Ay ne ay jirbey bindi ra no ay ga furo Alaahara meyey ra. Rabbi n'ay ganji ay jiiri cindey. 	 Ka damsung nite sun lai takin han kongpi-ah lut dingin ka kisaa: ka damsung kum omlai dingte suhin ka omta, ka chi hi.


I na Asahel sambu ka fiji nga baabo saara ra, kaŋ go Baytlahami ra. Yowab da nga borey hanna ka dira. Wayna fun i se Hebron. 	 Huchi in Asahel luang a la ua, Bethlehem a a pa han ah a vui uh. Huan, Joab leh a mite zankhua in apai ua, Hebron a tun un khua a vak hi.


Woodin sabbay se ay man'ay boŋ lasaabu hal ay to ay ma kaa ni do. Day, ma salaŋ hinne, ay zanka mo ga du baani. 	 Huaijiakin na kianga hong tak hiin leng ka kisimkei, thu leltak gen lechin, ka naupang a dam mai ding.


Daahir, nzarfu guusu go no, Wura kaŋ i ga hanse mo, a nango go no. 	 Chihtaktakin dangka adingin khuk a oma, huan a hihsiang uh dangkaeng adingin mun.


Laabo din binde, iri n'a mayra ŋwa waato din. Za Arower kaŋ go Arnon gooro ra ka koy Jileyad tudey boŋ laabu jara, da noodin kwaarey kulu, ay n'i no Ruben da Gad kundey se. 	 Huai tung in huai gam i luah ua; Arnon guam kiang Aroer a kipan in Gilead tang gam kim khat tan in, huai lai a kho omte toh Reubente leh Gadte ka pia a:


A ga ciya mo, saaya kaŋ cine araŋ ga baa ka labu-care, araŋ te iboobo laabo ra, -- jirbi woodin yaŋ ra, yaa no Rabbi ci, i si ye ka ne: «Rabbi sappa sundurko.» A si furo laakal ra, i si fongu a gaa mo. A faaji s'i di, i si ye k'a te mo koyne. 	 Huan na hongtam ua, gama na hongpun hun chiang un, huai ni chiangin amau, TOUPA thukhun bawm, a chi ngei nawn kei ding uh; a lungsim uah a lut kei dinga, theih leng a theigige sam kei ding uh; a khelah nawn kei ding ua, a bawl nawn sam kei ding uh.


A na nango wo maa daŋ Beyer-Seba, _kaŋ a feerijo ga ti Zeyaŋ Dayo__, zama noodin no i boro hinka kulu ze care se. 	 Huaijiakin huailai mun Beer-seba ahia; huailaia a nih ua kichiam jiak un.


Waato kaŋ mo bo, Yonata koy saajo ra, alwaato boŋ kaŋ nga nda Dawda wafaku care se. Zanka kayna fo mo go a banda. 	 Huan, hichi ahia, jingsangin Jonathan naupang nou piin gamlakah David toh a mun sehsa uah a hoh a.


Rabbi baakasinay suujo, Da Rabbi goyey kaŋ to sifayaŋ, Da hay kulu kaŋ Rabbi no iri se, Da gomni beero kaŋ a cabe Israyla dumo se, Kaŋ a no i se nga bakarawo da nga baakasinay suuji booba boŋ mo, ay g'i kulu ci. 	 Toupan thil bangkima honvuh bang jelin Toupa chitdan thute leh toupa phat na thute ka gen dinga; hehpihnate bang jel leh a chitna thupidante bang jela Israel inkuanpihte laka a hoihna thupi mahmaha a tung ua a vuh thu leng ka gen ding.


Ay ga ni ŋwaaray, Ma naŋ ni baakasinay suujo ma ciya yaamaryaŋ hari ay se, Ni alkawlo boŋ ay, ni tamo se. 	 Na sikha kianga na thuchiam bang jelin hehpihtakin na chitna ka khamuanna ding hihen.


Ya araŋ Israyla izey, wa bare ka ye Rabbi do haray, nga kaŋ gaa araŋ murte gumo. 	 Israel suante aw, nakpi taka na helsan sa lam uh nga nawnta un.


I ga te boro-wi kaŋ na nga gorokasin wi se, amma manti ibaay boŋ no, sanda a mana konn'a za doŋ. Bora din koy ma zuru ka koy kwaarey din afo ra, a ma funa mo. 	 Tualthatmi, a insakinkhang, tu malama leng mudah khol louh that khami humbitna dingin; huai khua, khat peuhpeuha a tai leh humbitin a om ding:


Waato din gaa Samuwila ne Sawulu se: «Kay noodin, ay ma ci ni se haŋ kaŋ Rabbi ci ay se hunkuna cino wo.» Sawulu ne a se: «Ci.» 	 Huchiin Samuelin Saula kiangah, daiin janjana TOUPAN ka kianga thu a gen ka honhilh ding, a chi a. Aman a kiangah, gen dih ve, a chi a.


A na goy laalo te Rabbi diyaŋ gaa. A na Yerobowam Nebat ize zunubey gana, naŋ kaŋ a na Israyla daŋ a ma zunubi te; a mana fay d'ey mo. 	 Huan, Toupa mitmuhin thil hoihlou mahmah a hih seka, Israelte thil hihkhial saka a hih Nebat tapa Jeroboam khelhnate aman leng a ching teia, a paisan nawn kei hi.


Ay ibarey goono g'ay wow, i goono ga ne: «Waatifo no a ga bu, a maa ma halaci mo?» 	 Huan a lak ua kuahiamin a hongveh laiin, thu bangmahlou maimai a gen jela; a lungtang in thulimlouhna a lakhawm naka; a pawt khiak takin mi a hilh jel hi.


Rabbi no goono ga goro ndunnya hirro boŋ, Ndunnya gorokoy mo ga hima do-ize yaŋ. Nga no ka beeney salle sanda daabuley, A g'i daaru sanda kuuru-fu cine k'i ciya goray nangu. 	 Amah jaw lei kualkhumna tunga tupa ahi, amah mitmuhin leitunga omte khaupe bang lel ahi uh, amah jaw tunga van puanin tung banga kai palha, Puan in omna ding a jak a, miliante bangmahlou suaksakpa ahi.


D'ay ga salaŋ da Adam-izey da malaykey deeney, day ay sinda baakasinay, ay ciya danga guuru-say kaŋ ga hẽ, wala can-caŋ kaŋ ga kosongu. 	 Mihing paute leh angel paute-in thugen mahleng, itna ka neih keileh, dak ging lel hiam, dakkhutbet ging lel hiam ka hi ding hi.


Iliyasu mo ne: «Gaakasinay woofo dumi no ay ga te ni se? Ma ci ay se: ifo no ni se ni fuwo ra?» A ne: «Ay, ni koociya, ay sinda hay kulu ay fuwo ra kala ji kulba fo.» 	 Huan, Elisain a kiangah, bang kon hih sak dia? Hon hilh ve; inah bang na nei a? a chi a. Huan, aman, Na sikhanu'n sathau um khat kia loungal inah bangmah ka neikei, a chi a.


Waato kaŋ Bilatos maa sanno din, a humburu ka tonton. 	 Huan, Pilatin huai thu a jakin a lau nawn semsema;


I n'a gurzugandi k'a taabandi, Kulu nda yaadin a mana nga meyo fiti. Sanda feej'ize kaŋ i ga konda ka wi, Wala sanda feeji nya kaŋ go ga dangay nga hamni hõsekoy jine, Yaadin cine no a mana nga meyo fiti. 	 Amah nuaisiahin a oma, himahleh a kingainiama, a kam leng a ka kei; belam nou goh dinga pi uh bang leh, belam a mul metmite maa a dai dide bang maiin; ahi, a kam a ka kei.


A ma curo fo wi foobu fo ra kaŋ gonda hari zuru hari. 	 Huan, vasa khat pen lei bel ah lui tui tungah a gou ding a;


Koorey ga hẽ i wongu fu beerey ra, Zoŋey mo ga hẽ i faada kaaney ra. A alwaato kaa ka maan, i s'a jirbey kuukandi mo. 	 Huan, ngaite a insangte uah a ham ding ua, sihalte leng a inpi nuam mahmahte uah a ham ding uh; huan, a gawt hun ding a tung sinta a, a nite leng a suksauin a om kei ding hi.


Kal a na nga mayra arzaka darzakoyo cabe i se, da nga gaakuri beeray beero kaŋ bisa i kulu mo, hal a to jirbi boobo, hala jirbi zangu nda wahakku cine. 	 A gam thupi hauhsaknate leh a lalna sang zahtakhuaina ni tampi tak, ni ja leh sawmgiat tak a etsak laiin.


Ni ma taabal te mo da jitti bundu, kaŋ salleyaŋo kambe kar hinka no, a tafayyaŋo kambe kar fo, a kayyaŋo mo kambe kar fo da jare no. 	 Singgiin dohkan leng na bawl ding; huaia dunglam tongnih ahi ding, huaia vailam tong khat, huaia sanlam tongkhat leh a kim ahi ding.


Zama ay ne: «Waati kaŋ ay cey ga tansi, Kaŋ i ga boŋ jare ay se ka gaaba nd'ay, I ma si farhã ay boŋ.» 	 Ka puk dekdek ngala, ka lungngaihna leng ka maah a om gige hi.


Woodin sabbay se no araŋ mo ma ba ce-yaw kaŋ go araŋ do, zama araŋ mo na yawtaray goray te Misira laabo ra. 	 Huaijiakin gamdang mite it sam un; nou leng Aigupta gamah gam dang mi na hi uhi.


da Mattaniya, da Mattenay, da Yaasu, 	 Mattania, Mattenai, leh Jaasu;


Ma laala dake i se i laalayaŋo boŋ, I ma si furo ni adilitara ra. 	 Amau tuh hinna bu akipan nulmang in om uhenla, mi diktat lakah gelh hi kei uhen.


I ye ka ne a se: «Day, ifo se no Musa lordi ka ne i ma hiijay fayyaŋ tira no, i ma fay mo?» 	 Amau tuh a kiang ah, A hih leh, bang dia Mosi in kimakna lai piak a mak ding ahi chi a thu pia ahia leh? A chi ua.


Damaskos ciya londibuuno, a bare nga ma zuru se. Gaaham jijiriyaŋ n'a di, Taabi nda zaŋay no kaŋ ga hima wayboro hay-zaŋay dooro cine. 	 Damsaka a thajaw, taikek a tuma, linnain a lapa. Lungkhamna leh nain a lenta, numei nauvei bang maiin.


M'a kar da goobu, k'a fundo faaba Alaahara gaa. 	 Chiangin amah na vo dinga, huan Seol akipan a kha na suakte sak ding.


Waybora mo ne i se: «Yaa no Rabbi, Israyla Irikoyo ci: Wa ci bora kaŋ n'araŋ donton ay gaa din se: 	 Huan aman a kiang uah TOUPA, Isarelte Pathian in hichi in a chi: Ka kianga nou honsawlpa hilh un, TOUPAN hichi in a chi hi:


Oho, Rabbi ga gomni no, iri laabo mo ga nga nafa hay. 	 Diktatnain ama a kai dinga; a khapte tuh lampi-ah a siam ding hi.


Da yaw fo goono ga goro araŋ game ra, a miila mo nga ma Paska bato te Rabbi se, kal a m'a te Paska fonda da farilla boŋ mo. Sanni folloŋ no araŋ kulu se, yaw da boro kaŋ i hay laabo ra mo.» 	 Huan, nam dang mi na kiang ua omin TOUPA adinga ankuangluina a tel tei a ut uleh paikan ankuanluinaa hih ding seh leh a dan bangin a hih ding uh ahi, hiai gama mi mawng leh nam dang mite dingin dan kikhat na neih ding uh ahi, chiin genin, chiin.


Araŋ ma si windi cina, araŋ ma si dum'izeyaŋ duma, araŋ ma si reyzin* kaliyaŋ tilam, araŋ ma si goro nd'ey mo. Amma araŋ fundey jirbi kulu kuuru-fu ra no araŋ ga goro, zama araŋ ma te aloomar kuuku laabo kaŋ araŋ zumbu din ra.› 	 In te na lam un haichi na tuh un, grep huan te leng na bawl un na nei ding uh ahi sam kei hi: na damsung nite un puanin khawnga na ten zawk ding uh ahi, na omna gam ua na damsawt theihna ding un, chiin thu a honpia hi.


Rabbi futa mo koroŋ Israyla izey boŋ. A n'i daŋ Filistancey mayray cire, da Amon izey kambe ra mo. 	 Huchiin TOUPA Israelte tungah a hehta mahmah maia, Philistiate kiangah leh Amon suante kiangah a khawngta hi.


Laakalkooney boŋ taalam ga ti i arzaka, Amma saamey saamotara ya saamotaray hinne no. 	 Mi pil manglukhu a hausakna uh ahia: himahleh mi haite haina a haina kia uh ahi.


Rabbi na nga kamba salle teeko boŋ, A na koytarayyaŋ zinji. Rabbi na lordi te Kanaana boŋ ka ne a wongu fuwey ma halaci. 	 Tuipi tungah a khut a jaka, gamte a lingsaka; TOUPAN Kanaan gam tungtangah thu a piaa, a kulhte hihse dingin.


Jine borey wala Farisi fonda borey ra boro fo go no kaŋ n'a cimandi no? 	 Vaihawmte leh Pharisaite laka mi himhim amah gingta a omta ahia?


Jirbi kayna fooyaŋ banda Samson ye ka kaa zama nga ma wandiya hiiji. A binde kamba ka gana zama nga ma di muuso buukwa. Guna mo, yu beeri zugula go muuso buukwa ra, hala nda yu hari. 	 Huan, a nungin vapi dingin a hoh nawna, humpinelkai luang et tumin a vapiala: huan, ngaiin, humpinelkai pumpi ah khuai a naom luailuaia, a ju leng a oma.


D'i na boro buuko fo gar laabo kaŋ Rabbi ni Irikoyo ga ni no mayray din ra, a go saajo ra ga furu, i mana bay mo boro kaŋ n'a kar, 	 TOUPA na Pathian un luah dinga a honpiak gamah, gam lakah mi hihlupa na om bang hita leh, a hihlummi theih louh hita leh:


Araŋ sargay* feemey ga ciya kurmuyaŋ, i g'araŋ wayna himandey bagu-bagu, ay m'araŋ borey kaŋ i wi soote ganda araŋ toorey jine. 	 Na maitamte uh a segawp dinga, na ni Pathian limte uh a kitam jan ding: huan, na mi thah luangte uh na milimte uh maah ka pai ding.


Woodin ga ti seeda Irikoy cimi ciito boŋ, kaŋ ga naŋ Irikoy m'araŋ lasaabu kaŋ araŋ to araŋ ma furo nga koytara ra, kaŋ se haciika araŋ goono ga maa taabi. 	 Huaite tuh Pathian gama dia seh kilawmhima bawla na om theihna ding ua Pathian vaihawm diktat chiamtehna kichiantak ahi, huai gam jiaka thuak nahi uhi;


I go no, bonkoono Dariyus jiiri taacanta ra, Rabbi sanno kaa Zakariya do handu yagganta jirbi taaca, sanda Sislef hando ra nooya. 	 Kumpipa Daria kum linain hichi a honghia, a kha kuana ni li niin, Chisli mahmah ah, Zekaria kiangah TOUPA thu a hongtung hi.


I tun Refidim ka koy zumbu Sinayi ganjo ra. 	 Huan, Rephidim a kipan a pawt ua, Sinai gamdai ah giahbuk a sat ua.


Ay ga mehaw sorro hinka habu kulu, ay ga zakka kaa hay kulu gaa kaŋ ay ga du.› 	 Nipikal khat tengin nihvei an ka ngawl jel; ka neih teng sawm ah khat ka pe jela, a chi a.


i ma may cin da zaari, i ma kubay da kaari fay mo. Irikoy di kaŋ woodin mo ga boori. 	 Sun tunga leh jan tunga vaihawm ding leh vak leh mial khen dingin: huchiin, Pathianin huai a ena, hoih a sa mahmah hi.


Sohõ binde, ya Rabbi, Koy Beero, nin no ga ti Irikoy. Ni sanney mo no ga ti cimi, ni na hari hanno wo alkawli sambu ay, ni tamo se. 	 TOUPA Pathian aw, nang zaw Pathian na hi a, na thu lah thutak ahi, huan, hiai thil hoih na sikha kiang ah na chiamta a:Huaiziak in na sikha inkuante na ma a khantawn a a om gige theihna ding un vualzawl in; TOUPA Pathian aw, nang lah na genta ngal a; huan, na vualzawlna a vualzawl in na sikha inkuante khantawn in om uhen, a chi a.


Ay bina kulu no ay ce d'a. Ya Rabbi, ma tu ay se. Ay ga ni hin sanney haggoy k'i gana. 	 Ka lungtang tengtengin kon sama; TOUPA aw, hondawng in: na thusehte ka kem hoih ding hi.


