Da a ná daai Masaa e daai daai anga san a paamisi. Bika, son sama e denki so. Ma na langa pasensi, a teke fu gi u ten sai, fu ibiiwan sa fende pasi daai libi. Bika a á wani wan enkii sama go lasi. 	 ולא יאחר יהוה את אשר הבטיח כאשר יש חשבים אתה לאחור כי אך האריך אפו בעבורנו ולא יחפץ באבד איש כי אם בפנות כלם לתשובה׃


Da efu wan sama wani tyai u go a kuutu, fu di a wani i impi, da a ná yu impi wawan i mu gi en, ma gi en yu dyakiti tu. 	 ואשר יחפץ לריב עמך ולקחת את כתנתך תן לו גם את חמעיל׃


Ma den á be poi piki en, bika den be kuutu anga denseefi on di fu den na a moo heiwan fu den ala den. 	 ויחרישו כי התעשקו בדרך מי הוא הגדול בהם׃


Da, di Helowdiya yee taki na so Johanisi bali Kownu Helowdesi, ne wan takuu atiboon teke en. A be wani kii Johanisi wanten wanten. Ma den á gi en pasi fu du dati, 	 ותשטם אותו הורודיה ותבקש המיתו ולא יכלה׃


Da a o tyai u go a sodoo go soi wan gaan kambaa. Da ala sani di u abi fanowdu fu seeka sani de a ini a kambaa de kaba. Da u seeka sani de fu u nyan a Pasika.” 	 והוא יראה אתכם עליה גדולה מצעה ומוכנה ושם הכינו לנו׃


Bika a moi fu den, dati mu de a bun di den e du fiti Masaa Gadu. Da ala sama sa si taki, den tiiki uman di lobi dini Masaa Gadu. 	 אלא כמו שהוא הגון לנשים אשר בחרו להן יראת אלהים במעשים טובים׃


En ede uwii weti enke weti katun. Da en ain de enke faya, e leti lelele. 	 וראשו ושערו לבנים כצמר צחר כשלג ועיניו כלבת אש׃


Da fa yu sa pakisei taki, yuseefi nái wooko takuu fasi so tu? Bika yuseefi fiti sitaafu fu dati tu! 	 ואתה בן אדם הדן את אשר פעלו כאלה ועשית כמעשיהם התחשב להמלט ממשפט האלהים׃


Da a de so taki, efu wan sama nái biibi Masaa Gadu enke fa wan pikinengee e biibi sani, da a ná o poi doo a ini a Nyun Tii fu Masaa Gadu.” 	 אמן אמר אני לכם כל אשר לא יקבל את מלכות האלהים כילד הוא לא יבא בה׃


Nagai na be a pikin fu Maata. Da Maata na be a pikin fu Matatiyasi. Da Matatiyasi na be a pikin fu Semeyen. Da Semeyen na be a pikin fu Yowseki. Da Yowseki na be a pikin fu Yowda. 	 בן מחת בן מתתיה בן שמעי בן יוסף בן יודה׃


Ma san e pasa a Beleya Foto ya doo a yesi fu Dyusama a Tesalonika Foto. Den yee taki, den Pawlesi de anda baka e gi a bosikopu fu den. Ne den lon doo Beleya Foto kon buuya a foluku de ede, fu tuka anga den Pawlesi. 	 ויהי כאשר שמעו היהודים אשר מתסלוניקי כי מגיד פולוס את דבר אלהים גם בברואה ויבאו ויעררו את העם גם שמה׃


Ne den pasa Misiye go kai na a foto den e kai Towasi. 	 ויחלפו ממוסיא וירדו אל טרואס׃


Efu a á du dati, da na den ponsu wawan a o beli, da a kaba. Da a á poi go moo faawe. Da den sama o lafu en, te a lafu. Da den o taki: ‘Luku de, a man de sete a osu, ma a fika afupasi, bika a ná abi moni sai.’ 	 פן ישים את היסוד ולא יוכל לכלותו והיה כל הראים יקומו להלעיג לו לאמר׃


Namo a bosikopu fu Masaa Gadu taki, a o wooko taanga a Jelusalem Foto. Tuutuu, moo sama e teke a bosikopu, da biibisama e moo ipi naamo. Wan hii kulu begiman fu Dyu keliki seefi teke biibi. 	 ויהי דבר האלהים הולך וגדל וירב מספר התלמידים בירושלים עד מאד וגם המון רב מן הכהנים נכנעו אל האמונה׃


Ne a teke twalufu man puu a den mindii. Da na den twalufu man ya a kai aposteli tu. Da den be o de anga en na ala pe a be e go. Ne a sende den twalufu man ya, go a den kondee kondee fu go paati a Bun Nyunsu fu Masaa Gadu. 	 וישם שנים עשר איש למען יהיו אתו ולמען ישלחם לקרא׃


Ne di a edeman tesi a wataa di daai kon toon win, ne a bali gi a toow man taki: “Ala sama e poti a moo bun win na a bigin fu ala piisii fu den sama fende diingi. Da te den diingi a moo bun wan te a kisi den, da fosi den e diingi den taawan. Ma yu be kibii a moo bun wan te enke now.” Na fu di a á be sabi pe a win ya komoto meke a be taki so. Na den futuboi wawan di be go kisi a wataa be sabi pe a win ya komoto. 	 ויטעם רב המסבה את המים אשר נהפכו ליין ולא ידע מאין הוא ואולם המשרתים אשר שאבו את המים ידעו ויקרא רב המסבה אל החתן׃


Da a ná o de fu taawan e taigi taawan a paandasi de, ofu taigi famii de moo taki: ‘Mi o leli yu sabi Masaa.’ Bika ala den o sabi mi, pikin anga bigi. Den o sabi mi enke den Gadu. 	 ולא ילמדו עוד איש את רעהו ואיש את אחיו לאמר דעו את יהוה כי כולם ידעו אותי למקטנם ועד גדולם׃


Ne di a begi te wan pisi, di a daai luku, ne a si taki den de a mindii fu a ze ete e feti anga a boto. Den e puu ma den nái go a fesi. Wan gaan winta e wai na a ze, meke den á poi go a fesi. Namo di musude, ne Masaa Jesesi waka na a wataa tapu tyaa tyaa go miti den. Da a waka enke a be wani pasa den. 	 וירא אותם מתעמלים בשוטם כי הרוח לנגדם ויהי כעת האשמרת הרביעית ויבא אליהם מתהלך על פני הים ויואל לעבור לפניהם׃


Baka wan pisiten, a baala de seefi kon dede, sondee pikin anga a uman. Meke u taki, a waka so anga ala den taa baala. Bika ala dede, sondee meke pikin anga a uman. 	 וכמו כן גם השני וכן גם השלישי עד השבעה׃


Da na soseefi ibii wan fu u mu sidon pakisei bun fosi efu u sa fika ala den sani di u abi fu kon waka a mi baka. Da efu u á poi fika den, da u ná o poi toon bakaman fu mi. 	 ככה כל איש מכם אשר לא נפטר מכל רכושו לא יוכל להיות תלמידי׃


Bika na libisama sa fende de ete taki, wi di Masaa Gadu teke toon fi enseefi, fiti fu Masaa Gadu sitaafu ete. Ma kweti! Bika ne enseefi taki, a seeka wi toon bun sama gi enseefi. 	 מי יענה בבחירי אלהים הן אלהים הוא המצדיק׃


Den tyai sama kon na a kuutu tu, di mu lei gi en taki: “U yee pe ai taki takuu, fu a Mama Keliki di de apaiti fasi gi Masaa Gadu. A taki takuu fu weiti di wi avo Mosesi fika gi wi tu, fu soi fa fu dini.” 	 ויעמידו עדי שקר אשר אמרו האיש הזה איננו חדל מהטיח דברים נגד מקום הקדש הזה ונגד התורה׃


Da luku bun fu sama á nyan dati wan fasi di á fiti. Bika, da yu du wan gaan ogii anga a sikin fu Masaa, soseefi a buulu fi en. Da yu o kisi sitaafu. 	 לכן מי שיאכל מן הלחם הזה או ישתה מכוס האדון שלא כראוי יאשם לגוף אדנינו ולדמו׃


Ne Masaa Jesesi piki den taki: “Weeno! Na so a de tuu. Ala den siton di u e si de, wanten o kon, di ná wan fu den siton ya o taampu a taawan tapu de moo. Ala den fiya o lulu paati paati.” 	 את אשר אתם ראים הנה ימים באים ולא תשאר אבן על אבן אשר לא תתפרק׃


A Bun Nyunsu di a gi wi ya, e soi fa ai seeka sama kon bun gi enseefi. Fositen doo tide ete, da na sama di biibi, ai seeka so. Bika a be piki en apaiti takiman a fositen fu sikiifi taki: “Na biibi a Masaa Gadu e seeka sama kon bun gi Masaa Gadu. Da oli a biibi doo e meke sama fende a libi fi en.” 	 כי תגלה בה צדקת אלהים מאמונה אל אמונה ככתוב וצדיק באמונתו יחיה׃


Da, di sapaten doo, ne Masaa Jesesi taigi den bakaman fi en taki: “U kon meke u abaa go na abaase.” 	 ויאמר אליהם ביום ההוא לפנות ערב נעברה העבר׃


Da ala sama o si a yeepi fu Masaa Gadu.’ ” 	 וראו כל בשר את ישועת אלהים׃


Ma meke u taki, a futuboi be pakisei taki: ‘Mi basi ná o kon ete.’ Da a bigin go nyan, diingi anga duunguman. Soseefi ai fon den taawan, uman anga man a ini a osu fu a masaa. 	 והעבד ההוא אם יאמר בלבו בשש אדני לבוא והחל להכות את העבדים ואת השפחות ולאכל ולשתות ולשכר׃


Soseefi ala sama di fika osu ofu baala ofu sisa ofu dda ofu mma ofu uman ofu pikin ofu ala san a abi, fu di a wani waka a mi baka, da a o fende den sani ya wan ondoo toon baka. Da bakaten seefi a sa fende a libi fu tego tu. 	 וכל איש אשר עזב את בתיו ואת אחיו ואת אחיותיו ואת אביו ואת אמו ואת אשתו ואת בניו ואת שדותיו למען שמי הוא יקח מאה שערים וחיי עולמים יירש׃


Bika dunsu sama sa wani kon leli u sani fu Kelestesi de. Ma on di fu den u sa kai biibi dda di u abi enke mi? Bika na mi fosi kon gi u a Bun Nyunsu, meke u teke biibi de. 	 כי גם אם היו לכם רבבות אמנים במשיח אין לכם אבות רבים כי אנכי הולדתי אתכם בישוע המשיח על ידי הבשורה׃


Da meke sama kaba denki de taki, mi paamisi so, ma mi o wooko goontapu fasi enke sama nái teli Masaa Gadu anga tu mofu taki. Den e piki taki, den o du so, da den kengi baka taki, den ná o du so moo. 	 ועתה הכי נמהר הייתי בעצתי אם אשר יעצתי לפי הבשר יעצתי והיה אצלי פעם הן הן ופעם לא לא׃


Bika sama di toku wi bosikopu kibii gi, da na den di á poi si a dyendee fi en, da den de fu go fende sitaafu tego a Masaa Gadu. 	 וגם כי נעלמה בשורתנו נעלמה היא מן האבדים׃


Ma san u abi, u oli dati taanga fu te enke mi kon. 	 אפס מה שיש לכם החזיקו בו עד כי אבוא׃


Da fu dati ede meke, mi wani i membee wan sani ete. Membee a dei di mi be poti ana a yu tapu begi gi yu, fa Masaa Gadu be gi yu wan apaiti taanga, fi i wooko gi en. We, i mu wooko faya faya anga dati. 	 על כן אזכירך שתעורר את מתנת האלהים הנתונה לך בסמיכת ידי׃


Da na wan duupu manengee di e oli pakisei anga Masaa Gadu be teke Stefanisi dede sikin go beli. Den kee anga ala tyali fi en ede te. 	 וישאו אנשים חסידים את אסטפנוס ויקברהו ויספדו עליו מספד גדול׃


Ne di sapaten, ne Masaa Jesesi anga den twalufu bakaman fi en sidon makandii a tafaa, fu nyan. 	 ויהי בערב ויסב עם שנים העשר׃


Da wan dei, ne den Faliseiman anga wantu leliman fu Dyuweiti komoto a Jelusalem Foto kon a Masaa Jesesi. 	 ויקהלו אליו הפרושים ומן הסופרים אשר באו מירושלים׃


Ibii booko ede, da a taampu de fu koo wi ati. Da wiseefi e poi koo taawan ati baka anga san a du gi wi, te denseefi abi booko ede. 	 המנחם אתנו בכל לחצנו עד שנוכל לנחם הנלחצים בכל לחץ בנחמה אשר אנחנו מנחמים בה מאת האלהים׃


Ne Masaa Jesesi bali den taki: “Nono! U kaba!” Ne a go oli a yesi fu a man, ne a kon bun baka. 	 ויען ישוע ויאמר רב עתה הרפו ויגע באזנו וירפאהו׃


Ne di Masaa Jesesi kaba, ne a lolo a pampila baka, ne a langa gi den baka. Ne a go sidon. Ne ala den sama di be de a ini a keliki osu fika e luku en dunn. 	 ויהי כאשר גלל את הספר וישיבהו אל החזן וישב ועיני כל אשר בבית הכנסת נשאות אליו׃


A á feegete san a be paamisi u tata Abalaham anga den bakapikin fi en, bika alaten ai yeepi den leti enke fa a be paamisi den.” 	 כאשר דבר אל אבותינו לאברהם ולזרעו עד עולם׃


Ne, den bali den makonkon taki, den á mu nyan ná wan gaasi fu goontapu efu wan taa uwii. Da soseefi den á mu nyan na wan uwii fu den udu bon. A wan sani di den be mu du, na fu nyan den sama namo, di ná abi a sitampu fu Masaa Gadu a den fesi ede. 	 ויאמר אליהם אשר לא ישחיתו את עשב הארץ ולא כל ירק ולא כל עץ כי אם את בני האדם אשר אין להם חותם אלהים במצחותם׃


Da ná poti useefi anda enke u poi keli taawan wooko fosi a yuu fu Masaa seefi kon du dati. Bika a o tyai ala san di kibii seefi kon a kiin, doo fa wan ati be e wooko seefi. Da a sa gafa ibiiwan na a fasi di fiti. 	 על כן אל תשפטו שפוט לפני העת עד כי יבוא האדון אשר גם יוציא לאור את תעלמות החשך ויגלה את עצת הלבבות ואז תהיה תהלה לכל איש מאת האלהים׃


Da a sende ete wan wookoman fi en go. Ma disi moo ogii. Den fonmi en te den kii en. Na so a masaa fu a goon sende somen somen taa wookoman fi en go. Ma den man du ogii anga ala fiya. Taawan den fon te den swaki potoo, taawan den kii. 	 ויסף וישלח אחר וגם אתו הרגו וכן עשו ברבים אחרים מהם הכו ומהם הרגו׃


Den kai a Salamesi Foto de. Ne den sete go a den Dyu keliki ape, fu gi a Bun Nyunsu de. Johanisi be e waka anga den fu yeepi den wooko. 	 ויבאו אל עיר סלמיס ויגידו את דבר האלהים בבתי הכנסיות אשר ליהודים ויהי להם גם יוחנן למשרת׃


Namo a masaa piki en taki: ‘Ai boi! Yu na wan bunbun fitoow wookoman. Fu di yu wooko so bun anga a pikin gudu di mi be fika gi yu, meke mi o poti wan moo gaan gudu fu mi a ini yu ana. Pasa kon a ini ya, fu nyan piisii anga mi makandii.’ 	 ויאמר אליו אדניו היטבת העבד הטוב והנאמן במזער נאמן היית ועל הרבה אפקידך בוא אל שמחת אדניך׃


Taawan taki: “Na a apaiti fositen apaiti takiman fu Masaa Gadu, di den be e kai Eliya. Ne en opo baka komoto a dede kon e du den sani de. Efu ná so, da na wan fu den taa fositen apaiti takiman fu Masaa Gadu weki komoto a dede. Ala sowtu sani den piki e taki.” 	 ויש שאמרו אליהו נראה ואחרים אמרו נביא קם מן הקדמונים׃


Ne Masaa Jesesi akisi en taki: “San sikiifi a Masaa Gadu Buku? San yu e leisi ne en?” 	 ויאמר אליו מה כתוב בתורה ואיך אתה קורא׃


Ne Masaa Jesesi taigi den taki: “Fu tuutuu mi e taigi u ete wan toon taki, miseefi na a doo di sama sa waka pasa go a ini a pen fu den sikapu. 	 ויוסף ישוע וידבר אליהם אמן אמן אני אמר לכם אני הוא דלת הצאן׃


We, da kaba libi enke fa sikin e fii fu du sani, enke sama a goontapu di á sabi Masaa Gadu. Kaba anga waka libi. Kaba anga motyo fasi fu sikin. Kaba anga fafa ati fu sani. Kaba anga takuu losutu. Kaba anga giili ati fu sani, di e teli enke yu teke falisi gadu e dini. 	 על כן תמותתו את אבריכם בארץ את הזנות והטמאה והזמה והתאות הרעות ונטות אחרי הבצע אשר היא עבודת אלילים׃


We, u Faliseiman de! Useefi abi bakaman di e puu takuu jeje a sama tapu tu. U go akisi den a sani ya. Den sa piki u taki, didibii ná o wooko, fu puu enseefi a sama tapu. Bika efu a du so, da ai poli enseefi wooko. 	 ואם אני מגרש את השדים בבעל זבוב בניכם במי הם מגרשים אתם על כן המה יהיו שפטיכם׃


Ma fu tuu, mi e taigi u taki, Eliya kon kaba. Ma den á be wani sabi en. Ne den du ogii anga en, enke fa den wani. Na soseefi den o du anga a Manpikin di saka kon toon libisama ya tu.” 	 אבל אמר אני לכם כי אליהו כבר בא ולא הכירהו ויעשו בו כרצונם וכן גם בן האדם יענה על ידם׃


