Tusá tama Jisus ditan chichajak: —Ju jega Apajuí ememattaiya jujú tegaktatjume, dutikawagmin wi kampatumchik tsawantaik ataktú jegamkattajai, —tiuwai. 	 ויען ישוע ויאמר אליהם הרסו את ההיכל הזה ובשלשה ימים אקימנו׃


Untsu jigkai nugka pegkegnum shiig tsapaidiaju asag nejetnash imanik nejeawajui timag nunak: Aents Apajuí chichamen shiig dekaskeapi tusag, imá Apajuí wakejamunak takaina nuna takun timajai. Nunú aents aidauk, ajak treinta jigkain, sesenta, cien aatus nejekú aina numamtin ainawai.” 	 ואלה המזרעים על האדמה הטובה הם השמעים את הדבר ומקבלים אתו ועשים פרי לשלשים שערים ולששים ולמאה׃


Nunisag aishmag aidaushkam mai aishmagkuk pempeentunikiag takanistasag imá senchi wakegainak, nuwajai pujutan idayinak datsantainchau waigkag, mai aishmagkuk pempeentunikiag takanijakajui. Nunidau asag dita pegkegchau takasbaujin suwimkanak egatmamkag ditak waituinawai. 	 וכן גם הזכרים עזבו את תשמיש האשה כדרכה ויחמו זה בזה בתשוקתם ויעשו תועבה זכר עם זכר ויקחו שכר משובתם הראוי להם בעצם גופם׃


Nunú ajaka nuna kanawe aidau wajumak tsupija utsagka, ikamia numí kanawe jukí dekas ajaknum ikakmau asa, nuna kagkapenian puwajin juwa numamtuk, Apajuí awajtamkaje atum judiuchu ainajum nuna jutii judío ainag nujai. Apajuí wajumak mina pataag aidaun idayak atum judiuchu ajuminig wait anenjamjaja duwi. Dutikamu asajum Apajuí duwik ashí pegkeg aidaun Abragkan ashí ni wegantun anagkuauwa dushakam ditajai betekak jukiagtin ainagme. 	 וכי נקפו מקצת הענפים ואתה זית היער הרכבת במקומם ונתחברת לשרש הזית ולדשנו׃


—Wi tajim nunú shiig antuktajum, nunikjum aneaku atajum, wagki Apajuí Uchijiyaitak Aentsmaga Akiinauwa nunak, tikich aents aidaunum sujukag idaisagtatui, —tau. 	 שימו אתם באזניכם את הדברים האלה כי עתיד בן האדם להמסר בידי בני האדם׃


Nuniku ai saduceo aidaushkam Jisusan tajuntajui, ditak aents jakauk nantakchagtin ainawai tinu asag Jisusan iniinak: 	 ויבאו אליו מן הצדוקים האמרים כי אין תחיה למתים וישאלהו לאמר׃


Nunú sacerdote apuji aidau inajam, juwiya amina nemagtamin aidau amina pachipasag chichaina nunash ashí yajuaktatus taajama”, tiuwai. 	 וגם פה רשיון יש לו מאת ראשי הכהנים לאסר את כל הקראים בשמך׃


Tujash nuniatsui. Atumshakam tudau takat idaikujum, pujutjum yapajiachkugmek antsagmek jakatnaitjume. 	 לא כי אמר אני לכם אם לא תשובו תאבדו כלכם גם אתם׃


Moisés chicham umiktajum tiuwa duka ii umiachbaunum Apajuí suwimkan sujamaina nuna itagtamji. Tujash chicham umiktina nunú atsugtamkuig intimjumaitsuji, wagki atsau asamtai. 	 כי התורה מביאה קצף כי באשר אין תורה גם אין שם עברה׃


Chicham dekaskea duka Kristui, nunú nugkash najannatsaig Apajuijai aajakuí, nunin asa niishkam Apajuike, nigki Apajuí wajukuita nunash shiig dekamtijamauwai. 	 בראשית היה הדבר והדבר היה את האלהים ואלהים היה הדבר׃


Chicham inagnatainum aents ijunag batsatuk ashí wajajag, Jisusan jukiag Romanmaya apu Pilato pujamunum ejegawaju. 	 ויקם כל קהלם ויוליכהו אל פילטוס׃


Nuniau asamtai pegkegchau takat ju nugka juwi kuashat ayaa duka idaisatajum. Nuniakjum yamajam chicham jintinkagtuamu atumin uwemtijamaina nu unuimatjatasajum takaajum duka, emematsuk dutikatajum. 	 לכן הסירו מעליכם כל טנוף ותרבות רעה וקבלו בענוה את הדבר הנטוע בכם אשר יכל להושיע את נפשתיכם׃


Nunak Apajuik jutii pegkegchau wakegainag nunak takatsuk pujuinak, Wakaní Pegkeji wakega dutiksag takaak batsataidauk, ashí chicham umiktina nunak dutiksag umiktinme tujamu asa dutikauwai. Nunú umiktá tujamauwa duka pegkeg asamtai dutiksaik umimainaitji. 	 למען תמלא חקת התורה בנו המתהלכים בלא כבשר כי אם לפי הרוח׃


Tujash Kristu achinag mantamdauwa duwi, jutiinak Apajuí emtinish bakumamainchau etabiuwai. Nigka makichkish pegkegchaujig atsugmaitak, Wakaní Pegkeji tuke pujuwa nunú yayasam, nigki tsagkamankauwai mantamnatatus, ni jaak numpeen ukajua duwi aents aidau tudaujish tsagkugnagtinme, dutikamu asag Apajuí tuke pujuwa nuna ememattinme tusa. 	 אף כי דם המשיח אשר הקריב את עצמו לאלהים ברוח נצחי ובלי מום יטהר לבבכם ממעשי מות לעבד את אלהים חיים׃


Tujash Kristuk niiní kajinas anentaimaina nuna Apujiyai, nunin asa makí makichik yayawai ni wakega nunisag pujustinme tusa. Nuaduí niina dekaskeapi tuina duka Kristu iyashiya nuninai, tuja Kristuwai ditá buukega numamtinuk. 	 ואיננו אחז בראש אשר מחבר ממנו כל הגוף ומאחז בציריו ודבקיו יגדל גדול אלהים׃


Nu dutikamu judío aidaun shiig awajkagmatai: Pedroshkam achiktajum, tima achikajui. Duka tsawan pag levaduragtuchu yutaiya nu jegamunum nunikui. 	 וירא כי טוב הדבר בעיני היהודים ויוסף לתפש גם את פטרוס והימים ימי חג המצות׃


Duka nunitsuk, Apu Jisukristu nemagkaju aidaush wajuk pujumaina ainawa nunisaik pujuinaku, iina iyashí pegkegchau takamtikta dushakam idaikuja, Apajuí wakeja duke umijuinaku pujusagmi. 	 כי אם לבשו את האדון ישוע המשיח ודאגו לבשרכם אך לא להגביר התאות׃


Tutai: —Wika Gabrielaitjai dekas Apajuí inakegaitjai, ni awetime chicham pegkeja nuna ujaktí tusa. 	 ויען המלאך ויאמר אליו אני גבריאל העומד לפני האלהים ושלוח אנכי לדבר אליך ולבשרך את זאת׃


Jisus kuashat jaun etsagaku asamtai, aents jau aidauk niina antigkagtatus tuwajuidau. 	 כי רפא לרבים עד כי התנפלו עליו כל המנגעים לנגע בו׃


Amina chichamjum dekaskea nunak umigtamkatnume ditash pegkeemtikata. 	 קדש אתם באמתך דברך אמת הוא׃


Nu tama antuk, nunimainchau dekapeg wake beseká weuwai, shiig wiyakuch asa. 	 ויצר לו על הדבר הזה ויעצב וילך לו כי הון רב היה לו׃


Atakeshkam tsawan ayamtai tsawagmatai, Jisus jega ijuntainum wayaa jintinkagtau. Nuniamunum aents uwejé untsujiya nu chuwijú nui pujau. 	 ויהי בשבת אחרת בא אל בית הכנסת וילמד ושם איש אשר יבשה ידו הימנית׃


Jisus ditan iniak: —¿Jusha atumesh wajuk anentaimtagme? Aents uchijí jimag ajujakuí, nunin makichik uchijiya nuna chichajak: ‘Uchuchih, uva ajakbauwa nui weme takastá’, tiuwai. 	 אבל מה דעתכם איש היה ולו שני בנים ויגש אל הראשון ויאמר בני לך היום ועבד בכרמי׃


Wi apu umigbau ajutui, aantsag suntag mina umigtuidau ajutuinawai, nunú aidaun wi: Jiinjajum shiyaktajum, tamak jiinag shimumainai, tuja: Waketjatajum, tamashkam waketug kaunmainai, nunisag mina inakeg aidaushkam: Ju dutikata, tamak betek umigtuinawai. Aantsag Jisus anuí pujusag, tsagagti tamak mina inakjush tsagaumainai tujamae”, tuidau. 	 כי גם אנכי איש נתון תחת השלטון יש תחת ידי אנשי צבא ואמרתי לזה לך והלך ולזה בוא ובא ולעבדי עשה זאת ועשה׃


Nunú nagkaemakmatai aents kuashat ijunag senchi untsumkag: “¡Yajautsui! Apajuí jutiin uwemtijamja duka, nigka ashí senchigtina ibau asamtai emematiagmi, 	 אחרי כן שמעתי קול גדול כקול המון רב בשמים האמרים הללויה הישועה והכבוד והעז ליהוה אלהינו׃


Atumek uchi aidau kuashat aents ayamunum pekaamsag wasugkamainak: Wi nantsematnume tusan flauta tutaya nuna umpuakuish nantsemachmaugme, wake besemjan kantamtai buuttinme tamash, buutchamugme tusa pempeentuniki untsuniyama numamtuk wajagme. 	 דמים הם לילדים הישבים בשוק וקראים זה אל זה ואמרים חללנו לכם בחלילים ולא רקדתם קוננו לכם קינה ולא בכיתם׃


Yatsug aidauh, ubag aidauh, amina nagkaetamsau adaisam: Wi dekas dutikattajai taja nunak, ni diigkau atí tajume. Nu iman adaisa tachakjumesh nayaimpinmayagkesh, nugká pujuidaukesh, ashí tikich aidaukesh pachisjumek tiigpajum. Dekas imá pegkejak chichaakjumesh waitjutsuk, ehé takugmek ehé titajum, atsá takugmeshkam nunisjumek atsá titajum Apajuí suwimkan sujamsainum. 	 וראש דבר אחי לא תשבעו לא בשמים ולא בארץ ולא בכל שבועה אחרת ויהי הן שלכם הן ולא שלכם לא פן תפלו בידי הדין׃


Apajuí dekaskeapi tutan idayas, ataktú ni pegkegchau takaajakbaujinak waketjuki takaak, Kristu shiwagmaina duka, kakajus ataktú pujutinak yapajimaitsui. Wagki dita nuna nuninak, dita dekas Apajuí Uchijin achijagmatai, tikich aidau Kristun dushikis chichagmaina numamtuk wajaidau asagmatai. 	 נמנעו מהתחדש עוד לתשובה כי צלבו להם מחדש את בן האלהים ויתנוהו למשל׃


Wika Pablo, Jisukristu inakegaitjai. Apajuí minak yamajam chichama nu etsegtugkata tusa etegka awetiuwai. 	 פולוס עבד ישוע המשיח מקרא להיות שליח ונבדל לבשורת אלהים׃


Jushakam adeagtajum. Jutiik tsawan nagkankatna duwi nagkamsaik, ii apu waigkaja, nayaimpinmaya aents aidaush jutiik diinaku inatin ainaji. Nunú iman aidaush dutikatnaitag nunin aish, ¿wagka atumin chicham machik ajutjamkuish shiig atumek epegkeatsjume? 	 ואני בבאי את אשר תמצאו נאמנים עם אגרות אשלח אתם להביא את נדבתכם לירושלים׃


Dutiksag yatsug Jisukristun nemajin aidau juwi batsata dushakam kumpamjamainawai, imá senchi Roma apujiya nuna jeen takau Kristu nemajin aina nunú. 	 כל הקדשים שאלים לשלומכם וביותר אלה אשר מבית הקיסר׃


Apajuik ayatak Kristuig kajinas anentaimsatnume tusag wakegatsui, Kristu nemagbaunmashkam waittsatnume tusa wakegawai. 	 כי נתן לכם בעד המשיח לא לבד להאמין בו כי אם גם להתענות בעדו׃


Ju chicham yamagma ju dekamtijamui, Apajuish wajina dutikawa jutiin pegkeja iman diigmastatkush, nunak imá niinig kajintsá anentaibaunum dutikawai. Aatus agagbaunmash: “Apajuí aentsun pegkejaitme tibauwa nunú imá niinig kajinas anentaimaidau asag, tuke pujustinai”, tawai. 	 כי תגלה בה צדקת אלהים מאמונה אל אמונה ככתוב וצדיק באמונתו יחיה׃


Dekaji chicham umiktina duka Apajuinu asa nayaimpinmayaya nunú. Untsu wika ju nugkanmaya asan kakakchauwaitjai. Nunin asan inak apujin umijama numamtuk, pegkegchau wakegamujun umijag nunak dutiktsukek idaimainchau dekapeajai. 	 כי ידעים אנחנו שהתורה היא רוחנית ואני של בשר ונמכר תחת יד החטא׃


Dita wegagtai papiin agatuinak: “Jutii dekas Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etegjamu aidauti, Jisusa nemajuidaun diin aina nujai ijuntsan, atum Jisusa nemajin aidautijum judiuchu Antioquía, Siria nugkanum, Cilicia nugka aina nuwish batsatainajum nunú aidautigminash shiig anentsan kumpamjime. 	 ויכתבו וישלחו על ידם לאמר אנחנו השליחים והזקנים והאחים שאלים לשלום האחים אשר מן הגוים באנטיוכיא ובסוריא ובקיליקיא׃


Nunikag ashí yaaktanum nagkaemainak, Jisusa nemajin aidaun ujaidau, Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etegjamu aidau, nuigtú Jisusa nemajuidaun diin aidau Jerusalén batsamas agagbaun pachisag. 	 ויהי בעברם בערים וימסרו להם לשמר את הפקודים אשר גזרו השליחים והזקנים אשר בירושלים׃


Aents ajak ajakmamujiya nuna yumi yutak nugkan uchupjamtai ajak tsapai pegkejan nejekmatai, nuna ajakú juwaama numamtuk, aents chichaman antukua nu dutiksag pegkejan takagtaik Apajuishkam yaimainai. 	 כי האדמה השותה את הגשם הירד עליה למכביר ומוציאה עשב טוב לעבדיה תשא ברכה מאת האלהים׃


Imá Apu Jisusaig tuke dakujustajum. Awaksanuk tajime: ¡Dakujustajum! 	 שמחו באדנינו בכל עת ועוד הפעם אמר אני שמחו׃


Dutikawajam aents chichachu aidaush chichaidau, uwejé tsujinkau aidaush pegkeg wegajui, shutú aidaushkam wekagaidau, wainmachu aidaushkam wainmaidau. Nunidaun aents aidauk puyatjukag ijunas dii ijuntuidau. Nunikag: “Israel aentsun Apajuiji dekas imá senchigtinai”, tusag emematuidau. 	 ויתמהו העם בראותם את האלמים מדברים והקטעים בריאים והפסחים מתהלכים והעורים ראים וישבחו את אלהי ישראל׃


Nu tima nuwa aidaushkam Jisus ukusmaunum jegantajuk ukuinak tupikakiaju, shiig senchi ishamkag kujaidau asag makichik aentsnakesh ujakchajui. 	 ותמהרנה לצאת ותברחנה מן הקבר כי אחזתן רעדה ותמהון ולא הגידו דבר לאיש כי יראו׃


“Ashí aishmag aidau nuwen idayinak tikich nuwajai nuwenkug ekagmainawai. Tuja nuwa aishi idaisamua nuna nuwatushkam nunisag ekagmawai. 	 כל איש המשלח את אשתו ולקח אחרת נאף הוא וכל הלקח את הגרושה מאישה נאף הוא׃


Jisus botenum egkemag kuchá amain katigmatai, kuashat aents aidau tuwagkaju; dutikam nigka nuwig kuchá tugkitkenig juwakui. 	 וישב ישוע לעבר באניה אל עבר הים ויקהל אליו המון רב והוא על שפת הים׃


Makichkitigmekesh utugchatnum jeganjum pegkegchau takastasa wakegamu ajutjamkujaig, Apajuiyap pegkegchau takatan wakemitkajua tiigpajum. Apajuik wají pegkegchau takastasa anentaibaujig atsugnai, nunin asa nigka pegkegchaun takamtiksatasag aentsnak anentaimtikchauwai. 	 אל יאמר המנסה האלהים נסני כי האלהים איננו מנסה ברע והוא לא ינסה איש׃


Apajuí Jisus Nazaretnumiaya nuna, Wakaní Pegkeji susa senchimtikam; nuigtushkam Apajuí niiní pujau asamtai wekagas, pegkejan takaak, aents iwanch egkemtuam waitú batsatunash etsagajakua dushakam shiig dekagme. 	 את אשר משח האלהים את ישוע הנצרי ברוח הקדש ובגבורה ויעבר בארץ עשה חסד ורפא את כל הנכבשים תחת יד השטן כי האלהים היה עמו׃


Ame: Imá Apajuikeapi najankagtinuk, tusam dekaskeapi tame, nunisag wakan pegkegchau aidaushkam dekaskeapi tuinak kujainawai. 	 אתה מאמין כי האלהים אחד הוא הטיבות גם השדים מאמינים בו ורעדים׃


Nunú aidauk makichkish Apajuijaig kanachagmayi, imá Apajuinak eme anentus diinak, tuwí Uwig wegawa nunitaish niijaig wekayagmayi. Ditak ashí aents nugkanmaya aina nuwiya nagkamku uwemtikjamu ainawai, Apajuijai tuja Uwigjaishkam ijutkau pujustinme tusa. 	 אלה הם אשר לא נגאלו בנשים כי בתולות המה אלה הם ההלכים אחרי השה אל כל אשר ילך אלה נקנו מתוך בני האדם לראשית בכורים לאלהים ולשה׃


