Abragkak muuntuch wajasú akush, nuwe Sarashkam kaga aig, Apajuí anagtuama nunak betekap umiktatua tabaunum nuwe uchigmakui. 	 fide et ipsa Sarra sterilis virtutem in conceptionem seminis accepit etiam praeter tempus aetatis quoniam fidelem credidit esse qui promiserat


Aents kijinun amaak: ‘Jujú jukim makichik kilómetro kuwagtukta’, tujamkuishkam jimag kilometronum ejentuntajum. 	 et quicumque te angariaverit mille passus vade cum illo alia duo


Shiig dekanui, iina Apuji Jisusak Judá wegantunmaya aajakuí, Moisesak sacerdote aidau takastinjin tiuwa nunak Judá wegantunmaya takamainnak makichkish tichauwai. 	 manifestum enim quod ex Iuda ortus sit Dominus noster in qua tribu nihil de sacerdotibus Moses locutus est


“Atumin jujamaina duka mina jujuinawai, tuja mina jujuina dushakam mina awetiuwa nuna juwinawai. 	 qui recipit vos me recipit et qui me recipit recipit eum qui me misit


Jutiik dekaji Apajuik aents tudaugtin aidau wakegamunak umigtsui, nigka niina emematuinak ni wakegamun umiina nuna antujuinawai. 	 scimus autem quia peccatores Deus non audit sed si quis Dei cultor est et voluntatem eius facit hunc exaudit


Dutika Jisusa achijagmatai, suntag aidau jaanchji aidaun jujukiag, yana kayajig jiinkit nu jaanchnak jukiti tusag wasugkamaidau. 	 et crucifigentes eum diviserunt vestimenta eius mittentes sortem super eis quis quid tolleret


Nuigtushkam kampatumak nuwa aidau ikaag ijunas diidau. Nuanuí María Magdalanmaya tikich María Jacobo José aina nuna dukují, Salomé aatus ijunu. 	 erant autem et mulieres de longe aspicientes inter quas et Maria Magdalene et Maria Iacobi minoris et Ioseph mater et Salome


Dutiktai apu aidau: —¿Wají iwainakmea aents dekas chicham antugtai wajukea nunikmesh, aentsush aikamesh jiigmesh ishime? —tusa imatjuidau. 	 responderunt ergo Iudaei et dixerunt ei quod signum ostendis nobis quia haec facis


Nuniai niina jintintaiji once aina nunú mesanum pekajun wantintuku, nunik Jisus kakakan chichajak: —¿Wagka dekaskeapi tatsugme? —tiu, wainkaju ujamash dekaskeapi tichaju asagmatai. 	 novissime recumbentibus illis undecim apparuit et exprobravit incredulitatem illorum et duritiam cordis quia his qui viderant eum resurrexisse non crediderant


Tama Pedro Wakaní Pegkeji chichamtikam chichaak: —Yaakta apuji, Israel aents aidaun apuji aidautigmeshkam antuktajum: 	 tunc Petrus repletus Spiritu Sancto dixit ad eos principes populi et seniores


Minaig shiig utugchatai jimaja juwiya etegkata tabauk: Wakegajai jakan Kristujai pujustasan, nunú imá pegkeg asamtai; 	 coartor autem e duobus desiderium habens dissolvi et cum Christo esse multo magis melius


Wika imá iina Apujinig kajintsan anentaimjai, nigkiap waamak atumiin awetittawa tusan. 	 confido autem in Domino quoniam et ipse veniam ad vos cito


Atumi muunjum aajakajua nunú pegkegchaunum dekapjusajui, wi ditan cuarenta mijadai yaigkan iniibaun wainainayatak. 	 ubi temptaverunt me patres vestri probaverunt et viderunt opera mea


Tama ni etsejak: —Makichik aents Jisus daagtin, niina usukin nugkajai machik pachimag jiijuí anujtujuk chichagtak: ‘Yumi ipiagbau Siloé tutaya nuwi weme nijamita’, tusa awetime. Tujutmatai wenu nijamakman wainmakmajai, —tau. 	 respondit ille homo qui dicitur Iesus lutum fecit et unxit oculos meos et dixit mihi vade ad natatoriam Siloae et lava et abii et lavi et vidi


Junashkam: “Wika imá Apajuinak anentaimtittajai”, ataktushkam: “Wika juwig Apajuí uchijí aidaun sujusua nujai pujajai”, tiuwai. 	 et iterum ego ero fidens in eum et iterum ecce ego et pueri mei quos mihi dedit Deus


Nuna tusa aents aidaunak, minigpajum tusa ukuak Pedron, Jacobon ni yachi Juagjai yajuak weuwai. 	 et non admisit quemquam sequi se nisi Petrum et Iacobum et Iohannem fratrem Iacobi


Jisus pachisa augmatuinamun antuk, aents tuwakbaunum eteenki ukujin pataetuk Jisus jaanch pataká nugkuagbaujin antinkauwai. 	 cum audisset de Iesu venit in turba retro et tetigit vestimentum eius


Nunik inake nui wekagun untsuká: ¿Wagka nunash imatuinawa? tusa iniau. 	 et vocavit unum de servis et interrogavit quae haec essent


Ashí nunú aidaunum tikima senchi waitiajinchakam Jisukristu anempau asa yaimpaktatji, ashí utugchat ataish depetin atí tusa. 	 sed in his omnibus superamus propter eum qui dilexit nos


Ju chicham yamagma ju dekamtijamui, Apajuish wajina dutikawa jutiin pegkeja iman diigmastatkush, nunak imá niinig kajintsá anentaibaunum dutikawai. Aatus agagbaunmash: “Apajuí aentsun pegkejaitme tibauwa nunú imá niinig kajinas anentaimaidau asag, tuke pujustinai”, tawai. 	 iustitia enim Dei in eo revelatur ex fide in fidem sicut scriptum est iustus autem ex fide vivit


Juan aatus uwegshunum chichagkagtak wekagai Jerusalegnumia aents aidau, ashí Judea nugkanum batsamin aidaushkam, namak Jordán uwet batsataidaushkam ni chichagkagtamun antukagtatus kautkajui. 	 tunc exiebat ad eum Hierosolyma et omnis Iudaea et omnis regio circa Iordanen


Wika dekamain dekapeatsjai, wi wakegamujua nuna takatsuk, dekas wi dakitamujua nuna takaag duwi. 	 quod enim operor non intellego non enim quod volo hoc ago sed quod odi illud facio


Ame, amek anentaimtumasam: Wika dekas tudau asanuap Apajuí diismak tikima wainkayaitja, tutaik dekas aents iman etamtatui. 	 humiliamini in conspectu Domini et exaltabit vos


Tutai Jisus ayaak: —Wi ju nugka juwi tauwaitag nunak, aents aidau: Wika pegkegchau asan wainmachua nuninaitjai, nunin asan Apajuinak dekatsjai tumamainak, Apajuin tsagkugtugta tama, ditá pegkegchauji tsagkujam, wainbaujai betek wetinme; nuniai tikich aidau: Wika pegkegchaunak takachujai, nunin asan wainmaujai betekaitjai tumamaidau asamtai, Apajuí ditá pegkegchauji tsagkujacham, Apajuinak dekatsuk wainmachujai betek juwakagtin asamtai, tauwaitjai, —tiuwai. 	 dixit ei Iesus in iudicium ego in hunc mundum veni ut qui non vident videant et qui vident caeci fiant


Kuashat aents pegkegchaun takaina nunú, Kristu iina tudaujin juki numinum jakauwai tusa jutii etsejuinag nuna shiwagmainawai. Nuna pachisnuk kuashtá tajime, yamaishkam awentsanuk negá negajai tajime. 	 multi enim ambulant quos saepe dicebam vobis nunc autem et flens dico inimicos crucis Christi


Apajuí Abragkan anagkuak tiuwa duka juuwai: “Tikich mijantin ataktú tajuattajam duwi, Sara uchijí ajittawai.” 	 promissionis enim verbum hoc est secundum hoc tempus veniam et erit Sarrae filius


Nu ashí jinawagmatai pujus nuwashkam jakauwai. 	 novissime autem omnium et mulier defuncta est


Mina tujutiu asa mina antugtin aina dutijamsag, aminash antugtabiagti tusa ashí minaig idaisauwai. Tujutiu asamtai mina antugtuinachuk, Apag mina awetiuwa nunashkam antujuinatsui. 	 ut omnes honorificent Filium sicut honorificant Patrem qui non honorificat Filium non honorificat Patrem qui misit illum


Nuniai wainkabiajai makichik nayaimpinmaya aents senchigtin senchi untsumak: “¿Yaita dekas imanush, juna kuwajug papiin atimainush?” tusa iniimtatman. 	 et vidi angelum fortem praedicantem voce magna quis est dignus aperire librum et solvere signacula eius


Nudiagtai Jisus: “Atumetjume aents aidau emtin pegkeja iman jumamin aidautigmek, tujash Apajuí atumí anentaimnak shiig dekagtamjume; nuniau asa aents aidau eme anentam ata tus wakegaunak Apajuik dakitawai. 	 et ait illis vos estis qui iustificatis vos coram hominibus Deus autem novit corda vestra quia quod hominibus altum est abominatio est ante Deum


Imaninaig Esteban Wakaní Pegkeji ajamu asa, nayaimpin pagkaji diikmá Apajuí tsawan wajasbaunum, Jisuschakam Apajuí untsujinini wajattaman wainak: 	 cum autem esset plenus Spiritu Sancto intendens in caelum vidit gloriam Dei et Iesum stantem a dextris Dei et ait ecce video caelos apertos et Filium hominis a dextris stantem Dei


