Iri jine mo no Rabbi na alaamayaŋ da dambara hari bambata yaŋ kaŋ masiiba wane yaŋ no cabe ka gaaba nda Misira, da Firawna, d'a windo kulu mo. 	 Huan, TOUPAN I mitmuhin Aigupta gam tungah te, Pharo tungah te, a inkuanpihte tengteng tungah te, chiamtehna leh thil lamdang thupi mahmahte a musaka;


Saaya kaŋ cine Dalila faham ka bay kaŋ a na nga bina kulu feeri a se, kal a donton ka Filistancey mayraykoyey ce. A ne: «Wa kaa hiino ya, zama a na hay kulu kaŋ go nga bina ra ci ay se.» Waato din gaa Filistancey mayraykoyey kaa waybora do da noorey ngey kambey ra. 	 Huan, a lungsim tengteng ahilh vekta chih Delailain a thei phetin Philistiate mi liante, Hong tou nawn phot un, a lungsim tengteng a hon hilh vekta, chiin a thukhak chiata. HuchiinPhilistiate mi liante a kiangah a va hohtou ua, dangka a tawi uh.


Gaa no alfaga beero na nga bankaaray tooru-tooru ka ne: «A na Irikoy kayna! Iri ga ba seeda fooyaŋ koyne, wala? A go, araŋ maa mate kaŋ a na Irikoy kayna sohõ. 	 Huan, siampu lianpen in a puansilh a botkek a, Pathian a genseta; theihpih dang bangdi'n i kiphamoh nawn dia? Ngai dih uh, Pathian a gensiatdan tuh tu in na ja uh. Bangchi nasa ua? a chi a.


Nga wo manti buukoy Irikoy no bo, amma fundikooney wane no. Araŋ binde harta gumo.» 	 Amah jaw misi Pathian ahi keia, mihing Pathian ahi jaw; na thei khial tel u e, a chi a.


Hawfunay sabbay se no, fu sabb'ize ga nokko. Dirgay sabbay se mo no, fu ga furgu. 	 Thadahna jiakin intung a chima; khut jawntatna jiakin in a keh hi.


Amma Ayuba ne nga wando se: «Wayborey kaŋ sinda laakal, i sanney dumi no ni goono ga te ya! E, mate nooya? iri ma gomni ta Rabbi kambe ra, iri ma si masiiba ta, wala?» Woodin yaŋ kulu ra Ayuba mana zunubi te da nga meyo. 	 Himahleh a kiangah, Numei haite thugente laka khat bangin thu na gen. Bang ahia? Pathian khut ah hoih i mu dia, hoihlou leng i mu kei dia hia? a chi a. Hiai tengtengah Jobin a muk in thil a hihkhial kei hi.


Ay ga ni ŋwaaray, m'ay fooyaŋey ta kaŋ i kande ni se, zama Irikoy na gomni boobo te ay se. Ay haro mo ga wasa ay se.» Yakuba soobay k'a faali hal a n'i ta. 	 Pathianin hon hehpih jiak leh, ka hauh jiakin ka hon thilpiakte sangin, a chi a. Huchiin a kunkun a, a sangta hi.


Amma Irimiya ne: «I si ni nooyandi. Ay ga ni ŋwaaray, kala ni ma Rabbi sanno gana haŋ kaŋ ay ci ni se ra. Yaadin gaa no ni ga goro baani, ni ga funa mo. 	 Jeremiain bel, a hon mansak kei ding uh; na kianga ka gen TOUPA aw mang maiin. Huchiin nang a din ahoih dinga hin leng na hing ding.


Ya Israyla hawjiyo, ma hanga jeeri, Nin kaŋ goono ga Yusufu candi sanda alman kuru, Nin kaŋ go koytaray karga boŋ ciiti malaykey* se beene, Ma ni kaaro kaa taray. 	 Ephraimte leh Benjaminte leh Manasite mitmuhin na hatna tokthou inla, honhondam dingin hongpai in.


Zama iri gonda alfaga beeri kaŋ ga bakar iri londibuunay se, i n'a si mo hay kulu ra danga iri cine, day zunubi kulu si. 	 Siampu Lianpen ihatlouhdan kitheihna te hon theihpih phalou nei ihi ngal kei a; eimah bang a lam tuamtuam a khemna tuaksa, khelh bel khiallou, nei ihi zaw uhi.Huchiin, zahngaihna imuh theihna ding leh huh ideih chiang a huhna hehpihna imuh theihna ding in, hehpihna mangtutphah tuh hangtakin inaih ding uhi.


Tola izey neeya: Uzzi, Refaya, Yeriyel, Yamay, Ibsam, da Samuwila, kaay almayaali koyey no. Tola izey mo sooje beeri yaŋ no ngey zamaney ra. Dawda jirbey ra i boro zambar waranka cindi hinka nda zangu iddu no. 	 Huan Tola tapate; Uzzi, Rephai, Jeriel, Jahmai, Ibsam, Semuel, a pipute uh inkote lupente, huaibel, Tola akipan te; a khangte ua mi hat hangsante: David damlaia a zah uh sing nih leh sang nih leh za guk ahi uh.


Waranka cindi hinkanta na Jiddalti di, da nga izey da nga nya-izey, i boro way cindi hinka no. 	 Sawmnih leh nihveina Gidalti tungah, a tapate leh a unaute sawm leh nih;


Woodin sabbay se no ay te waato zamana izey se bine. Ay ne: ‹Waati kulu i go ga daray ngey biney ra, I man'ay fondey bay mo.› 	 Huchiin huai suan te tungah ka lung hita keia, a lungtangun a ngaihtuah khial gige ua, Kalampite leng a theikei uhi, ka chi a,


Zama Amon da Mowab izey, ngey no ka tun ka wongu nda Seyir tondo gorokoy, zama ngey m'i wi, ngey m'i halaci parkatak. Waato kaŋ i na Seyir gorokoy ban, gaa no i ye care gaa, afo kulu gurjay nga ma afo halaci. 	 Amon suante leh Moab suanten Seir tanga omte thah chimih vek leh hihman sipsip tumin a sualta mai ua; huan, Seir tang a mite a hih man khit un amau leh amau kihihman tumin a kisual ek mai jen ua.


Yesu konda bora kambu fo ka fay da borey marga ka nga kambayzey daŋ a hangey ra. A tufa k'a deena ham. 	 Huan, aman tuh mipi laka kipanin amah kiain a pi tuam a, a khut zungte bangin a bil sung khawng a khoih a, huan, chil a sia a, a lei a khoiha;


Za kaŋ bonkoono wando na goy woodin te, a ga to wayborey kulu hangey ra, hal i kurnyey ma ciya donda-caray hari i jine, waato kaŋ i ga kond'a baaro, way, bonkoono Zerses lordi ka ne i ma kande bonkoono wande Basti nga jine, amma nga wo wangu ka kaa. 	 Kumpipa Ahasurain a maa hongpai dingin kumpinu Vasti thu a pia, himahleh ahongpai kei, chih a kigenthang chiangin, hiai kumpinu thilhih numei tengteng kiang a tung dinga, a mit uah a pasalte uh simmohna lah suaksak ding ahi ngala.


Buukoy gooro kulu binde, da boosu wano, da saajo kulu kala ma koy Cidron gooro gaa ka koy to Bariyey Meyo looka gaa wayna funay haray, nangey din ga ciya hananteyaŋ Rabbi se. I si ye k'a dagu koyne, i si ye k'a zeeri mo koyne hal abada. 	 Misi luang leh vut paihna guam pumpi leh gamlak tengteng, Kidron luiguam tanin, suah lamsang Sakol Kongpi ning tan TOUPA dinga tan ding ahi; huai bel chikchiang maha hihjak leh phelh hi nawn lou ding in.


Talibey dinya ka kande buuru, i sinda haŋ kaŋ ga bisa kunkuni folloŋ ngey banda hiyo ra. 	 Huan, a nungjuiten tanghou a tawi mangngilh ua, tanghouphel khat kia lou ngal longah tanghou dang himhim lah a nei ngal kei ua.


Yaadin gaa, boro kaŋ ga ihanno bay kaŋ si g'a te mo, bora se woodin ya zunubi no. 	 Huchiin kuapeuh thilhoih ding thei a hihtuanlou tuh amaha dingin khelhna ahi.


kala ni ma maa beene. Ma ni tamey zunubo yaafa, da ni jama Israyla wano, hala ni m'i dondonandi fondo hanno kaŋ ra i ga hima ka dira. Ma ye ka hari samba ni laabo wo kaŋ ni na ni jama no tubu din boŋ. 	 Nang vanah na ngaikhia inla, apaina ding uh lampi hoih kawkmuh in na sikha te leh nami Israelte khelhna ngaidam in namite a goutan ding ua na piak nagam ah vuah hon zusak in.


Ezra wo no ka tun Babila. Hantumko no kaŋ ga waani gumo Musa asariya ra, kaŋ Rabbi, Israyla Irikoyo, n'i no. Bonkoono mo yadda a se d'a ŋwaarayey kulu, Rabbi a Irikoyo kambe gomni boŋ. 	 Hiai Ezra Babulon akipan a pai tou a; huan amah Mosi dan, TOUPA Israel Pathian a piaksaa kivasa ahi a: a tunga TOUPA a Pathian khuta om dungjui bangin, a ngetna tengteng kumpipan a phalsak hi.


Kala mayraykoyo ne i se i ma si ŋwa ŋwaari hananta gaa kala waati kaŋ alfaga fo ga kay da Urim* da Tummin. 	 Huan Tirsathain, siampu Urim leh Thummim toh a hongdin khiak mateng, thil siangthou penpente ne lou dingin amau a chi a.


Irikoy n'ay fundo fansa hal a ma si gunguray ka koy guuso ra, Ay fundo ga di annura mo.› 	 Kokhuk sunga paisukna akipan ka kha a tanta a, huan ka hinna vakna a muta ding hi, achia.


Rabbi ga ni fattayaŋ da ni furoyaŋ kulu haggoy, Za sohõ ka koy hal abada. 	 Toupan na pawt leh na lut a ching dinga, tua kipana, khantawnin.


I toonandi a se jirbi waytaaci, zama yaadin no i ga tuusuyaŋ jirbey toonandi nd'a. Misirancey mo te jirbi wayye i go ga baray a se. 	 A luang bawlnain ni sawm li a zang ua, muat theiloua bawlnain ni huchizah ala nak ahi: huan, ni sawm sagih suang teng Aiguptaten amah a kah uhi.


Ya Rabbi kamba, ma mo hay, ma mo hay, Ma gaabi daŋ sanda bankaaray cine. Ma mo hay sanda doŋ jirbey ra cine, Doŋ borey zamaney wano. Wala manti nin no ka Rahab beeri-beeri ka teeku ham beero gooru-gooru mo? 	 Toupa ban aw, halh inla, hatna kisilhin; nidanglaia, tanga suante om laia na halh bangin halhin. Nang Rahab sat janpa, dragon sunpa na hi ka hia?


I ne: «Musa yadda i ma hiijay fayyaŋ tira hantum, i m'a fay mo.» 	 Huan, amau, Mosiin kimakna lai gelha mak a phal jel hi, a chi ua.


Alfagey mo, Lawi izey ga kaa ka maan, (zama ngey no Rabbi ni Irikoyo suuban zama i ma goy a se, i ma albarka gaara Rabbi maa ra. I sanno boŋ mo no kakaw kulu ga ban, ciiti kulu ga dumbu mo.) 	 Huan, Levi tapa siamputen a honjuan ding ua, amau TOUPA na Pathian un a nasemmi leh TOUPA mina vualjawlmi dinga a sehte lah ahi ngalua; thubuai leh kivuak thu agen bangbang uh ahi ding.


A banda no Ibzan Baytlahami boro, nga mo na Israyla may. 	 Huan, a nungin Beth-lehem khuaa mi Ibzanin Israelte tungah vai a hawma.


Musa nda Alfa Eliyezar da Israyla izey jama jine borey kulu fatta gata ra k'i kubay. 	 Huan, Mosi leh siampu Eleazar leh omkhawmte inntek penpente'n khomual ah a na dawn ua.


Yerub-Baal, Yowas izo koy ka goro nga bumbo windo ra. 	 Huan, Joas tapa Jerubaal a paia a in lamah a omta hi.


Yesu tu i se ka ne: «Boro Izo beerandiyaŋo saaya to. 	 Huan, Jesun a dawnga, a kiang uah, Mihing Tapa pahtawia a omna ding hun a tungta.


Enosu jirbey kulu, jiiri zangu yagga nda igu no, gaa no a bu. 	 Huchiin, Enosa dam sung tengteng kum za kua kum nga ahi a: a sita hi.


Kala alfaga ne: «Goliyat, Filistanca kaŋ ni wi Ela gooro ra din, guna a takuba go ne. A go no didijante zaara fo ra efod* kwaayo banda. Da ni ga ba, kala ni m'a sambu, zama afo si no ne kala nga hinne.» Dawda ne: «A cine si no. Kala ni m'ay no nd'a.» 	 Huan, siampuin, Philistia mi Goliath, Ela guam a na thahpa namsau, ngai in, siampu puanak liah ah puana tuam in a om thek hi; huaia na lak nop leh lain, huai kia loungal a dang a om kei, a chi a. Huan, Davidin, huai vala om de, hon pe dih ve leh, a chi a.


Siman bumbo mo cimandi. Waato kaŋ i te a se baptisma, a lamba Filibos gaa. A goono ga dambara gumo waato kaŋ a di alaamey da dabari goy bambatey kaŋ yaŋ goono ga te. 	 Huan, Simon nangawnin leng a gingtata a, huan, baptisma a tan zohin Philip kiangah a omgige a, chiamtehna leh thillamdang thuipite a mu a, lamdang a sa thei mahmah.


«Ma salaŋ Israyla izey se ka ne i se: Da boro fo wande na fondo taŋ, ka amaana ŋwaari te a se, 	 Israel suante kiangah gen inla, a kiang uah, Mi, a jiin kho tuamlam ngatsanin khial henla, min luppih henla, a pasalin lah theikei ngal leh,


Kala boro kulu ma nga boŋ neesi, woodin banda a ma ŋwa buuro gaa ka haŋ gaasiya gaa. 	 Huchiin, mi amah kienchian jaw hen, huchibangin tanghou tuh nein nou tuh dawn hen.


Waato kaŋ ay go ndunnya ra, ay no ga ti ndunnya annura.» 	 Khovela ka om sungin khovel vak ka hi, a chi a, a dawnga.


Ay g'araŋ kaa taray ka fun dumi cindey game ra, ya araŋ margu mo ka fun d'araŋ laabey ra, nangey kaŋ araŋ go say-sayante din. Ay g'a te da kambe hinkoy, da kambe gaabi sallante, da futay toonante mo, peet! 	 Namte laka kipan ka honpi khe dinga, dalhsaka na omna gam ua kipan khut hat tak leh ban jak leh heh suahin ka honpi khawm ding.


Zama a mana donda kayna ra wane kankamo bo, A man'a fanta mo. A mana nga moyduma tugu a se mo, Amma waato kaŋ a na jinde tunandi a gaa, kulu a maa. 	 Kikhopna thupitaka ka honphat jelna jaw nang maha ahi: amah laudan siamte maah ka thuchiam ka tangtun ding hi.


Zama borey ma du ka bay kaŋ woodin ni kambe no, Ya Rabbi, nin no k'a te. 	 Huai tuh na khut ahi, chih a theih ua, TOUPA, nang na hih ahi chih a theihna ding un.


Amma Israyla ciine ra a ne: «Ay foy k'ay kambe salle jama hanga sando turanto wo se.» 	 Ahihhangin Isreal mite thu ah, mi chihmoh leh selhatte din sun nilouh in kaban ka jak hi, achia.


A ne mo bora kaŋ ga fuwo dabari se: «Ma Baal wane sombuyaŋ bankaarayey kulu kaa taray i se.» A fatta nda bankaarayey i se. 	 Huan, kivatna puan kemmi kiangah, Baal bemi tengteng kivatna puan honlaaksakin, a chi a. Huchiin kivatna puante a hon lak sak ua.


A ne ay se: «Kala wiciri kambu nda susubay zambar hinka nda zangu hinza, gaa no i ga nangu hananta hanandi.» 	 Huan aman ka kiangah, Nitaklam leh jinglam sang nih leh za thum sung tanin; huaichiangin munsiangthoupen silsiang ahi ding hi, a chi a.


Gumandi izey mo tun da waasi ka fun ngey nangey ra, saaya kaŋ cine Yasuwa na nga kamba salle. I zuru ka furo birno ra k'a ŋwa. I waasu-waasu ka danji daŋ birno gaa. 	 Huan, guktan mite a omna ua kipanin a hongpai khe pah ua, huan, a khut a jak takin a tai ua, khopi ah a lut ua, a lata ua; huan, khua a hal pah uh.


Maaziya, da Bilgay, da Semaya, alfagayaŋ nooya. 	 Maazia, Bilgai, Semaia: hiaite siampute ahi uh.


Musa na ganda sambu mo, k'a feeni k'a salle yaadin Rabbi jine. Musa baa no kaŋ a ga du goy daŋyaŋ feeji gaaro gaa, mate kaŋ cine Rabbi ci Musa se. 	 Huan, Mosi in a awm a la a, TOUPA ma a vei thillat ding in a vei a: hihtuam na belampa a Mosi tantuan ahi, TOUPA'N Mosi thu a piak bang in.


