Uri'san epontɨsa' esi'pʉ tʉtariren pon ya', isuweyu ya', mɨrɨpan uta'kʉ'tɨsa' esi'pʉ korʉ ke, epe'kena' ton tɨ' ke mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ ton mokon ke. Tenau ko' korʉ pun konekasa' a'sisa' iya esi'pʉ, ɨri ton kuru nuirapanin nan ke iyepe'tɨsa' esi'pʉ, tekumai' ɨri ton ku'sa' iya moron nʉ'pʉ. 	 Oo naagtuna waxay qabtay dhar midabkiisu yahay casaan iyo guduud, oo waxaa kaloo ay ku sharraxnayd dahab iyo dhagaxyo qaali ah iyo luul, oo waxay gacanta ku haysatay koob dahab ah oo waxyaalihii karaahiyada ahaa ka buuxaan, kuwaas oo ahaa waxyaalihii nijaasta ahaa oo sinadeeda,


Moro 7 kaisaron kon ɨsirunan esi'pʉ. Wapiyaro' emari'ma'pʉ, mɨrɨpan erikʉ'pʉ innonkaton kon imunkɨ amʉ' pʉra rɨ. 	 Waxaa jiray toddoba walaalo ah. Kii ugu horreeyey naag buu qabay, wuuna dhintay, dhalna kama tegin.


Mɨrɨ awɨrɨ rɨ, itɨ'pʉ. Eke pe rɨ ka'pon amʉ' pori'ma'pʉ iya, tu'kan pɨ' rɨ, mɨrɨpan uyee'pʉ Kiris pona. 	 Oo kolkuu meelahaas sii dhex maray oo uu hadal badan ku dhiirrigeliyey iyagii, ayuu wuxuu yimid dalka Gariigta.


Apiyo' ton, tanporon yau rɨ ka'pon, ɨyepuru kon maimu awɨrɨ e'tɨ', iku'tɨ' to' uya entane rɨken pen, to' uya wakʉ tato' pe, e'tane wakʉ pe ɨyewan kon pokon pe, mɨrɨ awonsi'kɨ Itepuru nama pe. 	 Addoommadow, wax kastaba ku addeeca kuwa xagga jidhka sayidyadiinna ah; hana ahaanina kuwo markii loo jeedo oo keliya shaqeeya sida kuwa dadka ka farxiya, laakiinse ku adeega qalbi daacad ah, idinkoo Rabbiga ka cabsanaya.


Serɨ etasa' iya a'tai, ipan pe ika'nɨ' pʉra iyena'pʉ, apʉne pʉra imaminke' pe kuru iyesi'pʉ. 	 Laakiin goortuu waxaas maqlay ayuu aad uga caloolxumaaday, waayo, aad buu hodan u ahaa.


Apurɨnin nan uya to' ennoko'pʉ. To' utɨ koro'tau Pini'siya, Sameriya yawɨrɨ, Sises apurɨnin nan auro'ka'pʉ to' uya, “Esuwerʉ amʉ' pen enasa' man Sises apurɨnin nan pe,” tukai'. Tanporon kon epori'ma'pʉ ipan pe eta tʉuya'nokon a'tai. 	 Sidaas daraaddeed iyagoo kiniisaddu soo sagootiday, waxay sii dhex mareen Foynike iyo Samaariya, iyagoo ka warramaya sidii dadkii aan Yuhuudda ahayn u soo jeesteen; waxayna aad uga farxiyeen walaalihii oo dhan.


Mɨrɨ tʉpo, Esuwerʉ amʉ' uya tɨ' ton amuku'pʉ iwɨto' pe tʉuya'nokon, 	 Markaasay Yuhuuddu haddana dhagaxyo u gurteen inay dhagxiyaan.


Mɨrɨ a'tai, iyera'tɨ'pʉ uri'san winɨkʉi', tai'ma Saiman pɨ', “Pʉse uri'san menyan? Ɨiwʉ' ta' uyepʉi, e'tane u'tuna'kwaai'tɨ auya pʉn u'ta kumi'to' uya ike ke. Mɨrɨ e'tane tenu paru ke u'ta amankasa' iya, tʉnse' ke a'munakasa' iya nɨrɨ. 	 Kolkaasuu naagtii u jeestay, oo wuxuu Simoon ku yidhi, Naagtan ma aragtaa? Anigu gurigaagaan galay; biyo cagahayga iima aad siin, laakiin iyadu cagahayga ayay ilmadeeda ku qoysay oo ay timaheeda ku tirtirtay.


Kamo 10 kaisaron kon uya serɨ etasa' a'tai, Isens mɨrɨ awonsi'kɨ Isaan pokon pɨ' to' usakorota'pʉ. 	 Tobankii goortay taas maqleen waxay bilaabeen inay Yacquub iyo Yooxanaa u cadhoodaan.


“50 kaisa rɨ pʉra rɨ ɨwʉipiyaai man, mɨrɨ pe' e'tane Epʉra'an ene'pʉ auya?” ta'pʉ Esuwerʉ amʉ' uya ipɨ'. 	 Sidaa aawadeed Yuhuuddii waxay ku yidhaahdeen, Weli konton sannadood ma aadan gaadhin, oo Ibraahim ma aragtay?


mɨrɨpan kon piyapai ɨpʉremaka'se'na kanan itɨ'pʉ itosorʉwano ite'kwa pe, wapiya tʉwɨpʉrema'pʉ kasa rɨ marɨ iyepʉrema'pʉ. 	 Wuu iska daayay oo haddana ka tegey, oo mar saddexaad ayuu tukaday isagoo haddana hadalkii oo kale ku hadlaya.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', ɨyekama'po uya 'nokon kuru unkupʉnʉ kupʉ kon pa. 	 Haddii kale haddaad ruuxa ku ducaysid, kii meesha jooga oo aan garanaynin, sidee buu u odhan doonaa, Aamiin, markaad mahad naqaysid, hadduusan garanaynin waxaad leedahay?


sirikɨ amʉ' uta'pokʉ'pʉ ka' poi non pona, iyakʉ'pʉsa' pen kiyari, pi' eperu a'pokʉ a'setun uya kasa. 	 oo xiddigihii samaduna waxay ku soo daateen dhulka sida geed berde ahi u tuuro midhihiisa aan bislaan markii dabayl weyni ruxdo.


Apʉne pʉra, ɨimamin kon e'to' airɨ, mɨrɨ yau ɨyewan kon nɨ nɨrɨ e'to' oton,” ta'pʉ Sises uya. 	 Waayo, meesha maalkiinnu ku jiro, meeshaasaa qalbigiinnuna ku jiri doonaa.


Tɨ' akasa' uruwai' pe ya' to' ewomʉ koro'tau, moine, aimu'nan ipon ereutasa' enwo'ne' winɨ ene'pʉ to' uya, mɨrɨpan pɨ' to' etʉipɨtʉ'pʉ. 	 Goortay xabaashii galeen waxay arkeen nin dhallinyar oo midigta fadhiya oo khamiis cad gashan, markaasay aad u nexeen.


Mɨrɨ awonsi'kɨ ɨyenu uya ɨye'makoima emapu'tɨ pe iyesi yau, imo'ka' eno'ma pa; wakʉ iwa pe iyesi tikin nɨ itenu esii'ma tɨwɨrɨ rɨ ɨuko'manto' ya' ɨyepa'ka a'tai, asa'rɨ itenu apo', iya'mu pʉn ya' ɨyeno'ma entai,” ta'pʉ iya. 	 Haddii ishaaduna ku xumayso iska bixi oo iska tuur. Waxaa kuu wanaagsan inaad il keliya nolosha ku gashid intii adigoo laba indhood leh lagugu tuuri lahaa jahannamada dabka ah.


kʉrɨ rɨ pe rɨ enno'sa' pe e'ai'ne' i'sen yau. Ɨpʉrematɨ' enari'mʉra ekamato' pe uya, e'to' awɨrɨ. 	 kaas oo aan u ahay mid ergo ah oo silsilad ku xidhan, inaan cabsila'aan ugu hadlo sida igu waajibka ah.


Apʉne pʉra tato' oton to' uya iweyu e'seposa' a'tai, ‘Wakʉ ton kuru rɨ kamoro uri'sami'si amʉ' mʉre a'sinin nan pen, mʉre yen pe itewan e'sa' kon pen, mʉre na'su'ka'pʉ pen imanatʉ ton.’ 	 waayo, bal eega, wakhtigu waa imanayaa goortay odhan doonaan, Waxaa barakaysan madhashada iyo uurarka aan weligood dhalin iyo naasaha aan weligood la nuugin.


Sises uya ta'pʉ, “Ekama uya ɨpɨ'nokon, pʉse rɨ, isakon pen, ekonekasa' Papa pokon pe enna'po'pʉ, apʉne pʉra mɨ pe te'ku'sen ena mɨrɨ se pe rɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ se pe rɨ te'ku'sen ena mɨrɨ eke pe,” ta'pʉ iya. 	 Waxaan idinku leeyahay, Kan iyo kii kale, kan baa gurigiisa tegey isagoo la caddeeyey inuu xaq yahay; waayo, mid kasta oo isa sarraysiiya waa la hoosaysiin doonaa, oo kii is-hoosaysiiyana waa la sarraysiin doonaa.


Kʉrɨ serɨ tɨ' pona nʉta'mo'kayai'ne' utakiti'kwa mɨrɨ, e'tane kʉrɨ tɨ' nʉta'mo'kayai'ne' ipona uta'si'kɨrɨ mɨrɨ ipʉra rɨ nin,” ta'pʉ iya. 	 Oo kan dhagaxan ku dhacaa, wuu jejebi doonaa, oo kan uu ku dhaco, wuu burburin doonaa.


Piri' uya Na'taniyerʉ eporo'pʉ, ta'pʉ iya ipɨ', “Mosi' nʉmenuka'pʉ Main yau, pu'kena' ton nɨ nɨrɨ nʉmenuka'pʉ ipɨ', Sises, Nasare' winon, Isose' mumu eposa' ina uya man,” ta'pʉ iya. 	 Markaasaa Filibos wuxuu doonay Nataana'el oo ku yidhi, Waxaannu helnay kii Muuse sharciga ku qoray wax isaga ku saabsan, oo nebiyadiina ay qoreen wax isaga ku saabsan, waana Ciisihii reer Naasared oo ah ina Yuusuf.


Isens, Papa mɨrɨ awonsi'kɨ Itepuru Sises Kʉrai poitorʉ winɨpaino, 12 kaisaron kon iko' amʉ' tʉpataron kon koro'tawɨrɨ iye'ta'nʉ'sa' kon enakan: Miyarɨ'nokon. 	 Yacquub, oo ah addoonkii Ilaah iyo Rabbi Ciise Masiix, wuxuu salaan gaadhsiinayaa laba iyo tobanka qolo oo kala firidhsan.


Saiman ewo'pʉ esi'pʉ e'kɨɨi'man pɨ', te'kwe' tau. Inke pʉra rɨ Sises uye'sa' a'tai, to' uya ekama'pʉ ipɨ'. 	 Simoon soddohdiis baa qandho la jiiftay, oo kolkiiba waxay isaga u sheegeen wax iyada ku saabsan.


Ɨmɨrɨ'nokon uya Papa uya ayapiyontɨto' kon apurɨ pʉra iyesi, e'tane ka'pon uya ɨyenupato' kon apurɨ auya'nokon nɨken,” ta'pʉ iya. 	 Idinku qaynuunkii Ilaah waad ka tagtaan, oo waxaad xajisaan xeerka dadka, sida dhaqidda dheriyada iyo koobabka, oo wax kale oo badan oo kuwaas la mid ah ayaad samaysaan.


Moineri'pɨ uya serɨ etasa' a'tai, pokoi pe rɨ esii'ma itɨ'pʉ, apʉne pʉra eke pe kuru itimamin esi'pʉ. 	 Ninkii dhallinyarada ahaa goortuu hadalkaas maqlay ayuu baxay isagoo calool xun, waayo, wuxuu ahaa mid waxyaalo badan leh.


To' uya pʉrata pun nee'pʉ, mɨrɨpan kon ekama'po'pʉ iya, “Ɨnʉ' nai ipɨ'? Mɨrɨ awonsi'kɨ ɨnʉ' ese' nai ipɨ'?” ta'pʉ iya. “Sisa,” ta'pʉ to' uya. 	 Wayna u keeneen, oo wuxuu ku yidhi, Yaa leh masawirkan iyo qorniinkan? Waxay ku yidhaahdeen, Kaysar baa leh.


“Mɨrɨpan pɨ' Epʉra'an uya ta'pʉ, ‘Mosi' mɨrɨ awonsi'kɨ pu'kena' amʉ' auro'ka'pʉ Papa uya, to' uya imenukato' pe, mɨrɨ awɨrɨ pʉra to' esi a'tai, uruwai' awon nɨ e'mʉ'sa'kasa' e'tane to' uya nɨrɨ imaimu etato' oton pen nɨ,’ ta'pʉ iya nin si mɨrɨ ipɨ',” ta'pʉ Sises uya to' pɨ'. 	 Wuxuuse ku yidhi, Haddii ay maqli waayaan Muuse iyo nebiyada, in kastoo qof kuwii dhintay ka soo sara kaco, la oggolaysiin kari maayo inay rumaystaan.


Tanporo kuru rɨ, iye'to' entai rɨ ɨwinɨpai'nokon eposa' uya man, serɨ kanan si epoka'sa' uya E'pa'pʉrotai'tas winɨ ɨnennoko'pʉ kon urepato' auya'nokon ike. A'po'nan ikɨtun tʉtʉsen pe iyesi, tanʉnsen ye' use'man nɨto' pe iyesi Papa pori'manin pe iyesi. 	 Laakiinse anigu wax kastaba waan haystaa, oo waan barwaaqaysanahay. Waan dheregsanahay, waayo, waxaan Ebafroditos ka helay wixii aad ii soo dirteen, kuwaas oo ah allabari Ilaah aqbali karo oo uu aad ugu farxo oo caraf udgoon leh.


Mɨrɨpan uya se panton ekama'pʉ, “Ka'pon esi'pʉ pi' e' esa'. Mɨrɨpan utɨpɨtʉ'pʉ iteperu ense e'tane, eporo iya pʉra iyesi'pʉ. 	 Markaasuu masaalkan ku hadlay, Nin baa wuxuu lahaa geed berde ah oo beertiisii canabka ahayd lagu beeray. Waa u yimid isagoo midho ka doonaya, waxbana kama uu helin.


Serɨ tawon eta tʉuya'nokon a'tai, to' usewansiuka'pʉ tenupato' iya 'nokon pɨ'. 	 Dadkii badnaa goortay taas maqleen ayay waxbariddiisii ka yaabeen.


Main, uneta'pʉ Epʉn winɨpai uya kanan uyauro'kakaa'pʉ, “Enta mɨrɨ kareta amon imo'ka ta inserʉ enapai kʉrɨ rɨ parau mɨrɨ awonsi'kɨ non po iye'mʉ'sa'kasa' na'ne',” tawon. 	 Oo haddana waxaan mar kale maqlay codkii aan samada ka maqlay oo igu leh, Tag oo qaado buugga furan oo ku jira gacanta malaa'igta ku taagan badda iyo dhulka.


Koneriyas uya enari'ke' pe esii'ma ene'pʉ, “Ɨ'rɨ na'kɨ i'se me'ai', uyepuru?” ta'pʉ iya ipɨ'. Inserʉ uya ta'pʉ ipɨ', “Papa epori'masa' man entu'manin nan repasa' auya pɨ', ɨwɨpʉremasa' pɨ' tʉpɨ'. 	 Markaasuu aad u fiiriyey isagoo cabsanaya oo wuxuu ku yidhi, Waa maxay, Rabbiyow? Markaasay ku tidhi, Baryooyinkaaga iyo sadaqooyinkaaga waxay Ilaah hortiisa u baxeen xusuus.


Main uya ta'pʉ tʉronpi' turunpanin nʉ'pʉ inserʉ pɨ', “Kamoro asakɨrɨ'nan kon inserʉ amʉ' arankapɨ'kɨ eke tuna tʉu'tɨsen Yu'pʉretes itese' piyau auronpɨ'sa' kon.” 	 oo ku lahaa malaa'igtii lixaad oo buunka haysatay, Fur afarta malaa'igood oo ku ag xidhan webiga weyn oo Yufraad.


Eratiyas mʉre uye'sa' a'tai amanʉnse'na, imanʉmʉ uya wakʉ pe rɨ Era' kupʉ'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ inkɨ'ma'san nɨrɨ. Mɨrɨ pɨ', kin uya ta'pʉ uri'san pɨ', “I'se ɨwe'to' pɨ' rɨ uyekama'pokɨ ɨrepa uya mɨrɨ ike,” ta'pʉ iya. 	 Kolkaasaa gabadhii Herodiya qudheedu soo gashay oo cayaartay, oo waxay ka farxisay Herodos iyo kuwii la fadhiyey, kolkaasaa boqorkii baa wuxuu gabadhii ku yidhi, Wax alla wixii aad doonaysidba i weyddiiso, waanan ku siinayaa.


apʉne pʉra, “Papa, itese' pɨ' e'nɨto' esi ma'tanʉ'nin apo' pe rɨ,” tasa' iya. 	 waayo, Ilaaheennu waa dab wax baabbi'iya.


Mɨrɨpan uya to' pɨ' ekama'pʉ tʉpɨ' itekare usauro'sa' Mosi' nʉmenuka'pʉ si'kɨrɨ te'sara'tɨi', siya rɨ pu'kena' amʉ' nʉmenuka'pʉ rɨ tʉpɨ'. 	 Markaasuu ka bilaabay Muuse iyo nebiyada oo dhan, Qorniinka oo dhanna ayuu uga micneeyey wixii isaga qudhiisa ku saabsanaa.


Kamoro iyenta'nasa' kon tu'kanoro esi'pʉ 4,000 kaisa rɨ, uri'sami'si amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ mʉre amʉ' pokon ti'tui' pʉra. 	 Dadkii cunayna waxay ahaayeen afar kun oo rag ah oo aan naagaha iyo carruurtu ku jirin.Kolkuu dadkii badnaa diray dabadeed ayuu doonni fuulay, oo wuxuu galay soohdimaha Magadan.


I'tu auya'nokon pʉra pe' iyesi Papa munkɨ amʉ' uya non eseru aimenkato' oton tukai'? Non eseru si aimenkanin pe ɨwesi kon yau, mɨrɨ mʉre'pʉ rɨ ken pe' si eseru aimenka auya'nokon poken pʉra iyesi? 	 Maalinta ugu horraysa ee toddobaadka midkiin kastaa meel wax ha dhigo oo ha hayo wixii lagu barwaaqeeyey, si markaan imaado aan waxba loo ururin.


“Ɨnʉ' uya rɨ raan'pu po'tɨ pʉra iyesi onanto' pe tʉuya wai ya' mɨrɨ pe pʉra te'nʉnto' apon o'koi' rɨ itʉrʉ iya. E'tane ru'ku, itapon pona itʉrʉ iya kamo tewonsan uya iweyu ento' pe. 	 Ma jiro nin, goortuu ilays shido, weel ku daboola, ama sariir hoos geliya, laakiin wuxuu saaraa meeshii ilayska si ay kuwa soo galaa iftiinka u arkaan.


E'tane parau ku'pɨri pʉro'po isarɨ ene tʉuya'nokon a'tai, a'kwarʉ'pʉ pe to' uya ekama'pʉ, mɨrɨpan kon upirorʉnpɨtʉ'pʉ, 	 Laakiin goortay arkeen isagoo badda ku dul socda, waxay moodeen inuu muuqasho yahay, markaasay qayliyeen.


To' enupa tʉuya koro'tau nin si, “Iye'menukasa' pʉra pe' nai: “‘Uiwʉ' esa'to' oton tanporon kon tʉpataron kon ɨpʉremato' iwʉ',’ tukai'? E'tane ‘ama' amʉ' en pe rɨ’ iku'sa' auya'nokon,” ta'pʉ iya. 	 Markaasuu wax baray oo ku yidhi, Miyaanay qornayn, Gurigayga waxaa quruumaha oo dhan loogu yeedhi doonaa guriga tukashada? Idinkuse waxaad ka dhigteen god tuugo.


Tanporon kon ka'pon amʉ' uya urupere apurɨpɨtʉ'pʉ apʉne pʉra eke pe te'to' tʉsa' iya pɨ' ene ena'. Ene kanan apurɨpɨtʉ'pʉ to' uya, “Ɨnʉ' nai ene waraino? Ɨnʉ' uya ipanta'ma?” tai'ma. 	 markaasay masduulaagii caabudeen, maxaa yeelay, wuxuu amarkiisii siiyey bahalkii; iyaguna waxay caabudeen bahalkii, waxayna yidhaahdeen, Bal yaa bahalka la mid ah? Oo bal yaa awooda inuu la diriro?


