Y tek ri achiˈaˈ fariseos y saduceos xquicˈaxaj ri xubij ka ri Pablo, xquichop cˈa niquichˈojilaˈ quiˈ chiquiwech, y pa caˈiˈ xel wi ri molojriˈil riˈ. 	 چون این را گفت، در میان فریسیان و صدوقیان منازعه برپا شد و جماعت دو فرقه شدند،


Yacˈa ri Jesús chanin xchˈo pe chique, y xubij cˈa: Ma tixibij ta iwiˈ. Xa ticukubaˈ icˈuˈx, xa yin cˈa riyin, xchaˈ chique. 	 اماعیسی ایشان را بی‌تامل خطاب کرده، گفت: «خاطر جمع دارید! منم ترسان مباشید!»


Y tek kˈaxnek chic ri uxlanibel kˈij, nimakˈaˈ yan cˈa chupan ri nabey kˈij chare ri semana, ri María Magdalena y ri jun chic ixok ri María chukaˈ rubiˈ xebe cˈa chuchiˈ ri jul ri acuchi (achique) mukun wi ca ri Jesús. 	 و بعد از سبت، هنگام فجر، روز اول هفته، مریم مجدلیه و مریم دیگربجهت دیدن قبر‌آمدند.


Y tek kakˈaxan chic el ronojel ri mar ri cˈo chiquiwech ri Cilicia y ri Panfilia, xojapon cˈa pa tinamit Mira. Y ri Mira riˈ pa rucuenta ri ruwachˈulef Licia cˈo wi. 	 و از دریای کنار قیلیقیه و پمفلیه گذشته، به میرای لیکیه رسیدیم


queriˈ chukaˈ tiwetamaj chi quinojel ri yeniman riche (rixin) ri Dios, achiˈel xuben ri Abraham, can yeˈoc achiˈel ye ralcˈual ri Abraham. 	 پس آگاهید که اهل ایمان فرزندان ابراهیم هستند.


Y ri chiriˈ xban cˈa jun nimawaˈin, ruma xapon ri Jesús. Y ya cˈa ri Marta ri niniman nilin apo pa mesa. Y chukaˈ ri Lázaro tzˈuyul chiquicojol ri winek ri ye tzˈuyul apo pa mesa riqˈui ri Jesús. 	 و برای او در آنجاشام حاضر کردند و مرتا خدمت می‌کرد و ایلعازریکی از مجلسیان با او بود.


Rumariˈ ri achi riˈ can chanin cˈa xerumol pe ri achiˈaˈ ri yecˈo pa rukˈaˈ, ri soldados y ri capitanes, y junanin (anibel) xebe acuchi (achique) quimolon wi quiˈ ri winek. Y ri winek, can xu (xe) wi cˈa xequitzˈet, xquitanabaˈ ruchˈayic ri Pablo. 	 اوبی درنگ سپاه و یوزباشی‌ها را برداشته، بر سرایشان تاخت. پس ایشان به مجرد دیدن مین باشی و سپاهیان، از زدن پولس دست برداشتند.


¿La ma nubij ta cami chare: Tachojmirisaj ri xtintij re wacami tikakˈij, y tachojmirisaj awiˈ riche (rixin) chi queriˈ yinanimaj yinawilij pe re yiwaˈ y yinucˈyaˈ, y can cˈa ya tek xiwaˈ yan riyin, cˈacˈariˈ xcawaˈ y xcatucˈyaˈ riyit? 	 بلکه آیا بدونمی گوید چیزی درست کن تا شام بخورم و کمرخود را بسته مرا خدمت کن تا بخورم و بنوشم وبعد از آن تو بخور و بیاشام؟


Ri Abraham queriˈ xuben, ruma can royoben ri jun tinamit ri can cof cˈo ri rucimiento y majun bey xtiqˈuis ta, tinamit ri can ya wi ri Dios xchˈobo achique rubanic nuben chare y can ya chukaˈ Riyaˈ banayon. 	 زانرو که مترقب شهری بابنیاد بود که معمار و سازنده آن خداست.


Wachˈalal, re chˈabel re nbij chawe wacami can kitzij wi: Wi cˈo jun kachˈalal ri nurayij chi ntoc anciano riche (rixin) ri iglesia, can utz wi ri samaj ri nurayij. 	 این سخن امین است که اگر کسی منصب اسقفی را بخواهد، کار نیکو می‌طلبد.


Xtiquikasaj cˈa pan ulef ri itinamit iwachibilan riyix. Y chare ri itinamit majun cˈa jay ri xtipaˈeˈ ta ca. Ronojel ronojel xquewulex. Ruma chi can ma xiyaˈ ta pa cuenta chi ri Dios xoka yan iwuqˈui re tiempo reˈ, xchaˈ. 	 و تو را وفرزندانت را در اندرون تو بر خاک خواهند افکندو در تو سنگی بر سنگی نخواهند گذاشت زیرا که ایام تفقد خود را ندانستی.»


Achiˈel nubij chupan ri tzˈibatal ca tek ri Dios xubij cˈa chare ri Abraham: Nubanon chawe chi yatoc quitataˈ sibilaj ye qˈuiy chi winek. Quecˈariˈ nubij ri tzˈibatal ca. Rumariˈ chuwech ri Dios ya ri Abraham ri katataˈ konojel riyoj ri kacukuban kacˈuˈx riqˈui ri Dios. Ruma ri Abraham can xunimaj ri Dios ri nicˈason quiche (quixin) ri caminakiˈ. Ri Dios, cˈo reˈ ri cˈa ma jane tibanatej, pero can retaman chic apo chi can nibanatej na wi, y rumariˈ can nitzijon chic chrij, achiˈel xa ta can banatajnek chic. 	 (چنانکه مکتوب است که تو را پدر امت های بسیار ساخته‌ام )، در حضورآن خدایی که به او ایمان آورد که مردگان را زنده می‌کند و ناموجودات را به وجود می‌خواند؛


Y tek ri Jesús benak cˈa chuchiˈ ri choy Galilea, xerutzˈet cˈa ye caˈiˈ achiˈaˈ cachˈalal quiˈ. Ri caˈiˈ achiˈaˈ riˈ, ya ri Simón ri nibix chukaˈ Pedro chare, rachibilan ri Andrés ri rachˈalal. Riyeˈ can ye aj chapoy car wi, rumariˈ tek yetajin niquiqˈuek ka ri quiyaˈl chapabel car chupan ri choy. 	 و چون عیسی به کناره دریای جلیل می‌خرامید، دو برادر یعنی شمعون مسمی به پطرس و برادرش اندریاس را دید که دامی دردریا می‌اندازند، زیرا صیاد بودند.


Ri Cristo can xcom y xcˈastej riche (rixin) chi xoc Kajaf ri cˈa yoj qˈues na y Cajaf chukaˈ ri ye caminek chic el. 	 زیرا برای همین مسیح مرد وزنده گشت تا بر زندگان و مردگان سلطنت کند.


Pero xapon jun kˈij ri yaˈ riˈ xqˈuiy ruma ri nimalaj job, y ri winek ri yecˈo chuwech re ruwachˈulef ri ma xquinimaj ta ri Dios, xeqˈuis ruma yaˈ. 	 وبه این هردو، عالمی که آن وقت بود در آب غرق شده، هلاک گشت.


Tek riyix niben cˈa orar, ma tiben ta achiˈel niquiben ri winek ri ma quiniman ta ri Dios. Ruma riyeˈ, niquicamuluj chˈabel y qˈuiy chˈabel niquibij ruma riyeˈ niquichˈob chi riqˈui riˈ yeˈacˈaxex pe ruma ri Dios. 	 و چون عبادت کنید، مانند امت‌ها تکرار باطل مکنید زیرا ایشان گمان می‌برند که به‌سبب زیاد گفتن مستجاب می‌شوند.


Y ri Dios xubij cˈa chiquij ri ma xeniman ta riche (rixin): Riyin xinben jurar ruma ri woyowal y xinbij: Kas kitzij chi ma xqueˈoc ta chupan ri uxlanen ri nyaˈ riyin. 	 زیرا ما که ایمان آوردیم، داخل آن آرامی می‌گردیم، چنانکه گفته است: «در خشم خود قسم خوردم که به آرامی من داخل نخواهند شد.» و حال آنکه اعمال او از آفرینش عالم به اتمام رسیده بود.


Y can yin cˈa riyin ri Alfa y ri Omega. Ntel cˈa chi tzij chi can yin cˈa riyin ri rutiquiribel pe chare ronojel y can yin cˈa chukaˈ riyin ri ruqˈuisbel chare ronojel. 	 من الف و یاء و ابتدا و انتها و اول و آخر هستم


Y riyaˈ xucˈutuj: ¿Yit achique cˈa riyit, táta? xchaˈ. Pero ri nichˈo pe riqˈui ri Saulo xubij chare: Yin cˈa riyin ri Jesús, ri achapon wokotaxic. Xa ayon cˈa riyit nasoc awiˈ, ruma achapon wokotaxic. Xa ayon riyit nayaˈ awiˈ chutzaˈn jun cheˈ ri chˈut rutzaˈn, xchaˈ chare. 	 گفت: «خداوندا تو کیستی؟» خداوند گفت: «من آن عیسی هستم که تو بدو جفا می‌کنی.


Y xtiquibilaˈ cˈa: Wi rubin ca ri Cristo chi nipe chic jun bey, ¿acuchi (achique) cˈa cˈo wi ri retal chi can nipe wi? Ruma janipeˈ tiempo ri ye caminek ri kateˈ katataˈ majun jalatajnek ta chuwech re ruwachˈulef. Can achiˈel tek xban re ruwachˈulef, can cˈa que na riˈ rubanon re wacami, xquechaˈ. 	 خواهند گفت: «کجاست وعده آمدن او؟ زیرا از زمانی که پدران به خواب رفتند، هرچیز به همینطوری که ازابتدای آفرینش بود، باقی است.»


Riyeˈ ruma chi can quicukuban quicˈuˈx riqˈui ri Dios, rumariˈ xechˈacon chiquij nicˈaj chic tinamit. Pa ruchojmil xekˈato tzij. Xquicˈul ri xetzuj (xesuj) chique ruma ri Dios. Xquitzˈapij xequey ri coj. 	 که ازایمان، تسخیر ممالک کردند و به اعمال صالحه پرداختند و وعده‌ها را پذیرفتند و دهان شیران رابستند،


Yacˈa ri Jesús can xuchilabej chique chi majun achoj chare tiquitzijoj wi y chukaˈ xubij chi titzuj (tisuj) ruway. 	 پس ایشان را به تاکید بسیار فرمود: «کسی از این امر مطلع نشود.» و گفت تا خوراکی بدو دهند.


Y ri rajaf ri ulef xutek chic jun rumozo chucˈamaric ri uva kajbel riche (rixin) ri ulef. Pero ri achiˈaˈ kajoy tak ulef xa xquichop y xquichˈey. Qˈuiy cˈa pokon ri xquibanalaˈ y xquibilaˈ el chare, y majun chukaˈ uva kajbel riche (rixin) ri ulef xquiyaˈ ta el chare. 	 پس غلامی دیگر روانه نمود. او را نیز تازیانه زده بی‌حرمت کرده، تهی‌دست بازگردانیدند.


Wacami riyit xaxu (xaxe wi) cˈa tacˈuaj la arajil y utz yabe. Y yacˈa chique ri mozos ri cˈa pa ruqˈuisbel xeˈoc pa samaj, can pa wánima cˈa riyin xpe wi tek xinyaˈ el ri cajel achiˈel ri awajel riyit. 	 حق خود را گرفته برو. می‌خواهم بدین آخری مثل تو دهم.


Yacˈa riyix can quixcˈojeˈ wuqˈui jurayil, y ticˈojeˈ ri nuchˈabel pan iwánima. Wi queriˈ xtiben, ticˈutuj cˈa chare ri Dios achique ri nrajoˈ ri iwánima, y can xtuyaˈ wi cˈa pe chiwe ri nicˈutuj. 	 اگر در من بمانید و کلام من در شما بماند، آنچه خواهیدبطلبید که برای شما خواهد شد.


Pero ri Nicodemo xubij chare ri Jesús: ¿La can nicowin cami nalex chic jun bey jun achi ri xa riˈj chic? ¿Y can nicowin cami jun teˈej nralaj chic jun bey jun achi ri xa riˈj chic? xchaˈ. 	 نیقودیموس بدو گفت: «چگونه ممکن است که انسانی که پیر شده باشد، مولود گردد؟ آیا می‌شودکه بار دیگر داخل شکم مادر گشته، مولود شود؟»


Y xbix cˈa jun kˈij tek xtichojmirisex riˈ. Y tek xapon ri kˈij, ri rey Herodes can xerucusaj cˈa el ri tziek ri can yerucusaj wi jun rey. Xbetzˈuyeˈ pe ri pa ruchˈacat chiriˈ pa kˈatbel tzij, y xbechˈo cˈa pe chiquiwech ri winek ri quimolon quiˈ chiriˈ. 	 و درروزی معین، هیرودیس لباس ملوکانه در بر کرد وبر مسند حکومت نشسته، ایشان را خطاب می‌کرد.


Y can yacˈariˈ tek ri principaliˈ tak sacerdotes y ri achiˈaˈ fariseos xquimol quiˈ y xequisiqˈuij (xecoyoj) chukaˈ ri nicˈaj chic achiˈaˈ ri pa moc (comon) yekˈato tzij quiqˈui, y xquibij chique: ¿Achique cˈa nikaben? Ruma re achi reˈ ruchapon samaj y qˈuiy milagros ri yerubanalaˈ chiquiwech ri winek riche (rixin) chi niquinimaj. 	 پس روسای کهنه و فریسیان شورا نموده، گفتند: «چه کنیم زیرا که این مرد، معجزات بسیارمی نماید؟


Pero cˈo cˈa jun achi aj Samaria ri petenak chukaˈ chupan ri bey riˈ, y cˈo cˈa chi nikˈax riqˈui ri achi punul ca pa bey, ri achi ri chˈayon ca cuma alekˈomaˈ. Y tek ri aj Samaria xutzˈet ri achi punul pa bey, sibilaj cˈa xujoyowaj ruwech ruma ri rucˈulwachin ca. 	 «لیکن شخصی سامری که مسافر بود نزدوی آمده چون او را بدید، دلش بر وی بسوخت.


Y quiqˈui cˈa ri caˈiˈ kachˈalal ri yebe chilaˈ iwuqˈui, nikatek el jun chic kachˈalal ri can katzˈeton wi pe riyoj chi can nutij rukˈij chubanic xabachique samaj riche (rixin) ri Dios. Y wacami can sibilaj nrajoˈ chi napon chilaˈ iwuqˈui, ruma sibilaj rucukuban chic rucˈuˈx iwuqˈui ruma racˈaxan ri utzilaj tak tzij ri katzijon chiwij. 	 و با ایشان برادر خود را نیز فرستادیم که مکرر در اموربسیار او را با اجتهاد یافتیم و الحال به‌سبب اعتماد کلی که بر شما می‌دارد، بیشتر با اجتهاداست.


Quinojel cˈa ri kachˈalal ri cˈo quipatrón, can rucˈamon cˈa chi niquiyaˈ rukˈij ri quipatrón, riche (rixin) chi queriˈ ma niyokˈotej ta ri rubiˈ ri Dios y ri ruchˈabel. 	 آنانی که غلامان زیر یوغ می‌باشند، آقایان خویش را لایق کمال احترام بدانند که مبادانام و تعلیم خدا بد گفته شود.


Quinojel cˈa yebin chi can utz ri rucˈaslen ri kachˈalal Demetrio, y can kitzij nikˈalajin chi queriˈ. Y can ya chukaˈ riˈ nikabij riyoj. Y riyix iwetaman chi riyoj ma nikatzˈuc ta tzij tek nikabij riˈ. 	 مرا چیزهای بسیار بود که به تو بنویسم، لکن نمی خواهم به مرکب و قلم به تو بنویسم.لکن امیدوارم که به زودی تو را خواهم دید وزبانی گفتگو کنیم.


Wacami cˈa, Nataˈ, tayaˈ chic cˈa ri nukˈij nucˈojlen chiˈanakajal riyit, can achiˈel cˈa ri nukˈij nucˈojlen ri cˈo tek yincˈo awuqˈui, tek cˈa ma jane cˈo ta re ruwachˈulef. 	 و الان تو‌ای پدر مرا نزدخود جلال ده، به همان جلالی که قبل از آفرینش جهان نزد تو داشتم.


Yacˈa re wacami yincˈo pe waweˈ riche (rixin) chi nikˈat tzij pa nuwiˈ, xaxu (xaxe wi) ruma riyin cukul nucˈuˈx chi ri caminakiˈ cˈo na jun kˈij tek xquebecˈastej pe, achiˈel rutzujun (rusujun) ca ri Dios chique ri katiˈt kamamaˈ ri xecˈojeˈ ojer ca. 	 والحال به‌سبب امید آن وعده‌ای که خدا به اجداد ما داد، بر من ادعا می‌کنند.


Ruma xaxu (xaxe) wi cˈa jun Dios cˈo. Y xaxu (xaxe) wi jun kˈaxanel cˈo pa nicˈaj ri nibano chi junan kawech riqˈui ri Dios. Ri nibano ri samaj riˈ ya ri Jesucristo ri xoc winek achiˈel riyoj. 	 زیراخدا واحد است و در میان خدا و انسان یک متوسطی است یعنی انسانی که مسیح عیسی باشد،


Ri rucˈayewal ri nuyaˈ ri Dios xa nipe yan. Riyaˈ can xtuben achiˈel nuben jun achi ri cˈo chic ri iquej pa rukˈaˈ riche (rixin) chi xqueruchoy ri cheˈ ri xa ma yewachin ta jabel. Y ronojel cˈa ri xqueruchoy el, xqueruqˈuek pa kˈakˈ. 	 و الحال تیشه بر ریشه درختان نهاده شده است، پس هر درختی که ثمره نیکونیاورد، بریده و در آتش افکنده شود.


Ruma riyin nxibij wiˈ chawech. Ruma yit jun cˈaˈnlaj (cˈaˈelaj) achi. Riyit xa yit junan riqˈui jun achi ri nberucˈutuj pe rurajil y xa majun puek ruyaˈon ca chiriˈ. Y chukaˈ nawajoˈ nacˈul ri ntel pe chuwech ri ticoˈn ri xa ma riyit ta xatico ka, xchaˈ ri mozo chare ri rey. 	 زیرا که از توترسیدم چونکه مرد تندخویی هستی. آنچه نگذارده‌ای، برمی داری و از آنچه نکاشته‌ای درومی کنی.


Yacˈa ri principaliˈ tak sacerdotes y ri achiˈaˈ fariseos, can quelesan chic rubixic chi xabachique cˈa winek ri xtetaman acuchi (achique) cˈo wi ri Jesús, tubij chique riyeˈ, riche (rixin) chi niquichop. 	 اما روسای کهنه و فریسیان حکم کرده بودند که اگر کسی بداند که کجا است اطلاع دهد تا او را گرفتارسازند.


Riyix tek napon jun kachˈalal iwuqˈui, can riqˈui ajowabel ticˈuluˈ y queriˈ chukaˈ rucˈamon chi nuben riyaˈ iwuqˈui riyix, can tibanaˈ achiˈel xuben ri Cristo; ruma Riyaˈ can xojrucˈul, riche (rixin) chi ri Dios xtucˈul ta cˈa rukˈij rucˈojlen. 	 پس یکدیگر را بپذیرید، چنانکه مسیح نیز مارا پذیرفت برای جلال خدا.