Za kaŋ iri du iri tubo Urdun isa se ne-haray, wayna funay haray, iri si du tubu i banda Urdun daaranta da hala jina no-haray.» 	 Ka luah ding uh bel hiai lam gal Jordan suahlam a hih ziak in Jordan gal khat lam leh a khen lam zaw ka luahpih tei sin kei uhi, a chi ua.


A ga dugu ton mo wiciri kambu kulu, saaya kaŋ Haruna ga fitilley diyandi. Yaadin no a ga bara duumi Rabbi jine, araŋ zamaney kulu ra. 	 Huan nitaklama Aronin khawnvakte a det chiangin, a tungah gimlam a hal ding, na khang na khang un TOUPA maa gimlim hi ni louhlouh dingin.


A ga isey bare ka ciya taasi beeri, Hari-moy mo ma koogu ka ciya jaw laabu. 	 Aman luipite tuh gamdai a suaksak jela, tuinakte leng lei keu a suaksak jel hi.


Ni m'i hantum mo ni fu meyo bundey gaa, da ni windi daabirjey gaa. 	 Huan, na in kongkhak bianguahte, na kongkhak uahte na gelh ding uh ahi.


Amma waato kaŋ wandiya koyey bay kaŋ ngey riiba sabaabo dira, i na Bulos da Sila di, ka candi ka kond'ey habo ra mayraykoy jine. 	 Huan, a puten a summuhna uh a mang chih a theih tak un, Paula leh Sila a man ua, heutute maah dawl munah a kailut uhi.


Nya-izey, araŋ ga fongu nda iri goyo d'iri taabo. Iri goy cin da zaari zama iri ma si boro kulu tiŋandi araŋ game ra. Yaadin no iri te ka Irikoy Baaru Hanna waazu araŋ se. 	 Unaute aw, ka sep tawl dan u leh ka sepgim dan uh na theigige uhi; na lak uah kuamah ka suktuailuai louhna ding un, sun leh jana nasemin, Pathian tanchinhoih nou ka honhilh uhi.


Hambara Yahuda dumo ga maa masiiba kulu kaŋ ay goono ga miila ay ma te i se, hal i boro fo kulu ma bare ka fay da nga fondo laala, gaa no ay g'i yaafa nd'i laala d'i zunubey mo. 	 Juda inkoten a tung ua thil hoihlou hih ka tup tengteng, a ngaikhia un mi chihin a omdan gilou uh a hei thei kha moh kei ding ua, a thulimilouhna uh leh a khelhna uh ka ngaidam theihna dingin a chi a.


Almasihu margey kaŋ go Aziya laabo ra go g'araŋ fo. Akila nda Birisila g'araŋ fo gumo Rabbi ra, ngey nda Almasihu marga kaŋ ga margu i windo ra. 	 Asia gama saptuam pawlten chibai a honbuk uhi. Akuila leh Priskilla, a in ua saptuam kikhawmte toh in Toupa ah chibai tampiin honbuk uhi.


I kuuwa ka ne: «Ya Israyla borey, wa iri gaa! kaŋ se boro wo no ga ti bora kaŋ goono ga boro kulu dondonandi nangu kulu ka gaaba nda iri dumo nda Tawreto, da nangu wo mo. A kande baa Gareku fooyaŋ mo ne Irikoy windo ra ka nangu hananta wo ziibandi.» 	 Israel mite aw, honghuh un! Hiai mi, gam tenga mi tengteng kianga, Juda mite, dan te, hiai inte khawng gensepa ahi; huai lou leng, Pathian biakin ah Grik mite a lutpiha, hiai in siangthou a hihbuah khin ahi, a chi ua.


Araŋ g'ay ceeci, araŋ si di ay mo. Nango kaŋ ay go mo, araŋ si hin ka kaa.» 	 nou non zong ding ua, non mu kei ding uh; ka ommna ah leng na hong theikei ding uh, a chi a.


A naŋ nga tonga ra hangawey m'ay fun hal ay ganda ra. 	 A thalbawma thalte ka sisan guijamah a lut saka.


Musa nda Haruna fatta Firawna do. Musa mo na jinde sambu Rabbi gaa balancawey kaŋ yaŋ a kande Firawna boŋ din sabbay se. 	 Huaitakin Pharoin Mosi leh Aron a samsaka, Kei leh ka mite a kipana ute a lak mang theihna dingin, TOUPA ngen un; huchiin mite ka paisak ding, TOUPA kiang a kithoihna a bawl theihna ding un, a chi a.


Sahãadin-sahãadin a kuro dooruyaŋo ban ka koogu. A maa nga gaahamo ra kaŋ nga du baani nga gurzuga gaa. 	 Huan, thakhatin a si pawt tuh a kam pah ngala, a natna tuh hihdam ahi chih a saah a kitheita a.


Ay ga hẽ Rabbi gaa d'ay jinda. Ay jinde no ay g'ay ŋwaarayyaŋ hẽeney te d'a Rabbi gaa. 	 A maah ka mangbat thu ka gena; a maah ka buaina ka theisak jel.


Kaari nga kaŋ goono ga nga gorokasin no baji. Ni goono ga ni humburo dooru a se, a ma haŋ ka bugu zama ni ma du k'a gaa-koono guna se! 	 A inveng dawnding pia a, na gu huaia hela, a vuaktanna uh na et theihna dinga, amah khansak lai mi, a tung a gik hi;


Yonata izey neeya: Pelet da Zaza. Woodin yaŋ Yerameyel banda nooya. 	 Huan Jonathan tapate: Peleth, Zaza. Hiaite Jerahmeel tapate ahi uh.


Da wayboro kaŋ i dond'a hiiji, Da koŋŋa na nga fu-koyo tubu. 	 Numei huathuaitakin pasal a neiha, sikha nungakin a pi a luahin.


Zama fundi no borey kaŋ ga du ey se, Baani no mo i gaahamey kulu se. 	 Amau mute ading in hinna ahi ngal ua, a sa uh adingin damna.


Da zunubi go ni do, Ni m'a hibandi ka ye nangu mooro. Ni ma si naŋ mo adilitaray-jaŋay ma goro ni windo ra. 	 Na khuta thulimlouhna a oma, gamlapia na koihkhiaka, gitlouhna na puanina na tensak kei leh;


Yaadin no boro kaŋ ga margu nda nga gorokasin wande go. Boro kaŋ lamb'a gaa kulu si taali alhakku yana bo. 	 Huchibangin kuapeuh a inveng ji huan; kuapeuh amah khoih gawtlouh a om kei ding.


Rama nda Geba alborey, zangu iddu nda waranka cindi fo. 	 Rama leh Geba mite, za guk sawmnih leh khat.


Bebay izey do haray mo: Yehohanan, da Hananiya, da Zakkay, da Atlay. 	 Huan Bebai tapate lakah; Jehohanan, Hanania, Zabbai, Athlai.


Kubay bi tik! laabo ra, kubay no gumo, Buuyaŋ biya laabo ra, Hay kulu go parkatak kaŋ sinda lordi, Naŋ kaŋ kaari ga hima kubay.» 	 Mialna mahbanga, mialna sahna gama: sihna limliap gam, dan himhim omlouhna, khovak khomial banga a omna mun ah.


Jileyad borey na Urdun yawyaŋ nangey ta i gaa, zama ngey ma Ifraymu kosaray se. Yaadin mo no ka te, Ifraymu do haray boro kulu kaŋ zuru ka kaa, d'a ne: «Wa naŋ ya daŋandi,» kala Jileyad borey ma ne a se: «Ni ya Ifraymu boro no?» Da bora ne: «Abada!» 	 Huan, Gileadten Ephraimte naih Jordan lui kainate a nala ua; Huan, hichi ahia, Ephraim taimang kuapeuhin, Ka hong galkah ding uh, a chih tengin Gileadten a kiangah, Ephraim mi na hi hia? a na chi jel ua. Aman, Hi lou e, a na chih leh,


Musa nda Haruna binde furo Firawna do ka te yaadin. Danga mate kaŋ Rabbi n'i lordi nd'a, Haruna na nga goobo catu Firawna nda nga bannyey jine. A bare ka te gondi mo. 	 Huchiin Mosi leh Aron Pharo kiangah a lut ua, TOUPAN thu a piak bangin a hihta uh: pharo maah leh, a sikhate maah Aronin achiang a khia, gul a hong hi.


Boro kulu kaŋ maa ay sanney, d'a s'i gana mo, ay s'a ciiti, zama ay mana kaa ndunnya ciitiyaŋ se, amma zama ay ma ndunnya faaba. 	 Kuapeuh ka thu gen jain, gingta kei mahleh, ken siam louh ka tangsak kei: khovel siam louh tangsak dinga hong ka hi kei a, khovel humbit dinga hong ka hi zo ngala.


A wayco mo ga dond'a gumo, a go g'a dukurandi zama Rabbi n'a hay-tuwo daabu. 	 Huan, TOUPAN a sul a binsal jiaka a lungkhamna tohthoh tumin a melmain a nahantoh naka,


Woodin se no i ga ne dayo din se Beyer-Lahay-Roy _kaŋ a feerijo ga ti: Fundikoono kaŋ go ga di ay Dayo__. A go Kades da Bered game ra. 	 Huaijiakin tuileh Beerlahai-roi sak ahita; ngaiin, Kades leh Bered kho kikalah a om.


Amma laabo wo kaŋ i biney ga yalla-yalla nd'a ngey ma ye ka kaa a ra, i si ye ka kaa a ra koyne. 	 A lungsim ua kik nawn a ut mahmahna gam uah a kik nawn het kei ding uh.


Ni ma niiney te, suudi wane yaŋ, taafe fa kambo caso marguyaŋo do. Yaadin mo no ni ga te taafa kaŋ go jina din caso ra, hawyaŋ hinkanta do. 	 A kithuahnaa a kipehna a kipanin puanjak khat gei ah a dumin vang na bawl dinga; huchibangjelin, puanjak dang mong chin mahmahah, a nihna kithuahna ah na bawl ding.


Doŋ i n'iri gon da fundi, Waato kaŋ cine i futa koroŋ iri gaa. 	 Huailai mahin amau eite a honhing valhta ding ua, I tung ua a thangpaih lai un


Zama a ga hagu a se, nga kaŋ hay kulu go no a sabbay se, a do mo no hay kulu bara, nga kaŋ go ga kande ize boobo darza ra, a m'i faaba jine bora toonandi gurzugay do. 	 Amah a ding leh amah jiaka bangkim om-pan ta tampi thupinaa piluta amaute hotdamna Bawlpa pen, a thuakna jiaka, a hihbukim tuh amaha dia kilawm him ahi.


Saaya kaŋ cine sundurko sambukoy kaa ka to Urdun, alfagey kaŋ yaŋ goono ga sundurko jare cey miri haro me gaa, (zama heemar waate kulu Urdun haro ga furo no,) 	 Bawm jawngte Jordan lui a vatung ua, bawm jawng siampute khein tui gei a sik takin, (buh lak sung teng Jordan lui a kuang tengteng ah a let gige naka, )


A cindi kayna ay halaci parkatak, Jama bindo ra nda borey marga ra.» 	 Omkhawmte leh kikhawmpite lakah gilou tengteng ah siatna ka nahita mahmah hi.


Baa d'ay ga ne ay ga fooma nd'a, manti saamotaray no ay go ga te, zama cimi no ay go ga ci. Amma ay ga fooma din naŋ, zama boro kulu ma s'ay guna sanda ay bisa haŋ kaŋ nga ga di ay do, wala haŋ kaŋ nga ga maa ay do. 	 Suan ut mahleng mi hai ka hi kei ding, thu taktak ka gen dek ngala; himahleh ka kidek ding, huchilou injaw kuapeuhin honmuh bang uleh ka laka thu a jak bang sang un honngai thupi zo kha ding hi.


Amma danga suba cine kaŋ Sawulu ga kaa, hunkuna Rabbi salaŋ Samuwila hanga ra ka ne: 	 Huan, Saula hong ma ni khatin TOUPA Samuel kiangah kilakin,


Amma waato kaŋ a nya izey koy bato do, gaa no Yesu mo koy, manti taray kwaaray, amma tuguyaŋ ra. 	 Himahleh, a unaute ankuangluinaa a hoh touh nung un, amah leng vantang theih louhin, a guk bangin a hoh tou sam a.


A kande yeej'ize fo da feeji gaaru fo, da feej'ize fo kaŋ gonda jiiri fo, sargay summaare kaŋ i ga ton se. 	 Halmang thillat dingin bawngtal tuai khat belamtal khat, belamnou apa kum khata upa khat;


I ne Almasihu wo, daahir no a ga taabi haŋ, a ga ciya mo boro sintina kaŋ bu ka tun ka fun buukoy game ra, gaa no a ga _nga__ dumo da dumi cindey bayrandi nda annura sanni.» 	 Huchia, Krisin gim a thuak dinga, hua misi laka kipan a thohnawn jiaka mi tengteng kianga leh Jentelte kianga leng vak musakpa masapen ahi ding, a chih thu uh, a chi a.


Ruta, Mowab ize wayo binde ne: «Oho, a ne ay se ay ma lamba nga goy-izey gaa hal i m'a farey wiyaŋey kulu ban.» 	 Haun, Moab mi Ruthiin, A hi mahve, ka kiangah leng, Ka buh a lakkhit vek mateng uh ka tangvalte kiangah tel gige in, leng honchi eive, a chi a.


Boro kulu kaŋ wangu ka ni Irikoyo asariya gana, da bonkoono wano mo, i m'a ciiti fap! folloŋ, baa a ga ciya buuyaŋ wane no, wala i m'a gaaray, wala mo jukke wane no, wala kasu.» 	 Huan kuapeuh na Pathian dan leh, kumpipa dan jui lou, sihna chiang hizongleh, thanuam takin a tungah vaihawmna bawlin om hen, ahihkeileh, khakmangna hiam, van khakna hiam, suangkulhlutna tanin, chiin.


Yesu mo ga ba Marta nd'a kayno da Liyaziru. 	 Huan, Jesun Martha te, a sanggamnu te, Lazar te a it hi.


zama ay coro fo go diraw ra, a kaa ka zumbu ay gaa. Ay mo sinda haŋ kaŋ ay ga jisi a jine.› 	 ka lawm zinin a hontawna, a maa lui ding bangmah ka nei ngak kei a, chi henla;


Ay ga annabi fo tunandi i se i nya-izey game ra, danga ni cine. Ay g'ay sanney daŋ a meyo ra. Nga mo ga salaŋ i se ka ci hay kulu kaŋ ay g'a lordi nd'a. 	 A unaute uh lakah nang bang jawlnei ka bawl sak dinga, a kamah ka thute ka koih dinga, a kianga ka thupiak peuhmah a kiang uah a gen ding.


Zama manti iri bumbey boŋ no iri goono ga waazu bo, amma iri goono ga waazu ka ne Almasihu Yesu ya Rabbi no, iri bumbey mo, araŋ bannyayaŋ no Yesu sabbay se. 	 Koumau thu ka gen ngal kei ua, Kris Jesu Toupa ka gen jaw uhi, koute leng Jesu jiakin sikha ka hih uh leng ka gen jel uhi.


«To. Boro fo kaŋ ga garaw no gonda garawkooni hinka. Afo gonda garaw kaŋ ga bisa jiiri fo da jare banandi a boŋ, afa mo wo kaŋ ga bisa handu fo da jare wane. 	 Huan, Jesun, Dangka leitawi sak kuahiamin leibami nih a neia: khatin makhai za nga a ba a, khatin sawm nga.


A kaa Samariya kwaara fo ce gaa kaŋ se i ga ne Sikar, kaŋ ga maan batama kaŋ Yakuba no nga izo Yusufu se. 	 Huchiin, Samari gam kho khat, Saikar a chih uah a hongtunga, Jakobin a tapa Joseph kianga mun a piakna kiang;


Israyla di kayna mo gumo Midiyan sabbay se. Israyla izey mo hẽ Rabbi gaa. 	 Huchiin Israelte bel Midiante jiakin a honggenthei mahmah ta ua; huan, Israel suanten Toupa a samta uhi.


da Yarmut da nga kuray nangey, da En-Gannim da nga kuray nangey, birni taaci nooya. 	 Jarmuth khua a kim a velte toh, Enganim khua a kim a velte toh; khopi li.


Zama mate n'ay ga te ka koy ay baaba do, da arwaso si ay banda? Naŋ ay ma si di hasaraw kaŋ ga kaa ay baabo gaa!» 	 Ka nauin honjui louin bangchiin ka pa tunga siatna tung ding mu ding ka kei hiam, a chi hi.


Boro kaŋ ga bar-bare nda mimanda, Gundu no a ga kaa taray, Amma boro kaŋ gonda naanay nga biya ra ga hari tugu. 	 Tangthu genmi banga vialvakin thuguk a taklang: himahleh lungsim muanhuai in thu a im hi.