Pegkegchau takasbaunum suwimkan sujusai tamawaikik apuk umigmaitsui. Nunitsuk jutiik apu umigmainuk dekaidau asaja dutiksaik umigmainai. 	 ideo necessitate subditi estote non solum propter iram sed et propter conscientiam


Tiagtai wajumak fariseo aidau, Jisusan dekaskeapi tusag nemagkaju aidau wajaidiag chichainak: —Dekas judiuchu aidau Jisusa nemajuina dushakam, Moisés chicham umiktajum tibauwa nunash umiktinme nuninak pakamamain ainawai, —tuidau. 	 surrexerunt autem quidam de heresi Pharisaeorum qui crediderant dicentes quia oportet circumcidi eos praecipere quoque servare legem Mosi


“Juna tajim jujú anentaimtustajum, ‘ni imá kuashat ajá duka nuní dukap uwaetuka suwam atinai, untsu piipich ajá duka atantam atinai’.” 	 videte ergo quomodo auditis qui enim habet dabitur illi et quicumque non habet etiam quod putat se habere auferetur ab illo


Nunú dutikamun ni jintintaiji aidau wainkag kajekajui, nunikag: —¿Wagka wainkash ibaunash ajapeawa? 	 videntes autem discipuli indignati sunt dicentes ut quid perditio haec


Nunú tabaun antukag puyatuk kuashat wake besemag anentaimjag, Pedron, nuigtú tikich aidau Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etegkamu aina nuna iniinak: —Yatsug aidauh, ¿tujash jutiish wajukmainaitji? —tuidau. 	 his auditis conpuncti sunt corde et dixerunt ad Petrum et ad reliquos apostolos quid faciemus viri fratres


Mina Apajuk aents jakaunash inanki ataktú pujutan egketug apugna ibau asamtai, wishakam wi wakejamugnak pujutan suwajai. 	 sicut enim Pater suscitat mortuos et vivificat sic et Filius quos vult vivificat


jeenchau wekaekuishkam pujumainuk sujuschabiugme; nugkutai atsumakuish sujuschabiugme, jaaknush tepebiajai, achinkanush pujubiajai, nuniakuish tajutuagmek ijagtuschabiugme’, titinai. 	 hospes eram et non collexistis me nudus et non operuistis me infirmus et in carcere et non visitastis me


Nuniai cuatro aents aidau, aents wekaechaun jukiag itawaju. 	 et venerunt ferentes ad eum paralyticum qui a quattuor portabatur


Apajuiyaig sumitkau atajum. Iwanch tsanugmainakuish antugkaipajum, nuniagminig wegak ukugmaktatjume. 	 subditi igitur estote Deo resistite autem diabolo et fugiet a vobis


“Apajuí etsegtin Daniel aajakua nu, Apajuí dakitmainun shiig pegkegchau dutikawagtinun pachis agajui (nuna aujuk dekaatnume): Jega Apajuí ememattai pegkegma nui aents utsanainak, dita apajimatasa dakumkamun awayawagtinai tawa nuna dutikaidau wainkugmek; atum Judea batsatutigmek mujanum pisagtajum. 	 cum autem videritis abominationem desolationis stantem ubi non debet qui legit intellegat tunc qui in Iudaea sunt fugiant in montes


Juagkan achikag egkeawaju ai, Jisus Galilea yamajam chicham Apajuí inabaujin pachis etse etsegkawa weuwai. 	 postquam autem traditus est Iohannes venit Iesus in Galilaeam praedicans evangelium regni Dei


Awentsanuk tajime: Camellok aujá jiinish waigkag nagkaemamainai, tujash wiyakuch aidauk Apajuí minai inamjati tusag kakajus idaimamainchau ainawai. 	 et iterum dico vobis facilius est camelum per foramen acus transire quam divitem intrare in regnum caelorum


Tutai Jisus chichajak: —Amek yamai kashia juwik atash eke jimajá shinatsaig, Jisusnak waintsamjai tusam kampatumá uugtuktatme, —tau. 	 et ait illi Iesus amen dico tibi quia tu hodie in nocte hac priusquam bis gallus vocem dederit ter me es negaturus


Nuaduí wichauwaitjai dekaskenum pegkegchaun takaunuk; minai pegkegchau wakegamu ajuta nu takamtijakui nuniajai. 	 nunc autem iam non ego operor illud sed quod habitat in me peccatum


pegkejan takaidau kajejamu, nampeamu, yuwa yuwakua wegamu, nuigtú tikich jumamtin aidaunashkam tibaijime. Tuja juna pachisan yaunchuk tibaijim nunak awaksanuk anemtikjime, jujú aidaun takaa batsatuk Apajuí inamtaijinig wayaachagtin ainawai tusan. 	 invidiae homicidia ebrietates comesationes et his similia quae praedico vobis sicut praedixi quoniam qui talia agunt regnum Dei non consequentur


Ni antutaiji ajamuk, Wakaní Pegkeji Jisusa nemajin aidaun chichaja nuna antuktinme. 	 qui habet aurem audiat quid Spiritus dicat ecclesiis


Nunika yujasá jimag tumig inagkeakbau ai, makichik kashi nayants Adriático nanamsabiaji, dase umpumpak mai ikatia mai ikatia awá awajtamkui wegamunum, lanchanum takau aidau aehaet ai, nugkan tikiju adijun dekapenak, 	 sed posteaquam quartadecima nox supervenit navigantibus nobis in Hadria circa mediam noctem suspicabantur nautae apparere sibi aliquam regionem


Tujash judío aidauk Pablonak shiwagmaidau, nuninak pegkegchaun chichajuidau. Imatjuinamu asa Pabloshkam niina nugkutaijin pegajá wajantá chichaak: —Atumek bakumajum megkaekatin ainagme, wika nunak uyumamaitsujai. Yamaya juwi nagkamsanuk wika tikich aents judiuchu aidaunum wetatjai, —tiuwai. 	 contradicentibus autem eis et blasphemantibus excutiens vestimenta dixit ad eos sanguis vester super caput vestrum mundus ego ex hoc ad gentes vadam


—Jintinkagtinuh, Moisés chichaak: ‘Aents nuwan juki uchin akiitsuk jakamtaig, ni yachintin nuwan juki uchin akiimainai, dutika yachí uchijiya nunin emamainai’, tiuwai. 	 dicentes magister Moses dixit si quis mortuus fuerit non habens filium ut ducat frater eius uxorem illius et suscitet semen fratri suo


Jisus aents aidau dutikmainchaun ashí iwainag niina jintintaiji aidaush wainainamunum takasua duka, ashí ju papinumag agagchamui. 	 multa quidem et alia signa fecit Iesus in conspectu discipulorum suorum quae non sunt scripta in libro hoc


Tujash nunú inak inaja ukukbauwa nu: ‘Mina apujuk waamak taashtatui’, tusa anentaimas, tikich takau aidaun senchi suwimak, nuwanaskam waitkak, nigka shiig yuwak, umutnash umak, nampetan nampe wajá pujai, 	 quod si dixerit servus ille in corde suo moram facit dominus meus venire et coeperit percutere pueros et ancillas et edere et bibere et inebriari


Nuaduí jutii Apajuí wakega nunú shiig dekau aidautik, iík shiig aneasta tabauk egatmamtsuk, tikich aidau Apajuí wakegamun eke dekainachushkam shiig jintinmainaitji. 	 debemus autem nos firmiores inbecillitates infirmorum sustinere et non nobis placere


Nuniak we takatan iniimtai, nu yaaktanmaya aents kuchigtin asa: ‘Ame mina kuchig kuitamjutin atá’, tusa kuchi batsatbaunum awemau. 	 et abiit et adhesit uni civium regionis illius et misit illum in villam suam ut pasceret porcos


Nunú eketa nuna niimeg, kaya dekas pegkeg akik diamante tutai, tikich kaya cornalina tutai aina imanuyi. Nunú eketa nuanuí, pagki wajae tutayama nunin kaya esmeralda tutai pegkeja iman etsantug tentea amayi. 	 et qui sedebat similis erat aspectui lapidis iaspidis et sardini et iris erat in circuitu sedis similis visioni zmaragdinae


Intashishkam shiig puju, uwig pujun ujegama imanuyi, nieve tutaya iman. Jiishkam jii kegak wajukea imanibi. 	 caput autem eius et capilli erant candidi tamquam lana alba tamquam nix et oculi eius velut flamma ignis


Nuwiya jiinki Galilea wegamun makichik aentskesh dekawainum tusa Jisus dakitau, 	 docebat autem discipulos suos et dicebat illis quoniam Filius hominis tradetur in manus hominum et occident eum et occisus tertia die resurget


Roma apuji Tiberio quince mijadai ashí nugkanum inamu. Tuja Poncio Pilato inamu Judeanum, nuniai Herodes inamu Galileanum, untsu niina yachi Felipe inamu Iturea, nuigtú Traconitenum, untsu Lisanias Abilinianum inamu. 	 anno autem quintodecimo imperii Tiberii Caesaris procurante Pontio Pilato Iudaeam tetrarcha autem Galilaeae Herode Philippo autem fratre eius tetrarcha Itureae et Trachonitidis regionis et Lysania Abilinae tetrarcha


Tiagtai ni ayaak: —¿Wajupa pag ajutjamainawa? wejum diistajum. Tima wegag: —Cinco pag nuigtú jimagchik namak amae, —tuidau. 	 et dicit eis quot panes habetis ite et videte et cum cognovissent dicunt quinque et duos pisces


