¿Nunú imanika shiig aneejakbaush, yamaish wajukagmea sakapakugme? Atum wi mina jiijuí waitiakui, jiish ukuintaitkuig atumi jiim ukuinka sujumain awatuyujum nuaduí tajime. 	 ubi est ergo beatitudo vestra testimonium enim perhibeo vobis quia si fieri posset oculos vestros eruissetis et dedissetis mihi


Tujash sapig aidau, dekaskeapi tuchau, kajegkagtin, magkagtin, tsanijimtanak yujajin, wawejatin, apajimtain emematin, ashí wait aidaujai kucha jii azufrejai pachimjamu kee awa nui chimpimawagtinai. Nuuwai Apajuijai tuke kanaaku kanaamu atina nu”, timayi. 	 timidis autem et incredulis et execratis et homicidis et fornicatoribus et veneficis et idolatris et omnibus mendacibus pars illorum erit in stagno ardenti igne et sulphure quod est mors secunda


Nunik jegá wayamunum tikich aidaunak awayachajui. Ayatak Pedro, Jacobo, Juan, nuwa jakau apají dukují aina duke utsanawajui. 	 et cum venisset domum non permisit intrare secum quemquam nisi Petrum et Iohannem et Iacobum et patrem et matrem puellae


Nunú aents aidauk shiig pegkeg, aents pegkegchau aidaujai ijunag batsaamainchau aajakajui. Nunin asag senchi waitkainam, jiinag uwegshunum shiyak, mujanum wajag yujas, kayanum waa ayaunum utsanawag kanuu, nuigtú nugka waanum kanuu wajajakú ainawai. 	 quibus dignus non erat mundus in solitudinibus errantes et montibus et speluncis et in cavernis terrae


Nuigtú wainkabiajai ekeemtai aidaun, nui pekabiagmayi inamjatnume tusa senchi susamu aidau. Nuigtushkam wainkabiajai Jisusan pachis, nuigtú Apajuí chichamen etsejiagtai buuké tsupigka maamu aidau wakanin. Ditak kuntin muunta nunak, nu dakumkamunakesh emematchaju, kuntinu daajigkesh nijayin uwejinkesh agatkashbau aajakú aidau, ataktú nantajag Kristujai mil mijan inamjagtatus nuniagmayi. 	 et vidi sedes et sederunt super eas et iudicium datum est illis et animas decollatorum propter testimonium Iesu et propter verbum Dei et qui non adoraverunt bestiam neque imaginem eius nec acceperunt caracterem in frontibus aut in manibus suis et vixerunt et regnaverunt cum Christo mille annis


—¿Atumesh wajuk anentaimjume, Kristush ya wegantuita? Tuinam dita aiinak: —Kristuk David wegantui, —tuidau. 	 dicens quid vobis videtur de Christo cuius filius est dicunt ei David


“Wi juwi taan chichaman etsegkachuitkuig ditá tudaujinig bakumamainchau ainawai. Tujash yamaik mina chichamjun antukaju asag, wika dekachu asan tudaunak takaayajai tumain ainatsui. 	 si non venissem et locutus fuissem eis peccatum non haberent nunc autem excusationem non habent de peccato suo


Aatus timatai chicham umiktinun jintinkagtin aidau: —Jintinkagtinuh yajau tichaume, —tuidau. 	 respondentes autem quidam scribarum dixerunt magister bene dixisti


Pascuatin, pag levaduragtuchu yuaku uwig aishmag tsakat maa yutai jegau asamtai; 	 venit autem dies azymorum in qua necesse erat occidi pascha


Atumek shiig dekagme, jutii Kristu Jisusai kajintsá anentaibaunum yamimainakuik, ni jakauwa numamtuk wajainag duka. 	 an ignoratis quia quicumque baptizati sumus in Christo Iesu in morte ipsius baptizati sumus


Tusá tama Jisuschakam: —Ayú wetajum, —tiuwai. Tima wakan pegkegchau aidauk aentsnak ukuinak kuchinum utsanawajui. Dutikam kuchishkam pisajag betsag tajaekaunum utsankamá kuchanum iyagkag jinawajui. 	 et ait illis ite at illi exeuntes abierunt in porcos et ecce impetu abiit totus grex per praeceps in mare et mortui sunt in aquis


aanú nuwa tikichin pegkegchau awajkauwa dutiksagmek, niishkam pegkegchau awajkatajum. Ni tikichin waitkasua nuna nagkaesau nigka waitkastajum. Ni pegkegchau awajkagtak waitkagmajakua nuna nagkaesau pegkegchau awajkujum waitkastajum. 	 reddite illi sicut ipsa reddidit et duplicate duplicia secundum opera eius in poculo quo miscuit miscite illi duplum


Tutai Jisus ayaak: —Ditak wemain ainatsui, atum dita yuwatnuk susatajum, —tiuwai. 	 Iesus autem dixit eis non habent necesse ire date illis vos manducare


Tuja nuigtush Apajuí: ‘Wi ditan inak waitkaidaunak suwimkan susatnaitjai, dutika ai nuwiya jiinjag jujú nugka juwi kaunawag mina umigtiagtatui’, tiuwai. 	 et gentem cui servierint iudicabo ego dixit Deus et post haec exibunt et deservient mihi in loco isto


Tiajam Jisusa jintintaiji aidaushkam wegag, jegakmá ni tibaunak imatiksag betek wainkaju. 	 abierunt autem qui missi erant et invenerunt sicut dixit illis stantem pullum


Nunú Jisus aatsa jintinkagtuamua duka, yaunchuk Apajuí etsegtin aidau againak: “Apajuí nugkan najanaigkish dekaachbaun jintinkagtakug, tuke augmatbaun pachis jintinkagtitnai”, tibauwa nu uminkauwai. 	 ut impleretur quod dictum erat per prophetam dicentem aperiam in parabolis os meum eructabo abscondita a constitutione mundi


Nu tima comandante Pablon jegaantun iniak: —¿Dekas ame Romanmaya aentskaitam? —tau. Tama Pablo ayaak: —Ehé, wika Romanmayayaitjai, —tuuyi. 	 accedens autem tribunus dixit illi dic mihi tu Romanus es at ille dixit etiam


Aents aidau Apu Jisukristun tuke aneedaunak Apajuishkam tuke yayasagké atinai. Aatus atí. 	 gratia cum omnibus qui diligunt Dominum nostrum Iesum Christum in incorruptione


Ashí pegkeg aina duka Apajuinumia minawai, nigki nayaimpinmaya etsantin aina nunash najankauwai. Nigka yapajinbaujig atsuuwai, tuke imanisag auwai. 	 omne datum optimum et omne donum perfectum desursum est descendens a Patre luminum apud quem non est transmutatio nec vicissitudinis obumbratio


nigka: “Jisusa jaanchjinakesh, antignuk dekas pegkejap wetatja”, tu anentaimu asa. 	 dicebat enim intra se si tetigero tantum vestimentum eius salva ero


“Nunú tsawantaik makichkitigmesh inintsashtin ainagme. Dekas tajime: Mina pachittsajum mina Apag segamak, mina jintintaig asagmin ashí amastatjume. 	 et in illo die me non rogabitis quicquam amen amen dico vobis si quid petieritis Patrem in nomine meo dabit vobis


Tuinam Pabloshkam Bernabejai puyatkas chichainak: —Dekas dekatkauk atum mina pataag judío aidautijum Apajuí chichameg ujaktajum tibau asaja ujakmajime. Tujash atumek pujut tuke atina dushakam dakitau asagmin, yamaik judiuchu aina nui ju chichamak etsegkagtatji. 	 tunc constanter Paulus et Barnabas dixerunt vobis oportebat primum loqui verbum Dei sed quoniam repellitis illud et indignos vos iudicastis aeternae vitae ecce convertimur ad gentes


Nuniagtai: —Wi augbau antukujum juka yamai uminkae, —tiuwai. 	 coepit autem dicere ad illos quia hodie impleta est haec scriptura in auribus vestris


Wika Terciowaitjai, wi agajai jujú papiinak, nuniau asan wishakam Apu Jisukristu daajin kumpamjime. 	 saluto vos ego Tertius qui scripsi epistulam in Domino


Tiagtai Jisus chichaak: —Wi tsawan ayamtai aig, aentsun etsagagmag nuaduí anentai jegatsjume. 	 respondit Iesus et dixit eis unum opus feci et omnes miramini


Tusa botenum egkemjamtai daseshkam mijaku; nunikmatai senchi puyatkag anentai jegagchaju. 	 et ascendit ad illos in navem et cessavit ventus et plus magis intra se stupebant


Tujash wi tajime: Duka dutikmaitsui. Amina pegkegchau takagtamkuishkam iikatasam wakeyipa. Makichik aentskesh yapim untsugmia atú awatamkuishkam, atumesh iikajum awattsuk, juinia yapijuish awatita tusajum ayampatuatajum. 	 ego autem dico vobis non resistere malo sed si quis te percusserit in dextera maxilla tua praebe illi et alteram


Tujash nuna ukujin tesamu Shiig Pegkejam tutaiya nuwig, imá sumo sacerdotek makichik mijantin makichkia waijakuí, kuntinun numpen takus. Nunik nunú numpa nuna Apajuin anagkuak, dekatkauk niina tudaujin tsagkugnagtatus segatmami, duwi tikich aentsú tudaujinash segatujakuí. 	 in secundo autem semel in anno solus pontifex non sine sanguine quem offert pro sua et populi ignorantia


Dutikawagmatai Festo chichaak: —Apu Agripah, ashí muun aidautijum jutiijai juwi ijunjaujum nu aidautigminash tajime, ju aentsun juwi itaag juna, ashí judío aidau chichaman aputusaje Jerusalén nagkamsag, nunisag juwi Cesareanum taamtaish: ‘Juka ayatak mantamnati’, tusag segatuinawai. 	 et dixit Festus Agrippa rex et omnes qui simul adestis nobiscum viri videtis hunc de quo omnis multitudo Iudaeorum interpellavit me Hierosolymis petens et hic clamantes non oportere eum vivere amplius


Tutai Jisus chichajak: —Auk idaisata, aents wakanin jakaujai betekak batsata nu, apa jakamtaish ukustin atinme, amek yamai nagkamsamek mina chichameg yamagma nu etsegkum, Apajuí aentsnum inama nu pachismesh etsejata, —tiu. 	 dixitque ei Iesus sine ut mortui sepeliant mortuos suos tu autem vade adnuntia regnum Dei


Herodes Tironmayan, Sidognumia aina nuna shiig senchi kajegkauwai; tujash dutikamu ainayatak apu Herodesjai chicham apakmí tusag chichaman umikag, Blasto apu Herodesjai takau asamtai, kajintsá diitaijiya nuna chichajuinak: “Wait aneasam ame jutii pachijattsam, dekas kajegdaitsuk agkan batsamsagmi tuinawai tusam apu Herodes titá”, tiajui Herodes inabaujinian yutain sumaidau asag. 	 erat autem iratus Tyriis et Sidoniis at illi unianimes venerunt ad eum et persuaso Blasto qui erat super cubiculum regis postulabant pacem eo quod alerentur regiones eorum ab illo


Ame jegaa wayaam mina kumpamjakum chichaam nuna antaig, uchi kakaaje shiig aneak. 	 ecce enim ut facta est vox salutationis tuae in auribus meis exultavit in gaudio infans in utero meo


Tima ditashkam Jisus tibaunak betek umikaju. 	 et ita fecerunt et discumbere fecerunt omnes


Tuja aents aidauk Jisusan wainkagtatus egaa yujajuidau, nunidau asag jega Apajuí ememattainum wayaa ekeemsajash pempentunisag iniininak: —¿Atumesh Jisusash wajuk anentaimtagme, ju jistanmash minitpash, atsa pujustimpash? —tuidau. 	 quaerebant ergo Iesum et conloquebantur ad invicem in templo stantes quid putatis quia non veniat ad diem festum


Tuja ashí aents nunú Apajuí etsegtina nuna chichamen antugkachajuk tuke megkaekagtinai, niina aentsji aidaujaish ijunjachagtinai’, tiuwai. 	 erit autem omnis anima quae non audierit prophetam illum exterminabitur de plebe


Nigka Egiptunmaya aidau nunitaijin takaak shiig aneastatus wakeetsuk, Kristu atak taa waittsatnujin betek waittsatatus wakekauwai, Apajuiyap dekas pegkejan sujustatua tusa dekau asa. 	 maiores divitias aestimans thesauro Aegyptiorum inproperium Christi aspiciebat enim in remunerationem


“Jujuwai dekas mina chichamjun etsegtugkatnun mina aneetaijun wi etegkauwaitag duka, nuniau asamtai niiní shiig anentaibau ajutui. Niina susatnaitjai mina wakanjun, dutikam ni etsegkatnai chicham pegkeja nuna ashí aents aidaunum. 	 ecce puer meus quem elegi dilectus meus in quo bene placuit animae meae ponam spiritum meum super eum et iudicium gentibus nuntiabit


Camellok aujá jiinish waigká nagkaemamainai, tujash wiyakuch aidauk Apajuí minai inamjati tusag kakajus idaimamainchau ainawai, —tiuwai. 	 facilius est enim camelum per foramen acus transire quam divitem intrare in regnum Dei


Nuna dutikamtai nayaimpinmaya senchi untsumak: “Yamaik tsawan uminkae, ni Apajuí niina senchijinig inamak aentsnak uwemtikatna nu, Kristu inamjatna dushakam. Wagki ii yachi aidaunak tsawaish kashishkam jutii Apajuiji emtin tsanumjú wekaenuwe duka jiikí ajapamu asamtai. 	 et audivi vocem magnam in caelo dicentem nunc facta est salus et virtus et regnum Dei nostri et potestas Christi eius quia proiectus est accusator fratrum nostrorum qui accusabat illos ante conspectum Dei nostri die ac nocte


Nu tama augmatbaun pachis augmatak: 	 et ait ad illos parabolam istam dicens


Tujash atum Moisés agagbauwa nu dekaskeapita takugmek, minash dekaskeapi tujutmain ainagme, nunak mina pachitus agajui. 	 si enim crederetis Mosi crederetis forsitan et mihi de me enim ille scripsit


—Jintinkagtinuh ¿chicham umiktin aina nuwiya dekas puyatjusa umimainush tuwaita? —tau. 	 magister quod est mandatum magnum in lege


Ni jakamunum agkanmitkakbauwai ashí aents iwanchin inake waig batsamas, jaamun ishamá batsatushkam. 	 et liberaret eos qui timore mortis per totam vitam obnoxii erant servituti


Wika tuke pujuwaitjai, nunin asan mantuawagmataish ataktú nantakin yamaikish tuke pujajai, aatus atí. Wikitjai aents jinau aidaunash: Nantagtajum tumainnuk. 	 et vivus et fui mortuus et ecce sum vivens in saecula saeculorum et habeo claves mortis et inferni


Tuja tikich jigkai kakekajui jagki ayaunum, nunik tsapaittaman jagki yutuauwai, dutikamu asa ajakak nejeachui. 	 et aliud cecidit in spinas et ascenderunt spinae et offocaverunt illud et fructum non dedit


“Agatjata Efesonum Jisusa nemajuidaun diin puja nunú, dutikakum: Uwejé untsujin siete yayan takaku, candelero ayatak orok najanamunum ejapena wekaga nunú chichaak aatus tawai: 	 angelo Ephesi ecclesiae scribe haec dicit qui tenet septem stellas in dextera sua qui ambulat in medio septem candelabrorum aureorum


