Rumariˈ xquikupilaˈ ca ri coloˈ riche (rixin) ri anclas, y ri anclas xebe ca chuxeˈ ri mar. Y xequisol ca ri kˈabet riche (rixin) ri barco. Cˈacˈariˈ xquijotobaˈ ri jun nimalaj tziek ri cˈo apo chuwech ri barco, y ri cakˈikˈ xuchop runimic ri barco chuchiˈ yaˈ. 	 و بند لنگرها را بریده، آنها را دردریا گذاشتند و بندهای سکان را باز کرده، وبادبان را برای باد گشاده، راه ساحل را پیش گرفتند.


Ri Dios ma tzˈetetel ta, pero ruma ri Cˈajolaxel xpe chuwech re ruwachˈulef, rumariˈ xtzˈetetej achique rubanic ri Dios. Ruma ri Cˈajolaxel can ya wi cˈa Riyaˈ ri cˈo nabey, y más nim rukˈij que chiquiwech quinojel ri cosas ri cˈo. 	 و او صورت خدای نادیده است، نخست زاده تمامی آفریدگان.


Ri Jesús xjel cˈa apo quiqˈui, y xubij cˈa chique: Ronojel cˈa kˈatbel tzij jachon pa nukˈaˈ riyin, can queriˈ ri chilaˈ chicaj y queriˈ chukaˈ waweˈ chuwech re ruwachˈulef. 	 پس عیسی پیش آمده، بدیشان خطاب کرده، گفت: «تمامی قدرت در آسمان و بر زمین به من داده شده است.پس رفته، همه امت‌ها را شاگرد سازید و ایشان رابه اسم اب و ابن و روح‌القدس تعمید دهید.


Xtiquicˈaxaj cˈa ri chˈabel ri yecˈut chiquiwech ri xa quiche (quixin) winek ri xa caˈiˈ quipalej y ma kitzij ta ri niquibij, winek ri majun kˈaxon niquinaˈ pa cánima tek niquiben ri etzelal. 	 به ریاکاری دروغگویان که ضمایر خود را داغ کرده‌اند؛


Y yacˈariˈ tek riyeˈ chukaˈ xtiquibij: Ajaf, riyoj majun bey xatkatzˈet ta chi natij ta wayjal, nichakiˈj ta achiˈ, chukaˈ majun bey xatkatzˈet ta pa katinamit chi nicˈatzin aposada, o chi man ta jun atziak, yit yawaˈ ta, yitcˈo ta pa cárcel. Riyoj majun bey xatkatzˈet ta chi que ta riˈ acˈulwachin, rumariˈ can majun wi cˈa utzil xkaben chawe, xquechaˈ. 	 پس ایشان نیز به پاسخ گویند: ای خداوند، کی تو را گرسنه یا تشنه یاغریب یا برهنه یا مریض یا محبوس دیده، خدمتت نکردیم؟


Y ri ixok xubij cˈa chare ri Jesús: Táta, pero re pozo reˈ nej rupan y ri yaˈ nej cˈo wi ka, y riyit majun cˈo ta awuqˈui riche (rixin) chi nawelesaj ka yaˈ. ¿Acuchi (achique) cˈa nacˈom wi ri yaˈ ri niyaˈo cˈaslen ri natzuj (nasuj)? 	 زن بدو گفت: «ای آقادلو نداری و چاه عمیق است. پس از کجا آب زنده داری؟


Y ruma can cˈo yan chic kˈij ri majun utzilaj waˈin kabanon, ri Pablo xbepaˈeˈ pe chiriˈ chiquicojol quinojel, y xubij chique: Xinimaj ta jubaˈ ri xinbij chiwe ri pa Creta, man ta na xoj‑el pe, man ta xkacˈulwachij quereˈ y man ta chukaˈ xkatzˈilaˈ re barco, ri rusamajbal y ri ejkaˈn ri rucˈamom pe. 	 و بعد از گرسنگی بسیار، پولس در میان ایشان ایستاده، گفت: «ای مردمان، نخست می‌بایست سخن مرا پذیرفته، از کریت نقل نکرده باشید تا این ضرر و خسران را نبینید.


Y ri achiˈaˈ fariseos can xu (xe wi) xquitzˈet ca ri xbanatej, xebe y xbequimoloˈ quiˈ riche (rixin) chi niquichˈob achique rubanic niquiben riche (rixin) chi niquicamisaj ri Jesús. 	 اما فریسیان بیرون رفته، بر او شورا نمودند که چطور او را هلاک کنند.


Can kitzij wi cˈa nbij chiwe, ri xticˈulu cˈa riche (rixin) ri ntek el riyin, can yin cˈa riyin ri yirucˈul. Y ri xquicˈulu cˈa riyin, xa can xtucˈul cˈa chukaˈ ri yin takayon pe. 	 آمین آمین به شما می‌گویم هر‌که قبول کندکسی را که می‌فرستم، مرا قبول کرده؛ و آنکه مرا قبول کند، فرستنده مرا قبول کرده باشد.»


Ma tikamalij ta kacˈuˈx chi nikamol kiˈ, ma tikaben ta achiˈel niquiben nicˈaj chic ri xa xcˈuluj chique chi ma yeˈapon ta iwuqˈui tek nimol iwiˈ. Pa ruqˈuexel chi queriˈ niben, xa can tipixabalaˈ iwiˈ chiˈiwachibil iwiˈ. Y más rajawaxic chi niben queriˈ ruma iwetaman chi xa napon yan ri kˈij tek xtipe chic jun bey ri Ajaf. 	 و از با هم آمدن در جماعت غافل نشویم چنانکه بعضی را عادت است، بلکه یکدیگر را نصیحت کنیم و زیادتر به اندازه‌ای که می‌بینید که آن روز نزدیک می‌شود.


Yacˈa ri raken nitzˈitzˈan achiˈel ri chˈichˈ bronce tek jabel joskˈin ruwech. Can niperekˈun (nirapakˈun), achiˈel ta pa jun kˈakˈ cˈo wi. Y ri ruchˈabel can sibilaj cˈa niwajin, achiˈel yewajin ri raken tak yaˈ. 	 و پایهایش مانند برنج صیقلی که در کوره تابیده شود، و آواز او مثل صدای آبهای بسیار؛


Queriˈ ri tzˈibatal ca. Y riyoj ketaman chi ri nubij ri ley ri tzˈibatal ca, chique ri yecˈo chuxeˈ ri ley nichˈo wi, riche (rixin) chi queriˈ can majun cˈa nicowin nibin chi majun rumac. Can quinojel cˈa ri yecˈo chuwech re ruwachˈulef cˈo chi yeˈapon na chuwech ri Dios riche (rixin) chi nikˈat tzij pa quiwiˈ. 	 الان آگاه هستیم که آنچه شریعت می‌گوید، به اهل شریعت خطاب می‌کند تا هر دهانی بسته شود و تمام عالم زیر قصاص خدا آیند.


Y ri Lokˈolaj Espíritu y ri kˈopoj ri nicˈuleˈ riqˈui ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl, niquibij cˈa: Catam pe Jesús. Y ri yeˈacˈaxan, can tiquibij chukaˈ: Catam pe Jesús. Y ri nichakiˈj ruchiˈ y can nrajoˈ cˈa nipe, tipe cˈa y tukumuˈ ri Yaˈ riche (rixin) cˈaslen. Y re Yaˈ reˈ xa nisipex. 	 و روح و عروس می‌گویند: «بیا!» و هر‌که می‌شنود بگوید: «بیا!» و هر‌که تشنه باشد، بیاید وهر‌که خواهش دارد، از آب حیات بی‌قیمت بگیرد.


Ruma riyin can nwacˈaxaj wi chi riyit can nawajoˈ ri Ajaf Jesús y acukuban acˈuˈx jabel riqˈui y can yeˈawajoˈ chukaˈ ri lokˈolaj tak kachˈalal. 	 چونکه ذکرمحبت و ایمان تو را شنیده‌ام که به عیسی خداوندو به همه مقدسین داری،


Y cˈo chic cˈa qˈuiy kˈij ticˈojeˈ ri Saulo chiriˈ pa Damasco, tek ri israelitas xquichˈob chi niquicamisaj. 	 اما بعد از مرور ایام چند یهودیان شورا نمودند تا او را بکشند.


Y yacˈariˈ tek xpe jun nimalaj cakˈikˈ pa ruwiˈ ri choy. Ri ruwiˈ yaˈ xa jubaˈ ma numuk ri jucuˈ. Pero ri Jesús warnek el. 	 ناگاه اضطراب عظیمی در دریاپدید آمد، بحدی که امواج، کشتی را فرومی گرفت؛ و او در خواب بود.


Can xquicˈutulaˈ cˈa utzil chake chi nikayaˈ kˈij chique chi yetoˈon chukaˈ riyeˈ, tek nikamol el ofrenda riche (rixin) chi nikacˈuaj chique ri lokˈolaj tak kachˈalal ri nicˈatzin quitoˈic. 	 التماس بسیار نموده، این نعمت و شراکت در خدمت مقدسین را از ما طلبیدند.


Yacˈa tek waynek chic, riyaˈ xunaˈ chi can xtzolin chic pe ri ruchukˈaˈ. Y xcˈojeˈ na ka caˈiˈ oxiˈ kˈij quiqˈui ri kachˈalal ri yecˈo chiriˈ pa Damasco. 	 و غذا خورده، قوت گرفت و روزی چند با شاگردان در دمشق توقف نمود.


Riyin ma yiqˈuix ta cˈa ntzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, ruma ri lokˈolaj chˈabel reˈ can ruchukˈaˈ wi ri Dios riche (rixin) chi yerucol ri yeniman riche (rixin). Ri chˈabel cˈa riˈ nabey xtzijox chique ri israelitas; y cˈacˈariˈ xtzijox chukaˈ chique ri ma ye israelitas ta. 	 زیرا که از انجیل مسیح عار ندارم چونکه قوت خداست، برای نجات هر کس که ایمان آورد، اول یهود و پس یونانی،


Y tek xeˈapon pa Cesarea ri ye ucˈuayon el riche (rixin) ri Pablo, xbequijachaˈ cˈa ri wuj pa rukˈaˈ ri Félix ri aj kˈatbel tzij, y xquijech chukaˈ apo ri Pablo chare. 	 و چون ایشان وارد قیصریه شدند، نامه را به والی سپردند و پولس را نیز نزد اوحاضر ساختند.


Achiˈel xuben ri Sara; riyaˈ can xunimaj rutzij ri Abraham ri rachijil, y wajaf chukaˈ xchaˈ chare. Y riyix kachˈalal ixokiˈ rucˈamon chi nibix riy rumam ca ri Sara chiwe, pero wi can nicˈuaj jun utzilaj cˈaslen y ma nixibij ta iwiˈ xabachique ri nipe chiwij. 	 مانند ساره که ابراهیم را مطیع می‌بودو او را آقا می‌خواند و شما دختران او شده‌اید، اگر نیکویی کنید و از هیچ خوف ترسان نشوید.


Y can queriˈ chukaˈ ri chˈabel ri niquibilaˈ ri principaliˈ tak sacerdotes. Riyeˈ y ri aj tzˈibaˈ, ri achiˈaˈ fariseos y ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij, niquitzeˈej cˈa ri Jesús y niquibilaˈ cˈa chiquiwech: 	 همچنین نیزروسای کهنه با کاتبان و مشایخ استهزاکنان می‌گفتند:


Rumacˈariˈ ri Pedro xubij chare ri achi ri Eneas rubiˈ: Ya ri Jesucristo ri yacˈachojsan. Cayacatej cˈa, y tachojmirisaj la awarabel, xchaˈ ri Pedro chare. Y ri Eneas can yariˈ xpaˈeˈ el. 	 پطرس وی را گفت: «ای اینیاس، عیسی مسیح تو را شفامی دهد. برخیز و بستر خود را برچین که او درساعت برخاست.»


Y ri Judas xubij cˈa chique chi can xtujech ri Jesús pa quikˈaˈ. Y xuchop cˈa ruchˈobic chi achique ta rubanic nuben chi xtujech pa quikˈaˈ ri achiˈaˈ riˈ, y xuchˈob chi nujech tek majun winek quimolon ta quiˈ riqˈui ri Jesús. 	 و اوقبول کرده در صدد فرصتی برآمد که اورا درنهانی از مردم به ایشان تسلیم کند.


Ri wech aj Israel can ye achiˈel jun cheˈ ri olivo rubiˈ ri can ticon wi ka. Pero yecˈo rukˈaˈ ri xejokˈ el. Y riyix ri ma yix israelitas ta, xa yix achiˈel rukˈaˈ jun chic cheˈ olivo chukaˈ rubiˈ ri xa ma ticon ta ka, ri xa ruyon tzˈucnek pe. Y riyix xixtic ka pa ruwiˈ ri cheˈ ri can ticon wi ka, ri acuchi (achique) xejokˈ wi el ri rukˈaˈ, y rumariˈ riyix can xixoc cˈa rutzˈakat ri ruchiˈel ri cheˈ riˈ y qˈuiy utzil ri xticˈul. 	 و چون بعضی از شاخه‌ها بریده شدند و تو که زیتون بری بودی در آنها پیوند گشتی و در ریشه وچربی زیتون شریک شدی،


Y ri Jesús xkˈax chic apo jucˈan ruchiˈ raken yaˈ Jordán y xcˈojeˈ cˈa ka qˈuiy kˈij ri chiriˈ; ri acuchi (achique) xeruben wi bautizar winek ri Juan ri Bautista, pa nabey mul. 	 و باز به آن طرف اردن، جایی که اول یحیی تعمید می‌داد، رفت و در آنجا توقف نمود.


Waweˈ cˈo ri rey Agripa. Rumariˈ man cˈa nxibij ta wiˈ yichˈo apo, ruma riyin nchˈob chi can ronojel ri ye banatajnek ye retaman, ruma xa can pa sakil ri banatajnek wi. 	 زیراپادشاهی که در حضور او به دلیری سخن می‌گویم، از این امور مطلع است، چونکه مرا یقین است که هیچ‌یک از این مقدمات بر او مخفی نیست، زیرا که این امور در خلوت واقع نشد.


Y yacˈariˈ tek ri Pilato xucˈutuj chare ri Jesús: ¿Yit cˈa riyit ri qui‑Rey ri israelitas? xchaˈ chare. Y ri Jesús xubij cˈa: Jaˈ (je), queriˈ. Can achiˈel ri xabij, xchaˈ. 	 پیلاطس از او پرسید: «آیا تو پادشاه یهودهستی؟» او در جواب وی گفت: «تو می‌گویی.»


Y yacˈa tek kˈaxnek chic ri caˈiˈ kˈij, ri Jesús xubij chique ri discípulos: Wacami kojtzolin cˈa pa Judea. 	 و بعد از آن به شاگردان خود گفت: «باز به یهودیه برویم.»


Riyin ma yincˈo ta apo iwuqˈui, pero ri wánima cˈo iwuqˈui. Y rumariˈ xinchˈob yan ri achique nicˈatzin chi nikaben chare ri kachˈalal ri cˈo chupan ri mac riˈ. 	 زیرا که من هرچند درجسم غایبم، اما در روح حاضرم؛ و الان چون حاضر، حکم کردم در حق کسی‌که این را چنین کرده است.


Riyin ri Pablo, yin jun rusamajel ri Dios y jun ruˈapóstol ri Jesucristo. Riyaˈ xirutek cˈa chiquitoˈic ri ye chaˈon ruma ri Dios, riche (rixin) chi queriˈ niquicukubaˈ más quicˈuˈx riqˈui. Y xirutek quiqˈui chukaˈ riche (rixin) chi niquetamaj jabel ri kitzij, ri yarucˈuaj chupan ri utzilaj cˈaslen ri nrajoˈ ri Dios. 	 پولس، غلام خدا و رسول عیسی مسیح برحسب ایمان برگزیدگان خدا و معرفت آن راستی که در دینداری است،


Yacˈa ri Jesús xubij chique ri rudiscípulos: Tiyaˈ quiway riyix, xchaˈ chique. Y riyeˈ xquibij: ¿Riyit nabij chi yojbe chulokˈic caˈiˈ ciento denarios caxlan wey riche (rixin) chi yewaˈ riyeˈ? xechaˈ chare. 	 درجواب ایشان گفت: «شما ایشان را غذا دهید!» وی را گفتند: «مگر رفته، دویست دینار نان بخریم تا اینها را طعام دهیم!»


Pero riyeˈ ma xkˈax ta chiquiwech ri xbix chique ruma ri Jesús, chi can chrij ri Tataˈixel nichˈo wi. 	 ایشان نفهمیدند که بدیشان درباره پدر سخن می‌گوید.


Chikajujunal kojcanaj cˈa achiˈel kabanon tek xojsiqˈuix (xojoyox) ruma ri Dios. 	 هرکس در هر حالتی که خوانده شده باشد، در همان بماند.


¿Achique ruma tek re Jesús nubij chare la achi laˈ chi nucuy rumac? Can itzel ri nubij ruma nuben chi can ya Riyaˈ ri Dios. ¿Ruma achique ta chic jun ri nicuyu mac? Majun chic jun. Xaxu (xaxe) wi ri Dios ri nicuyu mac, yechaˈ cˈa pa tak cánima ri aj tzˈibaˈ riˈ. 	 که «چرا این شخص چنین کفر می‌گوید؟ غیر از خدای واحد، کیست که بتواند گناهان را بیامرزد؟»


Y ri Jesús rutzuliben ri ixok tek xubij chare ri Simón ri fariseo: ¿Natzˈet re ixok reˈ? Riyin tek xinoc pe re waweˈ pan awachoch, ma xayaˈ ta nuyaˈ chˈajbel waken. Yacˈa re ixok reˈ xeruchˈej re waken riqˈui ri ruyaˈal ri runakˈ tak ruwech, y xeruchakirisaj riqˈui ri rusmal tak ruwiˈ. 	 پس به سوی آن زن اشاره نموده به شمعون گفت: «این زن را نمی بینی، به خانه تو آمدم آب بجهت پایهای من نیاوردی، ولی این زن پایهای مرا به اشکها شست و به مویهای سر خود آنها راخشک کرد.


Yacˈa ri Jesús xubij chare ri ixok: Ri rutzil ri Dios ma utz ta chi chare xabachique niyaˈox (nyaˈ) wi. Ruma ma rucˈamon ta chi nelesex quiway ri alcˈualaxelaˈ, riche (rixin) chi niyaˈox (nyaˈ) chique ri tak tzˈiˈ, xchaˈ ri Jesús. 	 در جواب گفت که «نان فرزندان را گرفتن و نزد سگان انداختن جایزنیست.»


Y tek ntajin cˈa chuporoxic ri pon, quinojel cˈa ri winek ri quimolon quiˈ ri chuwajay el, yetajin niquiben orar. 	 و در وقت بخور، تمام جماعت قوم بیرون عبادت می‌کردند.


Yacˈariˈ tek ri achiˈaˈ fariseos xquicˈutuj cˈa chare ri achi ri moy tek rubanon ca: ¿Achique cami chi achi ri xbano chawe chi yatzuˈun chic, nachˈob riyit? Y ri achi riˈ xubij: Riyin nchˈob chi Riyaˈ jun profeta ri nikˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios, xchaˈ chique. 	 باز بدان کور گفتند: «تو درباره او چه می‌گویی که چشمان تو را بینا ساخت؟» گفت: «نبی است.»