Heman kambe wow gaa haray mo i nya-ize Merari do haray wane no: Etan Cisi ize, Abdi ize, Malluk ize, 	 Huan a khut veilam ah a unaute uh Merari tapate: Etham Kisi tapa, Abdi Malluk tapa;


Kal arkusey ra boro fo na sanno sambu ka ne ay se: «Boro woone yaŋ kaŋ gonda kwaay kwaaray yaŋ, may yaŋ no? Man no i fun mo?» 	 Huan upate laka khatin ka kiangah, Hiai puan ngou thupia kijemte kuate ahi ua, koia kipana hong ahi ua? chiin a honhoupiha:


Alwaato kaŋ Mowab bonkoono di kaŋ wongo bisa nga gaabi, a sambu boro zangu iyye, alboro yaŋ, takubakoyey, nga ma fonda kosaraykoy daaru ka koy hala Edom bonkoono do, amma i mana hin. 	 Huan, Moab kumpipan a kidou uh zou zou dingin a kitheita keia, Edom kumpipa kianga tung dinga phut paisuak tumin namsau tawi mi sagih a pi khiaa, himahleh a kitheita kei uhi.Huchiin a tapa upa pen, a sika hong lal ding pa pen kulh dawnah halmang thillat dingin a zangta hi. Huan, Israelte a heh mahmah ua, a kisa ua, a gamlam uah a pai nawn uh.


Gundo wo ga beeri, amma Almasihu nda nga marga ciine no ay goono ga te. 	 Hiai thuguk tuh a thupi hi, himahleh ken jaw Kris leh saptuamte thu ahi ka gen.Abang abang hileh, nou laka kuapeuhmah in amah a kiit bang in a ji it hen; ji mahin leng a pasal zahtak dingin pilvang hen.


Guna, Rabbi, Koy Beero moy go mayray zunubikoono din boŋ, Ay g'a halaci mo k'a kaa ndunnya fando boŋ. Day, ay si Yakuba kunda halaci murkutuk.» Yaadin no Rabbi ci. 	 TOUPAN, Ngai dih ua, TOUPA PATHIAN mit gam gilou tungah a tua, huan, leitung akipan ka hihmang dinga; ahihhangin Jakob inkote a hihse vek kei dinga, a chi a.


Kal a ma to naŋ kaŋ ni ga follo, haŋ kaŋ ni moy ga di sabbay se. 	 Huchiin huai thil na mu un na hai loh ding uhi.


Isuwa ne: «Manti i n'a maa daŋ Yakuba? Guna ce hinka neeya kaŋ a n'ay tuti k'ay kayyaŋ nango ta. A n'ay hay-jinetara ta, sohõ mo a n'ay albarka ta. Ni mana baa albarka kayna jisi ay se no?» 	 Huan, aman, a min dia Jakob a chih uh dik mahmah hi lou hia? Nihvei a honsuanta; ka ta masa hihna a honlaksaka; huan, ngaiin, tuin kei vualjawlna a honlaksak nawnta hi, a chi a. Huan, amah mahin, vualjawlna kei dia honsit saklou maw? a chi a.


Kala ay ne i se: Rabbi sanno no ka kaa ay do ka ne: 	 huchiin a kiang uah, TOUPA thu ka kiang ah a hong tungta.


A ga hima i m'i meyey daabu, zama i ga dira no windi ka kaa windi ka borey laakaley tunandi. I goono ga haŋ kaŋ si hima dondonandi, zama ngey ma du riiba ziibo se. 	 huaite kam tuh humsak ding ahi, punna niin deih ziak a thuhilhlouh ding hilhin, mite a inkuankuan uh a tokgawp uhi.


I tu Yasuwa se ka ne: «Hay kulu kaŋ ni n'iri lordi nd'a, iri g'a te. Naŋ kaŋ ni n'iri donton kulu mo, iri ga koy. 	 Huan, amau, Hih dinga na honthupiak tengteng ka hih jel ding uh, huan, na honsawlna peuh ah leng ka pai jel ding uh.


Ay ga futu gumo dumey kaŋ goono ga goro laakal kanay ra se, zama waato kaŋ ay futu kayna, ngey mo na taabandiyaŋ tonton. 	 Huan bangmah awlmoh lou namte tungah ka lungkim het kei a: neukha lela ka lung hihlouh laiin, siatna a thupisak sem sem ngal ua.


Kurukoyaŋ go no laabo din ra, kaŋ yaŋ ga kani saajo ra ka ngey alman kuro batu cino ra. 	 Huan, huai gam mah ah belam chingmite a om ua, gamlak ah janin a belam uh a ching ua.


A beeri mo hal a to beene kundey gaa, a na afooyaŋ catu mo kunda nda handariyayzey ra, hala ganda, a n'i taamu-taamu mo. 	 Huchiin a hong thupi mahmaha, van sepaihte tan pha hialin; huan aksi honte laka khenkhatte lei ah a pai khe suka, amau a chil hi.


I ma fongu adilante gaa, woodin ya albarka no, Amma boro laalo maa ga fumbu. 	 Midik theihgigena a nuama: himahleh mi gilou min a muat mang ding.


Zama mate kaŋ cine i na wayboro kaa alboro gaa, yaadin mo no i ga alboro hay wayboro do, woone yaŋ kulu mo, Irikoy do no i fun. 	 Numei pasal akipana pawt ahi bangmahin pasal leng numei laka piang ahi ngal a; ahihhangin, bangkim Pathiana kipana pawt vek ahi.


Waato din gaa no bonkoono ne: «Afa ga ne: ‹Woone kaŋ gonda fundi ay izo no, ni izo no ga ti buukwa.› Afa mo ga ne: ‹Abada! Ni izo no ga ti buukwa, ay izo ya fundikooni no.› » 	 Huchiin, kumpipan, Khatin, ahingpen ka tapa ahi: a sipen na tapa ahi, a chi a: huan, khatin, Hilou, a sipen na tapa ahi, a hingpen ka tapa ahi jaw, a chi jel ngala, achia.


Izo mo ne a se: ‹Ay baaba, ay na zunubi te Irikoy kaŋ go beena ra se da ni se mo. Ay mana to i ma ne ay ya ni ize no koyne.› 	 Huan, a kiangah a tapain, Pa, vana tungah leh nangmah mitmuhin thil ka hihkhial; na tapaa seh tak ka hita kei, a chi a.


Bu baray nooya kaŋ i g'a te dooni, yaadin no ndunnya dumey izey wayey ga bu baray te d'a. Misira, hala nd'a jama kulu se mo i ga bu bara din te. Yaadin no Rabbi, Koy Beero ci. 	 Hiai a kahla ding uh ahi; nam chih tanuten hiaia kahin Aigupta leh a mi tengteng a sun ding uh, chih TOUPA PATHIAN thu pawt ahi.


Ibrahim tu ka ne: «Guna, ay kawla ka salaŋ ay Koyo se, ay kaŋ go, ay manti hay kulu kala laabu nda boosu. 	 Huan, Abrahamin, Ngaiin,. kei leivui leh meivu lelin Toupa ka honhoupih theia:


Sahãadin-sahãadin nga kaŋ na iguwa din ta koy ka daymi te ka du igu fo koyne. 	 Huan, talent nga mupa tuh huai in a vasumsin pah a, talent nga dang a mu kheta a,


Kala boro kaŋ si nga deena daŋ kormoto ra, A si goy laalo te nga hangasin se, A si nga gorokasin wow mo. 	 A leia mi gen ngeilou-a, a lawm tunga leng thil hihkhial ngeilou a, a invengte min leng gense ngeilou mi pen.


Guna sohõ, ay, ni bannya du gomni ni jine. Ni na ni suujo kaŋ ni n'ay cabe beerandi, zama ni n'ay fundo hallasi. Amma ay si hin ka zuru ka to tondo za masiiba mana to ay, ay mo ga bu. 	 Ngaiin, na sikhain na hehpihna a mua, nang na chitna na liansaka, huai chitna ka hinna humbitin ka tungah na langsak ahi; hua tang sang ah jaw ka tai theikei ding, thil hoihlou takin a honphain ka si kha ding:


Reyzin kaley kulu ra mo i ga hẽ, Zama ay ga gana ni bindo ra.» Yaadin no Rabbi ci. 	 Huan, grep huan tengteng ah nakpia kahna a om dinga: na lak uah lah ka paisuak sin ngala, TOUPAN a chi.


da Kibzayim da nga kuray nangey, da Bayt-Horon da nga kuray nangey, birni taaci nooya. 	 Kibzaim khua a kim a velte toh, Beth-horon khua a kim a velte toh; khopi li a pia uh.


A se no ay sombu Rabbi jine zaari waytaaci da cin waytaaca kaŋ ay sombu din, zama Rabbi ne nga g'araŋ halaci. 	 Huchiin TOUPAN, Ka hihmang sin, a honchih jiakin TOUPA maah ka khupboh a, Ni sawmli leh zan sawmli ka khup boh hi.


A taafe fo kulu salleyaŋo ma to kambe kar waranka cindi ahakku, taafe kulu tafayyaŋo ma to kambe kar taaci. Taafey kulu neesiji fo no. 	 Puanjak khat saudan tong sawmnih leh giat ahi ding, huan puanjak khat zatdan tong li; huchiin puanjak chihin tehna khat a nei ding ahi.


Ni ma zakka te nooru, ni m'a kunsum ka kond'a ni kamba ra, ka to nango kaŋ Rabbi ni Irikoyo suuban din do. 	 Paihsa na sa ding ua, paihsa na tawi ding ua, TOUPA na Pathian un a mun sehna ah na hoh ding uh ahi:


Ma si goro yadda sambuyaŋ nookoy ra, Wala mo borey kaŋ yaŋ ga garaw sambuyaŋ yadda sambu. 	 Khutbengte laka khat hikenla, ahihkeileh leibate jiaka mohkhu apangate laka leng hi sam ken.


Yaadin cine mo no Rabbi te Isuwa izey se, kaŋ yaŋ go Seyir tondo ra da goray, waato kaŋ a na Horiyancey mallaka i jine. Ngey mo n'i ŋwa ka goro i nango ra hala ka kaa sohõ. 	 Seir tang a om Esau suante Horte a hihman sak lai a a hih bang in; huchi in amau a luah ua, a mun uah tu dong in a om lai uhi:


Guna, Irikoy si naanay boro furu bo, hal abada. Goy laalo teekoy mo, a si i kayandi. 	 Ngaiin, Pathianin mi hoihkim a paikhe kei ding, gilouhihmite leng a tungding sam kei ding hi.


Ay ga naŋ a banda ma duumi hal abada, A karga mo sanda beene jirbey cine. 	 A taten ka dan a lehngatsan ua, ka vaihawmnate banga a om louh ua.


Wa guna. Boro kulu si no kaŋ ga fitilla diyandi k'a daabu nda kusu, wala a m'a daŋ daari cire, amma a g'a dake taablo boŋ zama furokoy ma di kaaro. 	 Kuamahin khawnvak dein belin a khuh kei uh, lupna nuaiah leng a koih kei uh; a lut peuhmahin a vak a muh theihna dingun a koihna ah a koih jaw uh.


Kora izey mo ga ti: Assir da Elkana da Abiyatar; borey din kulu Kora kunda no. 	 Huan Kora tapate; Assir, Elkana, Abiasaph; hiaite Kora innkote ahi uh.


Ahaziya ne i se: «Boro mate cine no, bora kaŋ kaa k'araŋ kosaray, ka sanno wo ci araŋ se?» 	 Huan, aman a kiang uah, Nou hon houpih dinga hong, huai thu hong hilh pa pen mi bang chi ahia oi? a chi a.


A n'i bonkoono koytaray fuula sambu ka kaa a boŋo gaa. A tiŋay mo kilo waytaaci cindi gu cine no, wura wane. A ra mo gonda tondiyaŋ kaŋ gonda nooru boobo. I n'a dake Dawda boŋo boŋ. A fatta nda birno arzaka mo kaŋ ga baa gumo nda cimi. 	 Huan, a kumpipa uh lallukhu khuk lai a laksak a, a gikdan dangka-eng talent buk ahi a, suangmantamte leng a tel a; huan, David a khusak uh. Huan, khopi a gallak sum tampi a la hi.Huan, mipite a pikheta a, singatna te, leilehna sik zum te, sik heipite zang in na a sem sak a, lei haltakte a bawlsak a: Amon suante khopi tengteng huchibang in a hih. Huan, David leh mi tengteng Jerusalem ah a pai nawn uhi.


Misira boŋ sanni neeya: A go, Rabbi go ga kaaru beene buru waso boŋ, A ga ba ka kaa Misira no. Misira toorey ga jijiri a jine, Misirancey biney mo ga pati i gandey ra. 	 Aigupta gam puakgik, Ngaiin, TOUPA meipi hattak tunga tuangin, Aigupta gam a hongtungta, Aigupta gam millimte a maah a ling vonvon ding ua, Aiguptate lungtang lah a sung uah a zulmang mai ding.


Ifo no ni ga bay kaŋ iri wo si bay? Wala ifo no ni faham d'a kaŋ si iri wo banda? 	 Ka theih louh uh bang na theia? koua omlou bang na theisiama?


A na sargay feema fo cina noodin, a na nango maa daŋ El-Betel. Zama noodin no Irikoy bangay a se waato kaŋ a zuru nga nya izo se. 	 Huan, huaiah maitam a doha, a u kianga kipana a taimang lai in huailaiah Pathian a kianga a kilak jiakin, huai mun El-Bethel a chita hi.


Irikoy humburkumay go laabey mayrayey kulu boŋ, saaya kaŋ i maa baaru kaŋ Rabbi wongu nda Israyla ibarey. 	 Huan, TOUPAN Israelte melma a sual chih m chiha miten Pathian a lau ta uh.


da Barkos izey, da Sisera izey, da Tema izey, 	 Barko tate, Sisera tate, Tema tate;


D'a hin ka yanje da ay, k'ay wi, kal iri ma ciya araŋ bannyayaŋ. Amma da ay no ka hin a k'a wi, araŋ wo ga ciya iri bannyayaŋ, araŋ ma may iri se.» 	 honsual theiha hon hihlup leh na sikha un ka om ding uh: ahihhangin ken ka zoha ka hihlup leh ka sikha un na om ding ua, ka na uh na sem ding uh, a chi a.


Amma borey din na gomni boobo te iri se. Iri mana kayna haŋ, hay kulu mo mana daray iri se, alwaatey kulu kaŋ iri nd'ey gonda sabayaŋ, waato kaŋ iri go saajo ra. 	 Himahleh huaite lah ka tunguah a hoih mahmah ua, ka poi uh bangmah a khoih kei ua, gamlaka ka om lai ua ka om khawm sung tengteng uh bangmah ka tan kei uh:


Bonkooni kaŋ ga cimi ciiti te alfukaaru se, A karga ga sinji hala abada. 	 Kumpipa ginomtaka gentheite ngaihtuah, khantawnin a mangtutphah a kip ding hi.


Yaadin cine binde no iri na goyo te d'a: i boro jare gonda yaaji ga gaay za wayna funyaŋ kal a koy to handariyayzey bangayyaŋ waate cine. 	 Huchiin nasep i sem ua: a lak ua a kimkhatin jingsang kipat akipan aksite hongkilat matan teipi a tawi ua.


Koyne, i ga kambe ŋwaari tanje kaa araŋ saabuyaŋ sargayey gaa ka no alfaga se, nga mo g'a sambu beene. 	 A liang tak lam pen kilepna thillat kithoihna a kipan vei thillat ding in siampu na piak ding uh ahi.


Isuwa binde ye Seyir zaaro din. 	 Huchiin, Esau huai ni mahin Seir tang lam juanin a kiknawnta hi.


A beera si araŋ humburandi no? Wala a humburkuma joota si araŋ di? 	 A hoih tungtuannain nou a honlausak kei dia hia, nou tungah a kihtakhuaina a ke kei diam?


Siman Bitros ne a se: «Rabbi, man no ni go ga koy?» Yesu tu a se ka ne: «Nango kaŋ ay go ga koy, ni si hin k'ay gana sohõ, amma ni g'ay gana han fo.» 	 Simon Peterin a kiang ah, Toupa, koia hoh ding na hia? a chi a, Jesun, Ka hohna dingah nang tuin non jui theikei ding; tunung chiah jaw nonjui ding, a chi a, a dawng a.


Israyla arkusey kulu mo kaa bonkoono do Hebron ra. Dawda mo sappe nd'ey Rabbi jine, noodin Hebron ra. I na ji soogu Dawda boŋ k'a didiji bonkooni Israyla boŋ, sanda mate kaŋ Rabbi ci Samuwila me ra. 	 Huchiin Israel upate tengteng Hebron ah kumpipa kiangah a hong pai ua; huan Davidin Hebron ah TOUPA maah amau toh thukhun a bawla; huan Samuel khuate TOUPA thu bang jela, Israel tunga kumpipa dingin David a septa uhi.


Yaadin mo no a hantum nga tirey kulu ra, nangey kaŋ a ga salaŋ nda hayey din. Hay fooyaŋ mo go a tirey ra kaŋ i fahama ga sandi, kaŋ boŋ-biyey da borey kaŋ yaŋ mana cimi bay goono g'i fasaryaŋo diibi nda tangari. I goono ga woodin te da Irikoy Tira Hanney nangu cindey mo ka koy ngey boŋ halaciyaŋ gaa. 	 a laikhak tengteng ah, tua thute genin. tua mahbangin a gelh hi. Huaiah tuh tuh theih hak thukte a oma, huaite tuh mi pil lou leh mi kip louten, laisiangthou dang a ngaikawi bang un a ngaikawi ua, amau leh amau kihihmannan a zang nak uhi.


