Jekäi je te oveja tapawe̱mi ijula wämo kja̱ne, ata je te cabra tapawe̱mi jula shule kja̱ne. 	 Noˈ meˈ tuˈ yin̈ iswatxˈkˈab naj chaco noˈ, wal noˈ chiw xin yin̈ ismeckˈab naj chˈoc noˈ.


Jera chu̱li̱i̱wa̱ ñasikawa̱ iwä ja̱mi; jewa wa̱ isaka date klä ialewa̱ wa käi, ka wä wajuenak kuna wa käi, jula medelewa̱ wa käi, ka ktäk kuna wa käi, dueta wa saka chu̱li̱i̱ wa käi. Jewa tapawa̱wa̱ ijewa te iklä kicha ja̱mi, jekäi jewa bäiwa̱ni ite. 	 Caw xin hantan̈e anma apni iscˈatan̈ Comam. Ay mac ikˈn̈e anma yaˈay yeb ay mac ikˈn̈e anma mach chu yeqˈui, yeb anma mach chu yilni, yeb anma txˈoj ye iskˈab, yeb anma mach chu istzoteli; yalaxayo sunil anma tuˈ yich yoj Comam. Sunil anma tuˈ xin cawxicanocan̈ yu Comam.


Je wakja̱neiwa̱k yis kolona rä. Je ji me̱le yis ia̱ Säkeklä je̱r bäi shäke̱ ja̱mi, je me̱le yis ia̱ rä itäkili te ji we̱ oloi ja̱mi. 	 Yu iscˈulchˈanil iscˈul Comam Dios, yuxin yakˈ inmunilan walnicˈojan Tzotiˈ cˈul yet colbanile xol anma yu yip Comam caw munlaco win̈an.


Ata Juan te isu̱a fariseo wa irä Saduceo wa irä jewa de ta̱i wäoka̱nak iwa̱ ra, jera ite ijewa ia̱ isha: “¡Tkäbe si̱ yäbeila! ¿Yi te bas je̱r ku̱a Säkeklä kju̱atkämiwa̱ ke̱i däke̱wa̱ je cha̱k rä na? 	 Hayet yilni naj Juan tato txˈiˈal ebnaj fariseo yeb ebnaj saduceo apni iscˈatan̈ yu yah haˈ iswiˈ, yalni naj tet ebnaj: ―Hex tiˈ caw hacaˈtan̈e heyicˈal heba yeb noˈ laba, caw helanex hecolni heba. ¿Mac halni teyet ta yun̈e chˈah haˈ hewiˈ yuxin chexcolcha tet huneˈ isyaˈtajil chati Comam Dios?


Jishtä bas wa̱ iju̱ñer käi, ka sá wa̱ bas kjeiyine ji ki̱ bas wa̱ sá ktä ssäkläpa kuna, ka sá wa̱ ji o̱ne jile däkläksa̱ sá ia̱ ebä ki̱ka kuna. Säkeklä te je su̱a. 	 Hex tiˈ heyohtaj, yeb xin yohtapaxo Comam Dios tato maẍticˈa hunelo quexcomontehan̈ yu tzotiˈ cˈulchˈan yoqui. Machipaxo tzotiˈ akˈni ayo hecˈul jalan̈ yun̈e jinilojan̈ melyu teyin̈.


El wa, yis te bas pake jí kte bas tsa̱tkäklä je wäkukäk, yis te iyua rä tsi̱ne ki̱ka. 	 Hex wuẍtaj hex wanab, chinkˈanan teyet niman cheyute hecˈul yuto hanicˈn̈e hecuybanil chiwatojan teyet yul huneˈ incartatiˈan.


Ka irä maikäi kuna ta, bas te ji me̱ke̱ je wá ka sä sikii wa ki̱ ji shërke̱ ebä däke̱ksa̱ kuna, ata je ki̱ wekte yirke̱ ki̱ta Säkeklä ia̱. 	 Huntekˈan colwal cheyakˈ tiˈ maẍn̈etaj chicolwa yin̈ tzet ye tuˈ matzet yul iskˈab ebnaj, wal xin chiiptzelipaxo yin̈ ebnaj yakˈni yuchˈandiosal tet Comam Dios.


Ka̱ñinawa̱ ra, ite iwakei wa̱ dulanak wa kia jaté iwä ki̱, jewa sha̱ kuka ite däka̱ doce, jewa kia ite iktei bata shäk wa ni. 	 Haxa yet issajbilo yin̈ hunxa tzˈayic xin, yawtenti Comam ebnaj iscuywom iscˈatan̈. Xol ebnaj tuˈ issiqˈuilo Comam cablahon̈wan̈ ebnaj yu yoc ebnaj ischejabo Comam yin̈ ismunil.


Jekäi ite ijewa ia̱ kte paka jile she ja̱mi saka saka jí ite ishe dar käi, bikö ijewa ia̱ issërke̱ ja̱mi. 	 Hac tuˈ yu iscuyni Comam Jesús anma yin̈ Istzotiˈ Comam Dios yet yanico Comam huntekˈan yechel tet anma. Caw txˈiˈal yechel yaco Comam, hataticˈa hanta chikˈoji anma istxumni.


jekäi ije̱k kjasha Pedro ia̱, je ukä ska doce wa ia̱. 	 Isyeni isba Comam tet naj Pedro, isyenipaxo isba tet ebnaj ischejab.


Je su̱ta jäiyi wa kiana ise̱naklä wa shka̱li̱bläk jishtä iwakwa yaka käi. Yi te ise̱naklä shka̱li̱ble ra, je rä iwakei je̱k shka̱li̱bla. 	 Hacaˈticˈa isxahanil chil naj ichamile isnimanil, hacojab tuˈ isxahanil chil naj yixal. Yuxin haˈ mac xahan chil yixal, caw xahan chilpaxo isba chal tuˈ.


Jera je jäiyi kololewa̱ wikblu yakei wa̱ je ju̱nami ijewa ki̱ka, te ijewa kukawa̱ diekjela tu̱naka̱ ijewa kalabe ki̱ka. Jekäi je ju ska ijewa julunami ju̱li̱shye, shka̱le ta̱i. 	 Haˈ naj bay ayco ischejab naj matzwalil tuˈ xin, tit lemna naj yiban̈ ebnaj, isyukˈlaxayo ebnaj yu naj yin̈ sunil yip, caw xin oc islahwilal isnimanil ebnaj. Tˈilanxa ebnaj yet yelcan̈ tet naj ischejab naj matzwalil tuˈ.


Jekäi Säkekewa ktä minemika̱ täkii jöikwä jöikwä ki̱ta ki̱ta. 	 Hac tuˈ xin yu ispujnacan̈ Istzotiˈ Comam Jesucristo Jahawil, isyenicanilo yip Comam xol anma.


Ñerä je te ka̱ tso̱ iwa̱ watju̱a ju̱ami, je säkei detse̱ iwa̱ cha̱mi ite Jesús ktei bata shäk wa ia̱. 	 Ay xin huneˈ istxˈotxˈ naj istxon̈toj, yapni naj yakˈno istohol yul iskˈab ebnaj ischejab Comam Jesús tuˈ.


Ke bas ku̱ iwa̱ ijewa käi. Ka irä jiye kuna ta, bas Ká wa̱ ji sherke̱ bas ki̱ je ju̱ñer kja ka bas wa̱ ji kirba iia̱ yika. 	 Wal xin mach cheyute hacaˈ tuˈ, yuto Comam Dios yohtaxa tzet chiocnico heyu yalan̈to yet maẍto chekˈan tet Comam.


Bas wakwa je̱rike ja̱mi bas te sä wabiketseksa̱, ata ka yis te yi a̱ni wabiketseksa̱. 	 Walex hex tiˈ, caw comonn̈eticˈa chexoc heyilaˈ tzet ye anma, yaj walinan mach ton̈eticˈaho chinocan wilaˈan tzet chielico anma.


te isheke̱: —¡Ba ne rä Judío wa Tsa̱ku̱i rä ra, ba wakei je̱k tsa̱tköksa̱! 	 Yalni ebnaj: ―Ta yeli yahaw anma Israel hawehi, colayti haba, ẍi ebnaj.


Jekäi je ne we̱mi sä te rä, ikuna Säkeklä te ka̱ ma̱ ra. 	 Wal tinan̈ xin haˈ cuybanile ayxacan̈ haˈ chiwalan teyet ta hac tuˈ chiel yin̈ iscˈul Comam Dios.


Ka irä jiye kuna ta, ka̱wei wawe̱ wá, ka yi a̱ni wabiketsanakksa̱ wämo ije wäna, je rä ka̱wei ne wà sa̱ je̱r ku̱eke̱ ite jibä rä ji yakei wakble rä ki̱ka. 	 Yuto machi huno mac chioc cˈulal yul sat Comam Dios yu isyijen yin̈ tzet chal ley, wal xin cachann̈e ismunil huneˈ ley tuˈ haˈ isyeniloj tato caw mulumon̈.


Ka irä jiye kuna ta, pan ki̱je̱le, je ka wadéne ijewa je̱r na, ijewa je̱r ko̱la rä doloiebä ki̱ka. 	 Waxan̈ca yil ebnaj yet iswatxˈen Comam huneˈ cˈaybalcˈule yin̈ ixim pan, yajaˈ xin machi txumchalo yu ebnaj, yuto maẍto chihajcha isnabal ebnaj.


Bas yis el wa, yie ibiketse iyina si̱ bas wa̱ rä ji bäi ne tso̱ bäi, bas dä ka̱ju̱ñe ta biköle, ñakäi bas ia̱ ñaparurdawa̱. 	 Hex wuẍtaj hex wanab caw wohtajan sicˈlebil ta caw cˈulchˈan hecˈul teyin̈ hununex, yeb xin caw aypaxo hehelanil, caw xin heyohtapaxo hecuyni heba hununex.


Ata ka yi a̱ni kuna kte wapakäkka̱ ra, je si̱wa̱tiöwa̱ sa tapar tso̱ ska; wë iwakei ktö je̱k ra ñakäi Säkeklä ra. 	 Taca machi mac chitxumnilo yin̈ tzet chal yelapno xin, cˈulmi ta mach cheyala, wal xin ischuquilojab heyanma chitzotel tet Comam Dios.


Jekäi yi rä Cristo ja̱mi ra, je rä yöleksa̱ni spa̱na. Ji mikle kjaju̱ e̱ná. Ñera je rä maneleksa̱ni spa̱na. 	 Yuxin haˈ mac chaco isba yul iskˈab Comam Jesucristo, acˈ anmaxa chˈelicoj. Haˈ tzet iswatxˈe yet yalan̈tocanoj chitan̈caniloj, haxa tzet chiswatxˈe tinan̈ xin acˈtoxa.


Jira bas wa̱ jile tso̱ bäi, je wà sa saka ki̱ ji sherke̱ tsa̱tkermi, je rä bas ki̱ ji shena ra, bas tsa̱tkenaklä ijewa ji tso̱ wà, biköle ia̱ idäkläksa̱ ñakjee, 	 Yajaˈ chiwochehan tato lahanojab tzet ayon̈ cosunil. Yuxin tinan̈, hex ay tzet ay yul hekˈab colwahan̈we yin̈ ebnaj matzet aya, haxinwal haxa yet matzet ayex haxa ebnaj chicolwa teyin̈. Ta hac tuˈ lahan chicocolle coba.


Ba wäbatsa ji wämo wà, ñakäi ba te ji ka ka̱wei ja̱mi kuna dokoitsa. Je ne ki̱ka Säkeklä, ba Kekläí te ssëne a̱naa tkaju̱até ma ki̱ aceite ye ba wapebläk wa tsa̱ta.” 	 Caw chachtzala yin̈ iscˈulal, wal istxˈojal xin chayaha. Yuxin sicˈbilachilo yu Comam Dios haDiosal. Caw ecˈbal tzalahilal yakˈ tawet sata ebnaj hawetbi, ẍi.


ata ikunapa rä bas je̱r ska je̱k ki̱tkele ji ka tjabanak kuna wà, je̱r ssële je̱k jalewa̱ käi, bitaba käi. Je ne rä säkei ta bäi si̱ Säkeklä wäna rä. 	 Wal xin haˈojab iscˈulchˈanil heyanma haˈ cheyil hewatxˈeˈ, haxinwal caw cˈulchˈanex yul sat Comam Dios. Haˈ huneˈ hecˈulchˈanil tuˈ, haˈ ton iscˈulal hecˈul yeb akˈancˈulal yul heyanma, haˈ huneˈ tuˈ machi bakˈinal chietaxtoj, caw ay yelapno ye yul sat Comam Dios.


Yi te ba kpa ma ja̱kätä ki̱ka ra, ma ja̱kätä ekta mo iia̱ iwa̱ buka̱nak. Ñakäi yi te ma wa̱ shönak je̱k ki̱ tsa̱mi ra, jera ñakäi ka̱ mo iia̱ ba paiklä tsa̱klämi iwa̱. 	 Ta ay mac chipakˈnilto hesat, meltzopaxto kˈaxepxa tet. Ta ay mac chitzicnilo hechumpa, matzet cheyala ta chipaxto hecamiẍ.


bas ji ñaklä, bas ji yäklä yis mesa ska, mai yis dä sa̱ tsa̱ku̱i ska, ñakäi bas ñajäkläkläwa̱ sa̱ tsa̱ku̱i wa je̱tkäklä ki̱ka, Israel wa ditsei wä doce ktei wabiketsäkksa̱.” 	 Hex tiˈ, chexwaˈ sat inmeẍahan bay chinocan Yahawiloj, cat heyay tzˈon̈no yul hecapil hununex, cat heyoc yahawil yiban̈ cablahon̈eb majan ebnaj Israel, ẍi Comam.


Ji tkenak dulaklei wa ja̱mi, je cho̱ ba ku̱. Ata ji wämo käi, ji biketse etkabä käi, ñashka̱li̱ble käi, se̱ne bitaba käi, male̱yuö ba ku̱ Säkekewa a̱netsäk je̱rike bulee wà wa raña. 	 Elan̈ tet sunil istxˈojal choche ebnaj hawet tzehal iswatxˈe; wal xin ocan̈ tzujno yinta istoholal. Cam lahico hawanico hawanma yin̈ Comam, xahan chawil hawet anmahil. Caw ayojab akˈancˈulal yul hawanma hacaˈ sunil macta chiawten Comam yin̈.


Jera Jesús te ichaka ijewa ia̱: —Yabala, ¿ka sä ji kätäpa na? Jera ijewa te ikúka: —Kai. 	 Yalni Comam tet ebnaj: ―¡We ach! ¿Tom caw maẍto noˈ chiahti heyu? ẍi Comam. Istakˈwi ebnaj: ―Caw machi noˈ, ẍi ebnaj.


Yis Juan ne te jí ssa, jí su̱a rä. Mika̱ yie je ssa je su̱a ra, yis je̱tkawa̱ wakte ángel je kjashäk yis ia̱ klä säkätä ja̱mi ioloitsäk. 	 Hanin Juan intiˈan, haninan caw wilan yeb wabenan huntekˈan tiˈ. Hayet wilnihan yeb yet wabenan way jahnojan sata naj ángel yeni huntekˈan tuˈ wetan.


jewa te ishe: ‘Sá bulana bas ia̱ kabe wà, ta ka bas klä ju̱a ta; sá kjoyina sä dulewa̱ ji̱etsäklä shtä wà, ta ka bas ji̱á ta.’ 	 “Naban̈e jeta cobahan̈ jokˈtzenan̈ teˈ suˈ, yuto mach quexcan̈alwi. Naban̈e jacojan̈ bit caw biscˈulal yoqui, yuto mach quexokˈpaxoj,” ẍi niẍte unin tuˈ.


Jekäi ijewa te iweika e̱ná ra, ijewa te je sua siöö yëna ya ju̱amini, jera ite iwakei paiklä jiawa̱ni iia̱, kjepa iwa̱ iminetse̱ wätenakka̱ cruz ja̱mi. 	 Lahwi istzebicano ebnaj yin̈ Comam, yinilo ebnaj huneˈ kˈap kˈap ishucbaco yin̈ Comam, yanico ebnaj xil iskˈap Comam. Lahwi tuˈ yinito ebnaj Comam yin̈ culus.


Ñerä ñayöle ka̱wei wà ekla je̱k duaka̱ te iwächakewa̱ wäsi̱wa: —Sapaktäk, ¿jibä wa̱k yis kiana ra, yis ia̱ se̱ne jekjeye dämiksa̱ rä na? 	 Ay huneˈ naj cuywawom yin̈ isley naj Moisés apni tzotelo tet Comam Jesús, yaj yun̈e yilwen naj Comam, yuxin yal naj hacaˈ tiˈ: ―Mam cuywawom, ¿tzet wal wuten inbahan yun̈e inchahnihan huneˈ kˈinal mach istan̈bal? ẍi naj.


Ka irä jiye kuna ta, iyöle katke rä: “Yis dä kseka, je ne wà Säkekewa te ishe, biköle ñajäklämiwa̱ köchöwä ki̱ka yis wäja̱mi, biköle te ishemika̱ yis dä Säkeklä.” 	 Chal yul Yum Comam Dios: Hanin yahaw intiˈan, chiwakˈ binaho inbihan yin̈ tzet chiwaltiˈan tato sunil anma chihul insatajan, yeb sunil mac yilal yalni yu istiˈ ta haninn̈echˈanan Dios hinan, ẍiayoj.


Ije se̱r dä tsa̱na, ije rä Säkeklä dälätsäk iju ska tso̱ wa biköle ra ñara. Ije rä ka jita wa tsa̱tkäk bäi si̱, Säkeklä payuläk tkelewa̱ del. 	 Huneˈ naj tuˈ mach Israelo naj, yaj ayco yanma naj yin̈ Comam Dios yeb sunil mac ay bey yatut, caw chiyo isba tet Comam Dios. Caw niman tzettaj ye tuˈ chissah naj tet anma mebaˈ Israel. Chi‑ticˈa‑txahli naj tet Comam Dios.


Jekäi pañuelo käi, paiklä jienak ietkä ki̱ka käi, yitäle Pablo yaka ja̱mi je mike̱ duë ta wa ia̱, jera ijewa jeke̱wa̱ta̱na duë te, ñakäi wikblu yakeila mike̱ksa̱julu ijewa yika. 	 Wal xin waxan̈ca payuˈe maca hunuxa xilkˈape ecˈlenaxa yin̈ isnimanil naj Pablo tuˈ, chito anma cat yanico yin̈ isyawub cat iscawxican̈ anma tuˈ. Aypaxo anma chˈelcano ischejab naj matzwalil yin̈.


Jira yis te ka̱wei spa̱na me̱ bas ia̱, je rä bas ñashka̱li̱blö. Jishtä yis te bas shka̱li̱bla käi, bas ñashka̱li̱blö. 	 Chiwakˈcanojan huneˈ acˈ chejbanile tiˈ teyet, xahan cheyil heba hununex. Hacaˈ isxahanil ayex wuhan, hac tuˈ cheyutepaxo heba.


Ka yis dene rä sä wämo wa kiäk kuna, ata yis de rä ji yakei wakbläk wa ne pakäk ñamanewakksa̱. 	 Mach hulnajojinan wawteˈan anma chalni ta caw cˈul yecoj, to haˈ anma mulum, haˈ hulnajinan wawteˈan yu isbejnicano iswatxˈen istxˈojal.


Iwa rä ijewa je̱r ku̱a yi rä Säkeklä rä te, ata ka ijewa wa̱ ije oloi tsane Säkeklä käi, ñaebä ka ijewa wa̱ wekte yine iia̱, ata iianacha̱wa̱ je̱rikäk kje ka wata ebä, wätuilewa̱ ka ka̱ ta ji̱a ije̱r ska. 	 Waxan̈ca caw yohta anma tato ay Comam Dios, yajaˈ maẍticˈa yiyo isba anma tet Comam hacaˈ caw yehi. Maẍticˈa xin yakˈpaxo anma yuchˈandiosal tet Comam, wal xin han̈cˈan̈eticˈa issucal chiecˈ yin̈ isnabal yu kˈejholo ayco yin̈ isnabal.


Juan te jí yua tapanak eyaka eyaka däka̱ siete Asia ska wa ia̱. Ale kaldu jira irä, bakleju̱ irä, se̱rmi ji̱a irä, ñakäi Wikblu kajali siete ije je̱tkäklä sa̱ tsa̱ku̱i ye wäja̱mi wa irä, ñakäi Jesucristo chatkelewa̱ ji ktei shäkka̱, bitele dulecha̱wa̱ wa ska itsa̱ säkätä ye, ka̱ tsa̱ku̱i wa je wäkiri, jewa je̱r bäi shöpa bas ia̱, jewa ku̱ bas je̱r ssëwo̱pa baa. Sa̱ shka̱li̱bläk, sa̱ wa̱ ji yakei wakblele nui yika sä wetsäkksa̱ ipi wà, 	 Hanin Juan intiˈan, chintzˈibn̈etojan huneˈ carta tiˈ teyet hex huj majan ayexxaco yul iskˈab Comam Jesucristo. Chawe akˈancˈulal yeb iscˈulchˈanil iscˈul Comam Dios; Comam ay tinan̈, Comam ayxaticˈa yet yalan̈tocanoj, Comam chihuli. Chahwepaxo akˈancˈulal yeb iscˈulchˈanil tet hujeb espíritu ayco sata bay tzˈon̈an Comam.


