Bas wakwa je̱k biketsöksa̱, bas wa̱ isu̱aklä bas dä ji biketsäk etkabä iräle kai iräle. Bas wakwa je̱k mablö. Ata ¿ka bas wakwa je̱k ju̱ñer na? ¿Ka bas wa̱ iju̱ñer Cristo ne katke bas ja̱rka rä na? ¡Ata ka irä jekäi kuna ra, ka bas dä deleksa̱ kuna bäi! 	 Txumwelo hununex tato caw yeli ayco heyanma yin̈ Comam Jesucristo. Txumwepaxiloj tato lan̈an hechˈib yin̈ yet Comam, mato ton̈e chebalico heba yuninalo Comam Dios.


ñak kicha tkelewa̱ därërë, ki̱yöleka̱ ije ja̱mi, chatkelewa̱ ji biketsäk etkabä, jishtä bas pautäle käi, ñakäi wekte shäk iia̱ bäi si̱. 	 Hacaˈ hunu te teˈ caw caw yecanayto xeˈ yul txˈotxˈ, hac tuˈ cheyute heba yin̈ Comam Jesucristo, lin̈bawe heba heyanico heyanma yin̈ Comam hacaˈ yu yakˈlaxcano hecuybanil, cat xin heyakˈni yuchˈandiosal tet Comam Dios yin̈ sunilbal tiempo.


Jewa te iwächakewa̱ni jikäi: —Jera ka ba rä Säbäkäkksa̱ kuna, Elías kuna, ale jile bata shäk kuna ra, jera ¿jiye ba te sä wäukewe̱ke̱ rä na? 	 iskˈambe ebnaj tet naj: ―¿Tzet yin̈ yuxinto chawacan̈ haˈ iswiˈ anma tiˈ tato maẍtajach tiˈ Cristo hach? ¿Mach Elíaspaxo hach? ¿Maẍtajachpaxo ischejab Comam Dios echmabil yul juhan̈? ẍi ebnaj.


Manele te iel kjatieke̱, je rä ka bäi kuna. Ata shi̱ana si̱ ne rä iñakjatiäke̱ ka Jesús biketsäk kuna wa wäna. 	 Wal xin mach ton̈e cheyakˈle howal, to chekˈanlepaxo teyin̈ sata ebnaj alcal, ebnaj yul sat yiban̈kˈinal tiˈ.


Jekäi yie ji we̱mi tkenawa̱, je rä yis mineju̱mi ukä ska ra, bas je̱r ja̱naklä ji̱a del jeska. 	 Yuxin chiwaco yin̈ incˈulan intzˈibn̈encantojan huntekˈan cuybanile tiˈ teyet, hac tuˈ xin chenati yin̈ sunilbal tiempo yetxa quinelan yul sat yiban̈kˈinal tiˈ.


Sä kuta Febe, je rä ale tapanak Cencrea ska wa tsa̱tkäk, je ktei sheke̱mi yie bäi bas ia̱, 	 Caw chintakˈetojan janab Febe teyet. Ix janab tiˈ diaconisa ix, caw munla ix xol anma ayxaco yul iskˈab Comam bey con̈ob Cencrea.


Ka David mineneka̱ ka̱jöir, ata ite isha rä: “Säkekewa te isha yis Säkekewaí ia̱: ‘Ma je̱tköwa̱ yis jula wämo kja̱ne, 	 Naj David tuˈ, mach beyahto naj yul satcan̈ yaj xin yalpaxo naj hacaˈ tiˈ: ―Yal Comam Dios Jahawil tet wahawilan: “Ayan̈ tzˈon̈no yin̈ inwatxˈkˈabtiˈan,


Ata bas ku̱ je wätkewo̱ därërë ji biketse etkabä wà, bas wa̱ iju̱ñer je su̱ta bas el wa te weikane ssëte ka̱ biköle ska rä ki̱ka. 	 Pahweto naj, lin̈bawe heba yin̈ Comam. Heyohtaj tato haˈ ebnaj heyuẍta yin̈ Comam pujanto sunil yul sat yiban̈kˈinal tiˈ, lahan yilni ebnaj isyaˈtajil hacaˈ hex tuˈ.


Tiro ke̱i ska Jesús biteju̱ni Sidón wa, dáteju̱ Decápolis ke̱i sha̱na, deni Galilea tipei kjä ja̱mi. 	 Lahwi tuˈ, yel Comam Jesús yul ismajul con̈ob Tiro, isto Comam yul ismajul con̈ob Sidón yeb yulaj con̈ob ayco yul ismajul Decápolis. Lahwi tuˈ yapnicano Comam istiˈ haˈ lago Galilea.


Jeiräta el wa, sá te bas pake Säkekewa Jesucristo kie ja̱mi: Bas ñabutsö tulöksa̱ biköle sa el wa ka ji wa̱k kuna shtä yika, ka se̱nak kuna sá te bas dulawa̱ ja̱mi je shtä wa yika. 	 Hex wuẍtaj hex wanab, yin̈ isbi Cocolomal Jesucristo chijaltojan̈ huneˈ chejbanile tiˈ teyet tato chepohilo heba yin̈ ebnaj juẍta mach chisje iscˈul munlahoj, yeb mach chisyije cuybanile halbilcano teyet juhan̈.


Jera je busi wa biköle ñaja tulaka̱, te itsi̱ni bäi wa̱mi. 	 Yet yaben ebix huneˈ tuˈ yahwano ebix, yanico ebix kˈaˈ yin̈ iscantil.


Jekäi sa̱ wa̱ iju̱ñer, ñakäi sa te ibiketse Säkeklä wa̱ sa̱ shka̱l. Säkeklä ne rä ñashka̱li̱ble. Jekäi yi rä balewa̱ ñashka̱li̱ble ja̱mi ra, je rä balewa̱ Säkeklä ja̱mi, ñakäi Säkeklä rä balewa̱ ije ja̱mi. 	 Hac tuˈ xin chu johtan̈eniloj cat janipaxayto yul janma ta caw chon̈yoche Comam Dios. Wal Comam Dios, caw chiyoche Comam anma, yuxinto haˈ mac chixahann̈e yet anmahil, caw ayco Comam Dios yul yanma.


Kte yöle biköle yöle rä Säkeklä si̱we̱i ju̱a wà. Je kiar dä sa paktäklä, sa̱ uñaklä, sa paruäklä, sä dulawa̱klä ji wämo wà, 	 Sunilal tzet ayayo yul Yum Comam Dios yalan̈ ischejbanil Comam watxˈina yu ebnaj ischejab. Caw xin chˈocnico con̈iscuyni yin̈ isyelal cat isyenilo bay mach tˈin̈ano jecoj, cat iscachwa jin̈ yin̈ cotxˈojal, yeb con̈iscuyni yin̈ sunil istoholal.


Ata ije te isha: —Säkekewa, jekäi irä. Jeiräta chichi rä iwakei yäkäke̱ mesa ki̱ je pjoi jolorke̱ je ña ta. 	 Yalnipaxo ix: ―Hoˈ Mamin yeli, yajaˈ metx txˈiˈ tuˈ chi‑ticˈa‑yican̈ metx iskˈal istiˈ ebnaj uninale chiaycˈay yalan̈ meẍa yet chiwaˈ ebnaj, ẍi ix tet Comam.


Sa wakei rä eklabä, ata sä wäjienaklä rä chu̱li̱i̱. Jewa rä chu̱li̱i̱, jeiräta sä wäjienaklä kalabe rä wäjielewa̱ etkayebä sä yaka ye. Je su̱ta Cristo rä. 	 Hacaˈ conimanil tiˈ, waxan̈ca caw txˈiˈal yikˈni isba, yajaˈ huneˈn̈e nimanilehal yehi. Hac tuˈ ye Comam Jesucristo.


Fariseo wa ekla te Jesús kiami yäkäk ira. Jera idewa̱ju̱ je fariseo ju ja̱rka ra, ije̱k baklawa̱ yäkäk. 	 Hayet hunel, apni huneˈ naj fariseo, Simón isbi, awtelo yin̈ Comam Jesús ta chito Comam waˈo yatut naj. Hayet yapni Comam xin, yoc tzˈon̈no Comam waˈo sat meẍa.


Jera je jukläyäkä wa biköle tapanawa̱ ju kjä ska. 	 Etza sunil anma ay yul con̈ob tuˈ apni istiˈ ispultahil teˈ n̈a bay ayicto Comam.


Yi te ishe, irä balewa̱ ije ja̱mi ni ra, je kiana shkäk jishtä ije shka käi. 	 Ta chijala tato caw hunxa je yeb Comam Dios, caw yilal cobeybaln̈en hacaˈ tzet iswatxˈe Comam Jesucristo yet yecˈ Comam yul sat yiban̈kˈinal tiˈ.


Jekäi ite sa pakte rami Galilea ke̱i kalabe sha̱na ijewa ñapaktäklä jui etkä etkä na, ñakäi ite be kjäie tuleke̱ksa̱. 	 Caw xin sunil yul ismajul Galilea ecˈ Comam yalaˈ Istzotiˈ Comam Dios yulaj hunun iscapilla ebnaj Israel. Yinipaxilo Comam ischejab naj matzwalil yin̈ anma.


Je rä ije kiana ekla wäyäkksa̱ni del ijewa ia̱ ike̱i kjewe̱ sha̱na ki̱ka. 	 yuto yin̈ hunun kˈin̈ Pascua chibejtzolax hunun ebnaj presowom.


Sa̱ ku̱ ijöwa̱ kibinak ñara ma rä iwätiäklä ke̱i kje. Ata mika̱ iwä ter mar ke̱i ska ra, yie itiäk wa ia̱ ishemi; je cizaña shtökksa̱ säkätäba, tsa̱mueche̱wa̱ eyaka eyaka dälänakcha̱wa̱, ata trigo wä tapawo̱ yis wa̱ ibläklä jui ska.’ ” 	 Wal xin chˈibojabna teˈ xol ixim, hatojab yet chiapni istempohal bay chicˈuplaxcan̈ ixim cat yah teˈ, cat walnihan tet ebnaj inmunlawoman tato chiscˈupcan̈ ebnaj teˈ xol ixim cat iscˈalnayo ebnaj teˈ yin̈ hunun yachan, lahwi tuˈ cat isn̈uslaxto teˈ. Wal ixim trigo tuˈ xin chicˈubalaxto ixim yul incˈun̈ahan,” ẍi naj yahaw munil tuˈ, ẍi Comam.


Ata ji biköle wo̱ rä bäi tsa̱na. 	 Yajaˈ caw hacaˈojab yehi, hac tuˈ chewatxˈe yeb xin yin̈ istxolal.


Sá ka̱kiäke̱ bas ki̱ka ra, del sá te Säkeklä saje wa Säkekewaí Jesucristo Ká je ia̱ wekte sheke̱. 	 Hunta el yet chon̈txahlihan̈ teyin̈ caw chijakˈan̈ yuchˈandiosal tet Comam Dios, Ismam Comam Jesucristo,


Sä wäkiri te jí yue mar sa̱nu̱le nu̱lewa kolole Säkeklä wa̱ irä, ñakäi iyabala irä ia̱, ale yis wa̱ shka̱ta wa si̱, ka yis ebä wa̱ kuna, ata biköle yi wa̱ ji rä iyina si̱ ju̱ñer, jewa wa̱ ñaebä, 	 Hanin icham winaj intiˈan, chintzˈibn̈etojan huneˈ carta tiˈ tawet wanab, hach saybilxa yu Comam Dios, yeb tetej hawuninal. Yin̈ caw yeli caw xahan ayex wuhan, yaj maẍn̈etajinan to haˈ hunpaxo ebnaj juẍtaj, yeb ebix janab caw xaohtan̈en cuybanile caw yeli.


Ata Juan ssëna iwätkewa̱k te isha ia̱: —Yis ki̱ ba ne shena yis wäukewa̱k rä; ¿maikäi je bite yis wäki̱ rä na? 	 Wal naj Juan tuˈ mach chisje naj yakˈaˈcan̈ haˈ iswiˈ Comam. Yalni naj tet Comam: ―Machoj, wal xin haˈ hawet hach yilal hawanican̈ haˈ inwiˈan, maẍtajach chachhul incˈatan̈an yu wanican̈an haˈ hawiˈ, ẍi naj.


Ka ije shene kuna bewak ma̱kka̱ buliri buliri säkätä iwakei nui ki̱ka, kjepa ditsä nui ki̱ka kuna, jishtä chui tsa̱ku̱i wa saka te iwe̱ käi. Ka irä jiye kuna ta, ije te je wá̱ etaba kicha yebä iwakei je̱k ju̱aksa̱ wà. 	 Mach lahano Comam hacaˈ ebnaj yahawil yin̈ ebnaj sacerdote, titna yin̈ yuninal naj Leví yuto ebnaj tuˈ hunun tzˈayic yalten ebnaj no nokˈ yin̈ xahanbalil. Yin̈ babelal chakˈ ebnaj isxahanbal yin̈ ismul, lahwi tuˈ cat yalten ebnaj xahanbal yin̈ ismul anma. Wal Comam Jesús hunelchˈan yaco isba Comam xahanbalil yu comul.


“Jera ¿jiye bas je̱r iawe̱ke̱ je̱k pajie te na? Jishtä ka̱ ki̱ka tsitsi wä jè̱r dä je biketsö: Ka irä shka̱bläk kuna, ka irä sua yuäk kuna. 	 ¿Tzet yin̈ xin caw cheyaco yin̈ hecˈul yin̈ tzet chu yoc xil hekˈap? Ilwecˈanab teˈ caj chichˈib xol kˈebtaj, mach chimunla teˈ, mach chichemlipaxo teˈ,


Ka irä jiye kuna ta, yis katke bas sha̱na ra, yis te ibiketsaksa̱ ka jile saka pakäk kuna, ata Jesucristo ebä pakäk, ije wäteleka̱ cruz ja̱mi je ebä pakäk. 	 Yet wecˈan texol tuˈ machi hunuxa tzet ye tuˈ woche walaˈan teyet han̈cˈan̈e cuybanile yin̈ iscamical Comam Jesucristo yin̈ teˈ culus.


Jekäi bas te ditsä wädular ebä dälätse, jewa bas te Säkeklä wa̱ sa pakale ji wa̱k jawa̱ta̱na. 	 Hex tiˈ xaheyahcano chejbanile akˈbil teyet yu Comam Dios yu heyijento chejbanile yet ebnaj payat ichmame.


Je itä ki̱ ijewa te isha je alaklä ia̱: —Jira sá te ije biketsa, ka irä ba te isha ebä ki̱ka kuna, ata sá wakwa te ije ktä ssa ki̱ka. Je wà sá wa̱ iju̱ñer iyina si̱ ije ne rä ka̱jiska wa tsa̱tkäkksa̱ rä. 	 Yalni anma tet ix tzotel tet Comam hacaˈ tiˈ: ―Wal tinan̈, caw chijaytojan̈ yul janmahan̈, yaj maẍn̈etaj yu tzet maxawal jetan̈, to yu han̈‑caw‑on̈an̈ majabehan̈ tzet chal Comam, yuxinto caw johtajan̈ ta haˈ Comam tiˈ Cristo, haˈ Cocolomal cosunil yul sat yiban̈kˈinal tiˈ, ẍi anma tet ix.


Jewa te Jesús ku̱a tipä a̱mi kataka ra, jera ite ichaka iia̱: —Rabí, ¿bikökje ba de jí ka rä na? 	 Yet yecˈ apno anma iskˈaxepicˈto haˈ lago tuˈ yilcha Comam yu anma. Iskˈamben anma tuˈ tet Comam: ―Mam cuywawom, ¿hanicˈ hawul bey tiˈ? ẍi anma tet Comam.


Je kju̱ei yis chichar dami del ji wa̱k tsa̱na, ka yis ssënaklä nui ta käi, Säkeklä wäna iräle, ditsä wäna iräle. 	 Yu ton huneˈ tuˈ, yuxin caw ayn̈eticˈaco yin̈ innabalan inwatxˈenan iscˈulal yul sat Comam Dios yeb yul sat anma.


Ikuna manele te ibiketse irä ka̱ju̱ñak ra, ata ka ikjä pakolone ji shäk ra, je rä iwakei je̱k wäyuä, ata ije ka̱ju̱ña rä ka wata. 	 Ta ay hunu mac yijem yin̈ tzet chal Comam Dios yalni, yaj ta mach chakˈ cachaˈ istiˈ yin̈ istxˈojal, haˈ huneˈ anma tuˈ chiyakˈ subchaho isba ischuquil. Hac tuˈ xin naban̈e chala tato yijem yin̈ tzet chal Comam Dios.


Ata Silas ia̱ issëna bäi ime a̱ta̱na jeka käi. 	 Yaj wal naj Silas, oc yin̈ isnabal naj iscancano bey Antioquía tuˈ.


“Jera bas tulurmiksa̱ weikanak, bas kota̱nacha̱miwa̱. Jekäi ka̱ etkä etkä biköle ska wa te bas dokoitsemiwa̱ yis kie kju̱ei. 	 Hex tiˈ, chexilaxto sata ebnaj yahaw con̈ob yu yakˈlax ecˈoyaˈ heyanma, cat xin quexispotxˈni camo ebnaj. Sunil anma yul sat yiban̈kˈinal tiˈ chexcajni yuto tzujanex wintajan.


Jera Jesús palei ju̱ñenamika̱ je ke̱i pája̱mi biköle. 	 Sunil yul ismajul huneˈ con̈ob tuˈ yeb ej ishoyanil, pujnacˈo isbi ta ay yip Comam.


Ata Säkeklä te ishki̱wa̱ka̱ni dulecha̱wa̱ wa sha̱na. 	 Yaj xin itzitzbican̈ Comam Jesús xol camom yu Comam Dios.


Jera Pedro te isha iia̱: —¿Jiye bas ñaje̱rku̱a Säkekewa wikblu wätji̱wa̱k rä na? Isu̱o, ma se̱naklä itäbiäk wa dajulu kja ju kjä ska; jewa te ba nu̱l tse̱mi. 	 Yalni naj Pedro tuˈ tet ix: ―¿Tzet yin̈ yuxinto maxelahtiˈn̈e heba heyoc heyilweno Comam Espíritu Santo? Lan̈an yul ebnaj mabey mujnocano hawichamil, wal tinan̈ xin hachxa chito ebnaj cachismujuˈcanoj, ẍi naj Pedro tuˈ tet ix.


Ijewa te ijula ji̱atkete mo̱nakwa̱ ra, Pablo te guardia wa cien wäsikäk kaldu ia̱ isha: —¿Ka̱ tso̱ bas ia̱ Roma wa kpäklä ka iktei wabiketsarksa̱ba yika na? 	 Yajaˈ yet cˈalbilxayo naj Pablo tuˈ yun̈e ishatelax naj, yalni naj tet huneˈ naj capitán ayayo iscawilal tuˈ: ―¿Tom caw ay heyip quinhehatenan? Hanintiˈan romano inan, yebpaxo xin maẍto chekˈambe tzet inmulan, ẍi naj Pablo tet huneˈ naj capitán tuˈ.


Ji rä suane Säkeklä yika ka kuna ijewa wa̱.” 	 Maẍticˈa yelapno Comam Dios yul sat, ẍiayo yul Yum Comam.


Ka irä Säkeklä wa̱ ji yile shirinawa̱ kuna, ata iwa rä sa̱ ko̱le Israel wa ye kalabe rä ka Israel wa si̱ kuna, 	 Mach sunil ebnaj tit yin̈ yuninal ebnaj Israel iscon̈ob Comam Dios yehi, yuto mach sunil ebnaj yijem yute isba yin̈ tzet yal Comam Dios.


Jekäi ia̱ta̱na chichö ye deka̱ ochenta y cuatro año. Del ikatke Templo ska ka minak kuna maka a̱ni; ibätsäke̱ irä ika̱kiäke̱ irä, je wà ite Säkeklä kja̱nei we̱ke̱ tuina ka̱piana. 	 Caw xin ochenta y cuatro habilxa iscancano ixnam hunixal. Tzˈayic akˈbal ayn̈eticˈacto ixnam yul yatut Comam Dios yu istxahli yeb yu yinayo isba tet Comam. Caw xin chisyijepaxo ixnam huneˈ yet mach chon̈waˈi yu cotxahli tet Comam.


Yis patkäkté je kaldu yis da. Sa Ká wa̱ ka yis dä jalewa̱ kuna eklabä, je rä ji te ije ssëwe̱ bäi je ebä we̱ke̱ yis te maitjä ki̱ka. 	 Haˈ Comam an̈eintijan, haˈ ayco wetbihojan. Caw mach chinisbejcanojan inchuquilan, yuto han̈cˈan̈e tzet choche iscˈul chinwatxˈehan yin̈ sunilbal tiempo, ẍi Comam tet ebnaj.