Ruma ri cánima re winek reˈ xa xquicowirisaj. Cˈayef (cuesta) chi ntoc pa tak quixquin ri niquicˈaxaj. Ri runakˈ tak quiwech, quiyupuban, ruma ma nicajoˈ ta yetzuˈun. Riyeˈ can majun nicajoˈ, can ma nicajoˈ ta niquicˈaxaj, can ma nicajoˈ ta nika pa tak cánima, ma nicajoˈ ta nitzolin pe quicˈuˈx, riche (rixin) chi riyin nchojmirisaj ri quicˈaslen. 	 زیرا دل این قوم غلیظ شده و به گوشهای سنگین می‌شنوند و چشمان خود را برهم نهاده‌اند، مبادا به چشمان ببینند و به گوشهابشنوند و به دل بفهمند و بازگشت کنند تا ایشان راشفا بخشم."


Yacˈa ri ixokiˈ ri coyoben chic alanen, y ri ixokiˈ ri xa cˈa yetzˈuman na ri tak cal, juyiˈ cˈa oc quiwech tek xtapon ri kˈij riˈ. Ruma chi chupan ri kˈij riˈ can xtikˈax ruwiˈ ri tijoj pokonal ri xtipe pa ruwiˈ re ruwachˈulef, y can xtika wi cˈa ri royowal ri Dios pa ruwiˈ re tinamit reˈ. 	 لیکن وای بر آبستنان وشیردهندگان در آن ایام، زیرا تنگی سخت برروی زمین و غضب بر این قوم حادث خواهد شد.


¿Achique xtikabij wacami? ¿La utz cami chi cˈa yojmacun na riche (rixin) chi nikˈalajin más rutzil ri Dios kiqˈui? 	 پس چه گوییم؟ آیا در گناه بمانیم تا فیض افزون گردد؟


Y chique ri yecˈayin palomax xubij cˈa: Queˈiwelesaj el reˈ waweˈ. Y ma tiben ta chare ri rachoch ri Nataˈ Dios, jun cˈaybel, xchaˈ ri Jesús. 	 و به کبوترفروشان گفت: «اینها را ازاینجا بیرون برید و خانه پدر مرا خانه تجارت مسازید.»


Y ri Festo xoka cˈa pa Cesarea riche (rixin) chi norucˈuluˈ ca ri rusamaj, ruma ya riyaˈ ri ntoc ca aj kˈatbel tzij. Y pa rox kˈij cˈa chare ri tucˈom wi ca ri rusamaj, riyaˈ xbe cˈa anej pa tinamit Jerusalem. 	 پس چون فستوس به ولایت خودرسید، بعد از سه روز از قیصریه به اورشلیم رفت.


Queriˈ nikacˈutuj chare ri Dios, ruma nikajoˈ chi riqˈui ta ri utzilaj cˈaslen ri nicˈuaj riyix, ri Kajaf Jesucristo xtiyaˈox (xtyaˈ) ta rukˈij rucˈojlen, y Riyaˈ xtuben ta chukaˈ chiwe riyix chi xticˈojeˈ ikˈij, ruma riqˈui ri ka‑Dios y ri Ajaf Jesucristo, can cˈo wi sibilaj utzil. 	 تا نام خداوند ما عیسی مسیح در شما تمجید یابد و شما در وی بحسب فیض خدای ما و عیسی مسیح خداوند.


Ruma ri winek ri xa riqˈui re ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx ma xquetamaj ta ruwech ri Dios riqˈui ri quinaˈoj ka riyeˈ. Yacˈa ri Dios ruma can nim wi ri runaˈoj cˈo, rumariˈ xrajoˈ xerucol ri xqueniman riche (rixin), rumacˈariˈ xutek rutzijoxic ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic chique. Yecˈa ri nicˈaj chic, riyeˈ xa majun xcˈatzin wi chique. 	 زیرا که چون برحسب حکمت خدا، جهان ازحکمت خود به معرفت خدا نرسید، خدا بدین رضا داد که بوسیله جهالت موعظه، ایمانداران رانجات‌بخشد.


Ruma ri wech aj Israel, riyeˈ nicajoˈ chi ri Dios can ta nuben milagros chiquiwech riche (rixin) chi niquinimaj. Y ri ma ye israelitas ta, xa ya ri nimaˈk tak naˈoj ri xa riche (rixin) re ruwachˈulef ri niquicanoj. 	 چونکه یهود آیتی می‌خواهند ویونانیان طالب حکمت هستند.


Y ri xbanatej, xetamatej cˈa cuma quinojel ri winek ri yecˈo chiriˈ pa tinamit Jope, y ye qˈuiy cˈa winek xeniman ri Ajaf Jesús chiriˈ. 	 چون این مقدمه در تمامی یافا شهرت یافت، بسیاری به خداوند ایمان آوردند.و دریافا نزد دباغی شمعون نام روزی چند توقف نمود.


Y ri Jesús xubij cˈa chique ri achiˈaˈ riˈ: ¿Achique cˈa rubin ca ri Moisés chiwe chi niben? xchaˈ chique. 	 در جواب ایشان گفت: «موسی شما را چه فرموده است؟»


Rumariˈ sibilaj cˈa xquixibij quiˈ, y xsach quicˈuˈx. Y can yacˈariˈ tek xequitzˈet ye caˈiˈ achiˈel achiˈaˈ ye paˈel apo quiqˈui, y nitzˈitzˈan ri quitziak. 	 و واقع شد هنگامی که ایشان از این امر متحیر بودند که ناگاه دو مرد در لباس درخشنده نزد ایشان بایستادند.


Y ruma ri yoj ralcˈual chic ri Dios, ri Dios xutek cˈa pe ri Lokˈolaj Espíritu riche (rixin) ri Rucˈajol pa tak kánima. Y ri Lokˈolaj Espíritu ri cˈo pa tak kánima, Nataˈ, nichaˈ cˈa chare ri Dios. 	 اما چونکه پسر هستید، خدا روح پسرخود را در دلهای شما فرستاد که ندا می‌کند «یاابا» یعنی «ای پدر.»


Y quinojel cˈa ri winek riˈ can ye tzeketel cˈa el chiquij, y sibilaj cˈa pa quichiˈ niquiben y niquibilaˈ cˈa: ¡Ticamisex ri Pablo! yechaˈ. 	 زیرا گروهی کثیر از خلق از عقب او افتاده، صدا می‌زدند که «اورا هلاک کن!»


Chiˈiwonojel riyix xiwacˈaxaj ri xubij chi ya Riyaˈ ri Cristo. Can itzel cˈa xuben chuwech ri Dios. ¿Achique cˈa nibij riyix wacami chi nikaben chare? xchaˈ riyaˈ. Y quinojel cˈa xquibij: Rucˈamon cˈa chi nicamisex. 	 کفر او را شنیدید! چه مصلحت می‌دانید؟» پس همه بر او حکم کردند که مستوجب قتل است.


Y ri ángel xubij cˈa chukaˈ chare ri Pedro: Tachojmirisaj cˈa el awiˈ, y tacusaj el la axajab. Y tek ruchojmin chic riˈ ri Pedro, ri ángel xubij chare: Taboroˈ el awiˈ chupan la akˈuˈ, y joˈ, xchaˈ ri ángel. 	 و فرشته وی راگفت: «کمر خود را ببند و نعلین برپا کن.» پس چنین کرد و به وی گفت: «ردای خود را بپوش و ازعقب من بیا.»


Y ronojel cˈa cheˈ ri ma niquiyaˈ ta utzilaj tak quiwech, yechoy el y cˈacˈariˈ yecˈak pa kˈakˈ. 	 هر درختی که میوه نیکو نیاورد، بریده و در آتش افکنده شود.


Y ruma iniman ri Cristo, rumariˈ can iniman chukaˈ ri Dios ri xbano chare ri Cristo chi xcˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ. Y ya chukaˈ Riyaˈ ri xbano chi cˈo rukˈij rucˈojlen ri Cristo. Queriˈ xuben ruma xrajoˈ chi can nicukubaˈ icˈuˈx riqˈui Riyaˈ y niwoyobej ri utzil ri xtuyaˈ pan iwiˈ. 	 که بوساطت او شما بر آن خدایی که او را از مردگان برخیزانیدو او را جلال داد، ایمان آورده‌اید تا ایمان و امیدشما بر خدا باشد.


Ri chicop ri yeporox chawech, y chukaˈ ri chicop ri yetzuj (yesuj) chawe ruma quimac ri winek, ma xeka ta chawech. 	 به قربانی های سوختنی و قربانی های گناه رغبت نداشتی.


Pero ruma cˈa ri achiˈaˈ riˈ ma yecowin ta niquitoj ri quicˈas, ri achi ri yayon ri puek chique pa kajic, xubij chi ma tiquitoj ta chic, xa tiqˈuis chi queriˈ, xchaˈ chique. Y cˈacˈariˈ ri Jesús xubij chukaˈ chare ri Simón ri fariseo: Wacami tabij cˈa chuwe, ¿achique cˈa chique ri ye caˈiˈ achiˈaˈ riˈ ri más najowan riche (rixin) ri achi ri xyaˈo puek pa kajic? 	 چون چیزی نداشتند که ادا کنند، هر دو را بخشید. بگو کدام‌یک از آن دو او را زیادترمحبت خواهد نمود.»


Yacˈa ri Tomás, ri jun chique ri cablajuj rudiscípulos ri Jesús, ri nibix chukaˈ Dídimo chare, xa man cˈo ta quiqˈui ri rachibil, tek ri Jesús xocˈulun chiquicojol. 	 اما توما که یکی از آن دوازده بود و او را توام می‌گفتند، وقتی که عیسی آمد با ایشان نبود.


Xa can riqˈui cˈa ri lokˈolaj ruquiqˈuel ri Cristo xixcol wi pe. Riyaˈ can achiˈel jun alaj carneˈl ri nicamisex chuwech ri Dios; carneˈl ri majun ruyabil y jabel chˈajchˈoj. 	 بلکه به خون گرانبها چون خون بره بی‌عیب و بی‌داغ یعنی خون مسیح،


Y can sibilaj cˈa yiquicot ruma ma pa Betania ta yincˈo wi tek xcom ri Lázaro, riche (rixin) chi queriˈ riyix yininimaj. Wacami, joˈ cˈa pa Betania, ri acuchi (achique) cˈo wi ri Lázaro, xchaˈ ri Jesús. 	 و برای شما خشنود هستم که درآنجا نبودم تا ایمان آرید ولکن نزد او برویم.»


Ri achiˈaˈ riˈ queriˈ xquibij chare riche (rixin) chi niquitojtobej ri Jesús; riche (rixin) chi queriˈ yecowin yetzujun (yesujun) chrij. Pero ri Jesús xa xluqueˈ ka, y cˈo cˈa xerutzˈibaj ka pan ulef riqˈui ri ruwiˈ rukˈaˈ. 	 و این را از روی امتحان بدو گفتند تا ادعایی بر او پیدا کنند. اما عیسی سر به زیرافکنده، به انگشت خود بر روی زمین می‌نوشت.


Y chanin cˈa xbe rutzijol ri Jesús, y rumariˈ ri winek ri yecˈo pa tak tinamit ri yecˈo pe chunakajal ri Galilea, chanin cˈa xquicˈaxaj ri yerubanalaˈ ri Jesús. 	 و اسم او فور در تمامی مرز و بوم جلیل شهرت یافت.


Y tek riyix nimol iwiˈ, riche (rixin) chi ninataj ri rucamic ri Ajaf Jesucristo, can niben wi cˈa ri lokˈolaj waˈin, pero xa ma ya ta cˈa rubanic niben. 	 پس چون شما دریک جا جمع می‌شوید، ممکن نیست که شام خداوند خورده شود،


Y ri cajiˈ riˈ, cˈo waktek quixicˈ chiquijujunal, y can nojnek wi cˈa ri quij y ri ruxeˈ tak quixicˈ riqˈui ri runakˈ tak quiwech. Y chi pakˈij chi chakˈaˈ niquiyaˈ rukˈij ri Dios, y niquibij: Lokˈolaj, lokˈolaj, lokˈolaj wi ri Ajaf. Dios ri can cˈo uchukˈaˈ pa rukˈaˈ riche (rixin) chi nicowin nuben ronojel. Riyaˈ can cˈo wi pe ri pa rutiquiribel, cˈo re wacami, y xticˈojeˈ chukaˈ re xtibe kˈij xtibe sek, yechaˈ cˈa. 	 و آن چهار حیوان که هر یکی از آنها شش بال دارد، گرداگرد و درون به چشمان پر هستند وشبانه‌روز باز نمی ایستند از گفتن «قدوس قدوس قدوس، خداوند خدای قادر مطلق که بود وهست و می‌آید.»


Jabel ruwaˈikˈij tek wuma riyin yixyokˈ y tek ri winek itzel niquinaˈ chiwe, y niquibij ronojel itzel chiwij, y tek wuma riyin nitzˈuculux tzij chiwij. 	 خوشحال باشید چون شما را فحش گویند و جفا رسانند، وبخاطر من هر سخن بدی بر شما کاذبانه گویند.


Riyaˈ nracˈaxaj cˈa ri ntajin chubixic ri Pablo. Y ri Pablo xutzˈet cˈa chi ri achi riˈ can rucukuban wi rucˈuˈx riqˈui ri Dios riche (rixin) chi nicˈachojsex. 	 چون او سخن پولس رامی شنید، او بر وی نیک نگریسته، دید که ایمان شفا یافتن را دارد.


Y chukaˈ ma quinojel ta ri ye riy rumam ca ri Abraham ye chaˈon ruma ri Dios. Ruma ri Dios xubij cˈa chare ri Abraham: Xaxu (xaxe wi) ri ye riy rumam ri acˈajol Isaac ri xtiquibiniˈaj chi kitzij chi ye awiy amam riyit, xchaˈ chare. 	 و نه نسل ابراهیم تمام فرزند هستند؛ بلکه نسل تو در اسحاق خوانده خواهند شد.


xequicˈuaj apo ruxak tak cheˈ ri nibix palma chare, xebe chucˈulic y riqˈui cˈa quichukˈaˈ niquibij: ¡Matiox chi petenak re jun achi reˈ! ¡Yareˈ ri Rey riche (rixin) re katinamit Israel, y can banon pe bendecir ruma ri Ajaf Dios, y can pa rubiˈ ri Ajaf Dios petenak wi! yechaˈ. 	 شاخه های نخل را گرفته به استقبال اوبیرون آمدند و ندا می‌کردند هوشیعانا مبارک بادپادشاه اسرائیل که به اسم خداوند می‌آید.


Tek xa can ya ri rey David tzˈibayon ca chupan ri wuj ri Salmos rubiˈ, tek xubij: Ri Dios xubij chare ri Wajaf: Catzˈuyeˈ re pa wajquikˈaˈ, 	 و خود داود در کتاب زبور می‌گوید، خداوند به خداوند من گفت به‌دست راست من بنشین


Queriˈ chukaˈ majun ri ewan ca, ri man ta xtibekˈalajin pe. Y chukaˈ can majun ri tzˈapin ca rij, ri xa man ta xtibekˈalajin pe y ntel pe chuwasakil. 	 زیرا که چیزی پنهان نیست که آشکارا نگردد وهیچ‌چیز مخفی نشود، مگر تا به ظهور آید.


Y xutanabaˈ ca rubanic chupan ri kˈij tek Riyaˈ xbe chilaˈ chicaj. Pero tek Riyaˈ cˈa ma jane nibe ta el chilaˈ chicaj, riqˈui ri ruchukˈaˈ ri Lokˈolaj Espíritu xubij cˈa chique ri ruˈapóstoles ri ye ruchaˈon, ri rajawaxic chi niquiben ca, tek Riyaˈ xtibe. 	 تا آن روزی که رسولان برگزیده خود را به روح‌القدس حکم کرده، بالا برده شد.


Y tiyaˈ rutzil quiwech quinojel ri kachˈalal riqˈui jun lokˈolaj tzˈuban (tzˈuman) chiˈij. 	 جمیع برادران را به بوسه مقدسانه تحیت نمایید.شمارا به خداوند قسم می‌دهم که این رساله برای جمیع برادران مقدس خوانده شود.


Y ruma chi queriˈ xubij ri Jesús, ri discípulos xquichˈob cˈa pa tak cánima: Riyaˈ xubij queriˈ ruma majun caxlan wey xkacˈom pe riche (rixin) chi nikatij, xechaˈ. 	 پس ایشان در خودتفکر نموده، گفتند: «از آن است که نان برنداشته‌ایم.»


Y ruma ri Tataˈixel sibilaj yirajoˈ riyin ri Rucˈajol, rumariˈ tek Riyaˈ nucˈut chinuwech ronojel ri rusamaj. Y yecˈo samaj más ye nimaˈk que chuwech reˈ ri xtucˈut chinuwech. Y tek nitzˈet ri nben riyin, riyix can xtimey. 	 زیرا همچنان‌که پدر مردگان را برمی خیزاند وزنده می‌کند، همچنین پسر نیز هر‌که رامی خواهد زنده می‌کند.


Ri nabey kˈij riche (rixin) ronojel semana nwajoˈ chi ijujunal riyix tiwelesaj ca ri niwajoˈ niyaˈ. Ri kachˈalal ri qˈuiy xquichˈec, qˈuiy jubaˈ ri tiquilesaj ca, y ri kachˈalal ri ma qˈuiy ta xquichˈec, tiquilesaj ca janipeˈ ri yecowin niquiyaˈ. Can ronojel cˈa semana tibanaˈ queriˈ, riche (rixin) chi cˈo chic ronojel tek xquinapon riyin y ma rajawaxic ta chi cˈariˈ nimol. 	 در روز اول هفته، هر یکی از شما بحسب نعمتی که یافته باشد، نزد خود ذخیره کرده، بگذارد تا در وقت آمدن من زحمت جمع کردن نباشد.


Yacˈa riyix ri can niwacˈaxaj wi ri nuchˈabel, tiwacˈaxaj cˈa re xtinbij chiwe: Can queˈiwajoˈ cˈa ri yeˈetzelan iwuche (iwixin), y tibanaˈ utzil chique ri winek ri itzel niquinaˈ chiwe. 	 «لیکن‌ای شنوندگان شما را می‌گویم دشمنان خود را دوست دارید و با کسانی که ازشما نفرت کنند، احسان کنید.


Y ri soldados can xquiben wi cˈa ri xbix chique. Xquicˈuaj el ri Pablo chupan ri akˈaˈ riˈ cˈa pa jun tinamit Antípatris rubiˈ. 	 پس سپاهیان چنانکه مامور شدند، پولس را در شب برداشته، به انتیپاتریس رسانیدند.


Ye wuˈoˈ cˈa chique ri kˈopojiˈ riˈ can cˈo wi quinaˈoj. Yecˈa ri ye wuˈoˈ chic man cˈo ta quinaˈoj. 	 و ازایشان پنج دانا و پنج نادان بودند.


Tek chojmirisan chic ronojel riˈ chupan ri rachoch ri Dios, ri sacerdotes can kˈij kˈij cˈa yeˈoc chupan ri nabey cuarto chare ri jay riˈ, riche (rixin) chi niquiben ri samaj riche (rixin) chi niquiyaˈ rukˈij ri Dios. 	 پس چون این چیزها بدینطور آراسته شد، کهنه بجهت ادای لوازم خدمت، پیوسته به خیمه اول درمی آیند.


Y can yacˈariˈ tek xintzˈet jun ángel ri cˈo sibilaj ruchukˈaˈ, y nurek ruchiˈ chubixic: ¿La cˈo ta cami jun ri can rucˈamon (takal chrij) chi nrelesaj ri wukuˈ sellos ri achoj riqˈui kˈolin wi ri wuj y nujek? xchaˈ. 	 و فرشته‌ای قوی را دیدم که به آواز بلند ندا می‌کند که «کیست مستحق اینکه کتاب را بگشاید و مهرهایش را بردارد؟»


Y ye qˈuiy cˈa ri xquetzekelben ri itzel cˈaslen ri quicˈuan ri achiˈaˈ riˈ. Y cuma cˈa riyeˈ tek xtiyokˈotej ri kitzij bey. 	 و بسیاری فجور ایشان را متابعت خواهند نمود که به‌سبب ایشان طریق حق، موردملامت خواهد شد.


