Araŋ g'araŋ ize arey basey ŋwa, araŋ ize wayey basey mo araŋ g'i ŋwa. 	 Na tate uh sa na ne ding ua, na tanute uh sa na ne nalai ding uh.


Ya Irikoy, ma maa ay hẽeno se, Ma hanga jeeri ay adduwa se mo. 	 Ka lungtang a bah laiin kawlmong akipanin kon sam ahi: suangpi kei sanga sangjaw ah honpi in.


da hanga korbayey, da kambe guurey, da mosorey, 	 Bilbah kai ngaihngaihte, taute. kikhuhna puante;


Kala Dawda te laami ka ne: «Doŋ day boro fo ma kand'ey se Baytlahami dayo ra hari ay ma haŋ, dayo din kaŋ go kwaara meyo jarga!» 	 Huchiin David a lungjuanga, Aw kongpi kianga om, Beth-lehem tuihel tui dawn dinga hong pia mi khat om leh chi hinatel ing e! a chi a.


Rabbi salaŋ Musa se ka ne: 	 Huan, TOUPAN Mosi houpiha,


Kala malayka fo mo kaa ka fun fuwo kaŋ ra i ga sududu Irikoy se kaŋ go beena ra. Nga mo gonda candi kaano. 	 Huan vana om Pathian biakin akipanin angel dang a hongpai khia a, aman leng kawite hiam a tawi a.


Natan mo ne: «Ya koyo ay bonkoono, Adoniya no ni ne ga ciya bonkooni ni banda, ka goro ni karga boŋ, wala? 	 Huan, Nathan in, Toupa aw, pu aw, ka nungah Adonija a lal dinga, ka laltutphah ah a tu ding na chi maw?


da Edom, da Mowab, da Amon izey, 	 Edom leh Moab leh Amon suante;


Nangey din fu me kutijey ga naagu ay Fuwo me kutijo gaa, tak. I meyey casantey mo ga naagu ay meyo casanta gaa no, tak. Cinari hinne no in d'ey game ra. I n'ay maa hanna ziibandi nda ngey fanta harey kaŋ i te din, woodin se no ay n'i ŋwa ay futa ra. 	 a kongpi uh ka kongpi chin mahmaha bawlin, a kongpi biang uh ka kongpi biang jula koihin amau leh keimah kikal ah bang kia omsak in a thilhih kihhuaite un ka min siangthou a hihthanghuaita ua; huaijiakin ka hehnain amau ka hihmangta ahi.


Appayim ize mo neeya: Isi. Isi ize: Sesan. Sesan ize mo: Alay. 	 Huan Appaim tapate; Isi. Huan Isi tapate; Sesan. Huan Sesan tapate; Ahlai.


Zama bangando gonda alwaati jisante. A goono ga cahã mo k'a toonandi, A si tangari mo. Baa a gay kayna, hangan a se, Zama daahir a ga kaa, a si gay. 	 Mengmuh lah hun sehsa ading ahi laia, a tawplam ah a kinoha, a juau kei ding; omtadih mahleh, ngak in; a hongpai ding jiakin, a zekai kei ding hi.


Naŋ i m'ay ibarey daabu nda kayna danga bankaaray cine, I ma ngey boŋ daabu nda ngey haawo sanda alkuba cine. 	 Hondoute zumna puansilh sakin om uhenla, puannak-a kivan bangin amau zahlaknain kivan uhen.


Waati din gaa ni ga bisa noodin, ni ga koy ka to Tabor shen* tuuri nyaŋo do. Noodin mo boro hinza ga kubay da nin, kaŋ yaŋ goono ga koy Irikoy do Betel. Afa gonda hincin ize hinza, afa gonda buuru kunkuni hinza, afa mo go ga duvan* humbur fo jare. 	 Huan, huailai akipanin Pai jel inla, Tabor tosaw na vatung dinga, huai laiah mi thum Bethela Pathian kianga hohtou dingten honna kituahpih ding ua; khatin kelnou a pom dinga, khatin tanghoupek khal thum a tawi dinga, huan, khatin uain thawl a tawi ding.


Hirro ga tun Teeko do haray ka koy Hazor-Enan, Damaskos hirro meyo boŋ. Azawa kambe mo go azawa kambe haray Hamat hirro boŋ. Azawa kambe hirro nooya. 	 Huchiin gamgi bel Tuipi Lian akipanin Damaska gamgi chin a Hazarenon phain ahi dinga: mal lamah Hamath gamgiin a gi ding. Hiai mal lam gamgi ahi.


Bora guna beene ka ne: «Ay go ga di borey, amma ay ga di ey sanda tuuri-nyayaŋ cine, i go ga windi.» 	 Huan, a hondak khia a, Mihing ka mu a; singpai bangin ka mu, a chi a.


Rabbi ni Irikoyo ga kande nin laabo kaŋ goro ka te ni kaayey mayray hari din ra, ni ga du a mo. Rabbi ga ni boriyandi mo, ka ni tonton kala ni ma bisa ni kaayey baayaŋ. 	 Huan, TOUPA na Pathian un na pi leh pute un a luah gam uah a honpi lut nawn dinga, na luah ding uh; aman honlamzang sak dinga, na pi leh pute uh khupin a honpung sak ding hi.


A kande alfagey da Lawi borey k'i margu batama fo ra wayna funay haray. 	 Siampute leh Levite a pi luta, suahlam sang mun za laiah a pi khawmna, a kiang uah,


Waato kaŋ Yesu ye ka kaa, borey marga n'a kubayni, zama i goono g'a batu. 	 Huan, Jesu a hongkik nawnin Mipiin amah a kipahpih ua; amah a nangak nilouh ngal ua.


Wongu nyaŋo mo tu ka ne: «Ay wo, nooru boobo no ay no ka du burcinitaro wo.» Bulos mo ne: «Ay wo, i n'ay hay a ra no.» 	 Huan, aman, Hi e, a chi a. Huan, sepaih heutu lianpenin, hiai khomi hihna ken sum tampia ka lei ahi, chiin, a dawnga. Huan, Paulain, kei jaw Romemi a piang him kahi, a chi a.


Waato din gaa no Midiyan borey kulu da Amalekancey da wayna funay izey margu nangu folloŋ ka daŋandi. I na ngey gata sinji Yezreyel gooro ra. 	 Huchiin Midiante tengteng leh, Amalekte leh, suahlam tate a pungkhawm dudup ua; lui a kan ua, Jazreel guamah a kikulh uh.


da Obadiya Semaya ize, Galal ize, Yedutun ize, nda Bereciya Asa ize mo, Elkana ize, kaŋ yaŋ goro Netofa sata kawyey ra. 	 Huan Obadia Semai tapa, Galal tapa, Jeduthun tapa, Berekia Asa tapa, Elkan tapa, Netophath mite khuatea tengte.


Kal a na hay fo salle kaŋ ga hima kambe. A n'ay di ka gaay ay boŋ hamno gaa. Biya mo n'ay sambu beena da ganda game ra. A kande ay Irikoy bangandi ra hala Urusalima, ka konda ay windo ra haray meyo kaŋ ga guna azawa kambe haray do, nango kaŋ canse himando nangora go, nga kaŋ ga kande canse. 	 Huan khut bang a hon sawk khiaa, ka tal samin a honmanta hi, khain lei leh van kalah a hondom kang taa, Pathian kilaknain Jerusalemah a honpi hi, Jerusalem mallam huang sungnung kongpi khakna chinah a hontuntaa, huailaiah mullitna lim tutna mun a oma, huaiin a mullit sak sek hi.


Rabbi maa Israyla jinda se mo ka Kanaanancey daŋ a kambe ra. Nga mo n'i tuusu, pat! ngey nd'i kwaarey. I na nango din maa daŋ Horma, _kaŋ a feerijo ga ti kurmu__. 	 Huchi in TOUPA'N Israel mite thu a pom a, Kanan mite a pia a, amau leh a khuate a hihmang uhi; a mun min ding in Horma a sa uhi.


Ya Rabbi, ni ga furo nd'ey k'i tilam ni wane tondo ra, Nango nooya kaŋ ni te zama ni ma goro a ra, ya ay Koyo, Nangu hanna kaŋ ni kambey sinji nooya. 	 Na gouluah tangah a mau na hontun dinga, na suan ding, TOUPA aw, tenna dinga na kibawlna munah, munsiangthou ah, TOUPA aw, na khutin a lam kipsa ah.


Saabuyaŋ sargay se mo, a kande yeeji hinka da feeji gaaru gu da hincin jindi gu, da feej'ize gu. Okran ize Pajiyel nooyaŋey nooya. 	 Huan, lemna kithoih thillat ding bawngtal nih, belamtal nga, keltal nga, belamnou apa kum khat upa nga ahi: hiaite Okran tapa Pagiel thillatte ahi.


Gaa no Sihiyona tondo kulu boŋ, d'a margey nango boŋ, Rabbi ga dullu buru taka zaari sance. Cin mo danji beela kaŋ ga kaari ga bangay, zama darza kulu boŋ no a ga daabiri fo daaru. 	 Huan, TOUPAN Zion tanga omna tengteng tungah leh a kikhawmpite tungah sunin mei leh meikhu, janin meikuang vak a bawlsak ding; thupina tengteng tungah lah banghiam jak a om sin ngala.Sunin ni sa liah ding leh vuahpi laka kihumbitna leh bukna mun dingin bawkta ahi ding hi.


Saabuyaŋ sargay se mo, a kande yeeji hinka da feeji gaaru gu da hincin jindi gu, da feej'ize gu. Sedeyur ize Elizur nooyaŋey nooya. 	 Huan, lemna kihthoihna thillat dingin bawngtal nih, belamtal nga, keltal nga, belamnou apa kum khata upa nga ahi. Hiaite Sedeur tapa Elizur thillatte ahi.


Day, sohõ araŋ ya laalante yaŋ no. Araŋ ra i si jaŋ bannyayaŋ, kaŋ ga tuuri beeri, da borey kaŋ yaŋ ga hari guru ay Irikoyo windo se.» 	 Huaijiakin hamsethuak na honghita uhi, chiklai peuhin leng na lak ua mi khenkhatte sikha ahi gige ding ua, ka Pathian in adia singpomite leh tuitawimite ahi gige ding uh, chiin a gena.


Ay na ni sanno no i se, ndunnya mo konn'ey, zama ngey wo manti ndunnya wane yaŋ no, danga mate kaŋ cine ay wo manti ndunnya wane. 	 Na thu a kiang uah ka peta hi; huan, khovelin amau a hua a, khovela a hih louh jiak un, kei khovela ka hih louh mahbangin.


Amma laalante no hiila teeko, bora kaŋ alman aru go a se a kuro ra, amma a sarti banayaŋ se a ma kande hari kaŋ gonda laru k'a sarga* Koy Beero se. Zama ay ya Bonkooni kaŋ ga beeri no. Yaadin no Rabbi Kundeykoyo ci. Ay maa mo humburkumay hari no dumi cindey game ra. 	 Himahleh a ganhon laka a pa neia, thuchiama TOUPA laka thil demkaia kithoih, mikhem pa hamsiatin om heh; kumpipa thupi ka hia, Jentelte lakah ka min a lauhuai ngala, sepaihte TOUPAN a chi hi.


Yakuba na Isuwa no buuru nda dunguri maafa. A ŋwa, a haŋ, a tun ka dira. Yaadin no Isuwa te ka donda nga hay-jine tubo. 	 Huan, Jakobin Esau tanghou leh a be huan a piaa; huchiin a ne a, a dawna, a thoua, a paita; Huchibangin Esauin a ta masa hihna a ngaineu hi.


Ya Rabbi Irikoy Kundeykoyo, ma maa ay adduwa se, Ya Yakuba Irikoyo, ma hanga jeeri. (Wa dangay) 	 Pathian ka phaw pen u aw, enin, na thaunilhpa mel enin.


Ay ya yaw no ndunnya ra, ma si ni lordey tugu ay se. 	 Leiah mikhual ka hi a; na thupiakte ka lakah imken.


I go no, jiiri way cindi fa ra, a handu hinzanta zaari sintina, kala Rabbi sanno kaa ay do ka ne: 	 Huan hichi ahi a, kum sawm leh khatna, kha thumna, huai kha ni khat niin TOUPA thu ka kiangah a hong tunga;


Manti sanno kaŋ iri ci ni se Misira din neeya? Iri go ga ne: ‹Ma fay d'iri, iri ma may Misirancey se, zama iri ma may Misirancey se bisa iri se iri ma bu saajo wo ra.› » 	 Aigupta gama kon hilh uh hiai huai thu ahi kei maw, om maimai ni, Aiguptate na i sep theihna dingin, chiin! Gamdaia ka sih sang ua, kou adia Aigupta tate nasep a hoihjawk ding jiakin, a chi ua.


Ay te siw! Ay man'ay me fiti mo, Zama nin no ka woodin te. 	 Na hasotna ka kiang akipan honlak suansak inla; na khut khaka hihman ka hi hi.


Rabbi ma ciiti in da nin game ra. Rabbi ma bana ay se mo ni gaa, amma ay kambe ya kay si ni ham bo. 	 Nidang laia paunakin, Mi gilou akipan gitlouhna a pawtjel, a chi a; himahleh na tungah khut ka kha kei ding.


Zama -- «A cindi kayniyaw fo hala nga kaŋ ga kaa ma kaa, a si gay mo. 	 Sawtlou nung chiangin hongpai dingpa hongpai ding ahi, sawt a halta kei ding.


Ay di kaŋ Etiyopi kuuru fuwey go kankami ra, Midiyan waney mo go ga jijiri. 	 Gimthuaknaa Kusan puaninte ka muta; Midan gam puanjakte a kising hi.


Miklot mo no ka Simeyam hay. I goro mo Urusalima ra, ngey nda ngey dumey, i nya-izey jarga. 	 Huan Miklotin Simeam a suanga, Huan amau leng a unaute utoh Jerusalem ah, a unaute uh jawnah a teng uh.


Boro si du ka di Irikoy, amma Almasihu ya Irikoy follonka no kaŋ bangay iri se. Nga no go no za takahari kulu mana taka. 	 Amah tuh muh theih louh Pathian batpih, thilsiam tengtenga piang masapen ahi a;


Ni ne: ‹Ay ga ni ŋwaaray, ma maa, ay ma salaŋ, Ay ga ni hã, kala ni m'ay dondonandi.› 	 Ja in, ka honngen hi, huan ka pau ding; nang ka hon phut ding, kei lamah nang phuangin, nonchia.


Tondi way cindi hinka din mo kaŋ i sambu Urdun ra, Yasuwa n'i sinji Jilgal ra. 	 Huan, huai suang sawm leh nih, Jordan lui akipan a puakkhiak uh JosuainGilgal ah a phuta,


Ma mo hay, ma mo hay! Ya nin Urusalima, ma tun ka kay. Nin kaŋ na Rabbi futay gaasiya haŋ a kambe ra, Ni na teeniyaŋ gaasiya haŋ ka to hala zambo gaa. 	 Jerusalem aw, Toupa khuta kipan a hehna nou-adawnnu, halhin, halhin, thou in; nang hoihoina nou-a nengte na dawna, na dawn siang sipsip.


Sawulu binde hangan Yonata sanno se. Sawulu ze da Rabbi fundikoono ka ne i s'a wi. 	 Huchiin Saulain Jonathan thugen a jui. Saulain kichiamin, TOUPA hinna louin ka gen hi, amah hihlup ding ahi hetkei, a chi a.


Woone ga ti diraw sintina kaŋ i te Rabbi sanno boŋ, Musa banda. 	 Mosi zanga TOUPA thupiak bangin a pawt phot ua.


Irikoy mana nga jama furu bo! nga kaŋ a jin ka bay. Wala araŋ mana bay no haŋ kaŋ Irikoy Tira Hanna ci Iliya boŋ, mate kaŋ cine a na Irikoy ŋwaaray ka gaaba nda Israyla, ka ne: 	 Pathianin a mi a theihkholhte a pai khe kei hi. Laisiangthouin Elija thu a gen na theikei ua hia? Aman Israel mite tungthu Pathian kiangah a tuna,


Ni ma wura sisiri biyante hinka daŋ korbay hinka din ra, gande daabiro kambu hinka gaa beene. 	 Huchiin awmtuam mongte tunga om sikkual nihte ah dangkaeng pakkhi bang nihte na koih ding.


Waybora mo na nga foobo naŋ ka koy kwaara ra ka ci borey se 	 Huan, numeiin a tuibel a paisana, khua ah a vapaia, mite kiangah,


I te adduwa ka ne: «Ya Rabbi, nin kaŋ ga boro kulu biney bay, boro hinka din ra, ma cabe bora kaŋ ni suuban, 	 Huan, a thum ua, Nang Toupa, mihing tengteng lungtang thei, hiai nihte akua jaw ahia na tel honhilhin,


ma mo bana nda mo; ma hinje bana nda hinje; ma kambe bana nda kambe; ma ce bana nda ce; 	 Mit tanga mit, ha tanga ha, khut tanga khut, khe tanga khe,


sasare hinzanta ra: opal fo, da kalsedoni* fo, da amotosto fo; 	 Huan a vual thumna, liguri suang, agate suang leh amithist suang ahi.


