Y ri tataˈaj xubij: Nucˈajol, riyit can yitcˈo wi wuqˈui. Rumariˈ ronojel ri cˈo wuqˈui, can awuche (awixin) wi riyit. 	 ‹‹Babası ona, ‹Oğlum, sen her zaman yanımdasın, neyim varsa senindir› dedi.


Y xitek pa camic ri Jesús ri niyaˈo cˈaslen. Pero ri Dios xuben chare chi xbecˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ. Nikabij cˈa quereˈ chiwe ruma riyoj can xkatzˈet wi tek cˈastajnek chic pe. 	 Siz Yaşam Önderini öldürdünüz, ama Tanrı Onu ölümden diriltti. Biz bunun tanıklarıyız.


Ketaman chi ri ley riqˈui ri Dios petenak wi. Yacˈa riyin xa yin jun winek ri yincˈo pa rukˈaˈ ri mac. 	 Yasanın ruhsal olduğunu biliriz. Bense benliğin denetimindeyim, köle gibi günaha satılmışım.


Yacˈa chupan ri nimakˈij riˈ, ri achiˈaˈ israelitas ri yeˈetzelan riche (rixin) ri Jesús, yexuleˈ yejoteˈ chucanoxic y niquicˈutulaˈ cˈa chique ri winek: ¿La ma itzˈeton ta ri jun achi riˈ? yechaˈ. 	 Yahudi yetkililer Onu bayram sırasında arıyor, ‹‹O nerede?›› diye soruyorlardı.


Y tek ri achi cˈo chic pa samaj nijopin ijaˈtz, cˈo cˈa jubaˈ chare ri ijaˈtz riˈ xa pa bey xka wi. Y xepe cˈa ri aj xicˈ tak chicop ri yebe pa cakˈikˈ xquitij el ri ijaˈtz riˈ. 	 Ektiği tohumlardan kimi yol kenarına düştü. Kuşlar gelip bunları yedi.


Y chukaˈ ri camic can ma xtapon ta chic quiqˈui, ruma xqueˈoc achiˈel ri ángeles y chukaˈ ye ralcˈual ri Dios ruma ye cˈastajnek chic el. 	 Bir daha ölmeleri de söz konusu değildir. Çünkü meleklere benzerler ve dirilişin çocukları olarak Tanrının çocuklarıdırlar.


Y tek ri Pedro cˈa cˈo na cˈa chiriˈ chuwajay ka, cˈo cˈa jun ixok raj icˈ ri nimalaj sacerdote ri xapon chiriˈ. 	 Petrus aşağıda, avludayken, başkâhinin hizmetçi kızlarından biri geldi. Isınmakta olan Petrusu görünce onu dikkatle süzüp, ‹‹Sen de Nasıralı İsayla birlikteydin›› dedi.


Rumacˈariˈ ri Dios ruyaˈon ca ri pixaˈ chi quekajoˈ ri kachˈalal. Y wi nikajoˈ ri Dios, can quekajoˈ cˈa chukaˈ ri kachˈalal. Queriˈ nubij ri pixaˈ riˈ. 	 ‹‹Tanrı'yı seven kardeşini de sevsin›› diyen buyruğu Mesih'ten aldık.


Wachˈalal ri sibilaj yixinwajoˈ, ma queˈinimaj ta quinojel ri yebin chi ya ri Espíritu kˈalajsayon chique ri chˈabel ri niquibij. Can tiwacˈaxaj na jabel y tichˈoboˈ na wi kitzij chi ya ri Espíritu riche (rixin) ri Dios ri kˈalajsayon chique ri chˈabel ri niquibij. Ruma ye qˈuiy winek yecˈo chuwech re ruwachˈulef ri niquibij chi ya ri ruchˈabel ri Dios ri niquikˈalajsaj y xa ma kitzij ta. 	 Sevgili kardeşlerim, her ruha inanmayın. Tanrıdan olup olmadıklarını anlamak için ruhları sınayın. Çünkü birçok sahte peygamber dünyanın her yanına yayılmış bulunuyor.


Yacˈariˈ tek ri Pablo xbepaˈeˈ pe chiquiwech ri winek ri chiriˈ pan Areópago, y xubij cˈa: Riyix achiˈaˈ ri yixcˈo waweˈ pan Atenas, riyin ntzˈet cˈa chi riyix can iyaˈon wi quikˈij quinojel ri idioses. 	 Pavlus, Ares Tepesi Kurulunun önüne çıkıp şunları söyledi: ‹‹Ey Atinalılar, sizin her bakımdan çok dindar olduğunuzu görüyorum.


O wi cˈo cˈa jun chiwe riyix ri niban puersa chare ruma jun winek chi tucˈuaj jun ejkaˈn cˈa pa jun kilómetro, xa can tiquicot cˈa tucˈuaj el ri ejkaˈn riˈ, y chukaˈ ma tupokonaj ta chi nucˈuaj jun kilómetro chic ri ejkaˈn riˈ. 	 Sizi bin adım yol yürümeye zorlayanla iki bin adım yürüyün.


Riyaˈ xuben cˈa ri achique nicowin nuben wuqˈui. Riyaˈ xa can xuben yan apo nuchojmil, riche (rixin) chi xquibemuk ca. 	 Kadın elinden geleni yaptı, beni gömülmeye hazırlamak üzere daha şimdiden bedenimi yağladı.


Ri discípulos riˈ can yacˈariˈ tek xquibij chare ri Jesús: Riyoj ketaman chi yit cˈa riyit ri Cristo ri yit takon pe ruma ri Dios. ¿Y achique cˈa ruma tek ri aj tzˈibaˈ niquibij chi nabey cˈo chi nipe ri Elías, cˈacˈariˈ nipe ri Cristo? xechaˈ. 	 Öğrencileri Ona şunu sordular: ‹‹Peki, din bilginleri neden önce İlyasın gelmesi gerektiğini söylüyorlar?››


Ruma riyoj can yoj rukˈaˈ raken ri ruchˈacul y can yoj achiˈel rutiojil y rubakil. 	 Çünkü bizler Onun bedeninin üyeleriyiz.


Yacˈa tek xquixucˈuex riche (rixin) chi yixbejach pa quikˈaˈ ri aj kˈatbel tak tzij, ma tichˈujirisaj ta iwiˈ chuchˈobic achique chi chˈabel ri xtibij. Riyix xaxu (xaxe wi) cˈa tibij ri achique chi chˈabel ri xtuyaˈ ri Dios chiwe, ruma xa can ma yix ta chic riyix ri xquixchˈo chupan ri hora riˈ, xa can ya chic ri Lokˈolaj Espíritu ri xtichˈo. 	 Sizi tutuklayıp mahkemeye verdiklerinde, ‹Ne söyleyeceğiz?› diye önceden kaygılanmayın. O anda size ne esinlenirse onu söyleyin. Çünkü konuşan siz değil, Kutsal Ruh olacak.


Tek xbekacˈuluˈ kiˈ chiriˈ pa tinamit Asón, riyaˈ xoc cˈa el kiqˈui pa barco riche (rixin) chi xojbe cˈa pa tinamit Mitilene. 	 Bizi Assosta karşılayınca onu gemiye alıp Midilliye geçtik.


Ri Jesucristo can ruma cˈa kamac riyoj tek xjach pa camic y cˈacˈariˈ xban chare ruma ri Dios chi xcˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ, riche (rixin) chi xuben chake chi majun kamac yojtzˈetetej ruma ri Dios. 	 İsa suçlarımız için ölüme teslim edildi ve aklanmamız için diriltildi.


Y wi choj cˈa xtiben riyix chiquiwech y jabel yeˈichajij, xticˈul cˈa jun lokˈolaj sipanic ri majun bey xtiqˈuis ta, y rumariˈ riyix xtiyaˈox (xtyaˈ) cˈa ikˈij tek xtocˈulun chic ka ri Cristo, ri cajawalul ri pastores. 	 Baş Çoban göründüğü zaman yüceliğin solmaz tacına kavuşacaksınız.


Y chiriˈ pa tinamit Listra yecˈo cˈa israelitas ri ye aponak. Ri israelitas cˈa riˈ ye petenak cˈa pa tinamit Antioquía y pa tinamit Iconio. Y ri israelitas riˈ xequitakchiˈij ri winek aj chiriˈ pa Listra, y can xecowin wi chiquij, rumariˈ ri winek aj chiriˈ xquichop niquiqˈuek chi abej ri Pablo, y cˈacˈariˈ xquikirirej el y xbequicˈakaˈ ca chuchiˈ el ri tinamit, ruma riyeˈ xquichˈob chi ri Pablo caminek chic. 	 Ne var ki, Antakya ve Konyadan gelen bazı Yahudiler, halkı kendi taraflarına çekerek Pavlusu taşladılar; onu ölmüş sanarak kentin dışına sürüklediler.


Y xu (xe wi) xubij ri chˈabel riˈ, can yacˈariˈ tek xepe cˈa coklajay, coyopaˈ y nicˈaj chic chˈabel. Y xuben cˈa jun nimalaj silonel ri majun bey banatajnek ta janipeˈ ri yecˈo wi pe winek chuwech ri ruwachˈulef. 	 O anda şimşekler çaktı, uğultular, gök gürlemeleri işitildi. Öyle büyük bir deprem oldu ki, yeryüzünde insan oldu olalı bu kadar büyük bir deprem olmamıştı.


Pero yecˈo cˈa chique ri winek ri xquibij chi ri Jesús xa ya ri Elías. Y yecˈo nicˈaj chic xquibij chi Riyaˈ jun achi profeta ri nikˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios y chukaˈ xquibij chi Riyaˈ jun chique ri achiˈaˈ ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. 	 Başkaları, ‹‹O İlyastır›› diyor, yine başkaları, ‹‹Eski peygamberlerden biri gibi bir peygamberdir›› diyordu.


Yacˈariˈ tek xpe ri rucaj ángel xutix ri cˈo el chupan ri vaso pa ruwiˈ ri kˈij. Y ri kˈij can xjach wi uchukˈaˈ pa rukˈaˈ chi queruporoj ri winek riqˈui ri rukˈakˈal. 	 Dördüncü melek tasını güneşe boşalttı. Bununla güneşe insanları yakma gücü verildi.


Can nrayij cˈa chi ye elesan ta el ri winek ri yeyojo ruchˈabel ri Dios chiwech. 	 Aklınızı çelenler keşke kendilerini hadım etseler!


Ri Cristo can xcom y xcˈastej riche (rixin) chi xoc Kajaf ri cˈa yoj qˈues na y Cajaf chukaˈ ri ye caminek chic el. 	 Mesih hem ölülerin hem yaşayanların Rabbi olmak üzere ölüp dirildi.


Y riyaˈ xaxu (xaxe wi) oc jun wakxakiˈ o lajuj kˈij ri xcˈojeˈ el ri pa Jerusalem, y xxuleˈ ka pa Cesarea. Y pa rucaˈn kˈij, riyaˈ xbetzˈuyeˈ cˈa pe ri pa kˈatbel tzij, y xutek cˈa rucˈamaric ri Pablo. 	 Festus, onların arasında sadece sekiz on gün kadar kaldı; sonra Sezariyeye döndü. Ertesi gün yargı kürsüsüne oturarak Pavlusun getirilmesini buyurdu.


Y xa cˈareˈ ca tek xibe pa Jerusalem, ri principaliˈ tak sacerdotes y ri rijitaˈk tak achiˈaˈ israelitas ri cˈo quikˈij, xeˈapon wuqˈui y xbequibij chuwe chi cˈo rumac ye rubanon re achi reˈ, y xquicˈutuj cˈa chuwe chi can tinbanaˈ chi nika rucˈayewal pa ruwiˈ. 	 ‹‹Yeruşalimde bulunduğum sırada Yahudilerin başkâhinleriyle ileri gelenleri, onunla ilgili şikâyetlerini açıkladılar, onu cezalandırmamı istediler.


Y ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca, nubij chi telesex el ri aj icˈ lokˈon, rachibilan ri ral. Ruma ri ral ri aj icˈ riˈ, majun ri rubeyomal ri tataˈaj ri xtiyaˈox (xtyaˈ) chare. Xa can xu (xe) wi ri ral ri ixjaylonel ri rucˈamon (takal chrij) chi niyaˈox (nyaˈ) ri rubeyomal ri tataˈaj chare. Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca. 	 Ama Kutsal Yazı ne diyor? ‹‹Köle kadınla oğlunu kov. Çünkü köle kadının oğlu Özgür kadının oğluyla birlikte Asla mirasa ortak olmayacaktır.››


Ri uxlanibel cˈuˈx ri cˈo wuqˈui riyin, can yacˈariˈ ri nyaˈ ca chiwe. Ri uxlanibel cˈuˈx cˈa ri nyaˈ ca riyin pa tak iwánima riyix ri iniman chic, man achiˈel ta cˈa ri uxlanibel cˈuˈx ri niquitzuj (niquisuj) ri winek ri xa riqˈui re ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx. Can man cˈa tisach ta icˈuˈx, y ma tixibij ta iwiˈ. 	 Size esenlik bırakıyorum, size kendi esenliğimi veriyorum. Ben size dünyanın verdiği gibi vermiyorum. Yüreğiniz sıkılmasın ve korkmasın.


Y riyin sibilaj cˈa yimatioxin chare ri Dios, ruma Riyaˈ can xuyaˈ wi cˈa pa ránima ri kachˈalal Tito riche (rixin) chi sibilaj nrajoˈ yixrutoˈ achiˈel nben riyin. 	 Titusun yüreğinde sizin için aynı ilgiyi uyandıran Tanrıya şükürler olsun!


Pero ri achi fariseo ri Nicodemo rubiˈ, ri chakˈaˈ xapon riqˈui ri Jesús, xubij cˈa chique ri ye rachibil: 	 İçlerinden biri, daha önce İsaya gelen Nikodim, onlara şöyle dedi: ‹‹Yasamıza göre, bir adamı dinlemeden, ne yaptığını öğrenmeden onu yargılamak doğru mu?››


Y wi xa ta ri Dios man ta nuben chi xa kˈatatel ri kˈij riche (rixin) ri tijoj pokonal riˈ, quinojel ta yecom. Pero ruma ri rutzil ri Dios pa quiwiˈ ri ye ruchaˈon chic, rumariˈ can xtuben wi chi xa kˈatatel ri kˈij riˈ. 	 O günler kısaltılmamış olsaydı, hiç kimse kurtulamazdı. Ama seçilmiş olanlar uğruna o günler kısaltılacak.


Ri Dios tek xuben ri samaj riche (rixin) chi ri winek xa jun quiwech niquiben riqˈui Riyaˈ, ya ri Cristo ri xucusaj. Ya cˈa chˈabel riˈ ri xuchilabej chake riyoj chi nikakˈalajsaj, chi ri Dios nrajoˈ chi ma nuyaˈ ta chic pa cuenta ri quimac ri ye quibanalon pe ri winek. Ri Dios nrajoˈ chi ri winek xa jun ta quiwech niquiben riqˈui Riyaˈ. 	 Şöyle ki Tanrı, insanların suçlarını saymayarak dünyayı Mesihte kendisiyle barıştırdı ve barıştırma sözünü bize emanet etti.


Y can kitzij wi ri xubij ca. Rumacˈariˈ nbij chawe riyit Tito, chi queˈapixabaj ri winek riˈ riqˈui cowilaj tak chˈabel, riche (rixin) chi choj quecˈojeˈ chupan ri quicukbel cˈuˈx. 	 Bu tanıklık doğrudur. Bu nedenle, Yahudi masallarına, gerçeği reddedenlerin buyruklarına kulak vermeyip sağlam imana sahip olmaları için onları sert bir şekilde uyar.


Y xabachique cˈa winek ri niyokˈon chuwij riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, can cˈa nicuyutej na rumac. Yacˈa ri niyokˈon chrij ri Lokˈolaj Espíritu, can man cˈa xticuyutej ta rumac re wacami, ni ri chkawech apo. 	 İnsanoğluna karşı bir söz söyleyen, bağışlanacak; ama Kutsal Ruha karşı bir söz söyleyen, ne bu çağda, ne de gelecek çağda bağışlanacaktır.


Wachˈalal, pa rubiˈ cˈa ri Kajaf Jesucristo ncˈutuj jun utzil chiwe, chi junan iwech tibanaˈ. Ma quepe ta itzel tak chˈobonic pa tak iwánima riche (rixin) chi nijachalaˈ iwiˈ. Xa junan ichˈobonic y junan inaˈoj tibanaˈ chiˈiwonojel. 	 Kardeşler, Rabbimiz İsa Mesihin adıyla yalvarıyorum: Hepiniz uyum içinde olun, aranızda bölünmeler olmadan aynı düşünce ve görüşte birleşin.


Riyin nxibij wiˈ yinapon chic iwuqˈui, ruma man xa tukasaj nukˈij ri Dios ruma chi riqˈui jubaˈ xquebenwilaˈ chi cˈa ye qˈuiy na kachˈalal ri cˈa yecˈo na pa mac y ma quiyaˈon ta ca rubanic ri etzelal. Ri achiˈaˈ y ri ixokiˈ ri xa ma quicˈulaj ta quiˈ cˈa niquicanolaˈ na quiˈ riche (rixin) chi yemacun. Can ma niquimestaj ta ca rubanic riˈ, y ma yeqˈuix ta chukaˈ chubanic. Ronojel ri mac riˈ can nucˈom wi pe okˈej chuwe riyin. 	 Korkarım size tekrar geldiğimde Tanrım beni önünüzde utandıracak; daha önce günah işleyip de kapıldıkları pisliklerden, fuhuş ve sefahatten tövbe etmeyen birçokları için yas tutacağım.


Y ri achiˈaˈ israelitas ri cˈo quikˈij, xquibij chare ri achi ri xcˈachojsex chare ri ruyabil: Wacami uxlanibel kˈij, xajan chi riyit awejkalon la awarabel. 	 Bu yüzden Yahudi yetkililer iyileşen adama, ‹‹Bugün Şabat Günü›› dediler, ‹‹Şilteni toplaman yasaktır.››


Yacˈa ri Jesús can xuchilabej chique chi majun achoj chare tiquitzijoj wi y chukaˈ xubij chi titzuj (tisuj) ruway. 	 İsa, ‹‹Bunu kimse bilmesin›› diyerek onları sıkı sıkıya uyardı ve kıza yemek verilmesini buyurdu.


Y tek ri cachibil xquicˈaxaj ri xquitzijoj, junan cˈa xquiben orar quinojel y xquibij cˈa chupan ri quiˈoración: Nimalaj Ajaf Dios, riyit ri xabano ronojel, riyit ri xabano ri caj y ri yecˈo chuwech, riyit ri xabano re ruwachˈulef y re yecˈo chuwech, riyit ri xabano ri mar y ri yecˈo chupan, 	 Arkadaşları bunu duyunca hep birlikte Tanrıya şöyle seslendiler: ‹‹Ey Efendimiz! Yeri göğü, denizi ve onların içindekilerin tümünü yaratan sensin.


