Ruma wi yeˈitzuˈ ri winek xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi itzel yixtzijon chiquij, can queriˈ chukaˈ xtiban chiwe riyix. Can achiˈel wi cˈa rubanic ri niben riyix chique ri winek, can queriˈ chukaˈ xtiban chiwe riyix. 	 Çünkü nasıl yargılarsanız öyle yargılanacaksınız. Hangi ölçekle verirseniz, aynı ölçekle alacaksınız.


¿Achique ruma tek chiwech riyix chi ri Dios ma nicowin ta yerucˈasoj ri caminakiˈ? 	 Sizler, Tanrının ölüleri diriltmesini neden ‹inanılmaz› görüyorsunuz?


Y cˈacˈariˈ xucˈutuj chique: ¿Acuchi (achique) ximuk wi ri Lázaro? xchaˈ. Y riyeˈ xquibij: Ajaf, joˈ y nbekacˈutuˈ chawech, xechaˈ. 	 ‹‹Onu nereye koydunuz?›› diye sordu. Ona, ‹‹Ya Rab, gel gör›› dediler.


Ruma ri cˈacˈacˈ cˈaslen ri nuyaˈ ri Lokˈolaj Espíritu chake riyoj ri xa jun chic kabanon riqˈui ri Cristo Jesús, ya cˈa riˈ xicolo chuwech ri ruley ri mac y ri camic. 	 Çünkü yaşam veren Ruhun yasası, Mesih İsa sayesinde beni günahın ve ölümün yasasından özgür kıldı.


Ruma can majun ri man ta xinbij chiwe, xa can ronojel ri ruchˈobon ri Dios pa kawiˈ riyoj, xinbij chiwe. 	 Tanrının isteğini size tam olarak bildirmekten çekinmedim.


Tek ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl xrelesaj ri rox sello ri achoj riqˈui kˈolin wi ri boron wuj, xinwacˈaxaj cˈa chi xchˈo ri rox chique ri ye cajiˈ ri cˈo qˈuiy runakˈ tak quiwech, y xubij cˈa: ¡Catam pe! ¡Tatzˈetaˈ na peˈ! xchaˈ chuwe. Tek xitzuˈun apo, xintzˈet jun quiej kˈek rij, chˈocolben ruma jun ri rucˈuan jun pajbel pa rukˈaˈ. 	 Kuzu üçüncü mührü açınca, üçüncü yaratığın ‹‹Gel!›› dediğini işittim. Bakınca siyah bir at gördüm. Binicisinin elinde bir terazi vardı.


Ruma ri Jesucristo xuyaˈ cˈa riˈ riche (rixin) chi xcamisex ruma ri kamac, riche (rixin) chi queriˈ yojrucol chuwech ri etzelal ri cˈo waweˈ chuwech re ruwachˈulef re tiempo reˈ. Ronojel riˈ xuben ri Jesucristo kuma riyoj, ruma can queriˈ wi xrajoˈ ri Katataˈ Dios chi xbanatej. 	 Mesih, Babamız Tanrının isteğine uyarak bizi şimdiki kötü çağdan kurtarmak için günahlarımıza karşılık kendini feda etti.


Ri Jesús xbe cˈa pa ruwiˈ ri juyuˈ ri Olivos rubiˈ. 	 İsa ise Zeytin Dağına gitti.


Ri Dios, ¿la xaxu (xaxe wi) cami ka‑Dios riyoj yoj israelitas? Ma que ta riˈ, ruma ri Dios kas kitzij wi chi qui‑Dios chukaˈ ri ma ye israelitas ta. 	 Yoksa Tanrı yalnız Yahudilerin Tanrısı mı? Öteki ulusların da Tanrısı değil mi? Elbet öteki ulusların da Tanrısıdır.


Y can achiˈel cˈa nuben ri Tataˈixel tek nuyaˈ quicˈaslen ri caminakiˈ chi yeruyec pe, can queriˈ chukaˈ nben riyin ri Cˈajolaxel, can nyaˈ cˈa chukaˈ cˈaslen chique ri winek ri achoj chique nwajoˈ nyaˈ wi. 	 Baba nasıl ölüleri diriltip onlara yaşam veriyorsa, Oğul da dilediği kimselere yaşam verir.


Titzuˈ ka iwiˈ riyix wachˈalal ri xixsiqˈuix (xixoyox) chukaˈ ruma ri Dios riche (rixin) chi xixcolotej. Xa ma ye qˈuiy ta cˈa chiwe riyix ri cˈo quinaˈoj chiquiwech ri winek. Xa ma ye qˈuiy ta cˈa chiwe riyix ri cˈo uchukˈaˈ pa quikˈaˈ. Y xa ma ye qˈuiy ta chukaˈ chiwe riyix ri can cˈo quikˈij. 	 Kardeşlerim, aldığınız çağrıyı düşünün. Birçoğunuz insan ölçülerine göre bilge, güçlü ya da soylu kişiler değildiniz.


Y tek ri Pablo chˈonak chic ka, xxuqueˈ cˈa y xuben orar quiqˈui quinojel ri yecˈo chiriˈ. 	 Pavlus bu sözleri söyledikten sonra diz çöküp onlarla birlikte dua etti.


Y tek xquiqˈuek ka ri quiyaˈl chapabel car pa yaˈ, can ye qˈuiy cˈa car xquiyaˈ pe quiˈ, y rumariˈ ri yaˈl xuchop nikˈoxpitej ruma ri calal ri car. 	 Bunu yapınca öyle çok balık yakaladılar ki, ağları yırtılmaya başladı.


Ruma xa ta can kitzij chi riyix ninimaj ri ye rutzˈiban ca ri Moisés, can yininimaj ta chukaˈ riyin, ruma ri ye rutzˈiban ca riyaˈ, can chuwij wi riyin yechˈo wi. 	 Musaya iman etmiş olsaydınız, bana da iman ederdiniz. Çünkü o benim hakkımda yazmıştır.


Queriˈ chukaˈ ri Cristo, ma chak ta queriˈ xoc Nimalaj Sacerdote y xcˈojeˈ rukˈij, can ya cˈa ri Dios ri xchaˈo riche (rixin). Ruma ri Dios xubij cˈa chare: Yit cˈa riyit ri nucˈajol. Rumariˈ wacami nyaˈ acˈaslen. 	 Nitekim Mesih de başkâhin olmak için kendi kendini yüceltmedi. Ona, ‹‹Sen benim Oğlumsun, Bugün ben sana Baba oldum››


Y ri pakˈij, ri Jesús nicˈojeˈ cˈa chiriˈ pa rachoch ri Dios, yerutijoj ri winek riqˈui ri ruchˈabel ri Dios. Y ri chakˈaˈ nibe el y nbecˈojeˈ ri pa juyuˈ ri Olivos rubiˈ. 	 İsa gündüz tapınakta öğretiyor, geceleri ise kentten dışarı çıkıp Zeytin Dağında sabahlıyordu.


Xquijach cˈa pa quikˈaˈ winek ri ma ye israelitas ta. Y ri winek riˈ xquetzeˈen chuwij, xtiquibilaˈ itzel tak chˈabel chuwe y xquinquichubaj. 	 O, öteki uluslara teslim edilecek. Onunla alay edecek, Ona hakaret edecekler; üzerine tükürecek ve Onu kamçılayıp öldürecekler. Ne var ki O, üçüncü gün dirilecek.››


Pero can nicˈatzin chi nibanatej na ri ye tzˈibatal ca chupan ri ruchˈabel ri Dios, rumariˈ tek ma rajawaxic ta cˈa chi yepe ri ángeles chinutoˈic, xchaˈ ri Jesús. 	 Ama böyle olması gerektiğini bildiren Kutsal Yazılar o zaman nasıl yerine gelir?››


Yacˈa ri Jesús can retaman wi chi riqˈui caˈiˈ quipalej ri niquicˈutuj queriˈ. Rumariˈ Riyaˈ xubij chique: ¿Achique cˈa ruma riyix nitij ikˈij riche (rixin) chi yinitojtobej? Ticˈamaˈ cˈa pe jun puek riche (rixin) chi ntzˈet, xchaˈ chique. 	 Onların ikiyüzlülüğünü bilen İsa şöyle dedi: ‹‹Beni neden deniyorsunuz? Bana bir dinar getirin bakayım.››


Can quininimaj cˈa chi riyin yincˈo riqˈui ri Nataˈ y Riyaˈ cˈo wuqˈui riyin. Y wi ma yininimaj ta ruma re nbij chiwe, quininimaj cˈa ruma ri samaj ri yenben chiwech. 	 Bana iman edin; ben Babadayım, Baba da bendedir. Hiç değilse bu işlerden dolayı iman edin.


Pero wi xa ta ruma ri ma kitzij ta ri nbij, xa ta rumariˈ nbekˈalajin pe ri kitzij riche (rixin) ri Dios y niyaˈox (nyaˈ) ta rukˈij rucˈojlen, ¿achique ta cˈa ruma chi xtikˈat tzij pa nuwiˈ achiˈel jun aj mac? 	 Ama Tanrının her zaman doğruyu söylediği benim yalanımla yüceliği için daha açık şekilde ortaya çıkmışsa, ben niçin yine bir günahkâr olarak yargılanıyorum?


Y ri caˈiˈ discípulos xebe cˈa pa tinamit Jerusalem. Y tek xeˈapon, can xbanatej na wi achiˈel ri rubin el ri Jesús chique. Y riyeˈ can xquiben wi cˈa ruchojmil ronojel ri nicˈatzin chare ri waˈin chupan ri pascua riˈ. 	 Öğrenciler yola çıkıp kente gittiler. Her şeyi, İsanın kendilerine söylediği gibi buldular ve Fısıh yemeği için hazırlık yaptılar.


Ri malcaˈn ixok ri utz chi nitzˈibex rubiˈ ri can nicˈatzin chi nilix cuma ri kachˈalal, ya ri ixok ri cˈo chic más sesenta rujunaˈ y rixjayil ca xaxu (xaxe wi) jun achi. 	 Yaptığı iyiliklerle tanınmış, tek erkekle evlenmiş, en az altmış yaşında olan dul kadın, eğer çocuk büyütmüş, konuk ağırlamış, kutsalların ayaklarını yıkamış, sıkıntıda olanlara yardım etmiş, kendini her tür iyi işe adamışsa, adı dullar listesine yazılsın.


Y riyix nibij cˈa: Xa ta riyoj xojcˈojeˈ pa quitiempo ri katiˈt kamamaˈ, riyoj man ta xoj‑oc cachibil riyeˈ tek xequicamisaj ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca, yixchaˈ cˈa. 	 ‹Atalarımızın yaşadığı günlerde yaşasaydık, onlarla birlikte peygamberlerin kanına girmezdik› diyorsunuz.


Ri Dios ya cˈa ri Moisés ri xucusaj riche (rixin) chi xuyaˈ pe ri ley. Yacˈa riche (rixin) chi xoka ri utzil y ri kitzij, ya ri Jesucristo ri xucusaj. 	 Kutsal Yasa Musa aracılığıyla verildi, ama lütuf ve gerçek İsa Mesih aracılığıyla geldi.


Ri kˈij riˈ, yacˈariˈ tek nichapatej cˈa ri jun chique ri quinimakˈij ri israelitas, ri pascua rubiˈ, y tek quinojel winek niquibanalaˈ chic ruchojmil ronojel ri xticˈatzin chique. Y achiˈel xa pa nicˈaj kˈij chare ri kˈij riˈ tek ri Pilato xubij chique ri israelitas: Yacˈa i‑Rey reˈ, xchaˈ chique. 	 Fısıh Bayramına Hazırlık Günüydü. Saat on iki sularıydı. Pilatus Yahudilere, ‹‹İşte, sizin Kralınız!›› dedi.


Ruma can wetaman chi can xu (xe wi) tek ma xquipe ta chic riyin, can yacˈariˈ xqueˈoka cˈa winek chicojol ri achiˈel quepe utif (coyotes). Ruma ri ye utif (coyotes), can xu (xe) wi yeˈoc chiquicojol ri carneˈl, yequitij y yequiqˈuis. Can ye queriˈ chukaˈ ri winek riˈ, xqueˈoc chiquicojol ri kachˈalal, y xtiquiben cˈa chique chi man chic xtiquicukubaˈ ta quicˈuˈx riqˈui ri Ajaf Jesús. 	 Ben gittikten sonra sürüyü esirgemeyen yırtıcı kurtların aranıza gireceğini biliyorum.


Tek xbanatej cˈa ri queriˈ, ri winek xexebexot (xexebeloj) cˈa apo chrij ri Jesús y niquibilaˈ cˈa chi ri Jesús xa pa rachoch jun achi aj mac xbecˈojeˈ wi. 	 Bunu görenlerin hepsi söylenmeye başladı: ‹‹Gidip günahkâr birine konuk oldu!›› dediler.


Riyin nyaˈ cˈa rutzijol chiwe chi ri kachˈalal Timoteo elenak chic pa cárcel; y wi xtipe yan chanin, nwachibilaj el tek xquibe chiˈitzˈetic. 	 Kardeşimiz Timoteosun salıverildiğini bilmenizi istiyorum. Yakında yanıma gelirse, onunla birlikte sizi görmeye geleceğim.


Ruma tek ri Moisés rubin chic chique ri winek ronojel ri nubij chupan ri ley ri cˈo chi niquiben, xberucˈamaˈ cˈa pe quiquiqˈuel ri alaj tak wáquix, quiquiqˈuel ri achij tak qˈuisicˈ (cabras), y xuxol jubaˈ yaˈ riqˈui, cˈacˈariˈ xberucˈamaˈ pe jubaˈ rusmal carneˈl ri quek banon chare y jubaˈ kˈayis ri hisopo rubiˈ, y cˈacˈariˈ xuchicaj pa ruwiˈ ri wuj ri tzˈibatal wi ri ley y xuchicaj pa quiwiˈ quinojel ri winek chukaˈ. 	 Musa, Kutsal Yasanın her buyruğunu bütün halka bildirdikten sonra su, al yapağı, mercanköşkotu ile danaların ve tekelerin kanını alıp hem kitabın hem de bütün halkın üzerine serpti.


¿La cˈo ta cami jun chique ri aj kˈatbel tak tzij o cˈo ta cami jun chique ri fariseos ri ye nimayon riche (rixin) ri nubij Riyaˈ? 	 ‹‹Önderlerden ya da Ferisilerden Ona iman eden oldu mu hiç?


Y wi ta riyeˈ xecom el jurayil y xa man ta yecˈastej chic pe jun bey, ri Dios man ta qui‑Dios chic riyeˈ, ruma ri Dios ma Dios ta quiche (quixin) caminakiˈ, xa can Dios quiche (quixin) ri cˈo quicˈaslen. Rumacˈariˈ riyin nbij chi xa yix sachnek riqˈui ri nibij, xchaˈ ri Jesús chique. 	 Tanrı ölülerin değil, dirilerin Tanrısıdır. Siz büyük bir yanılgı içindesiniz.››


Y ri Pablo qˈuiy cˈa kˈij ri xcˈojeˈ na ka ri chiriˈ quiqˈui ri kachˈalal pa Corinto, ri tinamit ri cˈo pa rucuenta ri Acaya, pero xapon cˈa jun kˈij tek cˈo chi xbe el. Y tek chˈonak chic cˈa ca chique ri kachˈalal, riyaˈ xoc cˈa el pa jun barco riche (rixin) chi xbe cˈa pa ruwachˈulef Siria ye rachibilan cˈa el ri Priscila y ri Aquila. Yacˈa ri Pablo cˈo ri rutzujun (rusujun) chare ri Dios. Rumariˈ tek xeˈapon pa Cencrea, ri tinamit ri cˈo chi yeˈoc wi el pa barco, ri Pablo xusocaj ri rusmal tak ruwiˈ y coˈol xuben cˈa chare, riche (rixin) chi retal chi riyaˈ xuqˈuis yan pa ruwiˈ ri rutzujun (rusujun) chare ri Dios chi nuben. 	 Pavlus Korintteki kardeşlerin yanında bir süre daha kaldı. Sonra onlarla vedalaştı, Priskilla ve Akvila ile birlikte Suriyeye gitmek üzere gemiyle yola çıktı. Adakta bulunmuş olduğu için Kenherede saçlarını kestirmişti.


Yacˈa ri ruteˈ ri acˈal chanin xubij: Re acˈal reˈ ma xtubiniˈaj ta achiˈel rubiˈ ri rutataˈ, ruma re acˈal reˈ xtubiniˈaj Juan. 	 Ama annesi, ‹‹Hayır, adı Yahya olacak›› dedi.


Xa ta nubij ri kaken: Ri quisamaj ri kˈaˈaj sibilaj utz, yacˈa ri nusamaj riyin ma can ta utz, y rumariˈ ma yin riche (rixin) ta ri chˈaculaj, nichaˈ ta. ¿Achique cami nibij riyix? ¿Ma riche (rixin) ta cami ri chˈaculaj ri kaken, ruma queriˈ ri nubij? Ma que ta riˈ. Xa can riche (rixin) wi ri chˈaculaj. 	 Ayak, ‹‹El olmadığım için bedene ait değilim›› derse, bu onu bedenden ayırmaz.


Yacˈa ri Pedro xubij cˈa: Riyin ma wetaman ta ruwech ri achi riˈ. Can chuwech Dios nbij chiwe chi ma wetaman ta ruwech. Y wi ma kitzij ta ri nbij, tika cˈa rucˈayewal pa nuwiˈ, xchaˈ. Y yacˈariˈ tek xbesiqˈuin pe ri ecˈ. 	 Petrus kendine lanet okuyup ant içerek, ‹‹O adamı tanımıyorum!›› dedi. Tam o anda horoz öttü.


Pero ruma cˈa ri niquixibij quiˈ chuwech ri rucˈayewal ri kajnek pa ruwiˈ ri tinamit, can cˈanej cˈa xepaˈeˈ wi pe chare ri tinamit riˈ y xquibij cˈa: Juyiˈ oc ruwech ri nimalaj tinamit Babilonia; jun tinamit ri cˈo ruchukˈaˈ riche (rixin) chi xcˈojeˈ pa quiwiˈ quinojel. Juyiˈ cˈa oc ruwech ruma xa pa jun hora xqˈuis pa rukˈaˈ ri rucˈayewal ri xka pe pa ruwiˈ, xquechaˈ. 	 Çektiği ıstıraptan dehşete düşecek, uzakta durup, ‹Vay başına koca kent, Vay başına güçlü kent Babil! Bir saat içinde cezanı buldun› diyecekler.


