Nu pujut nagkanchauwa nunak, amina dekagmawag: Imá jukeapita dekas Apajuik, tujamainak, ame mina awetiuwaitam nunashkam: Dekas juwap uwemtikagtumainaita, tuidau jukiagtinai. 	 ואלה הם חיי העולמים לדעת אתך אשר אתה לבדך אל אמת ואת ישוע המשיח אשר שלחת׃


Nuniai Apajuí aentsji nayaimpinmaya wantintuku, dutikak Apajuí tsaaptinjiya nu tsawan awasau dita batsatbaunum, dutikam shiig senchi ishamkajui. 	 והנה מלאך יהוה נצב עליהם וכבוד יהוה הופיע עליהם מסביב וייראו יראה גדולה׃


Atumek Apajuiyai idaimamsatajum, yamajam aents etamtinme. Dutijamawagmatai atumesh yamajam anentaimat jukimnujum. 	 ותתחדשו ברוח שכלכם׃


Witjai Santiagoitjai, Apajuí nuigtú Apu Jisukristunashkam inakegaitjai. Israela uchijí doce aajakua nunú wegantutijum pampagjum, ashí tikich nugkanmash batsatutigmin agatkun kumpamjime. 	 יעקב עבד אלהים ואדנינו ישוע המשיח שאל לשלום שנים עשר השבטים הנפוצים׃


Tiagtai Jisus chichaak: —Atum imaanisa Apajuiyai kajintsá anentaimaujum atsugtamainawai. Dekas tajime: Kajintsá anentaimaujum mostaza jigkayiya nuninchikesh ajutjamainakuig, ju muja jujú chichagkujum: ‘Juig atsuk tikich yantamnum wetá’, tamak nunisag nagkaemamainai. Makichkish tujinmainuk atsugtamainaitjume. 	 ויאמר ישוע אליהם מפני אשר אינכם מאמינים כי אמן אמר אני לכם אם יש לכם אמונה כגרגר החרדל ואמרתם אל ההר הזה העתק מזה שמה ונעתק ממקומו ואין דבר אשר יבצר מכם׃


Dutikam dita mininamunmag eteenki, eteenki waketak ukukiuwai. 	 אך הוא עבר בתוכם וילך לדרכו׃


Atumek aents jau pegkegnum yaigkag nu pachisjum iniimjume, junash utugkag etsagaje tusajum shiig dekaata tusajum. 	 אם אנחנו נחקרים היום על הטובה אשר עשינו לאיש חולה ושאלתם במה זה נושע׃


Tusá tamawaik jakaushkam nantakí chichau, nunikmatai dukujin susauwai. 	 ויתעודד המת ויחל לדבר ויתנהו לאמו׃


Nuaduí dekas nejek yumaitsume, umutaish nampemain kajiauk umumaitsume, nuniamin yatsum waipak, niishkam dutiksag takakmá pegkegchau we tau asam. 	 טוב שלא תאכל בשר ולא תשתה יין ולא תעשה דבר אשר יתנגף בו אחיך או יכשל או יחלש׃


Nunikagmatai comandante jegantun, Pablon achiká juki jimag jiju ikagmauwai, jigkagtajum tusa sujuk idayas ajuma duwi jegantun: ¿Amesh dekas yaitpa? ¿Wají chichamaiya aikagmainawa? tusa iniibi. 	 ויגש שר האלף ויחזק בו ויצו לאסרו בנחשתים וישאל מי הוא זה ומה עשה׃


Wi judiuchu aidaunum aatus takaamun wainainak, mina pataag aidaush Apajuí akasmatchajaintash nuninak wajumkesh uwemjatnume tusan wakegajai. 	 לו אוכל להקניא את בשרי ולהושיע מקצתם׃


Tutai dita aiinak: —Aents pegkegchau aina nunak wait anentsuk kajeg utsaumainai, dutika tikich takau aidaun idaitumainai ajak uminkamtai juwiinakush, midau amaina nunak dutiksag sujin atinme tusa. 	 ויאמרו אליו ירע לרעים ויאבדם ואת הכרם יתן לכרמים אחרים אשר ישיבו לו את הפרי בעתו׃


Roma apuji Tiberio quince mijadai ashí nugkanum inamu. Tuja Poncio Pilato inamu Judeanum, nuniai Herodes inamu Galileanum, untsu niina yachi Felipe inamu Iturea, nuigtú Traconitenum, untsu Lisanias Abilinianum inamu. 	 בשנת חמש עשרה למלכות הקיסר טיבריוס בהיות פונטיוס פילטוס הגמון ביהודה והורדוס שר רבע על הגליל ואחיו פילפוס שר רבע על מדינות יטור וטרכונה ולוסניס שר רבע על אבילין׃


“Atum pegkeg takaajum nunú aentsnum iwainmamkata tabaunum dutikawaigpa, kuitamamkatajum. Atum ayatak aentsnumak iwainmamkatasa nuniagtaik, iina Apají Apajuí nayaimpinum pujuwa duka wají shiig pegkeja nunak amaschagtinai. 	 השמרו לכם מעשות צדקתכם לפני בני אדם למען יראו אתכם ואם לא אין לכם שכר מאת אביכם שבשמים׃


Apajuik shiig yupichu dutikmainun anenjauch sukagtusbaujiya nunak awakchauwai, tuja aents ni etegkamuji aidaunash dakitjag idaichauwai. 	 כי לא ינחם האלהים על מתנותיו ועל קריאתו׃


Tima wakan pegkegchau aidauk aentsnak ukuinak kuchinum utsanawajui; dutikam kuchishkam pisajag betsag tajagak kuchanum najataunum iyagkag jinawajui. 	 ויצאו השדים מן האדם ההוא ויבאו בחזירים וישתער העדר מן המורד אל הים ויטבע׃


Uchi aidautigmeshkam, atumin apa dukujai inapainakuish betek umigkatajum, aatus wakegawai Apu Jisusak. 	 הבנים שמעו אל ילדיכם בכל דבר כי הוא לרצון לאדנינו׃


Timatai aents aidau iniinak: —¿Wají dutikmainaita Apajuí wakejamu umigkatasaish? —tuidau. 	 ויאמרו אליו מה נעשה לפעל פעלות אלהים׃


Dutikaidau asag aents yaakat batsamin aidau, yaaktan ukukiag batsamin, ajajin batsamin aidaushkam, jaun yajuakag jintanum batsaidau, dutikam: Idaikagtusta ame pataká nugkuajam nuna nagkattsamujigkesh antigkagmi, tusag segaidau. Tuja ashí aents Jisusa jaanchjin antidauk tsagainau. 	 ובכל מקום אשר יבא אל הכפרים או הערים ואל השדות שם שמו את החולים בחוצות ויתחננו לו כי יגעו רק בציצת בגדו והיה כל אשר נגעו ונושעו׃


Dutikam Jisus ayaak: —¿Wají atsumame? —tau. Tama: —Ame Apu wajasam inamjatnaitam duwi mina uchig jimaja ju, makichik amina untsugmia nuní eketjakum, tikichia au menagmia nuní eketjustin atá tajame, —tau. 	 ויאמר אליה מה בקשתך ותאמר אליו אמר נא כי ישבו שני בני אלה אחד לימינך ואחד לשמאלך במלכותך׃


Tama ni ayaak: —¿Atumek ausachukaitjum Apajuí yama nagkamchakug aishmagkun nuwajai najanauwai, 	 ויען ויאמר אליהם הלא קראתם כי עשה בראשית זכר ונקבה עשה אתם׃


“Nuna wi jintintuajim nunak minai kajintsá anentaimat megkaekaijum tabaunum tajime. 	 את אלה דברתי אליכם למען לא תכשלו׃


Dekaskenmag agagbaunum tawa nunisag, Apajuik shiig senchi anempaji: “Apajuik aents imanchauch anentaimtumin aina nuna shiig anentus yayaak, aents emebau aidaunak shiwagmá yaitsuk idaiwai.” 	 וגם יגדיל לתת חן על כן אומר אלהים ללצים יליץ ולענוים יתן חן׃


Tironmayati juwakiaja nayants wegamuk, Tolemaidanum jegaa, nui jiinkí Jisusa nemajuidau batsatbaunum jegawaja, chichai chichainakua makichkia kanaja ukukiabiaji. 	 ואנחנו כלינו את דרך הים ונרד מצור אל עכו ונשאל לשלום האחים ונשב אתם יום אחד׃


dutika chichajak: ‘Aishmag nuwenkug apajin, dukujin ukuak niina nuwejaig pujumainai, nuniau asa nuwejai makichik iyash wegawai’ tiuwa duka? 	 ואמר על כן יעזב איש את אביו ואת אמו ודבק באשתו והיו שניהם לבשר אחד׃


Nuna tusa Jisus nugkaa usukmá, niina usukinig nugkan uchupig juki, wainmachu jiin anujtukui. 	 ויהי כדברו זאת וירק על הארץ ויעש טיט מן הרוק וימרח את הטיט על עיני העור׃


Jimag nuwa shaa dekeenak pujuidaushkam makichik juwaku, tikichik ukuam atinai. 	 שתים תהיינה טחנות יחד האחת תאסף והאחרת תעזב׃


David mina Apug tawa nuniaish: ¿Wajuk asaya David wegantush amainaita? —tau. Tutai nui aents tuwakú aidauk shiig aneasag antujuidau. 	 הנה דוד בעצמו קרא לו אדון ואיך הוא בנו ויאהב רב העם לשמע אתו׃


Nunin aig Apajuí ni wakegamujin uchin etegkauwa nunak nunisag atí tau asa, Apajuí tiuwai: “Iwaiya nunú ekeuwa nuna umigkatnai”, tusa. Nuna Apajuí tiuwa nunak, uchik eke akiinainatsaig, nuigtú pegkejan pegkegchauwa nunash takainatsaig tiuwai. Aatus Apajuí etegkeamua duka uminui, ni wajuk wakegawa nunisag, uchi takainamujin diijus dutikachui. 	 כי בטרם ילדו בניה ועוד לא עשו טוב או רע למען תקום עצת האלהים כפי בחירתו לא מתוך מעשים כי אם כרצון הקרא׃


Tusag chichasag nunú kuichkia duwik, nugka ichinak najanku batsamtain sumakajui, aents tikich nugkanmaya jaidaun ukustinun. 	 ויתיעצו ויקנו בו את שדה היוצר לקבורת הגרים׃


Ame inaktugsauwaitme jinta pujutnum ekagta nunú. Dutijuam amek minai pujau asam, minashkam shiig aneemtijusuitme.’ 	 תודיעני ארחות חיים שבע שמחות את פניך׃


Nuna dutikamtai senchi puyatkag sapigmakaju, nunikag ditak pempeentunikiag: —¿Jusha ya asamtaiya dasesh, kuchash antujuinawa? —tudayinau. 	 וייראו יראה גדולה ויאמרו איש אל רעהו מי אפוא הוא אשר גם הרוח והים שמעים לו׃


Tujash Martak kuashat takamain au asamtai, nuna uyumak wekaetau, nuniak Jisusan jegantun: —Apuh, aanú mina kaig ayatak eketa nu, kaim yaigtá, tusam awetujia, niish yainkati, —tau. 	 ומרתא יגעה ברב שרותה ותגש ותאמר הלא תשים על לבך אדני אשר אחותי עזבתני לשרת לבדי אמר נא אליה ותעזר לי׃


Dutikawag Uwigjai maadiawagtatui. Tujash Uwig ditanak depetkagtatui, Apajuí untsuká etegjamu imá ni tabaunak betek umijin aidau Uwigjai ijuna nujai; wagki nigka apu aidaun Apuji, nuigtú ashí apu nugkanum inamin aina nuna Apujiya ibau asa.” 	 המה ילחמו בשה והשה יכול יוכל להם כי הוא אדני האדנים ומלך המלכים ועמו הקרואים והבחירים והנאמנים׃


Nunik Jisus nayaimpinum wetai pagkai dii ijunai, jimag aents pujun nugkuaju ditai ayaumas wajaantaju, 	 ויביטו אחריו השמימה בעברו והנה שני אנשים לבושי בדים נצבים עליהם׃


atum ainajum anuiyatijum suwachiatkujum, ayatak chichamaik: “Shiig aneasam jegaam, jaanch nugkujam, yujumak yuwata”, tumainaitjum dusha ¿wajinma pegkejaita? 	 ואיש מכם יאמר אליהם לכו לשלום והתחממו ושבעו ולא תתנו להם די מחסור גופם מה תועיל זאת׃


Makichik aents Apajuí intimjukbaunum ashí aentstik yupichu tudau takamain waigkuitji, nunika tunamakuitji. Tuja makichik aentsua nu Apajuí umigkamunum, ashí aents aidauk yupichu pegkeg ainagme tama amain asamtai, kuashat aents pegkeg ainagme tama agtinai. 	 כי כאשר במרי האדם האחד היו הרבים לחטאים ככה גם על ידי משמעת האחד יהיו הרבים לצדיקים׃


Pablo dutikamun wainkag aents aidauk, Licaonia chichamai senchi untsumkag: —¡Apajuí aidau aentsmaga jutiin akaetugmakiaje! 	 והמון העם כראותם את אשר עשה פולוס נשאו את קולם ויאמרו בלשון לוקונית ירדו אלינו האלהים בדמות אנשים׃


Apajuk aentsnak, ju uwemjati, tuja juka uwemjashti tusag etejashtinai. Nunak ashí mina idaitugsauwai, ame duka dutikata tusa. 	 כי האב לא ידין איש כי אם כל המשפט נתן לבן למען יכבדו כלם את הבן כאשר יכבדו את האב׃


Nuna aatsa tai aents pegkejan takasú aidau: ‘Apuh, ¿wajutiya ame yapajú wekaeminish ayujabiajame? ¿Wajutiya kitamá wekaeminish umutaish amasbaiji? 	 וענו הצדיקים ואמרו אדנינו מתי ראינוך רעב ונכלכלך או צמא ונשקה אותך׃


Tiagtai ni ayaak: —Atum dita yuwatnuk susatajum, —tiuwai. Tama dita aiinak: —¿Jutii shiyakaiyash doscientos tsawan takasá kuichik jumaina ibauwaiyash pag sumaka ayugkatag? —tuidau. 	 ויען ויאמר אליהם תנו אתם להם לאכלה ויאמרו אליו הנלך לקנות לחם במאתים דינר ונתן להם לאכלה׃


Nunittaman chicham umiktinun jintinkagtin aidau, fariseo aidaujai, wainkag Jisusa jintintaiji aidaun chichajuinak: —¿Wajuk asaya atumin jintinjamnush apú kuichkiji atinun yajumin nuigtú aents pegkegchau aina ibaujaish ijuntug yuwakush, umutnash ijuntusash umawa? —tuidau. 	 והסופרים והפרושים ראו אתו אכל עם המוכסים והחטאים ויאמרו אל תלמידיו למה זה עם החטאים והמוכסים אכל רבכם׃


Tutai Jisus ayaak: —Aents nugkan tsayaak, nugka tsaitaijiya nuna bakajin nenaa tsayaak wekaetayatak, ukujin ayampatua dii wajauk shiig tutupit emamaitsui. Numamtuk Apajuí chichamen etsegkatatus wakegayatak patayin ukukchamin dekapeauk, Apajuí chichamen etsegkati tusaik atsumaitsui, —tiuwai. 	 ויאמר ישוע כל השם את ידו על המחרשה ומביט אחריו לא יכשר למלכות האלהים׃


Atsá, makichkish nuninchauwai, Apajuik kuashat pegkeg aina nuna jutiinu amainnak dutikauwai: Nunú pegkeg aina nuwiyan dekas imá pegkeja nunak, jutii judío ainag nunutin, Apajuí ni chichamen agagbaun kajinas sujamsauwa nuuwai. 	 הרבה מכל פנים בראשון כי הפקדו בידם דברי אלהים׃


Nunitai: —Dekas juwi jutiijai juwakta, kiyawai, —tuidau. Tima nui ditajai juwakui. 	 ויפצרו בו לאמר שבה אתנו כי עת ערב הגיע ונטה היום ויבא הביתה לשבת אתם׃


Tujash atum Kristu nemagkautigmek aan pujutak unuimagchauwaitjume. 	 ואתם לא כן למדתם את המשיח׃


Moisés chicham umiktinun agajua nunak dekas nayaimpinum atina nuna iwainak dutikauwai. Nuaduí chicham umiktina nuna umiinak, mija mijantin kuntinun maawag apejakú aina duka, makichkish aentsnak pegkejak emachui. 	 כי התורה בהיות בה צל הטבות העתידות ולא מראה עצם הדברים אין ביכלתה להשלים את הקרבים בקרבנות ההם אשר יקריבו תמיד מדי שנה בשנה׃


Tuja mina waituina duka, mina awetiuwa nunashkam wainainawai. 	 והראה אתי את אשר שלחני הוא ראה׃


“Maaninawai tuinamu antitnaitjume, nuigtú maaniawagtasa pampandayamushkam, imaniakuish puyatkatin aigpajum. Duka aatus nagkaemaktinai, tujash nu achatnai nagkanbauk. 	 ובשמעכם מלחמות ושמעות מלחמה אל תבהלו כי היו תהיה זאת אך לא זאת היא הקץ׃


Nunik Jisus chichaak: “Dekas tajime: Uwijá wenuke waitijiya nuní waitsuk, yajá yantamnum wayaa nunak aents kasa nunin ainawai, 	 אמן אמן אני אמר לכם איש אשר לא יבוא דרך השער אל מכלא הצאן כי אם יעלה בדרך אחר גנב ופריץ הוא׃


Tujash adeagtajum, yama nagkamchakjum Kristui sujumankajum, ashí utugchat waitiamu akuish, katsunjá ichichmamjajum depetkauwaitjum nunú. 	 אבל זכרו נא את הימים הראשונים כי אז אחרי ארו עיניכם נשאתם כבד ענוים רבים׃


Wika tikichdau kuichik, jaanch, oro aidaunakesh wakeejuk wekaechabiajai. 	 לא חמדתי כסף איש או זהבו או לבושו׃


Nuwa waje aidau jeenash atankiag, aents aidau pegkegnap takainawa tujuttinme tusag, Apajuin au aujuinakua ukú yujau aina nunin aigpajum. Nunú aidau imá senchi suwimkan jukiagtin ainawai.” 	 הבלעים את בתי האלמנות ומאריכים בתפלה למראה עינים המה משפט על יתר יקחו׃