Ruma tek juwiˈ uva yecˈo rukˈaˈ ri xa ma yewachin ta, yeˈelesex el. Yacˈa ri rukˈaˈ ri can yewachin, yejoskˈix jabel, riche (rixin) chi yewachin jabel. Can que cˈa chukaˈ riˈ riyin. Ri Nataˈ yerutzˈet quinojel ri yecˈo wuqˈui y yerelesaj el ri ma niwachin ta ri quicˈaslen. Yacˈa ri niwachin ri quicˈaslen, xqueruchˈajchˈojsaj, riche (rixin) chi sibilaj xtiwachin ri quicˈaslen. 	 هر شاخه‌ای در من که میوه نیاورد، آن را دور می‌سازد و هر‌چه میوه آرد آن راپاک می‌کند تا بیشتر میوه آورد.


Y ri Pilato, ruma cˈa can nrajoˈ wi nucol el ri Jesús, xchˈo chic cˈa jun bey chique ri winek. 	 باز پیلاطس نداکرده خواست که عیسی را رها کند.


Y xabachique cˈa winek, astapeˈ xa jun vaso raxyaˈ nuyaˈ chare jun ri ma can ta nim rukˈij pero ruma chi yin rutzekelben, kitzij nbij chiwe chi can cˈo wi rajel ruqˈuexel ri xtucˈul. 	 و هر‌که یکی از این صغار را کاسه‌ای ازآب سرد محض نام شاگرد نوشاند، هرآینه به شمامی گویم اجر خودرا ضایع نخواهد ساخت.»


Yacˈariˈ tek ri Simón Pedro xubij chare ri Jesús: Ajaf, ¿acuchi (achique) cˈa yabe wi? xchaˈ. Y ri Jesús xubij chare: Wacami ma jane yacowin ta yinatzekelbej ri acuchi (achique) xquibe wi riyin. Yacˈa tek xtapon ri kˈij, can xquinatzekelbej wi el, xchaˈ chare ri Pedro. 	 شمعون پطرس به وی گفت: «ای آقا کجا می‌روی؟» عیسی جواب داد: «جایی که می‌روم، الان نمی توانی از عقب من بیایی و لکن در آخر از عقب من خواهی آمد.»


Y wi ta ri nabey trato utz ta xel, man ta rajawaxic chi xban chic jun rucaˈn trato. 	 زیرا اگر آن اول بی‌عیب می‌بود، جایی برای دیگری طلب نمی شد.


Riyin ri Pablo, yin jun ruˈapóstol ri Jesucristo ruma queriˈ xubij ri Dios Kacolonel y queriˈ chukaˈ xubij ri Kajaf Jesucristo. Y can chrij wi cˈa ri Ajaf Jesucristo cukul wi apo kacˈuˈx. 	 پولس، رسول عیسی مسیح به حکم نجات‌دهنده ما خدا و مسیح عیسی خداوند که امید ما است،


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Joˈ, y jeˈiwetamaj ca. Y riyeˈ xebe chiretamaxic ri rachoch. Y xecˈojeˈ cˈa ka riqˈui ri kˈij riˈ, ruma xa can a las cuatro chic ri tikakˈij. 	 «چه می‌خواهید؟» بدو گفتند: «ربی (یعنی‌ای معلم )در کجا منزل می‌نمایی؟»


¿Achique cˈa ruma tek riyix ma nikˈax ta chiwech ri nbij chiwe? Ruma ma niwajoˈ ta niwacˈaxaj ri nuchˈabel. 	 برای چه سخن مرانمی فهمید؟ از آنجهت که کلام مرا نمی توانیدبشنوید.


Kachˈalal, tibanaˈ cˈa orar pa kawiˈ riyoj y ticˈutuj chare ri Dios chi chanin ta xtibiyin rutzijoxic ri ruchˈabel ri Ajaf, y can xtinimex ta chukaˈ cuma ri nicˈaj chic achiˈel xinimaj riyix. 	 خلاصه‌ای برادران، برای ما دعا کنید تاکلام خداوند جاری شود و جلال یابدچنانکه در میان شما نیز؛


Y sibilaj cˈa ye qˈuiy ri winek ri xeˈapon riqˈui ri Juan ri Bautista. Yecˈo aj Jerusalem, ri tinamit ri cˈo chiriˈ pa rucuenta ri Judea. Y yecˈo riche (rixin) ri nicˈaj chic tinamit ri yecˈo chukaˈ pa rucuenta ri Judea. Ri winek cˈa riˈ xeban cˈa el bautizar ruma riyaˈ chiriˈ pa raken yaˈ Jordán. Y can xequikˈalajsaj wi cˈa ri quimac. 	 و تمامی مرز و بوم یهودیه و جمیع سکنه اورشلیم نزد وی بیرون شدند و به گناهان خود معترف گردیده، در رود اردون از او تعمیدمی یافتند.


Ri ibeyomal kˈayinak chic, y ri itziak chicopirnek chic. 	 دولت شما فاسد و رخت شما بیدخورده می‌شود.


Y ri itzel tak espíritu can yacˈariˈ xeˈel el riqˈui ri achi, y xebeˈoc quiqˈui ri ak. Quinojel cˈa ri ak riˈ xquichop anin (anibel) chuwech jun juyuˈ xulan ruwech y choj xebeka cˈa pa choy. Y chiriˈ xejikˈ wi quinojel ri ak riˈ. 	 ناگاه دیوها از آن آدم بیرون شده، داخل گرازان گشتند که آن گله ازبلندی به دریاچه جسته، خفه شدند.


Y queriˈ chukaˈ wacami cˈa yecˈo na kech aj Israel ri yoj chaˈon quiqˈui ruma ri rutzil ri Dios. 	 پس همچنین در زمان حاضر نیز بقیتی بحسب اختیار فیض مانده است.


Y ri achiˈaˈ riˈ xquisiqˈuij (xcoyoj) chic cˈa jun bey ri achi ri nitzuˈun chic, y xquibij chare: Ya ri Dios tayaˈ rukˈij rucˈojlen. Riyoj ketaman chi ri achi Jesús xa jun aj mac, xechaˈ. 	 پس آن شخص را که کور بود، باز خوانده، بدو گفتند: «خدا را تمجید کن. ما می‌دانیم که این شخص گناهکار است.»


Chupan cˈa ri rutiempo ri Noé, ri winek riˈ xaxu (xaxe) wi cˈa chrij ri quiway quicˈuyaˈ benak wi ri cánima, chukaˈ chi achiˈaˈ chi ixokiˈ can benak cˈa cánima chrij ri quicˈulanen. Y can cˈa que na riˈ yetajin chubanic ri winek chupan ri kˈij tek ri Noé y ri ye aj pa rachoch xeˈoc chupan ri nimalaj barco, y xuchop ri nimalaj kˈekelaj job. Y quinojel ri winek xecom. 	 که می‌خوردند و می‌نوشیدند و زن و شوهرمی گرفتند تا روزی که چون نوح داخل کشتی شد، طوفان آمده همه را هلاک ساخت.


Y can yacˈa chukaˈ tiempo riˈ tek ya ri Anás y ri Caifás ye nimalaj tak sacerdotes chiriˈ pa rachoch ri Dios. Yacˈa chukaˈ tiempo riˈ tek ri Dios xchˈo riqˈui ri Juan ri rucˈajol ri Zacarías, pa jun desierto. 	 و حنا و قیافا روسای کهنه بودند، کلام خدا به یحیی ابن زکریا در بیابان نازل شده،


Y chiriˈ chupan cˈa ri jul riˈ xquiyaˈ wi ri ruchˈacul ri Jesús, ruma nakaj cˈo wi ri jul riˈ y ruma chukaˈ chi ri quinimakˈij ri israelitas ri pascua rubiˈ, nichapatej yan; y ri winek niquibanalaˈ chic ruchojmil ronojel ri nicˈatzin chique. 	 پس به‌سبب تهیه یهود، عیسی را در آنجاگذاردند، چونکه آن قبر نزدیک بود.


Y cˈa ta cˈa riyix. Ruma riyix hasta ri rusmal tak iwiˈ ajlan ronojel. Ri Dios can sibilaj yixrajoˈ. Riyix más cˈo iwejkalen que chiquiwech ye qˈuiy aj xicˈ tak chicop. Rumacˈariˈ ma tixibij ta iwiˈ. 	 بلکه مویهای سر شما همه شمرده شده است. پس بیم مکنید، زیرا که از چندان گنجشک بهتر هستید.


Ri chiriˈ chuwech apo ri lokˈolaj chˈaquet, cˈo cˈa jun achiˈel mar ri can achiˈel vidrio nitzuˈun y can junan riqˈui ri cristal. Pa nicˈaj cˈo ri lokˈolaj chˈaquet, y sutin apo rij cuma ye cajiˈ ri can qˈuiy runakˈ tak quiwech cˈo. Can nojnek cˈa quij riqˈui ri runakˈ tak quiwech. 	 و در‌پیش تخت، دریایی از شیشه مانند بلور ودر میان تخت و گرداگرد تخت چهار حیوان که ازپیش و پس به چشمان پر هستند.


Ri Moisés xuyaˈ ri ley pan ikˈaˈ, pero majun chiwe riyix nunimaj ta ri nubij ri ley riˈ, ruma chi riyix can nitij ikˈij riche (rixin) chi niwajoˈ yinicamisaj. 	 آیا موسی تورات را به شما نداده است؟ و حال آنکه کسی از شما نیست که به تورات عمل کند. از برای چه می‌خواهید مرا به قتل رسانید؟»


Ya ri Dios ri banayon chake chi cukul kacˈuˈx riqˈui ri Cristo, y ya chukaˈ Riyaˈ ri xojchaˈo riche (rixin) chi nikaben ri rusamaj. Queriˈ ri rubanon iwuqˈui riyix y queriˈ chukaˈ ri rubanon kiqˈui riyoj. 	 اما او که ما را با شما در مسیح استوارمی گرداند و ما را مسح نموده است، خداست.


Y chukaˈ ma tinataj ta ri ijolon (iwiˈ) ruma chi niben jurar. Ruma ma yixcowin ta niben sek o kˈek chare jun rusmal iwiˈ. 	 و نه به‌سر خود قسم یاد کن، زیرا که مویی را سفید یا سیاه نمی توانی کرد.


Tek ri Ana xutzˈet ri ti acˈal Jesús, riyaˈ xbe apo riqˈui. Y sibilaj cˈa xmatioxin chare ri Dios ruma ri acˈal riˈ, ruma xunabej chi ya Colonel riˈ. Y xuchop cˈa rutzijoxic chique ri winek ri ye oyobeyon riche (rixin) ri Colonel riˈ, ri chiriˈ pa Jerusalem. 	 او درهمان ساعت در‌آمده، خدا را شکر نمود ودرباره او به همه منتظرین نجات در اورشلیم، تکلم نمود.


Y chupan cˈa ri jun achiˈel achicˈ ri xinben ruma ri ruchukˈaˈ ri Lokˈolaj Espíritu, xinnaˈ chi ri ángel xirucˈuaj cˈa pa jun desierto. Y chiriˈ xintzˈet cˈa jun ixok chˈocol chrij jun chicop quek rij, ri cˈo wukuˈ rujolon (ruwiˈ) y lajuj rucˈaˈ. Ri chicop riˈ ruyon cˈa biˈaj tzˈibatal chrij, riche (rixin) chi nuyokˈ ri rubiˈ ri Dios. 	 پس مرا در روح به بیابان برد و زنی را دیدم بر وحش قرمزی سوارشده که از نامهای کفر پر بود و هفت سر و ده شاخ داشت.


Chare cˈa jun rumozo xuyaˈ ca wuˈoˈ puek ri nibix talento chare, y chare jun chic xuyaˈ cˈa ca caˈiˈ, y chare ri jun chic xuyaˈ cˈa ca xa jun. Riyaˈ xuyaˈ cˈa ca chique chiquijujunal xaxu (xaxe wi) ri puek ri yecowin yesamej riqˈui. Y ri achi riˈ can xu (xe) wi xuben ca queriˈ, xbe cˈa el cˈanej. 	 یکی را پنج قنطار و دیگری را دو وسومی را یک داد؛ هر یک را بحسب استعدادش. و بی‌درنگ متوجه سفر شد.


Queriˈ ri tzˈibatal ca. Y ri ruchˈabel ri Dios nubij chukaˈ: Riyix ri ma yix israelitas ta, quixquicot quiqˈui ri ye israelitas, ri rutinamit ri Dios. 	 و نیز می‌گوید «ای امت‌ها باقوم او شادمان شوید.»


Yacˈa ri discípulos xa ma xkˈax ta chiquiwech ri xbix chique ruma ri Jesús. Y niquixibij cˈa quiˈ niquicˈutuj chare chi achique ri xubij chique. 	 اما این سخن را درک نکردند و ترسیدند که از او بپرسند.


Y quecˈariˈ kabanon riyoj tek rubanon ca, yoj achiˈel cˈa ri acˈal ri ma jane nucˈul ta ri herencia. Xojcˈojeˈ chuxeˈ ri costumbres riche (rixin) re ruwachˈulef ri xa ma niquicˈom ta pe colotajic. 	 همچنین ما نیز چون صغیر می‌بودیم، زیر اصول دنیوی غلام می‌بودیم.


Ri chilaˈ chicaj ri acuchi (achique) cˈo wi ri Nataˈ, cˈo cˈa sibilaj qˈuiy cˈojlibel ri xquecˈojeˈ wi ri yeˈapon riqˈui. Wi xa man ta kitzij chi queriˈ, riyin xinbij yan ta chiwe. Wacami yibe chubanic y chuchojmirisaxic ri icˈojlibel chilaˈ chicaj riqˈui ri Nataˈ. 	 در خانه پدر من منزل بسیار است والا به شما می‌گفتم. می‌روم تا برای شما مکانی حاضر کنم،


Y yacˈariˈ tek xerutzˈet oc ye caˈiˈ ángeles ri ye quicusalon sakilaj tak tziek. Ri caˈiˈ ángeles riˈ ye tzˈuyul cˈa. Jun tzˈuyul pa ruwiˈ y jun tzˈuyul pa raken ri acuchi (achique) xliˈeˈ wi ri Jesús. 	 دوفرشته را که لباس سفید در بر داشتند، یکی به طرف سر و دیگری به‌جانب قدم، در جایی که بدن عیسی گذارده بود، نشسته دید.


Xabachique cˈa winek ri cˈa cˈo na rucˈaslen chuwech re ruwachˈulef y yirunimaj riyin, man cˈa xticom ta riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. ¿La nanimaj cˈa riyit reˈ? xchaˈ ri Jesús chare ri Marta. 	 و هر‌که زنده بود و به من ایمان آورد، تا به ابد نخواهد مرد. آیااین را باور می‌کنی؟»


Ruma chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca, cˈo cˈa jun achi ri biyon ca: Ajaf Dios, ¿achique ta cˈa rucˈojlen ri winek riche (rixin) chi can noka chacˈuˈx? ¿Y achique ta cˈa chukaˈ rukˈij ri xa riqˈui winek alaxnek wi, riche (rixin) chi can nanataj pe? 	 لکن کسی در موضعی شهادت داده، گفت: «چیست انسان که او را بخاطرآوری یا پسر انسان که از او تفقد نمایی؟


¡Juyiˈ oc iwech riyix aj tzˈibaˈ y riyix fariseos ri xa caˈiˈ ipalej! ruma riyix niwelesalaˈ ronojel quicosas ri malcaniˈ tak ixokiˈ. Y xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi tinimex chi jabel ri icˈaslen, yixyaloj cˈa tek niben orar. Pero riyix can xtikˈax ruwiˈ ri rucˈayewal ri xtika pan iwiˈ, ruma chi ri imac sibilaj qˈuiy. 	 وای بر شما‌ای کاتبان وفریسیان ریاکار، زیرا خانه های بیوه‌زنان رامی بلعید و از روی ریا نماز را طویل می‌کنید؛ ازآنرو عذاب شدیدتر خواهید یافت.


Y riyit Timoteo ri can yit achiˈel nucˈajol, nbij cˈa chawe chi man cˈa tamestaj ta ri bin ca cuma ri kachˈalal chi xatoc jun rusamajel ri Dios. Y riˈ can ya wi ri Dios ri xkˈalajsan chiquiwech riyeˈ. Man cˈa tamestaj ta. Xa can tatijaˈ akˈij chi naben ri samaj ri bin ca chawe chi naben, can achiˈel nuben jun utzilaj soldado. 	 ای فرزند تیموتاوس، این وصیت را به تو می سپارم برحسب نبوتهایی که سابق بر تو شد تادر آنها جنگ نیکو کنی،


Y chupan cˈa ri kˈij tek xquipe chic, ri pa rajawaren ri caj xtibanatej cˈa achiˈel ri xquicˈulwachij ye lajuj kˈopojiˈ ri xquicˈuaj el quilámpara chi xebe chiroyobexic jun cˈajol ri xticˈuleˈ chupan ri akˈaˈ riˈ. 	 «در آن زمان ملکوت آسمان مثل ده باکره خواهد بود که مشعلهای خود رابرداشته، به استقبال داماد بیرون رفتند.


Achique cˈa ri xtichˈacon, can xtiban chare chi xtucusaj sakilaj tak tziek. Y ma xtinwelesaj ta ri rubiˈ chupan ri wuj ri riche (rixin) cˈaslen. Y chukaˈ can xtinbij cˈa chare ri Nataˈ y chique ri ángeles, chi ri jun winek riˈ can wuche (wixin) riyin. 	 هرکه غالب آید به‌جامه سفید ملبس خواهد شد واسم او را از دفتر حیات محو نخواهم ساخت بلکه به نام وی در حضور پدرم و فرشتگان او اقرارخواهم نمود.


Xa rumacˈariˈ wi xa ta jun akˈaˈ o jun awaken ri nibano chawe chi yamacun, xa utz tachoyoˈ el y tarokij el. Ruma más utz chi xaxu (xaxe wi) jun akˈaˈ o jun awaken cˈo y yatoc chupan ri cˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, que chuwech chi can tzˈaket akˈaˈ awaken y xa pa kˈakˈ riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek ri yatbecˈak wi ca. 	 پس اگر دستت یا پایت تو رابلغزاند، آن را قطع کرده، از خود دور انداز زیرا تورا بهتر است که لنگ یا شل داخل حیات شوی ازآنکه با دو دست یا دو پا در نار جاودانی افکنده شوی.


Y ronojel bey tek riyin nben orar, can riqˈui cˈa quicoten ncˈutuj ri rutzil ri Dios pan iwiˈ. 	 و پیوسته در هر دعای خود برای جمیع شما به خوشی دعا می‌کنم،


Y cˈacˈariˈ ri acˈal junan cˈa xtzolin quiqˈui riyeˈ cˈa chcachoch, ri cˈo pa tinamit Nazaret. Ri acˈal can sibilaj cˈa nunimaj quitzij. Y ronojel cˈa ri xbanatej ri pa Jerusalem riqˈui ri acˈal, ri María xeruyec cˈa pa ránima. 	 پس با ایشان روانه شده، به ناصره آمد و مطیع ایشان می‌بود و مادر او تمامی این امور را درخاطر خود نگاه می‌داشت.و عیسی درحکمت و قامت و رضامندی نزد خدا و مردم ترقی می‌کرد.