Chiriˈ cˈo cˈa jun achi israelita ri Aquila rubiˈ, y riyaˈ alaxnek pa jun tinamit ri cˈo pa rucuenta ri Ponto. Riyaˈ rachibilan ri Priscila ri rixjayil, xa cˈa jubaˈ queˈapon ri pa Corinto, ye elenak cˈa pe pan Italia, ri xecˈojeˈ wi. Xeˈel cˈa pe ri pa ruwachˈulef riˈ, ruma ri Claudio ri aj kˈatbel tzij chiriˈ xubij cˈa chi ri winek israelitas queˈel el ri pa tinamit Roma. Y ri Pablo xapon cˈa chiquitzˈetic. 	 Orada Pontus doğumlu, Akvila adında bir Yahudi ile karısı Priskillayı buldu. Bunlar, Klavdiusun bütün Yahudilerin Romayı terk etmesi yolundaki buyruğu üzerine, kısa süre önce İtalyadan gelmişlerdi. Akvila ile Priskillanın yanına giden Pavlus, aynı meslekten olduğundan onlarla kalıp çalıştı. Çünkü meslekleri çadırcılıktı.


Y tiwacˈaxaj cˈa jabel re chˈabel re xtinbij chiwe wacami. Xabachique mac yequibanalaˈ ri winek ri ye alaxnek chuwech re ruwachˈulef can cˈa yecuyutej na. Y queriˈ chukaˈ ronojel ri yokˈonic ri yequibanalaˈ ri winek, can cˈa yecuyutej na chukaˈ. 	 Size doğrusunu söyleyeyim, insanların işlediği her günah, ettiği her küfür bağışlanacak, ama Kutsal Ruha küfreden asla bağışlanmayacak. Bunu yapan, asla silinmeyecek bir günah işlemiş olur.››


Yacˈa tek cˈa ma jane cˈa tibe, xerusiqˈuij (xeroyoj) ye lajuj rumozos y xuyaˈ ca lajuj puek chique ri nibix mina chare, y xubij chique: Ticˈuaj cˈa re puek re xinyaˈ ca chiwe riche (rixin) chi cˈo nichˈec riqˈui, cˈa achique tiempo xquitzolin pe riyin, xchaˈ ca chique, y xbe. 	 Gitmeden önce kölelerinden onunu çağırıp onlara birer mina verdi. ‹Ben dönünceye dek bu paraları işletin› dedi.


Y cˈo cˈa chi nitzijox na ri lokˈolaj chˈabel ri nichˈo chrij ri rajawaren ri Dios chuwech ronojel re ruwachˈulef, riche (rixin) chi netamex cuma quinojel ri tinamit. Y cˈacˈariˈ tek xtapon ri ruqˈuisbel kˈij riche (rixin) re tiempo re kachapon. 	 Göksel egemenliğin bu Müjdesi bütün uluslara tanıklık olmak üzere dünyanın her yerinde duyurulacak. İşte o zaman son gelecektir.


Y chupan cˈa ri kˈij riˈ, ye qˈuiy wi ri winek xeniman riche (rixin) ri Jesús ri chiriˈ pa tinamit Sicar, ri cˈo chiriˈ pa rucuenta ri Samaria. Y riˈ ruma chi ri ixok quereˈ xberubij chique ri winek: Ri Jesús xubij chuwe ronojel ri ye nubanalon, xchaˈ chique. 	 O kentten birçok Samiriyeli, ‹‹Yaptığım her şeyi bana söyledi›› diye tanıklık eden kadının sözü üzerine İsaya iman etti.


Ri sakil cˈa riche (rixin) ri ángel ri tzˈuyul pa ruwiˈ ri abej, xa can junan cˈa riqˈui ri sakil ri nuyaˈ jun coyopaˈ. Y ri rusakil ri rutziak can junan cˈa riqˈui ri rusakil ri chumatef ri nika. 	 Görünüşü şimşek gibi, giysileri ise kar gibi bembeyazdı.


Y tek Riyaˈ xpe chic cˈa jun bey quiqˈui ri ye oxiˈ rudiscípulos, xa ye warnek chic cˈa jun bey xeril, ruma ri discípulos riˈ sibilaj al rubanon ri runakˈ tak quiwech ruma ri quiwaran. 	 Geri geldiğinde öğrencilerini yine uyumuş buldu. Onların göz kapaklarına ağırlık çökmüştü.


Ri rutzijol ri Jesús xapon cˈa pa ronojel tinamit ri yecˈo pa rucuenta ri Siria. Y ri ye yawaˈiˈ xecˈamer cˈa pe chuwech ri Jesús riche (rixin) chi yerucˈachojsaj el, yawaˈiˈ ri ma junan ta ruwech yabil ntoc chique. Yecˈo ri can kˈaxon cˈa riche (rixin) ri chˈaculaj ri ntoc chique. Yecˈo ri xa itzel tak espíritu ri ye oconek quiqˈui. Yecˈo cˈa ri ye chˈuˈj y yecˈo cˈa chukaˈ ri ye siquirnek. Y can quinojel cˈa ri yawaˈiˈ riˈ xerucˈachojsaj el. 	 Ünü bütün Suriyeye yayılmıştı. Türlü hastalıklara yakalanmış bütün hastaları, acı çekenleri, cinlileri, saralıları, felçlileri Ona getirdiler; hepsini iyileştirdi.


Y xtzijox chukaˈ chique achique rubanic ri xbanatej. Ronojel riˈ xtzijox chique cuma ri winek ri can xetzˈeto tek xeˈelesex ri itzel tak espíritu riqˈui ri achi ruma ri Jesús. 	 Olayı görenler, cinli adamın nasıl kurtulduğunu halka anlattılar.


Riyoj ma yojcowin ta chi man ta nikabij chique ri winek ri xkatzˈet y ri xkacˈaxaj riqˈui ri Jesús, xechaˈ. 	 Biz gördüklerimizi ve işittiklerimizi anlatmadan edemeyiz.››


Cˈo chic ri rucimiento ri jay, y riˈ ya ri Jesucristo. Y can majun chic cˈa xticowin ta xtiyaˈo jun chic rucimiento. 	 Çünkü hiç kimse atılan temelden, yani İsa Mesihten başka bir temel atamaz.


Y ri Jesús xubij cˈa chukaˈ chique ri winek: Riyix iwetaman achique nitzuˈun ri sutzˈ ri nicˈamo pe job. Y tek nitzˈet cˈa ri sutzˈ riˈ, chanin nibij chi nipe job. Y can nipe wi. 	 İsa halka şunları da söyledi: ‹‹Batıda bir bulutun yükseldiğini görünce siz hemen, ‹Sağanak geliyor› diyorsunuz, ve öyle oluyor.


Y ri Jesús xubij chukaˈ: Wi cˈo cˈa jun achi ri nujech ca ri rixjayil y cˈacˈariˈ nucˈom chic jun ixok, ri achi riˈ nimacun chuwech ri Dios. Y wi cˈo cˈa jun achi ri nicˈamo jun ixok ri jachon ca ruma ri rachijil, chukaˈ ri achi riˈ nimacun chuwech ri Dios. 	 ‹‹Karısını boşayıp başkasıyla evlenen zina etmiş olur. Kocasından boşanmış bir kadınla evlenen de zina etmiş olur.››


Queriˈ nikabij chiwe riyix kachˈalal, ruma ninatej chiwe chi majun bey cˈo ta ri xkacˈutuj chiwe. Riyoj xa can xojsamej chi pakˈij chi chakˈaˈ riche (rixin) chi xkachˈec ri nicˈatzin chake. Ruma ma xkajoˈ ta xkayaˈ jun ejkaˈn chiwij tek xojcˈojeˈ iwuqˈui chutzijoxic ri lokˈolaj ruchˈabel ri Dios ri niyaˈo colotajic. 	 Evet, kardeşler, nasıl uğraşıp didindiğimizi anımsarsınız. Hiçbirinize yük olmamak için gece gündüz çalıştık, Tanrının Müjdesini size duyurduk.


Y wi pa jun kˈij wukuˈ ta mul cˈo pokon nuben chawe y chi wukuˈ mul nitzolin ta pe rucˈuˈx y nipe awuqˈui y nubij chawe: Tacuyuˈ tasachaˈ numac, nichaˈ ta; can utz cˈa chi nacuy rumac, xchaˈ ri Jesús. 	 Günde yedi kez size karşı günah işler ve yedi kez size gelip, ‹Tövbe ediyorum› derse, onu bağışlayın.››


Y man cˈa tisach ta acˈuˈx riqˈui re xinbij chawe, ruma can queriˈ wi: Can rajawaxic wi chi yatalex chic jun bey. 	 Sana, ‹Yeniden doğmalısınız› dediğime şaşma.


Quecˈariˈ ri winek ri nimolo beyomel riche (rixin) re ruwachˈulef, y xa man cˈo ta ri beyomel riche (rixin) ri Dios riqˈui. 	 ‹‹Kendisi için servet biriktiren, ama Tanrı katında zengin olmayan kişinin sonu böyle olur.››


Rumariˈ riyoj can kaniman wi chi ri kacolotajic, xkacˈul ruma ri rutzil ri Ajaf Jesús, jun colotajic ri sipan chake riyoj, can queriˈ chukaˈ ri colotajic ri xquicˈul ri kachˈalal ri ma ye israelitas ta, xchaˈ ri Pedro. 	 Bizler, Rab İsanın lütfuyla kurtulduğumuza inanıyoruz; onlar da öyle.››


Wachˈalal, man chic cˈa titzujulaˈ (tisujulaˈ) ta iwiˈ chiˈiwachibil iwiˈ riche (rixin) chi queriˈ man ta xtiwil rucˈayewal tek xtapon ri kˈij tek ri Ajaf xtukˈet tzij. Ruma nakaj chic cˈo pe ri kˈij tek ri nikˈato tzij xtucˈut pe riˈ. 	 Kardeşler, yargılanmamak için birbirinize karşı homurdanmayın. İşte, Yargıç kapının önünde duruyor.


Y riyin cˈa ri xquichajin awuche (awixin) waweˈ, can majun ri xtacˈulwachij ta pa quikˈaˈ ri winek. Ruma re waweˈ pa tinamit Corinto ye qˈuiy winek ri can ye wuche (wixin) chic riyin, ruma can xquinquinimaj wi, xchaˈ ri Ajaf. 	 Ben seninle birlikteyim; hiç kimse sana dokunmayacak, kötülük yapmayacak. Çünkü bu kentte benim halkım çoktur.››


Yacˈa riyin nbij chiwe: Majun bey tiben ta jurar, ni ma tinataj ta ri caj ruma chi niben jurar, ruma ya ri chilaˈ chicaj tzˈuyul wi ri Dios. 	 Oysa ben size diyorum ki, hiç ant içmeyin: Ne gök üzerine, çünkü orası Tanrının tahtıdır; ne yer üzerine, çünkü orası Onun ayak taburesidir; ne de Yeruşalim üzerine, çünkü orası Büyük Kralın kentidir.


Sibilaj ntijon nukˈij chubanic ri nrajoˈ ri Dios, y nbanon ronojel ri samaj ri yaˈon chuwe ruma ri Dios. Y can ma nyaˈon ta ca ri cukbel cˈuˈx. 	 Yüce mücadeleyi sürdürdüm, yarışı bitirdim, imanı korudum.


Oxmul yin chˈayon riqˈui xcˈaˈy. Jun bey xicˈak chi abej. Oxmul xa jubaˈ ma yin caminek ca pa mar, ruma ri barco ri yin benak wi xa xuchop nibe chuxeˈ yaˈ. Cˈo jun bey xinkˈaxaj jun kˈij y junakˈaˈ cˈa cˈanej pa ruwiˈ ri mar ruma xyojtej ri barco ri yin benak wi. 	 Üç kez değnekle dövüldüm, bir kez taşlandım, üç kez deniz kazasına uğradım. Bir gün bir gece açık denizde kaldım.


Y ri Jesús xubij chique: Can jabel cˈa tichajij iwiˈ riche (rixin) chi ma xquixkˈolotej ta. Ruma can ye qˈuiy ri xquepe y xtiquibilaˈ: Yin cˈa riyin ri Cristo, xquechaˈ. Ya tiempo reˈ xoka, xquechaˈ. Yacˈa riyix ma queˈinimaj ta, ni ma queˈitzekelbej ta chukaˈ. 	 İsa, ‹‹Sakın sizi saptırmasınlar›› dedi. ‹‹Birçokları, ‹Ben Oyum› ve ‹Zaman yaklaştı› diyerek benim adımla gelecekler. Onların ardından gitmeyin.


Majun cˈa winek ri chak ta queriˈ ntoc nimalaj sacerdote y nicˈojeˈ anej rukˈij, xa can cˈo chi ya ri Dios nichaˈo riche (rixin) achiˈel xban chare ri Aarón ojer ca. 	 Kimse başkâhin olma onurunu kendi kendine alamaz; ancak Harun gibi, Tanrı tarafından çağrılırsa alır.


Y ri Elí, rucˈajol ca ri Matat, y ri Matat rucˈajol ca ri Leví, y ri Leví rucˈajol ca ri Melqui, y ri Melqui rucˈajol ca ri Jana, y ri Jana rucˈajol ca jun chic achi ri José rubiˈ. 	 Mattat oğlu, Levi oğlu, Malki oğlu, Yannay oğlu, Yusuf oğlu,


Y jun chic xubij pe: Ma yicowin ta yibe ruma xa cˈa xicˈuleˈ. 	 ‹‹Yine bir başkası, ‹Yeni evlendim, bu nedenle gelemiyorum› dedi.


Xpe cˈa ri Jesús xubij chique: Wi jun chiwe riyix cˈo ta jun rucarneˈl ri nitzak ta chupan jun jul pa jun uxlanibel kˈij, ¿achique ta cami nuben riqˈui? ¿La ma nrelesaj ta cami chiriˈ? Riyaˈ xa can nucˈom wi ka riche (rixin) chi nrelesaj pe. 	 İsa onlara şu karşılığı verdi: ‹‹Hanginizin bir koyunu olur da Şabat Günü çukura düşerse onu tutup çıkarmaz?


Y tek xintzˈet chi ma niquiben ta achiˈel ri kas nubij chupan ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, chiquiwech cˈa quinojel xinbij chare ri Pedro: Riyit can yit israelita, pero ma yatajin ta chubanic ri quicostumbre ri israelitas, xa acˈuan jun cˈaslen achiˈel quicˈaslen ri ma ye israelitas ta. Wi xa queriˈ yatajin chubanic, ¿achique cˈa ruma tek wacami naben chique ri ma ye israelitas ta chi niquiben ri quicostumbre ri israelitas? 	 Müjde gerçeğine uygun davranmadıklarını görünce hepsinin önünde Kefasa şöyle dedim: ‹‹Yahudi olduğun halde Yahudi gibi değil, öteki uluslardan biri gibi yaşıyorsun, nasıl olur da ulusları Yahudi gibi yaşamaya zorlarsın?


Y xquicˈom pe chare ri Jesús. Y riyeˈ xquiyaˈ cˈa chukaˈ quitziak chrij ri bur riˈ, y xquichˈocobaˈ cˈa el ri Jesús chrij. 	 Sıpayı İsaya getirdiler, üzerine kendi giysilerini atarak İsayı üstüne bindirdiler.


Pero ri achi riˈ xubij: Xa majun achique ta nibin chuwe. ¿Achique ta cˈa modo tek xtikˈax chinuwech? Y ri achi riˈ xubij cˈa chare ri Felipe chi tijoteˈ el y titzˈuyeˈ el riqˈui. 	 Hadım, ‹‹Biri bana yol göstermedikçe nasıl anlayabilirim ki?›› diyerek Filipusun arabaya binip yanına oturmasını rica etti.


Riyix ri sibilaj yixinwajoˈ, nbij cˈa chiwe: Wi yecˈo ri yebano pokon chiwe, ma tiyaˈ ta ruqˈuexel chique. Xa tiyaˈ pa rukˈaˈ ri Dios, ruma ya Riyaˈ ri xtiyaˈo rutojbalil ri pokon ri yequibanalaˈ. Can achiˈel ri nubij ri Dios chupan ri tzˈibatal ca: Pa nukˈaˈ riyin cˈo wi riche (rixin) chi nyaˈ rutojbalil pa quiwiˈ ri yemacun, nichaˈ ri Ajaf. 	 Sevgili kardeşler, kimseden öç almayın; bunu Tanrının gazabına bırakın. Çünkü şöyle yazılmıştır: ‹‹Rab diyor ki, ‹Öç benimdir, ben karşılık vereceğim.› ››


Y ye qˈuiy cˈa chique ri winek ruma can nicajoˈ niquiyaˈ rukˈij ri Jesús, xquiriqˈuilaˈ ri nimaˈk tak quitziak pa rubey. Y nicˈaj chic winek ruma can xcajoˈ xquiyaˈ chukaˈ rukˈij ri Jesús, xebequicˈamalaˈ pe ruxak tak cheˈ ri can riche (rixin) wikbel, riche (rixin) chi xequiricˈ pa rubey. Y quecˈariˈ niquibanalaˈ ye benak. 	 Birçokları giysilerini, bazıları da çevredeki ağaçlardan kestikleri dalları yola serdiler.


Xa rumariˈ xintek isiqˈuixic (iwoyoxic) riche (rixin) chi can yixintzˈet y riche (rixin) chukaˈ chi riyix can wuqˈui riyin niwetamaj wi el achique cˈa ruma tek quereˈ ncˈulwachin. Ruma konojel riyoj israelitas cukul kacˈuˈx chi ri caminakiˈ cˈo na jun kˈij tek xquecˈastej pe, y ruma chi yariˈ ri nuniman riyin, rumariˈ tek yin ximil riqˈui cadena wacami, xchaˈ ri Pablo. 	 Ben İsrailin umudu uğruna bu zincire vurulmuş bulunuyorum. Sizi buraya, işte bu konuyu görüşmek ve konuşmak için çağırdım.››


Y ri Jesús xubij cˈa chique ri achiˈaˈ riˈ: Ruma chi can cowirnek ri iwánima riyix chi ma ninimaj ta ri Dios, xa rumacˈariˈ tek ri Moisés xuyaˈ kˈij chi nijech ca ri iwixjaylal. Yacˈa ri pa rutiquiribel pe xa ma que ta riˈ xbanatej. 	 İsa onlara, ‹‹İnatçı olduğunuz için Musa karılarınızı boşamanıza izin verdi›› dedi. ‹‹Başlangıçta bu böyle değildi.


Queriˈ ri tzˈibatal ca ruma ri Jeremías. Y tek caminek chic el ri rey Herodes, can yacˈariˈ tek ri ángel riche (rixin) ri Ajaf Dios xucˈut chic riˈ chuwech ri José pa rachicˈ, ri chilaˈ pan Egipto. 	 Hirodes öldükten sonra, Rabbin bir meleği Mısırda Yusufa rüyada görünerek, ‹‹Kalk!›› dedi, ‹‹Çocukla annesini al, İsraile dön. Çünkü çocuğun canına kıymak isteyenler öldü.››


Y jun cˈa chique ri ye cablajuj rudiscípulos ri Jesús, ri Judas Iscariote rubiˈ, xapon cˈa quiqˈui ri principaliˈ tak sacerdotes, riche (rixin) chi xutzuj (xusuj) riˈ, wi nicajoˈ chi nujech ri Jesús pa quikˈaˈ. 	 Bu arada Onikilerden biri olan Yahuda İskariot, İsayı ele vermek amacıyla başkâhinlerin yanına gitti.