Y chukaˈ ri jun achi ri Nicodemo rubiˈ, ri achi ri xapon riqˈui ri Jesús pa jun chakˈaˈ, xapon cˈa chupan ri hora riˈ, rucˈuan apo mirra xolon riqˈui nicˈaj chic quiwech akˈom ri jubul ruxlaˈ. Y rucˈuan cˈa apo achiˈel xa jun quintal ri akˈom riˈ. 	 و نیقودیموس نیز که اول در شب نزدعیسی آمده بود، مر مخلوط با عود قریب به صدرطل با خود آورد.


Y ronojel ri xbix chique xa más chrij ri chˈaculaj nichˈo wi, achiˈel tek nichˈo chrij ri achique niquitij, ri achique niquikum y ri achique rubanic chi niquichˈajchˈojsaj quiˈ. Ronojel cˈa riˈ chilaben chique riche (rixin) chi niquiben, cˈa ya tek xapon jun kˈij tek cˈo chi xjalatej ronojel riˈ. 	 چونکه اینها با چیزهای خوردنی و آشامیدنی و طهارات مختلفه، فقط فرایض جسدی است که تا زمان اصلاح مقرر شده است.


Yacˈa tek yetajin chuquiric, ri ye rajaf xquibij pe chique: ¿Achique ruma tek niquir el? xechaˈ pe. 	 و چون کره را باز می‌کردند، مالکانش به ایشان گفتند چرا کره را باز می‌کنید؟


Y yacˈa tek ruchapon chic el bey riche (rixin) chi nitzolin pa rutinamit, riyaˈ tzˈuyul cˈa el pa jun carruaje. Y riyaˈ nusiqˈuij ruwech jun wuj benak, ri wuj ri tzˈiban ca ruma ri profeta Isaías, jun chique ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. 	 و درمراجعت بر ارابه خود نشسته، صحیفه اشعیای نبی را مطالعه می‌کند


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Re jun ruwech itzel espíritu reˈ ntel, pero wi riyix niben orar y ma yixwaˈ ta tek niben ri oración riˈ, xchaˈ chique. 	 ایشان را گفت: «این جنس به هیچ وجه بیرون نمی رود جز به دعا.»


Wachˈalal, wi cˈo cˈa jun ri nibin chi runiman chic ri Dios, y xa majun utzil nuben ta, xa majun cˈa nicˈatzin wi ri nubij chi runiman. Ruma xa ma xtril ta cˈa rucolotajic xaxu (xaxe wi) riqˈui ri nubij chi runiman chic ri Dios. 	 ای برادران من، چه سود دارد اگر کسی گوید: «ایمان دارم» وقتی که عمل ندارد؟ آیاایمان می‌تواند او را نجات‌بخشد؟


astapeˈ ma jane talex ri Leví tek ri Melquisedec xbe chucˈulic ri Abraham. 	 زیرا که هنوز در صلب پدر خود بود هنگامی که ملکیصدق او را استقبال کرد.


Xabachique winek ri nibin chi ri Cˈajolaxel ma kitzij ta, ya winek riˈ ri man cˈo ta ri Tataˈixel riqˈui. Yacˈa ri winek ri nikˈalajsan chi ri Cˈajolaxel can kitzij wi y chukaˈ can nucˈul pa ránima, ya winek riˈ ri can cˈo chukaˈ ri Tataˈixel riqˈui. 	 کسی‌که پسر را انکار کند، پدر را هم ندارد و کسی‌که اعتراف به پسر نماید، پدر را نیزدارد.


Ri rutzil ri Ajaf Jesucristo xticˈojeˈ ta cˈa iwuqˈui chiˈiwonojel. 	 فیض عیسی مسیح خداوند با شما باد.


Ri xbanatej cˈa chiriˈ, xbe cˈa rutzijol ri pa tak tinamit chupan ri ruwachˈulef riˈ. 	 و این کار در تمام آن مرز وبوم شهرت یافت.


Ri Dios riqˈui cˈa ri ruchukˈaˈ ruyaˈon pe chake ronojel ri nicˈatzin riche (rixin) chi nikacˈuaj jun utzilaj cˈaslen chuwech Riyaˈ. Ruyaˈon cˈa pe ri nicˈatzin chake ruma ketaman chic ruwech Riyaˈ ri can xojrusiqˈuij (xojroyoj) riqˈui ri rukˈij rucˈojlen y riqˈui ri ruchukˈaˈ. 	 چنانکه قوت الهیه او همه‌چیزهایی را که برای حیات و دینداری لازم است، به ما عنایت فرموده است، به معرفت او که ما را به جلال وفضیلت خود دعوت نموده،


Y yacˈa tek xebe pa rucamul, yacˈariˈ tek ri José xukˈalajsaj riˈ chiquiwech ri rachˈalal chi ya riyaˈ ri José. Y queriˈ tek ri Faraón xretamaj ye achique ri ye rachˈalal ri José, rumariˈ xretamaj chukaˈ chi ri José jun hebreo. 	 ودر کرت دوم یوسف خود را به برادران خودشناسانید و قبیله یوسف به نظر فرعون رسیدند.


Ri Pablo y ri Silas xeˈapon cˈa ri pa Derbe y ri pa Listra. Y ri chiriˈ pa tinamit Listra cˈo jun kachˈalal ri Timoteo rubiˈ, ral jun ixok israelita ri runiman cˈa chukaˈ ri Jesucristo, yacˈa ri rutataˈ xa griego. 	 و به دربه و لستره آمد که اینک شاگردی تیموتاوس نام آنجا بود، پسر زن یهودیه مومنه لیکن پدرش یونانی بود.


Y yacˈa tek xseker ri rucaˈn kˈij, ri achiˈaˈ ye chajinel xechˈujer, man cˈa niquil ta achique niquiben, ruma ri Pedro man cˈo ta chic chiriˈ. 	 و چون روز شداضطرابی عظیم در سپاهیان افتاد که پطرس را چه شد.


Ri achi ri nisamej chrij ri cˈulanen riˈ, man cˈa retaman ta acuchi (achique) petenak wi ri ruyaˈal uva riˈ. Xa can xu (xe) wi cˈa ri yeniman yeˈilin chiriˈ ri xepajo ri ye etamayon. Y tek ri achi ri nisamej chrij ri cˈulanen riˈ runaˈon chic chi sibilaj jabel ri ruyaˈal uva riˈ, xusiqˈuij (xroyoj) cˈa ri cˈajol ri xcˈuleˈ. 	 و چون رئیس مجلس آن آب را که شراب گردیده بود، بچشید و ندانست که از کجااست، لیکن نوکرانی که آب را کشیده بودند، می‌دانستند، رئیس مجلس داماد را مخاطب ساخته، بدو گفت:


can yacˈariˈ tek ri juwinek cajiˈ rijitaˈk tak achiˈaˈ ri can cˈo quikˈij yexuqueˈ yemajeˈ ka chuwech ri tzˈuyul pa lokˈolaj chˈaquet. Can niquiyaˈ cˈa rukˈij ri can cˈo riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Y ri rijitaˈk tak achiˈaˈ riˈ niquelesalaˈ cˈa ri quicoronas y yequiyaˈ apo chuwech ri tzˈuyul pa lokˈolaj chˈaquet, y niquibij cˈa chukaˈ: 	 آنگاه آن بیست و چهار پیر می‌افتند در حضور آن تخت‌نشین و او را که تاابدالاباد زنده است عبادت می‌کنند و تاجهای خود را پیش تخت انداخته، می‌گویند:«ای خداوند، مستحقی که جلال و اکرام و قوت رابیابی، زیرا که تو همه موجودات را آفریده‌ای ومحض اراده تو بودند و آفریده شدند.»


Y astapeˈ ri Pablo y ri Bernabé xquibij queriˈ chique, can cˈarunaj xecowin xquiben chique ri winek chi ma xequicamisaj ta ri wáquix chi niquiyaˈ quikˈij riyeˈ. 	 و بدین سخنان خلق را از گذرانیدن قربانی برای ایشان به دشواری باز داشتند.


Reˈ nyaˈ yan ca rutzijol chiwe, riche (rixin) chi queriˈ tek xtapon rukˈijul chi xtibanatej reˈ, xa can xtinimaj wi ri nbin ca chiwe. 	 و الان قبل از وقوع به شما گفتم تا وقتی که واقع گردد ایمان آورید.


Ruma ri ixok riˈ can yerubilaˈ cˈa pa ránima: Xa riqˈui ta nchop el jubaˈ ruchiˈ rutziak ri Jesús, yicˈachoj, chinek pa ránima. 	 زیرا با خود گفته بود: «اگر محض ردایش را لمس کنم، هرآینه شفایابم.»


Ri mac can xuben cˈa chare ronojel ri yeqˈuiytisan ruma ri Dios chi xa yeqˈuis, y xtapon cˈa jun kˈij tek ri yoj ralcˈual chic ri Dios xkojcolotej el chuwech ri ma utz ta, y can jabel chukaˈ xtibekabanaˈ riqˈui ri Dios ri can cˈo rukˈij rucˈojlen. Can ya cˈa chukaˈ kˈij riˈ tek quinojel ri yeqˈuiytisan ruma ri Dios, xquecolotej chuwech ri rucˈayewal ri kajnek pa quiwiˈ ruma ri mac. 	 در امید که خود خلقت نیز از قیدفساد خلاصی خواهد یافت تا در آزادی جلال فرزندان خدا شریک شود.


Y xentzˈet cˈa ri ye wukuˈ ángeles ri ye paˈel apo chuwech ri Dios. Y chique cˈa ri wukuˈ ángeles riˈ xjach jojun trompeta. 	 و دیدم هفت فرشته را که در حضور خد ایستاده‌اند که به ایشان هفت کرنا داده شد.


Ri ojer ca, ri Dios qˈuiy cˈa mul xchˈo quiqˈui ri ye katiˈt kamamaˈ. Y tek xchˈo quiqˈui, xerucusaj cˈa profetas, achiˈaˈ ri xekˈalajsan ri ruchˈabel, y qˈuiy cˈa rubanic xerucusaj wi ri achiˈaˈ riˈ riche (rixin) chi xukˈalajsaj ri ruchˈabel chique ri katiˈt kamamaˈ. 	 خدا که در زمان سلف به اقسام متعدد و طریق های مختلف بوساطت انبیا به پدران ما تکلم نمود،


Y can chanin cˈa chukaˈ xtapon ri ruqˈuisbel tak kˈij riche (rixin) re ruwachˈulef. Rumacˈariˈ riyix, can tichˈoboˈ cˈa jabel ri achique yeˈibanalaˈ y ma quixtaneˈ ta cˈa chi niben orar. 	 لکن انتهای همه‌چیز نزدیک است. پس خرداندیش و برای دعا هشیار باشید.


Y chukaˈ waweˈ chuwech re ruwachˈulef yecˈo oxiˈ ri yekˈalajsan riche (rixin) ri Jesucristo: Ri Lokˈolaj Espíritu, ri yaˈ riche (rixin) chi xban bautizar, y ri ruquiqˈuel Riyaˈ mismo ri xtix chuwech ri cruz. Re ye oxiˈ reˈ junan ri niquikˈalajsaj chkawech, chi ri Jesucristo can kitzij wi chi Rucˈajol ri Dios. 	 یعنی روح و آب و خون؛ و این سه یک هستند.


Rumariˈ riyoj re wacami y ri chkawech apo ma tikatzuˈ ta achique rubanic jun winek, ma tikaben ta achiˈel ri kabanon ca tek cˈa ma jane jalatajnek ta ri kacˈaslen. Ruma xa can queriˈ wi chukaˈ xkaben chare ri Cristo, y xkachˈob chi Riyaˈ xa achiˈel xabachique winek. Pero wacami ma que ta chic riˈ nikachˈob chrij. Ruma wacami can ketaman chic cˈa achique rubanic Riyaˈ. 	 بنابراین، ما بعد از این هیچ‌کس را بحسب جسم نمی شناسیم، بلکه هرگاه مسیح را هم بحسب جسم شناخته بودیم، الان دیگر او رانمی شناسیم.


Wi riyix xa ta yix junan quiqˈui ri winek ri xa riqˈui re ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx, can ta yixcajoˈ jabel. Pero riyin can xixinchaˈ yan pe chiquicojol y ma yix junan ta chic quiqˈui, y rumariˈ yixquetzelaj. 	 اگر از جهان می‌بودید، جهان خاصان خود را دوست می‌داشت. لکن چونکه ازجهان نیستید بلکه من شما را از جهان برگزیده‌ام، از این سبب جهان با شما دشمنی می‌کند.


Ri achi can yacˈariˈ tek xubij: Ajaf, riyin yatinnimaj, xchaˈ. Y ri achi riˈ can xuyaˈ cˈa rukˈij ri Jesús. 	 گفت: «ای خداوند ایمان آوردم.» پس او راپرستش نمود.


Pero ri Jesús xubij cˈa chique: Riyix can yix aj ruwachˈulef wi y riyin yin aj chilaˈ chicaj. Can yix riche (rixin) wi re ruwachˈulef, yacˈa riyin ma yin riche (rixin) ta re ruwachˈulef. 	 ایشان را گفت: «شما از پایین می‌باشیداما من از بالا. شما از این جهان هستید، لیکن من ازاین جهان نیستم.


Y cˈacˈariˈ riyaˈ xerelesaj pe ri pa cárcel, y xucˈutuj chique: ¿Achique cˈa rajawaxic chi nben riche (rixin) chi yicolotej? xchaˈ. 	 و ایشان را بیرون آورده، گفت: «ای آقایان، مرا چه باید کرد تا نجات یابم؟»


Timoloˈ ibeyomal riche (rixin) chilaˈ chicaj ri acuchi (achique) ma nichicopir ta y ni ma nipusir ta, ri acuchi (achique) chukaˈ majun alekˈom ri nelekˈan y nelesan el. 	 بلکه گنجهابجهت خود در آسمان بیندوزید، جایی که بید وزنگ زیان نمی رساند و جایی که دزدان نقب نمی زنند و دزدی نمی کنند.


Y tek rubanon ca, riyaˈ jun amozo ri majun utz xucˈom pe chawe. Yacˈa re wacami jun mozo ri can cˈo utz nucˈom pe chuwe riyin y chawe riyit. 	 که سابق او برای تو بی‌فایده بود، لیکن الحال تو را و مرافایده مند می‌باشد؛


Y yacˈariˈ tek ri Jesús xucˈuex ruma ri Lokˈolaj Espíritu riche (rixin) chi xbe cˈa pa jun desierto, riche (rixin) chi nitojtobex cˈa ruma ri itzel winek. 	 آنگاه عیسی به‌دست روح به بیابان برده شدتا ابلیس او را تجربه نماید.


Y tek ye benak, xpe jun nimalaj cakˈikˈ. Y ri jucuˈ ri ye benak wi xuchop ninoj pe chi yaˈ. Y rumariˈ xa jubaˈ ma yebe ka chuxeˈ yaˈ. 	 که ناگاه طوفانی عظیم از باد پدید آمد وامواج بر کشتی می‌خورد بقسمی که برمی گشت.


Wi nuyaˈ cˈa ruwech, utz. Y wi mani, tachoyoˈ cˈa el, xchaˈ ri samajiy riche (rixin) ri ulef. Queriˈ ri cˈambel tzij ri xutzijoj ri Jesús. 	 پس اگر ثمر آورد والا بعد از آن، آن راببر.»


Y tek ri soldados quicˈuan cˈa el ri Jesús riche (rixin) chi nbequibajij chuwech cruz, xquicˈul cˈa jun achi petenak pa juyuˈ, jun achi aj Cirene, ri Simón rubiˈ. Y ri soldados chrij cˈa riyaˈ xquiyaˈ wi el ri rucruz ri Jesús. Riyaˈ xucˈuan el ri cruz, y xutzekelbej el ri Jesús. 	 و چون او را می‌بردند شمعون قیروانی را که از صحرا می‌آمد مجبور ساخته صلیب را بر اوگذاردند تا از عقب عیسی ببرد.


Xa riqˈui chi cˈo nikatij y cˈo ri katziak, can kojquicot cˈa. 	 پس اگر خوراک وپوشاک داریم، به آنها قانع خواهیم بود.


Y ri winek niquicˈutuj cˈa chare ri achi riˈ: ¿Achique cˈa rubanic xban chawe, rumariˈ tek yatzuˈun chic re wacami? xechaˈ cˈa chare. 	 بدو گفتند: «پس چگونه چشمان تو بازگشت؟»


Y yacˈariˈ tek ri Jesús xbecˈulun pe chiquiwech ri pa bey y xuyaˈ rutzil quiwech. Y ri caˈiˈ ixokiˈ riˈ can yacˈariˈ xexuqueˈ ka chraken ri Jesús, xquikˈetej ri raken y can xquiyaˈ cˈa chukaˈ rukˈij. 	 ودر هنگامی که بجهت اخبار شاگردان او می‌رفتند، ناگاه عیسی بدیشان برخورده، گفت: «سلام برشما باد!» پس پیش آمده، به قدمهای اوچسبیده، او را پرستش کردند.


Yacˈariˈ tek ri Caifás ri nimalaj sacerdote xuretz (xutzer) ka ri rutziak chrij ruma itzel xracˈaxaj y xubij cˈa: Ma rajawaxic ta cˈa chi noka chic jun ri norubij chake chi re achi reˈ can aj mac wi. Riyix, xa cˈariˈ niwacˈaxaj ka chiˈiwonojel ri xubij chi ya Riyaˈ ri Cristo. Can itzel cˈa xuben chuwech ri Dios. 	 در ساعت رئیس کهنه رخت خود راچاک زده، گفت: «کفر گفت! دیگر ما را چه حاجت به شهود است؟ الحال کفرش را شنیدید!


Y ri Jesús xchˈo chic cˈa chique ri winek y xubij: Can titzuˈ cˈa ka iwiˈ jabel riche (rixin) chi nichajij ri icˈaslen, riche (rixin) chi ma tipe ta raynic pa tak iwánima chrij ronojel ruwech cosas. Ruma astapeˈ jun winek sibilaj qˈuiy rubeyomal cˈo, ma ya ta riˈ ri xtiyaˈo ri rucˈaslen. 	 پس بدیشان گفت: «زنهار از طمع بپرهیزید زیرا اگرچه اموال کسی زیاد شود، حیات او از اموالش نیست.»


Y ri Jesús tek xerutzuˈ xubij cˈa chique: Quixbiyin cˈa y jeˈicˈutuˈ iwiˈ chiquiwech ri sacerdotes, xchaˈ el ri Jesús chique. Y tek quichapon cˈa el binen riche (rixin) chi nbequicˈutuˈ quiˈ chiquiwech ri sacerdotes, ri quiyabil xqˈuis el chiquij y xechˈajchˈojir cˈa. 	 اوبه ایشان نظر کرده گفت: «بروید و خود را به کاهن بنمایید.» ایشان چون می‌رفتند، طاهر گشتند.


Y tek xquinapon, yix cˈa riyix ri xquixbin achique kachˈalal xqueˈucˈuan ri ofrenda riche (rixin) chi yeˈitoˈ ri kachˈalal pa Jerusalem. Xtintzˈibaj cˈa el jun wuj y xtinyaˈ el chique ri kachˈalal riche (rixin) chi nikˈalajin chi ye riyeˈ ri xeˈichaˈ el ruma can cukul wi icˈuˈx quiqˈui. Y yecˈa kachˈalal riˈ ri xquentek el. 	 و چون برسم، آنانی را که اختیار کنید با مکتوبها خواهم فرستاد تا احسان شما را به اورشلیم ببرند.


