ئێمه پێش تۆ ژیانی هه‌میشه‌یی و نه‌مریمان به هیچ که‌سێک نه‌به‌خشیووه، جا ئایا ئه‌گه‌ر تۆ بمریت، (دوای مه‌رگی تۆ) ئه‌وه ئه‌و خه‌ڵکه ژیانی هه‌میشه‌یی ده‌به‌نه‌سه‌ر و نامرن؟! 	 En Wij hebben geen mens vóór jou onsterfelijkheid gegeven. Als jij zou sterven; zouden zij dan eeuwig leven?


کاتێک پێیان ده‌وترێت ئیمان و باوه‌ڕ بهێنن وه‌کو ئه‌وه هه‌موو خه‌ڵکه (بێ فێڵ و ڕاستگۆیانه) که باوه‌ڕیان هێناوه، ده‌ڵێن: چۆن ئێمه وه‌کو ئه‌و خه‌ڵکه عه‌قڵ و گێلانه باوه‌ڕ ده‌هێنین، (خه‌ڵکینه) چاک بزانن و ئاگاداربن که هه‌ر ئه‌وانه خۆیان که‌م عه‌قڵ و گێل و نه‌فامن، به‌ڵام بۆ خۆیان نازانن. 	 Zegt men hun: "Gelooft toch, gelijk zoo veel anderen gelooven," dan antwoorden zij: "Zullen wij gelooven als de zotten?" Helaas! zij zelven zijn zotten, maar zij gevoelen het niet.


زنجیرەیەکی ئەنیمەیشنیشیان بەڕێوەیە. 	 Aan een tekenfilmserie wordt gewerkt.


دووه‌م شت که پێویسته بیکه‌ین تێگه‌یشتنه له زیره‌کی کۆمه‌ڵگاکانمان 	 Het tweede wat we moeten doen is het genie van onze samenlevingen inzien.


پشکنینی بۆ لەشفرۆشێکی تەمەن مامناوەند کرد و پزیشکەکە بۆی دەرکەوت کە ئەندامی زاوزێکەی هەر وەک پاکیزەیەکی هەرزەکار وایە. 	 Zij onderzocht een prostituee van middelbare leeftijd en besloot dat haar geslachtsorganen leken op die van een maagdelijke tiener.


سوێند بێت بێگومان ئێمه پێش تۆ پێغه‌مبه‌رانی زۆرمان ڕه‌وانه کردووه بۆ سه‌ر قه‌وم و گه‌لانی تر (جا کاتێک سه‌رکه‌ش و یاخی بوون)، تووشی تاڵاوی جه‌نگ و به‌ڵاو ته‌نگانه‌مان کردن بۆ ئه‌وه‌ی لێمان بپاڕینه‌وه‌و بلاڵێنه‌وه. 	 Wij hebben reeds gezanten gezonden onder de volkeren die vóór u bestonden, en hebben hen door onrust en tegenspoed bedroefd, opdat zij zich zouden vernederen.


زیاتر بڕۆینه‌خواره‌وه، ده‌چیته جه‌بری یه‌ک و دوو تۆزێک له‌سه‌ره‌تای ژمێره‌زانی 	 Verder naar beneden kom je in algebra één, algebra twee en een beetje analyse terecht.


کەواتە ئەو بیرۆکەی کە دەستمان پێکرد ئەوەیە بپرسین: ئایا بەڕاستی کارایە لەو جۆرە شتانە بکەین ؟ 	 We vroegen ons af of het echt praktisch was om dit soort dingen maken.


کێشەی لە دەست پێ کردنی گفتوگۆدا هەیە ،هەست بە تەریق بوونەوە دەکات و کاتێک دەشڵەژێت، پەکی دەکەوێت 	 Hij heeft moeite om een gesprek aan te vatten, voelt zich ongemakkelijk, en als hij nerveus wordt, klapt hij helemaal dicht.


(پێکەنین) لەگەڵ ئەوەشدا، پیاوەکانی شەوی چوار بۆ پێنج کاتژمێر ئەخەون ڕێژەی تێستۆستیرۆنی لەشیان وەک هی کەسێک ئەبێت کە دە ساڵ لەخۆیان گەورەترە. 	 (Gelach) Bovendien hebben mannen die regelmatig slechts vier tot vijf uur per nacht slapen een testosteronniveau gelijk aan dat van iemand 10 jaar ouder dan hen.


پێیان بڵێ: ئێوه له نزاو دوعاتاندا هاوار له (الله) بکه‌ن، یان به‌سیفه‌تی پیرۆزی (الرحمن) هانای بۆ به‌رن، به‌هه‌ر ناوو سیفه‌تێکی جوان و به‌رز هاواری لێبکه‌ن و نزا بکه‌ن دروسته، چونکه ئه‌و خاوه‌نی هه‌موو سیفات و ناوه پیرۆزو جوانه‌کانه، به‌هه‌ر سیفه‌تێك که له‌گه‌ڵ داخوازیه‌کانتاندا گونجا، داوای لێ بکه‌ن، له‌کاتی داواکردنی ڕزق و ڕۆزیدا به (یا ڕزاق، یا وهاب) له‌کاتی داوای سه‌رکه‌وتندا به (یا قوی یا متین یا عزیز یا.... هتد، ئه‌ی ئیماندار) له‌کاتی خوێندنی قورئان له نوێژه‌کاندا ده‌نگ به‌رز مه‌که‌و زۆریش نزمی مه‌که، له‌و نێوانه‌دا حاڵه‌تێکی له‌بارو مامناوه‌ندی ئه‌نجام بده. 	 Zeg: "Roept Allah aan of roept de Barmhartige aan. Waarbij jullie Hem ook aanroepen: aan Hem behoren de Schone Namen.


هه‌روه‌ها ئه‌وانه‌ش که زه‌کاتى ماڵیان ده‌رده‌که‌ن... 	 die de zakaat opbrengen


هیچ چوارچێوەیەکی تاکی فلیمەکە ناگۆڕێت یان تێپەڕبوونی کاتی تێدا نییە، بەڵکو خەسڵەتێکە دێتە دەرەوە لەوەی چۆن پارچەکان پێکەوە لێکدەدرێن. 	 Geen enkel afzonderlijk filmframe verandert tijd of bevat tijdsverloop, maar het is een eigenschap die voortkomt uit hoe de stukken gekoppeld zijn.


باشە هەر لەبەر ئەوەی من زانام حەزدەکەم هەوڵ بدەم ئەم مشت و مرە لە ڕێگەی جەند داتاو لێکۆڵینەوەیەکەوە حل بکەم وە بەتایبەتیش حەز دەکەم ئەم داتایانەتان نیشان بدەم کە ئەنجامی ٣ پرسیارن کە پرسیارەکان لەسەر ئەسڵدا هی ئەم بابەتەن کە چۆن دڵخۆشببین وە بیریشتان نەچێ لێکۆڵینەوەکە بە جۆرێک کراوە کەبرسیارەکان لەسەر سات بەساتی ژیانی ئەو کەسانە کراون کەلە توێژینەوەکەدا بەشدار بوون 	 Ik ben wetenschapper en daarom wil ik deze kwestie graag oplossen met wat gegevens. Ik wil jullie wat data presenteren van drie vragen die ik stel met 'Track Your Happiness'. Dit komt dus uit actuele ervaringen van mensen.


ئایا نه‌یانزانیووه که به‌ڕاستی خوا خۆی ته‌وبه قبوڵ ده‌کات له به‌نده‌کانی و هه‌موو خێر و سه‌ده‌قه‌یه‌کیشیان لێ وه‌رده‌گرێت و به‌ڕاستی خوا خۆی ته‌وبه وه‌رگرو میهره‌بانه. 	 Weten zij niet, dat God boete van zijne dienaren en aalmoezen aanneemt, en dat God geneigd tot vergeven en barmhartig is?


بەڵام وابزانم ژمارەیەکی زۆر لە پیاوان بەم ئەزمونەدا تێدەپەڕن لەمانگەکانی یەکەمدا ، لەوانەیە لە ساڵی یەکەمی بەشێوەیەک لە شێوەکان هەستی سۆزداریان بەرەو کەم و کورتی دەچێت 	 Volgens mij gaan vele mannen door dit gevoel de eerste maanden, misschien het eerste jaar, dat hun emotionele reactie op één of andere manier ongepast is.


(ماوه‌یه‌ک وه‌حی وه‌ستا، پێغه‌مبه‌ر (صلی الله علیه وسلم) له فریشته جوبره‌ئیلی پرسی، خوای گه‌وره‌ش له قورئاندا وه‌ڵامی دایه‌وه): ئێمه ته‌نها به‌فه‌رمانی په‌روه‌ردگارت نه‌بێت دانابه‌زین، هه‌رچی داهاتوو ڕابوردوومان هه‌یه‌و ئه‌وه‌ش له نێوانیاندا هه‌یه، بۆ ئه‌و په‌روه‌ردگاره‌یه، وه‌نه‌بێت په‌روه‌ردگاری تۆ هیچ شتێک فه‌رامۆش بکات. 	 Wij dalen niet uit den hemel neder dan op het bevel van uwen Heer; aan hem behoort al wat voor of achter ons is en wat zich in de tusschenliggende ruimte bevindt. Uw Heer vergeet u nimmer.


دیاریکراوە 	 geselecteerd


ئه‌وانه مردوون و زیندوو نین، هه‌ستیش ناکه‌ن که‌ی خۆیان و خه‌ڵکی زیندوو ده‌کرێنه‌وه. 	 Doden en zijn zij zonder te leven. En zij weten niet wanneer zij worden opgewekt


هەموو کەسێ شایەنی ئەو هەلەیە تاوەکو پەرە بە خۆشگوزەرانی خۆی بدات 	 elke man verdient een kans om wat luxe te telen.


-پێکەنین زۆربەی لێدوانەکان رێک لەم جۆرە بون کاتێ خەڵک پارەی دەست دەکەوێت لە راستیدا دەیانکات بە مرۆڤی دژ بە کۆمەڵ 	 (Gelach) Veel commentaren waren precies van dit type. Mensen die geld kregen en in feite asociaal werden.


خوا فه‌رمووی: جا کاتێك ئێمه‌یان تووڕه کردو ڕقی ئێمه‌یان هه‌ستان، ئێمه‌ش تۆڵه‌مان لێسه‌ندن، هه‌ر هه‌موویانمان له ده‌ریادا خنکاندو نوقم کرد... 	 Toen zij Ons dan kwaad gemaakt hadden namen Wij wraak op hen en verdronken hen allen tezamen.


هەرچۆنێک بێت ، ئەوان ئەوان ئەوەیان نەکرد ئەوان لەبەر خۆیان کردیان 	 Trouwens, ze deden het niet Ze deden het voor zichzelf.


کردوشمانه به‌هۆی ڕءنموویی و یادخستنه‌وه بۆ خاوه‌ن بیر و هۆشه‌کان. 	 als leidraad en vermaning voor de verstandigen.


٢٢ی تەمموزی ساڵی پار چاوم بە جەیسن کەوت کاتێک پەیوەندیم پێوەکرا دەربارەی ئەگەری کارێکی خۆکووشتن لە نزیک ناوەڕاستی پردەکە. 	 Ik ontmoette Jason op 22 juli vorig jaar toen ik een oproep kreeg voor een mogelijk suïcidegeval die op de kabel zat bij de middenboog.


کاتێک بۆ یەکەم جار دەستم کرد بە قسەکردن دەربارەی ئەم لێکۆڵینەوە لەدەرەوەی ئەکادیمی، لەگەڵ کۆمپانیاو قوتابخانەکاندا یەکەم شت کە پێیان وتم کە نەیکەم دەستکردن بە قسەکردن بە وێنەیەک 	 Toen ik begon met praten over dit onderzoek in bedrijven en scholen, was het eerste wat ze me sterk afraadden: je presentatie beginnen met een diagram.


کەواتە لەبەر ئەوەی پێکهاتەی بنەڕەتی ئاگایی بریتتیە لەو زانینیە روتەی کە جیای دەکاتەوە لە بەردێک کەواتە ئەگەری گۆڕانکاری هەیە چونکە هەمو هەستەکان گۆڕانیان بەسەر دێت 	 Dus, omdat het basismateriaal van het bewustzijn deze pure cognitieve staat is die het van een steen laat verschillen, is er een mogelijkheid om te veranderen omdat alle emoties van voorbijgaande aard zijn.


هەموویان بە پێشنیازەکەم قایلبوون، و بۆ چەند ساڵێک، ئەوە سیستەمی دەفر شوشتنی ئێمە بوو. 	 Iedereen was het eens met mijn voorstel, en het werd jarenlang ons systeem van afwassen.


ئه‌وانه وتیان: ژیان هه‌ر ئه‌م ژیانه‌ی دنیایه‌و هیچی تر نیه، ئێمه زیندوو ناکرێینه‌وه (بۆ لێپرسینه‌وه). 	 En zij zeggen: "Er is niets dan ons huidige leven en wij zullen niet opgewekt worden."


دەقی وشەی تێپەڕ 	 wachtwoordtekst


هه‌روه‌ها پێیان بڵێ: ئێوه پرسیارتان لێناکرێت ده‌رباره‌ی گوناگی ئێمه، ئێمه‌ش پرسیارمان لێناکرێت ده‌رباره‌ی ئه‌و کارو کرده‌وانه‌تان که ئه‌نجامی ده‌ده‌ن (هه‌رکه‌س به‌رپرسی کارو کرده‌وه‌و بیروباوه‌ڕی خۆیه‌تی). 	 Zeg: Gij zult niet ondervraagd worden, nopens hetgeen wij zullen hebben misdaan, noch zal ons rekenschap gevraagd worden, om hetgeen gij zult hebben bedreven.


خراپترین که‌س خۆی لێ دوور ده‌گرێت... 	 Maar vermijden zal het de ellendeling


خوی گرتووه به کاروانی زستانه‌ی (یه‌مه‌ن)و کاروانی هاوینه‌ی (شام) بۆ بازرگانی و (دابین کردنی بژێوی). 	 Te hunner vereeniging, om de karavaan van kooplieden in den winter en den zomer weg te zenden!


بچۆژوورەوە بۆ هاوکاتگەری... 	 Aanmelden bij Sync…


(ذو القرنین) وتی: ئه‌و ده‌سه‌ڵات و زانیاری و شتانه‌ی په‌روه‌ردگارم پێی به‌خشیووم چاکتره بۆ من (له پاره و سامان) جا ئێوه به‌هێزی بازوو یارمه‌تیم بده‌ن تا به‌ربه‌ستێکی به‌هێز له نێوان ئێوه و ئه‌واندا دروست بکه‌م. 	 Hij zei: "De macht die mijn Heer mij gegeven heeft is beter. Helpt mij maar krachtig, dan zal ik tussen jullie en hen een wal opwerpen.


پەیوەندی مەبەستە: کێشەی مەترسیداری پاراستن هەیە 	 Geen verbinding gemaakt: mogelijk beveiligingsprobleem


دەبێت لە ژێر بەفر و بارانیشدا کار بکەیت 	 Je moet auto's doen in de regen, je moet ze doen in de sneeuw.


وەک ڕاوکەرێکی کێوی، پشیلەکان هەلپەرستن و هەر کاتێک نێجیر هەبێت، ڕاوی دەکەن. 	 Als roofdier zijn katten opportunisten en ze jagen als er een prooi is.


ئەگەر تیشکی تەنوریان کردبێت ئەوا ئەمەش هەمان شتە تاکە شتی تایبەتمەند و جیاواز تیایادا ئەوەیە کە تەنها وێنەی مێشکت ناگرێت بەڵکو وێنەی بەشە چالاکەکانی مێشکیش دەگرێت 	 Hij lijkt op een MRI-scanner, maar deze is op een speciale manier uitgerust om niet alleen foto's van je hersenen te nemen, maar ook foto's van de actieve gebieden erin.


هه‌ڵبژارده‌كانی مرۆڤ به‌ره‌و بارودۆخێكمان ده‌به‌ن كه‌وا بڵاوبوونه‌وه‌ی زیاتر ده‌بینین. 	 Menselijke keuzes brengen ons in de positie waarin we meer uitbraken gaan zien.


لە ڕاستیدا، هەرچۆنێک بێت پەنابەرەکان لە زۆرینەى حاڵەتەکاندا قوربانی .ناجێگیرى و مامەڵەى جیاکارین 	 Maar in werkelijkheid zijn vluchtelingen vaak het slachtoffer van incoherente en discriminerende behandeling.


توێژەران ئەوەیان دۆزیەوه دانیشتن بۆ ماوەیەكی زۆر بەستراوەتەوە بە هەندێك جۆری شێرپەنجە و نەخۆشی دڵەوە و دەكرێت بەشداربێ لە نەخۆشی شەكرەو كێشەكانی گورچیلە و جگەریشەوە . 	 Recente onderzoeken laten zien dat langdurig zitten in verband staat met bepaalde vormen van kanker en met hartkwalen en kunnen bijdragen aan diabetes en nier- en leverproblemen.


(ئه‌ی نوێنه‌ری به‌ڵقیس) بگه‌ڕێره‌وه بۆ لایان به خۆت و دیاریه‌که‌ته‌وه، سوێند به خوا ده‌بێت به سه‌ربازانێکه‌وه بچینه سه‌ریان که نه‌یان دیبێت و نه‌توانن به‌رگری بکه‌ن، ده‌بێت ده‌ریان بکه‌ین له وڵاتیان له کاتێکدا ئه‌وان زه‌لیل و ڕیسواو شکاون. 	 Keer naar Hen terug, wij komen zeker met troepen naar hen, waartegen zij geen verzet kunnen bieden. En Wij zullen hen zeker daaruit verdrijven, vemederd, terwijl zij onderworpenen zijn.


کارێکی باشە بۆ هەموو کەسێک 	 voor iedereen het juiste is.


ئەو کاتەی کە ماومە ئەمڕۆ حەز دەکەم بەوە بەسەری ببەم لە گەڵتان کە باسی یەکێک لەو بابەتانەتان بۆ بکەم کەڵێکۆڵینەوەمان لەسەر کردووە ئەو بابەتەش بیرکردنەوەو شرۆفەکردنە 	 De rest van mijn tijd met jullie vandaag, wil ik het hebben over een van de gebieden die we onderzochten, en dat is dagdromen.


ئەزانن چۆنە، تێکدانەکەی توندوتیژی بەردەوامە لە ناو وشەکانی بەکاری ئەهێنین و چیرۆکەکانی ڕۆژانە درووستی ئەکەین. 	 Zie je, de chaos van het geweld gaat vanbinnen door, door de woorden die we gebruiken en de verhalen die we elke dag creëren.


لەبەرئەوە، ئەو لە ئۆکسفۆردەوە ڕۆیشت، ئەویان نارد بۆ باکوری ئینگلتەرا بۆ خانەی دایکان و منداڵان، وە توێژەرێکی کۆمەڵایەتیان بۆ دانا 	 Van Oxford wordt ze naar het noorden van Engeland gestuurd, naar een opvangtehuis en krijgt ze een maatschappelijk werker toegewezen.


(دەنگی پێشینەی تۆمارکراوی پشیلەی ڕاوکەر) سوپاس. 	 (Vooraf opgenomen vissendekatgeluiden) (Gelach) Bedankt.


ئه‌و زاته‌یه له زه‌ویدا به‌رپای کردوون و بڵاوی کردوونه‌ته‌وه، سه‌ره‌نجام (له ڕۆژی قیامه‌تدا) هه‌ر بۆ لای ئه‌ویش کۆ ده‌کرێنه‌وه. 	 Hij is het die u op aarde heeft voortgebracht, en voor hem zult gij vereenigd worden.


ئەمە ئەختەبوتە دکتۆر ڕۆجەر هانلۆن ئیشی لەسەر دەکات لە تاقیگەی بایۆلۆجی دەریایی 	 Hier zie je een octopus. Dit is het werk van dr. Roger Hanlon bij het Marine Biology Lab.


زۆر بەخراپی ئازاریدام ویستم یەکسەر وازبهێنم. 	 zoveel pijn dat ik onmiddellijk wilde stoppen.


ئه‌ی قه‌وم و هۆزم من به‌ڕاستی ده‌ترسم له ڕۆژی هاوارو ئاهوناڵه و بانگکردنتان بۆ لێپرسینه‌وه (قیامه‌ت). 	 (Môesa zei:) "O, mijn volk, voorwaar, ik vrees voor jullie de Dag van het wederzijds geroep (om hulp).


تکایە چاوتان مەجوڵێنن، چاوتان لەجێی خۆی مەجوڵینن وە گەورەی بکەن، سەرنجی بدەرێ ئەمە تەنها ڕێگەیە کەبەڕاستی دەتوانیت بیکەی، ئەگەر چاوت بجوڵێنیت تۆ فەوتاویت 	 Hou je ogen gefixeerd en breid je aandacht uit. Dat is de enige manier waarop het lukt. Als je je ogen beweegt, mislukt het.


