I'tunin pe pʉra kanan iye'ku'kaa'pʉ. Mara rɨ iyesi tʉpo, kamoro a'ko pe iye'soto'pɨ'sa' kon uya ta'pʉ Pi'ta pɨ', “I'napai rɨ kuru rɨ ɨmɨrɨ kʉrɨ rɨ to' tonpa, apʉne pʉra Kiyarari pon pe ɨwesi,” ta'pʉ to' uya. 	 Laakiin mar kale ayuu dafiray. Wuxoogaa yar dabadeed kuwii ag taagnaa ayaa mar kale Butros ku yidhi, Run weeye, adiguna midkood baad tahay, waayo, waxaad tahay reer Galili, afkaaguna waa la mid afkooda.


Mɨrɨ awonsi'kɨ ka'pon amʉ' wako'wa amʉ' kʉrʉpo'pomanin nan pɨ', “To' akanʉ'tɨ' serɨ tapai, ukʉipʉnʉ iwʉ' kʉ'ku'tʉu kʉrʉpo'po pɨ' e'nɨ iwʉ' pe,” ta'pʉ iya. 	 Kuwii qoolleyaha iibinayayna wuxuu ku yidhi, Waxyaalahan halkan ka qaada. Guriga Aabbahay ha ka dhigina guri baayacmushtari.


Iye'sa' a'tai, orʉ pɨ' enpoika iya mɨrɨ ipoken pʉra makoi pɨ' iyesi pɨ', iyawɨron pɨ', mɨrɨ awonsi'kɨ eseru aimenkato' pɨ': 	 Isagu markuu yimaado wuxuu dunida ku caddayn doonaa xagga dembiga iyo xaqa iyo xukunka;


Kʉrai iwano' pe ɨwesi kon yau, Epʉra'an payan ton pe ɨwesi kon mɨrɨ, mɨrɨ yau usauro'nɨsa' rʉ'pʉ epoton kon pe. 	 Haddaad tihiin Masiixa kuwiisa, waxaad tihiin Ibraahim farcankiisa oo ah kuwa dhaxalka leh sida ballanku leeyahay.


Mɨrɨpan kon pɨ' ta'pʉ Sises uya, “Ɨ'koro'tau'nokon sa'ne esi a'tai, erikʉ rawɨrɨ, sekamatai ɨpɨ'nokon ko tanporon nɨ Mosi' Maimu, pu'kena' amʉ' Maimu rɨ, Eren yau'ne isauro'sa' na'ne' upɨ' uta'ku'tɨto' pe iyesi ukatai ko,” ta'pʉ iya to' pɨ'. 	 Wuxuu ku yidhi, Kuwani waa hadalladaydii aan idinkula hadlay intii aan weli idinla jiray. Waa inay noqdaan wax walba oo sharciga Muuse iyo nebiyadii iyo sabuurrada laygaga qoray oo igu saabsanaa.


Mɨrɨ a'tai, tu'kan kon esi'pʉ ipan pe Piri' maimu ɨnetapai, wakʉ i'tuto' ipɨ' inkupʉnʉ ensa' tʉuya'nokon pɨ'. 	 Oo dadkii badnaa, iyagoo isku wada qalbi ah, ayay dhegaysteen wuxuu Filibos ku hadlay markay waxyaalahaas maqleen oo ay arkeen calaamooyinkuu sameeyey.


Serɨ wenai, Sises ewa'noma pɨ' to' e'sara'tɨ'pʉ, apʉne pʉra usepi'tɨn ku'sa' iya pɨ' Sapa' a'tai. 	 Sidaa aawadeed Yuhuuddu Ciise way silciyeen, maxaa yeelay, wuxuu waxyaalahaas sameeyey sabtidii.


“Tanporo mɨrɨ ton ku'sa' uya man. Ɨ'rɨ kuru ken e'ku'sa' nai?” ta'pʉ moineri'pɨ uya. 	 Ninkii dhallinyarada ahaa ayaa ku yidhi, Kuwaas oo dhan ayaan dhawray. Maxaa weli ii dhiman?


E'tane mɨrɨ ta iya to'ka'nʉkʉ to' uya pʉra rɨ iyesi'pʉ. 	 Laakiin way garan waayeen hadalkii uu kula hadlay.


Mɨrɨ yau si, takuru'kenan esi'pʉ mɨrɨ itemekon ton mɨrɨ awonsi'kɨ i'si ton a'sarutapɨ'sa'. 	 Oo bal eeg, waxaa hortiisa joogay nin uurweynaad qaba.


Serɨ uya, ɨnʉ' uya rɨ ikʉipʉnʉ ene'pʉ ta pen; kʉrɨ Papa winon uya rɨken ikʉipʉnʉ ene'pʉ. 	 Ma aha in nin arkay Aabbaha, kii Ilaah ka yimid mooyaane. Isagu waa arkay Aabbaha.


“Papa pɨ' to' enari'nʉnto' pʉra rɨ iyesi to' enu yau,” tawon. 	 Cabsida Ilaahna indhahooda ma hor taal.


urɨ rɨ mɨrɨ wenai uyenu yau esi tato' uya e'tane. Ɨnʉ' rɨ usenuminka yau mɨrɨ wenai ipun esi uyenu yau tukai', urɨ man mɨrɨ entai rɨ: 	 in kastoo aan aniga qudhayduba jidhka ku kalsoonahay, haddii nin u malaynayo inuu jidhka ku kalsoon yahay anigu waan ka sii daranahay.


Serɨ etasa' Sises uya a'tai, ta'pʉ iya ipɨ', “Tikin nan nɨken iyawɨrɨ ɨwe'to' e'ku'sa' man; tanporo ɨimamin pe na'ne' ikʉrʉpo'pomakɨ, mɨrɨpan itepe'pʉ tʉrʉ pa entu'manin nan ena', mɨrɨpan epe'pʉ pe wakʉ eporo pa Epʉn po. Mɨrɨ ku'sa' auya tʉpo, upɨkɨrɨ si ɨsi'kɨ,” ta'pʉ iya. 	 Ciise goortuu waxaas maqlay ayuu ku yidhi, Weli wax keliya ayaa kuu dhiman. Waxaad haysatid oo dhan iibi, oo masaakiinta u qaybi, oo waxaad jannada ku lahaan doontaa maal, ee kaalay oo i soo raac.


makoi esi'pʉ na'ne' kasa esa' wannɨ pe uma'tan nɨto' yau, mɨrɨ kasa rɨ marɨ wakʉ nonkasa' e'to' pe esa' wannɨ pe Papa uya anʉn nɨ ipokena' pe poro tɨwɨro' rɨ uko'man nɨto' ne'nin pe Sises Kʉrai, uyepuru kon poro. 	 in, sida dembigu dhimashada ugu taliyey, sidaas oo kalena ay nimcadu ugu taliso xaqnimo ilaa nolosha weligeed ah ee xagga Rabbigeenna Ciise Masiix.


Asa'ron kon tenku'na' nan ka'pon amʉ' ereutasa' esi'pʉ asanta ka'ta po. Sises utɨ etasa' tʉuya'nokon a'tai, to' ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ'pʉ, “Ina epuru, Tepi' pa rʉ'pʉ, ina pɨ' ɨsentu'makɨ!” ta'pʉ to' uya. 	 Oo laba nin oo indha la' ayaa jidka ag fadhiyey, oo goortay maqleen in Ciise ag marayo ayay qayliyeen iyagoo leh, Sayidow, ina Daa'uudow, noo naxariiso.


Inke Tamaskas po Saarʉ esi koro'tau, Esuwerʉ amʉ' e'kama'pʉ iwɨnɨ pɨ'. 	 Oo markii maalmo badan dhaafeen, ayay Yuhuuddu ku tashadeen inay dilaan;


Kamoro a'ko pe iye'soto'pɨ'sa' kon uya serɨ etasa' a'tai, “Apʉne etatɨ', Iraisa kɨ'ma pɨ' man,” ta'pʉ to' uya. 	 Kuwa ag taagnaa qaarkood ayaa goortay maqleen yidhi, Eeg, wuxuu u yeedhayaa Eliyaas.


iye'tʉsa' rʉ'pʉ tiwa rɨ uye'manin kon pe tanporon ɨri ton apai mɨrɨ awonsi'kɨ ukorʉkato' kon pe tʉuya tiwano' ton pe ka'pon amʉ' itiwano' ton kuru, wakʉ ɨnku'pai kuru te'san. 	 Isagu nafsaddiisuu u bixiyey aawadeen, inuu dembi oo dhan inaga furto oo uu inaga dhigto dad daahirsan oo uu isagu leeyahay oo ku dadaalaya shuqullo wanaagsan.Waxyaalahan dadka kula hadal, oo ku waani, oo ku canaano, adigoo amar oo dhan leh. Oo ninna yuusan ku quudhsan.


Ɨ'rɨ ken si ku'nin pe main esi mɨrɨ? Iponantɨsa' mɨrɨ makoi esi pɨ', ekamasa' rʉ'pʉ Epʉra'an pa rʉ'pʉ uyepʉ pona rɨ. Papa uya main tʉrʉ'pʉ inserʉ amʉ' poro Mosi', ka'sanawon wannɨ ena' ka'pon amʉ' enakan pe. 	 Haddaba sharcigu waa maxay? Waxaa loogu daray xadgudubyo aawadood, ilaa farcankii loo ballanqaaday yimaado, oo waxaa xagga malaa'igaha lagaga amray dhexdhexaadiye gacantiis.


Sises ɨnnonkapai tesi pɨ', Paire' uya kanan to' ekama'pokaa'pʉ. 	 Mar kale Bilaatos ayaa iyaga la hadlay isagoo doonaya inuu Ciise sii daayo.


“Urɨ, Sises uya uinserʉʉi enno'sa' ɨpiya'nokon so'si amʉ' auro'kanin pe. Urɨ kʉrɨ rɨ Tepi' Atʉ rʉ'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Ipa rʉ'pʉ, a'kwa, pata emakʉ a'taino Kaiyono',” ta'pʉ iya. 	 Oo anigoo Ciise ah ayaan malaa'igtaydii u soo diray inay waxyaalahan idiinku markhaati furto kiniisadaha aawadood. Anigu waxaan ahay xididkii iyo farcankii Daa'uud, iyo xiddigta waaberi oo dhalaalaysa.


Mɨrɨ yau, Panapas esakʉ'pʉ to' uya Isus tukai', “Eke pe iyesi,” ta'pʉ to' uya, mɨrɨpan Paarʉ esakʉ'pʉ to' uya Ɨrʉmes tukai', apʉne pʉra tʉusauro'sen pe iyesi pɨ'. 	 Barnabasna waxay u bixiyeen Yubiter; Bawlosna waxay u bixiyeen Merkuriyos, maxaa yeelay, wuxuu ahaa kii hadalka waday.


apʉne pʉra tanporo pata yau upinimʉ koro'tau, ɨwɨpʉremato' kon yau ene pɨ' ɨuse'mato' kon apon eporo'pʉ uya. Mɨrɨ pɨ' iye'menukasa' ensa' uya man, ‘Ti'tusen pen nɨ Papa ena',’ tawon. Serɨ pe si ɨni'tunʉ kon pen nɨ ɨpʉreman nɨto' ipɨ' ekareei ekama uya serɨ ɨpɨ'nokon. 	 Waayo, markaan soo socday oo aan arkay waxyaalaha aad caabuddaan waxaan soo arkay oo kale meel allabari oo lagu qoray, Waxaa leh ilaah aan la oqoon. Haddaba waxaad oqoonla'aanta ku caabuddaan ayaan wax idiinka sheegayaa.


Tanporo e'nɨ na'ne' kaisa rɨ uko'man nɨ'pʉ'nokon to' koro'tau pena a'tai, u'naino kon umakooi kon e'to' i'se kupʉ pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ i'se iye'to' mɨrɨ awonsi'kɨ isenuminkato' pɨkɨrɨ utɨn pɨ'. To' kasa rɨ, i'naino kota'man nɨto' iwano' pe e'nɨ'pʉ. 	 Iyaga dhexdooda mar baynu dhammaanteen ku dhaqmi jirnay damacyada jidhkeenna, innagoo samaynayna waxyaalaha jidhka iyo maanku ay doonayaan, oo innaguna xagga dabiicadda waxaynu ka ahayn carruurtii cadhada sida dadka kale.


Mɨrɨ awonsi'kɨ ɨ'rɨ rɨ kupʉ auya'nokon a'tai, amaimu kon ke, ɨyemiya kon ke, tanporo iku'tɨ' Itepuru Sises ese' yau, tenki tai'ma Papa, Ikʉipʉnʉ pɨ' Kʉrai poro rɨ. 	 Oo wax alla wixii aad ku samaysaan hadal ama shuqulba, magaca Rabbi Ciise ku wada sameeya oo Ilaaha Aabbaha ah ugu mahad naqa isaga.


Mɨrɨ a'tai, Pari'si amʉ' uyee'pʉ Sises piya', mɨrɨpan kon uya ta'pʉ ipɨ', “Serɨ apai tʉron nɨ airɨ enta, Era' e'kaman pɨ' man ɨwɨnɨ pɨ',” ta'pʉ to' uya. 	 Markaas qudhiisa ayaa waxaa yimid qaar Farrisiin ah iyagoo ku leh, Bax oo ka tag meeshan, waayo, Herodos ayaa doonaya inuu ku dilo.


E'tane ta auya'nokon, ka'pon uya rɨ tʉkʉipʉnʉ pɨ' mɨrɨ pe pʉra tʉsan pɨ', ‘Ɨpika'tɨto' pe ɨneporonʉ uwinɨ tʉsa' man Papa ena',’ ta yau, 	 Laakiin waxaad leedihiin, Kan aabbihii ama hooyadii ku yidhaahda, Wixii aan idiin tari lahaa, hadiyad baan Ilaah ugu bixiyey,


mɨrɨpan kon ene'pʉ iya, pʉrata ke to' uya tʉrepa tukai'. 	 Markaasuu u fiirsaday iyaga, isagoo filanaya inuu iyaga wax ka helo.


Serɨ tʉpo, Paarʉ uya A'tens nɨmɨ'pʉ, mɨrɨpan tʉpo Koren pata pona itɨ'pʉ. 	 Waxyaalahaas dabadeed Ateenay ayuu ka tegey, oo wuxuu yimid Korintos.


Saraman esi'pʉ Reyopowan kʉipʉnʉ pe, Reyopowan esi'pʉ Apaya kʉipʉnʉ pe, Apaya esi'pʉ Esa kʉipʉnʉ pe, 	 Sulaymaanna wuxuu dhalay Rexabcaam, Rexabcaamna wuxuu dhalay Abyaah, Abyaahna wuxuu dhalay Aasaa,


“Ɨmɨrɨ'nokon kamoro uya'kɨrɨ iye'sa' kon ui'tupɨ'to' yau'ne rɨ, 	 Idinku waxaad tihiin kuwa ila sii joogay markii lay jirrabayay.


Ɨnʉ' rɨ iyapiyo' pe te'sen esi pʉra iyesi asa'ron kon tepuru ton apiyo' pe. Tikin nan ewaruma'tɨ iya, isakon i'nʉnka iya; tikin nan pɨ' ita'si, isakon sanoma iya pʉra. Asa'rɨ rɨ marɨ Papa mɨrɨ awonsi'kɨ pʉrata apiyo' pe ɨwesi kon pʉra iyesi,” ta'pʉ iya. 	 Midiidinna laba sayid uma shaqayn karo, waayo, mid buu nacayaa, kan kalena wuu jeclaanayaa, ama mid buu la jirayaa, kan kalena wuu quudhsanayaa. Uma wada shaqayn kartaan Ilaah iyo maal.


Ipoitorʉ ton uya serɨ ensa' a'tai, to' usewansiuka'pʉ, to' uya ekama'po'pʉ, “Nai kasa si pi' e' useketa inke pʉra rɨ?” ta'pʉ to' uya. 	 Xertii goortay arkeen way yaabeen oo waxay ku yidhaahdeen, Geedkii berdaha ahaa sidee buu kolkiiba u engegay?


“Tanporo rɨ pe' serɨ ton eke ton ɨutɨ amɨpɨ'sa' menyan?” ta'pʉ Sises uya. “Tikin nɨ rɨ tɨ' e'nonkato' oton pen mɨrɨ ɨsipʉro'po; tanporon nɨ uta'po'to' oton mɨrɨ,” ta'pʉ iya. 	 Ciise wuxuu ku yidhi, Guryahan waaweyn ma arkaysaa? Halkan lagu dul dayn maayo dhagax dhagax kale dushiisa oo aan la dumin doonin.


E'tane nin si serɨ Papa uya ka'pon amʉ' anʉnto' ipokenan pe usi'tusa', main piyapai, main, Mosi' winon mɨrɨ awonsi'kɨ Pu'kena' amʉ' nekamayai'ne'. 	 Laakiin haatan sharciga la'aantiis ayaa xaqnimadii Ilaah la muujiyey, waxaana u marag furay sharciga iyo nebiyadii,


Sises uya ta'pʉ, “Papai, to' pɨ' ɨsentu'makɨ, apʉne pʉra to' uya i'tu pʉra rɨ iyesi ɨri kupʉ tʉuya'nokon tukai',” ta'pʉ iya. Ipon nʉ'pʉ ta'nʉkʉ'pʉ to' uya te'wapiya'kapɨ'se. 	 Markaasaa Ciise wuxuu yidhi, Aabbow, iyaga cafi, waayo, garan maayaan waxay samaynayaan. Markaasay dharkiisii qaybsadeen, wayna saami riteen.


E'tane kʉrɨ ipoi rɨ tenu tʉtʉse wakʉ main, mo'kanin wannɨ ennin mɨrɨ awonsi'kɨ tʉuko'mansen serɨ kupʉ pɨ' tʉneta'pʉ tʉpu'tɨka'nʉ'se pʉra e'tane ikupʉ pɨ'—kʉrɨ rɨ uya wakʉ epoto' oton mɨrɨ tʉnkupʉnʉ yau. 	 Laakiin kii fiiriya sharciga kaamilka iyo xorriyadda ah oo ku sii socda, isagoo aan ahayn kan maqla oo illooba laakiin kan shuqulka yeela, kaasu waa ku barakaysnaan doonaa yeeliddiisa.


Saiman Pi'ta uya se e'kupʉ to'ka'nʉ'sa' a'tai, iye'sekunka'pʉ Sises enupɨkɨrɨ. “Enta upiyapai. Ɨpiyau esi poken pʉra man, apʉne pʉra tʉmakooi ke esi pɨ',” ta'pʉ Saiman uya ipɨ', 	 Laakiin Simoon Butros goortuu waxaas arkay, ayuu Ciise jilbihiisa isku tuuray, oo wuxuu ku yidhi, Sayidow, waxaan ahay nin dembi leh, ee iga tag.


“Tikin nɨ nin si inennokonʉ e'nonkasa' esi'pʉ, imu rɨ nin si, ini'nʉnkanʉ. ‘Pʉse rɨ, umu nin si nama to' uya mɨrɨ,’ tai'ma nin si tanporon kon u'matʉ pe ennoko'pʉ iya. 	 Weliba wuxuu lahaa wiil keliya oo uu jeclaa. Kolkii ugu dambaysay ayuu u soo diray isagii, oo wuxuu yidhi, Wiilkayga way maamuusi doonaan.


Sises uya ta'pʉ, “Ɨnʉ' rɨ kʉ'pana'tɨi, e'tane enta ɨsenpoikata Papa ena' use'man nɨto' tʉrawasomanin ena' mɨrɨ awonsi'kɨ ɨuse'mato' pe te'sen, Mosi' uya tasa' na'ne' awɨrɨ mʉtʉrʉi', ɨyekorʉkasa' pɨ', ekamanin pe to' pɨ',” ta'pʉ iya. 	 Markaasuu ku amray, Ninna ha u sheegin, laakiin jidkaaga mar oo wadaadka istus. Waxaad daahirsanaantaada u bixisaa wixii Muuse amray, marag iyaga ha u ahaatee.


Serɨ tawon etasa' kin pe te'sen Era' uya a'tai, isewankama'pʉ, mɨrɨpan kaisa rɨ Surusiran pon kon usewankama'pʉ. 	 Goortuu boqor Herodos waxan maqlay, ayuu welwelay, isaga iyo reer Yeruusaalem oo dhan.


Kamoro ekama'popɨtʉ pɨ' te'san utama'pʉ ipiyapai mɨrɨ a'tai rɨ. Soisa amʉ' epuru enari'nʉmʉ'pʉ, Paarʉ, Roman pe te'sen auronpɨ'sa' tʉuya pɨ' i'sen ke. 	 Haddaba kuwii doonayay inay isagii imtixaamaan markiiba way ka tageen, xataa sirkaalkii sarena waa cabsaday markuu ogaaday inuu yahay reer Rooma, maxaa yeelay, wuu xidhay.Laakiin maalintii dambe, isagoo doonaya inuu hubsado waxa Yuhuuddu ku dacwaysay, ayuu isagii furay, oo wuxuu wadaaddadii sare iyo shirka oo dhan ku amray inay isu yimaadaan, markaasuu Bawlos hoos u keenay oo soo hor taagay iyagii.


