Waketkiaramtai iikia Tironmaya jiinkir, kanujai Tolemaida yaktanam jeamiaji. Tura nuni jear kanunmaya jiinkir, Cristonu ainau wainkar: Winaji tusar chichasar, nijai kichik kinta pujusmiaji. 	 و ما سفر دریا را به انجام رسانیده، از صور به پتولامیس رسیدیم و برادران را سلام کرده، باایشان یک روز ماندیم.


Aints untsuri anangkraminak: Mesíasaitjai tusar wantinkartinuitai. Chikich ainausha anangkraminak: Yus akupkamu asan, Yuse chichame etsernuitjai turamiartinuitai. Tura aints ainaun anangkataj tusar, aints tujintamu takatnasha, tura aints wainchati takatnasha takasar, Yuse aintsri ainaun anangkamin amataikia anangkawartinuitai. 	 زیرا که مسیحیان کاذب و انبیا کذبه ظاهر شده، علامات ومعجزات عظیمه چنان خواهند نمود که اگرممکن بودی برگزیدگان را نیز گمراه کردندی.


“Tura asar Yuse keemtairin tentakar nakasar pujuinawai. Tura tsawaisha, tura kashisha Yus seatai juun jean waininak Yusen maaketai tinawai. Tura asaramtai Yus ni keemtairin keta nuka tuke niin wainui. 	 از این جهت پیش روی تخت خدایند و شبانه‌روز در هیکل او وی راخدمت می‌کنند و آن تخت‌نشین، خیمه خود را برایشان برپا خواهد داشت.


Tura arak kayanam kakeekamiayi taja nuka chikich aintsu nintiya nunisarang ainawai. Chikich aints ainau Yuse chichamen pengker antukar, nekasampita tusar warainawai. Antsu itiurkachmin amataikia, Yuse chichamen umirtan inainawai. Tura asar árak kayanam kakeekamia nuka kangkape atsau asamtai, wári jaawa nunisarang nintiminawai. 	 و آنانی که بر سنگلاخ هستند کسانی می‌باشند که چون کلام رامی شنوند آن را به شادی می‌پذیرند و اینها ریشه ندارند پس تا مدتی ایمان می‌دارند و در وقت آزمایش، مرتد می‌شوند.


Yatsur ainautiram umaarutirmesha nintimrataram. Ii jangkejaingkia Yuska juuntapita tayatrik, nunia aints ainau pachisar pasé chicharji nuka pengké turachminuitai. 	 از یک دهان برکت و لعنت بیرون می‌آید! ای برادران، شایسته نیست که چنین شود.


Turamtai Festo Cesareanam taa, kampatam kinta nangkamaramtai, nunia Jerusalénnum wemiayi. 	 پس چون فستوس به ولایت خودرسید، بعد از سه روز از قیصریه به اورشلیم رفت.


Tu tinamtai Pilato chichaak: —¿Waruka? ¿Warí tunauna turini? —tu iniam nuna nangkamasarang kakarar untsuminak: —Numinam ajinkam maata, —tiarmiayi. 	 پیلاطس بدیشان گفت: «چرا؟ چه بدی کرده است؟» ایشان بیشتر فریاد برآوردند که «او را مصلوب کن.»


Tu seainam, Jesús ayu tusa wetas kanunam engkemamiayi. Engkemamtai nuwik iwianchrintin pujuya nuka pengker wajasu asa, Jesúsan chicharak: —Wisha winitjai, —tusa iniimiayi. 	 و چون به کشتی سوار شد، آنکه دیوانه بود ازوی استدعا نمود که با وی باشد.


Simón Pedro iin chichartamak: Yus nu nangkamtaik: Wína aintsur ataram tusa, judíochu ainauncha eakmiayi. Nuna iincha ujatmaji. 	 شمعون بیان کرده است که چگونه خدا اول امت‌ها را تفقدنمود تا قومی از ایشان به نام خود بگیرد.


Nekasrum chikich ainaun tunaun takamtiksai tusaram wainkataram. “Chikich aints Yusen umirkau atumin pasé awajtaminamtaikia atumka chicharkataram. Tura niisha tunaar tsangkutrurta turaminamtaikia, tsangkurataram. 	 احتراز کنید و اگر برادرت به تو خطا ورزد او راتنبیه کن و اگر توبه کند او را ببخش.


Tu iniinam Jesús aimiak: —Wisha atumnasha kichan iniastajrume. Nu aimkakrumningkia, yaki winasha akuptukma tusan nunasha ujaktatjarme. 	 عیسی در جواب ایشان گفت: «من نیز از شما سخنی می‌پرسم. اگرآن را به من گویید، من هم به شما گویم که این اعمال را به چه قدرت می‌نمایم:


Tu tinam Jesús ayaak: —Yus wakeramuka nuwaitai: Yus wína akuptuku asa, aints ainau mash wína nimtimtursarat tusa wakerawai, —timiayi. 	 عیسی در جواب ایشان گفت: «عمل خدا این است که به آن کسی‌که او فرستاد، ایمان بیاورید.»


Tura weenak chichainak: —¿Iwiarsamu epenmiaun kaya juun ututkamusha yajaing uraktaij? —tunaiyarmiayi. 	 و با یکدیگر می‌گفتند: «کیست که سنگ را برای ما از سر قبر بغلطاند؟»


Tura Yuse chichamen etserkau asamtai, Judea nungkanmaya ainau mash anturkatai tusar, Juan pujamunam wearmiayi. Tura Jerusalén yaktanmayasha aints untsuri kaunkarmiayi. Tura Jordán entsanam taar ni tunaarin etserkaramtai, Juan nu aints ainaun imaimiayi. 	 و تمامی مرز و بوم یهودیه و جمیع سکنه اورشلیم نزد وی بیرون شدند و به گناهان خود معترف گردیده، در رود اردون از او تعمیدمی یافتند.


ni yachí ainau Jesúsan chicharinak: —Ami nuiniatiram Judea nungkanam pujuinau ami wainchati takatrumin wainkarat tusam, junia jiinkim nuni weta. 	 پس برادرانش بدو گفتند: «از اینجا روانه شده، به یهودیه برو تاشاگردانت نیز آن اعمالی را که تو می‌کنی ببینند،


Tu tinamtai Jesús ni tiarmia nuna antayat, iruntai jea wainu apurin chicharak: —Shamkaip, antsu nekasampita tusam wína nintimtursata, —timiayi. 	 عیسی چون سخنی را که گفته بودند شنید، درساعت به رئیس کنیسه گفت: «مترس ایمان آور وبس!»


Tsaa akaamatai, ni nuiniatiri Jesúsan tariar chicharinak: —Yanchuk tsaa akaawai, antsu juni aintsu pujutiri pengké atsawai. 	 و چون بیشتری از روز سپری گشت، شاگردانش نزد وی آمده، گفتند: «این مکان ویرانه است و وقت منقضی شده.


Tura Sodoma yaktasha, tura Gomorra yaktasha, chikich yaktasha arakchichu armia nusha nintimrataram. Yuse awemamuri tunaun turawarmia nunisarang nu yaktanmaya ainau tunau turin asar, nuwan nuwatinachiat tuke tsanirmin armiayi. Tura mai aishmangtaksha tsanirmin armiayi. Tura asaramtai aints mash nintimrarat tusa, Yus nu yaktancha tuke mengkakarti tusa, jijai keemakmiayi. Yamaisha nu aintsua nunisarang Yusen umirtsuk pujuinauka ji kajintrashtinnum wait wajakartin ainawai. 	 و همچنین سدوم و غموره و سایربلدان نواحی آنها مثل ایشان چونکه زناکار شدند و در‌پی بشر دیگر افتادند، در عقوبت آتش ابدی گرفتار شده، بجهت عبرت مقرر شدند.


Takurmin nu jeentin pata yakí amaunum jea tesaamun yanchuk umismaun inakturmastatrume. Nuni ii yuwatin umistaram, —timiayi. 	 و اوبالاخانه بزرگ مفروش و آماده به شما نشان می‌دهد. آنجا از بهر ما تدارک بینید.»


“Yatsur ainautirmin, yamaikia Yus yainmakarti tajarme. Yuse anengkratairin pachisan, wi atumin tuke paan ujayajrume nu nintimrataram. Nu chichamka atumi nintin kakamtikramratnuitrume. Yus ni aintsri ainautin: Pengké tunaarinchau wijai pujusmintrum tinu asamtai, Cristojai tuke iruntraram pujustinuitrume tusan, yamaikia ukuajrume. 	 والحال‌ای برادران شما را به خدا و به کلام فیض اومی سپارم که قادر است شما را بنا کند و در میان جمیع مقدسین شما را میراث بخشد.


Tura Waiiti Shiiram tutainum wayaawartas wearmiayi. Tura waiitinam jear, aints wekaichau nuni pujaun wainkarmiayi. Nu aintska akiinamunmaya tuke wekaichau asamtai, ni weari ainau kintajai metek Yus seatai juun jea waiitirin aints nuni waainaun: Wait aneasrum kuik surustaram titi tusar puusar ukukiarmiayi. 	 ناگاه مردی را که لنگ مادرزاد بود می‌بردند که او را هرروزه بر آن در هیکل که جمیل نام داردمی گذاشتند تا از روندگان به هیکل صدقه بخواهد.


Yatsur ainautiram umaarutirmesha, Cristonam uwemratin chichaman wi etserja nuka aintsu chichamenchuitai. Nu nekaataram tusan tajarme. 	 اما‌ای برادران شما را اعلام می‌کنم ازانجیلی که من بدان بشارت دادم که به طریق انسان نیست.


Turinamtai ajartin ataksha ni inatirin nuna nangkamasang untsurin akuptukmiayi. Akuptukmaitiat nu ajan takau ainau nunisarang turuawarmiayi. 	 باز غلامان دیگر، بیشتر از اولین فرستاده، بدیشان نیز به همانطور سلوک نمودند.


Nunia Jesús chikich yaktanam we nuni pujai, aints kuchaprintin tari, Jesúsan wainak, ni muuke nungka antitnak tsuntsumrua, nunia pangkai jiis Jesúsan chicharak: —Apuru, ame wakerakmeka tsuwaramnawaitme, —timiayi. 	 و چون او در شهری از شهرها بود ناگاه مردی پر از برص آمده، چون عیسی را بدید، به روی در‌افتاد و از او درخواست کرده، گفت: «خداوندا، اگر خواهی می‌توانی مرا طاهرسازی.»


Israel ainausha untsuri niin nakitrartinuitai. Antsu ju uchi pengker nintimtusar pujuinautinka Yuska pengker awajtamsatnuitji. Uchirmin nakitinamtai, aints ainau kichik kichik itiur nintiminawa nuka paan nekaatnuitme. Tura nangkijai ijumua nunismek nintim najamrutmitnuitai, —tu ujak Simeón Marín ukukmiayi. 	 و در قلب تو نیزشمشیری فرو خواهد رفت، تا افکار قلوب بسیاری مکشوف شود.»


Tura chikich aints ningki nintimias: Wikia wait chichaman etsermataikia, chikich aints ainau wína wait chichaamurun antukar, Yus pengkeraitai tinamtaikia, ¿warukang winasha tunaawaitai turutiarting? 	 زیرا اگر به دروغ من، راستی خدا برای جلال او افزون شود، پس چرا برمن نیز چون گناهکار حکم شود؟


Tura aishmangsha jimiar ajanam tsaniasar takakminamtaisha kichik jukitnuitai, antsu kichka juwaktinuitai,” Jesús timiayi. 	 و دونفر که درمزرعه باشند، یکی برداشته و دیگری واگذارده خواهد شد.»در جواب وی گفتند: «کجا‌ای خداوند.» گفت: «در هر جایی که لاش باشد درآنجا کرکسان جمع خواهند شد.»


Wi atumin nuiniarmiajrume nuka umiktaram. Tura wi etsermaur antukmiarume nusha umiktaram. Tura wi takaamur wainkamiarume nusha nunisrumek turataram. Nu turakrumningkia ii Yusri nekas angkan nintimratnuncha sukartin aa nuka atumjai pujustinuitai. 	 و آنچه در من آموخته و پذیرفته و شنیده و دیده‌اید، آنهارا بعمل آرید، و خدای سلامتی با شما خواهدبود.


ju nungkanam pujus ni ukukmia nuna nangkamasang untsurin wainkatnuitai. Nuniangka jaka nantaki, tuke Yusnum iwiaaku pujustinuitai, —timiayi. 	 جز اینکه در این عالم چند برابربیابد و در عالم آینده حیات جاودانی را.»


Judío Marín nemariarmia nuka Jesús jakaun inankinun wainkar, untsuri nekasampita tiarmiayi. 	 آنگاه بسیاری از یهودیان که با مریم آمده بودند، چون آنچه عیسی کرد دیدند، بدو ایمان آوردند.


Aints ainauti chicham nekaatasar ¿waitratsuash? takurin, nekas waitratsjai tiartas: Yusjai tajai tinawai. Yus aints ainautin nuna nangkamasang juun asa, tura aintsu nintimaurin mash nekau asamtai, aints ainau nuna tuke tu weenawai. Tu tinu asar nuniangka ¿waitratsuash? tamauka atsawai. 	 زیرا مردم به آنکه بزرگتراست، قسم می‌خورند و نهایت هر مخاصمه ایشان قسم است تا اثبات شود.


Yus yurumkan nayaimpinmayan akupkamia nuna pachisan chichaajai. Yaanchuik atumi juuntri nayaimpinmayan yurumak akupkamun yuwariat jakarmiayi. Antsu yamaram yurumkan yuwinauka tuke iwiaaku pujusartinuitai, —Jesús timiayi. 	 این است نانی که از آسمان نازل شد، نه همچنان‌که پدران شما من را خوردند و مردند؛ بلکه هر‌که این نان را بخورد تا به ابد زنده ماند.»


Tama wainmachiat namaka saapea tumau ni jiinia ayaarmiayi. Tura asamtai Saulo ataksha paan wainmakmiayi. Tura wajaki Criston nemarkatas maaimiayi. 	 در ساعت از چشمان او چیزی مثل فلس افتاده، بینایی یافت و برخاسته، تعمیدگرفت.


Turamtai aints irunun Jesús chicharak: —Ju aintsu turunamuri kichkisha etserkairap, —tu akatramiayi. Tamaitiat aints ainau pachischarmiayi. Antsu nuna nangkamasarang untsurin ujakarmiayi. 	 پس ایشان را قدغن فرمود که هیچ‌کس را خبرندهند؛ لیکن چندان‌که بیشتر ایشان را قدغن نمود، زیادتر او را شهرت دادند.و بینهایت متحیر گشته می‌گفتند: «همه کارها را نیکوکرده است؛ کران را شنوا و گنگان را گویامی گرداند!»


Tu untsumatai aints ainau untsuri: —Itatkata, —tiarmiayi. Tinamaitiat nuna nangkamasang kakar untsumak: —Davidta weariya, wait anentrurta, —timiayi. 	 و چندان‌که بسیاری او را نهیب می‌دادند که خاموش شود، زیادتر فریاد برمی آورد که پسر داودا بر من ترحم فرما.


“Atum mitaikia nunisrumek pujustaram tusanka, atumin japanka ukukchatatjarme. Antsu waketrusnak ataksha taritnuitjarme. 	 «شما را یتیم نمی گذارم نزد شما می‌آیم.


Nuna tamati, aints untsuri niin nekasampita tiarmiayi. 	 چون این را گفت، بسیاری بدو ایمان آوردند.


Tamati chikich diez (10) nuiniatiri nuna antukar, Santiagoncha tura Juannasha kajerkarmiayi. 	 وآن ده نفر چون شنیدند بر یعقوب و یوحنا خشم گرفتند.


“¿Jusha waruka tuusha chichaawa? ¿Ningki Yusetjai tumamtsuash? ¿Yusek tunaunaka sakarminchaukai?” tu nintimrarmiayi. 	 که «چرا این شخص چنین کفر می‌گوید؟ غیر از خدای واحد، کیست که بتواند گناهان را بیامرزد؟»


Tura aints ainau Jesúsan: Uchin takasat tusar itariarmiayi. Turinamtai ni nuiniatiri ainau nu aints ainaun jiyainak: —¿Waruka aitkarme? —tiarmiayi. 	 و بچه های کوچک را نزد او آوردند تاایشان را لمس نماید؛ اما شاگردان آورندگان رامنع کردند.


Yuska nunaka turachmiayi. Antsu angkan pujustaram tusa, atumin untsurmaku asa: Ataksha Moisésa chichame umirkataram tichamiayi. 	 این ترغیب از او که شما را خوانده است نیست.


Nupaa ainau yamaikia shiiram au waininayat, kashin aints charukar jinum epeawartinun wainiat, Yuska shiirman iwiarmamtikin asa, atumnasha yangkuran nangkamasang entsatincha shiirman suramsatnuitrume. Tura asamtai ¿warukaya Yuska nekasrum nintimtsurme? 	 پس اگر خدا علف صحرا را که امروز هست وفردا در تنور افکنده می‌شود چنین بپوشاند، ای کم‌ایمانان آیا نه شما را از طریق اولی؟


Antsu takatan wainin pasé aints asa: Apurka wárikia tachatatui, tu nintimias pujakka, chikich takau ainauncha, tura nuwa ainauncha pasé awajak, tura yutancha nukap yuj, tura amutincha nukap amuj nampea nampeaka ni apuri tatintri nakachmau asa, 	 لیکن اگر آن غلام در خاطر خود گوید، آمدن آقایم به طول می‌انجامد و به زدن غلامان و کنیزان و به خوردن و نوشیدن و میگساریدن شروع کند،


Yaanchuikia Agara uchiri Ismael, Yus wakerachmau akiinau asa, Sara uchirin Isaacan kajerak pasé awajnuya nunisarang yamaisha Yusen umirchau ainauka Yusnumia akiinau ainaunka tuke kajerin ainawai. 	 بلکه چنانکه آنوقت آنکه برحسب جسم تولد یافت، بر وی که برحسب روح بود جفامی کرد، همچنین الان نیز هست.