Araŋ feej'izo ma ciya mo wo kaŋ sinda laru, jiiri fo feeji gaaru ize. Feejey ra wala hinciney ra no araŋ g'a sambu. 	 Na belamnou uh gensiatbei, a pa kum khatna ahi ding: belamhon lak hiam kelte laka kipanin hiam na la khe ding uh:


Yakuba na tondi kuuku fo sinji a saara boŋ. Nga no ga ti Rahila saara tondo hala ka kaa hunkuna. 	 Huan, a han tungah Jakob in suang a phuta: huai tutanin Rakil han suangphuh ahi lai hi.


Kaŋ Yesu goono ga windi noodin Galili teeko me gaa, kal a di nya ize hinka, Siman kaŋ se i ga ne Bitros, da Andarawos, kaŋ ga ti a kayne. I goono ga taaru catu teeko ra, zama sorkoyaŋ no. 	 Huan, Galili dil geia a vak kawmin, unau nih simon Peter kichi a unau Andru toh, dil ah len paiin a mu a; nga man mi him ahi ua.


Amma Abram ne Saray se: «Ni koŋŋa go ni kambe ra. Kala ni ma te a se haŋ kaŋ ni ga ba.» Saray mo n'a kankam gumo hal a zuru a se. 	 Abramin bel, Sarai kiangah, Ngaiin, na sikhanu na khuta om ahi; nang pha na saksak a tungah hihin, a chi a. Huchiin Saraiin a hihgenthei mahmaha, Huaijiakin a taimangsanta hi


Dalbu kayna ga motta kulu fuurandi. 	 Silngou tawm chikin tanghou beupi a jel suakzou hi.


Haciika ay ga ne ni se: ni si fatta noodin kala da ni n'a kulu bana, baa su* si cindi ni gaa. 	 chihtaktakin ka hon hilh ahi, Paihsasan khat nangawn na piak kim masiah huailaia kipanin na pawt khe kei hilhial ding.


Haciika ay ga ne araŋ se: a g'a daŋ a ma nga jinayey kulu dabari. 	 Chihtaktakin ka hon hilh ahi, a neih tengteng tungah heutu di'n a koih ding.


Ay bina goono ga to da muraadu hanno fo. Ay g'ay doono te Bonkoono se. Ay deena ya kalam no, hantumko kaŋ ga goni wane. 	 Mihing tate sang in na mel a hoihjawa; hehpihna na muk a sun ahi; huaijiakin Pathian in khantawn adingin vual a honjawl ahi.


Mate no nd'araŋ ga di Boro Izo goono ga kaaru beene, nangu kaŋ a go doŋ? 	 Mihing Tapa tumalama a omna ngeia kah tou mu le uchin, bang na chih ding ua?


Zama woodin ga naŋ laala kaŋ gonda taali ma kaŋ i boŋ waato kaŋ i go g'i hari fayantey ŋwa. Zama ay ya Rabbi no kaŋ g'i hanandi.» 	 TOUPA kianga a latte uh a hihbuah ding uh ahi kei; Kei TOUPA, amaute hihsiangthoupa lah ka hi ngala, chiin, chiin.


«Ma fatta hiyo ra, nin da ni wando da ni ize arey da ngey wandey ni banda. 	 Long akipan pawtin, nang pawt inla, na ji leh na tapate leh na tapate jite leng na kiangah pawt uhen.


Waato kaŋ Seba wayboro bonkoono di Suleymanu laakalo kulu, da windo kaŋ a cina, 	 Huan, Seba kumpinun Solomon pildan tengteng, a in lam te,


Yaadin no beene da ganda da ngey jama kulu taka ka ban d'a. 	 Huchiin, lei leh van a tung ua omte tengteng toh zoh ahita hi.


I n'a te mo. I na gaakasina samba arkusey do Sawulu nda Barnaba kambe ra. 	 huai tuh a hihta ngei uhi, Barnaba leh Saula khut ah upate kiangah a khakta uh.


Ma koy ka salaŋ Ebed-Melek, Etiyopi bora se ka ne: Yaa no Rabbi Kundeykoyo, Israyla Irikoyo ci: Guna, masiiba sanno kaŋ ay ci gallo wo boŋ kaŋ manti gomni wane no, ay g'a toonandi. A ga kubay ni jine han din hane. 	 Ethopia mi Ebedmelek kiangah, Sepaihte TOUPA, Israel Pathianin hichinin a chi: Ngaiin, a hoihna ding hi louin, hiai khopi siatna dingin ka thute ka hontun dinga, huai ni mahmahin na maah tangtun sak ahi ding.


A te haŋ kaŋ ga saba Rabbi diyaŋ gaa ka nga kaayo Dawda fondey gana. A mana kamba kambe ŋwaari wala kambe wow gaa haray. 	 Huan, TOUPA mitmuhin thil hoih a hih seka, a pu David lampite a juia, taklam ah hiam, veilamah hiam a pialsan kei hi.


D'i ne tuuri-nyaŋo ihanno no, a izey mo ihanno yaŋ no. Wala i ma ne tuuri-nyaŋo ilaalo no, a izey mo ilaalo yaŋ no. Zama izey do no i ga tuuri-nya bay. 	 Sing tuh a hoih, a gah leng a hoih, na chih kei ngal uleh, sing tuh a sia, a gah leng a sia, chi vanglak un: sing tuh a gaha a kitheih ngal jiakin,


Nga ya laakalkooni no, A ga masiiba candi ka kande mo. A si nga sanno tunandi bo, Amma a ga tun ka gaaba nda laala goy-teerey nda ngey dumo. A ga gaaba mo nda taali goy-teerey gaakasina. 	 Dong kei mahle uh amah leng pil tak ahi, thil hoihlou a hontung sak dinga, a thute laha khel nawn kei ding, thil hoihlou hihmite inkuan sual dingin a thou zo dinga, khialte panpihna dou dingin a thou ding.


Hezeciya binde na tira ta diyey kambe ra k'a caw. Hezeciya ziji mo ka koy Rabbi windo ra ka tira feeri Rabbi jine. 	 Huan Hezekiain palaite khuta kipanin lai a mu a, a sima, huchiin Hezekia TOUPA inah a va luta, TOUPA maah a phata hi.


Ngey kaŋ yaŋ se a ne: «Fulanzamay neeya, Wa fulanzamay no boro kaŋ farga se.» Woone mo, nga no ga ti fundi baani. Amma kulu nda yaadin, i wangu ka maa. 	 Hiai lah khawlna ahi hi, tawlte khawlsak un: hiai lah kihihhalhna ahi hi, a chihte: himahleh amau lah a ngaikhe nuam ngal kei ua.


Zama mate kaŋ cine Adamu ra boro kulu go ga bu, yaadin mo no Almasihu ra ikulu ga funa. 	 Adam ah mi tengteng a si mahbang un, Kris ah mi tengteng hihhinin leng a om ding uhi.


Ay ya ay baakwa wane no, A laakalo mo go ay gaa. 	 Hong in, ka ngaihnou, gamah i pai khe dinga; kho neute ah i giak ding.


Yesu na buuru kunkuni guwa da hamisa hinka din sambu ka beena guna ka albarka daŋ i gaa. Waato gaa a na buuru ceeri-ceeri ka no talibey se, i m'a zaban borey se. A na hamisa hinka din zaban i se mo. 	 Huan, aman tanghou phel nga leh ngasa nih a la-a, van lam en in a vualjawla, tanghou phelte a balkhamta-a, a ma ua lui dingin a nungjuite kiangah a pia a; ngasa nih leng huaite tengteng lakah a hawm jakta a.


Yahuda koy yawtaray laabu fo, A di taabi nda tamtaray laalo. A go ga goro dumi cindey game ra, fulanzamay si. A kankamo ra a gaaraykoy kulu n'a to. 	 Gimthuakna jiak leh, saltanna thupi jiakin. Juda saltannaah a paita hi; khovelmite lakah a tenga, tawldamna a mu kei: munkochik ahte amah sawite tengtengin a pha uh.


Danga boro kaŋ ga kwaay kaa hargu waate, Danga boosay hari soso ra, Yaadin mo no boro kaŋ ga doon bine-saray-koy se ga hima. 	 Mi kho vot laia puansilh suah bangin kuapeuh lungtang gik adinga lasa ahi.


Samuwila go sargay summaara kaŋ i ga ton salleyaŋ gaa, kala Filistancey maan ka kaa zama ngey ma Israyla wongu. Amma Rabbi kaati nda kaatiyaŋ bambata Filistancey gaa han din hane, sanda beene kaatiyaŋ cine. A n'i tuti ka ye banda. I n'i makati han din Israyla jine. 	 Huan, Samuelin halmang thillat a lat laitakin Philistia miten Israel mite sual dingin a honnaih ua: himahleh huai niin TOUPAN Philistia mite tungah nakpiin van a gingsak doldola, a buaigawp saka, Israel mite maah a zahlak hilhial uh.


Rabbi ye ka ne koyne: Za kaŋ Sihiyona ize wayey goono ga boŋ jare, I goono ga dira ka ngey jindey salle, i goono ga mo kar, I goono ga dira ka zankam ngey dirawey ra, I goono ga londiyaŋ yooje da ngey cey -- 	 Huai louin TOUPA, Zion tanute kisathei taka a om ua, dak vuau vuau leh mi en loplopa a pai ua, a pai un a pai lohloh ua, a khete uh a suan ging thuapthuap jiak un.


Tondi gullayaŋ go noodin, ngey boro iddu, kaŋ ga sambu muudu zangu-zangu. I go jisante Yahudancey hananyaŋ alaada boŋ. 	 Huan, Jadate silsiang dan bangin suang tuibel guk, buk sawmli mun nih hiam, mun thum hiam ta chiat, huaiah a tung uhi.


Zama manti kubay no k'ay halaci bo, Manti mo kubay bi tik! no k'ay moyduma daabu. 	 Khomial main satkhiakin ka om ngal keia, ka maia kipan khomial sah leng a khuh sam kei hi.


A maa taabi boobo safarikoyey kambey ra. A na hari kulu kaŋ go a se darandi, amma a mana du baani, kal a dooro tonton da futay. 	 daktor tampi lakah nakpitakin a thuakta a, a neih tengteng leng a zangbei khinta a, phattuam naksangin a se zosop hi.


Debir koyo afo Gedar koyo afo 	 Debir kho kumpipa, khat, Geder kho kumpipa, khat;


Yesu binde mana ye ka windi taray kwaaray Yahudancey game ra koyne. Amma a fatta noodin ka koy laabu fo ra kaŋ ga maan ganjo ra ka furo kwaara fo ra kaŋ se i ga ne Ifraymu. Noodin no nga nda nga talibey goro. 	 Huaijiakin Jesu Judate lakah a langin a vak nawnta keia, huaia kipanin gamdai jul lama kho khat Ephraim a chih uah a vahoh zota hi; huaiah nugjuite toh a om nilouh ta uhi.


Rabbi Kundeykoyo ne: I ga ciya ay wane yaŋ, zaaro kaŋ ra ay g'i soola i ma ciya ay jisiri darzante. Ay g'i haggoy mo, sanda mate kaŋ cine boro ga nga ize kaŋ ga may a se haggoy. 	 Huan, amau keia ka hi ding ua, gou lamdang tak ka bawl ni chiangin, sepaihte TOUPAN a chi; huchiin amau ka hawi dia, min a nasem amah tapa a hawi bangin.Huai hun chiangin na hong kihei ding ua, diktatte leh giloute, PAthian nasem leh amah nasem lou na khen ding uhi.


Kal malayka iyya din, kaŋ yaŋ na sintili iyya din gaay, kaŋ yaŋ ra balaaw iyya din bara, kokor banda waney, i ra afo kaa ka salaŋ ay se ka ne: «Kaa neewo. Ay ga ni cabe wayhiijo, Feej'izo wando.» 	 Huan angel sagih belhbu sagih tawite, gawtna sagih nanungpen pote laka khat tuh a hongpai a; huchiin kei a honhoupiha, Hiai lamah hongpai in, Mou, Belamnou ji kon musak ding, chiin.


Kaŋ i go ga tammahã a go jama ra, i te zaari fo diraw, gaa no i n'a ceeci dumey da mo-ka-bayrayey game ra. 	 huchiin a pawl lak ua om hi nanteh a chi ua, ni khat lam a pai khin ua, a sanggamte uh leh a meltheihte uh lakah a zong uh.


Kala Bonkoono Suleymanu ne: «Rabbi ne nga ga goro kubay bi tik ra. 	 Huchiin Solomonin thu a gen a: TOUPAN, mial bikbek ah ka om ding, achi hima.


Ay meyo ga farhã gumo waati kaŋ ay goono ga sifaw baytuyaŋ te ni se, Ay fundo kaŋ ni fansa mo ga farhã. 	 Nangmah phata la ka sak chiangin ka muk a nuam mahmah dinga; ka hinna na tat mah leng a nuam mahmah ding hi.Ka leiin leng nitumin na diktatna thu a gen ding; ka siatna ding zongte a zahlak un a zumta ngal ua.


I tun Obot ka koy zumbu Iye-Abarim, kaŋ go Mowab laabo me gaa. 	 Obot a kipan a pawt ua, Moab gam naih Iym-abarim ah giahbuk a sat uh.


Jinde fo mo fun beena ra ka ne: «Boro woone ga ti ay Izo kaŋ ay ga ba, nga kaŋ ay ga maa a kaani gumo.» 	 Huan, ngaiin, vana kipanin aw in, Hiai ka Tapa deih tak, ka kipahna mahmah ahi, a chi a.


Ay bina go ga sakulla, a sinda fulanzamay. Kankami jirbiyaŋ kaa ay gaa. 	 Ka lungtang a buai, khawl a mu ngei kei; gimthuakna nite ka tungah a hongtung.


Baa sohõ wiikoy goono ga du alhakku, i ga nafa margu mo ka to fundi hal abada gaa, zama dumakwa da wiikwa ma farhã care banda. 	 A lapain loh a mu a, khantawn hin tana om ding in gah a la, huchia a tuhpa leh a lapa a kipah tuak theihna dingun.


I binde na Yahuda mayra gaabandi. I na Rehobowam Suleymanu izo gaabandi mo, hala jiiri hinza, zama i to jiiri hinza kaŋ i goono ga Dawda da Suleymanu fondey gana. 	 Huchiin, Juda gam akipsak ua, kum thum sung Solomon tapa Rehoboam in akipsak hi: kum thum sung David leh Solomon lampi azui uhi


«May no woone binde kaŋ goono ga saaware te kubay da sanniyaŋ kaŋ ra sinda bayray? 	 Theihna bei thutea thuhilh hihmial hiai kua ahia?


Ni ma boŋtoba didiji a se boŋo gaa, ka walhã hananta daŋ a se noodin boŋtoba boŋ. 	 Huan a lu tungah lukhu na koih dia, huan lukhu tungah lallukhu siangthou na koih ding hi.


Mizrayim na Ludancey hay, da Anamancey, da Lehabancey, da Neftuhancey, 	 Huan, Mizraimin Ludte, Anamte, Lehabte, Naphtuhte,


Za Sefam a ma zulli kala Ribla, kaŋ go Ayin se wayna funay haray. Hirro ma bisa ka zulli Cinneret teeko jabo gaa wayna funay haray, 	 Huan, gamgi Sepham a kipan in Rebla tan in Ain suah lam pang ah a sukpai ding a; huchi in, gamgi a paisuksuk dia, Kineret tuipi suah lam pang a sun ding:


Kala bonkoono na sanno ye yaarima Rehum, nga nda tira hantumkwa Simsay se, d'i gorokasiney kaŋ yaŋ go Samariya ra, da laabu cindey kaŋ go isa daŋanta. Tira ne: «Baani, da ya-cine da ya-cine. 	 Huchiin dansiam Rehum leh, laigelhmi Simsai leh, Samaria leh, luipi khena gama teng a kithuahpihte dante tengteng kiangah kumpipan dawnna a khaka, Chibai, huchibang jelin.


Ay gonda hari boobo kaŋ ay ga ci araŋ se, amma araŋ si hin ey sohõ. 	 Na kiang ua thu gen ding tampi ka nei laia, himahleh tuin jaw na chin tadih kei ding uh.


Woodin banda Rabbi Irikoy na kali fo tilam Eden ra wayna funay haray, a na albora kaŋ a te din daŋ a ra. 	 Huan, Toupa Pathianin suahlamah, Eden ah, huan a bawla; a pasal bawl huaiah a omsakta hi.


I na ngey baaba jalli kaa taray ni ra, i kani nda wayboro a ziibi diyaŋ jirbey ra ni ra. 	 Nang ah a pate uh vuaktanna lem sak a om ua, nang ah numei kizen louh lai luppih a om uh.


A ga te anniya ka kaa da nga mayra gaabi kulu ka amaana hanno sasabandi nda dandi kambe bonkoono. A g'a tabbatandi mo. A ga nga ize wayo hiijandi zama i ma mayra halaci se, amma a dabaro si kay, a sinda nafa a se mo. 	 Huan a gam pumpi hatna toh hongpai dingin a tum chiltel dia, mi diktatte amah hihse dingin, numeite tanunu a kiangah a pe ding; himahleh a ding kei dia, amaha ding a phattuamna ahi sam kei ding hi.


W'a darza dede dumi cindey game ra, A dambara goyey mo dumey kulu game ra. 	 Nam chih lakah a thupidan gen unla, mi chihte lakah a thillamdang hihte gen un.