Non a'kwarʉ eposa' uya'nokon pʉra iyesi, e'tane iya'kwarʉ Papa winɨpaino, ito'ka'nʉ'to' kon pe Papa uya urepa'pʉ kon ike. 	 Haddaba sida jidhku mid keliya u yahay, oo uu xubno badan u leeyahay, oo xubnaha oo dhan ee jidhka ay jidh keliya u yihiin, in kastoo ay badan yihiin, Masiixuna waa sidaas oo kale.


Ɨnʉ' uya rɨ penaro' ensi tʉpo emenna' waain ensi pʉra iyesi, ‘Penaro' esi wakʉ pe kuru upona,’ ta iya,” ta'pʉ Sises uya. 	 Ma jiro nin, hadduu khamri duug ah cabbay, doonaya kan cusub, waayo, wuxuu leeyahay, Kan duugga ah ayaa wanaagsan.


To' osorʉwano rʉ'pʉ uya kanan imari'ma'pʉ, mɨrɨpan kanan erikʉ'pʉ. Mɨrɨ kasa tanporo 7 pan kon uya imari'mapɨtʉ'pʉ, mɨrɨpan 7 pe rɨ to' erikʉ'pʉ tʉmunkɨ ke pʉra rɨ. 	 oo kii saddexaadna waa dumaalay. Sidaasay toddobadii u wada guursadeen, carruurna kama ay tegin, wayna dhinteen.


“Ipon nʉ'kwɨ rɨ a'pɨ'sa' uya yau, usepi'tɨ rɨ mɨrɨ,” ta'pʉ iya ti'nau rʉ'kwɨ rɨ. 	 Waayo, waxay tidhi, Haddaan dharkiisa iska taabto uun, waan bogsanayaa.


“Tu'kan kon pen Sates pon kon uya tʉpon kon oi'masa' pʉra man. Uya'kɨrɨ si to' usato' oton aimu'nan ya' tepontɨpɨ'se, apʉne pʉra mɨrɨ rɨ eponin nan ye' pe to' esi. 	 Laakiinse waxaad Sardis ku leedahay dhawr qof oo aan dharkooda nijaasayn; oo anigay ila socon doonaan iyagoo dhar cad qaba; maxaa yeelay, way istaahilaan.


Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' ta' iyewomʉ'pʉ, ipʉremasa' pʉreti tʉyu oton tepose iyenta'na'pʉ, Main uya Papa ena' use'man nɨto' tʉrawasomanin nan yu pe rɨken te'sen tasa' ɨku'pʉ iya, e'tane rɨ mɨrɨ uya imakoima'pʉ pen. Tʉtonpa ton nɨrɨ repa'pʉ iya,” ta'pʉ iya. 	 siduu gurigii Ilaah u galay oo uu u qaaday kibistii tusniinta oo u cunay oo u siiyey kuwii la jiray, tan aan xalaal u ahayn in la cuno wadaaddada maahee?


Tʉtonpa ton pokon pe na'kɨ iyesi tukai' to' utɨ'pʉ tikin nɨ wʉi rɨ. Mɨrɨ a'tai, iwarinpa pɨ' to' e'sara'tɨ'pʉ tʉtonpa kon amʉ' koro'tau. 	 laakiin iyagoo u malaynaya inuu dadka la socdo, ayay maalin sii socdeen, markaasay ka dhex doondooneen xigaalkooda iyo kuway isbarteen.


Kaware amʉ' pana'pano esi'pʉ to' mʉta yau mɨrɨ awonsi'kɨ to' aukʉ yau. To' aukʉ esi'pʉ ɨkʉi kasa ti'pai ke, mɨrɨpan kon uya ka'pon amʉ' i'kapɨtʉ'pʉ. 	 Waayo, fardaha xooggoodu wuxuu ku jiray afkooda iyo dabadooda, waayo, dabadoodu waxay u ekayd abeesooyin, oo waxay lahaayeen madaxyo, oo kuwaasay dadka wax ku yeeli jireen.


Use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton uya pʉrata pun amuku'pʉ, mɨrɨpan kon uya ta'pʉ, “Main, Mosi' winon nɨ pʉremekʉ pe iyesi mɨrɨ inonkasa' a'tai pʉrata yen ya', apʉne pʉra mʉn epe'pʉ pe iyesi ke,” ta'pʉ to' uya. 	 Kolkaasaa wadaaddadii sare lacagtii qaadeen oo waxay yidhaahdeen, Xalaal ma aha in khasnadda quduuska ah lagu rido, waayo, waa dhiig iibkiis.


Moro uyau ɨwesi kon pe iyesi yau, umaimu rɨ nɨrɨ esi moro ayau'nokon, i'se ɨwe'to' kon ekama'potɨ', ɨrepa kon nɨ mɨrɨ ike. 	 Haddaad igu jirtaan, oo ay erayadayduna idinku jiraan, weyddiista waxaad doonaysaanba, waana laydiin yeeli doonaa.


Sises uya to' eikʉ'pʉ, “Ɨyentarunto' kon e'paka'nʉ'tɨ'. 	 Markaasaa Ciise u jawaabay oo ku yidhi, Ha ka gunuunecina dhexdiinna.


Ekama uya serɨ, Pi'ta pe ɨyese' esi, Tɨ' ta e'kwa pe. Uso'sii nin si amɨ uya, ɨmɨrɨ tɨ' po, iyeri'sa' kon utɨto' ya' pata mʉra'taai enato' oton pen itentai. 	 Anigu waxaan kugu leeyahay, Butros baad tahay, oo dhagaxan ayaan ka dul dhisan doonaa kiniisaddayda, oo albaabbadii Haadees kama adkaan doonaan.


“E'tane warawo' tʉtonpa wɨpɨ'nin uya Mosi' a'tu'ma'pʉ, ‘Ɨnʉ' uya ɨku'sa' ina epuru pe, mɨrɨ pe pʉra ina eseru aimenkanin pe? 	 Laakiin kii deriskiisii dulmayay, ayaa isaga iska riixay oo ku yidhi, Yaa nooga kaa dhigay taliye iyo xaakin?


Mɨrɨ a'tai, Sises uya ta'pʉ anpisin pɨ', “Main awɨron kon pen pe' esa' pe esi serɨ, ɨuye'sa' kon na'ne' supara amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ wa'tana amʉ' esa' pe uya'sise'na? Wʉi kaisarɨ rɨ e'tai ko use'man nɨto', ɨpʉreman nɨto' iwʉ' pʉ'kʉ tau tereutai' ka'pon amʉ' enupa pɨ', uya'si auya'nokon pʉra rɨ. 	 Saacaddaas qudheeda ayaa Ciise dadkii badnaa ku yidhi, Ma waxaad iila soo baxdeen seefo iyo ulo inaad i qabataan sidaan tuug ahay? Maalin walbaba macbudka ayaan fadhiyi jiray oo wax bari jiray, imana aydnaan qabsan.


Mɨrɨpan uya, “Sises man nurɨne. Ene'pʉ uya,” ta tane iya, to' uya apurɨ pʉra rɨ iyesi'pʉ. 	 Iyaguna goortay maqleen inuu nool yahay oo ay aragtay, way rumaysan waayeen.


To' uya itʉto' oton Esuwerʉ amʉ' pen ena', isapemato' oton to' uya, to' eta'tapɨ'to' oton ipona, to' uya ari'po'pɨ'to' oton, mɨrɨ awonsi'kɨ to' uya rɨ iwɨto' oton. 	 Waayo, isaga waxaa loo dhiibi doonaa dadka aan Yuhuudda ahayn, waana lagu kajami doonaa, oo la caayi doonaa, oo lagu tufi doonaa,


Ɨnkupʉnʉ kon si'tuyai', i'tu uya ikomi' pe pʉra ɨwesi kon mɨrɨ awonsi'kɨ a'ne' pe pʉra nɨrɨ. Tisakonʉ'kai' ɨwesi kon i'se e'ai'. 	 Waan ogahay shuqulladaada iyo inaadan qabow iyo kulayl midna ahayn. Waxaan jeclaan lahaa inaad tahay qabow iyo kulayl midkood.


Paarʉ uya eikʉ'pʉ, “Esuwerʉ urɨ, Tarʉsas, Siri'siya yawon yau iyentusa' rʉ'pʉ, patawon kanan urɨ tɨ ekasiman pen yawon. Apʉne, ka'pon amʉ' sauro'kai'ya,” ta'pʉ iya. 	 Laakiin Bawlos wuxuu ku yidhi, Anigu waxaan ahay nin Yuhuudi ah oo reer Tarsos ah taasoo Kilikiya ku taal, oo waxaan ahay magaalo aan yarayn waddanigeed. Waxaan kaa baryayaa inaad ii fasaxdid inaan dadka la hadlo.Oo kolkuu fasaxayna, Bawlos isagoo sallaankii taagan, ayuu dadkii gacan u taagay; oo markii aad loo aamusay, ayuu af Cibraaniga kula hadlay iyagii, isagoo leh,


Inserʉ uyee'pʉ ipiya'. Mɨrɨpan a'tai, “Miyarɨ, Papa Nanʉmʉ'pʉ! Itepuru man ɨpiyau,” ta'pʉ iya. 	 Malaa'igtii baa u soo gashay, oo waxay ku tidhi, Nabad, adigoo nimcaysan, Rabbiga ayaa kula jira.


Pi'ta uye'sa' a'tai Antiyo' pona, ipɨrɨ'ka'pʉ uya itenpa tau, apʉne pʉra ipoken pʉra kuru rɨ iye'sa' pɨ'. 	 Laakiinse Keeyfas kolkuu Antiyokh yimid, waan hor joogsaday, maxaa yeelay, wuu eedaysnaa.


Sises uya kanan takaa'pʉ, “Ɨnʉ' yan kasa to' esi tukai' serɨ a'taino kon ekama uya? Mʉre amʉ' ereutapɨ'sa' kʉrʉpo'po pata'se' yau na'ne' tʉukɨ'pɨ'nʉnpɨ'san tʉron kon pɨ' kasa to' esi: 	 Maxaan qarnigan u ekaysiiyaa? Wuxuu u eg yahay carruur suuqa fadhida oo kuwa kale u yeedhaysa,


“Ti'tui' e'tɨ'; tense e'tɨ' Pari'si amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Era' uya pʉrowa a'sarutanʉ'to' ike pɨ',” tukai' to' panama'pʉ iya. 	 Markaasuu wuxuu ku amray, oo ku yidhi, Iska eega oo iska jira khamiirka Farrisiinta iyo khamiirka Herodos.


mɨrɨ awonsi'kɨ ikinike' pe e'nɨto'; e'taripan nɨto', te'kamai' rɨ e'taripan ekuman nɨto' pe, mɨrɨ ton warai'nan. Apanamakapʉ uya 'nokon serɨ, wapiya siku'taine' kasa, kamoro serɨ kasa tʉuko'mansan uya Papa e'to' esa' wannɨ pe anʉnto' oton pen nɨ. 	 xaasidnimo, sakhraannimo, rabshooyin iyo waxyaalo la mid ah. Kuwaas waan idiinka digayaa, sidaan markii horeba idiinku sheegay, in kuwa waxyaalaha caynkaas ah sameeyaa ayan dhaxli doonin boqortooyada Ilaah.


Serɨ etasa' to' uya a'tai, to' epa'taisima'pʉ Sises ese' yau. 	 Oo markay waxaas maqleen, waxaa iyagii lagu baabtiisay Rabbi Ciise magiciisa.


Sises erasu pe te'san e'sara'tɨ'pʉ isapema pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ iwɨpɨtʉ pɨ'. 	 Nimankii Ciise qabtay way ku kajameen oo garaaceen.


Ɨtonpa kon nɨ na'kɨ nai takuru'ke? Tɨwɨ so'si epuru ton kɨ'mai tʉpona to' ɨpʉremato' pe, mɨrɨ awonsi'kɨ tʉkarapaimato' pe Itepuru ese' yau. 	 Mid bukaa ma idinku dhex jiraa? Ha u yeedho waayeellada kiniisadda, oo iyagu ha u duceeyeen, oo saliid ha ku mariyeen magaca Rabbiga.


Tu'kan kon anpisin utɨ'pʉ ipɨkɨrɨ, mɨrɨpan kon epi'tɨ'pʉ iya mɨrɨ yau. 	 Waxaana soo raacay dad aad u badan, oo halkaas ayuu ku bogsiiyey iyaga.


Apʉne pʉra Ka'pon, Papa winon uye'sa' mɨrɨ tapiyo' pe e'nɨto' pe pen, e'tane apiyo' pe e'se'na, mɨrɨ awonsi'kɨ tʉuko'manto' tʉse'na tu'kan kon ka'pon amʉ' epe' pe,” ta'pʉ iya. 	 Waayo, Wiilka Aadanahu uma iman in loo adeego laakiin inuu adeego iyo inuu naftiisa dad badan furashadooda u bixiyo.


Mɨrɨ yau, ite'kwanau pʉra rɨ, pata a'merumʉ'pʉ, eke pe a'setun kasa, ka' winɨpai, mɨrɨpan ewomʉ'pʉ to' iwʉ' ta', 	 Oo waxaa filanla'aan samada ka yimid sanqadh sida dabayl xoog leh oo aad u dhacaysa, oo waxay buuxisay gurigii ay fadhiyeen oo dhan.


Inke pʉra rɨ etasa' tʉuya a'tai, aiko rʉ'kwɨ makoi a'kwarʉ yen imʉre uri'san uyee'pʉ i'ta piya' ata'mo'kai'. 	 Kolkaasaa naag gabadheedu jinni wasakh leh qabtay ayaa warkiisa maqashay, oo intay timid ayay lugihiisa isku tuurtay.


Mɨrɨpan uya, “Ewai',” ta'pʉ, mɨrɨpan esi'pʉ Sises tʉto' tʉuya weyu eporo i'se, anpisin pe ka'pon amʉ' esi a'tai pʉra. 	 wuuna oggolaaday, oo wuxuu doonayay goor wanaagsan inuu u soo gacangeliyo intii dadka maqnaayeen.


Tanporo to' ukaramʉ'pʉ ipɨ' tʉuta'sii', to' uya a'su'ka'pʉ nɨrɨ. 	 Markaasay kulligood aad u wada ooyeen, oo Bawlos qoorta kaga dhaceen oo dhunkadeen,iyagoo sida badan ka caloolxun hadalkuu ku hadlay oo ahaa inayan mar dambe wejigiisa arki doonin. Markaasay sii ambabbixiyeen isagii ilaa doonnidii.


Tʉron nɨ ton uta'pokʉ'pʉ tɨ' pona. Iya'ta koro'tau, iyaipʉtapɨtʉ'pʉ, apʉne pʉra tuna eporo iya pʉra iyesi wenai. 	 Qaar kalena waxay ku dhaceen dhagax; kol alla kolkii ay soo baxeen way engegeen, waayo, qoyaan ma lahayn.


E'tane Sises enkurumʉ'pʉ e'pana rɨ. Use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru uya ta'pʉ ipɨ', “Ayapiyo'ma uya serɨ Papa tʉuko'mansen uya eta tane i'napairon pe ɨusekama pa ina pɨ'; Kʉrai pe pe' ɨwesi, Papa Mumu pe?” ta'pʉ iya. 	 Laakiin Ciise waa iska aamusay. Kolkaasaa wadaadkii sare wuxuu ku yidhi, Ilaaha nool ayaan kugu dhaarinayaa ee noo sheeg inaad tahay Masiixa oo ah Wiilka Ilaah, iyo in kale.


“Eri'nɨto' ya' tʉrui eparankato' oton iyakon uya, ikʉipʉnʉ uya nɨrɨ tʉmʉre; mɨrɨ kasa rɨ marɨ, mʉre amʉ' enato' oton tʉsan kon amʉ' ewa'noma pɨ' to' eri'to' ya' to' tʉrʉ pɨ'. 	 Walaalba walaalkiis wuxuu u dhiibi doonaa in la dilo, aabbena wiilkiisa, carruurna waalidkood ayay ku kici doonaan oo dhimashay gaadhsiin doonaan.


Tu'kan kon ka'pon amʉ' esi'pʉ ipan pe pori' pe mɨrɨ pata yau. 	 Magaaladaasna aad baa looga farxay.


Sises uya ta'pʉ ipɨ', “Urɨ esi i'mʉ'sa'kanin pe, uko'man nɨto' ku'nin pe rɨ nɨrɨ esi. Urɨ yau apurɨnin esi a'tai, iyeri'sa' pe rɨ iye'tane, iko'manto' oton nɨ. 	 Ciise ayaa ku yidhi, Anigu waxaan ahay sarakicidda iyo nolosha. Kii i rumaystaa, in kastoo uu dhinto, wuu noolaan doonaa.


Mɨrɨ pe pʉra 18 kaisaron kon iyeri'sa' kon Sairon pon ka'ta' amɨsa' ɨutɨ uta'mo'kasa' a'tai tʉpona'nokon. Surusiran pon kon entai kuru pe' ɨri pe to' esi'pʉ pe ekama auya'nokon, mɨrɨ wenai to' e'wɨnɨ'pʉ na'ne'? 	 Ama siddeed iyo tobankii oo munaaradda Siloo'am ay ku soo dhacday oo ay dishay, ma waxay idinla tahay, inay ka gef badnaayeen dadka Yeruusaalem joogay oo dhan?


E'tane nin si, kʉrɨ tikin nɨ paiki eponin nʉ'pʉ utɨ'pʉ, non aka'pʉ iya, mɨrɨpan uya tepuru pʉrataai onamʉ'pʉ iya'. 	 Kii midka helayse, wuu baxay oo dhulka qoday oo lacagtii sayidkiisii ayuu ku qariyey.


To' uya to' eposa' a'tai, to' ɨpʉrema'pʉ to' pona Wakʉ A'kwarʉ epoto' pe to' uya, 	 kuwaasoo markay yimaadeen, u duceeyey iyaga inay Ruuxa Quduuska ah helaan;


Tʉwɨpʉrema tʉpo, iye'mʉ'sa'kasa' utɨ'pʉ tʉpoitorʉ ton piya'. To' e'nʉnpɨ'sa' eporo'pʉ iya, pokoi uya to' eketu'kasa'. 	 Goortuu tukashadiisii ka soo kacay, ayuu xertii u yimid oo wuxuu arkay iyagoo caloolxumo la hurda.


Ɨmɨrɨ'nokon uya eta'pʉ, ‘Kʉrai pen urɨ; iwapiya enno'sa' pe esi,’ ta'pʉ uya. 	 Idinka qudhiinnu markhaatiyaal baad tihiin inaan idhi, Anigu ma ihi Masiixa, laakiin hortiisa ayaa lay soo diray.


To' usaurokʉ eta'pʉ ka'pon amʉ' uya e'tane rɨ, to' ereutanʉkʉ i'se to' e'tane paka amʉ' wɨnɨ to' uya namai', to' ereutanʉkʉ to' uya poken pʉra iyesi'pʉ. 	 Markay waxyaalahaas yidhaahdeen, ayay dadkii badnaa dhib kaga joojiyeen inay u sadqeeyaan iyaga.


Penaro' rʉ'pʉ a'sarutanʉ'nin eno'matɨ', emenna' iki'masa' pʉrowa pe ɨwesi kon pa a'sarutanʉ'nin a'kɨrɨ pʉra—me'atʉi'ne' pe kuru nin si, apʉne pʉra Kʉrai, urɨ'nokon iwano' To' Epoi Itɨ'pʉ iwano' karimeru mʉre, e'wɨsa' pɨ'. 	 Gortaasuu Yacquub u muuqday, markaas rasuullada oo dhan.


Mɨrɨpan kon uya ta'pʉ ipɨ', “Ɨnʉ' pe ken ɨwesi, ina enno'nin nʉ'san pɨ' ina uya ekamato' pe. Ɨnʉ' pe ɨwesi ta auya ken?” ta'pʉ to' uya. 	 Waxay haddaba ku yidhaahdeen, Yaad tahay? si aannu jawaab ugu celinno kuwii na soo diray. Yaad isku sheegaysaa?


Ka'pon pe si tʉusene pɨ', se pe rɨ iyena'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ uma'tan nɨto' maimu awɨrɨ rɨ iyesi'pʉ—kurusu' po rɨ uma'tan nɨto'! 	 oo markuu nin u ekaaday, ayuu is-hoosaysiiyey oo addeecay inuu dhinto, xataa inuu iskutallaabta ku dhinto.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', kʉkʉkʉ pe te'sen ɨyemekon kon mɨrɨ awonsi'kɨ ɨ'sɨ'mʉn ɨyese'mu kon imeruntɨtanʉ'tɨ'. 	 Sidaas daraaddeed xoogeeya gacmaha taagta daran iyo jilbaha tabarta yar.


