Y tek Riyaˈ xbeyacatej pe chare ri oración, xpe cˈa quiqˈui ri ye oxiˈ rudiscípulos, yacˈa tek xoka quiqˈui, xa ye warnek. Xpe Riyaˈ xubij cˈa chare ri Pedro: ¿Can ma jubaˈ cˈa xacowin ta xacˈaseˈ jun ti hora wuqˈui? 	 Öğrencilerin yanına döndüğünde onları uyumuş buldu. Petrusa, ‹‹Demek ki benimle birlikte bir saat uyanık kalamadınız!›› dedi.


Y tek ri rey riˈ xuchop cˈa ruchojmirisaxic, cˈo cˈa jun rumozo ri xbepabex chuwech y ri mozo riˈ lajuj mil talentos ri rucˈas. 	 Kral hesap görmeye başladığında kendisine, borcu on bin talantı bulan bir köle getirildi.


Y tek ri Pablo xrajoˈ xchˈo apo, xa ya cˈa ri Galión ri xchˈo pe nabey, y xubij cˈa chique ri israelitas riˈ: Ma tibij ta chic pe chuwe. Ruma xa ta camic o jun ta chic ruwech mac rubanon ca re jun achi reˈ, riyin can rucˈamon chi yixinwacˈaxaj. Pero xa ma que ta riˈ. 	 Pavlus tam söze başlayacakken Gallio Yahudilere şöyle dedi: ‹‹Ey Yahudiler, davanız bir haksızlık ya da ciddi bir suçla ilgili olsaydı, sizleri sabırla dinlemem gerekirdi.


Y ri winek riˈ can xquiyaˈ cˈa rukˈij ri itzel dragón ri xyaˈo kˈatbel tzij chare ri chicop. Y xquiyaˈ chukaˈ rukˈij ri chicop, y tek niquiyaˈ rukˈij, niquibilaˈ cˈa: ¿La cˈo ta cami jun ri junan riqˈui re chicop reˈ? ¿Y la cˈo ta cami jun ri xtichˈacon chrij? Majun, yechaˈ. 	 İnsanlar canavara yetki veren ejderhaya taptılar. ‹‹Canavar gibisi var mı? Onunla kim savaşabilir?›› diyerek canavara da taptılar.


Y ri itzel cumatz riˈ xel cˈa achiˈel jun raken yaˈ pa ruchiˈ y xuchubaj chrij ri ixok, riche (rixin) chi nukirirej el. 	 Yılan ağzından, kadını selle süpürüp götürmek için onun ardından ırmak gibi su akıttı.


Ri kˈopoj riˈ, ruma xracˈaxaj chi ya ri Pedro ri nisiqˈuin (noyon) apo pa puerta, sibilaj xquicot. Xa yacˈa chi ma xujek ta ca ri puerta chuwech ri Pedro, y junanin (anibel) xbe pa jay chubixic chi ri Pedro yariˈ ri nisiqˈuin (noyon) apo ri pa puerta. 	 Petrusun sesini tanıyan kız, sevincinden kapıyı açmadan tekrar içeri koşarak, ‹‹Petrus kapıda duruyor!›› diye haber verdi.


Y tek ri Dios xuben cˈa chi ri Jesús ri Rucˈajol xbecˈastej pe, chicojol cˈa riyix xutek wi nabey. Riyaˈ xrajoˈ cˈa xuyaˈ ca ri rutzil chicojol, ri jun utzil chi nuben chiwe chiˈijujunal chi niyaˈ ca rubanic ri mac. 	 Tanrı, sizleri kötü yollarınızdan döndürüp kutsamak için Kulu'nu ortaya çıkarıp önce size gönderdi.››


Y ri mozo xubij cˈa chare: Ruma chi xtzolin pe ri achakˈ, y utz ruwech xtzolin pe. Rumariˈ ri atataˈ xutek rucamisaxic ri alaj wáquix ri más tiˈoj. 	 ‹‹O da, ‹Kardeşin geldi, baban da ona sağ salim kavuştuğu için besili danayı kesti› dedi.


Yacˈariˈ tek ri Jesús xubij: Tek xtipe ri rajaf ri ulef ri ticon ruwech riqˈui uva, ¿achique cami xtuben chique ri achiˈaˈ kajoy tak ulef, nichˈob riyix? xchaˈ ri Jesús. 	 Bu durumda bağın sahibi geldiği zaman bağcılara ne yapacak?››


Ri runakˈ tak ruwech can ye achiˈel cˈa ruxak tak kˈakˈ. Cˈo cˈa qˈuiy coronas rucusan, y chiriˈ chukaˈ tzˈibatal el jun biˈaj. Y ri biˈaj riˈ, can majun cˈa achoj chuwech nikˈax wi, xa can xu (xe wi) cˈa chuwech Riyaˈ. 	 Gözleri alev alev yanan ateş gibidir. Başında çok sayıda taç var. Üzerinde kendisinden başka kimsenin bilmediği bir ad yazılıdır.


Y ri Jesús xerutzuˈ cˈa ri winek, y xubij: ¿Achique cami ntel wi chi tzij ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca? Tek nubij: Cˈo cˈa jun abej ri ma xka ta chiquiwech chi xquicusaj ri nicˈaj aj banoy tak jay. Pero re abej reˈ xa can cˈo wi xucusan chare ri xquina riche (rixin) ri jay, riche (rixin) chi ri jay riˈ ma nitzak ta. 	 İsa gözlerinin içine bakarak şöyle dedi: ‹‹Öyleyse Kutsal Yazılardaki şu sözün anlamı nedir? ‹Yapıcıların reddettiği taş, İşte köşenin baş taşı oldu.›


Y queriˈ chukaˈ majun niyaˈo ta cˈacˈacˈ ruyaˈal uva chupan jun tzˈum yabel yaˈ ri xa riˈj chic. Ruma wi queriˈ niban, y ri tzˈum xa ma niyukuk ta chic, xa nirakaroˈ y niqˈuis el ri ruyaˈal uva chupan. Y chukaˈ ri tzˈum riˈ majun chic nicˈatzin wi. 	 Hiç kimse yeni şarabı eski tulumlara doldurmaz. Yoksa yeni şarap tulumları patlatır; hem şarap dökülür, hem de tulumlar mahvolur.


Ruma ri coyowal ri winek xa ma nucˈom ta pe jun cˈaslen choj achiˈel ri nrajoˈ ri Dios. 	 Çünkü insanın öfkesi Tanrının istediği doğruluğu sağlamaz.


Y tek ri rijitaˈk tak achiˈaˈ xeˈapon riqˈui ri Jesús, sibilaj cˈa xquicˈutuj utzil chare. Y xquibij chukaˈ chare: Can rucˈamon wi cˈa chi naben re jun utzil reˈ chare ri capitán. 	 Bunlar İsanın yanına gelince içten bir yalvarışla Ona şöyle dediler: ‹‹Bu adam senin yardımına layıktır.


Y ri rucaˈn chicop riˈ xyaˈox (xyaˈ) cˈa kˈij chare riche (rixin) chi tuyaˈ rucˈaslen ri ruwachbel ri nabey chicop, riche (rixin) chi ri wachbel riˈ tichˈo y tutakaˈ quicamisaxic ri ma yeyaˈo ta rukˈij. 	 Canavarın heykeline yaşam soluğu vermesi için kendisine güç verildi. Öyle ki, heykel konuşabilsin ve kendisine tapmayan herkesi öldürebilsin.


Pero xa ma xequil ta pe ri Pablo y ri Silas. Rumariˈ tek xa ya chic ri Jasón y nicˈaj chic kachˈalal ri xequicˈuaj apo chiquiwech ri aj kˈatbel tak tzij riche (rixin) ri tinamit. Y can niquirek apo quichiˈ, y niquibij: Ri achiˈaˈ Pablo y Silas xa niquisukˈ quinaˈoj quinojel ri winek riche (rixin) re ruwachˈulef, y xeˈoka yan cˈa re waweˈ chupan re katinamit. 	 Onları bulamayınca, Yason ile bazı kardeşleri kent yetkililerinin önüne sürüklediler. ‹‹Dünyayı altüst eden o adamlar buraya da geldiler›› diye bağırıyorlardı.


Pero nabey cˈo cˈa chi nkˈaxaj na qˈuiy tijoj pokonal, y cˈo cˈa chukaˈ chi yinetzelex cuma ri winek riche (rixin) re tiempo reˈ. 	 Ama önce Onun çok acı çekmesi ve bu kuşak tarafından reddedilmesi gerekir.


Re winek reˈ xa ye junan quiqˈui ri acˈalaˈ ye tzˈuyul pa cˈaybel. Ri acˈalaˈ riˈ niquirakalaˈ quichiˈ tek yechˈo chiquiwech, y niquibij cˈa chupan ri quetzˈanen: Xojkˈojoman riqˈui xul chiwech y ma xixxajo ta y ma xixquicot ta. Xkabixaj bix riche (rixin) bis chiwech y ma xixokˈ ta. Queriˈ niquibilaˈ ri acˈalaˈ pa quetzˈanen. Y ye queriˈ re winek reˈ, majun ri nika ta chiquiwech. 	 ‹‹Çarşı meydanında oturup birbirlerine, ‹Size kaval çaldık, oynamadınız; Ağıt yaktık, ağlamadınız›


Y cˈacˈariˈ xbeˈel chic pe jun ángel ri pa rachoch ri Dios ri cˈo chilaˈ chicaj, rucˈamom pe chukaˈ jun jos (wos) ri cˈo sibilaj rey. 	 Gökteki tapınaktan başka bir melek çıktı. Onun da keskin bir orağı vardı.


Y riyix ri yixtijox chare ri ruchˈabel ri Dios, queˈitoˈ cˈa ri yecˈutu ri ruchˈabel ri Dios chiwech. Queˈitoˈ cˈa riqˈui ronojel ri utzil ri yixcowin chi niben chique riche (rixin) chi queriˈ junan cˈo utzil nicˈul. 	 Tanrı sözünde eğitilen, kendisini eğitenle bütün nimetleri paylaşsın.


Y wacami, Ajaf, tatzuˈ cˈa chi re winek reˈ yexibin, ruma yacatajnek coyowal chikij. Y rumariˈ riyoj nikacˈutuj cˈa chawe chi tayaˈ kachukˈaˈ ri yoj asamajel riche (rixin) chi man ta jun xibinriˈil kiqˈui riche (rixin) chi nikatzijoj ri achˈabel. 	 Ve şimdi ya Rab, onların savurduğu tehditlere bak! Senin sözünü tam bir yüreklilikle duyurmak için biz kullarına güç ver.


Y tek xoc pe ri akˈaˈ, ri Jesús xbe ye rachibilan ri rudiscípulos. Ma xcˈojeˈ ta ka ri chiriˈ pa tinamit Jerusalem. 	 Akşam olunca İsayla öğrencileri kentten ayrıldı.


Pero ma timestaj ta cˈa wachˈalal, chi xa ma qˈuiy ta chic tiempo xkojcˈojeˈ el waweˈ chuwech re ruwachˈulef. Rumariˈ ri kachˈalal ri cˈo quixjaylal, ma ruma ta chi cˈo quixjaylal, ma ruma ta riˈ chi man ta niquiben ri nrajoˈ ri Dios. 	 Kardeşler, şunu demek istiyorum: Zaman daralmıştır. Bundan böyle, karısı olanlar karıları yokmuş gibi, yas tutanlar yas tutmuyormuş gibi, sevinenler sevinmiyormuş gibi, mal alanlar malları yokmuş gibi, dünyadan yararlananlar alabildiğine yararlanmıyormuş gibi olsun. Çünkü dünyanın şimdiki hali geçicidir.


Ri mozos riˈ niquibij cˈa: Ri ye ruqˈuisbel mozos xeˈoc pa samaj, y xa jun hora oc xesamej, y riyit can junan xaben chake quiqˈui riyeˈ, tek riyoj can jun kˈij xojsamej y xojcˈojeˈ chuxeˈ ri rucˈatanal ri kˈij, yechaˈ cˈa. 	 ‹En son çalışanlar yalnız bir saat çalıştı› dediler. ‹Ama onları günün yükünü ve sıcağını çeken bizlerle bir tuttun!›


Pero ri achiˈaˈ riˈ xa xquichop yeyokˈon pe chare y xquibij: Riyit xa yit jun rudiscípulo Riyaˈ, yacˈa riyoj can yoj rudiscípulos ri Moisés. 	 Adama söverek, ‹‹Onun öğrencisi sensin!›› dediler. ‹‹Biz Musanın öğrencileriyiz.


Y can etaman wi chi ri kachˈalal Bernabé y ri Pablo can ye aponak pa tak tijoj pokonal chutzijoxic ri ruchˈabel ri Kajaf Jesucristo. 	 Bu ikisi, Rabbimiz İsa Mesihin adı uğruna canlarını gözden çıkarmış kişilerdir.


Y ri winek cˈa ri yeˈetzelan riche (rixin) ri Esteban, xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi ma niquicˈaxaj ta, xquitzˈapelaˈ cˈa pa tak quixquin. Ri winek cˈa riˈ can sibilaj cˈa pa quichiˈ xquiben tek xebe chrij ri Esteban riche (rixin) chi xbequichapaˈ pe. 	 Bunun üzerine kulaklarını tıkayıp çığlıklar atarak hep birlikte İstefanosa saldırdılar.


Can yacˈariˈ tek ri Jesús xban chare ruma ri Lokˈolaj Espíritu riche (rixin) chi xbe pa jun desierto. 	 O an Ruh, İsayı çöle gönderdi.


Y ri itzel tak espíritu tek niquitzˈet cˈa ri Jesús, niquixucubalaˈ cˈa quiˈ chuwech, chukaˈ niquirek quichiˈ y niquibij: Yit cˈa riyit ri Rucˈajol ri Dios, yechaˈ cˈa. 	 Kötü ruhlar Onu görünce ayaklarına kapanıyor, ‹‹Sen Tanrının Oğlusun!›› diye bağırıyorlardı.


Yacˈa riyix ma tiwajoˈ ta chi nibix nimalaj tijonel chiwe, ruma xa can xu (xe) wi cˈa Jun ri rucˈamon (takal chrij) chi nibij Itijonel chare, y riˈ ya ri Cristo. Yacˈa chiˈiwonojel riyix, xa iwachˈalal iwiˈ. 	 ‹‹Kimse sizi ‹Rabbî› diye çağırmasın. Çünkü sizin tek öğretmeniniz var ve hepiniz kardeşsiniz.


Y riyin, can ye nuchajin wi pe re achiˈaˈ re xeˈayaˈ chuwe. Re kˈij re yincˈo pe quiqˈui chuwech re ruwachˈulef, can xenchajij riqˈui ri awuchukˈaˈ riyit. Y can majun chic cˈa ri xsach ta ca chique, xa can xu (xe) wi ri jun ri cˈo chi nutzˈilaˈ riˈ, can achiˈel ri tzˈibatajnek ca. 	 Kendileriyle birlikte olduğum sürece, bana verdiğin kendi adınla onları esirgeyip korudum. Kutsal Yazı yerine gelsin diye, mahva giden adamdan başka içlerinden hiçbiri mahvolmadı.


Y yacˈariˈ tek ri Pilato can xujech cˈa el ri Jesús pa quikˈaˈ ri xquecamisan riche (rixin) chuwech cruz; y riyeˈ xquicˈuaj cˈa el. 	 Bunun üzerine Pilatus İsayı, çarmıha gerilmek üzere onlara teslim etti.


Y jun anciano riche (rixin) ri iglesia nicˈatzin chi rucˈuan jun utzilaj cˈaslen, riche (rixin) chi queriˈ majun tzij nibix ta chrij. Y chukaˈ nicˈatzin chi xaxu (xaxe wi) jun rixjayil cˈo y ri ralcˈual can quiniman ta ri Jesucristo. Y man ta quicˈuan jun itzel cˈaslen y can yeniman ta tzij. 	 İhtiyar seçilecek kişi eleştirilecek yönü olmayan, tek karılı biri olsun. Çocukları imanlı olmalı, sefahatle suçlanan ya da asi çocuklar olmamalı.


Rumariˈ riyoj re wacami y ri chkawech apo ma tikatzuˈ ta achique rubanic jun winek, ma tikaben ta achiˈel ri kabanon ca tek cˈa ma jane jalatajnek ta ri kacˈaslen. Ruma xa can queriˈ wi chukaˈ xkaben chare ri Cristo, y xkachˈob chi Riyaˈ xa achiˈel xabachique winek. Pero wacami ma que ta chic riˈ nikachˈob chrij. Ruma wacami can ketaman chic cˈa achique rubanic Riyaˈ. 	 Bu nedenle, biz artık kimseyi insan ölçülerine göre tanımayız. Mesihi bu ölçülere göre tanıdıksa da, artık öyle tanımıyoruz.


Y ntzˈibaj cˈa el re wuj reˈ chawe riyit Timoteo. Y chukaˈ nwajoˈ chi yinapon awuqˈui chanin. Pero ntek cˈa el re wuj reˈ chawe, 	 Yakında yanına gelmeyi umuyorum. Ama gecikirsem, gerçeğin direği ve dayanağı olan Tanrının ev halkı arasında, yani yaşayan Tanrının topluluğunda nasıl davranmak gerektiğini bilesin diye sana bunları yazıyorum.


Y quecˈariˈ tek xtitzˈet chi yecˈulwachitej chic ronojel ri xinbij yan ka, tiwetamaj cˈa riˈ chi xa noka yan ri ruqˈuisbel tak kˈij. Xa can nakaj chic cˈo wi pe. 	 Aynı şekilde, bu olayların gerçekleştiğini gördüğünüzde bilin ki İnsanoğlu yakındır, kapıdadır.


Rumacˈariˈ xa ticˈutuj chare ri Dios chi ronojel riˈ man ta xtibanatej pa rukˈijul ri job, riche (rixin) chi queriˈ ma nitij ta más pokon tek yixanmej. 	 Dua edin ki, kaçışınız kışa rastlamasın.


Ri ye ral ri awachˈalal, ri chaˈon ruma ri Dios, niquitek cˈa el rutzil awech. Amén. 	 Tanrı'nın seçtiği kızkardeşinin çocukları sana selam ederler.


Can yacˈa chukaˈ riˈ tek ri Jesús xuchop rukˈalajsaxic chiquiwech ri rudiscípulos, chi rajawaxic cˈa chi Riyaˈ nibe pa tinamit Jerusalem riche (rixin) chi nukˈaxaj qˈuiy tijoj pokonal pa quikˈaˈ ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij, pa quikˈaˈ ri principaliˈ tak sacerdotes y pa quikˈaˈ chukaˈ ri aj tzˈibaˈ. Can xubij chi xticamisex na wi, pero pa rox kˈij xticˈastej pe. 	 Bundan sonra İsa, kendisinin Yeruşalime gitmesi, ileri gelenler, başkâhinler ve din bilginlerinin elinden çok acı çekmesi, öldürülmesi ve üçüncü gün dirilmesi gerektiğini öğrencilerine anlatmaya başladı.