Turinamtai ajartin ataksha chikich inatirin akupkamia nunaka maawarmiayi. Turinamtai chikich chikich aintsrin untsuri akupkamiayi. Tura akupkamu waininayat ajan takau ainau chikich ainauncha awatrar, antsu kichnaka maawarmiayi. 	 پس یک نفر دیگر فرستاده، او را نیز کشتند و بسادیگران را که بعضی را زدند و بعضی را به قتل رسانیدند.


Tura aints Jesúsjai wajau saapirin kuinak, sacerdote apuri inatiri kuwishin untsurinini met charutkamiayi. 	 و یکی از ایشان، غلام رئیس کهنه را زده، گوش راست او را از تن جدا کرد.


Tura asamtai aints ainau Cristo chichamen antuku asar nekasampita tinawai. 	 لهذا ایمان از شنیدن است و شنیدن از کلام خدا.


Tura wína aintsur asakrumin atumin achirmakar, apu ainamunam juraminamtaikia ¿itiurak chichaktaj? tura ¿warintuk aiktaj? tuuka nintimrairap. Antsu aneachmau Yus chichamtikramkatatrume. 	 اما چون شما را تسلیم کنند، اندیشه مکنید که چگونه یا چه بگویید زیرا در همان ساعت به شماعطا خواهد شد که چه باید گفت،


“Nintimrataram. Aints nekas kakaram ni jeen pujamtaikia, jeentin jingkiatskeka ni waririn ainia nunaka pengké kichkisha kasarkachartinuitai. Antsu jeeniun jingkiawar waririn jurukiartinuitai. 	 و هیچ‌کس نمی تواند به خانه مردزورآور درآمده، اسباب او را غارت نماید، جزآنکه اول آن زورآور را ببندد و بعد از آن خانه اورا تاراج می‌کند.


Tura wainiatnak wikia amin pachisan: Ame tuke inaitutsuk wina nekasampita turutminam tusan Yusen seatmiajme. Tura ataksha wina umirtukam wína umirtin ainau kakamtikrarta, —Jesús timiayi. 	 لیکن من برای تو دعا کردم تاایمانت تلف نشود و هنگامی که تو بازگشت کنی برادران خود را استوار نما.»


Tura untsuri kinta tsaasha waintsuk, tura yaa ainausha waintsuk pujau asar, nasengka tuke nunisang kakarman nasenmiayi. Tura kakarman nasenmatai: Yamaikia uwemrashtatjiapi, tu nintimiat nangkamamiaji. 	 و چون روزهای بسیار آفتاب و ستارگان راندیدند و طوفانی شدید بر ما می‌افتاد، دیگر هیچ امید نجات برای ما نماند.


Tura atum ikiamsamu tenapkesrum wainchakrumningkia ¿Yus atumin suramsatas wakera nunaka itiur suramsatrume? 	 و اگر در مال دیگری دیانت نکردید، کیست که مال خاص شما را به شما دهد؟


Tura Pilato chichaman nekaatas inintrak pujai, ni nuwari aishrin chichaman akuptak: “Nu aintska nekas tunaarinchau waininayat pasé awajinamtaisha ameka pachinkaip. Kashi nu aintsun pachis mesekran ipiatrukmayi,” timiayi. 	 چون بر مسند نشسته بود، زنش نزد اوفرستاده، گفت: «با این مرد عادل تو را کاری نباشد، زیرا که امروز در خواب درباره او زحمت بسیار بردم.»


Tura ii wainkamiaji nuka Jesúsayayi. Nuka aints wajasu asamtai, Yuse awemamuri ainau jumchik musach Jesúsan nangkamasarang juun wajasarmiayi. Tura Yus aints ainautin timiá anenmau asa, Jesús jakati tusa wakerimiayi. Tura waitnas jarutramkau asamtai, yamaikia mash ainia nuna Apuri ati tusa, Yus Jesúsan inaikiamiayi. 	 اما او را که اندکی از فرشتگان کمتر شد می‌بینیم، یعنی عیسی را که به زحمت موت تاج جلال واکرام بر سر وی نهاده شد تا به فیض خدا برای همه ذائقه موت را بچشد.


Turatin asaram, wait wajaktinuitrume. Nu nangkamtaik Caín ni yachí Abel péngke aintsun wainiat maamiayi. Nuniasha ukunam Berequíasa uchiri Zacarías naartin Yuse jeen tangku epetinam ayaamas wajaun waininayat maawarmiayi. Tura atumi juuntri péngke aints ainau numpen ukararu asaramtai, atumsha nunisrumek turatin asaram wait wajaktinuitrume. 	 تا همه خونهای صادقان که بر زمین ریخته شد بر شما وارد آید، از خون هابیل صدیق تا خون زکریا ابن برخیا که او را در میان هیکل ومذبح کشتید.


Antsu nekamtai Yus suramji nuna jukin ainauka maanitnasha maanichu ainawai, tura pengker nintintin ainawai, tura chikicha chichamencha anturin ainawai. Tura chikich ainaun wait anentin ainawai. Tura pengker aa nuna takau ainawai. Tura aints ainaun anangtsuk tupin chichau ainawai. 	 لکن آن حکمت که از بالا است، اول طاهر است و بعدصلح‌آمیز و ملایم و نصیحت‌پذیر و پر از رحمت و میوه های نیکو و بی‌تردد و بی‌ریا.و میوه عدالت در سلامتی کاشته می‌شود برای آنانی که سلامتی را بعمل می‌آورند.


Atumi Apaachiri Yus aints ainaun mash wait anentawa nunisrumek atumsha chikich ainausha wait anentrataram,” Jesús timiayi. 	 پس رحیم باشید چنانکه پدر شما نیز رحیم است.


Tura nu cuatro (4) iwiaaku ainamunmaya chichaamun antukmajai. Nu chichaamuka nuwaitai: “Yutai nukap akik atin asamtai, aints ainau tsukajai wait wajakartinuitai. Kichik kinta takakmasmaunum kuikian juwawa nu kuikiajai trigon kichik kilon nunak sumakartinuitai. Nuna sumachkusha nu kuikiajai cebada pang najantai kampatam (3) kilon nunak sumakartinuitai. Antsu olivo macharisha tura uva yumirisha mesrai tusam, tenapkesam wainkata,” turutun antukmajai. 	 و از میان چهار حیوان، آوازی را شنیدم که می‌گوید: «یک هشت یک گندم به یک دینار و سه هشت یک جو به یک دینار و به روغن و شراب ضرر مرسان.»


Fiesta amuamu kinta timiá pengker kinta asamtai, Jesús nu kintati wajaki kakar chichaak: —Aints ni nintin kitamawa nunisang pujakka, nintir kitamachua nunisang ati takungka wini winiti. 	 و در روز آخر که روز بزرگ عید بود، عیسی ایستاده، ندا کرد و گفت: «هر‌که تشنه باشدنزد من آید و بنوشد.


Nunia Jesús ataksha nuiniak: “Yaanchuik juun ainau Moisésa chichamen etserinak: ‘Aints ijutminak jiimin mesturmaramtaikia, amesha nunismek yapaijkum ni jii mesturta. Tura ni ijutminak naimin akartamkamtaikia, amesha nunismek yapaijkum ni naisha akarkata,’ tinu armiayi. Atumka nu etsermau antukmiarume. 	 «شنیده‌اید که گفته شده است."چشمی به چشمی و دندانی به دندانی "


Wikia nekasan natsaamtsuk: Cristo wina Apuruitai tusan, tuke ni naarin pachisan aints ainaun paan ujakartasan wakerajai. Wi nuna turamtai, Cristo kakarmari wini puja nuna paan nekaawarat tusan wakerajai. Wína mantinachmataikia, tura wína mantinamtaisha wikia shamkashtatjai, tura asan aints ainau: Cristo nekas juuntapita tiarat tusan wakerajai. 	 برحسب انتظار و امید من که در هیچ‌چیزخجالت نخواهم کشید، بلکه در کمال دلیری، چنانکه همیشه، الان نیز مسیح در بدن من جلال خواهد یافت، خواه در حیات و خواه در موت.


Nu jau umaji Marí naartin ukunam kungkutin sumak, apu Jesúsa nawen ukatar ni intashijai mujturmia nuwaitai. 	 و مریم آن است که خداوند را به عطر، تدهین ساخت و پایهای او را به موی خودخشکانید که برادرش ایلعازر بیمار بود.


Nunia veinticuatro (24) juun ainauka ni keemtairin Yusnumanini naka ketiarmia nu pinakumrar tepesar, Yusen maaketai tinaun antukmajai. 	 و آن بیست و چهارپیر که در حضور خدا بر تختهای خود نشسته‌اند، به روی درافتاده، خدا را سجده کردند


Nunia Jesús ataksha etserak: “Juan Yuse chichamen etsertsaing, aints ainau Moisésa chichamen antuku armiayi. Tura yaanchuik Yuse chichamen etserin ainau etseriarmia nunasha antuku armiayi. Tura Juan taa, Yus itiur pujawa tusa, yamaram chichaman etsertan nangkamamiayi. Tura nu chichamnasha yamaisha tuke etserjai. Tura asamtai aints ainau Yus pujamunam pachitsuk wayaatasar wakerinawai. 	 تورات و انبیا تا به یحیی بود و از آن وقت بشارت به ملکوت خدا داده می‌شود و هر کس بجد و جهد داخل آن می‌گردد.


Tura jakamtai Yus seatai juun jeanam aparmau netimia nu ningki yakiya tseu jaankamiayi. 	 آنگاه پرده هیکل از سر تا پا دوپاره شد.


Tura nuni papin aujki weamtai, Yuse Wakani Felipen chicharak: —Au kárru wea au mankiata, —timiayi. 	 آنگاه روح به فیلپس گفت: «پیش برو و با آن ارابه همراه باش.»


Nunia ataksha chikich nuikiartutai chichaman ujatmak: “Nuwa pangkan najanatas trigo sairin nekapmar, pang pachimtaijai pachimui. Yus aints ainaun nayaimpinmaya ina nuka nu nuwa turawa nunisang turawai,” turammiaji. 	 و مثلی دیگر برای ایشان گفت که ملکوت آسمان خمیرمایه‌ای را ماند که زنی آن را گرفته، در سه کیل خمیر پنهان کرد تا تمام، مخمر گشت.


Antsu angkan pengker nintimtunisar kajernaitsuk pujutnaka nekainatsui. 	 و طریق سلامتی را ندانسته‌اند.


Betania yaktaka Jerusalénnumia kampatmachik kilómetro arakchichu ayayi. 	 و بیت عنیا نزدیک اورشلیم بود، قریب به پانزده تیر پرتاب.


Tura Yus nekas kakaram aa nuka tuke pujau waininayat, niin umirtan inaisarmiayi. Tura aints jakatin ainayat, ni nakumkamurin najanawar: Wína Yusruitai tusar searmiayi. Tura nanamtin ainau nakumkamuncha, tura napi ainau nakumkamuncha, tura pachim nakumkamuncha najanawar: Wína yusruitai tusar searmiayi. 	 و جلال خدای غیرفانی را به شبیه صورت انسان فانی و طیور و بهایم وحشرات تبدیل نمودند.


Tu iniam aints Cleofas naartin ayaak: —Jerusalénnum turunamunka aints ainau mash nekainawai. ¿Amekek nu chicham antichumka pachitkam? —timiayi. 	 یکی که کلیوپاس نام داشت درجواب وی گفت: «مگر تو در اورشلیم غریب وتنها هستی و از آنچه در این ایام در اینجا واقع شدواقف نیستی؟»


Tura aints ainau numi neren jiisar: ¿Warí numiki? tusar nekainawa nunisrumek atumka aints ainau turamurisha jiisrum: ¿Warí aintski? tusaram nekaatnuitrume,” Jesús timiayi. 	 لهذا از میوه های ایشان، ایشان را خواهیدشناخت.


“Maj, fariseo ainautiram aneartaram. Atumka miajuitjai tusaram, iruntai jeanmasha wayaaram, apu keemtainum timiá pengkernumsha keemsatasrum wakerarme. Tura jinta wekaakuram, aints ainausha mash: Wína jiirsar aujtusarat tusaram wakerarme. 	 وای بر شما‌ای فریسیان که صدر کنایس و سلام در بازارها را دوست می‌دارید.


Turayat kakarmachu ni kuikiari mash mengkakayi,” tinaun antukmajai. Tura juun kanu apuri ainausha, tura juun kanunam wekain ainausha, tura kanunam takakmin ainausha, tura kanurtin ainausha mash arák wajasar, 	 و هرناخدا و کل جماعتی که بر کشتیها می‌باشند وملاحان و هر‌که شغل دریا می‌کند دور ایستاده،


Yaanchuikia aints kichkisha nu chichamnaka nekaacharmiayi. Antsu yamaikia Yuska ni Wakanin akupturmaku asa, Cristo akuptukmau ainautincha, tura chikich Yuse chichame etserin ainauncha, Criston pachisar etserkarti tusa, nu chichamnaka nekamtikramamiaji. 	 که آن در قرنهای گذشته به بنی آدم آشکار نشده بود، بطوری که الحال بررسولان مقدس و انبیای او به روح مکشوف گشته است،


Tura iwiarsamunam wayaawar, ni wajainamunam untsurinini natsa entsatin pújun sarman entsar pujaun wainkarmiayi. Tura wainkar shamkarmiayi. 	 و چون به قبر درآمدند، جوانی را که جامه‌ای سفید دربرداشت بر جانب راست نشسته دیدند. پس متحیر شدند.


Nunia ni nuiniatiri ainaun chicharak: —Wikia aintsutiatnak Yus akupkamu asamtai, atumsha winasha pachitsaram, kichik kintaksha wainkatasar wakeraji titinuitrume. Turayatrum winaka waitkashtinuitrume. 	 و به شاگردان خود گفت: «ایامی می‌آید که آرزو خواهید داشت که روزی از روزهای پسر انسان را بینید ونخواهید دید.


“Tura asaramtai yaanchuik Yus turunatnuitai tímia nunaka mash miatrusarang umikiar, numinam maawaru asaramtai, ni namangken numinmayan kuakiar iwiarsarmiayi. 	 پس چون آنچه درباره وی نوشته شده بود تمام کردند، او رااز صلیب پایین آورده، به قبر سپردند.


Kashin tsawaarar aints tumajin juwakaru ainau kanu atsau wainkar: Ni nuiniatiri ainau Jesúsnaka ayacharmapi tu nintimrarmiayi. 	 بامدادان گروهی که به آن طرف دریا ایستاده بودند، دیدند که هیچ زورقی نبود غیر از آن که شاگردان او داخل آن شده بودند و عیسی باشاگردان خود داخل آن زورق نشده، بلکه شاگردانش تنها رفته بودند.


Wiitjai Pabloitjai. Yatsur Timoteojai ju papin atumin aatjarme. Iisha mai Cristo Jesúsa inatirinji. Jesucristonu ainautirmin Filiposnum pujuinautirmin mash atum aatkur pujaji. Tura Cristonu ainau wainin ainautirmincha, tura ni yain ainautirmincha aatkur pujaji. 	 پولس و تیموتاوس، غلامان عیسی مسیح، به همه مقدسین در مسیح عیسی که درفیلپی می‌باشند با اسقفان و شماسان.


Wiitjai Pabloitjai. Yus wakerutak Jesucristo chichame etserin ata, turutin asa wína akuptukmiayi. Cristonu ainautirmin Efesonam Cristo Jesús tuke umirkuram pujautirmin ju papin aatran akuptajrume. 	 پولس به اراده خدا رسول عیسی مسیح، به مقدسینی که در افسس می‌باشند وایمانداران در مسیح عیسی.


Tu tinu ainauka ni aparincha, tura ni nukurincha yaaitsuk pujusartinuitai tarume. Tu tinu asaram atumi juuntri tinu armia nu umiktasrum, Yus winia chichamur umirtuktaram tímia nuka inaiyarme. 	 و پدر یا مادرخود را بعد از آن احترام نمی نماید. پس به تقلیدخود، حکم خدا را باطل نموده‌اید.


“Tura asamtai nayaimpinam pujuinautirmeka warastaram. Antsu juun iwianch nungkanam ujuarmau asa, ni pujustintri jumchik atin asamtai, nunaka nekau asa, nungkanam pujuinautirmin, tura juun entsanam wekautirmincha nukap kajertamau asamtai wait anentajrume,” taun antukmajai. 	 از این جهت‌ای آسمانها و ساکنان آنها شادباشید؛ وای بر زمین و دریا زیرا که ابلیس به نزدشما فرود شده است با خشم عظیم، چون می‌داند که زمانی قلیل دارد.»


Ataksha Jesús chichaak: —Wikia wetatjai. Tura wi weamtai atum wína eatkatin ainiarme. Antsu wi weamunmaka winichminuitrume. Tura atumka tuke tunaarintin asaram jakatnuitrume, —timiayi. 	 باز عیسی بدیشان گفت: «من می‌روم و مراطلب خواهید کرد و در گناهان خود خواهید مردو جایی که من می‌روم شما نمی توانید آمد.»


Chikich kintati Jesús juun kucha Genesaret tutainum nuna kaanmatkarin aints ainaun nuiniak wajai, aints timiá untsuri Yuse chichamen antukartas wakerinak Jesúsnum kawengkar kae wajasarmiayi. 	 و هنگامی که گروهی بر وی ازدحام می نمودند تا کلام خدا را بشنوند، او به کناردریاچه جنیسارت ایستاده بود.