Soisa amʉ' epuru esi'pʉ ɨni'tupai ɨ'rɨ pɨ' Esuwerʉ amʉ' uya, ɨri ku'sa' Paarʉ uya ta, tukai'. Mɨrɨ pɨ', itepuru uya soisa amʉ' apiyo'ma'pʉ Paarʉ auronpɨ'sa' ara'ka pɨ', mɨrɨ awonsi'kɨ use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton eke ton kuru mɨrɨ awonsi'kɨ tanporo Esuwerʉ amʉ' Konsʉrʉʉi ton kanan amʉrato' pe amʉran iwʉ' ta' ekama'pʉ iya, mɨrɨpan kon amʉra'pʉ. Mɨrɨpan itepuru uya Paarʉ nee'pʉ to' amʉrasa' koro'ta', mɨrɨpan uya iye'mʉ'sa'kato' pe ikupʉ'pʉ to' rau. 	 Laakiin maalintii dambe, isagoo doonaya inuu hubsado waxa Yuhuuddu ku dacwaysay, ayuu isagii furay, oo wuxuu wadaaddadii sare iyo shirka oo dhan ku amray inay isu yimaadaan, markaasuu Bawlos hoos u keenay oo soo hor taagay iyagii.


Tʉuko'mansen ikʉipʉnʉ uya uyenno'sa', kʉrɨ rɨ uriya' uko'mamʉ rɨ marɨ. Mɨrɨ kasa rɨ, upɨ' tʉuta're'tɨsen uko'mamʉ mɨrɨ urɨ uriya'. 	 Sida Aabbaha nool ii soo diray, aniguna Aabbahaan u noolahay daraaddiis, sidaasaa kii i cunaa isaguna u nolaan doonaa daraadday.


“Ɨ'rɨ pɨ', ‘Uyepuru, uyepuru,’ tukai' uyesa'pɨtʉ auya'nokon, ukayai'ne' kupʉi'ma pʉra rɨ? 	 Maxaad iigu yeedhaan, Rabbow, Rabbow, oo aad u yeeli weydaan wixii aan leeyahay?


Mɨrɨ a'tai mʉre' e'nɨ'nokon pen mɨrɨ, sipa'sipa nʉna'popɨtʉnʉ, mɨrɨ awonsi'kɨ se airɨ mɨrɨ awonsi'kɨ mɨ airɨ ka'pon amʉ' uya enupan winɨ ennakanin nan a'setunʉ uya apɨ' nɨ enku'tɨnin teseru kon ke pen. 	 Waa inaynaan mar dambe ahaan carruur rogrogmanaysa oo lagu kaxaysto dabayl kasta oo cilmi ah xagga dulanka dadka iyo khiyaanada iyo sirta qaladka.


Eri'nɨ tʉpo e'mʉ'sa'kan nɨsa' a'tai, ɨnʉ' no'pʉ pe ken si iyesi mɨrɨ, apʉne pʉra sa'ne 7 kaisaron kon uya imari'mapɨ'sa'?” ta'pʉ to' uya. 	 Wakhtiga sarakicidda kuwii dhintay iyaga kee bay naagtiisii ahaan doontaa? Waayo, toddobadu way wada guursadeen.


Awanakʉi' kuru rɨ nin si, suntaaka epiya'tɨ pe, Sapa' ema'sa' yau, Meri Mataren mɨrɨ awonsi'kɨ tʉron nɨ Meri utɨ'pʉ Sises uruwasii tɨ' akasa' ense'na. 	 Sabtidii dabadeed goortii waagii beryayay maalintii ugu horraysay ee toddobaadka, Maryantii reer Magdala iyo Maryantii kale waxay u yimaadeen inay xabaashii arkaan.


E'tane Pari'si usewansiuka'pʉ, apʉne pʉra temiyatʉ korʉkasa' Sises uya pʉra iyesi pɨ' tʉuta're'tɨ wapiya, teseru kon yau. 	 Farrisigii markuu arkay waa yaabay, waayo, cuntada horteed ma uu faraxalan.


Eke pe iyena, aiko pe ena tane. 	 Isagu waa inuu kordho, aniguse waa inaan yaraado.


“Pʉse rɨ kʉrɨ rɨ Papa nʉsauro'ai'ne', ka'pon pen nɨ!” tukai', ka'pon amʉ' ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ'pʉ Era' pɨ'. 	 Dadkiina waa qayliyeen, oo waxay yidhaahdeen, Kanu waa ilaah codkiis ee ma aha bini-aadan codkiis.


Pori' pe te'ton kon kamoro ɨsɨ pe te'san i'nɨ'pankanin nan, apʉne pʉra Papa munkɨ amʉ' pe to' e'to' oton. 	 Waxaa barakaysan kuwa nabadda ka shaqeeyaa, waayo, waxaa loogu yeedhi doonaa wiilashii Ilaah.


E'tane non uya uri'san pika'tɨ'pʉ, tʉnta kari'ma'pʉ iya, mɨrɨpan uya tuna tʉu'tɨsen, urupere mʉta yapai tepa'kasen enko'ma'pʉ. 	 Markaasaa dhulku naagtii caawiyey, oo afka kala qaaday, oo wuxuu liqay webigii masduulaagu afkiisa ka soo tuuray.Oo masduulaagii aad buu ugu sii cadhooday naagtii, oo wuxuu u soo kacay inuu la diriro farcankeedii kale oo hadhay oo amarrada Ilaah xajiyo oo Ciise u markhaati furo.


E'tane iye'kapʉ epiya'tɨ yau, ‘Papa uya warawo' mɨrɨ awonsi'kɨ uri'san kaa'pʉ,’ tasa' iya. 	 Laakiin tan iyo bilowgii abuurniinta, Ilaah wuxuu sameeyey lab iyo dhaddig.


Serɨ ta tʉpo, temiyatʉ mɨrɨ awonsi'kɨ tʉteire' enpoika'pʉ iya to' ena'. Ipan pe rɨ ipoitorʉ ton epori'ma'pʉ itepuru ensa' tʉuya'nokon a'tai. 	 Oo markuu waxaas yidhi, wuxuu iyagii tusay gacmihiisii iyo dhinaciisii. Sidaa daraaddeed xertii waa ku farxeen markay Sayidkii arkeen.


Mɨrɨ e'tane rɨ, tʉron nɨ ton uta'pokʉ'pʉ wakʉ non ya'. Mɨrɨpan a'ta'pʉ, iyepeta'pʉ. Iyepeta'pʉ eke pe rɨ, 100 kaisa rɨ ite'kwa e'to' airɨ inpɨmɨ'pʉ entai rɨ,” ta'pʉ iya. Serɨ ta'pʉ iya a'tai, ikɨ'pɨ'nʉmʉ'pʉ, “Kʉrɨ tʉpana ke na'ne' etato' ike, tɨwɨ netai!” ta'pʉ iya. 	 Qaar kalena dhul wanaagsan bay ku dhaceen oo soo baxeen, waxayna midho dhaleen boqol jibbaar. Goortuu waxan yidhi, ayuu qayliyey oo yidhi, Kan dhego wax lagu maqlo lahu ha maqlo.


Serɨ ta uya, apʉne pʉra mɨrɨ si e'to' oton, Papa uya Surusiran yawon kon kota'ma weyu pe, serɨ e'kupʉ mɨrɨ pu'kena' amʉ' nʉmenuka'pʉ a'ku'tɨ pe. 	 Waayo, kuwanu waa maalmo aargudasho in wixii la qoray oo dhammu ay noqdaan.


Mɨrɨ a'tai, ɨsɨ pe tʉrʉ'pʉnʉ esi'pʉ, apʉne pʉra Itepuru inserʉʉi u'tɨ esi'pʉ Epʉn poi. Tɨ' akasa' uruwai' piya' itɨ'pʉ, mɨrɨpan uya tɨ' ama'pʉ imʉra'taai apai, mɨrɨpan po iyereuta'pʉ. 	 Oo bal eeg, waxaa jiray dhulgariir weyn, waayo, malaa'igta Rabbiga ayaa intay samada ka soo degtay timid oo dhagixii ka giringirisay oo ku dul fadhiisatay.


Apiyo' pe iyesi yau, tɨwɨ apiyo' pe nesii; enupanin pe iyesi yau, tɨwɨ enupan pɨ' nesii; 	 Ama hadday tahay adeegid, aan aad u adeegno; kii wax baraana, si fiican wax ha u baro;


“Ɨnʉ' uya rɨ ta pe iyesi yau, ‘Mɨrɨ yau man, rɨmono' tau,’ ta a'tai, kʉtɨtʉu; mɨrɨ pe pʉra, ‘Serɨ yau man, ɨutɨ a'mu yau,’ ta a'tai, kʉsapurɨtʉu. 	 Haddaba hadday idinku yidhaahdaan, Bal eega, wuxuu joogaa cidlada, ha u bixina. Bal eega, wuxuu joogaa qolalka qarsoon, ha rumaysanina.


Mɨrɨ a'tai, Itepuru maimu utɨ'pʉ tanporo mɨrɨ nono awɨrɨ. 	 Ereygii Rabbigana waxaa lagu faafiyey waddankii oo dhan.


Anpisin pɨ' ta'pʉ iya, “Kapuru' enuku ene auya'nokon a'tai, wʉi enu utɨ winɨ, inke pʉra, tuna uyepʉ tukai' i'tu auya'nokon, mɨrɨ koro'tau iye'kapʉ rɨ. 	 Weliba wuxuu dadkii badnaa ku yidhi, Goortaad aragtaan daruur gabbaldhac ka soo baxaysa, kolkiiba waxaad tidhaahdaan, Roob baa soo socda, oo sidaasuu noqdaa.


Ɨ'rɨ ken si wakʉ mepota'tʉi mɨrɨ a'tai serɨ pe ipɨ' si mɨpiyɨ'atʉi'ne' apai? Mɨrɨ ton moron nʉ'pʉ esi uma'tan nɨto'! 	 Haddaba wakhtigaas maxaad midho ku haysateen waxyaalaha aad haatan ka xishoonaysaan? Waayo, waxyaalahaas ugu dambaystoodu waa dhimashada.


Iye'menukasa' itekare uya ta, Kʉrai e'to' pe iyesi kin Tepi' pa rʉ'pʉ pe, Pe'teri'en po iyentu, Tepi' uko'mamʉ'pʉ rʉ'pʉ yau,” ta'pʉ to' uya. 	 Qorniinku miyaanu odhan, Masiixu wuxuu ka iman doonaa farcanka Daa'uud iyo tuuladii Beytlaxam oo Daa'uud joogay?


To' uya itemʉ' ento' oton, itese' e'menukasa' e'to' oton to' pee'pɨ pɨ'ne. 	 oo wejigiisay arki doonaan, oo magiciisuna wuxuu ugu oolli doonaa wejigooda.


Kane, ikʉipʉnʉ uya rɨ tʉmɨrɨ pe ɨi'nʉnka kon, apʉne pʉra ui'nʉnkasa' auya'nokon pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ Papa winɨ uye'sa' pɨ' apurɨsa' auya'nokon pɨ'. 	 Waayo, Aabbaha qudhiisu wuu idin jecel yahay, maxaa yeelay, waad i jeclaateen, oo waadna rumaysateen inaan xagga Ilaah ka imid.


Mʉre sanon nin si usewansiuka'pʉ mɨrɨ Simiyan usaurokʉ pɨ', ipɨ'. 	 Markaasaa aabbihiis iyo hooyadiis ka yaabeen waxyaalihii lagaga hadlay isaga.


“40 kaisa rɨ iwʉipiyaai Mosi' enasa' a'tai, tʉtonpa ton ka'kʉranpa pɨ' iye'kupʉ'pʉ. 	 Laakiin markuu gaadhay afartan sannadood oo buuxa ayaa waxaa qalbigiisa gashay inuu walaalihiis oo reer binu Israa'iil ahaa soo booqdo.


Te'to' kon kasa rɨ Ai'koniyan po, Paarʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Panapas pokon utɨ'pʉ Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' ta', mɨrɨpan kon uya wakʉ pe pori'ma' kuru rɨ itekare ekama'pʉ. Mɨrɨpan tu'ke rɨ Esuwerʉ amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Esuwerʉ amʉ' pen nɨ nɨrɨ ena'pʉ Sises apurɨnin nan pe. 	 Waxaa Ikoniyon ka dhacday inay wada galeen sunagogga Yuhuudda, oo siday u hadleen aawadeed dad badan oo Yuhuud iyo Gariigba ah ayaa rumaystay.


Ama' e' uyepʉ ama'mase'na rɨken, mɨrɨ awonsi'kɨ iwɨse'na, mɨrɨ awonsi'kɨ ima'tanʉ'se'na. Urɨ uye'sa' uko'man nɨto' epoto' pe to' uya, eke pe kuru nɨrɨ to' uya epoto' pe. 	 Tuuggu wax kale uma yimaado inuu wax xado oo dilo oo halleeyo mooyaane, aniguse waxaan u imid inay nolosha haystaan oo ay badnaan u haystaan.


Ka'pon, Papa winon uye'sa' na'ne' kasa rɨ tapiyo' pe e'nɨto' pe pen, e'tane iyapiyo' pe e'se, mɨrɨ awonsi'kɨ tʉuko'manto' tʉse'na, tu'kan kon ka'pon amʉ' epe' pe,” ta'pʉ iya. 	 sida Wiilka Aadanahu uusan ugu iman in loo adeego laakiin inuu adeego iyo inuu naftiisa dad badan furashadooda u bixiyo.


Apʉne pʉra tanporon kon tʉpataron kon ka'pon amʉ' uya waain ensi'pʉ, mɨrɨ ɨsɨ waain iyekumato' euku. Tanporon kon kin amʉ' non pon kon ekumasa' iya'kɨrɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ kʉrʉpo'po pɨ' te'san enasa' ipʉrataaikena' pe, wakʉ ton kuru itapuruui ton tonpa ke rɨ,” tukai'. 	 Waayo, quruumihii oo dhammu waxay ku dhaceen khamrigii cadhada sinadeeda; oo boqorradii dhulka oo dhammuna iyaday ka sinaysteen, oo baayacmushtariyadii dunidu waxay ku taajireen xooggii barwaaqadeeda.


mɨrɨ awonsi'kɨ tʉpoitorʉ pɨ', “Kʉrɨ rɨ si asan,” ta'pʉ iya. Mɨrɨ a'tai rɨ, ipoitorʉ uya arɨ'pʉ tʉpata'se' ya'. 	 Markaasuu kii xerta ahaana ku yidhi, Waa taa hooyadaa. Oo saacaddaas dabadeed kii xerta ahaa ayaa gurigiisii u kaxeeyey.


Ɨpʉrema orʉ apai to' mo'ka pa pen, e'tane to' wapu pe ɨwesi pa ɨri namai'. 	 Kaa baryi maayo inaad iyaga dunida ka qaaddid, waxaanse kaa baryayaa inaad ka dhawrtid kan sharka leh.


E'tane tu'kan kon ka'pon amʉ' uya itekare etaka'sa' esi'pʉ, mɨrɨpan kon uya apurɨ'pʉ, mɨrɨpan kon e'tonpa'tɨsa' esi'pʉ 5,000 kaisa rɨ. 	 Laakiin qaar badan oo hadalkii maqlay waa rumaysteen; oo tiradii nimanku waxay noqotay abbaaraha shan kun.


Kin, kopʉna, Pones, mɨrɨ awonsi'kɨ tanporon kon to' a'kɨrɨ te'san e'mʉ'sa'ka'pʉ. 	 Markaasaa boqorkii kacay iyo taliyihii iyo Bernikee iyo kuwii la fadhiyey oo dhammu;


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', Isutas pata'pʉ iyakan epopai'nokon, pena rɨ Sises a'tai uya'kɨrɨ'nokon iye'sa' rʉ'pʉ, 	 Haddaba nimankii inala socday wakhti kasta intuu Rabbi Ciise ina soo dhex galay, inagana dhex baxay,


Ɨtonpa kon uya ta upɨ': “Ɨ'rɨ pe ken si iyesi pɨ' Papa uya upona'nokon eno'ma? Ɨnʉ' uya iteseru wa'kʉtʉ?” ta. 	 Waxaad igu odhan doontaa, Muxuu weli ii eedaynayaa? Waayo, yaa doonistiisa ka gees noqda?


Mɨrɨ pɨ', Sises apurɨnin nan umeruntɨta'pʉ apurɨto' tʉuya'nokon yau, mɨrɨpan kon epirikʉ'pʉ tu'ke rɨ wʉi kaisa rɨ. 	 Haddaba kiniisadihii iimaankay ku xoogoobeen, oo maalin kastaba tiradoodu waa kordhaysay.


Ite' pɨmɨ uya, A'poros uya nin si inanʉkʉ mɨrɨ, e'tane Papa uya nin si a'tanʉkʉ mɨrɨ. 	 xaqdarrada kuma farxo, laakiin wuxuu ku farxaa runta.


Mɨrɨ ya', Itepuru inserʉʉi uyee'pʉ to' piya', mɨrɨ awonsi'kɨ Papa winɨpaino a'kwa uya to' wei'tɨ'pʉ. Ipan pe rɨ to' usi'nʉkʉ'pʉ. 	 Malaa'igtii Rabbiga ayaa ag istaagtay, oo ammaanta Rabbiga ayaa iftiimisay hareerahooda, aad bayna u baqeen.


Itonpa pe rɨ, 1 3 e'to' airɨ ka'pon amʉ' wɨnɨ'pʉ mɨrɨ osorʉwawon paran; apo', ikɨrɨsin mɨrɨ awonsi'kɨ sorʉ'pa kaware amʉ' mʉta yai tepa'kasen uya. 	 Oo dadkii saddex meelood oo meel waxaa lagu dilay saddexdan belaayo oo ah dabka iyo qiiqa iyo baaruudda afkoodii ka soo baxay.


Te'nonka pe, Pi'ta uya ta'pʉ, “Papa uya, tʉron kon piya' ennoko tʉuya wapiya kuru, tʉni'mʉ'sa'ka'pʉ, tʉpoitorʉ ennoko'pʉ ɨpiya'nokon, ɨpʉrema kon pe, ɨri ɨyeseru kon tʉnonkai' ɨwesi kon pa,” ta'pʉ Pi'ta uya to' pɨ'. 	 Ilaah markuu Midiidinkiisii kiciyey, idinkuu markii hore idiin soo diray inuu idin barakeeyo markuu midkiin kasta dembiyadiisa ka soo jeediyo.


Mɨrɨpan pɨ' iyenta'na'pʉ to' enu airɨ. 	 Markaasuu qaaday oo hortooda ku cunay.


Ensa' uya si man pʉse ina pika'tɨnin pe ɨnennoko'pʉ. 	 Waayo, indhahaygu waxay arkeen badbaadintaada,


Mɨrɨ yau te'san tonpa ton usakorota usaurokʉ'pʉ tiwano' kon pe, “Ɨ'rɨto' pe rɨ si po'piyun ma'tanʉkʉ ko? 	 Waxaa joogay kuwa qalbiga ka cadhooday, oo waxay isku yidhaahdeen, Cadarkii maxaa sidan loogu khasaariyey?


Papa uya itʉsa' use'man nɨto' ike pe upɨ'nokon tʉusentu'mato' pe imʉnʉ apurɨto' poro. Serɨ ku'sa' iya ipokena' pe tesi ekamanin pe, apʉne pʉra a'kʉre'tɨnin pe tesi ke makoi ton pena iye'ku'sa' rʉ'san nonka'pʉ iya tʉponi'simai' pʉra— 	 kan Ilaah u soo bixiyey inuu dhiiggiisa kafaaraggud ku noqdo xagga rumaysadka la rumaystay dhiiggiisa aawadiis, inuu xaqnimadiisa ku muujiyo dembidhaafka uu dembiyadii hore loo sameeyey ku dhaafay samirkii Ilaah;


Mɨrɨ kasa si pʉse rɨ tikin nan nɨ ka'pon apai, iyeri'sa' pe rɨ te'sen apai rɨ, tu'ke rɨ ipayan ton e'seporo'pʉ mɨrɨ, itu'kanoro i'tu poken pʉra rɨ, sirikɨ amʉ' ka' awon kon mɨrɨ awonsi'kɨ wɨ'sɨ' parau e'pi pon kasa rɨ. 	 Sidaas daraaddeedna waxaa mid sidii nin dhintay oo kale ah ka dhashay dad u badan sida xiddigaha cirka iyo sida cammuudda badda xeebteeda taal oo aan la tirin karin.


“Mɨrɨ pe iyesi pɨ', ɨuse'mato' Papa ena' esi a'tai, moro ɨyenu yau ɨri pe ɨtonpa e'ku'to' ɨpɨ' tʉku'se itɨkɨ ɨtonpa e'ku'to' ɨri pe ɨpɨ' konekai'. 	 Haddaba haddaad hadiyaddaada meesha allabariga keento, oo meeshaas aad ku xusuusatid in walaalkaa wax kuu haysto,


Ɨnʉ' rɨ eke pe te'ku'sen ena mɨrɨ se pe rɨ; mɨrɨ awonsi'kɨ se pe rɨ te'ku'sen ena mɨrɨ eke pe,” ta'pʉ Sises uya. 	 Oo ku alla kii isa sarraysiiya waa la hoosaysiin doonaa, oo ku alla kii is-hoosaysiiyana waa la sarraysiin doonaa.