Tuja nayaimpinmaya aents aidau ditá imanjin kuitamtsuk, ditá batsamtaijinash ukukiaju aidaunak, Apajuí suwenum batsasuí, atak Jisukristu tsawan jegatai aents takasbaujin diijus titina duwi suwimkan susatatus. 	 והמלאכים אשר לא שמרו את משרתם כי אם עזבו את זבלם שמרם במוסרות עולם ובאפלה למשפט היום הגדול׃


Apajuí chicham umiktajum tiuwa duka: “Tsanijinawaigpa, magkagtuawaigpa, kasamkaigpa, tikichdauk wakejukaigpa”, tawai. Nuigtushkam kuashat tikich aidau umimain awai. “Amek anenmamsam tikich aidaushkam aneeta”, tawa nunú imatiksaik umiamunum, ashí chicham umiktinum tawa duka uminui. 	 כי מצות לא תנאף לא תרצח לא תגנב לא תענה עד שקר לא תחמד ועוד כאלה כלולות הנה במאמר הזה ואהבת לרעך כמוך׃


Nuniak aents niijai takau aidaujai, nuigtú tikich ditajai betekmamtuk takau aidaunash ipaa ijunjag chichainak: “Muun aidauh, atumek dekagme, iik jujú jutika sujaku shiig pujú ainaji. 	 ויקהל אתם ואת שאר העסקים במלאכה ההיא ויאמר אנשים אתם ידעים כי מן המלאכה הזאת עשינו כבוד׃


Imatiagtai Pilato Jisusan suntag aidaun asutiatajum tusa inajui. 	 אז לקח פילטוס את ישוע וייסרהו בשוטים׃


Pegkegchau takatnak idaisatnume tusa Kristu Jisus jutiiní achinjau asamtai, jutiik Kristu Jisusai ijutkau pujuidau asaja, jakau pegkegchaun takamaitsu nunin anenmamainaitji. 	 ואשר הם למשיח צלבו את בשרם עם כל תשוקתיו ותאותיו׃


Jisus tiuwa nunak Judas Iscariote, Simogka uchijiya nu niijai wekaenaitak pempeentuki sujam atin asa tiuwai. 	 זאת אמר על יהודה בן שמעון איש קריות כי עתיד היה למסרו והוא אחד משנים העשר׃


Ni bakumamainjig atsujaig, Pilatun segajui maami tusag. Dutika mau ainawai. 	 ואף כי לא מצאו בו משפט מות שאלו מאת פילטוס להמיתו׃


Yaunchuk chicham umiktin aajakua nu, jutii umiashbaunum bakumamain aajakuitag nunak Apajuí juki, Jisukristu numinum achinjauwa nui esakajui. 	 וימחק את השטר המעיד בנו בחקתיו אשר היה לנגדנו וישאהו מתוכנו ויתקעהו בצלב׃


Jisusa nemajuidaun diin aidauk, nuna nunikchama tusaish augmatchatai amainai, makichik nuwentin, uchijí aidaushkam Apajuí nemajin, chichaman intimkichaju, pegkegchaunum augmatchatai amain ainawai. 	 אם ימצא איש תם ובעל אשה אחת ויש לו בנים מאמינים ואין עליהם טענת פריצות ואינם סוררים׃


Nuna aatus tiagtai, aents tuwakaju aidauk wakekaju, nunikag etegkawaju Esteban Apajuiyaig kajinas anentaimna nuna, Wakaní Pegkejish ajamun, tikichin Felipen, Procoron, Nicanoran, Timogkan, Parmenasan, Nicolás Antioquianmaya judío atajai tumamiuwa nujai. 	 וייטב הדבר לפני כל ההמון ויבחרו את אסטפנוס איש מלא אמונה ורוח הקדש ואת פילפוס ואת פרוכורוס ואת ניקנור ואת טימון ואת פרמנס ואת ניקלס גר אנטיוכיא׃


Ashí aents ju nugka juwi pujutan imá senchi wakegak, mina nemagtuk waittan dakitauk uwemjashtin ainawai. Untsu ashí aents mina nemagtuk pujus nunisag jaa nu uwemjatin ainawai. 	 כי כל אשר יחפץ להושיע את נפשו תאבד נפשו ממנו וכל אשר תאבד לו נפשו למעני הוא ימצאנה׃


Nunikagmatai ashí nunú nugkanmag, Apajuí chichamenak dekawajui. 	 ויפרץ דבר יהוה בכל המקום׃


Tusa tiagtai Pilato ayaak: —Anuwai suntag kuitamain aidauk, atum wejum wajuk wakegagme dutiksagmek umiktajum, —tau. 	 ויאמר אליהם פילטוס הנה לכם אנשי משמר לכו סכרוהו כדעתכם׃


Jutii Jisukristui kajintsá anentaimaidautik, Agar inatai aajakua nuna uchijiya nuninuk ainatsji. Jutiik Sara Abragkan nuwe inashtai aajakua nuna uchijiya numamtin ainaji. 	 על כן אחי לא בני האמה אנחנו כי אם בני החפשיה׃


Duka Apajuí Israelan suwimkan susatnai tusa agagbauwa nunú uminak imanitnai. 	 כי ימי נקם המה למלאת כל הכתוב׃


Nuna aujus inagnak pempeag nui takaun susa ekeemsau. Nunikmatai ashí aents nui utsanawajuk, dii pekajaidau. 	 ויהי כאשר גלל את הספר וישיבהו אל החזן וישב ועיני כל אשר בבית הכנסת נשאות אליו׃


Dekas Wakaní Pegkejiya nuuwai pujut tuke atinun sukagta duka, tuja wi timajim nunak minaig kajintsá anentaimsatajum tusan timajime, nunak wika dekas mina iyashig yuwatajum tusan tichamjime. Wi atumin timajim nunuwai Apajuinumiag, nuigtú pujutnash sukagtina duka. 	 הרוח הוא הנתן חיים והבשר אין בו מועיל הדברים אשר אני דברתי אליכם רוח המה וחיים המה׃


Imatjam Jisus nui wajan untsuk ikaunman iniak: —¿Utugtukti tusagmea wakegagme? —tau. 	 ויעמד ישוע ויקרא להם ויאמר מה תחפצו ואעשה לכם׃


Nunikag nui jegaa pujuinai tsawan ni uchigmaktinji jegajiu. 	 ויהי בהיותם שם וימלאו ימיה ללדת׃


Nunik Jisus ditajai ijunag machik kuwaesag wekamá, Zebedeo ni uchijí Jacobo, Juan aatus botenum chimpimas retjin apijuinak chimpimtatman wainak, nunashkam: —Wegajai mina jintintaig atajum, —tiuwai. 	 ויהי כעברו משם וירא שני אנשים אחים אחרים את יעקב בן זבדי ואת יוחנן אחיו באניה עם זבדי אביהם מתקנים את מכמרותם ויקרא אליהם׃


Aikasnuk ame mina chicham etsegtugkata tusam tujutbaunak imatiksanuk ujakagmajai, dutikam ditashkam wakejus antukagmae nuninak: Dekas Apajuí awemamuap tauwaita, tusag dekaskeapi tujutuinawai. 	 כי הדברים אשר נתת לי נתתי להם והם קבלום ויכירו באמת כי מעמך יצאתי ויאמינו כי אתה שלחתני׃


Yamaikishkam jutiik nujantai, kitakaish, nugkumain atsugtamkuish suwinaji, aents aidaush tutitag awajtamainawai, ii emetnaja pujutaish atsugtamainawai. 	 לכן אם אינני ידע פשר הקול אהיה נכרי בעיני המדבר והמדבר יהיה נכרי בעיני׃


Tutai: —¿Nu aentsush tuwí pujawa? Tusá iniinam: —Achah, dekatsjai, —tiuwai. 	 ויאמרו אליו איו ויאמר לא ידעתי׃


Tusa idaisam kashinia duwi, Agripa, Berenicejai shiig iwagmamjag, ashí suntajan apuji aidau, nuigtú nunú yaaktanmaya dekas chichame antugtai aidaujai, chicham dekaatasa ijuntainum utsanawagmayi. Imanikagmatai Festo: —Pablon utitajum, —tima itawajui. 	 ויהי ממחרת כבוא אגרפס וברניקה בהוד גדול ויבאו אל אלם המשמעת המה ושרי האלף ונגידי העיר ויצו פסטוס ויביאו את פולוס׃


Tama Jisus ayaak: —Wi wakegaknuk nigka iwaakuk pujaig taatin atajai tumainaitjai. ¿Amesh dusha wagka uyumame? Duka tutsuk amek minak nemagtukta, —tiu. 	 ויאמר אליו ישוע אם חפצי כי ישאר עד באי מה לך ולזאת אתה לך אחרי׃


Jutii aidautish yamajam chicham etsegbau antukuitji, dita antukajua nunisaik. Tujash ditak antuinakush wainkaya nunin diisajui, wagki Apajuiyai kajinas anentaimaidau chichaman umikajua nunikchaju asag. 	 כי גם אלינו באה הבשורה כמו אליהם אך לא הועיל להם דבר השמועה מפני אשר לא התערב באמונה לשמעים׃


Jisus juna pachis jintinkagtuauwa nunak, yaakat Capernaum jega judío ijuntaijin wayaa jintinkagtuauwai. 	 כזאת דבר בבית הכנסת בלמדו בכפר נחום׃


Tuja nuigtushkam Pablo, pegkeja duke takatan pachis, iik kuitamamtan, tsawan dekas nagkanbaunum Apajuí aentsun etegjatna jujai pachis etseju. Imattai Apu Félix ishamak: —Yamaik wetá, wi tikich tsawantin, agkan ajutkui duwi taan untsuktajame, —timayi. 	 ויהי כדברו על הצדק והפרישות ועל הדין העתיד לבוא ויחרד פיליכס ויען עתה זה לך ולכשאפנה אשוב לקרא לך׃


Nuna tutai Simón Pedro iniak: —Apuh, ¿tuwí wetatme? —tau. Tama: —Wi wetatag nuwig yamaikik minimain ainatsjume, tujash duwi pujusjum minitin ainagme, —tiu. 	 ויאמר אליו פטרוס אדני אנה תלך ויען אתו ישוע אל אשר אני הולך שמה לא תוכל עתה ללכת אחרי אך אחרי כן תלך אחרי׃


Nunik ni ajajin takamain aidaun igkug: ‘Makichik tsawan takagtustajum akiktajime’, tusa ajají uva ajakbaunum awemauwai. 	 והתנה עם הפעלים שכר דינר ליום וישלחם אל כרמו׃


Tumig tsawagmatai kashikmas suwe aig, María Magdalanmaya Jisus ukusbaunum weuwai, nunik jegakmá Jisus ukusá kaya aputuka ukukbau ekekam atatman wainak, 	 ויהי באחד בשבת לפנות הבקר בעוד חשך ותבא מרים המגדלית אל הקבר ותרא את האבן מוסרה מעל הקבר׃


Numamtuk atumshakam aneaku pujustajum, wi Apajuin Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nunak, tsawan imatiksa anentaimtachbau ai minitnaitjai”, tiuwai. 	 לכן גם אתם היו נכונים כי בשעה אשר לא פללתם יבוא בן האדם׃


Atumek ni Apajin ujatjamak bakugmattawai tusagmek minak anentaimjutigpa. Wika bakumaitsujime. Atumin bakugmatnuk Moisés chicham umiktajum tibauwa nunú umiktasa batsatjum nu bakugmattagme. 	 אל תחשבו כי אנכי אטען עליכם לפני אבי משה הוא הטען עליכם אשר לו תיחלו׃


Wainkabiajai nayaim yamagman, nugka yamagmajai. Tuja nayaim, nugka, nayants aina juka megkaejagmayi. 	 וארא שמים חדשים וארץ חדשה כי השמים הראשנים והארץ הראשונה עברו והים איננו עוד׃


Nunikag nui jegantá Jisus chichaak: —Jujú kashia juwik, ashí atum aidautigmek mina anentaimjuttak kajimatkittagme, agagbauwa nui: ‘Uwijá kuitamnun mantuawagtinai, dutikawagmatai uwigji aidauk pampagkagtin ainawai’ tawa nunisag. 	 אז אמר אליהם ישוע אתם כלכם תכשלו בי בלילה הזה כי כתוב אכה את הרעה ותפוצין הצאן׃


Aikasmek Apeles, Kristu dekas takagtusti tibauwa nu, tuja Aristóbulo jeenia aidaush kumpamjutuatajum. 	 שאלו לשלום אפליס הבחון במשיח שאלו לשלום בני ביתו של אריסטובלוס׃


Tutai dushikidau. Tujash nigka nuna ti, ashí aents nui batsatunak jiijá, nuwauchi apají, dukují, nuigtú ni jintintaiji kampatum aidaujai utsanauwai nuwauch jaka tepamunum. 	 וישחקו לו והוא גרש את כלם ויקח את אבי הנערה ואת אמה ואת אשר אתו ויבא החדרה אשר שם שכבת הנערה׃


Atum tikichjaish shiig pujamugmin ashí aents aidaush waipaktinme. Apu Jisus taatnuk namput wajaschae. 	 ענות רוחכם תודע לכל איש קרב הוא האדון׃


Iina Apají Apajuiya nu, Apu Jisukristujai wait anenjamu asag, atumnash shiig agkan anentaimsa pujutan amastinme. 	 חסד לכם ושלום מאת אלהים אבינו ואדנינו ישוע המשיח׃


Aents ju nugka juwiya wají aidaun ashí niinu emakush, jaakug niina wakaninak tuké uwemtikmaitsui. 	 כי מה יועיל האדם כי יקנה את כל העולם ואבד והשחית את נפשו׃


Tiagtai Jisus ayaak: —Atum Apajuiyai kajintsá anentaimaujum mostaza jigkayiya nuninchikesh ajutjamainakuig, numi sicómoro waja jujú chichagkujum: ‘Teganim nayantsanum wajaata’, tamak nunisag uminmainai, —tiuwai. 	 ויאמר האדון לו היתה לכם אמונה כגרגר החרדל אז תאמרו אל התות הזה העקר והנטע בתוך הים וישמע לכם׃


Tuinamun Jisus jega Apajuí ememattainum jintinkagtak pujau antuk, senchi jiiká chichaak: —Dekas atumek dekagjume, wi tuwiyanua minaja duka. Tujash wika. wi wakegamun takastasanuk minichuitjai, wika atumin wainchataigmia nunú awetimtai tauwaitjai. 	 אז קרא ישוע במקדש וילמד לאמר הן ידעתם אתי אף ידעתם מאין אני ומנפשי לא באתי אכן יש אמתי אשר שלחני ואתו לא ידעתם׃


Ujukeg, ijujattajishkam titigdaujai betekmamtinuyi, duwi aentsun iju cinco nantui waitkasti tusa senchimtikamuyi. 	 וזנבות להם כזנבות עקרבים ועקצים בזנבותם והשלטו לענות את בני האדם חמשה חדשים׃


Nu nunikua numamtuk wajaktinai aents ju nugka juwi wiyakchamea pujakush, Apajuí wakegamua nuna takaachkug”, tiuwai. 	 זה חלק האצר לו אצרות ולא יעשיר באלהים׃


Nunitai iwanch chichajak: —Ame dekas Apajuí Uchijiyaitkumek, ju kaya aina jujú pag emakam yuwakia, —tau. 	 ויגש אליו המנסה ויאמר אם בן האלהים אתה אמר לאבנים האלה ותהיין ללחם׃


Tujash tibau aig, makichik tumig nagkaemakmatai jiinjabiaji. Nunika wegajin ashí Jisusa nemajin aidauk, ditá nuwe uchijí aidaujai uyuntamas miniyanume yaaktan ukukiag, nunikagmatai nui kaamatkanum utsanawaja ashí tikishmakaja Apajuí ausabiaji. 	 ויהי אחרי מלאת לנו הימים האלה ונצא ללכת לדרכנו וילוו אתנו כלם עם נשיהם ועם טפם עד מחוץ לעיר ונכרע על ברכינו על חוף הים ונתפלל׃


Tikich Apajuí etsegtin agagbauwa nuwishkam: “Ijumu wainkagtinaitjume”, tawai. 	 ועוד כתוב אחר אמר והביט אליו את אשר דקרו׃


Mina pataag judío aidau pakamajakú aina numamtuk, atumesh Jisukristui kajintsá anentaimkujum, Apajuí aentsji waigkugme. Nuniku asagmin Apajuí, atum pegkegchau takastasajum anentaimtujakuitjum nunak utsanjamkauwai. 	 ובו אתם גם נמולים מילה שלא בידים בהפשטת גוף הבשר החוטא היא מילת המשיח׃


Juna inagnak tikich tsawantai wakan pegkegchau aentsun egkemtua chichachu emamun, Jisus jiikí awetak chichamtikau. Dutikamun wainkag aents tuwak ijunuk puyatjukag diidau. 	 ויהי היום ויגרש שד והוא אלם ויהי אחרי צאת השד וידבר האלם ויתמהו העם׃


Nunak mina Apagnash, minashkam shiig dekajuachaju asag dutijamiagtinai. 	 וכזאת יעשו לכם יען גם את אבי וגם אתי לא ידעו׃


nuniagmin Apajuí shiig agkan anentaimsa pujutan sukagtina nu waamak yaimpaktatjume, iwanchin depetkatnume tusa. Dutijamsag iina Apuji Jisukristua dushakam wait anenjamag yaimpaktinme. 	 ואלהי השלום הוא ידכא את השטן במהרה תחת רגליכם חסד אדנינו ישוע המשיח עמכם׃


Tikitchakam aikasag: ‘Wisha yamá nuwenajai, nuniku asan minishtatjai’, tau. 	 ואחר אמר אשה לקחתי ובעבור זאת לא אוכל לבוא׃


Imaninaig Esteban Wakaní Pegkeji ajamu asa, nayaimpin pagkaji diikmá Apajuí tsawan wajasbaunum, Jisuschakam Apajuí untsujinini wajattaman wainak: 	 והוא מלא רוח הקדש ויבט השמימה וירא את כבוד אלהים ואת ישוע נצב לימין האלהים׃


Dita antutaiji ajuinamuk antuktinme.” 	 כל אשר אזנים לו לשמע ישמע׃


Tujash Salomón jega Apajuí ememattainak jegamkauwai. 	 ושלמה בנה לו בית׃


Tujash wi tajime: Atumshakam tudau takat idaikujum pujutjum yapajiachkugmek, dita jinawajua antsagmek jinatnaitjume.” 	 לא כי אמר אני לכם אם לא תשובו תאבדו כלכם גם אתם׃