و من پاسکیلەکەم دەبەم بۆ کۆگای پاسکیل -حەزم لەمەیە- هەمان پاسکیل، و ئەوان ویلەکەی ڕاست دەکەنەوە. 	 Ik bracht mijn fiets naar de fietsenwinkel -- hier houd ik van -- dezelfde fiets, en dan doen ze iets dat "de wielen uitlijnen" heet.


ئا به‌و شێوه‌یه ئێمه قورئان ده‌ده‌ین به گوێ و دڵی تاوانباران و تاوانکاراندا (تا به‌ڵگه بێت له‌سه‌ریان). 	 Op deze wijze doen wij het (ongeloof) in de harten van de misdadigers binnengaan.


خوا فه‌رمووی: ده‌ی که‌واته دابه‌زه و له به‌هه‌شت یان له ئاسماندا یان له پله‌و پایه‌ی به‌ندایه‌تی، چونکه تۆ بۆت نیه له‌وێدا فیز بکه‌یت و خۆت به‌گه‌وره دابنێیت، جا تا زووه ده‌رچۆ، چونکه به‌ڕاستی تۆ له ڕیسواو بچوک و بێ نرخه‌کانیت. 	 God zeide: Vertrek dan uit het paradijs; want het past niet, u op deze plaats met hoogmoed te wapenen. Vertrek van hier!


ئه‌گه‌ر ئه‌و دووڕووانه بیانویستایه ده‌رچن (بۆ غه‌زا) ئه‌وه خۆیان بۆ ئاماده ده‌کرد، به‌ڵام خوا چالاکی نواندن و ده‌رچوونی ئه‌وانی نه‌ویست (چونکه دڵ و ده‌روون نه‌خۆش بوون)، له‌به‌ر ئه‌وه سستی کردن و له‌شی قورس کردن پێیان وترا: دانیشن بۆ خۆتان له‌گه‌ڵ پیرو مناڵ و په‌ککه‌وته‌کاندا. 	 En als zij (met jou ten strijde) zouden willen trokken, dan zouden zij daartoe zeker voorbereidingen hebben getroffen. Maar Allah keurde hun vertrek af, zodat Hij hen ontmoedigde.


کاتێک ئاسمانەکان پاک بوونەوە، جیهانێکی تازە لەدایک بوو 	 Toen de hemel opklaarde, was een nieuwe wereld geboren.


ئه‌وانه‌ی بێ بڕوا بوون سزای زۆر پڕ ئێش و ئازار چاوه‌ڕێیانه، ئه‌وانه‌ش باوه‌ڕیان هێناوه و کرده‌وه چاکه‌کانیان ئه‌جامداوه لێخۆشبوون و پاداشتی بێ سنوور چاوه‌ڕێیانه بۆ بۆیان ئاماده‌یه. 	 Zij die ongelovig zijn, voor hen is er een strenge bestraffing, maar zij die gelovig zijn en de deugdelijke daden doen, voor hen is er vergeving en een groot loon.


داواکاری دەنێردرێت بۆ %1$S… 	 Aanvraag verzenden naar %1$S…


سەرکەوتوو نەبووم 	 Ik faalde...


له‌وه‌ودوا (روو به قوڕه‌یش و سه‌رکرده و ده‌وڵه‌مه‌ندان ده‌فه‌رموێت): خه‌ڵکی له کوێوه دابه‌زین و گه‌ڕانه‌وه ئێوه‌ش له‌وێوه دابه‌زن و بگه‌ڕێنه‌وه‌و (خۆتان جیامه‌که‌نه‌وه) و داوای لێخۆشبوون له خوا بکه‌ن، چونکه به‌ڕاستی په‌روه‌ردگارتان زۆر لێخۆشبوو میهره‌بانه. 	 Gaat dan in optocht zooals de anderen, en bidt God om genade; want God is genadig en barmhartig.


ئه‌م شێوه‌ى بيركردنه‌وه‌ى ئێستامان سه‌ركه‌وتوو نييە. 	 Onze huidige manier van denken werkt niet.


ئه‌و ڕۆژه ئیتر فێڵ و ته‌ڵه‌که‌یان به‌هیچ جۆرێک فریایان ناکه‌وێت و سه‌رکه‌وتوو سه‌رفراز نابن 	 Een dag, waarop hunne doortrapte verzinsels hun volstrekt niet zullen baten en zij niet ondersteund zullen worden.


به‌ڕاستی له دایکبوونی عیسا، به‌بێ باوك، به‌ڵگه‌یه له‌سه‌ر قیامه‌ت، که‌واته به‌گومان مه‌بن لێی و باوه‌ڕی پێبهێنن و پێیان بڵێ: هه‌ر په‌یڕه‌وی له زاتی من بکه‌ن، هه‌ر ئه‌وه‌شه ڕێگه‌ی ڕاست و دروست. 	 En voorwaar, het (terugkeren van 'Îsa op de aarde) is een Teken (van het naderen) van het Uur. Twijfelt er daarom niet aan en volgt Mij.


ئه‌وانه‌رێنموویی ده‌کات بۆ جێگه و ڕێگه‌ی خۆش و دڵ و ده‌رون و بیرو هۆشیان ئاسووده‌ده‌کات. 	 Hij zal het voor hen goed laten aflopen en hun toestand in orde brengen.


سوێند به خوا به‌ڕاستی ئێمه په‌یامی خۆمانمان به‌ش به‌ش پێگه‌یاندوون بۆ ئه‌وه‌ی په‌ند و یاداوه‌ری وه‌ربگرن. 	 En Wij hebben hun het woord in opeenvolging doen toekomen; misschien laten zij zich vermanen.


نوێنەرایەتی باکوری کینیا دەکەم: ناوچەیەکی کۆچەری دورە دەستە. 	 het meest nomadische, afgelegen gebied dat je maar kunt vinden.


(چەپڵەلێدان) 	 (Applaus)


بەڵام وەک وتم، تەنها باس لە کۆمپانیای کۆمپیوتەر درووست کردنی ئەپڵ دەکەم 	 Maar ik zei al: Apple is 'maar' een computerbedrijf.


کاتێکیش که له ده‌ستیان چوو و په‌شیمان بوونه‌وه و (ڕاستییان بۆ ده‌رکه‌وت و گوێره‌که بوو به په‌ند له‌به‌ر چاویان) زانیان و دڵنیا بوون که به‌ڕاستی گومڕا بوون و وتیان: سوێند به خوا ئه‌گه‌ر په‌روه‌ردگارمان به‌زه‌یی پیاماندا نه‌یه‌ته‌وه و لێمان خۆش نه‌بێت، ئه‌وه به‌ڕاستی له زه‌ره‌رمه‌ندانین. 	 En toen spijt hen van voor en van achter overviel, en zij zagen dat zij waarlijk gedwaald hadden, zeiden zij: "Als onze Heer ons niet begenadigt en ons niet vergeeft, dan zullen wij zeker tot de verliezers behoren."


چەپڵە سوپاس. سوپاس 	 . Dank u. Dank u.


(جادووگه‌رانی تاوێک له‌مه‌وبه‌ر، به‌باوه‌ڕێکی به‌تینه‌وه) وتیان: هه‌رگیز تازه باوی تۆ ناده‌ین به‌سه‌ر ئه‌م به‌ڵگه و نیشانانه‌دا که بۆمان هه‌تووه سوێند به‌و که‌سه‌ی که دروستی کردووین، چیت له‌ده‌ست دێت ئه‌نجامی بده و درێغی مه‌که، به‌ڕاستی تۆ هه‌ر ده‌توانیت ژیانی ئه‌م دنیایه‌مان لێ زه‌وت بکه‌یت. 	 Wij zullen nimmer meer eerbied voor u hebben, zeiden zij, dan voor deze duidelijke wonderen, die ons getoond zijn, of ook voor hem die ons heeft geschapen. Spreek dus de straf over ons uit, welke gij op het punt staat uit te spreken; want gij kunt alleen in dit leven straffen.


^دوو ئەوەندە ڕاژە دابمەزرێنە لەگەڵ MAAS 	 Installatie ^meerdere servers met MAAS


(پێکەنین) باشبوو، لەسەرەتادا ٤٠ قوتابی بووین. هەموو جارێک گوێم لەناوی کەسێک دەبو بانگ دەکرا، منیش بە گڕوتینەوە هانم دەدا. 	 (Gelach) Wel: we startten met 40 en elke keer ik iemands naam hoorde, juichte ik heel luid.


هەندێک جار هیچ ،کاردانەوەشیان نابێت کە لەوانەیە لەبەر ئەوە بێت کێشەیان هەبێت .لە دۆزینەوەی ئەم ئاماژانە 	 Soms reageren ze helemaal niet en daarom herkennen ze de signalen misschien ook niet.


گۆڕینی تێپەڕە وشە 	 Wachtwoord wijzigen


جا ئیتر ئه‌وه‌ی ده‌یه‌وێت با به‌ره‌و پێش بچێت (پێشبڕکێ بکات له چاکه‌کاریدا) یان خۆی دوا بخات (له‌و بواره‌دا). 	 Voor degenen onder hen die voort willen gaan (door goede daden te verrichten) of achter willen blijven (door slechte daden te verrichten).


بەڵام لەهەموو هیندستاندا من ئەمەم دوبارە کردەوە وە دواتریش بە ناو بەشێکی فراوانی زەویدا ئەوە تێبینی کرا کە منداڵان ئەو شتانە فێر دەبن کە پێویست دەکات بۆ بەکارهێنانی کۆمپیوتەر 	 Maar ik herhaalde dit in heel India en dan in een groot deel van de wereld en ontdekte dat kinderen dat leren doen wat ze willen leren doen.


بەڵام-- (پێکەنین) --بینیتان کە دەتوانیت بە پەنجەیەک ئۆرکێستراکە بووەستێنیت. 	 Maar -- (Gelach) -- jullie zagen dat je met een vinger een orkest kunt laten stoppen.


ئەوەشی کە ماوەیەکی زۆرە دەیزانین ئەوەیە، کە ئەمە زۆر گرنگە بۆ فێربوون، بیرەوەری، مەزاج، و هەست. 	 We weten al heel lang dat hij belangrijk is voor het leren, geheugen, stemming en emotie.


به‌ڕاستی ئه‌وانه‌ی که باوه‌ڕیان هێناوه‌و ئه‌وانه‌ی کۆچ و جیهادو تێکۆشانیان کردووه له پێناو ڕێبازی خوادا، ئا ئه‌وانه به‌هیوا و به‌ته‌مای ڕه‌حمه‌ت و میهره‌بانی خوای په‌روه‌ردگارن، به‌ڕاستی خوایش زۆر لێخۆشبوو و دلۆڤانه. 	 Zij echter die gelooven en hun land verlaten, en strijden voor Gods zaak, zij mogen op Gods genade hopen; want God is genadig en barmhartig.


یوسف وتی: پێم باشه بمکه‌یت به‌لێپرسراو به‌سه‌ر گه‌نجینه‌کان و سامانی سه‌ر زه‌وی ئه‌م وڵاته، (میسر) به‌ڕاستی من پارێزه‌رێکی زانام (له‌خۆم ڕاده‌بینم که شت بپارێزم و زاناشم که چۆن ده‌یپارێزم). 	 Hij zei: "Maak mij (beheerder) over de schatten van het land. Voorwaar, ik ben een kundige beheerder."


سیاسه‌ت ئێمه‌ی گه‌یانده ئه‌و گێژاوه، و سیاسه‌ت ده‌توانێت ده‌رمان بێنێت. 	 Beleid bracht ons in de problemen, en beleid kan ons er weer uithelpen.


ئەمەوێ دوو ستراتیجیتان بەمێ بۆ بیرکردنەوە لەمە. 	 Ik geef je daar twee strategieën voor.


قاروون و فیرعه‌ون و هامانیشمان له ناوبرد، سوێند به خوا بێگومان موسا به‌ڵگه‌ی زۆری بۆ هێنان، كه‌چی خۆیان زۆر به‌گه‌وره دانا له زه‌ویدا، سه‌رئه‌نجام نه‌یان توانی له سزاو تۆڵه‌ی خوا خۆیان ڕزگار بكه‌ن. 	 En Karoen en Fir'aun en Hamaan. Moesa was met de duidelijke bewijzen tot hen gekomen, maar zij waren hoogmoedig in het land en toch konden zij niet ontkomen.


بۆ ئێمە بەرەو کوێمان دەبات وەک چالاکی کۆمەڵایەتی یان لێکۆڵەرەوە 	 Waar brengt het ons, sociale activisten en ondernemers?


ئایا ئەمە ئەم دامەزراوەیە نییە کە هەموومان دەمانەوێت کاری تێدا بکەین؟ 	 Is dat niet de organisatie waar we allemaal voor willen werken?


که‌چی (زۆربه‌ی ئه‌و خه‌ڵکه) نه‌یتوانی به‌سه‌ر کۆسپ و له‌په‌ره‌کاندا زاڵ ببێت و ڕێگای سه‌رفه‌رزای بگرێته‌به‌ر. 	 Toch is hij de steile weg niet ingeslagen.


گەشتێکی چوون و هاتنەوەمان کرد بۆ ١٣.٧ ملیار ساڵ لەمەوبەر. 	 We hebben een reis, een retourreis, van 13,7 miljard jaar gemaakt.


(فیرعه‌ون و دارو ده‌سته‌ی) وتیان: باشه تۆ بۆ ئه‌وه هاتوویت که وێڵمان بکه‌یت له‌و بیروباوه‌ڕو به‌رنامه‌یه‌ی که باوو باپیرانمان له‌سه‌ری بوون و له‌وانه‌وه بۆ ئێمه ماوه‌ته‌وه؟ (ئایا به‌م ڕێبازه) ده‌تانه‌وێت ده‌سه‌ڵاتداری و گه‌وره‌یی بۆ خۆتان له‌سه‌ر زه‌ویدا به‌ده‌ست بهێنن؟! ئێمه بڕواتان پێ ناکه‌ین!! 	 Zij zeiden: "Ben jij tot ons gekomen om ons daarvan af te brengen waarvan wij gemerkt hebben dat onze vaderen eraan gewoon waren en opdat de hoogste macht in het land voor jullie beiden zal zijn? Maar wij hechten aan jullie geen geloof."


جا ئه‌و داخوازیه به‌جێ نیه، چونکه ڕۆژی هه‌رکه‌سێك ته‌واو بوو، کاتی مه‌رگی هه‌ر که‌سێك هات، هه‌رگیز خوا دوای ناخات و مۆڵه‌تی بۆ تازه ناکاته‌وه، خوایش زۆر ئاگایه به هه‌موو ئه‌و کاروکرده‌وانه‌ی که ئه‌نجامی ده‌ده‌ن. 	 Maar God zal niemand uitstel geven, wanneer zijn termijn is gekomen; God is welingelicht over wat jullie doen.


نەتەوە یەکگرتوەکان گرێبەستێکیان هەیە سەبارەت بە مافی منداڵ 	 De VN heeft het Verdrag inzake de Rechten van het Kind.


هەروەک لێرەدا منیشان دراوە بەڕەنگی شینێکی کاڵ 	 Dat zie je hier in het lichtblauw.


خوا ئه‌و زاته‌یه که جگه له‌و خوایه‌کی تر نیه پاشای هه‌موو بوونه‌وه‌ره، پاك و بێگه‌ردو پوخته، ئاشتی خواز و ئاشتی په‌روه‌ره، ئاسایش به‌خش و په‌ناگای ئیماندارانه، ده‌سه‌ڵاتداره و چاودێری دروستکراوه‌کانیه‌تی، باڵاده‌سته، خاوه‌نی خێری بێسنووره، گه‌وره‌یه و خۆی به‌گه‌وره ده‌زانێت، پاکی و بێگه‌ردی بۆ ئه‌و خوایه‌یه له‌وه‌ی تینه‌گه‌یشتوان شه‌ریك و هاوه‌ڵی بۆ بڕیار ده‌ده‌ن. 	 Hij is God; er is geen god dan Hij, de koning, de allerheiligste, de instandhouder, de veiligheidgever, de bewaker, de machtige, de geweldige, de trotse. Geprezen zij God, verheven als Hij is boven wat zij aan Hem als metgezellen toevoegen.


سەیرکە، ئێستا زۆربەی خەڵک بە تایبەتی خەڵکانی تێد هەر بە زوویی ڕادەکەن بۆ ، سندوقی پۆستەکە وایە؟ 	 De meeste mensen, en zeker TED-mensen, waren direct naar hun brievenbus gerend, toch?


ئه‌وه‌ی هه‌وڵی دابێت ڕێبازی ڕاست و دروست بگرێت، ئه‌وه به‌ڕاستی به‌قازانجی خۆی ته‌واو ده‌بێت و هه‌ر خۆی به‌هره له هیدایه‌ته‌که‌ی وه‌رده‌گرێت، ئه‌وه‌ش گومڕا بووه‌و ڕێبازی سه‌رلێشێواوی گرتۆته‌به‌ر، ئه‌وه بێگومان هه‌ر خۆی زه‌ره‌ر ده‌کات و گومڕاییه‌که‌ی له‌سه‌ری ده‌که‌وێت، که‌س گوناهی که‌س هه‌ڵناگرێت، که‌س به‌رپرسیار نیه له هه‌ڵه‌ی که‌سانی تر، ئێمه‌ش سزای که‌سمان نه‌داوه تا پیغه‌مبه‌رێکی بۆ ده‌نێرین. 	 Hij die op den rechten weg zal worden geleid, zal alleen ten voordeele van zijne eigene ziel worden geleid, en hij die dwaalt, zal alleen tegen zijne eigene ziel, met de last van eene andere worden bezwaard. Wij straffen nooit een volk dan nadat wij eerst een gezant hadden afgevaardigd, om hen te waarschuwen.


ئا ئه‌م بارودۆخه‌ی که ئێستا تیایدا گیرتان خواردووه سه‌رئه‌نجامی ئه‌و که‌یف وشادی و سوڕ و سه‌مایه‌یه که له‌سه‌ر زه‌ویدا به ناحه‌ق ئه‌نجامتان ده‌دا و که‌شخه‌تان ده‌کرد به‌سه‌ر خڵکه‌وه و نازتان ده‌کرد به‌سه‌ریاندا... 	 Dat komt omdat jullie je op de aarde onterecht verheugden en omdat jullie verwaand waren.


سوێند به‌خوا بێگومان پێش تۆ پێغه‌مبه‌رانی ترمان ڕه‌وانه کردووه و هاوسه‌رو نه‌وه‌شمان پێداون، هیچ پێغه‌مبه‌رێکیش بۆی نه‌بووه به‌ویستی خۆی موعجیزه نیشان بدات ئه‌گه‌ر ویستی خوای له‌سه‌ر نه‌بووبێت، بۆ هه‌موو کارو ڕووداوێکیش بڕیارێکی تایبه‌ت هه‌یه. 	 Wij zonden u vroeger profeten, en wij gaven hun vrouwen en kinderen, en geen profeet had de macht met een teeken te komen dan door Gods verlof. Elke eeuw had zijne openbaring.


ئەدەبێکی زۆر کۆنە بەراورد بە ئێستا، زیاتر لە ٥٠ ساڵی بەسەردا رۆیشتووە 	 Erg oude literatuur, bijna 50 jaar oud.


ئایا زانیارییەکانی هەژماری من گشتییە؟ 	 Zijn mijn accountgegevens openbaar?


ئەوان تەنها گەشە دەکەن و دابەش دەبن، گەشە دەکەن و دابەش دەبن ... بەو شێوەیە جۆرێک لە ژیانێکی بێزارکەریان هەیە بێجگە لەوەی کە من گفتوگۆی لەسەر دەکەم ئەوەیە کە ئێوە بەشێوەیەکی سەرسوڕهێنەر کارلێک دەکەن لەگەڵ ئەم بونەوەرانەدا 	 Ze groeien gewoon en delen, groeien en delen -- het is een saai leven, behalve dat ik zou zeggen dat er een verbazingwekkende interactie is tussen deze wezentjes.


بەشێکی مەزن دەگرێتەوە، کە لە ئاسمانەوە لێی دەڕوانی، زەریا تایبەتمەندییەکی دیاری هەسارەکەمانە. 	 Het is zo'n enorm gebied dat vanuit de ruimte gezien de oceaan verreweg het dominantste kenmerk is van de aarde.


کردنەوەی نامە ڕێژەی %١٠٠. 	 Ze opent elk sms'je!


یاسایی سێهەم: کرداریی بیربکەوە. 	 Regel nummer drie: oefen reflectie.


وە، بەڵی ئەگەر ویستت. قژیشتی دەبڕی-- ئەملاو و ئەولای کورت و پشتەوەش درێژ دانیشی بۆ دەردەهێنای لەگەڵی. 	 En, oh ja, als je wilde, knipte hij ook nog je haren - kort aan de zijkanten, lang achteraan - en trok terloops ook nog een tand.