Ata yie ishe bas ia̱, Salomón bakle je̱k pajiäk baawa̱ si̱, ka je̱k pajiene jewa sha̱ mane a̱ni käi. 	 yajaˈ chiwalan teyet, naj rey Salomón yet payat mach apni iskˈaptzen isba naj hacaˈ iscˈulchˈanil teˈ.


Jesús te isha ijewa ia̱ yis ne irä ra, jera ñawäsaka iñasikani shäbeka jolonacha̱wa̱ i̱ski̱. 	 Yet yalni Comam hacaˈ tiˈ: Hanintonan, ẍi Comam, isto tecton ebnaj yintaj, yaycˈay ebnaj xin.


¡Ñekja blu wa! Bas ji̱o, bas kjoyino, ji bäline dämiwa̱ bas ki̱ka kju̱ei. 	 Hex kˈalom hex tiˈ, abewecanoj. ¡Okˈan̈we yin̈ caw ip teyin̈ yuto lan̈an yul istiempohal bay chˈecˈoyaˈ heyanma!


Jekäi ra ikuna rä bas te ditsä yäbei ma̱ka̱ju̱ni mai ikätkä säkätä ska je su̱a ra, ¿jera me je we̱mi bas te na? 	 Wal Hanin Akˈbilintijan texol yu Comam Dios tiˈ, tato cheyil inmeltzohan yul satcan̈ bay titnajinan, ¿tzixam chi‑la‑heyalaˈ?


Jera Publio ká kalme ja̱ka̱ ki̱ka, kterawa̱ kolone irä, kju̱ne pi ra irä te. Pablo kjawa̱ju̱ ikalme ska, jera ika̱kia kjepa ijula ma̱ka̱ iki̱ka, te ibäiwa̱ni. 	 Cˈuxan ayto ismam naj Publio tuˈ sat txˈat yu huneˈ niman kˈaˈ yeb xin yu chicˈul. Hac tuˈ xin yu yocto naj Pablo istucleno naj bay hilan tuˈ, yoc naj txahlo xin. Lahwi istxahlicano naj Pablo tuˈ, yanayo naj iskˈab yiban̈ naj yaˈay tuˈ, iscawxican̈ naj.


Ka yis ki̱ yi sher kuna yis ktei shäk, ata yie jí sheke̱ rä bas tsa̱tkenakläksa̱. 	 Yaj maẍtaj yu wikˈni wipan yin̈ tzet chal anma yuxin chiwalan huneˈ tiˈ teyet, machoj, walxinto yu hecolchahi.


Jera Jesús te ijewa kúka te isha: —Bas shirinacha̱wa̱. Ka bas je̱r ko̱ne kte yöle ia̱, ñakäi Säkeklä täkili ia̱. 	 Istakˈwi Comam Jesús tet ebnaj saduceo tuˈ: ―Hex tiˈ, maẍtaj haˈ ye heyu, yuto mach heyohtajo tzet chal yul Yum Comam Dios, yeb mach heyohtajo yip Comam.


Yie ibiketse Säkekewa Jesús ki̱ka Timoteo patkäkmi plaa bas wäki̱, jekäi yie bas palei ju̱ña ra je wà yis täkinaklä ñaebä. 	 Tato caw chiˈel yin̈ iscˈul Comam Jesucristo Jahawil chito naj Timoteo quexistucleˈ yet hecal cabe tiˈ hacaˈ chiwochehan, yun̈e yilni naj hanicˈ heyehicoj cat yiniti naj tzotiˈ wetan. Hac tuˈ chu istzalacan̈ incˈulan yet chiwabehan hanicˈ heyehi.


Jera je ia̱ ite isha: ‘Kjanaklä yakei, je ba te ji sha ebä wà yis te ba wabiketsemiksa̱. Ba wa̱ iju̱ñer yis dä ditsä sälwii, je te rä ji ka blele kuna yis wa̱ ne tse̱ke̱ksa̱, ñakäi ji ka tkele kuna yis wa̱ ne wä kukeke̱. 	 Yalni naj yahaw tuˈ tet naj: “Walach hach tiˈ, caw machiswalil yu hamunlahi, yu tzet maxawal wettiˈan yuxin chaẍwacanicojan yin̈ isyaˈtajil.


Jekäi ka sa̱ kuna ji̱a Judío wa iräle Griego wa iräle. Ka sa̱ kuna ji̱a kololewa̱ kjanaklä ye iräle, deleksa̱ kjermita iräle. Ka sa̱ kuna ji̱a jäiyi wa iräle, alaklä wa iräle. Je rä bas biköle rä etka yebä Cristo Jesús ja̱mi ki̱ka. 	 Caw xin machi yoc yin̈ tato Israel maca mach Israeloj. Caw matxa yoc yin̈ ta winaj maca ix, yuto caw hunxan̈e je yin̈ Comam Jesucristo.


Je ki̱ka ijula ju̱a isaka tso̱ ko̱no etäbä ki̱ jewa bitäklä itsa̱tkäk. Jekäi jewa bite iwäki̱, je botäbä we pshiwa̱cha̱wa̱ ijewa te nima wà, yewa̱ je te iwä itäbiecha̱rawa̱ kje. 	 Yecˈ iskˈab ebnaj yawtenti huntekˈanxa ebnaj yetbi chimunla yul hunxa teˈ barco. Yul ebnaj colwal isn̈icˈnoti txˈan̈. Iscolwapaxo ebnaj isnohtzeno teˈ cabeb barco tuˈ yu noˈ. Etzaxan̈e xin to teˈ yich haˈ yu yalil noˈ.


Jekäi ijewa te iwá̱. Je cha̱mi ite Bernabé irä Saulo irä ia̱ te̱nakmi tapanak wa wäkiri wa ia̱. 	 Hac tuˈ yu yinito naj Saulo yeb naj Bernabé huntekˈan colwal tuˈ, yakˈni ebnaj tet ebnaj anciano ay bey Judea.


“Je ki̱ka shkäkña sa ra del Säkekewa Jesús shka sa̱ sha̱na jöiki̱ diaki̱ je bala naka, 	 Yalnipaxo naj Pedro: ―Yuxin cosayaˈwelo hunuxa mac chioc selelo naj Judas tuˈ, cat yoc yalnocˈo xol anma tato caw yeli itzitzbican̈ Comam Jesús. Haˈ hunu mac chicosayilo tuˈ yilal xaecˈ tzujtzun jinta yet yah haˈ iswiˈ Comam Jesús yu naj Juan masanta yet istocano Comam yul satcan̈, ẍi naj Pedro.


Jera Templo ska buey käi, oveja käi, namala käi watju̱ak wa tso̱, ñakäi inaklä manewa̱k wa tso̱ ñajäklelecha̱wa̱, jewa ku̱a Jesús te. 	 Yet yocto Comam yul yatut Comam Dios, yilni Comam tato ayicto ebnaj txon̈om wacax, yeb ebnaj txon̈om meˈ, yeb ebnaj txon̈om palamuch. Aypaxo xin ebnaj helom melyu tzˈon̈anicto bey tuˈ.


Ñerä ijewa wa̱ ide ja dua jakla Sanedrín wa tapar tso̱ wäja̱mi. Jera chui wa tsa̱ku̱i te iwächakewa̱, 	 Apnin̈e ebnaj ischejab Comam Jesús tuˈ sata sunil ebnaj yahawil tuˈ. Yalni naj yahaw sacerdote tuˈ tet ebnaj:


Jekäi yis ki̱ ishena ju̱ñenakwa̱ ji kju̱ei ijewa te ikjatieke̱ rä ki̱ka yis wa̱ iminetse̱ ijewa wa̱ kolole sä ktei wabiketsäkksa̱ wa ska. 	 Yaj yu wochen wabeˈan tzet ismul naj, yuxin witojan naj sata ebnaj iswiˈehal yeco yin̈ lahtiˈ xol ebnaj Israel.


Ñaebä ikuna alaklä wa manele rä se̱naklä ta ka Jesús biketsäk kuna ra, ata ise̱naklä ki̱ ije kiarke̱ ji̱a ra, ka ikiar ijäkwa̱. 	 Yeb xin tato ay hunu ix janab, maẍto chaco isba yichamil yul iskˈab Comam yajaˈ chitzala iscˈul naj yeb ix, mach chu ispohni isba ix yeb naj.


Idemijulu Capernaúmka. Jera plaa ebä ikjawa̱ju̱ sábado wà ñapaktäklä jui na sa paktäk. 	 Lahwi tuˈ xin, yapni Comam Jesús yeb ebnaj iscuywom yul con̈ob Capernaum. Haxa yin̈ huneˈ tzˈayic xewilal yocto Comam yul iscapilla ebnaj Israel, yichico Comam iscuyni anma ayicto bey tuˈ.


Jera chu̱li̱i̱ jalibashäk wa te iäyë tapawa̱wa̱ däläwa̱cha̱wa̱ biköle wäna. Je äyë kjuä säkei shtawa̱ ijewa te ra isäkei rä cincuenta mil denario. 	 Yebpaxo xin ay huntekˈan ebnaj ahbelomticˈa, initi islibro chiyakˈbaln̈e yet chitxumli tuˈ, isn̈usnicanto ebnaj teˈ yul kˈaˈ yin̈ sat sunil anma. Hayet yillaxi hanta istohol teˈ libro tzˈato tuˈ, aymi cincuenta mil melyu naba platan̈e.


Yis wa̱ iju̱ñer bas dä Abraham batala. Ata bas ki̱ yis shena rä kota̱nakwa̱, ka bas ki̱ yis ktä kiar ki̱ka. 	 Caw wohtajan tato heyichmam icham Abraham, yaj caw cheyoche quinhepotxˈoˈan, yuto mach cheyoche heyabeˈ cuybanile chiwakˈtiˈan.


Je ki̱ka alaklä wa kiana jile tkäkka̱ tsa̱ku̱ ki̱ ángel wa kju̱ei, ijuenaklä irä tsa̱ku̱i ta. 	 Yu huneˈ tuˈ, yuxin yilal yanahto ebix ix yen̈el iswiˈ yu isyenilo ebix tato ayicto ebix yalan̈ ischejbanil yichamil, yuto tˈan̈anico ebnaj ángel jin̈.


Jera Pedro damiju̱ iitäki̱ ka̱miika, demi chui wa tsa̱ku̱i juitäki̱ kje, je̱tkawa̱ Templo kjänanak wa sha̱na banakña yökö kjä ja̱mi. 	 Wal naj Pedro nahat tzujan isto naj yinta Comam, yapni naj yamakˈil yatut naj yahawil yin̈ ebnaj sacerdote tuˈ, yoc tzˈon̈no naj kˈaẍno xol ebnaj chitan̈en yatut Comam Dios.


Je sha ite ukä ki̱ ocho día kjena ra, ite Pedro irä Juan irä Jacobo irä kiamiña, jekäi imineka̱ju̱ ka̱tsä bata ki̱ ka̱kiäk. 	 Waxajebxa tzˈayic yalni Comam Jesús huntekˈan tuˈ xin, yijbanahto Comam naj Pedro yeb naj Jacobo yeb naj Juan iswiˈ huneˈ witz yu istxahli tet Comam Dios.


Ñerä je sa̱ je̱r ki̱wa̱k je̱k sikawa̱ iwäja̱mi te isha iia̱: —Ba rä Säkeklä yaba ra, jí jak wä tso̱ pakö ianakwa̱ pan ye. 	 Yapni naj matzwalil yilweno Comam, yalni naj tet Comam: ―Ta yeli Iscˈahol Dios hawehi, hal tet huntekˈan chˈen chˈen tiˈ meltzojabico chˈen wahil, ẍi naj.


Etaba kicha Jesús ka̱ kiäte kju̱awaka. Je e̱ná ra, iwa̱ dulanak wa sha̱ ekla te isha iia̱: —Säkekewa, sá yuö ka̱kie wà jishtä Juan te ije wa̱ dulanak wa yua käi. 	 Ay hunel xin txahli Comam Jesús bey huneˈ txˈotxˈ, yet lahwi istxahli Comam tuˈ, yalni huneˈ iscuywom Comam tet: ―Mamin, cuyon̈an̈ cotxahlihan̈ hacaˈ yu iscuyni naj Juan ebnaj iscuywom istxahli tet Comam Dios, ẍi naj.


Ata yis te kte si̱ she mar bas ia̱: Yis maju̱ni je rä kianak bas ia̱. Ka irä jiye kuna ta, ka yis minene ra, ka Sa̱ Tsa̱tkäk däkju̱ bas ska. Ata yis mineju̱ ra, jera yie ipatkemi bas ia̱. 	 Yin̈ caw yeli chiwalcanojan teyet, caw ecˈna cˈul tato chintohan, yuto ta mach chintohan caw mach chihul Comam chicolwa teyin̈. Wal xin caw chintohan cat inchejnitijan Comam.


Ke sa kta yakei jishtä ijewa sha̱ manele kta yakei käi, je bata ki̱ka ijewa tuawa̱cha̱wa̱ sä tuawa̱kwa̱ te. 	 Machojab chexbuchwa yin̈ Comam Dios hacaˈ yu anma tuˈ. Yu huneˈ tuˈ yuxin txˈiˈal mac cam yu naj ángel akˈom camo anma.


te isha: —Je täkili mo̱ña yis ia̱, yis jula ma̱kläka̱ yilé ki̱ka ra, Wikblu Sikina däkläksa̱ je ia̱. 	 Yalni naj hacaˈ tiˈ: ―Akˈwecano huneˈ heyip tiˈ wetan haxinwal macxan̈eticˈa hunu mac chiwahto inkˈaban yin̈ iswiˈ, cat ischahnicano Comam Espíritu Santo, ẍi naj tet ebnaj cawan̈ tuˈ.


Ba ká irä ma a̱mi irä dälätsö. Ba saka shka̱li̱blö jishtä ba wakei je̱k shka̱l käi.’ 	 Yije tzet chal hamam, hamiˈ, yebpaxo xin xahan chawil hawet anmahil hacaˈ hayaˈiln̈en haba, ẍi Comam tet naj.


Eliaquim rä Melea yaba, Melea rä Mainán yaba, Mainán rä Matata yaba, Matata rä Natán yaba, 	 naj Melea, naj Mainán, naj Matata, naj Natán,


Ka jiye ite je ietkä biketsani rä kuna ta, ite ijewa uña te ishe: “Säkekewa te ishe: ‘Issö. Ike̱i dämiwa̱ ji̱a yis kabläkläni spa̱na, Israel ju ska tso̱ wa irä Judá ju ska tso̱ wa irä ra, 	 Yajaˈ yil Comam Dios ta mach cˈulu elico huntekˈan anma tuˈ yul sat, yuxin yalcano Comam yul Yum: Haˈ Comam Dios Jahawil, chalni hacaˈ tiˈ: Chul huneˈ tiempohal bay chiwakˈan huneˈ iscab trato tet anma Israel yeb tet anma Judá.


Iwa rä ji a̱ni ka kuna blelewa̱ ka kjayinakwa̱ kuna käi, ñakäi ji a̱ni ka kuna jaki ka ju̱ñenak wa̱ kuna käi, ka tse̱nakksa̱ kuna atjä käi. 	 Hacpax tuˈ xin sunil tzet ewan yehi chiixtan̈wiloj, yeb xin sunil tzet ye tuˈ mach ohtabiloj chiohtan̈elaxiloj.


Yabala rikäla, yie jí yueke̱ bas ia̱, je rä bas wa̱ ji yakei wakblele rä jalewa̱ bitaba ije kie kju̱ei ki̱ka. 	 Hex xahan ay wutiˈan, caw chintzˈibn̈etojan huntekˈan tiˈ teyet, yuto xaˈel hemul teyiban̈ yu Comam Jesucristo.


Je te kte shemi ba ia̱ maikäi ra ba irä ba ju ska tso̱ wa kalabe irä tsa̱tkermiksa̱ käi.’ 	 Haˈ naj tuˈ chihalno tawet yin̈ tzet chu hachahni hacolbanil, yeb sunil mac ay bey hawatut, ẍi naj ángel tet naj.


Jera ñawäsaka Säkeklä wikblu te iwäsikami ka̱ ssi̱lewa̱ pjoo ska. 	 Lahwin̈e tuˈ yilaxto Comam Jesús yu Comam Espíritu Santo bey huneˈ txˈotxˈ desierto.


Säkekewa te yis wetsemiksa̱ ji yakei biköle o̱rke̱ yika; ije te yis tsa̱tkemi däkmi ka̱jöir igobiernoí ska. Ije oloi kanoka̱pa sa̱ ke̱i etkä etkä jekjeyemi. Amén. 	 Haˈ Comam Dios chincolnihan tet sunil ismachiswalilal, cat xin quiniscˈubanan Comam yun̈e quinyinitojan iscˈatan̈ yul satcan̈. ¡Alaxojabico ismay Comam Dios yin̈ sunilbal tiempo! Hacojab tuˈ.


—Bas wa̱ iju̱ñer Säktäkwa̱ Bakleju̱ ke̱i kjewa̱klä sher ji̱a ka̱ böiki ebä. Jeska ditsä yäbei rä ju̱nakksa̱ wätenakka̱ cruz ja̱mi. 	 ―Hex tiˈ heyohtaj tato cabexan̈e kˈin̈ Pascua, yin̈ kˈin̈ tuˈ xin chinalaxicojan yul iskˈab anma cat walaxcan̈an yin̈ culus, Hanin Akˈbilintijan texol yu Comam Dios, ẍi Comam.


manene käi, jile ki̱tker sa̱ ja̱mi käi, ji shi̱ana käi, ñawäyue käi, ji äina tker sa̱ ja̱mi ka wätkelewa̱ ta käi, sa̱ je̱r ki̱ sa saka iar ijile ki̱ käi, sa saka sheka̱ yakei käi, je̱k ssë käi, jile we̱ ka je̱r ta käi. 	 maca mohyinaxa cat issayni hunuxa yetbi. Yin̈ yanma tuˈ chipitzcˈati yochenico hunu tzet ye tuˈ yeb sunil istxˈojal, yeb lekˈtiˈal, yeb iskˈaycanico yin̈ istxˈojal, yeb ischiwa iscˈul yin̈ yet anmahil, yeb ishobnican̈ tzotiˈ, yeb loloˈal, yeb mach cˈulo istxumni.


Jera ite isha: “Bas se̱no je̱r ki̱i̱ ka bas wäyönakläwa̱ kuna. Iwa rä chu̱li̱i̱ dämi ji̱a yis kie ja̱mi ishäk: ‘Yis ne irä’, ñakäi ishäk: ‘Ike̱i tkenawa̱ alemana.’ Ata ke bas mina ijewa ja̱mi. 	 Yalni Comam: ―Caw cheyil heba haxinwal machi mac chexakˈni subchahoj yuto caw ay mac chuli, cat yalni hacaˈ tiˈ: “Hanintiˈan Cristo hinan, maˈayilo huneˈ istiempohal tiˈ,” ẍi ebnaj. Yaj mach chexoc tzujno yinta tzet chal ebnaj tuˈ, ẍi Comam.


Chui wa wädular dä imablä su̱ak jile wà, yibä ia̱ idäksa̱mi iminakläwa̱ Säkekewa Temploí ja̱rka ji dälänak jalar ta ja̱ma̱a̱ däläwa̱k. Jera Zacarías ia̱ ideksa̱ iminakläwa̱. 	 Yilwen ebnaj mac yin̈ chˈoc isbi yocto isn̈usno pom yiban̈ ismeẍahil bay chin̈uslax pom yul yatut Comam hacaˈticˈa chute ebnaj. Cˈuxan xin yiban̈ icham Zacarías apni.


Yi te yis yaka katá ra, yis pi ya ra, je se̱rmi jekjeye. Jekäi sa̱ ke̱i bata jekje ra, yis te ije shki̱we̱mika̱ni. 	 Yuxin macn̈eticˈa chicˈuxni innimaniltiˈan, cat yucˈni inchiqˈuiltiˈan, caw chischah iskˈinal mach istan̈bal. Hayet islahobal tzˈayic xin chiwakˈ itzitzbocan̈an xol anma camom.


Jekäi sä ktei wabiketsanakläksa̱ ke̱i ska, Nínive wa ñajämika̱ te jira sa̱ tso̱ wa kjatiemika̱. Ka irä jiye kuna ta, Jonás te sa pakta ra ijewa ñamanewa̱ksa̱. Ata ¡issö! Jiska ekla kaldu, je rä Jonás tsa̱ta. 	 Yin̈ huneˈ tzˈayical tuˈ, chitakˈwipaxocan̈ anma ah Nínive, cat yalnipaxo istxˈojal anma yin̈ huneˈ tiempo tiˈ, yuto hayet yecˈ naj Jonás yalno Istzotiˈ Comam Dios tet anma tuˈ, isbejnicano anma istxˈojal, iswatxˈenico isba sata Comam. Yaj wal hanintiˈan ecˈbal welapnojan sata naj Jonás tuˈ, yaj machi mac tiˈ chˈaben tzet chiwalan, ẍi Comam.