Nuaduí dekas atum aidautijum, yaita chichame antugtai aidaush, nunú aidautijum wi wegakui minijum, nunú aents dekas pegkegchaun takasuitkuig awi etsegtuktajum, —tiu. 	 qui ergo in vobis ait potentes sunt descendentes simul si quod est in viro crimen accusent eum


Mina Apag awetiuwa duka wijaig tuke pujawai, imá minakek idaitatsui, wika ashí ni wakejamua nunak takau asamtai, —tiuwai. 	 et qui me misit mecum est non reliquit me solum quia ego quae placita sunt ei facio semper


Yaunchuk Apajuí chichamen agagbaunum: “Ashí pegkegchau ainagme”, tawa nunak, jutii judío aidautin Apajuí chicham umiktinun sujamsau asa tujama duka dekainaji. Nunú chicham umikchamunum, chichamjumaka ayamjumamainchau juwakuitji. Nunin asamtai jutii judío aidautish, nuigtú judiuchu aidaushkam wi bakumamainuk atsugtawai tumainuk atsustinai, wagki Apajuí diismak ashí aentstí bakumamainuk ajutjamaidau asagmatai. 	 scimus autem quoniam quaecumque lex loquitur his qui in lege sunt loquitur ut omne os obstruatur et subditus fiat omnis mundus Deo


Apajuí duwik tibau agagbauwa nuanuí tawai: ‘Apajuí tsagkugtugti tusajum kuntin maajum apeajum nunak dakitajai, dekas tikich aidaunash wait anenjatnume tusan wakegajai’ tawa nunú shiig dekakjumek, tikich aidaush pegkegchaun takaachukek wainkagmek augmatmaitsugme. 	 si autem sciretis quid est misericordiam volo et non sacrificium numquam condemnassetis innocentes


Wakaní Pegkejiya nunú iiní pujau asa iina anentain dekamtijamji, Apajuí uchijí ainagme tusa. 	 ipse Spiritus testimonium reddit spiritui nostro quod sumus filii Dei


Aneetaig yatsug aidauh, ubag aidauh, shiig senchi wakemajai jutii uwemat jukimua nuna pachisan agatjatasan. Tujash yamai dekas atsumamua nuna pachisan tajime: Kristu nemajin aidau imá niinig kajinas anentaimaina duka, Apajuí etejamu asag niina aentsji aina nunú shiig kuitamkatajum. 	 carissimi omnem sollicitudinem faciens scribendi vobis de communi vestra salute necesse habui scribere vobis deprecans supercertari semel traditae sanctis fidei


Jisus burrunum ekeemi wetaish, ni jintintaiji aidauk nu agagbau tawa nunak anentaimtugchajui, nunikajuitak Jisus nayaimpinum wakitkimtai, Jisus nuniktinun pachis yaunchuk agajajua duka, dekas imanisagkeap uminkae tusag adeajajui. 	 haec non cognoverunt discipuli eius primum sed quando glorificatus est Iesus tunc recordati sunt quia haec erant scripta de eo et haec fecerunt ei


nunin asamtai atumek ishamkaigpajum. Atumek pishak aina nuna nagkaesau ainagme. 	 nolite ergo timere multis passeribus meliores estis vos


Yatsug aidauh, David Wakaní Pegkeji dekamtikam agak: Judas Jisusan achiktinme tusa unupiagtinun pachis tibauwa duka uminkae. 	 viri fratres oportet impleri scripturam quam praedixit Spiritus Sanctus per os David de Iuda qui fuit dux eorum qui conprehenderunt Iesum


“Yamaik shiig kuashat anentaimkun waitiajai. ¿Wajintajaki: ‘Apawah, mina mantuawagtata nunak idaitustinme’, titajash? Tujash wika ni tabaun umiktasan tauwaitjai.” 	 nunc anima mea turbata est et quid dicam Pater salvifica me ex hora hac sed propterea veni in horam hanc


“Aents mina nemagtuchu aidau, atum mina nemagtau asagmin kajegtamainakuish, adeagtajum, mina dekas nagkamchakug kajegtuku ainawai. 	 si mundus vos odit scitote quia me priorem vobis odio habuit


Tutai: —¿Tujash amesh wají wainchataish iwainagmea takaame, jutiish nu wainkaja dekas Apajuí awemamu asampap aikawa tumainush? —tusag iniinak, 	 dixerunt ergo ei quod ergo tu facis signum ut videamus et credamus tibi quid operaris


Eke wetsuk niina inaken diez aina nuna untsuká ikaunmak, makí makichik aentsun, cien tsawantai takasá jumainun kuichkin tinamí chichajak: ‘Jujú kuichkia juwik wají sujakjum, kuichik aan kuashat ikaugkatajum, nuniagmin wisha taatjai’, tiuwai. 	 vocatis autem decem servis suis dedit illis decem mnas et ait ad illos negotiamini dum venio


Tiagtai ni ayaak: —Wika dekatsjai, dekas tudauwashit nunak. Wika duwik wainmachuitkun, yamai wainmag junak shiig dekajai, —tiuwai. 	 dixit ergo ille si peccator est nescio unum scio quia caecus cum essem modo video


Takug niina uwejen, dawenmashkam achiamu aajakua nuna ditan inaktusajui. 	 et cum hoc dixisset ostendit eis manus et pedes


Nu tama antuk, nunimainchau dekapeg wake beseká weuwai, shiig wiyakuch asa. 	 qui contristatus in verbo abiit maerens erat enim habens possessiones multas


imanikmatai nigki anentaimas: ‘¿Utugkatjaki juuká ijumainush jega atsugta jama?’ tau. 	 et cogitabat intra se dicens quid faciam quod non habeo quo congregem fructus meos


Apajuí Jisukristui kajintsá anentaibaunum pegkeg ainagme tujabiu asamtai, niijai shiig aneasa agkan pujamu ajutjamji. Iina Apuji Jisukristu, jutii Apajuijai shiwag aajakbaun epegtugma kumpamtijamauwa nuaduí. 	 iustificati igitur ex fide pacem habeamus ad Deum per Dominum nostrum Iesum Christum


Nuna dutikamuik ataktú chichakú. Nunik Apajuin emematiu. 	 apertum est autem ilico os eius et lingua eius et loquebatur benedicens Deum


Nuninak aentsun awemajui, iish pegkeg aina duke takainaji tusajum yunumkajum, Jisus makichik iniibau iniastajum, wajintuk tujamit nunikmatai tsanumjuja achiká Romanmaya apunum sujukmi tusag. 	 et observantes miserunt insidiatores qui se iustos simularent ut caperent eum in sermone et traderent illum principatui et potestati praesidis


Witjai waitiya numamtinnuk, aents minai waidauk uwemjagtin ainawai. Nunú aents aidauk shiig dakujus batsamtinai Apajuí kuitabau asag. 	 ego sum ostium per me si quis introierit salvabitur et ingredietur et egredietur et pascua inveniet


“Nunikmataish ditak shiig aneetnume, wi shiig aneag imanisajag tusan, eke anuí minitsuk segajame. 	 nunc autem ad te venio et haec loquor in mundo ut habeant gaudium meum impletum in semet ipsis


Aents nuwenmainchau akiinaush ainawai. Tikitchakam tikich aents kagamtikamu asag nuwenmainchaush ainawai. Untsu tikich aents: ‘Wika Apajuí takatjin takagkun nuwentsuk wekaesatjai’, tauk nuwenmaitsui. Dita nuna antumainuk antuktinme, —tiuwai. 	 sunt enim eunuchi qui de matris utero sic nati sunt et sunt eunuchi qui facti sunt ab hominibus et sunt eunuchi qui se ipsos castraverunt propter regnum caelorum qui potest capere capiat


Apu Jisus wakegakuig, Timoteon waamak atumiin awemata tajai, atum batsatbaugmin dekaan shiig aneastasan. 	 spero autem in Domino Iesu Timotheum cito me mittere ad vos ut et ego bono animo sim cognitis quae circa vos sunt


Tusa: —Wika Jisusaitjai, mina uweg dawegjai achikjum diigtustajum, wakanik nejesh ukunchish atsugnai. 	 videte manus meas et pedes quia ipse ego sum palpate et videte quia spiritus carnem et ossa non habet sicut me videtis habere


Nui ejentag achijag, nuigtushkam jimag magkagtinun achijag, Jisusan ejapeawag awajawajui. 	 ubi eum crucifixerunt et cum eo alios duos hinc et hinc medium autem Iesum


Tusá wi tama atum aigkujum: ‘Apuh, jutii amijai yujumak ijunja yuwaku, umutash amijai ijuntuja umin ayagjama, jintinkagtutash iina yaaktajin wekaesam jintinkagtin aayumjama, tujutiagtin ainagme.’ 	 tunc incipietis dicere manducavimus coram te et bibimus et in plateis nostris docuisti


Nunikmatai Pedroshkam uwegnum achik awajai, Jisusa nemajin aidaun, nuwa waje aidaujai untsuk ikaunman iwaintukaju. 	 dans autem illi manum erexit eam et cum vocasset sanctos et viduas adsignavit eam vivam


“Yatsug aidauh, shiig dekaji jutii aidautik iina muunji David aajakua nu jakamtai ukusbauwa duka. Nu ukusbauk yamaikishkam awai. 	 viri fratres liceat audenter dicere ad vos de patriarcha David quoniam et defunctus est et sepultus est et sepulchrum eius est apud nos usque in hodiernum diem


Dekas tajime: Makichkitigmekesh utujimsa anentaimtsuk, dekaskeap nuniktatua tusajum ju muja chichagkujum: ‘¡Juwi atsuk nayantsanum wajaata!’ tamak nunisag nunimainai. 	 amen dico vobis quicumque dixerit huic monti tollere et mittere in mare et non haesitaverit in corde suo sed crediderit quia quodcumque dixerit fiat fiet ei


Nunú nuwa pegkegchau takaamua dutiksag, ashí nugkanmaya aidauk nujai pegkegchaun takainak, ditá apajimtaiji aidaun emematuinak nampejaje. Nunisag nugkanmaya apu aidaushkam niijai pegkegchaun takasaje. Wají sujin aidaushkam nunú nuwa senchi wakejamujiya nuna suwinak wiyakchameawaje”, timayi. 	 quia de ira fornicationis eius biberunt omnes gentes et reges terrae cum illa fornicati sunt et mercatores terrae de virtute deliciarum eius divites facti sunt


Apajuí ashí dutika nu anentaimtustajum. Nunú ni dutikamua nu dekamtijamui nigka shiig wait anenkagtina nuna, nuigtú pegkegchau takaakjuminig suwimkan amastatjime tibaujinash betek umina nunashkam. Apajuik mina pataag judío aidau tupanjamu asa ditan idaisauwa duwi iwainmamkauwai ni pegkegchau takaakjuminig, suwimkan amastatjime tibaujinak betek umina nuna. Atum judiuchu aidautigminak Apajuí ni wait anenkagtamujin iwaintugmainawai. Nunak atumek Apajuiyai kajintsá anentaimkujum pegkeja duke takaakjum pujuagtai, Apajuí tuke wait anenjabiagti tusan tajime, nuniachkugmek numí kanawe tsupika ajaptaya numamtuk awajam aijum tusan. 	 vide ergo bonitatem et severitatem Dei in eos quidem qui ceciderunt severitatem in te autem bonitatem Dei si permanseris in bonitate alioquin et tu excideris


Tuja atumin ejetamawagmataish, wajuk chichaktajaki tusagmek uyumaktin aigpajum. Nuna tujamainakui chichaktinnak Apajuí tujamtinai. 	 cum autem tradent vos nolite cogitare quomodo aut quid loquamini dabitur enim vobis in illa hora quid loquamini


Tuinam Jisus ayaak: —¿Moisesash atumnash wajukatajum tujabiajuita? 	 at ille respondens dixit eis quid vobis praecepit Moses


Yatsug aidauh, ubag aidauh, wait aneasjum wi wajumak chichamai atumin ichichjatasan ju papiinum agatjajim jujú emamkesjum antuktajum tusan segajime. 	 rogo autem vos fratres sufferatis verbum solacii etenim perpaucis scripsi vobis


Ii Apají Apajuiya nu, iina Apuji Jisukristujai wait anenjamag, shiig agkan anentaimsa pujutan atumnash amastinme. 	 volo autem vos scire quod omnis viri caput Christus est caput autem mulieris vir caput vero Christi Deus


Jimag aentsua nunú wegagmatai, Pedro Jisusan chichajak: —Jintinkagtinuh, jutiish maigkis juwi batsatagtai. Kampatum aak umikagmi, makichik aminu, makichik Moisesdau, nuigtú Eliasdau, —tiuwai. Tujash nunak shiig dekachiatak tiuwai. 	 et factum est cum discederent ab illo ait Petrus ad Iesum praeceptor bonum est nos hic esse et faciamus tria tabernacula unum tibi et unum Mosi et unum Heliae nesciens quid diceret


Nuna timatai, ni jintintaiji aidau iniidau: —¿Wagka chicham umiktinun jintinkagtin aidaush, dekatkauk Eliasá taatnai tuinawa? 	 et interrogaverunt eum discipuli dicentes quid ergo scribae dicunt quod Heliam oporteat primum venire


Juna Jisus tutai, jega Apajuí emematku ijuntain kuitamin makichik juwatki yapinum awatak: —¿Amesh sumo sacerdotesh tu chichagkamum? —tiuwai. 	 haec autem cum dixisset unus adsistens ministrorum dedit alapam Iesu dicens sic respondes pontifici


Tusa ti junashkam tiuwai: “Makichik aentskesh jaanch yamagman tsupikag jaanch mamujunmag adujtuchu ainawai, yamajam asa jaanch mamujun nuní nagkaemas ichiimain asamtai. 	 nemo adsumentum panni rudis adsuit vestimento veteri alioquin aufert supplementum novum a veteri et maior scissura fit


tiu asa Jisusan adijak: —¡Jintinkagtinú! —takug kugkuasui. 	 et cum venisset statim accedens ad eum ait rabbi et osculatus est eum


Nuniamunum Zacariasjai ijunag Apajuí takajin aidau takastin tsawan jegamtai, jega Apajuí emematku ijuntainum takaak batsatbaunum, 	 factum est autem cum sacerdotio fungeretur in ordine vicis suae ante Deum


Jisus nuna ti inagnak, niina jintintaiji aidaun yajuak jiinki entsa Cedrón tutai amain katigká, numi olivos tutai ajakbaunum jegantaju. 	 haec cum dixisset Iesus egressus est cum discipulis suis trans torrentem Cedron ubi erat hortus in quem introivit ipse et discipuli eius


Tusá iniam: —Makichik aentskesh nuwen idayas tikich nuwajai nuwenkug, jeteken ekajeak nunimainai, 	 et dicit illis quicumque dimiserit uxorem suam et aliam duxerit adulterium committit super eam


Yaunchuk tsawan aajakua duwik Apajuik ashí aentsun: Dita wakejuinamunak takastinme, tusa idaisauwai. 	 et quidem non sine testimonio semet ipsum reliquit benefaciens de caelo dans pluvias et tempora fructifera implens cibo et laetitia corda vestra


Pascuatin yuwatnun uminainak batsatai, etsashkam tutupit wajasú asamtai, Pilato judío aidaun chichajak: —¡Pai, juwi atumí Apugminak itantajime! —tau. 	 erat autem parasceve paschae hora quasi sexta et dicit Iudaeis ecce rex vester