Riyoj can ma benak ta cˈa kánima chiquij ri yekatzˈet chuwech re ruwachˈulef; riyoj can katzuliben cˈa apo ri ma ye tzˈetetel ta. Ruma ri ye tzˈetetel, xa ronojel ye kˈaxel, yacˈa ri xa ma ye tzˈetetel ta, can ye riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 Gözlerimizi görünen şeylere değil, görünmeyenlere çeviriyoruz. Çünkü görünenler geçicidir, görünmeyenlerse sonsuza dek kalıcıdır.


Y yacˈariˈ tek xjach quitziak sek chiquijujunal riche (rixin) chi niquicusaj, y xbix chukaˈ chique chi cˈa ticoyobej na jubaˈ chic, ruma cˈa yecˈo na cachibil pa rusamaj ri Cristo, y cachˈalal quiˈ quiqˈui pa rubiˈ ri Dios, ri cˈa ma jane quecamisex ta cuma ri winek, can achiˈel ri xquicˈulwachij el riyeˈ. 	 Onların her birine beyaz birer kaftan verildi. Kendileri gibi öldürülecek olan öbür Tanrı kullarının ve kardeşlerinin sayısı tamamlanıncaya dek kısa bir süre daha beklemeleri istendi.


Riyix patrón, can xu (xe wi) cˈa ri utz y ri choj tibanaˈ quiqˈui ri imozos ruma toka chiˈicˈuˈx chi riyix chukaˈ cˈo jun Iwajaf chilaˈ chicaj. 	 Ey efendiler, gökte sizin de bir Efendiniz olduğunu bilerek kölelerinize adalet ve eşitlikle davranın.


Cˈacˈariˈ ri Jesús xubij: ¿Achique cami xtuben ri rajaf ri ulef riˈ chique ri achiˈaˈ kajoy tak ulef? Ri rajaf ri ulef xtipe cˈa y xquerucamisaj ri kajoy tak ulef riˈ y ri rulef xtuyaˈ chic ca pa kajic chique nicˈaj chic. 	 ‹‹Bu durumda bağın sahibi ne yapacak? Gelip bağcıları yok edecek, bağı da başkalarına verecek.


Y tek xapon chic cˈa jun aj cˈas, ri mayordomo xucˈutuj cˈa chare: Y riyit, ¿achique ri acˈas y janipeˈ? Ri aj cˈas xubij: Riyin cˈo jun ciento pajbel trigo ri nucˈas, xchaˈ. Y ri mayordomo xubij cˈa chare: Ya ruwujil ri acˈas reˈ, y wacami catzˈuyeˈ ka y tabanaˈ chic jun. Y chupan ri jun chic wuj ri xtaben, tatzˈibaj ka chi xa ochenta, xchaˈ. 	 ‹‹Sonra bir başkasına, ‹Senin borcun ne kadar?› dedi. ‹‹ ‹Yüz ölçek buğday› dedi öteki. ‹‹Ona da, ‹Borç senedini al, seksen ölçek diye yaz› dedi.


Y tek kˈaxnek chic cˈa wakiˈ kˈij, ri Jesús xeruchaˈ ri Pedro, ri Jacobo y ri Juan, riche (rixin) chi xerucˈuaj chi ye oxiˈ cˈa pa ruwiˈ jun nimajuyuˈ. Y ri Jesús xjalatej cˈa ruwachbel chiquiwech ri ye oxiˈ rudiscípulos. 	 Altı gün sonra İsa, yanına yalnız Petrus, Yakup ve Yuhannayı alarak yüksek bir dağa çıktı. Onların gözü önünde İsanın görünümü değişti.


Riyix cˈa ri can yix achiˈel tak walcˈual, yix riche (rixin) chic ri Dios, y xixchˈacon yan chiquij ri winek. Ruma ri Lokˈolaj Espíritu ri cˈo pa tak iwánima riyix can más wi nim ruchukˈaˈ que chuwech ri cˈo pa tak cánima ri winek ri xa riqˈui re ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx. 	 Yavrularım, siz Tanrıdansınız ve sahte peygamberleri yendiniz. Çünkü sizde olan, dünyadakinden üstündür.


Y ri discípulos xquibij cˈa ri rubin el ri Jesús chique. Y ri xetzˈeto pe xquiyaˈ kˈij chique chi xquicˈom pe ri ti alaj bur riˈ. 	 Öğrenciler İsanın kendilerine söylediklerini tekrarlayınca, adamlar onları rahat bıraktı.


Ketaman tek rubanon ca, xkacˈuaj jun itzel cˈaslen. Yacˈa ri itzel cˈaslen riˈ achiˈel can xbajix riqˈui ri Jesucristo tek xcom chuwech ri cruz, y rumariˈ ri itzel cˈaslen riˈ xqˈuis ca y wacami xojcolotej yan riche (rixin) chi ma nikaben ta chic ri mac. 	 Artık günaha kölelik etmeyelim diye, günahlı varlığımızın ortadan kaldırılması için eski yaradılışımızın Mesihle birlikte çarmıha gerildiğini biliriz.


Y wi riyit yaxuqueˈ yamajeˈ chinuwech riche (rixin) chi nayaˈ nukˈij, ronojel cˈa reˈ xqueˈoc awuche (awixin), xchaˈ ri itzel winek. 	 Bana taparsan, hepsi senin olacak.››


Yacˈa ri Jesús chanin cˈa xunaˈ chi xchapatej rutziak y xtzuˈun ca chrij. Y tek rutzˈeton chic achique ri xchapo ruchiˈ rutziak, xubij cˈa chare ri ixok riˈ: Numiˈal, xacˈachoj, ruma xacukubaˈ acˈuˈx wuqˈui. Ma cabison ta chic, xucheˈex. Y ri ixok riˈ, can yacˈariˈ xcˈachoj chare ri ruyabil. 	 İsa arkasına dönüp onu görünce, ‹‹Cesur ol, kızım! İmanın seni kurtardı›› dedi. Ve kadın o anda iyileşti.


Ri Jesús xbe pa tinamit Nazaret, ri tinamit ri xqˈuiy wi Riyaˈ. Y chupan ri uxlanibel kˈij, Riyaˈ xbe cˈa chupan ri jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios, can achiˈel wi ri tuben. Y tek cˈo chic chiriˈ, Riyaˈ xpaˈeˈ cˈa, riche (rixin) chi nusiqˈuij ri ruchˈabel ri Dios. 	 İsa, büyüdüğü Nasıra Kentine geldiğinde her zamanki gibi Şabat Günü havraya gitti. Kutsal Yazıları okumak üzere ayağa kalkınca Ona Peygamber Yeşayanın Kitabı verildi. Kitabı açarak şu sözlerin yazılı olduğu yeri buldu:


Ya cˈa ronojel reˈ ri cˈo chi nabij chique; queˈapixabaj chi ma tiquiyaˈ ta ca ri utzilaj cˈaslen y queˈapixabaj chi tiquiyaˈ ca ri itzel cˈaslen. Man cˈa taxibij ta awiˈ nabij pa ruchojmil chique riche (rixin) chi queriˈ majun xtetzelan ta ri nabij. 	 Bunları tam bir yetkiyle bildir, dinleyenleri isteklendir, günahlı olanları ikna et. Hiç kimse seni küçümsemesin.


Pero tek xa cˈa jubaˈ tutzuˈ ca riˈ pan espejo, xa ma noka ta chic chucˈuˈx ri achique rubanic nitzuˈun. 	 Kendini görür, sonra gider ve nasıl bir kişi olduğunu hemen unutur.


Riyix rajawaxic cˈa chi nikˈalajin chupan ri icˈaslen chi can kitzij xtzolin pe icˈuˈx riqˈui ri Dios. 	 Bundan böyle tövbeye yaraşır meyveler verin.


Jabel ruwaˈikˈij tek wuma riyin yixyokˈ y tek ri winek itzel niquinaˈ chiwe, y niquibij ronojel itzel chiwij, y tek wuma riyin nitzˈuculux tzij chiwij. 	 ‹‹Benim yüzümden insanlar size sövüp zulmettikleri, yalan yere size karşı her türlü kötü sözü söyledikleri zaman ne mutlu size!


Y ri Pilato ri aj kˈatbel tzij, cˈo cˈa jun tzij ri xutzˈibaj el chuwech jun tzˈalan ri xcˈojeˈ pa ruwiˈ ri cruz. Ri tzij cˈa ri cˈo el chuwech ri tzˈalan nubij cˈa: JESUS AJ NAZARET, QUI‑REY RI ISRAELITAS, nichaˈ. 	 Pilatus bir de yafta yazıp çarmıhın üzerine astırdı. Yaftada şöyle yazılıydı:


Ri aj yukˈaˈ xetzolin cˈa. Y riyeˈ niquiyalaˈ cˈa rukˈij rucˈojlen ri Dios y niquinimirisalaˈ ri rubiˈ. Riyeˈ quecˈariˈ niquiben ruma ronojel ri quitzˈeton y quicˈaxan chic. Can xbanatej wi cˈa achiˈel ri rubin ca ri ángel. 	 Çobanlar, işitip gördüklerinin tümü için Tanrıyı yüceltip överek geri döndüler. Her şeyi, kendilerine anlatıldığı gibi bulmuşlardı.


Y tek riyix nibij chrij jun winek chi cˈo rumac, riˈ xa inaˈoj riyix nicusaj. Yacˈa riyin ma que ta riˈ nben. 	 Siz insan gözüyle yargılıyorsunuz. Ben kimseyi yargılamam.


Wachˈalal, wacami nwajoˈ chi niwetamaj jubaˈ chrij ri samaj ri yatajnek chake ruma ri Lokˈolaj Espíritu riyoj ri kaniman chic ri Jesucristo. 	 Ruhsal armağanlara gelince, kardeşlerim, bu konuda bilgisiz kalmanızı istemem.


Chupan cˈa ri nabey kˈij chare ri nimakˈij, tek ri israelitas niquitij ri caxlan wey ri majun chˈom (levadura) riqˈui, ya cˈa chukaˈ kˈij riˈ tek yecamisex ri tak carneˈl riche (rixin) ri pascua. Y can yacˈa chukaˈ kˈij riˈ tek ri discípulos xquicˈutuj chare ri Jesús: ¿Acuchi (achique) cˈa nawajoˈ chi naben wi ri waˈin chupan re jun pascua reˈ, riche (rixin) chi nbekabanaˈ cˈa ruchojmil ronojel ri nicˈatzin? xechaˈ chare. 	 Fısıh kurbanının kesildiği Mayasız Ekmek Bayramının ilk günü öğrencileri İsaya, ‹‹Fısıh yemeğini yemen için nereye gidip hazırlık yapmamızı istersin?›› diye sordular.


Riyit Timoteo, can tatijaˈ akˈij chi yape wuqˈui chanin, riche (rixin) chi yinoˈatzˈetaˈ jubaˈ. 	 Yanıma tez gelmeye gayret et.


Ri achi fariseo paˈel, ruyon nuben orar, y nubij cˈa chupan ri ruˈoración: Dios, matiox nyaˈ chawe ruma chi riyin ma yin junan ta quiqˈui ri nicˈaj chic. Ruma chi ri nicˈaj chic winek ye alekˈomaˈ, cˈo quixjayil y yequicanoj nicˈaj chic ixokiˈ, y ma choj ta ri quicˈaslen. Ni ma yin junan ta cˈa chukaˈ riqˈui re jun achi cˈutuy alcawal reˈ. 	 Ferisi ayakta kendi kendine şöyle dua etti: ‹Tanrım, öbür insanlara -soygunculara, hak yiyenlere, zina edenlere- ya da şu vergi görevlisine benzemediğim için sana şükrederim.


Y ya cˈa ri Caifás biyon chique ri achiˈaˈ israelitas ri can cˈo quikˈij, chi más utz chi xaxu (xaxe wi) jun ri nicom que chuwech yecom quinojel ri winek. 	 Halkın uğruna bir tek adamın ölmesinin daha uygun olacağını Yahudi yetkililere telkin eden Kayafa idi.


Tek yecˈo nicˈaj lokˈolaj tak kachˈalal ri cˈo rajawaxic chi yeˈitoˈ, queˈitoˈ. Tiyaˈ quiposada tek nicˈatzin y can utz quicˈulic tibanaˈ. 	 İhtiyaç içinde olan kutsallara yardım edin. Konuksever olmayı amaç edinin.


Y xbanatej cˈa chi jun chique ri kˈij tek ri Jesús cˈo ri pa rachoch ri Dios ntajin nucˈut y nutzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic chiquiwech ri winek, yacˈariˈ tek ri principaliˈ tak sacerdotes, ri aj tzˈibaˈ ye cachibilan ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij xeˈoka riqˈui ri Jesús. 	 O günlerden birinde, İsa tapınakta halka öğretip Müjdeyi duyururken, başkâhinler ve din bilginleri, ileri gelenlerle birlikte çıkageldiler.


Y yacˈariˈ tek cˈo jun achi siquirnek, liˈen el chuwech ruwarabel, xucˈuex apo chuwech ri Jesús. Y tek ri Jesús xerutzˈet chi can quicukuban quicˈuˈx riqˈui, Riyaˈ xubij cˈa chare ri achi siquirnek: Walcˈual, tiquicot cˈa ri awánima; ri amac xecuyutej, xchaˈ chare. 	 Kendisine, yatak üzerinde felçli bir adam getirdiler. İsa onların imanını görünce felçliye, ‹‹Cesur ol, oğlum, günahların bağışlandı›› dedi.


Ri winek ri xtitzak cˈa chuwech re jun abej reˈ, can xtuquiraj riˈ chuwech. Y ri winek ri xtika ri abej riˈ chrij, can xticˈajtej cˈa, xchaˈ ri Jesús. 	 ‹‹Bu taşın üzerine düşen, paramparça olacak; taş da kimin üzerine düşerse, onu ezip toz edecek.››


Y ri Pablo can xrajoˈ cˈa xapon chupan ri lugar riˈ, y xoc ta apo riche (rixin) chi nichˈo chiquiwech ri winek, yacˈa ri kachˈalal ma xquiyaˈ ta kˈij chare. 	 Pavlus halkın arasına girmek istediyse de, öğrenciler onu bırakmadı.


Y riyix ¿achique cˈa ruma tek niwajoˈ nitojtobej ri Dios? ¿Achique cˈa ruma tek niwajoˈ niyaˈ jun ejkaˈn pa quiwiˈ ri kachˈalal ri ma ye israelitas ta? Ruma ri rucˈuaxic ri ley riche (rixin) ri Moisés xa jun ejkaˈn ri ma xecowin ta xquicˈuaj ri ye katiˈt kamamaˈ ri xecˈojeˈ ojer ca, ni riyoj chukaˈ ma yojcowin ta chucˈuaxic. 	 Öyleyse, ne bizim ne de atalarımızın taşıyamadığı bir boyunduruğu öğrencilerin boynuna geçirerek şimdi neden Tanrıyı deniyorsunuz?


Yin cˈa riyin ri xitzijon nabey chiwe ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. Riyix xinimaj ri Cristo Jesús ruma ri chˈabel ri xintzijoj chiwe, y rumariˈ riyin xinoc achiˈel jun tataˈaj chiwe riyix. Y astapeˈ yecˈo ta lajuj mil ri yetijon iwuche (iwixin) chrij ri Cristo, xaxu (xaxe wi) riyin ri achiˈel itataˈ. 	 Çünkü Mesihin yolunda sayısız eğiticiniz olsa da çok sayıda babanız yoktur. Size Müjdeyi ulaştırmakla Mesih İsada manevi babanız oldum.


Pero ma riqˈui wi riˈ ye qˈuiy chique riyeˈ ri ma xquinimaj ta rutzij, y rumariˈ xecom ca pa desierto; ruma ma xka ta chuwech ri Dios ri xequibanalaˈ. 	 Ne var ki, Tanrı onların çoğundan hoşnut değildi; nitekim cesetleri çöle serildi.


Ri Jesús xubij chare: ¿Achique cˈa ri nubij chupan ri ley ri xuyaˈ ri Dios chare ri Moisés? ¿Y achique nikˈax chawech riyit? 	 İsa ona, ‹‹Kutsal Yasada ne yazılmıştır?›› diye sordu. ‹‹Orada ne okuyorsun?››


Y ri Jesús xubij chare ri achi: Cayacatej, tacˈuaj el la awarabel y cabiyin, xchaˈ chare. 	 İsa ona, ‹‹Kalk, şilteni topla ve yürü›› dedi.


Ri Dios nuyalaˈ ri Lokˈolaj Espíritu chiwe y nubanalaˈ milagros chicojol. ¿La nuben cami queriˈ ruma chi xinimaj ri nubij ri ley riche (rixin) ri Moisés? Ma que ta riˈ. Xa can ruma chi xinimaj ri Jesucristo ri xkatzijoj chiwe. 	 Size Kutsal Ruhu veren ve aranızda mucizeler yaratan Tanrı, bunu Yasanın gereklerini yaptığınız için mi, yoksa duyduklarınıza iman ettiğiniz için mi yapıyor?


Tikayaˈ cˈa rukˈij ri Dios, ri Rutataˈ ri Kajaf Jesucristo. Riyaˈ jun Tataˈaj ri can nujoyowaj wi quiwech ri ye ralcˈual, y chukaˈ can jun Dios ri can nucukubaˈ quicˈuˈx ri ye riche (rixin) chic Riyaˈ. 	 Her türlü tesellinin kaynağı olan Tanrıya, merhametli Babaya, Rabbimiz İsa Mesihin Tanrısı ve Babasına övgüler olsun!


Y ronojel cˈa ri xubij ri Jesús chique ri winek riˈ, ruyon cˈambel tak tzij yerucusaj tek nichˈo quiqˈui. Can majun cˈa ri xubij ta chique chi man ta xucusaj cˈambel tak tzij. 	 İsa bütün bunları halka benzetmelerle anlattı. Benzetme kullanmadan onlara hiçbir şey anlatmazdı.


Y ri ixok ri xcˈojeˈ ral, xanmej cˈa, y xbe cˈa pa jun desierto, ruma can ya lugar riˈ ri chojmirisan ruma ri Dios riche (rixin) chi chiriˈ nilix wi oxiˈ junaˈ riqˈui nicˈaj. 	 Kadınsa çöle kaçtı. Orada bin iki yüz altmış gün beslenmesi için Tanrı tarafından hazırlanmış bir yeri vardı.


