Makichkish imá niinu pegkeg amaina nunak egatsuk, ashí tikich aidaunash shiig awagmamaina nuna egaktinme. 	 כל אחד אל ידאג לאשר לו לבדו כי אם גם לאשר לחברו׃


Tikich kajegsá anentaimtut, tikich kajejut, kajeká shinut, tikich pegkegchau chichajut, nuigtú ashí pegkegchau aina dushakam idaisatajum. 	 כל מרירות וחמה ורגז וצעקה וגדוף תסירו מכם עם כל הרשעה׃


Tuja nuna suntaji aidaunak, caballo pujunum entsatka nuna weninia espada jiina duwi ijinabi. Dutikamtai ashí nanamtin aidau nunú nejen yuwawag ejemakagmayi. 	 והנשארית נהרגו בחרב היוצאת מפי הרכב על הסוס וכל העוף שבעו מבשרם׃


Nuniakjum jutii pachijattsagmeshkam Apajuí aujkagtustajum, Apu Jisusa chichame shiig agkan etsegtuta nuanuí jutiinash yaimpakti. Dutijamamtai shiig dekamtikawagmi, Kristu pachisa yaunchuk dekaachbau yamai etsejuinag dushakam, nuna etseju asan juwi achinkan pujajai, 	 והתפללו גם בעדנו למען יפתח לנו האלהים את שער הדבור לחות את סוד המשיח אשר בעבורו אסור אנכי׃


“Jintinbauwa duka jintinkagtinun nagkaesauk amaitsui, tuja inakak apujin nagkaesauchui. 	 אין תלמיד עלה על רבו ועבד על אדניו׃


Shiig aneasagtatui ashí aents jaanchjin dijajag puju awasaja duka. Nunú ainawai Kristu jaak numpen ukajua nui kajinas anentaimaidau asag, ditá tudaujinish tsagkugnaju aina nu. Nuniku asag yujag pujutan sukagtina nunash yuwawagtatui, nuninak yaakta waitijinish wayawagtatui. 	 אשרי העשים את מצותיו למען תהיה ממשלתם בעץ החיים ובאו העירה דרך השערים׃


Nunik ashimak pujai, nunú yaaktanum yapajut tepeauwai. Nunikmatai niishkam senchi yapajau, wajiyaik sumak yuwati. 	 ואחרי כלותו את הכל היה רעב חזק בארץ ההיא ויחל להיות חסר לחם׃


Dutikamu asag aishmag nuwenkug apajin, dukujin ukuak niina nuwejaig pujumainai, 	 על כן יעזב איש את אביו ואת אמו ודבק באשתו׃


Imatikam Jisus chichaak: —Mina Apajuk yamai tsawanta juwish takaawai, nuaduí wishakam dutiksanuk takaajai, —tiuwai. 	 ויען אתם ישוע אבי פעל עד עתה וגם אנכי פעל׃


Tutai dekaskeapi tichau aidau aiinak: —Jutiik Abragka uchijí wegantu asaja, makichkiakesh tikich inaku waitkamak asachuitji. Nunin ainajinish, ¿amesh wajukeakmea agkanmaemainaitjume tukagtame? 	 ויענו אתו זרע אברהם נחנו ומעולם לא היינו לאיש לעבדים איכה תאמר בני חורין תהיו׃


wi atumnak apu emaktinaitjime, mina Apag mina apu etiuwa dutiksanuk, 	 לכן אני מנחיל אתכם כאשר הנחילני אבי את המלכות׃


Jega shugkunum chichigká buchitmainchau wajas aama numamtuk, jutii Kristu nemajuidautish niinig sumimkau asaja, niijaig kanamainchau wajasuitji. Nuniku asaja jega Apajuí ememattai pegkegma iman ainaji. 	 אשר חבר בו יחד הבנין כלו עדי יגבה להיכל קדש ליהוה׃


Atumek chicham umiktajum tibauwa nu umiktasajum waitú batsatutigmin, Kristu agkanmitkagmawajua nunisjumek agkan pujustajum. Ataktú chicham umiktin umiktasajum waitiujum duka waketjukigpajum. 	 ועתה עמדו נא בחרות אשר שחרר אתנו המשיח ואל תשובו להלכד בעל העבדות׃


Duka jujú ainawai: Simón, Pedro atí tibauwa nu, Andrés Simogka yachi, nuigtú Jacobo, Juan, Felipe, Bartolomé, 	 את שמעון אשר גם קראו פטרוס ואת אנדרי אחיו את יעקב ואת יוחנן את פילפוס ואת בר תלמי׃


Tiagtai Jisus ayaak: —Yaunchuk witjai timajim jama, mina dekas achigkatasa egatkugmek, tikich aina juka idaisatajum, wetinme, —tiuwai. 	 ויען ישוע הלא אמרתי לכם אני הוא לכן אם אתי תבקשו הניחו לאלה וילכו׃


Nuna tusa paan etsegtai, Pedro akanak juki kakaakan chichajak: —¿Wagka amesh annush anentaime? —tiuwai. 	 והוא בגלוי דבר את הדבר הזה ויקחהו פטרוס ויחל לגער בו׃


Adeagtajum Lota nuwe wajukauwaita nunú. 	 זכרו את אשת לוט׃


Nunikagmatai Jisus aents aidaun, niina jintintaiji aidaujai 	 אז ידבר ישוע אל המון העם ואל תלמידיו לאמר׃


“Nuniai tikich mil kuichkin jukiuwa dushakam jegantun chichajak: ‘Apuh, wika ame waitkagkagtinaitam nuna dekagjame. Amek ajak ame ajakmachbau aig juukam yajumnaitme aminuchu aig, 	 ויגש גם הלקח את הככר האחת ויאמר אדני ידעתיך כי איש קשה אתה קצר באשר לא זרעת וכנס מאשר לא פזרת׃


Tujash nuwig Jisus mina chichameg etsegtugkata tusa etejamu aina nunak tikichnakesh wainkashbaijai, imá Jacobo Apu Jisusa yachiya nunak wainkabiajai. 	 ואחר מן השליחים לא ראיתי זולתי את יעקב אחי אדנינו׃


Jisus Pedrojai botenum egkemjagmatai daseg mijakui. 	 הם עלו אל האניה והרוח שככה׃


Yaakat Capernaum batsamin aidauwah, atum anentaimsagmek: Jutiik jainakuish nayaimpinum juwam agtinaitji, tajume. Tujash dutikamak agchatnaitjume, atumek tikich aents pegkegchau aidau jinawaju waitú batsata nui batsamsatnaitjume. Yaakat Sodomanum batsamajakajua dusha, atum wainchatai iwaintajim imatika iwainamun wainainakug, tudau takatan idaisag yamaya juwish batsaamain ainawai. 	 ואת כפר נחום המרוממה עד השמים עד שאול תורדי כי הגבורות אשר נעשו בתוכך לו בסדום נעשו כי עתה עמדה על תלה עד היום הזה׃


Juan aatus uwegshunum chichagkagtak wekagai Jerusalegnumia aents aidau, ashí Judea nugkanum batsamin aidaushkam, namak Jordán uwet batsataidaushkam ni chichagkagtamun antukagtatus kautkajui. 	 ויצאו אליו ישבי ירושלים וכל יהודה וכל ככר הירדן׃


“Davidchakam Jisusan pachis agajui: ‘Wainbaijai mina Apujuk tuke wijai pujaun, mina untsujuinini, makichkish ishamain ajiní tujutu asa. 	 כי דוד אמר עליו שויתי יהוה לנגדי תמיד כי מימיני בל אמוט׃


Yaakat Capernaum batsamin aidauwah, atum anentaimsagmek: Jutiik jainakuish nayaimpinum juwam agtinaitji, tajume. Tujash dutikamak achatnaitjume, ¡atumek tikich aents pegkegchau aidau jinawaju waitú batsata nui batsamsatnaitjume! 	 ואת כפר נחום אשר עד השמים התרוממת אל שאול תורדי׃


Wi, ‘inakak apujin nagkaesauchui’ timajim duka aneaku atajum. Mina waitkagsaju aina dutiksajag atumnashkam waitkagmasagtinai. Mina chichamjun antugtukag umiidauk atum etsegbaun antuinakush, dutiksag umikagtatui. 	 זכרו את דברי אשר דברתי אליכם העבד איננו גדול מאדניו אם רדפו אתי גם אתכם ירדפו אם שמרו את דברי גם את דברכם ישמרו׃


Nunú tuinamun Pilato antuk, Jisus agaa jiiktajum tusa idayak, chicham dekaku ekeemtaijin ekeemsauwai hebreo chichamnum Gabata tutainum. “Gabata” tawa nunak “kaya ukatkamu” taku tawai. 	 ויהי כשמע פילטוס את הדבר הזה הוציא את ישוע החוצה וישב על כסא המשפט במקום הנקרא בשם רצפה ובלשונם גבתא׃


Nunik inake nui wekagun untsuká: ¿Wagka nunash imatuinawa? tusa iniau. 	 ויקרא אל אחד הנערים וישאל מה זאת׃


Kashinia duwi Pablo: Jacobo ijagsami takui, niijai ashinkabiaji. Nui jegakmá ashí Jisusa nemajin aidaun diin batsatbaunum jegawabiaji. 	 וממחרת היום נכנס פולוס עמנו אל יעקב ויבאו שמה כל הזקנים׃


Jista pag levadurajai pachimtsuk inajua yutai Pascua tutai jegattak wajai, 	 ויקרב חג המצות הנקרא פסח׃


Gayo wi niina jeen pujag dushakam kumpamjamainawai, ashí aents Jisusa nemagkau atsumiagtaish yaina nu. Erasto ju yaaktanum kuichkin kuitamna dushakam, iina yachi Cuartojai kumpamjamainawai. 	 גיוס המארח אותי ואת כל הקהלה שאל לשלומכם ארסטוס סכן העיר וקורטוס אחינו שאלים לשלומכם׃


Kristu chichame atumin jintinjamuk, atum jintinbautijum ashí ni atsumamujig yaigtajum. 	 המלמד בדבר יחלק מכל טובו למלמדהו׃


Jigkai jagki ayaunum iyaaju, timag nunashkam: Aents Apajuí chichamen antuinayatak, ju nugkaya wají aina nunak imá senchi uyumainak, wiyakchameatasag imá senchi wakejuina nuna takun timajai. Ashí ju nugkanmaya wají aina nunú, chicham pegkeg antukbaunak imanchau emawai. 	 והנזרע בין הקצים הוא השמע את הדבר ודאגת העולם הזה ומרמת העשר ימעכו את הדבר ופרי לא יהיה לו׃


Nuniai kiyaju, boteshkam kuchanum ejapean wegai nigki kukag juwaku. 	 ויהי ערב והאניה באה בתוך הים והוא לבדו ביבשה׃


Wika ditanak shiig wainin asan tajai: Ditak Apajuí umigkagtatus kakanmamainawai, nuninayatak Apajuinu dekaskea nuna shiig dekainatsui. 	 כי מעיד אני עליהם שיש להם קנאה לאלהים אך לא בדעת׃


Nuniku asagmin jujú atum batsatjum juka ukumkimu, aents pujugsachbau agkan agtatui. 	 הנה ביתכם יעזב לכם שמם׃


—Mina jegajuí wemí, mina nawantug ashí mayai ashinak tepaun ukukjai. Wait aneasam ame minim uwegmin antinjukta, dutikam nawanjush tsagag pujugtusti, —tusa segau. 	 ויתחנן אליו מאד לאמר בתי הקטנה חלתה עד למות אנא בוא נא ושים ידיך עליה למען תרפא ותחיה׃


Apajuiyai kajintsá anentaibauwai Abragkak muuntuch wajasú akush, nuwe Sarashkam kaga aig, Apajuí anagtuama nunak betekap umiktatua tabaunum nuwe uchigmakui. 	 באמונה שרה גם היא קבלה הכח להזריע ותלד אחרי בלתה כי חשבה לנאמן את המבטיח׃


Nuna tusa idayak, Juan tikich daaji Marcos tutaya nuna dukují María pujamunum, kuashat aents ijunag niina pachisag Apajuin aujtuinak batsatbaunum jegantá, 	 הוא חשב כזאת והוא בא עד בית מרים אם יוחנן המכנה מרקוס אשר נקהלו שם רבים והם מתפללים יחד׃


Nuwa yaaktanum wematai, Jisusa jintintaiji aidau: —Jintinkagtinuh, amesh yuwata, —tuidau. 	 טרם יבאו ותלמידיו בקשו ממנו לאמר אכל נא אדני׃


Tama Jisus ayaak: —¿Wagka pegkejá tujutme? Makichkish pegkejak atsawai, imá makichik Apajuiya duke pegkejak. 	 ויאמר לו ישוע מדוע קראת לי טוב אין טוב בלתי אחד האלהים׃


Jutii apajig wajumak tsawantai batsamtinaitak, jutiin pegkegnum yaimpamaina nuna anentaimtusag jintinjamajakajui. Tujash Apajuik iina dekas pegkeg etamaina nuna jintinjamji, ni pegkegma ibauk atinme tujamu asa. 	 כי המה יסרונו כטוב בעיניהם לימים מעטים אבל זה להועיל למען יהיה לנו חלק בקדשתו׃


Apajuin emematuidau. Imadiagtai ashí aents aidaushkam wakejus diinau. Nunidau asagmatai Apajuishkam kashí kashinig aentsun uwemtikak ikaweau. 	 ויאכלו מזונם בגילה ובתם לבב וישבחו את האלהים וימצאו חן בעיני כל העם והאדון הוסיף יום יום על העדה את הנושעים׃


Nunú tsawantin kintabaunum, Jisusa jintintaiji aidaushkam, judío apuji aidaun ishamainak, waitin shiig epediag ijunag batsatainai, pachiachmau Jisus ejapena wajantá ditan kumpamak: —Apajuí atumnash shiig agkan anentaimsa pujutan amastinme, —tiuwai. 	 ויהי לעת ערב ביום ההוא והוא אחד בשבת כאשר נסגרו דלתות הבית אשר נקבצו שם התלמידים מיראת היהודים ויבא ישוע ויעמד ביניהם ויאמר אליהם שלום לכם׃


Nunik Pedro Jisusan chichajak: —Jintinkagtinuh, jutiish maigkis juwig batsatagtai, kampatum aak aakmagmi. Makichik aminu, tikich Moisesdau, nuigtú Eliasdau, —tau. 	 ויען פטרוס ויאמר אל ישוע רבי טוב היותנו פה נעשה נא שלש סכות לך אחת ולמשה אחת ולאליהו אחת׃


Nu tabaun Jisus antuk ayaak: —Aents jamamtuchu aidauk ampijatnunak atsumtsame, aents jau aidau ampijatnunak atsumame. Wika aents tudaugtuchu aidaunak minitchauwaitjai, wika aents tudaugtin aidaun minitiuwaitjai. 	 וישמע ישוע ויאמר החזקים אינם צריכים לרפא כי אם החלים לא באתי לקרא הצדיקים כי אם החטאים לתשובה׃


Jisusan jukiag emagtai, Simón Pedro tutaya nu, tikich Jisusa jintintaijiya nujai ukunum pataesag weedau. Nunú tikich Jisusa jintintaijiya duka, sumo sacerdote waintai asa, Jisusan apú jeen awayagtai niishkam wayauwai. 	 ושמעון פטרוס ותלמיד אחר הלכו אחרי ישוע והתלמיד ההוא היה נודע לכהן הגדול ויבא עם ישוע לחצר הכהן הגדול׃


Nunik kajigkag batsatai aehaet ai antukajui: ‘¡Nuwenatta duka minawai, jiinjajum igkugtajum!’ tusa untsumjamun. 	 ויהי בחצות הלילה ותהי צוחה הנה החתן צאינה לקראתו׃


Dekas tudau takatan idaisaush wajuku amainaita nunú iwainmamkatajum. Atumkek: Jutiik Abraham wegantu asaja yupichuch uweemain ainaji, tumamigpa. Dekas tajime: Apajuik jujú kaya aina junakeshkam Abragka uchijí emamainai. 	 לכן עשו פרי הראוי לתשובה ואל תדמו בנפשכם לאמר אברהם הוא אבינו כי אני אמר לכם כי מן האבנים האלה יכל האלהים להקים בנים לאברהם׃


Nunikagmatai awentsag: —¿Ya egagme? —tiuwai. Tutai dita aiinak: —Jisus Nazaretnumiaya nu egaji. 	 ויסף וישאל אתם את מי תבקשו ויאמרו את ישוע הנצרי׃


Dekaskenmag jamayi, jatanak namput wajaschami, tujash Apajuí niina wait anenja nunak, imá niinakek dutikache, minashkam wait anenjuje, wake besemag pujag nuna, nuní nagkaemas wake besemag pujusai tujutu asa. 	 אמנם חלה חלה וגם נטה למות אבל האלהים רחם עליו ולא עליו בלבד כי גם עלי רחם שלא יבוא עלי יגון על יגון׃


Ju chicham “ataktú” tibauwa duwi, ashí tuke achatin najankamu aina juka, tuke atina nujaimpap yapajiam atinaita tusa dekainaji. 	 וזו עוד אחת שאמר משמיע חליפת הנרעשים אשר הם עשוים למען יעמד אשר איננו נרעש׃


Nuninaig Bernabé Saulon juki, Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etegjamu aidau batsatbaunum ejegau. Dutika Saulo jintaa wesa Apu Jisus wainkamujin, Jisus Saulo ausamun, Saulo Damasconum jegaa ajankas Jisus pachisa chichasbaujai etsegtau. 	 ויקח אתו בר נבא ויביאהו אל השליחים ויספר להם את אשר ראה בדרך את האדון וכי הוא דבר אליו ואיך בדמשק השמיע בבטחון את שם ישוע׃


Nuna tusag idayinak: Jutii ainag juwiyash yaki atakesh imá wagakush atinaita, tusag ditak pempeentunikiag pampandayidau. 	 וגם מריבה היתה ביניהם מי יחשב להיות הגדול בהם׃


Nuniakjum Kristuig kajintsá anentaimsa pujakjum, pegkeja duke takastajum. Ashí pegkeg dutikmain aig, dutikatsjum nu takaakjum pegkeg wajasminjum. 	 ומעגל רגליכם פלסו למען לא תטה הצלעה מן הדרך כי אם תרפא׃