Yaya punkau aidaushkam nugkanum kakeyagmayi, yujagké nejeen dase senchi dasentak pegam kakegama numamtuk. 	 וכוכבי השמים נפלו ארצה כאשר תנוע תאנה ברוח חזקה והשליכה פגיה׃


Nunak Jisus yaunchuk chichaak, dutik mantuatin ainawai tibau uminu asamtai tiajui. 	 למלאת דבר ישוע אשר דבר לרמז אי זה מות עתיד הוא למות׃


Nuniai ijunjamunum wajumak aents makichik wajiin pachisag senchi untsumaidau, nuniai tikich aidauk tikichin pachisag untsumaidau, aents aidauk kuashat pachimdagaidau, nuniai kuashat tikich aidauk dekainachu, wajina pachisag ijunjaje nunak. 	 ויצעקו שם אלה בכה ואלה בכה כי מבוכה גדולה היתה בקהל ורבם לא ידעו על מה זה נאספו׃


Kashinia duwi, wajumchik judío aidau ijunag chichasag, Pablok dekas maami, tusa chichaman umigkag, wainka tunai, dekas yujumak yutsuk, umutash umutsuk batsamsá, Pablo maa nuaduí yujumkak yuwawagmi, maashkuik yuwachagmi, tusag shiig chichasajui. 	 ויהי לפנות הבקר ויתחברו היהודים ויאסרו אסר על נפשם לאמר כי לא יאכלו ולא ישתו עד אם יהרגו את פולוס׃


Apajuí minak ju chicham etsegkata tusag awetiuwai. Dutijuau asamtai nuna chichagkagtakun wekagai juwi achigkagmatai pujajai. Nuniaigkishkam minash segatjitajum, sapigmakas Apajuí chichamenash etsegtuktajai. 	 למען אדבר בה בבטחה כאשר מטל עלי לדבר׃


Apajuí ni Uchijin maawagmatai inanki dekatkauk atumná awetugmae, mina Uchig yaigtinme dutikam makí makichik tudaujin idaisatnume tujamu asa.” 	 לכם בראשונה העמיד האלהים את עבדו ישוע וישלחהו לברך אתכם בשובכם כל איש מרע מעלליכם׃


Nunin aigkishkam Adán pujujakua duwi nagkamas Moisés pujaishkam jinujakú ainawai, Adán Apajuí intimjukbaunum tunamajua nuninachiatak. Adán intimkimunum ashí aentsuk tunamakaju ainawai, nunisag Kristu pegkeg dutikamunum ashí aents aidauk uweemain ainawai. 	 אולם המות מלך מאדם עד משה גם על אלה אשר לא חטאו בדמיון עברת אדם הראשון אשר הוא דמות העתיד לבוא׃


“¿Atum shiig piipich kuichik juwakjum, cinco pishak sujuchuk agmaujum? Nunú aina duka, makichkish Apajuí kajimatki idaisamuk ainatsui. 	 הלא חמש צפרים תמכרנה בשני אסרים ואין אחת מהן נשכחת לפני האלהים׃


Nuniagtaishkam Jisusak: Dekaskeap imagnis anentaimjutuinawa tichauwai, nigka shiig dita anentaibaujinak waituidau asa. 	 והוא ישוע לא הפקיד את עצמו בידם על אשר ידע את כלם׃


Nunú tama capitán antuk, comandanten wejí jegaantun chichajak: —Ame asutiatajum tusam aents awemaum duka Romanmaya aentsui, nunin asamtai dutikmaitsui, —tiyabi. 	 וילך שר המאה כשמעו את הדבר הזה ויגד לשר האלף לאמר ראה מה תעשה כי האיש הזה רומי הוא׃


Atumek Kristu nemagkajum dukap tsawan pujau asajum, jintinkagtin amainaitkujum, ataktú awagkijum Apajuinun shiig jintias dekas yupichuchin jintinjamatnume tusa atsumagme. Nuniau asajum uchi yamá akiintsau yutai katsugman yumainchau asa, muntsunak muntsuwama nunin ainajum duwi, pegkeg nuigtú pegkegchauwa dushakam akanjá dekamainchau dekapeagme. 	 כי תחת אשר היה ראוי לכם לפי ארך הזמן להיות מלמדים עתה מן הצרך לשוב וללמד אתכם עקרי ראשית דברי אלהים ונצרכתם לחלב ולא למאכל בריא׃


Nunik jegantun atittaman burrugtin wainak: —¿Wagka burrush atiagme? —tau. 	 ויתירו את העיר ויאמר אליהם בעליו למה זה אתם מתירים את העיר׃


Dekas tajime: Ajakan jigkayí akaká nugkaa ajachmak nunisag makichik jigkaik awai, untsu nugkaa initak ajaam jaka tsapai nejeakug kuashat jigkaijuwame. 	 אמן אמן אני אמר לכם אם לא יפל גרגר החטא אל תוך האדמה ומת ישאר לבדו וכאשר מת יעשה פרי הרבה׃


Timatai nui seis buits kaya najankamunum, judío aidau yumin aimag, tuke dutiktai atí tibau asamtai, nijamajakú aina nu batsatu, nu buitsnumag cincuenta, setenta litros tumain pimuidau. 	 והנה ששה כדי אבן ערוכים שם כמשפט היהודים לטהרתם שתים או שלש בתים יכיל כל אחד׃


Atumesh pishak agkajunum nanamaina nunú anentaimsajum diistajum. Ditak ajakmakagkesh juwinatsui, jeganakesh jegamkag yutaijinak ijumainatsui, nuniaunak Apajuí suwawai dita yuwatnunak, dutikam nuna yusag batsatainawai. Tujash atumetjume dekas pishak nagkaesau aidautigmek, iman ainagminish ¿wagkag Apajuish atum atsumamunash amaschagtinme? 	 הביטו וראו את עוף השמים אשר אינם זרעים ואינם קצרים ואינם אספים לאסמים ואביכם שבשמים מכלכל אתם הלא אתם נעליתם עליהם מאד׃


Mina uchig aidauh, wika nuwa uchin najaimak waitama imanikan ataktú atumiin waitiajai, atum Kristu umigkujum niijai ijutkau pujachu asagmin. 	 בני אשר אני מחולל שנית עד כי יוצר בכם המשיח׃


Atum ainajum anuiya emebaush ainawai, mina auk atumnak tajutjamashtinai tujutu asag. 	 אודה לאלהי כי יותר מכלכם אני מדבר בלשנות׃


Nuniayatku aents yaunchuk Apajuin nemajuk imagnis pujus Jisukristun umijuidauk, jutiishkam kuashat jintiaja ujaaji. Tujash duka jujú nugkanmaya aents aina nuwiya unuimagchamui. Apu inamaina nudaukesh atsui, duka waamak megkaejatin ainawai. 	 ושנות הנה הפעלות והאלהים הוא אחד הפעל את הכל בכל׃


Pedro Juagjai Jisus pachisa etsegbaun ashimkag, Jerusalén waketuinak, yaakat Samarian ukukiag aents batsatbaunum weenak, yamajam chichaman pachisag etsejuidau. 	 והמה אחרי אשר העידה ודברו את דבר יהוה שבו ירושלים ויבשרו את הבשורה בכפרים רבים אשר לשמרונים׃


Nuniamunum Pablo numi pegkeg buku kukajú atatman juki apeeyi. Dutikamunum nuwiya dapi jii sukuam jiinak, Pablon uwegnum esai nemajuawabi. 	 ופולוס אסף לו ערמת קצים וישם על המוקד ומן החם יצא אפעה ויאחז בידו׃


Nunikmatai Wakaní Pegkejishkam ashí aentsun egkemtujajui, dutika Wakaní Pegkeji chichamtikam tikich chichaman chichaidau. 	 וימלאו כלם רוח הקדש ויחלו לדבר בלשנות אחרות כאשר נתנם הרוח להטיף׃


“Ashí nunú aidauk weegai kachikbau kakajus kautsama numamtuk, dita takasbaujijai jiinum batsatkush tuke jakachagtin ainawai. 	 כי כל איש באש ימלח וכל קרבן במלח ימלח׃


Jisus niina jintintaiji doce aina nuna untsuká ijumag, aents wakan pegkegchau egkemtuamu aidau, jau aidau, najaibau aidaushkam etsagagtajum tusa senchimtika ishiakui. 	 ויקרא אליו את שנים עשר תלמידיו ויתן להם שלטן על רוחות הטמאה לגרשם ולרפוא כל חלי וכל מדוה׃


Tusa tiagtai Jisus ayaak: —Aents aidauk shiig pekaajum batsagtajum, —tiuwai. Tiajam ditashkam dutiksag nui chijichi kuashat ayau asamtai, nuwig betek pekaa batsasajui cinco mil aishmag tumainun. 	 ויאמר ישוע צוו את העם לשבת ארצה וירק דשא לרב היה במקום ההוא וישבו לארץ כחמשת אלפי איש במספר׃


Tiagtai inakeshkam ukuak taa apujin ujakú. Tusá ujaam apushkam kajekú, nunik ni inaken chichajak: ‘Waamak weme yaaktanum jinta aidaunum, ujunauch aidau, uwejen nawenkesh tsujinkau, shutú aidau, wainmachu aidaushkam ipaajum ikaunmakta’, tusa awemauwai. 	 ויבא העבד ויגד את הדברים האלה לאדניו ויקצף בעל הבית ויאמר לעבדו מהר צא אל רחבות העיר ואל הוצותיה והבא הנה את העניים ואת הנשברים ואת העורים ואת הפסחים׃


suntag aidau ditá ditak pempeentunikiag chichainak: —Dekas juka ichiagchagmi, yana kayajig jiinkit nunú dekas jukiti, —tiajui. Nuní uminkauwai, duwik agagbau chichaak: “Mina jaanchjun, yana kayajig jiinkit nu jukitnai”, timawa duka. 	 ויאמרו איש אל אחיו אל נא נקרעה לקרעים אך נפיל עליה גורל למי תהיה למלאת דבר הכתוב יחלקו בגדי להם ועל לבושי יפילו גורל ויעשו כן אנשי הצבא׃


Ju yatsut aina juka ditá eemag yaakat Troasnum jegawag dakagmagmayi. 	 ואלה הלכו לפנינו ויוחילו לנו בטרואס׃


Nunú ujakam comandante uchin chichajak: —Wetá, nunikmesh mina ujatkaum duka makichik aentskesh ujakaipa, —tusa awemabi. 	 וישלח שר האלף את הבחור ויצוהו לבלתי אמר לאיש כי גלה לו את הדבר הזה׃


“¿Wagka yatsum imanchau takaish, atum imá pegkegchau takaayatkugmesh, auk pegkegchaun takaawai tusagmesh augmatú yujagme? Nu nuniakjumek aents niina jiin tsetse muun egketun waintsuk, tikichi jiin tsetse piipich egketun wainmaina numamtuk wajagme. 	 ולמה זה אתה ראה את הקסם אשר בעין אחיך ואת הקורה בעינך לא תביט׃


Tujash aents pegkejan takaschau aig, Apajuí aents tudaun agkanmitkauwa nui kajinas anentaibiagtai, nunú kajintsá anentaibauwa duwik aents pegkeg ainagme tawai. 	 אבל לאשר איננו פעל כי אם מאמין במצדיק את הרשע אמונתו תחשב לו לצדקה׃


Nuna tusa ni jintintaiji aidaun, mina pachittsagmek, juka Kristu uwemtikagtin awemamu taatnai tibauwa nuuwai tusagmek makichik aentskesh ujakaigpajum, tiu. 	 אז צוה את התלמידים בגערה לבלתי הגיד לאיש כי הוא ישוע המשיח׃


Nunú aentsuk ukumatainum pujú, jiju ikagmauwai jigkajaish emetuatakamá tujinkamu. 	 ומושבו בקברים וגם בעבתים לא יכל איש לאסרו׃


Atumek atum wakegamu jukitakamajum jumainchau dekapeakjum magkagtagme, tuja tikichin wajiiji wakejakjum jujuktakamajum jiyaniakjum, maaniakjum chicham aepeajume, nuniakjumesh atum wakegamuk juwatsjume. Tujash atum juwatsjum duka, Apajuinumia segachu asajum aniagme. 	 אתם מתאוים ואין לכם תרצחו ותקנאו והשג לא תשיגו תריבו ותלחמו ואין לכם יען אשר לא התפללתם׃


Nunikag yamá tsawaig, Jisus kuchanum uwetus wajau, nunittaman niina jintintaiji aidau wainainakush, Jisusap wajawa tichajui. 	 הבקר אור וישוע עמד על שפת הים ולא ידעו התלמידים כי ישוע הוא׃


Bernabek aents pegkeg, Wakaní Pegkejish ajamu, kajintsá anentaimtanmash imanuk asa, kuashat aentsun Jisusdau atinun ijumjauwai. 	 כי איש טוב היה ומלא רוח הקדש ואמונה ויאספו לאדון עם רב׃


Dutiksag Isaías Apajuí etsegtujakua dushakam, uminkatnun pachis Apajuí tibaun tutupit tiuwai: “Aents mina egatú wajakchau aidau, waitkaju ainawai. Tuja aents mina pachitus iniimjutú wajakchau aidaunum, iwainmamkauwaitjai”, tusa. 	 וישעיהו מלאו לבו לאמר נמצאתי ללא בקשני נדרשתי ללוא שאלו׃


Yaakat Antioquianum Jisusa nemajin aidau batsatbaunum Apajuí etsegtin aidau, jintinkagtin aidaushkam batsataidau. Nunuka ju ainawai: Bernabé, Simón (Shuwin tutai), Lucio Cirenenmaya nu, Manaén (Herodes Tetrarcajai ijunas tsakajua nu) nuigtú Saulo aatus. 	 ואנשים נביאים ומלמדים היו באנטיוכיא בקהלה אשר בה בר נבא ושמעון הנקרא ניגר ולוקיוס הקוריני ומנחם אשר גדל עם הורדוס שר הרבע ושאול׃


Tujash dekaskea nuna tajime: Dekas wi juwi pujutsuk wegamua nu imá pegkejai. Wi wechataik, atumin yaimpak anentain ichichtugmamaina duka tajutjamaitsugme. Nuaduí wi wenu nunak awetittajime. 	 אולם האמת אגיד לכם כי לכתי אך טוב לכם כי אם לא אלך לא יבא אליכם הפרקליט ואם אלך אשלחהו אליכם׃


Tama ni ayaak: —Tujash mina etsaentuju chichagtak, amina ainká tepetaigmek jukim wetá tujutmajamah, —tau. 	 ויען אתם לאמר האיש אשר החלימני הוא אמר אלי שא את משכבך והתהלך׃


¿Wagka antumainchaush dekapeagme? Wika ditá levaduraji pag pachimtaiya nuna takun tichamjime: ‘Kuitamamkatajum fariseo, saduceo levadurajiya nujai’, timajim nunak. 	 איך לא תבינו כי לא על הלחם אמרתי אליכם השמרו לכם משאר הפרושים והצדוקים׃


Wagki agagbaunum chichaak: “ ‘Witjai dekas tuke pujuunuk’, Apajuí tawai. Nuaduí ashí aents aidauk, tikishmatjujag emematjuinak: ‘Ametme dekas Apajuimek’, tujutiagtinai.” 	 כי כתוב חי אני נאם יהוה כי לי תכרע כל ברך וכל לשון תודה לאלהים׃


Tutai niina jintintaiji aidau: —Kuashat aents tuwakaju asag chanumpaina nu wainiatkumek, ¿ya antinkae tusamesh tame? 	 ויאמר אליו תלמידיו אתה ראה את ההמון דוחק אתך ואמרת מי נגע בי׃


Dutikam we Jisusjai yujajakú aidau, wake besemag dekapenak buutú batsatun jegajua ujak: 	 ותלך ותגד לאנשים אשר היו עמו והם מתאבלים ובכים׃


Wi Aentsmagan Akiinauwaitag nunak aents aidaun ijinata tusanuk taachuitjai, ayatak uwemtikatasan tauwaitjai. —Tusa idayak tikich aents aidau batsatbaunum wegajui. 	 כי בן האדם לא בא לאבד נפשות אדם כי אם להושיעם וילכו להם אל כפר אחר׃


tujutkui wi iniakun: ‘¿Apu amesh yaitpa?’ tibaijai. Tusan tai ni aijak: ‘Wika Jisus Nazaretnumiayaitjai, ame ya waitkame nuuwaitjai.’ 	 ואען ואמר מי אתה אדני ויאמר אלי אני ישוע הנצרי אשר אתה רדפו׃


Yatsug aidauh, David Wakaní Pegkeji dekamtikam agak: Judas Jisusan achiktinme tusa unupiagtinun pachis tibauwa duka uminkae. 	 אנשים אחים מן הצרך היה כי ימלא הכתוב ההוא אשר דבר מקדם רוח הקדש בפי דוד על יהודה אשר היה מוליך את תפשי ישוע׃


Nunik Jisusak Wakaní Pegkeji senchimtikam Galilea wakitkiuwai, nunikmatai ashí nugkanum nui batsataidauk niina pachisag kuashat chichaidau. 	 וישב ישוע בגבורת הרוח אל הגליל ויצא שמעו בכל הככר׃


Tujash wika ame dutika yaimpakti tusam tujuttsuminkik dutikmaitsujai, ame waketagminig dutikmainaitam nuna, wi segam dutikamua nunin ai tau asan. 	 אבל בלי רצונך לא אביתי לעשות דבר למען לא תהיה טובתך באנס כי אם בנדבה׃


Nunik kuchá amain katigkag nui Jisusan wainkag: —Jintinkagtinuh, ¿wajutiya amesh juwish katigmaume? —tusag iniidau. 	 וכאשר מצאו אתו מעבר הים ויאמרו אליו רבי מתי באת הלם׃


Jisus burrunum ekeemi wetaish, ni jintintaiji aidauk nu agagbau tawa nunak anentaimtugchajui, nunikajuitak Jisus nayaimpinum wakitkimtai, Jisus nuniktinun pachis yaunchuk agajajua duka, dekas imanisagkeap uminkae tusag adeajajui. 	 וכל זאת לא הבינו תלמידיו בראשונה אך אחרי אשר נתפאר ישוע זכרו כי כן כתוב עליו וכי זאת עשו לו׃


Tujash dutika jukish Josek Maríajaig tsanigchauwai, eke uchi iwaiya nu akiintsaigkik, nuní pujai uchi akiinamtai adaikauwai Jisus. 	 ולא ידעה עד כי ילדה בן את בכורה ויקרא את שמו ישוע׃