Ni ma ni baaba nda ni nya beerandi, sanda mate kaŋ cine Rabbi ni Irikoyo na ni lordi nd'a, zama ni aloomaro ma ku, ni ma goro nda baani mo laabo kaŋ Rabbi ni Irikoyo ga ni no din ra. 	 TOUPA na Pathianin thu a honpiak bangin na nu leh na pa pahtawiin; huchiin TOUPAN gam a honpiak na ah na lamzang dinga, na dam sawt ding hi.


Amma boro laalo fooyaŋ ne: «Mate no boro wo ga te k'iri faaba nd'a?» I binde dond'a. I mana kande a se fooyaŋ hari fo. Amma nga wo dangay. 	 Himahleh Belial tapa kuate hiamin, Hiai miin bangchidanin a hon hondam thei mahmah dia? A chi ua. Huchiin amah a ngaineu ua, kipahman himhim a pe nuamkei uh. Himahleh amah jaw a dai dide.


I tu a se ka ne: «Man gaa, Rabbi?» A ne i se: «Nangu kaŋ jifa go, noodin no gaadagey mo ga margu.» 	 Huan, amau, a kiangah, Toupa, koiah eita? a chi ua, a dong ua. Huan, aman a kiang uah, Saluang omna peuhah musane leng a kikhawm ding uh, a chi a.


Ay g'i no bine folloŋ, ya biya taji daŋ i ra, ya tondi bine dagu ka kaa i hamey ra, y'i no basi bine, 	 Huan lungtang khat ka pe dinga, na sung uah lungsim thak ka koih ding: Huan a sa ua kipan lungtang sak ka la mang dinga, lungtang nem a kiang uah ka pe ding:


Rabbi sanno neeya: Israyla Koyo kaŋ g'a fansa ga ti Rabbi Kundeykoyo. A ne: Ay no sintina, Ay no bananta mo. Ay baa da banda Irikoy kulu si no. 	 toupa, Israelte Kumpipa, amau tanpa sepaihte TOUPAIN hichiin a chi: Kei masapenpa ka hi a, nanungpenpa leng ka hi; keimah loungal Pathian himhim a om kei uh.


Zama borey wo, i si ihanno teeyaŋ bay.» Yaadin no Rabbi ci. «I goono ga toonye da komyaŋ margu ngey faadey ra.» 	 A kumpipa uh inte a, hiamgamna leh kisuamhatna koih khawmmiten lah hihdik dan a siam ngal kei ua, TOUPAN a chi.


A ne: «D'i kaa baani se, w'i di da fundi. Wala mo d'i kaa wongu se no, w'i di da fundi.» 	 Huan, aman, kilep tuma hong a hih uleh a hingin man unla, kidou tuma hong a hih uleh ahing mahin man un, a chi a.


Waati kaŋ boro du siyaŋ, boro ma si ne: «Irikoy do no ay siyaŋo fun.» Zama i si hin ka Irikoy si da hari laalo, nga bumbo mo si boro kulu si. 	 Kuamahin, khemna a tuah laiin, Pathian khem ka hi, chi kei hen. Pathian tuh gitlouha khem vual ahi kei, aman leng kua mah a khem ngei kei hi.


Guna, ni kayne Saduma laala neeya: boŋbeeray da ŋwa ka kunguyaŋ goray, da ndunnya kaani ŋwaari no ka bara a gaa, nga nda nga ize wayey kulu. A mana nga talkey da nga alfukaarey kambe gaabandi mo. 	 Na tanau Sodom thulimlouhna hiaite ahi: kisak theihnate, nek vah luatna te, amah leh a tanute nuamtat mawkmawk te ahi, mi gentheite leh tasamte a panpih tuan sam kei.


Waato kaŋ iri dira ka fun Tir, iri kaa Butolimayis, iri na noodin nya-izey fo, iri goro i do jirbi folloŋ. 	 Huan, Tair khua akipan longa ka pai khit un Tolemai khua ka tung ua, unaute chibai ka buk ua, a kiang uah ni khat ka nituang uh.


Zama i ga te ni se gomni taalam ni boŋo gaa, Da hiiri mo ni jinda gaa. 	 Na lu adingin deihhuai lungtangjem leh na ngawng vial ding khainiangte hi ding ulah ahi ngala.


I ma te kataaku ahakku mo, da ngey nzarfu dabey, daba way cindi iddu, daba hinka kataaku fo cire, daba hinka mo kataaku fo cire. 	 Huchiin singpek giat a om dinga, a dangka kingakna khuakkuakte uh, kingakna khuakkuak sawm leh gukte; kingakna khuakkuak nihte leh, singpek dang khat nuaia kingakna khuakkuak nihte.


Zama mayray ya Rabbi wane no, Nga mo no ga ti ndunnya dumey mayko. 	 Leia mi neizou tengtengten a ne un chibai a buk ding ua; leivui dia paisuak ding tengteng tuh a maah a hongkun ding uh, amau hinna hingsak gige theiloute.


Da woone yaŋ kay, yaadin no yongo waney mo. Da woone yaŋ tun, yongo waney mo ga tun no i banda, zama fundikooney biya no go kanjey ra. 	 A din uleh hiaite a ding tei ua, a pai touh uleh hiaite a pai tei jel ua, thil hing kha lah amau ah a om ngala.


Amma alman kulu kaŋ gonda laru, araŋ ma s'a salle sargay, zama Rabbi si yadda nd'a araŋ se. 	 Gensiat kai himhim jaw na lat ding uh ahi kei; honpomsak tak lah ahi sin ngal keia.


Irikoy ne: «Beene batama cire harey ma margu nangu folloŋ, ganda laabo mo ma bangay.» Yaadin mo no te. 	 Huan, Pathianin, Van nuaia tuite mun khatah om khawm uhenla, gam keu hongdawk hen, a chi a; huchiin huchibang a honghita hi.


Reyzin nya suugu, jeejay nya mo jaŋ hari, Garenad* nya da dabiina nya da pom* nya, I kulu koogu danga kali ra tuuri nyaŋey kulu cine. Daahir no bine kaani ban Adam-izey biney ra. 	 Grep gui a vuaia, theipi kung a gina keia; pomgranet thei zung te, tum te leh apul thei kung te, lou a sing tengteng leng a vulta a: mihing tate lak a kipahna lah a vuai mangta ngala.


Yongo birawkoyey laakal tunay se nangu mooro, Hari kaayaŋ nangey do. Noodin no i ga Rabbi adilitaray goyey ci. Oho, i ga ci Rabbi Adilitaraykoy mayray Israyla ra. Waato din gaa no Rabbi jama zulli ka koy birni meyey do. 	 Thal kapmite husa himhim jakphak louh, tui tawina munah Toupa thil dik hihte a gen a gen ua, Israel gam tunga thil dik hihte ngei. Huchiin Toupa mipite kulh kongkhak lamahte a pai suk ua.


Amma a tu bora se kaŋ salaŋ d'a, ka ne: «May no ga ti ay nya? Wala may no ga ti ay nya izey mo?» 	 Aman tuh a hilhpa kiangah. Ka nu kua ahia? Ka unaute leng kuate ahia ua? chiin a dawnga.


Absalom mo ma ne bora se: «Guna, ni sanno ga boori, a gonda cimi mo, amma i mana boro kulu daŋ bonkoono do kaŋ ga maa ni se.» 	 Huan, Absalom in, I aw, na thu a hoih in a dik a; himahleh ngaihtuah mi ding kumpipa'n kuamah a sepkei, a na chi zel hi.


Yosiya goy cindey mo, da haŋ kaŋ a te kulu, manti i n'i hantum Yahuda bonkooney baaru tira ra bo? 	 Huchiin Josia tanchin dangte, a thilhih tengteng Juda kumpipate lal lai tanchin gelhna bu-ah a tuang ahi kei maw?


ka ne: «Ifo no araŋ ga tammahã Almasihu boŋ? May se n'a ga te ize?» I ne: «Dawda ize no.» 	 Kris tuh bangchi na sa ua? kua tapa ahia? A chi a. Amau tuh a kiang ah, David tapa, a chi ua.


Ay na sanney din ci araŋ se zama araŋ ma si harta. 	 Lungkiaa na paimang louhna ding un hiaite na kiang uah ka genta ahi.


Ma yaaji da allag sambu beene, K'ay fundo kankamkoy fonda kosaray. Ma ne ay fundo se: «Ay no ga ti ni faaba.» 	 Tei leng phawi inla, hon delhte lam na dalin: ka hinna kiangah, Na hondampa ka hi, chi in.


Kal ay ne: «Ifo teeyaŋ se no woone yaŋ wo kaa?» Kal a salaŋ ka ne: «Hilley din na Yahuda say, hala boro kulu si no kaŋ na nga boŋ tunandi. I na hilli tunandi zama ngey ma gaaba nda Yahuda laabo, zama ngey m'a say-say sabbay se mo. To. Zamey din kaa no zama ngey m'i humburandi se, ngey ma dumi cindey hilley mo zeeri.» 	 Huchiin ken, Bang hih dia hiaite hong uh ahi ua? ka chi a. Huan aman thu a gen a, Kuamahin a lu a dak sak louh dia, Juda dalhjaksak hiai kite ahi uh: himahleh hiaite, dalhjaksak dinga Juda gam tunga a ki uh sangsak namte dou dinga hong, ahi ua; a kite uh paikhe dingin, a chi a.


«Wa gaabu, araŋ ma te alboro teera. Araŋ ma si humburu, araŋ biney ma si pati mo Assiriya bonkoono se, wala wongu marga bambata kaŋ go a banda se mo, zama iri gonda wo kaŋ ga bisa a wano iri banda. 	 Hat takin, hangsan takin om unla, Assuria kumpipa leh a heute mipi lau kei unla, lunglel sam kei un:


I biney na ŋwaari dumi kulu fanta, I maan buuyaŋ meyey gaa. 	 A hinna un nek theih chiteng a kiha; sihna kulh kongkhakte a naih jel uhi.


Kala Rabbi bine tun han din hane. A ze mo ka ne: 	 Huchi in huai ni in TOUPA a heh mahmah a, a kichiam a,


Ay jirbey bisa, ay miila-miiley mo halaci, Hala nd'ay bina fongu-fongu yaŋey. 	 Ka nite a beita, ka thiltupte a se gawpta hi, ka lungtang ngaihtuahte nasanin.


Baytey bayto, nga no ga ti Suleymanu bayto. Wayhiijo ne: 	 Late la, Solomon-a.


Boro kaŋ du wande, hari hanno no a du. A du gomni Rabbi do mo. 	 Kuapeuh ji muin thil hoih a mu a, TOUPA akipan deihsakna a mu hi.


Ni koy ka boro kulu kaŋ goono ga farhã da adilitaray teeyaŋ kubay, I ga fongu nin ni muraadey ra. A go, ni futu zama iri na zunubi te, I ra no iri go za gayyaŋ, Iri ga du faaba mo, wala? 	 Nidanglaia kipanin miten, nangkia loungal, amaute ngak dinga, sepsak jelpa Pathian lah a thei ngeikei ua, bilin lah a za ngei kei ua, mitin leng a mu ngei sam kei hi.


A n'i reyzin* nyaŋey da jeejay* nyaŋey kar ka zeeri, A n'i hirrey boŋ tuurey ceeri-ceeri. 	 A grep guite u leh a theipi kungte uh a hihsi a; a gam ua singte leng a kitansakta hi.


Hala mo i ma boroyaŋ daŋ kaŋ ga goy han kulu. I ga laabo windi nangu kulu zama ngey ma buukoy kaŋ ga cindi laabo batama boŋ fiji, i ma laabo hanandi se. Bisakoy mo g'i gaa. Handu iyya din banda no i ga ceeciyaŋ fo te koyne. 	 Huan a gam uh khuahsiang na din, luang vui louhte teng zongkhia a vui dingin nasep a nei ding mi a sep tuam ding uh, kha sagih bei nungin a zong pan ding uh.


Kala malayka ne ay se: «Ifo se no ni dambara? Ay ga ci ni se waybora din gundo da alman laala kaŋ goono g'a jare kaŋ gonda boŋ iyye nda hilli way wano. 	 Huan angelin tuh ka ka kiangah, Bangdinga lamdang sa na hia? Huai numei leh amah pua, huai gamsalu sagih leh kisawm nei, thuguk kon hilh ding.


Ya ay wayhiijo, ni me kuurey ga yu dooru, Yu da wa go ni deena cire. Ni bankaarayey hawo mo ga hima sanda Liban haw. 	 Na mukte, Aw ka mou, khuaikhak bangin a takkhiaa: na lei nuaiah khuaiju leh nawitui aom; na puansilh gim Lebanon gim a bang hi.


da Dison, da Ezer, da Disan. Borey din no ga ti Seyir izey, Horiyancey bonkooney Edom laabo ra. 	 Huaite Edom gama Seir ta Horta laka kipana pawt heutute ahi uh.


Ni futa go g'ay naan. Ni n'ay taabandi nda ni bondayey kulu. (Wa dangay) 	 Ka meltheihte hon gamlatin na om saka; amau adia kihhuai piin non bawlta a: khakkhumin ka oma, ka pawt khe theikei ahi.


Da Dawda ga ne a se Rabbi, to, yaadin gaa mate no Almasihu ga te ka ciya a se ize koyne?» 	 David in amah, Toupa, a chih ngal leh, bangchin a tapa ahi dia? a chi a.Huan, kuamah in kam khat in leng a mah a dawng theikei ua, huai ni a kipan tuh kuamah in thu dang himhim a dong ngam nawnta kei uh.


Manti ni n'a kali nda sinkita, nga nda nga windo kulu, hala nda hay kulu kaŋ go a se kuray kulu? Ni n'a kambe goyey mo albarkandi, a almaney mo tonton laabo ra. 	 Amah kimvelin leh, a in kimvelin leh, a neih tengteng kimvelin, ning chitengah umna na bawl kei maw? a khut nasep na vualjawla, gamsungah a neihlehlam a pung hi.


I ne: «Ya Rabbi, Israyla Irikoyo! Ifo se no hayo wo te Israyla ra, hala mo i jaŋ kunda fo hunkuna Israyla ra?» 	 Amau bel, Aw TOUPA, Israelte Pathian, bangchi dan ahia Israelte laka hichibang thil a hongom? a chi ua.


Alboro kaŋ kani nda wayboro kaŋ go ga di ziibi, a n'a haawi feeri, hal a n'a kaa gaa-koonu. Waybora na nga kuro feeri. I m'i boro hinka kulu kaa ngey jama ra. 	 Huan, min numei a kizen louh laia a luppiha, a vuaktanna a lem leh a si pawtna lem ahi a, amah leng a si pawtna lem ahi a, huchiin a chipihte uh laka kipan hihman tuaktuak ding ahi uhi.


Zama i goono ga annabitaray te araŋ se da tangari ay maa ra. Amma ay wo, Rabbi, ay ne ay man'i donton. 	 Ka min sialin juauthu na kiang ah a gen uhi: kei sawl ahi kei ua, chih TOUPA thu pawt ahi.


Wa fongu waato muraadey, za doŋ-doŋ waney, Zama ay ga ti Irikoy, afo kulu si no. Ay ya Irikoy no, afo si no mo danga ay. 	 Nidanga thil masate theigige un: kei Pathian ka hia, adang himhim a om kei uh; kei Pathian ka hi, kei bang himhim a om kei uh;


I ga ne mo: «Rabbi si di. Yakuba Irikoyo si laakal ye bo.» 	 TOUPAN a mu kei ding, Jakobte Pathianin a ngaihtuah sam kei ding, a chi uhi.


D'araŋ ga bay kaŋ nga wo adilitaraykoy no, araŋ ma bay mo kaŋ boro kulu kaŋ goono ga adilitaray goy te, i n'a hay Irikoy do. 	 Amah tuh mi diktat ahi chih na theih uleh, mi kuapeuh diktatna hih tuh amaha suak ahi chih na thei uhi.


Amma Rabbi malayka mana ye ka bangay Manowan wala nga wando se. Saaya din gaa no Manowan bay kaŋ bora din ga ti Rabbi malayka. 	 Ahihhangin TOUPA angel bel Mano leh a ji kiangah a hongkilak nawnta kei. Huchiin Manoin TOUPA angel ahi chih a theitaa.


Noodin iri di baa Nefilimyaŋ*, kaŋ ga ti Anak izeyaŋ, kaŋ fun Nefilim gaa. Iri diyaŋ gaa iri ga hima do-izeyaŋ. Yaadin mo no iri go i diyaŋ gaa.» 	 Huan, huaiah Anak suante, mi liante, awmkhauh pipi ka vamu u; khaupe bang lelin ka kimu ua, amau leng khaupe ek bang lelin a honmu uh, chiin a hoihlou lamin a gen uh.


