Mɨrɨ a'tai, iyera'tɨ'pʉ uri'san winɨkʉi', tai'ma Saiman pɨ', “Pʉse uri'san menyan? Ɨiwʉ' ta' uyepʉi, e'tane u'tuna'kwaai'tɨ auya pʉn u'ta kumi'to' uya ike ke. Mɨrɨ e'tane tenu paru ke u'ta amankasa' iya, tʉnse' ke a'munakasa' iya nɨrɨ. 	 Ne a luku a uman, ne a taigi Simon taki: “I si a uman ya? Di yu kai mi kon a yu osu, yu á meke moiti seefi, fu wasi mi futu. Ma a uman ya wasi mi futu anga en wataa ain, deemi en anga en ede uwii.


Mɨrɨ si'kɨrɨ, Paire' esi'pʉ Sises ɨnmo'kapai to' uya iwɨnɨ namai', e'tane Esuwerʉ amʉ' ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ'pʉ, “Pʉse rɨ utɨto' pe iku'sa' auya yau, Sisa tonpa pe pʉra rɨ ɨwesi mɨrɨ. Ɨnʉ' rɨ kin pe ne'ku'ai'ne' esi mɨrɨ Sisa ewa'nomanin pe,” ta'pʉ to' uya. 	 Da fanafu a yuu de, ne Gaaman Pilatesi be e meke ala sowtu moiti fu losi Masaa Jesesi. Ma den Dyu e bali gi en taki: “Efi i losi a sama de gwe, da yu anga a moo gaan kownu a Loma Foto o kisi toobi. Bika wan sama di e meke enseefi toon kownu, na wan feyantiman fu a gaan kownu de.”


Sises uya eikʉ'pʉ, “Uyentai ɨmeruntɨrʉ pʉra iyesi ka'tapai ɨrepa'pʉ ike. Mɨrɨ pɨ' kʉrɨ ɨyena' utʉnin nʉ'pʉ umakoitasa' mɨrɨ eke pe kuru,” ta'pʉ iya. 	 Ne Masaa Jesesi piki en taki: “Yu á be poi abi ná wan sowtu makiti a mi tapu, efu a ná Gadu be gi yu en. Na fu dati ede meke a sama di i si tyai mi kon gi yu ya, du moo gaan ogii moo yu.”


“Etatɨ' ɨ'rɨ ta e'kwa pe tʉpa'karakai' te'pɨnsen pantomʉ esi tukai': 	 Namo Masaa Jesesi taigi den taki: “We, mi o puu a toli, fu a sama di e tyatya sii paandi a ini a goon.”


Pʉsamoro ka'pon amʉ' ewan enasa' sa'man pe; to' uya eta pʉra rɨ iyesi tʉpana kon ke, tenu kon a'kopɨ'sa' to' uya, tenu kon ke to' uya ene nesii'no, mɨrɨ awonsi'kɨ tʉpana kon ke to' netai'no, tewan kon ke to' nʉto'ka'nʉkʉi'no, to' nera'tɨi'no, mɨrɨpan kon sepi'tɨi'no,’ tawon. 	 Bika den sama ya taanga den ati. Den yesi á poi yee sani. Den ain tapu tu. Da den á poi daai den libi kon, fu mi kon deesi den.’


“Ɨnʉ' uya rɨ raan'pu po'tɨ pʉra iyesi onanto' pe tʉuya wai ya' mɨrɨ pe pʉra te'nʉnto' apon o'koi' rɨ itʉrʉ iya. E'tane ru'ku, itapon pona itʉrʉ iya kamo tewonsan uya iweyu ento' pe. 	 “Te i leti wan abeni a ini wan osu, yu nái poti en a kama ondoo ofu teke sani tapu en. Nono! Yu o poti en a tapu, ofuso, yu o oli en hei, fu a sa leti kiin peesi gi ala sama a ini a osu. Da te a leti, da ná wan sani o kibii di ná o kon a kiin, fu sama si.


Kiyari, kʉre' eperu ekasu'ka'pʉ ikasu'kato' yai, eke pata yau pʉra, mʉn epa'ka'pʉ ikasu'kato' yapai i'mʉnpʉ pe 1,600 kaisa rɨ yʉi epotorʉ'pʉ pe ikusano mɨrɨ awonsi'kɨ 5 pi' kaisa rɨ i'na', kaware mʉta yawon ato' ipɨ' kusano airɨ. 	 A baki ya, be de a doose fu a foto. Da, na ape den masi den doloifi. Ne mi si buulu e komoto a ini a baki e lon seefi dyullu enke liba. A baki be langa dii ondoo kilomeiti. Da, a dipi tu meiti.


E'tane si Era' uya ta'pʉ, “Isaan ne si'pairʉkatai ko. Ɨnʉ' nɨrɨ ken si ekareei eta uya serɨ?” ta'pʉ iya. Mɨrɨpan esi'pʉ Sises ɨnenpai. 	 Ma Kownu Helowdesi taki: “A sa de Johanisi? Na miseefi meke den doo Johanisi ede.” Ne Kownu Helowdesi e meke moiti naamo fu si en.


Inke pʉra warawo' mʉre kʉipʉnʉ uya tʉukɨ'pɨ'nʉmʉ pe, “Apurɨ uya rɨ; upika'tɨkɨ apurɨnin pe pʉra e'to' entai enato' pe!” ta'pʉ iya. 	 Ne a man bali wanten taki: “Masaa! Masaa! Mi e biibi. Ma a biibi fu mi á sai. Ma gaantangi, yeepi mi meke mi sa biibi.”


Kin pe iye'to' yapai Saarʉ mo'ka tʉuya tʉpo, Papa uya Tepi' anʉmʉ'pʉ kin pe. Wakʉ pe kuru Papa usaurokʉ'pʉ ipɨ', ‘Eposa' uya man warawo' Tepi', Ise'si mu upori'manin pe te'sen ku'nin, i'se e'to' ku'to' iya oton mɨrɨ,’ ta'pʉ Papa uya. 	 Ne Masaa Gadu puu en na a kownu wooko poti Dafeti toon kownu. A lobi a Dafeti ya te, ne a taki: ‘Yu Dafeti! Manpikin fu Isai, i kai a mi ati. Bika yu e waka enke fa mi wani.’


Mɨrɨ yau Main e'tʉsa' esi'pʉ esa' wannɨ pe uyanin kon pe Kʉrai piya', ekonekan nɨto' pe apurɨto' winɨ. 	 We, da weiti gei wan wookoman di wan gudu dda abi, fu kweki en nyoni pikin te enke a lepi sai fu komoto na a wookoman de ondoo. Na so u tan a weiti ondoo doo na a yuu ten fu u sa teke biibi a Kelestesi, fu toon bun sama gi Masaa Gadu.


Sises uya ta'pʉ, “Ka'pon esi'pʉ moro imaminke', tʉtariren mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ rɨ ipon renen tato', epe'kena' ton nɨ. Eke pe rɨ iti'kiyari esi'pʉ. 	 Ne Masaa Jesesi gi den wan ageisi toli fu tu man. A taki: “Tu man be de a wan kondee. Wan fu den man, na be wan gaan guduman di be gudu, te a gudu. A be e wei gaan dii koosi, e meke gaan piisii, e libi enke fa a wani.


Mɨrɨpan kon ukɨ'pɨ'nʉnto' oton iyepo'tɨ kɨrɨsin ene tʉuya'nokon a'tai, ‘Moro rɨ pe' pata ne'tai serɨ eke pata warai?’ tato' oton to' uya. 	 Di den si a somoko fu a faya ne den bali kee taki: “Ná wan foto be abi balinen enke a gaan foto ya!”


“Si'tuyai' ɨmɨrɨ'nokon serɨ itekare, Papa e'to' esa' wannɨ pe ekama'pʉ uya ipana ya' ton uya uyento' oton pen serɨ enta'. 	 “U ya na sama di mindii mi be waka taigi a bosikopu fa Masaa Gadu poti fu tii sama. Da mi sabi fa mi o gwe ya taki, mi ná o fende okasi kon dise moo, fu si mi fesi a goontapu.


Esuwerʉ amʉ' uya uyeposa' pʉra rɨ iyesi e'sei'pɨ' nɨ pɨ' ɨnʉ' ya' rɨ ina use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' tau. Mɨrɨ pe pʉra, ka'pon amʉ' rɨ tʉrʉnkasa' uya pʉra iyesi ɨri ku'to' pe to' uya ina usenupato' tau, mɨrɨ pe pʉra mairɨ rɨ pata yau. 	 Di mi go de, mi á go fu sitee taki anga sama a ini a Mama Keliki. Mi á tyai opuulu a wan enkii taa Dyu keliki anda tu. Ná wan enkii taa peesi a ini a foto seefi tu. Den e lei gi mi anga ala den kaagi de.


Ɨri ton mɨrɨ awonsi'kɨ iyemari'masa' ekumankanin nan ka'pon amʉ' esi eke Papa tʉrawasooi i'tuto' tʉuya'nokon ipɨkɨrɨ kupʉ uya i'se. Ikupʉ uya pen, e'tane Isona pɨ' i'tuto' ipɨ' rʉ'pʉ na'ne' rɨken kupʉ uya,” ta'pʉ iya. Mɨrɨpan kon tʉnɨnse Sises utɨ'pʉ. 	 U takuu ati sama u! U tan enke uman di fika den man go e waka anga taa man! Na dati meke u e suku fu si foondoo maiki a tapu fosi. Ma kweti! Mi ná o soi u ná wan taa maiki moo enke a maiki fu a apaiti takiman fu Masaa Gadu di den e kai Jowna.” Di Masaa Jesesi kaba taki so, ne a komoto a den mindii gwe.


Mɨrɨ a'tai, ta'pʉ iya Tamas pɨ', “Ɨyemiyatʉ itʉkɨ se ya'; uyemiyatʉ ton enkɨ. Ɨyemiyatʉ tɨnkai' uteire' ya' itʉkɨ. Ikasimato' auya tʉnonkai' apurɨkɨ,” ta'pʉ iya. 	 Ne Masaa Jesesi taigi Towmasi taki: “Luku mi ana ya. Langa i finga kon fii a maiki a ini mi ana. Da tyai ana kon poti na lansi mofu a mi sikin bansa. I mu fika a fasi di yu abi de, taki yu ná biibi. Ma biibi!”


“Isose' esi'pʉ to' tonpa pe. Irunan nɨ ɨkɨnta'pʉ Isose' pɨ', mɨrɨpan kon uya ikʉrʉpo'poma'pʉ Isi' yawon kon poitorʉ pe. E'tane Papa esi'pʉ iya'kɨrɨ, 	 Namo Stefanisi soi ete taki: “Dyalusu meke den twalufu baala enke avo di sete den twalufu lo be seli Jowsef wan fu den baala gwe a Egepte Kondee. Ne dati toon saafu anda, ma Masaa Gadu de anga en.


Mɨrɨ yau, soisa amʉ' epuru poitorʉ esi'pʉ, ipan pe ini'nʉnkanʉ takuru'ke kuru, eri'ka'nɨ pɨ' rɨ. 	 Ma namo, di a doo de, da wan futuboi fu wan ofisii fu Loma Foto suudati be siki. A ofisii ya be lobi a futuboi fi en ya te, ná sipowtu. Ma, da a be siki tuutuu. Ala yuu na yuu fu a be dede namo.


Kane! Apurɨ Itepuru Sises uya wakʉ nonkasa' poro epika'tɨn nɨsa', to' kasa rɨ,” ta'pʉ iya. 	 Na biibi namo wi ya teke, ne u fende a yeepi, di wi Masaa Jesesi teke gaan bun ati fasi namo luku wi. Da na so taa foluku mu poi teke biibi namo, fu fende a yeepi ya tu.”


Mɨrɨ entai kuru rɨ nin si Kʉrai mʉnʉ, aka'nero' pen Iya'kwarʉ awɨrɨ iye'tʉsa' rʉ'pʉ tiwano' pe tʉmaku'pɨ ke pʉra Papa ena', uya uyewan kon korʉka, unkupʉnʉ kon uyanin kon uma'tan nɨto' ya' apai, Papa nurɨnan apiyo' pe e'nɨto' pe! 	 Ma Kelestesi buulu poi du moo gaan sani. Bika a tego Jeje fu Masaa Gadu be tyai en libi ya sondee fowtu. Da a poi kii enke paiman, fu pai gi wi enke a leti sani gi Masaa Gadu. Da ai wasi libi, fu kiin konsensi seefi, meke a kaba fon u ati taki, sitaafu de gi wi tego. We, da na so u sa dini en di e libi tego nownow, fu wooko gi en.


Sises uya to' uya tanʉmʉ tʉmɨrɨ ta'kwarʉkai' kin pe, tukai' i'tusa' a'tai, itɨ'pʉ tikin sarɨ i'kʉrʉ pona. 	 Ma namo, di Masaa Jesesi sabi taki den wani kon kisi en anga taanga fu meke a toon den kownu, ne a go fi en na a mongo tapu go de en wawan.


Sises uya tanporo to' amʉranʉkʉ'pʉ, mɨrɨpan uya ta'pʉ to' pɨ', “I'tu auya'nokon nɨ kamo itepuru pe na'ne' nan nɨ esi mɨrɨ Esuwerʉ amʉ' pen epuru pe, mɨrɨpan eke ton uya tʉmerunitɨrʉ kon apurɨ to' pɨ'. 	 Da Masaa Jesesi kai den kon ne en. Ne a taigi den taki: “Den edeman fu kondee lobi taki a sama tapu. Den lobi dwengi sama, fu den du san den wani.


Mɨrɨ a'tai, Pi'ta mɨrɨ awonsi'kɨ Isaan uya temiyatʉ kon tʉrʉ'pʉ to' pona, mɨrɨpan kon uya Wakʉ A'kwarʉ eporo'pʉ. 	 Namo Peitilisi anga Johanisi poti ana, a ibiiwan fu den tapu, begi gi den. Ne Masaa Gadu meke en Apaiti Jeje lai den libi tu.


Ensa' uya si man pʉse ina pika'tɨnin pe ɨnennoko'pʉ. 	 Bika, miseefi si a Yeepiman anga miseefi ain enke fa i paamisi mi.


“Iweyu e'seposa' man, Papa e'to' esa' wannɨ pe man a'ko pe! Amakooi kon apai era'tɨtɨ', mɨrɨ awonsi'kɨ itekare apurɨtɨ'!” ta'pʉ iya. 	 A taki: “A yuu doo, di a Nyun Tii fu Masaa Gadu kon de koosube. Da daai libi, fu biibi a Bun Nyunsu fu Masaa Gadu.”


Mɨrɨ a'tai, Sises usaurokʉ'pʉ ka'pon amʉ' pata yau to' eno'ma pe, eke Papa tʉrawasooi kupʉ'pʉ tʉuya yau'ne, apʉne pʉra tʉmakooi kon apai to' era'tɨ kasa pʉra. 	 Namo, Masaa Jesesi daai wasikoi den foto foto pe a be waka du foondoo sani. Bika den sama anda á daai libi, winsi fa den si foondoo sani di a du.


Ka'pon erikʉ tikin ite'kwa na'ne' kasa, mɨrɨ tʉpo eseru aimenkato' epoton pe, 	 Da u sabi taki, ala libisama na fu dede. Da leti a baka fu dati, da den o doo Masaa Gadu fesi a kuutu, fu fa den be libi ya.


To' ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ'pʉ eke pe, “Meruntɨ Itepuru, wakʉ ɨmɨrɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ i'napairon! Ɨ'rɨ a'tai non pon kon ka'pon amʉ' eseru aimenka auya mɨrɨ awonsi'kɨ to' kota'mato' auya ina mʉnʉ wenai?” 	 Den bali anga gaan taanga tongo taki: “Oho! Masaa Gadu di á poi fudaagi ogii! Di á poi lei! On langa yu o tan moo, fosi i kuutu den sama fu goontapu, di kii u, fu gi den, sitaafu?”


Saiman Pi'ta uya eikʉ'pʉ, “Uyepuru, ɨnʉ' piya' nɨrɨ ina utɨ? Ɨpiyau sa'ne Main esi mɨrɨ ko, tɨwɨrɨ rɨ uko'man nɨto' pe ku'nin. 	 Ne Simon Peitilisi piki taki: “Masaa! Sama wi sa go moo so? We bika, i abi wowtu di e gi sama tego libi!


Anpisin ton koro'tawon ka'pon uya eikʉ'pʉ, “Ti'sa, umu ne'sa' uya ɨpiya', apʉne pʉra ɨri a'kwarʉ esi iyau, mɨrɨpan uya imaimu'kasa'. 	 Ne wan man piki Masaa Jesesi taki: “Masaa, yeepi mi! Mi tyai mi manpikin kon a yu. Wan takuu jeje de ne en tapu. Da a takuu jeje ya e tapu en mofu fu a á poi taki.


Eke pe rɨ tanporon yau rɨ! Tanporon wapiya, Papa maimu kuru rɨ e'nonka'pʉ mɨrɨ to' ena'. 	 Ma mi sa piki dati taki: “Ai tyai wini gi Dyusama. Bika luku den dyendee di a du gi den kaba! Na den ana a poti wowtu di a taki, fu tyai lontu goontapu.”


Kʉrai rɨ nin uya e'ne' moronka nesii'no inke rɨ, non e'kaa'pʉ si'kɨrɨ rɨ. E'tane si isenpoikasa' tikin ite'kwa tʉnakonomaton pe pʉra rɨ nin, pata weyu u'matʉ a'tai makoi eno'ma pe tʉmɨrɨ ke tʉuse'ma ke. 	 Bika, da a be mu e kon poti enseefi kii, enke paiman, fu pai ibii leisi baka, senten bigin fu goontapu kon doo nownow. Ma kweti! A wan leisi di a du dati na a lasiti yuu fu goontapu ya sai kaba, fu puu sama a takuudu anga ogii. Na so a tyai a nyun sowtu fasi, fu dini Masaa Gadu kon.


Ɨnnɨ ipiyapai to' e'to' oton, apʉne pʉra e'ne' moronka iya pɨ', mɨrɨpan kon uya ta: “‘Ɨsɨ kusa! Ɨsɨ kusa, serɨ eke mɨrɨ awonsi'kɨ pana'pan pata Paperan! Inke pʉra rɨ ɨyekota'mato' e'seposa' man!’ tato' oton. 	 Den o taampu, te a faawe, bika den e feele a gaan pina di miti a foto ya. Da den o go e bali taki: ‘Heelu, heelu fi yu enke gaan foto Babilon! Bika a wan satu pisiten, ne i fende i sitaafu so!’ ”


Mɨrɨ kasa rɨ marɨ, ta'porin mɨrɨ awonsi'kɨ itau tapurɨsen ɨ'rɨ e'kupʉ yau pai'pai'ma'pʉ iya mʉn ke. 	 A tyatya a apaiti tenti seefi di meke seeka fu miti Masaa Gadu a goontapu ya. Soseefi a tyatya ala taa wooko sani di de fu wooko gi Masaa Gadu de.


Mɨrɨ kasa to' eperu winɨ to' i'tu auya'nokon,” ta'pʉ iya. 	 Ala san mi taki de e soi, fa fu luku sama libi, meke u sa sabi den falisi takiman.”


To' uya auronpɨtʉ'pʉ, mɨrɨpan arɨ'pʉ to' uya Paire', kopʉna ena'. 	 Ne den bwui Masaa Jesesi te a kaba, ne den tyai en gwe a Gaaman Pilatesi di Loma lanti be poti, fu tii Dyusama.


Tanporon nɨ opa'wʉ amʉ' pʉra iyena'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ wʉ' amʉ' pʉra iyena'pʉ. 	 Ná wan tabiki efu mongo di be de fu si moo. Ala fiya wai go lasi.