Serɨ rɨken nɨ esi pen mɨrɨ kasa, e'tane epori'man nɨ marɨ Papa yau Sises Kʉrai, uyepuru kon poro, iporo Papa tonpa pe enan nɨsa' eposa'nokon na'ne'. 	 oo taas oo keliyana ma ahaane, weliba waxaynu ku faraxnaa Ilaah xagga Rabbigeenna Ciise Masiix, kan aynu haatan heshiiska ku helnay.


Pata eposa' tʉuya a'tai, Sakaraya iwʉ' ta' iyewomʉ'pʉ. Mɨrɨpan uya, “Miyarɨ,” ta'pʉ Resipe' pɨ'. 	 oo waxay gashay gurigii Sakariyas, oo salaantay Elisabed.


ɨnʉ' rɨ utapurɨ namai' tʉrau. 	 Waayo, kii cuna oo cabba, xukun ayuu naftiisa u cunaa oo u cabbaa isagoo aan jidhka garanaynin.


Temu'ti i'tusa' auya'nokon nɨ, imu esi tʉkʉipʉnʉ a'kɨrɨ kasa uya'kɨrɨ iye'sa' wakʉ itekare tʉrawasooi yau. 	 Laakiinse idinku waad taqaaniin xaqiiqadiisa in sida ilmo aabbihiis ugu adeego uu isagu iigula adeegay xagga injiilka.


Paire' kanan ewonkaa'pʉ tiwʉ' ta', mɨrɨpan uya Sises kɨ'ma'pʉ, mɨrɨpan uya ekama'po'pʉ, “Esuwerʉ amʉ' kin pe' ɨmɨrɨ?” tukai'. 	 Bilaatos haddaba guriga taliyaha ayuu mar kale galay oo Ciise u yeedhay, oo wuxuu ku yidhi, Adigu ma waxaad tahay Boqorka Yuhuudda?


Kɨɨyi' amʉ' iwa enupakɨ itenu entai ɨ'rɨ rɨ ku'nin pe to' esi namai', tʉnamasan pe, tiwano' kon pe tʉuse'se'tɨi' te'san pe, mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ pe apurɨto' yau te'san pe, usi'nʉnkan nɨto' yau mɨrɨ awonsi'kɨ sa'man a'kʉre'tɨto' yau. 	 Odayaashu waa inay feejignaadaan oo dhug yeeshaan oo digtoonaadaan oo ay si run ah ugu socdaan iimaanka iyo jacaylka iyo dulqaadashada.


Surusiran eporo pe, Sises ewomʉ'pʉ Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' pʉ'kʉ ta', mɨrɨpan e'sara'tɨ'pʉ usennapɨ' nɨ pɨ', kʉrʉpo'po pɨ' mɨrɨ yau te'san enpa'kapɨtʉ pɨ'. Pʉrata ensimapɨ'nin nan tepʉrʉʉi rawoipɨtʉ'pʉ iya mɨrɨ awonsi'kɨ wako'wa amʉ' kʉrʉpo'pomanin nan apon ton nɨ, 	 Waxay yimaadeen Yeruusaalem. Ciisena macbudka ayuu galay oo bilaabay inuu ka eryo kuwii macbudkii wax ku iibinayay iyo kuwii wax ka iibsanayay. Wuxuuna rogay miisaskii kuwii lacagta bedbeddelayay iyo kursiyadii kuwii qoolleyaha iibinayay.


Mɨrɨ a'tai, Papa uya Epʉra'an auro'ka'pʉ tanporo warawo' amʉ' uya tʉyun kon pi'pɨ puturʉkapɨ'to' pe, tʉmunkɨ pe to' esi ekamanin pe. Mɨrɨ a'tai, Aisi', Epʉra'an mu entu'pʉ, 8 kaisa rɨ wʉi tʉpo, itun pi'pɨ puturʉka'pʉ iya. Mɨrɨ tʉpo, Aisi' mu, Seko' entu'pʉ, mɨrɨpan yun pi'pɨ puturʉka'pʉ iya. Seko' uya nɨrɨ 12 kaisaron kon tʉmunkɨ amʉ' yun pi'pɨ puturʉkapɨtʉ'pʉ. 	 Oo wuxuu isaga siiyey axdiga gudniinta; haddaba Ibraahim wuxuu dhalay Isxaaq, oo maalintii siddeedaad ayuu guday isaga; Isxaaqna wuxuu dhalay Yacquub; Yacquubna wuxuu dhalay laba-iyo-tobankii aynu ka soo farcannay.


Itisakon nʉ'pʉ uya tʉwaai turunpa'pʉ. Mɨrɨ a'tai, eke wʉ' waraino epo'tɨ apo' ke eno'ma'pʉ to' uya parau ka'. Ipʉ'kʉ pe rɨ, 1 3 e'to' airɨ parau ena'pʉ mʉn pe. 	 Oo haddana waxaa ka dhawaajisay malaa'igtii labaad, markaasaa waxaa badda lagu tuuray wax le'eg buur weyn oo dab ka ololayo; markaasaa baddii saddex meelood oo meel baa dhiig noqotay;


Wakʉ ku'to' auya'nokon mɨrɨ awonsi'kɨ ɨtonpa kon pokon pe te'repai' ɨwe'to' kon kʉ'pu'tɨka'nʉ'tʉu, serɨ warai use'man nɨto' esi Papa pori'manin pe. 	 Laakiinse inaad wax wanaagsan fashaan oo wax wada wadaagtaan ha illoobina; waayo, allabaryada caynkaas ah Ilaah aad buu ugu farxaa.


Ɨyepuru kon amʉ' maimu awɨrɨ e'tɨ', to' pana'pano o'no te'tʉse e'tɨ'. Apa'sima kon pɨ' to' esi, tʉusekama ton kon pe Papa pana ya'. To' maimu awɨrɨ e'tɨ' to' tʉrawasooi e'to' pe pori' pe e'nɨto' pe, e'tape'ne' pe pʉra, mɨrɨ uya ɨpika'tɨ kon pʉra iyesi. 	 Hoggaamiyayaashiinna addeeca oo ka dambeeya, waayo, iyagu waxay ilaaliyaan naftiinna sidii iyagoo jawaab ka bixin doona. Taas farxad ha ku sameeyeen, oo yaanay qulubsanaan, waayo, taasu waxba idiin tari mayso.


Mɨrɨpan kon uya Sises a'si'pʉ. 	 Markaasay gacmaha saareen, wayna qabteen.


Mɨrɨ a'tai i'napairon i'tuto' auya'nokon oton, mɨrɨpan uya imo'kasa' pe ɨkupʉ kon mɨrɨ,” ta'pʉ iya. 	 Oo waxaad garan doontaan runta; runtiina waa idin xorayn doontaa.


Iye'to' pe rɨ serɨ kasa e'ku'ai' tanporo ɨpɨ'nokon, apʉne pʉra uyewan yau ɨkupʉ uya 'nokon pɨ', ɨ'rɨ pe rɨ esi yau a'sisa' pe mɨrɨ pe pʉra e'wa'kʉtʉ yau mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ itekare meruntɨtanʉkʉ uya yau, tanporo ɨmɨrɨ'nokon uya Papa uya wakʉ nonkasa' eporo upokon pe. 	 Haddaba sidaas daraaddeed waa igu qumman tahay inaan sidaas kulligiin idiinka fikiro, waayo, qalbigaan idinku hayaa, maxaa yeelay, kulligiin waxaad tihiin kuwo nimcada igala qayb qaata xagga xidhnaantayda iyo xagga daaficidda iyo xaqiiqaynta injiilkaba.


“Mɨrɨ a'tai, Itepuru uya ta'pʉ upɨ', ‘Enta, ɨyennoko uya ɨnnɨ Esuwerʉ amʉ' pen koro'ta',’ ta'pʉ iya,” ta'pʉ Paarʉ uya to' pɨ'. 	 Markaasuu igu yidhi, Tag, maxaa yeelay, waxaan kuu dirayaa meel fog inaad dadka aan Yuhuudda ahayn ugu tagtid.


Umɨ esi ka'pon amʉ' serɨ non po te'san, mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ kiyari ye' esi esa' wannɨ pe e'nɨ munkɨ amʉ'; wana' esi Makoi munkɨ amʉ' ekamanin pe, 	 beertuna waa dunida. Abuurka wanaagsanna waa wiilasha boqortooyada, gocondhadiina waa wiilasha kan sharka leh.


E'tane ru'ku, Itepuru Sises Kʉrai ke epontɨnpai'nokon, mɨrɨ awonsi'kɨ a'naino kon makoi e'to' i'se pɨ' tʉusenuminkai' pʉra imaimu awɨrɨ ɨwe'to' kon pɨ'. 	 Laakiin Rabbi Ciise Masiix huwada, oo jidhka ha ka fikirina inaad damacyadiisa samaysaan.


Paperan po pu'kena' amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ ton, mɨrɨ awonsi'kɨ tanporo non po iwɨsa' kon mʉnʉ e'seporo'pʉ,” ta'pʉ iya. 	 Oo dhexdeeda waxaa laga helay dhiiggii nebiyadii iyo quduusiintii iyo dhiiggii kuwii dhulka lagu dilay oo dhan.


To' uya ine'kaa'pʉ Sises piya', tʉpon kon tʉpɨtʉ'pʉ to' uya isa'ka'si a'poi pona, mɨrɨpan pona Sises tʉrʉ'pʉ to' uya. 	 Markaasay Ciise u keeneen, oo dharkoodii bay qaylkii dusha ka saareen, oo Ciise ayay fuusheen.


Pena a'tai, ka'pon amʉ' uya ti'tu pʉra iyesi pɨ', Papa uya to' enpɨtʉ'pʉ, ɨ'rɨ pe to' tʉku'se pʉra rɨ. E'tane si serɨ pe, mɨ yawɨron kon nɨ ka'pon amʉ' pɨ', ‘Amakooi kon apai era'tɨka'tɨ'!’ ta iya. 	 Haddaba wakhtiyadii oqoonla'aanta Ilaah baa dhaafay, laakiin hadda wuxuu dadka ku amrayaa in dhammaantood meel kastaba ha joogeene ay soo toobad keenaan;


Tanporon kon uya rɨ main awɨrɨ ɨwe'to' kon etasa' man, mɨrɨ wenai ipan pe rɨ pori' pe e'ai' ɨpɨ'nokon; e'tane wakʉ pe te'sen ti'tui' ɨwesi kon i'se e'ai', mɨrɨ awonsi'kɨ ɨri ku'nin nan ye' pe pʉra. 	 Warkii addeeciddiinnu wuxuu gaadhay dadka oo dhan. Sidaas daraaddeed aad baan idiinku faraxsanahay, laakiin waxaan jeclaan lahaa inaad garaad u lahaataan waxa wanaagsan, oo aad ka eedla'aataan waxa sharka ah.


mɨrɨ ton ipanta ton pɨ' katapurɨi. Ikupʉ auya yau, se pɨ' ɨsenuminka': Imi' esa' pe ɨwesi pen, e'tane imi' esi ɨyesa' pe. 	 ha ka faanin laamaha, laakiinse haddii aad faantid, bal ogow inaadan ahayn kan xididka sida, laakiinse xididkaa adiga ku sida.


Mɨrɨ pɨ' si Pari'si amʉ' uya ta'pʉ mɨrɨ tʉtonpa kon pɨ', “Menyatʉu, ɨ'rɨ kupʉ poken pʉra rɨ iyesi. Entɨ', tanporo pata yawon kon utɨ ipɨkɨrɨ!” ta'pʉ to' uya. 	 Haddaba Farrisiintii waxay dhexdoodii isku yidhaahdeen, Waad arkaysaan sidaydnaan waxba u taraynin. Eega, dunidii oo dhan baa raacdaye.


Mɨrɨ a'tai, Sises utɨ esi'pʉ eke iwa ton pata awɨrɨ'ne rɨ, Surusiran pona tʉutɨi'ma rɨ, ka'pon amʉ' enupa pɨ' iyesi'pʉ. 	 Oo wuxuu dhex marayay magaalooyin iyo tuulooyin isagoo wax baraya, Yeruusaalemna ayuu ku socday.


E'tane ipu'ketʉ, Epʉn poi tʉuye'sen esi mɨrɨ wapiya kuru esukenan nɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ tʉusewankamai' pʉra e'nɨto', tʉusi'nʉnkasen, tʉron kon ennin, main awɨron nɨ, ɨsentu'kena' rɨ, eke rɨ wakʉ ku'nin, te'menkasen pen nɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ i'napairon nɨ. 	 Laakiin xigmaddii kor ka timaadaa horta waa daahir, dabadeedna waa nabad iyo qabow iyo mid si dhib yar loola heshiiyo, oo waxaa ka buuxa naxariis iyo midho wanaagsan, mana leh u-kala-eexasho ama labaweji.Midhaha xaqnimada nabad waa loogu beeraa kuwa nabadda ka shaqeeya.


Mɨrɨ pɨ', enari'nʉmʉ'pʉ, mɨrɨpan pɨ' ɨpʉrataai onanse'na utɨ'pʉ non ya'. Se si ɨiwano' pe te'sen,’ ta'pʉ iya. 	 Waana baqay, oo intaan tegey ayaan talantigaagii dhulka ku qariyey. Bal eeg, waa kan kaagii.


Uya'su'kasa' auya pʉra iyesi, uyetupa pe, e'tane pʉse rɨ uri'san uya ewomʉ'pʉ si'kɨrɨ rɨ, u'ta a'su'ka nonkasa' pʉra rɨ iyesi. 	 Dhunkasho ima aad dhunkan, iyaduse tan iyo wakhtigaan soo galay kama dayn inay cagahayga dhunkato.


E'nonkasa' pe rɨ esi asa'ron kon ena' Kiri' amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Kiri' amʉ' pen nɨ ena', asa'rɨ rɨ emepoke' ton mɨrɨ awonsi'kɨ emepo pʉnon kon ena'. 	 Waxaa waajib la iigu leeyahay inaan wacdiyo Gariigga iyo Barbariyiinta, kuwa caqliga leh iyo kuwa garaadka la'ba.


Mɨrɨ pe pʉra, ɨ'rɨ tʉrʉ iya ta'kwarʉ entakano' pe? 	 Nin muxuu u bixiyaa naftiisa beddelkeeda?Haddaba ku alla kii qarnigan dembiga iyo sinada leh kaga xishooda aniga iyo hadalkaygaba, Wiilka Aadanaha ayaa ka xishoon doona isaga markuu ammaantii Aabbihiis kula yimaado malaa'igaha quduuska ah.


Ka'pon entusa' mɨrɨ tʉpun ke tʉsanon winɨ, e'tane iyentuka'sa' kanan iya'kwarʉ yau esi mɨrɨ iya'kwarʉ winon pe rɨ. 	 Waxa jidhka ka dhashaa waa jidh, waxa Ruuxa ka dhashaana waa ruux.


Pata mʉra'ta eporo iya koro'tau, eke' u'na'tɨi' tʉutɨsan epa'ka eporo'pʉ iya. Tikin nan nɨ itaan'pʉ ima'tasa' rʉ'pʉ mʉre warawo' uma'tasa' esi'pʉ. Anpisin ka'pon amʉ' utɨ esi'pʉ iya'kɨrɨ. 	 Oo goortuu iriddii magaalada ku soo dhowaaday, waxaa dibadda loo waday nin meyd ah oo madi u ahaa hooyadiis; iyaduna waxay ahayd carmal. Oo waxaa iyada la jiray dad badan oo magaalada.


Mɨrɨ a'tai Sises uya ta'pʉ tʉpoitorʉ ton pɨ', “Mɨrɨ pe iyesi pɨ' ekama uya serɨ ɨpɨ'nokon, ɨuko'manto' kon pɨ' rɨ kɨsewankamatʉu, ɨ'rɨ pɨ' enta'nato' pe, mɨrɨ pe pʉra ɨpun kon pɨ' rɨ, ɨ'rɨ esi upon pe, tukai'. 	 Markaasuu xertiisii ku yidhi, Sidaa darteed waxaan idinku leeyahay, Ha ugu welwelina naftiinna waxaad cuni doontaan, jidhkiinnana waxaad huwin doontaan.


Mɨrɨpan uya ta'pʉ ka'pon amʉ' tʉpiyawon kon pɨ', “Isaan Pa'tes kʉrɨ rɨ. Iye'mʉ'sa'kasa' terikʉ'pʉ apai; mɨrɨ wenai, eke Papa tʉrawasooi kupʉ iya mɨrɨ,” ta'pʉ iya. 	 oo wuxuu midiidinyadiisii ku yidhi, Kanu waa Yooxanaa Baabtiisaha. Kuwii dhintay ayuu ka soo sara kacay, sidaa darteed shuqulladan xoogga leh waa ku dhex jiraan oo shaqaynayaan.


E'tane use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru rɨken ewomʉ i'nawon iwa'kʉ'sa' ta' tikin ite'kwa rɨken wʉipiya yau, mʉn esa' pe kuru itɨto' pe iyesi tʉntʉton pe tʉmakooi epe'pʉ pe mɨrɨ awonsi'kɨ ka'pon amʉ' makooi epe'pʉ pe to' nʉkupʉ'pʉ i'tui'ma pʉra rɨ. 	 Laakiin kan labaad waxaa sannaddiiba mar gala wadaadka sare oo keliya, isagoo aan dhiigla'aan gelaynin. Oo dhiiggaas wuxuu u bixiyaa naftiisa iyo dembiyada dadku aqoonla'aanta ku sameeyo.


“Osorʉwau wʉi yau si serɨ amɨ auya kanan?” tukai' to' uya ekama'po'pʉ. “46 kaisa rɨ sa'ne wʉipiya amɨsa' rʉ'pʉ serɨ ko,” ta'pʉ to' uya. 	 Yuhuuddu haddaba waxay yidhaahdeen, Lix iyo afartan sannadood ayaa macbudkan la dhisayay, adiguna ma waxaad ku kicinaysaa saddex maalmood?


apʉne pʉra karimeru mʉre apono' aporo' po na'ne' e'to' oton to' esa' pe, to' ato' iya oton to'panʉ'nin non yai tepa'kasen tuna ka'. Mɨrɨ awonsi'kɨ Papa uya to' enu paru a'munakato' oton,” ta'pʉ iya. 	 waayo, Wanka carshiga badhtankiisa jooga ayaa wuxuu ahaan doonaa adhijirkooda, oo wuxuu iyaga u hoggaamin doonaa ilaha biyaha nolosha; oo Ilaahna indhahooda ilmo kastuu ka tirtiri doonaa.


Ɨ'sɨ'mʉra ipana'pano ton amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ eke ton tʉku'se annau to' piyɨ'nʉkʉ'pʉ iya to' entai tenai' kurusu' winɨ. 	 Isagu hubkuu ka qaaday taliyayaasha iyo kuwa amarka leh, oo bayaan ayuu u ceebeeyey, isagoo iyaga kaga guulaysanaya.


E'tane rɨ Papa uya ikupʉ tʉuya tukai' tauro'ka'pʉ apurɨ'pʉ iya, apurɨto' iya umeruntɨta'pʉ, mɨrɨpan uya Papa apurɨpɨtʉ'pʉ, 	 Ballankii Ilaah rumaysaddarro kagama uu shakiyin, laakiinse rumaysad buu ku xoogaystay, isagoo Ilaah ammaanaya


Ɨ'rɨ pe ken si kʉrɨ nai, ikʉipʉnʉ nanʉmʉ'pʉ tiwano' pe kuru, mɨrɨpan enno'sa' iya orʉ pona? Ɨ'rɨto' pe ken ɨri pe isapema pe tʉusauro'sen ta auya'nokon, ‘Papa Mumu urɨ,’ ta uya pɨ'? 	 ma waxaad ku leedihiin kii Aabbuhu quduus ka dhigay oo xagga dunida u soo diray, Waad caytantaa, waayo, waxaan idhi, Wiilka Ilaah baan ahay?


Moro ka'pon esi'pʉ Nekutimas itese', Esuwerʉ amʉ' epuru, Pari'si amʉ' tonpa pe te'sen. 	 Waxaa jiray nin ka mid ahaa Farrisiinta oo la odhan jiray Nikodemos oo Yuhuudda taliye u ahaa.


“Papa A'kwarʉ man uyau. Papa uya uyanʉnsa' wakʉ ekareei ekamato' pe uya entu'manin nan ka'pon amʉ' pɨ'. Uyenno'sa' iya serɨ ekamase'na a'sisa' kon ponaro' pe. Mɨrɨ awonsi'kɨ tenku'na' nan e'to' pe ennin pe. Mɨrɨ tʉpo, kamoro ɨri pe to' nʉkupʉnʉ ton pika'tɨnin pe. 	 Ruuxii Rabbiga ayaa i dul jooga, Waayo, wuxuu ii subkay inaan war wanaagsan masaakiinta ku wacdiyo, Wuxuuna ii soo diray inaan kuwa xidhan furriinnimada ogeysiiyo Iyo kuwa indhaha la' soo celinta araggooda Iyo inaan kuwa nabaraysan soo furfuro,


Sises uya inke pʉra rɨ to' pɨ' ta'pʉ, “Meruntɨ pe e'tɨ'! Urɨ rɨ kʉrɨ rɨ! Ketʉipɨ'tʉu!” ta'pʉ iya. 	 Markiiba Ciise waa la hadlay oo ku yidhi, Kalsoonaada, waa aniga ee ha baqina.