Tek ri mozos ri xeˈoc pa samaj ri pa tak a las cinco ri tikakˈij xeˈapon riche (rixin) chi yetoj pe, jun puek ri nibix denario chare ri xbequicˈululaˈ pe, ruma queriˈ ri ruraybel ri rajaf ri ulef chi xuyaˈ chique. 	 ‹‹Saat beşe doğru işe başlayanlar gelip kâhyadan birer dinar aldılar.


Ri tinamit Jerusalem cuadrado ri rubanon. Can junan wi cˈa raken riqˈui ri ruwech. Y xpe ri ángel xretaj cˈa ri tinamit, y ri tinamit riˈ xbeˈel cˈa cablajuj mil estadios. Can quecˈariˈ ri ruwech, ri raken y ri jotol chicaj. 	 Kent kare biçimindeydi, uzunluğu enine eşitti. Melek kenti kamışla ölçtü, her bir yanı 12 000 ok atımı geldi. Uzunluğu, eni ve yüksekliği birbirine eşitti.


Pero cˈo cˈa jun ti cˈajol ri Eutico rubiˈ, ri tzˈuyul pa ventana riche (rixin) ri jay. Y ruma ri Pablo can cˈa nichˈo na cˈa ri nej chic akˈaˈ, ri ti cˈajol riˈ xpe cˈa sibilaj ruwaran. Pero tek xwer ka, xtzak cˈa el. Can ya cˈa ri pa rox tanaj (wik) chare ri jay xtzak wi el. Y tek xebe cˈa chuyaquic, xquitzˈet chi xa caminek chic. 	 Eftihos adlı bir delikanlı pencerede oturuyordu. Pavlus konuşmasını uzattıkça Eftihosu uyku bastı. Uykuya dalınca da ikinci kattan aşağı düştü ve yerden ölüsü kaldırıldı.


Wi cˈo cˈa ri xticˈutuj pa nubiˈ riyin, can xtinyaˈ wi pe chiwe. 	 Benim adımla benden ne dilerseniz yapacağım.››


Y ri Jesús xubij cˈa chique ri winek riˈ: Kitzij nbij chiwe, chi riyix yinicanoj pero ma ruma ta xeˈitzˈet ri milagros ri xenbanalaˈ riyin ri yekˈalajsan wuche (wixin) chi ya ri Dios yin takayon pe. Yinicanoj pero xa ruma xixwaˈ jabel wuqˈui y xixnoj. 	 İsa şöyle yanıt verdi: ‹‹Size doğrusunu söyleyeyim, doğaüstü belirtiler gördüğünüz için değil, ekmeklerden yiyip doyduğunuz için beni arıyorsunuz.


¿La ma noka ta cami chiˈicˈuˈx chi xinbij ronojel reˈ chiwe tek xicˈojeˈ iwuqˈui? 	 Daha yanınızdayken bunları size söylediğimi hatırlamıyor musunuz?


Y ri chajinel riˈ xbequibij cˈa chique ri aj kˈatbel tak tzij ronojel ri xubij el ri Pablo chique. Rumariˈ ri aj kˈatbel tak tzij xquixibij quiˈ, ruma xquetamaj chi ri ye caˈiˈ achiˈaˈ riˈ chukaˈ ye romanos. 	 Görevliler bu sözleri yargıçlara iletti. Yargıçlar, Pavlusla Silasın Roma vatandaşı olduğunu duyunca korktular.


Y cˈacˈariˈ ri Jesús xubij cˈa: Riyix aj Jerusalem, aj Jerusalem, ¿achique cˈa ruma tek yeˈicamisalaˈ ri profetas ri yekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios? ¿Achique cˈa ruma chukaˈ tek yeˈicamisalaˈ chi abej ri yerutek pe ri Dios chicojol? Riyin can qˈuiy cˈa mul ri xinwajoˈ chi xixinmol ta wuqˈui, achiˈel nuben ri quiteˈ ecˈ chique ri tak ral, yerumol chuxeˈ ri ruxicˈ. Yacˈa riyix ma xiwajoˈ ta. 	 ‹‹Ey Yeruşalim! Peygamberleri öldüren, kendisine gönderilenleri taşlayan Yeruşalim! Tavuğun civcivlerini kanatları altına topladığı gibi ben de kaç kez senin çocuklarını toplamak istedim, ama siz istemediniz.


Nataˈ Dios, riyit ri yit choj riqˈui ronojel, man cˈa etaman ta awech cuma ri winek ri xa riqˈui re ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx. Pero riyin can wetaman wi awech, y re achiˈaˈ re xeˈayaˈ chuwe, can xquetamaj cˈa chukaˈ chi yit cˈa riyit ri xatako pe wuche (wixin). 	 Adil Baba, dünya seni tanımıyor, ama ben seni tanıyorum. Bunlar da beni senin gönderdiğini biliyorlar.


Y ma nikajoˈ ta cˈa nikelesaj más atiempo, pero xaxu (xaxe wi) cˈa ruma ketaman chi riyit can utz wi anaˈoj, rumariˈ nikajoˈ cˈa chi nawacˈaxaj ta jubaˈ ri caˈiˈ oxiˈ chˈabel ri nikajoˈ nikabij. 	 Seni fazla yormak istemiyorum; söyleyeceğimiz birkaç sözü hoşgörüyle dinlemeni rica ediyorum.


Riyeˈ can quibin wi ca chi ri Cristo xtukˈaxaj na tijoj pokonal y xticamisex y ya chukaˈ Riyaˈ ri xticˈastej el nabey chique quinojel ri ye caminek chic el, riche (rixin) chi xtuyaˈ sakil chique ri winek israelitas y chique chukaˈ ri ma ye israelitas ta. 	 Onlar, Mesihin acı çekeceğini ve ölümden dirilenlerin ilki olarak gerek kendi halkına, gerek öteki uluslara ışığın doğuşunu ilan edeceğini bildirmişlerdi.››


Pero wi ma niquicochˈ ta, xa más utz chi quecˈuleˈ. Ruma más utz chi yecˈuleˈ que chuwech nicˈat ri cánima chare ri quiraybel. 	 Ama kendilerini denetleyemiyorlarsa, evlensinler. Çünkü için için yanmaktansa evlenmek daha iyidir.


Y ri winek riˈ can xquimey tek xquitzˈet ri xbanatej, y xquibilaˈ cˈa: Jabel ri xuben. Nuben cˈa chique ri ma yeˈacˈaxan ta, chi yeˈacˈaxan; y nuyaˈ chukaˈ quichˈabel ri ye memaˈ, xechaˈ cˈa. 	 Halk büyük bir hayret içinde kalmıştı. ‹‹Yaptığı her şey iyi. Sağırların kulaklarını açıyor, dilsizleri konuşturuyor!›› diyorlardı.


Yacˈariˈ tek ri Jesús xpe cˈa quiqˈui ri ye oxiˈ rudiscípulos, y xubij cˈa chique: ¿Can cˈa yixwer na? Wacami can quixwer cˈa y quixuxlan. Riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol can ya wi cˈa reˈ xoka ri hora, chi xquijach cˈa el pa quikˈaˈ ri aj maquiˈ. 	 Sonra öğrencilerin yanına dönerek, ‹‹Hâlâ uyuyor, dinleniyor musunuz?›› dedi. ‹‹İşte saat yaklaştı, İnsanoğlu günahkârların eline veriliyor.


Ri Félix ri aj kˈatbel tzij can retaman wi cˈa achique quibanic ri yetzekelben ri Jesucristo, ri kitzij Bey. Rumariˈ ri Félix riˈ, xupabaˈ ri chˈaˈoj riˈ tek racˈaxan chic ka ri xubij ri Pablo, y xubij cˈa chique quinojel: Cˈa ya tek xtipe na ri Lisias ri achi achiˈel jun coronel, cˈa ya cˈa kˈij riˈ tek xtinwetamaj más chrij re jun chˈaˈoj re ichapon, xchaˈ chique. 	 İsanın yoluna ilişkin derin bilgisi olan Feliks duruşmayı başka bir güne ertelerken, ‹‹Davanızla ilgili kararımı komutan Lisias gelince veririm›› dedi.


Y ri Zaqueo can yacˈariˈ xka pe chanin, y riqˈui quicoten xucˈul apo ri Jesús pa rachoch. 	 Zakkay hızla aşağı indi ve sevinç içinde İsayı evine buyur etti.


Y ri Eliaquim, rucˈajol ca ri Melea, y ri Melea rucˈajol ca ri Mainán, y ri Mainán rucˈajol ca ri Matata, y ri Matata rucˈajol ca ri Natán. 	 Mala oğlu, Menna oğlu, Mattata oğlu, Natan oğlu, Davut oğlu,


Ri Pedro y ri Juan cˈa yechˈo na cˈa chiquiwech ri winek, tek xeˈoka ri sacerdotes ye cachibilan ri achiˈaˈ saduceos, y chukaˈ ri achi ri cˈo más rukˈij chiquicojol ri achiˈaˈ ri ye chajinel pa rachoch ri Dios. 	 Kâhinler, tapınak koruyucularının komutanı ve Sadukiler, halka seslenmekte olan Petrusla Yuhannanın üzerine yürüdüler.


Wachˈalal Filemón, sibilaj quicoten cˈo pa kánima y can nacukubaˈ kacˈuˈx ruma kacˈaxan chi yeˈawajoˈ quinojel ri lokˈolaj tak kachˈalal y can acukuban quicˈuˈx. 	 Sevgin benim için büyük sevinç ve teselli kaynağı oldu. Çünkü kutsalların yürekleri senin sayende ferahladı, kardeşim.


Yin cˈa riyin ri Aj Yukˈ pero man cˈa xquicom ta el jurayil, xa xquicˈastej chic pe. Y xquixinwoyobej ri chilaˈ pa Galilea, xchaˈ ri Jesús. 	 Ama ben dirildikten sonra sizden önce Celileye gideceğim.››


Pero yecˈo winek ri xebeyacatej pe y xquichop quiˈ riqˈui chˈabel riqˈui ri Esteban. Ri winek cˈa riˈ ye riche (rixin) jun jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios, quiche (quixin) ri lokˈon tak mozo ri ye colotajnek chic pe nibix chare, y quiche (quixin) chukaˈ ri winek aj Cirene, aj Alejandría, aj Cilicia y ri aj Asia. 	 Ne var ki, Azatlılar Havrası diye bilinen havranın bazı üyeleri ve Kireneden, İskenderiyeden, Kilikyadan ve Asya İlinden bazı kişiler İstefanosla çekişmeye başladılar.


Ruma tek xyaˈox (xyaˈ) rukˈij rucˈojlen ruma ri Dios Tataˈixel, cˈo cˈa jun chˈabel ri xbix pe acuchi (achique) cˈo wi ri lokˈolaj rukˈij rucˈojlen ri nimalaj Dios y xubij: Yareˈ ri Nucˈajol ri sibilaj nwajoˈ y nucukuban nucˈuˈx riqˈui, xchaˈ. 	 Mesih, yüce ve görkemli Olandan kendisine ulaşan sesle, ‹‹Sevgili Oğlum budur, Ondan hoşnudum›› diyen sesle Baba Tanrıdan onur ve yücelik aldı.


Y ri Pablo xubij: Wachˈalal wech aj Israel, riyin ma wetaman ta riˈ wi ya riyaˈ ri nimalaj sacerdote, ruma xa ta wetaman, man ta xinbij ri xa cˈariˈ nbij ka, ruma chupan ri ruchˈabel ri Dios nubij cˈa: Ma itzel ta cachˈo chrij jun aj kˈatbel tzij riche (rixin) ri atinamit, nichaˈ, xchaˈ ri Pablo. 	 Pavlus, ‹‹Kardeşler, başkâhin olduğunu bilmiyordum›› dedi. ‹‹Nitekim, ‹Halkını yönetenleri kötüleme› diye yazılmıştır.››


Y wacami nwajoˈ yichˈo cˈa jubaˈ chrij ri icˈutun pe chuwe, ri achique rajawaxic chi niben quiqˈui ri kˈopojiˈ y ri cˈa ye cˈajolaˈ na. Ri nwajoˈ cˈa nbij chique riyeˈ, can pa wánima cˈa nipe wi. Ruma ri Ajaf majun xukˈalajsaj ta ca chiquij riyeˈ, ri achique ri utz chi niquiben. Y ri xtinbij, can cˈo cˈa rejkalen y utz chi nicukubaˈ icˈuˈx riqˈui, ruma ri Ajaf ruyaˈon ri rutzil chuwe y yin ruyaˈon pa rusamaj. 	 Kızlara gelince, Rabden onlarla ilgili bir buyruk almış değilim. Ama Rabbin merhameti sayesinde güvenilir biri olarak düşündüklerimi söylüyorum.


Y can ya cˈa ri Dios ri xbano chake riyoj chi xa jun chic kabanon riqˈui ri Cristo Jesús. Ri Dios can xukˈalajsaj cˈa ri runaˈoj chkawech riyoj ruma ri Cristo. Can xuben wi cˈa chi ruma ri Cristo tek majun kamac yojtzˈetetej ruma ri Dios. Y ruma chukaˈ ri Cristo tek xchˈajchˈojsex ri kacˈaslen y xojcolotej. 	 Ama siz Tanrı sayesinde Mesih İsadasınız. O bizim için tanrısal bilgelik, doğruluk, kutsallık ve kurtuluş oldu.


Xintek yan el jun wuj chique ri kachˈalal ri nibix iglesia chique ri yecˈo chiriˈ pan atinamit. Yacˈa ri achi ri Diótrefes rubiˈ ma xunimaj ta ri xinbij, ruma can runimirisan riˈ y nika chuwech chi ruyon riyaˈ ri cˈo rukˈij chiquicojol ri kachˈalal. 	 Kiliseye bazı şeyler yazdım, ama aralarında en üstün olma sevdasında olan Diotrefis bizi kabul etmiyor.


Ri Jesús xeruyaˈ chic cˈa ca jun bey y xbe chic chubanic orar pa rox mul. Riyaˈ xerubij chic cˈa ri achiˈel ri chˈabel ri xerubij chupan ri oración ri xa cˈa jubaˈ tuben ka. 	 Onları bırakıp tekrar uzaklaştı, yine aynı sözlerle üçüncü kez dua etti.


Wi ta xa riyin xicanon re samaj reˈ, can cˈo ta wajel ncˈutuj chiwe. Pero xa ma que ta riˈ. Ri samaj ri nben, can ya wi ri Dios ri xyaˈo chuwe. 	 Eğer Müjdeyi gönülden yayarsam, ödülüm olur; gönülsüzce yayarsam, yalnızca bana emanet edilen görevi yapmış olurum.


Y tek nril, yerusiqˈuij (yeroyoj) ri winek ri retaman quiwech, y yerusiqˈuij (yeroyoj) chukaˈ ri ruvecinos, y nubij cˈa chique: Quixquicot cˈa wuqˈui, ruma ri nurajil ri sachnek, xinwil, xtichaˈ. 	 Parayı bulunca da arkadaşlarını, komşularını çağırıp, ‹Benimle birlikte sevinin, kaybettiğim parayı buldum!› der.


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Re jun ruwech itzel espíritu reˈ ntel, pero wi riyix niben orar y ma yixwaˈ ta tek niben ri oración riˈ, xchaˈ chique. 	 İsa onlara, ‹‹Bu tür ruhlar ancak duayla kovulabilir›› yanıtını verdi.


Y yacˈa tek xebe pa rucamul, yacˈariˈ tek ri José xukˈalajsaj riˈ chiquiwech ri rachˈalal chi ya riyaˈ ri José. Y queriˈ tek ri Faraón xretamaj ye achique ri ye rachˈalal ri José, rumariˈ xretamaj chukaˈ chi ri José jun hebreo. 	 Mısıra ikinci gelişlerinde Yusuf kardeşlerine kimliğini açıkladı. Firavun böylece Yusufun ailesini tanımış oldu.


Ri chilaˈ chicaj ri acuchi (achique) cˈo wi ri Nataˈ, cˈo cˈa sibilaj qˈuiy cˈojlibel ri xquecˈojeˈ wi ri yeˈapon riqˈui. Wi xa man ta kitzij chi queriˈ, riyin xinbij yan ta chiwe. Wacami yibe chubanic y chuchojmirisaxic ri icˈojlibel chilaˈ chicaj riqˈui ri Nataˈ. 	 Babamın evinde kalacak çok yer var. Öyle olmasa size söylerdim. Çünkü size yer hazırlamaya gidiyorum.


Riyix wech aj Israel, ri can yoj riy rumam ca ri katataˈ Abraham ri xcˈojeˈ ojer ca, y riyix ri ma yix israelitas ta, ri can nixibij iwiˈ chi yixmacun chuwech ri Dios, nbij cˈa chiwe, chi ri ruchˈabel ri Dios, ri can nichˈo cˈa chrij ri colotajic, can iwuche (iwixin) cˈa riyix tek yaˈon pe. 	 ‹‹Kardeşler, İbrahimin soyundan gelenler ve Tanrıdan korkan yabancılar, bu kurtuluş bildirisi bize gönderildi.


Y yacˈa tek ri Jesús rubin chic ka reˈ, jun chique ri ye aj chˈameˈy ri can cˈo apo chiriˈ xupakˈij rupalej ri Jesús chi kˈaˈ. Y ri aj chˈameˈy riˈ xubij chare ri Jesús: ¿Achique ruma tek quereˈ xabij apo chare la nimalaj sacerdote? xchaˈ. 	 İsa bunları söyleyince, yanında duran görevlilerden biri, ‹‹Başkâhine nasıl böyle karşılık verirsin?›› diyerek Ona bir tokat attı.


Y yacˈariˈ tek ri María xubij: Riyin riqˈui ronojel wánima nyaˈ rukˈij ri Ajaf. 	 Meryem de şöyle dedi: ‹‹Canım Rabbi yüceltir; Ruhum, Kurtarıcım Tanrı sayesinde sevinçle coşar.


Ruma ri Ajaf yeruyaˈ pa tijoj pokonal ri yerajoˈ, riche (rixin) chi yerupixabaj. Can quecˈariˈ nuben quiqˈui ri ye ralcˈual chic. 	 Çünkü Rab sevdiğini terbiye eder, Oğulluğa kabul ettiği herkesi cezalandırır.››


Yacˈa ri nicˈaj chic ri can yincajoˈ wi, can riqˈui cˈa jun chˈajchˈoj cánima niquiben ri samaj, can yinquitoˈ wi, ruma quetaman chi ri Dios can yin ruyaˈon wi riche (rixin) chi ntoˈ ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic y nkˈalajsaj chi can kitzij wi. 	 Ötekilerse Mesihi temiz yürekle değil, bencil tutkularla duyuruyorlar. Böylece tutukluluğumda bana sıkıntı vereceklerini sanıyorlar.