Jushakam anentaimtusjum diistajum, lancha shiig muun jaanch detua wekaetain, dase umpug yajá pempegki emata tutaishkam, ni anunna nu lancha tawagtai piipich aig, duwik tawajus ni dekas wakeesa wegamunum emauwai. 	 ecce et naves cum magnae sint et a ventis validis minentur circumferuntur a modico gubernaculo ubi impetus dirigentis voluerit


Nui pujus senchi yapajak yuwatatus wakegau wiyakuch yuwaku mesajinia akakeamun, nunittaman yawá aidau kuchapen dukatuinak waitkaidau. 	 cupiens saturari de micis quae cadebant de mensa divitis sed et canes veniebant et lingebant ulcera eius


Yamai atumesh dekaatajum, yamai nagkamsa Apajuí uwemtikagta nunú pachisa etsegbaunak, ashí aents judiuchu aina nu antukagtatui. 	 notum ergo sit vobis quoniam gentibus missum est hoc salutare Dei ipsi et audient


Nunikag botenum chimpimjag kuchanum Capernaum katigkagtatus shimuidau. Kiyag suwe wajasú aigkishkam Jisusak tatsuk megkaekau asamtai, 	 et cum ascendissent navem venerunt trans mare in Capharnaum et tenebrae iam factae erant et non venerat ad eos Iesus


nunik Jisusan wainkag: —Ashí aents egapainawai, —tuidau. 	 et cum invenissent eum dixerunt ei quia omnes quaerunt te


Kuashat augmatbaun pachis jumamtin aidaun jintinkagtujakuí dita yupichu antumainun. 	 et talibus multis parabolis loquebatur eis verbum prout poterant audire


“Ajak pegkeja duka pegkegchaunak nejemaitsui, ajak pegkegchaushkam pegkegnak nejemaitsui. 	 non est enim arbor bona quae facit fructus malos neque arbor mala faciens fructum bonum


Nuna iyashí aidauk yaakat dekas eme anentsá diitaiya nuna ejapeen tepeagtinuyi, iina Apuji Jisukristun achijag maawajua nui. Nunú yaaktak “Sodoma”, nuigtú “Egipto” tutayai ditá pegkegchauji pachisa. 	 et corpora eorum in plateis civitatis magnae quae vocatur spiritaliter Sodoma et Aegyptus ubi et Dominus eorum crucifixus est


Tusá tima Jisus wegak botenum egkemtai, wakan pegkegchau egkemtuamu etsagagbaushkam: —Wisha amijai wekaesatjai, —tusa segauwai. 	 cumque ascenderet navem coepit illum deprecari qui daemonio vexatus fuerat ut esset cum illo


Ashí aents aidauk chinamunum kuntin dekeemama numamtuk wajakagtinai. 	 tamquam laqueus enim superveniet in omnes qui sedent super faciem omnis terrae


Yatsug aidauh, jushakam anentaimsatajum: Yumi pukuni jiinbaunmag yumi yumiimitu, yumi yapaujaig jiinmaitsui. 	 numquid fons de eodem foramine emanat dulcem et amaram aquam


Dekainatsui tikichjaish agkan pujutnak. 	 et viam pacis non cognoverunt


Tuja judío aidau maawagtatus chichaman umigkagbaun ujatkagmatai dekaan, anuí amina awetajame; dutikakun chichaman aputuidaunashkam segamjai ame antaminish niina pachisag titinme, wagkag kajejuinawa nunash tusan, duwi wainiami.” 	 et cum mihi perlatum esset de insidiis quas paraverunt ei misi ad te denuntians et accusatoribus ut dicant apud te


Tujash nunú kuntin maamua duka ayatak, ashí mijantin ditá tudaujinak anemtikajakuí. 	 sed in ipsis commemoratio peccatorum per singulos annos fit


Makichkitigmekesh wijai ijutkau achakjumek, numí kanawe nejeachu asamtai tsupika ajapamu kukagmatai apetiama numamtuk awajam atinaitjume. 	 si quis in me non manserit mittetur foras sicut palmes et aruit et colligent eos et in ignem mittunt et ardent


Wagki, Kristu Jisusjai ijutkau asaja Kristujai betek nantakiu ainaji, nunikaja niijai betek nayaimpinum inamjatasaja. 	 et conresuscitavit et consedere fecit in caelestibus in Christo Iesu


Nuniai aents jata lepra tutai achikam jaak pujau, Jisusan wainak nugká tikishmag pujus segaak: —Apuh, wakegakmek etsaentumainaitme, —tau. 	 et ecce leprosus veniens adorabat eum dicens Domine si vis potes me mundare


Nunitaishkam ayatak iniidau, imatjam Jisus pagkai chichaak: —Atum ainajum anuiyash yaita machikish tudaun takachush, nu iman dekatkauk kayai tukutí. 	 cum autem perseverarent interrogantes eum erexit se et dixit eis qui sine peccato est vestrum primus in illam lapidem mittat


Dutikawajam ditashkam Jisusan jegaantag: —Jintinkagtinuh, jutiik shiig dekainaji, amek dekaskea duke etsegme, tikich aentsun niimé diigsam shiig awajkatasamkesh chichatsme, imá Apajuí jintiya duke pachisam jintinkagtau asamin, amin iniajame: ¿Roma apuji kuichkiji atinush sumainashit, atsa sumainchaukaih? —tusa iniidau. 	 qui venientes dicunt ei magister scimus quoniam verax es et non curas quemquam nec enim vides in faciem hominis sed in veritate viam Dei doces licet dari tributum Caesari an non dabimus


Yamaikishkam kuashat mina pataag judío aidauk yamajam chicham etsegbauwa nuna dakituidau asag, Apajuí shiwaji ainawai. Nunak atum uwemjatnume tabaunum nuninawai, tujash Apajuik ditanak etegkau asa aneawai, jutii muunji anagkuauwa nuna anentaimtus. 	 secundum evangelium quidem inimici propter vos secundum electionem autem carissimi propter patres


Dutikawagmatai Juagkan jintintaiji aidau kautuk iyashin jukiag ukusag ukuinak, Jisusan wejiag ujakajui. 	 et accedentes discipuli eius tulerunt corpus et sepelierunt illud et venientes nuntiaverunt Iesu


Nuniai tikich aidauk botenum minidau, retnum namak chimpimkaun japisag, anumkatnuk cien metros au asamtai. 	 alii autem discipuli navigio venerunt non enim longe erant a terra sed quasi a cubitis ducentis trahentes rete piscium


Amina uwejum tudaun takamtijamkuig, tsupika ajapmaina numamtuk wajaktá tudau takat idaikum. Dekas pegkejai tudau idaisau asá, pujut tuke atina nui makichik uwegtin waimaina numamtuk wajamuk, jimá uwegtin asá suwimak juwaku jii ajumaish kajinchau, 	 ubi vermis eorum non moritur et ignis non extinguitur


Juna Herodes dutika uchin kajegkua duka, Apajuí etsegtin Jeremías agagbaunum: 	 tunc adimpletum est quod dictum est per Hieremiam prophetam dicentem


Tiagtai Jisus ayaak: —Atum wainmachu ainakjumek atumin tudaugminish bakumamainchau amainaitjume, tujash atum wainbauwaitji tajum awi dekas bakumatin ainagme, —tiuwai. 	 dixit eis Iesus si caeci essetis non haberetis peccatum nunc vero dicitis quia videmus peccatum vestrum manet


Nuniai makichik nuwa waje shiig ujunauch jimag kuichik cobre najanamun egkettamanash wainkauwai. 	 vidit autem et quandam viduam pauperculam mittentem aera minuta duo


comandante suntajin: —Anuí atum batsatbaunum awayajum asutiatajum, wajuk asamtaig aents aidaush imatjuinawa nuna etsegkati, —tusa awemabi. 	 iussit tribunus induci eum in castra et flagellis caedi et torqueri eum ut sciret propter quam causam sic adclamarent ei


Yatsug aidauh, ubag aidauh, tikichnashkam titajime. Tikich aidaujaish kajegdayakjum augmatjunigpajum, Apajuí suwimkan sujamsainum. Wagki Apajuí aents takasbaujin diijus titina duka namputchí wajaschau asamtai. 	 nolite ingemescere fratres in alterutrum ut non iudicemini ecce iudex ante ianuam adsistit


Pilato tutai nuní nagkaemasag senchi untsumkag: —¡Achigtá! ¡Achigtá! —awajuidau. 	 at illi succlamabant dicentes crucifige crucifige illum


Nunikmá pajagkim kaamatak wajas aunum chichijam tukuniagbaunum, lanchak patamatai, lancha nujinchig shiig initak upukuma umushmainchau wajas tepesabi. Nuniai lancha ukujinak ichipig inibi nayants senchi tsukatu asa. 	 et cum incidissemus in locum bithalassum inpegerunt navem et prora quidem fixa manebat inmobilis puppis vero solvebatur a vi maris


Apajuí aentsji nayaimpinmaya aidau tusa ditan ujak, nayaim waketjamtai, uwijan kuitamin aidau pempentunisajag: —Belén uchi akiinae tusa Apajuí tujama nunú wegaja wainkagmita, —tuidau. 	 et factum est ut discesserunt ab eis angeli in caelum pastores loquebantur ad invicem transeamus usque Bethleem et videamus hoc verbum quod factum est quod fecit Dominus et ostendit nobis


Imattai Jisuschakam nui wajan: —Untsuktajum juwi tantati, —tiu. Timatai wainmachun untsuinak: —Yamaik untsugmawai kajintsam tantata, —tuidau. 	 et stans Iesus praecepit illum vocari et vocant caecum dicentes ei animaequior esto surge vocat te