Jisusjai nuwiya jiinjag Tiro nugkanum, Sidón nugkanmashkam wegajui. 	 et egressus inde Iesus secessit in partes Tyri et Sidonis


Jisus Judea nugkanum, yaakat Jerusalegshakam, ashí ni takasbauji wainkau aidautik jutiiyaitji. Nunittaman numinum achijag maawaju ainawai. 	 et nos testes sumus omnium quae fecit in regione Iudaeorum et Hierusalem quem et occiderunt suspendentes in ligno


Nunak aents dekachu asa nuniagtaish, Apajuí pachitsuk idaisau akushkam, yamaik aents ashí nugkanum batsamin aidaush, dita tudau takaamujinak idayinak, minak nemagtuktinme, tawai. 	 et tempora quidem huius ignorantiae despiciens Deus nunc adnuntiat hominibus ut omnes ubique paenitentiam agant


Dutikam we Jisusjai yujajakú aidau, wake besemag dekapenak buutú batsatun jegajua ujak: 	 illa vadens nuntiavit his qui cum eo fuerant lugentibus et flentibus


Abragkak cien mijan tumain ajamu asa uchinak akiimainchauwapitja tiuwai, nuigtush Sarashkam muuntuch wajasú asa uchinash ejapjumainchau asamtai, tujash dekaskeap duka uminkattawa tusa kajintsá anentaimtanmag mijakchauwai. 	 et non infirmatus fide consideravit corpus suum emortuum cum fere centum annorum esset et emortuam vulvam Sarrae


Untsu jigkai nugka pegkegnum kakekajuk, jinutsuk ashí imanisag shiig tsapaidiaju asag nejetnash imanik nejeawajui, timag nunak: Aents Apajuí chichamen shiig antukag, dekaskeapi tusag, emamkesag utugchat ajuinamash depetuk pujuina nuna takun timajai. Nunú aents aidauk makichik ajak, cien, sesenta, treinta nejeawajua numamtin ainawai.” 	 qui vero in terra bona seminatus est hic est qui audit verbum et intellegit et fructum adfert et facit aliud quidem centum aliud autem sexaginta porro aliud triginta


Aents aidau pakamakchau akushkam, chicham umiktina nuwiyan umiidau asagmatai atumek bakumatnaitjume, atum pakamaku ainayatkujum, nuigtú chicham umiktinush dekayatkujum umikchau asajum. 	 et iudicabit quod ex natura est praeputium legem consummans te qui per litteram et circumcisionem praevaricator legis es


Nunú suntajá apuji Jisus Judeanmaya jiinki Galilea tae tabaun antuk, tajua igkug chichajak: —Mina jegajuí tajutuam mina uchig ashí nagkanki tepegtima nu etsaentujata, —tusa segauwai. 	 hic cum audisset quia Iesus adveniret a Iudaea in Galilaeam abiit ad eum et rogabat eum ut descenderet et sanaret filium eius incipiebat enim mori


Atum nuwenamua duka eme anentsajum diistajum, nuniakjum pegkegchau takagdaitsuk pujustajum; wagki pegkegchau takaidaun, nuigtú ekagmaidaunak Apajuí suwimkan susatnai. 	 honorabile conubium in omnibus et torus inmaculatus fornicatores enim et adulteros iudicabit Deus


“Dekas tajime: Wi Jerusalegkan pachisan ashí tijim duka, yamai aents batsata jusha ashí jinuinatsaig uminkatnai. 	 amen dico vobis quia non praeteribit generatio haec donec omnia fiant


“Tuja makichik aentskesh: ‘Juwi Kristu pujawai diistajum’, tachakush: ‘Awi pujume’, awajtamainakuish dekaskeapi tiigpajum. 	 et tunc si quis vobis dixerit ecce hic est Christus ecce illic ne credideritis


Nuniai nuwak aishmagkun uchigmakmayi, ashí nugkanum niina senchijijai inamtina nuna. Tujash uchijinak jukiag Apajuí eketbaunum iwakagmayi. 	 et peperit filium masculum qui recturus erit omnes gentes in virga ferrea et raptus est filius eius ad Deum et ad thronum eius


Jujú aents pegkegchau aidau Apajuí chichamenash umigchau aina nu, dekas Apajuí Uchijimpashit tusag dekapjustatus wainchatai iwainakta tujutuinawai. Tujash dita tuina nunak iwaintukchattajai, ayatak Jonás wajukauwa nunisnuk ditanak iwaintuktatjai”, tusa ukuak weuwai. 	 faciem ergo caeli diiudicare nostis signa autem temporum non potestis generatio mala et adultera signum quaerit et signum non dabitur ei nisi signum Ionae et relictis illis abiit


Tutai: —Dekas wika Apajuí inakegaitjai, ame mina tujutam duka nunisag uminkati, —tiu. Timatai nayaimpimaya aentschakam wegak ukukiu. 	 dixit autem Maria ecce ancilla Domini fiat mihi secundum verbum tuum et discessit ab illa angelus


Nu uwija nunú, ekeemtainum papiin uwejé untsujin takus eketa nuna jegantun jujukmayi. 	 et venit et accepit de dextera sedentis de throno


Nunú awemamu waketug jegá kaunkamá inak jaa tepau ukukbauk, tsagag pegkeg pujaun wainkaju. 	 et reversi qui missi fuerant domum invenerunt servum qui languerat sanum


Apajuí dutijuamua nuna Jisukristu nemajin aidau apuji Santiago, Pedro, Juan aina nunú dekajuawag, minak Bernabejai apatukag uwegnum achigmainak shiig anenjamsagmayi. Dutijamawag jutiinak: Judiuchu aidaunum takastajum, tujamak ditak: Judío aidaunum takasagtatji, tiagmayi. 	 et cum cognovissent gratiam quae data est mihi Iacobus et Cephas et Iohannes qui videbantur columnae esse dextras dederunt mihi et Barnabae societatis ut nos in gentes ipsi autem in circumcisionem


Nuninai jutiik Apajuí aujut, chichame etsegta nujai uyumakagmi. 	 nos vero orationi et ministerio verbi instantes erimus


Uchí pachis tutai, Josek Maríajai anentai jegachaju. 	 et erat pater eius et mater mirantes super his quae dicebantur de illo


Tutai Jisus ayaak: —Dekas tajame: Wakaní Pegkejiya nu egkemtuja pujutí yapagtuachbauk, Apajuí inamtaijinig wayashtinai. 	 respondit Iesus amen amen dico tibi nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu non potest introire in regnum Dei


Judiuchu aidau Jisusan dekaskeapi tusag nemajuina dushakam, ashí apajimtai aidau anagkuamu aina duka yuwawaigpajum, tsanijintash tsanijinawaigpajum, kuntin ayatak pempeaja maamu aina nuna nejesh, numpashkam yuwawaigpajum tusa agatjabiaji”, tiaju. 	 de his autem qui crediderunt ex gentibus nos scripsimus iudicantes ut abstineant se ab idolis immolato et sanguine et suffocato et fornicatione


Wi iwainajan dita wainainai tikichish dutikmainchaun takaschauwaitkuig bakumamain ainatsui. Tujash wi iwainaja takaamun wainainayatak ayatak kajegtuinak, mina Apagnashkam kajejuidau asag bakumagtinai. 	 si opera non fecissem in eis quae nemo alius fecit peccatum non haberent nunc autem et viderunt et oderunt et me et Patrem meum


Kashinia duwi comandante Pablonash: ¿Wagkag judío aidaush imatjuinawa? tusa shiig dekajuata tau asa, jiju ikagmauwai jigkagbaunak atitug sacerdote apuji aidaun, tikich dekas apu aidaujai ijunjatnume tusa ipaa, ashí ijunjamtai, nuaduí Pablon ejapeen awaantagmayi. 	 postera autem die volens scire diligentius qua ex causa accusaretur a Iudaeis solvit eum et iussit sacerdotes convenire et omne concilium et producens Paulum statuit inter illos


Tuja makichik yaaktanum pujagmin aintamainakuish, tikich yaaktanum tupikaktajum. Dekas tajime: Israelnumia yaakat aina nui mina chichameg pachisjum ashí etsegtsugminig, wi Aentsmagan Akiinauwaitag nunak taatnaitjai. 	 cum autem persequentur vos in civitate ista fugite in aliam amen enim dico vobis non consummabitis civitates Israhel donec veniat Filius hominis


itawagmataish, chichaman tsanumjuidaushkam, ni pegkegchau takasbaujin tuinatsuash tusa anentaimtusmayag nuninnakesh tichagmayi. 	 de quo cum stetissent accusatores nullam causam deferebant de quibus ego suspicabar malum


Nuniai Israel aidau Apajuí inamtain waimain ainayatak, minai kajinas anentaimainachu asag, Apajuí inamtainig wayashtin ainawai, ayatak waitut ajumaish nagkankashtin suwea nui utsagkam Apajuiyai kanakag batsamas senchi waituinak nain takegtuinak buutú batsamiagtinai, —tau. 	 filii autem regni eicientur in tenebras exteriores ibi erit fletus et stridor dentium


Untsu jiim pegkegchauwaitkui wainmamainchauwaitam nunisjumek ayatak pegkegchauk anentaimkugmek suwenum pujagme. Aminí tsaaptin awa nu suwe wetaik, nuní nagkaemas pujutjum pegkegchau wemainai. 	 si autem oculus tuus nequam fuerit totum corpus tuum tenebrosum erit si ergo lumen quod in te est tenebrae sunt tenebrae quantae erunt


Imaan asag: “Waa muun ishamain akaga nuwig chimpijatuawaipa”, tusag segaidau. 	 et rogabant illum ne imperaret illis ut in abyssum irent


Numamtuk Apajuiyai kajintsá anentaimjai tuinayatak pegkeja nuna takainachkug, Apajuiyai kajintsá anentaimjai tuinamujiya duka wainkayai. 	 sic et fides si non habeat opera mortua est in semet ipsam


Nuninaku uchi kakajus tsanumaina nuninuk achagmi. Nunidau asaja tikich aidau aentsun tsanuinak waitan jintiina dushakam kakajus tsanumainchau agmi. 	 ut iam non simus parvuli fluctuantes et circumferamur omni vento doctrinae in nequitia hominum in astutia ad circumventionem erroris


Atumin wajiigmik mamukagtinai, nunikmatai atumin kutujum dekas pegkeg aidaushkam kabau tsupiam agtinai. 	 divitiae vestrae putrefactae sunt et vestimenta vestra a tineis comesta sunt


Atum aidautigminiash ¿ya wi tudau takasbaugnash dekagtuinawa? ¿Wagka wi dekaskea nuna etsegkuish, dekaskeapi tujuttsugme? 	 quis ex vobis arguit me de peccato si veritatem dico quare vos non creditis mihi


Nunikag uwijá kuitamin aidau waketuinak, Apajuin emematuinak see tuidau, ashí nayaimpinmaya aents tibaunak imatiksag wainkaju asag. 	 et reversi sunt pastores glorificantes et laudantes Deum in omnibus quae audierant et viderant sicut dictum est ad illos


Tuja machikiuchi aents jinta tsejegkuch, waiti menaku pujut nagkanchaunum ekagta nuní waidauk. 	 quam angusta porta et arta via quae ducit ad vitam et pauci sunt qui inveniunt eam


Nuna antukag ashí yaakat Judea nugkanmaya aidauk, ashí Jerusalegnumia aidaushkam kautuidau. Nunikag ditá tudaujin etsegtumagtai Juagshakam Jordagnum yamiau. 	 et egrediebatur ad illum omnis Iudaeae regio et Hierosolymitae universi et baptizabantur ab illo in Iordane flumine confitentes peccata sua


Nunikmatai jega Apajuí ememattainum jaanch ejaamuk, yakiin nagkamnas ichiinak jimaituk kanakuí. Nugkashkam senchi ugkauwai, imaniau asamtai kaya aidaushkam punjauwai. 	 et ecce velum templi scissum est in duas partes a summo usque deorsum et terra mota est et petrae scissae sunt


Siete aajakajua duka ashí nunak nuwatjaju aina duwish ¿dekas yana nuweg atinaita atak nantainamunmash? —tuidau. 	 in resurrectione ergo cuius eorum erit uxor siquidem septem habuerunt eam uxorem


Amek wiyakchaitjai tumame, tau asam, makichkish atsumamuk atsugtawai tame. Tujash amek, Apajuí diismak wainak wekayin, shiig aneas pujuchu, ujunauch, wainmachu, wisú pujam duka dekaamatsme. 	 quia dicis quod dives sum et locupletatus et nullius egeo et nescis quia tu es miser et miserabilis et pauper et caecus et nudus


Yamaik Jerusalén wegajai, Wakaní Pegkeji awetau asamtai, awish utugtukagtig nunash dekatsuk wegajai. 	 et nunc ecce alligatus ego Spiritu vado in Hierusalem quae in ea eventura sint mihi ignorans


Mina yatsug aidauh, ubag aidauh ¿wajinma pegkeg amainaita makichik aents: Minak Apajuiyai kajintsá anentaibauwa nu ajutui, tayatak pegkeg takata nuna iwainachush? Nunú Apajuiyai kajintsá anentaimjai tawa dukek uwemtikmaitsui. 	 quid proderit fratres mei si fidem quis dicat se habere opera autem non habeat numquid poterit fides salvare eum


Dutika ashí uwakagmatai chichajak: —Juka mina Apag, mina numpag ukaejamunum kuashat aents uwemkagtinun yamagman anagkagtuauwa nunú uminkatnun iwainawai. 	 et ait illis hic est sanguis meus novi testamenti qui pro multis effunditur


Witjai Santiagoitjai, Apajuí nuigtú Apu Jisukristunashkam inakegaitjai. Israela uchijí doce aajakua nunú wegantutijum pampagjum, ashí tikich nugkanmash batsatutigmin agatkun kumpamjime. 	 Iacobus Dei et Domini nostri Iesu Christi servus duodecim tribubus quae sunt in dispersione salutem


Dekas tajime: Nunikmá igkugkag nuna imá shiig anenmainai, noventa y nueve batsata nuna nagkagas. 	 et si contigerit ut inveniat eam amen dico vobis quia gaudebit super eam magis quam super nonaginta novem quae non erraverunt


Aishmag nuwentin aidautigmeshkam nuwem aneetajum, nuniakjum nuwem kajemainuk chichajigpa. 	 viri diligite uxores et nolite amari esse ad illas


Nuniamunum kuashat aents saetukajui, nigka aents dutikmainchaun takaak, jau aidaun etsagamun wainkaju asag. 	 et sequebatur eum multitudo magna quia videbant signa quae faciebat super his qui infirmabantur


Dutikak jau aidau etsagagtinun, nuigtú wakan pegkegchau egkemtugbau aidau jiiktinnashkam senchijin susauwai. 	 et dedit illis potestatem curandi infirmitates et eiciendi daemonia


Nu dutikamu asamtai, sacerdote apuji aidau, tikich apu aidaujai Pilatun jegantag aujuinak: —‘Judío aidaun Apujiyai’ tusam agajum auk aikatsuk, juka ‘judío Apujiyaitjai tumamá wekaenuwe nuuwai’, tusam agagta —tiajui. 	 dicebant ergo Pilato pontifices Iudaeorum noli scribere rex Iudaeorum sed quia ipse dixit rex sum Iudaeorum