“Ka'pon amʉ' ereutato' pe iku'tɨ',” ta'pʉ Sises uya. (Mɨrɨ yau, wana' e'kwa pe pata esi'pʉ.) 5,000 kaisaron kon ka'pon amʉ' ereutapɨtʉ'pʉ. 	 Markaasaa Ciise yidhi, Dadka fadhiisiya. Meeshaasina waxay lahayd doog badan. Haddaba nimankii waa fadhiisteen, tiradooduna qiyaastii waxay ahayd shan kun.


e'tane tʉron nɨ main e'tʉrawasoma ene uya upun pʉ'kʉ ton yau, usenuminkato' iwano' main pokon pe usewa'noma kupʉ iya, mɨrɨpan uya ukoneka main iwano' makoi na'si'pʉ pe, te'tʉrawasomasen upun pʉ'kʉ ton yau. 	 Laakiin waxaan xubnahayga ka arkaa qaynuun kale, isagoo la dagaallamaya qaynuunka maankayga oo maxbuus iiga dhigaya qaynuunka dembiga oo xubnahayga ku jira.


Apʉne pʉra ɨmɨrɨ'nokon nɨ nɨrɨ esi'pʉ ewarupɨ pe, e'tane nin si Itepuru yau iweyu pe ɨwesi kon. Ɨko'mantɨ' iweyu munkɨ pe, 	 haatanse waxaad Rabbiga ku tihiin nuur; haddaba u socda sida carruurta nuurka,


Sa'man pe pʉra rɨ iyesi Epʉn mɨrɨ awonsi'kɨ non pʉra iyena aiko pe rɨ na'ne' pen nʉwarai'ka'pʉ uta'mo'ka pen Main apai. 	 Laakiin in sharciga dhibic keliya ka dhacdo waxaa ka hawl yar in cirka iyo dhulku ay idlaadaan.


Mɨrɨ a'tai, itɨ 7 kaisaron kon a'kwarʉ ton ɨri ton kuru tentaino kon nepʉ iya ta'kɨrɨ, mɨrɨpan kon ewomʉ, to' uko'mamʉ mɨrɨ yau. Mɨrɨ a'tai, pʉse rɨ ka'pon esi mɨrɨ ɨri pe kuru wapiya tesi'pʉ entai. Mɨrɨ na'ne' kasa, ɨmɨrɨ'nokon ɨri pe nʉko'manyai'ne' nan serɨ a'taino kon e'to' oton,” ta'pʉ iya. 	 Markaasuu tagaa oo wuxuu wataa toddoba jinni oo kale oo ka xunxun isaga, wayna galaan oo halkaas joogaan. Ninkaas wakhtigiisa dambe ayaa ka darnaada wakhtiga hore. Sidaasay u noqon doontaa qarnigan sharka leh.


To' uya enpa'kanʉ'sa' a'tai, Peero ensi uya anʉmʉ'pʉ, mɨrɨpan emo'ka'pʉ iya tʉmʉre kasa kuru rɨ. 	 markii la tuurayna, Fircoon gabadhiisii ayaa qaadatay oo sidii wiilkeedii oo kale u korsatay.


E'tane pʉra rɨ ekama uya ɨpɨ'nokon, Satan pon kon uya parɨ imoronkato' oton eseru aimenka weyu e'seposa' a'tai ɨmɨrɨ'nokon entai,” ta'pʉ iya. 	 Laakiin waxaan idinku leeyahay, Maalinta xisaabta, dalka Sodom ayaa kaa xisaab fududaan doona.


“Wakʉ eponin ye' pe ɨwesi, ɨmɨrɨ, ina Epuru, mɨrɨ awonsi'kɨ Papa, itese' pɨ' ina e'to', eke pe ɨi'tuto', anamato' mɨrɨ awonsi'kɨ meruntɨ eponin pe ɨwesi, tanporon nɨ esi pɨ' ankaa'pʉ pe. Amaimu awɨrɨ iye'ka'pɨtʉ'pʉ, tʉuko'manton kon pe,” ta'pʉ to' uya. 	 Rabbigayagow, Ilaahayagow, adigu waad istaahishaa inaad heshid ammaanta iyo cisada iyo xoogga, waayo, wax kasta adaa abuuray, maxaa yeelay, doonistaada aawadeed ayay u ahaadeen oo u abuurmeen.


Mɨrɨ awonsi'kɨ tʉusewankamai' pʉra e'nɨto' Papa iwano', tanporon nɨ ito'ka'nʉ'to' entaino rɨ esi ɨyewan kon mɨrɨ awonsi'kɨ ɨusenuminkato' kon erasu pe Kʉrai Sises yau. 	 Oo nabadda Ilaah oo waxgarasho kasta ka sarraysa ayaa waxay qalbiyadiinna iyo fikirradiinna ku dhawri doontaa Ciise Masiix.


Papa esi a'kwarʉ pe; kamoro ipɨ' tʉwɨpʉremasan ɨpʉremato' pe iyesi a'kwarʉ yau mɨrɨ awonsi'kɨ i'napairon yau,” ta'pʉ iya. 	 Ilaah waa Ruux, kuwa caabudaa isagana waa inay ku caabudaan ruuxa iyo runta.


Wakʉ kuru esukenan mɨrɨ awonsi'kɨ imaku'pɨ pʉn Papa pokon pe uko'man nɨto', Papa, ukʉipʉnʉ kon e'to' i'se esi se kasa: piyapaino kon mɨrɨ awonsi'kɨ itaan'pʉ ima'tasa' kon tʉmainanpai' to' usewankamato' yapai, ɨri serɨ non eseru uya tʉma'tanʉ'to' apai nɨrɨ te'mainanpa pe. 	 Cibaado daahir ah oo aan nijaas lahayn Ilaaha Aabbaha ah hortiisa waxay tahay in la xannaaneeyo agoonta iyo carmallada markay dhib ku jiraan, iyo in layska dhawro wasakhda dunida.


Mɨrɨ yau tesi kon a'tai, itekare ekama pɨ' to' esi'pʉ ka'pon amʉ' pɨ'. 	 meeshaasna ayay injiilka ku wacdiyeen dadka.


Tense e'tɨ', ɨnʉ' rɨ aya'sitɨ'nin a'ta rɨ mɨrɨ awonsi'kɨ enku'tɨnin nɨ enupan nɨto' ike ke, ka'pon eseru erupa' rɨ mɨrɨ awonsi'kɨ serɨ non nɨ uko'manto' eseru pɨ' te'sen, Kʉrai pɨ' pʉra rɨ. 	 Iska jira yaan ninna idinku dhicin faylosofiyadiisa iyo khiyaanadiisa bilaashka ah xagga caadooyinka dadka iyo waxyaalaha dunida ugu horreeya oo aan ka iman xagga Masiixa,


Mɨrɨ ema'sa' yau, anpisin ton parau ku'pɨri ratoi po iye'nɨnsa' kon uya tikin nan nɨken kanau utɨ'pʉ i'tu'pʉ. To' uya i'tu'pʉ Sises utɨ pʉra iyesi'pʉ kanau yau tʉpoitorʉ ton a'kɨrɨ, ipokon pe pʉra to' utɨ'pʉ. 	 Maalintii labaad dadkii badnaa oo badda dhankeeda kale taagnaa, waxay arkeen inaan doonni kale joogin mid maahee, oo aan Ciisena taas la fuulin xertiisii, laakiin in xertiisii keligood baxeen.


Uya'sisa' wenai tu'ke rɨ tonpa ton pe te'san Itepuru yau, epori'mapɨ'sa' tʉusauro'san pe Papa Maimu pɨ' epiyɨ'kena' pe pʉra mɨrɨ awonsi'kɨ enari'mʉra. 	 Oo weliba walaalaha xagga Rabbiga badidood, iyagoo xidhnaantayda ku kalsoon, ayay aad iyo aad ugu dhiirran yihiin inay ereyga Ilaah cabsila'aan ku hadlaan.


Iye'nonka pe rɨ nin si, Paire' uya itʉrʉ'pʉ mɨrɨ to' ena' kurusu' pona to' uya ipokapɨ'to' pe. Soisa amʉ' uya nin si Sises a'sikaa'pʉ mɨrɨ. 	 Markaasuu haddaba u dhiibay in iskutallaabta lagu qodbo.


Mɨrɨ pɨ' Pari'si amʉ' utɨ'pʉ nai kasa ipoken pʉra isauro'to' pe ikupʉ'nokon ka'se'na. 	 Markaasaa Farrisiintii baxeen, oo waxay ka wada hadleen si ay hadalkiisa ugu qabtaan.


Papa iwano' uya rɨ, Papa maimu eta mɨrɨ. Eta auya'nokon pʉra iyesi, apʉne pʉra Papa iwano' pe pʉra ɨwesi kon pɨ',” ta'pʉ iya. 	 Kii Ilaah kuwiisa ka mid ah, erayada Ilaah ayuu maqlaa, sidaas daraaddeed idinku maqli maysaan, waayo, Ilaah kuwiisii ma ihidin.


12,000 kaisa rɨ Simiyan ko' amʉ', 12,000 kaisa rɨ Ripai ko' amʉ', 12,000 kaisa rɨ E'sa'karʉ ko' amʉ', 	 Qabiilka reer Simecoonna waxaa laga shaabadeeyey laba iyo toban kun; Qabiilka reer Laawina waxaa laga shaabadeeyey laba iyo toban kun; Qabiilka reer Isaakaarna waxaa laga shaabadeeyey laba iyo toban kun;


Apʉne pʉra ɨnʉ' rɨ ukʉipʉnʉ, Epʉn pon e'to' i'se ku'nin esi mɨrɨ, uyakon pe, uparusi pe, mɨrɨ awonsi'kɨ usan pe,” ta'pʉ Sises uya. 	 Waayo, ku alla kii yeela doonista Aabbahayga jannada ku jira, kaasaa walaalkay iyo walaashay iyo hooyaday ah.


“Esuwerʉ urɨ, iyentusa' rʉ'pʉ Tarʉsas, Siri'siya yawon yau, e'tane serɨ yau usemo'ka'pʉ. Kamariyerʉ piyau usenupa'pʉ ukʉipʉnʉ kon nʉkoneka'pʉ Main pɨ'. Ipan pe Papa apurɨ pɨ' serɨ pe ɨwesi kon na'ne' kasa. 	 Waxaan ahay nin Yuhuudi ah oo ku dhashay Tarsos oo ku taal Kilikiya, laakiin magaaladan baa laygu koriyey anoo Gamalii'eel hoostiisa wax laygu baray sidii caadadii adkayd oo sharcigii awowayaasheen, anigoo Ilaah qiiro u leh sida aad dhammaantiin maanta tihiin.


I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon, ɨupokoitato' oton kon, tʉuta'kwarʉkai' aukaranto' oton kon pata epori'ma tane. Ɨupokoitato' oton kon, e'tane ɨpokooi kon era'tɨto' oton epori'man pe. 	 Runtii, runtii, waxaan idinku leeyahay, Waad ooyi doontaan oo barooran doontaan, duniduse waa farxi doontaa. Waad murugoon doontaan, laakiin murugaddiinnu waxay u rogman doontaa farxad.


To' uya isa'ka'si mɨrɨ awonsi'kɨ imʉre ne'kaa'pʉ. To' uya tʉpon kon tʉpɨtʉ'pʉ to' pona, mɨrɨpan po Sises ereuta'pʉ. 	 Dameertii iyo qaylkii ayay keeneen, oo dharkoodii bay dusha ka saareen, wuuna ku fadhiistay.


“Ipʉrorooi rɨken kʉsi'tui, apʉne pʉra Esuwerʉ amʉ' pen ena' iye'tʉsa' mɨrɨ, mɨrɨpan kon uya Wakʉ Pata wasa'pɨ'to' oton 42 kaisa rɨ kapʉi yau. 	 Oo barxadda macbudka dibaddiisa ku taal iska daa, oo ha qiyaasin; waayo, iyada waxaa la siiyey quruumaha; oo magaalada quduuska ahna waxay ku tuman doonaan intii laba iyo afartan bilood ah.


Utɨnpai'nokon eporo'pʉ uya'nokon na'ne' awɨrɨ rɨken. 	 Laakiin wixii aynu hore u gaadhnay, isla waxaas aynu ku soconno.


“Ui'kiyari esi, uyenno'nin nʉ'pʉ maimu awɨrɨ e'to' pe iyesi, mɨrɨ awonsi'kɨ itʉrawasooi i'ma'kato' uya pe iyesi intʉrʉ'pʉ iku'to' pe uya. 	 Ciise wuxuu ku yidhi, Cuntadaydu waa inaan sameeyo doonistii kii i soo diray oo aan shuqulkiisa dhammeeyo.


Mɨrɨ wenai, Sises si usarɨ pʉra iyesi'pʉ mɨrɨ Esuwerʉ amʉ' annawɨrɨ. E'tane ru'ku iyemo'ka'pʉ rɨmono'ta nono winɨkʉi', eke iwa pata E'pʉren tato' ya', mɨrɨ yau iyesi'pʉ tʉpoitorʉ ton pokon pe. 	 Sidaa daraaddeed mar dambe Ciise bayaan uma dhex marin Yuhuudda, wuuse ka tegey meeshaas, ilaa meel u dhowayd cidlada, ilaa magaalo la yidhaahdo Efrayim, halkaasuuna xertii la joogay.


‘Papa urɨ, atamokori kon Epʉra'an, Aisi', mɨrɨ awonsi'kɨ Seko' e'to' itese' pɨ'.’ Mosi' enari'nʉmʉ e'tɨtɨtɨ'ka'pʉ, ɨnenpai pʉra. 	 Anigu waxaan ahay Ilaaha awowayaashaa, Ilaaha Ibraahim iyo Ilaaha Isxaaq iyo Ilaaha Yacquub. Markaasaa Muuse gariiray oo ku dhici waayay inuu eego.


Ipɨkɨron nʉ'pʉ uya nin si ino'pʉ rʉ'pʉ mari'ma'pʉ mɨrɨ, e'tane iyerikʉ'pʉ tʉumu'tai' pʉra rɨ kanan. Mɨrɨ kasa rɨ to' osorʉwano pe te'sen esi'pʉ. 	 Kii labaad baa dumaalay, wuuna dhintay, isaguna dhal kama tegin, oo sidaas oo kalaa ku dhacday kii saddexaad.


Isenuminkato' uya nin si eporo'pʉ mɨrɨ. Mɨrɨpan uya, ‘Ukʉipʉnʉ apiyo' ton i'kiyari esi serɨ eke pe rɨ to' entai rɨ,’ ta'pʉ iya. ‘E'tane si, serɨ yau apʉ'ka'nɨ pɨ' esi. 	 Goortuu isgartay ayuu yidhi, Intee baa kuwa aabbahay kiraystay haysata kibis ka badan in ku filan, aniguna macaluul baan halkan ugu bakhtiyayaa.


Utonpa ton, pori' pe kuru e'tɨ', tu'kan nɨ ɨ'si'taino ton i'tupɨ'nɨto' uye'sa' a'tai ɨpona'nokon, 	 Walaalahayow, kolkaad jirrabaaddo kala cayncayn ah kala kulantaan, kulli farxad u tirsada,


Kane, tanporo serɨ ton yau'ne e'nɨ'nokon entakanin nan entai kuru rɨ, kʉrɨ ui'nʉnkanin kon poro. 	 Maya, waxyaalahan oo dhan dhexdooda aad baynu ugu guulaysannaa kii ina jeclaa xaggiisa.


Asa' ipɨ' si esii'ma Sises ekepu asa' tʉuya'nokon ontɨ'pʉ to' uya mɨrɨ a'po'nan pokon pe, pon renen tato' atʉ saai'pɨ'sa' ke. Serɨ esi'pʉ mɨrɨ Esuwerʉ amʉ' uya tekepu kon u'na'tɨ eseru yau. 	 Haddaba waxay qaadeen meydkii Ciise oo ku duudduubeen maryo iyo dhir udgoon siday caadada aasniinta Yuhuuddu ahayd.


Anpisin ton koro'tawon ka'pon uya eikʉ'pʉ, “Ti'sa, umu ne'sa' uya ɨpiya', apʉne pʉra ɨri a'kwarʉ esi iyau, mɨrɨpan uya imaimu'kasa'. 	 Markaasaa dadkii badnaa midkood wuxuu ugu jawaabay, Macallimow, waxaan kuu keenay wiilkayga jinni carrab la' qaba.


Mɨrɨ pɨ' Esuwerʉ amʉ' uya, “Serɨ si ina uya i'tu ɨri a'kwarʉ yen pe ɨwesi tukai'! Epʉra'an erikʉ'pʉ, mɨrɨ awonsi'kɨ pu'kena' amʉ' rɨ nɨrɨ erikʉ'pʉ, mɨrɨ e'tane si ɨnʉ' rɨ esi yau umaimu awɨrɨ iyeri'to' oton pen nɨ ta auya. 	 Yuhuuddu waxay ku yidhaahdeen isaga, Imminka waxaannu garanaynaa inaad jinni qabto. Ibraahim waa dhintay iyo nebiyadiiba, adiguna waxaad leedahay, Haddii qof uun hadalkayga xajiyo, weligiis dhimasho ma dhadhamin doono.


Mɨrɨ yau, to' uko'mamʉ'pʉ Sises ekareei Papa Maimu ekama pɨ'. Tu'kan kon nɨ kupʉ'pʉ to' uya Sises apurɨnin nan pe. Mɨrɨ tʉpo, enna'pon pɨ' to' e'sara'tɨ'pʉ Restʉra pona mɨrɨ awonsi'kɨ Ai'koniyan pona mɨrɨ awonsi'kɨ Antiyo' pona. 	 Oo markay magaaladaas injiilkii ku wacdiyeen oo kuwo badan xer ka dhigeen, ayay ku noqdeen Lustara iyo Ikoniyon iyo Antiyokh,


Kamoro si uri'sami'si amʉ' enna'po'pʉ mɨrɨ uruwai' piyapai to' etʉipɨ'sa' esi'pʉ e'tane ipan pe rɨ kanan to' esi'pʉ pori' pe, mɨrɨpan kon utɨ'pʉ teka'tunse ipoitorʉ ton pana'tɨse'na. 	 Dhaqsoba waxay xabaashii kala tageen baqdin iyo farxad weyn, oo waxay u ordeen inay xertiisa u warramaan.


“Ɨsi'tɨ' ɨmɨrɨ'nokon iseta'kasa' kon, e'tape'ne' esa' pe te'san, ɨumoronkapʉ kon pa ɨku'to' kon pe uya. 	 Ii kaalaya kulligiin kuwiinna hawshaysan oo culaabaysanow, oo anigu waan idin nasin doonaa.


Esuwerʉ amʉ' uya ta'pʉ, “Main esanon ina, mɨrɨ awɨrɨ ima'tato' pe rɨ iyesi, apʉne pʉra Papa Mumu pe iye'kupʉ pɨ',” ta'pʉ to' uya. 	 Yuhuuddii ayaa ugu jawaabtay, Sharci baannu leennahay, sharcigaas xaggiisana waa inuu dhinto, waayo, wuxuu iska dhigay Wiilka Ilaah.


Sises ereuta'pʉ, mɨrɨpan uya 12 kaisaron kon tʉpoitorʉ ton kɨ'ma'pʉ, “Wapiya e'pai na'ne' e'to' pe iyesi, iu'matʉ yau mɨrɨ awonsi'kɨ tanporon kon poitorʉ pe iye'to' pe iyesi,” ta'pʉ iya. 	 Intuu fadhiistay laba-iyo-tobankii ayuu u yeedhay oo ku yidhi, Haddii qof doonayo inuu dadka u horreeyo, isagaa ugu wada dambayn doona, midiidin buuna u wada noqon doonaa.


Mɨrɨ yau, eseru'tɨ pɨ' to' esi'pʉ, “Pʉse rɨ uya ka'pon amʉ' ano'ma, ‘Pʉrata kʉ'nonkatʉu pata esa' ena', urɨ kʉrɨ rɨ Kʉrai pata esa',’ ta iya,” ta'pʉ to' uya. 	 Kolkaasay bilaabeen inay ku ashtakeeyaan iyagoo leh, Waxaannu aragnay ninkan oo quruuntayada rogaya, oo diidaya in Kaysar cashuur la siiyo, oo odhanaya inuu qudhiisu yahay Masiix oo boqor ah.