Ri Melquisedec ma tzˈibatajnek ta ca wi xecˈojeˈ ruteˈ rutataˈ, ni ma tzˈibatajnek ta ca chukaˈ wi xecˈojeˈ ratiˈt rumamaˈ. Ma nikˈalajin ta wi xalex y wi xcom. Rumariˈ tek nikˈalajin chi riyaˈ jun sacerdote ri majun bey xtijalatej ta, can achiˈel ri Rucˈajol ri Dios. 	 بی‌پدر و بی‌مادر وبی نسب نامه و بدون ابتدای ایام و انتهای حیات بلکه به شبیه پسر خدا شده، کاهن دایمی می‌ماند.


Y tek riyix xtisiqˈuij re wuj reˈ, xtiwetamaj cˈa chi can kˈalajsan chic chinuwech ruma ri Dios ri ma can ta kˈalajsan ojer ca chrij ri Cristo. 	 و از مطالعه آن می‌توانید ادراک مرا درسر میسح بفهمید.


Xpe ri Pilato xchˈo chic apo riqˈui ri Jesús y xubij cˈa chare: Riyeˈ, qˈuiy ri niquibilaˈ pe chawij chi yatquitzujuj (yatquisujuj), y riyit ¿can majun cˈa jun chˈabel ri nabij chi natobej awiˈ? xchaˈ ri Pilato chare. 	 پیلاطس باز از او سوال کرده، گفت: «هیچ جواب نمی دهی؟ ببین که چقدر بر توشهادت می‌دهند!»


Yacˈa riyaˈ xa xrewaj chiquiwech quinojel, ruma xubij: Ma wetaman ta achique ri nabij chuwe, xchaˈ chare ri aj icˈ. 	 او روبروی همه انکارنموده، گفت: «نمی دانم چه می‌گویی!»


Rumacˈariˈ can koj‑el cˈa el chupan ri tinamit y joˈ cˈa chuchiˈ el ri tinamit ri acuchi (achique) cˈo wi Riyaˈ. Y ma tikapokonaj ta nikakˈaxaj tijoj pokonal ruma chi ya Riyaˈ ri katzekelben. 	 لهذا عار او را برگرفته، بیرون از لشکرگاه به سوی او برویم.


Wachˈalal, riyin ncˈutuj cˈa utzil chiwe chi can ticˈuluˈ cˈa chi utzil re chˈabel riche (rixin) pixabanic re ntek el rubixic chiwe chupan re wuj reˈ. Ruma xa ma nim ta cˈa rubanic xinben el chare. 	 لکن‌ای برادران از شما التماس دارم که این کلام نصیحت‌آمیز را متحمل شوید زیرامختصری نیز به شما نوشته‌ام.


Y ri winek cˈa ri xecˈulu ri ruchˈabel ri Dios pa tak cánima chupan ri kˈij riˈ, xeban bautizar. Y sibilaj cˈa xeqˈuiyer ri yeniman riche (rixin) ri Jesucristo, ruma chupan ri kˈij riˈ achiˈel xa ye jun oxiˈ mil winek xeniman. 	 پس ایشان کلام او را پذیرفته، تعمیدگرفتند و در همان روز تخمین سه هزار نفر بدیشان پیوستند


Y tek ri cachibil xquicˈaxaj ri xquitzijoj, junan cˈa xquiben orar quinojel y xquibij cˈa chupan ri quiˈoración: Nimalaj Ajaf Dios, riyit ri xabano ronojel, riyit ri xabano ri caj y ri yecˈo chuwech, riyit ri xabano re ruwachˈulef y re yecˈo chuwech, riyit ri xabano ri mar y ri yecˈo chupan, 	 چون این راشنیدند، آواز خود را به یکدل به خدا بلند کرده، گفتند: «خداوندا، تو آن خدا هستی که آسمان وزمین و دریا و آنچه در آنها است آفریدی،


Y ri Pedro y ri Juan xeˈelesex cˈa el ri acuchi (achique) yecˈo wi ri achiˈaˈ ri can pa moc (comon) yekˈato tzij, riche (rixin) chi queriˈ pa quiyonil na ri aj kˈatbel tzij riˈ niquichˈob na ca ri achique ri xtiquiben chique. 	 پس حکم کردند که ایشان ازمجلس بیرون روند و با یکدیگر مشورت کرده، گفتند


Rumariˈ, tek cˈa cˈo na re Sakil iwuqˈui, can ticukubaˈ icˈuˈx riqˈui, riche (rixin) chi yixoc ralcˈual ri Sakil riˈ. Quecˈariˈ ri xerubij ri Jesús chique ri winek. Cˈacˈariˈ xeruyaˈ ca, y majun cˈa xetaman ta acuchi (achique) xbe wi. 	 مادامی که نوربا شماست به نور ایمان آورید تا پسران نورگردید.» عیسی چون این را بگفت، رفته خود را ازایشان مخفی ساخت.


Y ri tiempo riˈ ri pan Egipto y pa Canaán, xpe cˈa jun wayjal, jun nimalaj tijoj pokonal. Y ri ye katiˈt kamamaˈ ri yecˈo pa Canaán man cˈa niquil ta chic achique niquitij. 	 پس قحطی و ضیقی شدید بر همه ولایت مصر و کنعان رخ نمود، بحدی که اجداد ما قوتی نیافتند.


Ruma tek cˈo chi yixchˈo apo, can ya ri Lokˈolaj Espíritu ri xtiyaˈo ri chˈabel chiwe ri rajawaxic chi xtibij apo, xchaˈ ri Jesús. 	 زیرا که در همان ساعت روح‌القدس شما را خواهد آموخت که چه باید گفت.»


Pero ri Jesús xubij: Ri Nataˈ Dios can cˈa ntajin na nisamej re wacami, y que cˈa chukaˈ riˈ riyin, yisamej, xchaˈ. 	 پس ازاین سبب، یهودیان بیشتر قصد قتل او کردند زیراکه نه‌تنها سبت را می‌شکست بلکه خدا را نیز پدرخود گفته، خود را مساوی خدا می‌ساخت.


Yacˈa tek ri Pedro xbecˈojeˈ cˈa ri pa tinamit Antioquía, xichapon chare, ruma ma choj ta ri ntajin chubanic chiriˈ. 	 اما چون پطرس به انطاکیه آمد، او را روبرومخالفت نمودم زیرا که مستوجب ملامت بود،


Ruma ri Dios can retaman wi chi riyin sibilaj yixinwajoˈ chiˈiwonojel, can achiˈel yojrajoˈ ri Jesucristo. 	 زیرا خدا مرا شاهد است که چقدر در احشای عیسی مسیح، مشتاق همه شماهستم.


Riyix xa yix nacanek. ¿Can ma iwetaman ta cˈa chi ri xbano re kachˈacul, xuben chukaˈ ri kánima? 	 ای احمقان آیا او که بیرون راآفرید، اندرون را نیز نیافرید؟


Y ri Bernabé xbe cˈa pa tinamit Tarso, chucanoxic ri Saulo. Y tek xril pe, xucˈom cˈa pe pan Antioquía. 	 و برنابابه طرسوس برای طلب سولس رفت و چون او رایافت به انطاکیه آورد.


Riyaˈ xubij queriˈ ruma nrajoˈ chi ri yoj rusamajel yojtzuk. Achiˈel nuben jun achi ri nusamajij ri ulef, riyaˈ can royoben wi ri kˈij tek cˈo xtucˈul ruma ri rusamaj. Y queriˈ chukaˈ ri nichˈayo rutrigo, can nroyobej cˈa chi cˈo ri nuyaˈ chare. 	 آیا محض خاطر ما این رانمی گوید؟ بلی برای ما مکتوب است که شخم کننده می‌باید به امید، شخم نماید و خردکننده خرمن در امید یافتن قسمت خود باشد.


Y tek ri Jesús rubin chic cˈa ronojel reˈ, Riyaˈ ye rachibilan ri rudiscípulos xeˈel el chiriˈ. Y xebe jucˈan chic ruchiˈ ri jun ti raken siwan ri Cedrón rubiˈ, pa jun ulef ri acuchi (achique) cˈo wi cotzˈiˈj y qˈuiy cheˈ ri niquiyaˈ quiwech; y chiriˈ cˈa xoc wi apo ri Jesús ye rachibilan ri rudiscípulos. 	 چون عیسی این را گفت، با شاگردان خود به آن طرف وادی قدرون رفت ودر آنجا باغی بود که با شاگردان خود به آن درآمد.


Quecˈariˈ chukaˈ yixtajin chubanic, yeˈiwajoˈ quinojel ri kachˈalal ri yecˈo pa ruwachˈulef riche (rixin) ri Macedonia. Pero chukaˈ nikabij chiwe chi can ta sibilaj niqˈuiy ri ajowabel iwuqˈui. 	 و چنین هم می‌کنید با همه برادرانی که در تمام مکادونیه می‌باشند. لیکن‌ای برادران از شما التماس داریم که زیادتر ترقی کنید.


Yacˈa tek ronojel jachon chic pa rukˈaˈ ri Cristo ri Cˈajolaxel, cˈacˈariˈ ri Cristo xtujech chukaˈ riˈ pa rukˈaˈ ri Dios. Y riqˈui riˈ, nikˈalajin chi ri Dios can nim wi y ya Riyaˈ ri nicˈojeˈ pa ruwiˈ ronojel. 	 اما زمانی که همه مطیع وی شده باشند، آنگاه خود پسر هم مطیع خواهد شد او را که همه‌چیز را مطیع وی گردانید، تا آنکه خدا کل در کل باشد.


Ruma re achiˈaˈ re ye icˈamom pe, majun itzel quibanon o quibin ta chrij ri Diana. 	 زیرا که این اشخاص را آوردید که نه تاراج کنندگان هیکل‌اند و نه به خدای شما بدگفته‌اند.


Ri María, can xu (xe) wi cˈa xracˈaxaj el queriˈ, can yariˈ xyacatej el ri acuchi (achique) tzˈuyul wi y chanin xbe. Riyaˈ xbe cˈa acuchi (achique) cˈo wi ri Jesús. 	 او چون این را بشنید، بزودی برخاسته، نزد او آمد.


Y Riyaˈ xucˈutuj cˈa chique ri rudiscípulos: ¿Yin achique cˈa riyin nibij riyix? xchaˈ chique. Y ri Pedro can yacˈariˈ tek xubij: Yit cˈa riyit ri Cristo, xchaˈ chare. 	 او از ایشان پرسید: «شمامرا که می‌دانید؟» پطرس در جواب او گفت: «تومسیح هستی.»


Can yix tiquil cˈa riqˈui ri Cristo, y chiriˈ yix paban wi pe achiˈel nipabex jun jay pa ruwiˈ ri rucimiento. Y can ta nicˈojeˈ ruchukˈaˈ ri icukbel cˈuˈx, achiˈel cˈa ri xiwetamaj tek xixtijox. Y can ta qˈuiy chukaˈ ri matioxinic ri niyaˈ chare ri Dios. 	 که در او ریشه کرده و بنا شده و در ایمان راسخ گشته‌اید، بطوری که تعلیم یافته‌اید و در آن شکرگزاری بسیارمی نمایید.


Ri Jesús ruyon cˈa xtzolin anej pa ruwiˈ ri juyuˈ, ruma xunabej chi ri winek xquepe chucˈamaric riche (rixin) chi niquiben qui‑rey chare y astapeˈ ma nrajoˈ ta Riyaˈ. 	 و اما عیسی چون دانست که می‌خواهند بیایند و او را به زور برده پادشاه سازند، باز تنها به کوه برآمد.


Y riyin xinbij cˈa: Ajaf, ¿achique cˈa ri rucˈamon chi nben? xichaˈ. Y ri Ajaf xubij chuwe: Cayacatej cˈa el, y cabiyin pa Damasco, y chiriˈ xtibix wi chawe ri rucˈamon chi naben, xinucheˈex. 	 گفتم: "خداوندا چه کنم؟" خداوندمرا گفت: "برخاسته، به دمشق برو که در آنجا تو رامطلع خواهند ساخت از آنچه برایت مقرر است که بکنی."


Yacˈariˈ tek ri Jesús xubij cˈa chique: ¿Achique cˈa ruma tek ri winek niquibij chi ri Cristo xa choj jun ralcˈual ca ri rey David? 	 پس به ایشان گفت: «چگونه می‌گویند که مسیح پسر داود است


Y ri Salmón y ri Rahab ri rixjayil xcalcˈualaj ri Booz; ri Booz y ri Rut ri rixjayil xcalcˈualaj ri Obed; y ri Obed xralcˈualaj ri Isaí. 	 وشلمون، بوعز را از راحاب آورد و بوعز، عوبیدرا از راعوت آورد و عوبید، یسا را آورد.


Y wi xa ya ri itzel nnaˈ chare, xa yeriˈ ri yenbanalaˈ, riqˈui reˈ nikˈax chinuwech chi ri ley can utz wi. 	 پس هرگاه کاری را که نمی خواهم به‌جا می‌آورم، شریعت را تصدیق می‌کنم که نیکوست.


Y quinojel ri quiniman, can cˈo cˈa jun achˈalalriˈil quiqˈui, y niquicomonij cˈa ronojel ri cˈo quiqˈui. 	 و همه ایمانداران با هم می‌زیستند و درهمه‌چیز شریک می‌بودند


Y can kitzij cˈa nbij chiwe, chi ri xa ma niquiben ta achiˈel ri acˈalaˈ riche (rixin) chi niquijech quiˈ pa rukˈaˈ ri Dios, can man cˈa xqueˈoc ta pa rajawaren ri Dios, xchaˈ. 	 هرآینه به شما می‌گویم هر‌که ملکوت خدا را مثل طفل نپذیرد داخل آن نگردد.»


Tek riyin xintzˈibaj el ri wuj ri xintek el chiwe, ma xu (xe) ta wi cˈa ruma ri jun kachˈalal ri xbano ri mac. Y ma xu (xe) ta wi chukaˈ ruma ri jun chic kachˈalal ri achoj chare xban wi ri pokon. Ma que ta riˈ. Xa can riche (rixin) cˈa chi tiwetamaj y tikˈalajin chiwech chi riyoj can sibilaj wi cˈa nikajoˈ yixkatoˈ, riche (rixin) chi man ta nicˈulwachitej chic queriˈ chicojol. Ri Dios can nutzˈet wi cˈa pe chi queriˈ. 	 باری هرگاه به شما نوشتم، بجهت آن ظالم یا مظلوم نبود، بلکه تا غیرت ما درباره شما به شمادر حضور خدا ظاهر شود.


Pero ma ruma ta riˈ chi riyix utz nichˈob ka: Wi xa riqˈui cˈa ri Dios nipe wi chi nujoyowaj ruwech jun winek, y wi xa riqˈui chukaˈ Riyaˈ nipe wi chi nucowirisaj ránima jun winek, y wi xa majun winek rucˈamon ta chi nupabaˈ riˈ chuwech ri nrajoˈ nuben ri Dios kiqˈui, ¿achique cˈa ruma tek nubij aj maquiˈ chake? yixchaˈ. 	 پس مرا می‌گویی: «دیگر چرا ملامت می‌کند؟ زیرا کیست که با اراده او مقاومت نموده باشد؟»


Tek cˈo chic cˈa chiriˈ pa Jerusalem, ri principaliˈ tak sacerdotes y ri winek israelitas ri cˈo más quikˈij, xeˈapon cˈa riqˈui, y xbequitzujuj (xbequisujuj) ri Pablo, y cˈo cˈa jun utzil ri xquicˈutuj chare chi tubanaˈ. 	 و رئیس کهنه و اکابر یهود نزد اوبر پولس ادعا کردند و بدو التماس نموده،


Ri Isaac ruma chi can rucukuban rucˈuˈx riqˈui ri Dios, rumariˈ, tek riˈj chic, xubij ca chique ri Jacob y ri Esaú, ri ye rucˈajol, achique chi utzil ri petenak chiquiwech apo. 	 به ایمان اسحاق نیز یعقوب و عیسو را درامور آینده برکت داد.


Riyaˈ can ma xupokonaj ta xuyaˈ riˈ pa camic kuma riyoj, riche (rixin) chi xojrucol chuwech ronojel ruwech mac y riche (rixin) chukaˈ chi xuchˈajchˈojsaj ri kacˈaslen. Queriˈ xuben chake riche (rixin) chi xoj‑oc jun tinamit riche (rixin) Riyaˈ, jun tinamit ri can riqˈui ronojel kánima nikarayij nikaben ri utz. 	 که خود را در راه ما فدا ساخت تا ما را از هر ناراستی برهاند و امتی برای خودطاهر سازد که ملک خاص او و غیور در اعمال نیکو باشند.این را بگو و نصیحت فرما و درکمال اقتدار توبیخ نما و هیچ‌کس تو را حقیرنشمارد.


Y cˈo cˈa jun ángel riche (rixin) ri Ajaf Dios xchˈo riqˈui ri Felipe, y xubij cˈa chare: Cayacatej cˈa el, y jet chupan ri jun bey ri ntel el pa Jerusalem y nibe pa sur cˈa pa tinamit Gaza. Re bey reˈ yareˈ ri nikˈax ri pa jun desierto. 	 اما فرشته خداوند به فیلپس خطاب کرده، گفت: «برخیز و به‌جانب جنوب، به راهی که ازاورشلیم به سوی غزه می‌رود که صحراست، روانه شو.»


Ri tzij riˈ, qˈuiy cˈa chique ri israelitas yetzˈeto ca, ruma ri acuchi (achique) ri xbajix wi ri Jesús chuwech ri cruz, xa can nakaj chare ri tinamit Jerusalem. Y ri tzij riˈ, can pan oxiˈ cˈa chˈabel ri tzˈiban wi el. Can tzˈiban cˈa pa quichˈabel ri israelitas, pa quichˈabel ri aj Grecia y pa quichˈabel chukaˈ ri winek aj Roma. 	 واین تقصیر نامه را بسیاری از یهود خواندند، زیراآن مکانی که عیسی را صلیب کردند، نزدیک شهربود و آن را به زبان عبرانی و یونانی و لاتینی نوشته بودند.


Jabel cˈa ruwaˈakˈij ruma chi xanimaj ri xubij ri Ajaf chawe, ruma ri acˈal ri xbix chawe chi xtalex awuqˈui, can xtalex na wi. 	 و خوشابحال او که ایمان آورد، زیرا که آنچه از جانب خداوند به وی گفته شد، به انجام خواهدرسید.»


Ri Jesús xubij cˈa chique: Jix cˈa. Y can yacˈariˈ tek ri itzel tak espíritu xeˈel el y xebeˈoc quiqˈui ri ak. Y quinojel ri ak riˈ xquichop anin (anibel) pa xulan, chuwech jun juyuˈ xulan ruwech y choj xebeka cˈa pa choy. Can quinojel cˈa ri ak riˈ xecom pa yaˈ. 	 ایشان را گفت: "بروید!" در حال بیرون شده، داخل گلۀ گرازان گردیدند که فی‌الفور همۀ آن گرازان از بلندی به دریا جسته، در آب هلاک شدند.


Y tiwacˈaxaj cˈa jabel re xtinbij chiwe re wacami: Ronojel riˈ xticˈulwachitej, tek ri winek riche (rixin) re tiempo re kachapon, cˈa ma jane queqˈuis ta chuwech re ruwachˈulef. 	 هرآینه به شمامی گویم تا جمیع این حوادث واقع نشود، این فرقه نخواهند گذشت.