Duka nuninchauwai, yamaik jutii Apu Jisus dekaskeapi tabaunum uwemainag nunisag ditashkam uwemainawai, —tiuwai. 	 אבל בחסד ישוע המשיח אדנינו נאמין להושע כמוהם כמונו׃


Imatjuinam Jisusan pachis pegkegchaun chichajak, Apajuí adayas: —¡Atum tajum nunak wika wainchaujai! —tau. 	 ויחל להחרים את נפשו ולהשבע לאמר לא יעדתי את האיש הזה אשר אמרתם׃


Dekas nugkanum niinbau aidau batsatbaunum tauwai, nunikmataishkam ditak pachikchajui. 	 הוא בא אל אשר לו ואשר המה לו לא קבלהו׃


Ashí sacerdote aidauk kuntin maa apeamua nunak kashí kashinig takajakú ainawai, tudaunash makichkish utsanjamainchau aig. 	 וכל כהן עמד יום יום לשרת ומוסיף פעמים רבות להקריב אתן הקרבנות אשר לא יוכלו לעולם להעביר חטאים׃


Niig aents tudaugtinnash tsagkugtsukek idaisashtinai, ayatak tsagkujug pegkemtiktinai, aikasag aents niina imatikas anentaimtuinachunash nigki dekaskeapi tumamtiktinai. Aatus ashí pegkegchau aidaunak ni pegkejan takaak depetkatnai, ashí aents aidaun Apuji atinai. 	 קנה רצוץ לא ישבור ופשתה כהה לא יכבנה עד יוציא לנצח משפט׃


Tama dita ainak: —Anka Roma apuji dakumkamui. Tiagtai: —Roma apujinua duka nigki susatajum, Apajuinua dushakam Apajuik susatajum, —tiuwai. 	 ויאמרו אליו של הקיסר ויאמר אליהם לכן תנו לקיסר את אשר לקיסר ולאלהים את אשר לאלהים׃


Untsu ni etsegbaun aents antujuk dekaskeapita tuidauk, Apajuinu dekaskea nunaap tawa tusag shiig antujuinawai. 	 ואשר קבל עדותו חתום חתם כי האלהים אמת׃


Tujash Apajuí umijuidau wajuk pujuinawa nuna wainainak, Apajuí yachajiya nunak dekamain ainawai.” 	 ותצדק החכמה על ידי כל בניה׃


Jushakam dekamainaitjume, makichik aentskesh tikich aents pegkegchaunak wekaetaun yaigká, ataktú pujut pegkegnum awaitaik, Apajuí nu aentsun tudaujinak ashí tsagkujug, ni wakanin megkaemainnashkam uwemtijatnai. Juka kajimatkigpajum. 	 ידוע ידע כי המשיב את החוטא מעקשות דרכו הוא יושיע את נפשו ממות ויכסה על המון פשעים׃


Nunikmatai jimaja ju trompetan umpuagmayi, dutikamtai makichik muja muunta iman kegaun nayantsanum nagkimá ajugmayi. Dutikamtai nayantsan jimaitukjin amaisattak numpa wajasmayi. 	 והמלאך השני תקע בשופר והנה כדמות הר גדול בער באש השלך אל תוך הים ותהי שלישית הים לדם׃


Atumek yaunchkek Apajuik dekachu asajum, wainka apajimtai aina nu umigkujum waitujakuitjume. 	 הן לפנים באין דעת אלהים הייתם עבדים את אשר בעצמותם אינם אלהים׃


Nuna tusa idayak, Jisus wayau jega Apajuí emematku ijuntainum, nunik nui sujak batsamtatman jiijú. 	 ויבא אל המקדש ויחל לגרש משם את המכרים ואת הקונים בו׃


Nunin asamtai yamaya juwikish Apajuí najankamu aidauk, dita agkanmagawagtinjin dakainak najaimaku ejettayama imatuinawai, nuninak nuwa uchin uchigmaktatus najaimama imanina duka dekainaji. 	 כי ידענו אשר הבריאה כלה יחד תאנח ותחיל עד הנה׃


Tama Jisus ayaak: Felipeh, tuke atum wijai ijunjajum batsamin ainayatkugmesh, ¿eke shiig dekagtsumek? Mina shiig dekajuina duka, Apagnashkam aikasag dekainawai. Nuniaish, ¿wagka Apa iwaintugkata wainkatjai, tame? 	 ויאמר אליו ישוע זה כמה ימים אנכי אתכם ואתה פילפוס הטרם תדעני הראה אתי ראה את האב ולמה זה תאמר הראנו את האב׃


Jisus tumigtin kashikmas nantakí dekatkauk María Magdalanmaya wantintukui, ni siete wakan pegkegchau aidau chimpimtuamun jiijamu aajakua nuna. 	 והוא כאשר קם מן המתים באחד בשבת נראה בראשונה אל מרים המגדלית אשר גרש ממנה שבעה שדים׃


Jujú aents pegkegchau aidau Apajuí chichamenash umigchau aina nu, dekas Apajuí Uchijimpashit tusag dekapjustatus wainchatai iwainakta tujutuinawai. Tujash dita tuina nunak iwaintukchattajai, ayatak Jonás wajukauwa nunisnuk ditanak iwaintuktatjai”, tusa ukuak weuwai. 	 דור רע ומנאף בקש לו אות ואות לא ינתן לו בלתי אם אות יונה הנביא ויעזבם וילך לו׃


Wi aents aidaun Jisukristui kajintsá anentaimkujum uwemainaitjume tiu ayatkun, dekas chicham umiktajum tibauwa nu umiakjum uwemainaitjume takunuk, wiki bakumamainaitjai. 	 כי אם אשוב ואבנה את מה שסתרתי אני עשה את עצמי פשע׃


Imatainak jaka iyauke agtinai, nugkanum nagkaemaktinun anentaimtusag ishamainak, nayaimpinmaya machikish umuchmainchau aidaushkam buchitaidau asagmatai. 	 וימוגו בני האדם מאימה ומחרדת הבאות על כל הארץ כי כחות השמים יתמוטטו׃


Nuna yuwawag nagkanaig niina jintintaiji aidaunak: —Atumek botenum chimpimjajum emka kuchá amain katigtajum, —tusa ishimak, Jisusak aents aidaun aujus ishiaktatus juwakui. 	 ויאץ ישוע בתלמידיו לרדת באניה לעבר לפניה אל עבר הים עד אשר ישלח את העם׃


Dutika ejetim Herodes Jisusan wainak shiig aneasu, kuashat tsawantai: Itugsanuk wisha aents dutikmainchau ni iwainag takaamunash wainkag, tusa wakegá pujú asa, 	 וישמח הורדוס עד מאד כראותו את ישוע כי מימים רבים אוה לראת אתו על כי שמע את שמעו ויקו לראת אות אשר יעשה׃


Yatsug, ubag Jisusa nemajin aidauwah, Apajuí dutikatnujin yaunchuk anentaimtusbau dekachbau aajakua nuna dekaatajum tusan wakegajai ememaijum tusan. Mina pataag Israel aina nuwiya Kristuwai kajinas anentaimainachu asagmatai, atum imá pegkeja iman dekapmamijum tusan tajime. Wajumak mina pataag Israel aidau Jisukristui kajinas anentaimainachu asagmatai, Apajuí machikish kajinas anentaimainchau emakui. Nunisag batsamas yaunchuk Apajuí judiuchu aina nuwiya midau atinme tusa emtika wainkamuji aidau ashí niinig kajinas anentaibau tsawan jegatna nuna ejeyagtinai. 	 כי לא אכחד מכם אחי את הסוד הזה פן תהיו חכמים בעיניכם כי טמטום הלב למקצת נהיה לישראל עד כי יכנס מלא הגוים׃


Tama ni ayaak: —Dekaske wisha wainkabiajai, iwanch peem wajukea imanik nayaimpinmaya iyaun. 	 ויאמר אליהם ראיתי את השטן נפל כברק מן השמים׃


Tusá tama Jisus ayaak: —Dekas tajame: Aents wakanin akiinachuk Apajuí inamak amaitsui, —tau. 	 ויען ישוע ויאמר אליו אמן אמן אני אמר לך אם לא יולד איש מלמעלה לא יוכל לראות מלכות האלהים׃


Tutai uchí apajin iwiyas iniidau, ya atí tawaki tusag. 	 וירמזו אל אביו לדעת מה השם אשר יחפץ להקרא לו׃


Tama Jisus ayaak: —Wishakam iniastajime, aigkatajum: 	 ויען ויאמר אליהם אף אני אשאלכם דבר ואמרו לי׃


Ajakan ajakbau timag nunak: Apajuí chichamen etsegnun takun timajai. 	 הזרע הוא זרע את הדבר׃


Tiagtai nui Nicodemo niishkam fariseowaitak Jisusan ausatatus kashi jegajiuwa nunú chichaak: 	 ויאמר אליהם נקדימון אשר בא אליו בלילה והוא היה אחד מהם׃


Ju anentaimtusagmi, Apajuí etsegtin Elías aajakua duka, jutiiya juninuk aajakuí. Nunú Apajuin aujsauwai kampatum mijan, nuigtú seis nantu yututsuk asati tusa. Nu segamujig imanisag yututsuk asauwai. 	 אליהו אנוש אנוש היה כמנו והתפלל תפלה שלא יהיה מטר ולא היה מטר בארץ שלש שנים וששה חדשים׃


Tuja levita nagkaemakmá wainkashkam, ikaag wajas diis wegak ukukiuwai. 	 וכן גם איש לוי פגע במקום ויגש וירא אתו ויעבר מעליו׃


Damasco Jisusa nemajin Ananías daagtin pujau, nunittaman Jisus wantintuk: “¡Ananiasah!” tiuwai. Tama ni ayaak: “Apuh, juwi pujajai”, tau. 	 ותלמיד אחד היה בדמשק חנניה שמו ויאמר אליו האדון במחזה חנניה ויאמר הנני אדני׃


Dutikamua nuna makichik buuké jakati tusa awatbauwa nuninun wainkabiajai. Tujash nigki esama tsagagmatai, ashí aents nugkanmaya aidauk puyatjukag niina nemajiagmayi. 	 וארא והנה אחד מראשיה כפצוע עד מות ומכת מות אשר לו נרפאה ותשתומם כל הארץ אחרי החיה׃


Aents aidau duke ayaumas nagkaemainak, buukenak pegajag pegkegchau chichajuinak: 	 והעברים גדפו אותו ויניעו את ראשם׃


Nuniagtai: —Wi augbau antukujum juka yamai uminkae, —tiuwai. 	 ויחל ויאמר אליהם היום נתמלא הכתוב הזה באזניכם׃


Nu jeganum batsamas chicham umiktajum tibaun umiinak, ayatak yutai aidau, umutai aina nuna, Apajuí ememattasag yumin ikigmajakajua nujai takasajui. Ashí nunú aidaunak Apajuí eke yapajiachu asamtai dutikajakajui. 	 אך משפטי הגוף המה עם המאכלות והמשקים והטבילות השנות אשר הושמו עד עת התקון׃


Takui diikman makichik caballo puju, tuja aents nui entsatkauk makichik nagkin takus ekeemtatman wainkabiajai. Duka makichik atsejutai susamuyi, dutikamu asa ni depetmakuyi, nuigtushkam nigki depetmaktinuyi. 	 ואביט והנה סוס לבן והרכב עליו קשת בידו ותנתן לו עטרה ויצא מנצח ולמען ינצח׃


Apajuí shiig agkan anentaimsa pujutan sukagtina nu, iina Apuji Jisusan maawagmataish inankiuwai, aents uwijá kuitamin uwigjin kuitama nuna nagkaesau, ni aentsjinak shiig kuitamna nuna. Niina numpe ukagbauwa duwi ajumaish tuke atinun chichaman apakua nu, 	 ואלהי השלום אשר בדם ברית עולם העלה מן המתים את רעה הצאן הגדול את ישוע אדנינו׃


Imatiagtai Jisus nuwa aidaun ayampatua: —Jerusalegnumia nuwa aidauh, minak eganjaigpajum, atumek egaamakjum uchijum anentaimtusjumesh buuttajum. 	 ויפן ישוע ויאמר אליהן בנות ירושלים אל תבכינה עלי כי אם על נפשכן בכינה ועל בניכן׃


Nuaduí mina aneetaig yatsug aidauh, ubag aidauh, ashí aents chichainamuk shiig antugkatajum, nuniakjum waugká aimtsuk, nuigtú kajeká aimkatasagmesh wakeyigpa. 	 על זאת אחי אהובי יהי כל איש מהיר לשמע קשה לדבר וקשה לכעוס׃


Ditak nayants senchi tsukatak ayatak saunak jiiyama numamtuk wajainawai, dita wají datsanmain takainamunum. Ditak yaya keeká wegau megkagama numamtuk wajakagtinai, suwenum batsamas ayamjashtinun tuke waitú batsamtina nuwi. 	 משברי ים עזים אשר יגרשו בשתם ככבים תעים אשר חשך אפלה צפון להם עדי עד׃


Apajuish niina nemajin aidau utugchatnum pujusag kashi tsawaishkam untsuamash, ¿yaitsuk idaimainkaih? ¿Nuniachkush dukap asan yaigtajai tumainkaih? 	 והאלהים הלא הוא יעשה דין בחיריו הקראים אליו יומם ולילה גם כי יתמהמה להושיעם׃


Nuna nunika ai chichagtak: ‘Iina muunji aajakajua nuna Apajuiji, duwik nagkamjamas aminak wi wakegamunash dekaatin atí tusa etegtamjau asa, yamai dekas Pegkeja nunash wainak, ni chichamujinash antugkati tusa aikagmaume. 	 ויאמר אלהי אבותינו בחר בך לדעת את רצונו ולראות את הצדיק ולשמע קול מפיהו׃


Dutiktai achikag shiig emetjaju. 	 וישלחו בו את ידיהם ויתפשהו׃


Apajuiyai kajintsá anentaibauwai, Moisesak Israel aents aidaun yaigtatus imá senchi anentaimu asa, Egiptunmaya apu kajektinjinash ishamtsuk jiinkiuwai, Apajuí wainmainchauwa nunú niijai abaunash dekapeau asa. 	 באמונה עזב את ארץ מצרים ולא ירא מחמת המלך כי היה כראה אשר איננו נראה ויתחזק׃


Judío Jisusa nemajin aidau Pedrojai kaunkajuk, judiuchu aidaun Wakaní Pegkeji egkemtugmatai anentai jegagchajui, 	 והמאמינים בני המילה אשר באו את פטרוס השתוממו כי מתנת רוח הקדש נשפכה גם על הגוים׃


Dekatkau dutikmainaitjum duka anenimainaitjum nuuwai, nunuwai dekas shiig ijuntsa pujutan sukagta duka. 	 ועל כל אלה לבשו האהבה היא אגדת השלמות׃


Nunin asagmatai Jisuschakam doce mijan ajamu weu, ditajai Jerusalén jista inagkeautaiya nuna betek dutikatatus. 	 ויהי בהיותו בן שתים עשרה שנה ויעלו ירושלים כמשפט החג׃


Kristu niina numpen Apajuiyai iwainakmatai pegkeg ainagme tujabiuwai. Nuaduí aan nagkaemas dekas Kristu iina Apajuí suwimak sujamainnak ayamjutpakmatai waittsashtinaitji. 	 ועתה אשר נצדקנו בדמו מה מאד נושע בו מן הקצף׃


Tiagtai Jisus ayaak: —Atumek mina segatjum duka dekatsjume. ¿Atumesh mina waitkajus mantuawagtata dusha imanisjumkek waitmainaitjum? 	 ויאמר אליהם ישוע לא ידעתם את אשר שאלתם היכל תוכלו לשתות את הכוס אשר אני שתה ולהטבל בטבילה אשר אני נטבל בה׃


Shiig agkan machikish waitkascham pujus Apajuí inabaujinak etsejak, Apu Jisukristu pachisashkam aents aidaunak jintinmayi. 	 ויקרא את מלכות האלהים וילמד את דרכי ישוע המשיח אדנינו בכל בטחון לבו ואין מנע׃


Atumek ju nugka juwi maaniamu akuish, aents Jisusa nemagchau aidauk wejumaitsugme ni chichaman epegtujuati tusagmek. 	 ואם שוה הטרח שגם אנכי אלך שמה אתי ילכו׃


Kristu eme anentamunum, pempeentunisjumek shiig aneasjum sumimdaikatajum. 	 הכנעו איש לאחיו ביראת אלהים׃


Jisus ni jintintaiji aidaujai Olivosan mujajin jegawaju, yaakat Betfagé, nuigtú Betania Jerusalegnum tikiju awa nui, nunik ni jintintaijin jimajan awemak: 	 ויהי כאשר קרבו לירושלים אל בית פגי ובית היני בהר הזיתים וישלח שנים מתלמידיו׃


Atum anentaimsagmek aents Apajuí chichamen dekainachush jintintin ainaji, dutikaku imaanis anentaimainchaush unuidau ainaji, chicham umiktina nu ajutjamu asamtai wajuk shiijash pujumainaita, nuigtú dekaskea dushakam ashí dekainaji, tajume. 	 מיסר לחסרי לב ומורה הפתאים ויש לך צורת המדע והאמת בתורה׃


Tama Abraham ayaak: ‘Uchijuh adeagta, ame nugká pujusam shiig aneasam waitkas pujubium nu. Nuniamin Lazarok senchi waitmayi, imanijakú asa yamaik nigka juwig ayamak shiig pujawai, nuniai ame waitiame. 	 ויאמר אברהם בני זכר כי לקחת טובך בחייך וגם לעזר לקח את הרעות ועתה הוא ינחם ואתה תצטער׃


Kristu ju nugka juwi taa, pegkeg chicham shiig agkan anentaimsa pujutan sukagtina nuna, atum yaunchkek Apajuí anentaimtuchu aidautigminash, jutii Apajuí chichame dekau aidautijai ujapakajui. 	 ויבא ויבשר שלום לכם הרחוקים והקרובים׃


Nunik nui jintinkagtutai, judío apuji aidauk puyatjusag diinak: —Imaanik papiin ausachua annaitkush, ¿utusaya imatikash dekawa? —tiajui. 	 ויתמהו היהודים ויאמרו איך ידע זה ספר והוא לא למד׃


Ditá apujig nayaimpinmaya aents waa muun ishamain akagaunum puja nuuyi. Nuna daajig hebreo chichamnumag “Abadón” tutai, untsu griego chichamnum “Apolión” tutaiyai. 	 ומלאך התהום הוא מלך עליהם ושמו אבדון בעברית והוא אפוליון בלשון יון׃