Ɨtonpa kon wari'sarʉ atɨ'; mɨrɨ a'tai, Kʉrai maimu a'ku'tɨ auya'nokon mɨrɨ. 	 Da te taawan de a fuka, da teke tyali ati fasi yeepi en. Da u e du san Kelestesi wani de.


Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' itau wapu ekaraka'pʉ a'sa'mʉyai inakapu awonsi'kɨ non pona. 	 Da di a edeman fu den suudati si fa Masaa Jesesi boo koti, ne a taki: “Aai! Eeye! A sama ya na a Manpikin fu Masaa Gadu tuu.” Da a seefi yuu di Masaa Jesesi boo koti, ne a gaan deki gaiden di be e tapu a kambaa, piiti dalla fu tapu, te a doti a tu pisi.


Uye'sa' pʉra iyesi yau to' auro'kase'na, tʉmakooi ke to' esi pɨ' ɨri pe to' nesii'no pen nɨ. E'tane nin si, mɨrɨ pɨ', tʉmakooi kon wapu'tɨto' uya poken pʉra iyesi. 	 We, efu mi á be kon taki anga den, da den á be o du ogii. Ma, enke fa u de, den á poi sitee taki, den ná ogii.


‘Tɨwɨ asa'rɨ rɨ nʉsemo'kai iteperu akʉ'pʉsa' anʉmʉ weyu e'seporo pona rɨ. Mɨrɨ a'tai, anʉnnin nan apiyontɨto' pe uya, wapiya kuru wana' nato' pe to' uya, mɨrɨ awonsi'kɨ to' uya auronpɨ'to' pe iyepo'tɨpɨ'to' pe, mɨrɨ tʉpo nin si to' uya a'nai' i'kwɨ'pɨ'to' pe, mɨrɨpan amʉranʉ'to' pe to' uya ui'kiyari iwʉ' ta',’ ta'pʉ itepuru uya tʉpoitorʉ ton pɨ',” ta'pʉ Sises uya anpisin ka'pon amʉ' pɨ'. 	 Meke ala den goo kon makandii. Te den lepi fu koti, da mi sa meke den wookoman di e koti lepi sii, go koti den takuu paansu puu a ini den bun wan. Da den o tei den a bosu go gi faya. Ma den sa tyai den bun wan go kibii a magisin.’ ”


E'tane kʉrɨ rɨ i'tunin pen tepuru e'to' i'se, mɨrɨpan uya ɨri kupʉ, mara rʉ'kwɨ itepuru uya ikota'mato' oton. Kʉrɨ rɨ eke pe Papa uya irepasa' na'ne' winɨ eke pe iwarinpa iya. Kʉrɨ rɨ nɨrɨ Papa uya irepasa' na'ne' itemiya'porʉ ke, eke pe kuru tʉrawaso ku'to' iya ike ke winɨ, ekama'poto' oton eke pe kuru itʉrawasooi rʉ'pʉ pɨ',” ta'pʉ Sises uya. 	 “Da a sama di e du wan sani sondee sabi, o kisi lekiti sitaafu. Ma a sama di e du sani anga sabi, da a o kisi ibi sitaafu. Efu wan sama kisi ipi wooko, fu de enke basi fu den, da den o akisi en ipi faantiwowtu tu. On moo ipi wan sama kisi, on moo bigi a faantiwowtu fi en de tu.”


Tʉwɨpʉremai' wakʉ kupʉ auya'nokon wenai ɨkota'manin kon pona e'tɨ', te'pa'nʉ'se pʉra e'tɨ'. 	 We, efu taawan e lon du ogii anga yu, da ná fuuku en. Ma begi seigi gi en. Mi e taki en baka! Begi seigi gi en, ma ná fuuku en!


Sises uya mɨrɨ tawon etasa' a'tai, iyenna'po'pʉ Isutiya poi Kiyarari pona. 	 We, ne di Masaa yee taki den Faliseiman kon sabi so kaba, ne a komoto fika Judeja go a Galileya.


To' ese' esi'pʉ: Saiman (Pi'ta tukai' inese'tɨ'pʉ), iyakon Anturu, Isens, Isaan, Piri', Pa'taramiu, 	 Da den twalufu man di a be teke ya, na be: Simon Peitilisi, anga en baala Andeleyasi Jakowbesi Johanisi Filipi Baatomeyosi


“Apʉne etatɨ'! Umɨ pɨ' te'sen utɨ'pʉ kiyari ye' pɨnse'na tʉpa'karakai'. 	 “U aliki! Wan dei, da wan paandi goonman be go tyatya wan sii fi en, fu goo.


Isan uya nin si ta'pʉ mɨrɨ to' poitorʉ ton pɨ', “Mɨrɨ iku'tɨ' ta iya mʉku'tʉi',” ta'pʉ iya. 	 Ne Maliya daai, ne a taigi den wookoman, di be e wooko na a toow osu taki: “A san di a o taigi u fu u du, na dati u mu du.”


I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon; itepuru uya tanporon nɨ tapuruui esa' pe iku'to' oton. 	 Da fu tuu, mi e taigi u, a masaa de o poti a futuboi toon a basi di e luku ala en gudu gi en. Na so a masaa ya o du.


Mɨrɨ a'tai, kin uya ta'pʉ tʉpoitorʉ ton pɨ', ‘Auronpɨ'tɨ', itemiyatʉ pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ i'ta pɨ' eno'ma kon pa pʉroroi pona ewarupɨ ya'. Mɨrɨ yau ikaranto' pe, tʉyɨ kɨtɨtɨi'mato' pe iya,’ ta'pʉ kin uya. 	 “We, ne a kownu sende en futuboi taki: ‘U kisi en! U tei en futu anga en ana! Da u iti en go na a gaan dunguu a doose anda. Na soso kee anga kaw tifi de anda.’ ”


Iyepiya'tɨ koro'tau, ipoitorʉ uya eke kuru rɨ ipʉrataai ko'manʉ'pɨ'nin nʉ'pʉ nee'pʉ ipiya'. 	 Da wan dei, ne a kownu wegi ala den paiman di den mu pai en go, a wegi den kon. Namo a kai wan fu den ondooman fi en, di abi fu pai en onmen tenti miliyun.


Ipoitorʉ ton uya serɨ ensa' a'tai, to' usakorota'pʉ, mɨrɨpan kon uya, “Ɨ'rɨto' pe ima'tanʉkʉ iya?” ta'pʉ. 	 Ma a sani di a uman du ya, á bun gi den bakaman fu Masaa Jesesi seefi seefi. Ne den taki: “Saide meke a towe a dii switi fatu de poli so du?


“Ɨnʉ' pɨ' rɨ serɨ kʉsekamai, e'tane enta ɨsenpoikata Papa ena' use'man nɨto' tʉrawasomanin ena', mɨrɨ awonsi'kɨ ɨuse'mato' pe te'sen, Mosi' uya tasa' na'ne' awɨrɨ mʉtʉrʉi', ɨyekorʉkasa' ekamanin pe to' pɨ',” ta'pʉ iya. 	 “Yu á mu taigi ná wan sama a sani di pasa ya, ye! Ma pe fu dati, go a den hei apaiti begiman fu keliki, meke a si yu taki, i kon bun tuutuu. Tyai a paiman fu Gadu enke fa a weiti fu Mosesi e taki. Da den sama anda sa si taki i kon bun tuutuu.”


“Urɨ, Sises uya uinserʉʉi enno'sa' ɨpiya'nokon so'si amʉ' auro'kanin pe. Urɨ kʉrɨ rɨ Tepi' Atʉ rʉ'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Ipa rʉ'pʉ, a'kwa, pata emakʉ a'taino Kaiyono',” ta'pʉ iya. 	 Namo mi yee wan tongo taki: “Na mi, Jesesi sende mi Engel kon fu taigi yu den sani ya, fi i taigi den keliki. Mi na a Lutu fu Kownu Dafeti, soseefi mi na a Bakaten Manpikin fu Kownu Dafeti paansu. Mi na a Beenki Sitali di de fu si te peesi e kon kiin.”


Mɨrɨ a'tai, meruntɨ inserʉ uya tɨ' anʉmʉ'pʉ eke a'nai' e'pato' yai kaisaron nɨ, mɨrɨpan eno'ma'pʉ iya parau ka' se kasa tai'ma: “Serɨ kasa ɨsɨ pe eke pata Paperan eno'mato' oton, mɨrɨ awonsi'kɨ epoton pe pʉra rɨ kanan. 	 Ne, wan gaan makiti Engel fu Masaa Gadu diki wan gaanbigi siton di gei di den e maa kalu, ne a fiingi en go a ini ze. Ne a taki: “Na so den o fiingi Babilon towe tu. Da noiti moo den sa fende en.


uri'san uyee'pʉ po'toro arapasta yawon po'piyun epe'kena' kuru rɨ esa' pe, mɨrɨpan uya a'koka'pʉ Sises i'pai pona ima'pʉ iya, tʉteire' po tenai' tepʉrʉ piyau iyesi koro'tau. 	 Ma namo, di den sidon fu nyan, ne wan uman kon doo anga wan moi bataa anga wan gaan dii sumee switi fatu a ini. Ne a waka langa langa, te a Masaa Jesesi, a pe a sidon na a tafaa. Ne a kandi a apaiti fatu a Masaa Jesesi ede anga ala fa a sidon a tafaa fu nyan de.


Atamokori kon amʉ' uya mana tato' ɨ'pɨtʉ'pʉ rɨmono' tau, e'tane to' eri'pɨtʉ'pʉ. 	 Den avo avo fu u be nyan a mana a ini a gaan sabana, ma toku den dede.


Ɨpun kon wɨnin nan pɨ' kenari'nʉntʉu, aya'kwarʉ kon wɨnin nan pen nɨ pɨ'. E'tane ru'ku, kʉrɨ pɨ' enari'nʉntɨ', asa'rɨ rɨ marɨ ɨpun mɨrɨ awonsi'kɨ aya'kwarʉ wɨnin pɨ' ekota'man nɨto' yau. 	 “Soseefi u á mu feele, te sama e suku fu kii u. Bika den sa kii u sikin namo, da a kaba. Ma den á poi kii u jeje. Ma a sama di u mu feele, dati na Masaa Gadu. Bika a sa kaba i sikin a soso, da a towe i sikin anga a jeje fi i go a ini didibii faya .


Utamokori kon amʉ' Epʉra'an, Aisi', mɨrɨ awonsi'kɨ Seko' e'to' itese' pɨ' Papa uya tʉpoitorʉ Sises ku'sa' eke pe, mɨrɨpan Paire' piya' inee'pʉ auya'nokon iwɨto' pe iya. Inonka tane iya rɨ, ‘Sises i'se pʉra ina man,’ ta'pʉ auya'nokon Paire' pɨ'. 	 A taigi den doo taki: “Na Masaa Gadu du a foondoo wooko ya. Wi avo Abalaham be e dini en. Isaki anga Jakopu doo ala taa avo tu. A gi en wookoman Jesesi dyendee. Ma u enke Dyusama ya be kisi en gi Gaaman Pilatesi, fu du ogii anga en gi u. Ma a á be poi fende fowtu fi en, fu sitaafu so, ne a be wani u losi en. Ma u á be wani, bika u á be abi bisi anga en.


ɨnʉ' rɨ usenna pen, mɨrɨ pe pʉra kʉrʉpo'po pɨ' iyesi pen tʉma'kʉʉi ke pʉra kʉrɨ rɨ ene ese' mɨrɨ pe pʉra itese' nonpaai pʉra iye'tane. 	 Da, a du disi, fu meke ná wan sama, di sa bai efu seli sani, efu den ná abi a nen fu a meti ofu a nombuu fu a nen fi en.


“Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' ɨpoitorʉ ton uya ina epuru ton eseru rʉ'pʉ i'kwɨtʉ? Temiyatʉ kon korʉka to' uya pʉra iyesi tenta'na kon rawɨrɨ,” ta'pʉ to' uya ipɨ'. 	 Ne den akisi en taki: “Saide den bakaman fi yu mu e du sani di wi avo á be gwenti? Bika den e nyan sondee wasi ana enke fa avo fu u be poti gi.”


“I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon; Epʉra'an entu rawɨrɨ rɨ, urɨ esi!” ta'pʉ iya to' pɨ'. 	 Ne Masaa Jesesi taigi den taki: “Fu tuutuu mi e taigi u taki: ‘Mi de bifo Abalaham be de.’ ”


Apʉne pʉra tu'kan kon nɨ uye'to' oton uyese' yau, ‘Kʉrai urɨ,’ tukai', mɨrɨpan kon uya tu'kan kon nɨ enku'tɨto' oton. 	 Bika somen sama o kon enke na den na a Kelestesi. Na so den o wooko anga mi nen, fu koli sama kisi. Da den o fende somen sama, koli waka a den baka.


“‘Ina epuru, eke pe sa'ne epoka'sa' iya man ko,’ ta'pʉ to' uya ipɨ'. 	 Ne den taigi en taki: “We, Masaa! A man de abi ipi kaba, bika na tin miliyun a abi.”


itʉsa' uneporonʉ kon ekamanin pe kamoro Papa iwano' pe te'san e'ma pona rɨ—eke pe tesi pɨ' tapurɨpɨ'to' pe. 	 A Apaiti Jeje ya na wan maiki fu soi wi taki, u sa fende ala den gaan bun di Masaa Gadu paamisi fu gi den sama fi en. Soseefi a Jeje ya puu wi na a katibo fu ibii sani di be e wooko enke basi a u tapu. Da a foondoo fasi fa Masaa Gadu wooko ya fiti fu bali gafa en.


Ipon ena'pʉ sirɨn pe aimu'ne, ipan pe rɨ aimu'ne ɨnʉ' rɨ serɨ non pon uya ikorʉkasa' uya aimu'nakasa' entai rɨ. 	 En koosi weti fann. Da ná wan sama fu goontapu sa wasi en koosi kiin so.


“Ɨ'rɨ pe to' kupʉ serɨ, tanporon kon Surusiran po tʉuko'mansan uya rɨ tanporo to' nʉkupʉ'pʉ i'tu, mɨrɨpan wapu'tɨ poken pʉra iyesi. 	 Namo den fiti taki: “San fu du anga den? Bika na wan gaan foondoo sani den du tuutuu enke wan maiki a hii lanti fesi. Wi á poi kibii a taki de. Ala sama a Jelusalem Foto ya si dati.


Sises uya to' usenuminkato' i'tusa' esi'pʉ, mɨrɨpan uya ta'pʉ to' pɨ', “Tanporo esa' wannɨ pe te'san epantakapɨ'sa' a'tai ɨsewa'nomai' tiwano' kon pe rɨ, to' uma'ta mɨrɨ; pata mɨrɨ pe pʉra ɨsiwʉ' tawon kon ka'pon amʉ' epantakapɨ'sa' a'tai ɨsewa'nomai' tiwano' kon pe rɨ uko'mamʉ pen nɨ mɨrɨ. 	 Ma Masaa Jesesi sabi fa den e denki so! Ne a piki den anga wan ageisi toli taki: “I be abi wan kownu, di e tii wan gaan kondee. We, den sama fu a kondee ya opo e feti anga denseefi. Da a hii kondee fu a kownu ya ná o booko saka, no? Soseefi wan gaan famii ofuso wan foto de. Ne den sama a ini, sete fu feti anga den seefi. Da den sama ya o booko den seefi saka tu.


‘800 kiyaran e'to' airɨ are' kasi',’ ta'pʉ iya nin si mɨrɨ. “Mɨrɨpan pɨ' ta'pʉ iya, ‘Se si imenuka' 400 kaisaron iten karapa, are' kasi' tukai',’ ta'pʉ iya. 	 Ne a man piki en taki: ‘We, mi mu pai wan ondoo bali oli.’ Di a piki so, ne a man teke a pampila di a be sikiifi onmen a man mu pai, ne a piiti towe. Ne a teke wan taa pampila, ne a gi en taki: ‘Luku ya! Go sidon esi esi, da i sikiifi taki, i mu pai feifitenti bali namo.’ Ne a man teke a pampila, ne a go sidon, ne a sikiifi taki na feifitenti bali namo a mu pai.


Mɨrɨ awonsi'kɨ ka'pon amʉ' wako'wa amʉ' kʉrʉpo'pomanin nan pɨ', “To' akanʉ'tɨ' serɨ tapai, ukʉipʉnʉ iwʉ' kʉ'ku'tʉu kʉrʉpo'po pɨ' e'nɨ iwʉ' pe,” ta'pʉ iya. 	 Ne a bali den man di be e seli doifi taki: “U gwe komoto ya! U á teke a osu fu mi Tata meke toon wowoyo!”


To' ɨ'kwɨrɨ'sa' a'tai, to' e'te'ka'pʉ Kenesare' airɨ, mɨrɨpan kon uya tʉkanwa kon ewa'tɨ'pʉ mɨrɨ yau. 	 Ne den poti boto a Genesaleti, ne den go a soo.


Apʉne pʉra Isaan uyee'pʉ iyenta'na mɨrɨ awonsi'kɨ ɨ'rɨ ensi iya pʉra, mɨrɨpan pɨ', ‘Makoi esi iyau,’ ta'pʉ to' uya. 	 U si fa den pikin de manii gei sama fu a ten ya? Bika noiti sani de di bun gi den wanten. Johanisi kon, a be e tan sondee nyan, fu begi. Den daai, den taki na didibii de ne en tapu. Da den ná o teke en taki.


Pari'si amʉ' tonpa uya Sises kɨ'ma'pʉ tʉpiya' entai'kwase'na. Mɨrɨpan utɨ'pʉ itiwʉ' ta' tʉteire' po iyena'pʉ tepʉrʉ piyau. 	 Ma namo, wan Faliseiman den e kai Simon, kai Masaa Jesesi, fu a kon nyan anga en ne en osu. Ne Masaa Jesesi go. Ne a go sidon a tafaa fu nyan.


e'tane tʉuko'manto' kon pɨ' tʉusewankamasan, ipʉrataaike' pe e'nɨto' nenku'tɨnʉ ton, mɨrɨ awonsi'kɨ tʉron nɨ ton nɨ i'se to' e'to' uya main ɨwɨtanʉkʉ. Mɨrɨ uya nin si iyepeta pʉra ikupʉ. 	 ma den booko fu a libi anga a feti fu fende tyaipi gudu anga taa sani a goontapu anga a lobi fu goontapu sani seefi, e tyoko a wowtu a ini den ati ini kii, meke a á poi meke nyanyan.


No'pʉ ton, ataan'pʉ kon ena' e'tʉtɨ', serɨ esi pɨ' wakʉ pe Itepuru pona. 	 Biibi uman! Saka a yu man ondoo. Teke en taki. Bika na dati fiti uman di e libi gi Masaa Jesesi Kelestesi.


“Eta'pʉ auya'nokon; ‘Tʉtaan'pʉ kenan kʉsekumankai,’ tawon. 	 Namo, ne Masaa Jesesi taigi den taki: “We, u be yee kaba taki: ‘Uman anga man, di libi kaba, á mu go a taa man ofu uman.’


Mɨrɨ awonsi'kɨ, “Iu'ma'sa' si man,” ta'pʉ iya. “Urɨ kʉrɨ rɨ Arʉ'pa mɨrɨ awonsi'kɨ Omeka, Iye'sara'tɨ mɨrɨ awonsi'kɨ Iu'matʉ. Ɨnʉ' rɨ tuna'kiri' ke na'ne' o'pa uya mɨrɨ te'masen pen nɨ tuna ke, uko'man nɨto' tuna'kwaai ke. 	 Ne, a taigi mi baka taki: “Ala sani pasa kaba! Mi na a Alfa anga a Omega! Sobun, mi na a Bigin anga a Kaba fu ala sani! Ibii sama, di wataa e kii, da mi o gi en wataa di e gi libi fu tego fu a diingi fu soso.