“¡Fariseo aidautigminak wait anentajime! Atumek ajak menta, ruda, nuigtú yutai inagku ajuntua ukugkutai aina nu puyatjusjum diezmó wajagme. Ju dutikayatkujum chicham umiktinnum pegkeg takatan jintinjama nu, nuigtú Apajuí aneetan jintinjama duka pachitsuk idaijume. Tujash ju aina ju umiakjumesh, nuigtú tikich umiktin aina dushakam umitskek idaimain ainatsjume. 	 אך אוי לכם הפרושים כי תעשרו את המנתא ואת הפיגם ואת כל הירק ותעברו את המשפט ואת אהבת אלהים והיה לכם לעשות את אלה ולא להניח גם את אלה׃


Agagta ame wají wainkaum nunú, yamai awa nu, jujú nagkaemagmatai atak atina dushakam. 	 ועתה כתב את אשר ראית ואשר נעשה עתה ואשר עתיד להיות אחרי כן׃


Jisus Nazaret ni pujusá tsakagbaunum wakitki jegaa, tsawan ayamtai tsawagmatai jega ijuntainum wayau tuke nunin asa. Nunik wajainiu Apajuí chichamen ausatatus, 	 ויבא אל נצרת אשר גדל שם וילך כמשפטו ביום השבת אל בית הכנסת ויקם לקרא בתורה׃


—Yamai Jerusalén jegattag duwi, wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmaga Akiinauwaitag nunak achigkag sacerdote apuji, nuigtú chicham umiktinun jintinkagtin aidaunum ejetiagtatui maatnume tusag. 	 הננו עלים ירושלימה ובן האדם ימסר לראשי הכהנים ולסופרים והרשיעהו למות׃


Tusa ujaam Jisus ditan chichajak: —Wetajum, nunikjum apu pegkegchau takatan imá shiig anentaimtug takauwa nu jegagjum ujaktajum: Wika yamai, kashinchakam wakan pegkegchau aentsú egkemtuaunak jiijan ishimtatjai, dutikakun jau aidaunash etsagaittajai, kampatuma juwi mina tsawantug umiintugkui duwi nagkankattajai, timae tusajum. 	 ויאמר אליהם לכו ואמרו אל השועל הזה הנני מגרש שדים ופעל רפואות היום ומחר ובשלישי אבא עד קצי׃


Felipe nawanji cuatro agkanjam Apajuí etsegtin batsabianume. 	 ולו היו ארבע בנות בתולות מתנבאות׃


Nunittaman Jisus wainak untsuká: —¡Nuwauchih, yamaik wi etsagajame! 	 ויהי בראות אתה ישוע ויקרא אליה ויאמר לה אשה החלצי מחליך׃


comandante Lisias suntajin utsanjama, senchi kakantus juki, 	 ויבא עלינו לוסיאס שר האלף ברב כח ויחטפהו מידינו׃


Makichik aentskesh imanchauwaitak eme anenmamá wekaguk, tsanuumak tu wekaewai. 	 כי החשב את עצמו להיות מה ואיננו מאומה את נפשו הוא מרמה׃


Tama Jisus ayaak: —Dekas tajime: Wika Abragkash akiintsaig tuke pujuwaitjai, —tau. 	 ויאמר אליהם ישוע אמן אמן אני אמר לכם בטרם היות אברהם אני הוא׃


Leví Simeogka uchijí, Simeón Judá uchijí, Judá José uchijí, José Jonagka uchijí, Jonán Eliaquima uchijí, 	 בן שמעון בן יהודה בן יוסף בן יונם בן אליקים׃


Tutai Jisus chichajak: —Auk idaisata, aents wakanin jakaujai betekak batsata nu, apa jakamtaish ukustin atinme, amek yamai nagkamsamek mina chichameg yamagma nu etsegkum, Apajuí aentsnum inama nu pachismesh etsejata, —tiu. 	 ויאמר אליו ישוע הנח למתים לקבר את מתיהם ואתה לך הודע את מלכות האלהים׃


dutikawag sumakaje nugka ichinak najanku batsamtain, Apu dutikawagtinai tujutiuwa dutiksajag”, tibauwa nu nuní uminkauwai. 	 ויתנו אתם אל שדה היוצר כאשר צוני יהוה׃


Nuninak wakan pegkegchau aentsun egkemtuju aidaunash jiijag ishimainak, jau aidaunashkam buuken aceitiyai nijak etsagaidau. 	 ויגרשו שדים רבים ויסוכו בשמן חלשים רבים וירפאום׃


nunik: ‘Atumesh wetajum mina ajajuí uva ajakbauwa nui takaakjum, nuniakjumin betek atum takattajum dutiksanuk akiktajime’, tama ditashkam wegajui. 	 ויאמר להם לכו גם אתם אל כרמי וכישר אתן לכם וילכו׃


Nuna timatai, Zebedeo uchijí aidau Jacobo Juagjai, Jisusan jegaantag: —Jintinkagtinuh, ii segattajam nunak dutiksag umigkagtukti tusa wakegaji, —tuidau. 	 ויקרבו אליו יעקב ויוחנן בני זבדי ויאמרו רבי אותה נפשנו כי תעשה לנו את אשר נשאל ממך׃


Tikich yaaktanum jegagminchakam, jeentin ni jeen jujamki yutain ajamjamainakuig yuwatajum. 	 וכל עיר אשר תבאו בה וקבלו אתכם אכלו שם את אשר ישימו לפניכם׃


ashí wainaidau asag ishamainak. Imatiagtai Jisus chichaak: —¡Witjai ishamjukaigpajum! —tiuwai. 	 כי כלם ראוהו ויבהלו אז דבר אתם ויאמר אליהם חזקו כי אני הוא אל תיראו׃


Nuna tajim nunak dekas tajime: Nugka, nayaim aina nunú megkagainatsaigkik chicham umiktinun Moisés agajua duka, makichkish yapajinashtinai, ashí betek imanisag uminkatnai. 	 כי אמן אמר אני לכם עד כי יעברו השמים והארץ לא תעבר יוד אחת או קוץ אחד מן התורה עד אשר יעשה הכל׃


¿Kuashat pegkeg takaidau asajum waitkam asauwaitjum duka, wainkagmek waittsauwaitjum? 	 הכזאת סבלתם לריק אם אמנם אך לריק׃


nuniagtai wakan pegkegchau egkemtugbau aidaunash etsagakui. 	 וגם הנלחצים ברוחות טמאות וירפאו׃


Nuna Jisus aatus jintinkagtua aents aidaun ukukí jegá wayamtai, ni jintintai aidaushkam jegajuawag: —Jintinkagtinuh, ame augmatkum dupa pegkegchau ajak ajakmamunum tsapakuí timaum dusha, ¿wají takumea timaume? nunú shiig ujajatkata iish dekami, —tuidau. 	 אז שלח ישוע את המון העם ויבא הביתה ויגשו אליו תלמידיו ויאמרו באר נא לנו את משל זוני השדה׃


Apajuik Jisukristui kajintsá anentaibaunum pegkeg ainagme tujama nunak, chicham umiktajum tibauwa nu umikbauwaikish dutijamtsu duka dekaji. 	 לכן נחשב כי באמונה יצדק האדם בבלי מעשי תורה׃


Tujash Melquisedecak Leví wegantuchuitak, Abraham Apajuí anagkuamun jukiuwa nunú, diezmo suwamash jukiuwai. Dutikam Melquisedecshakam pegkegnum yumigsauwai. 	 ואשר איננו מתיחש למשפחתם הוא לקח את המעשר מן אברהם ויברך את אשר היתה לו ההבטחה׃


Nuna timatai Pilato: —¿Wajimpaya dekaskea dusha? —tusa iniau. Nuna ti ukuak agaa jiinki, judío aidau ijuntatman chichajak: —Wika ju aents bakumamainjinak dekajuachjai. 	 ויאמר אליו פילטוס מה היא האמת ואחרי דברו זאת יצא שנית אל היהודים ויאמר אליהם אני לא מצאתי בו כל עון׃


Nunú Wakaní Pegkeji dekaskea nunak jintinkagtina nunak, aents mina umigtuchu aidauk jumain ainatsui, waintanash wainchau asag, ni tabaunash dekamainchau ainawai. Tujash atumek wainjume, nigka atumiin pujau asa, aantsag tuke atuminig pujutnai. 	 את רוח האמת אשר לא יכל העולם להשיגו באשר לא יראהו ולא ידעהו ואתם ידעתם אתו כי אתכם שכן הוא אף יהיה בתוככם׃


Nunidau asag yamaik ashí wi takasbaug aina nunak shiig dekaawaje, dekas Apajuí dutikata tibaunak betekap takasé, tusag. 	 ועתה ידעו כי כל אשר נתת לי מעמך הוא׃


Nuniakjumesh: ‘Wajintu chichaknuk ayamjumkatja’, tusagmek anentaimigpajum. 	 על כן שיתו לבבכם לבלתי דאג במה תצטדקו׃


Nuaduí tikich Salmonmash: ‘Ame uchijum pegkegma nuna iyashí kaugtí tusamek idaisashtatme’, tibauwai. 	 על כן הוא אמר גם במקום אחר לא תתן חסידך לראות שחת׃


Nuwa Sabá nugkanmaya aentsun apuji surnumia Salomogkan tajiuwai, Apajuí yachamtikamun antujuk dekajuatatus. Nunú atumnak bakugmagtinai, atak suwimak atina duwik, wi Salomogkan nagkaesaun dekaun imatika chichagmash antukchaju asagmin. 	 מלכת תימן תקום במשפט עם אנשי הדור הזה והרשיעה אותם כי באה מקצות הארץ לשמע את חכמת שלמה והנה יש פה גדול משלמה׃


Tujash wainkachag Jerusalén waketjaju egainak. 	 ולא מצאהו וישבו ירושלים לבקשו׃


Nigki ashí aents aina nuwiyan akanjattawai, aents trigon ajakbau aidau juuká ijumag, awagti wampujin utsaak nejeen trigo ijumtainum yajumama numamtuk, Apajuí umigkau aidaunak jii ajumaish kajinkashtina nui suwimkan suwak, niina umigkau aidaunak ni pujutaijin yajuaktinai”, tiuwai. 	 אשר בידו המזרה וזרה את גרנו ואסף את דגנו אל אוצרו ואת המץ ישרפנו באש אשר לא תכבה׃


Nunú aujkujum shiig dekamainaitjume, Apajuí yaunchuk anentaimas Kristu pachisa tibau dekaachbauwa nuna mina dekamtijua nunú. 	 ובקראכם תוכלו להכיר בזאת את בינתי בסוד המשיח׃


Apu Jisukristua nu minak awetau asa, nigki mina takatjunashkam, dekas pegkejashit tusa diistatui. Atum mina anentaimjutjum nunak wika pachiatsjai. Dutiksanuk tikich aents aidau mina pachitus chichainakuishkam idaijai. Wikik: Wi dekas pegkejan takasjai, tumaitsujai. 	 והמתנבא הוא מדבר לבני אדם לבנותם וליסרם ולנחמם׃


Nuna ti nuwan chichajak: —Tudaujum aidauk tsagkugnaje, —tiu. 	 ויאמר אליה נסלחו לך חטאתיך׃


¿Jutii apuji aidau, nuniachkush fariseo apuji aidaukesh niiní dekaskeapi tuinawash dusha wagka anentaimsajum diyatsjume? 	 הגם האמין בו איש מן השרים או מן הפרושים׃


Nunin asamtai dekas jujú aents aina juka waitkatsuk idaisatajum wetinme. Jujú dita takaina ju ditak jutiká yujainakug megkaekattawai; 	 ועתה אני אמר אליכם חדלו לכם מן האנשים האלה והניחו להם כי העצה והפעלה הזאת אם מאת אדם היא תפר׃


“Moisés chicham umiktin agagbauwa nuanuig: ‘Magkagtuawaipa, ame tikich maakmek suwimak suwam atatme’ tawai. 	 שמעתם כי נאמר לקדמונים לא תרצח ואשר ירצח מחיב הוא לבית דין׃


¡Wajiu wajastajum! Atum mina nemagtukbautak pujautigmek, pujut nagkanchau jukiagtin ainagme. 	 בתוחלתכם קנו לכם את נפשתיכם׃


Nunú tabaun aents aidauk, ashí apu aidaujai antukag, senchi pampaidau. 	 ויחרידו את העם ואת ראשי העיר אשר שמעו את זאת׃


Dutika shiig aujus dekajua Belén ishimak: —Wetajum, nunikjum shiig dekaatajum tuwig pujawa uchi Apu atinush, nunika wainkajum waketkujum minash ujatkatajum, wisha wenu uchin ememattajai, —tiuwai. 	 וישלחם בית לחם ויאמר לכו חקרו היטב על דבר הילד והיה כי תמצאון אתו והגדתם לי ואבאה להשתחות לו גם אני׃


Nuanuig nuwa Apajuí etsegtin Ana daagtin, Fanuela nawanji Aser wegantu shiig muuntuch wajasá pujau. Nigka shiig tsakatuch aishina siete mijan pujusuí, 	 ותהי שם חנה אשה נביאה בת פנואל משבט אשר והיא באה בימים וחיתה עם בעלה שבע שנים אחרי בתוליה׃


Nui jegaa dukap tsawan pujus ataktú jiinkiu, Galacia, nugkanum, Frigia nugkanmash ashí Jisusa nemajuidaun makí makichik anentain ichichtugtatus. 	 וישב שם ימים אחדים וילך למסעיו ויעבר בארץ גלטיא ופרוגיא ויחזק את כל התלמידים׃


Chicham umiktinnum Leví wegantu aina duke takastin atinme tibauwa nuwiyachui, nigka Sacerdote senchigtin pujut tuke aunum pujuwa nuwiyayai. 	 אשר איננו על פי חקת בשר ודם אלא על פי כח חיים בלתי נפסקים׃


Juna tusa ashimak Jisus nagkaemaki Jerusalén weuwai. 	 ויכל לדבר הדברים האלה ויעבר לפניהם ויעל ירושלים׃


Juka dekaske, nuniau asamtai jujú pachisam ujaktá Apajuiyai kajinas anentaimaina duka pegkegnak takastinme. Jujú jintinkagtamua juka pegkeg asa ashí aentsnak yaimainai. 	 נאמן הוא הדבר ורצה אני כי תקים את אלה למען אשר ישתדלו המאמינים לאלהים לעשק במעשים טובים עשות כאלה טוב הוא ומועיל לאדם׃


Untsu inak mil kuichkin jukiuk, nugkan tai yutua idaisauwai ni apuji kuichkijinak. 	 אך לקח האחת הלך ויחפר באדמה ויטמן את כסף אדניו׃


“Makichik aentskesh: Pegkegchau takagtusume tusa apunum chichaman egketjamamtai, niijai apu chichama epegnunum wegakmek, jintaag shiig chichasam epegtuniata, nunikchaminig apu chichaman epegnunum jegaa amin dekagtama, ni jujamki achijatin aidaunum sujupakmatai, achijatin jujamki aents katsek aidau achiká chimpitainum egkepawai. 	 מהר התרצה לאיש ריבך בעודך בדרך אתו פן יסגיר אתך איש ריבך אל השפט והשפט יסגירך לשוטר והשלכת את בית הכלא׃


Juna tajime: Kristu Jisusak judío aidautin yaimpaktatus tauwai, Apajuí iina muunji aidaun anagkuauwa nuna umiktatus. Ni nuniak iwainakui Apajuí ni anagkagtuamujinak betek umina nuna. 	 ואני אמר כי ישוע המשיח היה למשרת בני המילה למען אמת האלהים לקים את ההבטחות אשר לאבות׃


Tusa iniinam dita aiinak: —Apu Jisukristuig dekaskeapi tita, nu nuniakum amek ashí amina pataim aidaujai uwemjattame. 	 ויאמרו האמן באדון ישוע המשיח ותושע אתה וביתך׃


Jisusa jintintaiji aidauk kuchá amain weenak pagkan kajimatki jutsuk katigkajui. 	 וכבוא התלמידים אל עבר הים שכחו לקחת אתם לחם׃


tabaun Herodías antuk kajejuk maatatus wakegayatak dutikmainchau dekapeau. 	 ותשטם אותו הורודיה ותבקש המיתו ולא יכלה׃


¡Kuitamamkatajum atumek! “Amina yatsum pegkegchaun takagtamkuish, ankaipa tusam senchi titá, tama tsagkugtugta takuig tsagkujata. 	 השמרו לנפשותיכם אם יחטא לך אחיך הוכח לו ואם ינחם סלח לו׃


“Dutikamu ainayatak iina muunji aidauk chicham umitan dakituinak ayatak Egipto waketjagtatus anentaimajakajui. 	 הוא אשר אבותינו לא אבו לשמע לו כי אם מאסו אתו ולבבם פנה מצרימה׃


Nuigtushkam Isaías ii muunji aajakajua nuna tiuwai Israel aidautin pachipas: “Israelan uchijí wegantu aidauti shiig kuashat nayantsa kamatkajiya ibau ainakuishkam, ayatak wajumketi ayamjuka uwemtikjamu agtinaitji, 	 וישעיהו צוח על ישראל כי אם יהיה מספר בני ישראל כחול הים שאר ישוב בו כליון חרוץ שוטף צדקה׃


Onésimo mina uchijua imana nuna pachisan, wait aneasam ju jutikata tusan segajame. Achigkagmatai pujusan Kristu pachisan etsejai antuk niishkam sujumankabi. 	 אבקשה ממך על בני אשר הוללתיו במוסרי על אניסימוס׃


Tujash wika Apu Jisukristu wakegakuig wamkes minittajai, nunikan wi anuí taakun dekaattajai, nunú aents ememak tu yujaina dusha dekas Apajuinun takainakpash tuina, atsa ayatak chichainak tuinatsuash nuna. 	 אכן בקהל אבחר לדבר חמש מלין בשכלי למען הורת גם את האחרים מלדבר רבבות מלין בלשון׃


Nunik ashinak yaakat Anfípolis, nuigtú Apoloniajai nagkaikiag jegawajui Tesalonicanum jega judío aidau ijuntaijin. 	 ויהי אחרי עברם באמפפוליס ובאפלוינא ויבאו אל תסלוניקי אשר שם בית כנסת היהודים׃


Anmamtuk jutiish, Jisusa nemajin aidauti kuashat ainayatku, Kristui ijunainakuik makichik iyashia nunin wegaji. Makichik iyashnumiag kuashat akanjamua nu pempentunisag atsumdayina numamtuk, makí makichkiti tikich aidaujaish pempentunisaik atsumdayinaji. 	 כן אנחנו הברים גוף אחד במשיח וכל אחד ואחד ממנו אבר לחברו הוא׃