E'tane si pʉse rɨ ɨmu ayapuruui, ɨpʉrataai ma'tanʉ'nin nʉ'pʉ ekuman pɨ', mɨrɨpan enna'posa' yo' pe, eka'nʉ'sa' paka mʉre wɨsa' auya,’ ta'pʉ iya. “Mɨrɨpan eikʉ'pʉ ikʉipʉnʉ uya, 	 Laakiin goortii uu yimid wiilkaagani waxaagii aad ku noolayd dhillooyin la cunay, waxaad u gowracday dibigii yaraa ee la shishleeyey.


e'tane Kʉrai pokapɨtʉ'pʉ kurusu' pona ekama ina uya: Esuwerʉ amʉ' e'pi'popɨ'to' ipona, iya'kwarʉ pʉra Esuwerʉ amʉ' pen pona te'sen, 	 Waayo, Rabbigaan ka helay wixii aan idiin dhiibay, taasoo ah, in Rabbi Ciise habeenkii la gacangeliyey uu kibis qaaday,


Tai'tas enakan, i'nairon kuru umu apurɨto' uya'nokon yau: Wakʉ nonkasa' mɨrɨ awonsi'kɨ tʉusewankamai' pʉra e'nɨto', Papa, Ikʉipʉnʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Kʉrai Sises, urɨ'nokon pika'tɨnin winon. 	 waxaan warqaddan u qorayaa Tiitos oo ah wiilkayga runta ah xagga iimaanka inaga dhexeeya. Nimco iyo nabadu ha kaaga yimaadeen Ilaaha Aabbaha ah iyo Badbaadiyeheenna Ciise Masiix.


“‘Ɨnʉ' ɨmɨrɨ, Uyepuru?’ tukai' ekama'po'pʉ uya. “‘Sises urɨ, Nasare' winon, mʉkota'mayai'ne',’ ta'pʉ iya. 	 Markaasaan u jawaabay oo ku idhi, Yaad tahay, Sayidow? Markaasuu igu yidhi, Waxaan ahay Ciisaha reer Naasared oo aad silcinaysid.


E'tane Esuwerʉ amʉ' itekare apurɨnin nan pen uya Esuwerʉ amʉ' pen tʉrʉnka'pʉ ɨri pe to' pɨ' to' e'ku'to' pe. 	 Laakiin Yuhuuddii caasiyiinta ahayd ayaa waxay dadkii aan Yuhuudda ahayn ku kiciyeen oo si xun ugu direen walaalihii.


Mɨrɨ yau si 5,000 e'to' airɨ warawoti'si amʉ' tu'kanoro esi'pʉ. Uri'sami'si amʉ', mʉre amʉ' nɨrɨ esi'pʉ mɨrɨ yau to' pokon pe pʉra to' i'tusa'. 	 Kuwii cunayna waxay ku dhowaayeen shan kun oo nin oo aan naagaha iyo carruurtu ku jirin.


Inke rɨ isenpoikapɨtʉ'pʉ ta'kɨrɨ Kiyarari ponsi'kɨ Surusiran pona itɨsa' kon enu ya', ka'pon amʉ' si ennin nʉ'san esi mɨrɨ tʉron kon ka'pon amʉ' pana ya' ekama pɨ'. 	 oo maalmo badan waxaa isagii arkay kuwii kala yimid Galili ilaa Yeruusaalem kuwaasoo hadda ah markhaati furayaashiisii xagga dadka.


Ipʉ'kʉ pe wapiyaro' iteperu ki'masa' tʉsa' enasa' yau wakʉ pe, mɨrɨ a'tai nin si tanporon itonpa esi mɨrɨ wakʉ pe; imi' ton esi wakʉ pe, mɨrɨ kasa kanan ipanta ton esi mɨrɨ. 	 Inta ugu horraysa oo cajiinku hadday quduus tahay, de cajiinkuna wuu yahay, haddii xididku quduus yahayna, de laamahuna way yihiin.


“Usenupan nɨto' iwʉ', esa' wannɨ ton mɨrɨ awonsi'kɨ eke ton rakʉi' to' uya ɨne'sa' kon a'tai, kɨsewankamatʉu, nai kasa e'wapu'tɨ mɨrɨ pe pʉra ɨ'rɨ ta uya, tukai'. 	 Goortay idin hor keenayaan sunagogyada, iyo taliyayaasha, iyo kuwa amarka leh, ha ka welwelina sidii iyo wixii aad ku jawaabi doontaan ama waxaad odhan doontaan,


To' ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ'pʉ, “Esuwerʉ amʉ', ina ipika'tɨtɨ'! Pʉse rɨ si ka'pon mɨ yawɨron kon tanporo ka'pon amʉ' enupanin, urɨ'nokon Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ', mɨrɨ awonsi'kɨ Main, Mosi' winon ewa'nomanin. Mɨrɨ pona, Kiri' amʉ' ne'sa' iya Papa ena' use'man nɨto', ɨpʉreman nɨto' iwʉ' ta', wakʉ pata ma'tanʉ'se'na,” ta'pʉ to' uya. 	 iyagoo qaylinaya oo leh, Nimankii reer binu Israa'iilow, na caawiya. Kanu waa ninka bara dadka oo dhan oo meel kasta jooga inay ka gees noqdaan dadka iyo sharciga iyo meeshan. Weliba wuxuu macbudka keenay dad Gariig ah, meeshan quduuska ahna xaaraan buu ka dhigay.


Pari'si amʉ' uya eta'pʉ Sises uya tu'ke kuru tʉpoitorʉ ton eporo mɨrɨ awonsi'kɨ to' pa'taisimapɨtʉ iya Isaan entai kuru tawon. 	 Kolkii Ciise ogaaday inay Farrisiintu maqleen inuu yeelanayay oo baabtiisayay xer ka badan intii Yooxanaa


Ko'mamʉ pe rɨ iyenaka'tane, ipoitorʉ ton uyee'pʉ ipiya', mɨrɨpan kon uya ta'pʉ ipɨ', “Ɨnnon sa'ne serɨ pata ko, mɨrɨ awonsi'kɨ pata kanan uko'manka'sa'. Ka'pon amʉ' ipana'tɨ' tiwano' kon pe ti'kiyari kon epose'na to' utɨto' pe eke iwa ton pata pona'ne,” ta'pʉ to' uya. 	 Goortii makhribkii la gaadhay ayaa xertiisii u timid oo ku tidhi, Meeshu waa cidlo, wakhtigiina waa dhammaaday, haddaba dadka dir si ay tuulooyinka u tagaan oo cunto u soo iibsadaan.


Apʉne pʉra onansa' pe te'sen e'nɨponkato' pe rɨ iyesi; iwapu'tɨsa' pe te'sen epa'ka kɨpo'pona. 	 Wax qarsoon ma jiro oo aan soo muuqan doonin, oo wax daboolanna ma jiro oo aan bannaan soo bixi doonin.


Mɨrɨ entai kuru rɨ nin si Kʉrai mʉnʉ, aka'nero' pen Iya'kwarʉ awɨrɨ iye'tʉsa' rʉ'pʉ tiwano' pe tʉmaku'pɨ ke pʉra Papa ena', uya uyewan kon korʉka, unkupʉnʉ kon uyanin kon uma'tan nɨto' ya' apai, Papa nurɨnan apiyo' pe e'nɨto' pe! 	 intee ka badan ayuu dhiigga Masiix, kan Ruuxa weligiis ah isugu bixiyey Ilaah isagoo aan eed lahayn, niyadiinna ka nadiifin kara shuqullada dhintay si aad ugu adeegtaan Ilaaha nool?


Iu'matʉ pe, ɨnʉ' uya rɨ uyanpokʉma i'se pʉra e'ai', apʉne pʉra Sises wenai ukota'ma'pʉ ɨ rʉ'pʉ man upɨ'. 	 Hadda dabadeed ninna yuu i dhibin, waayo, waxaa jidhkayga ku yaal sumadihii Ciise.Walaalayaalow, nimcada Rabbigeenna Ciise Masiix ruuxiinna ha la jirto. Aamiin.


Ɨri a'kwarʉ upirorʉmʉ'pʉ, mɨrɨpan uya warawo' mʉre ennoko'pʉ yai ipan pe, mɨrɨpan epa'ka'pʉ. Warawo' mʉre esi'pʉ eke' kasa, mɨrɨpan tu'kan kon uya, “Iyeri'sa',” ta'pʉ. 	 Jinnigii intuu qayliyey, aad buu u gilgilay, kolkaasuu ka soo baxay. Markaasuu wiilku noqday sidii mid dhintay oo kale, sidaa darteeda dad badan baa yidhi, Waa dhintay.


Pi'ta uya ta'pʉ Sises pɨ', “Uyepuru! Wakʉ rɨ pan pe serɨ yau ina man! I'se ɨwesi yau, osorʉwau ɨiwʉ' kon amɨ uya mɨrɨ; tikin nɨ ɨiwano' pe, Mosi' iwano' pe, mɨrɨ awonsi'kɨ Iraisa iwano' pe,” ta'pʉ iya. 	 Markaasaa Butros u jawaabay oo wuxuu Ciise ku yidhi, Sayidow, waxaa inoo wanaagsan inaynu halkan joogno. Haddaad doonayso saddex waab ayaan halkan ka dhisayaa, mid adaan kuu dhisayaa, midna Muuse, midna Eliyaas.


Pi'ta uya ta'pʉ, “Pʉrata pʉra man, e'tane itesa' pe rɨ e'ai'ne' ke ɨrepa uya: Sises Kʉrai Nasare' pon ese' yau, e'mʉ'sa'ka', mɨrɨ awonsi'kɨ asakɨ,” ta'pʉ iya ise'mesa' pɨ'. 	 Laakiin Butros baa ku yidhi, Lacag iyo dahab midna ma haysto, laakiin waxaan haystaan ku siinayaa. Magaca Ciise Masiix, kii reer Naasared, ku soco.


ka'pon amʉ' tʉuma'tato' kon pɨ' tenari'nʉnsan pen nɨ pena iyepa'kaka'sa' kon nɨ mɨrɨ yai, uyepuru kon Sises Kʉrai ese' wenai. 	 kuwaasoo ah niman naftooda u biimeeyey magicii Rabbigeenna Ciise Masiix aawadiis.


Sises uya eikʉ'pʉ, “Mata, tu'kan pɨ' rɨ sa'ne ɨusewankama, 	 Laakiin Sayidku waa u jawaabay oo ku yidhi, Maarta, Maartay, wax badan ayaad ka welwelaysaa oo isku dhibaysaa.Laakiin mid baa loo baahan yahay, Maryanna waxay dooratay intii roonayd oo aan laga qaadi doonin.


mɨrɨpan asa'ron kon ena tikin nɨ ipun,’ tasa' iya. Asa'rɨ to' esi pen, e'tane tikin nɨ to' esi. 	 Labaduba waxay noqonayaan isku jidh. Sidaa darteed haatan iyagu laba ma aha, laakiin waa isku jidh.


Ɨnʉ' rɨ apurɨnin nɨ epa'taisimasa' rɨ epika'tɨ, e'tane ɨnʉ' rɨ kʉrɨ apurɨnin pen nɨ eno'ma rɨ. 	 Kii rumaysta oo la baabtiiso waa badbaadi doonaa, laakiin kii aan rumaysanin waa la xukumi doonaa.


Mɨrɨ pɨ', ipan pe rɨ Sises apurɨnin nan mɨrɨ awonsi'kɨ tanporon kon serɨ etanin nʉ'san enari'nʉmʉ'pʉ. 	 Markaasaa cabsi weyni gashay kiniisaddii iyo kuwii waxyaalahaas maqlay oo dhan.


Papa tato' pe ipɨ' ika'sa' More' iwʉ' apɨtʉ'pʉ auya'nokon, sirikɨ pe ika'sa' ka'pon amʉ' nesakʉnʉ Re'pan tukai'. Ika'sa' ɨwɨpʉremato' kon ipɨ'. Mɨrɨ pe iyesi pɨ', ɨyenno'to' uya 'nokon oton ɨnnɨ’ Paperan enta'. 	 Weliba waxaad qaadateen taambuuggii Molokh Iyo xiddigtii ilaaha Remfan, Oo ah waxyaalihii aad u samaysateen inaad caabuddaan. Haddaba waxaan idiin kaxayn doonaa Baabuloon shishadeeda.


“mɨrɨ pe pʉra, ‘Ɨnʉ' u'tɨ serɨ i'nawon ya'?’” kʉkai ta (Kʉrai arʉ'nʉ'nin pe eri'nɨsa' apai ta e'kwa pe). 	 Ama, Yaa yaamayska hoos u geli doona (inuu Masiix kuwa dhintay ka soo sara kiciyo)?


Mɨrɨ pɨ' si ka'pon amʉ' amʉranʉkʉ'pʉ 12 kaisaron kon uya tanporon kon Sises apurɨnin nan, mɨrɨ awonsi'kɨ ta'pʉ to' uya, “Iye'to' pe pʉra iyesi mɨrɨ upona'nokon Papa Maimu tekamai' pʉra tʉron nɨ pɨ' e'nɨ a'tai usekan nɨ pɨ' rɨ. 	 Markaasaa laba-iyo-tobankii, intay isugu yeedheen kuwa badan oo xerta ka mid ahaa, waxay ku yidhaahdeen, Ma wanaagsana inaannu ereyga Ilaah iska dayno oo aannu miisas ka adeegno.


Pi'ta uya ta'pʉ ipɨ', “Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' Itepuru A'kwarʉ i'tupɨtʉ kon pa ɨyekoneka'pʉ kon?” ta'pʉ iya. “Apʉne enkɨ, ataan'pʉ u'na'tɨnin nʉ'san nɨ marɨ esi moro mʉra'ta nau, mɨrɨ awonsi'kɨ to' uya rɨ marɨ ɨyenpa'ka mɨrɨ,” ta'pʉ iya. 	 Laakiin Butros baa ku yidhi, Sidee baad ugu heshiiseen inaad Ruuxa Rabbiga jirrabtaan? Bal eeg, kuwii ninkaaga soo aasay cagahoodii albaabka agtiisay ka soo sanqadhayaane. Adigana way ku qaadi doonaan.


Paarʉ, Kʉrai Sises nennoko'pʉ itekare ekamai' Papa eseru awɨrɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ utonpa kon Temu'ti winɨpaino, 	 Anigoo ah Bawlos, oo ah rasuulkii Ciise Masiix xagga doonista Ilaah, iyo walaalkeen Timoteyos,


Mɨrɨ kasa rɨken pen, e'tane urɨ'nokon nɨ nɨrɨ, iyepiya'tɨ pe te'sen Wakʉ A'kwarʉ eponin nʉ'san nɨ a'nʉmʉ u'nau'nokon enurikʉ tenu ke esii'ma uyanʉnto' kon pɨ' imunkɨ pe, upun kon e'mato'. 	 Iyagoo keliya ma aha, laakiin innagana waa sidaas oo kale, kuweenna haysta midhihii ugu horreeyey ee Ruuxa, xataa innaga qudheennu dhexdeenna ayaynu ka taahnaa, innagoo sugayna carruurnoqoshadeenna, taasu waxaa weeyaan samatabbixinta jidhkeenna.


E'tane kʉrɨ rɨ ite' ita'po'sa' rʉ'pʉ wakʉ non ya' esi ka'pon Main etanin mɨrɨ awonsi'kɨ ito'ka'nʉ'nin nɨrɨ, mɨrɨpan epeta 100 kaisa rɨ'ne rɨ, 60 kaisa rɨ'ne rɨ, mɨrɨ pe pʉra 30 kaisa rɨ'ne rɨ ite'kwa ipa'karakasa' rʉ'pʉ entai,” ta'pʉ iya. 	 Kii dhulka wanaagsan lagu beeray waa kan erayga maqla oo garta, oo isagu waa kan midho dhala, mid boqol, midna lixdan, midna soddon.


“E'mʉ'sa'ka', itɨkɨ pata pona. Mɨrɨ yau iyesi mɨrɨ ayauro'ka ton ɨnku'ton pɨ',” ta'pʉ iya. 	 laakiin kac oo magaalada gal, oo waxaa laguu sheegi doonaa wixii kugu waajib ah inaad samaysid.


E'tane utɨto' oton mɨrɨ ɨpiya'nokon serɨ pe'ne kuru rɨ, ewai' pe Papa esi yau; mɨrɨ si i'tu uya mɨrɨ pʉsamoro mɨ pe te'ku'san usauro'to' rɨken pen, e'tane ɨ'rɨ esi to' pana'pano pe tukai' rɨ. 	 laakiin kiniisadda dhexdeeda, meeshii aan toban kun oo eray af kaga hadli lahaa, waxaan ka jeclaan lahaa inaan shan eray garashadayda ku hadlo inaan kuwa kalena wax baro.


Sises uya kanan ta'pʉ, “Ɨmɨrɨ'nokon, ɨkʉi amʉ' kasa te'san, ayainʉmʉ kon pe' Papa uya ɨkota'mato' kon ta'mu kenan pen nɨ ekota'man nɨto' yapai? 	 Abeesooyin yahow, dhal jilbisay, sidee baad uga baxsan doontaan xisaabta jahannamada?


“‘Ɨmɨrɨ'nokon, Isutiya yawon, Pe'teri'en pata pon kon, Isutiya yawo'nan pata ton tentakai' apata kon yau eke esa' wannɨ e'sepoto' oton, karimeru esa' esi to' esa' pe kasa umunkɨ, Esuwerʉ amʉ' esa' pe te'ton,’ tawon,” ta'pʉ to' uya. 	 Adigu Beytlaxam, oo dhulka Yahuudah ahay, Kuma aad yaridba caaqillada Yahuudah dhexdooda, Waayo, waxaa adiga kaa soo bixi doona taliye, Kan dadkayga Israa'iil u talin doona.


“Irawote'siya pon so'si inserʉʉi ena' imenuka': Se ka'kɨ ɨmunkɨ amʉ' pɨ' tukai': “Serɨ main esi Amen winɨpaino pe, main awɨron, i'napai rɨ ekamanin mɨrɨ awonsi'kɨ tanporon Papa nʉkoneka'pʉ esa' winɨpaino. 	 Kiniisadda La'odikiya ku taalna malaa'igteeda waxaad u qortaa;


Utonpa ton, uyewan e'to' i'se mɨrɨ awonsi'kɨ ɨpʉremato' Papa pɨ' esi Esuwerʉ amʉ' epika'tɨto' pe. 	 Walaalayaalow, waxaan qalbigayga ka doonayaa oo Ilaah ka baryaa inay iyagu badbaadaan.


Asa'rɨ rɨ marɨ ɨri ku'nin nʉ'san ka'pon amʉ' enpa'ka'pʉ soisa amʉ' uya pata apai Sises pokon pe kurusu' pona to' pokapɨ'to' pe. 	 Waxaana lala waday laba kale oo xumaanfalayaal ah in lala dilo.


Mɨrɨ kasa si Isaan uyee'pʉ, pa'taisiman pɨ' rɨmono'ta nono yau mɨrɨ awonsi'kɨ makoi apai era'tɨn epa'taisimato' makoi pɨ' usentu'man ekareei ekama pɨ'. 	 Waxaa yimid Yooxanaa kan cidlada dadka ku baabtiisayay oo ku wacdiyeyey baabtiiskii toobadda dembidhaafka aawadiis.


Mɨrɨ tʉpo, ina utɨ'pʉ makʉi' Piri'pai itese' pata pona, Roman amʉ' neporo'pʉ. Eke pe kuru serɨ pata esi'pʉ Ma'sitoniya po. Inke rʉ'kwɨ rɨ wʉi ina uko'manpɨtʉ'pʉ Piri'pai yau. 	 markaasaannu meeshaas ka tagnay, oo waxaannu aadnay Filiboy, taas oo ah magaalomadaxda reer Makedoniya, oo ay reer Rooma u taliyaan, magaaladaas waxaannu joognay dhawr maalmood.


Entu'manin akon wannɨ ne'kupʉi mɨ pe eke yau tesi pɨ'. 	 Walaalkii hooseeyaa ha ku faano sarraysiintiisa,


Pata, Pu'pɨ Ɨ'pʉ rʉ'pʉ tato' eposa' to' uya a'tai, to' uya si kurusu' pona ipokapɨtʉ'pʉ ɨri ton pokon pe, tikin nɨ itenwo'netʉ winɨ, isakon ikamisi winɨ. 	 Markay yimaadeen meeshii la yidhaahda dhakada, halkaasay iskutallaabo ku qodbeen isaga iyo xumaanfalayaashii, mid midigta, kan kalena bidixda.


Ɨuseta'kasa' kon pʉra iyesi, mɨrɨ awonsi'kɨ ɨsɨ rɨ a'kʉre'tɨsa' auya'nokon uyese' wenai, e'tane ɨye'nonkasa' kon pʉra iyesi. 	 Waad dulqaadataa, oo dhib baad ugu adkaysatay magacayga aawadiis, kamana aad daalin.


“E'tane ekama uya ɨpɨ'nokon uyetayatʉi'ne' nan: ɨyeyaton kon i'nʉnkatɨ', ɨyewaruma'tɨnin kon pɨ' wakʉ iku'tɨ'. 	 Laakiin waxaan idinku leeyahay kuwiinna maqlaya, Cadowyadiinna jeclaada, kuwa idin necebna wax wanaagsan u sameeya.