Nunin asamtai dekas jujú aents aina juka waitkatsuk idaisatajum wetinme. Jujú dita takaina ju ditak jutiká yujainakug megkaekattawai; 	 et nunc itaque dico vobis discedite ab hominibus istis et sinite illos quoniam si est ex hominibus consilium hoc aut opus dissolvetur


—¡Apajuí awemamu iina Apuji mina juuwai iina agkanmitkagmatna duka, nayaimpinum agkan batsata dushakam aantsag agkan batsamiagtatui! —wajaidau. 	 dicentes benedictus qui venit rex in nomine Domini pax in caelo et gloria in excelsis


Atumi iyashmiin ashí ajutjamaina dukesh, makichik wají pegkegchau dutikatasa takatia nuninuk awasaigpajum. Dekas Apajuiyaig idaimamsatajum jakauti nantamaina numamtuk wajakú asajum, ashí iyashmiin ajutjamaina nunak Apajuí pegkegnum takamtiksati tusajum. 	 sed neque exhibeatis membra vestra arma iniquitatis peccato sed exhibete vos Deo tamquam ex mortuis viventes et membra vestra arma iustitiae Deo


Tama ni ayaak: ‘Ayú, amek inak pegkejaitme, machik susamuitkum kuashat ikaugkaume, duwi wishakam diez yaakat aina nuna apuji emattajame.’ 	 et ait illi euge bone serve quia in modico fidelis fuisti eris potestatem habens supra decem civitates


Eke chichaak wajai, Jairo jega ijuntaiya nuna apuji jeenia aents tanta: —Nawanjumek jakame, nuigtuk jintinkagtinuk waitkasaipa, —tau. 	 adhuc illo loquente venit a principe synagogae dicens ei quia mortua est filia tua noli vexare illum


“Wi atumnak uwig ikamyawa batsatbaunum ishimaina numamtuk aents pegkegchau batsatbaunum ishimjime. Nuaduí atumek shiig kuitamamkajum shiig anentaimsajum yujastajum. Nuniau asajum tikichish pegkegchau awajkaigpajum. 	 ecce ego mitto vos sicut oves in medio luporum estote ergo prudentes sicut serpentes et simplices sicut columbae


Juan awemamu aidau waketjamtai, Jisus Juagkan pachis aents aidaun iniak: “¿Wají wainkatasagmea uwegshunmash wegabiugme? ¿Tagkanan dase umpuau wainkatasagmek wegabiujum? 	 et cum discessissent nuntii Iohannis coepit dicere de Iohanne ad turbas quid existis in desertum videre harundinem vento moveri


Nuna antukag, judiuchu aidauk shiig aneasajui, nuninak Apajuí chichamega juka dekas shiig pegkejai tuidau; nunikag ashí aents pujut nagkanchaun jukiagtinme tibau aina duka dekaskeapi tiaju. 	 audientes autem gentes gavisae sunt et glorificabant verbum Domini et crediderunt quotquot erant praeordinati ad vitam aeternam


Nunikmatai nui ijutkau batsataidau, niina patayí aidaujai Apajuí wait anenjam uchigmakbaun antukaju asag shiig aneasajui. 	 et audierunt vicini et cognati eius quia magnificavit Dominus misericordiam suam cum illa et congratulabantur ei


Nuaduí Apajuí suwimak sukagtamu tsawan jegatna duwik, yaakat Tironmaya aents aidau, Sidognumia aidaujai suwimkan jukiagtin aina nuní nagkaemasjum atumek suwimkak jukiagtin ainagme. 	 verumtamen Tyro et Sidoni remissius erit in iudicio quam vobis


Tujash Jisus uwegnum achiká inankiu, dutikam wajantú. 	 et cum introisset in domum discipuli eius secreto interrogabant eum quare nos non potuimus eicere eum


Yaunchuk agagbaunmashkam: “Aishmag nuwenkug niina apajinak dukujinash ukumainai, nunikag nuwajai ijunak makichik iyash wegawai”, tawai. 	 propter hoc relinquet homo patrem et matrem suam et adherebit uxori suae et erunt duo in carne una


Nunik wainmawaik senchi jiiká untsuak: ‘¡Apawah Abragka, minash wait anenjugta!, nuniakum Lázaro awetugta ni tsajam uwejen yumin uchupig idaijun antinjuk machik bichatmitkajuati, jii imagniamunum pujusan senchi waitiag nuna’, tau. 	 et ipse clamans dixit pater Abraham miserere mei et mitte Lazarum ut intinguat extremum digiti sui in aqua ut refrigeret linguam meam quia crucior in hac flamma


Atumek inak aidau apuji nuwenbaunum wematai, jegaa juwakag pujusag wajupa asag taat, ni taa waitin ijuakui wamkesan ujattajai tusa kanutsuk iwá pujú aina numamtuk wajatajum. 	 et vos similes hominibus expectantibus dominum suum quando revertatur a nuptiis ut cum venerit et pulsaverit confestim aperiant ei


Wika ayatak yumiik yamiajime, tujash nigka Wakaní Pegkejiya duwi yamigmagtatjume”, tau. 	 ego baptizavi vos aqua ille vero baptizabit vos Spiritu Sancto


Apajuí nemajin aidau kantamatasag ijunainamunmag, wajumak Apajuí nemajin aidau kaunchaush ainawai. Nuna nuní unuimatjau aidaush yaigtajum dekas Kristui kajintsá anentaimtanum, wagki Kristu minitnujiya duka tikiju wajasú asamtai. 	 non deserentes collectionem nostram sicut est consuetudinis quibusdam sed consolantes et tanto magis quanto videritis adpropinquantem diem


Atumek ju chicham tibauwa juka, ashí Judea nugkanum Galileanmashkam Juan chichagkagtak yamijatujakua nui nagkamsajum dekau ainagme. 	 vos scitis quod factum est verbum per universam Iudaeam incipiens enim a Galilaea post baptismum quod praedicavit Iohannes


Apajuik aentsnak juka jushá aentsui, tuja juka tikich aentsui tusash tuchauwai. 	 non est enim personarum acceptio apud Deum


Tuja Pedroshkam ikaag pataetus wega wegakua sumo sacerdote jeen jegantú, 	 conprehendentes autem eum duxerunt ad domum principis sacerdotum Petrus vero sequebatur a longe


Nuniku asa apushkam makichik suntajan awemauwai, Juagká buuké tsupikam utitá, tusa. 	 sed misso speculatore praecepit adferri caput eius in disco et decollavit eum in carcere


Tiagtaishkam Pilatok Jisusan akupkata tau asa, ataktú awentsag ditan chichajak: —Dekas Jisusan akupkatjai, —tau. 	 iterum autem Pilatus locutus est ad illos volens dimittere Iesum


Niiyai Elías taatnui tibau aajakua duka, nunin asamtai atumek antugkatajum. 	 et si vultis recipere ipse est Helias qui venturus est


Tujash nunak imá Jisusaig kajinas anentaimainak, nuigtú yamajam chicham Jisusai uwemna nunú pachisa etsegbaun antukajua nunak dakak pujuina nu, iman amain ainawai. Nunú chicham ashí tikich nugkanmash etsegnakua nunak wishakam etsegjai. 	 si tamen permanetis in fide fundati et stabiles et inmobiles ab spe evangelii quod audistis quod praedicatum est in universa creatura quae sub caelo est cuius factus sum ego Paulus minister


Nuna ti, tikichnashkam kuashat chichaman aents aidaun tiuwai: —Aents pegkegchau takaina duka atumek uwemtugtajum. 	 aliis etiam verbis pluribus testificatus est et exhortabatur eos dicens salvamini a generatione ista prava


Nuniagtai Jisus ditan iniinak: —¿Wajuk asamtaiya Kristuk David wegantui tuinawa? 	 dixit autem ad illos quomodo dicunt Christum Filium David esse


Duwi uva yumiji yamá ijugbauk duwap yamajam apagbaunum yajataiyai, dutikamu asa vino kajiak pushutakushkam ayatak egkenag wetai nunisag pegkejak amainai. 	 sed vinum novum in utres novos mittendum est et utraque conservantur


Jista tsawagmatai Apajuin emematiagtatus Jerusalén wegamunum, wajumak griego aents aidaush pachiinkajui. 	 erant autem gentiles quidam ex his qui ascenderant ut adorarent in die festo


Mantamainakuish ishamkaigpajum, wakanminak maumainchau ainawai. Dekas Apajuí ishamkatajum, iyashmijaí, wakanmijaí suwimkan sujamak jii ajumaish kajinchaunum egkepamaina nunú. 	 et nolite timere eos qui occidunt corpus animam autem non possunt occidere sed potius eum timete qui potest et animam et corpus perdere in gehennam


Nuna tutai Simón Pedro iniak: —Apuh, ¿tuwí wetatme? —tau. Tama: —Wi wetatag nuwig yamaikik minimain ainatsjume, tujash duwi pujusjum minitin ainagme, —tiu. 	 dicit ei Simon Petrus Domine quo vadis respondit Iesus quo ego vado non potes me modo sequi sequeris autem postea


Dutijamainakui atumshakam yama nagkamawaik tuke wijaig batsamsau asajum, mina pachittsajum tikich aidaush ujaktatjume. 	 et vos testimonium perhibetis quia ab initio mecum estis


Tujash wi tajime: Eliasak taabi, nunikmataish dita pegkegchau takaamujinak dutiksag inagkeatkiagmayi. Agagbaunum niina pachis tawa dutiksajag, —tiu. 	 et veniens ad discipulos suos vidit turbam magnam circa eos et scribas conquirentes cum illis