ئایا نابینیت چۆن په‌روه‌ردگارت سێبه‌ر درێژ ده‌کاته‌وه، ئه‌گه‌ر بیویستایه جێگیری ده‌کرد، پاشان خۆریشمان کردووه به‌به‌ڵگه و نیشانه له‌سه‌ر سێبه‌ر (به هۆیه‌وه دیمه‌نی جوانی جۆراو جۆر به دروست کراوان ده‌به‌خشن). 	 Beschouwt gij de werken van uwen Heer niet, hoe hij de schaduw vóór het opgaan der zon uitdrijft? Indien het hem had behaagd, zou hij deze voor eeuwig onbewegelijk hebben gemaakt.


دارو ده‌سته‌ی فیرعه‌ون وتیان: مۆڵه‌تێک بده به موساو براکه‌ی، فه‌رمانیش بنێره بۆ کاربه‌ده‌ستانی هه‌موو شاره‌کان تا خه‌ڵکی کۆبکه‌نه‌وه و له پیلانه‌که ئاگاداریاین بکه‌ین!!... 	 Zij antwoordden: Stel hem en zijn broeder door goede woorden voor eenigen tijd uit, en zend mannen in de steden, die verzamelen.


وه  هۆکاری ئه  وه  ی که  گیروگرفت په  یدا بوو ئه  وه  یه  ، که  وا ده  رده  که  وێ ، فێربونی کۆمه  ڵایه  تی دزینی بیرۆکه  یه  	 Dit dilemma is ontstaan omdat blijkt dat sociaal leren visuele diefstal is.


مژده‌ی هاتنه دنیای - ئیسحاق - یشمان پێبه‌خشی، که ئه‌ویش پێغه‌مبه‌رێکه له چاکان. 	 En Wij verkondigden hem het goede nieuws van Ishaak die een profeet uit het midden van de rechtschapenen zou zijn.


(له‌ولاشه‌وه) ئه‌وانه‌ی ئیمان و باوه‌ڕیان هێنابوو، کارو کرده‌وه چاکه‌کانیان ئه‌نجام دابوو به‌ره‌و به‌هه‌شت به‌ڕێ کران، چه‌نده‌ها ڕووبار به‌ژێر دره‌خته‌کان و به‌به‌رده‌م کۆشکه‌کانیدا ده‌ڕوات، له‌وجێگه‌و ڕێگه خۆشه‌دا ژیانی هه‌میشه‌یی و به‌رده‌وام ده‌به‌نه سه‌ر به‌فه‌رمان و ڕه‌زامه‌ندی په‌روه‌ردگاریان و چاك و چۆنیان له‌و به‌هه‌شته‌دا _سڵاوکردنه_. 	 En degenen die geloofden en goede daden verrichtten worden de Tuinen (het Paradijs) binnengeleid, waar onder door de rivieren stromen, daarin zullen zij eeuwig levenden zijn, met verlof van hun Heer. Hun begroeting daarin is "Salâm."


كاتێك ڕووی كرده شاری مه‌دیه‌ن (دووباره ڕووی كرده په‌روه‌ردگاری و) وتی: ئومێده‌وارم كه په‌روه‌ردگارم ڕێنموویم بكات بۆ شوێن و جێگه‌یه‌كی ڕاست و دروست (دوور له كێشه و ناخۆشی). 	 Toen hij in de richting van Madjan ging zei hij: "Misschien dat mijn Heer mij op de correcte weg zal brengen."


ڕێگەم بدەن کە ئەو هەنگاوەتان نیشان بدەم لەگەڵ مەبەستێک کە خولانەوەیە بەدەوری ئەقڵ دا 	 Ik zal dit illustreren met een opgave die mentale rotatie genoemd wordt.


پزیشکێک هەبوو لە کەنەدا، دکتۆر گابۆر ماتێ، پیاوێکی باش، پێی وتم، ئەگەر ئەتەوێت سیستمێک دروستکەیت کە ئالوودەبوون خراپتر بکەیت، ئەو سیستمە درووست ئەکەیت. 	 Een dokter in Canada, Dr. Gabor Maté, een geweldige man, zei me: "Als je een systeem wilde ontwerpen om verslaving te verergeren, zou het er zo uitzien."


زۆربەی یاریە پەروەردەییەکانی ئەمڕۆ یاری فلاشی سەرەتاین! 	 De meeste educatieve games in de handel zijn eigenlijk geheugenkaartjes.


ئەوە شتێکە ئێمە دەزانین چۆن بیکەین. 	 We wisten hoe we dat moesten doen.


وتیان: ئۆو بەڵێ ئەوانە منداڵن هەربەم جۆرە بیردەکەنەوە 	 Ze zeggen: "O ja. Ze praten altijd over die dingen.


کۆکردنه‌وه‌ی شایه‌تحاڵ، دوکه‌ڵ 	 Oogst getuigen, rook.


بارانتان به لێزمه‌و خوڕه‌م بۆ ده‌بارێنێت. 	 Hij zal dan de hemel in overvloed over jullie laten regenen,


بۆ هه‌مووانیان نمونه‌مان هێنایه‌وه (ساڵه‌های دوورو درێژ پێغه‌مبه‌ره‌که‌یان له‌ناویاندا بوو، به‌ڵام که هه‌ر ڕێبازی بێ‌باوه‌ڕیان به‌رنه‌دا) هه‌مووانیانمان به سه‌ختی له ناو برد و وردو خاشمان کردن. 	 En voor ieder maakten Wij de gelijkenissen en eik vernietigden Wij met een volledige vernietiging.


کە لەم ٢٠ ساڵەی دواییدا کەسێک نەبووە کە لە جێی خۆی بەرز نەبوبێتەوە. 	 in 20 jaar hebben ze nog nooit iemand gezien die niet opsprong.


ئایا ئه‌و خه‌ڵکه نه‌یانبینیوه که به‌ڕاستی ئێمه شه‌ومان تاریک کردووه، تا تیایدا بحه‌سێنه‌وه، ڕۆژیشمان ڕووناک کردۆته‌وه، تا هه‌موو شت ببینن، به‌ڕاستی ئا له‌و دیاردانه‌دا به‌ڵگه و نیشانه‌ی زۆر هه‌یه بۆ که‌سانێک ئیمان و باوه‌ر بهێنن. 	 Zien zij niet dat wij den nacht hebben ingesteld, opdat zij daarin zouden rusten, en den dag, die een groot licht geeft, om te arbeiden. Waarlijk, hierin zijn teekenen voor hen die gelooven.


ئێمه‌ش دڵه‌کانیانمان دامه‌زراو کردو ترسمان تێدا نه‌هێشت (بڕیاریاندا کۆمه‌ڵگه‌ی نه‌فامی به‌جێبهێڵن) کاتێك هه‌ستان و وتیان: په‌روه‌ردگاری ئێمه په‌روه‌ردگاری ئاسمانه‌کان و زه‌ویه، هه‌رگیز هاناو هاوار بۆ هیچ خوایه‌کی تر نابه‌ین جگه له‌و، ئه‌گه‌ر له‌و ڕاستی یه لابده‌ین، سوێند به خوا ئه‌وه بێگومان ئێمه له‌و کاته‌دا قسه‌ی نابه‌جێ و نادروستمان کردووه. 	 En wij versterkten hunne harten met standvastigheid, toen zij zich voor den tyran bevonden, en zij zeiden: Onze Heer is de Heer van hemel en aarde; wij zullen nimmer een anderen God buiten hem aanroepen: want dan zouden wij zeker eene misdaad begaan.


جا ئه‌گه‌ر هه‌ندێ له هه‌ڕه‌شه‌کانی خۆمانیان بۆ پێش بهێنین و نیشانت بده‌ین، یاخود بتمرێنین و سه‌رئه‌نجامی ئه‌وان نه‌بینیت، خه‌فه‌ت مه‌خۆ چونکه به‌ڕاستی تۆ ته‌نها گه‌یاندنی په‌یامه‌که‌ت له‌سه‌ره، لێپرسینه‌وه‌ش له‌سه‌ر ئێمه‌یه. 	 En of Wij jou iets laten zien van wat Wij hun toegezegd hebben of dat Wij jou wegnemen, jij hebt slechts de plicht van de verkondiging, maar Wij hebben de taak van de afrekening.


زۆر باشە ، ئێوە دەزانن ئەو داپیرانە کەسانی زۆر بەهێز و خۆ ڕاگرن 	 Nou weet je dat Britse grootmoeders zeer energieke mensen zijn.


ئه‌و خوایه ڕه‌حمه‌ت و میهره‌بانی خۆی تایبه‌ت ده‌کات بۆ هه‌ر که‌سێک بیه‌وێت و (شایسته بێت) و خوا خاوه‌نی ڕێزو به‌خشش و فه‌زڵی زۆر گه‌وره و بێ ئه‌ندازه‌یه. 	 Hij zal zijne barmhartigheid verleenen aan wien hij wil; want God bezit groote genade.


ئه‌وه‌بوو که‌هاوه‌ڵ و شه‌ریکی بۆ خوا به‌ڕه‌وا ده‌زانی... که‌واته‌ئێوه هه‌ردووکتان ئه‌و ئاده‌می یه فڕێ بده‌نه‌ناو سزای سه‌خته‌وه. 	 Die een anderen god naast den waren God oprichtte. Doe hem eene gestrenge marteling ondergaan.


بۆیە پرسیم، ئەگەر پێدەرەکان خراپترین بن لە ئەرکەکانیاندا، ئەوا کێ باشترینە؟ 	 Ik vroeg me dus af: als gevers het het slechtst doen, wie doen het dan het best?


ئه‌ی ئایا ئه‌وانه غه‌یب زانن و له نهێنیه‌کان ئاگادارن تا بۆ خۆیان شت یاداشت بکه‌ن و دژایه‌تی ئیسلام بکه‌ن؟ 	 Of is bij hen (kennis) van het onwaarneembare, zodat zij het kunnen opschrijven?


وە هەر بە هۆی ئەم ڕاستیەشەوەیە کە ئەگەر هاتوو بڕێکی کەمیش شێ هەبوو لە هەوادا ، ئەوا قالۆنچەکە دەتوانێت زۆر بە باشی ئاوی خواردنەوەی خۆی کۆبکاتەوە و ئاراستەی دەمی بکات بە مەبەستی خواردنەوەی 	 Dus zelfs met slechts een minieme hoeveelheid vochtigheid in de lucht, kan het dat heel efficiënt verzamelen en in zijn bek afvoeren.


ئه‌و که‌سانه‌ش هه‌وڵ ده‌ده‌ن به‌ربه‌ست دابنێن له‌به‌رده‌م ئایه‌ت و فه‌رمانه‌کانی ئێمه‌دا له کاتێکدا ده‌سته‌وسانن، ئه‌وانه نیشته‌جێی ناو دۆزه‌خن. 	 En degenen die proberen Onze Verzen te ontkrachten: zij zullen de bewoners van Djahîm (de Hel) zijn."


منی موباره‌ک و پیرۆزیش کردووه له هه‌ر کوێدا بم و ئامۆژگاری کردووم که نوێژه‌کانم ئه‌نجام بده‌م و له زه‌کاتدانیش درێغی نه‌که‌م هه‌تا له ژیاندا هه‌م. 	 En hij heeft gewild, dat ik gezegend zou zijn, overal waar ik mij ook zou mogen bevinden; hij heeft mij bevolen, het gebed in acht te nemen en aalmoezen te geven, zoo lang ik zal leven.


ئه‌وانه؛ به‌هه‌ناسه‌ی قورس و لرخه‌لرخ ئاهو ناڵه‌وه (ژیانی سه‌ختی تیایدا ده‌به‌نه‌سه‌ر) و مژده و هیواو قسه‌یه‌کی خۆش نابیستن. 	 Op die plaats zullen zij angstig zuchten, en zij zullen er niets hooren.


بۆ ئه‌وه‌ی خوای میهره‌بانیش وه‌فا بکات به به‌خشینی پاداشت بۆیان و له‌خه‌ڵات و به‌خششی زیاتریش به‌هره‌مه‌ندیان بکات، به‌ڕاستی ئه‌و خوایه لێخۆشبوو و سوپاسگوزاره... 	 Opdat Hij hun hun volle beloning zal geven en voor hen zal toevoegen van Zijn gunst. Voorwaar, Hij is Vergevensgezind, Ment Waarderend.


ئینجا کاتێک شه‌و باڵی کێشا به‌سه‌ر ئیبراهیمدا ئه‌ستێره‌یه‌کی (گه‌شی گه‌وره‌ی)بینی، بۆیه وتی: ئاگاداربن، وادابنێین ئه‌مه په‌روه‌ردگارمه، کاتێک ئه‌ستێره‌که‌ی لێ ئاوا بوو وتی: من شتی له‌به‌رچاو ون بووم خۆش ناوێت و نایپه‌رستم. 	 Hij zei: "Dit is mijn heer." Maar toen zij onderging zei hij: "Ik houd niet van dingen die ondergaan."


یاریه  کۆمه  ڵایه  تیه  کان مه  به  ستی ئاماده  بوونی ئێمه  یه  لێره  دا به  رهه  مێکی زیاتر له  دیمه  نی یاری کردن 	 Sociaal spel is een onderdeel van waarvoor we vandaag hier zijn, en is een bijproduct van het spellenpalet.


ته‌نانه‌ت کۆنتڕۆڵی خۆشیان ناکه‌ن 	 en zijn ook niet autonoom.


ئەوانە وەک مێش ووردن دەفڕن بەو ناوەدا 	 Ze lijken minuscule vliegjes die rondvliegen.


خۆ ئه‌گه‌ر ژنانتان ته‌ڵاقدا پێش ئه‌وه‌ی بچنه لایان، له هه‌مان کاتیشدا ماره‌ییتان بۆ دیاری کردبوون، ئه‌وه ده‌بێت نیوه‌ی ماره‌ییه دیاری کراوه‌که‌یان بده‌نێ، مه‌گه‌ر خۆیان نه‌یانه‌وێت و چاوپۆشی لێبکه‌ن، یان ئه‌و که‌سه چاوپۆشی بکات که ماره بڕینه‌که‌ی به‌ده‌سته، چاوپۆشی و لێبووردنتان له مافی خۆتان له پارێزکاریه‌وه نزیکتره‌و چاکه‌و پیاوه‌تی نێوان یه‌کتر فه‌رامۆش مه‌که‌ن، به‌ڕاستی خوا بینایه به‌و کارو کرده‌وانه‌ی که ئه‌نجامی ده‌ده‌ن. 	 Verstoot gij eene vrouw vóór gij haar hebt aangeraakt, maar nadat gij haar eene huwelijksgift hebt toegekend, dan zult gij haar de helft geven van hetgeen gij haar toegekent hebt, behalve wanneer zij, of hij die het huwelijks-contract in handen heeft, van alles afziet. Zijt gij echter toegevend, dan nadert gij de vroomheid des te meer.


کاتێک خاوەن زەویەکان دەست بە لەدەست دانى پارە دەکەن، و کرێکار داواى کرێى زیاتر دەکات، و هەندێ سودى بە هەێزى ترى هەیە کەوا ترسى لە سەر داهاتوو دەبێ. 	 Zodra landeigenaren geld beginnen te verliezen, en arbeidskracht meer gaat kosten, zijn er enkele machtige belanghebbenden die de toekomst gaan vrezen.


ئه‌گه‌ر چاویش دابخه‌یت، هێشتا ده‌توانی ڕوکه‌شه‌که ببینیت 	 Als je wat door je wimpers kijkt dan kan je het gezicht nog zien.


وە پێویست بوو فێڵ لە گولەکان بکەن لەبەر ئەوەی دەبوایە ئاگاین لە خۆیان بوایە لە کاتی ڕاگرتنی شەڕی شڵۆقی دۆکەکەو تروسیەکان هەوڵبدەین چارەسەری منداڵەکان بکەین تەنانەت بۆ ئەو ناوچانەی کە دۆخەکە باش نەبوو 	 Ze moeten ook kogels weten te ontwijken, want we moeten werken tijdens wankele wapenstilstanden om kinderen proberen te vaccineren. Maar ook in gebieden waar conflicten nog aan de gang zijn.


ئەوەیە کە چەند شەپۆل دەڕوات لە یەک چرکەدا. 	 Dit betekent dus hoeveel golven per seconde.


بەڵام ئەمەیان، حەوت یان هەشت لە سەد گەشە دەکەن و دەگەنە ئێرە. 	 En deze groeit met zeven, acht. En zij zullen dan hier belanden.


وەک شەکیرا وام، شەکیرا لەگەڵ محمد علی یەکیانگرتووە. 	 Ik ben net Shakira, tussen Shakira en Mohammed Ali.


ئه‌وسا ئیتر یارانی ئه‌شکه‌وت سێ سه‌د ساڵی ته‌واوی (هه‌تاوی) له ئه‌شکه‌وته‌که‌یاندا مانه‌وه (ئه‌گه‌ر به ساڵی مانگی حسابی بکه‌یت) نۆ دانه ساڵی تریشیان خسته سه‌ر (واته ده‌کاته 309 ساڵ خه‌ویان لێکه‌وت). 	 En zij verbleven driehonderd jaar in hun grok en vermeerderd met negen.


پێكه  نین من سه  ردانی "" كیتی كارلیسل هارت "" م كرد كه  ته  مه  نی نه  ت و شه  ش ساڵه  وه  كاتێك كۆپیه  كی "" زه  ئیلیمێنتس ئۆف ستایل "" م پێتدا ئه  و وتی كه  ده  یڕازێنێته  وه  	 (Gelach) Ik ging Kitty Carlisle Hart opzoeken, die 96 is. Toen ik haar een exemplaar bracht van "" De elementen van stijl "" zei ze dat ze het zou koesteren.


چونکە نایک بە راستی دەیەوێت تۆ پێڵاوی لێ بکڕیت لە کاتێکدا کە شاری تۆرنتۆ ئاشکرایە کە نایەوێت تۆ بەشداری بکەیت لە پرۆسەی بەرنامە داڕشتنەکەدا ئەگەر نا ریکلامەکەیان شتێکی لەمجۆرە دەبو هەمو زانیارییەکان بە رونی دەخرانە رو. تا ئەوکاتەی ئاگادارییەکانی شار بەمجۆرە بێت 	 omdat Nike daadwerkelijk wil dat je hun schoenen koopt. Terwijl de stad Toronto duidelijk niet wil dat je je bemoeit met hun planning, anders hadden hun advertenties er ongeveer zo uitgezien -- met alle informatie duidelijk weergegeven. Zolang de gemeente zulke aankondigingen gebruikt


تەلەفون، بە بەراورد ، زۆرترین درۆی لەسەر دەکرێت. 	 We zien daarentegen keer op keer dat mensen telefonisch het vaakst liegen,


چڕ دەبنەوە زۆر نزیک لە ڕاستییەکەوە. ئەوەی دۆزیمانەوە ئەوەبوو لەسەدا ٨٠ بەژداربوانمان لە ڕاستیدا درۆیان کردووە لەیەکێک لەو پێوانانە ، بەڵام هەمیشە تۆزێک درۆیان کردووە 	 Ze zitten vrij dicht bij de waarheid. Zo'n 80% van de deelnemers loog inderdaad, maar altijd een beetje. Zo'n 80% van de deelnemers loog inderdaad, maar altijd een beetje.


خەڵک هەیە بۆ ماوەیەکی ٥ یاخود ١٠ تەنانەت ٢٠ ساڵ هەوڵدەدەن پاشان لە ناکاو دەست بە فێربوون دەکەن بە شێوەی خۆیان، بابەتگەلێکی چێژبەخش بەکاردەهێنن، ڕێگەی جیاواز و کاریگەرتر بەکاردەهێنن، یان هەڵسەنگاندن بۆ ڕێژەی فێربوونیان دەکەن تا بتوانن ئەو پێشکەوتنەی خۆیان بەرز بنرخێنن، ئەو کاتە لە ناکاو جادویانە بەهرەی زمان دەدۆزنەوە کە لێیان ون ببوو. 	 Mensen worstelen met het leren van talen gedurende 5, 10 of zelfs 20 jaar en nemen dan het leren plotseling in eigen handen. Ze gaan middelen gebruiken die zij leuk vinden, effectievere methodes, of ze houden hun leercurve bij, zodat ze hun vooruitgang kunnen waarderen. En op dat moment vinden ze magischer wijze ineens het taalgevoel dat ze altijd misten.


کۆچی لادێکان بۆ شارەکان، دۆزینەوەی کۆمەڵێک کانزایی بازرگانی بەدوا دادێت و بە دەست ھێنانی شتی دەست کرد قورس دەبێت. 	 Migratie van het platteland naar de stad zorgde ervoor dat nieuwe industriële materialen de moeilijk verkrijgbare natuurlijke grassen begonnen te vervangen.


وه‌كو بڕواكه‌ری بایه‌لۆجی پاراستن، به‌ره‌و شتی گه‌وره، و كێویی، و به‌یه‌ك به‌ستراو ده‌ڕۆیشتین. 	 Als gelovers in natuurbehoudsbiologie streefden we naar groot, wild en verbonden.