Tuja kampatuma nu jukish, uchinak akiitsuk jakauwai, nuni nuninakua siete aajakajua duka, uchinak akiitsuk ashí jinawajui. 	 ויקח אתה השלישי וככה עשו אף השבעה ולא הניחו בנים וימותו׃


Dutijamawag: Ujunauch aidau Jisukristun nemajuidau Jerusalén batsata nunú yaigtajum, tujabiajui. Nunak wishakam shiig kuitamsan takastasan kakanmamsabiajai. 	 רק שנזכר את האביונים אשר גם שקדתי לעשותה׃


Nui nagkaemakiag botenum egkemawag Antioquía wegajui, nuwiya aidau yama nagkamchak Pablon Bernabejai, Jisusa chichame etsegkatajum tusa awemainak Apajuin aujtusajua nui, takatan ashimkag jegawajui. 	 ומשם באו באניה אל אנטיוכיא אשר נמסרו שם לחסד אלהים על המלאכה אשר מלאו אתה׃


Yatsug aidauh, ubag aidauh, atum ainajum anuiya pegkegchaun takau dekagkugmek, atum Wakaní Pegkeji wakega nunú takautijum yaigtajum esemamati. Tujash aneasjum dutikatajum, nuniakjumesh atumesh kuitamamkatajum, dita pegkegchaun takaina dutiksagmek takasaijum. 	 אחי גם כי יתפש איש מכם בעברה אתם אנשי הרוח תקימהו ברוח ענוה והשמר לנפשך פן תבא לידי נסיון גם אתה׃


Apajuí tujinmainuk makichkish atsawai, —tau. 	 כי לא יפלא מאלהים כל דבר׃


Tujash nuna nagkaesau, aents Kristun dakituidau imá senchi suwimak ishamainun jukiagtinai. Apajuí Uchijí jutiiní mantamnak numpeen ukajua duwi, chicham apakbaunum uwemtijamag Apajuinu atinme tujabiuwa nuna dakituidauk, Wakaní Pegkeji jutiin wait anenjama nunash, pegkegchaun chichagmaina numamtuk awagmainawai. 	 מה תחשבו כמה יגדל הענש הראוי לרמס ברגלו את בן האלהים וחשב לחל את דם הברית אשר הוא מקדש בו ומחרף את רוח החסד׃


“Aatus tujutiu asamtai, Apu Agripah, mina nayaimpinmaya tujutunak intimjutsuk betek umigkabiajai. 	 על כן המלך אגרפס לא המריתי את המראה אשר ראיתי מן השמים׃


Nunú tsawan ayamtai jegau asamtai, kuashat aents yaaktanum batsamin aidau ijunjajui Apajuí chichame etsegbaun antukagtatus. 	 ובשבת השנית נקהלה כמעט כל העיר לשמע את דבר יהוה׃


Mina dekaskeapi tujutchamin dekapeakjumesh, mina Apag dutikata tujutmawa nuna wi iwainakan takaakui, nu wainkajum dekaskeapi tujuttajum, nuniakjum minai Apag ai, wi niijai pujag dushakam dekaajum dekaskeapi timinjum. 	 ואם עשיתי ולא תאמינו לי האמינו נא למעשי למען תדעו ותאמינו כי בי האב ואני בו׃


Nunikag dukap tsawan asag judío aidau, itusaik Saulo maawag, tusag chichaman umijuidau. 	 ויהי כי ארכו לו שם הימים ויועצו היהודים יחדו להמיתו׃


Tujash yamaikik Jerusalegkak juwaktajum, nuniagmin wi mina Apag Wakaní Pegkejin anagkagtuamua nuna awetitjime, ni senchimtijamawagtatui, —tiuwai. 	 והנני שולח עליכם את הבטחת אבי ואתם שבו בעיר ירושלים עד כי תלבשו עז ממרום׃


“Atumin anempa duke atumshakam aneakjumesh, ¿wají imana juwagme? Aents tudaugtin aidaushkam dita aneniamujaig aneninawai. 	 ואם תאהבו את אהביכם מה הוא חסדכם כי גם החטאים אהבים את אהביהם׃


tikich Juana, Chuza Herodesa kuichkijin kuitamnun nuwe, nuigtú Susana, tikich nuwa aidaujai kuichkin ijumag sumakag, Jisusan ni etegjamuji aina nujai atsumiagtaish yaidau. 	 ויוחנה אשת כוזא סוכן הורדוס ושושנה ואחרות רבות אשר שרתהו מנכסיהן׃


Wi ditanak pujut tuke atina nunak suwajai, dutikamu asag ditak tuke waittsashtin ainawai. Minai batsatunak makichkikesh atanjukchagtin ainawai. 	 ואני אתן להן חיי עולמים ולא תאבדנה לנצח ואיש לא יחטף אתהן מידי׃


Nuaduí atumek pempeentunikjum pegkegchau awagdaikau akugmesh, tsagkugdaijami tusajum seganiakjum, pempentunisjumek Apajuí aujtunistajum. Aents pegkeja nunú Apajuí augbaujiya nunak dutiksag Apajuishkam antujui. 	 התודו עונותיכם איש לפני רעהו והתפללו איש בעד רעהו למען תרפאו כי גדול כח תפלת הצדיק הקרא אל אלהים בחזקה׃


Nuniai José Arimateanmaya apu dekas chichaman inagdau aina nuwiya eme anentsá diitaiya nu taú, niishkam Apajuí inatjati tusa wakejin asa ajantsuk Pilatun utua: Jisusa iyashin segauwai. 	 ויבא יוסף הרמתי יועץ נכבד אשר היה מחכה גם הוא למלכות האלהים ויתחזק ויבא אל פילטוס וישאל את גופת ישוע׃


Tuinam dita chichainak: —Ehé, iishkam duka waitmainaitji, —tuidau. Tiagtai Jisus ditan chichajak: —Dekas tajime: Wi waittsan jakattag imanisjumek waittsatin ainagme, 	 ויאמרו אליו נוכל ויאמר אליהם ישוע את הכוס אשר אני שתה תשתו ובטבילה אשר אני נטבל בה תטבלו׃


Jujai betekak, Apu Kristun nemajushkam makichik iyashkea nunin wegag, nunú wakannak juwinawai. 	 והנני שמח בביאת אסטפנוס ופרטונטוס ואכיקוס כי המה מלאו את אשר חסרתי אתכם׃


Yaunchuk junin pegkegchau takat aidau ukukiu ainayatkujum, pempeentunikjum tsanunijaigpajum. 	 ואל תשקרו איש בעמיתו כי פשטתם את האדם הישן עם פעלותיו׃


Nuniamunum kuashat aents kaunkag makichik aents tuke akupdauwe, dutiksaik akupnakti tusag Pilatun segaidau. 	 וישא ההמון את קולו ויחלו לבקש שיעשה להם כפעם בפעם׃


Mina anetaiju Teofiloh, wi yama nagkamchakun papiin agajan awetibiajam nunak, Jisus nagkamchak ashí takasbauji, jintinkagtuamujinashkam, 	 הן המאמר הראשון תאופילוס עשיתיהו על כל אשר החל ישוע לעשות וללמד׃


Tuja María Magdalanmaya tikich María aatus, Jisus ukusbaunum jegantag eketaidau. 	 ומרים המגדלית ומרים האחרת היו ישבות שם ממול הקבר׃


Nui ejentag, vino mirrajai pachimjamun uwagti tusa susajui. Tujash nigka uwagchauwai. 	 ויתנו לו יין מזוג במר והוא לא קבל׃


Tama Jisus chichaak: —Duke tsagkujata tusanuk tatsujame, tuke tsagkugsamké ata tajame, —tiuwai. 	 ויאמר אליו ישוע לא אמר לך עד שבע פעמים כי אם עד שבעים ושבע׃


Aents jutika achikbau, nuna dutikau asamtai jutikainawai, tutsuk awemamuk shiig dekamaitsui, —tiabi. 	 כי לא יתכן בעיני לשלוח אסיר מבלי הודיע גם את עלילת הדברים אשר שמו לו׃


Tuja machikiuchi aents jinta tsejegkuch, waiti menaku pujut nagkanchaunum ekagta nuní waidauk. 	 ומה צר הפתח ומוצק הדרך המביא לחיים ומעטים הם אשר ימצאוהו׃


Nunitai Apajuí chichajak: ‘Sapatjum ukuimakta, ame wajam anka nugkak pegkegmai. 	 ויאמר אליו יהוה של נעליך מעל רגליך כי המקום אשר אתה עומד עליו אדמת קדש הוא׃


Nunú yajuakam wetá nunikam ditajai pegkeeta, dutikam ju aents diwimkagtukagmataish ame akikmatkata, dutikawamin ditá intashin tsupigtinme. Nunú nunikamin ashí waipakag amina augmatjamsag tujamiagbaunash wainkampap tuinawa, niish dekas Moisés tibau ii umiinag nunash imatiksagkeap umiawa, tujabiagtatui. 	 הנה יש אתנו ארבעה אנשים אשר נדר עליהם אתם קח לך והטהר אתם ושלם ההוצאות בעדם למען אשר יגלחו את ראשם וידעו כלם כי שמועת שוא שמעו עליך וכי אתה בעצמך מתהלך בחקות התורה׃


Tuja atum Apajuí aukujum dekas sujustatuapita tusa segakjumek jukittagme, —tiuwai. 	 וכל אשר תשאלו בתפלה ואתם מאמינים תקחהו׃


“Tuja nuniktin asamtai amina uwejum, nuniachkush dawemkesh tudaun takamtijamkuig, tsupika atushat ajapmaina numamtuk wajaktá, tudau takata nunú idaikum. Dekas pegkejai tudau takat idaisau asá, pujut tuke atina nui uwegtuchu, nuniachkuish shutusá waimaina numamtuk wajamuk, mai uwegtin mai nawentin asá, jii ajumaish kajinchauwa nui ajapeam amaina nu. 	 ואם תכשילך ידך או רגלך קצץ אותה והשלך ממך טוב לך לבוא לחיים פסח או קטע מהיות לך שתי ידים או שתי רגלים ותשלך אל אש עולם׃


Nuigtushkam Apajuí ememattai duwap apajá jegamajakbaunum, dekatkau tesaamu Pegkejam tutaiya nui takatai aidaunash numpan pegashmatujakuí. 	 וכן הזה מן הדם על המשכן ועל כל כלי השרת׃


Nu dutikamuitkui diikman, nu nuwak, aents Apajuinu aina nuna numpen, duwik Jisukristu chichamen pachis etsejuidau asagmatai maawagmawa nuna numpenash uwag nampeká ekeemayi. Nuna wainkan puyatkabiajai. 	 וארא את האשה שכורה מדם הקדשים ומדם עדי ישוע ואשתומם על המראה שמה גדולה׃


Mina pataag judío aina nuwiyag kuashat antumtikmainchau ainawai, nunin asag wait chichaman chichainak aentsun tsanú yujainawai. 	 כי יש הרבה מרדים מדברי הבל ומתעי נפש ובפרט מן המולים׃


Nugka muunnum batsamin aidaushkam mai imannumiajaig maadiagtinai, tuja nugka yaignum batsamin aidaushkam, tikich nuninnum batsatujai maadiagtinai. Jata waamak aentsun nagkaematug ijinbaush atinai, yapagtash tepeatnai, ugtanash kuashat nugkanum ugtinai. 	 כי יקום גוי על גוי וממלכה על ממלכה והיה רעב ודבר ורעש הנה והנה׃


Apajuin see tajai yaunchkek tudau achikbauwa nunin batsatutijum, Jisukristui kajintsá anentaimat pachisa jintiamu antukjum wakesajum umijin waigkujum nuaduí. 	 אבל תודת לאלהים כי הייתם עבדי החטא ואחר שמעתם בכל לבבכם אל תכונת הלקח אשר נמסרתם לו׃


Tusa imatjú pujugmash yaitnak dakitú pujau asa nigki anentaimas: ‘Apajuinash ishamsanush anentaimtuchuitjai, aents aidaunashkam ajantusnush diichuitjai; 	 וימאן מיום אל יום ואחרי כן אמר בנפשו גם כי את האלהים אינני ירא ולאדם לא אשא פנים׃


Tujash awai tikich mina pachitus shiig etsegtuju, nunú mina pachitus etsegtuja duka dekas tawai. 	 יש אחר המעיד עלי וידעתי כי עדותו אשר הוא מעיד עלי נאמנה היא׃


anentaimsagmesh diyatsjume, ashí aents jinumaina nuna makichik aents mantamnamaina duka, —tiuwai. 	 אף לא תתבוננו כי טוב לנו מות איש אחד בעד הגוי מאבד העם כלו׃


Pilato tutai nuní nagkaemasag senchi untsumkag: —¡Achigtá! ¡Achigtá! —awajuidau. 	 והמה צעקו אליו לאמר הצלב אותו הצלב׃


Tusa kampatuma juna iniak: —Simón, Jonasa uchijiyah, ¿minash anenmek? —tau. Tama Pedro wake besekú, kampatuma juwishkam: Minash anenmek, tabau asa, nunik Pedro ayaak: —Apuh, ame ashí dekagtame wi dekaskenum aneajam duka. Tutai: —Untsu ame mina nemagtuina nunú uwig kuitamtayama numamtuk kuitamjutkata. 	 ויאמר אליו פעם שלישית שמעון בן יונה התאהב אתי ויתעצב פטרוס על כי אמר אליו בשלישית התאהב אתי ויאמר אליו אדני את כל אתה יודע וידעת כי אהבתיך ויאמר אליו ישוע רעה את צאני׃


—Au yaakat jegattak aents batsata awi wetajum, awi jegakmajum burro makichik aentskesh entsamchatai tsakatuch wajau wainkattagme, nu atia jukim itagtuatajum. 	 ויאמר אליהם לכו אל הכפר אשר ממולכם והיה כבאכם שמה תמצאו עיר אסור אשר לא ישב עליו אדם אותו התירו והביאו׃


—Amina tajame, nantakim ainká tepetaijum jukim jeemin wakitkita, —tiuwai. 	 לך אני אמר קום שא את משכבך ולך אל ביתך׃


Makichik nugkanmag batsatiatak pempeentunikiag maaní batsatkujag megkaemain ainawai. 	 ואם נחלקה ממלכה על עצמה לא תוכל לעמד הממלכה ההיא׃


Jumamtinai: Iina iyashig makichkitak kuashat akanjamu ajawai, tujash makichik takata nunakek takainatsui. 	 כי כאשר בגוף אחד יש לנו אברים הרבה ואין פעלה אחת לכל האברים׃


Ashí mina Apagdauwa duka midau ainawai. Nuaduí Wakaní Pegkeji imá midaunmayanak atumnak dekamtijamattawai taja nunak tajime. 	 כל אשר לאבי לי הוא על כן אמרתי כי משלי יקח ויגיד לכם׃


¿Ya Juagnash yamijatjata tusash awemauwaita, Apajuik awemauwait, atsa aents aidauk awemauwait? —tau. 	 טבילת יוחנן המן השמים היתה אם מבני אדם׃


Nuniachkugmesh ¿Wají wainkatasagmea wegabiugme? ¿Aents shiig iwajamun nugkujá pujau wainkatasagmek wegabiujum? Atumek dekagme nugkutai iman iwajamun nugkujá iwagmamaidauk apú jeen pujuinawai. 	 ואם לא מה זה יצאתם לראות האיש לבוש בגדי עדנים הנה הלבשים עדנים בבתי המלכים המה׃


Maaninawai tuinamu antitnaitjume, nuigtú maaniawagtatus pampandayamushkam, imaninakuish ishamkatin aigpajum, dekatkauk jujú aidauwá nagkaemagtinai, tujash nagkanmauk waamak achatnai.” 	 ובשמעכם מלחמות ומהומות אל תחתו כי היו תהיה זאת לראשונה אך עוד קץ למועד׃


Zacarías Wakaní Pegkeji egkemtujam chichaak: 	 וימלא זכריה אביו רוח הקדש וינבא לאמר׃


Tudau takau aidauk tsaaptinnak dakituinawai, nunidau asag, wi pegkegchau takaamujun iwaintugkai, tusag tsaaptinnak tupantuinawai. 	 כי כל פעל עולה ישנא את האור ולא יבא לאור פן יוכחו מעשיו׃


¿Wají wakegagme, taa suwimkan sujamsati, nuniachkush taa wait anenjamag shiig aujtamsatnume tajumek? 	 הן כתוב בתורה כי בלעגי שפה ובלשון אחרת אדבר אל העם הזה וגם בזאת לא אבו שמע לי אמר יהוה׃


Tujash dekas nunimainaitag duka, jutii dekauwaitag dutiksaik umiaku pujumainaitag nuuwai. 	 רק נתהלכה באשר הגענו עדיה במעגל אחד יבלב אחד׃


Atumí kumpajum kuichkin waamak awagtugmamaina duke tsagkatkugmesh ¿wají imana juwagme? Aents tudaugtin aidaushkam kumpajin tsagkatkag awagtugkitpash tusag dakainawai. 	 ואם תלוו את האנשים אשר תקוו לקבל מהם מה הוא חסדכם גם החטאים מלוים את החטאים למען יושב להם בשוה׃


Jisus chichaak: “Dekas waamak minittajai, nuniakun makí makichik aents takasbaun diigsan akiktinnashkam takuktatjai. 	 והנני בא מהר ושכרי אתי לשלם לכל איש כמעשהו׃


Nunak Judasak dekas ujunauch aidaun puyatjakug tichauwai. Nigka kasa asa kuichik egketai kuitamkata tusa susam wekagas, aents aidau nu egketainum kuichik chimpiamun, wakenmag kasamá wekagu asa dutikatatus tiuwai. 	 והוא לא דבר את זאת מחמלתו על העניים כי אם גנב היה וכיס הכסף אתו וישא כל אשר ישימו בו׃


Dutikam waa muun ishamain akagu epenbaun ujaimtai, aja tsajutkau apeam bukuituwama imanik bukuiti jiinmayi, imaniak etsanak suwe awajsabi, daseshkam nunú bukuita ibauk wajasmayi. 	 ויפתח את באר התהום ויעל עשן מן הבאר כעשן כבשן גדול ויחשך השמש והרקיע מקיטר הבאר׃


