Ay g'araŋ gaaray mo, ya araŋ fay d'ay diyaŋ, sanda mate kaŋ ay n'araŋ nya-izey kulu gaaray, Ifraymu jama kulu nooya. 	 et proiciam vos a facie mea sicut proieci omnes fratres vestros universum semen Ephraim


da kuku kayna, da kuku beeri, da kuku kwaaray, 	 herodium et cycnum et ibin


Yahuda bonkoono Yehoyacim, Yosiya izo koytara jiiri taacanta ra no, sanni woone fun Rabbi do ka kaa Irimiya do ka ne: 	 et factum est in anno quarto Ioachim filii Iosiae regis Iuda factum est verbum hoc ad Hieremiam a Domino dicens


Gaakasina kaŋ i go ga margu hanantey se ciine ra, nga neeya: Kal araŋ ma te mate kaŋ cine ay na lordi no Almasihu margey se kaŋ go Galatiya laabo ra: 	 de collectis autem quae fiunt in sanctos sicut ordinavi ecclesiis Galatiae ita et vos facite


Ay ya Rabbi no, araŋ Irikoyo kaŋ n'araŋ fattandi Misira laabo ra zama ay ma ciya araŋ Irikoyo. Ay ya Rabbi no, araŋ Irikoyo.» 	 ego Dominus Deus vester qui eduxi vos de terra Aegypti ut essem vester Deus


A ize fo mo maa Refa, da Resef, da nga ize Tela, Tela ize Tahan, 	 porro filius eius Rapha et Reseph et Thale de quo natus est Thaan


A ze nda nga kaŋ goono ga funa hal abada abadin, kaŋ na beene da haŋ kaŋ go a ra, da ganda nda haŋ kaŋ go a ra, da teeku nda haŋ kaŋ go a ra din taka. A ne: «Murayyaŋ si no koyne, 	 et iuravit per viventem in saecula saeculorum qui creavit caelum et ea quae in illo sunt et terram et ea quae in ea sunt et mare et quae in eo sunt quia tempus amplius non erit


Ni ma te mo haŋ kaŋ ga saba da haŋ kaŋ ga boori Rabbi diyaŋ gaa. Zama ni ma goro baani, ni ma furo mo ka du laabu hanna kaŋ Rabbi ze ni kaayey se ka ne nga ga ni no nd'a din. 	 et fac quod placitum est et bonum in conspectu Domini ut bene sit tibi et ingressus possideas terram optimam de qua iuravit Dominus patribus tuis


A ye ka ne i se koyne: Wa fuwo ziibandi, wa batamey toonandi nda borey kaŋ i wi yaŋ, gaa araŋ ma fatta taray. I binde fatta, i goono ga wi gallo ra. 	 et dixit ad eos contaminate domum et implete atria interfectis egredimini et egressi sunt et percutiebant eos qui erant in civitate


Oho, i donda laabu kaana, I mana Rabbi sanno cimandi, 	 ipsi viderunt opera Domini et mirabilia eius in profundo


Boroyaŋ go no kaŋ yaŋ ga laabu hirri seeda hibandi, I ga alman kuruyaŋ kom, k'i kuru ngey boŋ se. 	 alii terminos transtulerunt diripuerunt greges et paverunt eos


Amma zama Irikoy na taali gar i do, a ne: «Guna, jirbiyaŋ ga kaa, yaa no Rabbi ci: kaŋ yaŋ ra ay ga alkawli taji sambu Israyla* kunda da Yahuda kunda se. 	 vituperans enim eos dicit ecce dies veniunt dicit Dominus et consummabo super domum Israhel et super domum Iuda testamentum novum


Laalante no boro kulu kaŋ na Rabbi goyo din te da forgay. Laalante no nga mo kaŋ na nga takuba ganji kuro din. 	 maledictus qui facit opus Domini fraudulenter et maledictus qui prohibet gladium suum a sanguine


i naagu ngey nya-izey da ngey laabukoyey gaa. I na laaliyaŋ gaara ngey boŋ gaa da zeyaŋ ka ne ngey ga Irikoy asariya gana kaŋ i no Irikoy tamo Musa kambe ra. I ne mo ngey ga Rabbi iri Irikoyo lordey d'a farilley, d'a hin sanney kulu gana, ka goy d'ey. 	 omnis qui poterat sapere spondentes pro fratribus suis optimates eorum et qui veniebant ad pollicendum et iurandum ut ambularent in lege Dei quam dederat in manu Mosi servi Dei ut facerent et custodirent universa mandata Domini Dei nostri et iudicia eius et caerimonias eius


Amma kulu nda yaadin ay mana i sanney cimandi, kala waato kaŋ ay kaa, ay di nin d'ay mo. A go mo, ni bayra jara beera, i man'a ci ay se. Ni gaabu ka bisa baaro kaŋ ay maa din. 	 non credebam narrantibus donec ipsa venissem et vidissent oculi mei et probassem vix medietatem mihi sapientiae tuae fuisse narratam vicisti famam virtutibus tuis


Woone, manti saca din izo no? Manti Maryama no ga ti nyaŋo mo? A nya izey mo, manti Yakuba da Yosi da Siman da Yahuda no? 	 nonne hic est fabri filius nonne mater eius dicitur Maria et fratres eius Iacobus et Ioseph et Simon et Iudas


Zama a go, iri goono ga bokoyaŋ haw fari ra. Kal ay bokwa go, a tun ka kay. Araŋ bokoy mo go, i kaa k'a windi. I sombu ay bokwa se.» 	 putabam ligare nos manipulos in agro et quasi consurgere manipulum meum et stare vestrosque manipulos circumstantes adorare manipulum meum


A goono ga nafa boobo hay mo bonkooney se kaŋ ni dake iri boŋ iri zunubey sabbay se. I gonda hina mo iri d'iri almaney boŋ. I go ga te haŋ kaŋ kaan ngey se, iri mo, iri kayna gumo. 	 et fruges eius multiplicantur regibus quos posuisti super nos propter peccata nostra et in corporibus nostris dominantur et in iumentis nostris secundum voluntatem suam et in tribulatione magna sumus


Dawda mo na sargay feema cina noodin Rabbi se ka sargay kaŋ i ga ton yaŋ da saabuyaŋ sargayyaŋ salle a ra. A hẽ Rabbi gaa. Nga mo tu a se da danji kaŋ fun beene ka kaŋ ganda feema ra ka sargay kaŋ i ga ton ŋwa. 	 et aedificavit ibi altare Domino obtulitque holocausta et pacifica et invocavit Dominum et exaudivit eum in igne de caelo super altare holocausti


da boro zambar waranza cindi hinka, kaŋ i kulu wayboroyaŋ no kaŋ yaŋ mana furo aru ce fo. 	 animae hominum sexus feminei quae non cognoverant viros triginta duo milia


Za Arower kaŋ go Arnon gooro me, da za kwaara din kaŋ go gooro ra mo, ka koy hala Jileyad, iri mana kwaara fo gar kaŋ mongo iri se. Zama Rabbi iri Irikoyo n'i kulu nooyandi iri se. 	 ab Aroer quae est super ripam torrentis Arnon oppido quod in valle situm est usque Galaad non fuit vicus et civitas quae nostras effugeret manus omnes tradidit Dominus Deus noster nobis


Hay kulu bananta maan. Woodin sabbay se wa te laakal ka hin araŋ boŋ adduwa teeyaŋ se. 	 omnium autem finis adpropinquavit estote itaque prudentes et vigilate in orationibus


Zama Yahuda bonkoono Zedeciya n'a daabu ka ne: «Ifo se no ni goono ga annabitaray te ka ne: ‹Yaa no Rabbi ci: A go, ay ga gallo wo daŋ Babila bonkoono kambe ra, a g'a ŋwa mo. 	 clauserat enim eum Sedecias rex Iuda dicens quare vaticinaris dicens haec dicit Dominus ecce ego dabo civitatem istam in manu regis Babylonis et capiet eam


Zama yaa no Rabbi ci ay se: «Ay ga goro ay laakal gaa, Ay ga guna mo za nango kaŋ ay go, Sanda korni kaŋ ra sinda buuda wayno kaari ra, Wala mo sanda harandaŋ buuda cine heemar waate korni ra.» 	 quia haec dicit Dominus ad me quiescam et considerabo in loco meo sicut meridiana lux clara est et sicut nubes roris in die messis


Zama se a kaa yaamo, a ye kubay ra mo. A maa mo go ga tugu kubay ra. 	 frustra enim venit et pergit ad tenebras et oblivione delebitur nomen eius


A Izo ra mo no iri du fansayaŋ, iri zunubey yaafayaŋo nooya. 	 in quo habemus redemptionem remissionem peccatorum


I ga hima teeku bonday futoyaŋ kaŋ goono ga ngey boŋ haawi kufo bangandi. Handariyayzeyaŋ no kaŋ go boŋdaray ra. Irikoy na kubay bi tik kaŋ ga duumi soola ka jisi i se. 	 fluctus feri maris despumantes suas confusiones sidera errantia quibus procella tenebrarum in aeternum servata est


Ya ay Irikoyo, ma fongu ay gaa woone wo boŋ. Ma si naanay goy kaŋ ay te ay Irikoyo windo sabbay se, d'a haggoyyaŋ mo se tuusu. 	 memento mei Deus meus pro hoc et ne deleas miserationes meas quas feci in domo Dei mei et in caerimoniis eius


Wiciri kambu sargay teeyaŋo waate, kal ay tun ay boŋ kaynandiyaŋ ra, ay kwaayo d'ay alkuba go tooranteyaŋ. Ay binde sombu ay kangey boŋ k'ay kambey salle Rabbi ay Irikoyo gaa. 	 et in sacrificio vespertino surrexi de adflictione mea et scisso pallio et tunica curvavi genua mea et expandi manus meas ad Dominum Deum meum


I goray nangey mo neeya: Beyer-Seba, Molada, Hazur-Suwal, 	 habitaverunt autem in Bersabee et Molada et Asarsual


Irikoy g'i naŋ i ma goro baani, I goono ga fulanzam yaadin cine mo, Amma a moy goono ga laakal d'i fondey. 	 dedit ei Deus locum paenitentiae et ille abutitur eo in superbiam oculi autem eius sunt in viis illius


Zama hal abada darza kaŋ iri ga du neesiyaŋo ga baa ka bisa iri kankami kayna, alwaati kayniyaw wane neesijo. 	 id enim quod in praesenti est momentaneum et leve tribulationis nostrae supra modum in sublimitatem aeternum gloriae pondus operatur nobis


I ga farhã nda cimi, I ga maa kaani d'i hin ka du saaray. 	 gaudentque vehementer cum invenerint sepulchrum


Saaya din Laban da Betuwel tu a se ka ne: «Hayo wo, Rabbi do no a fun. Iri wo si hin ka salaŋ ni se ilaalo wala ihanno. 	 responderunt Laban et Bathuel a Domino egressus est sermo non possumus extra placitum eius quicquam aliud tecum loqui


Woodin se binde, yaa no Rabbi Kundeykoyo ci annabey boŋ: A go, ay g'i ŋwaayandi nda kobto forto, Ay m'i tilasandi i ma tay hari haŋ, Zama Urusalima annabey do no Irikoy wangay fun ka koy laabo hirrey kulu me. 	 propterea haec dicit Dominus exercituum ad prophetas ecce ego cibabo eos absinthio et potabo eos felle a prophetis enim Hierusalem est egressa pollutio super omnem terram


Alfaga mo ga sasabandiyaŋ te bora se a zunubo kaŋ a te din sabbay se taaley din afo kulu ra. Rabbi g'a yaafa a se mo. Hamno kaŋ cindi mo ga ciya alfaga wane, mate kaŋ ŋwaari nooyaŋo go.» 	 rogans pro illo et expians reliquam vero partem ipse habebit in munere


Amma da boro ga dira cin, boro ga kati, zama kaari si bora ra.» 	 si autem ambulaverit nocte offendit quia lux non est in eo


Zama ay ga ne araŋ se: d'araŋ adilitara mana bisa asariya* dondonandikoy da Farisi fonda borey wano, yaadin gaa araŋ si furo beene koytara ra, baa kayna. 	 dico enim vobis quia nisi abundaverit iustitia vestra plus quam scribarum et Pharisaeorum non intrabitis in regnum caelorum


Dawda ne arwaso kaŋ na baaro ci nga se din se: «Ni ya mana gaa boro no?» A tu ka ne: «Ay ya yaw fo ize no, Amalek boro.» 	 dixitque David ad iuvenem qui nuntiaverat ei unde es qui respondit filius hominis advenae amalechitae ego sum


Ay ga subu daŋ mo saajey ra ni almaney se, ni ga ŋwa ka kungu mo. 	 faenum ex agris ad pascenda iumenta et ut ipsi comedatis ac saturemini


A wane suba iri kaa ka to Zidon. Yuliyos mo rongome Bulos se. A yadda Bulos ma koy nga corey do, zama a ma du gaakasinay. 	 sequenti autem die devenimus Sidonem humane autem tractans Iulius Paulum permisit ad amicos ire et curam sui agere


I binde tu Yesu se ka ne: «Iri si bay.» Nga mo ne i se: «Ay mo si ci araŋ se dabari kaŋ dumi no ay goono ga hayey din te d'a. 	 et respondentes Iesu dixerunt nescimus ait illis et ipse nec ego dico vobis in qua potestate haec facio


Woodin banda, waato kaŋ Hezron gonda jiiri waydu a na Macir Jileyad baaba ize way fo hiiji. Hezron margu nd'a, a na Segub mo hay a se. 	 post haec ingressus est Esrom ad filiam Machir patris Galaad et accepit eam cum esset annorum sexaginta quae peperit ei Segub


‹Iri ma kaaru ka koy ka wongu nda Yahuda. Iri m'a humburandi, iri ma daarandi ka furo a ra, iri ma bonkooni fo sinji a bindo ra, kaŋ ga ti Tabeyal izo.› 	 ascendamus ad Iudam et suscitemus eum et avellamus eum ad nos et ponamus regem in medio eius filium Tabeel


Jinde fo mo fun beena ra ka ne: «Boro woone ga ti ay Izo kaŋ ay ga ba, nga kaŋ ay ga maa a kaani gumo.» 	 et ecce vox de caelis dicens hic est Filius meus dilectus in quo mihi conplacui


Ma ni kamba sambu ay boŋ sap-sap! Ma s'ay humburandi mo nda ni humburandiyaŋ harey. 	 manum tuam longe fac a me et formido tua non me terreat


Woodin sabbay se no ay goono ga suuru nda hay kulu borey kaŋ Irikoy suuban sabbay se, zama ngey mo ma du faaba kaŋ go Almasihu Yesu ra da hal abada darza. 	 ideo omnia sustineo propter electos ut et ipsi salutem consequantur quae est in Christo Iesu cum gloria caelesti


Hala nd'ay bumbo, d'ay nya-izey, d'ay zankey, iri go ga nooru da ntaaso garaw daŋ i gaa. Ay g'araŋ ŋwaaray, iri ma fay nda nooru nda hari wo sanni! 	 et ego et fratres mei et pueri mei commodavimus plurimis pecuniam et frumentum non repetamus in commune istud aes alienum concedamus quod debetur nobis


Wa seeda liiliwal sinji laabo ra. Wa hilli kar ndunnya dumey kulu ra, Wa ndunnya dumey fay waani hal i ma gaaba nd'a. Wa Ararat da Minni da Askenazu mayrayey ce, I ma margu a gaa. Wa wonkoy daŋ i se, Wa naŋ bariyey ma kaaru sanda do bi cine. 	 levate signum in terra clangite bucina in gentibus sanctificate super eam gentes adnuntiate contra illam regibus Ararat Menni et Aschenez numerate contra eam Thapsar adducite equum quasi bruchum aculeatum


Zama i goono ga annabitaray te araŋ se da tangari ay maa ra. Amma ay wo, Rabbi, ay ne ay man'i donton. 	 quia falso ipsi prophetant vobis in nomine meo et non misi eos dicit Dominus