Äilewa̱ wà yie ishe, ka sá täkili deneka̱ jekäi iwa̱k. Yis ktäke̱ yuletelewa̱ käi, ata yie ishe manele ka suane je̱k kjeishäk ra, ka yis suanak je̱k kjeishäk ñaebä. 	 Wal xin chintxˈixwihan walnitojan teyet yuto han̈on̈tiˈan̈ caw tzˈon jute cobahan̈ texol, mach hacaˈ yute isba ebnaj tuˈ teyin̈. Yajaˈ ta chican̈ isba ebnaj tuˈ, haquinpaxtuˈan chiwipaxocan̈ inbahan. Hayet chiwalnihan huneˈ tiˈ, hacaˈtan̈e mach tzˈajano yul inwiˈan chiwalnihan.


“Ka kjanaklä ekla a̱ni ia̱ blu wa bol kja̱nei o̱nak. Ka irä maikäi kuna ta, ite ekla dokoitsemi, ata ite iel shka̱li̱blemi, ite ekla bawe̱mi, ata iel iarmi ije̱r ki̱. Jekäi ka bas ia̱ Säkeklä irä blune irä kja̱nei o̱nak ñara.” 	 Machi hunu naj munlawom chu ismunla yinta cawan̈ patrón, yuto ta choche naj naj babel, chisyah naj naj iscab. Yebpaxo ta yijem chute isba naj tet naj babel, chisman̈cˈo naj tzet chal naj iscab. Hac tuˈ xin mach chu coyijen tzet chal Comam Dios ta ayco janma yin̈ kˈalomal, ẍi Comam Jesús tet ebnaj iscuywom tuˈ.


“Mane jukläyäkä ta̱i iräle tsi̱ne iräle ska bas dewa̱ ra, yi se̱nak jeska bäi wa yulö, jeska ebä bas se̱r bikö bas marmi ni kje. 	 Hayet chexapni yul hunu con̈ob maca yul hunu aldea chesay mac cˈulchˈan iscˈul, haˈ tuˈ xin chexcani masanto yet chexmeltzohi.


Ijewa te isu̱emi iwäktä ki̱. Ije kie yör tkämi ijewa wätsa̱ ja̱mi. 	 cat yilnico yin̈ Comam, cat yinicˈo isbi Comam yin̈ ispalan̈.


Jera Nicodemo, ale delesta̱na tuina Jesús wäki̱ je demiña. Je wa̱ mirra irä áloes irä ji̱akaleka̱ je demi cien libra käi. 	 Haˈ hun naj Nicodemo, naj beycˈo ilno Comam yet akˈbalil yet yalan̈tocanoj, apni naj bey tuˈ, ikˈbil oxeb arroba huntekˈan an̈ caw xukˈ sam yu naj; mirra isbi, sombil yeb huntekˈan an̈ chiyij áloes.


Je su̱ta alaklä wa bas ñajöcho̱wa̱ bas se̱naklä wa yika. Je wà ra bas te bas se̱naklä wa manele ka je̱k jäkwa̱ kuna kte ssäk wa, je je̱r ssëwe̱mi issäk, ka ji yile ta iia̱ käi, ialaklä wa se̱r tsa̱na oloi ja̱mi, 	 Hacpax tuˈ ex ixale hex tiˈ, yijem cheyute heba tet heyichamil, haxinwal ta ayex tiˈ maẍto chaco yanma heyichamil yin̈ Istzotiˈ Comam Dios, chistxum isba ebnaj heyu, mach yechto txˈiˈal tzet cheyal tet ebnaj.


Yis yabala palei ssëke̱ yie idami ji rä iyina si̱ ja̱mi, ka je tsa̱ta ji kuna yis ssëwa̱k a̱naa. 	 Caw ecˈna chitzalacano wanmahan yet chiwabenan tato caw yijem wuninalan.


Jekäi ¿jiye wata sä sher kju̱awa wa ktei wabiketsäkksa̱ na? Ata ¿ka bas kiana rä sa̱ sha̱na wa ne ktei wabiketsäkksa̱ rä na? 	 Hanintiˈan mach chu walnihan yin̈ tzet chielico anma maẍto ayoco yul iskˈab Comam Dios, wal xin cachann̈e Comam chu yalni tzet chielicoj. Yajaˈ walex ayexxaco yul iskˈab Comam, chu heyilni yin̈ tzet chielico hunu mac texol. Yuxin huneˈ naj issay ismul tuˈ iwelo naj texol.


Ñerä ka̱ñinawa̱ ra Judío wa ñaje̱rku̱a, kabla etkabä ñashaksa̱ weikanakwa̱ Säkeklä wa̱, iji ñawa̱ iji yawa̱ ka iwa̱ Pablo kota̱nawa̱ba yika ra. 	 Haxa yet hunxa tzˈayic, ay huntekˈan ebnaj Israel islahtiˈn̈e isba ispotxˈni camo naj Pablo tuˈ. Yalni ebnaj hacaˈ tiˈ: ―Machon̈ waˈan̈ masanto chicam naj Pablo juhan̈. Ta mach chij isba xin, yakˈabti Comam Dios istzˈactiˈ jiban̈an̈, ẍi ebnaj.


Jekäi Cristo cha wa wa̱ iyaka rä wäteleka̱ cruz ja̱mi, ji ssër iia̱ o̱nak pjooje jije, ñakäi ji tkenak ija̱mije kaje. 	 Yuxinto sunil mac ayxaco yul iskˈab Comam Jesucristo, caw xaˈisbejcano beybale ikˈbilticˈa yu, yeb tzet choche yanma, yeb sunil istxˈojal choche isnimanil, huntekˈan tuˈ xaelcano yu iscamical Comam yin̈ culus.


Ikjä na espada kayale sibuu daksa̱ju̱, je rä je wà iwa̱ ke̱i ta kju̱awa kju̱awa wa shka̱wa̱klä. Ije te ijewa wäsikemi tabeli yaka yöle kata ye wà. Ñakäi ije ne te Säkeklä Ji Biköle Tsa̱ta kju̱atkawa̱ e̱e̱na wätuäklä vino ye wawätue rä. 	 Chi‑xin‑elti huneˈ chˈen espada caw ay yeh yul istiˈ, haˈ chˈen xin chakˈbaln̈e yin̈ej con̈ob. Chˈoc naj Yahawiloj yeb sunil yip, yeb huneˈ isvara naba hierro. Hacaˈ chu isxan̈laxilti yal teˈ uva yun̈e yoc teˈ vinohal, hac tuˈ chu yanayo naj isyaˈtajil yiban̈ ej con̈ob yu ishowal Comam Dios, Comam caw aycano yip.


Ata guardia wa cien wäsikäk wa̱ ka Pablo ktä ssëne, ata ite ko̱no ju̱ak irä ko̱no wakei irä jewa ebä ktä ssa. 	 Wal naj capitán yin̈ ebnaj soldado xin, caw ecˈna yabeto naj tzet yal naj yahawil yeco yin̈ teˈ barco, yeb tzet yal naj chiˈinicˈo teˈ barco tuˈ sata tzet yal naj Pablo.


Je Felipe rä Betsaida wa. Je jukläyäkä ska Andrés irä Pedro irä se̱r dä. 	 Caw xin yet con̈ob isba naj Felipe tuˈ yeb naj Andrés yebpaxo naj Simón Pedro; ah con̈ob Betsaida ebnaj.


Ñerä mo̱ ja̱nawa̱ te ijewa ki̱kukawa̱. Jera kte ssëna mo̱ ja̱rka je te ishe: “Jí ne rä yis yaba shka̱ta rä. Je ne ktä ssö rä.” 	 Lahwi tuˈ yayilo huneˈ moyan yiban̈ ebnaj, yaben ebnaj huneˈ yul nukˈe xol moyan tuˈ, yalni hacaˈ tiˈ: ―Haˈ naj tiˈ Incˈaholan caw xahan ay wuhan, abewe tzet chal naj, ẍi.


Ata ¿ka bas wa̱ iju̱ñer bas dä Säkeklä temploí, ñakäi Säkeklä wikblu se̱r dä bas ja̱rka ni na? 	 ¿Tom mach heyohtajo xin tato yatut Comam Dios heyehi yeb ayco Comam Espíritu Santo teyin̈?


Jekäi tres mes bala na Pablo te sa pakta ñapaktäklä jui na ka suale ta kuna. Ite Säkeklä gobiernoí ktei pakeke̱ ijewa ra, ite ijewa je̱r ssëwe̱ke̱ je kte kukäkwa̱. 	 Caw oxeb ixahaw yalilto naj Pablo Istzotiˈ Comam Jesucristo yul iscapilla ebnaj Israel bey tuˈ. Caw xin machi xiw naj yalni Istzotiˈ Comam. Chiscuyni naj anma yu yoc yul iskˈab Comam Dios.


¿Yibä te sä kolole Säkeklä wa̱ wa kjatiemika̱ na? Ñera Säkeklä ne rä sa wabiketsäkksa̱ wämo ye rä. 	 Han̈on̈ saybilon̈xa yu Comam tiˈ. ¿Tom ayto hunu mac chu yoc akˈocˈule jin̈ tet Comam Dios xin? Machi hunu maca yuto xacon̈can cˈulal yul sat Comam Dios.


Ñakäi ite ka̱wä ma̱ iyaba ia̱ iwa̱ sä ktei wabiketsäkläksa̱, je rä ditsä yäbei ki̱ka. 	 Chakˈnipaxo Inmaman wipan yul inkˈaban wilnihan yin̈ tzet chielico anma, ta cˈul maca txˈoj tzet chiswatxˈe. Ay huneˈ wiptiˈan yuto Hanin Akˈbilintijan texol yu Inmaman.


Ata jira sa̱ ka̱wä ta ssënak a̱naa. Ka irä jiye kuna ta, jí bä el dä dulewa̱ je ne deni kseka rä; je rä shelewa̱ je ne ko̱nani.’ ” 	 Yajaˈ tinan̈ caw yilal yoc huneˈ kˈin̈ tiˈ cat jakˈni tzala cocˈul, yuto huneˈ hawuẍta tiˈ hacaˈtan̈e camnaxa, yaj mahulcan̈ iscˈul hunelxa. Hacaˈ ta cˈaynaxato naj, yaj tinan̈ xin maˈilcha naj,” ẍi naj mame tuˈ, ẍi Comam.


Ata ditsei ta kju̱awa kju̱awa jewa biköle mane te Säkeklä dälätseke̱ irä, jile we̱ke̱ wämo irä ra, je wà ije wäbätsä. 	 Macxan̈eticˈa ay yelapno ye Comam Dios yul sat yeb xin cˈul isbeybal yul sat Comam, waxan̈ca mach Israeloj, caw chitzalacano Comam yin̈.


Ije ne oloi ja̱mi bas dewa̱ Cristo Jesús ja̱mi rä. Je ne mata̱na Säkeklä te sa̱ ia̱ sa̱ ka̱biketse ye, sä wabiketsanakläksa̱ wämo ye, sä siki tewa̱k ye, sä bäkäkksa̱ ye rä. 	 Haˈ Comam con̈hunbancano yin̈ Comam Jesucristo, yakˈnipaxo Comam ishelanil Comam Cristo cohelaniloj. Yu Comam Jesucristo yuxin chon̈can cˈulal yul sat Comam Dios, yeb yetxa Comam jehi, yupaxo Comam Cristo tuˈ yuxin colbilon̈xa.


Jekäi ije maju̱ ke̱i ta kju̱awa kju̱awa tso̱ ka̱ ñak cuatro wa wäyuäk, Gog irä, Magog irä ska tapanakwa̱ ñakpäk. Ijewa rä jishtä däyë kse̱i kje. 	 cat xin yahti naj yakˈno subchaho anma ay yul sat yiban̈kˈinal tiˈ yebpaxo xin Gog yeb Magog cat iscutxbanico naj yin̈ howal. Haˈ xin isbisil ebnaj akˈom howal chicutxico tuˈ lahan hacaˈ yarenahil istiˈ haˈ mar.


Jeska sá se̱na shka̱ja̱, bala na ekla jile bata shäk kie Agabo ni biteju̱té Judea ska. 	 Hayet ayxana japnihan̈ bey tuˈ, yapni huneˈ naj chiyij Agabo cocˈatan̈an̈, tit naj yul ismajul Judea. Naj tiˈ, chiyalpaxo naj tzotiˈ chischah tet Comam Dios.


¿Jekäi yis irä Bernabé irä ebä ne ia̱ ka ka̱ kuna se̱nak jile me̱le ja̱mi rä na? ¿Ata sá ebä kiana shka̱bläk rä na? 	 ¿Tom haninxan̈ehan yeb naj Bernabé mach chiakˈlax tzet chiocnico juhan̈ yet chon̈munlahan̈ yin̈ Istzotiˈ Comam Dios?


sá wa̱ bas shka̱l ta̱i ki̱ka, sá je̱r ssëna ka bas ia̱ Säkeklä wa̱ kte baa tso̱ ebä ma̱k kuna, ata ñaebä ñama̱tuläkksa̱ bas ia̱, je rä bas dewa̱ sá wa̱ shka̱ta ta̱i ki̱ka. 	 Caw chexcoyaˈiln̈ehan̈, yuxinto maẍn̈etaj Tzotiˈ cˈul yet colbanile jakˈan̈ teyet, wal xin cohin cobahan̈ jakˈni camo cobahan̈ teyin̈, yuto caw chon̈tzalahan̈ teyin̈.


Jekäi ijewa te dika butra corona ye tkaka̱ itsa̱ku̱ ki̱, ijula wämo kja̱ne ite kata cha̱mi iia̱. Jera ijewa ñajaklawa̱ köchöwä ki̱ iwä ja̱mi, te ija̱ñetsa, te isha: —¡Judío wa tsa̱ku̱i, ma se̱nopa ji̱a maitjä! 	 Isbakˈonayo ebnaj huntekˈan teˈ txˈix coronahil, yahnato ebnaj yin̈ iswiˈ Comam. Yanipaxico ebnaj huneˈ te teˈ yul iskˈab Comam, yichico ebnaj istzebi yin̈ Comam, chila xin ay jahno ebnaj sata Comam, yalni ebnaj: ―¡Tzalajon̈we yin̈ naj yahawil anma Israel tiˈ! ẍi ebnaj.


Bas wa̱ iju̱ñer mika̱ bas dä ka Säkeklä biketsäk kuna ra, bas ñajawa̱ sika̱nak janakmi jile kekläí me̱i ka ktäk kuna je itäki̱. 	 Caw heyohtaj ta yet maẍto chexoc yul iskˈab Comam Dios, caw tzujanexto yinta huntekˈan tioẍ mach chitzoteli.


Sá se̱na ta̱i ka yakle kuna. Je ki̱ka Pablo je̱k duaka̱ ijewa sha̱na te isha: —Bas dikäla, bas ku̱ yis ktä ssöpa ra, ka sä bitenejulu Creta ska, jera ka sä weikar kate kuna, ñakäi ka däli weikanewa̱. 	 Yaj yu caw payxa matxa chon̈waˈan̈, yuxin ah lin̈no naj Pablo, yalni naj tet ebnaj hacaˈ tiˈ: ―Hex wetbi, majaltam heyije tzet walan. Caw cˈulmi tato machi con̈el bey Creta tuˈ, machim cayto huntekˈan ijatz yeb huntekˈan munlabal tiˈ yeb jaben isyaˈtajil tiˈ.


Je ne ki̱ka bas wa̱ ji yakei wakblele shöka̱ ñaia̱, bas ka̱kiö ñaki̱ka, bas bäinakläni. Sä wämo ka̱kiäke̱ je rä täki ta jile o̱naklä bäi si̱. 	 Yuxin yilal heyallenati hemul teyet hununex, cat hetxahli yin̈ ebnaj juẍtaj yeb ebix janab tet Comam, cat heyan̈chacanoj. Yuto ebnaj cˈul yul sat Comam Dios, hayet chitxahli ebnaj yin̈ sunil yanma, caw niman isyaxil chˈaycano yiban̈ yu Comam.


Ñerä ikjanaklä te isha: ‘Säkekewa, ñekja io̱na ba te isha käi, ata ñera ka̱ tso̱ ji̱a.’ 	 Hunepixto xin ismeltzo naj cˈamteˈ tuˈ, yalni naj: “Mamin, manyijehan inbeycˈojan wawteˈan anma maxawal wetan, yaj caw aytopaxo hamanil lah,” ẍi naj.


Ñakäi ijewa wa̱ nima tsi̱dala shkä elkje. Je ki̱ ika̱kia, kjepa ite ijewa paka iwachewa̱k. 	 Aypaxo xin haycˈon̈ noˈ niẍte cay ikˈbil yu ebnaj. Yakˈnipaxo Comam Jesús yuchˈandiosal yin̈ noˈ tet Comam Dios, lahwi tuˈ yalni Comam tet ebnaj iscuywom tuˈ tato chiyitxkˈapaxto ebnaj noˈ yin̈ anma.


¿Ata ka bas je̱r ko̱r sä wäoka̱na Cristo Jesús ja̱mi ra, sä wäoka̱na rä sä duäkläwa̱ña ira na? 	 ¿Tom mach heyohtajo xin tato yet yah haˈ cowiˈ hununon̈, hunxan̈e jucano yeb Comam Jesucristo? Hac tuˈ xin yu isyenilo isba tato hayet iscam Comam, cocampaxo yintaj.


Jera ikjawa̱ju̱ te isha ijewa ia̱: —¿Jiye bas kjoyirke̱, bas ji̱ake̱ rä na? Ka je yaba rä dulewa̱ kuna, ata ikapawa̱ irä. 	 Yocto Comam yul n̈a tuˈ, yalni Comam tet anma: ―¿Tzet yin̈ xin chexwejcha heyokˈi? Ix nichˈan tiˈ mach camnajo ix, wal xin ton̈e chiway ix, ẍi Comam.


Je ki̱ka ijewa te je kte blawa̱ bitaba iwakwa skabä. Ata iña chakäke̱ iki̱, jini si̱ ishki̱rke̱ka̱ni dulecha̱wa̱ wa sha̱na je wà räí̱ ki̱ka. 	 Yuxin machi mac tet bay yal ebnaj huneˈ tuˈ, yajaˈ xin iskˈambele ebnaj tet hunun yin̈ tzet chal yelapno yet chiitzitzbican̈ Comam xol camom.


Je rä Säkeklä ne te bas je̱r ssëwe̱ke̱ ñakäi bas täkiwe̱ke̱ ji sherke̱ iwakei ki̱ je wa̱k rä ki̱ka. 	 Wal xin, haˈ Comam chiakˈni oco yin̈ heyanma tzettaj iscˈulal wal heyuni, cat xin iscolwapaxo teyin̈ yun̈e yijni isba hacaˈ choche iscˈul.


Yis wa̱ sa pakale ji katabläk je wawá̱ ba te. Je ki̱ka sa̱ mablenaklä horaí dewa̱ ra, yis te ba blemi je yika. Je rä däkwa̱ ji̱a ka̱biköle ska se̱nak ishäkä ki̱ka wa mabläk. 	 Caw heyije inchejbanilan, nimanpaxo hecˈul heyakˈni techaho ilwebal, yu huneˈ tuˈ yuxin chexincolan yul iskˈab huneˈ isyaˈtajil chihul sat yiban̈kˈinal yun̈e yilwelax anma ay sat txˈo txˈotxˈ tiˈ.


Jekäi yis tso̱ ji̱a jí ju wäjienak ja̱mi ra, yis te je wà bas je̱r ja̱we̱ke̱ bas wäshki̱naklä, yis ia̱ ra je ne rä bäi rä. 	 Yakˈ isba itzitz intohan, haˈ huneˈ chintxuman tinan̈, caw yilal quexwiptzencanojan yin̈ huntekˈan cuybanile tiˈ, yun̈e mach chicˈayto heyu.


Ñakäi yi te iju iräle, iel wa iräle, ikuta wa iräle, iká iräle, ia̱mi iräle, ise̱naklä iräle, iyabala iräle, ika̱ iräle, je jawa̱ta̱na yis kie kju̱ei ra, je ia̱ isäkei me̱rmini cien cien, ñakäi je ia̱ se̱ne jekjeye dämiksa̱ däli ukä ye. 	 Yuxin mac chisbejcano yatut wuhan maca yuẍtaj, yanab, maca ismam, maca ismiˈ, maca yuninal, maca istxˈotxˈ; huntekˈan mac tuˈ caw ecˈbalto txˈiˈal ispaj selel chiakˈlax tet, yeb chischah iskˈinal mach istan̈bal.