Etserkaramtai uwija wainu timiaurin antukaruka mash nintimrarmiayi. 	 و هر‌که می‌شنید از آنچه شبانان بدیشان گفتند، تعجب می‌نمود.


Tu untsuam eemkar wearmia nuka jiyainak: —Itatkata, —tiarmiayi. Tinamaitiat nuna nangkamasang kakar untsumak: —Davidta weariya, wait anentrurta, —timiayi. 	 و هرچند آنانی که پیش می‌رفتند او را نهیب می‌دادند تا خاموش شود، او بلندتر فریاد می‌زد که پسر داودا بر من ترحم فرما.


Nunia juun keemtainum ketuka wína chichartak: “Jiista, wikia mash aa nunaka yamarman najanuitjai. Ju chicham wi taja nuka nekas asamtai nuna pachisar nekasampita tiartinuitai. Tura asamtai jusha aatrurta,” turutun antukmajai. 	 و آن تخت‌نشین گفت: «الحال همه‌چیز را نومی سازم.» و گفت: «بنویس، زیرا که این کلام امین و راست است.»


Tura asaram aneartaram. Atumi nintijai paan nintimuwearme nuni tee achati tusaram wainkataram. 	 پس باحذر باش مبادا نوری که در تو است، ظلمت باشد.


—Moisésa chichame nuikiartin ainau wainkataram. Niisha nekau aintsuitjai tusar, entsatirin sarman entsarar jampesarang wekajin armiayi. Tura yaktanam wekainak: Wína jiirsar aujtusarat tusar wekainawai. Tura iruntai jeanmasha keemtai nekas pengkernum keemsartas wakerinawai. Tura fiesta amanumsha eemkar keemsar yuwartas wakerinawai. 	 «بپرهیزید از کاتبانی که خرامیدن در لباس دراز را می‌پسندند و سلام در بازارها وصدر کنایس و بالا نشستن در ضیافتها را دوست می‌دارند.و خانه های بیوه‌زنان را می‌بلعند ونماز را به ریاکاری طول می‌دهند. اینها عذاب شدیدتر خواهند یافت.»


Aints wína Apaachir nayaimpinam puja nuna wakeramurin umirinauka wína yatsur nunia wína umaar nunia wína nukur ainawai, —Jesús timiayi. 	 زیرا هر‌که اراده پدر مرا که در آسمان است به‌جا آورد، همان برادر و خواهر و مادر من است.»


Yus nekas timiá pengker asa, ni aneetiri Uchirin iin akupturmaku asa, wait anentramak iin pengker awajtamsamiaji. Yus nuna turau asamtai, ni aintsri ainautikia mash iin pengker awajtamsamuri nintimsar: Yus juuntapita taji. 	 برای ستایش جلال فیض خود که ما را به آن مستفیض گردانید در آن حبیب.


Tama Jesús nuna antuk ayaak: —Kichik chicham umikchau asam, nusha turata: Ami wariram aa nusha mash surukam, yuuminau susata. Nunia nemartusta. Turakum nekasam nayaimpinam yuumatsuk pujustinuitme, —Jesús timiayi. 	 عیسی چون این را شنید بدو گفت: «هنوز تو را یک چیز باقی است. آنچه داری بفروش و به فقرا بده که در آسمان گنجی خواهی داشت، پس آمده مرا متابعت کن.»


Tamati sacerdote juuntri nuna antuk kajerak wejmakrin japiki jaak: —Pai, ju aintska Yusen pachis: Nuna Uchirinjai nangkami tinu asa pasé chichasi. ¿Tura warí chicham antuktasrik nakastaij? Atumsha Yusen pachis pasé chichaamuka antukurme. 	 در ساعت رئیس کهنه رخت خود راچاک زده، گفت: «کفر گفت! دیگر ما را چه حاجت به شهود است؟ الحال کفرش را شنیدید!


Tura ukukim Jesús ni nuiniatiri ainautin chichartamak: —Nekasan tajarme: Kuikiartin ainau Yus pujamunam wayaawartatkamawar nekasar tujinkartinuitai. 	 عیسی به شاگردان خود گفت: «هرآینه به شما می‌گویم که شخص دولتمند به ملکوت آسمان به دشواری داخل می‌شود.


Turin ayatrumek nuwa Jezabel naartin atumjai pujusti tusaram tsangkatarme. Nuka atumin anangkramak: Wikia Yuse chichamen etsernuitjai, ta nuka wina umirtinak pujuinaun tsanirmatnuncha nuiniawai. Tura Yuschau waininayat, tangku namangken ni yusri susamu yuwaarti tusa nuiniawai. Atumka nu turati tusaram, tsangkatkau asakrumin, atumi turamuri mash pengkeraitai tatsujrume. 	 لکن بحثی بر تو دارم که آن زن ایزابل نامی راراه می‌دهی که خود را نبیه می‌گوید و بندگان مراتعلیم داده، اغوا می‌کند که مرتکب زنا و خوردن قربانی های بتها بشوند.


Cristonu ainau juuntri ainautirmincha chichaman akuptajrume. Nunia Cristonu ainautirmincha mash chichaman akuptajrume. Nunia Italianmaya ainausha chichaman akupturminawai. 	 همه مرشدان خود و جمیع مقدسین راسلام برسانید؛ و آنانی که از ایتالیا هستند، به شماسلام می‌رسانند.


Tura asa ni inatiri ainaun chicharak: “Nekas Imiakratin Juankuitai. Nuka jakayat jakamunmaya nantakin asa, Yuse kakarmarijai wainchati takatan takaawai,” ningki nintimias timiayi. 	 به خادمان خود گفت: «این است یحیی تعمید‌دهنده که ازمردگان برخاسته است، و از این جهت معجزات از او صادر می‌گردد.»


Antsu aints akupkamuitai takurningkia, aints mash: Juan Yus akupkamuitai tinau asar, iin kajertamkarai tusar shamaji, —tunaiyarmiayi. 	 و اگر گوییم از انسان بود، » ازخلق بیم داشتند از آنجا که همه یحیی را نبی‌ای برحق می‌دانستند.پس در جواب عیسی گفتند: «نمی دانیم.» عیسی بدیشان جواب داد: «من هم شما را نمی گویم که به کدام قدرت این کارها را به‌جا می‌آورم.»


Nu kinta judío ayamtai kinta asamtai, tura nu jakau iwiartaingkia arakchichu asamtai, Jesúsa namangken nuni iwiarsarmiayi. 	 پس به‌سبب تهیه یهود، عیسی را در آنجاگذاردند، چونکه آن قبر نزدیک بود.


Yaanchuik Yuse chichame etserin Elías naartinu nintin Yuse Wakani engkemtuamu asa, Yuse kakarmarijai aints ainaun Yuse chichamen ujakmia nunisang ami uchiram ni Apuri taatsaing, Yuse chichamenka etserkatnuitai. Tura juun ainau ni uchirijai pengker nintimtunisar pujusarat tusa, tura Yuse chichamen umirtan nakitin ainausha Yusen miatrusarang umirkarat tusa, tura aints ainau ni nintin iwiarar, ni Apuri tatintrin nakasarat tusa, Yuse chichamen etserkatnuitai, —Yuse awemamuri timiayi. 	 و او به روح و قوت الیاس پیش روی وی خواهد خرامید، تا دلهای پدران رابه طرف پسران و نافرمانان را به حکمت عادلان بگرداند تا قومی مستعد برای خدا مهیا سازد.»


Nuka nekasar nuwá eemkar nantakiartinuitai. Antsu kichik warang musach nangkamaramtai, Cristo umirchau ainauka ukunam nantakiartinuitai. 	 و سایر مردگان زنده نشدند تاهزار سال به اتمام رسید. این است قیامت اول.


Tura asaramtai aints untsuri jeanam wári kautkarmiayi. Tura jeanam kak piakaramtai, waaitinmasha wayaachmin angkanchauyayi. Tura Jesús Yuse chichamen nu aints ainaun ujaak pujurmiayi. 	 بی درنگ جمعی ازدحام نمودند بقسمی که بیرون در نیز گنجایش نداشت و برای ایشان کلام را بیان می‌کرد.


Tura Cristonu ainautikia ii namangke wakera nuka, tura pasé turuti ainia nusha aints numi winangmanum jakamia nunisrik inaisawaitji. 	 و آنانی که از آن مسیح می‌باشند، جسم را با هوسها و شهواتش مصلوب ساخته‌اند.


Nuni pachim pujuinamunam cuarenta (40) kinta iwianchi apuri Satanásjai nekapnaisatas pujumiayi. Turamtai Yuse awemamuri ainau Jesúsan wainkartas tariarmiayi. 	 و مدت چهل روز در صحرا بود و شیطان او راتجربه می‌کرد و با وحوش بسر می‌برد و فرشتگان او را پرستاری می‌نمودند.


Nekasan tajame: Ame natsa akumka wejmakrum entsaram, ame tuningsha wekaasatasam wakerakmeka pachitsuk wekainuyame. Turayatum juuntach wajasakminkia, ami kunturam kutsmarakmin, chikich aints wejmakrumin antstamrartin ainawai. Tura ame nuni weta nakitamin waitminayat, amin achirmakar juramkiartinuitai, —timiayi. 	 آمین آمین به تو می‌گویم وقتی که جوان بودی، کمر خود رامی بستی و هر جا می‌خواستی می‌رفتی ولکن زمانی که پیر شوی دستهای خود را دراز خواهی کرد و دیگران تو را بسته به‌جایی که نمی خواهی تو را خواهند برد.»


Tu tama Jesús iin airmak: —Ja ai, nekajai. Nuka wína Apaachir nayaimpinam puja nuna aintsrinchu asaramtai, nupaa kangkaptuk uwerar japatnua nunisarang artinuitai. 	 او در جواب گفت: «هر نهالی که پدرآسمانی من نکاشته باشد، کنده شود.


Chikich kintati Jesús iruntai jeanam wayaamtai, aints iwianchrintin nuni engkema pujus, Jesúsan kakar chicharak: 	 و در کنیسه مردی بود، که روح دیو خبیث داشت و به آواز بلند فریادکنان می‌گفت:


Tura asamtai yatsur ainautiram, atumka pengke aints nintip Yuse Wakani piatkamu ainau siete (7) eaktaram, tura nuka aints ainau yuumamuri susarti tusaram inaikiataram. 	 لهذا‌ای برادران هفت نفر نیک نام و پر از روح‌القدس وحکمت را از میان خود انتخاب کنید تا ایشان را براین مهم بگماریم.


Nunasha tajarme: Chikich ainaujai suwirpiaku jiinitsuk nekasrum aneenitaram. Turaram pasé aa nuka nakitakrum, pengker aa nuke turataram. 	 محبت بی‌ریا باشد. از بدی نفرت کنید و به نیکویی بپیوندید.


Tura nuni wajamtai, iruntai jea wainu apuri, Jairo naartin tamiayi. Tura taa Jesúsan wainak pinakumar tepesmiayi. 	 که ناگاه یکی از روسای کنیسه، یایرس نام آمد و چون او را بدید بر پایهایش افتاده،


“Tura Uwija Uchiriya nunisang Cristo jaka numpen numparu asamtai, Cristonu ainau Cristo numpejai Satanásan nepetkarmiayi. Tura Cristo naarin pachisar aints ainaun ujakaru asar jatancha shamtsuk mantinaksha mantuwarti tusar, tuke nekas chichaman etserinak Satanásan nepetkaru armiayi. 	 وایشان بوساطت خون بره و کلام شهادت خود براو غالب آمدند و جان خود را دوست نداشتند.


Tsaa nungka wajasai, aints ainau ni weari sungkurintin ainaun Jesúsan itariarmiayi. Tura itarim kichik kichik ni uwejejai anting Jesús tsuwarmiayi. 	 و چون آفتاب غروب می‌کرد، همه آنانی که اشخاص مبتلا به انواع مرضها داشتند، ایشان را نزد وی آوردند و به هر یکی از ایشان دست گذارده، شفا داد.


Atumka yaanchuikia tunaarintin asaram, jakawa nunisrumek pujuyarme. 	 و شما را که در خطایا و گناهان مرده بودید، زنده گردانید،


‘Jiistaram. Ju aintska jean jeamkatas nangkamayat umiktatkama tujinkayi,’ tiartinuitai. 	 این شخص عمارتی شروع کرده نتوانست به انجامش رساند.


Tura tunau ainaun ji tuke kajintrashtinnum chumpiawaram, nuni wait wajainak juutinak tura nain katertinak matsamsartinuitai,” Jesús turammiaji. 	 ایشان را در تنور آتش خواهندانداخت، جایی که گریه و فشار دندان می‌باشد.»


Tura wína Apaachirun waketkin asamtai, atumka winaka waitkashtinuitrume. Tura asakrumin itiur Yuse wakeramurin najanatnuitrume tusa, Yuse Wakani atumin nekamtikramatnuitrume. 	 و اما بر عدالت، از آن سبب که نزد پدر خود می‌روم و دیگر مرانخواهید دید.


Aints ainau wainminamunam wainchati takatan wi chikich aints ainau tujintinaun wainiatun untsuri turinuyajai. Nuna turachmataikia, niin wiasmamtikiashtinuitjai. Antsu wi wainchati takatan turamun wainkariat wína nakitrin asar, wína Apaachirnasha nunisarang nakitin ainawai. 	 و اگر در میان ایشان کارهایی نکرده بودم که غیر از من کسی هرگز نکرده بود، گناه نمی داشتند. ولیکن اکنون دیدند و دشمن داشتند مرا و پدر مرا نیز.


Ayu, juni iijai iruntrar siete (7) yachintin puju armiayi. Tura eemkauri nuwan nuwatak, uchin yajutmatsuk jakamtai, 	 پس هفت برادر بودند که نخستین، زنی گرفته، بمرد واولادی نگذاشت.


Yatsur ainautiram umaarutirmesha, Yus atumin miatrusang wait anentramrau asamtai nunaka tajarme: Atumka Yusnau asaram, tura atumek wakerau asaram, Yus pengker awajsataram. Iwiaaku pujakrum, wína namangkur Yusnawaitai tusaram Yuse wakeramuri najanataram. Tu pujakrumka, Yus nekasrum pengker awajsatnuitrume. Yus tu pujustaram tusa wakerawai. 	 زندگی مسیحی لهذا‌ای برادران شما را به رحمتهای خدا استدعا می‌کنم که بدنهای خود راقربانی زنده مقدس پسندیده خدا بگذرانید که عبادت معقول شما است.


Jesús turammatai ni nuiniatiri ainauti mai nuwamtak chicharnaiyakur: —¿Ju chichamsha warimpita? Wína Apaachirun wetin asamtai, jumchik arusrumka winaka waitkashtatrume. Nunia ukunam jumchik arusrum ataksha waitkatatrume ta nusha ¿warukang tawa? 	 آنگاه بعضی از شاگردانش به یکدیگرگفتند: «چه چیز است اینکه به ما می‌گوید که اندکی مرا نخواهید دید و بعد از اندکی باز مراخواهید دید و زیرا که نزد پدر می‌روم؟»


Tura fariseo ainau Jesúsan nekapsartas iniinak: —¿Aints ni nuwarin pachitsuk japa ukukminkai? —tiarmiayi. 	 پس فریسیان آمدند تا او را امتحان کنند وگفتند: «آیا جایز است مرد، زن خود را به هر علتی طلاق دهد؟»


Yus ni Wakanin surittsuk susamu asa, Yus akupkamuka ni chichamen tuke etserui. 	 زیرا آن کسی را که خدا فرستاد، به کلام خدا تکلم می‌نماید، چونکه خدا روح را به میزان عطا نمی کند.


Tura wína aparun waketkin titatjai: ‘Apaachi, wikia Yusjai tura amijaisha tunau wajasjai. 	 برخاسته نزد پدر خود می‌روم و بدوخواهم گفت‌ای پدر به آسمان و به حضور تو گناه کرده‌ام،


Nu nungkanmasha yaanchuik Jacob yumi shikitin nungka chingkiakmau asamtai, nuwa ainau nuni yumin shikiu armiayi. Tsaa tupin wajasai, Jesús weka wekaaka pimpikin asa, yumi shikiti nungka taimunam ayamas keemsamiayi. 	 و در آنجا چاه یعقوب بود. پس عیسی از سفر خسته شده، همچنین بر سر چاه نشسته بود و قریب به ساعت ششم بود.


Nuka tacharu asaramtai, aints juni kaunkaru ainau wi nuwik judío apuri iruntramunam wajasan, tunau turamun wainkaru ainakka etserkarti. 	 یا اینان خود بگویند اگر گناهی ازمن یافتند وقتی که در حضور اهل شورا ایستاده بودم،


Turuwaramtai Yuse awemamuri kashi tari, kársera waitirin urak, Pedron Juanjai jiiki chicharak: 	 شبانگاه فرشته خداوند درهای زندان را باز کرده و ایشان را بیرون آورده، گفت:


Nu kintati aints ainau Jesús ujaktai tusar tariarmiayi. Tura ujainak: Galilea nungkanmaya ainau waaka uchirin Yus susatai tusar mainak pujuinai, apu Pilato ni suntarin akupkam, nu aints ainaun maawar, nunia ni numpen waaka uchiri numpejai pachimrarmiayi. Nuna pachisar Jesúsan ujakarmiayi. 	 در آن وقت بعضی آمده او را از جلیلیانی خبر دادند که پیلاطس خون ایشان را با قربانی های ایشان آمیخته بود.