Kaayey kaŋ yaŋ wangu ka maa ay sanney, i haamey bare ka ye i zunubey gaa haray, ka de-koy fooyaŋ gana mo zama ngey ma may i se. Israyla dumo da Yahuda dumo na sappa kaŋ ay te in d'i kaayey game ra din tunandi. 	 reversi sunt ad iniquitates patrum suorum priores qui noluerunt audire verba mea et hii ergo abierunt post deos alienos ut servirent eis irritum fecerunt domus Israhel et domus Iuda pactum meum quod pepigi cum patribus eorum


Kambe kulu kaŋ go ay ra kaŋ si ize hay, a g'a kaa. Wo kulu mo kaŋ ga izeyaŋ hay, a g'a hanse, zama a ma izeyaŋ hay ka tonton. 	 omnem palmitem in me non ferentem fructum tollet eum et omnem qui fert fructum purgabit eum ut fructum plus adferat


Nangey din fu me kutijey ga naagu ay Fuwo me kutijo gaa, tak. I meyey casantey mo ga naagu ay meyo casanta gaa no, tak. Cinari hinne no in d'ey game ra. I n'ay maa hanna ziibandi nda ngey fanta harey kaŋ i te din, woodin se no ay n'i ŋwa ay futa ra. 	 qui fabricati sunt limen suum iuxta limen meum et postes suos iuxta postes meos et murus erat inter me et eos et polluerunt nomen sanctum meum in abominationibus quas fecerunt propter quod consumpsi eos in ira mea


Araŋ ma dira Rabbi araŋ Irikoyo banda, ka humbur'a, k'a lordey gana. Araŋ ma hangan a sanno se, ka may a se, ka naagu a gaa. 	 Dominum Deum vestrum sequimini et ipsum timete mandata illius custodite et audite vocem eius ipsi servietis et ipsi adherebitis


Kala annabey izey kaŋ yaŋ go Yeriko maan ka kaa Iliyasu do. I ne a se: «Ni mana bay kaŋ Rabbi ga ba ka ni windi koyo sambu ni jine hunkuna, wala?» A ne: «Oho, ay bay. Wa dangay.» 	 accesserunt filii prophetarum qui erant in Hiericho ad Heliseum et dixerunt ei numquid nosti quia hodie Dominus tollet dominum tuum a te et ait et ego novi silete


da ni bare ka ye ka kaa Rabbi ni Irikoyo do koyne, nin da ni izey, k'a gana d'araŋ biney kulu d'araŋ fundey kulu mo, hay kulu kaŋ ay go ga ni lordi nd'a hunkuna, 	 reversus fueris ad eum et oboedieris eius imperiis sicut ego hodie praecipio tibi cum filiis tuis in toto corde tuo et in tota anima tua


Borey kaŋ yaŋ goono g'ay fundo ceeci, Naŋ i ma haaw, i boŋ ma haw mo. Borey kaŋ yaŋ ga farhã d'ay hasaraw, Naŋ i ma ye banda ka di kayna. 	 esto mihi in Deum protectorem et in locum munitum ut salvum me facias quoniam firmamentum meum et refugium meum es tu


Yaa no Rabbi Kundeykoyo ci: A go, ya nin boŋbeeraykoyo, ay ga gaaba nda nin, Zama ni zaaro kaa, Alwaato kaŋ ay ga ni alhakko bana nooya. 	 ecce ego ad te superbe dicit Dominus Deus exercituum quia venit dies tuus tempus visitationis tuae


Amma waato kaŋ a bay kaŋ Bitros jinde no, a mana meyo fiti farhã sabbay se, amma a bare ka zuru ka koy baaro ci borey se ka ne: «Bitros go windo me gaa ga kay.» 	 et ut cognovit vocem Petri prae gaudio non aperuit ianuam sed intro currens nuntiavit stare Petrum ante ianuam


Musa ne Haruna se: «Ifo no borey wo te ni se hala nda ni ma zunubi beeri candi ka kande i boŋ?» 	 dixitque ad Aaron quid tibi fecit hic populus ut induceres super eum peccatum maximum


D'a na hanandiyaŋ farilla toonandi hal a ga ye ka hanan koyne, kal i ma lasaabu a se jirbi iyye. 	 et postquam fuerit emundatus septem dies numerabuntur ei


Kal a maa Laban ize arey sanney, i go ga ne: «Yakuba na iri baaba harey kulu sambu. Iri baabo arzaka ra no a du darza woone kulu.» 	 postquam autem audivit verba filiorum Laban dicentium tulit Iacob omnia quae fuerunt patris nostri et de illius facultate ditatus factus est inclitus


Bonkoono, ni go ga guna, kala ni di boro himandi bambata fo. Himando go, a ga beeri. A nyaaleyaŋo mo beeri, a go ga kay ni jine. A alhaalo mo ga humburandi. 	 tu rex videbas et ecce quasi statua una grandis statua illa magna et statura sublimis stabat contra te et intuitus eius erat terribilis


Asaf baytu fo no. Daahir, Irikoy ya gomnikoy no Israyla se, Ngey kaŋ gonda bine hanante se no. 	 intellectus Asaph ut quid Deus reppulisti in finem iratus est furor tuus super oves pascuae tuae


I kaa da waasi. Kal i na Maryama nda Yusufu gar, da attaciriya kaŋ go garba ra ga kani. 	 et venerunt festinantes et invenerunt Mariam et Ioseph et infantem positum in praesepio


Amma borey kaŋ yaŋ ga yana din, i ga yana ka hima sanda gooru ra koloŋay kaŋ go tondi kuukuyaŋ boŋ. I kulu go ga hẽ, afo kulu nga laala sabbay se. 	 et salvabuntur qui fugerint ex eis et erunt in montibus quasi columbae convallium omnes trepidi unusquisque in iniquitate sua


Irikoy no ga ti ay wongu fu beero. A ga furo toonantey jine fondey ra. 	 Deus qui accingit me fortitudine et conplanavit perfectam viam meam


Nga no ga ti Rabbi iri Irikoyo, A ciitey go ndunnya kulu ra. 	 patres nostri in Aegypto non intellexerunt mirabilia tua non fuerunt memores multitudinis misericordiae tuae et inritaverunt ascendentes in mare mare; Rubrum


Israyla izey mo fay da nango din jirbey din ra. Boro kulu koy nga kunda da nga almayaaley do. Boro kulu tun noodin ka koy nga tubo do mo. 	 filii quoque Israhel reversi sunt per tribus et familias in tabernacula sua in diebus illis non erat rex in Israhel sed unusquisque quod sibi rectum videbatur hoc faciebat


Amma d'a si ba nin d'ey ma goro baani, amma a ga ba nga ma wongu nda nin, kala ni m'a windi nda wongu daaga. 	 sin autem foedus inire noluerint et receperint contra te bellum obpugnabis eam


Woodin se mo araŋ ma fongu: araŋ wo, waato araŋ ya dumi* cindey boroyaŋ no gaahamo ra. Borey kaŋ ga ne ngey ya dambanganteyaŋ no ga ne araŋ se borey kaŋ yaŋ si dambangu*. Dambanguyaŋo din ga ti wo kaŋ borey ga te da ngey kambey gaaham gaa. 	 propter quod memores estote quod aliquando vos gentes in carne qui dicimini praeputium ab ea quae dicitur circumcisio in carne manufacta


A na Mowab mo kar, a n'i kanandi sorro-sorro ka naŋ i ma kani ganda. A na sorro hinka candi kaŋ yaŋ i ga wi, sorro fo kubante mo kaŋ i ga naŋ da fundi. Mowab borey binde ciya Dawda tamyaŋ, i goono ga kand'a se jangal. 	 et percussit Moab et mensus est eos funiculo coaequans terrae mensus est autem duos funiculos unum ad occidendum et unum ad vivificandum factusque est Moab David serviens sub tributo


A ciya binde, jiiri hinzanta ra Yahuda bonkoono Yehosafat kaa Israyla bonkoono do. 	 in anno autem tertio descendit Iosaphat rex Iuda ad regem Israhel


A na nga yoy sambandi kwaara banda, dayo me gaa, wiciri kambu waati kaŋ cine wayborey ga koy hari guruyaŋ. 	 cumque camelos fecisset accumbere extra oppidum iuxta puteum aquae vespere eo tempore quo solent mulieres egredi ad hauriendam aquam dixit


A ga tondi kuuku yaŋ windi ka du kuray do, A ga kobto tayo kulu dumi ceeci. 	 numquid fiduciam habebis in magna fortitudine eius et derelinques ei labores tuos


Kala hiyo dabarikwa kaa a do ka ne a se: « He! Ifo no woone, nin kaŋ go ga jirbi? Ma tun ka ni Irikoyo ce. Hambara Irikoy ga fongu iri gaa, iri ma si halaci.» 	 et accessit ad eum gubernator et dixit ei quid tu sopore deprimeris surge invoca Deum tuum si forte recogitet Deus de nobis et non pereamus


Kwaara batukoy gonda danawtaray, i kulu sinda bayray. I kulu hansiyaŋ no kaŋ gonda beebetaray, I si waani ŋwafuyaŋ. Hindirikoyaŋ, kanikoyaŋ, dusungu baakoyaŋ no. 	 speculatores eius caeci omnes nescierunt universi canes muti non valentes latrare videntes vana dormientes et amantes somnia


Woodin sabbay se no, guna, ay ga ni margu ni kaayey banda. Ni ga to ni saara do laakal kanay ra. Ni moy si di masiiba kulu kaŋ ay ga candi ka kande nango wo ra bo.» Diyey ye ka kaa bonkoono do da sanno din. 	 idcirco colligam te ad patres tuos et colligeris ad sepulchrum tuum in pace ut non videant oculi tui omnia mala quae inducturus sum super locum istum


Amma Yesu bare ka nga talibey guna. A deeni Bitros gaa ka ne: «Ma ye ka fun ay banda, nin Saytan* wo, zama ni miiley manti Irikoy wane yaŋ no, amma borey wane yaŋ no.» 	 qui conversus et videns discipulos suos comminatus est Petro dicens vade retro me Satana quoniam non sapis quae Dei sunt sed quae sunt hominum


Farisi* fonda boro fooyaŋ kaa, i sintin ka kakaw da Yesu. I goono ga beene alaama fo ceeci a do, k'a si. 	 et exierunt Pharisaei et coeperunt conquirere cum eo quaerentes ab illo signum de caelo temptantes eum


Bangandi kaŋ ay di himando, sanda bangando kaŋ ay di waato kaŋ a kaa zama nga ma gallo halaci sabbay se. Bangandey binde, i ga hima nda bangando kaŋ ay di Kebar isa me gaa cine. Ay gande biri mo. 	 et vidi visionem secundum speciem quam videram quando venit ut disperderet civitatem et species secundum aspectum quem videram iuxta fluvium Chobar et cecidi super faciem meam


Gaa no a na noodin borey hã naŋ kaŋ a go ka ne: «Mana kaaruwa din kaŋ go Enam fonda me gaa waato?» I ne: «Kaaruwa kulu si no kaŋ te nango wo ra.» 	 interrogavit homines loci illius ubi est mulier quae sedebat in bivio respondentibus cunctis non fuit in loco isto meretrix


Rabbi malayka* mo tun Jilgal ka kaa Bokim. A ne: «Ay no k'araŋ fattandi araŋ ma fun Misira laabo ra. Ay kande araŋ mo laabo kaŋ ay ze d'a araŋ kaayey se din ra, kaŋ ay ne ay s'ay alkawlo tunandi in d'araŋ game ra, abada. 	 ascenditque angelus Domini de Galgal ad locum Flentium et ait eduxi vos de Aegypto et introduxi in terram pro qua iuravi patribus vestris et pollicitus sum ut non facerem irritum pactum meum vobiscum in sempiternum


Amma koyo tu ka ne i ra afo se: ‹Ay bora, ay mana ni zamba bo. Manti zaari fo far-far'ize banandi boŋ no iri wafaku? 	 at ille respondens uni eorum dixit amice non facio tibi iniuriam nonne ex denario convenisti mecum


A goy-teeri beerey neeya: Zadok izo Azariya ga ti alfaga*. 	 et hii principes quos habebat Azarias filius Sadoc sacerdos


Nangu kaŋ sinda haw, i ŋwaari garba ga hanan, Amma yeeji gaabi do i ga te tontoni boobo. 	 ubi non sunt boves praesepe vacuum est ubi autem plurimae segetes ibi manifesta fortitudo bovis


Yesu ye ka fatta koyne ka koy teeko me gaa. Borey marga go ga kaa a do, nga mo goono g'i dondonandi. 	 et egressus est rursus ad mare omnisque turba veniebat ad eum et docebat eos


Wayna fattanta ngey mo ga koy lamba, Ka kani ngey tuguyaŋ guusey ra. 	 ut erudiret principes eius sicut semet ipsum et senes eius prudentiam doceret


Ndunnya kulu goono ga goro kaŋ sinda fitina, kala laakal kanay. I ga tun da farhã dooni mo. 	 conquievit et siluit omnis terra gavisa est et exultavit


Hilciya wane, Hasabiya no. Yedaya wane, Netanel no. 	 Elciae Asebia Idaiae Nathanahel


Hari taaci go no kaŋ yaŋ ga kayna ndunnya boŋ, Amma i gonda laakal gumo: 	 quattuor sunt minima terrae et ipsa sunt sapientiora sapientibus


Iddanta, Itreyam, Dawda wande Egla ize no. Woodin yaŋ no i hay Dawda se Hebron ra. 	 sextus quoque Iethraam de Agla uxore David hii nati sunt David in Hebron


Zama i na dumey din ize wayey sambu ngey boŋ se, da ngey izey mo se. Yaadin gaa kunda hananta diibi nda laabu waani kundey dumey nooya. Oho, hala mo laabukoyey da yaarimey taalo baa ka bisa cindey kulu wane muraado wo ra.» 	 tulerunt enim de filiabus eorum sibi et filiis suis et commiscuerunt semen sanctum cum populis terrarum manus etiam principum et magistratuum fuit in transgressione hac prima


Araŋ wo, waato araŋ go buukoyaŋ araŋ taaley d'araŋ zunubey sabbay se. 	 et vos cum essetis mortui delictis et peccatis vestris


Woodin se binde, ya nin boro izo, kala ni ma tamtaray koyyaŋ jinay soola. Ni ma gana ka dira zaari sance, i go ga di, sanda tamtaray koyyaŋ diraw. Ni ga gana ni nango ra ka ye nangu fo waani, i go ga di. Hambara i ga te laakal ka faham, baa kaŋ day dumi kaŋ ga murte no. 	 tu ergo fili hominis fac tibi vasa transmigrationis et transmigrabis per diem coram eis transmigrabis autem de loco tuo ad locum alterum in conspectu eorum si forte aspiciant quia domus exasperans est


Amma wa jandi cindi araŋ d'a game ra, danga kambe kar zambar hinka cine, (araŋ ma si maan a gaa bo), zama araŋ ma bay fondo kaŋ no araŋ ga gana, zama araŋ mana fonda din gana ce fo.» 	 sitque inter vos et arcam spatium cubitorum duum milium ut procul videre possitis et nosse per quam viam ingrediamini quia prius non ambulastis per eam et cavete ne adpropinquetis ad arcam


Gaa no Israyla bonkoono na annabey margu, boro sanda zangu taaci cine, ka ne i se: «Ay ma koy ka Ramot-Jileyad wongu, wala ya hin suuru?» I ne: «Kala ni ma koy, zama Koy Beero g'a daŋ bonkoono kambe ra.» 	 congregavit ergo rex Israhel prophetas quadringentos circiter viros et ait ad eos ire debeo in Ramoth Galaad ad bellandum an quiescere qui responderunt ascende et dabit Dominus in manu regis


Koy guwa din binde zuru ka koy tugu Makkeda tondi guusu fo ra. 	 fugerant enim quinque reges et se absconderant in spelunca urbis Maceda