Ruma can ya ri chˈabel ri ayaˈon pe chuwe riyin riche (rixin) chi nkˈalajsaj, can ya cˈa riˈ ri xinkˈalajsaj chiquiwech re achiˈaˈ reˈ. Y riyeˈ can xquicˈul cˈa ri achˈabel pa tak cánima, y can xquetamaj wi cˈa chi kitzij chi awuqˈui riyit Nataˈ Dios yin petenak wi. Can xquinimaj cˈa chi yit cˈa riyit yit takayon pe wuche (wixin). 	 زیرا کلامی را که به من سپردی، بدیشان سپردم و ایشان قبول کردند و از روی یقین دانستند که ازنزد تو بیرون آمدم و ایمان آوردند که تو مرافرستادی.


riche (rixin) chi queriˈ ri Jesús nukˈet tzij pan iwiˈ riyix, ri yix riy rumam ca ri Jacob. Y ri rukˈatbel tzij can riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, majun bey chic xtitaneˈ ta, xchaˈ ri ángel chare ri María. 	 واو بر خاندان یعقوب تا به ابد پادشاهی خواهد کردو سلطنت او را نهایت نخواهد بود.»


Riyoj can nikajoˈ wi chi yojapon iwuqˈui, ruma xa can iwuma riyix tek niquicot ri kánima, ruma riyix can iniman ri Jesucristo riqˈui ronojel iwánima. Y rumariˈ riqˈui quicoten koyoben ri kˈij tek xtipe ri Kajaf Jesucristo. Ruma chupan ri kˈij riˈ xtiquicot ránima ri Jesucristo kiqˈui riyoj iwuma riyix, chi cˈo xcˈatzin wi ri xkatzijoj ri ruchˈabel ri Dios chiwe. 	 زیرا که چیست امید و سرور و تاج فخر ما؟ مگر شما نیستید در حضور خداوند ما عیسی درهنگام ظهور او؟زیرا که شما جلال و خوشی ما هستید.


Yacˈa tek ri discípulos xquitzˈet chi cˈo jun petenak chraken pa ruwiˈ ri choy, xquirek quichiˈ y xquibilaˈ cˈa chiquiwech chi achique cˈa laˈ, xechaˈ. Ruma riyeˈ xquibij chi ri petenak pa ruwiˈ ri choy xa jun subunel (xibinel). 	 اما چون او رابر دریا خرامان دیدند، تصور نمودند که این خیالی است. پس فریاد برآوردند،


Y xabachique cˈa winek ri nukˈalajsaj riˈ chi riyaˈ yin runiman riyin, riyin chukaˈ xtinkˈalajsaj chuwech ri Nataˈ Dios ri cˈo chilaˈ chicaj chi ri winek riˈ wuche (wixin) chic riyin. 	 پس هر‌که مرا پیش مردم اقرار کند، من نیزدر حضور پدر خود که در آسمان است، او رااقرار خواهم کرد.


Y ri Pilato xucˈutuj cˈa chare ri Jesús: ¿Yit cˈa riyit ri qui‑Rey ri israelitas? xchaˈ chare. Y ri Jesús xubij cˈa: Jaˈ (je), queriˈ, can achiˈel ri xabij, xchaˈ. 	 پس پیلاطس از او پرسیده، گفت: «آیا توپادشاه یهود هستی؟» او در جواب وی گفت: «تومی گویی.»


Y xebecˈulun cˈa pe ye caˈiˈ achiˈaˈ, ri Elías rachibilan ri Moisés, y xquichop tzij riqˈui ri Jesús. 	 و الیاس با موسی بر ایشان ظاهر شده، با عیسی گفتگو می‌کردند.


Yacˈa riyeˈ ma niquinimaj ta. Xa xquimey ruma ri niquitzuˈ y ruma ri quicoten. Y riche (rixin) chi niquinimaj, xpe ri Jesús xucˈutuj cˈa chique: ¿Majun cami riche (rixin) nitij cˈo iwuqˈui? xchaˈ. 	 و چون ایشان هنوز ازخوشی تصدیق نکرده، در عجب مانده بودند، به ایشان گفت: «چیز خوراکی در اینجا دارید؟»


Y re xtibe apo, majun chic cˈa tibin chˈabel chuwij. Ruma riyin can yecˈo wi retal ri socotajic ri ye rucˈuan ri nuchˈacul ruma ri tijoj pokonal ri xinkˈaxaj; y ronojel reˈ niquicˈut chi can yin jun chique ri ye rusamajel ri Ajaf Jesús. 	 بعد ازاین هیچ‌کس مرا زحمت نرساند زیرا که من در بدن خود داغهای خداوند عیسی را دارم.


Chukaˈ yecˈo cˈa aj kˈatbel tzij riche (rixin) ri ruwachˈulef Asia ri yecˈo chiriˈ pan Efeso, ri xquitek rubixic chare ri Pablo chi ma tapon ta ri acuchi (achique) quimolon wi quiˈ ri winek. Queriˈ xquiben ri achiˈaˈ riˈ, ruma can camigo quiˈ riqˈui ri Pablo. 	 وبعضی از روسای آسیا که او را دوست می‌داشتند، نزد او فرستاده، خواهش نمودند که خود را به تماشاخانه نسپارد.


Ye cablajuj mil chique ri ye riy rumam ca ri Judá. Ye cablajuj mil chique ri ye riy rumam ca ri Rubén. Ye cablajuj mil chique ri ye riy rumam ca ri Gad. 	 و از سبط یهودا دوازده هزار مهر شدند؛ و ازسبط روبین دوازده هزار؛ و از سبط جاد دوازده هزار؛


Y riyoj cˈa ri can ruchˈobon chic cˈa pa kawiˈ chi yoj‑oc ri can achiˈel rubanic ri Rucˈajol, can xojrusiqˈuij (xojroyoj) wi. Y ruma chi yoj rusiqˈuin (royon) chic, xuben chake chi majun chic kamac yojrutzˈet. Y ruma chi majun chic kamac yojrutzˈet, xuben cˈa chake chi nicˈojeˈ kakˈij kacˈojlen. 	 و آنانی را که از قبل معین فرمود، ایشان را هم خواند و آنانی را که خواندایشان را نیز عادل گردانید و آنانی را که عادل گردانید، ایشان را نیز جلال داد.


Y ruma wi riyin ri Itijonel y ri Iwajaf xinchˈej ri iwaken, can queriˈ cˈa chukaˈ tibanaˈ riyix. Man cˈa tipokonaj ta nichˈajlaˈ iwaken chiˈiwachibil iwiˈ. 	 پس اگر من که آقا و معلم هستم، پایهای شما را شستم، بر شما نیز واجب است که پایهای یکدیگر را بشویید.


Riyin nbij chi ri Dios rubanon chake riyoj apóstoles chi majun oc kakˈij chiquiwech quinojel ri winek. Yoj achiˈel ri achiˈaˈ ri can kˈaton chic tzij pa quiwiˈ chi yecamisex, y quinojel cˈa ri winek y ri ángeles yojquitzuˈ cˈa pe achique niban chake. 	 زیرا گمان می‌برم که خدا ما رسولان را آخر همه عرضه داشت مثل آنانی که فتوای موت بر ایشان شده است، زیرا که جهان و فرشتگان و مردم راتماشاگاه شده‌ایم.


Ruma ri quiquiqˈuel ri achij tak wáquix y ri achij tak qˈuisicˈ (cabras) can ma nicowin ta niquelesaj ri mac. 	 زیرا محال است که خون گاوهاو بزها رفع گناهان را بکند.


Y riyin yacˈareˈ nbij riche (rixin) chi ntobej wiˈ chiquiwech ri yebin chi ma yin ta apóstol: 	 حجت من بجهت آنانی که مرا امتحان می‌کنند این است


Yacˈa ri yeyukˈun quiche (quixin) ri ak riˈ, xaxu (xaxe) wi cˈa xquitzˈet ca ri xbanatej, xeˈanmej; y xbequiyalaˈ ca rutzijol pa tinamit y ri pa tak juyuˈ. Y ri winek xepe cˈa riche (rixin) chi noquitzˈetaˈ ri xbebix ca chique. 	 و خوک با نان فرار کرده، در شهر ومزرعه‌ها خبر می‌دادند و مردم بجهت دیدن آن ماجرا بیرون شتافتند.


Titzˈetaˈ na peˈ, riyin can xtinben chique ri jumoc winek riche (rixin) ri Satanás chi xquexuqueˈ chiwech, winek ri yebin chi ye israelitas y xa ma que ta riˈ. Y quereˈ xtinben chique riche (rixin) chi riyeˈ tiquetamaj chi riyin can yixinwajoˈ wi. 	 اینک می‌دهم آنانی را از کنیسه شیطان که خودرا یهود می‌نامند و نیستند بلکه دروغ می‌گویند. اینک ایشان را مجبور خواهم نمود که بیایند وپیش پایهای تو سجده کنند و بدانند که من تو رامحبت نموده‌ام.


Y yacˈariˈ tek ri itzel winek xubij cˈa chare ri Jesús: Can ronojel cˈa re xincˈut chawech xtinyaˈ chawe, wi yaxuqueˈ yamajeˈ chinuwech riche (rixin) chi nayaˈ nukˈij, xchaˈ chare ri Jesús. 	 به وی گفت: «اگر افتاده مرا سجده کنی، همانا این همه را به تو بخشم.»


Y re jun achi re nitzˈet pe riyix re cˈo waweˈ y iwetaman chukaˈ ruwech, xcˈachoj, ruma can pa rubiˈ ri Jesús xkacˈutuj wi. Y re achi reˈ can xcˈachoj wi ruma can xucukubaˈ chukaˈ rucˈuˈx riqˈui ri Jesús. 	 و به‌سبب ایمان به اسم او، اسم او این شخص را که می‌بینید و می‌شناسید قوت بخشیده است. بلی آن ایمانی که به وسیله اوست این کس را پیش روی همه شما این صحت کامل داده است.


¿la man cˈo ta cami más rukˈij ri samaj ri ntajin nuben ri Lokˈolaj Espíritu wacami? 	 چگونه خدمت روح بیشتر با جلال نخواهد بود؟


Tek cˈo jun achi ri can cˈo ruchukˈaˈ, y cˈo ronojel ruwech camisabel riqˈui, ri achi riˈ can jabel wi nuchajij ri rachoch, y majun ri xtelesan ta chare ronojel ri cosas ri yecˈo pa rachoch. 	 وقتی که مرد زورآور سلاح پوشیده خانه خود را نگاه دارد، اموال او محفوظ می‌باشد.


Ma ticˈuaj ta el irajil pa tak ximibel ipan. Can majun cˈa ruwech puek ticˈuaj el. Ma ticˈuaj ta el puek ri banon riqˈui ri chˈichˈ ri nibix cobre chare, y ma ticˈuaj ta chukaˈ el ri banon riqˈui sakapuek, ni xa ta ri banon riqˈui kˈanapuek. 	 طلا یا نقره یا مس در کمرهای خود ذخیره مکنید،


Ruma Riyaˈ nrajoˈ cˈa chi cˈo ri niquetamaj ca ri rudiscípulos, y rumariˈ Riyaˈ xuchop chic cˈa rubixic chique: Riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, can xquijach wi pa quikˈaˈ ri winek y xquinquicamisaj. Yacˈa tek xa yin caminek chic, pa rox kˈij xquicˈastej pe. 	 زیرا که شاگردان خود را اعلام فرموده، می‌گفت: «پسرانسان به‌دست مردم تسلیم می‌شود و او راخواهند کشت و بعد از مقتول شدن، روز سوم خواهد برخاست.»


Can majun cˈa winek ri tzˈeteyon ta riche (rixin) ri Dios, xa can xu (xe) wi ri Rucˈajol ri tzˈeteyon riche (rixin). Ri Dios xaxu (xaxe wi) jun Rucˈajol cˈo y sibilaj nrajoˈ. Y yariˈ ri xokˈalajsan ka ri Dios chkawech re waweˈ chuwech re ruwachˈulef. 	 خدا راهرگز کسی ندیده است؛ پسر یگانه‌ای که درآغوش پدر است، همان او را ظاهر کرد.


Y tek xquitzˈet cˈa ri chˈumil chi xpaˈeˈ, sibilaj xquicot ri cánima. 	 وچون ستاره را دیدند، بی‌نهایت شاد و خوشحال گشتند


Y ri achi xubij chare ri Jesús: Cˈa yin coˈol na tek nchapon pe rubanic ronojel riˈ, xchaˈ. 	 گفت: «جمیع اینها را از طفولیت خود نگاه داشته‌ام.»


Tek xapon rukˈijul ri nimakˈij, tek ri israelitas niquitij ri caxlan wey ri majun chˈom (levadura) riqˈui, y tek yecamisex chukaˈ ri tak carneˈl riche (rixin) ri pascua, 	 اما چون روز فطیر که در آن می‌بایست فصح را ذبح کنند رسید،


Y sibilaj ye qˈuiy cˈa winek ri ye benak chrij. Ye qˈuiy cˈa chukaˈ ixokiˈ yeˈokˈ ri ye benak chrij ri Jesús, y can niquibisoj ruwech. 	 و گروهی بسیاراز قوم و زنانی که سینه می‌زدند و برای او ماتم می‌گرفتند، در عقب او افتادند.


Y riyin ri Tercio, ri yitzˈiban el ri ruchˈabel ri kachˈalal Pablo, ntek cˈa el rutzil iwech pa rubiˈ ri Ajaf. 	 من طرتیوس، کاتب رساله، شما رادر خداوند سلام می‌گویم.


Y can choj nuben ri Dios. Ruma can xtuyaˈ chukaˈ tijoj pokonal pa quiwiˈ ri winek ri yebano chiwe chi nitij pokon pa quikˈaˈ. 	 زیرا که این انصاف است نزد خدا که عذاب کنندگان شما را عذاب دهد.


Y ri winek xquibij cˈa: Laˈ xa cˈo jun itzel espíritu awuqˈui ri yit chˈujirisayon. ¿Achique cˈa ri najowan nicamisan awuche (awixin)? xechaˈ. 	 آنگاه همه درجواب گفتند: «تو دیو داری. که اراده دارد تو رابکشد؟»


Can majun bey cˈa tzˈeton ta o acˈaxan ta chi cˈo ta jun ri nibano chare jun moy chi nitzuˈun ri can moy pe tek xalex. 	 از ابتدای عالم شنیده نشده است که کسی چشمان کور مادرزاد را باز کرده باشد.


Y ri chiriˈ pa jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios, ri kˈij riˈ cˈo cˈa apo jun achi ri cˈo jun itzel espíritu riqˈui. Y ri itzel espíritu ri cˈo riqˈui ri achi riˈ, xuchop nurakalaˈ ruchiˈ. 	 و در کنیسه ایشان شخصی بود که روح پلیدداشت. ناگاه صیحه زده،


Y ri ángel ri ucˈuayon wuche (wixin) xubij cˈa chukaˈ chuwe riyin ri Juan: Ri yaˈ ri xatzˈet ri acuchi (achique) tzˈuyul wi ri ixok ri ma utz ta rucˈaslen, xa ye sibilaj qˈuiy tinamit, y ye sibilaj qˈuiy winek, ri ma junan ta quichˈabel y ma junan ta quiruwachˈulef. 	 و مرا می‌گوید: «آبهایی که دیدی، آنجایی که فاحشه نشسته است، قومها و جماعتها وامت‌ها و زبانها می‌باشد.


Ri Dios nuyaˈ jun kanimalaj Colonel. Y ri Kacolonel riˈ, jun chique ri ye riy rumam ca ri David ri jun ka‑rey y rusamajel ri Dios ri xcˈojeˈ ojer ca. 	 و شاخ نجاتی برای مابرافراشت، در خانه بنده خود داود.


Ruma ri nibano queriˈ, nimacun; can nikˈalajin wi chi xa sachnek riqˈui ri ruchˈobonic, y xa ruyon riyaˈ nusiqˈuij (nroyoj) ka rucˈayewal pa ruwiˈ. 	 چون می‌دانی که چنین کس مرتد و از خود ملزم شده درگناه رفتار می‌کند.


Can queˈiwajoˈ cˈa quinojel, achiˈel chukaˈ xojrajoˈ ri Cristo; Riyaˈ ma xupokonaj ta cˈa xuyaˈ riˈ pa camic kuma riyoj, riche (rixin) chi xutzuj (xusuj) riˈ achiˈel jun ofrenda ri jubul ruxlaˈ chuwech ri Dios, achiˈel xban chique ri chicop ri xecamisex y xeporox chuwech ri Dios. 	 و در محبت رفتار نمایید، چنانکه مسیح هم ما را محبت نمود و خویشتن را برای ما به خداهدیه و قربانی برای عطر خوشبوی گذرانید.


Yacˈa tek nocˈulun chic cˈa jun achi ri más kˈaxnek ruchukˈaˈ que chuwech riyaˈ, nichˈacatej ruma ri achi riˈ y nelesex chare ronojel ri camisabel ri nucusaj ri can rucukuban rucˈuˈx riqˈui. Y ri achi ri más cˈo ruchukˈaˈ, ronojel cˈa ri cosas ri xerelesaj el nujachalaˈ chique ri rachibil. 	 اما چون شخصی زورآورتر از او آید بر او غلبه یافته همه اسلحه او را که بدان اعتماد می‌داشت، از او می‌گیرد و اموال او را تقسیم می‌کند.


Achique cˈa ri ma ruyaˈon ta ránima wuqˈui, xa can yiretzelaj wi cˈa riˈ. Y achique ri ma nitoˈo ta wuche (wixin), xa yariˈ ri niyojo ronojel ri yenben riyin. 	 هر‌که با من نیست، برخلاف من است و هر‌که با من جمع نکند، پراکنده سازد.


Y ri ye quivecinos xpe cˈa xibinriˈil chique, ruma ri xbanatej chiriˈ. Y ri xbanatej, xel cˈa rutzijol chiriˈ pa tak juyuˈ ri cˈo pa rucuenta ri Judea. 	 پس بر تمامی همسایگان ایشان، خوف مستولی گشت و جمیع این وقایع در همه کوهستان یهودیه شهرت یافت.


Queriˈ ri xubij ri Dios, ri tzˈibatal ca ruma ri Isaías. Yacˈa riyix nudiscípulos, can jabel wi ruwaˈikˈij, ruma chi ri runakˈ tak iwech can yetzuˈun wi jabel y ri ixquin can yeˈacˈaxan wi. 	 لیکن خوشابه‌حال چشمان شما زیرا که می‌بینند و گوشهای شما زیرا که می‌شنوند


Y yacˈariˈ tek ri achiˈaˈ ri can pa moc (comon) yekˈato tzij, qˈuiy cˈa ri xquibij el chique ri Pedro y ri Juan xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi yequixibij. Y cˈariˈ xquiyaˈ el kˈij chique riche (rixin) chi xebe. Xa majun xquil ta ri xquiben ta chique, ruma chi ri winek xa can niquiyaˈ cˈa rukˈij rucˈojlen ri Dios ruma chi ri achi xcˈachojsex. 	 و چون ایشان رازیاد تهدید نموده بودند، آزاد ساختند چونکه راهی نیافتند که ایشان را معذب سازند به‌سبب قوم زیرا همه به واسطه آن ماجرا خدا را تمجیدمی نمودند،


Chupan cˈa ri tiempo riˈ, ri kachˈalal ntajin yeqˈuiyer. Y xtzˈucutej (xyacatej) cˈa pe jun tzij chiquicojol. Ri kachˈalal ri yechˈo griego niquibij cˈa chiquij ri kachˈalal ri yechˈo hebreo, chi ri malcaniˈ tak ixokiˈ ri yechˈo griego niban chique chi jubaˈ oc quejkalen que chiquiwech ri malcaniˈ ri yechˈo hebreo tek nijach ri cosas riche (rixin) chi yetij ronojel kˈij. 	 و در آن ایام چون شاگردان زیاد شدند، هلینستیان از عبرانیان شکایت بردند که بیوه‌زنان ایشان در خدمت یومیه بی‌بهره می‌ماندند.