Y riyaˈ can ya cˈa hora riˈ riche (rixin) ri akˈaˈ riˈ, tek xuchˈajlaˈ ri quisocotajic ri Pablo y ri Silas. Y xban cˈa ca bautizar riyaˈ y quinojel ri ye aj pa rachoch. 	 Gecenin o saatinde zindancı onları götürüp yaralarını yıkadı. Sonra hem kendisi hem ev halkı hemen vaftiz oldu.


Ri winek riˈ xtiquicˈul cˈa rutojbalil ri itzel yequibanalaˈ ruma can jabel niquinaˈ chi kˈij kˈij niquiben ri itzel tak raybel ri nurayij ri cánima. Ri winek cˈa riˈ can ye achiˈel ri tzˈil ri cˈo chrij jun tziek, y can qˈuixbel ri yequibanalaˈ. Ruma riyeˈ tek niquimol quiˈ iwuqˈui ri pa tak waˈin, xa riche (rixin) chi yixquikˈol. Y jabel niquinaˈ tek niquiben queriˈ. 	 Ettikleri haksızlığa karşılık zarar görecekler. Gündüzün zevk alemlerine dalmayı eğlence sayarlar. Birer leke ve yüzkarasıdırlar. Sizinle yiyip içerken kendi hilelerinden zevk alırlar.


Tek ri rudiscípulos ri Juan xquicˈaxaj chi xcamisex, xebe cˈa chucˈamaric ri ruchˈacul, y xbequimukuˈ ca. 	 Yahyanın öğrencileri bunu duyunca gelip cesedi aldılar ve mezara koydular.


Y yacˈa tek ri Jesús xubij chique: Yin cˈa riyin riˈ; yacˈariˈ tek ri winek riˈ xetzolin chiquij, y cˈawel xetzak pan ulef. 	 İsa, ‹‹Benim›› deyince gerileyip yere düştüler.


Wachˈalal Gayo, riqˈui cˈa ri utzil ri yatajin chubanic, can nacˈut cˈa chi can acukuban wi acˈuˈx riqˈui ri Dios. Riyit can nayaˈ cˈa ri nicˈatzin chique ri kachˈalal ri yecˈo pan atinamit y queriˈ chukaˈ naben quiqˈui ri kachˈalal ri yepe nej. 	 Sevgili kardeşim, sana yabancı oldukları halde, kardeşler için yaptığın her şeyi içten bir bağlılıkla yapıyorsun.


Y chuwech ri caj xtinben chi xquebanatej ri majun bey ye tzˈeton ta, y queriˈ chukaˈ chuwech ri ruwachˈulef. Xtinben cˈa chi xtitzˈet quicˈ, kˈakˈ, y sib ri can achiˈel chic nimaˈk tak sutzˈ. 	 Yukarıda, gökyüzünde harikalar yaratacağım. Aşağıda, yeryüzünde belirtiler, Kan, ateş ve duman bulutları görülecek.


Queriˈ xuben ri Dios riche (rixin) chi niyaˈox (nyaˈ) rukˈij rucˈojlen ruma ri nimalaj rutzil ránima pa kawiˈ. Y ruma cˈa ri rutzil ri kacˈulun, rumariˈ tek xa jun chic kabanon riqˈui ri lokˈolaj Rucˈajol. Y ri Dios, ruma chi can sibilaj nrajoˈ ri Rucˈajol, rumariˈ can yojrucˈul chukaˈ riyoj. 	 Öyle ki, sevgili Oğlunda bize bağışladığı yüce lütfu övülsün.


Can tabanaˈ chˈajchˈojlaj tak winek chique chupan ri kitzij achˈabel. Ruma ri achˈabel yariˈ ri kitzij. 	 Onları gerçekle kutsal kıl. Senin sözün gerçektir.


Y can xucˈutulaˈ cˈa utzil chare ri Jesús chi ma querelesaj ta el chupan ri ruwachˈulef riˈ. 	 Ruhları o bölgeden çıkarmaması için İsaya yalvarıp yakardı.


Xaxu (xaxe wi) cˈa quicˈaxan chuwij, chi riyin majun chic pokon nben chique ri quiniman chic ri Jesucristo, ri achiˈel xinben tek rubanon ca. Xa can ntzijoj chic cˈa chique ri winek chi tiquinimaj ri Jesucristo. Y ma nwajoˈ ta chic chi yeqˈuis ri ye nimayon riche (rixin) ri Jesucristo. 	 Yalnız, ‹‹Bir zamanlar bize zulmeden adam, önceleri yıkmaya çalıştığı imanı şimdi yayıyor›› dendiğini duymuşlardı.


Can ma junan ta cˈa ri niquichˈob chrij ri Cristo; ruma xa jun wi nubij la jun y jun wi chic nubij la jun. 	 Böylece İsadan dolayı halk arasında ayrılık doğdu.


Ruma can ya wi cˈa ri rey Herodes ri xbin chi tichapatej ri Juan. Can xuxim wi cˈa pa cadena y xuyaˈ pa cárcel ruma ri Herodes rucˈamon ka ri Herodías rixjayil ri Felipe, y ri Felipe riˈ xa can rachˈalal ri Herodes, 	 Hirodes, kardeşi Filipusun karısı Hirodiya yüzünden Yahyayı tutuklatmış, bağlatıp zindana attırmıştı.


Y quecˈariˈ xbanatej, ruma cˈo cˈa chi nibanatej na ri rutzˈiban ca ri profeta Isaías ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Riyaˈ rutzˈiban cˈa ca: Ajaf, ri achˈabel ri xkatzijoj chique ri winek, ¿la can cˈo cami jun ri xniman? ¿Cˈo cami cˈa jun ri xkˈax yan chuwech, ruma xutzˈet ri awuchukˈaˈ? 	 Bütün bunlar Peygamber Yeşayanın söylediği şu söz yerine gelsin diye oldu: ‹‹Rab, verdiğimiz habere kim inandı? Rabbin gücü kime açıklandı?››


Ruma ri winek riche (rixin) jun ruwachˈulef, wi xa ma junan ta quiwech niquiben, riˈ ma utz ta, ruma nuben chare ri quiruwachˈulef chi ma xtiyaloj ta. 	 ‹‹Bir ülke kendi içinde bölünmüşse, ayakta kalamaz.


Pero ri Dios xuyaˈ cˈa kˈij chi xjach ri Jesús pan ikˈaˈ, ruma can queriˈ ri ruchˈobon pe. Y riyix xiyaˈ pa quikˈaˈ winek ri xa ma niquiben ta ri nubij ri ruchˈabel ri Dios, riche (rixin) chi xquicamisaj chuwech cruz. 	 Tanrının belirlenmiş amacı ve öngörüsü uyarınca elinize teslim edilen bu adamı, yasa tanımaz kişilerin eliyle çarmıha çivileyip öldürdünüz.


Y ntzˈet cˈa chi ri etzelal cˈa cˈo na pan acˈaslen, y cˈa yit ruximon na, xchaˈ ri Pedro chare. 	 Senin kin dolu, kötülüğe tutsak biri olduğunu görüyorum.››


Ri chiriˈ, can majun bey cˈa xquetzˈapeˈ ta ri puertas ri niban wi apo oquen ri pa tinamit, ruma chiriˈ majun bey xtoc ta akˈaˈ. 	 Kentin kapıları gündüz hiç kapanmayacak, orada gece olmayacak.


Xpe ri Jesús xubij cˈa apo chique: Ticˈakaˈ ka ri yaˈl chapabel car re quereˈ pa rajquikˈaˈ ri jucuˈ y can yecˈo cˈa car xqueˈichop, xchaˈ. Y ri discípulos can yacˈariˈ xquiqˈuek ka ri yaˈl chapabel car pa yaˈ. Y can ma yecowin ta chic niquelesaj pe ri yaˈl pa yaˈ, ruma can sibilaj ye qˈuiy car ri xquiyaˈ pe quiˈ. 	 İsa, ‹‹Ağı teknenin sağ yanına atın, tutarsınız›› dedi. Bunun üzerine ağı attılar. O kadar çok balık tuttular ki, artık ağı çekemez olmuşlardı.


Riyoj, wi cukul kacˈuˈx chi chuwech ri Dios utz nikatij ronojel cosas, xa pa kánima cˈa ticˈojeˈ wi. Ruma can jabel ruwarukˈij ri winek ri nunaˈ ka pa ránima chi ma mac ta ntajin chubanic chuwech ri Dios. 	 Bu konulardaki inancını Tanrının önünde kendine sakla. Onayladığı şeyden ötürü kendini yargılamayan kişi ne mutludur!


Yacˈa ri nacˈaxan ri ruchˈabel ri Dios, y ma xu (xe) ta wi nracˈaxaj, xa can nunimaj y nuben ri nubij ri chˈabel riˈ, y can ma nuyaˈ ta ca, can jabel cˈa ruwarukˈij. Ruma ri ruchˈabel ri Dios can tzˈaket wi. Y can nuben chake chi yojcolotej riche (rixin) chi yojcowin nikaben ri nrajoˈ ri Dios. 	 Oysa mükemmel yasaya, özgürlük yasasına yakından bakıp ona bağlı kalan, unutkan dinleyici değil de etkin uygulayıcı olan kişi, yaptıklarıyla mutlu olacaktır.


Y xaxu (xaxe wi) cˈa riche (rixin) chi ma ntel ta más rutzijol ri xbanatej, quekaxibij el, riche (rixin) chi queriˈ ma niquitzijoj ta chic ri Jesús chique ri winek, xechaˈ. 	 Ama bu haberin halk arasında daha çok yayılmasını önlemek için onları tehdit edelim ki, bundan böyle İsanın adından kimseye söz etmesinler.››


Y chawe cˈa riyit xtinyaˈ wi ri rulawaˈil riche (rixin) ri rajawaren ri caj. Ronojel ri xtaxim waweˈ chuwech re ruwachˈulef xtiximeˈ chilaˈ chicaj y ronojel ri xtaquir waweˈ chuwech re ruwachˈulef xtiquiritej chilaˈ chicaj. 	 Göklerin Egemenliğinin anahtarlarını sana vereceğim. Yeryüzünde bağlayacağın her şey göklerde de bağlanmış olacak; yeryüzünde çözeceğin her şey göklerde de çözülmüş olacak.››


Y ri Pedro can yacˈariˈ tek xenatej chare ri chˈabel ri bin ca chare ruma ri Jesús, chi cˈa ma jane tisiqˈuin ta pe ri ecˈ tek riyit oxiˈ yan chic mul abin chique ri yecˈutun chawe, chi ma awetaman ta nuwech. Y riyaˈ xel cˈa el y xuchop jun nimalaj okˈej. 	 Petrus, İsa'nın, ‹‹Horoz ötmeden beni üç kez inkâr edeceksin›› dediğini hatırladı ve dışarı çıkıp acı acı ağladı.


Ruma wi riyin nben orar pa jun chic chˈabel ri xa ma nikˈax ta chinuwech, ri nuˈespíritu xuben orar, pero ri nunojibal majun xuchˈec chare. 	 Bilmediğim dille dua edersem ruhum dua eder, ama zihnimin buna katkısı olmaz.


Cˈacˈariˈ riyin xintzˈet cˈa jun sakilaj chˈaquet y xintzˈet cˈa chukaˈ ri tzˈuyul chupan. Y ri caj y ri ruwachˈulef xquicˈol cˈa el quiˈ chuwech ri tzˈuyul chupan ri lokˈolaj chˈaquet riˈ. Y man cˈa xeˈilitej ta chic pa quicˈojlibel. 	 Sonra büyük, beyaz bir taht ve tahtta oturanı gördüm. Yerle gök önünden kaçtılar, yok olup gittiler.


Y ri Moisés xubij cˈa chukaˈ chique ri aj Israel ri tiempo riˈ: Ri Kajaf Dios xtuyec cˈa pe jun profeta chiquicojol ri kachˈalal aj Israel, achiˈel rubanon chuwe riyin y ya cˈa riyaˈ ri xtikˈalajsan ri ruchˈabel. Tiwacˈaxaj cˈa ri xtubij chiwe. Quecˈariˈ xubij ca ri Moisés chique. 	 İsrailoğullarına, ‹Tanrı size kendi kardeşlerinizin arasından benim gibi bir peygamber çıkaracak› diyen Musa odur.


Y riyix tibanaˈ utzil tiyaˈ rutzil quiwech ri kachˈalal ri yecˈo pa tinamit Laodicea. Y tiyaˈ chukaˈ rutzil ruwech ri kachˈalal Ninfas y quinojel ri quiniman chic ri Jesucristo ri nibix iglesia chique ri niquimol quiˈ pa rachoch riyaˈ. 	 Laodikyadaki kardeşlere, Nimfaya ve evindeki topluluğa selam edin.


Quecˈariˈ xubij ri María. Y ri María xa jubaˈ ma achiˈel oxiˈ icˈ xcˈojeˈ ka pa rachoch ri Elisabet, y cˈacˈariˈ xtzolin chrachoch. 	 Meryem, üç ay kadar Elizabetin yanında kaldı, sonra kendi evine döndü.


Pero ri winek riˈ xa itzel niquinaˈ chique ri israelitas. Rumariˈ, tek xquitzˈet ri Alejandro y xquinabej chi xa jun israelita, xa jubaˈ ma caˈiˈ horas ri junan xquirek quichiˈ y xquibij: ¡Nim ri Diana ri ka‑dios riyoj aj Efeso! xechaˈ. 	 Ama halk kendisinin Yahudi olduğunu anlayınca hep bir ağızdan yaklaşık iki saat boyunca, ‹‹Efeslilerin Artemisi uludur!›› diye bağırıp durdu.


Achiˈel ri Dios tek nubij chi nuben jun cosa can nuben wi. Quecˈariˈ chukaˈ riyoj, y Riyaˈ can retaman wi cˈa chi ri xkabij chiwe, can kitzij wi y ma xkatzˈuc ta tzij. 	 Tanrının güvenilirliği hakkı için diyorum ki, size ilettiğimiz söz hem ‹‹evet›› hem ‹‹hayır›› değildir.


Y ri Pilato, ri aj kˈatbel tzij, xbeˈel cˈa pe y xucˈutuj cˈa chique ri ye ucˈuayon apo riche (rixin) ri Jesús: ¿Achique cˈa chi tzujunic (sujunic) icˈamom pe chrij re jun achi reˈ? xchaˈ chique. 	 Bunun üzerine Pilatus dışarı çıkıp yanlarına geldi. ‹‹Bu adamı neyle suçluyorsunuz?›› diye sordu.


Y pa rucaˈn kˈij, yecˈo cˈa ye caˈiˈ winek israelitas yetajin niquiben chˈaˈoj chiquiwech, y ri Moisés xapon cˈa apo quiqˈui, y xrajoˈ ta xoc chiquicojol riche (rixin) chi man ta niquiben chˈaˈoj. Rumariˈ riyaˈ xubij chique: ¿Achique cˈa ruma tek niben chˈaˈoj? Riyix xa can yix israelitas chi yix caˈiˈ, xchaˈ chique. 	 Ertesi gün Musa, kavga eden iki İbraniyle karşılaşınca onları barıştırmak istedi. ‹Efendiler› dedi, ‹Siz kardeşsiniz. Niye birbirinize haksızlık ediyorsunuz?›


Ruma riyin can wetaman chic cˈa chi xaxu (xaxe wi) chic caˈiˈ oxiˈ kˈij ri nucˈaslen cˈo, ruma queriˈ xkˈalajsex chinuwech ruma ri Kajaf Jesucristo. 	 Rabbimiz İsa Mesihin bana bildirdiği gibi, bedenden ayrılışımın yakın olduğunu biliyorum.


Ye rukasan ri nimaˈk aj kˈatbel tak tzij, y ye runimirisan ri xa majun quikˈij. 	 Hükümdarları tahtlarından indirdi, Sıradan insanları yükseltti.


Y tek ri Cristo xcamisex chuwech ri cruz, riyin achiˈel xa ta can xicom chuwech ri cruz riqˈui Riyaˈ. Y ma yin ta chic rajaf re nucˈaslen re cˈo wacami, xa can ya chic ri Cristo ri cˈo pa wánima ri oconek rajaf re nucˈaslen. Y janipeˈ cˈa ri xquicˈaseˈ el chuwech re ruwachˈulef, can xtincukubaˈ nucˈuˈx riqˈui ri Cristo ri Rucˈajol ri Dios ri xajowan wuche (wixin), y xuyaˈ chukaˈ riˈ riche (rixin) chi xcamisex wuma. 	 Mesihle birlikte çarmıha gerildim. Artık ben yaşamıyorum, Mesih bende yaşıyor. Şimdi bedende sürdürdüğüm yaşamı, beni seven ve benim için kendini feda eden Tanrı Oğluna imanla sürdürüyorum.


Y can yacˈariˈ tek xintzˈet jun ángel ri cˈo sibilaj ruchukˈaˈ, y nurek ruchiˈ chubixic: ¿La cˈo ta cami jun ri can rucˈamon (takal chrij) chi nrelesaj ri wukuˈ sellos ri achoj riqˈui kˈolin wi ri wuj y nujek? xchaˈ. 	 Yüksek sesle, ‹‹Tomarı açmaya, mühürlerini çözmeye kim layıktır?›› diye seslenen güçlü bir melek de gördüm.


Ri Dios ma xupokonaj ta cˈa xuyaˈ pe ri Rucˈajol, riche (rixin) chi xcom kuma konojel riyoj. Y wi ma xupokonaj ta xuyaˈ pe ri Rucˈajol, ¿la man ta cˈa xtuyaˈ ronojel ruwech utzil chake nichˈob riyix? Can xtuyaˈ wi. 	 Öz Oğlunu bile esirgemeyip Onu hepimiz için ölüme teslim eden Tanrı, Onunla birlikte bize her şeyi bağışlamayacak mı?


Y wi cˈo ri nikacˈulwachij, y can nikanaˈ cˈa chi achiˈel jun ejkaˈn ri nika chikij, can tikatolaˈ cˈa kiˈ chucˈuaxic ri ejkaˈn riˈ. Y riqˈui riˈ, can nikaben wi cˈa ri nubij ri ley riche (rixin) ri Cristo. 	 Birbirinizin yükünü taşıyın, böylece Mesihin Yasasını yerine getirirsiniz.


Ruma tek rubanon ca, kacˈuluˈan ri Dios. Pero ruma chi xutek pe ri Rucˈajol riche (rixin) chi xcom kuma riyoj, rumariˈ junan chic kawech riqˈui ri Dios. Y wacami ruma chi xcˈastej pe ri Cristo, rumariˈ tek junan chic kawech kabanon riqˈui ri Dios. Wi queriˈ kabanon, ¿cˈa ta cˈa chi man ta xtuyaˈ ri colotajic chake? 	 Çünkü biz Tanrının düşmanlarıyken Oğlunun ölümü sayesinde Onunla barıştıksa, barışmış olarak Oğlunun yaşamıyla kurtulacağımız çok daha kesindir.