Ne a man piki den taki: “We, na a sama di deesi mi meke mi kon bun baka, ne en taigi mi taki, meke mi opo, da mi teke mi kama, da mi waka go.” 	 ויען אתם לאמר האיש אשר החלימני הוא אמר אלי שא את משכבך והתהלך׃


Den biibi Dyuwan di be kon anga Peitilisi ape foondoo. Bika den si taki, na a seefi gaanbigi bun, fa Masaa Gadu be gi den a Apaiti Jeje, na dati ai gi taa foluku de tu. 	 והמאמינים בני המילה אשר באו את פטרוס השתוממו כי מתנת רוח הקדש נשפכה גם על הגוים׃


Mi leli tifeedi ala fasi, fu di Kelestesi e gi mi taanga fu poi anga ala sani. 	 כל זאת אוכל בעזרת המשיח הנותן כח בקרבי׃


Ne wanten de, ne wan fu den lon go teke wan siponsu, ne a dipi en go a ini wan sowtu win. Ne a poti a wan tiki ede langa gi Masaa Jesesi, fu a diingi. 	 וימהר אחד מהם וירץ ויקח ספוג וימלא אתו חמץ וישימהו על קנה וישקהו׃


Ne a masaa piki en taki: ‘A bun! Go baka a den gaan paandasi anga den pikin kondee, da du moiti fu fende sama tyai kon moo. Bika a osu fu mi mu fuu.’ 	 ויאמר האדון אל העבד צא אל הדרכים ואל הגדרות ופצר בהם לבוא למען ימלא ביתי׃


Namo, ne Masaa Jesesi teke ete wan toli leli den fu fa a Nyun Tii fu Masaa Gadu o de. A taki: “A de enke wan gaan gudu di de kibii kibii a wan ini pisi doti. Ne wan sama go si en. Ne a kibii en baka, ma a á piki ná wan sama. Ne a gwe anga gaan piisii ne en ati, ne a seli ala san a be abi a osu, ne a bai a pisi doti de, toon fi enseefi. 	 עוד דומה מלכות השמים לאוצר טמון בשדה אשר מצאו איש ויטמנהו ובשמחתו ילך ומכר את כל אשר לו וקנה את השדה ההוא׃


Ma a wowtu di mi taki gi u, meke u de kiinkiin seeka seeka kaba. 	 אתם כעת מטהרים בעבור דברי אשר דברתי אליכם׃


Mi sabi den wooko fu u. We, luku! Mi opo wan doo gi u, di ná wan sama poi sooto. Na sama ain u á de ná wan sani. Bika u abi pikin kaakiti, ma toku u oli mi wowtu naamo. Ná wan dei di u sen fu kai mi nen a sama fesi. 	 ידעתי את מעשיך הנה נתתי לפניך פתח נפתח אשר לא יוכל איש לסגרו כי גבורת מעט לך ותשמר את דברי ולא כחשת בשמי׃


Ma Masaa Jesesi piki den sama taki: “We, a yuu doo kaba, di a dyendee fasi fu a Manpikin di saka kon toon libisama ya, mu kon a doo.” 	 ויען אותם ישוע ויאמר באה השעה שיפאר בן האדם׃


Mi Pawlesi e sikiifi a biifi ya gi u biibiwan a Efese Foto. Soseefi sama di Masaa Gadu teke poti apaiti fasi, ne u biibi doo. Bika na Masaa Gadu wani, ne a poti mi toon apaiti bosikopuman fu Masaa Jesesi. 	 פולוס שליח ישוע המשיח ברצון אלהים אל הקדשים הנמצאים באפסוס ומאמינים במשיח ישוע׃


U pakisei san be pasa anga a uman fu Lot, fu san mi e taigi u ya. 	 זכרו את אשת לוט׃


Na fu dati ede meke Masaa Jesesi taigi den taki: “Na te u opo a Manpikin di saka kon toon libisama ya, fosi u o sabi sama ne en. U o sabi taki, a nái du nái wan sani fi enseefi. Bika na san di en Tata leli en, na dati ai taki. 	 אז אמר להם ישוע בעת תנשאו את בן האדם וידעתם כי אני הוא וכי אינני עשה דבר מנפשי כי אם כאשר למדני אבי אלה אדבר׃


We, di Stefanisi e taki, ne a akisi a Dyulanti fu kuutu de taki: “Ma a gaan Masaa Gadu a tapu sa poi tan a ini wan osu di libisama meke anga ana? Bika enseefi be piki en fositen apaiti takiman fu sikiifi taki: 	 אבל העליון לא ישכן בהיכלות מעשי ידים כאשר אמר הנביא׃


Ne den baala fi en kon akisi en taki: “San i de ya e du? Go a Judeja meke den sama di e waka a yu baka si den wooko fi yu di yu e du tu. 	 ויאמרו אליו אחיו קום ולך מזה ארצה יהודה למען יראו גם תלמידיך את המעשים אשר אתה עשה׃


Bika goontapu anga ala taa sani, di de sa kaba wan dei. Ma den wowtu di mi taki o tan go doo, fu tego.” 	 השמים והארץ יעברו ודברי לא יעברון׃


Namo den kon begi den paadon lesipeki fasi puu a dunguu osu. Den begi den tu, fu komoto na a foto de gwe. 	 ויבאו ויחלו פניהם ויוציאום וישאלו מהם לצאת מן העיר׃


“Kee baa, Masaa Gadu! Now mi sa dede anga wan switi ati. 	 עתה תפטר את עבדך כדברך אדני בשלום׃


Ne Masaa Jesesi taigi den taki: “U mu sabi den kibii toli fu a Nyun Tii fu Masaa Gadu. Ma den taa sama, na ageisi toli mi e gi den. ‘Bika anga opoopo ain, den á wani si. Anga opoopo yesi, den á wani yee. Soseefi den á wani fusutan tu.’ ” 	 ויאמר לכם נתן לדעת את סודות מלכות האלהים ולאחרים במשלים למען בראתם לא יראו ובשמעם לא יבינו׃


Namo u bali adyosi makandii. Ne u go a boto. Den gwe a soo baka a den osu. 	 ונברך איש את רעהו ונעל אל האניה והמה שבו איש לביתו׃


Bika den dei di mi be de gi angii e kii, u be gi mi sani fu nyan. Di wataa be moo mi, u be gi mi wataa mi diingi. Di mi be de enke wakaman sondee tanpeesi, u be teke mi oli a osu. 	 כי רעב הייתי ותאכילני צמא הייתי ותשקוני גר הייתי ותאספוני׃


Ne di den waka te wan pisi, ne a sama akisi den taki: “We, fu sama u be e taki so? Sowtu toli u e gi taanga gi u so?” Ne den taampu pii. Ne den luku a man ya anga gaan tyali fesi. 	 ויאמר אליהם מה המה הדברים האלה אשר אתם נשאים ונתנים בהם יחדו בדרך ופניכם זעפים׃


Da wan uman be de a ini den somen sama de di be kisi en mun siki twalufu yali langa sondee fu koti. Ná wan sama be poi deesi en. Da di a yee taki, Masaa Jesesi kon de, ne a feti go ne en. Ne na pe a de a ini den sama de, ne a fende pasi langa ana oli a yekeyeke fu Masaa Jesesi koosi mofu. Ne di a oli en, ne a buulu koti wanten. A kon bun kelle. 	 ואשה זבת דם שתים עשרה שנה אשר הוציאה כל קנינה לרפאים ואין איש יכל לרפאתה׃


Mi e gafa Masaa Gadu, di poi gi u taanga. Na so en Bun Nyunsu di mi e gi, e soi wi. Da na Jesesi Kelestesi tyai a yeepi ya, enke fa a be de Masaa Gadu pakisei, di noiti wanten a be puu kon a kiin. Da a be de wan kibii toli. 	 ולאשר יכל לחזק אתכם כבשורתי וכקריאת ישוע המשיח כפי גלוי הסוד אשר היה מכסה מימות עולם׃


A dati meke, wan man e fika en gaansama osu, fu go teke en uman libi. 	 על כן יעזב איש את אביו ואת אמו ודבק באשתו׃


Pawlesi tan somen dei a Kolenti Foto ete. Namo a taigi biibiwan taki, a o gwe a Siliya pisiwataa. Pelesela anga en man Akwila go anga en. A nama a Kekeleyen Kondee fu koti ede uwii fosi. Da sama sa si taki, a be paamisi wan sani, ne a du en kaba enke fa Dyusama gwenti. 	 ופולוס ישב שם עוד ימים רבים ויפטר מן האחים וירד באניה ללכת אל סוריא ואתו פריסקלה ועקילס ויגלח את ראשו בקנכרי כי נדר עליו׃


Da Masaa Jesesi kaba taki seefi, ne wan Faliseiman kai en taki: “Masaa Jesesi, kon go nyan anga mi a mi osu, no?” Ne Masaa Jesesi go anga a Faliseiman ne en osu go nyan. 	 ויהי בדברו ויבקש ממנו פרוש אחד לאכל אתו לחם ויבא הביתה ויסב׃


Biibiwan! Mi wani soi anga ala dati fa a libi fu goontapu ya satu. Da meke wan man di libi anga uman poi de anga Masaa Gadu enke di a be de sondee uman. 	 וזאת אני אמר אחי כי השעה דחוקה למען מעתה יהיו הנשואים כאלו אין להם נשים׃


Da a didon a yu, fa yu e aliki sani. Bika sama di kisi wan sani fu Masaa Gadu sa kisi moo. Ma sama di á kisi ná wan sani fu Masaa Gadu sa lasi ala a pikinso di a denki taki a abi.” 	 לכן ראו איך תשמעון כי כל אשר יש לו נתון ינתן לו וכל אשר אין לו גם את אשר הוא חשב להיות לו יקח ממנו׃


Da Masaa Jesesi si taki a man fusutan bunbun, bika a piki en bun. Ne a taigi a man taki: “Yu á de faawe moo fu kon a ini a Nyun Tii fu Masaa Gadu.” Da di Masaa Jesesi piki a man ya so, ne ná wan sama be abi a deki ati moo, fu akisi en wan sani. 	 וירא ישוע כי ענה בדעת ויאמר אליו לא רחוק אתה ממלכות האלהים ואיש לא ערב עוד את לבו לשאל אותו שאלה׃


Ma Masaa Gadu satu den dei ya. Bika efu ná so, ná wan sama be o fika anga libi a goontapu. Ala fiya be o dede. Ma a satu den dei ya fu den sama di e biibi ne en ede. 	 ולולי קצר יהוה את הימים ההם לא יושע כל בשר אך למען הבחירים אשר בחר בם קצר את הימים׃


Ne wan dei, ne Masaa Jesesi go a ini wan Dyu keliki go e leli den sama Masaa Gadu wowtu. 	 ויהי הוא מלמד בשבת באחד מבתי הכנסיות׃


Ai gi wi taanga biibi tu taki, Masaa Gadu o du ala dati wan dei namo. Ma solanga u de anga sikin fu goontapu, da u á doo a libi tego anda a wi Masaa ete. 	 לכן בטוחים אנחנו בכל עת וידעים כי כל עוד שמושבנו בגוף רחוקים אנחנו מן האדון׃


Ne den de te, a sii goo kon bigi meke nyanyan. Soseefi a takuu paansu sii seefi goo kon tu. 	 וכאשר פרח הדשא ויעש פרי ויראו גם הזונין׃


Bika sama di e feti, fu kibii en libi sa lasi en libi. Ma sama di ná abi toobi fu lasi en libi fu mi ede sa fende a libi fu tego.” 	 המבקש למלט את נפשו יאבדנה ואשר יאבד אתה יהיה׃


Bika tuutuu lobi e gi langa pasensi fasi. Ai gi switi fasi. Ai tapu dyalusu, ai tapu suku gafanen, ai tapu hei membee. 	 האהבה מארכת אף ועשה חסד האהבה לא תקנא האהבה לא תתפאר ולא תתרומם׃


Bika fosi goontapu meke, da Engel seefi be wooko takuu fasi. Namo Masaa Gadu á be sipowtu anga den. A keti den fasi fika na a moo dipi dunguu peesi a dedekondee, fu wakiti a kuutu dei. 	 כי לא חס אלהים על המלאכים אשר חטאו כי אם הורידם לקצבי הרים ויסגירם בכבלי אפל לשמרם למשפט׃


Fu Titesi dati u sabi fa a wooko fitoow fasi somen leisi anga mi, fu yeepi u de seefi. Ma u mu oli den tu biibi baala di o kon anga en de seefi bun anga lobi tu. Biibiwan dise si den waiti sende a den peesi, fu lontu anga wi. Den libi tyai gafa gi Kelestesi gaandi kaba. 	 אם לטיטוס הנה חברי הוא ועזרי בכם ואם לאחינו הנה שלוחי הקהלות הם ותפארת המשיח׃


Bika, fanafu u kon a biibi, ne u be yee wan bosikopu fu Masaa Gadu taki, wi mu lobi useefi. 	 כי זאת היא השמועה אשר שמעתם מראש לאהבה איש את רעהו׃


Ne a daai go a den bakaman fi en baka. Ne a si taki den kai a siibi baka, bika den ain be hebi. Da den á be sabi san fu piki Masaa Jesesi moo tu. 	 וישב וימצאם שנית ישנים כי עיניהם היו כבדות ולא ידעו מה יענהו׃


Da baka fu den, ne den sama di e piki lantimoni kon ne en fu a dopu den tu. Ne den akisi en taki: “We, Mesiti oo! San u mu du moo?” 	 ויבאו גם מוכסים להטבל ויאמרו אליו רבי מה נעשה׃


Ne di a taigi den so, ne a soi den en ana anga en sikin bansa. We, now, ne den bakaman fu Masaa Jesesi piisii, te ná sipowtu, fu di den si Masaa. 	 ובדברו זאת הראה אתם את ידיו ואת צדו וישמחו התלמידים בראותם את האדון׃


A fowtu didon na a sama seefi di e luku sani di sa tesi en. Den e soi switi, fu losutu. 	 כי אם ינסה כל איש בתאות נפשו אשר תסיתהו ותפתהו׃


Da ná poti doose fu sikin wawan, fu seeka. Bika a ná moi beei uwii o yeepi a man. A ná gaan dyendee gowtu fu wei beenki sikin anga ala dyendee koosi tu. 	 ופארכן אל יהי מבחוץ במחלפות שער ועדי זהב ולבישת מחלצים׃


Namo den sende bakaman fu den go makandii anga wantu politikiman fu Kownu Helowdesi. Ne den taigi Masaa Jesesi taki: “Fa u sabi yu, da yu na wan gaan letiopu libisama! Yu e leli sama soso tuutuu sani fu Masaa Gadu. Soseefi yu nái kuutu konkuu. Bika yu e soi ibii sama di doo yu, leti san i mu soi en. Da i nái luku taki, disi ofu dati. 	 וישלחו אליו את תלמידיהם עם ההורדוסיים לאמר רבי ידענו כי איש אמת אתה ותורה באמת את דרך אלהים ולא תגור מפני איש כי אינך מכיר פני אדם׃


Bika na a sama e wooko enke basi fu daai a tokotoko toon a patu di enseefi wani. Wan taa leisi baka, da ai daai en toon taa sowtu patu. Ai meke dyendee wan, ai meke di á kaba dyendee so. 	 אם אין רשות ליצר על החמר לעשות מגלם אחד כלי אחד לכבוד ואחד לקלון׃


Da, Jesesi de na a ze fu Galileya e leli den sama baka. Da somen sama kon ne en. Ne Masaa Jesesi go a ini wan boto, ne a sidon. Ma ala den taa sama be de a soo a wataa mofu. 	 וישב אל הים ויחל ללמד ויקהלו אליו המון עם רב עד אשר ירד לשבת באניה בים וכל העם עומד על חוף הים ביבשה׃


Den tan ete wantu dei anga den de. Ne den yuu doo fu gwe. Namo den biibiwan de sende den gwe baka a den di be sende den kon de. Den go poti den a boto, fu bali adyosi taki, meke Masaa Gadu seigi a waka fu den. 	 ויהיו שם ימים אחדים וישלחום האחים בשלום אל השליחים׃


Ma kaba waka na a fasi di iseefi e denki. Yu ná o poi sipowtu anga Masaa Gadu sowan fasi. Bika a ná fu soso nongo koti taki, na san i paandi o goo kon lepi gi iseefi fu nyan. 	 אל תתעו לא יתן אלהים להתל בו כי מה שזרע האדם אתו יקצר׃


Na dati meke mi e naki sikin e tyotyo wooko so. Mi e feti taanga enke fa mi kan anga ala a kaakiti di Masaa Gadu gi mi, fu du a wooko fi en. 	 ובזאת אף אני עמל ונלחם כפי פעלת כחו הפעל בי בגבורה׃


Ma Masaa Jesesi dati go na a mongo di den e kai Oleifi Mongo. 	 וישוע הלך אל הר הזיתים׃


Bika na sama di nái waka a Masaa Gadu pasi e kusumi den fasi de. Ma u Tata a tapu, sabi ala san u abi fanowdu. 	 כי את כל אלה מבקשים הגוים הלא ידע אביכם אשר בשמים כי אתם צריכים לכל אלה׃


Bika na fi en ede meke somen fu den sama fu Judeja di be go de, fika a leli fu den Dyu edeman ya, daai kon e biibi a Masaa Jesesi. 	 כי בגללו באו שמה רבים מן היהודים ויאמינו בישוע׃


A somoko fu a faya, di o pina den, o de fu si fu tego. Den sama, di gi a meti gaandi anga a pobiki, di gei en ná o fende losutu a dei ofu neti. Da soseefi, den sama, di teke a maiki fu a nen fu a meti tu ná o fende losutu. 	 ועשן ענוים יעלה לעולמי עד ולא ימצאו מנוחה יומם ולילה המשתחוים לחיה ולצלמה ואשר ישא את תו שמה׃