Jera yis te jí Jesús ña̱le̱i ja̱mi wa yula iktäkcha̱wa̱ kje, yie ijewa kuka wätenakcha̱wa̱ jäiyi wa irä alaklä wa irä. 	 Yet yalan̈tocanoj caw ecˈyaˈ yanma anma chihalnicˈo huneˈ acˈ cuybanile tiˈ wuhan. Ay bay inpotxˈcamojan anma tuˈ, ay bay intzabayojan ebnaj winaj yeb ebix ix winitojan yul teˈ preso.


Ata yis shki̱naka̱ni ra, yis maju̱ bas wätsa̱kba Galileaka. 	 Yajaˈ yet chinitzitzbican̈an xin, chinbabitojan tesata bey Galilea, ẍi Comam.


¡Yi rä kukä ta ra, je ku̱ issö ji sheke̱ Säkeklä wikblu te tapanak eyaka eyaka wa ia̱ rä käi! Yi tu̱naka̱, je ka meräk sä duäkläwa̱ etäbä kicha wa̱.’ 	 ¡Maquex cheyabe huneˈ tiˈ akˈwe heyanma hetxumnilo yin̈ tzet chal Comam Espíritu tetej macta ayxaco yul iskˈab Comam! Haˈ mac chikˈoji mach chiakˈlax ecˈoyaˈ yanma yin̈ huneˈ iscab camical,” ẍi Comam.


Je sha ijewa te je rä io̱naklä jishtä Jesús wa̱ iyile käi. Je sha ite rä iju̱ñenaklä jishtä iduämiwa̱ rä käi. 	 Hac tuˈ xin yu yijni isba tzet halbilcano yu Comam Jesús yin̈ tzet chiyu iscami.


Jekäi bas ñashka̱li̱bla ra, je wà biköle te isu̱emi bas dä yis wa̱ dulanak wa. 	 Tato caw xahancano cheyil heba hununex, hac tuˈ chiyu yohtan̈enilo anma tato quexincuywoman, ẍi Comam tet ebnaj.


Bas ñassäke̱ je rä ka bäi kuna. Ata ¿ka bas wa̱ ijuñer: “Levadura elkje te harina yaka kalabe papu̱we̱ka̱ni na?” 	 Hex tiˈ mach cˈuloj ta cheyican̈ heba yu huneˈ istxˈojal iswatxˈe naj tuˈ texol. ¿Tom mach cheyohtajo xin tato hanicˈn̈e yan̈al ixim pan chioc xol ixim harina, caw xin sunil ixim chisipcˈa yu?


Ji sha yis te bas ia̱ ka̱ yee na, je shöni ka̱ oloi ka; ji ssa bas te yile ja̱lmana käi, je shöka̱ni ju tsi̱bata yöle shpatke ki̱ka. 	 Sunil tzet chiwalan teyet yin̈ ewantajil tinan̈, pujbawecˈo tet anma. Yeb huntekˈan ton̈e chinsahan yul hetxiquin, halwecˈo yin̈ caw ip yulaj calle.


Jera yie issa, diklä ángel í te ishe: “Ba ale sikii, ale kaldu jira irä mikle irä, ba rä wämo; ba te sa kpa jekäi ki̱ka. 	 Wabenan yalni naj yahawil ha haˈ: Mamin, hach tiˈ Dios ach, machi nino istxˈojal ayco tawin̈. Ayach tinan̈ yeb xin ayachxaticˈa yet yalan̈tocanoj. Hach tiˈ caw istoholal chawatxˈe, yuto maxawil yin̈ tzet chielico anma tiˈ.


ocho día ra tene shkiri o̱na yis ia̱. Yis dä Israel wa, Benjamín ditsei wä wa. Hebreo wa sha̱na yis dä Hebreo wa si̱. Ka̱wei wawe̱ ska ra, yis dä fariseo wa. 	 Yuto waxajebixto tzˈayic inpitzcˈahan wakˈlax circuncidaran. Caw Israel wichmaman, yin̈ yuninal naj Benjamín titnajinan, Hebreo inan, caw Hebreo inmaman yeb inmiˈan, fariseo inpaxojan yin̈ walnicˈojan cuybanile yin̈ isley naj Moisés.


Ale ssërke̱ sä ssëwa̱k bäi ira ji rä sa yaka ja̱mi ebä wà, jewa te bas pakeke̱ tene shkiri wa̱k, je rä ka ijewa kolonakläwa̱ weikanak Cristo cruz kju̱ei, je ebä ki̱ka. 	 Ebnaj chischilba yalni teyet tato caw yilal heyakˈni circuncidar heba, to yun̈e yoccano ebnaj cˈulal yul sat anma yuxin chal ebnaj, yeb yun̈e mach chiakˈlax ecˈoyaˈ yanma ebnaj yinta ebnaj chihalnicˈo iscamical Comam Jesucristo.


Ke bas ñakjewa̱k ñayika, ata ñaje̱rko̱le elkje bala ta ka̱kie kju̱ei ebä ra ka̱ tso̱ ñabutsäkläksa̱ ñayika. Jekjepa bas däwa̱ni ñara, ka bas je̱r ki̱wa̱kläwa̱ kuna Satanás wa̱, ji ssërke̱ bas yaka ska ka wätker bas ia̱ ki̱ka. 	 Yuxin mach chu heman̈cˈon heyochelen heba hununex, cachan tato lahtiˈxa ye heyu heman̈cˈon heba teyet hununex yin̈ hayebo tzˈayic yu hetxahli tet Comam Dios yin̈ sunil heyanma. Yajaˈ xin yilal hehunbanpaxo heba hunelxa, yuto cˈuxantaxca mach chitecha heyu yin̈ tzet choche henimanil, cat yoc naj matzwalil quexyilwenoj cat heyaycˈayi cat heyanico hemul.


Jekäi ijewa te ji su̱le iwa̱ je ktei paka e̱ná ra, ñakäi ijewa te Säkekewa ktä paka e̱ná ra, jera ibitejuluténi Jerusalénka. Jewa te Samaria wa ke̱i sha̱na jukläyäkä tsi̱dala tso̱ saka saka ska kte baa bata sha. 	 Lahwi yalnicˈo naj Pedro yeb naj Juan yin̈ej tzettaj ye tuˈ ilbilcano yu ebnaj yin̈ tzet iswatxˈe Comam Jesucristo, yeb cuybanil yin̈ Comam, ispaxto ebnaj Jerusalén; caw hantan̈e yaldeahil Samaria bay ecˈ ebnaj yalaˈcˈo Istzotiˈ Comam Jesús.


Ka irä jiye kuna ta, ka̱biketse jí sa̱ ke̱i ska rä ka wata Säkeklä wäna, jishtä iyöle katke käi: “Ije te ka̱biketsäk wa kukemiwa̱, iwakwa ñawäyuäke̱ ebä wà.” 	 Yuto haˈ ishelanil anma yul sat yiban̈kˈinal tiˈ, caw matzet chalilo yul sat Comam Dios. Hac tuˈ yalni Istzotiˈ Comam bay chal hacaˈ tiˈ: “Haˈ mac caw ay ishelanil yalni, yin̈ticˈa ishelanil tuˈ chitzabchati yu Comam,” ẍiayoj.


Jekäi Säkeklä, Säkekewa shki̱wa̱kka̱ni, je te saje wa kemika̱ni itäkili wa ñaebä. 	 Hacaˈ yu yakˈni itzitzbocan̈ Comam Dios Comam Jesucristo Jahawil xol camom, hac tuˈ chu con̈yakˈni itzitzbocan̈ Comam yu yip.


Jekäi iña jakla eyaka eyaka kju̱awa kju̱awa cien cien käi, cincuenta cincuenta käi. 	 Yuxin ay tzˈon̈no anma yin̈ cincuenta yeb cien yin̈ hunun majan.


Ije minami Säkekewa wätsa̱kba je̱r ssële ta, täkili ta Elías käi. Jekäi ije te yabala ká wa je̱r ssëwe̱mini bäi iyabala ra; ñakäi ite ka kte ssäk kuna wa je̱r ja̱we̱mini je̱rikäk tsa̱na, sä wämo wa käi. Je te ditsä paruemiba Säkekewa yika, iwa̱ ijewa ku̱aklä dulale e̱ná bäi. 	 Haˈ naj Juan tuˈ chibabito sata Comam Jahawil. Hacaˈ ishelanil yeb yip yanma naj Elías ischejab Comam Dios yet payat, hac tuˈ chˈelico naj. Yu cuybanile chal naj chimeltzoco yanma ebnaj mame yeb ebix miˈe yin̈ akˈancˈulal yeb yuninal. Yebpaxo anma man̈cˈom chimeltzoco isnabal cat isyijenpaxo tzet chal Comam Dios. Hac tuˈ chu iswatxˈen isba anma, cat ischahni Comam, ẍi naj ángel tuˈ.


jishtä bas te ijuña shka̱bläkña sá ra shka̱ta Epafras ja̱mi käi. Ije rä Cristo kja̱nei wa̱k bäi bas tsa̱tkäk. 	 Haˈ juẍta Epafras quexcuynicano yin̈ huntekˈan tuˈ, caw xahancano ay naj juhan̈ yuto caw jet munlawomal cobahan̈ yeb naj. Caw yijem chiyute isba naj ismunla yin̈ tzet chal Comam Jesucristo texol.


Jekäi ite ijewa kukacha̱wa̱ wätiacha̱wa̱ bulirishtäpa ktei wabiketsanakksa̱, ka̱tuir dawa̱ irä ki̱ka. 	 Yuxin tzablaxayo ebnaj cawan̈ tuˈ, yalaxicto ebnaj yul preso yu ebnaj. Yajaˈ yu kˈejbiyalxa yuxin toxan̈e maji ebnaj masanto yet ishajcha capil yin̈ hunxa tzˈayic.


Jewa te alaklä wa chichö wa ju bäke ju̱eke̱mi, ñakäi ijewa ka̱kiäke̱ jaree kje juenak ebä. Jewa buka̱nami e̱e̱na si̱.” 	 Chelkˈanpaxilo ebnaj sunil tzet ay ebix hunix. Yun̈e yallax ebnaj cˈulal yuxin caw nime chute ebnaj yoj istxah. Yaj hanan chiwalan ta caw niman isyaˈtajil chul yiban̈ ebnaj, ẍi Comam Jesús.


Jera ¿jiye ba te yis wächakewe̱ na? Manele wa̱ yis ktä rä ssënak, ijewa ia̱ ichakö jiräni yis wa̱ iyile rä. Ijewa wa̱ iju̱ñer ji ni yis te isha rä käi. 	 ¿Tzet yin̈ yuxinto wetan chakˈambe? Kˈambe tet anma bay quincuywahan, haˈ anma chihalni tawet tzet wakˈan iscuyuˈ. Wal xin caw yohta anma tuˈ tzet halbilcano tet wuhan, ẍi Comam.


“Maikäi bas te kte ssë rä, biketsö tsa̱na. Ka irä jiye kuna ta, yi wa̱ ji tso̱ je ia̱ iki̱me̱rmi. Ata yi wa̱ ka ji kuna, je te ibiketse iwa̱ ji tso̱ni, jeiräta je rä bakanakksa̱ iyika.” 	 Yuxin chi‑cam‑walan heyabeˈ, haˈ mac choche istxumuloj, caw chiˈakˈlax yohtan̈eloj. Walpaxo mac mach chiyoche istxumulo huntekˈan tiˈ, haˈ nichˈan tzet etza chinachalo yu, chiˈilaxilo tet, ẍi Comam.


Ata Pablo te ka̱kia ia̱ta̱naklä wätelewa̱ Augusto wa̱ wabiketsanakksa̱ ji̱a. Jekäi yie ka̱wei ma ise̱naklä wätelewa̱, bikökje yie ipatkeke̱ César wäki̱ kje. 	 Yajaˈ yu yal naj tato haˈ naj jahaw Augusto ay yul con̈ob Roma chiˈilni tzet chiˈelico naj yalni, yuxin walan tato wal ismaji naj hayeboxa tzˈayic, bakˈinxan̈eticˈa xin chiyu wuhan, cat wanitojan naj tet naj jahaw tuˈ, ẍi naj Festo.


Jera Jesús te ikúka: —Yis ne rä sa̱ shki̱wa̱kka̱ni rä, yis ne rä se̱ne kseka rä. Jekäi mane yis biketsäk wa duawa̱ ra, jewa se̱rmi ji̱a. 	 Yalni Comam xin: ―Hanintiˈan chiwakˈ itzitzbocan̈an anma camnaxa, yeb xin haninan chiwakˈan iskˈinal mach istan̈bal. Yuxinto macn̈eticˈa chinchahnihan yul yanma, waxan̈ca chicami chiitzitzbican̈.


Jera iblui deju̱ni te iku̱a ite ikja̱nei we̱te jekäi ra, bäije je kjanaklä rä. 	 Caw sakˈal yet naj ta lan̈an isyijen naj hacaˈ tzet halbilcano tet yet chˈapni naj yahaw munil.


Pablo, Jesucristo ktei bata shäk Säkeklä ki̱ jekäi ishena ki̱ka, je te sä el Timoteo ra ña ra jí yue mar, tapanak Säkeklä ia̱ Corinto ska wa ia̱, sä sikii wa tso̱ Acaya ke̱i biköle ska wa kalabe ia̱. 	 Hanin Pablo intiˈan, ischejab Comam Jesucristo wehan, yuto hac tuˈ el yin̈ iscˈul Comam Dios. Haninan yeb naj juẍta Timoteo chicotzˈibn̈etojan̈ huneˈ carta tiˈ teyet, hex ayexxaco yul iskˈab Comam Dios yul con̈ob Corinto, yeb tet macta ayxaco yul iskˈab Comam yul ismajul Acaya.


Je ne ki̱ka bas se̱no je̱r ki̱i̱ del ka̱kiäk bas täkili däkläka̱ je ji shena däkwa̱ ji̱a je bena cha̱k, bas je̱k duäkläwa̱ ditsä yäbei wäja̱mi.’ 	 Yuxin caw majwan̈wej, txahlan̈we yin̈ sunilbal tiempo, haxinwal chu hecolni heba yalan̈ huntekˈan tzet chihul tuˈ, haxinwal mach chexxiw yet chexoc lin̈no insatajan, Hanin Akˈbilintijan texol yu Comam Dios, ẍi Comam Jesús.


Jera ite duë ta wa chu̱li̱i̱ bäiwa̱ni, sä kteke̱ duë te kju̱awa kju̱awa käi, ñakäi ite be kjäiaksa̱ chu̱li̱i̱. Jekäi ka iwa̱ ka̱ me̱ne be ia̱ iktäkläka̱, jewa wa̱ iju̱ñer yi irä ki̱ka. 	 Caw txˈiˈal anma nananta yabil ayco yin̈ cawxicanocan̈ yu Comam, txˈiˈalpaxo xin anma el ischejab naj matzwalil yin̈. Machi xin ischah Comam tzotelo ebnaj ischejab naj matzwalil tuˈ, yun̈e mach chalilo ebnaj mac anmahil Comam.


Ata ka ije däba yika ra, Juan te Israel wa biköle pakta rä wäoka̱ne sa̱ je̱k manewa̱kläksa̱ ktei wà. 	 Yet yalan̈to maẍto chiichico ismunil Comam, yoc naj Juan iscuyni anma Israel ta yilal isbejnicano ebnaj yanico ismul cat xin yahcano haˈ iswiˈ ebnaj.


Saje wa ká Abraham te iwakei yaba Isaac ma̱ka̱ ji däläwa̱klä ki̱ka ra, ¿ka irä je ite ji wá̱ ne wà iwabiketsanaksa̱ wämo ye rä na? 	 Naweti yin̈ jichmam Abraham; isyije icham yinito iscˈahol yin̈ xahanbalil. Yu tzet iswatxˈe icham tuˈ, yuxin occano icham cˈulal yul sat Comam Dios.


Ije wa̱ ji biköle tso̱, je ja̱mi sä biköle ia̱ ideksa̱. Ije je̱r bäi sha sa̱ ia̱ ra, jeska ki̱ta ije je̱r bäi sha ji̱a sa̱ ia̱. 	 Haˈ Comam chiwaltiˈan, caw cosunil chicochah iscˈulal iscˈul, yaj xin mach huneln̈eho chicochah, chilann̈eticˈa cochahni.


Iwa rä ikablele säkätä kuna rä ka yakei ta ra, jera ka ietkä biketsane patkenakwa̱ni kuna. 	 Kˈinalo ta can anma cˈulal yu huneˈ babel trato matxam yilalo yakˈ Comam huneˈ iscab trato tiˈ.


¡Wekte sä shiriwa̱k shtä kju̱ei ka̱jiska wa rä! Jekäi sä shiriwa̱k shtä ka wätkenak, ata ¡wekte sä shiriwa̱k wakei rä! 	 Caw biscˈulal yet anma ay yul sat yiban̈kˈinal tiˈ yuto hantan̈e tzet bay wal yaycˈayi. Wal tuˈ caw yeli, yul sat yiban̈kˈinal tiˈ ayn̈eticˈa yin̈ bay chaycˈay anma, yajaˈ xin cˈanchˈan mac chiakˈni aycˈayo hunu maca.


Jera ijewa te ija̱ñetsa. Ata ije te biköle patka juluwa̱ksa̱ ju shäbeka, kjepa ite je yaba ká irä, ia̱mi irä, ira shkä wa irä kia jámi, kjawa̱julu je yaba kalme ska. 	 Hayet yaben anma yalni Comam hacaˈ tuˈ, yoc anma tzebo yin̈ Comam. Lahwi tuˈ ischejnilti Comam sunil mac ayicto bey tuˈ, haxan̈e xin ismam yeb ismiˈ ix yeb ebnaj oxwan̈ tuˈ octo yinta Comam bay ay ix nichˈan tuˈ.


ji kianak ña̱la ki̱ tsa̱klä iräle, paiklä etkä iräle, sandalia iräle, kata iräle. Ka irä jiye kuna ta, shka̱bläk wa kiana rä denak. 	 mach cheyipaxto hetzˈispa, yeb hehelbal, mach cheyipaxto ishelbal hexan̈ab, yebpaxo xin mach cheyikˈ hekˈojoch. Chiwalan huntekˈan tiˈ teyet yuto naj munlawom chiakˈlax tzet chislo naj yin̈ ismunil.


Jera Jesús te isha: —Yis de ka̱jiska rä sä ktei wabiketsäkksa̱, sä ka wä wajuenak kuna wa wä wajuenaklä, ñakäi sä wä wajuenak wa je ianakläwa̱ ka wä wajuenak kuna. 	 Yalni Comam tet naj: ―Wal hanintiˈan, hulnajinan bey yul sat yiban̈kˈinal tiˈ yun̈e wilnihan tzettaj chiˈelico anma, yuto ay anma tiˈ caw mach chiyu yilni, yaj xin haninan chiwakˈ hajlohojan sat. Aypaxo anma caw cˈul yilni, yaj chimutzˈicano sat wuhan yun̈e matxa chiyu yilni, ẍi Comam.


Ata ji wa̱k je̱k ssë tu̱leka̱ wà, ka je̱k jäkwa̱ ji rä iyina si̱ ia̱, ata je̱k jäkwa̱ ji ka wämo ia̱, jewa ia̱ Säkeklä kju̱atkämiwa̱ irä, ije̱r ki̱ iarmiwa̱ irä, je ne dämiksa̱ rä. 	 Yajaˈ xin chitit ishowal Comam cat yanayo isyaˈtajil yiban̈ mac han̈eticˈa tzet choche iscˈul chissayicˈoj, mach choche isyije cuybanile caw yeli; han̈cˈan̈eticˈa yin̈ istxˈojal ayco yanma.


Sa te ishe sä rä delewa̱ etka yebä ije ra, ata sa dami rä ka̱tuil na ra, je rä sa̱ ka̱yuä, je rä ka sa̱ wa̱ ji rä iyina si̱ wao̱ne. 	 Tato chijala ta hunxa je yeb Comam Dios, yaj tato chito cowatxˈe istxˈojal, chaliloj tato ayon̈toco xol kˈejholo, yuxin yin̈ hacaˈ tuˈ caw lekˈtiˈon̈, mach cˈulo cobeybal.