“Mɨrɨ a'tai si, ka'pon amʉ' uya Ka'pon, Papa winon uyepʉ ento' oton mɨrɨ kapuru' yau eke tʉmeruntɨrʉ ke mɨrɨ awonsi'kɨ a'kwa yau, 	 Markaasay waxay arki doonaan Wiilka Aadanaha oo daruuraha ku imanaya isagoo leh xoog badan iyo ammaan.


“Kʉrʉpo'po pɨ' te'san non pon kon ukaranto' oton iwenai tʉuta'kwarʉkai', apʉne pʉra timamin kon ennanin pʉra iyesi pɨ' mɨrɨ enta'— 	 Oo baayacmushtariyadii duniduna iyaday u ooyaan oo u baroortaan, waayo, ninna hadda ka dib iibsan maayo shixnaddoodii;


“Tʉpana ke te'sen, tɨwɨ Ita'kwarʉ uya so'si ton auro'kayai'ne' etai. Kʉrɨ rɨ entakanin nʉ'pʉ repato' uya oton tonan tawon mana tato' kiyari ke mɨrɨ awonsi'kɨ aimu'nan tɨ' ke irepato' uya oton, emenna' ese' e'menukasa' ipɨ', tʉron kon ni'tunʉ pen nɨ, eponin nɨken ni'tunʉ. 	 Kii dheg lahu ha maqlo waxa Ruuxu ku leeyahay kiniisadaha. Kii guulaysta waxaan wax ka siin doonaa maannada qarsoon, oo waxaan siin doonaa dhagax cad, dhagaxa dushiisana waxaa ku qoran magac cusub oo aan ninna aqoon, kan hela mooyaane.


Sises ekanwakasa' uya tu'ke anpisin pe ka'pon amʉ' ensa' a'tai, ipan pe rɨ to' pɨ' isentu'ma'pʉ, apʉne pʉra to' esi'pʉ karimeru amʉ' esi tʉpa'simanin ke pʉra kasa. Mɨrɨpan kon enupa pɨ' iye'sara'tɨ'pʉ tu'kan pɨ' rɨ. 	 Ciise goortuu soo degay ayuu dad badan arkay, wuuna u naxariistay, maxaa yeelay, waxay ahaayeen sidii ido aan adhijir lahayn, wuxuuna bilaabay inuu wax badan baro.


apurɨto' mɨrɨ awonsi'kɨ usi'nʉnkan nɨto' Epʉn po na'ne' ɨiwano' kon pe ɨye'ku'to' kon pɨkɨron, ɨnetakaa'pʉ kon nʉ'pʉ i'nairon main yau, wakʉ itekare 	 rajada jannada laydiin dhigay aawadeed, taas oo aad hore ugu maqasheen hadalka runta ah oo injiilka.


Kenan esi'pʉ Inos mu pe. Inos esi'pʉ Se' mu pe. Se' esi'pʉ Atan mu pe. Atan esi'pʉ Papa mu pe. 	 kan ahaa ina Enoos, kan ahaa ina Seed, kan ahaa ina Aadan, kan ahaa ina Ilaah.


To' pona ɨpʉrema. Orʉ pona ɨpʉrema pen, e'tane urepa'pʉ auya ton pona, apʉne pʉra ɨiwano' pe to' esi pɨ'. 	 Iyaga waan kuu baryayaa; kuu baryi maayo dunida, laakiin waxaan kuu baryayaa kuwaad i siisay, waayo, waa kuwaagii.


Ekama'po auya'nokon a'tai, eporo auya'nokon pʉra iyesi, apʉne pʉra ɨri pe iteseru esii'ma ekama'po auya'nokon, ɨneporo'pʉ kon ma'tanʉkʉ ke ipan pe i'se ɨwe'to' kon nɨ kupʉ pɨ'. 	 Waad weyddiisataan, mana heshaan, waayo, si xun baad u weyddiisataan inaad ku bixisaan damacyadiinna aawadood.


Meri Mataren nin si utɨ'pʉ mɨrɨ itekareei esa' pe ipoitorʉ ton piya', “Itepuru ene'pʉ uya,” ta'pʉ iya. Tauro'ka'pʉ iya ke to' pana'tɨ'pʉ iya. 	 Maryan tii reer Magdala ayaa timid oo xertii ku tidhi, Waxaan arkay Sayidkii, oo waxay u sheegtay inuu waxyaalahaas iyada ku yidhi.


Patawon amʉ' uya ɨkʉi e'sinkasa' ene a'tai itemiyatʉ pɨ', to' uya ta'pʉ tiwano' kon pe, “Pʉse rɨ ka'pon esi pe man te'wɨsen pe, parau apai iyapʉrʉnsa' e'tane, kʉrɨ rɨ Papa mɨrɨ waraino kon poni'simanin uya si ima'tanʉkʉ pe man,” ta'pʉ to' uya. 	 Oo barbariyiintiina markay arkeen bahalkii gacantiisa ka laalaaday ayaa midkoodba wuxuu mid kale ku yidhi, Shakila'aan ninkanu waa nin dhiig qaba, waayo, in kastoo uu baddii nabdoonaan kaga baxsaday, haddana xaqnimadu uma oggolaan inuu sii noolaado.


Serɨ pɨ' si usauro'nɨ'nokon, ka'pon pu'ketʉ ke, isenupasa' kon maimu ke pen, e'tane main, Iya'kwarʉ uya enupan nɨsa' yai, iya'kwarʉ yawon i'napairon ekama pɨ' iya'kwarʉ maimu yau. 	 Waayo, Ruux qudha ayaa dhammaanteen jidh qudha inagu baabtiisay, haddaynu nahay Yuhuud ama Gariig, ama addoommo ama kuwa xor ah, oo waxaa laynaga waraabiyey Ruux qudha.


Ekamakapʉ uya kanan, tanporon kon ka'pon amʉ' tʉyun kon pi'pɨ puturʉkanin nan pɨ', to' tʉrawasooi pe kuru iyesi tanporon main awɨrɨ to' e'to' pe iyesi. 	 Waxaan haddana ugu markhaati furayaa, nin kasta oo la gudo, waxaa ku waajib ah inuu sharciga oo dhan sameeyo.


Eperʉ mʉnʉ awonsi'kɨ Sakaraya mʉnʉ pʉ'kʉ pona iwɨsa' rʉ'pʉ Papa ena' use'man nɨto' apon mɨrɨ awonsi'kɨ ɨpʉreman nɨto' iwʉ' ka'sanau. Ewai', ekama uya, serɨ a'taino kon e'to' oton tanporo serɨ esa' pe. 	 oo laga bilaabo dhiiggii Haabiil ilaa dhiiggii Sakariyas kii ku dhintay meeshii allabariga iyo meesha quduuska ah dhexdooda. Runtii, waxaan idinku leeyahay, Qarnigan ayaa la weyddiin doonaa.


Mɨrɨ a'tai, to' uya ito'ka'nʉkʉ'pʉ pʉrowa a'sarutanʉ'nin itisu pen nɨ pɨ' kenʉ' Sises usaurokʉ'pʉ tukai', e'tane Pari'si amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Satu'si amʉ' uya enupan nɨto' pɨ' kenʉ' tukai'. 	 Markaasay garteen inaanu ku lahayn, Iska jira khamiirka kibista, laakiin waxbaridda Farrisiinta iyo Sadukiinta.


E'tane kʉrɨ rɨ isepi'tɨsa' rʉ'pʉ uya i'tu pʉra iyesi'pʉ ɨnʉ' pe iyesi tukai', apʉne pʉra anpisin pe mɨrɨ yau to' esi'pʉ, mɨrɨpan kon koro'tawɨrɨ Sises utɨ'pʉ esi'pʉ. 	 Kii la bogsiiyeyse ma uu oqoonin kuu ahaa, waayo, Ciise waa tegey, maxaa yeelay, dad badan ayaa meeshaas joogay.


To' ewarumansa' ito'ka'nʉ'to' tʉuya'nokon yau, mɨrɨpan kon e'ta'nʉ'sa' Papa iwano' uko'man nɨto' piyapai, apʉne pʉra to' yau na'ne' ito'ka'nʉ'nin pen esi to' ewan usa'manta winɨ. 	 Waxgarashadoodii way madoobaatay, oo jaahilnimada iyaga ku jirta aawadeed iyo qalbi engegnaantooda aawadeed ayay ajanabi uga noqdeen nolosha Ilaah.


Pari'si amʉ' uya ta'pʉ ipɨ', “Mɨrɨ si ɨiwano' pe ɨusekama, mʉkayai'ne' esi mɨrɨ i'napai rɨ pʉra rɨ,” ta'pʉ to' uya. 	 Sidaa aawadeed Farrisiintu waxay ku yidhaahdeen, Marag baad isu furaysaa, maraggaagguna run ma aha.


Mɨrɨ a'tai, “Ɨ'rɨ tukai' ɨyenu uta'kokasa'?” ta'pʉ to' uya ipɨ'. 	 Sidaa daraaddeed waxay ku yidhaahdeen, Haddaba sidee bay indhahaagu u furmeen?


Mɨrɨ pɨ' nin si, iwɨnɨ pɨ' to' e'kama'pʉ mɨrɨ, mɨrɨ wʉi awonsi'kɨ. 	 Haddaba maalintaas wixii ka dambeeyey waxay ku tashadeen inay dilaan.


Imu uya ta'pʉ ipɨ', ‘Papai, e'makoimasa' man Papa winɨkʉi' mɨrɨ awonsi'kɨ ɨwinɨkʉi' nɨrɨ. Ɨmu tukai' uyesakʉi.’ 	 Markaasaa wiilkii ku yidhi, Aabbow, waxaan ku dembaabay jannada iyo hortaadaba; kol dambe ma istaahilo in laygu yeedho wiilkaaga.


Sakaraya uya inserʉ ekama'po'pʉ, “Nai kasa i'tu uya i'napai rɨ serɨ esi tukai'? Intomi'si pe esi, uno'pʉ nɨrɨ esi no'sami'si pe,” ta'pʉ iya. 	 Sakariyas wuxuu malaa'igtii ku yidhi, Sidee baan waxan u garan doonaa? Waayo, anigu oday baan ahay, afadayduna waa da'weynaatay.


“‘Papa uya se kasa tasa': Se ton kupʉ uya mɨrɨ non weyu u'matʉ a'tai: Uya'kwarʉ enno'to' uya oton tanporon kon pona. Ɨmu kon mɨrɨ awonsi'kɨ ɨyensi kon amʉ' uya umaimu ekamato' oton, moineri'san enu uta'kwakasa' uya ento' oton, mɨrɨ awonsi'kɨ kɨɨyi' amʉ' e'ne'pɨ'to' oton. 	 Ilaah baa yidhi, Maalmaha ugu dambaysta waxyaalahanu waa noqon doonaan, Ruuxayga ayaan ku shubi doonaa dad oo dhan; Oo wiilashiinna iyo hablihiinnu wax bay sii sheegi doonaan, Raggiinna dhallinyarada ahuna wax bay arki doonaan, Odayaashiinnuna riyooyin bay ku riyoon doonaan;


Wakʉ usenupan nɨto' poro na'ne' ke usenupan iku'kɨ. 	 Laakiinse adigu ku hadal waxyaalaha ku habboon cilmiga runta ah.


Mɨrɨ a'tai, Meri uya se kasa ta'pʉ: “Uyewan uya kuru Papa apurɨpɨtʉ. 	 Maryanna waxay tidhi, Naftaydu Rabbigay weynaynaysaa,


Piri' uya ta'pʉ, “Uyepuru, ikʉipʉnʉ enpoikaka'kɨ ina ena'; mɨrɨ rɨken i'se ina esi mɨrɨ,” ta'pʉ iya. 	 Filibos baa ku yidhi, Sayidow, Aabbaha na tus, waana nagu filan yahay.


mɨrɨpan tʉto' oton to' uya Esuwerʉ amʉ' pen ena' to' uya isapemato' pe, ari'po'pɨ'to' pe, ipokapɨ'to' pe kurusu' pona. Itosorʉwano wʉi a'tai, iye'mʉ'sa'kato' oton uko'man nɨto' ya',” ta'pʉ iya. 	 Waxayna u dhiibi doonaan dadka aan Yuhuudda ahayn inay ku kajamaan oo karbaashaan oo iskutallaabta ku qodbaan. Maalinta saddexaadna waa la sara kicin doonaa.


“Ɨimamin kʉsamʉranʉkʉi serɨ non po, ene amʉ' uya ima'tanʉ'to' yau rɨ, ikaranto' yau rɨ, ama' amʉ' e'to' ama' pe yau rɨ. 	 Maal ha ku urursanina dhulka, meesha aboorka iyo miridhku ku baabbi'iyaan, iyo meesha tuugaggu jebiyaan oo ka xadaan,


Pi'ta uya Sises ekama'po'pʉ, “Ɨ'rɨ ta e'kwa pe serɨ panton esi?” ta'pʉ iya. 	 Markaasaa Butros u jawaabay oo ku yidhi, Masaalkaa noo caddee.


apʉne pʉra, “Tanporon kon Itepuru ese' esa'nin nan epika'tɨto' oton,” tasa' iya. 	 Waayo, ku alla kii magaca Rabbiga ku baryaa, waa badbaadi doonaa.


“Kiyari akʉ'pʉsa' weyu e'seposa' a'tai, tʉpoitorʉ ton ennoko'pʉ iya umɨ tʉrʉ'pʉ tʉuya itena' ton piya' tiwano' oton epose'na. 	 Oo goortii xilligii midhahu soo dhowaaday ayuu addoommadiisii u soo diray beerreydii inay midhihiisii u soo qaadaan.


Tʉuserumasen urɨ tenta'nai' pʉra asa'rɨ wʉi suntaaka a'sanau'ne, mɨrɨpan ɨrepato' tʉnin urɨ tasa' auya awɨrɨ uneporo'pʉ apai,’ tukai' iyɨpʉrema'pʉ. 	 Toddobaadkiiba laba kol ayaan soomaa, waxaan haysta oo dhanna toban meelood ayaan meel ka bixiyaa.


“Epʉra'an kʉrɨ rɨ ina kʉipʉnʉ,” tukai' to' uya eikʉ'pʉ. “Epʉra'an munkɨ pe rɨ rʉ'san pe ɨwesi kon yau, inkupʉ'pʉ mʉku'tʉi'no. 	 Markaasay u jawaabeen oo waxay ku yidhaahdeen, Aabbahayo waa Ibraahim. Ciise ayaa ku yidhi, Haddaad carruurtii Ibraahim tihiin, shuqullada Ibraahim waad samayn lahaydeen.


Kamoro to' i'naino makoi e'to' itesanon pe uya Papa pori'ma poken pʉra rɨ iyesi. 	 Kuwa jidhka ku dhex jiraana kama farxin karaan Ilaah.


Sises piya' tʉuye'sa' kon a'tai, “Isaan Pa'tes uya ina enno'sa' ɨpiya' ɨyekama'pose'na, ‘Ɨmɨrɨ rɨ pe' kʉrɨ rɨ tʉuye'ton ta'pʉ rʉ'pʉ ipɨ', tʉron nɨ rɨ katɨ uyepʉ enupɨkɨrɨ ina e'to' nai?’” ta'pʉ to' uya. 	 Nimankii goortay u yimaadeen, waxay ku yidhaahdeen, Yooxanaa Baabtiisaha ayaa noo soo kaa diray isagoo leh, Miyaad tahay kan imanaya mise mid kalaannu dhawrnaa?


Osorʉwau wʉi pata'pʉ pe, to' uya eporo'pʉ Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' pʉ'kʉ tau. Iyereutasa' esi'pʉ Main pɨ' enupanin nan koro'tau to' eta pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ to' nɨrɨ ekama'popɨtʉ pɨ'. 	 Waxaa noqotay, saddex maalmood dabadeed, inay macbudka ka heleen isagoo macallimiinta dhex fadhiya oo dhegaysanaya oo wax weyddiinaya.


Tu'kan kon nɨ wapiya na'ne' nan e'to' oton iu'matʉ pe, mɨrɨ awonsi'kɨ iu'matʉ pe iye'sa' kon nin si e'to' oton wapiya te'ton kon pe,” ta'pʉ iya. 	 Laakiin kuwa badan oo hore waa dambayn doonaan, kuwa dambena waa horrayn doonaan.


E'tane kʉrɨ rɨ te'masen pe iye'to' pe ekama'posa', karimeru amʉ' esa' pen, karimeru amʉ' esi itikʉn non pe pʉra. Ene kaikusi uyepʉ ene iya a'tai, karimeru amʉ' nɨmɨ iya. Iyainʉmʉ, ene kaikusi uya to' a'si, karimeru amʉ' nɨrɨ e'tʉrʉ'kwa. 	 Kan ciidanka ah oo aan adhijirka ahayn, iduhuna aanay kuwiisa ahayn, kolkuu arko yeeyda oo soo socota, wuu ka tagaa idaha oo ka cararaa. Markaasay yeeydu qabsataa oo kala firdhisaa iyaga.


Ka'pon tanporon pɨ' rɨ tenta'nasen, kʉrɨ ipatamasa' kiyari pɨ' tenta'nasen pɨ' kʉ'sewaruma'tɨnin, mɨrɨ awonsi'kɨ ka'pon tanporon pɨ' tenta'nasen pen kʉrɨ tanporon pɨ' tenta'nasen pe te'sen eno'manin, apʉne pʉra Papa uya anʉnsa' pe iyesi pɨ'. 	 Kii cunaa yuusan quudhsanin kii aan cunin, kii aan cuninna yuusan xukumin kii cuna, waayo, Ilaah baa aqbalay isaga.


Mɨrɨ tai'ma to' pona ise'netu'ka'pʉ, “Wakʉ A'kwarʉ anʉntɨ',” tai'ma. 	 Oo markuu waxaas yidhi ayuu ku neefsaday oo ku yidhi, Aqbala Ruuxa Quduuskaa.


Epʉra'an, utamokori kon mɨrɨ tʉpo ipayan amʉ' auro'ka'pʉ tʉuya kasa, ɨsentu'kena' pe tesi wenai, tapiyo' Esuwerʉ pika'tɨsa' iya, mɨrɨ awonsi'kɨ imunkɨ amʉ' miyarɨ rɨ,” ta'pʉ Meri uya. 	 Midiidinkiisii Israa'iil ayuu caawiyey Inuu xusuusto inuu u naxariisto


Sises uya nin si ta'pʉ ipɨ', “Ɨsuparaai ina'poka'kɨ si ipata'pʉ ya'! Kamoro supara apurɨnin nʉ'san nɨ eri'to' oton esi mɨrɨ supara ke rɨ. 	 Markaasaa Ciise ku yidhi, Seeftaada meesheedii ku celi, waayo, kuwa seefo qaada oo dhammu seef bay ku halligmi doonaan.


Pʉse rɨ si kʉrɨ rɨ unekama'pʉ, ‘Uye'ma'pʉ tau ka'pon uyepʉ eke kuru uyentaino, penaro' uwapiyaro' rʉ'pʉ rɨ,’ ukataine'. 	 Kanu waa kii aan idhi, Waxaa iga daba imanaya nin iga horreeyey, waayo, hortay buu jiray.


Mɨrɨ a'tai, Piri' utɨ'pʉ tararan piya', mɨrɨpan uya eta'pʉ ekama iya pu'kena' Aisaya nʉmenuka'pʉ yau. Piri' uya ekama'po'pʉ, “Mekamayai'ne' pe' mʉto'ka'nʉ'an?” ta'pʉ iya. 	 Oo Filibos markuu ku orday, wuxuu maqlay isagoo akhriyaya kitaabka nebi Isayos, wuxuuna ku yidhi, Ma garanaysaa waxaad akhriyaysid?


Tu'ke kuru rɨ anpisin pe ka'pon amʉ' esi pɨ' tʉwoi, kanau ya' tekanwa'tɨi' iyereuta'pʉ ka'pon amʉ' e'tane a'mun po. 	 oo waxaa u soo ururay dad faro badan, sidaa darteed doonni ayuu fuulay oo fadhiistay, dadkii badnaa oo dhammuna xeebtay taagnaayeen.


Ukayai'ne' rɨ ɨpɨ'nokon nɨ marɨ ta uya tanporon kon pɨ': ‘Tenu ke e'tɨ'!’” ta'pʉ iya. 	 Waxaan idinku leeyahay ayaan dadkii oo dhan ku leeyahay, Soo jeeda.


Mɨrɨ a'tai, ikɨ'ma'pʉ iya ekama'poto' pe tʉuya, ‘Ka'pon amʉ' uya upana'tɨsa' man ɨyeseru ke, mɨrɨpan apurɨsa' uya man. Ɨyenau iye'sa' rʉ'pʉ pʉrata mɨrɨ awonsi'kɨ uimamin apon nʉ'pʉ kareta ikonekaka'kɨ. Mɨrɨ enta' uimamin esa' pe ɨwe'to' oton pen mɨrɨ,’ ta'pʉ iya. 	 Markaasuu u yeedhay oo ku yidhi, Waa maxay waxan kugu saabsan ee aan maqlayo? I sii xisaabtii wakiilnimadaada, waayo, hadda ka dib wakiil sii ahaan kari maysid.