A ne a se mo: «Da ni ya Irikoy Izo no, ma ni boŋ taŋ ganda, zama i n'a hantum ka ne: ‹A ga lordi no nga malaykey se ni boŋ, i ga ni tambe ngey kambey ra mo, zama ni ma si ni ce nuku tondi gaa.› » 	 et dixit ei si Filius Dei es mitte te deorsum scriptum est enim quia angelis suis mandabit de te et in manibus tollent te ne forte offendas ad lapidem pedem tuum


Ay ne Rabbi se: «Nin no ga ti ay Irikoyo. Ya Rabbi, ma hanga jeeri ay ŋwaarayyaŋey hẽeno jinda se. 	 sicut crassitudo terrae erupta est super terram dissipata sunt ossa nostra secus infernum


Haya din binde ye ka kay, Amma ay mana hin k'a himando fayanka. Himandi fo go ga kay ay jine. Sum! Kal ay maa jinde kaŋ ne: 	 stetit quidam cuius non agnoscebam vultum imago coram oculis meis et vocem quasi aurae lenis audivi


Araŋ mo, kal araŋ m'araŋ kaayey bata toonandi. 	 et vos implete mensuram patrum vestrorum


Rabbi ne Haruna se: «Ni sinda tubu kulu i laabo ra, ni si du baa kulu mo i game ra. Ay no ga ti ni baa da ni tubo mo Israyla izey game ra. 	 dixitque Dominus ad Aaron in terra eorum nihil possidebitis nec habebitis partem inter eos ego pars et hereditas tua in medio filiorum Israhel


Woodin banda a kande zunubi se sarga yeejo. Haruna nda nga izey na ngey kambey dake yeejo boŋo gaa, zunubi se sarga wano. 	 obtulit et vitulum pro peccato cumque super caput eius posuissent Aaron et filii eius manus suas


ka fun saarayey ra Yesu tunyaŋo banda. I furo mo kwaara* hananta ra ka bangay boro boobo se. 	 et exeuntes de monumentis post resurrectionem eius venerunt in sanctam civitatem et apparuerunt multis


Ni se, ni hinne se no ay na zunubi te, Ay na haŋ kaŋ ga laala te ni jine. Zama ni ma bara nda cimi ni sanney ra, Ni ma te zaama mo waati kaŋ ni goono ga ciiti dumbu. 	 dilexisti omnia verba praecipitationis linguam dolosam


Sanno kaŋ annabi* Irimiya ci Yahuda borey da Urusalima gorokoy kulu se neeya: 	 quae locutus est Hieremias propheta ad omnem populum Iuda et ad universos habitatores Hierusalem dicens


Ya sipres* nya, ma kaati zama sedre nyaŋo kaŋ, Zama i na ibeerey ku. Ya araŋ Basan shen* nyaŋey, wa kaati, Zama tuuri lunku-lunku gaabikoono kaŋ. 	 ulula abies quia cecidit cedrus quoniam magnifici vastati sunt ululate quercus Basan quoniam succisus est saltus munitus


Ay ga kunda bambata te ni do, ay ga ni albarkandi, ay ga ni maa beerandi, ay ga naŋ ni ma ciya albarka hari. 	 faciamque te in gentem magnam et benedicam tibi et magnificabo nomen tuum erisque benedictus


Manti danga boro kulu ma haggoy da nga boŋ muraadey hinne bo, amma araŋ ra boro kulu ma haggoy da nga cala muraadey mo. 	 non quae sua sunt singuli considerantes sed et ea quae aliorum


Jirbi iyya zaari hinkanta, i ma kande yeej'ize way cindi hinka, da feeji gaaru hinka, da feeji gaaru ize way cindi taaci, jiiri fo ize yaŋ, kaŋ i kulu sinda laru. 	 in die altero offeres vitulos de armento duodecim arietes duos agnos anniculos inmaculatos quattuordecim


Yaadin mo no deene ga hima. Baa kaŋ a ga kayna, a ga hari bambata yaŋ fooma. Guna mo mate kaŋ cine danji kayna ga saaji lunku-lunku ton. 	 ita et lingua modicum quidem membrum est et magna exultat ecce quantus ignis quam magnam silvam incendit


A ne i m'a te sorro hinkanta, i n'a te mo sorro hinkanta. A ne i ma te sorro hinzanta, i n'a te mo sorro hinzanta. 	 et ait implete quattuor hydrias aqua et fundite super holocaustum et super ligna rursumque dixit etiam secundo hoc facite qui cum fecissent et secundo ait etiam tertio id ipsum facite feceruntque et tertio


Ya araŋ Urusalima* wandiyey, Ay ya ibi no, amma ay ga sogo. Wayboro bi no sanda Kedar kuuru fuwey, Kaŋ ga boori sanda Suleymanu daabuley. 	 nolite me considerare quod fusca sim quia decoloravit me sol filii matris meae pugnaverunt contra me posuerunt me custodem in vineis vineam meam non custodivi


Albarkante no boro kaŋ gaabo go ni do, Nga kaŋ fondo beerey _ganayaŋ__ go a bina ra. 	 numquid in aeternum irasceris nobis aut extendes iram tuam a generatione in generationem


Kal ay di beena feerante. Guna mo, bari kwaaray fo neeya, d'a kaarukwa kaŋ se i ga ne Naanaykoy da Cimikoy. Adilitaray ra no a ga ciiti, a ga wongu mo. 	 et vidi caelum apertum et ecce equus albus et qui sedebat super eum vocabatur Fidelis et Verax vocatur et iustitia iudicat et pugnat


da Sefatiya izey, da Hattil izey, da Pokeret-Hazzebayim izey, da Ami izey, 	 filii Saphatia filii Athil filii Phocereth qui erant de Asebaim filii Ammi


Wayboro hinka ga bara fufuyaŋ do. I g'afo sambu k'afa naŋ. 	 duae molentes in mola una adsumetur et una relinquetur


Amma adilantey biney ma kaan. I ma ngey farhãyaŋo beerandi Irikoy jine. Oho, i ma te farhã da bine kaani. 	 laboravi clamans raucae factae sunt fauces meae defecerunt oculi mei dum spero in Deum meum


I g'i daaru wayna, da handu kwaaray, da beene kundey kulu gaa, kaŋ yaŋ se i na baakasinay cabe, i may i se, i n'i gana, i n'i ceeci, i sududu i se mo. I si biriyey din margu-margu, i s'i fiji mo koyne. I ga ciya birji laabo boŋ. 	 et pandent ea ad solem et lunam et omnem militiam caeli quae dilexerunt et quibus servierunt et post quae ambulaverunt et quae quaesierunt et adoraverunt non colligentur et non sepelientur in sterquilinium super faciem terrae erunt


A nya-izey mo koy ka ganda biri a jine ka ne: «Iri ya ni bannyayaŋ no.» 	 veneruntque ad eum fratres sui et proni in terram dixerunt servi tui sumus


Ifo se no saamo ga goro nda arzaka nga kambe ra laakal dayyaŋ se, Za kaŋ a sinda fahamay? 	 quid prodest habere divitias stultum cum sapientiam emere non possit


Kaari birni kurikoyo! Kaŋ go toonante da tangari da toonye kulu, A si fay da komyaŋ mo. 	 vae civitas sanguinum universa mendacii dilaceratione plena non recedet a te rapina


Israyla kundey kulu kaa Dawda do Hebron ra. I salaŋ a se ka ne: «Guna, iri ya ni biri nda ni basi no. 	 et venerunt universae tribus Israhel ad David in Hebron dicentes ecce nos os tuum et caro tua sumus


Da beene curayzey da teeku hamey, Da hay kulu kaŋ ga gana teeku fondey ra. 	 volucres caeli et pisces maris qui perambulant semitas maris


Boro kaŋ n'araŋ ta, a n'ay ta. Boro kaŋ n'ay ta mo, a na nga kaŋ n'ay donton ta. 	 qui recipit vos me recipit et qui me recipit recipit eum qui me misit


Zaari, buru sari himando; cin mo, danji sari himando mana fun borey jine. 	 numquam defuit columna nubis per diem nec columna ignis per noctem coram populo


Nehemiya mo, kaŋ ga ti dabariko, da Alfa Ezra, kaŋ ga hantum, da Lawi borey kaŋ yaŋ ga jama kulu dondonandi, i ne jama kulu se: «Hunkuna wo zaari hanante no Rabbi araŋ Irikoyo se. Araŋ ma si te bine saray, araŋ ma si hẽ mo.» Zama borey kulu goono ga hẽ waato kaŋ i maa asariya sanney. 	 dixit autem Neemias ipse est Athersatha et Ezras sacerdos scriba et Levitae interpretantes universo populo dies sanctificatus est Domino Deo nostro nolite lugere et nolite flere flebat enim omnis populus cum audiret verba legis


Bananta ra mo, nya-izey, araŋ ma laakal da hay kulu kaŋ ga ti cimi wane, da haŋ kaŋ gonda beeray, da haŋ kaŋ gonda adilitaray, da haŋ kaŋ ga hanan, da haŋ kaŋ hima nda baakasinay, da haŋ kaŋ gonda seeda hanno mo. Da hayey din gonda booriyaŋ wala saabuyaŋ, kal araŋ ma laakal ye i gaa. 	 de cetero fratres quaecumque sunt vera quaecumque pudica quaecumque iusta quaecumque sancta quaecumque amabilia quaecumque bonae famae si qua virtus si qua laus haec cogitate


Zaaro din _kaŋ ga kaa__ ra, araŋ s'ay hã hay kulu. Haciika, haciika ay ga ci araŋ se: hay kulu kaŋ araŋ ga Baaba ŋwaaray, a g'araŋ no nd'a ay maa ra. 	 et in illo die me non rogabitis quicquam amen amen dico vobis si quid petieritis Patrem in nomine meo dabit vobis


Oho, d'ay hẽ, ay ce, Ay goono ga gaakasinay ceeci, A ga wangu ay adduwa se. 	 GIMEL sed et cum clamavero et rogavero exclusit orationem meam


Ay mana annabey din donton bo, Kulu nda yaadin i zuru. Ay mana salaŋ i se bo, Kulu nda yaadin i na annabitaray te. 	 non mittebam prophetas et ipsi currebant non loquebar ad eos et ipsi prophetabant


Tondi boŋ waney ga ti borey kaŋ yaŋ ga maa, ka sanno ta nda farhã. Amma i sinda kaaji. Jirbi kayna fooyaŋ no i ga gana, amma siyaŋ alwaato ra i ga ye banda. 	 nam qui supra petram qui cum audierint cum gaudio suscipiunt verbum et hii radices non habent qui ad tempus credunt et in tempore temptationis recedunt


A na arkuurey fuwey mo kaŋ yaŋ go Rabbi windo ra bagu-bagu, da naŋ kaŋ wayborey ga bundu tooro din kosandey kay. 	 destruxit quoque aediculas effeminatorum quae erant in domo Domini pro quibus mulieres texebant quasi domunculas luci


Uriya, Hittance. I kulu lasaabuyaŋ, boro waranza cindi iyye no. 	 Urias Hettheus omnes triginta septem


Kala Yakuba dira. Irikoy malaykayaŋ mo kubay d'a. 	 Iacob quoque abiit itinere quo coeperat fueruntque ei obviam angeli Dei


Han din hane no i na haya kaŋ i ci annabi Irimiya do toonandi, kaŋ ne: 	 tunc adimpletum est quod dictum est per Hieremiam prophetam dicentem


Ay ne bonkoono se: «Bonkoono fundo ma gay hal abada! Ifo no ga ganji ay moyduma ma hasara za kaŋ ay kaayey saarayey do gallo go, a ciya kurmu. A meyey daabirjey mo, danji n'i ŋwa.» 	 et dixi regi rex in aeternum vive quare non maereat vultus meus quia civitas domus sepulchrorum patris mei deserta est et portae eius conbustae sunt igni


I ga hanna Irikoy windo windanta cin kulu, zama i n'a batuyaŋ talfi i gaa. I ga laakal da windi meyey fitiyaŋ mo susubay kulu. 	 per gyrum quoque templi Domini morabantur in custodiis suis ut cum tempus fuisset ipsi mane aperirent fores


Haruna izey mo ga woodin yaŋ dake sargay summaara kaŋ i ga ton boŋ kaŋ go sargay feema ra, hala dullo ma ziji. A ma goro tuuro kaŋ go danjo ra din boŋ. Nooyaŋ no kaŋ danji ga ŋwa. A hawo ga kaan Rabbi se. 	 adolebuntque ea super altare in holocaustum lignis igne subposito in oblationem suavissimi odoris Domino


Zama Kanaanancey da laabo gorokoy ga maa baaru. I g'iri daŋ game, k'iri maa tuusu ndunnya boŋ. Ifo no ni ga te mo ni maa beero se?» 	 audient Chananei et omnes habitatores terrae ac pariter conglobati circumdabunt nos atque delebunt nomen nostrum de terra et quid facies magno nomini tuo


Waati kaŋ i ga ciiti a se, i ma taali dake a boŋ, A adduwa mo ma bare ka ciya zunubi. 	 de torrente in via bibet propterea exaltabit caput


Musa tu Gad da Ruben kundey se ka ne: «Araŋ nya-izey ma koy wongu do, day araŋ wo ma goro ne, wala? 	 quibus respondit Moses numquid fratres vestri ibunt ad pugnam et vos hic sedebitis


I ra boro fooyaŋ kaŋ goono ga kay noodin, waato kaŋ i maa woodin, i ne: «Boro wo, Iliya no a goono ga ce.» 	 quidam autem illic stantes et audientes dicebant Heliam vocat iste


A to jiiri waranza cindi ahakku diraw kaŋ iri te za Kades-Barneya ka koy hal iri na Zered gooro daŋandi, hala wongu borey kulu kaŋ sintin iri banda bu ka ban gata ra, danga mate kaŋ cine Rabbi ze i se ka ne. 	 tempus autem quo ambulavimus de Cadesbarne usque ad transitum torrentis Zared triginta octo annorum fuit donec consumeretur omnis generatio hominum bellatorum de castris sicut iuraverat Dominus


Ay ga ne Sirus se: ‹Ni ya ay kuruko no›. A g'ay miila kulu goy te, Hal a ma ne Urusalima se: ‹Ni ma cina›, A ma ne Irikoy windo mo se: ‹Ni daba ma sinji.› 	 qui dico Cyro pastor meus es et omnem voluntatem meam conplebis qui dico Hierusalem aedificaberis et templo fundaberis


Ni banda bora do mo no ndunnya dumey kulu ga du albarka, zama ni n'ay sanney gana.» 	 et benedicentur in semine tuo omnes gentes terrae quia oboedisti voci meae


Amma i mana tudey boŋ sududuyaŋ nangey tuusu. Hala ka kaa sohõ borey ga sargayyaŋ wi ka dugu ton tudey boŋ sududuyaŋ nangey ra. A na Rabbi windo beene meyo cina. 	 verumtamen excelsa non abstulit adhuc populus immolabat et adolebat incensum in excelsis ipse aedificavit portam domus Domini sublimissimam


Manti woodin no ay jisi ay jarga, Wo kaŋ ay n'a kawaatimandi ay barma ra? 	 nonne haec condita sunt apud me et signata in thesauris meis


Amma sanda mate kaŋ Irikoy ya naanaykoy no, iri sanno manti oho da hã'a no araŋ se. 	 fidelis autem Deus quia sermo noster qui fit apud vos non est in illo est et non


Boro boobo mo n'a cimandi noodin. 	 omnia autem quaecumque dixit Iohannes de hoc vera erant et multi crediderunt in eum


Waato kaŋ borey din margu care banda mo, i na Yesu hã ka ne: «Rabbi, sohõ no ni ga koytara ye Israyla* kambe ra?» 	 igitur qui convenerant interrogabant eum dicentes Domine si in tempore hoc restitues regnum Israhel