¿Achique cˈa lugar ri rucˈamon chi nikayaˈ wi rukˈij ri Dios? Ruma ri kateˈ katataˈ ri xecˈojeˈ ojer ca, pa ruwiˈ re jun juyuˈ reˈ cˈo wi ri lugar ri xquiyaˈ wi rukˈij ri Dios. Ya chic cˈa riyix israelitas nibij chi quinojel ri winek cˈo chi ya ri pa Jerusalem niquiyaˈ wi rukˈij ri Dios, xchaˈ ri ixok. 	 ‹‹Atalarımız bu dağda tapındılar, ama sizler tapılması gereken yerin Yeruşalimde olduğunu söylüyorsunuz.››


Riyeˈ quetaman chi ri Dios rubin chi ri yebano queriˈ, cˈo chi nika ri camic pa quiwiˈ. Y astapeˈ can quetaman, xa can cˈa niquiben na wi ronojel ri etzelal riˈ, y chukaˈ can yequicot tek niquitzˈet chi yecˈo nicˈaj chic ri yebano queriˈ. 	 Böyle davrananların ölümü hak ettiğine ilişkin Tanrı buyruğunu bildikleri halde, bunları yalnız yapmakla kalmaz, yapanları da onaylarlar.


Can yin jun cˈa samajel riche (rixin) chi ntzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, y rumariˈ tek yin ximil pa cárcel. Ticˈutuj cˈa chare ri Dios pa nuwiˈ riche (rixin) chi man ta nxibij wiˈ ntzijoj ri chˈabel riˈ, can achiˈel ri rucˈamon chi ntzijoj. 	 Uğruna zincire vurulmuş durumda elçilik ettiğim Müjdeyi gerektiği gibi cesaretle duyurabilmem için dua edin.


Xa can xquixetzelex wi cˈa cuma quinojel, ruma icukuban icˈuˈx wuqˈui riyin. 	 Benim adımdan ötürü herkes sizden nefret edecek.


Quixquicot quiqˈui ri yequicot, y quixokˈ quiqˈui ri yeˈokˈ. 	 Sevinenlerle sevinin, ağlayanlarla ağlayın.


Y ri María can xeruyec cˈa pa ránima ronojel ri tzij riˈ, y yeruchˈob chukaˈ ronojel ri tzij riˈ. 	 Meryem ise bütün bu sözleri derin derin düşünerek yüreğinde saklıyordu.


Tiwetamaj cˈa chi xticˈojeˈ jun ri cˈa kˈopoj na y xticˈojeˈ jun ral, astapeˈ man cˈo ta riqˈui achi. Y can xtralaj na wi jun acˈal, ti cˈajol (alaˈ), ri xtubiniˈaj Emanuel. 	 ‹‹İşte, kız gebe kalıp bir oğul doğuracak; adını İmmanuel koyacaklar.›› İmmanuel, Tanrı bizimle demektir.


Y riqˈui ri queriˈ xquibij, xkˈalajin chi coyoben ri kas kitzij chi xtoc quitinamit. 	 Böyle konuşanlar bir vatan aradıklarını gösteriyorlar.


Queˈitzˈetaˈ na peˈ ri koˈch. Ri aj xicˈ tak chicop riˈ majun quiticoˈn niquiben ta, y majun cosecha niquelesaj, ni majun riche (rixin) quiwaybal quiyacon, majun chukaˈ quicˈujay. Pero ma riqˈui wi riˈ, riyeˈ yewaˈ, ruma chi ri Dios can nuyaˈ wi quiway. ¿Cˈa ta cˈa riyix man ta xtuyaˈ iway ri Dios? tek riyix más iwejkalen que chiquiwech ri aj xicˈ tak chicop. Rumacˈariˈ ma más ta cˈa tichˈob riˈ. 	 Kargalara bakın! Ne eker, ne biçerler; ne kilerleri, ne ambarları vardır. Tanrı yine de onları doyurur. Siz kuşlardan çok daha değerlisiniz!


Can xtukˈalajsaj cˈa chukaˈ chiquiwech ri winek ri chojmilaj bey riche (rixin) ri cˈaslen, ruma riyin riqˈui ri Tataˈixel yibe wi. Y yacˈariˈ tek riyix ma xquinitzˈet ta chic. 	 doğruluk konusunda, çünkü Babaya gidiyorum, artık beni görmeyeceksiniz;


Riyix can iwachˈalal iwiˈ ruma iniman ri Cristo. Rumacˈariˈ can tiwajoˈ iwiˈ riqˈui ronojel iwánima y tiyalaˈ ikˈij chiˈiwachibil iwiˈ. 	 Birbirinize kardeşlik sevgisiyle bağlı olun. Birbirinize saygı göstermekte yarışın.


Y re ruwachˈulef y ri caj xa xquekˈax. Yacˈa ri nuchˈabel ma xtiqˈuis ta chak que ta riˈ, xa can xtibanatej na wi ri nubij. 	 Yer ve gök ortadan kalkacak, ama benim sözlerim asla ortadan kalkmayacaktır.


Y ri Zorobabel xralcˈualaj ri Abiud; ri Abiud xralcˈualaj ri Eliaquim; y ri Eliaquim xralcˈualaj ri Azor. 	 Zerubbabil Avihutun babasıydı, Avihut Elyakimin babasıydı, Elyakim Azorun babasıydı,


Y rumariˈ yicowin nbij chi ma nuyon ta riyin ri yibano ri mac, xa can ya chic ri mac ri cˈo pa wánima ri nibano chuwe chi nben ri mac. 	 Öyleyse bunu artık ben değil, içimde yaşayan günah yapıyor.


Y tek ri mozo ri takon el xtzolin apo riqˈui ri rupatrón, ronojel cˈa ri xbix pe xberubij chare. Rumariˈ ri rupatrón xpe royowal, y xubij chare ri rumozo: Wacami cˈa cabiyin pa tak cˈaybel y pa tak bey riche (rixin) re tinamit reˈ y quebeˈamoloˈ cˈa pe ri cut quikˈaˈ o cut caken, ri ye cojo, ri ye moyiˈ, y chukaˈ ri pobres. 	 ‹‹Köle geri dönüp durumu efendisine bildirdi. Bunun üzerine ev sahibi öfkelenerek kölesine, ‹Koş› dedi, ‹Kentin caddelerine, sokaklarına çık; yoksulları, kötürümleri, körleri, sakatları buraya getir.›


¿La ma nubij ta cami chare: Tachojmirisaj ri xtintij re wacami tikakˈij, y tachojmirisaj awiˈ riche (rixin) chi queriˈ yinanimaj yinawilij pe re yiwaˈ y yinucˈyaˈ, y can cˈa ya tek xiwaˈ yan riyin, cˈacˈariˈ xcawaˈ y xcatucˈyaˈ riyit? 	 Tersine ona, ‹Yemeğimi hazırla, kuşağını bağla, ben yiyip içerken bana hizmet et. Sonra sen yiyip içersin› demez mi?


Chinuwech riyin, ruloman chi cˈa yin qˈues na, can utz wi chi nnataj ca qˈuiy pixabanic chiwe. 	 Bu bedende yaşadığım sürece bunları anımsatarak sizi gayrete getirmeyi doğru buluyorum.


Y ri xtichˈacon, xtinben cˈa chare chi riyaˈ xtoc achiˈel jun chique ri lokˈolaj tak raken jay ri ye riche (rixin) ri rachoch ri nu‑Dios, y majun bey xtel ta pe chiriˈ. Y chiquij cˈa riyeˈ xtintzˈibaj wi rubiˈ ri nu‑Dios y rubiˈ chukaˈ ri rutinamit ri nu‑Dios. Y ri tinamit riˈ ya ri cˈacˈacˈ Jerusalem, ri nika pe chilaˈ chicaj riqˈui ri nu‑Dios. Y chiriˈ xtintzˈibaj cˈa chukaˈ ri cˈacˈacˈ nubiˈ riyin. 	 Galip geleni Tanrımın Tapınağında sütun yapacağım. Böyle biri artık oradan hiç ayrılmayacak. Onun üzerine Tanrımın adını, Tanrıma ait kentin -gökten Tanrımın yanından inen yeni Yeruşalimin- adını ve benim yeni adımı yazacağım.


Riyix ri ninaˈ chi cˈo ikˈij, ¿achique cami xbin chiwe chi riyix cˈo más ikˈij que chiquiwech ri nicˈaj chic? ¿Ruma achique ta cˈa ri cˈo iwuqˈui riyix chi man ta ya ri Dios yayon pe chiwe? ¿Achique ruma tek riyix ninimirisaj iwiˈ? Ruma xa ta iyon riyix, man ta jun cˈo iwuqˈui. 	 Seni başkasından üstün kılan kim? Tanrıdan almadığın neyin var ki? Madem aldın, niçin almamış gibi övünüyorsun?


Y wi ri aj kˈatbel tzij nretamaj cˈa chi xa xixwer ka y ma xixchajin ta achiˈel ri bin chiwe, riyoj xkojbechˈo cˈa riqˈui. Y queriˈ xquixkacol pa rukˈaˈ, xechaˈ. 	 Eğer bu haber valinin kulağına gidecek olursa biz onu yatıştırır, size bir zarar gelmesini önleriz.››


Chiwech ka riyix, riyoj xa can yoj nacanek cˈa chupan ri rusamaj ri Cristo, yacˈa riyix nibij chi can cˈo inaˈoj icˈulun riqˈui ri Cristo. Chiwech riyix, riyoj xa majun oc kachukˈaˈ, yacˈa riyix nibij chi can cˈo iwuchukˈaˈ. Riyix nibij chi can cˈo ikˈij. Yacˈa riyoj xa yojetzelex. 	 Biz Mesih uğruna akılsızız, ama siz Mesihte akıllısınız! Biz zayıfız, siz güçlüsünüz! Siz saygıdeğer kişilersiniz, bizse değersiziz!


Tek ri quicapitán ri soldados xutzˈet ri xbanatej, xuyaˈ cˈa rukˈij rucˈojlen ri Dios, y xubij cˈa: Can kitzij na wi chi re jun achi reˈ can majun wi rumac, xchaˈ. 	 Olanları gören yüzbaşı, ‹‹Bu adam gerçekten doğru biriydi›› diyerek Tanrıyı yüceltmeye başladı.


Y ri chakˈaˈ, ri Ajaf Dios xutek cˈa pe jun ángel pa cárcel quiqˈui ri apóstoles. Y ri ángel riˈ xujek el ruchiˈ ri cárcel chiquiwech, y xerelesaj el. Y xubij cˈa chique: 	 Ama geceleyin Rabbin bir meleği zindanın kapılarını açıp onları dışarı çıkarttı. ‹‹Gidin! Tapınağa girip bu yeni yaşamla ilgili sözlerin hepsini halka duyurun›› dedi.


Y riche (rixin) cˈa chi man xa quepe ri rudiscípulos y niquelekˈaj el ri ruchˈacul ri Jesús re chakˈaˈ, y cˈacˈariˈ xtiquibij chique ri winek chi ri Jesús can xcˈastej wi el chiquicojol ri caminakiˈ; rumariˈ yoj petenak re wacami riche (rixin) chi nikacˈutuj jun utzil chawe chi tatakaˈ ruchajixic ri acuchi (achique) mukun wi ca, cˈa ya tek nitzˈaket na ri oxiˈ kˈij. Ruma wi xa ma xtikaben ta queriˈ y nisach el ri ruchˈacul, yacˈariˈ tek can más ye qˈuiy winek ri xquekˈolotej que chuwech ri nabey mul, xechaˈ. 	 Onun için buyruk ver de üçüncü güne dek mezarı güvenlik altına alsınlar. Yoksa öğrencileri gelir, cesedini çalar ve halka, ‹Ölümden dirildi› derler. Son aldatmaca ilkinden beter olur.››


Can tiwetamaj wi chi ri Dios sibilaj utz runaˈoj, pero can nipe chukaˈ royowal. Riyaˈ xuyaˈ rucˈayewal pa quiwiˈ ruma ma xquinimaj ta. Yacˈa riyix ruyaˈon rutzil chiwe, pero riyix rajawaxic chi can quixcˈojeˈ chupan ri utzil riˈ. Ruma wi ma xquixcˈojeˈ ta chupan ri utzil riˈ, riyix chukaˈ yixelesex el. 	 Onun için Tanrının iyiliğini de sertliğini de gör. O, düşenlere karşı serttir; ama Onun iyiliğine bağlı kalırsan, sana iyi davranır. Yoksa sen de kesilip atılırsın!


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Pero wi Riyaˈ xa choj jun ralcˈual ca ri rey David, ¿achique cˈa ruma tek ri rey David xubij Wajaf chare ri Cristo? Ruma xa can xkˈalajsex chare ruma ri Lokˈolaj Espíritu; y rumariˈ tek xubij cˈa: 	 İsa şöyle dedi: ‹‹O halde nasıl oluyor da Davut, Ruhtan esinlenerek Ondan ‹Rab› diye söz ediyor? Şöyle diyor Davut:


Ri trato ri tzˈiban chuwech tzˈalan tak abej ri xyaˈox (xyaˈ) chare ri Moisés xa camic xucˈom pe pa kawiˈ. Pero ma riqˈui wi riˈ can cˈo rukˈij. Ruma can xkˈalajin ri nimalaj sakil riche (rixin) ri Dios chupalej ri Moisés tek xban ri trato riˈ y rumariˈ ri israelitas can ma xecowin ta xquitzuˈ apo ri rupalej ruma can sibilaj nitzˈitzˈan y ri sakil riˈ xa niqˈuis ka. Y wi nim rejkalen ri nabey trato riˈ, 	 Ölümle sonuçlanan hizmet, yani taş üzerine harf harf kazılan yasa yücelik içinde geldiyse -öyle ki, İsrailoğulları geçici olan parlaklığından ötürü Musanın yüzüne bakamadılar- Ruha dayalı hizmetin yücelik içinde olacağı daha kesin değil mi?


Yacˈariˈ tek xintzˈet cˈa ri caj jakatajnek. Y xintzˈet cˈa jun quiej sek rij, y cˈo cˈa jun ri chˈocol chrij ri nibix choj y kitzij chare, y can nuben wi ri nubij. Y can riqˈui cˈa ruchojmilal nikˈato tzij y can pa ruchojmilal nibano chˈaˈoj. 	 Bundan sonra göğün açılmış olduğunu, beyaz bir atın orada durduğunu gördüm. Binicisinin adı Sadık ve Gerçektir. Adaletle yargılar, savaşır.


Ri Jesús xubij cˈa chare: Ri Mesías ri nibij chukaˈ Cristo chare, yin cˈa riyin riˈ, ri yitzijon awuqˈui, xchaˈ. 	 İsa, ‹‹Seninle konuşan ben, Oyum›› dedi.


Y tikayaˈ na peˈ pa cuenta chi queriˈ chukaˈ nikaben quiqˈui ri quiej chi nikayaˈ chˈichˈ pa quichiˈ riche (rixin) chi yekakˈet. Ruma xaxu (xaxe wi) riqˈui ri chˈichˈ riˈ, ri quiej yojquinimaj y yojquicˈuaj acuchi (achique) ri nikajoˈ yojbe wi. 	 Bize boyun eğmeleri için atların ağzına gem vururuz, böylece bütün bedenlerini yönlendiririz.


Y tek ri nicˈaj chic discípulos xeˈoka chuchiˈ yaˈ y xeˈel pe ri pa jucuˈ, xquitzˈet cˈa chi cˈo rachek kˈakˈ. Y ri pa rachek kˈakˈ cˈo jun car saˈon ka, y cˈo chukaˈ caxlan wey. 	 Karaya çıkınca orada yanan bir kömür ateşi, ateşin üzerinde balık ve ekmek gördüler.


Y riyix, tek xtitzˈet chi ronojel riˈ yecˈulwachitej chic, quixquicot y ticˈojeˈ el más iwuchukˈaˈ, ruma chi can napon yan ri kˈij riche (rixin) chi yixcolotej el chuwech ronojel tijoj pokonal riche (rixin) re ruwachˈulef, xchaˈ ri Jesús. 	 Bu olaylar gerçekleşmeye başlayınca doğrulun ve başlarınızı kaldırın. Çünkü kurtuluşunuz yakın demektir.››


Y ri itzel winek xucˈuaj chic cˈa ri Jesús cˈa pa ruwiˈ jun juyuˈ ri nej jotol chicaj, y xucˈut cˈa chuwech ronojel ri cajawaren y ri quicˈojlen ri nimaˈk tak tinamit ri yecˈo chuwech re ruwachˈulef. 	 İblis bu kez İsayı çok yüksek bir dağa çıkardı. Ona bütün görkemiyle dünya ülkelerini göstererek,


Y tek ye tzˈuyul chic cˈa apo pa mesa, ri Jesús xucˈom apo ri caxlan wey y tek rucˈutun chic ri rubendición ri Dios pa ruwiˈ, xuwechˈelaˈ cˈa ri caxlan wey y xuyaˈ chique. 	 Onlarla sofrada otururken İsa ekmek aldı, şükretti ve ekmeği bölüp onlara verdi.


Y ri Félix ri aj kˈatbel tzij xuben cˈa pe retal riqˈui ri rukˈaˈ chare ri Pablo riche (rixin) chi tichˈo. Y riyaˈ xchˈo cˈa apo, y xubij cˈa: Wetaman cˈa chi riyit cˈo yan chic junaˈ ri akˈaton pe tzij pa ruwiˈ re ruwachˈulef reˈ. Rumariˈ ma xtinpokonaj ta xquichˈo apo, riche (rixin) chi nkˈalajsaj chi majun chˈaˈoj ri nbanon ta. 	 Valinin bir işareti üzerine Pavlus şöyle karşılık verdi: ‹‹Senin yıllardan beri bu ulusa yargıçlık ettiğini bildiğim için, kendi savunmamı sevinçle yapıyorum.


Pero tek ri Jesús xracˈaxaj queriˈ, xupiscolij riˈ y xerutzuˈ ri nicˈaj chic rudiscípulos y cˈacˈariˈ xubij chare ri Pedro: Cabiyin quelaˈ riyit Satanás, ruma ma utz ta ri nachˈob. Ruma ri nachˈob riyit xa can junan riqˈui ri niquichˈob ri winek y xa ma ya ta ri nrajoˈ ri Dios ri nachˈob. 	 İsa dönüp öteki öğrencilerine baktı; Petrusu azarlayarak, ‹‹Çekil önümden, Şeytan!›› dedi. ‹‹Düşüncelerin Tanrıya değil, insana özgüdür.››


Rumariˈ can nwajoˈ nbij jubaˈ chiwe chrij ri tiˈij quiche (quixin) chicop ri yecamisex riche (rixin) chi yetzuj (yesuj) chiquiwech dios ri xa ye banon cuma winek. Ketaman chi xaxu (xaxe wi) jun Dios cˈo, y ketaman chi ri dios ri xa ye banon cuma winek, can majun quejkalen. 	 Putlara sunulan kurban etinin yenmesine gelince, biliyoruz ki, ‹‹Dünyada put bir hiçtir›› ve ‹‹Birden fazla Tanrı yoktur››.