Rumariˈ, tek ri Cristo xpe waweˈ chuwech re ruwachˈulef, xubij chare ri Dios: Riyit man chic cˈa nawajoˈ ta chi yetzuj (yesuj) chicop y nicˈaj chic cosas chawe, rumariˈ tek xayaˈ jun nuchˈacul achiˈel ruchˈacul ri winek. 	 Bunun için Mesih dünyaya gelirken şöyle diyor: ‹‹Kurban ve sunu istemedin, Ama bana bir beden hazırladın.


Tek riyix xixcˈojeˈ chuxeˈ rutzij ri mac, riyix ma jubaˈ xichˈob ta chi can nicˈatzin nicˈuaj jun chojlaj cˈaslen chuwech ri Dios. 	 Sizler günahın kölesiyken doğruluktan özgürdünüz.


Xquicˈom cˈa pe ri ti alaj bur rachibilan ri ruteˈ, cˈacˈariˈ ri discípulos xquiyaˈ ri quitziak chiquij ri bur riche (rixin) chi ri Jesús xchˈoqueˈ el chrij. 	 Eşekle sıpayı getirip üzerlerine giysilerini yaydılar, İsa sıpaya bindi.


Y ri Jesús xjel cˈa apo quiqˈui ri rudiscípulos, xeruchop ka riqˈui rukˈaˈ y xubij cˈa chique: Quixyacatej cˈa y ma tixibij ta iwiˈ, xchaˈ ri Jesús chique. 	 İsa gelip onlara dokundu, ‹‹Kalkın, korkmayın!›› dedi.


Y ri Jesús xubij chukaˈ chique: Ri uxlanibel kˈij xban riche (rixin) jun utzil chare ri winek, y ma ya ta ri winek ri xban riche (rixin) ta jun utzil chare ri uxlanibel kˈij. 	 Sonra onlara, ‹‹İnsan Şabat Günü için değil, Şabat Günü insan için yaratıldı›› dedi.


Y ronojel reˈ can xtuben cˈa chiwe chi pan iwiˈ riyix xtika wi ri rutojbalil ri quicamic quinojel ri chojmilaj tak winek ri ye camisan el chuwech re ruwachˈulef. Xuchop pe riqˈui tek xcamisex ri chojmilaj achi xubiniˈaj Abel y nbeqˈuis cˈa riqˈui tek xcamisex ri achi xubiniˈaj Zacarías, ri rucˈajol ri achi xubiniˈaj Berequías. Y nbij cˈa chiwe, chi ri Zacarías can yix chukaˈ riyix ri xixcamisan riche (rixin), chiriˈ chunakajal ri altar ri cˈo chuwarachoch ri Dios. 	 Böylelikle, doğru kişi olan Habilin kanından, tapınakla sunak arasında öldürdüğünüz Berekya oğlu Zekeriyanın kanına kadar, yeryüzünde akıtılan her doğru kişinin kanından sorumlu tutulacaksınız.


Yacˈariˈ tek ri Jesús xubij chare ri Pedro: Riyin ma nbij ta cˈa chawe chi wukuˈ mul ri utz chi nacuy rumac jun awachˈalal ri cˈo pokon nubanalaˈ chawe. Riyin nbij cˈa chawe chi ri rumac ri awachˈalal utz chi wukuˈ mul chi setenta ri nacuy rumac. 	 İsa, ‹‹Yedi kez değil›› dedi. ‹‹Yetmiş kere yedi kez derim sana.


Titzuˈ na peˈ, riyin xquipe yan chic jun bey. Can tichajij cˈa jabel ri iyacon pa tak iwánima, riche (rixin) chi majun xtelesan ta chiwe ri lokˈolaj sipanic. 	 Tez geliyorum. Tacını kimse elinden almasın diye sahip olduğuna sımsıkı sarıl.


Majun cˈa mozo ri nicowin ta nisamej quiqˈui ye caˈiˈ patrón. Ruma wi nrajoˈ jun chique ri rupatrón, nretzelaj ca ri jun chic. Y wi can sibilaj nunimaj rutzij ri jun, can nretzelaj ri jun chic. Y quecˈariˈ chukaˈ, ri winek ri xa benak ránima chrij ri beyomel, ma nicowin ta nuben ri nrajoˈ ri Dios, xchaˈ ri Jesús. 	 ‹‹Hiç kimse iki efendiye kulluk edemez. Ya birinden nefret edip öbürünü sever, ya da birine bağlanıp öbürünü hor görür. Siz hem Tanrıya, hem de paraya kulluk edemezsiniz.››


Y chiriˈ chuwech ri aj kˈatbel tzij, xquichop cˈa niquitzujuj (niquisujuj) apo y niquibij: Riyoj ketaman chi re Jesús reˈ qˈuiy rumac. Riyaˈ nusukˈ quinaˈoj ri katinamit Israel. Nubilaˈ chukaˈ chique ri winek chi ma tiquitoj ta ri alcawal chare ri César. Y nubilaˈ chi ya Riyaˈ ri Cristo, y reˈ ntel chi tzij chi jun Rey, xechaˈ. 	 Onu şöyle suçlamaya başladılar: ‹‹Bu adamın ulusumuzu yoldan saptırdığını gördük. Sezara vergi ödenmesine engel oluyor, kendisinin de Mesih, yani bir kral olduğunu söylüyor.››


Y xeˈapon cˈa pa tinamit Nazaret y chiriˈ xecˈojeˈ wi ka, riche (rixin) chi queriˈ can nibanatej na cˈa achiˈel ri tzˈibatal ca cuma ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Riyeˈ can quitzˈiban ca chi ri Jesús can cˈo na chi nibix nazareno chare. 	 Oraya varınca Nasıra denen kente yerleşti. Bu, peygamberler aracılığıyla bildirilen, ‹‹O'na Nasıralı denecektir›› sözü yerine gelsin diye oldu.


riche (rixin) chi queriˈ astapeˈ niquitzuˈ y xa ma nichˈobotej ta chiquiwech ri niquitzuˈ y astapeˈ niquicˈaxaj y xa ma nikˈax ta chiquiwech ri niquicˈaxaj, riche (rixin) chi queriˈ ma nitzolin ta pe quicˈuˈx, y ma nicuyutej ta chukaˈ quimac ruma ri Dios. 	 Öyle ki, ‹Bakıp bakıp görmesinler, Duyup duyup anlamasınlar da, Dönüp bağışlanmasınlar.› ››


Riyin nbij chi sibilaj ta utz, chi quinojel ri winek ye achiˈel ta riyin, chi niquicochˈ man ta yecˈuleˈ. Xa yacˈa chikajujunal ma junan ta yatajnek chake ruma ri Dios, ruma jun wi yatajnek chare jun y jun wi chic yatajnek chare ri jun chic. 	 Herkesin benim gibi olmasını dilerdim. Ama herkesin Tanrıdan aldığı ruhsal bir armağanı vardır; kiminin şöyle, kiminin böyle.


Xpe ri Jesús xyacatej cˈa el y ye rachibilan ri rudiscípulos xquitzekelbej el ri achi. 	 İsa kalkıp öğrencileriyle birlikte adamın ardından gitti.


Ni majun bey chic cˈa xtacˈaxex ta chi yecˈo ri yetajin niquikˈojomaj ri arpas, ri trompetas y ri xul. Ni ma xquecˈojeˈ ta chic chukaˈ ri yebano xabachique samaj chiriˈ. Y man cˈa chukaˈ xquekˈajan ta chic pe ri caˈ riche (rixin) ri quiˈen. 	 Artık sende lir çalanların, ezgi okuyanların, Kaval ve borazan çalanların sesi Hiç işitilmeyecek. Artık sende hiçbir el sanatının ustası bulunmayacak. Sende artık değirmen sesi duyulmayacak.


Y ri Herodes nubij: ¿Achique cami chi achi riˈ? Ruma qˈuiy yenwacˈaxaj chrij. Pero riyin nbij chi ma ya ta ri Juan ri Bautista, ruma ri Juan yin cˈa riyin xitako rutzaqˈuixic rujolon (ruwiˈ), xchaˈ. Y ri Herodes nucanolaˈ cˈa achique nuben, ruma nrajoˈ nutzˈet ruwech ri Jesús. 	 Hirodes, ‹‹Yahyanın başını ben kestirdim. Şimdi hakkında böyle haberler duyduğum bu adam kim?›› diyor ve İsayı görmenin bir yolunu arıyordu.


Pero ri winek xquicˈutuj chare: ¿Acuchi (achique) cˈa cˈo wi ri Jesús wacami? xechaˈ chare. Y riyaˈ xubij: Ma wetaman ta. 	 Ona, ‹‹Nerede O?›› diye sordular. ‹‹Bilmiyorum›› dedi.


Yacˈa tek kˈaxnek chic ri oxiˈ kˈij riqˈui nicˈaj, ri Dios xuben cˈa chi xebecˈastej pe ri ye caˈiˈ achiˈaˈ riˈ. Rumariˈ riyeˈ can xepaˈeˈ chic cˈa el jun bey. Y ri winek ri xetzˈeto quiche (quixin), can sibilaj cˈa xquixibij quiˈ. 	 Üç buçuk gün sonra iki peygamber, Tanrıdan gelen yaşam soluğunu alınca ayağa kalktılar. Onları görenler dehşete kapıldı.


Y ri Jesús yerutijoj cˈa ri winek ri quimolon quiˈ riqˈui, chiriˈ pa rachoch ri Dios, y xubij cˈa chique: ¿Achique cˈa ruma tek ri aj tzˈibaˈ niquibij chi ri Cristo xa choj jun ralcˈual ca ri rey David? 	 İsa tapınakta öğretirken şunu sordu: ‹‹Nasıl oluyor da din bilginleri, ‹Mesih, Davutun Oğludur› diyorlar?


Rumacˈariˈ nikaben ri rusamaj ri Dios y nikatij pokon. Can kacukuban wi apo kacˈuˈx riqˈui ri cˈaslic Dios. Ya Riyaˈ ri Colonel quiche (quixin) quinojel winek, pero más quiche (quixin) ri yeniman riche (rixin). 	 Bunun için emek veriyor, mücadele ediyoruz. Çünkü umudumuzu bütün insanların, özellikle iman edenlerin Kurtarıcısı olan diri Tanrıya bağladık.


Quecˈariˈ ri chˈabel ri xuyaˈ ri Dios pa ránima ri David. Y ri uxlanen ri kanatan pe, ma nichˈo ta chrij ri uxlanen ri xquil waweˈ ri katiˈt kamamaˈ tek ye cˈamom pe ruma ri Josué. Ma ya ta riˈ. Ruma xa ye chic ri ye quiy quimam ca riyeˈ ri yecˈo re waweˈ tek ri Dios xutzuj (xusuj) chic jun bey ri uxlanen. 	 Eğer Yeşu onları huzura kavuştursaydı, Tanrı daha sonra bir başka günden söz etmezdi.


Ruma qˈuiy nimaˈk tak utzil ri rubanon pe chuwe Riyaˈ, ri can nicowin wi nuben ronojel. Y ri rubiˈ Riyaˈ can lokˈolaj wi. 	 Çünkü Güçlü Olan, benim için büyük işler yaptı. Onun adı kutsaldır.


Y tayaˈ cˈa chukaˈ ri kaway ri nicˈatzin chake ronojel kˈij. 	 Her gün bize gündelik ekmeğimizi ver.


Yacˈa tek ri soldados quibajin chic ri Jesús chuwech ri cruz, xebequicˈamaˈ cˈa pe ri rutziak ri Jesús; tziek ri ye quelesan ca chrij. Ri tziek cˈa riˈ xquijech pa cajiˈ y xquijech cˈa chiquiwech. Ruma ye cajiˈ riyeˈ. Xa yacˈa ri jun tziek ri nibix túnica chare, ma jun rutˈisbal (rutzˈisbal). Can pa ruquemic banon chare chi xa jun rubanic. 	 Askerler İsayı çarmıha gerdikten sonra giysilerini alıp her birine birer pay düşecek biçimde dört parçaya böldüler. Mintanını da aldılar. Mintan boydan boya tek parça dikişsiz bir dokumaydı.


Ri Esteban jun achi ri can cˈo cˈa ri ruchukˈaˈ ri Dios riqˈui, y can cˈo chukaˈ ri rutzil ri Dios riqˈui. Rumariˈ tek cˈo milagros ri majun bey ye tzˈeton ta ri yerubanalaˈ chiquiwech ri winek, riche (rixin) chi queriˈ can retal chi riyaˈ can kitzij wi ri nukˈalajsaj. 	 Tanrının lütfuyla ve kudretle dolu olan İstefanos, halk arasında büyük belirtiler ve harikalar yapıyordu.


Ri jay ri yesamej wi ri sacerdotes riˈ y ronojel ri cˈo chupan ri jay, xa achiˈel jun ruwachbel o xa achiˈel rumachˈachˈil ri rachoch ri Dios ri cˈo chilaˈ chicaj. Y rumariˈ, tek ya xa niban ri jay, ri Dios xubij chare ri Moisés: Tawacˈaxaj cˈa. Can rajawaxic chi niban achiˈel rubanic ronojel ri wachbel ri xincˈut chawech pa ruwiˈ ri juyuˈ, xchaˈ ri Dios chare ri Moisés. 	 Bunlar göktekinin örneği ve gölgesi olan tapınakta hizmet ediyorlar. Nitekim Musa tapınma çadırını kurmak üzereyken Tanrı tarafından şöyle uyarıldı: ‹‹Her şeyi sana dağda gösterilen örneğe göre yapmaya dikkat et.››


Riyin nbij chi ri Dios rubanon chake riyoj apóstoles chi majun oc kakˈij chiquiwech quinojel ri winek. Yoj achiˈel ri achiˈaˈ ri can kˈaton chic tzij pa quiwiˈ chi yecamisex, y quinojel cˈa ri winek y ri ángeles yojquitzuˈ cˈa pe achique niban chake. 	 Kanımca Tanrı biz elçileri, en geriden gelen ölüm hükümlüleri gibi gözler önüne serdi. Hem melekler hem insanlar için, bütün evren için seyirlik oyun olduk.


Yacˈa ri Jesús xubij cˈa chare: ¿Re xacˈutuj chuwe, can pan ajolon cˈa riyit xpe wi, o xa nicˈaj chic winek ri ye biyon chawe? xchaˈ. 	 İsa şöyle karşılık verdi: ‹‹Bunu kendiliğinden mi söylüyorsun, yoksa başkaları mı sana söyledi?››


Yacˈa ri winek ri xa riqˈui ri ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx, xa jubaˈ chic cˈa re xquinquitzˈet el. Yacˈa riyix can xquinitzˈet chic na jun bey. Y ruma chi riyin can cˈo nucˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, rumariˈ riyix can xticˈojeˈ cˈa chukaˈ icˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 Az sonra dünya artık beni görmeyecek, ama siz beni göreceksiniz. Ben yaşadığım için siz de yaşayacaksınız.


Y ri Jesús can xtzekelbex cˈa cuma sibilaj ye qˈuiy winek ri ye petenak pa tak tinamit ri yecˈo pa rucuenta ri Galilea, cuma chukaˈ ri ye petenak pa tak tinamit ri yecˈo pa rucuenta ri Decápolis, ri yepe pa Jerusalem y ri ye petenak pa nicˈaj chic tinamit ri yecˈo pa rucuenta ri Judea. Y can queriˈ chukaˈ, xtzekelbex cuma sibilaj ye qˈuiy winek ri ye petenak cˈa jucˈan chic ruchiˈ ri raken yaˈ Jordán. 	 Celile, Dekapolis, Yeruşalim, Yahudiye ve Şeria Irmağı'nın karşı yakasından gelen büyük kalabalıklar O'nun ardından gidiyordu.


Pero can ya cˈa ri ruwachˈulef ri xtoˈo riche (rixin) ri ixok riche (rixin) chi majun xucˈulwachij chupan ri achiˈel raken yaˈ ri xuqˈuek ri dragón, ruma ri ulef xjakatej y xubikˈ chanin ri yaˈ riˈ. 	 Ama yeryüzü, ağzını açıp ejderhanın ağzından akıttığı ırmağı yutarak kadına yardım etti.


Queriˈ nbij chiwe ruma ri nimalaj sacerdote nucˈuaj apo quiquiqˈuel ri chicop y ntoc cˈa chupan ri nimalaj Lokˈolaj lugar ri cˈo chupan ri rachoch ri Dios y chiriˈ nutzuj (nusuj) wi ri quicˈ chuwech ri Dios riche (rixin) chi nicuyutej quimac ri winek. Pero ri quichˈacul chicop ma chak ta queriˈ nicanaj ca, xa yeˈelesex el cˈa chuchiˈ el ri tinamit y yeporox. 	 Başkâhin günah sunusu olarak hayvanların kanını kutsal yere taşır, ama bu hayvanların cesetleri ordugahın dışında yakılır.


Y tek ri winek israelitas xeˈapon pa tinamit Jericó, wukuˈ kˈij xesutin chrij ri tinamit, y pa ruwuk kˈij xtzak ri nimalaj tzˈak ri rusutin riˈ chrij ri tinamit. Queriˈ xbanatej ruma chi ri israelitas can quicukuban quicˈuˈx riqˈui ri Dios. 	 İsrailliler yedi gün boyunca Eriha surları çevresinde dolandılar; sonunda imanları sayesinde surlar yıkıldı.


Ri Jesús xubanalaˈ cˈa ronojel riˈ riche (rixin) chi queriˈ can nibanatej wi cˈa ri rukˈalajsan chic ri Dios chuwech ri profeta Isaías, ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Ri tzˈibatal cˈa ca nubij: 	 Bu, Peygamber Yeşaya aracılığıyla bildirilen şu söz yerine gelsin diye oldu: ‹‹İşte Kulum, Onu ben seçtim. Gönlümün hoşnut olduğu sevgili Kulum Odur. Ruhumu Onun üzerine koyacağım, O da adaleti uluslara bildirecek.


Ri rucˈuaxic ri ley, man achiˈel ta nacukubaˈ acˈuˈx riqˈui ri Dios. Ma que ta riˈ. Xa can cˈo wi chi naben na ronojel ri nubij chupan. Y rumariˈ tek ri ley nubij: Ri nibano ronojel ri nubij chupan re ley reˈ, can xtril wi ri rucˈaslen riqˈui ri Dios. 	 Yasa imana dayalı değildir. Tersine, ‹‹Yasanın gereklerini yapan, onlar sayesinde yaşayacaktır.››


O wi ta nubij jun chique ri kaxquin: ¿achique ruma chi riyin ma xinoc ta wachaj? nichaˈ ta. Ruma ri nubij queriˈ, ¿la ma riche (rixin) ta cami ri chˈaculaj ri kaxquin? Ma que ta riˈ. Xa can riche (rixin) wi ri chˈaculaj. 	 Kulak, ‹‹Göz olmadığım için bedene ait değilim›› derse, bu onu bedenden ayırmaz.