Duwik makichik aentskesh Moisés chicham umiktajum tibaun umikchamtaig, jimag aentskesh, nuniachkush kampatumkesh apu aidaun jegajiag, nunú aents chichaman umitsuk wainak takaawai tusag etsegtukagmataig, wait anentug tsagkugtsuk maajakú ainawai. 	 הן איש כי יפר תורת משה מות ימות בלי חמלה על פי שנים עדים או שלשה׃


Nuna dutikiagtai Jisusa jintintaiji aina nuwiya espadajin ukuini juwakug, dekas sumo sacerdote inake kuwishin asankauwai. 	 והנה אחד מן האנשים אשר עם ישוע שלח ידו וישלף חרבו ויך את עבד הכהן הגדול ויקצץ את אזנו׃


Yamai Apajuí suwimkan amasmatai, wainmachu wajasam etsa etsanbaush waintsuk dukap tsawan pujustatme, —tiuwai. Nunú tamawaik iwishnushkam wainmachu wajasá, aentsun egakú egkegsamtai wekaesatjai tusa. 	 ועתה הנה יד יהוה בך והיית עור ולא תראה את השמש עד עת מועד ותפל עליו פתאם אפלה וחשכה ויפן הנה והנה ויבקש איש להוליכו בידו׃


Wika Kristun shiig dekaatasan wakegajai, ni maamash Apajuí senchijinig nantakiuwa, wisha nunú senchinak niina nemagkun jukin, ni waittsauwa nunisnuk waittsan, jaaknushkam Kristu Apajuí wakegamun umiak jakauwa nunisnuk, wishakam Apajuí wakegamun umiakun jakatasan wakegajai, 	 לדעת אתו ואת גבורת תחיתו והתחברות ענוייו ולהדמות למותו׃


Tujash Jisusa iyashig kaugchawai, Apajuí inankimu asa. 	 ואשר האלהים הקים אותו הוא לא ראה השחת׃


Atumek tikichi pujutí diigsajum kajejagme, nuniakjum maanitash maaniakjum, tupandaikajum batsatjume. Ju nuniakjum aents nayaimpinum wechatin aina nujai betekak pujutjum yapajitsuk batsatjume. 	 ואם אחלק את כל הוני ואם אתן את גופי לשרפה ואין בי האהבה כל זאת לא תועילני׃


Yatsug aidauh, tikich aidau mina pachittsag: Pabloshkam Jisukristui kajinas anentaimaidaunash pakamaktajum, tusa jintintui tujutuinawai. Nunú dekas ataik mina pataag judío aidauk waitkagmainchau ainawai. Wika: Jisukristu achijá maamua nuanuig kajintsá anentaimkujum uwemjau asajum pakamamaitsugme, tusan etseju asamtai waitkajuinawai. 	 ואני אחי אם אכריז עוד המילה על מה אהיה נרדף הלא אז מבטל מכשול הצלב׃


Aentsuk ni wakaní uwemtijatasa akikmatmainjig atsawai. 	 או מה יתן איש פדיון נפשו׃


Nuniau asamin wi amina chichagkun: ‘Apajuiyah, mina pachitus papiinum agajajua nuna, ame wakegam dutiksanuk umiktasan juwi pujajai’, tibaijame.” 	 אז אמרתי הנה באתי במגלת ספר כתוב עלי לעשות רצונך אלהי׃


Atum pegkeg takata nu dekau ainayatkujum betek umiachkugmek, duka tudau wegagme. 	 לכן היודע לעשות הטוב ולא יעשנו והיה בו חטא׃


Ni aigmak: ‘Waitkagsaipa, waitinak epenin mina uchig aidaujai kanakun tepajai, nunin asan nantaknuk amamaitsujai’, ¿tujamainkaih? 	 והוא מלפנים יענה ויאמר אל תוגיעני כי כבר נסגרה הדלת וילדי שוכבים עמדי במטה לא אוכל לקום ולתת לך׃


Tusag imatjutuinakuish wi chichagkun: ‘¡Tuwiyants ainajum! wainchauwaitjime. ¡Pegkegchau takau aidauwah, wetajum!’ titinaitjai. 	 אז אענה בם לאמר מעולם לא ידעתי אתכם סורו ממני פעלי האון׃


jaanchjinak japikí tujit ichigkag wajantag, nugka yukuukuntun atsaaki jukiag yakí nagkimawag wajagtai, 	 ויהי בהיותם צעקים ומשליכים את בגדיהם מעליהם וזרקים עפר השמימה׃


Pujut nagkanchaunak susatnai ya aidauwa Apajuin egakaje, ni pegkeja imanuk eti pegkeg takasume tusa pujut tuke atina nuna sujustí tabaunum, pegkegnak takainak kakanmamsaju aina nuna. 	 למתמידים בעשות הטוב ומבקשים את הכבוד וההדר ואת אשר איננו עבד יתן את חיי העולמים׃


Tamashkam Pedrok ataktush aikasag: —Jisusnak wainchaujai, —tau. Nuniai machik asag nuwi batsatu ataktú Pedron chichajuinak: —Amek dekas auna jintintaiyaitme Galileanmaya asam, chichaakmesh dita chichau agma nunismek chichame, —tuidau. 	 וכמעט אחרי כן גם העמדים שם אמרו אל פטרוס אמנם אתה אחד מהם כי אף גלילי אתה ולשונך כלשונם׃


“Imanikmatai apushkam wayau, ipak aidaun diistatus. Nunikmá wainkau makichik aents nuwenbaunum wegaku nugkutainak nugkutsuk wayaa eketun, 	 ויהי כבוא המלך לראות את המסבים וירא בהם איש ולא היה לבוש בגדי חתנה׃


Witjai waitiya numamtinnuk, aents minai waidauk uwemjagtin ainawai. Nunú aents aidauk shiig dakujus batsamtinai Apajuí kuitabau asag. 	 אנכי הדלת איש כי יבוא בי יושע ובצאתו ובבואו ימצא מרעה׃


Atumek wi jintintuamjim nu umiau asajum, ajak jeeshji asanjamua numamtin ainagme. 	 אתם כעת מטהרים בעבור דברי אשר דברתי אליכם׃


Nagkamchak makichik trompetan umpuagmayi, dutikamtai bichan, jii numpajai pachimjamun nugká nagkimá ajuabi. Dutikamtai nugkanak jimaituk amaisattak ashí numi aidaun, dupa samekbau aidaujai apekmayi. 	 והמלאך הראשון תקע בשופר ויהי ברד ואש בלולים בדם ותשלך ארצה ותשרף שלישית העץ וכל ירק עשב נשרף׃


Junak iina muunji Abraham, Isaac, Jacob aina nuna Apajuijiya nunú, mina Uchijun Jisusan ememattinme tusa jutikae. Atum achiká sujukagminish Pilatok akupkata taig atum dakitjauwaitjum nuna. 	 אלהי אברהם אלהי יצחק ואלהי יעקב אלהי אבותינו הוא פאר את עבדו ישוע אשר אתם מסרתם אותו וכחשתם בו בפני פילטוס כשהיה דן לפטרו׃


Numamtuk jutiinash nagkaetamui, yaunchkek jutiish dekachu asaja uchijai betek aajakuitag duwi, chicham umiktina duka jutii judío aidautinak inak itugmaina numamtuk achikam batsamajakuitji. Nuniajin atum judiuchu aidautigmek, ju nugka juwiyan pegkegchau pachis jintinamu umijujakuitjume. 	 ככה גם אנחנו בעוד היותנו קטנים היינו משעבדים ליסדות העולם׃


Tuke Apajuí see tusanké ajai atumin pachisan, atum Kristu Jisus nemajuidau asagmin, Apajuí wait anenjamjaju asamtai. 	 כל איש אשר יתפלל או יתנבא וראשו מכסה מבזה הוא את ראשו׃


Nu nuniku ai wainkabiajai nuniakun antukbaijai, makichik ukukuí nayaimpi ejapeen nanaak minis, senchi untsumak: “Ae, ae, ae, shiig ishamain atatui nugká batsataina nudauk, kampatum eke trompetajin umpuinatsu nunú umputai” wajattaman. 	 וארא ואשמע מלאך אחד מעופף במרום הרקיע הקורא בקול גדול אוי אוי אוי לישבי הארץ משאר קלות שופר שלשת המלאכים העתידים לתקע׃


Jista ashimnamua nunú tsawan dekas imá puyatjusa anentaimtutai asamtai, nunú tsawantin Jisus wajantá senchi jiiká chichaak: —Aents kitabauk, minai tanta uwagti. 	 ויהי ביום החג האחרון הגדול עמד ישוע ויקרא לאמר איש כי יצמא יבא נא אלי וישתה׃


Kuashat aents aidau wainak tsanumjuidau, tujash dita tuinamuk betek jegaachu. 	 כי רבים ענו בו עדות שקר אך העדיות לא היו שות׃


Mina iyashjun yuwak, umutnash mina numpajun umauk, dekas wijai ijutkau ainawai. Nunidaujaig wishakam ditajai pujajai. 	 האכל את בשרי ושתה את דמי הוא ילין בי ואני בו׃


Dutikamtai Jisus niiní kajinas anentaimaidaun wainu asa, wekaechaun chichajak: —Uchijuh, amina tudaujum aidauk tsagkugnaje, —tau. 	 ויהי כראות ישוע את אמונתם ויאמר אל נכה האברים בני נסלחו לך חטאתיך׃


Nuna dutikamtai kuntin kajenuk nuwan senchi kajejuk, nuwá patayí wegantu aidau Apajuí chicham umiktajum tibaun umiinak, Jisukristu pachis etsegtuina nujai maaniatatus wejibi. 	 ויקצף התנין על האשה וילך לעשות מלחמה עם יתר זרעה השמרים פקודי אלהים ואשר להם עדות ישוע׃


Nunik achiká jukiag aents achiká egketainum egkeawag ukukiaju etsa akagu asamtai, kashin dekajuami tusag. 	 וישלחו בהם את ידיהם וישימום במשמר עד למחר כי כבר בא הערב׃


Tujash pegkegchau takaajum nu tumain ajutui: Atumiin nuwa Jezabel daagtin puja nu, Apajuí etsegtinaitjai tusa, mina inakeg aidaun tsanuak, apajimtai yutai anagkuamush yumainai, tuja nuwash tsanijimainai tusa jintinkagtakuish idaijume. 	 אך מעט יש לי עליך כי תניח את האשה איזבל האמרת כי היא נביאה ללמד ולהתעות את עבדי לזנות ולאכל זבחי אלילים׃


“Nunú nunikaju asamtai, yamaik juuwai yamajam chicham wi Israel aents aidaun taja nunú: Wi atumin chicham umiktajum tiuwaitjim nuna shiig dekamtikatnaitjim nunú tsawan jegatnai. Wi mina chichamjunak shiig machikish kajimatkishtinun aneemtijattajime. Atum imá minak shiig anentaimtujuinakjuminig, wishakam atumnak shiig kuitamkattajime. 	 כי זאת הברית אשר אכרת את בית ישראל אחרי הימים ההם נאם יהוה נתתי את תורתי בקרבם ועל לבם אכתבנה והייתי להם לאלהים והמה יהיו לי לעם׃


Nuaduí Jisukristu yaijattsamtai Apajuiya duka tuke emematmainaitji. Apajuí iina wenin emematkuik, iina Apajuiji wají anentag sumaina numamtuk awagmaji. 	 לכן נקריב על ידו בכל עת זבח תודה לאלהים היא פרי שפתים המודות לשמו׃


Tusag Pedron Juagjai untsukag: —Yamai nagkamsagmek Jisusa daaji pachisjumek makichik aentskesh jintintuawaigpajum, —tiaju. 	 ויקראו אתם ויצוום אשר לא ידברו דבר ולא ילמדו בשם ישוע׃


Apajuiyai kajintsá anentaibauwai Abelak Apajuí wakegamua dutiksag takaak, kuntin dekas pegkejan maa apeak anentag Apajuin susauwai Caigdau nagkaesau. Dutikau asamtai Apajuik Abelnak ni dutikamujiya nujaí pegkeg diisuí. Nunin asamtai Abel jakau aigkish, ni Apajuiyai kajintsá anentaimajakua nunisaik jutiishkam nunimaina nuna iwaintugmawai. 	 באמונה הקריב הבל לאלהים זבח טוב מקין אשר היה לו לעדות כי צדיק הוא בהעיד אלהים על מנחתיו ובה עודנו מדבר אחרי מותו׃


niina apuji inake aidaun senchi suwimak, nigka shiig yuwak, nuigtushkam nampen aidaujai umak wekagai, 	 ויחל להכות את חבריו ואכל ושתה עם הסובאים׃


Dutikakun ditá pujutjin yapajitsuk nunisag batsatkuig, nu nuwa jintinkagtamujiya nuna wejuidaunak ijinattajai. Nuna dutikai ashí mina nemagtin aidauk dekawagtatui, wi aentsú anentain, nuigtú anentaimtajinash shiig dekauwaitag nuna. Nunin asan makí makichkitigmin atum takasbau diisan amastatjime. 	 והרגתי במות את בניה וידעו כל הקהלות כי אני חקר כליות ולב ונתתי לכם לכל איש כפרי מעלליו׃


Apajuí yamajam anentaimtan amasajui jutiinashkam ni anentaimka imanuk anentaimkau agtinme tujamu asa, nuninak Apajuí wakegamu pegkeg aina nunak takastime, ni chichame tawa dutiksag, tusa. 	 ותלבשו את האדם החדש הנברא כדמות אלהים בצדקה וקדשת האמת׃


“Jujuwai dekas mina chichamjun etsegtugkatnun mina aneetaijun wi etegkauwaitag duka, nuniau asamtai niiní shiig anentaibau ajutui. Niina susatnaitjai mina wakanjun, dutikam ni etsegkatnai chicham pegkeja nuna ashí aents aidaunum. 	 הן עבדי בחרתי בו ידידי רצתה נפשי נתתי רוחי עליו ומשפט לגוים יוציא׃


Jistamainamu tsawan ejapeantu ai, Jisuschakam jega Apajuí ememattainum wayaa jintinkagtuauwai. 	 ויהי בחצי ימי החג עלה ישוע אל המקדש וילמד׃


¡pachiachmau imanika wiyakchameamujiya duka esagkae!” tiagtinai. Nuigtushkam ashí lanchá anuntin aidau, nui chimpimag yujau aidau, nui takau aidaush, ashí aents nayantsanum takau aina nujai ikaag ijunas, 	 וכל חבל וכל בעל מעברת והמלחים וכל עשי מלאכה בים עמדו מרחוק׃


Nuigtushkam kuashat aents iwanchin papijin aujus takajakú aidaushkam, papijin ikaunmak, ashí aents wainainamunum apekaju. Nunú papí aina nuna akikeg cincuenta mil kuichik tumain aajakuí. 	 ורבים אשר עשקו במעשי כשפים הביאו את ספריהם וישרפום לעיני כל ויחשבו את ערכם וימצאהו חמשת רבבות דינרים׃


Nunikagmatai Jisus ni jintintaijin doce aina nuna: —¿Atumesh anka wetasajum wakegatsjumek? —tau. 	 ויאמר ישוע אל שנים העשר היש את נפשכם גם אתם לסור ממני׃


Tamashkam Jisusak makichik chichamnakesh aikchau. Nunitai apuk anentai jegagchau. 	 ולא ענהו אף דבר אחד ויתמה ההגמון עד מאד׃


Nunika Pablo Aso taamtai igkunika nui niish egkemjamtai Mitilene jegabiaji. 	 ויפגש אתנו באסוס ונקח אתו ונבא אל מיטוליני׃


Jisus tabaun tikich aidaushkam antukag: —¿Yaki tujash uwemjaush amainaita? —tuidau. 	 ויאמרו השמעים ומי יוכל להושע׃


Ju anentaimtusjum diistajum, aents jeentin kasa kasagkatasa utuam atinjin dekau asa, kanutsuk iwaa pujauk jeenig utuam amaitsui. 	 וזאת דעו אשר אם ידע ידע בעל הבית באי זו שעה יבוא הגנב כי עתה שקד שקוד ולא יתן לחתר את ביתו׃


Aents mina nemagtuidau ju uchia jumamtin aina juna, shiig anentus juwidauk minashkam mina Apagnashkam aikasag juwinawai. 	 כל אשר יקבל בשמי ילד אחד כזה הוא מקבל אותי וכל אשר אותי יקבל איננו מקבל אותי כי אם את אשר שלחני׃


Aatus Apajuí aentsji nayaimpinmaya aidaushkam shiig aneenawai, makichik aents niina tudaujin idayak Apajuin nemagtaik.” 	 כן אני אמר לכם תהיה שמחה לנפי מלאכי אלהים על חוטא אחד אשר שב מחטאו׃


Tama Jisus ayaak: —Wi wiki emematmamkun midaunak pachimasa chichaamuk tikí wainak amainai. Tujash minak mina Apag emematjawai, atum iina Apajig Apajuiyai tajum nunú. 	 ויען ישוע אם אני מכבד את נפשי כבודי מאין אבי הוא המכבד אתי אשר תאמרו עליו כי הוא אלהיכם׃


Tuja Jisusa jintintaiji once aina duka Galilea wegajui, Jisus nunú mujanum minitnume tibaunum. 	 ועשתי עשר התלמידים הלכו הגלילה אל ההר אשר צום ישוע׃


Jisus tutai dita aiinak: —¿Wagka Juan Yamijatna nuna jintintai aidauk, fariseo aidaujai yujumkan ijagmainaish, amina jintintaijum aidauk yuwinak, umutnash umu wajaash yujainawa? —tuidau. 	 ויאמרו אליו הן תלמידי יוחנן צמים הרבה ואמרים תחנות וגם תלמידי הפרושים עשים כן ותלמידיך אכלים ושתים׃


Jutiinak ju nugka juwig makichik yaakat ii dekas tuke pujustinuk atsugtamui. Ayatak dakainaji nayaimpinum Apajuí puja nui yaakat umikmawa nui wakagtasa. 	 כי פה אין לנו עיר עמדת כי את העתידה אנחנו מבקשים׃


Tiagtai senchi untsumak: —¡Jisusah, David wegantu uchijiyah, minash wait anenjugta! —wajau. 	 ויצעק לאמר ישוע בן דוד חנני׃


Dutikamun tikich apú inake aidaushkam wainkag wake besemag diisaju, nunikag apujin jegajiag ashí dita wainkamunak imatiksag ujakajui. 	 וחבריו העבדים ראו את הנעשה ויעצבו מאד ויבאו ויגידו לאדניהם את כל אשר נעשה׃


tauk, ni apajinak dukujinakesh yaimaitsui tajume. Nunú aaja tau asajum, Apajuí chichame umiktajum tujamawa duka imanchauch emajum, atumi muunjumi chichamega duke wejuinagme. 	 ותפרו את דבר האלהים בעבור קבלתכם׃