Zabluna kunda ra, zambar way cindi hinka; Yusufu kunda ra, zambar way cindi hinka; Benyamin kunda ra, i na boro zambar way cindi hinka kawaatimandi. 	 Hiai thil teng zohin ka et leh, ngaiin, mipi tampi kuamah sim theih louh, nam chih leh chi tengteng leh mi tengteng leh pau tengteng akipan laltutphah leh Belamnou maa dinga, puan ngou thupia kijema, tumnah tawi ka mu a;


Kaŋ bonkoono goono ga bisa, annabo na jinde sambu bonkoono gaa ka ne: «Ay, ni tamo, furo wongu bindi ra no. Boro fo go no kaŋ kamba ka kand'ay se boro fo ka ne: ‹Ma haggoy da boro wo. Mate kulu kaŋ no d'a daray, ni fundo ga ciya a fundo banandi, wala mo ni ma nzarfu kilo waytaaci cindi gu cine bana.› 	 Huan, kumpipa a hongtunin kumpipa a nasama, kei na sikha kidoua pipen ah ka vahoha; huan, ngaiin, mi khat a hongkilehheia, ka kiangah mi khat a honpia, hiai mi na vengin, a tai mang leh a hinna sikin na hinna na tan dinga, ahihkeileh dangka talent khat na pe ding ahi, a chi a.


Haruna asulo neeya: A ize Eliyezar, Eliyezar ize Fineyas, Fineyas ize Abisuwa, 	 Huan hiaite Aron tapate ahi uh; Eleazar tapa, Phineha a tapa, Abisua a tapa;


Ay g'i say-say ngey ibarey jine danga mate kaŋ cine wayna funay haw ga te. Ay ga banda bare i se, kaŋ manti nda moyduma, I masiiba zaaro ra. 	 Suahlam hoihpi bangin melma maah ka thehjak ding, a vangtah ni un ka mel hilou, ka dek ka musak ding hi.


Sohõ binde, ifo no ka bara ni kambe ra? Kala ni m'ay no buuru kunkuni gu ay kambe ra, wala haŋ kaŋ go no kulu day.» 	 Huchiin bangbang ahia na khuta om? Tanghou beu nga honpia inla, a hihkeileh na neih lamlam leng, a chi a.


Nga bine ra a ga ne: «Irikoy dinya, A na nga moyduma tugu, a si di hal abada.» 	 A lungsim ah, Pathianin a mangngilh ahi: a mai a sela, chikmah chiangin a mu kei ding, a chi.


Amma ay ga azawa wongu marga ganandi k'a moorandi araŋ gaa. Ay m'a gaaray ka kond'a laabu fo kaŋ gonda jaw, Kaŋ ra sinda nafa. Wongo jina boŋo do haray batukoy, Ay m'i gaaray ka daŋ wayna funay haray teeko ra. Banda haray batukoy mo, Ay m'i gaaray ka daŋ wayna kaŋay haray teeko ra. A farreyaŋo ma tun, a fumbo mo ma tun, Zama a na muraadu beeriyaŋ te.» 	 Himahleh na kiang ua kipanin mal lam sepaih hon ka suan mang dinga, gam keu leh siaah ka pai sak ding, a masa pawl suahlam tuipi ah, a nanung pawl tum lam tupi ah; a hong uih khe dinga, nam se takin a hongnam ding, thil thupi tak a hih jiakin, chiin a dawnga.


A na borey kaŋ goono ga goro Urusalima ra yaŋ lordi ka ne i ma alfagey da Lawi borey baa no, zama i ma ngey boŋ sinji Rabbi asariya ganayaŋ ra. 	 Huan Jerusalema mipite TOUPA dana a kihihhatna ding un siampute leh Levite tantuan pe dingin thu a pe lai a.


Amma saaji beeri ganji hamey no ga kani noodin. I windey ga to da kukuyaŋ, Taatagayyaŋ ga goro a ra, Saaji hinciney ga gaan a ra. 	 Gamdaia gam sate huailaiah a om ding ua; a inte uh thil hing ngui mahmahtein a dim dinga; vasangawngsaute huailaiah a teng ding ua, sathakte huailaiah a mawl leklek a ding uh.Huan, ngaite a insangte uah a ham ding ua, sihalte leng a inpi nuam mahmahte uah a ham ding uh; huan, a gawt hun ding a tung sinta a, a nite leng a suksauin a om kei ding hi.


Ay si ye ka ne araŋ se bannyayaŋ koyne, zama bannya si bay haŋ kaŋ nga koyo goono ga te. Amma ay ga ne araŋ se coroyaŋ, zama hayey kulu kaŋ ay maa ay Baaba do, ay n'araŋ bayrandi nd'ey. 	 Sikha kon chi nawnta kei dia; a pu thilhih sikhain a thei ngal keia; lawmte kon chi zota ding; Pa kianga ka thil jak tengteng na kiang uah ka hontheisakta ngala.


Is-boset binde donton ka waybora ta kurnyo gaa, kaŋ ga ti Paltiyel Layis izo. 	 Huan, Is-boseth in mi a sawl a, a pasal Lais tapa Phaltiel mahmah kiang a kipan in apita uhi.


Zama za kaŋ i furuyaŋo ciya ndunnya se sasabandiyaŋ, mate no i ye ka tayaŋo ga hima nd'a, da manti buukoy se fundi nooyaŋ? 	 Amau paih khiakna bawn khovel toh kituah nawn na ahihleh, amau deih nawn na ding sihna akipan hin nawna loungal bang ahi dia?


Albarka fo dumi no araŋ du waato din hayey din ra kaŋ sohõ i haawi goono g'araŋ di? Zama hayey din kokora ya buuyaŋ no. 	 Tua na thil zahpih sate uah, huai laiin gah bang ahia nanamuh jel uh?


Amma ma woone bay: da windikoyo ga bay saaya kaŋ no zay ga kaa, a si naŋ i ma nga fuwo fun. 	 A hihhangin, hiai thei un, guta a hongpai ding inneipan thei leh, a vengdia, a in a phen vang sak kei ding.


A n'ay hinjey ceeri nda tond'izeyaŋ, A n'ay daabu nda boosu. 	 Suang tangin ka hate leng a kitamsak a, vutin a hontuam hi.


Amma Firawna ize wayo ziji ka fun Dawda birno ra ka kaa nga windo kaŋ Suleymanu cina a se din ra. Alwaato din no Suleymanu na Millo cina. 	 Pharo tanu bel David khopi akipan amah in, Solomonin a lam sak ah apai tou a: huchiin Millo a bawlta hi.


Ay no ga ti reyzin* nya tikse cimi-cimo, ay Baaba mo ga ti farkwa. 	 Kei grep gui dik tuh ka hi, ka Pa a Kempa ahi.


Ay fundo ma funa, a ga ni sifa mo, Ni farilley mo m'ay gaa. 	 Ka hinna thu hing hen, huchiin a honphat ding hi; na vaihawmnaten leng honpanpih hen.Belam mang bangin ka vak manga; na sikha zong in; na thupiakte lah ka mangngilh nei ngal keia.


I g'a duma kayna ra, Irikoy g'a tunandi nda darza. I g'a duma londibuunay ra, Irikoy g'a tunandi dabarikooni! 	 Pahtawilouha tuhin a oma, thupitaka kaihthohin a om. Hatloua tuhin a oma, thilhihtheihna neia kaihthohin a om.


A ga ye ka bare ka bakar iri se. A g'iri taaley taamu nga cey cire, Daahir ni g'i zunubey kulu furu teeku guusuyaŋey ra. 	 A kilehhei nawn dinga, i tungah hehpihna a nei ding; i thulimlouhnate a khe nuaiah a sikden ding; nang amau khelhna tengteng tuipi taw thukpi ahte na pai lut ding.Nidang laia ka pu te uh pute kianga na kichiamsa, Jakob kianga thutak leh Abraham kianga hehpihna na tangtun ding hi.


Wayna kaaro gaze, Irikoy* fuwo kosaray* taafa mo kottu ka fay ihinka bindo ra. 	 huan, Pathian biakin puanjak a lai ah a hong kekta hi.


I ma fariyaŋ duma, i ma reyzin* kaliyaŋ tilam, I ma du heemaro din nafa. 	 Loute a neih ua, grep huante a bawl ua, a gah hong pungte a muh theihna ding un.


Amma sahãadin-sahãadin Yesu salaŋ i se ka ne: «Araŋ laakaley ma kani, ay no! Wa si humburu.» 	 Himahleh, Jesun amau a houpih paha, Khamuang takin om un, keimah ka hi, lau kei un, a chi a.


Gaa no i ne a se: «To, alaama fo no ni ga te hal iri ma di ka ni cimandi? Goy woofo no ni ga te? 	 Huan, amau a kiangah, Chiamtehna bang ahia na hih ding, ka muh ua nang kon gintak theihna ding un? Thil bang ahia na hih ding?


Amma Sawulu jin ka nga ize way, Mikal, Dawda wando, no Palti Layis, Gallim bora izo se. 	 Saulain lah a tanu Mikal David ji Galim khuaa mi Lais tapa Palti toh a na kitengsakta a.


Araŋ na Rabbi fargandi nd'araŋ sanni-sanney. Amma araŋ go ga ne: «Man gaa no iri n'a fargandi?» To, zama araŋ ne goy laalo teeko kulu ga boori Rabbi diyaŋ gaa, a ga maa i kaani mo. Wala binde kaŋ araŋ go ga ne: «Man no Irikoyo kaŋ ga cimi ciiti te din go?» 	 Na thu un TOUPA na hihgimta uh, koiah ka honhihgim ua eita? na chi lai ua, Michih gilou hih TOUPA mitmuhin a hoiha, huan huaite ah amah a kipak hi, na chihna uah, ahihkeileh vaihawmna Pathian kaw om ahia? na chihna uah


A mana wasa no ni se, wala, kaŋ ni n'iri kaa laabu fo ra kaŋ ga wa da yu bambari zama ni m'iri wi ganjo wo ra? Hala mo sohõ ni ga ba ka ni boŋ ciya iri se bonkooni zaati! 	 Gamdai a hon hihlum ding in nawitui leh khuaizu luanna gam a kipan no'n pikhiak thil neuchik hia? Ka tunguah na kilalsak nawn ngal a


A ma si ciya i ma haŋ ka dinya asariya, I ma kankamante fo kulu ciiti sara. 	 Huchilouin jaw a dawn un, dan a manghilh un, gimthuak kuapeuh vaihawmna a kaikawi kha ding uh.


Boro kaŋ na alfukaaru toonye zama nga ma riiba ŋwa se, Da boro kaŋ na arzakante no, Jaŋay ra no i ga kokor. 	 Kuapeuh a punna khansakna dia mi genthei nuaisiaha, kuapeuh mi hau kianga pia, taksapna a tung lel hi.


A cey ga hima sanda tondi kwaaray cinariyaŋ, Kaŋ goono ga sinji wura hanno kanjeyaŋ ra. A diyaŋ ga hima Liban, Nga wo beeray-beerikoy no sanda sedreyaŋ cine. 	 A khete suangpak khuam, dangkaeng hoihte kuaka kitung bang ahi: a kilatdan Lebanon bang, sidar banga thupi ahi.A kam a khum penpen a: ahi, a ngaihhuai tuntun hi. Hiai ka ngaihnou ahi a, hiai ka lawm ahi. Aw Jerusalem tanute.


Zama a na ni birni meyey karangaley gaabandi, A na ni izey mo albarkandi ni ra. 	 Aman na kulh kongkhakte kalhna sing tawnte a khauhsaka; na sunga na tate om lah vual a jawl ngala.


Ma hayey din lordi k'i dondonandiyaŋ te mo. 	 Hiai thute pia inla, thuhilh in.


Yakuba binde futu. A deeni Laban gaa. Yakuba tu ka ne Laban se: «Ifo ga ti ay taali? Wala ifo ga ti ay zunubi, kaŋ se ni n'ay ce gana nda konni ya-cine? 	 Huan, Jakob a hehta a, Laban a salta: Jakobin Laban kiangah bangah ka taleka, bangah ka khial a, hon delh na hia?


Muuley sanni mo, i afo kulu kuuyaŋ kambe kar way cindi ahakku no, a windanta mo kambe kar way cindi hinka no. A wargayaŋo mo kambayze taaci wane cine no, a gonda funay. 	 Huan, khuamte khuam khat san dan, tong sawm leh tong giat ahi-a, tong sawm leh tong nihin a kimvel zou phet ahi; a sah dan zung za delh ahia, a sung a hawm hi.


Bine kaŋ ga siiri ga mooru ay, Ay si yadda ya goy laalo bay mo. 	 Lungtang genhakin honpaisan dinga: thil gilou himhim ka theikei ding hi.


Zama woodin se no Irikoy n'araŋ ce. Zama Almasihu mo maa taabi araŋ se. A na deedandiyaŋ hari naŋ araŋ se, zama araŋ ma nga ce tankey gana. 	 Kris mah inleng nou a hon thuaksak jiakin, tuabang hih ding a sap na hi uhi; a khap a na juihna ding un juih ding a hon nutsiat ahi.


Zama boro kulu kaŋ ga ŋwaaray, i g'a no, boro kaŋ ga ceeci ga du, boro kaŋ ga kobi mo, i ga fiti a se. 	 Kuapeuh a ngenin a mu nak a, kuapeuh a zongin a mu nak a, kuapeuh a kiu tuh honsakin a om ding.


A go no, alwaati kuuku banda, kala tamey din koyo kaa. Nga nd'ey soobay ka lasaabu. 	 Huan, sawtpi nung in huai sikhate pu tuh a hongpai a, a mau toh a sum tanchin a hihfelta hi.


Wala mo, d'ay na takuba candi ka kande laabo din gaa, ay ma ne: Takuba, kala ni ma gana laabo ra hal i ma boro nda alman kulu tuusu ka kaa a ra -- 	 A hihleh huai gamah namsau ka lik dia, Namsau, gamtang in, chileng mi leh sa ka gawi mang ahi dinga;


Mantawey arkuso na maayaŋ daŋ i gaa. A na Daniyel maa daŋ Beltesazzar, Hananiya mo a n'a maa daŋ Sadrak, Misayel gaa mo a daŋ Mesak, Azariya gaa mo, Abednego. 	 Huan michilgehte lalpan amau kiangah minte a pia a; Danial kiangah Beltesazar min a piaa; Hanania kiangah, Sadrak; huan Misael kiangah, Mesak; huan, Azaria kiangah, Abed-nego.


Rabbi na beene hirriyaŋ daaru ka te daabiri, Danji mo, zama a ma hananyaŋ no cin haray. 	 Aman aliah dingin mei a kaisaka, jana tanvak dingin mei leng a pia hi.


I kande Yesu nangu fo kaŋ se i ga ne Golgota, sanda a feerijo ga ti Boŋ Kurubu Nangu nooya. 	 Huan, Jesu tuh Golgotha munah a pi ua, huai tuh Lu Guh mun, chihna ahi.


da Salma Baytlahami baaba, da Haref Bayt-Gader baaba. 	 Salma Beth-lehem pa Harep Beth-gader pa.


Amma sohõ ay goono ga salaŋ araŋ kaŋ ga ti dumi cindey se. Za kaŋ ay ya diya no dumi cindey se, ay go g'ay goyo beerandi 	 Huchiin, nou Jentelte kiangah ka gen ahi. Kei Jentelte kianga sawltak ka hih jiakin, ka nasepna pen ka pahtawi ahi,


Gaa no Dawda na nga izo Suleymanu no fu beero meyo gaa batama deedando jeeriyaŋ, d'a cinarey wane, d'a jisiri fuwey wane, d'a soorey wane, d'a ra fuwo wane, da fuwo kaŋ ra i ga sasabandiyaŋo do daŋ wane. 	 Huchiin David in a tapa Solomon kiang ah biakin inlim lim, a in lim, sum koih khawmna in lim, a dantan tungnung lim, a sung dantan lim, chitna tutphah lim.


Amma sohõ ni go g'ay gana, ce daara fo-fo. Manti ni goono g'ay guna no, Zama ni m'ay zunubo fonnay? 	 Himahleh tuin ka kalsuante na sima: ka khelhna peuhmah na chiamteh hi.


Waato kaŋ annabo kaŋ n'a bare ka ye ka kand'a nga fondo zeena gaa din maa baaro, a ne: «Irikoy bora nooya, nga kaŋ wangu ka maa Rabbi sanney. Woodin se no Rabbi n'a nooyandi muuso se, hal a m'a tooru-tooru k'a wi, Rabbi sanno kaŋ a ci a se din boŋ.» 	 Huan, lam kal akipan vapi kik nawnpa jawlneiin huai thu a najak takin, Pathian mi, Toupa thu gen mang nuam loupa ei ve: huchiin TOUPAN a kianga a gen, a thu bangbanga TOUPAN humpinelkai kianga pia a, a nahama, a nakeilumta ahi ve, a chi a.


Kulu nda yaadin a n'i faaba nga maa sabbay se, Zama a ma nga hin beero bangandi. 	 Huchi pipiin leng a mah minjiakin amau a hondamtaa, a thilhihtheihna thupitak a theihsakna dingin.


«Woodin se no alboro ga nga baaba nda nga nya naŋ, ka naagu nga wando gaa, i boro hinka mo ga ciya gaaham folloŋ.» 	 Huaijiakin pasalin a nu leh a pa paisanin a ji a len chinten dinga, huan, a nih un sa pumkhat a honghita ding uh.


A na maa daŋ a gaa Seba. Woodin sabbay se no hala sohõ kwaara din maa ga ti Beyer-Seba. 	 Huchiin, huai tuileh Seba a chi uh: Huaijiakin huai tuileh Seba a chi uh: Huaijiakin huai kho min tutanin Beer-seba ahi laia hi.