Ka irä jiye kuna ta, Demas te yis jawa̱ta̱na, ije wäbatsa jí ke̱i ska ji tso̱ wà ki̱ka. Jekäi imineju̱ Tesalónica ska; Crescente mineju̱ Galacia ska; Tito mineju̱ Dalmacia ska. 	 yuto naj Demas xaquinisbejcanojan naj, xato naj bey Tesalónica, yuto ecˈbal ayco yanma naj yin̈ tzet ay yul sat yiban̈kˈinal tiˈ. Wal juẍta Crescente xin, hata bey Galacia to naj. Walpaxo juẍta Tito xin, hata bey Dalmacia topaxo naj.


¿Yibä ia̱ sa bala butsa̱nakmi Cristo wa̱ sa̱ shka̱l yika na? ¿Weikane ia̱ na, je̱r iane e̱e̱na ia̱ na, sälwi su̱ne ia̱ na, bäli ia̱ na, ka je̱k pajiäklä ta ia̱ na, ji däläna ia̱ na, espada ia̱ na? 	 Caw xahan ayon̈ yu Comam Cristo, ¿mac xin chu con̈ispohnilo yin̈ iscˈulchˈanil iscˈul Comam tuˈ? ¿Chimyu con̈ispohnilo isyaˈtajil, maca biscˈulal, maca yu chon̈cajlax yu Istzotiˈ Comam, maca yu wahil, maca yu man̈xilkˈapehal, maca hunu il, maca yu camical?


Jera se̱nak ipája̱mi wa irä, ñakäi yi wa̱ irä su̱nak del jile kaku kiäk irä, jewa te ichaka ñaia̱: —¿Ka je ne rä ale del kätkä jile kaku kiäk rä na? 	 Yuxin haˈ anma ayayo yatut iscawilal naj yeb huntekˈanxa anma ohtan̈e naj, yal hacaˈ tiˈ: ―¿Cochan haˈ naj tiˈ chiecˈ tzˈon̈la kˈano melyu? ẍi anma tuˈ yin̈ naj.


Ka irä maikäi kuna ta, ije rä biketsale ka̱jiska ka yörksa̱ba yikaté, ata jira sa̱ ke̱i etkä etkä bata jekje kjepa je kjayina bas kju̱ei. 	 Nabilxaticˈa huneˈ tiˈ yin̈ Comam yet maẍto chiwatxˈi huneˈ yul sat yiban̈kˈinal tiˈ yu Comam Dios. Yaj wal tinan̈ xin xaisyecan̈ isba Comam Jesucristo yin̈ islahobal tzˈayic tiˈ yu yakˈlax iscˈulal jet.


Ka sa̱ wa̱ ji biketsane etkabä ra, ka sa̱ ia̱ Säkeklä wäbätsenak. Ka irä jiye kuna ta, yi ñasikäke̱wa̱ Säkeklä ja̱mi wa, jewa kiana ibiketsäk ije kaldu si̱, ñakäi ije ne rä ipayuläk wa ia̱ ji ma̱k rä. 	 Yuto ta machi jayto yul janma yin̈ Comam Dios mach chitzala Comam yin̈ tzet chicowatxˈe, yuto haˈ mac choche chihitzico iscˈatan̈ Comam Dios yilal yanayto yul yanma tato ay Comam Dios yeb ta chakˈ Comam ispaj tet macta yin̈ sunil yanma chisayni Comam.


Jera ite ji paka ijewa ia̱ saka saka jile she ja̱mi, te isha: “¡Issö! Däli tkäk ekla mineju̱ ituläk. 	 Caw txˈiˈal yechel yaco Comam yet iscuyni Comam anma tuˈ, yichico Comam yalni hacaˈ tiˈ: ―Yet hunel ay huneˈ naj to txiho trigo.


Je jukläyäkä rä mablele ñakjee, imatsi̱li rä isho̱lo̱li ra ñaebä. Jekäi ite jukläyäkä mabla je kata wà, deka̱ doce mil estadio matsi̱li kje; imatsi̱li irä, isho̱lo̱li irä, ikaleka̱ irä je rä ñaebä. 	 Huneˈ niman con̈ob tuˈ can̈eb istxiquin, lahan xin yeco ismalil hunun istxiquin tuˈ. Hayet ismalen naj ángel huneˈ con̈ob tuˈ wajeb ciento legua yecoj. Huneˈ con̈ob tuˈ hacaˈ yeco ismalil ispacˈul hac tuˈ yeco ismalil istxiquin, hac tuˈ yepaxocan̈ istel.


Ka ikju̱atkäk, ka ia̱nak; ka yi a̱ni wa̱ ia̱r ssënak ña̱la ki̱. 	 Machi mac yeb chiah howal yu naj, machi xin caw chiel yaw naj yin̈ caw ip, machipaxo chiel yaw naj yulaj calle.


Je rä ka ijewa je̱r ssëne iju̱ñak, ka̱mikleté ka̱jöir tso̱ kja rä Säkeklä wakei ktä wà, ñakäi ishäkä tsikinaka̱ diklä na diklä oloi ja̱mi rä Säkeklä wakei ktä wà. 	 Yaj mach isje iscˈul ebnaj tuˈ istxumulo yin̈ tzet yu iswatxˈen Comam Dios satcan̈ yeb txˈo txˈotxˈ yu Istzotiˈ yet payat. Yu Istzotiˈ Comam tuˈ isyecan̈ isba txˈo txˈotxˈ xol ha haˈ, yoccano hoyno haˈ yin̈ txˈotxˈ.


ñakäi ditsä ia̱ ibata shäk Säkekewa je̱r ssënaklä bäi sa ra, je añoí dewa̱.” 	 Quinyatijan walaˈan ta chˈayilo istiempohal iscolnilo Comam Dios iscon̈ob, ẍiayoj, ẍi Comam.


Ata ka bas wa̱ je biketsane, bas dä ka yis oveja wa kuna ki̱ka. 	 Walex hex tiˈ, caw mach chinhechaytojan yul heyanma, yuto caw maẍticˈa wetojan heyehi hacaˈ walnihan yalan̈tocanoj.


Je rä ditsä chu̱li̱i̱ wa dami itäki̱ka kjoyir dami: “Iktöwa̱” ni kju̱ei. 	 Sunil anma tzujan yinta ebnaj, toxan̈e chiwejchahi, chiyalnipaxo anma yin̈ caw ip hacaˈ tiˈ: ―Makˈbil iscam naj tinan̈, ẍixan̈e anma tuˈ.


¿Bas sha̱na manele weikarke̱ na? Jera je ka̱kiö. ¿Bas manele ssëna a̱naa na? Jera je ksö salmo wà. 	 Ta ay hunujex biscˈulal heyehi, ocan̈we txahloj. Taca tzalahilal heye xin, bitn̈ewe Comam Dios.


Jekäi ijewa bitejuluté ishäkä ki̱ shkiritkeksa̱, je te sä sikii wa ju ji̱atkele tso̱ kjä butraksa̱, je rä ale jukläyäkä shka̱ta. Ata yökö bitewa̱ju̱té ka̱jöir ska, je te ijewa däläwa̱cha̱wa̱. 	 Yet chito ebnaj yin̈ howal tuˈ chismajto ebnaj sunil sat txˈo txˈotxˈ tiˈ cat ishoynoyo ebnaj iscampamento ebnaj yetxa Comam Dios yehi yeb huneˈ niman con̈ob xahan ay yu Comam; yajaˈ chati Comam kˈa kˈaˈ yiban̈ ebnaj cat istzˈahcanto ebnaj sunil.


Ata je rä jishtä iyöle katke käi: “Ji ka su̱le kuna sa̱ wa̱ sä wäbala wà, ji ka ssële kuna sa̱ wa̱ sä kukä wà, ji ka biketsale kuna sa̱ wa̱ sa̱ je̱r ska, je ne tso̱ e̱ná Säkeklä wa̱ yolole ishka̱li̱bläk wa ia̱ rä.” 	 Wal xin tzˈibn̈ebilcano yul Yum Comam Dios hacaˈ tiˈ: Ay huntekˈan tzet watxˈebilxa yu Comam Dios tet mac chiochen Comam. Huneˈ tuˈ maẍto hunu mac xailni, yeb xaabeni, maẍtopaxo mac xaecˈ isnabal yin̈, ẍiayoj.


Jera Jesús te isha ijewa ia̱: —Yie ichake bas ia̱: ¿Sábado wà ka̱ tso̱ ji bäi wa̱klä, ta ji yakei wa̱klä? ¿Sa̱ tsa̱tkäkläksa̱, ta sä ktäkläwa̱? 	 Lahwi tuˈ xin, yalni Comam Jesús tet ebnaj: ―Ay huneˈ tzet chinkˈambehan teyet, ¿baytet hunu chisje cowatxˈen yin̈ istzˈayic xewilal cheyabe, ham iscˈulal mato istxˈojal? ¿Chimyu jakˈni cawxo anma mato jakˈni camoj? ẍi Comam tet ebnaj.


Jera Judío wa te isha Jesús ia̱: —¿Jibä kjashemi ba te kju̱awa ijuenaklä sá wäna ba ia̱ ka̱wä tso̱ jekäi iwa̱klä rä na? 	 Iskˈamben xin ebnaj yahawil Israel tet Comam: ―¿Tzet hunu chawakˈ yechelo jetan̈ yun̈e johtan̈enilojan̈ tato ay hawip hawatxˈen huntekˈan tiˈ? ẍi ebnaj tet Comam.


¿Jiye ka bas je̱r ko̱r yie ji sheke̱ je ia̱ na? Je rä ka bas ia̱ yis ktä kolor ki̱ka. 	 ¿Tzet yin̈ xin mach chitxumchalo tzet chiwaltiˈan heyu?


Jile ta̱i juenawa̱ ka̱jöir ska ijuenaklä ye: Je rä alaklä pajielewa̱ ka̱wä wà, tulu kololewa̱ iklä niki̱ka, ñakäi bekwä doce tkeleka̱ itsa̱ku̱ ki̱ corona ye. 	 Lahwi tuˈ xin, isyeni isba huneˈ niman yechel yul satcan̈. Wilnihan huneˈ ix ix hoyanico iskˈakˈal tzˈayic yin̈ hacaˈ xilkˈape, ayayo ixahaw yalan̈ yoj ix, ayco xin cablahon̈eb txˈumel iscoronaho ix yin̈ iswiˈ.


Bas ñakuäke̱ bas ñakätäke̱ ra, tsa̱na ata iö bas wakwa ñaweikäwa̱. 	 Caw nann̈e heyu, yuto ta chexoc hechile heba cat hecˈutxlenayto heba, hex cawex cheyetato heba yin̈ hacaˈ tuˈ.


Ata bas wakwa wa̱ iju̱ñer yis shka̱bla jí yis wakei jula wà ji sherke̱ yis ki̱ irä yis da shkäk wa ki̱ irä je däkläksa̱ sá ia̱. 	 Wal xin, caw heyohtaj tato caw quinmunlahan yun̈e wikˈnihan tzet chˈocnico wuhan yeb xin yin̈ tzet chˈocnico yu ebnaj tzujan wintajan.


Yis te bas biköle biketseke̱ jekäi je rä bäi, yis wa̱ bas shka̱l yis je̱r ska ki̱ka. Yis kate wätelewa̱ ra iräle, yis te kte baa wetseke̱ irä ikjasheke̱ iyina ye ra iräle, jera bas biköle rä je ji bäi me̱le yis ia̱ je wa̱kña. 	 Caw yilalticˈa innanihan hacaˈ tiˈ teyin̈ hesunil, yuto caw xahan ayex wuhan, yeb xin haˈ hunex chexcolwa win̈an yin̈ huneˈ munil akˈbil wettiˈan yu Comam, hac tuˈ xin haˈ hunex chechah iscˈulchˈanil iscˈul Comam. Chexcolwa win̈an waxan̈ca ayinictojan yul preso maca yet chinocan sata ebnaj yahawil yu incolnihan huneˈ tzotiˈ yet colbanile tiˈ cat walnihan ta caw yeli.


Jishtä bas ki̱ sa saka sherke̱ ji wa̱k bas ia̱ käi, je su̱ta bas ku̱ ji wo̱ ijewa ia̱. 	 Ta cheyoche cˈulchˈan chute isba anma teyin̈, hex babel cˈul cheyute heba yin̈ anma tuˈ.


Jekäi Säkekewa sa̱ je̱rku̱ak je wà ka̱mikleté te ishe rä.’ 	 Hac tuˈ yute yalnicano Comam Dios Jahawil, yet yakˈni huntekˈan tiˈ yohtan̈elo anma yettax caw payxa, ẍiayo yul Yum Comam, ẍi naj Jacobo tuˈ.


Ñerä yie isu̱a ra, caballo spa̱lewa̱ de kate. Je ki̱ je̱tkeleka̱ kie rä Duewa̱ ni. Je itäki Sä Wikblu Bläklä daju̱. Jewa ia̱ ka̱ me̱na ishäkä kuna bala pa̱le eyaka eyaka däka̱ cuatro ra, je eyaka wa tuawa̱cha̱kläwa̱ espada wà, bäli wà, duë wà, ñakäi bewak sa̱ name̱i shtä wà. 	 Wilnipaxojan huneˈ noˈ cheh kˈanin̈, haˈ xin naj ayahto yiban̈ noˈ, camical isbi naj, yinta naj xin tzujan naj yahawil bay ay camom. Yakˈlax yip ebnaj istan̈tzenilo huneˈ iscan̈ majan anma ay yul sat yiban̈kˈinal tiˈ yu ej howal, wahil, yebej yabil yebpaxo yu ej noˈ howla nokˈ ay sat txˈo txˈotxˈ tiˈ.


ke bas ñajawa̱ ji biketsanak bas wa̱ jäkwa̱ tjabana, ke bas male̱te̱nakwa̱ jile wikblu wa̱ iräle, kte wa̱ iräle, äyë juer ta sá wa̱ yöle käi ssërta Säkekewa díaí dewa̱ kja irä käi wa̱ iräle. 	 Chiwaltojan teyet machojab subutajo hexiwcan̈, yeb henani hunuxa tzet ye tuˈ ta chihallax teyet tato istiempohalxa yulbal Comam Jesucristo. Waxan̈ca chihallax teyet ta ay tzet illax yin̈ hacaˈ wayique, maca hunuxa tzotiˈ, maca hunu carta chiapni teyet hacojtam han̈on̈an̈ chijatojan̈ chihalni tato ayxayo istzˈayical yulbal Comam Jesucristo.


Ji wämo wäí je rä tkenak bitaba ji paruäk wa wa̱. 	 Ta akˈancˈulal chicowatxˈe, chicochah ispaj, haˈ ton istoholal.


Jera ite isha ijewa ia̱: —Kte si̱ wà yis te ishe bas ia̱, yi te iju iräle, ise̱naklä iräle, iel wa iräle, iká wa iräle, iyabala iräle, je jawa̱ta̱na Säkeklä gobiernoí bata ki̱ka ra, 	 Yalni Comam Jesús: ―Haˈ mac chaco yanma yin̈ yet Comam Dios babel, tzujanxa tuˈ cat yanico yanma yin̈ yatut, yixal, ismam, ismiˈ, yuẍtaj, yanab, yuninal,


Saje wa Säkekewaí Jesucristo je kekläí je Káí, ji biköle bäi ka yaka iá shtä tso̱ ka̱jöir ke̱i ska je ma̱k sa̱ ia̱ Cristo ja̱mi, je kjeiyinopa, 	 Jalaˈwe tzotiˈ cˈul tet Comam Dios, Ismam Comam Jesucristo Jahawil, yuto caw txˈiˈal iscˈulal iscˈul Comam xayakˈ jet, huntekˈan iscˈulal chiyakˈ tet janma chitit yul satcan̈ yuto hunxa je yeb Comam Jesucristo.


Ñakäi ietkä rä: “Säkekewa wa̱ iju̱ñer ka̱biketsäk wa je̱rike rä ka wata.” 	 Chalnipaxoj: “Yohta Comam Dios tato matzet chal yelapno yitzˈatil iswiˈ anma caw helan yalni,” ẍiayoj.


Ka ba ia̱ ka̱ me̱nak itjä je wa̱kläña, je rä ka ba je̱rike rä bulee kuna Säkeklä wäna ki̱ka. 	 Caw mach chu hawoc yin̈ huneˈ tzet chijutiˈan̈, yuto haˈ ismachiswalil chiˈecˈ yul hawanma yul sat Comam Dios.


Ñerä ji kjayina Pedro ia̱ su̱a ite je biketse kaldu ji̱a ite jiräni jewa rä ra, jera Cornelio wa̱ patkelemi wa te ichake dar mai Simón ju rä. Jera ijewa demijulu iju kjä ska. 	 Haxa yet yapni ebnaj ischejab naj Cornelio yul con̈ob Jope, iskˈambelo ebnaj tet anma baytuˈwal ay yatut naj Simón. Caw aytoco naj Pedro istxumni yin̈ tzet chal yelapno huneˈ yil tuˈ, yet yapni ebnaj istiˈ ispultahil teˈ n̈a bay ay naj.


Jekäi ra, sä rä Judío wa ¿je wa̱ ji tso̱ bäi na? Ñakäi ¿jiye tene shkiri kiar na? 	 Yuxin, ¿tzet cheyute heyalni yin̈ huneˈ chiwaltiˈan? ¿Tom mach yelapno anma Israel yeb huneˈ circuncisión ayco yin̈ tuˈ cheyute hetxumni?


Jera ideksa̱julu ñapaktäklä jui ska ra, ñawäsaka iminejulu Jacobo irä Juan irä ra, Simón irä Andrés irä juka. 	 Lahwi yelti Comam Jesús yul capilla, isto Comam yeb naj Jacobo, yeb naj Juan bey yatut naj Simón yeb naj Andrés.


Jekäi ite ijewa wäji̱atkewa̱ ijewa je̱r na kte yöle däkläwa̱, 	 Hac tuˈ yu yakˈni Comam Jesús yohtan̈elo ebnaj yin̈ tzet tzˈibn̈ebilcanayo yul Yum Comam Dios.


Ñerä ka̱ tsa̱ku̱i kju̱atkawa̱, te iguardia wa patkami, je te je sä ktäkwa̱ wa ktacha̱wa̱, ñakäi ijukläyäkä däläwa̱ wa̱. 	 Hayet yaben naj rey huneˈ tuˈ caw tit ishowal naj. Ischejni naj issoldado ispotxˈno ebnaj potxˈwawom tuˈ, isn̈uslaxpaxilo iscon̈ob ebnaj.


Ijewa te ishemi: “¿Mai rä ikabla däkni rä na? Ñera sa ká wa kapacha̱wa̱ skaté ji biköle dami iku̱r käi, jishtä ji yöleksa̱ säkätä skaté käi.” 	 cat xin yoc anma tuˈ iskˈambeni: “¿Tzet tan̈cano huneˈ halbilcanoj tato chihul Comam Cristo hunelxa? Wal xin xalecamto ebnaj jichmam, yaj huneˈn̈eticˈa haˈ xin ye hacaˈ yet iswatxˈi yul sat yiban̈kˈinal tiˈ,” ẍi ebnaj.


Jewa kjoyina täkii te ishe: “¡Oveja Yaba ko̱tälewa̱, je ne ia̱ oloi rä, blune rä, je̱rike rä, täkili rä, dälätsane rä, oloi kaneka̱ rä, kjeiyine rä, däkksa̱ rä!” 	 chalni ebnaj yin̈ caw ip hacaˈ tiˈ: Comam Meˈ isbi, Comam oc xahanbalil, yet ay yallax yin̈ ta Yahawil, ta ay iskˈalomal, ta ay ishelanil, ta ay yip, ta ay yelapnoj, ta ay ismay yeb yallax tzotiˈ cˈul yin̈, ẍi ebnaj.


Ata mika̱ Judío wa se̱nak Tesalónica ska wa te iju̱ña Pablo te sa pakte kate Säkeklä ktä wà Berea ska ñaebä, jera ijewa bitejulu dejulu jeska. Jekäi jeska ijewa te biköle wätji̱wa̱ tulaka̱ ikju̱atkächa̱kläwa̱. 	 Yet yaben ebnaj Israel ay bey Tesalónica tato lan̈an yalni naj Pablo Istzotiˈ Comam Dios bey con̈ob Berea, yapni ebnaj akˈocˈule tet anma yun̈e issomchacan̈ isnabal anma yin̈ tzet chal naj Pablo.


Jekäi je o̱na rä jishtä Isaías jile bata shäk wa̱ iyöle katke rä käi: “¡Issö! Yie yis ktei bata shäk patkemi bä wätsa̱kba, je te ma ña̱le̱i bäiwe̱miba. 	 Ay huneˈ ischejab Comam Dios chiyij Isaías tzˈibn̈encano yin̈ tzet yal Comam Dios tet Iscˈahol, bay chala: Chiwatojan inchejaban tasataj yun̈e iswatxˈen naj habeh yet yalan̈to maẍto chachapni.