Xuben cˈa chukaˈ chi tiyalox quetal ri winek chrij tak cajquikˈaˈ o chi nicˈaj tak quiwech. Chi chˈutiˈk chi nimaˈk; chi winek beyomaˈ, y chi pobres; chi winek ri ye ximil pa samaj riqˈui jun patrón o ma ye ximil ta. 	 و همه را از کبیرو صغیر و دولتمند و فقیر و غلام و آزاد براین وامی دارد که بر دست راست یا برپیشانی خود نشانی گذارند.


Riyix achiˈaˈ chiˈijujunal tiwetamaj achique rubanic yixcˈojeˈ quiqˈui ri iwixjaylal. Ruma ri Dios nrajoˈ chi xaxu (xaxe) wi quiqˈui ri iwixjaylal quixcˈojeˈ wi. Riche (rixin) chi queriˈ chˈajchˈoj ta ri icˈaslen, ruma queriˈ rucˈamon chi niben. 	 تاهرکسی از شما بداند چگونه باید ظرف خویشتن را در قدوسیت و عزت دریابد،


Y can xu (xe wi) chic cˈa ri chˈabel riˈ ri xubij ca. Y ri yecˈo riqˈui ri Jesús chiriˈ, can niquitzuˈ cˈa tek xyacatej el chiquiwech pa cakˈikˈ, y xoc el pa jun sutzˈ, y ma xquitzˈet ta chic. 	 و چون این را گفت، وقتی که ایشان همی نگریستند، بالا برده شد و ابری او را از چشمان ایشان در ربود.


Ri Dios xuben jurar riche (rixin) chi xkˈalajin chi kas kitzij chi ri Jesús xoc Sacerdote. 	 و بقدر آنکه این بدون قسم نمی باشد.


Y majun chukaˈ winek nibano chi nucusaj ta jun cˈojobel cˈacˈacˈ riche (rixin) chi nucˈojoj jun tziek ri xa riˈj chic. Ruma jun cˈojobel cˈacˈacˈ nucˈol riˈ y nujicˈ ri tziek ri xa riˈj chic, y ri tziek riˈ más niretzetaj (nitzeretej). 	 وهیچ‌کس بر جامه کهنه، پاره‌ای از پارچه نو وصله نمی کند، والا آن وصله نو از آن کهنه جدامی گردد و دریدگی بدتر می‌شود.


Ri ángel can xapon na wi riqˈui ri kˈopoj, y xubij chare: ¡Tiquicot cˈa ri awánima, ruma sibilaj xaka chuwech ri Dios! Ri Ajaf can cˈo awuqˈui. Y chique quinojel ri ixokiˈ, yit cˈa riyit ri sibilaj bendición xacˈul. 	 پس فرشته نزد او داخل شده، گفت: «سلام برتو‌ای نعمت رسیده، خداوند با توست و تو درمیان زنان مبارک هستی.»


Y Riyaˈ xeruchˈelej chiquijujunal ri acˈalaˈ y xuyalaˈ ri rukˈaˈ pa quiwiˈ y xerubanalaˈ cˈa bendecir. 	 پس ایشان را در آغوش کشید و دست بر ایشان نهاده، برکت داد.


Ri ley ri xuyaˈ pe ri Dios, nucˈut cˈa achique rubanic riche (rixin) chi nilitej ri cˈaslen. Yacˈa riyin xa camic ri xinwil, ruma ma xicowin ta xinben ri nubij ri ley. 	 و آن حکمی که برای حیات بود، همان مرا باعث موت گردید.


Tek riyin xinchˈob chi yibe iwuqˈui, ¿la ma xinchˈob ta cami jabel nibij riyix? ¿La xa cˈa yin junan na cami quiqˈui ri nicˈaj chic winek ri niquibij chi niquiben jun cosa y ri cánima xa ma que ta riˈ nubij? Riyin ma yin que ta riˈ. 	 پس چون این را خواستم، آیا سهل انگاری کردم یاعزیمت من عزیمت بشری باشد تا آنکه به نزد من بلی بلی و نی نی باشد.


Wi can ma nicajoˈ ta yixquicˈul, y ma nicajoˈ ta chukaˈ niquicˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios ri nitzijoj riyix chique, can quixel cˈa pe chiriˈ quiqˈui pa cachoch o pa quitinamit. Y titotalaˈ (tiquiralaˈ) ca ri pokolaj ri cˈo chiwaken chiquiwech ri winek riˈ, riche (rixin) chi tiquetamaj chi ma utz ta ri xquiben. 	 و هر‌که شما را قبول نکند یا به سخن شماگوش ندهد، از آن خانه یا شهر بیرون شده، خاک پایهای خود را برافشانید.


Ri Bernabé, jun achi ri can cukul rucˈuˈx riqˈui ri Dios, y can nojnek wi chukaˈ ri ránima riqˈui ri Lokˈolaj Espíritu. Riyaˈ jun utzilaj achi. Y sibilaj ye qˈuiy winek ri xeniman riche (rixin) ri Ajaf Jesucristo chupan ri kˈij riˈ. 	 زیرا که مردی صالح و پر از روح‌القدس و ایمان بود وگروهی بسیار به خداوند ایمان آوردند.


Can kojquicot cˈa y can quiˈ kacˈuˈx tikayaˈ rukˈij rucˈojlen ri Dios; ruma xoka yan cˈa ri kˈij riche (rixin) chi nibanatej ri nimalaj cˈulanen riche (rixin) ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl. Y ri kˈopoj can ruchojmirisan chic riˈ riche (rixin) chi nicˈuleˈ. 	 شادی و وجدنماییم و او را تمجید کنیم زیرا که نکاح بره رسیده است و عروس او خود را حاضر ساخته است.


Y chukaˈ xubij: Tibanaˈ ruchojmil jun caˈiˈ ruquiej ri Pablo, riche (rixin) chi yeruchˈocolbej, ruma riyin nwajoˈ chi riyix nicˈuaj el ri Pablo cˈa chuwech ri aj kˈatbel tzij ri Félix rubiˈ. Y nwajoˈ chi majun achique ta nucˈulwachij el pa bey. 	 و مرکبی حاضر کنید تا پولس را سوار کرده، او را به سلامتی به نزد فیلکس والی برسانند.»


Y queriˈ chukaˈ ri kˈij y ri icˈ, ma junan ta ri quisakil, y ma junan ta chukaˈ ri quisakil riyeˈ riqˈui ri quisakil ri chˈumilaˈ. Chukaˈ jun chˈumil can cˈo rucojol rusakil riqˈui jun chic chˈumil. 	 و‌شان آفتاب دیگر و‌شان ماه دیگر و‌شان ستارگان، دیگر، زیرا که ستاره از ستاره در‌شان، فرق دارد.


Kachˈalal, ma quixcos ta chubanic ri utz. 	 اما شما‌ای برادران از نیکوکاری خسته خاطر مشوید.


Ruma cˈa jun achi tek xpe ri camic chuwech re ruwachˈulef, y riˈ ya ri Adán. Y konojel cˈo cˈa ri camic pa kawiˈ. Queriˈ chukaˈ, ruma jun achi tek xquecˈastej el ri caminakiˈ. Y ri jun achi riˈ ya ri Cristo. 	 زیرا چنانکه به انسان موت آمد، به انسان نیز قیامت مردگان شد.


Y riyin can xbencˈamaˈ cˈa pe ri ti libro pa rukˈaˈ ri ángel, y xintij ka. Y xinnaˈ na wi chi ri pa nuchiˈ can achiˈel ruquiˈil ri cab xuben, pero ri nupan can qˈuey qˈuey na wi xuben. 	 پس کتابچه رااز دست فرشته گرفته، خوردم که در دهانم مثل عسل شیرین بود، ولی چون خورده بودم، درونم تلخ گردید.و مرا گفت که «می‌باید تو اقوام وامت‌ها و زبانها و پادشاهان بسیار را نبوت کنی.»


Ruma chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca, nubij: Ri Abraham xunimaj ri Dios, y rumariˈ xtzˈetetej ruma ri Dios chi majun rumac. Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca. 	 زیرا کتاب چه می‌گوید؟ «ابراهیم به خدا ایمان آورد و آن برای او عدالت محسوب شد.»


Y tek xnicˈajer ri kˈij, yacˈariˈ tak xoc kˈekuˈm ronojel ri ruwachˈulef. Y ri kˈekuˈm riˈ xqˈuis cˈa el cˈa pa tek a las tres ri tikakˈij. 	 و چون ساعت ششم رسید تا ساعت نهم تاریکی تمام زمین را فرو گرفت.


Queriˈ ri rutzˈiban ca ri Isaías, xchaˈ ri Jesús. Y can yacˈariˈ tek ri Jesús xerusiqˈuij (xeroyoj) apo ri winek riqˈui, ri quimolon quiˈ chiriˈ, y xubij cˈa chique: Tiwacˈaxaj cˈa re xtinbij chiwe y tikˈax chiwech. 	 و آن جماعت را خوانده، بدیشان گفت: «گوش داده، بفهمید؛


Y ri winek ri achoj chare nacˈutuj wi apo, can cˈa pa ruwarabel cˈa xtichˈo wi pe chawe y xtubij cˈa: Tabanaˈ jun utzil ma yinanek ta, ruma chi ri ruchiˈ jay xa xintzˈapij yan ca y ri acˈalaˈ xa wuqˈui riyin ye warnek wi. Rumariˈ ma utz ta yiyacatej el riche (rixin) chi nbenyaˈ ca chawe ri nawajoˈ. 	 پس او از اندرون در جواب گوید مرا زحمت مده، زیرا که الان دربسته است و بچه های من در رختخواب با من خفته‌اند نمی توانم برخاست تا به تو دهم.


Rajawaxic chi kˈij kˈij nipixabalaˈ iwiˈ chiˈiwachibil iwiˈ, ruloman chi wacami cˈa yaˈon na tiempo chake. Queriˈ tibanaˈ riche (rixin) chi majun xticowir ta ri ránima chupan ri kˈoloj riche (rixin) ri mac. 	 بلکه هر روزه همدیگر رانصیحت کنید مادامی که «امروز» خوانده می‌شود، مبادا احدی از شما به فریب گناه سخت دل گردد.


Y ri Nacor, rucˈajol ca ri Serug, y ri Serug rucˈajol ca ri Ragau, y ri Ragau rucˈajol ca ri Peleg, y ri Peleg rucˈajol ca ri Heber, y ri Heber rucˈajol ca ri Sala. 	 ابن سروج، بن رعور، بن فالج، بن عابر، بن صالح،


Y tek xa ruchapon cˈa pe rusekeric, ri Jesús petenak cˈa chraken pa ruwiˈ ri choy, riche (rixin) chi napon quiqˈui. 	 و درپاس چهارم از شب، عیسی بر دریا خرامیده، به سوی ایشان روانه گردید.


Can yacˈariˈ tek ri Zacarías xchˈo chic jun bey. Y riyaˈ can xu (xe) wi xchˈo, can yacˈariˈ xuyaˈ rukˈij ri Dios. 	 در ساعت، دهان و زبان او باز گشته، به حمدخدا متکلم شد.


Y tek ri rey riˈ xuchop cˈa ruchojmirisaxic, cˈo cˈa jun rumozo ri xbepabex chuwech y ri mozo riˈ lajuj mil talentos ri rucˈas. 	 وچون شروع به حساب نمود، شخصی را نزد اوآوردند که ده هزار قنطار به او بدهکار بود.


Jun atzˈan ri ma natzˈamin ta chic, ni ma nicˈatzin ta chare ri ulef, ni ma nicˈatzin ta chi nucusex achiˈel ri mes riche (rixin) chi niban abonar jun ulef. Xa nirokix el, ruma majun chic nicˈatzin wi. Ri cˈo racˈaxabel, can tracˈaxaj cˈa ri xinbij, xchaˈ ri Jesús. 	 نه برای زمین مصرفی دارد و نه برای مزبله، بلکه بیرونش می‌ریزند. آنکه گوش شنوا دارد بشنود.»


Jun soldado tek cˈo pa cuartel, riyaˈ ma ntel ta el riche (rixin) chi nberubanaˈ jun chic rusamaj, ruma nicˈatzin chi nicˈojeˈ chiriˈ riche (rixin) chi nuben ri bin chare, y can cˈo chi nunimaj rutzij ri ucˈuayon quiche (quixin). 	 هیچ سپاهی خود را در امور روزگار گرفتارنمی سازد تا رضایت آنکه او را سپاهی ساخت بجوید.


Pero ri Jesús xubij chare ri Marta: Riyin can nbin chic cˈa chawe chi wi xtanimaj, can xtatzˈet cˈa ri nuben ri ruchukˈaˈ ri Dios, xchaˈ chare. 	 عیسی به وی گفت: «آیا به تو نگفتم اگر ایمان بیاوری، جلال خدا را خواهی دید؟»


Tek ri discípulos xquitzˈet ri xuben ri ixok riqˈui ri akˈom ri jubul ruxlaˈ chi xukˈej pa rujolon (ruwiˈ) ri Jesús, xpe coyowal y xquibilaˈ cˈa: ¿Achique cˈa ruma tek la ixok laˈ chi chak queriˈ xutix la akˈom laˈ? 	 اماشاگردانش چون این را دیدند، غضب نموده، گفتند: «چرا این اسراف شده است؟


Ruma chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca, ri Lokˈolaj Espíritu nubij cˈa: Wi xtiwacˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios wacami, 	 پس چنانکه روح‌القدس می‌گوید: «امروزاگر آواز او را بشنوید،


Y riyin nbij chi riyix iwetaman ri xbanatej tek ma xuben ta job oxiˈ junaˈ riqˈui nicˈaj, pa rutiempo ri profeta Elías ri jun achi ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Can kitzij wi chi sibilaj ye qˈuiy ri ixokiˈ ye malcaniˈ yecˈo waweˈ pan Israel ri tiempo riˈ, tek xpe nimalaj wayjal chuwech ronojel re karuwachˈulef. 	 و به تحقیق شما را می‌گویم که بسا بیوه‌زنان در اسرائیل بودند، در ایام الیاس، وقتی که آسمان مدت سه سال و شش ماه بسته ماند، چنانکه قحطی عظیم در تمامی زمین پدید آمد،


Y ri Jesús xubij cˈa chare ri Pedro: Wi riyin nwajoˈ chi riyaˈ cˈa qˈues na tek xquipe chic jun bey, ma rajawaxic ta chi yariˈ ri nachˈob. Ri rucˈamon chi naben riyit ya ri quinatzekelbej, xchaˈ ri Jesús. 	 عیسی بدوگفت: «اگر بخواهم که او بماند تا باز آیم تو را چه؟ تو از عقب من بیا.»


Y ri Jesús can xerucˈachojsaj wi el ri yawaˈiˈ. Ri yawaˈiˈ riˈ can jalajoj cˈa ruwech chi yabil ri chapayon quiche (quixin). Chukaˈ Riyaˈ xerelesalaˈ el ri itzel tak espíritu ri yecˈo quiqˈui ri winek. Ri Jesús can ma xuyaˈ ta cˈa kˈij chique ri itzel tak espíritu riche (rixin) chi xechˈo ta, ruma riyeˈ quetaman ruwech Riyaˈ. 	 و بسا کسانی را که به انواع امراض مبتلا بودند، شفا داد ودیوهای بسیاری بیرون کرده، نگذارد که دیوهاحرف زنند زیرا که او را شناختند.


Y ri Ajaf Jesús xtzuˈun pe chrij y xutzuˈ pe ri Pedro. Y ri Pedro can yacˈariˈ tek xenatej chare ri chˈabel ri bin ca chare ruma ri Ajaf, chi cˈa ma jane tisiqˈuin ta pe ri ecˈ tek riyit oxiˈ yan chic mul abin chique ri yecˈutun chawe, chi ma awetaman ta nuwech. 	 آنگاه خداوندروگردانیده به پطرس نظر افکند پس پطرس آن کلامی را که خداوند به وی گفته بود به‌خاطرآورد که قبل از بانگ زدن خروس سه مرتبه مراانکار خواهی کرد.


Y riyin ri Juan, can xinwacˈaxaj y xintzˈet cˈa chukaˈ ronojel riˈ. Y yacˈa tek ye wacˈaxan y ye ntzˈeton chic ka, yacˈariˈ tek xixuqueˈ ximajeˈ ka xerukˈaˈ xeraken ri ángel ri xcˈutu ronojel riˈ chinuwech riche (rixin) chi nyaˈ rukˈij. 	 و من، یوحنا، این امور را شنیدم و دیدم وچون شنیدم و دیدم، افتادم تا پیش پایهای آن فرشته‌ای که این امور را به من نشان داد سجده کنم.


Wachˈalal, ronojel ri xinbij chiwe tek xichˈo chrij ri kachˈalal Apolos y tek xichˈo chuwij ka riyin, riˈ xa jun cˈambel naˈoj chiwe riyix. Y reˈ xinbij ruma nwajoˈ chi ma yixkˈax ta pa ruwiˈ ri ye tzˈibatal ca chupan ri ruchˈabel ri Dios. Riche (rixin) chi queriˈ ma ninimirisaj ta iwiˈ pa ruwiˈ jun chic. Ruma ri nibij chi cˈo jun rusamajel ri Dios ri más niwajoˈ que chuwech jun chic, xa yixtajin nikasaj rukˈij ri jun chic. 	 اما‌ای برادران، این چیزها را بطور مثل به خود و اپلس نسبت دادم به‌خاطر شما تا درباره ماآموخته شوید که از آنچه مکتوب است تجاوزنکنید و تا هیچ‌یکی از شما تکبر نکند برای یکی بر دیگری.


Y riˈ xacˈaxex cˈa cuma ri principaliˈ tak sacerdotes y ri aj tzˈibaˈ. Rumariˈ riyeˈ xa can niquicanolaˈ cˈa achique ta rubanic niquiben, riche (rixin) chi niquicamisaj ri Jesús. Ruma ri sacerdotes y ri aj tzˈibaˈ riˈ can quixibin cˈa quiˈ chuwech ri Jesús, ruma xa can jubaˈ ma quinojel ri winek jabel niquicˈaxaj ri chˈabel ri nucˈut chiquiwech. 	 چون روسای کهنه و کاتبان این را بشنیدند، در صدد آن شدند که او را چطور هلاک سازندزیرا که از وی ترسیدند چون که همه مردم ازتعلیم وی متحیر می‌بودند.


Y Riyaˈ ma xuyaˈ ta kˈij chique ri winek chi quicˈuan cosas yekˈax chupan ri ruwajay ri cˈo chiriˈ pa rachoch ri Dios. 	 و نگذاشت که کسی با ظرفی از میان هیکل بگذرد،


Y riyix ri can xitzˈet, tikˈalajsaj cˈa ri xitzˈet. 	 و شما شاهد بر این امور هستید.