Tusa junashkam: “¿Wajina pachisnua Apajuik jumamtinun inamui tusanush ujamainaitjime? 	 ויאמר עוד אל מה אדמה את מלכות האלהים׃


Duwik chicham tibau awai: Makichik aents ajaawai, dutikamun tikich juwaawai, tibauwa duka waitchauwai. 	 כי בזאת אמת המשל כי זה זרע ואחר יקצר׃


“Israel aents aidautigmesh wi chichaakui antuktajum: Jisus Nazaretnumiaya nuna Apajuí niina senchijin susauwai, dutikam aents dutikmainchaun atumin iwaintugmakajui, dekaskeapi tujuttinme tau asa, duka atumek shiig dekagme. 	 אנשי ישראל שמעו הדברים האלה ישוע הנצרי האיש אשר נאמן לכם מאת האלהים בגבורות ובמופתים ובאתות אשר האלהים עשה על ידו בתוככם כאשר ידעתם גם אתם׃


dekaskenum judío aents aina duka ditá initkenish yapajidau aina nuuwai. Nunú ainawai initkajinish yapajidau asag dekaskenum pakamakaju aina duka, nunak Wakaní Pegkejiya nunú dutikawai, junak chicham umiktinun Moisés agajua nu dutikatsui. Nunú aidaun Apajuí pegkeg ainagme tawai, ditak aents eme anenjitnume tusag egainatsui. 	 כי אם אשר בפנים הוא יהודי ומילה היא אשר בלב כפי הרוח ולא כפי הכתב אשר לא מבני אדם תהלתו כי אם מאת האלהים׃


Tujash kuashat aents dekatkau atatus wakegaina nu ukunum juwakagtinai. Untsu iman atan anentaimtumachu aina nu dekatkauk agtinai. 	 ואולם רבים מן הראשונים יהיו אחרונים והאחרונים ראשונים׃


Nuigtú Rufo, Apu Jisus etegkamua nu, tuja niina dukují minashkam tikima dukujua imana dushakam kumpamjutuatajum. 	 שאלו לשלום רופוס הנבחר באדנינו ולשלום אמו שהיא כאם לי׃


Dutikakjum ni ememas shiig aneas pujusua dutiksagmek, ni senchi waitiak buuttinjiya dushakam susatajum, ni anentaimsag: Wika juwig apujai betek wajasan eketjai, wajenash wajechuitjai, nunin asan tuke waittsashtinaitjai tumamá wajakua duwi, 	 כאשר התרוממה והתענגה כן תנו לה חבל ואבל כי אמרה התרוממה והתענגה כן תנו לה חבל ואבל כי אמרה בלבבה אני ישבתי מלכה ולא אהיה אלמנה ואבל לא אראה׃


Yatsug aidauh, ubag aidauh, ju shiig dekaatajum: Wi chicham yamagman etsejag junak aents anentaimsa tibaunakesh etsegtsujai. 	 אבל מודיע אני אתכם אחי כי הבשורה אשר בשרתי לא לפי דרך אדם היא׃


Dutikawagmatai cinco pagkan nuigtú jimag namaka nuna juki, nayaimpinum pagkai see tusa puug jintintaiji aidaun tinabiu, dita aentsun tinamkatnume tusa. 	 ויקח את חמשת ככרות הלחם ואת שני הדגים וישא עיניו השמימה ויברך עליהם ויפרס ויתן לתלמידיו לשום לפני העם׃


Ashí atum takaamua duka, aentsdau takamainaitjum nunitsuk, Apu Jisusdau anentsajum shiig wakejusjum takastajum. 	 כל אשר תעשו עשו בכל נפשכם כמו ליהוה ולא לבני אדם׃


Nuninai Jisusak kiitai niina jintintaiji aidaun yajuak, nunú yaaktanak ukuak yajá weuwai. 	 ויהי בערב ויצא אל מחוץ לעיר׃


Tiagtai Barrabasan jiikiu, dutikak Jisusnak asutia achigtinme tusa sujukui. 	 אז פטר להם את בר אבא ואת ישוע הכה בשוטים וימסר אותו להצלב׃


Jisus dutikamua nunak ashí nugka tikiju aidaunum batsatuk antujajui. 	 ושמעו הולך בכל מקמות הככר׃


Apajuk shiig senchigtinai, iman asa nigki pujutan sukagtinuk. Ni iman asa, wi niina Uchijí asamtai, minashkam nigki pujutan sukagtiti tusa sujusmayi. 	 כי כאשר לאב יש חיים בעצמו כן נתן גם לבן להיות לו חיים בעצמו׃


Dutikamtai aents aidauk shiig ishamainun esagmayi. Imaninakush pegkegchaujin idaisag Apajuin ememattsuk, Apajuí senchigtin asa nuna imatikaunash ayatak pegkegchaunak chichajiagmayi. 	 ויצרבו בני אדם בחם גדול ויגדפו את שם אלהים אשר לו הממשלה על המכות האלה ולא שבו לתת לו הכבוד׃


“Tikich Apajuin etsegtin Samuelash aikasag tiuwai; tuja nuigtú tikich Apajuí etsegtin aidaushkam Jisusan pachisag aikasajag ni taatnujinak tiajui. 	 וגם כל הנביאים משמואל ואשר נבאו אחריו כלם הגידו מראש את הימים האלה׃


Abragkak ni takasbauji diigsá aents pegkejai tibau akug, nigki emematmamain aajakuí, tujash Apajuiyaig ememamain ajakchauwai. 	 כי אם נצדק אברהם מתוך המעשים לו התהלה אך לא לפני האלהים׃


“Apu Apajuí yamagman anagkagtak: Wi atumin chicham umiktajum tiuwaitjim nuna shiig dekamtikatnaitjim nunú tsawan jegatnai. Wi mina chichamjunak shiig machikish kajimatkishtinun aneemtijattajime. 	 זאת הברית אשר אכרת אתם אחרי הימים ההם אמר יהוה נתתי את תורתי בקרבם ועל לבם אכתבנה׃


Abragkak pakamakui ayatak Apajuí kajintsá anentaimtamunum pakamakchau aigkish, Apajuí pegkeg diijata nuna dekaatnume tau asa. Nuniku asa pakamakchau ainayatak, Apajuiyai kajinas anentaimaina nuna muunji wajasuí, ashí nunin aidaunak Apajuik betekmas pegkeg diyawai. 	 ואות המילה קבל לחותם צדקת האמונה אשר היתה לו בערלתו להיות לאב לכל המאמינים והם ערלים למען אף להם תחשב הצדקה׃


Aents ju nugka juwi pujutan imá senchi wakegauk uwemjashtin ainawai. Untsu aents pujutin uyumachuk uwemjatin ainawai. 	 האהב את נפשו יאבדנה והשנא את נפשו בעולם הזה ינצרה לחיי נצח׃


Nuniai nayaimpinmaya aents aidau ekeemtaiya nuna tentea wajaidaushkam, apu aidaush, cuatro iwaaku aina nujai, ekeemtai emtin ashí tikishmajag tsuntsumawag, nijayin nugkan antig pujusag Apajuin emematuinak: 	 וכל המלאכים עמדו סביב לכסא וסביב לזקנים ולארבע החיות ויפלו על פניהם לפני הכסא וישתחוו לאלהים׃


Atumek tikich tsawantin atinuk, wajuk pujustajaki tusajum emtikajum puyatjú pujuigpajum, imá makichik tsawan tsawamunmayag puyatjusjum anentaimtitajum, Apajuí atum utugchatnum jegataish yaimpaktin asagmatai. 	 לכן אל תדאגו ליום מחר כי יום מחר הוא ידאג לעצמו ודיו ליום צרתו׃


Tusa ujakam Pedroshkam jegá awayawajui, dutikam nui kajigkaju. Nunik tsawajag Pedroshkam aents kaunkaujai wetai, wajumak Jopenmaya Jisusa nemajuidaushkam uyudiaju. 	 ויקרא אתם אליו ויאספם הביתה ויהי ממחרת ויצא פטרוס אתם ומקצת האחים אשר ביפו הלכו עמו׃


asututnash asutu awa awajtuinakua mantuawagtatui; tujash dutijuawagmataish kampatum tsawanta juwi ataktú nantaktatjai”, tau. 	 ואחרי הכותם אתו בשוטים ימיתוהו וביום השלישי קום יקום׃


Nayaimpinmag mina Apag pujamunmag kuashat agkan awai atum pujumainuk. Nu achakuig ujamaitsujime. Nu iman au asamtai, wi atum pujustinnak umigkatjime tusan wegajai. 	 בבית אבי מעונות רבות ואם לא כן הוא כי עתה הגדתי לכם הנני הלך להכין מקום לכם׃


Nunikag yaakat Capernaum jegawajui, nui jegá wayaa batsatbaunum Jisus ni jintintaiji aidaun: ¿Jintaa minisjumesh wají chichamjimugme? tau. 	 ויבא אל כפר נחום ובהיותו בבית וישאל אותם מה התוכחתם איש עם רעהו בדרך׃


Imaniagtai Jisus chichaak: —¡Witjai ishamjukaigpajum! —tiuwai. 	 ויאמר אליהם אני הוא אל תיראו׃


Tuja jaanch nugkuagbaujig numpai numpeagbauyi, duka: “Apajuí Chichame” daagtinuyi. 	 והוא לבוש בלבוש מאדם בדם ושמו נקרא דבר האלהים׃


Nu dutikakjum Jisus dekas pujutan sukagtina nunú mauwaitjume. Tujash Apajuí inankiuwai, duka jutiik ashí shiig dekainaji, wainkaju asaja. 	 ואת שר החיים הרגתם אשר האלהים הקימו מן המתים ואנחנו עדיו׃


Bereanmaya aidauk Tesalonicanmaya aidaun nagkagas shiig anentaimkau asag, wakegas chicham etsegbaunash antujuidau, nuninak kashí kashinig Apajuí chichamen shiig kuitamas aujuidau, nu tawa dusha dekas ajampashit tusag dekawagtatus. 	 ואלה היו נדיבים מאנשי תסלוניקי ויקבלו את הדבר בכל לב וידרשו בכתובים יום יום לדעת אם כן הוא הדבר׃


Tujash Apajuí atumnak Kristu Jisusjai ijupajajui, dutijabau asamtai Kristui iina yachajig, nigki pegkeg etamak, pegkemtijami agkanmitkagbauwai. 	 בעבור זאת יש בכם חולים וחלשים רבים והרבה ישנו המות׃


Jisusan: —¿Amekaitam Apajuí uwemtikagtinun awematnaitjai tibauwa nunú? ¿Amechuitkuminig tikichnak dakastatag? tusajum iniastajum, —tusa. 	 ויאמר אליו האתה הוא הבא אם נחכה לאחר׃


Nunú wiyakuch eme anentsam juwakum, ujunauch wainkauch diiyakjumek, aents aidau etegkeakjum dutikmainaitjume. Atum aaja nuniakjumek pegkegchau takaajume, ashí aents betek eme anentachu asajum. 	 הלא בזאת נחלק לבכם והנכם שפטים בעלי מחשבות רעות׃


Tuja tikich jigkai kakekajui jagki ayaunum, nunik dushakam tsapaittaman jagki yutuauwai. Dutikamu asa jinauwai. 	 ויש אשר נפל בין הקצים ויעלו הקצים וימעכהו׃


Tujutuinakui wi ayaakun: ‘Romanmaya apu aidautik aents chicham tsuwapjuamua nunú, tikich aents chichaman tuina nujai igkumtikamash, ayamjumamainjin taigkik mantamnati tusaik tuchau ainaji, tibaijai. 	 ואען אותם כי אין מנהג הרומיים למגן איש לאבד בטרם יעמד הנשטן לנכח שטניו ונתן לו מקום להצטדק מן השטנה׃


Aser wegantunmaya doce mil, Neftalí wegantunmaya doce mil, Manasés wegantunmaya doce mil, 	 לשבט אשר חתומים שנים עשר אלף לשבט נפתלי חתומים שנים עשר אלף לשבט מנשה חתומים שנים עשר אלף׃


Nunak Herodesak nigki Juan achiktajum tima shimutkag, achikag jiju ikagmauwai jigkajag aents achiká egketainum egkeau aajakuí, ni yachi Felipe nuwen Herodiasan nuwatuk pujutai, 	 כי הוא הורודס שלח לתפש את יוחנן ויאסרהו בבית הסהר בגלל הורודיה אשת פילפוס אחיו כי אתה לקח לו לאשה׃


Dutikakush tikich aidauk nunú etsaentugmae tusagmek ujakaigpa, tau. 	 ויצו אתם בגערה שלא יגלהו׃


Tuinam Pedro niina kumpají aidaujai chichainak: —Dekas dekatkauk, aentsuk umigtsuk Apajuí umigkata tabauwa nuuwai jutiinuk. 	 ויען פטרוס והשליחים ויאמרו הלא עלינו להקשיב בקול אלהים מהקשיב בקול בני אדם׃


“Kuashat tsawan nagkaemakiu ai, apushkam ni inake batsatbaunum wakitki tauwai. Nunik, wajupak kuichkinash ikaugkaje tusa dekajuawagtatus nagkamau, 	 ואחרי ימים רבים בא אדוני העבדים ההם ויעש חשבון עמהם׃


“Atum yamai Apajuinu pegkeg takastasa wakegakjum, yapajaku waitmaina imanikjum waitiautigmek shiig aneasjum pujustajum, atumnak Apajuí kuashat amastin asamtai. Atum yamai wake besemag batsatkujum buutú pujautigmesh shiig aneasjum pujustajum, atumek shiig aneakjum dushigtin asajum. 	 אשריכם הרעבים כעת כי תשבעו אשריכם הבכים כעת כי תשחקו׃


“Aajakuí aents wiyakuch jaanch dekas pegkejan iwagmamag pujus, kashí kashinig jistamu. 	 איש עשיר היה והוא לבוש ארגמן ושש ויתעגג וישמח יום יום׃


Wi tajim duka juuwai: Apajuí Abragjai Kristun pachisag chichaman apakú aina nunak dutiksag kuitamkauwai, dutikamu asamtai cuatrocientos treinta mijan nagkaemai, Moisés chicham umiktinun agajua nuwish, Apajuí anagkagtuamujiya duka nunisag juwakui. 	 וזאת אני אמר כי דיתיקי אשר קימה האלהים מאז לימות המשיח לא תוכל התורה אשר באה אחרי ארבע מאות ושלשים שנה להפר אותה ולבטל את ההבטחה׃


Kristuk jega tesaamu Shiig Pegkejam tabaun aents umikajua nuwig wayachui, duka nayaim awa nu dakumká najanamu aajakuí. Nigka dekas nayaimpinum wayauwai. Yamaik awi Apajuijai pujus, jutiin Apajuin aujtugmaji yaimpakti tusa. 	 כי המשיח לא בא אל הקדש הנעשה בידים שהוא רק דמות האמתי כי אם בא אל עצם השמים לראות עתה בעדנו את פני האלהים׃


Dita aatus anentaimainamujinak Jisus dekau asa: —¿Wagka aannush anentaimainagme? 	 וידע ישוע ברוחו כי ככה חשבו בלבבם ויאמר אליהם מדוע תחשבו כאלה בלבבכם׃


Dutijuau asamtai, wi Jisukristunun wainkag nuna, tuja wi antukbaujua nunashkam, Jisukristu Apajuí chichamen pachis tujutbauwa nuna ashí ujaktatjime. 	 אשר העיד דבר האלהים ועדות ישוע המשיח ואת כל אשר ראה׃


Atumek ju nugka juwi pujusjumek, kuashat shiig pegkegnum pujusjum dakujuinagme. Atumek aents bakagtin bakajin maa sujuktatus uduegama numamtin awajkamu asajum, Apajuí suwimkajig jukitnaitjume. 	 התעדנתם בארץ והתענגתם והשמנתם את לבכם כמו ליום טבחה׃


Ditá anentaimtajinish aents jiin bushapaju asa shiig wainmatsama numamtuk shiig antumainchau wajastinme, nuninak ashí dita waitiamujin aents kijinun yanakí punus wekaemaina numamtuk tuke waitin atinme”, tiuwai. 	 תחשכנה עיניהם מראות ומתניהם תמיד המעד׃


—Makichik aentskesh ujakaipa, tutupit sacerdote pujamunum jegaata, nuniakum ame tsagaja pegkeg webaujum iwainmamkum, Moisés tibauwa dutiksamek jukim ejegata, ditash waipakag dekaskeap tsagaje tujabiagtinme, —tiuwai. 	 ויאמר אליו ראה אל תספר דבר לאיש כי אם לך הראה אל הכהן והקרב על טהרתך את אשר צוה משה לעדות להם׃


Tiagtai Simón Pedro tsatsajin jegantun tsuntsumtua: “¡Tsuwemuwah ukuktá!”, tiu. Tamawaik pegkeg wajasuí, nunik yutain inajuk Jisusan, nuigtú niijai yujau aidaunashkam ajamsau. 	 ויתיצב עליה ויגער בקדחת ותרף ממנה ותקם מהרה ותשרת אתם׃


Nunak Jisusak dekas jegan taku tichauwai; niina iyashin pachis taku tiuwai, maam kampatumchik tsawantai nantaktin asa. 	 והוא דבר על היכל גויתו׃


Tujash aents wakanin akiinachu aina duka, Wakaní Pegkejiya nuwiya pachisa chichamunak dakituinawai, wainkaya nunin diidau asag, nuigtush antumainchau dekapenawai Wakaní Pegkeji atsugbau asag. 	 כי גם הגוף לא אבר אחד הוא כי אם רבים׃


Apajuí ekeemtaiji ejapeen puja nui, Uwig waja nunú, aents uwijá kuitamin uwigjin kuitamama numamtuk, yumi pujutan sukagtina nuna amitnai. Tuja Apajuí ditá negaikijinak ujugtuktinai”, tujutmayi. 	 כי השה אשר בתוך הכסא הוא ירעם ועל מבועי מים חיים ינהלם ומחה אליהם כל דמעה מעיניהם׃


Yaunchuk atumin muunjum aidau uwegshunum batsamsag, maná nayaimpinmaya kakegun juuká yujakajush batsatainatsui, jinawaju ainawai. 	 אבותיכם אכלו את המן במדבר וימתו׃


Nunikagmatai kuchí kuitamin aidaushkam pisajag yaaktanum jegawag etsejuinak, ajanum batsataidaunash dutiksag ujakaju. Dutikawajam, wagkag ankae tusag diisagtatus shimutkaju. 	 וינוסו רעי החזירים ויגידו זאת בעיר ובשדות ויצאו לראות מה נהיתה׃