I to da adilitaray-jaŋay, da laala, da biniyay, da futay kulu. I to da canse, da boro wiyaŋ, da yanje, da hiila, da zamba. 	 Huchin diktatlouhna tengteng, gitlouhna tengteng, huaihamna tengteng, huatna tengteng khawng in, a nadim ua; hajatna te, tual thahna te, kiselna te, khemna te, nundan hoih lou tein a dim ua;


Fulanzamay zaari kulu mo, ni ma kande feeji gaaru ize hinka kaŋ yaŋ sinda laru kulu, da hamni baano zaka iddu kaŋ i kaasum da ji, d'i haŋyaŋ sarga mo. 	 Huan, khawlni in belamnou, a pa kum khat a upa gensiatbei nih leh tangbuang thillat ding in tangbuang nelte epha mun sawm a khen a mun nih sathau a helkhawm leh huai a dawn ding thillat toh na lat ding ahi;


Waato din gaa no diyey din kaa Jibeya, Sawulu wano. I na sanney wo dede borey hangey ra. Jama kulu binde na ngey jindey sambu ka hẽ. 	 Huchiin a mi sawlte uh Saula omna khua Gibea a hongtung ua, mipite bila jakin huai thute a gen ua; huan, mipiten aw a suah ua, a kap uh.


Ndunnya dumey din kaŋ yaŋ ay kaayey halaci, sanda Gozan, da Haran, da Resef da Eden izey kaŋ yaŋ go Telassar ra, i de-koyey n'i faaba no? 	 Nam chih pathianten, Gozante, Harante, Resephte, Eden ta Telassar khuaa om te, ka pipute sukmante, a humbit ua hia.


Ndunnya bonkooney zina nd'a. Ndunnya boŋ gorokoy mo bugu nd'a zina teeyaŋo duvaŋo*.» 	 leitung kumpipate tuh amah toh a kingai ua, huan a mingaihna uainin leitunga tengte vakkhamin a om ua, chiin.


A na arkuurey fuwey mo kaŋ yaŋ go Rabbi windo ra bagu-bagu, da naŋ kaŋ wayborey ga bundu tooro din kosandey kay. 	 Huan, Asera puan gan numeite omna TOUPA ina pasal kijuakte omna inte a phel saka.


Waato din gaa, alfaga ma nga bankaarayey nyuna, a ma nga gaahamo kulu nyumay da hari. Woodin banda no a ga du ka furo gata ra, amma a ga harram kala wiciri kambu. 	 Huan, siampu in puansilhte a sawp ding a, a kisil ding a, huai khit in giahphual ah a hoh ding a, nitaklam tan in siampu a siangthou kei ding.


Abram binde ne: «Ya Rabbi, Koy Beero, ifo no ni g'ay no, za kaŋ ay goono ga fatta neewo ize si. Bora kaŋ g'ay windo tubu mo, nga ga ti Eliyezar Damaskos bora.» 	 Huan, Abramin, Aw Toupa Pathian, bang non pe dia, ta neilouin ka om den sina, ka goukempa lah Damaska khuaa Eliezer ahi ngala? A chi a.


I ne: «Ni bannya, iri baaba go baani. A gonda fundi hala hõ.» I na boŋ sumbal ka sombu a jine. 	 Huan, amau, na sikha ka pu uh a dam lai ahi, a hing lai hi, a chi ua. Huanm a lu uh a kun ua, chibai a buk nawn ua.


A go mo, iri dumey tun ay, ni koŋŋa gaa ka ne kala ni ma bora kaŋ na nga nya izo kar ka wi din mo nooyandi, iri m'a wi a nya izo fundo kaŋ a kaa din sabbay se. Yaadin gaa mo i ga tubuko wi nooya. Woodin teeyaŋ gaa mo i g'ay danjo kaŋ cindi ay se wi. Maa wala dumi si cindi ay kurnyo se ndunnya ra.» 	 Huan, ngai in, a inkuan tengteng in na sikhanu a doukhawm ua, A unaupa thatpa a unaupa thah ziak a i thah tei theihna ding in hon pia in, huchi in gouluah ding pa leng ka hihmang pah ngal ding uh, a chi a: huchi bang in ka mei am omlai a mitsak ding ua, ka pasal min neilou leh leitung a suan himhim neilou a om maisin ahi, a chi a.


Musa mo ne Rabbi se: «Guna, nin kaŋ goono ga ne ay se: ‹Ni ma jama wo zijandi,› amma ni mana ay bayrandi nda bora kaŋ ni ga donton ay banda. Kulu nda yaadin ni ne: ‹Ay ga ni bay da ni maa, ni du gaakuri ay do mo.› 	 Huan Mosi in TOUPA kiang ah, En in, hiai mite hon pitou in no'n chi a: huan ka kiang a na sawl ding kua ahia non theisak kei. Hinapi in lah, Na min in ka hon thei a, ka mitmuh in hehpihna leng na mu hi, na chi ngal a.


Bora din kaŋ du ka fun Luz birni zeena ra din koy Hittancey laabu ka birni fo cina koyne, a na birno maa daŋ koyne Luz. Birno maa nooya hala hõ. 	 Huan, huai mipa Hitte gamah a luta, khua a sata, huai kho min dingin Luz achia: tu tanin huai kho min a pu lailai hi.


I si di laabo kaŋ ay ze d'a ka ne i kaayey se ay g'a no i se. Borey kulu kaŋ n'ay fanta si di a. 	 A pipute uh kianga kichiama ka chiam huai gam a mu kei hial ding uh; a lak ua kei honngaineute mawngmawngin leng a mu sam kei ding uh:


Kala boro fo kaa ka ne i se: «Guna, borey din kaŋ araŋ daŋ kaso ra goono ga kay Irikoy windo ra ka jama dondonandi.» 	 Huan, mi khat a honga, a kiang uah, Ngai un, suang kulha na mi khumte un Pathian biakina dingin mi a hilh uh, ka chi! chiin a honggen a.


Kala Rabbi, Israyla Irikoyo na Sihon da nga jama kulu daŋ Israyla kambe ra, i na Sihon yaŋ kar mo. Yaadin cine no Israyla na Amorancey laabey kulu ŋwa d'a, kaŋ yaŋ goono ga goro laabo ra. 	 Huan, TOUPA, Israelte Pathianin Sihon leh a lawite tengteng Israelte khut ah a piaa, amah a that uh: huchiin Israelten huai gam Amorte omna gam tengteng a tang vekta uh.


Rabbi binde ne: «Guna i go dumi folloŋ, i deene fo mo. Hari kaŋ i sintin ka te neeya. Hay kulu si no mo kaŋ ga mongo i se haŋ kaŋ i ga miila ngey ma te ra. 	 Huan, Toupan ngai dih ua, mipi te pumkhat ahi ua, a vek un lah pau khat a nei ngal ua; hiai thil a hih pan uhi; tun jaw a thilhih tup himhimte uh leng kham vual a hita kei ding.


Susuba nda wiciri kambu game ra no i g'i bagu-bagu, I ga halaci hal abada, boro kulu si saal. 	 Jingsang leh nitak kikalin hihsiatin a om ua: theihlouh hialin khantawnin a mangthang uhi.Amau sunga a puanin-khau uh bohkhiak touh hi lou hia? a si ua, huan pilna tel louin.


Ma guna mo, ya ay baaba, oho, guna ni kwaayo saafo neeya ay kambe ra, zama za ay na ni kwaayo saafo dumbu, ay mana ni wi mo, ma faham ka bay mo kaŋ laala wala taali si ay do. Ay mana zunubi te ni se bo, baa kaŋ ni goono g'ay fundo koli ka ceeci ni m'a di. 	 TOUPAN nang toh I tungthu ngaihtuah henla, huan, TOUPAN na lakah phu hon lasak hen; himahleh ken jaw na tungah khut ka kha kei himhim ding.


Neesiji waani-waani, da zaka waani-waani, I boro hinka kulu fanta hari yaŋ no Rabbi se. 	 Bukna chi tuamtuam leh, tehna chi tuamtuam, a nih tuaktuak un TOUPA ading kihhuai ahi.


Ya Rabbi, ma maa, ma gomni goy te ay se! Ya Rabbi, ma ciya ay gaako! 	 Ka sunna kei dingin lamna na suak saka; ka saiip puan non suahsaka, kipahna nontengsak hi.Ka thupina dai nilouh lou-a, nangmah phata la a sakna dingin TOUPA ka Pathian aw, khantawnin kipahthu ka honhilh gige ding hi.


Ni ma koy ka Israyla arkusey margu ka ne i se: Rabbi Irikoy, araŋ kaayey wano, Ibrahim nda Isaka nda Yakuba wane Irikoyo bangay ay se ka ne: ‹ Haciika, ay n'araŋ kunfa. Ay di mo haŋ kaŋ i te araŋ se Misira ra. 	 Kuan, inla, Israel upate kaikhawm inla, a kiang uah hichiin chiin, Na pipute uh Toupa Pathian, Abraham Pathian, Isaak Pathian leh Jakob Pathian ka kiangah a hongkika, hichiin a chi, ka hongveh peuhmaha, Aigupta gama na tung ua hihte ka muta hi:


Zama ni moy ma bara feerante ka guna windo wo do haray cin da zaari, nango kaŋ ni ne ni ga ni maa daŋ. Zama ni ma hanga jeeri ka maa adduwa kaŋ ay, ni tamo ga te ka guna nango wo do haray. 	 Hiai mun lam ngaa na sikha a thumna ngaikhia a, Huai laiah kamin a om ding, na chih na mun mahmah, inlam ah sun leh jan a namit suan gige theih na dingin.


Sorro boobo mo i bare, i na Irikoy si, I na yanje ceeci Israyla wane Hananyankoyo gaa. 	 A kihei kik nawn un Pathian a zeet ua, Israelte mi siangthou a hihvui naknak uhi.


Ay ga baytu Rabbi se ay fundo me-a-me, Ay g'ay Irikoyo sifa ay goonoyaŋ kulu ra. 	 Ka damsung tengin TOUPA pahtawiin la ka sa dinga: ka hinlai tengin ka Pathian phatin la ka sa ding hi.


da Zanowa, da Adullam d'i kawyey, da Lacis da nga farey, da Azeka da nga kawyey. I binde na windiyaŋ cina Beyer-Seba gaa kala Hinnom gooro ra. 	 Zanoa, Adullam leh a khotate uah, Lakis leh huai loute, Azeka leh huaia khuate. Huchiin Beer-seba akipan Hinnom guam tanin giahbuk a bawl uhi.


Isaya ye ka ne a se: «Ifo no i di ni windo ra?» Hezeciya mo tu ka ne: «Hay kulu kaŋ go ay windo ra, i di a. Hay kulu si no ay jisiri nangey ra kaŋ ay mana cabe i se.» 	 Huchiin aman, Na inah bang a en uh eita? a chi a. Huan, Hezekiain, Ka in sunga om tengteng a en vek uh: ka gou hoih laka tebang ka etsak louh bangmah a om kei, chiin, a dawng.


Manasse izey lasaabo mo neeya: I na alborey kulu kabu, za jiiri waranka izey ka koy beene, i kulu kaŋ yaŋ ga hin ka koy wongu. I n'i kabu ngey dumo boŋ, i kundey boŋ, i baaba-fo-izey boŋ, i maayey lasaabo boŋ. 	 Manase tate suante a chichiin, a inkuankuanin, a min uh tamdan bang jelin kum sawmnih akipan tunglam, galkap thei teng a sim ua;


A marga mo, sanda ngey kaŋ yaŋ i lasaabu i do, boro zambar waygu cindi yagga nda zangu hinza no. 	 Huai sima om, a pawlte tamdan, sing nga leh sang kua leh za thum ahi uh:


Absalom donton mo i ma Dawda saawarekasina Ahitofel, Jiloni bora ce nga kwaara ra, danga Jilo nooya, za a go sargay salleyaŋ gaa. Murteyaŋo mo go, a te gaabi, zama waati kulu borey kaŋ yaŋ ga kaa Absalom do go ga tonton day no. 	 Huan, Absalom in kithoihnate a latlai in, Gilon mi Ahithophel, David vaihawmpih, a khua Gilo a kipan a thukhak a. A thu sawm uh a thupi mahmah a; Absalom lam ah lah mipite a pung hulhul mai ngal ua.


Yesu tu ka ne a se: «I n'a hantum ka ne: ‹Ma sududu Rabbi ni Irikoyo se, nga hinne se mo no ni ga may.› » 	 Huan, Jesun a kiangah, Toupa na Pathian na biak dinga amah kia na na sep ding ahi, chih gelh ahi, a chi a, a dawng a.


A ciya binde, zaaro din ra Rabbi na Israyla izey fattandi Misira laabo ra, kunda-kunda. 	 Huai ni mahin hichi ahi a, TOUPAN Aigupta gama kipanin Israel suante a pawlpite un a pi kheta ngei hi.


Waato din gaa no ay tu malayka kaŋ in d'a goono ga salaŋ din se ka ne: «Ya ay jina bora, ifo no woone yaŋ wo?» 	 Huan kei honhoupih angel ka donga a kiangah. Hiaite bang ahi ua, ka TOUPA? ka chi a.


I goyo ga ti i ma sargay kaŋ i ga ton salle Rabbi se tonyaŋ sargay feema ra waati kulu, susubay nda wiciri kambu. I m'a te sanno kulu kaŋ i hantum Rabbi asariya ra din boŋ, haya kaŋ a na Israyla lordi nd'a. 	 Jingsang leh nitaka halmangthillat maitam tunga TOUPA adia halmang thillatte lan gige dingin, Israel kiangah thupiaka piak, TOUPA dan sunga kigelh dungjuiin;


Bonkoono Zedeciya binde ze Irimiya se tuguyaŋ ra ka ne: «Ay ze da Rabbi fundikoono, nga kaŋ na fundi woone taka iri se, ay si ni wi. Ay si ni daŋ mo borey kaŋ goono ga ni fundo ceeci yaŋ kambe ra.» 	 Huan kumpipa Zedekiain Jeremia kiangah, TOUPA hiai ka hinna bawlpa a hina a hin sung teng ka hon hihlum kei hial ding, na hinna zong mite khut ah leng nang ka honpe sam kei ding, chiin a simin a kichiam hi.


I na baa hinzanta kaa Zabluna izey se i almayaaley boŋ. I baa hirro koy ka to Sarid. 	 Huan, aisan thumveina bel Zebulun suante tungah a inkuan uh dungjui jelin a puk nawn: huan, a tantuam gamgi uh Sarid tanin ahi:


Utay Amihud ize, Omri ize, Imri ize, Bani ize, Farisa izey do haray, Yahuda ize. 	 Uthai Ammihud tapa, Omri tapa, Imri tapa, Bani tapa, Perez tate ah Juda tapa.


Ni na ni boŋ didiji nda futay k'iri gaaray. Ni wi, ni mana bakar mo. 	 Hehnain na khuha kou non delha; na thata, na hehpih kei.


Kal ay maa bora kaŋ go ga faka nda lin* taafa din, nga kaŋ go isa haro boŋ, waato kaŋ a na nga kambe ŋwaari nda nga kambe wow sambu ka koy beene haray, a ze mo da nga kaŋ ga funa hal abada din. A ne: «I ga te alwaati nda alwaati hinka da alwaati jare jina. D'i na boro hanantey hino bagu-baguyaŋo te ka ban, gaa no hayey wo kulu ga ban.» 	 Huan puanmalngat silha, lui tuite tunga dingpan van lama a khut taklam leh a khut veilam zan toua, hun khat, hunte leh hun kimkhat ahi ding chia amah khantawna hingpaa a kichiam ka zataa; huan mi siangthoute thilhihtheihna a suk nen dimdem khit chiang un, hiai thil tengteng zoh ahi ding hi, chiin.


Ay ga bar-bare araŋ game ra, ay ga ciya araŋ Irikoyo, araŋ mo ga ciya ay jama. 	 Na lak uah ka teng dinga, na Pathian uh ka hi dia, huan, nou leng ka mite na hi ding uh.


I m'ay no tira mo koyne kaŋ ga koy Asaf do, nga kaŋ ga bonkoono tuuri zugay batu din, zama i m'ay no bunduyaŋ kaŋ ga te ganjiyaŋ wongu fu beero meyey se kaŋ go windo do haray, da birno cinaro se, d'ay windo kaŋ ra ay ga goro se mo.» Bonkoono yadda ay se mo, ay Irikoyo kamba gomno kaŋ go ay boŋ din se. 	 In toh kizom kulh kongpite ading leh, khopi kulhbangte ading leh, ka lutna ding in adinga bawl ding inkamte bawlna dia sing a honpiakna dingin, kumpipa gammang kempa Asaph kinagah laikhak khat leng, ka chi a. Huchiin kumpipan a honphalsaka, ka tunga ka Pathian khut hoih a om bangin.


Amma bora kaŋ ga hanan, a si naaruyaŋ ra mo, day a ma jaŋ ka Paska bato te, i g'a koy kaa nga dumey ra, zama a mana kande Rabbi sarga nga alwaato ra. Bora din ga nga taalo jare. 	 Ahihhangin, siangthou ngala zin manga lah neilou paikan ankuangluinaa tel lou mawkmawk jaw a chihpihte lak akipanin huai mi satkhiak ding ahi ding: a hunbia TOUPA kianga thillat a lat louh jiakin huai miin a khelh moh a po ding hi.