Ri Cˈajolaxel ri petenak chilaˈ chicaj yacˈariˈ ri cˈo pa kawiˈ konojel. Ri ye aj ruwachˈulef xaxu (xaxe wi) riche (rixin) re ruwachˈulef ri yecowin niquitzijoj, ruma xaxu (xaxe wi) riˈ quetaman y ma quetaman ta riche (rixin) ri chicaj. Yacˈa ri Cˈajolaxel ri kajnek pe chilaˈ chicaj, can ya riche (rixin) ri chicaj ri nutzijoj, ruma Riyaˈ cˈo pa ruwiˈ ronojel. 	 او که از بالا می‌آید، بالای همه است وآنکه از زمین است زمینی است و از زمین تکلم می‌کند؛ اما او که از آسمان می‌آید، بالای همه است.


Y tek ri Pedro y ri Juan xquiyaˈ quikˈaˈ pa quiwiˈ, can xquicˈul cˈa ri Lokˈolaj Espíritu. 	 پس دستها بر ایشان گذارده، روح‌القدس را یافتند.


Y ri Jesús xubij cˈa chique ri rudiscípulos: Can jabel cˈa tichajij iwiˈ riche (rixin) chi ma xquixkˈolotej ta. 	 عیسی در جواب ایشان گفت: «زنهار کسی شما را گمراه نکند!


Ruma ri chˈabel ri ye rutzˈiban ca ri Moisés, nubij: Tayaˈ quikˈij ri ateˈ atataˈ. Y wi cˈo jun nibin pokon tak chˈabel chique ri ruteˈ rutataˈ, can majun chic cˈa ri nrajoˈ, xa can ticamisex. Quecˈariˈ ri tzˈibatal ca. 	 از اینجهت که موسی گفت پدر و مادرخود را حرمت دار و هر‌که پدر یا مادر را دشنام دهد، البته هلاک گردد.


Rumacˈariˈ riyix wachˈalal ri sibilaj yixinwajoˈ, can tichajij cˈa ri icˈaslen ruma iwetaman chic ronojel reˈ. Can tichajij cˈa ri icˈaslen riche (rixin) chi ma yixkˈolotej ta pa quikˈaˈ ri winek ri ye ucˈuayon jun itzel cˈaslen. Riche (rixin) chi queriˈ riyix ri cof yixcˈo riqˈui ri Dios, man ta yixtzak cuma riyeˈ. 	 پس شما‌ای حبیبان، چون این امور را ازپیش می‌دانید، باحذر باشید که مبادا به گمراهی بی‌دینان ربوده شده، از پایداری خود بیفتید.


riche (rixin) chi queriˈ astapeˈ niquitzuˈ y xa ma nichˈobotej ta chiquiwech ri niquitzuˈ y astapeˈ niquicˈaxaj y xa ma nikˈax ta chiquiwech ri niquicˈaxaj, riche (rixin) chi queriˈ ma nitzolin ta pe quicˈuˈx, y ma nicuyutej ta chukaˈ quimac ruma ri Dios. 	 تا نگران شده بنگرند و نبینند و شنواشده بشنوند و نفهمند، مبادا بازگشت کرده گناهان ایشان آمرزیده شود.»


Y yecˈo cˈa ye qˈuiy chique ri winek ri xeniman riche (rixin) ri Jesús chupan ri kˈij riˈ. Ri winek cˈa riˈ niquibij: Yareˈ ri Cristo, ruma majun chic ri xtipe ta ri xtibano milagros achiˈel nuben re achi reˈ, xechaˈ. 	 آنگاه بسیاری از آن گروه بدوایمان آوردند و گفتند: «آیا چون مسیح آید، معجزات بیشتر از اینها که این شخص می‌نماید، خواهد نمود؟»


Y yequelesalaˈ chukaˈ ronojel quicosas ri malcaniˈ tak ixokiˈ. Y xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi can quenimex chi riyeˈ can ye utzilaj tak winek, yeyaloj tek niquiben orar. Pero riyeˈ can xtikˈax ruwiˈ ri rucˈayewal ri xtika pa quiwiˈ, ruma sibilaj qˈuiy quimac, xchaˈ ri Jesús. 	 و خانه های بیوه‌زنان را می‌بلعند ونماز را به ریاکاری طول می‌دهند. اینها عذاب شدیدتر خواهند یافت.»


Yacˈa ri winek ri nipe wuqˈui riche (rixin) chi nracˈaxaj ri nuchˈabel, y ma nuben ta ri nbij chare, xa junan riqˈui jun achi ri xa pa ruwiˈ ulef xuben wi ka rachoch, y xa ma xuyaˈ ta ka ri rucimiento. Y tek ri raken yaˈ xbeqˈuiy pe, riqˈui ruchukˈaˈ xberilaˈ ri jay. Ri jay riˈ xtzak y xqˈuis chiriˈ. 	 لیکن هر‌که شنید وعمل نیاورد مانند شخصی است که خانه‌ای برروی زمین بی‌بنیاد بنا کرد که چون سیل بر آن صدمه زد، فور افتاد و خرابی آن خانه عظیم بود.»


Can chanin cˈa xnabex pe ruma jun ixok ri cˈo jun ral ti kˈopoj, ri cˈo jun itzel espíritu riqˈui. Ri ixok riˈ can xu (xe) wi cˈa xracˈaxaj pe chi ri Jesús cˈo chiriˈ, riyaˈ xpe cˈa riqˈui y xoxuqueˈ xomajeˈ chuwech. 	 از آنرو که زنی که دخترک وی روح پلیدداشت، چون خبر او را بشنید، فور آمده برپایهای او افتاد.


Y astapeˈ majun bey itzˈeton ta ri Jesucristo, can niwajoˈ wi, y astapeˈ chukaˈ ma nitzˈet ta re wacami, can icukuban wi icˈuˈx riqˈui. Y can yixquicot wi pa tak iwánima riqˈui jun nimalaj quicoten ri ma niwil ta chukaˈ rubixic. 	 که او را اگرچه ندیده‌اید محبت می‌نمایید و الان اگرچه او را نمی بینید، لکن بر اوایمان آورده، وجد می‌نمایید با خرمی‌ای که نمی توان بیان کرد و پر از جلال است.


Can xbanatej wi cˈa achiˈel ri ruchˈobon pe ri Dios. Y queriˈ ri tzˈiban ca cuma quinojel ri profetas ri xekˈalajsan ruchˈabel ri Dios ri xecˈojeˈ ojer ca. Riyeˈ quitzˈiban cˈa ca chi ri Cristo cˈo cˈa chi nukˈaxaj na tijoj pokonal. 	 و لیکن خدا آن اخباری را که به زبان جمیع انبیای خود، پیش گفته بود که مسیح باید زحمت بیند، همینطور به انجام رسانید.


Rumariˈ riyaˈ xucˈutuj cˈa chique: Tek xinimaj, ¿la xka cˈa pe ri Lokˈolaj Espíritu pan iwiˈ? xchaˈ chique. Y ri kachˈalal riˈ xquibij chare: Ni xa ta kacˈaxan chi cˈo Lokˈolaj Espíritu, xechaˈ. 	 بدیشان گفت: «آیا هنگامی که ایمان آوردید، روح‌القدس را یافتید؟» به وی گفتند: «بلکه نشنیدیم که روح‌القدس هست!»


Y tek ri Cristo cˈastajnek chic pe, xucˈut riˈ chuwech ri Pedro, y cˈacˈariˈ xucˈut riˈ chiquiwech chi ye cablajuj discípulos. 	 و اینکه به کیفا ظاهر شد و بعد از آن به آن دوازده،


Ri ruchˈabel ri Dios ri ntajin chusiqˈuixic ruwech ri achi aj Etiopía, ya cˈa ri nichˈo chrij ri Jesucristo y nubij: Xucˈuex cˈa riche (rixin) chi nicamisex, achiˈel nucˈuex jun carneˈl. Can achiˈel cˈa nuben ri alaj carneˈl ri ma nikˈajan ta tek nisoquex rij, quecˈariˈ xuben riyaˈ, majun xubij. 	 و فقره‌ای ازکتاب که می‌خواند این بود که «مثل گوسفندی که به مذبح برند و چون بره‌ای خاموش نزد پشم برنده خود، همچنین دهان خود را نمی گشاید.


Y riˈ can ya cˈa ri Lokˈolaj Espíritu, ri xticˈutu ri kitzij chiwech. Y ri winek ri xa riqˈui re ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx, ma yecowin ta niquicˈul, ruma ri Lokˈolaj Espíritu xa ma niquitzˈet ta y ni xa ta quetaman ruwech. Yacˈa riyix ri can iniman chic, ma que ta riˈ. Riyix can iwetaman chic ruwech, ruma can cˈo chic chicojol. Y Riyaˈ can xticˈojeˈ cˈa pa tak iwánima. 	 یعنی روح راستی که جهان نمی تواند او را قبول کند زیرا که او را نمی بیند و نمی شناسد و اما شما او را می‌شناسید، زیرا که باشما می‌ماند و در شما خواهد بود.


Ri ixokiˈ ri xebeyaˈo rutzijol chique ri apóstoles ya ri María Magdalena, ri Juana, ri María ri ruteˈ ri Jacobo, y nicˈaj chic ixokiˈ. 	 و مریم مجدلیه ویونا و مریم مادر یعقوب و دیگر رفقای ایشان بودند که رسولان را از این چیزها مطلع ساختند.


Wacami cˈa, riche (rixin) chi riyix niwetamaj chi riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol can cˈo kˈatbel tzij pa nukˈaˈ riche (rixin) chi ncuy mac, titzˈetaˈ cˈa. Y ri Jesús xubij chare ri achi siquirnek: Nbij cˈa chawe: Cayacatej, tacˈuaj el la awarabel y cabiyin chawachoch, xchaˈ chare. 	 لیکن تا بدانید که پسر انسان را استطاعت آمرزیدن گناهان بر روی زمین هست، مفلوج راگفت، تو را می‌گویم برخیز و بستر خود رابرداشته، به خانه خود برو.»


Rumariˈ wacami queˈatakaˈ cˈa el achiˈaˈ cˈa pa tinamit Jope, chi quebe chusiqˈuixic (chroyoxic) ri Simón ri nibix chukaˈ Pedro chare. 	 اکنون کسانی به یافا بفرست و شمعون ملقب به پطرس را طلب کن


Y tek ri achi Simón rubiˈ xutzˈet chi nika pe ri Lokˈolaj Espíritu pa quiwiˈ ri winek, tek ri apóstoles niquiyaˈ quikˈaˈ pa quiwiˈ, ri Simón xutzuj (xusuj) cˈa puek chique, 	 اما شمعون چون دید که محض گذاردن دستهای رسولان روح‌القدس عطا می‌شود، مبلغی پیش ایشان آورده،


Yacˈariˈ tek xintzˈet cˈa ri caj jakatajnek. Y xintzˈet cˈa jun quiej sek rij, y cˈo cˈa jun ri chˈocol chrij ri nibix choj y kitzij chare, y can nuben wi ri nubij. Y can riqˈui cˈa ruchojmilal nikˈato tzij y can pa ruchojmilal nibano chˈaˈoj. 	 و دیدم آسمان را گشوده و ناگاه اسبی سفیدکه سوارش امین و حق نام دارد و به عدل داوری وجنگ می‌نماید،


¿La ma noka ta cami chiˈicˈuˈx chi xinbij ronojel reˈ chiwe tek xicˈojeˈ iwuqˈui? 	 آیا یاد نمی کنید که هنگامی که هنوز نزد شمامی بودم، این را به شما می‌گفتم؟


Ma tikatojtobej ta ri Ajaf achiˈel ri xquiben riyeˈ, ruma riyeˈ xcajoˈ xquitojtobej ri Ajaf wi can kitzij chi nuyaˈ pe rucˈayewal pa quiwiˈ. Y rumariˈ xecom cˈa pa quikˈaˈ sibilaj ye qˈuiy cumatz. Y riyoj man cˈa tikaben ta achiˈel ri xquiben riyeˈ. 	 و نه مسیح راتجربه کنیم، چنانکه بعضی از ایشان کردند و ازمارها هلاک گردیدند.


Y tek ri Bernabé y ri Saulo quijachon chic ca ronojel ri quitakon pe ri kachˈalal aj pan Antioquía pa quikˈaˈ ri ancianos riche (rixin) ri iglesia pa Jerusalem, xetzolin chic pan Antioquía y xquicˈuaj el ri Juan ri nibix chukaˈ Marcos chare. 	 و برنابا و سولس چون آن خدمت را به انجام رسانیدند، از اورشلیم مراجعت کردند و یوحنای ملقب به مرقس را همراه خود بردند.


Y yacˈa tek ri Jesús y ri rudiscípulos xeˈapon ri pa tinamit Capernaum, ri yecˈutun ri puek riche (rixin) pa rachoch ri Dios, ri cˈo chi niquitoj quinojel ri achiˈaˈ, can xeˈapon cˈa chukaˈ riqˈui ri Pedro y xquicˈutuj chare: ¿Ri Itijonel ma nuyaˈ ta cami ri puek riche (rixin) pa rachoch ri Dios? xechaˈ. 	 و چون ایشان وارد کفرناحوم شدند، محصلان دو درهم نزد پطرس آمده، گفتند: «آیااستاد شما دو درهم را نمی دهد؟»


y ronojel cˈa ri xticˈutuj chare ri Tataˈixel pa nubiˈ riyin, can xtinyaˈ wi cˈa chiwe. Riche (rixin) chi queriˈ nikˈalajin ri rukˈij rucˈojlen ri Nataˈ wuma riyin. 	 «و هر چیزی را که به اسم من سوال کنید به‌جا خواهم آورد تا پدر در پسر جلال یابد.


Tek ri Pedro xutzˈet cˈa ri discípulo riˈ, xucˈutuj cˈa chare ri Jesús: Ajaf, y riyaˈ, ¿achique cˈa xtuben ca? xchaˈ. 	 پس چون پطرس او را دید، به عیسی گفت: «ای خداوند و او چه شود؟»


Ri jun cˈa chique ri ye caˈiˈ discípulos ri xeˈacˈaxan el achique ri xubij ri Juan y xquitzekelbej el ri Jesús, ya cˈa ri Andrés ri rachˈalal ri Simón Pedro. 	 بدیشان گفت: «بیایید و ببینید.» آنگاه آمده، دیدند که کجا منزل دارد، و آن روز را نزد او بماندند و قریب به ساعت دهم بود.


Riqˈui cˈa ronojel ri xbanatej, ri winek ri aj chiriˈ pa Gadara, xquicˈutuj cˈa utzil chare ri Jesús chi tel el ri chiriˈ. Ri winek ri aj chiriˈ xquibij cˈa queriˈ chare ruma chi sibilaj quixibin quiˈ. Rumacˈariˈ ri Jesús ye rachibilan ri rudiscípulos xeˈoc el pa jucuˈ riche (rixin) chi xebe. 	 پس تمام خلق مرزوبوم جدریان از او خواهش نمودند که از نزد ایشان روانه شود، زیرا خوفی شدید بر ایشان مستولی شده بود. پس او به کشتی سوار شده مراجعت نمود.


Y ri Jesús xubij: Tek riyin xentzuk ri cajiˈ mil winek riqˈui ri wukuˈ caxlan wey, ¿janipeˈ chukaˈ chaquech ri xeˈinojsaj riqˈui ri caxlan wey ri ximol ca? xchaˈ chique. Y ri discípulos xquibij cˈa chare ri Jesús: Wukuˈ chaquech, xechaˈ. 	 «و وقتی که هفت نان را بجهت چهار هزار کس؛ پس زنبیل پر از ریزه‌ها برداشتید؟» گفتندش: «هفت.»


Y yecˈo chic cˈa nicˈaj ri nicˈatzin chi yeˈicol chuwech ri kˈakˈ. Y yecˈo chukaˈ nicˈaj chic ri nicˈatzin chi riyix nijoyowaj quiwech, pero xa can tichajij iwiˈ chuwech ri quimac. Can itzel cˈa titzˈetaˈ chare ri quimac, can achiˈel nitzˈet chare jun tziek ri sibilaj tzˈil. 	 و بعضی را ازآتش بیرون کشیده، برهانید و بر بعضی با خوف رحمت کنید و از لباس جسم آلود نفرت نمایید.الان او را که قادر است که شما را از لغزش محفوظ دارد و در حضور جلال خود شما رابی عیب به فرحی عظیم قایم فرماید،


Y tek ri Simón Pedro xapon, ruma can tzeketel apo chrij ri discípulo ri xapon nabey, ri Simón Pedro can choj cˈa xoc apo ri pa jul, y xutzˈet cˈa ri tziek ri yecˈo ca chiriˈ. 	 بعد شمعون پطرس نیز از عقب او آمد و داخل قبرگشته، کفن را گذاشته دید،


Wi cˈo jun yawaˈ chicojol, querusiqˈuij (queroyoj) cˈa ri ancianos riche (rixin) ri iglesia y ri ancianos tiquibanaˈ oración pa ruwiˈ ri yawaˈ, y pa rubiˈ ri Ajaf tiquijicaˈ pan aceite olivo. 	 و هرگاه کسی از شما بیمار باشد، کشیشان کلیسا را طلب کند تا برایش دعا نمایند و او را به نام خداوند به روغن تدهین کنند.


Pero tek ri Jesús xutzˈet apo ri ixok riˈ, xusiqˈuij (xroyoj) apo y xubij chare: Re wacami yacˈareˈ xacolotej chuwech ri ayabil. 	 چون عیسی او را دید وی را خوانده گفت: «ای زن از ضعف خودخلاص شو.»


Riyix can iwetaman cˈa chi ri Ajaf xtuyaˈ rajel ruqˈuexel chiwe chiˈijujunal ronojel ri utz ri niben. Y majun rubanon, wi yix ximil o ma yix ximil ta pa samaj riqˈui jun patrón; xaxu (xaxe wi) tibanaˈ ri utz y xticˈul jun utzilaj rajel ruqˈuexel. 	 و می‌دانند هرکس که عمل نیکو کند، مکافات آن را از خداوند خواهدیافت، خواه غلام و خواه آزاد.


Y xtuyaˈ uxlanen chiwe riyix ri yixtajin nikˈaxaj tijoj pokonal. Y xtuyaˈ chukaˈ uxlanen chake riyoj. Queriˈ xtibanatej chupan ri kˈij tek xtucˈut pe riˈ chilaˈ chicaj ri Ajaf Jesús ye rachibilan pe ri ángeles ri yaˈon chic pe uchukˈaˈ chique. 	 و شما را که عذاب می‌کشید، با ما راحت بخشد در هنگامی که عیسی خداوند از آسمان با فرشتگان قوت خودظهور خواهد نمود


¿Achique cˈa lugar ri rucˈamon chi nikayaˈ wi rukˈij ri Dios? Ruma ri kateˈ katataˈ ri xecˈojeˈ ojer ca, pa ruwiˈ re jun juyuˈ reˈ cˈo wi ri lugar ri xquiyaˈ wi rukˈij ri Dios. Ya chic cˈa riyix israelitas nibij chi quinojel ri winek cˈo chi ya ri pa Jerusalem niquiyaˈ wi rukˈij ri Dios, xchaˈ ri ixok. 	 پدران ما در این کوه پرستش می‌کردند و شما می‌گویید که در اورشلیم جایی است که در آن عبادت باید نمود.»


can yacˈariˈ tek ri principaliˈ tak sacerdotes y ri aj tzˈibaˈ niquichˈobolaˈ cˈa achique ta rubanic niquiben riche (rixin) chi queriˈ niquicamisaj ri Jesús. Queriˈ niquiben ruma xa quixibin quiˈ chiquiwech ri winek. 	 روسای کهنه وکاتبان مترصد می‌بودند که چگونه او را به قتل رسانند، زیرا که از قوم ترسیدند.