Jera chu̱li̱i̱ wa tso̱ ñajäklelewa̱ Jesús pája̱mi, jewa te isha iia̱: —¡Issö! Ma a̱mi irä bä el wa irä, bä kuta wa irä de kajali jí sa̱ tso̱ wa ektaka, jewa te ba yuleke̱. 	 Xol anma tzˈon̈anayo iscˈatan̈ Comam tuˈ, ay mac halni: ―Mam cuywawom, aycˈo hamiˈ yeb ebnaj hawuẍta istiˈ n̈a, lan̈an cachissayni ebnaj, ẍi.


Iwa̱ dulanak wa te je su̱a ra, je te ijewa male̱cha̱cha̱wa̱, te isha: —¿Maikäi je higuera ssi̱nawa̱ plaa rä na? 	 Hayet yilni ebnaj iscuywom Comam huneˈ tuˈ, caw cˈaycan̈ iscˈul ebnaj, iskˈamben ebnaj tet Comam: ―¿Tzet mayu istajnalo teˈ yin̈ an̈e? ẍi ebnaj.


jewa te isha: —¿Jiye ba dasta̱na ka tene shkiri ta wa ju na rä na? ¿Jiye ba yaká ijewa ra rä na? 	 Iskˈamben ebnaj tet naj: ―¿Tzet yin̈ yuxinto cachoc xol ebnaj mach Israeloj, hawaˈpaxo yeb ebnaj? ẍi ebnaj.


Je su̱ta bas ku̱ ji wäkukö je̱r baa wà, bas je̱r täkiwo̱. Ka irä jiye kuna ta, Säkekewa däke̱ju̱ ke̱i tkenawa̱ alemana. 	 Hacojab tuˈ cheyute, nimanojab cheyute hecˈul. Lin̈bawe heba yin̈ Comam, yuto toxa chul Comam.


Ata je wi̱na ji wá̱ ite yakei ki̱. Je rä bewak watse̱nak ka ktäk kuna, je ktaka̱ ditsä käi, je te je jile bata shäk yuletenawa̱ wätkewa̱wa̱. 	 Yajaˈ maylax naj yu huneˈ noˈ burro yu huneˈ istxˈojal iswatxˈe naj tuˈ. Wal xin maẍticˈa bay chijabe istzotel hunu no nokˈ, yaj tzotelcan̈ noˈ tuˈ hacaˈ anma. Haˈ noˈ xin cachwahi yun̈e mach chiswatxˈe naj huneˈ istxˈojal tuˈ.


Simón ssëna jekäi, ka jiye kuna ta, nima kolona ta̱i te Simón irä isaka tso̱ ira wa biköle male̱cha̱cha̱wa̱. 	 Yal naj hac tuˈ yuto caw xiw naj sicˈlebil yeb ebnaj aycˈo iscˈatan̈ tuˈ, caw cˈaycan̈ iscˈul ebnaj yilni noˈ cay ahti xol haˈ.


Jir bas ia̱ Sa̱tsa̱tkäkksa̱ ko̱na David jukläyäkäí ska; je rä Säbäkäkksa̱ sä Säkekewaí. 	 Bey yul con̈ob Belén, iscon̈ob naj rey David, haˈ tuˈ mapitzcˈa huneˈ Hecolomal, haˈ ton Comam Cristo, Comam Jahawil.


Yabala káí wa, yie iyueke̱ bas ia̱, bas wa̱ ale kaldu kja säkätä skaté je ju̱ñer ki̱ka. Dulaklei wa, yie iyueke̱ bas ia̱, bas dä tuleka̱ ale yakei ki̱ka kju̱ei. Yabala rikäla, yie iyua bas ia̱, bas wa̱ Sa Ká ju̱ñer je ki̱ka. 	 Hex mame miˈe, caw chintzˈibn̈etojan huneˈ tiˈ teyet, yuto caw heyohtaxa huneˈ Comam ayxaticˈa yet yalan̈tocano maẍto chiwatxˈi yul sat yiban̈kˈinal tiˈ. Hac pax tuˈ xin hex tzehtaj, caw chintzˈibn̈epaxtojan huneˈ tiˈ teyet, yuto caw xaquexkˈoji yin̈ naj matzwalil.


Jera Jesús wa̱ dulanak wa je̱r ja̱na iyöle katke etka ska, je te ishe rä: “Yis te bä ju kju̱eitketse itjä ka yis täkili ta ji̱a kje.” 	 Hac tuˈ xin, yu isnaniti ebnaj chicuywi yinta Comam Jesús tzotiˈ tzˈibn̈ebilcanayo yul Hum yu ischejab Comam Dios yet payat, bay chal hacaˈ tiˈ: “Yu caw xahan ay hawatut wuhan, yuxin caw yaˈ chuco yin̈ wanmahan,” ẍiayoj.


Idami ji̱a ra, Jesús kapawa̱. Ñerä si̱wa̱ ju̱naté täkii te tipä tjuewa̱ka̱ ta̱i, yëwa̱ iwä itäbircha̱rawa̱ däläna si̱. 	 Hayet lan̈an yecˈto ebnaj yiban̈ ha haˈ yul teˈ barco tuˈ, iswaycan̈ Comam yul teˈ. Istit huneˈ niman jakˈekˈ sicˈlebil, ismakˈnicto jakˈekˈ ha haˈ yul teˈ. Etza xin tocano teˈ yich haˈ.


Jekäi yi te yaba jí ije käi kiawa̱ yis kie oloi ja̱mi ra, je te rä yis wakei ne kiawa̱. 	 Yuxin haˈ mac chichahni hunu nichˈan unin yuto wetan yehi, haninan chinischahan, ẍi Comam Jesús.


“Jekäi ka̱tuir dawa̱ ra je uva yäkä blui te isha iji tso̱ ju̱ñak ia̱: ‘Shka̱bläk wa kiö jöté, tju̱o tulömi, säkätä ibata jekje ska wa ma rä isäkätä wa ska.’ 	 Haxa yin̈ kˈejbiyal xin, yalni naj yahaw munil tuˈ tet naj chiilni ismunil hacaˈ tiˈ: “Awte sunil ebnaj munlawom cat hatohlan ebnaj. Ebnaj maoc munil yin̈ islahobal, haˈ ebnaj chatohla babel. Wal ebnaj caw sahab maichico ismunla xin, islahobal chatohla ebnaj,” ẍi naj yahaw munil tuˈ.


Jera ñayöle ka̱wei wà wa sha̱ te ikúka te isha: —Sapaktäk, bulee ba te isha rä. 	 Yalni huntekˈan ebnaj chicuyni anma yin̈ isley naj Moisés tet Comam: ―Mam cuywawom caw cˈul maxawute hapajtzen huneˈ tiˈ, ẍi ebnaj.


Je ne ki̱ka ñaebä bas se̱no kukale kja, je rä ditsä yäbei je däju̱ni rä mane hora ka biketsale kuna bas wa̱ ska ki̱ka. 	 Haˈ quexpax tuˈ hex tiˈ, helan cheyute heba, yuto yet matxa nano heyu cat wul lemnahan, Hanin Akˈbilintijan texol yu Comam Dios, ẍi Comam Jesús.


Ka irä jiye kuna ta, ishe: Iktäke̱ äyë ki̱ka ra, je ssër dä täkii därërë; ata ikaldu ra, ijuer dä ja̱lma̱lewa̱, ñakäi ka iia̱ uta̱ner bäi. 	 Yuto ay mac chalni hacaˈ tiˈ: “Haˈ iscarta naj caw how istzoteli, yeb xin caw yaˈ chilowi, yajaˈ haxa yet aycˈo naj coxol xin machi yip tzet chiyal naj yeb xin matzet chal yelapnoj,” ẍi ebnaj.


Judío wa wa̱ Säktäkwa̱ Bakleju̱ ke̱i kjewa̱klä je ke̱i tkenawa̱. Je ki̱ka Judío wa dar je ke̱i biköle ska minejulumiba chu̱li̱i̱ Jerusalén ska je̱k siki tewa̱k, je ke̱i kjewe̱ mar yika. 	 Wal yul con̈ob Jerusalén xin, toxa chiichico kˈin̈ Pascua, huneˈ kˈin̈ tuˈ iskˈin̈ anma Israel. Caw xin txˈiˈal anma yul hunun con̈ob apni bey Jerusalén tuˈ, yu isyijen yakˈni sajbo isba yet yalan̈to maẍto chiichico kˈin̈ tuˈ.


Jera Judío wa te Jesús kjä butrawa̱ te ichaka iia̱: —¿Bikö sá kiana iki̱ssäk ba wa̱ ishäklä sá ia̱ rä na? Ba rä Säbäkäkksa̱ ra, ishöka̱ sá ia̱ bulee. 	 yoc hoyno ebnaj Israel yin̈ Comam, yalni ebnaj hacaˈ tiˈ: ―¿Caw bakˈin chon̈hawilojan̈ yin̈ huneˈ cabcˈulal tiˈ? ¿Mac caw anmahilach? Yin̈ caw yeli, tato hach tiˈ Cristo hach, caw makˈbil hawalnilo jetan̈, ẍi ebnaj.


Je biköle o̱na rä sä wäji̱atkäklä ye, ka sa̱ ja̱mi ji yakei tkenaklä jishtä ijewa ja̱mi itkena käi. 	 Sunil huntekˈan yu ebnaj tuˈ cocuybanil yucanoj yun̈e matxa chijocheco istxˈojal hacaˈ yu ebnaj.


¿Bas sha̱na kju̱atke käi, ñakpe käi mai je datse̱ rä? ¿Ka je datse̱ rä bas wakwa wäbätsäke̱ ji wà ska, je ne kju̱atkäke̱ bas wäjienaklä ska rä na? 	 ¿Bay chititico nimeta howal yeb xin niẍte howal texol? Wal xin yu huntekˈan istxˈojal chimunla yul heyanma yuxin cheyakˈle howal.


Jera ijewa te ikúka: ‘Ñera yi a̱ni wa̱ ka shka̱ble ma ta sá ia̱.’ Jera ite isha ijewa ia̱: ‘Jera bas cho̱ña yis uva yäkä sha̱na.’ 	 Istakˈwi ebnaj: “Mamin, to machi mac chiakˈni yet comunilan̈,” ẍi ebnaj. Yalni naj tet ebnaj: “Ta chisje hecˈul asiˈwe munil wintajan, chexintohlahan hacaˈ caw yehi,” ẍi naj. Isto ebnaj munil yinta naj.


Sä wäkiri wa rä sä wäsikewa̱k bäi ra, jewa rä tsa̱tkenak shka̱ja̱ si̱, ata bäi si̱ ra rä manele shka̱bläk därërë kte shäk käi, sa paktäk käi. 	 Haˈ ebnaj anciano cˈul yijbali yin̈ ebnaj juẍtaj, yilal niman yelapno ebnaj yul sat ebnaj juẍtaj sunil. Hacticˈapax tuˈ ebnaj anciano chipujbanicˈo Istzotiˈ Comam Dios, yebpaxo ebnaj chicuywa yin̈ Istzotiˈ Comam Dios yilal ischahni ebnaj istohol, yeb nimanojab yelapno ye ebnaj yul sat ebnaj juẍtaj.


Jera Troas ska sá ju̱nami ko̱no ki̱ka bulee demi Samotracia ska. Jekäi bulirishtä sá demijulu Neápolis ska. 	 Lahwi tuˈ xin, jocan̈ yul teˈ barco bey Troas tuˈ, caw rin̈an cotohan̈ bey con̈ob chiyij Samotracia. Haxa yet hunxa tzˈayic xin japnihan̈ bey yul con̈ob Neápolis.


Iká wa te iku̱ani ra, ijewa male̱te̱nacha̱wa̱. Jera ia̱mi te isha iia̱: —Yaba rikä, ¿jiye ba te jekäi iwa̱ sá ukä ja̱mi rä na? ¡Issö! Ba ká irä yis irä te ba yula ta̱i je̱r ialecha̱wa̱ bäi si̱wa̱. 	 Haxa yet yilcha naj yu ismam yeb ismiˈ, caw cˈayilo iscˈul. Yalni ismiˈ naj tet: ―Wunin, ¿tzet yin̈ yuxinto hac tiˈ chon̈hawutehan̈? Haninan yeb hamam caw biscˈulal jehan̈ cachcosaynicˈojan̈, ẍi ix.


Je itäki̱ iel deju̱, te isha: ‘Säkekewa, ba te mina ma yis ia̱ je ki̱tapana deka̱ cinco.’ 	 Lahwi tuˈ xin, yapni hunxa naj munlawom, yalni naj hacaˈ tiˈ: “Mamin, haˈ chˈen hamelyu hawakˈcano yul inkˈaban, howeb to chˈen wikˈan yin̈ chˈen,” ẍi naj.


Bas te Rufo ia̱ ishe yie ichakami ni. Je rä kolole Säkekewa ia̱. Ia̱mi chakami yie; je rä yis a̱mi ñaebä. 	 Halwepaxo tet juẍta Rufo ta chil isba, naj juẍta tuˈ caw sicˈbililo naj yu Comam. Halwepaxo tet ismiˈ juẍta tuˈ ta chil isba, janab tuˈ hacaˈ inmiˈan yepaxo ix.


Jekäi iktä kukäk wa wäoka̱na tulami. Jekäi je ke̱i wà sä ki̱tapana deka̱ tres mil kjena. 	 Caw hanta mac chahni Comam yul yanma yu tzet yal naj Pedro, yahcano haˈ iswiˈ anma tuˈ. Haˈ yin̈ huneˈ tzˈayic tuˈ xin, aymi oxebo mil anma occano yetbiho ebnaj ayxaco yul iskˈab Comam.


Ata wekte Säkeklä ra. ¡Je ne te sa̱ tsa̱tke tu̱nakka̱ saje wa Säkekewaí Jesucristo oloi ja̱mi rä! 	 ¡Yajaˈ yuchˈandios tet Comam Dios, yuto xacon̈kˈoji yin̈ naj camical, yaj yu Comam Jesucristo!


Sá ssëna sa wakwa ska sá rä wabiketsaleksa̱ e̱ná ko̱ta̱nakwa̱ käi, je rä ka sá wakwa ebä je̱k biketsäklä kuna, ata sá wa̱ Säkeklä sä dulewa̱ wa shki̱wa̱kka̱ni ebä biketsäklä. 	 Haˈ jalnihan̈ to haˈ bey tuˈ caw con̈caman̈. Haˈ huntekˈan isyaˈtajil tuˈ haˈ akˈni cotxumuˈan̈ tato mach chu iscawxi cocˈulan̈ jin̈an̈, walxinto caw yin̈n̈e Comam Dios bay wal iscawxi cocˈul, Comam chiakˈni itzitzbocan̈ anma camom.


Ji biköle ska ba ku̱ ji bäi wo̱ mablenak sa̱ wa̱ käi, sa pakte ska ji yina si̱ wà käi, dälätsalewa̱ käi, 	 Cˈulojab tzet chawatxˈe sata ebnaj juẍtaj, cuywahan̈ yin̈ sunil hawanma, yebpaxo yin̈ akˈancˈulal.


Jewa ne rä sa bala butsäk wa rä, se̱nak sä del je ja̱mi wa rä, ka Säkeklä wikblu ta wa rä. 	 Haˈ huntekˈan ebnaj tuˈ chiˈanico pohlebahil texol. Han̈echˈan yin̈ tzet choche isnimanil ebnaj ayco isnabal; machipaxo Comam Espíritu Santo yin̈ yanma ebnaj.


Jeiräta ke bas ssëna a̱naa jile wikblu te bas ktä dälätseke̱ ki̱ka, ata bas ssëno a̱naa rä bas kie tso̱ yöle ka̱jöir ska ki̱ka. 	 Chiwalan teyet mach chextzalahi yuto chiˈel ischejab naj matzwalil yin̈ anma heyu, tzalahan̈wej yuto tzˈibn̈ebilxa hebi yul satcan̈, ẍi Comam tet ebnaj.


Ata Jesús te isha ijewa ia̱: —Ka jiye ijewa sher kuna minak, bas ne ku̱ ijewa chewo̱ rä. 	 Yalni Comam tet ebnaj: ―Mach yilalo chipaxto anma tiˈ, akˈwe tzet chislo, ẍi Comam.


Jekäi ite ka̱wei ma Juan el Jacobo ktäkläwa̱ espada wà. 	 Ischejni naj potxˈlaxo camo naj Jacobo yu chˈen espada. Naj Jacobo tuˈ yuẍta isba naj yeb naj Juan.


Ata yis suanawa̱ iö yis demiju̱ ra, ka le yis wa̱ bas ko̱nak jishtä yis ki̱ ishena käi, ñakäi ka bas wa̱ yis su̱nak jishtä bas ki̱ ishena käi. Iö le kjätene käi, je̱r ki̱ sa saka ianewa̱ ijile ki̱ käi, kju̱atke käi, ñabalabutse käi, ñaki̱yue käi, biyö ble käi, je̱k ssë bakleka̱ käi, ñawätji̱we̱ käi ebä tso̱ bas wa̱ rä. 	 Chinxiwan cˈuxantaxca mach lan̈ano hewatxˈen hacaˈ chiwochehan yet chinapnihan ilwal teyin̈, yebpaxo ta mach chischah hewiˈ yin̈ tzet chinwatxˈehan. Chinxiwpaxojan wapnihan cˈuxantaxca aytoco howal texol, maca ta chi‑to‑chiwa hecˈul teyin̈ hununex, maca ta ayco chichoncˈulal texol, maca ta ayex lan̈an heyinican̈ heba, maca ayex cheyal txˈoj tzotiˈ yin̈ hunu ebnaj juẍtaj, maca tato ayex halo kˈumal cheyu, maca ta ayex cheloloˈn̈e heba, maca ta ayex lan̈an hewatxˈen tzet ye tuˈ mach toholoj.


Jekäi iel idäkläka̱ mañal je se̱nawa̱ ira ñaebä. Jekäi ebä je siete wa biköle duacha̱wa̱ ka yabala ta; 	 Ismohyipaxo naj yox yeb ix. Hac tuˈ xin yu ismohyilo ebnaj hujwan̈ tuˈ yeb ix, yaj ton̈e la‑cam ebnaj sunil. Maẍticˈa xin hunu yuninal ebnaj yeb ix.


Matat dä Leví yaba, Leví rä Simeón yaba, Simeón rä Judá yaba, Judá rä José yaba, José rä Jonán yaba, Jonán rä Eliaquim yaba, 	 naj Leví, naj Simeón, naj Judá, naj José, naj Jonán, naj Eliaquim,


Ata yie ishe, ¿yibä ba rä, je te Säkeklä kúke jekäi rä na? Baishe jile yönak te ishemi iyuäk ia̱: “¿Jiye ba te yis yua jikäi rä ni na?” 	 Yajaˈ hach wet anmahil, ¿tzet hawehi yuxin chachoc hakˈambeˈ tet Comam Dios yin̈ tzet chiswatxˈe? ¿Tom chal txˈotxˈ xi tet mac watxˈen̈e hacaˈ tiˈ?: “¿Tzet yuxin hac tiˈ maquinhawutehan?” ¿Tom ẍi txˈotxˈ?


Jera Agripa te isha Festo ia̱: —Yis je̱r ssëna Pablo ktä ssëte. Jera ite ikúka: —Bulia ba te iktä ssëmi. 	 Yalni xin naj rey Agripa tuˈ tet naj Festo hacaˈ tiˈ: ―Haˈ quintuˈan chiwochehan wabeninojan tzet chiyal naj, ẍi naj. Yalni naj Festo tuˈ xin: ―Cˈulticˈa, yet hecal chawabe tzet chal naj, ẍi naj Festo.


Jekäi yie isu̱a ra, ángel saka ekla daka̱ju̱ ka̱wä däkläka̱ wà, Säkeklä kseka ia̱ sa̱ nia̱klä ta. Je a̱naa täkii ale ángel wa cuatro ia̱ ka̱wei me̱le ka̱jiska irä däyë irä je weikäklä jewa tsa̱ka, 	 Wilnihan yahilo huneˈxa naj ángel bay chiahilo tzˈayic, ikˈbil xin issello Comam Dios yu naj, Comam itzitzn̈eticˈa. Yawi naj yin̈ caw ip tet ebnaj can̈wan̈ akˈlax yip yetanto tzet ay sat txˈo txˈotxˈ yeb tzet ay xol haˈ mar, yebej teˈ kˈebtaj, yalni naj hacaˈ tiˈ:


Jera Jesús te ikúka: —Yis dä sa̱ tsa̱ku̱i ka je ke̱i rä ka̱jiska kuna. Ata yis kuna sa̱ tsa̱ku̱i ye ka̱jiska ra, jera yis tsa̱tkäk wa kju̱atkämi ka yis ju̱nakläksa̱ kuna Judío wa ia̱. Ata yis dä sa̱ tsa̱ku̱i ka je ke̱i rä ka̱jiska kuna. 	 Yalni Comam: ―Wal hanintiˈan, maẍtaj yul huneˈ sat yiban̈kˈinal tiˈ chinocan Yahawil. Tato yul sat yiban̈kˈinal tiˈ yahaw inan, sunilmi anma ayxaco yul inkˈaban chiscutxba isba cat xin istzabnico howal yun̈e quiniscolnihan yul iskˈab ebnaj yahawil con̈ob Israel. Wal xin maẍtaj yul sat yiban̈kˈinal tiˈ chinocan Yahawil, ẍi Comam tet naj.