Musa mo na Yusufu biriyey sambu ngey banda, zama a na Israyla daŋ zeyaŋ no da gaabi ka ne: «Haciika Irikoy g'araŋ kunfa. D'araŋ ga fatta ne, araŋ ma konda ay biriyey araŋ banda.» 	 tulit quoque Moses ossa Ioseph secum eo quod adiurasset filios Israhel dicens visitabit vos Deus efferte ossa mea hinc vobiscum


Zama nin, ya ay Irikoyo, ni na woodin bangandi ay, ni tamo se ka cabe kaŋ ni ga dumi te ay se. Woodin sabbay se no ay, ni tamo du bine-gaabi ay ma adduwa te ni jine. 	 tu enim Domine Deus meus revelasti auriculam servi tui ut aedificares ei domum et idcirco invenit servus tuus fiduciam ut oret coram te


Amma wando soobay ka hẽ a jine yaadin hala jirbi iyya din, bato alwaato me-a-me ra. A ciya binde, jirbi iyyanta hane, a na jand'izo ci wando se, zama a na Samson kankam da cimi. Gaa no nga mo na feerijo ci nga dumey izey se. 	 septem igitur diebus convivii flebat apud eum tandemque die septimo cum ei molesta esset exposuit quae statim indicavit civibus suis


Han din hane binde boro ga ne: «Guna, woone wo iri Irikoyo no. Iri n'a batu, a g'iri faaba mo. Woone wo Rabbi no kaŋ iri batu. Iri ma farhã ka bine kaani te a faaba ra.» 	 et dicet in die illa ecce Deus noster iste expectavimus eum et salvabit nos iste Dominus sustinuimus eum exultabimus et laetabimur in salutari eius


Rabbi Kundeykoyo, nga no araŋ ga lasaabu Koy Hanno. Nga din ma ciya bora kaŋ araŋ ga humburu, A ma ciya araŋ se joote hari mo. 	 Dominum exercituum ipsum sanctificate ipse pavor vester et ipse terror vester


Amma d'i wangu ka daŋandi araŋ banda ngey nda ngey wongu jinayey, kal i ma du tubu hari araŋ banda Kanaana laabo ra.» 	 sin autem noluerint transire vobiscum in terram Chanaan inter vos habitandi accipiant loca


Boroyaŋ kaa mo ka fun dumey kulu ra zama ngey ma maa Suleymanu laakalo. Ndunnya bonkooney kulu kaŋ maa a laakalo baaro no k'i donton. 	 et veniebant de cunctis populis ad audiendam sapientiam Salomonis et ab universis regibus terrae qui audiebant sapientiam eius


Kaŋ i ye ka kaa ngey nya-izey do Zora da Estayol, kala i nya-izey ne i se: «Man gaa baaru kaŋ araŋ kande?» 	 reversique ad fratres suos in Saraa et Esthaol et quid egissent sciscitantibus responderunt


Iri maa i baaru, iri kambey yay. Azaaba n'iri di, da taabi mo sanda wayboro kaŋ goono ga hay-zaŋay. 	 audivimus famam eius dissolutae sunt manus nostrae tribulatio adprehendit nos dolores ut parturientem


A si kwaar'ize ceera pati ka kaa. Fitilla kaŋ maan buuyaŋ mo, a s'a wi. A ga cimi ciiti kaa taray naanay ra. 	 calamum quassatum non conteret et linum fumigans non extinguet in veritate educet iudicium


Rabbi malayka ne a se: «Ma hamo da maasa kaŋ sinda dalbu din sambu k'i dake tondo wo boŋ, ma maafa mo soogu a boŋ.» A binde n'i te yaadin. 	 cui dixit angelus Domini tolle carnes et panes azymos et pone super petram illam et ius desuper funde cumque fecisset ita


Hayey din teeyaŋ banda, Bulos na nga bina daŋ Urusalima koyyaŋ gaa, d'a na Masidoniya da Akaya mo gana. A ne i se: «D'ay koy Urusalima, tilas kala ya bisa ka koy di Roma mo.» 	 his autem expletis posuit Paulus in Spiritu transita Macedonia et Achaia ire Hierosolymam dicens quoniam postquam fuero ibi oportet me et Romam videre


Simeyon izey neeya, i almayaaley boŋ: Nemuwel, Nemuwel izey jama baaba; da Yamin, Yamin izey jama baaba; da Yacin, Yacin izey jama baaba; 	 filii Symeon per cognationes suas Namuhel ab hoc familia Namuhelitarum Iamin ab hoc familia Iaminitarum Iachin ab hoc familia Iachinitarum


Iliya ne a se: «Ma si humburu. Koy ka te haya kaŋ ni ci din, amma ma jin ka te ay se maasa kayna za sintina ka kand'a ay se. Kokor banda ma te nin da ni izo se. 	 ad quam Helias ait noli timere sed vade et fac sicut dixisti verumtamen mihi primum fac de ipsa farinula subcinericium panem parvulum et adfer ad me tibi autem et filio tuo facies postea


A ga ndunnya boro beerey fahamay ta i gaa, A ga naŋ i ma te boŋdaray saaji ra naŋ kaŋ fondo si no. 	 qui inmutat cor principum populi terrae et decipit eos ut frustra incedant per invium


Gallo wo maa ga ciya ay se farhã hari, da sifayaŋ da darza mo ndunnya dumey kulu jine, kaŋ yaŋ ga maa gomni kulu kaŋ ay ga te i se baaru. Humburkumay m'i di, i gaahamey mo ma jijiri gomni nda laakal kanay kulu sabbay se kaŋ ay ga kande gallo se. 	 et erit mihi in nomen et in gaudium et in laudem et in exultationem cunctis gentibus terrae quae audierint omnia bona quae ego facturus sum eis et pavebunt et turbabuntur in universis bonis et in omni pace quam ego faciam ei


Rabbi na zam taaci cabe ay se mo. 	 et ostendit mihi Dominus quattuor fabros


I tun Dibon-Gad ka koy zumbu Almon-Diblatayim. 	 unde egressi castrametati sunt in Elmondeblathaim


Tamar gonda kwaay kuuku nga gaahamo gaa, zama kwaay woodin yaŋ dumi no bonkoono ize wandiyey ga bankaaray d'a. Saaya din Amnon bannya na waybora kaa taray ka fu meyo saafi. 	 quae induta erat talari tunica huiuscemodi enim filiae regis virgines vestibus utebantur eiecit itaque eam minister illius foras clausitque fores post eam


Ay ga beene koytara saaf'izey no ni se. Lordi kulu kaŋ ni ga haw ndunnya ra, i jin k'a haw beena ra no. Lordi kulu kaŋ ni ga feeri ne ndunnya ra, i jin k'a feeri beena ra mo.» 	 et tibi dabo claves regni caelorum et quodcumque ligaveris super terram erit ligatum in caelis et quodcumque solveris super terram erit solutum in caelis


Sohõ, naŋ kaŋ woodin yaŋ yaafa go, sargay kulu si cindi kaŋ i ga te zunubey se koyne. 	 ubi autem horum remissio iam non oblatio pro peccato


Irikoy ne a se koyne: «Ay no ga ti Irikoy, Hina-Kulu-Koyo. Ni ma yulwa, ma hay ize boobo ka tonton. Dumi fo da dumi jama no ga fun ni gaa. Bonkooniyaŋ mo ga fatta ni banda gaa. 	 dixitque ei ego Deus omnipotens cresce et multiplicare gentes et populi nationum erunt ex te reges de lumbis tuis egredientur


Zama ya-cine no Rabbi ci, nga kaŋ na beena taka, (nga no ga ti Irikoy, ndunnya cinako, a Teeko mo. Nga no k'a sinji, a n'a taka kaŋ manti yaamo, A n'a cina a ma ciya goray nangu.) A ne: «Ay no Rabbi, afo kulu si no. 	 quia haec dicit Dominus creans caelos ipse Deus formans terram et faciens eam ipse plastes eius non in vanum creavit eam ut habitetur formavit eam ego Dominus et non est alius


Yakuba wane, Isaka wane, Ibrahim wane, Tera wane, Nahor wane, 	 qui fuit Iacob qui fuit Isaac qui fuit Abraham qui fuit Thare qui fuit Nachor


A banda kobto tiŋa mo ga ti a zamuuyaŋ haro, I goono ga lamba care gaa danga i n'i naagu care gaa no. 	 corpus illius quasi scuta fusilia et conpactum squamis se prementibus


Kaŋ Yohanna go kaso ra, a maa Almasihu goyey baaru. A na nga talibey donton Yesu do 	 Iohannes autem cum audisset in vinculis opera Christi mittens duos de discipulis suis


Alfaga beerey da Farisi fonda borey jin ka lordi ka ne da boro fo ga bay naŋ kaŋ Yesu go, a ma ci zama ngey m'a di. 	 dederant autem pontifices et Pharisaei mandatum ut si quis cognoverit ubi sit indicet ut adprehendant eum


Musa mo kaaru ka koy Irikoy do. Rabbi jinda fun tondo boŋ k'a ce ka ne: «Yaa no ni ga ci Yakuba izey se, ma ne Israyla izey se: 	 Moses autem ascendit ad Deum vocavitque eum Dominus de monte et ait haec dices domui Iacob et adnuntiabis filiis Israhel


Zama gomni no ay g'i guna nd'a, ay ma ye ka kand'ey laabo wo ra koyne. Ay g'i cina, ay si i bagu mo. Ay m'i tilam, ay si i dagu koyne. 	 et ponam oculos meos super eos ad placandum et reducam eos in terram hanc et aedificabo eos et non destruam et plantabo eos et non evellam


Yaadin mo no, d'araŋ boro kulu si hari kulu kaŋ ga ti nga wane taŋ, a si hin ka ciya ay talibi. 	 sic ergo omnis ex vobis qui non renuntiat omnibus quae possidet non potest meus esse discipulus


Maafe kaana da buuro kaŋ a soola mo, a n'i daŋ nga izo Yakuba kambe ra. 	 dedit pulmentum et panes quos coxerat tradidit


Baa boro na gomni cabe boro laalo se, A day si adilitaray dondon. Laabu cimikoy ra no a ga laala goy te, A si di Rabbi koytaray darza mo. 	 misereamur impio et non discet iustitiam in terra sanctorum inique gessit et non videbit gloriam Domini


Ay g'araŋ ta danga haw kaano, waati kaŋ ay n'araŋ kaa dumi cindey game ra, ay n'araŋ margu ka fun d'araŋ laabey ra, nangey kaŋ ay n'araŋ say-say. Yaadin gaa no ay ga hanan araŋ do dumi cindey jine. 	 in odorem suavitatis suscipiam vos cum eduxero vos de populis et congregavero vos de terris in quas dispersi estis et sanctificabor in vobis in oculis nationum


Zama arwaso ga hin ka fun kasu ra ka ciya bonkooni, baa kaŋ i n'a hay talka nga laabo ra. 	 quod et de carcere catenisque interdum quis egrediatur ad regnum et alius natus in regno inopia consumatur


Lawiti mo kaŋ go ni kwaara, ni ma si diny'a, zama nga wo sinda baa wala tubu ni banda. 	 et Levita qui intra portas tuas est cave ne derelinquas eum quia non habet aliam partem in possessione tua


Ya Irikoy, iri faaba wano, Nin kaŋ ci deyaŋ hari ndunnya me-a-me se, da ngey mo kaŋ yaŋ go teeko boŋ nangu mooro se. Muraaduyaŋ kaŋ ga dambarandi no ni ga tu d'a iri se adilitaray ra, 	 qui convertit mare in aridam in flumine pertransibunt pede ibi laetabimur in ipso


Zama Yohanna ci a se ka ne: «A si halal* ni ma goro nd'a.» 	 dicebat enim illi Iohannes non licet tibi habere eam


Sanda fari batukoyaŋ, yaadin cine no i n'a windi, I goono ga gaaba nd'a zama a na tureyaŋ goy te ay se. Yaadin no Rabbi ci. 	 quasi custodes agrorum facti sunt super eam in gyro quia me ad iracundiam provocavit ait Dominus


Woodin ga mooru nin, ni ma adilantey wi boro laaley banda, hal i ma adilantey himandi ilaaley. Woodin ga mooru nin. Ndunnya kulu Ciitikwa, manti ihanno no a ga te bo?» 	 absit a te ut rem hanc facias et occidas iustum cum impio fiatque iustus sicut impius non est hoc tuum qui iudicas omnem terram nequaquam facies iudicium


Iri wo, manti ndunnya biya no iri du bo, amma Biya kaŋ fun Irikoy do, hal iri ma hayey kaŋ Irikoy n'iri no nga gomno do bay. 	 nos autem non spiritum mundi accepimus sed Spiritum qui ex Deo est ut sciamus quae a Deo donata sunt nobis


Yaadin no iri mo. Waato kaŋ iri go zankayaŋ, iri go tamtaray ra ndunnya hayey se. 	 ita et nos cum essemus parvuli sub elementis mundi eramus servientes


Koyne, alfaga ma ji kayna dooru nga kambe wow bindi ra. 	 olei vero partem mittet in manum suam sinistram


Kaari araŋ wo kaŋ yaŋ ga kungu sohõ! Zama araŋ ga aniya ka maa haray. Kaari araŋ wo kaŋ yaŋ ga haaru sohõ! Zama araŋ ga aniya ka hẽ ka baray. 	 vae vobis qui saturati estis quia esurietis vae vobis qui ridetis nunc quia lugebitis et flebitis


To, i cimbeeri-jaŋa sabbay se no i n'i kaa. Ni mo, ni cimbeero* do no ni goono ga goro. Kala day ma si te boŋbeeray, amma ma humburu. 	 bene propter incredulitatem fracti sunt tu autem fide stas noli altum sapere sed time


A ne i se: «Ne ka guna jirbi hinza, araŋ ma ye ka kaa ay do.» Kala jama tun ka dira. 	 qui ait post tres dies revertimini ad me cumque abisset populus


Ifo se no ay fatta ka fun gunde ra hal ay ma di taabi nda bone, Ay m'ay jirbey ban haawi ra mo? 	 quare de vulva egressus sum ut viderem laborem et dolorem et consumerentur in confusione dies mei


Amma daahir ni m'a wi. Ni bumbo kambe no ga jin ka dak'a gaa, i m'a wi se, waato din gaa mo jama kulu kambe. 	 sed statim interficies sit primum manus tua super eum et post te omnis populus mittat manum


Yehu mo na nga biraw candi nda nga gaabo me. A du ka Yoram hay walhẽy bindi ra, hangawo mo fatta bina do haray. Yoram kaŋ mo nga torka ra. 	 porro Hieu tetendit arcum manu et percussit Ioram inter scapulas et egressa est sagitta per cor eius statimque corruit in curru suo


Za ni mana batama neera, manti ni wane no? Waato kaŋ ni n'a neera mo, manti ni dabaro ra day no nooro go? Mate no ni te ka hayo wo miila ni bina ra? Day manti borey se no ni taari bo, amma Irikoy se no ni taari.» 	 nonne manens tibi manebat et venundatum in tua erat potestate quare posuisti in corde tuo hanc rem non es mentitus hominibus sed Deo


Kurukoyaŋ go no laabo din ra, kaŋ yaŋ ga kani saajo ra ka ngey alman kuro batu cino ra. 	 et pastores erant in regione eadem vigilantes et custodientes vigilias noctis supra gregem suum


Woodin sabbay se no Rabbi Kundeykoyo ga faabiri taŋ Assiriya wongaari naasey ra. A darza cire mo Rabbi, Koy Beero tonyaŋ fo ga te danga danji beele cine. 	 propter hoc mittet Dominator Deus exercituum in pinguibus eius tenuitatem et subtus gloriam eius succensa ardebit quasi conbustio ignis


Albora binde ne a se: «Tun! iri ma soobay ka dira.» Amma tuyaŋ si no. Kala bora n'a sambu k'a dake nga farka boŋ. Bora binde tun ka koy nga kwaara. 	 cui ille putans eam quiescere loquebatur surge ut ambulemus qua nihil respondente intellegens quod erat tulit eam et inposuit asino reversusque est in domum suam