Dita nuninamunum Apajuí etsegtin Isaías agagbau: “Apuh, ¿ya iina chichamenash dekaskeapi tuinawa? ¿Apush yana niina senchijinash iwaintuke?” tawa nu betek uminkauwai. 	 למלאת דבר ישעיהו הנביא אשר אמר יהוה מי האמין לשמעתנו וזרוע יהוה על מי נגלתה׃


Makichik aentsnakesh pegkegchau chichagtsuk, maanitsuk batsamas dekas anejatin atinme, ashí tikich aidaujaish ditá kakagchaujin iwainaktinme. 	 ולבלתי גדף אדם ולחדל מריב ולהכריע לכף זכות ולהתנהג בכל ענוה לפני כל אדם׃


Wika atumesh, Laodicea batsamin aidaunash, nuigtú ashí tikich mina waitchau aina nunashkam yaigta tabaunum, ashí wi uyumasan dutikag nunú dekaatajum tusan wakegajai. 	 הנני מודיע אתכם גדל הקרב אשר בקרבי על אדותיכם ועל אדות אנשי לודקיא ועל כל אשר לא ראו את פני בבשר׃


Tuja aents aidau nui batsatushkam ashí waitinmag tuwakaju. 	 וכל העיר נאספו יחדו פתח הבית׃


Dutijamatin asamtai yatsug aidauh, ubag aidauh, pegkeg aina duke takamain ajutjamji, iina iyashí tudau takatan wakega duke taká yujatsuk. 	 לכן אחי חיבים אנחנו לא לבשר לחיות לפי הבשר׃


Nunisag Apajuí yamá nagkamchak chichaman Moisesjai apakua dusha, numpajaichuk dutikachbau aajakuí. 	 לכן גם הראשונה לא חנכה בלא דם׃


Dutikawajam etegkeg pegkegchau aidaunak jii tuke kajinchau awa nui utsawagtinai. Dutikam nui batsamsag senchi waituinak nain takegtuinak buutú batsamtin ainawai”, tiuwai. 	 והשליכום אל תנור האש שם תהיה היללה וחרק השנים׃


Nunikag ashí ashinkawag kashinia duwi, Cesareanum Cornelio ashí niina patayí aidaujai, dekas ni kumpají shiig tsanitaiji aidaun ipaa pujamunum jegawajui. 	 ולמחרתו באו אל קסרין וקרניליוס מחכה להם ועמו בני משפחתו וקרוביו ומידעיו הנקהלים אליו׃


Saduceo aidauk: “Jakau aidauk tuke nantagchatin ainawai, nayaimpinmaya aentsush atsuinawai, wakanchakam shiig atsawai” tuinai, fariseo aidauk ashí nunak awai tinu asag nunikagmayi. 	 כי הצדוקים אמרים אין תחיה ואין מלאך ורוח והפרושים מודים בשניהם׃


Dutijamainak tikich apu aidaunmash ejetamawag nui jujamkiag, dekas apu nugkanum inamin aidaunmash ejetamawagtinai mina nemagtuidau asagmin. Dutijamawagmatai ditá emtin mina pachittsajum chichaakjum, judiuchu aidau emtinish etsegtugkatin ainagme. 	 ולפני משלים ומלכים תובאו למעני לעדות להם ולגוים׃


Nunikag waketjusag duwik wainmachu wekayin tsagajun jegaantag: —Amesh aents amina etsaentamjaush ¿ya tame? Tusa iniam ni chichaak: —Wika Apajuin etsegtinai tajai, —tiuwai. 	 ויוסיפו ויאמרו אל העור מה תאמר אתה עליו אשר פקח עיניך ויאמר נביא הוא׃


Tutai aents aidau iniinak: —¿Tujash wajukmainaitji? —tuidau. 	 וישאלהו המון העם לאמר מה אפוא נעשה׃


Aents tikichin takaja duka, ju dutikata tibauwa nuna imatiksag umiak, kajittsá diyaam amaina nunak iwainmamainai. 	 כי המדבר בלשון איננו מדבר לאדם כי אם לאלהים כי אין איש אשר ישמעהו רק ברוח הוא מדבר סודות׃


Timatai apu aidau ditá ditak iniininak: —¿Aush tuwig ii wainmainchaunmash wetí? ¿Judío aidau kanajag shiyak, griego aents batsatainamunum pujuina nuna jintintak wetin asampash tawa? 	 ויאמרו היהודים איש רעהו אנה ילך זה ואנחנו לא נמצאהו הכי ילך אל הנפוצים בין היונים וילמד אנשי יון׃


Tusa ujakajam Pedroshkam ditajai weu. Nunik jegamtai jukiag jakau tepamunum awayawag, ashí nuwa waje aidau tenteawag ijuntusag buutuinak, Dorcas iwaaku pujusá jaanch peetai, kutug aidaujai najantaijin inaktuidau. 	 ויקם פטרוס וילך אתם ובבאו העלהו אל העליה ותנשנה אליו כל האלמנות בוכיות ומראות לו את הכתנת ואת הבגדים אשר עשתה צביה בעודה עמהן׃


Nunin asajum atumek tikich nugkanmayaya nuninuk ainatsjume. Kristu nemajuidau Apajuí aentsji aina nuninuk wajasú asajum, atumshakam Apajuí aentsji ainagme. 	 לכן אינכם עוד גרים ותושבים כי אתם בני עיר אחת עם הקדשים ובני בית אלהים׃


Nuniau asamtai minak aents judiuchu aidaunum sujutkagtatui, dutijuawagmatai pegkegchau chichagtuinak, dushiktuinak usuktiagtatui; 	 כי ימסר לגוים ויהתלו בו ויתעללו בו וירקו בפניו׃


Nunin asamtai jujú tawa duka umiktajum. Wagki atumek dekagme Kristu juwi taatnuji tsawantak namput wajaschae, jutii yama Kristu nemagkau aayag duwik imá dukap aayi. Tujash yamaik tsawantak tikima shiig jegawai, Apajuí uwemtijamjatna duka. Nuniau asamtai atumshakam kajinkagmek batsamigpajum aneaku batsamsatajum. 	 וכזאת עשו מדעתכם את הזמן כי כבר הגיעה השעה להקיץ מן השנה כי ישועתנו קרובה עתה מהיום אשר באנו להאמין׃


“Apajuí aentsnum inama duka, aents wají sujin nayantsanmaya tsuntsu kayají perla tutai, dekas pegkeg iwajamu akiktanash akikan wainkatatus egá wekaetukmá, 	 עוד דומה מלכות השמים לסחר המבקש מרגליות טבות׃


Nunak aents eme anenkagtamua nuna imá senchi wakegainak, Apajuí dekas eme anentam amaina nunak imanchau anentuinak nunikajui. 	 כי אהבו כבוד אנשים יותר מכבוד האלהים׃


Nuigtushkam jega Apajuí ememattaiya nunashkam, tikich aentsun awaintua pegkegchau emau asamtai, achikaja jutii chicham umiktin agagbauwa dutiksaik dekajuami tajin, 	 והוא גם נסה לחלל את המקדש ונתפש אותו ונחפץ לשפטו על פי תורתנו׃


nuigtushkam Jisusa buuké pempenjamuk dushá akanka shiig ninuja aipkimun wainkauwai. 	 והסודר אשר היתה על ראשו איננה מנחת אצל התכריכין כי אם מקפלת לבדה במקומה׃


Tujash ashí uukbau aina duka wantinkagtinai, aantsag ashí dekaachbau aidaushkam dekaamu agtinai. 	 ואין דבר מכסה אשר לא יגלה ואין נעלם אשר לא יודע׃


Tama Jisus ayaak: —Mina Apajua duke tu tsawantinia dutikatnaita nuna umikua duka, atumek dekamaitsugme. 	 ויאמר אליהם לא לכם לדעת העתים והזמנים אשר יעד האב בשלטנו׃


“Nuna tujamainakuish, makichik aentskesh ishamkatin aigpajum, wagki ashí uukbau aidaush wantinkagtinai, aantsag ashí dekaachbau aidaushkam dekaamu agtinai. 	 על כן לא תיראום כי אין דבר מכסה אשר לא יגלה ואין נעלם אשר לא יודע׃


Nuaduí nagkamchaku Kristu pachisa jintiamu aajakua duka ukuaku, nuní nagkaemasa dekamain ainaji. Nunidau asaja pujut yapajita nu pachisa, tudau takaamu Apajuijai tuke kanatnum ejekagta nu idayat, Apajuiyai kajinmamsa anentaimta nu ataktú awagki dekaatasaik batsamtumaitsui. 	 על כן בעזב כעת ראשית דבר המשיח נעבר אל השלמות ולא נשוב לשית יסודי התשובה ממעשי מות והאמונה באלהים׃


Apajuiyai kajintsá anentaibauwai Jacob jakattak tepes, José uchijí aidaun makí makichik ditanu atinun anagkuauwai, nunik ushujutaijin ichichmamas wajas Apajuin emematiuwai. 	 באמונה ברך יעקב את שני בני יוסף לפני מותו וישתחו על ראש המטה׃


Iina Apuji Jisukristun Apají dekas senchigtina nunú dekatan amasagmatai, atumesh Jisukristush shiig paan dekaatajum tusan. 	 כי יתן לכם אלהי אדנינו ישוע המשיח אבי הכבוד את רוח החכמה והחזון לדעת אתו׃


Tujash Jisusak tuke jakashtin asa, tikichnakesh ni takaa nunak inagkeatkishtinai. 	 אבל זה בעמדו לעולם יש לו כהנה אשר לא תעבר ממנו׃


Jutii Kristu chichame etsegtugkatajum tusa ishiakbau aidautik, Apajuí idaitamsamtais mantamnati tusa chichaman umigtamkaje dekapmamaji. Nunin asajin aents ju nugka juwiya aidauk, nayaimpinmaya aents aidaushkam, wakejumainun iwainakui diistasa wakejutiama numamtuk diigmainawai. 	 כן גם אתם אם לא תוציאו בלשונכם דבור מפרש איכה יודע האמור הלא תהיו כמדברים לרוח׃


Jisukristu pachisa etsegkamua duka, jega jegamkatasa nagkamku ajitiama numamtuk awajkamu asamtai, patakaik tikichik ajimaitsu numamtinai. 	 כאשר הייתי עולל כעולל דברתי כעולל הגיתי כעולל חשבתי וכאשר הייתי לאיש הסירתי דברי העולל׃


Nuna taig kuashat aents nayaimpinmaya aidau wantinjau, nunikag Apajuin emematuinak kantamainak: 	 ויהי פתאם אצל המלאך המון צבא השמים והם משבחים את האלהים ואמרים׃


Nunik tepettaman wainak, kuashat mijadai nunisag tepenun dekau asa, Jisus jegantun: —¿Tsagagtasamesh wakegatsmek? —tusa iniasui. 	 וירא אתו ישוע שכב וידע כי ארכו לו ימי חליו ויאמר אליו התחפץ להרפא׃


Pablo Atenas jegaa, Silasan Timoteojai dakak pujus, shiig kuashat anentain idajtus diyau, ashí yaakta nuanuig imá ditá apajimtai aina duke ayau asamtai. 	 ויהי באתינס ופולוס מהכה להם ותתחמץ רוחו בקרבו בראתו את העיר מלאה אלילים׃


Nuaduí atumek senchi kuitamamkatajum, anentaimkas batsamtsuk shiig anentaimsa pujustajum. 	 ועתה ראו והזהרו להתהלך לא ככסילים כי אם כחכמים׃


Nunin asan chicham umiktinnum pegkeg takamainun tawa nuna umiau asan, Jisusa nemajin aidaunash waitkayajai. ¡Minak makichik aentskesh chicham umiktinuk betek umikchauwaitme tujutmain ainatsui! 	 לפי התורה פרוש בקנאתי רדף את העדה ולפי צדקת התורה בלי שמץ׃


Nuniau asamtai: ‘Apajuik juwi inamui, awi inamae’, tabauk achatnai. Apajuik yamaiya juwik atumnak inapajume, —tiuwai. 	 ולא יאמרו הנה פה או הנה שם כי מלכות האלהים הנה בקרבכם היא׃


Aantsag mina Apajush shiig dekajui, wishakam niinak imatiksanuk shiig dekajai, nuniau asan wika mina aentsug pujutan jukitnume tabaunum mantamnattajai. 	 כאשר האב ידעני ואני ידעתי את האב ואת נפשי אתן בעד הצאן׃


Tama ni ayaak: —Ehé akikmaktatui, —tusa ukuak jegá wayaamtai, Jisus niina iniak: —¿Simogka amesh wajuk anentaimtame? ¿Ju nugka juwiya apu aidaush yaá aents aidauna kuichkinash jujuinawa? ¿Ditá uchijish akikmainawak atsa tikich aents aidaunak akikmakta tuina? 	 ויאמר הן ובבואו הביתה קדם אתו ישוע לשאל מה דעתך שמעון מלכי הארץ ממי יקחו מכס ומס מאת בניהם או מאת הזרים׃


“Atum chicham etsegbaun antugtamaina duka, mina antugtuinawai. Tuja atumin dakitjamaina nunak, mina dakitjak nuninawai. Untsu mina dakitjuinakug, mina awetiuwa nuna dakituinak nuninawai”, tusa ishiakui. 	 השומע אליכם אלי הוא שומע והבוזה אתכם אותי הוא בוזה והבוזה אותי הוא בוזה את אשר שלחני׃


Makichik aentskesh nugkutaigmin atanjamkitatus utugchatan aputugmakuig, awantak pataká nugkutaigmesh susata. 	 ואשר יחפץ לריב עמך ולקחת את כתנתך תן לו גם את חמעיל׃


Tuja Pedroshkam ikaag pataetus wejá wejakua, sumo sacerdote jeen agaajin jegaa, achijatin aidaujai jiin anamak eketu. 	 ופטרוס הלך אחריו מרחוק עד לחצר הכהן הגדול פנימה וישב שם עם המשרתים ויתחמם נגד האור׃


Tiagtai Jisus ayaak: —Dekas tajime: Atum Apajuiyai kajintsá anentaimsajum utujimtash utujimtsuk nuniktatuapi takugmek, imá ju higueraya juke jutikmaitsugme, ju muja awa jushakam: ¡Juwi atsuk nayantsanum wajaata! tamak nunimainai. 	 ויען ישוע ויאמר אליהם אמן אמר אני לכם אם תהיה לכם אמונה ואינכם מסתפקים לא לבד כמעשה התאנה הזאת תעשו כי גם באמרכם אל ההר הזה הנשא והעתק אל תוך הים היו תהיה׃


Nunú tama Herodes wake besekuí, nuniayatak ditajai pekajuidaush antuinamunum: “Dekas amastatjame”, tiu asa yapajimainchau dekapjauwai. Nunik: 	 ויעצב המלך אך בעבור השבועה והמסבים עמו צוה לתת לה׃


apun chichajuinak: —Ju aentsua ju ashí aents aidaun ni wagagki dekas Apajuiya duke emematmain ainagme tayatak, Moisés chicham umiktajum tibauwa nunak umiatsui, —tuidau. 	 ויאמרו האיש הזה מפתה את בני האדם לעבד את אלהים בלא כתורה׃


Nunikag Pedro Juagjai aentsun jintintak: Jakau aidau nantagtinnak, Jisus maam nantaak iwainak ukukni, tuidau asagmatai kajekaju. 	 כי חרה להם על אשר למדו את העם והגידו בישוע את תחית המתים׃


Tujash yamaik juwi takamainuk atsugtau asamtai, kuashat mijadai atumiin minitasan wakegá pujau asan, 	 אבל כעת אשר אין עוד מקום לי בגלילות האלה ונכסף נכספתי לבא אליכם זה שנים רבות׃


Apu Jisus paan wantintujun wainka ai chichagtak: ‘Jerusalegka juwig pujutsuk juka ukuakum wamkesam jiinkita, juwiyag ame mina pachittsam etsegtaish antugtamkachagtatui’, tujutmayi. 	 וארא אותו מדבר אלי חושה צא במהרה מירושלים כי לא יקבלו את עדותך עלי׃


Nuna tiagtai nuwiya Caifás daagtin nunú mijantin sumo sacerdote atí tusa adaikam pujau asa chichaak: —Atumek duka machikish dekatsjume, 	 ואחד מהם קיפא שמו והוא כהן גדול בשנה ההיא אמר אליהם הן לא תדעו מאומה׃


Jisus juna chichá chichakua ashimak jiinkimtai, fariseo aidau, chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai senchi kajejuidau asag wainainakug 	 ויהי כדברו להם את אלה ויחלו הסופרים והפרושים לשטם אותו מאד ולהקשות לו בדברים רבים׃


“Atum tsagkugnagjum pegkeg wajasú aidautigmek, shiig aneasjum pujustajum, atumek Apajuí wainkatin asajum. 	 אשרי ברי לבב כי הם יחזו את האלהים׃


Nuna tusa aents aidaunak, minigpajum tusa ukuak Pedron, Jacobon ni yachi Juagjai yajuak weuwai. 	 ולא הניח לאיש ללכת אתו בלתי אם לפטרוס וליעקב וליוחנן אחי יעקב׃


Nuna ti nuigtú: —Iina kumpají Lazarok yamaik kanag tepawai, tujash wi wejin inankittajai, —tiuwai. 	 כזאת דבר ואחרי כן אמר אליהם לעזר ידידנו ישן הוא ואנכי הלך למען אעירנו׃


Kuashat aents yaaktanmaya aidau Jisusan wainkatasag wegaju, nunikag shiig kuashat tuwakagmatai augmatak tau: 	 ויהי בהתאסף המון עם רב אשר יצאו אליו מעיר ועיר וידבר במשל׃


Tutai: —Awiyayai, —tuidau, Apu Herodesa inamtaijinia asamtai. Nuna tiagtai dekaa, Pilato Jisusan Herodesai awemauwai, niishkam nu tsawantin Jerusalén taa pujau asamtai. 	 וכאשר ידע כי מממשלת הורדוס הוא שלחו אל הורדוס אשר היה גם הוא בירושלים בימים האלה׃


Tujash Kristu Jisus atumin ayamjutpak numi yapajiamunum numpen ukajua nuaduí, yaunchkek Apajuijai atushat batsamajakuitkujum, yamaik tikijuch ijutkau wajasugme. 	 ועתה בישוע המשיח אתם הרחוקים מאז הייתם קרובים בדם המשיח׃