Yabala rikäla, hora bata jekje dewa̱. Jekäi bas te issa kju̱atkäk Cristo ra daju̱. Jera jishtä bas te issa käi, jira kju̱atkäk Cristo ra wa tso̱ kja chu̱li̱i̱; je wà sa̱ je̱r ku̱a ite hora bata jekje dewa̱ irä. 	 Hex caw xahan ay wutiˈan chiwalan teyet, caw ayon̈xaco yin̈ islahobal tiempo. Hex tiˈ xaheyabe ta chihul naj Anticristo, naj ayco ishowal yin̈ Comam Jesucristo. Yajaˈ tinan̈ xin txˈiˈalxa ebnaj ayco ishowal yin̈ Comam xaisyelo isba, yuxin chiconaloj tato caw yin̈ xaislahobal tiempo ayon̈.


Jekäi ijewa te ka̱kia sá ia̱ pjoo iwa̱ jile ma̱kläña sä sikii wa tsa̱tkäklä. 	 Caw oc ebnaj yalaˈ jetan̈ tato chicochahan̈ yofrenda ebnaj, yuto choche ebnaj chicolwa ebnaj yin̈ ebnaj juẍta ay bey Jerusalén.


Jera Jesús te ko̱no su̱a botäbä tipä kjä ja̱mi; je na nima kukäk wa ñajolowa̱ksa̱ kja, te ikla paskue tso̱. 	 Yilnito Comam cabeb teˈ barco istiˈ haˈ tuˈ. Machi mac ayicto yul teˈ yuto lan̈an istxˈahni ebnaj yahaw teˈ ishacˈ chiinahti noˈ cay.


Jera ije te isha: —Sapaktäk, je biköle rä wao̱leté yis wa̱, yis ji̱a tsi̱ne raté. 	 Istakˈwi naj tet Comam: ―Mam cuywawom, sunil huntekˈan tiˈ chinyijehan yichitax inchˈibtijan, ẍi naj.


Jera yie ikúka: “Säkekewa, ¿yi ba rä na?” Jera ite yis ia̱ ishe: “Yis dä Jesús Nazaret wa, je ne yuleke̱ ba te weikanak rä.” 	 Inkˈambenan hacaˈ tiˈ: “¿Mac hach anmahil Mamin?” quinchiyan. Yalni wetan xin: “Hanintiˈan Jesús inan ah Nazaret, huneˈ ayachico hawakˈni ecˈoyaˈ yanma tiˈ,” ẍi wetan.


Sa ká wa ia̱ je ju deksa̱. Jekäi ijewa te Josué ra ñara ditsei wä ta kju̱awa kju̱awa wa ke̱i bakaksa̱, jewa tulaksa̱ Säkeklä te sa ká wa ia̱, jera je ju damiña ijewa wa̱, jekäi je ju se̱na deka̱ David bakle ke̱i kje. 	 Haˈ huneˈ mantiado tuˈ, akˈlaxcano yul iskˈab huntekˈanxa ebnaj jichmam, ikˈbil xin huneˈ mantiado tuˈ yu ebnaj yet iskˈoji ebnaj yin̈ huntekˈan con̈ob yu naj Josué. Haˈ anma ay yul huntekˈan con̈ob tuˈ, istzumbelo Comam Dios yun̈e yanicano ebnaj huntekˈan con̈ob tuˈ tet ebnaj jichmam; huneˈ mantiado tuˈ ikˈbilto yu ebnaj masanto oc naj David reyal.


Jekäi iyaba ko̱na jäiyi, je ne te sa̱ ke̱i ta kju̱awa kju̱awa wa biköle wäsikemi kata yöle tabeli yaka wà rä. Jekäi iyaba minetse̱ deka̱ Säkeklä ska, ije̱tkäklä sa̱ tsa̱ku̱i ye ska. 	 Lahwi tuˈ ispitzcˈa nichˈan iswinaj unin ix. Haˈ naj tuˈ xin chioc yahawilo sunilej con̈ob, ayco xin huneˈ isvara naj naba hierro yul iskˈab, yaj ilaxilo nichˈan yunin ix tuˈ, yilaxto tet Comam Dios bay ay istzˈon̈obal.


“Ka̱wei yöle, ñakäi kte yile jile bata shäk wa wa̱, je wao̱na deka̱ rä Juan deju̱ kje. Jeskaté Säkeklä gobierno ktei baa bata yinaté, jekäi biköle ñapatkäte täkili wà je ja̱mi. 	 Yalnipaxo Comam Jesús: ―Yalan̈to maẍto chul naj Juan anican̈ haˈ iswiˈ anma, cuylax isley naj Moisés yeb tzet tzˈibn̈ebilcano yu ebnaj ischejab Comam Dios yet payat. Yin̈xa istiempohal naj Juan tuˈ xin, ichico ispujbalaxicˈo tzotiˈ cˈul yin̈ tzet chu yoc anma yul iskˈab Comam Dios, haˈ anma tuˈ chakˈ yip yanma yoc yul iskˈab Comam.


Ji rä ba cha kuköwa̱, ma cho̱ ni, ata yis ssëna jí ibata jekje tju̱ak ba käi ñaebä. 	 Wal xin mawakˈan hatohol, paxan̈toj. Ta chiwochehan ta lahan chikˈ ebnaj lan̈oxa maoc munil yebex, mach hawoc yin̈ huneˈ tuˈ.


Jera ite jewa patkami sa paktäk Säkeklä gobierno ktei wà, ñakäi sä duäke̱ wa bäiwa̱k. 	 Ischejlaxto ebnaj yu Comam yu ispujbanicˈo ebnaj yin̈ tzet chu yoc anma yul iskˈab Comam Dios, cat yakˈnipaxcano cawxo ebnaj anma yaˈay.


Jera ijewa te ichaka iia̱: —Jera, ¿maikäi bä wä wajuena rä na? 	 Yoc anma iskˈambeno tet naj: ―¿Tzet xin mayu ishajlo hasat? ẍi anma.


Jera Pedro pshiwa̱wa̱ Wikblu Sikina te, jera ite isha ijewa ia̱: —Bas sa̱ tsa̱ku̱i wa irä, bas sä wäkiri wa irä, 	 Wal naj Pedro tuˈ xin, ayco naj yalan̈ ischejbanil Comam Espíritu Santo, yuxin yal naj tet ebnaj hacaˈ tiˈ: ―Hex iswiˈehal con̈ob, yeb hex ichamta winaj yul con̈ob Israel tiˈ,


Ñaebä yi a̱ni wa̱ vino blona ji̱a ka tenak bewak kjuä yöle bolsa ye nu̱l da shtä naka. Ata ikuna jekäi ra, je vino blona ji̱a te bewak kjuä tsikiwe̱ ju̱emi, jera vino tkerju̱mi, ñakäi ijui weikarmiwa̱. 	 Ay hunxa yechel tiˈ, mach chu heyanayto vino acˈto yul hunu noˈ tzˈum xilxa, yuto chilin̈mo noˈ yet chihowbican̈ vino, cat yetaxto iscab majanil.


Jera yie ijewa kúka, Roma wa ka wädular yi a̱ni ju̱akksa̱ kota̱nakwa̱ kjermita, ata säkätäba ka̱ tso̱ je kjatele wa ia̱ ije̱k tsa̱tkäklä ikjatiäk wa wäna je ikjaterke̱ yika. 	 Yaj walan tet ebnaj ta coley, han̈on̈ romano hon̈ tiˈ, chiyala tato mach chiyu ispotxˈlax hunu anma yalan̈to maẍto chiyilico naj sat ebnaj chikˈanni yin̈, cat xin iscolni isba naj, quinchiyan.


ñaebä ke ka̱ ma̱k be tsa̱ku̱i ia̱. 	 Machojab cheyakˈ yub naj matzwalil.


Ata ditsä yakeila irä sä wäyuäk wa irä te jile wakblemika̱ ki̱ta ki̱ta. Ijewa te sä wäyuemi irä iwäyörmi irä. 	 Wal ebnaj matzwalil chute isba yeb ebnaj subcham anma tuˈ, ip islahnico yanito isba ebnaj xol istxˈojal, chetato ebnaj isnabal yet anmahil cat xin yetanpaxto isba ebnaj.


Jekäi wata ki̱ka bas ku̱ ji wo̱ tkelewa̱ tsa̱na, bas te ji biketsa etkabä ska ra iki̱wäjiäk ji we̱ bäi wà; ji we̱ bäi ska ra, je̱r ko̱ne wà; je̱r ko̱ne ska ra, 	 Yuxin maẍn̈eojabtaj janico janma yin̈ Comam, wal xin caw yilal janico yin̈ cocˈul cowatxˈen cobeybal. Caw yilalpaxo cochˈib yin̈ ishelanil conabal yin̈ Comam Dios,


Jekäi ke bas ku̱ ji wa̱k ji rä bas ia̱ ra bäi je yinaklä yakei. 	 Machojab cheyakˈ yub anma istzotel teyin̈ yu tzet chewatxˈe.


Ata Sa̱tsa̱tkäk, ale Wikblu Sikina patkenak ji̱a Sa Ká wa̱ yis kie ja̱mi, je te bas je̱r ku̱emi ji biköle wà, ñaebä ite bas je̱r ja̱we̱mini ji biköle yile yis wa̱ bas ia̱ jeska.” 	 Chati Inmamtuˈan Comam Espíritu Santo texol; haˈ chihul inselelojan cat iscolwa teyin̈, cat xin quexiscuyni yin̈ sunil tzettaj ye tuˈ. Haˈ xin chiakˈni henabati sunil tzet xa‑le‑hecuycano wuhan.


Ka je rä isu̱anawa̱ ebä kuna, ata ñakäi je rä ite iki̱ssëte tsu Pablo te inaklä me̱ iia̱, iwa̱ iyäkläksa̱ni. Je ki̱ka ite ikieke̱ ka̱raa iktäklä ñara. 	 Wal naj Félix tuˈ xin, yechma naj yalten naj Pablo hanicˈo melyu tet naj yin̈ ewantaj, cat isbejtzon naj naj Pablo tuˈ yalni. Yu ton huneˈ tuˈ yuxin caw nawn̈e chiyawten naj naj Pablo tuˈ, cat istzotel naj tet naj.


Jera yis ja̱nawa̱ i̱ski̱, te kte ssa, te ishe yis ia̱: “Saulo, Saulo, ¿jiye ba te yis yuleke̱ weikanak rä na?” 	 Waycˈayan sat txˈotxˈ. Lahwi tuˈ xin wabenan huneˈ yul nukˈe halni huntekˈan tzotiˈ hacaˈ tiˈ: “Saulo, Saulo, ¿tzet yin̈ yuxin chawakˈ ecˈoyaˈ wanmahan?” ẍi wetan.


Ike̱i tkenawa̱ kja ikinakläwa̱ ka̱jöir da, ite ibiketsaksa̱ etkabä minak däkmi Jerusalén ska. 	 Hayet lan̈anxa yapni istiempohal ispaxto Comam Jesús satcan̈, yanico Comam yin̈ iscˈul isto bey con̈ob Jerusalén.


Jera Félix dä je̱r ko̱le tsa̱na Jesús ña̱le̱i ktei wa̱. Je ki̱ka ite iwätkewa̱wa̱, te isha: —Mika̱ guardia wa tsa̱ku̱i Lisias deju̱ ne kjepa yie bas te isheke̱ biketsemiksa̱ tsa̱na rä. 	 Wal naj Félix tuˈ xin, caw xaticˈa yabe naj cuybanile yet Comam Jesucristo, yuxin hayet yaben naj tzet yal naj Pablo tuˈ, yalni naj: ―Hato yet chihul naj comandante Lisias, catto wabenojan tzet caw ye huneˈ hehowal tiˈ, ẍi naj.


Jera ideni te ijewa ku̱a käpelecha̱wa̱. Jera ite isha Pedro ia̱: —Simón, ¿ba kapawa̱ na? Ata ¿ka bä täkili deneka̱ wäñinak una horabä jibä na? 	 Lahwi tuˈ xin, ismeltzo Comam bay cancano ebnaj oxwan̈, yalni Comam tet naj Pedro: ―¿Tom wayo chawu? ¿Tom mach chu hawinilo hawayan̈ hunu orahil? ẍi Comam.


Ka irä jiye kuna ta, mai bas ji säkei ta tso̱ blele ra, je ne ska bas je̱r kämami rä. 	 Wal xin haˈ bay ay hekˈalomal haˈ tuˈ ayco heyanma, ẍi Comam.


Je ne kjepa je ka ka̱wei dälätsäk kuna dämiwa̱ rä. Ata Säkekewa Jesús te ije ktemiwa̱ iwakei si̱we̱i wà wäkju̱le, weikemiwa̱ ite idaju̱ juerke̱ wà. 	 Haˈ to tuˈ xin chisyecan̈ isba naj yahawil istxˈojal tuˈ, yajaˈ hayet chihul Comam Jesucristo yeb iskˈakˈal yip cat isxuno camo Comam naj yahawil istxˈojal tuˈ.


Je ki̱ka ikuna rä yis kiana je̱k ssäk ra, yis je̱k ssämi yis dä ja̱lma̱lewa̱ wà. 	 Ta caw yilal chiwican̈ inbahan, chimwican̈ inbahan yin̈ huntekˈan lan̈an walnitiˈan, yuto haˈ huntekˈan tiˈ chiyeniloj tato machi bin wipan.


Säkekewa rä eklabä, ji biketse etkabä rä etkabä, wäoka̱ne rä etkabä, 	 Huneˈn̈e Comam Dios Jahawil, huneˈn̈e mac bay ayco janma; huneˈn̈epaxo mac yin̈ bay ah haˈ cowiˈ.


Bas je̱r ja̱no wätelecha̱wa̱ ska, sa̱me̱ishärä bas dä wätelecha̱wa̱ña ijewa ra käi, ñakäi sä weikarke̱ wa ska, sa̱me̱ishärä bas wakwa yaka ne weikarke̱ rä käi. 	 Machojab chenahuln̈epaxto ebnaj ayicto yul preso, hacojtam haˈ hunex ayexico preso yinta ebnaj. Nawepaxti macta chiakˈlen isyaˈtajil, yuto hexxataxcapaxo cheyakˈle isyaˈtajil.


Ñakäi bas ka̱kiö sá ki̱ka ka̱ me̱naklä sá ia̱ kte shäklä, sá wa̱ Cristo ktei blelewa̱ wapakäklä. Je ne kju̱ei yis kate wätelewa̱ rä. 	 Txahlan̈wepaxo jin̈an̈ haxinwal chisye Comam baytuˈwal chijalicˈojan̈ Istzotiˈ, huneˈ Tzotiˈ ewan ye yin̈ Comam Jesucristo. Yu Istzotiˈ Comam tuˈ yuxin ayinicojan preso.


Iwa rä biköle yi wa̱ ji tso̱ je ia̱ iki̱me̱rmi ukä bakleka̱; ata yi wa̱ ka ji kuna, je yika ji tso̱ iwa̱ kjelabä jibä bakanamiksa̱. 	 Yuto haˈ mac ay tzet aya chiakˈlax yakˈbil tet, hac tuˈ xin caw ecˈbalto tzet ay huneˈ mac tuˈ. Wal mac matzet ay xin, haˈ nichˈan ay yul iskˈab tuˈ, chiilaxilo tet.


Jekäi bewak biköle du käi, je̱k sikäk wa käi, däyë wak saka saka käi, jewa rä jurbä tenak, je rä jurbä tele sa̱ wa̱. 	 Han̈on̈ anma hon̈ tiˈ chon̈kˈoji cocuyni sunilej noˈ xol telajil nokˈ; noˈ chˈic, noˈ laba yebej no nokˈ ay xol haˈ mar.


Je ne ki̱ka ikuna rä Demetrio irä ji me̱i yuäk ije ra wa irä, jewa ssëna yilé ra kju̱atkäk ra, je ne ye sä ktei wabiketsäkläksa̱ tso̱ rä, ka̱ wäkiri wa tso̱ rä; jeska ijewa ñakjatiö. 	 Tato chiyoche naj Demetrio tiˈ yeb xin huntekˈanxa ebnaj chacˈom plata tiˈ yichecan̈ howal yin̈ hunu maca, chu isto ebnaj iskˈanaˈ tet naj juez, cat iswatxˈenayo ebnaj hacaˈ chal yanma ebnaj.


Kololewa̱ kjanaklä wa ye, bas ku̱ bas blui ka̱jiska wa ktä ssö sualewa̱ paju̱leka̱ wà, biketsale je̱r baa wà sa̱me̱ishärä Cristo ne ia̱ bas te iwe̱ke̱ rä käi, 	 Wal hex cˈamteˈ hex xin, yijemojab cheyute heba tet hepatrón yul sat yiban̈kˈinal tiˈ. Ayojab yelapno ebnaj yul hesat, xiwan̈we tet ebnaj. Sunilojab heyanma chexmunlahi, hacaˈojtam tet Comam Jesucristo cheyije.


Jeska ra ijewa bitejulu, datéjulu Galilea ke̱i kja̱neka, jera ka ije ki̱ yi a̱ni shene iju̱ñak mai ikatke rä. 	 Lahwi tuˈ xin, yel Comam Jesús bey tuˈ, yapni yul ismajul Galilea, machi xin choche Comam tato chiabelaxiloj ta apni bey tuˈ,


Jekäi Caldea wa ke̱i ska ije̱k tsa̱ksa̱ mineju̱mi se̱ná Harán ska. Iká duawa̱ ukä ska ra Säkeklä te ipatkaté se̱nak jí ka̱ ska. Je ne ska bas se̱r jira rä. 	 Lahwi tuˈ xin isto icham yul ismajul txˈotxˈ Caldea, yapni icham yul con̈ob Harán, haˈ tuˈ xin ehayo icham. Haxa yet iscam ismam icham xin, yilaxti icham yu Comam Dios sat txˈotxˈ bay ayon̈ tiˈ.


Ñerä plaa ra ka̱ wäbuka̱naka̱ ta̱i. Ka irä maikäi kuna ta, Säkekewa ángel í ekla biteju̱té ka̱jöir deju̱, te jak bulewa̱ ju̱ami, je ki̱ka ije̱tkawa̱. 	 Hayet lan̈an isto ebix tuˈ yecˈ huneˈ niman chixcab yuto ayilo huneˈ yángel Comam Dios bay mujan Comam tuˈ. Yinilo naj huneˈ chˈen chˈen ayco ismajilo istiˈ bay mujan Comam, yay tzˈon̈no naj yiban̈ chˈen.


Ata sä te ji ka juerba je ne ki̱ssëke̱ rä ra, sa te iki̱ssëmi pjoo ka shtirile ta. 	 Wal xin caw niman chijute cocˈul jechman tzet ayco yipo janma tuˈ, yuto maẍto chijilico yin̈.


Je kseka wa te ale se̱nak sa̱ ke̱i etkä etkä jekjeyemi, je̱tkelewa̱ sa̱ tsa̱ku̱i je̱tkäklä ki̱ka kjeisheke̱, dälätseke̱, je ia̱ wekte sheke̱ ra, 	 Chalni ebnaj querubín tuˈ ta caw ay ismay, yeb ta caw ay yelapno Comam, Comam tzˈon̈an yul yehobal, yeb xin chakˈni ebnaj yuchˈandiosal tet Comam ayn̈eticˈa yin̈ sunilbal tiempo.


Ka ba wa̱ je ka̱ wato̱rju̱ba yika ra, jera ¿ka irä ba cha kuna na? Ñakäi ba te iwatju̱a ju̱ami itä ska ra, jera ¿ka je säkei rä ba wakei ji wá̱ iwà käi kuna na? ¿Jiye ba te ibiketsa jekäi ma je̱r ska iwa̱k rä na? Ka ba ka̱yöne rä ditsä ukä ja̱mi kuna, ata Säkeklä ne ukä ja̱mi ba ka̱yua rä. 	 Yet maẍto chatxon̈to txˈotxˈ, caw hawet txˈotxˈ, yeb xin yet maxatxon̈to txˈotxˈ, caw hawetpaxo istohol txˈotxˈ. ¿Tzet yin̈ yuxinto maxana hawuten huneˈ istxˈojal tiˈ? Wal xin caw mach anmaho huneˈ bay maxawaco lekˈtiˈal tiˈ, haˈ caw tet Comam Dios bay maxawaco lekˈtiˈal, ẍi naj Pedro tuˈ tet naj.