Ne a teke a nen fu Awan, di e libi fu tego alaten, sweli. Awan di meke tapu anga goontapu anga a ze anga ala san de a ini. A sweli taki: “A yuu doo! A o bigin now. 	 וישבע בחי עולמי העולמים אשר ברא את השמים וכל אשר בהם והארץ וכל אשר בה והים וכל אשר בו כי לא יהיה עוד זמן׃


Ma u sabi anda taki, na gaan bun ati fasi namo di Masaa Gadu teke luku mi, fu poti a wooko ya a mi ana, fu tyai bun gi u de. 	 כי אמנם שמעתם הנהגת חסד האלהים אשר נתן לי אליכם׃


“Ma fa i si den gwe taki, den o go bai a oli, ne a toow man doo. Ne den feifi di be waka wan koni fasi, go anga en na a toow osu. Ne den sooto a doo. 	 ויהי בעת לכתן לקנות ויבוא החתן והנכנות ללכת באו אתו אל החתנה ותסגר הדלת׃


Ne a seefi yuu de, ne wanlo sama kon taigi Masaa Jesesi taki, den suudati fu Gaaman Pilatesi kii wan duupu Galileya sama, di be de a ini a Mama Keliki e kii wan meti, fu boon enke paiman, fu begi Masaa Gadu. Ne den towe den mokisa den buulu anga a meti di den be e kii de. 	 ויבאו אנשים בעת ההיא ויגידו לו על דבר הגלילים אשר פילטוס ערב דמם עם זבחיהם׃


A ná a tembeeman de ya, no? A ná a pikin fu Maliya, no? U sabi den baala fi en bunbun, Jakowbesi, Jowsef, Judasi anga Simon. A ná wi anga den sisa fi en e tan a Nasaleti ya, no?” Da na so den teke en fu ogii. Den ná abi bisi anga en. 	 הלא זה הוא החרש בן מרים ואחי יעקב ויוסי ויהודה ושמעון והלא אחיותיו אתנו פה ויהי להם למכשול׃


A tan dii mun langa de, ne a pakisei fu teke boto gwe a Siliya pisiwataa. Ma sama pingi en fa Dyusama a Giiki kondee de e lulu en fu kisi kii a pasi. Ne a á waka a boto. Ma a pasa a soo a ini Masadoniya pisiwataa, fu gwe baka. 	 וישב שם שלשה חדשים ויהי באמרו ללכת אל סוריא ויארבו לו היהודים ויגמר בלבו לשוב דרך מקדוניא׃


Den sisa fi en na wi anga den de ya. Da pe a go fende ala den sani de?” 	 ואחיותיו הלא כלן אתנו הן ומאין איפוא לו כל אלה׃


Mi lobi biibiwan! Luku fa Masaa Gadu teke gaan bun ati fasi namo luku Masadoniya biibiwan. Namo, ne den nái sipowtu anga yeepi taawan a sani. 	 והננו מודיעים אתכם אחי את חסד אלהים הנתן בקהלות מקדוניא׃


A dede fu Stefanisi be meke biibiwan lowe komoto a Jelusalem Foto doo te a Finisiya pisiwataa. Wantu doo Antiyokiya Foto. Taawan abaa gwe a Sipolosi Tabiki a mindii ze. A ini a lowe, da den nái gi taa foluku Masaa Gadu bosikopu boiti Dyusama. 	 והנפוצים מפני הצרה אשר היתה על אודת אסטפנוס הלכו ובאו עד פינוקיא וקפרוס ואנטיוכיא ולא דברו את הדבר כי אם אל היהודים לבדם׃


Di fu feifi be meke anga wan sowtu dyamanti siton den kai saadonikisi. Di fu sigisi na saldiyosi. Di fu seibin na topasi. Di fu aitin na belili. Di fu neigin na kiisoliti. Di fu tin na kiisopasi. Di fu elufu na safili. Di fu twalufu na ametisi. 	 החמישי יהלם הששי אדם השביעי תרשיש השמיני שהם התשיעי פטדה העשירי נפך אחד העשר לשם שנים העשר אחלמה׃


A wooko fu paandiman anga man di e nati san paandi na awan bigi, fu tyai a seefi bun. Ma, na Masaa Gadu o pai ibiiwan na a fasi fa a du fi en se wooko. 	 והנטע והמשקה כאחד המה ואיש איש יקבל את שכרו כפי עמלו׃


Bika taka fu busi bon á be de fu a bon de seefi. Ma dati poi koti kon nama fasi goo de. Da fa fu taka di be de fu a bon kaba seefi? Dati na Dyusama di musu poi toon bun sama baka gi Masaa Gadu. 	 כי אם אתה נגזרת מעץ אשר הוא בטבעו זית יער והרכבת שלא כטבע בזית טוב אלה היצאים ממנו על אחת כמה וכמה שירכבו בזית שלהם׃


Ma futu á poi taki, fa a á de ana, da a á poi teli enke a sikin. 	 אם תאמר הרגל אינני יד על כן אינני מן הגוף הבעבור זאת איננה מן הגוף׃


Da, di a tyatya a sii, ne wantu kai a sikin pasi. Ne foo fee kon, ne den nyan ala. 	 ויהי בזרעו ויפל מן הזרע על יד הדרך ויבא עוף השמים ויאכלהו׃


We, wi kon sabi ya fa u mu libi lesipeki en. Da u nái sipowtu! Ma wi e suku fu soi taawan a leti denki ya tu. Masaa Gadu e si a leti fasi fu wi ya. Mi denki u anda seefi konsensi e piki u dati tu. 	 ועתה יען אשר ידענו יראת האדון נדבר על לב בני אדם ולאלהים אנחנו גלוים ואקוה כי גלוים אנחנו גם במדעכם׃


“U gwe na a Mama Keliki go leli sama a nyun sowtu libi di Masaa Gadu wani gi den.” 	 לכו והתיצבו במקדש ודברו אל העם את כל דברי החיים האלה׃


Ma nownow, da kaba den sowtu ogii fasi ya tu. Kaba boon ati fasi. Poi fu dwengi atiboon fasi. Kaba du ogii, meke taawan fii. Kaba taki sani ati taawan. Kaba kosi taawan gi sen. 	 אך עתה הסירו מכם כל אלה את הרגז את הכעס את הרשע את הגדוף ואת דברי נבלה מפיכם׃


Luku fa wi e membee a dede fu Kelestesi. Makandii wi e teke wan kan win diingi gi daa, fu membee en buulu di mokisa wi ala. Wi e teke wan beele nyan gi daa, fu membee en sikin di mokisa wi ala. 	 כוס הברכה אשר אנחנו מברכים הלא היא התחברות דם המשיח והלחם אשר אנחנו בצעים הלא הוא התחברות גוף המשיח׃


“Bika fu tuutuu mi e taki, a dei di Masaa Gadu o kai ala sama kon a kuutu, da a o gi den sitaafu! A o bigi moo a sitaafu fu Sowdom anga Gomola, den tu ogii foto, di Masaa Gadu be gi faya a fositen. 	 אמן אמר אני לכם כי יקל לארץ סדום ועמרה ביום הדין מן העיר ההיא׃


Soseefi u e bali piisii, te u e fende banowtu, fu a biibi ede. Bika u sabi fa dati sa meke Masaa Gadu si, fa u e tei ati fu oli doo. 	 ולא זאת בלבד כי אף נתהלל בצרות יען אשר ידענו כי הצרה מביאה לידי סבלנות׃


Da na so Maliya anga Jowsef seeka ala sani enke fa a Dyuweiti taki, te a kaba. Ne den daai gwe baka a den kondee Nasaleti, na a pisiwataa fu Galileya. 	 ויכלו את הכל כפי תורת יהוה וישובו הגלילה אל נצרת עירם׃


Wi abi pasi fu fende wini a u de moo taa wookoman di e fende wini a u de nownow. Ma kweti! Bika a moo betee u banda useefi teke ala sowtu pina, fu meke wi á tyai wan enkii sani kon poti muliki a Bun Nyunsu fu Kelestesi. 	 ואם לאחרים יש רשות עליכם הלא ביותר לנו אבל לא השתמשנו ברשות הזאת כי אם סבלנו את הכל לבלתי שום מעצור לבשורת המשיח׃


Da sama o piki mi de taki: “Da Masaa Gadu á mu kaagi sama di e taanga yesi. Bika ne enseefi poti a sama fu wooko so, da a sama ná o poi wooko taa fasi.” 	 וכי תאמר אלי מדוע יוכיח עוד נגד רצונו מי יתיצב׃


Ne Masaa Jesesi taigi den bakaman fi en taki: “Meke u go baka a Judeja!” 	 מאחרי כן אמר לתלמידיו לכו ונשובה לארץ יהודה׃


Ná teke wan enkii pisi fu a sikin enke libi enke wooko sani fu du ogii! Meke Masaa Gadu wooko enke basi a yu tapu. Bika u sikin dede kaba, ne a weki nyun fasi kon a libi ya baka. Da now, na wooko sani fu Masaa Gadu teke wooko, enke basi ne en tapu. 	 -21[ גם אל תכינו את אבריכם להיות כלי עול לחטא אך תכינו את נפשכם לאלהים כחיים מעם המתים ואבריכם כלי צדקה לאלהים כי החטא לא יוכל למשל עוד בכם יען אינכם תחת יד התורה כי אם תחת יד החסד׃


Bika, ibii pikin fu Masaa Gadu fende a taanga fu wini den ogii sani fu a goontapu ya. Da anga a biibi fu den, den wini so. 	 כי כל הנולד מאת האלהים מנצח את העולם ואמונתנו הנצחון המנצח את העולם׃


Da Masaa Jesesi be de koosube fu a baki pe den e tyai moni kon poti gi Masaa Gadu a ini a Mama Keliki fu den Dyu. Ma ná wan sama di kisi en. Bika en ten á be kisi ete. 	 כדברים האלה דבר בבית האוצר בלמדו במקדש ולא תפשו איש כי לא בא עתו׃


Namo Peitilisi daai sitee e sweli baka taki: “Mi á sabi a sama di u e taki de, kweti kweti!” 	 ויוסף לכחש וישבע לאמר לא ידעתי את האיש׃


Da, wantu taa sii kai a siton ini, a pe doti á be de ipi. Da den sii ya goo esi esi, bika a doti á be dipi. 	 ויש אשר נפל על מקום הסלע אשר אין לו שם אדמה הרבה וימהר לצמח כי לא היה לו עמק אדמה׃


Abalaham uman Sala be e lesipeki en man fu teke en taki te, da ai kai en, gaan masaa. Na so biibi uman nownow mu waka a den fositen uman de baka, fu du soso bun enke den. Da libi sondee tyai opuulu doo taawan. Da i sa taampu sondee feele, winsi san de fu kon a yu pasi. 	 כשרה אשר שמעה בקול אברהם ותקרא לו אדון אשר אתן הייתן לה לבנות בעשותכן הטוב ולא תיראנה מפחד׃


Wan koti fetihow, di saapu a tu se, e komoto ne en mofu. Anga dati a o feti wini den sama, di á de fu Masaa Gadu. Da a o tii den anga wan insii tiki. Da, leti enke fa den e maa doloifi a ini wan baki fu meke win, na letiso a o masi den sama ya, a ini a baki fu a gaan atiboon fu Masaa Gadu, di abi ala makiti. 	 ומפיו יצאת חרב חדה להכות בה את הגוים והוא ירעם בשבט ברזל והוא דרך פורת יין חמת אף אלהי הצבאות׃


Bigi odi komoto a Timotiyesi ya doo u anda. A mokisa e wooko anga mi, gi Kelestesi Jesesi. Lusiyasi anga Yason anga Sosipateli e sende odi tu. Den dii biibiwan ya, na mi eigi foluku sama enke Dyu tu. 	 טימותיוס חברי ולוקיוס ויסון וסוספטרוס קרובי שאלים לשלומכם׃


Da sama di e biibi taki, Masaa Jesesi na a Kelestesi di Masaa Gadu sende kon yeepi wi tuutuu, da sowan sama na a wan pikin fu Masaa Gadu. Da, wi sabi taki efu wan sama lobi a Tata, da a o lobi den pikin fi en tu. 	 כל המאמין כי ישוע הוא המשיח הנה זה ילד מאלהים וכל האהב את מולידו יאהב גם את הנולד מאתו׃


Wan nyun gaaman den e kai Galiyo kon sidon na a sutuu fu a hii Akasi pisiwataa de. Namo Dyusama miti ana makandii, fu du ogii anga Pawlesi. Den tyai en go kaagi na a nyun gaaman ya, fu a kuutu gi den. 	 ויהי בהיות גליון שר מדינת אכיא ויקומו היהודים כלם וחדו על פולוס ויביאהו אל כסא המשפט׃


Wi feti sani á tan enke goontapu feti sani, fu teke feti. Na Masaa Gadu seeka wi anga en taanga makiti, fu poi naki taanga feti peesi fu a feyanti booko seefi. 	 כי כלי מלחמתנו אינם של הבשר כי אם חזקים הם לאלהים להרס מבצרים׃


‘Mi na a Gadu fu Abalaham, Isaki anga Jakopu.’ Da disi e soi taki Masaa Gadu a ná a Gadu fu sama di dede, da a kaba. Ma en na a Gadu fu sama di winsi den dede, toku den e libi ete.” 	 אנכי אלהי אברהם ואלהי יצחק ואלהי יעקב והוא איננו אלהי המתים כי אם אלהי החיים׃


We, Dyusama mu gi apaiti begiman fu Leifi Lo, san den fende. Da a mu ipi enke sani teli paati a tin pisi, da i gi sama wan fu den. Ma apaiti begiman fu Leifi Lo na libisama di e dede, da taawan e teke den peesi. Ma noti sikiifi fu Melsisedek taki, a dede, fu kaba na a wooko de so. 	 ופה בני אדם שימותו לקחים את המעשר אבל שם לקחו מי שהועד עליו כי הוא חי׃


Ne a sende den taki: “U go a Jesesi, da u akisi en, efu ne en na a sama di Masaa Gadu be paamisi fu sende kon a goontapu, fu kon yeepi wi. Efu, kande a sama de, de a baka fu kon ete.” 	 ויקרא אליו יוחנן שנים מתלמידיו וישלחם אל ישוע לאמר לו האתה הוא הבא אם נחכה לאחר׃


Bakadati, ne den gi mi wan tiki di gei wan doitiki. Ne den taigi mi taki: “Opo go maiki a osu fu Masaa Gadu pe Masaa Gadu e tan anga a apaiti begi tafaa pe den e boon sani gi Masaa Gadu. Da, teli ala den sama di de a ini a osu fu Masaa Gadu e begi e gi en gaandi. 	 וינתן לי קנה דומה למטה ויעמד המלאך ויאמר קום ומד את היכל יהוה ואת המזבח ואת המשתחוים בו׃


Namo a kai ala taa basi di abi a sowtu wooko peesi de kon dyunta anga ala wookoman fu den. Ne a bali taki: “U sabi fa a wooko ya e tyai wi kon a fesi! 	 ויקהל אתם ואת שאר העסקים במלאכה ההיא ויאמר אנשים אתם ידעים כי מן המלאכה הזאת עשינו כבוד׃


A be abi fo umanpikin di á be libi anga man ete. Masaa Gadu be gi den makiti fu yee Masaa Jesesi e piki den san fu taki. 	 ולו היו ארבע בנות בתולות מתנבאות׃


Bika Kelestesi dede weki kon a libi ya baka, fu soi fa a de wooko enke basi, fu libiwan go doo dedewan seefi. 	 כי לזאת מת המשיח ויקם ויחי למען יהיה אדון גם על המתים גם על החיים׃


We, ala sama di de a Gadu Kondee, u piisii makandii anga den sama fu Masaa Gadu, den apaiti bosikopuman fu Masaa Jesesi anga den apaiti takiman fu Masaa Gadu! Bika Masaa Gadu sitaafu Babilon fu den ogii di den be e du anga u!” 	 רנו עליה השמים והשליחים הקדשים והנביאים כי שפט אלהים את משפטכם ממנה׃


We, na a seefi bakaman fu Masaa Jesesi de, ne i si e taigi yu den sani ya. Da soseefi ne en sikiifi a buku ya tu. Da wi sabi taki den sani di ai taki puu komoto ne en mofu na tuu. 	 זה הוא התלמיד המעיד על אלה ואשר כתב כל זאת וידענו כי עדותו נאמנה׃


Ne Asolu meke Saadoki. Ne Saadoki dati meke Akin. Namo, ne Akin dati meke Eliyutu. 	 ועזור הוליד את צדוק וצדוק הוליד את יכין ויכין הוליד את אליהוד׃


We, a bun! Ma sabi taki, na di den haw taka de nái puu bunbun sii. Dati taki, den Dyusama de á wani teke biibi, ma yu teke biibi. Da kaba meke bigi. Ma koni bun! 	 כן הוא המה נקפו על אשר לא האמינו ואתה הנך קים על ידי האמונה אל תתגאה כי אם ירא׃


Ne a taigi den baka taki: “Fu tuu, mi e taigi u! Mi ná o diingi win na a fasi ya moo, fu te enke mi anga u miti baka a ini a Nyun Tii fu mi Tata. Na anda u sa diingi en makandii baka, ma na wan hii nyun sowtu fasi.” 	 ואני אמר לכם כי מעתה שתה לא אשתה מתנובת הגפן הזאת עד היום ההוא אשר אשתה אתה עמכם חדשה במלכות אבי׃


Ne Masaa Jesesi piki en taki: “Peitilisi! Fu tuu, mi e taigi yu: ‘A neti ya seefi, fosi wan kakafoo bali, da yu o lei dii toon taki, yu á sabi mi.’ ” 	 ויאמר אני אמר לך פטרוס לא יקרא תרנגל היום עד כי שלש פעמים כחשת בי לאמר לא ידעתיו׃


Ma u mu sabi taki, a Manpikin di saka kon toon libisama ya abi makiti a goontapu, fu gi sama paadon fu takuudu anga ogii.” Ne a daai, ne a taigi a lanman taki: 	 אך למען תדעון כי לבן האדם יש השלטן לסלח חטאים בארץ ויאמר אל נכה האברים׃