Serɨ serɨ iyakon ite'kwa pe eke Papa tʉrawasooi ti'tuto' ipɨkɨrɨ kupʉ'pʉ Sises uya tʉuyepʉ tʉpo Isutiya poi Kiyarari pona. 	 Da a sani di Masaa Jesesi du ya, ne meke di fu tu gaan foondoo sani di a du, di a daai komoto a Judeja kon a Galileya baka.


Epʉra'an payan pe ɨwesi kon tukai' si'tuyai', mɨrɨ rɨ e'tane uwɨnɨ pɨ' ɨye'kamasa' kon, apʉne pʉra umaimu pata pʉra rɨ ɨwesi kon wenai ayau'nokon. 	 Mi sabi taki u na pikin fu Abalaham. Ma u e suku fu kii mi. Bika u nái teke den sani di mi e leli u.


E'tane tenki tapai'nokon Papa pɨ', makoi poitorʉ pe rɨ ɨwe'pɨ'sa' kon e'tane, tanporo ɨyewan kon pokon pe ɨyenupato' kon awɨrɨ ɨwe'sa' kon ɨye'tʉsa' kon na'ne' ya'. 	 We, meke u gi Masaa Gadu daa seefi! Takuudu anga ogii be e wooko enke basi a yu de seefi tapu, fu du. Ma i poti hii ati e teke Masaa Gadu leli, di paati doo yu de.


Pʉrekiya, Panperiya, Isi', Ripiya mɨrɨ awonsi'kɨ Ron piyaworo' nan nɨ uye'sa' man ko, Esuwerʉ amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Esuwerʉ amʉ' pen e'tane, Esuwerʉ amʉ' napurɨnʉ apurɨnin nan. Tʉron kon kanan Kʉri' winɨpaino kon mɨrɨ awonsi'kɨ Arepiya winɨpaino kon, e'tane si umaimu kon tau'ne to' usaurokʉ eta'nokon, eke rɨ Papa nʉkupʉ'pʉ ekareei pɨ'!” ta'pʉ to' uya. 	 Taawan komoto a Filigiya. Taawan komoto a Pamfiliya. Taawan komoto a Egepte Kondee. Taawan komoto a Sileni Foto a Libiya Kondee. Taawan na foluku fu Loma Foto di e tan a Jelusalem Foto de. Foluku fu Loma Foto seefi di teke fu dini Masaa Gadu na a fasi fu Dyusama.


Mɨrɨ wenai, ti'tui' e'tɨ'. “Ɨtonpa e'makoimasa' a'tai, auro'kakɨ mɨrɨ enta' ikupʉ iya namai'; tʉmakooi apai iyera'tɨsa' a'tai, ipɨ' ɨsentu'makɨ. 	 Mi e bali u, fu luku bun taki, a sani de á miti u. “Efi i si wan biibiwan e du ogii, da bali en, meke a daai libi, fu kaba anga a ogii di ai du. Da efu a aliki yu, ne a daai libi, da gi en paadon.


Iya'kwarʉ yawon pen ka'pon uya Papa A'kwarʉ winɨ teposen eporo pʉra rɨ iyesi, apʉne pʉra iya'kwarʉ pʉra rɨ iyesi ipona, mɨrɨ ton to'ka'nʉkʉ iya pʉra rɨ iyesi, apʉne pʉra Iya'kwarʉ yau rɨken ti'tusen pe iyesi. 	 Bika wan sama sikin á meke anga wan kodo pisi namo. Ma a de pisi fu pisi.


Serɨ pɨ' i'nai rɨ e'tɨ': tekumasan, mɨrɨ pe pʉra ɨri kupʉ pɨ' te'san, mɨrɨ pe pʉra mentaino kon—esi ika'sa' apurɨpɨ'nin pe—esi pʉra iyesi Kʉrai mɨrɨ awonsi'kɨ Papa e'to' esa' wannɨ pe epoton kon pe pʉra rɨ. 	 Bika sabi taki, sani ná o waka bun gi sama anga motyo fasi. Soseefi sama anga waka libi fu wooko poli fasi anga sikin. Soseefi sama anga fafa ati a moni baka. Bika den libi de gei dini afokodeei sani. Da sama di de a ini den libi de, ná o fende a bun di de a ini a Nyun Tii fu Kelestesi anga Masaa Gadu.


Mɨrɨ a'tai, ipoitorʉ ton utɨ'pʉ Sises uya ta'pʉ awɨrɨ rɨ iku'se'na. 	 We, ne den tu bakaman waka go, enke fa Masaa Jesesi sende den. Ne den du san a sende den tu.


Ikʉipʉnʉ uyenno'nin nʉ'pʉ usauro'sa' upɨ', imaimu etasa' auya'nokon pʉra iyesi, itemʉ' nɨrɨ ensa' auya'nokon pʉra rɨ nɨrɨ iyesi. 	 “Da soseefi mi Tata di be sende mi kon, seefi e taki sani fu mi. Ma, u á be yee en tongo wan dei. U á si en fesi wan dei, te go taki fu sabi en.


Mɨrɨ a'tai, ta'sise to' uya arɨ'pʉ use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru iwʉ' ta'. Pi'ta uya e'ma'pʉka'pʉ ɨnnonsi'kɨ rɨ. 	 Da di den kisi Masaa Jesesi so kaba, ne den tyai en go na a osu fu a moo hei begiman. Ma, da Peitilisi be e waka te a baka e luku pe den be e tyai en go.


mɨrɨ awɨrɨ rɨ sa'ne ɨutɨ kon esi mɨrɨ e'suranman pɨ' uyenta'tʉine' awɨrɨ rɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ serɨ pe eta auya'nokon urɨ rɨ esi e'suranman pɨ'. 	 Na so meke u e fende banowtu de enke fa u be si dati be miti mi de. Soseefi u e yee fa ai miti mi ya ete.


Mɨrɨ rɨ e'tane, ɨsi'kaisa rɨ pʉra to' maimu esi'pʉ. 	 Ma ala den sani di den taki ya seefi be e kengi anga den seefi.


E'tane ɨnʉ' pʉra rɨ iyesi'pʉ Epʉn po, serɨ non po, mɨrɨ awonsi'kɨ serɨ non o'no, mɨrɨ kareta amon a'koka ton mɨrɨpan yawon enton pe. 	 Ma ná wan sama be de a Masaa Gadu Kondee efu goontapu ya efu ondoo goontapu di be poi booko den lenti fu a buku, fu luku go a ini.


To' uya ensa' a'tai, to' uya apurɨpɨtʉ'pʉ, e'tane tʉron kon uya ikasima'pʉ. 	 Ne di den si en, ne den sutu kini a doti ne en fesi, ne den begi en. Ma son fu den be e tan enke den á be wani biibi.


Mɨrɨpan kon upokoita'pʉ, to' uya tʉkaisarɨ'nokon, “I'napai rɨ, uyepuru, urɨ pen kuru rɨ nin!” ta'pʉ Sises pɨ'. 	 We, di Masaa Jesesi taki so, ne gaan tyali kisi den bakaman fi en, te ná sipowtu. Ne ibiiwan fu den bigin akisi en taki: “Masaa! A sa de taki, na mi o seli yu?”


Ɨ'rɨ ken si ta'nokon serɨ, mɨrɨ a'tai? Umakoitan pɨ' rɨ e'nɨ'nokon, wakʉ nonkasa' epanto' pe? 	 Da u sa piki mi de taki, da a bun fu tan du ogii naamo. Da Masaa Gadu o moo fende pasi gi u paadon. Da en gaan bun ati fasi o moo bigi gi u tu.


Toron amʉ' pɨ' ɨsenupatɨ': Te'pɨnsan pen, kiyari akʉ'pʉsa' amʉranʉ'nin nan pen, to' i'kiyari pata'se' pʉnon kon nɨ; e'tane Papa uya to' ewekʉ. Mɨrɨ entai i'nʉnkena' pe ɨwesi kon mɨrɨ toron amʉ' entai! 	 We, luku den foo a tapu! Den nái koti goon paandi nyanyan. Soseefi, den ná abi kedee efu baakoto e kibii nyanyan fu nyan taa dei baka. Ma toku, den e nyan e diingi ibii dei. Bika Masaa Gadu e solugu den. We, u libisama, no? U á waiti moo den foo, no? Da Masaa Gadu sa fika u sondee koosi efu sondee nyanyan?


Mɨrɨpan utɨ'pʉ siya rɨ Kiyarari poro itekare ekama pɨ' Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' ton tau, mɨrɨ awonsi'kɨ makoi a'kwarʉ ton nɨ enno'pɨtʉ'pʉ iya. 	 Da na so Masaa Jesesi go paati a Bun Nyunsu fu Gadu a ini den keliki fu a hii pisiwataa fu Galileya. Da soseefi a yaki takuu jeje puu a sama tapu.


Sises uya isa'ka'si mʉre eporo'pʉ, mɨrɨpan ereuta'pʉ ipo, iye'menukasa' itekare uya ta awɨrɨ rɨ, 	 Da Masaa Jesesi be fende wan buliki, ne a subi go sidon ne en tapu. Da a sani ya waka leti enke fa a be sikiifi a Gadu Buku taki:


“Ɨsɨ sɨ, apʉne pʉra pu'kena' amʉ' uruwasii oton tɨ' akapɨtʉ'pʉ auya'nokon, mɨrɨpan atamokori kon amʉ' uya to' tʉ'ka'pʉ. 	 Da heelu fu u! Bika u e seeka den geebi fu den apaiti fositen apaiti takiman fu Masaa Gadu. We, na den avo gaansama fu u be kii den.


Mɨrɨ awonsi'kɨ amaimu rɨ marɨ tʉna'popɨ'se kɨpʉremai, Papa i'tunin nan pen kasa tʉmaimu kon useta pe tekamai', apʉne pʉra tu'kan nɨ esakʉ tʉuya'nokon pɨ'. 	 “We, den sama di á sabi Masaa Gadu, lobi e begi gaan langa lolo begi. Bika den membee taki, na te den e lolo so fosi, da Masaa Gadu o yee den.


Mɨrɨ kasa rɨ use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton eke ton kuru mɨrɨ awonsi'kɨ Main pɨ' enupanin nan mɨrɨ awonsi'kɨ Esuwerʉ amʉ' epuru ton uya rɨ isapema'pʉ. 	 Soseefi den hei apaiti begiman anga den leliman fu Dyuweiti anga den gaansama fu kondee e sipowtu e poti en wisiwasi tu. Den taki:


Tanporon kon uya kuru ene'pʉ pen; ina rɨken ennin nan pe anʉnsa' kon uya Sises ene'pʉ, tʉron kon ka'pon amʉ' auro'kanin nan pe ina e'to' pe. Ina iyenta'nasa' kon iya'kɨrɨ, ensinin nʉ'san nɨ iya'kɨrɨ, nurɨne iyenasa' a'tai terikʉ tʉpo, 	 A ná a hii Dyu foluku a soi enseefi! Na den wan namo di Masaa Gadu seefi be fiti a fesi fu de enke kotoigi di si dati, fu taki baka. Na wi dati nyan diingi anga en, di a dede weki kon a libi ya baka.


To' nin si epa'ka'pʉ mɨrɨ uruwai' yapai. Emennʉ'pʉ po, Sises e'mʉ'sa'kasa' a'tai nin si, to' utɨ'pʉ mɨrɨ Surusiran pona. Mɨrɨ yau, tu'kan kon nɨ ka'pon amʉ' uya to' ene'pʉ. 	 Ne den komoto a ini den geebi, di Masaa Jesesi seefi weki baka komoto a dede, di fu dii dei. Ne den go a Jelusalem, a apaiti foto fu Masaa Gadu. Somen sama si den, fa den weki baka so.


Kamoro ka'pon amʉ' sa'man annawɨrɨ wakʉ kupʉ pɨ' te'san uya eke pe tʉku'to' kon, tʉnamato' kon mɨrɨ awonsi'kɨ eri'nɨto' pen warinpa ena' inke rɨ uko'man nɨto' tʉrʉ iya. 	 Ma a o teke den di sa tei ati fu libi fiti en go doo, fu libi tego makandii anga en. Bika den libi soi taki, den be suku fu a gafa den, go poti na a dyendee peesi fu fende gaandi. Den be suku fu a weki den puu a dede anga wan hii nyun sowtu sikin di noiti moo poi dede poli.


Kamoro iwano' pe rɨken pen e'tane iye'ta'nʉ'sa' kon Papa munkɨ amʉ' iwano' pe rɨ nɨrɨ, to' amʉranʉ'nin pe tikin nɨ to' tʉkonekai'. 	 Ma a ná den Dyu wawan a o dede gi, ma a o tyai ala den sama fu Masaa Gadu, di de paati paati a hii goontapu, kon makandii a wan ipi.”


Tʉusewankamai' pʉra e'nɨ ku'nin ka'pon esi yau mɨrɨ yau, tɨwɨ tʉusewankamai' pʉra e'nɨto' nesii ipiyau. Mɨrɨ pe pʉra iyesi yau, tɨwɨ ɨpona'nokon nenna'poi. 	 Da efu wan sama de ape di fiti fu kisi a bun di i begi gi en ya, da a bun o tan a ini a osu de. Ma efu a sama de á fiti fu kisi a bun ya, da a bun fi yu o daai kon a yu baka.


A'setun utɨ mɨrɨ i'se te'to' awɨrɨ rɨ. Imaimu eta auya, e'tane mɨrɨ winɨ iyepʉ, miyarɨ itɨ tukai' i'tu auya pʉra rɨ iyesi. Mɨrɨ kasa tanporon kon esi mɨrɨ iyentusa' kon iya'kwarʉ winɨ,” ta'pʉ iya. 	 Winta e wai go a pe a wani. Na a bali fi en namo yu e yee. Ma yu á sabi na on pe a komoto efu na on pe ai go. We, na letiso a de anga ibii sama di a Jeje fu Masaa Gadu a tapu meke baka ete wan toon. Yu nái si a nyunyun meke efu fusutan en, leti enke fa yu nái fusutan a winta. Ma yu sabi taki sowan sani pasa tuu.”


“Ewai', Epuru, e'tane pero amʉ' tepʉrʉ o'non kon nɨ mʉre amʉ' i'kiyari punu'pɨ pɨ' tenta'nasan ko,” ta'pʉ uri'san uya. 	 Ne a uman piki Masaa Jesesi taki: “Masaa san i taki na tuu. Ma den pikin dagu e nyan den sakasaka di den pikin e nyan towe a doti.”


Mɨrɨpan nin si uko'mansa' 84 kaisa rɨ wʉipiya tʉtaan'pʉ uma'ta'pʉ pata'pʉ yau. Tʉutɨsen pen nɨ Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' tapai, wʉi kaisa rɨ tʉwɨpʉremasen Papa pɨ', useruman pɨ' tenta'nai' pʉra te'sen. 	 Ne a de sondee man, fu te enke fa a abi aititenti a fo yali ya. Da dei anga neti a uman ya e de a ini a Mama Keliki e begi Masaa Gadu. Son dei, a be e de sondee nyan seefi fu begi.


Isaan pʉse rɨ pu'kena' Aisaya usaurokʉ'pʉ rʉ'pʉ ipɨ': “Rɨmono' tau ka'pon ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ, ‘Itepuru e'ma ikonekatɨ', to'sa rɨ ite'ma ikonekatɨ',’ tawon,” ta'pʉ rʉ'pʉ ipɨ'. 	 A sani ya waka leti enke fa Masaa Gadu be piki Jesaja enke wan apaiti takiman fu taki, fi en: “A tongo fu wan bosikopuman o bali a ini a gaan sabana taki: ‘U seeka pasi gi a Masaa, meke a pasi sa kon taampu letiopu tollo.’ ”


Tamas nin si (Titimas tato' ipɨ'), 12 kaisaron kon tonpa pʉra iyesi'pʉ, tʉtonpa ton koro'tau Sises uye'sa' a'tai to' piya'. 	 Ma Towmasi, wan fu den twalufu bakaman fu Masaa Jesesi, di den be e kai Toolengi tu, á be de a den taawan mindii, di Masaa Jesesi be kon a den.


E'tane miyarɨ rɨ ta'pʉ iya, “Iyo'non winon pe ɨwesi kon, itepoino winon pe e'tane. Serɨ non pon kon pe ɨwesi kon, serɨ non pon pe pʉra e'tane. 	 Ma a piki den taki: “U na fu ondoo ya. Ma mi na fu tapu anda. U na fu a goontapu ya, ma mi a ná fu a goontapu ya.


(To' uya ito'ka'nʉkʉ pʉra rɨ marɨ iyesi'pʉ iye'menukasa' itekare Sises e'mʉ'sa'kato' oton terikʉ'pʉ apai, tawon.) 	 Bika te enke now, da den á be fusutan a wowtu di sikiifi a Gadu Buku taki Masaa Jesesi mu opo baka komoto a dede ete.


Tu'kan kon nɨ uri'sami'si amʉ' esi'pʉ enpɨtʉ pɨ' ɨnnonsi'kɨ. Sises e'ma'pʉkasa' to' uya esi'pʉ Kiyarari poi, ipika'tɨ pɨ' to' esi'pʉ i'se iye'to' ke. 	 Ma namo, da somen uman sama seefi be taampu, te a faawe e luku, fa sani e waka anga Masaa Jesesi. Bika den uman ya be waka komoto a Galileya anga Masaa Jesesi fu solugu en naamo.


Ipan pe to' etʉipɨtʉ'pʉ, a'kwarʉ'pʉ ensa' tʉuya'nokon pe tekamai'. 	 Ne ala den fiya feele te, ná sipowtu. Bika den be denki taki, na wan yooka den be e si.


Mɨrɨ yau ɨ'rɨ rɨ tewonsen pʉra iyesi mɨrɨ ka'pon ya' kɨpo'ponsi'kɨ ɨri pe iku'se'na, e'tane ka'pon apai iyepa'kasa' uya ɨri pe ikupʉ,” ta'pʉ iya. 	 Wan sama nái tyobo a Masaa Gadu fesi fu san di ai nyan go a ini en bee. Ma na den sani di ai taki komoto a ini en mofu ini kon a doo, na den e meke a tyobo a Gadu fesi.


Takon non utɨ'pʉ tʉku'sen ya' tʉpo, Sises rɨ nɨrɨ si utɨkaa'pʉ, e'tane ama'ai rɨ nin itɨ'pʉ, eke pe ti'tui' pen. 	 Ma di den baala fi en go kaba, ne enseefi teke pasi fu go na a piisii ya. Ma a á be waka gaangaan fu ala sama si en. Ma a be waka kibii kibii.


Sirikɨ ese' esi I'ne'. Tuna tonpa, 1 3 e'to' airɨ ena'pʉ i'ne' pe. Mɨrɨ tensise tu'kan kon ka'pon amʉ' eri'pɨtʉ'pʉ, apʉne pʉra i'ne' pe tuna enasa' ke. 	 We, na a sitali ya den e kai Bita. Wan fu ala dii liba wataa a goontapu kon bita. Da somen sama di be diingi a wataa ya be dede. Bika a wataa be bita.


Isaan uya ekama'pʉ eke pe tʉukɨ'pɨ'nʉnse, “Pʉse rɨ si kʉrɨ rɨ unekama'pʉ, ‘Kʉrɨ rɨ si uye'ma'pʉ tau tʉuye'ton esi mɨrɨ eke uyentaino, penaro' uwapiyaro' rʉ'pʉ rɨ,’” ta'pʉ iya. 	 Da Johanisi be e taki fi en. Ne di a si en, ne a bali taki: “Na a sama ya mi be e taki, di mi be taigi u taki: ‘Wan sama o kon a mi baka di bigi moo mi. Bika a be de gaandiwe fosi mi be meke.’ ”


Apʉne pʉra Ka'pon, Papa winon uye'sa' mɨrɨ tapiyo' pe e'nɨto' pe pen, e'tane apiyo' pe e'se'na, mɨrɨ awonsi'kɨ tʉuko'manto' tʉse'na tu'kan kon ka'pon amʉ' epe' pe,” ta'pʉ iya. 	 Da a Manpikin di saka kon toon libisama ya á kon fu libisama yeepi en. Ma a kon fu dini den, yeepi den a sani. A dati meke a o dede gi ala libisama fu puu den a ogii tyai den kon a Masaa Gadu baka.”