Tutai Simón Pedro namak muun aidau ciento cincuenta y tres retnum chimpimkaun, botenum egkemtug japikí kukag jiikí, wajumak juki ejeetuauwai. Imaan chimpimkash rednak ichiagchauwai. 	 ויעל שמעון פטרוס וימשך את המכמרת אל היבשה והיא מלאה דגים גדולים מאה וחמשים ושלשה ולא נקרעה המכמרת אף כי רבים היו׃


Tusá ujaam: —Nawantah, ame kajintsá anentaimam duwi tsagajume, shiig agkan anentaimsam wetá. Yamaik agkan wajasume, —tiuwai. 	 ויאמר אליה בתי אמונתך הושיעה לך לכי לשלום וחיית מנגעך׃


Tuja Jisus jega Apajuí ememattainum Salomón waiti ujagbaunmanini wekagun, 	 ויתהלך ישוע במקדש באולם של שלמה׃


Wika nunak dekas wainkau asan etsegjai, wainkachbaugnak etsegtsujai. Wi wainai dutikawaju asagmatai, atumshakam shiig dekaatajum, nunikjum dekaskeap nunikuita timinjum tusan ujajime. 	 והראה זאת העיד ועדותו נאמנה והוא יודע כי האמת יגיד למען גם אתם תאמינו׃


Nuna tusa taig Simón Pedro tutaiya nu, espada akachumamujin ukuini juwakug, dekas sumo sacerdote inake Malco daagtinun kuwishí untsujiya nuna asankauwai. 	 ולשמעון פטרוס חרב וישלפה ויך את עבד הכהן הגדול ויקצץ את אזנו הימנית ושם העבד מלכוס׃


Atum nuwenamua duka eme anentsajum diistajum, nuniakjum pegkegchau takagdaitsuk pujustajum; wagki pegkegchau takaidaun, nuigtú ekagmaidaunak Apajuí suwimkan susatnai. 	 האישות תיקר בכל וערש יצועכם אל יחלל את הזנים ואת המנאפים ידין אלהים׃


fariseo aidau: —¿Duwik wainmachumesh yamaish utusamea wainmame? —tusag iniidau. Tama ni chichaak: —Minak Jisus usukin nugkan uchupig jiijuí anujtujuk: Nijamita, tujutmatai nijamin wainmakmajai, —tau. 	 ויוסיפו לשאל אתו גם הפרושים איך נפקחו עיניו ויאמר אליהם טיט שם על עיני וארחץ והנני ראה׃


Wagki toro numpe, chivo numpe aina nujaig aentsuk tudaujinig tsagkugnamainchau asamtai. 	 כי דם הפרים והשעירים לא יוכל להסיר חטאים׃


wi nuna takui ayatak wake besemag pekagjume. 	 אך על דברי את אלה אליכם מלא לבבכם עצבת׃


Yaakat peegmagbauk muun yakí jiikbauyi, nuanuí doce waiti ajibi. Nunú waiti aina nuwig makí makichik nayaimpinmaya aents wajagmayi. Nu waiti aina nuwig Israelan uchijí doce aajakajua nuna daaji agatkamuyi. 	 ויש לה חומה גדולה וגבהה ושנים עשר שערים לה ועל השערים שנים עשר מלאכים ושמות כתובים עליהם אשר הם שמות שנים עשר שבטי בני ישראל׃


Atum ainajum anuiya, wajumak iinia pachitkajum nunú aidautijum, judiuwaitji tusajum ememautigmesh ainagme, nuigtush chicham umiktin ajutjamaina duwi Apajuijaish shiig ijutkauwaitji tusajum ememagme. 	 הן אתה נקרא בשם יהודי ונשענת על התורה והתהללת באלהים׃


Atumek Apajuí aentsji asajum, tsanijinmain ainatsjume, nuigtú tikich ashí pegkegchau aina dushakam, tuja wají aidaushkam imá midauk atí tusagmek anentaimainchau ainagme. 	 אבל זנות וכל טמאה ואהבת בצע בל יזכר ביניכם כאשר נאוה לקדשים׃


Tujash juwiya sacerdote aina duka, nayaimpinmaya wají aina nunú ayatak dakumká najanamunum wayaawag takainawai. Dakumkamu ainawai taji, wagki Apajuí Moisesan chichajak: “Ame mujanum pujamin jega Apajuí ememattain iwaintukbaijam nuna niimejai betekuch najanata”, tiuwai duwi. 	 ומכהנים לדמות וצל הדברים שבשמים כדבר יהוה אל משה בבאו לכלות את המשכן כי אמר אליו ראה ועשה הכל בתבניתו אשר אתה מראה בהר׃


Ni jakamunum agkanmitkakbauwai ashí aents iwanchin inake waig batsamas, jaamun ishamá batsatushkam. 	 ולהתיר את אלה אשר מאימת המות היו נתנים לעבדות כל ימי חייהם׃


Yatsug aidauwah, ubag aidauh, junak inagnamun tajime. Atumek ashí pegkeg aina nuwig anentaimin atajum, tikich wají pegkejan takainakui pegkegnap takainawa tusa anentaimtin, Apajuí wají pegkeg diiyamu aina nunash pegkegnum anentaimtin, aents pegkeg takainamun shiig anentus diin atajum. 	 ובכן אחי כל אשר הוא אמת ונכבד וישר וטהור ונעים ואשר שמעו טוב כל מעשה צדק כל מעשה שבח על אלה תשימו לבבכם׃


Misia nugkanum jegawag, Bitinia nugkanum wegagtatus anentaimaidau; tujash Wakaní Pegkeji wetinme tusag idaisachui. 	 וכבאם אל מוסיא הואילו ללכת אל ביתוניא ולא הניח להם הרוח׃


Tutai Pedro ayaak: —Ashí tikich aidau kajimatjamainakuish, wika aminak tuke kajimatkishtinaitjame, —tau. 	 ויען פטרוס ויאמר לו גם כי יכשלו בך כלם אני לעולם לא אכשל׃


Nuna tutai, Festo niina ijunja chichataiji aidaujai ijunag chichasag, Pablon chichajak: —Dekas Roma apujiya nu dekagtuati tame nuniau asam, Roma apuji pujamunum wetatme, —tiabi. 	 ויועץ פסטוס עם יועציו ויען אתו לאמר את הקיסר קראת אל הקיסר תלך׃


“Junashkam tajime, atumek: ¿Wajina yuwanuk, wajina uwagnuk, wajina nugkugnuk pujustaja? tusagmek uyumá pujuigpajum. Yutái nagkaesauwa duka dekas atumi pujutjumia nuuwai, tuja jaanchin nagkaesauwa duka, atumi iyashmia nuuwai. 	 על כן אמר אני לכם אל תדאגו לנפשכם מה תאכלו ומה תשתו ולגופכם מה תלבשו הלא הנפש היא יקרה מן המזון והגוף יקר מן המלבוש׃


Aatus asamtai tudau tsagkujamu aidautik, Apajuí tsagkugtugti tusa kuntin mautak atsumnatsui. 	 והנה באשר נסלחו החטאים אין עוד קרבן עליהם׃


Nunik chichagtak: ‘Cornelio, ame Apajuí aujam nunak antugtamkae, ame aents atsumaidau yayam nunash waitjamkae. 	 ויאמר קרניליוס נשמעה תפלתך וצדקותיך היו לזכרון לפני האלהים׃


Nunik nui ijunai, dase minak wajukea imatuk nayaimpinmaya senchi uutun, ashí nu jeganum batsatuk antukajui. 	 ויהי פתאם קול רעש מן השמים כקול רוח סערה וימלא את כל הבית אשר ישבו בו׃


Nunú awemamu waketug jegá kaunkamá inak jaa tepau ukukbauk, tsagag pegkeg pujaun wainkaju. 	 וישובו השלוחים אל הבית וימצאו את העבד החלה והוא נרפא׃


Tujash utujimiatak yuwa duka, nigki suwimak jumainnak egatmamui, wagki juka tudauk ekagtumaitsuapi tusa kajinas anentaimas yuwachu asa. Ashí jutii dutikamu aina nunú: Pegkegchauk ekagtumaitsuapi, tusa kajintsá anentaimtsuk dutikamua duka tudauwai. 	 ואשר לו ספק באכלו נאשם כי לא עשה מאמונה וכל אשר נעשה מבלי אמונה חטא הוא,׃


nunikag ditan chichajuinak: —Galileanmaya aents aidauh, ¿wagka nayaimpish diish ijunjume? Yamai Jisus nayaimpinum wegak takuniu wainkaujum junisag ataktush minitnai, —tiaju. 	 ויאמרו אתם אנשי הגליל מה תעמדו פה ועיניכם השמימה ישוע זה אשר לקח מאתכם השמימה כן בוא יבוא כאשר ראיתם אתו עלה השמימה׃


Tuidau asag nuna antujuidau, duwik nagkamas ni tunchijiin tsanumak iwainamun puyatjus dii batsataidau asag. 	 ויקשיבו אליו על היותו משמים אותם בכשפיו ימים רבים׃


Tujash Apajuí wisha akiintsaig, wait anenjug minak etegtuauwai. Dutijuau asa, 	 אך כאשר היה רצון האלהים אשר הבדיל אתי מרחם אמי ויקראני בחסדו׃


Nigka ju nugka juwi pujakush sacerdotek amaitsui, juwig kuashat sacerdote ayau asamtai. Nunin asag Moisés Apajuí anentag susatajum tibauwa dutiksag takaidau asagmatai. 	 והנה אלו היה בארץ לא היה כהן כי יש פה הכהנים המקריבים הקרבנות לפי התורה׃


Dutikamtai senchi kajekag: Jisusash itugmainkita tusag ditá ditak chichaidau. 	 והמה נמלאו חמה ויוסדו יחד מה לעשות לישוע׃


Junak Jisusak maamu nantakí kampatuma juwi niina jintintaiji aidaun wantintukui. 	 וזאת היא הפעם השלישית אשר נגלה ישוע אל תלמידיו אחרי קומו מעם המתים׃


Nuna takug uwejé untsujin achiká awajkiu. Dutikamuik nawe, wanuseshkam pegkeg wajasú. 	 ויאחז ביד ימינו ויקם אותו ויתחזקו פתאם רגליו וקרסליו׃


“Apuh, chichamjumin etsejin aidaunak ashí kajegkag, ame altarjumnash yumpuajag, wiki juwakmatai minashkam mantuatatus aintuinawai”, tiuwa duka? 	 יהוה את נביאיך הרגו ואת מזבחתיך הרסו ואותר אני לבדי ויבקשו את נפשי׃


“¿Wajuk anentaimjume? aents cien uwig ajamu makichik megkaetukam, noventa y nueve uwija nunak batsaak ¿megkaekauwa nuna egaak muja aidaunum wemainchaukaih? 	 מה דעתכם כי יהיו לאיש מאה כבשים ותעה אחד מהם הלא יעזב את התשעים ותשעה על ההרים והלך לבקש את התעה׃


Nuaduí ditanak ayatak augmatbaun pachisan jintinjai, wagki ditak wi wají pegkeg takaamun wainainakushkam wainmachu wajukmaina nuninak, antuinakush nunap tawa tusag dekainatsui wainak antuinawai. Nuaduí ayatak, junak taku tawai tutsuk jintinkagtajai. 	 על כן במשלים אדבר אליהם כי בראתם לא יראו ובשמעם לא ישמעו אף לא יבינו׃


Tiagtai Jisus ayaakshakam: —Atumin apa dekas Apajuiyaitkuig minashkam anenmain ainagme. Wika wiki nagkamnuk juwig taan pujatsjai, mina Apag awetakui wika taan juwi pujajai. 	 ויאמר אליהם ישוע אלו אלהים הוא אביכם כי עתה אהבתם אתי כי אנכי יצאתי ובאתי מאת האלהים הן לא ממני באתי אך הוא שלחני׃


Nuaduí Kristu chichame antukbauwa duka, puyatjusa shiig aneaku amainaitji, Kristu nemajut tupanjaig tuidau asaja. 	 לכן אנחנו חיבים ביותר להכין לבבנו אל אשר שמענו פן ילוז ויאבד ממנו׃


¿Nuigtush atumek ausachuk ainajum Moisés agagbauwa nuanuí: Sacerdote jega Apajuí ememattainum takau aidauk, tsawan ayamtai tsawaju aigkish ayamainatsui; tujash duka pegkegchauk wegatsui tawa duka? 	 או הלא קראתם בתורה כי בשבתות יחללו הכהנים את השבת במקדש ואין להם עון׃


Imatjuinam Pablo ni ayamjumaktatus chichaak: —Wika makichik pegkegchaunakesh takaschamjai. Chicham umiktajum timawa nuna pachisnukesh, jega Apajuí ememattaiya nunakesh, Roma apujinakesh pegkegchauk chichagkachmajai, —timayi. 	 והוא הצטדק לאמר לא חטאתי במאומה לא לדת היהודים ולא למקדש ולא לקיסר׃


Jisus nuna ti senchi wake besemag dekapeg, ashí antuinamunum paan iwainak: —Dekas tajime: Atum ainajum juwiyag makichik minak sujutkattawai, —tau. 	 ויהי ככלות ישוע לדבר הדברים האלה ויבהל ברוחו ויעד ויאמר אמן אמן אני אמר לכם כי אחד מכם ימסרני׃


Nunú nuwak jaanch yamakaitkau kapantujai pachimjugbaun pegauwayi. Tuja nigka ayatak oroik, kaya pegkejuch akik aina duwi, kayauch perla tutai aina nujai iwagmamjauyi. Takakuyi makichik copa ayatak orok najanamun, nuanuig piyakuyi ashí pegkegchau dakitmain aidau, wainka apajimtai ememattai aina nujai. 	 והאשה לבושה ארגמן ושני והיא מכללה בזהב ואבן יקרה ופנינים ובידה כוס זהב מלאה תועבות וטמאת תזנותה׃


Wi amijaig wekaejai, makichkish amina pegkegchau awajtamkatasag achigmamaitsui. Ju yaakta juwishkam mina aentsug aidauk kuashat ajutui”, tiuwai. 	 כי עמך אנכי ואיש אל יגע בך להרע לך כי גוי גדול לי בעיר הזאת׃


Nunik jakamtai, nuigtú kuashat nagkaemajun capitán wainak, Apajuin emematak: —Dekas ju aentsua juka shiig pegkejai, —tau. 	 וירא שר המאה את אשר נהיתה ויתן כבוד לאלהים לאמר אכן האיש הזה צדיק היה׃


Nunik chichaak: —Senchi wakemajai, eke mantuinatsaig ju Pascuan atumjai ijunjan yuwatasan. 	 ויאמר אליהם נכסף נכספתי לאכל אתכם את הפסח הזה לפני ענותי׃


¿Dutikachkugmesh uchijum nujintan segapaig, titig sumainkaitjum? 	 או כי ישאלנו ביצה היתן לו עקרב׃


Ame jegaa wayaam mina kumpamjakum chichaam nuna antaig, uchi kakaaje shiig aneak. 	 כי קול ברכתך בא באזני והנה רקד בשמחה הילד במעי׃


dapi esaimash, jatai egketuamun umuinakush jakashtin ainawai. Jau aidaunash ditá uwejen achikag etsagaidiagtinai.” 	 נחשים ישאו בידיהם ואם ישתו סם המות לא יזיקם על חולים ישימו את ידיהם וייטב להם׃


Nuna tiajua nunak judío aidau: Jisusak dekas Apajuí awematnaitjai tibauwa nuwapita tuidauk jega ijuntainmak jiikí ajapami, waichu atí tusa chicham umikbau asamtai, nuna dutijamawainum tusa ishamainak tu chichakajui. 	 כזאת דברו יולדיו מיראתם את היהודים כי היהודים כבר נועצו לנדות את כל אשר יודה כי הוא המשיח׃


Jujú aents aidau mina chichaman tujutiagtatus kaunawaja juka, dekas wi nunikbaugnak aminak nuna nunikmae tusagkesh ujapamain ainatsui. 	 גם אין ביכלתם להוכיח עלי את אשר עתה הם שטנים אותי׃


Nudiagtai Jisus: “Atumetjume aents aidau emtin pegkeja iman jumamin aidautigmek, tujash Apajuí atumí anentaimnak shiig dekagtamjume; nuniau asa aents aidau eme anentam ata tus wakegaunak Apajuik dakitawai. 	 ויאמר אליהם אתם הם המצטדקים לפני האדם ואלהים יודע את לבבכם כי הגבה באדם תועבה הוא לפני האלהים׃


“Dutikam wiyakchak jiinum pujus senchi waitiak pagkas niimkamá, wainkau Abragkan, Lazaronashkam Abragkai ayaumas ekeemtatman. 	 ובהיותו במכאבות בשאול וישא את עיניו וירא את אברהם מרחוק ואת לעזר בחיקו׃


nunik jegaa jií ikapajag anamainak batsatbaunum, niishkam nui ditajai anamak ekeemsau. 	 ויהי כי בערו אש בתוך החצר וישבו יחדו וישב גם פטרוס בתוכם׃


Ame nuwa wainkaum duka yaakat muunta nuuwai, ashí apu aidaun ina nunú”, tujutmayi. 	 והאשה אשר ראית היא העיר הגדולה אשר היא נברת ממלכות הארץ׃


Tiagtai Pabloshkam chichaktatus nagkamata taig, Apu Galión judío aidaun chichajak: —Ju aents pegkegchau takasbau, nuniachkush magkagtuamukesh pachisjum takugminig atum judío aidautijum tajum nunak antugmainaitjime; 	 ויהי אך בקש פולוס לפתח את פיו וגליון אמר אל היהודים לאמר אם היה דבר פשע או מעשה נבלה כי עתה נשאתי ושמעתי אתכם היהודים כמשפט׃


Kuashat aents aidau Juan yamiijati tusag minituidau, nuniagtai chichajak: “¡Atumek iwanchi uchijí asajum aents tsanú yujagme! ¿Wagka yamimagtasagmesh wakegagme? ¿Atumek ayatak yamimamuikis Apajuí suwimak sukagtumaina duka uwemtumainaitai tajumek? 	 ויאמר אל המון העם היצאים להטבל על ידו אתם ילדי הצפעונים מי הורה אתכם להמלט מפני הקצף הבא׃


Nunú niiyá tantauwa dushakam wayaa niish wainak: Dekaskeap nantakne, tiuwai. 	 ויבא שמה גם התלמיד האחר אשר בא ראשונה אל הקבר וירא ויאמן׃


Nunak tuke aneas kajejuinak maatnume tusa sujukajun dekau asa, tiuwai. 	 כי ידע אשר רק מקנאה מסרו אתו׃