Ne Masaa Jesesi piki den taki: “U sa booko a osu fu Masaa Gadu di u e si ya, da te fu dii dei, da mi sa opo en taampu baka, enke fa a be de.” 	 ויען ישוע ויאמר אליהם הרסו את ההיכל הזה ובשלשה ימים אקימנו׃


We, ne a uman ya siki a Jopa Foto di Peitilisi de a Lida Foto. Namo a dede te wasi seeka poti a wan kambaa a wan tapu sodoo. 	 ויהי בימים ההם ותחלה ותמת וירחצו אתה וישימוה בעליה׃


Da a Jeje be taigi en taki, a á be o dede fosi a be si Kelestesi, a Kownu di Masaa Gadu be paamisi taki a be o sende kon gi den. 	 ולו נגלה ברוח הקדש כי לא יראה מות עד ראותו את משיח יהוה׃


We, Masaa Gadu seefi be soi u kaba fa fu wooko anga lobi. Da a á de fanowdu fu sikiifi ya moo, fa fu lobi taa biibiwan. 	 ועל אהבת האחים אין צרך לכתב אליכם הלא אף אתם למודי יהוה לאהבה איש את רעהו׃


Ma fa a si den somen sama e kon ne en, ne tyali fu den sama kisi en te, ná sipowtu. Bika a si taki, den sama tan enke fa i sabi sikapu e waka buuya buuya sondee wan soluguman, fu solugu den. 	 ובראותו את ההמנים נכמרו רחמיו עליהם כי הם מתעלפים ונדחים כצאן אשר אין להם רעה׃


Namo Masaa Jesesi akisi en taki: “San i wani?” Namo a mma piki taki: “We, Masaa! Dyonson, yu o de Kownu a ini a Nyun Tii fu Masaa Gadu. Da gaantangi! Meke den tu manpikin fu mi ya sidon a yu se, baa? Wan fu den a yu letise ana, a taawan a yu kukutuse ana.” 	 ויאמר אליה מה בקשתך ותאמר אליו אמר נא כי ישבו שני בני אלה אחד לימינך ואחד לשמאלך במלכותך׃


Ne ala sama di be abi sikiman de teke tyai kon suku yeepi. Ala den fende yeepi kon betee tuutuu. 	 ואחרי המעשה הזה באו גם החלים האחרים אשר באי וירפאו׃


Ma Masaa Jesesi piki en anga wan ageisi toli taki: “A á bun fu teke a nyanyan fu den pikin towe gi pikin dagu. Meke den pikin fosi nyan.” 	 ויאמר אליה ישוע הניחו לשבע בראשונה הבנים כי לא טוב לקחת לחם הבנים ולהשליכו לצעירי הכלבים׃


Da a o gi wi ala san wi akisi en, te wi e begi. Bika a o si taki, wi e du san a taigi wi, da wi e libi enke fa a wani tu. 	 וכל אשר נשאל מאתו נקבל כי נשמר את מצותיו ונעשה את הרצוי לפניו׃


Den dati na falisi bosikopuman! Ma den e si denseefi enke gaan bosikopuman di Kelestesi sende fu taki. Den e koli sama biibi a lei de. Bika den e meke enke gaan bosikopuman tuu. 	 כי אנשים כאלה שליחי שקר הם פעלי רמיה מתחפשים לשליחי המשיח׃


We, ná wan sama di sa si Masaa Gadu anga ain. Ma efi i si a Manpikin fi en, da na Masaa Gadu seefi i si de kaba. Ne na edeman fu ala sani di Masaa Gadu meke a goontapu. 	 והוא צלם האלהים הנעלם ובכור כל נברא׃


Yu o abi saka fasi Yu o go e denki taawan nowtu Yu o poi fu dwengi iseefi oli bun fasi. Weiti á de fu sitaafu sama di e du san a Apaiti Jeje wani so. Kweti! 	 וענוה ופרישות אין תורה לנגד עשי אלה׃


Da noiti weli fu libi na a fasi di e piisii Masaa Gadu. Bika efu wi á lasi ati, da te en yuu di a wani doo, da a o gi wi bun, fu dati. 	 ואנחנו בעשות הטוב אל נחת כי נקצר בעתו אם לא נרפה׃


Da luku fa ai wooko anga wi ala tu. Ai yeepi wi anga u de makandii, fu taampu taanga a ini a mokisa libi anga Kelestesi. A kandi en apaiti fatu seeka u libi. 	 והמכונן אותנו אתכם במשיח ואשר משחנו הוא האלהים׃


Baka feifi dei, ne den Dyusama kon doo Sesaleya Foto de, fu kuutu anga Pawlesi. Ananiyasi enke a moo hei apaiti begiman seefi teke pasi, kon gi Gaaman Feilekisi a kaagi di den abi. A tyai wan afukati fu den Dyu den e kai Telitelesi, fu yeepi en taki. A tyai wantu gaansama fu Dyu Kondee tu. 	 וירד חנניה הכהן הגדול אחרי חמשת ימים ואתו הזקנים וטרטלוס איש דברים ויודיעו את ההגמון את דבר ריבם עם פולוס׃


Da di Masaa Jesesi anga den bakaman fi en komoto a ini a Mama Keliki, ne wan fu den taki: “Masaa, luku de fa a Mama Keliki moi! Den siton di den meke en bigi!” 	 ויהי בצאתו מן המקדש ויאמר אליו אחד מתלמידיו רבי ראה מה יפו האבנים והבנינים האלה׃


Mi be de enke wakaman, ma u á be teke mi oli a u osu. Mi be de piipii sondee koosi a sikin, u á be gi mi koosi fu wei. Mi be siki, soseefi mi be de a dunguu osu, ma u á be kon luku mi.’ 	 גר הייתי ולא אספתם אותי ערום ולא כסיתם אותי חולה ובמשמר ולא בקרתם אותי׃


Namo a taki ete taki: “Mi eigi Dyu foluku! Na u be du ogii anga en te doo kii en seefi. Ma saide u be poi du dati? U á sabi, den edeman fu Dyu keliki di e taki gi kondee ya seefi á sabi tu. 	 ועתה אחי ידע אני כי בבלי דעת עשיתם גם אתם גם ראשיכם׃


Ne Peitilisi piki en taki: “Nono, Masaa! Efu na dunguu osu yu o go, mi sa go anga yu. Winsi na dede seefi, mi sa dede anga yu.” 	 והוא אמר אליו אדני הנני נכון ללכת אתך גם לבית האסורים גם למות׃


Ne Gaaman Pilatesi akisi den baka taki: “Saide mi mu sipikii en kii? Sowtu ogii a du?” Ne den bigin bali moo taanga taki: “Sipikii en a koloisi! Sipikii en! Sipikii en! Sipikii en puu de.” 	 ויאמר אליהם פילטוס מה אפוא עשה רעה והם הרבו עוד לצעק הצלב אותו׃


Namo mi yee wan tongo taki: “U luku ya! Mi e kon esi esi. Da seigi fu den sama di o teke a bosikopu, di sikiifi a ini a buku ya.” 	 הנני בא מהר אשרי השמר את דברי נבואת הספר הזה׃


We, ne a uman meke a pikin, wan manpikin. Ne den gaapu a pikin tyai go gi Masaa Gadu, a pe a sidon ne en kownu sutuu anda. Bika, na a pikin ya o tii ala den foluku foluku, di á sabi Masaa Gadu anga wan insii tiki. 	 ותלד בן זכר העתיד לרעות כל הגוים בשבט ברזל וילקח בנה אל האלהים ואל כסאו׃


Ma mofina fu mi Pawlesi ya! Mofina fu Apolos tu. Bika wi na wookoman fu Masaa Gadu namo u de fu gi u de en bosikopu, fu biibi. Ma ibiiwan fu wi, da a gi en pisi wooko, fu du. 	 מי אפוא פולוס ומי הוא אפולוס אך משרתים הם אשר על ידם באתם להאמין איש איש כמתנת האדון אשר נתן לו׃


Ne baka wan pisiten, ne Masaa Jesesi go a ini wan sipi fu koti a ze fu Galileya di den e kai Tibeliyasi abaa go na abaase. 	 ויהי אחרי כן ויצא ישוע אל עבר ים הגליל אשר לטיבריה׃


We, a Wowtu be toon libisama. Ne a kon tan a u mindii fu wan pisiten. Da useefi be si a dyendee fasi fi en. A dyendee fasi fi en di u si de, na a dyendee fasi di a wankodo Manpikin fu a Tata sa abi. Na so Masaa Gadu teke gaan bun ati fasi namo luku libisama. Da na Masaa Jesesi wi e si kiinkiin, fa Masaa Gadu de. 	 והדבר נהיה בשר וישכן בתוכנו ונחזה תפארתו כתפארת בן יחיד לאביו רב חסד ואמת׃


Ne a tyai en kon a ini wan teepala. Ne a gi a pikin umanpikin. Ne a pikin umanpikin teke, ne a gi en mma. 	 וילך ויכרת את ראשו בבית הסהר ויביאהו בקערה ויתנהו לנערה והנערה נתנה אתו אל אמה׃


Den sikapu fu mi e waka a mi baka. Bika den sabi mi tongo, da den e du san mi taki. Da soseefi, miseefi sabi den tu. 	 צאני תשמענה את קולי ואני ידעתין ואחרי תלכנה׃


Ala san mi taki de e soi, fa fu luku sama libi, meke u sa sabi den falisi takiman.” 	 לכן בפרים תכירו אותם׃


Ma den sama di be libi letiopu gi Masaa Gadu, sa beenki kiin kelle, a ini a Nyun Tii fu Masaa Gadu Kondee a tapu anda, enke fa ala sama e si a san te a opo. Da sama di abi yesi fu yee, meke a yee san mi taki de.” 	 אז יזהירו הצדיקים כשמש במלכות אביהם מי אשר אזנים לו לשמע ישמע׃


We, na wan tuu taki, Kelestesi Jesesi kon a goontapu, fu puu sama a takuudu anga ogii. Na sani fu teke, sondee fu sitee. Bika fu sama di be e du ogii, da sama á moo mi. 	 נאמן הדבר וראוי להתקבל על כל כי המשיח ישוע בא לעולם להושיע את החטאים אשר אנכי הגדול בהם׃


Wi e wooko leti naamo. U ná abi kibii takuu fasi fu gi useefi sen. U nái bendi a bosikopu taa fasi. U nái leli lei sani, ma na Masaa Gadu tuu taki. Da finga á poi soi kai wi falisi leliman. Masaa Gadu seefi ain e si fa wi e wooko leti. 	 כי אם מאסנו בסתרי הבשת שלא להתהלך בערמה ולא לזיף את דבר האלהים אלא בהראות האמת נזכיר אתנו לטוב נגד דעת כל בני אדם לפני האלהים׃


Namo di den Faliseiman si Masaa Jesesi sidon anga den sama ya, ne den akisi den bakaman fu Masaa Jesesi taki: “Fa a waka a mesiti fu u e mosoo enseefi so anga den man di e piki lantimoni anga den taa polinen man de, te a mu sidon a tafaa anga den e nyan seefi?” 	 ויראו הפרושים ויאמרו אל תלמידיו מדוע עם המוכסים והחטאים אכל רבכם׃


“Luku den kondee den kai Sebulon anga Naftali. Den de leti na a pasi fu waka pasa kai na a ze, na a taase fu Joodani Liba. Na tu kondee fu taa foluku di á de Dyusama. Galileya seefi na kondee fu sama di á de Dyu. 	 ארצה זבלון וארצה נפתלי דרך הים עבר הירדן גליל הגוים׃


Namo ala sama subi go a tapu baka anga Pawlesi. Ne a booko a beele gi den, fu nyan denki Masaa Jesesi. Soseefi a taki anga den go doo peesi kiin, ne a komoto na a foto de. 	 ואחר עלה ויבצע הלחם ויטעם וירב לשיח אתם עד אור הבקר ויצא ללכת לדרכו׃


“Fu tuutuu, mi e taigi u: Efu tu fu u tei ati kon awan, fu begi mi Tata a tapu wan sani, mi Tata a tapu o gi u en. 	 ועוד אמר אני לכם שנים מכם כי יועצו יחדו בארץ על כל דבר אשר ישאלו היה יהיה להם מאת אבי שבשמים׃


We, na di den sama de á wani sabi taki, Masaa Gadu be kengi sani kaba. Langa ten a fesi, da a be kumandei fu ala tapu, doo ondoo ya seefi mu meke. Namo a hii sani de be de wataa namo. Ne doti kon komoto a mindii toon goontapu, di lontu anga wataa ya. 	 ונסתר מהם באשר לא יאבו לדעת כי מקדם קמו השמים והארץ בדבר אלהים מן המים ועל ידי המים׃


We, di den sama di be kon a Maliya si a sani di Masaa Jesesi du, ne den daai kon e biibi ne en. 	 ורבים מן היהודים אשר באו אל מרים בראותם את אשר עשה ישוע האמינו בו׃


We, di mu luku go doo, ne mi si a Pikin Sikapu booko wan fu den seibin lenti fu a buku. Ne mi yee wan fu den fo libilibi sani taki anga gaan taanga tongo enke te donduu e bali taki: “Kon!” 	 וארא כאשר פתח השה אחד מן שבעה החתמות ואשמע אחת מארבע החיות מדברת כקול רעם לאמר בא וראה׃


Da ala sama di yee a sani fu a pikin ya e poti ana a mofu e foondoo. 	 וכל השמעים תמהו על הדברים אשר דברו אליהם הרעים׃


Ne di den tu sama sete fu gwe, ne Peitilisi bali taki: “Masaa! Pe u de ya switi. Meke u meke dii masanga ya, no? Wan fi yu, wan fu Mosesi anga wan fu Eliya.” Da na fu di Peitilisi be buuya fu san di a be si, meke a taki den sani ya. 	 ויהי בהפרדם ממנו ויאמר פטרוס אל ישוע מורה טוב היותנו פה נעשה נא שלש סכות לך אחת ולמשה אחת ולאליהו אחת ולא ידע מה דבר׃


We, ne ai waka na ala den kondee kondee fu den Dyu fiya e paati a Bun Nyunsu fu Masaa Gadu gi den a ini den keliki osu fu den. 	 ויהי קורא בבתי הכנסיות אשר בגליל׃


Ma sama di á wani teke mi taki dati tan enke gaan donman di don. Bika a gei sama di don, fu sabi luku bunbun peesi, fu sete en osu. A gaan donman ya go sete a fondamenti fi en osu wisiwasi fasi a ini fukufuku doti. 	 וכל השמע את דברי אלה ולא יעשה אתם ידמה לאיש בער אשר בנה את ביתו על החול׃


“Wan sama mu abi apaiti koni fu fusutan a sani ya. Den seibin ede, na den seibin mongo tapu, pe a motyo uman e sidon. 	 בזה להבין לאשר לו חכמה שבעת הראשים שבעת הרים המה אשר האשה ישבת עליהם׃


Dati waka enke fa Masaa Gadu be piki en apaiti takiman Kownu Dafeti a fositen fu sikiifi taki: ‘Mi e si fa Masaa Gadu de a mi se ala yuu. Ai yeepi mi, meke sani á poi du mi. 	 כי דוד אמר עליו שויתי יהוה לנגדי תמיד כי מימיני בל אמוט׃


Da na dii kotoigi de. 	 כי שלשה המה המעידים בשמים האב הדבר ורוח הקדש ושלשתם אחד המה׃


Da, di Johanisi bali a bosikopu ya, ne onmen tenti sama kon ne en fu a dopu den. Ne a taigi den taki: “U takuu ati sineki sani! Fa u du sabi taki, u mu lon gi a gaan atiboon fu Masaa Gadu di de a pasi fu kon? 	 ויאמר אל המון העם היצאים להטבל על ידו אתם ילדי הצפעונים מי הורה אתכם להמלט מפני הקצף הבא׃


We, ne di den tu sama gwe, ne den tyai wan babawman kon a Masaa Jesesi, fu a deesi en tu. Bika wan takuu jeje be de na a sama ya tapu, e tapu en mofu fu a á poi taki. 	 המה יצאו והנה הביאו אליו איש אלם אחוז שד׃


Ma fa a akisi en de seefi, na akisi a akisi en fu luku fa a o piki. Bika Masaa Jesesi be sabi bunbun san a be wani du. 	 ואך למען נסות אתו דבר זאת כי הוא ידע את אשר יעשה׃


Den á be fende wan enkii fowtu fu kii en so. Ma anga ala dati, toku den begi Gaaman Pilatesi fu kii en gi den. 	 ואף כי לא מצאו בו משפט מות שאלו מאת פילטוס להמיתו׃


Bika a libi fu Kelestesi a goontapu lai booko ede. Da wi enke sama fi en e fende booko ede fi en ede. Ma fi en ede tu meke Masaa Gadu e koo wi ati naamo. 	 כי כרב ענויי המשיח בנו כן תרבה נחמתנו על ידי המשיח׃


Ma Jesesi na wi moo hei apaiti begiman a Masaa Gadu fesi. Na a eigi Manpikin fu Masaa Gadu ya gwe a tapu, pasa ala tapu anda gwe go sidon doo tide ete seefi, makandii anga en anda. Disi na a Bun Nyunsu fu biibi taanga, da u taigi taawan faya faya enke di u be bigin biibi. 	 ועתה בהיות לנו כהן ראש גדול אשר עבר בשמים הוא ישוע בן האלהים נחזיקה בהודאתנו׃


Ma Silasi dati taki, a nái gwe moo ete. Ne Judasi wawan gwe. 	 וייטב בעיני סילא לשבת שם׃