Mosi' uya tasa', ‘Ɨkʉipʉnʉ mɨrɨ awonsi'kɨ asan inamakɨ,’ mɨrɨ awonsi'kɨ, ‘Ɨnʉ' rɨ tʉkʉipʉnʉ mɨrɨ awonsi'kɨ tʉsan nɨ pa'nʉ'nin wɨto' pe iyesi.’ 	 Mi o taigi u san a avo gaansama fu u di den be e kai Mosesi be sikiifi a Gadu Buku. A be sikiifi taki: ‘U mu lesipeki u dda anga u mma. Da iniiwan sama di kosi en mma efu en dda mu dede.’


Mɨrɨ yau Esuwerʉ pʉra rɨ iyesi, Esuwerʉ pen pʉra rɨ, poitorʉ pʉra rɨ, a'sisa' pen pʉra rɨ, warawo' pʉra rɨ mɨrɨ awonsi'kɨ uri'san pʉra iyesi, apʉne pʉra tikin nɨ ɨwesi kon Kʉrai Sises yau. 	 Da mokisa libi anga Kelestesi á de taki, Dyusama kengi anga foluku di á de Dyu. Saafu a katibo seefi á kengi anga fiiman. Kengi á de tu fu uman efu man. Bika Masaa Gadu e si wi ala enke sama fu Kelestesi Jesesi, da a kaba.


Ka'pon amʉ' iya'kɨrɨ tʉutɨsan e'takʉ'ka'pʉ, ɨ'rɨ tai'ma pʉra rɨ; mɨrɨpan kon uya main eta'pʉ, e'tane ɨnʉ' rɨ ene to' uya pʉra iyesi'pʉ. 	 A hii ten de, da den man di anga en be de a waka tapu dyombo te, den de diin. Bika den e yee a Tongo e taki, ma den nái si a sama di e taki.


Iya'kɨron kon esi'pʉ So'pa'tarʉ, Piros mu, Pereya winon; Aresta'kos, Sekuntos, Tesaroni'ka winon kon; Kayas, Terʉpi winon; Tai'ki'kas, Tʉro'pimas, Eisa winon kon; Temu'ti nɨrɨ. 	 Namo, sama anda wani waka wooko anga en. Wan man den e kai Sowpateli enke manpikin fu dda Pilesi fu Beleya Foto, Alestakesi anga Sekundesi, tu Tesalonika man. Gaayosi fu Delbe Foto anga Timotiyesi tu. Tikikesi anga Tolofimesi fu Asiya pisiwataa tu.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', utonpa kon amʉ' eseru aimenkato' ereutanʉ'pai'nokon. E'tane ru'ku, ɨusenuminkato' kon ikonekatɨ' ɨtonpa kon e'pi'poto' ipona mɨrɨ pe pʉra iwa'kʉ'nin tʉrʉ auya'nokon namai' ite'ma ta'. 	 Da kaba kaagi a taawan. Denki fu kaba du a sani di wan taawan e denki abi kina. Meke a á sa dyakata komoto a Masaa Gadu pasi.


I'tun nɨto' ike ke to' i'tu'pʉ to' uya, mɨrɨpan i'ki'ma tane to' uya ita'mo'ka'pʉ Ma'tayas winɨkʉi', mɨrɨpan Ma'tayas ena'pʉ 11 pan kon enno'sa' kon tonpa pe. 	 Namo, den daai wan sowtu sani, fu koti luku on di fu den tu man ya mu wini a wooko. Matiyasi wini, ne den poti en a den taa elufu apaiti bosikopuman fu Masaa Jesesi kon toon twalufu apaiti bosikopuman baka.


Kɨsewansiukai, ‘Tanporo ɨyentukapʉ kon kanan mɨrɨ,’ ta uya pɨ' ɨpɨ'. 	 We, fa mi taigi i de taki, yu mu meke baka ete wan toon, da a á mu foondoo yu.


Mɨrɨpan uya ka'pon amʉ' ekama'po'pʉ, “Nai esi Main, Mosi' winon awɨrɨ Sapa' a'tai tʉku'sen pe: wakʉ kupʉ, mɨrɨ pe pʉra ɨri kupʉ katɨ? Ka'pon pika'tɨ ima'ta namai', mɨrɨ pe pʉra iwɨnɨ katɨ?” ta'pʉ iya. E'tane e'pana to' esi'pʉ. 	 Ne Masaa Jesesi akisi den taki: “San Gadu Buku taki fu a kina dei? U mu du bun efu u mu du ogii? Fu deesi wan sama fu a kon bun baka efu fika en fu dede?” Ma ala den sama de pii. Ná wan fu den piki en.


Pʉsamoro si inanʉmʉ'san 12 kaisaron kon: Saiman (Pi'ta tukai' inese'tɨ'pʉ); 	 Da na den twalufu man ya a be teke puu a den taawan mindii: Simon di Masaa Jesesi be kai Peitilisi


eke ton apon po kuru te'san Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' tau, mɨrɨ awonsi'kɨ tʉnamasan pata'se' yau kuru te'san enta'nan a'tai'ne. 	 Te den de a ini den Dyu keliki den lobi sidon te a fesi enke bigiman. Da soseefi den e suku a moo bun peesi te den sidon a tafaa fu nyan. Da na so den e poti denseefi enke bunbun sama.


Wakʉ pe rɨ kʉrɨ rɨ ipoitorʉ e'to' oton itepuru neporonʉ mɨrɨ kupʉ pɨ' tenna'po a'tai. 	 We, te a masaa o kon doo baka, da seigi fu a futuboi de. A masaa o pai en gaan paiman, efu a si taki: ‘Aai! A futuboi ya e wooko enke fa a fiti gi mi.’


Tʉweyu pe tʉneporo'pʉ a'tai, Era' uya tʉpon pata'tɨ'pʉ kin pe tesi ekamanin, mɨrɨpan ereuta'pʉ tapon po, ka'pon amʉ' iyamʉrasa' kon auro'ka pɨ'. 	 Namo Helowdesi poti wan dei fu piisii makandii na a kondee. A dei de, ne a wei en moi kownu koosi, teke peesi ne en kownu sutuu. Da ai taki anga den somen sama di be kon dyunta de.


Sises pʉta piya' ita'mo'ka'pʉ tenki ta tʉuya ekamanin pe, pʉse rɨ esi'pʉ mɨrɨ Sameriya pon pe. 	 Ne a lon go kai sutu kini a Masaa Jesesi fesi, fu soi en lesipeki. Ne a gi Masaa Jesesi daa fu a bun di a du gi en. A man ya, na be wan sama fu Samaliya.


Mɨrɨpan uya i'mʉ'sa'ka'pʉ itemiyatʉ pɨ' ta'sii', “Tari'ta kun!” ta'pʉ iya (“Uri'san mʉre, e'mʉ'sa'ka', ta uya ɨpɨ',” ta tʉuya e'kwa pe). 	 Ne Masaa Jesesi oli a pikin ana, ne a taigi en taki: “


Tanporo rɨ mɨrɨ pata yau te'san ka'pon amʉ' amʉra'pʉ mʉra'ta na'. 	 Da a hii foto ali kon na a osu doo mofu pe Jesesi be de.


Tikin nɨ imaimu esii'ma to' ukɨ'pɨ'nʉmʉ'pʉ, “Pʉse rɨ ka'pon atɨ' iwɨnɨ kon pa! Parapas nonkai'ma ina iwano' pe,” ta'pʉ to' uya. 	 Ma ala den sama bigin bali taanga taki: “Nono! Yu á mu losi en. Kii en puu de. Kii en! Na Balabasi u wani i puu a sitaafu osu gi u.”


Uri'san epontɨsa' esi'pʉ tʉtariren pon ya', isuweyu ya', mɨrɨpan uta'kʉ'tɨsa' esi'pʉ korʉ ke, epe'kena' ton tɨ' ke mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ ton mokon ke. Tenau ko' korʉ pun konekasa' a'sisa' iya esi'pʉ, ɨri ton kuru nuirapanin nan ke iyepe'tɨsa' esi'pʉ, tekumai' ɨri ton ku'sa' iya moron nʉ'pʉ. 	 A uman ya be wei gaan dii koosi. A be wei baaw anga lebi koosi mokisa anga somen gowtu anga ala sowtu dii dii dyamanti siton. Da a oli wan gowtu kan a ini en ana di fuu anga win. Da a win ya, na a motyo libi, di a uman ya be e libi.


apʉne pʉra ɨsipɨkɨrɨ Papa inserʉʉi u'tɨ iku'pɨ mʉre'pʉ ka', mɨrɨpan uya tuna sokousokouma. Takuru'kenan si wapiya tʉutɨsen iku'pɨ mʉre'pʉ ka' iyesokousokouma'pʉ tʉpo usepi'tɨpɨtʉ'pʉ ti'tui' pʉra rɨ teparan kon pe te'sen apai.) 	 Bika a abi a yuu, da wan Basiya fu Masaa Gadu Kondee e saka komoto a tapu kon seke a wataa. Da te a wataa seke so kaba, da a sama di o go a ini enke fosi sama, da a sama de e kon bun baka, wansi sowtu siki a be abi.


Ɨmenukasa' uya 'nokon unennokonʉ ukaretaai yau tekumasan ka'pon amʉ' pokon pe ɨwesi kon namai'. 	 Bika mi na wan apaiti bosikopuman di á waiti fu teli enke apaiti bosikopuman fi en. Bika mi be lon du gaan ogii anga a kulu sama fu Masaa Gadu.


Pʉsamoro 10 pan kon kin amʉ' esi'pʉ tikin nɨ iteseru, mɨrɨpan kon uya tʉpana'pano kon tʉto' oton ene ena'. 	 Ala den tin kownu ya, abi a seefi pakisei. Ala den fiya o gi a meti a makiti fu den anga a leti, di den abi fu taki.


“Wapiyaro' uye'sa' uya, ‘Uyepuru, tikin nɨ urepa'pʉ auya ike piri'sa' uya man, 10 kaisa rɨ nin si maina esi,’ ta'pʉ. 	 Ne a fosi man go a kownu, ne a taigi en taki: ‘Masaa, yu á si? Mi wooko anga a wan miliyun kolu di i be gi mi. Da a puu tin miliyun kolu wini. Da luku a moni fi i ya anga a wini di a puu.’


urɨ to' yau, ɨmɨrɨ nɨrɨ uyau. To' ekonekato' pe wakʉ pe tikin nan nɨ yau, uyenno'sa' auya tukai' orʉ pon kon uya i'tuto' pe, to' i'nʉnkasa' uya, ui'nʉnkasa' auya na'ne' kasa. 	 Da mi de a den ati ini, da yu de a mi ati ini. Da na so den o de wan tuutuu fu hii goontapu mu si taki na yu be sende mi kon. Bika yu lobi den, leti enke fa i lobi mi.


Mɨrɨ, to' uta're'tɨ'pʉ tonpa'pʉ amʉranʉkʉ'pʉ to' uya 12 kaisa rɨ pa'siki'ti amʉ' tʉpe' ke'ne. 	 Ne den go piki den pisipisi beele di fika. Ne den piki te twalufu bakisi fuu kwaa anga a pisi fu a beele di den sama be nyan fika.


“Ɨsɨ yau me'atʉi', ɨmɨrɨ'nokon wakʉ pe ka'pon amʉ' usaurokʉ a'tai ɨpɨ'nokon, mɨrɨ na'ne' kasa to' tɨpiya ton uya ennakanin nan pu'kena' amʉ' ku'pɨtʉ'pʉ mɨrɨ. 	 Da heelu fu u di sama e gafa, fu di u e libi enke fa den wani. Bika na so den sama fu fosi be e gafa sama di be e gi falisi bosikopu taki, den na apaiti takiman fu Masaa Gadu.”


(Tanporo A'tens mɨrɨ tʉpo ka'kʉran amʉ' mɨrɨ yau tʉuko'mansan esi'pʉ tʉweyu kon enno'pɨtʉ pɨ' emenna' itekare pɨ' usauro'nɨ pɨ'.) 	 A sani ya bigi na a Atena Foto. Bika sama ape be lobi te sama e kon anga nyun taki, fu yee. Den lobi taki nyun sani tu, fu taawan yee. Taa foluku di á de fu ape di kon tan ape seefi teke a gwenti de tu.


Itisakon nʉ'pʉ uya tʉwaai turunpa'pʉ. Mɨrɨ a'tai, eke wʉ' waraino epo'tɨ apo' ke eno'ma'pʉ to' uya parau ka'. Ipʉ'kʉ pe rɨ, 1 3 e'to' airɨ parau ena'pʉ mʉn pe. 	 Ne, di fu tu Engel boo di fi en tutu. Ne, den iti gaan wan sani enke wan gaan mongo, e leti faya, go a ini ze. Da, efi i paati a wataa fu ze a dii, da wan fu den dii pisi toon buulu.


Si'tipʉn uya imaimu eikʉ'pʉ, “Ɨmɨrɨ'nokon, tʉnamasan itepuru ton, apʉne etatɨ'. Papa usenpoika'pʉ Epʉra'an piya' Me'sa'po'temiya po Eran pona itɨ rawɨrɨ. 	 Namo a piki taki: “Mi Dyusama anga ala dda ya, u aliki! Masaa Gadu na a gaan dyendee Gadu fu gi gaandi. Na so a be soi enseefi a Abalaham enke moo gaandi avo pe u paansu komoto, fosi a be go tan a Halan Foto. A be de a Mesopatamiya Kondee.


Isutas utɨ'pʉ Sises piya' to'sarɨ rɨ, mɨrɨpan uya ta'pʉ ipɨ', “Miyarɨ, Rapai!” mɨrɨpan a'su'ka'pʉ iya. 	 Ne wanten, a waka go a Masaa Jesesi, ne a gi en odi taki: “Odi oo, Mesiti!” Ne a bosi en a sikin fesi piyow.


Papa i'tunin pe to' e'kupʉ, e'tane tʉnkupʉnʉ kon winɨ i'tunin pe pʉra to' esi. Ɨri pe kuru rɨ ewaruma wannɨ pe to' esi, Papa maimu awɨron kon pe pʉra mɨrɨ awonsi'kɨ ɨ'rɨ rɨ wakʉ kupʉ poken pʉra rɨ. 	 Soseefi, den e taki anga mofu taki, den sabi Masaa Gadu, ma den e lei. Bika den du e soi taki, den á sabi Masaa Gadu. Ma na takuu ati sama di nái yee sani anga yesi. Den á de fu du bun sani wanten.


Sises uya, “Kʉrɨ rɨ urɨ,” ta etasa' tʉuya'nokon a'tai, ta'poi kon ya' to' enna'po uta'mo'ka'pʉ non pona. 	 We, di Masaa Jesesi piki den taki: “Na mi de ya!” Ne ala den fiya kiki go anga baka ne den kai.


Inserʉ tuna ton esa' pe te'sen uya ta eta'pʉ uya, “Wakʉ pe kuru me'ai', ka'pon amʉ' eseru aimenkato' auya yau, Ɨmɨrɨ Wakʉ, moro na'ne' mɨrɨ awonsi'kɨ moro iye'sa' rʉ'pʉ. 	 Ne, mi yee a Engel di abi a faantiwowtu fu luku den wataa a goontapu taki: “Masaa Gadu! Yu de kiinkiin sondee fowtu! Yu na Awan di de. Yu be de senten na a bigin. Yu na a Apaiti Sama di e du sani leti sondee kukutu fasi, fu di i kuutu sani a sowan fasi.


Apakatɨ', moro iye'ku'sa' na'ne' imeruntɨtanʉ'tɨ', eri'nɨ poken na'ne'. Eposa' uya man ɨnkupʉ'pʉ kon esi iyenuka'sa' pe pʉra Papa, itese' pɨ' e'to' enu yau. 	 A dati meke u mu de na ain, da u gi den taawan di kon swaki a ini a biibi kaakiti. Bika mi si taki ná wan fu den wooko fu u di u e du bun sai gi mi Gadu.


Mosta' ena'pɨ, aiko rʉ'kwɨ kuru kasa iyesi, ɨnpɨmɨnʉ non ya'. 	 We, meke u taki: A de enke wan sii den e kai mosite. A sii ya na wan pikintoin sii.


E'tane iye'menukasa' itekare uya ekama tanporo orʉ esi makoi na'si'pʉ pe, mɨrɨ si usauro'nɨsa' rʉ'pʉ ipɨ', iye'tʉsa' rʉ'pʉ pe te'sen apurɨto' poro Sises Kʉrai yau, e'tʉto' pe kamoro apurɨnin nan ena'. 	 Ma kweti! Masaa Gadu Buku sikiifi taki, ala sama na takuuduman. Da na biibi Jesesi Kelestesi sa puu sama a takuudu anga ogii. Da a sama sa fende bun di Masaa Gadu paamisi Abalaham anga a paansu biibisama fi en.


Apurɨto' winɨ Mosi' sanon uya onamʉ'pʉ osorʉwau kapʉi iyentu'pʉ awonsi'kɨ, apʉne pʉra wakʉ pe rʉ'kwɨ iyesi ene'pʉ to' uya, mɨrɨpan kon esi'pʉ kin maimu pɨ' to' enari'nʉmʉ pʉra rɨ. 	 Na a biibi ya seefi be tyai Mosesi mma anga en dda fu si taki, a de wan dyendee pikin. Da den ná o feele, fu kibii en dii mun langa a ini den osu. Da den á sa kii en, enke fa a kownu fu Egepte Kondee be poti fu kii ala Dyu pikin.


Ɨmɨrɨ'nokon pona serɨ e'moronkato' oton ipokena' ton mʉnʉ enno'sa' auya'nokon wenai serɨ non po, ipokena' Eperʉ mʉnʉ awonsi'kɨ, Sakaraya, Pere'kaya mu pe te'sen mʉnʉ pʉ'kʉ pona rɨ, ɨnwɨnɨ'pʉ kon ɨpʉreman nɨto' iwʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ use'man nɨto' apon ka'sanau. 	 Kaba! Da na leti fa u avo gaansama mu kisi sitaafu a Masaa Gadu, na a seefi fasi u dati sa fiti fu kisi sitaafu tu. Bika u ala o pai fu a buulu fu Abeli, a fosi letiopu sama di u be kii. U o pai fu dati te go doo a buulu fu Sakalia, a pikin fu Belekiya di u be kii koosube fu a apaiti begi tafaa a Mama Keliki.


Ɨmɨrɨ'nokon nin si ɨri ton uya i'tu yau wakʉ ton e'repan nɨto' ke ɨmunkɨ kon amʉ' repa auya'nokon, mɨrɨ entai kuru ɨkʉipʉnʉ kon, Epʉn pon uya wakʉ ton e'repan nɨto' tʉrʉ kamoro ekama'ponin nan ena'. 	 We, efu u, anga ala fa u abi takuu ati seefi, toku u sabi gi u pikin bun sani so, da fa u pakisei, fu u Tata a tapu? A ná o gi sama di e begi en sani, bun sani, no?


Ka'pon e'tʉrawasoma a'tai, itepe'pʉ esi mɨrɨ irepato' ike tukai' iyesi pen nɨ e'tane iye'tʉrawasomasa' rʉ'pʉ ipɨ' pe iyesi. 	 We, fu wan sama wooko fu fende wan paiman, da a sa dwengi en basi, fu pai en. Bika a nái de taki, na gaan bun ati fasi, fu a basi, meke a mu gi en a bun de. Ma na musu a musu, fu pai en.