Waati kaŋ ni ga boro gooji nda kaseetiyaŋ zunubi sabbay se, Ni ga naŋ a darza ma halaci sanda naana-baano. Daahir boro kulu ya funsar no. (Wa dangay) 	 Toupa aw, ka thumna ngaikhia inla, ka kikou na ah na bil doh inla; ka khitui kia daihsan ken: na mikhual ka hi a, ka pipute tengteng bangin zintammi ka hi ngala.Aw, hiai a kipan ka pawta, ka omlouh paisuak vengveng main, ka halh nawnna ding in honhawi in.


Ay ga ŋwaaray Rabbi Yesu Almasihu Irikoyo, Baaba darzakoyo, ma laakal da bangandiyaŋ Biya no araŋ se hal araŋ ma Irikoy bay gumo. 	 I Toupa Jesu Kris Pathian, thupina Pan Amah theihna lam thu-a pilna leh kilakna kha nou a honpiak theihna dingin,


Ni ma si ay sarga salle mo ka margu nda buuru kaŋ ganda dalbu. Ma si naŋ mo Paska* sarga hamo ma cindi hala susuba. 	 Ka kithoihna sisan silngou toh na lan ding ahi kei; paikan annkuangluina kithoihna leng a zingchiang tan in nutsiah in a om ding ahi kei.


Adonikam izey, zangu iddu nda waydu cindi iddu no. 	 Adonikam tate, za guk sawmguk leh guk.


Jirbey din ra bonkooni si no Israyla ra. Boro kulu ga te haŋ kaŋ ga saba nga bumbo diyaŋ gaa. 	 Huai lain Israelte lakah kumpipa himhim a om kei ua: mi chihin amau phatsak lam zongin a gamtang mai uhi.


Borey kaŋ yaŋ maa r'a mo dambara nd'a fahama d'a tuyaŋey. 	 Huan, a thu za peuhin a theihdan leh a dawndan lamdang a sa mahmah uh.


Zaaro din kaŋ ni kay fayante kuray fo waani, Zaaro din kaŋ yawey n'a arzaka ku, Yawey furo a birni meyey ra mo, I na kurne catu Urusalima boŋ, Ni mo ciya sanda i boro fo cine. 	 lang khata na din nia, mikhualten a sum a lak mang ni ua, nam dang mite a kulh kongkhaka a honglut ua, Jerusalem tunga ai a san lai un, nang leng amau laka tel bangin na om hi.


«Ma Gerson izey lasaabu, i dumey boŋ, i kaayey almayaaley ra mo. 	 Gerson tapate leng a inkuankuan un, a khangkhang un sim vekin;


A n'ay fargandi nda taabi, Kulu nda yaadin a hay-hayyaŋ booba mana fun a gaa. A hay-hayyaŋo si fatta bo, Kala nda i n'a daŋ danji ra. 	 Chimtak khopa sualin leng a kang khem a siang tuan keia, meiin leng akang siang sam kei.


Zama Rabbi ya Irikoy beeri no, Bonkooni bambata no de-koyey kulu boŋ. 	 TOUPA Pathian a thupi mahmah jiakin, Pathian tengteng tungah Kumpipa thupitak ahi.


Waato kaŋ a te handu hinza noodin, Yahudancey na me-hawyaŋ fo te a boŋ saaya kaŋ cine a goono ga soola nga ma furo hi ra ka koy Suriya. Woodin se no a miila nga ma Masidoniya fonda gana ka ye. 	 Huan, huaiah kha thum a tam nungin Siria gamlam ah longin a hoh deka, Judaten amah a sawm jiak un Masidonia gamah paisuak a tum nawn zota hi.


A go, za i go wiyaŋo gaa, ay go no, ay hinne. Kal ay kaŋ ganda birante ay moyduma boŋ ka hẽ ka ne: «Kaari, ya Rabbi, Koy Beero! Ni futa kaŋ ni go ga gusam Urusalima boŋ ra, ni ga boro kaŋ cindi Israyla se kulu ban no?» 	 Huan, hichi ahi a, khopi ah a gamtat lai un kei bel nutsiatin ka naoma, a khupin ka puka. Aw TOUPA PATHIAN, Jerusalem tunga na heh sun buak ah Israel om sunte leng na hihmang vek sin ahia? chiin ka kikou a.


Goobey din ga ku hal i ga di deeney hala fu hanna ra jina, amma boro si di ey taray haray. Noodin mo no i go hala ka kaa sohõ. 	 Huan, a jawnna chiangtawnte a sau mahmaha, a jawnna chiangtawnte kongte biakna mun mai, mun siangthou akipanin a muh theiha; ahihhangin polamah jaw a dawk kei hi: tu tana huailaia om nilouh ahi.


A binde, boro kaŋ ze da sargay feema, a ze da sarga mo kaŋ go a ra. 	 Huchi in, maitam lou a kichiam peuhmah jaw maitam leh a tung a om tengteng lou a kichiam hi ahi;


Jangal taakoyaŋ kaa mo zama i ma te ngey se baptisma. I ne a se: «Alfa, ifo no iri ga te?» 	 Huan, siahkhonmite leng baptisma tang dingin a hong ua, a kiangah, Sinsakpa, bang ka hih ding ua? a chi ua.


Hambara Rabbi ni Irikoyo ga maa Rabsake sanney, nga kaŋ a koyo Assiriya bonkoono donton a ma Irikoy fundikoono kayna, hala Rabbi ma kaseeti a gaa sanno kaŋ nga, Rabbi ni Irikoyo maa din sabbay se. Ni binde, ma ni jinde sambu ka te adduwa jare woone kaŋ cindi se.» 	 Rabsakeh a pu Assuria kumpipan Pathian hing gense dinga a sawl thu gente, TOUPA na Pathianin a bilin a za lai ahi kha ding, huchiin a thu gen, TOUPA na Pathian in a biala, a jakte ah, a honsal ding hi; huaijiakin a om sunte adingin na thumna lan tou in, a chi hi, a chi ua.


I go no, alwaato kaŋ wongu margey jine borey kulu, ngey nda ngey borey maa baaru kaŋ Babila bonkoono na Gedaliya daŋ a ma dabari, kal i kaa Gedaliya do Mizpa ra. Ngey neeya: Isumeyla Netaniya izo, da Yohanan Kareya izo, da Seraya Tamhumet izo, Netofa boro no, da Yaazaniya Maaka boro izo, ngey nda ngey borey. 	 Huchiin sepaih pawl heutu tengteng leh a heute uh Babulon kumpipan Gedalia ukpa dingin a bawl chih a jak un Mizpa khuaah Gedalia kiang ah a hoh ua, huaite bel Nathania tapa Ishmael te, Kare tapa Johanan te, Netopha mi Tanhumeth tapa Serai te, Maak mi tapa Jaazan te, a heute uh toh ahi uh.


I n'a sufuray no zama a m'ay humburandi se, ay ma woodin te ka zunubi te se, ngey mo ma du fondo kaŋ g'ay wow, zama ngey ma janceyaŋ candi ka kande iri gaa mo. 	 Hiai adinga goih ahi, ka launa ding leh, huchi banga hiha, khiala, thutut gilou dinga thubuai a neih theihna ding ua, kei a honsimmoh theihna ding un.


Hala a to naŋ kaŋ ay g'ay biriyey kulu kabu. I go g'ay guna ka mo sinji ay gaa. 	 Ka puansilhte a kihawm ua, ka puannak dingin ai a san uhi.


Dumi cindey mo ga bay kaŋ ay no ga ti Rabbi kaŋ ga Israyla hanandi, waati kaŋ ay nangu hananta ga bara i bindo ra hal abada. 	 Huan a lak ua khantawn a dinga ka biakbuk a din hun chiangin kei TOUPA, Israel hihsiangthoupa ka hi chih namten a thei ding uh, chi in, chiin.


A gonda jiiri way cindi iddu waato kaŋ a sintin ka may. A may mo jiiri waygu cindi hinka Urusalima ra. A nyaŋo maa Yekoliya, Urusalima boro no. 	 A lal pattungin kum sawm leh kum guka upa ahi, Jerusalem ah kum sawmnga leh kum nih a lala; a nu min Jekolia, Jerusalem mi ahi.


Haŋ kaŋ ay g'araŋ lordi nd'a ga ti: araŋ ma ba care. 	 Na kiit theihna ding un hiai thu khawng kon pia ahi.


I binde ga ngey fundey alhakku ŋwa, I ma kungu nda ngey dabarey. 	 Huaijiakin a lampi uh gah a ne ding ua, amau thusawmte ngeiin a vah ding uh.


Samer izey mo, ngey ga ti: Ahi, Roga, Yehubba, da Aram. 	 Huan Semer tapate; Ahi, Rohga, Jehubba, Aram.


Ay maa jinde fo beena ra sanda hari zuru boobo kosongu cine no, sanda beene dunduyaŋ bambata kosongu cine. Jinda kaŋ ay maa go sanda moolo beeri wane, waati kaŋ mollo karkoy ga ngey mooley kar. 	 Huan aw tui tampi leh vanpi ging bang aging van akipanin ka zata a; huan ka aw jak tuh gosem tumten a gosem uh a tum ging uh ahi:


Bonkoono ye ka ne Alfa Abiyatar se: «Ma koy Anatot, ni farey do haray, zama ni hima da wiyaŋ, amma ay si ni wi alwaati woone ra. Zama ni na Rabbi, Koy Beero sundurko jare ay baaba Dawda jine, zama mo ni na taabi haŋ nangu kulu kaŋ ay baaba na taabi haŋ.» 	 Huan, siampu Abiathar kiangah kumpipan, Anathoth khuaah nang in leh lou ah pai mang in, si pah dia kilawm na hipeuh mah hi: himahleh ka pa David maa Toupa Pathian bawn na najawn sek jiakin leh ka pa haksatna thuakna tengtenga na nathuak sam sek jiakin tuin jaw ka honhihlum tadih kei ding, a chi a.


Yakuba margu nda Rahila. A ga ba Rahila ka bisa Laya. A ye ka may Laban se jiiri iyye. 	 Huan, Rakil leng a kithuahpih a, Lea sangin Rakil a it jaw a, Laban na kum sagih dang a sem ta.


Kakaw ye ka tun Yahudancey game ra koyne sanney din sabbay se. 	 Hiai thu jiakin Judate a kikhen ua, a kilang nawnta ua.


Ay, Bulos, go ga hantum Titos se, ay izo no da cimi cimbeero ra kaŋ g'iri boro hinka kulu margu. Gomni nda laakal kanay ma bara ni banda kaŋ yaŋ ga fun Baaba Irikoy d'iri Faabakwa Almasihu Yesu do. 	 Tita, vantang ginna a ka ta taktak kiangah: Pathian leh Kris Jesu I Hondampa kianga kipan hehpihna leh lemna om hen.


A na haw ji sambu mo, da wa gani da handayzo hamo kaŋ i hanse. A na ŋwaaro jisi i jine ka kay i jarga tuuri-nyaŋo cire. Ngey mo ŋwa. 	 Huan, nawitui date, nawituite, bawngnou sa bawlta a laa, ama uah a valuitaa; huan, singnuaiah a kianguah a ding nilouha, amau a neta uhi.


Boro kaŋ n'araŋ ta, a n'ay ta. Boro kaŋ n'ay ta mo, a na nga kaŋ n'ay donton ta. 	 Kuapeuh nou honkipahpihin kei honkipahpih ahi a, kuapeuh kei honkipahpih tuh a honsawlpa kipahpih ahi.


Sanni kaŋ hagu nga alwaati ra, A ga hima wura gudeyaŋ nzarfu cillayaŋ ra. 	 Ui amah luak lama kik nawn bangin, huaimah bangin a haina sunzom mihai ahi.


«Ni ma salaŋ Israyla izey se ka ne: Boro kaŋ ga saabuyaŋ sargay salle Rabbi se ma kande nga nooyaŋo Rabbi do, haya kaŋ i ga kaa saabuyaŋ sarga gaa. 	 TOUPA kiang a lemna thillat kithoihna lan peuhmah in, TOUPA a ding a a thillat a lemna thillat kithoihna a kipan a hong lat ding ahi.


I n'a zuku canse gaa da de-koy waani yaŋ. I n'a bine tunandi nda fanta hari yaŋ. 	 Gamdang pathiante khawngin mullitna a tok thoua, thil kihhuaiin a hehsak.


Amma hay kulu kaŋ i ga kande annura do, annura g'a bangandi. Hay kulu kaŋ bangay mo annura no. 	 Himahleh, thil bangkim a diklouhdan muhtheiha om tuh vak hihlat ahi nak hi; muhtheiha om peuhmah tuh vak ahi ngala.


A ga ciya mo koyne, ndunnya almayaaley kulu ra, i kulu kaŋ si kaaru ka koy Urusalima zama ngey ma sududuyaŋ te Koy Beero se, Rabbi Kundeykoyo nooya, i si beene hari te dumey din boŋ. 	 Huan hichi ahi dia, leia inko tengtenga, kuapeuh Jerusalema Kumpipa, sepaihte TOUPA, be dinga hoh tou lou peuhmah, a tunguah vuah a om kei ding hi.


Heman do haray: Heman izey: Bukkaya, Mattaniya, Uzziyel, Sebuwel, Yeremot, Hananiya, Hanani, Eliyata, Jiddalti, Romamti-Ezer, Yosbekasa, Malloti, Hotir, da Mahaziyot. 	 Heman lakah; Heman ta Bukia te, Matania te, Uziel te, Seboelte, Jerimot te, Hanania te, Hannia te, Eliath te, Gidalti te leh Romamitiezer te, Josbekas te, Malothi te, Hothir te, Mahzioth te ahi hi;


Kala waybora ne: «Ay ga ni ŋwaaray, naŋ bonkoono ma fongu Rabbi ni Irikoyo, zama daw banako ma si ye ka halaciyaŋ te koyne. I ma si ay izo halaci.» Bonkoono ne koyne: «Ay ze da Rabbi fundikoono, ni izo boŋ hamni folloŋ si kaŋ ganda.» 	 Huan, aman, Sisan suahmite tung a phulamite'n hihmang nawnlou ding in kumpipa'n TOUPA na Pathian thei gige hen aw, huchilou in zaw ka tapa a hih mangkha ding uh, a chi a. Huan, aman, TOUPA hinna lou in ka gen hi, na tapa a samzang khat leng lei ah kekei ding, a chi a.


Kala zanka nyaŋo ne: «Ay ze da Rabbi fundikoono, da ni fundo mo, ay si ni naŋ.» Iliyasu tun mo k'a gana. 	 Huan, naupang nun, Toupa hina leh na hina louin ka gen hi, ka honkhah dek hetkei hi, a chi a. Huan, a thou a, a juita a.


kala ni ma maa beene kaŋ ga ti ni nangora. Ma yaafa, ma bana boro kulu se nga goyo hina me, zama nin no g'a bina bay. (Zama nin, oho, ni hinne no ga Adam-izey biney bay). 	 Na omna van ah na ngaikhia inla, ngaidam inla, mi chih a omdan bang chiat un lohchingsakin, a lungtang uh lah nathei ngala: (nang mah kia lah mihing tate lungtang theipa nahi ngala: )


Beera kaŋ a n'a no, a se no borey da dumey da deeney kulu gaahamey jijiri, i humburu a jine. Boro kaŋ a ga ba nga ma wi, kal a m'a wi. Boro kaŋ a ga ba nga ma naŋ da fundi, kal a m'a naŋ da fundi. Boro kaŋ a ga ba nga m'a beerandi, kal a m'a beerandi. Boro kaŋ a ga ba nga m'a kaynandi mo, kal a m'a kaynandi. 	 Huan huai amah a piak letna jiakin mite tengteng, namte, paute a maah a ling ua a lau uh: a ut a that a, a ut a hing hawi; a ut a kai thoua, a ut a sawm niam hi.


Yesu binde, za kaŋ a bay kakaw kaŋ go i biney ra, na zanka kayna fo sambu k'a kayandi nga jarga. 	 Huchiin, Jesun a lungtang ua a ngaihtuah uh a theia, naupang neu khat a kaia, a sik ah a omsaka, a kiang uah,


«Araŋ batey, wala? Ay wang'ey, ay dond'ey! Araŋ marga gaakurantey, ay si maa i kaani. 	 Na ankuangluite uh ka huain ka musita, na kikhampi pisuakte uah leng ka kipak smam kei hi.


Doonkoy jine bora se. I m'a doon da subo kaŋ ga ne: «Yongo tuuri-nyaŋey ra koloŋa». Dawda baytu no kaŋ a te waato kaŋ Filistancey n'a di Gat kwaara ra. 	 P athian aw, honhehpih inla; mihingin honvalh khit a tum ngal ua: nitumin honsualin honnuaisiah hi.


Ni izey ga furo ni kaayey nango ra. Ngey mo no ni ga daŋ ka te mayraykoyyaŋ ndunnya kulu ra. 	 Na min tuh suan tengteng ah theih gige dingin ka bawl ding: huaijiakin michihin khantawn khantawnin kipahthu a honhilh ding uh.


Ma waasu ka kaa ay do, ma si gay bo. 	 Kintakin ka kiang ah hongpai teitei in; Dema in tulai khawvel a it ziakin a hon paisan a,


Arzaka kayna nda adilitaray a banda bisa duure boobo nda cimi-jaŋay a banda. 	 Diktatna toh tawmchik a hoihjaw diklouhna toh summuhna thupi sangin.