هه‌روه‌ها جۆره‌ها دانه‌وێڵه‌ی خاوه‌ن کاو په‌لوپۆدارو بۆنخۆشی تیادا به‌رهه‌م هێناوه 	 en zaadkorrels aan halmen en welriekende planten.


ئەمە نمونەیەکە لە خەروارێک. 	 Eén van de vele voorbeelden.


چه‌نده‌ها کێڵگه و بێستان و جێگه و ڕێگه‌ی خۆشیان له دوا به‌جێما... 	 En velden en prachtige plaatsen.


(به‌ڵکو) ده‌رباره‌ی نازو نیعمه‌ته‌کانی په‌روه‌ردگارت هه‌میشه بدوێ و باسیان بکه له جێی خۆیاندا به‌کاریان بهێنه. 	 En wat de gunsten van jouw Heer betreft: spreek daarover!


بەڵام تێگەی ئەو سوعبەتانەی کەدەمان کرد.سێکس منداڵ دەخاتەوە 	 Maar je kan je voorstellen welke grapjes we krijgen.


وانەی پێنجەم: هەمووان لە کۆمپانیاکەدا پێویستە توانای تێگەیشتنیان لە ڕاستی هەبێت. 	 Les vijf: iedereen in je bedrijf moet met de waarheid om kunnen gaan.


لەوانەیە لەیەک بچن، بەڵام مێژوویەکی جیاوازیان هەیە 	 Ze mogen op elkaar lijken, maar ze hebben een andere geschiedenis.


کاتێک وێنەی پشیلەی ڕاوکردنەکانمان لەناو دانیشتوانی ناوخۆ دابەش کرد، توانیمان شانازی لە نێوانیان دروست بکەین بە چاودێری کردنی جۆر و سیستەمی ژینگەی لە ژێر مەترسی لەناو چوون لە باخچەکانیان. 	 Door de lokale bevolking deze beelden van vissende katten te laten zien, gaven we ze een gevoel van trots over een wereldwijd erkende bedreigde diersoort en ecosysteem in hun achtertuin.


سه‌رنج بده چۆن تۆ ده‌که‌ن به نموونه (تاوێك ده‌ڵێن: جادووگه‌ر، ده‌مێك ده‌ڵێن: شاعیر.... هتد) سه‌رئه‌نجام خۆیان گومڕا کردووه‌و ناتوانن ڕێگه‌و ڕێبازێکی چاك و دروست بگرنه‌به‌ر. 	 Kijk hoe zij voor jou vergelijkingen maken; zij dwalen en kunnen dus geen weg meer vinden.


خه‌ڵکی هه‌مووی له‌بێخ ده‌رهێنا و له‌پێی خستن و دانی به‌زه‌ویدا، هه‌روه‌کو قه‌دی دارخورمای کلۆرو هه‌ڵکه‌نراو 	 Die de mensen wegrukte alsof zij ontwortelde palmbomen waren.


و بیرم لێ کردەوە، و چارەسەرێکم دۆزییەوە 	 Ik dacht er over na en ik vond er een.


قوتابخانەی بەناوبانگی لێکۆڵینەوەی بازرگانی هارڤەرد هەیە ئافرەتێک کە ناوی هایدی ڕۆزینە 	 Er is een bekende studie van Harvard Business School over een vrouw genaamd Heidi Roizen.


له‌به‌ر ئه‌وه، ده‌ستم برد بۆئه‌و کیمیاییه نقومم کردو سه‌ری خۆشم کرد به‌ناو ئاوه‌که‌دا هه‌وڵمدا هه‌ناسه‌ی پێ بده‌م که‌زۆر ناڕه‌حه‌ت بوو 	 Dus ik kreeg dat spul te pakken, vulde de wasbak ermee en stopte mijn gezicht erin, terwijl ik het probeerde te ademen, wat echt onmogelijk was.


بەداخەوە، بیست ملیۆن منداڵ لەم شێوەیە هەموو ساڵێک لەجیهاندا لەدایک دەبن. 	 Jammer genoeg worden elk jaar 20 miljoen baby's zoals hij geboren, over de hele wereld.


یەکەم جار کە بۆ ئەم شوێنە چووم، ڕۆڵی سەرەکیم ھەڵسەنگاندن بوو چەند حاڵەتی گواستنەوەی نەخۆشی مەلاریا لەو گوندە ھەبووە و چ جۆڕە مێشوولەیەک بۆتە ھۆکاری گواستنەوە نەخۆشییەکە. 	 Toen ik hierheen verhuisde, was mijn hoofdtaak het schatten hoeveel malaria er overgedragen werd tussen de verschillende dorpen en welke muggen de ziekten overdroegen.


ئەمەش کاریکی پێویستە 	 Het lijkt vanzelfsprekend


چەندین جۆری جیاوازی نەخۆشی جووت جەمسەری ھەی، با باسی چەند دانەیەکیان بکەین. 	 Er zijn verschillende varianten van de bipolaire stoornis, ik wil er hier twee bespreken.


پێیان بڵێ: کاتێك دێت که ناتوانن نه تاوێك دوا بکه‌ون نه تاوێك پێش بکه‌ون (به‌ڵکو له‌کاتی خۆیدا ئاماده ده‌کرێن). 	 Zeg: "Jullie hebben een afspraak voor een dag waarvoor jullie geen uur te laat ontboden zullen worden, noch te vroeg."


دەلیلەکەشمان خەڵکی هیندستان بوو 	 De mediator is van [onduidelijk], India.


(ئه‌ی پێغه‌مبه‌ر (صلى الله عليه وسلم) به‌وانه بڵێ که شایه‌تیان ده‌وێت له‌سه‌ر پێغه‌مبه‌رایه‌تی تۆ) چ شتێک گه‌وره‌ترو ڕاستتره له شایه‌تیدا؟! هه‌ر خۆت بڵێ: الله ڕاسترین شایه‌ته، که شایه‌تی نێوان من و ئێوه‌یه، من ئه‌م قورئانه‌شم به‌وه‌حی و نیگا بۆ هاتووه تا ئێوه‌و هه‌موو ئه‌وانه‌ی پێیان گه‌یشتووه ئاگادارو بێدار بکه‌م، (له‌گه‌ڵ ئه‌م هه‌موو ڕوون کردنه‌وانه‌دا) ئایا ئێوه ئیتر شایه‌تی ده‌ده‌ن که به‌ڕاستی له‌گه‌ڵ خوادا چه‌ند خوایه‌کی تر هه‌بێت؟! بڵێ: (من به‌ش به‌حاڵی خۆم) شایه‌تی ناحه‌ق و ناڕه‌وای وا ناده‌م و بڵێ: به‌ڕاستی ئه‌و خوایه زاتێکی تاک و ته‌نهایه و من به‌ڕاستی به‌ریم له هه‌موو ئه‌و شتانه‌ی که ئێوه ده‌یانکه‌نه هاوه‌ڵ و هاوتای ئه‌و زاته). 	 Deze Koran is aan mij geopenbaard, opdat ik jullie en wie ermee bereikt wordt daarmee waarschuw. Willen jullie werkelijk getuigen dat er samen met God nog andere goden zijn?"


بەڵکو زیاتر ماراسۆنێکی درێژ. 	 De weg naar vrede is een marathon.


بێگومان ئاسانیش نەبوو 	 Het is uiteraard niet gemakkelijk


شادییەکی گەورەیە کە لێرە ئامادەم شادمانییەکی گەورەیە کە قسەکەری پاش برایان کۆکس بم کە لە سێرنەوە هاتووە بە بڕوای من سێرن ماڵی بەریەکخەری هادرۆنی گەورەیە ئەی بەریەکخەری هادرۆنی بچوک چی لێ بەسەر هاتووە؟ بەریەکخەری هادرۆنی بچوک لەکوێیە؟ چونکە بەریەکخەری هادرۆنی بچوک کاتی خۆی شتێکی گەورە بو ئێستا بەریەکخەری هادرۆنی بچوک لە کانتۆرێکدایە، پشتگوێخراوە و فەرامۆش کراوە دەزانیت کاتێ بەریەکخەری هادرۆنی گەورە دەستی پێ کرد و کاری نەکرد، و خەڵک هەوڵیان دا هۆکارەکەی بدۆزنەوە دەرکەوت تیمی بەریەکخەری هادرۆنی بچوک تێکیان دابو چونکە زۆر بەغیل بون. هەمو خێزانی بەریەکخەری هادرۆن پێویستان بە کرانەوەیە وانەیەک لە دەرخستنەکەی برایانەوە ئەوەیە 	 Het is een waar genoegen hier te zijn, een waar genoegen te spreken na Brian Cox van CERN. CERN is de thuisbasis van de Grote "Hadron Collider ".


له‌بری ئه‌وه، نیشانه‌و دیاریکردنێکی .نایاسایی و نه‌خوازراوی پێدام 	 Maar hij gaf me een niet-gerechtvaardigd en niet-gewenst etiket.


وەزارەتی کشتوکاڵی ئەمریکا ڕێگە دەدات بە بەکارهێنانی ئەو "" ئەنتی بایۆتیک "" دژە بەکتریایانە و هۆڕمۆنەکان و دەرمانی حەشەرات لە خواردنەکانماندا وەزارەتی کشتوکاڵی ئەمریکی پارەی خەرج کردوە بۆ ڕیکلام کردن بۆی لە تایم مەگەزین 	 Het ministerie van landbouw staat antibiotica, hormonen en pesticiden toe in ons voedsel, en het ministerie heeft betaald voor deze advertentie in Time Magazine.


ئەو پاڵنەرەیە کە کارەکە گرنگدەکات 	 omdat ze ertoe doen.


چونکە هەورە بەرزەکان لە چینی سەرەوەی بەرگی هەوایین پلەی گەرما تێیدا زۆر نزمە. 	 Dat is omdat hoge wolken zich in de bovenste lagen van de atmosfeer bevinden, waar het erg koud is.


پێکەنین چەپڵە منداڵەکان بە گڕ و تینێکی زۆرەوە دوام کەوتن و وتیان ئێستا تۆ دەتەوێت ئێمە چی بکەین ؟ 	 (Gelach) (Applaus) De kinderen waren enthousiast en vroegen: "Nu, wat wil je dat we doen?"


ئینجا، هەموو درۆکان زیانبەخش نین. 	 Niet alle leugens zijn schadelijk.


(گوفتاری موسا کاری تێکردن) که‌وتنه باس و خواس له نێوان خۆیاندا و به‌نهێنی چپ و هوڕیان ده‌ست پێ کرد. 	 Zij (de Lieden van Fir'aun) twistten met elkaar over hun zaak en hielden een geheim overleg.


به‌ڵکو تۆ هه‌میشه ئامۆژگاریان بکه، چونکه‌به‌ڕاستی ئامۆژگاری سوود به‌ئیمانداران ده‌گه‌یه‌نێت. 	 En vermaan: want voorwaar, de vermaning baat de gelovigen.


به‌م کۆتاییانه من زۆر هه‌ڵه بووم 	 Ik heb het recentelijk vaak mis gehad.


به فیرعه‌ون و داروده‌سته‌که‌ی وت: که به‌نده‌کانی خوا به من بسپێرن، چونکه به‌ڕاستی من پێغه‌مبه‌رێکی ئه‌مین و دڵسۆزم بۆ هه‌مووتان. 	 Zeggende: Zendt de dienaren van God tot mij, waarlijk, ik ben een verzoenend zendeling voor u.


ئەو چوارچێوە سورەیە ... ئەوە ئەو ڕژێنەیە کە ئەو گەردە بصکۆلە هۆڕمۆنانە دروست دەکات، سێگۆشە سورەکە 	 dat is de rode rechthoek -- het is een enzym dat het kleine hormoonmolecuul maakt -- de rode driehoek.


گرنگی و پەیوەندیداری شیکردنەوەکانی مارکس چیبوو بە باسەکەی ئەمڕۆ؟ 	 Welke relevantie hebben de analyses van Marx tegenwoordig?


جا تۆ نه‌که‌یت چاوه‌کانت ببڕیته ئه‌و که‌سانه‌ی که له هه‌ندێك نازو نیعمه‌تی دنیا به‌هره‌وه‌رمان کردوون، خه‌فه‌ت مه‌خۆ لێیان (کاتێك ده‌بینیت شوێنی حه‌ق ناکه‌ون)، باڵی به‌زه‌یی نه‌وی بکه بۆ ئیمانداران (واته خۆشت بوێن و به‌سۆز به بۆیان). 	 Kijk niet verlangend uit naar de genietingen die Wij aan een groep van hen (de ongelovigen) hebben gegeven. En treur niet over hen, en wees nederig tegenover de gelovigen.


ده‌ستیشت بخه‌ره ژێر باڵته‌وه، ئه‌و کاته به‌ڕه‌نگی سپی و دره‌وشاوه‌یی دێته ده‌ره‌وه، بێ ئه‌وه‌ی عه‌یبدار ببێت، ئه‌وه‌ش نیشانه و به‌ڵگه‌یه‌کی تره. 	 En stop jouw hand onderjouw kraag, hij zal wit tevoorschijn komen, zonder ziekte, als een ander Teken.


(کوڕه‌کان به‌زه‌ییان به باوکیاندا هاته‌وه‌و) وتیان: سوێند به خوا تۆ هه‌ر واز ناهێنیت یادی یوسف ده‌که‌یت و ناوی ده‌به‌یت تا وات لێ دێت په‌کت ده‌که‌وێت یاخود تیا له تیاچوون ده‌بیت. 	 Zij zeiden: "Bij God, jij houdt niet op aan Joesoef te denken, totdat jij ineenstort of bij hen behoort die te gronde gaan."


سوپاس. چەپڵە لێدان 	 Bedankt. (Applaus)


لەبەر ئەوە ئەوان پشت بە کۆکا کۆلا دەبەستن لەبارەی بە بازاڕ کردنەوە وە چ شتێکی نهێنی یان شاراوە هەیە لە بارەی بازاڕ کردنەوە ؟ 	 Ze vertrouwen op het marketingsysteem van Coca-Cola. Wat is het geheim van hun marketing?


دەتوانیت بەئاسانی بیتووێنیتەوە بە بەکارهێنانی ئاوی گەرم و پاشان کاتێک دەتوێتەوە دەتوانیت یەک نەگۆڕی پلەی گەرمی ڕابگرێت بۆ چوار تا شەش کاتژمێر، دواتر بەئاسانی جزدانەکە دەگەرێتەوە بارودۆخی ئاسایی. 	 Je kan dit smelten met warm water en als het smelt kan het één constante temparatuur aanhouden voor 4 tot 6 uur, waarna je het zakje gewoon opnieuw opwarmt.


ئاوا وه‌ک سه‌لمان، ئه‌وان هه‌مێشه سوربوون له‌سه‌ر فێرکاری - خودی- وه ماڵه‌که‌مان پڕبوو له هه‌زاران کتێب، کار، هونه‌ری و ڕیکۆرد 	 En toch waren zij net als Salman levenslang gedreven autodidacten. Ons huis puilde uit van de duizenden boeken, platen en kunstwerken.


ده بچێژن سزاو سه‌ره‌نجامی هوشیارکردنه‌وه‌ی من (ئه‌ی به‌دڕه‌شت و ناپوخته‌کان) 	 Proeft dus mijne wraak en mijne bedreiging.


ئەمە بەشێوەیەکی یەکسەری ڕوونایات. 	 Dat kan niet van het ene moment op het andere.


لەوانەیە بەناو گەورەترین ڕیزبەندی زانیارییا بڕۆین کە مرۆڤایەتی بەخۆیەوە بینیبێت. 	 Onze kennis maakt op dit moment misschien de grootste paradigmaverschuiving die de mensheid ooit meemaakte.


بێگومان دۆزه‌خیش به‌ڵێنگای هه‌ر هه‌موو ئه‌وانه به‌گشتی. 	 De hel is zekerlijk voor hen allen bestemd.


کە بۆ یەکەم جار بنیاتنرا دووچاری ناڕەزایی گوندنشینەکان بوو. 	 Toen de bouw begon, werd er geprotesteerd in het dorp.


ئه‌ی پێغه‌مبه‌ر (چلی الله علیه وسلم) خۆگربه له‌به‌رامبه‌ر به‌جێهێنانی فه‌رمانی په‌روه‌ردگارته‌وه، دڵنیابه که‌تۆ له‌ژێر چاودێری ئێمه‌دایت، هه‌روه‌ها ته‌سبیحات و ستایش و سوپاسگوزاری په‌روه‌ردگارت بكه‌کاتێک که‌به‌ره‌به‌یان هه‌ڵده‌سێت 	 Wacht geduldig het oordeel van uwen Heer nopens hen af; want gij zijt onder onze oogen. Verkondig den lof van uwen Heer als gij opstaat.


بۆ نمونە، بە هەندێک خەڵکمان وت تەماشاکە، دەتوانیت بلوزێک بکڕیت بەڵام ناتوانی بە هەموو کەسێک بڵێی کە تۆ خاوەنی ئەوەیت وە ناتوانی دووبارە بیفرۆشیتەوە 	 We zeiden tegen sommige mensen: "Je mag de trui kopen, maar je mag niemand vertellen dat je hem bezit en je mag hem niet verder verkopen".


جارێکیان دوای چەند ساڵێک لەبەرکردنی جینزێک چوم دانەیەکی تازە بکڕم 	 Na jaren ging ik naar de winkel voor een nieuwe.


ئه‌وه چی بوو ئێوه‌ی ڕاپێچی دۆزه‌خ کرد؟! 	 Wat heeft u in de hel gebracht?


له وه‌ڵامدا به‌که‌ساسیه‌وه ده‌ڵێن: با، به‌ڵێ، له‌ڕاستیدا ترسێنه‌رمان بۆهات، به‌ڵام ئێمه بڕوامان پێنه‌کردن و وتمان: خوا هیچی له‌م باره‌یه‌وه نه‌ناردووه، ئێوه ته‌نها له گومڕایی گه‌وره‌دا گیرتان خواردووه‌و هیچی تر!! 	 Zij zullen antwoorden: Ja, er kwam een gezant tot ons; maar wij beschuldigden hem van bedrog en zeiden: God heeft niets geopenbaard. Gij verkeert slechts in eene groote dwaling.


مۆسیقایی ترسهێنەر دەژێنرێت، رووناکی سێبەر درووست دەکات، کە بۆ ڕۆڵگێری سەرەکی خراپ دەبێـ. 	 De muziek wordt spookachtig, de belichting creëert schaduwen -- dit moet wel slecht zijn voor de held!


هه‌ر دوو خۆره ده‌ریا وه‌کو یه‌ک نین، یه‌کێکیان ئاوی سازگار و خۆش، ئه‌وی تریان سوێر و تاڵ، له هه‌ردووکیان گۆشتی ئه‌ڕو تازه ده‌خۆن، جۆره‌ها شتی گرانبه‌ها (وه‌ک گه‌وهه‌رو مرواری و یاقووت و... هتد) ه‌رده‌هێنن و له‌به‌ری ده‌که‌ن و خۆتانی پێ ده‌ڕازێننه‌وه، ئینجا که‌شتییه‌کان ده‌بینیت ئاوه‌که له‌ت ده‌که‌ن و (به ئاسانی پیایدا ده‌ڕۆن) تا له به‌خششه‌کانی په‌روه‌ردگار به‌هره‌وه‌ر ببن، بۆ ئه‌وه‌ی سوپاسگوزریش بن. 	 Ein de twee zeeën zijn niet gelijk, de éne is zoet, fris en aangenaam om van te drinken, de andere is zout en bitter, maar uit beiden eten jullie vers vlees en halen jullie sieraden tevoorschijn, die jullie dragen. En jullie zien de schepen haar doorklieven opdat jullie Zijn gunst zullen zoeken.


ئەوان دەبێت بە زیندویی بمێننەوە، نان پەیدا بکەن دەبێت خۆیان لەوە بپارێزن توشی ڤایرۆسی HIVببن 	 Het gaat om overleven, in je levensonderhoud voorzien, niet seropositief worden.


ژمارەی دانیشتوان و زیاد بەکارهێنانی سەرچاوە سروشتیەکانی زەوی ،زۆر بەخێرایى گەشە دەکەن لەگەڵ بوونى تواناى هونەریەکانمان بۆ .گۆڕینى ژینگە بەرەو باشى یاخود خراپى 	 groeien exponentieel, tegelijkertijd met onze technische vaardigheden om onze omgeving te veranderen, ten goede of ten kwade.


هه‌روه‌ها زۆر سوپاسگوزاری خوا بوو له به‌رامبه‌ر نازو نیعمه‌تی بێ شوماری په‌روه‌ردگاریه‌وه، ئه‌ویش هه‌ڵی بژاردو ڕێنموویی کرد بۆ ڕێبازی ڕاست و دروست. 	 (Hij was) dankbaar voor Zijn gunsten, Hij verkoos hem en leidde hem op een Recht Pad.