Serɨ ton kupʉ'pʉ iya pena pu'kena' Aisaya nekama'pʉ rʉ'pʉ a'ku'tɨ pe: “Ɨ'sɨ'mʉra e'nɨto' mo'ka'pʉ iya, mɨrɨpan uya uyeparan kon arɨ'pʉ,” tawon. 	 si ay u noqoto wixii nebi Isayos lagaga dhex hadlay isagoo leh, Isagaa qaatay bukaankeennii, cudurradeenniina wuu isku raray.


Tepi' uya rɨ ekamasa' Eren apon yau: “‘Itepuru uya ta'pʉ uyepuru pɨ': “Ereutakɨ uyenwo'netʉ winɨ, 	 Daa'uud qudhiisa ayaa kitaabkii Sabuurrada ku leh, Rabbigu wuxuu Sayidkayga ku yidhi, Midigtayda fadhiiso,


Sises uya to' maimu eikʉ'pʉ, “Ɨmɨrɨ'nokon esi ipoken pʉra, apʉne pʉra iye'menukasa' itekare mɨrɨ pe pʉra Papa meruntɨrʉ i'tu auya'nokon pʉra iyesi pɨ'. 	 Laakiin Ciise ayaa u jawaabay oo ku yidhi, Waad qaldan tihiin oo garan maysaan Qorniinka iyo xoogga Ilaah.


itʉrawasooi rʉ'pʉ usenpoika mɨrɨ, mɨrɨ pe iyesi tukai', apʉne pʉra Iweyu uya inepʉ mɨrɨ a'kwa ya'. Apo' uya enpoika mɨrɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ apo' uya i'tu mɨrɨ wakʉ pe to' tʉrawasooi rʉ'pʉ esi ento' pe. 	 Haddabase waxa waaraa waa saddexdan, rumaysad iyo rajo iyo jacayl; laakiin kuwan waxaa ugu wada weyn jacayl.


Tʉron kon uya i'tupɨtʉ'pʉ tekama'popɨ'se i'tuto' Epʉn winon ku'to' pe iya. 	 Markaasaa kuwa kale oo jirrabaya waxay ka doonayeen inuu calaamo cirka ka tuso.


Moro iyesi'pʉ mɨrɨ yau wai yawon waain peneka, mɨrɨpan ka' su'pa tʉki'se, iyʉi i'so'pu ye' pɨ' to' uya inta na' itʉrʉ'pʉ. 	 Markaas waxaa meeshaas yiil weel khal ka buuxo. Sidaa daraaddeed geed isbonji la yidhaahdo bay khalkii ka buuxiyeen, markaasay kor saareen geed husob la yidhaahdo oo afkiisa ku dhoweeyeen.


Uya'kɨron kon uya a'kwa ene'pʉ e'tane, uyauro'kanin eta to' uya pʉra iyesi'pʉ. 	 Oo kuwii ila joogayna runtii waxay arkeen iftiinkii, laakiin ma ay maqlin kii ila hadlay codkiisii.


Sises kʉrɨ rɨ Nasare' pon tawon etasa' tʉuya a'tai, ukɨ'pɨ'nʉnpɨ' nɨ pɨ' iye'sara'tɨ'pʉ, “Sises, Tepi' pa rʉ'pʉ, upɨ' ɨsentu'makɨ!” ta'pʉ iya. 	 Goortuu maqlay inuu yahay Ciisihii reer Naasared, wuxuu bilaabay inuu aad u qayliyo oo yidhaahdo, Ciise, ina Daa'uudow, ii naxariiso.


Ɨmɨrɨ'nokon Sameriya pon kon uya i'tu pʉra rɨ iyesi ɨwɨpʉremato' kon ipɨ'; e'tane ina ɨpʉrema tʉni'tunʉ kon pɨ', apʉne pʉra epika'tɨn nɨto' uyepʉ Esuwerʉ amʉ' winɨ. 	 Idinku waxaad caabuddaan waxaydnaan oqoon, annaguse waxaannu caabudnaa waxaannu naqaan, waayo, badbaadintu waxay ka timaadaa Yuhuudda.


Mɨrɨ a'tai ta'pʉ uya, ‘Moro rɨ e'ai', Papa, uye'sa' man i'se ɨwe'to' ku'se'na—iye'menukasa' na'ne' kasa upɨ' kareta amon pɨ',’” ta'pʉ iya. 	 Markaasaan idhi, Bal eeg, waxaan u imid Inaan sameeyo doonistaada, Ilaahow. Kitaabka duudduuban wax igu saabsan baa ku qoran.


Anpisin ton apiyo'ma'pʉ iya to' ereutapɨ'to' pe non pona, mɨrɨpan 7 kaisaron nʉ'kwɨ rɨken itekiino pʉreti anʉmʉ'pʉ iya, tenki ta'pʉ iya Papa pɨ', mɨrɨpan i'kwɨ'pɨtʉ'pʉ iya. Itʉrʉ'pʉ iya tʉpoitorʉ ton ena', to' uya ekanto' pe anpisin ton ena', mɨrɨpan nɨ kupʉ'pʉ ipoitorʉ ton uya. 	 Kolkaasuu dadkii badnaa ku amray inay dhulka fadhiistaan. Markaasuu toddobadii kibsood soo qaaday, oo goortuu ku mahad naqay ayuu kala jejebiyey oo xertiisii siiyey inay hortooda dhigaan. Markaasay dadkii badnaa hor dhigeen.


paiki, sapato, teke'sen, mɨrɨ awonsi'kɨ tu'ke ipona ɨpon kon kʉsatʉu aya'kɨrɨ'nokon, apʉne pʉra tʉrawaso amʉ' pe ɨwesi kon, mɨrɨ epe'pʉ rɨ eporo auya'nokon,” ta'pʉ iya. 	 qandina jidka ha u qaadanina, ama laba khamiis, ama kabo, ama ul, waayo, shaqaaluhu cuntadiisa ayuu istaahilaa.


“Anomʉra' a'tai nin si, ka'pon uya eke pe ekama'pʉ mɨrɨ, ‘Temari'masen si uye'nɨ pɨ' man! Entanʉ'tɨ' si!’ ta'pʉ iya. 	 Habeenbadhkiise qaylo ayaa yeedhay, Arooskii waa soo socdaaye, soo baxa oo ka hor taga.


Ɨri ka'pon, ipokapɨ'sa' ipiyau uya rɨ isapema'pʉ, “Kʉrai pen nɨ pe' ɨmɨrɨ, epika'tɨkɨ, ina nɨrɨ ipika'tɨkɨ,” ta'pʉ iya. 	 Xumaanfalayaashii deldelnaa midkood ayaa caayay isagoo leh, Miyaanad ahayn Masiixa? Annaga iyo qudhaadaba badbaadi.


Isaan uya to' maimu eikʉ'pʉ, “Ɨ'rɨ rɨ eporo ka'pon uya pʉra iyesi, Epʉn winɨ rɨken tʉrepasa' a'tai eporo iya pe iyesi. 	 Yooxanaa waa u jawaabay oo ku yidhi, Ninna waxba ma heli karo haddaan jannada laga siin.


Miyarɨ rɨ pana' pe a'setun esi'pʉ uye'nɨ pɨ'. Mɨrɨ ema'sa' yau, kanau pʉro'po te'sen ka'pon amʉ' apuruui ton ma'kɨrɨ'pʉ to' uya. 	 Oo sidii aannu duufaankii aad ugu hawshoonaynay, ayay maalintii dambe shixnaddii badda ku tuureen.


Osorʉwau ite'kwa kʉra' emiya era'tɨsa' tʉpo'ne rɨ, ino'pʉ uyee'pʉ, ɨ'rɨ e'ku'sa' tukai' i'tu iya pʉra iyesi'pʉ. 	 Abbaaraha saddex saacadood dabadeed ayaa haweenaydiisii soo gashay iyadoo aan ogayn wixii dhacay.


Kanau ya' to' ekanwa'tɨsa' a'tai rɨ, a'setun ereuta'pʉ. 	 Oo markay doonnida fuuleen, dabayshu waa joogsatay.


Mɨrɨ pɨ' nin si Papa itese' pɨ' e'to' uya tanporon nɨ i'se ɨwe'to' kon ke ɨrepa kon mɨrɨ eke pe rɨ itesa' pe te'to' ke Kʉrai Sises yawɨrɨ. 	 Ilaahaygu wuu idin siin doonaa wixii aad u baahan tihiin oo dhan, sida ay tahay hodantinimadiisa xagga ammaanta Ciise Masiix ku jirta.


Moine e'wontɨsa' epe'kena' pon renen tato' atʉ ke tʉpon ke pʉra esii'ma utɨ esi'pʉ Sises pɨkɨrɨ. Mɨrɨpan a'si i'se to' e'tane, 	 Waxaa daba socday nin dhallinyaro ah oo qaawanaantiisa maro jilicsan ka huwaday; wayna qabteen.


(Serɨ ta'pʉ iya Piri' i'tupɨtʉ pe rɨ; tʉnkupʉnʉ pe te'sen i'tukapʉi'ma rɨ.) 	 Wuxuu waxaas ugu yidhi inuu jirrabo isaga, waayo, isaga qudhiisu waa ogaa wuxuu samayn lahaa.


Ɨutɨ tawon uya si amaimu eikʉ, ‘Uyanpokʉmai, mʉra'ta uta'kopɨ'ka'sa', mɨrɨ awonsi'kɨ umunkɨ amʉ' e'nʉnsa' nɨrɨ. Ɨrepase'na e'mʉ'sa'ka poken pʉra man,’ ta iya yau. 	 Kaasaana gudaha ka jawaabaya oo odhanaya, Ha i dhibin. Albaabka waa la xidhay; carruurtayduna sariirtay ila jiiftaa; umana kici karo inaan wax ku siiyo.


Mɨrɨpan uya Parapas nonka'pʉ to' ena', e'tane ari'po'pɨ'to' pe Sises kupʉ'pʉ iya, mɨrɨ awonsi'kɨ itʉrʉ'pʉ iya kurusu' pona to' uya ipokapɨ'to' pe. 	 Markaasuu Baraabbas u sii daayay, oo goortuu Ciise karbaashay ayuu u dhiibay in iskutallaabta lagu qodbo.


Tiwano' kon pe to' usaurokʉ'pʉ, “‘Epʉn winon,’ ta pe iyesi yau, ‘Ɨ'rɨ pe ken si iyesi pɨ' apurɨ auya'nokon pʉra iyesi'pʉ?’ ta iya esi. 	 Dhexdooda ayay iskala hadleen iyagoo leh, Maxaynu nidhaahnaa? Haddaynu nidhaahno, Xagga jannada, wuxuu inagu odhanayaa, Haddaba maxaad u rumaysan weydeen?


Mɨrɨ a'tai, ukaramʉ'pʉ ipan pe, apʉne pʉra ɨnʉ' rɨ wakʉ ka'pon e'seporo pʉra iyesi'pʉ a'koka ton mɨrɨ awonsi'kɨ yawon enton. 	 Oo markaasaan aad u ooyay, maxaa yeelay, lama helin mid istaahila inuu kitaabka kala bixiyo ama eego.


Mɨrɨ waraino iku'to' pe pori'manin uyepʉ pʉra rɨ iyesi mɨrɨ kʉrɨ ɨkɨ'manin kon nʉ'pʉ winɨ. 	 Taladanu kama iman kan idiin yeedhaya.


Mosi' uya mɨrɨ etasa' a'tai, iyapʉrʉmʉ'pʉ Metiyan pona. Mɨrɨ yau, iko'mamʉ'pʉ ka'kʉran pe. Mɨrɨ yau, asa'rɨ imu'ta'pʉ. 	 Markaasaa Muuse hadalkaas aawadiis cararay, oo sidii ajanabi buu dalka Midyaan u degganaa, meeshaasna laba wiil buu ku dhalay.


Mɨrɨ awonsi'kɨ main, “Umunkɨ amʉ',” tawon pu'tɨka'nʉ'sa' auya'nokon ɨpori'mapɨ'nin kon pe te'sen: “Mooi, usennakan pe Itepuru uya main awɨron pe ɨkonekato' kʉ'kupʉi, ɨyewan kʉ'mo'kai ɨyeseremekʉ iya a'tai, 	 Waxaad illowdeen waanada idiinla hadasha sida wiilal oo kale. Wiilkaygiiyow, ha fududaysan Rabbiga edbintiisa, Hana itaal beelin kolkuu ku canaanto.


Ɨ'rɨ ken si tukai' Papa uya eikʉ'pʉ nai? “Uiwano' pe 7,000 kaisaron kon nonkasa' uya man iye'sekunkasa' kon pen Peyarʉ pɨ',” tukai'. 	 Laakiinse jawaabtii Ilaah oo u timid isaga maxay leedahay? Waxaan nafahaantayda ula hadhay toddoba kun oo nin oo aan Bacal u jilba joogsan.


Ɨnʉ' rɨ i'napai rɨ imaimu anʉmʉ pɨ' na'ne', i'napai rɨ Papa esi tukai' ekama iya mɨrɨ. 	 Kii maraggiisa aqbalay wuxuu xaqiijiyey in Ilaah run yahay.


Mɨrɨ a'tai, Sises uyee'pʉ Nasare', Kiyarari yawon winɨ, mɨrɨpan pa'taisima'pʉ Isaan uya Isotan kau. 	 Wakhtigaas waxay noqotay in Ciise ka yimid Naasared tii Galili, oo Yooxanaa baa Webi Urdun ku baabtiisay isagii.


To' poitorʉ uri'san uya ensa' a'tai mɨrɨ yau, takaa'pʉ iya kanan te'soto'pɨ'se iwoi te'san pɨ', “Pʉse rɨ kʉrɨ rɨ to' tonpa,” ta'pʉ iya. 	 Gabadhii baa aragtay oo bilowday haddana inay kuwii ag taagnaa ku tidhaahdo, Kanu waa midkood.


Pi'ta ewomʉ koro'tau, Koneriyas utɨ'pʉ mʉra'ta na' ipiya' ata'mo'kai' inama tʉuya ekamanin pe. 	 Markuu Butros soo galay, ayaa Korneeliyos ka hor yimid, lugihiisana ku dhacay, waana caabuday.


Mɨrɨ a'tai, to' uya papa tato' pe ipɨ' ika'sa' koneka'pʉ paka mʉre kasa, tʉuse'mato' kon nee'pʉ to' uya ipiya', mɨrɨpan kon userenka'pʉ, to' umanumʉ'pʉ tʉnkoneka'pʉ kon nama tʉuya'nokon ekamanin pe. 	 Markaasay waxay wakhtigaas sameeyeen weyl, oo sanamkii waxay u keeneen allabari, oo waxay ku farxeen shuqulkii gacmahoodu sameeyeen.


Kamoro si pena tʉnkoneka'san, to' kɨ'masa' iya rɨ marɨ; kamoro tʉnkɨ'ma'san, anʉmʉ iya ipokena' pe; kamoro tʉnanʉmʉ'san ipokena' pe, kupʉ iya eke pe rɨ marɨ. 	 Oo kuwuu hore u doortayna, haddana wuu u yeedhay, kuwuu u yeedhayna, haddana xaq buu ka dhigay, kuwuu xaq ka dhigayna, haddana wuu ammaanay.


Mɨrɨ a'tai, Isutas (Isutas Eskariya' pen) uya ta'pʉ, “E'tane sa'ne Uyepuru, ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' ina enu ya' ɨusenpoika, serɨ non pon kon enu ya' pʉra rɨ?” ta'pʉ iya. 	 Yuudas (Yuudas Iskariyod ma aha) ayaa ku yidhi isaga, Sayidow, maxaa dhacay oo annaga aad isugu kaaya muujin doontaa, dunidana aadan isugu muujin doonin?


Mɨrɨ pɨ' ta uya ɨpɨ', eke rɨ imakooi pɨ' usentu'masa' wenai, eke pe isi'nʉnkato' esi. E'tane si, kʉrɨ mararon imakooi pɨ' usentu'masa' na'ne' uya nin si, mara rɨ i'nʉnkan,” ta'pʉ iya. 	 Sidaa darteed waxaan kugu leeyahay, Dembiyadeedii badnaa waa cafiyan yihiin, waayo, aad bay u jeclayd. Kii wax yar loo dhaafay, ayaa wax yar jecel.


Ta'pʉ iya kanan to' pɨ', “Ɨnetanʉ kon pɨ' wakʉ pe ɨsenuminkatɨ'. I'tuto' auya yai pe rɨ ɨnkupʉ'pʉ yai ɨyena' i'tu mɨrɨ—mɨrɨ entai rɨ. 	 Kolkaasuu ku yidhi, U fiirsada waxaad maqlaysaan; qiyaastii aad ku qiyaastaan ayaa laydiinku qiyaasi doona oo ayaa laydiin kordhin doonaa.


“Ene auya'nokon pʉra pe' ne'pɨ'an kareta yau?” ta'pʉ iya to' pɨ'. “Pena iyepiya'tɨ a'tai, ‘Ka'nin uya warawo' mɨrɨ awonsi'kɨ uri'san nɨrɨ koneka'pʉ.’ 	 Wuxuu u jawaabay oo ku yidhi, Miyaydnaan akhriyin, Kii bilowgii uumay iyaga wuxuu ka dhigay lab iyo dhaddig,


A'ne' pe iyesi uya ka'pon amʉ' puru'pʉ, mɨrɨpan kon uya Papa ese' pa'nʉkʉ'pʉ, tanporo serɨ paran amʉ' esa' pe te'sen. E'tane tʉmakooi kon apai era'tɨpai pʉra to' esi'pʉ apurɨpɨ'se'na. 	 Markaasaa dadkii waxaa lagu gubay kulayl weyn, oo waxay caayeen magicii Ilaaha belaayooyinka u taliya, oo ma ay toobad keenin inay isaga ammaanaan.


“Tʉron kon pika'tɨ'pʉ iya, e'tane tiwa rɨ iyepika'tɨ pʉra iyesi! Esuwerʉ amʉ' kin sa'ne si! Tɨwɨ si nʉu'tɨi kurusu' poi, mɨrɨ awonsi'kɨ urɨ'nokon uya apurɨto' pe. 	 Kuwa kale ayuu badbaadiyey, qudhiisa isma badbaadin karo. Waa Boqorka Israa'iil; haddeer iskutallaabta ha ka soo dego, annaguna waannu rumaysan doonnaaye.


Mɨrɨpan piyapai Makoi utɨ'pʉ. Inserʉ amʉ' uyee'pʉ ipika'tɨi'. 	 Markaasaa Ibliiskii ka tegey, oo waxaa u yimid malaa'igo, wayna u adeegeen.


Paire' piya' itɨ'pʉ Sises ekepu ekama'pose, ato' pe tʉuya. Paire' uya tʉsoisaai ton apiyo'ma'pʉ Sises ekepu tʉto' pe to' uya itena'. 	 Kaasu wuxuu u tegey Bilaatos oo ka baryay Ciise meydkiisii. Markaasaa Bilaatos amray in loo dhiibo.


E'tane ɨsɨ pe ɨyɨkɨntato' kon, amʉre' pe ɨwe'to' kon esi yau ɨyewan kon yau, ipɨ' katapurɨtʉu, mɨrɨ pe pʉra i'napairon pɨ' kasi kʉkatʉu. 	 Haddaad xaasidnimo qadhaadh iyo iskala qaybqaybin ku haysataan qalbigiinna, ha faanina, runtana been ha ka sheegina.


Mɨrɨpan kon era'tɨ'pʉ, Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' epuru a'sise'na, Sostenes itese', mɨrɨpan arɨ'pʉ to' uya ko'tʉ pɨ' e'nɨto' iwʉ' tapai, mɨrɨpan ari'po'pɨtʉ'pʉ to' uya ko'tʉ pɨ' e'nɨto' iwʉ' pʉrorooi po. Mɨrɨ pɨ' Kariyo usewankama'pʉ pen nɨ. 	 Kolkaasay kulligood waxay qabteen Sostenees oo sunagogga u sarreeyey, wayna ku garaaceen isagii kursigii xukumaadda hortiisa. Galliyona dan kama gelin waxyaalahaas.


I'napai rɨ kuru ui'tu auya'nokon pe iyesi yau, ukʉipʉnʉ rɨ nɨrɨ i'tu auya'nokon mɨrɨ. Serɨ awonsi'kɨ i'tu auya'nokon, mɨrɨ awonsi'kɨ ensa' auya'nokon,” ta'pʉ iya. 	 Haddaad i garateen, Aabbahayna waad garan lahaydeen. Hadda ka dib waad garanaysaan, waadna aragteen.