“Tura asamtai kashi teeti chichawearme nunaka tsawai mash paan nekaawartinuitai. Tura atumi kanutirin pujusrum, yaitasrum chichawearme nunasha aints mash paan nekawarti tusar, aanum etseerartinuitai,” Jesús timiayi. 	 بنابراین آنچه در تاریکی گفته‌اید، درروشنایی شنیده خواهد شد و آنچه در خلوتخانه در گوش گفته‌اید بر پشت بامها ندا شود.


Turakrin chikich aints ainausha Jesúsa chichamen antukar, nekasampita tiarmiayi. 	 و بسیاری دیگر بواسطه کلام او ایمان آوردند.


Turinamtai fariseo ainausha, tura Moisésa chichame nuikiartin ainausha Jesúsa nuiniatiri ainaun iniinak: —Maj ¿waruka atumsha kuikian juu ainaujaisha tura chikich tunaarintin ainaujaisha iruntrarmesha yuwarme? ¿Tura waruka niijai iruntrarmesha amutisha amarme? —tiarmiayi. 	 اما کاتبان ایشان و فریسیان همهمه نموده، به شاگردان او گفتند: «برای چه با باجگیران وگناهکاران اکل و شرب می‌کنید؟»


Tamati nu nuwa ainau shaminayat, nukap warasar iwiarsamun ukukiar: Jesúsa nuiniatiri ainau ujakmi tusar ampukiar waketkiarmiayi. 	 پس، از قبر با ترس و خوشی عظیم به زودی روانه شده، رفتند تا شاگردان او را اطلاع دهند.


Tura asakrin Romanmaya Cristonu ainau ii winamun pachisar antukaru asar, sumatinam “Apio Sumati” tutainum jear, nuni ingkiunikmiaji. Tura chikich ainau Romanmaya jiinkiar, “Kampatam Kanuti Jea” tutainum wininau nuni ingkiunikmiaji. Tura asamtai Pablo Yusen maaketai tusa pengker nintimias wajamiayi. 	 وبرادران آنجا چون از احوال ما مطلع شدند، به استقبال ما بیرون آمدند تا فورن اپیوس و سه دکان. و پولس چون ایشان را دید، خدا را شکر نموده، قوی‌دل گشت.


Tu iniam Pedro aimiak: —Nekasar chikich ainau kuikiarin juriinawai, —tamati Jesús chicharak: —Nekasam tame. Ii nungkarin akiinautikia akiimiakchatnuitji. 	 پطرس به وی گفت: «از بیگانگان.» عیسی بدوگفت: «پس یقین پسران آزادند!لیکن مبادا که ایشان را برنجانیم، به کناره دریا رفته، قلابی بینداز و اول ماهی که بیرون می‌آید، گرفته و دهانش راباز کرده، مبلغ چهار درهم خواهی یافت. آن رابرداشته، برای من و خود بدیشان بده!»


Nunia red piakamtai, namakan achiu ainau japikiar kaanmatkanam tuksar, namakan jiisar, pengker ainaun changkinnum chumpinawai. Antsu yuchatai ainaun kuchanam japinawai. 	 وچون پر شود، به کناره‌اش کشند و نشسته، خوبهارا در ظروف جمع کنند و بدها را دور اندازند.


Tinamtai apu ni inatirin iniak: —¿Tsaa tuni ketia pengkersha wajasma? —timiayi. Tu iniam ni inatiri aiminak: —Yau tsaa yantanti michatrami, —tiarmiayi. 	 پس از ایشان پرسید که در چه ساعت عافیت یافت. گفتند: «دیروز، در ساعت هفتم تب از او زایل گشت.»


Tura asamtai chikich ainau iin nakitraminak, tura wishikraminak pujuinamtaisha, Jesúsnasha nunisarang nakitrarmiayi tusar Jesús nintimraru armi. 	 لهذا عار او را برگرفته، بیرون از لشکرگاه به سوی او برویم.


“Jerusalén yaktanmaya ainautirmeka shamkairap. Jiistaram. Atumi apuri burro uchirin keemas winitramui.” 	 که «ای دختر صهیون مترس، اینک پادشاه تو سوار بر کره الاغی می‌آید.»


Nunia fariseo ainaun tura Herodesa aintsri ainaun akupinak: Jesús iniam ¿niisha warintintak? tusaram nekaataram. Nunia nekaaram tsanumrataram tusar akupkarmiayi. 	 و چند نفر از فریسیان و هیرودیان را نزدوی فرستادند تا او را به سخنی به دام آورند.


Turinamtai Jesús ni nuiniatiri ainaun chicharak: —Fariseo pang pachimtairi jukii tusaram, tura Herodesa aintsri pang pachimtairi jukii tusaram wainkataram, —timiayi. 	 آنگاه ایشان را قدغن فرمود که «باخبر باشید و از خمیر مایه فریسیان و خمیرمایه هیرودیس احتیاط کنید!»


Jesús ataksha kanujai katingkiamtai, aints untsuri nijai iruntrarmiayi. Tura kucha kaanmatkarin iruntraramtai, Jesús nuni wajasmiayi. 	 و چون عیسی باز به آنطرف، در کشتی عبور نمود، مردم بسیار بر وی جمع گشتند و برکناره دریا بود.


Tu pujau asan, pengker aa nunak turatasan wakerayatun, wikia tunaawaitjai tusan nekajai. 	 لهذا این شریعت را می‌یابم که وقتی که می‌خواهم نیکویی کنم بدی نزد من حاضر است.


Tura wea weaka Betfagé yaktanmasha, tura Betania yaktanmasha arakchichu mura Olivo tutainum jeatak wajasar Jesús ni nuiniatirin jimiaran akupak: 	 و چون نزدیک بیت‌فاجی وبیت عنیا بر کوه مسمی به زیتون رسید، دو نفر ازشاگردان خود را فرستاده،


Nunia Jesús nu aints ainaun chicharak: —¿Waruka kasa aints achiktasrum winitua nunisrumsha, saapisha tura numisha takusrumsha tarutniurme? Wikia kashincha kashincha Yus seatai juun jeanam atumjai pujusan aints ainaun nuininuyajai. Tura waitiatrum nuningkia achirkachmarume. 	 در آن ساعت، به آن گروه گفت: گویا بر دزد بجهت گرفتن من با تیغها وچوبها بیرون آمدید! هر روز با شما در هیکل نشسته، تعلیم می‌دادم و مرا نگرفتید.


Yuse Uchiri jarutramak ii tunaarin sakturmaru asa iin uwemtikramramiaji. 	 که در وی فدیه خود یعنی آمرزش گناهان خویش را یافته‌ایم.


Wikia kashincha, kashincha Yus seatai juun jeanam atumjai pujusan aints ainaun nuininuyajai. Tura wainiatrum nuningkia achirkachmarume. Tura Yuse chichame wína pachitas aarmawa nu umiktasrum aitkararme, —Jesús timiayi. 	 هر روزدر نزد شما در هیکل تعلیم می‌دادم و مرا نگرفتید. لیکن لازم است که کتب تمام گردد.»


Tura Cristonu asaram, Abrahama weariya tumawaitrume. Tura asamtai Yus Abrahaman chicharak: “Ami wearmin pengker awajsatnuitjai” tinu asa, Yuska atumnasha pengker awajtamsatnuitrume. 	 اما اگر شما ازآن مسیح می‌باشید، هرآینه نسل ابراهیم وبرحسب وعده، وارث هستید.


Antsu atumin nangkamakuka mash chikich ainau inatiri atinuitai. 	 و هر‌که از شما بزرگتر باشد، خادم شما بود.


Tinamtai Jesús juutmiayi. 	 عیسی بگریست.


Kuikiartichu atumjai tuke irunui. Antsu wikia atumjaingkia tukeka pujuschatatjai, —timiayi. 	 زیرا که فقرا همیشه با شما می‌باشند و امامن همه وقت با شما نیستم.»


Saulo tu pujamtai, Damasco yaktanam Cristo nemarin Ananías naartin pujuyayi. Turamtai Apu Jesús niin wantintuk: —Ananíasa, —timiayi. Tamati nuka ayaak: —Apuru, juni pujajai, —timiayi. 	 و در دمشق، شاگردی حنانیا نام بود که خداوند در رویا بدو گفت: «ای حنانیا!» عرض کرد: «خداوندا لبیک!»


Tura asa aintsu neaikirin mash japiratnuitai. Yaanchuik amia nuka mash mengkakau asamtai jatasha atsutnuitai. Tura wake mesekar pujamusha, tura wait wajamusha, tura najaimiamusha pengké atsutnuitai.” 	 و خدا هر اشکی ازچشمان ایشان پاک خواهد کرد. و بعد از آن موت نخواهد بود و ماتم و ناله و درد دیگر رو نخواهدنمود زیرا که چیزهای اول درگذشت.»


Nunia Zabulónka weari doce mil (12,000) ainawai. Nunia José weari doce mil (12,000) ainawai. Nunia Benjamínka weari doce mil (12,000) ainawai, taun antukmajai. Tura nu aints ainau nijajin Yuse naarin aatramun wainkamjai. 	 ازسبط زبولون دوازده هزار؛ و از سبط یوسف دوازده هزار؛ و از سبط بنیامین دوازده هزار مهرشدند.


¿Juka tau takakminu uchirinchukai? ¿Ni nukuri Maríchukai? ¿Tura ni yachí Santiago, tura José, tura Simón, tura Judas naartinchaukai? 	 آیا این پسر نجار نمی باشد؟ و آیا مادرش مریم نامی نیست؟ و برادرانش یعقوب و یوسف و شمعون ویهودا؟


Atumka Cristo nekamtairi jukin asaram, Cristo umirchau ainau Criston pengker nintimrarti tusaram, nangkamrumka kinta japawairap. 	 زمان را دریافته، پیش اهل خارج به حکمت رفتار کنید.


Macedonia nungkanmaya ainau tura Acaya nungkanmaya ainausha Jerusalénnum Cristonu ainau yuuminak pujuinaun yaingkiartas kuik akuptuktai tinau asaramtai, yamaikia Cristonu ainau Jerusalénnum pujuinaun ni yuumamurin susartasan weajai. 	 لکن الان عازم اورشلیم هستم تا مقدسین را خدمت کنم.


Tura wainmichua nunisarang Yuse wakeramurin nekatsuk pujusartinuitai. Tura merman entsakua nunisarang tuke wait wajakartinuitai,” tu aarmawaitai. 	 چشمان ایشان تار شود تا نبینند و پشت ایشان را دائم خم گردان.»


“Nusha nintimrataram: Jeenniuka kasa aints tatinun niyá eemak nekawaitkungka, kanutsuk iwiaj pujus anear: Kasartukai tusa, tura jearun wayaawai tusa nakastinuitai. 	 اما این را بدانید که اگر صاحب‌خانه می‌دانست که دزد در چه ساعت می‌آید، بیدارمی ماند و نمی گذاشت که به خانه‌اش نقب زنند.


Tura Cristo kichik jatanak jarutramak ni aintsri ainautin tunaarin tuke sakturmarmiaji. 	 از آنرو که به یک قربانی مقدسان را کامل گردانیده است تا ابدالاباد.


Turamtai Moiséska Yuse inatiri asa, Yuse aintsri ainaun pengker wainuyayi. Tura ukunam atinua nuna pachis chichaman etsernuyayi. 	 و موسی مثل خادم در تمام خانه او امین بود تا شهادت دهد بر چیزهایی که می‌بایست بعد گفته شود.


Yuse keemtairin tentakar apu keemtairin veinticuatro (24) ainaun wainkamjai. Nu keemtainum juun ainau veinticuatro (24) ketinaun wejmakan pujun entsarinaun, nuniasha tsengkrutin kuri najanamun tsengkrakinaun wainkamjai. 	 و گرداگرد تخت، بیست وچهار تخت است؛ و بر آن تختها بیست و چهارپیر که جامه‌ای سفید در بر دارند نشسته دیدم و برسر ایشان تاجهای زرین.


Antsu Cristo taa, sacerdote apuria nunisang wajas, ukunam atiniun pachis yamaram chichaman ujatmakmiaji. Niisha Yuse jeen aints jeamkachmaunum pujus ni takatrin takaawai. Nu jeaka ju nungkanmayanchuitai. 	 لیکن مسیح چون ظاهر شد تا رئیس کهنه نعمتهای آینده باشد، به خیمه بزرگتر و کاملتر وناساخته شده به‌دست یعنی که از این خلقت نیست،


Tura asamtai judío ainauti ii nuwapchiri charukmau ayatrik, ii ninti yapajiachu asar, Yuse chichame aarmau nekayatrik, nu umirtsuk pujakrikia Yuse aintsrinchuitji. Antsu chikich aints Yuse Wakani ni nintimaurin yapaijtuamu asa, nuka Judíochutiat nekas Yuse aintsrintai. Tura waininayat chikich aints ainau: Nu aintska pengkeraitai tu weenatsui. Antsu Yusek nekas pengke aintsuitai titinuitai. 	 زیرا آنکه در ظاهراست، یهودی نیست و آنچه در ظاهر در جسم است، ختنه نی.بلکه یهود آن است که در باطن باشد و ختنه آنکه قلبی باشد، در روح نه در حرف که مدح آن نه از انسان بلکه از خداست.


Nunia chikich Yuse awemamurin nayaimpinmaya taarun wainkamjai. Nuka waa jiitamran yawirin takus, tura cadenan sarman takus taarun wainkamjai. 	 و دیدم فرشته‌ای را که از آسمان نازل می شود و کلید هاویه را دارد و زنجیری بزرگ بر دست وی است.


Tura muuken nukukmausha niish nanenar tepaun wainkamiayi. 	 و دستمالی را که بر سر او بود، نه با کفن نهاده، بلکه در جای علیحده پیچیده.


Tura wína Apaachir akatur akuptukmia nunaka aints ainau pujut nangkankashtinun jukiarat tusa akuptukmiayi. Wikia nuna nekau asan, wína Apaachirka akatur akuptak: Tu tita turutmia nunisnak chichaajai, —Jesús timiayi. 	 و می‌دانم که فرمان او حیات جاودانی است. پس آنچه من می‌گویم چنانکه پدربمن گفته است، تکلم می‌کنم.»


Jesús ni nuiniatirin doce (12) amia nuna akanak juki, nunia chicharak: —Yamaikia Jerusalénnum weaji. Tura wi aintsutiatnak Yus akupkamu asamtai, yaanchuik Yuse chichamen etserin ainau wína pachitsar aatrurarmia nunisnak umiktatjai. 	 پس آن دوازده را برداشته، به ایشان گفت: «اینک به اورشلیم می‌رویم و آنچه به زبان انبیادرباره پسر انسان نوشته شده است، به انجام خواهد رسید.


Tura Cristonu ainau juuntrisha winaka yamaram chichamnaka ujatkacharmiayi. Nuka Cristonu ainau juuntri ainayat, Yus mash aints ainautinka metek jiirmaji tusan, nu aints nekau irunuitmataisha, wikia nunaka pachiatsjai. 	 اما از آنانی که معتبراند که چیزی می‌باشند -هرچه بودند مرا تفاوتی نیست، خدا بر صورت انسان نگاه نمی کند - زیرا آنانی که معتبراند، به من هیچ نفع نرسانیدند.


Kársernum pujuinausha kajinmatsuk wait anentrataram. Tura atum nijai kársernum engkeamua nunisrumek pengker nintimtusrum pengker awajsataram. Tura chikich aints wait wajainamtaisha atumsha: Nu aintsua nunisnak wisha wait wajaktinuapitja tusaram wait anentrataram. 	 اسیران را بخاطر آرید مثل همزندان ایشان، ومظلومان را چون شما نیز در جسم هستید.


¿Ausha warukinakua? Ii chichamencha chichatan nekachu ainayatcha, miatrusarang paan chichainausha antaji. 	 پس چون است که هر یکی از ما لغت خود را که در آن تولد یافته‌ایم می‌شنویم؟


Tura Cristo ii tunaarin japitramrau asamtai, yamaikia Yus aujkurkia, nekasar pengker nintimsar: Yus nekas anturtawapi tusar, sacerdote ainau Yusen aujsartas yumi pakuichaujai ni namangken nijararmia nunisrik tunauka nintimtsuk Yus aujsatnuitji. 	 پس به دل راست، در یقین ایمان، دلهای خود را از ضمیر بد پاشیده و بدنهای خود را به آب پاک غسل داده، نزدیک بیاییم؛


Tura mash taetet wajainak, Moisésa chichamen nuikiartin ainau fariseo asar, wajasar chichainak: —Ju aintska tunau kichkisha turachi. ¿Antsu wakan tura Yuse awemamuri nijai chichaschamasha? ¿Yaachia neka? —tiarmiayi. 	 پس غوغای عظیم برپا شد و کاتبان از فرقه فریسیان برخاسته مخاصمه نموده، می‌گفتند که «در این شخص هیچ بدی نیافته‌ایم و اگر روحی یا فرشته‌ای با او سخن گفته باشد با خدا جنگ نبایدنمود.»


Tamati nuwasha aimiak: —Wína aishruka atsawai, —timiayi. Tamati Jesús ayaak: —Ame: Aishruka atsawai tame nuka nekasam tame. 	 زن در جواب گفت: «شوهر ندارم.» عیسی بدو گفت: «نیکو گفتی که شوهر نداری!