Kulu nda yaadin buuyaŋ na mayray te borey boŋ za Adamu ka koy Musa gaa, baa borey kaŋ yaŋ mana zunubi te kaŋ hima nda Adamu taalo. Adamu no ga ti bora kaŋ ga aniya ka kaa din misa. 	 Himahleh, Adam oma kipan Mosi om phain Adam tatlekna banga thil hih khial loute tungah leng sihnain vai a hawm jel hi. Adam tuh hongpai ding tehpihna ahi.


I na woodin te Adar hando ra a jirbi way cindi hinzanta hane, a jirbi way cindi taacanta hane binde i fulanzam. I n'a ciya batu nda bine kaani han. 	 Adar kha ni sawm leh thumniin hiai tuh hih ahi; huaimah a ni sawm leh li niin, a khawl ua, ankuanglui ni leh kipah niin a bawl uhi.


I binde na yeejey wi. Alfagey mo na kurey taa k'a say-say feema gaa. I na feeji gaarey wi ka kuro say-say feema gaa, i na feej'izey mo wi, k'i kurey say-say feema gaa. 	 Huchiin bawngtalte a gou ua; siamputen sisan a la ua, maitam a theh ua: huan, belamtalte a gou ua, a sisanin maitam a theh uh; huan, belam noute leng a gou ua, a sisanin maitam a theh uh.


Ayuba binde tun ka nga kwaayo tooru-tooru. A na nga boŋo mo cabu ka ye ganda ka sududu. 	 Huchihlaiin Job a thou a, a puannaktual a botkeka, a lu a metsianga, leitung dennain a kineia, Pathian a beta hi;


Zama Rabbi Irikoy ya wayna da koray no, Rabbi ga gomni nda darza no. Hari hanno kulu si no kaŋ a ga ganji borey kaŋ yaŋ dirawey ga kay se. 	 Sepaihte TOUPA aw, nangmah muang min nuam asa hi.


Rabbi ga adilitaray goyyaŋ da cimi ciiti mo te, Borey kaŋ yaŋ i goono ga kankam kulu sabbay se. 	 TOUPAN, nuaisiaha thuak tengteng adingin, thil kizente hihsakin, vaite a hawmsak nak hi.


Waato kaŋ i to Yesu do, alborey ne: «Yohanna baptisma teekwa no k'iri donton ni do ka ne: ‹Hala nin no ga ti boro kaŋ ga kaa din, wala iri ma afo batu?› » 	 Huan, mite tuh a kiang a hongtun un, Baptispa Johanin, Hongpai dingpa na hi hia, mi dang hungaihlailai ding ka hi uhia? chiin, na kiangah kou a honsawl, a chi ua.


Zama laabo waaru, kaŋ beene hari mana kaŋ laabo din ra. Alfarey mo, haawi n'i di, I na ngey boŋey bangum. 	 Lei lah a khanga, gam puma vuahtui a om louh jiakin, leiletmite a lungdong ua, a lu uh a khuh ua.


Ya Rabbi, m'ay gosi, m'ay deedandi. M'ay gunda d'ay bina neesi. 	 TOUPA aw, hon enchianin honsin inla; ka lungsim leh ka lungtang hihsiangthou in.


Ya Rabbi iri Irikoyo, ni tu i se. Ni ciya i se Irikoy kaŋ na yaafa, Amma ni n'i bana nda ngey goy laaley. 	 Aw TOUPA ka Pathian uh, nang amaute na dawnga: nang amau ngaidampa Pathian na hi, a thilhih tunguahte phu la jel mahlechin leng.TOUPA i Pathian pahtawi unla, a tang siangthou ah bia un; TOUPA i Pathian a siangthou ngala.


Merayot na Amariya hay, Amariya na Ahitub hay, 	 Meraiothin Amaria a suanga, Amariain Ahitub a suanga;


Zaaro din kaŋ ra ni n'a tilam mo, ni g'a kali, Susubay ni ga daŋ ni dumi izo ma te boosi. Amma han kaŋ hane ni ga kalo wi, a ga te gusam, Bine saray da doori kaŋ sinda safari wane no. 	 Na suan niin na khang sak a, jingsangin thil chi lah na paksak seka; ahihhangin gah loh lah lungngaihna leh natna thupi tak niin a mang sek hi.


Waato kaŋ Uriya kaa a do, Dawda n'a hã Yowab baani, da jama wane, da wongo baaru. 	 Huan, Uria a kiang a tun in David in Joab leh mite bang a chi ua, kidouna ah bang a chi ua chih a dong a.


A na bariyey kaŋ Yahuda bonkooney no wayna se ganandi ka kaa Rabbi windo me gaa, mo-ka-biro kaŋ se i ga ne Natan-Melek fuwo jarga, kaŋ go ga lamba Irikoy windo gaa. A na wayna bari torkey ton. 	 Huan, TOUPA in lutnaa a in huang sung a kumpipa innvengmi Nathanmelek dantan china Juda kumpipaten ni a dia sakol a piakte uh a suan mang vek a; ni kangtalai a hal hi.


Araŋ ga ŋwa gumo ka kungu, Araŋ ma Rabbi araŋ Irikoyo maa sifa, Nga kaŋ goy araŋ se da dambara hari. Ay borey mo si ye ka haaw hal abada. 	 Tampi na ne ding ua, na tai ding ua, nou lamdang taka honngaihtuah sekpa TOUPA na Pathian min uh na phat ding uh; ka mite a zahlak ngei kei uh.


Da boro fo na fu neera kwaara birni cinarikoy ra, a ga hin k'a fansa hala jiiri fo ga kubay a neerayaŋo banda. Hala jiiri fo ga kubay a gonda fondo a m'a fansa. 	 Huan, kulh nei khuaa in min a juak leh a juak akipan kum khat ngial sungin a tan nawn thei ding; kum khat vingveng sungin tat nawn theihna a nei ding.


Zama manti ibaay boŋ no Rabbi ga taabi wala bine saray dake Adam-izey boŋ. 	 Kilawptakin mite tate a hihgim hiam a lungkham sak lah ahi ngal kei a.


Sahãadin-sahãadin jiraytara ban a gaa. A hanan mo. 	 Huchiin, phaknain tuh amah a taisan pah ngala, hong siangthouta hi.


Jama kulu ga bay, Danga Ifraymu da Samariya gorokoy nooya, Kaŋ yaŋ ga salaŋ boŋbeeray da bonjareyaŋ boŋ. I goono ga ne: 	 TOUPAN Jakobte gamah thu a khaka, Israelte tungah a keta.


A goono ga goro ganjo ra jirbi waytaaci. Saytan* goono g'a si. Yesu go no, nga nda ganji hamey, malaykey mo goono g'a saajaw. 	 Huchiin, Setan khem kawmin gamdai ah ni sawmli a om a, gamsa lakah bang a om a; angelten a na a sep sak uh.


A go no mo, waato kaŋ a maan ka furo Misira laabo ra, a ne nga wando se: «Guna. Ay bay kaŋ ni ya wayboro sogo no. 	 Huan, hichi ahia, Aigupta gam a lut dinga a kisak laiun, a ji Sarai kiangah, ngaiin, numei melhoih tak na hi chih ka thei hi:


Ya nin Bonkoono, Irikoy kaŋ ga beeri nda ikulu, a na ni kaayo Nebukadnezzar no koytaray da beeray da darza da dabari. 	 Aw nang kumpipa, Tungnungpen Pathianin na pa Nebukadnezzar gam leh, thupina leh letna leh lalna a piaa:


I si cinari te, boro fo ma goro a ra, I si tilam te, boro fo ma ŋwa a gaa mo. Zama sanda mate kaŋ cine tuuri-nya jirbey ga bara, Yaadin cine no ay jama jirbey ga bara. Ay suubanantey mo ga gay i goono ga maa ngey kambe goyey kaani. 	 Mi dang omna ding in inn a lam nawn kei ding ua, midang nek dingin grep huan a bawl nawn kei ding uh; sing damsung nite bang in ka mite damsung nite lah a om sin ngala, ka mi telte jaw sawtpi a sepkhiak tunguah a kipak ding uhi.


Ay ŋwaara ma kaa ni jine, M'ay faaba mo ni sanno boŋ. 	 Hehpih ka ngetna na maah tung hen: na thu bangbangin honhumbitin.


Yahudancey ra boro boobo kaŋ yaŋ kaa Maryama do, kaŋ di haŋ kaŋ Yesu te mo, n'a cimandi. 	 Huaijiakin Mari kianga hong; Jesu thil hih mu, Judate a khen tampiin Jesu a gingta uhi;


Ngey mo, ay g'i daŋ i fundey ceecikoy kambe ra, kaŋ ga ti Babila bonkoono Nebukadnezzar kambe ra, d'a tamey kambe ra. Amma kokor banda, boroyaŋ ga goro Misira laabo ra, sanda za doŋ jirbey ra cine. Yaadin no Rabbi ci. 	 A hinna uh, zong mite khut ah leh Babulon kumpipa Nebukadnezzat leh a nasemmite khut ah ka mansak ding: huai hun chiangin luahin a om ding, nidanglai nite bang mahin, chih TOUPA thu pawt ahi.


Boro kaŋ na ntaasu ganji, talkey g'a laali, Amma albarka ga goro boro kaŋ n'a neera boŋ. 	 Kuapeuh buh leh bal it miten amah a hamsiat ding uh: himahleh kuapeuh a juak lujang ah vualjawl na a om ding hi.


Boro zambar ga kaŋ ni tanjay, Zambar way mo koyne ni kambe ŋwaari gaa, Amma a si maan ni gaa. 	 Na sikah sang a puk ding ua, na taklamah leng sing a puk ding uhi; himahleh nang jaw a honnaih kei ding hi.


A ga ciya mo, hano kaŋ hane araŋ ga Urdun daŋandi ka furo laabo kaŋ Rabbi ni Irikoyo ga ni no din ra, kala ni ma tondi bambata yaŋ sinji k'i yonu nda karmaari. 	 TOUPA na Pathian un a hon gam piaka hoh dinga Jordan na kan ni chiang un hichi ahi dinga, suang lian taktak na phut dingua, suanglou na nuh ding uh ahi:


To, Rabbi do no ay gaakasina ga fun, Nga kaŋ na beena nda ganda te. 	 Honpanpihna tuh Toupa lei leh van bawlpa kiang akipanin a hongtung ding hi.


A na zankey ganday ka nga kambey dake i boŋ, ka albarka daŋ i gaa. 	 Huan, amau a pom a, a tunguah a khut a koiha vual a jawlsakta a.


Rabbi jinda ga danji deeneyaŋ zortandi, 	 TOUPA awin meikuangte a phelh jel.


Sohõ binde, wa si naŋ Hezeciya m'araŋ fafagu, wala a m'araŋ darandi ya-cine! Wa s'a cimandi bo, zama de-koy fo mana te ndunnya dumey da mayrayey kulu ra kaŋ hin ka nga borey faaba ay kambe ra, wala ay kaayey kambe ra. Haciika mo araŋ Irikoyo si araŋ faaba ay kambe ra!» 	 Huaijiakin Hezekiain honkhem kei henla, huchibangin honkhem kei henla, amah um kei un; bang nam pathian leh bang gam pathian himhim a mite uh ka khuta kipan leh ka pute khuta kipan hunkhe thei a om kei ua; bangchiin na Pathian un ka khuta kipan a honhunkhe thei tuam mahmah dia? chiin Jerusalem ah a mite a sawl hi.


Amma sohõ, zamana wo ra, a na nga adilitara cabe, kaŋ nga ya adilitaraykoy no, a ga boro kaŋ ga Yesu cimandi ciya adilante _nga jine__ mo. 	 huan, amah ngei tuh a dika, chih leh Jesu-a ginna nei mi tuh siam a tangsak chih chetna dingin.


Yaadin no i humburu Rabbi. I ra koyne i na alfagayaŋ suuban boro yaamey ra tudey boŋ sududuyaŋ nangey se, borey kaŋ yaŋ ga sargay te i se i tudey boŋ sududuyaŋ fuwey ra. 	 Huchiin TOUPA laudan a siam ua, a lak ua mi mun sang siampute a bawl ua, mun sang inte ah mi a thoih jel uhi.


Kal ay na taasayaŋ nda gaasiyayaŋ toonandi nda duvan ka daŋ Rekab borey kunda jine. Ay ne i se: «Wa haŋ duvan.» 	 Huan, Rekab suante pate maah belhbute, noute uain dim ka tunga, a kiang uah, Uain dawn un ka chia.


Ma ni boŋ sambu ka guna ni windanta: Ni ize arey ga fun nangu mooro ka kaa. Ni ize wayey mo ga kaa hampanteyaŋ. I kulu ga margu ka kaa ni do. 	 Dak inla, na mitin en vialvialin, enin! A vek un akikhawm ua, na kiangah a hongpai uhi: na tapate gamla pi-a kipanin a hong pai ding ua, na tanute a hong don ding uh.


Rabbi ga dumi cindey saawarey ciya yaamo, A ga borey dabarey ganji mo. 	 Toupan namchih lunggelna tuh bangmahlou in a om saka: mi chih ngaihtuahna te tuh bangmah phattuamna neilou in a siam hi.


A ma dugu tonyaŋ cambu fo sambu toonante nda danj'izeyaŋ kaŋ i kaa sargay feema ra Rabbi jine. A ma nga kambey toonandi nda dugu haw kaanokoy hamni, ka kond'a kosaray taafa banda. 	 Huan, TOUPA ma a maitam a kipan meilakna mei-am a khat a la ding a, gimlim mahmah gawizan ngingei pham khat toh puanzak sung lam ah a hon lupih ding a;


Halaciyaŋ nda buuyaŋ ne: ‹Iri maa a baaru nda hanga maayaŋ.› 	 Siatna leh sihnain, huaia thuthang ka bil un ka ja uh, a chi ua.


Ya Rabbi iri Irikoyo, m'iri faaba. M'iri margu, iri ma fun dumi cindey ra, Zama iri ma saabu ni maa hanna se, Iri ma fooma mo ni sifayaŋ ra. 	 TOUPA ka Pathian u-aw, honhondam inla, nam chih laka kipan honpikhawmin, na min siangthou phat ding leh na phatna suang dingin.TOUPA, Israelte Pathian, phatin om heh, khantawn akipan khantawn phain leng. Mi tengtengin, Amen, chi uhen, TOUPA tuh phat un.


I ma ndunnya ra hawantey kulu taamu-taamu, 	 Leia suangkulh tangte tengteng khenuai sik kham ding.


kala day nga dumi se kaŋ ga maan a, sanda a nya se, wala a baaba, wala a ize aru, wala a ize way, wala a nya-izey alboro, 	 A tanau nai, anu uh, a pa uh, a tapa uh, a tanu uh, a unau uh,


Kal afo ne a se: «Ni ma suuru, ay ga ni ŋwaaray. Ni ma kaa, ni ma yadda ka koy iri, ni bannyey banda.» A tu ka ne: «Ay ga koy.» 	 Huan, mi khatin, na sikhate kiangah hoh sam ve, a chi a. Huan, aman, Hoh sam leng, chiin a dawnga.


Haruna izo din kaŋ na saabuyaŋ sarga kuro d'a maano salle, kambe ŋwaari tanja din ga ti bora din baa kaŋ a ga du. 	 Aron tapate lak a lemna thillat sisan leh thau lantu kuapeuh in a tantuan ding in a liang tak lam a tan ding ahi.


Ya boro izo, da laabu fo na zunubi te ay se, danga naanay feeriyaŋ kaŋ i te ay se boŋ nooya, d'ay mo n'ay kambe salle a boŋ, ay ma ŋwaari daabu a se, kaŋ ga ti fundi gaabandiyaŋ hari, ay ma haray zumandi a boŋ, ay ma boro nda alman tuusu ka kaa a ra, 	 Mihing tapa, gam miten tatlekna thil hiha, ka tunga thil hihkhiala, ken ka khut ka lika, a en uh, hinna bul ka hihsiata, a tung ua kial ka tunsaka, mi leh sa te ka honhihman leh hiai mi thum,


Zama i g'a daŋ dumi cindey kambey ra. Ngey mo g'a hahaara k'a fanta, ka tufa a gaa, 	 Jentelte kiangah piakin a om ding a, nuihzabawlna din a zang ding uh, zumhuai takin a bawl ding ua, chil a siat ding uh;


Goobey kaŋ gaa ni ga hantumo te ga goro ni kambe ra, borey ga di ey mo. 	 Chiang, a tunga na gelhnate mahmah a mitmuh ngei uah na khutah a om ding.


Ndunnya kulu mo soobay ka Suleymanu ceeci zama ngey ma maa laakalo kaŋ Irikoy daŋ a bina ra. 	 Pathianin a lungtanga pilna thu a koih sak ngaikhe dingin khovela mi tengtengin Solomon a hongjuan huthut jel uh.


A ga goorey lutu hal i ma si zuru, Haŋ kaŋ go tugante mo, a g'a kaa taray kaari ra. 	 A takkhiak louhna ding un lui luangte a tuama; huan thilkisel khovak ah a honlakhia a.


Amma a ciya, waato kaŋ Sanballat maa iri goono ga birno windanta cina, kal a futu, a dukur gumo. A na Yahudancey hahaara mo. 	 Himahleh hichi ahia, kulhbang i lam uh chih Sanballatin a jakin, a hehtaa, nakpi takin a thangpaia, Judate a kouta hi.