Riyin nbij cˈa chi junan riqˈui ri ijaˈtz riche (rixin) ri mostaza ri nutic ka jun achi pa rulef. Tek niqˈuiy, can achiˈel jun ti alaj cheˈ nuben. Rumariˈ ri aj xicˈ tak chicop ri yebe pa cakˈikˈ, niquibanalaˈ quisoc pa tak rukˈaˈ. 	 Tanrının Egemenliği, bir adamın bahçesine ektiği hardal tanesine benzer. Tane gelişip ağaç olur, kuşlar dallarında barınır.››


Ruma wi xa majun utz niben riqˈui jun beyomel ri xa ma iwuche (iwixin) ta riyix, ¿la cˈo ta cami jun xtijacho ri kitzij beyomel pan ikˈaˈ, beyomel ri can yacon apo riche (rixin) chi ntoc iwuche (iwixin) riyix? 	 Başkasının malı konusunda güvenilir değilseniz, kendi malınız olmak üzere size kim bir şey verir?


Tek cˈo chic cˈa chiriˈ pa Jerusalem, ri principaliˈ tak sacerdotes y ri winek israelitas ri cˈo más quikˈij, xeˈapon cˈa riqˈui, y xbequitzujuj (xbequisujuj) ri Pablo, y cˈo cˈa jun utzil ri xquicˈutuj chare chi tubanaˈ. 	 Başkâhinlerle Yahudilerin ileri gelenleri, Pavlusla ilgili şikâyetlerini ona açıkladılar. Festustan kendilerine bir iyilikte bulunmasını isteyerek Pavlusu Yeruşalime getirtmesi için yalvardılar. Bu arada pusu kurup Pavlusu yolda öldüreceklerdi.


Yacˈariˈ tek xubij cˈa chukaˈ chare ri rudiscípulo: Ya ateˈ laˈ, xchaˈ chare. Y ri discípulo can xunimaj wi ri xbix chare. Rumariˈ tek can ya cˈa hora riˈ xucˈuex el ri María ruma ri discípulo riche (rixin) chi xbecˈojeˈ pa rachoch ri discípulo riˈ. 	 Sonra öğrenciye, ‹‹İşte, annen!›› dedi. O andan itibaren bu öğrenci İsanın annesini kendi evine aldı.


Y can quecˈariˈ ri winek. Ri winek utz, ya ri utz ri nuben y nubij, ruma chi can ya ri utz ri cˈo pa ránima. Yacˈa ri winek itzel, ya ri itzel ri nuben y nubij, ruma chi can ya ri itzel ri cˈo pa ránima. Ruma jun winek can ya cˈa ri cˈo pa ránima ri nubij. 	 İyi insan yüreğindeki iyilik hazinesinden iyilik, kötü insan içindeki kötülük hazinesinden kötülük çıkarır. İnsanın ağzı, yüreğinden taşanı söyler.


Y ri Dios xubij chukaˈ: Riyin xtinben ruchojmil pa quiwiˈ ri winek ri xquebano ri pokon riˈ chique ri awiy amam. Cˈacˈariˈ xqueˈel pe ri awiy amam chiquicojol ri winek riˈ, y xquepe chupan re lugar reˈ chinusamajixic y chuyaˈic nukˈij, xchaˈ ri Dios chare ri Abraham. 	 Ama ben kölelik edecekleri ulusu cezalandıracağım. Bundan sonra oradan çıkacak ve bana bu yerde tapınacaklar.›


Y ri Saulo nibarbot (nibaybot) ruma xibinriˈil, xubij: Ajaf, ¿achique cˈa ri rucˈamon chi nben? xchaˈ. Y ri Ajaf Jesús xubij chare: Cayacatej cˈa el, y cabiyin cˈa pa tinamit, y chiriˈ xtibix wi chawe achique ri rucˈamon chi naben, xucheˈex. 	 ‹‹Haydi kalk ve kente gir, ne yapman gerektiği sana bildirilecek.››


Ronojel re nbij chawe, reˈ can ruma chi nwajoˈ chi can ta quinojel ri kachˈalal nicajoˈ quiˈ riqˈui jun cánima chˈajchˈoj, jun cánima ri nunaˈ chi utz cˈo chuwech ri Dios, y riqˈui chukaˈ jun kitzij cukbel cˈuˈx. 	 Bu buyruğun amacı, pak yürekten, temiz vicdandan, içten imandan doğan sevgiyi uyandırmaktır.


Ruma ronojel ri qˈuiytisan ruma ri Dios xuben cˈa chique chi majun quejkalen y xka ri rucˈayewal pa quiwiˈ; y queriˈ xquicˈulwachij pa rukˈaˈ ri Dios, pero ma ye ta riyeˈ xeˈajowan chi queriˈ quicˈulwachin. Y ma riche (rixin) ta xtibe kˈij xtibe sek chi queriˈ xquecˈojeˈ ca, ruma xa can coyoben cˈa chi cˈo jun kˈij xquechojmirisex. 	 Çünkü yaratılış amaçsızlığa teslim edildi. Bu da yaratılışın isteğiyle değil, onu amaçsızlığa teslim eden Tanrının isteğiyle oldu. Çünkü yaratılışın, yozlaşmaya köle olmaktan kurtarılıp Tanrı çocuklarının yüce özgürlüğüne kavuşturulması umudu vardı.


Y cˈacˈariˈ yecˈo chic nicˈaj ri xebepaˈeˈ pe y quecˈareˈ ri xquibij chrij ri Jesús: 	 Bazıları kalkıp Ona karşı yalan yere şöyle tanıklık ettiler: ‹‹Biz Onun, ‹Elle yapılmış bu tapınağı yıkacağım ve üç günde, elle yapılmamış başka bir tapınak kuracağım› dediğini işittik.››


Rumariˈ ri Timoteo y ri Erasto ri yetoˈo riche (rixin), xerutek cˈa el cˈa pa Macedonia. Y riyaˈ cˈa xcˈojeˈ na ca jubaˈ ri pa ruwachˈulef Asia. 	 Yardımcılarından ikisini, Timoteos ile Erastusu Makedonyaya göndererek kendisi bir süre daha Asya İlinde kaldı.


Y ri Esteban xubij: Ya cˈa Moisés riˈ ri xquetzelaj ri aj Israel y xquibij chare: ¿Achique xyaˈo kˈatbel tzij pan akˈaˈ y achique xbin chawe chi nakˈet tzij pa kawiˈ? Ya cˈa Moisés riˈ ri xutek ri Dios riche (rixin) chi ntoc ucˈuey quiche (quixin) y yeberucoloˈ pe ri pa quikˈaˈ ri aj Egipto riqˈui ri toˈonic nuyaˈ ri ángel chare, ri ángel ri xucˈut riˈ chuwech chupan ri juwiˈ kˈayis ri cˈo ruqˈuixal ri zarza nibix chare. 	 ‹‹Bu Musa, ‹Kim seni yönetici ve yargıç atadı?› diye reddettikleri Musaydı. Tanrı onu, çalıda kendisine görünen meleğin aracılığıyla yönetici ve kurtarıcı olarak gönderdi.


Pero chicojol riyix ri yix nimayon wuche (wixin) ri chiriˈ pa tinamit Sardis, can cˈa yecˈo na jojun ri can ye chˈajchˈoj. Can ma quitzˈilobisan ta quiˈ. Y yecˈa riyeˈ riˈ ri xquebiyin wuqˈui riyin, quicusalon sek tak tziek, ruma can rucˈamon (takal) wi chiquij. 	 Ama Sartta, aranızda giysilerini lekelememiş birkaç kişi var ki, beyazlar içinde benimle birlikte yürüyecekler. Çünkü buna layıktırlar.


Y rumariˈ chi xa jubaˈ ma pa nicˈaj chique quinojel ri chicop ri yecˈo pa mar xecom, y xa jubaˈ ma pa nicˈaj chique ri barcos ri ye benak pa ruwiˈ mar xeqˈuis. 	 Denizdeki yaratıkların üçte biri öldü, gemilerin üçte biri yok oldu.


Rumacˈariˈ riyix can rucˈamon cˈa chi niwetamaj chi yin cˈa riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, ri yin Rajaf ri uxlanibel kˈij. Can pa nukˈaˈ cˈa riyin cˈo wi riche (rixin) chi nbij achique utz niban chupan ri kˈij riˈ, xchaˈ ri Jesús. 	 ‹‹Bu nedenle İnsanoğlu Şabat Günü'nün de Rabbi'dir.››


Y wi nikabij chi xa winek xebin chare ri Juan chi xuben queriˈ, xquepe quinojel ri winek y xkojquiqˈuek chi abej. Ruma chi ri winek can quetaman wi chi ri Juan can jun chique ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios, xechaˈ cˈa ka chiquiwech. 	 Yok eğer ‹İnsanlardan› dersek, bütün halk bizi taşa tutacak. Çünkü Yahyanın peygamber olduğuna inanmışlardır.››


Y ri David, can achiˈel xutzˈet yan cˈa ri xquebanatej. Xchˈo chrij ri cˈastajbel riche (rixin) ri Cristo, chi ri ránima ma xticˈojeˈ ta ca chiriˈ chiquicojol ri caminakiˈ, y chi ri ruchˈacul ma xticˈojeˈ ta chukaˈ ca riche (rixin) chi nikˈey ka. 	 Geleceği görerek Mesihin ölümden dirilişine ilişkin şunları söyledi: ‹O, ölüler diyarına terk edilmedi, bedeni çürümedi.›


Ri Jesús can yacˈariˈ tek xubij chare ri discípulo riˈ: Ri achoj chare xtinyaˈ wi ri caxlan wey muban, yacˈariˈ ri xtijacho el wuche (wixin), xchaˈ. Y Riyaˈ xumubaˈ cˈa ri caxlan wey y xuyaˈ chare ri Judas Iscariote ri rucˈajol ri jun achi Simón rubiˈ. 	 İsa, ‹‹Lokmayı sahana batırıp kime verirsem odur›› diye yanıtladı. Sonra lokmayı batırıp Simun İskariotun oğlu Yahudaya verdi.


Ruma chupan ri ruchˈabel ri Dios tzˈibatal ca, nubij: Ri Dios can xquerutek pe ri ruˈángeles awuqˈui, riche (rixin) chi yatquichajij. 	 ‹‹Çünkü şöyle yazılmıştır: ‹Tanrı, seni korumaları için Meleklerine buyruk verecek.›


Y chupan cˈa chukaˈ ri tinamit riˈ, cˈo cˈa jun malcaˈn ixok. Y ri malcaˈn ixok riˈ binakil napon riqˈui ri aj kˈatbel tzij riˈ y nubij cˈa chare: Takˈataˈ tzij pa ruwiˈ ri nucˈulel, nichaˈ. 	 Yine o kentte bir dul kadın vardı. Yargıca sürekli gidip, ‹Davacı olduğum kişiden hakkımı al› diyordu.


Ruma riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol ma xipe ta riche (rixin) chi ye ri winek yebano samaj pa nucuenta riyin. Riyin xipe riche (rixin) chi nben ri samaj ri nicˈatzin chi nben pa quicuenta ri winek, y can nyaˈ wiˈ pa camic riche (rixin) chi queriˈ ye qˈuiy ri yecolotej, xchaˈ ri Jesús. 	 Çünkü İnsanoğlu bile hizmet edilmeye değil, hizmet etmeye ve canını birçokları için fidye olarak vermeye geldi.››


Ri tzij ri nibix pa nicˈaj chic chˈabel, ri xa ma nikˈalajsex ta ri niquibij, xa junan riqˈui tek nikˈojomex jun xul o jun arpa, y xa majun ruchojmil niban chare tek nikˈojomex. ¿La kˈalaj cami achique ri nikˈojomex chupan? Ma kˈalaj ta. Xaxu (xaxe wi) nacˈaxex chi cˈo nikˈajan pero xa ma kˈalaj ta achique chi bix ri nikˈojomex. 	 Kaval ya da lir gibi ses veren cansız nesneler bile değişik sesler çıkarmasa, kaval mı, lir mi çalındığını kim anlar?


yacˈariˈ tek xtibecˈulun pe ri itzel achi ri can ucˈuan wi ruma ri etzelal. Yacˈa tek xtipe chic ri Ajaf Jesucristo, xtucamisaj cˈa ri itzel achi riˈ xaxu (xaxe wi) riqˈui ri xtuxupuj el. Y riqˈui chukaˈ ri nimalaj sakil ri rucˈamom pe ri Ajaf, xtuqˈuis rukˈij ri itzel achi riˈ. 	 Sonra yasa tanımaz adam ortaya çıkacak. Rab İsa onu ağzının soluğuyla öldürecek, gelişinin görkemiyle yok edecek.


Y ri ixokiˈ can xoka cˈa chiquicˈuˈx ri chˈabel ri rubilon ca ri Jesús. 	 O zaman İsanın sözlerini anımsadılar.


Queriˈ xubij ri Simón, ruma riyaˈ majun bey rutzˈeton ta chi que ta riˈ nibanatej. Y can queriˈ chukaˈ quinojel ri ye benak riqˈui. Riyeˈ can xquixibij quiˈ tek xquitzˈet chi ye qˈuiy car xequichop ri kˈij riˈ. 	 Kendisi ve yanındakiler, tutmuş oldukları balıkların çokluğuna şaşıp kalmışlardı.


Y tek riyin ma yincˈo ta chic iwuqˈui, ri Nataˈ xtutek pe ri Lokˈolaj Espíritu riche (rixin) chi yixrutoˈ. Y ya Riyaˈ ri xticˈojeˈ iwuqˈui pa nuqˈuexel riyin. Y can ya cˈa chukaˈ Riyaˈ xquixtijon, y xquerunataj ronojel ri chˈabel ri nbin ca chiwe. 	 Ama Babanın benim adımla göndereceği Yardımcı, Kutsal Ruh, size her şeyi öğretecek, bütün söylediklerimi size hatırlatacak.


Yacˈa ri Jesús achiˈel ye majun ri winek chuwech. Choj xel pe chiquicojol ri winek y xbe el. 	 Ama İsa onların arasından geçerek oradan uzaklaştı.


Yacˈa ri ye tzˈibatal ca chupan re wuj reˈ, can ye tzˈibatal ca riche (rixin) chi riyix ninimaj cˈa chi ri Jesús yariˈ ri Cristo ri Rucˈajol ri Dios, y riche (rixin) chukaˈ chi tek riyix xtinimaj, xticˈul ri cˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, ruma can xicukubaˈ cˈa icˈuˈx riqˈui. 	 Ne var ki yazılanlar, İsa'nın, Tanrı'nın Oğlu Mesih olduğuna iman edesiniz ve iman ederek O'nun adıyla yaşama kavuşasınız diye yazılmıştır.


Y Riyaˈ can ta xtinimirisex rukˈij rucˈojlen ri rukˈatbel tzij riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Amén. 	 Kudret sonsuzlara dek Onun olsun! Amin.


Can xquicˈojeˈ wi cˈa quiqˈui riyeˈ y riyit wuqˈui riyin, riche (rixin) chi queriˈ riyeˈ xa jun ta cˈa xtiquiben. Y cuma riyeˈ xtetamex ta cˈa cuma ri winek ri xa riqˈui re ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx, chi riyin, can yit cˈa riyit Nataˈ Dios ri xatako pe wuche (wixin). Y ruma cˈa chukaˈ riˈ xtetamex cuma ri winek chi can yeˈawajoˈ wi, achiˈel yinawajoˈ riyin. 	 Ben onlarda, sen bende olmak üzere tam bir birlik içinde bulunsunlar ki, dünya beni senin gönderdiğini, beni sevdiğin gibi onları da sevdiğini anlasın.


Y tek xapon pa jun aldea, yecˈo cˈa ye lajuj achiˈaˈ ri cˈo ri yabil lepra chiquij. Ri achiˈaˈ riˈ xebecˈulun pe, pero cˈanej xepaˈeˈ wi apo chare ri Jesús. 	 Köyün birine girerken Onu cüzamlı on adam karşıladı. Bunlar uzakta durarak, ‹‹İsa, Efendimiz, halimize acı!›› diye seslendiler.


Y ri Jesús xubij cˈa chukaˈ: ¿Achoj riqˈui junan wi ri rajawaren ri Dios? 	 İsa yine, ‹‹Tanrının Egemenliğini neye benzeteyim?›› dedi.


Pero riyix can yixcˈo pe wuqˈui chupan ri tijoj pokonal ri ye nkˈaxan pe. 	 Denendiğim zamanlar benimle birlikte dayanmış olanlar sizlersiniz.


Ri rutziak cˈa ri Juan banon riqˈui rusmal camello, y rucusan jun tzˈum ri oconek ximibel xerupan. Y ri ruway, yecˈa ri sacˈ y ri cab ri niquiyaˈ ri tak chicop pa tak juyuˈ. 	 Yahyanın deve tüyünden giysisi, belinde deri kuşağı vardı. Çekirge ve yaban balı yerdi.


Ruma ri Dios rubin chupan ri ruchˈabel ri tzˈibatal ca: Tek xberilaˈ ri rukˈijul riche (rixin) chi nben ri utzil, xatinwacˈaxaj. Y tek xberilaˈ ri rukˈijul ri colotajic, xatintoˈ. 	 Çünkü Tanrı diyor ki, ‹‹Uygun zamanda seni duydum, Kurtuluş günü sana yardım ettim.››


Riyin nwajoˈ chi ri Onésimo nicˈojeˈ ta wuqˈui riche (rixin) chi yirunimaj yirilij waweˈ pa cárcel, achiˈel jun aqˈuexel. Riyit can awetaman cˈa chi yin yaˈon pa cárcel xa ruma ntzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. 	 Müjdenin uğruna tutuklu kaldığım sürece senin yerine bana hizmet etmesi için onu yanımda alıkoymak isterdim; ama senin onayın olmadan bir şey yapmak istemedim. Öyle ki, yapacağın iyilik zorunluluktanmış gibi görünmesin, gönülden olsun.