کاتێ ١٣ ساڵ بوم، ویستم مناڵێک بکوژم. 	 Toen ik 13 was, wilde ik een kind doden.


دوعاو پاڕانه‌وه‌یان (له‌به‌هه‌شدا ئه‌مه‌یه: په‌روه‌ردگارا، پاکی و بێگه‌ردی و ستایش شایسته‌ی تۆیه ئه‌ی خوای میهره‌بان، چاک و چۆنیشیان له‌وێ سه‌لامکردنه، دواهه‌مین گوفتاریشیان دوای هه‌موو نازو نیعمه‌تێک، دوای هه‌موو به‌خششێک ئه‌وه‌یه‌که: پڕ به‌دڵ، له‌ناخی ده‌روونیانه‌وه به‌ڕاستی ده‌ڵێن: الحمد لله رب العالمین. 	 Zij smeken daarin: "Soebhânaka Allahoemma," (Heilig bent U, O Allah) en hun begroeting daarin is: "Salâm!" (Vrede, veiligheid).


سوپاس و ستایش هه‌ر شایسته‌ی خوایه و بۆ خوایه، که خاوه‌ن و په‌روه‌ردگاری هه‌موو جیهانیان و هه‌موو بوونه‌وه‌ره. 	 Alle lof zij Allah, de Heer der Werelden.


له‌به‌روبوومی دره‌ختی ژه‌قنه‌بوتیش ده‌خۆن 	 Zeker van de Zaqqôem-boom eten.


یادی ئه‌وکاته بکه‌نه‌وه که ئێوه زۆر که‌م و لاوازکراوو بێ هێزبوون له‌زه‌ویدا، ده‌ترسان که خه‌ڵکی بتانڕفێنن (بتانکوژن یان ئازارتان بده‌ن) جا خوای باڵاده‌ست جێ و ڕێی بۆ سازکردن و به‌هێزی کردن به‌سه‌رکه‌وتن و یارمه‌تی خۆی و له ڕزق و ڕۆزیی و نازو نیعمه‌ته پاکه‌کان به‌هره‌وه‌ری کردن بۆ ئه‌وه‌ی سوپاسگوزاری بکه‌ن. (ئه‌مه‌ش مژده‌یه‌کی به‌رده‌وامه و پشت به‌خوا به‌م زووانه دێته‌وه دی). 	 Jullie vreesden dat de mensen jullie zouden ontvoeren. Toen gaf Hij jullie een toevluchtsoord (de stad Medinah) en versterkte Hij jullie met Zijn hulp.


(که‌واته) پێشبڕکێ بکه‌ن بۆ به‌ده‌ست هێنانی لێ خۆشبوون له‌لایه‌ن په‌روه‌ردگارتانه‌وه‌و به‌ده‌ست هێنانی ئه‌و به‌هه‌شته‌ی که‌پانیه‌که‌ی وه‌ک پانتایی ئاسمان و زه‌ویه، ئاماده‌کراوه‌بۆ ئه‌وانه‌ی که‌ئیمان و باوه‌ڕیان هێناوه به‌خواو پێغه‌مبه‌ره‌کانی، ئه‌ویش خۆی زیاده ڕێزێکی تایبه‌تیه له‌لایه‌ن خواوه‌ده‌یدات به‌و که‌سانه‌ی که‌خۆی ده‌یه‌وێت، هه‌ر خوا خۆی خاوه‌نی به‌خشش و به‌خشنده‌یی زۆر گه‌وره‌و بێ سنووره 	 Wedijvert naar vergeving van jullie Heer en een Tuin (het Paradijs) waarvan de breedte is als de breedte van de hemel en de aarde, die voorbereid is voor degenen die in Allah en Zijn Boodschapper geloven. Dat is de gunst van Allah die Hij schenkt aan wie Hij wil.


(ئه‌ی پێغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم، ئه‌ی ئیماندار) خۆگرو ئارامگربه‌و خۆگری و ئارامگریه‌که‌شت ته‌نها به‌کۆمه‌کی و یارمه‌تی خوا ده‌بێت به‌که‌سی تر ناکرێت، خه‌فه‌تیش مه‌خۆ له خوانه‌ناسان که باوه‌ڕ ناهێنن و دڵته‌نگ مه‌به له به‌رامبه‌ر ئه‌و پیلان و نه‌خشانه‌ی که دوژمنان ده‌یگێڕن. 	 Jouw geduld komt slechts met Gods hulp. En wees niet bedroefd over hen en wees niet benauwd over wat zij aan listen beramen.


زۆرێکیان پێویستیان بە یارمەتی ئێمە نەماوە. 	 We hebben mensen gezien die niet langer onze hulp nodig hebben.


(ئه‌و زاته) ئاسمانه‌کان و زه‌وی له‌سه‌ر بنچینه‌ی حه‌ق و ڕاستی دروست کردووه، به‌رزو بڵنده له‌وه‌ی (نه‌فامان) شه‌ریك و هاوبه‌شی بۆ بڕیار بده‌ن. 	 Hij heeft de hemelen en aarde in Waarheid geschapen. Verheven is Hij boven wat zij (Hem) aan deelgenoten toekennen.


ماڵ و سامان و نه‌وه‌تان پێ ده‌به‌خشێت، هاوڕێ له‌گه‌ڵ باخ و باخاتدا، ڕوبارو چه‌م و جۆگه‌تان بۆ به‌دی ده‌هێنێت. 	 En jullie bezittingen en kinderen vermeerderen en Hij zal jullie tuinen schenken en Hij zal jullie rivieren schenken.


بەڵام ناتوانیت بە ئۆتۆمبیلێکی بەنزین وابکەیت. ئەوە جیاوازیە گەورەکەی نێوانیانە کە زۆر بە دیاری ئەزموون دەکرێت 	 Ik denk dat dat hét grote verschil is en mensen merken dat alleen bij een proefrit.


جا ئه‌وه‌ی دوای سته‌م و تاوانه‌که‌ی ته‌وبه بکات و چاکسازی له خۆیدا بکات (دڵ و ده‌روونی خاوێن بکاته‌وه، ماڵی خه‌ڵکی بداته‌وه و چاوی له دزێتی نه‌مێنێت)، ئه‌وه بێگومان خوا ته‌وبه‌که‌ی لێوه‌رده‌گرێت، چونکه به‌ڕاستی خوای گه‌وره لێخۆشبوو میهره‌بانه. 	 Maar hij, die berouw zal hebben na zijn onrechtvaardigheid en zich verbetert; waarlijk, God zal zich tot hem wenden; want God is geneigd tot vergeven en genadig.


خوا فه‌رمووی (پێیان): هه‌ر له زه‌ویدا ده‌ژین و له‌وێش ده‌مرن و (تێکه‌ڵ به‌خاکی ده‌بن، له کاتی دیاری کراویشدا) هه‌ر له ناخیه‌وه ده‌هێنرێنه ده‌ره‌وه ( بۆ لێپرسینه‌وه). 	 Hij zei: "Op haar zullen jullie leven, op haar zullen jullie sterven en uit haar zullen jullie tevoorschijn gebracht worden."


بەڕاستی من هەوڵەکانی (سێتی) م بەباش زانی، بەڵام گوێ بیستی هیچ نەبووین هێشتا. 	 Ik vind het werk van SETI heel goed, maar we hebben nog niets gehoord.


له‌و شوێنه‌دا قسه و گوفتارێکی ناخۆش و نابه‌جێ نا بیستن. 	 waarin je geen onzin hoort.


گەر ئەندازە ئەو زمانە بێت کە گەردوونی پێ نووسراوە، ئەم وێنەکێشراوە دیارە کە بڵێت ئێمە لەنێو هەموو پێکهاتەکانی ئەندازەدا دتوانین هەبین 	 Als meetkunde de taal is waarin het universum geschreven is, dan lijkt deze schets te zeggen dat we in al zijn elementen kunnen existeren.


تاوانباران وتیان: ئه‌ی لوط، ئه‌گه‌ر کۆڵ نه‌ده‌یت له ده‌ربه‌ده‌ر کراوان ده‌بیت. 	 Zij zeiden: Indien gij zoo voortgaat, o Lot! zult gij zekerlijk uit onze stad worden verdreven.


به‌ڵکو (شتی تریشیان) ده‌وت: (وه‌ک ئه‌وه‌ی که گوایه ئه‌م قورئانه): خه‌وو خه‌یاڵی بێ سه‌ر و بنه، یاخود خۆی هه‌ڵی به‌ستووه، به‌ڵکو ئه‌و که‌سێکی شاعیره، ده‌با به‌ڵگه و موعجیزه‌یه‌ک بهێنێت وه‌ک پێغه‌مبه‌رانی پێشوو!! 	 Hij is zeker een dichter. Laat hij maar met een teken tot ons komen, zoals dat gezonden is aan hen die er eertijds waren."


هه‌روه‌ها نموونه‌ی هێناوه‌ته‌وه به مه‌ریه‌می کچی عیمرانیش که داوێنی خۆی به‌پاکی ڕاگرت، ئێمه‌ش له‌و ڕۆحه‌ی که به‌ده‌ستمانه، فوومان پێداکرد، ئه‌ویش باوه‌ڕی ته‌واوی هه‌بوو به گوفتارو فه‌رمانه‌کانی په‌روه‌ردگاری و هه‌میشه و به‌رده‌وام ملکه‌چ و فه‌رمانبه‌ردارو خواناس و نزاکار بوو. 	 En (het voorbeeld van) Maryam, de dochter van Imrân, die haar eerbaarheid bewaard had, waarop Wij in haar van Onze geest bliezen en zij getuigde van de Waarheid van de Woorden van haar Heer en Zijn Schriften en zij behoorde tot de gehoorzamen.


ئه‌ی پیغه‌مبه‌ر (صلی الله علیه وسلم) به خاوه‌نانی کتێب بڵێ: بۆچی ئێوه باوه‌ڕ ناکه‌ن به ئایه‌ته‌کانی خوا، خۆ خوا شایه‌ته له‌سه‌ر هه‌موو ئه‌و کارو کرده‌وانه‌ی که ئه‌نجامی ده‌ده‌ن. 	 Zeg: o gij! die de schrift hebt ontvangen, waarom gelooft gij Gods teekenen niet? God is getuige van al hetgeen gij doet.


(ئه‌ی محمد (صلی الله علیه وسلم) به‌و خه‌ڵکه) بڵێ: ئایا هه‌واڵی چاکتر له‌و نازو نیعمه‌تانه‌تان پێ ڕابگه‌یه‌نم؟! (ئه‌ویش ئه‌مه‌یه که): بۆ ئه‌وانه‌ی پارێزکارو خواناسن، لای په‌روه‌ردگاریان باخه‌کانی به‌هه‌شت ئاماده‌یه بۆیان که: چه‌نده‌ها ڕووبار به‌ژێر دره‌خته‌کانیداو به‌به‌رده‌م کۆشکه‌کانیدا ده‌ڕوات، هاوڕێ له‌گه‌ڵ ژیانی نه‌بڕاوه له‌گه‌ڵ هاوسه‌رانی پاکیزه‌دا و به‌ده‌م هه‌ست کردنی به‌رده‌وام به‌ڕه‌زامه‌ندیی په‌روه‌ردگاری ئازیز، بێگومان ئه‌و خوایه بینایه به‌به‌نده‌کانی. 	 Zeg, kan ik u betere dingen dan deze verkondigen? De vromen zullen bij hunnen Heer eens tuinen vinden met wateren doorsneden, en eeuwig zullen zij daarin verblijven; onbevlekte vrouwen en Gods welbehagen zijn hun ten deel, God slaat zijne dienaren gade.


(چەپڵە) گیڤەر تولی: سوپاس خۆشحاڵ بووم 	 (Applaus) Gever Tulley: Dank jullie. Het was me een groot genoegen.


وە بەکارهێنانی ئەم ئامێرە سادەیە من لە تاقیگەی خۆم و چەندین خەڵکی تریش، چەندین خوێندنەوەمان کردووە بۆ ئەوەی نیشانی بدەین منداڵان چەندە زیرەکن لە زانین و ناسینی جیهان 	 Met behulp van deze heel eenvoudige machine hebben mijn lab en andere, tientallen studies gedaan die net aantonen hoe goed baby's zijn in leren over de wereld.


جا تۆ له‌کوێ ده‌زانیت که‌ی به‌رپا ده‌بێت!! تۆ له کوی و ئه‌و باسه له‌کوێ؟ 	 Hoe kun jij dat nu noemen?


وە دەشزانین بەپێی ١ ، ٠٠٠ توێژینەوەی زانستی دەتوانیت ١٠ ساڵ بخەیتە سەر ژیانت 	 maar we weten uit meer dan 1000 wetenschappelijke studies dat je er 10 jaar aan kan toevoegen


بۆ یەک شێواز دەگەڕێن کە مامەڵە لەگەڵ هەمومان بکەن 	 Ze zochten één manier om iedereen te behandelen.


من ده‌زانم مه‌به‌ستی ئه‌م کۆنفرانسه ئه‌وه‌یه بۆ خۆشی ده‌ربڕینه ئه‌و شتانه‌ی لێمان نزیکن و خۆشه‌ویستن به‌ڵام، هه‌روه‌ها ده‌زانم که پاک و پیس دژی یه‌کترین 	 Ik weet dat de bedoeling van deze conferentie is om hulde te brengen aan dingen die ons dierbaar zijn. Maar ik weet ook dat schoon en vuil geen tegenstellingen zijn.


بەڵام بۆم دەرکەوت کە تواناى بینینى مرۆڤ ئەو باشە نیە 	 Toen bedacht ik dat menselijke visie niet genoeg is.


ئه‌مه‌ی باسکرا بۆ ئیماندارانه، به‌ڵام بۆ سته‌مکار و یاخی بووه‌کان، به‌ڕاستی ناخۆشترین جێگه و ڕێگه ئاماده‌یه. 	 Zo is het. En voorwaar, voor de overtreders is er zeker de slechtste plaats van terugkeer.


ئەگەر خواوەند ژیریەکی پێدایت دەبێت بڕیار بدەیت واز لە هەندێک شتی سەیر بهێنیت کە ئاماژەی پێدەدرێت تەنها بۆ یەک جار لە ڕێگەی هەوڵ و کۆششەکانتەوە، پاشان، ئۆلێ 	 Als het goddelijke genie dat jou is toegewezen besluit om in je werk op enig moment iets van de wonderlijke bron door te laten schemeren, dan "Olé!"


کە ژنێکی چاو نەترس بوو ، میوانداری بەرنامەیەکی تەلەفیزۆنی دەکرد کە هەموو ئەو چیرۆکانە دیاری دەکات کە ئێمە بەلامانەوە پەسەندە بۆ لەبیر کردن ؟ 	 een onverschrokken vrouw, een tv-presentatrice in Lagos, die vastberaden is de verhalen te vertellen die wij liever vergeten?


یەکەمین تاقیکردنەوەم لەدەرەوەی زانکۆی نیوکاسڵ لەهیندستان بە ئەنجام گەیاند 	 Het eerste experiment vanuit Newcastle deed ik eigenlijk in India.


پەردەی چوونەژورەوە 	 Aanmeldscherm


سەما زمانە، و سەمای کۆمەڵایەتی دەربڕینێکە کە لە کۆمەڵگەوە دێت. 	 Dans is een taal, en sociale dans is een expressie die voortkomt uit een gemeenschap.


ئێستاش دەبێ پێتان بڵێم کە بە هیچ جۆرێک نازانم دەرونناسی چییە هەرچەندا لە قۆناغێکی ژیانمدا دو ساڵ پەیوەندیم لەگەڵ کچێکدا هەبو کە خەریکی بەدەستهێنانی دکتۆرا بو لە دەرونناسی دا 	 Ik moet erbij zeggen dat ik geen idee heb wat psychofysica is, maar op een gegeven moment heb ik twee jaar verkering gehad met een meisje dat aan het promoveren was in de psychofysica.


ئه‌مه خڕۆكه سووره‌كانی خوێنه كه له پشت خڕۆكه سپییه‌كان كۆبۆته‌وه. 	 Dit zijn de rode bloedcellen die zich achter de leukocyten hebben opgehoopt.


سەرەتای کار کردنم لە وڵاتی ئۆگەندا بوو . لەوێ لەگەڵ وەزارەتی ئابووری ئەو وڵاتە باسی چاکسازیمان کرد هەتا بتوانن بە ئاسانی قەرز لە ئێمە وەربگرن. 	 Mijn eerste werk richtte zich op Oeganda om hervormingen met het ministerie van Financiën te onderhandelen zodat ze toegang konden krijgen tot onze leningen.


ئینجا نه‌وجه‌وانانی هه‌میشه لاوو ڕووخۆش و جوان و پاك، به‌ناویاندا ده‌گه‌ڕێن (قسه‌ی خۆش و سروودی به‌تام ده‌ڵێن) کاتێك ده‌یانبینیت وا ده‌زانیت مروارین و به‌و ناوه‌دا بڵاو بوونه‌ته‌وه. 	 En bij hen gaan altijd jong blijvende jongelingen rond. Wanneer jij hen ziet denk je dat zij rondgestrooide parels zijn.


دادگا فیدڕاڵیەکان دیاریان کردووە کە پیاوان، ژنان لە ڕووی فیسیۆلۆژیەوە وەکو یەک نین بۆ مەبەستی پڕۆگرامەکانی توانای جەستەیی. 	 De rechtbank heeft bepaald dat mannen en vrouwen fysiologisch simpelweg verschillen op het gebied van fysieke fitheidprogramma's.


ئینجا یه‌کسه‌ر بوومه‌له‌رزه‌یه‌ک و ده‌نگێکی سامناک گرتنی و پێچانیه‌وه و دوابه‌دوای ئه‌وه هه‌موو له ماڵه‌کانیاندا به چۆکدا هاتن و هێزی ئه‌ژنۆیان شکاو تیاچوون. 	 Daarom verraste hen een storm van den hemel, en des ochtends werden zij, in hunne woningen, dood en voorover liggende gevonden.


که‌له‌لاپه‌ڕه‌ی ته‌نگی گرنگدایه 	 In een opengerold perkament.


جا تۆ هیچ گوناهبار نابیت که ئه‌و ئیمانی نه‌وێت و پاك و پوخته‌کردنی ده‌روونی نه‌وێت. 	 Terwijl jij niet verantwoordelijk bent als hij zich niet reinigt.


کۆنان دۆیل لەسەر بێڵ نوسیویەتی. ئەم گۆڕینەوەیە لە نێوان بێڵ و خوێندکارەکانیدا. 	 Conan Doyle beschreef de volgende gedachtewisseling tussen Bell en zijn studenten.


وتی: په‌روه‌ردگارا، به‌ڕاستی من ئێسکه‌کانم لاواز بوون و قژی سه‌رم هه‌ر هه‌مووی سپێتی دایگرتووه، به‌ڵام من هه‌رگیز له دوعاو پاڕانه‌وه‌م له زاتی تۆ نائومێد نه‌بووم و (ده‌ستت نه‌ناوه به‌ڕوومه‌وه). 	 En zeide O Heer! waarlijk mijne beenderen zijn verzwakt en mijn hoofd is wit geworden door grijsheid. En ik was nimmer ongelukkig in mijne gebeden tot u, o Heer!


ئه‌و که‌سێکی ده‌وڵه‌مه‌نده - به‌م نزیکانه (٦٠) ملیۆن دۆلاریان دا بۆ بردنی کێڵگه‌کەی بۆ ده‌ره‌وەی ڤیگاس، وه نه‌یکرد 	 Onlangs werd hem ongeveer 60 miljoen dollars aangeboden voor zijn boerderij buiten Vegas en hij sloeg het af.


بیرتانە کە هیچ کەس نەخۆشی ئیبۆلای نەبیست بوو هەتا ئەو کاتەی سەدان کەس لە ناوەڕاستی ئەفریقا مردن بەهۆی ئەوەوە ؟ 	 Herinneren jullie zich nog dat niemand ooit van ebola had gehoord totdat we hoorden dat honderden mensen in Centraal-Afrika ervan stierven?


پاشماوه‌ی ئاژه‌ڵی ته‌نها له‌باشوری ئه‌فه‌ریقا دۆزراوه‌ته‌وه کۆمه‌ڵه‌یه‌کی پاکی جوان لێره‌هه‌یه له‌م به‌شه‌ی ئه‌فریقا 	 Deze fossielen zijn alleen te vinden in dit gebied van Zuid-Amerika - een mooie, duidelijke strook hier - en dit deel van Afrika.


ئەوکاتەی کتێبەکە بڵاوکرایەوە ویلیام ٣٧ ساڵ بوو. 	 Toen het boek werd uitgegeven was William 37 jaar.


پەڕە بۆ سەرەوە 	 Pagina omhoog


چیرۆک بێژ: لێشاو دۆخی ئه  قڵی که  سێکه  که  ئه  و که  سه  به  ته  واوی نقوم ده  بێت له  و کاره  ی ئه  و ده  یکات 	 Verteller: Flow is de mentale toestand waarin de persoon volledig ondergedompeld is in datgene waar hij mee bezig is.