Hẽeni korno ga te Misira laabo kulu ra, kaŋ dumi mana bay ka te, a dumi si ye ka te mo koyne. 	 Aigupta gam tengtengah kahna thupi a om dinga, huchibang om ngei nailou, huchibang om ngei nawn lou ding.


Wa si araŋ gaaham jarey nooyandi mo zunubi se hal i ma ciya laala goy jinayyaŋ. Amma w'araŋ boŋ salle Irikoy se, sanda boroyaŋ kaŋ bu ka tun. Araŋ gaaham jarey mo, w'i salle Irikoy se zama i ma ciya adilitaray goy jinayyaŋ. 	 Na pumpi hiangte uh leng diklouhna vanzat dingin khelhna kiangah pe phal sam kei un; a hihhangin misi laka kipan hing nawn bangin Pathian kiangah kipia unla, na pumpi hiangte uh leng dikna vanzat dingin Pathian kiangah pe phal jaw un.


Ni seedey ciya ay se tubu kaŋ ga duumi, Zama ngey no ga ti ay bina kaani maayaŋo. 	 Na thutheihsakte khantawna gouluah din ka la a; ka lungtang hihnuampen ahi ngala:


Day wa si foolo, wala zalifonto, wala taamuyaŋ jare. Wa si boro kulu fo fonda boŋ mo. 	 Dangka ip khawng, kawljal khawng, khedap khawng tawi kei unla, lampi ah kuamah chibai buk kei un.


Afooyaŋ koyne tun ka kande tangari seeda a boŋ ka ne: 	 Huan, kuate hiam a ding ua, juauin a hek ua,


Me kaŋ ga waasu nda bine laalo, I g'i himandi nda car-cambu kaŋ i taalam da nzarfu ziibo. 	 Leibel limlangtuia luan bangin lungtang gilou muk a zolin a nal!


Hawfuno go ga bini, amma a si du hay kulu, Day kookarante fundo ga zaada. 	 Thadah khain a deiha, bangmah a neikei: himahleh thanuam kha thausakin a om ding.


Ay fundo ga laami nda nin cin haray. Oho, ay biya kaŋ go ay ra go ga ni ceeci da anniya. Zama waati kaŋ cine ni ciitey go ndunnya ra, Ndunnya gorokoy ga adilitaray dondon. 	 Jan chiangin ka hinnain nangmah a honngaia; ahi, jingkhangin ka sunga ka kha omin ka honzong ding hi: na vaihawmnate leia a hongom chiangin khovela omten diktatna lah a sin jel ngal ua.


Waato kaŋ reyzin izey ninyaŋ alwaato to, a na nga bannya fooyaŋ donton goy-teerey din gaa, i ma ta ka kande nga se kalo albarka gaa. 	 Huan, a gah loh a hun ding kuan in a gah la ding in lou kemte kiang ah a sikhate a sawl a.


Ay koyo mo n'ay daŋ zeyaŋ ka ne: ‹Ma si wande sambu ay izo se Kanaanancey wayborey ra, kaŋ yaŋ laabo ra ay go da goray, 	 Huan, ka puin, ka omna gama Kanante nungak laka ka tapa ji dinga na neihsak ding ahi kei:


Rabbi ne Musa se: «Wa tun za da hinay ka kay Firawna jine. A ga fatta ka koy haro me gaa. Ma ne a se: ‹Yaa no Rabbi ci: M'ay borey taŋ zama i ma may ay se. 	 Huchiin TOUPAN Mosi kiangah, Aron kiangah, Na chiang lik inla, gama leivui satin, Aigupta gam pumpia hik a honghihna ding un, chi in, a chi a.


Za i tilam, oho, za i duma, Oho, za i tikse mana te kaaji laabo ra, Kal a m'i funsu hal i ma lakaw. Alma haw mo m'i sambu sanda buunu cine. 	 Ahia, suan ahi kei ua; ahi, a tuh ahi kei uh; ahi, a kung un leiah zung a kai kei: huailouin aman amau a muta, a vuai ua, pingpeiin buhsi a lak mang bangin a la mang nak hi.


k'i donton i ma koy Rabbi do ka ne: «Nin no ga ti boro kaŋ ga kaa din, wala iri ma afo batu?» 	 Huchiin, Johanin a nungjuite nih a sama, Toupa kiangah a sawla, Hongpai dingpa na hi hia, mi dang hungaih lailai ding ka hi uhia? chiin.


Ay ya day, ay ciya dambara hari boro boobo se, Amma nin no ga ti ay koruyaŋ do gaabikoono. 	 Mitampi theihin thillamdang kahi a; himahleh nang ka kihumbitna kiptak na hi.


Woone yaŋ jarga mo, Gad kunda. Reyul ize Eliyasaf, nga no ga ti Gad izey jine bora. 	 Huan, Gad chite: Gad tate laka lupen ding Reuel tapa Eliasaph ahiding:


I ma ngey boŋ cabu kol-kol ni _bu bara__ se, I ma bufu zaara haw. I ga hẽ ni se da bine saray da bu baray korno. 	 Nang jiakin kimet giau in, ateng ding ua, saiip puan; khase luain kapin nang a honsun ding uh, nakpi takin.


Taali kulu si araŋ gaa a sabbay se d'araŋ na ihanno kaa a gaa k'a salle. Amma, araŋ ma si Israyla izey hari hanney ziibandi, zama araŋ ma si bu se.» 	 A hoih pen na vei uh leh a khelh moh na po kei ding ua, Israel suante thil siangthou na hih thanghuai kei ding ua, na si kei ding uhi, chi in, chi in.


Birno mo kambu-taaci-koy no, kaŋ ikulu ga saba, a salleyaŋo ga saba nd'a hayyaŋo. A na birno neesi nda goobo din mo, a to kilometar zambar hinka nda zangu hinka. A salleyaŋo, d'a hayyaŋo, d'a kuuyaŋo, ikulu afolloŋ no. 	 Huan huai khuain tuh ning li a neia, huan a dunglam tuh a vailam chiachiain a liana; huan a sialluangin khua tuh a teha, ching sing khat leh ching sang nih ahi a, dunglam leh vailam leh a Sanlam tuh a kikim hi.


Borey wo mo ga ti Dison izey: Hemdan, da Esban, da Itran, da Keran. 	 Hiaite Disan tate ahi uh; Uz leh Aran.


Waato kaŋ Dawda na sargayey kaŋ i ga ton da saabuyaŋ sargayey mo salle ka ban, kal a na albarka gaara jama se Rabbi maa ra. 	 Huan Davidin halmang thillat leh lemna thillatte a lat khitin TOUPA minin mite a vualjawl hi.


Amma ma fay da kakaw yaamey da saamotaray waney, za kaŋ ni ga bay kaŋ i ga kande yanje. 	 Himahleh kidounate a suaksaknak chih thei in, kiselna haihuai leh pillou ah pang nuam ken.


I tun Hor tondo do ka koy zumbu Zalmon. 	 Huan, Hor tang a kipan a pawt ua, Zalmon ah giahbuk a sat uh.


I n'araŋ dondonandi araŋ ma doŋ goray zeena kaa araŋ biney ra, sanda boro* zeena nooya. Boro zeena din goono ga halaci nga ibaay laaley kaŋ ga fafagu do. 	 Na pianken lui uh, na nidanglai hindan uh segawpsa suahkhia unla,


Ay goono ga hẽ zama Nimrim harey koogu, Subey suugu, itayo gaze, Hay fo tayo kulu si no mo. 	 Nimrim tuite lah hihsiatin a om sin ngal ua: loupa lah a vuai khina, loupa selnoute a vuaia, thil hing himhim lah a omta ngal kei hi.


Yahudance fo mo go no Susan faada ra kaŋ maa Mordekay, Yayir izo, Simay ize, Cis ize, Benyamin boro no. 	 Susan inpi ah Juda mi khuhiam khat, a min Mordekai, Jair tapa, Simei tapa, Benjamin mi a oma;


Danga mate kaŋ danji-bi go danj'izey se, Tuuri mo go danji se, Yaadin no boro kaŋ ga kakaw ga hima yanje tunandiyaŋ se. 	 Suangkuangtheite meisum sa a ding bangin leh sing mei a ding bangin: huchibang kinak hat mi kilanna uangsak ahi.


Aser izey neeya, i almayaaley boŋ: Imna, Imna izey jama baaba; da Isbi, Isbi izey jama baaba; da Beriya, Beriya izey jama baaba. 	 A innkuan uh kizomdan bang zel a Aser suante: Imna suante Imnate: Isvi suante Isvite.


Yehoyda na wande hinka hiiji ka kande a se. A hay mo izeyaŋ, alboro nda wayboro. 	 Huan, Jehoiadain ji nih a nei a nei saka, tanu leh tapate a nei hi.


I goono ga sanni yaamo dooru, I goono ga boŋbeeray sanniyaŋ te. Laala goy teekoy kulu goono ga fooma. 	 Amau tuh a mawk pau ua, kisathei takin thu a gen ua: thilhihkhialte tengteng tuh a kiphat tawm uhi.


Yesu mo na nga boŋ sambu, a di jama boobo goono ga kaa nga do. A ne Filibos se: «Man no iri ga du ka day buuru boro woone yaŋ se i ma ŋwa?» 	 Huan, Jesu a daka, mipi tampiin a kiang lam honjuanin a mu a, Philip kiangah, Hiaite nekding tanghou koia kipanin ahia i lei ding? a chi a.


Siman ne a se: «Rabbi, ay soola ay ma koy ni banda hala kasu ra; oho mo, hala buuyaŋ.» 	 Huan, aman, a kiangah, Toupa, na kiangah suangkulh ah leh sihna ah leng pai sam ngap ka hi, a chi a.


Kala Mikaya ne koyne: «Ma maa Rabbi sanni: Ay di Rabbi go ga goro nga karga boŋ, beena ra kundey kulu mo go a do ga kay, a kambe ŋwaari nd'a kambe wow gaa. 	 Huan, aman, huaiziakin TOUPA thu ngai khe dih, Toupa a lal tutphah a tu ka mu a, van a mipi tengteng, a taklam leh veilam a ding te toh.


Ni goono ga ni borey neera faala, Ni mana du riiba fo mo i hayo gaa. 	 Nang ka kim ua mite gensiatin non omsaka, ka kiangnai ua mite muhsit leh nuihsan in non omsak.


Waati kaŋ i ga kande maano kaŋ i ga ton ka salle, i ma kande tanja mo kaŋ i ga sambu beene, nga nda ganda kaŋ i ga feeni, zama i m'a feeni k'a salle Rabbi jine. I ga ciya nin da ni izey waney. Hin sanni kaŋ ga duumi no, danga mate kaŋ Rabbi ci.» 	 Liang vei leh awm vei pen TOUPA ma a vei thillat dia vei ding in mei a thillat thau toh hon tawi ding uh ahi: huaibel nang leh na tapate toh, khantawn a nou a tuam ding ahi ding, TOUPA thupiak bang in, a chi hi.


Wa si naŋ haŋ kaŋ ga boori araŋ se ma ciya laala ciinay hari. 	 Huchiin, nou adia hoihna gilou lama genin om kei hen.


Araŋ binde ga fulanzamay zaaro haggoy, zama hari kaŋ ga hanan no araŋ se. Boro kulu kaŋ g'a ziibandi mo, haciika i g'a koy wi, zama boro kulu kaŋ goy a ra, i ga fundo din kaa nga borey game ra. 	 Huaijiakin khawlni na tang ding ua; nou adia siangthou a hih jiakin: kuapeuh huai hihbuah sihsak mahmah ding ahi: kuapeuh huai nia na sem, huai mi a mite laka kipana sat khiak ding ahi.


I n'a fiji nga saara ra Uzza kalo ra. A izo Yosiya mo te bonkooni a nango ra. 	 Huan, Uzza huana amah hanah a vui ua: huan, a tapa Josia a sikin alal pan hi.


Israyla* izey kaŋ yaŋ koy Yakuba banda Misira maayey neeya, boro kulu nda nga almayaaley: 	 Huan, hiaite Aigupta gama honglut, Israel suante min ahi: mi chih leh a inkote Jakob toh hong tonte.


Sohõ mo a jabuyaŋ goyey kulu, I go g'i bagu-bagu nda deesi nda ndarka. 	 Tunah a thil- khuak kilawm tengteng uh heita leh sekin a hihse chiat uhi.


I na korfo hirrimi tugu a se ganda, Guusu hirrimi mo go fondo boŋ. 	 Leiah amaha dingin a ba selin a oma, lampi ah amah adin thang.


Firawna bare ka koy nga kwaara. A mana woodin saal nga bina ra. 	 Huan Pharo a kiheia a inah a paitaa, huan thil nangawn leng a lungtang ah a koih samsam kei hi.


Haro tonton gumo, a baa mo ndunnya boŋ. Hiyo goono ga doy haro boŋ. 	 Huan, tui a hong om juajua a, leitung tunglamah a khanin a hong khangta hi, long tui tungah a kilam jel hi.


Sanno kaŋ annabi Irimiya na Seraya Neriya izo Maaseya ize lordi nd'a neeya, waato kaŋ a koy Babila Yahuda bonkoono Zedeciya banda a koytaray jiiri taacanta ra. (Seraya wo binde, naaruyaŋ muraadu feeriko no.) 	 Juda kumpipa Zedekia lal kim linaa Babulon a hoh laia a kianga honsam, Serai Neria tapa, Maaseia tapa kianga Jawlnei Jeremia thupiak.


Ay ga gomni nda ŋwaarayyaŋ Biya zumandi Dawda kunda boŋ da Urusalima gorokoy mo boŋ. I ga ay kaŋ i gooru din guna, i ma bu baray te a se mo, sanda mate kaŋ cine boro ga bu baray te nga ize follonka se. A ga dooru i gaa mo, sanda mate kaŋ cine boro bine ga sara ize hay-jine buuyaŋ se. 	 Huan David inkote tung, leh jerusalema tengte tungah hehpihna leh thungetna kha ka sung bo ding; a sutpa uh lam a en ding uhi: amah a sun ding ua, min a tapa neihsun a sun bangin, huan amah a kah ding uh, min a tamasa khasetaka a kah bangin.


Zama ay, Rabbi, ay takuba haŋ beena ra kal a kungu. A go mo, a ga kaŋ Edom boŋ, Ay jama kaŋ ay laali din boŋ. 	 Ka namsauin vanah taitakin a dawnta ngala, ngaiin, huai tuh vaihawm dingin Edomte tungah leh ka hamsiat mite tungah a ke ding.


Kal ay ne: «Ay, ya Rabbi, Koy Beero! Guna, annabey go ga ne i se: ‹Araŋ si di takuba, araŋ si haray mo, amma ay g'araŋ no laakal kanay tabbatante nango wo ra.› » 	 Huan, ken, Eh, Toupa Pathian, ngaidih, a kiang uah jawlneiten, Namsau na tuak kei ding ua, kial leng na thuak sak kei ding uh, hiai muhah muan mahmahna ka honpe zo ding hi, lah a chi sek ngal ua, ka chi a.


Zama nga ma boro candi a ma fay da nga miila, A ma boro ganji boŋbeeray mo. 	 Huchia a thiltup akipana mihing a lakkika, mihing a kipana kisaktheihna a satkhiak theihna dingin;


Ay binde n'ay moy feeri ka guna, kala feeji gaaru fo go no kaŋ gonda hilli hinka. A go ga kay isa jine, hilli hinka din mo ikuukuyaŋ no, amma afa bisa afa. Wo kaŋ bisa afa kuuyaŋ din mo, nga no kokor ka fun. 	 Huchiin ka dak leh ka mua, huan ngaiin, huai lui ma takah belamtal khat ki nih nei a dinga: huan ki nihte a sang ua; himahleh khat sangin a dang pen a sang jawa, a sangjaw a hongtou nanung pen hi.


A na nga boŋ sambu ka guna. A di arzakantey kaŋ goono ga ngey nooyaŋey daŋ nooru jisiro ra. 	 Huan, A dak khia a, mi hauten sumkholnaa sum a khiak lai uh a mu a.


Ibrahim izey neeya: Isaka da Isumeyla. 	 Abraham tapate; Isaak, Ismael.


Ni gawaley ga hima garenad dumbari ni bangumo ra. 	 Na mitlaivomte pomgranet them bang ahi na maituamna liah ah.


Ya Rabbi, m'ay haggoy, k'ay kaa laalakoyey kambe. M'ay hallasi k'ay wa da toonyantey, Ngey kaŋ yaŋ na anniya haw ngey m'ay cey kaa ay cire. 	 Mi kisatheiten ka awkna dingin thang a guk kam ua, khauhualte toh; lam sikah len a phah ua; ka awkna dingin thangte a kam uhi. Selah.


Merari gaa no Mali nda Musi dumo fun, woodin yaŋ ga ti Merari dumey. 	 Merari bel Malite leh Musite suangpa ahi. Hiaite Merari suante ahi uh.