Makichik yatsutkesh, nuniachkush makichik umaakesh nugkumainji atsuju, tuja yuwá pujumainjish atsujaig, 	 si autem frater aut soror nudi sunt et indigent victu cotidiano


Yatsug aidauh, ubag aidauh, makichik aentskesh shiig pegkegnumak pujuwaitak, nu pujutan idayak Jisukristun tupankuig, atum aidautijum yaimainaitjume, nuna nunitsuk shiig pujustí tusajum. 	 fratres mei si quis ex vobis erraverit a veritate et converterit quis eum


Nuaduí atumek makichik aentskesh nuniktinai tusagmek tiigpa, ayatak dakastajum Jisukristu juwi taa, suwenum au tsaaptinum jitiama numamtuk, aentsú anentaimtajin aunak shiig paan iwainakui wainkatnaitji. Dutika Apajuí makí makichik aentsdaun diijus shiig aneastinjin susatnai. 	 volo autem omnes vos loqui linguis magis autem prophetare nam maior est qui prophetat quam qui loquitur linguis nisi si forte ut interpretetur ut ecclesia aedificationem accipiat


Nunitai Jisus chichajak: —Atum fariseo aidautigmek, shikiká umutai, nuigtú plato aina nuna awanke nijamaina numamtuk wajagme. Tujash atumi anentaiminig kasamtaijum, pegkegchau takataijum aidaushkam piyak ajutjamainawai. 	 et ait Dominus ad illum nunc vos Pharisaei quod de foris est calicis et catini mundatis quod autem intus est vestrum plenum est rapina et iniquitate


Nunidaun akikmamainji atsujiagtai mai tsagkujauwai. Yamai tujutta: ¿Ju jimaja juwiyash tu imá senchish aneemainaita? —tau. 	 non habentibus illis unde redderent donavit utrisque quis ergo eum plus diliget


Dutikam senchi yapajak ekeemas anentaimá ekeemkamá, adeaju apají inake aidaun, nunik: Mina apajú inake aidauk kuashat yutanak yuwinak, ampijajash wainak utsá batsatainaimpap, wi juwi pujusan nujantai jaaja. 	 in se autem reversus dixit quanti mercennarii patris mei abundant panibus ego autem hic fame pereo


Dutiksag yatsug Jisukristun nemajin aidau juwi batsata dushakam kumpamjamainawai, imá senchi Roma apujiya nuna jeen takau Kristu nemajin aina nunú. 	 salutant vos omnes sancti maxime autem qui de Caesaris domo sunt


kasamtsuk ashí wají aidaun ajantus diistinme. Nuniagtai tikich aidaushkam Apajuí ii uwemtijamna nuna chichamen wakejus diistinme. 	 non fraudantes, sed in omnibus fidem bonam ostendentes ut doctrinam salutaris nostri Dei ornent in omnibus


Judío aidau jistamtaiji Pascua tutai tikiju wajasú ai. 	 erat autem proximum pascha dies festus Iudaeorum


Maríashkam nu etsejuinamun antuk, sakapamainchau anentaimu. 	 Maria autem conservabat omnia verba haec conferens in corde suo


Aents aneenit ajamuk, tikichnak pegkegchaunak takagmaitsui. Nuniau asamtai chicham umiktajum tibau umiamua duka, aneeniamua nuuwai. 	 dilectio proximo malum non operatur plenitudo ergo legis est dilectio


Tuja atum Tiatira batsatutijum, nu nuwa jintinkagtamu umigtsuk, iwanchdau duwikish dekaachbau jintinkagtuinaji tuina dusha dekachutigminak, tikich atum umimainnak tichattajime. 	 vobis autem dico ceteris qui Thyatirae estis quicumque non habent doctrinam hanc qui non cognoverunt altitudines Satanae quemadmodum dicunt non mittam super vos aliud pondus


Tujash Kristuk chicham yapajimainchauwai chichagká tibauwa nunú agagbaunum tawai: “Apu Apajuí nigki adaimas, mina chichamjunak yapajiashtatjai, ametme Sacerdote tuke atinmek”, tiuwai. 	 hic autem cum iureiurando per eum qui dixit ad illum iuravit Dominus et non paenitebit tu es sacerdos in aeternum


Nui Pedro waittaman, nuwa waiti kuitamin chichajak: —¿Amesh auna aentsun achikaja nuna jintintaijichukaitam? —tusa iniau. Tama Pedro ayaak: —Atsa, wika auna jintintaijichuitjai, —tau. 	 dicit ergo Petro ancilla ostiaria numquid et tu ex discipulis es hominis istius dicit ille non sum


Awai aents: Yutái aidaunak ashí yumainaitjai tuidaush, nuniai tikich imatikas Kristui kajinas anentaimainachu asag nejenak yuwinatsui, nuninak ayatak ajakmamunmayanak yuwinawai. 	 alius enim credit manducare omnia qui autem infirmus est holus manducat


atum Jisusa nemajin yaakat Corinto batsatutigmin papiin agajan awetakun kumpamjime. Atumnak Jisukristu pegkemtijabiajui mina aentsug atinme tusa, ashí tikich nugkanmaya aidaush Jisukristu daajin adayidau asamtai, ditanash, jutiinashkam Apujiya nunú. 	 laudo autem vos fratres quod omnia mei memores estis et sicut tradidi vobis praecepta mea tenetis


Jisus niina jintintaiji doce aina nuna untsuká ijumag, aents wakan pegkegchau egkemtuamu aidau, jau aidau, najaibau aidaushkam etsagagtajum tusa senchimtika ishiakui. 	 et convocatis duodecim discipulis suis dedit illis potestatem spirituum inmundorum ut eicerent eos et curarent omnem languorem et omnem infirmitatem


Tutai Apu Jisus chichajak: “Jinta Untsug tutaya nui wetá. Nunikam Judasa jeen jegaam iniimsata Saulo daagtin Tarsonmaya pachisam, nui Apajuí aujak pujau wainkattame. 	 et Dominus ad illum surgens vade in vicum qui vocatur Rectus et quaere in domo Iudae Saulum nomine Tarsensem ecce enim orat


Nunik Jisus wakitki namak Jordagkan amain etsá minitaijiya nuní Juan yamijatujakbaunum jegaa pujusuí. 	 et abiit iterum trans Iordanen in eum locum ubi erat Iohannes baptizans primum et mansit illic


Tuja wakan pegkegchau aidau kuashat aentsun egkemtujuk senchi untsumak jiinainak: —Amek Apajuí Uchijiyaitme —tuidau, Kristuk Apajuí awemamua nuna dekaidau asag, tujash Jisusak chichaktí tusag idaichau. 	 exiebant autem etiam daemonia a multis clamantia et dicentia quia tu es Filius Dei et increpans non sinebat ea loqui quia sciebant ipsum esse Christum


Nuanuí makichik aents José, Leví wegantu ajuntai Chiprenmaya nuna Jisus etejamu aina nu Bernabé adaikamua nunú, nui pachitkau. (Bernabé tawa duka “ichichkagtin” taku tawai.) 	 Ioseph autem qui cognominatus est Barnabas ab apostolis quod est interpretatum Filius consolationis Levites Cyprius genere


Tutai: “Tutsuk wetá. Aunak wika mina pachitus ashí judiuchu tikich nugka aidaunmash, apu aidaunash, Israel aents aidaunashkam ujaktí tusan etegkajai. 	 dixit autem ad eum Dominus vade quoniam vas electionis est mihi iste ut portet nomen meum coram gentibus et regibus et filiis Israhel


“¡Atum atsumkas yuwá batsatutigminak wait anentajime! Atak yapajakjum waittsatin asagmin. “¡Atum yamai uyumat aneakas ayatak dushit batsamtautigminak wait anentajime! Atumek waitiakjum buuttin asagmin. 	 vae vobis qui saturati estis quia esurietis vae vobis qui ridetis nunc quia lugebitis et flebitis


Nunú tabaun aents aidauk, ashí apu aidaujai antukag, senchi pampaidau. 	 concitaverunt autem plebem et principes civitatis audientes haec


Tujash Kristu nemajuina duka Kristu iwaintamu asag, dita pegkegchau takainamujinak shiig dekamain ainawai. Papí agagbaunum: “Ame kanam duka shintagta, aents jinau aidaunum pujaumesh nantaktá, nunikamin Kristu tsaapmitkagmati”, tawai. 	 omnia autem quae arguuntur a lumine manifestantur omne enim quod manifestatur lumen est


Ditak shiig dekainaitsui, Apajuish niina emtin aents pegkeja iman, bakumamainchau wantinkati takush utugkeawa nunak. Ditak, chicham umiktina nu umiktasa kakanmabaunum Apajuí emtin pegkeg diyaam atajai tau asag, Apajuí pegkeg atinme tusash wajuk dutikawa nunak dakituinak pachikchajui. 	 ignorantes enim Dei iustitiam et suam quaerentes statuere iustitiae Dei non sunt subiecti


Mina pataag judío aidau chicham dekaskea nu dekatan dakituinak, ditak anentaimas augmatuinak, ju umimainai tuina duka antugkaigpa. 	 non intendentes iudaicis fabulis et mandatis hominum aversantium se a veritate


Tsawantash wainka megkayigpa, wagki yamai tsawan batsatag juwik, pegkegchau takaamu ayau asamtai. 	 redimentes tempus quoniam dies mali sunt


Nu tabaun ni jintintaiji aidau antukag senchi puyatkaju nunikag: —¿Yaki tujash uwemjaush amainaita? —tudayinau. 	 auditis autem his discipuli mirabantur valde dicentes quis ergo poterit salvus esse


Tuja wi ataktú atumiin wakettsanuk tattag duwi, aan nagkaemas Kristu Jisusai dakujamu ajutjabiagtinme tusan tajime. 	 ut gratulatio vestra abundet in Christo Iesu in me per meum adventum iterum ad vos


shiig kuashat wake besemag dekapeakun anentaijun tuke idagmasnuké ajai. 	 quoniam tristitia est mihi magna et continuus dolor cordi meo


Silas Timoteojai Macedonia pujau taawagmatai, Pablok imá chicham etsegbauwa nunak takau, dutikak judío aidaunak: “Apajuí etegkamu Kristu, atum dakajum nunuke Jisusak” tusa chichagkagtau. 	 cum venissent autem de Macedonia Silas et Timotheus instabat verbo Paulus testificans Iudaeis esse Christum Iesum


“Dekas tajime: Wi tajim juna antuk, shiig dekaskeapita tusa taku mina awetiuwa nunash dekas niimpap awemauwaita tauk, ni jaakush suwimak jukí waitmainjinak ukuak, dekas pujut tuke atina nuna jukiag pujusagtinai. 	 amen amen dico vobis quia qui verbum meum audit et credit ei qui misit me habet vitam aeternam et in iudicium non venit sed transit a morte in vitam


Wika Apolosjaig mai betekaitjai, nunin asajin Apajuí iina takatjin diigtamas makí makichik akigmaktinai. 	 caritas numquam excidit sive prophetiae evacuabuntur sive linguae cessabunt sive scientia destruetur


Untsu inak pegkegchau asa: ‘Mina apujuk waamak taashtatui’, tusa anentaimas 	 si autem dixerit malus servus ille in corde suo moram facit dominus meus venire


“Yamaikik nugkak, nayantsak, numi aina dushakam emeskaigpajum. Iina Apajuiji inake aina nuna nijayin eke sellowai ijuasjinkik”, timayi. 	 dicens nolite nocere terrae neque mari neque arboribus quoadusque signemus servos Dei nostri in frontibus eorum


Nuaduí ame yujumak ijagmaka pujusam Apajuí aujkumek wake besekam wekaetsuk, yapim nijaim, shiig temashmajam, shiig dakunkut wekaesata, 	 tu autem cum ieiunas ungue caput tuum et faciem tuam lava


Nunin asamtai jujú tawa duka umiktajum. Wagki atumek dekagme Kristu juwi taatnuji tsawantak namput wajaschae, jutii yama Kristu nemagkau aayag duwik imá dukap aayi. Tujash yamaik tsawantak tikima shiig jegawai, Apajuí uwemtijamjatna duka. Nuniau asamtai atumshakam kajinkagmek batsamigpajum aneaku batsamsatajum. 	 et hoc scientes tempus quia hora est iam nos de somno surgere nunc enim propior est nostra salus quam cum credidimus


Dutikawagmatai wakan pegkegchaun jigkiuwai, dutikam aents chichachushkam shiig chichakuí. Nunikmatai aents aidauk senchi puyatjukag: —¡Israel aents aidautik makichkish aika etsagamuk wainchataiyai! —tuidau. 	 et eiecto daemone locutus est mutus et miratae sunt turbae dicentes numquam paruit sic in Israhel


Nuaduí mina Apajuijua nu, ashí atumin atsugtamjum nunak, niina wiyakchaji dekas imana nuna imatiksag Kristu Jisusai amaamu jukitnaitjume. 	 Deus autem meus impleat omne desiderium vestrum secundum divitias suas in gloria in Christo Iesu


Tusá iniam dita aiinak: —Apuh, iik wainmaktasa wakegaji, —tuidau. 	 dicunt illi Domine ut aperiantur oculi nostri


Nuniau asa, Jisusash wajukukita tusa wainkatatus wakegau, nuniayatak kuashat aents tuwagkagmatai wainmainchau dekapjau sutajuch asa. 	 et quaerebat videre Iesum quis esset et non poterat prae turba quia statura pusillus erat


Jutii aidautik aents aidaujaig maaniatsji. Jutiik dekas wakan pegkegchau aidau agkajunum batsamin, nu wakan aina nuna apuji senchigtin aidau, ju nugka suwea juwi pegkegchaun inamin aina nujai maaniaji. 	 quia non est nobis conluctatio adversus carnem et sanguinem sed adversus principes et potestates adversus mundi rectores tenebrarum harum contra spiritalia nequitiae in caelestibus


Fariseo aidau Jisusan iniinak: —¿Wajupa asaya Apajuí jutiin inapamush atinaita? —tusag iniidau. Tama ni ayaak: —Apajuí inamjatna duka duwiyap atatua tusaish kakajus dekamaitsui. 	 interrogatus autem a Pharisaeis quando venit regnum Dei respondit eis et dixit non venit regnum Dei cum observatione


—¿Nunash wajutiya dutikawagtin ainawa? Ashí nunú aidau uminkatin tsawan jegattak wajataish, ¿wají wantidiagtinaita? nunú ujajatkata, —tuidau. 	 dic nobis quando ista fient et quod signum erit quando haec omnia incipient consummari


“Wika jujú nugka juwig Moisés chicham umiktinun agajua nuna esakagtasanuk taachuitjai, tuja Apajuí etsegtin aidau agajajua nunakeshkam idaisatajum titasankesh taachuitjai. Wika Moisés, tikich Apajuí etsegtin aidau mina pachitus agaju aina nuna umiktasan tauwaitjai. 	 nolite putare quoniam veni solvere legem aut prophetas non veni solvere sed adimplere


“Tujash atumek shiig aneastajum, waintash wainu, antutash antajum nuaduí. 	 vestri autem beati oculi quia vident et aures vestrae quia audiunt


Nu tabaun nui aents ijunu antukag: —Ipamtai, —tiajui. Tuinai tikich chichaidau: —Nayaimpinmaya aents chichaké, —tuidau. 	 turba ergo quae stabat et audierat dicebant tonitruum factum esse alii dicebant angelus ei locutus est