"١٠شت کە ئەبێت فێری ببم لەمەو دوا" خاڵی ژمارە سێ لە لیستەکەی شارتۆن ئەوە بوو پێویستە فێر بم کە حەز لە پیاوانێک نەکەم کە تەمەنیان سێ ئەوەندەی تەمەنی خۆم بێت پێم وت کە ئەمە واتای چی؟ ئەویش وتی: خانمەکەم،ئەمە جۆرە چیرۆکێکی دوور و درێژە" وە من پێم وتت"شارلوت ئەمە زۆر جێگەی باسە لای من" ئەو کاتە دەستی کرد بە نوسینی یەکەم هۆنراوە هۆنراوەیەکی خۆشەویستی هەرگیز لەم شێوەیەم نەبیستبوو پێشتر وە هۆنراوەکە ئاوە دەستی پێ کرد 	 "10 Dingen die ik al geleerd had moeten hebben." Charlotte's Nummer drie was, "Ik zou moeten geleerd hebben niet verliefd te worden op mannen van 3 keer mijn leeftijd."


به‌ڕاستی به‌نده‌کانی من (ئه‌ی شه‌یتانی نه‌فرین لێکراو) هیچ ده‌سه‌ڵاتی تۆیان له‌سه‌ر نابێت و هه‌وڵ و کۆششی تۆ کاریان تێ ناکات و په‌روه‌ردگاری تۆ (ئه‌ی ئیماندار) به‌سه بۆ پارێزگاری و پاڕاستنت. 	 Voorwaar, jij hebt geen macht over Mijn dienaren. En jouw Heer is voldoende als Beschemer."


تۆ لەوانەیە نەزانیت کە دڵت چەند زیرەکە. 	 Je weet misschien niet hoe intelligent je hart eigenlijk is.


هه‌روه‌ها هه‌موو ئه‌م كارى سه‌لامه‌تيه‌ش پێويسته به‌هاى بێلايه‌نى ز.د له‌خۆ بگرێ چونكه هه‌ڕه‌شه‌ى ڕاسته‌قينه له‌لايه‌ن ز.د.گ-ه‌وه ڕقوكينه نييه وه‌ك فيلمه بێماناكانى هۆليۆد وه‌لێ توانسته به‌ديهێنانى ئامانجه‌كانى ز.د.گ له‌گه‌ڵ ئێمه‌دا ناچێ به‌ڕێوه 	 Dit werk voor veilige KI moet ook zorgen dat KI overeenstemt met onze waarden, omdat de echte dreiging van KAI niet kwaadaardigheid is, zoals in domme Hollywood-films, maar competentie, waarbij KAI eigen doelstellingen gaat nastreven die niet de onze zijn.


یان، بزڤرینەڤە نموونا خوە یا کومپویتەری: بوچی دێ هەر دپروگرامی خەبتن دەمێ ئەم بشێن بسانەهی ئاریشێ چارەسەر بکەین بزێدەکرنا هندەک بیردانکا کومپیوتەری؟ 	 Of in termen van onze computeranalogie: waarom aanrommelen met de software als we het probleem makkelijk kunnen oplossen met wat extra geheugen?


کێوه‌کانیش له‌جێی خۆیان ده‌جوڵێن و ده‌ڕۆن، (وه‌ک خۆری، وه‌ک هه‌ور، زه‌ویان پێ ته‌خت ده‌کرێت). 	 en de bergen bewegen.


سوێند به‌و قورئانه‌ی که هه‌موو فه‌رمانێکی له شوێنی خۆیایه‌تی... 	 Bij de wijze Koran!


پاشان ئه‌گه‌ر ئه‌و هه‌ڕه‌شه و سزایه‌ی که له‌وان کراوه هاته دی و پێش هات، ده‌توانن چی بکه‌ن؟! 	 dat dan tot hen komt wat hun was aangezegd?


له ڕاستیدا گومانی شیتان به‌ڕاست ده‌رچوو به‌رامبه‌ر ئه‌و جۆره که‌سانه (که وتبووی: ده‌بینی زۆربه‌ی خه‌ڵکی سوپاسگوزار نابن) بێ په‌روا شوێنی که‌وتن، جگه له ده‌سته‌یه‌ك له بڕواداران. 	 En voorzeker, de veronderstelling van Iblîs over hen werd bewaarheid, want zij volgden hem, met uitzondering van een groep gelovigen.


واز بهێنه له من و له‌و خاوه‌ن نازو نیعمه‌تانه‌ی که ئایینی من به‌درۆ ده‌زانن، تۆ که‌مێك مۆڵه‌تیان بده. 	 En laat mij alleen met hen, die den Koran van valschheid beschuldigen, die de genoegens van dit leven genieten. Verleen hun een weinig uitstel.


ئه‌ی ئه‌وانه‌ی باوه‌ڕتان هێناون ئه‌گه‌ر که‌سێکی متمانه‌پێ نه‌کراو هه‌واڵێکی گرنگی بۆ هێنان، خێرا بڕوای پێ مه‌که‌ن، به‌ڵکو سه‌رنج بده‌ن، لێی بکۆڵنه‌وه تا بۆتان ڕوون ده‌بێته‌وه، نه‌وه‌کو ئازارو ناخۆشی و گیروگرفت بۆ خه‌ڵکی دروست بکه‌ن به‌نه‌زانی، جا دوای په‌شیمان ببنه‌وه‌له‌و کاره‌ی که‌پێی هه‌ستاون. 	 O ware geloovigen! Indien een zondig mensch met een verhaal tot u komt, doet dan nauwkeurig onderzoek naar de waarheid daarvan, opdat gij anderen niet door onwetendheid benadeelt, en naderhand berouw zoudt gevoelen, om hetgeen gij hebt gedaan.


ئەگەر تەماشای زانست بکەن ئەوا کەم و کوڕیەک دەبینن لە نێوان زانست ئەڵێت و چی ڕوودەدات 	 Als je kijkt naar de wetenschap, is er een mismatch tussen wat de wetenschap weet en wat het bedrijfsleven doet.


بەو بۆنەیەوە ، پێوانەیەکی مەزن پێوانە دەکات لە ئەمەزۆن 	 die overigens een zeer goede rating krijgt op Amazon.


سوپاس. (چەپڵە) سوپاس. 	 (Applaus) Dank je wel.


جا ئه‌وانه‌ی باوه‌ڕیان به‌خوا هێناوه و شوێنی به‌رنامه‌که‌ی که‌وتوون، ئه‌وه له ئاینده‌یه‌کی نزیکدا خوا ده‌یانخاته ژێر سایه‌ی فه‌زڵ و ڕه‌حمه‌تی تایبه‌تی خۆیه‌وه و هیدایه‌ت و ڕێنمووییان ده‌کات بۆ لای خۆی له ڕێگه‌ی ڕێبازێکی ڕاست و دروسته‌وه. 	 En wat betreft degenen die in Allah geloven: houdt jullie aan Hem vast. Dan zal Hij hen in (de) Barmbartigheid van Hem en Zijn gunst (het Paradijs) binnenleiden.


بەردەوام بە وریایەوە 	 Ga voorzichtig verder


هەتا ئەو ساتە یەکێک بووم لەو جەنگاوەرە کۆنانەی کە شوێن کەوتوی ئیش و کار بووم زۆرم دەخوارد ، زۆرم دەخواردەوە زۆر بەسەختی کارم دەکرد وە خێزانەکەم پشت گوێ خستبوو 	 Tot die tijd was ik een carrièrejager bij uitstek. Ik at te veel, dronk te veel, werkte te hard, en verwaarloosde mijn gezin.


ئەوە ئەوەیە کە پێی دەوترێت هۆکاری دەست نیشان نەکراو 	 Het heet "koorts van ongediagnosticeerde oorsprong."


تەماشاکردنی ئەم ڤیدیۆیەی گابی گیفۆردس کاری دکتۆر (گۆتفرید سکلۆگ)ی بیرخستمەوە یەکێک لە شارەزایانی مێشک کە توێژینەوە لەسەر مۆسیقا و مێشک دەکات لە هاڤارد وە (سکلۆگ) پاڵپشتی لە چارەسەرکردنێک دەکات بەناوی بەرز و نزمی میلۆدی لە چارەسەرکردندا، کە ئێستا زۆر بەکاردێت لە چارەسەرکردنی مۆسیقیدا 	 Deze video van Gabby Giffords deed me denken aan het werk van Dr. Gottfried Schlaug, een vooraanstaande neurowetenschappers die muziek en het brein bestudeert op Harvard. Schlaug is een voorstander van de zogenaamde Melodische Intonatietherapie, heel populair in de hedendaagse muziektherapie.


هه‌ر خوا خاوه‌نی ئاسمانه‌کان و زه‌ویه، ئه‌و ڕۆژه‌ی که قیامه‌ت پێش دێت، هه‌ر ئه‌و ڕۆژه هه‌رچی به‌تاڵپه‌رست و ناحه‌ق په‌رستانه له زه‌ره‌رمه‌ندیه‌کی زۆر گه‌وره‌دا ده‌بن. 	 En aan Allah behoort de heerschappij van de hemelen en de aarde, en de Dag waarop het Uur valt. Die Dag verliezen de vervalsers.


لەوانەیە وانەبێت 	 Misschien niet.


)ئه‌و زاته) زانای نهێنی و شاراوه‌کانه، هه‌روه‌ها زانای دیارو ئاشکراکانه، به‌رزی و بڵندی بۆ ئه‌وه له‌به‌رامبه‌ر ئه‌و شتانه‌وه که (نه‌فامان) ده‌یکه‌نه شه‌ریك و هاوه‌ڵی. 	 Hij kent wat verborgen en wat openbaar gemaakt is; het zij dus verre van hem, de deelgenooten in zijne eer te hebben welke zij hem toeschrijven!


هه‌ر له‌و عه‌ره‌به بیابان نشینانه، که‌سانێک هه‌یه که ئه‌وه‌ی ده‌یبه‌خشێت به‌سه‌رانه و غه‌رامه‌ی ده‌زانێت چاوه‌ڕێی ئه‌وه ده‌که‌ن چه‌نده‌ها به‌ڵاو ناخۆشی بێته سه‌رتان، یاخوا مه‌ینه‌تی خراپ به‌سه‌ر ئه‌واندا بێت، خوایش هه‌میشه بیسه‌ره (به گوفتاریان)، زانایه (به نیه‌تیان). 	 Onder de bedoeïenen zijn er die wat zij als bijdragen geven opvatten als boeteheffing en zij wachten op de wendingen van het lot voor jullie. Voor hen is de wending ten slechte!


لە راستیدا.... 	 Eigenlijk...


بۆ هەموو بەشەکانی زەوی دڵخۆشکەر دەبێت ، کۆکراوە دەبێت 	 van elke interessante plek op Aarde,


دەتەوێ قسە بکەی، ببیستی یان هەردووکیان؟ 	 Wilt u spreken, luisteren of allebei?


نه‌كه‌ن ڕاستی و به‌تاڵ، حه‌ق و ناحه‌ق به‌یه‌كه‌وه بئاڵێنن و حه‌ق مه‌شارنه‌وه، درۆ دامه‌پۆشن به‌ڕاست له‌كاتێكدا خۆشتان حه‌ق و ڕاستی ده‌زانن كامه‌یه. 	 Omkleedt de waarheid niet met onzin en verbergt haar niet; jullie weten wel beter.


کاتێک مناڵ بووم، باجی تایبەت بە خاوەن پێداویستیە تایبەتەکان دەپۆشت. 	 Als kind kreeg ik bijna specifieke behoeften toegedicht.


پێکەنین بەڵام ئەگەر بیری لێبکەیتەوە، هەشت پێ کە ئەمە کێشە خراپەی هەیە لەبەرئەوەی ئەمە بەرەوە لەناوچوون دەڕوات، توێژاڵێکی ئەستور لە بەکتریای هەیە وە ناشتوانێت بەرگەی ئەمەش بگرێت 	 (gelach) Maar als je erover nadenkt heeft de inktvis een groot probleem, omdat hij met een dikke, stervende cultuur van bacteriën zit die hij niet kan onderhouden.


کریس ئەندرسۆن: تۆ قسە لەگەڵ خەڵکی زۆر جیاواز دەکەیت لە سەرانسەری جیهاندا دەربارەی ئەگەرەکانی ئێرە 	 CA: Maar in je globale gesprekken over deze mogelijkheden,


هه‌روه‌ها بڵێ: په‌روه‌ردگارا له شوێنێکى موباره‌ك و پیرۆز دامبه‌زێنه. چونکه تۆ چاکترین زاتێکى بۆ ئه‌وه‌ی له شوێنی موباره‌ك و پیرۆزدا دامانبه‌زێنیت (ئیتر که‌شتیه‌که له‌سه‌ر کێوی جودی له کوردستانی باکور له‌نگه‌ری گرت). 	 En zeg: 'Mijn Heer, geef mij een gezegend onderkomen; U bent de beste van hen die een onderkomen geven.?"


ئیسدۆرە بەناوبانگ بوو  لە شوێنێک لە دەوروبەری ١٩٠٨ بۆ ھەڵدانەوەی پەردەیەکی شین، و دەیتوانی بوەستێت لەسەر بنی دەستەکانی و دەیتوانی چاوەڕێ بکات، و دەیتوانی چاوەڕێ بکات، و دواتر، دەیتوانی بجوڵێت. 	 Isadora was beroemd ergens rond 1908 voor het ophangen van een blauw gordijn. Ze stond gebogen met de handen op haar zonnevlecht en ze wachtte en wachtte en dan bewoog ze.


هه‌روه‌ها له‌به‌سه‌رهاتی پمودیشدا په‌ند و ئامۆژگاری هه‌یه، کاتێک پێیان وترا: تا ماوه‌یه‌ک ڕابوێرن!! 	 Ook in [het verhaal van] de Thamoed, toen Wij tot hen zeiden: "Jullie kunnen nog een tijd genieten."


مەبەستم ١٠٠ ملیار گەلە ئەستێرەی کە لە مەودای تەلەسکۆبەکانمان .تەنها بەشێکی بچوکی سەرجەمی گەردوونن 	 Ten eerste zijn de 100 miljard melkwegstelsels binnen bereik van onze telescopen waarschijnlijk een minuscule fractie van het totaal.


دانی: ڕاگەیاندنێکی ڕۆمانسی کەش و هەوایە. 	 DP: Het is een romantisch weerbericht.


ئەو لەبەرچاوی هەموو خوێندکارەکاندا ئامەنەی پێ وتم، ئەمە منی زۆر بێزار کرد 	 hij het zei tegenover de hele klas, en ik voelde me echt vreselijk.


وە کاتی هەستان پرتەقاڵییە 	 De tijd dat je wakker bent is oranje.


(ئێمه‌ش نیگامان بۆ کرد) وتمان: مه‌ترسه و دڵنیابه چونکه به‌ڕاستی هه‌ر تۆ به‌رزو سه‌رکه‌توویت. 	 Wij (Allah) zeiden: "Vrees niet! Voorwaar, jij zult de overhand krijgen.


بەڵام هەڵبژاردەی هەواڵی من لە Long News بۆ ساڵی ڕابردوو، ئەمە بوو: ئاو لەسەر مانگ دۆزرایەوە. 	 Maar mijn langetermijn nieuwsbericht van het jaar was deze, water gevonden op de maan.


ئه‌وه‌ی له‌و سزایه ده‌رباز بکرێت له‌و ڕۆژه‌دا، ئه‌وه به‌ڕاستی ئیتر دیاره که خوا ڕه‌حمی پێکردووه و شایسته‌ی میهره‌بانی ئه‌و بووه، ئه‌و ده‌رباز بوونه سه‌رفرازیه‌کی ئاشکرایه. 	 Indien zij van iemand op dien dag wordt afgewend, zal God genadig omtrent hen zijn geweest, en dat eene blijkbare verlossing zijn.


له‌م هاوه‌ڵه‌وه داده‌گرین گه‌ر ڕێی پێداین 	 We zouden van deze peer downloaden als deze dat toeliet.


ئەمە بە نزیکەیی ژمارەی کاژێری پێویستە بۆ درووستکردنی سیستەمی وتار-بۆ-تێکستی کاری. 	 Dit is ongeveer het aantal benodigde uren om een operationeel spraak-naar-tekst-systeem te trainen.


بەیداخ 	 banner


(مۆسیقا) (مۆسیقا) (کۆتایی مۆسیقا) (چەپڵەلێدان) زۆر سوپاس. 	 (Stemmen) (Muziek) (Applaus) TM: Heel erg bedankt.


له شه‌ڕ و خراپه‌ی ئه‌وه‌ی که وه‌سوه‌سه و خه‌ته‌ره و خه‌یاڵ ده‌خاته دڵه‌وه که (خه‌ناسه). بریتیه له‌وه‌ی که وه‌سوه‌سه فڕێ ده‌داته سینه و دڵ و ده‌رونی خه‌ڵکییه‌وه. 	 Dat hij mij bevrijde van de boosheid van den luisteraar, die snoode gedachten inblaast en zich dan verborgen terugtrekt.


باڵی به‌زه‌یی و میهره‌بانی خۆت نه‌وی بکه بۆ ئه‌و ئیماندارانه‌ی که شوێنت که‌وتوون. 	 En gedraag u met zachtmoedigheid omtrent de ware geloovigen die u volgen.


(پێکەنین) ئەم وانە ڤیدیۆییانە کارەسات بوون. 	 (Gelach) Deze videolessen waren een ramp.


هەفتەی رابردوو بیل کلیتۆن لە خەڵاتکردنی بەرنامەی (تی ئی دی) دا وتی ئەم باروودۆخە چاوەروان نەکراوە یەکسان نیە، ڕاست نیە، وە سەقامگیرنیە 	 Vorige week zei Bill Clinton op de TED Awards: "Deze situatie is ongekend, ongelijk, onrechtvaardig en onstabiel."


جا کاتێك له‌کارێکی خێر ده‌بیته‌وه، خۆت ماندوو بکه به‌کارێکی خێری تره‌وه. 	 Als gij uwe prediking zult geëindigd hebben, arbeidt dan om God voor zijne gunsten te dienen.


ئایا نابینیت به‌ڕاستی ئێمه چۆن شه‌یتانه‌کان ده‌نێرینه سه‌ر خوانه‌ناسان، به‌گه‌رمی هانیان ده‌ده‌ن بۆ تاوان و گوناهو خراپه. 	 Heb jij niet gezien dat Wij de satans naar de ongelovigen gezonden hebben om hen op te stoken?


ئه‌ویش که‌ڵکی ته‌واوی له هۆکاره‌کان وه‌رده‌گرت. 	 Daarop volgde hij een weg.


مالایالام 	 Malayalam


بە هۆی خواستی زۆر لە سەر کاکاو، چاندنی کاکاویش پەرەی سەند، کە تەنها لە ناوچە کەمەرەییەکان دەچێنرێت. 	 Om aan de enorme vraag te beantwoorden, was er een toename van de cacaoteelt nodig die enkel rond de evenaar kan groeien.


ئینجا کاتێك که نائومێد بوون له پاشا، له که‌نارێکه‌وه بۆ خۆیان ده‌ستیان کرد به‌چپه‌و ڕا گۆڕینه‌وه گه‌وره‌که‌یان وتی: باشه، ئه‌ی نه‌تان زانی که بێگومان باوکتان به‌ڕاستی په‌یمانێکی لێ وه‌رگرتوون و خوایشی کردووه به شایه‌ت به‌سه‌رتانه‌وه، پێشتریش ئاشکرایه که چیتان کرد به یوسف و پیلانتان گێڕا دژی، ئیتر من هه‌رگیز ئه‌م سه‌ر زه‌مین و وڵاته به‌جێ ناهێڵم هه‌تا باوکم مۆڵه‌تم ده‌دات، یاخود خوا فه‌رمانێك بدات له قازانجم بێت، ئه‌و زاته‌ش چاکترینی دادوه‌رانه. 	 Toen zij wanhoopten aan de beslissing van hem (Yôesoef), overleg plegend in het geheim, zei de oudste van hen: "Weten jullie niet dat jullie vader een belofte van jullie heeft aanvaard in de Naam van Allah? Jullie waren eerder nalatig met Yôesoef Daarom zal ik het land nimmer verlaten totdat mijn vader mij toestemming geeft, of Allah aan mij de beslissing geeft.


ڕۆژێک لە ڕۆژان، نەخۆشیەکی ترسناک بوو بە هەڕەشە بۆ سەر ژیانی منداڵان . 	 Er was eens een vreselijke ziekte die kinderen trof.