Nunikmatai tikich yachi jukishkam, uchinak akiitsuk jakauwai. 	 ויקח אתה השני וימת גם הוא לא בנים׃


ashí jinta japagau aidaunash nugkan aintug, nainnashkam yumpuag pakamak betekmak, jinta tunin aidaunash tutupit esegak, tutitag aidaunashkam shiig iwajug umiyajama numamtuk, atumi anentaimish shiig iwajajum umiktajum, Apu minitin asamtai. 	 כל גיא ינשא וכל הר וגבעה ישפלו והיה העקב למישור והרכסים לבקעה׃


Nuniagtatman Jisus dukujin wainak, ni jintintaiji dekas niina aneetaijiya nunashkam wainak chichajak: —Dukuwah, yamaik anuwai amina uchigmik, —tau. 	 וירא ישוע את אמו ואת תלמידו אשר אהב עמדים אצלו ויאמר אל אמו אשה הנה זה בנך׃


Wakaní Pegkejiya nunú Asia nugkanum etsegkatajum tusa awemashbau asag, Frigianum jegaa Galacia jegaashkam nagkaemakiag, 	 ויעברו בפרוגיא ובארץ גלטיא כי מנעם רוח הקדש מהשמיע את הדבר באסיא׃


Tujash ii dakainamua duka ii wainchamua nu dakainaji, nuniau asá emamkemsa dakainaji. 	 אבל אם נקוה לאשר לא ראינהו נחכה לו בסבלנות׃


Ditak yacha ainaji tumamainawai, tujash dekachu waigkaje. 	 ובאמרם חכמים אנחנו היו לכסילים׃


Israela uchijí doce aajakajua nunú wegantuk imanisajag Apajuí anagkagtuamua nunú umintai wainkagtatus dakaidau asag, tuke kashish tsawaijai Apajuinak emematuinak umijuinawai. Nuna apu Agripah, amina ujaajam nuaduik mina pataag judío aidauk yamaish chichaman aputujuinawai. 	 ואשר שנים עשר שבטינו מיחלים להגיע לה בעבדם את יהוה תמיד יומם ולילה על דבר התקוה הזאת אגרפס המלך שטנים אותי היהודים׃


David Isaí uchijí, Isaí Obeta uchijí, Obed Booza uchijí, Booz Salmogka uchijí, Salmón Naasogka uchijí, 	 בן ישי בן עובד בן בעז בן שלמון בן נחשון׃


Jisus Apajuí Uchijiya nuuwai, jutii Sumo sacerdoteji dekas iman nayaimpinum wayauwa duka. Nuaduí niiní kajintsá anentaimaidautik emetmamjaja nunisaik pujumainaitji. 	 ועתה בהיות לנו כהן ראש גדול אשר עבר בשמים הוא ישוע בן האלהים נחזיקה בהודאתנו׃


Atum mina nemagtin aidautigminak ashí aents aidau kajegtabiagtinai, tujash ni mina nemagtukbaunak nunisag pujusá nagkanbaunum jegá nu uwemjatnai. 	 והייתם שנואים לכל אדם למען שמי והמחכה עד עת קץ הוא יושע׃


nuniakui esettsan diikman ashí kuntin yuchatai aidau, chigki aidaush, dapi aidaushkam pachimka chimpiamun wainkabiajai. 	 והסתכלתי בה ואבין וארא את בהמת הארץ ואת החיה ורמש האדמה ועוף השמים׃


Yamai nugkaa pujag juwik, nugkan tsaaptinjiyaitjai, —tiuwai. 	 בהיותי בעולם אור העולם אני׃


Judas Jisusan sujukua nunú, Jisusan dekas maawagtatus imatikiagtai, awake anentaimag sacerdote apuji aidaun tikich apu aina nujai treinta kuichkin awagtak: 	 וירא יהודה המסר אותו כי הרשיעהו וינחם וישב את שלשים הכסף אל הכהנים הגדולים והזקנים לאמר׃


Tujash tikich aents niiya nuní senchi minitak, niina depetki akajun atanki jegá wayaa, ashí wajiinak yajutuk kumpají aidaun tinamainai. 	 ואם יבוא עליו חזק ממנו ותקפו ישא ממנו את נשקו אשר בטח בו ואת מלקחו יחלק׃


Dekas tajime: Wi Jerusalegkan pachisan ashí tajim duka yamai aents batsataina jusha ashí jinuinatsaig uminkatnai. 	 אמן אמר אני לכם כי לא יעבר הדור הזה עד אשר יהיו כל אלה׃


Jimag aents ajanum takaak wekagushkam, makichik juwaku, tikichik ukuam atinai.” 	 שנים יהיו בשדה ונאסף האחד והאחר יעזב׃


Nunak Apajuí shiig wait anenjamu asa nayaimpinmayan Uwemtikagtinun awetugmae, etsa minak tsawantan tsaaptin emama numamtuk wajaktinun. 	 ברחמי חסד אלהינו אשר בהם פקדנו הנגה ממרום׃


Tujash nunú aents aidauk Apajuijai tuke kanaak kanakagtin ainawai. Wagki, ditak ayatak yuwamunmag, umamunmag iwaaku pujuinawai, nuninak dita takaamujiya nu datsantan iwaintumaina nunak takainak shiig aneenawai, nuigtush ju nugka juwiya pegkegchau aina nunak imá anentaimtuinawai. 	 כי רבים המתהלכים אשר עליהם אמרתי לכם פעמים הרבה ועתה גם בבכי אני אמר כי הם איבי צלב המשיח׃


Nuna yaaktan ukukiag ashinbaunum, makichik nuwiya Jisusan: —Apuh, wisha ame tuwig wekaetam nuniakminish tuke aminak nemagkiní wajatin atajai tusan wakegajai, —tau. 	 ויהי בלכתם בדרך ויאמר אליו איש אדני אלכה אחריך אל כל אשר תלך׃


Nunú duwik wainmachu aajakun jukiag fariseo batsatainamunum ejegawajui. 	 ויביאו את האיש אשר היה עור לפנים אל הפרושים׃


Nunisjumek atumshakam, ashí wi tajim nunú imanisag uminag wegau wainkugmek, yamaik Apajuí Uchijí Aentsmaga Akiinauwa nu taatnuk ashí jegaegapi titin atajum. 	 כן גם אתם בראותכם את כל אלה דעו כי קרוב הוא לפתח׃


Tiagtai ni ayaak: —Ju wakania juka makichkish kakajus jiimaitsui, Apajuí aujku yujumak ijagmaka pujachkuik, —tiu. 	 ויאמר אליהם המין הזה יצא לא יצא כי אם בתפלה ובצום׃


Dutikawagmatai cinco pagkan nuigtú jimagchik namaka nuna juki, nayaimpinum pagkai see tusa, pagkan puujá jintintaiji aidaun susaju, dita aentsun tinamkatnume tusa. Dutiksag namak jimaja nunashkam ashí tinamkau. 	 ויקח את חמשת ככרות הלחם ואת שני הדגים וישא עיניו השמימה ויברך ויפרס את הלחם ויתן לתלמידיו לשום לפניהם ואת שני הדגים חלק לכלם׃


Aantsag Apajuí nemajuidaujaish maaniati nuniak depetkati tibauyi. Nuniak ashí aents nugkanmaya ditash chichaaku, jegkemtin, shuwin, puju, yagkú aina nuwish inamjati tusa idaitusbauyi. 	 וינתן לה לעשות מלחמה עם הקדשים ולנצחם ותנתן לה ממשלה על כל משפחה ועם ולשון וגוי׃


Nuniai niina jintintaiji aina nuwiya, makichik Jisusa aneetaijiya nunú yujumak yuwamunum Jisusai ayaumas yuwak eketu. 	 ואחד מתלמידיו מסב על חיק ישוע אשר ישוע אהבו׃


Tujash Kristu juwi tauwa nuuwai yamaik Sumo Sacerdote, pegkeg aidau tuke atinun sukagtinuk. Ni sacerdotejai betekak jega Pegkegmanum wayaa takaa nuuwai dekas imá pegkejak. Duka aents aidau jegamkachbauwai, nunin asa ju nugka juwiyachui. 	 אבל המשיח בבאו להיות כהן גדול לטבות העתידות עבר בתוך המשכן המעלה בגדלה ושלמות אשר לא נעשה בידים כלומר אשר איננו בכלל הבריאה הזאת׃


Nunak sacerdote aidaun apuji Esceva daagtin judío aentsua nuna uchijí siete aajakajua nu dutikaidau. 	 והעשים ככה היו שבעת בני סקוה אחד מגדולי כהני היהודים׃


Ashí aents aidauk niina pachisag pegkejan etsegtuidau, ni wají pegkeg pachisa chichamunashkam puyatjusag diidau, nuninak: —¿Jujú Josen uchijiya jama? —tuidau. 	 וכלם העידהו ותמהו על דברי חן אשר יצאו מפיהו ויאמרו הלא זה הוא בן יוסף׃


Imatiktai Jisus bote ukujin atamjutain atamjuk kanak tepettaman ishintainak: —¡Jintinkagtinuh! ¿Amek jutii jakektatag duka pachijattsumek? —tuidau. 	 והוא ישן על הכסת באחרי האניה ויעירו אותו ויאמרו אליו רבי האינך דאג לנו כי נאבד׃


Amina jiim tudaun takamtijamkuish, ukuinkam ajapmaina numamtuk wajaktá tudau idaikum. Dekas pegkejai tudau idaisau asam, Apajuí inamtaijin makichik jiiyaik niimsá waimainaitam numamtuk wajamuk, jimá jiintin asam, 	 ואם עינך תכשילך עקר אתה טוב לך לבוא אל מלכות האלהים בעין אחת מהיות לך שתי עינים ותשלך לגיהנם׃


atum Judea batsatutigmek mujanum pisagtajum. 	 אז נוס ינוסו אנשי יהודה אל ההרים׃


Nuna timatai Anás Jisusnak jigkagbautak awemauwai sumo sacerdote Caifás pujamunum. 	 וישלחהו חנן אסור בזקים אל קיפא הכהן הגדול׃


Nunikag kashinia duwi suntag dawé ashinuk ditá batsamtaijin waketuinai, suntag caballonum shibauk Pablojai wegagmayi. 	 וממחרת הניחו את הפרשים ללכת אתו וישובו למצד׃


Jutii aidautik aents aidaujaig maaniatsji. Jutiik dekas wakan pegkegchau aidau agkajunum batsamin, nu wakan aina nuna apuji senchigtin aidau, ju nugka suwea juwi pegkegchaun inamin aina nujai maaniaji. 	 כי לא עם בשר ודם מלחמתנו כי עם שרים ושליטים עם המשלים בחשכת העולם הזה עם הרוחות הרעות אשר במרומים׃


Tujash tikich aents nu caballo weniinia jiina duwi jinachu aidauk, ditá pujutji pegkegchaunak yapajitsuk, wakan pegkegchau aidau ememattanash idaitsuk, dita dakumká najanamu oro, jiju plata, bronce, kaya, numi aina nuna emematiagmayi. Tujash duka wainmatnakesh wainmachu, antutnash antuchu, wekaetanash wekaemainchau aina nunin aig. 	 ושאר בני אדם אשר לא נהרגו במגפות האלה בכל זאת לא שבו ממעשי ידיהם מהשתחות עוד לשדים ולעצבי זהב וכסף ונחשת ואבן ועץ אשר לא יראו ולא ישמעו ולא יהלכו׃


Nuaduí atumek kuitamamkatajum, ashí juna pachisnuk yaunchuk emtikan tibaijime. 	 ואתם ראו הנה מראש הגדתי לכם את כל׃


Tagku ayugtainum uchi pempeajam egketu wainkajum, juwapita titajum.” 	 וזה לכם האות תמצאון ילד מחתל ומנח באבוס׃


dutikamash nejekchatpash, untsu tikich mijantinish nejeachkui ajakmi’, ” tiu. 	 אולי תעשה פרי ואם לא בשנה הבאה תגדענה׃


Jintinbauwa duka jintinkagtinun nagkaesauk dekatsui. Untsu papí augbaujin ashimak, jintinkagtinjai betek wemainai. 	 אין תלמיד נעלה על רבו ודי לכל תלמיד שלם להיות כרבו׃


Jutiinak Apajuí uwemtijamjauwa duka dekainaji. Tujash ni nuna dutijabauwa nuaduí ni anagtabauwa dutiksag sujamsatna nu dakainaku kajintsá pujuinaji. Apajuí anagtamamua nunú jukiu akuik, atakeap jukitnaitji tusaik kajintsaik daká pujumaitsuji, wagki ni dakamujiya nuna jukiu asa jukittajapi tusag kajinas daká pujumaitsui. 	 כי נושענו בתקוה אך התקוה הנראה לעינים איננה תקוה כי איך ייחל איש לדבר אשר הוא ראה׃


Imaa imaaninakua katigkag Genesaret nugkanum jegawajui. 	 ויעברו את הים ויבאו ארצה גניסר׃


“Apajuik ashí aentstin senchi anejatu asa, ni Uchijí makichkiuchia nunak awetugmauwai, ashí niina dekas Apajuí Uchijimpapita tusa niinig kajinas anentaimaidauk, waitut nagkanchaunmag wechatnume, ayatak pujut nagkanchaunum Apajuijai tuke pujustin atinme, tusa. 	 כי ככה אהב האלהים את העולם עד אשר נתן את בנו את יחידו למען לא יאבד כל המאמין בו כי אם יחיה חיי עולמים׃


Tusa apu kajeká achijatin aidaun: ‘Jusha achikjum jukijum egkea ukutajum, niishkam awi pujus ashí mina diwimja nunak akikmakti’, tusa inamjauwai.” 	 ויקצף אדניו ויסגר אותו למיסרים עד כי ישלם את כל חובו׃


Nuna dutika Jisus jiinki wetatman, jimag aents wainmachu pataetukag, senchi untsumkag: —¡David wegantu uchijiyah, jutiish wait anenkagtugta! —wajaidau. 	 ויעבר ישוע משם וילכו אחריו שני אנשים עורים והמה צעקעם ואמרים חננו בן דוד׃


Jisus aaja tama niina kajejuidaushkam senchi datsajajui. Nuniai tikich aidauk shiig aneedau, Jisus etsaegkagtutai wainaidau asag. 	 ויהי כאמרו את הדברים האלה נכלמו כל מתקוממיו וישמח כל העם על כל הנפלאות הנעשות על ידו׃


Tujashkam kuashat aents aidau, nuigtú apu aidaushkam Jisusnak dekaskeapi tiajui. Nuninakjash fariseon ishamainak iwainmamainachu, ditá ijuntaijin tuke jiyaku jiyaam aig tusag. 	 אולם רבים אף מן השרים האמינו בו אך בגלל הפרושים לא הודו למען אשר לא ינדו׃


Dekaskenmag Apajuik aents jega jegamkamunmag pujumaitsui. Juna pachis Apajuí etsegtin chichaak: 	 אבל העליון לא ישכן בהיכלות מעשי ידים כאשר אמר הנביא׃


Atum Kristu nemaju asagmin, diez mil jintinkagtin ajutjamkush apak kuashtak amaitsui. Atumí apanuk witjai, wagki yamajam chicham wi etsegbau antukjum, Kristu dekaskeapi tusajum nemagkau asagmin. 	 ועתה מה לעשות אתפללה ברוחי ואתפללה גם בשכלי אזמרה ברוחי ואזמרה גם בשכלי׃


¡Iina apachji apu David inamajakua nunisag inamjatatus miná jujú emematiagmi, nigki nayaimpinmayanash agkanmitkattawai! —wajaidau. 	 ברוכה מלכות דוד אבינו הבאה בשם יהוה הושע נא במרומים׃


Wi dutika idaitusbau asam, ameshkam dutiksamek amina diwimjamush wait anenjam idaitumain wajakume.’ 	 הלא היה לך גם אתה לרחם על העבד חברך כאשר רחמתי אני עליך׃


Mina apujuh, nunikan wekaman, etsa tajiaju ai, nayaimpinmaya tsaaptin etsa etsanbaujin nagkaesau, minak ashí wijai minidaujaí ijumag egketkabi. 	 והנה אדני המלך בצהרים בדרך ראיתי אור צח מזהר השמש אשר משמים נגה עלי מסביב ועל ההלכים אתי׃


Dutikawagmatai tsawamunum Pablo ashí aents aidaun chichajak: —Jimag tumig yujainaji yujumak yutsuk, wajukatjik tusa dakainaku, 	 והבקר טרם יאור ופולוס מבקש מכלם לטעם לחם לאמר היום יום ארבעה עשר אשר חכיתם צמים ולא טעמתם מאומה׃


Nunik wainak shiig aneas juwakug, ni pujamunum aents tikiju batsataidaun, ashí ni kumpají aidaunashkam untsuká ijumag: ‘Atumjai ijuntsa shiig aneasagmi, kuichkin makichik tsawantai takasá jumainun emegkakmayag nunak jukijai’, tumainai. 	 והיה כמצאה אותו תקרא לרעותיה ולשכנותיה לאמר שמחנה אתי כי מצאתי את הדרכמון אשר אבד לי׃


Tutai Jisus ayaak: —Amek duka wainme, wi amijai chichaag juuwaitjai, —tumabiuwai. 	 ויאמר אליו ישוע הן ראית אתו והמדבר אליך הנה זה הוא׃


mina kumpag imauya tajutua nunú ajaamain atsugtau asamtai tajame’ tamin. 	 כי אהבי בא אלי מן הדרך ואין לי דבר לשום לפניו׃


Juna tujutmatai, siete nayaimpinmaya aents suwimak aimjamun ukajajua nuwiya inagnak ukajua nu tajuntujun: “Wegajai, wi Uwig nuwatkatna nuna iwaintuktajame”, tujutmayi. 	 ויבא אלי אחד משבעת המלאכים הנשאים שבע הקערות המלאות שבע המכות האחרנות וידבר אלי לאמר בא ואראך את הכלה אשת השה׃


Chicham umiktajum tibaun wi patasnuk tajim duka: Mina nemagtin aidautigmek pempentunisjumek aneenitajum, wi atumin aneajim antsagmek, tajim nuuwai. 	 הנה זאת מצותי כי תאהבון איש את אחיו כאשר אהבתיכם׃


Juna aatus Jisus jintinkagtua ashimkamtai, aents aidauk puyatjusag antugkajui, 	 ויהי ככלות ישוע לדבר את הדברים האלה וישתומם המון העם על תורתו׃