Tusa ujainam antukag ashí ijunag Apajuin aujuinak: “Apuh, ametme nayaim, nugka, nayants aina nu najankam ashí nui batsamsatin najankaumek, 	 qui cum audissent unianimiter levaverunt vocem ad Deum et dixerunt Domine tu qui fecisti caelum et terram et mare et omnia quae in eis sunt


Nuniamunum Barrabás daagtinchakam shiig pegkegchau achikam egketu. 	 habebat autem tunc vinctum insignem qui dicebatur Barabbas


Nuna dutika Jisus jinki jintá wetatman makichik aishmag tupi tupikakua amainag tikishmatug pujus iniak: —Jintinkagtin pegkejah, ¿wajina dutikmainaitja pujut tuke atina nuna jukitasanush? —tau. 	 et cum egressus esset in viam procurrens quidam genu flexo ante eum rogabat eum magister bone quid faciam ut vitam aeternam percipiam


Tiajam ditashkam Jisusan jegajiag: —Jintinkagtinuh, jutiik dekainaji amek dekas tutupit dekaskea duke jintinkagtame, aentsú imanjinkish etegkeatsme, Apajuí jinti dekaskea duke jintiame. 	 et interrogaverunt illum dicentes magister scimus quia recte dicis et doces et non accipis personam sed in veritate viam Dei doces


Tama Pablo ayaak: —Yatsug aidauh, wika sumo sacerdotenak dekachu asan tajai. Apajuí chichame agagbauwa nu chichaakshakam: ‘Atumin apujum aidauk pegkegchau chichajigpajum’, tawai. 	 dixit autem Paulus nesciebam fratres quia princeps est sacerdotum scriptum est enim principem populi tui non maledices


Nuna tusa ukuak yaakat Betanianum we nui kanajui. 	 et relictis illis abiit foras extra civitatem in Bethaniam ibique mansit


Ashí nunú aidauk kashí kashinig makichik anentaiyaik ijunas Apajuin aujuinak ijunaidau, Jisusa yachi aidaujai, María Jisusa dukujiya nu, nuigtú tikich nuwa aidaushkam. 	 hii omnes erant perseverantes unianimiter in oratione cum mulieribus et Maria matre Iesu et fratribus eius


“Wika ju nugka juwi pujusnuk emematjame aminak, nuniakun ame umiktá tusam tujutiuwaitam nunash imatiksanuk takaakun dekamtikajai aents aidau emematjamtinme tusan. 	 ego te clarificavi super terram opus consummavi quod dedisti mihi ut faciam


Amek jutiishkam inajatjata. Amina aentsjum nayaimpinmaya ame wakegamun umigtamin aina dutiksag nugkanmayashkam umigtukti tusam. 	 veniat regnum tuum fiat voluntas tua sicut in caelo et in terra


Kashinia duwi Jerusalén ijunjaju judío apuji aidau, tikich apu aidaushkam, nuigtú chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai. 	 factum est autem in crastinum ut congregarentur principes eorum et seniores et scribae in Hierusalem


Nuna ti nuigtú: —Iina kumpají Lazarok yamaik kanag tepawai, tujash wi wejin inankittajai, —tiuwai. 	 haec ait et post hoc dicit eis Lazarus amicus noster dormit sed vado ut a somno exsuscitem eum


Tiagtai ni chichajak: —Moisés chicham umiktajum tibauwa nuna jintinkagtin aidau, mina nemagtukag wi Apajuí aentsnum inamjatnun inabaujin etsejag juna shiig unuimaidauk, aents jeentin yaunchuk wají ukukbaujin, tikich yamá ikaunmakbaujai ijumjamun jiiyama numamtuk wajainawai, —tiu. 	 ait illis ideo omnis scriba doctus in regno caelorum similis est homini patri familias qui profert de thesauro suo nova et vetera


—Kayak ekektajum, —tiuwai. Tutai Marta chichaak: —Apuh, mejeawastaih, ukusam cuatroa imania kintamjae, —tau. 	 ait Iesus tollite lapidem dicit ei Martha soror eius qui mortuus fuerat Domine iam fetet quadriduanus enim est


Tuja aents awemauwai tajinchakam, ashí ju aents aina juka: Juagkak Apajuí etsegtinai, tuidau asag kayai tukugmag mantamain ainawai”, tuidau. 	 si autem dixerimus ex hominibus plebs universa lapidabit nos certi sunt enim Iohannem prophetam esse


Nuna ti ukuak Galilea kuchají Tiberias tuuta awagmatia nuna amain Jisus katigkuí. 	 post haec abiit Iesus trans mare Galilaeae quod est Tiberiadis


Dekas ishamainaitjume atak jakagmin, Apajuí suwimkan sujamak jii ajumaish kajinchauwa nui egkepawagmatai waitmainaitjum nunú. 	 ostendam autem vobis quem timeatis timete eum qui postquam occiderit habet potestatem mittere in gehennam ita dico vobis hunc timete


Nunik yumí awanken wekagas minittaman wainkag, dita anentaimsajag pasun minatsuash tusag senchi untsumaidau, 	 at illi ut viderunt eum ambulantem super mare putaverunt fantasma esse et exclamaverunt


Dutikak Barrabás, Jerusalegnum Romanmaya apu dakituinaku pampandayamunum aentsú maú asamtai achikam egkemtatman, nunú jinkiti tuidau asagmatai nuna jiyaak, Jisusnak dita tuina dutiksag umiktinme tusa sujuk idaisauwai. 	 dimisit autem illis eum qui propter homicidium et seditionem missus fuerat in carcerem quem petebant Iesum vero tradidit voluntati eorum


Tusa achiká tamawaik, wamkes niina jiinia namaká saepega numamtin kaketukui dutikam wainmakui; nunikmatai Ananías yamijuí. 	 et confestim ceciderunt ab oculis eius tamquam squamae et visum recepit et surgens baptizatus est


Tujash jutii aidautik nunin ainatsji, jutiik dekas nayaimpinmaya wají aina nunú wakegainaji. Dekas iina nugkega duka nayaimpinum awai, nunin asamtai, nuwiya uwemtikagtin taati tusa dakainaji, ii Apuji Jisukristua nunú. 	 nostra autem conversatio in caelis est unde etiam salvatorem expectamus Dominum Iesum Christum


Nuaduí dekatkauk Apajuí pegkegnum inapa nunuwá umigkatajum. Nuniakjumek ashí nunú aina dushakam aan kuashat jukitnaitjume. 	 quaerite autem primum regnum et iustitiam eius et omnia haec adicientur vobis


Apajuí shiig agkan anentaimsa pujutan sukagtina nu, iina Apuji Jisusan maawagmataish inankiuwai, aents uwijá kuitamin uwigjin kuitama nuna nagkaesau, ni aentsjinak shiig kuitamna nuna. Niina numpe ukagbauwa duwi ajumaish tuke atinun chichaman apakua nu, 	 Deus autem pacis qui eduxit de mortuis pastorem magnum ovium in sanguine testamenti aeterni Dominum nostrum Iesum


Ashí aents eke nugká batsabiagtata duwik utugchat ajiagtinai, nunisag waitiamushkam ajiagtinai. Nunú nuniamunum dekaattajai, ya aidauwa minaish kajintsash anentaimainawa, tuja ya nuninatsua nuna. Tujash aminak kuitamkattajame, wagki amek, wi minaig kajintsá anentaimta tiuwaitjam duka imatiksamek umigtuku asamin. 	 quoniam servasti verbum patientiae meae et ego te servabo ab hora temptationis quae ventura est in orbem universum temptare habitantes in terra


Tiagtai Jisus chichaak: —Juna chichaa nunak mina antumtijuktasag tatsui, atumin antumtijamkagtatus tawai. 	 respondit Iesus et dixit non propter me vox haec venit sed propter vos


Jutii aidautish yamajam chicham etsegbau antukuitji, dita antukajua nunisaik. Tujash ditak antuinakush wainkaya nunin diisajui, wagki Apajuiyai kajinas anentaimaidau chichaman umikajua nunikchaju asag. 	 etenim et nobis nuntiatum est quemadmodum et illis sed non profuit illis sermo auditus non admixtis fidei ex his quae audierunt


Jutiik ii wainkamu antukbau aina duka tutsukek idaimaitsuji, —tuidau. 	 non enim possumus quae vidimus et audivimus non loqui


Tama niishkam pataká nugkuagbaunak awik nugká aepeak, tseke wajakí Jisus wajamunum jegantuí. 	 qui proiecto vestimento suo exiliens venit ad eum


Chicham dekaskea duka Kristui, nunú Aentsmaga Akiina jutiijai wajumchik mijan pujusuí. Jutii dekas Apajuí Uchijí tikima makichkiuchia nuna senchijig, ni dekas chichaamu, wait anenkagtamujiya nujai waitkabiaji. 	 et Verbum caro factum est et habitavit in nobis et vidimus gloriam eius gloriam quasi unigeniti a Patre plenum gratiae et veritatis


Aents aidau dita ashí pegkegchau wakegaina nunak takaa pujuidauk, imá dita pegkegchau wakegaina nunak takaina duka jutiik dekainaji. Untsu Wakaní Pegkeji tabauwa nuna umiidauk, Wakaní Pegkeji wakega nunak wakegas takainawai. 	 qui enim secundum carnem sunt quae carnis sunt sapiunt qui vero secundum Spiritum quae sunt Spiritus sentiunt


Nunik Jisus chicham umiktinun jintinkagtin aidaun, fariseo aidaujai ijumag chichajak: —¿Atumesh wajuk anentaimjume, tsawan ayamtai aish aents jaush etsagaumainkaih, atsa etsagaumainchaukaih? —tau. 	 et respondens Iesus dixit ad legis peritos et Pharisaeos dicens si licet sabbato curare


Nuna dutikawag Jisusan jegantun diikmag, jaka nematai, kupigtsuk idaisajui. 	 ad Iesum autem cum venissent ut viderunt eum iam mortuum non fregerunt eius crura


Nuwa aishintin aidautigmek imá aishumek umigkatajum, Apu Jisusa nemajin aidau wajukmaina ainawa nunisjumek. 	 mulieres subditae estote viris sicut oportet in Domino


Nunikmá higuera jintá yantamchijin wajattaman wainak jegantau, tujash nejeg atsau ayatak dukak wajas atai, chichajak: —¡Amek ajumaish tuke nejekchatnaitme! —tamawaik kukajá wajasú. 	 et videns fici arborem unam secus viam venit ad eam et nihil invenit in ea nisi folia tantum et ait illi numquam ex te fructus nascatur in sempiternum et arefacta est continuo ficulnea


Juna tusa idayas Jisusak Galileanmag wekaesauwai, Judea nugkanmak wetsuk, nuwiya aidau maata tabau asa. 	 post haec ambulabat Iesus in Galilaeam non enim volebat in Iudaeam ambulare quia quaerebant eum Iudaei interficere


mujan, kaya aidaun chichajuinak: “Waamak yutujatuam uujatkakia, Apajuí nayaimpinum eketa au waipakai, Uwig suwimkan sujamsai, 	 et dicunt montibus et petris cadite super nos et abscondite nos a facie sedentis super thronum et ab ira agni


Nuna tusag Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etegjamu aidaun awayawag asutiawag: —Jisus pachismek aents aidauk ujakaigpajum, —tusag akupkaju. 	 et convocantes apostolos caesis denuntiaverunt ne loquerentur in nomine Iesu et dimiserunt eos


Tuja nayaimpinmaya aents jimaja ju copanum aimkamua nuna, nayantsanum ukagmayi. Dutikamtai nayantsak numpa wajasmayi, aents maamu numpega iman. Imanikmatai ashí nayantsanum batsamin aidauk jinawagmayi. 	 et secundus effudit fialam suam in mare et factus est sanguis tamquam mortui et omnis anima vivens mortua est in mari


Tama dita aiinak: —Wajumak aents aidau: ‘Juan Yamijatin maamua nuuwai’ tujamainawai, tikich chichaidau: ‘Auk Eliasai’ tujamainai, tikich tuidau: ‘Yaunchuk Apajuin etsegtujakú aina dutsu nantakitai’ tujamainawai, —tuidau. 	 at illi responderunt et dixerunt Iohannem Baptistam alii autem Heliam alii quia propheta unus de prioribus surrexit


Zacarías Wakaní Pegkeji egkemtujam chichaak: 	 et Zaccharias pater eius impletus est Spiritu Sancto et prophetavit dicens


Jisusak Martan niina kaijai, nuigtushkam umayí Lazaronashkam senchi aneejakuí. 	 diligebat autem Iesus Martham et sororem eius Mariam et Lazarum


Nunidau asajin ni jutiinak: ‘Wejum chicham etsegkujum, yamaik Apajuí Jisusnak aents iwaaku, jakau aidaujai etegkin ema apusae, tusajum etsegkatajum’ tusa awetabiajui. 	 et praecepit nobis praedicare populo et testificari quia ipse est qui constitutus est a Deo iudex vivorum et mortuorum


Dutika antigkam Jisuschakam ayampá diikmá nuwan wainkau, nunik: —Nawantah, ame kajintsá anentaimam duwi tsagaju asam shiig aneasta, —tiuwai. Tima nunú tsawanta nuaduik nuwashkam tsagag pegkeg wajasuí. 	 at Iesus conversus et videns eam dixit confide filia fides tua te salvam fecit et salva facta est mulier ex illa hora


Nunisag aishmag aidaushkam mai aishmagkuk pempeentunikiag takanistasag imá senchi wakegainak, nuwajai pujutan idayinak datsantainchau waigkag, mai aishmagkuk pempeentunikiag takanijakajui. Nunidau asag dita pegkegchau takasbaujin suwimkanak egatmamkag ditak waituinawai. 	 similiter autem et masculi relicto naturali usu feminae exarserunt in desideriis suis in invicem masculi in masculos turpitudinem operantes et mercedem quam oportuit erroris sui in semet ipsis recipientes


—Aentsú anentain jiina nu aentsnak pegkegchau emawai. 	 dicebat autem quoniam quae de homine exeunt illa communicant hominem


“Nuna dutika sujusagmatai, nuna jukin Damasco jegattakun jintá wegai, etsa tajiastatak wajasú ai, nayaimpinmaya senchi etsantug egketkamtai, 	 factum est autem eunte me et adpropinquante Damasco media die subito de caelo circumfulsit me lux copiosa


Tutai Jisus ayaak: —Uchi pagkan yuwau atankí yawá suwamuk pegkegchauwai, —tau. 	 qui respondens ait non est bonum sumere panem filiorum et mittere canibus


Kashinia duwi, wajumchik judío aidau ijunag chichasag, Pablok dekas maami, tusa chichaman umigkag, wainka tunai, dekas yujumak yutsuk, umutash umutsuk batsamsá, Pablo maa nuaduí yujumkak yuwawagmi, maashkuik yuwachagmi, tusag shiig chichasajui. 	 facta autem die collegerunt se quidam ex Iudaeis et devoverunt se dicentes neque manducaturos neque bibituros donec occiderent Paulum


Nuna tusag dekas iniasmi tusag anentaimiagtatman Jisus wainak: —Atumin wi chichagkun: Wajumak tsawantai waitkashtatjume, nunikjum dukapech tsawan asajum ataktú waitkattagme, tajim duká, ¿atumek pempentunikjum iniininajum? 	 cognovit autem Iesus quia volebant eum interrogare et dixit eis de hoc quaeritis inter vos quia dixi modicum et non videbitis me et iterum modicum et videbitis me