Misia nugkanum jegawag, Bitinia nugkanum wegagtatus anentaimaidau; tujash Wakaní Pegkeji wetinme tusag idaisachui. 	 cum venissent autem in Mysiam temptabant ire Bithyniam et non permisit eos Spiritus Iesu


Agripa Feston chichajak: —Ju aentsua juka akupmainaitji, niish dekas Roma apujiya nu chichamnak dekagtuati tichawaitkuig, —timayi. 	 Agrippa autem Festo dixit dimitti poterat homo hic si non appellasset Caesarem


Duka dekaske, wajumak aents niina nagkaesan takaakun aents aidaush shiig takainawai tama atajai tamaunum Kristu pachis etsejuinaush ainawai. Untsu tikich aidauk Kristun shiig anentus etsegtuinawai. 	 quidam quidem et propter invidiam et contentionem quidam autem et propter bonam voluntatem Christum praedicant


Nuaduí yamai nagkamsaik shiig pujusagmi, aents tsawai wekagu shiig diis wekaemaina numamtuk. Ijunag yuwinamu wekaetusjum ayatak yuwa yuwakua wegakjum nampet batsamtajum duka idaisatajum, iyashnum takanit tunamatja pujugtash, jiyanit yujagku tikichdau diigsá iish imanuk atajai tukamá kajegtashkam. 	 sicut in die honeste ambulemus non in comesationibus et ebrietatibus non in cubilibus et inpudicitiis non in contentione et aemulatione


Ataktú takushkam: “Wi ame wakegam nuna umiktasan minajai” tiuwai. Nunak yaunchuk kuntin maajakbauwa duka emegkakum, yamagmauchia nu apusata taku tiuwai. 	 tunc dixit ecce venio ut faciam Deus voluntatem tuam aufert primum ut sequens statuat


Ataktú awentsanuk tajime: Aents pakamauk chicham umiktin agagbauwa nunak imatiksag umimainai. 	 testificor autem rursum omni homini circumcidenti se quoniam debitor est universae legis faciendae


Jerusalegnumia fariseo aidau, chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai kaunkaju Jisusan jegantajui, nunikag: 	 tunc accesserunt ad eum ab Hierosolymis scribae et Pharisaei dicentes


Tama ni ayaak: —Tujash mina etsaentuju chichagtak, amina ainká tepetaigmek jukim wetá tujutmajamah, —tau. 	 respondit eis qui me fecit sanum ille mihi dixit tolle grabattum tuum et ambula


Nunik Jisusak ashí Galileanum makí makichik yaaktanum jega ijuntai aidaunum wayaa chichagkagtú wekagu, nuniak wakan pegkegchau aidaunashkam jiijá ishimu. 	 et erat praedicans in synagogis eorum et omni Galilaea et daemonia eiciens


Apajuí chichame agagbauwa nuwig: “Abragkak Apajuiyai kajinas anentaimajakuí, nuniau asamtai Apajuí Abragkan pegkeg diisuí”, tawai. 	 quid enim scriptura dicit credidit Abraham Deo et reputatum est illi ad iustitiam


Tama: —Ehé Apuh, wika dekaskeapi tajame. Amek Apajuí Kristun ju nugka juwi awematnaitjai timawa nunú asam, Apajuí Uchijiyaitme, tiuwai. 	 ait illi utique Domine ego credidi quia tu es Christus Filius Dei qui in mundum venisti


Junashkam Jisus tiuwai: “Makichik aents ajujakuí jimag uchijí. 	 ait autem homo quidam habuit duos filios


Untsu kashi wegauk tukuumain ainawai, tsaaptinum wainmak wegachu asa. 	 si autem ambulaverit nocte offendit quia lux non est in eo


Nunikmatai Jisus chichajak: —Wetá, tujash makichik aentskesh ujakaipa, tutupit sacerdote pujamunum jegaata, nuniakum Apajuinu atin jukim, Moisés tibauwa dutiksamek ejegata, ditashkam waipakag dekaskeap tsagaje tujamtinme, —tiu. 	 et ait illi Iesus vide nemini dixeris sed vade ostende te sacerdoti et offer munus quod praecepit Moses in testimonium illis


Judío Jisusa nemajin aidau Pedrojai kaunkajuk, judiuchu aidaun Wakaní Pegkeji egkemtugmatai anentai jegagchajui, 	 et obstipuerunt ex circumcisione fideles qui venerant cum Petro quia et in nationes gratia Spiritus Sancti effusa est


Ashí midaun pachisag iina aneetaiji yatsug Tíquico, dekas imatikas niishkam wijai Jisusa takatjin takagna nu ujapaktatjume. 	 quae circa me sunt omnia vobis nota faciet Tychicus carissimus frater et fidelis minister et conservus in Domino


Tama ni iniak: —¿Tu ainawa dusha? Tutai Jisus ayaak: —Magkagtuawaipa, tsanijinawaipa, kasamkaipa, wainkamek tsanumkagtujaipa, 	 dicit illi quae Iesus autem dixit non homicidium facies non adulterabis non facies furtum non falsum testimonium dices


Nunú nuninnum jegamkamunak yumi yutug dujajua piyujak, dase senchi umpuak yumpuag ajapama numamtinai.” 	 et descendit pluvia et venerunt flumina et flaverunt venti et inruerunt in domum illam et cecidit et fuit ruina eius magna


Yatsug aidauh, ubag aidauh, atumek Apu Jisusai ijutkau asajum dakujusjum pujustajum. Wi agatjabiajim nunak awaksanuk tajim duka minaig tutitjakesh atsugtawai, juka dekas atuminish atsumnawai. 	 de cetero fratres mei gaudete in Domino eadem vobis scribere mihi quidem non pigrum vobis autem necessarium


Nuaduí puyatjusjum Apajuí tibauwa nu antugkatajum, Wakaní Pegkeji tibau Apajuí chichamen agagbaunum tawa ju: “Yamai Apajuí tabau antakjumek, 	 quapropter sicut dicit Spiritus Sanctus hodie si vocem eius audieritis


dutikam jaanchnak awik ukuak wisú tupikakiuwai. 	 at ille reiecta sindone nudus profugit ab eis


Nuni nuninakua siete aajakajua duka uchinak akiitsuk ashí jinawajui. Nunikagmatai duwi pujus nuwashkam jakauwai. 	 et acceperunt eam similiter septem et non reliquerunt semen novissima omnium defuncta est et mulier


Nu yumin ukatjauwa nu chichaamun antukbaijai: “Apuh, amek pegkeg takauwaitme, iman asam juka jutikaume. Apajuiyah pegkegmah, amek tuke pujuwaitme, 	 et audivi angelum aquarum dicentem iustus es qui es et qui eras sanctus quia haec iudicasti


Tutai Suntag aidaushkam dutiksag: —¿Jutiish wajukmainaitji? —tuidau. Tiagtai: —Atumek aents uwakajum atanjum duka dutikawaigpa, tikitchakam wainkagmek tsanumjujaigpajum, atumí apujum akigmaina nujaig shiig aneasjum juwaktajum, —tau. 	 interrogabant autem eum et milites dicentes quid faciemus et nos et ait illis neminem concutiatis neque calumniam faciatis et contenti estote stipendiis vestris


Wainkabiajai aents jakau aidau, eme anentsá diitai, eme anentsá diishtai aidaujai Apajuí emtin ijuntatman. Nunikmatai Apajuí: “Papí ujaktajum aents iwaaku pujusá takasbauji agatkamua nunú, tuja tikich papí tuke batsamsatin aidaun daaji agatkamua dushakam ujaktajum” tusa, Apajuik, nunú papinumian diis dita takasbaujin waituk, duti dutiksag suwimkanak suwagmayi. 	 et vidi mortuos magnos et pusillos stantes in conspectu throni et libri aperti sunt et alius liber apertus est qui est vitae et iudicati sunt mortui ex his quae scripta erant in libris secundum opera ipsorum


Nui jegamunum wajumak Jisusa nemajuidau batsatu: —Wait aneasam juwi jutiijai makichik tumig pujusam wetá, —tusa ipapainakui: —Ayú, —tusaja nui batsamsá, nu tsawan tibau jegakui nuwiyati Romanum jegatasa jiinkiabiaji. 	 ubi inventis fratribus rogati sumus manere apud eos dies septem et sic venimus Romam


Mina sujutkatta duka ju mesa juwig wijai eketui. 	 verumtamen ecce manus tradentis me mecum est in mensa


Duka dekaske, Kristu Jisusjai ijutkau pujuidaunak Wakaní Pegkeji yamajam pujutan susa agkanmitkawajui. Dutikamu asaja yaunchuk pegkegchau wakegamu dakitayatku takainaku tuke achikbaujai betek pujujakbauwa nunisaikik pujuinatsji, nuigtú pegkegchau takasbaunum jaká Apajuijai tuke kanaaku kanamaina nuwishkam agkanmitkamu ainaji. 	 lex enim Spiritus vitae in Christo Iesu liberavit me a lege peccati et mortis


Nuna ti Jisusan segainak: “Wait aneasam yajá tikich nugkanmag awekagtipa, jutii pujag juwig idaikagtusta”, tiajui. 	 et deprecabatur eum multum ne se expelleret extra regionem


Jisus nuna pachis chichá chichakua inagnak: —Mina Apag nayaimpinum puja dushakam nunisag atum yatsum tsagkugchataik dutijamawagtinai, —tiuwai. 	 sic et Pater meus caelestis faciet vobis si non remiseritis unusquisque fratri suo de cordibus vestris