Komi' pe pata esi'pʉ, mɨrɨ pɨ' to' poitorʉ ton mɨrɨ awonsi'kɨ eke ton nɨ e'soto'pɨ'sa' esi'pʉ a'non pɨ' apo' piyau. Pi'ta rɨ nɨrɨ e'soto'kasa' esi'pʉ to' koro'tau a'non pɨ'. 	 Ma namo, da den futuboi anga den sikowtu di be e oli waki na a gaaman osu be meke wan koofaya faya fu den de a waan. We, ne Peitilisi seefi go taampu de e waan a faya tu. Bika a peesi be koo.


Ɨyekama'po uya ken si: Papa uya pe' tʉmunkɨ amʉ' ewaruma'tɨsa'? Kane ku! Urɨ rɨ nɨrɨ Esuwerʉ pon, Epʉra'an pa rʉ'pʉ, Pensiman ko' winɨpaino. 	 Ma u sa akisi mi de taki: “Da Masaa Gadu á fika en foluku, no?” Kweti! Mi di ai wooko ya ete, na Islayeli sama fu Dyu Kondee tu. Enke paansu sama fu Abalaham, da mi komoto na a lo sama den e kai Benyameni sama.


“Mɨrɨ pɨ', to' pɨ' kenari'nʉntʉu. Ɨ'rɨ pʉra rɨ iyesi mɨrɨ iwapu'tɨsa' te'nɨponkasen pen, mɨrɨ pe pʉra onansa' i'tu pʉra te'sen. 	 “We, mi e taigi u taki, u á mu feele ná wan enkii sama, di wani du ogii anga u! Kweti! Bika ná wan sani o kibii te, da a á kon a kiin wan dei. Da ná wan sani o pasa te, da sama á sabi.


mɨrɨpan uya ta'pʉ pi' e' pɨ', “Tɨwɨ si ɨnʉ' rɨ ɨyeperu na'nin kanan serɨ enta',” ta'pʉ iya. Ipoitorʉ ton uya mɨrɨ ta iya eta'pʉ. 	 Ne Masaa Jesesi fuuku a bon taki: “Noiti moo a wanten fu goontapu i sa meke nyanyan fu sama fende nyan.” Da den bakaman fi en yee di a be fuuku a bon so.


Isutas Eskariya', eparankanin pe iyesi'pʉ na'ne'. 	 Judasi Iskaliyotu, di seli Masaa Jesesi, meke den kii en.


Inke rɨ tenupato' kon awɨrɨ kuru rɨ to' e'pɨtʉ'pʉ, tʉusi'nʉnka kon ke to' amʉrapɨtʉ'pʉ, to' uta're'tɨpɨtʉ'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ to' ɨpʉremapɨtʉ'pʉ a'samʉtʉ yau. 	 Da sama di teke a biibi be poti denseefi, fu tei ati oli doo, fu teke leli, anga fu du san den apaiti bosikopuman e soi den. Soseefi den be lobi kon mokisa makandii enke biibisama. Da den e booko beele nyan makandii enke fa Masaa Jesesi be soi den, fu nyan pakisei a dede fi en. Den be e tan makandii e begi naamo tu.


Soisa amʉ' uya nin si pʉrata a'si'pʉ mɨrɨ; kamoro uya mɨrɨ kasa me'tʉi' tasa' awɨrɨ rɨ to' uya ikupʉ'pʉ. Mɨrɨ uriya', siya rɨ serɨ panton utɨsa' mɨrɨ Esuwerʉ amʉ' koro'tau rɨ serɨ pʉ'kʉ pona rɨ. 	 We, ne den wakitiman teke a moni, ne den e taki leti enke fa den hei apaiti begiman be taigi den, fu den taki. Da enke fa den e taki en de, na so den Dyusama teke en e taki, te doo tide ete seefi.


Kamoro ipiyawɨrɨ tʉutɨsan uya ɨri pe rɨ isapema'pʉ. Ti'pai kon sʉkʉsʉkʉma'pʉ to' uya, “Ɨmɨrɨ si, ‘use'man nɨto', ɨpʉreman nɨto' iwʉ' ma'tanʉkʉ uya, mɨrɨpan kanan amɨkapʉ uya osorʉwau wʉi yau,’ tawon nʉ'pʉ, 	 Da den sama di be e waka pasa be e seke ede, da den be e bali gi en taki: “O! Luku de. A ná a sama di be o booko a Mama Keliki, da a be meke en baka a ini dii dei, no?


E'tane Surusiran ka'tau na'ne' esi ɨnʉ' apiyo' pe pʉra rɨ, kʉrɨ rɨ si kʉrɨ rɨ usan kon. 	 Ma Jelusalem Foto fu tapu, gei a mma di á de saafu a katibo. Bika wi di o doo anda na biibisama di komoto na a katibo fu weiti.


Sises utɨ'pʉ Pi'ta iwʉ' ta'. Mɨrɨ yau, Pi'ta ewo'pʉ ene'pʉ iya te'kwe' tau e'kɨɨi'man pɨ'. 	 Moo lati, ne Masaa Jesesi go a Peitilisi osu. Ne a go si a main fu Peitilisi didon anga feba a kama tapu anda.


Mɨrɨ a'tai rɨ, iyekanwa'tɨ'pʉ kanau ya' to' piya'. Mɨrɨ a'tai rɨ, a'setun ereuta'pʉ, mɨrɨpan poitorʉ ton usewansiuka'pʉ, 	 Ne a subi go a ini a boto a den. Da di a subi go a ini a boto, ne a winta saka wanten wanten. Den foondoo te, den fika opo opo mofu.


‘E'tane pʉse rɨ ayakon enna'posa' pɨ', itano'masa' rʉ'pʉ pe iyesi pɨ', ima'tasa' kasa rɨ iko'mansa' pɨ' epori'man,’ ta'pʉ ikʉipʉnʉ uya ipɨ',” ta'pʉ iya. 	 I baala be lasi, fu go kaba a soso. Ma now a daai kon a osu anga libi baka. Da taa fasi á de moo enke, na fu meke piisii anga en namo, da a kaba. Bika a be lasi, ma u fende en baka.’ ”


Sises uya eikʉ'pʉ, “Papa apurɨto' esa' pe e'tɨ'. 	 Ma Masaa Jesesi piki den taki: “Efu u biibi Gadu, da u sa taigi a mongo ya taki: ‘Opo komoto ya go a ini ze.’ Da a sa pasa enke fa u taki. Ma efu u á biibi Gadu doo a ini u ati, da a ná o pasa.


To' nɨmɨ tʉpo, wʉ' pona itɨ'pʉ ɨpʉremai'. 	 Ne di a sende ala den sama gwe kaba, ne a subi go a wan mongo tapu, go e begi.


Upona rɨ nin iyesi Papa uya ina itekare ekamai' enno'sa' kon tʉsa' tensan pe tʉutɨsan a'mu yawon kon kasa, ka'pon amʉ' iyeri'to' pe eno'masa' kon kasa Roman amʉ' usennakato' pata'se' ya'. Mɨ yawɨron kon nɨ, inserʉ amʉ' rɨ ka'pon amʉ' rɨ nenpɨtʉnʉ pe ina ku'sa'. 	 Na so a sa waka anga u tu, efu u e taki tongo di sama nái fusutan. A de leti enke yu e taki anga winta.


Miyarɨ ka'tɨ' Tʉrai'pina mɨrɨ awonsi'kɨ Tʉrai'posa pɨ', kamoro uri'sami'si amʉ' sa'man pe rɨ te'tʉrawasomasan Itepuru apiyo' pe. Miyarɨ ka'tɨ' utonpa rʉ'kwɨ Pɨrʉses pɨ', kʉrɨ rɨ kanan uri'san sa'man pe kuru rɨ iye'tʉrawasomasa' Itepuru apiyo' pe. 	 Bali Tilipeina anga Tilifosa odi gi mi. Den tu uman ya tyotyo na a wooko fu wi Masaa. Odi mu doo Pelsisi tu, enke wan uman di tyotyo na a wooko ya tu, fu tyai somen yeepi.


Urɨ uriya' tu'kan kon ka'pon amʉ' uya ɨyewaruma'tɨto' oton kon, e'tane kʉrɨ rɨ pana' pe ne'mʉ'sa'kayai'ne' iu'matʉ pona rɨ epika'tɨto' oton mɨrɨ. 	 Da soseefi ala sama o abi ogii ati fu u, fu di u de fu mi ede. Ma sama di o tei fu oli doo, te anga dede seefi, sa fende a libi fu tego a Masaa Gadu.


E'tane nin aparapii kon yawon itʉtɨ' entu'manin nan ena', mɨrɨpan tanporon nɨ nin si esi mɨrɨ wakʉ pe ɨiwano' kon pe,” ta'pʉ iya. 	 U feti fu wasi u ati kiin, fu u yeepi den pooti sama a sani. Da te u ati kiin so kaba, da u ná abi fu feti, fu wasi ana moo enke fa u gwenti. Bika efu u ati kiin, da ala sani fu u kiin tu.”


Mɨrɨ a'tai, Paarʉ uko'mamʉ'pʉ tikin nɨ wʉipiya mɨrɨ awonsi'kɨ 6 kaisa rɨ kapʉi ipona Papa maimu ke to' enupa pɨ'. 	 Namo Pawlesi tan ape hii yali anga sigisi mun, e leli sama a bosikopu fu Masaa Gadu de.


Mɨrɨpan uya ta'pʉ Sises pɨ', “Sises, ɨyenu yau rʉ'kwɨ ukupʉi' kin pe ɨyenasa' a'tai,” ta'pʉ iya. 	 Ne a daai luku Masaa Jesesi. Ne a taigi en taki: “Masaa Jesesi! Te yu e tii sani enke kownu, da gaantangi membee mi, baa?”


“Uyewan man ika'nɨ' pʉra rɨ, e'tape'ne' pe rɨ iyesi uma'tanʉkʉ iya rɨ. Serɨ yau e'tɨ', uya'kɨrɨ tenu ke e'tɨ',” ta'pʉ iya. 	 Ne a taigi den taki: “Tuutuu tyali anga fuka moo mi te, a sa tyai dede kii mi. U tan ya anga mi! U á mu siibi!”


Tanporon kon uya imaimu eikʉ'pʉ, “Tɨwɨ ina mɨrɨ awonsi'kɨ ina munkɨ amʉ' iwano' pe imʉnʉ nesii!” ta'pʉ to' uya. 	 We, ne ala den Dyusama di be de ape bali taki: “Eeye! Meke a fika a wi anga den pikin fu wi neki tapu taki, na wi kii en!”


Ɨ'rɨ ken si ta'nokon serɨ, mɨrɨ a'tai? Makoi pe pe' main esi? Ta pen nɨ! I'nai rɨ, makoi mɨrɨ tukai' si'tui'no pen nɨ, e'tane main poro nin i'tusa' uya. Apʉne pʉra si'tui'no pen nɨ tonpa iwano' i'se e'nɨto' ipan pe, main uya, “Ɨtonpa iwano' i'se kesii ipan pe,” tasa' pʉra iyesi yau. 	 Da u sa piki mi de baka taki: “Da na weiti á bun!” Ma kaba! Bika sondee weiti, da wi á be o sabi takuudu anga nen. Wi á be o sabi san na takuu losutu, efu weiti á be taki: “Kaba anga takuu losutu!”


Mɨrɨ yau, to' uko'mamʉ'pʉ Sises ekareei Papa Maimu ekama pɨ'. Tu'kan kon nɨ kupʉ'pʉ to' uya Sises apurɨnin nan pe. Mɨrɨ tʉpo, enna'pon pɨ' to' e'sara'tɨ'pʉ Restʉra pona mɨrɨ awonsi'kɨ Ai'koniyan pona mɨrɨ awonsi'kɨ Antiyo' pona. 	 Namo den taki a Bun Nyunsu anda. Somen teke biibi. Ne den daai go a pe den be waka komoto doo de. Lisita Foto, Ikoniyemu Foto, anga Antiyokiya Foto tu.


Mɨrɨ a'tai, tanporon kon utunta'pʉ. 	 Ne di den taki so kaba, ne den booko paati, ne den go a osu.


“Ɨnʉ' uya rɨ raan'pu po'tɨ pʉra iyesi onansa' pe iye'to' ya' itʉto' pe tʉuya, mɨrɨ pe pʉra pʉsau o'koi'. E'tane ru'ku, itapon pona itʉrʉ iya kamo tewonsan uya iweyu ene poken. 	 Ne a taigi den taki: “Ná wan sama e leti wan lampu, da a poti en a sani ondoo, efu a teke sani tapu en. Nono! A o poti en a wan hei peesi, fu ala sama di o kon a ini a osu sa si sani bun anga en.


Isapema'pʉ tʉuya'nokon nonka tʉpo, to' uya tʉtariren pon mo'ka'pʉ, mɨrɨpan kon uya ipontɨ'pʉ ipon nɨ nin si ya'. Mɨrɨpan arɨ'pʉ to' uya kurusu' pona ipokapɨ'se'na. 	 Da di den kaba meke sipowtu anga en soso en so kaba, ne den puu a koosi di den be wei gi en, ne den wei enseefi koosi gi en baka. Ne den tyai en puu a ini a kondee go na a peesi pe den be o sipikii en na a koloisi.


Anpisin pe ka'pon amʉ' epirikʉ koro'tau, Sises uya ta'pʉ, “Ɨri ton nɨ serɨ a'taino kon! Eke Papa tʉrawasooi i'tuto' ipɨkɨrɨ ekama'ponin nan e'tane, ikupʉ uya pen. Isona pɨ', i'tuto' ipɨkɨrɨ rʉ'pʉ rɨken kupʉ uya. 	 Namo somen somen sama e kon a Masaa Jesesi, ne a taki: “Saide meke den sama fu a ten ya abi takuu ati so du? Den e feti fu si maiki fu Gadu. Ma den ná o si ná wan taa maiki moo enke a maiki fu a apaiti takiman fu Masaa Gadu, di den be e kai Jowna.


Kʉrɨ rɨ yau rɨ nɨrɨ utanʉn nɨ'pʉ'nokon pena, inkuu'pʉ iye'ku'to' pe awɨrɨ rɨ tanporon nɨ tʉrawasomanin mɨrɨ kasa iye'to' pe tawon teseru awɨrɨ, 	 Soseefi, da ala san a poti a Kelestesi ana toon fu wiseefi tu. Bika u mokisa libi anga en. Na langa ten a fesi Masaa Gadu be fiti poti so, fosi a be meke goontapu seefi. Namo, ne a wooko so nownow tuu.


Mɨrɨ koro'tau, use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru uya Sises ekama'popɨtʉ'pʉ ipoitorʉ pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ enupan nɨto' iya pɨ'. 	 We, ne a moo hei apaiti begiman e akisi Masaa Jesesi wanlo sani fu den bakaman fi en, anga somen sani fu a leli fi en.


“Mɨrɨ a'tai kiyari e'kwa esa' uya ta'pʉ, ‘Ɨ'rɨ ken si kupʉ uya serɨ? Uni'nʉnkanʉ rɨ nin si umu ennoko uya serɨ; to' uya nin si inama mɨrɨ,’ ta'pʉ iya. 	 “Ne a masaa fu a goon taki a ini enseefi taki: ‘San mi mu du moo? We, mi o sende awan kodo lobi manpikin fu mi go. Bika disi na mi manpikin, da den musu abi lesipeki fi en.’


Ikʉipʉnʉ tanporon kon a'samʉtʉ yawon kon apurɨnin nan Epʉn mɨrɨ awonsi'kɨ non pon kon uya tese' kon eposa' na'ne' iwinɨ. 	 A de a Tata tuu fu ibii paansu fu libiwan di a meke ya doo tapu anda seefi.


Tanporo wakʉ ton, “Miyarɨ,” tato' ennoko pɨ' man ɨyena'nokon, kamoro kuru Sisa iwʉ' tawon kon. 	 Ala sama di de apaiti fasi gi Masaa Gadu seefi e sende bigi odi. Moomoo, den biibiwan di e wooko na a paleisi, fu a moo gaan kownu a Loma Foto.


E'tane tetai' pʉra to' utɨpɨtʉ'pʉ, mɨrɨpan tikin nan utɨ'pʉ tʉmainarʉ ya', tʉron nɨ tʉnkupʉnʉ rɨ ku'se'na. 	 Ma winsi fa den futuboi go taki dati, toku den sama á wani kon. Bika den abi taa taa fuka e du. Taawan taki, ai go a goon. Taawan abi taa taa sowtu sani e du.


Apʉne pʉra apurɨsa' uya uma'tan nɨto' mɨrɨ pe pʉra uko'man nɨto', inserʉ amʉ' rɨ mɨrɨ pe pʉra makoi amʉ' rɨ, serɨ pe na'ne' mɨrɨ pe pʉra serɨ enta' na'ne', mɨrɨ pe pʉra ɨ'rɨ rɨ meruntɨ rɨ, 	 Da mi sabi taki, taanga libi anga ala dede seefi á poi wini wi. Engel anga taa jeje di de fu tii sani seefi á poi. Ogii lontu goontapu nownow go doo bakaten seefi á poi. Makiti á de a goontapu di poi tu.


Mɨrɨ pɨ', Sises apurɨnin nan umeruntɨta'pʉ apurɨto' tʉuya'nokon yau, mɨrɨpan kon epirikʉ'pʉ tu'ke rɨ wʉi kaisa rɨ. 	 A toli ya meke biibiwan a den peesi de biibi e moo taanga. Dei fu dei den kulu biibiwan de e moo bigi tu.


Pi'ta enu ya' iyee'pʉ, mɨrɨpan uya ta'pʉ Sises pɨ', “Rapai, apʉne enkɨ. Pi' e' anpa'nʉkʉ'pʉ useketasa'!” ta'pʉ iya. 	 Ne Peitilisi denki san Masaa Jesesi be taigi a bon eside. Ne a bali taki: “Masaa, luku de! Ná a bon di i be fuuku, no? A dede te a fika soso tyaka tyaka.”


“Irawote'siya pon so'si inserʉʉi ena' imenuka': Se ka'kɨ ɨmunkɨ amʉ' pɨ' tukai': “Serɨ main esi Amen winɨpaino pe, main awɨron, i'napai rɨ ekamanin mɨrɨ awonsi'kɨ tanporon Papa nʉkoneka'pʉ esa' winɨpaino. 	 “Sikiifi gi a Engel fu a keliki a Laodiseya taki, mi di e taki ya, na a Amen! A taki A Kaba! A tuutuu Kotoigi di nái lei. A Fitoow Wan. A Bigin fu ala sani di Masaa Gadu meke:


Mɨrɨ pɨ' Pari'si amʉ' utɨ'pʉ nai kasa ipoken pʉra isauro'to' pe ikupʉ'nokon ka'se'na. 	 Namo den Faliseiman kon gwe. Ne den gwe go kai pakisei luku, fa fu akisi Masaa Jesesi wan sani, fu a piki fasi enseefi.


Kin, kopʉna, Pones, mɨrɨ awonsi'kɨ tanporon kon to' a'kɨrɨ te'san e'mʉ'sa'ka'pʉ. 	 Baka di Pawlesi taki so, ne Kownu Agiipa opo taampu fu gwe. Gaaman Festesi seefi anga Benisi. Ala taawan di be sidon anga den de tu.


Itonpa pe rɨ, 1 3 e'to' airɨ ka'pon amʉ' wɨnɨ'pʉ mɨrɨ osorʉwawon paran; apo', ikɨrɨsin mɨrɨ awonsi'kɨ sorʉ'pa kaware amʉ' mʉta yai tepa'kasen uya. 	 Den dii ogii ya, a faya, a somoko, anga a podoo, di e komoto a ini den asi mofu ini, be kii wan fu ala dii libisama.