Rumariˈ, can xu (xe) wi cˈa xeˈapon ri achiˈaˈ ri ye itakon el riche (rixin) chi yibequisiqˈuij (yibecoyoj) pe, can majun cˈa xinbij chi man ta yipe, xa can yacˈariˈ xipe quiqˈui. Y re wacami nwajoˈ cˈa nwetamaj achique ruma tek xitek nusiqˈuixic (woyoxic), xchaˈ ri Pedro. 	 Bu nedenle, çağrıldığım zaman hiç itiraz etmeden geldim. Şimdi, beni ne amaçla çağırttığınızı sorabilir miyim?››


Wacami cˈa, ri Ajaf Dios xtuyaˈ pe rucˈayewal pan awiˈ. Xcamoyir, y xtikˈax cˈa jun tiempo ri ma xtatzˈet ta ruwech ri kˈij. Y can xu (xe) wi cˈa xubij queriˈ ri Pablo, can yacˈa chukaˈ riˈ tek ma xtzuˈun ta chic ri achi aj itz. Rumariˈ riyaˈ nucanoj cˈa jun ri niyuken ta chukˈaˈ, ruma xmakeˈ pa kˈekuˈm. 	 İşte şimdi Rabbin eli sana karşı kalktı. Kör olacaksın, bir süre gün ışığını göremeyeceksin.›› O anda adamın üzerine bir sis, bir karanlık çöktü. Dört dönerek, elinden tutup kendisine yol gösterecek birilerini aramaya başladı.


Y ri ruchˈabel ri Dios xbe cˈa rubixic chi nej chi nakaj, y ye qˈuiy cˈa winek ri yeniman riche (rixin). 	 Tanrının sözü ise yayılıyor, etkisini artırıyordu.


Rumacˈariˈ xa ticˈutuj chare ri Dios chi ronojel riˈ man ta xtibanatej pa rukˈijul ri job y chukaˈ can ticˈutuj cˈa chi man ta pa jun uxlanibel kˈij xtibanatej wi ronojel riˈ. 	 Dua edin ki, kaçışınız kışa ya da Şabat Gününe rastlamasın.


Y wi cˈo pokon rubanon ca chawe, o wi cˈo rucˈas awuqˈui, tabij cˈa chuwe, y riyin xtintoj. 	 Sana herhangi bir haksızlık etmişse ya da bir borcu varsa, bunu benim hesabıma say.


Y ma tiben ta chique ri winek chi niquimalij quicˈuˈx y yetzak, xa can tichajij cˈa iwiˈ chi ma niben ta queriˈ. Majun achoj chare tiben wi queriˈ, ni xa ta chique ri winek israelitas, ni xa ta chique ri winek ri ma ye israelitas ta, y ni xa ta chique chukaˈ ri can ye riche (rixin) chic ri Dios. 	 Yahudilerin, Greklerin ya da Tanrı topluluğunun tökezleyip düşmesine neden olmayın.


Ruma wi ta majun caminek xticˈastej el, ri Cristo man ta xcˈastej el chukaˈ. 	 Ölüler dirilmezse, Mesih de dirilmemiştir.


Yacˈa ri nkˈalajsaj apo chawe can kitzij wi, chi riyin ntzekelben wi ri Jesús ri kitzij Bey, ri niquibij riyeˈ chi ma utz ta. Ruma xa can riqˈui ri ntzekelben ri Jesús, riyin can nben wi ri rusamaj ri Dios ri quiche (quixin) ri ye katiˈt kamamaˈ riyoj israelitas. Can nnimaj wi ronojel ri tzˈibatal ca chupan ri ley riche (rixin) ri Moisés, y chupan chukaˈ ri ye quitzˈiban ca ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. 	 Bununla birlikte, sana şunu itiraf edeyim ki, kendilerinin tarikat dedikleri Yolun bir izleyicisi olarak atalarımızın Tanrısına kulluk ediyorum. Kutsal Yasada ve peygamberlerin kitaplarında yazılı her şeye inanıyorum.


Jun winek ri can utz nuben riqˈui ri xa ma qˈuiy ta ri yaˈon ca chare, can utz cˈa chukaˈ xtuben riqˈui wi qˈuiy niyaˈox (nyaˈ) ca chare. Yacˈa jun winek ri xa ma utz ta nuben riqˈui ri ma qˈuiy ta ri yaˈon ca chare, xa can ma utz ta chukaˈ xtuben riqˈui wi qˈuiy niyaˈox (nyaˈ) ca chare. 	 ‹‹En küçük işte güvenilir olan kişi, büyük işte de güvenilir olur. En küçük işte dürüst olmayan kişi, büyük işte de dürüst olmaz.


Y riyeˈ can man cˈa niquiyaˈ ta ca rutzijoxic ri Jesucristo. Can ronojel kˈij niquicˈut y niquitzijoj ri Jesucristo, ri pa rachoch ri Dios y chukaˈ pa tak jay. 	 Her gün tapınakta ve evlerde öğretmekten ve Mesih İsa'yla ilgili Müjde'yi yaymaktan geri kalmadılar.


Ruma tek nimol iwiˈ, yecˈo kachˈalal ri xa niquitij yan ka ri quicˈuan apo y ma niquiyaˈ ta ca jubaˈ chique ri kachˈalal ri majun cˈo quiqˈui. Y rumariˈ, yecˈo cˈa ri xa majun niquitij ca, y yecˈo nicˈaj hasta yekˈaber el. 	 Her biriniz ötekini beklemeden kendi yemeğini yiyor. Kimi aç kalıyor, kimi sarhoş oluyor.


Rumariˈ rajawaxic chi can tikˈax chiquiwech ri winek chi riyoj can yoj rusamajel wi ri Cristo, y yaˈon pa kakˈaˈ chi nikakˈalajsaj ri ruchˈobon pe ri Dios ri xa ma kˈalajsan ta pe ojer. 	 Böylece insanlar bizi Mesihin hizmetkârları ve Tanrının sırlarının kâhyaları saysın.


Y tek xeˈapon cˈa acuchi (achique) cˈo wi ri jun juyuˈ ri nibix Rubakil Rujolon (Ruwiˈ) Caminek chare, ri soldados xquibajij cˈa ri Jesús chuwech ri cruz, y queriˈ chukaˈ xquiben chique ri ye caˈiˈ alekˈomaˈ. Jun xcˈojeˈ pa rajquikˈaˈ ri Jesús, y ri jun chic pa rajxocon. 	 Kafatası denilen yere vardıklarında İsayı, biri sağında öbürü solunda olmak üzere, iki suçluyla birlikte çarmıha gerdiler.


Y cˈa ntajin na cˈa nitzijon ri Jesús riqˈui ri ixok, tek cˈo jun achi xoka ri petenak chrachoch ri Jairo, ri Jairo ri principal chupan ri jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. Ri jun achi ri xoka, xorubij cˈa chare ri Jairo: Man chic tacˈuaj ta el ri Tijonel Jesús, ruma ri ti amiˈal xa xcom yan. 	 İsa daha konuşurken havra yöneticisinin evinden biri geldi. Yöneticiye, ‹‹Kızın öldü›› dedi, ‹‹Artık öğretmeni rahatsız etme.››


Ri Melquisedec ma tzˈibatajnek ta ca wi xecˈojeˈ ruteˈ rutataˈ, ni ma tzˈibatajnek ta ca chukaˈ wi xecˈojeˈ ratiˈt rumamaˈ. Ma nikˈalajin ta wi xalex y wi xcom. Rumariˈ tek nikˈalajin chi riyaˈ jun sacerdote ri majun bey xtijalatej ta, can achiˈel ri Rucˈajol ri Dios. 	 Babasız, annesizdir; soyağacı yoktur. Ne günlerinin başlangıcı, ne yaşamının sonu vardır. Tanrının Oğlu gibi sonsuza dek kâhin kalacaktır.


Y cˈacˈariˈ tek ri itzel espíritu riˈ yeberucˈamaˈ pe ye wukuˈ chic itzel tak espíritu ri más chi na ye itzel, y quinojel cˈa riˈ yeˈoc pa ránima ri winek. Y ri winek achoj riqˈui yecˈojeˈ wi ri itzel tak espíritu riˈ, más lawaloˈ nuben ri rucˈaslen que chuwech ri rubanon pa nabey mul. 	 Bunun üzerine gider, kendisinden kötü yedi ruh daha alır ve eve girip yerleşirler. Böylece o kişinin son durumu ilkinden beter olur.››


Rumacˈariˈ riyoj can yoj rutakoˈn wi ri Cristo y yojrutek pa ruqˈuexel riche (rixin) chi pa rubiˈ Riyaˈ yojchˈo wi. Pa rubiˈ cˈa ri Cristo nikacˈutuj jun utzil chiwe chi can ta junan iwech niben riqˈui ri Dios. Y ruma chi yoj ruqˈuexel ri Cristo, rumariˈ ri nikabij chiwe, achiˈel chi can ya wi cˈa ri Dios ri nichˈo iwuqˈui. 	 Böylece, Tanrı aracılığımızla çağrıda bulunuyormuş gibi Mesihin adına elçilik ediyor, Onun adına yalvarıyoruz: Tanrıyla barışın.


Y reˈ ma nbij ta cˈa ruma nwajoˈ nutoˈic. Ma que ta riˈ. Riyin xa xucˈuluj yan chuwe chi yiquicot ronojel kˈij. Wi cˈo ncusaj, utz, y wi majun ncusaj, utz chukaˈ chuwe riyin. 	 Bunu ihtiyacım olduğu için söylemiyorum. Çünkü ben her durumda eldekiyle yetinmeyi öğrendim.


Y riyin xinbij cˈa: Ajaf, ¿achique cˈa ri rucˈamon chi nben? xichaˈ. Y ri Ajaf xubij chuwe: Cayacatej cˈa el, y cabiyin pa Damasco, y chiriˈ xtibix wi chawe ri rucˈamon chi naben, xinucheˈex. 	 ‹‹ ‹Rab, ne yapmalıyım?› diye sordum. ‹‹Rab bana, ‹Kalk, Şama git› dedi, ‹Yapmanı tasarladığım her şey orada sana bildirilecek.›


Y xpe cˈa jun achi ri cˈo jun itzel yabil chrij, y ri yabil riˈ lepra rubiˈ. Ri achi riˈ xxuqueˈ xmajeˈ ka chuwech ri Jesús y xubij cˈa chare: Ajaf, wi riyit nawajoˈ yinacˈachojsaj chare re nuyabil, can yicˈachoj wi cˈa riˈ, ruma riyin wetaman chi can yacowin wi, xchaˈ. 	 Bu sırada cüzamlı bir adam yaklaşıp, ‹‹Ya Rab, istersen beni temiz kılabilirsin›› diyerek Onun ayaklarına kapandı.


Rumariˈ riyoj riche (rixin) chi nikatzijoj ri ruchˈabel ri Dios, nikatzijoj riqˈui jun kánima chˈajchˈoj, y ma nikaben ta achiˈel niquiben nicˈaj chic, ruma yecˈo qˈuiy ri xa niquijel rubixic ri ruchˈabel ri Dios, ruma nicajoˈ yechˈacon chrij. Yacˈa riyoj can yoj rusamajel wi ri Dios ri yojrutek chubanic ri rusamaj, xa jun kabanon riqˈui ri Cristo chubanic ri samaj, y chukaˈ can chuwech ri Dios tek nikaben ri samaj riˈ. 	 Birçokları gibi, Tanrı'nın sözünü ticaret aracı yapanlar değiliz. Tanrı tarafından gönderilen ve Mesih'e ait olan kişiler olarak Tanrı'nın önünde içtenlikle konuşuyoruz.


Y riqˈui ri benak ri tiempo, ri Jesús ruchapon cˈa qˈuiyen, y can queriˈ chukaˈ petenak más runaˈoj. Can sibilaj cˈa utz nitzˈetetej ruma ri Dios, y sibilaj cˈa chukaˈ utz nitzˈetetej cuma ri winek. 	 İsa bilgelikte ve boyda gelişiyor, Tanrı'nın ve insanların beğenisini kazanıyordu.


Achiˈel xuben ri Sara; riyaˈ can xunimaj rutzij ri Abraham ri rachijil, y wajaf chukaˈ xchaˈ chare. Y riyix kachˈalal ixokiˈ rucˈamon chi nibix riy rumam ca ri Sara chiwe, pero wi can nicˈuaj jun utzilaj cˈaslen y ma nixibij ta iwiˈ xabachique ri nipe chiwij. 	 Örneğin Sara İbrahimi ‹‹Efendim›› diye çağırır, sözünü dinlerdi. İyilik eder, hiçbir tehditten yılmazsanız, siz de Saranın çocukları olursunuz.


Ruma wi xaxu (xaxe wi) ta oc chuwech re ruwachˈulef koyoben chi ri Cristo cˈo ri nuyaˈ chake, xa ta can kitzij chi queriˈ, juyiˈ ta oc kawech que chiquiwech quinojel ri winek, ruma kacukuban apo kacˈuˈx riqˈui chi cˈo xtuyaˈ chake y xa majun. 	 Eğer yalnız bu yaşam için Mesihe umut bağlamışsak, herkesten çok acınacak durumdayız.


Y wi yatajnek chuwe chi nkˈalajsaj ri nibix chuwe ruma ri Dios, y wi nikˈax ta chinuwech ronojel runaˈoj ri Dios ri ewatel riqˈui, y wi nikˈax ta chinuwech ronojel naˈoj y wi ruma ta chi can cukul nucˈuˈx, ruma ta riˈ yicowin nben chique ri nimaˈk tak juyuˈ chi yeˈel el ri acuchi (achique) yecˈo wi; y astapeˈ ta yicowin nben ronojel riˈ, pero wi majun ajowabel wuqˈui, majun yicˈatzin wi. 	 Peygamberlikte bulunabilsem, bütün sırları bilsem, her bilgiye sahip olsam, dağları yerinden oynatacak kadar büyük imanım olsa, ama sevgim olmasa, bir hiçim.


Riyin ma ncanoj ta nukˈij nucˈojlen, yacˈa ri Nataˈ nrajoˈ chi quinojel winek niquiyaˈ ta nukˈij nucˈojlen. Y ya cˈa chukaˈ Riyaˈ ri xtikˈato tzij. 	 Ben kendimi yüceltmek istemiyorum, ama bunu isteyen ve yargılayan biri vardır.


Y ri ixok can yacˈariˈ xubij chare ri Jesús: Táta, tayaˈ cˈa ri yaˈ riˈ chuwe riyin, riche (rixin) chi queriˈ majun bey chic cˈa xtichakiˈj ta nuchiˈ, y riche (rixin) chi majun chic nicˈatzin wi chi yipe waweˈ chuchiˈ ri pozo chirelesaxic yaˈ, xchaˈ ri ixok. 	 Kadın, ‹‹Efendim›› dedi, ‹‹Bu suyu bana ver. Böylece ne susayayım, ne de su çekmek için buraya kadar geleyim.››


Y ri ti kˈopoj can xtzolin na wi pe ri ránima y can yariˈ xyacatej pe. Y ri Jesús xubij chi titzuj (tisuj) ruway. 	 Ruhu yeniden bedenine dönen kız hemen ayağa kalktı. İsa, kıza yemek verilmesini buyurdu.


Pero xa can queriˈ cˈo chi nibanatej, riche (rixin) chi queriˈ yekˈalajin ri achique kachˈalal ri can kitzij chi quiniman ri Cristo y ri xa ma kitzij ta chi quiniman. 	 Çünkü Tanrının beğenisini kazananların belli olması için aranızda bölünmeler olması gerekiyor!


Sibilaj cˈa yimatioxin chare ri Kajaf Cristo Jesús, ri can ruyaˈon wuchukˈaˈ y rucukuban rucˈuˈx chuwij chi can nben wi ri rusamaj. Rumariˈ xuben chuwe chi xinoc rusamajel. 	 Beni güçlendiren Rabbimiz Mesih İsaya şükrederim. Çünkü beni güvenilir sayarak hizmetine aldı.


Riyix ri cˈo ri Cristo pa tak iwánima, can banon chic ri circuncisión chiwe, yacˈa ri circuncisión riˈ ma junan ta riqˈui ri xa rukˈaˈ jun winek nibano. Ri circuncisión ri xuben ri Cristo chiwe ya cˈa ri xrelesaj ri itzel tak raybel ri yecˈo pa tak iwánima; ri nibano chiwe chi yixmacun. 	 Ayrıca Mesihin gerçekleştirdiği sünnet sayesinde bedenin benliğinden soyunarak elle yapılmayan sünnetle Onda sünnet edildiniz.


Y yacˈariˈ tek ri Jesús y ri ye ruˈapóstoles xexuleˈ pe ri pa ruwiˈ ri juyuˈ, y xeˈocˈojeˈ ka quiqˈui ri nicˈaj chic discípulos pa jun liˈon. Y chiriˈ ye qˈuiy chukaˈ winek quimolon quiˈ. Yecˈo winek ye petenak pa tinamit Jerusalem y pa nicˈaj chic tinamit ri yecˈo pa rucuenta ri Judea, y yecˈo chukaˈ ye petenak cˈa quelaˈ chuchiˈ mar, ri cˈa quelaˈ pa tinamit Tiro y Sidón. Yecˈo cˈa chique ri winek riˈ ye petenak riche (rixin) chi niquicˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios ri nutzijoj ri Jesús, y yecˈo cˈa ye petenak ruma nicajoˈ chi yecˈachojsex el chare ri quiyabil ruma ri Jesús. 	 İsa bunlarla birlikte aşağı inip düzlük bir yerde durdu. Öğrencilerinden büyük bir kalabalık ve bütün Yahudiyeden, Yeruşalimden, Surla Sayda yakınlarındaki kıyı bölgesinden gelen büyük bir halk topluluğu da oradaydı.


Rumariˈ hasta ri rutziak ri nibix gabacha chare y chukaˈ ri rusuˈt xeˈucˈuex quiqˈui yawaˈiˈ, y ri yawaˈiˈ riˈ can xecˈachoj. Chukaˈ ri winek ri yecˈo itzel tak espíritu quiqˈui, ri itzel tak espíritu can xeˈel wi el. 	 Şöyle ki, Pavlusun bedenine değen peşkir ve peştamallar hasta olanlara götürüldüğünde, hastalıkları yok oluyor, kötü ruhlar içlerinden çıkıyordu.


Tek xitzˈet chi can ti lawaloˈ chic ri nutziak chuwij, riyix xiyaˈ nutziak. Tek riyin xiyawej, xixapon chinutzˈetic. Tek riyin xitzˈapeˈ pa cárcel, xixapon chukaˈ chinutzˈetic, xtichaˈ ri Rey. 	 Çıplaktım, beni giydirdiniz; hastaydım, benimle ilgilendiniz; zindandaydım, yanıma geldiniz.›


¿Achique cˈa ri xbeˈitzˈetaˈ riyix chiriˈ? ¿La xitzˈet cami riyix jun achi ri jabel tak tziek ye rucusan? Ma que ta riˈ. Ri achiˈaˈ ri ye quicusalon jabel tak tziek, riyeˈ can pa tak cachoch reyes yecˈojeˈ wi. 	 Söyleyin, ne görmeye gittiniz? Pahalı giysiler giymiş bir adam mı? Oysa pahalı giysi giyenler, kral saraylarında bulunur.