“¡Atumnak wait anentajime, atumí muunjum aidau, Apajuí etsegtin aajakajua nuna maawag ukusajua nu dakumká najanajum batsamtajum duwi! 	 vae vobis quia aedificatis monumenta prophetarum patres autem vestri occiderunt illos


Atum pachisa Apajuí aujtakuik tuke see tusaikí aji, iina Apuji Jisukristu Apajiya nunú, 	 gratias agimus Deo et Patri Domini nostri Iesu Christi semper pro vobis orantes


Tiagtai apu ayaak: —¿Tujash jusha wají pegkegchauna takase? —tau. Tutaishkam nuní senchi untsumkag: —¡Anka achinjati! —wajaidau. 	 dicunt omnes crucifigatur ait illis praeses quid enim mali fecit at illi magis clamabant dicentes crucifigatur


Dekas ayatak papí agatjagmi: Ashí apajimtai aidau anagkuamu aina duka yuwawaigpajum, tsanijimtash tsanijinawaigpajum, kuntin ayatak pempeaja maamu aina nuna nejesh, kuntin ayatak jakau aina nuna nejeshkam, numpashkam yuwawaigpajum, tusa duke tiagmi. 	 sed scribere ad eos ut abstineant se a contaminationibus simulacrorum et fornicatione et suffocatis et sanguine


Atumek: Jutiik Abraham wegantu asaja yupichuch uweemain ainaji, tumamigpa. Dekas tajime: Apajuik jujú kaya aina junakeshkam Abragka uchijí emamainai. 	 et ne velitis dicere intra vos patrem habemus Abraham dico enim vobis quoniam potest Deus de lapidibus istis suscitare filios Abrahae


Aents ni pegkegchau wakejamua nunak taká wekaguk, makichkish Apajuinak shiig aneemtikmaitsui. 	 qui autem in carne sunt Deo placere non possunt


Makichik aentskesh: “Atumek nayaimpinmaya aents segachkugmek uweemaitsugme”, tujamkuish antugkaigpa, nunak wainkachu ainayatak wainak ememak, ememachuchia imanis tu wekaewai. 	 nemo vos seducat volens in humilitate et religione angelorum quae non vidit ambulans frustra inflatus sensu carnis suae


Mina pataag judío aidaunak Apajuí idayak, nigki ashí aents judiuchu aidaujaish epegtuniauwai. Nuna aatus dutikauwa nuniau asa, makichkish anentaimtusaish tumainchaun ashí aentsdaun pegkejan dutikatnai, Apajuí ataktú mina pataag aidaun niina aentsji emaktina duwi. Dutikamu asa jakau ataktú nantamaina numamtuk wajakagtinai. 	 si enim amissio eorum reconciliatio est mundi quae adsumptio nisi vita ex mortuis


Nuaduí Titoh, amek wijai betek Apajuiyaig kajintsá anentaimu asam tuke mina uchijuitme, aminash iina Apají Apajuiya nunú, Apu Jisukristu uwemtikagtina nujai wait anenjamag shiig agkan anentaimsa pujutan amastí. 	 Tito dilecto filio secundum communem fidem gratia et pax a Deo Patre et Christo Iesu salvatore nostro


Tutai ajaamak yujaun María chichajak: —Ni tujamtata duka imatiksagmek umigkatajum, —tiuwai. 	 dicit mater eius ministris quodcumque dixerit vobis facite


Machik asag aents nui batsatu Pedron jegaantag: —Dekas ameshkam auna jintintaijiyaitme, chichamjuminchakam dekanme, —tuidau. 	 et post pusillum accesserunt qui stabant et dixerunt Petro vere et tu ex illis es nam et loquella tua manifestum te facit


¿Wagka atumesh, mai Jisukristu nemagkauwaitkugmesh chicham aepjuniagmesh, tikich apu Jisukristun anentaimtuchu aina dusha, ni chichagtamkati tusagmesh wejagme? Dekas aents nunin wejutsuk, atum Jisukristu nemagkau aidautigmek, shiig chichasjum chichamak epegmain ainagme. 	 de collectis autem quae fiunt in sanctos sicut ordinavi ecclesiis Galatiae ita et vos facite


Ameketme dekas ju shiig chicham dekamainaitam duka. Wika Jerusalén Apajuin ememattasan taanuk, ayatak doce tsawanchik pujusmajai. 	 potes enim cognoscere quia non plus sunt dies mihi quam duodecim ex quo ascendi adorare in Hierusalem


Ajuntai Cretanmayaya nuwiya makichik Apajuí etsegtin aajakua nu tiuwai: Cretanmaya aidauk tuke waitjin ainawai, kuntin ikamiajai betek, ayatak yu batsamin, daki ainawai, tusa. 	 dixit quidam ex illis proprius ipsorum propheta Cretenses semper mendaces malae bestiae ventres pigri


Jisus higueran chichajak: —¡Ame nejeamunak makichik aentskesh tuke yuwachagtin ainawai! —titatman niina jintintaiji aidau antugkajui. 	 et respondens dixit ei iam non amplius in aeternum quisquam fructum ex te manducet et audiebant discipuli eius


Nuniagtai aents yamai eme anentujakchamu aina nu, dekas eme anentam agtinai, tuja aents yamai eme anentam aina juka wainak juwagtinai. 	 et ecce sunt novissimi qui erunt primi et sunt primi qui erunt novissimi


Nuna tutai antukag nuní nagkaemas puyatkag: —¿Yaki tujash uwemjaush amainaita? —tusag ditak iniinidau. 	 qui magis admirabantur dicentes ad semet ipsos et quis potest salvus fieri


“Nuna tujamainakuish, makichik aentskesh ishamkatin aigpajum, wagki ashí uukbau aidaush wantinkagtinai, aantsag ashí dekaachbau aidaushkam dekaamu agtinai. 	 ne ergo timueritis eos nihil enim opertum quod non revelabitur et occultum quod non scietur


“¡Chicham umiktinun jintinkagtin aidautigminak, fariseo aidautigmijai wait anentajime, waitjuidau asagmin! Atumek Apajuí etsegtin aajakú aidau ukusbauji aina nunú iwagjume, dutikakjum aents pegkeg aidau kajegbauwa nunú dakumká najanajum shiig iwajajum ekenjume, 	 vae vobis scribae et Pharisaei hypocritae quia aedificatis sepulchra prophetarum et ornatis monumenta iustorum


Zabulón wegantunmaya doce mil, José wegantunmaya doce mil, Benjamín wegantunmaya doce mil aina nunú agmayi. 	 ex tribu Zabulon duodecim milia ex tribu Ioseph duodecim milia ex tribu Beniamin duodecim milia signati


“¡Corazignumia aidaunak, aikasnuk Betsaidanmayanash wait anentuinajai!, ditak mina chichamjun dekaskeapi tujutchaju asagmatai. Yaakat Sidognum, Tironmash aents batsataina duka, wi atumin wainchatain iwaintajim imatika ditash iwaintam wainkujag, dita wake besemag pujaku iwainmamtain jaanchin nugkujag, buukenish yukuun batsakag, ditá tudaujin wake besemag batsatbaunash, Apajuin iwaintumain aajakajui. 	 vae tibi Corazain vae tibi Bethsaida quia si in Tyro et Sidone factae essent virtutes quae factae sunt in vobis olim in cilicio et cinere paenitentiam egissent


Nunin asamtai, yaaktanum jinta dekas nagkaematai aina nui wejum, ashí aents atum wainbauk ipaatajum, nuwenbaunum kaunatnume’, tiuwai. 	 ite ergo ad exitus viarum et quoscumque inveneritis vocate ad nuptias


Tutai Maríashkam: “Wika Apajuinak dekaskenum mina anentaimtagjaí emematjai, tikima senchigtina ibau asamtai. 	 et ait Maria magnificat anima mea Dominum


Aneaku atajum, wainak chichamai tsanugmajainum. Nunú pegkegchau aidaun timajim nuna takaidauk, suwimak tikima ishamainun jukiagtinai, wagki Apajuí umigtsuk tu yujaidau asag. 	 nemo vos seducat inanibus verbis propter haec enim venit ira Dei in filios diffidentiae


Nuna augmatus ashimkamtai niina jintintai aidau Jisusan: —¿Apuh wají takumea ajakan ajakbau pachismesh timaume? —tusag iniidau. 	 interrogabant autem eum discipuli eius quae esset haec parabola


Tutai buitsnum vino chujuau aimkam pujaunum esponja ajugká juki, numi hisopo kanawen ayai takuji aapawajui. 	 vas ergo positum erat aceto plenum illi autem spongiam plenam aceto hysopo circumponentes obtulerunt ori eius


Ashí wají ni najankamu ayaa duka niinuk ainawai. Nigka wakegawai ashí niina uchijí aidauk nayaimpinum pujustinme tusa. Nuna dutikata tau asa Apajuí Jisukristunak waittsati tiuwai, ni nunikbaunum ashí niina uchijí aidaunak pegkeg emak uwemtikata tau asa. 	 decebat enim eum propter quem omnia et per quem omnia qui multos filios in gloriam adduxerat auctorem salutis eorum per passiones consummare


Pablon itawagmatai Tértulo wajakí apu Felisan aujak: —See tajame apuh amina, ame inamu asamin agkan batsatainaji, nuigtushkam amina yachagminig kuashat wají iina nugkeenish iwagnaka duwi. 	 et citato Paulo coepit accusare Tertullus dicens cum in multa pace agamus per te et multa corrigantur per tuam providentiam