Dekas tajime: Suwimak sukagtamu tsawan jegatna duwik, nunú yaaktanmaya aents nunina nunak, Apajuí duwik yaakat Sodomanmaya Gomorranmaya aidaun suwimkan susauwa nuní nagkaemas suwimkan jukiagtinai. 	 amen dico vobis tolerabilius erit terrae Sodomorum et Gomorraeorum in die iudicii quam illi civitati


Wi jeennun waitin epenmataig atum agaa ijunutijum: ‘Apujuh, Apujuh waiti ujatjita’, tusajum untsugkugminish, wi chichagkun: ‘Wika atumnak wainchau ainajime, tuwiyants ainajum titinaitjime.’ 	 cum autem intraverit pater familias et cluserit ostium et incipietis foris stare et pulsare ostium dicentes Domine aperi nobis et respondens dicet vobis nescio vos unde sitis


untsu kashikmasjum: ‘Yamai tsawan pegkegchau atatui, ikiyamag suwe wajasé’, tajume. ¡Tsanumin aidauwah! Nayaimpi niimé diisjum tsawan wajuku atatua nunú dekauwaitkugmesh, ¿wagka wi wainchatain iwainakan takaag jusha, Apajuí tibauwa nunap jutikawa tusagmesh dekamainchaush dekapeagme? 	 et mane hodie tempestas rutilat enim triste caelum


Nuna yuwawag nagkanaig niina jintintaiji aidaunak: —Atumek botenum chimpimjajum emka kuchá amain katigtajum, —tusa ishimak, Jisusak aents aidaun aujus ishiaktatus juwakui. 	 et statim iussit discipulos ascendere in navicula et praecedere eum trans fretum donec dimitteret turbas


Ju nugkanmaya pegkegchau takat aina nuna, wakan pegkegchau apuji iwanch, aents Apajuin anentaimtuchu aidaun takamtika, nunuke takajakuitjume. 	 in quibus aliquando ambulastis secundum saeculum mundi huius secundum principem potestatis aeris huius spiritus qui nunc operatur in filios diffidentiae


“Tujash nigka apu adaikam wakitki niina nugkeen tauwai. Nunik niina inake kuichik tinamká ukukbauji aidaun untsukaju, maki makichik aentsush kuichkinash wajupak ikaugkaje tusa dekajuatatus. 	 et factum est ut rediret accepto regno et iussit vocari servos quibus dedit pecuniam ut sciret quantum quisque negotiatus esset


ame awi weme mina chichameg etsegbaun antukag shiig dekaawag, pegkegchaun takainak suwenum wajukmaina numamtuk wajaidau asag, iwanchin inatai yujá nunak idayinak, dekas pegkeja nuna takainak, tsawai wekaemaina numamtuk wajainak Apajuin umigkatnume. Nuna nuninak mina dekaskeapi tujutuinak, ditá tudaujinash tsagkugnagtinme, nunikag Apajuí pegkemtikbau aidau jukiagtina nuna ditashkam jukiagtinme’, tujutmayi. 	 aperire oculos eorum ut convertantur a tenebris ad lucem et de potestate Satanae ad Deum ut accipiant remissionem peccatorum et sortem inter sanctos per fidem quae est in me


dutikam senchi jiiká chichaak: —Ashí nuwa aina nuwiyan amina Apajuí etegtamjae, antsag amina uchigmishkam pegkegmai. 	 et exclamavit voce magna et dixit benedicta tu inter mulieres et benedictus fructus ventris tui


Aatus nunidau asag dekaskeapi tumain dekapenachu. Tuja junashkam Isaías agak: 	 propterea non poterant credere quia iterum dixit Esaias


Imatjuinam Jisusan pachis pegkegchaun chichajak, Apajuí adayas: —¡Atum tajum nunak wika wainchaujai! —tau. 	 ille autem coepit anathematizare et iurare quia nescio hominem istum quem dicitis


Nunú tabaun diez aina nu antukag, jimaja nuna yachijaí senchi kajegkajui. 	 et audientes decem indignati sunt de duobus fratribus


Nunin asamtai jutii ememamainuk makichkish atsawai. ¿Dusha wagka nunikuita? Nunak imá Jisukristuig kajintsá anentaibaunum Apajuí pegkeg etamkauwa duwi nunikui. Nunak chicham umiktina nu umikú asajinkish dutijamachui. 	 ubi est ergo gloriatio exclusa est per quam legem factorum non sed per legem fidei


Mina nemagtuk waittan dakitaushkam, mina jitintaijuk amaitsui. 	 et qui non baiulat crucem suam et venit post me non potest esse meus discipulus


Tutai Pedro ayaak: —Apuh, ¿wagka yamaikish minimainchauwaitja? Wishakam amijai jakatasan umintsan wekaejai, —tau. 	 dicit ei Petrus quare non possum sequi te modo animam meam pro te ponam


Nunittaman apu ni inake yujumkan mesanum pekaidaun chichajak: ‘Juka dawenum, ashí uwejijai jigkagjum jukijum agaa suwea awi ajuitajum, nui pujus senchi waitiak, buutak daik takegtú pujutí’, tiuwai. 	 tunc dixit rex ministris ligatis pedibus eius et manibus mittite eum in tenebras exteriores ibi erit fletus et stridor dentium


wagki ditak amina aentsjum aidaun, nuigtú chichamjumin etsejin aidaunash mainak numpen ukajaju asagmatai, ameshkam dutiksamek numpa amame. ¡Dekaskenum ditak aikam amain ainawai!” 	 quia sanguinem sanctorum et prophetarum fuderunt et sanguinem eis dedisti bibere digni sunt


Wainkabiajai nayaim yamagman, nugka yamagmajai. Tuja nayaim, nugka, nayants aina juka megkaejagmayi. 	 et vidi caelum novum et terram novam primum enim caelum et prima terra abiit et mare iam non est


—Wi taja nunak dekas dutikattajai, wi inamag jukesh jimaituk segatkuminish dekas amamain asan tajame, —tiuwai. 	 et iuravit illi quia quicquid petieris dabo tibi licet dimidium regni mei


Tutai Jisus ayaak: —Nunak wi amina augjam juuwaitjai, —tiuwai. 	 dicit ei Iesus ego sum qui loquor tecum


Nunak Apajuik jutii wait anenjabaunum, niina Uchijí aneetaijiya nunú jutiiní mantamnamunum tuke emematjitin atinme tusa dutikauwai. 	 in laudem gloriae gratiae suae in qua gratificavit nos in dilecto


Tujash atumek aajagmek dutikdaimain ainatsjume. Nunitsuk atum ainajum anuiyatijum eme anentai atasajum wakegautigmek, tikich aina nu takajin amainaitjume. 	 non ita erit inter vos sed quicumque voluerit inter vos maior fieri sit vester minister


Tujash Jisusak ataktú senchi untsumak, jakauwai. 	 Iesus autem iterum clamans voce magna emisit spiritum


“Imá jujú aidaunakek segatsjame, dita chicham etsejuinamun antuinak: Dekas nigkiap uwemtikagtumainaita, tusag nemagtukagtin aidaun pachisnushkam segajame. 	 non pro his autem rogo tantum sed et pro eis qui credituri sunt per verbum eorum in me


Yatsug aidauh, ubag aidauh, amina nagkaetamsau adaisam: Wi dekas dutikattajai taja nunak, ni diigkau atí tajume. Nu iman adaisa tachakjumesh nayaimpinmayagkesh, nugká pujuidaukesh, ashí tikich aidaukesh pachisjumek tiigpajum. Dekas imá pegkejak chichaakjumesh waitjutsuk, ehé takugmek ehé titajum, atsá takugmeshkam nunisjumek atsá titajum Apajuí suwimkan sujamsainum. 	 ante omnia autem fratres mei nolite iurare neque per caelum neque per terram neque aliud quodcumque iuramentum sit autem vestrum est est non non uti non sub iudicio decidatis


Abragkak: Apajuí ashí senchigtina ibau asampap ashí ni anagkagtuamujinash imatiksag umiktatua, tiuwai. 	 plenissime sciens quia quaecumque promisit potens est et facere


Atumí shiwajum aidaush aneetajum, nuniakjum pegkegnum yaimkatajum, tuja tsagkatkagtukmesh betekash awagtugkit tusagmek anentaimtú pujuigpa. Atum jukitnuk nayaimpinum kuashat wají shiig pegkeg aidau ajutjamiagtinai, aaja dutikakjum Apajuí uchijí atinaitjume. Nigka aents pegkegchau, niina see tuchau aidaunash wait anentin asamtai, 	 verumtamen diligite inimicos vestros et benefacite et mutuum date nihil desperantes et erit merces vestra multa et eritis filii Altissimi quia ipse benignus est super ingratos et malos


Nuna timatai, nayaimpinmaya aents dekas senchigtin, kaya muuntan juki nayantsanum ajapeak: “Jujai betekak yaakat Babilonia muunta aushkam ajapeam atatui, nunikmataig ajumaish wainkashtin ainawai. 	 et sustulit unus angelus fortis lapidem quasi molarem magnum et misit in mare dicens hoc impetu mittetur Babylon magna illa civitas et ultra iam non invenietur


Tujash Apajuí etegja uwemtikamu judío, griego aina nuwig: Kristuk Apajuí senchijí, nuigtú Apajuí yachajiya nuuwai. 	 et gratias agens fregit et dixit hoc est corpus meum pro vobis hoc facite in meam commemorationem


“¡Wait anentajai yaakat muunta nuna! jaanch dekas pegkeg najanamun, jaanch yamakaitkau kapantujai pachimjugbaun nugkug, oro, perla, kaya pegkeg aidaujai nuwa iwagmamaina ibauwe nunak, 	 et dicentes vae vae civitas illa magna quae amicta erat byssino et purpura et cocco et deaurata est auro et lapide pretioso et margaritis


Yatsut anendaisa pempeentuniki aneenita duka idaisaigpajum. 	 caritas fraternitatis maneat


Tujash duwik timajim dutiksanuk yamaishkam tajime, atumek minak waitiatkujum: Dekas Apajuí awemamap tae, tusagmesh dekaskeapi tujuttsugme. 	 sed dixi vobis quia et vidistis me et non creditis


Tujash makichik aentskesh tikichin chichajak, amek: “Apajuiyai kajintsá anentaibau ajutui, tame duka wainkam tu wekaeme, tikich yaigtasam makichik pegkeg dutikachiatkum tau asam. Untsu wi tikich aidaun yaigtasan pegkeg aidaun dutikag duwi, wi dekaskenum Apajuiyai kajintsan anentaimag nuna iwaintuktajame”, tumainai. 	 sed dicet quis tu fidem habes et ego opera habeo ostende mihi fidem tuam sine operibus et ego ostendam tibi ex operibus fidem meam


Dekatkau dutikmainaitjum duka anenimainaitjum nuuwai, nunuwai dekas shiig ijuntsa pujutan sukagta duka. 	 super omnia autem haec caritatem quod est vinculum perfectionis


Judas Jisusan sujuktina nunú: “Wi kugkuastatag nunuwai Jisusak, shiig achikjum emetjajum jukitajum”, 	 dederat autem traditor eius signum eis dicens quemcumque osculatus fuero ipse est tenete eum et ducite


Nuna tiagtai Jisus chichaak: —Jujú aents pegkegchau aidau Apajuí chichamenash umigchau aina nu, dekas Apajuí Uchijimpashit tusag dekapjustatus wainchatai iwainakta tujutuinawai. Tujash dita tuina nunak iwaintukchattajai, ayatak Apajuí etsegtin Jonás wajukauwa nunisnuk ditanak iwaintuktatjai. 	 qui respondens ait illis generatio mala et adultera signum quaerit et signum non dabitur ei nisi signum Ionae prophetae


Ju aatsa tima chicham umiktinun jintinkagtinchakam: —Jintinkagtinuh duka dekas tame, imá makichik Apajuik awai, tikichik atsawai. 	 et ait illi scriba bene magister in veritate dixisti quia unus est et non est alius praeter eum


Nuniagtai wajumak aents wajaidiag tsanumjuinak: 	 et quidam surgentes falsum testimonium ferebant adversus eum dicentes


Tujash junak yutai manaya nuna pachisnuk tatsujai. Wika nayaimpinmayan akaikin aentsnum tau asan, mina nemagtuidauk pujutan jukiagtinme atakesh jakachmig tuinakjag tusan tajai. 	 hic est panis de caelo descendens ut si quis ex ipso manducaverit non moriatur


tujash ayatak chichama nunak, aentsun daaji aidaun pachitus, atumin chicham umitaijum aidaujai chichawai. Nuniau asamtai imá atumek juka iwajatajum, wika aanin aidau epegkeata tusanuk wakegatsjai. 	 si vero quaestiones sunt de verbo et nominibus et legis vestrae vos ipsi videritis iudex ego horum nolo esse


Tama Judaschakam pagkan waujus yuwa jinkiuwai. Nunak kashi nunikui. 	 cum ergo accepisset ille buccellam exivit continuo erat autem nox


Atsumamun segapainakuig sujittsuk susata; tuja atumin wajiigmin segapatsuk jujutjamkuishkam, awagtugkita tutsuk idaisatajum. 	 omni autem petenti te tribue et qui aufert quae tua sunt ne repetas


wají egkesá jutaigkesh, ushujutaigkesh, sapatkesh, nugkutaish yachiagmek jukigpajum. Wagki aents taká duka yuwatnujig suwam auwai. 	 non peram in via neque duas tunicas neque calciamenta neque virgam dignus enim est operarius cibo suo


wainak ukuak, jeen jegaa ashí niina wajiiji aidaunak sujug ashimak, nu iman akikan sumakua nujai betekmamtinai. 	 inventa autem una pretiosa margarita abiit et vendidit omnia quae habuit et emit eam


Nayaimpinmaya wají imá senchi anentaimtitajum, nugkanmaya wají aina duka anentaimtú pujuigpajum. 	 quae sursum sunt sapite non quae supra terram


Tujash ju jutijajum juka, Apajuí etsegtin chicham tibau agagbauwa nunú uminu asamtai jutijagme. Nuna taig, ashí niina jintintai aidauk pisainak ukukiajui. 	 hoc autem totum factum est ut implerentur scripturae prophetarum tunc discipuli omnes relicto eo fugerunt


Dutikam Jisus ni achinjatnunak numi yapajiamun yanakí jiinkiu, nain “buuk sakajua nuninai” tutainum jegatatus. (Duka hebreo chichamnumag Gólgota tawai.) 	 et baiulans sibi crucem exivit in eum qui dicitur Calvariae locum hebraice Golgotha


Chichaman ayatak antin umichu aina duka, aents ispijunum niimama nujai betekai, 	 quia si quis auditor est verbi et non factor hic conparabitur viro consideranti vultum nativitatis suae in speculo


Tujash yamaik mina awetiuwa nujai pujustasan wegajai, makichkitigmekesh tuwí wegame tusagmekesh inintsachugme, 	 haec autem vobis ab initio non dixi quia vobiscum eram at nunc vado ad eum qui me misit et nemo ex vobis interrogat me quo vadis


ju nugkaya wajiin imá senchi puyatjuinak, wiakchameatasag imá senchi anentaimtuina nuna takun timajai. Ashí ju nugkanmaya wají wakegamua nunú chicham pegkeg antukbaunak imanchau emawai. 	 et aerumnae saeculi et deceptio divitiarum et circa reliqua concupiscentiae introeuntes suffocant verbum et sine fructu efficitur