Aaja chicham umikbau aig, nuna umikú iwaaku pujaigkik nu chichama duka wainkayai. Untsu papiinum agag umikua nu jakamtai, nu aents jukitin atí tibaujiya duka uminnai. 	 כי רק במות המת תכון דיתיקי ואיננה בתקפה בעוד מקימה בחיים׃


Makichik aentskesh: “Juka yuwawaipa, jusha uwajaipa, judío jistamtaiji jistamatajum, nantu taa taakui jistamtajum, tsawan ayamtai tsawaakui ayamtajum, tudau weejum”, tujamainakuish antugkaipajum. 	 על כן לא ידין איש אתכם על דבר מאכל ומשקה או בענין המועדים וראשי חדשים ושבתות׃


Wi pegkejan takaunuk mina Apajuí wetatjai, nunikmataig ataktuk waitkashtatjume. 	 ועל הצדק כי אלך אל אבי ולא תוסיפו לראות אתי׃


Inak aidauh, atumi apujum inapakuig shiig umigkatajum, tujash dekaskenum ajantusa diyamui dutikatajum, ayatak wantinkata tabauwai dutiktsuk, Kristu takagmainaitjum imatiksajum takagsatajum. 	 שמעו עבדים אל אדניכם לפי הבשר ביראה ורתת ובתם לבבכם כמו למשיח׃


Tusa tama Ananías chichaak: “Apuh, au Jerusalén pujusá amina nemagtamin aidaun tikima pegkegchau waitkamun pachitus mina ujatiagma jama. 	 ויען חנניה ויאמר אדני שמעתי רבים מספרים על האיש הזה כמה רעות עשה לקדושיך בירושלים׃


Chichai chichainakua dekas Italianum awemami tusag, Pablon ashí tikich achigbau aidaujai yajuak makichik capitán Julio daagtin apu Augusto suntajin diina nuna: Ame jukim ejegata, tima yajupakmatai, 	 וכאשר נגמר הדין כי נעבר באניה אל איטליא מסרו את פולוס ומקצת אסירים אחרים אל שר המאה לגדוד אגוסטוס ושמו יוליוס׃


Arquiposhkam ujaktajum, niish betek umiktí Apu Kristu takat susamua nuna tujamui tusam. 	 ואמרו אל ארכפוס שית לבך לעבודה אשר קבלתה באדון למען תמלאנה׃


Nuniku asamtai, Apajuí jutiinak wait anenjamag Jisusan pachis etsegtukti tusa etegtamjauwai, ashí nugkanmaya aents aina nunú niiní kajinas anentaimaidau asag, imá niinak umijuinak shiig anemtiksatnume tau asa. 	 אשר בידו קבלנו חן ושליחות להקים משמעת האמונה בכל הגוים למען שמו׃


Nuniakjum nu aents aina nujaig kuitamamkatajum, atumnak achigmakag jega ijuntainum apu chichaman dekaawagtatus ijunjamunum ejetamawagtinai. Dutijamawagmatai jega ditá ijuntaiji aidaunum awaintamawag suwimjamawagtinai. 	 והשמרו לכם מבני האדם כי ימסרו אתכם לסנהדריות ויכו אתכם בשוטים בבתי כנסיותיהם׃


Yatsug aidauh, ubag aidauh, midaun, Apolosdaujai pachisan tajim junak, ditash Apajuí chichame agagbau tawa nuna ewagak anentaimtsuk, jutiinu diis unuimajagti tusan tajime. Atumin iwaintukmaijim nuna tajime, makichkia nu eme anentsá diiyakjum, tikichia nu junik diisaijum tau asan. 	 ועתה אחי כי אבוא אליכם ואדבר בלשנות מה אועיל לכם אם לא אדבר אליכם בחזון או בדעת או בנבואה או בהוראה׃


Wakegajai, utugkanuk yamaya juwik atumiin taan tikichin yapajian ujakajim tusan. Atumiin kuashat anentaimtakun, wajukawajak anentaimjai. 	 אמנה חפצתי להיות עתה אצלכם לשנות את קול דברי כי נבוך אני בכם׃


Nuigtushkam ditak pegkegchaujish atsugbau, waitjuamujish atsugbau asag, Apajuí emtin ijudiagmayi. 	 ותרמית לא נמצאה בפיהם כי תמימים המה לפני כסא האלהים׃


Imatika aimjagmatai: —Yamai shikikjum dekatkauk jista chichamja auwá susatajum, —tau. Tusa tima nunaa shikik susauwai. 	 ויאמר שאבו נא והביאו אל רב המסבה ויביאו׃


Dutika senchi jiiká chichajak: —¡Wajaim, shiig tutupit wajastá! —tiuwai. Tamawaik tseke wajakí wekaetan nagkabau. 	 ויאמר בקול גדול עמד הכן על רגליך וידלג ויתהלך׃


utugchatan igkuak waitiak, pachitsuk idayidauk; ajakan kagkapé initak akaejachu asa, etsa sukuam waamak jinuwama numamtuk wajaina nuna takun timajai. 	 אך אין להם שרש בקרבם ורק לשעה יעמדו ואחר כן בהיות צרה ורדיפה על אדות הדבר מהרה יכשלו׃


Duka atumek yamajam chicham dekaskea nu etsegbau antukuitjum duwi nagkamsajum, atum jukitnun Apajuí umigtamkamu nayaimpinum ajutjamaina nu dakaidau asajum nuniagme. 	 בעבור התקוה הצפונה לכם בשמים ונודעתם לכם מקדם בדבר אמת הבשורה׃


Nunikagmatai pag mamayakjai ampinkaunak yajuakag doce chagkinnum aimjaju. 	 וישאו מן הפתותים מלוא סלים שנים עשר וגם מן הדגים׃


Nunú tusá tiajam Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etejamu aidauk, Olivosa mujajin batsatu Jerusalén wakitkiajui, tsawan ayamtai tsawagmataig tikijuk wekaenasti, tibau asamtai. 	 ויפנו וילכו ירושלימה מן ההר הנקרא הר הזיתים והוא קרוב לירושלים דרך תחום שבת׃


Ashí wi tajim nu anentaimsa diisaik, judiuchu aidauk Apajuí emtin pegkeja iman wantinkatasag kakanmamjachu aina, nunap Apajuí diisag pegkeja iman diisajuita tumainaitji. Ditak Apajuí dutikamujiya nuwi kajinas anentaimaidau asag pegkeg diyaam asajui. 	 ועתה מה נאמר הגוים אשר לא רדפו אחרי הצדקה השיגו את הצדקה היא הצדקה אשר מתוך האמונה׃


Tama ni chichaak: —Wika nunak datsauch asanuk ashí umikuitjai. 	 ויאמר את כל אלה שמרתי מנעורי׃


Duka nunitsuk kashí kashinig makí makichik pempeentunikjum anentai ichichtunigtajum, “Yamai”, tibauwa nu tsawan eke au asamtai. Atum ainajum anuiya: Jutiik Apajuí intimjuinakuish shiig batsamtatji tusa anentaimaidaush ainawai. Tujash duka dekaskechui. Nu aaja nuninakuik Apajuí tupanku nunimainai. 	 אך הוכח תוכיחו איש את רעהו יום יום עד שיקרא היום למען אשר לא יקשה איש מכם את לבו במדוחי פשע׃


Nuniagtai Jisus ditan jegantun chichajak: —Minak, mina Apag: ‘Ashí nayaimpinmaya aidau, ashí nugkanmaya aidaush ame diistá’ tusa idaitugsae, 	 ויגש ישוע וידבר אליהם לאמר נתן לי כל שלטן בשמים ובארץ׃


Apajuí Abragkan anagkuak: Ju nugka juka amina uchijum wegantu akiinak wegagtina nudau atin atí, tiuwai. Nunak Moisés chicham umiktajum tibauwa nuna umikú asamtaigkish tichauwai. Ayatak niiní kajinas anentaimu asamtai pegkeg diisá tiuwai, 	 כי לא על ידי תורה באה ההבטחה לאברהם ולזרעו להיותו ירש העולם כי אם על ידי צדקת האמונה׃


Apajuí duwik tibau agagbauwa nuanuí tawai: ‘Apajuí tsagkugtugti tusajum kuntin maajum apeajum nunak dakitajai, dekas tikich aidaunash wait anenjatnume tusan wakegajai’ tawa nunú shiig dekakjumek, tikich aidaush pegkegchaun takaachukek wainkagmek augmatmaitsugme. 	 ולו ידעתם מה הוא חסד חפצתי ולא זבח לא הרשעתם את הנקים׃


Nuna tusa ataktú tanta diikmá kajigká batsatun wainak ishintau, dutikamash ditak kaji senchi mainamu asag, Jisus augmash aimainchau dekapjajui. 	 וישב וימצאם שנית ישנים כי עיניהם היו כבדות ולא ידעו מה יענהו׃


jega Apajuí ememattainum wayaa, pag imá sacerdotek yuwati tibauwa nuna juki, niina kumpají aidaujai yuwawajua duka? —tau. 	 כאשר בא אל בית האלהים ויקח את לחם הפנים ויאכל וגם נתן לאשר אתו את אשר לא נכון לאכלו כי אם לכהנים לבדם׃


Dutikawagmatai Festo chichaak: —Apu Agripah, ashí muun aidautijum jutiijai juwi ijunjaujum nu aidautigminash tajime, ju aentsun juwi itaag juna, ashí judío aidau chichaman aputusaje Jerusalén nagkamsag, nunisag juwi Cesareanum taamtaish: ‘Juka ayatak mantamnati’, tusag segatuinawai. 	 ויאמר פסטוס אגרפס המלך וכל האישים אשר אתם פה אתנו הנכם ראים את האיש אשר בעבורו פגעו בי כל המון היהודים גם בירושלים וגם פה ויצעקו כי אינו בדין שיחיה עוד׃


Nuna jii aidauk, jii kegak wajukeama imanibi. Untsu ni buuken kuashat atsejutaiji ajibi. Tikich daaji agatjamush ajibi, tujash nunak imá nigki dekabi. 	 ועיניו כלבת אש ועטרות הרבה על ראשו ויש לו שם כתוב אשר לא ידע איש כי אם הוא לבדו׃


Atumdaun pachisan nuninawai tusa etsegmainuk kuashat ajutui, mina awetiuwa dushakam dekaskea nunak chichauwai, wi ju nugkaya aidautigmin tajim nunashkam, wika ni chichaamun antukbaujun tajime. 	 רבות עמי לדבר ולשפט עליכם אכן שלחי נאמן הוא ואשר שמעתי ממנו אתו אני מדבר אל העולם׃


Tusa tamawaik nuwauch doce mijan ajamu jakaushkam nantakí wekagu. Nuna dutikamtai aents aidauk puyatjuk dii ijuntuidau. 	 ומיד קמה הילדה ותתהלך והיא בת שתים עשרה שנה וישמו שמה גדולה׃


Nunika jegá wakitki jegaajum atumi kumpajum aidaujai, nuigtú ijunja batsamtaijum aidaujai ijunjajum: ‘Mina kumpag aidauh, mina uwig megkaetugkaunak yamaik jukijai, nuniku asamtai atumjai ijuntsa shiig aneasagmi’, tumainchaukaitjum. 	 ובא אל ביתו וקרא לאהביו ולשכניו יחד לאמר שמחו אתי כי מצאתי את שיי האבד׃


Nunikag: “Dekatsji” timi tusag Jisusan jegaantag: —Dekatsji, yatsu Juagnash yamijatjata tusash awemauwait, —tuidau. 	 ויענו לא ידענו מאין׃


Dekas tajime: Wi awemamun dakittsuk juwauk, mina jujuinawai. Untsu mina jujuina duka, mina awetiuwa nuna juwinawai.” 	 אמן אמן אני אמר לכם כי כל המקבל את אשר אשלחהו אתי הוא מקבל והמקבל אתי הוא מקבל את שלחי׃


Nuninaitkum yamai amina uchijum, kuichkigmin nuwa akiká takatai aidaujai wekagak utsanjamak taamtai, toro tsakat dekas duwejam mantuam ayugkum jistamjame’, tiuwai. 	 ויבא בנך זה אשר בלע את נחלתך עם הזנות ותזבח לו את עגל המרבק׃


Tima Ananiaschakam, ayú tusa Saulo pujamunum weuwai. Nunik Saulo pujamunum jegá wayaa, niina uwejen buuknum achiak: —Yatsug Sauloh, Apu Jisus jintá minamin wantintugmaka nunú awetine, amina ataktú niimti, nunik Wakaní Pegkejinash jukiti tujamu asa, —tiuwai. 	 וילך חנניה ויבא הביתה וישם את ידיו עליו ויאמר שאול אחי האדון ישוע הנראה אליך בדרך אשר באת בה שלחני למען תשוב ותראה ותמלא רוח הקדש׃


Ashí Apajuí najankamu aidauk jinin atí tibau asag, tuke achikbaujai betek aina nunak, Apajuí agkanmitka shiig pegkeg ematnai. Nunak Apajuí uchijí agkatmitkamu agtina nujai betek Apajuí ditanashkam agkanmitkawagtinai. 	 אשר הבריאה גם היא תשחרר מעבדות הכליון אל חרות כבוד בני האלהים׃


Jisusan jukiag dekas sumo sacerdote pujamunum ejegawajui; dutikawagmatai ashí sacerdote apuji aidau, tikich apu aidaushkam, chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai ijunjajui. 	 ויוליכו את ישוע אל הכהן הגדול ויקהלו אתו כל הכהנים הגדולים והזקנים והסופרים׃


—¿Ame dekas Kristukaitam? tukagtita, —tuidau. Tama Jisus ayaak: —Wi Kristuitjai takuish, dekaskeapi tujutchattagme, 	 ויאמר אליהם כי אגיד לכם לא תאמינו׃


Tusa, Apajuí chichamen agagbauwa nuna, Moisés agagbauwa nui nagkamas, ashí Apajuí etsegtin aidau agajajua nuna ujakaju. 	 ויחל ממשה ומכל הנביאים ויבאר להם את כל הכתובים הנאמרים עליו׃


Nigka, Apu Jisus pachisaish jintintuamu asa, wakekegat shiig paan antumainun Jisusan pachisashkam jintinkagtau, tujash nigka imá Juan Yamijatak jintinkagtuamunak dekau. 	 הוא היה מלמד דרך האדון והוא מדבר כחם רוחו ומלמד היטב על אדות ישוע ולא ידע כי אם טבילת יוחנן לבדה׃


Tuke duti dutikakua jimag mijanan inagkeakiuwai. Nunik Félix jiintai, Porcio Festo yapajinauwai. Nuniak judío aidaujai shiig juwakta tau asa Pablonak achikbautak Felisak ukukiuwai. 	 ויהי מקץ שנתים ימים ויקם פרקיוס פסטוס תחת פיליכס ופיליכס חפץ להתרצות אל היהודים ויעזב את פולוס חבוש בבית האסורים׃


Nuniak Juan jakatnuji tikiju wegau asamtai chichaak: ‘Wika atum anentaimjutjum duchauwaitjai; tujash mina ukujui makichik minittawai, nunak wika niiya imanchau asan niina sapatjinakesh atitmaitsujai’, tiuwai. 	 ויהי ככלות יוחנן את מרוצתו ויאמר למי תחשבוני לא אני הוא כי הנה הוא בא אחרי ואני נקלתי מהתיר את נעלי רגליו׃


Jisus ni jintintaiji doce aina nuna akanak juki: “Jerusalén jegattag duwi, Apajuí etsegtin aidau, Apajuí Uchijí Aentsmaga Akiinauk nuniktinai tusa agajajua duka uminkattawai. 	 ויקח אליו את שנים העשר ויאמר להם הננו עלים ירושלימה וימלא כל הכתוב בידי הנביאים על בן האדם׃


Tujash nunú aents aidauk, dita wainchamujinak pegkegchaun chichajuinawai. Ditak kuntin anentaimainachu asag dita wakegamunum pujuina numamtuk, dita pegkegchau wakegamujiya nunak wejuinak, iyashin pegkegchau weenawai. 	 ואלה מגדפים את אשר לא ידעו ובדברים אשר יבינו מחק טבעים כבהמות הסכלות בהמה ישחיתו את נפשם׃


Dutika Jisusa achijagmatai, suntag aidau jaanchji aidaun jujukiag, yana kayajig jiinkit nu jaanchnak jukiti tusag wasugkamaidau. 	 ויהי כאשר צלבו אותו ויחלקו בגדיו להם בהפילם עליהם גורל מה יקח איש איש׃


Apajuí Abragkan anagkuauwa duka, Moisés chicham umiktinun agajua nujaig mai pegkejai iina yaimpau asa. Tuja chicham umiamunum aentsuk uwemkatnume tibauwaitkuig, nu umiamunum pegkeg ainawai tama amain ainaji. 	 ועתה הכי התורה סתרת את הבטחות האלהים חלילה כי אלו נתנה תורה אשר בכחה להחיות אז באמת היתה הצדקה על ידי התורה׃


Wika shiig dekajai, anuí atumiin taattag duwik shiig kuashat Jisukristu yaimpaktata nunak. 	 ויודע אנכי כי בבאי אליכם אבוא במלא ברכת בשורת המשיח׃


Jisus tabaun chicham umiktinun jintinkagtin antuk: —Jintinkagtinuh, ame fariseo aidau pachisam tame duka jutiish tukagtakum tame, —tau. 	 ויען אחד מבעלי התורה ויאמר אליו רבי בדבריך אלה תחרף גם אתנו׃


Nuniai Jisuschakam nui jegak pagkai diyak: —Zaqueoh, wamkesam akaikita, amina jeemin minajai, —tiu. 	 ויהי בבאו אל המקום ההוא ויבט ישוע ויראהו ויאמר אליו זכי רד מהר כי צריך אני לשבת היום בביתך׃


Nuniai nuwa waje wayaa niishkam jimagchik kuichik cobre najanamu, akiktanash imanis akikchaun egkeauwai. 	 ותבא אלמנה עניה ותשלך שתי פרוטות אשר הן רבע אסר׃


Atumek Apajuí uchijí aneetai asajum, niiya ibau atasajum kakanmamsatajum. 	 לכן לכו בדרך האלהים כבנים חביבים׃