Nunú mina tujutuidau aminí kaunawag, mina pegkegchaujush ajutuash nuna tujamain ainawai. 	 אשר עליהם היה לעמד הנה לפניך ולענות בי אם היה להם דבר נגדי׃


Nunú imatika jegamkamunak yumi yutug dujajakush, dase senchi umpuakush yumputsame, kayanum dekanmitkaka ajia shiig jegamkamu asamtai. 	 וירד הגשם וישטפו הנהרות וישבו הרוחות ויגעו בבית ההוא ולא נפל כי יסד על הסלע׃


Nuwenbaunum ipaamu aidau dekas ekeemtai pegkeg iwajamu aidaun etegkeg pekabiagtai, Jisus wainak tiuwai: 	 וישא משלו אל הקרואים בראותו איך בחרו להם להסב בראש ויאמר אליהם׃


Tutai shiig senchi wake besemag dekapjag, makí makichik iniinak: —¿Apuh wichaukaitag? —wajaidau. 	 ויתעצבו מאד ויחלו איש ואיש לאמר לו האנכי הוא אדני׃


Aents atumi jeemin minidaush shiig anentsá awaita nunú kajimatkigpajum. Aatus nunidauk dekatsuk nayaimpinmaya aentsun shiig anentus jukiajush ainawai. 	 הכנסת ארחים אל תשכחו כי יש אשר הכניסו בה מלאכים ולא ידעו׃


Apawah, yamaik ame minash yaunchuk nugkash najannatsaig amijai emematjamin aajabia imanuk etita. 	 ועתה פארני אתה אבי עמך בכבוד אשר היה לי עמך טרם היות העולם׃


Tusa tama ashí aents antuinamunum: —Wika dekatsjai ame tame nunak, —tiuwai. 	 ויכחש בפני כלם לאמר לא ידעתי מה את אמרת׃


Nuna tusa Apajuin aujus nagkanai dita batsatbau buchitkau. Nuna aatus nuniaig Wakaní Pegkeji aents nui ijununak ashí egkemtuju, dutikamu asag sapigmakas Apajuí chichamenak etsejuidau. 	 ויהי כאשר התפללו וינע המקום אשר היו נקהלים שם וימלאו כלם רוח הקדש וידברו את דבר האלהים בבטחון לבב׃


Nunik Jisusak yaakat Capernaum Galilea nugkanum awa nui weuwai. Nui pujus tsawan ayamtai tsawautai jintinkagtau. 	 וירד אל כפר נחום עיר הגליל וילמדם בשבתות׃


Apajuí wajukuita nuna shiig dekainayatak, niinak eme anentus see tutsuk, wainak anentaimaidau asag, ayatak nuninnak ane anentaimainakua pegkeg aina nunak dekamainchau wajasajui. 	 יען בדעתם את האלהים לא כבדהו כאלהים וגם לא הודו לו כי אם הלכו אחרי ההבל במועצותיהם ויחשך לבם הנבער׃


Apajuí iina Apajiya nunú, Apu Jisukristujai, ashí atum anuiyatijum Kristu nemajuinajum nunak shiig agkan anentaimsa pujutan sujamsatnume, shiig aneenisag pujuinak, imá Jisukristuig kajinas anentaimtinme tusa. 	 השלום לאחים והאהבה עם האמונה מאת האלהים האב ומאת האדון ישוע המשיח׃


Nuigtushkam: —Dekas tajime: Atum juwi ijunjum juwiyatijum wajumak aidautijum eke jatsuk iwaaku pujusjumek, Apajuí inamtaiji senchijijai minau wainkatnutigmesh ajume, —tiuwai. 	 ויאמר אליהם אמן אמר אני לכם כי יש מן העמדים פה אשר לא יטעמו מות עד כי יראו מלכות האלהים באה בגבורה׃


Nuaduí muun aidauh shiig aneastajum, wika dekas Apajuí tibaun nayaimpinmaya aents tujutma duka imanisagkeap uminkattawa, tajai. 	 על כן אנשים חזקו ואמצו כי מאמין אני לאלהים כי כן יהיה כאשר נאמר אלי׃


Chichaakmesh pegkeg aina duke ame bakumamainchau chichatá, nuniamin kajegkagtuidaush datsajag jutiinash pegkegchaunak tujamchagtatui. 	 ובדבר בריא ומום אין בו למען יבוש המתקומם ולא ימצא לדבר עליכם רע׃


Nunak nugka nigki tsapapamu asa nuniawai, dekatkauk dupaya nunin tsapai tsakajá pasamjawai, nunik nejek ayatak jigkaik wegawai. 	 כי הארץ מאליה מוציאה פריה את הדשא ראשונה ואחריו את השבלת ואחרי כן את החטה המלאה בשבלת׃


Dutikawag jaanch yamakaitkaun anugjag, atsejutain jagkí najatuawag atsemitkakag, 	 וילבישהו ארגמן וישרגו עטרת קצים ויעטרהו׃


“Nugka, nayaim aina nu megkagainatsaigkik, chicham umiktinnum Moisés agagbau piipich aina dukesh umintsukek juwakchatnai. 	 אבל נקל כי יעברו השמים והארץ מאשר יפל קוץ אחד מן התורה׃


Tusá tamawaik mayai egkemtujam nantakiu. Nunikmatai: —Yumain ayujatajum —tiu. 	 ותשב רוחה ותקם פתאם ויצו לתת לה לאכול׃


“Wi Claudio Lisias, amina apu Félix chichame antugtaiyah, juna papiin agajan awetakun kumpamjame. 	 קלודיוס לוסיאס אל פיליכס ההגמון האדיר שלום׃


Tujash jakau nantajagtinun pachis Apajuí tibau ni chichamen agagbaunum: 	 ועל דבר תחית המתים הלא קראתם את הנאמר לכם מפי האלהים לאמר׃


Wagki, Wakaní Pegkejiya nujai ijutkau pujaku dutikamuk: Ashí wait anenkagtut, Apajuí pegkeg aidaun wakega duke takat, nuigtú chicham dekaskea nunú umiamu aina nu ainawai. 	 כי פרי הרוח כל מעשי חסד וצדק ואמת׃


Nuna imatjutpainakuish shiig aneasjum dakujustajum, atum nayaimpinum jukitna duka wají shiig pegkeg kuashat ajutjamaidau asamtai. Atumi muunjum aajakajua dushakam, yaunchuk Apajuí etsegtin batsamajakajua nunashkam aatus waitkasaju ainawai. 	 שמחו ביום ההוא ורקדו כי הנה שכרכם רב בשמים כי כזאת עשו אבתיהם לנביאים׃


nunak wisha shiig etsegkun paan antumainun dekamtikagtuatjai tusan tajime. 	 למען אשר אגלה אתו כמשפט עלי לחות׃


Tujash judío dekaskeapi tuinachuk, tikich judiuchu aidaun chicham dekaskechunak tsanuidau, Jisusa nemajuidaun kajegkatnume tusag. 	 אך היהודים אשר לא האמינו עוררו והכעיסו את נפשות הגוים על האחים׃


Nuna ti idayak senchi untsuká: —¡Lázaro, nantakim agaa jiinkita! —tiuwai. 	 ויהי ככלותו לדבר ויקרא בקול גדול לעזר קום צא׃


Nuninai kuashat aents chichainak: —¿Wagka aanin wakan pegkegchau egkemtuam imaanag chichaa wekaga aniaush antujuinagme? —tuidau. 	 ויאמרו רבים מהם שד בו ומשגע הוא למה תשמעו אליו׃


Wajasá niimtai torre tutai yakí jiikbau Siloé tutaya nu iyaak, dieciocho aentsun kajegkua dusha, Jerusalegnum batsamajakaju aina nuna nagkaesau tudau asajampap, suwimkan juwak jinauwaita ¿tajumek? 	 או שמנה העשר ההם אשר נפל עליהם המגדל בשלח וימיתם החשבים אתם כי היו אשמים מכל האנשים הישבים בירושלים׃


Tutai: —Jisus Nazaretnumia wetai imatuinawai —tusag ujaidau. 	 ויגידו לו כי ישוע הנצרי עובר׃


Tutai suntajan apuji ayaak: —Apuh, wait aneasam, mina uchig tikima mayai nagkantsaig jegaam etsaentujakia, —tau. 	 ויאמר אליו האיש אשר מעבדי המלך אדני רדה נא בטרם ימות בני׃


Ayatak maata tiagtai, wamkes Romanmaya suntaja comandantejin, ashí aents Jerusalegnumia aidauk senchi maaninawai, tusa ujakam, 	 והמה מבקשים להמיתו והשמועה באה אל שר האלף של הגדוד כי כל ירושלים נבוכה׃


Tusa ataktú tsuntsumá nugkan agau. 	 ויכף שנית למטה ויתו על הקרקע׃


Apajuí wajuk judiuchu aidaunash yamaik wait anentug, mina aentsug agtinme tusag etegjae, nuna pachis Simón ujapakaje. 	 שמעון ספר איך האלהים ראה לו בראשונה לקחת מבין הגוים עם לשמו׃


Tuja nayaimpinmaya aents aidaun apuji Miguel, Moisesa iyashin jukitatus takamá iwanchjai igkunik jiyanituinakush pegkegchaunak chichagtsuk ayatak: “Apu Apajuí suwimkan amastí”, tiuwai. 	 ומיכאל שר המלאכים בהתוכחו עם השטן וירב אתו על אדות גוית משה לא מלאו לבו לחרץ משפט גדופים כי אם אמר יגער יהוה בך׃


Buukeajuish asaitaikish nijatkashmaume; tujash jujú kugkuinui dawejun nijatjuje. 	 בשמן לא משחת את ראשי והיא בשמן המור משחה את רגלי׃


Apajuí wait anenjamak sujamsamua nunú, pegkegchau aidauk idaisatajum, ashí pegkegchau ju nugkanmaya anentaimtutai aina duka; nuniakum dekas ju nugka juwish shiig imagnisam pegkegnum pujakum, Apajuiya duke ememattajum tusa tujamji. 	 וליסר אתנו אשר נתעב הרשע ותאות העולם ונחיה בעולם הזה בצניעות ובצדק ובחסידות׃


Dutikamtai suntag aidau apú pujusá inamtaijinian jukiag agaa jiikiagmatai, ashí suntag aidau ijuntujaju. 	 ויוליכהו אנשי הצלב אל החצר הפנימית הוא בית המשפט ויזעיקו את כל הגדוד׃


Ashí atum aidautigmin aajan anentaimtajim nunak, senchi aneau asan dutikajime. Apajuí chicham yamagman etsegkati tusa sujusua nuna etsegkui yaintu asajum, atumek mina kumpag aajakuitjume. Yamaishkam atumek mina kumpagketjume, wi juwi achigkagmatai pujag duwishkam. Wi yamajam chicham etsegbauwa nuna dekagtuawagtatus, apú emtin inintainakuish, ju yamajam chicham Kristu pachisa etsegbauwa juka dekaske tusa chichamunmash, ashí atum aidautigmek yainjume. 	 כאשר ראוי לי לחשב ככה על כלכם בעבור שאתי אתכם בלבבי במוסרי ובהצדיקי ובחזקי את הבשורה באשר כלכם חברי בחסד׃


Apajuiyai kajintsá anentaibauwa duka, dekaskenmap jukittaja tusa kajintsá dakamua nuuwai. Pegkeg aina nuna pachis chichainakuish wainkachu ayatku dekas nuninapi tusa anentaimtuta nuuwai. 	 כי האמונה היא חסן הבטחון במקוה והוכחת דברים לא נראים׃


Nu jau tsagagmatai tikich aidaushkam wainkag puyatjukajui. Nunikag Apajuin emematuidau: —Dekas nigka senchigtinapita, iman asampap jujú aentsnash niina senchijinig etsagaje, —tuidau asag. 	 והמון העם כראותם זאת השתוממו וישבחו את האלהים אשר נתן שלטן כזה לבני אדם׃


Nuniai Juagshakam Enón Salimnum jegaattak awa nui pujus yamijatu, nui yumi au asamtai, ashí aents niiní jegauk betek yamimakaju ainawai. 	 וגם יוחנן היה טבל בעינון קרוב לשלם כי שמה מים לרב ויבאו ויטבלו׃


Dekas tikich yaigtasa wakegamua duka pegkejai, tujash pegkeg anentaiyai dutikamua nu. Nuna aatus dutikauk, tuke nuninuk amainai, imá wi atumjai pujuttag duwi nunitsuk. 	 אבל טוב לקנא תמיד לטובה ולא לבד בהיותו אצלכם׃


Wika mina nugkajuiya aents wijai betek tsakakú aidaunak ashí wagagsan, mina muuntug judío aidau umitaiji aina nunak imatiksanuk umikuitjai. 	 ואהי הולך וחזק בדת היהודית על רבים מבני גילי בעמי בקנאתי הגדולה לקבלות אבותי׃


“¡Chicham umiktinun jintinkagtin aidautigminak, fariseo aidautigmijai wait anentajime, waitjuidau asagmin! Atumek ajak menta, anís, comino aatsajum puyatjusjum diezmó wajagme. Ju dutikayatkujum chicham umiktina nuwiya pegkeg takata nuna, wait anenkagtutan, Apajuí umigtan jintinkagta duka umiatsjume. Tujash ju aina jujú umiakjumesh, nuigtú tikich umiktin aina dushakam umitskek idaimain ainatsjume. 	 אוי לכם הסופרים והפרושים החנפים כי מעשרים אתם את המנתא ואת השבת ואת הכמן ותניחו את החמורות בתורה את המשפט ואת החסד ואת האמונה והיה לכם לעשות את אלה ולא להניח גם את אלה׃


Aikatsuk trescientos tsawan inagkeasa takasá kuichik jumaina imaan akik sujuka, nunú kuichkik ujunauch aidau yaimainajama, —tusag nuwan ashishmatuidau. 	 כי ראוי היה זה להמכר ביותר משלש מאות דינר ולתתו לעניים ויגערו בה׃


Aatus aish, ¿wajinma atsumnawa chicham umiktina dusha? Chicham umiktina duka ayatak aents aidau tudaujin dekaatnume tabaunum dutikamui, nunú nuniai Apajuí Abragkan: “Tijajumin yaigtinaitjai”, tusa anagkuauwa dushakam akiinauwai. Chicham umiktin aajakua nunak, Apajuí nayaimpinmaya aentsun aweti Moisesnak ujakam, niishkam aents aidaun ujakuí. 	 אם כן התורה מה היא מפני הפשעים נוספה עד כי יבוא הזרע אשר לו ההבטחה ותושם התורה על ידי המלאכים וביד סרסר׃


Tiaju ai Jisus chichaak: —Wika atumjaig wajumchik tsawanchik pujusan, nuaduí mina awetiu pujamunum wetatjai. 	 ויאמר אליהם ישוע אך למצער עודני עמכם והלכתי אל אשר שלחני׃


Dutikamu asamtai nuwi arpa awatbau, pigkuí umpuamu, trompeta umpuamu, aents nui pujus takau, yutain dekedaukesh tuke antuekashtinai. 	 וקול המנגנים בכנור והמזמרים ומחללים בחלילים ומחצרים בחצצרות בל ישמע עוד בתוכך וכל חרש וחשב בל ימצא בך עוד וקול רחים בל ישמע עוד בקרבך׃


Tama Jisus: —Ditak mina Apag nayaimpinum puja nudauchu asag, ajak tegai ajaptayama numamtuk awajam agtinai. 	 ויען ויאמר כל מטע אשר לא נטע אבי שבשמים עקור יעקר׃


—Muun aidauh, ¿wagka ancha aikagme? Jutiishkam atum ainajum annuketji. Atum wainkajum aikajum aanú idaikujum, dekas Apajuí iwaaku pujú nayaimpin, nugkan, nayantsan, ashí nui ayaa nuna najankauwa nu nemagkatajum tusa, chicham yamagma nu etsejin ainaji. 	 ויצעקו לאמר אנשים למה תעשו כזאת גם אנחנו בני אדם חלשים כמוכם ונבשרה אתכם למען שוב תשובו מן הבליכם אלה אל אלהים חיים אשר עשה את השמים ואת הארץ ואת הים ואת כל אשר בם׃


Nu imatjuinam Jisus chichaak: “Dekas tajime: Wika Apajuí Uchijí asan wi wakegamunak takamaitsujai, ashí mina Apag takaamun wainag nunak takamainaitjai, nunuwai mina Apag wakegamuk. 	 ויען ישוע ויאמר אליהם אמן אמן אני אמר לכם לא יוכל הבן לעשות דבר מנפשו בלתי את אשר יראה את אביו עשה כי את אשר עשה הוא גם הבן יעשה כמהו׃


Nunikmatai Jisus chichaak: —Iniastajime: ¿Tsawan ayamtai aish pegkeja duká takamainait, atsa pegkegchauk dutikmainait? ¿Tsawan ayamtai tsawaje tusaik, aentsuk etsagautsuk jakati tusa idaimainait? —tau. 	 ויאמר אליהם ישוע אשאלה אתכם דבר הנכון בשבת להיטיב אם להרע להציל נפש אם לאבד׃


Nunik Gabriel María pujamunum wayaa: —María pujamek, aminak ashí nuwa aina nuwiyan Apajuí wakejus etegtamjae. Dutijabau asa Apajuik amijai awai, —tau. 	 ויבא המלאך אליה החדרה ויאמר שלום לך אשת חן יהוה עמך ברוכה את בנשים׃


Nuaduí atum judiuchu aidautigmin tajime: Apajuí minak judiuchu aidau chicham ujaktá tusa awetiuwai. Nunin asamtai wi takaag junak, Apajuin see takun shiig aneasan takaajai. 	 כי אליכם הגוים אני מדבר וכפי אשר שליח הגוים אנכי את שרותי אפאר׃


“Duka ashí Israel aents aidautik shiig dekamain ainaji, nunú Jisus atum achigjum mauwaitjum nuna, Apajuí atumi Apujum ema ni Uwemtikagtin atí tusa etegkauwai.” 	 לכן ידע נא בית ישראל כלו כי לאדון ולמשיח שמו האלהים את ישוע זה אשר צלבתם׃


Aishmag nuwentin aidautigmeshkam nuwem aneetajum, nuniakjum nuwem kajemainuk chichajigpa. 	 אתם האנשים אהבו את נשיכם ואל תתמרמרו אליהן׃