“Ɨsɨ sɨ, apʉne pʉra ima'kʉmasa' pen uruwai' kasa ɨwesi kon, ka'pon amʉ' usato' ipʉro'poro i'tui'ma pʉra,” ta'pʉ iya. 	 We, heelu fu u! Bika u de leti enke gaandi geebi, di sama e waka e pasa a den tapu, sondee fu den sabi taki, a sowan ogii tapu, den e waka e pasa de.”


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', wakʉ itekare ɨnekamapai kuru esi serɨ ɨmɨrɨ'nokon Ron pon kon pɨ' rɨ marɨ. 	 Na dati meke mi e angii taanga, fu doo u fu Loma Foto de seefi tu, anga a Bun Nyunsu ya.


E'tane ipoitorʉ ton e'to' yau kanau esi'pʉ ɨnnɨ rɨ ite'pi piyapai. Eke pe rɨ sipa'sipa esi'pʉ kanau rɨ tʉwɨpɨ'se, apʉne pʉra a'setun uyee'pʉ ɨsɨ pe to' winɨkʉi'. 	 Ma, den bakaman fi en be de, te a mindii wataa kaba anga a boto. Di den go te wan pisi, ne wan gaan winta anga seke wataa e baasi a boto fu den.


To' e'sei'pɨ'to' ena'pʉ ɨsɨ pe, mɨrɨpan pɨ' eke soisa amʉ' epuru enari'nʉmʉ'pʉ Paarʉ rɨ na'kɨ karapɨtʉ to' uya ko tukai'. Mɨrɨpan uya soisa amʉ' apiyo'ma'pʉ Paarʉ enpa'kato' pe to' uya to' piyapai soisa amʉ' iwʉ' ta'. 	 A kwali bigi te, ne a komandanti fu suudati di be tyai Pawlesi go gi den, kon feele. Bika ai si den e ali Pawlesi e go e kon te, ne a denki den o piiti en a mindii. Namo a meke suudati puu Pawlesi de tyai gwe na a suudati dyali baka.


tai'ma to' pɨ', “Entantɨ' ɨyentau'nokon na'ne' eke iwa pata ya', iya' ɨyepa'ka kon pe rɨ, mɨrɨ yau eporo auya'nokon mɨrɨ isa'ka'si mʉre ewa'tɨsa', ɨnʉ' utɨ'pʉ ipo pen nɨ. Teukai' mʉne'tʉi' serɨ ya'. 	 Ne Masaa Jesesi taigi tu bakaman fi en taki: “U go na a kondee a u fesi ya. Da te u go, da u o si wan pikin buliki teitei. Ná wan sama sidon na a buliki ya tapu lei ete.


Sises uya mʉre rʉ'kwɨ kɨ'ma'pʉ, mɨrɨpan soto'ka'pʉ iya to' koro'tau, 	 We, ne Masaa Jesesi kai wan pikin kon ne en. Ne a meke a taampu a den mindii de.


Ka'pon, Papa winon utɨto' oton tʉpɨ' isekamasa' na'ne' kasa rɨ, e'tane ɨsɨ yau rɨ kʉrɨ rɨ ka'pon esi eparankanin,” ta'pʉ iya. 	 We, a de so taki, na so a musu fu pasa. Bika Masaa Gadu be fiti a sani ya poti kaba, fu pasa anga a Manpikin di saka kon toon libisama ya. Ma heelu fu a sama di o seli en!”


Sa'man pe kuru rɨ sa'ne temiyatʉ kon ke ina e'tʉrawasoma. Ina pa'nʉkʉ a'tai, ina uya tʉpa'nʉ'nin kon pʉrema; ina kota'ma a'tai iwenai pʉra, ina uya rɨ imoronka; 	 Na so meke a bun fu suku den apaiti taanga di a Jeje e gi. Ma suku moomoo den apaiti taanga di sa yeepi den sama fu Masaa Gadu, fu den sa taampu moo taanga.


Mɨrɨ a'tai rɨ, ka'pon amʉ' ennoko'pʉ uya ɨkɨ'mai'. Wakʉ pe rɨ umaimu awɨrɨ ɨuye'sa' man. Serɨ pe si ina amʉrasa' man tanporo Papa uya tentane'nokon, tanporo rɨ Itepuru uya ɨrepasa' ina auro'kato' auya ike ke ekama auya etase'na. Asauro'kɨ si,” ta'pʉ Koneriyas uya. 	 We, ne mi sende sama wanten kon kai yu. Da a bun fa i kon. U de ya a Masaa Gadu fesi ya, fu aliki ala san a gi yu, fu taigi wi.”


Apiyo' pe iyesi yau, tɨwɨ apiyo' pe nesii; enupanin pe iyesi yau, tɨwɨ enupan pɨ' nesii; 	 Efu na fu yeepi taawan, da yeepi den. Efu na fu fusutan dipi sani fi en, fu leli taawan. Da leli den seefi!


Sises ereuta'pʉ tʉtʉsen nonkato' to' uya pata'se' ratoi pe, anpisin ton ka'pon amʉ' uya tʉpʉrataai kon tʉpɨtʉ Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' pʉrataai yen ya' enpɨtʉ pɨ'. Tu'kan kon nɨ ipʉrataaike' ton uya eke pe rɨ itʉpɨtʉ'pʉ. 	 Ne Masaa Jesesi waka go sidon na a se fu a baki pe den sama e poti keliki moni te den kon a keliki. Ne a luku fa den sama e poti moni te a kaba. Da somen guduman be poti tyaipi moni.


To' apiyo'ma'pʉ iya to' epa'taisimato' pe Sises Kʉrai ese' yau, mɨrɨpan kon uya Pi'ta ekama'po'pʉ tʉpiyau'nokon iko'manto' pe miyarɨ rʉ'kwɨ parɨ. 	 Namo a meke den teke dopu a ini a nen fu Masaa Jesesi. Ne den kaba du a wooko di den kon du de. Ma den sama akisi den fu tan wantu dei moo anga den.


Ito'ka'nʉ'tɨ', kamoro apurɨnin nan esi Epʉra'an munkɨ amʉ' pe tukai'. 	 We, na fu soi taki, na sama di teke fitoow biibi Masaa Gadu enke Abalaham, e teli enke paansu sama fu Abalaham.


“Iya'tai pʉra si, kin ekoneka serɨ ko tʉutɨto' pe tʉron nɨ kin ewa'nomai', mɨrɨ awonsi'kɨ itentai enai'. Iyereuta pen pe' ɨsenuminkase'na 10,000 kaisaron kon tʉsoisaai amʉ' pe' esi pana' pe tukai' teyaton non uyepʉ pe iyesi yau 20,000 kaisa rɨ tewa'nomai'? 	 “Da soseefi, efu wan kownu di abi tin dunsu suudati, wani go feti anga wan taa kownu di abi twenti dunsu suudati, da a o sidon pakisei bun fosi efu a sa feti anga en.


e'tane soisa amʉ' epuru esi'pʉ Paarʉ ɨnpika'tɨpai, mɨrɨpan nɨrɨ esi'pʉ a'sisa' kon wɨnɨ soisa amʉ' uya i'se pʉra, mɨrɨ pɨ' to' ereutanʉkʉ'pʉ iya. Kamoro tʉupɨnʉnsan pɨ', “Ainʉntɨ' tuna ka' ɨupɨnʉmʉ kon pa a'mun pona,” ta'pʉ soisa amʉ' epuru uya. 	 Ma a ofisii tapu den. Bika a be wani kibii Pawlesi. Ne a taki, fu ibii sama di sabi suwen fosi dyombo suwen go komoto a soo.


(Tʉron kon iyeri'pɨ'sa' kon amʉ' e'mʉ'sa'ka pʉra iyesi'pʉ 1,000 kaisaron wʉipiya u'matʉ pʉ'kʉ pona rɨ.) Serɨ esi wapiyaro' iyeri'pɨ'sa' kon e'mʉ'sa'kato'. 	 Den taa sama di be dede, ná opo komoto a dede baka, fosi den wan dunsu yali ya pasa. Disi na a fosi opobaka a dede.


Mɨrɨpan kon uya ka'pon amʉ', Esuwerʉ amʉ' epuru ton mɨrɨ awonsi'kɨ Main pɨ' enupanin nan nɨ tʉrʉnka'pʉ. To' uya Si'tipʉn a'si'pʉ, mɨrɨpan nepʉ'pʉ to' uya Esuwerʉ amʉ' Konsʉrʉʉi ton piya'. 	 Soseefi den du sani fu poti en ogii na a hii foluku fesi. Den meke gaansama fu paandasi anga leliman fu Dyuweiti seefi ati boon ne en. Ne den disi sende sama go kisi en hali tyai go a kuutu.


Mɨrɨ a'tai, karimeru mʉre uya 7 pan tonpa wapiyaro' a'si'sa' a'koka ene'pʉ uya. Mɨrɨ a'tai, tikin nɨ asakɨrɨ'nan kon ene amʉ' tonpa usaurokʉ eta'pʉ uya korʉme kasa, “Ɨsi'kɨ!” tawon. 	 We, di mu luku go doo, ne mi si a Pikin Sikapu booko wan fu den seibin lenti fu a buku. Ne mi yee wan fu den fo libilibi sani taki anga gaan taanga tongo enke te donduu e bali taki: “Kon!”


(Ipoitorʉ ton utɨ'pʉ esi'pʉ pata pona kiyari ennai'.) 	 Da a yuu de, da den bakaman fi en be go a foto fu bai sani fu den nyan.


Tu'kan kon nɨ ka'pon amʉ' uya to' ene'pʉ, to' i'tu'pʉ to' uya kamoro pe. Mɨrɨpan kon eka'tumʉ'pʉ tanporo pata ton apai'ne irawɨrɨ a'mun poro, mɨrɨpan kon uya pata eporo'pʉ to' rawɨrɨ. 	 Da somen sama si di den e puu gwe, ne den sabi kaba taki na sowan peesi sowan peesi den e go. Ne den lon a soo anga futu, fu te na a peesi pe Masaa Jesesi anga den bakaman fi en e go.


Tepi' rɨ usaurokʉ'pʉ Wakʉ A'kwarʉ uya tʉmaimu'tɨi', “‘Itepuru uya ta'pʉ uyepuru pɨ': “Ereuta' enwo'ne' uyemiyatʉ winɨ, ɨyeyaton non tʉrʉ uya a'ta o'koi' pʉ'kʉ pona,” ta'pʉ iya.’ 	 Bika, we na a Jeje fu Masaa Gadu be piki Kownu Dafeti seefi taki: ‘Masaa Gadu taigi mi Masaa taki: “Sidon a mi leti ana se ya, te enke mi poti ala den feyanti fi yu a yu futu ondoo.” ’


To' uya entakanoma'pʉ, “Tʉron kon uya Isaan Pa'tes ta ɨpɨ'; tʉron kon uya kanan pu'kena' Iraisa ta; tʉron kon uya rɨ marɨ Iseremaya mɨrɨ pe pʉra tʉron kon pu'kena' amʉ' tonpa ton ta ɨpɨ',” ta'pʉ to' uya. 	 Ne den bakaman piki en taki: “We, u yee son sama e taki, yu na Johanisi a Dopuman. Ne en weki baka komoto a dede. Taawan e taki, yu na Eliya, a apaiti takiman fu Masaa Gadu a fositen. Taawan e taki, yu na Jelemija ofu wan fu den taa apaiti takiman fu Masaa Gadu. Ne en weki a dede kon a libi ya baka.”


Mɨrɨ a'tai si, ka'pon Isairas itese', Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' epuru pe te'sen uyee'pʉ Sises piya'. Mɨrɨpan useremuruku'pʉ Sises pʉta piyau inama tʉuya ekamanin pe, ipawana'tɨ'pʉ iya tiwʉ' ta' iye'to' pe, 	 Ne wan edeman fu Dyu keliki den e kai Yailesi kon a Masaa Jesesi. Ne a saka kini a doti, begi Masaa Jesesi gaantangi, fu a kon go anga en ne en osu.


Apo' to' po'tɨnin kɨrɨsin ekainʉnto' oton inke rɨ. Kamoro ene mɨrɨ awonsi'kɨ ipe ika'sa' apurɨpɨ'nin nʉ'san mɨrɨ awonsi'kɨ ima'kʉʉi menukanin nʉ'san umoronka'to' oton pen, ewarupɨ nau mɨrɨ awonsi'kɨ wʉi nai rɨ,” ta'pʉ iya. 	 A somoko fu a faya, di o pina den, o de fu si fu tego. Den sama, di gi a meti gaandi anga a pobiki, di gei en ná o fende losutu a dei ofu neti. Da soseefi, den sama, di teke a maiki fu a nen fu a meti tu ná o fende losutu.


8 pe mɨrɨ pe pʉra 10 kaisarɨ wʉi Surusiran po tesi kon tʉpo, Pesʉ'tas utɨ'pʉ Sisariya pona, mɨrɨpan a'kɨrɨ Esuwerʉ amʉ' utɨ'pʉ. Iyema'sa' yau, Pesʉ'tas ereuta'pʉ aimenkan apon pona, mɨrɨpan uya Paarʉ ne'to' pe to' uya ekama'po'pʉ ekama'popɨ'to' pe tʉuya. 	 Aitin te anga tin dei langa Gaaman Festesi tan anga den a Jelusalem Foto de. Ne a daai gwe a Sesaleya Foto baka. A dei bakadati, ne a teke peesi na a gaaman sutuu pe a mu e kuutu sani. Namo a meke suudati tyai Pawlesi kon ne en fesi.


Mɨrɨ a'tai, tʉpoitorʉ ton pɨ' panton ekama'pʉ iya, “Apʉne kiyari ye' ito'ka'nʉ'tɨ'; tanporon nɨ sa'ne yʉi amʉ'. 	 Namo a teke wan ageisi toli gi den taki: “U denki wan figasii bon. Te u si taki, ai piiti boomiki, da u sabi kaba taki, a o meke nyanyan dyonson.


Sises uya eikʉ'pʉ, “Tasa' iya: ‘Itepuru, Papa, itese' pɨ' ɨwe'to' kʉsi'tupɨtʉi,’ tawon,” ta'pʉ iya. 	 Ne Masaa Jesesi piki en baka taki: “Ma Masaa Gadu Buku sikiifi tu taki: ‘Wi á mu tesi Masaa di de a Gadu fu wi.’ ”


Apʉne pʉra Papa, Pi'ta e'tʉrawasomato' yau tʉrawaso pe iye'sa' Esuwerʉ amʉ' pɨ' itekare ekamai' enno'sa' tʉrawasooi yau nɨrɨ e'tʉrawasoma'pʉ, mɨrɨpan nɨ marɨ esi'pʉ utʉrawasooi yau itekare ekamai' enno'sa' pe Esuwerʉ amʉ' pen pana ya'. 	 A kai Peitilisi poti en kaakiti toon apaiti bosikopuman, sende go a Dyusama. Na soseefi a kai mi dati poti en kaakiti toon apaiti bosikopuman, sende go a foluku di á de Dyu.


Tanporo upiyau na'ne' nɨrɨ esi ɨiwano' pe, tanporo ɨpiyau na'ne' esi nɨrɨ uiwano' pe. Kamoro uriya' uyapurɨpɨ'to' uye'sa'. 	 Ala den sama di mi abi na fi yu. Da soseefi ala den sama fi yu na fu mi. Da libisama si a waiti fasi fu mi a den.


Tanporo kareta amʉ' pu'kena' ton nʉmenuka'pʉ ka'pon amʉ' auro'kanin pe ipɨ' uya serɨ ekamasa': Ɨnʉ' rɨ kʉrɨ Sises apurɨnin pe te'sen uya, tʉmakooi pɨ' usentu'man nɨto' eporo mɨrɨ itese' poro,” ta'pʉ iya. 	 Masaa Gadu be piki fositen apaiti takiman fi en fu sikiifi taki ala dati taki, fu a wooko di dati du, da sama biibi en o fende paadon fu den takuudu anga ogii.”


Mɨrɨ rɨ e'tane, nurɨne iye'to' pe Papa uya i'mʉ'sa'ka'pʉ osorʉwau wʉi tʉpo. Papa uya ka'pon amʉ' uya ento' pe ikupʉ'pʉ. 	 Ma baka dii dei, ne Masaa Gadu weki en kon a libi ya baka. Ne a meke a soi enseefi libilibi a son sama namo.


apʉne pʉra mɨrɨ waraino ewankamanin e'ku'sa' pʉra rɨ iyesi iyepiya'tɨ'pʉ si'kɨrɨ, Papa uya non kaa'pʉ si'kɨrɨ serɨ pʉ'kʉ pona, mɨrɨ waraino kanan e'ku'to' oton pen nɨ. 	 Bika wan sitaafu de fu kon a goontapu. Da senten di goontapu sete, te enke tide, noiti so wan sitaafu be kon ete. Da soseefi noiti sowan sitaafu sa kon moo tu.


E'tane si iya'tai pʉra kʉrɨ rɨ ipoitorʉ uya ta pe iyesi yau, ‘Uyepuru nʉko'manyan inke rɨ, iyepʉ pʉra,’ ta iya yau, mɨrɨpan e'sara'tɨ warawo' amʉ', uri'sami'si amʉ' ipoitorʉ ton panta'ma pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ enta'nan pɨ', ensi pɨ', mɨrɨ awonsi'kɨ e'taripan pɨ'. 	 Ma meke u taki, a futuboi be pakisei taki: ‘Mi basi ná o kon ete.’ Da a bigin go nyan, diingi anga duunguman. Soseefi ai fon den taawan, uman anga man a ini a osu fu a masaa.


I'tu uya wakʉ uko'mamʉ pʉra iyesi uyau, mɨrɨ na'ne' u'naino ipan makoi yau. Apʉne pʉra wakʉ pe na'ne' ɨnku'pai esi, e'tane arɨ uya pʉra iyesi. 	 Bika mi e fii, fa bun á poi komoto a mi libi. Libisama fasi, da mi á taanga sai fu du bun. Ma a ná enke, a angii á de a dipi fu mi ati. Kweti!


Ɨsɨ pe to' ari'po'pɨtʉ tʉpo, Paarʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Sairas a'si'pʉ to' uya pariki'si ta'. Itepuru ton uya to' a'sinin auro'ka'pʉ, wakʉ pe to' erasuntɨto' pe iya. 	 Bunbun wipi den wipi den. Ne den meke suudati tyai den go sooto a dunguu osu. Soseefi den taigi a basi wakitiman na a dunguu osu taki, den mu koni fu den á lowe.


Sises ɨnnonkapai tesi pɨ', Paire' uya kanan to' ekama'pokaa'pʉ. 	 Ma Gaaman Pilatesi be wani puu Masaa Jesesi namo namo. A dati meke a taigi den sama taki: “Nono! Mi o losi a man ya. Bika mi á si ogii ne en.”


Tanporo etanin nan usewansiuka'pʉ, “Pʉse rɨ pen pe' pʉse, Surusiran pon kon kʉrɨ rɨ ese' pokon kon tʉ'kataine' pen? Iye'sa' kanan pen pe' se, kamoro a'sipɨ'se'na, mɨrɨpan kon ase'na use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton eke ton kuru ena'?” ta'pʉ to' uya. 	 Namo den sama di yee dati foondoo taki: “A man di be de a Jelusalem Foto e feti anga biibi. A be kon ya, fu kisi ibii biibiwan di e kai Masaa Jesesi nen, tyai go gi fu Dyu keliki anda, fu sitaafu. Ma fa a du daai e taki taa fasi so?”