Tura asamtai nu nekau asar, Yus iin pachitmas: Pengkeraitme turamji taji. Antsu pengker aa nu takau akurningkia, nunaka turamtsuji. Antsu iikia Jesús nekasampita tinu asakrin, Jesús ii tunaarin sakturmaru asamtai: Ameka tunaachawa nunisketme turamji. Tura asamtai iik nintimtumasar: Wikia pengker aa nuna takau asamtai, Yus wínaka tunaachawaitme turutui tichamnawaitji. Iikia pengker aa nu takaakrisha, ii tunaaringkia sakarchamnawaitji. Antsu Jesús ii tunaarin sakturmaru asamtai, iikia Jesús nekasampita tinu asakrin, Yuska iin pachitmas: Nuka tunaachawa nunisketai turamji. 	 پس جای فخر کجا است؟ برداشته شده است! به کدام شریعت؟ آیا به شریعت اعمال؟ نی بلکه به شریعت ایمان.


Nu muranmasha ayaamsar kuchi untsuri shushungminak wajaarmiayi. 	 و در حوالی آن کوهها، گله گرازبسیاری می‌چرید.


Tura susaram mash yuwaar tutuararmiayi. 	 پس جمیع خورده، سیر شدند.


Wina yatsur ainautirmin umaarutirmincha, yamaikia ataksha tajarme: Ii Apuri Cristo nintimsaram warastaram. Nuwik aatramjarme nuna ataksha antuktaram tusan, napchauka nintimtsuk atumin ataksha aatjarme. 	 خلاصه‌ای برادران من، در خداوند خوش باشید. همان مطالب را به شما نوشتن بر من سنگین نیست و ایمنی شما است.


Tuminamtai Pedro aints kaunkarun chicharak: —Israel ainautiram ¿warukaya miatcha nintimrume? ¿Tura warukaya miatcha jiikratrume? Ii kakarmarijaingkia juka tsuwarchaji. ¿Ii pengker asarik tsuwaraij? 	 آنگاه پطرس ملتفت شده، بدان جماعت خطاب کرد که «ای مردان اسرائیلی، چرا از این کار تعجب دارید و چرا بر ما چشم دوخته‌اید که گویا به قوت و تقوای خود این شخص را خرامان ساختیم؟


Tura weai, Egipto aints Israel aintsun awatun wainak, nuna jiij wajatmiayi. Tura nintimias: Wikia Egipto aintsun maamtaikia, wi wear nuna wainkar: Nekas Yus iin akupturmaku asa, iincha ayamrutmaktatji, tu nintimrartatui, Moisés tu nintimias, Egipto aintsun maamiayi. Tura waininayat Israel ainauka tuuka nintimracharmiayi. 	 وچون یکی را مظلوم دید او را حمایت نمود وانتقام آن عاجز را کشیده، آن مصری را بکشت.


Tamaitiat Yus ayaak: “Nuka tiip, wína aintsrun untsurin maawarmaitiat, siete mil (7,000) ainau Baalan tikishmatrar: Wina Yusruitme tutsuk pujuinawai,” timiayi. 	 لکن وحی بدو چه می‌گوید؟ اینکه «هفت هزار مرد بجهت خود نگاه داشتم که به نزد بعل زانو نزده‌اند».


Tama niisha nantaki pujus chichasmiayi. Tura nantaki chichaamtai, Jesús nukurin chicharak: “Uchiram jukita,” timiayi. 	 در ساعت آن مرده راست بنشست و سخن‌گفتن آغاز کرد و او را به مادرش سپرد.


Kashin tsawaar suntara apuri: ¿Waruka judío ainau Pablon timiá kajerina? tusa tenap nekaatas wakerak, jingkiamurin atitamiayi. Nunia sacerdote juuntri ainaun: Judío apuri ainaujai iruntrarti tusa chichaman akupkamiayi. Tura mash iruntraramtai, Pablon judío apuri iruntramunam japen awajsamiayi. 	 بامدادان چون خواست درست بفهمد که یهودیان به چه علت مدعی او می‌باشند، او را از زندان بیرون آورده، فرمود تا روسای کهنه و تمامی اهل شوراحاضر شوند و پولس را پایین آورده، در میان ایشان برپا داشت.


Suntar ainau Juankun achikiar, kársernum engkewaramtai, Jesús: Yus aints ainaun tu inartinuitai tusa, Yusnum uwemratin chichaman etserkatas Galilea nungkanam tamiayi. 	 و بعد از گرفتاری یحیی، عیسی به جلیل آمده، به بشارت ملکوت خدا موعظه کرده،


Kuikiartichu pujaknasha: Kuikiartichu ainau itiur pujuinawa tusancha nekauyajai. Tura kuikiartin pujaknasha kuikiartin ainau itiur pujuinawa tusancha, nunasha nekauyajai. Yutair nukap amatikia, tutuaran pengker nintimnuyajai. Tura yutair atsamtaisha, yaparaknasha nunisnak pengker nintimnuyajai. Yuumatsuk pujaknaka tura yuumaknasha, pachitsuk pengker nintimsan pujustinasha nuimiaruitjai. 	 و ذلت رامی دانم و دولتمندی را هم می‌دانم، در هرصورت و در همه‌چیز، سیری و گرسنگی ودولتنمدی و افلاس را یاد گرفته‌ام.


Jesús ataksha iin nuitamak: “Wikia aints ayatun, Yus akupkamu asan, Yuse awemamuri ainau wina tentatkaramtai, wi winaknaka apu wajasan, Yuse keemtairin nekas juunnum keemsatnuitjai. 	 «اما چون پسر انسان در جلال خود باجمیع ملائکه مقدس خویش آید، آنگاه بر کرسی جلال خود خواهد نشست،


Tu nintimias pujamtai, Yuse awemamuri Josén karanam wantintukmiayi. Tura chicharak: —Joséya Davidta weariya, ame chichasmaurum María japruku wainiatmek natsaamtsuk jeemin jukita. Yuse Wakani aitkamu asa japruki. 	 اما چون او در این چیزهاتفکر می‌کرد، ناگاه فرشته خداوند در خواب بروی ظاهر شده، گفت: «ای یوسف پسر داود، ازگرفتن زن خویش مریم مترس، زیرا که آنچه دروی قرار گرفته است، از روح‌القدس است،


Turamu asa Juun Yawaaya Tumau ama nu Yusen pachis pasé chichaun antukmajai. Tura Yuse naarincha pachis, tura Yuse jeencha pachis, tura nayaimpinam pujuinauncha pachis pasé chicharun antukmajai. 	 پس دهان خود را به کفرهای برخدا گشود تا بر اسم او و خیمه او و سکنه آسمان کفر گوید.


Turamtai Pablo nuna wainak kakar chicharak: —Maamawaip. Iikia mash pujaji, —timiayi. 	 اما پولس به آواز بلندصدا زده، گفت: «خود را ضرری مرسان زیرا که ماهمه در اینجا هستیم.»


Watska, kuik inaktursataram, —timiayi. Tura inaktusam Jesús chicharak: —¿Jusha yana yapiya nakumkamuita? ¿Tura yana naariya aarmawita? —timiayi. Tu iniam ainak: —Apu Césarnawaitai, —tiarmiayi. 	 دیناری به من نشان دهید. صورت ورقمش از کیست؟ «ایشان در جواب گفتند: «از قیصر است.»


Nu nuikiartutai chichaman mash umis, Jesús nunia jiinki, 	 و چون عیسی این مثلها را به اتمام رسانید، از آن موضع روانه شد.


“Aints ainau ni yachiin waininayat: Maawarat tusar surukartinuitai. Nunia uchirtin ainausha ni uchirin waininayat: Maawarat tusar surukartinuitai. Nuniasha chikich aints ni aparin waininayat: Maawarat tusar surukartinuitai. 	 و برادر، برادر را و پدر، فرزند را به موت تسلیم خواهند کرد و فرزندان بر والدین خودبرخاسته، ایشان را به قتل خواهند رسانید؛


Tu iniinam chikich aints nuni wajau ayaak: —Nuikiartinu, uchir iwianchrintin asa chichachuitai. Tura asamtai amin itiarjame. 	 یکی ازآن میان در جواب گفت: «ای استاد، پسر خود رانزد تو آوردم که روحی گنگ دارد،


Tura Jesús wekaasamia nuni yakat tuupich ainamunam, tura yakat juun ainamunmasha, tura aints ajanam pujuinamunmasha jau ainaun itaar jintanam pujsarmiayi. Tura ni wejmakri ninukmaurin antingtaj tusar, Jesúsan searmiayi. Tura nuna antingkiaruka pengker wajasarmiayi. 	 و هر جایی که به دهات یا شهرها یا اراضی می‌رفت، مریضان را بر راهها می‌گذاردندو از او خواهش می‌نمودند که محض دامن ردای او را لمس کنند و هر‌که آن را لمس می‌کرد شفامی یافت.


Tama aints ni nuikiartamun antukar nukap nintimrarmiayi. 	 و آن گروه چون شنیدند، از تعلیم وی متحیر شدند.


Tura asaramtai Josésha Galilea nungkanam pujau, Nazaret yaktanmaya jiinki, Judea nungkanam yakat Belénnum wemiayi. Joséka apu Davidta weari asa, David akiinamu yaktanam, Belénnum weak, Marín ayas, 	 و یوسف نیز از جلیل از بلده ناصره به یهودیه به شهر داود که بیت لحم نام داشت، رفت. زیرا که او از خاندان و آل داود بود.


Aints wini wininauka wína chichamrun antinak, tura umirtinak pujuinauka ¿ya aintsua tumawaita? tusan nekamtikiatjarme. 	 هر‌که نزد من آید و سخنان مرا شنود و آنها را به‌جا آورد، شما را نشان می‌دهم که به چه کس مشابهت دارد.


Tsaa tupin wajasamtai, mash nungka tee wajasmiayi. Tura kampatam hora nangkamaramtai, tsaa yantanti ataksha tsantramiayi. 	 و تخمین از ساعت ششم تا ساعت نهم، ظلمت تمام روی زمین را فرو گرفت.


Atum warí wakerarme nuka tuke atumi nintijai nintimsaram pujustatrume,” timiayi. 	 زیرا جایی که خزانه شما است، دل شما نیز در آنجا می‌باشد.


Tura chikich yaktanam werum nuni pujusrum, jea wayaarmeka tuke nuning kanurtaram. 	 و بدیشان گفت: «در هر جاداخل خانه‌ای شوید، در آن بمانید تا از آنجا کوچ کنید.


Antsu Israel ainau uwija mengkakawa nunisarang pujuinamunam wína chichamur etserkatasrum wetaram. 	 بلکه نزدگوسفندان گم شده اسرائیل بروید.


“Aints ni yuumak seatminamtaisha awangturkita tutsuk susataram. 	 هرکه از تو سوال کند بدو بده و هر‌که مال تو راگیرد از وی باز مخواه.


Tura chicharak: —Yuse chichame tu aarmawaitai. Yus chichaak: ‘Wína jearka Yus seatai jeaitai,’ tu aarmau wainiatrum atumka kasa aints juni kuikian kasamkarat tusaram tsangkatkarume, —Jesús timiayi. 	 و ایشان را گفت: «مکتوب است که خانه من خانه دعا نامیده می‌شود. لیکن شما مغاره دزدانش ساخته‌اید.»


Tu takurin Jesús ininmak: —¿Pangsha warutma takakrume? —tu ininmamtai iikia aimkur: —Siete (7) takakji, namakchisha jumchik takakji, —timiaji. 	 عیسی ایشان راگفت: «چند نان دارید؟» گفتند: «هفت نان و قدری از ماهیان کوچک.»


Aints ainau tunau asar, chicham nekas aa nuna antutan nakitinak, pasé aa nuna turinau asaramtai, Yus nayaimpinam puja nuka nuna wainak, nu aints ainaun kajerau asa wait wajaktinnum akupawai. Yus nunasha nekamtikramji. 	 زیرا غضب خدا از آسمان مکشوف می‌شود بر هر بی‌دینی و ناراستی مردمانی که راستی را در ناراستی باز می‌دارند.


Tura romano ainau wína wishikrurar, nunia katsumrukar numi winangmanum maawarti tusar surutkartatui. Tura mantuwaramtai kampatam kinta jakan tepayatun ataksha nantaktatjai, —turammiaji. 	 و او را به امت‌ها خواهند سپرد تا او رااستهزا کنند و تازیانه زنند و مصلوب نمایند و درروز سوم خواهد برخاست.»


Cristonu ainau nangkamiar pujusarai, tura chikich ainauncha pengker awajsarti, tura yuuminaun yaingtinasha nuimiararti tusan wakerajai. 	 و کسان ما نیز تعلیم بگیرند که در کارهای نیکومشغول باشند برای رفع احتیاجات ضروری، تابی ثمر نباشند.


Yaanchuik Juan akiintsaing, Yuse chichame etserin ainau tura Moiséscha: Yus aints ainaun tu inartinuitai tusar etserkarmiayi. 	 زیرا جمیع انبیا و تورات تا یحیی اخبار می‌نمودند.


Yamaikia yamaram chicham umiktaram tusan tajarme: Tuke mash aneenitaram. Wi atumin aneemiajrume nunisrumek aneenitaram. 	 به شما حکمی تازه می‌دهم که یکدیگر را محبت نمایید، چنانکه من شما را محبت نمودم تا شمانیز یکدیگر را محبت نمایید.


Tura yamaikia awangtuktatjame. Ameka wína wait anentrau asam, Onésimo wiya nunismek jeemin jukita. 	 که او را نزد تو پس می‌فرستم. پس تو او را بپذیر که جان من است.


Tura Cristonu ainaujai maanikiat tusa, tura niincha nepetkat tusa, tura mash nungkanmaya ainauncha niish niish chichau ainauncha inarat tusa, Juun Pangkingkia nu Juun Yawaaya Tumaunka ni kakarmarin suwaun wainkamjai. 	 و به وی داده شد که با مقدسین جنگ کند و بر ایشان غلبه یابد؛ و تسلط بر هر قبیله وقوم و زبان و امت، بدو عطا شد.


Nunia jiimkaman, Juun Pangki jangkenia, tura Juun Yawaaya Tumau jangkenia, tura Nungkanmaya Pachim anangkartutai chichaman etsernu jangkenia kampatam pasé wakantrintin parungkachia tumau jiininaun wainkamjai. 	 و دیدم که ازدهان اژدها و از دهان وحش و از دهان نبی کاذب، سه روح خبیث چون وزغها بیرون می‌آیند.


Nunia Jesús ataksha iin nuitamak: “Kichnasha tajarme: Yusnum pujustinka red sarma tumawaitai. Kuchanam reden nangkimiawar namaknasha mash pachitsuk achiinawai. 	 «ایض ملکوت آسمان مثل دامی است که به دریا افکنده شود و از هر جنسی به آن درآید،


Nunia Jesús chikich nuikiartutai chichaman nuitamak: “Yus aints ainaun nayaimpinmaya inartinka aints ni ajarin trigon pengkeran araamua nunisketai. 	 و مثلی دیگر بجهت ایشان آورده، گفت: «ملکوت آسمان مردی را ماند که تخم نیکو درزمین خود کاشت:


Nunia Jesús ataksha chichaak: “Aints warinak seamina nunaka juwinawai. Tura warinak eaina nunasha waininawai. Tura winájai tinaunaka waitin uratinawai. Tura asamtai tuke Yus seataram. Turakrumningkia atumi yuumamurmin suramsatnuitrume. Tura Yuse wakeramurin nekaatasrum wakerakrumningkia, Yuska nunasha nekamtikramatnuitrume. Tura Yus pujamunam jeatasrum wakerakrumningkia, Yuska waitin uratramtinuitrume. 	 «سوال کنید که به شما داده خواهد شد؛ بطلبید که خواهید یافت؛ بکوبید که برای شما بازکرده خواهد شد.


Tamati ni apuri chicharak: ‘Ayu, maaketai. Nekasam pengker takatrusume. Tura nekasam miatrusmek umirtukume. Wikia jumchik susamiajme nujai pengker takakmasume. Tura asakmin nuna nangkamasnak nukap susatatjame. Jearun wayaata. Tura wayaam wijai nukap warasta,’ timiayi. 	 آقای او به وی گفت: آفرین‌ای غلام نیک متدین! بر چیزهای اندک امین بودی، تو را بر چیزهای بسیار خواهم گماشت. به شادی خداوند خود داخل شو!


“Yus aints ainaun inartinuitai tusar Yusnum uwemratin chichaman mash nungkanmaya ainau nekaawarat tusar etserkartinuitai. Turinamtai nuniangka nungka amukatin kinta jeatnuitai. 	 و به این بشارت ملکوت در تمام عالم موعظه خواهد شد تا بر جمیع امت‌ها شهادتی شود؛ آنگاه انتها خواهد رسید.


Tinamtai Jesús iniak: —¿Pang warutma takakrume? Jiistaram, —timiayi. Tamati niisha nekapmarar: —Pangka cincoitai. Tura namaksha jimiarchikitai, —tiarmiayi. 	 بدیشان گفت: «چند نان دارید؟ رفته، تحقیق کنید.» پس دریافت کرده، گفتند: «پنج نان و دو ماهی.»


Wikia Yuse umirin ainau itiur pengkersha pujusarting tusan, ame nu chichamsha tenapkesam etserkata tusan, aminka Cretanam ukukmiajme, tura Cristonu ainau wainin chikich chikich yaktanmasha inaikiata tusan ukukmiajme. 	 بدین جهت تو را در کریت واگذاشتم تا آنچه را که باقی‌مانده است اصلاح نمایی و چنانکه من به تو امر نمودم، کشیشان در هر شهر مقرر کنی.


Tamati chicharinak: —¿Apaachirmesha tuwaita? —tiarmiayi. Tu iniinam Jesús aimiak: —Atumka winasha tura wína Apaachirsha nekatsrume. Wína nekarkurmeka, wína Apaachirsha nekaatnuitrume, —timiayi. 	 بدو گفتند: «پدر تو کجا است؟» عیسی جواب داد که «نه مرا می‌شناسید و نه پدر مرا. هرگاه مرامی شناختید پدر مرا نیز می‌شناختید.»