Immer izey, zambar fo da waygu cindi hinka no. 	 filii Emmer mille quinquaginta duo


To, yaadin gaa kal ay mo, ay ma windo wo ciya sanda Silo cine, ay ma gallo wo mo ciya laaliyaŋ sabaabu ndunnya dumey kulu se. 	 dabo domum istam sicut Silo et urbem hanc dabo in maledictionem cunctis gentibus terrae


Guna, Irikoy si naanay boro furu bo, hal abada. Goy laalo teekoy mo, a si i kayandi. 	 Deus non proiciet simplicem nec porriget manum malignis


Asibti zaari fo koyne, a furo Yahudance diina marga fuwo ra ka borey dondonandi. Boro fo go noodin kaŋ a kambe ŋwaaro suugu. 	 factum est autem et in alio sabbato ut intraret in synagogam et doceret et erat ibi homo et manus eius dextra erat arida


Zama i ma Edom laabu cindo ŋwa, Da dumi cindey kulu kaŋ i g'i ce d'ay maa,» Yaadin no Rabbi ci, nga kaŋ ga woodin te. 	 ut possideant reliquias Idumeae et omnes nationes eo quod invocatum sit nomen meum super eos dicit Dominus faciens haec


Rabbi ne a se: «Haciika, ay go ni banda. Ni ga Midiyan borey kar mo, kala i ma hima sanda boro folloŋ cine.» 	 dixitque ei Dominus ego ero tecum et percuties Madian quasi unum virum


Zama da Yasuwa n'i no fulanzamyaŋ, doŋ a si zaari fo ciine te woodin banda. 	 nam si eis Iesus requiem praestitisset numquam de alio loqueretur posthac die


Man ay gaabo hal ay ma munye? Wala ifo ga ti ay kokora hal ay ma suuru? 	 quae est enim fortitudo mea ut sustineam aut quis finis meus ut patienter agam


Woodin banda ni ga kaa Irikoy fando gaa, nango kaŋ Filistancey gata go. Ni tooyanta kwaara ra, ni ga kubay da annabiyaŋ, i goono ga zulli ka fun sududuyaŋ nango do, da moolo da can-caŋ da seese da gurumi yaŋ ngey jine. Ni g'i gar i goono ga annabitaray te. 	 post haec venies in collem Domini ubi est statio Philisthinorum et cum ingressus fueris ibi urbem obviam habebis gregem prophetarum descendentium de excelso et ante eos psalterium et tympanum et tibiam et citharam ipsosque prophetantes


Iri ibarey mo ne: «I si bay, i si di mo, kal iri ma kaa i bindo ra k'i wi, ka naŋ goyo ma ban.» 	 et dixerunt hostes nostri nesciant et ignorent donec veniamus in medio eorum et interficiamus eos et cessare faciamus opus


Haruna banda ra, boro kulu kaŋ te jiray, wala kaŋ gonda cantu, a ma si ŋwa hari hanney gaa, kala nd'a ye ka hanan. Boro kulu mo kaŋ lamba hay fo gaa kaŋ harram buuko sabbay se, wala boro kaŋ a balga haro fun no, 	 homo de semine Aaron qui fuerit leprosus aut patiens fluxum seminis non vescetur de his quae sanctificata sunt mihi donec sanetur qui tetigerit inmundum super mortuo et ex quo egreditur semen quasi coitus


Zama ni baakasinay suujo ya ibeeri no, hala beene, Ni cimo mo hala beene burey gaa. 	 laetabitur iustus cum viderit vindictam manus suas lavabit in sanguine peccatoris


Woodin sabbay se no ay g'araŋ ŋwaaray araŋ ma baakasinay tabbatandi a se. 	 propter quod obsecro vos ut confirmetis in illum caritatem


A ga ciya mo, da ni na himma daŋ ka hanga jeeri Rabbi ni Irikoyo sanno se, da ni haggoy k'a lordey kulu te, kaŋ yaŋ ay go ga ni lordi nd'a hunkuna, kulu Rabbi ni Irikoyo mo ga ni beerandi ndunnya dumi cindey kulu boŋ. 	 sin autem audieris vocem Domini Dei tui ut facias atque custodias omnia mandata eius quae ego praecipio tibi hodie faciet te Dominus Deus tuus excelsiorem cunctis gentibus quae versantur in terra


Firawna* faadancey di a. I soobay k'a sifayaŋ te Firawna jine, hal i na waybora sambu ka kond'a Firawna windo ra. 	 et nuntiaverunt principes Pharaoni et laudaverunt eam apud illum et sublata est mulier in domum Pharaonis


Za kaŋ borey wo n'ay furu, i na nango wo ziibandi ay se, i na dugu ton a ra de-koy fooyaŋ se, kaŋ yaŋ ngey bumbey wala i kaayey, wala Yahuda bonkooney si i bay. I na nango wo toonandi nda boro kaŋ sinda taali kuri. 	 eo quod dereliquerint me et alienum fecerint locum istum et libaverint in eo diis alienis quos nescierunt ipsi et patres eorum et reges Iuda et repleverunt locum istum sanguine innocentium


Ni maa ay jinda. Ma si ni hangey lutu d'ay hẽ ka gaakasinay ceeci. 	 COPH vocem meam audisti ne avertas aurem tuam a singultu meo et clamoribus


A ne a se: «Za kaŋ ni mana maa Rabbi sanno se, guna, ni ne tunanta ka fun ay do, muusu beeri ga ni kar ka wi.» A do tunanta, kala muusu n'a gar k'a wi. 	 cui ait quia noluisti audire vocem Domini ecce recedes a me et percutiet te leo cumque paululum recessisset ab eo invenit eum leo atque percussit


Ni mo, ni ma seeda Rabbi ni Irikoyo jine ka ne: «Ay kaayo ya Suriyance no, gana-gana ize. A zulli ka koy Misira ka yawtaray goray te noodin, boro ciraariyaŋ no. Noodin mo no a ciya jama bambata gaabikooni, kaŋ yulwa mo. 	 et loqueris in conspectu Domini Dei tui Syrus persequebatur patrem meum qui descendit in Aegyptum et ibi peregrinatus est in paucissimo numero crevitque in gentem magnam et robustam et infinitae multitudinis


Ma fongu day, ay ga ni hã, Boro kaŋ sinda taali doona ka halaci, wala? Wala man no i na adilante pati ce fo? 	 recordare obsecro te quis umquam innocens perierit aut quando recti deleti sint


Bonkoono binde daŋandi ka kaa Jilgal, Kimham mo daŋandi a banda. Yahuda jama kulu na bonkoono dum, nga nda Israyla jama jara mo. 	 transivit ergo rex in Galgalam et Chamaam cum eo omnis autem populus Iuda transduxerat regem et media tantum pars adfuerat de populo Israhel


Borey si duvan haŋ ka doon koyne, Baji mo ga fortu nga hankoy se. 	 cum cantico non bibent vinum amara erit potio bibentibus illam


Woone mo, nga neeya tira cale fa kaŋ i samba bonkoono Artasersiz se, ka ne: «Ni bannyey kaŋ yaŋ go isa banda, ya-cine nda ya-cine: 	 hoc est exemplar epistulae quam miserunt ad eum Artarxersi regi servi tui viri qui sunt trans Fluvium salutem dicunt


Ifo se no ni goro feeji kaley game ra? Zama ni ma di ka maa feeji kurey ceyaŋ seesa no? Ruben sata-satey ra i goono ga bina miila-miila boobo te. 	 quare habitas inter duos terminos ut audias sibilos gregum diviso contra se Ruben magnanimorum repperta contentio est


Dawda na Rabbi hã ka ne: «Ya ziji ka koy ka yanje nda Filistancey, wala? Ni g'i nooyandi ay se no?» Rabbi binde ne Dawda se: «Ma ziji, zama haciika ay ga Filistancey daŋ ni kambe ra.» 	 et consuluit David Dominum dicens si ascendam ad Philisthim et si dabis eos in manu mea et dixit Dominus ad David ascende quia tradens dabo Philisthim in manu tua


Sohõ haŋ kaŋ ni ga ci ay tamo Dawda se neeya: Haŋ kaŋ Rabbi Kundeykoyo ci neeya: «Ay na ni kaa kuruyaŋo do, feeji ganayaŋ ra, zama ni ma ciya jine boro ay jama Israyla boŋ. 	 nunc itaque sic loqueris ad servum meum David haec dicit Dominus exercituum ego tuli te cum in pascuis sequereris gregem ut esses dux populi mei Israhel


Naŋ i ma fintalyaŋ te ni kaayey baaru tirey ra. Woodin gaa no ni ga du ka gar baaru tira ra ka bay kaŋ birno din ya murteyaŋ wane no, hasaraw teeyaŋ hari mo no koyey da laabey se. I na murteyaŋ tunandi mo a ra doŋ alwaatey ra. Woodin sabbay se no i na birno din ciya kurmu. 	 ut recenseas in libris historiarum patrum tuorum et invenies scriptum in commentariis et scies quoniam urbs illa urbs rebellis est et nocens regibus et provinciis et bella concitant in ea ex diebus antiquis quam ob rem et civitas ipsa destructa est


Jama binde deeni Musa gaa. I goono ga ne: «A bisa iri se iri ma bu ganjo ra waato kaŋ iri nya-izey bu Rabbi jine. 	 et versi in seditionem dixerunt utinam perissemus inter fratres nostros coram Domino


Yaadin no ay ga ni sifa ay fundo me muudu, Ay g'ay kambey sambu ni maa ra. 	 ut sagittent in occultis inmaculatum


Laya moy sinda gaabi gumo, amma Rahila wo ga sogo, a ga boori diyaŋ gaa. 	 sed Lia lippis erat oculis Rahel decora facie et venusto aspectu


Woodin sabbay se no ay goono ga sombu Baaba jine, 	 huius rei gratia flecto genua mea ad Patrem Domini nostri Iesu Christi


I ga albarka gaara ni se, zama i sinda hari kaŋ i ga ye ni se. Zama Irikoy g'a ye ni se adilantey tunandiyaŋo waate.» 	 et beatus eris quia non habent retribuere tibi retribuetur enim tibi in resurrectione iustorum


Rabbi goy mo ni se sanda mate kaŋ cine a ci din ay me ra: Rabbi na mayra kortu ka kaa ni kambe ra, k'a no ni gorokasino se, kaŋ ga ti Dawda. 	 faciet enim Dominus tibi sicut locutus est in manu mea et scindet regnum de manu tua et dabit illud proximo tuo David


Araŋ ma si te tooru ganakoyaŋ mo, mate kaŋ cine i boro fooyaŋ te, mate kaŋ a go hantumante ka ne: «Jama goro ganda zama ngey ma ŋwa ka haŋ, i tun mo zama ngey ma fooru se.» 	 neque idolorum cultores efficiamini sicut quidam ex ipsis quemadmodum scriptum est sedit populus manducare et bibere et surrexerunt ludere


I bariyey zangu iyye nda waranza cindi iddu no, i alambaaney zangu hinka nda waytaaci cindi gu no. 	 equi eorum septingenti triginta sex muli eorum ducenti quadraginta quinque


Sohõ binde, nya-izey, d'ay kaa araŋ do ka salaŋ da ciine waani-waani yaŋ, ifo no ay ga hanse araŋ se, da manti ay ga salaŋ araŋ se da bangandiyaŋ fo, wala bayray, wala annabitaray, wala dondonandiyaŋ? 	 nunc autem fratres si venero ad vos linguis loquens quid vobis prodero nisi si vobis loquar aut in revelatione aut scientia aut prophetia aut in doctrina


Wa haggoy d'araŋ boŋ gumo! Araŋ ma ba Rabbi araŋ Irikoyo mo. 	 hoc tantum diligentissime praecavete ut diligatis Dominum Deum vestrum


Waato, hanga kaŋ maa ay se g'ay sifa, Saaya kaŋ mo di ay mo, a g'ay seeda. 	 auris audiens beatificabat me et oculus videns testimonium reddebat mihi


Amma zama a ma ciya seeda in d'araŋ game ra, d'iri hayyaŋey game ra iri banda. A ga cabe kaŋ iri ga may Rabbi se a jine ka kande iri sargay kaŋ i ga ton yaŋ, iri sargayey kaŋ i ga dumbu, da saabuyaŋ sargayey mo. Zama araŋ izey ma si salaŋ iri izey se jirbey kaŋ ga kaa ra ne ka koy jine ka ne: ‹Araŋ sinda baa kulu Rabbi do.› 	 sed in testimonium inter nos et vos et subolem nostram vestramque progeniem ut serviamus Domino et iuris nostri sit offerre holocausta et victimas et pacificas hostias et nequaquam dicant cras filii vestri filiis nostris non est vobis pars in Domino


I bangay darza ra ka Yesu dirawo misa ciine te, kaŋ a ga ba k'a toonandi Urusalima kwaara ra. 	 visi in maiestate et dicebant excessum eius quem conpleturus erat in Hierusalem


Zama a ciya, alwaato kaŋ Yezabel na Rabbi annabey halaci, kala Obadiya na annabi zangu sambu ka tugu, waygu-waygu, tondi guusu fo ra, k'i kuru nda ŋwaari nda hari. 	 nam cum interficeret Hiezabel prophetas Domini tulit ille centum prophetas et abscondit eos quinquagenos in speluncis et pavit eos pane et aqua


Ni mo manti waati kaŋ ay ga funa hinne no ni ga Rabbi gomni cabe ay se bo, zama ay ma si bu, 	 et si vixero facies mihi misericordiam Domini si vero mortuus fuero


I ga fariyaŋ bini, i g'i kom, Da windiyaŋ mo, hal i m'i ta. I ga boro nda nga windo kom, Oho, hala boro nda nga tubo. 	 et concupierunt agros et violenter tulerunt et domos rapuerunt et calumniabantur virum et domum eius virum et hereditatem eius


Waato kaŋ i di a tonyaŋ dullo, i kuuwa ka ne: «Birni woofo no ga hima nda birni beero wo?» 	 et clamaverunt videntes locum incendii eius dicentes quae similis civitati huic magnae


Dawda wane no kaŋ a te waato kaŋ a zuru nga izo Absalom se. 	 psalmus David cum fugeret a facie Abessalon filii sui


Zama wongo bambari no kal a na laabo batama kulu kubay. Borey kaŋ yaŋ saajo ŋwa mo ga baa da borey kaŋ yaŋ takuba ŋwa han din hane. 	 fuit autem ibi proelium dispersum super faciem omnis terrae et multo plures erant quos saltus consumpserat de populo quam hii quos voraverat gladius in die illa


Dawda binde na wura sekel* zangu iddu (danga kilo iyye cine) neesi ka no Arawna se ka du nango. 	 dedit ergo David Ornan pro loco siclos auri iustissimi ponderis sescentos


Nooyaŋ hanno nda nooyaŋ toonante kulu, beene no i ga fun, Irikoy kaŋ ti kaari kulu Baabo do, kaŋ do bareyaŋ si no wala bareyaŋ biya. 	 omne datum optimum et omne donum perfectum desursum est descendens a Patre luminum apud quem non est transmutatio nec vicissitudinis obumbratio


Ifo no? Baa da afooyaŋ jaŋ cimbeeri*, i cimbeeri-jaŋa ga Irikoy naanayo ye yaamo no? 	 quid enim si quidam illorum non crediderunt numquid incredulitas illorum fidem Dei evacuabit absit


Irikoy laakal kana mo, kaŋ bisa fahamay kulu g'araŋ biney d'araŋ fonguyaŋey batu Almasihu Yesu ra. 	 et pax Dei quae exsuperat omnem sensum custodiat corda vestra et intellegentias vestras in Christo Iesu