Kamo tɨ' pon kon kamoro main anʉnnin nan pori' pe eta tʉuya'nokon a'tai, e'tane to' mi' pʉra rɨ to' esi. Aka'ne' pe rɨ to' uya apurɨ, e'tane ekamʉn uya teposa' kon a'tai, to' uya inonka. 	 Kuwii dhagaxa yiilna waa kuwa goortay maqlaan, hadalka farxad ku qaata, kuwanna xidid ma leh; laakiin wakhti yar ayay rumaystaan, wakhtiga duufsashadana way iska noqdaan.


Iteseru pen nɨ ɨnʉ' rɨ erikʉ pʉra iyesi ipokena' pe te'sen ka'pon iwano' pe, wakʉ ka'pon iwano' pe ɨnʉ' rɨ e'to' e'tane eri'pai itiwano' pe. 	 Mar dhif ah mid waa u dhintaa nin xaq ah, mindhaase qof waa ku dhici lahaa inuu nin wanaagsan u dhinto.


Apa'taisima uya 'nokon serɨ tuna ke, e'tane kʉrɨ rɨ uya nin si apa'taisima kon mɨrɨ Wakʉ A'kwarʉ ke,” ta'pʉ iya. 	 Anigu waxaan idinku baabtiisay biyo, isaguse wuxuu idinku baabtiisi doonaa Ruuxa Quduuska ah.


apʉne pʉra tikin nan nʉ'kwɨ tensi 12 kaisaron iwʉipiyaai erikʉ pɨ'. Sises utɨ koro'tau Isairas iwʉ' winɨkʉi', anpisin ka'pon amʉ' uya iwontɨ'pʉ, i'ta pata'se' pʉra rɨ. 	 Waayo, gabadh keliya buu lahaa, iyadoo abbaaraha laba iyo toban sannadood jirtay, wayna sakaraadaysay. Laakiin intuu socday dadkii badnaa ayaa cidhiidhiyey.


Mɨrɨ tʉpo, uyenu tʉrʉ'pʉ uya, mʉra'ta uta'kokasa' Epʉn po ene'pʉ uya urau. Mɨrɨ a'tai, wapiya uneta'pʉ wai, tʉronpi' warai maimu uya uyauro'ka'pʉ, “Enu'kɨ serɨ ya', mɨrɨ awonsi'kɨ ɨpɨ' enpoikato' pe uya te'ku'sen ton serɨ tʉpo,” tukai'. 	 Waxyaalahaas dabadeed kor baan eegay oo waxaan arkay albaab samada ka furmay, oo codkii ugu horreeyey oo aan maqlay sidii buun ila hadlaya oo kale, wuxuu igu yidhi, Halkan soo fuul oo waxaan ku tusi doonaa waxyaalaha waajibka ah inay hadda ka dib dhacaan.


Mɨrɨ a'tai, karimeru mʉre uya 6 pe iku'nin a'si'sa' a'koka ene'pʉ uya. Mɨrɨ yau ɨsɨ pe tʉrʉ'pʉnʉ esi'pʉ. Wʉi enu ena'pʉ i'kʉrʉn pe, isa'ka'si atʉ kapirita i'po' ke ikonekasa' kasa, mɨrɨ awonsi'kɨ tanporo kapʉi ena'pʉ isuweyu pe mʉn kasa, 	 Oo haddana waxaan arkay markii uu furay shaabaddii lixaad, markaasaa waxaa dhacay dhulgariir weyn; oo qorraxduna waxay u madoobaatay sidii joonyad dhogor ah, oo dayaxii oo dhammuna wuxuu noqday sidii dhiig oo kale;


I'tu auya'nokon i'se esi sa'man pe kuru e'tʉrawasoman pɨ' esi ɨiwano' kon pe, Ʉrawote'siya pon kon iwano' pe, mɨrɨ awonsi'kɨ tanporon kon ka'pon pe uyennin nʉ'san pen nɨrɨ. 	 Waxaan jeclaan lahaa inaad ogaataan sida weyn oo aan idiinku dadaalayo idinka iyo kuwa La'odikiya jooga iyo in alla intii aan arag wejigayga anoo nool;


Apʉne pʉra wapiya tapɨtʉ pɨ' rɨ e'sa' ɨpɨ'nokon, serɨ pe kanan si takapʉ uya akaramʉi'ma, tu'kan kon nɨ uko'mamʉ Kʉrai kurusukuui eyaton pe. 	 Waayo, waxaa jira kuwa badan oo socda oo aan marar badan wax idiinka sheegay, oo aan haddana anigoo ooyaya idiin sheegayo inay yihiin cadaawayaasha iskutallaabta Masiixa,


6 kaisa rɨ wʉi tʉpo, Sises uya Pi'ta, Isens, mɨrɨ awonsi'kɨ iyakon Isaan pokon nɨken arɨ'pʉ ta'kɨrɨ wʉ' nakapu pona. 	 Lix maalmood dabadeed Ciise wuxuu waday Butros iyo Yacquub iyo walaalkiis Yooxanaa, oo wuxuu keligood geeyey buur dheer.


To' tonpa pe kanan upinin nɨ pɨ' uri'sami'si amʉ' makoi a'kwarʉ yen ton nʉ'san mɨrɨ awonsi'kɨ e'ne' ton nʉ'san Sises nepi'tɨ'san esi'pʉ: Meri, Matara pon, 7 kaisaron kon makoi a'kwarʉ epa'kasa' iyapai rʉ'pʉ; 	 iyo naago laga bogsiiyey jinniyo shar leh iyo cudurro. Waxay ahaayeen Maryantii la odhan jiray tii reer Magdala, ee toddoba jinni ka baxeen,


I'tunin pe pʉra kanan iye'ku'kaa'pʉ, Papa kuru tesa'pɨ'se: “Kʉrɨ rɨ i'tu uya pʉra man!” ta'pʉ iya. 	 Haddana dhaar ayuu ku dafiray oo yidhi, Anigu garan maayo ninka.


Tanporo to' ene'pʉ iya, mɨrɨpan uya ta'pʉ warawo' pɨ', “Ɨyemiyatʉ ɨnka'!” Ikupʉ'pʉ iya, mɨrɨpan emiyatʉ enna'po'pʉ tesi'pʉ ya'. 	 Markaasuu isha wada mariyey, wuxuuna ninkii ku yidhi, Gacantaada soo taag. Markaasuu yeelay sidaas, gacantiisuna waa bogsatay.


Mɨrɨ a'tai, Makoi uya Sises arɨ'pʉ wakʉ eke pata pona, mɨrɨpan uya Papa ena' Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' ka'tawon inakapu putu po iye'mʉ'sa'kato' pe ikupʉ'pʉ. 	 Markaasaa Ibliisku magaaladii quduuska ahayd geeyey, wuxuuna saaray munaaraddii macbudka


Mɨrɨ a'tai, Sises uya ta'pʉ to' pɨ', “Ɨri sɨ! Ɨri ton nɨ, apurɨnin nan pen nɨ serɨ a'taino kon! Ɨ'rɨ pʉ'kʉ pona ɨpiyau'nokon uko'mamʉ? Ɨ'rɨ pʉ'kʉ pona aya'kɨrɨ'nokon esi? Ɨmu ine'kɨ se ya',” ta'pʉ iya. 	 Markaasaa Ciise u jawaabay oo ku yidhi, Qarni yahow rumaysadka daranu oo madaxa adagu, ilaa goormaan idinla jiri doonaa, oo ilaa goormaan idiin dulqaadan doonaa? Wiilkaaga halkan keen.


To' uya Surusiran eporo koro'tau, Pe'pake ya' si to' uye'kaa'pʉ Are' Wʉpʉ pon. Sises uya asa'ron kon tʉpoitorʉ ton ennoko'pʉ, 	 Goortay Yeruusaalem ku soo dhowaadeen oo ay Beytfaage galeen ilaa Buur Saytuun, markaasaa Ciise laba xer ah diray,


Ene kon pa iku'sa' uya mɨrɨ, ikupʉ kon pa ɨpɨ'nokon iku'sa' uya na'ne'. 	 Waxaan idin siiyey masaal inaad samaysaan sidaan idinku sameeyey.


Mʉra'ta wɨpɨtʉ pɨ' rɨ Pi'ta esi'pʉ to' uya a'kokato' pe. To' uya a'kokasa' a'tai, to' usewansiuka'pʉ ene tʉuya'nokon pɨ'. 	 Laakiin Butros waa sii garaacay, oo kolkay albaabka fureenna, way arkeen isagii, wayna yaabeen.


Wakʉ pe teikʉ iya etasa' Sises uya a'tai, “Ɨnnɨ pʉra rɨ me'ai' Papa e'to' esa' wannɨ pe piyapai,” ta'pʉ iya ipɨ'. Mɨrɨ awonsi'kɨ nin si mɨrɨ enta', ɨnʉ' rɨ esi'pʉ ɨnekama'popɨ'pai pʉra. 	 Markii Ciise arkay inuu miyir ku jawaabay, wuxuu ku yidhi, Boqortooyada Ilaah kama aad fogid. Markaas dabadeed ninna kuma dhicin inuu wax weyddiiyo.


Wakʉ amaimu kon winɨ ayanʉnto' oton kon, ɨri amaimu kon winɨ ɨyeno'mato' oton kon,” ta'pʉ Sises uya. 	 Waayo, hadalladaada ayaa lagugu caddayn doonaa inaad xaq tahay, oo hadalladaada ayaa lagugu xukumi doonaa.


Sises uya ta'pʉ to' pɨ', “Uweyu pe kuru te'sen e'seposa' pʉra iyesi. Ɨweyu kon nin esi mɨrɨ ti'tui' pʉra rɨ. 	 Sidaa aawadeed Ciise wuxuu ku yidhi iyaga, Wakhtigaygu weli ma iman, laakiin wakhtigiinnu goor walba wuu joogaa.


Iya'kwarʉ pʉnon kon pe ina esi Kʉrai iwano' pe, e'tane si ɨmɨrɨ'nokon esi pu'kena' pe Kʉrai awɨrɨ. Ɨ'sɨ'mʉra ina esi, e'tane ɨmɨrɨ'nokon esi pana' pe! Tʉnamasan pe ɨwesi kon, ina esi tʉnamasan pe pʉra! 	 Mindhaa waxaa dunida jira codad badan oo kala cayn ah, oo mid aan micne lahayni ma jiro.


Iteuta a'koka iya a'tai, ikɨrɨsin epa'ka'pʉ iyapai, eke apo' epo'tɨto' en yapai ikɨrɨsin epa'ka kasa, wʉi enu mɨrɨ awonsi'kɨ ka' ena'pʉ ewarupɨ pe iteuta kɨrɨsin ke. 	 Markaasay waxay furtay ceelkii yaamayska, oo ceelkii waxaa kor uga soo baxay qiiq u eg qiiq foorno weyn; oo qiiqii ceelka aawadiis ayaa qorraxdii iyo hawadiiba gudcur la noqdeen.


E'tane ta auya'nokon, ka'pon uya tʉkʉipʉnʉ mɨrɨ pe pʉra tʉsan pɨ' ta pe iyesi yau, ‘Ɨ'rɨ rɨ ɨpika'tɨnin pe uwinɨ ɨneporonʉ pan e'tane Kapan pe man’ (Papa ena' iye'tʉka'sa' man ta e'kwa pe), 	 Laakiin waxaad leedihiin, Haddii nin aabbihii iyo hooyadii ku yidhaahdo, Wixii aan idiin tari lahaa oo dhan waa Qurbaan, waxa weeye, Waa sadaqad aan Ilaah siiyey;


Sises uya Satu'si amʉ' maimu'kasa' tense, Pari'si amʉ' amʉra'pʉ. 	 Laakiin Farrisiintii goortay maqleen inuu Sadukiintii aamusiiyey ayay isu yimaadeen.


“Ɨnʉ' uya rɨ pʉsamoro mʉre amʉ' tonpa ereutanʉkʉ pe iyesi yau uyese' yau, urɨ rɨ ereutanʉkʉ iya pe iyesi; mɨrɨ awonsi'kɨ ɨnʉ' uya rɨ urɨ ereutanʉkʉ pe iyesi yau, urɨ rɨken ereutanʉkʉ iya pen mɨrɨ, kʉrɨ uyenno'nin nʉ'pʉ kanan ereutanʉkʉ iya pe iyesi,” ta'pʉ iya. 	 Ku alla kii carruurta kan la mid ah midkood magacayga ku aqbalaa, wuu i aqbalaa, oo ku alla kii i aqbalaa, ima aqbalo, wuxuuse aqbalaa kan i soo diray.


I'tunin nan pe pʉra ɨwesi kon i'se pʉra esi, utonpa ton, ekonepɨtʉ'pʉ inke rɨ ɨpiya'nokon utɨto' pe (e'tane mɨrɨ namai' uwa'kʉ'pɨ'sa' serɨ pona rɨ nin si) ɨ'koro'tau'nokon iyakʉ'pʉsa' anʉnto' pe uya, tʉron kon Papa pʉnon kon koro'tau eporo'pʉ uya kasa. 	 Walaalayaalow, dooni maayo inaad garan weydaan inaan marar badan damcay inaan idiin imaado inaan idinkana midho idinku dhex lahaado sida aan quruumaha kale ugu dhex leeyahay, laakiin waa layga hor joogsaday ilaa haatan.


Ɨnenkurunpapai rɨ nin esi upiyau, apata'pʉ yawon pe upika'tɨnin pe i'sen yau esi koro'tau wakʉ itekare wenai. 	 Waxaan jeclaan lahaa inaan sii hayo inuu aawadaa iigu adeego inta aan injiilka u xabbisanahay.


E'tane i'tu uya ɨ'rɨ rɨ ekama'po auya a'tai Papa pɨ', Papa uya ɨrepa,” ta'pʉ iya. 	 Hadda waxaan garanayaa in wax alla waxaad Ilaah weyddiisatid uu ku siinayo.


Tɨwɨ wakʉ nonkasa' mɨrɨ awonsi'kɨ tʉusewankamai' pʉra ɨwe'to' kon Papa, ukʉipʉnʉ kon mɨrɨ awonsi'kɨ Itepuru Sises Kʉrai winɨpaino nesii ɨyenakan kon pe. 	 Nimco ha idinla jirto iyo nabad ka timaada Ilaaha Aabbaha ah iyo Rabbigeenna Ciise Masiix,


Ɨyenu kon yau main usaurokʉ'pʉ rʉ'pʉ mʉku'tʉi': ‘Ɨnʉ' rɨ ipoitorʉ esi pʉra iyesi eke pe tesa' entai,’ tawon. To' uya ukota'masa' yau, to' uya rɨ marɨ ɨkota'ma kon mɨrɨ. Urɨ uya tenupato' kon awɨrɨ to' esi yau, to' rɨ esi mɨrɨ ɨmɨrɨ'nokon uya to' enupa'pʉ awɨrɨ rɨ marɨ. 	 Xusuusta hadalkaan idinku idhi, Addoon kama weyna sayidkiisa. Hadday i silciyeen, idinkana way idin silcin doonaan. Hadday hadalkayga xajiyeen, kiinnana way xajin doonaan.


Miyarɨ rɨ Pi'ta usaurokʉ'pʉ, “Serɨ pe si ne'ku'ai'ne' esi penaro' rɨ tanporon kon pu'kena' amʉ' nekama'pʉ Sanwerʉ esi'pʉ si'kɨrɨ rɨ. 	 Nebiyadii oo dhan tan iyo Samuu'eel iyo kuwii ka dambeeyey, in alla intii hadashay, waxay wada sheegeen maalmahan.


5 kaisaron kon uyakon non panamase'na, serɨ ya' to' uyepʉ namai'. Wakʉ pe to' uko'manto' pe, Papa Maimu awɨrɨ,’ ta'pʉ iya. 	 waayo, shan walaalo ah baan leeyahay, si uu ugu warramo inaanay iyaguna meeshan silaca leh iman.


Mɨrɨpan uya ta'pʉ tʉpoitorʉ ton pɨ', “Iweyu uye'nɨ pɨ' man Ka'pon, Papa winon ɨnenpai ɨwe'to' oton kon, e'tane ento' auya'nokon oton pen nɨ. 	 Markaasuu xertii ku yidhi, Maalmuhu waa iman doonaan goortaad dooni doontaan inaad aragtaan maalmaha Wiilka Aadanaha middood, mana arki doontaan.


To' uya entakanoma'pʉ, “Tʉron kon uya Isaan Pa'tes pe ɨwesi ta; tʉron kon uya Iraisa pe ɨwesi ta; tʉron kon uya kuru rɨ kanan pu'kena' amʉ' tonpa ta,” ta'pʉ to' uya. 	 Waxay yidhaahdeen, Yooxanaa Baabtiisaha, qaarna, Eliyaas, qaar kalena, Nebiyada midkood.


Mɨrɨpan ekonekasa' utɨ koro'tau, ka'pon eporo'pʉ iya mɨrɨ asanta tau tʉutɨsen, eke kuru rɨ I'tiyo'piya pata kwin pʉrataai esa', Surusiran pona itɨsa' rʉ'pʉ ɨpʉremai'. 	 Wuuna u kacay oo aaday; oo waxaana ku soo baxay nin bohon oo Xabashi ah oo amar weyn ka hoos hayay Kandake boqoraddii Xabashida, wuuna u talin jiray maalkeeda oo dhan, wuxuuna Yeruusaalem u yimid inuu Ilaah caabudo.


Eke' airɨ rɨ anwana amʉ' amʉrato' oton,” ta'pʉ iya. 	 Meel alla meeshii bakhtigu yaal, halkaas ayaa gorgorraduna isugu ururi doonaan.


Mɨrɨpan uya tʉyun pi'pɨ puturʉkato' eporo'pʉ ento' ipɨ' pe, Papa uya anʉnsa' ipokena' pe enpoikanin pe apurɨto' iya winɨ, itun pi'pɨ puturʉkasa' pe pʉra rɨ marɨ iyesi koro'tau. Mɨrɨ pe iyesi pɨ', tanporon kon apurɨnin nan kʉipʉnʉ pe iyesi e'tane itun pi'pɨ iputurʉkasa' kon pen, anʉnsa' kon tato' pe to' pɨ'. 	 oo wuxuu helay calaamada gudniinta, tan ahayd shaabaddii xaqnimada oo rumaysadkii uu haystay intuu buuryoqabka ahaa; inuu noqdo aabbihii inta rumaysata oo dhan in kastoo ay buuryoqab yihiin, in xaqnimo loo tiriyo iyaga,


Makoi a'kwarʉ yen ton uya ensa' a'tai, to' uta'mo'kapɨtʉ'pʉ irakʉi', mɨrɨpan kon upirorʉnpɨtʉ'pʉ, “Ɨmɨrɨ rɨ kʉrɨ Papa Mumu!” ta'pʉ to' uya. 	 Oo jinniyada wasakhda lehna goortay arkeen, hortiisii ayay isku tuureen oo qayliyeen, oo waxay yidhaahdeen, Adigu waxaad tahay Wiilka Ilaah.


E'tane apurɨ auya'nokon pʉra iyesi, apʉne pʉra uikʉn non karimeru amʉ' tonpa pe pʉra ɨwesi kon. 	 laakiin ma rumaysnidin, waayo, idahayga ka mid ma ihidin.


“Tʉuko'mamʉ koro'tau, Tepi' uya, ikupʉ iya i'se Papa e'to' ku'pɨtʉ'pʉ. E'tane iyerikʉ'pʉ, ka'pon uya iu'na'tɨ'pʉ, itamokori ton esi'pʉ kasa rɨ, mɨrɨpan pun ukɨta'pʉ. 	 Maxaa yeelay, Daa'uud markuu qarnigiisa ugu shaqeeyey talada Ilaah dabadeed ayuu dhintay, waana lala xabaalay awowayaashiis, wuuna qudhmay;


Pori' pe anpisin ɨnku'pai tesi pɨ', Paire' uya Parapas nonka'pʉ to' iwano' pe. Sises ari'po'pɨ'to' pe to' uya ikupʉ'pʉ iya, mɨrɨpan nonka'pʉ iya to' ena' kurusu' pona to' uya ipokapɨ'to' pe. 	 Bilaatos wuxuu doonayay inuu sameeyo waxa dadku raalli ka yahay, sidaa darteed ayuu Baraabbas u sii daayay, oo goortuu Ciise karbaashay ayuu u dhiibay in iskutallaabta lagu qodbo.


“Ti'tui' e'tɨ' Main pɨ' enupanin nan pɨ'. Ɨpininpaino kon kusan tʉpon kon yau mɨrɨ awonsi'kɨ, ‘Miyarɨ,’ ta i'sero' kon tʉpɨ'nokon kʉrʉpo'po pɨ' e'nɨ pata'se' yau, eke ton apon po te'san Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' tau mɨrɨ awonsi'kɨ tʉnamasan pata'se' yau kuru te'san enta'nan a'tai'ne. 	 Iska jira culimmada oo doonaya inay khamiisyo dhaadheer ku socdaan, oo jecel salaanta suuqa, iyo kursiyada hore oo sunagogyada, iyo meelaha hore oo diyaafadaha,kuwa wada laasta guryaha carmallada, oo tukashooyin dhaadheer istusid u tukada. Kuwaas waxay heli doonaan xisaab aad u daran.