Y ma rajawaxic ta chi nitoˈox (nitoˈ) ruma jun winek, ruma pa ruqˈuexel chi que ta riˈ nibanatej, xa ya ri Dios ri nitoˈo riche (rixin) ri winek, ruma can ya Riyaˈ ri niyaˈo kacˈaslen, ri cakˈikˈ ri nikajikˈaj, y ronojel ri nicˈaj chic cosas. 	 و از دست مردم خدمت کرده نمی شود که گویامحتاج چیزی باشد، بلکه خود به همگان حیات ونفس و جمیع چیزها می‌بخشد.


Y quecˈariˈ tek xtitzˈet chi yecˈulwachitej chic ronojel ri xinbij yan ka, tiwetamaj cˈa riˈ chi noka yan ri ruqˈuisbel tak kˈij. Xa can nakaj chic cˈa cˈo wi pe. 	 همچنین شما نیز چون این همه را بینید، بفهمید که نزدیک بلکه بر در است.


Ri Judas ri nijacho el ri Jesús can rubin cˈa pe chique ri ye petenak riqˈui, chi achique rubanic xtuben riche (rixin) chi xtucˈut ri Jesús chiquiwech. Riyaˈ can rubin cˈa pe chique: Ya cˈa ri xquijel apo riqˈui y xtintzˈumaj (xtintzˈubaj) ruchiˈ, yariˈ ri Jesús, y tichapaˈ cˈa. 	 و تسلیم‌کننده او بدیشان نشانی داده، گفته بود: «هر‌که را بوسه زنم، همان است. او رامحکم بگیرید.»


Y ncˈutuj chukaˈ chare ri Dios chi xtuben ta chuwe chi xquicowin ta xquinapon iwuqˈui, wi queriˈ nrajoˈ Riyaˈ. Ruma cˈo chic kˈij wajowan chi yin aponak ta iwuqˈui. 	 و دائم در دعاهای خود مسالت می‌کنم که شاید الان آخر به اراده خدا سعادت یافته، نزد شما بیایم.


Ruma ri winek ri ma quetaman ta ruwech ri Dios queriˈ niquiben, yacˈa riyix cˈo ri Itataˈ chilaˈ chicaj y retaman chi ronojel riˈ nicˈatzin chiwe. 	 زیرا که در طلب جمیع این چیزها امت‌ها می‌باشند. اما پدر آسمانی شمامی داند که بدین همه‌چیز احتیاج دارید.


Rumariˈ ri rey David xucamuluj ca ri ruchˈabel ri Jesús tek xubij: Can ronojel kˈij ntzˈet ruwech ri Ajaf. Y ruma chi Riyaˈ can cˈo pe ri pa wajquikˈaˈ, rumariˈ majun achique ta xtibano chuwe chi xtuben ta caˈiˈ nucˈuˈx. 	 زیرا که داود درباره وی می‌گوید: "خداوند راهمواره پیش روی خود دیده‌ام که به‌دست راست من است تا جنبش نخورم؛


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Yacˈa re wacami jun wi chic ri rubanic nrajoˈ chi niben. Ruma wacami ri cˈo yabel rurajil y cˈo ruyaˈl, tucˈuaj. Y ri majun ruˈespada, tucˈayij ri ruchaqueta y cˈacˈariˈ tulokˈoˈ jun riche (rixin). 	 پس به ایشان گفت: «لیکن الان هر‌که کیسه دارد، آن را بردارد و همچنین توشه‌دان را و کسی‌که شمشیر ندارد جامه خود را فروخته آن رابخرد.


Pero ri cablajuj rudiscípulos can ma xkˈax ta cˈa chiquiwech ri xubij ri Jesús. Ri chˈabel riˈ xa ewatajnek cˈa chiquiwech riche (rixin) chi ma niquetamaj ta, rumacˈariˈ xaxu (xaxe) wi xquicˈaxaj y ma xkˈax ta chiquiwech achique ntel wi ri tzij riˈ. 	 اما ایشان چیزی از این امور نفهمیدند و این سخن از ایشان مخفی داشته شد و آنچه می‌گفت، درک نکردند.


ruma ma niquicochˈ ta chic ri xibinriˈil, ruma xbix chique chi xabachique ri xtipalben ri juyuˈ riˈ, wi jun winek o jun chicop, can xticamisex wi chi abej o chi lanza. Queriˈ ri bin chique. 	 زیرا که متحمل آن قدغن نتوانستند شد که اگر حیوانی نیز کوه رالمس کند، سنگسار یا به نیزه زده شود.


Y yacˈa tek ri Jesús xubij chique: Yin cˈa riyin riˈ; yacˈariˈ tek ri winek riˈ xetzolin chiquij, y cˈawel xetzak pan ulef. 	 پس چون بدیشان گفت: «من هستم، » برگشته، بر زمین افتادند.


Can ta ronojel ri nibij cˈo ta rutzil. Can ta achiˈel cˈo atzˈan riqˈui ri ichˈabel riche (rixin) chi cˈo ruquiˈil, riche (rixin) chi queriˈ tek cˈo nicˈutux chiwe, iwetaman achique nibij chique quinojel. 	 گفتگوی شما همیشه با فیض باشد و اصلاح شده به نمک، تا بدانید هرکس را چگونه جواب باید داد.


¿La cˈo ta cami jun tataˈaj ri nuyaˈ jun abej pa rukˈaˈ ri ralcˈual, tek ri acˈal xa jun caxlan wey ri nucˈutuj chare? ¿O la nuyaˈ ta cami jun itzel cumatz pa rukˈaˈ, tek ri acˈal xa jun car ri nrajoˈ? 	 وکیست از شما که پدر باشد و پسرش از او نان خواهد، سنگی بدو دهد یا اگر ماهی خواهد، به عوض ماهی ماری بدو بخشد،


Y riyin ri Pablo nbij cˈa chi ri Dios ma ye retzelan ta ca ri israelitas, ri rutinamit. Ruma riyin yin jun israelita y wilon rutzil ri Dios. Yin riy rumam ca ri Benjamín y ri Benjamín jun chique ri ye riy rumam ca ri Abraham. 	 پس می‌گویم آیا خدا قوم خود را ردکرد؟ حاشا! زیرا که من نیز اسرائیلی ازاولاد ابراهیم از سبط بنیامین هستم.


Ri yecˈutu ronojel riˈ nikˈalajin chi achiˈel cˈo qˈuiy naˈoj quiqˈui y xa ma que ta riˈ, xa majun quetaman. Niquibij chi nicˈatzin chi nikayaˈ quikˈij ángeles y nicˈaj chic cosas. Niquibij chi tikachˈutinirisaj kiˈ y tikayaˈ ri kachˈacul pa tijoj pokonal. Yacˈa ronojel riˈ xa majun utz nucˈom pe, ruma ma nuyaˈ ta kachukˈaˈ riche (rixin) chi yojchˈacon chrij ri itzel tak raybel. 	 که چنین چیزهاهرچند در عبادت نافله و فروتنی و آزار بدن صورت حکمت دارد، ولی فایده‌ای برای رفع تن پروری ندارد.


Ruma toka cˈa chiˈicˈuˈx ri xucˈulwachij ri rixjayil ri Lot, tek xporox ri tinamit Sodoma ruma ri Dios. 	 زن لوط را بیاد آورید.


Yacˈa riyeˈ majun xquibij. Rumariˈ ri Jesús xuchop apo ri yawaˈ y xucˈachojsaj y xubij chare chi tibe el. 	 ایشان ساکت ماندند. پس آن مرد راگرفته، شفا داد و رها کرد.


Y riyeˈ xquicˈutuj chic cˈa chare: ¿Achique cˈa ruma tek riyit yeˈaben bautizar ri winek, wi xa ma yit ta riyit ri Cristo, ni xa ma yit ta chukaˈ ri Elías, ni ma yit ta ri profeta ri nikˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ri kacˈaxan rutzijol chi nipe na? xechaˈ chare. 	 پس از اوسوال کرده، گفتند: «اگر تو مسیح و الیاس و آن نبی نیستی، پس برای چه تعمید می‌دهی؟»


Y tek banatajnek chic cˈa ronojel ri tzˈibatal ca chupan ri ruchˈabel ri Dios ri xtiban chare ri Jesús, cˈacˈariˈ yecˈo ri xebekasan pe chuwech ri crusin cheˈ, y xbequimukuˈ ca. 	 پس چون آنچه درباره وی نوشته شده بود تمام کردند، او رااز صلیب پایین آورده، به قبر سپردند.


Y ri achi ri cˈo ri itzel espíritu riqˈui, xuqˈuek cˈa riˈ chiquij ri achiˈaˈ riˈ, y majun chic cˈa ri xecowin xquiben pa rukˈaˈ, xa can xchˈacon wi chiquij. Xuretz (xutzer) cˈa ri quitziak chiquij y ye socotajnek xeˈanmej el chupan ri jay riˈ. 	 و آن مرد که روح پلید داشت برایشان جست و بر ایشان زورآور شده، غلبه یافت بحدی که از آن خانه عریان و مجروح فرار کردند.


Riyin xincˈut yan cˈa ca chiwech. Can achiˈel cˈa ri xinben riyin iwuqˈui riyix, queriˈ chukaˈ tibanaˈ riyix quiqˈui ri nicˈaj chic. 	 زیرا به شما نمونه‌ای دادم تا چنانکه من با شما کردم، شما نیز بکنید.


Riyin astapeˈ xquibe, ma xquixinmalij ta ca; ma xquixcˈojeˈ ta ca achiˈel jun mebaˈ, ruma xa can yipe chic iwuqˈui. 	 «شما را یتیم نمی گذارم نزد شما می‌آیم.


Rumacˈariˈ, can tichajij iwiˈ. Toka chiˈicˈuˈx chi riyin oxiˈ junaˈ ri xicˈojeˈ iwuqˈui, y can chi pakˈij chi chakˈaˈ xixinwokˈej y xixinpixabaj. 	 لهذا بیدار باشید و به یاد آورید که مدت سه سال شبانه‌روز از تنبیه نمودن هر یکی از شما با اشکها باز نایستادم.


Ri wánima niquicot ruma ri Dios ri Nucolonel. 	 و روح من به رهاننده من خدابوجد آمد،


Y rumariˈ, wachˈalal ri sibilaj yixinwajoˈ, nbij cˈa chiwe: Can cof quixcˈojeˈ riqˈui ri Dios, y ma tiyaˈ ta ca ri kitzij. Can ma quixtaneˈ ta chi niben ri rusamaj ri Ajaf, y jabel tibanaˈ chare. Riyix iwetaman chi ronojel ri niben pa rusamaj ri Ajaf, can cˈo rajel ruqˈuexel ri xtuyaˈ chiwe. 	 بنابراین‌ای برادران حبیب من پایدار وبی تشویش شده، پیوسته در عمل خداوندبیفزایید، چون می‌دانید که زحمت شما درخداوند باطل نیست.


Y xtzijox chukaˈ chique achique rubanic ri xbanatej. Ronojel riˈ xtzijox chique cuma ri winek ri can xetzˈeto tek xeˈelesex ri itzel tak espíritu riqˈui ri achi ruma ri Jesús. 	 و آنانی که این را دیده بودند ایشان راخبر دادند که آن دیوانه چطور شفا یافته بود.


Ri ixok riˈ xjel cˈa apo chrij ri Jesús, y xberuchapaˈ cˈa ca jubaˈ ri ruchiˈ rutziak ri Jesús. Y can yacˈariˈ xkˈatakˈo ri ruquiqˈuel. 	 از پشت سر وی آمده، دامن ردای او را لمس نمود که در ساعت جریان خونش ایستاد.


Y ri discípulos riˈ xquichop cˈa yechˈojin pa ruwiˈ chi achique ri más nim rukˈij chiquicojol riyeˈ. 	 و در میان ایشان نزاعی نیز افتاد که کدام‌یک ازایشان بزرگتر می‌باشد؟


Riyaˈ xerutakalaˈ cˈa ca ri winek. Y ruma Riyaˈ can tzˈuyul chic chupan ri jucuˈ, can quecˈariˈ rubanon, xucˈuex el cuma ri rudiscípulos. Y yecˈo chukaˈ nicˈaj chic jucuˈ ri junan xebe el quiqˈui. 	 پس چون آن گروه رارخصت دادند، او را همانطوری که در کشتی بودبرداشتند و چند زورق دیگر نیز همراه او بود.


Y tek Riyaˈ xbeyacatej pe chare ri oración, xpe cˈa quiqˈui ri ye oxiˈ rudiscípulos, y tek xoka quiqˈui xa ye warnek chic. Xpe Riyaˈ xubij cˈa chare ri Pedro: Simón, ¿xa xawer ka? ¿Can ma jubaˈ cˈa xacowin ta xacˈaseˈ jun ti hora wuqˈui? 	 پس چون آمد، ایشان را در خواب دیده، پطرس را گفت: «ای شمعون، در خواب هستی؟ آیا نمی توانستی یک ساعت بیدار باشی؟


Ri winek riˈ niquibilaˈ cˈa ca chare ri Jesús: Riyit ri yabin chi nawulaj ri rachoch ri Dios y pan oxiˈ kˈij napabaˈ chic jun bey, tacoloˈ cˈa awiˈ ayon. Y wi yit cˈa riyit ri Rucˈajol ri Dios, caka pe chuwech la cruz, yechaˈ cˈa ca chare. 	 می‌گفتند: «ای کسی‌که هیکل را خراب می‌کنی و در سه روزآن را می‌سازی، خود را نجات ده. اگر پسر خداهستی، از صلیب فرود بیا!»


Ruma yecˈo nicˈaj achiˈaˈ ri ekal ye oconek chicojol y niquicˈut chˈabel ri man achiˈel ta nubij ri ruchˈabel ri Dios, y tek niquicˈut ri chˈabel riˈ chiwech, ma ninabej ta. Ri achiˈaˈ riˈ can ojer chic tibix pe ruma ri Dios chi xtipe nimalaj rucˈayewal pa quiwiˈ, ruma itzel cˈaslen quicˈuan chuwech ri Dios. Y ruma chi ri Dios ruyaˈon rutzil pa kawiˈ y rucuyun kamac, riyeˈ xa can ma niquixibij ta chic quiˈ chi yequibanalaˈ ronojel ruwech etzelal. Chukaˈ ri achiˈaˈ riˈ can ma niquiyaˈ ta pa cuenta ri Dios chi xaxu (xaxe) wi Riyaˈ ri cˈo rukˈatbel tzij pa kawiˈ, y ma niquiyaˈ ta chukaˈ pa cuenta ri Kajaf Jesucristo. 	 زیرا که بعضی اشخاص در خفا درآمده‌اند که ازقدیم برای این قصاص مقرر شده بودند؛ مردمان بی‌دین که فیض خدای ما را به فجور تبدیل نموده و عیسی مسیح آقای واحد و خداوند ما را انکارکرده‌اند.


Y ri Jesús xbe chic cˈa chubanic orar. Y tek xtzolin pe ri pa rox mul, Riyaˈ xubij cˈa chique ri ye oxiˈ rudiscípulos: Wacami can quixwer cˈa y quixuxlan. Ya xa riqˈui cˈa reˈ. Riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol can ya wi cˈa reˈ xoka ri hora, chi xquijach cˈa el pa quikˈaˈ ri aj maquiˈ. 	 و مرتبه سوم آمده، بدیشان گفت: «مابقی را بخوابید واستراحت کنید. کافی است! ساعت رسیده است. اینک پسر انسان به‌دستهای گناهکاران تسلیم می شود.


Ruma can iwetaman chi ri tijoj pokonal ri nipe pa tak icˈaslen, can riche (rixin) wi chi yixtzˈetetej, wi can cukul icˈuˈx riqˈui ri Dios. Y ri tijoj pokonal riˈ nucˈom pe cochˈonic chiwe. 	 چونکه می‌دانید که امتحان ایمان شما صبر راپیدا می‌کند.


Y can xcˈojeˈ pa desierto y ri chiriˈ can yecˈo apo ri itzel tak chicop. Chiriˈ cˈa xcˈojeˈ wi cawinek kˈij. Y tek ri Jesús cˈo cˈa chiriˈ, ri Satanás nutij cˈa rukˈij chrij ruma nrajoˈ chi nitzak pa rukˈaˈ, pero ma xcowin ta. Y ri ángeles xquichop niquinimaj niquilij ri Jesús. 	 و مدت چهل روز در صحرا بود و شیطان او راتجربه می‌کرد و با وحوش بسر می‌برد و فرشتگان او را پرستاری می‌نمودند.


Can ketaman wi chi sibilaj nim rukˈij, ruma ri Dios majun bey rubin ta chare jun ángel: Yit cˈa riyit ri Nucˈajol. Rumariˈ wacami nyaˈ acˈaslen. Y chukaˈ majun bey rubin ta: Yin cˈa riyin ri Rutataˈ, y ya Riyaˈ ri Nucˈajol. 	 زیرا به کدام‌یک از فرشتگان هرگز گفت که «تو پسر من هستی. من امروز تو را تولید نمودم» وایض «من او را پدر خواهم بود و او پسر من خواهدبود»؟


Y ri pa tak iwánima can nicˈatzin cˈa chukaˈ chi ticˈojeˈ ri uxlanibel cˈuˈx riche (rixin) ri Dios, y ya ta riˈ ri nucˈuan iwuche (iwixin). Can riche (rixin) wi chi nicˈojeˈ uxlanibel cˈuˈx chicojol tek ri Dios xixrusiqˈuij (xixroyoj) riyix ri xa jun chˈaculaj ibanon quiqˈui quinojel ri quiniman chic ri Dios. Y nicˈatzin cˈa chukaˈ chi ticˈojeˈ matioxinic pa tak iwánima. 	 و سلامتی خدا دردلهای شما مسلط باشد که به آن هم در یک بدن خوانده شده‌اید و شاکر باشید.


Y tiwacˈaxaj cˈa jabel re chˈabel re xtinbij chiwe wacami. Xabachique mac yequibanalaˈ ri winek ri ye alaxnek chuwech re ruwachˈulef can cˈa yecuyutej na. Y queriˈ chukaˈ ronojel ri yokˈonic ri yequibanalaˈ ri winek, can cˈa yecuyutej na chukaˈ. 	 هرآینه به شما می‌گویم که همه گناهان از بنی آدم آمرزیده می‌شود و هر قسم کفر که گفته باشند،


Jabel ruwaquikˈij ri can niquijoyowaj quiwech ri winek, ruma riyeˈ can xtijoyowex chukaˈ quiwech. 	 خوشابحال رحم کنندگان، زیرا بر ایشان رحم کرده خواهدشد.