Y tek elesan chic cˈa ri itzel espíritu riqˈui ri achi ruma ri Jesús, ri achi xchˈo. Y ri winek ri xetzˈeto xquimey y xquibij: Majun bey cˈa tzˈeton ta chi que ta reˈ banatajnek waweˈ pan Israel, yechaˈ cˈa. 	 Cin kovulunca adamın dili çözüldü. Halk hayret içinde, ‹‹İsrailde böylesi hiç görülmemiştir›› diyordu.


Y yecˈo cˈa ri quichapon tzij chrij achique rubanic ri rachoch ri Dios. Y niquibilaˈ cˈa chi sibilaj jabel rubanic, chi ruyon jabel tak abej ri ye ucusan chare, y chi ronojel ri wikbel, ruyon ofrenda quiche (quixin) ri winek, xechaˈ. Y ri Jesús xubij cˈa chique: 	 Bazı kişiler tapınağın nasıl güzel taşlar ve adaklarla süslenmiş olduğundan söz edince İsa, ‹‹Burada gördüklerinize gelince, öyle günler gelecek ki, taş üstünde taş kalmayacak, hepsi yıkılacak!›› dedi.


Yacˈa riyeˈ xa xetzeˈen chrij ri Jesús, ruma quetaman chi ri ti kˈopoj riˈ xa can caminek chic. Xpe cˈa ri Jesús xerelesaj cˈa pe ri winek. Cˈacˈariˈ Riyaˈ xerucusaj apo ri ruteˈ rutataˈ ri ti kˈopoj y ri ye oxiˈ chic ri ye benak riqˈui, chupan ri jay ri acuchi (achique) cˈo wi ri ruchˈacul ri ti kˈopoj. 	 Onlar ise kendisiyle alay ettiler. Ama İsa hepsini dışarı çıkardıktan sonra çocuğun annesini babasını ve kendisiyle birlikte olanları alıp çocuğun bulunduğu odaya girdi.


Y riyoj cˈa ri can ruchˈobon chic cˈa pa kawiˈ chi yoj‑oc ri can achiˈel rubanic ri Rucˈajol, can xojrusiqˈuij (xojroyoj) wi. Y ruma chi yoj rusiqˈuin (royon) chic, xuben chake chi majun chic kamac yojrutzˈet. Y ruma chi majun chic kamac yojrutzˈet, xuben cˈa chake chi nicˈojeˈ kakˈij kacˈojlen. 	 Tanrı önceden belirlediği kişileri çağırdı, çağırdıklarını akladı ve akladıklarını yüceltti.


Y ri Jesús ye rachibilan ri rudiscípulos xel cˈa el chiriˈ, y xbe cˈa quelaˈ pa jun lugar ri nakaj nicanaj chique ri tinamit Tiro y Sidón. 	 İsa oradan ayrılıp Sur ve Sayda bölgesine geçti.


Rumariˈ ma utz ta chi nikabij chi ma utz ta ri yerubanalaˈ jun kachˈalal. Y ma utz ta chukaˈ chi niketzelaj jun kachˈalal. Ruma can konojel cˈo chi yojapon na chuwech ri Cristo riche (rixin) chi nikˈat tzij pa kawiˈ. 	 Sen neden kardeşini yargılıyorsun? Ya sen, kardeşini neden küçümsüyorsun? Tanrının yargı kürsüsü önüne hepimiz çıkacağız.


Cˈacˈariˈ tek xerutek el pa tinamit Belén y xubij el chique: Quixbiyin cˈa chilaˈ y ticanoj ri acˈal, y tek iwilon chic ca, noˈibij ca chuwe, riche (rixin) chi riyin yibe chukaˈ chuyaˈic rukˈij. 	 ‹‹Gidin, çocuğu dikkatle arayın, bulunca bana haber verin, ben de gelip Ona tapınayım›› diyerek onları Beytleheme gönderdi.


Y tek xecˈachoj chare ri waˈin, ri Jesús xuchop chukaˈ ri vaso ri cˈo ruyaˈal uva chupan, y xubij: Re ruyaˈal uva reˈ, yacˈareˈ ri ruqˈuexewach ri nuquiqˈuel ri xtibiyin tek xquicom. Riqˈui cˈa ri xtibiyin ri nuquiqˈuel, can yacˈariˈ tek xcˈachoj ri cˈacˈacˈ trato ri rajowan pe ri Dios chi nuben quiqˈui ri winek. Tikumuˈ cˈa re ruyaˈal uva, riche (rixin) natabel wuche (wixin), y ronojel mul tek nikum, can tikumuˈ cˈa riche (rixin) natabel wuche (wixin), xchaˈ ri Jesús. 	 Aynı biçimde yemekten sonra kâseyi alıp şöyle dedi: ‹‹Bu kâse kanımla gerçekleşen yeni antlaşmadır. Her içtiğinizde beni anmak için böyle yapın.››


Y ri patrón xutek cˈa rusiqˈuixic (royoxic) ri mayordomo riˈ. Y tek xoka cˈa ri mayordomo, ri patrón xubij cˈa chare: ¿Achique cˈa nabij chuwe chrij ri nitzijox chawij chi achapon ruqˈuisic ri nubeyomal? Wacami nwajoˈ cˈa ntzˈet achique rubanon ronojel ri nubeyomal pan akˈaˈ, ruma chi ri asamaj yareˈ niqˈuis ca waweˈ, xchaˈ ri patrón chare. 	 Efendisi kâhyayı çağırıp ona, ‹Nedir bu senin hakkında duyduklarım? Kâhyalığının hesabını ver. Çünkü sen artık kâhyalık edemezsin› dedi.


Y can ya ri Dios ri nitoˈo riche (rixin) ri Pedro chupan ri samaj ri can nuben wi jun apóstol, ri chiquicojol ri kech aj Israel ri banon ri circuncisión chique. Y queriˈ chukaˈ riyin, can ya Dios riˈ ri nitoˈo wuche (wixin), riche (rixin) chi yisamej chiquicojol ri winek ri ma ye israelitas ta ri ma banon ta ri circuncisión chique. 	 Çünkü sünnetlilere elçilik etmesi için Petrusta etkin olan Tanrı, öteki uluslara elçilik etmem için bende de etkin oldu.


Ruma ri samaj riche (rixin) ri Lokˈolaj Espíritu can nuben cˈa chiwe riyix chi niben ri utz, ri choj y nitzekelbej ri kitzij. 	 Çünkü ışığın meyvesi her iyilikte, doğrulukta ve gerçekte görülür.


Y kitzij cˈa re nbij chiwe, chi cˈo cˈa jun kˈij ri oyoben y yareˈ xoka; chi ri achiˈel ye caminakiˈ xtiquicˈaxaj cˈa ri nuchˈabel riyin ri Cˈajolaxel. Y ya cˈa ri xqueˈacˈaxan, xtiquil quicˈaslen. 	 Size doğrusunu söyleyeyim, ölülerin Tanrı Oğlunun sesini işitecekleri ve işitenlerin yaşayacakları saat geliyor, geldi bile.


Ronojel cˈa re nibanatej wacami, xa can riche (rixin) chi can nibanatej wi ri tzˈibatal ca chupan ri ruchˈabel ri Dios cuma ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ojer ca. Y can yacˈariˈ tek ri ye rudiscípulos ri Jesús, xquiyaˈ ca ruyon y xeˈanmej el. 	 Ama bütün bunlar, peygamberlerin yazdıkları yerine gelsin diye oldu.›› O zaman öğrencilerin hepsi Onu bırakıp kaçtı.


Can acˈutun ri utzilaj bey riche (rixin) ri cˈaslen chinuwech, y sibilaj xtiquicot ri wánima tek xquicˈojeˈ awuqˈui, 	 Yaşam yollarını bana bildirdin; Varlığınla beni sevinçle dolduracaksın.›


Y ri lokˈolaj chˈabel riˈ xa can xu (xe) wi jun rubanic. Y yariˈ ri katzijon ca riyoj chiwe. Yacˈa wi cˈo jun ri nijalo rubixic ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, can xtika ta cˈa rucˈayewal pa ruwiˈ ruma ri Dios. Y riˈ astapeˈ ta na can yin cˈa riyin o can jun ángel ri petenak chilaˈ chicaj. 	 İster biz, ister gökten bir melek size bildirdiğimize ters düşen bir müjde bildirirse, lanet olsun ona!


Can chrij cˈa ri Juan riˈ chˈonak wi ca ri profeta Isaías, jun achi ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Riyaˈ quecˈareˈ ri rutzˈiban ca: Cˈo cˈa jun achi ri xticˈojeˈ pa jun desierto. Y riyaˈ xturek cˈa ruchiˈ riche (rixin) chi xtubij chique ri winek ri xqueˈapon riqˈui: Tichojmirisaj apo rubey ri Ajaf. Y can choj cˈa tibanaˈ chare. 	 Nitekim Peygamber Yeşaya aracılığıyla sözü edilen kişi Yahyadır. Yeşaya şöyle demişti: ‹‹Çölde haykıran, ‹Rabbin yolunu hazırlayın, Geçeceği patikaları düzleyin› diye sesleniyor.››


Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca.Quecˈariˈ xtiquicˈulwachij ri winek riˈ, ruma can ma niquinimaj ta ri nubij ri ruchˈabel ri Dios. Y chukaˈ can queriˈ rubin ri Dios chi xtiquicˈulwachij. Yacˈa riyix can yix jumoc winek ri can riy chaˈon chic, y yix sacerdotes riche (rixin) ri nimalaj Dios. Y riyix chukaˈ can yix jun lokˈolaj tinamit, y can banon chiwe chi yix oconek rutinamit ri Dios. Queriˈ rubanon ri Dios chiwe ruma nrajoˈ chi nitzijoj chi Riyaˈ sibilaj utz iwuqˈui. Y ya Riyaˈ ri xelesan pe iwuche (iwixin) chupan ri kˈekuˈm y xixruyaˈ chupan ri lokˈolaj sakil ri cˈo riqˈui Riyaˈ. 	 Ama siz seçilmiş soy, Kralın kâhinleri, kutsal ulus, Tanrının öz halkısınız. Sizi karanlıktan şaşılası ışığına çağıran Tanrının erdemlerini duyurmak için seçildiniz.


Y rumacˈariˈ riyoj ri kaniman chic, ma tuben ta caˈiˈ kacˈuˈx chi yojjel apo cˈa riqˈui ri Dios, riyoj xa can ta riqˈui ronojel kacˈuˈx yojjel apo riqˈui. Y can ta yojjel apo riqˈui jun kánima chˈajchˈojsan chic chare ri etzelal, y can chˈajchˈojsan ta chukaˈ ri kachˈacul riqˈui jun chˈajchˈojlaj yaˈ. 	 Öyleyse yüreklerimiz serpmeyle kötü vicdandan arınmış, bedenlerimiz temiz suyla yıkanmış olarak, imanın verdiği tam güvenceyle, yürekten bir içtenlikle Tanrıya yaklaşalım.


Can ya cˈa ri Cristo niyaˈo wuchukˈaˈ riche (rixin) chi yicowin nkˈaxaj ronojel. 	 Beni güçlendirenin aracılığıyla her şeyi yapabilirim.


Ri Jesús xjalatej cˈa ruwachbel chiquiwech ri ye oxiˈ rudiscípulos. Xuben cˈa achiˈel tek nitzˈitzˈan ri kˈij. Y ri rutziak can sek xuben achiˈel ri sakil. Can sibilaj cˈa rusakil xuben. 	 Onların gözü önünde İsanın görünümü değişti. Yüzü güneş gibi parladı, giysileri ışık gibi bembeyaz oldu.


Tichajij cˈa iwiˈ chiˈijujunal ruma ma utz ta chi riyix nikˈaxaj tijoj pokonal xa ruma yixcamisan o yixelekˈ, o xa ruma niyuj apo iwiˈ quiqˈui nicˈaj chic winek. Y ma tiben ta ni jun ruwech etzelal. Ruma wi nitij pokon xa ruma niben jun mac, ma utz ta. 	 Hiçbiriniz katil, hırsız, kötülük yapan ya da başkalarının işine karışan biri olarak acı çekmesin.


Y tek ri Pedro xoc cˈa apo pa rachoch ri Cornelio, ri Cornelio xberucˈuluˈ y xbexuqueˈ chuwech, riche (rixin) chi nuyaˈ rukˈij. 	 Eve giren Petrusu karşıladı, tapınırcasına ayaklarına kapandı.


Ruma wi ruraybel ri Dios riche (rixin) chi riyix nitij pokonal astapeˈ ya ri utz ri yixtajin chubanic, riˈ sibilaj jabel, que chuwech nitij pokonal xa ruma cˈo etzelal ibanalon. 	 İyilik edip acı çekmek -eğer Tanrının isteği buysa- kötülük yapıp acı çekmekten daha iyidir.


Pero ri Jesús warnek cˈa chupan ri jucuˈ tek ntajin ri cakˈikˈ pa ruwiˈ ri choy. Riyaˈ chrij ca ri jucuˈ rucanon wi ka jun ruchˈequet wiˈ y chiriˈ warnek wi. Y xepe cˈa ri discípulos xquicˈasoj y xquibij cˈa chare: ¡Tijonel! Riyoj ya xa yojcom y riyit xa yit warnek, xechaˈ chare. 	 İsa, teknenin kıç tarafında bir yastığa yaslanmış uyuyordu. Öğrenciler Onu uyandırıp, ‹‹Öğretmenimiz, öleceğiz! Hiç aldırmıyor musun?›› dediler.


Yacˈa ri Pedro xa xrewaj cˈa, ruma xubij: Riyin ma wetaman ta ruwech ri Jesús. Ma nikˈax ta chukaˈ chinuwech achique ruma tek queriˈ nabij chuwe, xchaˈ chare ri aj icˈ. Y ri Pedro xel cˈa el ri chiriˈ chiquicojol y xbe chuchiˈ bey. Y yacˈariˈ tek xsiqˈuin pe ri ecˈ. 	 Petrus ise bunu inkâr ederek, ‹‹Senin neden söz ettiğini bilmiyorum, anlamıyorum›› dedi ve dışarıya, dış kapının önüne çıktı. Bu arada horoz öttü.


Y wacami riyix iwetaman ri achique banayon chi ma jane tibanatej ta ronojel riˈ. Y cˈa que na riˈ rubanon riche (rixin) chi queriˈ, cˈa ya tek xtapon na ri tiempo, cˈa yacˈariˈ tek xtibecˈulun pe ri itzel achi riˈ. 	 Zamanı gelince ortaya çıkarılacak olan bu adamı şimdilik neyin engellediğini biliyorsunuz.


Y ri Jesús xubij cˈa chare ri achi ri nikˈaxan ri nubij ri ley: ¡Juyiˈ oc chukaˈ iwech riyix! ruma nimaˈk tak ejkaˈn niyalaˈ chiquikul ri winek ri can cˈayef (cuesta) quicˈuaxic. Ri ejkaˈn riˈ xaxu (xaxe) wi cˈa chiquikul ri winek niyaˈ wi, y riyix ni xa ta jun ti ruwiˈ ikˈaˈ nisiloj riche (rixin) chi nicˈuaj ta ri ejkaˈn ri nibij ri cˈo chi niquicˈuaj ri winek. 	 İsa, ‹‹Sizin de vay halinize, ey Yasa uzmanları!›› dedi. ‹‹İnsanlara taşınması güç yükler yüklersiniz, kendiniz ise bu yükleri kaldırmak için parmağınızı bile kıpırdatmazsınız.


Y tek xitzolin pe y xinoka waweˈ pa Jerusalem, xibe cˈa pa rachoch ri Dios chubanic orar. Y yacˈa tek yitajin chare ri oración, xinben cˈa jun achiˈel achicˈ, 	 ‹‹Ben Yeruşalime döndükten sonra, tapınakta dua ettiğim bir sırada, kendimden geçerek Rabbi gördüm. Bana, ‹Çabuk ol› dedi, ‹Yeruşalimden hemen ayrıl. Çünkü benimle ilgili tanıklığını kabul etmeyecekler.›


Riyix iwetaman chi majun nuben ta chiwe wi nitij. Pero wi cˈo jun kachˈalal ri ma can ta cukul rucˈuˈx riqˈui ri Dios, y yixrutzˈet chi yixcˈo pa rachoch jun dios ri xa banon cuma winek y yixrutzˈet chi can nitij ri tiˈij ri tzujun (sujun) chuwech jun dios ri xa banon cuma winek, can niben cˈa chare ri kachˈalal riˈ chi nutij chukaˈ riyaˈ, astapeˈ ri ránima nubij chi ma utz ta. 	 Eğer zayıf vicdanlı biri, bilgili olan seni bir put tapınağında sofraya oturmuş görürse, puta sunulan kurbanın etini yemek için cesaret almaz mı?


Queriˈ ri rutzˈiban ca. Y wi ri rey David, Wajaf xchaˈ chare ri Cristo, ¿achique cˈa ruma tek ri winek niquibij chi ri Cristo xa choj jun ralcˈual ca ri rey David? xchaˈ ri Jesús. 	 Davut Ondan Rab diye söz ettiğine göre, O nasıl Davutun Oğlu olur?››


Y ri cˈajol achi xubij cˈa chare ri Jesús: Cˈa yin coˈol na tek nchapon pe rubanic ronojel riˈ. ¿Achique ta cˈa ri nicˈaj chic ri ma nbanon ta? xchaˈ. 	 Genç adam, ‹‹Bunların hepsini yerine getirdim›› dedi, ‹‹Daha ne eksiğim var?››


Wetaman cˈa yicˈaseˈ riqˈui mebaˈil y wetaman yicˈaseˈ riqˈui beyomel. Qˈuiy yan cˈa ri xinwetamaj y yiquicot riqˈui ri achique nwil, wi nwil qˈuiy nuway o wi xa majun, wi cˈo qˈuiy wuqˈui o xa cˈo rajawaxic chuwe. 	 Yoksulluk çekmeyi de bilirim, bolluk içinde yaşamayı da. İster tok ister aç, ister bolluk ister ihtiyaç içinde olayım, her durumda, her koşulda yaşamanın sırrını öğrendim.


Tek ri Timoteo xtapon chilaˈ iwuqˈui, can ticˈuluˈ cˈa chi utzil riche (rixin) chi niquicot nicˈojeˈ chicojol. Ruma riyaˈ can rusamaj wi ri Ajaf ri nuben, achiˈel nben riyin. 	 Timoteos yanınıza gelirse, bir şeyden korkmamasına dikkat edin. Çünkü o da benim gibi Rabbin işini yapıyor.