Man cˈa tichˈob ta chi riyin xipe riche (rixin) chi majun rukˈij nben chare ri ley riche (rixin) ri Moisés, y chukaˈ ma tichˈob ta chi riyin xipe riche (rixin) chi queriˈ chukaˈ nben chique ri ye tzˈibatal ca cuma ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Ma que ta riˈ. Riyin xipe riche (rixin) chi nbekˈalajin pe jabel ri kas nubij ri ley y ri quitzˈiban ca ri profetas. 	 ‹‹Kutsal Yasayı ya da peygamberlerin sözlerini geçersiz kılmak için geldiğimi sanmayın. Ben geçersiz kılmaya değil, tamamlamaya geldim.


Ruma la akˈom laˈ jotol rajel, y rumariˈ xa más ta utz chi xcˈayix, y ri rajel xa xyaˈox (xyaˈ) ta chique ri pobres, xechaˈ. 	 ‹‹Bu yağ pahalıya satılabilir, parası yoksullara verilebilirdi.››


Y pa rukˈijul cˈa ri job, yacˈariˈ tek ntajin ri nimakˈij ri Dedicación rubiˈ; nimakˈij riche (rixin) chi niquinatabej ri kˈij tek xchojmirisex chic ri rachoch ri Dios ri cˈo chiriˈ pa tinamit Jerusalem. 	 O sırada Yeruşalimde Tapınağın Açılışını Anma Bayramı kutlanıyordu. Mevsim kıştı.


Ruma tek xojalex, majun kacˈamom pe. Y queriˈ chukaˈ tek xkojcom, majun chukaˈ xtikacˈuaj el. 	 Çünkü dünyaya ne bir şey getirdik, ne de ondan bir şey götürebiliriz.


Ruma wi jun winek niqˈuix yirukˈalajsaj riyin y niqˈuix nukˈalajsaj ri nuchˈabel chique ri winek ri xa can ma yeniman ta chic chare ri Dios, winek ri can ye aj maquiˈ ri yecˈo chuwech re ruwachˈulef re tiempo reˈ, queriˈ chukaˈ riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol xquiqˈuix xtinbij chi ri jun winek riˈ wuche (wixin) riyin. Queriˈ xtinben tek xquipe chic jun bey, y junan chic nukˈij nucˈojlen riqˈui ri Nataˈ y ye wachibilan pe ri lokˈolaj tak ángeles. 	 Bu vefasız ve günahkâr kuşağın ortasında, kim benden ve benim sözlerimden utanırsa, İnsanoğlu da, Babası'nın görkemi içinde kutsal meleklerle birlikte geldiğinde o kişiden utanacaktır.››


Y can yacˈariˈ tek xoj‑oc el pa jun barco, y xkayaˈ ca ri tinamit Troas. Y choj xojbe cˈa pa Samotracia. Y cˈa pa rucaˈn kˈij ri xoj‑el chic el chiriˈ, riche (rixin) chi xojapon pa tinamit Neápolis. 	 Troastan denize açılıp doğru Semadirek Adasına, ertesi gün de Neapolise gittik.


Yacˈa ri Jesús can retaman cˈa ri niquibilaˈ ka chiquiwech ri rudiscípulos, y rumariˈ xubij cˈa chique: ¿Achique ruma riyix nichˈob chi ruma majun caxlan wey iwuqˈui, rumariˈ tek xinbij queriˈ? ¿La ma xkˈax ta cˈa chiwech ri xinbij? ¿Xa can cˈa cowirnek na ri iwánima, rumariˈ chi ma nikˈax ta chiwech? 	 Bunun farkında olan İsa, ‹‹Ekmeğiniz yok diye niçin tartışıyorsunuz?›› dedi. ‹‹Hâlâ akıl erdiremiyor, anlamıyor musunuz? Zihniniz köreldi mi?


Nimakˈaˈ yan ri rucaˈn kˈij, can cˈa mukmuj na, ri Jesús xyacatej el y xbe pa jun lugar ri acuchi (achique) majun winek cˈo, riche (rixin) chi xberubanaˈ orar. 	 Sabah çok erkenden, ortalık henüz ağarmadan İsa kalktı, evden çıkıp ıssız bir yere gitti, orada dua etmeye başladı.


Riyix nim rajel xuyaˈ ri Jesucristo riche (rixin) chi xixrulokˈbej. Rumariˈ wacami can yix riche (rixin) chic Riyaˈ y man chic tiyaˈ ta iwiˈ chuxeˈ tijonic ri xa quiche (quixin) ri winek. 	 Bir bedel karşılığı satın alındınız, insanlara köle olmayın.


Y ri Jesús tek xerutzuˈ xubij cˈa chique: Quixbiyin cˈa y jeˈicˈutuˈ iwiˈ chiquiwech ri sacerdotes, xchaˈ el ri Jesús chique. Y tek quichapon cˈa el binen riche (rixin) chi nbequicˈutuˈ quiˈ chiquiwech ri sacerdotes, ri quiyabil xqˈuis el chiquij y xechˈajchˈojir cˈa. 	 İsa onları görünce, ‹‹Gidin, kâhinlere görünün›› dedi. Adamlar yolda giderken cüzamdan temizlendiler.


Y riqˈui riˈ, riyoj nikatzˈet chi riyeˈ ma xecowin ta xeˈoc chupan ri uxlanen riˈ ruma ma xquinimaj ta ri Dios. 	 Görüyoruz ki, imansızlıklarından ötürü oraya giremediler.


Y rumariˈ tikamatioxij chi kiche (kixin) chic riyoj ri kˈatbel tzij ri can majun nisilon ta riche (rixin). Y riche (rixin) chi yojmatioxin chare ri Dios, tikabanaˈ cˈa ri rusamaj, can achiˈel ri nika chuwech Riyaˈ. Tikaxibij cˈa kiˈ chuwech y tikayaˈ chukaˈ rukˈij. 	 Böylece sarsılmaz bir egemenliğe kavuştuğumuz için minnettar olalım. Öyle ki, Tanrıyı hoşnut edecek biçimde saygı ve korkuyla tapınalım.


Tek ri Jesús rubin chic ka ri tzij riˈ, quinojel ri yeˈetzelan riche (rixin) xeqˈuix apo chuwech. Yacˈa ri nicˈaj chic winek sibilaj niquicot cánima, ruma ri Jesús ntajin chubanic nimaˈk tak samaj riche (rixin) ri Dios. 	 İsanın bu sözleri, kendisine karşı gelenlerin hepsini utandırdı. Bütün kalabalık ise Onun yaptığı görkemli işlerin tümünü sevinçle karşıladı.


Y queˈayaˈ cˈa ca ri xa ma ye utz ta ri yecˈo pan awánima, titzolin pe acˈuˈx y tacˈutuj cˈa cuybel amac chare ri Dios, ruma chuwech Riyaˈ can ma utz ta ri chˈobonic ri xpe pan awánima. 	 Bu kötülüğünden tövbe et ve Rabbe yalvar, yüreğindeki bu düşünce belki bağışlanır.


Can ma nwil ta cˈa achique nben, ruma pa nicˈaj yincˈo wi; chukaˈ nchˈob wi nyaˈ ca re ruwachˈulef y yibecˈojeˈ riqˈui ri Cristo, sibilaj jabel xtibenbanaˈ chilaˈ. 	 İki seçenek arasında kaldım. Dünyadan ayrılıp Mesihle birlikte olmayı arzuluyorum; bu çok daha iyi.


Can qˈuiy cˈa mul quiximon ri rukˈaˈ raken pa chˈichˈ y riqˈui chukaˈ cadena, pero xa yerucˈokpij y yerukˈaj ca. Can majun cˈa ri cowinek ta chrij. 	 Birçok kez zincir ve kösteklerle bağlandığı halde, zincirleri koparmış, köstekleri parçalamıştı. Hiç kimse onunla başa çıkamıyordu.


Y can yacˈariˈ tek riyaˈ xerusiqˈuij (xeroyoj) ye caˈiˈ capitanes, y xubij chique chi a las nueve chupan ri akˈaˈ riˈ, nrajoˈ cˈa chi quichojmirisan chic quiˈ caˈiˈ ciento soldados ri yebe chicaken, ye setenta soldados ri yebe chrij quiej y caˈiˈ ciento chic ri niquicˈuaj el lanzas, riche (rixin) chi yebe cˈa pa Cesarea. 	 Komutan, yüzbaşılardan ikisini yanına çağırıp şöyle dedi: ‹‹Akşam saat dokuzda Sezariyeye hareket etmek üzere iki yüz piyade, yetmiş atlı ve iki yüz mızraklı hazırlayın.


Pero matiox chare ri Dios chi xuyaˈ ri rutzil chuwe, riche (rixin) chi xuben chuwe chi xinoc apóstol. Ri utzil riˈ can xuben cˈa chuwe chi sibilaj xisamej. Riyin más qˈuiy cˈa samaj xinben que chiquiwech ri nicˈaj chic apóstoles. Pero ma nbij ta cˈa chi yin cˈa riyin xibano ri samaj, ma que ta riˈ, xa can ya ri rutzil ri Dios ri xsamej pa nucˈaslen. 	 Ama şimdi neysem, Tanrının lütfuyla öyleyim. Onun bana olan lütfu boşa gitmedi. Elçilerin hepsinden çok emek verdim. Aslında ben değil, Tanrının bende olan lütfu emek verdi.


Y ri Jesús xbe chic cˈa apo chubanic orar pa rucamul y nubij cˈa: Nataˈ Dios, wi can cˈo cˈa chi nkˈaxaj na ri tijoj pokonal, riyin can nwajoˈ cˈa nben ri araybel riyit. Quecˈariˈ ri xubij pa ruˈoración. 	 İsa ikinci kez uzaklaşıp dua etti. ‹‹Baba›› dedi, ‹‹Eğer ben içmeden bu kâsenin uzaklaştırılması mümkün değilse, senin istediğin olsun.››


Yacˈariˈ tek yecˈo cˈa achiˈaˈ fariseos ri xquibij chique ri ye rudiscípulos ri Jesús: ¿Achique ruma riyix yeˈibil re trigo pan ikˈaˈ re kˈij reˈ? Re kˈij reˈ, uxlanibel kˈij y xajan chi niban samaj, xechaˈ. 	 Ferisilerden bazıları, ‹‹Şabat Günü yasak olanı neden yapıyorsunuz?›› dediler.


Rumariˈ nbij cˈa chiwe, chi ri winek ri ma quetaman ta ruwech ri Dios, tek niquitzuj (niquisuj) tiˈij chuwech jun dios ri xa banon cuma winek, ma chare ta cˈa ri Dios niquitzuj (niquisuj) wi, xa chique ri itzel tak espíritu, rumariˈ riyin ma nwajoˈ ta chi riyix niben queriˈ riche (rixin) chi ma niben ta junan iwech quiqˈui ri itzel tak espíritu. 	 Hayır, yok! Dediğim şu: Putperestler kurbanlarını Tanrıya değil, cinlere sunuyorlar. Cinlerle paydaş olmanızı istemem.


Y ri Jesús xubij: ¿Riyix chukaˈ can cˈa ma jane nikˈax ta chiwech ri nbij? 	 ‹‹Siz de mi hâlâ anlamıyorsunuz?›› diye sordu İsa.


Riyin ya cˈa ri pa tinamit Jope yincˈo wi. Y yacˈa tek yitajin chi oración, xintzˈet pa jun achiˈel achicˈ chi cˈo jun nimalaj achiˈel tziek ri ye ximon pe ri cajiˈ rutzaˈn, ri petenak chilaˈ chicaj y nika pe cˈa wuqˈui riyin. 	 ‹‹Ben Yafa Kentinde dua ediyordum›› dedi. ‹‹Kendimden geçerek bir görüm gördüm. Büyük bir çarşafı andıran bir nesnenin dört köşesinden sarkıtıldığını, bunun gökten inip benim bulunduğum yere kadar geldiğini gördüm.


Y quinojel ri quiniman, can cˈo cˈa jun achˈalalriˈil quiqˈui, y niquicomonij cˈa ronojel ri cˈo quiqˈui. 	 İmanlıların tümü bir arada bulunuyor, her şeyi ortaklaşa kullanıyorlardı.


Y yacˈariˈ tek ri Simón Pedro xubij chique ri rachibil: Riyin yibe na chuchapic car, xchaˈ. Y ri rachibil xquibij: Riyoj chukaˈ yojbe awuqˈui. Y can quinojel cˈa xebe y xeˈoc el pa jun jucuˈ. Riyeˈ astapeˈ jun akˈaˈ xecˈaseˈ chuchapic car, majun car ri xquichop ta. 	 Simun Petrus ötekilere, ‹‹Ben balık tutmaya gidiyorum›› dedi. Onlar, ‹‹Biz de seninle geliyoruz›› dediler. Dışarı çıkıp tekneye bindiler. Ama o gece bir şey tutamadılar.


Yacˈa ri Jesús xubij chique ri rudiscípulos: Tiyaˈ quiway riyix, xchaˈ chique. Y riyeˈ xquibij: ¿Riyit nabij chi yojbe chulokˈic caˈiˈ ciento denarios caxlan wey riche (rixin) chi yewaˈ riyeˈ? xechaˈ chare. 	 İsa ise, ‹‹Onlara siz yiyecek verin›› diye karşılık verdi. Öğrenciler İsaya, ‹‹Gidip iki yüz dinarlık ekmek alıp onlara yedirelim mi yani?›› diye sordular.


Ri Jesús can ronojel tinamit ri yecˈo pa rucuenta ri Galilea xapon wi, nucˈut cˈa ri ruchˈabel ri Dios chiquiwech ri winek pa tak jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios, nutzijoj cˈa ri lokˈolaj chˈabel ri nichˈo chrij ri rajawaren ri Dios. Yerucˈachojsaj cˈa winek ri jalajoj chi yabilal y kˈaxon ntoc chique. 	 İsa, Celile bölgesinin her tarafını dolaştı. Buralardaki havralarda öğretiyor, göksel egemenliğin Müjdesini duyuruyor, halk arasında rastlanan her hastalığı, her illeti iyileştiriyordu.


Y tek ri ye caˈiˈ riˈ quiqˈuison chic rukˈalajsaxic ri yatajnek chique chi niquikˈalajsaj, ri itzel chicop ri ntel pe chupan ri itzel jul ri kˈekuˈm rupan, xtuchop cˈa chˈaˈoj quiqˈui ri ye caˈiˈ riˈ, y xqueruchˈec y xquerucamisaj. 	 Tanıklık görevleri sona erince dipsiz derinliklerden çıkan canavar onlarla savaşacak, onları yenip öldürecek.


Cˈo jantek ri winek ri ma ye israelitas ta can niquiben wi ri nubij ri ley, astapeˈ ma quicˈaxan ta achique ri nubij ri ley. Y queriˈ, can nikˈalajin cˈa chi ri pa tak cánima can cˈo ri nikˈalajsan chiquiwech achique ri utz y achique ri ma utz ta. Achiˈel xa ta can cˈo ri ley pa tak cánima. 	 Kutsal Yasadan yoksun uluslar Yasanın gereklerini kendiliklerinden yaptıkça, Yasadan habersiz olsalar bile kendi yasalarını koymuş olurlar.


Ruma chi can ya cˈa ri Lokˈolaj Espíritu ri yayon ri cˈacˈacˈ kacˈaslen, rumariˈ can tikayaˈ cˈa kˈij chi ya Riyaˈ ri nucˈuan kiche (kixin). 	 Ruh sayesinde yaşıyorsak, Ruhun izinde yürüyelim.


Y ri Jesús retaman chic cˈa ronojel achique ri xquerucˈulwachij. Rumariˈ tek Riyaˈ can xbe cˈa chiquicˈulic ri ye chapoy riche (rixin) y xucˈutuj cˈa chique: ¿Achique cˈa ri nicanoj? xchaˈ chique. 	 İsa, başına geleceklerin hepsini biliyordu. Öne çıkıp onlara, ‹‹Kimi arıyorsunuz?›› diye sordu.


riche (rixin) chi queriˈ ri Jesús nukˈet tzij pan iwiˈ riyix, ri yix riy rumam ca ri Jacob. Y ri rukˈatbel tzij can riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, majun bey chic xtitaneˈ ta, xchaˈ ri ángel chare ri María. 	 O da sonsuza dek Yakupun soyu üzerinde egemenlik sürecek, egemenliğinin sonu gelmeyecektir.››


Waweˈ chuwech re ruwachˈulef ri nimalaj tak sacerdotes quiche (quixin) ri israelitas yequicamisaj chicop y cˈo nicˈaj chic cosas ri yequitzuj (yequisuj) chuwech ri Dios. Ya samaj riˈ ri yaˈon chique riche (rixin) chi niquiben. Y rumariˈ ri Jesús chukaˈ rajawaxic chi cˈo xutzuj (xusuj) chare ri Dios, ruma Riyaˈ jun Nimalaj Sacerdote. 	 Her başkâhin sunular, kurbanlar sunmak için atanır. Bu nedenle bizim başkâhinimizin de sunacak bir şeyi olması gerekir.


Yacˈariˈ tek ri Jesús xubij chare ri Marta: Ri axibal Lázaro xticˈastej, xchaˈ ri Jesús. 	 İsa, ‹‹Kardeşin dirilecektir›› dedi.


Yacˈa tek xbeqˈuiy pe ri ticoˈn y xuchop xebeˈel pe ri ruwiˈ, cˈa yacˈariˈ tek xkˈalajin ri itzel kˈayis. 	 Ekin gelişip başak salınca, deliceler de göründü.


Xabachique ri nucˈul jun acˈal pa nubiˈ riyin, jun ri achiˈel reˈ, ma xu (xe) ta wi xtucˈul ri acˈal, xa can xquirucˈul chukaˈ riyin. 	 Böyle bir çocuğu benim adım uğruna kabul eden, beni kabul etmiş olur.


Y majun cˈa xibinriˈil riqˈui riyaˈ riche (rixin) chi nukˈalajsaj ri Ajaf chique ri winek. Niquichop cˈa quiˈ riqˈui chˈabel quiqˈui ri israelitas ri yechˈo pa quichˈabel ri aj Grecia, chrij ri ruchˈabel ri Dios. Pero ri israelitas cˈa riˈ xa niquicanoj cˈa jun rubanic riche (rixin) chi nicajoˈ niquicamisaj. 	 Dili Grekçe olan Yahudilerle konuşup tartışıyordu. Ama onlar onu öldürmeyi tasarlıyorlardı.