Jisus takasbauwa duka shiig kuashtai, nunú makí makichik pachisa agamak, ju nugka juwig ayatak papikes piyakaintai. Aatus atí. 	 ויש עוד מעשים רבים אחרים אשר עשה ישוע ואם יכתבו כלם לאחד אחד אחשבה כי גם העולם כלו לא יכיל את הספרים אשר יכתבו אמן׃


Moisés chicham umiktinun agajua nuwiyan diisag sumo sacerdote atinun adayajakajua duka, aents pegkegmachu aajakajui. Chicham umiktina nu nagkaemakiu ai, Apajuí chicham yapajimainchauwai, niina Uchijin Sumo Sacerdote atí, tusa adaikamua nuuwai dekas tuke pegkejak atinuk. 	 כי התורה העמידה לכהנים גדולים בני אדם חלשים אבל דבר השבועה הבאה אחרי התורה העמיד את הבן המשלם לעולם׃


Cinco nuwa aina nunú shiig anentaimsag umintsajui; nuninai tikich nuwa cinco aina duka anentaimtugchajui nunak, 	 חמש מהן היו חכמות וחמש כסילות׃


Nuaduí ameshkam, yaki ainme nunin akugmesh, jutiik pegkeg ainaji, tikich aidau pegkegchaun takainawai tusa ayamjumamainuk atsugtamjume. Tikich pegkegchaun takainawai takugmesh atumshakam bakumajume, dita takaina nujai betekak takau asajum. 	 לכן אין לך התנצלות אתה בן אדם הדן תהיה מי שתהיה כי במה שתדין את חברך תחיב את נפשך באשר אתה הדן תעשה כמעשהו׃


“Tujash nigka apu adaikam wakitki niina nugkeen tauwai. Nunik niina inake kuichik tinamká ukukbauji aidaun untsukaju, maki makichik aentsush kuichkinash wajupak ikaugkaje tusa dekajuatatus. 	 ויהי אחרי קחתו את הממלכה וישב ויאמר לקרא את העבדים ההם אשר נתן להם את הכסף למען ידע מה הרויח כל אחד במסחרו׃


“Tujash wají tsawantinig, wají horatinig taatnaitja nunak makichkish dekainatsui, nayaimpinmaya aents aidaukesh dekainatsui, imá mina Apajuk dekawai. 	 אך היום ההוא והשעה ההיא אין איש יודע אתה גם לא מלאכי השמים בלתי אבי לבדו׃


Tusa tiajam pachitsuk idaisajui. Nuninayatak, jakau ayatkun nantaktinaitjai, tawa nunash wajukatnunak tawa tusag iniinidau. 	 וישמרו את הדבר בלבבם וידרשו לדעת מה היא התקומה מן המתים׃


Nunikmatai Pedroshkam uwegnum achik awajai, Jisusa nemajin aidaun, nuwa waje aidaujai untsuk ikaunman iwaintukaju. 	 וישלח ידו ויקם אתה ויקרא את הקדושים ואת האלמנות ויעמד אתה חיה לפניהם׃


Pablo Bernabejai Jerusalén jegawagmatai Jisusa nemajin aidau, Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etegjamu aidaujai, Jisusa nemajuidaun diin aidaushkam shiig anentus jukiajui, dutikawajam ditashkam Apajuí yayasam dita takasbaujinak imatiksag ditanash ujaidau. 	 ויהי כבאם ירושלים ויקבלו אתם הקהלה והשליחים והזקנים ויגידו להם את אשר הגדיל האלהים לעשות עמהם׃


niina yachi chichajuinak: —Amek juwig juwatsuk, Judea nugkanum jintintaijum batsata nui wetá, ditash ame takaamugmin wainkatnume. 	 ויאמרו אליו אחיו קום ולך מזה ארצה יהודה למען יראו גם תלמידיך את המעשים אשר אתה עשה׃


Jisusjai nuwiya jiinjag Tiro nugkanum, Sidón nugkanmashkam wegajui. 	 ויצא ישוע משם ויסר אל גלילות צור וצידון׃


Dutikamtai nuwauchi apajig dukujijai shiig senchi puyatkaju. Nuniagtai Jisus: —Ju pachisjum makichik aentskesh ujakaigpajum, —tiuwai. 	 וישתוממו אביה ואמה והוא צוה אתם לבלתי הגיד לאיש את אשר נעשה׃


Nunin asamtai tajame; ni tudauji shiig kuashta duka ashí tsagkugnaje, dutikamu asa imá senchi anentui, tujash aents tudauji ujumak ajamu tsagkujamuk ujumak anentui. 	 לכן אני אמר אליך נסלחו לה חטאתיה הרבות כי הרבה אהבה ואשר נסלח לו מעט הוא אהב מעט׃


Nuniau asamtai aents tikichin nagkaesau atatus wakegaidauk, shiig antugdaikag batsamtsuk, utugchatan aputunisag maaninak, ashí pegkegchau aidaunash takau ainawai. 	 כי במקום קנאה ומריבה שם מהומה וכל מעשה רע׃


Kuashat aents agajaje jutiiní wají augmatbau dekaskenum nagkaemakiuwa nuna pachisag. 	 אחרי אשר רבים הואילו לחבר ספור המעשים אשר נאמנו בשלמות בתוכנו׃


Nunú nunikun wainak: “¿Wagkanuk aunash aik wainkaja?” tusa anentaimtú pujai, Cornelio aentsji aidau: Simogkan jee tuwí pujawa, tusag inii iniimainakua waitinum tantag, 	 ויהי בהתפעם רוח פטרוס על המראה אשר ראה והנה האנשים השלוחים מאת קרניליוס שאלו לבית שמעון ויעמדו על הפתח׃


Imanik waituinak dita jamainun egainakush igkugchagtinuyi. 	 ובימים ההם יבקשו בני אדם את המות ולא ימצאהו וישאלו את נפשם למות והמות יברח מהם׃


Seis tsawan asa jista Pascua jegatin ai Jisusak Betania weuwai, Lázaro jakamtai ni inankiuwa nuna pujutaijin. 	 וששת ימים לפני חג הפסח בא ישוע לבית היני מקום לעזר אשר העיר אתו מעם המתים׃


Tuja ashí aents nunú Apajuí etsegtina nuna chichamen antugkachajuk tuke megkaekagtinai, niina aentsji aidaujaish ijunjachagtinai’, tiuwai. 	 והיה כל הנפש אשר לא תשמע אל הנביא ההוא ונכרתה מעמיה׃


aaní nematsuk akaikim uwemjakia, —awajuidau. 	 הושע את עצמך ורדה מן הצלב׃


Nui yuwawajuk cuatro mil aents aajakuí, nuwash, uchi aidaush dekapatsuk imá aishmag muun aidauk dekapam. 	 והאכלים היו ארבעת אלפי איש מלבד הנשים והטף׃


Tudau takaamuk Apajuiyai ayatak datumkagtawai. Untsu iina Apuji Kristu Jisusjai ijutkau pujamunum juwamuk Apajuí anenjauch niijai tuke pujuu etamtina nuuwai. 	 כי שכר החטא הוא המות ומתנת חסד אלהים היא חיי העולם במשיח ישוע אדנינו׃


Tujash Apajuik ni anenkajinak iwaintugmakui, ii tudau ainajinig Kristu jutiiní mantamdauwa duwi. 	 אבל בזאת הודיע האלהים את אהבתו אלינו כי המשיח מת בעדנו בהיותנו עוד חטאים׃


Tujash yamaik Kristu Jisusai ijutkau aidau suwimak jumainuk shiig atsujuinawai. 	 על כן אין אשמה באלה אשר הם במשיח ישוע המתהלכים בלא כבשר כי אם לפי הרוח׃


Nunin asamtai tajime: Ashí nugkanmaya aents aidau kaunkag, Apajuí inamtaijin Abraham, Isaac, Jacob aina nujai pekaamsag yuwawagtin ainawai. 	 ואני אמר לכם רבים יבאו ממזרח וממערב ויסבו עם אברהם ויצחק ויעקב במלכות השמים׃


Yaunchkek aents aidautik Apajuin shiwaji ainajinig, ni Uchijí iina ayamjutpak mantamna ni Apajijaish epegtugma kumpamtijamauwai. Yamaik Apajuí kumpají waigkú asajin, Kristush iwaaku pujau asa dekas aan nagkaemas ayamjutpaktinai. 	 כי אם נרצינו לאלהים במות בנו בהיותנו איבים אף כי נושע עתה בחייו אחרי אשר נרצינו׃


Judío aidautik yaunchuk Kristu nemagtsukek, Apajuí chicham umiktajum tiuwa nunú, chicham umiktinun Moisés agajua nujai umiaku uwemjagtasa kakanmamajakuitji. Nunijakuitag nunú yamaik jutii judío aidautish imá Kristuig kajintsá anentaimjin, ashí tikich judiuchu aidaush imá Kristuig kajinas anentaimaidau asagmatai, mai yamajam aentsua numamtin etamkauwai. Dutik shiig agkan anentaimsa pujutnak amasajui. 	 בבטלו האיבה בבשרו את תורת המצות בגזרותיהן לברא בנפשו את השנים לאיש אחד חדש ויעש שלום׃


Wi ju nugkanmayachuitag nunisag ditashkam juwiyachu ainawai. 	 מן העולם אינמו כאשר גם אנכי אינני מן העולם׃


“Imá jujú aidaunakek segatsjame, dita chicham etsejuinamun antuinak: Dekas nigkiap uwemtikagtumainaita, tusag nemagtukagtin aidaun pachisnushkam segajame. 	 אולם לא לבד בעד אלה אנכי מעתיר לך כי אם גם בעד המאמינים בי על פי דברם׃


Nunik nuanuí pujusuí, Herodes jakamtai wakitkitatus. Tuja nuna dita Egipto wegajua duka, Apajuí etsegtin aajakajua nunú agagbaunum: “Mina uchig Egipto nugkanum pujaun untsuktatjai”, tawa nunú imanisag uminkauwai. 	 ויהי שם עד מות הורדוס למלאת את אשר דבר יהוה ביד הנביא לאמר ממצרים קראתי לבני׃


Dutikamun Apajuí idaimitkak Davitan: Ju apu atí, tusa adaikauwai. Dutika Apajuí chichaak: ‘David Isaí uchijiya juna wainkajai, jujú shiig awajtawai, wi wakejamunash betek umigtumaina nuna.’ 	 וכהסירו אותו ויקם את דוד למלך עליהם אשר גם העיד עליו לאמר מצאתי דוד את בן ישי איש כלבבי והוא יעשה את כל חפצי׃


Tusa tiagtai ni ayaak: —Junak ashí aentsuk betekak nunin amain ainatsui, Apajuí nunikti tibau nunimain ainawai. 	 ויאמר אליהם לא יוכל כל אדם קבל את הדבר הזה כי אם אלה אשר נתן להם להבין׃


Nunú tuinamun Pablo Bernabejai dekagmamawag, nugka Licaonia tutaya nui yaakat Listra, tikich Derbe, tutaya nui, nuigtú tikich yaakat tikijumamtin aidaunum jegawag, 	 ויודע להם ויברחו לערי לוקוניא אל לוסטרא ודרבי וסביבותן׃


Awentsanuk tajime: Camellok aujá jiinish waigkag nagkaemamainai, tujash wiyakuch aidauk Apajuí minai inamjati tusag kakajus idaimamainchau ainawai. 	 ועוד אני אמר לכם כי נקל לגמל לעבר דרך נקב המחט מבא עשיר אל מלכות האלהים׃


Atumek nuna duke betenkainakuig: Waamkeap esat nagkamnattawa, tusajum dekau ainagme. 	 כי תראו אתם מוציאים את פרחם הלא ידעתם כי קרב הקיץ׃


Nuna dutikamtai tikich nunú ajuntainum batsamin aidaushkam kaunkamtai, ditanashkam etsagakabi. 	 ואחרי המעשה הזה באו גם החלים האחרים אשר באי וירפאו׃


“Cuarenta mijan ajamu ni patayí Israel wegantu batsatbaunum weuwai. 	 ובמלאת לו ארבעים שנה עלה על לבו לפקד את אחיו בני ישראל׃


Ashí niina imanjiya nuwiyag pegkeg pujutak jukiuwaitji, nunika ajin tuke kashí kashinig yaimpakui. 	 וממלואו לקחנו כלנו חסד על חסד׃


Tiajam Jisusa jintintaiji aidaushkam wegag, jegakmá ni tibaunak imatiksag betek wainkaju. 	 וילכו השלוחים וימצאו כאשר דבר אליהם׃


Juna ti aents aidaun untsuká chichaak: —Wi taja ju shiig antugtuktajum: 	 ויקרא אל כל העם ויאמר אליהם שמעו אלי כלכם והבינו׃


Apajuik nunin asa aents etegtuati tusa wakegaidau asamtaigkish etegkeatsui, nuniachkush niina shiig awajkatatus senchi takau asamtaigkish etegkeatsui; Apajuik nigki nagkami ni aents wait anenjata tabaujiya nuna wait anentawai. 	 ועל כן אין הדבר לא ביד הרצה ולא ביד הרץ כי אם ביד האלהים המרחם׃


Jutii Apajuí etejamu aidautinak, makichik aentskesh suwimkan jukitnume tujamainuk shiig atsawai, wagki Kristu Jisus jutiiní mantamdau asamtai. Tujash nuna nagkaesau Jisukristuk Apajuí inankim aneantu asa, yamaik Apajuí untsujiin dekas eme anentsá diitainum pujusá, Apajuin aujtugmaji. 	 ומי הוא יאשימם הן המשיח אשר מת וביותר אשר נעור מעם המתים הוא לימין האלהים והוא יפגיע בעדנו׃


Tuja Babilonia yajuakam batsamsag Jeconías akiauwai Salatielan, Salatiela uchijiyai Zorobabel. 	 ואחרי גלותם בבלה הוליד יכניה את שאלתיאל ושאלתיאל הוליד את זרבבל׃


Tikichnumshakam jutiksag, niina Uchijí makichkiuchia nuna pachis nugkanum awemak: “Apajuí aentsji nayaimpinmaya aina duka ashí niinak ememattinme, tiuwai” tawai. 	 ובהביאו את הבכור שנית לעולם אמר והשתחוו לו כל מלאכים אלהים׃


“Wika jujú nugka juwig Moisés chicham umiktinun agajua nuna esakagtasanuk taachuitjai, tuja Apajuí etsegtin aidau agajajua nunakeshkam idaisatajum titasankesh taachuitjai. Wika Moisés, tikich Apajuí etsegtin aidau mina pachitus agaju aina nuna umiktasan tauwaitjai. 	 אל תחשבו כי באתי להפר את התורה או את דברי הנביאים לא באתי להפר כי אם למלאת׃


Nuniau asamtai wainmachu apajig dukujijai: —Ni iniastajum tikima uchuchichui, —tiuwai. 	 על כן אמרו יולדיו בן דעת הוא שאלו את פיהו׃


Untsu kashi wegauk tukuumain ainawai, tsaaptinum wainmak wegachu asa. 	 אבל ההלך בלילה יכשל כי האור אין בו׃


Nuna Jisus timatai dekawajui levadura pag najanatasa pachimtaiya nuna tatsuapita; fariseo, saduceo jintinkagtutaiji aidaunap tawa tusag. 	 אז הבינו כי לא אמר להשמר משאר הלחם כי אם מלמוד הפרושים והצדוקים׃


Nuna takui diikman, nayaimpinmaya aents dekapatash dekapamainchau, ekeemtai ejapeen awa nuna cuatro iwaaku aidau, apu aidaujai ashí tenteawag pampainak, 	 וארא ואשמע קול מלאכים רבים סביב לכסא ולחיות ולזקנים מספרם רבו רבבות ואלפי אלפים׃


Yaaktanum jegawag jega yakí tesamunum wakaju nui batsataidau asag, nuna daajig ju ainawai: Pedro, Juan, Jacobo, Andrés, Felipe, Tomás, Bartolomé, Mateo, Jacobo Alfeo uchijiya nunú, Simón Zelote tutai, Judas Jacobo uchijiya nunú. 	 ויבאו העירה ויעלו אל העליה אשר היו ישבים בה פטרוס ויעקב ויוחנן ואנדרי פילפוס ותומא בר תלמי ומתי יעקב בן חלפי ושמעון הקנא ויהודה בן יעקב׃


Ashí ni najankamu aina duka Apajuí aatus wakegau asamtai ainawai, nunú aidauk ashí ni shiig aneastinji ainawai. Nunin asamtai: ¡Ashí imá Apajuinak tuke ememattinme! Aatus atí. 	 הלא הכל ממנו והכל בו והכל אליו אשר לו הכבוד לעולמים אמן׃


“Nuaduí jutiishkam yamajam chicham atuminish etsejuinaji: Apajuí ii muunji aajakajua nuna anagkuauwa nu, 	 ואנחנו מבשרים אתכם את בשורת ההבטחה אשר היתה לאבותינו כי אתה מלא האלהים לבנינו בהקימו את ישוע׃


dutikam ditash wainainaig yuwauwai. 	 ויקח ויאכל לעיניהם׃


Dutika chicham umiktina nuna ashí aents aidaun Moisés ujaká, nuaduí toro tsakat maamu aidau numpeen, chivo numpe aidaun yumijai pachimag, uwijá uje kapantu emamun jukiag numi hisopo tutai kanawen jigkawag, numpanum uchupig, chicham umiktin agagbaun pegashmatug uchupik, aents aidaunashkam dutiksag dutikauwai. 	 כי ככלות משה להגיד לכל העם את כל המצות כתורה לקח דם העגלים והשעירים עם מים ותולעת שני ואזוב ויזרק על הספר ועל כל העם׃


Dutikawajam Jacobo, Juagjai wakitkiag Jisusan jegaantag: —Apuh iish duwik ¿Elías Apajuin segatí nayaimpinmaya jiin ajuntug ijinauwa dutikmainchaukaih? —tuidau. 	 ויאמרו יעקב ויוחנן תלמידיו כראותם זאת לאמר אדנינו התרצה ונאמר כי תרד אש מן השמים ותאכלם כאשר עשה גם אליהו׃


—Atumek nuwenbaunum makichik aentskesh ipapawagmataish, dekas ekeemtai pegkeg iwajamu etegkagmek ekeemsatasa wakeyigpajum. 	 כי יקרא אתך איש אל החתנה אל תסב בראש פן יקרא שמה איש נכבד ממך׃