Y ri José can xuben wi cˈa ri xbix chare pa rachicˈ ruma ri ángel. Xucˈuaj el ri acˈal, y ri teˈej. Y xetzolin cˈa pan Israel. 	 Bunun üzerine Yusuf kalktı, çocukla annesini alıp İsraile döndü.


¿La ma rajawaxic ta cami chi riyin y ri Bernabé yojtzuk cuma ri kachˈalal? ¿O xaxu (xaxe wi) cami re yoj caˈiˈ ri cˈo chi yojsamej riche (rixin) chi nikachˈec ri kaway, tek ri nicˈaj chic rusamajel ri Dios yetzuk? 	 Geçimi için çalışması gereken yalnız Barnabayla ben miyim?


Tek xtiquir cˈa pe ronojel, can cˈo chic pe ri Chˈabel; y ri Chˈabel yariˈ ri Cristo. Riyaˈ can cˈo cˈa riqˈui ri Dios, y Riyaˈ chukaˈ can Dios wi. 	 Başlangıçta Söz vardı. Söz Tanrıyla birlikteydi ve Söz Tanrıydı.


Pero re kachˈalal reˈ xa xenabeyej yan cˈa el chkawech riyoj, y xojcoyobej cˈa ri chiriˈ pa tinamit Troas. 	 Bunlar önden gidip bizi Troasta beklediler.


Y can ya cˈa chukaˈ hora riˈ tek ri principaliˈ tak sacerdotes, ri aj tzˈibaˈ y chukaˈ ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij chiquicojol ri winek, can quimolon cˈa quiˈ chuwarachoch ri nimalaj sacerdote ri Caifás rubiˈ. 	 Bu sırada başkâhinlerle halkın ileri gelenleri, Kayafa adındaki başkâhinin sarayında toplandılar.


Ri atzˈan jabel. Y wi ta ri atzˈan niqˈuis ta el ri ratzˈamil, ¿achique ta cˈa rubanic niban chare riche (rixin) chi queriˈ nitzolin ta chic pe ri ratzˈamil? Rumariˈ riyix tichajij ri icˈaslen, riche (rixin) chi queriˈ ma yixoc ta achiˈel ri atzˈan ri ma natzˈamin ta chic, y chukaˈ can ta cˈo uxlanibel cˈuˈx chicojol chiˈiwonojel. Queriˈ xubij ri Jesús. 	 Tuz yararlıdır. Ama tuz tuzluluğunu yitirirse, bir daha ona nasıl tat verebilirsiniz? İçinizde tuz olsun ve birbirinizle barış içinde yaşayın!››


Y ri Jesús xubij cˈa chique: ¿Y achique cˈa ruma tek can ma nikˈax ta chiwech ri nbij chiwe? xchaˈ ri Jesús. 	 İsa onlara, ‹‹Hâlâ anlamıyor musunuz?›› dedi.


Yecˈo nicˈaj ruma xexebexot (xexebeloj) chrij ri Dios, rumariˈ cˈo jun ri xtak pe pa quiwiˈ riche (rixin) chi xerucamisaj. Rumariˈ man cˈa tiben ta queriˈ riyix. 	 Kimileri gibi de söylenip durmayın. Söylenenleri ölüm meleği öldürdü.


Y ri Jesús can yacˈariˈ tek xubij chique ri ixokiˈ riˈ: Man chic cˈa tixibij ta iwiˈ. Wacami quixbiyin cˈa y jeˈiyaˈ rutzijol chique ri wachˈalal, riche (rixin) chi can quebiyin cˈa pa Galilea y chilaˈ cˈa xquinquitzˈet wi, xchaˈ chique. 	 O zaman İsa, ‹‹Korkmayın!›› dedi. ‹‹Gidip kardeşlerime haber verin, Celileye gitsinler, beni orada görecekler.››


Riyin can ya cˈa ri Ajaf ri xkˈalajsan chinuwech ri xincˈut chiwech. Chi ri Ajaf Jesús tek xa nijach yan el pa quikˈaˈ ri winek, chupan ri akˈaˈ riˈ Riyaˈ xberuliˈej cˈa pe jun caxlan wey. 	 Size ilettiğimi ben Rabden öğrendim. Ele verildiği gece Rab İsa eline ekmek aldı, şükredip ekmeği böldü ve şöyle dedi: ‹‹Bu sizin uğrunuza feda edilen bedenimdir. Beni anmak için böyle yapın.››


Ruma tek niquicˈul ri Ajaf Jesucristo, ya ri ru‑Espíritu Riyaˈ ri niquicˈul. Y ri acuchi (achique) nicˈojeˈ wi ri ru‑Espíritu Riyaˈ, can yecolotej cˈa pe chuxeˈ ri ley. 	 Rab Ruhtur, Rabbin Ruhu neredeyse orada özgürlük vardır.


Y wacami cˈa, ri achi ri xquijacho el pa quikˈaˈ ri winek, can cˈo cˈa pe wuqˈui re pa mesa. 	 Ama bana ihanet edecek kişinin eli şu anda benimkiyle birlikte sofradadır.


Ma nikˈax ta cˈa chinuwech, ¿ruma yin achique ta cˈa riyin, riche (rixin) chi noˈayaˈ ca rutzil nuwech riyit ri yit ruteˈ ri Wajaf? 	 Nasıl oldu da Rabbimin annesi yanıma geldi?


Xcˈojeˈ cˈa jun quiwinak ri aj Creta ri ojer ca, ri can quiprofeta ka riyeˈ. Ri achi cˈa riˈ quereˈ xubij ca: Ri nuwinak aj Creta majun bey kas kitzij ta yechˈo. Xa can ye achiˈel itzel tak chicop. Can más yewaˈ nicajoˈ, y xa ma nicajoˈ ta yesamej. Queriˈ xubij ri jun achi riˈ. 	 Kendilerinden biri, öz peygamberlerinden biri şöyle demiştir: ‹‹Giritliler hep yalancıdır, azgın canavarlar, tembel oburlardır.››


Can xu (xe) wi cˈa xubij queriˈ ri Jesús chare ri yawaˈ, can yacˈariˈ tek xcˈachoj chare ri ruyabil. Xucˈol cˈa el ri ruwarabel y xuchop el binen. Ri kˈij cˈa riˈ, uxlanibel kˈij. 	 Adam o anda iyileşti. Şiltesini toplayıp yürümeye başladı. O gün Şabat Günüydü.


Y ri rujolon (ruwiˈ) xcˈamer pe pa jun plato chare ri kˈopoj, y ri kˈopoj xberuyaˈ pa rukˈaˈ ri ruteˈ. 	 Kesik baş tepsiyle getirilip kıza verildi, kız da bunu annesine götürdü.


Y ri winek ri quimolon quiˈ chiriˈ, xsach quicˈuˈx tek xquitzˈet ri xuben ri Jesús, y niquibilaˈ cˈa chiquiwech: ¿Achique cˈa rubanic reˈ? Ruma re tijonic re ye rucˈamon pe Riyaˈ, majun bey kacˈaxan ta riyoj. Ruma ri ruchˈabel can nucˈut cˈa chi Riyaˈ can cˈo kˈatbel tzij pa rukˈaˈ. Y hasta ri itzel tak espíritu can niquinimaj rutzij, yechaˈ cˈa ka chiquiwech. 	 Herkes şaşıp kaldı. Birbirlerine, ‹‹Bu nasıl şey?›› diye sormaya başladılar. ‹‹Yepyeni bir öğreti! Kötü ruhlara bile yetkiyle buyruk veriyor, onlar da sözünü dinliyor.››


Kachˈalal, riyix jabel iwetaman chi can cˈo xcˈatzin wi ri xojapon iwuqˈui, y xkabij ri ruchˈabel ri Dios chiwe. 	 Kardeşler, size yaptığımız ziyaretin boşa gitmediğini siz de biliyorsunuz.


¿O la cˈo cami jun winek xsipan jun cosa nabey chare ri Dios, riche (rixin) chi queriˈ ri Dios can cˈo chi nuyaˈ pe ri rajel ruqˈuexel chare? Majun. Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca. 	 ‹‹Kim Tanrıya bir şey verdi ki, Karşılığını Ondan isteyebilsin?››


Yacˈariˈ tek xebekˈax pe ri pa Pisidia, y xeˈapon ri pa ruwachˈulef Panfilia. 	 Pisidya bölgesinden geçerek Pamfilyaya geldiler.


Can tikˈax cˈa chiwech chi ri Ajaf ma jane tipe, ruma chi can sibilaj yoj rucochˈon, y rumariˈ tek cˈa ruyaˈon na kˈij chique ri winek chi yecolotej. Y ri kachˈalal Pablo ri sibilaj nikajoˈ, can quereˈ chukaˈ ri rutzˈiban el chiwe, can achiˈel ri naˈoj ri rukˈalajsan ri Dios chare riyaˈ. 	 Sevgili kardeşimiz Pavlusun da kendisine verilen bilgelikle size yazdığı gibi, Rabbimizin sabrını kurtuluş fırsatı sayın.


Ticˈutuj cˈa chukaˈ chare ri Dios chi ma yojka ta pa quikˈaˈ ri itzel tak achiˈaˈ, ruma xa ma quinojel ta ri winek quiniman ri Jesucristo. 	 Ahlaksız, kötü insanlardan kurtulmamız için de dua edin. Çünkü herkes iman etmiş değildir.


Y ri rucimiento ri tzˈak riche (rixin) ri tinamit qˈuiy cˈa rutzˈabalul banon riqˈui ronojel ruwech abej ri sibilaj ye jabel. Ri nabey rucimiento, ya cˈa ri jaspe; ri rucaˈn, zafiro; ri rox, ágata; ri rucaj, esmeralda; 	 Kent surlarının temelleri her tür değerli taşla bezenmişti. Birinci temel taşı yeşim, ikincisi laciverttaşı, üçüncüsü akik, dördüncüsü zümrüt, beşincisi damarlı akik, altıncısı kırmızı akik, yedincisi sarı yakut, sekizincisi beril, dokuzuncusu topaz, onuncusu sarıca zümrüt, on birincisi gökyakut, on ikincisi ametistti.


Y yacˈariˈ tek yecˈo achiˈaˈ fariseos ri xeˈapon riqˈui ri Jesús, riche (rixin) chi niquitojtobej y nitzak ta pa quikˈaˈ. Y rumariˈ xquicˈutuj cˈa chare: ¿Utz cami chi jun achi nujech riˈ riqˈui ri rixjayil ruma xabachique ta chi mac nuben ri rixjayil? xechaˈ. 	 İsanın yanına gelen bazı Ferisiler, Onu denemek amacıyla şunu sordular: ‹‹Bir adamın, herhangi bir nedenle karısını boşaması Kutsal Yasaya uygun mudur?››


Yacˈa wi can niyaˈ kˈij chi ya ri Lokˈolaj Espíritu ri nucˈuan iwuche (iwixin), ri icˈaslen can niwachin jabel. Y xticˈojeˈ pa tak iwánima ri ajowabel, ri quicoten, ri uxlanibel cˈuˈx, ri cochˈonic, ri utzilaj naˈoj, ri raybel chi nibanalaˈ utzil, ri cukbel cˈuˈx, 	 Ruhun ürünüyse sevgi, sevinç, esenlik, sabır, şefkat, iyilik, bağlılık, yumuşak huyluluk ve özdenetimdir. Bu tür nitelikleri yasaklayan yasa yoktur.


Niquibij chi quetaman ruwech ri Dios, pero can nikˈalajin chi ma kitzij ta, ruma xa itzel ri niquibanalaˈ. Ma utz ta yetzˈetetej. Ma yeniman ta tzij. Y majun utzil ri niquiben ta. 	 Tanrı'yı tanıdıklarını ileri sürer, ama yaptıklarıyla O'nu yadsırlar. Söz dinlemez, hiçbir iyi işe yaramaz iğrenç kişilerdir.


Ruma ri nabey achi, can ya wi cˈa ri Dios ri xbano riche (rixin), y ma riqˈui ta cˈa jun ixok xalex wi. Yacˈa tek xuben ri nabey ixok, ri Dios xucusaj cˈa jun rubakil ri achi. 	 Çünkü erkek kadından değil, kadın erkekten yaratıldı.


Yacˈa tek riyix ma yixwaˈ ta riche (rixin) chi niben orar, ma tiben ta chi can nikˈalajin apo chi ma yix waynek ta, xa jabel tichˈajaˈ ipalej, tiyaˈ jubaˈ aceite pan iwiˈ y jabel tijicaˈ rusmal tak iwiˈ. 	 Siz oruç tuttuğunuz zaman, başınıza yağ sürüp yüzünüzü yıkayın.


Y ri María Magdalena can yacˈariˈ xbe y xberubij cˈa chique quinojel ri xerachibilaj ri Jesús. Riyeˈ sibilaj yebison y yeˈokˈ. 	 Meryem gitti, İsayla bulunmuş olan, şimdiyse yas tutup gözyaşı döken öğrencilerine haberi verdi.


Pero ma ya ta riˈ ri más nchˈob rij, ni ma ya ta chukaˈ ri nucˈaslen ri más nchˈob. Ri más cˈa nchˈob, ya ri samaj ri ruyaˈon ri Ajaf Jesús chuwe, y riqˈui ta cˈa quicoten ri xtinqˈuis rutzijoxic chique ri winek ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, ri nikˈalajsan ri rutzil ri Dios. 	 Canımı hiç önemsemiyorum, ona değer vermiyorum. Yeter ki yarışı bitireyim ve Rab İsadan aldığım görevi, Tanrının lütfunu bildiren Müjdeye tanıklık etme görevini tamamlayayım.


Y wi xa ma nben ta cˈa ri ruchilaben pe ri Nataˈ Dios chuwe ri cˈo chi nben, man cˈa quininimaj ta. 	 Eğer Babamın işlerini yapmıyorsam, bana iman etmeyin.


Y ri Dios ri xojsiqˈuin (xojoyon), can kitzij wi nitzijon, y Riyaˈ can xtuben wi kiqˈui achiˈel ri nubij. 	 Sizi çağıran Tanrı güvenilirdir; bunu yapacaktır.


Y ri Pedro xerucusaj apo pa jay ri achiˈaˈ riˈ, riche (rixin) chi yecˈojeˈ na el ri jun akˈaˈ chiriˈ. Y pa rucaˈn kˈij, ri Pedro can xbe wi cˈa quiqˈui ri achiˈaˈ ri ye petenak cˈa pa Cesarea. Y yecˈo cˈa kachˈalal ri aj chiriˈ pa Jope xetzekeˈ el chrij ri Pedro. 	 Bunun üzerine Petrus onları içeri alıp konuk etti. Ertesi gün Petrus kalktı, onlarla birlikte yola çıktı. Yafadaki kardeşlerden bazıları da ona katıldı.


Ruma ya ri aj banoy bojoˈy ri nichˈobo achique ri nrajoˈ nuben riqˈui ri chˈabek. Ruma riqˈui ri mismo chˈabek riˈ nicowin nuben jun bojoˈy ri nim rejkalen o nuben jun chic ri ma nim ta rejkalen. 	 Ya da çömlekçinin aynı kil yığınından bir kabı onurlu iş için, ötekini bayağı iş için yapmaya hakkı yok mu?


Y can jabel cˈa ruwaquikˈij ri mozos ri ye qˈues tek noka ri quipatrón. Y kas kitzij nbij chiwe, chi ri quipatrón xtuchojmirisaj cˈa riˈ y yerutzˈuyubaˈ cˈa ri rumozos pa mesa. Y yerunimaj yerilij apo jabel ruma sibilaj niquicot chi cˈa coyoben na apo ri hora riˈ. 	 Efendileri geldiğinde uyanık bulunan kölelere ne mutlu! Size doğrusunu söyleyeyim, efendileri beline kuşağını bağlayacak, kölelerini sofraya oturtacak ve gelip onlara hizmet edecek.


Y cˈacˈariˈ xibecˈojeˈ cˈa pa ruwachˈulef Siria y pa ruwachˈulef Cilicia. 	 Sonra Suriye ve Kilikya bölgelerine gittim.


Achiˈel rubanon ri kachˈacul, cˈo rukˈaˈ, cˈo raken, cˈo runakˈ ruwech, pero xa jun chˈaculaj rubanon ronojel. 	 İşte beden tek üyeden değil, birçok üyeden oluşur.


Ri ley riche (rixin) ri Moisés xa achiˈel jun rumachˈachˈil ri utzil ri xquepe chkawech apo. Ruma ma xucˈom ta pe ri utzil achiˈel ri kas kitzij chi utzil ri nucˈom pe ri Cristo. Y xa rumariˈ ri chicop ri xetzuj (xesuj) chuwech ri Dios ronojel junaˈ, ma xecowin ta xuben chique ri winek chi xeˈapon ta riqˈui ri Dios, chi man ta jun quimac xetzˈet ruma ri Dios. 	 Kutsal Yasada gelecek iyi şeylerin aslı yoktur, sadece gölgesi vardır. Bu nedenle Yasa, her yıl sürekli aynı kurbanları sunarak Tanrıya yaklaşanları asla yetkinliğe erdiremez.


Wacami cˈa, ri itinamit xtimalix ca ruma ri Dios, xtiban cˈa ca chare chi xtoc achiˈel jun desierto. 	 Bakın, eviniz ıssız bırakılacak!


Ruma can konojel riyoj cˈo chi yojapon na chuwech ri rukˈatbel tzij ri Cristo, riche (rixin) chi queriˈ, can chikajujunal nikacˈul na cˈa rutojbalil ri xekabanalaˈ tek cˈa yoj qˈues na chuwech re ruwachˈulef; wi utz o ma utz ta ri xekabanalaˈ. 	 Çünkü bedende yaşarken gerek iyi gerek kötü, yaptıklarımızın karşılığını almak için hepimiz Mesihin yargı kürsüsü önüne çıkmak zorundayız.


Y riqˈui ri Jesús sibilaj ye qˈuiy winek ri xquimol apo quiˈ, y yecˈo chukaˈ apo ri yepe pa nicˈaj chic tinamit. Y Riyaˈ cˈo cˈa jun cˈambel tzij ri xubij chique, y quecˈareˈ ri xubij chique: 	 Büyük bir kalabalığın toplandığı, insanların her kentten kendisine akın akın geldiği bir sırada İsa şu benzetmeyi anlattı: ‹‹Ekincinin biri tohum ekmeye çıktı. Ektiği tohumlardan kimi yol kenarına düştü, ayak altında çiğnenip gökteki kuşlara yem oldu.


Y cˈo cˈa jun achi moy y mem xucˈuex apo chuwech ri Jesús, y queriˈ rucˈulwachin ruma chapatajnek ruma jun itzel espíritu. Y ri Jesús can xrelesaj cˈa el ri itzel espíritu riˈ. Can xuben cˈa chare ri achi chi xtzuˈun y xchˈo. 	 Daha sonra İsaya kör ve dilsiz bir cinli getirdiler. İsa adamı iyileştirdi. Adam konuşmaya, görmeye başladı.