“Säli bas tso̱ jira yakle wa rä, bäli te bas ktechemiwa̱ ji̱a ki̱ka. “Säli bas ja̱ñake̱ jira wa rä, bas je̱r iarcha̱miwa̱, bas ji̱ami ji̱a ki̱ka. 	 Walex nohna hecˈul tinan̈, ¡caw cˈanchˈanex! yuto chul huneˈ tiempohal bay cheyakˈle wahil. Haxa hex chextzebi tinan̈, ¡caw cˈanchˈanex! yuto chexokˈo yu biscˈulal.


Je jukläyäkä kjätkele ñak wäkukäklä wa rä ki̱bale jak biköle säkei ta därërë shtä wà; iñak wäkukäk säkätä yöle rä jaspe wà, je idäkläka̱ botkä rä zafiro wà, idäkläka̱ mañatkä rä ágata wà, idäkläka̱ kitkä rä esmeralda wà, 	 Chˈen chˈen ayco isxeˈalo iscˈubal con̈ob tuˈ sunilej chˈen chˈen caw cˈulchˈan jilni ayco yelawiloj. Chˈen babel jaspe chˈen, chˈen iscab zafiro, chˈen isyox ágata, chˈen iscan̈ esmeralda.


Issër bas wakwa ia̱ ra ji sherke̱ bas ki̱ tso̱ e̱ná bas wa̱ käi, bas bluna tulaka̱ e̱ná käi, bas dewa̱ kja sa̱ tsa̱ku̱i ye käi, ata ka sá rä delewa̱ña sa̱ tsa̱ku̱i ye. Säli bas döwa̱pa si̱ sa̱ tsa̱ku̱i wa ye sá däkläwa̱ña sa̱ tsa̱ku̱i wa ye bas da. 	 Walex hex tiˈ, cochn̈e caw kˈalomexxa, yuto sunil tzet cheyoche ay teyet. Caw xin hacaˈxapaxo rey heye heyalni, matxa tzet chon̈ocan̈ heyu. Yajaˈ tzettam sakˈal ta reyex, wal tuˈ ayon̈micojan̈ teyintaj.


Jekäi ijewa te bol kuka. Ekla rä José, kinak Barsabás ni. Je kie etkä rä Justo ni. Ekla rä Matías. 	 Yuxin issayilti ebnaj cawan̈ ebnaj tuˈ. Huneˈ naj chiyij Matías, huneˈxa naj José Barsabás isbi, chiyijpaxo Justo.


Jera Pilato male̱cha̱wa̱ iduawa̱ kja te. Jekäi ite guardia wa cien wäsikäk kia te je ia̱ ite ichaka iduawa̱ si̱ irä í̱ ki̱ka. 	 Hayet yaben naj Pilato ta cam Comam, caw cˈayilo iscˈul naj, yawten naj naj yahawil yin̈ ebnaj soldado, iskˈamben naj ta yeli camnaxa Comam.


Ka irä jiye kuna ta, del ka jita wa tso̱ bas sha̱na rä, ata yis je ka se̱nak del bas sha̱na. 	 Anma mebaˈ ayn̈eticˈaco texol, walinan xin mach sunilbal tiempo ayinicˈojan texol.


Jera kte kukäk wa te ibiketsaksa̱ inaklä ma̱k ekla ekla iwakwa wa̱ itso̱ ja̱mi, patkenak sä el wa se̱nak Judea ska wa tsa̱tkäklä. 	 Yuxin haˈ ebnaj juẍta ay bey Antioquía el yul yanma iscolwa yin̈ ebnaj juẍtaj ay bey yul ismajul Judea. Hataticˈa hanta el yin̈ yanma ebnaj, hac tuˈ yakˈ ebnaj.


Jera Pablo te guardia wa cien wäsikäk ekla kiaté, je ia̱ ite isha: —Jí dulaklei tso̱mi bas tsa̱ku̱i wäki̱, je wa̱ jile tso̱ yinak ije ia̱ ki̱ka. 	 Yawten naj Pablo tuˈ huneˈ naj capitán, yalni naj tet naj hacaˈ tiˈ: ―Ito huneˈ naj tzeh tiˈ iscˈatan̈ naj comandante, yuto ay huneˈ caw yilal yalni naj tet naj, ẍi naj.


Jira sä weikar kate kju̱ei yie ibiketse bäi si̱ jäiyi wa ia̱ ra rä ise̱r jishtä idami käi. 	 Yul wetan, tato ay hunu naj maẍto yixal, cˈul ta mach chikˈ naj yixal, yuto huntekˈan tiempo bay ayon̈ tinan̈ caw yaˈtaxa.


Ñerä ite je ia̱ isha: —Mik a̱ni ke yi ku̱ bä wä kätöpa ji̱a. Jera iwa̱ dulanak wa te je ssa. 	 Yuxin yal Comam yin̈ teˈ: ―Matxa bakˈinal chilolax hunu hasat, ẍi Comam. Wal ebnaj iscuywom Comam xin yabe ebnaj yalni Comam huneˈ tuˈ.


Je ukä ska Jesús je̱tkawa̱ ofrenda jiäklä jui wäja̱mi, je te maikäi biköle te inaklä jie kate ijui naka rä je su̱e kalme. Jera blu wa chu̱li̱i̱ te ijie kate ta̱i. 	 Hunel, tzˈon̈anayo Comam Jesús iscawilal caẍa bay chayto anma yofrenda tet Comam Dios, yilni Comam yanayto anma tuˈ yofrenda. Caw txˈiˈal ebnaj kˈalom yayto yet, caw xin txˈiˈal chˈen yayto ebnaj.


Ikuna yilé te iel su̱a ite ji yakei wakblete, ata ka irä sä duäkläwa̱ iki̱ka shtä kuna ra, je ka̱kiö iki̱ka. Je ra Säkeklä te se̱ne kseka me̱mi ji̱a iia̱, ikuna je ji yakei wakble rä ka sä duäkläwa̱ iki̱ka shtä kuna ra. Ji yakei wakble tso̱ sä duäkläwa̱ iki̱ka; ka yie ishe ije ka̱kiö je ki̱ ni. 	 Tato chijila ta ay hunu juẍta ayco yin̈ mule, yaj mule mach chon̈yito yin̈ camical mach istan̈bal, cokˈanawe iscˈulal iscˈul Comam Dios yin̈ naj, cat xin yakˈni Comam iscawil naj. Wal xin ay huneˈxa mule chon̈inito yul iskˈab huneˈ camical mach istan̈bal. Tato yin̈ huneˈ mule tuˈ bay ayco juẍtaj maca janab, caw chiwalan teyet mach chekˈan iscˈulal Comam Dios yiban̈, mach chiwalan teyet ta chextxahli yin̈.


Bas ka̱se̱newa̱ jekäi sä el ukä ja̱mi, issërke̱ tjabana nui ta je yakei tewa̱kwa̱ ra, jera je rä bas ka̱se̱newa̱ yakei Cristo ne ukä ja̱mi. 	 Yuxin tato heyu yuxin chietaxto isnabal hunu heyuẍta maẍto yip yin̈ Comam, cheyaco hemul yin̈ hacaˈ tuˈ yul sat Comam Jesucristo.


Je ki̱ka ma je̱k manewo̱ksa̱. Ata ka jekäi kuna ra, yis dämiju̱ plaa ba wäki̱, jekäi yis kju̱atkämi ijewa ra, yis kjä na espada däke̱ksa̱ wà. 	 Yuxin nawe heba, bejwecano huntekˈan tuˈ, ta mach xin chinapnihan yin̈ an̈e, cat wocan howal teyin̈ yu chˈen espada chieltiˈ yul intiˈan.


Je wakwa je̱r bäi sha sá ia̱ baa, jewa te sá biköle kiawa̱ bäi ebä, jewa te yökö wäkawa̱ka̱ sá bánaklä, ka̱li̱ ja̱rte ta̱i, ka̱ tse̱lí̱ ta̱i kju̱ei. 	 Ebnaj ay bey isla Malta tuˈ caw xahan con̈yilan̈ ebnaj, caw xin yin̈ an̈e yaco ebnaj huneˈ niman kˈaˈ yun̈e cokˈaẍnihan̈ yuto caw chew, caw chiyakˈpaxo n̈ab.


“¡Jerusalén, Jerusalén! ¡Ba te jile bata shäk wa kteche̱ke̱wa̱, mane patkele ba ia̱ wa tieke̱ ba te jak wà! ¡Bikö yis je̱r ssëna ba yabala me taparwa̱pa yis ja̱mi, jishtä oshkoro a̱miyake wa te iyabala ble ipik niki̱ka käi, jeiräta ka ba ki̱ jekäi ishene kuna! 	 Yalnipaxo Comam: ―Hex ah Jerusalén hex tiˈ, chepotxˈ camo ebnaj ischejab Comam Dios, chekˈojni camo ebnaj chejbilti texol yu Comam. Caw txˈiˈal el quexwawtecojan yul inkˈaban, hacaˈ chu yawtenico noˈ miˈe chiyo niẍte yunin yalan̈ xicˈ, yajaˈ machi heje.


Ji bitele isäkätä skaté, ji ssële sá wa̱, ji su̱le sá wa̱ sá wäbala wà, ji su̱lewa̱ sá wa̱ tsa̱na, ñakäi ji passële sá wa̱ sá jula wà, je rä ale se̱ne kseka ktei; 	 Chintzˈibn̈etojan huneˈ carta tiˈ teyet yun̈e heyohtan̈en tzet caw yelapno ye Comam Tzotiˈ chiakˈni cokˈinal. Comam ayxaticˈa yet maẍto hunu tzet ye tuˈ chiwatxˈi yul sat yiban̈kˈinal tiˈ. Wal xin han̈‑caw‑on̈an̈ jabehan̈ tzet caw yal Comam tuˈ, jilnipaxicojan̈ yin̈ Comam. Nahatil jil cobahan̈ yeb Comam, cotzabnipaxojan̈ Comam. Comam chiakˈni kˈinale tiˈ isye isba jetan̈, yuxin chijaco cobahan̈ jalnilojan̈. Tinan̈ xin chijalan̈ teyet ta haˈ Comam chiakˈni cokˈinal mach istan̈bal. Iscˈatan̈ Comam Dios ay Comam, yaj xin hulicˈo yul sat yiban̈kˈinal tiˈ isyeni isba jet.


Ka irä maikäi kuna ta, ¿mane ángel wa ia̱ Säkeklä wa̱ iyile: “Ba ne rä yis yaba rä, jir yis ne te ba wätsikiwa̱ rä.” Ñakäi: “Yis dämiwa̱ ije ia̱ iKá ye, ije dämiwa̱ yis ia̱ yis yaba ye” ni rä na? A̱ni. 	 Wal xin machi hunu ebnaj ángel bay yal Comam Dios hacaˈ yu yalni Comam tet Comam Cristo: Hach tiˈ, hach Incˈaholan, chiwakˈcanojan hacawil yin̈ huneˈ tzˈayic tiˈ, ẍi Comam. Maẍtaj yin̈ hunu ebnaj ángel bay yalpaxo Comam hacaˈ tiˈ: Haninan Ismam naj. Incˈaholan ye naj, ẍi.


Ata chui tsa̱ku̱i wa te je chu̱li̱i̱ wa je̱rtka iwa̱ Barrabás wäyäkläksa̱pani ijewa ia̱. 	 Wal ebnaj yahaw ebnaj sacerdote oc ebnaj akˈocˈule tet anma ta haˈ naj Barrabás chisbejtzo naj Pilato.


yis kolonakläwa̱ ije ja̱mi ye, ka wabiketsaleksa̱ wämo ye 'swakei ji wá̱ ka̱wei ja̱mi je wà kuna, ata wabiketsaleksa̱ Cristo biketse wà, wabiketsale wämo ye Säkeklä wa̱, ji biketse etkabä ki̱ka. 	 hac tuˈ xin hunxan̈e chiwucanojan yeb Comam. Tinan̈ xin, cˈulinan yul sat Comam Dios, yuto waco wanmahan yin̈ Comam Jesucristo, mach yuho inyijenan tzet chal isley naj Moisés. Cachann̈e yu janico janma yin̈ Comam Jesucristo chon̈oc cˈulal yul sat Comam Dios.


Jekjepa Pilato te isha iia̱: —¿Ijewa te ba kjatieke̱ saka saka, ka ssëne ma wa̱ na? 	 Yuxin yal naj Pilato tet Comam: ―¿Tom mach chawabe tzet chal ebnaj tiˈ tawin̈? ẍi naj.


Ñerä idokonawa̱ je kte yika, imineju̱mi je̱r ialewa̱, ije rä jile ta ta̱i ki̱ka. 	 Hayet yaben naj huneˈ tuˈ caw txˈoj yuco yin̈ yanma naj yu biscˈulal yuto caw kˈalomcano naj sicˈlebil, ispaxto naj.


Jeiräta ijewa je̱r doloi tenacha̱wa̱. Ka irä maikäi kuna ta, sa kablele ñaia̱ mikle Säkeklä ra yöle wayirke̱ ra, je sua ebä wa̱ ijewa dami ji̱a wä ki̱telecha̱wa̱, däka̱ jira kje. Je rä ka tse̱leju̱mi kuna ijewa ki̱ka. Ka irä jiye kuna ta, Cristo ebä oloi ja̱mi je tse̱rju̱mi rä. 	 Yajaˈ mach istxum ebnaj tato chitan̈ilo iskˈakˈal huneˈ tuˈ, yebpaxo xin tinan̈ yet chilni ebnaj Istzotiˈ Comam Dios bay ayayo huneˈ babel trato, hacaˈ toticˈa ayco huneˈ kˈap kˈap tuˈ yen̈elo isnabal ebnaj. Haˈ xin mach chiakˈni istxumulo ebnaj tzet chala, yuto maẍto chiakˈlax yohtan̈elo ebnaj tato yet yul Comam Cristo istan̈canilo babel trato tuˈ.


Jera chu̱li̱i̱wa̱ Galilea ska wa, Decápolis ska wa, Jerusalén ska wa, Judea ska wa, Jordán a̱mikata wa, minemi ira. 	 Caw hantan̈e anma oc tzujno yinta Comam; ay anma ah Galilea, ay anma ah Decápolis, ay anma ah Jerusalén yeb anma ah Judea, yebpaxo anma ay iskˈaxepicˈto haˈ niman Jordán.


Jekäi sa̱ wa̱ iju̱ñer ji biköle yöleksa̱ u̱rte etka yebä, ñakäi etka yebä ji dälär ssërte iia̱ alaklä wa duäksa̱ yaba ki̱ dälär käi, dami ji̱a jira kje. 	 Johtaj tato sunil tzet watxˈebil yu Comam Dios ayco yin̈ isyaˈtajil. Caw xin chiel yaw hacaˈ hunu ix ix chiaben isyaˈil yet chiwatxˈi iscˈul, hac tuˈ ye sunil tzet iswatxˈe Comam tuˈ tinan̈.


Ikuna Satanás je̱k bala butsä kju̱atkäk je̱k ebä ra, jera ¿maikäi je gobierno tkermiwa̱ ji̱a idël ye na? Yis te jekäi ishe, je rä bas te ishe yis te be kjäieke̱ rä Beelzebú oloi ja̱mi ni ki̱ka. 	 Hacmi tuˈ chˈelico naj matzwalil, ta chispoh isba naj yeb ischejab, cat ispaqˈuico ebnaj yin̈ hunun. ¿Tzicˈanab chu yoc yip naj chiyute heyalni? Chiwalan huneˈ tiˈ teyet yuto hex tiˈ cheyala ta hanintiˈan chiwilojan ischejab naj matzwalil yin̈ anma yu yip naj Beelzebú.


Ata yie ishe bas ia̱, jiska ekla kaldu Templo tsa̱ta. 	 Yajaˈ yin̈ caw yeli chiwalan teyet: Hanintiˈan ecˈbal welapnojan sata yatut Comam Dios.


Jí sha yie, je rä jishtä jile wata ki̱ka ka̱ me̱ ji wa̱klä käi; ata ka je rä yie ka̱wei si̱ me̱ kuna. 	 Huntekˈan chiwaltotiˈan mach caw chejbanile chucanicoj, wal xin ton̈e chiwaltojan teyet yu heyilni tato chu heyijeni.


Jera Jesús ktei bata shäk wa irä, tapanak wa wäkiri wa irä ñatapawa̱wa̱ je ktei wabiketsäk. 	 Hac tuˈ xin yu iscutxbanico isba ebnaj ischejab Comam yeb ebnaj anciano, yoc ebnaj iscuyni yin̈ tzet chˈelico huneˈ tuˈ.


iyabala säkätä wa kie yöle tso̱ ka̱jöir jewa tapar tso̱ ska, Säkeklä sä biköle ktei wabiketsäkksa̱ ska, sä wämo wa parule bulee wikblu tso̱ ska, 	 yeb iscˈatan̈ macta babel yuninal Comam Dios tzˈibn̈ebil isbi yul satcan̈. Xaquexhitzico iscˈatan̈ Comam Dios, Comam juez yeco yin̈ sunil anma, yeb bay ay yanma anma cˈulxa yeb tzˈajanxa ye yu Comam Dios.


Jera Jesús te isha iia̱: —Ata ¿ka yis wa̱ iyine ma ia̱ ma je̱r ja̱no ra, ba te Säkeklä te ji we̱ baa su̱emini na? 	 Istakˈwi Comam Jesús: ―¿Tom machi mawalan tawet xin tato chawayto yul hawanma yin̈ tzet chiwalan, caw chawilaˈ ishelanil yip Comam Dios? ẍi Comam tet ix.


Jeska sá minemi Filipo ska. Je ne rä jukläyäkä bäi si̱ Macedonia ke̱i ska rä. Je ka̱ ne kolole Roma wa wa̱ ise̱naklä rä. Jeska sá se̱na ju̱aju̱ana. 	 Cobelwitojan̈, japnihan̈ yul con̈ob Filipos ayco yalan̈ yip ebnaj romano. Haˈ huneˈ con̈ob tuˈ, caw aycano yelapno ye xol sunil con̈ob ay yul ismajul txˈotxˈ Macedonia. Caw xin txˈiˈal tzˈayic con̈ecˈan̈ yul huneˈ con̈ob tuˈ.


Pablo, Jesucristo ktei bata shäk Säkeklä ki̱ ishena jekäi ki̱ka, je te jí yue mar sä sikii wa sä chatkelewa̱ Cristo Jesús ja̱mi wa tso̱ Éfeso ska jewa ia̱. 	 Hanin, Pablo intiˈan, ischejab Comam Jesucristo wehan, yuto hac tuˈ el yin̈ iscˈul Comam Dios. Chintzˈibn̈etojan huneˈ hum tiˈ teyet, hex ayexxaco yul iskˈab Comam Dios bey yul con̈ob Efeso, hex xahechah Comam Dios yin̈ heyanma.


Ñaebä ke bas ñama kinak sä wäsikäk wa ni. Ka irä jiye kuna ta, bas wäsikäk rä eklabä, je rä Säbäkäkksa̱. 	 Machojab cheyoche chihallax iswiˈehal teyin̈, yuto huneˈn̈e mac iswiˈehal yeco teyin̈, haˈ ton Comam Cristo.


Jera ijewa klä papjoi kpata̱na ji o̱naklä ijewa ukä ja̱mi. Jekäi iminejulu Iconio ska. 	 Yuxin istziccanilo ebnaj cawan̈ tuˈ pojoj yin̈ yoj yet yel ebnaj yul con̈ob tuˈ yun̈e isyenilo isba tato matxa yoc ebnaj yin̈ huntekˈan anma tuˈ. Lahwi tuˈ xin, isto ebnaj yul con̈ob Iconio.


Ata alaklä wa tsa̱tkermiksa̱ yabala su̱e oloi ja̱mi, ikuna ichatkawa̱ ji biketse etkabä ja̱mi, ñashka̱li̱ble ja̱mi, ji wämo ja̱mi, ka̱biketse bäi ja̱mi ra. 	 Yajaˈ ebix tuˈ, chicolcha ebix yet chilni ebix yin̈ niẍte yunin, yeb ta chaco yanma ebix yin̈ Comam, yeb ta chisxahann̈e ebix yet anmahil, yeb ta toholn̈eticˈa yehico ebix yin̈ isyelal Comam Dios, yeb ta chispohilo isba ebix yin̈ istxˈojal.


Jekäi ite ijewa nui paruami ra, ekla detse̱ iwäki̱ nuita diez mil talento. 	 Hayet lan̈an yichico naj yilni hanta iscˈas ebnaj tuˈ, yilaxti huneˈ naj caw ismilalxa iscˈas tet naj.


Jekäi David te ikia Säkekewa ni ra, ¿maikäi jera je rä iyäbei rä na? 	 ¿Tzet yin̈ xin yal naj David tuˈ naj Cristo Yahawiloj tato yin̈ naj titna naj? ẍi Comam.