U be de dii dei a Loma Foto de kaba. Ne a sende kai ala Dyu de. Ne a taki: “Mi eigi Dyu Kondee baala ya! Mi de a sitaafu sondee du sani fu fende dati. Na soso kaali Dyusama a Jelusalem Foto poti mi a Loma Foto suudati anda ana. Ma mi á poli gwenti di wi avo fika gi wi. Mi á feti wan taa fasi anga mi eigi Dyu. Kweti! 	 ויהי אחרי שלשת ימים ויקרא פולוס אליו את ראשי היהודים ויקהלו אליו ויאמר אליהם אנשים אחים אף כי לא מעלתי מעל בעמנו ובחקות אבותינו אסרוני בירושלים וימסרוני לידי הרומיים׃


“Ne a masaa fu a goon sende wan taa wookoman go. Ma disi yaaso, na a seefi. Den fonmi en te den basi en ede, du ala sowtu ogii anga en. 	 ויסף לשלח אליהם עבד אחר ואתו סקלו באבנים ומחקו ראשו וישלחהו נכלם׃


Ne Masaa Jesesi gi den bakaman fi en wan taa ageisi toli. A taki: “Wan guduman be de. Da a be teke wan man a wooko poti enke basi, fu seeka ala sani, luku den gudu fi en gi en. Da di den de, te wan dei, ne sama kon taigi en taki, a man di a poti enke basi na a wooko fi en, e kii a moni fi en anga nyan. Ne a guduman taki: ‘Na tuu sani u e taigi mi ya?’ Ne den taki: ‘Iya!’ Ne a piki taki: ‘A bun!’ 	 ויאמר גם אל תלמידיו איש עשיר היה ולו פקיד על ביתו וילשינהו אליו באמרם כי מפזר הוא את קניניך׃


Bika mi be fende en fanowdu, fu taki namo fu Masaa Jesesi anga a hii wooko di a du na a koloisi. Da mi be poti ala taa sani a wanse. 	 כי לא חשבתי לדעת בתוככם דבר בלתי אם ישוע המשיח והוא הנצלב׃


We, meke moo yonkuu biibi uman seefi luku sowtu uman de a ini en famii, di man dede fika a ganda. Da meke a solugu a mma de sondee fu fika a fuka de gi a kulu fu biibisama. Bika na mma di fika tuutuu sondee wan enkii taa sama, na den dati u mu teke poti fu solugu. 	 בן אמונה או בת אמונה שיש להם אלמנות יעזרו אתן ולא תהיינה למשא על הקהל כדי שיוכל להספיק לאלה אשר הנה אלמנות באמת׃


Da wan dei, ne a kownu wegi ala den paiman di den mu pai en go, a wegi den kon. Namo a kai wan fu den ondooman fi en, di abi fu pai en onmen tenti miliyun. 	 וכאשר החל לחשב הובא לפניו איש אשר חיב לו עשרת אלפים ככרי כסף׃


Bika a de fu si taki, fa Mosesi be leli fu apaiti begiman wooko á taanga sai, fu yeepi sama enke fa a mu de. Ne Masaa Gadu wai dati poti a wanse. 	 בעבור כי המצוה הקדמת הוסרה בהיותה חלושה וקצרת יד מהועיל׃


Ma u á wani kon a mi fu u fende a libi fu tego. 	 ואתם אינכם אבים לבוא אלי להיות לכם חיים׃


Ne den akisi en taki: “Masaa, na a ten di de a u fesi e kon te i sa ligei anga gaan lesipeki anga kaakiti, da meke u tu man ya sidon a yu se. Wan a yu leti ana se anga wan a yu kukutu ana se.” 	 ויאמרו אליו תנה לנו לשבת אחד לימינך ואחד לשמאלך בכבודך׃


Da banti a bosikopu ya poti a ede, fu fusutan fa fu libi! Poti ede bun, fu wooko leti. Denki sondee pantan taki, ala san paamisi o kon pasa. Bakaten doo Masaa Gadu Kondee, da en lasiti pisi fu yeepi o doo, fu ala ogii wai fika soso bun. Dati na di Jesesi Kelestesi o kon baka. 	 לכן חגרו מתני שכלכם התעוררו וקוו קוה לחסד אשר יבואכם בהתגלות ישוע המשיח׃


Fu tuu, ala san i begi akisi Masaa Gadu, a sa du ala dati gi yu. Ma a wan sani, i mu abi biibi doo yu ati, te yu e begi.” 	 וכל אשר תשאלו בתפלה ואתם מאמינים תקחהו׃


Ma biibiwan ape kisi wan pingi fu dati. Ne den meke moiti puu en de tyai gwe a wan taa pisiwataa den e kai Sesaleya. Den poti en anda a boto baka seefi tyai gwe moo faawe abaa ze gwe a Taasisi Foto a wan taa kondee. 	 וישמעו האחים ויורידו אתו לקסרין וישלחהו אל טרסוס׃


Sama di de fu Gadu o teke Gadu wowtu. Ma na fu di u a ná sama fu Gadu, na fu dati ede meke u á wani aliki Gadu wowtu.” 	 אשר מאת האלהים הוא ישמע את דברי האלהים על כן אתם לא שמעתם כי אינכם מאת האלהים׃


Ne Masaa Jesesi taigi en taki: “Malita! I baala o opo baka!” 	 ויאמר אליה ישוע קום יקום אחיך׃


Ma mi á de a dwengi taki, sama na mi basi fu a wooko ya. Ma toku miseefi poti miseefi fu wooko piisii ala sama. Da mi sa wini onmen mi poi meke kon toon biibisama. 	 כי בהיותי חפשי מכל עשיתי עצמי עבד לכל אדם למען אקנא את הרבים׃


“We, ne a kownu sende en futuboi taki: ‘U kisi en! U tei en futu anga en ana! Da u iti en go na a gaan dunguu a doose anda. Na soso kee anga kaw tifi de anda.’ ” 	 ויאמר המלך למשרתים אסרו ידיו ורגליו ונשאתם והשלכתם אותו אל החשך החיצון שם תהיה היללה וחרק השנים׃


Meke mi akisi u. Fu taigi wan sama taki, a kisi paadon fi en takuudu anga ogii, efu fu taigi en taki, ‘Opo taampu waka!’ on di moo taanga? 	 כי מה הנקל האמר נסלחו לך חטאתיך אם אמר קום התהלך׃


Ne Awan di sidon na a kownu sutuu taki: “U luku ya! Mi e meke ala sani nyun baka.” Ne a taigi mi taki: “Sikiifi den sani ya, bika den sani ya, a ná lei. I sa fitoow den.” 	 ויאמר הישב על הכסא הנני עשה הכל חדש ויאמר אלי כתב כי הדברים האלה אמתים ונאמנים הם׃


Da te a wooko sani di wan sama be teke bow sa tan taampu sondee boon, da a sa fende paiman fu a wooko de. 	 אם יעמד מעשה איש אשר בנה עליו יקבל שכרו׃


Biibiwan fu Masadoniya anga Akasi pisiwataa piki moni poti, fu sende yeepi pooti biibiwan a Jelusalem Foto. Da dati dyunta anda nownow, fu mi go teke tyai go gi den. 	 כי מקדוניא ואכיא הואילו לתת משאת נדבה לאביוני הקדושים אשר בירושלים׃


Ne a man si taki na a seefi yuu di Masaa Jesesi be taigi en taki: “Go! A pikin fi yu e libi.” We, ne a man ya anga en hii osu daai kon a biibi. 	 וידע אביהו כי היתה השעה אשר דבר לו ישוע בנך חי ויאמן הוא וכל ביתו׃


Bika u ala sabi taki, na san yu teke fu wooko a yu tapu, na dati a yu basi. Da fu takuudu anga ogii e wooko enke basi a yu tapu, da yu o naki paati Masaa Gadu tego. Ma fu Masaa Gadu e wooko enke basi a yu tapu, da yu o toon bun sama gi Masaa Gadu. 	 הלא ידעתם כי לאשר תתנו את נפשכם להיות עבדיו לסור למשמעתו הן עבדים אתם לאשר תשמעו לו אם לחטא אלי מות אם למשמעת אלי צדקה׃


Da pikinso moo, da den be o doo na a kondee pe den be e go. Ne Masaa Jesesi du enke, a wani waka pasa. 	 ויקרבו אל הכפר אשר הם הלכים שמה וישם פניו כהלך לו לדרכו׃


Ma na den Dyusama fu u, di den enke lasi sikapu e waka sondee wan soluguman. Na den u mu go. 	 כי אם לכו אל הצאן האבדות לבית ישראל׃


Bali gafa Masaa Gadu di de Gadu anga Tata fu wi Masaa Jesesi Kelestesi. Bika na useefi Tata di abi tyali ati gi u enke pikin fi en. Ai koo wi ati naamo, fu biibi doo. 	 ברוך האלהים ואבי אדנינו ישוע המשיח אב הרחמים ואלהי כל הנחמה׃


Fu senten di goontapu de, wi á yee noiti ete taki, wan sama be opo wan sama di meke beendi beendi ain. 	 מעולם לא נשמע כי פקח איש עיני עור מרחם׃


Ma namo, da Gaaman Pilatesi be sikiifi wan sani poti na a koloisi fu Masaa Jesesi a tapu. Da a be sikiifi taki: 	 ופילטוס כתב על לוח וישם על הצלב וזה מכתבו ישוע הנצרי מלך היהודים׃


Ma, Sakalia anga Elisabeti á be abi ná wankodo pikin. Bika Elisabeti á be poi de anga bee. Ma soseefi, da Sakalia anga Elisabeti, na be tu gaandi sama kaba tu, di á be poi meke pikin moo. 	 ולא היה להם ילד כי אלישבע עקרה ושניהם באו בימים׃


A hii kon fi en ya o waka anga gaan faya, fu pai den takuu ati sama a paiman di den mu fende. Bika den nái teli Masaa Gadu, ne den á wani teke a Bun Nyunsu fu wi Masaa Jesesi. 	 באש להבה להשיב נקם לאשר לא ידעו את האלהים ולא שמעו לבשורת אדנינו ישוע המשיח׃


Ma mi e taigi u tuutuu taki, na wan gaan yeepi a de gi u, fa i si mi e gwe ya. Bika, efu mi á gwe, da a Yeepiman ná poi kon. Ma te mi go kaba, da mi o sende en kon gi u. 	 אולם האמת אגיד לכם כי לכתי אך טוב לכם כי אם לא אלך לא יבא אליכם הפרקליט ואם אלך אשלחהו אליכם׃


A ini u weiti seefi a sikiifi taki, te tu sama kotoigi fu wan sani, da a de tuu. 	 וגם בתורתכם כתוב כי עדות שני אנשים נאמנה היא׃


“We, kon u taki, i tyai wan paiman anga yu go pai Masaa Gadu na a apaiti begi tafaa. Ne a seefi yuu de, ne i kisi a ini i pakisei de taki, wan sama abi wan sani anga yu, da i mu 	 לכן אם תקריב קרבנך אל המזבח ושם תזכר כי יש לאחיך דבר עליך׃


Na so weiti soi avo Dyu gaansama, fu sete dini Masaa Gadu. Da ala wooko sani fu dini be mu seeka kiin gi Masaa Gadu de fosi. Na meti be mu kii puu buulu tyatya a den. Bika sondee fu wooko anga buulu so, da paadon nái gi, fu puu Masaa Gadu pakisei a sama takuudu anga ogii, fu tego. 	 וכמעט הכל יטהר בדם על פי התורה ואין כפרה בלי שפיכת דם׃


Luku! Now mi o naki en towe a siki bedi! Da, mi o meke den sama, di be motyo anga en kon a ini gaan pina, efu den á daai libi, fu fika Isebeli. 	 הנני מפיל אתה על מטה ואת המנאפים אתה בצרה גדולה אם לא ישובו ממעשיהם׃


Ma taampu biibi taanga! Puu yesi a san e komoto ne en mofu. Ma teke Masaa Gadu taki naamo. Bika u sabi fa biibiwan na ala se e miti a seefi banowtu ya. 	 ועמדתם נגדו חזקים באמונה ודעו כי ענוים כאלה באו גם על אחיכם אשר בעולם׃


Ma, u dati de taa fasi. A Apaiti Sama gi u a Jeje fi en, meke u ala fiya sa sabi san na tuu anga san na lei. 	 ואתם המשחה לכם מאת הקדוש וידעתם הכל׃


Ma, wan uman be de a ini den somen sama de di be abi wan lasi buulu siki. Twalufu yali kaba, di a be kisi en, sondee fu koti. 	 ואשה היתה זבת דם שתים עשרה שנה׃


We, Kelestesi puu wi a katibo fu weiti tuu, meke den á poi wooko enke gaan basi a u tapu moo. Da meke u feti fu tan libi sondee u de saafu a katibo fu den. 	 ועתה עמדו נא בחרות אשר שחרר אתנו המשיח ואל תשובו להלכד בעל העבדות׃


Da sama á sa poi gafa! Bika fasi á de fu sama gafa enseefi a ini a fasi, di Masaa Gadu poti fu seeka sama kon bun gi enseefi ya. Bika a á de taki, na a sama seefi wooko anga weiti ofu gwenti anga kina fasi. Ma na biibi namo, na a wooko di tyai a yeepi ya. 	 ועתה איה ההתהללות הלא נשבתה ועל ידי תורת מה העל ידי תורת המעשים לא כי על ידי תורת האמונה׃


Da soseefi a wowtu fi en á de a ini u ati ini fu alaten. Bika u á wani biibi a sama di a be sende kon. 	 ודברו איננו שכן בקרבכם כי אינכם מאמינים לשלוחו׃


Da sama di o biibi teke dopu, sa fende a libi fu tego. Ma sama di ná o biibi, o fende a tego sitaafu.” 	 המאמין ונטבל הוא יושע ואשר לא יאמין יאשם׃


Moomoo mi e piisii, fa yu o fusutan ala san mi o taki. Bika yu sabi ala Dyusama gwenti. I sabi ala san e tyai sitee anga toobi a Dyusama mindii. Da teke ten aliki mi, gaantangi! 	 כי אתה ידע היטב כל המנהגים והשאלות אשר בין היהודים ועל כן אשאלה מאתך לשמע אתי כארך רוחך׃


Ma nownow, da Masaa Gadu poti wan taa fasi fu seeka sama kon bun gi en seefi, sondee fu wooko anga weiti fosi. A be piki Mosesi anga ala taa apaiti takiman a fositen anda taki, bakaten a o wooko so a goontapu ya. 	 ועתה בבלי תורה צדקת אלהים לאור יצאה אשר העידו עליה התורה והנביאים׃


Bika saide meke, u e si a pikin mbalububa a ini a ain fu wan taawan, ma a gaan gobo di de a ini iseefi ain, dati i nái si? 	 ולמה זה אתה ראה את הקסם בעין אחיך ואת הקורה אשר בעינך לא תביט׃


Da wi ya nái du sani fu tapu pasi gi taawan a Masaa Gadu bosikopu di wi e tyai. Bika wi o meke den á teke a biibi. 	 ואין אנחנו נתנים מכשול במאומה פן יהיה שרותנו לנאצה׃


Jakowbesi enke baala fu Johanisi dati a meke den teke satu fetihow doo en ede kii. 	 וימת את יעקב אחי יוחנן בחרב׃


Da sama sa denki taki, na taa biibiwan fende taanga a Masaa Gadu taki, dati biibi libi mu wooko. Ma enseefi fende taanga fu abi biibi namo, da a kaba. Ma dati á kan! Bika mi ya sabi taki, fu soi taki mi abi biibi, da mi biibi libi mu e wooko. 	 אך יאמר איש אתה יש לך אמונה ואני יש לי מעשים הראני נא את אמונתך מתוך מעשיך ואני אראך מתוך מעשי את אמוני׃


Ne di den doo Gaaman Pilatesi, ne den taigi en taki: “Gaaman Pilatesi, a man ya e leli den sama fu a kondee sani fu daai den ede. A taigi u taki, u á mu pai a moo gaan kownu a Loma Foto, a lantimoni. Soseefi a taki, en na a Kelestesi, a Kownu di Masaa Gadu be paamisi, fu sende kon gi u.” 	 ויחלו לדבר עליו שטנה לאמר את זה מצאנו מסית את העם ומנע אתו מתת מס אל הקיסר באמרו כי הוא מלך המשיח׃


We, na a sitali ya den e kai Bita. Wan fu ala dii liba wataa a goontapu kon bita. Da somen sama di be diingi a wataa ya be dede. Bika a wataa be bita. 	 ושם הכוכב נקרא לענה ותהי שלישית המים ללענה ורבים מבני אדם מתו מן המים כי מרים היו׃


“Now, da Masaa Gadu Jeje a ini mi piki mi taki, mi mu komoto dise gwe a Jelusalem Foto. Mi á sabi san de fu miti mi anda! 	 ועתה הנני אסיר הרוח ללכת ירושלים ואינני יודע מה יקרני שם׃


Somen leisi den be e miti makandii, fu tei ati oli doo anga begi. Maliya, a mma fu Jesesi anga den taa baala fu Jesesi be de ape tu. Wan duupu taa uman seefi. 	 כל אלה היו שקדים יחדו בלב אחד להתפלל ולהתחנן ועמהם הנשים ומרים אם ישוע וגם אחיו׃


Da efu wan sama e biibi a Manpikin fu Masaa Gadu, da a sabi taki den sani ya na tuu. Ma efu wan sama nái biibi san Masaa Gadu e taki, da sowan sama e kai Masaa Gadu leiman. Bika a á biibi san, di Masaa Gadu taki fu a Manpikin fi en. 	 המאמין בבן האלהים יש לו העדות בנפשו ואשר לא יאמין לאלהים לכזב שמהו יען לא האמין בעדות אשר העיד האלהים על בנו׃


Da soseefi, efu wan uman towe en man fu go libi anga wan taa man, da a kai a motyo libi.” 	 ואשה כי תעזב אישה ולקחה איש אחר נאפת היא׃


Ne Masaa Jesesi piki den taki: “U mu luku bun anga useefi, fu sama á koli u kisi puu na a biibi. Bika somen sama o opo teke mi nen, fu e koli sama taki, na den na a Kelestesi, a Kownu di Masaa Gadu be paamisi goontapu. Da den o koli somen sama kisi. Taawan o kon taigi u taki, a ten doo kaba. Ma u á mu biibi san den o taigi u. 	 ויאמר ראו פן תתעו כי רבים יבאו בשמי לאמר אני הוא והעת קרובה ואתם אל תלכו אחריהם׃