Y ya cˈa ri oración pa nuwiˈ riyin ri más nchilabej chiwe, riche (rixin) chi queriˈ yicowin yinapon yan chic iwuqˈui. 	 Yanınıza tez zamanda dönebilmem için dua etmenizi özellikle rica ediyorum.


Y xubij cˈa chique ri ye oxiˈ rudiscípulos: Sibilaj nim ri bis cˈo pa wánima, ya yirucamisaj nnaˈ riyin. Quixcˈojeˈ cˈa ca jubaˈ waweˈ, quixcˈaseˈ y ma quixwer ta ka, xchaˈ chique. 	 Onlara, ‹‹Ölesiye kederliyim›› dedi. ‹‹Burada kalın, uyanık durun.››


Nikajoˈ cˈa chi ya ta cˈa ri Dios niyaˈo iwuchukˈaˈ, ruma ri rukˈij rucˈojlen Riyaˈ can sibilaj nim ruchukˈaˈ. Ri uchukˈaˈ riˈ xticˈatzin chiwe riche (rixin) chi yixcowin nicochˈ ronojel. 	 Her şeye sevinçle katlanıp sabredebilmeniz için Onun yüce gücüne dayanarak bütün kudretle güçlenmenizi diliyoruz.


Y chiriˈ pa jun ruchiˈ ri rachoch ri Dios ri Jabel Oc Nitzuˈun niquibij chare, ronojel cˈa kˈij cˈo ri yebeyaˈo ca jun achi cojo chiriˈ. Ri jun achi riˈ can pa ralaxic cˈa pe tek ma nicowin ta nibiyin y nucˈutuj cˈa ca limosna chique ri winek ri yeˈoc apo chiriˈ. 	 O sırada, doğuştan kötürüm olan bir adam, tapınağın Güzel Kapı diye adlandırılan kapısına getiriliyordu. Tapınağa girenlerden para dilenmesi için onu her gün getirip oraya bırakırlardı.


Xa rumariˈ tek ri ruteˈ rutataˈ ri achi ri nitzuˈun chic, xaxu (xaxe) xquibij chi tiquicˈutuj chare riyaˈ, ruma riyaˈ cˈo chic rujunaˈ. 	 Bundan dolayı adamın annesiyle babası, ‹‹Ergin yaştadır, ona sorun›› dediler.


Y ri rudiscípulos ri Jesús xquichˈojilaˈ chiquiwech chi achique chique riyeˈ ri más nim rukˈij. 	 Öğrenciler, aralarında kimin en büyük olduğunu tartışmaya başladılar.


Queriˈ nubij chupan ri ye tzˈibatal ca cuma ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios. Y tek ri ye katiˈt kamamaˈ xebiyin ri pa jun desierto, can quicˈuan cˈa ri rachoch ri Dios banon riqˈui tziek, y chiriˈ cˈa nukˈalajsaj wi riˈ ri Dios chiquiwech. Ri rachoch ri Dios riˈ, can achiˈel cˈa ri xrajoˈ ri Dios, can queriˈ rubanic xban chare, ruma ri Dios can xucˈut wi chuwech ri Moisés ri rubanic nrajoˈ chi niban chare. 	 ‹‹Çölde atalarımızın Tanıklık Çadırı vardı. Musa bunu, kendisiyle konuşan Tanrının buyurduğu gibi, gördüğü örneğe göre yapmıştı.


Pero tek ri discípulos xquicˈaxaj chic jun bey ri chˈabel ri xubij ri Jesús, xsach quicˈuˈx y xquibilaˈ cˈa chiquiwech: Wi can achiˈel ri xubij, ¿achique ta cˈa jun ri xticolotej? xechaˈ. 	 Öğrenciler büsbütün şaşırmışlardı. Birbirlerine, ‹‹Öyleyse kim kurtulabilir?›› diyorlardı.


Ruma riyoj ri nikanimaj chi ri Jesucristo xcom y xcˈastej el, can nikanimaj chukaˈ chi queriˈ xtuben ri Dios quiqˈui ri ye caminek chic el, ri xquinimaj el ri Jesucristo tek xecˈaseˈ el chuwech re ruwachˈulef. Ri Dios can xquerucˈasoj wi el. 	 İsanın ölüp dirildiğine inanıyoruz. Aynı şekilde Tanrı, İsaya bağlı olarak gözlerini yaşama kapamış olanları da Onunla birlikte geri getirecektir.


Y ri kˈopoj can yacˈariˈ xtzolin apo riqˈui ri rey Herodes y xberubij cˈa chare: Riyin nwajoˈ chi ya re wacami yan, nayaˈ pe chuwe pa jun plato ri rujolon (ruwiˈ) ri Juan ri Bautista, xchaˈ chare ri rey Herodes. 	 Kız hemen koşup kralın yanına girdi, ‹‹Vaftizci Yahyanın başını bir tepsi üzerinde hemen bana vermeni istiyorum›› diyerek dileğini açıkladı.


Can timatioxij ronojel chare ri Dios. Timatioxij tek utz yixcˈo, y timatioxij chukaˈ tek yixcˈo pa jun rucˈayewal. Ruma queriˈ nrajoˈ ri Dios chi niben riyix ri xa jun chic ibanon riqˈui ri Cristo Jesús. 	 Her durumda şükredin. Çünkü Tanrının Mesih İsada sizin için istediği budur.


Riche (rixin) chi queriˈ ri icukbel cˈuˈx cof nicˈojeˈ chupan ri ruchukˈaˈ ri Dios y ma chupan ta ri naˈoj quiche (quixin) ri winek. 	 Öyle ki, imanınız insan bilgeliğine değil, Tanrı gücüne dayansın.


Riyix can sibilaj wi icukuban icˈuˈx riqˈui ri Ajaf Jesucristo, can qˈuiy wi cˈa naˈoj cˈo iwuqˈui; y tek riyix nibij ri naˈoj riˈ jabel cˈa rubixic niben chare, can nitij ikˈij chi niben utzilaj samaj y queriˈ chukaˈ chi yojiwajoˈ. Pero rajawaxic chi tiqˈuiy ri utzil iwuqˈui riche (rixin) chi yeˈitoˈ ri nicˈaj chic kachˈalal ri can nicˈatzin quitoˈic. 	 İmanda, söz söylemekte, bilgide, her tür gayrette, bize beslediğiniz sevgide, her şeyde üstün olduğunuz gibi, bu hayırlı işte de üstün olmaya bakın.


Y tek riyin xinbij queriˈ, ma xichˈo ta chiquij ri winek ri ma quiniman ta ri Jesucristo. Winek ri can cˈa yecˈo na chupan ri mac. Ri achiˈaˈ y ri ixokiˈ ri xa ma quicˈulaj ta quiˈ y niquicanolaˈ quiˈ riche (rixin) chi yemacun. Winek ri chak benak cánima chrij ronojel ri cosas; ri yeˈelekˈ, y cˈa niquiyaˈ na chukaˈ quikˈij dios ri xa ye banon cuma winek. Riyin, can ma chiquij ta cˈa ri winek riˈ xichˈo wi, ruma wi xa ta queriˈ, riyoj rajawaxic chi yoj‑el el waweˈ chuwech re ruwachˈulef riche (rixin) chi nikachˈer (nikajech) el kiˈ quiqˈui, pero ma que ta riˈ. 	 Kuşkusuz dünyadaki ahlaksızları, açgözlüleri, soyguncuları ya da putperestleri demek istemedim. Öyle olsaydı, dünyadan ayrılmak zorunda kalırdınız!


Ri kˈij riˈ, quinojel ri winek israelitas niquibanalaˈ chic ruchojmil ronojel ri nicˈatzin chique chupan ri nimakˈij pascua. Y rumariˈ tek ri achiˈaˈ israelitas ri cˈo quikˈij xebe riqˈui ri Pilato y xbequicˈutuj chare riche (rixin) chi tikˈip (tikˈapux) caken ri yecˈo chuwech cruz, riche (rixin) chi queriˈ yeˈelesex cˈa el chuwech ri cruz. Ruma ma rucˈamon ta cˈa chi ri achiˈaˈ riˈ yecˈojeˈ ca chuwech tak cruz chupan ri nimalaj nimakˈij pascua y can uxlanibel kˈij chukaˈ. 	 Yahudi yetkililer Pilatustan çarmıha gerilenlerin bacaklarının kırılmasını ve cesetlerin kaldırılmasını istediler. Hazırlık Günü olduğundan, cesetlerin Şabat Günü çarmıhta kalmasını istemiyorlardı. Çünkü o Şabat Günü büyük bayramdı.


Y ruma chi can xucukubaˈ rucˈuˈx chi can nibanatej wi ri xbix chare ruma ri Dios, rumariˈ xtzˈetetej ruma ri Dios chi majun rumac. 	 Bunun için de aklanmış sayıldı.


Y ri Jun ri Ruchˈabel ri Dios rubiˈ, chrij cˈa ri rutziak y pa ruwiˈ anej ri ruchˈec tzˈibatal cˈa re biˈaj reˈ: Rey pa quiwiˈ quinojel reyes y Ajaf pa quiwiˈ quinojel ajaf. 	 Kaftanının ve kalçasının üzerinde şu ad yazılıydı: KRALLARIN KRALI VE RABLERİN RABBİ


Pa jun uxlanibel kˈij, ri Jesús y ri rudiscípulos yekˈax cˈa el pa jun ulef ri ticon trigo chuwech. Y ri discípulos cˈo cˈa ruwiˈ trigo yequichˈup el, yequibil pa quikˈaˈ. Y ya cˈa ri trigo niquitij ka. 	 Bir Şabat Günü İsa ekinler arasından geçiyordu. Öğrencileri başakları koparıyor, avuçlarında ufalayıp yiyorlardı.


Man cˈa quixkˈolotej ta pa quikˈaˈ ri winek ri niquibij tzij ri xa majun rejkalen. Ruma quinojel ri yebano ri mac re xenbij ka, can kitzij na wi chi xtika ri royowal ri Dios pa quiwiˈ ruma ma niquinimaj ta rutzij ri Dios. 	 Hiç kimse sizi boş sözlerle aldatmasın. Bu şeylerden ötürü Tanrının gazabı söz dinlemeyenlerin üzerine gelir.


Y cˈacˈariˈ xekˈax pa Misia, y xeˈapon cˈa ka ri pa tinamit Troas. 	 Bunun üzerine Misyadan geçip Troas Kentine gittiler.


Ruma wi cˈo cˈa jun ri nunaˈ ka riˈ chi can cˈo rukˈij, y xa majun achique ta rukˈij cˈo, xa ruyon cˈa riyaˈ nukˈol ka riˈ. 	 Kişi bir hiçken kendini bir şey sanıyorsa, kendini aldatmış olur.


Y can kitzij wi nbij chawe, chi can ma xcatel ta pe chiriˈ pa cárcel, cˈa ya tek atojon chic na ca ri ruqˈuisbel centavo ri nibix chawe chi natoj. 	 Sana doğrusunu söyleyeyim, borcunun son kuruşunu ödemeden oradan asla çıkamazsın.››


Y queriˈ chukaˈ riyoj ri yojcˈo waweˈ chuwech re ruwachˈulef, ma junan ta kachˈacul quiqˈui ri yecˈo chilaˈ chicaj. Ruma ri rukˈij ri kachˈacul riyoj ma junan ta rukˈij riqˈui ri yecˈo chilaˈ chicaj. 	 Göksel bedenler vardır, dünyasal bedenler vardır. Göksel olanların görkemi başka, dünyasal olanlarınki başkadır.


Can ketaman wi chi sibilaj nim rukˈij, ruma ri Dios majun bey rubin ta chare jun ángel: Yit cˈa riyit ri Nucˈajol. Rumariˈ wacami nyaˈ acˈaslen. Y chukaˈ majun bey rubin ta: Yin cˈa riyin ri Rutataˈ, y ya Riyaˈ ri Nucˈajol. 	 Çünkü Tanrı meleklerin herhangi birine, ‹‹Sen benim Oğlumsun, Bugün ben sana Baba oldum›› Ya da, ‹‹Ben Ona Baba olacağım, O da bana Oğul olacak››


Riyix nibij chi ma niwajoˈ ta yixkˈax pa ruwiˈ ri nubij chupan ri ley ri ruyaˈon ca ri Moisés, y rumariˈ astapeˈ pa jun uxlanibel kˈij riyix can niben wi ri circuncisión. ¿Y achique ruma tek xpe iwoyowal chuwe riyin ruma xincˈachojsaj jun achi pa jun uxlanibel kˈij? 	 Musanın Yasası bozulmasın diye Şabat Günü biri sünnet ediliyor da, Şabat Günü bir adamı tamamen iyileştirdim diye bana neden kızıyorsunuz?


Y xabachique cˈa winek ri xtitzak chuwech re jun abej reˈ, can xtuquiraj riˈ chuwech. Y xabachique cˈa winek ri xtika ri abej riˈ chrij, can xticˈajtej cˈa, xchaˈ ri Jesús. 	 O taşın üzerine düşen herkes paramparça olacak, taş da kimin üzerine düşerse onu ezip toz edecek.››


Rumariˈ wi riyit can yitcˈo chic apo riqˈui ri altar riche (rixin) chi nayaˈ jun ofrenda chare ri Dios y yariˈ tek ninatej chawe chi riyit cˈo jun pokon abanon chare jun awachˈalal, 	 Bu yüzden, sunakta adak sunarken kardeşinin sana karşı bir şikâyeti olduğunu anımsarsan, adağını orada, sunağın önünde bırak, git önce kardeşinle barış; sonra gelip adağını sun.


Y ri pa ruchiˈ ntel cˈa pe jun espada ri cˈo sibilaj rey. Y can riqˈui cˈa riˈ xquerusoc wi ri winek ri yecˈo chuwech ri ruwachˈulef. Y can ya cˈa Riyaˈ ri xtikˈato tzij pa quiwiˈ ri winek riqˈui jun vara ri can chˈichˈ. Y can xtuben cˈa chique, achiˈel tek niyitzˈ ri uva chi aken chupan ri achiˈel pila, can quecˈariˈ ri xtuben Riyaˈ chique. Can nukˈalajsaj cˈa chkawech ri rubanic ri nimalaj rucˈayewal ri xtuyaˈ ri Dios, ri Dios ri can cˈo ronojel uchukˈaˈ pa rukˈaˈ riche (rixin) chi nicowin nuben ronojel. 	 Ağzından ulusları vuracak keskin bir kılıç uzanıyor. Onları demir çomakla güdecek. Her Şeye Gücü Yeten Tanrının ateşli gazabının şarabını üreten masarayı kendisi çiğneyecek.


Y ruma can sibilaj nim ri cakˈikˈ ri nimiyon kiche (kixin), y qˈuiy yan kˈij ri ma katzˈeton ta chic ruwech ri kˈij, ni quiwech ri chˈumilaˈ, rumacˈariˈ xa kacamic chic koyoben y man chic koyoben ta chi yojcolotej. 	 Günlerce ne güneş ne de yıldızlar göründü. Fırtına da olanca şiddetiyle sürdüğünden, artık kurtuluş umudunu tümden yitirmiştik.


Y ronojel ri samaj riˈ xa jun niyaˈo y ri niyaˈo ya ri Lokˈolaj Espíritu. Y chikajujunal cˈo cˈa jun samaj nuyaˈ chake, y can achiˈel cˈa ri nrajoˈ Riyaˈ ri nuyaˈ chake. 	 Bunların tümünü etkin kılan tek ve aynı Ruhtur. Ruh bunları herkese dilediği gibi, ayrı ayrı dağıtır.


Ruma re cˈa yoj qˈues na chuwech re ruwachˈulef, riche (rixin) chi nikayaˈ rukˈij ri Cristo. Y chukaˈ tek yojcom, riche (rixin) chi nikayaˈ rukˈij. Tek cˈa yoj qˈues na, yoj riche (rixin) ri Cristo. Y queriˈ chukaˈ tek yojcom, yoj riche (rixin) Riyaˈ. 	 Yaşarsak Rab için yaşarız; ölürsek Rab için ölürüz. Öyleyse, yaşasak da ölsek de Rabbe aitiz.


Y xechˈo anej pa nicˈaj chic chˈabel ri xa ma ye quichˈabel ta. Pero queriˈ xbanatej ruma ri Lokˈolaj Espíritu xunojsaj ri cánima, y yariˈ ri xbano chique riche (rixin) chi xechˈo pa nicˈaj chic chˈabel. 	 İmanlıların hepsi Kutsal Ruhla doldular, Ruhun onları konuşturduğu başka dillerle konuşmaya başladılar.


Y kˈaxnek chic cˈa cawinek junaˈ ticˈojeˈ ri Moisés chiriˈ pa Madián, yacˈariˈ tek xucˈut riˈ jun ángel chuwech, chupan ri juwiˈ kˈayis ri cˈo ruqˈuixal, ri zarza nibix chare y nijino pa kˈakˈ. Riˈ xutzˈet chupan jun desierto ri acuchi (achique) cˈo wi ri juyuˈ Sinaí rubiˈ. 	 ‹‹Kırk yıl geçtikten sonra Musaya, Sina Dağının yakınlarındaki çölde, yanan bir çalının alevleri içinde bir melek göründü.


Y ri winek ri aj chiriˈ pa Malta can xquiyaˈ cˈa kakˈij y can jabel wi quinaˈoj xquiben kiqˈui. Y tek xojbe, riyeˈ xquiyalaˈ el ri xticˈatzin chake chupan ri kabey. 	 Bizi bir sürü armağanla onurlandırdılar; denize açılacağımız zaman gereksindiğimiz malzemeleri gemiye yüklediler.


nichaˈ. Y ruma chi riyoj ri yoj ralcˈual chic ri Dios xa yoj winek, cˈo kabakil y cˈo kaquiqˈuel; rumariˈ ri Jesús xoc chukaˈ winek achiˈel riyoj y xcom riche (rixin) chi xchˈacon chrij ri itzel winek, ri rajawalul ri camic. 	 Bu çocuklar etten ve kandan oldukları için İsa, ölüm gücüne sahip olanı, yani İblisi, ölüm aracılığıyla etkisiz kılmak üzere onlarla aynı insan yapısını aldı.


Can tibanaˈ cˈa riyix achiˈel ruchˈobonic ri Cristo Jesús. 	 Mesih İsadaki düşünce sizde de olsun.


Y ri ángel ri nichˈo wuqˈui, rucˈuan cˈa jun achiˈel aj riche (rixin) etabel, y ri etabel riˈ can riqˈui cˈa kˈanapuek banon wi. Y ri ángel riˈ rucˈuan cˈa ri etabel riˈ riche (rixin) chi nretaj ri tinamit Jerusalem, ri cablajuj rupuertas y ri tzˈak. 	 Benimle konuşan meleğin elinde kenti ve kent kapılarıyla surları ölçmek için altın bir ölçü kamışı vardı.