Queˈacˈuaj cˈa el, tichˈajchˈojsaj iwiˈ quiqˈui y tiyaˈ chare ri Dios ri nubij ri ley riche (rixin) ri Moisés. Y yit cˈa riyit yatojo ronojel ri nicˈatzin. Y cˈacˈariˈ riyeˈ xtiquisocaj el ronojel ri rusmal tak quiwiˈ. Wi riyit xtaben ronojel ri xkabij chawe, ri winek xtiquetamaj cˈa chi xa ma kitzij ta ri nitzijox chawij chi ma naben ta ri nubij ri ley riche (rixin) ri Moisés, y xa xtiquibij cˈa chi can nanimaj wi ri ley. 	 پس ایشان را برداشته، خود را با ایشان تطهیر نما و خرج ایشان را بده که سر خود را بتراشند تا همه بدانند که آنچه درباره تو شنیده‌اند اصلی ندارد بلکه خود نیز درمحافظت شریعت سلوک می‌نمایی.


Pero ri winek riˈ cˈo chi xtiquijech na cuenta chuwech ri Dios ri can ruchojmirisan chic riˈ riche (rixin) chi nukˈet tzij pa quiwiˈ. Ri Dios can xtukˈet na wi tzij pa quiwiˈ ri winek ri ye qˈues, y pa quiwiˈ chukaˈ ri ye caminek chic el, tek xtapon ri kˈij. 	 و ایشان حساب خواهند داد بدو که مستعد است تا زندگان و مردگان را داوری نماید.


Ri nitzˈeto wuche (wixin), can nutzˈet cˈa chukaˈ ri Dios ri yin takayon pe. 	 و کسی‌که مرا دید فرستنده مرا دیده است.


¿La utz cami chi ri kachˈacul xaxu (xaxe wi) ta oc runakˈ ruwech cˈo y majun ta ruxquin? Ma utz ta. Ruma wi ta queriˈ, man ta yojacˈaxan. ¿O la utz cami chi ri kachˈacul xaxu (xaxe wi) ta oc ruxquin cˈo y majun ta rutzaˈn? Ma utz ta, ruma wi ta queriˈ, man ta jun nikasek. 	 اگر تمام بدن چشم بودی، کجامی بود شنیدن و اگر همه شنیدن بودی کجا می‌بودبوییدن؟


Pero ma nwajoˈ ta cˈa nbij chare chi can ticˈojeˈ waweˈ wuqˈui, ruma riyaˈ can amozo wi riyit. Y cˈa yit na riyit xcabin, wi nicˈojeˈ ca waweˈ wuqˈui. Ruma can cˈa ya na ri pan awánima riyit xtalex wi, y ma ruma ta chi can yin cˈa riyin ri yicˈutun chawe. 	 اما نخواستم کاری بدون رای تو کرده باشم تااحسان تو از راه اضطرار نباشد، بلکه از روی اختیار.


Y rumacˈariˈ can quixjel apo riqˈui ri Jesucristo, ri can achiˈel jun abej pero cˈo rucˈaslen. Riyaˈ ma xucusex ta cuma ri achiˈaˈ, ruma xa xquetzelaj. Xa xquiben achiˈel ri niquiben ri achiˈaˈ ri ye aj banoy tak jay, tek ma utz ta niquitzˈet chare jun abej, niquiyaˈ ca. Y queriˈ xquiben riqˈui Riyaˈ. Yacˈa chuwech ri Dios, ri Jesucristo can chaˈon wi, y cˈo rejkalen. 	 و به او تقرب جسته، یعنی به آن سنگ زنده رد شده از مردم، لکن نزد خدا برگزیده و مکرم.


Y ri Pilato xubij cˈa chique ri achiˈaˈ riˈ: Quixbiyin cˈa y queˈicˈuaj cˈa el la achiˈaˈ ye chajinel. Tibanaˈ cˈa ca rubanic chi utz, achiˈel ri iwetaman riyix chi utz nuben ca, xeˈucheˈex el. 	 پیلاطس بدیشان فرمود: «شما کشیکچیان دارید. بروید چنانکه دانید، محافظت کنید.»پس رفتند و سنگ را مختوم ساخته، قبر را باکشیکچیان محافظت نمودند.


Can banon cˈa chique riyeˈ chi ma yetzuˈun ta y cowirnek ri cánima; riche (rixin) chi ma niquitzˈet ta ri nicˈut chiquiwech, ma nika ta ka pa tak cánima, y ma nitzolin ta pe quicˈuˈx riche (rixin) chi riyin nchojmirisaj ri quicˈaslen, nichaˈ ri Ajaf. 	 «چشمان ایشان را کور کرد و دلهای ایشان را سخت ساخت تا به چشمان خود نبینند و به دلهای خود نفهمندو برنگردند تا ایشان را شفا دهم.»


Ri Pablo ya cˈa ri Timoteo ri nrajoˈ nrachibilaj el riche (rixin) chi nuben ri rusamaj ri Dios. Y can que na wi riˈ xuben, pero cˈo cˈa chi xuben ri circuncisión chare, riche (rixin) chi utz nitzˈet cuma ri israelitas ri yecˈo pa tinamit Listra y cuma chukaˈ ri yecˈo pe chunakajal ri tinamit, ruma can quinojel cˈa ye etamayon chi ri rutataˈ ri Timoteo, xa griego. 	 چون پولس خواست او همراه وی بیاید، او راگرفته مختون ساخت، به‌سبب یهودیانی که در آن نواحی بودند زیرا که همه پدرش را می‌شناختندکه یونانی بود.


Pero cˈa jubaˈ cˈa koj‑el el chiriˈ, tek xocˈulun jun nimalaj cakˈikˈ ri petenak pa ruwiˈ el jubaˈ chare ri acuchi (achique) nikatzˈet chi ntel wi pe ri kˈij, jun cakˈikˈ ri sibilaj nim ruchukˈaˈ, y norupaxij riˈ chuwech ri barco ri yoj benak wi. 	 لیکن چیزی نگذشت که بادی شدید که آن رااورکلیدون می‌نامند از بالای آن زدن گرفت.


Achique cˈa winek ri xtiniman riche (rixin) re Cˈajolaxel, xticˈojeˈ cˈa rucˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Yacˈa ri winek ri ma nrajoˈ ta nunimaj ri Rucˈajol ri Dios, man cˈa xticˈojeˈ ta rucˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek; xa can cˈo chic cˈa chi nika ri royowal ri Dios pa ruwiˈ. 	 آنکه به پسر ایمان آورده باشد، حیات جاودانی دارد و آنکه به پسر ایمان نیاوردحیات را نخواهد دید، بلکه غضب خدا بر اومی ماند.»


Wachˈalal, can ma nbij ta cˈa chi wuche (wixin) chic riyin ronojel ri yecˈo riqˈui ri Cristo, y rumariˈ can yitajin ntij nukˈij chrij. Xaxu (xaxe wi) chic riˈ ri nchˈob re chinuwech apo y ma yecˈatzin ta chic chi nchˈob ri xekˈax yan ca. 	 ای برادران، گمان نمی برم که من بدست آورده‌ام؛ لیکن یک چیز می‌کنم که آنچه در عقب است فراموش کرده و به سوی آنچه در‌پیش است، خویشتن را کشیده،


Y ri Jesús xuchop cˈa rubixic jun cˈambel tzij chiquiwech, y xubij: Cˈo cˈa jun achi ruticon juwiˈ cheˈ ri higo rubiˈ pa rulef, y xapon chuxeˈ ri cheˈ chutzˈetic wi cˈo ruwech. Y ri juwiˈ cheˈ riˈ xa majun ti ruwech cˈo ta. 	 پس این مثل را آورد که «شخصی درخت انجیری در تاکستان خود غرس نمود و چون آمدتا میوه از آن بجوید، چیزی نیافت.


Y quinojel ri winek ye yawaˈiˈ nicajoˈ cˈa niquichop apo ri rutziak ri Jesús, ruma Riyaˈ cˈo uchukˈaˈ riqˈui riche (rixin) chi yerucˈachojsaj quinojel. 	 و تمام آن گروه می‌خواستند او را لمس کنند. زیرا قوتی از وی صادر شده، همه را صحت می‌بخشید.


Y jubaˈ ma quinojel ri kachˈalal ri xcˈojeˈ quichukˈaˈ riche (rixin) chi niquitzijoj ri ruchˈabel ri Dios chique ri winek. Ruma re kachˈalal reˈ xquitzˈet chi ri Dios can cˈo wi wuqˈui y majun xibinriˈil wuqˈui riche (rixin) chi ntzijoj ri ruchˈabel waweˈ pa cárcel. Rumariˈ ri kachˈalal can majun xibinriˈil chiquiwech, xa más xquicukubaˈ el quicˈuˈx chubanic ri rusamaj ri Ajaf. 	 و اکثر از برادران در خداوند از زنجیرهای من اعتماد به هم رسانیده، بیشتر جرات می‌کنند که کلام خدا را بی‌ترس بگویند.


Y ri winek cˈa riˈ can sibilaj xquequicot ruma ri ye caˈiˈ profetas xecom. Y ruma ri sibilaj quicoten riˈ, can xquequibanalaˈ cˈa sipanic ri chiquiwech ka riyeˈ; ruma can xquitij cˈa pokon pa quikˈaˈ ri ye caˈiˈ ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios. 	 و ساکنان زمین بر ایشان خوشی وشادی می‌کنند و نزد یکدیگر هدایا خواهندفرستاد، از آنرو که این دو نبی ساکنان زمین رامعذب ساختند.


Y ma xcˈuleˈ ta chic. Cˈo chic cˈa ochenta y cuatro rujunaˈ, y can kˈij kˈij nicˈojeˈ pa rachoch ri Dios. Qˈuiy cˈa mul can ma niwaˈ ta, riche (rixin) chi nuben orar. Nuyaˈ cˈa rukˈij ri Dios chi pakˈij chi chakˈaˈ. 	 و قریب به هشتاد و چهار سال بود که او بیوه گشته ازهیکل جدا نمی شد، بلکه شبانه‌روز به روزه ومناجات در عبادت مشغول می‌بود.


¿La ma iwetaman ta cˈa chi ri bautismo yariˈ jun retal chi riyoj junan kawech xkaben riqˈui ri Cristo Jesús, y achiˈel chi xa ta can junan xojcom riqˈui? 	 یانمی دانید که جمیع ما که در مسیح عیسی تعمیدیافتیم، در موت او تعمید یافتیم؟


Y tek xtzˈetetej ruma ri Dios chi majun rumac, ¿la banon chic cami ri circuncisión chare o ma banon ta? Ri Abraham ma jane banon ta ri circuncisión chare tek xtzˈetetej ruma ri Dios chi majun rumac. 	 پس در چه حالت محسوب شد، وقتی که او در ختنه بود یادر نامختونی؟ در ختنه نی، بلکه در نامختونی؛


Y can yacˈariˈ xtzak ka ri ixok chiriˈ chuwech ri Pedro, y xcom ka. Tek xeˈoka cˈa ri cˈajolaˈ ri xebemuku ca ri Ananías, y xquitzˈet chi caminek chic chukaˈ ri ixok, xquicˈuaj y xbequimukuˈ ca riqˈui ri rachijil. 	 در ساعت پیش قدمهای او افتاده، جان بداد و جوانان داخل شده، او را مرده یافتند. پس بیرون برده، به پهلوی شوهرش دفن کردند.


Can iwetaman wi cˈa ri acuchi (achique) yibe wi riyin, y chukaˈ iwetaman ri bey, xchaˈ ri Jesús chique ri rudiscípulos. 	 و جایی که من می‌روم می‌دانید و راه را می‌دانید.»


Y yequelesalaˈ chukaˈ ronojel quicosas ri malcaniˈ tak ixokiˈ. Y xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi can quenimex chi riyeˈ can ye utzilaj tak winek, yeyaloj tek niquiben orar. Pero riyeˈ can xtikˈax ruwiˈ ri rucˈayewal ri xtika pa quiwiˈ, ruma sibilaj qˈuiy quimac, xchaˈ ri Jesús. 	 اینان که خانه های بیوه‌زنان را می‌بلعند و نماز را به ریاطول می‌دهند، عقوبت شدیدتر خواهند یافت.»


Y re chˈabel re nbij chawe wacami, can kitzij wi, y rucˈamon chi ninimex cuma quinojel: Chi ri Jesucristo xpe chuwech re ruwachˈulef chiquicolic ri aj maquiˈ, y yin cˈa riyin ri más yin aj mac que chiquiwech ri nicˈaj chic aj maquiˈ. 	 این سخن امین است و لایق قبول تام که مسیح عیسی به‌دنیا آمد تا گناهکاران را نجات‌بخشد که من بزرگترین آنها هستم.


Y tiwacˈaxaj na peˈ, riyin ri Pablo nbij cˈa chiwe: Wi riyix xtiyaˈ kˈij chi niban ri circuncisión chiwe ruma can nichˈob chi riqˈui ri queriˈ yixcolotej, riˈ xa niben chare ri Cristo chi achiˈel xa majun utzil xucˈom pe chiwe. 	 اینک من پولس به شما می‌گویم که اگر مختون شوید، مسیح برای شما هیچ نفع ندارد.


Quixsamej cˈa, pero ma riche (rixin) ta chi nicanoj iway ri xa niqˈuis ka. Quixsamej pero riche (rixin) chi nicanoj iway ri nuyaˈ icˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Wey ri xtinyaˈ chiwe riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, ruma yin cˈa riyin xirutek pe ri Tataˈixel, xchaˈ. 	 کار بکنید نه برای خوراک فانی بلکه برای خوراکی که تا حیات جاودانی باقی است که پسر انسان آن را به شما عطا خواهد کرد، زیراخدای پدر بر او مهر زده است.»


Y rumariˈ ri Dios xuyaˈ jucˈulaj ruxicˈ ri ixok riˈ y can achiˈel quixicˈ ri xic ri sibilaj ye nimaˈk, riche (rixin) chi queriˈ nicowin nixicˈan y nanmej el chuwech ri itzel cumatz y napon cˈa pa desierto, ri lugar ri chojmirisan chic ruma ri Dios riche (rixin) chi chiriˈ nilix wi ri ixok riˈ oxiˈ junaˈ riqˈui nicˈaj. 	 ودو بال عقاب بزرگ به زن داده شد تا به بیابان به مکان خود پرواز کند، جایی که او را از نظر آن مار، زمانی و دو زمان و نصف زمان پرورش می‌کنند.


Ri Dios sibilaj nim ruchukˈaˈ, y can nicowin wi yixruchajij riche (rixin) chi ma yixtzak ta pa mac, y can nicowin chukaˈ nuben chiwe chi majun imac tek xquixapon chuwech ri nimalaj rukˈij rucˈojlen, ri acuchi (achique) sibilaj xtiquicot wi ri iwánima. 	 الان او را که قادر است که شما را از لغزش محفوظ دارد و در حضور جلال خود شما رابی عیب به فرحی عظیم قایم فرماید،


Yacˈa ri Jesús xubij chare ri Pedro: Riyin can kitzij cˈa nbij chawe, chi wacami chupan re jun akˈaˈ reˈ, cˈa ma jane tisiqˈuin ta pe ri ecˈ pa rucamul, tek riyit oxiˈ yan chic mul abin chique ri yecˈutun chawe, chi ma awetaman ta nuwech, xchaˈ ri Jesús. 	 عیسی وی را گفت: «هرآینه به تو می‌گویم که امروز در همین شب، قبل از آنکه خروس دومرتبه بانگ زند، تو سه مرتبه مرا انکار خواهی نمود.»


Ruma ri ijaˈtz riche (rixin) ri mostaza astapeˈ yariˈ ri más tak cocoj, yacˈa tek niqˈuiy, ya riyaˈ ri sibilaj nim ntel que chiquiwech ri nicˈaj chic ichaj. Y can achiˈel jun ti alaj cheˈ nuben. Rumariˈ ri aj xicˈ tak chicop ri yebe pa cakˈikˈ, yeˈapon chiriˈ y niquibanalaˈ quisoc pa tak rukˈaˈ, xchaˈ ri Jesús. 	 وهرچند از سایر دانه‌ها کوچکتر است، ولی چون نمو کند بزرگترین بقول است و درختی می‌شودچنانکه مرغان هوا آمده در شاخه هایش آشیانه می گیرند.»


Majun winek ri nicowin nipe wuqˈui, wi ma ya ta ri Tataˈixel ri takayon pe wuche (wixin) ri nibano pe chare chi nipe wuqˈui. Y ri yeniman wuche (wixin) xquencˈasoj cˈa el chiquicojol ri caminakiˈ ri pa ruqˈuisbel kˈij. 	 کسی نمی تواند نزد من آید، مگر آنکه پدری که مرا فرستاد او را جذب کند ومن در روز بازپسین او را خواهم برخیزانید.


y xquicˈutuj cˈa chique ri winek: ¿Acuchi (achique) cˈo wi ri acˈal ri qui‑Rey ri israelitas ri xa cˈa xalex? Ri ruchˈumil katzˈeton pe riyoj cˈa quelaˈ pa relebel kˈij, y xojpe chuyaˈic rukˈij, xechaˈ. 	 «کجاست آن مولود که پادشاه یهود است زیراکه ستاره او را در مشرق دیده‌ایم و برای پرستش او آمده‌ایم؟»


Yacˈa chuwech ri Dios yoj cˈa riyoj ri banon ri kitzij circuncisión chake, ruma cˈo chic ri Lokˈolaj Espíritu pa tak kánima ri yojtoˈo riche (rixin) chi nikayaˈ rukˈij ri Dios. Y riqˈui quicoten nikabij chi xkanimaj yan ri Jesucristo y ma rajawaxic ta chi niban ri circuncisión chake riche (rixin) chi yojcolotej. 	 زیرا مختونان ما هستیم که خدا را در روح عبادت می‌کنیم و به مسیح عیسی فخر می‌کنیم و بر جسم اعتماد نداریم.


Ri Tito can ma xban ta ri circuncisión chare, astapeˈ ta na yecˈo ri ma ye kitzij ta chi ye kachˈalal ri xeˈajowan chi xban ta ri circuncisión chare. Riyeˈ quiyujun apo quiˈ xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi niquinachaj ri achique rubanic ri kacˈaslen riyoj ri yoj colotajnek chic ruma ri Cristo Jesús; wi can cˈa nikaben na ronojel ri nubij chupan ri ley ri rutzˈiban ca ri Moisés, o xa ma nikaben ta chic. Riyeˈ xcajoˈ chi xojcˈojeˈ chic jun bey chuxeˈ ri ley riche (rixin) ri Moisés. 	 و این به‌سبب برادران کذبه بود که ایشان را خفیه درآوردند وخفیه درآمدند تا آزادی ما را که در مسیح عیسی داریم، جاسوسی کنند و تا ما را به بندگی درآوردند.


Y can yacˈa chukaˈ riˈ tek ri itzel winek xucˈuaj ri Jesús, cˈa pa tinamit Jerusalem, y cˈa pa ruwiˈ ri rachoch ri Dios xberuyaˈ wi. Y tek yecˈo chic chiriˈ, ri itzel winek xubij chare ri Jesús: Tacˈakaˈ ka awiˈ waweˈ, wi kas kitzij chi yit Rucˈajol ri Dios. 	 پس او را به اورشلیم برده، برکنگره هیکل قرار داد و بدو گفت: «اگر پسر خداهستی، خود را از اینجا به زیر انداز.


Rumacˈariˈ yecˈo chique ri aj tzˈibaˈ y yecˈo chukaˈ achiˈaˈ fariseos ri quitzuliben apo ri Jesús, kˈalaj riˈ wi nucˈachojsaj ri achi, riche (rixin) chi queriˈ niquitzujuj (niquisujuj) chi ri Jesús xsamej chupan ri jun uxlanibel kˈij riˈ. 	 و کاتبان و فریسیان چشم بر اومی داشتند که شاید در سبت شفا دهد تا شکایتی بر او یابند.