Annabey kaŋ n'ay borey kambandi, D'i du haŋ kaŋ ga kaama nda ngey hinjey, I ga jinde sambu ka ne: «Baani!» Amma boro kulu kaŋ mana i no ngey me ŋwaaro, Kal i ma wongu soola a se. Yaadin no Rabbi ci i boŋ. 	 Ka mite hihkhialsakmi, hai a neih ua, Muanna chia kikoua, a kam ua bak loumi peuhmah do dia kisa hial mi jawlneite tungtang thu TOUPAN hichiin a chi:


zama a n'i dondonandi sanda hinkoy, manti sanda i asariya* dondonandikoy cine. 	 Laigelhmite bang lou a, thuneihna nei bang taka amaute thu a hilh jiakin.


Iliya mo maan ka kaa borey kulu do ka ne: «Waati fo no araŋ ga fay da laakal hinka? Hala day Rabbi no ga ti Irikoy, araŋ m'a gana. Amma da Baal no, kulu araŋ ma soobay k'a gana.» Jama mana tu a se da baa sanni fo. 	 Huan, Elija in mipi te tengteng a vanaih a, vang laka bangtan om sin na hia ua? Toupa pen Pathian ahihleh, amah jui unla; huan, Baal ahihleh, amah jui un, achia. Mipiten kam khat in leng a sawng kei uh.


Nin no ka hari-mo da hari zurey zortandi, Nin no ka naŋ isayaŋ ma koogu. 	 Nang tuikhuk leh tuilian na khena; nang lui lian taktakte na kangsak hi.


Doonkoy jine bora se. Dawda baytu fo no. Ya ay sifawo Irikoyo, ma si dangay! 	 Ka phat Pathian aw, dai nilouh ken:


Israyla kulu mo ga maa woodin baaru, i ga humburu mo. I si ye ka goy laala din dumi te koyne ni laabo ra. 	 Huchiin Israel mi tengtengin a za ding ua, a lau ding ua, na lak ua huchibang tatsia himhim a chingta kei ding uhi.


Farhã hari no adilante se a ma cimi ciiti te, Amma halaciyaŋ no goy laalo te-koy se. 	 Mi diktat adingin vaihawmna hih kipahna ahi, himahleh thulimlou hihte adingin siatna ahi.


Baabey, araŋ ma si araŋ izey kurtunandi, zama i biney ma si sara. 	 Pate aw, na tate uh hihnuak kei un, huchilou injaw a lunglel kha ding uh.


Manti nda hincin wala handayze kuri no a furo nd'a, amma nga bumbo kuro _kaŋ a dooru__ do no a furo. A furo sorro folloŋ lok! Nangu Hanna ra, za kaŋ a du _iri se__ hal abada fansa. 	 thupi leh kim jaw pai tanin, eia dinga khantawna tatkhiakna mu khinin kelte leh bawngnoute sisan jiak hilouin, amah sisan jiak jawin, Mun Siangthouah setden dingin khatveiin ana lutta ngala.


I ne a se: «Hibi!» I ne mo: «Boro wo kaa neewo ka nga yawtaray goray te. Sohõ a ga ba nga ma te alkaali! To, sohõ ni wano ga jaase i wano kaŋ iri ga te ni se!» Kal i na bora din kaŋ ga ti Lotu kankam. I maan zama ngey ma meyo daabirjo ceeri. 	 Huan, amau, honhon maiin, a chi ua, Huan, amau mahin, hiai mi soplai hiaia om dingin a hong pem luta, vaihawmpa a om a tum viala: tunjaw amau tunga hih sangin na tungah a hih hoih semsem ding uh, a chi ua. Huan, mi (Lota) a bohta ua, kongkhak suse dingin a honnaih ua.


I di Israyla Irikoyo. A cey cire mo ga hima safir* tondi dabe kaŋ i yuttandi, danga beene bumbo a nyaaleyaŋo se. 	 Huan Israel Pathian a muta uh: huan a khepek nuaiah saphir suangmantama bawl hileh kilawm a om.


Zama iri g'a bay, nga kaŋ ne: «Banayaŋ ya ay wane no. Ay no ga bana.» A ne mo: «Rabbi ga nga jama ciiti.» 	 Phulakna himhim keimah lak ding ahi, keimahin ka thuk ding, chih leh, Toupan a mite a vaihawmsak ding, chi nawnpa lah I thei ngal ua.


Zama araŋ ne: «Rabbi na annabiyaŋ tunandi iri se Babila ra» -- 	 TOUPAN Babulon gamah leng jawlnei hinbawlsaka, na chi ngal ua.


Ni maa woodin, m'i kulu guna. Araŋ mo, manti araŋ g'i fe bo? Za sohõ no ay ga ni cabe muraadu tajiyaŋ, Gundu wane yaŋ kaŋ ni mana bay jina. 	 Na zata uh; hiaite tengteng en un; noumau na genta kei ding ua hia? Tua kipanin thil thak ka hontheisak ding, thil kisel na theih ngei louhte uh.


Sohõ binde, kal araŋ m'araŋ taalo ci Rabbi araŋ kaayey Irikoyo se. Araŋ m'a miila gana: araŋ m'araŋ boŋ fay da laabo borey din, da mebarawey wayborey mo.» 	 Huaijiakin tuin na pipute uh Pathian, TOUPA kiangah thupha tawi unla, a kipahlam hih un: gama mite akipan leh, numei lamdangte akipan kituam seh un, a chi a.


Guna, a mana nga tamey te deyaŋ hari, A malaykey mo, a na taali dake i boŋ, 	 Ngaiin, a sikhate ah muanna akoih keia; huan a angelte haiin a ngoh hi:


Suleymanu go ga sombu, a kambey goono ga salle beene haray. Waato kaŋ cine a na ŋwaarayey da adduwey kulu te Rabbi gaa ka ban, kal a tun Rabbi feema jine. 	 Huan, hichi ahia, Solomonin Toupa kianga a thumna leh ngetna tengteng a gen khitin, Toupa maitam maa khukdina, van lam sawka khut jaka omlai a thou a.


Ay n'ay taalo tugu k'ay laala daabu ay ganda ra no, Sanda mate kaŋ Adamu te, wala? 	 Adam banga ka angsunga ka thulimlouhna na sela, ka tatlekna na khuh ka hiha,


Baasa goy cindey da haŋ kaŋ a te, d'a hino, manti i n'i hantum Israyla bonkooney baaru tira ra bo? 	 Baasa tanchin dangte, a thilhihte a thilhih theihdan te Israel kumpipate lal lai thu gelhna bu ah atuang kei maw?


Yahuda kunda ra, da Simeyon kunda ra no i na birney wo no. I n'i suuban i maayey boŋ. 	 Huan, Juda suante nam tantuam akipan, Simeon suante nam tantuam akipan a pia ua; hiai khopi a minlohte:


A na diya lordi ka ne: «Waato kaŋ ni na bonkoono no wongo baaru kulu ka ban, 	 Huan, a mi sawl kiang ah, Kumpipa kiang a kidou tanchin tengteng na gen khita,


Ner na Cis hay, Cis mo na Sawulu hay, Sawulu mo na Yonata hay, da Malci-Suwa, Abinadab, da Es-Baal. 	 Huan Nerin Kis a suanga; huan Kisin Saul a suang; huan Saulin Jonathan, Malki-sua, Abinadab, Esbaal a suang.


Yahuda na Farisa nda Zera hay Tamar gaa, Farisa mo na Hezron hay, Hezron na Arama hay, 	 Judain Tamar lakah Piriz leh Zira a suanga; Pirizin Erom a suanga; Eromin Aram a suanga


A ma si wayboro kaŋ kurnye bu hiiji, wala wayboro kaŋ i fay, wala kaaruwa. Amma a ma wandiyo suuban nga bumbo kunda dumo ra, a ma ciya a wande. 	 Meithai hiam, maksa hiam, numei minhem hiam, kijuak hiam te jaw a kitenpih ding ahi keia, amah chipih, nungak siangthou ji ding in a kitenpih ding ahi.


Naŋ a kaayey laala ma goro Rabbi jine fonguyaŋ hari, I ma si a nyaŋo zunubey mo tuusu. 	 A pipute uh gitlouh-satlouhna TOUPA kiangah theigigein om henla: a nu khelhna tuh nul mangin om kei hen.


To. Wa naŋ boro wo dumi ma woone lasaabu ka bay: mate kaŋ iri bara iri tirey sanno ra waati kaŋ iri si noodin, yaadin mo no iri ga bara iri te-goyey ra d'iri kaa. 	 Ka om mang chiang ua ka laikhakte ua ka thu gelh uleh, huailaia na kiang ua ka om chiang ua ka hih ding uh a kibatlouhna a om kei chih huchibang miten a theisiam ding uh ahi.


I go no, jiiri waranka cindi iyyanta ra, a handu sintina, hando jirbi sintina hane, kala Rabbi sanno kaa ay do ka ne: 	 Huan, huchi ahi a, kum sawmnihleh kum sagihna, kha khatna, huai kha nikhat niin TOUPA thu ka kiangah a hongtunga,


Amma waato kaŋ a di hawo, a humburu, kal a sintin ka miri. Gaa no a na nga jinda sambu ka ne: «Rabbi, m'ay faaba!» 	 Himahleh, huih nung tuh a muhin a lau a, huan, tum din a kisa a. Toupa, honhondam in chiin a kikouta a.


I gaahamey kulu binde, i banda daarey, d'i kambey, d'i fatey, ngey da kanjey, i go toonanteyaŋ da mo ga windi, malayka taaca din kanjey nooya. 	 Huan a pumpi uh a pumin a nungte u, a khutte uh, a khate u leh kangtalai khete leng a kimin mitin a dima, a li ua kangtalai khete leng.


Musa anzura Yetro mo na sargay* kaŋ i ga ton sambu, da dumbuyaŋ wane, Rabbi se. Haruna nda Israyla arkusey kulu mo kaa, zama i ma ŋwa Musa anzura banda Irikoy jine. 	 Huchiin Jethro Mosi sungpan, halmang thillat leh kithoihnate Pathian adingin a lana: huchiin Aron a honga, Israelte upate tengteng toh Pathian maa Mosi sungpa toh tanghou ne dingin, a hong uh.


Ifo se no dumi cindey ga ne: «Man no i Irikoyo go binde?» 	 Bangachi-a nam chihin, a Pathian uh koia om ahia? Chi uh ahia?


Manti sanda iri bumbey hina ra no iri ga hin ka hay fo lasaabu sanda a fun iri bumbey do, amma iri wasayaŋo ga fun Irikoy do. 	 Bangpeuh koumau akipana pawta sim dingin koumau kiain ka chin uh ka chi kei ua; ka chin theihna uh tuh Pathian kianga kipan ahi jaw.


Oho, ay hangan araŋ se. Guna mo, boro kaŋ hin Ayuba si no, Araŋ ra sinda boro kaŋ na Ayuba sanney zeeri. 	 Ahi, kon limsaka, huan, ngai un, kuamah Job thuzoh zou na om kei uh, ahihkeileh na lak uah, a thute dawng.


Abada! Amma iri goono ga ne, hambara zamaney kaŋ ga kaa ra araŋ izey ga salaŋ iri izey se ka ne: ‹Araŋ baa fo nda Rabbi, Israyla Irikoyo. 	 Tu nungchiangin na suante un ka suante uh kiangah, Nou TOUPA, Israelte Pathian banga na zat phak teina uh om ahia?


I kaŋ ay boŋ ay masiiba zaaro ra, Amma Rabbi ciya ay se deyaŋ hari. 	 Ka tuahsiat ni in a hon sual ua, himahleh TOUPA ka kingakna ahi.


Borey kaŋ yaŋ ga ni ceeci, I kulu ma farhã ka te bine kaani ni do. Ngey mo kaŋ ga ba ni faaba, i ma soobay ka ne: «Irikoy ma beeri ka bisa i kulu!» 	 Himahleh kei jaw genthei leh tagah tak ka hi a; Pathian aw, ka kiangah hongpai meng in: nang honpanpihpa leh honhumbitpa na hi a; Toupa aw, sawt hal mahmah ken.


Araŋ karayaŋ ganganey ga to da alkama, Gulley mo ga to da reyzin hari nda ji, hal i ga mun. 	 Pialkhangte buhin a dom dinga, uain leh sathau belahte a dim let ding uh.


I ne a se: «Sohõ, ma goro k'a caw iri mo se.» Baruk binde n'a caw i hangey ra. 	 Huan a kiangah, Tu inla, ka bil ua ka jak ngei un sim dih ve leh, a chi ua, hunchiin Barukin a bil ua a jak un a simta.


Day sohõ, ma donton Yaffa kwaara ka Siman kaŋ se i ga ne Bitros ce. A go Siman kuuru mortukwa kwaara, kaŋ go teeko me gaa.› 	 Huaijiakin, Joppa khua ah mi sawl inla, Simon, Peter a chih uh, na kiangah samin; amah tuh tuipi gei ah savun bawlpa Simon ina tungahi, a chi a.


Bora ga ne: «Ay ga windi bambata cina ay boŋ se, Da jidan bisa kaŋ fu-izey ga hay. Ay m'a finetarey kaa, ay m'a daabu nda sedre bundu, K'a tuusu nda pantir ciray.» 	 In thupi mahmah ka kilam dinga, dantan tungnung zapite neiin, tohlette ka hong dinga, sidar singin ka thuap suak dinga, ze san ka nuh ding, chimi tung mah.


Yehoyda izo Benaya go bonkoono doogarey boŋ, kaŋ ga ti Keretey da Peletey. Dawda izey mo ga ti koy kayna yaŋ ka bonkoono gaakasinay. 	 Huan Jehoiada tapa Benai bel Keret mi leh Pelet mite heutu ahi a, huan David tapate bel kumpipa kima pipente ahi uhi.


Kal a sintin ka kwaarey foy kaŋ yaŋ ra a na nga dabari goy baayaŋ te, zama i mana tuubi. 	 Huan, a kisik louh jiakun, a thil thupi hih tamna pen khuate tuh a taita a.


Arab, da Duma, da Esan, 	 Arab te, Duma te, Esan te;


Araŋ ma Irikoy kuro kaŋ go araŋ kambe ra kuru. Araŋ ma haggoy d'ey, manti nda tilas, amma da bine yaddayaŋ Irikoy miila boŋ. Manti riiba ziibo sabbay se bo, amma da bine feerante. 	 Na lak ua Pathian pawlte om tuh kem un; hih ding a hih jiak hi louin, Pathian thu banga ut kawm jawin, punna thanghuai deih jiak leng hi louin, lungsima deih taktak jawin,


Da waybora mana yadda ka ni gana, waati din gaa i na ni feeri ay zeyaŋ woone gaa. Amma ma si ye nda ay izo noodin koyne.» 	 Huan, numeiin a hon zuih nop kei leh, ka kianga na kichiamna thu ah na siang mai ding; a bang a bang hitaleh, ka tapa huailaiah na pi kik nawn ding ahi kei, achia.


I ga kun da hasaraw ka laala hay, I biney mo go ga halliyaŋ soola.» 	 Siatna a pai ua, thulimlouhna a suakkhe sak uh, huan a lungtang un khemna a opkeuh uh.


Wayna funay haray gonda me hinza, azawa kambe me hinza, dandi kambe me hinza, da wayna kaŋay haray me hinza. 	 A suahlam ah kong thum a oma; huan a mallam ah kong thum, huan a simlamah kong thum; huan a tumlam ah kong thum a om hi.


Amma i na Irikoy diyey hahaara, i donda a sanno. I na me nyatte a annabey gaa, hala Rabbi futa tun ka gaaba nda nga jama, hal a sinda safari. 	 Himahleh Pathian mi sawlte a namusit ua, a thute a ngaineu ua, a mite tunga TOUPA hehna a hongthou a, hihlungdamnawnna mahmah om lou khopin a jawlnei a hihgim uhi.


Amma afooyaŋ neeya kaŋ araŋ si hin ka ŋwa, baa i ga gooye, wala i ce camsey fay bindo ra, danga: yo, zama baa kaŋ a ga gooye, kulu nda yaadin a ce camsa mana fay bindo ra. A ŋwaayaŋ ga harram araŋ se. 	 Himahleh eknel hai hiam, chin ka paisuak hiam lak ate hichibangte zaw na nek ding uh ahi kei; sangawngsau, eknel hai leleng, a chin a kak louh ziak in; nou ding in a nin ahi.


Iri mana Rabbi iri Irikoyo sanno gana mo kaŋ ga naŋ iri ma diraw te a lordey ra kaŋ a daŋ iri jine, a tam annabey meyey ra. 	 TOUPA ka Pathian uh aw, a dantea om dingin, ka namangta kei ua, a sikha jawlneite zanga ka ma ua honna koihsak.


Dan ga nga borey ciiti, danga Israyla kunda fo. 	 Danin a mite, Israel nam laka nam khat hi samin, vai a hawmsak ding.


Dan izey hirro ziji ka bisa woodin yaŋ gaa, zama Dan izey ziji ka koy ka Lesam wongu. I n'a kar da takuba k'a ŋwa mo. I n'a ta ka goro a ra mo, ka maa daŋ Lesam gaa ka ne a se Dan, i kaayo Dan maa boŋ. 	 Huan, Dan suante gamgiin huaite a vakheng a: Dan suanten Lesem a sual ua, a la ua, namsauin a hihmang ua, a tangta ua, Huailaiah a om pah ngal ua, a pu uh Dan min tamin Lesem tuh Dan a nachi uhi.