Papa pe' esi Esuwerʉ amʉ' rɨken e'to' itese' pɨ' pe? Esuwerʉ amʉ' pen e'to' itese' pɨ' rɨ nɨrɨ pen pe' kʉrɨ? Ewai', Esuwerʉ amʉ' pen nɨ nɨrɨ, 	 Ama Ilaah ma Ilaaha Yuhuudda oo keliya baa? Miyuusan ahayn kan quruumaha kalena? Haah, waa yahay kan quruumaha kalena,


Itosorʉwano rʉ'pʉ uya wapiyaro' kon asa'ron kon inserʉ amʉ' e'ma'pʉka'pʉ, mɨrɨpan uya eke pe, “Ɨnʉ' rɨ ene mɨrɨ awonsi'kɨ ipe ika'sa' rʉ'pʉ apurɨpɨ'nin nʉ'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ ima'kʉʉi menukanin nʉ'pʉ tʉpee'pɨ pɨ' mɨrɨ pe pʉra temiyatʉ pɨ', 	 Oo haddana waxaa soo raacday malaa'ig kale oo saddexaad, iyadoo cod weyn ku leh, Haddii nin caabudo bahalka iyo sanamkiisa, ama uu aqbalo sumad in lagaga dhigo wejiga ama gacanta,


Serɨ ku'tane iya enpɨ'sa' yau, tanporon kon uya rɨ apurɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ Roman amʉ' uya use'man nɨto', ɨpʉreman nɨto' iwʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ upata kon mo'ka mɨrɨ,” ta'pʉ to' uya. 	 Haddaynu sidaa u dayno, dhammaan way rumaysan doonaan isaga, oo dadka Roomana way iman doonaan, oo waxay qaadan doonaan meesheenna iyo quruunteenna.


Sises uya nin si panton ekama'pʉ tʉpoitorʉ ton enupanin pe tɨwɨrɨ rɨ tʉwɨpʉremasan pe to' e'to' pe tʉuseta'kai' pʉra rɨ. 	 Si Ciise u tuso inay waajib ku tahay iyaga inay mar walba tukadaan oo aanay ka qalbi jabin, wuxuu iyaga kula hadlay masaal isagoo leh,


Papa uya mɨrɨ rɨ Wakʉ A'kwarʉ ke to' repasa' urɨ'nokon repa'pʉ tʉuya ike ke rɨ Itepuru Sises Kʉrai apurɨ'nokon a'tai, ɨnʉ' pe ken si te'ku'se Papa ereutanʉkʉ i'se esi?” ta'pʉ Pi'ta uya ka'pon amʉ' Surusiran pon kon pɨ'. 	 Haddaba haddii Ilaah iyaga siiyey isku hadiyaddii, siduu inoo siiyey markii aynu Rabbi Ciise Masiix rumaysannay, anigu kumaan ahaa kaygan Ilaah diidi karaa?


To' tonpa Esuwerʉ pon wɨpɨtʉ Isi' ko' uya ene'pʉ iya, mɨrɨpan utɨ'pʉ Esuwerʉ pon pika'tɨse'na. Mɨrɨpan e'ma'pʉ Mosi' uya, Isi' ko' tʉwɨse. 	 Oo markuu arkay midkood oo lagu gardarroonayo, ayuu ka celiyey, oo intuu kii la dulmayay uu aarguday, ayuu Masrigii dilay;


Tikin nɨ suntaaka iyenasa' a'tai, itun pi'pɨ puturʉkato' e'seporo'pʉ. Mɨrɨpan ese'tɨ to' uya esi'pʉ Sakaraya tukai', ikʉipʉnʉ ese' yau. 	 Waxaa dhacay inay maalintii siddeedaad u yimaadeen inay wiilkii gudaan, oo waxayna u bixiyeen magicii aabbihiis Sakariyas.


Miyarɨ ka'tɨ' Antʉroni'kas mɨrɨ awonsi'kɨ Isuniyas, utonpa ton, upokon pe pariki'si tau iye'sa' kon. Eke ton pe kuru itekare ekamai' enno'sa' kon koro'tau te'san kamoro, mɨrɨ awonsi'kɨ urawɨrɨ Kʉrai yau to' esi'pʉ. 	 Igu salaama Andaronikos iyo Yuniyas oo xigaalkayga ah oo layla xidhay, kuwa caanka ku ah rasuullada dhexdooda, kuwa hortayna Masiixa ku jiray.


Mɨrɨ a'tai si kin amʉ' non pon kon, itepuru amʉ', soisa epuru amʉ', ipʉrataaikena' ton, mɨrɨ awonsi'kɨ eke ton, mɨrɨ awonsi'kɨ tanporon kon nɨ poitorʉ ton mɨrɨ awonsi'kɨ ɨnʉ' enawon kon pen nɨ e'so'nanpɨtʉ'pʉ tɨ' euta na'ne' mɨrɨ awonsi'kɨ wʉ' po te'san tɨ' o'koi'ne. 	 Oo boqorradii dunida, iyo amiirrada, iyo saraakiisha sare, iyo taajiriinta, iyo kuwa xoogga weyn ah, iyo addoon kasta iyo mid kasta oo xor ahuba, waxay ku dhuunteen godadka iyo dhagaxyada buuraha;


Mɨrɨ ekama uya ɨpɨ'nokon, mɨrɨ kasa kuru si iyesi epori'man esi eke pe Epʉn po tikin nan tʉmakooikenan era'tɨsa' a'tai, kamo 99 kaisaron kon ipokena' ton ka'pon amʉ' pɨ' pori' pe e'nɨ entai. 	 Waxaan idinku leeyahay, Sidaas oo kale, farxad ayaa jannada kaga jiri doonta dembile toobad keena in ka badan sagaal iyo sagaashan xaq ah oo aan toobadkeen u baahnayn.


Mɨ awɨrɨ tenu kon tʉpɨ'tane to' uya, ɨnʉ' pʉra rɨ iyesi'pʉ. Sises rɨken esi'pʉ to' piyau. 	 Dhaqsiba goortii ay hareerahooda fiiriyeen, mar dambe ma ay arkin cid kale oo iyaga la joogta Ciise keliya maahee.


apʉne pʉra main uya kota'man nɨto' nepʉ. Mɨrɨ awonsi'kɨ main pʉra na'ne' airɨ main awɨrɨ pʉra e'nɨto' pʉra iyesi. 	 maxaa yeelay, sharcigu wuxuu keenaa cadho, laakiinse meeshii aan sharci jirin xadgudubna ma jiro.


Sakaraya ewonsa' a'tai Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' ta' a'po'nan kɨrɨi'nʉnpase'na, pʉroroi po tanporo iyamʉrasa' kon ɨpʉremase'na esi'pʉ ɨpʉreman pɨ'. 	 Saacaddii fooxa ayaa dadkii badnaa oo dhammu dibadda ku tukanayeen.


Mɨrɨ yau nɨrɨ, Esuwerʉ amʉ' esi'pʉ pata kaisa rɨ makoi a'kwarʉ pa'kapɨtʉ pɨ', Itepuru ese' tesa'pɨ'se makoi a'kwarʉ pa'ka i'se usi'tupɨ' nɨ pɨ' to' esi'pʉ. Ta to' uya, “Itepuru Sises ese' yau, Paarʉ itekareei nekamanʉ pe na'ne', kʉrɨ rɨ ese' yau epa'ka',” ta'pʉ to' uya. 	 Laakiin kuwo Yuhuudda wareegi jirtay ka mid ah oo jinniyosaarayaal ah baa waxay ku talo jireen inay kuwii jinniyada qabay ka dul yidhaahdaan magaca Rabbi Ciise, iyagoo leh, Waxaan idinku dhaarinayaa Ciisaha Bawlos dadka ku wacdiyo.


Apurɨto' winɨ Esuwerʉ amʉ' uya Isuweyu Parau nɨ'kwɨrɨ'nʉkʉ'pʉ a'mun non poro utɨn kasa rɨ; mɨrɨ kupʉ i'se Isi' pon kon e'tane, to' aputa'pʉ. 	 Rumaysad bay ku dhex mareen Badda Cas sidii dhul engegan, laakiin markay Masriyiintu saas isku dayeen, way liqday.


Ɨnʉ' rɨ aiko pe irepasa' uya wakʉ pe ikupʉ yau, eke ke irepa rɨ mɨrɨ wakʉ pe ikupʉ iya pɨ', e'tane ɨnʉ' rɨ kʉrɨ tʉrepasa' ma'tanʉ'nin nʉ'pʉ repa pʉra rɨ iyesi mɨrɨ eke ke. 	 Kan waxa u yar aamin ku ah, ayaa weliba wax badan aamin ku ah. Kan waxa u yar ku xaqdaran, ayaa waxa badanna ku xaqdaran.


Main pɨ' enupanin nan mɨrɨ awonsi'kɨ Pari'si amʉ' uya uri'san nee'pʉ, iyekuma koro'tau tʉneporo'pʉ kon, mɨrɨpan soto'ka'pʉ to' uya tu'kan kon annau, 	 Culimmadii iyo Farrisiintii waxay u keeneen naag sino lagu qabtay. Markaasay dhexda joojiyeen,


Mekamatʉi' rɨ nɨrɨ ɨmɨrɨ'nokon upiyau ɨwe'sa' kon mɨrɨ iyepiya'tɨ'pʉ si'kɨrɨ. 	 Idinkuna waad marag furi doontaan, waayo, tan iyo bilowgii waad ila jirteen.


Serɨ ta Temi'tʉriyas uya eta tʉuya'nokon a'tai, to' ena'pʉ sakoro' pe. Ukɨ'pɨ'nʉnpɨ' nɨ pɨ' to' e'sara'tɨ'pʉ, “Eke kʉrɨ rɨ papa tato' ipɨ' pe ika'sa', Arʉ'times, ɨpʉreman nɨto' kon ipɨ' E'pe'sas po!” tukai'. 	 Oo markay taas maqleen, aad bay u cadhoodeen, wayna dhawaaqeen iyagoo leh, Waxaa weyn Di'anada reer Efesos.


Tʉron nɨ a'tai, Sises utɨpɨtʉ'pʉ tʉron nɨ eke iwa ton pata kaisa rɨ'ne wakʉ Papa e'to' esa' wannɨ pe ekareei ekama pɨ' iyesi'pʉ. 12 kaisaron kon ipoitorʉ ton esi'pʉ iya'kɨrɨ. 	 Markii dambe waxaa dhacay inuu magaalooyinka iyo tuulooyinka dhex marayay isagoo dadka ku wacdiyaya oo u sheegaya injiilka boqortooyadii Ilaah; waxaana la jiray laba-iyo-tobankii,


Moro 7 kaisaron kon ɨsirunan esi'pʉ ina koro'tau. Wapiyaro' emari'ma'pʉ, mɨrɨpan erikʉ'pʉ, tʉmunkɨ ke pʉra tʉno'pʉ tʉnonkai', mɨrɨpan no'pʉ rʉ'pʉ e'nonka'pʉ iyakon ena'. 	 Waxaa nala jiray toddoba walaalo ah. Kii ugu horreeyey ayaa guursaday, wuuna dhintay, dhalna ma lahayn, wuxuuna naagtiisii uga tegey walaalkiis.


Uri'san ainʉmʉ'pʉ rɨmono' ta', Papa nʉkoneka'pʉ ipata'se' pe. Mɨrɨ yau imainanpato' pe 1,260 kaisa rɨ wʉi pʉ'kʉ pona rɨ. 	 Oo naagtiina waxay u carartay xagga cidlada, halkaasoo Ilaah iyada uga diyaariyey meel lagu quudiyo kun iyo laba boqol iyo lixdan maalmood.


Eke i'tuto' ipɨkɨrɨ usenpoika'pʉ ka' yau: Uri'san epontɨsa' esi'pʉ wʉi enu ke, kapʉi esi'pʉ i'ta o'no, mɨrɨ awonsi'kɨ 12 kaisaron kon sirikɨ amʉ' aro', kʉron tato' esi'pʉ i'pai po. 	 Markaasaa waxaa samada ka muuqatay calaamo weyn, taas oo ahayd naag qorraxda huwan, oo dayaxuna wuxuu ka hooseeyey cagaheeda, madaxana waxaa u saarnaa taaj laba iyo toban xiddigood ah,


Na'taniyerʉ uya ta'pʉ ipɨ', “Rapai, ɨmɨrɨ esi Papa Mumu pe, ɨmɨrɨ esi Esuwerʉ amʉ' Kin pe!” ta'pʉ iya. 	 Kolkaasaa Nataana'el u jawaabay oo ku yidhi, Macallimow, waxaad tahay Wiilka Ilaah, oo waxaad tahay boqorkii Israa'iil.


Makoi poitorʉ pe ɨwesi kon a'tai, ipoken te'sen Papa enu yau ku'to' auya'nokon pʉra rɨ iyesi'pʉ. 	 Waayo, markaad addoommadii dembiga ahaan jirteen, xagga xaqnimada waxaad ahaydeen xor.


Isutʉ, Sises Kʉrai poitorʉ, Isens akon nɨrɨ winɨpaino, Kamoro ikɨ'masa' kon, Papa Ikʉipʉnʉ ni'nʉnka'san, mɨrɨ awonsi'kɨ Sises Kʉrai nʉpa'sima'san enakan: 	 Anigoo Yuudas ah oo ah addoonkii Ciise Masiix, Yacquubna walaalkiis ah, waxaan warqaddan u qorayaa kuwa loo yeedhay oo Ilaaha Aabbaha ahu jecel yahay, Ciise Masiixna loo dhawray.


Mɨrɨ pɨ' to' uya ɨyekama'posa' a'tai, to' maimu kʉsetai, apʉne pʉra 40 entai rɨ Esuwerʉ amʉ' esi, mɨrɨpan kon e'so'nansa' enuri'to' oton Paarʉ enupɨkɨrɨ. ‘Ɨ'rɨ rɨ pɨ' uta're'tɨn pen mɨrɨ awonsi'kɨ ensi pen, Paarʉ wɨnɨ pʉ'kʉ pona rɨ,’ tasa' to' uya. Mɨrɨpan kon nin si enurikʉ ɨ'rɨ rɨ tukai' tʉmaimu kon eikʉ auya i'se,” ta'pʉ Paarʉ poitorʉ uya soisa amʉ' epuru pɨ'. 	 Haddaba yaanay ku oggolaysiin; maxaa yeelay, waxaa isagii gaadaya kuwa ka badan afartan nin oo iyaga ka mid ah, kuwaasoo nidar galay inayan wax cunin, waxna cabbin ilaa ay isaga dilaan; haddana diyaar bay yihiin, iyagoo ballanqaad kaa filanaya.


Mɨrɨpan utɨ'pʉ siya rɨ Kiyarari poro itekare ekama pɨ' Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' ton tau, mɨrɨ awonsi'kɨ makoi a'kwarʉ ton nɨ enno'pɨtʉ'pʉ iya. 	 Wuxuu galay sunagogyadoodii Galili ku yiil oo dhan; dadkana ayuu ka wacdiyey, jinniyadiina ayuu dadka ka saaray.


Miyarɨ ka'tɨ' Ru'pos pɨ', anʉnsa' Itepuru iwano' pe, mɨrɨ awonsi'kɨ isan, usan pe rɨ kanan iye'sa' rʉ'pʉ. 	 Igu salaama Rufus kan Rabbigu doortay iyo hooyadiis oo hooyaday oo kale ah.


Mairi'tos ponsi'kɨ, E'pe'sas so'sii epuru ton kɨ'ma'pʉ Paarʉ uya. 	 Haddaba Mileetos wuxuu cid uga diray Efesos, waana u yeedhay waayeelladii kiniisadda.


Apurɨto' winɨ Eperʉ uya wakʉ tʉuse'mato' tʉrʉ'pʉ Papa ena' wakʉ Keen nʉtʉrʉnʉ entaino. Apurɨto' winɨ apurɨpɨtʉ'pʉ ipokena' e' pe te'sen tukai', Papa usauro'sa' a'tai wakʉ pe intʉrʉnʉ ton pɨ'. Mɨrɨ awonsi'kɨ apurɨto' winɨ isaurokʉ rɨ, teri'sa' rɨ e'tane. 	 Haabiil rumaysad ayuu Ilaah ugu bixiyey allabari aad uga wanaagsan kii Qaabiil, sidaas daraaddeed waxaa loogu markhaati furay inuu xaq yahay, Ilaahna waa ka markhaati furay hadiyadihiisii. Saas daraaddeed isagoo dhintay ayuu weli hadlaa.


Ɨnnɨ ipiyapai to' e'to' oton, apʉne pʉra e'ne' moronka iya pɨ', mɨrɨpan kon uya ta: “‘Ɨsɨ kusa! Ɨsɨ kusa, serɨ eke mɨrɨ awonsi'kɨ pana'pan pata Paperan! Inke pʉra rɨ ɨyekota'mato' e'seposa' man!’ tato' oton. 	 iyagoo meel fog la taagan cabsida caddibaaddeeda, oo waxay odhan doonaan, Waxaa hoogtay oo hoogtay magaalada weyn oo Baabuloon, taasoo ah magaalada xoogga badan! Waayo, xukunkaagu saacad keliya buu ku yimid.


Moro unurunpanin mɨrɨ awonsi'kɨ umaimu ananʉnpaino pen eseru aimenkanin esi mɨrɨ, mɨrɨ rɨ main usauro'ai'ne' uya eno'mato' oton pata weyu u'ma'sa' a'tai. 	 Kii i diida oo aan erayadayda aqbalin, wuxuu haystaa mid xukuma; ereygaan ku hadlay baa xukumi doona isaga maalinta u dambaysa.


Apʉne pʉra kʉrɨ rɨ rɨ esi usewankaman namai'no pe, asa'rɨ te'san ku'nin nʉ'pʉ tikin nɨ, mɨrɨpan uya wa'kʉ'nin pe te'sen ma'tanʉkʉ'pʉ, ɨ'seyaton pe e'nɨto' wekupiri, 	 Waayo, isagu waa nabaddeenna, oo waa kan labada mid ka dhigay, oo dumiyey qoqobkii derbiga dhexe,


Ipoken pe' iyesi Sisa ena' pʉrata tʉtʉsen e'ma ina uya a'tai, kane katɨ?” ta'pʉ to' uya. 	 Ma xalaal baa inaannu cashuur Kaysar siinno ama inaannan siin?


Mɨrɨpan ukɨ'pɨ'nʉmʉ'pʉ eke pe: “Ita'mo'kasa' man! Eke Paperan uta'mo'kasa'! Mɨrɨpan enasa' makoi amʉ' pata'se' pe, mɨrɨ awonsi'kɨ makoi a'kwarʉ amʉ', ɨri ton, i'se e'nɨto' kon pen nɨ toron amʉ' pata'se' pe iyenasa'. 	 Markaasay ku dhawaaqday cod xoog weyn, oo waxay tidhi, Waxaa dhacday oo dhacday Baabuloontii weynayd, oo waxay noqotay hoygii shaydaanyada, iyo rugtii jinni kasta oo nijaas ah, iyo rugtii shimbir kasta oo nijaas ah oo la neceb yahay.


Iye'menukasa' itekare pɨ' ɨusenupa kon; tɨwɨrɨ uko'man nɨto' esi iyau tukai' ɨusenuminka kon pɨ', upɨ' rɨ si tʉusauro'sen. 	 Qorniinka ayaad baadhaan, waayo, waxaad u malaynaysaan inaad nolosha weligeed ah ka helaysaan, waana iyaga kuwa ii marag furayaa.


Mɨrɨ awonsi'kɨ main eta'pʉ uya Epʉn winɨpai. Eke tuna ena kasa iseta'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ eke pe korʉme e'tʉrʉnpɨtʉ kasa. Main uneta'pʉ useta'pʉ wai turunpanin nan uya tʉwaai kon, a'pu turunpa kasa. 	 Markaasaan samada ka maqlay cod u eg biyo badan codkood iyo onkod weyn codkiis; oo codkii aan maqlayna wuxuu u ekaa kataaraley ka dhawaajinaysa kataaradahooda;


Apʉne pʉra iwinɨpai mɨrɨ awonsi'kɨ iporo mɨrɨ awonsi'kɨ itiwano' pe tanporon nɨ esi. Itiwano' pe eke pe iku'to' nesii, tɨwɨrɨ rɨ! Amen. 	 Waayo, wax waluba isagay ka yimaadeen oo ku yimaadeen oo u yimaadeen aawadiis. Ammaanta isagaa leh weligiis. Aamiin.