Y can ruraybel wi cˈa riyaˈ chi nibe pa ruwachˈulef Acaya. Rumariˈ tek ri kachˈalal ri yecˈo pan Efeso xquibij cˈa chare chi utz ri nuchˈob, y xquiben chukaˈ el jun wuj riche (rixin) chi nuyaˈ chique ri can ye nimanel wi riche (rixin) ri Jesús ri yecˈo pan Acaya. Ri wuj riˈ nubij cˈa chi tiquicˈuluˈ ri Apolos. Y tek ri Apolos xapon, can sibilaj xucukubaˈ quicˈuˈx ri ye nimanel ri yecˈo chiriˈ, ri can samajnek chic ri rutzil ri Dios ri pa tak cánima riche (rixin) chi quiniman y ye colotajnek chic. 	 Apollos Ahayaya gitmek isteyince kardeşler onu cesaretlendirdiler. Onu iyi karşılamaları için oradaki öğrencilere mektup yazdılar. Apollos Ahayaya varınca Tanrının lütfuyla iman etmiş olanlara çok yardım etti.


Cˈa ta cˈa riyix. Ruma riyix hasta ri rusmal tak iwiˈ ajlan ronojel. 	 Size gelince, başınızdaki bütün saçlar bile sayılıdır.


Y cˈacˈariˈ ri Jesús xucˈutuj: ¿Achique chique ri ye caˈiˈ riˈ ri xbano ri ruraybel ri rutataˈ? xchaˈ. Y ri achiˈaˈ riˈ xquibij cˈa: Ri xbano ri ruraybel ri rutataˈ ya ri nabey, xechaˈ. Y ri Jesús xubij cˈa chique: Can kitzij cˈa nbij chiwe chi xa ye ri cˈutuy tak alcawal y ri ixokiˈ ri ma utz ta cˈaslen quicˈuan, xa yeriˈ ri xqueˈoc nabey pa rajawaren ri Dios, que chiwech riyix, ruma riyeˈ xtzolin pe quicˈuˈx. 	 ‹‹İkisinden hangisi babasının isteğini yerine getirmiş oldu?›› ‹‹Birincisi›› diye karşılık verdiler. İsa da onlara, ‹‹Size doğrusunu söyleyeyim, vergi görevlileriyle fahişeler, Tanrının Egemenliğine sizden önce giriyorlar›› dedi.


Ronojel cˈa ri niben, tibanaˈ pa rubiˈ ri Ajaf Jesús. Y ronojel ri nibij, tibij pa rubiˈ Riyaˈ. Y ma quixtaneˈ ta chi yixmatioxin chare ri Katataˈ Dios. Xaxu (xaxe wi) ruma ri Jesús tek yixcowin yixmatioxin chare ri Dios. 	 Söylediğiniz, yaptığınız her şeyi Rab İsanın adıyla, Onun aracılığıyla Baba Tanrıya şükrederek yapın.


Ri xubij cˈa ri Jesús, can riche (rixin) cˈa chi xukˈalajsaj ri achique chi camic ri xtucˈulwachij el ri Pedro, riche (rixin) chi nuyaˈ rukˈij rucˈojlen ri Dios. Y tek ri Jesús rubin chic cˈa ronojel riˈ, xubij cˈa chukaˈ chare ri Pedro: Quinatzekelbej cˈa, xchaˈ. 	 Bunu, Tanrıyı ne tür bir ölümle yücelteceğini belirtmek için söyledi. Sonra ona, ‹‹Ardımdan gel›› dedi.


Y xtuben cˈa chique ye qˈuiy awech israelitas chi niquinimaj ri Ajaf Dios y nijalatej ri quicˈaslen. 	 İsrailoğullarından birçoğunu, Tanrıları Rabbe döndürecek.


Xutek cˈa rutzaqˈuixic rujolon (ruwiˈ) ri Juan ri Bautista chiriˈ pa cárcel. 	 Adam gönderip zindanda Yahyanın başını kestirdi.


Y ri Jesús xubij chique: Riyix can nibananej iwiˈ chiquiwech ri winek chi can sibilaj yix choj. Yacˈa ri Dios xa can retaman wi achique ri cˈo pan iwánima, y ma utz ta yixrutzˈet. Y astapeˈ can jabel cˈa yixtzˈet y astapeˈ chukaˈ chi can janipeˈ na nimirisan ikˈij cuma ri winek. 	 O da onlara şöyle dedi: ‹‹Siz insanlar önünde kendinizi temize çıkarıyorsunuz, ama Tanrı yüreğinizi biliyor. İnsanların gururlandıkları ne varsa, Tanrıya iğrenç gelir.


Riyix nibij Katijonel y Kajaf chuwe. Can utz wi ri nibij, ruma can yin wi. 	 ‹‹Siz beni Öğretmen ve Rab diye çağırıyorsunuz. Doğru söylüyorsunuz, öyleyim.


Yacˈa ri jubaˈ chic chare ri ijaˈtz xka pa jun utzilaj ulef, jabel xeqˈuiy y xewachin chukaˈ jabel. Ruma cˈo ijaˈtz xquiyalaˈ a treinta quiwech, cˈo xquiyalaˈ a sesenta quiwech y cˈo ri can jojun ciento quiwech xquiyalaˈ. 	 Kimi ise iyi toprağa düştü. Bazısı yüz, bazısı altmış, bazısı da otuz kat ürün verdi.


Tiwacˈaxaj cˈa chukaˈ ri xtinbij chiwe, chi riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol can xquicamisex na wi, achiˈel ri tzˈibatal ca. Pero juyiˈ cˈa ruwech ri xquijacho el riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol. Ri achi ri xquijacho el utz ta chi man ta xalex, xchaˈ ri Jesús. 	 İnsanoğlu, kendisi için yazılmış olduğu gibi gidiyor, ama İnsanoğluna ihanet edenin vay haline! O adam hiç doğmamış olsaydı, kendisi için daha iyi olurdu.››


Y ri chiriˈ chupan ri tinamit riˈ cˈo cˈa jun achi beyon ri Zaqueo rubiˈ. Ri achi cˈa riˈ, yariˈ ri más nim rukˈij que chiquiwech ri nicˈaj chic cˈutuy tak alcawal. 	 Orada vergi görevlilerinin başı olan, Zakkay adında zengin bir adam vardı.


Ruma riyeˈ niquitzijoj chi tek xojapon iwuqˈui riyix, can xojicˈul jabel. Niquitzijolaˈ chukaˈ chi riyix xinimaj ri cˈaslic Dios, y ma xiyaˈ ta chic quikˈij dios ri xa ye banon cuma winek riche (rixin) chi queriˈ xichop rubanic ri nrajoˈ ri kitzij Dios. 	 Çünkü herkes bizi ne kadar iyi karşıladığınızı anlatıp duruyor. Yaşayan gerçek Tanrı'ya kulluk etmek, O'nun ölümden dirilttiği ve bizleri gelecek gazaptan kurtaran Oğlu İsa'nın göklerden gelişini beklemek üzere putlardan Tanrı'ya nasıl döndüğünüzü anlatıyorlar.


Tibij cˈa chique: Ya ta cˈa ri uxlanibel cˈuˈx riche (rixin) ri Dios xticˈojeˈ pan iwiˈ. Y wi can utz chi yixcˈojeˈ ka chupan ri jay riˈ, ri uxlanibel cˈuˈx ri nuyaˈ ri Dios ri niraybej pa quiwiˈ, can xtika wi cˈa pa quiwiˈ. Yacˈa wi ma rucˈamon ta chi yixcˈojeˈ ka chupan ri jay riˈ, ri uxlanibel cˈuˈx ri nuyaˈ ri Dios ri niraybej pa quiwiˈ, ma xticˈojeˈ ta ca quiqˈui, xa xtitzolin pe iwuqˈui riyix. 	 Eğer evdekiler buna layıksa, dilediğiniz esenlik üzerlerinde kalsın; layık değillerse, size geri dönsün.


Y xtinbij cˈa chare ri wánima: Wánima, wacami sibilaj qˈuiy abeyomal ri ayacon, y qˈuiy junaˈ ma xtatij ta wayjal. Caquicot cˈa, catuxlan, cawaˈ y catucˈyaˈ, xchaˈ ri beyon chare ri ránima. 	 Kendime, ey canım, yıllarca yetecek kadar bol malın var. Rahatına bak, ye, iç, yaşamın tadını çıkar diyeceğim.›


Ri Dios xukˈalajsaj chuwech ri Jesucristo ri xquebanatej yan chanin riche (rixin) chi ri Jesucristo nukˈalajsaj chiquiwech ri ye rusamajel. Rumariˈ ri Jesucristo xutek cˈa jun ruˈángel riqˈui ri Juan ri rusamajel, riche (rixin) chi xukˈalajsaj chuwech ronojel riˈ. 	 İsa Mesihin vahyidir. Tanrı yakın zamanda olması gereken olayları kullarına göstermesi için Ona bu vahyi verdi. O da gönderdiği meleği aracılığıyla bunu kulu Yuhannaya iletti.


Y ya ri ruchˈabel ri Dios ri xucusaj riche (rixin) chi xukˈalajsaj chiquiwech ri winek chi ri Cristo can cˈo chi xukˈaxaj tijoj pokonal, y tek caminek chic el, xcˈastej cˈa pe. Y ri Pablo xubij cˈa chukaˈ chique ri winek: Ri Jesús ri ntzijoj chiwe riyix, ya cˈa Riyaˈ ri Cristo. 	 Mesihin acı çekip ölümden dirilmesi gerektiğine dair açıklamalarda bulunuyor, kanıtlar gösteriyordu. ‹‹Size duyurmakta olduğum bu İsa, Mesihtir›› diyordu.


Ri Jesús xubij cˈa: Kas kitzij wi cˈa re nbij chawe: Ri ma xtalex ta ruma ri Lokˈolaj Espíritu y ruma yaˈ, ma xtoc ta pa rajawaren ri Dios. 	 İsa şöyle yanıt verdi: ‹‹Sana doğrusunu söyleyeyim, bir kimse sudan ve Ruhtan doğmadıkça Tanrının Egemenliğine giremez.


Y Riyaˈ chanin xutzˈet apo caˈiˈ jucuˈ yecˈo ca chuchiˈ ri yaˈ, y majun cˈo ta chiquipan. Ruma ri cajaf ri jucuˈ riˈ ye chapoy tak car, y ri hora riˈ xa quichapon yequichˈej ri yaˈl chapabel car. 	 İsa, gölün kıyısında iki tekne gördü. Balıkçılar teknelerinden inmiş ağlarını yıkıyorlardı.


Pero ma quixsach ta riqˈui re naˈoj reˈ. Ma quixoc ta cachibil ri xa ma utz ta quinaˈoj. Ruma wi xqueˈiwachibilaj, xa can xtiyojtej chukaˈ inaˈoj riyix y xqueˈibanalaˈ ri ma ye rucˈamon ta chi yeˈiben. 	 Aldanmayın, ‹‹Kötü arkadaşlıklar iyi huyu bozar.››


Y yecˈo chic cˈa nicˈaj ri nicˈatzin chi yeˈicol chuwech ri kˈakˈ. Y yecˈo chukaˈ nicˈaj chic ri nicˈatzin chi riyix nijoyowaj quiwech, pero xa can tichajij iwiˈ chuwech ri quimac. Can itzel cˈa titzˈetaˈ chare ri quimac, can achiˈel nitzˈet chare jun tziek ri sibilaj tzˈil. 	 Kimini ateşten çekip kurtarın. Kimine de korkuyla merhamet edin. Ama günahlı bir bedenin lekelediği giysiden bile tiksinin.


Y yacˈariˈ tek Riyaˈ xubij chique ri ye oxiˈ rudiscípulos: Sibilaj nim ri bis cˈo pa wánima, ya yirucamisaj nnaˈ riyin. Quixcˈojeˈ cˈa ca jubaˈ waweˈ, quixcˈaseˈ y ma quixwer ta ka, xchaˈ chique. 	 Onlara, ‹‹Ölesiye kederliyim›› dedi. ‹‹Burada kalın, benimle birlikte uyanık durun.››


Pero ri kachˈalal Onesíforo ma que ta riˈ xuben. Ri Ajaf xtujoyowaj ta cˈa quiwech ri yecˈo pa rachoch, ruma riyaˈ ma xqˈuix ta xinorutzˈetaˈ waweˈ pa cárcel. Xa qˈuiy mul xorucukubaˈ nucˈuˈx. 	 Rab, Onisiforosun ev halkına merhamet etsin. Çünkü o çok kez içimi ferahlattı ve zincire vurulmuş olmamdan utanmadı.


Y can queriˈ chukaˈ niquiben ri soldados. Yetzeˈen apo chrij ri Jesús. Yejel apo riqˈui y xquitzuj (xquisuj) jun chˈomilaj ruyaˈal uva chare. 	 Askerler de yaklaşıp İsayla eğlendiler. Ona ekşi şarap sunarak, ‹‹Sen Yahudilerin Kralıysan, kurtar kendini!›› dediler.


Ri kachˈalal ri yecˈo chiriˈ pa Roma quicˈaxan chic cˈa chi yojapon, rumariˈ xepe chikacˈulic. Yecˈo ri xojoquicˈuluˈ ri pa jun tinamit ri Foro de Apio rubiˈ, y yecˈo chukaˈ ri xojoquicˈuluˈ pa jun chic lugar ri Tres Tabernas rubiˈ. Tek ri Pablo xerutzˈet cˈa ri kachˈalal riˈ, xumatioxij chare ri Dios. Y reˈ xuyaˈ ruchukˈaˈ xunaˈ riyaˈ. 	 Haberimizi alan Romadaki kardeşler, bizi karşılamak için Appius Çarşısına ve Üç Hanlara kadar geldiler. Pavlus onları görünce Tanrıya şükretti, yüreklendi.


Queriˈ xuben chuwe, astapeˈ tek rubanon ca xa xiyokˈon chrij, y xenyaˈ pa tijoj pokonal ri winek ri quiniman Riyaˈ; y qˈuiy pokon ri xinbanalaˈ chique. Pero ri Ajaf xujoyowaj nuwech, ruma ri tiempo riˈ riyin ma wetaman ta ri xenbanalaˈ ruma ma jane nuniman ta ri Jesucristo. 	 Bir zamanlar Ona küfreden, zalim ve küstah biri olduğum halde bana merhamet edildi. Çünkü ne yaptıysam bilgisizlikten ve imansızlıktan yaptım.


Y yecˈo chukaˈ ri xerutek el nabey riche (rixin) chi xebe pa jun aldea ri cˈo pa rucuenta ri Samaria, xebe chucanoxic jun jay ri acuchi (achique) xtibeˈuxlan wi ri Jesús y ri ye rachibilan el. 	 Kendi önünden haberciler gönderdi. Bunlar, kendisi için hazırlık yapmak üzere gidip Samiriyelilere ait bir köye girdiler.


Y queriˈ chukaˈ ri ixokiˈ, quequicusaj quitziak ri ma nikˈax ta ruwiˈ. Tiquichˈoboˈ na jabel ri achique yequicusaj. Ma rajawaxic ta chi nikˈax ruwiˈ niquibanalaˈ ruchojmil ri rusmal tak quiwiˈ y chi nikˈax ruwiˈ yequicusalaˈ cosas ri ye banon riqˈui kˈanapuek, o cosas ri ye banon riqˈui ri tak abej ri nibix perla chique, o yequicusalaˈ ta tziek ri sibilaj jotol cajel. 	 Kadınların da saç örgüleriyle, altınlarla, incilerle ya da pahalı giysilerle değil, sade giyimle, edepli ve ölçülü tutumla, Tanrı yolunda yürüdüklerini ileri süren kadınlara yaraşır biçimde, iyi işlerle süslenmelerini isterim.


Y tek niben cˈa orar, can man ta jun ri nikˈato ri iˈoración. Ruma wi xa cˈo ta jun ri cˈo jun pokon rubanon chiwe, ticuyuˈ. Y queriˈ ri Itataˈ ri cˈo chilaˈ chicaj xquixrucuy chukaˈ riyix riqˈui ri imac ri yeˈibanalaˈ chuwech. 	 Kalkıp dua ettiğiniz zaman, birine karşı bir şikâyetiniz varsa onu bağışlayın ki, göklerdeki Babanız da sizin suçlarınızı bağışlasın.››


Riyaˈ xtukˈalajsaj cˈa chiquiwech ri winek chi ye aj maquiˈ, ruma ma yinquinimaj ta riyin. 	 Günah konusunda, çünkü bana iman etmezler;


Y ri Jesús xbiyin chic cˈa apo jun caˈiˈ raken cˈan, y cˈacˈariˈ xxuqueˈ ka chiriˈ, y xuchop cˈa rubanic orar. 	 Onlardan bir taş atımı kadar uzaklaştı ve diz çökerek şöyle dua etti: ‹‹Baba, senin isteğine uygunsa, bu kâseyi benden uzaklaştır. Yine de benim değil, senin istediğin olsun.››


Ruma riqˈui ri Cristo nikˈalajin wi ronojel kas achique rubanic ri Dios. 	 Çünkü Tanrılığın bütün doluluğu bedence Mesihte bulunuyor.


Ruma can ya ri chˈabel ri ayaˈon pe chuwe riyin riche (rixin) chi nkˈalajsaj, can ya cˈa riˈ ri xinkˈalajsaj chiquiwech re achiˈaˈ reˈ. Y riyeˈ can xquicˈul cˈa ri achˈabel pa tak cánima, y can xquetamaj wi cˈa chi kitzij chi awuqˈui riyit Nataˈ Dios yin petenak wi. Can xquinimaj cˈa chi yit cˈa riyit yit takayon pe wuche (wixin). 	 Çünkü bana ilettiğin sözleri onlara ilettim, onlar da kabul ettiler. Senden çıkıp geldiğimi gerçekten anladılar, beni senin gönderdiğine iman ettiler.


Ri winek ri ma nunimaj ta ri ley riche (rixin) ri Moisés, can ma nijoyowex ta ruwech, xa can nicamisex tek yecˈo caˈiˈ o ye oxiˈ yebin chi ma nunimaj ta ri ley. 	 Musanın Yasasını hiçe sayan, iki ya da üç tanığın sözüyle acımasızca öldürülür.


Yacˈa riyit Timoteo, ma tayaˈ ta ca ronojel ri utz ri awetaman y acukuban acˈuˈx riqˈui. Ruma riyit jabel awetaman ri achoj riqˈui xawetamaj wi reˈ. 	 Sense öğrendiğin ve güvendiğin ilkelere bağlı kal. Çünkü bunları kimlerden öğrendiğini biliyorsun. Mesih İsaya iman aracılığıyla seni bilge kılıp kurtuluşa kavuşturacak güçte olan Kutsal Yazıları da çocukluğundan beri biliyorsun.