Ri Andrés nabey cˈa xberilaˈ ri Simón ri rachˈalal y xberubij chare: Xkil ri Mesías. Ri Mesías ntel chi tzij ri Cristo. 	 Andreas önce kendi kardeşi Simunu bularak ona, ‹‹Biz Mesihi bulduk›› dedi. Mesih, meshedilmiş anlamına gelir.


Wi xa man ta yecˈastej ri caminakiˈ, majun nicˈatzin wi chi riyoj nikayaˈ kiˈ pa camic ronojel kˈij ruma nikatzijoj ri ruchˈabel ri Cristo. 	 Biz de neden her saat kendimizi tehlikeye atıyoruz?


Cˈacˈariˈ ri Jesús xerusiqˈuij (xeroyoj) cˈa ri cablajuj discípulos. Y chi cacaˈ xuchop el quitakic chubanic ri samaj, y xuyaˈ el kˈatbel tzij pa quikˈaˈ riche (rixin) chi yecowin yequelesaj ri itzel tak espíritu. 	 On iki öğrencisini yanına çağırdı ve onları ikişer ikişer halk arasına göndermeye başladı. Onlara kötü ruhlar üzerinde yetki verdi.


Y can ye qˈuiy cˈa chique ri winek ri xeˈacˈaxan ri chˈabel ri xquibij ri apóstoles ri xquinimaj ri Ajaf Jesús. Y ri kˈij cˈa riˈ, xaxu (xaxe) wi cˈa ri achiˈaˈ yecˈo achiˈel jun wuˈoˈ mil. 	 Ne var ki, konuşmayı dinlemiş olanların birçoğu iman etti. Böylece imanlı erkeklerin sayısı aşağı yukarı beş bine ulaştı.


Ri achi ri xucˈuex cˈa chilaˈ chicaj can utz wi cˈa chi niyaˈox (nyaˈ) rukˈij. Yacˈa riyin ma xtinyaˈ ta nukˈij. Pero xa ta rajawaxic chi nyaˈ nukˈij, ntzijoj ta ri ye ncˈulwachin ri nucˈut chi xa yin winek y majun wuchukˈaˈ. 	 Böyle biriyle övüneceğim. Ama kendimle ilgili olarak, güçsüzlüklerimden başka bir şeyle övünmeyeceğim.


Yacˈa ri nicˈaj chic discípulos can cˈa ya na ri pa jucuˈ xepe wi, y quikiriren cˈa pe ri yaˈl nojnek chi car. Ma can ta nej cˈa ye oconek apo pa ruwiˈ yaˈ. Achiˈel xa cˈo jun oxiˈ raken cˈan. 	 Öbür öğrenciler balık dolu ağı çekerek tekneyle geldiler. Çünkü karadan ancak iki yüz arşın kadar uzaktaydılar.


Y tek riyeˈ ye xulan cˈa pe chuwech ri juyuˈ, ri Jesús xuchilabej chique ri rudiscípulos, y xubij: Majun achoj chare tibij wi ri xitzˈet. Riyix utz nitzijoj, cˈa ya tek riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol yin cˈastajnek chic pe chiquicojol ri caminakiˈ, xchaˈ chique. 	 Dağdan inerlerken İsa onlara, ‹‹İnsanoğlu ölümden dirilmeden, gördüklerinizi kimseye söylemeyin›› diye buyurdu.


Y tek xintzijoj ri ruchˈabel ri Dios chiwe, can man cˈa xincusaj ta naˈoj quiche (quixin) ri winek, ni ma xincusaj ta chukaˈ chˈabel ri can janipeˈ na rubanic, xa can ya ri Lokˈolaj Espíritu y ri ruchukˈaˈ ri Dios ri xtoˈo wuche (wixin). 	 Sözüm ve bildirim, insan bilgeliğinin ikna edici sözlerine değil, Ruhun kanıtlayıcı gücüne dayanıyordu.


Yacˈa riyaˈ xubij chique: Man cˈa tixibij ta iwiˈ. Riyin wetaman chi riyix nicanoj ri ruchˈacul ri Jesús aj Nazaret, ri xcamisex chuwech cruz. Ri ruchˈacul xa man cˈo ta chic waweˈ. Riyaˈ xcˈastej yan el. Titzuˈ ri acuchi (achique) xcˈojeˈ wi. 	 Adam onlara, ‹‹Şaşırmayın!›› dedi. ‹‹Çarmıha gerilen Nasıralı İsayı arıyorsunuz. O dirildi, burada yok. İşte Onu yatırdıkları yer.


Y ri ángel xubij chare ri María: Ya ri Lokˈolaj Espíritu riqˈui ri ruchukˈaˈ ri nimalaj Dios, ri xtika pe pan awiˈ. Rumacˈariˈ, ri lokˈolaj acˈal ri xtalex awuqˈui, can xtubiniˈaj na wi Rucˈajol ri Dios. 	 Melek ona şöyle yanıt verdi: ‹‹Kutsal Ruh senin üzerine gelecek, Yüceler Yücesinin gücü sana gölge salacak. Bunun için doğacak olana kutsal, Tanrı Oğlu denecek.


Sibilaj ye qˈuiy cˈa ri winek ri xewaˈ ruma xaxu (xaxe) wi ri achiˈaˈ yecˈo wuˈoˈ mil, yacˈa ri ixokiˈ y ri acˈalaˈ ma xeˈajlex ta. 	 Yemek yiyenlerin sayısı, kadın ve çocuklar hariç, yaklaşık beş bin erkekti.


Ri Dios ma retzelan ta ca ri rutinamit; ri Dios can pa rutiquiribel tek retaman pe ruwech. ¿La ma iwetaman ta cˈa ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca, chrij ri Elías? Ri Elías xchˈo riqˈui ri Dios chiquij ri wech aj Israel, y xubij: 	 Tanrı önceden bildiği kendi halkından yüz çevirmedi. Yoksa İlyasla ilgili bölümde Kutsal Yazının ne dediğini, İlyasın Tanrıya nasıl İsrailden yakındığını bilmez misiniz?


Pa rucaˈn kˈij tek quichapon pe bey riche (rixin) chi yetzolin pe pa Betania y yebe pa Jerusalem, ri Jesús xpe cˈa runumic. 	 Ertesi gün Beytanyadan çıktıklarında İsa acıkmıştı.


Y tek ye waynek chic, ri Jesús xuchop cˈa chukaˈ ri vaso ri cˈo ruyaˈal uva chupan, y xubij: Re ruyaˈal uva reˈ, yacˈareˈ ri nuquiqˈuel ri xtibiyin tek xquicamisex. Riqˈui cˈa ri xtibiyin ri nuquiqˈuel, can yacˈariˈ tek xticˈachoj ri cˈacˈacˈ trato ri rajowan pe ri Dios chi nuben quiqˈui ri winek. Ri nuquiqˈuel ri xtibiyin, iwuma riyix riche (rixin) chi yixcolotej. 	 Aynı şekilde, yemekten sonra kâseyi alıp şöyle dedi: ‹‹Bu kâse, sizin uğrunuza akıtılan kanımla gerçekleşen yeni antlaşmadır.


Ri rutzil ri Dios xticˈojeˈ ta cˈa iwuqˈui chiˈiwonojel. Amén. 	 Tanrı'nın lütfu hepinizle birlikte olsun! Amin.


Y ri xeˈacˈaxan riche (rixin), can xquimey ruma chi ri chˈabel ri xucˈut can nikˈalajin chi achiˈel ruchˈabel jun ri cˈo kˈatbel tzij pa rukˈaˈ y man achiˈel ta oc ri niquicˈut ri aj tzˈibaˈ. 	 Halk Onun öğretişine şaşıp kaldı. Çünkü onlara din bilginleri gibi değil, yetkili biri gibi öğretiyordu.


Xa jun chic cˈa ri kabanon chikachˈalal kiˈ y jun ri Lokˈolaj Espíritu ri cˈo pa tak kánima. Y riyix can xixsiqˈuix (xixoyox) chukaˈ riche (rixin) chi junan nikoyobej iwuqˈui ri utzil ri xtuben ri Dios kiqˈui. 	 Çağrınızdan doğan tek bir umuda çağrıldığınız gibi, beden bir, Ruh bir, Rab bir, iman bir, vaftiz bir, her şeyden üstün, her şeyle ve her şeyde olan herkesin Tanrısı ve Babası birdir.


Y chakˈaˈ ri Pablo xutzˈet cˈa pa jun achiˈel achicˈ, chi cˈo jun achi aj pa Macedonia ri paˈel apo chuwech, y chi ri achi riˈ nubij cˈa chare: Tabanaˈ jun utzil, cakˈax cˈa kiqˈui pa Macedonia, y kojatoˈ, xchaˈ chare. 	 O gece Pavlus bir görüm gördü. Önünde Makedonyalı bir adam durmuş, ona yalvarıyordu: ‹‹Makedonyaya geçip bize yardım et›› diyordu.


Ruma riyin nxibij jubaˈ wiˈ yinapon chilaˈ iwuqˈui, ruma riqˈui jubaˈ xa ma choj ta benak ri icˈaslen, xa ma yixtajin ta chubanic achiˈel ri nwajoˈ riyin. Y wi ta queriˈ ibanon tek yixinwil, riyin cˈo chi xtinben ri nicˈatzin chi nben, y xa ma ya ta chic ri achique iwoyoben chi nbenbanaˈ iwuqˈui, xa ma ya ta chic samaj riˈ ri nbenbanaˈ ca chicojol. Riyin nxibij jubaˈ wiˈ chi cˈo oyowal chicojol, xa itzel ninaˈ riyix chique ri nicˈaj chic ruma ri utz yecˈo, chukaˈ yecˈo ri nipe coyowal, xa ma junan ta iwech ibanon, cˈo itzel tak tzij yeˈibilaˈ chiquij ri nicˈaj chic, yixtzijon chiquij nicˈaj chic winek, majun quikˈij niben chique ri nicˈaj chic kachˈalal, y yecˈo chukaˈ ri xa ma pa rucholaj ta chic ri yixtajin, xa ya chic riˈ ri xquenchojmirisaj. 	 Çünkü geldiğimde sizi istediğim durumda bulamayacağımdan korkuyorum. Sizler de beni istediğiniz durumda bulamayabilirsiniz. Aranızda çekişme, kıskançlık, öfke, bencil tutkular, iftira, dedikodu, böbürlenme, kargaşa olmasından korkuyorum.


Riyin xa can cˈo wi chi nchop el nubey re wacami, ri chuaˈk y ri cabij. Cˈo chi pa tinamit Jerusalem xquicamisex wi, ruma chi ri profetas ri yekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios, majun bey ri xquecamisex ta pa jun chic tinamit. 	 Yine de bugün, yarın ve öbür gün yoluma devam etmeliyim. Çünkü bir peygamberin Yeruşalimin dışında ölmesi düşünülemez!


Y wi ta ri Jesucristo cˈa cˈo ta na chuwech re ruwachˈulef, ma niyatej ta chare chi ntoc jun sacerdote, ruma can cˈa yecˈo na sacerdotes ri ye riy rumam ca ri Leví ri yequicamisaj chicop riche (rixin) chi yequitzuj (yequisuj) chuwech ri Dios, ri can achiˈel nubij chupan ri ley riche (rixin) ri Moisés. 	 Eğer kendisi yeryüzünde olsaydı, kâhin olamazdı. Çünkü Kutsal Yasa uyarınca sunuları sunanlar var.


Yacˈa ri Jesús xubij chique ri achiˈaˈ riˈ: Riyix xa caˈiˈ ipalej. Xa can jabel cˈa rubixic rubanon ca ri Isaías chiwij. Ruma ri Isaías rutzˈiban cˈa ca ri xbix chare ruma ri Dios, y quecˈareˈ ri nubij: Re winek reˈ xaxu (xaxe) wi cˈa riqˈui ri quichˈabel niquiyaˈ nukˈij, yacˈa ri cánima xa nej cˈo wi el chuwe riyin. 	 İsa onları şöyle yanıtladı: ‹‹Yeşayanın siz ikiyüzlülerle ilgili peygamberlik sözü ne kadar yerindedir! Yazmış olduğu gibi, ‹Bu halk, dudaklarıyla beni sayar, Ama yürekleri benden uzak.


Y chiriˈ chiquicojol ri sibilaj ye qˈuiy winek ri quimolon apo quiˈ, cˈo cˈa jun ri xchˈo apo y xubij chare ri Jesús: Tijonel, tabanaˈ jun utzil cachˈo riqˈui ri wachˈalal y tabij chare chi tuyaˈ pe ri werencia ri rubanon ka riche (rixin) chare, xchaˈ chare ri Jesús. 	 Kalabalığın içinden biri İsaya, ‹‹Öğretmenim, kardeşime söyle de mirası benimle paylaşsın›› dedi.


Y chiriˈ cˈa pa Belén yecˈo wi tek ri María xtzˈaket ri rukˈij riche (rixin) chi nralaj ri acˈal. 	 Onlar oradayken, Meryemin doğurma vakti geldi ve ilk oğlunu doğurdu. Onu kundağa sarıp bir yemliğe yatırdı. Çünkü handa yer yoktu.


Rumacˈariˈ, riyin ri Pablo ri yin yaˈon pa cárcel ruma ri rubiˈ ri Ajaf, can nchilabej cˈa chiwe chi ticˈuaj jun cˈaslen achiˈel ri rucˈamon chi nicˈuaj ruma ya ri Dios ri xsiqˈuin (xoyon) iwuche (iwixin) riche (rixin) chi xixoc ralcˈual. 	 Bu nedenle, Rabbin uğruna tutuklu olan ben, aldığınız çağrıya yaraşır biçimde yaşamanızı rica ederim.


Pero ri ángel riˈ xubij chuwe: Man cˈa tayaˈ ta nukˈij riyin. Riyin xa yin jun chukaˈ rusamajel ri Dios can achiˈel riyit, y xa yin achiˈel chukaˈ ri nicˈaj chic, ri awachˈalal awiˈ quiqˈui pa rubiˈ ri Jesús ri yekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios, ri nibix profetas chique, y yin achiˈel chukaˈ ri yeniman re chˈabel re ye tzˈibatal chupan re wuj reˈ. Can ya cˈa ri Dios tayaˈ rukˈij, xchaˈ chuwe. 	 Ama o bana, ‹‹Sakın yapma!›› dedi, ‹‹Ben senin, peygamber kardeşlerin ve bu kitabın sözlerine uyanlar gibi bir Tanrı kuluyum. Tanrıya tap!››


Cˈacˈariˈ ri Jesús xubij cˈa: Ri cˈo cˈa racˈaxabel, can tracˈaxaj cˈa ri xinbij, xchaˈ chique. 	 Sonra İsa şunu ekledi: ‹‹İşitecek kulağı olan işitsin!››


Quecˈariˈ nbij chiwe; ruma ri Dios nim rajel ri xuyaˈ ri xixrulokˈbej. Y rumariˈ ri ichˈacul y ri iwespíritu can ye riche (rixin) chic Riyaˈ. Rumacˈariˈ can queˈicusaj cˈa riche (rixin) chi niyaˈ rukˈij rucˈojlen. 	 Bir bedel karşılığı satın alındınız; onun için Tanrı'yı bedeninizde yüceltin.


Ri rey Herodes can xuben cˈa jurar chare, y xubij: Xabachique cˈa ri xtacˈutuj chuwe, xtinyaˈ chawe, astapeˈ ta na chi can pa nicˈaj chare re ruwachˈulef ri cˈo pa nukˈaˈ, xchaˈ. 	 Ant içerek, ‹‹Benden ne dilersen, krallığımın yarısı da olsa, veririm›› dedi.


Yacˈa tek xtapon ri kˈij tek xtikˈat tzij pa ruwiˈ ri ruwachˈulef, riyin nbij cˈa chiwe chi riyix ri yixcˈo pa Capernaum ri más xtikˈax ruwiˈ ri rucˈayewal xtika pan iwiˈ, que chiquiwech ri aj Sodoma. 	 Sana şunu söyleyeyim, yargı günü senin halin Sodom bölgesinin halinden beter olacaktır!››


Ncˈutuj cˈa jun utzil chique ri kachˈalal Evodia y ri kachˈalal Síntique chi junan quiwech tiquibanaˈ, ruma can quiniman chic ri Ajaf. 	 Evodiyaya rica ediyorum, Sintihiye rica ediyorum, Rab yolunda aynı düşüncede olun.


Can achiˈel ri quitzˈiban ca ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Ri tzˈibatal ca nubij: 	 Peygamberlerin sözleri de bunu doğrulamaktadır. Yazılmış olduğu gibi: ‹Bundan sonra ben geri dönüp, Davutun yıkık konutunu yeniden kuracağım. Onun yıkıntılarını yeniden kurup Onu tekrar ayağa kaldıracağım.


Y tek xtaneˈ cˈa ronojel y ri winek quitalun chic el quiˈ, ri Pablo xerumol cˈa quinojel ri kachˈalal aj chiriˈ pan Efeso, y xerupixabalaˈ y xerukˈetelaˈ ca. Y tek chˈonak chic cˈa ca chique y ruyaˈon chic cˈa rutzil tak quiwech quinojel, xuchop cˈa el bey riche (rixin) chi nibe cˈa pa Macedonia. 	 Pavlus, kargaşalık yatıştıktan sonra öğrencileri çağırtıp onları yüreklendirdi. Sonra kendilerine veda ederek Makedonyaya gitmek üzere yola çıktı.


Niquibilaˈ cˈa chi ri Bernabé yariˈ ri dios ri rubiniˈan Júpiter, y ri Pablo yariˈ ri dios ri rubiniˈan Mercurio, ruma ya riyaˈ ri ucˈuayon ri chˈabel. 	 Barnabaya Zeus, Pavlusa da konuşmada öncülük ettiği için Hermes adını taktılar.


Ruma majun nuben wi banon ri circuncisión chake, o ma banon ta. Ri rajawaxic ya ri can nikanimaj ri rubin ca ri Dios. 	 Sünnetli olup olmamak önemli değildir. Önemli olan, Tanrının buyruklarını yerine getirmektir.


Re nbij chiwe, chi nwajoˈ ncˈul jubaˈ nukˈij, reˈ ma ya ta ri Ajaf ri biyon chuwe chi nben queriˈ. Riyin xa yin achiˈel jun ri xa chˈujernek, ruma nchapon nyaˈ jubaˈ nukˈij. 	 Söylediklerimi Rabbin söyleyeceği gibi değil, akılsız biri gibi, bu övüngen tavırla söylüyorum.