¿Wagka yatsum imanchau takaish, atum imá pegkegchau takayatkugmesh, auk pegkegchau takaawai tusagmesh augmatú yujagme? 	 quid autem vides festucam in oculo fratris tui et trabem in oculo tuo non vides


Jisusnak etsa dukap takunai achijaju ainawai. 	 erat autem hora tertia et crucifixerunt eum


Nuninai wajumak aidau Kristu aneamunum etsegtuinawai, Apajuí yamajam chicham dekaskea nuna aents aidaun iwaintukti tujutmatai, juwi achinkan pujag nuna dekagtuidau asag. 	 quidam ex caritate scientes quoniam in defensionem evangelii positus sum


Jista Pascua atin asamtai, kuashat aents Jerusalén wegajui. Nunik kintamag tsawaukmag, Jisus taattak minawai tuinamun antukag, 	 in crastinum autem turba multa quae venerat ad diem festum cum audissent quia venit Iesus Hierosolyma


¿Tujash wajukuita wajumak iina patayí judío aidau Apajuí tibaujin umikchajua duwiká, Apajuí jutii anagkagtuamua nunak umimainchauwait? 	 quid enim si quidam illorum non crediderunt numquid incredulitas illorum fidem Dei evacuabit absit


Tujash wika nunak puyatjuchujai, wika mina pujutjunak uyumasnukesh diichujai, wi wakegag nunak Apu Jisus yamajam chicham Apajuí anempa nunú etsegkata tujutbauwa nuna betek umikan, nagkankatasan wakegajai. 	 sed nihil horum vereor nec facio animam pretiosiorem quam me dummodo consummem cursum meum et ministerium quod accepi a Domino Iesu testificari evangelium gratiae Dei


Tiagtai Jisus ayaak: —Atum Apajuiyai kajintsá anentaimaujum mostaza jigkayiya nuninchikesh ajutjamainakuig, numi sicómoro waja jujú chichagkujum: ‘Teganim nayantsanum wajaata’, tamak nunisag uminmainai, —tiuwai. 	 dixit autem Dominus si haberetis fidem sicut granum sinapis diceretis huic arbori moro eradicare et transplantare in mare et oboediret vobis


Ashí ju imatika umikbaunum sacerdote aidauk, kashí kashinig dekatkau tesamu Pegkejam tutainum waijakajui, dita takastí tibauwa nuna umiktatus. 	 his vero ita conpositis in priori quidem tabernaculo semper introibant sacerdotes sacrificiorum officia consummantes


Wagki Apajuí chichaak: “Tsanijinawaipa”, tiuwai. Tuja: “Magkagtuawaipa” tawa nunash nigki tiuwai. Nuaduí tsanijintsuk pujayatkum magkagtakmek, Apajuí chicham umiktá tibauwa duka umiatsme. 	 qui enim dixit non moechaberis dixit et non occides quod si non moechaberis occides autem factus es transgressor legis


Nuigtushkam jutii uchuch aajakuitag duwik, iina apají jintinjamu asamtai ajantusa diijakuitji. Nuní nagkaemasa dekas iina Apají nayaimpinmayaya nunú shiig umigmainaitji, pujut tuke atina nunú jukita tau asá. 	 deinde patres quidem carnis nostrae habuimus eruditores et reverebamur non multo magis obtemperabimus Patri spirituum et vivemus


Nuna taig atash awentsag shinukuí, nunitai Pedroshkam Jisus chichajak: “Atash jimajá shinatsaig, kampatumá waintsamjai tusam uugtuktinaitme” tibauwa nuna anentaimtus, buutiuwai. 	 et statim iterum gallus cantavit et recordatus est Petrus verbi quod dixerat ei Iesus priusquam gallus cantet bis ter me negabis et coepit flere


Nunittaman kuntin muunta nunak achikmayi. Dutikak tikich waitá etsegna nunashkam achikmayi. Duka kuntin muunta nuna emtin wainchatain iwainak, aents kuntin muunta nuna daajin nijayin agatmamkag nu dakumkamunashkam emematuidaun tsanujua nuna. Nunak kuntin muunta nujai apatuk iwaakun kucha jii azufrejai pachimjamu kee abaunum ajuabi. 	 et adprehensa est bestia et cum illo pseudopropheta qui fecit signa coram ipso quibus seduxit eos qui acceperunt caracterem bestiae qui et adorant imaginem eius vivi missi sunt hii duo in stagnum ignis ardentis sulphure


Tujash wi iniastajime: Nunash ¿dekaskek chichamnash antukchaju aina, tikich aidau antukchaji tuina nunash? ¡Dekaskenum antukaju ainawai! Wagki Apajuí chichame agagbauwa nuwig: “Chichamak ashí nugkanum etsegkamui”, tawai. 	 sed dico numquid non audierunt et quidem in omnem terram exiit sonus eorum et in fines orbis terrae verba eorum


Apajuí etsegtujakú aina nu agagbaunum: ‘Apajuí taa ashí jintinkagtitnai’, tabau awai. Nuaduí ashí mina Apajun antujuidauk niiniyan unuimajag, minai kaunainawai. 	 est scriptum in prophetis et erunt omnes docibiles Dei omnis qui audivit a Patre et didicit venit ad me


Nuna ti ashí aents nui ijunun diisá, nuna aentsun chichajak: —Uwejum dakuekta, —tiuwai. Tama dakueku, nunik uwejenig pegkeg wajasú. 	 et circumspectis omnibus dixit homini extende manum tuam et extendit et restituta est manus eius


Nunikmatai nui aents chimpijaidauk puyatjukag ditak pempeentunikiag: —¿Jusha wají aents asamtaiya dasesh, kuchash ni chichamenash antujuinawa? —tudayinau. 	 porro homines mirati sunt dicentes qualis est hic quia et venti et mare oboediunt ei


Tutai Pablo nuna chichajak: —¡Aentsun tsanuwah, amina dekas Apajuí awatamtatui! Chicham umiktin tawa dutiksamek dekagtuatasam eketiatkumesh, ¿wagka weni awatitajum tusamesh tujutme? 	 tunc Paulus ad eum dixit percutiet te Deus paries dealbate et tu sedens iudicas me secundum legem et contra legem iubes me percuti


Dutikamtai apú suntaji aidau Jisusan jukiag apú pujusá inamtaijin ejegawagmatai, ashí suntag ijuntujaju ni wajamunum. 	 tunc milites praesidis suscipientes Iesum in praetorio congregaverunt ad eum universam cohortem


Tiagtai Jisus ayaak: —Roma apujinua duka nigki susatajum, Apajuinua dushakam imá Apajuik susatajum, —tiuwai. Nuna timatai anentai jegagchajui. 	 respondens autem Iesus dixit illis reddite igitur quae sunt Caesaris Caesari et quae sunt Dei Deo et mirabantur super eo


Nunú tsawantinig kuashat aents tuwakaju asag, yumainji atsujuidau asagmatai, Jisus ni jintintaiji aidaun untsuká ijumag: 	 in illis diebus iterum cum turba multa esset nec haberent quod manducarent convocatis discipulis ait illis


Tusa jiinki wega wegakua apají pujamunum tikiju jegattak minittaman, apajishkam ikaag uchijin wainkauwai. “Dutika uchijin wait anentug tupikatki igkug, kajut pagkuk kugkuas shiig anentus ni jeen jukiuwai. 	 et surgens venit ad patrem suum cum autem adhuc longe esset vidit illum pater ipsius et misericordia motus est et adcurrens cecidit supra collum eius et osculatus est illum


shiig aneasaja dakujuinaku nigki emematiagmi, wagki Uwig nuwenbau tsawan jegau asamtai, niina nuweg yamaik uminkae, 	 gaudeamus et exultemus et demus gloriam ei quia venerunt nuptiae agni et uxor eius praeparavit se


Nuninaig tikich dekas Kristu Jisusa nemajuinachiatak, uumak wisha Kristu Jisusan nemagjai, tusag jutiiní wayaa dekamatatus yujasajui, jutii Jisusai agkanmagauwaitag nuna, ataktú awagtamki judío aidau umitaijiya nui aputamsagtatus. 	 sed propter subintroductos falsos fratres qui subintroierunt explorare libertatem nostram quam habemus in Christo Iesu ut nos in servitutem redigerent


Nuwi Jisus wayaunak, Tomás Jimagmamu tutaya duka atsau asa wainkachui. 	 Thomas autem unus ex duodecim qui dicitur Didymus non erat cum eis quando venit Iesus


Nunikagmatai Jisus ni jintintaiji aidaun untsuká ijumag: —Jujú aents aina juna wait anentuinajai. Kampatum tsawan wijai batsatainawai, tujash yumainji atsujuinawai. Yujumkan ayugtsukek ditá jeenig ishimaitsujai, jeen jegatakamag pimpikiag jaka iyaantainum tau asan. 	 Iesus autem convocatis discipulis suis dixit misereor turbae quia triduo iam perseverant mecum et non habent quod manducent et dimittere eos ieiunos nolo ne deficiant in via


Ashí numi pegkegchau nejen aidauk tsupija apea ajaptayame. 	 omnis arbor quae non facit fructum bonum exciditur et in ignem mittitur


Tama Pilato ayaak: —Wika judiuchuitjai, ame pataim judío aina nunú, sacerdote apuji aidaujai achigmakag jujamkiag minai itagmawaje. ¿Wají pegkegchauwa takasmaume juna jutijamawagtatkuish? —tau. 	 respondit Pilatus numquid ego Iudaeus sum gens tua et pontifices tradiderunt te mihi quid fecisti


Nunik jakamtai datsauch aidau tajuntag pempeag jukiaju ukustatus. 	 surgentes autem iuvenes amoverunt eum et efferentes sepelierunt


nunik Pablo akachumtaijin juki, uwejen nawenishkam jigkamag chichaak: —Wakaní Pegkeji chichaak, Jerusalén jegamtai judío aidau juna akachumna nuna achikag jigkajag, judiuchu aents aidaunum sujukagtatui tawai, —tiabi. 	 is cum venisset ad nos tulit zonam Pauli et alligans sibi pedes et manus dixit haec dicit Spiritus Sanctus virum cuius est zona haec sic alligabunt in Hierusalem Iudaei et tradent in manus gentium


Nuniagtatman Jisus chichajak: —Atumek jinjatajum, nuwauchik jakache ayatak kanaje, —tiu. Tutai dushikidau. 	 dicebat recedite non est enim mortua puella sed dormit et deridebant eum


Nunitai judío aidau: —¡Diisjuah, yaitnaku aneejakuajah! —tuidau. 	 dixerunt ergo Iudaei ecce quomodo amabat eum


Witjai Juagkaitjai, atum Jisusa nemajin aidautijum siete yaakat Asia nugkanum awa nui batsatutigmin kumpamjime. Apajuí tuke pujuwa nu, ajumaish tuke pujutin, juwi taatna nunú, nuigtú Apajuí ekeemtaiji emtin Wakaní Pegkeji sieteya imajin niimtinai senchijin iwainauwa nujai, wait anenjamjag shiig agkan anentaimsa pujutan amastinme. 	 Iohannes septem ecclesiis quae sunt in Asia gratia vobis et pax ab eo qui est et qui erat et qui venturus est et a septem spiritibus qui in conspectu throni eius sunt


Nuna tusa idayak, aents niina ipauwa nuna chichajak: —Ame, yujumak yuwami tusam ipaamakmek imá amina kumpagmik, amina yatsumik, amina pataim, tikich atumjai ijutkau dekas wiyakuch aidauk ipaawaipa. Ame nunú aents iman aidau ipaamak, niishkam iiktamak aminashkam dita jistamainakushkam ipapawagtatui, dutijamkui atumek yamaik ju nugka juwi akikbauwa nunin juwaktatjume. 	 dicebat autem et ei qui se invitaverat cum facis prandium aut cenam noli vocare amicos tuos neque fratres tuos neque cognatos neque vicinos divites ne forte et ipsi te reinvitent et fiat tibi retributio


Makichik aents tunamagbaunmag jaamuk asauwai, nunikmatai ashí aentstí jakaig tusa ishamat nagkamdauwai. Tujash nuna nagkaesau makichik aents Jisukristuwa nu pegkejan dutikauwa nu yaimpasmatai depetmaka pujuinaji. Ashí jutiin Apajuí shiig senchi wait anenkagtak anenjauch pegkeg ainagme tibau aidautik see tusaja kajintsá anentaimainaji. 	 si enim in unius delicto mors regnavit per unum multo magis abundantiam gratiae et donationis et iustitiae accipientes in vita regnabunt per unum Iesum Christum


Tusa junashkam augmatus: —Makichkish nugkutai yamagman tsupikag nugkutai mamujunmag adujtuchu ainawai, dutikamak nugkutai yamagmaitak besemain asamtai, tuja yamajam tsupikbau mamujunum adujtamashkam shiig juwamaitsui. 	 dicebat autem et similitudinem ad illos quia nemo commissuram a vestimento novo inmittit in vestimentum vetus alioquin et novum rumpit et veteri non convenit commissura a novo


Nunittaman Wakaní Pegkeji Felipen chichajak: “Au aents carronum wega au adijkata”, tiuwai. 	 dixit autem Spiritus Philippo accede et adiunge te ad currum istum


“Ju shiig antuktajum: Ajakan ajakbau ajajin ajaka jigkayin nagkimak ukutatus weuwai, dutik ajakmau asa. 	 audite ecce exiit seminans ad seminandum


¿Wajina takua: Wajumak tsawan asajum tujama nunash tawa? Wajuk takus tawa dekamaitsui, —tuidau. 	 dicebant ergo quid est hoc quod dicit modicum nescimus quid loquitur


Tiagmatai: —Aents aidau akanjajum shiig nugká batsagtajum, —tusa idayak 	 et praecepit turbae ut discumberet super terram


—Mina jegajuí wemí, mina nawantug ashí mayai ashinak tepaun ukukjai. Wait aneasam ame minim uwegmin antinjukta, dutikam nawanjush tsagag pujugtusti, —tusa segau. 	 et deprecabatur eum multum dicens quoniam filia mea in extremis est veni inpone manus super eam ut salva sit et vivat


Jutii nunú pachisa chichainag duka, aents jintinjamamu unuimagbauk chichatsji, Wakaní Pegkeji jintinjamamu chichainaji. Nunidau asaja Apajuinu pachisaja jintinkagtuinag duka, Wakaní Pegkeji jintinjabauwa duke jintinkagtaji. 	 etenim in uno Spiritu omnes nos in unum corpus baptizati sumus sive Iudaei sive gentiles sive servi sive liberi et omnes unum Spiritum potati sumus


Imaninai nayaimpinmaya senchi untsuká: “Juwi wakatajum”, timayi. Tima mai yujagminum pachiinak ashí ditá shiwajish wainainaig wakagmayi. 	 et audierunt vocem magnam de caelo dicentem illis ascendite huc et ascenderunt in caelum in nube et viderunt illos inimici eorum


Apajuik atumi intashim wajupa awa nunash shiig dekawai, nunin asamtai atumek ishamkaigpajum. Atumek pishak aina nuna nagkaesau ainagme. 	 sed et capilli capitis vestri omnes numerati sunt nolite ergo timere multis passeribus pluris estis


Apushkam imá Jisukristuke, niinig kajintsá anentaimainaji, nuniaku imá niinig anentaimsa yamimainaji. 	 unus Dominus una fides unum baptisma


Aentsuk ni wakaní uwemtijatasa akikmatmainjig atsawai. 	 aut quid dabit homo commutationem pro anima sua