Ne Peitilisi anga Jakowbesi anga Johanisi anga Andeleyasi kon ne en. Ne den anga en wawan de ape. Ne den akisi en taki: “Masaa Jesesi, on ten a sani di i taigi u de o pasa anga a Mama Keliki? Da san na den maiki di wi o si taki a yuu doo fu sowan sani pasa?” 	 אמר נא לנו מתי תהיה זאת ומה הוא האות בבא העת אשר תעשה בה כל זאת׃


Na dati meke, mi akisi en, fu kon luku u anda gi mi. Fu tuu, te a kon, da a sa taigi u fa ai go anga u biibiwan dise. Soseefi, a sa puu pantan di u abi anda, fu fa sani e go anga wi dise. 	 אשר לזאת שלחתיהו אליכם למען תדעו את קרתינו ולמען ינחם את לבבכם׃


Ne Masaa Jesesi piki den taki: “Na so useefi don fu fusutan sani enke den taa sama de? 	 ויאמר אליהם האף אתם חסרי בינה הלא תשכילו כי כל הבא את תוך האדם מחוצה לו לא יטמאנו׃


Da di na sani u e luku fu fende, da a de fanowdu fu tei ati fu oli doo, fu luku Masaa Gadu fu du dati. 	 אבל אם נקוה לאשר לא ראינהו נחכה לו בסבלנות׃


Da u go a hii goontapu, fu go paati a bosikopu gi ala foluku. Meke den daai kon toon bakaman fu mi. U dopu den a ini a nen fu a Tata, a nen fu a Manpikin anga a nen fu a Apaiti Jeje fu Masaa Gadu. 	 לכו ועשו לתלמידים את כל הגוים וטבלתם אתם לשם האב והבן ורוח הקדש׃


Na a Gadu ya wawan namo dede á poi kii. Ai tan a wan peesi di e beenki te, sama á poi doo de. Soseefi, sama ain á poi si en. Da sama á de di si en wanten. Ne en ala sama mu gi gaandi. Soseefi, den mu taki, a abi ala makiti tego! Amen, na so a de! 	 אשר הוא לבדו חי וקים והוא הדר באור נשגב ואיש לא ראהו ולא יוכל לראונו ולו הכבוד וגבורת עולמים אמן׃


Ma den á toon wan pikin fu Masaa Gadu, enke fa libisama e meke pikin, efu anga a wani fu libisama. Nono! Ma na Masaa Gadu seefi meke den toon pikin fi en. 	 אשר לא מדם ולא מחפץ הבשר אף לא מחפץ גבר כי אם מאלהים נולדו׃


Bika a switi fatu di a uman kandi a mi ede ya, da na mi sikin a seeka so a fesi, fu a beli di den o beli mi. 	 כי אשר שפכה את השמן הזה על גופי לחנט אותי עשתה זאת׃


We, da meke u á daai daai ibii yuu, te u fende wan okasi fu du bun gi taawan. Feti yeepi taawan. Moomoo, yeepi taa biibiwan enke useefi di de sama fu Masaa Gadu. 	 לכן כאשר העת בידנו נעשה נא את הטוב עם כל אדם וביותר עם בני אמונתנו׃


Da efu wan sama poti den taki fu mi a wanse, da a á fiti fu taa sama teke dati taki tu. 	 ומי אשר לא ידע אל ידע׃


Namo a wasikoi den taki: “Heelu fu u sama fu Kolasin Foto anga Betisaida Foto! Bika mi du gaan foondoo sani gi u, ma toku u á daai libi. We, u si fa Masaa Gadu be boon den tu ogii fositen foto, den e kai Tilosi anga Sidon. Ma efu na anda mi be du foondoo sani so, da den sama anda be o daai libi. Da Masaa Gadu á be o boon den foto de. 	 אוי לך כורזין אוי לך בית צידה כי הגבורות אשר נעשו בקרבכן לו בצור ובצידון נעשו הלא כבר שבו בשק ואפר׃


Stefanisi soi ete taki: “Mosesi anga den taa avo gaansama be e waka a ini a gaan sabana. Tapu fu Sinai Mongo, da Masaa Gadu Kondee Basiya be gi en somen bosikopu fu taigi den, fa Masaa Gadu e gi libi. Ala dati fika gi wi tide ya ete, fu wooko. 	 הוא אשר היה בקהל במדבר עם המלאך הדבר אליו בהר סיני ועם אבותינו ואשר קבל דברים חיים לתת לנו׃


Mi sabi a pina anga a pooti fasi fu u. Ma toku u gudu. Mi sabi fa den sama di e kai denseefi Dyu, e kosi u, e taki ogii fu u. Ma den e lei! Den a ná Dyu! Den na ogii ati didibii sama. 	 ידעתי את מעשיך ואת צרתך ואת רישך ואולם עשיר אתה ואת גדוף האמרים יהודים אנחנו ואינם כי אם כנסית השטן׃


We, di a kaiman si taki a á poi kisi a uman, ne en ati boon ne en te, ná sipowtu. Ne, a daai gwe baka fu go feti anga den taa pikin fu a uman. Dati na den sama di e du san Masaa Gadu taki, da den e biibi Masaa Jesesi e taki fu den sani di a be leli den. 	 ויקצף התנין על האשה וילך לעשות מלחמה עם יתר זרעה השמרים פקודי אלהים ואשר להם עדות ישוע׃


Na a dei di Masaa Gadu o kai ala sama kon a kuutu, da u o yee bali. Taawan o go e bali taki: ‘Oho! Masaa! A ná wi be teke yu nen e tyai a bosikopu fu Masaa Gadu go taigi sama, no? Masaa! A ná wi be e yaki takuu jeje puu a sama tapu anga yu nen, no? Oho! Masaa, a ná wi be e du somen foondoo sani anga yu nen, no?’ 	 והיה ביום ההוא יאמרו רבים אלי אדנינו אדנינו הלא בשמך נבאנו ובשמך גרשנו שדים ובשמך עשינו גבורות רבות׃


Da na tu sani Masaa Gadu e akisi u fu du. Fu u biibi a ini a nen fi en Manpikin, Jesesi Kelestesi anga fu u lobi useefi enke fa Jesesi Kelestesi be sende u kaba. 	 וזאת היא מצותו להאמין בשם בנו ישוע המשיח ולאהבה איש את רעהו כאשר צונו׃


Da u taigi a man di abi a osu taki: ‘A Mesiti sende u, fu akisi yu on pisi a kambaa de, pe en anga den bakaman fi en sa nyan a Pasika Fesa tide neti.’ 	 ואמרתם אל בעל הבית כה אמר לך הרב איה המלון אשר אכלה שם את הפסח עם תלמידי׃


“Da u o piki en taki: ‘Masaa, i sabi u! Na u anga i be e nyan e diingi. I be de a u kondee ganda e leli wi Masaa Gadu wowtu ibii yuu.’ 	 אז תחלו לאמר אכלנו ושתינו לפניך וברחבותינו למדת׃


Ne, di fu fo Engel boo di fi en tutu. Da efi i paati a san, a mun anga den sitali a dii, da wan fu den dii pisi fu a san, a mun anga den sitali dunguu baaka pii. Dati wani taki, fo yuu langa a san nái pii. Neti seefi a mun anga den sitali nái gi faya fu kiin peesi tu, fo yuu langa. 	 והמלאך הרביעי תקע בשופר ותכה שלישית השמש ושלישית הירח ושלישית הכוכבים למען תחשך שלישיתם והיום לא יאיר שלישיתו וכן גם הלילה׃


Mi lobiwan! Efu wi ati e soi wi taki u e libi bun, da wi ná o de pantan pantan, te wi e begi taki anga Masaa Gadu. 	 אהובי אם לבבנו לא ירשיענו בטחון לנו באלהים׃


Namo a taigi den taki: “Mi eigi Dyu Kondee baala! Soseefi u enke Dyu Kondee dda de! Mi o taki ya, fu soi taki, mi á du wan ogii! Gaantangi, u aliki!” 	 אנשים אחים ואבות שמעו נא את דברי התנצלותי אליכם׃


Da biibiwan ná o abi fu sidon taki, na taawan mu solugu den. Soseefi, da sama di nái biibi o luku u, da den taki: “Oho! Luku fa den biibiwan e libi soifili fasi.” 	 למען תתנהגו כהגן עם אשר בחוץ ולא תצטרכו לאדם׃


Da u libi de fu piisii mi ya! U denki sani go na a wan se. U lobi ibiiwan a seefi fasi. U libi switi fasi makandii enke wan. U poti ede makandii suku a seefi sani fu Masaa Gadu. 	 השלימו נא את שמחתי בהיות לכם לב אחד ואהבה אחת ונפש אחת ורצון אחד׃


A lo fu Aseli abi 12.000 A lo fu Naftali abi 12.000 A lo fu Manase abi 12.000 	 לשבט אשר חתומים שנים עשר אלף לשבט נפתלי חתומים שנים עשר אלף לשבט מנשה חתומים שנים עשר אלף׃


Di yu e gi mi odi, yu á bosi baasa mi. Ma fanafu mi kon ya, ne a uman ya e bosi mi futu. 	 נשיקה לא נשקתני והיא מאז באתי לא חדלה מנשק את רגלי׃


Da goontapu ya, da na wan difii fasi enke bwuingi kai a sipikii fesi, na so wi e si san Masaa Gadu fiti poti fu kon. Da sani nái kaba de kiinkiin a den peesi. U nái kaba si sani enke fa den de seefi. Ma bakaten, da ala sani o de fesi a fesi. Da fa Masaa Gadu e si mi tuutuu, na so mi o si ala sani. 	 כי כעת מביטים אנחנו במראה ובחידות ואז פנים אל פנים כעת יודע אני קצתו ואז כאשר נודעתי אדע אף אני׃


Mosesi be gi u wan weiti taki, u mu koti den pikin manpikin fu u poti a maiki gi den. A wansi na Mosesi seefi poti den weiti gi u fu oli, ma na den gaansama be meke den. Ma toku u e wooko anga a weiti ya a kina dei. 	 משה נתן לכם המילה אך לא ממשה היא כי אם מן האבות וביום השבת תמולו כל זכר׃


Da, te a fende en, da a o kai den mati fi en anga ala den sama di e tan lontu en, da a taigi den taki: ‘U meke piisii anga mi. Bika wan solufu moni fu mi be lasi, ma mi fende en baka.’ 	 והיה כמצאה אותו תקרא לרעותיה ולשכנותיה לאמר שמחנה אתי כי מצאתי את הדרכמון אשר אבד לי׃


taki: “Masaa Gadu, yu abi ala makiti! Yu de! Yu be de! Wi e gi i daa baa, fu di i teke a gaan makiti fi yu fu bigin tii goontapu enke kownu. 	 ויאמרו מודים אנחנו לך יהוה אלהים צבאות ההוה והיה ויבוא כי לבשת עזך הגדול ותמלך׃


Ne Masaa Jesesi kai den wanten fu den kon waka ne en baka. Ne den fika den dda, Da Sebedi anga den wookoman a ini a boto, ne den waka a Masaa Jesesi baka. 	 ויקרא מהרה אליהם ויעזבו את זבדי אביהם באניה עם השכירים וילכו אחריו׃


Da wan dei, ne den tyai den pikin kon a Masaa Jesesi. Den be wani meke Masaa Jesesi be poti ana a den tapu begi gi den. Ma den bakaman fu Masaa Jesesi bali den taki: “Nono! U daai baka. U á tyai den pikin de kon a Masaa Jesesi!” 	 ויביאו אליו גם את הילדים למען יגע בהם ויראו התלמידים ויגערו בם׃


Ne a yonkuman taigi den taki: “U á feele! A ná Jesesi fu Nasaleti, di den sipikii kii a koloisi u e suku, no? A opo komoto a dede kon a libi baka! A á de ya! U luku de pe a be didon! 	 ויאמר אליהן אל תשתוממנה את ישוע הנצרי אתן מבקשות את הנצלב הוא קם איננו פה הנה זה המקום אשר השכיבהו בו׃


Wan sani namo den begi mi. Mi á mu feegete den mofina biibiwan. Mi mu feti fu yeepi den anga san den abi fanowdu. We, fu tuu, na wan sani di mi feti du ibii yuu, enke fa den be akisi mi de. 	 רק שנזכר את האביונים אשר גם שקדתי לעשותה׃


Ma, da mi o piki den taki: ‘U gwe komoto a mi fesi ya! U takuu ati sama u! Bika mi á sabi u enke sama di be e libi enke fa mi wani.’ ” 	 אז אענה בם לאמר מעולם לא ידעתי אתכם סורו ממני פעלי האון׃


Ne Masaa Jesesi piki den taki: “Weeno! U si ala den gaanbigi osu de? Sama o feti booko ala fiya te a doti. Ná wan ná o taampu de moo.” 	 ויען ישוע אתו ויאמר הראית את כל הבנינים הגדולים האלה לא תשאר אבן על אבן אשר לא תתפרק׃


Bika na u libi na a maiki fu soi fa na Masaa Gadu bosikopu wi e tyai. Sama sa si fa u anda libi kengi nyun. Na dati taawan mu fende leisi enke na wan pampila di taki, a libi ya maiki a u ati. 	 אתם אגרתנו הכתובה בלבבנו ונודעה ונקראה לכל אדם׃


Ne, den bakaman fi en taigi en taki: “Masaa Jesesi, fa i sa akisi sama meli yu? Luku onmen sama e toto yu fu ala se ya.” 	 ויאמר אליו תלמידיו אתה ראה את ההמון דוחק אתך ואמרת מי נגע בי׃


Da yu de seefi be de tuutuu faawe fu Masaa Gadu. Bika yu be e libi feyanti fasi anga en. I be de anga takuu pakisei anga ala takuudu. 	 וגם אתם אשר הייתם מלפנים מוזרים ואיבים בנטות לבבכם אחרי המעשים הרעים׃


Da, noiti moo den o yee den sama, di pee gitali a ini Babilon moo. Soseefi sama di e singi efu pee foiti efu boo tutu. Da ná wan koni tembeeman di o de a ape moo. Ná wan mii o de fu yee moo a ini Babilon. 	 וקול המנגנים בכנור והמזמרים ומחללים בחלילים ומחצרים בחצצרות בל ישמע עוד בתוכך וכל חרש וחשב בל ימצא בך עוד וקול רחים בל ישמע עוד בקרבך׃


Ma Masaa Jesesi piki den taki: “Nono! U be mu fika en. U á be mu tapu en. Bika wan sama di e teke mi nen e du foondoo sani, ná doo daai taki ogii fu mi esi esi. 	 ויאמר ישוע אל תכלאהו כי אין איש עשה גבורה בשמי ויוכל במהרה לדבר בי רעה׃


Da na den siton geebi mindii a man ya be e tan. A be taanga te, ná wan sama be poi kisi en tei moo. Keti seefi á be poi keti en. 	 ומושבו בקברים וגם בעבתים לא יכל איש לאסרו׃


Ma Kelestesi wooko taa fasi fu Mosesi. A de enke a manpikin di abi en dda foluku. Wi biibiwan na dati, te u tan oli biibi taigi taawan a bosikopu ya. Soseefi, tan denki, fu fende den gaan bun di a paamisi wi. Soseefi gafa ala dati faya faya doo enke di u be bigin biibi. 	 אבל המשיח הוא הבן על ביתו ואנחנו ביתו אם נחזיק בבטחון ובתהלת התקוה ולא נרפנה עד הקץ׃


We, u sabi taki Masaa Jesesi de letiopu sondee kukutu fasi. Da na so u mu sabi taki, sama di e libi letiopu sondee kukutu fasi, na sama fu Masaa Gadu. 	 אם ידעתם כי צדיק הוא דעו כי כל עשה צדקה נולד ממנו׃


Ma Masaa Jesesi piki a uman taki: “A á fiti fu mi puu beele a den pikin ana towe gi den dagu.” 	 ויען ויאמר לא טוב לקחת את לחם הבנים ולהשליכו לצעירי הכלבים׃


Ne ai bali taki: “Masaa Jesesi! Masaa Jesesi! Gaantangi, abi tyali ati fu mi, da yeepi mi, baa! Bika, na yu na a Bakaten Manpikin fu Kownu Dafeti paansu.” 	 ויצעק לאמר ישוע בן דוד חנני׃


Da wi á be meke sama poti u sidon, fu solugu anga nyanyan. Ma u be tyotyo wooko dei anga neti, fu wi á be sa toon ibi a sama tapu. 	 גם לא אכלנו לחם איש חנם כי ביגיעה ותלאה לילה ויומם היינו עמלים לבלתי היות לאיש מכם למשא׃


Bika wan sani e kon ne en tapu taanga taanga seefi. Da te a sani kon ne en tapu, da ai towe en, da ai ali en a doti. Da sukuma e komoto ne en mofu. Da sani nái komoto na a pikin ya tapu moo so. Da ala yuu ai poti a pikin ya sikin swaki malengii naamo. 	 והנה רוח אחז בו ופתאם הוא מצעק והרוח מרוצץ אתו בהוריד רירו ומקשה לסור ממנו ובסורו ידכא אתו׃


A ná libisama be piki den ala den bosikopu de tu. Ma na a Apaiti Jeje fu Masaa Gadu be e piki den san komoto ne enseefi, fu den sikiifi. 	 כי מעולם לא יצאה נבואה ברצון האדם כי אם ברוח הקדש אשר נשאם דברו אנשי אלהים הקדושים׃


We, ne a man piki taki: “Ala den weiti de, na sani di mi e oli. Da san fika moo fu mi du, boiti dati?” 	 ויאמר אליו הבחור את כל אלה שמרתי מנעורי ומה חסרתי עוד׃