Sises uya to' ene'pʉ, mɨrɨpan kon ekama'po'pʉ iya, “Ɨ'rɨ ken si ta e'kwa pe iye'menukasa' esi: “‘Ɨutɨ amɨnin nan neno'ma'pʉ rʉ'pʉ tɨ' enasa' itekun airɨ te'sen tɨ' pe,’ tawon? 	 Ne Masaa Jesesi luku den dunn, ne a taigi den taki: “We, a o pasa so tuu. Bika a sikiifi a Masaa Gadu Buku taki: ‘Disi na a siton di meseeman be oli fu wan soso sani. Na dati daai kon toon a siton futu fu a hii osu.’ ”


Uyapurɨtɨ', urɨ esi ikʉipʉnʉ yau, ikʉipʉnʉ esi uyau ta uya a'tai; mɨrɨ pe pʉra, eke Papa tʉrawasooi amʉ' kupʉ uya rɨ apurɨtɨ'. 	 Biibi mi, taki mi anga mi Tata á de paati paati, ma u de wan. Efuso, da u biibi mi fu den wooko namo.


Pata uko'mansa' a'tai, Sises uyee'pʉ 12 kaisaron kon pokon pe. 	 Da di sapaten, ne Masaa Jesesi anga den taa bakaman fi en kon na a osu. Ne den sidon fu nyan. Da di den sidon e nyan, te wan pisi, ne Masaa Jesesi taigi den taki: “Fu tuutuu, wan fu u di sidon e nyan anga mi ya, o seli mi gi den ogii ati sama den kii.”


mɨrɨpan uya ta'pʉ, ‘Koneriyas, Papa uya ɨwɨpʉremato' etasa' man, entu'manin nan repa auya nɨrɨ i'tusa' iya man. 	 A taigi mi taki: ‘Koneilisi! Na den begi di i e begi Masaa Gadu, soseefi den bun di yu e gi mofinawan. Ne a sende mi kon taigi yu taki, ala dati piisii en fu denki yu.


Sises uya panton ekama'pʉ to' pɨ', “Tenku'nan uya pe' tenku'nan kanan arɨ? Asa'rɨ rɨ marɨ pe' akasa' ya' to' uta'mo'ka pen? 	 Ne a koti wantu nongo gi den taki: “Beendiman á poi tyai beendiman na ana. Ofuso, ala den tu o kai a ini gotoo, dede.


Tu'kan kon amʉrasa' a'tai, Paire' uya to' ekama'po'pʉ, “Nai kʉrɨ rupɨ enpa'ka uya i'se me'atʉu ɨiwano' kon pe? Parapas, mɨrɨ pe pʉra Sises, Kʉrai tato' katɨ?” ta'pʉ iya. 	 We, ne Gaaman Pilatesi daai, ne a taki anga den somen sama di be de ape taki: “Den sama ya! U aliki! Sama u wani mi losi, puu a sitaafu gi u? Mi losi Balabasi gi u, ofuso Jesesi, di den e kai a Kelestesi?”


“‘Wakʉ kuru rɨ ku'sa' auya man, upoitorʉ, wakʉ mɨrɨ awonsi'kɨ usauro'nɨsa' awɨron! Tu'kan pen nʉ'kwɨ rɨ pɨ' yawɨrɨ ɨwe'sa' man. Mɨrɨ pe iyesi pɨ', tu'kan nɨ esa' pe ɨnonka uya. Ɨsi'kɨ upiya' pori' pe e'tanʉ'kɨ ɨyepuru pokon pe!’ ta'pʉ iya. 	 Ne a masaa piisii, te ná sipowtu. Ne a taki: ‘Ai boi! Yu na wan bunbun fitoow wookoman! Fu di i wooko so bun anga a pikin sani di mi be gi yu de, meke mi o poti wan moo gaan gudu fu mi a ini yu ana, fu luku. Da pasa kon a ini meke u piisii makandii.’


Mɨrɨ ema'sa' yau, ina utɨ'pʉ mɨrɨ apai Kiyos pona. Mɨrɨ tʉpo, ina e'kwɨrɨtʉ'pʉ Samos pona; mɨrɨ ema'sa' yau, Mairi'tos eporo'pʉ ina uya. 	 U abaa de baka go kai tamaa fi en a Kiyosi Tabiki. A tamaa fi en, ne u doo a Samosi Tabiki. Baka fu dati, ne u komoto de go doo taa dei a Milite Foto.


Se esi mɨrɨ ento' auya'nokon ipɨ' pe. Se kasa eporo auya'nokon mɨrɨ. Iwontɨsa' pe mʉre esi kareku saai'pɨ'sa' ke, mɨrɨ awonsi'kɨ paka amʉ' yu yen yau iyesi,” ta'pʉ iya. 	 Meke mi soi u fa u sa sabi a pikin ya. Te u go, da u o si a didon lolo lolo a ini koosi, a ini wan baki di den e poti nyanyan gi meti.”


Wai, a'pu turunpanin nan, wai, sarakuwa turunpanin nan mɨrɨ awonsi'kɨ wai tʉronpi' turunpanin nan usetato' oton pen nɨ kanan ayau. Ti'tui' pʉra rɨ ɨ'rɨ rɨ tʉka'pɨ'se te'tʉrawasomasan e'sepoto' oton kanan pen ayau, mɨrɨ awonsi'kɨ a'nai' e'pato' yai usetato' oton pen nɨ kanan ayau. 	 Da, noiti moo den o yee den sama, di pee gitali a ini Babilon moo. Soseefi sama di e singi efu pee foiti efu boo tutu. Da ná wan koni tembeeman di o de a ape moo. Ná wan mii o de fu yee moo a ini Babilon.


Sises mɨrɨ awonsi'kɨ ipoitorʉ ton uya Sisariya Piri'pai nono eposa' a'tai, tʉpoitorʉ ton ekama'po'pʉ iya, “Ɨnʉ' pe Ka'pon, Papa winon esi tukai' ka'pon amʉ' nʉsauro'an?” ta'pʉ iya. 	 Namo di den de na a pisiwataa fu Sesaleya Filipi, ne Masaa Jesesi akisi den bakaman fi en taki: “Fa den sama e kai a Manpikin di saka kon toon libisama ya?”


Eran auro'ka'pʉ to' uya, ‘Papa tato' ipɨ' pe ika'sa' ɨnkoneka', uyanin kon pe te'ton. Pʉse rɨ Mosi', une'nin nʉ'pʉ kon Isi' apai e'tane, ɨ'rɨ pe rɨ nawon iyesi'pʉ tukai' ina uya i'tu pʉra man!’ ta'pʉ to' uya. 	 Stefanisi soi ete taki: “Bika wan leisi Mosesi gwe a Sinai Mongo ede, ne den taigi en gaan baala Aalon taki: ‘Mosesi di puu wi a Egepte Kondee tan tumisi langa. Kande sani du en anda, fu a á poi daai kon baka. Meke u meke wan gadu, fu waka a u fesi tyai wi.’


Mɨrɨ wenai, Sises si usarɨ pʉra iyesi'pʉ mɨrɨ Esuwerʉ amʉ' annawɨrɨ. E'tane ru'ku iyemo'ka'pʉ rɨmono'ta nono winɨkʉi', eke iwa pata E'pʉren tato' ya', mɨrɨ yau iyesi'pʉ tʉpoitorʉ ton pokon pe. 	 We, na fu dati ede meke Masaa Jesesi á be e waka a na a pisiwataa fu Judeja moo a pe ala sama sa si en. Ma a komoto de go a wan foto den e kai Efalamu, di de koosube fu wan sabana. Ne en anga den bakaman fi en de ape.


Tɨwɨ ɨnʉ' rɨ umɨ yau na'ne' kʉsenna'ponin tʉpon epose'na. 	 Den sama di o de a goon e wooko á mu daai fu go a osu fu go teke koosi. Den mu lon.


Ɨri rɨ usauro'nɨto' kʉsepa'kanin anta kon apai, e'tane wakʉ pika'tɨnin nɨken tʉron kon ka'nin pe i'se to' e'to' awɨrɨ, kamoro etanin nan epika'tɨto' pe. 	 Kaba taki wan fasi fu sutu taawan na ati. Ma taki sani di sa yeepi taawan anga a biibi libi. Meke ibii okasi di kon fu taki sani sa poi opo pasi soi taawan, fa Masaa Gadu poi teke gaan bun ati fasi namo luku denseefi tu.


Ipoitorʉ ton utɨ'pʉ tepuru kon piya', mɨrɨpan kon uya, ‘Ina epuru, wakʉ sa'ne kiyari ye' pɨntai ina ko, ina apiyontɨ'pʉ auya awɨrɨ rɨ, e'tane nai awon wana' e' a'tasa'?’ ta'pʉ to' uya. 	 Ne den wookoman fu a basi go na a basi fu a goon, ne den akisi en taki: ‘Basi! A ná bunbun sii namo i be paandi na a goon, no? We, ne pe den tyaipi takuu sii de komoto, kon goo a den bunbun wan mindii so?’


Ɨpoitorʉ ton pɨ', ‘Enpa'katɨ',’ ta'pʉ uya e'tane, to' uya ikupʉ poken pʉra iyesi'pʉ,” ta'pʉ iya. 	 Mi be begi den bakaman fi yu, fu den be kaasi a takuu jeje puu ne en tapu gi mi. Ma den á be poi puu en.”


Iku'tɨ' rɨ si atamokori kon amʉ' nʉsara'tɨ'pʉ, Papa uya ɨkota'mato' kon pe iwenai!” ta'pʉ iya. 	 Da meke ai piki gi u naamo, man! Bika na so u avo be sete. Da a kon, na u dati mu kii go doo, fu meke a doo maiki.


ama' amʉ' rɨ, mentaino kon nɨ, te'taripasan nɨ, ɨri pe tʉtonpa kon pa'nʉ'nin nan, tʉtonpa kon a'kwarʉkanin nan itimamin pɨ', uya Papa e'to' esa' wannɨ pe eporo pʉra iye'to' oton. 	 We, Timotiyesi de a waka tapu nownow. Efu a doo u de, da u á mu libi wan fasi anga en. Ma solugu taki, a fii switi a u mindii. Bika na fa mi ya e wooko gi Masaa Gadu, na so enseefi tu.


E'tane pʉra rɨ, Papa uya pu'kena' amʉ' auro'kasa' rʉ'pʉ pena rɨ awɨrɨ serɨ e'kupʉ'pʉ, pʉse rɨ Kʉrai ekota'mato' oton tawon. 	 Ma sabi now taki, Masaa Gadu be piki en fositen fu sikiifi taki, dati musu fu pasa anga en. Den be sikiifi taki, a Kelestesi di paamisi fu sende kon tii ala sani, dati o teke pina fosi te doo dede seefi.”


Moro uyau ɨko'mantɨ', moro ayau'nokon nɨrɨ uko'manto' pe. Ipanta epeta pʉra iyesi tiwa rɨ; moro tʉye' pɨ' iko'manto' pe iyesi. Ɨmɨrɨ'nokon nɨ nɨrɨ epeta pʉra iyesi mɨrɨ moro uyau ɨuko'mamʉ kon pʉra iye'tane. 	 We, u tan a ini mi. Da u meke mi tan a ini u tu. Leti enke fa i si wan taka wawan á poi meke nyanyan, efu a á tan a na a bon, na leti soseefi u seefi ná o poi meke nyanyan tu, efu u á tan a ini mi.


Sarʉman esi'pʉ Powas kʉipʉnʉ pe, Reyapu esi'pʉ na'ne' isan pe, Powas esi'pʉ Ope' kʉipʉnʉ pe, Ru' esi'pʉ na'ne' isan pe, Ope' esi'pʉ Ise'si kʉipʉnʉ pe, 	 We, ne Salmon anga a uman den e kai Laakabu meke Bowasi. Ne Bowasi anga a uman den e kai Lotu meke Obeti. Bakadati, ne Obeti meke Isai.


Pereya pon kon Esuwerʉ amʉ' esi wakʉ pe parɨ iteseru, ɨsenupapai parɨ Tesaroni'ka pon kon ka'pon amʉ' entai, ipan pe Sises ekareei ɨnetapai to' esi'pʉ. Tɨwɨrɨ wʉi kaisa rɨ iye'menukasa' itekare warinpa pɨ' to' esi'pʉ, i'napai rɨ pe' Paarʉ uya tenupato' kon esi tukai'. 	 Dyusama ape be wooko bun, moo den di fu Tesalonika. Bika den be angii, fu aliki a bosikopu fu den Pawlesi fini fini. Ne den teke ala dei anga e ondoosuku, efu dati e fiti san be sikiifi a Masaa Gadu Buku fositen.


To' ne'pakapʉi, apʉne pʉra tanporo ɨutɨ ton tawon kon ma'tanʉkʉ pɨ' to' man to' enupato' ike pen nɨ ke to' tenupai'—mɨrɨ awonsi'kɨ pʉrata epoto' pe tʉuya'nokon nɨ nin ipoken pʉra rɨ. 	 Ma manengee di e tii taa biibiwan mu poi tapu den falisi leliman ya mofu. Bika den e buuya a hii osu libi fu sama anga leli di á de fanowdu. Ma na soso fu denseefi sa fende wini a sama.


Sises usaurokʉ e'nonka tʉpo, tikin nan Pari'si uya ikɨ'ma'pʉ ata're'tɨi'. Mɨrɨpan ewomʉ'pʉ, mɨrɨpan ena'pʉ tʉteire' po tepʉrʉ piyau. 	 Da Masaa Jesesi kaba taki seefi, ne wan Faliseiman kai en taki: “Masaa Jesesi, kon go nyan anga mi a mi osu, no?” Ne Masaa Jesesi go anga a Faliseiman ne en osu go nyan.


Anpisin auro'ka'pʉ iya to' ereutato' pe non pona. 	 We, ne Masaa Jesesi sende ala den sama go sidon a doti.


Kamoro si ka'pon amʉ' usewansiuka'pʉ mɨrɨ, mɨrɨpan kon usekama'popɨtʉ'pʉ, “Ɨ'rɨ pan si pʉse rɨ ka'pon? A'setun mɨrɨ awonsi'kɨ sipa'sipa rɨ e'to' imaimu awɨrɨ!” ta'pʉ to' uya. 	 Den sama di be de ape foondoo, te a ná sipowtu. Da den e taki: “Sama na a sama ya seefi? A abi makiti te, winta anga seke wataa seefi mu e teke en taki.”


Itaan'pʉ ima'tasa' rʉ'san iwʉ' mo'kanin nan to' enapai, mɨrɨpan kon ɨpʉrema kusan pe, mɨ pe te'kupʉ kon pe. Pʉsamoro waraino kon kota'ma mɨrɨ ɨsɨ pe kuru rɨ,” ta'pʉ iya. 	 Ma u mu luku bun fu u á teke a fasi fu den fu libi. Bika den e teke somen sani fu den pooti uman di man dede fika a ganda. Te anga den osu fu den uman ya seefi den e teke. Da anga ala a fasi de, den e begi gaan langa begi fu soi sama fa den bun anga fa den lobi Gadu. Da den sama ya o kisi a moo gaan sitaafu fu Masaa Gadu.”


“Serɨ serɨ to' pokon pe ekonekato' mɨrɨ tʉpo, ta Itepuru uya. Main uiwano' emaika uya to' ewan ya', to' usenuminkato' pɨ' imenuka uya.” 	 A sikiifi de taki: “Bakaten, da mi Masaa Gadu ya o poti wan nyun fasi, fu sama fu mi dini mi. Na mi Masaa ya seefi taki ya so! Dati o poti mi weiti go doo den ati, fu tii den. Soseefi a o tyai en go a ini den fusutan, fu sabi.”


Ɨ'rɨ pe iyesi Ka'pon, Papa winon enuku ene auya'nokon a'tai wapiya tesi'pʉ ya'? 	 We, da on fa a o de gi u seefi, te u o si, a Manpikin di saka kon toon libisama ya, o opo go a tapu baka a pe a be komoto?


“Main useta Rama pata po, tʉuta'kwarʉkai' ukaran nɨ esi eke pe rɨ, Rʉi'serʉ esi ukaran nɨ pɨ' tʉmunkɨ amʉ' wenai, tʉpori'ma i'se pʉra iyesi, to' pʉra iyesi pɨ',” tawon. 	 Bika a be taki: “U o yee fa sama e bali gaan adyumadye na a pisi kondee fu Laama. U o yee kusumi anga soso balibali anda. Na den baka bakaten pikin fu a uman den e kai Laakeli di e tan anda o kusumi so. Den ná o wani sama koo den ati. Bika den pikin fu den á de a libi moo.”


Mɨrɨ tʉpo, Sises uya kanan ta'pʉ to' pɨ', “I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon; urɨ esi karimeru amʉ' mʉra'taai pe. 	 Ne Masaa Jesesi taigi den taki: “Fu tuutuu mi e taigi u ete wan toon taki, miseefi na a doo di sama sa waka pasa go a ini a pen fu den sikapu.


Mɨrɨ ema'sa' yau, itepuru ton uya pʉresiman amʉ' ennoko'pʉ a'sinin piya'. “Tɨwɨ kamoro ka'pon amʉ' nʉtɨi,” tawon main esa' pe. 	 A tamaa fi en, ne wan bosikopu kon doo en taki, a mu losi den puu a dunguu osu.


Wʉipiya kaisa rɨ Sises sanon utɨpɨtʉ'pʉ Surusiran pona To' Epoi Itɨ'pʉ Weyu Rʉ'pʉ pɨ'. 	 Da Maliya anga Jowsef be gwenti go a Jelusalem ala yali fu nyan a gaan piisii fesa fu den Dyu den e kai Pasika.


Mɨrɨpan utɨ'pʉ tanporo Te'ka'pores poro, Sises nʉkupʉ'pʉ tʉpɨ' ekama pɨ', mɨrɨ pɨ' tanporon kon usewansiuka'pʉ. 	 Ne a man go. Ne ai paati a mofu fu san di Masaa Jesesi du gi en na a hii pisi kondee di den e kai Dekapolisi . Da ala sama be e foondoo fu a sani ya.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', amakooi kon inonkatɨ', Papa winɨkʉi' era'tɨtɨ'. Mɨrɨ a'tai, Papa usentu'ma ɨpɨ'nokon uya tanporo amakooi kon korʉkato' pe. Mɨrɨ a'tai, wakʉ pe rɨ Papa uya ɨmeruntɨtanʉkʉ kon mɨrɨ, 	 Namo a taki ete taki: “Ma luku san fu du now! Fii tyali fu u takuudu anga ogii. Da daai libi! Meke Masaa Gadu sa gi u paadon taki, a figi ala san u be du pasa kaba. Soseefi, u jeje libi o fende kaakiti, fu poi libi a hii pisi yuu ya anga boo.


Mɨrɨpan eikʉ'pʉ imainarʉ esa' uya, ‘Tɨwɨ tikin nɨ rɨken wʉipiya isi'tuka'to' pe nesii. Iwoi aka uya, mɨrɨpan epetanʉ'nin ke iu'na'tɨto' pe uya. 	 “Ne a man di e luku a goon taki: ‘Basi! Meke u fika en wan yali ete, baa? Mi o puu gotoo lontu en, da mi o poti doti gi en.


Mɨrɨ pɨ' Esuwerʉ amʉ' epuru ton uya, “Sapa' serɨ; wakʉ pe pʉra iyesi Main, Mosi' winon pona ayapon arɨ pɨ' me'ai'ne',” ta'pʉ to' uya ipɨ'. 	 Na fu dati ede meke den edeman fu den Dyu taigi a sikiman di kon bun ya taki: “Man! Yu á sabi taki tide na kina dei, no? Yu á mu wooko e tyai i kama na a kina dei ya.”


Epʉn mɨrɨ awonsi'kɨ non pʉra iyenato' oton, e'tane umaimu mɨrɨ tereuta ton pen nɨ. 	 Bika goontapu anga ala taa sani, di de sa kaba wan dei. Ma den wowtu di mi taki o tan go doo, fu tego.”