Dutika yamijam jinkamá Jisus wainkauwai nayaim ujantatman, nuniamunum Wakaní Pegkeji pauma nunin niina mamikis akagunashkam. 	 ויהי אך עלה עלה מן המים וירא את השמים נבקעים והרוח כיונה ירדת עליו׃


Tibau asa achikbaun kuitamnushkam Pablon chichajak: —Apu chichaman epegkin aidau chichaman akupjutak akupkati tujutne, nunin asamtai jiinkijum shiig aneasjum wetajum, —tiuwai. 	 ויגד שמר האסורים לפולוס את הדברים האלה לאמר שלחו השרים לפטר אתכם ועתה צאו ולכו בשלום׃


Nunú papí agagbaun aujus diisá, Pablon apu iniak: —¿Amesh tuwiyampaitpa? —tau. Tama ni ayaak: —Wika Cilicianmayayaitjai —tutai dekajua 	 ויהי כקרא ההגמון את האגרת וישאל מאי זה מדינה הוא ויהי כשמעו כי הוא מקיליקיא ויאמר׃


Nuigtushkam tikich aidauk, pegkegchau chichajam, asutiam, jiju cadenajai jigkajam, achiká egkeam waittsajui. 	 מהם נסו בתעלולים ובמכות וגם נמסרו לכבל ומסגר׃


Wagki ¡Apajuik jakau aina nuna Apajuijinchui, nigka iwaaku aidaun Apajuijiyai! Apajuí diismak jakau aidaush iwaaku batsatainawai. 	 והאלהים איננו אלהי המתים כי אם אלהי החיים כי כלם חיים לו׃


Nunikmá higuera jintá yantamchijin wajattaman wainak jegantau, tujash nejeg atsau ayatak dukak wajas atai, chichajak: —¡Amek ajumaish tuke nejekchatnaitme! —tamawaik kukajá wajasú. 	 וירא תאנה אחת על הדרך ויקרב אליה ולא מצא בה מאומה מלבד העלים ויאמר אליה מעתה לא יהיה ממך פרי עד עולם ותיבש התאנה פתאם׃


Nunik waikmá Jisus wainkau aents iyashin iyag tepettaman. 	 והנה איש אחד לפניו אשר גופו צבה ממים׃


Tujash Apajuik shiig senchi wait anenkagtina ibau asa, imá niina anenkajinig anempajui. 	 אבל האלהים המלא רחמים ברב אהבתו אשר אהב אתנו׃


Jisus Jerusalén tikiju wesa yaaktan wainak, aents nui batsamin aidaun anentaimtus buutu. 	 ויהי כאשר קרב וירא את העיר ויבך עליה לאמר׃


Dita antutaiji ajamuk, Wakaní Pegkeji Jisusa nemajin aidaun chichajak: Apajuiyai kajintsá anentaibaunum pegkegchaun depetkau aidauk, jinum pujusajag waittsashtin ainawai tawa nuna antuktinme. 	 מי אשר אזן לו ישמע את אשר הרוח אמר לקהלות המנצח לא ינזק במות השני׃


Nuaduí Apajuí anempa duka ajantutsuk adijka ausagmi. Ni jutiinak wait anenjamag ashí ii atsumamunmash yaimpaktatui. 	 על כן נקרבה בבטחון אל כסא החסד לשאת רחמים ולמצא חסד לעזרה בעתה׃


Tama Jisus ayaak: —¡Wetá iwanchih! agagbau awai: ‘Ame Apujum Apajuiya duke emematta, nuniakum imá nigki umigkata’, tawai —tiu. 	 ויען ישוע ויאמר אליו סור ממני השטן כי כתוב ליהוה אלהיך תשתחוה ואתו תעבד׃


Atum anentaimsagmek: “Tujash Apajuí judío aidaunak ajaka kanawe nejeashkui, tsupika ajaptayama numamtuk ditanak utsagkuajama, jutiin ajaknum ikamaina numamtuk awajtamak”, tumainaitjume. 	 וכי תאמר הלא נקפו הענפים למען ארכב אנכי׃


Niiyai nayaimpinmaya aents aina nuna wagagkauk, nigki dekas Apu wagaaku ashí nayaimpinmaya aents aina nuna nagkaesau eme anentsá adaitaiya dushakam. 	 ויגדל מאד מן המלאכים כאשר השם אשר נחלו יקר הוא משלהם׃


Jutii ii wakegamua duke taká yujakuik, tuke waittsatin ainaji; untsu ii wakegamu takata nu, Wakaní Pegkeji yaimpasmatai idayutik Apajuijai tuke pujustinaitji. 	 כי אם תחיו לפי הבשר מות תמתון ואם על ידי הרוח תמותתו את מעללי הבשר חיה תחיו׃


Jisus aatus tutai, nunú mesanum ditajai pekaju makichik chichaak: —Shiijap aneastin ainawa Apajuin inamtain batsamsag yujumkan yuwidauk, —tiuwai. 	 וישמע זאת אחד מן המסבים ויאמר אליו אשרי האכל לחם במלכות האלהים׃


Sumo sacerdote Estebagkan: ¿Dekaskek tujamaina? tusa iniasu, 	 ויאמר הכהן הגדול האמת הוא אשר דברו׃


Amina pegkegchau awajtamaidaush dutiksamkek iikaipa. Duka nunitsuk, ashí tikich aidaush pegkejai tuina duke dutikatasajum kakanmamsatajum. 	 אל תשלמו לאיש רעה תחת רעה דרשו הטוב בעיני כל אדם׃


Jisukristu Apajuí uchijiya nu yamajam chicham etsegbauk juní nagkamnauwai. 	 ראשית בשורת ישוע המשיח בן האלהים׃


“¿Yaita inak apuji tibaunak imatiksag umin, shiig anentaimkau asamtai, apuji kajitus niina jeen batsatun yutain diyaku susati tibauwa nuninush? 	 מי הוא אפוא העבד הנאמן והנבון אשר הפקידו אדניו על בני ביתו לתת להם את אכלם בעתו׃


Nuna tiagtai aents aidauk Pablon Bernabejai pampantug wajatkiagmatai, apu chichaman epegkin aidaushkam: —Awikjum numí suwimatajum, —tusa inamjau. 	 ויקם גם העם עליהם והשרים קרעו את בגדיהם מעליהם ויצוו להכותם בשוטים׃


Nuniamunum nayaimpinmaya aents, nunú apeamu keettaman incienso jutainum aimak juki, nagkimá nugká ajapabi. Dutikamu nugkanum iyautai ipamat, chaagpijai tuutainai nugkashkam ugmayi. 	 ויקח המלאך את המחתה וימלאה אש מעל המזבח וישלך על הארץ ויהי קולות ורעמים וברקים ורעש׃


Tutai: —¡Maríah! —tiu. Tama ayampatua diikmá Jisusan wainak hebreo chichamai: —Rabuni, —tiuwai. (Nunak jintinkagtinú taku tiuwai.) 	 ויאמר אליה ישוע מרים ותפן ותאמר אליו רבוני הוא מורה׃


Wagki Jisusa nemajuidaun diin aidauk, Apajuinun kuitamjin asag pegkegchauji diigsá jiyashtai amainai, ememachu, kajemtin wajaknuchu, nampetan wekaetuchu, maanitnash wakeechau, takat pegkegchau aina nujai kuichkijinatatus wakejuchu, 	 כי פקיד העדה צריך להיות איש תם כסכן לאלהים לא עמד על דעתו ולא רגזן ולא אהב יין ולא בעל אגרף ולא נטה אחרי הבצע׃


Tiagtai Jisus paan iwainak: —Lazarok dekas jakae, 	 אז גלה ישוע את אזנם ויאמר אליהם לעזר מת׃


Josiasa uchijiyai Jeconías nuigtú yachi aidaushkam, ditak akiinawajui Babilonianmaya aidau Israel aentsun achig yajuaku aina nunú tsawan jegatsaig. 	 ויאשיהו הוליד את יכניהו ואת אחיו לעת גלות בבל׃


Tau asa, Galileanum jega ijuntai aidaunmash wayaa jintinkagtau. 	 ויהי קורא בבתי הכנסיות אשר בגליל׃


María chichatai, Elisabetan wakeenia uchi kakaaju, nuniaig Wakaní Pegkeji egkemtuju, 	 ויהי כשמע אלישבע את ברכת מרים וירקד הילד במעיה ותמלא אלישבע רוח הקדש׃


Nunikmatai Jisus shiig akateg ukuak: 	 ויגער בו וימהר להוציאו החוצה׃


¡Kristuk yujagminum minitnai! Nunitai ashí aents aidau, nuigtú Jisusan mau aidaushkam wainkagtinai. Dutika wainainak ashí aents nugkanmaya aidauk buutiagtinai. Duka dekaske, aatus atí. 	 הנה הוא בא עם העננים וראתה אתו כל עין גם אלה אשר דקרהו וספדו עליו כל משפחות הארץ כן יהיה אמן׃


Dutika umikagmatai Jisus pagkan juki Apajuin see tusa, ni jintintaiji aidaun tinabiuwai, dutikawajam dita aents aidaunak ashí imatiksag tinabiajui. Dutiksag namaknashkam aents wakegainamujinak imatiksag tinamkajui. 	 ויקח ישוע את ככרות הלחם ויברך ויתן לתלמידיו והתלמידים אל המסבים וככה גם מן הדגים כאות נפשם׃


“Atumek aneaku pujustajum, wají tsawantinig atumí Apugmish minitnaita duka dekachu asajum. 	 לכן שקדו כי אינכם יודעים באי זו שעה יבא אדניכם׃


Nuna ti uchin ejapeen awajus midaaki juki chichaak: 	 ויקח ילד ויעמידהו בתוכם ויחבקהו ויאמר להם׃


Duwikik atumek minak eme anenjusjumek mina Apajuk segachuitjume. Tujash yamaik segatajum, mina Apag yaimpakui shiig aneasminjum. 	 עד עתה לא שאלתם דבר בשמי שאלו ותקחו למען תמלא שמחתכם׃


Nuna tusa, nuanuig kuashat wainchatai aidau iwainajag takaschauwai, dekaskeapi tuinachbau asa. 	 ולא עשה שם גבורות רבות מפני חסר אמונתם׃


“Ju nuniamunum atumnashkam achigmakag jujamkiag wai waitkagmainakua mantamawagtinai. Atum mina nemagtin aidautigminak ashí aents aidau kajegtabiagtinai. 	 אז ימסרו אתכם לעני והמיתו אתכם והייתם שנואים לכל הגוים למען שמי׃


Nunik Jisus: —Juna pachisan atumjai pujusan, Moisés, Apajuí etsegtin aidau, Salmosnumash mina pachitus agajajua duka ashí uminkattawai tusan ujayajime, —tiuwai. 	 ויאמר אליהם אלה הם הדברים אשר דברתי אליכם בעוד היותי עמכם כי המלא ימלא כל הכתוב עלי בתורת משה ובנביאים ובתהלים׃


niina jintintaiji aidaun jintintuata tau asa. Nunik jintintak tau: —Apajuí Uchijiyaitak Aentsmaga Akiinauwa nunak, tikich aents aidaunum sujukag idaisagtatui, dutikawagmatai maawagtatui. Tujash jakaashkam kampatum tsawanta juwi nantaktatui, —tau. 	 כי היה מלמד את תלמידיו לאמר אליהם כי עתיד בן האדם להמסר בידי בני אדם ויהרגהו ואחרי אשר נהרג יקום ביום השלישי׃


Dutika jata nunak, jakau wakaní batsamtaijiya nujai kucha jii kegak wajukea imania nui ajugmayi. Nuuwai Apajuijai tuke kanaaku kanaamu atina nu. 	 והמות והשאול השלכו באגם האש והוא המות השני׃


Tama Jisuschakam wainmachun egkesá juki, yaaktauchin ukumtiki jiin usuktua, uwejen nuna jiin patatiu, dutika: —¿Machikish wainmatsmek? —tusa iniasu. 	 ויאחז ביד העור ויוליכהו אל מחוץ לכפר וירק בעיניו וישם את ידיו עליו וישאלהו לאמר הראה אתה דבר׃


Tiagtai ni ayaak: —Atum dita yuwatnuk susatajum, —tau. Tuinam dita aiinak: —Imaan aents ayugmainuk atsugtamji, ayatak cinco pag, nuigtú jimagchik namak awai, ashí ju aents ayugkata takuik jutii wemainchawa dita yuwatin sumagkatasa, —tuidau. 	 ויאמר אליהם תנו אתם להם לאכל ויאמרו אין לנו כי אם חמשת ככרות לחם ודגים שנים בלתי אם נלך ונקנה אכל לכל העם הזה׃


Ii Apají Apajuiya nu, iina Apuji Jisukristujai wait anenjamag, shiig agkan anentaimsa pujutan atumnash amastinme. 	 אך חפץ אנכי שתדעו כי ראש כל איש המשיח וראש האשה האיש וראש המשיח הוא האלהים׃


Aikasag nujantai waituidaunashkam ashí pegkeg aidaunak susauwai, dutikak wiyakuch aidaunak wainak idaisauwai. 	 רעבים מלא טוב ועשירים שלח ריקם׃


Yujumak ijagmaka kuashat tsawantai yujanu asamtai, Pablo ejapeen wajantá chichaak: —Muun aidauh, dekas wi timajim nunú antugtumainus ankamujumtaih, nunikuitkugminig Cretanmag dakasuitkuik, imanika waitiaku wají aidaush utsá yujamaitsuji. 	 ופולוס עמד בתוכם אחרי האריכם בצום ויאמר אנשים לו שמעתם אלי ולא יצאתם מקריטי כי אז לא קרנו הנזק הזה במריכם׃


Nu jegan mamikis yaya eketun wainkag shiig aneasaju. 	 ויראו את הכוכב וישמחו שמחה גדולה עד מאד׃


Tíquico iina yachi aneetaijiya nunú minakui juna papiin agajan awetajime. Nigka minak Apajuin chichame etsegbaunmag kuashat yainkae, nuniku asa ni anuí mina pachittsashkam ujapakagtinme. 	 ולמען אשר תדעו גם אתם את קרתי ואת מעשי הנה את הכל יודיע אתכם טוכיקוס האח החביב והמשרת הנאמן באדנינו׃


Makí makichik aidauti yupichu dutikatnun, Apajuí ni wajuk susatjai tiuwaita dutiksag anenjauch amasajua, dutiksaik dutikawagmi. Ni Apajuí tabaujin yupichu etsegtanum anenjauch susamuk, wajuk Apajuiyaish kajintsá anentaibaujish awa, dutiksag dutikmainai. 	 ויש לנו מתנות שנות כפי החסד הנתן לנו אם נבואה תהי כפי מדת האמונה׃


Dutikawagmatai ataktushkam nuní kuashat ni inake aidaun ishitkauwai. Dutikamtai nunashkam dutiksajag maawajui. 	 ויוסף שלח עבדים אחרים רבים מן הראשונים ויעשו ככה גם להם׃


akash jinuchu, jiish ajumaish kajinkashtina nui ajapeam amainaitam nu. 	 אשר שם תולעתם לא תמות ואשם לא תכבה׃


Nuna tuinaig aents jau aidaun, tikich jatai waituidaunash, wakan pegkegchau egkemtuamu aidaun, nuigtú wainmachu aidaunashkam etsagaku. 	 בעת ההיא רפא רבים מחליים ומנגעים ומרוחות רעות ולעורים רבים נתן ראות עינים׃


Yamaik yaunchuk pujujakbau betek pujatsjume, dekaskenmag atumek yamajam aents ainagme, nunin asajum Apajuí atumin najapauwa imanuk wegagme, nuniakjum niishkam aan kuashat shiig dekagme. 	 ולבשתם את האדם החדש המתחדש בדעת כצלם בראו׃


Apajuí nemajuinatsu nunak Apajuí titatui, nunin asamtai atumiin pegkegchau takau puja duka jiikí ajapatajum. 	 אם אין תחיה למתים גם המשיח לא הוקם׃


nuwishkam yamajam chicham uwemta nuna pachis etsejuidau. 	 ויבשרו שם הבשורה׃


Jushakam aatus agagbauwai: “¿Ju Aentsmaga Akiinauwa jusha ya asamtaiya imatikamesh emesh anentame? Apajuiyah ¿ya asamtaiya amesh jusha imá kuitamkatasamesh wakejame? 	 כי אם כאשר העיד האמר במקום אחד מה אנוש כי תזכרנו ובן אדם כי תפקדנו׃


Jisusan iniinak: —Jintinkagtinuh, ju nuwa ekagmaku jukí itanji. 	 ויאמרו אליו רבי האשה הזאת נתפשה כשנטמאת בנאופיה׃


Junashkam tiuwai: “¿Atumek jujú augmattsa tabauk dekatsjumek? ¿Aniautigmesh wajuk dekattajume, wi tikichin augmattsan takuish? 	 ויאמר להם הן לא ידעתם את המשל הזה ואיך תבינו את המשלים כלם׃


Nui yuwawajuk cinco mil aishmag tumain aajakuí, nuwash uchi aidaush dekapatsuk. 	 והאכלים היו כחמשת אלפי איש מלבד הנשים והטף׃


Jisus nuna dutikamtai niina jintintaiji aidau agkan niinak iniinak: —¿Wagka jutiish jiiktakamaish tujinkamji? —tuidau. 	 ויגשו התלמידים אל ישוע והוא לבדו ויאמרו מדוע אנחנו לא יכלנו לגרשו׃


Jisusa nemajuidau Listranum, Iconio batsataidauk, Timoteon pachisag pegkejan chichajuidau. 	 ויהי לו שם טוב בין האחים אשר בלוסטרא ובאיקניון׃


Moisés, uchi aishmagkuch akiinkuig tuke pakaji ajapjitajum tujabiajui, (nunak Moisesak ni nagkamachu aig, atumi muunjum nagkabau asamtai) atumshakam tsawan ayamtai tsawaju aigkish tuke dutikin ainagme. 	 משה נתן לכם המילה אך לא ממשה היא כי אם מן האבות וביום השבת תמולו כל זכר׃


Nunidau Jisusan wainkag puyatuk tupikatkiag jegaantag kumpamawajui. 	 וכל העם כראותם אתו כן תמהו וירוצי אליו וישאלו לו לשלום׃


Nuna tusa, nuigtushkam makichik caballo shiig umiktajum Pablo entsamkatin, dutikajum nui ekenjum iwaakuk shiig kuitamsajum apu Félix pujamunum ejegatajum, tusa awemak 	 ובהמות יכינו להרכיב את פולוס למען הביאו שלם אל פיליכס ההגמון׃