Mɨrɨ a'tai rɨ, ka'pon amʉ' ennoko'pʉ uya ɨkɨ'mai'. Wakʉ pe rɨ umaimu awɨrɨ ɨuye'sa' man. Serɨ pe si ina amʉrasa' man tanporo Papa uya tentane'nokon, tanporo rɨ Itepuru uya ɨrepasa' ina auro'kato' auya ike ke ekama auya etase'na. Asauro'kɨ si,” ta'pʉ Koneriyas uya. 	 Sidaas darteed markiiba cid baan kuu soo diray; oo si wanaagsan baadna u samaysay inaad timid. Haddaba sidaa darteed dhammaantayo halkan waa wada joognaa Ilaah hortiisa, inaannu maqalno waxyaalihii Rabbigu kugu amray oo dhan.


Sises uya mɨrɨ tawon etasa' a'tai, iyenna'po'pʉ Isutiya poi Kiyarari pona. 	 ayuu Yuhuudiya ka tegey, wuxuuna mar kale u kacay Galili.


Sises usarɨ koro'tau Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' pʉ'kʉ tau, Saraman Epa'kato' Iya' tawɨrɨ, 	 Ciisena wuxuu dhex socday macbudka xagga Balbalada Sulaymaan.


Serɨ ta Sises uya etasa' tʉuya'nokon a'tai, Pari'si amʉ' uya isapema'pʉ, apʉne pʉra pʉrata i'nʉnkanin nan pe tesi kon pɨ'. 	 Farrisiintii lacagta jeclayd ayaa waxaas oo dhan maqashay, wayna ku qosleen.


makoi pɨ', apʉne pʉra ka'pon amʉ' uya uyapurɨ pʉra iyesi pɨ'; 	 xagga dembiga, waayo, way i rumaysan waayeen;


Mɨrɨpan a'tai, Sises uya ta'pʉ to' pɨ', “Nai pan kon ɨmɨrɨ'nokon iya'kwarʉ pʉnon kon nɨ, apurɨ auya'nokon pʉra kuru rɨ iyesi pu'kena' amʉ' nekama'pʉ te'ku'ton tukai'. 	 Markaasuu ku yidhi, Nacasyo yahow oo qalbigoodu ka raagay inuu rumaysto wixii nebiyada oo dhammi ay ka hadleen.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', ɨ'rɨ rɨ eseru kʉsaimenkatʉu iweyu rawɨrɨ rɨ; apʉne rɨ e'tɨ' Itepuru uyepʉ pona rɨ. Onansa' pe rɨ ewarupɨ yau te'sen enpoikanin a'kwa ya', mɨrɨ awonsi'kɨ ka'pon amʉ' ewan yawon nɨ enpoika iya. Mɨrɨ a'tai, tʉkaisarɨ'nokon tapurɨpɨ'to' kon eporo to' uya Papa winɨ. 	 Waxaan jeclaan lahaa inaad dhammaantiin afaf ku wada hadashaan, laakiin waxaan ka sii jeclaan lahaa inaad wax sii sheegtaan. Kii afaf ku hadlaa hadduusan fasirin, waxaa ka sii weyn kii wax sii sheega, si ay kiniisaddu u hesho wax ay ku dhisanto.


e'tane ɨpʉremasa' man ɨpona, Saiman, anapurɨnʉ apai ɨyemo'ka namai'. Ɨyenna'posa' pe iyesi a'tai, ɨtonpa ton mʉmeruntɨtanʉkʉi' to' tauro'kai',” ta'pʉ iya. 	 laakiin waan kuu baryootamay si aanu rumaysadkaagu u baabbi'in, adiguna goortaad hadaysantid walaalaha adkee.


E'tane to' etʉipɨ'sa' esi'pʉ, “Ɨnʉ' rɨ si pʉse rɨ ka'pon?” tukai' to' usekama'popɨtʉ'pʉ. “A'setun mɨrɨ awonsi'kɨ sipa'sipa rɨ e'to' imaimu awɨrɨ!” ta'pʉ to' uya. 	 Aad bay u baqeen, oo waxay isku yidhaahdeen, Haddaba yuu yahay kan xataa dabaysha iyo badduba yeelaan?


Inke pʉra, tikin nɨ to' tonpa pe te'sen si eka'tumʉ'pʉ mɨrɨ su'pa epose, waain maku'pɨ peneka ka' ikii'pʉ iya, yʉi pɨ' tepu'tɨi' Sises uya ensito' pe ikupʉ'pʉ. 	 Kolkiiba midkood baa orday oo qaaday geed isbonji la yidhaahdo, oo khal uga soo buuxshay, oo intuu cawsduur saaray ayuu siiyey inuu cabbo.


Utɨn pɨ' rɨ uri'sami'si amʉ' e'tane, Sises uruwasii erasuntɨnin nan soisa amʉ' utɨ'pʉ Surusiran pona, mɨrɨpan kon uya tanporo rɨ iye'ku'sa' rʉ'pʉ ekama'pʉ Papa ena' use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton eke ton kuru pɨ'. 	 Intay sii socdeen ayaa waardiyayaashii qaarkood magaaladii yimid, oo waxay wadaaddadii sare uga warrameen wixii dhacay oo dhan.


Ikupʉ poken iyesi yau, ɨiwano' kon pe ɨwe'to' kon awɨrɨ, ɨko'mantɨ' ɨsɨ pe pʉra tanporon kon pokon pe. 	 Hadday suurtowdo, intaad kartaan, nabad kula jooga dadka oo dhan.


Serɨ ta'pʉ iya tʉpo, iyamʉrasa' kon nin si ka'pon amʉ' ennoko'pʉ iya mɨrɨ, mɨrɨ apai. 	 Oo goortuu waxyaalahaas ku hadlay dabadeed ayuu ururkii kala diray.


Sises uyee'pʉ, pʉreti tanʉnse to' repa'pʉ iya, mɨrɨ kasa rɨ moro' ke to' repa'pʉ iya. 	 Kolkaasaa Ciise yimid oo qaaday kibistii oo siiyey iyaga, kalluunkiina sidoo kale.


Mɨrɨ awonsi'kɨ kʉrɨ uyewan kon warinpanin uya Iya'kwarʉ usenuminkato' i'tu, apʉne pʉra Iya'kwarʉ ɨpʉrema wakʉ ton Papa nʉkupʉ'san pona Papa e'to' i'se awɨrɨ. 	 Oo kii qalbiyada baadhaa waa yaqaan fikirka Ruuxa, maxaa yeelay, wuxuu quduusiinta ugu duceeyaa sida Ilaah doonayo.


Sises uya ta'pʉ, “I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon, ipata'se' yau, pu'kena' nama pʉra iyesi. 	 Markaasuu ku yidhi, Runtii waxaan idinku leeyahay, Nebina dalkiisa laguma aqbalo.


Sises uya, “Ɨiwano' kon pe serɨ main esi'pʉ mɨrɨ, urɨ iwano' pe pen,” ta'pʉ. 	 Ciise ayaa u jawaabay oo ku yidhi, Codkaasu aawaday uma imanin, laakiin wuxuu u yimid aawadiin.


Uri'san uya ta'pʉ ipɨ', “Si'tuyai', Me'saya” (Kʉrai tato') “uye'to' oton. Iye'sa' a'tai, tanporon nɨ ekamato' iya oton mɨrɨ upɨ'nokon,” ta'pʉ iya. 	 Naagtii waxay ku tidhi, Waa ogahay Masiixu inuu imanayo (kan Kiristoos la yidhaahdo); oo markuu yimaado, wax walba ayuu noo sheegi doonaa.


Pun, iya'kwarʉ pʉn esi iyeri'sa' pe kasa, apurɨto' tʉku'sen a'kɨrɨ pʉra esi iyeri'sa' pe rɨ. 	 Sida jidhkii aan ruux lahaynu meyd u yahay, sidaas oo kaluu rumaysadkii aan shuqullo lahaynuna meyd u yahay.


Era' uya soisa amʉ' apiyo'ma'pʉ Pi'ta warinpato' pe to' uya, e'tane to' uya eporo pʉra iyesi'pʉ. Mɨrɨ pɨ' to' ekama'popɨtʉ'pʉ iya, ɨ'rɨ kasa Pi'ta epa'ka'pʉ tukai', e'tane to' nekama ton pʉra rɨ iyesi'pʉ, mɨrɨpan uya tʉron kon soisa amʉ' apiyo'ma'pʉ Pi'ta erasuntɨnin nan pe iku'sa' kon nʉ'san wɨto' pe to' uya. Mɨrɨ tʉpo, Era' utɨ'pʉ Sisariya pona Isutiya ponsi'kɨ, mɨrɨpan uko'mamʉ'pʉ inke rʉ'kwɨ rɨ. 	 Oo Herodos markuu raadiyey isagii oo heli waayay, ayuu wuxuu imtixaamay askartii, oo wuxuu ku amray in iyaga la laayo. Markaasuu Yahuudiya ka tegey oo Kaysariya aaday, oo meeshaasuu joogay.


Mɨrɨpan uya anpisin ton kɨ'ma'pʉ tʉpoitorʉ ton pokon pe tʉpiya', “Ɨnʉ' rɨ uyepʉ pe iyesi yau uye'ma'pʉ pe, tɨwɨ tʉpɨ' rɨ tʉupu'tɨka'se, tʉkurusukuui tanʉnse nʉyepʉi upɨkɨrɨ. 	 Goortaasuu dadkii badnaa u yeedhay iyo xertiisiiba oo wuxuu ku yidhi, Mid uun hadduu doonayo inuu iga daba yimaado, ha dayriyo doonistiisa, iskutallaabtiisana ha soo qaato oo ha i soo raaco.


emenna' pe ɨyenato' kon pe ɨusenuminkato' kon yau; 	 oo waa inaad ku cusboonaataan ruuxa maankiinna,


“Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' ɨpoitorʉ ton uya ina epuru ton eseru rʉ'pʉ i'kwɨtʉ? Temiyatʉ kon korʉka to' uya pʉra iyesi tenta'na kon rawɨrɨ,” ta'pʉ to' uya ipɨ'. 	 Xertaadu maxay xeerka waayeellada uga gudbaan? Waayo, ma faro xashaan goortay kibis cunayaan.


Era' uya i'tu'pʉ Isens wɨsa' tʉuya a'tai, pori' pe kuru Esuwerʉ amʉ' ena'pʉ tukai', mɨrɨ awonsi'kɨ soisa amʉ' kanan apiyo'ma'pʉ iya Pi'ta a'sito' pe to' uya iwɨto' pe kanan. Serɨ e'kupʉ'pʉ A'sarutanʉ'sa' Pen Pʉreti Pɨ' Enta'nan Weyu a'tai. 	 Oo markuu arkay inay ka farxisay Yuhuuddii, ayuu weliba ku daray inuu soo qabto Butros. Maalmahaasna waxay ahaayeen maalmihii Iidda Kibista-aan-khamiirka-lahayn.


Pena rɨ ɨmɨrɨ'nokon Esuwerʉ amʉ' pen esi'pʉ i'se rɨ ɨwe'to' kon apurɨ pɨ' Papa uya rɨ ɨyenpɨtʉ'pʉ kon, apʉne pʉra ti'tu auya'nokon pʉra iyesi pɨ'. 	 kaasoo qarniyada tegey quruumaha oo dhan u oggolaaday inay jidadkooda ku socdaan.


Mɨrɨ pe pʉra ka'pon amʉ' uya raan'pu po'tɨsa' nonka pʉra iyesi mɨrɨ pʉsau o'koi'. E'tane ru'ku, to' uya inonka iyapon pona, mɨrɨpan uya tanporon kon nɨ wei'tɨ ɨutɨ tau. 	 Ilays looma shido in la hoos geliyo weel, laakiin waxaa la saaraa meeshii ilayska, oo wuu u iftiimaa kuwa guriga ku jira oo dhan.


Tanporo to' amʉrasa' a'tai Kiyarari pona, Sises uya ta'pʉ to' pɨ', “Ka'pon, Papa winon eparankato' oton ka'pon amʉ' ena'. 	 Intay Galili ku warwareegayeen, Ciise ayaa ku yidhi, Wiilka Aadanaha ayaa dadka loo gacangelin doonaa.


Era'tɨ'pʉ ɨnʉ' uya uyauro'ka tukai' ense'na. Era'tɨsa' a'tai, 7 kaisaron korʉ pun konekasa' raan'pu apon ton ene'pʉ uya. 	 Oo anna dib baan u jeestay inaan arko codkii ila hadlay, oo markii aan dib u jeestay waxaan arkay toddoba laambadood oo dahab ah.


Pi'ta uya eikʉ'pʉ, “Mooi, ipɨ' masauro'atʉi'ne' i'tu uya pʉra rɨ man!” ta'pʉ iya. Usauro'nɨ pɨ' iyesi koro'tau, kɨrɨtɨkɨ uturumʉ'pʉ. 	 Laakiin Butros wuxuu ku yidhi, Nin yahow, anigu garan maayo waxaad leedahay. Kolkiiba intuu weli hadlayay, diiqii baa ciyey.


Sises mɨrɨ pe pʉra ipoitorʉ ton ene tʉuya'nokon kasa pʉra, ka'pon amʉ' anpisin ton ekanwa'tɨpɨ'sa' kanau ton ya' utɨ'pʉ Ka'paneyan pona, iwarinpa pɨ'. 	 Markii dadkii badnaa arkeen inaan Ciise halkaas joogin iyo xertiisiiba, waxay fuuleen doonniyihii, wayna yimaadeen Kafarna'um, iyagoo Ciise doondoonaya.


I'tu'nokon main esi Papa A'kwarʉ winon pe; e'tane urɨ esi Iya'kwarʉ pɨkɨron pe pʉra, ikʉrʉpo'pomasa' pe makoi poitorʉ pe. 	 Waayo, waxaynu og nahay in sharcigu ku saabsan yahay ruuxa, laakiinse anigu waxaan ahay mid jidhka raaca oo lagu iibiyey dembiga hoostiisa.


Sises uya ta'pʉ ipɨ', “Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' wakʉ pɨ' uyekama'po auya? Mɨrɨ yau iyesi mɨrɨ tikin nan nɨ wakʉ. Uko'man nɨto' ya' epa'kapai ɨwesi yau, Mosi' nʉmenuka'pʉ ton awɨrɨ e'kɨ,” ta'pʉ iya. 	 Wuxuu ku yidhi, Maxaad wax iiga weyddiinaysaa wanaagga? Waxaa jira mid wanaagsan. Haddaad doonaysid inaad nolosha gashid, qaynuunnada dhawr.


Pata, Sises pokapɨtʉ'pʉ to' uya kurusu' pona na'ne' airɨ iyesi'pʉ umɨ, mɨrɨ umɨ yau emenna' pe tɨ' akasa' uruwai' pe esi'pʉ ɨnʉ' rɨ emaikasa' rʉ'pʉ pen nɨ ya'. 	 Meeshii isaga iskutallaabta lagu qodbay waxaa ku tiil beer, beerta dhexdeedana waxaa ku tiil xabaal cusub oo aan ninna weli la dhigin.Haddaba Maalintii Diyaargarayska oo Yuhuudda aawadeed ayay meeshaas Ciise u dhigeen, waayo, xabaashii waa dhowayd.


Mɨrɨpan uya i'mʉ'sa'ka'pʉ itemiyatʉ pɨ' ta'sii', “Tari'ta kun!” ta'pʉ iya (“Uri'san mʉre, e'mʉ'sa'ka', ta uya ɨpɨ',” ta tʉuya e'kwa pe). 	 Kolkaasuu gabadhii gacanteeda qabtay oo ku yidhi, Talita qumi, taasoo micneheedu yahay, Gabadhay, waxaan ku leeyahay, Kac.


Iye'menukasa' na'ne' kasa: “Papa ese' e'sapema Esuwerʉ amʉ' pen koro'tau ɨmɨrɨ'nokon uriya',” tawon. 	 Waayo, magaca Ilaaha waa lagaga caytamaa quruumaha dhexdooda idinka daraaddiin, sida qoran.


Ɨyekama'po uya 'nokon Itepuru awɨrɨ anʉmʉ kon pa wakʉ ton anʉnto' eseru yau mɨrɨ awonsi'kɨ ɨ'rɨ rɨ i'se iye'to' ɨwinɨpaino kon ke ipika'tɨtɨ', apʉne pʉra eke pe rɨ tu'kan kon nɨ ka'pon amʉ' pika'tɨnin kʉrɨ rɨ, urɨ rɨ to' tonpa pe. 	 inaad iyada ku dhowaysaan Rabbiga, sida quduusiinta u eg, oo aad ku caawintaan wax kasta oo ay idiinka baahan tahay, waayo, iyaduba kuwa badan bay caawintay iyo xataa aniga qudhayda.


To' uya tɨ' e'tɨrinkasa', tɨ' akasa' uruwai' pe apai eporo'pʉ, 	 Oo waxay arkeen dhagixii oo xabaashii laga giringiriyey.


Utonpa ton, ti'sa amʉ' pe esi i'se ke'tʉu, apʉne pʉra urɨ'nokon enupanin nan pe te'san eseru aimenkato' oton mɨrɨ ipan pe ɨsɨ pe. 	 Macallimiin badan ha noqonina, walaalahayow, idinkoo garanaya inaynu heli doonno xukun ka sii weyn.


Tanporon kon nɨ pu'kena' amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Main usenupan nɨto' ipɨ' uya Papa Maimu ekama'pʉ, Isaan Pa'tes uyepʉ pʉ'kʉ pona rɨ. 	 Waayo, nebiyadii iyo sharcigu waxay wax sii sheegeen ilaa Yooxanaa.


Mɨrɨ na'ne' kasa, taan'pʉ ton uya tʉno'pʉ kon i'nʉnkato' pe iyesi tʉpun kon i'nʉnka tʉuya'nokon pe rɨ. Kʉrɨ tʉno'pʉ i'nʉnkanin usi'nʉnka rɨ mɨrɨ. 	 Haddaba sidaas oo kale nimanka waxaa ku waajib ah inay afooyinkooda u jeclaadaan sida jidhkooda oo kale. Waayo, kii afadiisa jeclaadaa wuxuu jeclaadaa nafsaddiisa;


To' kanan ekama'pokaa'pʉ iya, “Ɨnʉ' i'se ɨwesi kon?” ta'pʉ iya. Mɨrɨpan kon uya, “Sises, Nasare' pon,” ta'pʉ. 	 Mar kale haddaba ayuu weyddiiyey, oo ku yidhi, Kumaad doondoonaysaan? Oo waxay ku yidhaahdeen, Ciisihii reer Naasared.


Miyarɨ ka'tɨ' Anpʉriya'tas pɨ', Itepuru yau uni'nʉnkanʉ. 	 Ambaliyas, gacaliyahayga xagga Rabbigana igu salaama.


Ise'sʉn uya to' ereutanʉ'sa' tʉpiyau. Tu'kan nɨ kupʉ'pʉ to' uya kin Sisa uya tasa' poro pʉra. Ta to' uya moro man tʉron nɨ kin, Sises tukai' tesa'sen ta to' uya,” ta'pʉ to' uya. 	 iyagoo uu Yasoon martiggeliyey; kuwaas oo dhanna waxay falaan wax ka gees ah amarrada Kaysar, iyagoo leh, Waxaa jira boqor kale oo Ciise ah.


E'tane wapiya tanporon nɨ e'ne' moronkato' iya esi, mɨrɨ awonsi'kɨ serɨ a'taino kon uya ewaruma'tɨto' pe rɨ iyesi. 	 Laakiin kolka hore waxay waajib ugu tahay inuu wax badan ku xanuunsado oo uu qarniganu diido isaga.


Mɨrɨpan ɨutɨ esa' pɨ' mɨkatʉi', ‘Ti'sa man, nai yau tʉpoitorʉ ton pokon pe To' Epoi Itɨ'pʉ Weyu Rʉ'pʉ pɨ' tenta'na kon tukai' ɨni'tupai.’ 	 Waxaad ninka guriga leh ku tidhaahdaan, Macallinkii wuxuu kugu leeyahay, Meeday qooladdii martidu oo aan xertayda kula cuni doono cashada Iidda Kormaridda?


Apʉne pʉra makoi e'to' pe pʉra iyesi ɨyepuru kon pe, apʉne pʉra main o'no ɨwesi kon pen, e'tane wakʉ nonkasa' o'no. 	 Waayo, dembigu idiinma talin doono, maxaa yeelay, sharciga kuma hoos jirtaan, laakiinse waxaad ku hoos jirtaan nimcada.


Mɨrɨ yau, wanamari kasa tʉusensen parau ene'pʉ uya apo' pokon pe iye'sumasa'. Mɨrɨ awonsi'kɨ kamoro kanan ene mɨrɨ awonsi'kɨ ipe ika'sa' mɨrɨ awonsi'kɨ nonpa pe itese' isenpoikasa' entai iye'sa' kon ene'pʉ uya. To' e'mʉ'sa'kasa' esi'pʉ awai'nan wanamari waraino parau e'pi po, Papa uya tʉrepa'pʉ kon tʉwaai kon, a'pu esa' pe'ne. 	 Markaasaan arkay wax u eg bad muraayad ah oo dab ku dhex qasan yahay iyo kuwii iyagoo guulaysan ka yimid xaggii bahalkii iyo xaggii sanamkiisii iyo xaggii nambarkii magiciisa, oo dul taagan baddii muraayadda ahayd iyagoo haysta kataaradihii Ilaah.