Atumi turamurincha wikia mash nekajrume. Tura atumi anengkratairincha nekajrume. Tura wína nekasampita turutu asaram, wína umirtakrum pujarme. Tura yuuminak pujuinausha pengker yayaarme. Tura wait wajayatrumek pengker nintimsaram pujarmin nekajrume. Tura nu nangkamtaik pengker turamiarume nuna nangkamasrumek yamaikia timiá pengker turarme tusan nekajrume. 	 اعمال و محبت و خدمت و ایمان و صبر تو رامی دانم و اینکه اعمال آخر تو بیشتر از اول است.


“Yatsur ainautiram: Ii juuntri Davidtan pachisan atumin paan ujaktasan wakerajrume. Nu jakamtai iwiarsarmiayi. Tura iwiarsamuri yamaisha tuke wainkatnuitai. 	 «ای برادران، می‌توانم درباره داود پطریارخ با شما بی‌محابا سخن گویم که او وفات نموده، دفن شد و مقبره او تا امروز در میان ماست.


Tura aishmang ni nuwarijai jimiaraitiat kichkia nunisang atinuitai. 	 و این دو یک تن خواهند بود چنانکه از آن پس دو نیستند بلکه یک جسد.


Yuska iin chichartamak: “Amincha pengké inaisashtatjame. Tura amincha ajapan ukukchatatjame,” turammiaji. Tu turamin asamtai, kuik aneetsuk asataram. Tura atum tákakrume nuka pachisrum maaketai tusaram, kuik nukapka wakerutsuk asataram. 	 سیرت شما از محبت نقره خالی باشد و به آنچه دارید قناعت کنید زیرا که او گفته است: «تو را هرگز رها نکنم و تو را ترک نخواهم نمود.»


Tu nintiminamtai Jesús nuna nekaa chichaak: —Wína Apaachir ju kintatisha tuke takakmasu asamtai, wisha nunisnak takakmajai, —timiayi. 	 پس ازاین سبب، یهودیان بیشتر قصد قتل او کردند زیراکه نه‌تنها سبت را می‌شکست بلکه خدا را نیز پدرخود گفته، خود را مساوی خدا می‌ساخت.


Kuikian wakerinauka tuke tunau takau ainawai. Tura asamtai tajarme: Atumka chikich ainau atumi kuikiarijai yaingtaram. Turaram atumi kuikiari amukamtai Yus: Wína jearun tuke pujustaram tusa atumin juramkitnuitrume. 	 و من شمارا می‌گویم دوستان از مال بی‌انصافی برای خودپیدا کنید تا چون فانی گردید شما را به خیمه های جاودانی بپذیرند.


Tamati Jesúsa nuiniatiri ainau jiij wajainai, Jesús yakí nayaimpinam yurangmijai wakamtai nuniangka wainkacharmiayi. 	 و چون این را گفت، وقتی که ایشان همی نگریستند، بالا برده شد و ابری او را از چشمان ایشان در ربود.


Tura aints nayaimpin pachis chichaak: ‘Nayaim Yuse pujutiri asamtai, wikia nunaka turatatjai, Yusjai tajai,’ tauka nayaimpinkeka pachiska tatsui, antsu Yusnasha pachis tawai. 	 و هر‌که به آسمان قسم خورد، به کرسی خدا و به او که بر آن نشسته است، قسم خورده باشد.


¿ni apuri warí kintatik tat? tura ¿warí uratik tat? tusa nekachu asamtai, aneachmau tari ni inatirin nakachmaun wainak, 	 هرآینه آقای آن غلام آید، در روزی که منتظرنباشد و در ساعتی که نداند،و او را دو پاره کرده، نصیبش را با ریاکاران قرار دهد در مکانی که گریه و فشار دندان خواهد بود.


Tura asamtai ¿Yus ni umirkatin chichaman wína jatan surustasang akupturkamia? Atsa, winia jatan surustinka tunauketai. Yus: Tunau warukuita tusa, wína nekamtikruatas: Wína umirtuktin chicham umirtukchau asam tunaawaitme tusa nu chichaman akupturkamiayi. 	 پس آیا نیکویی برای من موت گردید؟ حاشا! بلکه گناه، تا گناه بودنش ظاهر شود. بوسیله نیکویی برای من باعث مرگ شد تا آنکه گناه به‌سبب حکم بغایت خبیث شود.


Iikia chikich aints ainaujai maanitsuk pujakrikia, pengke arakan arainawa nunisrik angkan pengker nintimsar pujustinuitji, tura nukap juukmawa nunisrik pengker aa nuke turatnuitji. 	 و میوه عدالت در سلامتی کاشته می‌شود برای آنانی که سلامتی را بعمل می‌آورند.


Ii juuntri Enoc Yusen nekasampita tinu asamtai, Yus nayaimpinam iwiakmiayi. Tura Yus niin jukin asamtai wainkacharmiayi. Tura asamtai Yuse chichame tu aarmawaitai: “Enoc nayaimpinam watsuk nungká pujusang Yusen pengker awajnuyayi.” 	 به ایمان خنوخ منتقل گشت تا موت را نبیندو نایاب شد چرا‌که خدا او را منتقل ساخت زیراقبل از انتقال وی شهادت داده شد که رضامندی خدا را حاصل کرد.


Aints nuikiartiniun nakitinamtaikia, ni nuiniatirincha nakitrartinuitai. Tura aints inakratnuncha nakitinamtaikia, ni inatiri ainauncha nakitrartinuitai. Tura asamtai wína pachitsar aujmatrinak: Iwianchi apurintai tinauka wína umirtin ainauncha nunisarang aujmatinak pasé chichasartinuitai,” Jesús turammiaji. 	 کافی است شاگرد را که چون استاد خویش گردد و غلام را که چون آقای خودشود. پس اگر صاحب‌خانه را بعلزبول خواندند، چقدر زیادتر اهل خانه‌اش را.


Tura akupinam jiinkiar Siria nungkanam wekaasar, tura Cilicia nungkanmasha wekaasar, Cristonu ainaun kakamtikrarmiayi. 	 و ازسوریه و قیلیقیه عبور کرده، کلیساها را استوارمی نمود.


Jesús nayaimpinam wakamtai, ni nuiniatiri ainau tuke jiij wajainai, aneachmau Yuse awemamuri jimiar aintsua tumau wejmakan pujun entsarinau nijai tsaniasar wajainaun wainkarmiayi. 	 و چون به سوی آسمان چشم دوخته می‌بودند، هنگامی که او می‌رفت، ناگاه دومرد سفیدپوش نزد ایشان ایستاده،


Atumsha wína pachitsaram chicham nekaatasrum aints ainau Juankun iniasarat tusaram akupkamiarume. Turakrumin Juan tímia nuka nekasaintai. 	 اما من شهادت انسان را قبول نمی کنم ولیکن این سخنان را می‌گویم تا شمانجات یابید.


Ii jangkesha nunisketai. Ii jangkesha yairach ayat, tuke nampuram chichatayi. Jisha nintimrarmi: Ji tuupich ayat, epernasha mash keemaktinuitai. 	 همچنان زبان نیز عضوی کوچک است و سخنان کبرآمیز می‌گوید. اینک آتش کمی چه جنگل عظیمی را می‌سوزاند.


Nu nuikiartamun etsertan umis, ii Apuri ataksha chichaak: —¿Nu chichaman iwiarin pasé ayat tímia nuka antukurmek? 	 خداوند گفت بشنوید که این داوربی انصاف چه می‌گوید؟


Tura nintinchau ainawai, tura wi nuna turatatjai, tinayat nunaka umichu ainawai, tura anengkratchau ainawai, tura chikich ainaun tsangkurtan nakitinak wait anentsuk puju ainawai. 	 بی‌فهم و بی‌وفا و بی‌الفت و بی‌رحم.زیرا هر‌چند انصاف خدا را می‌دانند که کنندگان چنین کارها مستوجب موت هستند، نه فقط آنها را می‌کنند بلکه کنندگان را نیز خوش می‌دارند.


“Atum ainautiram nintimrataram. Aints kichik pachak uwijartin kichik mengkatukam, noventa y nueve (99) uwija matsatunka ukuki, uwijarin mengkakaun eaktas werawapi. 	 «کیست از شما که صد گوسفند داشته باشد و یکی از آنها گم شود که آن نود و نه را درصحرا نگذارد و از عقب آن گمشده نرود تا آن رابیابد؟


Tamati aints ainau mash aiminak: —Iikia ii weatak ju aints maamuka jiistatji. Tura asamtai nu aintsu numpe numparamtai, iisha ii weari ainausha wiasmamtikiatatji, —tiarmiayi. 	 تمام قوم در جواب گفتند: «خون او بر ما و فرزندان ما باد!»


Tura aints uchin tunau takamtikmatikia nuna turashti tusar, tunau takamtiknu kuntujen kaya juuntan jingkiatawar, juun kunanam ujungkaramtaikia, timiá pengker atinuitai. 	 او را بهتر می‌بود که سنگ آسیایی بر گردنش آویخته شود و در دریا افکنده شود از اینکه یکی از این کودکان را لغزش دهد.


Tura pitakrumsha jukirap. Tura wejmak kichik entsarum wekaasataram. Tura sapatrumsha takutsuk tura waisha takutsuk aintsarmek wetaram. Atumka Yuse chichame takau asakrumin, aints ainau atumnasha ayurtamatnuitrume. 	 و برای سفر، توشه‌دان یا دو پیراهن یا کفشها یا عصابرندارید، زیرا که مزدور مستحق خوراک خوداست.


Tura asamtai nu wait wajaktinaka Yusek: Ainik ati tusa amuktinuitai. Nuna turachmataikia aints kichkisha uwemrachminuitai. Antsu Yus ni aintsri uwemrartin ainaun aneau asa, nu wait wajaktinaka amuktinuitai. 	 و اگر آن ایام کوتاه نشدی، هیچ بشری نجات نیافتی، لیکن بخاطر برگزیدگان، آن روزها کوتاه خواهد شد.


Tura nayaimpisha papi penuarar juwamua nunisang mengkakaun wainkamjai. Tura mura ainausha, tura isar ainausha muchitkar yaja pujnasarun wainkamjai. 	 و آسمان چون طوماری پیچیده شده، از جا برده شد و هرکوه و جزیره از مکان خود منتقل گشت.


Tura asamtai Adán tunau turamujai aints mash tunau wajasar wait wajakarmiayi. Antsu Cristo pengker turamujai aints ainauti ni nekasampita tinu asakrin: Mash tunaachawa nunisrumek pujarmin jiiajrume tusa, pujut nangkankashtinun suramsamiaji. 	 پس همچنان‌که به یک خطا حکم شد برجمیع مردمان برای قصاص، همچنین به یک عمل صالح بخشش شد بر جمیع مردمان برای عدالت حیات.


Wikia wári taratnuitjai. Tura asamtai tsengkrutin Yus atumin suramsamia nuna iwianch atantruki tusaram, wína tuke inaitutsuk umirtuktaram. 	 بزودی می‌آیم، پس آنچه داری حفظ کن مبادا کسی تاج تو را بگیرد.


Nunia Cainán Enósa uchiri ayayi. Nunia Enós Seta uchiri ayayi. Nunia Set Adánka uchiri ayayi. Tura Adánnaka Yus najanamiayi. 	 ابن انوش، بن شیث، بن آدم، بن الله.


Moisés aints ainaun tunaarintin ainau wainiat, tura jakartin ainau wainiat, sacerdote apuri arti tusa inaikiamiayi. Antsu ukunam untsuri musach nangkamaramtai, Yus chicham yapajiachminun ni uchirin pachis chichaak: “Wi Yus asan nekasan tajai: Uchir pengké tunaarinchau asa, tura tuke iwiaaku asa, tuke sacerdote apuri ati,” tusa uchirin inaikiamiayi. 	 از آنرو که شریعت مردمانی را که کمزوری دارند کاهن می‌سازد، لکن کلام قسم که بعد از شریعت است، پسر را که تاابدالاباد کامل شده است.


Turayatun atum kajinmakiram tusan, atumin nintimtikratasan nekasan paan aarmajai. Yus wína chichamur etserkata tusa, akuptuku asamtai nunaka aatjarme. 	 لیکن‌ای برادران بسیار جسارت ورزیده، من خود نیز به شما جزئی نوشتم تا شما را یادآوری نمایم به‌سبب آن فیضی که خدا به من بخشیده است،


Yatsur ainautiram, nusha nekaataram tusan tajarme. Wisha chikich chikich nungkanmaya ainaun kakamtikramiaja nunisnak atumin kakamtikratasan wakerimiajai. Antsu atumin jiistasan nukap wakerayatun, winitatkaman tujinkamiajai. 	 لکن‌ای برادران، نمی خواهم که شمابی خبر باشید از اینکه مکرر اراده آمدن نزد شماکردم و تا به حال ممنوع شدم تا ثمری حاصل کنم در میان شما نیز چنانکه در سایر امت‌ها.


Tura jeanam jear, Jesús untsuri aints ainau jeanam wayaawartas wakerinau wainiat, aya Pedron, nunia Santiagoncha, nunia Juannasha, nunia nuwachi aparincha, nunia nukurincha wayaawarti tusa tsangkatkamiayi. 	 و چون داخل خانه شد، جز پطرس و یوحنا ویعقوب و پدر و مادر دختر هیچ‌کس را نگذاشت که به اندرون آید.


“Yatsur ainautiram, nusha nekaataram: Jesús atumi tunaarin sakturmaru asamtai, nu chichaman atumin etserkaruitai. Moisés umirkatin chichamka umirkayatrumek, atumi tunaaringkia sakarchamnawaitrume. Antsu Jesús nekasampita takurminka, atumi tunaarinka mash sakturmartinuitrume. 	 «پس‌ای برادران عزیز، شما را معلوم باد که به وساطت او به شما از آمرزش گناهان اعلام می‌شود.


Yamaisha wína naar pachisrumka wína Apaachirsha pengké seaatsrume. Antsu yamai nangkamsaram seataram. Atum seakrumningkia, niisha nukap warastaram tusa atumin waramtikramsatnuitrume,” Jesús turammiaji. 	 تا کنون به اسم من چیزی طلب نکردید، بطلبید تا بیابید و خوشی شما کامل گردد.


Tura mash ainia nu Cristonka umirkartinuitai. Tura mash ni umirin ainautin inarti tusa, Yus Cristonak inaikiamiayi. Tura asamtai Cristo aintsri ainautikia kichik namangkea nunisrik ainiaji. 	 و همه‌چیز را زیر پایهای او نهاد و او را سرهمه‌چیز به کلیسا داد،که بدن اوست یعنی پری او که همه را در همه پر می‌سازد.


Tura piningnasha achik, Yusen maaketai tusa, ni nuiniatiri ainautin suramak: —Jusha mash umurtaram. 	 وپیاله را گرفته، شکر نمود و بدیشان داده، گفت: «همه شما از این بنوشید،


Antsu chikich ainau suwirpiakuka jiisairap. Tura: Miajuitjai tuuka nintimtumasairap. Antsu mianchawaitjai, tu nitimtumasrum pujustaram. Tura chikich ainausha pachisrum: Nuka timiá pengkeraitai tu nintimsaram pujustaram. 	 و هیچ‌چیز را ازراه تعصب و عجب مکنید، بلکه با فروتنی دیگران را از خود بهتر بدانید.


—Ami nuiniatiram ainau ¿waruka yaanchuik ii juuntrin akupkamu umirtsuksha uwejen ikimiatskesha yuwinawa? —tiarmiayi. 	 «چون است که شاگردان تو از تقلید مشایخ تجاوز می‌نمایند، زیرا هرگاه نان می‌خورند دست خود رانمی شویند؟»


Junia aints ningki nintimsar wishikinak: Yus tímia nunaka nangkami timiayi tuweenawai. Antsu junia aints nekaina nuka mianchawaitai tusa Yuska nekawai. Yuse nekamtairi junia aintsu nekamtairin nangkamakuitai. Cristo numi winangmanum jakamtai, junia aints ainau: Yuse kakarmaringkia atsawai tinau wainiat, Yuse kakarmari junia aintsu kakarmarinka nangkakawaitai. 	 و همچنین پیاله را نیز بعد از شام وگفت: «این پیاله عهد جدید است در خون من. هرگاه این را بنوشید، به یادگاری من بکنید.»


Turamtai nuwik iwianchrintin pujuya nuka pengker wajasu asa Jesúsan chicharak: Wisha winitjai tu iniamaitiat Jesús chicharak: 	 اما آن شخصی که دیوها از وی بیرون رفته بودند از او درخواست کرد که با وی باشد. لیکن عیسی او را روانه فرموده، گفت:


Tura Yus chicharak: ‘Ame nungkarminia jiinkim, ami wearam ainau ukukim, chikich nungkanam wi inaktustatjame nuni weta,’ timiayi. 	 و بدوگفت: "از وطن خود و خویشانت بیرون شده، به زمینی که تو را نشان دهم برو."


Tamati Bernabé: Ayu tusa, Juan Marcos iijai ataksha wekaasati tusa ayatas wakerimiayi. 	 اما برنابا چنان مصلحت دید که یوحنای ملقب به مرقس را همراه نیز بردارد.