Dutikam Felipeshkam weuwai Natanaelan ujaktatus, nunik jegají ujaak: —Duwik Moisés chicham umiktin aidaun agak, ‘Makichik aents Apajuí etegkamu nugkanum taatnun’ pachis agajua nunú dekas wainkamji, tikich Apajuí etsegtin aidaushkam dutiksag agakajui. Nunú aentsuk Jisusai, José Nazaretnumiaya nuna uchijí. 	 ויפגע פילפוס את נתנאל ויאמר אליו מצאנו אתו אשר כתב משה בספר התורה והנביאים את ישוע בן יוסף מנצרת׃


Wika mina Apag iwaintugkamun wainkau asan chichaajai, atumshakam nunisjumek atumin apa tabauwa nu dutiksagmek takau ainagme, —tau. 	 אני מדבר את אשר ראיתי אצל אבי ואתם עשים את אשר ראיתם אצל אביכם׃


Tujash Apajuí wakegamujinak takagsaju aidauk, Apajuí inamtaijin wakag tuke etsajai betek etsantiagtinai. Wi taja nuna, dita antutaiji ajamuk antuktinme. 	 אז יזהירו הצדיקים כשמש במלכות אביהם מי אשר אזנים לו לשמע ישמע׃


Tuja wi atum chicham umiktinun amajim juka, utugchatak atsawai yupichuch umimainaitjume.” 	 כי עלי נעים הוא וקל משאי׃


Tusa tamawaik aents antuchun kuwishig ujaniuwai, inayishkam pegkeg wajasuí, nunikmatai shiig chichakú. 	 וברגע נפתחו אזניו ויתר קשר לשונו וידבר בשפה ברורה׃


Nunikmatai Jisus iniak: —¿Minash utugtukti tusamea wakegame? —tau. Tama wainmachu ayaak: —Jintinkagtinuh wika wainmaktasan wakegajai, —tiu. 	 ויען ישוע ויאמר אליו מה חפצת ואעשה לך ויאמר אליו העור רבוני כי אראה׃


Judá Tamarai akiauwai Faresan, Zarajai. Faresa uchijiyai Esrom, Esroma uchijiyai Aram. 	 ויהודה הוליד את פרץ ואת זרח מתמר ופרץ הוליד את חצרון וחצרון הוליד את רם׃


Yamaik Jerusalén wegajai, Wakaní Pegkeji awetau asamtai, awish utugtukagtig nunash dekatsuk wegajai. 	 ועתה הנני אסיר הרוח ללכת ירושלים ואינני יודע מה יקרני שם׃


Nunin ainajinig iina anempau asa, anenjauch pegkeg ainagme tujabiuwai, Kristu Jisus iina tudaujin esakatjamag agkan etamkau asamtai. 	 ונצדקו חנם בחסדו על ידי הפדות אשר היתה במשיח ישוע׃


Untsu mina chichamjun antuinayatak umigtachuk, aents jega jegamtan dekachu kaamatkanum tauk ajigká jegama numamtuke. 	 וכל השמע את דברי אלה ולא יעשה אתם ידמה לאיש בער אשר בנה את ביתו על החול׃


Nigka Kristu takajak pujus jamain wajakmayi, ni pujutinak uyumatsuk ishamainnum pujus, atum mina yainmainchauwa nuna ni yainkabi. 	 כי בעבור מעשה המשיח הגיע עד מות ותקל נפשו בעיניו למען ימלא את אשר חסרתם בשרתכם אותי׃


Nuna dutika ukukí jegauwai apú nawanji jajukbauwa nuna jeen. Nunikmá wainkau nunú nuwauch jakaun ukusagtatus ditá nunitaiji asamtai, pigkuí aidaun umpuinak pampantú batsataidaun. 	 ויבא ישוע אל בית השר וירא את המחללים בחלילים ואת העם ההומה ויאמר׃


Tutai Jisus ayaak: —Ditak wemain ainatsui, atum dita yuwatnuk susatajum, —tiuwai. 	 ויאמר אליהם אינם צריכים ללכת תנו אתם להם לאכל׃


Jisus jega Apajuí ememattainum wayaa, yamajam chichama nuna aents aidaun jintintak pujujai, sacerdote apuji aidau, chicham umiktinun jintinkagtin, tikich judío apuji aidaujai utsanawajui. 	 ויהי היום והוא מלמד את העם במקדש ומבשר ויגשו הכהנים והסופרים עם הזקנים׃


Nayantsanum jakekú aidaush, nugkanum jakau aidaujai ashí nantajagmayi. Dita nugká iwaaku pujusá takasbaujiya nuna Apajuí tujutti tus. Nunikagmatai, makí makichik ditá takatjin diijus, akanmayi. 	 ויתן הים את מתיו והמות והשאול נתנו את מתיהם וישפטו איש איש כמעשיהם׃


Tujash mina pataag judío apuji aidau dakituinakui: Minak dekas Roma apujiya nu dekagtuati tibaijai, wi mina nugkajuiyanak pegkegchau etsegtumainush atsugtaig. 	 והיהודים קמו בי ואאנס לקרא את הקיסר לדיני אך אין נפשי לשטון את עמי בדבר׃


Tujash atumek, dekas nuninapi tusajum pujutjum yapajiachu asajum suwimkak ayatak ikauntugmagme, nuaduí tsawan jegatai Apajuí kajeká, aents pegkegchau takasbaujiya dutiksag suwimkan suwak, atumnashkam suwimkan amastinaitjume. 	 ובקשי לבבך הממאן לשוב תצבר לך עברה אל יום עברת האלהים ועת הגלות צדקת משפטו׃


Tutai nuwa ayaak: —Mesías Kristu daagtin taatna nunak dekajai, ni taak ashí ujapaktinai. 	 ותאמר אליו האשה ידעתי כי יבא המשיח הנקרא כריסטוס הוא בבאו יגיד לנו את כל׃


Wagki, atum yama nagkamchakjum Jisukristu nemagkauwaitjum duwi nagkamsajum, Jisukristu chichame etsegbaunum yaintiujum nunisjumek, yamaikish tuke yaintú batsatjum nuaduí. 	 על התחברותכם אל הבשורה למן היום הראשון ועד הנה׃


Dutiktai Apajuí nuna nuwan, jimag ukukuí nanape dekas muunta imanun susabi, dutikam nanaak uwegshunum wegak kuntin muun kajena nuna ukuktí tusa, nui kampatum mijan nuigtú jimaituk pujusmatai kuitamnaktinjin. 	 ויתנו לאשה שתי כנפי הנשר הגדול לעוף המדברה אל מקומה אשר תכלכל שם מועד מועדים וחצי מפני הנחש׃


Pedro Juagjai aents aidaun aujak chichaa wajai, sacerdote aidau, jega Apajuí ememattaiya nuna kuitamnun apuji, saduceo aidaujai kautkaju. 	 ויהי בדברם אל העם ויקומו עליהם הכהנים ונגיד בית המקדש והצדוקים׃


Aents ni dutikatnujin anagdayinakug, ditá nagkaesauwa nuna adaisag anagdayin ainawai. Nunú iman antamunum tiu asag dekaskenmap dutikattawa tusag ukú ainawai. 	 בני האדם ישבעו בגדול מהם והשבועה להם קץ כל ערעור לקיום הדבר׃


Wika waamak minittajai, nuniktin asamtai atum minai kajintsá anentaimainajum nunisjumek anentaimsatajum, nuniagminig Apajuí amasagtina nunak, tikichik makichkish atanjamainchau ainawai. 	 הנני בא מהרה החזק באשר לך למען לא יקח איש את נזרך׃


Duka tikich nayantsanmaya kuntin buuken awatbau tsagajua nuna senchijí susamuyi, dutikamu asa nugkanum aents batsamin aidaunak: “Nayantsanmaya kuntin jiinkiuwa nu ememattajum”, timayi. 	 והיא עשה כל פקודי החיה הראשונה בפניה ומביאה את הארץ וישביה להשתחות לחיה הראשונה אשר נרפאה מכת מות אשר לה׃


Nu chichainak Apajuinak nemagjai tuinawai, tujash dita takaamujin wainak tuina duka wainnawai. Ditak kajegkagtin, chichaman intimkiu yujasag, pegkeg aina nunash takamainchau ainayatak tu yujainawai. 	 אמרים המה כי ידעו את האלהים ובמעשיהם כופרים בו כי מתעבים וממרים הם ולא יצלחו לכל מעשה טוב׃


Tutai Jisus wainmachu jiin ataktú uwejen patatiu, dutikam shiig esetug niimi pegkeg wajasú, nunik atushtanmayanash shiig paan wainkau. 	 ויוסף לשום את ידיו על עיניו ותפקחנה עיניו וירפא וירא הכל היטב עד למרחוק׃


Tusá tamawaik, ditá retjinak ukuinak niijai wegajui. 	 ויעזבו מהרה את המכמרות וילכו אחריו׃


Nuninak yamajam kantamtain kantamainak: “Ameketme aanú papí jukim, achigbau aina nu ukuitmainmek. Wagki amek maamu aajakú asam, amina numpem ukajuitam duwi, ashí aents nugkanmaya shuwin, puju, yagkú, jegkemtin aidauti, tikich chicham chichaaku aidauti ayamkagtukuitme Apajuinu atinme tusam, 	 וישירו שיר חדש לאמר לך נאה לקחת את הספר ולפתח את חותמיו כי אתה נשחטת ובדמך קניתנו לאלהים מכל משפחה ולשון וכל עם וגוי׃


Wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmaga Akiinauwaitag nunak, mina pachittsag agajajua nuna imatiksanuk umiktatjai, tujash ¡aents mina sujutkatta nuna wait anentajai! Duka dekas akiinmainchaunas akiinawabiataih, —tau. 	 הן בן האדם הלוך ילך לו ככתוב עליו אבל אוי לאיש ההוא אשר על ידו ימסר בן האדם טוב לאיש ההוא אם לא נולד׃


Nunú tajinchakam Pablo ni aigmak: —¿Wagka buutkugmesh minash wake besemjash anentaimtijagme? Wika ayatak jigkagbau atasanuk umintsan wekaetsujai, wika Apu Jisusa chichame etsegbaunum Jerusalén mantuinakuish jakatasanush wakegajai. 	 ויען פולוס ויאמר מה לכם אשר תבכו ותשברו לבבי כי נכון אנכי לא לבד להאסר כי גם למות בירושלים על שם ישוע האדון׃


Junashkam Jisus jintinkagtak augmatus: “Apajuí aentsnum inama duka aents niina ajajin ajak pegkejan ajakmakua nujai betekmamtinai. 	 וישם לפניהם משל אחר לאמר מלכות השמים דומה לאיש אשר זרע זרע טוב בשדהו׃


Jisus junashkam Pedron tiuwai: —Simón, iwanch Apajuin segae, trigo pegatiama numamtuk atumin pegkegchaunum dekapjamsatatus; 	 ויאמר האדון שמעון שמעון הנה תבע אתכם השטן לזרותכם כחטים׃


Nuna tutai jintintaiji aidau Apajuí chichame agagbaunum: “Amina jeemnak senchi akasmatjai”, tusá agagbauwa nuna adeajajui. 	 ויזכרו תלמידיו את הכתוב כי קנאת ביתך אכלתני׃


Duwi Apajuinak aujtajame, amesh jutiijai betekak Jisusai kajintsá anentaimu asamin, ashí pegkeg aidau ame dutikmainaitam nunak Kristu ame aneam duwi ni dekamtijamati tusan. 	 למען אשר תאמץ התחברות אמונתך בדעת כל טוב אשר בכם לשם המשיח׃


Moisesak dekaskenmag Apajuí aentsjin kuitamak, Apajuí jeen takamaina numamtuk shiig takagsauwai, Apajuí inake asa. Tuja ni takasua duka, Apajuí atak dutikatnujin iwaintamua nunin aajakuí. 	 והן משה נאמן בכל ביתו כעבד לעדות העמדות להאמר׃


Tiagtai Jisus ayaak: —Wika timajime, tujash atum minak nuna etsegkuish dekaskeapi tujuttsugme. Mina Apag dutikata tusa inatjamunak wika paan iwainakan atumnash iwaintajime. 	 ויען אתם ישוע הן אמרתי אליכם ולא האמנתם בי המעשים אשר אני עשה בשם אבי הם יעידו עלי׃


nunik: —Wegajai wi jintintuatjime, namak maatasajum yujagjum anmamtuk, Apajuí chichame etsegkujum aents aidau minai ikautjin atajum tusan, —tau. 	 ויאמר אליהם ישוע לכו אחרי ואשימכם לדיגי אנשים׃


¿Wajina takua: Wajumak tsawan asajum tujama nunash tawa? Wajuk takus tawa dekamaitsui, —tuidau. 	 ויאמרו מה זה אשר אמר מעט לא ידענו מה דבר׃


Nunin asaja yamimainakuik Kristun ukusajua numamtuk wajainaji, niijai betek jakauwa numamtuk wajaidau asá. Nuniku asaja Kristu Apají niina senchijí imana nujai inankiuwa numamtuk wajainaji yamajam pujutnum pujuidau asaja. 	 לכן נקברנו אתו בטבילה למות למען כאשר נעור המשיח מן המתים בכבוד האב כן נתהלך גם אנחנו בחיים מחדשים׃


Tujash Silasak kumpají waketiagtaish juwakui. 	 וייטב בעיני סילא לשבת שם׃


wait anenkagtin atajum, atumin Apa nayaimpinum pujuwa nu wait anenkagtina ibau asamtai. 	 לכן היו רחמנים כאשר גם אביכם רחום הוא׃


Junak dekas tajai: Apajuí etsegtin Elías pujujakua nunú tsawantinig, Israel nugkanum batsamajakajui kuashat nuwa waje aidau, nuniamunum ashí Israel nugkanum nujantai waitiamu tepeauwai, kampatum mijan jimaituk yumi yutachu asamtai. 	 ואמת אני אמר לכם אלמנות רבות היו בישראל בימי אליהו בהעצר השמים שלש שנים וששה חדשים ורעב גדול היה בכל הארץ׃


Jisus Herodes tabaun dekaa, botenum egkemag nugka agkantunum nigki pujustatus weuwai. Nunittaman aents aidaushkam dekaawag, yaaktan ukuinak kukag shiyakajui. 	 ויהי כשמעו את זאת ויסר משם באניה אל מקום חרבה לבדד וישמעו המון העם וילכו אחריו ברגליהם מן הערים׃


Nunikag: ‘Jujú inagnamunum kaunawag makichik hora takasagma nuninush, ¿wagka jutii dekas kashikmasa nagkamsa tuke takai takainakua etsa akapag jujai betekash akikume?’ tuidau. 	 אלה האחרונים לא עשו כי אם שעה אחת ואתה השויתם אלינו אשר סבלנו את כבד היום ואת חמו׃


Jisus kuichik Apajuinu atin egketainum adijis ekeemas, kuashat aents aidau kuichkin chimpiinai, wiyakuch aidaushkam kuichkin kuashat chimpiagtai diyak eketu. 	 וישוע ישב ממול ארון האוצר והוא ראה את העם משליכים מעות לארון האוצר ועשירים רבים נתנו הרבה׃


Nuniai Zaqueo apú kuichkiji atinun yajumin aidaun apuji shiig wiyakuch, nunú yaaktanmak pujau. 	 והנה איש ושמו זכי מראשי המוכסים והוא עשיר׃


—Juwi makichik uchi cinco pag cebadajai najanamun, nuigtú jimagchik namakan takakui. Tujash junakeuchik imaan aents aina duka betek yumain ainatsui, —tiuwai. 	 יש פה נער אשר לו חמש ככרות לחם שערים ושני דגים אך אלה מה המה לעם רב כזה׃


Wi niinak atumin puyatjutpaina nuna wainu asan tajai, aantsag Laodicea batsata nunashkam, tuja Hierápolis pujuina nunash uyumawai. 	 כי מעיד אני עליו כי קנאה גדולה הוא מקנא לכם ולאנשי לודקיא ולאנשי הירפוליס׃


Tujash judío dekaskeapi tuinatsu nu kajeenak, aents pegkegchau, nuigtú daki aidaun ipaa ditajai ijunjag aentsun dapampainak ashí yaaktanmayanak ekaajaju; nunikag Jasogkan jeen jetekaju, Pablo Silasjai pujatsuash, pujakuig japikí jukiaja aents dekas tuwakbaunum ejegami tusag. 	 ויקנאו הסוררים שביהודים ויקחו להם אנשי בליעל מבטלני השוק ויקבצו המון ויהמו את העיר ויסבו על בית יסון ויבקשו להביאם חוצה אל העם׃


Tujash tikich jigkai nugka dekas pegkegnum kakekauwai, nunikajuk makí makichik ajak aidau cien, tikich sesenta, tikitchakam treinta aatus nejekajui”, tiuwai. 	 ויש אשר נפל על האדמה הטובה ויתן פרי זה מאה שערים וזה ששים וזה שלשים׃


Tutai Felipe chichaak: —Apuh, Apa iwainkagtukta, nu wainká maak juwakagmi, —tiuwai. 	 ויאמר אליו פילפוס אדני הראנו נא את האב ודי לנו׃


Ii Apuji Jisukristu wait anenkagtamujiya nunú atumí wakanminish uyuntamsagtinme. Aatus atí. 	 חסד ישוע המשיח אדנינו עם רוחכם אמן׃


Nunik: —Dekas tajime: Jujú nuwa waje shiig ujunauchitak tikich egkeawaja nuna nagkaesau kuichkin egkeae. 	 ויאמר אמת אמר אני לכם כי האלמנה העניה הזאת נתנה יותר מכלם׃


Nui pujus senchi yapajak yuwatatus wakegayatak eke inajiagtai, pujukmá niishkam shiig paan wainkauwai, 	 והוא רעב ויתאו לטעם לחם ובהכינם לו נפלה תרדמה עליו׃


Dekas tajime: Apajuik dukap atsuk waamak yaimpamainaitjume. Tujash wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nuna ataktú nugká minaknuk, wajumchik Apajuí anentaimtuidauk batsatai taatnaitjai”, tiuwai. 	 אני אמר לכם כי יעשה את דינם במהרה אך בן האדם בבאו הימצא אמונה בארץ׃


Tiagmatai: —Aents aidau akanjajum shiig nugká batsagtajum, —tusa idayak 	 ויצו את המון העם לשבת לארץ׃