Y wi yixetzelex cuma ri winek ri xa riqˈui re ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx, tinatej chiwe chi ma xu (xe) ta wi chiwe riyix queriˈ niquiben, xa can queriˈ chukaˈ quibanon pe chuwe riyin. 	 ‹‹Dünya sizden nefret ederse, sizden önce benden nefret etmiş olduğunu bilin.


Ri ye ucˈuan ruma ri itzel tak quiraybel, niquetzelaj ri Dios, ruma ma niquinimaj ta ri nubij ri ruley ri Dios. Y ni xa ta yecowin niquinimaj. 	 Çünkü benliğe dayanan düşünce Tanrıya düşmandır; Tanrının Yasasına boyun eğmez, eğemez de...


Y ri Jesús nitzijon benak quiqˈui, xubij cˈa chique: Nacanek. Ri iwánima riyix cˈayef (cuesta) jubaˈ chi nunimaj ri quibin ca ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. 	 İsa onlara, ‹‹Sizi akılsızlar! Peygamberlerin bütün söylediklerine inanmakta ağır davranan kişiler!


Y chupan cˈa ri kˈij riˈ, can pa nubiˈ cˈa riyin xticˈutuj wi chare ri Nataˈ, y Riyaˈ can xtuyaˈ cˈa pe chiwe ri nicˈutuj chare. Y ma rajawaxic ta chic chi cˈa yin na riyin ri yicˈutun pan iqˈuexel riyix. Ma que ta riˈ. 	 O gün dileyeceğinizi benim adımla dileyeceksiniz. Sizin için Babadan istekte bulunacağımı söylemiyorum.


Yacˈa riyoj ri yoj riche (rixin) ri sakil ruma kaniman chic ri Jesucristo, tikachˈoboˈ cˈa jabel ri achique yekabanalaˈ. Can tikacukubaˈ kacˈuˈx riqˈui ri Jesucristo, y quekajoˈ quinojel. Ruma queriˈ rubanic riche (rixin) chi nikatoˈ kiˈ chuwech ri kacˈulel. Achiˈel nuben jun soldado, nucusaj jun chˈichˈ chuwarucˈuˈx riche (rixin) chi nutoˈ riˈ chuwech ri rucˈulel. Quecˈariˈ tikabanaˈ riyoj achiˈel nuben ri soldado, nucusaj jun chˈichˈ pa rujolon (ruwiˈ) riche (rixin) chi nicolotej chuwech ri rucˈulel. Can tikacukubaˈ cˈa apo kacˈuˈx chi xojcolotej yan. 	 Gündüze ait olan bizlerse, iman ve sevgi zırhını kuşanıp başımıza miğfer olarak kurtuluş umudunu giyerek ayık duralım.


Y tek ri Cˈajolaxel ri xalex chicojol xtipe chic, can riqˈui chic cˈa rukˈij rucˈojlen; y chukaˈ can quinojel ri lokˈolaj tak ángeles xquepe riqˈui. Y yacˈariˈ tek xtitzˈuyeˈ pa ruchˈacat ri can cˈo chukaˈ rejkalen y xtukˈet cˈa tzij. 	 ‹‹İnsanoğlu kendi görkemi içinde bütün melekleriyle birlikte gelince, görkemli tahtına oturacak.


Yacˈariˈ tek ri Pilato xubij chare ri Jesús: Riyin ma yin israelita ta, xa ye ri awinak y ri principaliˈ tak sacerdotes ri xejacho awuche (awixin) pa nukˈaˈ. Ruma achique na ri quitzˈeton chawij. ¿Achique cˈa ri amac ri abanon chiquiwech? xchaˈ chare. 	 Pilatus, ‹‹Ben Yahudi miyim?›› dedi. ‹‹Seni bana kendi ulusun ve başkâhinlerin teslim ettiler. Ne yaptın?››


Y ri aj tzˈibaˈ ri ye petenak pa tinamit Jerusalem, yecˈo apo ri chiriˈ riqˈui ri Jesús. Y niquibilaˈ cˈa chiquiwech chi ri Jesús cˈo ri Beelzebú riqˈui; ri cajawalul ri itzel tak espíritu. Y ya ri Beelzebú ri niyaˈo uchukˈaˈ chare riche (rixin) chi queriˈ nicowin yerelesaj ri itzel tak espíritu, yechaˈ cˈa. 	 Yeruşalimden gelen din bilginleri ise, ‹‹Baalzevul Onun içine girmiş›› ve ‹‹Cinleri, cinlerin önderinin gücüyle kovuyor›› diyorlardı.


Y ri rey riˈ can cˈo cˈa runaˈoj chubanic ri etzelal chique ri kachˈalal aj Israel. Y xuben cˈa chique ri katiˈt kamamaˈ chi xquikˈaxaj tijoj pokonal, ruma xuben chique chi xequimalij ca ri tak calcˈual ri xa can cˈariˈ yeˈalex riche (rixin) chi xecom. Queriˈ xuben chique ruma can xrajoˈ chi man ta xeqˈuiyer. 	 Bu adam, halkımıza karşı haince davrandı, atalarımıza kötülük etti. Onları, yeni doğan çocuklarını açıkta bırakıp ölüme terk etmeye zorladı.


Ri sacerdotes quiche (quixin) ri israelitas, kˈij kˈij yequicamisaj chicop riche (rixin) chi yequitzuj (yequisuj) chuwech ri Dios ruma quimac ri winek. Pero ri niquiben ma nicowin ta nrelesaj el ri quimac ri winek. 	 Her kâhin her gün ayakta durup görevini yapar ve günahları asla ortadan kaldıramayan aynı kurbanları tekrar tekrar sunar.


Riyin ma nyaˈ ta kˈij chi ya ta ri nuchˈacul ri nichˈacon chuwij, xa can nben wi chare chi yin cˈa riyin ri rajaf y tunimaj nutzij. Ruma sibilaj ta juyiˈ oc nuwech, wi ta riyin ma yichˈacon ta, tek xa can yin cˈa riyin ri xitzijon ri ruchˈabel ri Dios chique sibilaj ye qˈuiy winek. 	 Müjde'yi başkalarına duyurduktan sonra kendim reddedilmemek için bedenime eziyet çektirip onu köle ediyorum.


Y can achiˈel nubij chupan ri ley, chi xa jubaˈ ma ronojel xchˈajchˈojsex riqˈui quicˈ. Y kas kitzij wi, chi man ta nitix quicˈ, man ta nicuyutej ri mac. 	 Nitekim Kutsal Yasa uyarınca hemen her şey kanla temiz kılınır, kan dökülmeden bağışlama olmaz.


Y qˈuiy irajil imolon ruma ma ye itojon ta chi utz ri imozos ri xesamej riche (rixin) chi xquimol ri icosecha. Y ri Ajaf xixrutzˈet riqˈui ri ikˈoloj chi ma ye itojon ta chi utz ri imozos. Ri nimalaj Ajaf, ri Rajaf ronojel, can xeracˈaxaj cˈa ri mozos chi yeˈokˈ ruma ma ye tojon ta chi utz. 	 İşte, ekinlerinizi biçen işçilerin haksızca alıkoyduğunuz ücretleri size karşı haykırıyor. Orakçıların feryadı Her Şeye Egemen Rabbin kulağına erişti.


Ri Katataˈ Dios xixruchaˈ cˈa riyix, ruma can queriˈ wi ri ruchˈobon pe chiwij. Y can ya ri Lokˈolaj Espíritu ri nelesan el ri itzel ri cˈo pa tak icˈaslen. Xixruchaˈ riche (rixin) chi queriˈ yixniman tzij, y riche (rixin) chukaˈ chi nuchop nichˈajchˈojir el ri icˈaslen. Ruma ri ruquiqˈuel ri Jesucristo ri xbiyin tek xcom, yariˈ ri nichˈajo el ri imac. Y ri Dios can pa ruqˈuiyal ta cˈa ri utzil y ri uxlanibel cˈuˈx xtuyaˈ chiwe. 	 İsa Mesihin sözünü dinlemeniz ve Onun kanının üzerinize serpilmesi için, Baba Tanrının öngörüsü uyarınca Ruh tarafından kutsal kılınarak seçildiniz. Lütuf ve esenlik artan ölçüde sizin olsun.


Y tek kˈaxnek chic ri uxlanibel kˈij, nimakˈaˈ yan cˈa chupan ri nabey kˈij chare ri semana, ri María Magdalena y ri jun chic ixok ri María chukaˈ rubiˈ xebe cˈa chuchiˈ ri jul ri acuchi (achique) mukun wi ca ri Jesús. 	 Şabat Gününü izleyen haftanın ilk günü, tan yeri ağarırken, Mecdelli Meryem ile öbür Meryem mezarı görmeye gittiler.


Pero yecˈo cˈa chukaˈ chique ri winek ri xebin: Ri Jesús cˈo ri Beelzebú riqˈui; ri cajawalul ri itzel tak espíritu. Y ya ri Beelzebú ri niyaˈo uchukˈaˈ chare riche (rixin) chi queriˈ nicowin yerelesaj ri itzel tak espíritu. 	 Ama içlerinden bazıları, ‹‹Cinleri, cinlerin önderi Baalzevulun gücüyle kovuyor›› dediler.


Y jun cˈa chique ri kˈij riˈ tek quimolon cˈa quiˈ achiˈel xa ye ciento veinte kachˈalal, ri Pedro xpaˈeˈ anej chiquiwech, y xubij cˈa chique: 	 O günlerde Petrus, yaklaşık yüz yirmi kardeşten oluşan bir topluluğun ortasında ayağa kalkıp şöyle konuştu: ‹‹Kardeşler, Kutsal Ruhun, İsayı tutuklayanlara kılavuzluk eden Yahuda ile ilgili olarak Davutun ağzıyla önceden bildirdiği Kutsal Yazının yerine gelmesi gerekiyordu.


Yacˈa ri wuˈoˈ chic kˈopojiˈ ri cˈo quinaˈoj, xquicˈuaj cˈa ri quilámpara y quicˈualon chukaˈ el cˈojlibel (frasco) nojnek el riqˈui aceite. Y riyeˈ xebe cˈa chiroyobexic ri cˈajol ri xticˈuleˈ. 	 Akıllılar ise, kandilleriyle birlikte kaplar içinde yağ da aldılar.


Riyix iwetaman chi can etamatel wi cuma quinojel ri winek chi jun achi wi nuyaˈ kˈij chi niqˈuiy ri rusmal ruwiˈ, riˈ xa qˈuixbel. 	 Doğanın kendisi bile size erkeğin uzun saçlı olmasının kendisini küçük düşürdüğünü, kadının uzun saçlı olmasının ise kendisini yücelttiğini öğretmiyor mu? Çünkü saç kadına örtü olarak verilmiştir.


Y pa rubiˈ ri Ajaf nbij cˈa chiwe, chi tisiqˈuij re wuj reˈ chiquiwech quinojel ri lokˈolaj tak kachˈalal. 	 Rab adına size buyuruyorum, bu mektup bütün kardeşlere okunsun.


Ruma chuwech ri Dios ri kitzij ye israelitas, ye ri winek ri cˈo jun cánima chˈajchˈoj. Achiˈel xa ta can banon ri circuncisión pa tak cánima. Ri circuncisión riˈ niban ruma ri Lokˈolaj Espíritu y ma ya ta ri circuncisión ri tzˈibatal chupan ri ley. Y can ye wi cˈa ri winek ri banon ri circuncisión ri pa tak cánima, yeriˈ ri yeka chuwech ri Dios y astapeˈ ma yeka ta chiquiwech ri winek. 	 Ancak içten Yahudi olan Yahudi'dir. Sünnet de yürekle ilgilidir; yazılı yasanın değil, Ruh'un işidir. İçten Yahudi olan kişi, insanların değil, Tanrı'nın övgüsünü kazanır.


Tek riyin xinchˈob chi yibe iwuqˈui, ¿la ma xinchˈob ta cami jabel nibij riyix? ¿La xa cˈa yin junan na cami quiqˈui ri nicˈaj chic winek ri niquibij chi niquiben jun cosa y ri cánima xa ma que ta riˈ nubij? Riyin ma yin que ta riˈ. 	 Bunu isterken acaba kararsız mıydım? Ya da isteklerim benlikten mi doğuyor ki, önce ‹‹Evet, evet››, sonra ‹‹Hayır, hayır›› diyeyim?


Y tek ri Jesús cˈo chic pa rachoch ri Dios y nucˈut chic ri ruchˈabel ri Dios chiquiwech ri winek, ri principaliˈ tak sacerdotes y ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij chiquicojol ri winek, xeˈapon apo riqˈui ri Jesús y xquicˈutuj cˈa chare: ¿Achique chi kˈatbel tzij cˈo pan akˈaˈ riche (rixin) chi xeˈawokotaj el ri winek ri yecˈayin re pa rachoch ri Dios? ¿Y achique chukaˈ xyaˈo ri kˈatbel tzij riˈ pan akˈaˈ chi yeˈabanalaˈ quereˈ? xechaˈ chare. 	 İsa tapınağa girmiş öğretiyordu. Bu sırada başkâhinler ve halkın ileri gelenleri Onun yanına gelerek, ‹‹Bunları hangi yetkiyle yapıyorsun, bu yetkiyi sana kim verdi?›› diye sordular.


Yacˈareˈ ri nukˈalajsaj ri Dios, chi ruyaˈon chic ri kacˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, y re cˈaslen reˈ riqˈui cˈa ri Rucˈajol nikil wi. 	 Tanıklık da şudur: Tanrı bize sonsuz yaşam verdi, bu yaşam Onun Oğlundadır.


Kachˈalal, nikacˈutuj jun utzil chiwe chi tiyalaˈ quikˈij ri can niquitij quikˈij yesamej chicojol pa rusamaj ri Dios, ruma yecˈa riyeˈ ri ye ucˈuayon iwuche (iwixin) pa rubiˈ ri Ajaf y yixquipixabalaˈ chukaˈ. 	 Kardeşler, aranızda çalışanların, Rab yolunda size önderlik edip öğüt verenlerin değerini bilmenizi rica ederiz.


Y ri Andrés xucˈuaj cˈa ri Simón cˈa riqˈui ri Jesús. Y tek ri Jesús xutzˈet, xubij cˈa chare: Yit cˈa riyit ri Simón ri rucˈajol ri Jonás. Wacami xtabiniˈaj Cefas, xchaˈ chare. Ri Cefas ntel chi tzij Pedro. 	 Andreas kardeşini İsaya götürdü. İsa ona baktı, ‹‹Sen Yuhannanın oğlu Simunsun. Kefas diye çağrılacaksın›› dedi. Kefas, kaya anlamına gelir.


Y riyin ma wetaman ta ruwech achique chi achi riˈ. Pero riche (rixin) chi nikˈalajsex chare re tinamit Israel, rumariˈ xipe chi yenben bautizar ri winek riqˈui yaˈ. 	 Ben Onu tanımıyordum, ama İsrailin Onu tanıması için ben suyla vaftiz ederek geldim.››


Y ri Jesús xubij cˈa chukaˈ: Jun tinamit xtiyacatej cˈa el chi nberubanaˈ chˈaˈoj riqˈui jun chic tinamit. Yecˈo cˈa chukaˈ nimaˈk tak ruwachˈulef ri xqueyacatej cˈa el chi nbequibanaˈ chˈaˈoj quiqˈui nicˈaj chic nimaˈk tak ruwachˈulef. 	 Sonra onlara şöyle dedi: ‹‹Ulus ulusa, devlet devlete savaş açacak.


Y quinojel ri xa jun chic quibanon riqˈui ri Jesucristo yeˈucusex chukaˈ chare ri jay, y can jabel rubanic ntajin niban chare riche (rixin) chi ntoc jun lokˈolaj rachoch ri Ajaf. 	 Bütün yapı Rabbe ait kutsal bir tapınak olmak üzere Onda kenetlenip yükseliyor.


Pero ri Jesús xubij chare ri Marta: Riyin can nbin chic cˈa chawe chi wi xtanimaj, can xtatzˈet cˈa ri nuben ri ruchukˈaˈ ri Dios, xchaˈ chare. 	 İsa ona, ‹‹Ben sana, ‹İman edersen Tanrının yüceliğini göreceksin› demedim mi?›› dedi.


Ri mayordomo cˈa riˈ xerusiqˈuij (xeroyoj) chiquijujunal ri cˈo quicˈas riqˈui ri rupatrón, y xucˈutuj cˈa chare ri nabey: ¿Achique cˈa ri acˈas, y janipeˈ? 	 ‹‹Böylelikle efendisine borcu olanların hepsini tek tek yanına çağırdı. Birincisine, ‹Efendime ne kadar borcun var?› dedi.


Rumacˈariˈ, achique ri cˈo racˈaxabel, can tracˈaxaj cˈa ri nubij ri Lokˈolaj Espíritu chique ri iglesias. Ruma achique cˈa ri xtichˈacon, can xtinyaˈ cˈa kˈij chare chi nutij ri maná ri yacon ca. Y chukaˈ xtinjech cˈa jun ti abej sek chare, ri acuchi (achique) tzˈibatal el jun cˈacˈacˈ biˈaj. Y re cˈacˈacˈ biˈaj reˈ, xaxu (xaxe wi) cˈa ri nicˈulu riche (rixin) ri netaman. 	 Kulağı olan, Ruhun kiliselere ne dediğini işitsin. Galip gelene saklı mandan vereceğim. Ayrıca, ona beyaz bir taş ve bu taşın üzerinde yazılı olan yeni bir ad, alandan başka kimsenin bilmediği bir ad vereceğim.› ››


Y tek kajachon chic kiˈ quiqˈui ri kachˈalal, riyeˈ xecˈojeˈ cˈa ca, y riyoj xoj‑oc el pa barco, y can choj xojbe cˈa pa jun ti ruwachˈulef ri cˈo pa mar ri Cos rubiˈ. Pa rucaˈn kˈij tek xoj‑el el ri chiriˈ, xojapon cˈa pa jun chic ti ruwachˈulef ri pa mar cˈo wi, ri Rodas rubiˈ. Y tek xoj‑el el ri pa Rodas, xojapon cˈa ri pa tinamit Pátara. 	 Onlardan ayrılınca denize açılıp doğru İstanköye gittik. Ertesi gün Rodosa, oradan da Pataraya geçtik.


Rumariˈ riyoj ri kaniman chic ri Dios, wi xa majun utzil nikaben ta, xa yoj achiˈel jun caminek y majun nicˈatzin wi nikabij chi kaniman. Xa yoj achiˈel jun chˈaculaj ri man cˈo ta chic ri ránima riqˈui. 	 Ruhsuz beden nasıl ölüyse, eylemsiz iman da ölüdür.