Amma a ga naŋ hari kaŋ ga baa ma kwaara ban parkatak! A ga nga ibarey ce kondo ŋwa k'i gaaray ka daŋ kubay ra. 	 Ahihhangin tui khang luang let zang in huai mun manthat vekna a tungsak dinga a melmate kho mial a delh lut ding.


Ay baakwa, ni ciya naanaykoy goy kulu ra kaŋ ni goono ga te nya-izey kaŋ ti yawey se. 	 Deihtak, unaute mikhual hi mahle uh, a tung na hih peuhah muanhuai takin na hih jela:


Kurukoy ye, i goono ga Irikoy beerandi k'a kuku hayey wo kulu boŋ kaŋ ngey maa, da kaŋ ngey di mo, mate kaŋ cine i ci i se. 	 Huan, belam chingmiten angel hilh bang ngeia bangkim a muh ua a jak jiak un, Pathian pahtawi leh phat kawm jelin a kik nawnta ua.


A zanka ne: «Mate no? Ya woone daŋ boro zangu jine?» Amma a ne: «I m'a no borey se i ma ŋwa. Zama yaadin no Rabbi ne: i ga ŋwa kal a ma cindi.» 	 Huan, a sikhain, bang e: mi ja tak hiai ka lui ding maw? a chi a. Aman bel, hiai mite nek dingin pia in; Toupan hichiin a chi, A ne ding ua, a kham val lai ding uh, chiin, a chi a.Huchiin a luia, a ne ua, toupa chih bang ngeiin a kham val lai uhi.


Adilante fondo ya kayyaŋ no. Ya nin Adilitaraykoyo, Ni ga adilante fondo te banda folloŋ. 	 Mi diktat lampi lah dikna ahi a; nang lungtang diktat puin mi diktat lampi na hihmam sek.


I ga maa jindeyaŋ tondi kuukey boŋ, Israyla izey hẽeni nda ŋwaarayyaŋ wane, Zama i cacar ka daray, haw-ka-teeyaŋ boŋ. I dinya Rabbi ngey Irikoyo gaa. 	 Tang giau velvul tuagah husa a om hi, Israel tate kap leh thil ngen husa, TOUPA Pathian a mangngilh ua, a omdan uh a hihgawp jiak un.


Ay Bulos, ay ya Yesu Almasihu* bannya no. Irikoy n'ay ce ay ma ciya diya. A n'ay fay waani mo nga Baaru Hanna se. 	 Paula, Jesu Kris sikha, sawltak hi dinga sap, Pathian Tanchin Hoih lama khenkhiak,


Gata borey binde ne Yonata nda nga jinay jarekwa se: «Wa ziji ka kaa iri do, iri mo m'araŋ cabe hay fo.» Yonata ne nga jinay jarekwa se: «Kaa k'ay banda gana, zama Rabbi n'i daŋ Israyla kambe ra.» 	 Huan, galvil sepaihte omnaa miten Jonathan leh a galvan tawipa, hongtou unla, thil banghiam kon na ensak ding uh, chiin a nasam ua, huan, Jonathanin a galvan tawipa kiangah, honjui tou dih aw; TOUPAN amaute Israelte khut ah a peta hi, achia.


Kala Irikoy ne: «Haciika, ay ga goro ni banda. Woone mo ga ciya ni se alaama kaŋ ay no ka ni donton: waati kaŋ ni na borey fattandi Misira ra, tondi kuuko wo boŋ no araŋ ga sududu Irikoy se.» 	 Huan, aman, na kiangah ka om ngeingei ding, ka honsawl chih, hiai nang adin a kitheina ahi ding: Aigupta gama kipana mite na honpi khiak khit chiangin, hiai tang tungah Pathian naa na sem ding uh, a chi a.


A ga nga tamo sanni tabbatandi, A ga nga diyey saawarey mo kubandi. Ay, Rabbi, no ga ne Urusalima se a ga du gorokoyaŋ. Ya ne Yahuda galley mo se i ga ye ka cina. Ay g'a kurmey mo cina. 	 A sikha thu hihkipa, a palaite lentheih tangtungsakpa, Jerusalem tungthu-a, Huailaiah mi a om nawn ding uh, chipa leh Juda gam kho tung thu-a, Bawlin a om nawn chiat ding uh, a siatna lailai ka bawl nawn ding, chipa.


Wayboro annabi fo mo go no, kaŋ jiirey baa, kaŋ maa Hannata. Fanuwel ize way fo no, Aser kunda boro no. A wandiyotara banda a te jiiri iyye da nga kurnye. 	 Huan, mi khat, a min, Anna, jawlnei, Phanuel Tanu, Asher nama mi a oma; amah tuh tek tak ahi a, a nungak tawp nung siah a pasal kiangah kum sagih a oma,


Adina Size ize, Ruben kunda boro, Ruben borey jine boro fo no; a gonda boro waranza nga banda, 	 Adina Reuben mi Siza tapa, Reuben mite laka pipen leh a kianga sawmthumte;


}waari fo sabbay se ni ma si Irikoy goyo zeeri. Daahir, hay kulu ga halal. Kulu nda yaadin a si boori boro se kaŋ g'a ŋwa ka ciya katiyaŋ hari boro fo se. 	 Na bangkhat nek jiakin Pathian nasep hihse ken. Thil tengteng a siangthou ngei a, himahleh a bangkhat nekin mi a hihpuk leh a nepa adingin gilou ahi.


Nangu kaŋ sinda Irikoy bangandi, Borey ga boŋ hinyaŋ kulu furu, Amma boro kaŋ ga asariya haggoy ya bine-kaani-koy no. 	 Mengmuhna om louhna ah, miten khamna a paikhia uh: himahleh kuapeuh dan jui, aman nuam a sa hi.


Saaya din bindi birno borey ne Yowas se: «Ma ni izo kaa taray zama a ma bu, za kaŋ a na Baal feema bagu, a na bundu tooro mo kaŋ go a boŋ beeri.» 	 Huchiin khopia miten joas kiangah, Huai na tapa va pi khiain, a sih ngeingei ding ahi: Baal maitam a hihchip jiak leh a bula Asera a phuk jiakin, a chi ua.


Yonata ize aro maa Merib-Baal. Merib-Baal mo na Mika hay. 	 Huan Jonathan tapa Merib-baal ahi a; huan Merib-baalin Mika a suang.


Amma ay mana ba ya hay kulu te d'ay mana ni miila hã, hala ni gomno ma si bara sanda tilas wane, amma danga ni boŋ yaddayaŋ wane. 	 Himahleh, na hehpihna tuh hehpihsak teitei bang hilo in, na thuthu bang ahihtheih zawkna ding in, na thu lo in bangmah hih ka ut kei hi.


Laabo din ra no a fun ka koy Assiriya. A na Ninawiya cina, da Rehobot kwaara da Kala 	 Huai gam akipanin a pawta, Assuria gamah a luta, Ninevi khua te, Rehob-Ir khua te, Kala khua te.


Wala ifo no araŋ koy ka guna? Boro no kaŋ ga bankaaray baano daŋ? Guna, borey kaŋ yaŋ gonda bankaaray caadanteyaŋ, kaŋ yaŋ ga te watay goray, i go koyey windey ra. 	 A hihkeileh, bang en dingpena pai khia neita ua? Puan nem silhmi maw? Ngai un, puan thupi silh leh mi nuamsate kumpipate in khawngah eive a om uh.


I gonda mo Adaya Yeroham ize, Pasur ize, Malciya ize. I gonda Maasay Adiyel ize, Yazera ize, Mesullam ize, Mesillemit ize, Immer ize. 	 Huan Adai Jeroham tapa, Pashur tapa, Malkijab tapa, Maasai Adiel tapa, Jahzera tapa, Mesullam tapa, Mesillemit tapa, Immer tapa;


Woodin banda, boro fo ma zano ton Eliyezar jine. A m'a kulu ton k'a ciya boosu, a kuuro d'a baso d'a kuro, hala nda baa wuro. 	 Huan, kua hiam in huai bawngla a mit muh in a hal ding; a vunte, a sate, a sisante, a ekte toh a hal ding.


Ya nin kaŋ ga gulinci goy, Ni deena goono ga halaciyaŋ soola, sanda siini kaano. 	 Nang lei mi khemhat aw, thu mi valh zou thei tengteng tuh na deih nak hi.


Araŋ g'a daŋ Alfa Eliyezar kambe ra. A ma kond'a gata banda. Boro fo m'a jinde kaa Eliyezar jine. 	 Huan, siampu Eleazar na pe ding a, huan, aman dainawl ah a pikhe ding a, a maah kua hiam in a hihlup ding ahi:


Da mo ay saaware ndunnya dumi fo boŋ, wala mayray fo boŋ ka ne i m'a cina, i m'a tilam, 	 Huan, chiklaiin leng nam hiam gam tungtang thu ah, ka honbawl dinga, ka hon dingsak dinga, chiin nagen zong hileng,


Bannyayaŋ go g'iri may, Iri sinda boro kulu kaŋ g'iri faaba i kambe ra. 	 Sikhaten ka tunguah vai a hawm ua: a khut ua kipana kou hon tankhe ding kuamah a om kei uh.


Za kaŋ iri ga bay mate kaŋ iri ga humburu Rabbi nd'a, iri go ga borey cabe. Amma banganteyaŋ no iri go Irikoy jine. Ay ga miila iri go bangante araŋ bine lasaabey jine mo. 	 Huchiin, Toupa kihtakna dan theiin mihingte ka zol jel uhi, Pathian kiangah bel latsakin ka om ua, na sia leh pha theihna uah leng latsaka ka om uh ka lamen ahi.


Ay jirbey waasu nda baa cakay gombo candiyaŋ, I go ga ban, beeje si no. 	 Ka nite siamganmi khohthei sangin a kin jawa, lametna beia zatbei ahi.


Ni mayra wo, mayray kaŋ ga duumi no, Ni koytara mo tabbatante no zamaney kulu ra. 	 Na gam tuh khantawn gam ding ahi a, na thu neihna tuh suan omsung tengtengin a om gige ding hi. Toupa tuh a thute ah a muanhuaia, a nasepte ah deihsak a siam hi.


I na buuru kaŋ sinda dalbu bato mo haggoy kala jirbi iyye da farhã, zama Rabbi n'i biney kaanandi. A na Assiriya bonkoono bina bare ka ye i gaa, zama a m'i kambey gaabandi Irikoy windo goyo se, nga kaŋ ga ti Israyla Irikoyo. 	 TOUPAN lah amaute nuam a sa sakin, amau lamah Assuria kumpipa lungtang, Israel Pathian, Pathian in nasepnaa a khutte uh hatsak dingin a kiheisakta ngala.


Waato din gaa a ye ka gana saajo ra, a na Edom laabo da Mowab laabo windi. I gana Mowab laabo se wayna funay haray. I na gata sinji Arnon daŋanta, amma i mana furo Mowab hirro ra, zama Arnon isa, nga no ga ti Mowab hirro me. 	 Huchiin gamdai ah a paisuak ua, Edom gam leh Moab gam kimvelin a pai ua, Moab gam suahlam pangah a pai ua, Arnon leh lampangah ommun a bawl ua; Moab gamsungah jaw a lut kei hial uh, Arnon bel Moab gamgi chiang lah ahi ngala.


Ya Irikoy, nin no g'ay saamotara bay, Ay taaley mo si ga tugu ni se. 	 Toupa aw, sepaihte Pathian, nangmah ngakte keimah jiakin zahlak kei uhen: Israelte Pathian aw, nangmah zongte keimah jiakin hihzumin om kei uhen.


da Hilen da nga kuray nangey, da Debir da nga kuray nangey, 	 Huan Hilen a huapkhakte toh, Debir a huapkhakte toh;


Saaya kaŋ cine i to Nakon karayaŋ gangano do, kala Uzza na nga kambe salle Irikoy sundurko do haray k'a di, zama hawey ga ba k'a zeeri. 	 Huan, Nakon a phual tan a tun un Uza in Pathian bawm a sawk a, a len a; bawng a hoihoi ziak in.


Han din zaama teeyaŋo ye ka bare ka ciya bu baray koyne jama kulu se, zama han din jama maa baaru kaŋ i ne bonkoono goono ga bine saray te nga izo se. 	 Huchi in huai ni a a zohna uh mi tengteng a ding in sunna a hong hi zota hi: Kumpipa a tapa ziak in a lungkham mahmah, a chih uh huai ni in mipite'n lah a na zata ngal ua.


A ne i se mo: «Yaa no i hantum: Almasihu ga taabi haŋ, zaari hinzanta a ga tun ka fun buukoy game ra. 	 huan, a kiang uah, Hichibanga gelh ahi, Krisin gim a thuak dinga, ni thum niin misi lak a kipan a thou nawn ding a,


Nadab goy cindey kulu da hay kulu kaŋ a te, manti i n'i hantum Israyla bonkooney baaru tira ra bo? 	 Nadab tanchin dangte leh a thilhih tengteng Israel kumpipate lal lai thu gelhna bu ah a tuang ka hia?


Amma boro kaŋ mana bay, a te mo haŋ kaŋ to barzuyaŋ, i g'a barzu kayna. Boro kulu mo kaŋ se i na iboobo no, a do no i ga iboobo ceeci. Nga mo kaŋ i na iboobo daŋ a kambe ra, a do no i ga ceeci ka bisa. 	 A hihhangin, theiloupi-a vuakna thama gamtapan awlchika vuak a tuak ding. Tampi piaka ommi peuhmah kiangah tampi phutin om ding; tampi a kepsakpa uh kiangah a tamsem a phut ding uh.


Amma boro kaŋ ga furo meyo gaa haray ya feeji kuruko no. 	 Kuapeuh kongkhaka lut tuh, belam chingpa ahi.


Waati kaŋ jirbey din kubay,a ga ciya, zaari ahakkanta hane ka koy jina, alfagey g'araŋ sargayey kaŋ i ga ton d'araŋ saabuyaŋ sargayey salle feema ra. Ay mo ga yadda nd'araŋ. Yaadin no Rabbi, Koy Beero ci. 	 Huan huai nite a hihtangtun khit chiang un, a ni giat ni a kipanin siamputen na halmang kithoihnate uh leh lemna kithoihnate a maitam uah a lan ding ua, huan ka honna sang dinga, chih TOUPA PATHIAN thu pawt ahi, a chi a.


Ni na ni taalam bankaaray sambu ka daabu i gaa, ni na ay jiyo d'ay dugo daŋ i jine. 	 Puansilh khui kilawmte na laa, amau na tuama, ka sathaute leh ka gimlimte a ma uah na tung hi.


Susubay za da hinay Ibrahim ziji ka koy nango kaŋ nga kay Rabbi jine. 	 Huan, Abraham bel takin Toupa maa a dinna munah a hohtou a:


Ya araŋ, Rabbi goyey kulu, w'a sifa, A mayray nangey kulu ra. Ya ay fundo, ma Rabbi sifa! 	 A vaihawmna mun peuhmaha a thilhih tengteng aw, TOUPA tuh phat un: ka hinna aw, TOUPA tuh phatin.


Delaya izey, da Tobiya izey, da Nekoda izey, i boro zangu iddu nda waygu cindi hinka no. 	 Delai tate, Tobia tate, Nekoda tate, za guk sawmnga leh nih.


Koyo mo ga tu ka ne i se: ‹Haciika, ay ga ne araŋ se: za kaŋ araŋ na woodin te ay nya-izey wo se, baa bora kaŋ ga kayna ka bisa ikulu, ay se no araŋ n'a te.› 	 Huan, Kumpipa'n a kiang uah, Chihtaktakin ka hon holh ahi, Hiai ka unau neupente lak a mi khat tung a na hih uh tuh, ka tung a hih na hi uh, chi in, a dawng ding.


Agariba ne Fastos se: «Ay bumbo ga ba ya hangan bora din se.» Fastos mo ne: «Suba no ni ga maa a sanno.» 	 Huan, Agrippain, Festa kiangah, ka na ut gige him ahi, a chi a. Huan, aman, jingchiah a thugen na ngaikhe na ke, a chi a.


Borey kaŋ yaŋ ga zumbu ay kwaara, baa ay koŋŋey mo n'ay himandi sanda yaw cine. Ay ciya i se sanda mebaraw. 	 Ka in tengte leh, ka sikhanuten, mikhual a honsa ua: a mitmuh un namdangmi ka hi.


Woodin banda i ci Ibrahim se ka ne: «Guna, Milka na ize alboroyaŋ hay ni kayno Nahor se. 	 Huan, hichi ahia, huai thilte nungin, mi’n Abraham kiangah, Ngaiin, Milkain leng na nau Nahor tate a neihsakta ve, chiin, a hilh ua;


Jibeyon, da Rama, da Beyerot, 	 Gibeon te, Ram ate, Beeroth te;


Amma Maryama laakalo tun gumo sanno sabbay se. A goono ga miila nga bina ra hala fooyaŋ woofo dumi no woone. 	 Huan, huai thu jiakin a lunghimoh mahmaha, Bangchidana chibai honbuk a diam aw? chiin, a kingaihtuaha.