Ata je ku̱ ikiö biketsale si̱, ka biketsale ta ka le io̱nak ni. Ka irä jiye kuna ta, yi te ibiketsa ka le io̱nak ni ra, je rä jishtä däyë tjuäke̱ ju̱e siwa̱ te a̱miki̱ jiki̱ käi. 	 Hayet chicokˈanni cohelanil tet Comam, cokˈanawe yin̈ sunil janma. Machojab chicabcon janma, yuto haˈ mac chicabcon yanma, lahan hacaˈ haˈ mar chˈecˈ jobla yu jakˈekˈ; nanantaxan̈e bay chitocanicoj.


“Jerusalén, Jerusalén! ¡Ba te jile bata shäk wa kteche̱ke̱wa̱, mane patkele ba ia̱ wa tieke̱ ba te jak wà! ¡Bikö yis je̱r ssëna ba yabala me taparwa̱pa yis ja̱mi jishtä oshkoro a̱miyake wa te iyabala ble ipik niki̱ka käi, jeiräta ka ba ki̱ jekäi ishene kuna! 	 Yalnipaxo Comam Jesús: ―¡Hex ah Jerusalén tiˈ chepotxˈ camo ebnaj ischejab Comam Dios, cat hekˈojni camo ebnaj ischejti Comam texol! ¡Txˈiˈal el quexwawtecojan yul inkˈaban, hacaˈ chu yawtenico noˈ miˈe chiyo niẍte yunin yalan̈ isxicˈ, yajaˈ machi heje!


Ñakäi ka bas wa̱ ije ktä kuna bas je̱r na del ye. Ka irä jiye kuna ta, ka bas wa̱ ale patkeleté ije wa̱ je biketsane ki̱ka. 	 Caw maẍto Istzotiˈ Inmamtuˈan yul heyanma, yuto mach cheyayto yul heyanma win̈an, wal xin haˈ Comam Dios an̈eintijan.


Ka irä jiye kuna ta, jekäi ñaebä saje wa bakle rä ka ka̱biketsäk ta kuna, ka sä ktä ssäk kuna, wäyölecha̱wa̱, kololecha̱wa̱ ji tkerke̱ sa̱ ja̱mi wa̱, ji wà sä wäbätsäke̱ saka saka wa̱ ikjanaklä ye, sa kjami rä ji we̱ wäsi̱wa sha̱na, sa̱ je̱r ki̱ sa saka iar ijile ki̱ sha̱na, dokoitsalewa̱, ka sa̱ ki̱ ñakiar a̱mi ji̱a a̱mi ji̱a. 	 Yuto hayet yalan̈tocanoj haˈ hunon̈ ayon̈ico yin̈ issucal, man̈cˈomon̈ yin̈ tzet chal Comam Dios, yeb cˈaynajon̈toj, ayon̈ico yalan̈ yecˈnajil janma yebpaxo tzet choche conimanil. Han̈eticˈa istxˈojal cowatxˈe yeb ischiwa cocˈul jin̈ hununon̈. Con̈yahlaxi, coyahnipaxo jet anmahil.


Ata ijewa te je kukawa̱ kpa ta̱i, patkamini ite jula wäyaka. 	 Yajaˈ yet yilni ebnaj munlawom yapni naj istzablaxayo naj, ismakˈlax naj, ischejlaxtopaxo naj. Matzet xin yakˈ ebnaj tet naj.


mani ite u̱yaka yuäk ka̱ tju̱aklä, jishtä Säkekewa te yis paka iwa̱k käi.” 	 Yin̈ chˈen xin islokˈ ebnaj istxˈotxˈ naj watxˈem xi, hac tuˈ yu yalni Comam Dios Jahawil wetan,” ẍicano naj Jeremías yul Yum Comam Dios.


Ata je wikblu yakei te ikúka te isha: “Yis wa̱ Jesús ju̱ñer, yis wa̱ yi rä Pablo ju̱ñer. Ata ¿yibä bas dä na? 	 Yajaˈ yet hunel yakˈle ebnaj yinilo ischejab naj matzwalil yin̈ huneˈ naj, istakˈwican̈ ischejab naj matzwalil tuˈ tet ebnaj: ―Naj Jesús cheyal tiˈ, caw wohtajan naj, caw wohtapaxojan naj Pablo. Walex hex tiˈ xin, ¿mac anmahilex? ẍi ischejab naj matzwalil tuˈ tet ebnaj.


“Yis Ká wa̱ ji biköle rä ju̱leksa̱ yis ia̱. Yi a̱ni ka je̱r ko̱r yi rä iyaba rä ia̱, ata iKá ebä je̱r ku̱a ite rä. Ñakäi yi a̱ni ka je̱r ko̱r yi rä iKá rä ia̱, ata iyaba ebä je̱r ku̱a ite rä, ñakäi yi wäji̱atkewa̱kle iyaba te, jewa ebä je̱r ku̱eke̱ ite rä.” 	 Lahwi tuˈ xin, yalni Comam tet anma: ―Sunil akˈbilxa yul inkˈaban yu Inmaman. Machi mac ohtan̈e hanin Cˈahole intiˈan, cachann̈e Comam ohtan̈e hinan. Machi mac ohtan̈e Inmaman, haninn̈ehan Iscˈahol intiˈan wohtajan. Chiwakˈpaxojan ohtan̈elaxo Inmaman tet mac chiwochehan.


Je iwächakewa̱k wa rä patkele fariseo wa wa̱. 	 Ebnaj chejlaxto tzotelo tet naj Juan yu ebnaj fariseo,


Manele ji biketsäk botkä wa, dälänopa bas je̱r ja̱mi. 	 Tzˈayojab hecˈul yin̈ anma chicapcon yanma yin̈ Comam, akˈwe meltzoho isnabal yin̈ Comam.


Ji a̱ni ka kuna kjäkwa̱ sä kjä na sa iawa̱kwa̱ ñá ye, ata ji däke̱ksa̱ sa̱ je̱r ska je ne te sa iawe̱ ñá ye rä. 	 Maẍtaj haˈ tzet chelo chexetanto yul sat Comam Dios, wal xin haˈ istxˈojal chitit yul heyanma haˈ chexetanto yul sat Comam.


Jera je karalewa̱ te isu̱a. Ite ibiketsa ijewa te rä jile kaku ne me̱ke̱ iia̱ rä. 	 Yoc tˈan̈no naj yin̈ ebnaj cawan̈ tuˈ, haˈ yute istxumni naj to melyu chiakˈlax tet naj yu ebnaj cawan̈ tuˈ yalni.


Sa̱tsa̱ku̱i Agripa, je ikablele ki̱ssënak sá ditsei wä doce wa wa̱, je däkläksa̱ sá ia̱ ki̱ka sá te ikja̱nei we̱ke̱ tkenawa̱ tuina, ka̱piana. Je ki̱ssë ebä ki̱ka Judío wa te yis kjatie kate rä, 	 Haˈ ebnaj cablahon̈eb majan Israel, haˈ ebnaj xin chiˈechman yijni isba tzet halbilcano yu Comam; yuxin chiyiyo isba ebnaj tet Comam hunun tzˈayic yeb hunun akˈbal cat isyijen ebnaj tzet chiyal Comam. Yaj yin̈ huneˈ halbil yu Comam, haˈ bay chicawxi wanmatiˈan, mam rey Agripa, haˈ xin chiyaco ebnaj Israel tiˈ inmulojan tinan̈.


Jesús te jile saka wá̱ rä ta̱i. Ata yie ibiketse je ktei biköle kuna yöleksa̱ etka etka ra, je äyë kjuä kalabe ka kjäkwa̱ ka̱jiska. 	 Caw hantan̈eto tzet iswatxˈe Comam Jesús tuˈ. Kˈinalo tato caw hununtajil le‑yu istzˈibn̈elaxcanoj, caw machim chiyabe huneˈ yul sat yiban̈kˈinal tiˈ yu teˈ hum tato tzˈibn̈elaxi. ¡Hacojab tuˈ!


Sha̱ jolona dika yäkä na, jera je dika yäkä kibina te iki̱tiacha̱wa̱, ka wäne. 	 Aypaxo xin ixim apni xolaj yin̈atil teˈ txˈix, hayet ischˈibcan̈ ixim ischˈibpaxocan̈ teˈ, yuxin tzˈonbayo ixim, machi xin sat ixim yacoj.


Yis ne rä sä kjäkläwa̱ rä. Yilé kjawa̱ju̱ jeska ra, je rä tsa̱tkenakksa̱. Jekäi ije kjämiwa̱ju̱ dämiksa̱ju̱. Jekäi ite tala ku̱emi. 	 Hanintiˈan, lahaninan hacaˈ ispultahil ispeyabil noˈ meˈ, macn̈eticˈa chiocto yul huneˈ peyab tiˈ chicolchahi. Hacaˈticˈa hunu noˈ meˈ chielti lowoj cat yapnipaxo yul ispeyab, hac tuˈ xin ye huntekˈan mac tuˈ.


Jera je mineksa̱ju̱ te ichaka ia̱mi ia̱: —¿Jibä kie yie na? Jera ia̱mi te ikúka: —Juan säwäukewa̱k tsa̱ku̱ ne kiö rä. 	 Hayet yaben ix huneˈ tuˈ, yelto ix, isto ix iskˈambeno tet ismiˈ: ―¿Tzettaxca chinkˈanan miˈ? ẍi ix. Yalni ix Herodías tet yunin tuˈ: Haˈ iswiˈ naj Juan anican̈ haˈ iswiˈ anma chakˈana, ẍi ix.


Ite jekäi isha ra, ite ijula irä ipare irä kjasha ijewa ia̱. Jekäi iwa̱ dulanak wa te Säkekewa su̱ani ra, ijewa ssëna a̱naa. 	 Yet lahwi yalni Comam huneˈ tuˈ, isyeni Comam iskˈab tet ebnaj yeb ismotx bay to chˈen lanza. Hayet yilni ebnaj Comam tuˈ xin, caw occano huneˈ niman tzalahilal yin̈ yanma ebnaj.


José rä Matatías yaba, Matatías dä Amós yaba, Amós dä Nahum yaba, Nahum rä Esli yaba, Esli rä Nagai yaba, 	 naj Matatías, naj Amós, naj Nahum, naj Esli, naj Nagai,


Ñerä Jesús ktei bata shäk wa deni ra, jewa te ipakani iia̱ biköle ji wá̱ ite käi. Jera ite ijewa kia jámi kju̱awaka jukläyäkä kie Betsaidaka ka yi kuna shtä ska. 	 Lahwi ismeltzo ebnaj ischejab Comam Jesús, yoc ebnaj yalno tet Comam yin̈ej tzet ye tuˈ iswatxˈe ebnaj. Lahwi tuˈ isto Comam iscawilal con̈ob Betsaida, han̈cˈan̈e xin ebnaj iscuywom Comam tuˈ yito yintaj.


Jera ite isha ije ia̱: —Ma je̱köka̱, ma cho̱ ne. Ba te ji biketsa etkabä wà ba tsa̱tkenaksa̱. 	 Yalni Comam tet naj: ―Ahan̈lin̈noj, cat hapaxtoj. Yu maxawaco hawanma yin̈ Comam Dios, yuxin macachan̈chahi, ẍi Comam tet naj.


Je o̱na rä cuatrociento cincuenta año bala na kjena. Je ukä ska ra ite manele kuka ijewa ia̱ ji ktei paruäk ye mine dämi jile bata shäk Samuel dewa̱ kje. 	 Lahwi tuˈ xin issaylaxilo ebnaj chˈoc juezal yu Comam Dios yun̈e istan̈elax ebnaj jichmam yin̈ yicta ishoˈ ciento habil, masanta yin̈ istiempohal naj Samuel, huneˈ ischejab Comam Dios yet payat.


Ji biköle we̱ke̱ bas te käi, je wo̱ ñashka̱li̱ble wà. 	 Sunilojab tzet chewatxˈe, ayojab iscˈulchˈanil hecˈul yin̈.


“Ñerä je blu te isha iia̱: ‘Jera Papá, dunasi̱ ba ku̱ Lázaro patkömi yis ká ju ska, 	 Yalnipaxo naj kˈalom tuˈ: “Ta hac tuˈ xin, Mam Abraham, caw chinkˈanan tawet ta chachejto naj Lázaro tuˈ bey yatut inmaman,


Ata alaklä se̱lewa̱ rä kololewa̱ ka̱wei wa̱ ise̱naklä katke ji̱a bala na ra. Ata ise̱naklä duawa̱ ra, ideksa̱ni kjermita se̱nakwa̱ni yi kiarke̱ iki̱ käi, ata Säkekewa ja̱mi wa ebä ra. 	 Yet itzitzto yichamil hunu ix ix, aytocto ix yalan̈ ischejbanil yichamil. Yajaˈ ta chicam naj xin caw yetxa isba ix ischuquil, xaisje ismohyi ix yeb mac bay chal iscˈul, yajaˈ tan̈e yeb hunu mac ayxaco yul iskˈab Comam.


Yis te ma ia̱ ji she, ba ku̱ yis ia̱ oro si̱ diale yökö wà tju̱o ba je̱k bluwa̱klä, ñakäi paiklä suruu tju̱o ba je̱k pajiäklä, ba rä ju̱li̱shye ka juenaklä kuna äina, ñakäi wäbala käpei tju̱o bä wäbala pacha̱klä, ma ia̱ iwajuenaklä. 	 Wal xin chiwalan teyet lokˈwe heoro wetan, chˈen caw cˈul watxˈebilxalo xol kˈa kˈaˈ. Hac tuˈ xin chexoc kˈalomal yin̈ caw isyelal, cat xin helokˈni xil hekˈap caw sajhopon̈e wetan, cat heyanico teyin̈ yun̈e mach chiel hetxˈixobal yuto tˈilanex. Chelokˈnipaxo yan̈al isbakˈ hesat wetan yun̈e chu heyilni.


Ka̱tuir dawa̱, ka̱wä minewa̱ju̱ kja ra, ije wäki̱ duë ta wa irä kololewa̱ be wa̱ wa irä biköle de ja. 	 Haxa yin̈ kˈejbiyalil yin̈ huneˈ tzˈayic tuˈ, yilaxto sunilej anma yaˈay tet Comam yeb anma ayco ischejab naj matzwalil yin̈.


Ka irä jiye kuna ta, sa kablä etkabä rä yi rä bakleka̱ sa̱ tsa̱ta ne ktä wà. Jekäi sa kablä etkabä ijuenaklä iyina si̱ irä, je rä ka ji ki̱ sa̱ ñaktewa̱klä kuna ji̱a ki̱ka. 	 Hayet chakˈni binaho anma isbi hunu mac yin̈ hunu tzet ye tuˈ, haˈ isbi hunu mac ecˈbal yiban̈ haˈ chakˈ binahoj; yuxin hayet chakˈni binaho anma isbi hunu mac yin̈ hunu tzet ye tuˈ tˈin̈an chucanoj, matxa hunu mac chu yoc tzotelo yiban̈iloj.


Je su̱ta ñakpe ska, ka kökö bulane tsa̱na ra, ¿yi kukarmi ñakpä na? 	 Yeb xin ta ay hunu howal cat yokˈtzelax chˈen trompeta yu iscutxico ebnaj soldado, yajaˈ ta mach habano yokˈ chˈen, machim chiscutxbaco isba ebnaj isto yin̈ howal.


Mika̱ idemijuluni ra, jera imineka̱julu ju ja̱r yöle ietkä bata ki̱ je ja̱rka. Ijewa rä Pedro irä, Jacobo irä, Juan irä, Andrés irä, Felipe irä, Tomás irä, Bartolomé irä, Mateo irä, Jacobo Alfeo yaba irä, Simón ale bakle kju̱atkäk gobierno ra irä, Judas Jacobo yaba irä. 	 Lahwi yapni ebnaj yul con̈ob, yahto ebnaj yul huneˈ cuarto yin̈ iscab piso bay ay isposada ebnaj. Haˈ ton xin naj Pedro, naj Jacobo yeb naj Juan, naj Andrés, naj Felipe, naj Tomás, naj Bartolomé, naj Mateo, yeb naj Jacobo, iscˈahol icham Alfeo, yebpaxo xin naj Simón, naj ayticˈaco yin̈ huneˈ partido chiyij Cananista. Aypaxo xin huneˈxa naj chiyij Judas, iscˈahol naj Jacobo.


Je ne ki̱ka sa̱ ku̱ ji bäi wo̱ biköle ia̱ bikö sa̱ ia̱ io̱r käi, bäi si̱ ra sa saka ji biketsäk etkabä wa ia̱. 	 Yuxin cowatxˈewe iscˈulal yin̈ jet anmahil hataticˈa hanta chon̈kˈoji, yaj ecˈbalto yilal cocolwa yin̈ macta ayxaco yul iskˈab Comam Dios.


Ata Jesús te isha: —Yi jula tkawa̱ buey wà ka̱ biäk, ata jeska iwächa̱mini ji tso̱ sä itä wà je su̱ak ra, je shtä ka kiar kolonak Säkeklä gobierno ia̱. 	 Yalni Comam tet naj: ―Kˈinalo ta ay hunun mac chimunla yeb noˈ wacax, cat yoc tzabno yin̈ te teˈ n̈icˈbil yu noˈ bay ayco chˈen tˈocom txˈotxˈ, tzujan tuˈ cat istopaxo tˈan̈no naj yintaj. Ta ay mac hac tuˈ, mach chu yoc munil yin̈ yet Comam Dios, ẍi Comam tet naj.


Kte si̱ kte si̱ wà yie ishe ba ia̱, ma ji̱a dulaklei ra, ba je̱k pajiäke̱ ma mike̱ maka ba shkakle käi; ata mika̱ bä dewa̱ säkibii ra, jera ba jula ji̱atkämi jekjepa kju̱awa te ba pajiemi ba tse̱mi mai ka bä shkakle ska. 	 Yin̈ caw isyelal chiwalan tawet, yet caw tzehach to, caw chawatxˈeco iscˈalil hawictaj. Haˈ cawxencan̈ haba, hasaynito haba bayticˈa chal hacˈul. Wal yet chachichambi xin, toxan̈e chawican̈ hakˈab, nanxa mac chˈanico xil hakˈap, cat hawilaxto bay mach isjeto hacˈul, ẍi Comam tet naj.


“Yis Ká wa̱ ji biköle rä ju̱leksa̱ yis ia̱. Yi a̱ni ka je̱r ko̱r iyaba ia̱, ata iKá ebä je̱r ku̱a ite rä. Ñakäi yi a̱ni ka je̱r ko̱r iKá ia̱, ata iyaba ebä je̱r ku̱a ite rä, ñakäi yi wäji̱atkewa̱kle iyaba te, jewa ebä je̱r ku̱eke̱ ite rä. 	 Lahwi tuˈ yalni Comam tet anma: ―Sunil tzet ye tuˈ ayco yul inkˈaban yu Inmaman. Machi hunu mac ohtan̈einan hanin Cˈahole intiˈan, cachann̈e Inmaman ohtan̈einan. Machi hunu mac ohtan̈e Inmaman, cachann̈e haninan quiniscˈaholtiˈan wohtajan, cat wakˈnihan Inmamtuˈan yohtan̈elo tet mac bay chiwochehan.


Je ki̱ka ite Jesús tsa̱miwa̱ni etäbä kicha Pretorio na. Jeska ite ichaka Jesús ia̱: —¿Mai ba dar dä? Jera Jesús wa̱ ka ikúkane. 	 Yuxinto meltzopaxicto naj yul capil tuˈ hunelxa, iskˈamben naj tet Comam: ―¿Baytuˈwal titnajachicoj? ẍi naj. Caw xin maẍticˈa takˈwi Comam tet naj.


Ka̱mikle Säkeklä utäle sä kalí wa ra, jile bata shäk wa oloi ja̱mi ka̱raa, ji wá̱ ite saka saka wà. 	 Yet yalan̈tocanoj txˈiˈal el yeb nanantan̈e yu istzotel Comam Dios tet ebnaj jichmam yu ebnaj ischejab Comam.


Je ne yile iyöle ska: “¡Issö! Yie jak ju ñak wäkukäk, yolole säkei ta ta̱i, je tkawa̱ Sión ska; yi te ije biketsa ra, jera a̱ni ka je äinakwa̱.” 	 Yuto chal yul Yum Comam Dios hacaˈ tiˈ: Yul con̈ob Sión wacojan huneˈ mac hacaˈ chˈen chˈen chˈayto xeˈo yipo n̈a. Haˈ huneˈ chˈen chˈen tuˈ sicˈbililo chˈen wuhan, caw niman yelapno ye chˈen. Haˈ mac chaco yanma yin̈ huneˈ mac tuˈ, mach chican yin̈ txˈixwilal, ẍiayoj.