¡Atumek aents wainmachuitak jintan inakmastatus wajukmaina numamtuk wajagme tikich jintinkujum; atumek uwagtinjumin wiyunch egkemamtai kujajaig tusa jiikí ajapeayatkujum, dekas wenunmash camello waimainchauwa imanun kujamaina numamtuk wajagme! 	 מנהלים עורים המסננים את היתוש ובלעים את הגמל׃


Atum jujú tsagaju wainjum juka, Jisusai kajinas anentaimu asa tsagaje. Jisusai kajinas anentaimak tsagaja juka ashí atumshakam wainjume. 	 ולמען אמונת שמו חזק שמו את האיש הזה אשר אתם ראים ומכירים אתו והאמונה אשר לנו על ידו היא העלתה לו את הארכה הזאת לעיני כלכם׃


amina dekaskea nuna jintinjamawajua nu shiig dekau aminum tau asan. 	 למען תדע קשט האמרים אשר חנכת בם׃


Tusag Pablon, Areópago tutainum, apu aidau ijuntaijin ejegawag iniinak: —¿Jutiish ame yamajam jintinkagtam nunú tukagtumainchaukaitam? 	 ויאחזוהו ויביאהו אל גבעת המשפט הנקראה בשם אריופגוס ויאמרו הנוכל לדעת מה היא זו התורה החדשה אשר אתה משמיע׃


Nui kanajag kashikmasag nagkaemakmag, higuera ashí kagkapejai kukag wajattaman wainkajui. 	 ויהי הם עברים בבקר ויראו את התאנה כי יבשה עם שרשיה׃


Chicham umiktina nu umiamunum, tudau tsagkugnajag Apajuí emtin bakumamainchau dekapenakug, kuntin mautnak idaisau amain aajakajui. 	 כי לולא זאת חדלו מהביאם באשר המקריבים בהטהרם פעם אחת לא היתה בהם עוד רגשת חטאים׃


Dutikau asan dekatkauk Damasconmaya aidaun nunú chichamnak ujakbaijai. Nui nagkaematkin Jerusalegnumianash, nuigtú ashí nugka Judeanmayanash ujakan, nuigtushkam judiuchu aidaunash: ‘Tudau takat idaikujum, Apajuí nemagkatajum, nuniakjum dekas Apajuí nemajuidau takamaina nunú takaakjum iwainmamkatajum’, tusan. 	 כי אם קראתי ראשונה לישבי דמשק וירושלים ובכל ארץ יהודה וגם לגוים כי ינחמו וישובו אל האלהים ויעשו מעשים ראוים לתשובה׃


senchi suwimkan susa, tikich aents wait aidaujai betek waittsati tusa idaimainai. Dutikam nui pujus senchi buutak daik takegtú pujumainai. 	 וישסף אתו וישים את חלקו עם החנפים שם תהיה היללה וחרק השנים׃


Jisus tutai jintintaiji aidau: —Apujuh, Apajuiyai kajintsá anentaimta nu aan senchi sukagtusta, —tuidau. 	 ויאמרו השליחים אל האדון הוסף לנו אמונה׃


Apajuí dekatjiya nu, aentsú dekatjiya nunak imanchauch emae. Dutikamu asa, aents yacha aidau, chicham umiktinash jintinkagtin aidaush, tikichjaish chicham ataish imaakas chichau aidauk wainak juwaje. 	 ועתה כאשר תקהלו יחד אין זה לאכל סעודת האדון׃


Tutai Pablo nuna chichajak: —¡Aentsun tsanuwah, amina dekas Apajuí awatamtatui! Chicham umiktin tawa dutiksamek dekagtuatasam eketiatkumesh, ¿wagka weni awatitajum tusamesh tujutme? 	 ויאמר אליו פולוס יככה אלהים הקיר המסיד האמנם ישב אתה לדין אתי כתורה ואתה מצוה להכותי שלא כתורה׃


Aatus uminkauwai agagbaunum chichaak: “Pegkegchau takau aidaujai betek dutikam atinai”, tawa nunú. 	 וימלא הכתוב האמר ואת פשעים נמנה׃


Tama ditashkam yaunchuk, Jisus nuniktinaitjai tibauwa nuna adeajaju. 	 ותזכרנה את דבריו׃


Tikich tsawantai Jisus Galileanmaya jiinki namak Jordagnum weuwai, Juan yamiijati tusa. 	 ויבא ישוע מן הגליל הירדנה אל יוחנן להטבל על ידו׃


Imanidau asamtai Jisus ni jintintaiji aidaun: —Bote shiig umisjum inanastajum, aents kuashat kaunainak chanuntuawainum, —tiuwai. 	 ויאמר אל תלמידיו כי יכינו לו אניה קטנה מפני העם למען לא ילחצוהו׃


Yujumak yuwá nagkankamunum Jisus Simón Pedron iniak: —Simón Jonasa uchijiyah, ¿minash jujú anentuina juní nagkaemasmek anentam? —tiuwai. Tama Pedro ayaak: —Ehé Apuh, ame wi aneajam duka dekagtame. Tutai Jisus chichajak: —Mina aentsug aidau uwijá uchuchiji kuitamtaya numamtuk kuitamjutkata, —tau. 	 ויהי אחרי אכלם אמר ישוע אל שמעון פטרוס שמעון בן יונה התאהב אתי יותר מאלה ויאמר אליו כן אדני אתה ידעת כי אהבתיך ויאמר אליו רעה את טלאי׃


aents wakan pegkegchau egkemtuamu jiijamushkam: —Wisha amijai wekaesatjai, —tusa Jisusan segau. Tama nuna chichajak: 	 ויבקש ממנו האיש אשר יצאו ממנו השדים לשבת אתו וישלח אתו ישוע באמרו׃


Nunika wekaebaunum makichik judío Apolos daagtin, yaakat Alejandrianmaya Efesonum jegauwai. Nunú aentsuk Apajuí chichame agagbaunashkam shiig dekau asa, imatiksag shiig chichagkagtin aajakuí. 	 ואיש יהודי בא אל אפסוס ועיר מולדתו אלכסנדריא ושמו אפולוס איש דברים ותקיף בכתובים׃


Tusá ujakajam judío aidaushkam: Jisus tsawan ayamtai aig etsaegkagtuje, tusag egaidau. 	 ועל כן רדפו היהודים את ישוע ויבקשו המיתו על כי עשה כזאת בשבת׃


Nuna timatai sacerdote apuji, chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai antukag, wajuk maawajik tuidau. Tuinayatak ni jintinkagtamun ashí aents aidau puyatjus antujuidau asagmatai nuna ishamaidau. 	 וישמעו הסופרים וראשי הכהנים ויתנכלו אתו להשמידו כי יראו מפניו יען אשר כל העם משתוממים על תורתו׃


dutika nuigtushkam: —Apajuí chichame agagbauwa nuwig, Kristuk waitkasa maam atinai nunikash kampatum tsawanta juwi nantaktinai, 	 ויאמר אליהם כן כתוב וכן נגזר אשר יענה המשיח ויקום מן המתים ביום השלישי׃


Nunikmatai wainkag puyatkaju. Nunikag ditak pempeentunikiag: —¿Jusha yaita? ¿Jintiamujish yamagmajama, wajuku asaya chichamesh senchigtinaita wakan pegkegchaunash chichamenig jiyá dusha? —tudayinau. 	 ויבהלו כלם וישאלו איש את רעהו לאמר מה זאת מה היא התורה החדשה אשר אף לרוחות הטמאה בגבורה הוא מצוה והנה שמעות לו׃


Nunik ujanmatai siete nayaimpinmaya aents, suwimak sukagtustinun makí makichik takuinaku aidau jiinjagmayi, duka jaanch puju dekas pegkeg tsuwatchau winchamtin wajaknun nugkuaju aidau, akachumtai oro najanamun detsepega aatus akachumau agmayi. 	 ויצאו מן ההיכל שבעה המלאכים הנשאים את שבע המכות מלבשים בד טהור וצח וחגורים אזורי זהב על לבביהם׃


Ashí aents Apajuí wakejamun takaina nuuwai mina dukug, mina yatsug, mina ubag aidauk, —tiuwai. 	 כי כל אשר יעשה רצון האלהים הוא אחי ואחותי ואמי׃


Chicham umiktinun umiktasan pujaknuk, jakaujai betekak wenu pujubiajai. Tujash yamaik chicham umiktin aidauk, ashí mina tudaugjai Jisukristu achinag mantamdauwa nui nagkaanjamtai agkanmagan tsagagjai. Nunikan Apajuijai pujajai. 	 כי מתי אני לתורה על ידי התורה למען אחיה לאלהים׃


Apajuí duwik anentaimas nuna dutikatin atajai tibau dekaachuitag nunak, yamai mina ashí shiig dekamtijuae. Dutijuau asamtai, atumnashkam nuna pachittsan ujumak agatjan awetimjime. 	 כי בחזון גלה לי הסוד אשר למעלה כתבתי לכם במעט׃


Imattai aents eemak ashinaidau itatkati tusag jiyaidau, tujash nigka nuní senchi untsumak: —¡David wegantu uchijiyah, minash wait anenjugta! —wajau. 	 וההלכים בראשנה גערו בו להחשתו והוא הרבה עוד לצעק ישוע בן דוד חנני׃


¿Ya yaunchkesh Apajuinash makichik wajiinash susauwaita minash aikasag sujustí tusash?” tawai. Makichkish atsawai. 	 או מי הקדימו וישלם לו׃


Junashkam tajime: Atum jimagtigmekesh atuekajum atum anentaimtamujum Apajuí segamak, mina Apag nayaimpinum puja dushakam amastatjume. 	 ועוד אמר אני לכם שנים מכם כי יועצו יחדו בארץ על כל דבר אשר ישאלו היה יהיה להם מאת אבי שבשמים׃


Tikich jigkai kakekajui jagki ayaunum, dushakam tsapaidiajuitak jagki yutuam jinauwai. 	 ויש אשר נפל בתוך הקצים ויצמחו הקצים עמו וימעכהו׃


Tsawan jista Pentecostés tutai tsawagmatai, ashí Jisusa nemajin aidauk dita tuke ijuntaijin jeganum ijunjajui. 	 וביום מלאת שבעת השבעות ויתאספו כלם לב אחד׃


Ni mina dekas Apajuí Uchijimpapita tusa anentaimtujuidaunak, agagbau chichaa nunisag, niina anentainig yumi pujutan sukagtina nunú pukuni jiintitnai, —tiuwai. 	 המאמין בי כדבר הכתוב מבטנו ינהרו נהרי מים חיים׃


¿Atumek dekatsjumek aents nuna aatus takauk nayaimpinmag wayashtinai tawa duka? Shiig anentaimsajum diistajum pegkegchau takasaijum. Aents tsanijimtanak yujajin aidau, ekagbau aidau, mai aishmagkuk dutikdainushkam, apajimatasa dakumkamun emematin aidaush, kasamin aidaush, suji aidau, nampenchakam, chicham dekaskechunak tsanumnushkam, tsanumag kasamin aidaushkam Apajuí inamtaijinig wayachagtinai. 	 כי נפתח לי פתח גדול ורב פעלים ורבים המתקוממים׃


Wika Kristujai ijutkau asan dekas nunina nunak shiig dekajai, makichkish yutai aina duka pegkegchauchui. Untsu makichik aents ashí tinamjá yuwamuk pegkegchauwai takug imá niinigki nuninuk. 	 ידעתי ומבטח אני באדון ישוע כי אין דבר טמא בפני עצמו ורק טמא הוא למי שיחשבנו לו לטמא׃


Waitjuta duka idaikujum, tikichjai chichaakjumesh dekaskea duke chichatajum, wagki jutii Kristu nemajin aidautik makichik iyashkea nunin asaja. 	 על כן הסירו מכם את השקר ודברו אמת איש את רעהו כי אברים כלנו יחד איש לאיש׃


Nuaduí atumek kuitamamkatajum, ashí aents Jisusa nemajin aidaun, Apu Jisus niina numpeen akikmak sumakua nuna, Wakaní Pegkejiya nu atumin, uwijá kuitamin aidau uwigjin kuitamajama imatikas, shiig kuitamkatnume tusa aputamsajua duwi. 	 לכן שמרו את נפשותיכם ואת כל העדר אשר הקים אתכם רוח הקדש לפקידים בו לרעות את עדת האלהים אשר קנה לו בדם נפשו׃


Nuna dutikamtai aents aidauk shiig anenjamsajabi. Dutijamaidau asag nuwiyati juwaki tikichnum wegajinchakam ashí ii jintá wesá atsumainnak imatiksag sujamsagmatai, nu jukí lanchanum chimpimjá shiakabiaji. 	 ויכבדנו כבוד גדול ובלכתנו משם ספקו לנו די צרכנו׃


Jisukristu nemajin asamtai, shiig anentsajum jukitajum. Jisukristu nemajin aidautish utugdaimainaita dutiksagmek, ashí ni atsumakuish yaigtajum. Nigka tikichnash kuashat yainai, nigki minash yaintui. 	 אשר תקבלוה באדנינו כראוי לקדושים ותעזרו לה בכל אשר תצטרך לכם כי היתה גם היא עזרת לרבים וגם לעצמי׃


Nuna aatus Pedro chichai, yujagkim winchamtin ashí ditajai ijumag ijikuí. Nuniaig yujagminmaya chichaak: “Juuwai dekas mina uchig anetaijuk, juwi shiig aneamug ajutui, nigki antugkujum umigkatajum”, tabaun antukajui. 	 עודנו מדבר והנה ענן אור הצל עליהם והנה קול מתוך הענן אמר זה בני ידידי אשר רציתי בו אליו תשמעון׃


Nunikag puyatkag ijunai, jimag aents winchamtinun nugkuaju ditai ayaumas wajaantaju. 	 ויהי הנה נבכות על הדבר הזה והנה שני אנשים עמדו עליהן ולבושיהם מזהירים׃


Imatiagtai wajumak fariseo nui pachitkau aidau: —Jintinkagtinuh, amina nemagtamin aidau imataina nu imattsuk itatjata tusa itatmitkajia, —tuidau. 	 ומקצת פרושים אשר בתוך העם אמרו אליו רבי גער בתלמידיך׃


Tuja jau aidaunashkam ainká tepetaijijai jiikiag jintanum batsaidau, Pedro nagkaematai makichkinakesh niina wakaní wakanman wajantati, dutikam tsagagtinme tusag. 	 עד כי נשאו את החולים אל הרחבות וישימום על מטות ומשכבות למען אשר ילך פטרוס ונפל אך צלו על אחד מהם׃


“Tujash atumek shiig aneastajum, waintash wainu, antutash antajum nuaduí. 	 ואתם אשרי עיניכם כי תראינה ואזניכם כי תשמענה׃


Jisusan dutikawajua nunak, duwik Apajuí etsegtin aidau: ‘Uwemtikagtin atí tusa etegkamua nunak maawagtin ainawai’, timawa nunú imatiksagmek umikugme. 	 והאלהים ככה מלא את אשר הגיד מקדם בפי כל נביאיו כי יענה המשיח׃


Nunik ashí uminkamtai Jisus chichaak: —Tantajum yujumak yuwatajum, —tiuwai. Nuna tutaish makichkish: Amesh yaitpa, tusagkesh iniaschajui, juka Jisusapita tuidau asag. 	 ויאמר אליהם ישוע באו ברו לחם ואין גם אחד בתלמידים אשר מלאו לבו לשאל אתו מי אתה כי ידעו אשר הוא האדון׃


Apajuijai najankauwai ashí ii wainainag nunak, nunin asa ashí wají najankamu aina duka, makichkish shiig atsawai ditak najaneaku tumainuk. 	 הכל נהיה על ידו ומבלעדיו לא נהיה כל אשר נהיה׃


Ni anagkagtak nigki adaimamas tiuwa nujaiyai jimag chicham yapajimainchauwai tiuwa nu. Nuaduí Apajuik waitjuchua ibau asamtai dekas dutikattawapi tau asaja, shiig senchi ichichmamainaji Apajuí ayamjutpasmatai kajinmasa ni anagkagtuamua nu jukittajiapi tusa dakaidau asaja. 	 למען על פי שני דברים בלתי משתנים אשר חלילה לאלהים לשקר בם יהיה לנו אשר נסנו עליו זרוז גדול לאחז בתקוה הנתונה לפנינו׃


Nui nagkaemakmá Leví Alfeo uchijin wainkauwai, kuichik apunu atinun akikmagtai yajumak ekeemtatman. Nunik: —Wegajai, mina jintintaig aminum, —tiuwai. Tama Levishkam wajakí Jisusjai weuwai. 	 ויהי בעברו וירא את לוי בן חלפי ישב בבית המכס ויאמר אליו לכה אחרי ויקם וילך אחריו׃


“Numi higueran pachisan augmattsan titatjim nu anentaimtustajum. Atumek: ‘Higuera duke betenkakuig wamkeap esat nagkamnattawa’, tusajum dekau ainagme. 	 למדו נא את משל התאנה כאשר ירטב ענפה ופרחו עליה ידעתם כי קרוב הקיץ׃


Nuigtush Apajuí niina anagkuamunash utujimsag anentaimtsuk, nuní nagkaemas kajinmas dekas nuniktatuapi tabaujinak ichichmamag Apajuin see tiuwai. 	 ולא חלק לבו בהבטחת האלהים כחסר האמונה כי אם התחזק באמונתו ויתן כבוד לאלהים׃


Ju anentaimtusjum diistajum, aents jeentin kasa kasagkatasa utuam atinjin dekakug, kanutsuk iwá pujauk, jeenig utuam amaitsui. 	 ואת זאת הבינו אשר לו ידע בעל הבית באי זו אשמורה יבא הגנב כי עתה שקד ולא הניח לחתר את ביתו׃


ememati ukuinak, shiig aneasag Jerusalén waketjajui. 	 והם השתחוו לו וישובו לירושלים בשמחה גדולה׃


Tu anentaimaidaun Jisus dekau asa: —¿Wagka pegkegchaush anentaimjume? 	 וירא ישוע את מחשבתם ויאמר למה תחשבו רעה בלבבכם׃


Imatika kayai tukuinam Apajuin aujak: “Apu Jisusah, mina wakanjuk jujutkita”, tusa 	 ויסקלו את אסטפנוס והוא משוע ואמר אדני ישוע קבל את רוחי׃