Yacˈa ri chicojol riyix jun wi chic. Ruma ri nrajoˈ chi nicˈojeˈ rukˈij chicojol, xa tubanaˈ chi ya riyaˈ ri más coˈol que chiquiwech ri nicˈaj chic. Y ri nrajoˈ chi ntoc jun cˈamol bey chicojol riyix, xa yariˈ ri tuchˈutinirisaj riˈ, querunimaj querilij ri nicˈaj chic. 	 لیکن شماچنین مباشید، بلکه بزرگتر از شما مثل کوچکترباشد و پیشوا چون خادم.


Ruma ri mac ya ri ley ri xucusaj riche (rixin) chi xirukˈol, y riqˈui riˈ xa can xirucamisaj. 	 زیراگناه از حکم فرصت یافته، مرا فریب داد و به آن مرا کشت.


Wacami cˈa, riche (rixin) chi riyix niwetamaj chi riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol can cˈo kˈatbel tzij pa nukˈaˈ riche (rixin) chi ncuy mac chuwech re ruwachˈulef, titzˈetaˈ cˈa. Y ri Jesús xubij cˈa chare ri achi siquirnek: Nbij cˈa chawe: Cayacatej, tacˈuaj el la awarabel y cabiyin chawachoch, xchaˈ chare. 	 لیکن تا بدانید که پسرانسان را قدرت آمرزیدن گناهان بر روی زمین هست...» آنگاه مفلوج را گفت: «برخیز و بسترخود را برداشته، به خانه خود روانه شو!»


Xa ta xcˈojeˈ ca chi queriˈ ri awulef y man ta xacˈayij, ¿la cˈo ta cami jun nibin chawe chi xa ma awuche (awixin) ta riyit? Y tek xacˈayij, ¿la cˈo ta cami jun ri nibin ta chawe chi ma awuche (awixin) ta riyit ri rajel ri awulef? ¿Achique cˈa ruma tek xpe ri jun itzel naˈoj awuqˈui? Riyit ma chiquiwech ta cˈa ri winek xatzˈuc wi tzij, riyit can chuwech cˈa ri Dios xatzˈuc wi tzij. 	 آیا چون داشتی از آن تو نبود و چون فروخته شد در اختیار تو نبود؟ چرا این را در دل خود نهادی؟ به انسان دروغ نگفتی بلکه به خدا.»


Ruma xtzijox ca chuwe cuma ri rufamilia ri ixok ri Cloé rubiˈ, chi riyix wachˈalal cˈo oyowal chicojol. 	 زیرا که‌ای برادران من، از اهل خانه خلوئی درباره شما خبر به من رسیدکه نزاعها در میان شما پیدا شده است.


Y ri achi, rey chic ri tiempo riˈ, xubij cˈa chare ri rumozo: Sibilaj utz ri xaben. Riyit can yit jun utzilaj numozo ri can naben wi ri nibix chawe. Y ruma cˈa chi can utz xaben riqˈui ri jubaˈ ri xinyaˈ ca chawe, wacami cˈa nyaˈ lajuj tinamit pan akˈaˈ riche (rixin) chi nakˈet tzij pa quiwiˈ, xchaˈ ri rey. 	 بدو گفت آفرین‌ای غلام نیکو. چونکه بر چیز کم امین بودی بر ده شهر حاکم شو.


Y can majun chic jun quicoten ri más rejkalen que chuwech reˈ, tek nwacˈaxaj chi ri ye achiˈel tak walcˈual jabel quitzekelben ri kitzij. 	 مرا بیش از این شادی نیست که بشنوم که فرزندانم درراستی سلوک می‌نمایند.


Y can jabel wi rutijoxic banon chupan ri bey riche (rixin) ri Ajaf Jesús. Y can riqˈui cˈa ronojel ránima nutzijoj ri ruchˈabel ri Ajaf chique ri winek. Can jabel wi yerutijoj. Xa yacˈa riyaˈ xaxu (xaxe wi) ri bautismo riche (rixin) ri Juan ri Bautista ri retaman. 	 او درطریق خداوند تربیت یافته و در روح سرگرم بوده، درباره خداوند به دقت تکلم و تعلیم می‌نمود هر‌چند چز از تعمید یحیی اطلاعی نداشت.


Riyin xa can cˈo wi chi nchop el nubey re wacami, ri chuaˈk y ri cabij. Cˈo chi pa tinamit Jerusalem xquicamisex wi, ruma chi ri profetas ri yekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios, majun bey ri xquecamisex ta pa jun chic tinamit. 	 لیکن می‌باید امروز و فردا و پس‌فردا راه روم، زیرا که محال است نبی بیرون ازاورشلیم کشته شود.


Y chiˈiwonojel riyix ri iniman chic ri Jesucristo, yix ralcˈual chic cˈa ri Dios. 	 زیرا همگی شما بوسیله ایمان در مسیح عیسی، پسران خدا می‌باشید.


Y ye qˈuiy cˈa winek ri xquikˈil ri moy chi ma turek ta chic ruchiˈ. Pero riyaˈ xa can más nurek ruchiˈ y nubij: Riyit ri yit ralcˈual ca ri rey David, tajoyowaj nuwech ruma re nbanon, xchaˈ. 	 و چندان‌که بسیاری او را نهیب می‌دادند که خاموش شود، زیادتر فریاد برمی آورد که پسر داودا بر من ترحم فرما.


Tek xquicˈaxaj ri xubij ri Demetrio chique, ri achiˈaˈ riˈ xyacatej coyowal. Y can junan cˈa tek xquirek quichiˈ, y xquibij: ¡Nim ri Diana ri ka‑dios riyoj aj Efeso! 	 چون این را شنیدند، از خشم پر گشته، فریاد کرده، می‌گفتند که «بزرگ است ارطامیس افسسیان.»


Ruma yacˈareˈ ri nuquiqˈuel ri xtibiyin tek xquicamisex. Riqˈui cˈa ri xtibiyin ri nuquiqˈuel, can yacˈariˈ tek xticˈachoj ri cˈacˈacˈ trato ri rajowan pe ri Dios chi nuben quiqˈui ri winek, riche (rixin) chi ye qˈuiy winek cˈa ri nicuyutej ri quimac. 	 زیرا که این است خون من در عهد جدید که در راه بسیاری بجهت آمرزش گناهان ریخته می‌شود.


Pero tek ri achi xracˈaxaj ri chˈabel ri xubij ri Jesús chare, xa can pokon xunaˈ ri ránima, ruma riyaˈ can qˈuiy ri beyomel cˈo riqˈui. Y nibison cˈa ránima xtzolin el, ruma ma nrajoˈ ta chi ntel ri rubeyomal pa rukˈaˈ. 	 لیکن او از این سخن ترش رو و محزون گشته، روانه گردید زیرا اموال بسیار داشت.


Can rucˈamon wi chi quereˈ nchˈob chiwij, ruma can ibanon utzil chuwe waweˈ pa cárcel, yin itoˈon chutzijoxic chique ri winek chi ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic can kitzij wi y can riqˈui ri Dios petenak wi. Y can junan cˈa kacˈulun ri rutzil ri Dios iwuqˈui, y rumariˈ can yixcˈo wi pa wánima. 	 چنانکه مرا سزاوار است که درباره همه شما همین فکر کنم زیرا که شما رادر دل خود می‌دارم که در زنجیرهای من و درحجت و اثبات انجیل همه شما با من شریک دراین نعمت هستید.


Can ya cˈa ri xiwetamaj, ri xicˈul, ri xiwacˈaxaj y ri xitzˈet wuqˈui, ya cˈa riˈ ri tibanaˈ. Y ri Dios ri niyaˈo ri uxlanibel cˈuˈx, can xticˈojeˈ wi iwuqˈui. 	 و آنچه در من آموخته و پذیرفته و شنیده و دیده‌اید، آنهارا بعمل آرید، و خدای سلامتی با شما خواهدبود.


Riyix ri ninaˈ chi cˈo ikˈij, ¿achique cami xbin chiwe chi riyix cˈo más ikˈij que chiquiwech ri nicˈaj chic? ¿Ruma achique ta cˈa ri cˈo iwuqˈui riyix chi man ta ya ri Dios yayon pe chiwe? ¿Achique ruma tek riyix ninimirisaj iwiˈ? Ruma xa ta iyon riyix, man ta jun cˈo iwuqˈui. 	 زیرا کیست که تو را برتری داد وچه چیز داری که نیافتی؟ پس چون یافتی، چرافخر می‌کنی که گویا نیافتی.


Yacˈa ri kˈij y ri hora tek riyin xquipe, majun achique etamayon ta. Ni xa ta ri ángeles ri yecˈo chilaˈ chicaj ma quetaman ta ajan (jampeˈ) xquipe. Xa can xu (xe) wi ri Nataˈ ri etamayon riˈ. 	 «اما از آن روز و ساعت هیچ‌کس اطلاع ندارد، حتی ملائکه آسمان جز پدر من و بس.


Queriˈ ri rutzˈiban ca. Y wi ri rey David Wajaf xchaˈ chare ri Cristo, ¿achique cˈa ruma tek ri winek niquibij chi ri Cristo xa choj jun ralcˈual ca ri rey David? xchaˈ ri Jesús. 	 پس چون داود او راخداوند می‌خواند چگونه پسر او می‌باشد؟»


Can queˈinimaj ri kachˈalal pastores. Can tinimaj titakej ri quitzij ruma ye riyeˈ ri yechajin ri iwánima, y quetaman chi cˈo chi nbequijachaˈ na cuenta chuwech ri Dios. Tinimaj cˈa quitzij ri kachˈalal riˈ, riche (rixin) chi queriˈ can riqˈui quicoten nbequijachaˈ cuenta chuwech ri Dios. Ruma wi xa riqˈui bis nbequijachaˈ cuenta, riˈ xa rucˈayewal nucˈom pe chiwe riyix. 	 مرشدان خود را اطاعت و انقیاد نمایید زیراکه ایشان پاسبانی جانهای شما را می‌کنند، چونکه حساب خواهند داد تا آن را به خوشی نه به ناله به‌جا آورند، زیرا که این شما را مفید نیست.


Y chupan ri ruchˈabel ri Dios, ri tzˈibatal ca, nubij chukaˈ: Yecˈo cˈa qˈuiy winek ri xa xtiquipaxij quiˈ chuwech ri achiˈel Abej riˈ y xquetzak. 	 و «سنگ لغزش دهنده و صخره مصادم»، زیرا که اطاعت کلام نکرده، لغزش می‌خورند که برای همین معین شده‌اند.


Ri jul ri ye mukun wi ri caminakiˈ xejakatej. Y ye qˈuiy cˈa chique ri lokˈolaj tak ralcˈual ri Dios ri ye caminek el xecˈastej pe, 	 و قبرها گشاده شد وبسیاری از بدنهای مقدسین که آرامیده بودندبرخاستند،


Ri xebe cˈa chrij ri Pablo cˈa pan Asia ya ri Sópater aj pa Berea, ri Aristarco y ri Segundo ri ye aj pa Tesalónica, ri Gayo ri aj Derbe, ri Timoteo, ri Tíquico y ri Trófimo ri ye aj pan Asia. 	 و سوپاترس از اهل بیریه و ارسترخس وسکندس از اهل تسالونیکی و غایوس از دربه وتیموتاوس و از مردم آسیا تیخیکس و تروفیمس تا به آسیا همراه او رفتند.


Ruma wi cˈo rukˈij ri nabey trato ri xban ri xa camic xucˈom pe pa kawiˈ; wi queriˈ, can más na wi nim rukˈij ri trato ri nuben chake chi yojtzˈetetej ruma ri Dios chi majun kamac. 	 زیراهرگاه خدمت قصاص با جلال باشد، چند مرتبه زیادتر خدمت عدالت در جلال خواهد افزود.


Can tiwacˈaxaj cˈa re nbij chiwe, chi riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, can xquicamisex na wi, ruma can yareˈ ri ruchˈobon pe ri Dios chi nibanatej. Pero juyiˈ cˈa ruwech ri xtijacho el wuche (wixin), xchaˈ ri Jesús. 	 زیرا که پسر انسان برحسب آنچه مقدراست، می‌رود لیکن وای بر آن کسی‌که او را تسلیم کند.»


¿La cˈo cami jun ri nibin pe chuwe wacami achique mac ye nubanalon? Y wi can jabel nikˈalajin chi majun mac pa nucˈaslen y can ruyon kitzij ri nbij, ¿achique cˈa ruma tek ma yininimaj ta? 	 کیست از شما که مرا به گناه ملزم سازد؟ پس اگر راست می‌گویم، چرا مرا باورنمی کنید؟


Ntzˈibaj cˈa el re wuj reˈ chawe riyit Timoteo ri can yit achiˈel nucˈajol, ruma can animan wi ri Jesucristo. Ri utzil, ri joyowanic y ri uxlanibel cˈuˈx ri nuyaˈ ri Katataˈ Dios y ri Kajaf Cristo Jesús xticˈojeˈ ta cˈa pan awánima. 	 به فرزند حقیقی خود در ایمان، تیموتاوس.فیض و رحم و سلامتی از جانب خدای پدر وخداوند ما مسیح عیسی بر تو باد.


Y chiquicojol ri kachˈalal ri niquimol quiˈ pa rubiˈ ri Dios pan Antioquía, yecˈo cˈa profetas ri yekˈalajsan ri nibix chique ruma ri Dios, y yecˈo chukaˈ tijonel ri yetijon quiche (quixin) ri kachˈalal chupan ri ruchˈabel ri Dios, achiˈel ri Bernabé, ri Simón ri nibix chukaˈ Niger chare, ri Lucio ri aj Cirene, ri Manaén ri xqˈuiytisex junan riqˈui ri Herodes ri xkˈato tzij chiriˈ pa Galilea, y ri Saulo. 	 و در کلیسایی که در انطاکیه بود انبیا ومعلم چند بودند: برنابا و شمعون ملقب به نیجر و لوکیوس قیروانی و مناحم برادررضاعی هیرودیس تیترارخ و سولس.


Y ronojel ri niben, can riqˈui cˈa ronojel iwánima tibanaˈ. Y ma riqˈui ta caˈiˈ icˈuˈx, ni ma riqˈui ta oyowal. 	 و هرکاری را بدون همهمه و مجادله بکنید،


Can chilaˈ wi cˈa pan Egipto xebecˈojeˈ wi y xetzolin pan Israel cˈa ya tek caminek chic ri rey Herodes. Riche (rixin) chi queriˈ can nibanatej na cˈa ri rukˈalajsan ri Ajaf Dios chuwech ri jun profeta ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Ri tzˈibatal cˈa ca nubij: Pan Egipto cˈa cˈo wi ri nucˈajol tek xinsiqˈuij (xinwoyoj). Quecˈariˈ ri rubin ri Dios. 	 و تاوفات هیرودیس در آنجا بماند، تا کلامی که خداوند به زبان نبی گفته بود تمام گردد که «ازمصر پسر خود را خواندم.»


Yacˈa ri winek ri ma yeniman ta chare ri Dios y ma niquinimaj ta ri kas kitzij ruchˈabel y xa ya ri etzelal yequiben, can xtika wi cˈa ri nimalaj royowal ri Dios pa quiwiˈ. 	 و اما به اهل تعصب که اطاعت راستی نمی کنندبلکه مطیع ناراستی می‌باشند، خشم و غضب


Man cˈa quixkˈaber ta, ruma ri kˈabaric xa ruyon itzel nucˈom pe chiwe. Pa ruqˈuexel chi que ta riˈ, xa tiyaˈ kˈij chare ri Lokˈolaj Espíritu chi nunojsaj ri iwánima. 	 و مست شراب مشوید که درآن فجور است، بلکه از روح پر شوید.


Yacˈa ri ruyaˈal uva xa xqˈuis yan chanin chupan ri cˈulanen riˈ. Y ri María ri ruteˈ ri Jesús, xapon cˈa apo riqˈui ri Jesús y xberubij chare: Xa majun chic ri ruyaˈal uva quiqˈui, xchaˈ. 	 وچون شراب تمام شد، مادر عیسی بدو گفت: «شراب ندارند.»


Y ri David can jun chique ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Can retaman cˈa chi ri Dios xuben jurar chare tek xubij: Ri Cristo jun chique ri ye awiy amam ca, y can yariˈ cˈa ri xticˈojeˈ ca pan aqˈuexel, y xtoc Rey, quecˈariˈ xubij ri Dios chare ri David. 	 پس چون نبی بود و دانست که خدا برای او قسم خوردکه از ذریت صلب او بحسب جسد، مسیح رابرانگیزاند تا بر تخت او بنشیند،


Y yacˈariˈ tek ri achi siquirnek xyacatej anej y xbe chrachoch. 	 درحال برخاسته، به خانه خود رفت!


Y chukaˈ tiquicˈutuˈ chiquiwech ri ixokiˈ ri cˈa ye kˈopojiˈ na chi quecajoˈ ri cachijlal y quecajoˈ ri cal, 	 تا زنان جوان را خرد بیاموزند که شوهردوست و فرزنددوست باشند،


Cˈa pa rox kˈij cˈa chare ri quisachon wi ca ri acˈal, cˈacˈariˈ xquil ri acˈal pa rachoch ri Dios chiriˈ pa Jerusalem, tzˈuyul apo quiqˈui ri achiˈaˈ ri qˈuiy quetaman chrij ri ley, nracˈaxaj ri niquibij y cˈo chukaˈ ri yerucˈutulaˈ apo chique. 	 و بعد ازسه روز، او را در هیکل یافتند که در میان معلمان نشسته، سخنان ایشان را می‌شنود و ازایشان سوال همی کرد.


Y ronojel cˈa reˈ, can nkˈalajsaj yan ca chiwe, riche (rixin) chi can cˈo ta cˈa ri uxlanibel cˈuˈx pa tak iwánima. Y ri uxlanibel cˈuˈx riˈ xticˈojeˈ ri pa tak iwánima, wi icukuban icˈuˈx wuqˈui. Y nbij cˈa chukaˈ ca chiwe, chi chuwech re ruwachˈulef can cˈo tijoj pokonal ri xtikˈaxaj. Pero can ticukubaˈ icˈuˈx, ruma riyin xichˈacon yan chrij ri itzel winek ri chapayon riche (rixin) re ruwachˈulef. 	 بدین چیزها به شما تکلم کردم تا در من سلامتی داشته باشید. در جهان برای شما زحمت خواهد شد. و لکن خاطرجمع دارید زیرا که من بر جهان غالب شده‌ام.»


Y riyin ri Juan majun cˈa rachoch ri Dios ri xintzˈet ta chupan ri tinamit riˈ, ruma ri Ajaf Dios ri can cˈo ronojel uchukˈaˈ pa rukˈaˈ riche (rixin) chi nicowin nuben ronojel, ya cˈa Riyaˈ ri oconek jay pa ruwiˈ ri tinamit riˈ. Y can queriˈ cˈa chukaˈ rubanon ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl. 	 و در آن هیچ قدس ندیدم زیرا خداوندخدای قادر مطلق و بره قدس آن است.


Cˈacˈariˈ Riyaˈ xucˈut cˈa chukaˈ chiquiwech ri winek riqˈui ri ruchˈabel ri Dios, chi ri rachoch ri Dios xa can jay riche (rixin) niban wi oración. Rumariˈ Riyaˈ xubij chique ri winek: ¿La ma tzˈibatal ta cˈa ca chupan ri ruchˈabel ri Dios chi ri wachoch, can jay riche (rixin) chi niquiben wi orar quinojel winek ri yecˈo chuwech re ruwachˈulef? Yacˈa riyix xa achiˈel jul quiche (quixin) alekˈomaˈ ibanon chare, xchaˈ ri Jesús. 	 و تعلیم داده، گفت: «آیامکتوب نیست که خانه من خانه عبادت تمامی امتها نامیده خواهد شد؟ اما شما آن را مغاره دزدان ساخته‌اید.»