Sawulu binde goono ga goro Jibeya meyo gaa garenad* tuuri nya cire kaŋ go Migron ra. Borey kaŋ go a banda mo ga to boro zangu iddu cine. 	 Himahleh a pa a hilh kei. Huan, Saula bel Gibea gam tawp lam peka Migrona pomgranet thei kung nuaiah a om: huan, a kianga mi omte bel za guk hiam tak ahi uh:


Irikoy si yongo beene no? Guna handariyayzey moora! Man i moora salleyaŋo misa? 	 Van sangah Pathian a om ka hia? huan aksite sandan en in, sang hina tel uh e;


Ni tamo Yowab na woodin te zama i ma muraado wo hanse. Ay koyo mo gonda laakal gumo, laakal sanda Irikoy malayka fo cine, hal a ga bay hay kulu kaŋ yaŋ go no laabo ra.» 	 Thil omdan hihlamdang ding in hiai thil na sikha Joab in a hih ahi: huan, ka pu bel khovel a thil om tengteng thei thei in Pathian angel bang in a pil ahi, a chi a.


Bora kaŋ ga dake a gaa mo, Amasiya Zikri izo, kaŋ na nga boŋ nooyandi Rabbi se da bine yadda; nga mo gonda yaarukom zambar zangu hinka nga banda. 	 Huan, a zomnawn Sikri tapa Amasi bel kiphal taka TOUPA dinga kipiain, mi hat hangsan nuai nih a heua;


May gaa no araŋ ga Irikoy kar? Man himandi kaŋ gaa araŋ g'a deedandi? 	 Pathian kua toh teh dia kisa na hi ua? Ahihkaleh, bang lim ahia amah toh na teh ding uh?


A na kataakey din te Irikoy nangora se, kataaku waranka a dandi kambe haray. 	 Huchi in biakbuk a ding in singpek a bawl; sim lam sang a sim lam pang a ding in singpek sawmnih:


Woodin yaŋ no ga ti birney kaŋ i suuban Israyla izey se, da yaw kaŋ go i ra da goray mo se. Zama boro kulu kaŋ na boro wi, amma manti ibaay boŋ no, a ma zuru ka koy birney din do. A ma koy noodin zama a ma si bu daw banakwa kambe ra, kala nd'a kay jama jine ciiti se jina. 	 Huai khuate ahi Israel suante tengteng leh a lak ua nam dang omte adinga seh: kuapeuh mi that khami tuh huaia a tailuta, mipite maa a din phot mateng sisan phulami khuta a sih louhna dingin.


Israyla izey kande nooyaŋ Rabbi do bine yadda boŋ, alboro nda wayboro kulu kaŋ biney salaŋ i se i ma kande jinay goyey kulu se, wo kaŋ Rabbi lordi Musa do i m'i te. 	 Israel suanten TOUPA kiang ah ut tak in thillat a hon tawi ua, pasal chih leh numei chih, nnasep tuamtuam teng a ding in, TOUPA'N Mosi khut a bawl ding a thu a piakte, a lungtang ua hon tawi ding a utsak a omten.


Waato kaŋ i seeda ka Rabbi sanno salaŋ mo, gaa no Bitrosyaŋ ye Urusalima, ka Baaru Hanna waazu Samariya kawye boobo ra. 	 Huchiin, amau Toupa thu a theihsak ua, a gen zoh nung un. Samari gama mite kho tampi kianga Tanchin Hoih a gen jel in, Jerusalem khua ah a pai nawn uh hi.


A goono ga salaŋ ka kakaw da Yahudancey kaŋ ga Gareku ciine salaŋ, amma borey din goono ga ceeci ngey m'a wi. 	 Huan Grik-Judate kiangah thu a gena, a sela; amau bel amah hihlup a tum uhi.


A talibey ra afooyaŋ binde ne care se: «Ifo no a goono ga ne iri se wo: ‹A cindi kayna fo araŋ si ye ka di ay, a cindi kayna koyne araŋ ga ye ka di ay›, da mo: ‹Zama ay goono ga koy Baaba do›?» 	 Huan, a nungjuite khenkhatin, I kianga a thugen bang ahi, Sawtlou chikin nou kei non mu kei ding uh, sawtlou chik mahin nou kei non mu ding uh, a chih, leh, Pa kianga ka hoh dek jiakin, a chih? a kichi ua.


I go ga ne: «Hunkuna, d'araŋ maa a jinde, wa s'araŋ biney sandandi, sanda mate kaŋ cine i te ngey murteyaŋo hane.» 	 Tuniin a aw nazak chiangun a hel lai bang un, na lungtang uh khauhsak kei un. a kichih laiteng.


Musa salaŋ Israyla izey kundey jine borey se ka ne: «Yaa no Rabbi ci: 	 Mi'n TOUPA kiang a thu achiam hiam, a lungsim thuchiam a kigak ding a a kichiam hiam a thu a bohse ding ahi kei; kam a pawt bangbang a a hih ding ahi.


A ga ciya mo, han din hane borey ga dinya Tir gaa kal a ma to jiiri wayye, kaŋ ga saba nda bonkooni folloŋ aloomar. Jiiri wayya din banda a ga ciya Tir se sanda mate kaŋ cine i ci kaaruwa doono ra, ka ne: 	 Huan, huai niin hichi ahi dinga, Tura khua, kumpipa khat kum sima, kum sawm sagih sung mangngilhin a om ding; kum sawmsagih man nungin kijuak laa a gen bang un Tura kho tungah a hongtung ding.


Jama binde fatta ka koy saajo ra zama ngey ma Israyla wongu. I di ka yanje mo Ifraymu ganji fimbo ra. 	 Huchi in mipite Israel mite dou ding in kidouna mun lam ah a hohta ua: huan, a kidouna uh Ephraim gammang ahi.


Ay bina ton ay ganda ra, Ay go fonguyaŋ gaa, kala danji di. Gaa no ay salaŋ d'ay deena ka ne: 	 Toupa, ka tawpna ding leh, ka damchiang ding, bangchi ahi, chih, hon theisak inla; ka hinna bek in dan hontheisak in.


Sanno wo fun Rabbi do ka kaa Irimiya do, waato kaŋ bonkoono Zedeciya na Pasur Malciya izo, da Alfa Zafaniya Maaseya izo donton a gaa ka ne: 	 Kumpipa Zedekia in Malkija tapa Pashur leh siampu Maasei tapa Zehpania Jeremia kianga a sawl laia Jeremia kianga TOUPA akipana thu hongtung,


Guna me, araŋ wo manti hay kulu no. Araŋ goyo mo yaamo no. Boro kaŋ na araŋ suuban mo fanta hari no.» 	 Ngai un, bangmah nana hi kei uhi, na thil hih u leng bangmah ahi sam kei: nou hontelte lah mi kihhuaipi na hi uhi.


Yaadin mo no ka te: zama a suba Jideyon tun za susubay nda hinay. A na kuuro kankam ka kuuro kokobe ka harandaŋo kaa a gaa. A du gaasu fo me fo cine hari. 	 Huchibang a honghi ngut a: a jing jingsang pia a thoha, belam mul ahek leh, belam mula om dai belhbu dim vengveng lah a hek kheta amai ngala.


kala Dawda tun, nga nda nga borey, ka koy ka boro zangu hinka wi Filistancey ra. Dawda kande i jofolo kuurey mo, k'i toonanta kulu no bonkoono se, zama Dawda ma ciya bonkoono anzuray. Sawulu mo na nga ize wayo Mikal no Dawda se zama a ma ciya Dawda wande. 	 Huan, ni chiamte a bei nai keia; David leh a mite a thou ua, Philistia mite janih a va that ua; huan Davidin a zek vun uh a honpuaa, huchiin kumpipa makpa a hih theihna dingin kumpipa tuh kim takin a pia a, Huchiin Saulain a tanu Mikal ji dingin a peta hi.


I ga albarka gaara ni se, zama i sinda hari kaŋ i ga ye ni se. Zama Irikoy g'a ye ni se adilantey tunandiyaŋo waate.» 	 huchiin, huai bangten thukna ding a neih louh jiak un, na hampha ding; mi dikte thoh nawn chiangin thuk nawn na hih ding jiakin, a chi a.


Simron-Meron koyo afo Aksaf koyo afo 	 Simron-meron kho kumpipa, khat, Aksaph kho kumpipa, khat;


Hala zaari bindi Iliya n'i hahaara ka ne: «Wa kuuwa, zama nga wo irikoy fo no! Hambara a goono ga fongu-fongu no, wala a kamba no, wala a go diraw bindi ra, wala mo hambara a goono ga jirbi no, kal i m'a tunandi!» 	 Huan, a maitam bawl kim uah a tawmtawm mai mah ua. Huan, sunlaiin hichi ahia, Elija in amau enghou in, kikou ngaih set ve ua: Pathian ahi ngala; a kingaihtuah tadih hiam, a bu tadih jual hiam, ava om mang jual hiam, ahihkeileh a ihmu zenzen a, khanloh sak ding hiam ahia hiin teh, achia.


Woodin sabbay se no Rabbi, Koy Beero ci: A go, ay g'ay dukuro d'ay futa gusam nango wo boŋ, boro nda alman, da saajo tuurey, da laabo nafa boŋ. A kulu ga ton, i si danjo wi mo. 	 Huaijiakin Toupa Pathianin hichiin a chi: Ngaidih uh, hiai mun tungah te ka hehna leh thangpaihna ka sungkhe dinga; a kang dia, a mit kei ding.


Yaadin no ay n'i hanandi nda mebarawey kulu. Ay na alfagataray wazibo soola mo Lawitey se, i afo kulu nga goyo ra, 	 Huchiin mikhualte tengteng akipan in amaute ka sawpsianga, siampute a ding leh Levi mite adingin, mi chih a nasep uah, nasep dante ka sehsaka;Huan a hunte sehsaa sing thillat ading, leh gah masa adingin, Aw ka pathian, hoihna dingin kei hon theigige in.


A ne koyne: «Rabbi n'ay koyo albarkandi gumo, hal a te boro beeri. A n'a no feeji kuruyaŋ da hawyaŋ da nzarfu da wura, da tamyaŋ, alboro nda wayboro, da yoyaŋ da farkayyaŋ. 	 Huan, Toupan ka pu nakpiin a vualjawla, mi liantak a honghi a: Toupan a kiangah belam honte, bawng honte, dangkate, dangkaengte, sikhapate, sikhanute, sangawngsaute, sabengtung te leng a pia.


Amma ay ga ne araŋ se: boro kulu kaŋ na wayboro guna hal a n'a miila, a n'a zina nga bina ra nooya. 	 Kuapeuh numei khelhpih utna toh en tuh, a lungsimin ang a kawm khinta chih ka hinhilh ahi.


Sohõ fayanka si no: da Yahudance no, wala dumi cindey boro no, da bannya no wala burcini no, da alboro no wala wayboro no, zama araŋ kulu afolloŋ no Almasihu Yesu ra. 	 Huaiah tuh Juda mi a om theikeia, Grik mi leng a om theikei; huaiah tuh bawi a om theikeia, bawi lou leng a om theikei; huaiah tuh pasal leh numei leng a om theikei hi. kris Jesu ah na vek un pumkhat na hi ngal ua.Huan, Krisa na hih uleh, Abraham suan, thuchiam banga gouluah dingte na hi uhi.


Annabo ne a se: «Haŋ kaŋ Rabbi ci neeya: Za kaŋ ni naŋ boro kaŋ ay na halaciyaŋ waadu a boŋ a ma koma ka fun ni kambe ra, woodin se binde ni fundo ga ciya a fundo banandi, ni jama mo a jama banandi.» 	 Huan, aman a kiangah, Toupan hichiin achi: ka mi hamsiat sa na khah jiak in a hinna sikin na hinna, a mite sikin na mite na tan ding, chiin, achia.Huan, Israel kumpipa bel nguitak leh lung kimlou tak in a pai a, Samari khua ah a hoh ta hi.


Yesu mo tu i se ka ne: «Wala araŋ mana caw ka di haŋ kaŋ Dawda te no, waato kaŋ nga nda nga jama maa haray? 	 Huan, Jesun a dawnga, David a gilkial laia a lawmte toh a thil hih uh huai bangte leng na sim kei ua hia?


A na tira himando no Hatak se, wo kaŋ i te Susan ra, kaŋ ne i m'i halaci. A ne a m'a cabe Esta se, a m'a fahamandi nd'a mo. A na Esta lordi mo ka ne a ma furo bonkoono do ka hẽ a gaa, k'a ŋwaaray nga dumo sabbay se. 	 Huailou leng Esther kianga lak ding leh, a kianga phuan dingin amaute hihsiatna dinga Susana thubawl piak khiak laigelh kopi amah a pia a; kumpipa kianga vahoh ding a hilh din, a kianga thumna vabawl ding leh a mite adia, a maa ngetna vabawl dingin.


A ga ciya mo, han din hane, A jarawo ga zumbu ni jasa boŋ. A calo mo ga fun ni jinda gaa, Calo din ga halaci maani sabbay se. 	 Huai niin hi chi ahi dinga, puakgik na liangjanga kipana lakmangin a om dinga, a hakkol leng na ngawngnga kipana lakmangin a om lai ding hi; thau nilh jiakin hakkol lah hihsiatin a omta dinga, chiin.


Elam fa din izey, zambar fo nda zangu hinka nda waygu cindi taaci no. 	 Elam dang tate, sang khat za nih sawmnga leh li.


Ya Rabbi, isa na jinde sambu. Isey na ngey jindey sambu, Isey na ngey bondayey tunandi. 	 Luipiten, TOUPA aw, a suah ua, luipiten a aw uh a suah ua, luipiten a ging thupitak uh a suah uhi.


Amma Dawda banda borey na Benyamin waney da Abner borey kar hala boro zangu hinza da waydu bu. 	 David heuten bel Benjamin mite leh Abner mite zathum leh sawmguk a hihlum uh.Huchi in Asahel luang a la ua, Bethlehem a a pa han ah a vui uh. Huan, Joab leh a mite zankhua in apai ua, Hebron a tun un khua a vak hi.


Wo kaŋ te ga humburandi mo, hala Musa ne: «Ay humburu gumo kal ay go ga jijiri.» 	 A thil muh peuhmah uh a kihtakhuai mahmah, huchi in, Mosi in, ka lau a, ka naklin mahmah achi hial hi.


Yaadin gaa araŋ ga te seedayaŋ kaŋ araŋ yadda nd'araŋ kaayey te-goyey. Ngey no k'i wi, araŋ mo go g'i saarayey cina. 	 Huchiin na pipute uh thilhihte na theihpih un na hoihsakpih uh ahi; amau a that ua, nou a han inte uh na lam ngal ua.


Ya Rabbi, ma fongu haŋ kaŋ Edom izey te Urusalima _halaciyaŋ__ zaaro ra, Ngey kaŋ yaŋ ne: «W'a zeeri! W'a zeeri kala daba gaa!» 	 Toupa aw, Jerusalem ni jaw Edom suante tungah a selamin theigige in: a suangphum nangawn leng chimsak un, chimsak un, chite.


Amma araŋ biney to da bine saray zama ay na sanney din salaŋ araŋ se. 	 Hiai thute na kiang ua ka gen jiakin na lungtang uh lungkhamnain a dimzo hialtaa a.


Yotam binde ciya gaabikooni, zama a na nga muraadey sasabandi Rabbi nga Irikoyo jine. 	 Huchiin Jothamin TOUPA a Pathian maa lampi a hoih bawl jiakin a honghatta hi.


Rabbi ga ni tabbatandi nga bumbo jama hanante, mate kaŋ a ze d'a ni se, da day ni ga Rabbi ni Irikoyo lordey haggoy k'a fondey gana. 	 Na kiang ua a na kichiam bangin TOUPAN amah adingin nam siangthou din a honhihkip ding, TOUPA na Pathian uh thupiakte na zuih ua, a lampite na zuihphot uleh,


Zama may no ga hin ka ŋwa, ka maa bine kaani, Irikoy baa si? 	 Kei sangin, kuan ahia ne theia, a hihkeileh kuan ahia nuamsakna nei jaw?Amah hihlungkim mi kiangah Pathianin pilna leh, theihna leh nuamsakna a pe ngala: himahleh mikhial kiangah, gimthuakna a pia hi, lakhawm ding leh khawl khawm dingin, huchi-a kuapeuh Pathian hihlungkim kianga a piak theihna dingin, Hiai leng bangmahlou leh huih nungdelh ahi.


Zama Irikoy kaŋ ne: «Ni ma si zina,» a ne mo: «Ni ma si boro wi.» Da ni mana zina, amma ni na boro wi, to, ni ciya asariya taamuko. 	 Angkawm ken, chipan, Tualthat ken, a chi laingala. Huchiin angkawm keimah lechin tual na thah ngalin tuh, dana talekpa na hita himhim ahi.


Baa i ibarey g'i candi ka kond'ey ka daŋ tamtaray ra, Noodin mo ay ga takuba lordi ka ne a m'i wi. Ay ga mo sinji i gaa da hasaraw miila, Kaŋ manti gomni wane bo. 	 A memate uh maah salin pai mahle uh, huai akipan namsaw thu ka pe dinga, amau a satlum dinga: hoihna hilouin, hoihlouhna dingina tunguah ka mit ka nga ding.