Da ala sama nyan te den bee fuu. Ne di den kaba nyan, ne Masaa Jesesi sende den bakaman fi en fu den go piki den pisipisi beele di den sama nyan fika. Bika a nyanyan á mu poli. 	 ויהי כאשר שבעו ויאמר אל תלמידיו אספו את פתותי לחם הנותרים למען לא יאבד מאומה׃


Soseefi a nái si ala den fu kai pikin fu Abalaham, anga ala fa libisama fasi, den de paansu sama fu Abalaham! Bika a paamisi be taki: “Na a paansu sama fu Isaki namo mi o kai yu bakapikin.” 	 ולא על היותם זרע אברהם כלם בנים הם כי ביצחק יקרא לך זרע׃


Ne Masaa Jesesi taki: “Oho! Libisama! Saide meke u nái biibi ete? On langa mi mu oli pasensi anga u ete, fosi u biibi mi?” Ne a taigi a dda taki: “Tyai a pikin kon gi mi.” 	 ויען ישוע ויאמר הוי דור חסר אמונה ופתלתל עד מתי אהיה עמכם ואסבל אתכם הבא הנה את בנך׃


Mi lobi biibiwan! U di mi e sikiifi ya, u sabi weiti toli bunbun. Da u sabi fa dati e wooko a sama tapu, ma na solanga a sama de a libi. 	 או הלא ידעתם אחי ולידעי התורה אנכי מדבר כי התורה תשלט על האדם כל ימי חייו׃


Ne, mi yee a tongo, di be taki komoto a tapu, taki anga mi baka. A taki: “Go, na a Engel di taampu anga wan futu na a ze anga wan futu a soo. Da teke a buku di de opo opo a ini a ana.” 	 והקול אשר שמעתי מן השמים שב לדבר אלי לאמר לך וקח את הספר הקטן הפתוח אשר ביד המלאך העמד על הים ועל הארץ׃


Ne Masaa Jesesi taigi den go doo taki: “U ná abi toobi fu poti den weiti fu Masaa Gadu a wanse, soso fu u oli den haw gwenti fu u. 	 ויאמר אליהם מה יפה עשיתם אשר בטלתם את מצות האלהים כדי שתשמרו את קבלתכם׃


Ne di Masaa Jesesi e gwe de, ne a miti wan man. Da fanafu a man ya kon a goontapu a be de beendi beendi. 	 ויהי בעברו וירא איש והוא עור מיום הולדו׃


Bika useefi sabi taki, a o doo wan dei, te fu sama membee. Dati o pasa enke fa fufuuman e kon a neti haa, fosi fu sama poti pakisei. 	 הלא אף אתם ידעתם היטב כי יום יהוה כגנב בלילה כן בוא יבוא׃


Ma, a gaanbigi lebi sowtu kaiman á taanga sai fu wini a feti. Na so den fiingi en puu towe komoto a Masaa Gadu Kondee anda. 	 ולא התחזקו וגם מקומם לא נמצא עוד בשמים׃


Ma efu na ogii u e du anga taawan, enke takuu meti fu nyan taawan kii, da u luku bun! Bika u sa kaba anga useefi a soso de. U sa booko a hii kulu biibiwan. 	 אבל אם תנשכו ותאכלו איש את אחיו ראו פן תכלו איש על ידי רעהו׃


Poti ana yeepi wi fu gi yu bosikopu. Meke foondoo sani e pasa enke maiki fu soi yu makiti. Sikiman mu e kon bun. A kaakiti di yu poti gi Jesesi yeepi wi du ala den sani ya, bika yu poti en apaiti fasi.” 	 בנטתך את ידך למרפא ולתת אתות ומופתים בשם ישוע עבדך הקדוש׃


Ma mi ná bisi fa u wani keli mi anga mi wooko. Ala taa sama seefi tu. Bika miseefi á poi keli miseefi anga dati. 	 ואני נקלה היא בעיני כי אתם דנים אתי או יום דין של בני אדם גם אני את נפשי לא אדין׃


Na wan bun sani fu tan libi sondee uman ofu man. Bika taanga ten sa de fu dati, da yu be sa wai gi dati. 	 הנני חשב כי טוב לאדם מפני הצרה הקרובה כי טוב לו להיות כמו שהוא׃


Bika a sama di be du a ogii de be buduufu u de moo mi ya seefi. A buduufu naki ibiiwan pikinso de. Mi taki na pikinso, bika mi á wani sutu faya baka na a toli ya. 	 ואם יש איש אשר העציב לא אתי העציב אלא כלכם פן אפריז על המדה העציב למקצת׃


Da di Masaa Jesesi si taki a sani ya dangaa a Faliseiman, ne a taigi en taki: “U Faliseiman! U e wasi u sikin namo, da u kaba, fu soi kiin a doose. Ma u ati lai anga giili anga takuudu! 	 ויאמר אליו האדון כעת אתם הפרושים מטהרים את הכום והקערה מחוץ והפנימי אשר בכם הוא מלא גזל ורשע׃


Kenisi taki, u á suku fu pai taawan ogii fu ogii baka. Ma suku fu wooko bun anga useefi ibii yuu. Wooko so anga ala taa taa sama tu. 	 וראו פן ישלם איש לאיש רעה תחת רעה כי אם רדפו בכל עת את הטוב הן לאיש איש מכם הן לכל אדם׃


We, ne Pilatesi taigi den taki: “We, u teke en, da u seefi kuutu en enke fa a weiti fu u e soi u.” Ma den Dyu piki en taki: “We, a Loma weiti nái gi wi enke Dyu pasi fu u kii sama.” 	 ויאמר אליהם פילטוס קחהו אתם עמכם ועשו משפטו כתורתכם ויאמרו אליו היהודים אין לנו רשיון להמית איש׃


Ne Masaa Jesesi akisi den baka taki: “Sama u e suku?” Ne den piki en taki: “Na Jesesi fu Nasaleti u e suku.” 	 ויסף וישאל אתם את מי תבקשו ויאמרו את ישוע הנצרי׃


Ne mi lon du ogii anga ala uman anga man, di teke a Nyun Pasi ya. Mi bwui somen fu den towe a dunguu osu. Mi meke den kii somen tu. 	 וארדף את הדרך הזאת עד מות ואהי אסר ומסגיר לכלא אנשים ונשים׃


Ma namo, di Masaa Jesesi si Maliya anga den taa sama fu Judeja di be kon ne en e kee so, ne wan gaan tyali kisi en a ini en ati. 	 ויהי כראות ישוע אתה בכיה וגם היהודים אשר באו אתה בכים ותזעם רוחו ויהי מרעיד׃


Bika te ai libi ete, da san a wani fika gi a taawan á poi doo a taawan ana ete. Na te a dede, da wanten ala a gudu de fika gi a taawan. 	 כי רק במות המת תכון דיתיקי ואיננה בתקפה בעוד מקימה בחיים׃


Bika sabi taki, sama di de saafu a katibo ofu sama di de fiiman, Masaa Gadu paamisi fu pai ibiiwan fu bun di a du. 	 וידעתם כי כל דבר טוב אשר עשה האדם ישלמנו לו אדנינו אם עבד הוא או בן חורין׃


Den taki: “Amen, na so a de! Na a Gadu fu wi abi ala gafanen anga ala gaandi anga a koni anga daa anga lesipeki anga a makiti anga taanga fu tego. Amen, na so a de!” 	 ויאמרו אמן הברכה והכבוד והחכמה והתודה וההדר והכח והעז לאלהינו לעולמי עולמים אמן׃


Ma den sani ya musu pasa, fu meke den sani di den apaiti takiman fu Gadu be sikiifi mu kon tuu.” We, wanten de, ne ala den bakaman fi en lon gwe fika en wawan de. 	 וכל זאת היתה למלאת כתבי הנביאים אז עזבוהו התלמידים כלם וינוסו׃


Da di Masaa Jesesi si en didon didon de, ne a akisi en taki: “Man, yu wani kon bun baka?” Bika Masaa Jesesi be sabi taki a man ya be didon de langa kaba. 	 וירא אתו ישוע שכב וידע כי ארכו לו ימי חליו ויאמר אליו התחפץ להרפא׃


Bika te sama luku u de so, da u e gei kele kele letiopu libisama. Ma toku, lei manii anga soso ogii fuu u ati. 	 ככה גם אתם מחוץ נראים כצדיקים אל בני אדם ותוככם מלא חנפה ואון׃


Ala den sama be e foondoo fu a fasi fa a be e fusutan sani anga a fasi fa a be e piki den sani. 	 וכל השמעים אליו השתוממו על שכלו ועל תשובתיו׃


Mi lobi biibiwan! A seefi bon nái meke tu sowtu sii, enke fa figasii anga oleifi sii, nái komoto na a seefi bon. Bon di e meke doloifi sii, á poi meke figasii tu. Tyobo peti wataa ná o poi puu kiin wataa tu. 	 אחי היוכל עץ התאנה להוציא זיתים או התוכל הגפן להוציא תאנים כן גם מעין אחד לא יוכל נבע מים מלוחים ומתוקים׃


Ma Masaa Jesesi be lobi go a ini a gaan sabana go begi en wawan. Na so a fika den sama de, ne a go a ini a sabana ini go begi. 	 והוא סר אל המדברות ויתפלל׃


Mamanten fuuku, fosi san opo, ne Masaa Jesesi go a wan koo peesi, pe en wawan be sa de fu begi taki anga Masaa Gadu. 	 וישכם ממחרת בעוד לילה ויצא וילך אל מקום חרבה ויתפלל שם׃


Ne den de, te wan pisi, ne wan taa sama kon de. Ne a luku Peitilisi, ne a taki: “Ma fa mi e si, a man ya, a musu de wan man fu a man di den tyai kon ya.” Ne Peitilisi piki taki: “Nono, baa! Mi á sabi a man di yu e kai de. Ná lei gi mi, mi á sabi en.” 	 ואחרי מעט ראהו אדם אחר ויאמר גם אתה מהם ויאמר פטרוס לא אדם כי אינני׃


We, den waka pikinso moo. Ne den go doo a osu fu a edeman fu a Dyu keliki. Ne Masaa Jesesi si somen sama e pee wan pee enke tuka anda. Da na so den e kee wan gaan kee de tu. 	 ויבא ישוע אל בית השר וירא את המחללים בחלילים ואת העם ההומה ויאמר׃


Da di Masaa Jesesi taki a sani de, ne gaan tyali kon fuu en ati. Ne a taigi den kiinkiin taki: “Fu tuutuu mi e taigi u taki, wan fu u o seli mi.” 	 ויהי ככלות ישוע לדבר הדברים האלה ויבהל ברוחו ויעד ויאמר אמן אמן אני אמר לכם כי אחד מכם ימסרני׃


U yee ya! Sama di á lobi Masaa Gadu mu luku bun! Bika a poti wan gaan fuuku a den dati tapu. Mi e begi Masaa gaantangi taki, Masaa! Kon esi esi, baa! Dati na Malanata! 	 מי שלא יאהב את האדון ישוע המשיח יחרם מרן אתא׃


Uman di osu sama be dede seefi, da Masaa Gadu e weki den gi den baka. Manengee di feyanti be kisi tei poti fu pina, fu kaba anga a biibi. Ma Masaa Gadu e gi den deki ati, fu oli taki, noiti! Den o oli biibi doo dede seefi. Bika den e luku fu fende weki baka anga a nyun sowtu sikin, fu libi tego. Dati bigi pasa peesi! 	 נשים לקחו מתחיה את מתיהן ואחרים רטשו בענוים ולא אבו להנצל למען יזכו לתחיה טובה ממנה׃


Bika taa foluku di á de Dyu, de sondee Masaa Gadu weiti, fu sabi san fiti ofu san fowtu. Ma den abi konsensi na ati fu piki den san fiti anga san fowtu. Da dati tan enke weiti gi den. 	 כי הגוים אשר אין להם תורה בעשותם כדברי התורה מאליהם גם באין תורה הם תורה לנפשם׃


San pasa ya seke den biibisama anga ibii taawan di yee dati. A gi den feele, fu moo lesipeki Masaa Gadu. 	 ותהי יראה גדולה על כל הקהל ועל כל השמעים את אלה׃


Ne Masaa Jesesi taigi den taki: “Sama di abi yesi fu yee, da meke a yee san mi taki de.” 	 מי אשר אזנים לו לשמע ישמע׃


Ne Masaa Jesesi langa ana oli en. Ne a taki: “Mi wani! Kon bun baka!” Ne wanten di Masaa Jesesi taki so, ne a man kon bun kelle baka. 	 וישלח את ידו ויגע בו ויאמר חפץ אנכי טהר ופתאם סרה ממנו הצרעת׃


Ma den sama fi en kondee be buuse en tee, den sende mofu gi den sama fu a taa kondee taki, den á wani meke a man toon kownu fu den kondee, fu taki fu den. 	 ובני עירו שנאים אותו וישלחו מלאכים אחריו לאמר לא נחפץ בזה כי ימלך עלינו׃


Wan fu den taa leisi di a soi den enseefi, ne den akisi en efu na a pisiten ya kaba, a o tii Dyu Kondee enke fa Masaa Gadu be paamisi, fu sende a edeman de kon enke kownu. Efu na a pisiten ya a o meke Dyu Kondee toon a moo hei kondee fu goontapu. 	 ויהי כאשר נאספו יחדו וישאלהו לאמר אדנינו המשיב אתה בעת הזאת את המלוכה לישראל׃


Da di a yee den somen sama e takitaki e kon, ne a akisi taki: “San na a somen takitaki di mi e yee e kon anda?” 	 וישמע את קול העם העבר וידרש לדעת מה זאת׃


Efu na fu yeepi taawan, da yeepi den. Efu na fu fusutan dipi sani fi en, fu leli taawan. Da leli den seefi! 	 ואם לאיש שמוש יעמל בשמוש ואם מורה בהוראה׃


We, bakadati, ne a Engel fu Masaa Gadu soi mi a liba di abi a wataa di e gi libi fu tego. A liba ya, e lon komoto na a kownu sutuu fu Masaa Gadu anga a Pikin Sikapu. Da a wataa kiin te, ai meke gelen gelen. 	 ויראני נחל של מים חיים זך מבהיק כעין הקרח יצא מכסא האלהים והשה׃


“Da soseefi mi Tata di be sende mi kon, seefi e taki sani fu mi. Ma, u á be yee en tongo wan dei. U á si en fesi wan dei, te go taki fu sabi en. 	 והאב אשר שלחני הוא מעיד עלי ואתם את קולו לא שמעתם מעולם ותמונתו לא ראיתם׃


We, Filemon! Na ala dati meke, mi wani begi yu wan sani. Ma i si! Na begi mi e begi yu, anga ala fa mi abi a makiti fu teke a nen fu Kelestesi sende yu seefi. 	 לכן אף כי יש לי בטחון רב במשיח לצותך את הראוי לך הנה בחרתי למען האהבה לחלות את פניך׃


Sama di e tan a den pikin foto lontu Jelusalem Foto yee san e pasa de. Den seefi booko tyai sikiman kon. Den tyai sama di takuu jeje e muliki. Denseefi kon bun tu. 	 וגם המון עם הערים אשר מסביב נקבצו ירושלים מביאים את החולים ואת הנלחצים מרוחות טמאות וירפאו כלם׃


Ma yu dati dopu go a ondoo wataa taki, na mokisa dede beli a ondoo doti anga en. Di i opo komoto a ini a wataa na mokisa opo kon a libi ya baka anga en, fu teke wan hii nyun sowtu libi. Bika yu biibi Masaa Gadu makiti fu puu yu a takuudu anga ogii gi libi enke fa a be gi a Kelestesi baka di a be dede. 	 כי נקברתם אתו בטבילה אף קמתם אתו בתחיה על ידי האמונה בגבורת אלהים אשר העירו מן המתים׃


We, u be sende biifi akisi mi wantu sani. A fosi sani di mi wani piki u taki, na wan bun sani fu biibi man tan libi sondee uman. 	 ולענים מה שכתבתם אלי הנה טוב לאדם שלא יגע באשה׃


Ma Masaa Gadu Buku sikiifi taki: “Towe a mma saafu anga en manpikin di a meke! Bika dati á meke fu fende a gudu fu a dda. A gudu de, na fu a manpikin fu a mma di á de saafu.” 	 אבל הכתוב מה הוא אמר גרש האמה ואת בנה כי לא יירש בן האמה עם בן החפשיה׃


We, di Kownu Helowdesi yee so, ne a buduufu en te, a á sabi pe fu poti enseefi. Ma a gaan sweli di a be sweli a lanti fesi meke a á be poi kengi mofu moo. Ne wanten, ne a sende sama go a dunguu osu go doo Johanisi ede felen. 	 ויעצב המלך אך בעבור השבועה והמסבים עמו צוה לתת לה׃


U meke mi taigi u, meke u sabi: “A Manpikin di saka kon toon libisama ya, na a gaan Masaa fu a kina dei.” 	 ויאמר אליהם בן האדם גם אדון השבת הוא׃


Da na gaan bun ati fasi namo di a teke luku u, meke a gi u a bun ya. Da u á poi taki, u wooko fu fende dati. Bika, da u á be o poi kai dati, a teke gaan bun ati fasi namo luku wi. 	 ואם היתה זאת על ידי החסד לא היתה מתוך המעשים כי לולי כן החסד איננו עוד חסד ואם היתה מתוך המעשים איננו עוד חסד כי לולי כן המעשים יחדל להיות מעשה׃


Ne Masaa Jesesi taigi den ete wan toon taki: “Meke Masaa Gadu gi u koo ati fu libi, ye! Leti enke fa i si mi Tata be sende mi kon a goontapu, na soseefi mi e sende u tu.” 	 ויסף ישוע לדבר אליהם שלום לכם כאשר שלח אתי האב כן אנכי שלח אתכם׃