Can chiˈijujunal cˈo cˈa jun samaj ri yatajnek pe chiwe, ruma ri nimalaj rutzil ri Dios. Rumariˈ can tikabanaˈ cˈa ri samaj ri yatajnek pe chake ruma ri Dios, riche (rixin) chi yekatoˈ ri nicˈaj chic ri quiniman ri Dios. Koj‑oc cˈa utzilaj tak samajel riche (rixin) chi nikaben ri qˈuiy ruwech chi samaj ri ruyaˈon pe ri Dios chake. 	 و هریک بحسب نعمتی که یافته باشد، یکدیگر را در آن خدمت نماید، مثل وکلاء امین فیض گوناگون خدا.


Y can que na wi riˈ xquiben ri discípulos, xquiben chique quinojel ri winek chi xetzˈuyeˈ. 	 ایشان همچنین کرده همه را نشانیدند.


Y tek ri Jesús xutzˈet chi ri achiˈaˈ ri ye ucˈuayon apo ri achi siquirnek chi can quicukuban wi quicˈuˈx riqˈui Riyaˈ, xubij chare ri achi siquirnek: Ri amac xecuyutej yan. 	 چون او ایمان ایشان را دید، به وی گفت: «ای مرد، گناهان تو آمرزیده شد.»


Tiyaˈ rutzil quiwech quinojel ri kachˈalal pastores y ri nicˈaj chic lokˈolaj tak kachˈalal. Ri kachˈalal aj Italia niquitek chukaˈ el rutzil iwech. 	 همه مرشدان خود و جمیع مقدسین راسلام برسانید؛ و آنانی که از ایتالیا هستند، به شماسلام می‌رسانند.


Y xerutek cˈa el ri rudiscípulos riche (rixin) chi xebe chutzijoxic ri rajawaren ri Dios, y riche (rixin) chukaˈ chi yequicˈachojsaj yawaˈiˈ. 	 و ایشان را فرستاد تا به ملکوت خدا موعظه کنند و مریضان را صحت بخشند.


Y ruma ma xquiben ta ri xquibij nabey, xa xquikˈej ri quitzij, y riˈ can cˈo rucˈayewal nucˈom pe pa quiwiˈ. 	 و ملزم می‌شوند ازاینکه ایمان نخست را برطرف کرده‌اند؛


Y wacami quereˈ nbij chiwe, ruma cˈo chi nibanatej achiˈel ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca. Ri chiriˈ nubij cˈa: Can achiˈel chukaˈ jun aj mac xban chare. Queriˈ ri tzˈibatal ca. Y riˈ can xtibanatej na wi wuqˈui riyin. Ronojel cˈa ri ye tzˈibatal ca chuwij riyin chupan ri ruchˈabel ri Dios, can xquebanatej na wi, xchaˈ ri Jesús. 	 زیرا به شما می‌گویم که این نوشته در من می‌باید به انجام رسید، یعنی با گناهکاران محسوب شد زیرا هر‌چه در خصوص من است، انقضا دارد.


Wachˈalal, tichajij cˈa ri icˈaslen y chukaˈ can cof quixcˈojeˈ chupan ri icukbel cˈuˈx riqˈui ri Dios. Riyix ma titzolij ta iwiˈ chiwij, xa ticusaj cˈa ri iwuchukˈaˈ ri ruyaˈon ri Dios chiwe. 	 بیدار شوید، در ایمان استوار باشید و مردان باشید و زورآور شوید.


Xquepe nimaˈk tak silonel, xabachique lugar chare re ruwachˈulef, xquepe wayjal y yabil. Xtuyaˈ cˈa jun nimalaj xibinriˈil ri xquebanatej y xquetzˈetetej chuwech ri caj ri majun bey ye tzˈeton ta. 	 وزلزله های عظیم در جایها و قحطیها و وباها پدیدو چیزهای هولناک و علامات بزرگ از آسمان ظاهر خواهد شد.


Can ma junan ta cˈa ri niquichˈob chrij ri Cristo; ruma xa jun wi nubij la jun y jun wi chic nubij la jun. 	 پس درباره او در میان مردم اختلاف افتاد.


Y ri soldados riˈ xquiyaˈ cˈa jun tziek morado chrij ri Jesús, can achiˈel wi ri yequicusalaˈ ri reyes. Y xquipachˈuj chukaˈ jun kˈayis ri cˈo sibilaj ruqˈuixal. Xquiben jun corona chare, y cˈacˈariˈ xquiyaˈ pa rujolon (ruwiˈ) ri Jesús. 	 وجامه‌ای قرمز بر او پوشانیدند و تاجی از خاربافته، بر سرش گذاردند


Y tek xquitzˈet chi jotol pe jubaˈ cakˈikˈ quereˈ pa sur, riyeˈ xquichˈob chi utz yojbe cˈa ri pa Fenice. Tek xoj‑el cˈa el, xaxu (xaxe wi) cˈa ri ruchiˈ yaˈ riche (rixin) ri Creta yoj benak wi. 	 و چون نسیم جنوبی وزیدن گرفت، گمان بردند که به مقصد خویش رسیدند. پس لنگر برداشتیم و از کناره کریت گذشتیم.


Rumacˈariˈ, riyix nicˈatzin chi can quiniwoyobej apo, ruma riqˈui jubaˈ ri hora tek xa ma yin ta riyin ri yinichˈob, yariˈ tek xquipe riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol. 	 لهذا شما نیز حاضر باشید، زیرا در ساعتی که گمان نبرید، پسر انسان می‌آید.


Yacˈariˈ tek ri Simón xubij chare ri Jesús: Tijonel, riyoj junakˈaˈ xojcˈaseˈ riche (rixin) chi xekacanoj car, y xa majun xkachop. Pero ruma cˈa chi can yit cˈa riyit yabin chi nikayaˈ ka re yaˈl chapabel car pa yaˈ, can nikayaˈ cˈa ka, xchaˈ. 	 شمعون در جواب وی گفت: «ای استاد، تمام شب را رنج برده چیزی نگرفتیم، لیکن به حکم تو، دام را خواهیم انداخت.»


Yecˈo ri can kˈanapuek xtiquicusaj el pa ruwiˈ ri rucimiento ri cˈo chic, riche (rixin) chi niquiben ri jay; yecˈo ri xtiquicusaj sakapuek; y yecˈo ri xquequicusaj abej ri sibilaj jotol rajel. Y yecˈo nicˈaj chic ri xquequicusaj cheˈ, patzˈen y kˈayis. 	 لکن اگر کسی بر آن بنیاد، عمارتی از طلا یا نقره یا جواهر یا چوب یا گیاه یاکاه بنا کند،


Y tek ri Jesús y ri rudiscípulos quiyon chic cˈa yecˈo, xepe ri discípulos xquicˈutuj chare ri Jesús: ¿Achique ruma riyoj ma xojcowin ta xkelesaj el ri itzel espíritu? xechaˈ chare. 	 اما شاگردان نزد عیسی آمده، در خلوت از اوپرسیدند: «چرا ما نتوانستیم او را بیرون کنیم؟


Y yecˈo cˈa achiˈaˈ israelitas ri yebiyaj, ri can ye elesey wi itzel tak espíritu. Nicˈaj cˈa chique riyeˈ can nicajoˈ cˈa niquicusaj ri rubiˈ ri Ajaf Jesús riche (rixin) chi yequelesaj ri itzel tak espíritu. Rumariˈ riyeˈ niquibij cˈa chique ri itzel tak espíritu: Pa rubiˈ ri Ajaf Jesús ri nutzijoj ri Pablo nikabij cˈa chiwe chi quixel el, yechaˈ cˈa chique. 	 لیکن تنی چند از یهودیان سیاح عزیمه خوان بر آنانی که ارواح پلید داشتند، نام خداوند عیسی را خواندن گرفتند و می‌گفتند: «شما را به آن عیسی که پولس به او موعظه می‌کندقسم می‌دهیم!»


Riyin riche (rixin) cˈa chi xinben ri rusamaj ri Dios chilaˈ iwuqˈui, ri xcˈatzin chuwe yecˈa ri nicˈaj chic iglesias ri yecˈo pa nicˈaj chic tinamit ri xeyaˈo pe. 	 کلیساهای دیگر را غارت نموده، اجرت گرفتم تا شما را خدمت نمایم و چون به نزد شما حاضربوده، محتاج شدم، بر هیچ‌کس بار ننهادم.


Pero qˈuiy mul ri Ajaf Dios yojruyaˈ pa tijoj pokonal, riche (rixin) chi nikachojmirisaj ri kacˈaslen. Riche (rixin) chi man ta xtika ri nimalaj rucˈayewal pa kawiˈ, achiˈel ri xtika pa quiwiˈ ri winek ri can ma quiniman ta ri Dios. 	 لکن هنگامی که بر ما حکم می‌شود، از خداوند تادیب می‌شویم مبادا با اهل دنیا بر ماحکم شود.


Y can queriˈ chukaˈ nicajoˈ niquiben ri ye wukuˈ rucˈajol ri jun achi ri Esceva rubiˈ. Ri achi riˈ jun israelita, y cajawalul jumoc sacerdotes. 	 و هفت نفر پسران اسکیوارئیس کهنه یهود این کار می‌کردند.


Y can riqˈui quicoten quixmatioxin chare ri Tataˈixel, ruma rubanon chake konojel chi can rucˈamon chi ntoc kiche (kixin) ri herencia ri cˈo chilaˈ chicaj. Junan cˈa xtoc kiche (kixin) quiqˈui ri nicˈaj chic lokˈolaj tak ralcˈual ri Dios, ri yecˈo chiriˈ chupan ri sakil. 	 و پدر راشکر گزارید که ما را لایق بهره میراث مقدسان درنور گردانیده است،


Ri kachˈalal cˈa ri xqueˈapon chilaˈ iwuqˈui, can chi ye oxiˈ sibilaj ye utz. Ruma ri kachˈalal Tito can wachibil wi, y can yirutoˈ wi cˈa chubanic ri samaj chicojol riyix. Y ri ye caˈiˈ chic kachˈalal, riyeˈ can ye takon cˈa pe cuma ri iglesias y ruma ri quicˈaslen riyeˈ, ri Cristo can niyaˈox (nyaˈ) rukˈij rucˈojlen. 	 هرگاه درباره تیطس (بپرسند)، او درخدمت شما رفیق و همکار من است؛ و اگر درباره برادران ما، ایشان رسل کلیساها و جلال مسیح می‌باشند.پس دلیل محبت خود و فخر ما را درباره شما در حضور کلیساها به ایشان ظاهرنمایید.


Riyeˈ xquibij cˈa chare ri Jesús: Ajaf, riyoj nikajoˈ cˈa chi yojtzuˈun, xechaˈ. 	 به وی گفتند: «خداوندا، اینکه چشمان ما باز‌گردد!»پس عیسی ترحم نموده، چشمان ایشان را لمس نمودکه در ساعت بینا گشته، از عقب او روانه شدند.


Ruma ri Dios ruchˈobon chi nuyaˈ jun utzil ri más utz chupan re katiempo riyoj riche (rixin) chi queriˈ junan cˈa xtikacˈul ri utzil riˈ quiqˈui ri katiˈt kamamaˈ, ri can xquicukubaˈ chukaˈ quicˈuˈx riqˈui ri Dios. Y queriˈ nitzˈaket ronojel ri rutzujun (rusujun) ri Dios chi nuyaˈ chake. 	 زیرا خدا برای ماچیزی نیکوتر مهیا کرده است تا آنکه بدون ماکامل نشوند.


Ruma riyix jabel iwetaman chi majun etamayon ta achique kˈij tek xtipe chic ri Ajaf. Xa cˈa tek xtinaˈ, ya xoka. Ruma Riyaˈ tek xtipe chic, xtuben achiˈel nuben jun alekˈom tek nuben alekˈ chakˈaˈ. 	 زیراخود شما به تحقیق آگاهید که روز خداوند چون دزد در شب می‌آید.


Y wacami xintek el re achi reˈ awuqˈui, ruma xobix chuwe chi ri winek israelitas xquichˈob achique rubanic niquiben, riche (rixin) chi niquicamisaj ri achi reˈ. Y xinbij chukaˈ chique ri winek ri ye chapayon chˈaˈoj chrij ri Pablo, chi quebe cˈa awuqˈui riyit riche (rixin) chi nbequibij achique ri ye rubanalon. Ri nuraybel riyin chi utz ta awech. Quecˈariˈ nubij chupan ri wuj riˈ. 	 و چون خبریافتم که یهودیان قصد کمین سازی برای او دارند، بی‌درنگ او را نزد تو فرستادم و مدعیان او را نیزفرمودم تا در حضور تو بر او ادعا نمایندوالسلام.»


Y chukaˈ ri rutziak can xjalatej ri yetzuˈun. Can sibilaj rusakil xuben, can achiˈel ri chumatef ri nika, y hasta nitzˈitzˈan. Y majun cˈa jun aj chˈajoy tziek ri nicowin ta nuben queriˈ rusakil chare jun tziek. 	 و لباس او درخشان و چون برف بغایت سفید گردید، چنانکه هیچ گازری بر روی زمین نمی تواند چنان سفید نماید.


Riyin ya cˈa ri pa tinamit Jope yincˈo wi. Y yacˈa tek yitajin chi oración, xintzˈet pa jun achiˈel achicˈ chi cˈo jun nimalaj achiˈel tziek ri ye ximon pe ri cajiˈ rutzaˈn, ri petenak chilaˈ chicaj y nika pe cˈa wuqˈui riyin. 	 «من در شهر یافا دعا می‌کردم که ناگاه درعالم رویا ظرفی را دیدم که نازل می‌شود مثل چادری بزرگ به چهار گوشه از آسمان آویخته که بر من می‌رسد.


Juyiˈ oc ruwech ri winek ri nika pa rukˈaˈ pa raken ri cˈaslic Dios, ruma sibilaj rucˈayewal ri xtucˈulwachij. 	 افتادن به‌دستهای خدای زنده چیزی هولناک است.


Y yacˈariˈ tek quinojel ri winek riche (rixin) ri tinamit xepe cˈa riqˈui ri Jesús chutzˈetic y chukaˈ riche (rixin) chi xquicˈutuj utzil chare chi tel el ri chiriˈ chupan ri quilugar, ruma riyeˈ ma nicajoˈ ta chi nicˈojeˈ ka chiriˈ. 	 واینک تمام شهر برای ملاقات عیسی بیرون آمد. چون او را دیدند، التماس نمودند که از حدودایشان بیرون رود.


Y quinojel cˈa ri yebin chi tiban ri circuncisión chiwe, niquibij queriˈ xaxu (xaxe wi) ruma nicajoˈ chi yetzˈet y yenimex chi can niquiben wi ri nubij chupan ri ley riche (rixin) ri Moisés. Y ma nicajoˈ ta cˈa niquitzijoj chi ri colotajic xbanatej xaxu (xaxe wi) ruma chi xcom ri Jesucristo chuwech cruz, ruma riyeˈ ma nicajoˈ ta niquikˈaxaj tijoj pokonal pa quikˈaˈ ri winek. 	 آنانی که می‌خواهند صورتی نیکو در جسم نمایان سازند، ایشان شمارا مجبور می‌سازند که مختون شوید، محض اینکه برای صلیب مسیح جفا نبینند.


Chiriˈ cˈa pa rachoch ri Dios cˈo cˈa jun ixok ri Ana rubiˈ. Riyaˈ jun ixok ri nikˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios. Riyaˈ rumiˈal ca jun achi ri Fanuel rubiˈ, y jun chique ri ye riy rumam ca ri Aser, ri jun achi xcˈojeˈ ojer ca. Ri Ana cˈa riˈ ti riˈj chic. Riyaˈ cˈa coˈol tek xcˈuleˈ. Pero xaxu (xaxe wi) wukuˈ junaˈ xquicˈuaj quiˈ riqˈui ri rachijil, ruma xa chanin xcom el ri achi chuwech. 	 و زنی نبیه بود، حنا نام، دختر فنوئیل ازسبط اشیر بسیار سالخورده، که از زمان بکارت هفت سال با شوهر بسر برده بود.


Can yacˈariˈ tek ri Jesús xubij chique ri rudiscípulos: Wacami can nbij wi cˈa chi can kitzij wi chi cˈayef (cuesta) chi jun beyon ntoc pa rajawaren ri caj. 	 عیسی به شاگردان خود گفت: «هرآینه به شما می‌گویم که شخص دولتمند به ملکوت آسمان به دشواری داخل می‌شود.


Xoj‑oc chic cˈa el chupan ri barco, y xkayaˈ ca ri tinamit Sidón. Yacˈa tek yoj benak, xbekacˈuluˈ jun nimalaj cakˈikˈ, y rumariˈ cˈo chi xojkˈax chuwech ri Chipre ri jun ti ruwachˈulef ri cˈo pa yaˈ, ruma xaxu (xaxe) wi chiriˈ ri ma can ta pa rubey ri cakˈikˈ cˈo wi. Pa kajxocon cˈa xicˈo wi ca ri Chipre chake. 	 و از آنجا روانه شده، زیر قپرس گذشتیم زیرا که باد مخالف بود.


Riqˈui cˈa ri Adán xkil wi ri camic konojel. Y queriˈ chukaˈ riqˈui cˈa ri Cristo xtikil wi ri cˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 و چنانکه در آدم همه می‌میرند در مسیح نیزهمه زنده خواهند گشت.


Yacˈa ri achi xubij cˈa chique ri rumozo: Mani, ma yixbe ta chucˈukic, man xa ruma chi nicˈuk ri itzel kˈayis yecˈukutej chukaˈ ri trigo. 	 فرمود: "نی، مبادا وقت جمع کردن کرکاس، گندم را باآنها برکنید.


Wi yecˈo chiwe riyix ri ye ximil pa samaj riqˈui jun patrón tek ri Dios xerusiqˈuij (xeroyoj) riche (rixin) chi xeˈoc ralcˈual, ma quebison ta. Pero wi yecowin niquicol pe quiˈ, can tiquitijaˈ cˈa quikˈij riche (rixin) chi yeˈel pe. 	 اگر در غلامی خوانده شدی تو را باکی نباشد، بلکه اگر هم می‌توانی آزاد شوی، آن را اولی تر استعمال کن.


Y ri Kajaf Jesucristo can xquixrutoˈ wi riche (rixin) chi cof yixcˈojeˈ chupan ri icˈaslen, riche (rixin) chi man ta jun mac nilitej pa tak icˈaslen tek xtapon ri kˈij tek xtipe chic jun bey Riyaˈ. 	 که او نیز شما را تا آخر استوار خواهدفرمود تا در روز خداوند ما عیسی مسیح بی‌ملامت باشید.


Más utz quitzolin na riqˈui ri nataˈ, y xtinbij cˈa chare: Táta, ximacun chuwech ri Dios, y can ximacun chukaˈ chawech riyit. 	 برخاسته نزد پدر خود می‌روم و بدوخواهم گفت‌ای پدر به آسمان و به حضور تو گناه کرده‌ام،


Ruma tek ri Dios xuben ri winek, nabey xuben ri achi ri xubiniˈaj Adán, y cˈacˈariˈ xuben ri ixok ri xubiniˈaj Eva. Rumacˈariˈ ma rucˈamon ta chi ri ixok nikˈax rutzij pa ruwiˈ ri achi. 	 زیرا که آدم اول ساخته شد و بعد حوا.


Riyoj can sibilaj xixkalokˈokˈej, achiˈel nuben jun teˈej quiqˈui ri tak ral, can cˈo quiqˈui, yerajoˈ y jabel yeruqˈuiytisaj. 	 بلکه در میان شما به ملایمت بسر می‌بردیم، مثل دایه‌ای که اطفال خود را می‌پرورد.