Mɨrɨ tʉpo, ene usenpo ene'pʉ uya parau kapai. 10 kaisa rɨ iretʉ amʉ' esi'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ 7 kaisa rɨ i'pai amʉ', 10 kaisa rɨ aro', kʉron tato' amʉ' esi'pʉ iretʉ po'ne, mɨrɨ awonsi'kɨ Papa sapemato' ese' ton e'menukasa' esi'pʉ i'pai pɨ'ne. 	 We, ne mi si wan meti komoto a ze kon a tapu. A abi seibin ede anga tin tutu. Da a wei wan kownu ati a ibiiwan fu den tutu. Da nen sikiifi a den ede fi en, di e kosi Masaa Gadu e soso en e poti en wisiwasi.


Mɨrɨ pɨ' to' uya ɨyekama'posa' a'tai, to' maimu kʉsetai, apʉne pʉra 40 entai rɨ Esuwerʉ amʉ' esi, mɨrɨpan kon e'so'nansa' enuri'to' oton Paarʉ enupɨkɨrɨ. ‘Ɨ'rɨ rɨ pɨ' uta're'tɨn pen mɨrɨ awonsi'kɨ ensi pen, Paarʉ wɨnɨ pʉ'kʉ pona rɨ,’ tasa' to' uya. Mɨrɨpan kon nin si enurikʉ ɨ'rɨ rɨ tukai' tʉmaimu kon eikʉ auya i'se,” ta'pʉ Paarʉ poitorʉ uya soisa amʉ' epuru pɨ'. 	 Ma gaantangi, ná du dati! Bika den o sete lulu fu kii en a pasi, te ai go anda. Moo enke fotenti Dyusama sweli a Masaa Gadu fesi taki, solanga den á kii en, nyanyan anga wataa seefi ná o go a den mofu. Na yu den e luku, fu du san den o akisi yu, da a kaba.”


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', apurɨto' poro Papa uya uyanʉnsa' kon ipokena' pe pɨ', usewankaman nɨto' pʉra iyesi Papa pokon pe e'nɨ pɨ' Sises Kʉrai, uyepuru kon poro, 	 Na so biibi wi Masaa Jesesi Kelestesi, meke u seeka kon toon bun sama gi Masaa Gadu. Ne u anga en kon de switi makandii.


apʉne pʉra i'tu auya'nokon apurɨto' auya'nokon i'tupɨ'to' uya iyannawɨrɨ utɨn nɨto' kupʉ. 	 Bika sabi taki, te yu oli biibi pasa den tesi ya, da dati o leli yu tei ati, fu oli doo.


E'tane use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru rɨken ewomʉ i'nawon iwa'kʉ'sa' ta' tikin ite'kwa rɨken wʉipiya yau, mʉn esa' pe kuru itɨto' pe iyesi tʉntʉton pe tʉmakooi epe'pʉ pe mɨrɨ awonsi'kɨ ka'pon amʉ' makooi epe'pʉ pe to' nʉkupʉ'pʉ i'tui'ma pʉra rɨ. 	 Ma den á mu go a ini di fu tu kambaa so. Na wan leisi wan yali namo, da a moo hei apaiti begiman namo e go de. Da ai tyai a buulu fu a meti di kii enke paiman, fu begi paadon, go poti na a kedee tapun de. Da ai begi gi enseefi, fosi fu begi gi a foluku taki: “Masaa Gadu! Gi a foluku paadon fu ogii di konsensi nái fon den ati seefi taki, na ogii!”


Sises uya eikʉ'pʉ, “Iko'mamʉ i'se esi yau enna'po pona rɨ, ɨ'rɨ pe mɨrɨ esi ɨpona? Ɨisirɨ, upɨkɨrɨ ɨsi'kɨ,” ta'pʉ iya ipɨ'. 	 Ne Masaa Jesesi taigi en taki: “Efu mi wani a tan a libi fu te mi kon baka, san fi i de ne en? San yu mu du, na waka yu mu waka a mi baka.”


Soisa amʉ' epuru uya kareta menuka'pʉ se kasa: 	 Namo a sikiifi wan biifi gi den, fu tyai go gi a gaaman tu.


Soisa amʉ' epuru uya nin si tʉpana'tɨsa' a'tai, “Iyeri'ka'sa' rɨ,” tukai', itekepu nin si nonka'pʉ iya mɨrɨ Isose' ena'. 	 Ne a suudati piki taki: “Iya, Gaaman, a dede kaba.” Ne Pilatesi taigi Jowsef taki: “Jowsef! I sa teke a dede sikin fu Jesesi go beli enke fa i akisi.”


Mɨrɨ pɨ' ɨiwano' kon pe rɨ ɨserasu kon pe e'tɨ'; tanporon nɨ ekamasa' uya mɨrɨ ɨpɨ'nokon iweyu wapiya. 	 Mi e taki gi u a fesi. U luku bun anga useefi, fu san di de a fesi fu kon. U á meke sama koli u kisi.”


Serɨ kareta esi Sises Kʉrai nenpoika'pʉ, Papa nʉtʉrʉ'pʉ itena', tʉpoitorʉ ton auro'kato' pe iya serɨ pe'ne kuru te'ku'sen pɨ'. Kʉrai uya serɨ ton enpoika'pʉ tʉpoitorʉ Isaan ena', tinserʉʉi tenno'se ipiya'. 	 Masaa Gadu soi Jesesi Kelestesi den kibii sani, di mu pasa dyonson. Masaa Gadu gi en den sani ya, fu a soi den sama, di e dini en. Ne Masaa Jesesi sende a Engel fi en go a Johanisi go soi en den sani ya.


tanporon kon eseru aimenkase'na, mɨrɨ awonsi'kɨ Papa uya tasa' pen nɨ awɨrɨ te'san eno'mase'na, Papa uya tasa' pen nɨ awɨrɨ te'san nʉkupʉ'pʉ Papa uya tasa' pen nɨ awɨrɨ te'san eseru yau, mɨrɨ awonsi'kɨ tanporon nɨ ɨsɨ pe Papa uya tasa' pen nɨ awɨrɨ te'san tʉmakooikena' nan usauro'sa' rʉ'pʉ ewa'noma pe,” ta'pʉ iya. 	 Da ala sama o doo ne en fesi. Ala den takuudu sama di be taanga yesi, libi sondee fu teli en seefi. Soseefi, taki ala sowtu saanti taki fi en. Da a o kaagi ala den sowtu sama ya, fu ala den fowtu fasi fu den ya, meke fende sitaafu.”


Sises uya ta'pʉ to' pɨ', “Upɨkɨrɨ ɨsi'tɨ'. Ɨkonekato' kon pe uya ka'pon amʉ' a'sinin nan pe,” ta'pʉ iya. 	 Ne Masaa Jesesi taigi den taki: “U kon waka a mi baka! Mi sa leli u fa fu kisi libisama pe fu kisi fisi.”


mɨrɨpan kon ene'pʉ iya, pʉrata ke to' uya tʉrepa tukai'. 	 Namo a lanman luku den a den mindii fesi baka. Da ai pakisei taki: “Mi o fende wan bun a den tu man ya.”


Tiwano' pe rɨ iye'pa'nʉkʉ'pʉ, mɨrɨpan uya ta'pʉ to' pɨ', “Pʉse rɨ ka'pon ipɨ' masauro'atʉi'ne' i'tu uya pʉra man!” ta'pʉ iya. 	 Ne Peitilisi e sitee te ai sweli, taki a á sabi Masaa Jesesi.


Sises uya entakanoma'pʉ, “Tikin nan pɨ' rɨ ɨyekama'po uya 'nokon. Uyei'tɨ'; mɨrɨ a'tai nin si ekama uya mɨrɨ, mɨrɨ winɨ umeruntɨrʉ tepose, serɨ ton kupʉ uya tukai'. 	 Ne Masaa Jesesi piki den taki: “A bun, mi yee san u akisi mi. Ma mi seefi wani akisi u wan sani fosi mi piki u. Da efu u taigi mi, da mi o taigi u tu, sama gi mi pasi fu du den sani di mi du de.”


“Ɨnʉ' makoi ton pɨ' rɨ ɨusentu'ma yau, ipɨ' rɨ usentu'man; mɨrɨ ton pɨ' ɨusentu'ma pʉra iyesi yau, mɨrɨ ton pɨ' rɨ usentu'man pʉra iyesi mɨrɨ,” ta'pʉ iya. 	 Den sama di u o gi paadon fu takuudu anga ogii, o kisi paadon tuu. Ma sama di u á gi paadon, ná o kisi paadon tu.”


12,000 kaisa rɨ Sepuran ko' amʉ', 12,000 kaisa rɨ Isose' ko' amʉ', mɨrɨ awonsi'kɨ 12,000 kaisa rɨ Pensiman ko' amʉ'. 	 A lo fu Sebulon abi 12.000 A lo fu Jowsef abi 12.000 A lo fu Benyameni abi 12.000.


Tʉron kon uya i'tupɨtʉ'pʉ tekama'popɨ'se i'tuto' Epʉn winon ku'to' pe iya. 	 Ma namo, da wanlo sama de ape tesi en luku. Ne den taigi en taki: “Di yu na wan sama fu Masaa Gadu tuutuu, da soi u wan maiki, meke u sabi taki, Masaa Gadu de anga yu anga den sani di yu e du.”


Ekama uya serɨ enta' iteperu euku ensito' uya oton pen ɨpokon pe 'nokon ukʉipʉnʉ e'to' esa' wannɨ pe yau emenna' pe ensi uya pʉ'kʉ pona,” ta'pʉ iya. 	 Ne a taigi den baka taki: “Fu tuu, mi e taigi u! Mi ná o diingi win na a fasi ya moo, fu te enke mi anga u miti baka a ini a Nyun Tii fu mi Tata. Na anda u sa diingi en makandii baka, ma na wan hii nyun sowtu fasi.”


Uyekareei mɨrɨ awonsi'kɨ ekamato' uya esi'pʉ mɨrɨ eke pe ika'nɨ pe pʉra rɨ mɨrɨ awonsi'kɨ apurɨnin pe ɨku'nin kon pe pʉra rɨ, e'tane Iya'kwarʉ meruntɨrʉ rɨ nin usenpoika'pʉ, 	 Da Masaa Gadu gi u sowtu a sowtu apaiti taanga fu wooko. Ma a Jeje di poti den gi u, na awan seefi Jeje ete.


Apʉne pʉra Mosi' pɨ' ta iya, “Ɨsentu'mapai rɨ e'to' ipɨ' pɨ' usentu'ma, aiko kapai rɨ e'to' ipɨ' pɨ' aiko ta uya,” tasa' iya. 	 Bika a be piki Mosesi taki: “Na mi e teke taawan wooko fika taawan. Na mi e teke tyali ati fasi luku sama di mi wani.”


“Epʉra'an kʉrɨ rɨ ina kʉipʉnʉ,” tukai' to' uya eikʉ'pʉ. “Epʉra'an munkɨ pe rɨ rʉ'san pe ɨwesi kon yau, inkupʉ'pʉ mʉku'tʉi'no. 	 Ne den taigi Masaa Jesesi taki: “Abalaham na wi tata.” Ne Masaa Jesesi taigi den taki: “Efu u na be pikin fu Abalaham, da u be o du den sani di Abalaham be e du.


“Tanporon kon ɨmɨrɨ'nokon pɨ' ta uya pen nɨ; i'tu uya kamo unanʉmʉ'san, e'tane serɨ esi iye'menukasa' itekare a'ku'tɨnin pe: ‘Upokon pe rɨ iyenta'nasa' rʉ'pʉ enasa' uyewa'nomanin pe,’ tawon. 	 “Ma a ná u ala fiya mi e taki. Bika mi sabi den sama di mi teke kon toon fu miseefi. Ma a wowtu fu Gadu Buku di taki: ‘A sama di de a tafaa e nyan beele anga mi opo en futu fu taampu mi,’ mu kon leti.


Ewarupɨ yau kanpana'tɨyatʉi'ne' ekamatɨ' wʉi nai; apana kon ya' ɨyetarerumʉ'pʉ kon ekamatɨ' ɨutɨ nakapu ponsi'kɨ. 	 Na dati ede meke, den sani di mi e taigi u saafi saafi ya, u mu bali den taanga seefi kon a doo.


Mɨrɨ a'tai, Piri' epiya'tɨ'pʉ mɨrɨ rɨ iye'menukasa' itekare apai wakʉ Sises ekareei ke ipana'tɨ pɨ'. 	 Namo Filipi teke a Bun Nyunsu soi en fa san be sikiifi Masaa Gadu Buku ape e fiti anga san pasa anga Masaa Jesesi.


Inke rɨ isenpoikapɨtʉ'pʉ ta'kɨrɨ Kiyarari ponsi'kɨ Surusiran pona itɨsa' kon enu ya', ka'pon amʉ' si ennin nʉ'san esi mɨrɨ tʉron kon ka'pon amʉ' pana ya' ekama pɨ'. 	 Ne a soi enseefi a den bakaman fi en somen leisi. Den dati be komoto a Galileya kon a Jelusalem Foto anga en, fosi den be kii en. Na den dati de kotoigi di si, fu waka taigi a hii Dyu foluku nownow.


Pata karetaai menukapɨ'nin uya anpisin e'paka'nʉkʉ'pʉ. “E'pe'sas pon kon ka'pon amʉ'! I'tu auya'nokon pʉra pe' nai tanporo mɨ awɨron pata uya i'tu E'pe'sas esi eke Arʉ'times pɨ' ɨpʉreman nɨto' iwʉ' erasu pe te'san pe tukai'? Mɨrɨ nɨrɨ ipe ika'sa' Epʉn winɨ ita'mo'kasa' erasuntɨnin pe e'nɨ'nokon tukai'. 	 Na wan lantiman enke seketaisi fu a foto kon koo den taki: “Sama fu Efese Foto! Goontapu sabi fa Efese Foto ya e kibii a gadu osu fu Altemasi enke a gaan uman gadu fu wi. Da san o poi du en? En siton pobiki di kai komoto a tapu kon a wi tu.


Mɨrɨ ema'sa' yau wʉ' poi to' u'tɨsa' a'tai, anpisin nɨ ka'pon amʉ' uya to' eporo'pʉ. 	 Da a taa dei, ne Masaa Jesesi anga den bakaman fi en saka komoto na a mongo. Ma namo, di a saka, ne somen sama kon, de fu miti anga en.


Ipoitorʉ ton uya ta'pʉ, “Mɨrɨ na'ne' kasa iyesi yau, tɨwɨ uri'san mɨrɨ awonsi'kɨ warawo' emari'ma e'pai pʉra rɨ nin si man,” ta'pʉ to' uya ipɨ'. 	 Namo den bakaman fu Masaa Jesesi piki Masaa Jesesi taki: “Ai! Uman anga man toli taanga! Bika efu na so a weiti fu Masaa Gadu de, da a á de fu man teke uman libi. Soseefi a á de fu uman teke man fu libi tu.”


Ɨmɨrɨ'nokon pu'pʉnon Kare'siya pon kon! Ɨnʉ' uya ayawopasa' kon? Ɨyenu kon yau kuru Sises usene'pʉ kɨpo'po kurusu' pona ipokapɨ'sa' pe. 	 Ma biibiwan fu Galasiya pisiwataa! U nái fusutan sani moo, no? Sama kon fende pasi buuya u de so? Bika mi be puu kon a kiin gi u kaba, fa u fende yeepi. Jesesi Kelestesi poti enseefi gi den, den kii a koloisi enke paiman, fu teke dede pai a wi peesi.


E'tane kʉrɨ Papa nʉ'mʉ'sa'ka'pʉ iyerikʉ'pʉ yapai ukɨta'pʉ pen. 	 Da san a be sikiifi de, na fu Masaa Jesesi. Bika u si fa Masaa Gadu weki en kon a libi ya baka, noiti moo fu dede. Da en sikin dati noiti poi loto poli.


“Ti'sa, wakʉ pe kuru ei'sa' auya man, ipoken nɨ mʉkayai'ne' esi, Papa esi tikin nan nɨ, ɨnʉ' pʉra rɨ iyesi e'tane kʉrɨ rɨ rɨken. 	 Ne a leliman fu Dyuweiti taigi en taki: “Na tuu Masaa, san yu taki. Na wan kodo tuutuu Gadu namo de. Da ná wan taa Gadu de enke en.


Mɨrɨ yau, Paarʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Panapas pokon uya wʉi apɨtʉ'pʉ inke rɨ. Enari'mʉra Sises ekareei ekama pɨ' to' esi'pʉ, i'napai rɨ wakʉ nonkasa' iya ekareei esi enpoikanin pe, to' repa'pʉ iya winɨ to' meruntɨrʉ ke, i'tuto' ipɨkɨrɨ mɨrɨ awonsi'kɨ a'kwarʉpɨ'nin ku'to' pe to' uya. 	 Ma den á booko ede anga dati. Den tan ape ete anga ala fitoow a Masaa Jesesi. Da den e taki sani fi en go doo sondee pantan. Da Masaa Gadu e du foondoo sani enke maiki taki, a taampu a baka fu a bosikopu, di e soi fa a teke gaan bun ati fasi namo luku sama. Soseefi foondoo sani e pasa, fu meke sama teke biibi de.


Ina uya Sire'kiyus eporo'pʉ. Mɨrɨ yau, osorʉwau wʉi ina uko'mamʉ'pʉ. 	 Namo u abaa a ze komoto go doo na a tabiki kondee Silakusa, na a tabiki fu Sisiliya. U tan ape dii dei langa.


Ɨri pe ɨtonpa kon pɨ' ɨwe'to' kon inonkatɨ', ewe'toi'pɨ'to' kon, mɨrɨ awonsi'kɨ sakoro, e'sa'morʉpɨ'nɨto' mɨrɨ awonsi'kɨ ɨri pe ka'pon pɨ' usauro'nɨto', tanporon nɨ ɨri pe e'pai e'nɨto' pokon pe rɨ. 	 Da kaba buuse taawan anga bita fasi na ati. Kaba meke boon ati subi yu balibali taawan. Kaba teke boon ati libi anga taawan di du sani anga yu seefi. Kaba kwali anga taawan tu. Kaba saanti ofu kosi taawan. Ala dati wani taki, kaba libi anga fasi di nái soi lobi.


Tu'kan kon ka'pon amʉ' uya to' eseremekʉ'pʉ, “E'pana e'tɨ'!” ta'pʉ to' uya, e'tane rɨ eke pe parɨ to' ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ'pʉ, “Ina epuru, Tepi' pa rʉ'pʉ, ina pɨ' ɨsentu'makɨ!” ta'pʉ to' uya. 	 Ma den tyaipi sama di be e waka a Masaa Jesesi baka kaasi den taki: “U tapu mofu ya!” Ma a tan enke na sende, den sende den, fu bali moo taanga. Bika, na now den e bali taanga taki: “Masaa! Bakaten Manpikin fu Kownu Dafeti paansu! U begi i! Teke tyali ati luku wi oo!”


mɨrɨpan utɨ'pʉ apo' ya', ɨsɨ pata ya'. Mɨrɨ awonsi'kɨ si tenu tʉrʉ'pʉ iya mɨrɨ. Mɨrɨpan uya Epʉra'an piyau Ʉrasaras ene'pʉ ɨnnɨ kuru tʉpiyapai. 	 “Da baka wan pisiten, ne a guduman seefi dede. Ne den tyai en go beli. Ne a go a didibii kondee, a ini faya pe soso pen anga gaan pina de. Da di a de a ini a gaan pina ya, te wan pisi di a opo en ain luku, ne a si Lasalesi na a Abalaham sikin se.


E'tane ewarupɨ yau ka'pon usarɨ a'tai, ita'mo'ka, apʉne pʉra a'kwa pe pʉra iyesi ke,” ta'pʉ iya. 	 Ma sama di e waka a neti, o naki en futu. Bika a ná abi ná wan leti.


Asa'ron kon ka'pon amʉ' e'to' oton umɨ yau; tikin nɨ itanʉnto' oton, isakon e'nɨnto' oton. 	 “A yuu di a o kon, da yu o abi tu manengee de makandii e wooko goon. Te fu den denki, da a o teke wan, ma a taawan a o fika a baka ya.