Han din no Rabbi na Yasuwa beerandi Israyla kulu jine, hal i humbur'a a fundi jirbey kulu me, danga mate kaŋ cine i ga humburu Musa doŋ. 	 in illo die magnificavit Dominus Iosue coram omni Israhel ut timerent eum sicut timuerant Mosen dum adviveret


A goono ga ci nda jinde beeri ka ne: «Wa humburu Irikoy, k'a no darza, zama a ciito saaya to. Wa sududu a se, nga kaŋ na beene, da ganda, da teeko da hari-moy te.» 	 dicens magna voce timete Deum et date illi honorem quia venit hora iudicii eius et adorate eum qui fecit caelum et terram et mare et fontes aquarum


Azgad izey do haray: Yohanan, Hakkatam ize; a banda mo alboro zangu nda iway. 	 de filiis Ezgad Iohanan filius Eccetan et cum eo centum decem viri


A ciya, jiiri iyya din bananta ra, kala waybora din tun Filistancey laabo ra. A ye ka kaa nga kwaara. A fatta mo zama nga ma hẽ bonkoono gaa a windo nd'a farey sabbay se. 	 cumque finiti essent anni septem reversa est mulier de terra Philisthim et egressa est ut interpellaret regem pro domo sua et agris suis


Rabbi Biya mo kaa Zakariya Alfa Yehoyda ize boŋ. A kay jama se beene ka ne i se: «Yaa no Irikoy ci: Ifo se no araŋ goono ga Rabbi lordey daaru, hal araŋ ma jaŋ ka du albarka? Za kaŋ araŋ na Rabbi furu, nga mo na araŋ furu.» 	 spiritus itaque Dei induit Zacchariam filium Ioiadae sacerdotem et stetit in conspectu populi et dixit eis haec dicit Dominus quare transgredimini praeceptum Domini quod vobis non proderit et dereliquistis Dominum ut derelinqueret vos


Amma Kaldancey soojey na bonkoono ce banda gana k'a to Yeriko batama ra. Zedeciya soojey kulu say k'a naŋ. 	 et persecutus est exercitus Chaldeorum regem conprehenditque eum in planitie Hiericho et omnes bellatores qui erant cum eo dispersi sunt et reliquerunt eum


Ni ne: ‹Ay ga ni ŋwaaray, ma maa, ay ma salaŋ, Ay ga ni hã, kala ni m'ay dondonandi.› 	 audi et ego loquar interrogabo et ostende mihi


Boro kulu mo kaŋ ga ba nga ma ciya jine boro araŋ game ra, a ga ciya araŋ kulu se bannya. 	 et qui voluerit inter vos primus esse erit vester servus


Ay g'araŋ kwaarey mo ciya kurmu k'araŋ nangu hanney ciya yaamo. Ay ga wangu ka maa araŋ dugu haw kaaney. 	 in tantum ut urbes vestras redigam in solitudinem et deserta faciam sanctuaria vestra nec recipiam ultra odorem suavissimum


Haruna ma nga kambe hinka kulu dake hincin fundikoono boŋo gaa. A ma Israyla izey laalayaŋey kulu d'i taaley kulu ci a boŋ, danga i zunubey kulu nooya. A m'i dake hincino boŋo gaa, k'a daŋ boro fo kaŋ go soolante kambe ra, a m'a candi ka kond'a hala ganji fimbo ra. 	 et posita utraque manu super caput eius confiteatur omnes iniquitates filiorum Israhel et universa delicta atque peccata eorum quae inprecans capiti eius emittet illum per hominem paratum in desertum


Yedayel ize aro mo maa Bilhan. Nga mo izey neeya: Yeyus, Benyamin, Ehud, Kenaana, Zetan, Tarsis, da Ahisahar. 	 porro filii Iadihel Balan filii autem Balan Hieus et Beniamin et Ahoth et Chanana et Iothan et Tharsis et Haisaar


Koy woodin yaŋ birney, d'i koyey kulu, Yasuwa n'i ŋwa. A n'i kar da takuba, a n'i halaci parkatak! danga mate kaŋ cine Rabbi tamo Musa n'i lordi nd'a. 	 et omnes per circuitum civitates regesque earum cepit percussit atque delevit sicut praeceperat ei Moses famulus Domini


Boro izo, ni moyduma ye Urusalima haray. Ma salaŋ ka gaaba nda nangu hanantey. Ma annabitaray te ka gaaba nda Israyla laabo, 	 cumque dixerint ad te quare tu gemis dices pro auditu quia venit et tabescet omne cor et dissolventur universae manus et infirmabitur omnis spiritus et per cuncta genua fluent aquae ecce venit et fiet ait Dominus Deus


Goobu kaso mo ga hima a se bari subu, Yaaji kungayaŋ g'a haarandi no. 	 quasi stipulam aestimabit malleum et deridebit vibrantem hastam


Woodin sabbay se, sanda mate kaŋ cine zunubi furo ndunnya ra boro folloŋ do, zunubi sabbay se mo buuyaŋ furo, yaadin mo no buuyaŋ gana ka to bora kulu gaa, za kaŋ boro kulu na zunubi te. 	 propterea sicut per unum hominem in hunc mundum peccatum intravit et per peccatum mors et ita in omnes homines mors pertransiit in quo omnes peccaverunt


A fundo goono ga maan guuso me gaa, A fundo goono ga maan halacikoy do mo. 	 adpropinquabit corruptioni anima eius et vita illius mortiferis


Zama alfagey da Lawi borey jin ka ngey boŋ hanandi care banda, i kulu mo hananteyaŋ no. I na Paska bato sarga wi mo tamtaray izey kulu se, da ngey nya-izey alfagey se, da ngey boŋ se mo. 	 purificati enim fuerant sacerdotes et Levitae quasi unus omnes mundi ad immolandum pascha universis filiis transmigrationis et fratribus suis sacerdotibus et sibi


Husay ne Absalom se: «Manti yaadin no, amma boro kaŋ Rabbi da jama wo da Israyla jama alborey kulu suuban, ay mo, ay ga ciya a wane. A banda mo no ay ga goro.» 	 responditque Husai ad Absalom nequaquam quia illius ero quem elegit Dominus et omnis hic populus et universus Israhel et cum eo manebo


Follay laala din na bora kuubi ka nga jinde sambu nda gaabi ka fun a banda. 	 et discerpens eum spiritus inmundus et exclamans voce magna exivit ab eo


Ni Irikoy cimandiyaŋo mana wasa ni se deyaŋ, bo? Ni fundo adilitara mo mana wasa ni se beeje hari, bo? 	 timor tuus fortitudo tua patientia tua et perfectio viarum tuarum


Sanda Saduma da Gomorata da galley kaŋ go i windanta alandaaba cine, Boro si no kaŋ ga goro noodin, Adam-ize kulu si no kaŋ ga te a ra jirbiyaŋ. Yaadin no Rabbi ci. 	 sicuti subversa est Sodoma et Gomorra et vicinae eius ait Dominus non habitabit ibi vir et non incolet eam filius hominis


(Zama Yowab da Israyla kulu goro noodin handu iddu, kal a na Edom ra alborey kulu halaci.) 	 sex enim mensibus ibi moratus est Ioab et omnis Israhel donec interimerent omne masculinum in Idumea


I na Asahel sambu ka fiji nga baabo saara ra, kaŋ go Baytlahami ra. Yowab da nga borey hanna ka dira. Wayna fun i se Hebron. 	 tuleruntque Asahel et sepelierunt eum in sepulchro patris sui in Bethleem et ambulaverunt tota nocte Ioab et viri qui erant cum eo et in ipso crepusculo pervenerunt in Hebron


Kala Rabbi ne Saytan se: «D'a-ta day, ni ga faham d'ay tamo din Ayuba? A himandi kulu si no ndunnya ra. Toonante no, adilitaraykoy no, kaŋ ga humburu Irikoy ka banda bare ilaalo gaa mo.» 	 dixitque Dominus ad eum numquid considerasti servum meum Iob quod non sit ei similis in terra homo simplex et rectus et timens Deum ac recedens a malo


I g'araŋ ciya harram. Danga boro kaŋ lamba i jifey gaa ga harram kala wiciri kambu. 	 et quicumque morticina eorum tetigerit polluetur et erit inmundus usque ad vesperum


Hayey wo kulu, ay kamba no k'i te, Hayey din kulu mo, ay kamba no naŋ i bara. Yaadin no Rabbi ci. Amma boro woone no ay baa go d'a, Bora kaŋ sinda boŋbeeray, kaŋ ga nga biya ye ganda, Kaŋ ga jijiri d'a maa ay sanno mo. 	 omnia haec manus mea fecit et facta sunt universa ista dicit Dominus ad quem autem respiciam nisi ad pauperculum et contritum spiritu et trementem sermones meos


Israyla borey mo bare, Benyamin borey biney mo pati, zama i faham kaŋ ngey furo kambe. 	 qui prius simulaverant fugam versa facie fortius resistebant quod cum vidissent filii Beniamin in fugam versi sunt


A ga bonkooney hawyaŋ sisirey feeri, K'i cantey haw da guddama. 	 balteum regum dissolvit et praecingit fune renes eorum


Laakal go arkusu zeeney do, Aloomar kuuku ra mo no fahamay bara. 	 in antiquis est sapientia et in multo tempore prudentia


Yasse na nga hay-jina Eliyab hay, da nga ize hinkanta Abinadab, ihinzanta Simeya, 	 Isai autem genuit primogenitum Heliab secundum Abinadab tertium Samaa


Kala day, araŋ ma si kuro ŋwa. Araŋ m'a mun laabo boŋ danga hari cine. 	 absque esu dumtaxat sanguinis quod super terram quasi aquam effundes


Ya Irikoy, ma si te siw! Ya Irikoy, ma si jaŋ sanni, ma si te sulum! 	 quam dilecta tabernacula tua Domine virtutum


Amma i Irikoyo moy go Yahudancey arkusey gaa. I man'i ganji mo, hala sanno ga kaa ka to Dariyus do. Waato gaa no i ga tuyaŋo te tira ra muraado wo boŋ. 	 oculus autem Dei eorum factus est super senes Iudaeorum et non potuerunt inhibere eos placuitque ut res ad Darium referretur et tunc satisfacerent adversus accusationem illam


I te yaadin k'i kulu gorandi. 	 et ita fecerunt et discumbere fecerunt omnes


I ma maa iddu hantum tondi fo gaa. Maa iddo kaŋ cindi mo, m'i hantum tondi fa gaa, i hayyaŋey boŋ. 	 sex nomina in lapide uno et sex reliqua in altero iuxta ordinem nativitatis eorum


Sohõ binde, ya Rabbi, Israyla Irikoyo, ni ma haya kaŋ ni n'a alkawli sambu ni tamo ay baaba Dawda se toonandi, kaŋ ni ne: ‹I si jaŋ ay jine ni wane boro fo kaŋ ga goro Israyla karga boŋ, da day ni izey te laakal da ngey fondey kaŋ i ga gana ka dira ay jine, sanda mate kaŋ cine ni dira ay jine.› 	 nunc igitur Domine Deus Israhel conserva famulo tuo David patri meo quae locutus es ei dicens non auferetur de te vir coram me qui sedeat super thronum Israhel ita tamen si custodierint filii tui viam suam ut ambulent coram me sicut tu ambulasti in conspectu meo


Yaadin cine no ay sanno kaŋ ga fun ay meyo ra mo ga ciya. A si ye ay do yaamo, Amma a ga haŋ kaŋ ay miila toonandi, A ga te albarka mo haya kaŋ se ay n'a samba ra. 	 sic erit verbum meum quod egredietur de ore meo non revertetur ad me vacuum sed faciet quaecumque volui et prosperabitur in his ad quae misi illud


I koy. I di mate kaŋ a ci ngey se. I na Paska ŋwaaro soola te. 	 euntes autem invenerunt sicut dixit illis et paraverunt pascha


Musa mo salaŋ Israyla alkaaley se ka ne: «Araŋ kundey ra boro fo kulu kaŋ koy ka margu nda Baal-Peyor tooro, kal araŋ m'i wi.» 	 dixitque Moses ad iudices Israhel occidat unusquisque proximos suos qui initiati sunt Beelphegor


Musa nda Haruna na jama margu tondo jine. Musa ne i se: «Araŋ murtantey, wa hangan sohõ! Iri no ga hari fattandi araŋ se a ma fun tondo wo ra, wala?» 	 congregata multitudine ante petram dixitque eis audite rebelles et increduli num de petra hac vobis aquam poterimus eicere


Waybora goono ga koy ka kande haro kala Iliya n'a ce ka ne: «Ay ga ni ŋwaaray, ma kand'ay se maasa zanjari kayna ni kamba ra.» 	 cumque illa pergeret ut adferret clamavit post tergum eius dicens adfer mihi obsecro et buccellam panis in manu tua


Kala bonkoono Zedeciya donton i ma annabi Irimiya sambu ka kande nga do Rabbi windo me hinzanta ra. Bonkoono binde ne Irimiya se: «Ay ga ba ya ni hã hay fo. Ma si hay kulu tugu ay se.» 	 et misit rex Sedecias et tulit ad se Hieremiam prophetam ad ostium tertium quod erat in domo Domini et dixit rex ad Hieremiam interrogo ego te sermonem ne abscondas a me aliquid


Ni fuuma ga hima gaasiya, Naŋ kaŋ i si jaŋ duvan* salwate. Ni gunda ga hima alkama gu, Kaŋ waaliya boko go g'a windi. 	 duo ubera tua sicut duo hinuli gemelli capreae


Kal Rabbi fay da hasarawo kaŋ a ne nga ga te jama se. 	 placatusque est Dominus ne faceret malum quod locutus fuerat adversus populum suum


Bebay izey do haray mo: Yehohanan, da Hananiya, da Zakkay, da Atlay. 	 et de filiis Bebai Iohanan Anania Zabbai Athalai


Zama i ga te ni se gomni taalam ni boŋo gaa, Da hiiri mo ni jinda gaa. 	 ut addatur gratia capiti tuo et torques collo tuo


A do mo no boro kulu kaŋ ga cimandi, Irikoy n'a koy adilandi* hay kulu gaa kaŋ yaŋ araŋ si hin ka ciya adilante* Musa Tawreto ganayaŋ ra. 	 in hoc omnis qui credit iustificatur


Amma Yahudancey kaŋ wangu ka gana na dumi cindey zuje k'i biney biibandi nya-izey gaa. 	 qui vero increduli fuerunt Iudaei suscitaverunt et ad iracundiam concitaverunt animas gentium adversus fratres


Ahasuwerus mayra ra mo, a mayra sintina gaa, i na Yahuda nda Urusalima gorokoy kalima hantum. 	 in regno autem Asueri principio regni eius scripserunt accusationem adversum habitatores Iudae et Hierusalem


Arkusu waranka cindi taaca din kaŋ yaŋ goono ga goro Irikoy jine ngey kargey boŋ ganda biri ngey moydumey boŋ ka sududu Irikoy se 	 et viginti quattuor seniores qui in conspectu Dei sedent in sedibus suis ceciderunt in facies suas et adoraverunt Deum


Zama i mana hanga jeeri ay sanney se, yaa no Rabbi ci, sanney kaŋ ay doona ka samba i gaa ay tam annabey meyey ra, ay ga soobay k'i samba. Amma araŋ wangu ka hangan. Yaadin no Rabbi ci. 	 eo quod non audierint verba mea dicit Dominus quae misi ad eos per servos meos prophetas de nocte consurgens et mittens et non audistis dicit Dominus


Waato kaŋ i kaseeti diyey gaa ka tonton, i n'i taŋ, zama i mana du fondo ka du k'i gooji jama sabbay se. Zama boro kulu goono ga Irikoy beerandi haŋ kaŋ te sabbay se. 	 at illi comminantes dimiserunt eos non invenientes quomodo punirent eos propter populum quia omnes clarificabant Deum in eo quod acciderat


Firawna mo na Abram ce ka ne: «Ifo no ni te ay se wo? Ifo se no ni mana ci ay se kaŋ ni wande no? 	 vocavitque Pharao Abram et dixit ei quidnam est quod fecisti mihi quare non indicasti quod uxor tua esset