Bata jekjepa ike̱i dewa̱ iia̱. Mika̱ Herodes ki̱ año deka̱ ra, je diei yäklä ye ite jile yula itsa̱tkäk bäi bäi wa irä, iguardia wa tsa̱ku̱i wa irä, Galilea ska blu wa irä ia̱. 	 Yajaˈ yet hunel xin yecˈtze naj Herodes huneˈ kˈin̈ yuto tzˈajna naj yin̈ ishabilal, yawten naj ebnaj nimeta winaj chimunla yinta waˈo yin̈ huneˈ kˈin̈ tuˈ. Yawtenpaxo naj ebnaj yahawil yin̈ ebnaj soldado yeb ebnaj iswiˈehal yin̈ con̈ob Galilea. Haˈ tuˈ xin apni istzˈayical bay chu iswatxˈen ix Herodías istxˈojal yin̈ naj Juan.


Jí jöiwätami ke yi a̱ni ku̱ yis weika ji̱a. Je rä Jesús shka̱le käi yis shka̱le, je itäri tso̱ yis yaka ja̱mi ki̱ka. 	 Wal yin̈ tiempo chito insatatiˈan xin, matxa chiwochehan chinetalaxan, yuto ayxaco islutˈal innimanilan yu anma. Haˈ xin chiyeniloj tato caw ischejab Comam Jesucristo wehan.


Ata jewa te ji ia̱ ka ije̱r ko̱ne sheke̱ yakei. Ñakäi ji te sa̱ je̱r ku̱e je̱r wà, je wà ijewa weikarcha̱ke̱wa̱, jishtä bewak ka ka̱ ta käi. 	 Wal ebnaj chiwaltiˈan, ton̈eticˈa chibuchwa ebnaj yin̈ hunu tzet ye tuˈ mach yohtajoj. Lahan isnabal ebnaj hacaˈ no nokˈ, haˈ tzet yohta ebnaj mach chitxumcha yu ebnaj, ton̈eticˈa chiswatxˈe ebnaj tzet choche iscˈul. Haˈ huntekˈan tuˈ chiˈetanto yanma ebnaj sata Comam Dios, cat ischahni ebnaj isyaˈtajil.


sa saka tsa̱tkäklä ra, sa̱ ku̱ itsa̱tkö; sa paktäklä ra, sa ku̱ sa paktö; 	 Yeb haˈ mac bay yakˈ Comam ismunil yin̈ iscolwahi, colwahojab yin̈ caw cˈul. Haxa mac akˈlax ismunil iscuywahi, yakˈabico yin̈ iscˈul iscuywahi.


Ka irä maikäi kuna ta, ji wà Säkekewa te yis je̱r ku̱a, je wà yis te bas pakta rä. Je rä Säkekewa Jesús ju̱naksa̱ tuinei wà ite pan kukawa̱, 	 Huneˈ cuybanil chiwapaxtojan teyet tiˈ, haˈ tet Comam Jesucristo Jahawil chabilcano wuhan. Haˈ yin̈ huneˈ akˈbal yet yalaxico Comam yul iskˈab camical, yican̈ Comam ixim pan,


Iwa rä jikäi Säkeklä ki̱ bas sherke̱ rä: je rä siki tenak, ñabutsäksa̱ ka̱wakblewe̱ yika, 	 Wal xin choche Comam Dios tato toholn̈eticˈa hebeybal yul sat Comam, machojab hunu mac chiixli maca chiwinajli.


Jera Sanedrín wa tapar tso̱ ska Jesús ktei bata shäk wa mineksa̱julu ssële a̱naa. Ka irä jiye kuna ta, ijewa rä biketsale kianak weikanak Jesús kie bata ki̱ka. 	 Hayet yelti ebnaj ischejab Comam sata ebnaj yahawil con̈ob tuˈ, caw chitzala iscˈul ebnaj, yuto yu ischejab Comam Jesús ye ebnaj yuxinto caw chˈay isyaˈtajil yiban̈ ebnaj.


Jera Jesús wa̱ dulanak wa te ichaka iia̱: —Rabí, ¿yi wa̱ je ñak kate ije ko̱naklä ka wä wajuenak kuna rä na? ¿Iwakei wa̱ na, ata ia̱mi wa̱, iká wa̱? 	 Iskˈamben ebnaj chicuywi yinta Comam tuˈ: ―Mam cuywawom, ¿tzet yin̈ yuxin mutzˈan sat huneˈ naj tiˈ yet ispitzcˈa naj? ¿Tom yu ismul ismam naj mato yu ismul naj? ẍi ebnaj tet Comam.


Iwa rä iyöle te ishe rä: “Ke buey ia̱ ikjä pamu̱aklä jiaka̱ isika̱nake̱ trigo wä butsäk ra.” Etkä rä: “Shka̱bläk wa rä to̱nak.” 	 Yuto chal Istzotiˈ Comam Dios hacaˈ tiˈ: “Mach chub heyakˈaco yet istiˈ noˈ wacax yet chixan̈wi trigo noˈ,” ẍiayoj. Chalnipaxoj: “Haˈ ebnaj munlawom, yilal ischahni ebnaj istohol,” ẍiayoj.


Jesús te jekäi isha ra, jera chu̱li̱i̱ te ije biketsa. 	 Yet yalni Comam huntekˈan tuˈ, caw hantan̈e anma chahni Comam yul yanma.


“Yis ne rä ‘Alfa’ rä, ‘Omega’ rä, ale kaldu jira irä, bakleju̱ irä, se̱rmi ji̱a irä, ji biköle tsa̱ta rä”, jekäi Säkekewa Säkeklä te ishe rä. 	 Yalni Comam: ―Haninan babelinan yeb islahobal, hacaˈ tzˈib A yeb Z, ẍi Comam; Comam chisje iswatxˈen sunil tzet ye tuˈ, Comam ay tinan̈, yeb ayxaticˈa yet yalan̈tocanoj, yeb chihuli.


Jera ite ikukawa̱ kaka̱ ijulaka. Jekäi ite sä sikii wa irä alaklä wa chichö wa irä kia jaté, jewa ia̱ ite ikjashani kseka. 	 Yoc tzabno naj yin̈ iskˈab ix, yah lin̈no ix. Yawtenahto naj Pedro sunil ebnaj ayxaco yul iskˈab Comam ay bey tuˈ yebpaxo ebix hunix. Isyeni naj tet sunil anma ta hulcan̈ iscˈul ix Dorcas tuˈ.


¡Issö! Sa jewa te ji wäkukäk wa she rä bäije ijewa rä. Bas wa̱ Job wa̱ ji katablele pake ssële, ñakäi bas wa̱ iju̱ñer ibata ska ra ji wá̱ Säkekewa te iia̱ rä käi. Je wà ra sa̱ wa̱ iju̱ñer Säkekewa je̱r ja̱mi sä rä dälänak ta̱i, ñakäi irä je̱r bäi shäk. 	 Haˈ mac ay isnimanil iscˈul istecha isyaˈtajil yu, caw sakˈal yet yul cosatan̈. Hex tiˈ xaheyabe yin̈ tzet yu istecha isyaˈtajil yu naj Job, heyabenpaxoj tzet yu iscolwa Comam Dios yin̈ naj yet tzujanxa, yuto caw cˈul Comam Dios yeb xin chitzˈay iscˈul Comam yin̈ anma.


Ata Pedro te isha iia̱: —Ka yis dä inaklä ta, oro ta a̱ni. Ata ji tso̱ yis wa̱ je me̱ke̱ yis te ba ia̱. Jesucristo Nazaret wa kie wà ma je̱köka̱, bä shkömi. 	 Yalni naj Pedro: ―Wal hanintiˈan, mach inmelyuhan, yaj wal huneˈ ikˈbil wuhan chiwakˈan tawet. Yu yip Comam Jesucristo ah con̈ob Nazaret, ahan̈wanoj cat xin habelwi, ẍi naj Pedro tuˈ tet naj.


Ñakäi bas te yis ktei shemi. Ka irä jiye kuna ta, bas kja yis da säkätä ska bite rä jira kje ki̱ka. 	 Haquexpax tuˈ hex tiˈ, caw chextzotelo win̈an yuto caw huneˈn̈eticˈa hetzujico wintajan yettaxticˈa wichicojan walnihan istzotiˈ Inmaman.


Isaka tsa̱tköpa sikleksa̱ yökö yika, isaka dälänopa bas je̱r ja̱mi ata sualewa̱ je̱k ki̱ka, ipaikläbä jibä dokoitsäkwa̱ je rä yakei telewa̱ iyaka wa̱ ki̱ka. 	 Yebpaxo anma hacaˈtan̈e ayxato xol kˈa kˈaˈ, tzacweltij, hac tuˈ chu hecolni xol kˈaˈ. Caw yilal istzˈay hecˈul yin̈ anma, yajaˈ nann̈eojab heyu yin̈ tzet chiswatxˈe yuto ay ismay heyetaxto yu. Yahwe huntekˈan istxˈojal chiswatxˈe tuˈ, hacaˈ chiyu coyahni hunu xilkˈape bacbilico yal txˈac yin̈.


Jera Jesús te ikúka: —Yis te ji sha ka̱jiska wa ia̱ biköle wäkata ska. Del yis te sa pakta rä ñapaktäklä jui ska, ñakäi Templo ska. Jeska rä Judío wa biköle ñatapawa̱klä. Ka yis wa̱ ji a̱ni yine rä jaki käi kuna. 	 Istakˈwi Comam tet naj: ―Yet incuywahan yin̈ anma, caw sajsatil quincuywahan. Caw incuyan anma yulaj capilla yeb xin yul yatut Comam Dios bay chi‑la‑iscutxba isba anma Israel. Yuxinto caw machi hunu tzet ye tuˈ tiˈ walan yin̈ caw ewantajil.


Jekäi ije ki̱ ji sherke̱ o̱nak wà, sä rä siki tele Jesucristo yaka me̱naksa̱ oloi ja̱mi etaba kicha yebä. 	 Xacon̈yaco Comam Dios yetoj yuto isyije Comam Jesucristo tzet yal iscˈul Comam Dios yet yalten isba yin̈ xahanbalil yin̈ huneln̈e.


Ijewa te ji biketsa etkabä su̱a ije te ra, ite isha: —El dikä, ma nui rä jalewa̱ bitaba. 	 Hayet yilni Comam Jesús tato ayco yin̈ yanma ebnaj ta chicawxican̈ naj yaˈay tuˈ, yalni Comam tet naj yaˈay: ―Hach wet anmahil, tinan̈ maˈocna nimancˈulal yin̈ hamul, ẍi Comam tet naj.


Säkätä yie wekte she yis Kekläí ia̱ bas biköle ki̱ka Jesucristo oloi ja̱mi. Je rä bas te ji biketsa etkabä palei yirke̱ ka̱ biköle ska ki̱ka. 	 Tinan̈ xin, yin̈ isbi Comam Jesucristo chiwakˈan yuchˈandiosal teyin̈ tet Comam Dios yuto sunil yulaj con̈ob chihallaxi tato caw ayco heyanma yin̈ Comam Dios.


Ka iwa̱ je yine rä ije̱r ja̱mi ka jita wa dälärke̱ ki̱ka kuna, ata ije rä jakbläk ne ki̱ ite jekäi isha rä. Ka irä maikäi kuna ta, ije ne rä ijewa inaklä jui tsa̱k rä, ata je te ijierke̱ ina je kaku jakibleke̱. 	 Matolo yu chitzˈay iscˈul naj yin̈ anma mebaˈ yuxinto yal naj hacaˈ tiˈ, machoj. Walxinto haˈ naj ikˈn̈e istxˈuyal chˈen melyu, caw xin kˈayna naj yelkˈanilo chˈen melyu chiscˈuba tuˈ, yuto caw elkˈom naj.


Je ju wäyenak tkäkwa̱ na sa̱ u̱rke̱, sa̱ ia̱ issërke̱ sa̱ me pajierni sä ju ka̱jöir ska wa käi. 	 Yuxin hayet ayon̈tocˈo yin̈ conimanil tiˈ caw chˈah cocˈul, jochebal chiakˈlaxna huneˈ conimanil yet satcan̈ tuˈ.


Jekäi David wakei te ikia Säkekewa ni ra, ¿maikäi jera je rä iyäbei rä na? Jera chu̱li̱i̱wa̱ te iktä ssa bäi ebä. 	 Tato yin̈ naj David tuˈ titna naj Cristo, ¿tzet yin̈ xin yal naj David naj Cristo Yahawiloj? ẍi Comam. Caw hantan̈e anma iscutxbaco isba bey tuˈ, caw xin sunil mac yoche yabeˈ yin̈ tzet chal Comam.


je rä ideju̱ plaa ra, ka iwa̱ bas ku̱aklä käpelecha̱wa̱. 	 tajca tona nahul ayex cat wul lemnahan.


“Bas ñayöle ka̱wei wà wa, bas fariseo wa, bas dä ji shäk kjäbata ebä wà, ¡säli bas dä! Bas shkäke̱ ka̱mii däyë ki̱, ishäkä ki̱, ekla kjela kukäk däkwa̱ bas ka̱ju̱ñe ja̱mi. Jekäi idewa̱ ra, bas te iiawe̱ke̱wa̱ sä tuläklämi ska tso̱ wa ye, e̱e̱na si̱ bötäbä kicha bas wakwa tsa̱ta. 	 Hex cuywawom yin̈ ley yeb xin hex fariseo hex tiˈ cheyal heba cˈulal. ¡Caw cˈanchˈanex! yuto sunil yul sat yiban̈kˈinal tiˈ yeb yiban̈ haˈ mar chelahwilo heyeqˈui yun̈e hemontenico anma teyintaj. Haˈ mac chimoncha heyu tuˈ xin chisomchacanto yul iswiˈ heyu, cayel ecˈbalto chischah isyaˈtajil xol kˈa kˈaˈ tesataj.


Bas ñajöksa̱ se̱nak bitaba biköle ra, ñakäi se̱nak wämo, ata ka jekäi kuna ra, yi a̱ni wa̱ ka Säkekewa su̱nak. 	 Aweco yin̈ hecˈul heyecˈ yin̈ akˈancˈulal yeb sunil anma, machojab chebeybaln̈e istxˈojal, yuto haˈ mac chibeybaln̈en istxˈojal mach chiyil yin̈ Comam Dios.


Iwa rä sa te ji sherke̱ sa yaka ki̱ biketseke̱ ra, je rä sa̱ kju̱atkäke̱ Säkeklä ra. Je rä ka sa̱ je̱k jäwa̱ Säkeklä ka̱wei yika ki̱ka, ñakäi ka sa̱ ia̱ io̱nak. 	 Mac han̈cˈan̈e tzet choche isnimanil ayco yin̈ yanma iswatxˈeni, caw ayco ishowal yin̈ Comam Dios, yuto mach chisje iscˈul isyije ischejbanil Comam, yeb xin mach chikˈoji isyijeni.


Ñerä ditsä tso̱ ñapaktäklä jui ska wa te je kte ssa ra, ijewa biköle kju̱atkacha̱wa̱ e̱e̱na. 	 Hayet yaben ebnaj ayicto yul capilla tuˈ yin̈ tzet yal Comam, caw tit ishowal ebnaj.


Jekäi ditsä ekla bata ki̱ka duewa̱ ne deksa̱ sa̱ ia̱ rä, ata ekla bata ki̱ka sä dulecha̱wa̱ wa shkirka̱ni ne deksa̱ sa̱ ia̱ rä. 	 Yu huneˈ naj, yuxin hul camical yiban̈ anma yul sat yiban̈kˈinal tiˈ, yajaˈ yu huneˈxa naj xin, yuxin chiitzitzbican̈ anma yin̈ camical.


Jekäi bulirishtä ra sa̱ tsa̱ku̱i wa irä, säwäkiri wa irä, ñayöle ka̱wei wà wa irä, jewa ñatapawa̱wa̱ Jerusalén ska. 	 Haxa yet huneˈxa tzˈayic xin, iscutxbanico isba ebnaj yahawil yin̈ anma Israel bey con̈ob Jerusalén, yeb ebnaj ichamta winaj ay ismunil xol anma tuˈ, yebpaxo xin haˈ hun ebnaj chicuyni anma yin̈ isley naj Moisés.


Chu̱li̱i̱ dämi ji̱a yis kie ja̱mi ishäk: ‘Yis ne irä’ ni, jewa te chu̱li̱i̱ wäyueche̱miwa̱. 	 Yuto caw txˈiˈal ebnaj chuli cat isbalnico ebnaj inbihan yin̈, cat yalni ebnaj hacaˈ tiˈ: “Hanintiˈan Cristo hinan,” ẍi ebnaj. Caw xin txˈiˈal mac chisubcha yu ebnaj.


Je te biköle male̱cha̱cha̱wa̱, jera ijewa ñachaka iki̱, te isha: —¿Je rä ji jekäi na? ¿Je rä mane shtä ka̱ju̱ñe spa̱na na? Ije rä ka̱wei ta je wà ite wikblu ñá shtä wa patkeke̱ksa̱, jera jewa te iktä ssëke̱. 	 Hayet yilni anma ayicto yul capilla huneˈ tuˈ caw xiwcan̈, iskˈamben anma tet hunun: ―¿Tzettaxca chalilo huneˈ tiˈ? Huntekˈan cuybanile chal huneˈ naj tiˈ caw acˈto, maẍto bay chijabe, yeb caw ay yip naj iscuywahi. Hayet chalni naj tato chiel ischejab naj matzwalil yin̈ anma, cat isyijen ebnaj tzet chal naj, ẍi anma yin̈ Comam.


Bas ñajacha̱wa̱ ji rä iyina si̱ dälätsäk, je wà bas je̱k siki tewa̱ bas ñashka̱li̱bläklä si̱ ñaje̱keta wa käi. Jekäi bas ñashka̱li̱blö a̱miji̱a a̱miji̱a, je̱r ja̱mi ñadäläle e̱e̱na wà, iyina si̱ wà. 	 Wal tinan̈ xin yu xacoyije huneˈ cuybanil caw yel chala, yuxin sajxa ye janma yu Comam Dios. Hac tuˈ xin xahan chijil ebnaj juẍtaj yeb ebix janab, yuxin caw yilal coxahann̈en coba yin̈ sunil janma yeb xin yin̈ sunil jip.


Semana día säkätä wà aleji̱a ka̱ ji̱a yee ra, María Magdala wa demiju̱ sa̱ nu̱l bläklä ska. Ñerä ite isu̱a ra, jak sa̱ nu̱l bläklä kjäshtäklä tse̱na ju̱nami. 	 Haxa yet babel tzˈayic yin̈ semana, caw ayto issajbiloj isto ix María ah Magdala bay alaxicto isnimanil Comam. Yilni ix ta matxa chˈen chˈen ayco ismajilo istiˈ bay alaxicto Comam tuˈ.


Ka jewa te ka̱ me̱ sa̱ se̱naklä alaklä wa ra, ka jewa te sa pake jile ñak jile kätäk. Ata Säkeklä wa̱ je yöleksa̱ rä ñanak kata̱nak, wekte yinaklä iia̱, ji biketsäk etkabä wa wa̱, kte si̱ ju̱ñak wa wa̱. 	 Huntekˈan ebnaj tuˈ chiscach ebnaj ismohyi anma. Aypaxo huntekˈan tzet chilolax tiˈ chiscach ebnaj islolaxi; yajaˈ xin haˈ Comam Dios an̈ecano tzet chilolaxi. Han̈on̈ ayon̈xaco yul iskˈab Comam tiˈ, yu coloni yuxin aycano yu Comam. Hayet chicoloni xin chijakˈ yuchˈandiosal yin̈ tet Comam Dios, yuto johtaxa isyelal.


Ije wakei te manele ma̱ rä iktei bata shäk wa ye, isaka Säkeklä wa̱ ji tso̱ yinak bata shäk wa ye, isaka kte baa bata shäk wa ye, isaka tapanak wa kjänanak wa ye, isaka sa paktäk wa ye. 	 Haˈ xin Comam anico ismunil hunun mac yul iskˈab, yuxin ay ebnaj ayco ischejabo Comam Jesucristo, ay ebnaj xin chihalni tzotiˈ chitit tet Comam Dios. Aypaxo ebnaj chihalnicˈo cuybanile yet colbanile, ay ebnaj xin chiijbali yin̈ macta ayxaco yul iskˈab Comam Dios, aypaxo xin ebnaj cuywawom yin̈ tzet choche iscˈul Comam.