“Nuna dutikatasan yaakat Damasco webaijai, sacerdote apuji aidau dutikata tusa awetuinakui. 	 in quibus dum irem Damascum cum potestate et permissu principum sacerdotum


Dutikam nantakí niina Apají inamtaijin untsujin ekeemsauwai. Nunik Apajuí Wakaní Pegkejin amastinaitjime tusa anagkagtuauwa nuna awetugmamu minamu antukugme, waintash yamai wainjum nuuwai. 	 dextera igitur Dei exaltatus et promissione Spiritus Sancti accepta a Patre effudit hunc quem vos videtis et audistis


Tiagtai ditan pempentusag: —¿Tujash atumesh minash yaayai tujutjume? 	 dicit illis vos autem quem me esse dicitis


nuniau asan wi niina egamainnash egakchamjai, ayatak tsagagti tujutti tamak mina inakjush tsagagtatui. 	 propter quod et me ipsum non sum dignum arbitratus ut venirem ad te sed dic verbo et sanabitur puer meus


Apag mina awetiuwa nuwi dekas pujutak awai, nuniau asamtai wika niijai pujajai, wi wajukeag nunisag aents minaiyan yuwidaushkam wijai pujusagtinai. 	 qui manducat meam carnem et bibit meum sanguinem in me manet et ego in illo


Dutikawajam Jacobo, Juagjai wakitkiag Jisusan jegaantag: —Apuh iish duwik ¿Elías Apajuin segatí nayaimpinmaya jiin ajuntug ijinauwa dutikmainchaukaih? —tuidau. 	 cum vidissent autem discipuli eius Iacobus et Iohannes dixerunt Domine vis dicimus ut ignis descendat de caelo et consumat illos


Nunú mina tujutuidau aminí kaunawag, mina pegkegchaujush ajutuash nuna tujamain ainawai. 	 quidam autem ex Asia Iudaei quos oportebat apud te praesto esse et accusare si quid haberent adversum me


Tikich tsawantai Jisus ni jintintaiji aidaujai botenum chimpimjaju. Nunik: Kuchá amain katigkagmi, tusag weedau. 	 factum est autem in una dierum et ipse ascendit in naviculam et discipuli eius et ait ad illos transfretemus trans stagnum et ascenderunt


Tiajam ditashkam cien aentsun ijumag batsainai, tikich cincuenta ijumush aidau. 	 et discubuerunt in partes per centenos et per quinquagenos


“Atum Apajuí aujkugmeshkam, aentsú tsanú aidau, aents waitkatnume tusag jega ijuntainum tuwakbaunum wajaidiag, nuninachkush jintá ashí aents wainainamunum wajantag, senchi chichaká Apajuin aujú yujau aina nunikaigpajum. Dekas tajime, nuna nunidauk aents eme anentam aidau asag, Apajuí akiamak achagtinai. 	 et cum oratis non eritis sicut hypocritae qui amant in synagogis et in angulis platearum stantes orare ut videantur ab hominibus amen dico vobis receperunt mercedem suam


“Atum mina chichameg antugtautigmin tajime: Atumi shiwajum aidaush aneetajum, kajegtamaidaushkam pegkegnum yaigtajum; 	 sed vobis dico qui auditis diligite inimicos vestros benefacite his qui vos oderunt


Nunú tabaun antukag Apu Jisusa daajin yamimakajui. 	 his auditis baptizati sunt in nomine Domini Iesu


Wagki jutii Sumo sacerdotejiya nu, ii kakakchau wegajinish wait anenjamainai. Nigka jutiijai betek pegkegchau takamtiksatasa dekapeam asauwai, tujash nigka makichkish tudaunak takaschauwai. 	 non enim habemus pontificem qui non possit conpati infirmitatibus nostris temptatum autem per omnia pro similitudine absque peccato


Tama ni ayaak: —Apajuí chichamen antukag umiina, nunú ainawai mina dukug, mina yatsug aidauk, —tiuwai. 	 qui respondens dixit ad eos mater mea et fratres mei hii sunt qui verbum Dei audiunt et faciunt


Namakshakam ujumchik au asamtai, dutiksag Apajin aujus nunashkam tinamkagtitajum tusa tinabiu. 	 et habebant pisciculos paucos et ipsos benedixit et iussit adponi


“Wakan pegkegchau aentsnum egketu jiikmak, aents atsamu agkantunum ni pujumainun egaak wegawai. Nunik ni pujumainjin wainkachag: ‘Dekas wakitkitjai wi pujujakbaunum’ tusa anentaimas, 	 cum inmundus spiritus exierit de homine perambulat per loca inaquosa quaerens requiem et non inveniens dicit revertar in domum meam unde exivi


Tiajam ditashkam kuichkin jukiag, dita titajum tusa akatjamunak imatiksag tuidau. Jujú tibauwa nunak yamaikishkam judío aidauk dutiksag tinu ainawai. 	 at illi accepta pecunia fecerunt sicut erant docti et divulgatum est verbum istud apud Iudaeos usque in hodiernum diem


Nuna timatai cuatro achiamua nuna Uwig ukuinkabi. Dutiktai cuatro iwaaku aina nuwiya cuatrowa nu untsujuk: “¡Juwi tantá diistá!”, tujutmayi. 	 et cum aperuisset sigillum quartum audivi vocem quarti animalis dicentis veni et vidi


jukiaju, yaaktan ukumtikiag kayai tukuag maatatus, nuninak ditá jaanchjinak awimajag datsauch Saulon: —Ame kuitamkata, —tusa susajui. 	 et lapidabant Stephanum invocantem et dicentem Domine Iesu suscipe spiritum meum


Witjai Juagkaitjai, atumi yatsumitjai. Jisusan nemaju asan waitiaknush emamkesan katsunjau asan, atumjai betek Apajuí inamtaijin pujustinaitjai. Wika Apajuí chichamen Jisukristun pachis tawa nuna etsejai, ajuntai Patmos tutainum ajapjuawagmatai pujubiajai. 	 ego Iohannes frater vester et particeps in tribulatione et regno et patientia in Iesu fui in insula quae appellatur Patmos propter verbum Dei et testimonium Iesu


Ashí Apajuí najankamu aina duka wakegas dakainawai, tsawan jegatai jutii Apajuí uchijí aidautin ashí wainainamunum niina imanjijai iwaintamkatna nuna wainkagtatus. 	 nam expectatio creaturae revelationem filiorum Dei expectat


Nunikmatai Wakaní Pegkejishkam ashí aentsun egkemtujajui, dutika Wakaní Pegkeji chichamtikam tikich chichaman chichaidau. 	 et repleti sunt omnes Spiritu Sancto et coeperunt loqui aliis linguis prout Spiritus Sanctus dabat eloqui illis


Tusa tamawaik nuwauch doce mijan ajamu jakaushkam nantakí wekagu. Nuna dutikamtai aents aidauk puyatjuk dii ijuntuidau. 	 et confestim surrexit puella et ambulabat erat autem annorum duodecim et obstipuerunt stupore maximo


Nuna dutiktai nunú yaaktanmaya aidauk shiig aneedau. 	 factum est ergo magnum gaudium in illa civitate


Tujash Apajuí yaintsamtai ichichmamsan imanisnuk yamaish wekaesan, Apajuin pachisan, ashí aents imanchauch aidaunash, apu aidaujai ijumjan ujasnuké ajai. Wika uwaesanuk chichatsjai, Apajuin etsegtin aidau, Moiseschakam nuniktinai tusag juna againak: 	 auxilio autem adiutus Dei usque in hodiernum diem sto testificans minori atque maiori nihil extra dicens quam ea quae prophetae sunt locuti futura esse et Moses


Au aents chicham umiktinun dekatsu auk tikí pegkegchauwai, —tuidau. 	 sed turba haec quae non novit legem maledicti sunt


Juwi dekainaji, Abraham wegantu asaikish Apajuí aentsji ainatsug duka, ayatak Apajuí ni Uchijin anagtabauwa nuanuí kajinas anentaimaina nunú dekas Apajuí aentsjig ainawai. Apajuí diismak nunú ainawai dekaskenum niina aentsji aidauk, nuigtú Abraham wegantu aidaushkam. 	 id est non qui filii carnis hii filii Dei sed qui filii sunt promissionis aestimantur in semine


Nunik uwegnum achik: —¡Talita cumi! —tiuwai. (Nunak: “Nuwauchih, amina tajame nantaktá”, taku tiuwai.) 	 et tenens manum puellae ait illi talitha cumi quod est interpretatum puella tibi dico surge


Apajuik duwik chicham umiktinnak Moisesan susauwai, dutikam ni aents aidaun ujakuí, untsu yamaik anejatta duka chicham dekas chichata nujai, Jisukristuiya juwaji. 	 quia lex per Mosen data est gratia et veritas per Iesum Christum facta est


Wagki Josué Israel aents aidaun, Apajuí ayamsatnume tiuwa nui utsau ataik, Apajuik tikich tsawannak mamikiachu amainai. 	 nam si eis Iesus requiem praestitisset numquam de alio loqueretur posthac die


Nuniagtatman judío Tesalonicanmaya aidau, Pablo Berea wekagas Apajuí chichamen etsejui tabaun dekaawag, shimutkag nuwishkam aentsun dapampakaju. 	 cum autem cognovissent in Thessalonica Iudaei quia et Beroeae praedicatum est a Paulo verbum Dei venerunt et illuc commoventes et turbantes multitudinem


Nunik nuanuí pujusuí, Herodes jakamtai wakitkitatus. Tuja nuna dita Egipto wegajua duka, Apajuí etsegtin aajakajua nunú agagbaunum: “Mina uchig Egipto nugkanum pujaun untsuktatjai”, tawa nunú imanisag uminkauwai. 	 et erat ibi usque ad obitum Herodis ut adimpleretur quod dictum est a Domino per prophetam dicentem ex Aegypto vocavi filium meum


Ni etsegbaunum kuashat Israelan uchijí wegantu aidauk, pegkegchau takatan idayinak, ditá Apuji Apajuiya nuna umijiagtatui. 	 et multos filiorum Israhel convertet ad Dominum Deum ipsorum


Ashí aentstik kuashat pegkegchau takau ainaji. Tuja makichik aentskesh ayatak pegkegnak chichau akug, nunú dekas aents pegkeg amainai, nunin asa ashí pegkegchau wakegamujinash depetmainai. 	 in multis enim offendimus omnes si quis in verbo non offendit hic perfectus est vir potens etiam freno circumducere totum corpus


“Jimag aents Apajuin ausatatus jega Apajuí ememattainum wegajui, makichik fariseo, tikich apú kuichkiji atinun yajumnujai. 	 duo homines ascenderunt in templum ut orarent unus Pharisaeus et alter publicanus


Atumek wi yapajakuish ajamjusbaijume, kitabiajai nuniakuish umutaig sujusbaijume, jeenchau wekagaish, atumi jeemin awaintuabiugme. 	 esurivi enim et dedistis mihi manducare sitivi et dedistis mihi bibere hospes eram et collexistis me


Junashkam Jisus tikich augmatbaun pachis jintinkagtak: “Apajuí aentsnum inama duka, aents mostaza jigkayin niina ajajin ajauwa numamtinai. 	 aliam parabolam proposuit eis dicens simile est regnum caelorum grano sinapis quod accipiens homo seminavit in agro suo


Ashí atum dutikajum duka chicham patatdaitsuk, jiyanitash jiyanitsuk shiig takastajum, 	 omnia autem facite sine murmurationibus et haesitationibus


Nuna ti idayak senchi untsuká: —¡Lázaro, nantakim agaa jiinkita! —tiuwai. 	 haec cum dixisset voce magna clamavit Lazare veni foras


Nunikag ataktushkam awentsag: “¡Yajautsui! Nuwa akika takaaku tuwagtai esaak bukuita duka ajumaish tuke megkaekashtinai.” 	 et iterum dixerunt alleluia et fumus eius ascendit in saecula saeculorum


Tuja Pedroshkam ikaag pataetus wejá wejakua, sumo sacerdote jeen agaajin jegantá, niishkam wayaa achijatin aidaujai ekeemsau, wajuk inagnakagtig tusa diistatus. 	 Petrus autem sequebatur eum a longe usque in atrium principis sacerdotum et ingressus intro sedebat cum ministris ut videret finem


dekas tajime: Ataktuk jutikanuk uva yumijinak uwagchatnaitjai, atak Apajuí inabauji jegatna duwi uwagtin asan, tiuwai. 	 dico enim vobis quod non bibam de generatione vitis donec regnum Dei veniat


Tujash Salomón jega Apajuí ememattainak jegamkauwai. 	 Salomon autem aedificavit illi domum


Pablok Bernabejaig Antioquiak juwakag, tikich aidaujai ijunjag Apu Jisusa pachis yamajam chichaman jintinkagtuidau. 	 Paulus autem et Barnabas demorabantur Antiochiae docentes et evangelizantes cum aliis pluribus verbum Domini


Numamtuk tsawan nugka nagkanbau jegataik, Apajuí nayaimpinmaya aents aidaun ishiaktinai, aents pegkeg pegkegchau aidaujai etejatnume tusa. 	 sic erit in consummatione saeculi exibunt angeli et separabunt malos de medio iustorum


Nuna tiagtatman Jisus dekajua: —¿Wi tajim duka atumnak shiig awajtamkachajek? 	 multi ergo audientes ex discipulis eius dixerunt durus est hic sermo quis potest eum audire


Aatus nagkaemakmayi ukukuí nagkamak “ae” tibauwa duka. Tujash eke juwakmayi ukukuí jimaja juna ishamain nagkaemaktatui tusa “ae” tibauwa nu uminkatin. 	 vae unum abiit ecce veniunt adhuc duo vae post haec


Nuna ti saduceo aidau, fariseo aidaushkam ijunjamunum pachitjaun wainak senchi jiiká chichaak: —Yatsug aidauh, wika fariseowaitjai, mina muuntug fariseo aajakú aina nu akiiamuitjai, nunin asan wika: ‘Aents aidauk jakag dekas nantakiagtin ainawai’ tau asamtai, nuna dekagtuawagtatus imatijuinawai, —tuuyi. 	 sciens autem Paulus quia una pars esset Sadducaeorum et altera Pharisaeorum exclamavit in concilio viri fratres ego Pharisaeus sum filius Pharisaeorum de spe et resurrectione mortuorum ego iudicor


idaisabiaji, dutika ajin lancha muunta nuna shiig jigkajagmayi wewe ema idaisatatus dase ebesjai tuidau asag. Nuna dutikawag Sirtenum pajagkim awa nui patamig tuidau asag, jaanch ejaamunash kuwajag idaisagmayi, ayatak daseg umpug emati tusa. 	 qua sublata adiutoriis utebantur accingentes navem timentes ne in Syrtim inciderent submisso vase sic ferebantur


Tiagtatman Jisus antuk, uchin untsuká: —Tutsuk idaisatajum, ashí uchi aidauk minai kauntatnume, utugkajum awagkigpajum. Jujú uchi anentaimaina jumamtin aidaunum Apajuik inamjata tawai. 	 Iesus autem convocans illos dixit sinite pueros venire ad me et nolite eos vetare talium est enim regnum Dei


Mina aentsug aidaunak shiig wainjai, ditashkam shiig chichamjunash antugtuidau asag, uwig aidau uwijá kuitamnun nemajuina numamtuk nemagtuinawai. 	 oves meae vocem meam audiunt et ego cognosco eas et sequuntur me