Atum: “Wika Pablon nemagnaitjai” tajumin, tikich chichau: “Wika Apolosan nemagnaitjai” tuinajum duka, eke Kristu nemagchau wajukmaina tu yujagme. 	 caritas patiens est benigna est caritas non aemulatur non agit perperam non inflatur


Yamaik, duwik Apajuin etsegtin aidau mina pachitus againak: ‘Aents pegkegchaujai betek maam atinai’, tibauwa nu minai uminkattawai, —tau. 	 dico enim vobis quoniam adhuc hoc quod scriptum est oportet impleri in me et quod cum iniustis deputatus est etenim ea quae sunt de me finem habent


Tusá Juan tima, Herodes senchi kajeká nuní nagkaemas pegkegchaun takaak, Juagkan achiká aents achiká chimpitainum egkeauwai. 	 adiecit et hoc supra omnia et inclusit Iohannem in carcere


Nunikan tumig tsawagmatai pujai, Wakaní Pegkejiya nunú mina tajutiu asa, mina ukujui trompeta umpuam shinuwama imatun antumtijukmayi. 	 fui in spiritu in dominica die et audivi post me vocem magnam tamquam tubae


Tujash dekaskea nuna tajime: Dekas wi juwi pujutsuk wegamua nu imá pegkejai. Wi wechataik, atumin yaimpak anentain ichichtugmamaina duka tajutjamaitsugme. Nuaduí wi wenu nunak awetittajime. 	 sed ego veritatem dico vobis expedit vobis ut ego vadam si enim non abiero paracletus non veniet ad vos si autem abiero mittam eum ad vos


“Nunú inak apuji wakegamun shiig dekayatak, umitsuk takatnash takatsuk puja nunú imá senchi suwimkan jumainai. 	 ille autem servus qui cognovit voluntatem domini sui et non praeparavit et non fecit secundum voluntatem eius vapulabit multas


Nunin asaja yamimainakuik Kristun ukusajua numamtuk wajainaji, niijai betek jakauwa numamtuk wajaidau asá. Nuniku asaja Kristu Apají niina senchijí imana nujai inankiuwa numamtuk wajainaji yamajam pujutnum pujuidau asaja. 	 consepulti enim sumus cum illo per baptismum in mortem ut quomodo surrexit Christus a mortuis per gloriam Patris ita et nos in novitate vitae ambulemus


Ayamtai tsawaju asamtai sacerdote apuji aidau, fariseo aidaujai Pilato jeen jegajuawag: 	 altera autem die quae est post parasceven convenerunt principes sacerdotum et Pharisaei ad Pilatum


Chicham dekaskea duka Kristui, nunú nugkanum akiinauwai. Nuigtushkam Kristuk najankauwai ashí najankamu nugkanmaya ii wainainag junak. Iman juwi taamtaishkam, juwapita Apajuí awemamuk tusajag dekaachaju ainawai. 	 in mundo erat et mundus per ipsum factus est et mundus eum non cognovit


tuja wi awi juwakchau asan shiig aneajai, atumek wi au inanbau wainkajum dekaskeapi tiagtin asagmin. Tujash jegaa diisagmi, —tiuwai. 	 et gaudeo propter vos ut credatis quoniam non eram ibi sed eamus ad eum


Augmatbaun tutsukek jintinkagtujakchauwai, untsu niina jintintaiji aidaunak ashí nuna takun tajai tusa dekamtikajakuí. 	 sine parabola autem non loquebatur eis seorsum autem discipulis suis disserebat omnia


Nuna tusa idayak capitanin: —Pablok jukijum achikbautak apusatajum, dutikakjumesh machik agkan idaisatajum, niina kumpají aidaush kautuawag wainkatnume, nuninak yaigtinme, —timayi. 	 iussitque centurioni custodiri eum et habere requiem nec quemquam prohibere de suis ministrare ei


Sumo sacerdote Estebagkan: ¿Dekaskek tujamaina? tusa iniasu, 	 dixit autem princeps sacerdotum si haec ita se habent


Makichik tsawantin Pedro, Juagjai jega Apajuí ememattainum wegajui etsa dukap tegau ai, Apajuí aujku ijuntai jegau asamtai. 	 Petrus autem et Iohannes ascendebant in templum ad horam orationis nonam


Wika Kristujai ijutkau asan dekas nunina nunak shiig dekajai, makichkish yutai aina duka pegkegchauchui. Untsu makichik aents ashí tinamjá yuwamuk pegkegchauwai takug imá niinigki nuninuk. 	 scio et confido in Domino Iesu quia nihil commune per ipsum nisi ei qui existimat quid commune esse illi commune est


Apu Apajuí yaunchuk nagkamas jujú chichaman dekamtijamauwa nu yamaish aatus tawai.’ 	 notum a saeculo est Domino opus suum


Nuna Jisus dutikamtai, ni dukují, niina yachi, ashí jintintaiji aidaujai ijunjag Capernaum jegawajui, nunik nui wajumak tsawantai batsamsajui. 	 post hoc descendit Capharnaum ipse et mater eius et fratres eius et discipuli eius et ibi manserunt non multis diebus


Nuna pachis ashí jintintua inagnak: —¿Atumesh wi juna taja dusha shiijak antukujum? Tusa iniinam dita aimainak: —Ehé Apujuh, shiig antukji, —tiaju. 	 intellexistis haec omnia dicunt ei etiam


Makichik aentskesh wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag junakesh pegkegchau chichagtuku ainakjash tsagkugnamain ainawai. Tujash Wakaní Pegkejin pegkegchau chichagkau aidauk, yamaya juwish ajumaish tuke tsagkujam achagtinai. 	 et quicumque dixerit verbum contra Filium hominis remittetur ei qui autem dixerit contra Spiritum Sanctum non remittetur ei neque in hoc saeculo neque in futuro


Nui yuwawajuk cinco mil aishmag tumain aajakuí, nuwash uchi aidaush dekapatsuk. 	 manducantium autem fuit numerus quinque milia virorum exceptis mulieribus et parvulis


Tujash jakau nantajagtinun pachis Apajuí tibau ni chichamen agagbaunum: 	 de resurrectione autem mortuorum non legistis quod dictum est a Deo dicente vobis


Amina dawem tudaun takamtijamkuig, tsupika ajapmaina numamtuk wajaktá tudau takat idaikum. Dekas pegkejai tudau idaisau asá, pujut tuke atina nui shutusá waimaina numamtuk wajamuk, jimá dawentin asá suwimak juwaku jii ajumaish kajinchau, 	 ubi vermis eorum non moritur et ignis non extinguitur


Jisus ni jintintaiji aidaujai yaakat Betfagé tutainum jegawaju Olivosan mujají najatamunum, Jerusalén tikiju awa nui, nunik ni jintintaijin jimajan awemauwai, 	 et cum adpropinquassent Hierosolymis et venissent Bethfage ad montem Oliveti tunc Iesus misit duos discipulos


“Mina yatsug Israel wegantu aidauh, wika shiig dekajai, atum atumí apujum aidaujai, Jisus mauwaitjum duka dekachu asajum mau ainagme. 	 et nunc fratres scio quia per ignorantiam fecistis sicut et principes vestri


“José nantaktá, nunikam uchi dukujijai jukim Israel nugkanum wakitkita. Yamaik uchin maatatus wakejibia duka jakae”, tiu. 	 dicens surge et accipe puerum et matrem eius et vade in terram Israhel defuncti sunt enim qui quaerebant animam pueri


Wagki kuntin maamua nuna numpeenak sumo sacerdote juki, Apajuin anentag suwinak jega Apajuí ememattainum waijakuí tudaujun tsagkugtugti tusag, tuja nejenak jukiag yaakta ukukí apejakajui. 	 quorum enim animalium infertur sanguis pro peccato in sancta per pontificem horum corpora cremantur extra castra


Nuna ti idayak, copanum vino yajaam ekeemtatman juki Apajin see ti ditan susaju, dutikam ashí betek uwakajui. 	 et accepto calice gratias agens dedit eis et biberunt ex illo omnes


Nunitai puyatjusag antujuidau ni jintiamunak, nigka aents chichame antugtai aidaun nagkaesau jintinkagtau asamtai. 	 et stupebant in doctrina eius quia in potestate erat sermo ipsius


Nunisag iina iyashiin wenu ajutjama duwi, pegkegchau chichaaku, tikich pegkegchau awagmaji. Nunidau asajin iina iyashinak pegkegchau etugtamui. Maanit aina duka chichabai nagkamnawai, iwanchia nunú tikichjai maaniatnume tusa pegkegchaun chichamtijamu asamtai. 	 et lingua ignis est universitas iniquitatis lingua constituitur in membris nostris quae maculat totum corpus et inflammat rotam nativitatis nostrae inflammata a gehenna


Tusa timatai nuigtú iwanch Jisusan muja tsakajunum iwakuí. Dutika juú inaktamuik ashí nugkanum yaakat aina nuna, nuigtú ashí pegkeg aidaunashkam iwaintukui. 	 iterum adsumit eum diabolus in montem excelsum valde et ostendit ei omnia regna mundi et gloriam eorum


“Atum mina anenkugmek, wi chicham umiktajum tajim nunú betek umiktajum. 	 si diligitis me mandata mea servate


Tusá tima kashinia duwi jintá eke Jopenum jegattak weenai, Pedroshkam etsa tajiastatak wajasú ai, jega jegamká tuntupé paka inagnakbaunum wakauwai, nui pujus Apajuin ausatatus. 	 postera autem die iter illis facientibus et adpropinquantibus civitati ascendit Petrus in superiora ut oraret circa horam sextam