Jekäi tsuitkäbi ta̱i, ale tkäbe ka̱mikle, ale kinak be tsa̱ku̱i ni, Satanás ni, ale ka̱jiska wa biköle wäyuäk, je ju̱naté ka̱jiska, ñakäi iángel wa tulunatéña ira. 	 Hac tuˈ xin yu yilaxilti noˈ dragón tuˈ yul satcan̈. Haˈ ton huneˈ mac tuˈ yuteco isba labahil yet payat, chihallax diablohal yeb Satanás, haˈ xin chˈakˈni subchaho anma ay yul sat yiban̈kˈinal tiˈ. Kˈojlaxayti noˈ dragón tuˈ yeb yángel sat txˈo txˈotxˈ.


Jekäi sä kjöksa̱julu minak ije wäki̱, ju ji̱atkele tso̱ ektaka dokoitsanak ije käi. 	 Yuxin elojon̈weto hacaˈ bay ilaxilto Comam istxam con̈ob tuˈ, haˈ chal yelapnoj haˈ hunon̈ chiakˈlax elo cotxixobal yinta Comam.


Ata ditsä saka mane a̱ni ka däwa̱ ijewa ska isuanacha̱wa̱ ki̱ka, jeiräta biköle te ijewa sheke̱ bäi ebä. 	 Wal anma mach ayoco yul iskˈab Comam xin, waxan̈ca cˈul istzotel anma yin̈ ebnaj ayxaco yul iskˈab Comam tuˈ, yaj yet chiscutxban isba ebnaj chixiw anma isto xol ebnaj.


Je alaklä je̱k pajiele rä siöö yëna, ñakäi bätsëë yëna, je̱k ki̱tkele oro wà, jak säkei ta därërë wà, perla wà. Je wa̱ taza yöle oro wà kala ijula na pshilewa̱ ji dokona wà, ji ñá shtä wà. 	 Huneˈ ix ix tuˈ cajwukˈwun̈e yeb cajyolyon̈e jilni xil iskˈap ix, hantan̈e xin yelawil aycoj; ayco chˈen oro yeb chˈen perla yelawiloj, yeb huntekˈan chˈen chˈen cˈulchˈan jilni. Ikˈbil xin huneˈ chˈen vaso naba oro yu ix, nohna yu sunil ismachiswalilal yeb mule chiswatxˈe ix.


Ke bas yaka wäjienaklä tulaksa̱ ji yakei ia̱ iwa̱ wao̱nak ji ka wämo kuna wa̱klä. Ata bas ñatulöksa̱ Säkeklä ia̱ shki̱le tuläka̱ni kseka dulecha̱wa̱ wa sha̱na käi, ñakäi bas wäjienaklä tulöksa̱ ije ia̱, iwa̱ wao̱nak ji wämo wa̱klä. 	 Matxa chijakˈ huneˈ conimanil tiˈ yin̈ mule, hacaˈ hunu tzet ye tuˈ chiocnico yin̈ istxˈojal. Wal xin jakˈaweco coba cowatxˈen yin̈ tzet choche Comam Dios, yuto camnajon̈ yajaˈ pitzcˈabilon̈xacan̈. Yuxin tinan̈ jakˈaweco sunil conimanil yul iskˈab Comam Dios, hacaˈ tzet ye tuˈ chiocnico yin̈ iscˈulal.


Ije wa̱ itrigo wäkpäklä kala kja ijula na, je wà ite ikpäklä ke̱i ska iboroi tulemiksa̱. Ite itrigo wä tapawe̱mi ibläklä jui ska. Ata ite iboroi tulemiksa̱ dälänakcha̱wa̱ yökö ka wäita̱nak kuna mik a̱ni ja̱rka.” 	 Naj chul tuˈ lahan naj hacaˈ hunu naj chixunilo iskˈal ixim trigo, nan chakˈ naj ixim sat, nan chakˈpaxo naj ixim yoj, wal ixim sat tuˈ chiscˈubato naj ixim yul iscˈun̈a, haxa ixim yoj tuˈ xin chiskˈojto naj ixim xol kˈa kˈaˈ mach istan̈bal,” ẍi naj Juan tuˈ.


Ata ka irä sä däwa̱ bäi Säkeklä ia̱ rä ñanak ki̱ka kuna. Jekäi ka sä rä ja̱lewa̱ kuna ka sa̱ wa̱ ji ñane ki̱ka, ñaebä ka sä rä bakleka̱ kuna sä te ji ña ki̱ka. 	 Yajaˈ maẍtaj yu tzet chicolo yuxin chon̈can cˈulal yul sat Comam Dios, maẍtaj yu chicolo huntekˈan itah tuˈ yuxin chon̈cˈulbiloj, maca yu mach chicolo yuxin chon̈can txˈojal.


Jekäi Jacob mineju̱ Egipto ska. Jeska ije irä saje wa kalí wa irä duacha̱wa̱. 	 Hac tuˈ yu yapnicano icham Jacob bey Egipto. Haˈ bey tuˈ xin camto ebnaj jichmam tuˈ.


Jekäi ka yis wa̱ iju̱ñer me yie je we̱ke̱ räle. Je ne ki̱ka yie ichaka Pablo ia̱: ‘¿Ma je̱r ssëna minak Jerusalénka ktei wabiketsanakksa̱ je ktei ki̱ka na?’ 	 Yaj yu machi nawi wuhan tzet chiyu inwatxˈenan huneˈ tuˈ, yuxin inkˈambenan tet naj Pablo tuˈ tato chiyoche naj chito naj yul con̈ob Jerusalén, yun̈e haˈ tuˈ chiˈillaxi tzet chiˈelico naj yin̈ huntekˈan tuˈ.


Jekjepa ite isha je ekla ia̱: —Bä jula paruöksa̱. Jera ite iparuaksa̱, jekäi je bäinani bäi ietkä käi. 	 Lahwi tuˈ yalni Comam tet naj camnajilo huneˈ iskˈab tuˈ: ―Toholban̈elto hakˈab, ẍi Comam. Hayet istoholban̈enilto naj iskˈab tuˈ, iswatxˈicanilo.


Jera yie ikúka: ‘Säkekewa, ijewa wa̱ iju̱ñer bäi ñapaktäklä jui saka saka ska yis te ba biketsäk wa kukeche̱ke̱wa̱ jienak, ñakäi ikpeke̱, 	 Lahwi tuˈ xin walnihan: “Mamin, caw yohta ebnaj tato caw quinecˈan yulaj capilla intzabayojan anma chabil hachxa yu, cat winitojan yul teˈ preso, inmakˈnipaxojan.


Tres día ra jula kolone diei yana Caná Galilea ska. Jera jeska Jesús a̱mi katke. 	 Haxa yet yoxihalxa xin, yoc huneˈ mohyilal bey yul con̈ob Caná ay yul ismajul Galilea. Ayco ismiˈ Comam Jesús xol huneˈ mohyilal tuˈ.


Jera ijewa te ichaka Jesús ia̱: —¿Jibä wa̱k sá kiana sá wa̱ ji sherke̱ Säkeklä ki̱ o̱nak je wa̱klä rä na? 	 Iskˈamben anma tet Comam: ―¿Tzet xin wal juten cobahan̈ yun̈e cowatxˈenan̈ sunil tzet choche iscˈul Comam Dios? ẍi anma.


Jera Jesús te isha täkii: “Yi te yis biketsa ra, ka je wa̱ yis ebä biketsane kuna, ata yis patkäkté ne biketsa ite rä. 	 Yalni Comam Jesús yin̈ ip tet anma: ―Haˈ mac chinchahnaytojan yul yanma, maẍn̈etajinan chinischahan, to haˈ hun Inmaman chischahpaxoj, yuto haˈ quinanitijan.


Je ne ki̱ka fariseo wa te iwächakewa̱ maikäi iwäbala wajuena rä käi. Jekäi ite isha ijewa ia̱: —Ite yis wäbala pacha̱ döli wà; jekäi yis wä paskua ra, jera yis wä wajuena. 	 Yuxinto ocpaxo ebnaj fariseo tuˈ iskˈambeˈ tet naj hunelxa: ―¿Tzet yu ishajlo hasat tiˈ? ẍi ebnaj tet naj. Istakˈwi naj: ―Yaˈ Jesús masnico nichˈan tzˈotzˈew yin̈ insatan, lahwi tuˈ xin intohan intxˈahnolojan; hac tuˈ xin yu ishajlo insatan, ẍi naj.


Jera ijewa jula tka̱wa̱ ija̱mi te ikukawa̱. 	 yoc bulna ebnaj yin̈ Comam, istzabnayo ebnaj.


“Je ne ki̱ka yie ishe bas ia̱: Ke bas je̱r iana bas je̱k se̱newa̱klä ki̱, jibä ñe sä te, jibä ye sä te; ñakäi bas yaka ki̱, jibä jie sä te. Ñera se̱ne kseka rä ka ji ñe kjelabä kuna; sa yaka rä ka pajienak kjelabä kuna, ¿ka irä je ne käi na? 	 Yalnipaxo Comam Jesús: ―Yuxin chiwalan teyet, mach cheyaco yin̈ hecˈul yin̈ tzet chelo, yeb yin̈ tzet chu yoc xil hekˈap yul sat yiban̈kˈinal tiˈ. Ta chakˈ Comam Dios cocawil, ¿haˈ tom xin tzet chicolo mach chakˈ Comam, heyalni? Ta haˈ Comam akˈn̈e conimanil, ¿haˈ tom xil cokˈap mach chakˈ Comam?


Jera Säkekewa te isha iia̱: “Ba sandalia yö tulöksa̱ bä klä ja̱mi, ba kaldu ska ka̱ rä sikina ki̱ka. 	 Yalni Comam Dios tet naj: ―Ilo haxan̈ab yin̈ hawoj, yuto huneˈ bay ayayo hawoj tiˈ caw txahul, yuto haˈ bey tiˈ lan̈an intzotelan tawet.


Jekäi bas dä ñapajieleni sä del spa̱na wà. Je spa̱na tërte, jishtä iyuäkksa̱ wakei rä käi, je̱r ko̱nakwa̱ kalabe. 	 Yajaˈ wal tinan̈ xin, haxa huneˈ acˈ beybale ikˈbil heyu, lan̈an istoholbico henabal, yun̈e lahanxa chexelico yeb Comam Dios, Comam con̈watxˈeni, cat heyohtan̈enilo Comam yin̈ caw cˈul.


Ata Tito rä yis wapebläk shka̱bläkña yis da bas ia̱. Ata sä el wa, jewa rä patkele tapanak eyaka eyaka wa wa̱, Cristo oloi kanakläka̱. 	 Ta ay mac chikˈamben teyet tzet ye naj Tito tiˈ, cheyala ta wetbi inbahan yeb naj, yuxin chinchejtojan naj yu iscolwa naj teyin̈. Yeb xin ta ay mac chikˈambenpaxo yin̈ ebnaj cawan̈, cheyala tato chejbilto ebnaj yu ebnaj juẍtaj ay yul huntekˈanxa con̈ob ay bey tiˈ. Ebnaj tiˈ caw chisyelo ebnaj iscˈulchˈanil Comam Cristo yu tzet chiswatxˈe ebnaj.


Jera Judío wa te ikúka: —Ka ba däka̱ba cincuenta año, jera ¿maikäi ba wa̱ Abraham su̱le na? 	 Yalnipaxo ebnaj tet Comam: ―Hach tiˈ, maẍto hach yin̈ cincuenta habil, cat xin hawalni ta hawil icham Abraham tuˈ:


Jera Jesús te ikúka: —Mane ia̱ yis te pan nu̱we̱ che̱ mar da ra, je ne irä. Jekäi ite pan nu̱wa̱cha̱, cha̱mi ite Judas, ale Simón Iscariote wa yaba ia̱. 	 Istakˈwi Comam tet naj: ―Haˈ mac bay chiwakˈatojan ixim pan chinlabahan, haˈ huneˈ tuˈ, ẍi Comam tet naj. Lahwi tuˈ xin islaban Comam ixim pan tuˈ, yakˈni Comam ixim tet naj Judas Iscariote, iscˈahol icham Simón.


Ijewa te ipajiawa̱ sua siöö yëna wà, jekäi ijewa te dika butra corona ye tkaka̱ itsa̱ku̱ ki̱. 	 Ishucbanico ebnaj huneˈ kˈap kˈap caj jilni yin̈ Comam. Isbakˈonayo ebnaj huneˈ teˈ txˈix, yanahto ebnaj coronahil yin̈ iswiˈ Comam.


ñashka̱li̱ble ñaje̱keta käi wà; ñashka̱li̱ble ñaje̱keta käi ska ra, sa̱ shka̱li̱bläk si̱ wà. 	 Chicoye iscˈulchˈanil cocˈul yin̈ ebnaj juẍtaj yeb ebix janab yeb xin coxahann̈en anma sunil.


Säkekewa Jesucristo je̱r bäi shöpa bas ia̱ bas je̱rikä ska. 	 Yakˈabayo Comam Jesucristo iscˈulchˈanil iscˈul teyiban̈ hesunil.


Jera ñapaktäklä jui tsa̱ku̱i ekla deju̱té, je kie rä Jairo ni. Je te Jesús su̱a ra, ije̱tkawa̱ wakte iwäja̱mi 	 Lahwi tuˈ, yapni huneˈ naj chiyij Jairo iscˈatan̈ Comam, yahawil yeco naj yin̈ capilla. Haˈ yet yapni naj iscˈatan̈ Comam yay jahno naj yich yoj Comam.


Je alaklä rä Sirofenicia wa delewa̱ Griego wa ye, je ka̱kia iia̱ iwa̱ iyaba ki̱ka be kjäiäkläksa̱. 	 Huneˈ ix ix tuˈ mach Israelo ix, wal xin yul ismajul txˈotxˈ sirofenicia ay ix. Iskˈanni ix tet Comam ta chílo Comam ischejab naj matzwalil ayco yin̈ nichˈan yunin ix.


Jekäi je te iktewa̱ tulaka̱ te isha: —Je rä ka sa̱ wa̱ pan shkä ne ki̱ ite isheke̱ rä. 	 Yoc ebnaj tzotelo yiban̈ilo huneˈ tuˈ, chalni ebnaj: ―Yumi machi ixim pan ikˈbil ju, yuxin chal Comam hacaˈ tuˈ, ẍi ebnaj.


Ata alaklä wa tsa̱ku̱ kä je̱newa̱ matsi̱i̱, je rä ijuenaklä baa, je rä me̱leta̱na iia̱ ije̱k ki̱tiäklä ye ki̱ka. 	 Yajaˈ wal ebix ix xin, caw istzan ebix yakˈni chˈibo xil iswiˈ, yuto xil iswiˈ ebix tuˈ hacaˈ yen̈el iswiˈ ebix yecoj.


Ale täkili ta bas jäkläkwa̱ därërë kte baa yinak yis wa̱ je ja̱mi, Jesucristo ktei wapautäle je ja̱mi, ñakäi kte blelewa̱ ka ju̱ñenakwa̱ kuna sa̱ ke̱i etkä etkä bakle skaté kjayile je ja̱mi, 	 Kˈanweco ismay Comam Dios, Comam chu quexislin̈ban hacaˈ yalni Tzotiˈ cˈul yet colbanile walicˈojan yin̈ Comam Jesucristo. Huneˈ cuybanile tiˈ ewanticˈa yehi yettaxticˈa maẍto chiwatxˈi yul sat yiban̈kˈinal tiˈ yu Comam Dios.


Je ji̱a kaldu Jesús shäbe kja̱ne iklä säkätä ja̱mi. Je iwä riä wà ite ije klä nu̱we̱ke̱, je pjowe̱ke̱ni ite itsa̱ku̱ kä wà, te ikläka iwä jalassëke̱, je ki̱ ite perfume tkeke̱. 	 Yet yapni ix iscˈatan̈ Comam Jesús yichi yokˈ ix. Yay jahno ix yich yoj Comam, istxˈahni ix yoj Comam yu yal sat. Lahwi tuˈ xin, issunni tajo ix yoj Comam yu xil iswiˈ, istzˈohnipaxo ix yoj Comam. Tzujan tuˈ xin, istobnico ix huneˈ an̈ caw xukˈ sam tuˈ yin̈ yoj Comam.


Ata ka je rä ji sa̱ ma̱le̱cha̱kwa̱ käi kuna. Ka irä maikäi kuna ta, ñera Satanás wakei rä je̱k iawa̱k ka̱ oloi ángel í ye. 	 Yajaˈ huneˈ chiswatxˈe ebnaj tuˈ mach chicˈay cocˈul jilni yuto hac tuˈ chute naj matzwalil; chuteco isba naj cˈulal hacaˈ ebnaj ángel.


te isha: —¿Jibä ma̱k bas ssëna yis ia̱ yis wa̱ ije ju̱akläksa̱ bas ia̱ na? Jekäi ijewa te inaklä wäka mablaksa̱ iia̱ treinta. 	 yalni naj tet ebnaj: ―¿Hanta cheyakˈ wetan, chiwacojan naj Jesús yul hekˈab? ẍi naj. Yalten ebnaj treinta melyu naba plata tet naj.


“Däyë rä bäi, ata iianawa̱ ka kjei ta ji̱a ra, jera ¿jibä wà je bäirmini na? 	 Hac tuˈ xin, caw cˈul atzˈam atzˈam yocnico ju, yajaˈ ta chicˈayto iscˈachiˈal atzˈam, ¿tzet chu yoc iscˈachiˈal hunelxa?


Bas te ji kia, ata ka bas ia̱ idäksa̱. Je rä bas te ikia yakei wà, bas wakwa wäbätsäke̱ ji wà jeskabä e̱nenakwa̱ ki̱ka. 	 Waxan̈ca chekˈana, yaj mach chˈakˈlax teyet yuto mach cˈulo chu hekˈanni, yuto yu heyetanto yin̈ istxˈojal cheyoche.


Je te isha: “Abba, Papá, ji biköle o̱r ba ia̱. Jí copa tso̱ ju̱omipa yis yika; ata we ka yis wakei ki̱ ishena käi kuna, ata jishtä ba ki̱ ishena käi io̱nopa.” 	 Yalni Comam yin̈ istxah: ―Mam, machi hunu tzet ye tuˈ yaˈta yul hasat. Colinan tet huneˈ isyaˈtajil chul wiban̈tiˈan, yajaˈ mach hacaˈ chiwochehan to hacaˈojab tzet chal hacˈul, ẍi Comam.


Tjabana si̱ camello kjäksa̱ju̱ tuluk wä ña̱la ja̱rka rä, ata därërë si̱ blu däwa̱ Säkeklä gobiernoí ja̱mi rä. 	 Kˈinalo hunu noˈ camello tinan̈, ¿tom subuta yecˈto noˈ yul isholanil hunu chˈen acˈuxa? Hac tuˈ ye anma kˈalom, caw yaˈta yoc yul iskˈab Comam Dios, ẍi Comam.


Ñakäi bä jula wämo te bä shiriwa̱wa̱ ra, je tiökksa̱ ju̱omi. Ka irä jiye kuna ta, bäi si̱ ba ia̱ ra rä bä wäjienaklä etka weikarwa̱ ka ba yaka kalabe däklämi kuna sä tuläklämi ska. 	 Kˈinalo tato hewatxˈkˈab chexakˈni aycˈayo yin̈ hunu istxˈojal, cˈulmi ta chetzoqˈuilto huneˈ hekˈab tuˈ, cat hekˈojnito nahat. Wal xin ecˈbal cˈul tato matxa huneˈ hekˈab satato tzˈajan henimanil cat heyalaxto xol kˈa kˈaˈ mach istan̈bal, ẍi Comam.


Ñakäi ite yis ia̱ ishe: “Ji bata yileba jí äyë ki̱ka ke je kte blawa̱. Ka irä jiye kuna ta, ike̱i tkenawa̱ kja alemana ki̱ka. 	 Yalnipaxo naj wetan: ―Mach chawebato tzettaj tzˈibn̈ebilcano yul huneˈ hum tiˈ, yuto toxa chiyij isba yin̈ tzettaj tzˈibn̈ebilcano tiˈ.


Ka irä jiye kuna ta, ekla daju̱ bas ñatapawa̱ke̱ ska anillo ta yöle oro wà, je̱k pajiele sua baa wà, jera ñakäi ekla ka jita daju̱ je̱k pajiele sua tja̱ma̱a̱ wà ra, 	 Kˈinalo ta cutxanexicoj cat yapni hunu naj kˈalom, caw cˈul yehico xil iskˈap yeb xin ayco hunu isjolkˈab naba oro. Caw xin cˈul chu hechahni naj, cat heyalni tet naj: “Tzˈon̈yan̈ yiban̈ huneˈ ẍila caw cˈul tiˈ,” ta quexchi. Lahwi tuˈ xin cat yocpaxapno hunu naj caw mebaˈ, caw xilxa xil iskˈap aycoj, cat xin heyalni tet naj:


Ata jikäi io̱rmi, yi te ka je jile bata shäk ktä ssë ra, jewa rä tulunakksa̱ sa̱ sha̱na ekwäta ye.’ 	 Wal sunil huntekˈan anma mach ishajba istxiquin yaben tzet chal huneˈ ischejab Comam Dios chihul tuˈ, makˈbil istan̈tzelaxcanilo xol anma jet con̈ob tiˈ, ẍicano naj Moisés yul Yum Comam Dios.