Yecˈo cˈa chukaˈ yebin chi ri Jesús ya ri Elías ri xtzolin pe. Y nicˈaj chic winek niquibij cˈa chi ri Jesús jun chique ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca, ri xbecˈastej pe. 	 و بعضی که الیاس ظاهر شده و دیگران، که یکی از انبیای پیشین برخاسته است.


Yacˈa Riyaˈ xubij: Yecˈa ri winek ri yeˈacˈaxan y niquiben ri nubij ri ruchˈabel ri Dios, yecˈariˈ ri ye achiˈel nteˈ y ye achiˈel wachˈalal, xchaˈ ri Jesús. 	 در جواب ایشان گفت: «مادر و برادران من اینانند که کلام خدا را شنیده آن را به‌جا می‌آورند.»


Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca. Wachˈalal, tichajij cˈa ri icˈaslen chiˈiwachibil iwiˈ, riche (rixin) chi can ta cukul icˈuˈx riqˈui ri Dios, y chi man ta cˈo etzelal ri pa tak iwánima, riche (rixin) chi queriˈ ma xtiyaˈ ta ca ri cˈaslic Dios. 	 ای برادران، باحذر باشید مبادا در یکی ازشما دل شریر و بی‌ایمان باشد که از خدای حی مرتد شوید،


Pero riyaˈ xa xel cˈa el chupan ri tziek riˈ, y xa choj queriˈ chˈanel xanmej el chiquiwech. 	 چادر راگذارده، برهنه از دست ایشان گریخت.


Nicajoˈ yequitoˈ. Y utz chi niquiben queriˈ, ruma cˈo modo nikabij chi cˈo jun quicˈas quiqˈui ri israelitas. Ruma ye ri israelitas ri xetzijon ri ruchˈabel ri Dios chique, y rumariˈ utz chi riyeˈ yequitoˈ jubaˈ ri israelitas chukaˈ. 	 بدین رضادادند و بدرستی که مدیون ایشان هستند زیرا که چون امت‌ها از روحانیات ایشان بهره‌مندگردیدند، لازم شد که در جسمانیات نیز خدمت ایشان را بکنند.


O tek nixupux jun trompeta riche (rixin) chi yerumol el ri soldados riche (rixin) chi yebe pa chˈaˈoj, wi xa majun ruchojmil niban chare tek nixupux, ¿la niquimol cami quiˈ ri soldados? Riˈ ma niquimol ta quiˈ. 	 زیر اگر کرنا نیز صدای نامعلوم دهد که خود رامهیای جنگ می‌سازد؟


Y tek ri Jesús xracˈaxaj chi ri Juan ri Bautista xchapatej y xyaˈox (xyaˈ) pa cárcel, yacˈariˈ tek ri Jesús xtzolin chic pa ruwachˈulef Galilea. 	 و چون عیسی شنید که یحیی گرفتار شده است، به جلیل روانه شد،


Rumariˈ, pa ruqˈuexel chi riyix can cˈa nibij na más chˈabel chare riche (rixin) chi nipixabaj, xa ticuyuˈ rumac y ticukubaˈ rucˈuˈx. Riyix iwetaman chi wacami yariˈ ri más utz chi niben riqˈui riche (rixin) chi queriˈ ri jun riˈ ma nicom ta ruma bis. 	 پس برعکس شما باید او را عفو نموده، تسلی دهید که مباداافزونی غم چنین شخص را فرو برد.


Y tek ri Jesús rubin chic ka ronojel riˈ, ri winek cˈa ri yeˈacˈaxan riche (rixin) ri Jesús, niquichˈob cˈa chi tek Riyaˈ xtoc apo ri pa tinamit Jerusalem, xtibetzˈuyeˈ ca pa kˈatbel tzij y chanin xtibekˈalajin pe ri rajawaren ri Dios. Y ruma chi queriˈ niquichˈob ri winek, y ruma chi xa nakaj chic yecˈo wi apo chare ri tinamit Jerusalem, rumariˈ ri Jesús xuchop cˈa rubixic jun cˈambel tzij chique. 	 و چون ایشان این را شنیدند او مثلی زیادکرده آورد چونکه نزدیک به اورشلیم بود و ایشان گمان می‌بردند که ملکوت خدا می‌باید در همان زمان ظهور کند.


Xquicˈom cˈa pe ri ti alaj bur rachibilan ri ruteˈ, cˈacˈariˈ ri discípulos xquiyaˈ ri quitziak chiquij ri bur riche (rixin) chi ri Jesús xchˈoqueˈ el chrij. 	 و الاغ را با کره آورده، رخت خود را بر آنها انداختند واو بر آنها سوار شد.


Rumariˈ can nbij ca chiwe, chi ma numac ta riyin wi yecˈo ri xquebeka cˈa chupan ri rucˈayewal. 	 پس امروز از شما گواهی می‌طلبم که من از خون همه بری هستم،


Y majun ri ewan ca, ri man ta xtibekˈalajin pe. Y chukaˈ majun ri tzˈapin ca rij, ri xa man ta xtibekˈalajin pe y ntel pe chuwasakil. 	 زیرا چیزی نهان نیست که ظاهر نگردد و نه مستور که معلوم و هویدا نشود.


Wi ta can xchˈajchˈojir ri cánima cuma ri chicop ri xequitzuj (xequisuj), man ta cˈa yetajin na chi yequitzuj (yequisuj), ruma niquinaˈ chi majun chic quimac. 	 والا آیا گذرانیدن آنها موقوف نمی شدچونکه عبادت‌کنندگان، بعد از آنکه یک بار پاک شدند، دیگر حس گناهان را در ضمیر نمی داشتند؟


Y riyit Timoteo, nbij cˈa chawe chi ma tayaˈ ta ca ri utzilaj tak chˈabel achiˈel ri awacˈaxan wuqˈui. Can tikˈalajin cˈa chi can acukuban wi acˈuˈx y yeˈawajoˈ quinojel ruma xa jun chic abanon riqˈui ri Jesucristo. 	 نمونه‌ای بگیر از سخنان صحیح که از من شنیدی در ایمان و محبتی که در مسیح عیسی است.


Y ri ye tzujunel (sujunel) chrij ri achi, majun can ta cˈo xquibij chrij ri achique ta ri ye rubanon, man achiˈel ta ri nchˈobon riyin. 	 و مدعیانش برپا ایستاده، از آنچه من گمان می‌بردم هیچ ادعا بر وی نیاوردند.


Y chupan cˈa ri uxlanibel kˈij ri jun chic semana, xa jubaˈ ma quinojel ri winek ri yecˈo chiriˈ pa tinamit ri xquimol quiˈ riche (rixin) chi niquicˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios. 	 اما در سبت دیگر قریب به تمامی شهر فراهم شدند تا کلام خدا را بشنوند.


Riyix nibij chi ma niwajoˈ ta yixkˈax pa ruwiˈ ri nubij chupan ri ley ri ruyaˈon ca ri Moisés, y rumariˈ astapeˈ pa jun uxlanibel kˈij riyix can niben wi ri circuncisión. ¿Y achique ruma tek xpe iwoyowal chuwe riyin ruma xincˈachojsaj jun achi pa jun uxlanibel kˈij? 	 پس اگر کسی در روز سبت مختون شود تا شریعت موسی شکسته نشود، چرا بر من خشم می‌آورید از آن سبب که در روز سبت شخصی را شفای کامل دادم؟


Y can ya cˈa ri Bernabé y ri Saulo ri xequitek el riche (rixin) chi ye riyeˈ ri xeˈucˈuan el ronojel ri xmolotej el riche (rixin) chi yequitoˈ ri kachˈalal ri niquitij wayjal. Y ronojel cˈa ri quicˈuan el ri Bernabé y ri Saulo, xbequijachaˈ cˈa pa quikˈaˈ ri ancianos riche (rixin) ri iglesia pa Judea. 	 پس چنین کردند و آن را به‌دست برنابا و سولس نزد کشیشان روانه نمودند.


Y ri acuchi (achique) cˈa quimolon wi quiˈ riyeˈ, xoc cˈa apo jun kˈopoj, ral ri Herodías; y ri kˈopoj riˈ xxajo chiquiwech. Y ri xajoj ri xuben sibilaj xka chuwech ri rey Herodes y chiquiwech quinojel ri yewaˈ riqˈui. Y ri Herodes xubij cˈa chare ri kˈopoj: Tacˈutuj cˈa ri achique nawajoˈ y xtinyaˈ chawe. 	 و دختر هیرودیا به مجلس درآمده، رقص کرد و هیرودیس و اهل مجلس را شادنمود. پادشاه بدان دختر گفت: «آنچه خواهی ازمن بطلب تا به تو دهم.»


Rumariˈ ri Ananías ri nimalaj sacerdote xubij cˈa chique ri yecˈo apo chunakajal ri Pablo, chi tiquipakˈij jun kˈaˈ xerey (pa ruchiˈ). 	 آنگاه حنانیا، رئیس کهنه، حاضران را فرمودتا به دهانش زنند.


Y queriˈ nikˈalajin chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca, chi ri nabey achi ri xubiniˈaj Adán tek xwinakirisex ruma ri Dios, nabey xuben ri ruchˈacul y cˈacˈariˈ xuyaˈ jun cˈaslen riche (rixin) re ruwachˈulef chare. Queriˈ ri tzˈibatal ca chupan ri ruchˈabel ri Dios. Yacˈa ri jun chic Adán, ri Cristo mismo, cˈo más rejkalen ruma ma xu (xe) ta wi cˈo rucˈaslen, xa can nuyaˈ cˈaslen riche (rixin) chilaˈ chicaj. 	 و همچنین نیز مکتوب است که انسان اول یعنی آدم نفس زنده گشت، اماآدم آخر روح حیات‌بخش شد.


Y ri Jesús xeruliˈej cˈa pa rukˈaˈ ri wuˈoˈ caxlan wey riˈ, y tek rumatioxin chic chare ri Dios, cˈacˈariˈ xujachalaˈ el chique ri rudiscípulos y ri discípulos xbequijachalaˈ ca chique ri winek ri ye tzˈuyul. Y ri Jesús can queriˈ chukaˈ xuben riqˈui ri caˈiˈ car. Ri winek can xquicˈul cˈa ri janipeˈ caxlan wey y car ri xcajoˈ. 	 عیسی نانها را گرفته و شکرنموده، به شاگردان داد و شاگردان به نشستگان دادند؛ و همچنین از دو ماهی نیز به قدری که خواستند.


Y ya cˈa chˈabel riˈ ri ntajin chubixic ri Pablo riche (rixin) chi nukˈalajsaj chi riyaˈ majun mac rubanon. Y ri Festo can yacˈariˈ tek xurek apo ruchiˈ y xubij chare: Pablo, ruma sibilaj naˈoj cˈo awuqˈui, xpe chˈujiric chawe, xchaˈ chare. 	 چون او بدین سخنان، حجت خود رامی آورد، فستوس به آواز بلند گفت: «ای پولس دیوانه هستی! کثرت علم تو را دیوانه کرده است!»


Yacˈa chrij ri ajowabel, ri Dios can rucˈutun chic chiwech chi niwajoˈ iwiˈ chiˈiwachˈalal iwiˈ, y rumariˈ ma nicˈatzin ta chic chi ntzˈibaj el rubixic chiwe. 	 اما در خصوص محبت برادرانه، لازم نیست که به شما بنویسم، زیرا خود شما از خدا آموخته شده‌اید که یکدیگر را محبت نمایید؛


Ruma tek riyoj xkajoˈ xkatzijoj ri ruchˈabel ri Dios chique ri winek ri ma ye israelitas ta riche (rixin) chi xecolotej ta pe chupan ri quimac, ri israelitas xa xojquikˈet chutzijoxic ri ruchˈabel ri Dios. Y rumariˈ ri quimac ri israelitas xa benak chic pa nim chuwech ri Dios. Y wacami ri Dios xa ruyaˈon chic ri nimalaj rucˈayewal pa quiwiˈ. 	 و ما را منع می‌کنند که به امت‌ها سخن بگوییم تا نجات یابند و همیشه گناهان خود را لبریز می‌کنند، اما منتهای غضب ایشان را فروگرفته است.


Ri aj yukˈaˈ riˈ, can xu (xe) wi xquitzˈet ri acˈal, xquichop cˈa rutzijoxic ri xbix chique ruma ri ángel, chrij ri ti acˈal riˈ. 	 چون این را دیدند، آن سخنی را که درباره طفل بدیشان گفته شده بود، شهرت دادند.


Y ri Jesús y ri rudiscípulos xeˈoc cˈa el pa jun jucuˈ riche (rixin) chi xekˈax cˈa jucˈan chic ruchiˈ yaˈ, y xebe cˈa pa jun desierto. 	 پس به تنهایی در کشتی به موضعی ویران رفتند.


Y tek ri Jesús benak cˈa chuchiˈ ri choy Galilea, xerutzˈet cˈa ye caˈiˈ achiˈaˈ cachˈalal quiˈ; Simón rubiˈ ri jun y Andrés rubiˈ ri jun chic. Ri caˈiˈ cˈa achiˈaˈ riˈ ye chapoy tak car, rumariˈ tek yetajin niquiqˈuek ka ri quiyaˈl chapabel car chupan ri choy. 	 و چون به کناره دریای جلیل می‌گشت، شمعون و برادرش اندریاس را دید که دامی دردریا می‌اندازند زیرا که صیاد بودند.


Tek xbanatej cˈa ri queriˈ, ri winek xexebexot (xexebeloj) cˈa apo chrij ri Jesús y niquibilaˈ cˈa chi ri Jesús xa pa rachoch jun achi aj mac xbecˈojeˈ wi. 	 و همه چون این را دیدند، همهمه‌کنان می‌گفتند که در خانه شخصی گناهکار به میهمانی رفته است.


Pero ri Jesús xubij cˈa chique ri achiˈaˈ riˈ: Can qˈuiy cˈa utzilaj tak samaj ri ye nubanalon chiwech ruma ri uchukˈaˈ ri ruyaˈon pe ri Nataˈ chuwe. ¿Achique cˈa jun chique ri utzilaj tak samaj ri nbanon ri ma nika ta chiwech, y rumariˈ niwajoˈ yinicamisaj chi abej? xchaˈ ri Jesús. 	 عیسی بدیشان جواب داد: «ازجانب پدر خود بسیار کارهای نیک به شما نمودم. به‌سبب کدام‌یک از آنها مرا سنگسار می‌کنید؟»


Y ri chakˈaˈ, ri Ajaf Dios xutek cˈa pe jun ángel pa cárcel quiqˈui ri apóstoles. Y ri ángel riˈ xujek el ruchiˈ ri cárcel chiquiwech, y xerelesaj el. Y xubij cˈa chique: 	 شبانگاه فرشته خداوند درهای زندان را باز کرده و ایشان را بیرون آورده، گفت:


Y chukaˈ can xtapon wi ri kˈij tek xquebanatej ri xajan chupan ri lokˈolaj lugar ri ma rucˈamon ta chi nibanatej chiriˈ. Y rumariˈ xtiwulex cˈa ca ri lugar riˈ. Can achiˈel ri tzˈibatal ca ruma ri Daniel, jun chique ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Ri nitzˈeto cˈa ri tzˈibatal ca, tikˈax cˈa chuwech ri nutzˈet. 	 «پس چون مکروه ویرانی را که به زبان دانیال نبی گفته شده است، در مقام مقدس بر پاشده بینید هر‌که خواند دریافت کند


Y ya ri ruchˈabel ri Dios ri xucusaj riche (rixin) chi xukˈalajsaj chiquiwech ri winek chi ri Cristo can cˈo chi xukˈaxaj tijoj pokonal, y tek caminek chic el, xcˈastej cˈa pe. Y ri Pablo xubij cˈa chukaˈ chique ri winek: Ri Jesús ri ntzijoj chiwe riyix, ya cˈa Riyaˈ ri Cristo. 	 و واضح و مبین می‌ساخت که «لازم بود مسیح زحمت بیند و از مردگان برخیزدو عیسی که خبر او را به شما می‌دهم، این مسیح است.»


Riyaˈ can xubij dios chique ri achoj chique xuyaˈ wi ri ruchˈabel, y majun modo nibix chi ma kitzij ta nubij ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca. 	 پس اگر آنانی را که کلام خدا بدیشان نازل شد، خدایان خواند و ممکن نیست که کتاب محو گردد،


Y chiquicojol cˈa ri winek ri quimolon quiˈ chiriˈ, yecˈo cˈa winek israelitas ri can chiriˈ pa tinamit yecˈo wi, y riyeˈ riche (rixin) chi niquitoˈ quiˈ chi majun nipe chiquij, rumariˈ xquiyaˈ runaˈoj jun achi ri can quiwinak wi, ri Alejandro rubiˈ y xquinim cˈa apo riche (rixin) chi tichˈo chiquiwech ri winek riche (rixin) chi niquitoˈ quiˈ. Y tek ri Alejandro cˈo chic chiquiwech ri winek, xuben cˈa retal riqˈui ri rukˈaˈ chi quetaneˈ ka. 	 پس اسکندر را از میان خلق کشیدند که یهودیان او راپیش انداختند و اسکندر به‌دست خود اشاره کرده، خواست برای خود پیش مردم حجت بیاورد.


Y wi nikabij chi can majun kamac, kayon riyoj nikakˈol ka kiˈ. Y ri kitzij xa man cˈo ta kiqˈui. 	 اگر گوییم که گناه نداریم خود را گمراه می‌کنیم و راستی در ما نیست.


Y ri Jesús can xu (xe) wi cˈa xracˈaxaj el ronojel ri xbanatej, xbe, ye rachibilan el ri rudiscípulos. Xeˈoc el pa jun jucuˈ y xekˈax cˈa jucˈan chic ruchiˈ choy, xebe cˈa pa jun desierto. Yacˈa tek ri winek xquicˈaxaj el, chicaken cˈa xeˈel el ri pa tak tinamit riche (rixin) chi xeˈapon cˈa acuchi (achique) xbe wi ri Jesús. 	 و چون عیسی این را شنید، به کشتی سوارشده، از آنجا به ویرانه‌ای به خلوت رفت. و چون مردم شنیدند، از شهرها به راه خشکی از عقب وی روانه شدند.


Y wi cˈo jun xtibin pe chiwe chi achique ruma yixtajin niquir ri ti alaj bur, tibij cˈa ca chare chi nicˈatzin chare ri Ajaf, pero chanin xtorutzolij ca, quixchaˈ ca chare, xeˈucheˈex el ruma ri Jesús. 	 و هرگاه کسی به شما گوید چرا چنین می‌کنید، گویید خداوندبدین احتیاج دارد؛ بی‌تامل آن را به اینجا خواهدفرستاد.»


Y wacami ri utzil riˈ kˈalajsan chic chkawech. Ruma xpe ri kacolonel Jesucristo riche (rixin) chi xorelesaj ruchukˈaˈ ri camic y xutzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic riche (rixin) chi xukˈalajsaj chkawech achique rubanic ri cˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 اماالحال آشکار گردید به ظهور نجات‌دهنده ماعیسی مسیح که موت را نیست ساخت و حیات وبی فسادی را روشن گردانید بوسیله انجیل،


Y yacˈariˈ tek ri itzel winek xuyaˈ ca ri Jesús. Y xeˈoka ri ángeles riqˈui ri Jesús, y xquichop niquinimaj niquilij. 	 در ساعت ابلیس او را رها کرد واینک فرشتگان آمده، او را پرستاری می‌نمودند.