I ga ni yeeji wi ni jine, amma ni s'a hamo ŋwa. I ga ni farka di k'a kom ni gaa da gaabi, i s'a yeti ni se mo. I ga ni feejo no ni ibarey se, amma ni si du faabako. 	 Na mitmuhun na bawngtalte uh a honlak sak mawkmawk ding ua, a honpe nawn kei ding uh, na belamte uh na melmate uh piak ahi ding; gum ding kuamah na neikei ding uh.


Waato kaŋ wiciri kambo to, a talibey zulli ka koy teeko do. 	 Huan, ni taklamin, a nungjuite dil ah a pai suk ua;


Azura na Zadok hay, Zadok na Ahima hay, Ahima na Aliyuda hay, 	 Eliakimin Azer a suanga; Azerin Zadok a suanga, Zadokin Akim a suanga, Akimin Eluid a suanga;


Woodin sabbay se Rabbi ne: «Wa fun i game ra ka fay d'ey. Wa si lamba hay kulu kaŋ ga ziibi gaa, ay mo g'araŋ ta. 	 Huaijiakin, A lak ua kipanin hong pawt unla, a tuamin om un, thil sianglou himhim khoih kei un, Toupan a chi, huchiin, kon kipahpih dia,Nou din na Pa uh ka hi dia, nou leng kei din tanu tapa na hi ding uh, Toupa bang kim hihtheiin a chi.


Zama ay no ga ti Rabbi. Ay ga salaŋ, sanno kaŋ ay ci mo ga te, a si ye ka gay koyne mo. Zama araŋ jirbey ra no ay ga salaŋ, ya nin, dumo kaŋ ga murte, ay g'a toonandi mo. Yaadin no Rabbi, Koy Beero ci. 	 TOUPA lah ka hi ngala, ka gen dinga, ka gen tangtun ahi ngal dinga, sit ahi kei ding: Aw helhat inkuante aw, na dam lai mahmah un thu ka gen sin ahi, ka tangtung sak sin ngala, chih TOUPA PATHIANIN hichiin a chi ahi: Ka thu bangmah sit ahi kei dinga, ka thugen peuhmah hihtangtunin a om jel zo ding, chih TOUPA PATHIAN thupawt ahi chiin hilh in, a chi a.


Waato kaŋ jama kulu na Urdun daŋandi pat, kala Rabbi salaŋ Yasuwa se ka ne: 	 Huan, hichi ahi a a nam pumpiin Jordan lui a galkah siang nung un TOUPAN Josua kiangah,


«Hunkuna ni ga sintin ka Mowab hirro casu, Ar kwaara do haray. 	 Tuni in Moab gam, huai Ar na khen paisuak ding ahi:


Araŋ ga kaŋ buukoyaŋ saajo wo ra. Boro fo kulu kaŋ i lasaabu araŋ game ra, araŋ lasaabo kulu boŋ, za jiiri waranka izey ka koy beene, araŋ kaŋ yaŋ n'ay jance, 	 Na luang uh gamdai ah a om dinga; na lak ua simsa mi tengteng, kum sawmnih akipan tunglam ka tunga phunphun teng,


Ma ni alatuumey naŋ ni banda, Ay mo g'i fundey haggoy. Ni wayborey kaŋ yaŋ kurnyey bu mo ma de ay gaa. 	 Na nau pa neiloute limsak ken, ken ka hum ding, na meithaiten kei honmuang uhen.


Ma si goro baji hankoy game ra, Wala borey kaŋ laakal ga zaaru ham ŋwaari gaa, 	 Uain haite lakah om ken; sa haite lakah:


Waato kaŋ Bulos kaa, Yahudancey kaŋ fun Urusalima kay k'a windi. I kande kalima laalo boobo a boŋ, kaŋ yaŋ i si hin k'i tabbatandi. 	 Huan, amah a hongtunin, Jerusalem khua a mi Juda hongsukte a kim ah a ding ua, a tungah thubuai tampi gik taktak a gen a gen ua, a bulb el a suikhe thei sam kei uhi;


Kusuuma sintina go danga waati kaŋ i na hari taŋ, Woodin se ma fay da kakaw za a mana ciya yanje. 	 Kinakna kipatna min tui a khahkhiak bang ahi: buaijiakin kinakna a om main, kiselna pai sanin.


Waato kaŋ saawara tabbat kaŋ iri ga furo hi ra ka koy Italiya, i na Bulos da kas'ize fooyaŋ daŋ Romey sooje jama kaŋ se i ga ne Agustos* sooje jina funa kambe ra, kaŋ maa Yuliyos. 	 Huan, Itali gama longa pai ding thu a hihpuk tak un, Paula leh henta dang kuate hiam Awgasta pawla mi sepaih zaheutu a min Julia a kemsak ua.


Lod da Hadid da Ono izey, zangu iyye nda waranka cindi fo. 	 Lod, Hadid leh Ono tate, za sagih sawmnih leh khat.


Ay ga dira ka koy ay nango do, Hala waati kaŋ i ga yadda ka ne ngey na taali te, K'ay moyduma ceeci. I taabiyaŋo ra i g'ay ceeci da anniya. 	 A tatkhelhna uh thupha a tawi ua, ka mel a zon ma siah uh, ka pai dia ka munah ka kik nawn ding; a ginthuakna uah chihtaktakin kei a honzong ding uh.


Amma waato kaŋ alfaga beerey da asariya* dondonandikoy di dambara goyey kaŋ Yesu te, da zankey mo kaŋ yaŋ goono ga jinde sambu Irikoy windo ra ka ne: «Hosanna* Dawda Izo gaa!» kal i dukur. 	 Himahleh, siampu lalte leh laigelhmite'n a thil lamdang hihte leh biakin a, David Tapa Hosanna: chi a naupang kikoute a muh un, a lungkimkei mahmah ua,


Rabbi na nga nda nga koyo kulu daŋ Israyla kambe ra. A n'a kar da takuba, da fundikooni kulu kaŋ go a ra, a mana hay kulu cindi a ra. Mate kaŋ cine a te Yeriko koyo se, yaadin no a te Libna koyo mo se. 	 Huchiin TOUPAN huai khua kumpipa nasan un Israelte khut ah a pe nawn leuleua; huan, huaikhua sualin a sunga om tengteng a hihlum veka; a sunga mi khat mahmah leng hawi a neikei hi; huchiin Jeriko kho kumpipa tungah leng a hih.


Waato kaŋ i n'a gar teeko se ya-haray, i ne a se: «Alfa, waatifo no ni kaa ne?» 	 Huan, dil gala a hongmuh un a kiangah, Rabbi, chikin ahia hiai lam nong tun? a chi ua.


Yaadin no Rabbi, Koy Beero cab'ay se: Guna mo, Rabbi, Koy Beero na ceeyaŋ te ka ne i ma kusuuma nda danji. Danjo na guusu bambata ŋwa mo. A goono ga soola nga ma laabo ŋwa ka ban. 	 Huchibangin TOUPA PATHIANIN a hohensaka; huan, en dih ua, TOUPA PATHIAN meia dou dingin a sama; meiin tui thuk lian a kang khina, gam leng kat a ut lai a.


Zama d'araŋ ga borey yaafa nda ngey taaley, yaadin gaa no araŋ Baabo kaŋ go beena ra mo g'araŋ yaafa nd'araŋ taaley. 	 Mi a tatleknate uh na ngaihdam uleh, na Pa uh vana omin leng a hongaidam sam ding.


Araŋ tammahã araŋ ga du hari boobo, a go mo, a ciya kayna fo. Waato kaŋ araŋ ye ka kand'a fu mo, ay n'a funsu. Ifo se? Rabbi Kundeykoyo ne: Ay windo sabbay se no, zama a goono ga goro kurmu, amma araŋ goono ga zuru, boro kulu ga koy nga windo ra. 	 Tampi na lamen ua, ngai un, tawm chik a honghi hi; huan in na hontut chiang un, ka na mutmang hi. Bangdingin? sepaihte TOUPAN a chi. Mi chih noumau in tuam ah na tai chiat ua, kei in pen kigawpa a om jiakin.


Ni binde, Israyla mayraykoyo, nin boro laalo jaahilo, ni zaaro kaa, ciiti bananta zaaro nooya. 	 A pai ah thun in, Na pianna siama na omna gam ngeiah na thu ka ngaihtuah ding.


Haŋ kaŋ ga dambarandi nda fanta hari mo go, A te laabo wo ra: 	 Huai gamah thil lamdang tak leh mulkimhuai tak a hongta.Jawlneiten juau thu a gen ua, siamputen lah amau thuthuin vai a hawm ua, ka miten lah huchibang hih a ut uhi, atawptawp ah bang chiin na hih ding ua leh?


Ay ga ni wayboro himandi bundu toorey dagu ka kaa ni bindo ra, Ay ga ni kwaarey halaci mo. 	 Nang akipan na milim bawl tawmte leh na suang phuhte ka hihmang dinga; na khut suak thil na be nawnta kei ding.


Yasuwa mo na tondi way cindi hinka sinji Urdun bindo ra, nango kaŋ alfagey kaŋ yaŋ na sappa sundurko jare din cey kay. I go noodin mo hala hõ. 	 Huan, thukhun bawm jawng siampute dinna lai tak Jordan lui laiah Josuain huai suang sawm leh nihte a phuta; huaite tu tanin a om lai uhi.


Rabbi darza bangayyaŋo ga hima danji kaŋ ga di tondo yolla gaa, Israyla izey go ga di a. 	 Tang vum tunga TOUPA thupi na muh Israel suante muh in mei kangmangthei bang ahi.Huan meipi lakah Mosi a lut taa, tangah a vahoh tou hi: huchiin Mosi tangah ni sawm li leh jan sawm li a vaomta hi.


Zaari a n'i candi nda beene buru, cin mo da danji kaari. 	 Sun chiangin meiin a pi a, jan khuain mei vakin leng a pipi hi.


Ni binde, ay izo, ma gaabu gomni ra kaŋ go Almasihu Yesu ra. 	 Huchiin, nang, kata, Kris Jesu a hehpihna om ah thil hihtheihna nei in om in.


Ni mo, boro izo, kala ni ma fareeje fo sambu ka jisi ni jine. Ma birni deedandi jeeri a boŋ, sanda Urusalima* birno nooya. 	 Nang mihing tapa, teklei pek la inla, na maah koih in, huai tungah khopi Jerusalem khopi lim bawl in.


Zama Irikoy mana iri no humburkumay bine, amma a n'iri no dabari nda baakasinay da boŋ hinyaŋ wane. 	 Pathian in launa kha a honpe keia, thilhihtheihna leh itna leh kithuzohna tak neihna a honpe zaw ngala.


A yaajo goobo ga hima kaymi bundu, a yaaji izo mo ga to kilo iyye cine tiŋay, guuru-bi wane. A koray jarekwa mo go a jine ga dira. 	 A tei peu siamkol bang ahi a; huan, a tei lu bel sik sekel ja guka gik ahi: huan, a phaw popa a maah a pai hi.


Wa jangal nooru cab'ay se.» I na dinari* nooru ize fo no a se. 	 Siahsum tuh honla un, a chi a. Huan, a kiang ah makhai a honla ua.


Ya araŋ Urusalima wandiyey, Ay goono g'araŋ kaseeti, Wa si ay baakwa tunandi. Araŋ ma s'a mo hay mo, Kala nd'a yadda jina. Doonko marga ne: 	 Ka honngen ahi, Aw Jerusalem tanute aw, hihbuai kei unla, it phawng kei un, a lungkim masiah.


Woone yaŋ kulu goono ga goy ka gaaba nda Kaysar* lordey. I goono ga ne, way, koy fo go no, kaŋ se i ga ne Yesu.» 	 Jasonin a nazintun viala; hiaite tengteng tuh, A min Jesu, kumpipa dang a om chiin, Kaisar thu kalhin a om uhi, a chi ua.


Kala faadancey ne bonkoono se: «Iri ga ni ŋwaaray, ma naŋ i ma boro wo wi, za kaŋ a goono ga wongaarey kaŋ yaŋ cindi gallo ra bine-gaabo da jama kulu bine-gaabo zabu, kaŋ a goono ga sanni woone yaŋ dumi ci i se. Zama manti jama wo baani no bora din goono ga ceeci bo, amma i masiiba.» 	 Huan, heututen kumpipa kiangah, Hiai mi hihlup hihen, ka hon ngen uh; aman lah a kiang ua hiai thute gen in hiai khopia galkapmi omlai te leh mipi tengteng tha a hat kei sak ngala: hiai mi in hiai mipite hoihna a zong keia, a siatna a zong zaw hi, a chi ua.


Ay adilitara ga maan, ay faaba fatta, Ay kambey mo ga ciiti jamayaŋ se. Teeku me gaa laabey g'ay batu, Ay kamba gaa no i ga beeje sinji. 	 Ka diktatna a naia, ka hotdamna a pawtta, ka banten mi chih vai a hawmsak ding, tuikulhgamten a honngak ding ua, ka ban a muang ding uh.


Sawulu haama Mefiboset mo kaa zama nga ma bonkoono kubay se. A mana nga ce camsey dumbu, wala nga kaabe hanseyaŋ, wala baa nga bankaaray nyunayaŋ za hano kaŋ hane bonkoono dira kala hano kaŋ a ye ka kaa baani. 	 Huan, Saula tapa Mephiboseth kumpipa dawn ding in a hong khia a; kumpipa a pawt khiak ni a kipan a galmuang a hong pai nawn ni tan in a khete a zunkei a, a khamul a sumkei a, a puan leng a sawp samkei hi.


Jama binde kaa Betel. I goro noodin Irikoy jine kala wiciri kambu. I na ngey jindey sambu ka hẽ da hẽeni korno. 	 Huan, mipite Bethelah a hoh ua, Pathian maah nitak tanin a tu ua, a awte uh suahin a kap vongvong uh.


Haŋ kaŋ ni go ga duma mo gurayze koonu no, hambara alkama no, hambara dum'ize fo no. Amma wo kaŋ ga fun si hima gurayzo kaŋ ni duma. 	 Huan, chi na tuhin a pumpi hongom ding pen ahi keia, a tang lel na tuh zo nak, buh tang hiam, chi dang tang hiam ahi thei hi.


A na fuwo cinaro mo neesi, nga mo kambe kar iddu no wargayaŋo. Kambey gaa fu-izey afo kulu tafayyaŋo kambe kar taaci no, fuwo windanta kuray kulu. 	 Huan a inpi bang a teha, tong guka sah ahi; huan a sik chihah dantan tong lia ja chiat a om hi.


Ni ga ni sargayey kaŋ i ga ton salle mo, ham da nga kuro kulu, noodin Rabbi ni Irikoyo feema boŋ. I ga ni sargay kuro dooru Rabbi ni Irikoyo sargay feema gaa, ni ga hamo ŋwa mo. 	 Huan, TOUPA na Pathian uh maitamah na halmang thillat uh, a sa leh a sisan na lan ding ua; huan, na kithoihna sisante uh TOUPA na Pathian uh maitamah na sung khe ding ua, a sa na ne ding uh.


Ya Rabbi, daahir ay ya ni tam no, Ay ya ni tam no, da ni koŋŋa izo mo, Ni n'ay bakey* feeri. 	 TOUPA aw, na sikha ka hi mahmah hi: na sikha, na sikhanu tapa, ka hi; non henna tuh na sutta hi.


I gonda kambeyaŋ, amma i si ham; I gonda ceyaŋ, amma i si dira, I si salaŋ mo ngey karrey ra. 	 Khut bang a nei ua, bangmah lah a khoih theikei ua; khe bang a nei ua, lah a pai theikei ua; a dang un lah a pau thei sam kei uhi.


M'ay gaabandi, ay mo ga goro baani samay, Ay ga laakal ye ni hin sanney gaa mo duumi. 	 Honkaiin, huchiin ka bit dinga, na thusehte ka khawksa gige ding ahi.


Amma i mana faham da sanno kaŋ a ci ngey se. 	 Huan, a kiang ua a thugen tuh a theisiam kei uhi.


«Haŋ kaŋ Rabbi jama kulu ci neeya: Day, amaana ŋwaari woofo dumi no araŋ te Israyla Irikoyo se wo, hala araŋ bare hunkuna ka fay da Rabbi ganayaŋ? Araŋ na sargay feema cina araŋ boŋ se. Mate no, araŋ ga murte Rabbi gaa hunkuna no? 	 TOUPA mipite tengtengin, Israelte Pathian tungah bang ahia na hihkhel uh, TOUPA tungah tunia hel tuma maitam dohin tunia TOUPA na lehngatsan uh?


Waati kaŋ a goono ga kaa Yesu do, folla n'a zeeri k'a kuubi-kuubi. Amma Yesu deeni follay laala gaa, ka zanka no baani k'a ye nga baabo se. 	 Huan, a honglaiin dawiin a hihpuk eka, nakpitakin a gimbawltaa, himahleh, Jesun dawi nin tuh a taia, naupang tuh a hihdama, a pa kiangah a paisak nawnta.