Y ya ri jun achi aj samajel chrij sakapuek ri Demetrio rubiˈ, ri xetakchiˈin ri winek. Ruma ri chiriˈ pan Efeso, can cˈo rachoch jun ruwachbel ixok ri nibix Diana chare, y ya cˈa ri ruwachbel ri jay riˈ ri yerubanalaˈ riyaˈ riqˈui ri sakapuek, y yerucˈayij. Y ri achi riˈ, ye rachibilan ri ye rumozo sibilaj cˈa yechˈacon chiquij ri tak ruwachbel ri jay riˈ. 	 Artemis Tapınağının gümüşten maketlerini yapan Dimitrios adlı bir kuyumcu, el sanatçılarına bir hayli iş sağlıyordu.


Ronojel ri nibij, can choj cˈa tibij, wi kitzij ri nibij o xa ma kitzij ta. Can majun bey cˈa tiben ta jurar, ruma ronojel riˈ xa riqˈui ri itzel nipe wi. 	 ‹Evet›iniz evet, ‹hayır›ınız hayır olsun. Bundan fazlası Şeytandandır.››


Y tek ri Pedro xapon cˈa chrachoch ri María, xsiqˈuin (xoyon) cˈa apo pa puerta, y xbeˈel cˈa pe jun ti kˈopoj ri Rode rubiˈ. 	 Petrusun dış kapıyı çalması üzerine Roda adlı bir hizmetçi kız kapıya bakmaya gitti.


Y ri Jacobo y ri Juan, ri ye rucˈajol ri achi ri Zebedeo rubiˈ, xejel cˈa apo riqˈui ri Jesús, y xquibij chare: Tijonel, riyoj nikajoˈ nikacˈutuj jun utzil chawe. Pero naben ta cˈa ri xtikacˈutuj chawe, xechaˈ chare. 	 Zebedinin oğulları Yakup ile Yuhanna İsaya yaklaşıp, ‹‹Öğretmenimiz, bir dileğimiz var, bunu yapmanı istiyoruz›› dediler.


Pero ri Jesús xubij cˈa chare: Nána, ¿achique cˈa ri nawajoˈ? Ri nuhora xa cˈa ma jane napon ta, xchaˈ. 	 İsa, ‹‹Anne, benden ne istiyorsun? Benim saatim daha gelmedi›› dedi.


Can xinkˈalajsaj cˈa ri abiˈ chique ri achiˈaˈ ri xeˈayaˈ chuwe ri ye achaˈon chic pe chiquicojol ri winek chuwech re ruwachˈulef, ri can ye awuche (awixin) cˈa riyit y wacami riyeˈ can niquiben cˈa ri nubij ri achˈabel. 	 ‹‹Dünyadan bana verdiğin insanlara senin adını açıkladım. Onlar senindiler, bana verdin ve senin sözüne uydular.


Xa yacˈa riyix cowirnek ri iwánima. Ma niwajoˈ ta niyaˈ ca rubanic ri mac. Y rumariˈ, xa nimol rucˈayewal chiwij. Can xtika cˈa ri royowal ri Dios pan iwiˈ chupan ri kˈij tek Riyaˈ xtukˈet tzij. Y ri rukˈatbel tzij Riyaˈ can choj wi. 	 İnatçılığın ve tövbesiz yüreğin yüzünden Tanrının adil yargısının açıklanacağı gazap günü için kendine karşı gazap biriktiriyorsun.


Y queriˈ xquibij, ruma quinojel winek ri yecˈo chiriˈ pan Atenas, ri aj chiriˈ y ri yepe jucˈan chic ruwachˈulef, can majun chic cˈa achique ta ri niquiben, xa can xu (xe) wi niquicˈaxaj o niquibij jun chic naˈoj ri can cˈacˈacˈ chiquiwech riyeˈ. 	 Bütün Atinalılar ve kentte bulunan yabancılar, vakitlerini hep yeni düşünceleri anlatarak ve dinleyerek geçirirlerdi.


Can xquiyaˈ cˈa quinaˈoj ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij, ri aj tzˈibaˈ y ri winek riche (rixin) chi xebeyacatej cˈa pe chrij ri Esteban. Xbequichapaˈ pe, y xquicˈuaj chiquiwech ri achiˈaˈ ri can pa moc (comon) yekˈato tzij. 	 Böylelikle halkı, ileri gelenleri ve din bilginlerini kışkırttılar. Gidip İstefanosu yakaladılar ve Yüksek Kurulun önüne çıkardılar.


Ri Pablo ya cˈa ri Timoteo ri nrajoˈ nrachibilaj el riche (rixin) chi nuben ri rusamaj ri Dios. Y can que na wi riˈ xuben, pero cˈo cˈa chi xuben ri circuncisión chare, riche (rixin) chi utz nitzˈet cuma ri israelitas ri yecˈo pa tinamit Listra y cuma chukaˈ ri yecˈo pe chunakajal ri tinamit, ruma can quinojel cˈa ye etamayon chi ri rutataˈ ri Timoteo, xa griego. 	 Timoteosu kendisiyle birlikte götürmek isteyen Pavlus, oralarda bulunan Yahudiler yüzünden onu sünnet ettirdi. Çünkü hepsi, babasının Grek olduğunu biliyordu.


Y chiriˈ pa rucuenta ri Galilea cˈo jun tinamit ri Nazaret rubiˈ. Y ri chiriˈ pa Nazaret cˈo cˈa jun achi ri José rubiˈ. Y ri José cˈa riˈ, cˈo cˈa chi nibe chutzˈibaxic ri rubiˈ cˈa pa Belén, ri jun tinamit ri cˈa pa rucuenta ri Judea cˈo wi, ruma ye aj chiriˈ ri ye ojer tak ratiˈt rumamaˈ. Chiriˈ cˈa pa Belén xalex wi ri rey David, y ri José can jun chique ri ye riy rumam ca ri rey David. 	 Böylece Yusuf da, Davutun soyundan ve torunlarından olduğu için Celilenin Nasıra Kentinden Yahudiye bölgesine, Davutun kenti Beytleheme gitti.


Ri Jesús ma qˈuiy ta cˈa milagros xuben chupan ri tinamit ri xqˈuiy wi Riyaˈ. Xaxu (xaxe wi) oc caˈiˈ oxiˈ yawaˈiˈ ri xuyaˈ rukˈaˈ pa quiwiˈ y queriˈ xerucˈachojsaj. 	 Orada birkaç hastayı, üzerlerine ellerini koyarak iyileştirmekten başka hiçbir mucize yapamadı.


Y ri Jesús xubij chique ri yeniman yeˈilin chiriˈ: Queˈinojsaj chi yaˈ re yabel tak yaˈ reˈ, xchaˈ chique. Y riyeˈ can que wi riˈ xquiben. 	 İsa hizmet edenlere, ‹‹Küpleri suyla doldurun›› dedi. Küpleri ağızlarına kadar doldurdular.


Rumariˈ ri runakˈ kawech ma rucˈamon ta nubij chare ri kakˈaˈ: Riyit ma yacˈatzin ta chuwe. Y queriˈ chukaˈ ri jolomaj ma rucˈamon ta nubij chare ri kaken: Riyit ma yacˈatzin ta chuwe. 	 Göz ele, ‹‹Sana ihtiyacım yok!›› ya da baş ayaklara, ‹‹Size ihtiyacım yok!›› diyemez.


Y ri Apolos can chiquiwech cˈa quinojel tek xukˈalajsaj chi ri israelitas ri ma quiniman ta ri Jesucristo, xa ma ya ta ri yetajin chubanic. Y ri israelitas riˈ majun cˈa niquibij, ruma ri Apolos can nucusaj cˈa ri ruchˈabel ri Dios ri ye tzˈibatal ca, riche (rixin) chi nubij chique chi ri Jesús can ya wi riˈ ri Cristo. 	 Şöyle ki Kutsal Yazılar'dan, İsa'nın Mesih olduğunu kanıtlayarak Yahudiler'in iddialarını açıkça ve güçlü bir şekilde çürüttü.


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Ri ma yecowin ta niquiben ri winek, ri Dios can nicowin wi nuben, xchaˈ chique. 	 İsa, ‹‹İnsanlar için imkânsız olan, Tanrı için mümkündür›› dedi.


Y tek xtiwacˈaxalaˈ cˈa chi yecˈo ruwachˈulef ri cˈo chˈaˈoj ntajin chiquicojol y xtiwacˈaxalaˈ rutzijol chi cˈo chukaˈ chˈaˈoj ri xquepe, man cˈa tisach ta icˈuˈx, ruma ronojel riˈ xa can cˈo cˈa chi yebanatej na. Pero xa ma ya ta riˈ ri ruqˈuisbel tak kˈij chare re ruwachˈulef. 	 Savaş gürültüleri, savaş haberleri duyunca korkmayın. Bunların olması gerek, ama bu daha son demek değildir.


Tek xracˈaxaj queriˈ ri Ananías, xubij: Ajaf, ye qˈuiy cˈa ri ye biyon chuwe chi ri jun achi riˈ qˈuiy pokon ri ye rubanalon chique ri lokˈolaj tak awalcˈual ri yecˈo pa Jerusalem. 	 Hananya şöyle karşılık verdi: ‹‹Ya Rab, birçoklarının bu adam hakkında neler anlattıklarını duydum. Yeruşalimde senin kutsallarına nice kötülük yapmış!


Can ketaman cˈa chi ri Dios can nuyaˈ wi rutojbalil ronojel ri mac ri yequibanalaˈ ri winek achiˈel ri mac ri xekabij yan ka. Can achiˈel rubanic ri quimac, can queriˈ chukaˈ ri rutojbalil nuyaˈ chique. 	 Böyle davrananları Tanrının haklı olarak yargıladığını biliriz.


Y queriˈ chukaˈ ri ixokiˈ nicˈatzin chi niquicˈuaj jun utzilaj cˈaslen chiquiwech ri winek. Y chukaˈ man ta yekˈaban tzij. Ixokiˈ ri can ta ye choj riqˈui ri quicˈaslen, ri can niquichˈob jabel ri niquiben, y can niquiben ta ri samaj ri nibix chique ri cˈo chi niquiben. 	 Aynı şekilde kadınlar ağırbaşlı olmalı; iftiracı değil, ama ölçülü ve her bakımdan güvenilir olmalı.


Y ma xu (xe) ta cˈa tiwacˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios, xa can tibanaˈ chukaˈ ri nubij. Ruma wi xa can xu (xe wi) niwacˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios y ma niben ta ri nubij, xa iyon riyix nikˈol ka iwiˈ. 	 Tanrı sözünü yalnız duymakla kalmayın, sözün uygulayıcıları da olun. Yoksa kendinizi aldatmış olursunuz.


Ma tixibij ta iwiˈ riyix ri yixtzekelben wuche (wixin), ruma astapeˈ xa yix jubaˈ oc, ri Tataˈixel can nrajoˈ wi cˈa chi yixbecˈojeˈ pa rajawaren. 	 ‹‹Korkma, ey küçük sürü! Çünkü Babanız, egemenliği size vermeyi uygun gördü.


Ruma tek ri Ajaf xtiyacatej pe y xtorutzˈapij ca ruchiˈ ri jay, riyix ri ma jane yix oconek ta apo riqˈui, xquixsiqˈuin (xquixoyon) cˈa apo y xtibij: Ajaf, Ajaf, tajakaˈ ri ruchiˈ jay chkawech riche (rixin) chi yoj‑oc apo, xquixchaˈ. Pero Riyaˈ xtubij pe chiwe: Ma wetaman ta acuchi (achique) quixpe wi. 	 Ev sahibi kalkıp kapıyı kapattıktan sonra dışarıda durup, ‹Ya Rab, kapıyı aç bize!› diyerek kapıyı vurmaya başlayacaksınız. ‹‹O da size, ‹Kim olduğunuzu, nereden geldiğinizi bilmiyorum› diye karşılık verecek.


Rumacˈariˈ ma tiben ta chi xaxu (xaxe wi) jun kachˈalal ri más cˈo rukˈij chiwech. Man cˈa timestaj ta chi ronojel xa can ye iwuche (iwixin) wi riyix. 	 Bu nedenle hiç kimse insanlarla övünmesin. Çünkü her şey sizindir.


Yacˈa ri María Magdalena ntokˈ xcˈojeˈ ca ri chiriˈ chuchiˈ ri jul. Y tek riyaˈ ntokˈ cˈa, xluqueˈ ka riche (rixin) chi nitzuˈun oc chupan ri jul. 	 Meryem ise mezarın dışında durmuş ağlıyordu. Ağlarken eğilip mezarın içine baktı.


Rumariˈ can nikatij cˈa kakˈij chi nikaben ri nrajoˈ ri Dios riche (rixin) chi utz yojrutzˈet. Nikajoˈ chi utz yojrutzˈet tek cˈa yoj qˈues na chuwech re ruwachˈulef y chukaˈ tek ma yoj qˈues ta chic chuwech re ruwachˈulef. 	 Bunun için, ister bedende yaşayalım ister bedenden uzak olalım, amacımız Rabbi hoşnut etmektir.


Y cˈo cˈa jun kˈij tek ri cˈutuy limosna xcom, y xucˈuex cˈa el cuma ri ángeles y cˈa ya ri lugar riche (rixin) quicoten xapon wi; chiriˈ riqˈui ri Abraham. Y chukaˈ ri achi beyon xcom, y xmuk. 	 ‹‹Bir gün yoksul adam öldü, melekler onu alıp İbrahimin yanına götürdüler. Sonra zengin adam da öldü ve gömüldü.


Y yacˈariˈ tek ri Pedro xubij chare: Riyit awetaman chi riyoj kayaˈon ca ronojel ri cˈo kiqˈui, riche (rixin) chi yit katzekelben, xchaˈ. 	 Petrus Ona, ‹‹Bak, biz her şeyi bırakıp senin ardından geldik›› demeye başladı.


Y ruma chi can cˈo sibilaj wayjal chare ri cˈajol riˈ, can nurayij cˈa nutij ri quiway ri ak. Pero majun ri niyaˈo ta chare. 	 Delikanlı, domuzların yediği keçiboynuzlarıyla karnını doyurmaya can atıyordu. Ama hiç kimse ona bir şey vermedi.


Yacˈa ri más nim chˈacoj, ya ri can riqˈui quicoten nacˈuaj jun cˈaslen ri nika chuwech ri Dios. 	 Oysa eldekiyle yetinerek Tanrı yolunda yürümek büyük kazançtır.


Y wi cˈo cˈa jun xtibin pe chiwe chi achique ruma yixtajin niquir ri ti alaj bur, riyix tibij cˈa ca chare chi nicˈatzin chare ri Ajaf, xeˈucheˈex el ruma ri Jesús. 	 Biri size, ‹Onu niçin çözüyorsunuz?› diye sorarsa, ‹Rabbin ona ihtiyacı var› dersiniz.››


Can nuraybel wi cˈa y cukul nucˈuˈx chi xtinyaˈ rukˈij ri Cristo, achiˈel ri nbanon pe. Y cukul nucˈuˈx chi ma xquiqˈuix ta y ma xtinxibij ta wiˈ. Wi yicˈaseˈ o yicom, ri nuraybel riyin ya ri nyaˈ rukˈij ri Cristo. 	 Hiçbir şekilde utandırılmayacağımı, yaşasam da ölsem de Mesihin her zamanki gibi şimdi de bedenimde yüceltilmesi için tam bir cesaret gösterebileceğimi bekliyor ve umut ediyorum.


Ri tzij riˈ, qˈuiy cˈa chique ri israelitas yetzˈeto ca, ruma ri acuchi (achique) ri xbajix wi ri Jesús chuwech ri cruz, xa can nakaj chare ri tinamit Jerusalem. Y ri tzij riˈ, can pan oxiˈ cˈa chˈabel ri tzˈiban wi el. Can tzˈiban cˈa pa quichˈabel ri israelitas, pa quichˈabel ri aj Grecia y pa quichˈabel chukaˈ ri winek aj Roma. 	 İsanın çarmıha gerildiği yer kente yakındı. Böylece İbranice, Latince ve Grekçe yazılan bu yaftayı Yahudilerin birçoğu okudu.


Yacˈariˈ tek ri Pilato xubij chare ri Jesús: ¿Achique cˈa ruma tek majun tzij nabij pe chuwe? Riyin can cˈo cˈa ri xincˈutuj chawe. ¿La ma awetaman ta cˈa chi riyin cˈo kˈatbel tzij pa nukˈaˈ riche (rixin) chi nbij chi yacamisex chuwech cruz o riche (rixin) chi yatincol el? xchaˈ. 	 Pilatus, ‹‹Benimle konuşmayacak mısın?›› dedi. ‹‹Seni salıvermeye de, çarmıha germeye de yetkim olduğunu bilmiyor musun?››


Y ri apóstoles xeˈel cˈa pe chiriˈ pa ruwiˈ ri juyuˈ ri Olivos rubiˈ, y xetzolin pa tinamit Jerusalem. Ri juyuˈ Olivos xa ma nej ta cˈo wi chare ri Jerusalem, xa achiˈel pa jun kilómetro. 	 Bundan sonra elçiler, Yeruşalimden yaklaşık bir kilometre uzaklıktaki Zeytin Dağından Yeruşalime döndüler.


Y tek ri Zacarías nitzijon cˈa ri ángel riqˈui, ri winek ri ye oyobeyon riche (rixin) ri chuwajay el, niquibilaˈ cˈa: ¿Achique cˈa ruma tek xa ma ntel ta pe chupan ri lokˈolaj rachoch ri Dios? 	 Zekeriyayı bekleyen halk, onun tapınakta bu kadar uzun süre kalmasına şaştı.


Can majun kacojol xuben chake quiqˈui riyeˈ, ruma chi ri Dios xuchˈajchˈojsaj chukaˈ ri cánima riyeˈ ruma chi quicukuban quicˈuˈx riqˈui ri Jesucristo. 	 Onlarla bizim aramızda hiçbir ayrım yapmadı, iman etmeleri üzerine yüreklerini arındırdı.


Wi cˈo jun xtapon chiˈiwachoch y ma ya ta ri lokˈolaj chˈabel ri xucˈut ri Cristo ri rucˈuan apo chiwe, man cˈa ticˈul ta pan iwachoch y ma ticˈom ta ka ruwech. 	 Size gelip de bu öğretiyi getirmeyeni evinize almayın, ona selam bile vermeyin.