Ata Samaria wa ekla damiju̱ je ña̱la wà. Je deju̱ isäkätä ja̱mi te isu̱a ra, jera je je̱r ja̱mi idälänawa̱. 	 Yaj ay huneˈ naj ah Samaria ecˈpaxo yul huneˈ beh tuˈ. Hayet yilnico naj yin̈ naj etza cam tuˈ, caw tzˈaycan̈ iscˈul naj yin̈ naj.


Jera Jesús te ichaka iia̱: —¿Jiräni ba kie rä? Jera ite ikúka: —Yis kie rä chu̱li̱i̱ ni. Je sha ite wà rä be chu̱li̱i̱ rä baklewa̱ ija̱rka ki̱ka. 	 Iskˈamben Comam tet naj: ―¿Tzet habi? ẍi Comam. Istakˈwican̈ naj tet Comam: ―Legión inbihan, ẍi naj tet Comam. Hac tuˈ yute yalni naj tet Comam yuto caw tzetcˈa ebnaj ischejab naj matzwalil ayco yin̈ naj.


Jera isaka te wäsi̱wa ije paka jile wa̱k ka̱jöir ska ijuenaklä ye. 	 Ay huntekˈanxa ebnaj ton̈e yoche yilweˈ ta yip Comam Dios ayco yin̈ Comam Jesús, yuxin iskˈan ebnaj yilaˈ hunu cˈaybalcˈule tet Comam.


Jera, ¿ji we̱ yis te na? Ñera yis ka̱kiämi yis wikblu wà, ata ñaebä yis ka̱kiämi yis je̱rike wà. Yis ksämi yis wikblu wà, ata ñaebä yis ksämi yis je̱rike wà. 	 Yuxin ¿tzet wal juten coba? Wal xin machn̈eojabtaj janma chitxahli, caw yilal cotxahlipaxo yeb conabal. Yebpaxo yet chon̈bitni, machn̈eojabtaj janma chibitni, wal xin caw yilal cobitni yeb conabal.


¿Jini sä te ditsä ja̱mi ra sä säkätä Abraham pake na? ¿Ji ku̱a ite rä na? 	 Hacaˈ jichmam Abraham, ¿tzet yu yoc icham cˈulal yul sat Comam Dios heyalni?


Je ki̱ka chui tsa̱ku̱i wa irä, fariseo wa irä, jewa te Sanedrín wa tapawa̱wa̱. Jeska ijewa te ichaka ñaia̱: —¿Me sa te iwe̱ na? Ije te ji we̱ke̱ ta̱i ijuenaklä ye. 	 Hac tuˈ xin yu yoc ebnaj fariseo islahtiˈn̈en isba yeb ebnaj yahawil yehico yin̈ ebnaj sacerdote yeb xin ebnaj yahaw con̈ob. Yalni ebnaj: ―¿Tzet wal juten tinan̈, huneˈ naj tuˈ caw txˈiˈal cˈaybalcˈule chisyecano naj?


Jekäi kte yöle ska iyile Faraón ia̱ rä: “Jí ne ye yie ba kuka rä, je rä yis wa̱ yis täkili kjashäklä ba ja̱mi, je rä yis kie bata yinaklä ka̱ biköle ska.” 	 Chalpaxo Istzotiˈ Comam Dios tato yal Comam tet naj isreyal Egipto hacaˈ tiˈ: “Cachwacojan reyal yun̈e isyenilo isba wipan tawin̈ yin̈ sunil tzet chawatxˈe. Hac tuˈ chu yohtan̈enilo sunil anma yul sat yiban̈kˈinal tiˈ tato caw ay wipan,” ẍi Comam tet naj.


Ñerä iyakani ra, itäkinani. Jekäi ise̱na ji̱a elkje kte kukäk wa tso̱ Damasco ska jewa ra. 	 Iswaˈpaxocan̈ naj, yikˈni yip naj hunelxa. Txˈiˈalto tzˈayic cancano naj iscˈatan̈ ebnaj ayxaco yul iskˈab Comam bey yul con̈ob Damasco tuˈ.


Jekäi ijewa se̱na ji̱a jeska. Je ukä ki̱ka sä el wa te ijewa patkaténi je̱r baa wà ipatkäkmi wa wä ki̱. 	 Lahwi yecˈ hayeb tzˈayic yiban̈ ebnaj, istakˈlicano ebnaj tet ebnaj ayxaco yul iskˈab Comam bey tuˈ, yet ismeltzoxato ebnaj iscˈatan̈ ebnaj juẍta an̈eti ebnaj bey con̈ob Jerusalén.


Ñaebä ikuna manele te jí ji bata yileba äyëí ki̱ kte sha̱ tsa̱ ju̱ami ra, Säkeklä te ka̱ tso̱ iia̱ sa̱ se̱naklä kseka kalí wä kätäklä irä, ise̱naklä jukläyäkä sikii ska irä, ktei yöle jí äyë ki̱ka, je tse̱ ju̱emi iyika. 	 Yeb ta ay mac chiinilo yakˈbil tzet halbilcano yul huneˈ hum tiˈ, chilo Comam Dios ismajul yin̈ te teˈ chiakˈni kˈinale, yeb ismajul yul huneˈ con̈ob yet Comam Dios yehi, hacaˈ yalni yul huneˈ hum tiˈ.


Jera yis te ichaka: ‘Säkekewa, ¿jibä we̱ yie na?’ Jera Säkekewa te yis kúke: ‘Ma je̱köka̱ cho̱ Damasco ska. Jeska ji rä biketsale o̱nak ma wa̱ je yirmi ba ia̱.” 	 Lahwi tuˈ xin inkˈambenan hacaˈ tiˈ: “¿Tzet wal wuten inbahan Mamin?” quinchiyan. Yalni Comam wetan hacaˈ tiˈ: “Ahan̈wanoj, cat xin hato yul con̈ob Damasco, haˈ tuˈ xin chihallaxo tawet tzet wal hawuten haba,” ẍi Comam wetan.


Jekäi ji bakle baa, ka je kuna ji̱a baa, je rä ietkä rä baawa̱ si̱ ki̱ka. 	 Yuto waxan̈ca caw ay yelapno huneˈ isley naj Moisés yet yalan̈to tuˈ, yajaˈ wal tinan̈ matxa yelapno ye yul sat huneˈxa tiˈ, yuto caw ecˈbal iscˈulchˈanil.


Ba ku̱ Säkekewa ba Kekläí shka̱li̱blö ma je̱r ska ji tso̱ kalabe wà, ba wakei kalabe wà, bä ka̱biketsä kalabe wà, bä täkili kalabe wà.’ 	 Ochewe Comam yin̈ sunil hecˈul, yin̈ sunil heyanma, yin̈ sunil henabal yeb yin̈ sunil heyip,” ẍiayoj.


Ata ije rä jile bata shäk. Jekäi iwa̱ iju̱ñer Säkeklä kabla iia̱ etkabä ji she etkabä wà ibatala sha̱ ekla tkäkwa̱ ije̱tkäklä ki̱ iitäri wà sa̱ tsa̱ku̱i ye. 	 Wal naj rey David tuˈ, ischejab Comam Dios ye naj. Caw xin yohta naj tato haltebilcano yu Comam Dios tet naj tato yin̈ yuninal yuninal naj chipitzcˈa Comam Cristo, cat yoccano Jahawo isselelo naj.


Jera ite ikúka: ‘Kjanaklä bäi, baa ba te iwá̱ rä. Ba te ji elkjebä wawá̱ rä bäi, je ki̱ka ba ku̱ jukläyäkä diez kuköwa̱ ba wa̱ ju̱ñenak.’ 	 Istakˈwi naj yahaw tuˈ tet naj: “Hach tiˈ, caw cˈul yu hamunla yin̈ hanicˈchˈan wacanojan tawet, yuxinto chaẍwacanicojan yahawo lahon̈eb con̈ob,” ẍi naj.


Ka irä jiye kuna ta, ikuna sa wabiketsanakläksa̱ nui ta wakja̱neiwe̱, je bakle rä baa ra, jera sä wabiketsa̱nakläksa̱ wämo ye wakja̱neiwe̱ rä bakleka̱ baawa̱ si̱. 	 Haˈ chal yelapno huneˈ chiwaltiˈan to ta caw ay ismay yu yakˈlax istzotiˈal huneˈ ley chon̈anico yin̈ camical, hajxam xin jaben iscˈulchˈanil istzotiˈal tzet chon̈anico cˈulal sata Comam Dios.


“Yie ishe bas ia̱, biköle yi te yis shaka̱ ditsä wäkata ska ra, jera ñaebä ditsä yäbei te ije shemika̱ Säkeklä ángel wa wäkata ska. 	 Chiwalan teyet, macn̈eticˈa mach chitxˈixwi yalnilo isba sata anma ta wetan yehi, Hanin Akˈbilintijan texol yu Comam Dios, chiwalan ta wetan anma tuˈ sata ebnaj yángel Comam ay bey satcan̈.


Bas ssëno a̱naa ssënak a̱naa wa ra, ñakäi bas ji̱o ji̱ak wa ra, 	 Akˈwe tzalaho hecˈul yinta mac tzalahilal yehi, yeb xin ocan̈we yin̈ biscˈulal yinta mac biscˈulal yehi.


¡Issö! Bas ju a̱ta̱nami bas ia̱ rä ja̱r ebä. 	 Abewecano tzet chiwaltiˈan, huneˈ hecon̈ob tiˈ chebejaˈcanoj, chicancano man̈ anmahil.


Ije ne rä ale yile Isaías jile bata shäk ja̱mi jikäi rä: “Ekla a̱rke̱ ka̱ ssi̱lewa̱ pjoo ska. ‘Ña̱la bäiwo̱ Säkekewa yika, iña̱le̱i paruöksa̱ bulee.’ ” 	 Haˈ ton yin̈ naj Juan tiˈ bay yal naj Isaías, huneˈ ischejab Comam Dios yet payat, yet istzˈibn̈encano naj hacaˈ tiˈ: Ay huneˈ naj chiawi yin̈ caw ip bey huneˈ txˈotxˈ desierto, chalni naj: “Watxˈeweco heyanma yuto chihul Comam Dios Jahawil. Hacaˈ chu istoholban̈elax hunu beh yet chihul hunu naj jahaw, hac tuˈ cheyute hayanma,” ẍi naj, ẍi yul Yum Comam Dios.


Jera ite isha ijewa ia̱: —Bas kute yis da minak, jera yis te bas dulawe̱mi ditsä kukäk nima säkei ye. 	 Yalni Comam tet ebnaj: ―Ocan̈we tzujno wintajan, wal tinan̈ haxa anma chexoc heyikˈahtij cat yoc yul inkˈaban, ẍi Comam.


Ata yi te iktä ssa jewa chu̱li̱i̱ te je biketsa iyina ye. Jera jäiyi wa ebä deka̱ rä cinco mil kjena. 	 Yajaˈ caw xin hantan̈e anma aben Istzotiˈ Comam Dios, yanayto anma Istzotiˈ Comam Jesús yul yanma. Caw xin ahcan̈ isbisil yuninal Comam Dios hanicˈxan̈e mach howebo mil isbisil ebnaj winaj.


Jekäi jishtä je ke̱i ska ale ko̱le sa wakwa yaka ja̱mi te ko̱le Säkeklä wikblu oloi ja̱mi kukawa̱ weikanak, je su̱ta jira io̱rke̱ ñaebä. 	 Yet payxa tuˈ naj mach cˈaybalcˈule yu ispitzcˈahi, caw caj yil naj naj pitzcˈa yu yip Comam Espíritu Santo. Hacaˈ yu iscajlax naj Isaac yu naj Ismael, hac tuˈ xin yepaxo tinan̈.


Jera ije te isha: —Bä kute. Jera Pedro je̱k ja̱wa̱ksa̱ ko̱no na, shkami diklä bata ki̱, mineju̱ Jesús wä ki̱. 	 Yalni Comam tet naj xin: ―Cˈulticˈa, titan̈, ẍi Comam. Hayet yaben naj Pedro huneˈ tuˈ, yel naj yul teˈ barco, isto naj iscˈatan̈ Comam, yichico naj isbel yiban̈ haˈ.


Je rä tsi̱ne si̱ jile wä biköle saka katäbäka, ata ikibinaka̱ ra irä ta̱i isaka tkele tsa̱ta, däke̱ka̱ kal käi, du ju̱nak ka̱sha̱ka däke̱ ju yuäk ijula naka kje.” 	 Yin̈ caw yeli, teˈ hin̈at mostaza tuˈ, haˈ teˈ caw niẍchˈan xol teˈ hin̈at, yaj haxa yet chiahilo teˈ cat ischˈibcan̈ teˈ, haˈ teˈ caw nimej chielico xol sunilej teˈ itah chitzˈunlaxi. Teˈ mostaza tuˈ nimej chu teˈ yuxin chiapni noˈ chˈic iswatxˈe yatut xol iskˈab teˈ, ẍi Comam.


Jera ite isha isaka ia̱: —Sä shkä yis da. Ata ite ikúka: —Säkekewa, ka̱ mo̱ yis ia̱ säkätä yis minaklä yis ká itäbiäkwa̱ta̱na. 	 Lahwi tuˈ xin, yalni Comam tet hunxa naj: Ecˈan̈ tzujtzun wintajan cat hacuywi, ẍi Comam tet naj. Istakˈwi naj tet Comam: ―Mamin, estam chawakˈ inhamanilan, chito inmujcanto Inmaman babelal, ẍi naj tet Comam.


Je jukläyäkä kjätkeleksa̱ kjäshtäklä etka kie Oveja ni, jeska diklä talanaklä yöle tso̱ je kie Hebreo wa ktä wà rä Betesda ni. Je kjä ja̱mi ju jarbe tso̱ yöle cinco. 	 Bey yul con̈ob Jerusalén tuˈ xin, iscawilal ispultahil bay chˈocto noˈ meˈ, haˈ tuˈ ay huneˈ ha haˈ ton̈e etxan. Yul abxubal hebreo Betesda isbi huneˈ haˈ tuˈ. Istiˈla haˈ tuˈ xin, aycan̈ howeb n̈a machi yich.


Ije rä yabala busi wa ta cuatro, ka se̱le kuna. Jewa rä ji shäk jile bata shäk wa ye. 	 Wal naj Felipe tuˈ xin, ay can̈wan̈ iscutzˈin naj maẍto yichamil, haˈ ebix tiˈ xin chihalni cuybanile chischah tet Comam Dios.


Ka irä jiye kuna ta, Säkeklä rä eklabä. Ñakäi Säkeklä ktei shäk ditsä ia̱, ditsä ktei shäk Säkeklä ia̱ je rä eklabä. Je rä ale ditsä ekla Cristo Jesús, 	 Yuto huneˈn̈echˈan Comam Dios aya, yebpaxo huneˈn̈echˈan mac chitzotel jin̈ tet Comam, haˈ ton Comam Jesucristo, Comam oc anmahil.


Ka irä jiye kuna ta, yi te ji sherke̱ yis Ká se̱nak ka̱jöir ki̱ o̱nak je wawá̱ ra, je ne rä yis el dä, yis kuta rä, yis a̱mi rä. 	 Yuto haˈ mac chiyijen tzet chal Inmaman ay yul satcan̈, haˈ ton wuẍtajan, wanaban yeb inmiˈan, ẍi Comam.


Je ne te sá bakaksa̱ yëë sá ko̱ta̱nacha̱rawa̱ yika rä, je te sá bäkeke̱ksa̱ ji̱a, ñakäi ije ne biketse sá te, ite sá bäkemiksa̱ ji̱a rä. 	 Wal xin haˈ Comam con̈colnihan̈ yul iskˈab camical bay etza con̈caman̈, chi‑xin‑cawxi cocˈulan̈ yin̈ Comam ta chicolwapaxo jin̈an̈ yin̈ isyaˈtajil chul cosatatiˈan̈.


Jekäi biköle ku̱ ibiketsö sá rä Cristo kjanaklä wa, Säkeklä ji blelewa̱ je wakja̱neiwa̱k wa. 	 Caw cˈul tato mach jin̈ojan̈ cheyaco heyanma, yuto ischejabn̈e Comam Jesucristo jehan̈. Akˈbil cochejbanilan̈ jakˈnihan̈ ohtan̈elaxo huntekˈan tzet ewan ye yu Comam Dios.


Jekäi ite ibiketsa je̱r na: ‘¿Ji we̱ yie? Ka yis wa̱ yis däli bläklä ta ra.’ 	 Yuxinto yal naj kˈalom tuˈ ischuquil hacaˈ tiˈ: “¿Tzet wal wuten inbahan? Caw matxa chabe bay chincˈubahan sat intzˈunubtiˈan,” ẍi naj.


Ñerä idamijulu kja jukläyäkä kjäshtäklä ska ra, sa̱ nu̱l damitse̱ itäbinakwa̱. Je rä ia̱mi yaba eklabä, je ia̱mi rä chichö. Ije ra jukläyäkä wakwa dami chu̱li̱i̱. 	 Hayet yapni Comam istiˈ ispultahil con̈ob tuˈ, yilnito Comam lan̈an yilaxto huneˈ camom mujlaxoj, yunin huneˈ ix hunix; caw xin han̈cˈan̈e huneˈ yunin ix tuˈ. Caw hanta anma tzujan yinta ix yeb iscamom tuˈ.


Ata jirami ditsä yäbei je je̱tkämiwa̱ Säkeklä täkili ta ta̱i jula wämo kja̱ne. 	 Yaj wal tinan̈ Hanin Akˈbilintijan texol yu Comam Dios chinoctzˈon̈nojan yin̈ iswatxˈkˈab Comam Dios; Comam caw aycano yip, ẍi Comam.


Je jukläyäkä ki̱ ka̱wä irä tulu irä ka sher kuna iñiwa̱k. Ka irä jiye kuna ta, Säkeklä oloi ne te iñiwe̱ rä, ñakäi Oveja Yaba ne rä itsi̱ni rä. 	 Huneˈ con̈ob tuˈ matxa chiocnico yoj tzˈayic yeb yoj ixahaw yu, walxinto haˈ iskˈakˈal yip Comam Dios haˈ ayayo xol anma, yeb xin Comam oc xahanbalil sajilkˈinal Comam.


Jera ijewa te isha ñaia̱: —¿Jiye sa̱ ki̱ ikjatiäk wa shena ji̱a na? Ñera sa wakwa te ji sha ite iwakei kjäbata wa rä je ssa. 	 Yalni ebnaj: ―Tinan̈ matxa yilalo chicokˈan anma chihalni ismul naj tiˈ, to han̈‑caw‑on̈ majabe tzet chal naj, ẍi ebnaj yin̈ Comam.


Je rä ka̱jiska kekläí te ka ji biketsäk etkabä kuna wa je̱rike wätuiwa̱wa̱, ka ijewa wäna Cristo rä baa je ktei oloi ñinaklä kuna. Ije ne rä Säkeklä me̱i rä. 	 Yajaˈ yu mach chayto yul yanma yin̈ Istzotiˈ Comam; yuxin haˈ naj yahawil yin̈ huneˈ yul sat yiban̈kˈinal tiˈ, haˈ naj machi akˈni yohtan̈elo anma yun̈e mach chu yilni istzejla iskˈakˈal huneˈ Tzotiˈ yet colbanile, yet Comam Cristo caw aycano yip, Comam yechel Comam Dios.


¿Kalabe ia̱ irä me̱nak sä bäiwa̱klä kju̱awa kju̱awa na? ¿Kalabe rä ktäkka̱ kte kju̱awa wà ebä na? ¿Kalabe rä sä ktäke̱ka̱ kte kju̱awa wà wapakäk wa ebä na? 	 Mach sunilopaxo mac chiakˈlax ishelanil yakˈni cawxo anma yaˈay, mach sunilo mac chihalni nan abxubal, yeb xin mach sunilo mac chitxumnilo yin̈ tzet chal yelapno nan abxubal tuˈ.


je ne wá̱ ite saje iyabala ia̱ rä. Je rä ite Jesús shki̱wa̱ka̱ni, jishtä iyöle Salmo dos ki̱ka te ishe käi: ‘Ba ne rä yis yaba rä; jir yis ne te ba wätsikiwa̱ rä.’ 	 Yij isba huneˈ tiˈ jet han̈on̈ titnajon̈ yin̈ ebnaj jichmam tuˈ yet yitzitzbican̈ Comam xol camom, hacaˈ yu istzˈibn̈elaxcano yin̈ Salmos yin̈ iscab capitulo bay chala: “Hach tiˈ, hach Incˈaholan, yin̈ huneˈ tzˈayic tiˈ chiwakˈcanojan hakˈinal,” ẍi Comam yul Yum.