Tuuri boosey goono ga bangay ndunnya ra, Waaliya kaayaŋ waate to. I go ga maa koloŋay jinde iri laabo ra. 	 flores apparuerunt in terra tempus putationis advenit vox turturis audita est in terra nostra


Ni taamey ma ciya guuru-bi nda guuru-say wane yaŋ. Ni gaabo mo ma saba nda ni aloomaro kuuyaŋ. 	 ferrum et aes calciamentum eius sicut dies iuventutis tuae ita et senectus tua


A ga ciya mo han din, boro ga haw zan folloŋ da feeji hinka kuru. 	 et erit in die illa nutriet homo vaccam boum et duas oves


Nga kaŋ mana nga Izo gaay nga boŋ se, amma a n'a nooyandi iri kulu se, mate n'a ga te ka jaŋ k'iri no hay kulu a banda nga gomno do? 	 qui etiam Filio suo non pepercit sed pro nobis omnibus tradidit illum quomodo non etiam cum illo omnia nobis donabit


Kala boro kulu ma nga boŋ neesi, woodin banda a ma ŋwa buuro gaa ka haŋ gaasiya gaa. 	 probet autem se ipsum homo et sic de pane illo edat et de calice bibat


A ne: «Wa si laabo wala teeko wala tuuri nyaŋey sara, kala nda iri n'iri Irikoyo tamey kawaatimandi i sukutey gaa jina.» 	 dicens nolite nocere terrae neque mari neque arboribus quoadusque signemus servos Dei nostri in frontibus eorum


Rabbi ne a se: «Ma haw zan fo kaŋ gonda jiiri hinza sambu ay se, da hincin nya fo kaŋ gonda jiiri hinza, da feeji gaaru fo kaŋ gonda jiiri hinza, da koloŋay fo da tantabal ize fo.» 	 respondens Dominus sume inquit mihi vaccam triennem et capram trimam et arietem annorum trium turturem quoque et columbam


Boro jama marga jinde kaŋ go a banda baani goray ra, da boro yaamoyaŋ banda mo, i kande buganteyaŋ ka fun saajo ra. Nya izey din kambe hinka-hinkey kulu gaa no i na guuruyaŋ daŋ ka taalam, i boŋey gaa mo koytaray fuula hanno yaŋ go. 	 et vox multitudinis exultantis erat in ea et in viris qui de multitudine hominum adducebantur et veniebant de deserto posuerunt armillas in manibus eorum et coronas speciosas in capitibus eorum


Nafa fo ka bara ay kuro gaa d'ay gunguray ka do guuso ra? Laabu bulungo ga ni sifa no? Wala a ga ni cimo baaru fe no? 	 miserere mei Domine quoniam tribulor conturbatus est in ira oculus meus anima mea et venter meus


Dina, Laya ize wayo kaŋ a hay Yakuba se fatta zama nga ma di laabo din ize wayey. 	 egressa est autem Dina filia Liae ut videret mulieres regionis illius


za kaŋ araŋ goono ga seeda ceeci kaŋ Almasihu go ga salaŋ ay do. Almasihu mo mana jaŋ gaabi araŋ se, amma gaabikooni no araŋ ra. 	 an experimentum quaeritis eius qui in me loquitur Christi qui in vos non infirmatur sed potens est in vobis


Amma hala day araŋ n'ay hin sanney d'ay lordey kaŋ ay daŋ araŋ jine furu ka fay d'ey, hal araŋ koy ka may de-koy* fooyaŋ se ka sududu i se mo, 	 si autem aversi fueritis et dereliqueritis iustitias meas et praecepta mea quae proposui vobis et abeuntes servieritis diis alienis et adoraveritis eos


Haciika, haciika ay ga ci araŋ se: boro kaŋ ga bora kaŋ ay donton ta g'ay ta. Bora kaŋ g'ay ta mo ga nga kaŋ n'ay donton ta.» 	 amen amen dico vobis qui accipit si quem misero me accipit qui autem me accipit accipit eum qui me misit


A boro beerey bisa neezu* hanan yaŋ, I bisa wa gani kwaaray yaŋ mo. I gaahamey bisa koral* ciray yaŋ caw, I n'i ziiri sanda safir* tondiyaŋ. 	 ZAI candidiores nazarei eius nive nitidiores lacte rubicundiores ebore antiquo sapphyro pulchriores


A guna, kal a di bonkoono go ga kay bonjara do borey alaada boŋ, da hilli karkoyaŋ mo bonkoono do haray. I goono ga hilliyaŋ kar, laabo borey kulu go ga farhã. Saaya din Ataliya na nga bankaarayey tooru-tooru ka jinde sambu ka ne: «Amaana ŋwaari! Amaana ŋwaari!» 	 vidit regem stantem super tribunal iuxta morem et cantores et tubas propter eum omnemque populum terrae laetantem et canentem tubis et scidit vestimenta sua clamavitque coniuratio coniuratio


I ga ni ize arey da ni ize wayey no dumi fo se. Ni moy ga guna k'i ceeci nda faaji kala ni ma gaze zaari me-a-me, amma ni kambe ga jaŋ gaabi kulu. 	 filii tui et filiae tuae tradantur alteri populo videntibus oculis tuis et deficientibus ad conspectum eorum tota die et non sit fortitudo in manu tua


Zama a ne: ‹A si hay kulu hanse boro se Irikoy ma maa a kaani.› 	 dixit enim non placebit vir Deo etiam si cucurrerit cum eo


ka ne: «Ya Rabbi Irikoy, Hina-Kulu-Koyo, iri goono ga saabu ni se, nin kaŋ go no sohõ, nin kaŋ go no za doŋ, zama ni na ni dabari bambata sambu ka may. 	 dicentes gratias agimus tibi Domine Deus omnipotens qui es et qui eras quia accepisti virtutem tuam magnam et regnasti


May no ga hima Rabbi iri Irikoyo, Nga kaŋ gonda nga karga hala beene? 	 quid est tibi mare quod fugisti et tu Iordanis quia conversus es retrorsum


Dawda mo ne Arawna se: «M'ay no karayaŋ gangano wo zama ay ma sargay feema cina Rabbi se a ra. A nooro timmanta me no ni g'a no ay se, zama i ma balaawo gaay k'a bare a ma fun jama banda.» 	 dixitque ei David da mihi locum areae tuae ut aedificem in ea altare Domini ita ut quantum valet argenti accipias et cesset plaga a populo


Amma bora, da manti a lamba no bo, kala Irikoy n'a te yaadin a kambe ra, ay ga daŋ ni se nangu kaŋ a ga zuru ka koy. 	 qui autem non est insidiatus sed Deus illum tradidit in manu eius constituam tibi locum quo fugere debeat


Woodin se no ay n'ay futay korna gusam i boŋ, kuro kaŋ i mun laabo ra sabbay se, zama mo koyne i n'a ziibandi nda ngey toorey. 	 et effudi indignationem meam super eos pro sanguine quem fuderunt super terram et in idolis suis polluerunt eam


A na dumiyaŋ gaaray ni jine mo, borey kaŋ yaŋ baa da nin, i bisa ni gaabo mo. A furo nda nin mo, k'i laabo no ni se, a ma ciya ni mayray hari, mate kaŋ a go d'a hunkuna. 	 ut deleret nationes maximas et fortiores te in introitu tuo et introduceret te daretque tibi terram earum in possessionem sicut cernis in praesenti die


Hal a m'iri faaba iri ibarey gaa, D'iri konnakoy kulu kambe ra mo. 	 salutem ex inimicis nostris et de manu omnium qui oderunt nos


A ne i kulu se: «Da boro fo ga ba nga ma kaa ay banda, kal a ma nga boŋ ze jina, ka nga kanjiyaŋ* bundo sambu han kulu k'ay gana. 	 dicebat autem ad omnes si quis vult post me venire abneget se ipsum et tollat crucem suam cotidie et sequatur me


Waato kaŋ Dawda na sargayey kaŋ i ga ton da saabuyaŋ sargayey mo salle ka ban, kal a na albarka gaara jama se Rabbi maa ra. 	 cumque conplesset David offerens holocausta et pacifica benedixit populo in nomine Domini


da Amorancey bonkoono Sihon birney, nga kaŋ ga may Hesbon kwaara ra, ka koy Amon izey hirro gaa, 	 et cunctas civitates Seon regis Amorrei qui regnavit in Esebon usque ad terminos filiorum Ammon


Ni nya-ka-fo-siney mo, Lawi kunda ra, ni kaayey kunda nooya, ni ma kand'ey ni banda k'i lambandi ni gaa, zama i ma saajaw ni se. Amma seeda hukumo jine wo, kala nin da ni izey hinne no ga goy noodin. 	 sed et fratres tuos de tribu Levi et sceptro patris tui sume tecum praestoque sint et ministrent tibi tu autem et filii tui ministrabitis in tabernaculo testimonii


Ay ga Israyla ize buukoy sasare ngey toorey jine, ay g'araŋ biriyey say-say nangu kulu araŋ sargay feemey do haray. 	 et dabo cadavera filiorum Israhel ante faciem simulacrorum vestrorum et dispergam ossa vestra circum aras vestras


I ma ziibi kaa nzarfu ra, Sintili mo ga fatta, zam goy teeyaŋ hari no. 	 aufer robiginem de argento et egredietur vas purissimum


Boro kulu kaŋ i hay laabo ra ma hayey din te fonda din boŋ, d'a ga sargay salle da danji, kaŋ ga te haw kaano Rabbi se. 	 tam indigenae quam peregrini


Ay tamey ga zulli nd'ey ka fun Liban boŋ ka koy teeko do. Ay ma ne i ma te doyandi, i ma teeku haro gana kal a ma to nango kaŋ ni ga ci ay se, ya naŋ i m'i feeri noodin. Ni mo m'i ta. Ni g'ay muraadu feeri mo, k'ay almayaaley no ŋwaari.» 	 servi mei deponent ea de Libano ad mare et ego conponam ea in ratibus in mari usque ad locum quem significaveris mihi et adplicabo ea ibi et tu tolles ea praebebisque necessaria mihi ut detur cibus domui meae


Hezron mo bu Kaleb Efrata ra. A buuyaŋo banda mo a wando Abiya na Assur Tekowa baaba hay a se. 	 cum autem mortuus esset Esrom ingressus est Chaleb ad Ephrata habuit quoque Esrom uxorem Abia quae peperit ei Assur patrem Thecue


Ni ma jitti bundu goobuyaŋ te mo, k'i daabu nda wura. 	 facies quoque vectes de lignis setthim et operies eos auro


Suleymanu ize Rehobowam may Yahuda ra. Rehobowam gonda jiiri waytaaci cindi fo kaŋ a na nga mayra sintin. A may mo jiiri way cindi iyye Urusalima ra. Birno nooya kaŋ Rabbi suuban Israyla kundey kulu ra, naŋ kaŋ a ga nga maa sinji. Bonkoono nyaŋo ti Naama, Amon wayboro no. 	 porro Roboam filius Salomonis regnavit in Iuda quadraginta et unius anni erat Roboam cum regnare coepisset et decem et septem annis regnavit in Hierusalem civitatem quam elegit Dominus ut poneret nomen suum ibi ex omnibus tribubus Israhel nomen autem matris eius Naama Ammanites


Assiriya si iri faaba, iri si kaaru bariyaŋ, Iri si ye ka ne mo iri kambe goyey se: ‹Araŋ ya iri de-koyyaŋ* no.› Zama ni do no alatuumi ga du suuji.» 	 tollite vobiscum verba et convertimini ad Dominum dicite ei omnem aufer iniquitatem et accipe bonum et reddemus vitulos labiorum nostrorum


Amma Rabbi Irikoy na Adamu ce ka ne a se: «Man no ni go?» 	 vocavitque Dominus Deus Adam et dixit ei ubi es


Ay mo, ay si dogonandi i se, ay si bakar i se mo, amma ay g'i goyey alhakku candi ka kande i boŋ. 	 igitur et meus non parcet oculus neque miserebor viam eorum super caput eorum reddam


Araŋ boro kulu ma humburu nga nya da nga baaba. Araŋ ma haggoy d'ay fulanzamyaŋ zaarey mo. Ay ya Rabbi no, araŋ Irikoyo. 	 unusquisque matrem et patrem suum timeat sabbata mea custodite ego Dominus Deus vester


Zama manti boro kaŋ ga nga boŋ sifa no Rabbi ga yadda nd'a bo, amma kala boro kaŋ Rabbi ga sifa. 	 non enim qui se ipsum commendat ille probatus est sed quem Dominus commendat


Amma araŋ, ay baakoy, wa araŋ boŋ cina araŋ cimbeeri hanna boŋ. Wa adduwa te Biya Hanno ra. 	 vos autem carissimi superaedificantes vosmet ipsos sanctissimae vestrae fidei in Spiritu Sancto orantes


Ni ma sasabandiyaŋo do dake sundurko boŋ. Seeda kaŋ ay ga ni no mo, ni m'a jisi sundurko ra. 	 in qua pones testimonium quod dabo tibi


Asa goy cindey kulu binde d'a hino kulu, da hay kulu kaŋ a te, da kwaarey kulu kaŋ yaŋ a cina, manti i n'i hantum Yahuda bonkooney baaru tira ra bo? Amma a zeenay jirbey ra a te ce doori. 	 reliqua autem omnium sermonum Asa et universae fortitudines eius et cuncta quae fecit et civitates quas extruxit nonne haec scripta sunt in libro verborum dierum regum Iuda verumtamen in tempore senectutis suae doluit pedes


I tun noodin ka dira ka koy to Beyer (sanda Day nooya.) Dayo din ga ti wo kaŋ boŋ Rabbi ne Musa se: «Ma jama margu hal ay m'i no hari.» 	 ex eo loco apparuit puteus super quo locutus est Dominus ad Mosen congrega populum et dabo ei aquam


Laalakoy ga garaw sambu, a si bana mo, Amma adilante ya gomnikoy no, a ga nooyaŋ no. 	 qui retribuunt mala pro bonis detrahebant mihi quoniam sequebar bonitatem


Doŋ day Irikoy ma salaŋ, A ma nga meyo fiti ka gaaba nda nin. 	 atque utinam Deus loqueretur tecum et aperiret labia sua tibi


Talibey koy mo ka kawyey gana ka Baaru Hanna waazu ka borey no baani nangu kulu. 	 egressi autem circumibant per castella evangelizantes et curantes ubique


I boro fooyaŋ mo ga haggoy da nangu hananta ra jinayey, d'a goy jinay kulu. I ga haggoy da hamni baano, da duvan*, da ji, da dugu, da yaaziyaŋ mo. 	 de ipsis et qui credita habebant utensilia sanctuarii praeerant similae et vino et oleo et turi et aromatibus


Guna Buwaza neeya kaŋ ni go a koŋŋey banda, manti iri dumi no? A go, hunkuna cin a ga sayir* faaru karayaŋo do. 	 Booz iste cuius puellis in agro iuncta es propinquus est noster et hac nocte aream hordei ventilat


A go, Koy Beero gonda hin da gaabi, Danga day hari bambata kaŋ ga kaa da gari, Haw bambata kaŋ ga halacandi, sanda hari bambata kaŋ ga ciya hari-yaa ka bambari, A ga Ifraymu soote-soote kala ganda nda nga kambe. 	 ecce validus et fortis Domini sicut impetus grandinis turbo confringens sicut impetus aquarum multarum inundantium et emissarum super terram spatiosam


Urdun* isa se ya-haray, naŋ kaŋ go Yeriko jine, danga Urdun wayna funay jabo gaa, i du Ruben kunda ra: Bezer da nga kuray nangey, kaŋ go hala saaji fimbo ra, da Yahaz da nga kuray nangey, 	 trans Iordanem quoque ex adverso Hiericho contra orientem Iordanis de tribu Ruben Bosor in solitudine cum suburbanis suis et Iasa cum suburbanis suis