Tujash yamaik Apajuijaig shiig chichamak iwajamui. Nunak Apajuik niina Uchijí Aentsmaga Akiina iiní mantamdauwa nuaduí, niina aentsji aidauk niina emtinish bakumamainchau atinme tusa dutikauwai. 	 עתה רצה אתכם בגוף בשרו על ידי מותו להעמידכם לפניו קדשים ובלי מום ודפי׃


Ashí aents uwemkajuk nunú tsaaptina nui yujasagtin ainawai. Tuja ju nugka juwiya apu aidauk ditanu wají shiig pegkejuch aidaun jukiag, niina eme anentsag itajiagtinai. 	 והגוים ילכו לאורה ומלכי ארץ מביאים כבודם ותפארתם אליה׃


Demetrio, niijai takau aina nujai, tikich aentsjai chichaman tudaitatus wakegainakug, apu chichaman epegkin aidau batsata nui ditak wegag, makí makichik ditanua nunak tudaimain ainawai. 	 לכן אם לדמטריוס ולחרשים אשר אתו דבר ריב עם איש הנה לנו ימי בית דין ושרי המדינה ויביאו אליהם את ריבם׃


Junashkam Jisus tikich augmatbaun pachis jintinkagtak: “Apajuí aentsnum inama duka, aents mostaza jigkayin niina ajajin ajauwa numamtinai. 	 וישם לפניהם משל אחר לאמר מלכות השמים דומה לגרגר של חרדל אשר לקחו איש ויזרעהו בשדהו׃


Tiagtai ni chichajak: —Moisés chicham umiktajum tibauwa nuna jintinkagtin aidau, mina nemagtukag wi Apajuí aentsnum inamjatnun inabaujin etsejag juna shiig unuimaidauk, aents jeentin yaunchuk wají ukukbaujin, tikich yamá ikaunmakbaujai ijumjamun jiiyama numamtuk wajainawai, —tiu. 	 ויאמר אליהם על כן כל סופר המלמד למלכות השמים דומה לאיש בעל הבית המוציא מאוצרו חדשות וישנות׃


Tutai aents tuwakbaunmaya makichik ayaak: —Jintinkagtinuh, mina uchijun wakan pegkegchau egkemtua chichachu etugtimun amina itajuagme. 	 ויען אחד מן העם ויאמר רבי הבאתי אליך את בני אשר רוח אלם בקרבו׃


Tuja apuk jistatinig aents achikbau aina nuwiyan makichik jiisagké au, aents aidau nu jinkiti tusa mamikiamua nuna. 	 ומנהג ההגמון היה לפטר לעם בכל חג אסיר אחד את אשר יחפצו׃


“Dekas tajime: Wi Jerusalegkan pachisan ashí tijim duka, yamai aents batsata jusha ashí jinuinatsaig uminkatnai. 	 אמן אמר אני לכם לא יעבר הדור הזה עד כי יהיה הכל׃


“Ashí aents aidau, wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag junakesh pegkegchau chichagtuku ainakjash tsagkugnamain ainawai. Tujash Wakaní Pegkejin pegkegchau chichagkaju aidauk tsagkujam achagtinai. 	 וכל אשר ידבר דבר חרפה על בן האדם יסלח לו והמגדף את רוח הקדש לא יסלח לו׃


Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etegjamu aidau aentsun buuknum achikag, Apajuí aujtutai Wakaní Pegkeji egkemtaun Simón wainak: 	 ויהי בראות שמעון כי בסמיכות ידי השליחים נתן רוח הקדש ויבא לפניהם כסף׃


nunin asamin amina ishamakun kuichkigminak nugká tain yutuan idaisabiajai, dutikamun yamai juwi itajuajame, ju jukita’, tau. 	 ואירא ואלך ואטמן את ככרך באדמה ועתה הא לך את אשר לך׃


Atuminish nunú chichamak tajutjamawajui, duka ashí tikich nugka aina nuwish etsegnajui. Nunitai nuna antuidaush dekaskeapi tuinawai, atum Apajuí wait anenjabau chicham antukjum, niina dekaskejiya dushakam wainkauwaitjum nunisag. 	 אשר באה אליכם וגם לכל העולם ותפרה ותרבה כמו גם בתוככם למן היום אשר שמעתם והכרתם באמת את חסד אלהים׃


dutikak: —Wetajum au yaakat jegattak aents batsata awi, awi jegakmajum wainkattagme makichik burra jigkam uchijijai wajau. Nunú atia jukim itagtuatajum. 	 ויאמר אליהם לכו אל הכפר אשר ממולכם שם תמצאו אתון אסורה ועיר עמה התירו אתם והביאו אלי׃


Juan etsegtugkauwa nunú mina iwaintawai, tujash nuní nagkaemas wi takasbauwa nu minak iwaintawai. Wi takaag nunak mina Apag dutikata tujutmawa nunak takaajai, nunú dekamtijamainawai dekas mina Apag awetiuwa nunak. 	 ואני יש לי עדות גדולה מעדות יוחנן כי המעשים אשר נתן לי אבי להשלימם המעשים האלה אשר אני עשה מעידים עלי כי האב שלחני׃


Makichik aents Jisusan tajuntun chichajak: —Jintinkagtin pegkejah, ¿wají pegkegna takamainaitja pujut nagkanchaun jukitasanush? 	 והנה איש נגש אליו ויאמר רבי הטוב אי זה הטוב אשר אעשנו לקנות חיי עולמים׃


Ashí ju jista aina junak Kristu taachu asamtai aikajakú ainawai, jujú jutikamunum dekaajakú ainawai, atak tikich minitna nuna. 	 אשר הם צל הדברים העתידים לבא וגופם הוא במשיח׃


Tutai Jisuschakam augmatbaun nagkama ujaak: —Jerusalegnumia aents imá nigki, yaakat Jericonum wekamá kasanum egkemkauwai. Nunikmatai kasa aidau achikag, senchi suwi suwimainakua, ipu ipujú ashí maawag, ni takakbaujinak ashí yajutuk wegak ukukiajui. 	 ויען ישוע ויאמר איש אחד ירד מירושלים ליריחו ונפל בידי שדדים והם הפשיטהו וגם פצעהו ויעזבו אותו בין חיים למות וילכו להם׃


Nuna ti Betsaida jegauwai. Nunikmatai wainmachun itajiag, antinjukta tusa segaidau. 	 ויבא אל בית צידה ויביאו אליו איש עור ויתחננו לו לגעת בו׃


Tujash jutiik Wakaní Pegkeji jutiiní pujau asamtai, Kristu dekaskeapi tau asajin pegkeg etamkauwa duwi, Apajuijai pujustinaitag nu dakainaji. 	 כי אנחנו ברוח ניחל מתוך האמונה לתקות הצדקה׃


Nuna tutai aimainchau dekapedau asag, makichik aentskesh iniaschajui. Nui nagkamsag ataktuk iniaschaju. 	 ולא יכל איש לענות אתו דבר ולא ערב עוד איש את לבו מן היום ההוא לשאל אותו׃


Tiagtai: —Juka Jisusai, Apajuí etsegtin Galileanmaya, Nazaret pujuwe nuuwai, —tuidau. 	 ויאמרו המני העם זה הוא הנביא ישוע מנצרת אשר בגליל׃


Tujash Jisusak senchi jiyau, dekajuawainum tau asa. 	 ויגער בהן מאד אשר לא תגלינה אותו׃


“Wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nuna minittakun wajataik, Noé pujai wajukejakú aina numamtuk wajagtinai. 	 וכימי נח כן יהיה גם בואו של בן האדם׃


Tusa tiagtai Jisus ayaak: —¿Atumek agagbauk ausachuk ainajum, David niijai yujaamujai yapajuinak, 	 ויאמר אליהם הכי לא קראתם את אשר עשה דוד בהיתו חסר ורעב הוא ואשר היו אתו׃


Nuwiya jiinki Galilea wegamun makichik aentskesh dekawainum tusa Jisus dakitau, 	 ויצאו משם ויעברו בגליל ולא אבה להודע לאיש׃


Juna aatus tuinai, tikich aidauk tuke aneas dushikinak: —Nampejajama, —tuidau. 	 ואחרים לעגו ויאמרו כי מלאי עסיס המה׃


Nigka jintinkagtuauwai aents chichame antugtai aidaun nagkaesau, chicham umiktin aidaun jintinkagtin aidaujaishkam betekchaun. 	 וישתוממו על תורתו כי היה מלמדם כבעל גבורה ולא כספרים׃


Tima Pedro nagkama chichaak: —Dekaske, yamaik wishakam shiig dekajai, Apajuik aents aidaunak akanag juka jushá awai, jushakam niishá awai tusag tatsui. 	 ויפתח פטרוס את פיו ויאמר עתה ידעתי באמת כי האלהים איננו נשא פנים׃


Tutai nu aentschakam Jisusan tikishmatug pujujus: —Apuh, yamaik ame tame nunak dekaskeapi tajame, —tiuwai. 	 ויאמר אני מאמין אדני וישתחו לו׃


Nunú tsawantinig kuashat aents tuwakaju asag, yumainji atsujuidau asagmatai, Jisus ni jintintaiji aidaun untsuká ijumag: 	 ויהי בימים ההם בהקבץ עם רב ואין להם מה יאכלו ויקרא אל תלמידיו ויאמר אליהם׃


“Mina nemagtuidau ju uchia jumamtin aina nu, wainkajum imanchau anentaimtipajum, Apajuí aentsji nayaimpinum batsataina duka ditanash kuitamaidau asamtai. 	 ראו פן תבזו אחד wקטנים האלה כי אמר אני לכם כי מלאכיהם ראים תמיד את פני אבי שבשמים׃


Numamtuk atumshakam aneaku pujustajum. Wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nunak tsawan imatika anentaimtachbau ai minitnaitjai. 	 לכן היו נכונים גם אתם כי בשעה אשר לא תדמו יבוא בן האדם׃


Nuna ti idayas Jisus tikich aidaunashkam etegjauwai, setenta y dos aentsun. Dutika: “Ashí yaaktanum wejum chichagkagtuktajum”, tusa ni wetin aidaunum jimá jimajan ishiakajui. 	 ואחרי כן הבדיל האדון עוד שבעים אחרים וישלחם לפניו שנים שנים אל כל עיר ומקום אשר בקש לבוא שמה׃


Nuniau asamtai niina pegajinig jatan susan aepsattajai, dutikakun niina tsanijimau aidaunash dita shiig senchi waittsagtinun awetittajai. 	 הנני מפיל אתה על מטה ואת המנאפים אתה בצרה גדולה אם לא ישובו ממעשיהם׃


Tujash pegkeg takaamua nuna, pegkegchau takaamua nujai akanag dekatan unuimatjau aina nuuwai, muun yutai katsugman yuwina numamtin aidauk. 	 אך לשלמים המאכל הבריא אשר על פי ההרגל יש להם חושים מנסים להבדיל בין טוב לרע׃


Tujash Zaqueok niina jeen ejega wajakí, Jisusan: —Apuh, yamai nagkamsanuk aents ujunauch aina auna jimaituk wajiijun akantukan tinamtajai, dutikakun wi kasagkamug aidaunash ipaksumta imajin susatjai, —tau. 	 ויעמד זכי ויאמר אל האדון הנה אדני את מחצית נכסי אני נתן לעניים ואם עשקתי איש אשיב לו ארבעתים׃


Apajuik aents aidau dakituinamu asa, pegkegchau anentaimta nui idaisauwai. Dutikam pegkegchau dutikmainchau aina nunak takastinme tusa. 	 וכאשר מאסו להשיג האלהים בדעת נתנם האלהים בידי דעה נמאסה לעשות את אשר לא יתכן׃


Tusa tutai pegkegchau chichajuinak: —Amek nunú aents nemagme, tujash jutiik Moisés aajakua duke umigji. 	 ויחרפו אתו ויאמרו אתה תלמידו ואנחנו תלמידיו של משה׃


Jega Apajuí ememattaiya nui makichik aentskesh takusá wayawainum tusa shiig dakitau. 	 ולא הניח לאיש לשאת כלי דרך המקדש׃


Ni jutii iyashí wainkauchia nuna yapagtugma, niina iyashiya imanuk etamkatnai. Nunak nigka tikima senchigtina iman asa, nayaimpinum nugkaash ayaa nunak imá nigki diyawai. 	 אזרחותנו בשמים היא ומשם מחכים אנחנו למושיענו אדנינו ישוע המשיח׃ [ (Philippians 3:22) אשר יחליף את גוף שפלותנו להיותו דומה לגוף כבודו כפי כח יכלתו לכבש הכל תחתיו׃ ]


Tuja wakan pegkegchau aidau kuashat aentsun egkemtujuk senchi untsumak jiinainak: —Amek Apajuí Uchijiyaitme —tuidau, Kristuk Apajuí awemamua nuna dekaidau asag, tujash Jisusak chichaktí tusag idaichau. 	 וגם שדים יצאו מרבים צעקים ואמרים אתה הוא המשיח בן האלהים ויגער בם ולא נתנם לדבר כי ידעו אשר הוא המשיח׃


Dutika jiijá juki ni eemak, uwijan ukuunum saak weegame, nunitai uwigshakam nuna chichamenak shiig antuju asag saetinai. 	 ואחרי הוציאו את צאנו הוא יעבר לפניהן והצאן הלכות אחריו כי ידעו את קולו׃


Nunak ni tabaujinakesh dekachiatak senchi ishamkamunum, tiuwai. 	 כי לא ידע מה ידבר כי היו נבהלים׃


“¿Atumek makichik kuichik iman akikchaush juwakjum jimag pishak sujuchuk agmaujum? Nunú aina duka, Apajuí jakati tachamak makichkish jamaitsui. 	 הלא תמכרנה שתי צפרים באסר ואחת מהנה לא תפול ארצה מבלעדי אביכם׃


Yaaktak Apajuí etsantajinig etsanmayi, nunú etsanbaujiya duka kaya dekas pegkeg jaspe, diamante, vidrio saawiya imanuyi. 	 ויש לה כבוד אלהים ואור נגהה כאבן יקרה מאד כאבן ישפה המבהקת כעין הקרח׃


“Wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nunú nemagtuidau asagmin, aents aidau kajegtamainak yajá pujusta tusa jiipainak, pegkegchau chichagtamainak, daagmin adaisajash pegkegchau tujamainakuish shiig aneastin atajum. 	 אשריכם אם ישנאו אתכם האנשים ואם ינדו אתכם וחרפו והדיחו את שמכם כשם רע בעבור בן האדם׃


Nui Jisus cuarenta tsawan pujuttaman iwanch tsanujá pegkegchau takamtiksata tiuwai, nuigtushkam kuntin kajen aidau batsatbaunum Jisusak pujau. Dutikamtai Apajuí aentsji nayaimpinmaya kautuawajui kuitamkagtatus. 	 ויהי שם במדבר ארבעים יום והשטן נסהו ויהי עם החיות והמלאכים שרתוהו׃


Nunikmatai nui ijutkau batsataidau, niina patayí aidaujai Apajuí wait anenjam uchigmakbaun antukaju asag shiig aneasajui. 	 וישמעו שכניה וקרוביה כי הגדיל יהוה את חסדו עמה וישמחו אתה׃


—Tujash mina pachittsagmek makichik aentskesh ujakaigpajum, —tiuwai. 	 ויצו אתם בגערה לבלתי דבר עליו לאיש׃


Wi dekas wainkabiajai yaakat pegkejam yamajam Jerusalegka nu Apajuí eketbaunmaya akaetatman. Yaakat yamagma duka nuwa aishinu shiig iwagmamjauwama imanuyi. 	 וארא את העיר הקדושה ירושלים החדשה ירדת מאת האלהים מן השמים נכונה ככלה המקשטת לבעלה׃


Nunikmatai ditak Perge ukuinak Pisidia nugkanum, yaakat Antioquía awa nui wegajui. Nui pujai, tsawan ayamtai tsawagmatai jega judío ijuntaijin wayawag ekeemsajui. 	 והמה נסעו מפרגי ויבאו אל אנטיוכיא אשר בפיסדיא ויבאו אל בית הכנסת ביום השבת וישבו׃


Aatus tawai: “¡Shiig aneasagtinai aentsú pegkegchauji tsagkujamu aidauk, tuja tudau yaunchuk takasbaujish tuke idaiku pachitsuk idaitusbau aidaushkam! 	 אשרי נשוי פשע כסוי חטאה׃


Imanikaju ai, yamajam apu Egiptunum ekeemiuwai Josen wainchau. 	 עד כי קם מלך אחר אשר לא ידע את יוסף׃


Nu tusa segam jakaek tusa anentai jegachu; nunik capitanin untsuká itan: —¿Dekas Jisus jakamka? —tusa iniau. 	 ויתמה פילטוס על אשר הוא כבר מת ויקרא אל שר המאה וישאלהו הגוע כבר׃


Iik iwanchi inatai batsatjin, Apajuí agkanmitkagma, niina Uchijí aneetaijiya nuna inamtaijin pujustinme tusa jujamkiajui. 	 אשר הוא חלצנו מממשלת החשך והעבירנו למלכות בן אהבתו׃


Ashí aents midau aina duka aminu ainawai, tujamtai aminu aidauk midau ainawai. Nunú aidau mina emematjuinawai, tikich aidaushkam Jisusa imanjin wainkatnume tusag. 	 וכל אשר לי לך הוא ושלך שלי ונתפארתי בהם׃


Makichik aents ni kumpajin ayamjuktatus mantamna nu iwainawai senchi anejata nunak, nu anejata nuna nagkaesau anejatmainuk atsawai. 	 אין לאיש אהבה יתרה מתתו את נפשו בעד ידידיו׃


Jisus imatika aents jau aidau etsagamun antuinak, kuashat aents Galileanmaya, Decapolisnumia, Jerusalegnumia, Judeanmaya nuigtú Jordagkan amain batsataidaushkam shimutuidau, Jisus yamajam chicham etsegbaun antukagtatus. 	 וילכו אחריו המנים המנים מן הגליל ומן עשר הערים ומירושלים ויהודה ומעבר לירדן׃


Imaan mijadai yututsuk aun, Elías ataktú Apajuin aujsauwai yumin yutumtijati tusa. Tima Apajuí yutumtijamtai ajak aidaushkam nagkamdauwai nejetan. 	 וישב ויתפלל והשמים נתנו מטר והארץ הצמיחה את פריה׃