Benyamin mo, Jibeya ra zaari hinkanta hane, i na Israyla wongu. I ye ka boro zambar way cindi ahakku leemun koyne Israyla izey ra, woodin yaŋ kulu mo takubakoyyaŋ no. 	 Huan, Benjamin-pawl leng huaia ni nih niin sual dingin Gibea khua akipan a pawt sam ua, Israel suante laka mi sing khat leh sanggiat a honthat nawn ek mai ua, huaite tengteng bel namsau tawi mi ahi uh.


A go, ay na dumi cindey kaŋ yaŋ cindi fay-fay araŋ se. I ma ciya araŋ kundey se tubu, za Urdun isa gaa da dumey kulu kaŋ yaŋ ay tuusu, kal a ma koy hala Teeku Beero gaa, kaŋ go wayna kaŋay haray. 	 Ngai un, hiai nam a omlaite hiai nam ka hihman khitsa tengteng gamte toh, Jordan akipana ni tumna lam tuipi lian phain chite gouluah dingin ka honsehsak.


Kala ni ma hirriyaŋ daŋ jama se ka tondo windi. Ma ne i se: ‹Araŋ ma laakal d'araŋ boŋ, araŋ ma si kaaru tondo boŋ, araŋ ma s'a jabo ham mo. Baafuna kaŋ na tondo ham kulu, sikka si i g'a wi. 	 Huan mite kimvel ah dai na kai dia, tang a hoh tou lou dingin pilvang un, ahihkeileh tang kim khoihlou dingin pilvang un: kuapeuhmah tang khoih sihsaka om ngeingei ding uh ahi:


Yusufu izey game ra: Ifraymu kunda se: Amihud ize Elisama. Manasse kunda se: Pedazur ize Gamaliyel. 	 Joseph tate, Ephraim nama Ammihud tapa Elisama: Manasseh nama Pedahzur tapa Gamaliel.


Zama nda boro follonka taalo do no, boro follonka din hinne sabbay se buuyaŋ na koytaray ŋwa, sanku fa borey kaŋ yaŋ goono ga du gomni booba da _Irikoy jine__ adilitaray nooyaŋo ga koytaray ŋwa fundi ra nga hinne do kaŋ ti Yesu Almasihu. 	 Mi khat tatlekna jiaka sihnain huai mi khat mah pansana vai a hawm leh, hehpihna kiningching mahmah leh diktatna thawnpiak tangten mi khat Jesu Kris pansanin hinna a vai a hawm zosem ding uhi.


I na ngey dugu tonyaŋ cambey sambu, ka danji daŋ i ra. I na dugu daŋ i ra. I kay kubayyaŋ hukumo meyo ra, ngey nda Musa nda Haruna. 	 Huchi in mi chih in a meilakna uh a tawi ua, mei a koih ua, gimlim a buak ua, Mosi leh Aronte toh kihoupihna puan inn kongkhak ah a va ding uh.


Yesu nya d'a nya izey kaa a do, amma i mana du ka maan a do borey marga sabbay se. 	 Huan, a nu leh a unauten Jesu lam a honnaih ua, himahleh mipi jiakin a kiang a hongtung theikei ua.


Laabo hirro meyo neeya: Azawa kambe haray, za Teeku Beero gaa n'a ga tun, Hetlon fonda gaa ka koy Zadada furanta, 	 Hiai a gam pumpi gi ding ahi: Mallamah Tuipi Lian akipanin Hethlon paisuak in Hamath lutna guamah Zedad a tunga;


Amma a ne ay se: ‹Guna, ni ga te gunde ka ize aru hay. Sohõ binde, ni ma si duvan wala haŋyaŋ hari kaŋ ga bugandi haŋ. Ma si hay kulu ŋwa kaŋ si hanan mo, zama arwaso ga ciya Naziri Irikoy se za gunde ra ka koy hal a buuyaŋo hane.› » 	 Himahleh ka kiangah, Ngaiin, na gai dinga, tapa na suang dinga; huchiin uain leh ju himhim dawn kenla, nek sianglou thil himhim leng ne het ken: naupang sula a omlai akipanin a sih dongin Pathian dia Nazareth mi lah ahi sin ngala, a chi a, chiin a gena.


Kulu nda yaadin, Rabbi ni Irikoyo mana hanga jeeri Balaam se, amma a n'a laaliyaŋo bare k'a ye ka te albarka ni se, zama Rabbi ni Irikoyo ga ba nin. 	 Himahleh TOUPA na Pathianun Balaam thu a pom nuam keia, TOUPA na Pathian un nou a honit jiakin TOUPA na Pathian un huai hamsia nou adingin vualjawlna a suaksak jaw a.


Amma da karji nda yo-karjiyaŋ ga zay a boŋ, i ga wang'a. A maan laaliyaŋ. Kokor banda mo i g'a ton. 	 A hihhangin lou lingnei leh khaulingnei khawng a suahnak inbel, a phatuam keia; hamsiat loh phialin a oma; a tawpna tuh hal himai ding ahi.


Wa Koy Beero sifa, Nga kaŋ goono g'iri tiŋayey sambu zaari kulu, Irikoy nooya, kaŋ nga no ga ti iri faaba. (Wa dangay) 	 Pathian tuh eia dingin kihumbitna Pathian ahi; sihna akipan hotkhiaknate Toupa Jehovaha ahi.


Ma si yalla-yalla nda cin, Naŋ kaŋ i ga borey daŋ i ma daray ngey nangora ra. 	 Mite tengteng a mun ua sat khiaka a om lai un, jan deih ken.


Araŋ ma farhã Rabbi ra waati kulu! Ay ga ye k'a ci koyne: araŋ ma farhã! 	 Toupa ah kipak gige un: ka chi nawn ding hi kipak un.


A hantum bonkoono Zerses maa ra, k'a kawaatimandi mo da bonkoono korba. A na tirey daŋ diyayaŋ kambe ra k'i donton bariyaŋ boŋ, bari-kariyaŋ kaŋ gonda bariyaŋ kaŋ i hay bonkoono kalo ra. 	 Huan kumpipa Ahasura minin a gelha, kumpipa zungbuh in a sawna, kumpipa nasepnaa kizang sek sakol man-gang, hoih taka vulhtea tuangin sakol tungah dakin laikhakte a khakta hi.


Yaa no Rabbi, Koy Beero ci: Za kaŋ i goono ga ne ni se: «Ni ya boro ŋwaari no, ni na ni laabo mursandi nda izeyaŋ,» 	 Hichiin TOUPA PATHIANIN a chi ahi: Nang mihingte ne mang, na mite tan sek na hi a honchih sek jiak un,


Ay nya-izey, da boro fo ne nga gonda cimbeeri amma a sinda a goyey, ifo no a ga hanse bora se? Cimbeero wo ga hin k'a faaba no? 	 Ka unauate aw, min ginna ka nei chimahleh, thil hih aneihkei leh, bang a phatuam dia? Huchibang ginna in amah a hondam thei ding hia?


Zina-teeri mo goono ga wiciri kambu batu, A ga nga moyduma daabu ka ne: ‹Mo kulu si no kaŋ ga di ay.› 	 Angkawm mi mitin leng khomui a ngaka, kuamahin honmu kei ding, chiin: huan a mai a bawl lamdang hi.


Jirbey kaŋ ga kaa ra Yakuba ma tilam. Israyla ga boosu ka te zaymi taji ka ndunnya kulu toonandi da tuur'izeyaŋ. 	 Hun hontung dingah Jakobten zung a kha ding ua; Israelten zung a kha ding ua; Israelte a mum un a pak ding uh: huchiin leitung gahin adimsak ding uhi.


Kala Rabbi ma nga jinda sambu nga wongu marga jine. Daahir a zumbuyaŋo gata ga beeri gumo, Zama boro kaŋ g'a sanno toonandi ya gaabikooni no. Zama Rabbi zaaro ya ibeeri no, kaŋ ga humburandi mo. May no ga hin a k'a suuru? 	 Huan, TOUPAN a sepaih honte maah a aw a suah a; a giah bukte lah a thupi ngala; a thu tangtungsakpa lah a hat ngala, TOUPA ni a thupiin a mulkim huai mahmah ngala, kuan a thuak thei dia?


Sanda mate kaŋ cine me-kwaaray ga zuka nga ma du hari zurey, Ya Irikoy, yaadin cine no ay fundo goono ga zuka ni se. 	 Ka hinna Pathian duh in, Pathian hing duhin, a dangtak ahi; chikchiang in ahia Pathian ma ka tun dinga, A mai ka muh ding.


Kala Musa salaŋ Rabbi se ka ne: 	 Huan, Mosi in TOUPA a houpih a,


Amma waato kaŋ a laakalo ye a gaa, a ne: ‹Ay baaba goy-izey kulu gonda ŋwaari kaŋ ga wasa hal a ma cindi i se, ay mo, ay go ne ga bu da haray! 	 Huan, amah leh amah hongkiphawk khiak takin, Ka pa kianga kilohte an nek zoh louha nei a tamtam utoh, kei lah hiai ah gilkiala si ding hi mai vengin;


A ma laakal gundu cabe ni se, Zama laakal hanno wo, dumi-dumi no. Ma bay fa, kaŋ Irikoy ga dinya ni goy laalo jara gaa. 	 Huchin pilna thugukte nang a honensak dinga, a theihna ah thuah tampi ahi chih: huaijiakin na thulimlouhna gun sanga tawmjaw na lakah Pathianin nang a honphut chih theiin.


(Rabbi Irikoy, araŋ kaayey wano m'araŋ tonton mo koyne hal araŋ ma labu-care sorro zambar danga mate kaŋ araŋ go sohõ. A m'araŋ albarkandi mo, mate kaŋ cine a na alkawli sambu nd'a araŋ se.) 	 TOUPA, na pi-le-pute un Pathian in tu sanga amun sang in hon pung sak henla, a hon chiam bang in hon vualzawl hen.


Sanda bari guyaŋ kaŋ ga kungu, I afo kulu goono ga bubuci ka nga gorokasin wande ceeci. 	 Jingsang lama sakol vak vah bang mai ahi ua, mi chih amah invengpa ji enlahin a ham uh.


Kaseetiyaŋ kaŋ go taray bisa baakasinay tugante. 	 A langtanga salhna itna selguk sangin a hoihjaw.


Ni ga to da buguyaŋ da bine saray, Zici dumbay da halaciyaŋ haŋ-gaasiya no, Ni beero Samariya haŋ-gaasiya no. 	 Khamna leh lungkhamnain na dim dinga, lamdang sakna leh siatna nou, na sanggamnu Samari nou toh na dawn gai keuhkeuh dinga;


Zama maani kaŋ i ga kaa almaney gaa kaŋ yaŋ i salle danji ra Rabbi se, boro kulu kaŋ n'a ŋwa, i ga bora din waasu ka kaa nga jama ra. 	 Kuapeuh, TOUPA a dia min mei a thillat a lat uh sathau ne zaw, huai mi a netu a chipihte lak a kipan a tuamkoih ding ahi hi.


Esta hin sanno mo na Purim bato din tabbatandi hal i n'a hantum tira ra. 	 Huchiin Esther thupiakin hiai Purim thute a hihkipa; laibu ah a kigelhta hi.


Irikoy ganako ban laabo ra, Adilante* si no borey game ra. I goono ga lamba zama ngey ma kuri mun, I afo kulu ga nga nya-izo hirri da taaru. 	 Pathian limsakmi lei a kipan a mang ua, mihing lakah mi diktak mahmah a om kei uh: sisan suah dingin a tang vek ua; mi chihin amau unau lenin a gem uhi.


Yesu mo kaaru tondi kuuko boŋ. A goono ga goro noodin, nga nda nga talibey. 	 Huan, Jesu tangah a hohtoua, huai ah a nungjuite kiangah a tu a.


Waato kaŋ Amon izey di kaŋ ngey na ngey boŋ ciya fanta hariyaŋ Dawda se, kala Hanun da Amon izey na nzarfu ton waytaaci cindi gu cine samba Mesopotamiya, da Aram-Maaka, da Zoba do, 	 Huchiin Amon suanten David jakdahlam a na hihta uh chih anakitheih un, Hanun leh Amon suanten Mesopotamia gama mite, Aram-maakaa mite, Zobaa mite, kangtalai leh sakol tungtuag mite goihna dingin dangkasik talent sang khat a khak uh.


I ga tuubi nda zunubi yaafayaŋ waazo te a maa ra mo ndunnya dumey kulu se. I g'a sintin za Urusalima. 	 Amah minin lungsim kikhekna thu leh khelh ngaihdamna thu Jerusalem khua apatin, nam chih kiangah hilh ahi ding, chiin.


Nin no ga ti Rabbi Irikoy kaŋ na Abram suuban. Ni kand'a ka fun Ur, Kaldancey laabo ra, k'a no nga maa Ibrahim. 	 Abram tela, Kaldaite Ur akipana amah pi khiaa, a kianga Abraham min pepa, TOUPA Pathian na hi a;


I n'i kabu i dumey kulu ra, i kaayey almayaaley boŋ. I to boro zambar hinka nda zangu iddu nda waranza. 	 Huai a khangkhanga, a inkuankuan ua a simte uh sang nih leh za guk leh sawmthum ahi uh.


Da malaykey ga koy, kanjey mo ga koy i banda care banda. Da malaykey ga ngey fatey sambu zama ngey ma tun ganda, kanjey mo si bare, i go i tanjay care banda. 	 Huan, cherubte a pai uleh kangtalai khete a kiang uah a pai teia, huan, cherubten leia kipan pai tou dinga a khate uh a jak uleh kangtalai kheten a lehngatsan ngei kei uh.


Ma Lawitey mo sambu ay se (zama ay ya Rabbi no) k'i daŋ Israyla ize hay-jiney kulu gurbey ra. Lawitey almaney mo ga furo Israyla ize alman hay-jiney gurbi ra.» 	 Huan, Levite bel (TOUPA ka hi) Israel suante laka tachil teng sikin non laksak ding ahi; huan, Levite gante Israel suante gan teng piang masapen sikin, a chi a,


Yusufu koyo binde n'a di ka daŋ kasu, nango kaŋ i ga bonkoono kas'izey haw. A go noodin kaso ra. 	 Huchiin, Joseph puin amah a pia, suangkulh ah, lal suangkulh tang hena a omna uah a khumta a: huchiin huaiah suangkulh ah a omta hi.


Amram izey mo neeya: Haruna, Musa, da Maryama. Haruna izey mo neeya: Nadab, Abihu, Eliyezar, da Itamar. 	 Huan Amram tate; Aron, Mosi, Miriam. Huan Aron tapate; Nadab leh Abihu, Eleazar leh Ithamar.


Jirbi ahakkanta hane mo, i ma izo dumbu ka jofolo kuuro kaa a gaa. 	 Huan, a ni giat ni in a zek mong vun sum ding ahi.


Woodin se no Dagon alfagey da borey kaŋ yaŋ ga kaa Dagon diina fuwo do kulu si fuwo me kutijo taamu hala ka kaa sohõ Asdod ra. 	 Huaijiakin Dagon siampu hiam, Dagon biakina hongpai sekte himhimin leng Asdod khuaa Dagon kongpi bul tu tanin a sik ngam kei uhi.


A kobtey gunayaŋ ga boori, a izey mo iboobo no, a ra mo gonda ŋwaari kaŋ ga wasa boro kulu se. Ganji hamey gonda ngey bi a cire, beene curey mo go ga goro a kambey boŋ. A gaa no fundikooni kulu ga du ŋwaari. 	 A nahte a hoih un, a gah pha mahmaha; huaiah tengteng adingin an a om hi: gama sate a nuai lim ah a om ua, vana vasate ahiangahte a teng ua, sa tengteng huaia kipanin a kivak uhi.


M'ay kaa laala goy-teekoy kambe ra, M'ay faaba boro-wiyey kambe ra. 	 Toupa aw, ka tatlekna jiak hilouin, ka khelh jiak leng hilouin, ngaiin, ka hinna a tang gige ngala, mi hatte honsual dingin a kikhawm uhi.


Rabbi sanno kaa ay do koyne ka ne: 	 TOUPA thu ka kiangah a hongtung nawna,


Waato kaŋ a na Yesu fonnay za nangu mooro, a zuru ka kaa ka sombu a se. 	 Huan, gamla taka kipana Jesu a muh takin a tai a, chibai a vabuk a


A ga ciya tuuri kaŋ boro ga ton. A ga kaa a gaa mo ka danji funsu ka caan. Oho, a g'a diyandi ka buuru ton d'a. Oho, a g'a te de-koy ka sududu a se. A g'a ciya jabuyaŋ tooru ka ye ganda a jine. 	 Huainungin mi adinga meia khul ding a hita ding; huaia kipanin a laa, a kihihlum jel; ahi, a kuangsaka, tanghou a hai jel hi: ahi, pathian a bawla, a be jel hi; huai sing pen milim bawl tawm dingin a bawla, huai khupbohin chibai a buk hi.


Amma hincino kaŋ kurna di, wo kaŋ ga konda zunubey, i m'a kayandi nda fundi Rabbi jine ka sasabandiyaŋ te a boŋ. I m'a samba ganji fimbo ra, a ma konda zunubey. 	 Azazel a tuam dia pukpuk kel bel kilepna bawlna ding a Azazel a ding a khah ding in TOUPA ma ah a hing in a koih ding hi.


Dawda binde ne Sawulu se: «Boro kulu bine ma si pati boro wo sabbay se. Ay, ni bannya ga koy ka yanje nda Filistanco wo.» 	 Huan, Davidin Saula kiangah, amah jiakin kuamah lungsim lunglel kei heh; na sikha huai Philistia mi ka vasual ding, a chi a.