Kurusu' pona ipokapɨ'sa' tʉuya'nokon a'tai, ipon nʉ'pʉ ta'nʉkʉ'pʉ to' uya te'wapiya'kapɨ'se, 	 Oo goortay iskutallaabta ku qodbeen, dharkiisay qaybsadeen, wayna saami riteen si wixii nebigu ku hadlay u noqdaan, Dharkaygii bay qaybsadeen oo maradaydii bay saami u riteen.


“Mɨrɨ pe iyesi pɨ', kiyari e'kwa esa' uye'sa' a'tai, ɨ'rɨ ken si kupʉ iya itena' tʉnonka'san pɨ'?” ta'pʉ Sises uya. 	 Haddaba sayidkii beerta canabka ah goortuu yimaado, muxuu beerreydaas ku samayn doonaa?


“Ɨnʉ' makoi ton pɨ' rɨ ɨusentu'ma yau, ipɨ' rɨ usentu'man; mɨrɨ ton pɨ' ɨusentu'ma pʉra iyesi yau, mɨrɨ ton pɨ' rɨ usentu'man pʉra iyesi mɨrɨ,” ta'pʉ iya. 	 Nin alla ninkaad dembiyadiisa cafidaan way cafiyan yihiin, nin alla ninkaad dembiyadiisa ku celisaan way ceshan yihiin.


Mɨrɨ a'tai, Paarʉ uya to' pɨ' ta'pʉ, “Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' aukaramʉ kon uyewan nɨ tʉpokoitanʉ'se? Ekonekasa' serɨ uya'sito' pe rɨken pen e'tane uma'tato' pe Surusiran po Itepuru Sises ese' wenai!” ta'pʉ iya. 	 Markaasaa Bawlos u jawaabay oo ku yidhi, Maxaad samaynaysaan oo aad u ooyaysaan oo ii qalbi jebinaysaan? Maxaa yeelay, diyaar uma ihi inaan xidhnaado oo keliya, laakiinse waxaan u diyaarahay inaan Yeruusaalem ku dhinto magaca Rabbi Ciise aawadiis.


Main awɨron pe tʉkonekasan pe pʉra ɨwesi kon yau (tʉron kon koneka koro'tau main awɨron pe), pʉrau pe rɨ nin ɨwesi kon mɨrɨ, i'nairon kon imunkɨ pe ɨwesi kon pen nɨ. 	 Laakiin haddaan laydinku edbin edbinta laga wada qayb galo, haddaba waxaad tihiin garacyo, oo wiilashiisii ma ihidin.


Ɨ'rɨ ken si kupʉ uya'nokon? To' uya kuru eta mɨrɨ ɨuye'sa' tukai'. 	 Haddaba waa maxay? Way wada maqli doonaan inaad timid.


mɨrɨ awonsi'kɨ tʉron nɨ kanan iye'menukasa', “Tʉnapuruka'pʉ kon enpɨ'to' oton to' uya,” tawon. 	 Oo Qorniin kale wuxuu leeyahay, Way arki doonaan kii ay wareemeen.


Papa ena' use'man nɨto' iwʉ' uta'koka'pʉ Epʉn po, mɨrɨ awonsi'kɨ ekonekan nɨsa' en usene'pʉ mɨrɨ tau. Mɨrɨ yau, kamiri' esi'pʉ, ta'merunsen esi'pʉ, korʉme e'toi'pɨtʉ esi'pʉ, tʉrʉ'pʉnʉ mɨrɨ awonsi'kɨ eke pe tuna tɨ'mooi ton uta'pokʉ esi'pʉ. 	 Markaasaa waxaa samada laga furay macbudkii Ilaah; oo waxaa macbudkiisa gudihiisa ka muuqday sanduuqii axdigiisa; markaasaa waxaa soo dhacay hillaac, iyo codad, iyo onkod, iyo dhulgariir, iyo roob dhagaxyaale oo weyn.


Mɨrɨpan tʉpo, Panapas utɨ'pʉ Tarʉsas pona Saarʉ epose'na. 	 Markaasuu Tarsos tegey inuu Sawlos ka doono;


Ikʉipʉnʉ uya tʉmu i'nʉnka, tanporon nɨ nɨrɨ tʉsa' iya itena'. 	 Aabbuhu wuu jecel yahay Wiilka, oo wax walba ayuu gacanta u geliyey.Kii Wiilka rumaystaa, wuxuu leeyahay nolosha weligeed ah, kii aan Wiilka rumaysanse, nolosha ma arki doono, laakiin cadhadii Ilaah ayaa ku taal isaga.


“Ɨmɨrɨ'nokon, Kiyarari pon kon, ɨ'rɨ pɨ' serɨ yau ɨye'soto'pɨ'sa' kon uya ka'ta' ɨyenu kon tʉpɨtʉ? Pʉse rɨ Sises enuku menyatʉine' Epʉn pona uye'to' oton, itɨ ene'pʉ auya'nokon kasa rɨ,” ta'pʉ to' uya. 	 oo waxay ku yidhaahdeen, Nimankiinan reer Galiliyow, maxaad la taagan tihiin oo aad samada u eegaysaan? Ciisahan samada laydiinka sare qaaday, sidaad u aragteen isagoo samada u socda oo kale ayuu u iman doonaa.


Pata ema'tane, Sises utɨ'pʉ tʉ'kenan pata ya'. Ka'pon amʉ' esi'pʉ iwarinpa pɨ'. Mɨrɨpan eposa' tʉuya'nokon a'tai, ereutanʉkʉ i'se to' esi'pʉ, itɨ namai'. 	 Goortii ay maalintii noqotay, ayuu baxay oo meel cidla ah tegey; dadkii badnaana way doondooneen oo u yimaadeen. Wayna qabteen si aanu uga tegin.


E'tane Paarʉ parusi mʉre uya etasa' a'tai, itɨ'pʉ soisa amʉ' iwʉ' ta' Paarʉ piya', ipana'tɨse'na iwɨnɨ pɨ' to' e'kamasa' ekamai'. 	 Laakiin Bawlos wiilkuu abtiga u ahaa wuxuu maqlay gaadmadoodii, markaasuu yimid oo qalcaddii galay oo Bawlos u warramay.


tanporon kon uya tʉmu namato' pe ikʉipʉnʉ nama tʉuya'nokon kasa rɨ marɨ. Ɨnʉ' uya rɨ imu nama pʉra iyesi yau, ikʉipʉnʉ nama iya pʉra rɨ marɨ iyesi mɨrɨ enno'nin nʉ'pʉ. 	 in dadka oo dhammu Wiilka maamuuso siday Aabbaha u maamuusaan. Kii aan Wiilka maamuusi, ma maamuuso Aabbaha soo diray.


Utonpa ton, ta'kwarʉ kenan kon auro'ka kasa ayauro'kato' uya 'nokon pʉra iyesi, e'tane serɨ non pon kon pe rɨ nin ayauro'ka uya 'nokon, amiyu amʉ' pe rɨ Kʉrai pona. 	 Haddaan ku hadlo afafka dadka iyo malaa'igaha, laakiinse aanan jacayl lahayn, waxaan noqday naxaas dhawaaqaysa ama saxan bir ah oo sanqadhaya oo kale.


Mosi' usenupasa' esi'pʉ tanporo Isi' pon kon eseru yau. Imaimu, mɨrɨ awonsi'kɨ inkupʉnʉ esi'pʉ meruntɨ pe. 	 Muusena waxaa la baray xigmaddii Masriyiinta oo dhan; hadalladiisa iyo falimihiisana xoog buu ku lahaa.


Mɨrɨ tʉpo, osorʉwawon kon ɨri a'kwarʉ ton ene'pʉ uya, pɨrɨtuku waraino kon. To' epa'kapɨtʉ'pʉ urupere mʉta yapai, ene mʉta yapai, mɨrɨ awonsi'kɨ ennakanin pu'kena' mʉta yapai. 	 Markaasaan arkay saddex jinni oo nijaas ah oo ka soo baxaya masduulaagii afkiisii, iyo bahalka afkiisii, iyo nebigii beenta ahaa afkiisii, oo waxay u ekaayeen rahyo;


Mɨrɨ awonsi'kɨ ɨmɨrɨ'nokon pe rɨ kɨsenuminkatʉu, ‘Epʉra'an esi ina kʉipʉnʉ pe,’ tukai'. Apana'tɨ uya 'nokon serɨ, serɨ ton tɨ' apai Papa uya Epʉra'an munkɨ oton kon koneka mɨrɨ. 	 hana ku fikirina inaad tidhaahdaan, Waxaannu leennahay Ibraahim oo aabbe noo ah. Waayo, waxaan idinku leeyahay, Ilaah waa karaa inuu dhagaxyadan carruur uga kiciyo Ibraahim.


Serɨ tʉpo, asakɨrɨ'nan kon inserʉ amʉ' ene'pʉ uya. To' e'mʉ'sa'kapɨ'sa' asakɨrɨ'nan non ekun airɨ'ne, asakɨrɨ'nan a'setun amʉ' a'si'pɨ'sa' to' uya esi'pʉ, non, parau mɨrɨ awonsi'kɨ yʉi posi'ma iya namai'. 	 Taas dabadeed waxaan arkay afar malaa'igood oo taagan afarta gees oo dhulka, oo xajinaya afarta dabaylood, si aan dabaylu ugu dhicin dhulka ama badda ama dhirta.


Mɨrɨ tʉpo, Tamas (Titimas tukai' tesa'sen) uya ta'pʉ tʉtonpa ton, ipoitorʉ ton pɨ', “Utɨnpai'nokon nɨ nɨrɨ uma'tan nɨto' pe ipokon pe,” ta'pʉ iya. 	 Sidaa aawadeed Toomas, kii Didumos la odhan jiray, wuxuu ku yidhi xertii la socotay, Innaguna aan tagno si aynu ula dhimanno.


Mɨrɨpan kon utɨsa' uya isa'ka'si mʉre eporo'pʉ pʉroroi po asanta tau ewa'tɨsa' mʉra'ta piyau. Euka pɨ' to' esi koro'tau, 	 Markaasay tageen oo heleen qayl ku xidhan irid agteed meel dibadda ah oo jidka dhexdiisaa, wayna soo fureen.


Iyakʉ'pʉsa' anʉmʉ weyu si e'seposa' a'tai, tʉpoitorʉ si ennoko'pʉ iya umɨ tʉrʉ'pʉ tʉuya itena' ton piya' ti'kiyari epose'na. 	 Goortii xilligii yimid, ayuu addoon u soo diray beerreydii inuu beerreydii midhihii beerta ka soo qaado.


“E'tane si ɨmɨrɨ'nokon, ɨnʉ' pe ken si esi mʉkayatʉu?” ta'pʉ iya to' pɨ'. Pi'ta uya eikʉ'pʉ, “Ɨmɨrɨ kʉrɨ rɨ Kʉrai!” tukai'. 	 Markaasuu weyddiiyey, oo wuxuu ku yidhi, Idinkuse yaad igu sheegtaan? Butros ayaa u jawaabay oo wuxuu ku yidhi, Waxaad tahay Masiixa.


E'tane miyarɨ rɨ tʉnekamanʉ yau meruntɨ pe Saarʉ ena'pʉ. Papa Maimu winɨ enpoika pɨ' iyesi'pʉ, “Sises esi Kʉrai pe,” tukai', mɨrɨpan pɨ' to' utanpokʉma'pʉ. 	 Laakiin Sawlos xooggiisii baa u sii kordhay, wuuna wareeriyey Yuhuuddii Dimishaq joogtay isagoo caddaynaya inuu kanu yahay Masiixa.


Sirɨn pe iyesi'pʉ kamiri' kasa. Ipon esi'pʉ ipan pe rɨ aimu'ne, sino kasa. 	 Midabkeedu wuxuu u ekaa hillaac, dharkeeduna wuxuu u caddaa sida baraf cad.


Inke rɨ mɨrɨ ta pɨ' iyesi'pʉ Paarʉ tanpokʉmai', mɨrɨpan era'tɨ'pʉ makoi a'kwarʉ yen winɨkʉi', mɨrɨpan uya, “Sises Kʉrai ese' yau ayauro'ka uya, pʉse uri'san apai epa'ka'!” ta'pʉ. Mɨrɨ a'tai rɨ, makoi a'kwarʉ epa'ka'pʉ iyapai. 	 Sidaasna maalmo badan ayay yeelaysay. Laakiin Bawlos oo ka xumaaday ayaa u jeestay oo jinnigii ku yidhi, Magaca Ciise Masiix ayaan kugu amrayaa inaad iyada ka soo baxdid. Markaasuu saacaddiiba ka soo baxay.


Iyenna'posa' a'tai kanan, to' rɨ marɨ e'nʉnpɨ'sa' eporo'pʉ iya, apʉne pʉra e'tape'ne' pe'ne to' enu pi'pɨ ton esi ke, 	 Mar kale ayuu yimid oo arkay iyagoo hurda, waayo, indhahoodu lulmay la cuslaayeen.


To' tonpa, ipan pe Main i'tunin uya Sises ekama'po'pʉ i'tupɨtʉ pe, 	 Oo midkood oo sharciga yaqaan ayaa wax weyddiiyey, isagoo jirrabaya, oo wuxuu ku yidhi,


Mɨrɨ tʉpo, Sises uya to' enu a'pɨtʉ'pʉ, mɨrɨpan uya ta'pʉ, “Ɨsepi'tɨtɨ' si, apurɨ auya'nokon ke,” ta'pʉ iya. 	 Markaasuu indhahooda taabtay isagoo leh, Sida rumaysadkiinnu yahay ha idiin noqoto.


Aiko kareta amon a'kokasa' esi'pʉ itenau. Enwo'ne' winon ti'ta nonkasa' iya esi'pʉ parau po, mɨrɨ awonsi'kɨ kami' winon ti'ta nonkasa' iya esi'pʉ non pona. 	 oo gacanteedana waxay ku haysatay buug yar oo furan. Oo cagteedii midig waxay saartay badda, teedii bidixdana waxay saartay dhulka,


Mɨrɨ a'tai si, tu'kan kon nɨ ka'pon amʉ' uyapurɨ pɨ' te'san e'nonkato' oton, tu'kan kon nɨ ka'pon amʉ' uya tʉtonpa kon eparankato' oton, mɨrɨ awonsi'kɨ to' ewaruma'tɨto' oton. 	 Maarkaas qaar badan ayaa xumaan doona, midba mid buu gacangelin doonaa, wayna isnebcaan doonaan.


Tanporo rɨ mɨrɨ pata yau te'san ka'pon amʉ' amʉra'pʉ mʉra'ta na'. 	 Markaasaa dadkii magaalada oo dhan albaabka ku soo ururay.


Wai, a'pu turunpanin nan, wai, sarakuwa turunpanin nan mɨrɨ awonsi'kɨ wai tʉronpi' turunpanin nan usetato' oton pen nɨ kanan ayau. Ti'tui' pʉra rɨ ɨ'rɨ rɨ tʉka'pɨ'se te'tʉrawasomasan e'sepoto' oton kanan pen ayau, mɨrɨ awonsi'kɨ a'nai' e'pato' yai usetato' oton pen nɨ kanan ayau. 	 Oo mar dambe dhexdaada lagama maqli doono codka kataaralayda, iyo muusikalayda, iyo kuwa biibiilaha ka dhawaajiya, iyo kuwa turumbada ka dhawaajiya; oo dhexdaada innaba lagama heli doono sancalow sanco kasta ha qabtee; oo sanqadha dhagaxshiidkana dhexdaada innaba lagama maqli doono mar dambe;


Entantɨ' asanta ka'ta pona rɨ, ɨneporo'pʉ kon nɨ mʉkɨ'matʉi',’ ta'pʉ iya. 	 Haddaba taga meesha jidadka ku kala leexdaan, oo in alla intaad heshaan arooska ugu yeedha.


Mɨrɨ wapiya Era' mɨrɨ awonsi'kɨ Paire' pokon esi'pʉ ɨ'seyaton pe, mɨrɨpan kon ena'pʉ ɨsitonpa pe mɨrɨ wʉi a'tai rɨ. 	 Maalintaas qudheeda Herodos iyo Bilaatos saaxiibbo bay noqdeen, intii ka horraysayse cadaawe bay isu ahaayeen.


Iyamʉrasa' kon esi'pʉ ɨsɨ pe ukɨ'pɨ'nʉnpɨ' nɨ pɨ'; tʉron kon esi'pʉ tʉron nɨ pe ukɨ'pɨ'nʉnpɨ' nɨ pɨ'; tʉron kon nɨrɨ, tʉron nɨ pe rɨ. Mɨrɨ yawon kon tu'kan kon ka'pon amʉ' uya ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' to' amʉrasa' mɨrɨ yau tukai' i'tu pʉra rɨ iyesi'pʉ. 	 Haddaba qaar wax bay ku qayliyeen, qaar kalena wax kalay ku qayliyeen, maxaa yeelay, ururkii waa qasnaa, badidooduna ma ay garanayn waxay isugu yimaadeen.


Mɨrɨ yau iyesi'pʉ ti'tui' pʉra rɨ ene amʉ', ɨkʉi amʉ', mɨrɨ awonsi'kɨ ɨri ton nɨ toron amʉ' nɨrɨ. 	 oo waxaana ku jiray jinsi kasta oo xayawaan afar lugood leh iyo waxa dhulka gurguurta iyo haadda cirka.


Serɨ etasa' to' uya a'tai, Papa apurɨpɨtʉ'pʉ to' uya. Ta'pʉ to' uya Paarʉ pɨ', “Ina tonpa, tu'kan kon Esuwerʉ amʉ' man Itepuru Sises apurɨ pɨ'. Tanporon kon man ipan pe Main, Mosi' winon apurɨ pɨ'. 	 Iyaguna, kolkay taas maqleen, ayay Ilaah ammaaneen; oo waxay ku yidhaahdeen isagii, Walaalow, waad aragtaa intay yihiin kumanyaalka rumaystay oo Yuhuudda ku dhex jira; kulligoodna sharcigay ku kulul yihiin.


“Eta'pʉ auya'nokon; ‘Tʉtaan'pʉ kenan kʉsekumankai,’ tawon. 	 Waad maqasheen in la yidhi, Waa inaanad sinaysan.


ɨnʉ' uya rɨ tʉkʉrʉpo'pooi arɨ i'se pʉra rɨ iyesi'pʉ mɨrɨ awɨrɨ. 	 Umana oggolayn in ninna alaab macbudka la soo dhex maro.


Iye'to' pe rɨ iyesi, e'tane anpɨ'pʉ mɨrɨ apʉne pʉra apurɨ pʉra iyesi pɨ', mɨrɨpan ɨmɨrɨ nin si esi mɨrɨ apurɨto' auya winɨ ɨye'mʉ'sa'kasa'. Mɨ pe ke'kupʉi, e'tane enari'nʉnkɨ. 	 Waa tahay. Rumaysaddarradoodii baa loo jebiyey, adna waxaad ku taagan tahay rumaysadkaaga. Ha iskibrin, laakiinse cabso;


“Serɨ si iweyu orʉ eseru aimenkato' yai. Serɨ orʉ epuru pe si te'sen ainʉnpato'. 	 Imminka weeye markii dunidan la xukumi lahaa, imminka kan madaxda dunida ah dibaddaa lagu tuuri doonaa.


I'tu uya rɨ, tanporon nɨ kupʉ, imeruntɨrʉ ke. 	 Wax walba waan ku samayn karaa gargaarkiisa kan i xoogeeya.


Itenu ton esi'pʉ apo' epo'tɨ kasa mɨrɨ awonsi'kɨ tu'kan nɨ aro', kʉron amʉ' esi'pʉ i'pai po. Ese' e'menukasa' esi'pʉ ipɨ', ɨnʉ' ni'tunʉ pen nɨ, kʉrɨ rɨ uya rɨken i'tu. 	 Oo indhihiisuna waxay u ekaayeen ololka dabka, madaxiisana waxaa u saarnaa taajaj badan; oo waxaa ugu qornaa magac aanu ninna aqoon isaga mooyaane.


I'napai rɨ, kamoro iu'matʉ pe na'ne' nan wapiya te'ton kon, mɨrɨ awonsi'kɨ wapiya na'ne' nan iu'matʉ pe te'ton kon,” ta'pʉ Sises uya. 	 Ogaada, kuwa ugu dambeeya ayaa ugu horrayn doona, kuwa ugu horreeyaana way ugu dambayn doonaan.


Pari'si amʉ' amʉrasa' koro'tau, Sises uya to' ekama'popɨtʉ'pʉ, 	 Kolkii Farrisiintii isu yimaadeen ayaa Ciise wax weyddiiyey,


Tanporo ɨnwoma'san kon e'matɨ': Tamʉranʉ'sen omasa' auya'nokon yau, e'ma'tɨ'; ɨntʉrʉnʉ kon yau ɨye'womasa' kon yau, e'matɨ'; eke pe iku'to' yau ɨye'womasa' kon yau, eke pe iku'ka'tɨ' rɨ; inamato' yau ɨye'womasa' kon yau, inamaka'tɨ' rɨ. 	 Mid waluba wuxuu idinku leeyahay siiya, kii baad idinku leh, baad siiya, kii cashuur idinku leh, cashuur siiya, kii laga cabsadana, ka cabsada, kii ciso lehna, ciseeya.