Nuniamunum yaakat Tiberiasnumia bote aidau, Jisus Apajuin see tusa pagkan puujá, aents aidaun ayugkauwa nui, tikiju anumkajui. 	 ואניות אחרות באו מטיברים קרוב למקום אשר אכלו שם את הלחם בברכת האדון׃


Dita mininakui Judasan, Silasjai awetajime, dita anuí tajutjamawag shiig igkumpasag, ashí juna pachisajag ujapaktinme. 	 על כן שלחנו את יהודה ואת סילא אשר גם המה יגידו זאת בפיהם׃


¿Dekatsjumek ashí wenunum wayauk ampugnum nagkaemaki, atsumamunum wegam letrinanum ajapna duka? 	 העוד לא תשכילו כי כל הבא אל הפה יורד אל הכרש וישפך משם למוצאות׃


Yatsujuh, amesh ii Apuji aneau asamin segajame, ju jutikakum minash Kristu nemagbaunum yatsum anentaimjuttsam anentaijuish ichichtugta. 	 כן אחי אהנה נא ממך באדון נחם נא את מעי באדון׃


Dutikau asa uva tsamat uminkau asamtai niina inake aidaun ishiakui, aents nui takaak batsata nui jegawagmatai, uva neje susam jukiag itagtuatnume tusa. 	 ויהי בהגיע עת האסיף וישלח עבדיו אל הכרמים לקחת את פריו׃


nugkanmaya apu aidau neje, suntajá apuji neje, aents kakagman neje, caballo neje, nui entsamin aidaun neje, ashí aents inascham agkan batsamin, inaku waitkatai, eme anenchatai, eme anentai aina juna neje aidau amuktajum”, timayi. 	 ואכלתם בשר מלכים ובשר שרי אלפים ובשר גבורים ובשר סוסים ורכביהם ובשר כל בני חורים ועבדים הקטנים עם הגדולים׃


Tutai Jisus chichajak: —¡Wainmakta! Amek minai kajintsá anentaimam duwi tsagajume, —tiu. 	 ויאמר אליו ראה אמונתך הושיעה לך׃


Ameketme dekas ju shiig chicham dekamainaitam duka. Wika Jerusalén Apajuin ememattasan taanuk, ayatak doce tsawanchik pujusmajai. 	 אתה תוכל לדעת אשר לא עברו יותר משנים עשר יום מעת עלותי ירושלים להשתחות׃


Tujash dekaskea nu dekauwaitjum duke kuitamkatajum, nuniagmin taatjai. 	 אפס מה שיש לכם החזיקו בו עד כי אבוא׃


Tama Abraham ayaak: ‘Ditak Moisés agagbau, nuigtú Apajuí etsegtin aidau agagbauwa nuna aujus imatiksag umiinak waittanmag minimainchau ainawai’, tiu. 	 ויאמר אברהם יש להם משה והנביאים אליהם ישמעון׃


Dutika chichajak: —Ashí ju imaja junak amina amastajame. Juka minai idaisamui, nuaduí wi wakegamun sumainaitjai. 	 ויאמר אליו השטן לך אתן את כל הממשלה הזאת ואת כבודן כי נמסרה בידי ונתתיה לאשר אחפץ׃


Davidchakam aikasag agajui. Aents pegkeg takasbaujish atsujaig, Apajuí pegkeg ainagme tima shiig aneastinjin pachis agajua duka. 	 כאשר גם דוד מאשר את האדם אשר האלהים יחשב לו צדקה בלא מעשים באמרו׃


Nuniai makichik nuwa waje shiig ujunauch jimag kuichik cobre najanamun egkettamanash wainkauwai. 	 וירא גם אלמנה עניה נתנת בו שתי פרוטות׃


Nunika jinutsuk jiinjaja ijuntsaja, juka ajuntai Maltayapi tusaja dekaawabiaji. 	 וכאשר נמלטנו נודע לנו כי שם האי מליטי׃


Juna tibauwa jusha ¿Imá jutii judío aidautik shiig aneastinnak tiuwait, atsa judiuchu aidaush shiig aneastinun tichaukaih? Nunak ditanashkam tiuwai. Yaunchuk timajime Apajuik Abragnak imá ni kajittsá anentaimtamua duwik, aents pegkeja iman diisuí tusan. 	 ועתה האשור הזה העל המילה הוא אם גם על הערלה הלא אמרנו כי לאברהם נחשבה אמונתו לצדקה׃


Jisus juna tiuwa nunak, niina jintintaiji aidaushkam ni mantamna nantakmatai, dekas niina iyashin takumpap tiuwaita tusag adeajajui. Nuninak Apajuí chichamen agagbauwa nuna, tuja Jisus tibauwa nunashkam dekaskeapi tiajui. 	 ואחרי קומו מן המתים זכרו תלמידיו כי זאת אמר להם ויאמינו בכתוב ובדבר אשר דבר ישוע׃


Tuja judío aents aidaushkam dita dekaskeapi tuchataijiya nuna idayagtaik, numí kanawe tsupika ajapamu jukí duwik aajakbaunmag ikamaina numamtuk awajkagtinai. Apajuik nunak dutikmainai, wagki shiig senchigtina ibau asa. 	 וגם המה אם לא יעמדו במרים ירכבו כי יכל האלהים לשוב להרכיבם׃


Aents shiig dakunkut pujaujaig, atumshakam ditajai dakujustajum, untsu aents waituinak buutuidaujaig, atumshakam ditajai ijuntsajum buuttajum. 	 שמחו עם השמחים ובכו עם הבכים׃


Nuwi anumak botenmaya jinai, ukumatainmaya aents wakan pegkegchau egkemtugbau Jisusan tajuauwai. 	 והוא יצא מן האניה והנה איש בא לקראתו מבין הקברים אשר רוח טמאה בו׃


jatanash jakachagtinai. Ditak Apajuí aentsji nayaimpinum batsata nuninuk agtinai, ditak jakauwaitak nantakiaju asag Apajuí uchijí agtinai. 	 כי לא יוכלו עוד למות כי שוים הם למלאכים ובני אלהים המה בהיותם בני התקומה׃


Tuinam: —Wika tikich yaakat aina nuwish yamajam chicham Apajuí aentsnum wajuk inamua nunak etsegkattajai, nuna nunikti tusa awemamuitjai, —tiuwai. 	 ויאמר להם הן עלי לבשר גם לערים האחרות את בשורת מלכות האלהים כי לזאת שלחתי׃


Tibaun Jisus dekagmama shiig wantinka wekaemainchau asamtai, Judea nugkanak ukuak, makichik yaakat yaijuch Efraín tutai uwejush tikiju anem aunum weuwai. Nui jegaa ashí niina jintintaiji aidaujai ijunag pujusuí. 	 על כן לא התהלך ישוע עוד בתוך היהודים בגלוי כי אם סר משם לארץ הקרובה אל המדבר אל עיר עפרים ויגר שם עם תלמידיו׃


Tima ditashkam Jisus tibaunak betek umikaju. 	 ויעשו כן ויושיבו את כלם׃


“Tujash ju ashí wi tajim nu eke jegatsaig, atumnak achigmakag waitkagmasagtinai. Dutijamainak jega ijuntai aidaunum awaintamawag, nui jujamkiag aents achiká chimpitainum egkepawag, nui jujamkiag tikich apu aidaunum ejetamawag, nui inagkeapakiag apu dekas nugkanum inamin aidaunmash ejetamawagtinai, mina nemagtuidau asagmin, mina pachitus titinme tusag. 	 ולפני כל אלה ישלחו בכם את ידיהם וירדפו וימסרו אתכם לבתי כנסיות ואל בתי כלאים ותובאו לפני מלכים ומשלים למען שמי׃


Junak nigka Kristu nemajin aina nui niina yachajinak kuashat niimtinai iwainmamkauwai. Juna dutikauwa nunak, ashí dekas wakan pegkegchau aidau agkajunum batsamin, nu wakan aina nuna apuji senchigtin aina dusha: Nigkiap dekas ashí yachaita, tujuttinme tusa dutikauwai. 	 למען אשר תודע עתה על ידי העדה לשרים לשליטים אשר במרומים חכמת אלהים המפליאה דתכיה׃


Jisus junash pachis: “Apajuí etsegtinuk niina nugkenigkik eme anentamak achauwai”, tiuwai. 	 כי הוא ישוע העיד כי נביא בארץ מולדתו איננו נכבד׃


Tuja nuniamunum, siete yachigbau aajakajui, nuanuiya nagkamchak iwai nuwedauwai, tujash uchinak akiitsuk jakauwai. 	 והנה היו שבעה אחים והראשון לקח אשה וימת לא בנים׃


Kampatuma nu tsawamunum nuwenbau Galilea nugkanum yaakat Caná tutainum au asamtai, María Jisusa dukujiya duka nui pujau. 	 וביום השלישי היתה חתנה בקנה אשר בגליל ואם ישוע היתה שם׃


Dekas pachitsuk idaisatajum etsejú yujatsuk, nunak ii Apají Apajuiya nu ii takaamunak wainui, nuaduí atak nayaimpinum akigmak wají shiig pegkeg aidaun sujamsatnai. 	 למען תהיה צדקתך בסתר ואביך הראה במסתרים הוא בגלוי יגמלך׃


Nunik Sauloshkam nugká tepau nantakí niimtakamá wainmamainchau wajasú. Nunikmatai aents aidau uwegnum egkesag Damasco ejegawaju. 	 ויקם שאול מן הארץ ובפתחו את עיניו לא ראה איש ויחזיקו בידו ויוליכהו לדמשק׃


Aannak Apajuí aikagmachaje, nigka ayatak mina aentsug atinme tusa etegtamjajui. 	 הפתוי הזה איננו מאת הקרא אתכם׃


Tama apu inaken chichajak: ‘Wetá nunikam yaakat pegmagbau agaajin, jintaagkesh aents wekagu wainkamek: Wegajai awi yujumak yuwami, tusa dakimakuish kakantsá jukim ikaunmata, ashí mina jegajuí ekeemtai agkan awa nu piyakti. 	 ויאמר האדון אל העבד צא אל הדרכים ואל הגדרות ופצר בהם לבוא למען ימלא ביתי׃


Nayaimpinmaya wají imá senchi anentaimtitajum, nugkanmaya wají aina duka anentaimtú pujuigpajum. 	 את אשר למעלה יהגה לבבכם לא את אשר בארץ׃


Nuniak pegkeja nuna takainak, tikich aidaujaish shiig agkan anentaimsag pujuinak, maanitnak dakitin amainai. 	 ופרי הצדקה בשלום יזרע לעשי השלום׃


Tiagtai Jisus ayaak: —Nunak atum chicham umitnumash katsujam asagmin, Moisesak nuwemik idaimainaitjume tujabiuwai, tujash nagkamtinig Apajuik nunak tichauwai. 	 ויאמר אליהם בעבור קשי לבבכם הניח לכם משה לשלח את נשיכם אך מראש לא היתה ככה׃


Tusá tama Jisus chichaak: —Ju yumia juna umauk, ataktushkam tuke kitajagtinai, 	 ויען ישוע ויאמר אליה כל השתה מן המים האלה ישוב ויצמא׃


Tusa tutai capitán chichaak: —Apuh, wika amea ibaunak, mina jegajuig wayaata tumain dekapeatsjai, nuigtushkam judiuchu asan. Nuniau asamtai ayatak juajuig pujusmekesh inakjuk tsagagti tujutta, tusa ame tamak tsagagtatui. 	 ויען שר המאה ויאמר אדני נקלתי מבאך בצל קורתי אך דבר נא רק דבר ונרפא נערי׃


Agripa Feston chichajak: —Ju aentsua juka akupmainaitji, niish dekas Roma apujiya nu chichamnak dekagtuati tichawaitkuig, —timayi. 	 ויאמר אגרפס אל פסטוס האיש הזה יוכל להפטר לולא קרא את הקיסר לדינו׃


Jisus jista Pascua tutain inagkeaktatus Jerusalén jegaa pujus, makichik aentsush dutikmainchaun iwainag takatai, kuashat aents aidau, dekas Apajuí Uchijimpapita, tiajui. 	 ויהי בהיתו בירושלים בחג הפסח האמינו רבים בשמו כי ראו האתות אשר עשה׃


Nuninak, kuntin muun kajena nunú tikich kuntinun senchimtikau asamtai emematuinak, nu kuntinnashkam emematuinak: “Juna depetmainuk makichkish atsawai”, awajiagmayi. 	 וישתחוו לתנין אשר נתן ממשלה לחיה וישתחוו לחיה ויאמרו מי ידמה לחיה ומי יוכל להלחם אתה׃


Atumshakam dekaskenmag nunisjumek aents aidau emtinig pegkeja iman iwainmamjume; tujash initkagminig tsanumtaijum, pegkegchaujum aidau piyak ajutjamainawai. 	 ככה גם אתם מחוץ נראים כצדיקים אל בני אדם ותוככם מלא חנפה ואון׃


“Nuaduí tajime: Apajuí atumin inapa nunak idayak tikich aentsun inagtinai, midau atin aidaunak dutiksag itagtuatnume tau asa. 	 על כן אני אמר לכם כי תקח מכם מלכות האלהים ותנתן לגוי אשר יעשה את פריה׃


Nunittaman iwishin griego chichamaik Elimas tutaya nu, Apu Sergion utugchatan aputau: Chichaman antuk dekaskeapi ti tau asa. 	 ויעמד לנגדם אלימא המגוש כי זה תרגום שמו ויבקש להטות את השר מן האמונה׃


Nunin asamtai atum judiuchu aidautigmeshkam, ashí niinig ijunainakjum, jega Apajuí ememattaiya numamtin ainajume, Apajuí sujamsamu Wakaní Pegkejiya nu pujugtamu asamtai. 	 ובו נבנים גם אתם להיות משכן אלהים ברוח׃


Nuna takui antukaja jutii, Cesareanmaya aidaujai ijuntuja, Pablo chichagku: —Dekas Jerusalegkak weepa, —tibaiji. 	 ויהי כאשר שמענו את זאת ונבקש ממנו אנחנו ואנשי המקום אשר לא יעלה ירושלים׃


Moisés Israel aents aidau chicham umiktinun agatjauwai dutika susauwai Leví wegantu sacerdote aina nuna, aents aidaun chicham umitnum yaigtinme tusa. Tuja nunú sacerdote aidauk Apajuí emtin aents aidaunak pegkeja imanuk iwainamainchau aajakajui. Nuaduí atsumnajui tikich sacerdote Melquisedec aajakua ibauk, Aarón wegantua nuwiyachu. 	 על כן אלו היתה שלמות על ידי כהנת בני לוי אשר בה נתנה התורה לעם למה זה צריך לקום עוד כהן אחר על דברתי מלכי צדק ולא יאמר על דברתי אהרן׃


Nuaduí kuitamamkatajum, Apajuí aujtabauwa nu dakitjaijum. Apajuí jujú nugka juwi chicham umiktajum tibaun antugkachaju aidauk, suwimkanak uwemtutskek nagkankachajui. Nuní nagkaemasa jutiik Apajuí nayaimpinum pujus, chicham umiktajum tujamawa nunú umiashkuik suwimkak pegké uwemtumaitsuji. 	 לכן ראו פן תמאנו לשמע אל המדבר כי הן לא נמלטו המאנים לשמע אל המדבר עמהם בארץ אף אנחנו אם נמאן לשמע בקול המדבר מן השמים׃


Tiagtai: —Wi siete pagkan jukin cuatro mil aents ayugkamash ¿wajupa chagkina aimkamiugme ampinkau aidaush? Tama dita aiinak: —Siete aimjamiaji, —tuidau. 	 ובשבע לארבעת אלפי איש כמה דודים מלאי פתותים נשאתם ויאמרו אליו שבעה׃


Jisus tikich tsawan ayamtai tsawagmatai, jega ijuntainum aents ijunjagmatai jintinkagtak wayaa pujau. 	 ויהי הוא מלמד בשבת באחד מבתי הכנסיות׃


Dutika wainak: —Eneasah, Jisukristu etsaentamui. Nantaktá nunikam ainká tepetaijum jukita, —tiu. Tamawaik Eneasak pegkeg wajas wajakiuwai. 	 ויאמר אליו פטרוס אניס רפאך ישוע המשיח קום הצע לך אתה ויקם פתאם׃


Jisus kuashat aents tuwajuinam wainak, ni jintintaiji aidaun: —Umintsatajum amain wegagmi, —tiuwai. 	 ויהי כראות ישוע המון עם רב סביבתיו ויצו לעבר משם אל עבר הים׃


Tiagtai Jisus ayaak: —Wi wiki pachimasan taja dushakam wainkachui. Wika dekagmamjai tuwiyanua juwi taamja nunak, nunisnuk tuwí wetatja nunashkam shiig dekajai, nuniaig atumek shiig dekagtatsjume. 	 ויען ישוע ויאמר אליהם אף אם אעיד על נפשי עדותי נאמנה יען כי ידעתי מאין באתי ואנה אני הלך ואתם לא ידעתם מאין באתי ואנה אלך׃


Jisusan achikagtatus nudiagtai, niina jintintaiji aidau: —¿Apuh, maaniattajik? —tuidau. 	 והאנשים אשר אתו ראים את אשר יהיה ויאמרו אליו אדנינו הנכה בחרב׃


Wika aents mina pachitus etsegtugkatnume tusanuk wakegatsjai, junak atum uwemjamnujum tau asan tajai. 	 ואני אינני לקח עדות מאדם אך אמרתי זאת למען תושעון׃


Nuniai tikitchakam nayaimpinum wainchatai wantinkabi: Kuntin muun kajen kapantu wajakin, dapi niimtin, siete buuktin, diez kachují ajamu, makí makichik buuké aina nuwig atsejutaiji ajiagmayi, 	 ותרא אות אחרת בשמים והנה תנין גדול אדם כאש ולו שבעה ראשים ועשר קרנים ועל ראשיו שבעה כתרים׃


Juna jutikauwa nunak atak ashí aents aidaun iwaintuktatus dutikauwai. Ni shiig senchi wait anenjabaujiya nunak, jutii Kristu Jisusai ijutkau pujuinajinish, wajuk wait anenjamsaya yaimpaji nuna iwainawai. 	 להראות בדרות הבאים את גדלת עשר חסדו בטובתו עלינו במשיח ישוע׃


Juuwai dekatkau umimainuk, juuwai chicham umiktina nuwiyan nagkaesauk. 	 זאת היא המצוה הגדולה והראשונה׃