A n'a bonjare guwa mo te d'i gotey. A n'i boŋey daabu nda wura, i hawyaŋ harey mo wura wane yaŋ no. I daba guwa mo guuru-say wane yaŋ no. 	 Huan a khuam ngate a banna utoh: huchi in, a zingte uleh a puanduangte dangka-eng in a luan a: himahleh a kingakna khuakkuak ngate uh dal ahi.


Kala baaro koy hala Firawna windo ra, i ne Yusufu nya-izey kaa. Woodin binde kaan Firawna nda nga bannyey kulu se. 	 Huan, Joseph unaute a hong uh chih thu thuthang Pharo inn ah ana zata ua: huaiin Pharo leh a sikhate a kipak sak mahmah.


Zama Rabbi ya beeraykoy no kaŋ ga humburandi, Koy beeri no ndunnya kulu boŋ. 	 Aman mi chih i nuai uah a zo dinga, namchih i khe nuai ah a zou ding hi.


A go Dawda banda Pasdammin haray waato kaŋ Filistancey margu noodin wongu se, naŋ kaŋ sayir* fari fo go no. Jama mo zuru Filistancey se. 	 Pas-dammim ah David kiangah a oma, huan huaiah kidou tumin Philistia mite a kikhawm ua, barli-buha dimna mun takah; huan Philistia mite ma akipanin mite a taikekta uhi.


Musa ne a se: «Ay fattanta birno banda ay g'ay kambey salle Rabbi gaa, beene kaatiyaŋo mo ga ban. Gariyo si ye ka te mo koyne, zama ni ma bay kaŋ ndunnya ya Rabbi wane no. 	 Huchiin Mosiin a kiangah, Khopi a kipan ka pawt khiak takin TOUPA lamah ka khutte ka jak biambuam ding; huchiin vanging a daiding, gial lah a om nawn sam kei ding; huchia lei TOUPA a hihdan na theihtheihna dingin.


Zafetu izey neeya: Gomer da Magog da Maday da Yaban da Tubal da Mesek da Tiras. 	 Japheth tapate Gomer te, Magog te, Madai te, Javan te, Tubal te, Mesek te, Tiras te ahi uh.


Waati kaŋ ay, ni bannya, ay goono ga muraaduyaŋ te nangu-nangu, kala bora din daray.» Kala Israyla bonkoono ne a se: «Ya-cine no ni ciito bara nd'a. Ni na ciito dumbu ni boŋ se.» 	 Huan, kei na sikha ka pumbuai jiakin a napaimangta hi, a chi a. Huan, Israel kumpipain a kiangah, huchibang geih ahi, natunga thupuk; nang mahmah in hihpuk khin neive maw, achia.


Ay ga ziibi kaŋ ga ciya fanta hari gusam ni boŋ, Ay ma ni ciya hari laalo, Ay ma ni sinji mo ka te gomdo hari. 	 Nin kihhuai mahmahin ka hontheh dinga, zumhuai mahmahin ka honbawl dinga, muhnop adingin ka hon koih ding.


Boro kaŋ ga nga laabo far ga du ŋwaari da yulwa, Amma boro kaŋ na boro yaamey gana, Talkataray ga wasa a se. 	 Kuapeuh a gam leiletin tanghou tampi a nei ding: himahleh kuapeuh mi bangmahlou nung juiin gentheihna kiching a nei ding hi.


da Yahaz, da Kedemot, da Mefaat, 	 Jahaz khua te, Kedemoth te, Mephaath te;


Yaa no Rabbi ci: Woodin se binde, Guna, ay go ni se, Ay ma faasa ni se ka alhakku toonanta bana ni sabbay se. Ay ma Babila isa beero koogandi, Ay m'a hari-moy sundandi. 	 Huaiziakin TOUPAN hichiin a chi: Ngai in, nang lamah ka pang dinga, na phu ka honlaksak ding, a tuipi ka kangsak dinga, a tuikhuk leng ka keugo sak ding.


‹Daahir, alborey kulu kaŋ yaŋ fatta ka fun Misira laabo ra, za jiiri waranka izey ka koy beene, i ra baa afo si di laabo kaŋ ay ze d'a k'a no Ibrahim da Isaka nda Yakuba se. Zama i mana ay gana nda bine folloŋ. 	 Aigupta gam a kipan a hong pawt, kum sawmnih chiang tunglam mi himhim in Abrahamte, Isaakte, Jakobte, kiang a kichiam a ka piak gam kuamah in a mu kei ding uhi; a hon zuih taktak louh ziak un;


Boro kulu mana ta ka tu a se da sanni kulu. Za han din hane mo no boro kulu mana ta k'a hã hari fo koyne. 	 Huan, kuamah in kam khat in leng a mah a dawng theikei ua, huai ni a kipan tuh kuamah in thu dang himhim a dong ngam nawnta kei uh.


Waati kaŋ i bato jirbey windi ka kaa ka to binde, Ayuba ga samba i m'i hanandi. A ga tun za susubay da hinay ka sargay kaŋ ga ton yaŋ te i afo kulu se. Zama Ayuba ne: «Hambara ay izey na zunubi te ka Irikoy wow ngey biney ra.» Ayuba doona ka woodin te, a mana fappe. 	 Huan hichi ahia, a ankuang lui san laitak un, Jobin mi a sawla amaute a hihsiangthoua, jingsangin beltakin a thoua, a vekua zah dungjuiin halmang thillatte a lan: Jobin lah, Ka tapaten thil a hihkhial un, a lungtangte un Pathian a gensia uh ahi thei hi, a chi ngala.


Waato kaŋ Yesu di a, a n'a ce ka ne a se: «Waybora, i na ni feeri ni zaŋa gaa.» 	 Huan, Jesun amah a muh takin a sama, akiangah, Numei, na hatlouhnain a honkhahta, a chi a.


Ahasuwerus mayra ra mo, a mayra sintina gaa, i na Yahuda nda Urusalima gorokoy kalima hantum. 	 Huan Ahasura vaihawm laiin, a vaihawm pattung laiin, Juda leh Jerusalema tengte hekna a gelh uh.


Da ni kambe na ni daŋ ni ma taali te, m'a dumbu! Ni ma furo fundi ra kambe-fo-koy, a ga bisa ni ma koy danji* bango ra nda ni kambe hinka, danjo kaŋ si ban din ra. 	 Huan, na khutin a honhihpuk leh, tan khia in; melhema hinnaa lut nang adingin a hoihjaw, khutnih neia gawtmun mei mit theiloua pai sangin,


A na guuru-say tuk'ize hinka te, sooganteyaŋ, zama i m'i daŋ muuley yolley gaa. Tuk'ize fo kayyaŋ kambe kar gu no, afa mo kayyaŋ kambe kar gu. 	 Khuam lu a koih ding dal sun bawk nih a bawla; bawk khat sanlam tong nga ahi a, huan, bawk khat sanlam leng tong nga ahi.


zama me beeri fo feeri ay se, goy wane kaŋ gonda nafa boobo, yanjekaarey ga baa mo. 	 Kong lianpi, phatuampi sepna ding keia din a kihong ngala; huan, doumite leng tampi a om uhi.


Haruna izey na kuro salle a se. A na nga kambayze fo sufu kuro ra ka tuusu sargay feema hilley gaa. Kuro kaŋ cindi mo, a na mun feema tiksa gaa. 	 Huan, Aron tapate'n sisan a kiang ah a lan ua, sisan ah a khutzung a diah a, maitam kite ah a tat a, sisan pen maitam bul ah a sung a:


Kal a bannya fo tu ka ne: «Ay ga ni ŋwaaray, ma naŋ boro fooyaŋ ma sambu igu bariyey kaŋ cindi ra, wo kaŋ yaŋ go kwaara ra jina, (d'i funa, ngey nda Israyla jama care banda, d'i halaci mo, ngey nda Israyla jama kulu care banda). Iri ma donton ka di.» 	 Huan, a sikha khatin a dawnga, Khopi a sakol om sunte laka nga kuate hiam pi sak dih ve, (ngaiin, Israel mipite, a dam laite tengtengte Israel mipite si banga sehte bangmah ahi himhim uhi; ) huchiin a va sawl peumah ding uh, a chi a.


A na nga jinde sambu nda gaabi ka ne: «Ya Yesu, Irikoy kaŋ beeri da ikulu Izo, ifo k'ay zaa da nin? Ay ga ni ŋwaaray da Irikoy, ma s'ay gurzugandi.» 	 huan, aw ngaihtaka kikouin, Jesu, Pathian Tungnungpen Tapa, kei leh nang bang ahia i kizolhna om? Hon gimsak lou dingin Pathian minin nget chih takin ka honngen hi, a chi a.


amma alfukaaro wo sinda hay kulu kala feeji way folloŋ kaŋ a day ka kuru. Feejo beeri bora din d'a izey mo banda. Feejo ga ŋwa bora baa ŋwaaro ra, a ma haŋ mo bora gullayzo ra, a ma kani bora ganda ra. A ciya mo bora se danga day a ize way fo cine. 	 Mi genthei in bel belamnou a nu neuchik khat a lei a, a vulh khat kia ngallou bangmah a neikei a: a kiang ah a tate toh khanglian ahi uh; a kuang sawk pih leh a nou kikoppih, a angsung a om, a tanu bang geih a a ngaihtuah ahi.


Woodin baa si mo, Rabbi dukur ay se araŋ sabbay se. A ze ka ne ay si du ka Urdun daŋandi. Ay si furo laabu hanna din ra, nga kaŋ Rabbi ni Irikoyo ga ni no ni m'a tubu. 	 Huai kia leng hi louin, noute jiakin TOUPA ka tungah aheha, Jordan lui ka galkah louha, naluah ding ua gam hoih tak TOUPA na Pathian un nou a honpiak ua ka lut louhna dingin leng akichiam ahi:


I binde farhã gumo Urusalima ra, zama za Israyla bonkoono Dawda izo Suleymanu zamana ra i mana woodin dumi te Urusalima ra. 	 Huchiin nuamsakna thupi tak Jerusalem ah a oma: Israel kumpipa David tapa Solomon chiangah huchibang himhim Jerusalem ah a om ngeinai kei hi.Huchiin siampu Levite a thou ua, mipite a vualjawl ua, a aw uh ngaihkhiakin a oma, a thumna un a omna siangthou van a pha uh.


Araŋ kaŋ yaŋ ga dooni yaamoyaŋ te gooje hẽeni banda, Kaŋ yaŋ go ga dooni teeyaŋ hari yaŋ dan araŋ boŋ se, ka Dawda dondon. 	 Kaihginga thadahna lasaa, David banga amau adinga la tumna bawla;


Haaguyaŋ kusu go nzarfu sabbay se, Feema mo wura sabbay se, Sifayaŋ mo go no boro sabbay se. 	 Huansiangna bel dangka ading ahi, huan meipi dangkaeng a ding, huchiin mihing phatnaa zeetin a om.


Ya Urusalima, ma Rabbi sifa! Ya Sihiyona, ma ni Irikoyo sifa! 	 Jerusalem aw, Toupa phat un; Zion aw, na Pathian phat in.


Kala ni ma ne i se: Yaa no Rabbi Kundeykoyo, Israyla Irikoyo ci: A go, ay g'ay tamo Babila bonkoono Nebukadnezzar donton. Ay g'a koytaray karga sinji mo tondey wo kaŋ ay tugu din boŋ, a ga nga koytaray tanda daaru i boŋ mo. 	 Huan, a kiang uah, Sepaihte TOUPA, Israel Pathianin hichiin a chi: Ngai un, ka nasempa Babulon kumpipa Nebukadnezzar ka thukhak khe dinga, aman hiai ka suang phum guk tungah a mangtutphah a tung ding; aman a tunguah a kumpi puanin a kai ding.


A meyo mo go tuk'izo ra beene kambe kar fo. A meyo mo go windante no sanda jeza goyo cine, kambe kar fo nda jare. A meyo boŋ mo gonda jabuyaŋ, amma a jezey lokoto-taaci-koy yaŋ no, manti kurkutu yaŋ no bo. 	 Huan, valh gong sung tong khat kia ahi: a kam a kimvelin valh banga bem ahi a, tong khat leh a kim ahi: huan, kam gei kimvel gial kilawm ahi a, a kuakte a hihleh ning li ahi a, a bem kei.


Saamotaray goono ga kunsum zanka bine ra, Amma goojiyaŋ goobu no g'a gaaray a se nangu mooro. 	 Haina naupang lungtang sunga hen lopin a oma: himahleh bawldikna chiangin amah akipan gamla pi-ah a delhkhe ding.


Ay ga ye ka kand'ey i ma fun ngey tamtara do, sanda Saduma nda nga ize wayey tamtara, da Samariya nda nga ize wayey tamtara nooya, da ni bumbo din wane tamtara i banda. 	 Huan a omdan uh, Sodom leh a tanu om dante, Samari leh a tanu omdan te, amaute toh tonin nang omdan mahmah ka hei ding.


Rabbi mo n'i neera Kanaana bonkoono Yaban kaŋ ga may Hazor ra se. A wongu marga jine bora ga ti Sisera. A goono ga goro mo Haroset, noodin dumi fo do. 	 Huchiin hazor kho ukpa; Kanan gam kumpipa Jabin kiangah Toupan a khawng ta a: huai sepaih heutupen bel Sisera ahi a, Jentelte gam Haroseth khuaa om ahi.


Amma bonkoono ne Arawna se: «Abada, zama daahir kal ay m'a day ni gaa da nooru. Zama ay si sargay kaŋ i ga ton yaŋ salle Rabbi ay Irikoyo se da hay fo kaŋ ay du yaamo.» Dawda binde na karayaŋ gangano day, nga nda hawey kulu, ka bana nzarfu sekel* waygu. 	 Huan, kumpipa'n Araun kiang ah, Hi lou e, a man neiin a lei mahmah in ka hon leisak ding ahi zaw; bangmah senna omlou in TOUPA ka Pathian kiang ah halmang thillatte ka lankei hial ding, a chi a. Huchi in David in phual leh bawngtalte, dangka sekel sawmnga in a leita hi.Huan, David in huailai ah TOUPA adingin maitam a bawla, halmang thillatte leh lemna thillatte a lan hi. Huchi in TOUPA a gam tunguah a lungkim a, Israel gam akipan hi a vengta hi.


Kasu batukoy arkuso mana laakal ye hay kulu gaa kaŋ go a kamba cire, zama Rabbi go Yusufu banda. Haŋ kaŋ a te kulu mo, Rabbi g'a albarkandi. 	 Toupa Joseph kiangah a oma, a thilhih peuhmah Toupan a lohchinsak nak jiakin suangkulh vengmi in a khut a thil om himhim a en nuam takei hi.


Ni kwaarey kulu kaŋ Rabbi ni Irikoy na ni no ra, danga i ma ne i na boro fo gar, da alboro no wala wayboro no, kaŋ na laala te Rabbi ni Irikoyo jine. A n'a sappa feeri, 	 Na lak uah TOUPA na Pathian un a honpiak na omna uh koi peuhah leng pasal hiam, numei hiam leng, thukhun bohsiaa pathian dang na va sema,


Amma ne ka koy jine Boro Izo ga goro Irikoy dabari kambe ŋwaaro gaa.» 	 Himahleh, tuban siah Mihing Tapa Pathian thilhihtheihna taklamah a tu ta ding, a chi a.


A fundo goono ga maan guuso me gaa, A fundo goono ga maan halacikoy do mo. 	 A hi, a kha kokhuk kiangah a hong naia, huan a hinna hihsemite kiangah.


Saaya kaŋ bonkoono ye ka kaa ka fun Damaskos, kal a di sargay feema. Bonkoono mo maan sargay feema do ka sargay te a boŋ. 	 Huan, Damaska khua akipan kumpipa a hongtun laiin maitam a mu a; huan, kumpipan maitam a naiha, a kah tou a.


Sahãadin-sahãadin Yesu n'i ce. I na ngey baabo Zabadi nda goy-izey naŋ hiyo ra, ka Yesu gana. 	 Huan, aman amau a sam pah a; huchiin, a pa uh Zebedai tuh kilohmite a goihte utoh longah a nusia ua, a juita uh.


Yowab binde donton hala Tekowa. Noodin a na wayboro fo kaŋ gonda carmay ce. A ne waybora se: «Ma ni boŋ himandi boro kaŋ go ga baray. Ma si ji tuusu ni gaahamo gaa, amma ni ma hima sanda wayboro kaŋ gay a goono ga bine sunnu te buuko fo se. 	 Huchi in Joab in Tekia khua ah mi a sawl a, huailai a numei pil khat a va pisak a, a kiang ah, Lusun bang in kibawl unla, lusun puan silh inla, sathau leng kinilhlou in numei sawtpi misi sun bang in om in:


Amma wayboro kulu kaŋ go ga adduwa te, wala a go ga annabitaray te, d'a boŋo si daabante, nga mo go ga nga koyo kaynandi, zama a ga saba nda wayboro kaŋ na nga boŋo cabu. 	 Ahihhangin, numei, a lu khuhloua thum hiam, thugen hiam peuhmahin a lu a selphou ahi; metmai toh kibangleltak ahi ngala.


Wayna ga bare ka ciya kubay, Hando mo ga bare ka ciya kuri, Hala Rabbi zaari beero kaŋ ga humburandi ga kaa. 	 Ni mial a suak dinga, kha sisan a suak dinga, TOUPA ni thupi tak leh mulkimhuai tak a hongtun main.Huan, hichi ahi dinga, kuapeuh TOUPA min lou peuhmah hunbitin a om ding uh; TOUPA a gen bangin tai khete Zion tangah leh Jerusalem khuaah lah a om ngal ding ua, a om sunte lakah TOUPAN a sapte a om ding uhi.