“Mɨrɨ a'tai nin si tɨ, tanporon nɨ usene; ama'ai na'ne' serɨ pe usenpoikato' oton kɨpo'pona. 	 Waayo, wax qarsoon ma jiro oo aan soo muuqan doonin, wax daboolanna ma jiro oo aan la garan doonin oo aan bannaan soo bixi doonin.


Mɨrɨ e'tane, Sairas ekoneka'pʉ mɨrɨ yau rɨ tʉuko'manto' pe. 	 Laakiin waxaa Silas la wanaagsanaatay inuu meeshaas sii joogo.


Uyau Papa iwano' main pɨ' tepori'masen urɨ; 	 Waayo, sharciga Ilaah ayaan kaga farxaa ninka gudaha ah.


Mɨrɨ tʉpo, Ise'sʉn mɨrɨ awonsi'kɨ tʉron kon ka'pon amʉ' uya pʉrata tʉto' pe to' kupʉ'pʉ itepuru ton uya to' nonkato' pe to' utɨto' pe aka'ne' pe. 	 Oo kolkay Yasoon iyo kuwii kale dammiin ka qaadeen, ayay sii daayeen.


Serɨ e'kupʉ'pʉ tʉpo, tʉron nɨ inserʉ uyepʉ ene'pʉ uya Epʉn winɨpai. Eke pe te'to' tʉmeruntɨrʉ yau iyesi'pʉ, mɨrɨpan a'kwarii uya tanporo non a'kwaka'pʉ. 	 Waxyaalahaas ka dib waxaan arkay malaa'ig kale oo samada ka soo degaysa, waxayna lahayd amar weyn; oo dhulkuna wuxuu la iftiimay dhalaalkeedii.


Mɨrɨ yau, soisa amʉ' epuru poitorʉ esi'pʉ, ipan pe ini'nʉnkanʉ takuru'ke kuru, eri'ka'nɨ pɨ' rɨ. 	 Boqol-u-taliye addoonkiisii uu jeclaa ayaa bukay oo dhimashuu u dhowaa.


Ɨ'rɨ rɨ te'ku'ton i'tu to' uya pʉra rɨ iyesi'pʉ i'mʉnpʉ uyepʉ pʉ'kʉ pona rɨ, mɨrɨpan kon arɨ'pʉ iya tanporo rɨ. Mɨrɨ kasa rɨ marɨ iye'to' oton, Ka'pon, Papa winon uyepʉ a'tai. 	 wayna garan waayeen ilaa daadkii yimid oo kulligood wada qaaday, sidaas oo kale ayaa imaatinka Wiilka Aadanahu ahaan doonaa.


ɨkʉipʉnʉ mɨrɨ awonsi'kɨ asan nɨrɨ inamakɨ, ɨtonpa ti'nʉnkai' e'kɨ, mɨsi'nʉnkayai'ne' kasa,” ta'pʉ iya. 	 Aabbahaa iyo hooyadaa maamuus, oo Waa inaad deriskaaga u jeclaataa sidaad naftaada u jeceshahay.


To' kaisa rɨ aimu'nan pon ke to' repapɨtʉ'pʉ, mɨrɨpan kon auro'ka'pʉ mara rɨ to' enkurunto' pe tʉtonpa kon ipoitorʉ ton mɨrɨ awonsi'kɨ tʉtonpa kon to' esi'pʉ kasa iwɨton kon tu'kanoro e'seporo pona rɨ. 	 Oo midkood kastaba waxaa la siiyey khamiis cad; oo waxaa loo sheegay inay wakhti yar sii nastaan ilamaa kuwa iyaga addoommada la ah iyo walaalahooda dhowaan sidoodii oo kale loo dili doono ay soo dhammaadaan.


Serɨ ta'pʉ iya, se kasa uma'tato' oton ta tʉuya ekama pe rɨ. 	 Wuxuu waxaas u yidhi inuu tuso siduu u dhiman doono.


“Mɨrɨ pe iyesi pɨ', tanporon kon serɨ ton umaimu ton eta pɨ' na'ne' nan mɨrɨpan kupʉ pɨ' na'ne' nan esi mɨrɨ ta'kwarʉ kenan ka'pon kasa tɨ' po tiwʉ' amɨnin. 	 Haddaba qof kasta oo ereyadaydan maqla oo yeela, waxaa loo ekaysiinayaa nin caqli leh oo gurigiisa ka dul dhisay dhagaxa.


Mɨrɨ a'tai, Esuwerʉ amʉ' uya Sises arɨ'pʉ Kaya'pas piyapai Roman amʉ' kopʉnaai iwʉ' ta'. Awanakʉi' si pata enaka'sa' esi'pʉ, ɨri pe enapai pʉra tesi kon pɨ' Esuwerʉ amʉ' ewomʉ'pʉ pen mɨrɨ ya', enta'napai tesi kon pɨ' Itepoi Itɨ'pʉ Weyu Rʉ'pʉ a'taino pɨ'. 	 Haddaba Ciise ayay ka kaxeeyeen Kayafas ilaa guriga taliyaha. Waxay ahayd aroortii hore, oo iyagu ma ay gelin guriga taliyaha si aanay u nijaasoobin, laakiinse inay cashadii Iidda Kormaridda wax ka cunaan.


“Emennʉ'pʉ rɨ kamoro nin si uyee'pʉ mɨrɨ, mɨrɨpan kon uya ta'pʉ, ‘Ina epuru, mʉra'ta a'kokakɨ ina iwano' pe!’ ta'pʉ to' uya. 	 Dabadeedna waxaa yimid bikradihii kale, oo waxay yidhaahdeen, Sayidow, Sayidow, naga fur.


Sises uya ekama'po'pʉ, “Ɨ'rɨ i'se me'an?” ta'pʉ iya. Mɨrɨpan eikʉ'pʉ iya, “Pʉsamoro asa'ron kon umunkɨ amʉ' iku'kɨ to' ereutato' pe ɨyenwo'netʉ winɨ, tʉron nɨ akamisi winɨ esa' wannɨ pe ɨwe'to' yau,” ta'pʉ iya. 	 Wuxuu ku yidhi, Maxaad doonaysaa? Waxay ku tidhi, Amar in labadaydan wiil mid midigtaada, midna bidixdaada, boqortooyadaada ka fadhiistaan.


E'tane kʉrɨ rɨ i'tunin pen tepuru e'to' i'se, mɨrɨpan uya ɨri kupʉ, mara rʉ'kwɨ itepuru uya ikota'mato' oton. Kʉrɨ rɨ eke pe Papa uya irepasa' na'ne' winɨ eke pe iwarinpa iya. Kʉrɨ rɨ nɨrɨ Papa uya irepasa' na'ne' itemiya'porʉ ke, eke pe kuru tʉrawaso ku'to' iya ike ke winɨ, ekama'poto' oton eke pe kuru itʉrawasooi rʉ'pʉ pɨ',” ta'pʉ Sises uya. 	 Laakiin kii aan ogayn oo yeelayse wixii garaacid istaahila, wax yar baa la garaaci doonaa. Mid kasta oo wax badan la siiyey, wax badan ayaa laga dooni doonaa, oo kan wax badan loo sii dhiibtay, wax ka badan ayaa la weyddiisan doonaa.


Mɨrɨ awonsi'kɨ, nai kasa ken itekare ekama to' uya tenno'sa' kon pen nɨ e'tane? Iye'menukasa' na'ne' kasa, “Ɨ'rɨ pan wakʉ ton nɨ i'ta ton kamoro wakʉ itekare ne'nin nan!” tawon. 	 Oo sidee bay u wacdiyi doonaan haddaan la dirin? sida qoran, Qurux badanaa cagaha kuwa wax ku wacdiya waxyaalaha wanaagsan.


Kʉrɨ uyewaruma'tɨnin uya ukʉipʉnʉ rɨ marɨ ewaruma'tɨ mɨrɨ. 	 Kii i neceb, waxaa kaluu neceb yahay Aabbahay.


apʉne pʉra tʉkaisarɨ'nokon tʉwari'sarʉ kon arɨ to' uya mɨrɨ. 	 Waayo, nin kastaaba waa inuu culaabtiisa qaato.


E'tane, tenu kon tʉsa' to' uya a'tai, to' uya eke kuru rɨ tɨ' e'tɨrinkasa' ene'pʉ. 	 Goortay eegeen waxay arkeen dhagixii oo la giringiriyey; oo aad buu u weynaa.


Pana' pe a'setun uyee'pʉ ɨsɨ pe sipa'sipa pe tuna tʉku'se. 	 Badduna way isku kacday, dabayl weyn oo dhacday aawadeed.


Isaan esi'pʉ raan'pu tepo'tɨsen pata weyu pe kasa, mɨrɨpan weyu yau e'pai ɨwesi'pʉ kon aka'ne' pe rɨ. 	 Isagu wuxuu ahaa laambad baxaysa oo ifaysa, idinkuna waxaad doonayseen inaad saacad ku faraxdaan nuurkiisa.


“Ɨsɨ yau me'atʉi', ɨmɨrɨ'nokon wakʉ pe ka'pon amʉ' usaurokʉ a'tai ɨpɨ'nokon, mɨrɨ na'ne' kasa to' tɨpiya ton uya ennakanin nan pu'kena' amʉ' ku'pɨtʉ'pʉ mɨrɨ. 	 Waa idiin hoog markii dadka oo dhammu wanaag idinka sheego, waayo, awowayaashood sidaasay nebiyadii beenta ahaa ku samayn jireen.


Mɨrɨ yau, A'kira itese', Esuwerʉ eporo'pʉ iya, Pontas pon, pena pʉra iye'sa' kon I'tari pata winɨpai tʉno'pʉ Pʉre'sira a'kɨrɨ, apʉne pʉra Roman pata epuru Kʉrautiyas itese' uya tanporo Esuwerʉ amʉ' epa'kato' pe tasa' pɨ'. Paarʉ utɨ'pʉ A'kira mɨrɨ awonsi'kɨ Pʉre'sira ense'na. 	 Meeshaasna wuxuu ka helay Yuhuudi Akula la odhan jiray, oo reer Bontos ah, oo mar dhow haweenaydiisa Bariskilla kala yimid Itaaliya, maxaa yeelay, Kalawdiyos baa ku amray Yuhuudda oo dhan inay Rooma ka tagaan; wuuna u yimid iyagii.


ika'sa' kon nɨ emo'kato' pe ma'tanʉ'nin meruntɨrʉ apai, iyemo'kasa' kon Papa munkɨ pe eke pe te'ton kon pe. 	 taasoo la rajaynayo in uunka qudhiisana laga xorayn doono addoonnimada qudhunka ah oo la gelin doono xorriyadda ammaanta carruurta Ilaah.


Kamoro pariki'si tau te'san pɨ' ɨusentu'mapɨtʉ'pʉ kon, ɨimamin kon nɨ mo'kasa' e'tane pori' pe rɨ ɨwesi'pʉ kon, apʉne pʉra i'tu auya'nokon ke wakʉ parɨ mɨrɨ awonsi'kɨ inke tʉuko'mansen ɨiwano' kon esi pɨ'. 	 Waayo, waad u naxariisateen kuwii xidhnaa, farxad baadna ku aqbasheen dhicitinka maalkiinna la dhacay, idinkoo og inaad idinka qudhiinnu maal ka wanaagsan oo raagaya haysataan.


“Ti'tui' e'tɨ',” ta'pʉ Sises uya to' pɨ', “te'mainanpai' e'tɨ' Pari'si amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Satu'si amʉ' uya pʉrowa a'sarutanʉ'to' ike namai',” ta'pʉ iya. 	 Ciise ayaa ku yidhi, Iska eega oo iska jira khamiirka Farrisiinta iyo Sadukiinta.


Mɨrɨ a'tai nin si to' pana'tɨkaa'pʉ iya mɨrɨ wakʉ pe, “Ʉrasaras eri'sa' kuru rɨ mɨrɨ, tukai'. 	 Ciise haddaba ayaa bayaan ugu yidhi, Laasaros waa dhintay.


“Ɨ'rɨ pe ken si Sises, Kʉrai tato' ipɨ' kupʉ uya?” tukai' Paire' uya to' ekama'po'pʉ. Tanporon kon uya imaimu eikʉ'pʉ, “Kurusu' pona ipokapɨ'kɨ!” ta'pʉ to' uya. 	 Markaasaa Bilaatos wuxuu ku yidhi, Haddaba maxaan ku sameeyaa Ciise kan Masiixa la yidhaahdo? Kulligood waxay wada yidhaahdeen, Iskutallaabta ha lagu qodbo.


Mɨrɨ awonsi'kɨ makoi amʉ' enpa'ka uya pe iyesi yau Pirɨsipupʉ ke, ɨnʉ' ke ken ɨpoitorʉ kon to' enpa'kanin nan? To' nin si esi mɨrɨ ɨyeseru kon aimenkanin nan pe. 	 Oo anigu haddii aan jinniyada ku saaro Be'elsebul, wiilashiinnu yay ku saaraan? Sidaa darteed iyagu waxay ahaanayaan xaakinnadiinna.


Warawoti'si amʉ' pʉreti pɨ' iyenta'nasa' kon tu'kanoro esi'pʉ 5,000 kaisa rɨ. 	 Kuwii kibistii cunayna waxay ahaayeen shan kun oo nin.


Ekaraka serɨ asa'ron a'sanau: emo'kapai rɨ esi mɨrɨ awonsi'kɨ Kʉrai a'kɨrɨ e'to' pe, wakʉ pe kuru rɨ nin; 	 Laakiinse anigu labada dhexdoodaan ku dhibtoonayaa, oo waxaan jeclahay inaan tago oo Masiixa la joogo, waayo, taasu aad bay iigu roon tahay,


Sises uya mɨrɨ pata nɨmɨ'pʉ, iyenna'po'pʉ tʉpata'se' ya', ipoitorʉ ton nɨ itonpa pe. 	 Meeshaas ayuu ka tegey oo waddankiisii yimid, xertiisiina way soo raaceen.


Eri'nɨ tʉpo, e'mʉ'sa'kan a'tai, ɨnʉ' kuru no'pʉ pe ken si iyesi, 7 kaisaron kon koro'tapai, apʉne pʉra 7 kaisaron kon uya imari'masa' pɨ'?” ta'pʉ to' uya. 	 Haddaba wakhtiga sarakicidda kuwii dhintay toddobadoodii kee bay naagtiisii ahaan doontaa? Waayo, kulligood way wada guursadeen iyada.


Uyewankamayatʉi', ɨpɨ'nokon nɨ sa'ne wakʉ rɨ ku'to' uya i'ma'kasa' uya pɨ'. 	 Waxaan ka baqayaa inaan waxtarla'aan idinkugu hawshooday.


E'tane to' uya ito'ka'nʉkʉ pʉra rɨ iyesi'pʉ, ɨ'rɨ ta iya e'kwa pe iyesi tukai', mɨrɨpan kon enari'nʉmʉ'pʉ mɨrɨ pɨ' ɨnekama'popai pʉra. 	 Laakiin hadalkaas ayay garan waayeen, wayna ka cabsadeen inay weyddiiyaan.


e'tane tikin nan nɨ esi i'se e'nɨto'. Meri uya nin wakʉ kuru anʉnsa' mɨrɨ, mɨrɨpan emo'kato' oton pen ipiyapai,” ta'pʉ iya. 	 Laakiin mid baa loo baahan yahay, Maryanna waxay dooratay intii roonayd oo aan laga qaadi doonin.


mɨrɨ kasa rɨ marɨ, Papa usentu'masa' ɨpɨ'nokon moron nʉ'pʉ pe, to' nin si enasa' main awɨrɨ pʉra tʉpɨ'nokon usentu'man nɨto' epoto' pe tʉuya'nokon. 	 sidaas oo kalay iyaguna haatan caasi u noqdeen, in naxariistii laydin tusay, iyagana haatan loogu naxariisto.


Isutas utɨ'pʉ Sises piya' to'sarɨ rɨ, mɨrɨpan uya ta'pʉ ipɨ', “Miyarɨ, Rapai!” mɨrɨpan a'su'ka'pʉ iya. 	 Kolkiiba Ciise buu u yimid oo ku yidhi, Nabad, Macallimow; wuuna dhunkaday.


Mɨrɨ awonsi'kɨ main uyee'pʉ Epʉn awonsi'kɨ, “Umu ɨmɨrɨ, uni'nʉnkanʉ; ɨpɨ' pori' pe e'ai' ipan pe,” tawon. 	 Waxaa samooyinka ka yimid cod leh, Adigu waxaad tahay Wiilkayga aan jeclahay oo aan ku faraxsanahay.


Ina uya taka'sa' na'ne' kasa rɨ, takapʉ uya kanan serɨ pe: Ɨnʉ' uya tʉron nɨ itekare ekama pe iyesi yau ɨpɨ'nokon, ananʉmʉ'pʉ kon waraino pen, tɨwɨ ipa'nʉ'sa' pe nesii! 	 Sidii aannu markii hore nidhi, waxaan haatanna leeyahay, Haddii nin idinku wacdiyo injiil kale oo aan ahayn kii aad aqbasheen, ha inkaarnaado.


Pu'kena' amʉ' uya imenukasa', ‘Tanporon kon nɨ ka'pon amʉ' enupato' oton Papa uya,’ tawon. Mɨrɨ pɨ', tanporon kon ikʉipʉnʉ maimu etanin nan mɨrɨ awonsi'kɨ iwinɨ tʉusenupasan uyepʉ upiya'. 	 Waxaa ku qoran kitaabbadii nebiyada, Kulligood Ilaah baa wax bari doona. Mid kasta oo Aabbaha wax ka maqlay oo ka bartay waa ii yimaadaa.


Ka'pon amʉ' pɨ', “Ereutapɨ'tɨ' wana' pona'ne,” ta'pʉ iya. Mɨrɨ tʉpo, 5 kaisaron itekiino pʉreti mɨrɨ awonsi'kɨ moro' amʉ' anʉmʉ'pʉ iya, mɨrɨpan uya tenu anʉmʉ'pʉ ka' winɨkʉi', mɨrɨpan uya pʉreti, moro' amʉ' i'kwɨ'pɨtʉi'ma tenki ta'pʉ Papa pɨ'. Mɨrɨ tʉpo, itʉrʉ'pʉ iya tʉpoitorʉ ton ena', mɨrɨpan ekamʉ'pʉ to' uya ka'pon amʉ' ena'. 	 Kolkaasuu dadkii badnaa ku amray inay cawska ku fadhiistaan. Isaguna wuxuu qaaday shantii kibsood iyo labadii kalluun, oo intuu cirka eegay ayuu barakeeyey oo kibistii kala jejebiyey oo xertiisii siiyey, xertiina dadkii badnaa bay siiyeen.


Mɨrɨ opa'wʉ epuru pe te'sen, Sɨsiyas Paaros itese' a'kɨrɨ inke itɨpɨtʉ'pʉ. Kʉrɨ rɨ kopʉna esi'pʉ i'tunin kuru. Tikin nan ka'pon ennoko'pʉ iya Panapas mɨrɨ awonsi'kɨ Saarʉ kɨ'mase'na to' uye'to' pe tʉpiya', apʉne pʉra Papa Maimu ɨnetapai tesi pɨ'. Mɨrɨ a'tai, Panapas mɨrɨ awonsi'kɨ Saarʉ pokon utɨ'pʉ ipɨ' ekamase'na. 	 kaas oo la jiray taliye Sergiyos Bawlos oo ahaa nin garasha leh. Kaasu markuu u yeedhay Barnabas iyo Sawlos, wuxuu doonayay inuu ereyga Ilaah maqlo.


Mɨrɨpan eikʉ'pʉ Saiman uya, “Eke kuru ipʉrataai ko'manʉ'nin nʉ'pʉ na'kɨ,” ta'pʉ iya. “Ipoken kuru i'tusa' auya mɨrɨ,” ta'pʉ Sises uya. 	 Simoon baa u jawaabay oo ku yidhi, Waxaan u malaynayaa, kan uu wax badan u dhaafay. Wuxuu ku yidhi, Si hagaagsan baad u qiyaastay.


Apʉne pʉra Papa pu'ketʉ yau, pata uya tʉpu'ketʉ yau i'tusa' pʉra iyesi, Papa epori'ma'pʉ se pe te'sen itekare ina nekamanʉ poro kamoro apurɨnin nan epika'tɨto' pe. 	 Waayo, mid kasta cashadiisuu kan kale ka hor cunaa, mid waa gaajaysan yahay, midna waa sakhraansan yahay.


Serɨ etanin nʉ'san uya nin si ekama'po'pʉ mɨrɨ, “Ɨnʉ' kuru ken si epika'tɨ?” ta'pʉ to' uya. 	 Markaasaa kuwa maqlay waxay ku yidhaahdeen, Haddaba yaa badbaadi kara?