Ashí Jisusa nemajin aidau diin, nuigtú ashí Apajuí nemajin aidaushkam kumpamjutuatajum. Yatsug Italianmaya aidau atumnash kumpamjamainawai. 	 salutate omnes praepositos vestros et omnes sanctos salutant vos de Italia


Tusag kuashat pegkegchaun chichajuinak waitkaidau. 	 et alia multa blasphemantes dicebant in eum


Makí makichik yaakta yantame aina nuwig, kampá kampatum waiti ajiagmayi. 	 ab oriente portae tres et ab aquilone portae tres et ab austro portae tres et ab occasu portae tres


intimjukigpajum. Aents intimkiu aidau: ‘Wajupa pegkegchau takaajinig Apajuish kajeawa’ tusag uwegshunum dekapjusaju aina nunisjumek. 	 nolite obdurare corda vestra sicut in exacerbatione secundum diem temptationis in deserto


Tuja nunisag aents aidaushkam makichkia jakatin ainawai, nunikmatai Apajuí ii takasbaujin diisá tujamtina nu atinai. 	 et quemadmodum statutum est hominibus semel mori post hoc autem iudicium


“Aents wi takaag nujai shiig aneas juwachuk mina shiwagmatui, nunisag Apajuí chichame etsegbaunash yainchagtaik, kuashat aents uweemainun megkagainawai. 	 qui non est mecum adversum me est et qui non colligit mecum dispergit


Tusa tama ni ayaak: —Suwimaam tepaun wait anenjauwa nuuwai, —tiuwai. Timatai Jisuschakam: —Ameshkam wakitkim, dutiksamek amijai ijutkamushkam amek anenmamsam wait anenjata, —tiuwai. 	 at ille dixit qui fecit misericordiam in illum et ait illi Iesus vade et tu fac similiter


Nigka tikich sacerdote aidau kashí kashinig kuntinun maa apeak, dekatkauk niina tudaujiná tsagkugnag, duwi tikich aents aidau tsagkugnagtinjin apejakua nuninchauwai. Jisusak makichkia mantamdauwai ajumaish tuke jakashtinun, nigki tsagkamankauwai. 	 qui non habet cotidie necessitatem quemadmodum sacerdotes prius pro suis delictis hostias offerre deinde pro populi hoc enim fecit semel se offerendo


paumá sujin aidaun: —Ju aina juka ashí agaa jiigtajum. Atumek, mina Apajun jeega juka wají sujutaig emaigpajum, —tiuwai. 	 et his qui columbas vendebant dixit auferte ista hinc nolite facere domum Patris mei domum negotiationis


Aents jaakug niina wajiijinak, nu aents jukiti tusa papiinum agag shiig umiká ukú ainawai. Tujash aents nuna agajua nu eke iwaaku pujaigkik juchau ainawai. 	 ubi enim testamentum mors necesse est intercedat testatoris


Atumek jutii Apajuí uchijí asajin agagbaunum: “Mina uchijuh, wi pegkegchauwai tusa tajam duka antugtukta, tuja wi amina Apujum asan jiyajam duwishkam wake besemag anentaimipa, 	 et obliti estis consolationis quae vobis tamquam filiis loquitur dicens fili mi noli neglegere disciplinam Domini neque fatigeris dum ab eo argueris


Siete aajakajua duka ashí nunak nuwatkaju aina duwish ¿yana nuweg atinaita atak nantainamunmash? —tuidau. 	 in resurrectione ergo cum resurrexerint cuius de his erit uxor septem enim habuerunt eam uxorem


Nuna ti Jisus ashí ni dutikmainjinak umikú asa, duwik agagbau uminkati tus: —Kitamajai, —tiuwai. 	 postea sciens Iesus quia iam omnia consummata sunt ut consummaretur scriptura dicit sitio


Onésimo mina uchijua imana nuna pachisan, wait aneasam ju jutikata tusan segajame. Achigkagmatai pujusan Kristu pachisan etsejai antuk niishkam sujumankabi. 	 obsecro te de meo filio quem genui in vinculis Onesimo


Imatiagtai nui aents ijunaidau jiyaidau, itatkatnume tusag. Tujash ditak nuní senchi untsumkag: —¡Apu David wegantu uchijiyah, jutiish wait anenkagtugta! —wajaidau. 	 turba autem increpabat eos ut tacerent at illi magis clamabant dicentes Domine miserere nostri Fili David


Nuna tusa ukuak Jisus ni jintintaiji aidaujai botenum chimpimjajui kuchá amain katigkagtatus. 	 et ascendente eo in navicula secuti sunt eum discipuli eius


Romanum jegaa ajin, tikich aents achigbau aidaunak capitán yajuak, achijatnun dekas apujin ejeti susabi. Dutikak Pablonak niinash akanak makichik suntag kuitamkati tusa apusajabi. 	 cum venissemus autem Romam permissum est Paulo manere sibimet cum custodiente se milite


Nunin ainagminig Apajuik, aents yacha aidaun inatsakta tau asa, aents wainkauchia nuna etegkauwai. Dutiksag aents chichame antugtai aidaun inatsaktatus, aents imanchauch aina nuna etegkauwai. 	 itaque quicumque manducaverit panem vel biberit calicem Domini indigne reus erit corporis et sanguinis Domini


Juna tusa ashimak Jisus nagkaemaki Jerusalén weuwai. 	 et his dictis praecedebat ascendens in Hierosolyma


Dutikawag jigkajá jukiag, Romanmaya apu Poncio Pilato pujamunum ejegawajui. 	 et vinctum adduxerunt eum et tradiderunt Pontio Pilato praesidi


Pegkegchau wakegamua nunak Wakaní Pegkejig dakitawai, nunisag aentsnum pegkegchau wakegamu awa dushakam Wakaní Pegkeji wakegamua nunak dakitawai. Aatus dakitjunidau asamtai, ii wakegamua nunú takaa, Wakaní Pegkeji wakegamua nunú takaa wajamaitsui. 	 caro enim concupiscit adversus spiritum spiritus autem adversus carnem haec enim invicem adversantur ut non quaecumque vultis illa faciatis


Tuja dekas ameshkam ame shiig pujamujum iwaintukta, amina waipainak ditashkam unuimajagtinme. Jintinkagtakmesh pegkeja duke puyatjusam jintinkagtuata. 	 in omnibus te ipsum praebe exemplum bonorum operum in doctrina integritatem gravitatem


Adán tunamagbaunum aents aidauti tudau takaamush nagkamdauwai, aaja tudau takaaku ashí aentstik jinin wajasuitji, wagki ashí tunamaku asaja. 	 propterea sicut per unum hominem in hunc mundum peccatum intravit et per peccatum mors et ita in omnes homines mors pertransiit in quo omnes peccaverunt


ujunauch aidauk atumjaig tuke batsabiagtatui, untsu wika atumjaig pujushtatjai, —tiuwai. 	 pauperes enim semper habetis vobiscum me autem non semper habetis


“Atumin anempa duke atumshakam aneakjumesh, ¿wají imana juwagme? Aents tudaugtin aidaushkam dita aneniamujaig aneninawai. 	 et si diligitis eos qui vos diligunt quae vobis est gratia nam et peccatores diligentes se diligunt


anentaimsagmesh diyatsjume, ashí aents jinumaina nuna makichik aents mantamnamaina duka, —tiuwai. 	 nec cogitatis quia expedit nobis ut unus moriatur homo pro populo et non tota gens pereat


Kuntin maa apeamu, nuigtú tudau tsagkugnagtasa anentag itaamu aidaushkam dakitame. 	 holocaustomata et pro peccato non tibi placuit


Tujash sacerdote apuji aidauk aents tuwakú aina nuna: —Dekas Barrabás jinkiti, —tusa akatjajui. 	 pontifices autem concitaverunt turbam ut magis Barabban dimitteret eis


Ashí jutii Israel aidautinun pachisan tija nuanuish ¿Wajintu anentaimtumainaita? ¿Mina pataag aidautigmin pachipas kaya tukumtayama numamtuk wajakaje tawa nunash, numamtuk Apajuijaish tuke tupagkiaju asagminig tikich aents aidaush tujamainait? ¡Makichkish nunikchauwai! Mina pataag Israel aents aidau intimainak Kristun dakituidau asagmatai, Apajuí atum judiuchu aidautigmin uwemtijamtan nagkabauwai. Nuna dutikak Apajuik mina pataag aidaunak akasmatjukti tusa wakegawai. 	 dico ergo numquid sic offenderunt ut caderent absit sed illorum delicto salus gentibus ut illos aemulentur


“Atumek wi shiig utugchatnum wekaekuish wijaig ijuntsajum yujasú asagmin, 	 vos autem estis qui permansistis mecum in temptationibus meis


Untsu tikich pegkegchaun takagtamsau tsagkugchataik, Apajuishkam atumi tudaugminash tsagkugtamjashtatui. 	 si autem non dimiseritis hominibus nec Pater vester dimittet peccata vestra


Imaan dekaidau asag, junak wainkayai tumain ainatsui. Dekas bitat asatajum, wainkajum shiig anentaimtsuk pegkegchauk dutikawaigpajum. 	 cum ergo his contradici non possit oportet vos sedatos esse et nihil temere agere


Nuna tusa Jisus nugkaa usukmá, niina usukinig nugkan uchupig juki, wainmachu jiin anujtukui. 	 haec cum dixisset expuit in terram et fecit lutum ex sputo et linuit lutum super oculos eius