Mate kaŋ i n'a hantum, ka ne: «Irikoy n'i no laakal tiŋo. A n'i no moyaŋ kaŋ i si di nd'ey, A n'i no hangayaŋ mo kaŋ i si maa d'ey, hala ka kaa hunkuna.» 	 Pathianin tuni tanin a kiang uah lusukna kha a pia a, muh theihlouhna mitte, jak theihlouhna bilte toh, chih gelh bangin.


Ma si kalima ta kaŋ i te arkusu boŋ da manti seeda hinka wala ihinza me ra no. 	 Saptuam upa a hekna uh tuh, theihpih nih hiam kama lou zaw la ken.


Amma baso da kuuro, a n'i ton gata banda kal i te boosu. 	 Huan, a sa leh a vun dainawl ah a hal.


Woodin se mo a na laakal ye i goyey gaa. A g'i zeeri cin k'i tutubu. 	 Huaijiakin a nasepte uh a thei hi; janin amau a lumleta, huchiin hihsiatin a om uhi.


I jijiri mo gata ra da batama ra da borey kulu ra mo. Gata batukoy, da ce gaa wongaarey mo gaahamey jijiri. Laabo mo zinji. Jijiriyaŋ no kaŋ fun Irikoy do. 	 Huan, giahmuna mi, gamlak mi, mipi tengteng a ling ua; huan, galvil sepaihte leh lokmite leng a ling sam ua; huan, jin a ling a; huchiin nakpiin linna a om hi.


A naŋ i ma soobay ka kaŋ jama gata bindo ra, I nangorayey windanta. 	 A giahna mun tak uah a ke saka, a omna buk kim khawng uah.


Boro kulu kaŋ si araŋ kubayni, a wangu mo ka hangan araŋ sanney se, waati kaŋ araŋ ga fatta windo wala kwaara din ra, kal araŋ ma kusa kaŋ go araŋ cey gaa din kokobe. 	 Huan, kuapeuh nou hon kipahpih lou a, na thu uleng a ngaihkhiak kei uleh, huai in a kipan hiam, huai a kipan hiam a na pawt chiang un, na khepek ua leivui tat khia un.


Yesu na baabo hã ka ne: «Za waatifo no woone du a?» A ne: «Za a go zanka. 	 Huan, aman, a pa kiangah, Hichi banga a hongkipatna bangtan a hita a? chiin, a donga. Aman, A naupan laia kipan a hita;


Araŋ m'ay hin sanney gana. Ni ma si naŋ ni hawey ma hay dumi waani gaa. Ni ma si ni faro duma nda dumar'ize dumi hinka. Ni ma si bankaaray daŋ ni gaa kaŋ i kay da silli dumi hinka. 	 Ka thupiakte na pom ding uh ahi. Na ganta chituamtuam suangsak ke'n: na lou ah haichi chinih ching ke'n la, thil chituam nih gatpolh puan leng na silh ding ahi kei.


Sohõ, ay izo, ma si humburu. Hay kulu kaŋ ni ci, ay g'a te ni se, zama kwaaro wo gorokoy kulu bay kaŋ ni gonda boro-hannotaray. 	 Huchiin ka tanu, lauken aw; na gen bangbang in na tungah ka hih ding; I khua a mi tengteng in lah numei kizentak na hi chih a theivek ngal ua.


Zama Dawda n'a ciine te ka ne: ‹Ay go ga di Rabbi ay jine waati kulu. Za kaŋ a go ay kambe ŋwaaro gaa, ay si zinji. 	 Huan, Davidin a thu a gen a, Ka maah chiklai peuhin Toupa ka mu gige a. Ka mangbat louhna dingin ka taklam ah a om ahi;


Gad kunda almayaaley nooya, i lasaabo boŋ. I boro zambar waytaaci nda zangu gu no. 	 Hiaite a simdan bang ua Gad tapate suante ahi uh, singli leh zanga ahi uh.


Kala Rabbi danjo kaa ka kaŋ ka sarga kaŋ i ga ton din ŋwa, da tuuro, da tondey, da kusa. A na goota ra haro mo haŋ. 	 Huchiin, Toupa mei a hong kia a, halmang thillat te, sing te suang te, leivui te a kang manga, tohkuak a tui a hip kang khin vek hi.


Kataaku fo kulu kuuyaŋo ma to kambe kar way. Kataaku fo kulu tafayyaŋo mo, kambe kar fo da jare no. 	 Singpek khat dunglam tong sawm ahi ding, sing pek khat vailam tong khat leh a kim ahi ding hi.


Zama a go nga nangu hanna ra ga ganda fonnay, Beene no Rabbi go, a na ndunnya guna, 	 Suangkulhtang thum ngaikhe ding leh, si dinga sehte sut dingin;


Ize way beero, a n'a maa daŋ Yemima, ihinkanta mo, a n'a maa daŋ Keziya, ihinzanta mo, Keren-Happuk. 	 Huan a masapen, Jemima a chi a; a nihna min, Kezia; a thumna min, Keren-happuk.


Saamey hartayaŋey d'i taaley mo sabbay se no i g'i kankam. 	 Mi haite a tatlekna jiak un leh, a gitlouh-satlouhnate u jiakin a kihihgim nak uhi.


«Laalante no boro kulu kaŋ si asariya wo sanney tabbatandi k'i te mo.» Jama kulu ma tu ka ne: «Amin!» 	 Hiai dan thu pomkip pihloumi hamse thuakin om hen, a chi ding ua, Mipi tengtengin, Amen, a na chi ding uhi.


Zama almasihu, tangari wane yaŋ, da tangari annabiyaŋ ga tun. I ga alaamayaŋ da dambara hariyaŋ cabe hala, nda haŋ kaŋ ga hin ka te no, doŋ i ga baa suubanantey darandi. 	 Kris takloute leh jawlnei takloute a hongpawt ding uh ahi ngala, huaiten, chiamtehna leh thillamdang a hih ding uh, hithei lehouh, telte nangawn a khem theihna ding un.


Mate kaŋ ay miila ra bangandey bara ay dima boŋ, ngey neeya: ay go no, ay go ga guna, kala ay di tuuri-nya fo go ndunnya bindo ra, a kuuyaŋo mo ga beeri. 	 Ka lupna tunga ka lutang mengmuhte hichibang ahi: Lei lai ah, ngaiin, sing khat ka mua, huai sandan a thupi mahmah hi.


Ni wongu fuwey kulu ga ciya sanda jeejay* nya nda nga hayyaŋ sintina. D'i n'i kokobe, kala izey ma kaŋ ngey ŋwaakoy me ra. 	 Na kulh tengteng theipi kung, gah min masa pu bang ahi ding ua: a lin peuhmah uleh nemi kamah a ke lut jel uh.


A ga ciya mo, bora kaŋ ay suuban, nga nda laaliyaŋ haro a banda, i ga bora din ton da danji, nga nda hay kulu kaŋ go a se. Zama a na Rabbi sappa daaru, a na hasaraw te mo Israyla ra.› » 	 Huan, hichi ahi dinga, kuapeuh muhdah thil nala peuhmah amah leh a neih tengteng meia hal vek ding ahi ding: TOUPA thukhun a tatleksan jiak leh, Israelte laka thil gilou haihuaitak a hih jiakin, a chi ahi, na chi ding uh, a chi a.


Kaŋ a goono ga salaŋ d'a, i furo _fuwo__ ra, Bitros na boro boobo gar mo kaŋ margu. 	 Huan, a kiangah thu gen kawmin a luta, mi tampi omkhawm a vamu hi.


Rabbi ga talkandi, a ga arzakandi mo. A ga kaynandi, a ga beerandi. 	 TOUPAN a bawlgenthei seka, a hihhausa jel sam: a hihniam seka, a hihsang jel.


Zama Rabbi ga fatta nga nango ra, A ga zumbu ka ndunnya nangu beeraykoyey taamu. 	 Ngai dih ua. TOUPA a mun akipan in a hongpawta, a hongpai suk dinga, lei mun sangte a chil ngal sina.


Zabluna wane, Obadiya izo Ismaya no. Naftali wane, Azriyel izo Yeremot no. 	 Zebulunte laka Obadi tapa Ismai; Naphtalite lakah Azriel tapa Jeremot;


Guna, Rabbi ga laabo ciya koonu, A g'a te kurmu, a g'a bare ka gum, A g'a gorokoy mo say-say. 	 Ngaiin, TOUPAN lei a awngsakin, a sesak sina, a lumlet dinga, a omte a dalhsak sin hi.


Ma si naŋ ni bina ma miila ka koy waybora din teerey do haray, Ma si kamba ka koy a fondey ra. 	 Na lungtang amah lampi lam ah awn kei henla, lampite lamah pai mang kei hen.


Batama bambata mo kaŋ go g'a windi, nga mo gonda tondi jabante sasare hinza, da sedre dubi wane fo, danga Rabbi windo ra haray batama cine, da fuwo zawra. 	 Huan, a kimvelin huang sung intual lian pi suang sek chial thum leh sidar singpek thuah khata um ahi: Toupa in huangsung intual sunggil jaw leh, in inlim mahbangin.


Bonkoono Hirodus* maa Yesu baaro, zama a maa koy nangu kulu. I go ga ne Yohanna baptisma* teekwa no ye ka tun koyne. Woodin sabbay se no dabari goyey din goono ga te a do. 	 Huan, kumpipa Herodin a na ja a, a min a thantak jiakin, Baptispa Johan misi laka pata hongthou nawn a, huaijiak in huai thilhihtheihnaten amaha sem ei ve, a chi a.


Yaadin mo no a go sohõ alwaati wo ra, jare kayna fo ka bara kaŋ Irikoy suuban gomni boŋ. 	 Huchibangin, tulaiin leng a sibang, hehpihna a tel a om.


A ne ay se: «Fu woone, kaŋ go ga guna dandi kambe haray, alfagey kaŋ ga Fu Beero batu wane no. 	 Huan aman ka kiangah, Hiai dantan sim lam nga, a in kem siampute omna ahia;


Ibrahim ye ka zuru ka koy kurey do. A na handayze hanno fo kaŋ ga baan di, k'a no bannya fo se. Nga mo n'a hanse nda waasi. 	 Huan, Abraham bawnghon manin a taia, bawngnou hoih tak a honla, sikha kiangah a piaa; huan aman a bawl mengmenga.


Yaadin gaa araŋ wo, za kaŋ araŋ gonda anniya araŋ ma du Biya Hanno nooyaŋey, kala araŋ ma ceeci nda baayaŋ wo kaŋ yaŋ ga naŋ Almasihu marga ma koy da jina. 	 Huchiin, nou leng khalam thilpiakte tunga saptuamte bawl hoihna dia na hauh theihna ding un zong un.


A windanta mo tandayaŋ go no, kaŋ i salleyaŋo kambe kar waranka cindi gu no, i tafayyaŋo mo igu no. 	 Huan a kimvel ah sumtawngte a oma, a dung lam tong sawmnih leh nga, a vailam tong nga ahi.


Ni wane buukoy ga ye ka funa, Ay buukoy gaahamey ga ye ka tun koyne. Ya araŋ kaŋ go laabo ra ga kani, Wa mo hay, wa doon farhã sabbay se, Zama ni harandaŋo ya kaari harandaŋ no, Laabo mo ga Refayimey kaa taray. 	 Na misite a hing nawn ding ua; ka mi luangte a thou nawn ding uh. Leivuia omte aw, halh unla, nuamtakin lasa un: na daitui lah khovak daitui bang ahi a, leiin lah misite a paikhe sin ngala, chih.


Amma Yonata mana maa waato kaŋ nga baabo kaseeti borey gaa da zeyaŋo. Woodin se no a na goobo kaŋ go nga kamba ra din salle ka yu fanta zuku nd'a, ka nga kamba daŋ nga me gaa. A moy binde te fas! 	 Himahleh Jonathanin a pan mipite hamsiaa a vaulai a theikeia; huchiin a mithah a hongtelta hi.


_Romance__ sooje jama da wongu nya da Yahudancey doogarey na Yesu di ka haw. 	 Huchiin, sepaih pawl toh, heutupen u toh, Judate heutute toh Jesu a man ua, a hen ua.


Gaa no i yadda ngey m'a sambu hiyo ra, sahãadin-sahãadin mo hiyo to jabo kaŋ i goono ga koy gaa. 	 Huchiin, longah tuansak a utta uhi; huan, longin, a zot gam uh a pha pahta hi.


I tun Iye-Abarim ka koy zumbu Dibon-Gad. 	 Huan, Iym a kipan a pawt ua, Dibongad ah giahbuk a sat ua.


Zama a si fongu sorro boobo nga fundi jirbey gaa, zama Irikoy n'a bine toonandi nda nga farhã harey. 	 Mi chiteng leng amah kianga Pathianin hausakna leh neihzohna a piak, huaia nek theihna a piaka, a tantuan la ding leh a sepgimnaa kipak dingin; hiai Pathian thilpiak ahi.A dam lai nite lah a theigige lo kei dinga; a lungtang kipahnaa Pathianin amah a dawn jiakin.


Waato din gaa no Musa na kwaara hinza suuban k'i fay waani, i go Urdun daŋanta wayna funay haray. 	 Huchiin Mosiin Jordan gal, nisuahna lam pangah kho thum a sepa;


Yahuda goono ga bu baray te, A birni me daabirjey goono ga sooli. Borey go ganda ga goro nda bankaaray bi yaŋ. Urusalima hẽeno ziji. 	 Judain a sun-a, a kulh kongpite a ngui; leiah puan vom khuin a kun ua, Jerusalem kah ging a tungkah.


Amma Bonkoono Dawda ne Arawna se: «Abada. Zama daahir ay g'a day a nooro timmanta me, zama ay si ni haya sarga Rabbi se, ay si sargay kaŋ i ga ton salle da hay fo kaŋ ay du yaamo.» 	 Huan kumpipa Davidin Ornan kiangah, Hilou e; a man kim geihin ka lei zo ding, man beiin nanga TOUPA adin ka la kei ding, halmang thillat leng ka lan kei ding, a chi a.


Isakar izey mo ga ti: Tola, da Puba, da Ayuba, da Simron. 	 Huan, Issakar tapate Tola te, Puva te, Ioba te, Simron te ahi uhi.


Ni ma te mo haŋ kaŋ ga saba da haŋ kaŋ ga boori Rabbi diyaŋ gaa. Zama ni ma goro baani, ni ma furo mo ka du laabu hanna kaŋ Rabbi ze ni kaayey se ka ne nga ga ni no nd'a din. 	 TOUPA mitmuha a dik leh hoih na hih ding uh ahi: huchiin nou dingin a hoih dinga, TOUPAN na pi leh pute uh kianga achiam gam hoiha lutin, na luah thei ding uhi.


Amma nin, ya Rabbi, ni g'ay bay, ni di ay, Ni n'ay bina neesi mate kaŋ a go ni do haray. M'i fay waani sanda feejiyaŋ kaŋ i ga konda ka wi. M'i waadu mo wiyaŋ zaaro se. 	 Aw TOUPA, kei bel na hontheia, na honmua, nang lamah ka lungtang na entel seka, amaute belam goh ding bang maiin kaikhia inla, a gohna ni ding uh sep in.


Zama ni ma di kayna. Hay kulu kaŋ ni te, ni m'a haawo jare, ni yalu mo ma bare, za day kaŋ ni ciya i se bine gaabandiyaŋ hari. 	 Amau dia lungmuanna na nahih seknaa na thilhihsa tengteng jiaka na zum theihna dingin.


A go no mo, waato kaŋ mo bo, wiiza! Laya no. Kala Yakuba ne Laban se: «Ifo no ni te ay se wo? Manti Rahila se no ay may ni se? Ifo se no ni n'ay zamba?» 	 Huan, hichi ahia, jingsang a hong hihin, ngaiin, Lea a nahita a: huchiin Jakob in, Laban kiangah, ka tunga na thilhih bangchidan ahia? Rakil toh kiteng dingin na na ka sem kahia? Bangjiaka honkhem maimah na hia? Achia.


Araŋ ma batu fa, zama araŋ si bay saaya kaŋ windikoyo ga kaa, hala wiciri kambu wala cin bindi, wala goroŋo cayaŋ waate, wala susubay. 	 Huaijiakin kiging gigein om un, inneipa hong ding hun, nitak lam hia, jan ah hia, akkhuanin hia, jingin hia hi ding chih na thei ngal kei ua;


A koy mo zama nga ma Asa kubay ka ne a se: «Ya Asa, wa maa ay se, nin da Yahuda da Benyamin kulu. Rabbi go araŋ banda duumi d'araŋ go a banda. D'araŋ n'a ceeci, a ga naŋ araŋ ma du nga, amma d'araŋ n'a furu, nga mo g'araŋ furu. 	 Asa dawn dingin apai khiaa, a kiangah, Asa leh Juda mi tengteng leh Benjamin mite aw, ka thu ngaikhe dih ua, a lama na pan sung tengun TOUPA nou lamah a pang, amah na zon u leh na mu ding ua, amah na lehngatsan uleh leng a honlehngatsan ding.