Kiya'pinta pen pe' pʉse rɨ? Meri mʉre; Isens, Isoses, Isutas mɨrɨ awonsi'kɨ Saiman pokon rui? Serɨ yau pe' upiyau'nokon iparusi ton pʉra nai?” ta'pʉ to' uya. Mɨrɨpan kon ɨkɨnʉmʉ'pʉ ipɨ'. 	 Kanu miyaanu ahayn nijaarkii, ina Maryan, kii walaal u yahay Yacquub, iyo Yoosee, iyo Yuudas, iyo Simoon; gabdhihii walaalihiis ahaana miyaanay inala wada joogin? Wayna ka xumaadeen.


Ka'pon amʉ' iyamʉrasa' kon uya tanporo serɨ e'kupʉ ene'pʉ mɨrɨ, mɨrɨpan kon utɨ'pʉ ipan pe pokoi pe esii'ma. 	 Dadkii oo dhan oo daawasho isugu yimid, goortay arkeen wixii dhacay, ayay noqdeen iyagoo laabta garaacaya.


Pʉsamoro ka'pon amʉ' akɨ to' ekorʉkato' pe to' pokon pe mekorʉkai'. To' i'pai kiriri'pɨ'nin nan, to' ekorʉkasa' ekamanin pe, me'mai'. Mɨrɨ a'tai, tanporon kon uya i'tuto' pe i'napai rɨ pʉra rɨ ɨpɨ' usauro'nɨsa' na'ne' esi tukai', e'tane main pʉreme'nin pe pʉra rɨ ɨwesi tukai'. 	 kuwaas kaxee oo isla daahiri oo kharashka iyaga ka bixi inay madaxa xiirtaan; markaasay dhammaan waxay wada ogaan doonaan inaanay waxba ahayn waxyaalihii lagaa sheegay, laakiin inaad adiga qudhaadu si hagaagsan u socotid oo aad sharciga dhawrtid.


Mɨrɨ a'tai, ‘Enna'po serɨ ɨutɨ unnɨmɨ'pʉ ta',’ ta iya. Iye'sa' a'tai, eporo iya itawon pʉra, wakʉ pe akorokasa' pe mɨrɨ awonsi'kɨ ikonekasa' pe. 	 Markaasuu yidhaahdaa, Waxaan ku noqonayaa gurigaygii aan ka baxay, oo goortuu yimaado wuxuu helaa isagoo madhan oo xaaqan oo hagaagsan.


Tanporo ɨpona'nokon ɨpʉrema yau, tɨwɨrɨ rɨ ɨpʉrema pori' pe esii'ma, 	 oo kol kasta markaan kulligiin idiin duceeyo, waxaan idiin soo duceeyaa anigoo faraxsan


Mɨrɨ yau, to' uya Sises o'pa'pʉ i'ne' ke waain tisumai'. Onpasa' tʉuya a'tai, ɨnensipai pʉra iyesi'pʉ. 	 waxay siiyeen inuu cabbo khamri xammeeti lagu daray, goortuu dhadhamiyeyse wuu diiday inuu cabbo.


Serɨ e'ma'pʉ pe, anpisin, anpisin pe kuru rɨ ka'pon amʉ' amʉrasa' ene'pʉ uya urau, ɨnʉ' uya tanporo to' i'tu poken pʉra rɨ. To' esi'pʉ tʉponaron kon ka'pon amʉ' pe'ne rɨ tʉron kon ko' pe rɨ, tʉpataron kon winɨpaino pe rɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ tʉmaimuron kon pe'ne rɨ to' esi'pʉ. To' e'mʉ'sa'kasa' esi'pʉ apono' piyau mɨrɨ awonsi'kɨ karimeru mʉre piyau. To' epontɨpɨ'sa' esi'pʉ aimu'nan ya', temiyatʉ kon yau'ne patawa ye' apɨmu ton a'sipɨ'sa' to' uya esi'pʉ. 	 Oo bal eeg, waxyaalahaas ka dib waxaan arkay dad faro badan, oo aan ninna tirin karin, oo lagala soo baxay quruun kasta, iyo qabiil kasta, iyo dad kasta, iyo af kasta, oo taagan carshiga hortiisa iyo Wanka hortiisa, iyagoo qaba khamiisyo cadcad, gacmahana ku haysta caleemo timireed.


mɨrɨpan uya tinserʉʉi ton ennoko tʉnanʉmʉ'san amʉranʉ'se asakɨrɨ'nan a'setun uye'to' yawɨron kon nɨ, non pʉ'kʉ u'matʉ apai'ne, ka' u'matʉ pʉ'kʉ ponsi'kɨ'ne. 	 Markaasuu wuxuu soo diri doonaa malaa'igihiisa, oo kuwuu doortay ayuu ka soo ururin doonaa afarta jahood ee meesha dhulka ugu fog ilaa meesha cirka ugu fog.


Asa'rɨ wʉi tʉpo moro temari'masan esi'pʉ Kena po, Kiyarari airɨ. Mɨrɨ yau, Sises san esi'pʉ. 	 Maalintii saddexaad waxaa Kaana tii Galili jiray aroos, Ciise hooyadiisna halkaasay joogtay.


“Itepuru uya ipɨ', ‘Mɨrɨ pe iyesi pɨ', 5 kaisaron pata esa' pe e'kɨ,’ ta'pʉ ipɨ'. 	 Kaasna wuxuu ku yidhi, Adna shan magaalo u sarree.


Miyarɨ ka'tɨ' Meri pɨ', sa'man pe kuru ɨiwano' kon pe iye'tʉrawasomasa' rʉ'pʉ. 	 Maryanna igu salaama, tan aad idiinku dadaashay.


Anpisin ton koro'ta' to' uye'sa' a'tai, ka'pon uyee'pʉ Sises piya', mɨrɨpan e'sekunka'pʉ ipiyau. 	 Goortay dadkii badnaa u yimaadeen, ayaa nin u yimid isaga, oo intuu u jilba joogsaday ayuu ku yidhi,


Tepi' uya esakʉ ‘uyepuru’ tukai'; nai kasa ken si Tepi' pa rʉ'pʉ pe iyesi?” ta'pʉ iya. 	 Haddaba Daa'uud ayaa ugu yeedhay Sayid, ee sidee buu wiilkiisa u yahay?


Tanporon kon esa' pe iye'to' pe meruntɨ ke irepasa' auya na'ne' kasa, tɨwɨrɨ rɨ uko'man nɨto' tʉto' pe iya, irepa'pʉ auya na'ne' nan ena'. 	 sidaad amar ugu siisay dadka oo dhan inuu nolosha weligeed ah siiyo kuwaad isaga siisay oo dhan.


Mɨrɨ ton ɨri ku'sa' iya tawon kareta pʉra iye'tane a'sisa' ennoko Ron pona pʉra iyesi,” ta'pʉ Pesʉ'tas uya to' pɨ'. 	 Waayo, waxay ila eg tahay caqliyaraan in maxbuus la diro iyadoo aan aad loo xaqiijin wixii lagu ashtakeeyey.


Pereya pon kon Esuwerʉ amʉ' esi wakʉ pe parɨ iteseru, ɨsenupapai parɨ Tesaroni'ka pon kon ka'pon amʉ' entai, ipan pe Sises ekareei ɨnetapai to' esi'pʉ. Tɨwɨrɨ wʉi kaisa rɨ iye'menukasa' itekare warinpa pɨ' to' esi'pʉ, i'napai rɨ pe' Paarʉ uya tenupato' kon esi tukai'. 	 Haddaba kuwaasu waa ka sharaf badnaayeen kuwii Tesaloniika joogay, maxaa yeelay, ereygay aqbaleen iyagoo xiiso weyn u qaba oo maalin kasta baadhaya Qorniinka inay hubsadaan waxyaalahaasi inay sidaas yihiin iyo in kale.


Tʉron nɨ a'tai ewarupɨ nau, Itepuru Sises uya Paarʉ auro'ka'pʉ itenu uta'kwakasa' yau, “Enari'ke' kesii. Asauro'kɨ rɨ. E'pana kesii, 	 Haddaba Rabbiga ayaa wuxuu Bawlos habeennimo riyo ku yidhi, Ha cabsanin, laakiin hadal, hana aamusin;


I'tu auya'nokon mɨrɨ, tanporo unekamanʉ ekama'pʉ uya ɨpika'tɨnin kon pe te'sen, ɨyenupa'pʉ uya 'nokon annau'ne rɨ, ɨiwʉ' kon tau'ne nɨrɨ. 	 iyo sidii aanan waxba idiinkala hadhin wixii idiin faa'iido lahaa inaan idiin sheego oo caddaan idinku baro guri ilaa guri,


Ɨse'mai' to' utɨ'pʉ: “asa'rɨ toron amʉ', wako'wa waraino kon ke,” Itepuru winon Main uya tasa' awɨrɨ. 	 iyo inay allabari u bixiyaan siday ugu qoran tahay sharciga Rabbiga, Laba qoolley ama laba xamaam oo yaryar.


Papa uya tʉmu i'mʉ'sa'ka'pʉ iyeri'sa' apai, mɨrɨpan eri'to' oton pen nɨ mɨrɨ enta'. Mɨrɨ pɨ', Papa uya utamokori kon amʉ' auro'ka'pʉ, “‘Ɨpika'tɨ uya 'nokon kuru mɨrɨ, umunkɨ amʉ', Tepi' auro'ka'pʉ uya awɨrɨ rɨ.’ 	 Isagii buu ka sara kiciyey kuwii dhintay inuusan mar dambe qudhun ku noqon, sidaas daraaddeed ayuu sidan ku hadlay, isagoo leh, Waxaan idin siin doonaa barakooyinka runta ah oo Daa'uud loo ballanqaaday.


I'tu auya'nokon pʉra pe' iyesi kʉrɨ tekumasen pʉ'kʉ pe iye'tʉsa' rʉ'pʉ esi tikin nɨ ipokon pe? Tasa' iya esi, “Asa'rɨ te'san ena tikin nɨ ipun,” tasa'. 	 inaad ka dambaysaan kuwaas oo kale iyo mid kasta oo la shaqeeya oo hawshooda.


“Piraterʉ'piya pon so'si inserʉʉi ena' imenuka': Se ka'kɨ ɨmunkɨ amʉ' pɨ' tukai': “Serɨ main esi wakʉ mɨrɨ awonsi'kɨ i'napairon winɨpaino, Tepi' iwano' ki esa', a'kokanin pe iyesi ɨnʉ' uya rɨ a'koro poken pʉra, mɨrɨ awonsi'kɨ a'konin pe iyesi ɨnʉ' uya ɨ'rɨ a'koka poken pʉra. 	 Kiniisadda Filadelfiya ku taalna malaa'igteeda waxaad u qortaa;


“Apʉne pʉra uyapurɨsa' auya pɨ', Papa uya ɨpika'tɨsa' man auma'tato' apai. Enta si tʉusewankamai' pʉra,” ta'pʉ Sises uya uri'san pɨ'. 	 Wuxuu naagtii ku yidhi, Rumaysadkaaga ayaa ku badbaadiyey ee nabad ku tag.


I'tu kon pa, Ka'pon, Papa winon piyau meruntɨ esi serɨ non po makoi pɨ' usentu'man nɨto',” ta'pʉ iya. Sises uya ta'pʉ ipu'tɨka'sa' ka'pon pɨ', “E'mʉ'sa'kakɨ, ayapon anʉnkɨ, enna'pokɨ si apata'se' ya',” ta'pʉ iya ipɨ'. 	 Laakiin si aad ku garataan in Wiilka Aadanahu dhulka ku leeyahay amar uu dembiyada ku cafiyo (markaasuu kii curyaanka ahaa ku yidhi), Kac oo sariirtaada qaado oo gurigaaga tag.


Eke ton ereutato' pata'se' yau kuru ereutapaino kon enta'nan a'tai'ne mɨrɨ awonsi'kɨ Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' tau. 	 waxay jecel yihiin meelaha hore oo diyaafadaha, iyo kursiyada hore oo sunagogyada,


“Waiyo esi wakʉ, e'tane ine'ne' pe pʉra iyenasa' yau, nai kasa ine'ne' pe kanan ikupʉ? 	 Haddaba cusbadu waa wanaagsan tahay, laakiin haddii cusbadu dhadhan beesho, maxaa lagu cusbaynayaa?Uma ay wanaagsana dhulka ama meeshii digada, waase la tuuraa. Kan dhego wax lagu maqlo lahu, ha maqlo.


Kamoro 7 kaisaron kon inserʉ amʉ' 7 kaisaron paran esanon epa'ka'pʉ use'man nɨto' iwʉ' tapai. To' epontɨpɨ'sa' esi'pʉ sirɨn pan pon renen tato' ya', mɨrɨ awonsi'kɨ korʉ pun konekasa' pokʉrʉ kasa ke to' utawoino'tɨpɨ'sa' esi'pʉ. 	 Markaasaa macbudkii waxaa ka soo baxay toddobadii malaa'igood oo haystay toddobada belaayo, oo waxay qabeen dhar daahir ah oo dhalaalaya, oo laabtana waxaa ugu xidhnaa suuman dahab ah.


Use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton eke ton kuru, mɨrɨ awonsi'kɨ uyepuru kon amʉ' uya itʉrʉ'pʉ Roman amʉ' kopʉnaai ena' to' uya iwɨto' pe iku'to' pe iya. Mɨrɨpan pokapɨ'sa' to' uya kurusu' pona erikʉ'pʉ. 	 iyo sidii wadaaddada sare iyo taliyayaasheennii ugu dhiibeen in dhimasho lagu xukumo, oo iskutallaabta ayay ku qodbeen.


Kane, ka'pon esi mɨrɨ Esuwerʉ pe kuru tʉyau kʉrɨ rɨ pe tesi yau; mɨrɨ awonsi'kɨ un pi'pɨ puturʉka esi tepe' ke rɨ ewan wannɨ ma'kʉʉi'tɨ kasa, iya'kwarʉ winɨ, iye'menukasa' main na'ne' awɨron pen nɨ. Pʉse rɨ waraino ka'pon apurɨpɨ'to' esi mɨrɨ ka'pon winɨpaino pen, e'tane Papa winɨpaino pe. 	 laakiin waxaa Yuhuudi ah kii hoosta Yuhuudi ka ah; gudniintuna waa tan qalbiga, ee ku jirta ruuxa, oo aan ku jirin qorniinka; kaas ammaantiisu kama timaado dadka, waxayse ka timaadaa Ilaah.


Serɨ iweyu pʉ'kʉ pona rɨ ina esi iwan pe mɨrɨ awonsi'kɨ tuna'kiri' ke, ipooi'pɨ rɨ esi ina pon pe, tʉwɨpɨ'san pe rɨ ina esi, ipata pʉra rɨ ina esi. 	 Haddaba haddaanan garanaynin micnaha codka, waxaan kii hadlaya u ahaan doonaa nin qalaad, kan hadlayaana nin qalaad ayuu ii ahaan doonaa.


I'tu auya'nokon, Papa uya tʉmaimu ennoko'pʉ Esuwerʉ amʉ' piya'. Wakʉ itekare ekama'pʉ iya, wakʉ pe tʉpokon pe uko'man nɨ emapu'tɨnin Sises poro. (Sises esi Esuwerʉ amʉ' epuru pe rɨken pen, e'tane tanporon kon nɨ epuru pe iyesi.) 	 Ereygii ayuu u soo diray reer binu Israa'iil isagoo ku wacdiyaya nabad xagga Ciise Masiix. Isagu waa wax walba Rabbigood.


Itɨ'pʉ kareta amon mo'kai', apono' po iyereutasa' na'ne' emiya enwo'netʉ apai. 	 Oo isna intuu yimid ayuu kitaabkii ka qaatay kii carshigii ku fadhiyey gacantiisii midigtaa.


Serɨ etasa' Esuwerʉ amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Kiri' amʉ' tʉuko'mansan E'pe'sas po uya a'tai, ipan pe enari'ke' to' ena'pʉ. Mɨrɨ a'tai, ipan pe kuru Itepuru Sises ese' nama'pʉ to' uya imeruntɨrʉ wenai. 	 Markaasaa waxaa taas wada ogaaday Yuhuuddii iyo Gariigtii oo dhan oo Efesos joogtay; baqdinna waa wada gashay dhammaantood, magaca Rabbi Ciisena waa la weyneeyey.


mɨrɨpan ekama to' uya a'tai, to' epori'ma'pʉ tʉpika'tɨnin kon pe main esi pɨ'. 	 Markay akhriyeenna ayay waanadii ku farxeen.


Mɨrɨ a'tai, ko' anʉmʉ'pʉ iya, tenki ta'pʉ iya Papa pɨ', mɨrɨpan uya to' o'pa'pʉ, tanporon kon uya iyawon ensi'pʉ. 	 Kolkaasuu koobkii qaaday oo mahad naqay oo siiyey iyaga, oo kulli way ka wada cabbeen.


Kamoro esi'pʉ kasa Papa sapurɨyai' Papa uya i'mʉ'sa'kan nɨto' oton uruwai' yapai, ipokena' ton mɨrɨ awonsi'kɨ ɨri ton. 	 Oo waxaan xagga Ilaah ka rajaynayaa waxyaalaha ay kuwan qudhooduba filanayaan, waana inay jiri doonto sarakicidda ay kuwa xaqa ah iyo kuwa aan xaqa ahayn soo sara kici doonaan.


Sises uya tu'ke rɨ eke Papa tʉrawasooi ti'tuto' ipɨkɨrɨ kupʉ'pʉ tʉpoitorʉ ton uya entane, e'tane serɨ kareta pɨ' iye'menukasa' pʉra iyesi. 	 Haddaba waxaa Ciise ku sameeyey xertii hortooda calaamooyin kale oo badan oo aan ku qorrayn kitaabkan.Laakiin waxyaalahan waxaa loo qoray inaad rumaysataan inuu Ciise yahay Masiixa, Wiilka Ilaah, iyo inaad nolosha ku lahaataan magiciisa idinkoo rumaysanaya.


“Ɨri a'kwarʉ yen pen nɨ urɨ,” ta'pʉ Sises uya, “ukʉipʉnʉ nama uya, e'tane unama auya'nokon pʉra iyesi. 	 Ciise wuxuu ugu jawaabay, Jinni ma qabo, laakiin Aabbahay baan murweeyaa, idinkuna waad i murwad jebisaan.


Tu'kan kon nɨ Esuwerʉ amʉ' na'poto' iya oton Papa winɨkʉi', 	 Reer binu Israa'iil badidoodana ayuu Rabbiga Ilaahooda ah ku soo jeedin doonaa.


Pari'si amʉ' tonpa ton uyee'pʉ ipiya', mɨrɨpan kon uya i'tupɨtʉ'pʉ ekama'popɨtʉ tʉuya'nokon winɨ, “Main awɨrɨ rɨ e'nɨ pe rɨ pe' iyesi ka'pon uya tʉno'pʉ nonka a'tai?” ta'pʉ to' uya. 	 Markaasaa Farrisiintu u timid oo weyddiisay, Ma xalaal baa in nin naagtiisa furo? Wayna jirrabayeen.


Mɨrɨ awonsi'kɨ i'tu'nokon tanporon yau rɨ Papa e'tʉrawasoma wakʉ pe ti'nʉnkanin ku'nin pe, ikɨ'masa' kon mɨrɨto' pe ta'pʉ tʉuya awɨrɨ. 	 Oo waxaynu og nahay in wax waliba wanaag ugu wada shaqeeyaan kuwa Ilaah jecel, xataa kuwa qasdigiisa loogu yeedhay.


Pori' pe ɨwesi yau tenku'na' nan anin pe ɨwesi pɨ', ewarupɨ yau te'san weyu pe ɨwesi pɨ', 	 oo aad aaminsan tahay inaad tahay kan haga kuwa indhaha la', iyo kan nuurka u ah kuwa gudcurka ku jira,


Apʉne pʉra pena rɨ to' eno'mato' pɨ' iye'menukasa' rʉ'san tʉron kon ka'pon amʉ' ewonsa' man ama'ai ɨ'koro'ta'nokon. Papa uya tasa' pen nɨ awɨrɨ te'san ka'pon amʉ', Papa, itese' pɨ' e'nɨto' uya wakʉ nonkasa' ensimanin nʉ'san makoi eseru ya', mɨrɨ awonsi'kɨ Sises Kʉrai tikin nan nɨ rɨken eke, uyepuru kon tʉnonkai'. 	 Waayo, waxaa jira niman qarsoodi idiinku soo galay, waana kuwii waa hore xukunkan loo qoray, oo ah kuwa aan cibaadada lahayn, oo nimcada Ilaaheenna ku beddela nijaas, oo inkira Ciise Masiix oo ah Sayidkeenna iyo Rabbigeenna keliya.


Mʉre amʉ', tanporon yau rɨ asanon kon maimu awɨrɨ e'tɨ', serɨ uya kuru Itepuru pori'ma mɨrɨ. 	 Carruurtoy, waalidkiinna wax kastaba ku addeeca, waayo, taasu waa ka farxisaa Rabbiga.