Anentaimta nunú iina jiiya numamtina nunashkam tsaaptin etugtamtinme tusan Apajuin segajai, dutijamamtai atumshakam niina aentsji asajum, nayaimpinum atumdau ajutjamtin dakainajum dushakam shiig dekaatajum tusan. Apajuik niina aentsji etegjamunak tikima shiig wakejumainun pegkejan suwawai. 	 ויאר עיני לבבכם למען תדעו אי זו היא תוחלת קריאתו ואי זה הוא עשר כבוד נחלתו בקדשים׃


Nunikag wajatjag Jisusan achiká jukiag yaaktan ukumtikiag mujanum iwakaju, betsag tajaekaunum ajuami tusag. 	 ויקומו וידיחו אותו אל מחוץ לעיר ויביאהו עד גב ההר אשר נבנתה עירם עליו למען השליכו מטה׃


tujash wi umigmain tikich minai ajuta nunash dekajai, duka wi pegkeg wakegamujua nuna umigkata taig, pegkegchauwa nu dakitmitkajak, pegkegchaun takamtijak achigkauwa nunin eti ajuta nuuwai. 	 אך ראה אני באברי חק אחר הלחם לחק שכלי ויוליכני שבי לתורת החטא אשר באברי׃


Cainán Enosa uchijí, Enós Seta uchijí, Set Adagka uchijí, Adagkak Apajuí najanamu. 	 בן אנוש בן שת בן אדם בן אלהים׃


Nuna Wakaní Pegkeji shiig dekamtijamui. Dekatkau tesamunum sacerdote takainaigkish, tikich ukunum tesamu Shiig Pegkejam tujakbauwa nuwig, tikich aents wayati tusaik tichamu aajakuí. 	 ורוח הקדש מודיע בזאת כי לא נגלה הדרך אל הקדש כל הימים אשר המשכן החיצון יש לו לעמד׃


Takaakjumesh inapau wajasá diigmakui shiig anenjusti tusajum takatsuk, Kristu inake asajum tuké wakejusjum Apajuí wakeja dutiksagmek takastajum. 	 לא בעבדת מראה העין כמבקשי חן בני אדם כי אם כעבדי המשיח עשים רצון האלהים בכל נפשם׃


Judeanmaya pegkegchau aidau batsata nu utugchatan aputugmainnash agkanmitkajuati, tuja anentag ijumjamun Kristu nemajuidau Jerusalén batsataidaun ejetuattag nunashkam shiig anentus jukitnume tabaunum. 	 למען אשר אנצל מהסוררים בארץ יהודה ויערב על הקדושים שמושי לשם ירושלים׃


Tiagtai ni ayaak: —Jimag nugkumainji ajamuk atsugbaun susati, yumainji ajamushkam dutiksag dutikati, —tau. 	 ויען ויאמר אליהם מי אשר לו כתנות שתים הוא יחלק לאשר אין לו ומי אשר לו מזון ככה יעשה גם הוא׃


Apajuik atumi intashim wajupa awa nunash shiig dekawai, nunin asamtai atumek ishamkaigpajum. Atumek pishak aina nuna nagkaesau ainagme. 	 ואתם גם שערות ראשכם נמנות כלן לכן אל תיראו יקרתם מצפרים רבות׃


Jisus nu augmatbaun ashimak aents aidaunak ukuak, 	 ויהי ככלות ישוע את המשלים האלה ויעבר משם׃


Atum: “Wika Pablon nemagnaitjai” tajumin, tikich chichau: “Wika Apolosan nemagnaitjai” tuinajum duka, eke Kristu nemagchau wajukmaina tu yujagme. 	 האהבה מארכת אף ועשה חסד האהבה לא תקנא האהבה לא תתפאר ולא תתרומם׃


Dutika chichajak: “Dekas tajime: Shiig kuashat aents aidau Apajuí minaish inamjati tusa atsumainawai, tujash ujumchikiuchi yamajam chichama juna etsejuidauk, nuaduí Apajuí segatajum tikich ni chichame etsegmain aidaun ishiakti tusajum. 	 ויאמר להם הן הקציר רב והפעלים מעטים לכן התחננו אל אדון הקציר וישלח פעלים לקצירו׃


nunikamin wi amina shiwajum aidaunak, ame najamsa ekeemtaigmin ikaunmakmatai duwi ame diisminum’, tiuwai. 	 עד אשית איביך הדם לרגליך׃


Tama Jisuschakam uwejen antiak: —Wakegajai, yamaik tsagagta, —tiuwai. Tamawaik leprak megkaekauwai. 	 וישלח ישוע את ידו ויגע בו ויאמר חפץ אנכי טהר ומיד נרפאה צרעתו׃


Makichik aentskesh: Chicham umiktajum tibauwa nuna umikchan suwimkan jukig tusag, nuna umiktatus batsamtuina nunitsuk, Apajuí wait anenjabaunum pujau asayap tudau takamainaita tusa anentaimainai. ¡Tujash duka makichkish nunimaitsui! 	 ועתה מה הנחטא יען איננו תחת יד התורה כי אם תחת יד החסד חלילה׃


Atum Apajuí aujkugmek, tikichjai kajegdaikamu ajutjamkuig tsagkujatajum, atumnashkam Apajuí nayaimpinum puja dushakam aikasag tsagkugtamjatnume atum pegkegchau chichakbaugminash. 	 וכי תעמדו להתפלל תסלחו לכל איש את אשר בלבבכם עליו למען יסלח לכם אביכם שבשמים אף הוא את פשעיכם׃


Chicham umiamunum, Apajuí pegkeg diiyam amaina nuna pachis Moisés juna agajui: “Aents chicham umiktina nuna imatiksag umiauk, nu umiamua duwik tuke pujutnai” tusa. 	 כי משה כתב על דבר הצדקה מתוך התורה אשר יעשה אתם האדם וחי בהם׃


Nunik jegaamtai Juan yamimainchau dekapeak: —Wiitag jamah amina yamiijata tumainnuk, ¿nuniaig ame minai yamimagtasam minam? —tiu 	 ויוחנן חשך אותו לאמר אני צריך להטבל על ידך ואתה בא אלי׃


Apajuí nayaimpinum pujusag dekamtijamji, ashí aents niina ajantus diitsuk pegkegchaun takaidaunak kajejuk suwimkan suuwa nuna, wagki dita pegkegchau takatinig tikich aidaush dekaskea nuna dekamainchau dekapedau asagmatai. 	 כי נגלה חרון אלהים מן השמים על כל רשעת בני אדם ועולתם אשר יעצרו את האמת בעולה׃


Dutika yajuak uwegshunum cuarenta mijan batsas, dita pegkegchau takaagtaish katsunjauwai. 	 וישא אתם ויכלכלם במדבר כארבעים שנה׃


Nunú tsawantin yaakat Jopenum, Jisusa nemajin Tabita daagtin pujau. (Duka griego chichamnumak “Dorcas” taku tawai). Nunú nuwak ashí pegkeg aina nunak takaak, aents ujunauch aidaunash yayaak pujau. 	 ותלמידה ביפו ושמה טביתא תרגומו צביה והיא מלאה מעשים טובים וצדקות אשר עשתה׃


Atumek dekagme, makichik aents wika parjugkan takagkun umijin atajai tumamkug, nuna inake wajasá parjugji wakegamujin umigna duka. Numamtuk aents ayatak tudaunak takau atajai takush, nuniachkush Apajuin umigkatjai tumamainai, tudaunak takau atajai tumamiu asa idaitsuk taká pujauk jatan egatmamak nuniawai. Untsu Apajuin umijin atajai tumamiuk niinak umijak pegkeg aina nunak takaak pujumainai. 	 הלא ידעתם כי לאשר תתנו את נפשכם להיות עבדיו לסור למשמעתו הן עבדים אתם לאשר תשמעו לו אם לחטא אלי מות אם למשמעת אלי צדקה׃


Tiagtai Jisus chichaak: —Atum chicham umiktina nuwig: ‘Wika atumnak apajuí ainagme tajime’, tusa agagbauwai. 	 ויען אתם ישוע הלא כתוב בתורתכם אני אמרתי אלהים אתם׃


Nuaduí atumi shiwajum iwanchia nuna senchijí ashí depetkatnun, mina senchijun amasmajime. Dutikamu asagmin, dapi esapainakuish, titigkesh ijupakuish wajukashtatjume. 	 הנה השלטתי אתכם לדרך על נחשים ועקרבים ועל כל גבורת האיב וכל דבר לא יזיק לכם׃


Nunú imaniai wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmaga Akiinauwaitag nuna, nayaimpinmayan ashí mina senchigjai tsawan wajasá minamujun waitkag, ashí aents nugkanmaya aidauk ishamjukag buutiagtinai. 	 אז אות בן האדם יראה בשמים וספדו כל משפחות הארץ וראו את בן האדם בא עם ענני השמים בגבורה וכבוד רב׃


niina jeenish shiig aneas jukagtin, pegkeg aidau takatnak wakeyin, pegkejan anentaimkau, aents pegkeg, pegkejam, shiig kuitamamak pujú, 	 כי אם יהי מכניס ארחים ואהב טוב וצנוע וצדיק וקדוש וכבש את יצרו׃


Felipek Azotonum wantinak, ashí yaaktanak nagkaetsuk Jisusai uwemtikagtauk tusa chicham yamagma nuna chichá chichagkagtakua Cesareanum jegauwai. 	 ופילפוס נמצא באשדוד ויעבר ויבשר בכל הערים עד באו לקסרין׃


nayaimpinmaya chichaak: “Pedro, ju kuntin aina aanú maam yuwata”, tiu. 	 ויהי קול אליו לאמר קום פטרוס זבח ואכל׃


Moisés agagbau dekaskeapi tichautigmesh, ¿itugsagmek mina chichamjush dekaskeapi titagme?”, tiuwai. 	 ואם לכתביו אינכם מאמינים איכה לדברי תאמינו׃


Jisukristu nemagkau aidaush wajuk pujumaina ainawa nunisag pujuinak, ashí Kristu wakegamu aina nuna takainak shiig aneemtiksatnume, nuninak Apajuinashkam shiig dekaatnume tusan. 	 להתהלך כטוב בעיני האדון וככל רצונו ולעשות פרי בכל מעשה טוב ולרבות בדעת אלהים׃


Pedro nuniku ai tsawagmatai, suntag aidauk nuna emegkakag: —¿Dusha wajukamki, utusag jiinkime? —tusag senchi pampaidau. 	 הבקר אור ומבוכה לא קטנה היתה בין אנשי הצבא על פטרוס מה היה לו׃


Nuna tusa tuke duti dutikakua siete tsawan ejetatak wajamunum, wajumak judío Asia nugkanum batsamin aidau, Pablo jega Apajuí ememattainum pujaun wainkag, ashí aentsun ujakag dapampakaju. Dutikawag Pablon achikag, 	 ויהי כאשר קרבו שבעת הימים לכלות והיהודים אשר מאסיא ראו אתו במקדש ויעוררו את כל ההמון וישלחו בו את ידיהם׃


Jisus nuna ti: “Dekas tajime: Apú kuichkiji atinun yajumna duka tudauji tsagkujamu asa shiig aneas waketai, fariseok nunikchauwai. Ashí aents eme anenmamaidaunak Apajuik imanchauch diyawai; untsu imanchauch anenmamaidaun eme anentus diyawai”, tiuwai. 	 אני אמר לכם כי ירד זה לביתו נצדק מזה כי כל המרים את נפשו ישפל ואשר ישפילה ירומם׃


—¿Wagka dekas trescientos tsawan takasá kuichik jumaina imaan akik sujuka, nunú kuichkik ujunauch aidaun yaimainnash aikawa? —tau. 	 מדוע לא נמכרה המרקחת בשלש מאות דינר ונתן לעניים׃


Kristuwa duke iina pujutan sujamsajua duka, nunin asa ataktú juwi minak wantinkatna duwi, iishkam niiya imanuk betek wajasagtinaitji. 	 בעת הגלות המשיח אשר הוא חייכם גם אתם תגלו עמו בכבוד׃


Tutai dita aiinak: —Apuh, juwi jimag espada ajutjamui, —tiajui. Tiagtai Jisuschakam: —Maake idaisatajum, —tiuwai. 	 ויאמרו אדנינו הנה פה שתי חרבות ויאמר אליהם די׃


Ditanash antugchakuig, ashí aents Jisusa nemajin aidau ujaktá. Nunashkam antugchakuig, aents Apajuí anentaimtuchu aina nujai idaisatajum. 	 ואם לא ישמע אליהם הגד אל הקהל ואם לא ישמע גם אל הקהל והיה לך כגוי וכמוכס׃


Nuna imatjuinai, Apajuí ni aentsji nayaimpinmayan makichik awetim jatan susauwai, Apajuin emematchau asamtai; dutikam dukap atsuk Herodesak aka amukam jakauwai. 	 ויכהו מלאך יהוה פתאם עקב אשר לא נתן הכבוד לאלהים ויאכלהו תולעים ויגוע׃


apajimtai dakumkamu emematbau, wawejatbau, kajegkagtukbautak pujamu, tsuwat chichamtin, akasmamu, waa waamak kajeamu, shiwagmatkagtamu, datumkagtamu, niish kanaktatus imá anentaimin, 	 עבודת אלילים וכשוף איבות ומצות וקנאה ורגז מריבות מחלקות וכתות׃


Tima nuwauchishkam dukujin jegantú, nunikmatai ni dukují akatjau, dutikam Herodesan jegantun: —Jujú platunum Juan Yamijatnun buuké sujustá, —tusa segauwai. 	 ואמה שמה את הדברים בפיה ותשאל לאמר תנה לי פה בקערה את ראש יוחנן המטביל׃


¿Iish wajutiya ame achinká pujaminish tajuawabiajime? ¿Wajutiya ame jaakum tepaminish taawabiaji?’ tujuttinaitjume. 	 ומתי ראינוך חולה או במשמר ונבא אליך׃


Nuigtú Estéfanasa patayinash yamigmaijai, nuigtuk dekatsjai tikichnash yamijuashitag nunak. 	 ואם יחשב איש לערער עלינו אין לנו מנהג כזה ולא לקהלות האלהים׃


Tuja tikich jigkai nugka dekas pegkegnum kakekauwai, nunikajuk tsapaidiag muun wajas makí makichik ajak aidau cien jigkain nejeawajui.” Nuna ti inagnak senchi jiiká chichaak: “Dita antutaiji ajamuk antuktinme”, tiuwai. 	 ויש אשר נפל על האדמה הטובה ויצמח ויעש פרי מאה שערים כזאת דבר ויזעק מי אשר אזנים לו לשמע ישמע׃


Tusa kuashat wainchatain iwainabi, dutikak ashí aents wainainamunum nayaimpinmayan jiin nugká ajuibi. 	 ונתנת אותות גדלות וגם אש מן השמים תוריד ארצה לעיני בני אדם׃


Nuna imatuidaun jaanch puju aidaun tinamak chichajak: “Ayamkujum machik tsawan dakastajum, tikich aidaunash atumin mantamawajua dutiksag mai mainakua, ashí maawagtina duka jegatsui”, timayi. 	 ויתן לאיש איש מהם שמלות לבנות ויאמר אליהם לנוח עוד זמן מעט עד מלאת מספר העבדים חברים ואחיהם העתידים להרג כמוהם׃


Apajuik minak niina aentsji aidaun yaigtí tusa awetiuwai, atumiin mina chichamjun ashí wekagas etsegtugkati tujutu asa. 	 אשר הייתי לה למשרת כפי פקדת אלהים אשר נתנה לי עליכם למלאת את דבר האלהים׃


“Apajuí inama duka, aents uva ajagtin asa, kashikmas aents takastin aidaun egaak jiinkiuwa nujai betekmamtinai. 	 כי דומה מלכות השמים לאדם בעל בית אשר השכים לצאת בבקר לשכר פעלים לכרמו׃


Nu nunikmatai ashí Israel aidaunak Apajuí uwemtijatnai, nunú pachisa agagbaunum: “Agkanmitkagtinuk Sión yaaktanum taa, Jacopa uchijí wegantu aidau pegkegchaujinak utsankatnai” tawai. 	 ובכן כל ישראל יושע ככתוב ובא לציון גואל וישיב פשע מיעקב׃


Nuna tusa tutai judío aidau Jisusan chichajuinak: —Juwi tibaiji, amek Samarianmaya aents asam wakan pegkegchau egkemtugmagmatai tu wekaeme, timayag duka dekaske. 	 אז יענו היהודים ויאמרו אליו הלא הטבנו אשר דברנו כי שמרוני אתה ושד בך׃


Apajuik niina Uchijin aneau asa, ni senchijinak susauwai ashí tikich aidaunash nigki diistí tusa. 	 האב אהב את בנו ואת כל נתן בידו׃


Pablo Corinto Jisusa nemajuidaujai kuashat tsawan ijunag pujus, Áquila Priscila aatus Siria nugkanum ashinkauwai. Tujash Cencrea wetatus botenum egkemtsuk, Pablo awamajui, ni duwik nuniktajai tibaujin umikta tau asa. 	 ופולוס ישב שם עוד ימים רבים ויפטר מן האחים וירד באניה ללכת אל סוריא ואתו פריסקלה ועקילס ויגלח את ראשו בקנכרי כי נדר עליו׃


—¡Jisus Nazaretnumiayah! ¿Wagka amesh jutii pujamunmash miname, ijijatuatasamek minam? Wika dekagme amek dekas pegkegmaitme, Apajuinmaya midau asam, —tiuwai. 	 אהה מה לנו ולך ישוע הנצרי באת להאבידנו ידעתי מי אתה קדוש האלהים׃


Nunik chichagkagtak: “Tudau takatak idaikujum Apajuí nemagkatajum, ni aentsnum inamjatnuk tsawantak ashí jegae”, tau. 	 שובו כי מלכות השמים הגיעה׃


“Apajuí etsegtin Daniel aajakua nu, Apajuí dakitmainun shiig pegkegchau dutikawagtinun pachis agajui (nuna aujuk dekaatnume): Jega Apajuí ememattai pegkegma nui aents utsanainak, dita apajimatasa dakumkamun awayawagtinai tawa nuna dutikaidau wainkugmek; atum Judea batsatutigmek mujanum pisagtajum. 	 וכי תראו את שקוץ משמם הנאמר ביד דניאל הנביא עמד במקום אשר לא לו הקורא יבין אז נוס ינוסו אנשי יהודה אל ההרים׃


Ejamtin asa, uchigmaktakamá najaimak senchi buutmayi. 	 והיא הרה ותזעק בחבליה ותקש בלדתה׃


Atumek jutiik Jisukristun takajin aina nuninuk anenkagtumain ainagme. Jutiinak Apajuí ni duwik anagkagtuamun iwainkagtukchauwa nuna yamai etsegkata tusa awetabiajui. 	 רדפו אחרי האהבה והתאוו מתנות הרוח וביותר אשר תתנבאו׃