Yis da shkä wa te je ka̱ oloi su̱a, ata ka ijewa je̱r ko̱ne je ikta yis da je ia̱. 	 Huntekˈan ebnaj tzujan wintajan caw yil ebnaj huneˈ issajilkˈinal tuˈ, isxiwcan̈ ebnaj, yaj machi yabe ebnaj huntekˈan tzotiˈ hallax wettuˈan.


Jesús ale sa kablele ñaia̱ spa̱na je ktei shäk a̱miki̱ jiki̱ ska, ñakäi ije pi ji shäk bäi si̱ Abel pi te ji sha tsa̱ta, je tulule ska. 	 Xaquexhitzico yin̈ Comam Jesús, Comam watxˈen̈eyo iscab trato Comam Dios. Haˈ ischiqˈuil Comam Jesús tuˈ con̈sajn̈en yin̈ comul, haˈ chikˈanni nimancˈulal jin̈ tet Comam Dios. Mach hacaˈho ischiqˈuil naj Abel, to haˈ yanayo Comam isyaˈtajil yiban̈ mac potxˈni naj, haˈ iskˈana.


Ka irä jiye kuna ta, ji biköle tso̱ ka̱jiska, sa yaka ja̱mi ji tker käi, sä wäna ji juer baa käi, sa̱ je̱k ssä je̱k se̱newa̱klä wà käi, ka je bitele rä Sa Ká ska kuna, ata je rä ka̱jiska ebä. 	 Yuto istxˈojal chiyakˈ yul sat yiban̈kˈinal tiˈ, yetticˈa yul sat yiban̈kˈinal tiˈ yehi, maẍtaj yin̈ Comam Dios chitita. Haˈ huntekˈan tiˈ xin chiyalte yul sat yiban̈kˈinal tiˈ: istxˈojal tzet choche conimanil, haˈ tzet chijila chijochecoj yaj mach chitzala Comam yin̈, yebpaxo cololoˈn̈en coba yin̈ tzettaj ay yul sat yiban̈kˈinal tiˈ; sunil tiˈ yet yul sat yiban̈kˈinal tiˈ yehi.


je̱k jewa̱ käi, je̱k wätkewe̱ ji yika käi. Ka ka̱wei kuna je shtä wätkewa̱klä. 	 Jinayo coba, cocachni coba yin̈ istxˈojal. Haˈ huntekˈan tiˈ machi ley chu iscachwa yin̈.


Jera je ke̱i ska ka̱ tsa̱ku̱i Herodes te tapanak wa manele kukawa̱ weikanak. 	 Yin̈ huneˈ tiempohal tuˈ, yichenico naj rey Herodes yakˈni ecˈoyaˈ yanma haywan̈ ebnaj juẍta xol ebnaj ayxaco yul iskˈab Comam Jesús.


Iwa rä ije oloi ja̱mi je boyäkä wa ia̱ ka̱ tso̱ ikjäkläwa̱ Sa Ká wäki̱ Wikblu eklabä wà. 	 Yuton Comam Jesucristo, yuxin han̈on̈ Israel on̈tiˈan̈ yeb hex mach Israelo hex tiˈ, xayu cohitzico iscˈatan̈ Comam Dios Mame, huneˈn̈e xin Comam Espíritu Santo chon̈hitznicoj.


Ñerä alaklä ekla ka̱ se̱newa̱k yakei se̱nak je jukläyäkä na, je te iju̱ña Jesús kalme yäkäk je fariseo ju ska ra, jera iwa̱ perfume detse̱ jui ta yöle alabastro wà. 	 Haˈticˈa yul huneˈ con̈ob tuˈ xin, ay huneˈ ix caw mulum. Hayet yaben ix tato apni Comam waˈo bey yatut naj fariseo tuˈ, yapni ix yeb huneˈ islimeta, alabastro isbi, caw nohna yu aceite caw xukˈ sam sicˈlebil.


Ite jekäi isha e̱ná ra, ije̱tkawa̱ köchöwä ki̱ ka̱kiäk ijewa biköle ra. 	 Yet yalnicano naj Pablo huneˈ tuˈ, yay jahno naj yeb ebnaj anciano tuˈ, istxahli ebnaj tet Comam.


—Yis je̱r ja̱mi jí chu̱li̱i̱ wa dälänacha̱wa̱. Ka irä jiye kuna ta, tres día kana ijewa se̱naté yis da, ijewa wa̱ ji a̱ni ka kuna ñanak. 	 ―Caw chitzˈay incˈulan yin̈ anma tiˈ, yuto oxebxa tzˈayic aycˈo incˈatan̈an, matxa xin tzet chislo.


Jera ite ishani ijewa ia̱: —Bas manele yaba iräle buey iräle ja̱nami ishäkä ja̱rna ra, ¿ka ije wa̱ je tse̱nakka̱ni plaa sábado wà ji wà na? 	 Yalni Comam tet ebnaj: ―Kˈinalo ta chitohcˈay hunu heyuninal maca hunu hewacax yul hunu cˈuh, ¿tom mach cheyihti yin̈ an̈e, walca istzˈayical xewilal? ẍi Comam.


Jekäi ka ba rä kololewa̱ ji̱a kjanaklä ye kuna, ata ba rä iyaba. Jekäi ba rä iyaba ra, jera ba rä däli ukä kukäkña Säkeklä oloi ja̱mi. 	 Wal tinan̈ xin, matxa chejabo jehi, to caw yuninalxa Comam jehi. Yu huneˈ tuˈ xin, caw el yin̈ iscˈul Comam Dios yakˈni huneˈ comatan, yaj yu Comam Jesucristo, Iscˈahol Comam tuˈ.


Ata je ne yile rä: “Isaac ne ja̱mi ba batala kirmi rä.” 	 “Yin̈ naj Isaac chipohcha hawuninal,” ẍi Comam.


Ka irä jiye kuna ta, ike̱i dämiwa̱ ska ra bas te ishemi: “Bäije alaklä wa ko̱le ka yaba su̱ak kuna wa rä, ka wakjuä wako̱le kuna wa wakjuä rä, ka tsu wayale kuna wa tsu rä.” 	 Yuto chihul istzˈayical bay chihallax hacaˈ tiˈ: “Sakˈal yet ebix ix maẍticˈa yunin, yeb ebix maẍticˈa unin chitxutxwi yin̈,” ẍi anma tuˈ.


Ata ije te isha: ‘Kai, bas te cizaña shta tulami ra, tsi trigo yer tuläka̱ña ira. 	 Yalni naj: “Machoj, yuto ta chehocˈcan̈ teˈ ham hun ixim trigo chehocˈcan̈ yinta teˈ.


Jewa te ji o̱na biköle pake rami ñaia̱. 	 Yet ayco ebnaj yin̈ isbel tuˈ, chitzotel ebnaj yin̈ tzet yakˈle Comam Jesús.


Jera Pilato te kte yua wätia tka cruz ja̱mi itsa̱ka, je yöle te ishe rä: “Jesús Nazaret wa, Judío wa Tsa̱ku̱i.” 	 Istzˈibn̈en naj Pilato hayeb tzˈib, ischejni naj yalaxoco yiban̈ iswiˈ Comam yin̈ culus, chalni hacaˈ tiˈ: Naj Jesús ah Nazaret, Yahawil anma Israel, ẍi hayeb tzˈib tuˈ.


Je su̱ta, ¿ka irä ñakäi alaklä pato̱nak shtä Rahab wabiketsanaksa̱ wämo ye rä ji wá̱ ite wà na? Je rä ite ka̱ su̱ak wa kiawa̱ ju naka, ñakäi jewa patka ite ña̱la saka wà ki̱ka. 	 Hac tuˈ yupaxo huneˈ ix ix txˈoj ye iswiˈ, Rahab isbi. Cancano ix cˈulal yul sat Comam Dios yu yakˈ ix bay way ebnaj ischejab Comam, yeb xin nanxa behal bay ischejto ix ebnaj yun̈e mach chitzabcha ebnaj.


Jera Säkekewa wä manewa̱té Pedro su̱ak, jera Pedro je̱r ja̱na Säkekewa ktä ska, je te isha iia̱ rä: “Jir ebä ka oshkoro a̱rka̱ba yikaba, ba ka̱yuämiwa̱ mañatäbä kicha, ka ba wa̱ yis su̱le ni.” 	 Istˈan̈xito Comam yin̈ naj Pedro tuˈ. Hac tuˈ xin yu isnaniti naj Pedro tzet yal Comam tet naj: “Oxelxa chawala ta mach quinhawohtajojan yet chiˈokˈcan̈ noˈ icham chiyo,” ẍi Comam Jesús tet naj.


Ata je rä iwa ja̱mi. Cristo rä iwä säkätä käi, je ukä ska ideni ra iwakei cha wa biköle shki̱rmika̱ni ñaebä. 	 Yuxin yin̈ istxolal aycoj, haˈ Comam Jesucristo haˈ babel itzitzbican̈, haxa yet chul Comam yet iscayel cat yitzitzbican̈ macta yetxa Comam.


Sá ki̱yörke̱ ra, sá te je kúkeke̱ je̱r bäi wà. Sá rä tululeksa̱ ka̱ boroi ye ka̱jiska wa wa̱, ji ju̱leksa̱ biköle wa̱ käi, bite rä jira kje. 	 Caw txˈoj istzotel anma jetan̈, wal han̈on̈an̈ xin caw akˈancˈulal chu cotzotelan̈ tet. Hacticˈapax tuˈ tinan̈, hacaˈ iskˈalemal yeb isyahbenal tzet ay yul sat yiban̈kˈinal, hac tuˈ jehan̈ yul sat anma.


Bas dikäla, sa̱ ñashka̱li̱blö. Ka irä jiye kuna ta, ñashka̱li̱ble datse̱ rä Säkeklä ja̱mi. Jekäi yi ñashka̱li̱bläk wa biköle rä wätsikile Säkeklä wa̱, ñakäi jewa wa̱ Säkeklä ju̱ñer. 	 Hex xahan ay wutiˈan, xahanojab chijil coba hununon̈ yuto yin̈ Comam Dios chitit huneˈ coxahann̈en coba tiˈ. Tato caw xahan chijil coba hununon̈, chal yelapnoj tato ayon̈xaco yuninalo Comam Dios, johtaxa Comam.


Jekäi ijewa te je ma̱ka̱ ietäbä ki̱ka, ñakäi ko̱no ta̱i pamu̱awa̱ ijewa te. Jera ijewa te si̱wa̱ kukäk ya ja̱wa̱té, isu̱anacha̱wa̱ iö ko̱no wäterwa̱ Sirte kse̱i naka yika. Jekäi ite ko̱no jawa̱ si̱wa̱ ebä wa̱ patkenak. 	 Lahwi tuˈ xin iscˈalnayo ebnaj teˈ barco tuˈ yu huntekˈan nimeta lasu yun̈e yikˈni yip teˈ. Yaj yu chixiw ebnaj ta chalo iscawxicanayto teˈ xol huntekˈan arena ayco yin̈ ismotx txˈotxˈ Libia, chiyij Sirte, yuxin isholayo ebnaj kˈap vela chismakˈico jakˈekˈ yun̈e nancˈulalxa chito teˈ.


Jera je ángel te ikúka: —Wikblu Sikina dämiwa̱ ba ja̱mi. Jekäi ale Ji Biköle Tsa̱ta täkili te ba ki̱kukemiwa̱ ioloi wà. Je ki̱ka je Sikii Si̱ ko̱nak ji̱a kirmi rä Säkeklä yaba. 	 Yalni naj ángel tuˈ tet ix: ―Haˈ Comam Espíritu Santo chiˈayolo tawiban̈, yebpaxo yip Comam Dios caw ay ismay chiayilo tawiban̈ hacaˈ hunu moyan. Yuxin haˈ huneˈ unin chipitzcˈa tawin̈ tuˈ, yet Dios yehi cat yallaxpaxoj ta Iscˈahol Comam.


“Säli bas dä, ditsä biköle te bas kjeisheke̱ kte baa wà ra rä. Ka irä jiye kuna ta, je su̱ta ijewa kalí wa te sä wäyuäk jile bata shäk wa käi, jewa kjeisha baa. 	 ¡Cˈanchˈanex! hex chˈalaxico hewinajil, yuto cˈul chihallax teyin̈ tinan̈; hac tuˈ hallax yin̈ ebnaj lekˈtiˈwom isbalico isba ischejabo Comam Dios yet payat, ẍi Comam.


“¡Issö! Busi ka se̱le kuna bitämiwa̱ yaba ki̱, je te yaba su̱emi rä jäiyi, je kirmi rä Emanuel” ni. (Je wà rä “Säkeklä kaldu sa ra” ni.) 	 Ay huneˈ ix kˈopo maẍto hunu winaj chikˈle, yajaˈ chipitzcˈati nichˈan winaj unin yin̈ ix, nichˈan unin chipitzcˈa tuˈ Emanuel chiyij isbi, ẍiayoj. Emanuel, haˈ chaliloj ayco Comam Dios coxol.


¿Baishe jira yis te ditsä iräle Säkeklä iräle je̱r ssëwe̱ke̱ bäi yis da na? ¿Yis te rä ditsä wäbätsewa̱k ebä ne yuleke̱ rä na? Ikuna rä yis te ditsä ebä ne wäbätsewe̱ke̱ ji̱a rä ra, ka yis dä Cristo kja̱nei wa̱k kuna. 	 Yet chiwalnitojan huneˈ tiˈ, mach chiwocan yin̈ tato chitzala anma win̈an maca mach xin, walxinto haˈ istzala Comam Dios win̈an haˈ chinsayan, yuto ta haˈ istzala anma win̈an haˈ chinsayan, mach ischejabo Comam Jesucristo wehan yin̈ hacaˈ tuˈ.


Ke bas male̱te̱na je ktei yika. Ka irä jiye kuna ta, ike̱i dämiwa̱ jeska ra sa̱ tso̱ sä itäbiäklä ska biköle te ije ktä ssëmi. 	 Caw mach cheyakˈ cˈayo hecˈul yin̈ huntekˈan tzet chiwalcanojan teyet tiˈ. Wal xin caw chiapni istiempohal yet chaben sunil anma camomxa yul innukˈan, cat xin yitzitzbican̈.


Jera ¿jibä me̱mi sa te sa wakei je̱k tsa̱tju̱a ju̱aklämi na? 	 ¿tzettaxca chischah selelo iskˈinal chiscˈayto tuˈ?


Sá te iju̱ña sá sha̱ minemi bas wäki̱, jewa ka patkene sá wa̱. Jewa te bas je̱r iawa̱wa̱ ijewa te ji sha wà, je wà ite bas je̱r shewa̱cha̱wa̱. 	 Jabehan̈ tato ay haywan̈ ebnaj el coxolan̈ bey tiˈ ton̈e xin yaco yet ebnaj isto bey tuˈ. Jabenpaxojan̈ tato chiyakˈ taco ebnaj hecˈul yu tzet chala, cat yakˈni somchahoto henabal, chalni ebnaj ta yilal chˈoc huneˈ circuncisión teyin̈, cat heyijen tzet chal isley naj Moisés.


Etaba kicha Jesús katke jukläyäkä etka ska ra, jeska jäiyi ekla pa kalabe iale lepra wa̱ je deju̱ ikatke ska. Ñerä ite Jesús su̱a ra, ije̱tkawa̱ wakte iwäja̱mi, ka̱kia iia̱ te isha: —Säkekewa, ba ki̱ ishena ra, ba ia̱ yis bäirmini yëë. 	 Yet hunel yet ayicˈo Comam Jesús yul huneˈ con̈ob, yapni huneˈ naj ayco lepra yin̈ iscˈatan̈ Comam, caw xin yaˈay naj yu huneˈ yabil tuˈ. Hayet yilni naj Comam, yay jahno naj sata Comam, yay xulno naj sat txˈotxˈ, iskˈanni naj tet Comam: ―Mamin, ta chisje hacˈul chu hawinilo huneˈ yabil tiˈ win̈an, ẍi naj.


Jera Jesús te iuña, te isha: —¡Ma si̱wa̱tiö, ma je̱k tso̱ksa̱ ije ska! Jera je be te je jäiyi ja̱wa̱mi i̱ski̱ ditsä biköle wäna. Jekäi ite ijawa̱ta̱na ka medele kuna. 	 Iscachwa Comam yin̈ ischejab naj matzwalil tuˈ: ―¡Cach hatiˈ, elan̈ yin̈ naj! ẍi Comam. Lahwi tuˈ xin, iskˈojlaxayo naj sat txˈotxˈ yu ischejab naj matzwalil sata sunil anma. Yel ischejab naj matzwalil yin̈ naj, yaj machi islahwilal naj oqui yet iskˈojlaxayo naj.


je̱r ialecha̱wa̱ käi, ata del ssële a̱naa; jishtä ka jita wa käi, ata sá te chu̱li̱i̱ bluwe̱te; ka sá wa̱ ji a̱ni kuna käi, ata sá wa̱ ji biköle tso̱. 	 Hacaˈtan̈e biscˈulal jehan̈, yajaˈ wal xin tzalahilaln̈eticˈa jehan̈ yin̈ sunilbal tiempo. Waxan̈ca caw mebaˈon̈an̈, yajaˈ tzetcˈa mac kˈalom yul sat Comam Dios juhan̈. Waxan̈ca machi nichˈano tzet ayon̈an̈, yajaˈ yul sat Comam Dios tzˈajan yeco sunil yul cokˈaban̈.


Ñakäi jile bata shäk Eliseo bakle ke̱i kje, paiale lepra wa̱ wa tso̱ ta̱i Israel wa sha̱na, ata ijewa mane a̱ni ka bäineni, ata Naamán Siria wa, je ebä. 	 Nawepaxti yin̈ huneˈxa ischejab Comam Dios chiyij Eliseo. Yin̈ istiempohal naj, tzetcˈa jet con̈ob Israel tzabchati yu huneˈ yabil chiyij lepra; yaj machi hunu ebnaj tuˈ yakˈ cawxo naj Eliseo. Han̈echˈan huneˈ naj mach Israeloj chiyij Naamán ay yul ismajul Siria, han̈echˈan naj tuˈ yakˈ cawxo naj, ẍi Comam tet ebnaj.


Je su̱ta sa̱ tsa̱tkäk wa kiana se̱nak rä dälätsalewa̱ käi, ktäk etkabä käi, ka vino yäk kuna ta̱i käi, ka wäbätsäk kuna sä wäyuäk jile wà sa̱ ia̱ inaklä däkläksa̱pa käi, 	 Hacpax tuˈ ebnaj chioc diáconohal, ayojab yelapno ebnaj yul sat anma. Machojab nananta tzet chi‑la‑yala, machojab chiuqˈui ebnaj. Machojab ayoco yanma yin̈ yikˈni ismelyu yu lekˈtiˈal.


Ñaebä ka tsi̱ni wäkawe̱ rä dunakcha̱ cajón niki̱ka kuna, ata je dueka̱ rä iduäkläka̱ ki̱, jekäi ra ioloi te yi tso̱ ju ja̱rka kalabe ñiwe̱mi. 	 Yet chicotzujbanico kˈaˈ yin̈ hunu cantil, mach chicon̈ohbaco hunu almuh yiban̈, wal xin chicotˈun̈bacan̈ yun̈e ismujli yin̈ anma ayicto yul n̈a tuˈ.


Ka irä jiye kuna ta, jí rä yis pi, sa kabläklä ñaia̱ spa̱na je pií; je rä tkenakju̱mi sä chu̱li̱i̱ wa nui janakläwa̱ bitaba. 	 yuto haˈ huneˈ tiˈ yechel inchiqˈuilan chimalto yu istan̈ ismul txˈiˈal anma, yun̈e yijnicano isba istrato Comam Dios.


Jekäi ñael wa ebä bakle siete; ikibi si̱ se̱nawa̱ alaklä ra, ata je duawa̱ ka yäbei a̱ta̱leta̱na kuna. 	 Yet hunel, ay hujwan̈ ebnaj yuẍtan̈e isba. Naj babel mohyi naj, yaj cam naj, machi xin yuninal naj yeb yixal tuˈ.


Ata Abraham te isha iia̱: ‘Moisés irä jile bata shäk wa irä wa̱ kte yöleta̱na je ju̱ñer ijewa wa̱: ¡Je ssöpa ijewa ku̱!’ 	 Yalnipaxo icham Abraham tuˈ: “Wal ebnaj hawuẍta tuˈ, ayco tzet tzˈibn̈ebil yu naj Moisés yeb tzet tzˈibn̈ebil yu ebnaj ischejab Comam Dios tet ebnaj. ¡Isyijeojab ebnaj tzet chala!” ẍi icham.