Woodin sabbay se no ay mo, waato kaŋ ay mana du ka hin suuru koyne, ay donton hal ay ma du k'araŋ cimbeero bay, a ma si te mate kulu kaŋ cine no, siikwa m'araŋ si, hal iri goyo ma ciya yaamo. 	 Hiaijiakin ka thuak zoh tak louh nungin, khempan nou a honkhem puk kha dia, ka sepgimna uh a thawn kha ding, chiin, na gindan uh ka natheihna dingin mi ka honsawl ahi.


da azawa kambe haray bonkooney kaŋ yaŋ go tondi kuukey boŋ, da Gooru Beero ra kaŋ go Cinnerot se dandi kamba haray, da Safela ra, da Dor tudey ra wayna kaŋay haray, 	 Mallam tanggam kumpipa te, Kineroth simlama Araba kumpipa te, Phaigam kumpipa te, tumlam panga Dorkho kumpipa te,


Waato din gaa no Biya furo ay ra k'ay kayandi ay cey gaa. A salaŋ ay se ka ne: Ma koy ka furo ni fuwo ra k'a meyo daabu. 	 Huchiin, keiah kha a hongluta, ka khein a honding saka, a honhoupiha, Pai inla, na inah kikhak khum in.


Ay ne mo: ‹Naŋ kaŋ ni ga kaa neeya, Amma ni si bisa a gaa. Noodin binde no ni hari bonday boŋbeeraykoyey ga kay.› 	 Hiaitan na hongpai ding, himahleh a ban hilouin, ka chiha; huan hiailaiah a kiuangsak na tuikihotte lettangin a om ding uh, ka chih laiin?


Ni g'i izey tuusu ndunnya ra, I bandey mo Adam-izey ra. 	 Na tungah thil gilou hih a tum ngal ua; thil gilou a ngaihtuah khia ua, a hihtangtung thei ngal kei uhi.


Bonkoono binde na Yehoyda izo Benaya no lordi, nga mo koy ka kaŋ Simey boŋ k'a wi. Mayra sinji ka tabbat Suleymanu kambe ra. 	 Huchiin kumpipan Jehoiada tapa Benai thu a piaa; amah a kuana, a vasuala, a thatta hi. Huchiin gam Solomon khuta hihkipin a omta hi.


Ma buuru kunkuni way sambu mo, da maasa fooyaŋ da yu kulba, ka koy a do. A ga ci ni se haŋ kaŋ ga du arwaso.» 	 Huan, tanghoubeu sawm leh tanghou pei lianloute leh khuaiju thawl khat tawi inla, a kiangah vahoh dih: naupang omdan ding honna hilh ding, a chi a.


Izeyaŋ go no kaŋ i mo gaa boŋbeera sinda misa! I moy mo, beene no i go. 	 Suan khat aoma, Aw a mitte uh sanghah hina e: huan a mitkhu vunte sansakin a om hi.


Israyla bonkoono Yerobowam jiiri warankanta ra no Asa mo sintin ka may Yahuda boŋ. 	 Israel kumpipa Jeroboam kum sawmnih a lal kumin Asa bel Judate tungah a lal pana.


Zama ay na alfukaaru kaŋ hẽ faaba, Nga nda alatuumi mo kaŋ sinda gaako. 	 A kap mi genthei, amah panpih ding kuamah neilou, pa bei leng ka suahtaksak jiakin.


M'iri ŋwaaro no iri se hunkuna nda suba. 	 Ni tengin ka nek khop uh an honpia in.


Alfagey binde furo kala jina haray Rabbi fuwo ra, zama ngey m'a hanandi se. I na ziibi kulu kaŋ i gar Rabbi sududuyaŋ fuwo ra ku. I kand'ey Rabbi windo batama ra. Lawi borey mo n'i sambu zama i ma kond'ey yongo Kidron gooro ra. 	 Huan, siampute a hihsiang dingin TOUPA in sung gill amah a lut ua, TOUPA biakina thil nin a muh tengteng uh TOUPA in kongah a la khia uh.


Woone ga ciya ni se alaama kaŋ fun Rabbi do, seeda neeya kaŋ Rabbi ga haya kaŋ nga ci din toonandi: 	 Huan, Toupan a thil gen a hih ngei ding chih, hiai nanga dingin Toupa akipan chiamtehna ding ahi ding:


Afo si no mo kaŋ ga to r'a alaamayaŋ da dambara goyyaŋ, kaŋ yaŋ Rabbi n'a donton a ma te Misira laabo ra, Firawna nda nga bannyey d'a laabo kulu se. 	 Chiamtehna tengteng leh thillamdang tengteng, Pharo leh a sikha tengteng kiang leh Aigupta gam tengteng a ensaka;Khut hat tak leh kihtakhuai pipia Israel mi tengteng mitmuha Mosiin a hih bang hih samte.


Amma waato kaŋ i cimandi waazo kaŋ Filibos goono ga te Irikoy koytara da Yesu Almasihu maa boŋ, i te i se baptisma, alborey da wayborey. 	 Himahleh, amau tuh Pathian gam tanchin hoih leh Jesu Kris min tanchin hoih Philip gen a gintak un, anumei apasalin baptisma a tangta ua.


I ne ay se: «Borey kaŋ yaŋ cindi nda fundi tamtara waney ra noodin laabo ra goono ga taabi boobo nda wowi haŋ. Urusalima birni cinaro mo kaŋ, a meyey daabirjey mo, danji n'i ŋwa.» 	 Huan amau ka kiangah, Huai lai biala saltanna akipan omlaite gimthuakna thupi thuak leh simmohin a om uh: Jerusalem kulhbangte leng a chima, huan huai a kongpite leng meiin a kang, a chi ua.


Bitros binde lordi ka ne i ma te i se baptisma Yesu Almasihu maa ra. Gaa no i na Bitros ŋwaaray a ma goro ngey banda jirbiyaŋ. 	 Huchiin, Jesu Kris mina baptisma tan ding thu a pia a. Huan khitin ni bangzah hiam tam dingin a khou uh.


nga mo ize Sallum, Sallum ize Mibsam, Mibsam ize Misma. 	 A tapa Sallum, a tapa Mibsam, a tapa Misma.


Saarayyaŋ mo fiti. Hanante boobo kaŋ jin ka bu ye ka tun koyne, 	 mi siangthou ihmusate sapum tampi leng kaihthoh in a omta ua;


Alboro kaŋ kani nda nga kayne wala nga beere wande mo, woodin si hanan zama a na nga nya izo haawi feeri. I ga goro, i si hay. 	 Min a unaupa ji a neih leh thil nin ahi: a unaupa vuaktanna lem ahi a, suanlehpak louin a om ding uh.


Zama Dawda na haŋ kaŋ ga saba goy te Rabbi jine. A mana kamba ka fay da hay kulu ganayaŋ kaŋ Rabbi n'a lordi nd'a Dawda fundo jirbey kulu ra, kala day Uriya Hitti bora sanni hinne. 	 Hit mi Uria tungtang chih louhin Davidin Toupa mitmuha thil hoih a hih sek jiaka leh a dam sung tenga hih dinga thu a piak peuhmah a sel ngei het louh jiakin.


Araŋ ga baar'a-baar'a te a se no? Araŋ ga faasa Irikoy se no? 	 Ami na zahtak ding uam? Pathian adin na sual ding uam?


Ndunnya kulu ga sududu ni se, A ga sifaw baytuyaŋ te ni se mo. I ga sifaw baytuyaŋ te ni maa gaa.» (Wa dangay) 	 Lei tung luah tengtengin chibai honbuk ding ua. Nangmah phatin la a sa ding uh, chi un. Selah.


Kulu nda yaadin a na hari hanno fooyaŋ gar ni do, za kaŋ ni na wayboro himandi bundu toorey kaa laabo ra, ni na ni bina daŋ mo ni ma Irikoy ceeci.» 	 Himahleh hiai gama kipan Aser na pai mang a, TOUPA na zon jiakin hoihna lam banghiam khat na nei lailai ve, a chi a


Sohõ mo, ya Rabbi, ni ga ti Irikoy. Ni na alkawli hanno wo sambu ay, ni tamo se. 	 Aw TOUPA, nang jaw Pathian na hi a, hiai thil hoih na sikha na nachiamtaa,Na sikha inkote na maa khantawn a om gige theihna ding un nana vualjawltaa; aw TOUPA, na vualjawl jaw khantawn vualjawlna ahi, a chi a.


Gaa no borey farhã zama i na nooyaŋ salle nda bine yadda, zama i na ngey nooyaŋey no Rabbi se da bine folloŋ. Bonkoono Dawda mo farhã gumo-gumo. 	 Huchiin mipite akipak mahmah mai ua, lungsim munkhat pu-a kipak tak a TOUPA a piak jiak un, kumpipa David in leng nuamsak petmah in nuamsa hi.


Bora din binde _Yahudance diina__ ganako hanno no kaŋ ga humburu Irikoy, nga nda nga almayaaley kulu. A ga sargay boobo no _Yahudance__ kunda se, a ga ŋwaaray Irikoy gaa mo han kulu. 	 Pathian limsakmi ahi a, a inkuanpihte tengteng toh Pathian laudan a siam uhi, mite kiangah thil tampi a pe jela, Pathian kiangah leng a thum gige hi.


A ga te ka ciya mo, da masiiba nda taabi boobo du ey, gaa no bayto wo ga te seeda i se. A ga te alaama, (zama i dumey bandey si diny'a, i ga soobay k'a doon no). Zama ay g'i dabaro kaŋ i go ga sijiri hunkuna bay, za i mana baa to laabo kaŋ ay ze d'a i se ra.» 	 Huan, hichi ahi dinga, thil hoihlou leh mangbatna tampi a tung ua a hongtun hun chiangin hiai la a theikhesaktu ahi ding; a suante uh kama kipanin mangngilh theih lah ahi sin keia; tuin ka kichiam gama li pima himin leng a lunggel kawikawi dan uh ka theikhin pah hi, a chi a.


Rabbi sanno ye ka kaa ay do koyne, ka ne: 	 Huailou leng TOUPA thu ka kiang ah a hongtunga,


Hantum fo go a boŋo se beene kaŋ ne: BORO WOONE YA YAHUDANCEY BONKOONO NO. 	 Huan, a tung lamah, HIAI MI JUDATE KUMPIPA A HI, chiin, lai a kisuang hi.


Kala Bonkoono na Alfa Hilciya, da Ahikam Safan ize, da Akbor Mikaya ize, da hantumkwa Safan, da Asaya bonkoono bannya lordi ka ne: 	 Huan, kumpipan siampu Hilkia te, Saphan tapa Ahikam te, Mikai tapa Akborte, laigelhmi Saphan te, kumpipa mi Asai te kiangah,


Ni ma s'ay biya sambu ka marga nda zunubikooney, Wala ay fundo mo boro-wiyey banda, 	 Ka hinna mi khialte lakah lakhawm kenla, ka hinna leng sisan suahhatte lakah lakhawm sam ken.


Laakal gonda riiba danga tubu cine, Hala mo a gonda darza Adam-izey do. 	 Pilna gouluah bangin a hoiha; ahi, amau ni mute adingin a hoihzo tham hi.


baa day i ne boro hinzo wo, sanda Nuhu nda Daniyel da Ayuba nooya, i go laabo din ra, ngey bumbey fundey hinne no i ga faaba ngey adilitara ra. Yaadin no Rabbi, Koy Beero ci. 	 Noa, Daniel leh Job te hial leng hongomta bang hileh, a diktatna un amau hinna kia a humbit ding ahi, chih TOUPA PATHIAN thu pawt ahi.


Kala ni ma annabitaray wo kulu te i gaa da sanney wo kulu ka ne i se: Rabbi ga dunduyaŋ te beene, A ma nga jinda sambu nga nangoray hananta ra. A ga kaati gumo ka gaaba nda nga alman kalo. A ga kuuwa ndunnya gorokoy kulu gaa, Sanda mate kaŋ cine reyzin* taamukoyaŋ ga kuuwa. 	 Huaijiakin a tungah hiaite gen inla, a kiang uah hichiin chiin: TOUPA mun sang akipanin a thum ding, a tenna siangthou akipanin a aw a suah ding, a huang tungah nakpi petmahin a thum ding; grep sukmite bangin a kikou ding, lei luahte tengteng tungah.


Kaari nin, ya Mowab! Kemos jama halaci parkatak! Zama i na ni ize arey da ni ize wayey di ka kond'ey ka daŋ tamtaray. 	 Na tung a gik hi, aw Moab! Khemosh mite a mangta ua; na tapa te sala piin, na tanute salin a tangta uh.Himahleh ni nanung chiangin Moab omdan ka hei dinga, chih TOUPA thu pawt ahi. Hichi tan Moab tungthu ahi hi.


Yesu ne a se: «Haciika ay ga ci ni se: cin woone ra, za gorongaari mana ca, ni g'ay ze sorro hinza.» 	 Jesu'n a kiang ah, Chihtaktakin ka hon hilh ahi, tuzan in ak khuan ma in, nang thumvei non kitheihmohbawl ding, a chi a.


za han din kaŋ ay na jine boroyaŋ lordi ka ne i m'ay jama Israyla may. Ay ga ni ibarey kulu ye ni mayra ra mo. Woodin banda, ay go ga woone ci ni se: Rabbi ga dumi te ni se. 	 Tumaa ka mi Israelte tunga vaihawmmite ka seh laia thulimlouhna taten a hih sek bang un a hihgenthei nawn sam kei ding uh; na melma tengteng leng ka zahlaksak lai ding hi. Huan huailou leng TOUPAN inkuan a hondinsak ding chih ka honhilh ahi.


Lawi ize cindey sanni mo: Amram izey ra Subayel, Subayel izey ra Yedaya. 	 Huan Levi suan dangte lakah; Amram tate lakah Subael ahi; Subael tate lakah Jedei.


Kala Eliyacim Hilciya izo, kaŋ ga faada almayaaley dabari fatta ka koy a do, nga nda Sebna kaŋ ga tirey hantum, da Yoha, Asaf izo kaŋ ga tirey gaay. 	 Huchiin kumpipa inkuanpihte tunga heutu-a om Hilkia tapa Eliakim te, laigelhmi Shebnate, tanchin gelhmi Asaph tapa Joa te kiangah a hong suk uhi.


Masiiba woone du araŋ, sanda mate kaŋ a go hunkuna, zama araŋ na dugu ton, araŋ na zunubi te Rabbi se, araŋ mana Rabbi sanno gana, araŋ mana a asariya wala a hin sanney wala a seedey mo gana.» 	 Gimlim na halua, TOUPA tungah na gilou ua, TOUPA paukam suakte na mang kei ua, a dan hiam a dan bawl hiamte a thu theihsakte hiam na zuih sam louh ziak un hiai thil hoihlou tua a om bangin na tunguah a hongtung ahi, achia.


Gomni nda laakal kanay ma bara araŋ banda kaŋ yaŋ ga fun iri Baabo Irikoy da Rabbi Yesu Almasihu do. 	 Pathian I Pa leh Toupa Jesu Kris kianga kipan hehpihna leh lemna na kiang uah om hen.


A na wayna funay haray neesi nda deedandiyaŋ kwaari, deedandi zangu gu no deedandiyaŋ kwaaro boŋ. 	 Tehna chiang in suahlam pang a teha, tong zanga ahia; a tehna chianga tehin.


Waato kaŋ i na danji funsu windo batama bindo ra ka goro ganda, Bitros mo goro i game ra. 	 Huan, Peterin gamlapia kipanin a juia. Huan, in huangsung intual ah mei a chih ua, a tu khawm ua, Peter a lak uah a vatu sam hi.


Babila soojey na bonkoono di. I ziji nd'a ka kond'a Babila bonkoono do Ribla ra, Hamat laabo ra. Noodin mo no a na ciiti dumbu a se. 	 Huchiin Zedekia a man ua, Babulon kumpipa kiangah Hamath gama Riblah khua ah a paipihta ua; huan, aman a tungah vai a hawm a.


Jama ra boro fooyaŋ na Iskandari fahamandi _da haŋ kaŋ goono ga te__. Yahudancey mo n'a tuti ka daŋ jama jine. Iskandari mo na nga kamba sambu, zama a ga ba nga ma salaŋ borey se k'i kaa kambe. 	 Huan, mipi laka mi khenkhatin Aleksandar a siamna thu gendan ding a hilhta ua, Judaten amah mi malam ah a sawn phei ua. Huan, Aleksandarin a khutin a jap a, mi tengteng kiangah a siamna thu gen a tum a.


Haciika, ay di ay borey kaŋ go Misira laabo ra kankamo, ay maa i durayyaŋey mo. Ay zumbu zama ay m'i faaba se. Sohõ binde koy, ay ga ni donton Misira laabu.› 	 Aigupta gama om ka mite gimdan ka mu gige hi, a thum uh leng ka za gige, amau honkhe dingin ka hongsuk ding hi. Hongin, Aigupta gamah ka honsawl ding, a chi a.


A ziji mo feema kaŋ a te Betel ra din do, handu ahakkanta jirbi way cindi guwa, hando kaŋ a suuban nga bina ra din nooya. A na batu sinji mo Israyla izey se, ka ziji mo feema do zama nga ma dugu ton. 	 Huan, aman a deih banga a seh kha mah, kha giatna, ni sawm leh ni nga niin Bethela a maitam bawl ah a hoh tou a; huan, Israel suante adingin ankuangluina a sepa, maitama gimlim hal dingin a vahoh tou hi.