Y xinwacˈaxaj cˈa chukaˈ jun chˈabel ri acuchi (achique) yecˈo wi ri ye cajiˈ ri cˈo qˈuiy runakˈ tak quiwech, y nubij cˈa: Ri caˈiˈ libras trigo can jun denario chic rajel, y can jun denario chukaˈ chic rajel ri wakiˈ libras cebada. Yacˈa ri aceite olivo y ri ruyaˈal uva majun taben ca chare. 	 Dört yaratığın ortasında sanki bir sesin şöyle dediğini işittim: ‹‹Bir ölçek buğday bir dinara, üç ölçek arpa bir dinara. Ama zeytinyağına, şaraba zarar verme!››


Xa yacˈa chi cˈo jubaˈ yixtajin chubanic ri ma nika ta chinuwech, y riˈ ya ri ma ibin ta chare ri ixok Jezabel chi xa ma utz ta ri ntajin chucˈutic. Riyaˈ nubij chi can nukˈalajsaj ri ruchˈabel ri Dios, pero xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi yerukˈol ri nusamajel y nuben chique chi yeka pa mac. Can nubij cˈa chi tiquitijaˈ ri cosas ri tzujun (sujun) chic chiquiwech dios ri xa ye banon cuma winek y chi ri achiˈaˈ y ri ixokiˈ ri xa ma quicˈulaj ta quiˈ tiquicanolaˈ quiˈ riche (rixin) chi yemacun. 	 Ne var ki, bir konuda sana karşıyım: Kendini peygamber diye tanıtan İzebel adındaki kadını hoşgörüyle karşılıyorsun. Bu kadın öğretisiyle kullarımı saptırıp fuhuş yapmaya, putlara sunulan kurbanların etini yemeye yöneltiyor.


Yacˈa ri samajiy riche (rixin) ri ulef xubij chare ri rajaf: Tayaˈ na chic ca re junaˈ reˈ. Ncˈot na ri ulef chuxeˈ y nyaˈ na abono chuxeˈ. 	 ‹‹Bağcı, ‹Efendim› diye karşılık verdi, ‹Ağacı bir yıl daha bırak, bu arada ben çevresini kazıp gübreleyeyim.


Y ri Jesús xubij chare ri rudiscípulo: Riyit can yeˈatzuˈ cˈa chi re jay reˈ can ye jabel y ye nimaˈk, pero xtapon na jun kˈij tek xa can xquewulex y majun chic ri xtipaˈeˈ ta ca. Ronojel re nimaˈk tak abej re ye ucusan chique re jay reˈ, xa can xquewulex cˈa pe. Can majun cˈa abej ri xticˈojeˈ ta ca achiˈel la rubanon wacami, xchaˈ chare. 	 İsa ona, ‹‹Bu büyük yapıları görüyor musun? Burada taş üstünde taş kalmayacak, hepsi yıkılacak!›› dedi.


Ruma ri mac ri yequibanalaˈ riyeˈ pan ewel, astapeˈ xaxu (xaxe wi) chi nitzijox, riˈ sibilaj qˈuixbel. 	 Karanlıktakilerin gizlice yaptıklarından söz etmek bile ayıptır.


Yacˈa ri cˈastajbel quiche (quixin) ri caminakiˈ, can cˈo wi. Ri Moisés rutzˈiban ca chupan ri ruchˈabel ri Dios, tek riyaˈ xutzˈet chi nicˈat ri juwiˈ kˈayis ri cˈo ruqˈuixal, y xracˈaxaj tek xubij ri Ajaf Dios: Yin cˈa riyin ri ru‑Dios ri Abraham, ri ru‑Dios ri Isaac, y ri ru‑Dios chukaˈ ri Jacob, xchaˈ. 	 Musa bile alevlenen çalıyla ilgili bölümde Rab için, ‹İbrahimin Tanrısı, İshakın Tanrısı ve Yakupun Tanrısı› deyimini kullanarak ölülerin dirileceğine işaret etmişti.


Y wacami kachˈalal, pa rubiˈ ri Ajaf Jesús nikacˈutuj jun utzil chiwe y yixkapixabaj chi can ticˈuaj jun cˈaslen ri can nika chuwech ri Ajaf, achiˈel ri cˈaslen ri xkacˈut chiwech tek xojcˈojeˈ iwuqˈui. Y quecˈariˈ tibanaˈ riche (rixin) chi niben ri nika chuwech ri Dios y queriˈ yixqˈuiy más y más, chubanic ri nrajoˈ ri Dios. 	 Kardeşler, nasıl yaşamanız, Tanrıyı nasıl hoşnut etmeniz gerektiğini bizden öğrendiniz. Nitekim öyle yaşıyorsunuz. Son olarak bu konuda daha da ilerlemeniz için Rab İsa adına size rica ediyor, yalvarıyoruz.


Y riyin ri Juan xintzˈet cˈa ri lokˈolaj tinamit, ri cˈacˈacˈ Jerusalem. Xintzˈet cˈa chi ri tinamit riˈ, ruchapon nika pe chilaˈ chicaj riqˈui ri Dios. Y can jabel cˈa chojmirisan y wikon pe, can achiˈel nuben jun kˈopoj tek nuwik riˈ jabel riche (rixin) chi más nika chuwech ri cˈajol ri achoj riqˈui nicˈuleˈ wi. 	 Kutsal kentin, yeni Yeruşalimin gökten, Tanrının yanından indiğini gördüm. Güveyi için hazırlanmış süslü bir gelin gibiydi.


Yacˈariˈ tek yecˈo cˈa chique ri winek riˈ xquibilaˈ cˈa chrij ri Jesús: Riyaˈ can xcowin cˈa xuben chare ri moy riche (rixin) chi xtzuˈun. ¿La man ta cami xcowin xuben ta chare ri Lázaro chi man ta xcom? xechaˈ. 	 Ama içlerinden bazıları, ‹‹Körün gözlerini açan bu kişi, Lazarın ölümünü de önleyemez miydi?›› dediler.


Ri Dios ma tzˈetetel ta. Yecˈa ronojel ri ye rubanon ri Dios chuwech re ruwachˈulef, ri can ye tzˈetetel wi, yecˈariˈ ri nikˈalajsan chiquiwech ri winek chi cˈo Dios. Can cˈa pa rutiquiribel pe, tek re ruwachˈulef rukˈalajsan pe chiquiwech ri winek chi cˈo Dios. Y rukˈalajsan chi ri Dios can cˈo wi ruchukˈaˈ ri majun bey niqˈuis ta. Rumariˈ ri winek riˈ can man cˈa xquecowin ta xtiquibij: Majun kamac riyoj, ruma majun xbin ta chake chi cˈo Dios, ma xquechaˈ ta. 	 Tanrının görünmeyen nitelikleri -sonsuz gücü ve Tanrılığı- dünya yaratılalı beri Onun yaptıklarıyla anlaşılmakta, açıkça görülmektedir. Bu nedenle özürleri yoktur.


Y yacˈariˈ tek ri ye rumozo ri rajaf ri ulef xeˈapon cˈa riqˈui y xquibij chare: Ri ijaˈtz ri xatic ka pan awulef can utz wi. Xa yacˈa wacami cˈo itzel kˈayis chucojol. ¿Acuchi (achique) cˈa xpe wi ri ijaˈtz riche (rixin) ri itzel kˈayis? xechaˈ. 	 ‹‹Mal sahibinin köleleri gelip ona şöyle dediler: ‹Efendimiz, sen tarlana iyi tohum ekmedin mi? Bu deliceler nereden çıktı?›


Pa ruqˈuexel chi que ta riˈ xiben, xa xeˈitelelaˈ ri ruwachbel ri rachoch ri dios Moloc, ri ruwachbel ri chˈumil, ri i‑dios Renfán rubiˈ. Y ri wachbel riˈ xa ikˈaˈ riyix xebano ka, riche (rixin) chi xiyaˈ quikˈij. Rumacˈariˈ riyin, xtinben chiwe chi yixbecˈojeˈ cˈa quelaˈ más nej chrij el ri Babilonia, xchaˈ ri Dios. 	 Siz Molekin çadırını Ve ilahınız Refanın yıldızını taşıdınız. Tapınmak için yaptığınız putlardı bunlar. Bu yüzden sizi Babilin ötesine süreceğim.›


Y ri Dios can majun cˈa ulef xuyaˈ ta ca chare ri Abraham chupan re ruwachˈulef reˈ, astapeˈ ta xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi nipaˈeˈ wi. Can majun wi ri xuyaˈ chare. Pero ri Dios can xutzuj (xusuj) wi cˈa chare chi re ruwachˈulef reˈ xtoc riche (rixin) riyaˈ y quiche (quixin) ri ye riy rumam ca. Queriˈ xubij ri Dios chare ri Abraham, astapeˈ ma jajun ralcˈual ri kˈij riˈ. 	 Burada ona herhangi bir miras, bir karış toprak bile vermemişti. Ama İbrahimin o sırada hiç çocuğu olmadığı halde, Tanrı bu ülkeyi mülk olarak ona ve ondan sonra gelecek torunlarına vereceğini vaat etti.


Y ma xkˈax ta chiquiwech ri nimalaj rucˈayewal ri nipe chiquij, xkˈax chiquiwech pero cˈa ya tek xpe ri nimalaj job ri xqˈuiso quiche (quixin) quinojel. Y can queriˈ cˈa chukaˈ xtibanatej tek xtapon ri kˈij tek riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol xquipe chic jun bey. 	 Tufan gelinceye, hepsini süpürüp götürünceye dek başlarına geleceklerden habersizdiler. İnsanoğlunun gelişi de öyle olacak.


Rumariˈ xinbij chiwe chi ri quipoˈon anej quiˈ chi ye apóstoles, ma nusech ta kacˈuˈx. Ruma man cˈa ye ta riyeˈ ri nabey ri yebano queriˈ, ruma ri ye rusamajel ri Satanás xa can niquipoˈ wi quiˈ chi ye samajel riche (rixin) ri chojmilal. Pero ri pa ruqˈuisbel kˈij xa xtiquicˈul cˈa rucˈayewal, achiˈel cˈa ri nucˈutuj ri itzel ri yequibanalaˈ. 	 Ona hizmet edenlerin de kendilerine doğruluğun hizmetkârları süsü vermesi şaşırtıcı değildir. Onların sonu yaptıklarına göre olacaktır.


Ya cˈa riˈ ri ncˈutuj chare ri Dios, ruma nwajoˈ chi nikˈax ta chiwech achique ri utz chi niben. Riche (rixin) chi queriˈ riyix kas ta xticˈuaj jun cˈaslen chˈajchˈoj y man ta jun itzel nilitej chiwij tek xtoka ri kˈij riche (rixin) chi xtipe ri Cristo. 	 Öyle ki, üstün değerleri ayırt edebilesiniz ve böylece Tanrının yüceltilip övülmesi için İsa Mesih aracılığıyla gelen doğruluk meyvesiyle dolarak Mesihin gününde saf ve kusursuz olasınız.


Wi ta yinitzˈet riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol chi yitzolin chilaˈ riqˈui ri Dios ri acuchi (achique) yin petenak wi, ¿la ma yininimaj ta cami? 	 ‹‹Ya İnsanoğlunun önceden bulunduğu yere yükseldiğini görürseniz...?


Wi nuyaˈ cˈa ruwech, utz. Y wi mani, tachoyoˈ cˈa el, xchaˈ ri samajiy riche (rixin) ri ulef. Queriˈ ri cˈambel tzij ri xutzijoj ri Jesús. 	 Gelecek yıl meyve verirse, ne iyi; vermezse, onu kesersin.› ››


y xubij cˈa: Riyin nben jurar chuwech ri can cˈo wi petenak kˈij, petenak sek y cˈo riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, ri xbano ri caj y ri yecˈo chuwech, ri xbano ri ruwachˈulef y ri yecˈo chuwech, ri xbano ri mar y ri yecˈo chupan; can chuwech cˈa Riyaˈ nben wi jurar chi ma xtikˈax ta chic más tiempo. 	 Göğü ve göktekileri, yeri ve yerdekileri, denizi ve denizdekileri yaratanın, sonsuzluklar boyunca yaşayanın hakkı için ant içip dedi ki, ‹‹Artık gecikme olmayacak.


Queriˈ ri tzˈibatal ca ruma ri Isaías. Ri profeta Isaías, ri achi ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca, xubij quereˈ tek xutzˈet yan cˈa rukˈij rucˈojlen ri Ajaf Jesús, y chrij cˈa Riyaˈ chˈonak wi ca. 	 Bunları söyleyen Yeşaya, İsanın yüceliğini görmüş ve Onun hakkında konuşmuştu.


Y queriˈ nikaben konojel riyoj ri kaniman chic ri Cristo. Re waweˈ chuwech re ruwachˈulef ma jane ye tzˈaket ta ri naˈoj ri yecˈo kiqˈui. Xa junan riqˈui ri achiˈel tek yojtzuˈun pa jun espejo, y ma can ta nikˈalajin ri achique nikatzˈet. Pero xtapon jun kˈij tek ma xtikaben ta chic queriˈ, y xa can kˈalaj wi ri xtikatzˈet. Chupan ri kˈij riˈ can xtikˈax wi chkawech ronojel. Y xtiketamaj jabel ruwech ri Dios, can achiˈel Riyaˈ retaman kawech riyoj wacami. 	 Şimdi her şeyi aynadaki silik görüntü gibi görüyoruz, ama o zaman yüz yüze görüşeceğiz. Şimdi bilgim sınırlıdır, ama o zaman bilindiğim gibi tam bileceğim.


Riyoj ri xkanimaj ri Cristo ruma nikajoˈ chi yojtzˈetetej ruma ri Dios chi majun kamac, wi xa cˈa nikaben na ri mac, ¿la ya cami ri Cristo xbano ka aj maquiˈ chake? Ma que ta riˈ. 	 Mesihte aklanmak isterken kendimiz günahlı çıkarsak, Mesih günahın yardakçısı mı olur? Kesinlikle hayır!


Yacˈa ri pa rutiquiribel pe xa ma que ta riˈ. Ri pa rutiquiribel, tek ri Dios xuben re ruwachˈulef, can pa cˈulaj cˈa xeruben ri winek. Can ma ruyon ta ri achi y ma ruyon ta chukaˈ ri ixok. 	 ‹‹Tanrı, yaratılışın başlangıcından ‹İnsanları erkek ve dişi olarak yarattı.›


Y ruma chi queriˈ xquicˈutuj chare ri Jesús, Riyaˈ xubij cˈa chique: ¿Achique cˈa ruma tek riyix xa ya ri quibin ca ri iwatiˈt imamaˈ ri niben? Riqˈui riˈ niben chare ri rupixaˈ ri Dios chi majun rejkalen. 	 İsa onlara şu karşılığı verdi: ‹‹Ya siz, neden töreniz uğruna Tanrı buyruğunu çiğniyorsunuz?


Riyin can yichapon cˈa chare jun winek y chukaˈ can ncˈajsaj ruwech tek ma utz ta ri yeruben, ruma can nwajoˈ wi ri winek riˈ. Rumacˈariˈ riyix can riqˈui ronojel iwánima titzolin chic pe icˈuˈx wuqˈui. 	 Ben sevdiklerimi azarlayıp terbiye ederim. Onun için gayrete gel, tövbe et.


Y ri achi xbe cˈa y xuchop rutzijoxic ri xuben ri Jesús riqˈui riyaˈ. Riyaˈ xutzijoj cˈa chique ri winek ri yecˈo pa rucuenta ri ruwachˈulef Decápolis. Y ri winek sibilaj cˈa xquimey ri rucˈaslen ri achi riˈ. 	 Adam da gitti, İsanın kendisi için neler yaptığını Dekapoliste duyurmaya başladı. Anlattıklarına herkes şaşıp kalıyordu.


Ri chicop riˈ xyaˈox (xyaˈ) cˈa chukaˈ kˈij chare riche (rixin) chi nunimirisaj riˈ riqˈui ri ruchˈabel, riche (rixin) chi niyokˈon chrij ri Dios, y riche (rixin) chukaˈ chi cawinek caˈiˈ icˈ nitakanoj pa quiwiˈ ri winek. 	 Canavara, kurumlu sözler söyleyen, küfürler savuran bir ağız ve kırk iki ay süreyle kullanabileceği bir yetki verildi.


Pero riyix can yaˈon chic ri Lokˈolaj Espíritu chiwe ruma ri Lokˈolaj Cristo, y rumariˈ cˈo chic etamabel iwuqˈui chiˈiwonojel. 	 Sizlerse Kutsal Olan tarafından meshedildiniz; hepiniz bilgilisiniz.


Titijaˈ ikˈij chi nicˈojeˈ ta ri uxlanibel cˈuˈx chicojol, y chi nichˈajchˈojir ta apo ri icˈaslen. Ruma xabachique winek ri ma xtichˈajchˈojir ta ri rucˈaslen, ma xtutzˈet ta ruwech ri Ajaf Dios. 	 Herkesle barış içinde yaşamaya, kutsal olmaya gayret edin. Kutsallığa sahip olmadan kimse Rabbi göremeyecek.


Y ri Jesús xubij cˈa chare ri Nicodemo: Riyin can kitzij cˈa re nbij chawe: Ri achique cˈa ri ma xtalex ta chic jun bey, ma xtoc ta pa rajawaren ri Dios, xchaˈ chare. 	 İsa ona şu karşılığı verdi: ‹‹Sana doğrusunu söyleyeyim, bir kimse yeniden doğmadıkça Tanrının Egemenliğini göremez.››


Y cˈo cˈa chukaˈ jun achi ri Crispo rubiˈ, jun achi ri can principal wi ri chiriˈ chupan ri jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. Riyaˈ xunimaj cˈa ri Ajaf Jesucristo ye rachibilan ri ye aj pa rachoch. Y yecˈo cˈa chukaˈ nicˈaj chic winek aj chiriˈ pa Corinto, xeniman ri Jesucristo tek xquicˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios. Y can xeban cˈa chukaˈ bautizar. 	 Havranın yöneticisi Krispus bütün ev halkıyla birlikte Rabbe inandı. Pavlusu dinleyen Korintlilerden birçoğu da inanıp vaftiz oldu.


Ri Nataˈ Dios ri xeyaˈo pa nukˈaˈ riyin, yariˈ ri más nim ruchukˈaˈ que chuwech xabachique y majun cˈa nicowin yeˈelesan ta el pa rukˈaˈ Riyaˈ. 	 Onları bana veren Babam her şeyden üstündür. Onları Babanın elinden kapmaya kimsenin gücü yetmez.


Y ri Jesús xerusiqˈuij (xeroyoj) cˈa ri ye cablajuj rudiscípulos, y xuyaˈ kˈatbel tzij pa quikˈaˈ, riche (rixin) chi yecowin yequelesaj ri itzel tak espíritu y riche (rixin) chi yequicˈachojsaj ri winek chare xabachique chi yabil y xabachique chi kˈaxomal. 	 İsa on iki öğrencisini yanına çağırıp onlara kötü ruhlar üzerinde yetki verdi. Böylece kötü ruhları kovacak, her hastalığı, her illeti iyileştireceklerdi.