Antsu Cristonu ainau Judea nungkanam pujuinauka winaka waitkacharmiayi. 	 و به کلیساهای یهودیه که در مسیح بودند صورت غیرمعروف بودم،


Nuna wainak, Simón Pedro pujamunam ampuki waketkimiayi. Wisha Jesúsa aneetiri nuiniatiri asan, Pedrojai tsaniasan nuni pujumiajai. Tura Marí taa iin chichartamak: —Ii Apuri namangke iwiarsamunmayan jukiari. Tura tunintsuk ukusarma nuka nekatsji, —turammiaji. 	 پس دوان دوان نزد شمعون پطرس و آن شاگرد دیگرکه عیسی او را دوست می‌داشت آمده، به ایشان گفت: «خداوند را از قبر برده‌اند و نمی دانیم او راکجا گذارده‌اند.»


Tamati ni apuri chicharak: ‘Maj, ameka paseetme. Tura nakitme. Wi arakan araachiatnak: Juurtuktaram taja nuka nekayatmesha, 	 آقایش در جواب وی گفت: ای غلام شریر بیکاره! دانسته‌ای که از جایی که نکاشته‌ام میدروم و از مکانی که نپاشیده‌ام، جمع می‌کنم.


Antsu Yusen nekachu ainaujai tsaningkairap tatsujrume. Tura kuikian nukap wakerin ainaujai, tura kasa ainaujaisha, tura Yuschau waininayat: Ameka wína yusruitme, nangkamiar tinu ainaujaisha tuke tsaningkairap tatsujrume. Nu aints ainaujai tuke iruntsuk pujustasrum wakerakrumka, ju nungkanmaya tuke jiinkitnuitrume. 	 لیکن به فیض خدا آنچه هستم هستم و فیض او که بر من بود باطل نگشت، بلکه بیش از همه ایشان مشقت کشیدم، اما نه من بلکه فیض خدا که با من بود.


Jesús waitnas jarutramkau asa nunia nantaki, aints jintan jintamua nunisang ni Apaachiri pujamunam wakau asamtai, iikia yamaikia wayamnawaitji. 	 ازطریق تازه و زنده که آن را بجهت ما از میان پرده یعنی جسم خود مهیا نموده است،


Tura nuni jeamtai aints pimpirun Jesús pujamunam itaarmiayi. Tura pimpirun itaarmia nuka: Jesús nekasampi tsuwaratatua, tu nintiminau asaramtai, Jesús nuna nekaa pimpirun chicharak: —Natsachi, napchauka nintimtsuk asata. Tunaarumka yamaikia tsangkuramuitme, —timiayi. 	 ناگاه مفلوجی را بر بستر خوابانیده، نزد وی آوردند. چون عیسی ایمان ایشان را دید، مفلوج را گفت: «ای فرزند، خاطر جمع دار که گناهانت آمرزیده شد.»


Atumka yumtinka nintimtsuk asataram. Antsu tuke Yus seakrum waring achat mash Yus ujaktaram. Tura Yus seakrum tuke maaketai titaram. 	 برای هیچ‌چیزاندیشه مکنید، بلکه در هرچیز با صلات و دعا باشکرگزاری مسولات خود را به خدا عرض کنید.


Tura wainak chicharak: —Wína nemartustaram. Turaram namak achiarme nunisrumek aints ainau wína chichamur ujakmintrum, —timiayi. 	 عیسی ایشان را گفت: «از عقب من آیید که شما را صیادمردم گردانم.»


Tura kiimiatinam yumin yarak, ni nuiniatiri ainautin nawen nijatramar, nunia tarach peaakmaurijai ii nawen mujturmarmiaji. 	 پس آب در لگن ریخته، شروع کرد به شستن پایهای شاگردان وخشکانیدن آنها با دستمالی که بر کمر داشت.


Antsu atumin Yuse Wakani engkemturma, Yus ni kakarmari suramsatatrume, tura asamtai juni Jerusalénnum pujusrum, nunia Judea nungkanam wekaakurmesha, nunia Samaria nungkanam wekaakurmesha, nunia arák wekaakurmesha, mash nungka ainamunam wína pachitsaram etserkatnuitrume, —Jesús timiayi. 	 لیکن چون روح‌القدس بر شما می‌آید، قوت خواهیدیافت و شاهدان من خواهید بود، در اورشلیم وتمامی یهودیه و سامره و تا اقصای جهان.»


Chikitcha nunisang kuikian jimia warangkan jukimia nuka nu kuikiajai sumak, tura suruk takaa takaaka, ataksha kuikian jimia warangkan juki irurmiayi. 	 و همچنین صاحب دوقنطار نیز دو قنطار دیگر سود گرفت.


Turamtai nuni Magdalanmaya Marí chikich Maríjai iwiarsamun nákainak jiij pujuriarmiayi. 	 و مریم مجدلیه و مریم دیگر در آنجا، در مقابل قبرنشسته بودند.


Nunia Jesúsa nuiniatiri ainau mai nuwamtak: —¿Yaachita chikich ainaun nangkamaskesha? —tunaiyarmiayi. 	 و در میان ایشان مباحثه شد که کدام‌یک ازما بزرگتر است.


Tura nuwa ainausha arák wajasar, Jesús maamun jiisarmiayi. Nu nuwa irunujai Magdalanmaya Marí, tura Santiago nunia José nukuri Marísha, tura Salomésha wajasarmiayi. 	 و زنی چند از دور نظر می‌کردند که ازآنجمله مریم مجدلیه بود و مریم مادر یعقوب کوچک و مادر یوشا و سالومه،


Tura nayaimpinmaya chichaman antukmiayi. Nu chichamka nuwaitai: “Ameka wína uchiruitme, wína anetiruitme. Amin pengker nintimtusan pujajme,” timiayi. 	 و آوازی از آسمان در‌رسید که «توپسر حبیب من هستی که از تو خشنودم.»


Jesús aints ainaun tu nuiniaru asa, yaanchuik Yuse chichame etserin aarmaurin miatrusang umikmiayi. Nu aarmauka nuwaitai: “Aints ainaun nuikiartutai chichamjai ujaktinuitjai. Yus nu nangkamtaik nintimramia nuna aints pengké nekaachminun wainiatnak, wikia aints ainaun chichasan nekamtikiatnuitjai,” tu aarmawaitai. 	 تا تمام گردد کلامی که به زبان نبی گفته شد: «دهان خودرا به مثلها باز می‌کنم و به چیزهای مخفی شده ازبنای عالم تنطق خواهم کرد.»


Wína Apaachir wína akuptuku asa: Aints ainaun wína surusmia nunaka kichkisha mengkatsuk, antsu nungka amukatin kinta jeamtai, inankita tusa wakerawai. 	 و اراده پدری که مرا فرستاد این است که از آنچه به من عطا کرد چیزی تلف نکنم بلکه در روز بازپسین آن را برخیزانم.


Nunia Juun Yawaaya Tumaun achikiar, nunia Anangkartin Chichaman Etsernu Juuntrincha achikiar, mai iwiaaku waininayat, kucha jiiya tumau azufrejai keamunam ujungkarun wainkamjai. Nu Anangkartin Chichaman Etsernu Juuntringkia Juun Yawaaya Tumau wajamunam wainchati takat turamujai aints ainaun anangkau asamtai, Juun Yawaaya Tumau naaringkia aints ainau nijajin, tura ni uwejencha aatrarun wainkamja nuwaitai. Tura Juun Yawaaya Tumau nakumkamurin: Ameketme juuntam tinaun antukmaja nuwaitai. Tura aintsun untsurin anangkawaru asaramtai, kucha jiya tumau azufrejai keamunam mai ujungkarun wainkamjai. 	 و وحش گرفتار شد و نبی کاذب با وی که پیش او معجزات ظاهر می‌کرد تا به آنها آنانی را که نشان وحش رادارند و صورت او را می‌پرستند، گمراه کند. این هر دو، زنده به دریاچه آتش افروخته شده به کبریت انداخته شدند.و باقیان به شمشیری که از دهان اسب‌سوار بیرون می‌آمد کشته شدند وتمامی مرغان از گوشت ایشان سیر گردیدند.


Atash shinamtai, nu nuwasha Pedron ataksha wainak nuni pujuinaun chicharak: —Juwaapita ni aintsri, —timiayi. 	 و بار دیگر آن کنیزک اورا دیده، به حاضرین گفتن گرفت که «این شخص از آنها است!»


Tura aints ningki nintimias, Yuse chichame ju papin aarmaun wainiat, jumchiksha mengkaramtaikia, pengker yaktan ju papinum pachis aarmawa nuningkia wayaashti tusa Yuska suritkatnuitai. Tura nu yaktanam numi tuke pujustinun sukarta nuna neren yuwái tusa suritkatnuitai. 	 و هر گاه کسی از کلام این نبوت چیزی کم کند، خدا نصیب او را از درخت حیات و از شهر مقدس و از چیزهایی که در این کتاب نوشته است، منقطع خواهد کرد.او که بر این امور شاهد است، می‌گوید: «بلی، به زودی می‌آیم!»آمین. بیا، ای خداوند عیسی!


Tura aints ainau Yusen umirtan inaisaru asaramtai, ni wakeramurin natsanpiaku aa nuna najanawarti tusa, Yus ajapa ukukmiayi. Nuwa ainausha mai nuwatak pasé aa nuna takau armiayi. 	 از این سبب خدا ایشان را به هوسهای خباثت تسلیم نمود، به نوعی که زنانشان نیز عمل طبیعی را به آنچه خلاف طبیعت است تبدیل نمودند.


Tura chikich yaktanam jeamtai, kuchaprintin diez (10) irunmia nuka arák wajasar, 	 و چون به قریه‌ای داخل می‌شد ناگاه ده شخص ابرص به استقبال او آمدند و از دور ایستاده،


Tu iniamaitiat Pedro ataksha waitrak: —Atsa, —tamati atash shinimiayi. 	 پطرس باز انکارکرد که در حال خروس بانگ زد.


¿Waruka winasha inintrume? Winaka inintsuk wína chichamrun antukaru ainau iniasta. Nuka wi chichakmaunka nekawaru asar ujatmakartatui, —timiayi. 	 چرا از من سوال می‌کنی؟ از کسانی که شنیده‌اند بپرس که چه چیز بدیشان گفتم. اینک ایشان می‌دانند آنچه من گفتم.»


Atumka Moisés umirkatin chicham nekasrum umirkurmeka, atumi nuwapchiri charukrumka, nekasrum Yus pengker awajsatnuitrume. Antsu Moisésa chichame umirtsuk pujakrumka, judíochua nunisrumek pujarme. 	 زیرا ختنه سودمند است هرگاه به شریعت عمل نمایی. اما اگر از شریعت تجاوزنمایی، ختنه تو نامختونی گشته است.


Nunia ataksha wína chichartak: “Wi timiaja nuka mash umismawaitai. Wikia nu nangkamtaik tuke pujuyajai. Tura nungka mash amukamtaisha, wikia tuke pujustinuitjai. Yumi akikchaujai suwina nunisnak aints kitaminawa nunisarang pujuinaunka wijai tuke iwiaaku pujusarti tusan surittsuk susatnuitjai. 	 باز مرا گفت: «تمام شد! من الف و یا و ابتدا وانتها هستم. من به هر‌که تشنه باشد، از چشمه آب حیات، مفت خواهم داد.


Tuminamtai aints untsuri jeanam iruntraru asaramtai, Jesúsnum jeatatkamar tujinkar jea yakí wakaar patan urakar, pimpirun tampunam engketun Jesús pujamunam yakiya itararmiayi. 	 و چون به‌سبب جمعیت نتوانستند نزد او برسند، طاق جایی را که او بود باز کرده و شکافته، تختی را که مفلوج بر آن خوابیده بود، به زیر هشتند.


Tamati Jesús Simónkan chicharak: —Shamrukaip. Yamai nangkamsamek namakka achitsuk: Aints ainau Yusnau arti tusam, Yuse chichame etserkum aints achiu atatme, —timiayi. Tura Zebedeo uchiri Santiagosha, tura Juansha, Simónjai kanunam engkemawar pujuarmia nusha mash shamkarmiayi. 	 و هم چنین نیز بریعقوب و یوحنا پسران زبدی که شریک شمعون بودند. عیسی به شمعون گفت: «مترس. پس از این مردم را صید خواهی کرد.»


Tura nijai iruntrar wekaasarmia nuka nu armiayi: Bereanmaya aints Sópater naartin, nuka Pirro uchirintai, nunia Tesalónicanmaya ainau Aristarco nunia Segundo, nunia Derbenmaya aints Gayo naartin, nunia Timoteo, nunia Asianmaya ainau: Tíquico nunia Trófimo nu naartin armiayi. 	 و سوپاترس از اهل بیریه و ارسترخس وسکندس از اهل تسالونیکی و غایوس از دربه وتیموتاوس و از مردم آسیا تیخیکس و تروفیمس تا به آسیا همراه او رفتند.


Wikia Cristonam uwemratin chicham nekas Yuse chichamentai tinu asan, juni kársernum engkeamu pujajai. Tura asamtai chikich ainau nuna nekainau asar, tura Criston aneenau asar Cristo chichamenka etserinawai. 	 اما آنان از تعصب نه ازاخلاص به مسیح اعلام می‌کنند و گمان می‌برندکه به زنجیرهای من زحمت می‌افزایند.


“Nu Jesúska numi winangmanum maamarme nunaka Yus: Apu ati tusa, tura Mesías ati tusa akupkamiayi. Israel ainautirmeka, nuka nekasampita tusaram, mash pengker nekaataram,” Pedro timiayi. 	 پس جمیع خاندان اسرائیل یقین بدانندکه خدا همین عیسی را که شما مصلوب کردیدخداوند و مسیح ساخته است.»


Tura asamtai tunau takainaun pachis tu aarmawaitai: “Jakawa nunisrumek kanurum tepakrumsha shintartaram. Turaram shintarum nantaktaram. Turakrumningkia Cristo atumin paan nintimtikramratnuitrume.” 	 بنابراین می‌گوید‌ای تو که خوابیده‌ای، بیدار شده، از مردگان برخیز تامسیح بر تو درخشد.


Nunia Jesús ataksha nuiniak: “Yaanchuik juun ainau chichaman etserinak: ‘Nuwa aishrinujai tsanirmawairap,’ tinamuka antukmiarume. 	 «شنیده‌اید که به اولین گفته شده است "زنامکن."


Jesús nu nuikiartamun iin nuitamak: “Yuse aintsri ainausha aja takakminua nunisarang ainawai. Eemkar Yusen nemarkaru ainau ukunam nayaimpinam jeartinuitai. Tura ukunam Yusen nemarkaru ainau nuwá eemkar nayaimpinam jeartinuitai,” taku turammiaji. 	 بنابراین اولین آخرین و آخرین اولین خواهند شد، زیراخوانده‌شدگان بسیارند و برگزیدگان کم.»


Tu iniam Jesús chichartamak: —Nekasan tajarme: Yus nekasrum nintimtakrumka tura: Nekasash turat, tu nintimtsuk pujakrumka, higueran aitkaja aintsarmek atumsha ainkamnawaitrume. Tura ju murasha chicharkuram: ‘Juni wajatsuk juun entsanam ayangta,’ takurmeka nusha turamnawaitrume. 	 عیسی در جواب ایشان گفت: «هرآینه به شما می‌گویم اگر ایمان می‌داشتید و شک نمی نمودید، نه همین را که به درخت انجیر شدمی کردید، بلکه هر گاه بدین کوه می‌گفتید "منتقل شده به دریا افکنده شو" چنین می‌شد.


Tu takurin Jesús chichartamak: —Nuka wína surustaram, —turammiaji. 	 گفت: «آنها را اینجا به نزد من بیاورید!»


¿Atumka Yuse chichame aarmawa nu aujchaukitrum? Tu aarmawaitai: ‘Jeamin ainau kaya jean jeamkar, chikich kayan wainkar chichainak: Ju kayaka paseetai, tusar japawarmiayi. Japinau wainiat Yuska: Nu kayaka timiá pengkeraitai timiayi. 	 آیا این نوشته رانخوانده‌اید: سنگی که معمارانش رد کردند، همان سر زاویه گردید؟


Aints ainautiram, ju chicham antukrum nintimrataram,” Jesús timiayi. 	 پس گفت: «هر‌که گوش شنوا دارد، بشنود!»


Yuse Uchiri aints ainautin: Nekasrum tunaarinchau ataram tusa iin yainmaji. Tura asamtai Yusnum akiinau asakrin, ninu ainautinka Jesúska: Wína yatsur ainawai tusa natsantramatsji. 	 زانرو که چون مقدس کننده و مقدسان همه از یک می‌باشند، از این جهت عار ندارد که ایشان را برادر بخواند.


Tura chikich ainauka apu inatiri ainaun achikiar pasé awajsarmiayi, tura kichnasha maawarmiayi. 	 و دیگران غلامان او را گرفته، دشنام داده، کشتند.


Aintstikia mash ¿ii turamuri itiurak awa? tusar nintimratnuitji. 	 زیرا هرکس حامل بار خود خواهد شد.


Nunia chikich chichaman nayaimpinmaya chichaun antukmajai. Nu chichamka nuwaitai: “Wína aintsur ainautiram, nu yaktanmaya tunau jurumakrum wait wajakairam tusan jiinkitaram tajarme. 	 و صدایی دیگر از آسمان شنیدم که می‌گفت: «ای قوم من از میان او بیرون آیید، مبادادر گناهانش شریک شده، از بلاهایش بهره‌مندشوید.


Antsu nuni wajasan kichik chichaman kakarman chicharkun: Jakau ainau jakariat ataksha nantakiar iwiaaku pujusartin ainawai, wi timiaja nu chichaman pachisar: Paseetai turutinatsuash,” Pablo timiayi. 	 مگر آن یک سخن که در میان ایشان ایستاده، بدان ندا کردم که درباره قیامت مردگان ازمن امروز پیش شما بازپرس می‌شود.»