Yaaktak doce kaya batsatua nui ekeni peegjamuyi, nunú kaya aina nuwig Uwig chicham etsegtugkata tusa ishiakbau doce aajakajua nuna daaji agatkamuyi. 	 ולחומת העיר שנים עשר מוסדות ועליהם שנים עשר שמות לשנים עשר שליחי השה׃


Wiyakuch aidauh antuktajum, buuttajum nuniakjum senchi chajattajum, wajiijum megkaejamtai kuashat waittsagtin asajum. 	 הוי העשירים בכו והילילו על הצרות אשר תבאנה עליכם׃


Ashí aentstik kuashat pegkegchau takau ainaji. Tuja makichik aentskesh ayatak pegkegnak chichau akug, nunú dekas aents pegkeg amainai, nunin asa ashí pegkegchau wakegamujinash depetmainai. 	 כי כלנו מרבים להכשל ואשר לא יכשל בדבור הוא איש תמים וביכלתו לשום רסן גם לכל גופו׃


Sauloshkam: Estebagkak dekas mantamnati, tusa chichamnak ijutkau aajakuí. Nunú tsawan wegamunum Jisusa nemajin Jerusalén batsatun waitkatan nagkamawajui. Imatikainam ashí pisajag pampagkaju Judea nugkanum, Samarianmashkam. Nuniagtaish Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etegjamu aidauk nuwig batsatu. 	 ושאול גם הוא היה רצה בהרגתו ותהי ביום ההוא רדיפה גדולה על הקהלה אשר בירושלים ויפצו כלם בערי יהודה ושמרון לבד מן השליחים׃


Nu tuinamun Jisus antuk, jega ijuntain apujiya nuna pempeentuki: —Puyatkaipa, ayatak kajintsam anentaimsata, —tiuwai. 	 וכשמע ישוע את הדבר אשר דברו ויאמר אל ראש הכנסת אל תירא רק האמינה׃


Nunik waketkamá jintá ni inake minittaman igkugkui. Dutika igkugkam apujin chichajak: —¡Amina uchigmik tsagagmae! —tusa ujakuí. 	 ויהי ברדתו ויפגעו בו עבדיו ויבשרו אתו כי חי בנו׃


Nunú tama nuwa chichaak: —Apuh, ame dekas Apajuí etsegtin diyajame. 	 ותאמר אליו האשה אדני ראה אנכי כי נביא אתה׃


Nunikag uwijá kuitamin aidau waketuinak, Apajuin emematuinak see tuidau, ashí nayaimpinmaya aents tibaunak imatiksag wainkaju asag. 	 וישובו הרעים מהללים ומשבחים את האלהים על כל אשר שמעו וראו כפי אשר נאמר אליהם׃


Yamaik dekaji amek ashí dekame, nunin asam jutii anentaibaushkam shiig dekame, nuniau asam atsumatsme dita anentaibaujin tujuttinme tusamek. Nuaduí jutiik dekas Apajuiyap awemauwaita tuinaji, —tuidau. 	 עתה ידענו כי כל ידעת ולא תצטרך כי ישאלך איש בזאת נאמין כי מאת אלהים יצאת׃


Tama ni iniak: —¿Tu ainawa dusha? Tutai Jisus ayaak: —Magkagtuawaipa, tsanijinawaipa, kasamkaipa, wainkamek tsanumkagtujaipa, 	 ויאמר אליו מה הנה ויאמר ישוע אלה הן לא תרצח לא תנאף לא תגנב לא תענה עד שקר׃


Nunikmatai kuashat aents aidau tuwagkaju; nuninak shutú, uwejé chuwijú, wainmachu, chichachu aidaun, nuigtú kuashat jau aidaunashkam ni eketbaunum ikautuidau. Nunikmatai Jisuschakam etsagaakui. 	 ויבאו אליו המון עם רב ועמהם פסחים עורים חרשים קטעים ורבים כהמה ויפילום לרגלי ישוע וירפאם׃


Tujash wika wiki eme anenmamtanak wakegatsjai. Wakegajai ii Apuji Jisukristu numinum achinag mantamdauwa nunak ememattasan. Kristu minai numinum achinag mantamdau asamtai, wika ju nugkanmaya aidaunak uyumatsjai. 	 ואנכי חלילה מהתהלל זולתי בצלב אדנינו ישוע המשיח אשר בו העולם נצלב לי ואני נצלב לעולם׃


Nuniku asamtai wainkau aidau: —Apu wainkamji, —tusag ujaidau. Tama Tomás chichaak: —Wika Jisusa uwejen clavo akaetukbaun wainkan, nuigtushkam bijajin nagkí ijuagmaya nunash inujuan dekapsan, dekaskeap nantakne tumainaitjai, —tiuwai. 	 ויגידו לו התלמידים הנשארים ראה ראינו את האדון ויאמר אליהם אם לא אראה בידיו את רשם המסמרות ואשים את אצבעתי במקום המסמרות ואשים את ידי בצדו לא אאמין׃


Tima jintintaiji aidau shiyakag, aents aidaun: Tudaujum idaikujum Apajuí nemagkatajum, tuidau. 	 ויצאו ויקראו לשוב בתשובה׃


Uwig tikich wenuknumiaya numamtin, tikich mina nemagtuidaush ajutui, nunashkam yajuakan makichik wenuknumak chimpiaku utugmaina numamtuk ijumjattajai, dutika ai ijunjag batsamsag, mina chichamjun antugtuinakui wiki ditanak kuitamkattajai. 	 וצאן אחרות יש לי אשר אינן מן המכלה הזאת ועלי לנהל גם אתן ותשמענה קולי והיה עדר אחד ורעה אחד׃


Tusá ujainamash, aents aidauk nunú toro maa apeaku dita ememattanak kakajus idaimainchau dekapedau. 	 ואף בדברים האלה כמעט לא עצרו כח לכלוא את העם מזבח להם׃


Apajuiyai kajintsá anentaibauwai Abragkak, Apajuí nugkan amastajame tima, tuwí jegattawa nunak dekatsuk, Apajuin umijak tikich nugkanum weuwai. 	 באמונה שמע אברהם כאשר נקרא ללכת אל הארץ אשר יירשנה ויצא ולא ידע אנה יבוא׃


Jisukristuk yauwa duwish, yamaya juwish, atakea duwishkam tuke nuninuk atinai. 	 ישוע המשיח גם תמול גם היום הוא הוא וגם לעולמים׃


aaja emamkesa utugchat nagkaebaunum Apajuí pegkeg aniagme tujamji, nuna aatus tujamatai atakeap niijai pujustinaitji tusa dekaidau asa shiig aneasa pujuinaji. 	 והסבלנות לידי עמידה בנסיון והעמידה בנסיון לידי תקוה׃


Jisukristu numi yapajiamunum achinag mantamnak judío aidautin judiuchu aidaujai ijupajui, Apajuijai epegtuniatnume tusa, dutijama Kristu makichik iyashia nunin etamkauwai. 	 וירצה את שניהם בגוף אחד לאלהים על ידי צליבתו בהמיתו בנפשו את האיבה׃


Tutai Pedro Jisusan: —Shiig ujajatkata nunú augmatbau pachisam tame dusha wají takumea tame, —tiu. 	 ויען פטרוס ויאמר אליו באר לנו את המשל הזה׃


Wika Apajuí juna dutikatjai tibaunak ashí dutikauwa duwi, iina Apuji Jisukristun Apajiya nunak tikishmatjan emematjai, 	 על כן אכרעה על ברכי לאבי אדנינו ישוע המשיח׃


Aents aidau Jisusa nemajus yujaidauk, Jisus Lázaro jakaun untsuká inantun wainkaju asag, nuna dutikame tusag, ashí dita wainkamujinak tikichnash ujaidau. 	 ויעידו העם אשר היו אצלו בקראו אל לעזר לצאת מן הקבר ויער אתו מעם המתים׃


Catorce mijan inagkeakin, ataktú Jerusalén wegakun Bernaben, Titujai ayauwaitjai. 	 אחרי כן מקץ ארבע עשרה שנה שבתי ועליתי לירושלים עם בר נבא ואקח אתי גם את טיטוס׃


“¿Wagka atumek dekas pegkeja duke egatmamtsugme? 	 למה אף מנפשכם לא תשפטו את הישר׃


“Apawah, ame sujusbau aina nunak mina pujutaijui ditash pujusag, nugkash najannatsaig ame mina anentujakú asam, amina imanjum ashí mina sujusum nunash wainkatin atinme tusan wakegajai. 	 אבי חפצתי כי גם הם אשר נתתם לי יהיו עמי באשר אהיה אני למען יחזו את כבודי אשר נתת לי כי אהבתני לפני מוסדות עולם׃


Siete nayaimpinmaya aents siete suwimak aimjamun ukajú aina nuwiya, makichik mina tajuntujun chichagtak: “Wegajai, nuwa dekas iman akiká takatai kuashat namak aidaunum eketa nu suwimak susatnun iwaintuktajame. 	 ויבא אחד מן שבעה המלאכים הנשאים שבע הקערות וידבר אלי לאמר בא ואראך את משפט הזונה הגדולה הישבת על מים רבים׃


Nuniagtatman Jisus chichajak: —Atumek jinjatajum, nuwauchik jakache ayatak kanaje, —tiu. Tutai dushikidau. 	 סורו מפה כי לא מתה הילדה אך ישנה היא וישחקו לו׃


Dekas nayaimpinum kabaush wajiin emeskamtai megkaemainchau, nuniachkush kawanchjumainchau, kasashkam wayaa kasamainchauwa nui wiyakchameatajum. 	 אבל תאצרו לכם אוצרות בשמים אשר סס ורקב לא יאכלום שם וגנבים לא יחתרו שם ולא יגנבו׃


Nunú imat yujainai, nu aents tuwakbaunmaya wajumak niina pachisag: “Duka aentsuk dekas pegkejai”, tuinai, tikich chichaidau: “Auk pegkegchauwe, aentsun wainak tsanú wekaenuwe”, tuidau. 	 ותהי תלונה רבה על אדותיו בתוך העם אלה אמרו טוב הוא ואלה אמרו לא כי מתעה הוא את העם׃


Chicham umiktin ajutjamaina duwi ememajume, nuniayatkujum nu betek umiatsjum nuaduí Apajuik eme anentsagmek diyatsjume. 	 תתהלל בתורה ותנבל את האלהים בעברך את התורה׃


Jisusa nemajin aidauti Kristu umijuinag nunisag, nuwa aidaushkam imá niina aishinak umigmain ainawai. 	 אבל כאשר תכנע העדה למשיח ככה גם הנשים לבעליהן בכל דבר׃


Nuaduí jutii Apajuiyai ayamjatasa waidautik, ii takatjinish ayamjatnaitji, Apajuí ni takas ayamjauwa nunisajaik. 	 כי הבא אל מנוחתו גם הוא שבת ממלאכתו כמו האלהים משלו׃


Tuja dos mil kuichkin jukiushkam, niishkam dutiksag dos mil kuichkin ikaugkauwai. 	 וכן הלקח שתים גם הוא הרויח שתים אחרות׃


Tujash fariseo aidauk, chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai dakitjaju Apajuí umiktajum tibauwa nu umitnak, nunidau asag Juan yamijatbaunash pachikchajui.” 	 אך הפרושים ובעלי התורה נאצו את עצת האלהים על נפשם ולא נטבלו על ידו׃


Nunú aidau dekamtijamawajui ashí aents Jisukristui kajinas anentaimaidaunak Apajuí pegkeg ainagme tawa nuna. Aatus Apajuik ashí Jisukristui kajintsá anentaimaidautinak yaá aentsuk ainta nunin ataish nunak pachitsuk, ashí betekak pegkeg ainagme tujamji, 	 והיא צדקת אלהים באמונת ישוע המשיח אל כל ועל כל אשר האמינו בו כי אין הבדל׃


Tutai Jisus ayaak: —Nunak wi amina augjam juuwaitjai, —tiuwai. 	 ויאמר אליה ישוע אני הוא המדבר אליך׃


nunidau asag, kuashat kajeamujin aentsnash pegkegchaun chichajuinawai. 	 אשר אלה פיהם מלא ומררות׃


Nui jegawag kuashat tsawan batsataidau asag, Festo nunú apun Pablo pachis ujaak: —Juwi makichik aents Pablo daagtin Félix achiká ukukbau pujawai. 	 ויהי כי ארכו להם הימים שם ויספר פסטוס למלך את ריב פולוס לאמר יש פה איש אשר פיליכס הניחו אסור׃


Nuigtú makichik aentskesh jujú papiinum wají nagkaemagtin agagbauwa juwiyan emegkatunak, Apajuishkam yujag pujutan sukagtina nuna ayujashtinai. Tuja yaakat yamajam jujú papiinum pachisa agagbauwa nuwishkam awayashtinai. 	 ואם יגרע איש מדברי ספר הנבואה הזאת יגרע האלהים את לחקו מעץ החיים ומעיר הקדש הכתובים בספר הזה׃


Tutai Jisus ayaak: —Ju ibau ekenjá jegamkamu aidau wainam juka, makichik kayakesh ekenjamu aina nuwiyag juwakchatnai, ashí tsaikbau atinai, imanisagkek asashtinai, makichik kaya tsaikchamukesh tikich kayanum ekeemi juwakukesh atsustinai, ashí tsainkatnai, —tiuwai. 	 ויען ישוע אתו ויאמר הראית את כל הבנינים הגדולים האלה לא תשאר אבן על אבן אשר לא תתפרק׃


Nuna dutikawagmatai ataktushkam kampatuma juna tikich inaken awemauwai, dutikamtaishkam ajanum takaina nu senchi suwimá, upu upujú jiikí ajapawajui. 	 ויסף לשלח שלישי וגם אתו פצעו ויגרשהו וידחפהו חוצה׃


Jisus tutai ni jintintaiji aidau pempeentunikiag iniinidau, yaki dutikati tusag. 	 והם החלו לחקר איש את רעהו מי הוא זה מהם אשר יעשה זאת׃


“Shiig aneasan amesh antugtamin, mina apug Agripah chichaajai, mina pataag judío aidau mina pachittsag etsegtujuina nuna pachisan wishakam etsegtumaktasan. 	 מאשר אני את נפשי המלך אגרפס כי לפניך אצטדק היום על כל אשר שטנים אתי היהודים׃


Nayaimpik nugkajaig megkaejatnai, tujash mina chichamjuk umintsukek juwakchatnai. 	 השמים והארץ יעברו ודברי לא יעברון׃


Yaunchuk agagbaunmashkam: “Aishmag nuwenkug niina apajinak dukujinash ukumainai, nunikag nuwajai ijunak makichik iyash wegawai”, tawai. 	 על כן יעזב איש את אביו ואת אמו ודבק באשתו והיו שניהם לבשר אחד׃


Nuna takug ni jintinbau aidaun inakmas: —Jujú ainawai mina yatsug, mina dukug aidauk, —tiuwai. 	 ויט ידו על תלמידיו ויאמר הנה אמי ואחי׃


Tama Jisus ayaak: —Makichik iwanchkesh minak atsugtawai. Wi takaag nunak Apajun ememattasan aikajai, dutikaig atumek minak emematjuinatsjume. 	 ויען ישוע שד אין בי רק את אבי אני מכבד ואתם תבזוני׃


Tujash Apajuí chichamega nunak aan nagkaemasag ashí antamunum etsejuidau. 	 ודבר אלהים הולך ורב׃


Nuna tutai judío aidauk kajegkag maata tuidau, tsawan ayamtai aig etsagaju asamtai, nuigtushkam: Wika Apajuijai betek takaajai, mina Apajuk Apajuiyai, tau asamtai dutikaidau. 	 אז יוסיפו היהודים לבקש את נפשו כי מלבד אשר חלל את השבת עוד אמר כי האלהים הוא אביו וידמה לאלהים׃


Ajak nagkamchak nejekaja nuwiya juuká Apajuí suwaji. Nunú dekamtijamji ashí juuktatag dushakam Apajuinua nuna. Aantsag Apajuinun pegkejan takastajai tusa ajak ajaamua dushakam kagkapesh, kanaweshkam ashí Apajuinuk ainawai. 	 ואם התרומה קדש כן גם העסה ואם השרש קדש כן גם הענפים׃


“Ame tikich aentsjai kajegdaikamu ajutjamaig, Apajuí anentag susata tibaugmea nu jukim jega Apajuí ememattainum wetsuk, 	 לכן אם תקריב קרבנך אל המזבח ושם תזכר כי יש לאחיך דבר עליך׃


Tutai nunú nuwauch aidaushkam lamparajin ekemaktasag umiidau. 	 אז התעוררו כל העלמות ההן ותיטבנה את נרותיהן׃


Tiagtai Jisus ditan diis chichajak: —Aents diismak juka utugchatai machikish dutikmaitsui, tujash Apajuiyaig annuchui, nigka ashí dutikmainchaunash dutikmainai. 	 ויבט בם ישוע ויאמר מבני אדם תפלא זאת אך לא מאלהים כי מאלהים לא יפלא כל דבר׃


Jista Pascua atin asamtai, kuashat aents Jerusalén wegajui. Nunik kintamag tsawaukmag, Jisus taattak minawai tuinamun antukag, 	 ויהי ממחרת כשמוע המון רב אשר באו לחג החג כי יבא ישוע ירושלים׃


Nunin asamtai, atum dekas jinta pegkegma nu nemagtanum pimpikiujum nunú, nuigtú pujutjuminish kakakchau dekapeajum dushakam, kakanmamsajum ichichmamjatajum. 	 על כן חזקו ידים רפות וברכים כשלות׃


Nuigtushkam juwiyati anuí minita takuish minimaitsui, wake ishamain asamtai. Anuiyatigmeshkam juwi minitasajum wakegakjumesh nagkaemamaitsugme.’ 	 ומלבד כל זאת שוחה גדולה מפסקת בינינו וביניכם לבלתי יוכלו עבור החפצים ללכת מפה אליכם ולבלתי יעברו משם אלינו׃


Tsawagmatai, ashí sacerdote apuji aidau chichaman inagnau aidaujai, Jisusak dekas mantamnati tusag shiig chichaman umigkajui. 	 ויהי לפנות הבקר ויתיעצו כל ראשי הכהנים וזקני העם על ישוע להמיתו׃


Aikasmek Trifena, Trifosajai Jisukristu takatjin takainak batsata nu, tuja iina aneetai ubag Pérsida Apu Jisusdaun shiig senchi takasua dushakam kumpamjutuatajum. 	 שאלו לשלום טרופינה וטרופסה העמלות באדנינו שאלו לשלום פרסיס החביבה שעמלה עמל רב באדנינו׃