Y tek riyix ikˈaxan chic ri caˈiˈ oxiˈ kˈij chupan ri tijoj pokonal ri yixcˈo wi, ri Dios ri cˈo ronojel ruwech utzil riqˈui y ri can yoj rusiqˈuin (royon) konojel ri xa jun chic kabanon riqˈui ri Jesucristo riche (rixin) chi yojbecˈojeˈ chupan ri nimalaj rukˈij rucˈojlen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, Riyaˈ mismo xtuchojmirisaj ta cˈa icˈaslen, xtuben ta cˈa chiwe chi qˈuiy ri yixcowin nicochˈ, xtuyaˈ ta cˈa iwuchukˈaˈ y xtuben ta cˈa chi cof yix paˈel chupan ri icukbel cˈuˈx. 	 Sizleri Mesihte sonsuz yüceliğine çağıran ve bütün lütfun kaynağı olan Tanrının kendisi kısa bir süre acı çekmenizden sonra sizi yetkinleştirip pekiştirecek, güçlendirip temellendirecektir.


Chukaˈ chupan ri tiempo riˈ xka cˈa pe sakboch ri chilaˈ chicaj. Y jojun cˈa sakboch achiˈel jojun quintal calal. Y ruma cˈa ri jun nimalaj sakboch riˈ, ri winek sibilaj cˈa niquiyokˈ ri Dios; ruma ri rucˈayewal ri xuyaˈ ri Dios pa quiwiˈ ri winek riˈ, can jun nimalaj rucˈayewal. 	 İnsanların üzerine gökten tanesi yaklaşık kırk kilo ağırlığında iri dolu yağdı. Dolu belası öyle korkunçtu ki, insanlar bu yüzden Tanrı'ya küfrettiler.


Y Riyaˈ xubij cˈa chique ri rudiscípulos: Yacˈareˈ ri nuquiqˈuel ri xtibiyin tek xquicamisex. Riqˈui cˈa ri xtibiyin ri nuquiqˈuel, can yacˈariˈ tek xticˈachoj ri cˈacˈacˈ trato ri rajowan pe ri Dios chi nuben quiqˈui ri winek. Ri nuquiqˈuel ri xtibiyin, can riche (rixin) wi cˈa chi ye qˈuiy winek yecolotej. 	 ‹‹Bu benim kanım›› dedi İsa, ‹‹Birçokları uğruna akıtılan antlaşma kanıdır.


Ri Juan xubij chique: Xaxu (xaxe wi) cˈa ri alcawal ri bin chiwe ruma ri aj kˈatbel tzij, can xu (xe) wi riˈ ticˈutuj chique ri winek. Man cˈa ticˈutuj ta más. 	 Yahya, ‹‹Size buyrulandan çok vergi almayın›› dedi.


Y ri aj ri xa paxnek chic, Riyaˈ ma xtuben ta cˈa chare chi nikˈaj. Chukaˈ jun kˈakˈ ri xa nibuku chic ruma xa nichuptej yan ka, Riyaˈ xtuben chare chi ma xtichuptej ta ka. Y queriˈ xtuben apo, cˈa ya tek xtapon ri kˈij chi Riyaˈ xtuben chi xtichˈacon ri utzilaj rukˈatbel tzij. 	 Ezilmiş kamışı kırmayacak, Tüten fitili söndürmeyecek, Ve sonunda adaleti zafere ulaştıracak.


Queriˈ ri rubin ca ri David. Riyin nbij chi ri kech aj Israel ma riche (rixin) ta xtibe kˈij xtibe sek xetzak tek xquichakˈij (xquitochˈ) ri caken. Ma que ta riˈ. Xa ruma ma xquinimaj ta ri rutzij ri Dios, rumariˈ tek ri Dios xuyaˈ ri colotajic chique ri ma ye israelitas ta, riche (rixin) chi queriˈ nucˈasoj jun raybel quiqˈui ri kech aj Israel riche (rixin) chi niquirayij niquinimaj chic rutzij ri Dios. 	 Öyleyse soruyorum: İsrailliler, bir daha kalkmamak üzere mi sendeleyip düştüler? Kesinlikle hayır! Ama onların suçu yüzünden öteki uluslara kurtuluş verildi; öyle ki, İsrailliler onlara imrensin.


Y ri Dios xucusaj cˈa ri Pablo riche (rixin) chi xerubanalaˈ nimaˈk tak milagros. 	 Tanrı, Pavlusun eliyle olağanüstü mucizeler yaratıyordu.


Riyit y riyin can yoj israelitas pa kalaxic, ma yoj aj maquiˈ ta achiˈel ri winek ri ma ye israelitas ta. 	 Doğuştan Yahudi olan bizler öteki uluslardan olan ‹günahlılar› değiliz.


Wi xa man ta queriˈ, wi man ta yecˈastej pe ri caminakiˈ, ¿la yecˈo ta cami winek ri nicajoˈ chi yeban bautizar pa quiqˈuexel ri xa majun bey chic xquecˈastej pe? ¿La cˈo ta cami nicˈatzin wi tek queriˈ niquiben? 	 Diriliş yoksa, ölüler için vaftiz edilenler ne olacak? Ölüler gerçekten dirilmeyecekse, insanlar neden ölüler için vaftiz ediliyorlar?


Riyix nibij chi iwetaman achique ri nrajoˈ ri Dios chi nikaben, y chukaˈ iwetaman achique ri utz y ri ma utz ta ruma queriˈ nucˈut ri ley chiwech. 	 Tanrının isteğini biliyorsun. En üstün değerleri ayırt etmeyi Yasadan öğrenmişsin.


Y can tiwacˈaxaj cˈa jabel re nbij ca chiwe, xchaˈ ri Jesús. Can xtintek cˈa pe chiwe ri rutzujun (rusujun) ri Nataˈ Dios chi nuyaˈ pe chiwe. Ri rutzujun (rusujun) cˈa Riyaˈ chiwe riyix, ya ri Lokˈolaj Espíritu. Y yacˈariˈ ri xtoyaˈo ka iwuchukˈaˈ. Y can quixcˈojeˈ cˈa re waweˈ pa tinamit Jerusalem cˈa ya tek xtapon ri kˈij tek xtika pe ri Lokˈolaj Espíritu, xchaˈ chique. 	 Ben de Babamın vaat ettiğini size göndereceğim. Ama siz, yücelerden gelecek güçle kuşanıncaya dek kentte kalın.››


Y can cˈa cˈo na cˈa qˈuiy samaj ri xerubanalaˈ ri Ajaf Jesús ri ma ye tzˈibatal ta ca chupan re wuj reˈ. Ruma wi ta can chi jojun ri samaj ri xerubanalaˈ ri Jesús yetzˈibex, nchˈob chi re ruwachˈulef ma nuben ta riche (rixin) chi yeyac ronojel ri wuj ri yetzˈibex wi ri samaj riˈ; ruma can sibilaj wi qˈuiy wuj riˈ. Amén. 	 İsa'nın yaptığı daha başka çok şey vardır. Bunlar tek tek yazılsaydı, sanırım yazılan kitaplar dünyaya sığmazdı.


Riyix chukaˈ nibij: Ri ninatan ri altar riche (rixin) chi nuben jurar, astapeˈ ma nuben ta cˈa ri xubij, riˈ majun nuben. Yacˈa ri ninatan ri ofrenda ri nicˈojeˈ pa ruwiˈ ri altar riche (rixin) chi nuben jurar, riˈ cˈo chi nuben. 	 Yine diyorsunuz ki, ‹Sunak üzerine ant içenin andı sayılmaz, ama sunaktaki adağın üzerine ant içen, andını yerine getirmek zorundadır.›


Ri achi ri xunataj cˈa ri Isaías chi xtipe nabey, ya ri Juan ri Bautista. Y riyaˈ xcˈojeˈ cˈa pa jun desierto, y xubij cˈa chique ri winek ri xeˈapon riqˈui, chi titzolin cˈa pe quicˈuˈx riqˈui ri Dios y tiquibanaˈ bautizar quiˈ, riche (rixin) chi queriˈ ri Dios nucuy ri quimac. Y ye qˈuiy ri xeruben el bautizar. 	 Böylece Vaftizci Yahya çölde ortaya çıktı. İnsanları, günahlarının bağışlanması için tövbe edip vaftiz olmaya çağırıyordu.


Y ya cˈa ri Cristo xucˈuan ri kamac tek xcom chuwech ri crusin cheˈ, riche (rixin) chi xuben chake riyoj chi xojcom yan chuwech ri mac, riche (rixin) chi nikacˈuaj jun cˈaslen choj. Ruma yacˈa Riyaˈ ri xcom y xsocotej riche (rixin) chi xchojmir ri kacˈaslen. 	 Bizler günah karşısında ölelim, doğruluk uğruna yaşayalım diye, günahlarımızı çarmıhta kendi bedeninde yüklendi. Onun yaralarıyla şifa buldunuz.


Y yariˈ ri nabey cˈastajbel ri xtibanatej. Yacˈa ri nicˈaj chic caminakiˈ ma xquecˈastej ta na. Xa nikˈax na jun mil junaˈ, cˈacˈariˈ tek xquecˈastej pe. 	 İlk diriliş budur. Ölülerin geri kalanı bin yıl tamamlanmadan dirilmedi.


Y tek ri Jesús xtzˈuyeˈ chic anej choj, xutzˈet cˈa chi xaxu (xaxe wi) chic ri ixok ri paˈel ca chiriˈ. Rumariˈ xucˈutuj cˈa chare ri ixok riˈ: ¿Y ri winek ri yetzujun (yesujun) chawij? ¿Majun ri xcˈojeˈ ca riche (rixin) chi yarucamisaj? xchaˈ ri Jesús. 	 İsa doğrulup ona, ‹‹Kadın, nerede onlar? Hiçbiri seni yargılamadı mı?›› diye sordu.


Y ri Jesús can xumey cˈa tek xracˈaxaj ri rutakon el rubixic ri capitán. Y can yacˈariˈ xerutzuˈ ri winek ri ye tzeketel chrij, y xubij cˈa chique: Can kitzij nbij chiwe, chi ri achi ri takayon pe rubixic re chˈabel reˈ, can rucukuban wi rucˈuˈx wuqˈui. Y majun cˈa wech aj Israel ri wilon ta ri can rucukuban ta rucˈuˈx wuqˈui, achiˈel ri jun achi riˈ. 	 Bu sözleri duyan İsa yüzbaşıya hayran kaldı. Ardından gelen kalabalığa dönerek, ‹‹Size şunu söyleyeyim›› dedi, ‹‹İsrailde bile böyle iman görmedim.››


Rumacˈariˈ tek riyin nbij chiwe riyix ri yix ruchaˈon ri Dios, ri yix lokˈolaj tak ralcˈual, y sibilaj yixrajoˈ: Can tiwikaˈ cˈa iwiˈ riqˈui ri nucˈom pe ri cˈacˈacˈ cˈaslen. Nicˈatzin chi tijoyowaj iwech chiˈiwachibil iwiˈ. Nicˈatzin chi utz inaˈoj quiqˈui quinojel, ma ninimirisaj ta iwiˈ, yix chˈuchˈuj y cˈo cochˈonic iwuqˈui. 	 Öyleyse, Tanrının kutsal ve sevgili seçilmişleri olarak yürekten sevecenliği, iyiliği, alçakgönüllülüğü, sabrı, yumuşaklığı giyinin.


Riyin ma nbij ta cˈa chiwe chi can cˈo chi queriˈ tibanaˈ. Ma que ta riˈ. Ri nwajoˈ riyin chiwe ya ta chi riyix niben achiˈel niquiben ri nicˈaj chic kachˈalal. Riyeˈ can pa cánima cˈa xpe wi riche (rixin) chi xquimol ri ofrenda. Yacˈariˈ nwajoˈ riyin chi niben riyix riche (rixin) chi nikˈalajin chi kitzij cˈo ajowabel iwuqˈui. 	 Bunu buyruk olarak söylemiyorum, yalnızca sevginizin içtenliğini ötekilerin gayretiyle karşılaştırarak sınamak istiyorum.


Y tek ri winek quicˈaxan chic ri chˈabel ri nucˈut ri Jesús, can xquimey ri xquicˈaxaj, ruma majun bey quicˈaxan ta chˈabel queriˈ. 	 Bunları işiten halk, Onun öğretişine şaşıp kaldı.


Y chupan ri tiempo riˈ, ya cˈa ri jun achi ri Galión rubiˈ ri aj kˈatbel tzij chiriˈ pa ruwachˈulef Acaya, ri acuchi (achique) cˈo wi ri Corinto. Y ya tiempo riˈ tek ri israelitas xquimol quiˈ riche (rixin) chi xeyacatej chrij ri Pablo. Xbequichapaˈ pe, xquicˈuaj pa kˈatbel tzij, 	 Gallionun Ahaya Valisi olduğu sıralarda, hep birlikte Pavlusa karşı gelen Yahudiler onu mahkemeye çıkardılar.


Riqˈui cˈa ri Adán xkil wi ri camic konojel. Y queriˈ chukaˈ riqˈui cˈa ri Cristo xtikil wi ri cˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 Herkes nasıl Ademde ölüyorsa, herkes Mesihte yaşama kavuşacak.


Y pa rox kˈij, chiriˈ pa tinamit Caná ri cˈo chiriˈ pa rucuenta ri Galilea, cˈo cˈa jun cˈulanen xbanatej. Y ri María ri ruteˈ ri Jesús, cˈo cˈa chukaˈ chiriˈ chupan ri cˈulanen riˈ. 	 Üçüncü gün Celilenin Kana Köyünde bir düğün vardı. İsanın annesi de oradaydı.


Sibilaj ye qˈuiy cˈa ri winek ri xewaˈ ruma xaxu (xaxe) wi ri achiˈaˈ yecˈo wuˈoˈ mil. 	 Yemek yiyen erkeklerin sayısı beş bin kadardı.


Xpe cˈa jun achi ri cˈo jun itzel yabil chrij, y ri yabil riˈ lepra rubiˈ. Ri achi riˈ xucˈutuj cˈa utzil chare ri Jesús, xxuqueˈ ka chuwech y xubij cˈa chare: Wi riyit nawajoˈ yinacˈachojsaj chare re nuyabil, can yicˈachoj wi cˈa riˈ, ruma riyin wetaman chi can yacowin wi, xchaˈ. 	 İsaya cüzamlı biri geldi, diz çökerek, ‹‹İstersen beni temiz kılabilirsin›› diye yalvardı.


Y tek ri Jesús cˈa ntajin cˈa chutzijoxic ronojel riˈ, cˈo cˈa jun achi principal xapon y xbexuqueˈ xbemajeˈ chuwech y cˈacˈariˈ xubij chare: Ri numiˈal xa cˈa jubaˈ ticom ka, tabanaˈ jun utzil jayaˈ ri akˈaˈ pa ruwiˈ riche (rixin) chi queriˈ xticˈaseˈ chic jun bey, xchaˈ ri achi. 	 İsa onlara bu sözleri söylerken bir havra yöneticisi gelip Onun önünde yere kapanarak, ‹‹Kızım az önce öldü. Ama sen gelip elini onun üzerine koyarsan, dirilecek›› dedi.


Ri achiˈaˈ fariseos xquibij cˈa chare ri Jesús: ¿Acuchi (achique) cˈa cˈo wi ri Atataˈ? xechaˈ chare. Y ri Jesús xubij cˈa: Riyix ma iwetaman ta ruwech ri Nataˈ, ruma ma iwetaman ta nuwech riyin. Wi ta iwetaman nuwech riyin, can iwetaman ta chukaˈ ruwech ri Nataˈ. 	 O zaman Ona, ‹‹Baban nerede?›› diye sordular. İsa şu karşılığı verdi: ‹‹Siz ne beni tanırsınız, ne de Babamı. Beni tanısaydınız, Babamı da tanırdınız.››


Chupan ri ley ri ruyaˈon ca ri Moisés, nubij chi ri yebano quereˈ, quecamisex chi abej. ¿Achique cˈa nabij riyit? ¿Utz o ma utz ta nikacamisaj chi abej re jun ixok reˈ? xechaˈ chare. 	 ‹‹Musa, Yasada bize böyle kadınların taşlanmasını buyurdu, sen ne dersin?››


Riyin ri Judas, yin jun rusamajel ri Jesucristo y yin rachˈalal chukaˈ ri Jacobo. Ntzˈibaj cˈa el re wuj reˈ chiwe riyix, ri yix siqˈuin (oyon) chic, y yix chˈajchˈojsan chic ruma ri Katataˈ Dios. Y can yix ruchajin chukaˈ, ruma xa jun chic ibanon riqˈui ri Jesucristo. 	 İsa Mesihin kulu, Yakupun kardeşi ben Yahudadan, Baba Tanrı tarafından sevilip İsa Mesih için korunmuş olan çağrılmışlara selam!


Man cˈa tisach ta icˈuˈx, xchaˈ ri Jesús chique ri rudiscípulos. Riyix can iniman ri Dios y can queriˈ chukaˈ quininimaj riyin, xchaˈ chique. 	 ‹‹Yüreğiniz sıkılmasın. Tanrıya iman edin, bana da iman edin.


Yacˈa tek cuyutajnek chic el ri mozo riˈ chare ri rucˈas, xberucˈuluˈ cˈa jun rech mozo. Ri mozo riˈ cˈo cˈa jun kajoˈn rubanon riqˈui riyaˈ. Ri kajoˈn cˈa ri rubanon ri rech mozo riˈ, man achiˈel ta cˈa ri rucˈas riyaˈ, xa jun ciento puek ri nibix denario chare. Pero ma riqˈui wi riˈ, riyaˈ xupitzˈ chukul y nutzˈapij yan cˈa ruxlaˈ, y nubij cˈa chare: Tatojoˈ pe ri acˈas ri abanon wuqˈui, nichaˈ chare. 	 ‹‹Ama köle çıkıp gitti, kendisine yüz dinar borcu olan başka bir köleye rastladı. Onu yakalayıp, ‹Borcunu öde› diyerek boğazına sarıldı.


Y ri discípulos qˈuiy cˈa itzel tak espíritu ri xequelesalaˈ. Y chukaˈ xquiyalaˈ aceite pa quiwiˈ ye qˈuiy yawaˈiˈ y xequicˈachojsaj ca. 	 Birçok cin kovdular; birçok hastayı, üzerlerine yağ sürerek iyileştirdiler.


Pero matiox cˈa chare ri Dios chi riyix riqˈui ronojel iwánima ninimaj ri rubin ca Riyaˈ. Can yixcˈo wi chic pa ruchˈabel ri Dios ri cˈutun ca chiwech. Tek rubanon ca, xixcˈojeˈ cˈa chuxeˈ rutzij ri mac. 	 Ama şükürler olsun Tanrıya! Eskiden günahın köleleri olan sizler, adandığınız öğretinin özüne yürekten bağlandınız.


Ri achi xubij queriˈ ruma ri Jesús rubin chic cˈa chare ri itzel espíritu ri cˈo riqˈui ri achi riˈ, chi tel el. 	 Çünkü İsa, ‹‹Ey kötü ruh, adamın içinden çık!›› demişti.