ئایا ئه‌وانه هه‌واڵی گرنگی قه‌ومه‌کانی پێش خۆیان پێ نه‌گه‌یشتووه (به‌تایبه‌تی) قه‌ومی نوح و عادو ثمود، قه‌ومی ئیبراهیم و نیشته‌جێکانی مه‌دیه‌ن (قه‌ومی شوعه‌یب)، هه‌روه‌ها ڕه‌فتار نزم و بێ ڕه‌وشته‌کان (قه‌ومی لوط)، جا هه‌موو ئه‌و نه‌ته‌وانه پێغه‌مبه‌ره‌کانیان به‌به‌ڵگه‌و نیشانه‌ی ئاشکرایان بۆ هێنان، جا به‌ڕاستی وه‌نه‌بێت خوا سته‌می لێکردبن، به‌ڵکو ئه‌وان سته‌میان له خۆیان کرد. 	 Is tot hen niet de mededeling gekomen over hen die er voor hun tijd waren, het volk van Noeh en de 'Aad en de Thamoed en het volk van Ibrahiem en de bewoners van Madjan en de ondersteboven gekeerde steden, tot wie hun gezanten met de duidelijke bewijzen kwamen. God was niet zo dat Hij hun onrecht aandeed, maar zij deden zichzelf onrecht aan.


هه‌ر ئه‌مه‌شه دین و ئاین و به‌رنامه‌ی تاکو ته‌نهای ئێوه، (به‌رنامه‌ی یه‌کخواناسی)و من په‌روه‌ردگارتانم، پارێزکاربن و خۆتان له نافه‌رمانی من بپارێزن. 	 Deze uw godsdienst is een godsdienst, en ik ben uw Heer; vreest mij dus.


کەواتە ئەمە یەکەم وانەیە. 	 Dus dat is de eerste les.


و پێویستە ئەمە بسەلمێنین. 	 We moesten het bewijzen,


سوێند به‌خوا به‌ڕاستی ئێمه په‌یامی حه‌ق و ڕاستیمان بۆ ئێوه ڕه‌وانه کردون که‌چی زۆربه‌تان حه‌زتان له حه‌ق و ڕاستی نیه ه لێی بێزارن. 	 Wij brachten u vroeger de waarheid, maar het meerendeel uwer hadden er afschuw van.


نا سوپاس 	 Nee bedankt


له‌وانه‌یه لە %٥ی کاتی خۆیان به‌ڕاستی له‌گه‌ڵ قوتابی به‌سه‌ربه‌رن به‌ڕاستی کاریان له‌گه‌ڵ بکه‌ن 	 Ze besteden misschien 5 procent van hun tijd aan naast de leerlingen zitten en met hen aan de slag gaan.


کاتێك به‌هه‌شت نزیك ده‌خرێته‌وه (له خواناسان). 	 En wanneer de tuin dichtbij gebracht wordt.


کەواتە نان بخۆ 	 Neem eten.


ئێستا لەم پیشەسازییەدا - نازانم بایەخی پێ دەدەن یان نا یاخود چەند کاتم هەیە بۆ ئەم بابەتەی تەرخان بکەم بەڵام ئەمە لە روی تەکنیکییەوە - ئەمە لە پاڵەوە 	 In die industrie - ik weet niet of het jullie interesseert, of hoeveel tijd ik heb om erop in te gaan. Maar technisch gezien - even tussen twee haakjes -


کۆدەکان دەشکێن و جیا دەبنەوە کاتێکی زۆر و هەوڵێکی زۆری دەوێت هەتا ئەو کاتەی . کە ئەوەی ویستوتە بۆت دروست دەبێت 	 Een computerprogramma kraakt en valt uit elkaar, en je moet eindeloos proberen tot het magische moment is aangebroken waarop dat wat je wilde maken, voor je ogen tot leven komt.


لە راستیدا گرنگ نیە چەند پارە خەرج دەکەیت 	 maar in feite speelt de hoeveelheid geen rol.


ئەلیس:هیچی تر نەڵێیت 	 AV: Niets aan toe te voegen.


ڕێگای زۆر هەیە بۆ بوون بە شیردەر (ڕۆۆ) بەناو (ئۆز)دا بازدەدات ئەسپێکە لە ئاسیا طادەکات، گورگێک قاچ لاری لێ پەیدا دەبێت لە بەڕازیل 	 Er zijn vele manieren om zoogdier te zijn. Een kangoeroe hupt rond in Australië. Een paard rent in Azië, en een wolf ontwikkelt steltpoten in Brazilië.


سه‌رئه‌نجام هه‌ردووکیان پێشبڕکێیان کرد بۆ ده‌رگاکه (یوسف بۆ کردنه‌وه و ئه‌ویش بۆ داخستن) ژنه‌که توانی ده‌ستی له کراسه‌که‌ی گیر بکات و له پشته‌وه دڕاندی، ئه‌وسا هه‌ردووکیان له به‌رده‌می ده‌رگاکه‌دا تووشی مێرده‌که‌ی هاتن، خیرا هاته قسه‌و ویستی یوسف تاوانبار بکات بۆیه وتی: باشه ئاخۆ سزای ئه‌و که‌سه چییه که وستبیتی خراپه له‌گه‌ڵ خێزانه‌که‌تدا بکات، جگه له‌وه‌ی به‌نده بکرێت یان سزایه‌کی به‌ئێش بدرێت. 	 En heiden renden naar de deur en zij scheurde zijn hemd aan de achterkant en zij troffen haar man aan bij de deur. Zij zei: "Is er een vergelding voor hem die jouw familie kwaad wil doen, anders dan gevangenzetting, of een pijnlijke bestraffing"


(خه‌ڵکینه ئێوه) کاتێك له ده‌ریادا ناخۆشی و ته‌نگانه تووشتان ده‌بێت، ئه‌وه هه‌رچی په‌رستراو هه‌یه له بیرو هۆش و باوه‌ڕتاندا نامێنێت و ون ده‌بێت جگه له‌و زاته (هاناو هاوار هه‌ر بۆ زاتی خوا ده‌به‌ن تا ڕزگارتان بکات) به‌ڵام کاتێك (فریاتان ده‌که‌وێت) و ڕزگارتان ده‌کات و ده‌تانخاته وشکانیه‌وه، ئێوه پشت له به‌رنامه‌که‌ی ده‌که‌ن و ڕوو وه‌رده‌گێڕن و نایناسن، به‌ڵکو زۆربه‌ی ئینسانه‌کان ناشوکرو سپڵه‌ن. 	 En als de tegenspoed jullie op zee getroffen heefk verdwijnt degene die jullie aanroepen, behalve Hij. Toen Hij jullie naar het kad redde, wendden jullie je af Ende mens is ondenkbaar!


دوو ساڵ پێش ئیستا، ڤیدیۆیەکم لە یوتیوبی خۆم دانا، ئەو ڤیدۆیە، ساتە ناخۆشەکانی ناو کۆبوونەوەکانی بەشداریم تێدا کردبوو پێشان دەدا. 	 Jaren geleden zette ik een video op Youtube, waarin ik stukjes naspeelde uit al die erge vergaderingen op afstand die ik heb meegemaakt.


مامۆستا ، (پارکه  ر پارمه  ر) ناوی ده  نێت ، بۆشاییه  تراجیدیه  که  تراجیک نه  ک به  هۆی ئه  وه  ی که  ناخۆشه  ، به  ڵکوو به  هۆی ئه  وه  ی شتێکه  هه  ر ده  بێت ببێت هاوڕێکه  م (دیک نۆدڵ) ده  یه  وێت بڵێت تۆ ده  توانیت ئه  و ناکۆکیه  بهێڵیته  وه  وه  ک ده  زوی که  مانچه  وه  شتێکی جوان دروست بکه  یت ئه  و ناکۆکییه  کاردانه  وه  ی هه  یه  له  کاری فۆتۆگرافدا جۆیل مێی ڕپتیز: له  سه  ره  تای ئیشکردنه  که  یدا به  وێنه  گری سه  ر شه  قامه  کان ناسراو بوو ، به  وێنه  گری جوڵه  یه  ک له  سه  ر شه  قامه  کان ، هه  روه  ها بۆ وێنه  جوانه  کانی دیمه  نی سروشتی — له  توسکانی ، له  کاپی کۆد ، ی ڕوناکی 	 De onderwijskundige Parker Palmer noemt het 'de tragische kloof'. Niet omdat het treurig is, maar omdat het onvermijdelijk is. Mijn vriend Dick Nodel zegt altijd: 'Je kunt de spanning vasthouden als een vioolsnaar en er iets moois mee maken.' Die spanning resoneert in het werk van fotograaf Joel Meyerowitz. Hij kreeg bekendheid met zijn straatfotografie, het vastleggen van momenten en met zijn prachtige landschapsfoto 's; Toscane, Cape Cod, foto' s van licht.


ئێوە بێ ئارامن لەگەڵ ئەو شتانەی کە بە خێرایی بریاریان لەسەر نادرێت 	 Je wordt ongeduldig van zaken die niet meteen opgelost raken.


ئەوەشی کە کردی بەراوردکردنی کرداری مێشکی دوو کۆمەڵ خەڵک بوو، ئەوانەی بە ئینتەرنێت قسەیان لەگەڵ دەکرد یان لەگەڵ یەکێک لە هاوکارەکانی لە گفتوگۆیەکی ڕاستەقینەدا، و بەراوردی ئەوەی کرد بە چالاکی مێشکی ئەو خەڵکانەی سەیریان دەکرد کاتێک قسەی دەکرد دەربارەی هەمان بابەت بەڵام لە ڤیدیۆیەکدا، وەک هی یوتیوب. 	 Ze vergeleek de functie van het brein van twee groepen mensen: een groep die live met haar of met een van haar medewerkers communiceerde in een dynamische conversatie, en ze vergeleek die met de hersenactiviteit van mensen die haar zagen praten over hetzelfde onderwerp, maar in een video zoals op YouTube.


هه‌ر خوایه (که هه‌موو شتێکی بۆ ڕه‌خساندوون تا ماڵ و خانووبه‌ره بۆ خۆتان دروست بکه‌ن) ماڵه‌کانتانی بۆ کردوون به‌هۆی ئارامگرتن و حه‌وانه‌وه‌و له پێست و مووی ماڵاتیش ده‌توانن شوێن و جێگه بۆ خۆتان بسازێنن، پاشان به‌ئاسانی بیگوێزنه‌وه له‌کاتی کۆچتاندا، به‌ئاسانی هه‌ڵی بده‌ن له‌کاتی نیشته‌جێ بوونتاندا و له خوری و کوڵك و مووه‌که‌ی، ده‌توانن که‌ل و په‌ل و شتومه‌ك بۆ خۆتان دروست بکه‌ن و تاماوه‌یه‌ك سوودیان لێ وه‌ربگرن. 	 En Allah maakte voor jullie jullie huizen tot plaatsen om uit te rusten en Hij maakte voor jullie de huiden van het vee tot tenten die licht zijn op de dag dat jullie reizen en op de dag dat jullie je vestigen (en Hij maakte) hun wol en hun vacht tot gebruikszaken en als een genieting voor een bepaalde tijd.


ئا ئه‌مه‌یه دروستکراوانی خوا، وه‌رن نیشانم بده‌ن بزانم ئه‌وانی ترجگه له‌وزاته، چیان دروست کردووه، نه‌خێر هیچیان دروست نه‌کردووه، به‌ڵکو سته‌مکاران هه‌میشه له گومڕاییه‌کی ئاشکرادان. 	 Laat mij dan zien wat zij geschapen hebben die er buiten Hem nog zouden zijn. Welnee, de onrechtplegers verkeren in duidelijke dwaling.


هه‌روه‌ها کوڕه‌که‌ی مه‌ریه‌م و دایکیمان کرده به‌ڵگه‌و نیشانه (له‌سه‌ر توانایی خۆمان) و ئێمه هه‌ردووکیانمان حه‌وانه‌وه له شوێنێکی بڵندو خۆش و سازگارو ئاوداردا. 	 En wij bestemden den zoon van Maria en zijne moeder tot een teeken, en wij bereidden een verblijf voor hen, op een verheven gedeelte der aarde, zijnde een plaats van vrede en zekerheid, en door stroomende bronnen bevochtigd.


(خوای گه‌وره) فه‌رمووی: ئه‌ی موسا به‌ڕاستی من تۆم هه‌ڵبژاردوه له‌ناو خه‌ڵکیدا به‌هۆی په‌یامه‌کانمه‌وه و گفتوگۆکردنیشم له‌گه‌ڵ تۆدا، جا هه‌رچیه‌کم پێبه‌خشیوویت به توندو تۆڵی بیگره‌و په‌یڕه‌وی بکه‌و ڕای بگه‌یه‌نه و هه‌میشه و به‌رده‌وام له سوپاسگوزاران به. 	 Hij (Allah) zei: "O Môesa. voorwaar, Ik heb jou uitverkoren beven de (andere) mensen, door middel van Mijn Boodschap aan jou en Mijn ij Woord. Neem dan wat Ik aan jou heb gegeven (de Taurát) en behoor tot de Dankbaren."


ئەمەش کاتێک ڕوودەدات کە خەڵکی زانیویانە ئەم شتە چیە، ئەوان ناویان لێناوە 	 Als zoiets destijds gebeurde, wisten mensen wat het was en benoemden het.


دووەم: ئەمانە ئەگەر پاداشتەکان زۆر جار لەناو دەچن و دروست دەبنەوە 	 2) Die als-dan-beloningen vernietigen vaak de creativiteit.


سوپاس بۆ گوێگرتنتان. 	 En bedankt voor het luisteren.


ئێمە ماسولکەکانی ئێسک زۆر بەکاردەهێنین کە بەشێک لە لەشمان پێک دەهێنێت دڵمان بەردەوام لێدەدات ، بەردەوام ماسولکەکان دەجوڵێن 	 We gebruiken skeletspieren zo vaak. Het is een deel van ons lichaam — ons hart klopt altijd. We bewegen onze spieren altijd.


ئەوە هێندەی ئەوە سەیرە بڵێی بەستەڵەکی باشوری زەوی لە ناوچە کەمەرەییەکان گەرمترە. 	 Dat is net zo bizar als ontdekken dat Antarctica op aarde warmer is dan de tropen.


گەڕامەوە بۆ ماڵەوە و بە دایک و باوکمم وت ئێستا چاوم بە پێاوێک کەوت کە کارێکی زۆری نەبوو وە تا ڕادەیەک دەم و چاوێکی ناشرین و پێکەنیناوی هەبوو مامۆستای خوێندنگەشە 	 Ik kwam thuis en zei tegen mijn ouders: "Ik heb een man ontmoet: heeft niet veel werk, nogal lelijk, met een vreemde stem, en hij geeft les op school.


ئینجا ئه‌وه بوو له ده‌ست ئێوه هه‌ڵاتم کاتێک ترسام (له‌سه‌ر کوشتنی هه‌ڵه بمکوژنه‌وه)، ئیتر په‌روه‌ردگارم دانایی پێبه‌خشیووم و کردوومی به یه‌کێک له پێغه‌مبه‌ران. 	 Daarom ontvluchtte ik u, dewijl ik u vreesde; maar mijn Heer heeft mij wijsheid geschonken en mij tot een zijner gezanten aangewezen.


پێش ئەوەی بێینە ناو نەخۆشخانە مۆدێرنەکانمانەوە. 	 Iedereen is weleens in een ziekenhuis geweest.


بنه  مایه  کی سه  ره  کیە له  بیرکاری دا 	 Zo doen we dat. We ontwikkelden talrijke mobiele apps, die elk een bepaald concept in de wiskunde uitleggen.


(ئه‌ی پێغه‌مبه‌ر (صلی الله علیه وسلم) ئه‌ی ئیماندار) بڵێ: سوپاس و ستایش بۆ خوای میهره‌بان، سڵاو له‌سه‌ر ئه‌و به‌ندانه‌ش که هه‌ڵی بژاردووه، ئایا ئه‌و خوا میهره‌بانه چاکتره (که بپه‌رسترێت و په‌یڕه‌وی به‌رنامه‌که‌ی بکرێت) یان ئه‌وانه‌ی ئه‌وان ده‌یکه‌نه شه‌ریک و هاوه‌ڵ بۆی؟ 	 Zeg (O Moehammad): "Alle lof zij Allah en vrede voor Zijn dienaren en degenen die Hij verkoos." Is Allah beter, of wat zij (Hem) aan deelgenoten toekennen?


به‌ڵکو ته‌نها من بپه‌رستن که هه‌ر ئه‌مه‌یه ڕێگه‌و ڕێبازی ڕاست و دروست. 	 En zeide ik niet: Vereert mij; dit is de ware weg.


یاساى هەشتەم: هێز هەمیشە یەکسان نابێت بە سەرکەوتن. 	 Regel nummer acht: Kracht staat niet gelijk aan succes.


به‌ڕاستی به‌نده‌کانی من (ئه‌ی شه‌یتانی نه‌فرین لێکراو) هیچ ده‌سه‌ڵاتی تۆیان له‌سه‌ر نابێت و هه‌وڵ و کۆششی تۆ کاریان تێ ناکات و په‌روه‌ردگاری تۆ (ئه‌ی ئیماندار) به‌سه بۆ پارێزگاری و پاڕاستنت. 	 "want over Mijn dienaren heb jij geen gezag." Jouw Heer is goed genoeg als voogd.


یارمەتیم دەدەن بۆ ئەوەی گوێم لێبگیڕێت. 	 Ze helpen me om gehoord te worden.


هاوکاتگەری: کارانیە 	 Synchroniseren: UIT


ئه‌ی داود: به‌ڕاستی ئێمه تۆمان کردۆته جێنشین له‌م وڵاته‌دا، فه‌رمانڕه‌وایی له نێوان خه‌ڵکدا له‌سه‌ر بنچینه‌ی حه‌ق و ڕاستی ئه‌نجام بده، هه‌رگیز شوێنی ئاره‌زوو مه‌که‌وه، تا نه‌بێته هۆی گومڕاکردن و لادانت له ڕێبازی خوا، چونکه بێگومان ئه‌وانه‌ی له ڕێبازی خوا لاده‌ده‌ن، سزای به ئێش و پڕ ئازار بۆیان ئاماده‌یه، به‌هۆی فه‌رامۆشکردنی ڕۆژی لێپرسینه‌وه. 	 O David! wij hebben u aangewezen, als een uitverkoren vorst op de aarde; oordeel dus tusschen de menschen met waarheid, en volg niet uw eigen hartstocht, opdat hij u niet van Gods weg doe afdwalen; want zij die van Gods weg afdwalen, zullen eene ernstige straf ondergaan, dewijl zij den dag van hulp hebben vergeten.


وەک پزیشکێک، دەزانم کاتێک نەخۆشێک پێدەنێتە قۆناغێکی پێشکەوتووەوە، گەشتن بە چارەسەری تەواوەتی قورسە، ئەگەر مەحاڵ نەبێت. 	 En als dokter weet ik dat, eens dat een ziekte vergevorderd is, een remedie vinden moeilijk, zoniet onmogelijk wordt.


ئایا باڵنده‌کانیان نه‌بینیوه‌و سه‌رنجیان نه‌داون چۆن له هه‌وای ئاسماندا بارهێنراون بۆ فڕین؟، کێ ده‌توانێت ڕایانبگرێت به‌ئاسمانه‌وه جگه له خوای گه‌وره (هه‌وا، چرکه‌یه‌کی زۆر که‌مه، که‌چی ئه‌م هه‌موو جۆره باڵه فڕه تیایدا به سه‌ربه‌ستی ده‌فڕێت، بێگومان ئه‌م ڕه‌حمه‌ته‌ی خوا هه‌موو فڕۆکه‌و باڵه فڕێکی ده‌ست کردی ئاده‌میزادیشی گرتۆته‌وه، که له بنه‌ڕه‌تدا ده‌ستکاری خوای باڵاده‌ستن)، به‌ڕاستی ئا له‌وه‌دا به‌ڵگه‌و نیشانه‌ی زۆر هه‌ن بۆ که‌سانێك باوه‌ڕ ده‌هێنن. 	 Niemand dan Allah houdt hen vast. Voorwaar, daarin is zeker een Teken voor een volk dat gelooft.


بە دوودڵییەوە پیاوەکە ڕییداین بچینە ژورەوە لەسەر زەویەکە دانیشین 	 Ietwat aarzelend liet de man ons binnen en we gingen op de grond zitten.


بۆیە لەجیاتی ئەوە بیرم کردەوە دەکرا بیرۆکەیەکی باشتر بێت .بڕۆیشتبامایە ماڵەوەو بۆی بنوسم 	 Misschien kon ik maar beter naar huis gaan om het op te schrijven.