I ne a se: «Ni ga ti may?» Yesu ne i se: «Bora kaŋ ay ci araŋ se za sintina no. 	 Huan, amau a kiangah, Kua na hi maia ahia? a chi ua. Jesun a kianguah, A tunga kipanin na kiang uah ka genta.


Sanda danji kaŋ goono ga saaji ŋwa, Sanda danji beele kaŋ goono ga tondi kuukuyaŋ diyandi. 	 Amau tuh na huihpiin delh inla, na huih thupi takin hihlau in.


Woodin banda Dawda salaŋ Lawitey jine borey se ka ne i ma ngey dumi baytukoy daŋ i ma doon, i ma farhã kosongu te mo da dooni teeyaŋ jinayyaŋ, sanda moolo beeriyaŋ da moolo kaynayaŋ da guuru kaŋ i ga kar care gaa. 	 Huan Davidin Levi mi pipente kiangah a unaute uh lasamite tum gingtheihte toh, pekging guisawmneite leh kaihgingte leh dakkhutbette, ngaihtaka ging leh nuamsaa aw suah ding sep dingin a hilh hi.


Zama a sandi i se i ma lordo gana kaŋ ne: «Baa da alman no ka lamba tondo gaa, i m'a catu ka wi da tondiyaŋ.» 	 sa nangawn in huai tang a khawih aleh suang a denlup in a awm ding ahi, chih, thupiakpen a thuak thei ta ngalkei ua;


Buurey wo, idungo no iri n'i sambu ka te hindoonay ka fondo wo gana, hano kaŋ hane iri dira fu ka kaa araŋ kubayyaŋ. A go mo, sohõ kal i koogu ka bunkus. 	 Hiai ka nekding ua ka tanghoute uh na kianga hong dinga kong pawt ni ua ka in ua kipana a saa kon puak uh hia: himahleh tuinjaw en him dih ua, a go gemgommaia, a ap khetkhut hi:


Yeriko izey, zangu hinza nda waytaaci cindi gu. 	 Jeriko tate, za thum sawmli leh nga.


Zama ay meyo ga cimi ci, Laala mo fanta hari no ay deena se. 	 Ka kamin thuthak gen ding ahi ngala; huan gitlouhna ka muk adingin kihhuai ahi.


Sajeera ga goro hirriyaŋo ra. Ay g'a guna mo hal ay ma fongu alkawlo kaŋ ga duumi kaŋ go Irikoy da baafuna basikoy kulu game ra ndunnya boŋ.» 	 Huan, sakhituihup meiah a jam jel ding; huchiin, Pathian leh leitunga sa om tengteng laka thil hing chiteng kala khantawn thukhun om ka theihgige theihna dingin ka en jel ding, a chi a.


Zama masiibey kaŋ ga baa da lasaabuyaŋ n'ay windi, Ay taaley mo n'ay to hala ay si hin k'ay boŋ sambu ka beena guna. I baa da ay boŋ hamno, ay bina-gaabo mo gaze. 	 Toupa aw, hehpihtak in honhumbit inla; Toupa aw, honpanpih ding in kin in.


Amma goboro kulu kaŋ gonda izeyaŋ wala haamayaŋ, ma naŋ i ma dondon ka cabe ngey fu almayaaley se jina kaŋ i ga Irikoy gana. I ma bana ngey hayrey se, zama woodin ga kaan Irikoy se. 	 Himahleh, meithai kuapeuhin tate hiam, tute hiam aneih uleh, huaiten tuh amau insung lamah Pathian limsakna mohpuakna thei masa uhela, amau nu-le-pa te uh kem uhen; huai tuh Pathian kipah lamtak ahi ngala.


Waati kaŋ Firawna bariyey d'a torkey d'a bari-karey furo teeko ra care banda, Rabbi na teeko haro daabu i boŋ, amma Israyla izey na laabu kogo taamu teeko bindo ra.» 	 Pharo sakol kangtalaite leh a sakoltungtuangmite toh tuipi ah a pi lut a, huchiin TOUPAN a tunguah tuipi tuite a honnil khawm nawna; himahleh Israel suante lah tuipi lakah lei hul tungah a pai ngal ua.


Iri boro kulu gonda nooyaŋ waani-waani, sanda mate kaŋ cine Irikoy na gomni no iri se. To. Boro kaŋ du annabitaray m'a te da cimbeero* kaŋ cine a du. 	 Hehpihna a honpiak dan bang jelin thilthawnpiak tuamtuam i nei chiat uh: thugen ding a hih leh i ginna toh kihunin i gen ding u;


Ndunnya ra a wadde si no, Takahari kaŋ si humburkumay bay no. 	 A lungtang suang bangin a kip a; ahi, buhgawina suang nuainungjaw bang ahi.


Kwaara din mo wayboro fo kaŋ kurnye bu go no kaŋ ga kaa a do alwaati kulu ka ne: ‹Ma faas'ay se.› 	 huan, huai khuaah meithai khat a oma; aman, Ka lang tungah phu honlaksak in, chiin, a kiangah a hoh zihzeh a.


W'araŋ arzaka fay-fay ka hanantey gaakasinay, wa yaw gaay mo. 	 Misiangthoute taksapna ah taksap awnghu unla; mikhualte kipahpihin om nilouh un.


I tun za susubay da hinay, wayna mo go ga kaari haro boŋ. Mowabancey mo di haro kaŋ go ngey jine ga ciray, caw! sanda kuri. 	 Huchiin, jing khangin a thou ua, niin tui a sun suka, huan, Moabte ajawn ua tui sisan bang mai a san gegut a mu hi.


A si ba boro kulu ma boro fo seeda nga se, zama nga bumbo ga bay haŋ kaŋ go boro kulu bine ra. 	 mihing thu kuamah hilh chet a kiphamoh louh jiakin; Amah mahin mihing sunga om peuhmah tuh a thei ngala.


Zama a tooyaŋo ra no iri kulu du. Gomni mo goono ga gomni gana. 	 Huan, eiten a tangchinna akipan i tangchiat, hehpihna tunga hehpih nawnsawnna.


Waato din gaa Yakuba na sargay* salle tondo boŋ. A na nga nya-izey ce i ma kaa ka ŋwa. I ŋwa, i kani mo cino din tondo boŋ. 	 Huan, Jakobin tang ah kithoihna a lana a unaute tanghou ne dingin a sama; huchiin tanghou a ne ua, tang ah a giak chiat uhi.Huan, jingsang in beltakin Laban a thoua, a tute leh a tanute a tawpa, a vualjawla: huan, Laban a paia, amah omna lamah a pai


Doŋ day ay ma bara nda naarukoy zumbuyaŋ nangu saajo ra. Zama ya fay d'ay borey k'i naŋ. Zama i kulu zina-teeriyaŋ no, amaana ŋwaari jama no. 	 Gamdai ah khualbuk nei thei leng aw! ka mite paisanin, om mangsan leng aw; angkawmhat mi ahi vek ngal ua, khemhat omkhawm lel ahi uh.


Hala ni ma dinya Rabbi ni Takakwa, Nga kaŋ na beeney salle ka ndunnya tiksey mo sinji. Zaari me-a-me ni goono ga humburu kankamandikwa futa duumi, Waati kaŋ a ga soola nga ma halaciyaŋ te. Man gaa binde no kankamandikwa futa go? 	 Toupa nang hon Bawlpa, van kaipalha lei kingaknate phumpa, mangngilha, nuaisiahmi hihse dinga a ngim lai hehna jiak lela nituma lau? Nuaisiahmi hehna koia om a hitaa?


Iri mo ne a se kaŋ iri wo naanaykoyyaŋ no, manti ma-cararayaŋ no. 	 Huan, kou bel, a kiangah, mi diktak ka hi uh; galguk ka hi zenzen kei uh:


Amma Bulos waymayzo maa i gumando baaru. A binde kaa ka furo soojey fuwo ra ka ci Bulos se. 	 Himahleh, Paula sanggam nu tapain a sawmna thu a naja a, kulh ah a valuta, Paula a vahilhta hi.


Saabuyaŋ da laaliyaŋ mo goono ga fun me folloŋ ra. Ay nya-izey, a si hima yaadin ma te. 	 Kam khat mah a kipan in phatna leh hamsiatna a pawtkhenak hi. Ka unaute aw, huchibang thilte tuachi ding hilou hi.


Boro fondo ga saba no a diyaŋ gaa, Amma Rabbi no ga biney neesi. 	 Mihing lampi chiteng amah mit ah a dik a; himahleh TOUPAN lungtangte a buk hi.


Boro biya ga suuru nda nga dooro, Amma bine sunnay, may no ga hin a suuru? 	 Mihing lungsimin a batlouhna a dom ding; himahleh lungsim puakkham kuan a thuak zou ding!


Futay korno ra ay n'ay moyduma tugu ni se alwaati kayniyaw fo, amma suuji kaŋ ga duumi no ay ga bakar ni se d'a. Yaadin no Rabbi ni Fansakwa ci. 	 Ka heh dimletin mitphiatkal na lakah ka mai ka sela; ahihhangin khantawn chitnain ka honhehpih ding, Toupa nang Hontanpan a chi.


Araŋ ma jangal ta mo Rabbi se soojey kaŋ yaŋ koy wongo do gaa. I ma fundi fo no zangu gu kulu ra, borey da hawey da farkayey da alman kayney. 	 Huan, kidouna a hoh galkap mi a kipan in TOUPA ding a siah piak ding sepkhe zel unla, thil hing zanga zel ah khat, mihing a kipan bang, bawng a kipan bang, sabengtung a kipan bang, belam hon a kipan bang in:


Woodin yaŋ kulu kaŋ i suuban mo, i ma te windi me batukoyaŋ, i boro zangu hinka da iway cindi hinka no. I na woodin yaŋ hantum asuli tira ra i kawyey ra, ngey kaŋ yaŋ Dawda nda Samuwila kaŋ ga fonnay daŋ i naanay goyo ra. 	 Hiaite tengteng kongpite kongkhakngakmite hi dia telte za nih leh sawmleh nih ahi uh. Hiaite a khuate ua khangthu-a sim ahi ua, a sepding uh bawlsaa David leh jawlnei Samuelin a nahihkipsa uh.


Rabbi malayka ne Saytan se mo: «Ya Saytan, Rabbi ma deeni ni gaa. Oho, Rabbi kaŋ na Urusalima suuban ma deeni ni gaa. Woone, manti tuuri nune-me no kaŋ i kaa danji ra?» 	 Huan, TOUPAN Setan kiangah, Aw Setan, TOUPAN hontai heh; ahi, Jerusalem telpa TOUPAN nang hon tai heh; hiai a kang mei akipana sahkhiak ahi ka hia? a chi a.


Yahuda binde kaaru. Rabbi mo na Kanaanancey da Perizancey daŋ i kambe ra. Bezek ra mo Yahuda sata na boro zambar way wi nga ibarey ra. 	 Huan, Juda a vahoha; huchiin Kanante leh Perizte TOUPAN a khut uah a petaa: huan, Bezek khuaah mi singkhat a that uh.


Waato din no ganji hamey ga tuguyaŋ do ceeci, I ga goro ngey guusey ra. 	 Huailaiin gamsate a mun uah a lut ua, huan a kuate uah a om nilouh uh.


Hayey kulu kaŋ i ga ci araŋ se, araŋ m'i gana, araŋ m'i te mo. Day wa si te i goyey cine bo, zama i ga ci no, amma i si ga te. 	 huaijiak in a hon hilh peuhmah uh hih unla jui jel unla; amau thihhih bang jaw hih tuankei un, gen jaw a gen jel ua, a hih tuankei uh.


Ay go g'ay gaahamo taabandi k'a daŋ tamtaray ra, zama a ma si te, waato kaŋ ay waazu afooyaŋ se, a banda i m'ay bumbo furu. 	 Ka pumpi ka hihsidupa; sikha in ka bawl zo jel hi; huchilou injaw midangte kianga ka tangkoupih nungin leng bangchichi hiamin keimah tak kipahman mutakloua koihin ka om khakha ding.


«Araŋ biney ma si sara. Wa Irikoy cimandi, w'ay cimandi mo. 	 Na lungtang uh hihmangbatin om kei hen; Pathian na gingta ua, kei leng hon gingta un.


Wayna da hando kay ngey nangey ra, Ni hangawey kaariyaŋ kaŋ i ga dira nd'a, Da ni yaajo nyaaleyaŋo walayyaŋ mo i jine. 	 A omna uah ni leh kha a ding kinken ua; a pai bang un na thalte vak ah, na teipi te zolzol vah ah.


Ifo no ay, Dawda, ay ga du ka ci ni se koyne, darza beero kaŋ ni na ni tamo no boŋ? Zama ni ga ay, ni tamo bay. 	 Na sikha pahtawia a om tungtang thu-ah Davidin na kiangah bang a gen tuan nawn mahmah dia? na sikha lah na theitel mahmah ngala.


Isaya mo ne i se: «Ya-cine no araŋ ga ci araŋ koyo se: Rabbi ne: Ni ma si humburu sanney kaŋ ni maa din kaŋ yaŋ Assiriya bonkoono zankey n'ay kayna d'a. 	 Huan, Isaiin a kiang uah, Na pu kiang uah hichiin na chi ding uh ahi, TOUPAN hichiin a chi, Na thu jak, Assuria kumpipa sikhaten a hon-gensiatnate uh, kihta ken.


Araŋ ma goro tandayaŋ ra kala jirbi iyye. Araŋ kulu kaŋ i hay Israyla laabo ra ma goro tandayaŋ ra. 	 Sawlbuk ah ni sagih na om ding ua, Israel gama mi himte bel sawlbuk ah na om vek ding ua;


(Waati kaŋ dumi cindey, kaŋ yaŋ sinda Tawretu* asariya ga asariya goy te zama i di kaŋ a ga hima, ngey wo kaŋ sinda Tawretu asariya, i ciya asariya ngey boŋ se. 	 Dan neilou Jentelten amau pianpiha dan thilte a hih un, huaiten dan neikeimahleh uh, amau leh amau danin a kinei tawm ngal ua.


Kanjey din da ngey danay misey ga hima sanda hiiri kaŋ ga nyaale. I boro taaca kulu deedandi folloŋ no. I misa d'i dana, danga kanje kaŋ go kanja ra. 	 Kangtalai khe leh a tat vel dan berul suang jia bang maiin a langa, a li un latdan khat a nei ua, a lat dan uh leh a tat vel dan uh kangtalai khe khat sunga kangtalai khe dang om bang ahi hi.


Bonkoono ne: «Hala baani mo no go arwaso din Absalom gaa?» Ahimaz tu ka ne: «Waato kaŋ Yowab na bonkoono tamo donton, danga ay nooya, ni tamo, ay di jitiyaŋ bambata, amma ay mana bay haŋ kaŋ no.» 	 Huan, kumpipa'n Tangval Absalom a dam na maw? a chi a. Huan, Ahimaaz in a dawng a, Joab in kumpipa sikha, kei na sikha mahmah a hon sawl khiak lai in a buai nuanua uh ka mu a, himahleh bang ahia chih ka theikei, a chi a.


A ma hincin hinka din sambu k'i kayandi Rabbi jine kubayyaŋ hukumo meyo gaa. 	 Kel nih a kai ding a, kihoupihna puan inn kongpi bul ah TOUPA ma ah a koih ding.


A marga mo, sanda ngey kaŋ yaŋ i lasaabu i do, boro zambar waygu cindi iyye nda zangu taaci no. 	 Huai sima om, a pawlte tamdan, sing nga leh sang sagih leh za li ahi uh.


Zama ay g'araŋ no me sanni da laakal mo kaŋ borey kaŋ yaŋ ga gaaba nd'araŋ kulu si du ka kay i jine k'i kakaw. 	 na melma tengteng un hondou ua honsel theihlouhna ding un kam leh pilna honpe ding ka hi ngala.


I ga woodin te mo zama Israyla izey ma kande ngey sargayey, kaŋ yaŋ i goono ga salle saajo ra. I ma kand'ey Rabbi do, ka kaa hala kubayyaŋ hukumo meyo gaa. I ma kand'ey alfaga do k'i salle danga saabuyaŋ sargayyaŋ Rabbi se. 	 Huaibel, Israel suante'n a kithoihnate uh, gamlak a kithoihnate uh a honlak ua, TOUPA a ding ngei a kihoupihna puan inn kongpi bul a, siampu kiang a ahon lak ua, TOUPA a dia lemna thillat kithoihna ding a kithoihna theihna ding uh ahi.


Ni na ni borey zunubo yaafa, Ni n'i zunubey kulu daabu. (Wa dangay) 	 Na thangpaihna tengteng tuh na la manga: na hehna thupitak na kiheisanta hi.