Firawna-Neko mo n'a haw Ribla Hamat laabo ra, zama a ma si may Urusalima ra. A na laabo mo jukke nzarfu ton taaci nda jare cine, da wura kilo waytaaci cindi gu cine. 	 Huan, Pharo-nekoin Jerusalema vaihawm thei nawn lou dingin Hamath gama Ribla khuaah a koltang sak a; huan, a gam uh dangka talent zakhat leh dangkaeng talent khat a leiba sak hi.


A bina mo ma si fuusu da boŋbeeray nga nya-izey jine, hal a ga bare ka fay da lordo, ka koy kambe ŋwaari wala kambe wow haray. A aloomaro mo ga ku nga koytara ra, nga nda nga izey mo Israyla game ra. 	 A unaute tunga a lungtang a kisaktheih louha, taklamah hiam, veilamah hiam, thupiak pen a pialsan louhna ding leh Israelte laka amah leh a suante a gama a dam sawt lohna ding un.


A soobay ka salaŋ da bine-gaabi Yahudance diina marga fuwo ra. Amma waato kaŋ Birisila nda Akila maa _a sanno__, i kond'a ka Irikoy fonda feeri a se hal a ma boori. 	 Huan, kikhopna in ah hangtakin thu a gen panta a. Huchiin Priskilla leh Akuilain a thugen a jak un, a in uah a kiangah Pathian Lampi thu kichian semin a hilhchianta uhi.


Koyne, a ma kande koloŋay hinka wala tantabal ize hinka, wo kaŋ bora ga du. Afo ga te zunubi se sargay. Afa mo ga te sargay summaare kaŋ i ga ton. 	 Huan, vakhu kop khat hiam, vapal nou kop khat hiam, a neih zoh zaw lamlam; khat pen khelh thoihna, khat pen haltum thillat ding ahi ding.


I jine bora ga ti Ahiyezer. Boro kaŋ ga dak'a gaa mo Yowas Semaa ize, Jibeya boro. Yeziyel mo go no, da Pelet Asmabet izeyaŋ, da Beraka, da Yehu Anatot boro, 	 A pipen Ahiezer ahi, huan Joas, Gibeath mi Sema tapate; Azmaveth tate Jeziel leh Pelet; Berka, Anathoth mi Jehu;


Kulu nda yaadin, hari tabakwa mana fongu Yusufu gaa, amma a diny'a. 	 Himahleh, uain pia heutu penin Joseph a theigige zenzen kei a, a mangnghilh maimah.


A ne mo: Guna, ay g'ay kamba feeni i boŋ. Borey kaŋ se i may din ga ciya i se wongu arzaka. Araŋ ga bay mo kaŋ Rabbi Kundeykoyo no k'ay donton. 	 Ngaiin, a tung ua ka khut sing ding lah ka hi ngala, huchiin a na uh sepsakte adingin gallak ahi ding uh: huan sepaihte TOUPAN kei a honsawl chih na thei ding uh.


I kande Hasabiya mo, nga nda Yesaya, Merari izey do haray wane, da mo nga nya-izey d'i izey, boro waranka. 	 Huan Hasabia, amah toh Merari tapate laka Jesai toh, a unaute leh a tapate uh, sawmnih toh;


A na beena gungumandi ka zumbu ganda. Kubay bi tik go a ce taamey cire. 	 Cherub tungah a tuanga, a lengta a, ahi, huih khuate-ah a leng vengveng hi.


A ga ciya mo, han din hane ay g'ay tamo Eliyacim Hilciya ize ce. 	 Huan, huai niin hichi ahi dinga, ka sikha Eliakim, Hilkha tapa, ka sam dinga; amah na puannnak tual ka silh sak dinga.


I tunanda Musa gaa, ngey nda Israyla ize fooyaŋ, danga jine boro zangu hinka nda waygu jama ra, arkusu beeri yaŋ no marga ra, borey kaŋ yaŋ i maayey gonda beeray jama jine. 	 Israel suante, mi langsal deuhdeuh mipi lak a heutu vaihawmmi dia telte lak a mi zanih leh sawmngate toh Mosi mah ah a va kisa ua:


I ga Assiriya laabo halaci nda takuba, Nimrudu laabo mo ga halaci a hirro gaa. A g'iri faaba mo Assiriya bora kambe ra, Waati kaŋ a ga kaa iri laabo gaa, Saaya kaŋ cine a ga taamu iri hirro gaa. 	 Huan, hiai mi kilepna ahi ding; Assuria mi gam ua a hong, i kumpipa uh inte a honsik hun chiangin, amah dou dingin belampu sagih leh mi thupi giat i kidok khe ding.


Haruna binde na nga kamba salle Misira harey boŋ, balancawey mo fun taray ka Misira laabo kulu daabu. 	 Amau paisak na nial leh, ngaiin, uin na gam tengteng ka gawt ding:


Da ni na fari nafa dundum ka fun ni karayaŋo da ni kankamyaŋo do mo, ni ga tanda bato haggoy jirbi iyye. 	 Na phual ua kipan leh na uain sukna khuk ua kipan na sek khawm khit un ni sagih sung bawkta ankuanglui na nei ding uhi.


A na dabari no a se mo a ma ciiti te, zama nga ya Boro Izo no. 	 Huan, Mihing Tapa a hih jiakin, a kiangah thukhenvaihawmna thu a pia hi.


Yakuba binde goro Misira laabo ra jiiri way cindi iyye. Yaadin gaa no Yakuba fundo jirbey jiirey to jiiri zangu nda waytaaci cindi iyye. 	 Huan, Jakob bel Aigupta gamah kum sawm leh kum sagih a om a: huchiin, Jakob damsung kum kum ja leh kum sawm li leh kum sagih a hita hi.


Hadad mo bu. Samla Masreka bora may a nango ra. 	 Huan, Saula, a si a, Akbor tapa Baal-hanana in a sikin vai a hawm ta hi.


Boro kaŋ goro gallo wo ra, takuba, da haray, da balaaw no g'a wi. Amma boro kaŋ fatta ka koy ka kaŋ Kaldancey kambe ra, kaŋ yaŋ n'araŋ koli ka windi nda wongu, bora din ga funa, a ga yana nda nga fundo. 	 Hiai khopi sunga om namsauin hiam kialin hiam hiin hiam a si ding uh; Kaldai mite nou honumpa kianga pawta kipiate bel a hing ding uh, a hinna uh kidouna kipahman ahi ding hi.


Amma Dawda ze ka ne: «Ni baaba ga bay kaŋ ay du gaakuri ni jine. A ga ne mo Yonata ma si bay hayo wo gaa, zama a bina ma si sara. Amma haciika ay ze da Rabbi fundikoono da ni fundo boŋ mo: ce daara folloŋ no ka cindi in da buuyaŋ game ra.» 	 Huan, Davidin, na pan lah na hon houpihdan a thei tel mahmah ngala; Jonathanin hiai jaw thei dah heh, huchilouin jaw a lungkham sin tel mai, a chi ahi ding: hitamahleh TOUPA hinna leh na hinna louin ka gen hi, sihna toh ka kikal uh kal khat lel ahi, chiin uang takin a gen a.


Amma i dangay. Yesu na bora di k'a no baani k'a sallama. 	 Amau bel a dai dide ua, huan, aman damlou tuh a len a, a hihdama, a paisakta a.


Lod, da Hadid, da Ono izey, zangu iyye nda waranka cindi gu no. 	 Lod, Hadid leh Ono tate, za sagih sawmnih leh nga.


Rabbi ne Musa se: «Ma tun susubay za nda hinay ka kay Firawna jine. Ma ne a se: ‹Yaa no Rabbi, Ibraniyancey Irikoyo ci: M'ay borey taŋ zama i ma may ay se. 	 Huan TOUPAN Mosi kiangah, Jingkhangin thou inla, Pharo maah ding inlan, a kiangah, TOUPA Hebrute Pathianin hichiin a chi, Ka na a sep theihna ding un ka mite paisakin.


Zama za i boro kayney ka koy i boro beerey, I kulu gonda anniya riiba ganayaŋ se. Za i annabey ka koy i alfagey gaa mo, I afo kulu goono ga tangari goy te. 	 A neupen a kipana a lianpen tannin leng mi chih lah huaihamna in a dim ngal ua; jawlneite leh siampute nasan leng, mi chih a juautat mahmah uhi.


Hala sohõ mo, guuru-say sargay* feema kaŋ Bezaleyel Uri izo, Hur ize te go noodin Jibeyon, Rabbi nangora jine. Suleymanu mo, nga nda jama kulu koy noodin a do. 	 Huan, Hur ta Uri tapa Bazalel bawl dal maitam TOUPA biakna buk chinah a om behap a; huan, Solomon leh mipiten a vajuan ua.


Yaadin gaa, ifo se no ni n'ay fattandi ka kaa gunde ra? Doŋ ay ma bu day, mo kulu ma si di ay. 	 Bangdia sul akipan kei honlakhia na hia oi leh? na si taleng, kuamah muh main.


Noodin no ay ga naŋ Dawda hillo ma zay, Ay jin ka fitilla soola ay suubananta se. 	 Huaiah David ki tuh ka sel khe sak ding: ka thaunilh adingin khawnvak ka septa hi.Amah doute tuh zahlaknain ka van dinga, amah tungah jaw a lallukhu a te sengsung ding hi, chiin.


Yowab izey do haray: Obadiya, Yehiyel ize; a banda mo alboro zangu hinka nda iway cindi ahakku. 	 Joab tapate lakah, Obadia Jehiel tapa; huan amah toh pasal za nih leh sawm leh giatte.


Araŋ ma Almasihu baakasina wo bay, kaŋ ga bisa bayray, hal araŋ ma to ka koy hala Irikoy toonandiyaŋo gaa. 	 Kris itna theih phaklouh, Pathian tangchinna chitengteng banga hihdima na om theihna ding un.


Ibrahim ne: «Ay izo, Irikoy ga du feeji nga boŋ se sargay kaŋ i ga ton se.» I binde koy, ngey boro hinka care banda. 	 Huan, Abrahamin, bawi, Pathianin amah adinga halmanga pumpiakna ding belamnou a ngaihtuah tawm nakeh, achia: huchiin a nih un a pai khawm jel uh.


Yaadin cine no Yowab da nga nya ize Abisay na Abner wi d'a, zama a na ngey kayno Asahel wi wongu ra Jibeyon. 	 Huchi in a unaupa uh Asahel bel Gibeon a kidouna a a thah ziak un Joab leh a unau Abisai in Abner a that uhi.


da nyumayyaŋ bangu fo da haw way cindi hinka a cire, 	 tuibem khat leh tuibem nuaia bawngtal sawm leh nihte,


Noodin mo i na Amalekance cindey kaŋ yana din kar ka halaci. I goro noodin mo ka kaa hala sohõ. 	 Huan a suakta Amalek mite laka omlaite a sualua, tuni tanin, huailaiah a tengta uhi.


A ga goro Irikoy jine hal abada. Ni ma baakasinay suuji nda cimi daŋ kaŋ g'a haggoy. 	 Huchiin ka thuchiamte nitenga ka hih theihna dingin, khantawn in na min phat in la kasa ding hi.


Zangu hinza din binde na jama hindoonayey sambu ngey kambe ra, da ngey hilley. Jideyon na Israyla borey kulu sallama, boro kulu ma koy nga kuuru-fuwo do. Amma a na boro zangu hinza din wo gaay. Midiyan borey gata go a cire ganda gooro ra. 	 Huchiin mipiten nekding leh a pengkulte uh a tawi ua; huan Israel mi tengteng a puanin lam uah a paisak veka, mi za thumte bel a omsaka: huan, Midiante kulh bel a nuai guam ua om ahi.


Yaadin gaa, asariya n'iri gaay danga ize gaayko kala Almasihu kaa, hal iri ma ciya adilante _Irikoy jine__ cimbeeri ra. 	 Huchiin ginna jiaka siam i tan theihna dingin dan tuh Kris kiang lama honna chilpa ahi hi.


Sohõ ay g'araŋ ŋwaaray, nya-izey, araŋ ma haggoy da borey kaŋ yaŋ go ga fay-fayyaŋ te. I ga taali teeyaŋ hari daŋ araŋ game ra mo kaŋ ga waana dondonandiyaŋo kaŋ araŋ jin ka dondon. Araŋ ma banda bare i gaa. 	 Huan, unaute aw, thuhilhnathu noumau hilh louh lama kikhenna leh pukna siamte apan kiveng ding leh kiheisan dingin kon ngen ahi.


Ma naŋ ni goyo ma bangay ni tamey se, Ni darza mo i izey se. 	 Na nasep tuh na sikhate kiangah kithei henla, na thupina tuh a tate kiang uah kithei hen.Huan, TOUPA ka Pathian uh kilawmna tuh ka tunguah om hen: ka khut nasep uh ka tunguah leng hihkipin; ahi, ka khut nasep uh hihkipin.


da Perizancey da Refayim borey, 	 Hitte, Perizte, Rephaimte,Amorte, Kanante, Girgahte, Jebuste toh leng ka pe laia, chiin, Abram kiangah thu a khungta hi.


Suppim da Hosa mo du wayna kaŋay haray, Salleka meyo do, fonda kaŋ ga ziji boŋ. Batukoy ga care guna. 	 Tumlam bel a toupaina lampi a Saleket kongkhak venna toh, Suphim leh Hosa tuamin.


Gangarey kulu kaŋ doŋ i n'i far, ni si du ka maan ey karji nyayaŋ da subu karjikoyyaŋ humburkumay se, amma i ga ciya haw kuray do, da alman kayna taamuyaŋ do.» 	 Huan, tang, tuipi-a tohsa tengah, loulingnei leh khualingnei kihtak jiakin na honpai kei dinga, bawngtalte tatsakna leh belam ngah ding lel a hita ding hi, a chi a.


Ay na ni talibey ŋwaaray i m'a gaaray, amma i mana hin.» 	 Huan na nungjuite kiangah delhkhe dingin ka ngena, a hih theikei uh, a chi a.


Zama yaa no Rabbi ci: A go, sanda zeeban cine no ibara ga tun ka deesi ka nga fatey daaru Mowab boŋ. 	 TOUPAN hichiin ahi ahi: Ngaiin, mu bangin a leng sin, Moab tungah a kha a jak ding.


Borey mo goro sata-sata, afooyaŋ zangu-zangu, afooyaŋ mo waygu-waygu. 	 Huan, a vual in za khat khawng, sawmnga khawng jelin a tu phengphung ua.


Ay na bine kaani da farhã kaa fari albarkanta ra. Dooni da farhã kosongu mo si no reyzin kaley ra, Taamuko si no kaŋ ga reyzin taamu-taamu kankamyaŋo do, Ay naŋ reyzin wiyaŋ kosongo ma ban mo. 	 Kipahna laksakin a omta, lou hoih taka kipanin leng nopna laksakin a omta a; grep huanah lasak himhim a omta kei dinga, husa noptuak himhim leng a om nawn sam kei ding: grep sukna khukte ah chila sukmi mi himhimin uain a chilkhe ta kei ding uh; grep laa kikou ka daisak ta.


Ruben izey hirro ga ti Urdun isa jabo. Ruben izey tubo nooya i almayaaley boŋ, birney da ngey kawyey. 	 Huan, Reuben suante gam chiang bel Jordan leh a pang teng ahi. Hiai gam leh khopite leh khuate ahi Reuben suante dinga a inkuan omdan bang jela gouluah dinga a seh uh.


Han din hane mo Musa na jama kaseeti ka ne: 	 Huan, huai ni mahin Mosiin mipite thu a piaa,


Lawitey kunda lasaabo, sanda borey kaŋ yaŋ i kabu Lawitey kunda game ra, i boro zambar waranka cindi hinza no. I na ize arey kulu kabu za handu fo izey ka koy beene. I mana i kabu Israyla ize cindey banda, zama i man'i no tubu Israyla banda. 	 Huan, sim tengteng pasal kha khat chiang tung lam teng singnih leh sangthum ahi uh. Israel mite lak ah gam hawm tang tei ding a hih louh ziak un Israel mite lak ah sim ahi kei uh.


Amma da za doŋ yeejo doona ka nukum, i ci koyo se mo, a man'a haw mo, hala yeejo na alboro wala wayboro fo wi, i ga yeejo catu ka wi. A ga koyo mo wi. 	 Ahihhangin huai bawngtal a malamin a kia phut hat na hitaleh, a neipen kianga hilhsa hiin, amah khumta keileh, himahleh pasal hiam numei hiam na thatta leh; bawngtal den lup ding ahia, a neipen leng sihsak ding ahi.


Ni ma te sisiri hinka mo, wura zalla wane yaŋ, danga korfayzeyaŋ cine no n'i g'i te d'a, biyanteyaŋ. Ni ma sisiri biyantey din haw jisiyaŋ harey nangey din gaa. 	 Huchiin a mongtea dangkaeng tak khainiang nihte; pakkhi banga bawlin na bawl dia, a kibulhnate ah huai pakkhi bang khainiangte na khih ding hi.