Riyaˈ ma xupokonaj ta cˈa xuyaˈ ca ri rukˈij rucˈojlen, y xoˈalex ka chuwech re ruwachˈulef. Can xoc cˈa winek achiˈel riyoj; xuben achiˈel jun ti mozo. 	 Ama kul özünü alıp insan benzeyişinde doğarak ululuğunu bir yana bıraktı. İnsan biçimine bürünmüş olarak ölüme, çarmıh üzerinde ölüme bile boyun eğip kendini alçalttı.


Riyin kas kitzij wi ri nbij. Ri Dios ri cˈo rukˈij riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, ri Rutataˈ ri Kajaf Jesucristo, Riyaˈ can retaman wi chi riyin ma ntzˈuc ta tzij. 	 Rab İsanın sonsuza dek övülecek olan Tanrısı ve Babası biliyor ki, yalan söylemiyorum.


Ruma astapeˈ ri Cristo xqˈuis ruchukˈaˈ ri ruchˈacul tek xcom chuwech ri cruz, pero re wacami qˈues ruma ri nimalaj ruchukˈaˈ ri Dios. Y quecˈariˈ kabanic riyoj, can majun wi kachukˈaˈ can achiˈel xuben ri ruchˈacul ri Cristo tek xcom, ruma xa jun chic kabanon riqˈui Riyaˈ. Pero wacami can yoj qˈues ruma ri nimalaj ruchukˈaˈ ri Dios y can cˈo chic ri ruchukˈaˈ ri Dios kiqˈui riche (rixin) chi xtikaben cˈa achique ri rucˈamon chi nikaben chicojol. 	 Güçsüzlük içinde çarmıha gerildiği halde, şimdi Tanrının gücüyle yaşıyor. Biz de Onda güçsüz olduğumuz halde, Tanrının gücü sayesinde Onunla birlikte sizin yararınıza yaşayacağız.


Y quinojel niquirek quichiˈ y niquibij: Re xojcolotej, can ya cˈa ri ka‑Dios ri tzˈuyul pa lokˈolaj chˈaquet ri xbano, y chukaˈ ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl, yechaˈ. 	 Yüksek sesle bağırıyorlardı: ‹‹Kurtarış, tahtta oturan Tanrımıza Ve Kuzuya özgüdür!››


Y yin cˈa riyin ri Jesucristo ri yin qˈues. Xicom, pero re wacami cˈo nucˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Amén. Y cˈo chukaˈ kˈatbel tzij pa nukˈaˈ riche (rixin) chi pa nukˈaˈ riyin cˈo wi rulawaˈil ri camic y pa nukˈaˈ riyin cˈo wi rulawaˈil ri lugar ri yecˈo wi ri caminakiˈ. 	 Diri Olan Benim. Ölmüştüm, ama işte sonsuzluklar boyunca diriyim. Ölümün ve ölüler diyarının anahtarları bendedir.


Ri diácono can nicˈatzin wi chi can xu (xe) wi jun rixjayil cˈo. Y chukaˈ nicˈatzin chi jabel ta quicˈuaxic rubanon chique ri ralcˈual y ri pa rachoch. 	 Görevliler tek karılı, çocuklarını ve evlerini iyi yöneten kişiler olsun.


Pero majun winek ri tzˈeteyon ta riche (rixin) ri Tataˈixel. Xaxu (xaxe wi) riyin ri yin petenak chilaˈ chicaj riqˈui Riyaˈ ri yin tzˈeteyon ruwech ri Dios. 	 Bu, bir kimsenin Babayı gördüğü anlamına gelmez. Babayı sadece Tanrıdan gelen görmüştür.


Y can xkˈalajin cˈa chi ri Dios sibilaj yojrajoˈ. Y can ya cˈa ri Dios ri xojajowan nabey y ma yoj ta riyoj xojajowan riche (rixin) ri Dios nabey, y ruma chi sibilaj yojrajoˈ, rumariˈ xutek pe ri Rucˈajol riche (rixin) chi ya Riyaˈ ri xcom kuma, riche (rixin) chi nicuyutej ri kamac. 	 Tanrıyı biz sevmiş değildik, ama O bizi sevdi ve Oğlunu günahlarımızı bağışlatan kurban olarak dünyaya gönderdi. İşte sevgi budur.


Y wi ri awachˈalal can ma nracˈaxaj ta riqˈui ri xibij riyix chare, cˈacˈariˈ riyit ri banon ri pokon chawe, tabij chique ri kachˈalal riche (rixin) ri iglesia. Y tek bin chic chare cuma ri kachˈalal y ma riqˈui wi riˈ ma nunimaj ta tzij, tibanaˈ cˈa chare achiˈel xa jun cˈutuy alcawal chi ma iwachibil ta chic. 	 Onları da dinlemezse, durumu inanlılar topluluğuna bildir. Topluluğu da dinlemezse, onu putperest ya da vergi görevlisi say.


Y ri Jesús xyacatej cˈa pe, y xubij chare ri cakˈikˈ chi tiqˈuis el y xubij chare ri ruwiˈ yaˈ chi titaneˈ ka. Y queriˈ xbanatej. Ri cakˈikˈ xqˈuis el, y chukaˈ ri ruwiˈ yaˈ xtaneˈ ka. 	 İsa kalkıp rüzgarı azarladı, göle, ‹‹Sus, sakin ol!›› dedi. Rüzgar dindi, ortalık sütliman oldu.


Ri Cristo xbeˈoc cˈa chupan ri nimalaj Lokˈolaj lugar chilaˈ chicaj. Y Riyaˈ ma xutzuj (xusuj) ta quiquiqˈuel qˈuisicˈ (cabras), ni xa ta quiquiqˈuel ri alaj tak wáquix chuwech ri Dios. Ri Cristo can ya wi ri ruquiqˈuel Riyaˈ ri xutzuj (xusuj) chuwech ri Dios y xa jun bey xuben queriˈ riche (rixin) chi xcuyutej ri kamac y riqˈui riˈ xuyaˈ ri colotajic chake riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 Tekelerle danaların kanıyla değil, sonsuz kurtuluşu sağlayarak kendi kanıyla kutsal yere ilk ve son kez girdi.


¡Ri cˈo racˈaxabel, can tracˈaxaj cˈa ri xinbij! 	 Kulağı olan, işitsin!


Y ruma cˈa ri etzelal ri xuben ri Balaam, xbix chare chi ma utz ta ri xuben. Y can ya ri ruquiej ri xchˈo chare. Y astapeˈ jun quiej ma nicowin ta nichˈo, pero xchˈo pe chare achiˈel nichˈo jun winek, riche (rixin) chi queriˈ xukˈet ta ri profeta riˈ chi ma tuben ta ri itzel ri xuchˈob chi nuben. 	 Balam işlediği suçtan ötürü azarlandı. Konuşamayan eşek, insan diliyle konuşarak bu peygamberin çılgınlığına engel oldu.


Rumariˈ, riyix ri yixcˈo pa ruwachˈulef Judea, quixanmej cˈa el y jeˈiwewaj iwiˈ ri pa tak juyuˈ. Y wi pa tinamit Jerusalem yixcˈo wi, quixanmej cˈa pe chupan. Y wi pa tak juyuˈ yixcˈo wi, man chic cˈa quixtzolin ta apo ri pa tinamit. 	 O zaman Yahudiyede bulunanlar dağlara kaçsın, kentte olanlar dışarı çıksın, kırdakiler kente dönmesin.


Pero riyix can jabel cˈa tichajij ka iwiˈ. Ruma xa can yecˈo cˈa ri xquixjacho pa quikˈaˈ ri achiˈaˈ ri pa moc (comon) yekˈato tzij. Y chukaˈ xquixquichˈey pa tak jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. Y xquixucˈuex cˈa chiquiwech aj kˈatbel tak tzij; xquixucˈuex chiquiwech reyes y nicˈaj chic aj kˈatbel tak tzij. Y xa wuma cˈa riyin tek xticˈulwachij queriˈ, pero xa can xquixcowin cˈa xquinikˈalajsaj chiquiwech riyeˈ. 	 ‹‹Ama siz kendinize dikkat edin! İnsanlar sizi mahkemelere verecek, havralarda dövecekler. Benden ötürü valilerin, kralların önüne çıkarılacak, böylece onlara tanıklık edeceksiniz.


Riyix xa caˈiˈ cˈa ipalej. Xa can jabel cˈa rubixic rubanon ca ri Isaías chiwij. Ruma ri Isaías rutzˈiban cˈa ca ri xbix chare ruma ri Dios y quecˈareˈ ri nubij: 	 Ey ikiyüzlüler! Yeşayanın sizinle ilgili şu peygamberlik sözü ne kadar yerindedir: ‹Bu halk dudaklarıyla beni sayar, Ama yürekleri benden uzak.


Y ri achiˈaˈ ri ye oconek chicojol, astapeˈ riyeˈ quetaman ri xuben ri Dios chique ri xa ma xquinimaj ta tzij ri ojer ca, riyeˈ xa can queriˈ chukaˈ yetajin chubanic, xa achiˈel ri yeˈachicˈ ruma can ye sachnek riqˈui ri quinaˈoj. Can quijachon ri quichˈacul chupan ri mac, ma nicajoˈ ta niquinimaj tzij, y xa yeyokˈon chiquij ri nimaˈk quikˈij. 	 Aranıza sızan bu kişiler de onlar gibi gördükleri düşlere dayanarak öz bedenlerini kirletiyor, Rabbin yetkisini hiçe sayıyor, yüce varlıklara sövüyorlar.


Riyix beyomaˈ, can jabel benak ri iwánima riqˈui re ruwachˈulef. Can yixtajin nicˈusaj icˈuˈx riqˈui ri itzel tak iraybel. Jabel xixtiojir, ruma nitij ri nurayij ri iwánima, xa yacˈa chi ri camic xa nipe yan chiwij. 	 Yeryüzünde zevk ve bolluk içinde yaşadınız. Boğazlanacağınız gün için kendinizi besiye çektiniz.


Y ri yawaˈiˈ riˈ can niquicˈutuj cˈa utzil chare ri Jesús, chi tuyaˈ kˈij chique chi astapeˈ xaxu (xaxe) ta ruchiˈ ri rutziak niquichop riche (rixin) chi yecˈachoj. Y can queriˈ wi cˈa xbanatej. Quinojel cˈa ri xechapo ruchiˈ rutziak ri Jesús xecˈachoj chare ri quiyabil. 	 Giysisinin eteğine bir dokunsak diye yalvarıyorlardı. Dokunanların hepsi iyileşti.


Ri Jesús y ri rudiscípulos xeˈapon cˈa ri jucˈan chic ruchiˈ choy, ri chiriˈ pa jun lugar ri Gadara rubiˈ, ri cˈo apo chuwech ri Galilea. 	 Celilenin karşısında bulunan Gerasalıların memleketine vardılar.


Can tatijaˈ cˈa akˈij riche (rixin) chi yatoc jun utzilaj samajel chuwech ri Dios, y majun achique ruma chi yaqˈuix, ruma can pa ruchojmil natzijoj ri kas kitzij ruchˈabel ri Dios. 	 Kendini Tanrıya makbul, gerçeğin bildirisini doğru kullanan, alnı ak bir işçi olarak sunmaya gayret et.


Y tek rubanon ca, tek cˈa ma jane tiwetamaj ruwech ri Dios, riyix xiyaˈ quikˈij nicˈaj chic dioses ri xa ma kitzij ta chi ye dios. 	 Ne var ki, eskiden Tanrıyı tanımadığınız zamanlarda, gerçek olmayan tanrılara kölelik ettiniz.


Ri Pedro y ri Cornelio yetzijon cˈa xeˈoc apo pa jay. Y yacˈa tek xeˈoc apo pa jay, yacˈariˈ tek ri Pedro xutzˈet chi ye qˈuiy winek ri quimolon quiˈ chiriˈ. 	 Petrus Korneliusla konuşa konuşa içeri girdiğinde birçok insanın toplanmış olduğunu gördü.


Riyit nu‑Dios, can man cˈa xquinayaˈ ta ca chiquicojol ri caminakiˈ, ni man cˈa chukaˈ xtayaˈ ta kˈij chi ri nuchˈacul riyin, ri Lokˈolaj Acˈajol, nikˈey ka. 	 Çünkü sen canımı ölüler diyarına terk etmeyeceksin, Kutsalının çürümesine izin vermeyeceksin.


Y tek xseker cˈa pe chupan ri kˈij riˈ, ri principaliˈ tak sacerdotes xquimol cˈa quiˈ ye cachibilan ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij y ri aj tzˈibaˈ. Can quinojel wi cˈa ri achiˈaˈ ri pa moc (comon) yekˈato tzij, can xquimol wi cˈa quiˈ. Riyeˈ xquichˈob cˈa achique ri niquiben chare ri Jesús, y can ximon wi el tek xquicˈuaj y xbequijachaˈ pa rukˈaˈ ri aj kˈatbel tzij ri Pilato rubiˈ. 	 Sabah olunca başkâhinler, ileri gelenler, din bilginleri ve Yüksek Kurulun öteki üyeleri bir danışma toplantısı yaptıktan sonra İsayı bağladılar, götürüp Pilatusa teslim ettiler.


Y ri Jesús xeruyaˈ cˈa ca ri fariseos, y xoc el pa jucuˈ quiqˈui ri rudiscípulos riche (rixin) chi xekˈax cˈa jucˈan chic ruchiˈ yaˈ. 	 Sonra onları orada bırakıp yine tekneye bindi ve karşı yakaya yöneldi.


Can xocˈojeˈ wi cˈa ka chuwech re ruwachˈulef ri banon ruma Riyaˈ, pero ri yecˈo chuwech re ruwachˈulef reˈ xa ma xquetamaj ta cˈa ruwech tek xoka. 	 O, dünyadaydı, dünya Onun aracılığıyla var oldu, ama dünya Onu tanımadı.


Riyoj can cˈo cˈa tijoj pokonal nikakˈaxaj y yariˈ chukaˈ ri xokakˈaxaj tek xojoka waweˈ pa Macedonia. Xa can ma yojuxlan ta cˈa jubaˈ pa rukˈaˈ ri tijoj pokonal. Can que wi cˈa riˈ nikacˈulwachij riqˈui ronojel. Ri pa tak kánima cˈo kˈaxon ruma majun ketaman ta achique ibanon riyix y rumariˈ cˈo xibinriˈil kiqˈui, y ri chikij el nikatij chukaˈ pokonal ruma ri oyowal ri niban chake. 	 Makedonyaya geldiğimizde de hiç rahat yüzü görmedik. Her bakımdan sıkıntı çekiyorduk. Dışarıda kavgalar, yüreğimizde korkular vardı.


Queriˈ chukaˈ majun ri ewan ca, ri man ta xtibekˈalajin pe. Y chukaˈ can majun ri tzˈapin ca rij, ri xa man ta xtibekˈalajin pe y ntel pe chuwasakil. 	 Gizli olan ne varsa, açığa çıkarılmak üzere gizlenmiştir; saklı olan ne varsa, aydınlığa çıkmak üzere saklanmıştır.


Yacˈariˈ ri xinben. Y xaxu (xaxe wi) rumariˈ tek ri kech aj Israel xinquichop pe chiriˈ pa rachoch ri Dios ri cˈo pa Jerusalem, y xcajoˈ cˈa xinquicamisaj. 	 Yahudilerin beni tapınakta yakalayıp öldürmeye kalkmalarının nedeni buydu.


Yacˈa tek xeˈapon, xbix chare ri Jesús chi ri rujiteˈ ri Simón kajnek pa ruchˈat, ruma cˈo jun nimalaj cˈaten chrij. 	 Simunun kaynanası ateşler içinde yatıyordu. Durumu hemen İsaya bildirdiler.


Y chukaˈ ri rajawaren ri caj, can junan cˈa riqˈui jun lokˈonel y cˈayinel quiche (quixin) tak abej ri nibix perlas chique. 	 ‹‹Yine Göklerin Egemenliği, güzel inciler arayan bir tüccara benzer.


Achique cˈa chukaˈ ri can xtichˈacon, can xtinyaˈ cˈa kˈij chare riche (rixin) chi nitzˈuyeˈ junan wuqˈui ri acuchi (achique) yin tzˈuyul wi pa lokˈolaj nuchˈacat. Can achiˈel ri xban chuwe riyin tek xichˈacon, can xitzˈuyeˈ wi apo riqˈui ri Nataˈ Dios ri acuchi (achique) tzˈuyul wi pa lokˈolaj ruchˈacat. 	 Ben nasıl galip gelerek Babamla birlikte Babamın tahtına oturdumsa, galip gelene de benimle birlikte tahtıma oturma hakkını vereceğim.


Ma riqˈui wi riˈ, xa ma junan ta chukaˈ ri xquibilaˈ apo. 	 Ama bu noktada bile tanıklıkları birbirini tutmadı.


Ri Onésimo xel cˈa pe jun caˈiˈ oxiˈ kˈij awuqˈui. Pero ma xu (xe) ta wi kˈaxon xucˈom pe chawe; riqˈui jubaˈ xa cˈo utz ri xucˈom pe chawe, ruma re wacami xtitzolin chic jun bey awuqˈui y majun bey chic xtanmej ta pe. 	 Onisimosun bir süre senden ayrılması belki de onu temelli geri alman içindi.


Ruma ri Ajaf can yerutzuˈ ri winek choj quicˈaslen. Y can nracˈaxaj ri quiˈoración. Yacˈa ri yebano etzelal, ma utz ta nutzˈet chique. 	 Çünkü Rabbin gözleri Doğru kişilerin üzerindedir. Kulakları onların yakarışına açıktır. Ama Rab kötülük yapanlara karşıdır.››


Y tek ri Dios xrelesaj ri kˈatbel tzij pa rukˈaˈ ri Saúl, pa rukˈaˈ cˈa ri David xuyaˈ wi ri kˈatbel tzij riche (rixin) chi xoc rey. Ri Dios can xubij cˈa chrij ri rey David: Riyin ntzˈet chi ri David ri rucˈajol ri Isaí, riyaˈ jun achi ri can nika wi chinuwech, ruma can xtuben wi ri nrajoˈ ri wánima, xchaˈ ri Dios. 	 Tanrı, onu tahttan indirdikten sonra onlara kral olarak Davutu başa geçirdi. Onunla ilgili şu tanıklıkta bulundu: ‹İşay oğlu Davutu gönlüme uygun bir adam olarak gördüm, o her istediğimi yapar.›


Y yequibilaˈ cˈa: ¿La xa ma ya ta cami reˈ ri Jesús ri rucˈajol ri José? Xa ketaman cˈa quiwech ri ruteˈ rutataˈ. ¿Achique cˈa ruma nubij chi Riyaˈ kajnek pe chilaˈ chicaj? 	 ‹‹Yusuf oğlu İsa değil mi bu?›› diyorlardı. ‹‹Annesini de, babasını da tanıyoruz. Şimdi nasıl oluyor da, ‹Gökten indim› diyor?››