Rumariˈ ronojel mul tek riyix nitij cˈa ri caxlan wey y nikum chukaˈ ri ruyaˈal uva, can ya wi cˈa ri rucamic ri Ajaf ri nikˈalajsaj, y queriˈ tibanaˈ apo, cˈa ya tek xtapon ri kˈij chi xtipe chic jun bey Riyaˈ. 	 Bu ekmeği her yediğinizde ve bu kâseden her içtiğinizde, Rabbin gelişine dek Rabbin ölümünü ilan etmiş olursunuz.


Y chupan cˈa ri kˈij tek cˈo ri Jesús pa Jerusalem ruma ri nimakˈij pascua, can ye qˈuiy wi cˈa winek ri xeniman. Ri winek riˈ xquinimaj tek xequitzˈet ri milagros ri xeruben chiquiwech. 	 Fısıh Bayramında İsanın Yeruşalimde bulunduğu sırada gerçekleştirdiği belirtileri gören birçokları Onun adına iman ettiler.


Queriˈ nben ruma nwajoˈ cˈa ncˈasoj jun raybel quiqˈui ri wech aj Israel riche (rixin) chi yecˈo ta chique riyeˈ ri xquecolotej; ruma can niquitzˈet cˈa ri nusamaj chicojol riyix ri ma yix israelitas ta. 	 Böylelikle belki soydaşlarımı imrendirip bazılarını kurtarırım.


Ya ri Jesucristo ri rucˈamon (takal chrij) chi ninimirisex rukˈij, yacˈa riyin más utz chi yichˈutiner ka. 	 O büyümeli, bense küçülmeliyim.››


Y ri ixokiˈ, ruma ri quixibinriˈil xquilucubaˈ ka quijolon (quiwiˈ). Y yacˈariˈ tek ri achiˈel achiˈaˈ xquibij cˈa chique: ¿Achique cˈa ruma riyix chiquicojol caminakiˈ nicanoj wi ri xa qˈues? 	 Korkuya kapılan kadınlar başlarını yere eğdiler. Adamlar ise onlara, ‹‹Diri olanı neden ölüler arasında arıyorsunuz?›› dediler.


Yecˈo ri can kˈanapuek xtiquicusaj el pa ruwiˈ ri rucimiento ri cˈo chic, riche (rixin) chi niquiben ri jay; yecˈo ri xtiquicusaj sakapuek; y yecˈo ri xquequicusaj abej ri sibilaj jotol rajel. Y yecˈo nicˈaj chic ri xquequicusaj cheˈ, patzˈen y kˈayis. 	 Bu temel üzerine kimi altın, gümüş ya da değerli taşlarla, kimi de tahta, ot ya da kamışla inşa edecek.


Yacˈa wacami nwajoˈ cˈa nbij jun tzij chiwe, ri xa cˈa ma jane qˈuiy ta kˈij tikˈalajsex ruma ri Dios. Ma konojel ta xkojcom el, pero konojel xtijalatej el ri kachˈacul. 	 İşte size bir sır açıklıyorum. Hepimiz ölmeyeceğiz; son borazan çalınınca hepimiz bir anda, göz açıp kapayana dek değiştirileceğiz. Evet, borazan çalınacak, ölüler çürümez olarak dirilecek, ve biz de değiştirileceğiz.


Yacˈa ri Dios ri Kacolonel xucˈut ri rutzil chkawech, y xketamaj cˈa chi Riyaˈ quinojel ri winek yerajoˈ, 	 Ama Kurtarıcımız Tanrı iyiliğini ve insana olan sevgisini açıkça göstererek bizi kurtardı. Bunu doğrulukla yaptığımız işlerden dolayı değil, kendi merhametiyle, yeniden doğuş yıkamasıyla ve Kurtarıcımız İsa Mesih aracılığıyla üzerimize bol bol döktüğü Kutsal Ruhun yenilemesiyle yaptı.


Yacˈa riyix ma ya ta chi cˈaslen riˈ ri xiwetamaj riqˈui ri Cristo, 	 Ama siz Mesihi böyle öğrenmediniz.


Ruma xoka yan ri kˈij tek nika pe ri royowal y majun cˈa xticowin xtipaˈeˈ ta ca, xechaˈ. 	 Çünkü onların gazabının büyük günü geldi. Buna kim dayanabilir?››


Y can xu (xe wi) xracˈaxaj queriˈ ri Jesús, can yacˈariˈ xubij: Riyit Simón Pedro rucˈajol ri Jonás, can jabel cˈa ruwaˈakˈij, ruma ri xabij chi yin cˈa riyin ri Cristo ri Rucˈajol ri Dios. Ri xabij majun ta cˈa winek ri xkˈalajsan chawech, xa can ya cˈa ri Nataˈ Dios ri cˈo chilaˈ chicaj ri xkˈalajsan chawech. 	 İsa ona, ‹‹Ne mutlu sana, Yunus oğlu Simun!›› dedi. ‹‹Bu sırrı sana açan insan değil, göklerdeki Babamdır.


Y riyeˈ xquibij cˈa chique ri ye ruˈapóstoles ca ri Jesús: Achiˈaˈ ri yixpe pa Galilea, ¿achique ruma tek yixtzuˈun chicaj? Re Jesús re xitzˈet chi xbe chicaj re wacami, xa can xtipe chic jun bey. Y can achiˈel re xuben el re xbe, can queriˈ chukaˈ xtuben tek xtipe chic, xechaˈ. 	 ‹‹Ey Celileliler, neden göğe bakıp duruyorsunuz?›› diye sordular. ‹‹Aranızdan göğe alınan İsa, göğe çıktığını nasıl gördünüzse, aynı şekilde geri gelecektir.››


Y ri achi can xu (xe) wi cˈa xracˈaxaj queriˈ, can yacˈariˈ xyacatej pe. Xuyaˈ ca ri ruchaqueta chiriˈ y xbe apo riqˈui ri Jesús. 	 Adam abasını üstünden atarak ayağa fırladı ve İsanın yanına geldi.


Ri ibeyomal kˈayinak chic, y ri itziak chicopirnek chic. 	 Servetiniz çürümüş, giysinizi güve yemiştir.


Y ri discípulos y ri nicˈaj chic niquibij cˈa: Ri Ajaf Jesús can kitzij wi chi xcˈastej el, y xucˈut yan riˈ chuwech ri Simón. 	 Bunlar, ‹‹Rab gerçekten dirildi, Simuna görünmüş!›› diyorlardı.


Riyeˈ xquiyaˈ cˈa chiquiwech achique chi kˈoloj ri xtiquicusaj riche (rixin) chi nika ri Jesús pa quikˈaˈ, y cˈacˈariˈ niquicamisaj. 	 İsayı hileyle tutuklayıp öldürmek için düzen kurdular.


Ri Pilato tek xracˈaxaj ri xquibij ri winek, chi ri Jesús nubij chi Rucˈajol ri Dios, xpe cˈa más xibinriˈil chare. 	 Pilatus bu sözü işitince daha çok korktu.


Riyin nicˈatzin chi nben ri rusamaj ri yin takayon pe, ruloman chi cˈa ma jane ntoc ta pe ri akˈaˈ, ruma tek ntoc pe ri akˈaˈ, majun chic nicowin nisamej. 	 Beni gönderenin işlerini vakit daha gündüzken yapmalıyız. Gece geliyor, o zaman kimse çalışamaz.


Y tek ye caminek chic el ri ye wukuˈ achiˈaˈ cachˈalal quiˈ chuwech ri ixok riˈ, can majun chique ri ye wukuˈ achiˈaˈ riˈ xcˈojeˈ ta ca ralcˈual. Y pa ruqˈuisbel xcom chukaˈ el ri ixok. 	 Yedisi de çocuksuz öldü. Hepsinden sonra kadın da öldü.


Y ri rupatrón xubij chare ri mozo riˈ: Wacami cˈa jet ri tzan tak jay y ri pa tak bey ri yeˈel el chare ri tinamit y tabanaˈ cˈa chique ri winek chi puersa yepe pa wachoch, riche (rixin) chi queriˈ ninoj rupan re wachoch. 	 ‹‹Efendisi köleye, ‹Çıkıp yolları ve çit boylarını dolaş, bulduklarını gelmeye zorla da evim dolsun› dedi.


Y riyix achiˈaˈ can rucˈamon wi cˈa chi yeˈiwajoˈ ri iwixjaylal, achiˈel ri Cristo xojrajoˈ riyoj ri nibix iglesia chake y ma xupokonaj ta xuyaˈ riˈ pa camic kuma riyoj. 	 Ey kocalar, Mesih kiliseyi nasıl sevip onun uğruna kendini feda ettiyse, siz de karılarınızı öyle sevin.


Can kitzij wi cˈa ri nbij chiwe: Ri can yirunimaj cˈa riyin, can xtiyatej wi cˈa chare chi can xquerubanalaˈ cˈa chukaˈ ri samaj ri xenben riyin; y más cˈa nimaˈk tak samaj ri xquerubanalaˈ, que chuwech ri xinben riyin, ruma riyin xa yibe riqˈui ri Nataˈ chilaˈ chicaj, 	 Size doğrusunu söyleyeyim, benim yaptığım işleri, bana iman eden de yapacak; hatta daha büyüklerini yapacaktır. Çünkü ben Babaya gidiyorum.


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Tikasaj cˈa pan ulef re jay reˈ, jay ri can riche (rixin) wi ri Dios y riyin pan oxiˈ kˈij npabaˈ chic jun bey, xchaˈ chique. 	 İsa şu yanıtı verdi: ‹‹Bu tapınağı yıkın, üç günde onu yeniden kuracağım.››


Rumariˈ, wi cˈo jun winek ri nichˈo wuqˈui y xa ma wetaman ta ri ruchˈabel, chuwech riyaˈ xa yin jun winek ri xa cˈa pa jun chic tinamit yipe wi, ruma ma nikˈax ta chinuwech ri nubij. Y queriˈ chukaˈ riyaˈ chinuwech riyin. 	 Ne var ki, konuşulan dili anlamazsam, ben konuşana yabancı olurum, konuşan da bana yabancı olur.


Rumariˈ, tek cˈa cˈo na re Sakil iwuqˈui, can ticukubaˈ icˈuˈx riqˈui, riche (rixin) chi yixoc ralcˈual ri Sakil riˈ. Quecˈariˈ ri xerubij ri Jesús chique ri winek. Cˈacˈariˈ xeruyaˈ ca, y majun cˈa xetaman ta acuchi (achique) xbe wi. 	 Sizde ışık varken ışığa iman edin ki, ışık oğulları olasınız.›› İsa bu sözleri söyledikten sonra uzaklaşıp onlardan gizlendi.


Y Riyaˈ xuchop cˈa rubixic chique: Wacami yacˈareˈ nibanatej chiwech riyix ri tzˈibatal ca. 	 İsa, ‹‹Dinlediğiniz bu Yazı bugün yerine gelmiştir›› diye konuşmaya başladı.


Y ri winek ri yeˈapon cˈa riqˈui ri Juan ri Bautista, sibilaj cˈa ye qˈuiy. Yecˈo cˈa ri ye aj pa tinamit Jerusalem, ri tinamit ri cˈo pa rucuenta ri Judea. Y yecˈo chukaˈ ri aj pa nicˈaj chic tinamit riche (rixin) ri Judea. Y chukaˈ can yecˈo cˈa ri yepe cˈa quelaˈ chunakajal ri raken yaˈ Jordán. Can quinojel cˈa ri winek riˈ ri yeˈapon riqˈui. 	 Yeruşalim, bütün Yahudiye ve Şeria yöresinin halkı ona geliyor, günahlarını itiraf ediyor, onun tarafından Şeria Irmağında vaftiz ediliyordu.


Ri Saulo can xka cˈa chuwech chi ri Esteban xcamisex. Y chiriˈ pa Jerusalem, ya cˈa kˈij riˈ tek xtiquir ca chiquij ri yeniman ri Jesucristo chi can yeˈetzelex y niban chique chi niquitij pokon. Xaxu (xaxe) wi ri apóstoles ri cˈa xecˈojeˈ na ca chiriˈ pa Jerusalem. Yacˈa quinojel ri nicˈaj chic kachˈalal, ruma ri pokon niban chique xquiquiraj el quiˈ, y yecˈo xebe pa nicˈaj chic tinamit ri yecˈo chiriˈ pa rucuenta ri Judea, y ri nicˈaj chic xebe cˈa pa Samaria. 	 İstefanosun öldürülmesini Saul da onaylamıştı. O gün Yeruşalimdeki kiliseye karşı korkunç bir baskı dönemi başladı. Elçiler hariç bütün imanlılar Yahudiye ve Samiriyenin her yanına dağıldılar.


Rumariˈ riyix ma yix achiˈel ta chic winek ri yix riche (rixin) jun chic ruwachˈulef. Xa can yix junan chic quiqˈui ri lokˈolaj tak kachˈalal ri ye rutinamit ri Dios y yix ralcˈual chic Riyaˈ. 	 Böylece artık yabancı ve garip değil, kutsallarla birlikte yurttaş ve Tanrının ev halkısınız.


Riche (rixin) chi queriˈ, riyix can sibilaj na wi xquixquicot y can xtiyaˈ cˈa rukˈij rucˈojlen ri Cristo Jesús tek xquinitzˈet chi xquinapon chic jun bey iwuqˈui. 	 Öyle ki, tekrar yanınıza geldiğimde, Mesih İsada benimle daha çok övünebilesiniz.


Y ri Lokˈolaj Espíritu rukˈalajsan chic cˈa chare ri Simeón chi ma nicom ta na, xticom pero cˈa ya tek rutzˈeton chic na ca ri Cristo, ri xtutek pe ri Ajaf Dios. 	 Rabbin Mesihini görmeden ölmeyeceği Kutsal Ruh aracılığıyla kendisine bildirilmişti.


Ri rey Herodes chupan ri tiempo riˈ, yecˈo cˈa ye caˈiˈ oxiˈ chiquicojol ri kachˈalal ri xeruchop, riche (rixin) chi xeruyaˈ cˈa pa tijoj pokonal. 	 O sırada kral Hirodes, kiliseden bazı kişilere eziyet etmeye başladı.


Ri ruley ri Moisés nucˈom pe ri royowal ri Dios pa quiwiˈ quinojel ri ma yeniman ta. Pero acuchi (achique) majun wi ri ley, chiriˈ chukaˈ majun xtibin ta chi ma ninimex ta ri nubij ri ley. 	 Yasa, Tanrının gazabına yol açar. Ama yasanın olmadığı yerde yasaya karşı gelmek de söz konusu değildir.


Ruma Riyaˈ astapeˈ can Dios wi, pero ma xuben ta chi can junan rukˈij riqˈui ri Dios. 	 Mesih, Tanrı özüne sahip olduğu halde, Tanrıya eşitliği sımsıkı sarılacak bir hak saymadı.


Yacˈa ri Jesús can retaman wi cˈa ri niquichˈob chrij. Rumariˈ Riyaˈ xubij cˈa chique: ¿Achique cˈa ruma riyix nitij ikˈij riche (rixin) chi yinitojtobej? 	 Onların hilesini anlayan İsa, ‹‹Bana bir dinar gösterin›› dedi. ‹‹Üzerindeki resim ve yazı kimin?›› ‹‹Sezarın›› dediler.


Cabiyin quiqˈui ri awinak, y jabij chique: Riyix xtiwacˈaxaj y ma xtikˈax ta chiwech ri xtiwacˈaxaj. Riyix xtitzuˈ y xa ma xtiyaˈ ta cˈa pa cuenta ri nitzuˈ. 	 Ruh dedi ki, ‹Bu halka gidip şunu söyle: Duyacak duyacak, ama hiç anlamayacaksınız, Bakacak bakacak, ama hiç görmeyeceksiniz.


Man cˈa queˈacˈul ta chˈabel ri majun quejkalen y xa majun utz niquicˈom pe chawe, ruma ya tzij ri achiˈel riˈ ri yecˈamo pe oyowal. 	 Saçma, cahilce tartışmalara girmeyi reddet. Bunların kavga doğurduğunu bilirsin.


Xpe ri Jesús xubij chare: Riyit quinatzekelbej. Xa tayaˈ cˈa ca chi ri caminakiˈ quemuk na cuma ri ye caminek chupan ri quimac, xchaˈ ri Jesús. 	 İsa ona, ‹‹Ardımdan gel›› dedi. ‹‹Bırak ölüleri, kendi ölülerini kendileri gömsün.››


Y ri Jesús xubij: Can kitzij cˈa nbij chiwe, wi cˈo jun winek ri ruyaˈon ca rachoch, ruyaˈon ca rachˈalal ye cˈajolaˈ o kˈopojiˈ, ruteˈ rutataˈ, rixjayil, ralcˈual o rulef, wuma riyin y ruma ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, 	 ‹‹Size doğrusunu söyleyeyim›› dedi İsa, ‹‹Benim ve Müjdenin uğruna evini, kardeşlerini, anne ya da babasını, çocuklarını ya da topraklarını bırakıp da şimdi, bu çağda çekeceği zulümlerle birlikte yüz kat daha fazla eve, kardeşe, anneye, çocuğa, toprağa ve gelecek çağda sonsuz yaşama kavuşmayacak hiç kimse yoktur.


Y riˈ xacˈaxex cˈa cuma ri principaliˈ tak sacerdotes y ri aj tzˈibaˈ. Rumariˈ riyeˈ xa can niquicanolaˈ cˈa achique ta rubanic niquiben, riche (rixin) chi niquicamisaj ri Jesús. Ruma ri sacerdotes y ri aj tzˈibaˈ riˈ can quixibin cˈa quiˈ chuwech ri Jesús, ruma xa can jubaˈ ma quinojel ri winek jabel niquicˈaxaj ri chˈabel ri nucˈut chiquiwech. 	 Başkâhinler ve din bilginleri bunu duyunca İsayı yok etmek için bir yol aramaya başladılar. Ondan korkuyorlardı. Çünkü bütün halk Onun öğretisine hayrandı.


Y riyin sibilaj cˈa nwajoˈ chi yincˈo ta apo iwuqˈui re wacami; riche (rixin) chi queriˈ yichˈo ta iwuqˈui, y man ta xaxu (xaxe wi) ntzˈibaj el reˈ chiwe. Can ma nichˈobotej ta cˈa chinuwech achique ri utz chi nben iwuqˈui. 	 Şimdi yanınızda bulunmayı ve sesimin tonunu değiştirmeyi isterdim. Bu halinize şaşıyorum!


Y ri Cornelio nabey cˈa xutzijoj el chique ronojel ri xutzˈet, cˈacˈariˈ xerutek el cˈa pa tinamit Jope. 	 Kendilerine her şeyi anlattıktan sonra onları Yafaya gönderdi.


Y tek ri winek xquicˈaxaj cˈa chi ri Pablo xa can nichˈo pe chique ri pan hebreo, ri quichˈabel riyeˈ, rumariˈ can majun chic cˈa ri xchˈo. Y ri Pablo xuchop cˈa tzij y xubij: 	 Pavlusun kendilerine İbrani dilinde seslendiğini duyduklarında daha derin bir sessizlik oldu. Pavlus şöyle devam etti: ‹‹Ben Yahudiyim. Kilikyanın Tarsus Kentinde doğdum ve burada, Yeruşalimde Gamalielin dizinin dibinde büyüdüm. Atalarımızın yasasıyla ilgili sıkı bir eğitimden geçtim. Bugün hepinizin yaptığı gibi, ben de Tanrı için gayretle çalışan biriydim.