Kte si̱ kte si̱ wà yie ishe bas ia̱, ike̱i tkenawa̱, jira je dewa̱ kja, jeska dulecha̱wa̱ wa te Säkeklä yaba ktä ssëmi. Jekäi je ktä ssäk wa se̱rmi kseka. 	 Wal hanin Iscˈahol Comam Dios wetiˈan, caw chiwalcanojan teyet tato chihul istiempohal, haˈ ton tinan̈ yet chaben anma camom wawihan; haˈ mac chiaben tzet chiwaltiˈan xin chischah iskˈinal mach istan̈bal.


Jera Jesús te isha iia̱: —Bä wä wajueno. Ba te ji biketsa etkabä wà ba tsa̱tkenaksa̱. 	 Yalni Comam tet naj: ―Hajlojab hasat yuto maxawaco hawanma win̈an, ẍi Comam.


Ji biketse etkabä wà Abel te ji bäi si̱ ma̱ka̱ Säkeklä ia̱ Caín cha tsa̱ta. Je wà ije yina ije rä wämo ni, je rä ji ma̱ka̱ ite je sha Säkeklä te bäi. Iwakei rä dulewa̱, ata ije te ji biketsa etkabä wà ije ktäke̱ ji̱a. 	 Yu yayto naj Abel yul yanma yin̈ Comam Dios yuxin yalte naj huneˈ xahanbal ecˈbal cˈul sata yet naj Caín. Hac tuˈ yu iscancano naj cˈulal yul sat Comam Dios, ischahni Comam isxahanbal naj. Waxan̈ca camnaxa naj Abel tuˈ, yajaˈ yexn̈e istzotel naj jet yu yayto naj yul yanma yin̈ Comam Dios.


Jeska ángel wa siete, sa tuawa̱kläwa̱ ta siete daksa̱julu, ñapajiele dätsi yëë wäñileka̱ wà, je̱r bata pamu̱aklä ta yöle oro wà. 	 Yul yatut Comam tuˈ elilo hujwan̈ ebnaj ángel yeb hujeb majan isyaˈtajil. Ayco huntekˈan kˈap lino caw saj xilo iskˈap ebnaj, caw xin chitzejtzoni, yeb xin naba oro issincho ebnaj aycoj, nime ispakˈo sat chiah apno yalan̈ istxam iscˈul ebnaj.


Ata yis je̱k yaka weikäke̱ ije̱k jäkläwa̱ yis ktä ssäk, ka yis wakei ju̱nakläksa̱ kuna biköle pautäle yis wa̱ je ukä ska. 	 Caw chincachan innimanilan, chiwanicojan isyijeno yin̈ tzet chiwochehan, yuto cˈuxantaxca lahwi wawtenan anma yul iskˈab Comam Dios, haxa taxca chielicoj matxa chinchahan ispaj selel tzet tzumbebil wutiˈan.


Je ki̱ka sa̱ ke̱i etkä etkä bakle Tsa̱ku̱i, ka duäk kuna, ka juenak kuna, je rä Säkeklä eklabä, je oloitsanopa je oloi kanoka̱pa sa̱ ke̱i etkä etkä jekjeyemi. ¡Amén! 	 Yuxin nimanojab yelapno Comam yul cosat, jakˈaweco ismay Comam Dios yin̈ sunilbal tiempo. Comam tuˈ machi bakˈinal chicamiloj, yahawn̈eticˈa yehico sunilbal tiempo mach chijil yin̈ Comam yu cosat, haˈn̈e caw Dios. ¡Hacojab tuˈ!


jera je ka kiar ji̱a iká dälätsäk’. Ñera je wà bas te Säkeklä ktä wäshewa̱wa̱ bas wakwa wädular ebä kju̱ei. 	 Haˈ mac chihalni hacaˈ tuˈ matxa yilalo iscolwa yin̈ ismam maca ismiˈ, heyalni. Yajaˈ yin̈ hacaˈ tuˈ cheman̈cˈo ischejbanil Comam Dios yu heyijento ischejbanil anma.


Jera jewa te ikúka: —¿Jera ñaebä ba rä Galilea wa na? Ma je̱k yuö tsa̱na kte yöle ja̱mi. Je wà ba te iju̱ñemi jile bata shäk mane a̱ni ka je bitele Galilea ska kuna. 	 Yuxinto yal ebnaj yetbi naj tuˈ tet: ―¿Tom ah Galilea hachpaxoj? Wal xin say yul Istzotiˈ Comam Dios cat hawilni tato ay hunu ischejab Comam Dios chitit bey Galilea tuˈ, ẍi ebnaj.


Ka irä jiye kuna ta, ba te ishe: ‘Yis dä blu, jile ta bäi, je ki̱ ka ji a̱ni sher kuna.’ Ata ka ba wa̱ iju̱ñer ba rä weikalewa̱, kshana, ka jita, ka wä wajuenak kuna, ju̱li̱shye ni. 	 Hex tiˈ cheyala ta caw kˈalomex, caw cˈul heyin̈bal yeb caw sunil ay yul hekˈab heyalni. Mach xin heyohtajoj tato caw cˈanchˈanex yeb caw yaˈta heyehi. Caw mebaˈ hex, mach chu heyilni, tˈilanexpaxoj.


Ata je cien wa wäsikäk te ikúka, te isha iia̱: —Säkekewa, ka yis dä bäi kuna je ju na ka ba däkleiwa̱. Ata ba ku̱ ishö yile ebä, jera yis kjanaklä bäirmini. 	 Istakˈwi naj capitán tuˈ tet Comam: ―Mamin, caw mach chu hawapni yul watutan chiwabehan yuto caw matzet welapnojan. Wal xin ton̈e chachtzotelnato yin̈ hacn̈e tiˈ cat iscawxican̈ inchejabtuˈan.


je̱k jawa̱ Säkeklä ktä ssäk iduawa̱ kje, duäkwa̱ cruz ja̱mi kje. 	 Anma yu yulicˈo Comam coxol, yinayo isba, caw xin yijem yutepaxo isba Comam masanta yin̈ iscamical, waxan̈ca caw txˈixobal huneˈ camical yin̈ teˈ culus tuˈ.


Jekäi ¿jibä wà yis te bas biketsa tapanak eyaka eyaka wa saka katäbäka rä na? Ata ka yis wa̱ bas weikane jile kie wà ki̱kale irä. ¡Yis jöwa̱ bitaba je yie iwa̱ yakei ki̱ka! 	 Huneˈxan̈e tzet mach lahano quexwutehan hacaˈ huntekˈanxa ebnaj juẍtaj ay yul hunun con̈ob, yuto mach inkˈanan yin̈ tzet ocnico wuhan, yuxin akˈwe nimancˈulal yin̈ huneˈ inmultuˈan.


Ñerä ije̱k jiaka̱ña ijewa ra ko̱no ja̱rka, jera si̱wa̱ wätkenawa̱. Jera ijewa male̱te̱nacha̱wa̱ e̱e̱na si̱. 	 Lahwi tuˈ yahto Comam yul teˈ barco, hayet ayxahto Comam yul teˈ islin̈i yecˈ jakˈekˈ, caw xin cˈayilo iscˈul ebnaj iscuywom Comam yilni huneˈ tuˈ.


Je ukä ki̱ ise̱naklä Elisabet bitewa̱ yaba ki̱; jera ise̱na je̱k blelewa̱ cinco mes bala na te isha: 	 Hayet isbelwi istzˈayical tuˈ xin ispitzcˈati huneˈ nichˈan unin yin̈ ixnam Elizabet. Howeb ixahaw maẍticˈa bay elto ixnam yul yatut. Chistxumni ixnam hacaˈ tiˈ:


Jekäi idemijuluni Jerusalén. Jera ishkä kaldu Templo ska ra, chui tsa̱ku̱i wa irä, ñayöle ka̱wei wà wa irä, sä wäkiri wa irä, jewa demijulu iwäki̱. 	 Lahwi tuˈ, yapni Comam yul con̈ob Jerusalén hunelxa. Haxa yet lan̈an yecˈ Comam yul yatut Comam Dios xin yapni ebnaj iswiˈehal yin̈ ebnaj sacerdote yeb ebnaj cuywawom yin̈ isley naj Moisés yeb ebnaj ichamta winaj iswiˈehal con̈ob, iscˈatan̈ Comam.


Ñakäi je jukläyäkä ska ekla alaklä chichö bakle, je däke̱ ka̱raa sä ktei wabiketsäk wäki̱ ishäk iia̱: ‘Yis tsa̱tköpa yis da kju̱atkäk yika.’ 	 Yulticˈa huneˈ con̈ob tuˈ ay huneˈ ix hunix. Hunun tzˈayic isbeycˈo ix iskˈanno tet naj alcal tuˈ, chalni ix hacaˈ tiˈ: “Ay huneˈ mac ay ismul wetan, yuxin chinkˈanan tawet ta chawatxˈeayo yin̈ caw istoholal,” ẍi ix tet naj.


Jera ijewa sha̱ kie Caifás, je rä chui wa tsa̱ku̱i je año wà, je te isha ijewa ia̱: —Ka bas wa̱ ji a̱ni ju̱ñer. 	 Ay xin huneˈ naj, Caifás isbi, iswiˈehal yehico naj yin̈ ebnaj sacerdote yin̈ huneˈ habil tuˈ. Haˈ naj halni: ―Hex tiˈ caw matzet heyohtaj.


El wa, saje wa Säkekewaí Jesucristo ki̱ka, ñakäi ñashka̱li̱ble Säkeklä wikblu oloi ja̱mi ki̱ka, yie bas pake chichanakña yis da, ka̱kiäk yis ki̱ Säkeklä wäkata ska, 	 Hex wuẍtaj hex wanab, caw chinkˈanan teyet yin̈ isbi Comam Jesucristo yeb yu iscˈulchˈanil iscˈul Comam Espíritu Santo tato cheyaco yin̈ hecˈul hecolwa hetxahli win̈an tet Comam Dios.


Jera isi̱wa̱tiacha̱wa̱. Ka irä jiye kuna ta, ña̱la wà ijewa ktewa̱ka̱ ñara yibä rä bakleka̱ bäi si̱ rä te. 	 Yajaˈ maẍticˈa takˈwi ebnaj tet Comam yuto isteyele isba ebnaj yin̈ mac ecˈbal yelapno ye xol ebnaj.


“Jera ikuna yilé te ishe bas ia̱: ‘¡Issö! Säbäkäkksa̱ kaldu jiska’ ni iräle, ‘¡Issö! Ikaldu a̱mi ska’ ni iräle, jera ke iktä kuka. 	 Yuxin ta ay mac chihalni teyet: “Haˈ bey tiˈ ay naj Cristo lah,” maca ta “Haˈ bey tuˈ ay naj lah,” ta ẍi, mach cheyayto yul heyanma.


Jera sa̱ tso̱ tapale wa te ichaka iia̱: —Säkekewa, ¿jira ba te Israel wa ia̱ ka̱ me̱mini sa wakwa ñawäsikewa̱klä na? 	 Yet cutxantoco ebnaj ischejab Comam Jesús iscˈatan̈, iskˈambenilo ebnaj tet Comam hacaˈ tiˈ: ―Mamin, ¿ham tinan̈ chacolcanilti ebnaj jet con̈ob Israel tiˈ yalan̈ yip bay ayon̈ico tiˈ? ẍi ebnaj.


Yi rä Säkeklä ja̱mi ra, je te ji sheke̱ Säkeklä te ne ssë. Ata ka bas dä Säkeklä ja̱mi kuna, je ki̱ka ka bas te ji sheke̱ ite je ssë rä. 	 Haˈ mac yet Comam Dios yehi, caw choche yabeˈ Istzotiˈ Comam. Walex hex tiˈ xin, mach yeto Comam Dios heyehi, yuxinto mach chiyoche hecˈul heyabeˈ Istzotiˈ Comam, ẍi Comam tet ebnaj.


Jera je guardia eyaka wa irä, itsa̱ku̱i irä, Templo kjänanak wa patkele Judío wa wa̱ irä, jewa te Jesús kukawa̱ mu̱awa̱, 	 Lahwi tuˈ xin, istzablaxayo Comam Jesús yu ebnaj soldado, yeb naj yahawil yeco yin̈ ebnaj, yeb yu ebnaj chitan̈en yatut Comam Dios chejbilti yu ebnaj yahawil yin̈ ebnaj Israel; iscˈalnayo ebnaj Comam.


Ata yi shka̱bla dälänawa̱ ra, je rä ije ji wá̱ weikanawa̱. Iwakei rä tsa̱tkenakksa̱, ata je rä jishtä yökö che̱ ja̱we̱ käi. 	 Yajaˈ wal mac mach cˈulo ismunil chiswatxˈe, chitzˈato ismunil tuˈ xol kˈa kˈaˈ, chicˈaywa huneˈ mac tuˈ yin̈ ismunil. Waxan̈ca xin chicolchahi, yajaˈ hacaˈxan̈e iscollaxilti hunu anma xol kˈa kˈaˈ, hac tuˈ chu iscolchahi.


Jeska ijewa ka̱kia te isha: “Säkekewa, ba wa̱ sä biköle je̱rike ju̱ñer. Ikjashö jí bol mane rä kolole ba wa̱ rä 	 Lahwi tuˈ xin, istxahli ebnaj sunil hacaˈ tiˈ: ―Mamin, caw hawohtaj tzet ye yanma hunun anma, yuxin ye jetan̈ mac huno ebnaj cawan̈ tiˈ sicˈbilxalo hawu.


Ata je ma wa̱ ji tso̱ yakei manewo̱ksa̱. Ma ka̱kiö Säkekewa ia̱, jekäirale ba jarmiwa̱ bitaba ba te ibiketsa jekäi ma je̱r ska ki̱ka. 	 Wal tinan̈ na haba, bejcano huneˈ hamachiswalilal tiˈ. Kˈan nimancˈulal tawin̈ tet Comam Dios, yuto aytotaxca nimancˈulal yu Comam tawin̈ yin̈ tzet chˈecˈ yul hawanma tiˈ.


Je rä sá däkläksa̱ ka̱kiäk irä, kte wapaktäk irä. 	 Wal han̈on̈tiˈan̈ caw chicolahicojan̈ cotxahlihan̈ yeb jalnicˈojan̈ Istzotiˈ Comam Dios, ẍi ebnaj cablahon̈wan̈ tuˈ.


Bas irä, Säkeklä irä, jewa rä sá su̱ak, jishtä sá se̱na bas ji biketsäk etkabä wa sha̱na bulee, wämo, ka palei ta yakei käi. 	 Hex cawex chu heyalni yeb xin testigo Comam Dios yin̈ tato caw cˈul jute cobahan̈, yeb han̈cˈan̈e istoholal cowatxˈehan̈ yet jecˈan̈ texol hex ayexxaco yul iskˈab Comam. Machi xin hunu mac chu yalni ta txˈoj cowatxˈehan̈ texol.


Jera ite ijewa kúka: —Sä shkä ka̱ kju̱awaka jukläyäkä saka tso̱ tsi̱dala ska, ñaebä yis wa̱ sa paktäklä jeska, je ne ye yis de rä ki̱ka. 	 Istakˈwi Comam tet ebnaj: ―Ton̈we yulaj con̈ob ayco yin̈ ishoyanil con̈ob tiˈ, yuto yilal walnipaxojan Istzotiˈ Comam Dios tet anma, yu ton huneˈ tuˈ yuxin quinhulan, ẍi Comam.


Mika̱ ka Judío kuna wa ka ka̱wei ta wa te ji we̱ je̱r wà ka̱wei te sa pake ja̱mi ra, ka ijewa rä ka̱wei ta, jeiräta je ebä dewa̱ iwakwa ia̱ ika̱wei ye. 	 Waxan̈ca mach ayocto anma mach Israelo yalan̈ isley naj Moisés, yajaˈ ta chiswatxˈe yul yet ischuquil hacaˈ chal ley tuˈ, chalilo chal tuˈ tato ayticˈaco huneˈ ley tuˈ yin̈ isnabal ebnaj.


Jekäi ñaebä iyöle katke: “Ditsä säkätä Adán yöleksa̱ rä ditsä iá kseka,” ata ibataka ekla Adán käi, je rä wikblu iá se̱ne kseka ma̱k. 	 Chal yul Yum Comam Dios hacaˈ tiˈ: “Haˈ naj Adán, naj babel winaj, anma yu iswatxˈelax naj, akˈbil iskˈinal naj,” ẍiayoj. Haxa naj iscab Adán, yet satcan̈ ye naj, haˈ naj chiakˈni kˈinale mach istan̈bal.


Ata wabiketsaneksa̱ wämo ye sa te ka̱wei wawe̱ ki̱ka, ka je rä ji biketse etkabä ki̱ka wabiketsaneksa̱ käi kuna. Ata ietkä te ishe rä: “Yi te jekäi iwawa̱ ra, je se̱rmi je oloi ja̱mi.” 	 Wal isley naj Moisés tuˈ, matzet chala tato yilal cochahnayto yul janma yin̈ cat cochahni cokˈinal mach istan̈bal. To haˈ coyijeni haˈ chischilba yalni jet, yuto chal yul Yum Comam hacaˈ tiˈ: “Macn̈eticˈa chiyijen sunil tzet chal ley, ay iskˈinal,” ẍiayoj.


kolole jini säkätäba Säkeklä Sa Ká wa̱ ibiketsale ja̱mi, siki tenak iwikblu wà, Jesucristo dälätsäk, ñakäi ipi tulunaklä iki̱ka. Je̱r bäi yinopa bas ia̱, bas je̱r ssënopa baa ki̱ta ki̱ta. 	 Hex tiˈ sicˈbilexxa yu Comam Dios Mame hacaˈticˈa yu istxumni Comam yet caw payat. Yu Yespíritu Comam, yuxin quexyacanico yetoj, yun̈e heyijen tzet chal Comam Jesucristo, cat hesajbicano yu ischˈiquil Comam. Yakˈab Comam txˈiˈal iscˈulchˈanil iscˈul yeb akˈancˈulal teyet.


Ka irä jiye kuna ta, sa̱ je̱r ssërke̱ ji ma̱k je̱r baa wà ra, je rä bäi Säkeklä ia̱ bikö sa̱ wa̱ ji tso̱ ja̱mi, ata ka je rä ji ka kuna sa̱ wa̱ ja̱mi kuna. 	 Yuto ta yin̈ sunil janma chijakˈ jofrenda, caw chitzala Comam Dios jin̈, hataticˈa tzet ay yul cokˈab. Wal xin mach chiskˈan Comam hunu tzet ye tuˈ jet ta machi yul cokˈab.


Jera ite ijewa kúka te isha: —Bas cho̱ni ipakäk Juan ia̱, ji su̱a, ji ssa bas te käi; ka wä wajuenak kuna wa wä wajuerke̱ni, klä ialewa̱ wa shkäke̱ni, paiale lepra wa̱ wa bäirke̱ni yëë, kukä balewa̱ wa kukä wassërke̱ni, dulecha̱wa̱ wa shki̱r tuläke̱ka̱ni, ñakäi ka jita wa ia̱ kte baa bata yirte. 	 Istakˈwi Comam tet ebnaj xin: ―As halwe tet naj Juan tzet maquexhul heyilaˈ, yeb tzet maxeyabe. Cheyal tet naj tato mahajlocano sat mac mach chu yilni, mabelwican̈ mac maẍticˈa chu yeqˈui. Haˈ mac ayco lepra yin̈, maan̈chacanoj. Mac majanticˈa istxiquin, mahajlohi, ay camom anma mahulcanocan̈ iscˈul, cat yallaxpaxo Tzotiˈ cˈul yet colbanile tet anma matzet ayco yipo yanma.


Jera Jesús te ishani ijewa ia̱: —Bas ssënopa baa. Jishtä Sa Ká te yis patkaté käi, je su̱ta yis te bas patkeke̱. 	 Yalni Comam tet ebnaj hunelxa: ―Ayojab akˈancˈulal texol. Hacaˈ yu walaxtijan yu Inmaman, hac tuˈ xin chiyu quexwanitojan, ẍi Comam tet ebnaj.


Ka je kuna ji̱a jiska; je shki̱naka̱ni, jiräni iwa̱ iyile käi. Bas kutewa̱ isu̱ak, jí ne ska ijewa te ima̱ka̱ rä. 	 Wal xin matxa Comam ayicti bey tiˈ, to xaitzitzbican̈ hacaˈ yu yalni teyet. Ilwecˈanab bay ecˈle Comam.


Ñerä yie issa jile däläwa̱klä te ishe: “Säkekewa Säkeklä Ji Biköle Tsa̱ta, jekäi irä, ba te sä kpe rä ji yina si̱ ki̱ka, ñakäi bulee.” 	 Wabenpaxojan yallax bay ay ismeẍahil xahanbal hacaˈ tiˈ: ―Hoˈ Mamin, sunil chu hawu. Hach tiˈ xin chawil yin̈ istoholal yeb isyelal yin̈ tzet chielico anma, ẍi.