Piri' uya ta'pʉ, “Apurɨ auya a'tai tanporo ɨyewan a'kɨrɨ, iye'kupʉ rɨ,” ta'pʉ iya. Mɨrɨpan maimu eikʉ'pʉ iya, “Apurɨ uya serɨ Sises Kʉrai esi Papa Mu pe tukai',” ta'pʉ iya. 	 Oo Filibos wuxuu ku yidhi, Haddaad qalbigaaga oo dhan ka rumaysatid, waa suurtowdaa. Wuuna u jawaabay oo yidhi, Waxaan rumaysanahay in Ciise Masiix yahay Wiilka Ilaah.


Serɨ ta tʉpo, iye'sekunka'pʉ tanporon kon pokon pe iyɨpʉrema'pʉ. 	 Markuu waxaas ku hadlay dabadeed ayuu jilba joogsaday oo la tukaday dhammaantood.


“Papa uya kuru serɨ ku'sa' serɨ uiwano' pe,” ta'pʉ iya. “Serɨ a'tai kuru si piyɨ'nʉ' imʉre pʉra ka'pon amʉ' koro'tau e'to' mo'kasa' iya man upiyapai,” ta'pʉ Resipe' uya. 	 Sidaasaa Rabbigu iigu sameeyey maalmihii uu i eegay inuu ceebtayda dadka dhexdooda iiga qaado.


(Tanporo A'tens mɨrɨ tʉpo ka'kʉran amʉ' mɨrɨ yau tʉuko'mansan esi'pʉ tʉweyu kon enno'pɨtʉ pɨ' emenna' itekare pɨ' usauro'nɨ pɨ'.) 	 (Haddaba reer Ateenay oo dhammi iyo dadkii qalaad oo halkaas degganaa, wakhtigooda wax kale kuma ay dhaafin inay sheegaan ama maqlaan wax cusub mooyaane.)


Serɨ ekamasa' uya serɨ ɨpɨ'nokon iye'kupʉ rawɨrɨ, iye'kupʉ a'tai si tɨ apurɨ kon pa. 	 Haatan waxaan idiinku sheegay intaanay dhicin, in markay dhacaan aad rumaysataan.


‘Pʉsamoro ka'pon amʉ' iye'tʉrawasomasa' kon aka'ne' pe rɨ e'masa' auya'nokon, ina kaisarɨ rɨ marɨ, sa'man pe rɨ ina e'tʉrawasomasa' e'tane a'ne' rɨ wʉi yau,’ ta'pʉ to' uya. 	 oo waxay ku yidhaahdeen, Kuwan dambeeyey waxay shaqeeyeen saacad keliya, oo waad nagala mid dhigtay annagoo sidnay shaqadii cuslayd ee maalinta iyo kulaylkii.


Tanporon kon ukʉipʉnʉ urepayai'ne' ike ton uyepʉ mɨrɨ upiya'; ɨnʉ' rɨ upiya' tʉuye'sen nurunpa uya pʉra rɨ iyesi, 	 Dhammaan wuxuu Aabbuhu i siiyo way ii iman doonaan, oo kii ii yimaadana ma eryi doono.


(Kasi pe pʉra, Esuwerʉ amʉ' pen, main, Mosi' winon esanon pen, uya ikupʉ ti'naino kon nɨ main e'to' i'se, main pe rɨ tiwano' kon pe to' esi, main esanon pe pʉra rɨ esii'ma, 	 Markii dadka aan Yuhuudda ahayn oo aan sharciga lahaynu, ay dabiicadda ka sameeyaan waxyaalaha sharciga, kuwan aan sharciga lahaynu waa isu sharci.


“‘Wakʉ kuru rɨ ku'sa' auya man, wakʉ upoitorʉ,’ ta'pʉ itepuru uya, ‘apʉne pʉra aiko rʉ'kwɨ ɨrepa'pʉ uya piri'sa' auya pɨ', 10 kaisaron pata esa' pe e'kɨ,’ ta'pʉ iya ipɨ'. 	 Markaasuu ku yidhi, Si wanaagsan baad yeeshay, addoon yahow wanaagsan. Wax yar ayaad aamin ku ahayd, ee toban magaalo u sarree.


Apʉne pʉra Kʉrai ewonsa' pʉra iyesi Epʉn pon patakanin ka'pon nʉkoneka'pʉ ɨpʉreman pata'se' ya' i'nairon patakanin ya'; Epʉn pona kuru rɨ nin iyepa'ka'pʉ, serɨ pe si tʉusenpoika ton pe urɨ'nokon iwano' pe Papa piya'. 	 Masiixu ma uu gelin meel quduus ah oo gacmo lagu sameeyey, oo u eg tan runta ah, laakiin wuxuu galay jannada qudheeda inuu hadda Ilaah hortiisa inooga muuqdo.


Tʉron nɨ ka'pon pona eke tʉnamasen pe tikin nan wʉi esi tʉron nɨ ton kasa pʉra; tʉron nɨ ka'pon pona tanporon nɨ wʉi esi ɨsi'kaisa rɨ. Tʉkaisarɨ'nokon tʉusenuminkato' kon awɨrɨ to' nesii i'se te'to' kon pe kuru. 	 Nin bay la tahay in maalinu maalinta kale ka fiican tahay, mid kalena waxay la tahay in maalmaha oo dhammu isku mid yihiin. Mid kastaaba maankiisa aad ha ugu hubsado.


“Pori' pe kin esi Itepuru ese' yau nʉye'ai'ne'!” “Tʉusewankamai' pʉra Epʉn yau nesii, mɨrɨ awonsi'kɨ eke pe iku'to' nesii ka'tau!” ta'pʉ to' uya. 	 iyagoo leh, Waxaa barakaysan Boqorka Rabbiga magiciisa ku imanaya. Nabadi jannada ha ku jirto, ammaantuna meelaha ugu sarreeya.


Ikaisa rɨ iteperu pɨkɨrɨ yʉi usi'tu mɨrɨ. Ka'pon amʉ' uya pi' pʉipɨtʉ pʉra rɨ iyesi mɨrɨ tikʉ kenan e'kwa apai, mɨrɨ pe pʉra kʉre' ɨmɨ'nɨ ton ye' apai. 	 Maxaa yeelay, geed kasta waxaa laga garanayaa midhihiisa. Waayo, berde lagama guro qudhac, canabkana lagama guro geed qodxan leh.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', serɨ pe na'ne' pɨ' kapai e'ai' ɨpɨ'nokon: tɨwɨ pʉsamoro warawo' amʉ' nesii; tɨwɨ to' nʉtɨi. Serɨ te'ku'sen esi a'tai ka'pon eseru pe, iye'kupʉ pʉra iyesi mɨrɨ. 	 Haddaba waxaan idinku leeyahay, Nimankan faraha ka qaada oo iska daaya; waayo, taladan ama shuqulkanu hadday dad ka yimaadeen, waa baabbi'i doonaan;


Tanporo mɨrɨ opa'wʉ ti'ma'kai' to' usarɨ'pʉ, Pa'pos itese' pata eporo tʉuya'nokon pona rɨ. Mɨrɨ pata yau, Esuwerʉ enwoke' pe esii'ma akono pe te'sen esi'pʉ Parʉ-Sises itese'. 	 Oo kolkay gasiiraddii oo dhan dhex mareen ayay waxay yimaadeen Bafos, taas oo ay kala kulmeen nin saaxir ah oo ahaa nebi been ah oo Yuhuudi ah oo magiciisa la odhan jiray Barciise;


Ɨnʉ' rɨ ɨpiyɨtʉ yau upɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ umaimu ton pɨ', serɨ iyemari'masa' ekumankanin nan mɨrɨ awonsi'kɨ ɨri ton serɨ a'taino kon weyu a'tai'ne, Ka'pon, Papa winon nɨrɨ ɨpiyɨtʉ mɨrɨ ipɨ', tʉuyepʉ a'tai tʉkʉipʉnʉ meruntɨrʉ yau mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ ton nɨ inserʉ amʉ' pokon pe,” ta'pʉ Sises uya. 	 Haddaba ku alla kii qarnigan dembiga iyo sinada leh kaga xishooda aniga iyo hadalkaygaba, Wiilka Aadanaha ayaa ka xishoon doona isaga markuu ammaantii Aabbihiis kula yimaado malaa'igaha quduuska ah.


Mɨrɨ pata'pʉ pe, 11 kaisaron kon ipoitorʉ ton utɨ'pʉ Kiyarari pona, wʉ' pona, Sises uya, “Mɨrɨ ya' entantɨ',” ta'pʉ rʉ'pʉ pona. 	 Markaasaa koob-iyo-tobankii xerta ahaa Galili tageen ilaa buurtii Ciise kula ballamay.


Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' tau ka'pon amʉ' enupai'ma eke pe tʉmaimu tʉku'se Sises uya, “Ui'tu auya'nokon kuru rɨ si, mɨrɨ winon tukai' kuru rɨ nɨrɨ. E'tane sa'ne uiwano' pe uye'sa' pen, e'tane rɨ uyenno'nin nʉ'pʉ esi ikasima auya'nokon pokena' pen nɨ. Ɨni'tunʉ kon pen nɨ, 	 Ciise haddaba macbudkuu ka dhex qayliyey isagoo wax baraya oo leh, Waad i taqaanniin, waana og tihiin meeshaan ka imid; anigu qudhayda kuma aan iman, laakiin kii i soo diray waa run, kan aydnaan garanaynin.


Utonpa ton nʉ'kwɨ, mɨrɨ wenai i'tutɨ': Tɨwɨ tanporon kon ka'pon amʉ' nesii inke pʉra etanin nan pe, tɨnɨn pɨ' tʉusauro'san pe, mɨrɨ awonsi'kɨ tɨnɨn pɨ' tʉusakorotasan pe, 	 Waad garanaysaan tan, walaalahayga aan jeclahayow. Laakiin nin walba ha u dhaqsado maqlinta, oo ha u gaabiyo hadalka, cadhadana ha u gaabiyo;


“Ɨpiya' si utɨ serɨ, e'tane serɨ ton ekama uya serɨ non po rɨ marɨ esi koro'tau, pori' pe e'to' eponin pe to' e'to' pe tʉyau'nokon. 	 Haddana waan kuu imanayaa, oo waxyaalahan ayaan ku hadlayaa intaan dunida joogo inay haystaan farxaddayda oo ay ka buuxsanto iyaga.


Apʉne toron amʉ' entɨ' ka'tawon kon. Ti'kiyari kon pɨnnin nan pen nɨ, anʉnnin nan pen nɨ, mɨrɨ pe pʉra amʉranʉ'nin nan pen nɨ, e'tane rɨ ɨkʉipʉnʉ kon, Epʉn pon uya to' ewekʉ. Ɨmɨrɨ'nokon ken pe' si esi pen i'nʉnkena' pe to' entai? 	 Shimbirraha cirka eega, waayo, waxba ma beeraan, waxna ma gurtaan, maqsinnona waxba kuma urursadaan, oo Aabbihiinna jannada ku jira ayaa cunto siiya. Idinku miyaydnaan ka roonayn?


E'tane Sises era'tɨsa' a'tai tʉpoitorʉ ton ense'na, mɨrɨpan uya Pi'ta eseremekʉ'pʉ, “Upiyapai enta, Se'tan!” ta'pʉ iya. “Ɨusenuminkato' esi ka'pon usenuminkato' pe, Papa usenuminkato' kasa pʉra rɨ,” ta'pʉ iya. 	 Laakiin Ciise markuu soo jeestay oo xertiisii eegay, ayuu Butros canaantay, oo wuxuu ku yidhi, Gadaal iga mar, Shayddaan yahow, waayo, waxyaalaha Ilaah kama fikirtid, waxaadse ka fikirtaa waxyaalaha dadka.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', tʉuyepʉ a'tai serɨ non pona, Kʉrai uya ta'pʉ: “Use'man nɨto' ike mɨrɨ awonsi'kɨ tʉtʉsen i'se pʉra ɨwesi'pʉ, e'tane upun ɨnkoneka'pʉ; 	 Saas daraaddeed kolkuu Masiixu dunida soo galay wuxuu lahaa, Allabaryo iyo qurbaan ma aad doonaynin, Laakiin jidh baad ii diyaarisay.


Asa'ron kon ipoitorʉ ton uya isaurokʉ etasa' a'tai, to' uya Sises e'ma'pʉka'pʉ. 	 Labadii xerta ahaydna way maqleen isagoo hadlaya, wayna raaceen Ciise.


Tʉrawaso amʉ' epuru esi pɨ' Papa tʉrawasooi esa' pe, ipokonomato' ipɨkɨrɨ pʉra iye'to' pe iyesi—eke pe tesi pɨ' main ɨnetapaino pen pe pʉra, inke pʉra tʉusakorotasen pe pʉra, te'taripasen pe pʉra, ɨsɨ pe pʉra, pʉrata epoto' pe tʉuya ipokena' pen ku'nin pen. 	 Waayo, hoggaamiyaha kiniisaddu waa inuu ceeb la'aado sida wakiilka Ilaah; oo uusan madax adkaan, oo uusan camal fududaan, oo uusan sakhraan noqon, oo uusan gacan fududaan, oo uusan faa'iidada ceebta ah jeclaan,


Ikuu'pʉ iya tapurɨpɨ'to' pe, wakʉ nonkasa' tʉuya pɨ', i'nʉmʉra rɨ Tʉmu tʉni'nʉnkanʉ yau. 	 in la ammaano cisada nimcadiisa ee uu inagu siiyey kan uu jecel yahay.


Ta auya ipɨ', ‘Ui'kiyari ikoneka' unta'napa pa, mɨrɨ tʉpo rɨ nin si, ɨyenta'na parɨ,’ tawon ɨmɨrɨ. 	 Laakiin miyaanu ku odhan doonin, Diyaari waxaan ku casheeyo, oo gunto, oo ii adeeg intaan wax cunayo oo cabbayo, kolkaa dabadeed ayaad wax cuni oo cabbi?


A'ko pe si Are' Wʉpʉ piyapai, tʉutɨsen asanta epokapʉ iya a'tai, anpisin pe te'san ipoitorʉ ton e'sara'tɨ'pʉ Papa apurɨpɨtʉ pɨ', tʉukɨ'pɨ'nʉnpɨ'se eke pe, pori' pe tesi kon pɨ', apʉne pʉra tanporon nɨ eke Papa tʉrawasooi rɨ ku'pɨ'sa' Sises uya ensa' tʉuya'nokon pɨ'. 	 Goortuu ku soo dhowaanayay xataa meeshii Buur Saytuun laga dego, dadkii oo dhan oo xertii ahaa ayaa bilaabay inay farxaan, oo cod weyn Ilaah ku ammaanaan waxa xoogga leh oo dhan oo ay arkeen aawadood,


Eke, ka'tawon iwekupiri esi'pʉ, 12 kaisa rɨ imʉra'taai ton mɨrɨ awonsi'kɨ 12 kaisa rɨ inserʉ amʉ' esi 12 kaisaron mʉra'ta amʉ' airɨ'ne. Mʉra'ta pɨ'ne 12 kaisaron kon Esuwerʉ pon kon ese' ton e'menukasa' esi'pʉ. 	 oo waxay lahayd derbi weyn oo dheer; oo waxay kaloo lahayd laba iyo toban irdood, oo irdahana waxaa ka taagnaa laba iyo toban malaa'igood; oo waxaa ku qornaa magacyo, kuwaas oo ah magacyadii laba iyo tobanka qabiil oo reer binu Israa'iil;


Mɨrɨ tʉpo, “Ekoneka', asapatooi ipata'tɨ',” ta'pʉ inserʉ uya ipɨ', mɨrɨpan kupʉ'pʉ Pi'ta uya. “Ɨpon pʉro'pon ipata'tɨ', mɨrɨ awonsi'kɨ uya'kɨrɨ ɨsi'kɨ,” ta'pʉ inserʉ uya. 	 Markaasaa malaa'igtii waxay ku tidhi, Gunto oo kabahaaga xidho. Taas buuna yeelay. Markaasay waxay ku tidhi isagii, Dharkaagii huwo oo i soo raac.


Tʉron kon uri'sami'si amʉ' uya enpɨtʉ'pʉ ɨnnonsi'kɨ, mɨrɨpan kon koro'tau Meri Mataren, Meri kanan aiko Isens mɨrɨ awonsi'kɨ Isoses san, mɨrɨ awonsi'kɨ Saromi esi'pʉ. 	 Waxaana joogay dumar meel fog ka eegayay, oo waxaa ku dhex jirtay Maryan tii reer Magdala, iyo Maryan oo ahayd Yacquub Yare iyo Yoosee hooyadood, iyo Saloome,


Ran esi'pʉ Aminatapu kʉipʉnʉ pe, Aminatapu esi'pʉ Naisan kʉipʉnʉ pe, Naisan esi'pʉ Sarʉman kʉipʉnʉ pe, 	 Araamna wuxuu dhalay Caminadaab, Caminadaabna wuxuu dhalay Naasoon, Naasoonna wuxuu dhalay Salmoon,


Pori' pe te'ton kon kamoro ɨsɨ pe rɨ, ipan pe rɨ tʉkota'masan wakʉ kupʉ to' uya wenai, to' iwano' pe Papa e'to' esa' wannɨ pe esi. 	 Waxaa barakaysan kuwa xaqnimada aawadeed loo silciyo, waayo, boqortooyada jannada iyagaa leh.


E'tane Panapas uya inee'pʉ itekare ekamase'na enno'sa' kon piya'. Panapas uya enpoika'pʉ to' pɨ', “Saarʉ utɨ koro'tau Tamaskas e'ma tau, Itepuru ene'pʉ iya, mɨrɨpan uya auro'ka'pʉ,” ta'pʉ iya. Panapas uya nɨrɨ to' auro'ka'pʉ, “Saarʉ uya Sises ekareei ekama'pʉ enari'mʉra Tamaskas pon kon ka'pon amʉ' pɨ',” ta'pʉ iya. 	 Laakiin Barnabas baa kaxeeyey, oo wuxuu u geeyey rasuulladii oo u sheegay siduu Rabbiga ugu arkay jidka, iyo inuu la hadlay, iyo siduu Dimishaq geesinimo ugu wacdiyey magaca Ciise.


Tanporo 276 kaisa rɨ ina esi'pʉ kanau yau. 	 Oo intayadii doonnidii ku jirtay oo dhammu waxaannu ahayn laba boqol iyo lix iyo toddobaatan qof.


Serɨ ton pɨ' Sises usaurokʉ e'nonkasa' a'tai, anpisin ton nɨ ka'pon amʉ' usewansiuka'pʉ enupan nɨto' iya pɨ', 	 Waxaa dhacay goortii Ciise hadalladan dhammeeyey, in dadkii oo dhammu waxbariddiisa la yaabeen,waayo, wuxuu wax u barayay sida mid amar leh oo uma uu baraynin sida culimmada.


Tanporo kareta amʉ' pu'kena' ton nʉmenuka'pʉ ka'pon amʉ' auro'kanin pe ipɨ' uya serɨ ekamasa': Ɨnʉ' rɨ kʉrɨ Sises apurɨnin pe te'sen uya, tʉmakooi pɨ' usentu'man nɨto' eporo mɨrɨ itese' poro,” ta'pʉ iya. 	 Isaga nebiyada oo dhan ayaa u markhaati fura in mid kastoo isaga rumaystaa uu magiciisa ku helo dembidhaafka.


Mɨrɨ a'tai si, to' uya Ka'pon, Papa winon ento' oton uyepʉ kapuru' yau tʉmeruntɨrʉ ke, mɨrɨ awonsi'kɨ eke rɨ a'kwarʉ pokon pe. 	 Markaasay arki doonaan Wiilka Aadanaha oo daruur ku imanaya, isagoo leh xoog iyo ammaan weyn.


Nai kasa ɨtonpa pɨ', ‘Utonpa, apʉne amuru simo'kai' ɨyenu apai,’ ta auya, ɨyenu awon nɨ paranka ene auya pen nɨ e'tane? Ɨmɨrɨ'nokon wakʉ pe te'ku'san, wapiya ɨyenu apai paranka imo'kaka'kɨ, mɨrɨ a'tai wakʉ pe ene auya ɨtonpa enu apai amuru mo'ka pa,” ta'pʉ Sises uya. 	 Sidee baad walaalkaa ugu odhan kartaa, Walaalow i daa, saxarka ishaada ku jira aan kaa saaree, adiga oo aan arkaynin dogobka ishaada ku jira? Labawejiile yahow, horta dogobka ishaada ku jira iska saar, goortaasaad bayaan u arkaysaa inaad saxarka isha walaalkaa ku jira ka saarto.