Ni na jiiro kunga nda ni gomno, Ni fondey go ga maafe tolli-tolli. 	 inposuisti homines super capita nostra transivimus per ignem et aquam et eduxisti nos in refrigerium


Waato kaŋ a na marga sallama din banda, Yesu furo hi ra ka kaa Magdala laabo ra. 	 et dimissa turba ascendit in naviculam et venit in fines Magedan


A ne mo: «Ya Rabbi, a ma mooru ay ay ma woodin te. Ay ga borey kaŋ na ngey fundey daŋ kataru ra kuri haŋ, wala?» Woodin se no a mana yadda ka haro haŋ. Haŋ kaŋ wongaari hinza din te nooya. 	 dicens propitius mihi sit Dominus ne faciam hoc num sanguinem hominum istorum qui profecti sunt et animarum periculum bibam noluit ergo bibere haec fecerunt tres robustissimi


A kurnyo Elkana mo ne a se: «Hay, nin Hannatu, ifo se no ni goono ga hẽ? Ifo se no ni ga wangu ka ŋwa mo? Wala ifo se no ni bina sara? Manti ay bisa ni se baa ize alboro way?» 	 dixit ergo ei Helcana vir suus Anna cur fles et quare non comedis et quam ob rem adfligitur cor tuum numquid non ego melior sum tibi quam decem filii


Haw-bi ga yadda ka may ni se, wala? A ga hanna ni alman gaa do, wala? 	 numquid credes ei quoniam reddat sementem tibi et aream tuam congreget


Amma Balaam tu ka ne Balak tamey se: «Baa Balak ga nga fuwo toonandi nda wura da nzarfu k'ay no, ay si hin ka Rabbi ay Irikoyo me sanney daaru, ya zabu wala ya tonton i gaa. 	 respondit Balaam si dederit mihi Balac plenam domum suam argenti et auri non potero inmutare verbum Domini Dei mei ut vel plus vel minus loquar


Yesu n'iri lordi mo ka ne iri ma waazu jama se ka seeda mo ka ne: Nga no ga ti bora kaŋ Irikoy waadu fundikooney da buukoy ciitikwa. 	 et praecepit nobis praedicare populo et testificari quia ipse est qui constitutus est a Deo iudex vivorum et mortuorum


Woone mo ga ciya araŋ se alaama: araŋ ga attaciriya fo gar didijante kaŋ go ga kani garba fo ra.» 	 et hoc vobis signum invenietis infantem pannis involutum et positum in praesepio


Da boro fo goro hay fo boŋ nangu kaŋ cantukoyo jin ka goro, bora din mo ma nga bankaarayey nyuna, nga bumbo mo ma nyumay da hari. A ga ziibi kala wiciri kambu. 	 si sederit ubi ille sederat et ipse lavabit vestimenta sua et lotus aqua inmundus erit usque ad vesperum


Sohõ binde, Firawna ma ceeci boro fo kaŋ gonda fahamay, kaŋ gonda laakal, a m'a daŋ a ma Misira laabo kulu may. 	 nunc ergo provideat rex virum sapientem et industrium et praeficiat eum terrae Aegypti


Ahiya binde na kwaay tajo kaŋ go nga jinda gaa din di k'a tooru. A n'a fay iway cindi hinka. 	 adprehendensque Ahia pallium suum novum quo opertus erat scidit in duodecim partes


Adilante deene wo danga nzarfu suubanante no, Boro laalo bine gonda nafa kayna. 	 argentum electum lingua iusti cor impiorum pro nihilo


Saaya din Abimelek na Ibrahim ce. A ne a se: «Ifo no woone kaŋ ni te iri se? Man no ay na taali te ni se, kaŋ se ni ga zunubi bambata candi ka kande ay boŋ, in d'ay koytara kulu. Ni na goy te ay se kaŋ mana hagu i m'a dumi te.» 	 vocavit autem Abimelech etiam Abraham et dixit ei quid fecisti nobis quid peccavimus in te quia induxisti super me et super regnum meum peccatum grande quae non debuisti facere fecisti nobis


Obadiya binde tun zama nga ma Ahab kubay se, ka ci a se mo. Ahab mo koy zama nga ma Iliya kubay. 	 abiit ergo Abdias in occursum Ahab et indicavit ei venitque Ahab in occursum Heliae


Amma hano kaŋ hane kurnyo maa r'a, d'a wangu a se, kulu waybora sarto kaŋ go a boŋ din, kurnyo g'a tunandi. Sanney mo kaŋ yaŋ a ci me waasay ra ka nga boŋ jarandi nd'a, i si no a boŋ. Rabbi mo g'a yaafa a se. 	 sin autem audiens statim contradixerit et irritas fecerit pollicitationes eius verbaque quibus obstrinxerat animam suam propitius ei erit Dominus


Ifraymu Meyo boŋ mo, da Me Zeena do koyne, da Hamisa Meyo do mo, da Hananeyel Cinari Kuuko do, da Zangu Cinari Kuuko do, hal a ma kaa Feeji Meyo do, i kay noodin surum! Batukoy Meyo do. 	 steteruntque duo chori laudantium in domo Dei et ego et dimidia pars magistratuum mecum


Jama kaŋ go wongu marga do maa kaŋ i goono ga ne Zimri na zamba soola, hal a na bonkoono wi. Israyla kulu binde na wongu marga wonkoyo Omri sambu. I n'a didiji bonkooni Israyla boŋ han din hane wongu marga ra. 	 cumque audisset rebellasse Zamri et occidisse regem fecit sibi regem omnis Israhel Amri qui erat princeps militiae super Israhel in die illa in castris


Ay, Bulos, da Sila nda Timotiyos, iri go ga Tassalonika borey Almasihu* marga fo kaŋ go Baaba Irikoy da Rabbi Yesu Almasihu ra. Gomni nda laakal kanay ma bara araŋ banda. 	 Paulus et Silvanus et Timotheus ecclesiae Thessalonicensium in Deo Patre et Domino Iesu Christo gratia vobis et pax


wa maa fa, ya araŋ hawjiyey, wa maa Rabbi sanno!! 	 propterea pastores audite verbum Domini


Amma zina, wala ziibi kulu, wala biniyay, i ma si baa i ciine te araŋ game ra, zama yaadin no a ga hagu nd'a hanantey se. 	 fornicatio autem et omnis inmunditia aut avaritia nec nominetur in vobis sicut decet sanctos


Ya buuyaŋ, man ni zaama? Ya buuyaŋ, man ni naajo?» 	 ubi est mors victoria tua ubi est mors stimulus tuus


Yowab binde, waato kaŋ a di i na daaga sinji nga se jina nda banda, kal a na Israyla sooje hanney kulu suuban i ma soola ka kubay da Suriyancey. 	 igitur Ioab intellegens bellum et ex adverso et post tergum contra se fieri elegit viros fortissimos de universo Israhel et perrexit contra Syrum


Haŋ kaŋ i ga no neeya: boro fo kulu, waati kaŋ a ga bisa ka koy borey kaŋ i jin ka kabu do, a ma sekel* jare no, nangu hananta sekelo misa boŋ, (sekel fo mo gonda gera waranka). Sekel jare no i ga no sargay Rabbi se. 	 hoc autem dabit omnis qui transit ad nomen dimidium sicli iuxta mensuram templi siclus viginti obolos habet media pars sicli offeretur Domino


Yaa no Rabbi, Israyla wane Hananyankoyo, Kaŋ ga ti a Teekwa mo ci: Muraadey kaŋ goono ga kaa, Ni g'ay hã woodin yaŋ boŋ no? Ay izey d'ay kambe goyey ciine ra mo, Ni g'ay lordi no? 	 haec dicit Dominus Sanctus Israhel plastes eius ventura interrogate me super filios meos et super opus manuum mearum mandastis mihi


Kal ay ne: «Ay, ya Rabbi, Koy Beero! Guna, annabey go ga ne i se: ‹Araŋ si di takuba, araŋ si haray mo, amma ay g'araŋ no laakal kanay tabbatante nango wo ra.› » 	 et dixi a a a Domine Deus prophetae dicunt eis non videbitis gladium et famis non erit in vobis sed pacem veram dabit vobis in loco isto


A na goobey daŋ feema kambey gaa korbayey ra a jareyaŋ se. I na feema te da kataakuyaŋ. A ra haray mo go koonu. 	 induxitque in circulos qui in altaris lateribus eminebant ipsum autem altare non erat solidum sed cavum ex tabulis et intus vacuum


A ciya mo waato kaŋ jama kulu margu ka gaaba nda Musa nda Haruna mo, noodin kubayyaŋ hukumo do haray, kal i di buru yuuma go, a n'a daabu! Rabbi darza mo bangay. 	 cumque oreretur seditio et tumultus incresceret


Kala Yowab ye ganda nga moyduma boŋ ka sombu ka bonkoono sifa. Yowab ye ka ne: «Hunkuna ay, ni tamo bay kaŋ ay du gaakuri ni jine, ya koyo ay bonkoono, za kaŋ bonkoono goy nga tamo ŋwaara boŋ.» 	 cadensque Ioab super faciem suam in terram adoravit et benedixit regi et dixit Ioab hodie intellexit servus tuus quia inveni gratiam in oculis tuis domine mi rex fecisti enim sermonem servi tui


Zama guna, Rabbi ga fatta nga nango ra zama nga ma ndunnya gorokoy ciiti i goy laaley sabbay se. Laabo mo ga kuro kaŋ borey mun nga boŋ bangandi, A si ye ka borey kaŋ boro laaley wi din tugu koyne. 	 ecce enim Dominus egreditur de loco suo ut visitet iniquitatem habitatoris terrae contra eum et revelabit terra sanguinem suum et non operiet ultra interfectos suos


Amma Yesu tu ka ne i se: «Araŋ harta, zama araŋ si Tawretu nda Zabura* nda Annabey* Tirey bay, araŋ mana Irikoy hino mo bay. 	 respondens autem Iesus ait illis erratis nescientes scripturas neque virtutem Dei


Gad izey mo ga ti: Zifiyon, da Haggi, da Suni, da Ezbon, da Er, da Arod, da Areli. 	 filii Gad Sephion et Haggi Suni et Esebon Heri et Arodi et Areli


Zama borey kaŋ yaŋ ga saajawko goy te a ma boori ga du beeray nangu ngey boŋ se. I ga du bine-gaabi bambata mo cimbeeri ra kaŋ go Almasihu Yesu ra. 	 qui enim bene ministraverint gradum sibi bonum adquirent et multam fiduciam in fide quae est in Christo Iesu


Rabbi Kundeykoyo ga ni taabandi da beene kaatiyaŋ, da laabu zinjiyaŋ, Da kosongu bambata, da hari haw bambata, Da alma haw beeri da danji beele kaŋ go ga ŋwa. 	 eritque repente confestim a Domino exercituum visitabitur in tonitru et commotione terrae et voce magna turbinis et tempestatis et flammae ignis devorantis


I ma goro mo kaariyaŋ beene batama ra, ka te kaari ndunnya se.» Yaadin mo no te. 	 ut luceant in firmamento caeli et inluminent terram et factum est ita


Yesu ne a se: «Ifo no ni ga ba ay ma te ni se?» Danawo ne a se: «Alfa, ay ma du ka di koyne.» 	 et respondens illi Iesus dixit quid vis tibi faciam caecus autem dixit ei rabboni ut videam


Da mo ni goono ga ni sarga* salle sargay teeyaŋo do, noodin mo ni fongu nin da ni nya-izo game ra gonda hay fo, 	 si ergo offeres munus tuum ad altare et ibi recordatus fueris quia frater tuus habet aliquid adversum te


Ni g'i hibandi danga hari-yaa* no, i ga jirbi, Susubay mo i ga hima subu kaŋ go ga fun: 	 scuto circumdabit te veritas eius non timebis a timore nocturno


Ay izo, m'ay no ni bina, Naŋ mo ni bina ma maa ay fondey kaani. 	 praebe fili mi cor tuum mihi et oculi tui vias meas custodiant


Fu ra no i g'a ŋwa. Ni ma si hay kulu sambu a hamo ra ka kond'a taray, ni s'a biri fo kulu ceeri mo. 	 in una domo comedetur nec efferetis de carnibus eius foras nec os illius confringetis


Wa kaaru a reyzin* kalo gaa ka halaciyaŋ te. Amma wa si halaciyaŋ toonante te bo. W'a kambey pati-pati, Zama manti Rabbi wane no. 	 ascendite muros eius et dissipate consummationem autem nolite facere auferte propagines eius quia non sunt Domini


Ma te laakal sohõ, zama Rabbi na ni suuban ni ma fu cina, a nangoray hananta nooya. Ma te bine-gaabi ka goy.» 	 nunc ergo quia elegit te Dominus ut aedificares domum sanctuarii confortare et perfice


A go, jirbi yaŋ goono ga kaa, yaa no Rabbi ci, kaŋ ay ga gomni goyo kaŋ ay ci Israyla kunda nda Yahuda kunda se din sanno toonandi. 	 ecce dies veniunt dicit Dominus et suscitabo verbum bonum quod locutus sum ad domum Israhel et ad domum Iuda


A sanno si araŋ ra da goray mo, zama bora kaŋ a donton, araŋ man'a cimandi. 	 et verbum eius non habetis in vobis manens quia quem misit ille huic vos non creditis


Zama ay borey na goy laalo hinka te: I n'ay furu, ay kaŋ ci hari-mo fundikooni. I na gullayaŋ cina ngey boŋ se, Gulla funo yaŋ kaŋ yaŋ si hari gaay. 	 duo enim mala fecit populus meus me dereliquerunt fontem aquae vivae ut foderent sibi cisternas cisternas dissipatas quae continere non valent aquas


Guna, Rabbi kamba mana dunguriya bo, Kaŋ ga naŋ a ma jaŋ ka hin ka faaba te. A hangey mo mana lutu, Kaŋ ga naŋ a ma jaŋ ka hin ka maa. 	 ecce non est adbreviata manus Domini ut salvare nequeat neque adgravata est auris eius ut non exaudiat


Ganda kaŋ i ga feeni mo, da tanja kaŋ i ga sambu beene ka salle, ngey mo araŋ m'i ŋwa nangu kaŋ ga hanan ra, nin da ni ize arey da ni ize wayey. Rabbi n'i no nin da ni izey se. Nin da ni izey baa no Israyla izey saabuyaŋ sargayey ra. 	 pectusculum quoque quod oblatum est et armum qui separatus est edetis in loco mundissimo tu et filii tui ac filiae tuae tecum tibi enim ac liberis tuis reposita sunt de hostiis salutaribus filiorum Israhel


Za Dan ra no i ga maa ibare bariyey niine karyaŋey. A cey kosongo maayanta laabo kulu ga jijiri. Zama i ga kaa ka laabo da hay kulu kaŋ go laabo ra, Da gallo da nga ra gorokoy kulu ŋwa. 	 a Dan auditus est fremitus equorum eius a voce hinnituum pugnatorum eius commota est omnis terra et venerunt et devoraverunt terram et plenitudinem eius urbem et habitatores eius


Neewo no laakal ga bara: boro kaŋ gonda fahamay ma alman laala lamba lasaabu, zama Adam-ize lamba no. A lamba mo neeya: zangu iddu nda waydu cindi iddu. 	 hic sapientia est qui habet intellectum conputet numerum bestiae numerus enim hominis est et numerus eius est sescenti sexaginta sex


Yosiya binde na Paska* bato haggoy Rabbi se Urusalima ra. Borey na Paska feejey wi handu sintina jirbi way cindi taacanta hane. 	 fecit autem Iosias in Hierusalem phase Domino quod immolatum est quartadecima die mensis primi


Susubay kulu ay ga soobay ka laabo ra boro laaley kulu halaci, zama i ma taali-teerey kulu halaci Rabbi gallo ra. 	 vigilavi et factus sum sicut passer solitarius in tecto