Nunikag Pablo nui kintamtatman kashi paan Macedonianmaya aents wajantun: “Juwi Macedonia katigkam minash jintinjuata”, taun wainkauwai. 	 וחזון נראה אל פולוס בלילה והנה איש מוקדון נצב והוא מבקש ממנו לאמר עבר אל מקדוניא ועזרנו׃


Nuna ishiak etsa dukap takuni ai, yaakat wekaekamá tikich aents aidaushkam takatsuk wainak batsatun wainkau, 	 ויצא בשעה השלישית וירא אחרים עמדים בטלים בשוק׃


Tibauwa nuna apu Etiopianmaya Felipen iniak: —Wait aneasam minash ujatkata, ¿juna Apajuí etsegtin tiuwa nunash yana pachis takua tiuwaita? ¿Nigkik tumamiuwait, atsa tikichin takug tawa? 	 ויען הסריס ויאמר אל פילפוס אשאלה ממך על מי הנביא מדבר את זאת על נפשו או על איש אחר׃


Makichkitigmekesh wijai ijutkau achakjumek, numí kanawe nejeachu asamtai tsupika ajapamu kukagmatai apetiama numamtuk awajam atinaitjume. 	 איש אשר לא יעמד בי השלך כשריג החוצה וייבש וילקטום וישליכום אל תוך האש והיה לבער׃


Nuniakjum numí kagkapé initak akaejau asa, kakajus katumainchau wajas aama imanikjum, atum Jisukristui kajintsá anentaimjum nuanuish atajum. Tikich aidau Kristu pachisag jintinjamawagmatai, Apajuí atumiin pegkejan dutikauwa duwi see titajum. 	 משרשים ונבנים בו וקימים באמונה כאשר למדתם ומרבים בתודה בה׃


Chicham umiktina nuwiyan, Apajuí jujú umiakum kuashat tsawan shiig aneasam pujutnaitme tusa anagtabauwa duka: “Amina apa dukujai eme anentsam diistá”, tawai. 	 כבד את אביך ואת אמך זאת היא המצוה הראשונה אשר לה ההבטחה׃


Tujutkui wi ayaakun: ‘Apuh dutikashtatjai, wika ju aidauk yuwawaipajum tibauwa nunak tuke yuchaujai’, tibaijai. 	 ואמר חלילה לי אדני כי כל פגול וטמא לא בא בפי מעולם׃


Niiyai Elías taatnui tibau aajakua duka, nunin asamtai atumek antugkatajum. 	 ואם תרצו לקבל הנה הוא אליה העתיד לבוא׃


Nuniakjum tikich Kristu nemagkau aidaujai chichaakjumesh, Wakaní Pegkeji tujabauwa nunú Apajuí kantamjutai kantamkujum, shiig dakujusjum Apajuí ememattajum. 	 ושיחו איש לרעהו בתהלות ותשבחות ושירות רוחניות שירו וזמרו לאדני בלבבכם׃


Atum jaakjumek Jisusa nemajuidaun diin aina nu untsuktajum, dita tajutjamawag aceitiyai buukmin aputugmak Apajuin aujtugmastinme. 	 איש כי יחלה בכם יקרא את זקני הקהלה ויתפללו בעדו ויסוכהו שמן בשם יהוה׃


Jisuschakam jintintaiji aidaujai ipaamu asa, ditashkam wegajui. 	 וישוע ותלמידיו היו גם הם קרואים אל החתנה׃


Nunikag kampatum tsawanta juwi wainkaju, jega Apajuí ememattainum chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai ejapena ekeemas, chichaagtai antak niishkam iniimak eketun. 	 ויהי אחרי שלשת ימים וימצאהו במקדש ישב בתוך המורים שמע אליהם ושאל אתם׃


Nuaduí yatsug aidauh, ubag aidauwah, atum Apajuí mina aentsug atinme tusa etejamu aidautigmek, Kristu Jisus Apajuí awemamu, nuigtú nigki Sumo sacerdoteya duke puyatjusjum anentaimtitajum. See tajai jutiishkam niinig kajintsá anentaimu asaja ni pachisa etsegtuinag duwi. 	 לכן אחי הקדושים חברים לקריאה של מעלה הביטו אל השליח וכהן הודיתנו הגדול אל המשיח ישוע׃


Tutai ni jintintaiji aidau iniinak: —¿Apuh, yamaikik jutii apuji wajasam, yaunchuk agkan batsamiag nuninuk ekagtittam? —tuidau. 	 ויהי כאשר נאספו יחדו וישאלהו לאמר אדנינו המשיב אתה בעת הזאת את המלוכה לישראל׃


Nuniau asamin ashí nugkanmaya aidauk kajejaje, tujash ame jakau aidau inanjam dita nugká pujusag magkagtuinak, nuigtú pegkegchau takasbauji aidau diigsam kajekam suwimak susatnaitam duka, yamaik tsawantak jegae. Nuigtú amina inakem chichamjumin etsejujakú aidau, ashí amina nemagtamin aidau, aminash ajantus diigbau aidau, eme anenchatai, tuja eme anentai aidaush akiktinaitam dushakam jegae”, wajagmayi. 	 והגוים קצפו ויבא קצפך ועת המתים להשפט ולתת שכר לעבדיך הנביאים ולקדשים וליראי שמך למקטנם ועד גדולם ולהשחית את משחיתי הארץ׃


Nuniai lanchanum takau aidau, umkag wegagtatus bote yaijuch lanchanum pataimun ajuinak, lancha nujinchin ancla awa nunas ajuinatai tumain wajakiag ajugkajabi. 	 והמלחים בקשו לברח מן האניה ויורידו את העברה אל הים באמרם כי יש את נפשם לשלח עוגינים גם מראש האניה׃


Yamai nagkamsanuk utugchatan aputugsatnume tusanuk wakegatsjai, wagki mina asutuawagbau iyashjuí esamkamu ajutuina nuna diisan: Wika dekas Apu Jisukristun inakempapitja tumamjai. 	 מעתה איש אל ילאני עוד כי את חבורות האדון ישוע אני נשא בגויתי׃


Apajuí nemagchau aina nujai wekaekugmesh, wainka tsawan megkaetsuk, shiig anentaimsajum ausatajum. 	 התהלכו בחכמה עם אשר בחוץ והוקירו את העת׃


Tujash tikich chichaidau: —Makichik aentskesh wakan pegkegchau egkemtuamuk junak imatiksag chichamaitsu jama. ¿Itusaya aents wakan pegkegchau egkemtuamush aents wainmachunash niimtikmainaita? —tuidau. 	 ואחרים אמרו לא כאלה ידבר איש אחוז שד היוכל שד לפקח עיני עורים׃


Jisukristu nemajin aidaun apuji aidauk, nuigtuk yamajam chichamnakesh ujatkachagmayi, (wika dita wajukuk aajakú ainawa nunak puyatjatsjai, wagki Apajuí diismak ashí betek ainag duwi). 	 ומאת הנחשבים להיות מה יהיו מי שיהיו אינני חושש לזה כי האלהים לא ישא פני איש לי לא הוסיפו החשובים מאומה׃


Tama inakeshkam: ‘Amina apa yatsum taamtai, uchig jatsuk iwaaku tajutmatai waipakjai tusa, toro tsakat dekas duwejam diisjum maatajum, dutikawagmin nuna uchin ayugkui jistamawagmi tiajam, ditashkam imatiksag umikagmatai nuna yuwinak jistamainak imatuinawai’, tiuwai. 	 ויאמר אליו כי בא אחיך ויטבח אביך את עגל המרבק על אשר הושב לו שלם׃


Tujash Pablok dapin pegajá jiinum jiyawabi, nunikash machikish wajuktsayi. 	 והוא נער את החיה מעל ידו אל תוך האש ולא הרעה לו מאומה׃


Fariseo aidau sacerdote apuji aidaujai aentsun akatenak: —Makichkitigmekesh Jisus pujamuji dekagkugmek etsegkatajum, achiká jukimi, —tiajui. 	 והכהנים הגדולים והפרושים גזרו גזרה אשר אם ידע איש את מקומו יודיענו למען יתפשהו׃


Nuna tiagtai, Pablo Areopagonum jegau asa, nuwi ejapeen wajantá chichaak: “Atenasnumia aidauh, atum apajimjum duka dekas pujawapi tusajum anentaimtin ainajum nunak wainjime. 	 ויעמד פולוס בתוך ועד השפטים ויאמר אנשי אתינס הנני ראה בכל כי יראי אלים אתם מאד׃


Dutikak nunú kuntin kajen yaunchuk dapi tujakbauwa nu, iwanch tuuta awagmatai, ashí nugkanum tsanumá wekaena nunak, ashí niina suntajijai nugká ajapawagmayi. 	 ויוטל התנין הגדול הנחש הקדמוני אשר נקרא שמו מלשין ושטן המדיח תבל כלה הוא הוטל ארצה ומלאכיו עמו הוטלו׃


¿Wi atumin dekas chicham dekaskea nuna ujakuitjim duwiká minak dakitjajum? 	 ועתה הנהייתי לכם לאיב בדברי אמת אליכם׃


Nuniamunum nunú jega ijuntaiya nui, makichik aents wakan pegkegchau egkemtuamu eketu senchi untsumak: 	 ואיש היה בבית כנסתם אשר רוח טמאה בו ויצעק לאמר׃


Ni antutaiji ajamuk, Wakaní Pegkeji Jisusa nemajin aidaun chichaja nuna antuktinme.” 	 מי אשר אזן לו ישמע את אשר הרוח אמר לקהלות׃


Ditak nuninai jutiik ukunum juwakaja pag levaduragtuchu inajuamu yuwaku jistamtai tsawagmatai, nunú inagkeaki Filiposnumiati botenum jiinki, cinco tsawan Troasnum jegaa, nui makichik tumig inagkeakiabiaji. 	 ואנחנו יצאנו מן פילפי אחרי ימי חג המצות ומקץ חמשה ימים באנו באניה אליהם אל טרואס ונשב שם שבעת ימים׃


Duwikish tuke dekachbauwai, aents wainmachu akiinaun makichik aents etsagajui tusa etsegbaukesh. 	 מעולם לא נשמע כי פקח איש עיני עור מרחם׃


Nunú mina aujta duka dekaapatai tagkana nuninun ayatak orok najanamun takakuyi, yaakat peegmagbaujiya nuna ashí waitiji aina nujai dekaapatnun. 	 וביד המדבר אלי היה קנה זהב למד בו את העיר ואת שעריה ואת חומתה׃


Tusa tama, Juan aiimak: —Wika yumí yamijatjai, tujash tikich atum ainajum anuí makichik pujawai, yamaikik duka Apajuí awemamuapita tusagmek dekatsjume. 	 ויען אתם יוחנן ויאמר אנכי מטביל במים ובתוככם עומד אשר לא ידעתם אתו׃


“Yatsug aidauh, shiig dekaji jutii aidautik iina muunji David aajakua nu jakamtai ukusbauwa duka. Nu ukusbauk yamaikishkam awai. 	 אנשים אחים הניחו לי ואדברה באזני כלכם על דוד אבינו אשר גם מת גם נקבר וקבורתו אתנו היא עד היום הזה׃


¿Tikitchakam, apu tikich nugkanmaya apujai maaniatatus wakegakug, dekatkauk niina suntajiná ijumag diez milkesh suntag ataig, mina shiwag veinte mil minitjuina aujaish itagdaikan maanimainashitag, tusa dekamainchaukaih? 	 אז מי הוא המלך הקם להתגרות מלחמה במלך אחר ולא ישב בראשונה ויתיעץ אם יוכל בעשרת אלפים לערך לקראת הבא עליו בעשרים אלף׃


Nunik tsawau tsawaig yaaktanmaya jiinki, nugka agkantu aents atsamunum weuwai. Nunikmatai aents aidauk egai egainakua ni pujamunum jegawag: —¡Ukujatkipa! —tusag segaidau. 	 ויצא וילך לו כאור הבקר אל מקום חרבה והמון העם בקשהו ויבאו עדיו ויפצרו בו לבלתי סור מהם׃


Nuniakjum chicham dekaskea dushakam dekamainaitjume. Nu dekaskea nunú agkanmitkagmamainai, —tiuwai. 	 וידעתם את האמת והאמת תשימכם לבני חורין׃


Nuigtú yaakat peegjamua nuna dupantinak sesenta y cinco metros dekaapabi, aentstí dekaapau ainag dutiksag. 	 וימד את חומתה על מאה וארבעים וארבע אמות במדת איש אשר היא מדת המלאך׃


Wi jimagchik paagkai cinco mil aents ayugkamash ¿wajupa chagkina aimkamiugme ampinjau aidaush? Tama dita aiinak: —Doce, —tiaju. 	 כאשר פרסתי את חמשת ככרות הלחם לחמשת אלפי איש כמה סלים מלאי פתותים נשאתם ויאמרו אליו שנים עשר׃


Nunú nunik nagkaemakiu ai, Pablo: —Macedonianmaya aidaun, Acayanmaya aidaujai ijagsatjai, nunikan Jerusalén jegatjai, —tiuwai. Nuigtushkam: —Jerusalén jeganuk Roma wemainaitjai, —tiuwai. 	 ויהי ככלות הדברים האלה יעץ פולוס ברוחו לעבר בתוך מקדוניא ואכיא וללכת ירושלים ויאמר אחרי היותי שמה ראה אראה גם את רומי׃


Shiig aneasjum pujustajum atum jukitin dakakjum pujau asajum. Waitiakjumesh Apajuiyaig emetmamjajum pujustajum. Apajuishkam tuke aujsagmeké atajum. 	 שמחו בתוחלת סבלו בצרה שקדו על התפלה׃


Dutikak kuashat aents wakan pegkegchau egkemtuamu aidaunashkam etsagau, dutikamu asa wakan pegkegchau aidauk senchi untsumak jiinaidau, nuigtushkam wekaechau aidau, shutú aidaunashkam etsagakui. 	 כי רבים היו אחוזי רוחות הטמאה והרוחות יצאו מהם צעקות בקול גדול ורבים נכי אברים ופסחים וירפאו׃


Timatai iwanchik pegkegchau takamtiksatatus anentaimtusbaunak ashí dekapes ukukiuwai, tikich tsawantinish dekapsatjai tusa. 	 וככלות השטן כל מסה וירף ממנו עד עת׃


Nuna dutika niina jintintaiji aidaun chichajak: —¿Wagka sapigmajume? ¿Wagka Apajuiyaish kajintsajum anentaimtsugme? —tau. 	 ויאמר אליהם למה ככה אתם חרדים איך אין לכם אמונה׃


Dita anentaimsajag tikich aidaujais ijunag wegatai tusag, makichik tsawan kuwaekaju, nuniau ashí ditá waintai, nuigtú ditá patayí aidaunmash egakú. 	 ויחשבו כי עם חבל הארחים הוא וילכו כדרך יום ויבקשהו בין הקרובים והמידעים׃


Tuke jintinbaijime aajam takamain ainagme, nuniakjum tikich atsumaidaush yaimainaitjume tusan. Adeagtajum Apu Jisus chichaak: ‘Ni juwak shiig anea nuní nagkaemas shiig aneawai tikichin suwa duka’, tiuwa dushakam.” 	 ובכל הראיתי אתכם כי כן עלינו לעמל ולתמך את החלשים ולזכר את דברי האדון ישוע כי הוא אמר טוב אשר תתן משתקח׃


Nuninakui kajegkan: ‘Ditak wainak anentaimainawai, nunidau asag wi taja nu dekatnash dakituinawai.’ 	 לכן אקוט בדור ואמר עם תעי לבב הם והם לא ידעו דרכי׃


Kajimatkigpa, jutii Apajuijiya duka jiijai betek asa, jii tsajaun apek emegkauwama numamtuk awagbauwai ashí pegkegchau aidaunak. 	 כי אלהינו אש אכלה הוא׃


“Dutikawagmatai inagnamun niina uchijí makichkiuch aneetaiji ajamun, takaak batsatbaunum awemauwai: ‘Mina uchignak ajantusampap diimain ainawa’ tusa. 	 ויהי לו עוד בן יחיד אשר אהבו וישלח גם אתו אליהם באחרנה לאמר מפני בני יגורו׃


Tuja wi dakitamujua nuna takaaknuk, wi takaakun nuniatsjai, minai pegkegchau wakegamu ajuta nu takamtijawai. 	 ואם את אשר לא רציתי בו אני עשה לא עוד אנכי הפעל כי החטא הישב בקרבי׃


Juna Jisus tutai: —Apuh, ¿dusha tuwig dekaskesh nuniktinaita? —tusag iniidau. Tuinam Jisus: —Duka tuwí jakau tepettawa, nuanuí chuwagkak tuwakagtinai, —tiuwai. 	 ויענו ויאמרו אליו איה זאת אדנינו ויאמר אליהם באשר הפגר שם יקבצו הנשרים׃


¡Aentsú tsanú aidauwah! Apajuí etsegtin Isaías atumin pachipasag shiig tiuwai: 	 חנפים היטב נבא עליכם ישעיהו לאמר׃


Nuna wainkag senchi ishamainak, nugká tsuntsumawag ijuntsamtai chichajak: —¿Wagka iwaaku pujaush jakau ukutainmash egagme? 	 ויפל פחד עליהן ותקדנה אפים ארצה ויאמרו אליהן מה תבקשנה את החי אצל המתים׃


Tutai Jisus iniak: —¿Amesh yaitpa? —tau. Tama ni aiimak: —Wika Untsujiyaitjai, wagki jutiik kuashat asaja, —tiuwai. 	 וישאל אתו מה שמך ויען ויאמר לגיון שמי כי רבים אנחנו׃


Jisus jimaja juna wainchatain iwainakua nunak Judeanmaya jiinki Galilea jegaa dutikauwai. 	 זה הוא האות השני אשר עשה ישוע בבאו מיהודה לארץ הגליל׃


Tujash sapig aidau, dekaskeapi tuchau, kajegkagtin, magkagtin, tsanijimtanak yujajin, wawejatin, apajimtain emematin, ashí wait aidaujai kucha jii azufrejai pachimjamu kee awa nui chimpimawagtinai. Nuuwai Apajuijai tuke kanaaku kanaamu atina nu”, timayi. 	 אבל רכי הלב ואשר אינם מאמינים והמגאלים והמרצחים והזנים והמכשפים ועבדי האלילים וכל המכזבים חלקם יהיה באגם הבער באש וגפרית אשר הוא המות השני׃