Tura sacerdote apuri Anás naartin, nunia Caifás, nunia Juan, nunia Alejandro, nunia sacerdote apuri wearisha mash iruntrar pujuarmiayi. 	 با حنای رئیس کهنه وقیافا و یوحنا و اسکندر و همه کسانی که از قبیله رئیس کهنه بودند.


Tura numi keaun kajinchau asamtai, Moisés nuna wainak: ¿Warukang kajintsu? tusa: Wisha wakemkan jiisnaka wainkainjapi, tu nintimias weri wakemak jiiai, Yus chichaun antukmiayi. 	 موسی چون این را دید از آن رویا درعجب شد و چون نزدیک می‌آمد تا نظر کند، خطاب از خداوند به وی رسید


Tuke inaitsuk chikich ainaun jiyainak pasé chicharin ainawai. 	 ودهان ایشان پر از لعنت و تلخی است.


Tura maamaitiatnak kampatam kinta tepayatun ataksha nantaktatjai, —turammiaji. Turamin asamtai ni nuiniatiri ainauti nu chicham antukar nukap wake mesekmiaji. 	 و او را خواهند کشت و درروز سوم خواهد برخاست.» پس بسیار محزون شدند.


“Maj, atumka aneartaram tajarme. Atumka jakau iwiarsamu wainchatiya tumawaitrume. Tura asaram aints iwiarsamun paan wainchau asar nájainawai. Tura aints ainausha nunisarang atumi chichamen antinayat, itiur nintimrume tusarka nekainatsui,” Jesús timiayi. 	 وای بر شما‌ای کاتبان و فریسیان ریاکار زیرا که مانند قبرهای پنهان شده هستید که مردم بر آنها راه می‌روند و نمی دانند.»


Antsu Yuse wakeramuri tura ni nekas pengker awajtamsamuri nuwá eemkaram nintimrataram. Turakrumningkia atumi yuumamurin mash suramsatatrume. 	 لیکن اول ملکوت خدا و عدالت او را بطلبید که این همه برای شما مزید خواهد شد.پس در اندیشه فردا مباشید زیرا فردا اندیشه خود را خواهد کرد. بدی امروز برای امروز کافی است.


Tura wi yaanchuik itiur pujuyaja nuka antukmiarume. Tura judío umirkatin chichaman miatrusnak umirkataj tusan, wikia Cristo aintsri ainaun tuke kajerakun, tura mash amuktasan wakerakun, miatrusnak wait wajaktiniun suyaja nuka antukmiarume. 	 زیراسرگذشت سابق مرا در دین یهود شنیده‌اید که برکلیسای خدا بینهایت جفا می‌نمودم و آن راویران می‌ساختم،


Wikia chicham nekas aa nuna Yusnumia nuimiaru asan, atumin ujayajrume. Tura nu chichamka antuku ayatrumek, wína mantuatasrum wakerutarme. Abrahamka tuuka nintimchauyayi. 	 ولیکن الان می‌خواهید مرا بکشیدو من شخصی هستم که با شما به راستی که از خداشنیده‌ام تکلم می‌کنم. ابراهیم چنین نکرد.


Atumka nangkamrum: Iikia Abrahama uchirinji, tura asar Yuse aintsri ainiaji tarume. Antsu wikia tajarme: Yuska ju kaya tepa junaka juki: Juka Abrahama weari ati tusa, ningki wakerakka turamnawaitai. 	 و این سخن را به‌خاطر خود راه مدهیدکه پدر ما ابراهیم است، زیرا به شما می‌گویم خداقادر است که از این سنگها فرزندان برای ابراهیم برانگیزاند.


Nunia namaknasha jumchik wainkarmia nunasha Jesús takus, Yusen maaketai tusa: Aints ainau mash susarat tusa, ni nuiniatiri ainauncha susamiayi. 	 و چند ماهی کوچک نیز داشتند. آنها را نیز برکت داده، فرمود تا پیش ایشان نهند.


Nuka mai mengkakartin ainawai, antsu Ameka tuke pujustinuitme. Nungkasha tura nayaimpisha tarach arut mamuawa nunisarang mengkakartinuitai. 	 آنها فانی، لکن تو باقی هستی و جمیع آنها چون جامه، مندرس خواهد شد،


Jesús pangkan siete (7) amia nuna takus, tura namaknasha takus, Yusen maaketai tusa, pangkan puuk ni nuiniatiri ainautin suramsamiaji. Turamtai iisha aints ainau kichik kichik mash susamiaji. 	 و آن هفت نان و ماهیان را گرفته، شکر نمود و پاره کرده، به شاگردان خود داد وشاگردان به آن جماعت.


Jesús Yus seatai juun jeanam aints ainaun nuiniak: —Moisésa chichame nuikiartin ainau Yus akupkatnun Mesías tutain pachisar ¿waruka Davidta wearintai tinawa? 	 و هنگامی که عیسی در هیکل تعلیم می‌داد، متوجه شده، گفت: «چگونه کاتبان می‌گویند که مسیح پسر داود است؟


“Tura asamtai atumin tajarme: Aintsu tunaari ainia nunaka mash Yus tsangkuratnuitai. Tura Yusen pachisar pasé chichainaunka Yus mash tsangkuratnuitai. Antsu Yuse Wakanin pachisar pasé chichainaunka pengké tsangkurashtinuitai. 	 از این‌رو، شما را می‌گویم هر نوع گناه و کفر از انسان آمرزیده می‌شود، لیکن کفر به روح‌القدس از انسان عفو نخواهد شد.


Tura Antioquíanam jear, Cristonu ainau iruntrarti tusar untsukarmiayi. Tura mash iruntraramtai, Yus niin kakamtikramu asar, chikich yaktanam turuwarmia nuna mash etserkarmiayi. Tura etserinak: Yus judíochu ainaun Jesúsan nekasampita tiarat tusa, nintimtikramu asar, nuna pachisar ujakarmiayi. 	 و چون وارد شهر شدند کلیسا را جمع کرده، ایشان را مطلع ساختند از آنچه خدا با ایشان کرده بود و چگونه دروازه ایمان را برای امت‌ها باز کرده بود.پس مدت مدیدی با شاگردان بسر بردند.


Nuniangka Yuse Wakani Jesúsa nintin waramtikmau asa Yusen seak: —Apaachiru, maaketai tajame. Ameka mash nayaimpinmaya ainau Apurinme. Tura mash nungkanmaya ainau Apurinme. Tura asam aints ningki nintimsar: Wikia nekau aintsuitjai tinauka ju chichaman nekaacharti tusam uukuitme. Antsu uchichia nunisarang nintiminau ju chichaman paan nekaawarti tusam nekamtikiawaitme. Apaachiru, nekasam tu ati tau asakmin maaketai tajame, —timiayi. 	 در همان ساعت، عیسی در روح وجدنموده گفت: «ای پدر مالک آسمان و زمین، تو راسپاس می‌کنم که این امور را از دانایان وخردمندان مخفی داشتی و بر کودکان مکشوف ساختی. بلی‌ای پدر، چونکه همچنین منظور نظرتو افتاد.»


Tura chikich Yuse awemamuri nayaimpinmaya Yuse jeenia jiinun wainkamjai. Nuka yurangminam keemas nunia kakar untsuak: “Nungkanam árak yanchuk tsamaku asamtai, juuktin kinta jeayi. Tura asamtai kuchírumjai charukam juukta,” taun antukmajai. 	 و فرشته‌ای دیگر از قدس بیرون آمده، به آواز بلند آن ابرنشین را ندا می‌کند که داس خود را پیش بیاور و درو کن، زیرا هنگام حصاد رسیده و حاصل زمین خشک شده است.


Tura nu aints ainauka nekainachiat pachitsuk pasé chichainawai. Tura junia nungkanam aa nunak nekainau asar, tangku nintinchawa nunisarang ainawai. Tura tangkua nunisarang ni namangken ningki mesmaminawai. 	 لکن این اشخاص بر آنچه نمی دانند افتراء می‌زنند و در آنچه مثل حیوان غیرناطق بالطبع فهمیده‌اند، خود را فاسدمی سازند.


Nunia ataksha chicharak: —Nekasan tajame: Yus nayaimpin uraamtai, wikia aints ayatnak Yus akuptuku asamtai, atumsha Yuse awemamuri nayaimpinmaya wi pujamunam tarutiar, nunia nayaimpinam waketinau wainkatnuitrume, —Jesús timiayi. 	 پس بدو گفت: «آمین آمین به شما می‌گویم که از کنون آسمان را گشاده، و فرشتگان خدا را که بر پسر انسان صعودو نزول می‌کنند خواهید دید.»


Nuniangka jakatin, tura jakaru ainau matsamtairincha ji kucha tumau keamunam ujungmaun wainkamjai. Tura tuke Yusnum iwiaaku pujustin papinum nu aints ainau naari aatrachmau asar, kucha jiya tumau keamunam ujuinaun wainkamjai. Nu aints ainauka Yusnum pengké jeachartin asar, antsu ji kajintrashtinnum tuke wait wajakartin asar, jimia jakatnua nunisarang ainawai. 	 و موت و عالم اموات به دریاچه آتش انداخته شد. این است موت ثانی، یعنی دریاچه آتش.و هر‌که در دفتر حیات مکتوب یافت نشد، به دریاچه آتش افکنده گردید.


Tu iniam Jesús chicharak: —Wína anentuka wi taja nuna umirtuktinuitai. Turamtai wína Apaachirsha nu aintsnaka aneetnuitai. Tura iijai tuke tsanias pujau asamtai, iisha nu aintsu nintin engkemtuar, nijai tsaniasar pujustinuitji. 	 عیسی در جواب او گفت: «اگر کسی مرا محبت نماید، کلام مرا نگاه خواهد داشت و پدرم او رامحبت خواهد نمود و به سوی او آمده، نزد وی مسکن خواهیم گرفت.


Nunia nu apuka suntara kapitangkrin jimiaran untsukmiayi. Tura mai taaramtai chicharak: —Yamaikia jimia pachak (200) suntar saapin takusar, nunia setenta (70) suntar kawainum keemkar, nunia suntar jimia pachak (200) nangkin nanasar atumjai wearti tusaram umistaram. Nunia kashi japeantak wajai, nu suntar ainaujai Cesarea yaktanam wetaram. 	 پس دو نفر از یوزباشیان را طلبیده، فرمودکه «دویست سپاهی و هفتاد سوار و دویست نیزه‌دار در ساعت سوم از شب حاضر سازید تا به قیصریه بروند؛


Tu tinam Jesús chichaak: —Yanchuk wiitjai tajarme. Wína achirkatasrum eatkurmeka, ju aints wijai wajainauka wearat tusaram akupkataram, —timiayi. 	 عیسی جواب داد: «به شما گفتم من هستم. پس اگر مرامی خواهید، اینها را بگذارید بروند.»


Paan wainmakamtai, Jesús chicharak: —Yaktanmaka waitsuk, tura aintcha kichkisha ujatsuk, jeemin tupnik waketkita, —tusa akupkamiayi. 	 پس او را به خانه‌اش فرستاده، گفت: «داخل ده مشو و هیچ‌کس را در آن جا خبر مده.»


Tura aints ainaun aujas ukuki, ningki Yusjai chichastas muranam wakamiayi. Tura kashi japeng ningki Yusen seak pujai, 	 وچون مردم را روانه نمود، به خلوت برای عبادت بر فراز کوهی برآمد. و وقت شام در آنجا تنها بود.


¿Warí timiá yumtinuita? ¿Tunaarum tsangkuramuitme, titin yumtinkai? Antsu nu tachakrisha pimpiru: ¿Wajakim wekaasata titin yumtinkai? 	 کدام سهلتر است، گفتن اینکه گناهان تو آمرزیده شد، یا گفتن اینکه برخیز و بخرام؟


Turammatai ni nuiniatiri ainauti paan nintimrar: “Pang pachimtai pachiska turamtsuji, antsu fariseo ainau, tura saduceo ainauka anangkartin asaramtai, ni nuikiartamuka anturkairap tusa turamji,” tusar nekaamiaji. 	 آنگاه دریافتند که نه از خمیرمایه نان بلکه از تعلیم فریسیان وصدوقیان حکم به احتیاط فرموده است.


Tura katsekinak chichaman untsuri chichariarmiayi. 	 و بسیارکفر دیگر به وی گفتند.


Antsu Pedro jiinki iwiarsamunam ampuki wemiayi. Tura nuni jea tekena jiikma tarachik tepaun wainkamiayi. Tura wainak nukap nintimiar jeanam waketkimiayi. 	 اما پطرس برخاسته، دوان دوان به سوی قبر رفت و خم شده کفن را تنها گذاشته دیدو از این ماجرا در عجب شده به خانه خود رفت.


Tura wína awemamur ainaun akupkan, wína umirtukaru ainaun wi uwemtikratasan wakerau asan, mash nungkanmayan tura nayaimpinmayancha irurat tusan akupkartinuitjai. 	 در آن وقت، فرشتگان خود را از جهات اربعه از انتهای زمین تابه اقصای فلک فراهم خواهد آورد.


Yus yaanchuik ii juuntri ainaun chicharak: Jakau ainau jakariat, ataksha nantakiartinuitai tinu asamtai, wisha nunisnak tinuyajai. Tu tinu asamtai, juni yamaikia chichaman nekartuwartas itariari. 	 والحال به‌سبب امید آن وعده‌ای که خدا به اجداد ما داد، بر من ادعا می‌کنند.


Jumchik kinta nangkamaramtai, Jesús ataksha Capernaum yaktanam jeamiayi. Tura jeamtai aints ainau ni amikri jeen pujaun nekaawarmiayi. 	 و بعد از چندی، باز وارد کفرناحوم شده، چون شهرت یافت که در خانه است،


Tamati Yuse awemamuri nungkanam tari ni kuchírijai uva neren charuk juwaun wainkamjai. Tura uva yumirin juukartas, yakta aarin uva nere irumtainum chumpiamu asamtai, uva neren nájainaun wainkamjai. Tura uva yumiri jiinun wainkatatkaman, numpa jiinun wainkamjai. Tura numpa entsa tumaun kampatam pachak (300) kilómetros pajamar kawai jangkejai metek kuna wajasun wainkamjai. Wi wainkamja nuka aints Yusen umirtan nakitin ainaunka Yus kajerak amuktinuitai taku tawai. 	 پس آن فرشته داس خود را برزمین آورد و موهای زمین را چیده، آن را درچرخشت عظیم غضب خدا ریخت.وچرخشت را بیرون شهر به پا بیفشردند و خون ازچرخشت تا به دهن اسبان به مسافت هزار وششصد تیر پرتاب جاری شد.


Simeón uchin pachis tu chichaamtai, Josésha tura Jesúsa nukurisha nuna antukar nukap nintimrarmiayi. 	 و یوسف و مادرش ازآنچه درباره او گفته شد، تعجب نمودند.


“Tunau nintimtai ainauka aintsu nintinia jiinui. Tura aints maatnusha, tura aishrintin wakeruktincha, tura nuwentin wakeruktincha, tura tsanirmatnusha, tura kasamkatnusha, tura anangkartuatnusha, tura Yusen pachis, nunia aintsun pachisar pasé chichastincha nintinmaya jiinu asa, 	 زیرا که از دل برمی آید، خیالات بد و قتلها و زناها و فسقها ودزدیها و شهادات دروغ و کفرها.


Tura wainiat Yus judío ainauncha, tura judíochu ainauncha uwemtikratas eaku asamtai, Cristo Yuse kakarmarin tura ni nekamtairincha nekamtikramji. 	 و شکر نموده، پاره کرد وگفت: «بگیرید بخورید. این است بدن من که برای شما پاره می‌شود. این را به یادگاری من به‌جاآرید.»


Tamati sacerdote juuntri ainau chichaman untsuri tsanumriarmiayi. 	 و چون روسای کهنه ادعای بسیار بر او می نمودند،


Tura muranmaya kuankiar, Jesús ni nuiniatiri ainaun akatar akupak: —Wikia aints ayatun Yus akupkamu asan, jakamunmaya nantaatsaing atum yamai wainkarume nuka pengké etserkairap, —timiayi. 	 و چون از کوه به زیر می‌آمدند، ایشان راقدغن فرمود که تا پسر انسان از مردگان برنخیزد، از آنچه دیده‌اند کسی را خبر ندهند.


Tamati Yuse awemamuri nayaimpinmaya Jesúsan kakamtikratas tarimiayi. 	 وفرشته‌ای از آسمان بر او ظاهر شده او را تقویت می‌نمود.


Turinamtai Efesonam judío ainausha, tura judíochu ainausha mash nuna nekaawar shamkarmiayi. Tura Apu Jesús nekas juuntaitai tiarmiayi. 	 چون این واقعه بر جمیع یهودیان و یونانیان ساکن افسس مشهور گردید، خوف بر همه ایشان طاری گشته، نام خداوند عیسی را مکرم می‌داشتند.


Nunia Jesús akupkamu ainau ataksha Jesúsnum waketkiar, ni turamurin ujakarmiayi. Tura kaunkaramtai Jesús niin mash yaruak, aints atsamunam Betsaida yaktanam arakchichu amanum wearmiayi. 	 و چون رسولان مراجعت کردند، آنچه کرده بودند بدو بازگفتند. پس ایشان را برداشته به ویرانه‌ای نزدیک شهری که بیت صیدا نام داشت به خلوت رفت.


“Nu wait wajaktin kinta jeamtai, nuwa jamtin ainauka tura kuwirchin muntsak pujuinausha nukap wait wajakartin asaramtai wait anentinajai. 	 اما وای بر آبستنان و شیر دهندگان در آن ایام.