Riyin can wetaman wi chi queriˈ xtibanatej, ruma chi yin jun achi ri nnimaj ri nubij ri aj kˈatbel tzij chuwe ri cˈo chi nben. Y yecˈo chukaˈ soldados ri ye yaˈon pa nukˈaˈ. Tek nbij cˈa chare jun chi tibe, can nibe wi; y wi nbij chukaˈ chare jun chic chi tipe, can nipe wi chukaˈ. Y tek nbij cˈa chare ri numozo chi tabanaˈ reˈ, can nuben wi chukaˈ, xchaˈ ri capitán. 	 زیرا که من نیز مردی زیرحکم هستم و سپاهیان را زیر دست خود دارم؛ چون به یکی گویم برو، می‌رود و به دیگری بیا، می‌آید و به غلام خود فلان کار را بکن، می‌کند.»


Y chukaˈ bin ri ojer ca: Ri achi ri can jurayil nujech riˈ riqˈui ri rixjayil; tutzˈibaj jun wuj y tubij chupan ri wuj riˈ chi xquijech quiˈ y tuyaˈ el chare ri ixok. 	 «و گفته شده است هر‌که از زن خودمفارقت جوید، طلاق نامه‌ای بدو بدهد.


Tek xitzˈet chi can ti lawaloˈ chic ri nutziak chuwij, riyix xiyaˈ nutziak. Tek riyin xiyawej, xixapon chinutzˈetic. Tek riyin xitzˈapeˈ pa cárcel, xixapon chukaˈ chinutzˈetic, xtichaˈ ri Rey. 	 عریان بودم مراپوشانیدید، مریض بودم عیادتم کردید، در حبس بودم دیدن من آمدید.


Ri Jesús xuchilabej cˈa el chare ri achi riˈ chi majun achoj chare tutzijoj wi ri xbanatej riqˈui. Y xubij chukaˈ el chare: Wacami xa choj jacˈutuˈ awiˈ chuwech ri sacerdote, y can tayaˈ cˈa ri ofrenda ri rajawaxic chi nayaˈ, achiˈel nubij chupan ri rutzˈiban ca ri Moisés, riche (rixin) chi queriˈ nakˈalajsaj cˈa awiˈ chiquiwech chi yit chˈajchˈoj chic, xchaˈ el chare. 	 و او را قدغن کرد که «هیچ‌کس را خبر مده، بلکه رفته خود را به کاهن بنما و هدیه‌ای بجهت طهارت خود، بطوری که موسی فرموده است، بگذران تا بجهت ایشان شهادتی شود.»


Yin cˈa riyin ri Dios ri xquinimaj ri awatiˈt amamaˈ. Yin cˈa riyin ri qui‑Dios ri Abraham, ri Isaac y ri Jacob, xchaˈ chare. Y ri Moisés man cˈa xcowin ta chic xtzuˈun apo, xa nibarbot (nibaybot) cˈa ruma xibinriˈil. 	 که "منم خدای پدرانت، خدای ابراهیم و خدای اسحاق و خدای یعقوب." آنگاه موسی به لرزه درآمده، جسارت نکرد که نظر کند.


Xtapon na wi jun kˈij tek xtinben jun cˈacˈacˈ trato quiqˈui ri winek, y ri trato riˈ quecˈareˈ rubanic: Xtintzˈibaj ri nuley pa tak cánima, y chukaˈ xtinyaˈ pa tak quichˈobonic, nichaˈ ri Ajaf. 	 «این است آن عهدی که بعد از آن ایام باایشان خواهم بست، خداوند می‌گوید احکام خود را در دلهای ایشان خواهم نهاد و بر ذهن ایشان مرقوم خواهم داشت،


Pero chare jun ixok can rucˈamon wi chi niqˈuiy ri rusmal tak ruwiˈ. Ruma ri rusmal ruwiˈ can yaˈon wi cˈa chare riche (rixin) chi nucuch ri rujolon (ruwiˈ). 	 و اگر زن موی درازدارد، او را فخر است، زیرا که موی بجهت پرده بدو داده شد؟


Y queriˈ chukaˈ xuben ri Dios chique ri ojer tak winek ri xecˈojeˈ pa tinamit Sodoma y pa tinamit Gomorra y chique ri winek ri xecˈojeˈ ri pa tak tinamit ri yecˈo apo chiquinakajal. Ri winek riˈ xquiben achiˈel ri nicˈaj ri yitajin ntzijoj chiwe. Chi achiˈaˈ chi ixokiˈ, can xquicanolaˈ cˈa quiˈ riche (rixin) chi xemacun y xa ma quicˈulaj ta quiˈ. Can xkˈax wi cˈa ruwiˈ ri etzelal ri xequibanalaˈ. Ruma ri achiˈaˈ ma xu (xe) ta chic ixokiˈ xequirayij, xa quech achiˈaˈ ri xequirayij. Y ri Dios xeruqˈuis riqˈui kˈakˈ. Y riqˈui riˈ niketamaj chi xabachique winek ri nucˈuaj jun itzel cˈaslen, xtibe chupan ri kˈakˈ ri can ma xtichuptej ta riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 و همچنین سدوم و غموره و سایربلدان نواحی آنها مثل ایشان چونکه زناکار شدند و در‌پی بشر دیگر افتادند، در عقوبت آتش ابدی گرفتار شده، بجهت عبرت مقرر شدند.


Riyix ri can yix tataˈaj chic, ntzˈibaj cˈa chiwe ruma can iwetaman wi chic ruwech ri Cristo ri can cˈo chic pe tek cˈa ma jane cˈo ta re ruwachˈulef. Riyix cˈajolaˈ ntzˈibaj cˈa chiwe ruma cˈo iwuchukˈaˈ, y ri ruchˈabel ri Dios cˈo pa tak iwánima, y can yix chˈaconek wi chrij ri itzel winek. 	 ای پدران، به شما نوشتم زیرا او را که ازابتداست می‌شناسید. ای جوانان، به شما نوشتم از آن جهت که توانا هستید و کلام خدا در شماساکن است وبر شریر غلبه یافته‌اید.


Xuchop pe riqˈui tek xcamisex ri Abel y nbeqˈuis cˈa riqˈui tek xcamisex ri profeta Zacarías, ri xcamisex chunakajal ri altar ri cˈo chuwarachoch ri Dios. Rumacˈariˈ nbij chiwe chi pa quiwiˈ re winek ri yecˈo re tiempo reˈ xtuyaˈ wi ri Dios rutojbalil ri quicamic quinojel ri profetas. 	 از خون هابیل تا خون زکریاکه در میان مذبح و هیکل کشته شد. بلی به شمامی گویم که از این فرقه بازخواست خواهد شد.


Ruma ri utzilaj ruchˈabel ri Dios tzijon chake riyoj, can xtzijox chukaˈ chique ri katiˈt kamamaˈ ri ojer ca. Xa yacˈa chi riyeˈ xa ma xquinimaj ta ri utzilaj ruchˈabel ri Dios, y rumariˈ majun utz xucˈom pe chique. 	 زیرا که به ما نیز به مثال ایشان بشارت داده شد، لکن کلامی که شنیدند بدیشان نفع نبخشید، از اینرو که باشنوندگان به ایمان متحد نشدند.


Ri winek ri can nrajoˈ wi yirutzekelbej, nicˈatzin chi ma tupokonaj ta nukˈaxaj tijoj pokonal wuma riyin, achiˈel jun ri can benak chuxeˈ jun cruz riche (rixin) chi nbecamisex. Yacˈa ri winek ri xa nupokonaj nukˈaxaj tijoj pokonal wuma riyin, ma nicowin ta ntoc tzekelbey wuche (wixin). 	 و هر‌که صلیب خود را برندارد و از عقب من نیاید، نمی تواندشاگرد من گردد.


Yacˈa chiwe riyix, y chique ri nicˈaj ri yecˈo pa tinamit Tiatira ri ma itzekelben ta ri chˈabel ri nucˈut ri Jezabel, y ma iwetaman ta chukaˈ ri nibix chi nimalaj runaˈoj ri Satanás, riyin majun chic cˈa ri nchilabej ta chiwe. 	 لکن باقی ماندگان شما را که در طیاتیرا هستیدو این تعلیم را نپذیرفته‌اید و عمقهای شیطان راچنانکه می‌گویند نفهمیده‌اید، بار دیگری بر شمانمی گذارم،


Riyix chukaˈ iwetaman chi riyoj xkaben chiwe achiˈel nuben jun tataˈaj chique ri ralcˈual. Xkacukubaˈ icˈuˈx chiˈiwonojel. Y xixkapixabaj chi ma tiyaˈ ta ca ri Dios. 	 چنانکه می‌دانید که هریکی از شما را چون پدر، فرزندان خود رانصیحت و دلداری می‌نمودیم،


Y wi riyix xaxu (xaxe wi) yeˈiwajoˈ ri winek ri yeˈajowan iwuche (iwixin), majun ri más ta chic rejkalen ri yixtajin chubanic. Ruma chi xa can queriˈ chukaˈ niquiben ri winek ri ma quiniman ta ri Dios, riyeˈ yecajoˈ ri yeˈajowan quiche (quixin). 	 «زیرا اگر محبان خود را محبت نمایید، شما را چه فضیلت است؟ زیرا گناهکاران هم محبان خود را محبت می‌نمایند.


Y cˈacˈariˈ xeˈapon ri pa mojón riche (rixin) ri ruwachˈulef Misia. Y xquichˈob cˈa chi yebe ri pa ruwachˈulef Bitinia, pero ri Lokˈolaj Espíritu man cˈa xuyaˈ ta kˈij chique riche (rixin) chi xebe. 	 پس به میسیا آمده، سعی نمودندکه به بطینیا بروند، لیکن روح عیسی ایشان رااجازت نداد.


Y wi cˈo pokon rubanon ca chawe, o wi cˈo rucˈas awuqˈui, tabij cˈa chuwe, y riyin xtintoj. 	 اما اگرضرری به تو رسانیده باشد یا طلبی از او داشته باشی، آن را بر من محسوب دار.


Y quecˈariˈ tek riyix xixoc cˈambel quinaˈoj quinojel ri quiniman chic ri Jesucristo ri yecˈo pa tak nicˈaj chic tinamit ri chiriˈ pa ruwachˈulef Macedonia, y chukaˈ pa tak tinamit ri yecˈo pa ruwachˈulef Acaya. Riyeˈ quicˈaxan chi riyix aj Tesalónica can riqˈui ronojel iwánima iniman ri Jesucristo. 	 به حدی که شما جمیع ایمانداران مکادونیه واخائیه را نمونه شدید،


Pero ri achiˈaˈ riˈ xa xquichop yeyokˈon pe chare y xquibij: Riyit xa yit jun rudiscípulo Riyaˈ, yacˈa riyoj can yoj rudiscípulos ri Moisés. 	 پس اورا دشنام داده، گفتند: «تو شاگرد او هستی. ماشاگرد موسی می‌باشیم.


Xa can iwacˈaxan chic cˈa ri nbin: Riyin can xquibe wi, pero yipe chic cˈa iwuqˈui. Y wi riyix can yiniwajoˈ, niquicot ta cˈa ri iwánima, ruma riyin can riqˈui cˈa ri Nataˈ yitzolin wi. Ruma Riyaˈ can más wi nim rukˈij que chinuwech riyin. 	 شنیده‌اید که من به شما گفتم می‌روم و نزد شمامی آیم. اگر مرا محبت می‌نمودید، خوشحال می‌گشتید که گفتم نزد پدر می‌روم، زیرا که پدربزرگتر از من است.


Riyoj ma nikayaˈ ta kakˈij ruma ri samaj ri xa banon cuma nicˈaj chic. Ri koyoben cˈa riyoj, ya ta chi riyix nicukeˈ más icˈuˈx, y tek can cukul chic más icˈuˈx, iwuma ta riyix más nej napon wi ri ruchˈabel ri Dios. Ruma ri Dios can que wi riˈ nrajoˈ chi nikacˈuaj ri ruchˈabel pa nicˈaj chic lugar ri acuchi (achique) nrajoˈ wi Riyaˈ. 	 و از اندازه خودنگذشته در محنتهای دیگران فخر نمی نماییم، ولی امید داریم که چون ایمان شما افزون شود، در میان شما بحسب قانون خود بغایت افزوده خواهیم شد.


Y ri kˈij cˈa tek xquipe chic riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, can xtibanatej cˈa chukaˈ achiˈel ri xcˈulwachitej pa rutiempo ri Noé. 	 و چنانکه در ایام نوح واقع شد، همانطوردر زمان پسر انسان نیز خواهد بود،


Pero ronojel cˈa ri xa tzˈil, can majun bey cˈa xtoc ta apo chupan ri tinamit riˈ. Ni majun chukaˈ winek ri nibano etzelal chuwech ri Dios ri xtoc ta apo chiriˈ. Ni xa ta chukaˈ ri ye aj tzˈucuy tak tzij ri xqueˈoc ta apo chiriˈ. Xaxu (xaxe wi) cˈa ri tzˈibatal quibiˈ chupan ri wuj riche (rixin) cˈaslen, ri ruwuj ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl, xaxu (xaxe wi) riyeˈ ri xqueˈoc chiriˈ. 	 و چیزی ناپاک یا کسی‌که مرتکب عمل زشت یا دروغ شود، هرگز داخل آن نخواهدشد، مگر آنانی که در دفتر حیات بره مکتوبند.


Ri mac xaxu (xaxe) wi cˈa ruma jun achi tek xoc chuwech re ruwachˈulef. Ri achi riˈ ya ri Adán. Y ri mac xa camic xucˈom pe pa ruwiˈ ri ruwachˈulef. Rumariˈ tek quinojel winek yecom, ruma chi can quinojel ri winek xemacun chukaˈ. 	 لهذا همچنان‌که بوساطت یک آدم گناه داخل جهان گردید و به گناه موت؛ و به اینگونه موت بر همه مردم طاری گشت، از آنجا که همه گناه کردند.


Y yacˈariˈ tek riyaˈ xbeyacatej pe ri acuchi (achique) tzˈuyul wi, xuyaˈ ca ronojel ri cˈo chiriˈ, y xutzekelbej el ri Jesús. 	 در حال همه‌چیز را ترک کرده، برخاست و در عقب وی روانه شد.


Rumariˈ ri rajaf ri ulef xubij chare ri achi ri samajiy rulef: Oxiˈ yan cˈa junaˈ reˈ noncanoj ruwech re cheˈ reˈ, y majun bey wilon ta jun ti ruwech. Rumacˈariˈ más utz tachoyoˈ el. ¿Achique nicˈatzin wi chi xaxu (xaxe wi) nuqˈuis ruchukˈaˈ re ulef? 	 پس به باغبان گفت اینک سه سال است می‌آیم که از این درخت انجیر میوه بطلبم و نمی یابم، آن را ببر چرا زمین رانیز باطل سازد.


Y chiriˈ pa tinamit cˈo jun achi capitán. Y ri achi riˈ cˈo jun rumozo ri sibilaj cˈa nrajoˈ, pero yawaˈ, y ya xa jubaˈ ma nicom ka. 	 ویوزباشی را غلامی که عزیز او بود مریض ومشرف بر موت بود.


Ruma konojel xojmacun y rumariˈ tek yoj elesan ca riqˈui ri Dios ri can cˈo rukˈij rucˈojlen. 	 زیراهمه گناه کرده‌اند واز جلال خدا قاصر می‌باشند،


Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca.Quecˈariˈ xtiquicˈulwachij ri winek riˈ, ruma can ma niquinimaj ta ri nubij ri ruchˈabel ri Dios. Y chukaˈ can queriˈ rubin ri Dios chi xtiquicˈulwachij. Yacˈa riyix can yix jumoc winek ri can riy chaˈon chic, y yix sacerdotes riche (rixin) ri nimalaj Dios. Y riyix chukaˈ can yix jun lokˈolaj tinamit, y can banon chiwe chi yix oconek rutinamit ri Dios. Queriˈ rubanon ri Dios chiwe ruma nrajoˈ chi nitzijoj chi Riyaˈ sibilaj utz iwuqˈui. Y ya Riyaˈ ri xelesan pe iwuche (iwixin) chupan ri kˈekuˈm y xixruyaˈ chupan ri lokˈolaj sakil ri cˈo riqˈui Riyaˈ. 	 لکن شما قبیله برگزیده و کهانت ملوکانه وامت مقدس و قومی که ملک خاص خدا باشدهستید تا فضایل او را که شما را از ظلمت، به نورعجیب خود خوانده است، اعلام نمایید.


Y yecˈo cˈa nicˈaj achiˈaˈ ri chiriˈ pan Atenas ri can nicajoˈ niquetamaj qˈuiy ruwech etamabel, achiˈaˈ ri nibix epicúreo chique y nicˈaj chic ri nibix estoico chique, yebetzijon cˈa riqˈui ri Pablo. Pero yecˈo chukaˈ ri xa niquibij: ¿Achique cami nrajoˈ nubij chake re jun achi reˈ, xaxu (xaxe wi) niwolol? yechaˈ. Y nicˈaj chic niquibilaˈ cˈa: Re achi reˈ achiˈel xa nuyaˈ quitzijol nicˈaj chic dios. Y quecˈariˈ niquibij ri winek riˈ, ruma ri nutzijoj ri Pablo chique, ya ri lokˈolaj ruchˈabel ri Jesús ri niyaˈo colotajic, y nubij chukaˈ chique chrij ri cˈastajbel quiche (quixin) ri caminakiˈ. 	 اما بعضی از فلاسفه اپیکوریین و رواقیین با اوروبرو شده، بعضی می‌گفتند: «این یاوه‌گو چه می‌خواهد بگوید؟» و دیگران گفتند: «ظاهر واعظ به خدایان غریب است.» زیرا که ایشان را به عیسی و قیامت بشارت می‌داد.


Can pa ruqˈuiyal ta cˈa ri utzil y ri uxlanibel cˈuˈx ri xticˈul, ruma jabel iwetaman ruwech ri Dios y ri Kajaf Jesús. 	 فیض و سلامتی در معرفت خدا و خداوند ماعیسی بر شما افزون باد.


Yacˈa ri Jesús xubij chique: ¿Achique ruma tek xsach icˈuˈx tek xinitzˈet y xpe re chˈobonic reˈ pa tak iwánima? 	 به ایشان گفت: «چرا مضطرب شدید و برای چه دردلهای شما شبهات روی می‌دهد؟


Y ri achiˈaˈ ri xecˈutun chare ri Jesús, man cˈa xechˈacon ta chrij chiquiwech ri winek, ruma chi ri Jesús ronojel tzij pa ruchojmil cˈa yerubilaˈ chique. Y ri achiˈaˈ riˈ can xquimey cˈa tek xquicˈaxaj ri xubij ri Jesús chique. Y rumariˈ ma xechˈo ta chic apo. 	 پس چون نتوانستند او را به سخنی در نظر مردم ملزم سازند، از جواب او در عجب شده ساکت ماندند.


Yacˈa ri israelitas ri ma xquinimaj ta, yequetzelaj ri xeniman ri Ajaf Jesucristo. Rumariˈ riyeˈ xequitakchiˈij ri ma ye israelitas ta, riche (rixin) chi queriˈ quequetzelaj ri kachˈalal ri xeniman ri Ajaf Jesucristo. 	 لیکن یهودیان بی‌ایمان دلهای امت‌ها را اغوانمودند و با برادران بداندیش ساختند.