Zaari iddanta hane, i ma kande yeeji ahakku, da feeji gaaru hinka, da feeji gaaru ize way cindi taaci, jiiri fo ize yaŋ, kaŋ laru kulu si i gaa. 	 Huan a ni guk ni in bawngtal giat, belamtal nih, belamnou a pa kum khat a upa gensiatbei sawm leh li:


I na Yusufu jabba sambu. I na jindi fo wi ka jabba sufu kuro ra. 	 Huan, Joseph puannaktual a la ua, keltal a gou ua, a si-ah a puannaktual a diah uh;


Irikoy gonda dabari mo kaŋ ga naŋ gomni kulu ma yulwa araŋ se, hal alwaati kulu hay kulu ra araŋ ma bara nda haŋ kaŋ ga wasa k'araŋ muraadey feeri, hala mo araŋ ma yulwa ka tonton goy hanno kulu teeyaŋ ra. 	 Huan, Pathianin hehpihna chitengin na tunguah a vukthei ahi; huchiin, nou bangkim ah a hun ngail nei gigein, nasep hoih chiteng adingin na hau thei ding uhi;


I ma si boro kulu gar araŋ do kaŋ ga nga ize aru wala nga ize way daŋ danji ra, wala kaŋ ga guna, wala kaŋ ga handariya sanni ceeci, wala kaŋ ga guna nda hiila sanni, wala dobokoy, 	 Na lakah mi kuamah a tapa hiam a tanu hiam meia paisuak sak, mi kuamah aisan ching, mi kuamah mangsan ching, hiam khimmi hiam. Mitkhialdawitawi hiam,


Ma si suba alwaasi sambu ni boŋ se, Zama ni si bay haŋ kaŋ no jirbi folloŋ ga kande. 	 Jingchiang thu ah kiuangsak ken; niin bang ahia a honsuahsak ding lah na theikei ngala.


kal ay m'i dagu hal i kaajey gaa ka kaa ay laabo kaŋ ay n'i no din ra. Fuwo wo mo kaŋ ay hanandi ay maa sabbay se, ay g'a furu ka kaa naŋ kaŋ ay si di a. Ay g'a ciya yaasay da hahaarayaŋ hari ndunnya dumey kulu game ra. 	 Amau ka piak gam akipan ka hon hih mang kha ding a; huan, hiai in ka min ding a ka hih siangthou sa ka mit muh phak louh a ka suan mang vengveng dinga, namchih lak a paunak leh a selam a gen teh na dingin ka bawl ding hi.


Ay na ndunnya guna, kurmu no kaŋ go koonu. Ay na beeney guna, ngey mo sinda kaari i ra. 	 Leitung ka et leh, ngai dih, segawp leh vuakin a oma; vanten leng vakna a neikei uh.


I mana Kanaanancey kaŋ yaŋ goono ga goro Gezer ra gaaray, amma Kanaanancey goono ga goro Ifraymu bindo ra hala hunkuna, day tamyaŋ no kaŋ ga doole goy te. 	 Huan, Gezera om Kanante a delhkhe kei ua: Kanan mite Ephraimte lakah tutanin a om lai ua, nasem dia lak dingin sikha din a om zota uhi.


Waati kaŋ ay fundo ga yangala ay ra, Ay ga fongu Rabbi gaa. Ay adduwa mo furo ni do ni fu hananta ra. 	 Thil thuginalou juau lel limsakmiten amau chitna a lehngatsan uh ahi.


Haya wo binde go ay baabo Dawda bina ra, nga ma windi cina Rabbi, Israyla Irikoyo maa se. 	 Kapa David in Israelte Pathian, TOUPA min diinga in lam a ngaihtuah sek a


Ni nya-ka-fo-siney mo, Lawi kunda ra, ni kaayey kunda nooya, ni ma kand'ey ni banda k'i lambandi ni gaa, zama i ma saajaw ni se. Amma seeda hukumo jine wo, kala nin da ni izey hinne no ga goy noodin. 	 Huan, Levi chi, na pa chi na unaute'n nang a hon zui tei ua, na nasepna a septheihna ding un na kiang nai ah omsak inla; himahleh nang leh na tapate thutheihsakna biakbuk bul ah na om ding uhi.


Bonkoono Zerses na jangal dake laabo da teeko me gaa laabey mo boŋ. 	 Huan kumpipa Ahasurain gam tungah leh, tuipi tuikulh gam tungah siah a bawlta hi.


Kala Rabbi ne Musa se: «Ifo se no ni ga hẽ ay gaa? Ma salaŋ Israyla izey se ka ne i ma koy jina. 	 Huan TOUPAN Mosi kiangah, Bangachia ka kianga kap na hia! malama a pai na ding un, Israel suante kiangah thugenin.


Hirro ye ka windi koyne Baala ka fun a wayna kaŋay Seyir tondo gaa, a bisa ka koy Yeyarim tondo jarga azawa kambe, Kesalon nooya. A zumbu koyne ka koy Bayt-Semes, ka gana Timna. 	 Hian, gamgi pen Baala akipanin tum lampang ah Seir tang phain a kihek kual nawna, mal lampangah Jearim (huai bel Kesalon a hi) tang julah a pai suka, Timna lamah a pai jela;


Kwaara kambey ra gumyaŋ nangey ra no a ga nga goray te, Tuguyaŋ nangu ra a ga borey kaŋ yaŋ sinda taali wi, A goono ga mo cale daŋ ka gazantey guna. 	 Kho tenga a guka tanna munahte khawng a tu jela; mun dai khawngah giloulou mite a that jel hi: a mitin bangmah hih theilou mi a guktan nak ahi;


A ciya mo, waato kaŋ Isaka na albarka gaara Yakuba se ka ban, a mana gay kaŋ Yakuba fatta ka fun nga baabo Isaka jine, kal a beero Isuwa kaa ka fun nga fooyaŋo do. 	 Huan, hichi ahia, Isaak in Jakob a vualjawl zoh takin, Jakob a pa Isaak kianga kipan a pawt khe man lela, a u Esau sabeng a hong tunga.


Amma boro woodin yaŋ goono ga hayey kaŋ i si faham nd'a kayna. I ga hima ganji hamyaŋ kaŋ yaŋ sinda laakal, kaŋ i n'i hay zama i m'i di ka halaci se. Haciika borey din ga halaci ngey hasarawo sabbay se. 	 Himahleh, hiaiten bel ganhing ngaihtuahna neilou, mata hihman dinga sa kiaa piangte bangin, thil a theih louhte uh a gensia ua,


Zama baa waato kaŋ iri kaa Masidoniya, iri fundey mana fulanzam baa kayna. Kambu kulu gaa iri du kankami. Kakawyaŋ go taray, bina ra mo humburkumay. 	 Masidonia gam ka tun un leng ka sa un muanna himhim a nei tuan kei a, khat lam khat lama hihgimin ka om zota ua; po lam kisualnate bang a oma; sunglam launate bang a om hi.


Araŋ gonda mo, araŋ si di no? Araŋ gonda hanga, araŋ si maa no? Wala araŋ si fongu no? 	 Mit nei napiin na mu kei ua hia? bil nei napiin na za kei ua hia? Theigige lou maw?


A na nga izey mo daŋ danji ra Hinnom izo gooro ra. A na gunayaŋ, da safariyaŋ, da ziimataray goy te. A gonda muraadu da borey kaŋ yaŋ gonda ganakoyaŋ, da ziimey. A na goy laalo boobo te Rabbi diyaŋ gaa zama nga m'a zokoti se. 	 Hinom tapa guamah meiah a tate a lutsaka; aisan te a chinga, bum te a chinga, dawi aisan siam jawlte leh bumsiamte a guai seka; TOUPA mitmuha thil hoih lou a hehsak dingin a hih sek hi.


Rabbi mo na Israyla no faabako hal i yana ka fun Suriyancey kambe ra. Israyla izey mo goro ngey windey ra sanda doŋ wano cine. 	 (Huchiin Toupan Israelte hondampa a piaa, huchiin Suriate nuaia a om uh a pawt khia uh, Israel suante tuma lam bangin amau in lam ah a om kinken uhi.


Borey kulu binde soobay ka care kusuuma Israyla kundey kulu ra. I goono ga ne: «Bonkoono n'iri faaba iri yanjekaarey kambey ra. A n'iri faaba mo Filistancey kambey ra, amma sohõ a zuru Absalom sabbay se. 	 Kumpipa'n i melmate uh khut a kipan hon honkhia a, Philistiate khut a kipan hon hondamta; huan, tu in hiai gam a kipan in Absalom a taikhiaksan.


Yaadin no Dawda te zaama nd'a Filistanca boŋ. A na Filistanca kar k'a wi da finga-finga nda tond'ize, amma takuba si Dawda kambe ra. 	 Huchiin Davidin Philistia mi tuh vaisuanglot leh suangin a zoua, Philistia mi a denga, a thatta hi; Davidin bel namsau a tawi hetkei hi.


Araŋ ntaaso karayaŋo ma gay kala reyzin* kosuyaŋ. Reyzin goy mo ma to kala dumayaŋ waate. Araŋ g'araŋ ŋwaaro ŋwa ka kungu ka goro araŋ laabo ra baani samay. 	 Na phual ua buhin grep loh hun aman pha dinga, na grep loh un thil chin hun a man pha ding; na tanghou uh nianglehtaiin na ne ding ua, na gam uah lungmuang takin na teng ding uh.


Saaya din ay go a do, goni no goy ra. Zaari kulu ay ya a farhã hari no, Han kulu mo ay ga farhã a jine. 	 Huailaiin a kiangah ka om, nasemmi heutu bangin: huan nitengin a kipahna ka hi a, a maa kipak gigein;


Araŋ goono ga bini, araŋ si du mo. Araŋ goono ga wi, araŋ goono ga canse, araŋ si hin ka du mo. Araŋ goono ga yanje, araŋ goono ga wongu te. Araŋ si du zama araŋ si ŋwaaray no. 	 Na lunggulh ua, na nei tuankei ua; huchi in tual nathat uh. Na eng ua, na ngah thei tuankei ua na kidou ua, gal na bawl uh. Na ngetlouh ziakun na neikei uh.


Ya nin Sihiyona ize wayo, Kala ni ma di azaaba ka hay-zaŋay taabi te, Sanda wayboro kaŋ go ga hay-zaŋay. Zama sohõ no ni ga fatta birno ra, Ni ga goro saajo ra, Ni ga koy hala Babila. Waato din gaa no ay ga ni soolam ka kaa noodin. Noodin no Rabbi ga ni fansa* ka ni kaa ni ibarey kambe ra. 	 Aw Zion tanu, numei nauvei suak ding bangin natna thuak inla veiin: tuin khopi akipanin na pawt khe dinga, gamah na teng dinga, Babulon tanphain leng a pai sin ngala, huaiah hotkhiakin na om dinga, huaiah na melmate khut akipan TOUPAN nang a hon honkhe ding hi.


Yaadin no i na annabitaray toonandi nd'a kaŋ ne: «I n'a lasaabu taali-teerey banda.» 	 Huan, Laisiangthou, Huchiin amah tuh talekte toh simkhawm a hita, chih genna hihtangtunin a omta hi.


A mana ŋwa tudey boŋ, A mana adduwa te Israyla dumo toorey gaa, A mana nga gorokasin wande ceeci, A mana maan wayboro a ziibi diyaŋ waate, 	 Mun sangtea ne loua, Israel inkote milim lam nga sam loua, numei kizen nai lou leng naih sam loua, kuamah tunga thil hihkhial loua,


Woodin yaŋ wo no ga bonkoono batu, kaŋ ga waana borey kaŋ yaŋ bonkoono daŋ Yahuda galley kulu kaŋ yaŋ gonda wongu cinarey ra. 	 Hiai tengteng Juda gama kulh nei kumpipan a koihte simlouha kumpipa kianga om thekte ahi uhi.


Boro kaŋ ga yaamar ma nga boŋ no yaamaryaŋo se. Boro kaŋ ga no m'a te da bine folloŋ. Boro kaŋ gonda jineborotaray m'a te da anniya. Boro kaŋ ga suuji cabe m'a te da farhã. 	 Taihilhmin leng taihilh geihgeih heh; thilpemin it louin pia heh; vaihawmmin thanuam takin hawm heh; mi hehpihin kipaktakin hehpih heh.


A mayra tontonyaŋo da laakal kana mo sinda me. A ga may Dawda karga nd'a mayra boŋ, Zama a ma tabbat, A ma tonton mo cimi da adilitaray ra, Za sohõ ka koy hal abada. Rabbi Kundeykoyo himma no ga goyo din te. 	 Ei dingin naupang a hongpianga, tapa piakin in omta; vaihawmna a liangjangah a tuang dinga; a min Lamdang, Lemthei, Pathian Hat, Khantawn Pa, Lemna Lal lah a chi sin ngal ua.


Zama a go, ay ga ni zabu dumi cindey ra, Ay ga ni ciya donda-caray hari Adam-izey game ra mo. 	 Ngai in, namte lakah nang ka honneusakta ngala, mihingte huhsitin.


Birney din, i arzakey kulu, d'i almaney, Israyla izey n'i gaay ngey boŋ se, danga i riiba nooya. Amma i na borey kulu kar da takuba k'i kulu halaci. I mana boro kulu kaŋ ga fulanzam naŋ. 	 Huan, huai khopi a gallak tengteng uh leh gante bel Israel suanten amaua tuam dingin a nei ua; mihing bel a hihman vek masiah uh namsauin a that jel ua, a hing peuhmah hawi a neikei uhi.


Boro ga ne a se: ‹Ay ga ba ya salaŋ›, wala? Wala baa boro salaŋ, daahir i g'a gon no. 	 Thu ka gen ding chih amah hilh ding a diam? ahihkeileh mihingin valh khita om ut ding a diam?


Araŋ ga ciya konnari hari mo ndunnya dumey kulu do ay maa sabbay se, amma boro kaŋ ga hin suuru hala bananta, nga no ga du faaba. 	 Keimah min jiakin mi tengteng huat na hi ding uh; himahleh, a tawp phaa thuakpa, huai mi mah tuh hotdamin a om ding.


Ay guna mo, a go, kanje taaca din kaŋ go ciiti malaykey tanjay, sanda kanje fo malayka fo se, kanje fo mo koyne malayka fo se, kanjey himando mo si hima kala hiiri tondi kaŋ ga nyaale. 	 Huan ka ena, ngaiin, cherubte sikah kangtalai khe li, cherub khat kiangah, kangtalai khe dang ka mu a; huan, kangtalai khe lat dan bel kraisolait suang jia bang ahi hi.


A ga windi-windi ka ŋwaari ceeci, Ka ne: ‹Man no a go?› A bay kaŋ kubay zaaro maan nga gaa. 	 Tanghou zongin a tamvaka, Koia om ahia? chiin. Khomial ni a kiang chinah mansain a om chih a theikei hi.


Boro kulu si no beena ra, wala ndunnya boŋ, wala ndunnya cire, kaŋ ga hin ka tira feeri, wala a m'a guna. 	 Huan vantung hiin, leitung hiam, a hihkeileh lei nuaiah leng huai laibu hong thei hiam, ahihkeileh a tung en thei kuamah a om kei a.


Haruna mo ne: «Ay koyo bina ma si tun. Ni ga borey wo bay. I na ngey biney daŋ laala teeyaŋ gaa no. 	 Huan Aronin, Ka pu hehna puak jak kei hen: mite na thei hi, siatna a zon dan uh.


Yaadin no wande ma nga boŋ ye ganda nga kurnye se hay kulu ra, sanda mate kaŋ cine Almasihu marga ga te Almasihu se. 	 Huchiin, saptuamte Kris kianga a kiniamkhiak mahbang un jite tuh bangkim ah a pasalte uh kiangah kiniamkhiak uhen.


Yaa no Rabbi ci: «Edom taali hinza sabbay se, Oho, hala baa itaaci sabbay se, Ay s'a ciiti sanno bare. Zama a na nga nya-izo gaaray da takuba, I na bakaraw kulu furu mo. A futa soobay ka follo, A gonda dukuri ga gaay hal abada. 	 TOUPAN hichiin a chi: Edom tatlekna thumte jiakin, ahi, lite jiakin, gawna ka daisak kei ding; a unau namsauin a delha, a hehpihna tengteng a pai manga, ahehnain a bot kek gigea, khantawn a a hehna a vom nilouh jiakin:


Waato din gaa no ni ga ce, Rabbi mo ga tu. Ni ga jinde tunandi, nga mo ga ne: «Ay neeya!» Da ni na calu, da kambayze cabeyaŋ, Da laala sanni ciyaŋ hibandi ka kaa araŋ game ra. 	 Huai hun chiangin na sam dinga, huchiin Toupan a hon dawng ding; na kikou dinga, huchiin aman, Hiaiah ka om, a chi ding. Na lak ua kipana hakkol te khutzunga mikawkte, mawkpaute na hihmana,


«W'ay hanantey margu ay se, Ngey, borey kaŋ yaŋ sappe nda ay sargay boŋ.» 	 Ka mi siangthoute ka kiangah honpi khawm unla, kithoiha thukhungte ngei, chiin.


Yehiyeli izey, Zetam da nga kayne Yowel no ga haggoy nda Rabbi fuwo arzakey. 	 Jehieli tapate; Zetham, Joel a unaupa, TOUPA ina sum koihkhawmna heutu ahi uh.


Sargay kaŋ i ga ton nooya kaŋ i g'a kulu ton no. I m'a te duumi, mate kaŋ cine ay ci ni se Sinayi tondo boŋ. A hawo ga kaan. Nooyaŋ no kaŋ i ga salle danji ra Rabbi se. 	 TOUPA ding a mai a thillat, gimlim ding a sinai tang a sehsa halmang a thillat lat gige ding chih ahi.