Ná mosoo anga nyanyan di gi afokodeei gadu. Ná nyan buulu buulu sani. Ná nyan meti di kii sondee fu koti neki towe a buulu. Wai a pasi gi ibii sowtu motyo fasi. Sama di e oli den sani ya wooko bun kaba. Noti moo enke bigi odi! 	 אשר תרחקו מזבחי אלילים ומן הדם ומבשר הנחנק ומן הזנות אם מאלה תשמרו את נפשתיכם תיטיבו לעשות ושלום לכם׃


Puu en a boto wan fasi, di fiti wan biibiwan enke u seefi, di abi Masaa Jesesi. Solugu en fiti fa biibiwan mu luku taawan. Taampu anga en na ala san a teke fu du. Bika enseefi lobi yeepi taawan, enke fa a be solugu mi somen leisi. 	 אשר תקבלוה באדנינו כראוי לקדושים ותעזרו לה בכל אשר תצטרך לכם כי היתה גם היא עזרת לרבים וגם לעצמי׃


Winsi fa, mi musu fu waka wantu dei ete, fosi mi doo Jelusalem. Bika den nái kii wan apaiti takiman fu Masaa Gadu a wan taa peesi moo enke Jelusalem Foto.’ ” 	 אבל הלוך אלך היום ומחר וממחרתו כי לא יתכן אשר יאבד נביא מחוץ לירושלים׃


Ne, te fu den tu man ya kaba taki, ne Masaa Jesesi de a den mindii pii. Ne a gi den odi taki: “Masaa Gadu mu de anga u, ye!” 	 עודם מדברים כדברים האלה והוא ישוע עמד בתוכם ויאמר אליהם שלום לכם׃


Mi lobi biibiwan! Na dati meke, wai a pasi gi falisi gadu! 	 על כן חביבי נוסו מעבודת אלילים׃


Ma, yu á mu maiki a pisi fu a osu, pe den sama di á sabi Masaa Gadu e kon. Bika a pisi de, o de fu den sama di á sabi mi. Da, fotenti a tu mun langa den sama ya, o du ala sowtu ogii anga takuu anga a foto fu Masaa Gadu. 	 ואת החצר אשר לפנימה להיכל השלך חוצה ואל תמדנה כי נתנה לגוים ורמסו את העיר הקדשה ארבעים ושנים חדשים׃


Na Masaa Gadu seefi poti en fu wooko so. Ne a du dati wan fitoow fasi enke fa Mosesi be wooko fitoow fasi a ini a Dyu foluku, di de Masaa Gadu osu sama. 	 אשר הוא נאמן לעשהו כמו גם משה בכל ביתו׃


Namo, den apaiti bosikopuman anga gaansama fu biibiwan keliki fiti makandii, meke Pawlesi anga Balnabasi gwe baka na Antiyokiya. Ne den puu tu biibiwan fu sende go anga den. Dati na Silasi anga Judasi di den e kai Balisabasi tu. Biibiwan be e lesipeki den tu man ya tuutuu. 	 וייטב בעיני השליחים והזקנים עם כל הקהל לבחר מהם אנשים ולשלח אתם אל אנטיוכיא עם פולוס ובר נבא את יהודה המכנה בר שבא ואת סילא אנשי שם בין האחים׃


Ne Masaa Jesesi piki en taki: “Peitilisi, fu tuutuu, mi e taigi yu! A neti ya seefi, fosi wan kakafoo bali tu toon, yu o lei dii toon taki yu á sabi mi.” 	 ויאמר אליו ישוע אמן אמר אני לך כי היום בלילה הזה בטרם יקרא התרנגול פעמים אתה תכחש בי שלש פעמים׃


Efu toku wan uman fika en man, da a mu tan sondee taa man. Efu a mu libi baka seefi, da a mu daai go na a seefi man baka. Na sowan man seefi noiti mu fika en uman. 	 ואם פרש תפרש ממנו תשב בלא איש או תתרצה לבעלה ואיש אל ישלח את אשתו׃


We, ne den kai pakisei te den kaba, fa fu du anga a moni. Namo den fiti taki: “Wi o teke a moni ya go bai wan pisi doti, na a man di e meke doti patu. Da u o meke ape toon wan belipe, fu e beli doose kondee sama.” 	 ויתיעצו ויקנו בו את שדה היוצר לקבורת הגרים׃


Ma di somen sama de ape e gafa denseefi wan goontapu fasi, da mi o gafa soi miseefi tu. 	 רבים מתהללים לפי הבשר לכן אתהלל אף אני׃


Efu kande u denki taki, u be o si wan gaan apaiti takiman fu Masaa Gadu? We, na wan apaiti takiman fu Masaa Gadu, u si de tuu. Ma Johanisi de moo enke wan apaiti takiman fu Masaa Gadu seefi. 	 ועתה מה זה יצאתם לראות אם לראות איש נביא הן אני אמר לכם כי אף גדול הוא מנביא׃


Ná wan sama be si Masaa Gadu wan dei, boiti Awan di komoto a Masaa Gadu. Ne en wawan too, si en.” 	 לא כאלו ראה איש את האב בלתי הבא מאת האלהים הוא ראה את האלהים׃


Manengee di mu tii biibiwan, da sama á mu poi fende olo kaagi den anga leti a paandasi. Ibiiwan fu den mu abi wankodo uman namo. Den pikin fu den mu de biibisama tu. Sama á mu poi fende olo kaagi den pikin ya seefi, fu fanya fanya libi. Den mu e lesipeki den gaansama. 	 אם ימצא איש תם ובעל אשה אחת ויש לו בנים מאמינים ואין עליהם טענת פריצות ואינם סוררים׃


Soseefi Abalaham paati den gudu di a feti wini a tin pisi, ne a gi en wan pisi. En nen wani taki, kownu di noiti o kaba wooko letiopu fasi. Salem Foto di ai tii tan enke Jelusalem Foto, peesi di de anga switi fasi. 	 ואשר חלק לו אברהם מעשר מכל שמו יפרש מלך הצדק ועוד מלך שלם הוא מלך השלום׃


Ne a tan anda fu te Helowdesi dede. Na so a be mu pasa fu san Masaa Gadu be meke wan apaiti takiman fi en be taki mu kon pasa tuu. Bika a be taki: “Mi o kai mi manpikin puu a Egepte Kondee.” 	 ויהי שם עד מות הורדוס למלאת את אשר דבר יהוה ביד הנביא לאמר ממצרים קראתי לבני׃


Bakadati, ne u seeka fu gwe a waka tapu, fu go doo Jelusalem Foto. 	 ואחרי הימים האלה נשאנו את כלינו ונעל ירושלים׃


Ma namo, da a fosi dei fu a Pasika Fesa doo. Da den e kii wan pikin sikapu na a fosi dei di den be o nyan a beele sondee sowda. Da di a dei doo, ne den bakaman fu Masaa Jesesi akisi en taki: “Masaa, pe i wani meke u nyan a Pasika ya? Efi i taigi wi, da u sa go seeka ala sani.” 	 ויהי בראשון לחג המצות עת זבח הפסח ויאמרו אליו תלמידיו איפה תחפץ לאכל את הפסח ונלכה ונכין׃


Den sani enke motyo libi, fufuu anga kii sama, go a taa man ofu taa uman. 	 -12[ כי מתוך לב האדם יצאות המחשבות הרעות נאף וזנה ורצוח וגנוב ואהבת בצע ורשעה ורמיה וזוללות וצרות עין וגדוף וזדון וסכלות׃


Den be wei den siton fondamenti fu a sikotu fu a foto anga twalufu waiti sowtu dii dii siton. A fosi siton na dyamanti seefi. Di fu tu na wan sowtu dyamanti siton den e kai lasulu siton. Di fu dii na a siton den e kai lobeini. Di fu fo na simalagi 	 ומוסדות חומת העיר מרבצות בכל אבני חפץ המוסד הראשון ישפה השני ספיר השלישי שבו הרביעי ברקת׃


Da na ape u o de e pina, e sitaafu fu te den kii u anga ala den pikin fu u fiya. Ala den osu di u si meke anga siton de, den o booko te a doti petee. Bika Masaa Gadu be gi u a okasi fu u teke a yeepi di a wani yeepi u, ma kweti u á teke en. U meke a pasa gwe.” 	 וסחבו אותך ואת בניך בקרבך ולא ישאירו בך אבן על אבן עקב כי לא ידעת את עת פקדתך׃


Ma fu di den edeman fu Dyusama be mu seeka sani fu nyan a Pasika Piisii, meke den go begi Gaaman Pilatesi, fu a sende sama go naki den bon fu den futu booko. Da den dede sikin fu den á be de na a koloisi a hii kina dei de. Bika a kina dei di e kon de, na be wan apaiti kina dei gi den. 	 ולמען לא תשארנה הגויות על הצלב ביום השבת כי ערב שבת היה וגדול יום השבת ההוא שאלו היהודים מן פילטוס לשבר את שוקיהם ולהוריד אתם׃


Ne den bakaman fi en teke, ne den paati gi den somen sama te doo. Ne ala den sama nyan te den bee fuu. Ne den bakaman fi en piki den pisipisi beele di fika, te seibin gaan bakisi fuu kwaa. 	 ויאכלו כלם וישבעו וישאו מן הפתותים הנותרים שבעה דודים מלאים׃


We, te wan sama e taigi taawan sani a fasi de, da na bakaten ai luku fu fende en tuutuu tanpeesi. 	 הלא המדברים כזאת יודיעו כי הם מבקשי ארץ מושב׃


“Bika sowtu wini a abi efi i lobi den sama di lobi yu namo? A ná abi ná wan wini. Bika, na so den sama di e libi sondee Masaa Gadu e libi tu. 	 ואם תאהבו את אהביכם מה הוא חסדכם כי גם החטאים אהבים את אהביהם׃


Ma u sa piki mi de taki, Masaa Gadu puu weiti di be e tapu wi, fu kaba du ogii. Da pasi opo fu du ogii seefi! Bika a teke gaan bun ati fasi namo luku u, fu gi u paadon. Ma kaba anga a denki de! 	 ועתה מה הנחטא יען איננו תחת יד התורה כי אם תחת יד החסד חלילה׃


Mi be gi en ten fu a daai en libi, fika a motyo libi. Ma a á wani daai en libi, fika a motyo libi fi en. 	 ואתן לה זמן לשוב והיא מאנה לשוב מתזנותיה׃


Ne Masaa Jesesi luku den dunn. Ne a daai go, ne a taigi a man taki: “Langa i ana, osi?” Ne a man langa ana. Ne wanten de, ne a ana kon bun kelle baka enke fa a be de. 	 ויבט סביב אל כלם ויאמר לאיש פשט את ידך ויעש כן ותרפא ידו ותשב כאחרת׃


Ibii pikin sani sai, fu den dyombo kisi taawan kii gawgaw puu a goontapu. 	 רגליהם ימהרו לשפך דם׃


Biibiwan! Da wi dise ati nái weli gi u moo, ma wi kisi tuutuu koo ati anga ala fa ala sowtu banowtu e kon a wi tapu dise. 	 אז נחמנו עליכם אחי בכל צרתנו ולחצנו על ידי אמונתכם׃


Namo Masaa Jesesi taigi den taki: “U á mu libi so taki, na feti u e feti e suku fu dyunta gudu, poti a goontapu ya namo. Bika goontapu gudu ya, na fu fufuuman kon booko osu teke tyai gwe. Soseefi, na fu udulosu anga fuunsu go nyan poli tu. 	 אל תאצרו לכם אוצרות בארץ אשר יאכלום שם סס ורקב וגנבים יחתרו שם וגנבו׃


Namo tin na fo dei kaba, di u e diipi lontu a ini a Adiya Ze ya. Da wan pisi yuu fu mindii neti, ne den wookoman fu a seili boto kon kisi fu sabi taki, u koosube wan lampeesi. 	 ויהי כבוא ליל ארבעה עשר לטלטולנו בים אדריה כחצות הלילה ויחשבו המלחים כי קרבה להם יבשת׃


“Mi meke den sama di i gi mi a goontapu ya kon sabi i kiinkiin. Na yu be abi den kaba, ma yu gi mi den. Da den teke yu wowtu oli. 	 את שמך הודעתי לבני האדם אשר נתתם לי מתוך העולם לך היו ולי נתת אתם ואת דברך נצרו׃


Ne, a Engel di meke sigisi, kandi a sani di de a ini a komiki fi en towe kon a goontapu a ini a gaanbigi liba di den e kai Efalata Liba. Ne a hii gaan liba dee te a de kasaa, fu meke den kownu, di e komoto na a se fu san komoto sa fende pasi fu waka kon. 	 וישפך הששי את קערתו על הנהר הגדול נהר פרת ויחרבו מימיו למען תישר מסלה למלכים אשר ממזרח שמש׃


“Masaa Gadu dunguu den ain, fu den á si sani. Da soseefi a taanga den ati, fu den á poi fusutan den sani fi en. Da den á poi daai den libi kon, fu mi deesi den.” 	 השע עיניהם והשמין לבבם פן יראו בעיניהם ולבבם יבין ושבו ורפאתי להם׃


Da, te u lobi Masaa Gadu, ne u e du san a taki, da u sabi taki, u lobi den pikin fi en. 	 בזאת נדע כי נאהב את בני האלהים באהבתנו את האלהים ובשמרנו את מצותיו׃


“Ná kuutu, kaagi taawan, da taawan ná o kuutu, kaagi yu tu. 	 אל תשפטו למען לא תשפטו׃


Bika ala san Masaa Gadu weiti wani, dati e kai a wankodo weiti namo: “Lobi taawan enke fa i lobi iseefi.” 	 כי כל התורה כלולה במצוה אחת והיא ואהבת לרעך כמוך׃


Ma a ná abi toobi, efu na wan fu den taa apaiti bosikopuman gi u anda en bosikopu. Na a seefi bosikopu wi e tyai, di u teke biibi de. 	 והנה גם אני גם המה ככה משמיעים וככה האמנתם׃


Noti moo, enke meke Masaa Gadu de anga u ala anda. Ne en de, fu tyai sama ati kon switi makandii. Amen, na so a de! 	 ואלהי השלום עם כלכם אמן׃


Masaa Gadu be paamisi Abalaham taki, a o wooko anga den bakaten paansu sama fi en go doo. Namo a á be wani Abalaham pantan fu dati. Ne a be sweli fu dati seefi. Ne enseefi nen, a teke sweli, bika sama á bigi enke enseefi. 	 כי בהבטיח אלהים את אברהם נשבע בנפשו יען אשר אין גדול ממנו להשבע בו׃


Da kaba anga a sowtu libi fu goontapu, di nái teli Masaa Gadu. Kengi pakisei, fu denki a nyun fasi di Masaa Gadu wani. Da a o piisii fa yu e du leti san a wani. Soseefi yu o kon sabi san a poti gi yu fu du taki, na soso bun naamo. 	 ואל תשתוו לעולם הזה כי אם התחלפו בהתחדש דעתכם למען תבחנו לדעת מה הוא רצון האלהים הטוב והחמד והשלם׃


Da soseefi a be kon na den eigi Dyusama fi en, ma den á be wani teke en enke den tiiman. 	 הוא בא אל אשר לו ואשר המה לו לא קבלהו׃


Da a wan taa peesi a taki baka taki: “Sama o si a sama di den sutu a sutu de.” 	 ועוד כתוב אחר אמר והביט אליו את אשר דקרו׃


Namo den gaapu den tyai go sooto. Den be kaba fu tyai den go a kuutu kaba. Ma neti be doo kaba. Ne den sooto den fu kuutu tamaa mamanten. 	 וישלחו בהם את ידיהם וישימום במשמר עד למחר כי כבר בא הערב׃


Ne Gaaman Pilatesi akisi den taki: “Da san mi mu du anga Jesesi, di den e kai Kelestesi?” Ne den sama bali taki: “Sipikii en kii a koloisi!” 	 ויאמר אליהם פילטוס ומה אעשה לישוע הנקרא בשם משיח ויענו כלם יצלב׃


Efu wan sama wani dini mi, da a mu e waka a mi baka. Bika mi wani meke den sama di e dini mi mu de a pe mi de. Da mi Tata o hei den sama di wani fu dini mi gi den gaan lesipeki.” 	 החפץ לשרתני ילך אחרי ובאשר אהיה שם יהיה גם משרתי ואיש אשר ישרתני אתו יכבד אבי׃


Da, a ten di den o taki san Masaa Gadu tyai kon a kiin gi den, da den o abi makiti fu tapu a alen fu a á kai. Soseefi tu, den o abi makiti fu daai a wataa kon toon buulu anga fu meke somen sowtu siki kon a goontapu, te den wani. 	 ולהם השלטן לעצר את השמים ולא יהיה מטר בימי נבואתם וישלטו על המים להפכם לדם ועל הארץ להכתה בכל נגע מדי יחפצו׃


We, mi Tata, meke mi fende a hei anga a waiti fasi fu mi baka, di mi be abi bifo goontapu be meke. 	 ועתה פארני אתה אבי עמך בכבוד אשר היה לי עמך טרם היות העולם׃


Namo a seefi yuu de, ne den sama tyai wanlo pikinengee kon a Masaa Jesesi, fu a poti ana a den tapu begi gi den. Ma den bakaman kaasi den fu ogii! 	 אז יביאו אליו ילדים למען ישים עליהם את ידיו ויתפלל עליהם ויגערו בם התלמידים׃


Ne Masaa Jesesi sende Peitilisi anga Johanisi taki: “U go seeka boli sani fu u nyan a Pasika.” 	 וישלח את פטרוס ואת יוחנן לאמר לכו והכינו לנו את הפסח ונאכלה׃


Da pai ala san poti fu pai lanti. Gi a lantimoni na a fasi di dati poti. Gi ala taa sowtu moni na a fasi di dati poti. Gi lesipeki na a fasi di de fu dati. Gi gaandi na a fasi di de fu dati. 	 לכן תנו לכל איש כחובתכם המס לאשר לו המס המכס לאשר לו המכס והמורא לאשר לו המורא והכבוד לאשר לו הכבוד׃


We! Mi Tata, a bun fa yu du so! Bika mi sabi taki, na so yu lobi fu sani waka.” 	 הן אבי כי כן היה רצון לפניך׃