Yacˈa riyin ma ncanoj ta nukˈij achiˈel ri niquiben riyeˈ. Riyin xa can xu (xe) wi ri Kajaf Jesucristo ri xcom chuwech cruz ri nyaˈ rukˈij, y ya cˈa chukaˈ Riyaˈ ri banayon chuwe chi achiˈel xa xicom yan chiquiwech ri naˈoj ri xa riche (rixin) re ruwachˈulef. Y ronojel ri naˈoj riche (rixin) re ruwachˈulef, riˈ xecom yan chinuwech riyin. 	 لیکن حاشا ازمن که فخر کنم جز از صلیب خداوند ما عیسی مسیح که بوسیله او دنیا برای من مصلوب شد و من برای دنیا.


Y ri Dios can xuben cˈa chukaˈ jun trato riqˈui ri Abraham. Ri trato riˈ can cˈo cˈa jun retal. Y ri retal ri trato riˈ, can yacˈa ri circuncisión ri niban chique ri tak cˈjolaˈ (alaboniˈ). Y tek ri Abraham xalex ri rucˈajol ri xubiniˈaj Isaac, xuben cˈa ri circuncisión chare tek xa cˈariˈ wakxakiˈ rukˈij cˈo. Queriˈ chukaˈ xuben ri Isaac tek xalex ri Jacob ri rucˈajol. Y queriˈ chukaˈ xuben ri Jacob quiqˈui ri cablajuj rucˈajol ri xeˈoc tataˈaj riche (rixin) re tinamit Israel. 	 و عهد ختنه را به وی داد که بنابراین چون اسحاق را آورد، در روز هشتم او رامختون ساخت و اسحاق یعقوب را و یعقوب دوازده پطریارخ را.


Y wi cˈo cˈa jun chiwe riyix ri cˈo nicˈutux chare ruma jun winek, can tuyaˈ cˈa el chare. Y wi cˈo chukaˈ jun ri cˈo nrajoˈ nukej el chare, ma tupokonaj ta nuyaˈ el chare. 	 هر کس ازتو سوال کند، بدو ببخش و از کسی‌که قرض از توخواهد، روی خود را مگردان.»


Y can ticˈojeˈ cˈa pa tak iwánima chi ma rajawaxic ta chi nichˈob más achique chi chˈabel ri cˈo chi xtibij riche (rixin) chi nitoˈ iwiˈ, 	 پس در دلهای خود قرار دهید که برای حجت آوردن، پیشتر اندیشه نکنید،


Tek bitajnek chic ronojel riˈ, yacˈariˈ tek riyin ri Juan xintzˈet cˈa chic chi ri chicaj jakel jun puerta, y xinwacˈaxaj cˈa jun chˈabel. Yariˈ ri nabey chˈabel ri xinwacˈaxaj, y ri chˈabel riˈ can achiˈel cˈa ri nikˈajan jun trompeta. Y xubij cˈa pe chuwe: Cajoteˈ pe waweˈ, y riyin xtincˈut cˈa chawech ri xquebanatej ri xtibe apo. 	 بعد از این دیدم که ناگاه دروازه‌ای درآسمان باز شده است و آن آواز اول را که شنیده بودم که چون کرنا با من سخن می‌گفت، دیگرباره می‌گوید: «به اینجا صعود نما تا اموری را که بعد از این باید واقع شود به تو بنمایم.»


Ma titzˈuculaˈ ta chic tzij chicojol ka riyix. Ruma iyaˈon chic ca ri itzel cˈaslen ri xicˈuaj. 	 به یکدیگردروغ مگویید، چونکه انسانیت کهنه را با اعمالش از خود بیرون کرده‌اید،


Ruloman chi cˈa yincˈo na chuwech re ruwachˈulef, yin cˈa riyin ri Sakil riche (rixin) ri quicˈaslen quinojel ri winek, xchaˈ. 	 مادامی که در جهان هستم، نور جهانم.»


Y ri Pablo xerucˈuaj cˈa el ri cajiˈ achiˈaˈ riˈ, y pa rucaˈn kˈij xquichˈajchˈojsaj cˈa el quiˈ, y xebe pa rachoch ri Dios ri cˈo chiriˈ pa Jerusalem, riche (rixin) chi xbequibij ca achique kˈij xtitzˈaket ri kˈij riche (rixin) ri chˈajchˈojirisanic y chiquijujunal xtiquiyaˈ chare ri Dios ri cˈo chi niquiyaˈ. 	 پس پولس آن اشخاص را برداشته، روز دیگر با ایشان طهارت کرده، به هیکل درآمد و از تکمیل ایام طهارت اطلاع داد تا هدیه‌ای برای هر یک ازایشان بگذرانند.


Riyaˈ majun cˈa ri xubij ta chique ri winek chi man ta xerucusaj cˈambel tak tzij. Yacˈa tek ri Jesús nicanaj ca ruyon quiqˈui ri rudiscípulos, Riyaˈ can nukˈalajsaj cˈa chiquiwech ri achique ntel wi chi tzij ri cˈambel tak tzij. 	 و بدون مثل بدیشان سخن نگفت. لیکن در خلوت، تمام معانی را برای شاگردان خود شرح می‌نمود.


Ni majun tiquilekˈaj el riqˈui ri quipatrón, xa can tiquitijaˈ quikˈij chi yeˈoc utzilaj tak mozos riche (rixin) chi queriˈ ri quipatrón can xtucukubaˈ rucˈuˈx quiqˈui. Queriˈ tiquibanaˈ riche (rixin) chi queriˈ ri winek can xtiquiyaˈ cˈa rukˈij ri ruchˈabel ri Dios ri Kacolonel. 	 و دزدی نکنند بلکه کمال دیانت را ظاهر سازند تا تعلیم نجات‌دهنده ما خدارا در هر چیز زینت دهند.


Xa can tibanaˈ achiˈel ri nben riyin. Riyin nben ri nika chiquiwech quinojel y ma nben ta xaxu (xaxe wi) ri cˈo utz nucˈom pe chuwe. Riyin xa can ntij nukˈij riche (rixin) chi nben ri cˈo utz nucˈom pe chique quinojel, riche (rixin) chi yecolotej. 	 چنانکه من نیز در هرکاری همه را خوش می‌سازم و نفع خود را طالب نیستم، بلکه نفع بسیاری را تا نجات یابند.


Yacˈa ri kech aj Israel ma xcajoˈ ta chi xinelesex ca, y rumariˈ riyin xincˈutuj cˈa chi ya ri César ri tikˈato tzij pa nuwiˈ, y ma ruma ta cˈa chi cˈo tzujunic (sujunic) ncˈamom pe chiquij ri nuwinak, ruma ta riˈ xincˈutuj queriˈ. Ma tichˈob ta queriˈ. 	 ولی چون یهود مخالفت نمودند، ناچار شده به قیصررفع دعوی کردم، نه تا آنکه از امت خود شکایت کنم.


Riyix wachˈalal ri sibilaj yixinwajoˈ, ncˈutuj cˈa jun utzil chiwe. Riyix, ruma chi ma yix riche (rixin) ta re ruwachˈulef y xa yix kˈaxel el chuwech, rumariˈ ma tiyaˈ ta kˈij chi niben ri itzel ri nurayij ri ichˈacul. Ruma xa ya ri itzel ri nurayij ri ichˈacul, xa yariˈ ri nutij rukˈij riche (rixin) chi nrajoˈ nuchˈec ri iwánima. 	 ای محبوبان، استدعا دارم که چون غریبان و بیگانگان از شهوات جسمی که با نفس در نزاع هستند، اجتناب نمایید؛


Riyin can nnaˈ wi cˈa chi xa ma rucˈamon ta (takal ta chuwij) chi nibix apóstol chuwe. Ruma riyin xa yin ti lawaloˈ oc que chiquiwech ri nicˈaj chic apóstoles, ruma riyin sibilaj cˈa xenwokotalaˈ ri iglesia ri riche (rixin) ri Dios, riche (rixin) chi xinben cˈa qˈuiy pokon chique. 	 زیرا من کهترین رسولان هستم و لایق نیستم که به رسول خوانده شوم، چونکه برکلیسای خدا جفا می‌رسانیدم.


Y pa ruqˈuisbel cˈa, ri rajaf ri ulef xuchˈob ka: ¿Achique cˈa xtintek el? xchaˈ. Y riyaˈ cˈo cˈa jun rucˈajol ri sibilaj nrajoˈ, y yacˈariˈ ri xutek el chucˈamaric ri kajbel riche (rixin) ri ulef. Ruma ri rajaf ri ulef riˈ xuchˈob chi ri achiˈaˈ ri ye kajayon ri rulef, riqˈui jubaˈ can xqueniman wi chare ri rucˈajol tek xtiquitzˈet chi can ya riyaˈ ri napon quiqˈui. 	 آنگاه صاحب باغ گفت چه کنم؟ پسرحبیب خود را می‌فرستم شاید چون او را بینند احترام خواهند نمود.


Can nikˈalajin cˈa chi riche (rixin) chi yatzˈetetej ruma ri Dios chi majun amac, cˈo chi naben ri nrajoˈ Riyaˈ, y ma xu (xe) ta wi nabij chi animan. 	 پس می‌بینید که انسان از اعمال عادل شمرده می‌شود، نه از ایمان تنها.


Yacˈa ri achiˈaˈ ri ye kajayon ri ulef can xu (xe) wi xquitzˈet chi ya ri rucˈajol ri rajaf ri ulef ri xapon, xquibilaˈ cˈa chiquiwech: Yareˈ ri xtoc ca rajaf ronojel re ulef re kakajon. Wacami quixam pe, tikacamisaj riche (rixin) chi queriˈ re ulef reˈ ntoc ca kiche (kixin) riyoj, xechaˈ. 	 لیکن دهقانان با خودگفتند: این وارث است؛ بیایید او را بکشیم تامیراث از آن ما گردد.


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Ri chˈabel ri xiwacˈaxaj ri xpe chilaˈ chicaj, xchˈo pe iwuma riyix y ma wuma ta riyin. 	 عیسی در جواب گفت: «این صدا از برای من نیامد، بلکه بجهت شما.


Ruma riyoj ri xa jun chic kabanon riqˈui ri Cristo, majun cˈa nuben wi banon ri circuncisión chake o ma banon ta. Ri nicˈatzin, ya ri tikacˈuaj ri cˈacˈacˈ kacˈaslen. 	 زیرا که در مسیح عیسی نه ختنه چیزی است و نه نامختونی بلکه خلقت تازه.


Yacˈa wi xa ma yaracˈaxaj ta, queˈacˈuaj cˈa jun o ye caˈiˈ chic, riche (rixin) chi chiquiwech riyeˈ tek nabij chare ri awachˈalal chi ma utz ta ri rubanon. Riche (rixin) chi queriˈ can yix caˈiˈ o yix oxiˈ cˈa ri yixcˈo tek nichojmirisaj ronojel riˈ. 	 و اگر نشنود، یک یا دو نفر دیگر با خود بردار تااز زبان دو یا سه شاهد، هر سخنی ثابت شود.


Y re jun Sakil reˈ, can nisakirisan wi ri pa tak itzel quicˈaslen ri winek ri achiˈel kˈekuˈm. Y can majun bey cˈa chuptajnek ta pa rukˈaˈ ri kˈekuˈm riˈ. 	 و نور در تاریکی می‌درخشد و تاریکی آن را درنیافت.


Y ntzˈibaj cˈa el re wuj reˈ chawe riyit Timoteo, ri can yit achiˈel nucˈajol y sibilaj yatinwajoˈ. Y ri utzil, ri joyowanic y ri uxlanibel cˈuˈx ri nuyaˈ ri Katataˈ Dios y ri Kajaf Jesucristo xticˈojeˈ ta cˈa pan awánima. 	 فرزند حبیب خود تیموتاوس را.فیض و رحمت و سلامتی از جانب خدای پدرو خداوند ما عیسی مسیح باد.


Y quinojel cˈa ri ma yeniman ta, can cˈo chic riche (rixin) chi nika ri rucˈayewal pa quiwiˈ; ruma ri Sakil can xoka wi chuwech re ruwachˈulef, pero riyeˈ xa más xcajoˈ ri kˈekuˈm que chuwech ri Sakil, ruma riyeˈ can xu (xe wi) cˈa ri etzelal ri yequibanalaˈ. 	 و حکم این است که نور در جهان آمدو مردم ظلمت را بیشتر از نور دوست داشتند، ازآنجا که اعمال ایشان بد است.


Riyoj ketaman wi cˈa chi ri Moisés can xchˈo wi ri Dios riqˈui, yacˈa ri achi riˈ xa ma ketaman ta acuchi (achique) tipe wi, xechaˈ. 	 ما می‌دانیم که خدا باموسی تکلم کرد. اما این شخص را نمی دانیم ازکجا است.»


Y tek chˈonak chic cˈa ka ri Pablo, riyaˈ xberucˈamaˈ cˈa pe jun caxlan wey, xumatioxij chare ri Dios chiriˈ chiquiwech quinojel, xuwechˈ y xuchop cˈa rutijic. 	 این بگفت و درحضور همه نان گرفته، خدا را شکر گفت و پاره کرده، خوردن گرفت.


Rumacˈariˈ wech aj Israel, tiwetamaj cˈa chi xaxu (xaxe wi) ruma ri Jesús tek nitzijox chiwe chi cˈo cuybel mac. Y yariˈ ri nikakˈalajsaj chiwech. 	 «پس‌ای برادران عزیز، شما را معلوم باد که به وساطت او به شما از آمرزش گناهان اعلام می‌شود.


Y ri Jesús xubij: Riyin xipe cˈa chuwech re ruwachˈulef riche (rixin) chi xtikˈalajin achique quibanon ri winek. Riche (rixin) chi queriˈ ri winek ri xa ye achiˈel moyiˈ quibanon, can xquetzuˈun, y ri winek ri niquibij chi can yetzuˈun, xa xqueˈoc achiˈel moyiˈ. 	 آنگاه عیسی گفت: «من در این جهان بجهت داوری آمدم تا کوران بینا و بینایان، کور شوند.»


Rumariˈ wi xa can nibix cˈa chiwe: Ri Cristo xpe yan y wacami cˈo pa jun desierto, riyix man cˈa quixbe ta chutzˈetic. Y wi nibix chiwe chi ri Cristo cˈo chic y wacami chupan ri jun jay riˈ cˈo wi, ma queˈinimaj ta. 	 «پس اگر شما را گویند: اینک درصحراست، بیرون مروید یا آنکه در خلوت است، باور مکنید،


Y can yacˈariˈ tek ri Jesús xuchop rubixic jun cˈambel tzij, y xubij: Cˈo cˈa jun achi beyon, ri sibilaj ulef cˈo riqˈui. Y jun bey cˈa, qˈuiy cosecha ri xumol. 	 و مثلی برای ایشان آورده، گفت: «شخصی دولتمند را از املاکش محصول وافر پیدا شد.


Y ri utzil, ri joyowanic y ri uxlanibel cˈuˈx ri nuyaˈ ri Dios Tataˈixel y ri nuyaˈ chukaˈ ri Ajaf Jesucristo ri Rucˈajol ri Dios Tataˈixel, yariˈ ri xticˈojeˈ ri pa tak iwánima. Can xticˈul wi cˈa ronojel reˈ, ruma icukuban icˈuˈx riqˈui ri kitzij y ruma chukaˈ chi can cˈo ajowabel pa tak iwánima. 	 فیض و رحمت و سلامتی از جانب خدای پدر و عیسی مسیح خداوند و پسر پدر در راستی و محبت با ما خواهد بود.


Riyeˈ niquikˈosij cˈa pa rujolon (ruwiˈ) ri Jesús riqˈui jun aj; y niquichubalaˈ chukaˈ. Can yexucutaj cˈa chuwech. Can niquiben cˈa chi achiˈel niquiyaˈ rukˈij, pero xa yetzeˈen cˈa chubanic. 	 و نی بر سراو زدند و آب دهان بر وی انداخته و زانو زده، بدو تعظیم می‌نمودند.


Y tek niben cˈa orar, can man ta jun ri nikˈato ri iˈoración. Ruma wi xa cˈo ta jun ri cˈo jun pokon rubanon chiwe, ticuyuˈ. Y queriˈ ri Itataˈ ri cˈo chilaˈ chicaj xquixrucuy chukaˈ riyix riqˈui ri imac ri yeˈibanalaˈ chuwech. 	 و وقتی که به دعا بایستید، هرگاه کسی به شما خطا کرده باشد، او را ببخشید تاآنکه پدر شما نیز که در آسمان است، خطایای شما را معاف دارد.


Y ronojel ri ma kˈalajsan ta, xtikˈalajin pe. Y ronojel ri tzˈapel ca rij, xtel cˈa pe chuwasakil. 	 زیرا چیزی نهفته نیست که آشکار نشود و نه مستوری که معلوم نگردد.


Yacˈariˈ tek ri Pablo chanin xubij apo chare ri Ananías: ¡Ri xtibano cˈa queriˈ chawe riyit ya ri Dios! ¡Riyit yit jun achi ri xa caˈiˈ apalej! Ruma can yit tzˈuyul cˈa pe chiriˈ riche (rixin) chi nakˈet tzij pa nuwiˈ, y chukaˈ nakˈaxaj pa nuwiˈ ronojel ri ley riche (rixin) ri Moisés nabij, ¿pero achique cˈa ruma tek riyit nabij chi quichˈay, y ri ley riche (rixin) ri Moisés ma que ta riˈ ri nubij? xchaˈ ri Pablo. 	 پولس بدو گفت: «خدا تو راخواهد زد، ای دیوار سفیدشده! تو نشسته‌ای تامرا برحسب شریعت داوری کنی و به ضدشریعت حکم به زدنم می‌کنی؟»


Y ri Lázaro, ri caminek chic el, xbeˈel pe. Ri rukˈaˈ raken jabel cˈa pison pa tak tziek, y cuchun cˈa rupalej riqˈui jun suˈt. Cˈariˈ ri Jesús xubij: Queˈisoloˈ ca la tziek chrij, riche (rixin) chi utz nibiyin y nicowin nitzolin el, xchaˈ. 	 در حال آن مرده دست و پای به کفن بسته بیرون آمد وروی او به‌دستمالی پیچیده بود. عیسی بدیشان گفت: «او را باز کنید و بگذارید برود.»


Cabiyin quiqˈui ri awinak, y jabij chique: Riyix xtiwacˈaxaj y ma xtikˈax ta chiwech ri xtiwacˈaxaj. Riyix xtitzuˈ y xa ma xtiyaˈ ta cˈa pa cuenta ri nitzuˈ. 	 گفته است که "نزد این قوم رفته بدیشان بگو به گوش خواهید شنید ونخواهید فهمید و نظر کرده خواهید نگریست ونخواهید دید؛


Ma quixkˈoran ta, xa can riqˈui ronojel iwánima tibanaˈ ri rusamaj ri Ajaf y can timekˈeˈ icˈuˈx chubanic. 	 در اجتهاد کاهلی نورزید و درروح سرگرم شده، خداوند را خدمت نمایید.


Y wi riyoj nikaben ri nubij ri rupixaˈ ri Dios, can nikˈalajin cˈa chi ketaman chic ruwech Riyaˈ. 	 و از این می‌دانیم که او را می‌شناسیم، اگر احکام او را نگاه داریم.


Yacˈa ri kachˈalal Timoteo iwetaman chi riyaˈ sibilaj utz. Iwetaman chi riyaˈ oconek achiˈel jun walcˈual, chi can junan yoj samajnek riqˈui. Riyaˈ can rujachon riˈ chupan ri samaj riche (rixin) chi kakˈalajsan ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. 	 اما دلیل اورا می‌دانید، زیرا چنانکه فرزند پدر را خدمت می‌کند، او با من برای انجیل خدمت کرده است.