ئه‌وانه‌ی که بێ باوه‌ڕ بوون له ده‌سته‌ی ده‌سه‌ڵاتداری قه‌ومه‌که‌ی و بڕوایان به پێشهاتی قیامه‌ت و زیندوو بوونه‌وه‌و لێپرسینه‌وه نه‌بوو و له ژیانی دنیادا له نازو نیعمه‌تی زۆر به‌هره‌وه‌رمان کردبوون وتیان، ئه‌م پێغه‌مبه‌ره ته‌نها به‌شه‌رێکه وه‌ك ئێوه، له‌و شتانه ده‌خوات که ئێوه لێی ده‌خۆن و له‌و شتانه ده‌خواته‌وه که ئێوه لێی ده‌خۆنه‌وه. 	 En de opperhoofden van zijn volk, dat niet geloofde, dat de ontmoeting des volgenden levens loochende, en aan hetwelk wij overvloed in dit leven schonken, zeiden: Dit is slechts een mensch zooals gij zijt: hij eet van hetgeen gij eet. En hij drinkt van hetgeen gij drinkt.


ئه‌وه‌ی ئێوه په‌رستوتانه من هیچ کات نایپه‌رستم. 	 En ik zal nooit een aanbidder worden van wat jullie aanbidden.


بەوەیا ئەزانم کە کارێکم هەبوو پێویستی بە سەرکەوتنی دوو پاس و ئینجا سەرکەوتنی میترۆ بوو، کۆتاییەکانی هەفتە ئەچووم بۆ کتێبخانەکە بۆ دەرکردنی بابەت. 	 Ik had eens een baan waarvoor ik twee bussen en de metro moest nemen, elke ochtend. Ik ging tijdens het weekend naar de bib om leesvoer te kiezen.


هه‌ر کاتێك خوانه‌ناسان ده‌سه‌ڵاتیان هه‌بێت و ئێوه‌یان ده‌ست بکه‌وێت، ئه‌وه ده‌بنه دوژمنتان و ده‌ست و زمانیان به‌خراپه درێژ ده‌که‌ن بۆتان (به‌هه‌رچی بۆیان بکرێت) ئه‌وانه پێیان خۆش بووه و ئاواتیان خواستووه که ئێوه له ئایینه‌که‌تان هه‌ڵگه‌ڕێنه‌وه. 	 Als zij de overhand over jullie krijgen, zullen zij vijanden voor jullie zijn. En zij zullen jullie met het kwaad raken door hun handen en hun tongen, en zij verlangen ernaar dat jullie niet zouden geloven.


ئایا پێویستیان پێیەتی ؟ ئایا بەکاری دەهێنن لە ماڵەوە ؟ قاقایەک وە ئەوەی دواترزانیم ئەوەبوو کە خەڵک بە ڕاستی لە گۆڕان دەترسن وەک شتە بۆ ماواییەکان نەیان دەویست هیچ گۆڕان کاریەکی تیادا بکرێت 	 Hebben ze het nodig? Willen ze het in hun huis? (Gelach) Wat ik toen besefte is dat ze niet echt iets wilden veranderen aan wat er al was, ze wilden de binnenkant niet veranderen.


بۆیه (دان) چه‌ندین فێرخوازی خودی ده‌ناسێنێت که‌ئه‌م کۆرسانه ده‌بینن به‌ڕاسته‌وخۆ له ئه‌نته‌رنێت، هه‌ر له‌خۆیانه‌وه به‌ده‌ست پێشخه‌ری خۆیان، وه ئه‌وه‌ش زۆر سه‌ر سوڕهێنه‌ره چونکه ئه‌م خه‌ڵکانه ناتوانن که‌متر گرنگی بده‌ن به نمره‌کان 	 Dan vertegenwoordigt al die autodidacten die op hun eigen manier deze internetcursus aanpakken, op eigen initiatief, en het is verbazingwekkend omdat deze mensen er niet om malen of ze er punten voor krijgen.


دەزانین .ئاستی برسییەتی بەرز و نزم دەکات 	 We weten dat er pieken en dalen in hongercycli zjin


باشە ، بەخۆشحاڵییەوە ناوی نەخۆشییەکە دەسڕینەوە وە حکومەتەکان یارمەتی دانەکانیان زیاتر دەکەن 	 BG: Nou, hopelijk hebben ze het begrepen en gaan de regeringen hun portemonnee even openen.


بۆ ماوه‌یه‌ک به‌جێم هێشت، ئه وکاته لافاوێک هات ده‌ستی به‌هاتنه‌ده‌ره‌وه به‌ره‌و ڕووی به‌نده‌ره‌که کرد 	 Maar ik wendde me even af, en een stroming sleurde hem mee richting de pier.


ئێمه هه‌ردوولا (دنیا په‌رستان و خوا په‌رستان) له به‌خششی په‌روه‌ردگارت به‌هره‌وه‌ر ده‌که‌ین، بێگومان به‌خششی په‌روه‌ردگارت سنووردارو قه‌ده‌غه کراو نیه له دنیادا. 	 Wij verleenen de gaven van uwen Heer aan dezen en aan genen; want Gods gaven zullen niemand worden geweigerd.


لە سوکە خەو و چاو نوقاندنێکی کورت، شەپۆڵەکانی مێشکمان لێکچووی هەمان شەپۆڵەکانی مێشکن لە کاتی بەئاگایی. 	 In de lichte slaap en de REM lijken onze hersengolven erg op die wanneer we wakker zijn.


لەوەدەچێت ڕوداوێکی دڵتەزێن توانای ئەوەی هەبێت ژیانێکی کەمتر لە پەشیمانیت پێبدات 	 Een traumatische gebeurtenis kan dus blijkbaar je potentieel ontsluiten om een leven te leiden met minder spijt.


زۆر ناچینە ناوەرۆکی بابەتەکەوە تەنها ئاماژە بە ئەو ئامارانە دەکەین. 	 Dus kom je volgens mij niet zo ver met je verhaal door gebruik te maken van deze abstracte statistieken.


ڕۆژی قیامه‌ت دێت و هه‌موو که‌سێک دوو که‌سی له‌گه‌ڵدایه، یه‌کێکیان ده‌یگه‌یه‌نێت و ئه‌وه‌ی تریشیان شایه‌ته به‌سه‌ریه‌وه. 	 En iedere ziel zal komen; en bij haar zal een geleider en een getuige zijn.


زیندووان و مردووانیش هاوتای یه‌ك نین بێگومان خوا ڕاستی ده‌دات به‌گوێی هه‌ر که‌سێکدا بیه‌وێت به‌ڵام تۆ ئه‌ی پێغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم ناتوانیت په‌یامه‌که‌ت بگه‌یه‌نیت به‌و که‌سانه‌ی که له‌ناو گۆڕدان (مه‌به‌ست کافرانه که وه‌ك مردوو نابیستن و ئه‌گه‌ر بشبیستن سوودی لێ وه‌رناگرن). 	 En de levenden zijn niet gelijk aan de doden. Voorwaar, Allah doet horen wie Hij wil, maar jij krant degenen die in de graven zijn niet doen horen.


بەڕوونی دیاربوو کە ئەوە ساتە وەختێکی گران بوو زۆر ئازار بەخش بوو 	 Het was natuurlijk een heel moeilijke tijd -- echt pijnlijk.


با وابڵێین که ئێمه ده‌چین بۆ مۆزه‌خانه به پارچه‌یه‌که‌وه، باشه؟ 	 We gaan naar een museum met een tablet.


بەشێکی زۆر لەوانە بەردەست نەدەکەوتن، لەگەڵ ئەوەشدا دۆزینەوەیان ئاسان نەبوو وەك کتێبە بیانییەکان 	 Er waren er niet zo veel, en niet zo makkelijk te vinden als buitenlandse boeken.


قیرغی 	 Kirgizisch


تەنیا بە لەخۆڕازیبوونەوە بڕۆین." 	 Je moet gewoon trots rondlopen.


کاتێ مناڵ بوم 	 Tijdens mijn kindertijd


ئه‌ی ئه‌وانه‌ی باوه‌ڕتان هێناوه، فه‌رمانبه‌ردارو گوێڕایه‌ڵی خواو پێغه‌مبه‌رو فه‌رمانڕه‌واکان بکه‌ن که له خودی خۆتانن (له بیروباوه‌ڕو پابه‌ندیدا)، خۆ ئه‌گه‌ر له شتێکدا بوو به‌کێشه‌تان ده‌رباره‌ی حوکمی خوایی، ئه‌وه ئه‌و کێشه‌یه بگێڕنه‌وه بۆ لای خواو پێغه‌مبه‌ره‌که‌ی (صلی الله علیه وسلم) (که قورئان و سوننه‌ت ده‌گه‌یه‌نێت)، ئه‌گه‌ر ئێوه باوه‌ڕتان به‌خواو به ڕۆژی قیامه‌ت هه‌یه، (ڕه‌فتارکردنتان) به‌و شێوه‌یه چاکترین و جوانترین سه‌رچاوه‌یه بۆ چاره‌سه‌ری کێشه‌کانتان. 	 O geloovigen! gehoorzaamt God en gehoorzaamt den gezant; en hun onder u die de macht uitoefenen; en indien gij omtrent eene of andere zaak verschilt, brengt dan uw geschil voor God en den profeet, indien gij in God en den jongsten dag gelooft; dit is beter en de beste wijze van beslissing.


(موسا ڕووی کرده خه‌ڵکه‌که) وتی: په‌روه‌ردگاری من په‌روه‌ردگاری ئێوه‌ش و په‌روه‌ردگاری باو باپیرانی دێرینیشتانه. 	 Mozes zeide: Uw Heer en de Heer uwer voorvaderen.


" من دەمەوێت پارێزگاری لەو منداڵانە بکەم کە لە کوشنی دواوە دادەنیشن . " بروا ناکەم کەس لەم هۆلەدا هەبێت بلێت 	 "Ik wil gewoon kinderen op de achterbank beschermen", dan zal volgens mij niemand in deze zaal zeggen:


ئێستا شویان نەکردووە و دەیانەوێ بەردەوام بن زیاتر بخوێنن و کار بکەن. 	 Nu zijn ze niet getrouwd en willen ze verder studeren, om een carrière te hebben.


ئەو میکانیزمانە چین کە یارمەتی خەڵک ئەیەن ڕزگارییان بێت؟ 	 Wat zijn de mechanismen die mensen laten overleven?


وێنه‌كان 	 Afbeeldingen


(گاور و جوو) هه‌موویان یه‌کسان و چوونیه‌ک نین، به‌ڵکو له خاوه‌نانی کتێب ده‌سته‌یه‌ک له ئیماندارانیان هه‌ن، ئایه‌ته‌کانی خوا له‌کاته‌کانی شه‌ودا ده‌خوێننه‌وه‌و نوێژده‌که‌ن و سوژده ده‌به‌ن (موسڵمانن به‌هه‌موو واتایه‌ک). 	 Niet allen van de Lieden van de Schrift zijn hetzelfde: (er is) een groep onder hen die standvastig is en zij lezen de Verzen van Allah in een gedeelte van de nacht voor, terwijl zij zich neerbuigen (in hun Shalât).


هەروەها ئەم شتە بەڕاستی ئاسانە بۆ فێربونەوە، بە پشتبەستن بەوەی کە بنچینەیەکی بەهێزتان هەیە لە خەمڵاندندا. خەمڵاندنی بیرکاریانە -- پێی ئەڵێین جێبەجێکردنی پرۆسەکانی بیرکاری لە جیهانی دەوروبەرمان -- ئەمە قورسە بۆ وتنەوە 	 Dit is heel makkelijk opnieuw te leren, op voorwaarde dat je een sterke basis hebt in het wiskundig redeneren. Dit noemen we de toepassing van wiskundige processen in de wereld om ons heen. Dit is moeilijk om aan te leren.


بە پێچەوانەی زۆربەی گوتەکان دەربارەیان، گوتەیەکی تر هەیە کە زانستیانە زۆر دروستە. 	 Veel gezegden zijn onwaar, maar deze over het olifantengeheugen is wetenschappelijk juist.


ئه‌وانه‌ی که ڕیا بازن و به ڕووکه‌ش نوێژ ده‌که‌ن و ده‌یانه‌وێت خۆیان ده‌ربخه‌ن و (ئیمانداران بخه‌ڵه‌تێنن). 	 die vertoon willen maken


په‌روه‌ردگارا به‌ڕاستی من هه‌ندێ له وه‌چه و خێزانم له دۆڵێکی وشکی بێ کشتوکاڵدا جێنشین کردووه، له‌پاڵ ماڵه پیرۆزه‌که‌تدا، له پاڵ (بیت الحرام) دا، په‌روه‌ردگارا، بۆیه لێره نیشته‌جێم کردن تا به‌چاکی نوێژو خواپه‌رستی ئه‌نجام بده‌ن، جاداواکارم دڵی هه‌ندێك له‌و خه‌ڵکه که‌مه‌ندکێش بکه‌یت بۆ لایان و له ڕزق و ڕۆزی جۆراو جۆر به‌هره‌مه‌ندیان بکه‌یت، بۆئه‌وه‌ی سوپاسگوزاری بکه‌ن. 	 Onze Heer, ik heb enkelen van mijn nakomelingen in een vallei zonder gewas bij Uw heilige huis laten wonen, onze Heer, om de salaat te verrichten. Maak dan dat de harten van sommige mensen toeneiging tot hen krijgen en voorzie met vruchten in hun levensbehoeften; misschien zullen zij dank betuigen.


ئەمە هەر بەشێکە لە ڤیدیۆکە ئەم ڤیدیۆیە لەلایەن بۆکۆ حەرامەوە گیرابوو ، بۆ بەڵگەی مانی کچەکان .وە لە سەرچاوەیەکەوە ڤیدیۆکەم دەستکەوت 	 Dit is een beeld van de video die Boko Haram opnam om te laten zien dat ze nog leefden, en via een bron kreeg ik hem in handen.


چۆن ئەوە بکەین؟ بۆیە ئەوەی کردمان ئەوەبوو، پلانێکی جیهانی کارکردنمان دانا، و لە %١٠ ئەو پارەیەی کە ئێستا لەهەر وڵاتێک کۆی دەکەینەوە هەڵدەگرین و دەیخەینە کۆمەکی جیهانیەوە وە ئێمە باشترین مێشکی شێرپنجەی پرۆستاتمان هەیە لە جیهاندا کە چاودێری ئەو پارەیە دەکات وە هەموو ساڵێک کۆدەبنەوە و ژمارەی ئەولەویەتە بنچینەیەکان دەناسێنن وە ساڵی پار ئەوە تاقیکردنەوەیەکی باشتر بوو. 	 Hoe doen we dat? We maakten een wereldactieplan. We nemen 10 procent van wat in elk land wordt opgehaald en stoppen dat in een wereldfonds. De beste prostaatkanker-wetenschappers ter wereld zorgen voor dat fonds. Ze komen elk jaar samen en bepalen de eerste prioriteit. Vorig jaar was dat een betere screeningtest maken.


لە هەموو شوێنێک خەڵک دەیەوێ جێگیربێت ڕاف واڵدۆ ئیمێرسن پێمان دەڵێ بەڵام تەنها بە شێوەیەک" کە جێگیر نین ئایە هیچ هیوایەک هەیە بۆ ئێمە؟" 	 Overal "willen mensen zeker zijn," zei Ralph Waldo Emerson, "maar slechts in zoverre we onzeker zijn, is er hoop voor ons."


بارکردن هەڵوەشایەوە. دەتەوێ تۆمارەکانت بسڕینەوە؟ 	 Upload afgebroken. Wilt u uw opnamen verwijderen?


بت په‌رستان وتیان: (ئێمه ئه‌وه نازانین) باو باپیرانمان بینیوه ئاوایان کردووه (ئێمه‌ش وا ده‌که‌ین)... 	 Zij antwoordden: Neen; maar wij zagen dat onze vaderen hetzelfde deden.


ئه‌وسا ئێمه وه‌حیمان نارد بۆ موسا که: به عه‌ساکه‌ت بماڵه به ده‌ریاکه‌دا، (هه‌ر که ئه‌و کاره‌ی کرد) ده‌ریا شه‌ق بوو و هه‌ر ڕێگه و شه‌قامێکی ده‌وره درا به شه‌پۆلی گه‌وره‌ی ئاو، که وه‌ک کێوی گه‌وره و مه‌زن وابوو (ئاوه‌که هه‌ڵدرایه‌وه دوانزه کۆڵانی بۆ دوانزه تایه‌فه‌که‌ی نه‌وه‌ی ئیسرائیل دروست کردو به نێوانیاندا په‌ڕینه‌وه)... 	 En wij bevalen Mozes door openbaring, zeggende: Sla de zee met uwen staf. En toen hij haar had geslagen werd zij in twaalf afdeelingen verdeeld; ieder deel, dat een pad was, scheen een groote berg.


ئێمه  داتاکانی (بەرنامەی نەتەوە یەکگرتوەکان بۆ ئایدز) مان له  سایتی (گاپ ماینده  ر) ه  وه  وه  رگرتووه  	 We hebben de UNAIDS data op de Gapminder.com site gezet.


کەواتە ئەو تەکنەلۆجیایەی کەدەمەوێت بدوێم لەبارەیەوە بۆ جیهانی سێیەمە، بۆ جیهانە گەشەکردوەکەیە بەڵام، وابزانم جێبەجێکردنی فراوانتری هەیە چونکە زانیاری زۆر گرنگە لە سیستەمی چاودێری تەندروستی 	 De technologie waarover ik het wil hebben, is bedoeld voor de derde wereld, voor de ontwikkelingslanden, maar ze heeft, denk ik, een veel bredere toepassing, omdat informatie zo belangrijk is in de gezondheidszorg.


ئه‌وسا پێغه‌مبه‌ره‌که‌یان پێی وتن: به‌ڕاستی نیشانه‌ی پاشایه‌تی طالوط ئه‌وه‌یه: سندووقه‌که‌تان بۆ دێته‌وه‌و، ئاسووده‌یی و ئارامی تێدایه له لایه‌ن په‌روه‌ردگارتانه‌وه‌یه، هه‌روه‌ها هه‌ندێک پاشماوه‌ی به‌نرخ و که‌لپوری تێدایه له‌وه‌ی که بنه‌ماڵه‌ی موسا و بنه‌ماڵه‌ی هاروون به‌جێیان هێشتووه‌و له‌کاتێکدا که فریشته هه‌ڵیده‌گرن و ده‌یهێننه‌وه بۆتان، به‌ڕاستی هه‌ر له‌وه‌دا به‌ڵگه‌و نیشانه‌ی ته‌واو هه‌یه بۆتان ئه‌گه‌ر باوه‌ڕدارن. 	 De profeet zeide tot hen: een teeken van zijn rijk zal zijn, dat de arke waarin de Godheid woont, tot u zal komen en ook de reliquieën, welke door de gezinnen van Mozes en Aäron zijn achtergelaten. Engelen zullen u die brengen.


وەڵامەکە ڕەنگە پەیوەست بێت بەو بیرۆکانەی کە باس دەکرێن، بەڵام هیچ کام لە بییردۆزەکان بە تەواوی ڕون نین. 	 Het antwoord kan afhangen van het concept waarnaar men kijkt, maar het voelt soms als een vervormde zen-koan.


(دووباره) لاوازکراو ژێرده‌سته‌کان به زۆردارو ده‌سه‌ڵاتداره‌کان ده‌ڵێن: نا، وانیه، به‌ڵکو پیلان و نه‌خشه‌ی شه‌وانه ڕۆژ بوو که فه‌رمانتان پیاده‌داین که بڕوامان به خوا نه‌بێ و (شوێنی ڕێگه‌و ڕێبازی نه‌که‌وین)، هاوه‌ڵی بۆ بریار بده‌ین، (پاشان هه‌موان) په‌شیمانی له ده‌رونیاندا ده‌شارنه‌وه (به‌تایبه‌تی کاتێك که) ئه‌و سزاو تۆڵه‌یان بینی که بۆیان ئاماده‌یه، (ئه‌وسا ئیتر) کۆت و زنجیرمان کرده گه‌ردنی ئه‌وانه‌ی که بێبڕوا بوون، مه‌گه‌ر پاداشتیان له‌بری کارو کردوه‌کانیان نیه؟!. 	 En degenen die volgengen waren, zuilen tot degenen die hoogmoedig weren zeggen: "Het was zelfs (jullie) list gedurende de nacht en de dag, toen jullie ons opriepen om niet in Allah te geloven en om naast Hem afgoden toe te kennen." En zij zullen de spijt verbergen wanneer zij de bestraffing zien en Wij ketenen om de nekken van degenen die ongelovig waren leggen.


بەڵێ، ئامانجی تێسلا هەموو کات پلانێکی ٣ هەنگاو بووە کە هەنگاوی یەکەم بە ئۆتۆمبێلێکی گران بە قەبارەیەکی کەم بەرهەم دەهێنرێت هەنگاوی دوو: نرخێکی ناوەند بە قەبارەیەکی بەرهەمهێنانی ناوەند هەنگاوی سێهەمیش بە نرخێکی کەم قەبارەیەکی بەرهەمهێنانی زۆر 	 EM: Ja, het is altijd het doel van Tesla geweest, om drie stappen te doorlopen. Het eerste type is een dure wagen, waarvan er weinig zijn. Het tweede type: gemiddelde prijs met een gemiddelde oplage. Het laatste type: lage prijs, massaproductie.