Ka irä maikäi kuna ta, sä biköle rä shirir ta saka saka. Ikuna ka yilé shirine ite ji sheke̱ ska ra, je rä deleksa̱ bulee, je ia̱ je̱k wätkermi iyaka kalabe ska. 	 Cosunil ayto niẍtexa cotxˈojal yin̈ tzet chicowatxˈe, yajaˈ ta ay mac mach chˈaycay yin̈ istzoteli, haˈ huneˈ mac tuˈ caw cˈul, yuto chupaxo iskˈoji iscachni sunil isnimanil yin̈ej istxˈojal.


Jekäi je ji wakja̱neiwa̱klä tso̱ yöle ji tso̱ ka̱jöir je ja̱mi kiana rä siki tenak jekäi ji we̱ wà, ata ji tso̱ ka̱jöir ia̱ ibäi si̱ ne sherke̱ me̱nakka̱ rä, je iwe̱ jekäi tsa̱ta. 	 Huntekˈan yecheln̈e yeco yin̈ tzet ay yul satcan̈ yilal issajn̈elax yu xahanbal, yajaˈ wal tzet ay satcan̈ choche xahanbal ecˈna cˈul sata huntekˈan tuˈ.


Yi a̱ni wa̱ paiklä nu̱l da ka wäbatsa̱nak sua kukä spa̱na wà, ata ikuna jekäi ra, je sua kukä spa̱na te inu̱l sikemi ti̱nii, je te iki̱kshe ju̱emi e̱e̱na si̱. 	 Mach chu yalaxico hunu kˈap kˈap acto isbujilo hunu xilkˈape caw xilxa, yuto hayet chimoqˈui kˈap acˈto tuˈ, cat cam yahcan̈ istzilmocanto huneˈ kˈap xilxa tuˈ.


Ata yi ssëna blunak ra, je wäbuta̱namiwa̱, kolormiwa̱ jishtä ja̱ma te jile kuke käi, ñakäi ji ka wata ji däläna tkermi ija̱mi ta̱i; je shtä te sä wäitäbiewa̱ weikanakwa̱ itjäwa̱. 	 Yuto haˈ mac choche chioc kˈalomal, subuta yaycˈay yul iskˈab istxˈojal, cat yochento tzettaj ye tuˈ machi nino iscˈulal chiswatxˈe yin̈, cat yochenpaxto ismachiswalilal. Hac tuˈ chu yetaxcanto isnabal, cat iscˈaycantoj.


“Tjabana si̱ ka̱jöir irä ka̱jiska irä e̱rmiwa̱, ka̱wei yöle äyë wäí tsa̱tkelebä jibä wäte̱rju̱mi tsa̱ta. 	 Huneˈ satcan̈ tiˈ yeb txˈo txˈotxˈ chitan̈iloj, wal isley Comam Dios, machi hunu cuybanil chˈecˈto yet yijni isba sunil, ẍi Comam.


ke bas je̱r doloi tiawa̱ jishtä ijewa käi, ale ijewa te yis wätji̱wa̱, ijewa te yis mabla su̱a ka̱ ssi̱lewa̱ pjoo ska ra käi. 	 mach cheyakˈ cawxo heyanma hacaˈ yu yoc anma man̈cˈomal wetan bey txˈotxˈ desierto, quinyanicojan yin̈ ilwebal.


Jera Jesús te ijewa kúka te isha: —Ñaebä yie etka ichake bas ia̱, bas te yis kúka ra, jera ñakäi yie ishemi bas ia̱ yibä ka̱wei wà yie jekäi iwe̱ke̱ rä käi. 	 Istakˈwi Comam: ―Haquintuˈan ay huneˈ inkˈambebalan teyet, ta chepajtze wetan chiwalan mac akˈn̈e wipan inwatxˈenan huntekˈan tuˈ.


Jekäi mika̱ ditsä tapar tso̱ chu̱li̱i̱ te ji wá̱ Pablo te su̱a ra, ijewa kjoyina täkii Licaonia wa ktä wà: —¡Sä kekläí wa dewa̱julu sa̱ sha̱na ditsä ye! 	 Haxa yet yilni anma tzet iswatxˈe naj Pablo tuˈ, yah yaw anma yin̈ caw ip, yalni anma yin̈ abxubal chihallax bey txˈotxˈ Licaonia tuˈ hacaˈ tiˈ: ―Ilwecˈanabi lah, ay cawan̈ codiosal mahul coxol mayuteco isba anmahil.


Je te ña̱la spa̱na kseka kjäya ja̱wa̱ sa̱ ia̱, sä kjäkläwa̱julu ija̱r bala tkele sua wà ekta wà. Je ne rä iwakei yaka rä. 	 Chu japni yu huneˈ acˈ beh chiakˈni kˈinale iswatxˈe Comam yet istzilmoyo kˈap kˈap aycan̈ yul yatut Comam Dios yet iscam Comam Jesús.


¡Wekte je ke̱i ska alaklä wa tso̱ kjä ye wa rä, ñakäi tsu ma̱ke̱ ji̱a wa rä! 	 ¡Caw cˈanchˈan ebix ix ayxa tzet yehi, yeb ebix chito txutxwi niẍte yunin yin̈ huneˈ tiempohal tuˈ!


—Jí yie ishe mar ssë bas te tsa̱na: ditsä yäbei rä ju̱nakksa̱ ji̱a ditsä jula na. 	 ―Caw cheyabecano yin̈ tzet chiwalcanojan teyet, tajca chicˈayto heyu, yuto Hanin Akˈbilintijan texol yu Comam Dios, chinalaxicojan yul iskˈab anma, ẍi Comam tet ebnaj.


Jera ite isha Jesús ia̱: —Säkekewa, yie ba biketsa si̱. Jera ije̱tkawa̱ wakte iwäja̱mi. 	 Yet yaben naj hacaˈ tuˈ, yay jahno naj yin̈ sat Comam, yalni naj: ―Caw chiwaco wanmahan tawin̈ Mam, ẍi naj.


Ata ba je̱köka̱ cho̱ je jukläyäkä na. Jeska ba ia̱ iyirmi ji wa̱k ba kiana rä käi. 	 Caw xin chiluylun naj Saulo tuˈ yu xiwquilal, yalni naj xin: ―Mamin, ¿tzet chawoche chinwatxˈehan? ẍi naj. Yalni Comam tet naj: ―Ahan̈wanoj cat hato yul con̈ob tuˈ, haˈ tuˈ chihallaxo tawet tzet wal hawuni, ẍi Comam Jesús tuˈ tet naj.


Yis ssëna a̱naa si̱ yis te ba yabala moska ku̱a idami rä ji rä iyina si̱ ja̱mi ki̱ka, jishtä Sa Ká wa̱ sa pakale iwa̱k käi. 	 Caw tzalacan̈ incˈulan yet wilnihan haywan̈ hawunin caw yijem yin̈ cuybanile caw yel chala, hacaˈ yute yakˈnicano Comam Dios jet.


Jera yie ji ssa, jishtä chu̱li̱i̱wa̱ kjoyir ssër käi, jishtä diklä ta̱i bular käi, jishtä tala bular täkii käi, je te ishe: “¡Aleluya! Ka irä jiye kuna ta, Säkekewa saje wa Kekläí ji biköle tsa̱ta, je te sa patke kate. 	 Wabenpaxojan hantan̈e yul nukˈe hacaˈ ishaxon txˈiˈal ej ha haˈ yeb hacaˈ isn̈irla cˈuh, chalni hacaˈ tiˈ: Caw niman yelapno isbi Comam Dios Jahawil, yuto Comam caw aycano yip maschahco yoc yahawil.


Mika̱ yilé te gobierno ktei ssa, ata ka ije̱r ko̱r iia̱ ra, jera ale yakei si̱ däke̱ju̱, te ji tkelewa̱ ije̱r ska tse̱ju̱eke̱mi; je ne rä ale iwä jolona ña̱la ki̱ka käi rä. 	 Ixim hin̈at aycˈay yul beh, yechel yeco ixim yin̈ mac chiaben Istzotiˈ Comam Dios, yajaˈ mach chitxumchalo yu. Lahwi tuˈ cat yul naj matzwalil yinolo Istzotiˈ Comam tuˈ yul yanma.


Mika̱ ñayöle ka̱wei wà wa irä, fariseo wa irä te iyäkä kalme ji yakei wakbläk wa ra, inaklä bäkäk wa ra su̱a ra, ijewa te iwa̱ dulanak wa ia̱ ichaka: —¿Jiye ije yäkäke̱ inaklä bäkäk wa ra, ji yakei wakbläk wa ra rä na? 	 Hayet yilni ebnaj cuywawom yin̈ isley naj Moisés yeb ebnaj fariseo ta chiwaˈ Comam yeb anma tuˈ, iskˈamben ebnaj tet ebnaj iscuywom Comam: ―¿Tzet yin̈ xin chiwaˈ naj hecuywawom tiˈ xol ebnaj ikˈomilo tohlabal yeb ebnaj txˈoj isbeybal? ẍi ebnaj.


ji ka̱sha̱a̱ ki̱ wa iräle, ji ja̱r ka̱mii ska wa iräle, ji saka yöleksa̱ iräle, ji a̱ni ia̱ ka sa bala butsa̱nak Säkeklä wa̱ sa̱ shka̱l saje wa Säkekewaí Jesucristo oloi ja̱mi je yika. 	 Mach yuho tzet ay yul satcan̈, mach yuho tzet ay sat yiban̈kˈinal tiˈ. Machi hunu tzet watxˈebil yu Comam Dios chu con̈ispohnilo yin̈ iscˈulchˈanil iscˈul Comam, yuto ayon̈xaco yul iskˈab Comam Jesucristo Jahawil.


Ata ka̱jöir ke̱i ja̱mi saje wa äyëí yöle rä, mai Sa̱tsa̱tkäkksa̱ ki̱ssënak sa̱ wa̱ pjoo bitäke̱ ska, je rä Säkekewa Jesucristo. 	 Wal han̈on̈ tiˈ xin yetxa satcan̈ jehi. Lan̈an jechman yayilo Cocolomal yul satcan̈, haˈ ton Comam Jesucristo Jahawil.


Tsa̱na ra biköle yi ssëna se̱nak wämo Cristo Jesús ja̱mi ra, jewa biköle kolormiwa̱ weikanak je ki̱ka. 	 Yin̈ caw yeli, macn̈eticˈa choche cˈul chute isbeybal yu ayco yanma yin̈ Comam Jesucristo, caw masan chabe isyaˈtajil yu yet anmahil.


Yabala rikä wa, etäbä kicha yis shi̱akäte ma rä Cristo kibina bas ja̱rka kje. 	 Hex tiˈ caw hacaˈ wuninalan heyehi, lan̈an yecˈyaˈ wanmahan hunelxa heyu, hacaˈ hunu ix ix chiaben isyaˈil yet chiwatxˈi iscˈul. Yaj mach chisbej wabenan huneˈ isyaˈtajil tiˈ masanto chiwatxˈicanico Comam Jesucristo teyin̈.


Je ne bakle ijewa tapalecha̱ sha̱na ka̱ ssi̱lewa̱ pjoo ska rä, je ne bakle ángel ale ktäk ira ka̱tsä Sinaí ska ra rä, je ne bakle sa ká wa ra rä. Ije ia̱ kte kseka me̱na iwa̱ yinakni sa̱ ia̱. 	 Yet yecˈle naj Moisés tuˈ xol ebnaj jet con̈ob Israel tuˈ bey txˈotxˈ desierto, ay huneˈ naj ángel isye isba tet naj, bey iswiˈ witz Sinaí. Haˈ tet naj Moisés tuˈ yakˈ naj ángel cuybanile yet cokˈinal mach istan̈bal yu Comam Dios, haxa naj Moisés an̈ecano jet han̈on̈ tiˈ.


Jewa ne rä olivo bolka kajali, ñakäi tsi̱ni duä tuläkläka̱ botkä kajali ka̱ kalabe Säkekewaí wäja̱mi wa rä. 	 Yechel ebnaj cawan̈ tiˈ ye teˈ cabeb yoj olivo yeb chˈen cabeb candelero bay chiahto cantil ayco sata Comam Dios, Comam yahaw txˈo txˈotxˈ.


Ata sa̱ je̱r kirke̱ ji yakei wa̱k ra, je rä sa wakei ja̱mi ji tkerke̱ ne te sä wäsikewe̱ke̱, ñakäi sä wäbätsewe̱ke̱ rä. 	 Wal xin, haˈ istxˈojal ayco jin̈ haˈ chon̈monteni, cat con̈yinito yin̈ istxˈojal.


Je ka bas te issë ji̱a, je ka datse̱ rä bas kiäk ska kuna. 	 Haˈ huneˈ montebal oc teyet tuˈ, mach yeto Comam Dios yehi.


Jeska ite ijewa pakta saka saka, jile she ja̱mi. Sa pakte kate ite ra ite isha ijewa ia̱: 	 Yichico Comam iscuyni anma, caw xin txˈiˈal tzet yaco Comam yecheloj yet chicuywahi. Yet iscuywa Comam tuˈ yalni Comam huneˈ tiˈ:


Yis Juan, bas el, bas da weikanakña, iwa̱kña gobierno ska, ji katabläkña Jesús ja̱mi, je katke däyë wäbala kie Patmos ni ska Säkeklä ktä bata ki̱ka, ñakäi Jesús ktei she bata ki̱ka ra, 	 Hanin Juan intiˈan, heyuẍta wehan, han‑hun‑inan chiwabehan isyaˈtajil yeb hex, yeb xin han‑hun‑inan chinchahan isnimanbal incˈulal teyintaj. Huneˈn̈e xin chon̈eh yeb Comam Dios yu ayon̈xaco yul iskˈab Comam Jesucristo. Yet hunel, yet ayinan yul huneˈ con̈ob chiyij Patmos, huneˈ con̈ob ay xol haˈ mar, quinalaxicojan preso yu chiwalicˈojan Istzotiˈ Comam Dios yeb tzet iswatxˈe Comam Jesucristo.


Sa̱ je̱r kiwe̱ ji shi̱ana te ka je rä ja̱leka̱ kuna bas ki̱ka ka sa̱ wa̱ issële kje. Säkeklä rä ji wa̱k bulee, je wa̱ ka bas janakwa̱ je̱r kinak ji shi̱ana wà ka ikatabler ji̱a kje, ata je sha̱na ite bas tsa̱tkemi kjäkksa̱julu, bas täkili däkläka̱ iwäkukäk ji̱a. 	 Tzijxan̈e ilwebal chi‑la‑ay jiban̈, lahan hacaˈ ilwebal chiay yiban̈ sunil anma. Yajaˈ chicawxi cocˈul yin̈ Comam Dios tato mach chischayo Comam hunu ilwebal jiban̈ mach chitecha ju. Wal xin, hayet chiapni ilwebal jin̈, haˈ Comam chiyeni jet tzet chu cocolcha tet ilwebal tuˈ, hac tuˈ xin chu istecha ju.


Sä sikii wa ia̱ ra ji biköle rä sikii, ata sa yakei telecha̱wa̱ wa ia̱ ra, sä ka ji biketsäk etkabä kuna wa ia̱ ra, ka ji a̱ni kuna sikina, je rä ijewa rä ialewa̱ ije̱rike ska ñá ye ki̱ka, ka jewa ia̱ ji ssër ta ji̱a ki̱ka. 	 Wal han̈on̈ sajxa ye conabal tiˈ, sunil tzet ye tuˈ cˈul yul cosat. Walpaxo mac maẍto chiyaco yanma yin̈ Comam Dios maẍto sajo ye isnabal, caw mach cˈulo sunil tzet ye tuˈ yul sat, yuto machiswalil tzet chiecˈ yin̈ isnabal ebnaj yeb yin̈ yanma ebnaj.


Blu wa, bas ku̱ bas kjanaklä wa ia̱ ji wo̱ wämo, ñakjee, bas wa̱ iju̱ñer bas dä blui ta ñaebä ka̱jöir ska ki̱ka. 	 Hex yahaw munil caw cˈulojab cheyute heba, yeb watxˈewe istoholal yin̈ hecˈamteˈ. Nawepaxtij tato chextakˈwipaxo tet heyahawil ay bey yul satcan̈.


Ji me̱nak bäi biköle, ji me̱le bulee biköle datse̱ rä ka̱sha̱ ki̱ka, patkele ji wäñinak tsikinewa̱k wakei wa̱. Ije rä ka manenakksa̱ kuna, ka oloi iar ta kju̱awa kju̱awa kuna. 	 Sunil tzet cˈul yeb sunil tzet tzˈajan yehi tet Comam Dios chicochah. Haˈ Comam watxˈen̈e sunil tzet chimujli yul satcan̈. Haˈ huntekˈan tuˈ xin chishel isba, wal Comam Dios, huneˈn̈eticˈa haˈ Comam.


Ka bas ia̱ yis biketsanak. Ka irä jiye kuna ta, bas wakwa ñakjeishäke̱ je kieke̱wa̱ bas te, ata Säkeklä eklabä me sä kjeishäpa, ka je payule kuna bas te. 	 ¿Tzetticˈa chu heyanayto yul heyanma tato hemay cheyaco hununex, wal helanil chitit tet Comam Dios, caw mach chicam hecˈul hesayniloj?


Jekäi yi wa̱ ka̱jiska je̱k se̱newa̱klä tso̱, je te iel ki̱ ji sherke̱ su̱a, ata ka ije̱r ja̱mi idäläne ra, ¿je rä sa̱ shka̱li̱bläk Säkeklä käi na? 	 Yajaˈ kˈinalo ta ay hunu mac ay tzet aya, ton̈e xin chil yecˈ yuẍta yin̈ man̈tzetal, machi xin chicolwa yin̈, chal yelapnoj tato caw machi iscˈulchˈanil Comam Dios yul yanma.


Jera ñawäsaka iwa̱ dulanak wa dejuluni. Jera iktäte alaklä ra te ijewa male̱cha̱cha̱wa̱. Ata yi a̱ni wa̱ ka ichakane: “¿Ji sherke̱ ba ki̱ rä?” “¿Jiye ba ka̱pakäke̱ ije ra rä?” 	 Hayet lan̈an istzotel Comam tuˈ xin, yapni ebnaj iscuywom. Caw cˈayilo iscˈul ebnaj yilni istzotel Comam yeb huneˈ ix ix tuˈ. Wal xin caw machi hunu ebnaj kˈambeni tzet yin̈ xin tzotel Comam yeb ix, yeb xin tzet chal Comam yeb ix.


Je biköle she datse̱ sá te je wà rä jikäi: saje wa rä chui tsa̱ku̱i ta, je rä je̱tkelewa̱ ka̱jöir ska ale bakleka̱ju̱ je je̱tkäklä sa̱ tsa̱ku̱i ye jula wämo kja̱ne, 	 Haˈ huneˈ caw yilal yin̈ huntekˈan chijal tiˈ to ay huneˈ mac yahawil sacerdote jin̈, tzˈon̈an yin̈ iswatxˈkˈab Comam Dios yul satcan̈.


Ata Saulo täkinami ki̱ta. Jekäi ite ikjasha Judío wa se̱nak Damasco ska wa ia̱ iyina si̱ Jesús ne rä Säbäkäkksa̱ rä. Je wà ite ijewa kpacha̱wa̱. 	 Caw ahcanocan̈ naj Saulo tuˈ yalni Istzotiˈ Comam yun̈e yohtan̈enilo anma tato caw yeli haˈ Comam Jesús haˈ ton Cristo echmabil yuli. Yuxin ebnaj Israel ay yul con̈ob Damasco tuˈ, mach chitxumcha yu ebnaj yin̈ tzet chiyu ispajtzen ebnaj tet naj Saulo.


Ñaebä ka iwa̱ ka̱jiska mikle wa janewa̱ ka bukle kuna. Ata ite Noé ji wämo ktei bata shäk bla, isaka siete wa ra, mika̱ ite diklä talawa̱ka ka sä bäi kuna wa ke̱i ki̱ka ra. 	 Mach chiyakˈpaxo Comam Dios nimancˈulal yin̈ anma yet payxa yet yanayo Comam huneˈ niman yaxn̈ab yiban̈ sunil anma caw txˈoj yute isba. Han̈echˈan naj Noé colchahi yebpaxo hujwan̈ yetbi. Naj Noé tuˈ, yalicˈo naj tet anma yet yalan̈to tato cˈul chute isba, cat iswatxˈenpaxico isnabal.