Y riyeˈ xeˈapon chic cˈa riqˈui ri Elisabet, tek xapon cˈa ri wakxakiˈ rukˈij ri acˈal, tek can ya chukaˈ kˈij riˈ niban ri circuncisión chare ri acˈal. Y can ya chukaˈ kˈij riˈ tek niquicanoj ca rubiˈ ri acˈal. Y ri yecˈo quiqˈui ri ruteˈ rutataˈ ri acˈal xcajoˈ cˈa xquiyaˈ ta ri rubiˈ ri rutataˈ chare ri acˈal, y queriˈ ri acˈal xubiniˈaj ta Zacarías. 	 Sekizinci gün çocuğun sünnetine geldiler. Ona babası Zekeriyanın adını vereceklerdi.


Y ri ruqˈuisbel cˈa ri nbij el chiwe wachˈalal, chi can ticˈojeˈ iwuchukˈaˈ riqˈui ri Ajaf, ruma riqˈui Riyaˈ can nim wi cˈa ri uchukˈaˈ cˈo. 	 Son olarak Rabde, Onun üstün gücüyle güçlenin.


Y riche (rixin) chi niwetamaj chukaˈ riyix ri achique nbanon, ntek cˈa el ri kachˈalal Tíquico iwuqˈui. Riyaˈ jun kachˈalal ri sibilaj nwajoˈ y can ma nitaneˈ ta chi nuben ri rusamaj ri Ajaf. Riyaˈ xtiberubij cˈa ronojel chiwe ri achique nbanon waweˈ. 	 Nasıl olduğumu, ne yaptığımı sizin de bilmeniz için sevgili kardeşimiz, Rabbin güvenilir hizmetkârı Tihikos size her şeyi bildirecektir.


Ri Tataˈixel ri yin takayon pe, can cˈo wi rucˈaslen y ruma chukaˈ Riyaˈ cˈo nucˈaslen. Y can queriˈ cˈa chukaˈ ri winek ri xquinquicˈul riyin, can xquecˈaseˈ wi wuma riyin. 	 Yaşayan Baba beni gönderdiği ve ben Babanın aracılığıyla yaşadığım gibi, bedenimi yiyen de benim aracılığımla yaşayacak.


Y wi nikabij chi majun kamac, can nikaben chare ri Dios chi xa jun aj tzˈucuy tzij. Y ri ruchˈabel man cˈo ta pa kánima. 	 Günah işlemedik dersek, O'nu yalancı durumuna düşürmüş oluruz; O'nun sözü içimizde olmaz.


Ruma ri winek ri xbano ri pokon riˈ, nimalaj rucˈayewal nipe pa ruwiˈ. Rumariˈ xa utz na jubaˈ chi ximon ta jun nimalaj caˈ chukul y nbecˈak ca pa mar, que chuwech nuben chare jun coˈol chi nitzak pa mac. 	 Böyle bir kişi bu küçüklerden birini günaha düşüreceğine, boynuna bir değirmen taşı geçirilip denize atılsa, kendisi için daha iyi olur.


y ronojel cˈa ri xticˈutuj chare ri Tataˈixel pa nubiˈ riyin, can xtinyaˈ wi cˈa chiwe. Riche (rixin) chi queriˈ nikˈalajin ri rukˈij rucˈojlen ri Nataˈ wuma riyin. 	 Baba Oğulda yüceltilsin diye, benim adımla dilediğiniz her şeyi yapacağım.


Riyix can choj tibanaˈ riqˈui ri yeˈibanalaˈ achiˈel nuben ri Itataˈ ri cˈo chilaˈ chicaj. Riyaˈ can choj wi riqˈui ri yerubanalaˈ. 	 Bu nedenle, göksel Babanız yetkin olduğu gibi, siz de yetkin olun.››


Y ri alekˈom riˈ xubij cˈa apo chare ri Jesús: Quinatej cˈa chawe, tek xcape y tek yitcˈo chic chupan ri awajawaren, xchaˈ. 	 Sonra, ‹‹Ey İsa, kendi egemenliğine girdiğinde beni an›› dedi.


Y ruma cˈa ri chiriˈ xa ma can ta utz riche (rixin) chi yecˈojeˈ ka riche (rixin) chi niquikˈaxaj na el ri rutiempo ri cakˈikˈ, rumariˈ jubaˈ ma quinojel ri xquichˈob chi xa más ta utz chi niquiyaˈ ca ri acuchi (achique) yecˈo wi, ruma riqˈui jubaˈ xa yecowin yeˈapon pa Fenice, ri cˈo chukaˈ chiriˈ pa Creta. Ruma ri Fenice can ma pa rubey ta cˈa cakˈikˈ cˈo wi, astapeˈ ri cakˈikˈ nipe pa ruwiˈ el jubaˈ chare ri acuchi (achique) nikatzˈet chi nika wi ri kˈij o astapeˈ ta wi nipe pa xulan pe jubaˈ chare ri acuchi (achique) nikatzˈet chi nika wi ri kˈij. 	 Liman kışlamaya elverişli olmadığından gemidekilerin çoğu, oradan tekrar denize açılmaya, mümkünse Fenikse ulaşıp kışı orada geçirmeye karar verdiler. Feniks, Giritin lodos ve karayele kapalı bir limanıdır.


Ri ajowabel man cˈa xtiqˈuis ta, xa can ronojel kˈij xticˈatzin. Yacˈa ri samaj ri niquiben ri kachˈalal chi niquikˈalajsaj ri nubij ri Dios chique, can xtapon na wi jun kˈij tek xtiqˈuis rubanic. Y queriˈ chukaˈ ri samaj ri niquiben ri kachˈalal chi yechˈo pa nicˈaj chic chˈabel ri ma ye quichˈabel ta, xtapon jun kˈij tek xtiqˈuis rubanic. Y queriˈ chukaˈ ronojel ri naˈoj ri nuyaˈ pe ri Dios chique jojun kachˈalal, xa xtikˈax rukˈijul. 	 Sevgi asla son bulmaz. Ama peygamberlikler ortadan kalkacak, diller sona erecek, bilgi ortadan kalkacaktır.


Can ye qˈuiy wi cˈa winek ri nrelesalaˈ el itzel tak espíritu quiqˈui. Y ri itzel tak espíritu riˈ can riqˈui quichukˈaˈ yechˈo tek yeˈelesex el. Y yecˈo cˈa chukaˈ winek ri ma choj ta yebiyin, ri xa ye cojo, y ri ye siquirnek, xecˈachojsex cˈa chukaˈ el ruma ri Felipe. 	 Birçoklarının içinden kötü ruhlar yüksek sesle haykırarak çıktı; birçok felçli ve kötürüm iyileştirildi.


Y re jun Sakil reˈ, can nisakirisan wi ri pa tak itzel quicˈaslen ri winek ri achiˈel kˈekuˈm. Y can majun bey cˈa chuptajnek ta pa rukˈaˈ ri kˈekuˈm riˈ. 	 Işık karanlıkta parlar. Karanlık onu alt edemedi.


Y tek riyin xinchop tzij chuwech ri Cornelio y chiquiwech ri winek ri yecˈo apo riqˈui, xka cˈa pe ri Lokˈolaj Espíritu pa quiwiˈ, can achiˈel tek xka pe nabey mul pa kawiˈ riyoj. 	 ‹‹Ben konuşmaya başlayınca Kutsal Ruh, başlangıçta bizim üzerimize indiği gibi, onların da üzerine indi.


Y ri Jesús xubij cˈa: ¿Achique rubanic xtinbij chrij ri rajawaren ri Dios? ¿Y achoj riqˈui njunumaj wi? 	 Sonra İsa şunları söyledi: ‹‹Tanrının Egemenliği neye benzer, onu neye benzeteyim?


Tek ri discípulos xquitzˈet ri xuben ri ixok riqˈui ri akˈom ri jubul ruxlaˈ chi xukˈej pa rujolon (ruwiˈ) ri Jesús, xpe coyowal y xquibilaˈ cˈa: ¿Achique cˈa ruma tek la ixok laˈ chi chak queriˈ xutix la akˈom laˈ? 	 Öğrenciler bunu görünce kızdılar. ‹‹Nedir bu savurganlık?›› dediler.


Y wi nayaˈ kˈij chare ri itzel tak raybel, chiriˈ nipe wi ri mac. Y pa ruqˈuisbel nucˈom pe ri camic. 	 Sonra arzu gebe kalır ve günah doğurur. Günah olgunlaşınca da ölüm getirir.


Ruma ri ojer ca, queriˈ chukaˈ xquiwik quiˈ ri lokˈolaj tak ixokiˈ ri xcoyobej ri rutzil ri Dios. Xquiwik jabel ri cánima y xquinimaj chukaˈ quitzij ri cachijlal. 	 Çünkü geçmişte umudunu Tanrıya bağlamış olan kutsal kadınlar da kocalarına bağımlı olarak böyle süslenirlerdi.


Ruma riyin can xtinjoyowaj quiwech y xtincuy ri yequibanalaˈ ri ma choj ta, y ma xtoka ta chic chinucˈuˈx ri quimac y ri itzel ri yequibanalaˈ. 	 Çünkü suçlarını bağışlayacağım, Günahlarını artık anmayacağım.› ››


Ri ley can lokˈolaj wi; can utz wi y choj ri nubij. 	 İşte böyle, Yasa gerçekten kutsaldır. Buyruk da kutsal, doğru ve iyidir.


Ri winek ri nibano chare jun chic riche (rixin) chi ntoc preso, can queriˈ cˈa chukaˈ xtiban chare riyaˈ. Y ri nicamisan riqˈui ri espada, can riqˈui cˈa chukaˈ espada nicamisex wi riyaˈ. Rumacˈariˈ ri lokˈolaj tak ralcˈual ri Dios, xaxu (xaxe) wi cˈa quecochˈon y ticukeˈ más quicˈuˈx. 	 Tutsak düşecek olan Tutsak düşecek. Kılıçla öldürülecek olan Kılıçla öldürülecek.


Y ye qˈuiy cˈa winek ri xeniman riche (rixin) ri Jesús chiriˈ chuchiˈ ri raken yaˈ Jordán. 	 Ve orada birçokları O'na iman etti.


Jun ri ximil pa samaj riqˈui jun patrón tek xsiqˈuix (xoyox) ruma ri Ajaf riche (rixin) chi xunimaj, wacami xcolotej yan cˈa ruma ri Ajaf. Y queriˈ chukaˈ ri ma ximil ta pa samaj riqˈui jun patrón tek xsiqˈuix (xoyox) ruma ri Ajaf, wacami ya chic ri Cristo ri rupatrón. 	 Çünkü Rabbin çağrısını aldığı zaman köle olan kimse, şimdi Rabbin özgürüdür. Özgürken çağrılan kişi de Mesihin kölesidir.


Wi jun cˈa chiwe riyix ri can nrajoˈ chi ya riyaˈ ri nabey, xa tuchˈutinirisaj riˈ, querunimaj querilij quinojel ri nicˈaj chic. 	 Aranızda birinci olmak isteyen, hepinizin kulu olsun.


Y ri Jesús yacˈariˈ tek xubij chique ri rudiscípulos: Ri jun cˈa ri xtuyaˈ pe ri rukˈaˈ riche (rixin) chi xtumuˈ pe ri caxlan wey wuqˈui pa lek, yacˈariˈ ri xtijacho el wuche (wixin) pa quikˈaˈ ri winek. 	 O da, ‹‹Bana ihanet edecek olan›› dedi, ‹‹Elindeki ekmeği benimle birlikte sahana batırandır.


Riyin xa can pa walaxic chi majun utz cˈo pa nucˈaslen. Can nwajoˈ wi nben ri utz, pero ma yicowin ta. 	 İçimde, yani benliğimde iyi bir şey bulunmadığını biliyorum. İçimde iyiyi yapmaya istek var, ama güç yok.


Ri kachˈacul ri kacˈuan chuwech re ruwachˈulef sibilaj yojkˈaxo y yojjilo ruma. Pero riyoj ma nikajoˈ ta chi nelesex ta el re chˈaculaj reˈ y man ta jun kachˈacul kacˈuan. Ri kas nikajoˈ riyoj, nabey ta niyatej jun cˈacˈacˈ kachˈacul ri ntoc rachoch ri kánima riche (rixin) chi tek xticom y xtiqˈuis re kachˈacul re kacˈuan re wacami, ya can cˈo chic jun chˈaculaj ri ma xticom ta chic ri xtoc rachoch ri kánima. 	 Dünyasal çadırda yaşayan bizler ağır bir yük altında inliyoruz. Asıl istediğimiz soyunmak değil, giyinmektir. Öyle ki, ölümlü olan, yaşam tarafından yutulsun.


Y caˈiˈ junaˈ ri queriˈ xuben ri Pablo. Rumariˈ tek can quinojel xeˈacˈaxan ri ruchˈabel ri Ajaf Jesús chiriˈ pa ruwachˈulef Asia. Chi israelitas y ma israelitas ta ri xeˈacˈaxan. 	 Bu durum iki yıl sürdü. Sonunda Yahudi olsun Grek olsun, Asya İlinde yaşayan herkes Rabbin sözünü işitti.


Y ri Pedro cˈo cˈa nicˈaj chic chˈabel ri xerubij chique riche (rixin) chi xerupixabaj. Riyaˈ xuyaˈ cˈa pa ruchojmil chiquiwech ri winek quiqˈui chˈabel achiˈel reˈ: Quixel pe chiquicojol ri winek riche (rixin) re tiempo reˈ, ri xa ye sachnek pa quimac, riche (rixin) chi queriˈ yixcolotej cˈa pe, xchaˈ cˈa chique. 	 Petrus daha birçok sözlerle onları uyardı. ‹‹Kendinizi bu sapık kuşaktan kurtarın!›› diye yalvardı.


Yacˈariˈ tek ri Jesús xubij cˈa: Tibij chique ri winek chi quetzˈuyeˈ pa ruwiˈ ri rexlaj kˈayis. Ruma ri lugar riˈ can jabel cˈa riche (rixin) chi yetzˈuyeˈ. Quinojel cˈa ri winek quimolon quiˈ chiriˈ, xetzˈuyeˈ. Yecˈo achiˈel xa ye wuˈoˈ mil xaxu (xaxe wi) ri achiˈaˈ. 	 İsa, ‹‹Halkı yere oturtun›› dedi. Orası çayırlıktı. Böylece halk yere oturdu. Yaklaşık beş bin erkek vardı.


Ri kachˈalal Epafras nutek el rutzil iwech. Y riyix jabel iwetaman ruwech riyaˈ ruma chilaˈ iwuqˈui riyix petenak wi, y jun rusamajel ri Cristo. Riyaˈ riqˈui ronojel ránima nuben orar pan iwiˈ. Can ma nitaneˈ ta chi nucˈutuj chare ri Dios chi riyix can ta cof yixcˈojeˈ chupan ri icukbel cˈuˈx riqˈui ri Dios, can ta xtiben ronojel ri nrajoˈ ri Dios chi niben, y can ta xtitzˈaket ri icˈaslen riqˈui ri Dios. 	 Sizden biri ve Mesih İsanın kulu olan Epafras size selam eder. Tanrının her isteğinden emin, yetkin kişiler olarak ayakta kalasınız diye sizin için her zaman duayla mücadele ediyor.


Y quecˈareˈ ri nubij ri cˈambel tzij riˈ: Ri ijaˈtz junan nuben riqˈui ri ruchˈabel ri Dios. 	 ‹‹Benzetmenin anlamı şudur: Tohum Tanrının sözüdür.


Y chupan chukaˈ ri kˈij riˈ, yecˈo cˈa ye caˈiˈ chique ri xetzekelben riche (rixin) ri Jesús quichapon el bey riche (rixin) chi yebe pa Emaús, jun ti aldea ri nicanaj ca achiˈel xa pa jun oxiˈ leguas chare ri tinamit Jerusalem. 	 Aynı gün öğrencilerden ikisi, Yeruşalimden altmış ok atımı uzaklıkta bulunan ve Emmaus denilen bir köye gitmekteydiler.


Y tek xapon cˈa ri semana chi yesamej pa rachoch ri Dios ri jumoc sacerdotes ri can cachibil quiˈ riqˈui ri Zacarías, 	 Zekeriya, hizmet sırasının kendi bölüğünde olduğu bir gün, Tanrının önünde kâhinlik görevini yerine getiriyordu.


Yacˈariˈ tek ri ángel chanin xubij chare ri María: Ma taxibij ta awiˈ. Riyit awilon rutzil ri Dios. 	 Ama melek ona, ‹‹Korkma Meryem›› dedi, ‹‹Sen Tanrının lütfuna eriştin.


Y ri ixok riˈ cˈo jun biˈaj tzˈibatal chi nicˈaj ruwech. Y ri biˈaj riˈ ma can ta cˈa kˈalaj achique ntel wi chi tzij, pero quecˈareˈ ri nubij: RI NIMALAJ TINAMIT BABILONIA, QUITEˈ RI IXOKIˈ RI MA UTZ TA QUICˈASLEN Y QUITEˈ CHUKAˈ RI WINEK RI YEBANO ETZELAL. 	 Alnına şu gizemli ad yazılmıştı: BÜYÜK BABİL, DÜNYA FAHİŞELERİNİN VE İĞRENÇLİKLERİNİN ANASI


Yacˈa tek waynek chic, riyaˈ xunaˈ chi can xtzolin chic pe ri ruchukˈaˈ. Y xcˈojeˈ na ka caˈiˈ oxiˈ kˈij quiqˈui ri kachˈalal ri yecˈo chiriˈ pa Damasco. 	 Sonra yemek yiyip kuvvet buldu. Saul birkaç gün Şamdaki öğrencilerin yanında kaldı.


Ruma riyoj ri yojcˈo pa rajawaren ri Dios, ri más rajawaxic chi nikayaˈ pa cuenta ya ri nikacˈuaj jun cˈaslen choj y cˈo ta uxlanibel cˈuˈx y quicoten pa tak kánima ruma ri Lokˈolaj Espíritu. Y ma rajawaxic ta chi nikayaˈ más pa cuenta wi utz nikatij jun cosa o xa ma utz ta, wi utz nikakum jun cosa o xa ma utz ta. 	 Çünkü Tanrının Egemenliği, yiyecek içecek sorunu değil, doğruluk, esenlik ve Kutsal Ruhta sevinçtir.


Rumariˈ riyaˈ xusiqˈuij (xroyoj) jun chique ri mozos y xucˈutuj cˈa chare: ¿Achique xbanatej? ¿Y achique ruma tek cˈo nimakˈij ntajin? xchaˈ. 	 Uşaklardan birini yanına çağırıp, ‹Ne oluyor?› diye sordu.