Nooro wo mo, nga no ga borey kaŋ yaŋ dake lasaabo gaa fansa. Ni g'a no Haruna nda nga izey se.» 	 Avalte tatna sum pen Aron leh a tapate na piak ding ahi, chiin,


Kaari nga kaŋ ga kwaara cina nda kuri ka birni sinji nda taali beeri! 	 Khua sisana lama, khopi gitlouhnaa dingsakmi tung a gik hi.


A ne nga borey se: «Wa guna, Israyla izey wo baa d'iri, i bisa iri gaabi mo. 	 Huchiin, aman a mite kiangah, en un, Israel suante mipite ei sangin a tamjaw ua, a hatjaw uh:


Tondi ya hari kaŋ ga tin no, Taasi mo gonda tiŋay, Amma saamo bine tunay bisa i kulu tiŋay. 	 Suang agika, piaunel a gik hi; himahleh mihai lungjinna huaite gel sangin a gikjaw hi.


Sohõ day, hayey din kaŋ araŋ hantum ay se ciine ra, ngey neeya: A ga boori alboro se a ma si lamba wayboro gaa. 	 Huan, na thil gelh thute ujaw: Pasal adingin numei khoih louh a hoih hi.


Boro laalo fundo ga yalla-yalla nda laala, A diyaŋ gaa a gorokasin si du gaakuri. 	 Mi gilou khain hoihlou a deiha; a invengin a mit ah deihsakna a mu kei hi.


Waato din gaa Yasuwa na Ruben da Gad kundey, da Manasse kunda jara ce. 	 Huchiin Josuain Reuben pawlte, Gad pawlte, Manassi nam kimkhatte a sama,


Jeejay nya gaa araŋ ma misa wo dondon. Waati kaŋ a kambey jin ka zay, a goono ga kobto kaa mo, araŋ ga bay day kaŋ kaydiya maan nooya. 	 Huchiin, theipi kungah a gentehna thu zil un: ahiang a hongnou a, a nah a hong selin nipi a nai chih na thei uh.


Israyla izey dirawey neeya waato kaŋ i fun Misira laabo ra, i sasareyaŋey ra, Musa nda Haruna banda. 	 Mosi leh Aron makaih a Aigupta gam a kipan a a pawlpawl a a pawt ua, a pai zeldan uh hichi bang ahi.


Lawito yadda mo nga nda bora din ma goro care banda. Arwaso binde ciya a se danga a izey ra afo cine. 	 Huan, Levi chiin huai mi kianga om pha a sataa; huchiin huai tangvalpa a tapa khat din a omta hi.


Arkusey ban faada meyey ra, Arwasey mo fay da dooni teeyaŋ. 	 Kongpi akipan upate a khawl ua, a lasakna ua kipanin Tangvalte a khawl uh.


Ya Rabbi, ma tun ka kay, m'a gandu k'a zeeri. M'ay faaba boro laalo kambe ra da ni takuba. 	 TOUPA aw, thou inla, amah maituah pih inla, kun sakin: ka hinna tuh mi gilou-salou lakah na namsauin humbit inla.


Waato kaŋ a to noodin, a ne i se: «Araŋ ma te adduwa zama araŋ ma si furo siyaŋ ra.» 	 Huan, a mun a vatun un, a kianguah, khemnaa nalut louhna dingun, thum un, a chi a.


Ay ma Misirancey say-say ndunnya dumey ra, ay g'i fay-fay laabu cindey ra. 	 Huan Aigupta mite namte lakah ka dalhsak dinga, gam chih ah ka thelthangsak ding.


Jirbey din ra borey ga buuyaŋ ceeci, i si du a mo, mate kaŋ i n'a ceeci nd'a kulu. I ga ba buuyaŋ, buuyaŋ mo ga zuru i se. 	 Huan huai ni chiangin min sihna a zong ding ua, huan bangchi mah a mu kei ding uh; huan sih a ut ding ua, himahleh sihnain amau a taimang san ding.


A dibba mo goono ga beene handariyayzey kanandi hinza ra afo candi k'i catu ndunnya ra. Dodo-beero mo goono ga kay waybora kaŋ ga ba ka hay din jine, zama waati kaŋ a hay nga m'a izo ŋwa. 	 Huan a meiin vana aksite mun thuma khen mun khat a kaia, huan leitungah a pai kheta a; huan dragon tuh huai numei nau nei dia kisa maah a dinga, a neih chianga a nau tuh nekzoh vek tumin.


Ma hantum Almasihu marga diya se kaŋ go Sardisu ka ne: «Nga kaŋ gonda Irikoy Biya iyye da handariyayze iyya din, sanno kaŋ a ci neeya: Ay ga ni goyey bay. Ni gonda maa ni ya fundikooni no, amma ni ya buuko no. 	 Huan Sardi khuaa saptuamte angel kiangah hichi bangin gelh in: Pathian Kha sagih leh aksi sagih neipan hiai thilte a gen hi: Na thilhihte ka thei, si napiin hing min na pua.


Wa baytu Rabbi se, w'a maa albarka sifa. W'a faaba baaru hanna fe hunkuna nda suba. 	 TOUPA pahtawiin lasain, a min phat unla; ni tengin a hotdamna thu theisak un.


Laakalkooni kulu ga nga goyo te bayray boŋ, Amma saamo ga nga saamotara bangandi. 	 Mi pilvang peuhmahin theihna tohin na a sema: himahleh mi haiin diklouhna a theh jak.


da Holon da nga kuray nangey, da Debir da nga kuray nangey, 	 Holon khua a kim a velte toh, Debir khua a kim a velte toh;


Woone yaŋ no ga ti jaŋ himandey kaŋ yaŋ Filistancey no Rabbi se, taali banayaŋ sargay se: afo Asdod se, afo Gaza se, afo Askelon se, afo Gat se, afo mo Ekron se. 	 Philistia miten dangkaeng zangtan lim TOUPA kianga tatlek thoihna dinga a lat uh hichi zah ahi; Asdod kho tuam dingin khat, Gaza kho tuam dingin khat, Askelon kho tuam dingin khat, Gath kho tuam dingin khat, Ekron kho tuam dingin khat:


Yesu ne i se: «Araŋ mana caw ka di haŋ kaŋ Dawda te no waato kaŋ nga nda nga jama jaŋ ŋwaari? 	 Huan, aman tuh a kiang uah, David leh a lawmte a taksap ua a gilkial lai ua a thil hih uh na sim kei ua hia


«Wa ci Sihiyona* ize wayo se ka ne: ‹Guna, ni Bonkoono go kaa ni do. Boŋ baanaykoy no, a go ga goro mo farkay boŋ, farkay binj'izo boŋ.› » 	 En dih, na Kumpipa, thunuailut tak in, sabengtung tungah- sabengtung nou tung ngei a tuang in na kiang ah a hong dek, chi in, Zion tanu tuh hilh in, a chih.


Ni ga hin k'i gunde handey lasaabu no? Wala ni ga bay alwaati kaŋ cine no i ga hay? 	 Kuan gam sabengtung a khah khiaa? Ahihkeileh kuan gam sabengtung honte a phel a?


Ni ga reyzin kaliyaŋ tilam k'i hanse, amma ni s'a haro haŋ, ni si a izey kosu no, zama nooniyaŋ g'i ŋwa. 	 Grep huan na bawl ding ua, na kem ding ua, himahleh a uain na dawn kei ding uh, grep lah na lou sam kei ding uh, tangtelin a nekhin sin hi.


Laala karga kaŋ ga zamba dabari te hin sanni boŋ, A ga gorokasinay da nin no? 	 Gitlouh-satlouhna laltutphah, dana thilhihkhelhna omsakin, nang honkithuahpihna a nei dia hia?


Za noodin binde a zaa ka guna wayna funay hala Gat-Hefer, ka koy Et-Kazin. A fatta koyne Rimmon haray ka salle ka koy hala Neya. 	 Huan, huai akipanin suahlam pangah Gath-hepher leh Ethkazin ah a pai jela, Nea lam juanin Rimon ah a pawt;


Zama boro kulu si hin ka furo gaabikooni fu ra k'a jinay ku, da manti a jin ka gaabikoono haw no jina. Waato din gaa no a ga hin ka fuwo din jinayey ku. 	 Kuamahin mi hat ina lutin a sum a lak sak theikei uh, mi hatpa tuh a hen masak phot kei uleh, huai nungin tuh a in a lohsak mai ding uh.


Amma i na Samson wando ye k'a no a naanay bora se, nga kaŋ te Samson se arhiiji coro. 	 himaleh Samson ji pen a kithuahpihpa, lawm bang a zatpa kiangah piakin omta hi.


hala i boro iyya kulu mo, i mana ize kulu naŋ. I kulu banda waybora bumbo bu. 	 Huchiin, sal sagihte tuh chi himhim suah louin a si jel uh. A nanungpenin numei leng a sita hi.


Sabaabo kaŋ se Yasuwa n'i dambangu neeya: borey kulu kaŋ yaŋ fun Misira, kaŋ ga ti alborey, danga wongu teekoy kulu bu fonda boŋ saajo ra, i Misira funyaŋo banda. 	 Josuain azek uh a sumna san hiai ahi: Aigupta gam akipana pawtte tengteng, pasal galkapmi tengteng Aigupta gam akipan a pawtkhiak nung un lamkalah gamdai ah a si khinta ua ahi.


Borey kaŋ yaŋ cindi araŋ ra ciine ra mo, ay ga gaabi-jaŋay daŋ i biney ra i ibarey laabey ra. Kobto kaŋ haw ga faaru yooja g'i gaaray. I ga zuru danga mate kaŋ boro ga zuru takuba se. I ga kaŋ, baa boro kulu mana i gaaray. 	 Huan, na lak ua mi om sunte, a melmate uh gamah a lungtang sung uah bahna ka omsak ding; huan, nahthel gingin leng a delh dinga namsau laka kipana taikek bangin a taikek ding ua, kuamah delh louhin a puk ding uh.


Doŋ d'i g'ay sanney hantum! Doŋ day i m'i hantum tira fo ra! 	 Aw ka thute tuin gelhin om le uh aw; Aw laibu ah kigelh lut le aw;


I tun Makelota ka koy zumbu Tahat. 	 Huan, Makhelot a kipan a pawt ua, Tahat ah giahbuk a sat uh.


I ma si du boro kulu kaŋ ga suuji cabe a se, I ma si du boro kaŋ ga bakar a alatuumey se. 	 A tunga chitna langsak jel ding kuamah om sam kei uhenla; a ta paneiloute hehpihpa ding kuamah om kei hen.


Ma laakal ye ay kankamo d'ay taabey gaa, M'ay zunubey kulu yaafa mo. 	 Ka haksatna leh ka thuakdan ngaihtuah inla, ka khelhna tengteng ngaidamin.


A sabbay se mo no Irikoy n'i naŋ ngey bine ibaay haawantey se. Zama baa i wayborey na haŋ kaŋ ga hima nda ngey se din barmay da haŋ kaŋ ga gaaba nda woodin. 	 Huai jiakin Pathianin zahhuaipia huk phalin lehlam a ngatsan ahi; a numeite nangawn un leng a omdan pianpih uh danlou banga om dingin a kibawl lamdang ngal ua;


«Mika, Morsati bora na annabitaray te Yahuda bonkoono Hezeciya zamana ra. A salaŋ Yahuda jama kulu se ka ne: Yaa no Rabbi Kundeykoyo ci: I ga Sihiyona far sanda fari cine, Urusalima ga ciya kurmu guyaŋ, Windo tudo mo ga hima tuuri zugu ra tudey boŋ sududuyaŋ nangu cine. 	 Mika, Moraseth miin Juda kumpipa Hezekia lal laiin thu a gena, huan, Juda mi tengteng kiangah, Sepaihte TOUPAN hichiin a chi: Zion lou banga leh ahi dinga, Jerusalem thil se omkhawm ahi ding, a in mual gammang mun sang bang ahi ding, achia.


Boro kaŋ i man'a ye hay fo hanno no, Day a gonda bannya, A bisa boro kaŋ ga nga boŋ beerandi, A sinda baa ŋwaari mo. 	 Kuapeuh amah kingai thupi a, tanghou neilou mi sang in kuapeuh zahtak zek a om a sikha nei mi a hoih jaw.


Amma boro kulu si ne: ‹Man no Irikoy ay Takakwa go, Nga kaŋ ga borey no dooniyaŋ cin haray? 	 Himahleh kuamahin, Jan chia late pia, Pathian kei Bawlpa koia om ahia;


Yaadin cine no i ga kubayyaŋ hukumo talfo haggoy d'a, da Nangu Hanna talfo, da Haruna izey d'i dumey wano, Rabbi windo goyo ra. 	 Huan kihoupihna puanin kep te, mun siangthou kep te, TOUPA ina nasema a unau Aron tapaten hih ding a seh peuhmah uh hih te toh.


ay ma Rabbi gomni jiiro fe.» 	 Toupa lungkim kum thu gen dingin, chih.


A ne ay se: ‹Iri kaayey Irikoyo na ni daŋ ni ma nga miila bay, ni ma di Adilitaraykoyo, ni ma maa nga bumbo jinda kaŋ goono ga salaŋ. 	 Huan, aman I pipute Pathianin a deihlam thei leh Mi Kichian mu a, a kamsuak za dingin a honsepta hi.


Zama Dawda jirbey ra, da waato Asaf waney, doonkoy jine boro go no. Dooniyaŋ go no mo, saabuyaŋ da sifayaŋ wane yaŋ, Irikoy se. 	 David leh nidang laia Asaph dam laiin lasami heutupen leh Pathian kianga phatna leh kipahthugenna lasakte lah a om ngala.Huan Zerubbabel damlai leh Nehemia damlaiin Israel tengtengin, ni tenga a kul bangin lasamite leh kongkhakngakmite tantuan a pe jel uhi: huan Levi mite adingin a siangsak ua; huan Aron tapate adingin Levi miten a siangsak uhi.


zama ay ma Israyla dumo biney di koyne. Zama i kulu ciya ay se yawyaŋ ngey toorey sabbay se. 	 Israel innkote a milim uh jiaka honna omtuam san jiak ua a lungtang ua ka mat thehna dingin.


Guna, woodin se no ay g'i tunandi nango kaŋ araŋ n'i neera din, ay m'araŋ banando yeti araŋ boŋ. 	 Ngai dih ua, na juakna mun ua kipan in tokthou in ka pawtsak ding ua, na thukna uh na lu tung mahmah uah ka thuk sam ding;


Woodin sabbay se no laabo go ga taabi, A ra gorokoy me-a-me mo ga te londibuunoyaŋ, Ngey da ganji hamey da beene curey, Oho, hala nda teeku ra hamey kulu mo, i go ga ban. 	 Huaijiakin, gam tuh a dah dinga, a sunga teng mi chih, gama sate leh vana tungleng vasate toh a se huthut ding uh; ahi, tuipi ngasate leng lak mangin a om ding uh.


Naziro ga nga fay waani yaŋ boŋo cabu, ka nga fay waani yaŋo boŋ hamney ku kubayyaŋ hukumo meyo jarga. A m'i daŋ saabuyaŋ sarga cire danjo ra. 	 Naziritmiin kihoupihna puanin kongkhak ah a kihihtuamna lu a met dinga, kihihtuamna sam a la dinga, lemna kithoihna thillat nuaia mei ah a khul tum ding hi.


A wane suba mo, a kaa ka Israyla ize fooyaŋ gar kaŋ yaŋ goono ga yanje. Musa ga ba nga m'i sasabandi. A ne i se: ‹Ya alborey, araŋ ya care nya-izeyaŋ no. Ifo se no araŋ goono ga care toonye?› 	 Huan, a jingin a lak ua mi nih a kilai un a kiang uh a hong tunga, Pute aw, unau nei ve ua; bangdia diklou taka kibawl na hi ua? chiin, lep a tum a.


Wa saabu Rabbi se, w'a maa ce. W'a goyey bayrandi dumey game ra. 	 Aw, TOUPA kiangah kipahthu gen unla, amin lou un; mi chih lakah a thilhihte theisak un.


Araŋ ma si hindoonay foolo jare mo araŋ diraw se, wala kwaay hinka, wala taamu, wala goobu, zama goy-teeri ga hima ka du nga alhakko. 	 zinna a dingin kawljal hiam, puannak nih hiam, khedap hiam, chiangkhun hiam tawi sam kei un; nasemmi tuh a nek ding mutak ahi ngala.


Guna, tondi kuukey boŋ baaru hanno kandekwa cey neeya, Kaŋ goono ga laakal kanay fe! Ya nin Yahuda, ma haggoy da ni batey. Ma ni sartey toonandi, Zama boro laalo si ye ka gana ni do koyne, A ga ban no parkatak! 	 Kitam gawpsakpa na mai maah a hongpawt hi: galvan keiin inla, lampi vengin, na kawng khausak inla na thilhihtheihna hat takin bawl hoihin


Kal a sintin ka nga boŋ laali nda zeyaŋ ka ne: «Ay si bora din bay!» Sahãadin binde gorongaari fo ca. 	 Huan, aman, Huai mihing jaw ka theikei, chi in, hamsia kiloh in a kichiamta a. Huan, ak a khuangpahta ngal a.Huan, Peter in Jesu'n, Ak a khuan ma in nang thumvei non kitheihmohbawl ding, a chih thu a theithak nawnta a. Huan, a pawt a, a kap huphup hi.