Da bora din sinda haŋ kaŋ ga to feej'ize, a ma kande koloŋay hinka wala tantabal ize hinka Rabbi do kaŋ ga te taali se sargay, haya kaŋ do a na zunubi te din se. Curo fa ga te zunubi se sargay, afa mo ga te sargay summaare kaŋ i ga ton. 	 A neih in belamnou a chinzoh kei leh TOUPA kiang a lat ding in a khelhman ding in a khelh thoihna ding in vakhu nih hiam, palva nou hiam a hon tawi ding ahi; khat khelh thoihna ding in, khat haltum thillat ding in.


Rabbi na nga tam annabey kulu donton araŋ gaa mo, a ga soobay k'i donton. Amma araŋ mana saal, araŋ mana hanga jeeri ka maa mo. 	 Huan, TOUPAN na kiang uah a nasemmi jawlneite tengteng a sawla, jing pipia thouin a sawla, himahleh na ngaikhe kei ua, thei dingin na bil uh na doh sam kei uh;


I ga soobay ka hay baa ngey zeena ra, I ga goro nda maani nda tayyaŋ, 	 TOUPA tuh mi diktat ahi chih theihsakna dingin: amah tuh ka suangpi ahi a, amah ah diktatlouhna himhim aom kei hi.


Borey mo kaŋ ga laala bana ihanno se ya yanjekaariyaŋ no ay se, Zama haŋ kaŋ ga boori no ay goono ga gana. 	 Toupa aw, honpai san mahmah kenla; ka Pathian aw, hon gamlat mahmah ken.Toupa hondampa aw, hon panpih ding in, kin meng in.


Afa mo maa Eliyezar, zama a ne: «Ay baabo Irikoyo, nga no ga ti ay gaakwa. A n'ay faaba mo Firawna takuba gaa.» 	 Zippora tapa nihte toh; huai nih laka khat min Gersom ahi; Melmak gamah mikhual ka nahia, a chih jiakin:


Amma waati kaŋ ay ga salaŋ ni se, ay ga ni meyo fiti. Ni ma ne i se: «Rabbi, Koy Beero sanno no ay kande!» Boro kaŋ ga maa, a ma maa. Boro kaŋ ga wangu ka maa mo, a ma soobay ka wangu, zama dumi kaŋ ga murte no. 	 Himahleh na kianga thu ka gen hun chiangin na kam ka honka sak dinga, a kianguah TOUPA PATHIANIN hichiin a chi hi: A ngaikhiain ngaikhia henla, a ngaikhe louin ngaikhe kei mai heh, helhat innkuan lah ahi ngal ua, a chi hi, chiin na gen ding ahi.


Nga mo no ga Israyla fansa a taaley kulu gaa. 	 Huchiin aman Israelte tuh a thulimlouhna tengteng ua kipan a honkhe ding hi.


Saabuyaŋ sargay se mo, a kande yeeji hinka da feeji gaaru gu da hincin jindi gu, da feej'ize gu. Reyul ize Eliyasaf nooyaŋey nooya. 	 Huan, lemna kithoih thillat ding bawngtal nih, belamtal nga, keltal nga, belamnou apa kum khata upa nga ahi. Hiaite Deuel tapa Eliasaph thillatte ahi.


Gaa no diyey da arkusey da Almasihu marga kulu care banda di a ga boori ngey ma boroyaŋ suuban marga ra k'i donton Antiyos Bulos da Barnaba banda. Borey kaŋ i suuban neeya: Yahuta, kaŋ se i ga ne Barsaba, da Sila, kaŋ boro beeri yaŋ no nya-izey game ra. 	 Huan, sawltakte, upate, saptuam tengteng toh, a pawl ua mi tel, Paula leh Barnaba kiangah Antiok khua a hohsak hoih a sa ua; a telte uh min tuh Juda (Barsaba a chih uh, ) leh Sila ahi ua, huai mite tuh unaute laka heutu deuh ahi uhi.


Filistancey binde jin ka daaru Refayim* gooro ra. 	 Huan, Philistia mite Rephaim guam ah a kiphalh ua.


Hay kulu kaŋ araŋ g'ay ŋwaaray ay maa ra, ay ga woodin te. 	 Nou ka mina bangpeuh non nget uleh, huai tuh ka hih jel ding hi.


A na albarka gaara mo Yusufu se ka ne: «Irikoyo kaŋ jine ay kaayey Ibrahim da Isaka dira, Irikoyo kaŋ n'ay haggoy ay fundi jirbey kulu ra hala hunkuna, 	 Huan, Joseph a vualjawla, honsuangpa Abraham leh Isaak ama a a om jelna Pathian, tuni tana ka damsung tengtenga honvakpa Pathian,


«Laalante no boro kaŋ ga ce-yaw, wala alatuumi, wala wayboro kaŋ kurnye bu ciiti siirandi.» Jama kulu ma tu ka ne: «Amin!» 	 Gam dang mite, pa neiloute, meithaite vai dik lou taka hawm sakmi hamse thuakin om hen, a chi ding ua. Mipi tengtengin, Amen, a na chi ding uhi.


Guna mo, boro fo go noodin a jine kaŋ te yeeni fuusi. 	 Huan, ngai in, a ma ah damlou chibawk mi kua hiam a oma.


Waato kaŋ i n'a fonnay nangu mooro, i man'a bay mo, kal i na ngey jindey sambu ka soobay ka hẽ. I afo kulu mo na nga kwaay tooru-tooru ka kusa daŋ nga boŋo gaa. 	 Huan gamla pia a dak touh uleh, amah a theikei ua, huan nakpiin a kikou khia ua, a kapta uhi; huan a puannaktual uh michihin a botkek ua, a lu tang uah van lamah leivui a khita uhi.Huchiin a kiangah leitungah ni sagih leh jan sagih a tu ua, a kiangah kuamahin thu khat leng a gen kei uh: a lungkhamna a thupi mahmah chih lah a thei ngal ua.


Zama gallu birnikoyo go ga goro nda faaji. Nangoray no kaŋ i naŋ, I n'a furu mo, sanda saaji cine. Noodin no handayze ga kuru, noodin mo no a ga kani, A ma tuuri kambey ŋwa ka ban. 	 Khua kulhpi nei lah a lungjuanga, omna nutsiat leh paisan, gamdai bang ahi: huailaiah bawngnou a ta dinga, huailai mahah a kual dinga, a selte a ne ding.


Yakuba ne a se: «Kala ni ma ze ay se hunkuna.» Isuwa mo ze a se. A na nga hay-jine tubo neera Yakuba se. 	 Huan, Jakobin, Tuniin ka kiangah kichiam photin, achia; huan, a kiangah a kichiama: huchiin ata masa hihna Jakob kiangah a khawng maimah ta.Huan, Jakobin Esau tanghou leh a be huan a piaa; huchiin a ne a, a dawna, a thoua, a paita; Huchibangin Esauin a ta masa hihna a ngaineu hi.


Yaadin mo no Israyla izey te. Boro fooyaŋ margu iboobo, boro fooyaŋ mo ikayna. 	 Huchiin Israel suanten huchibangin ahih ua, a la ua, a khenin tam deuh, a khenin tawm deuh.


Urdun batama ra no bonkoono n'i soogu, laabu kaŋ gonda botogo ra no, kaŋ go Sukkot da Zaretan game ra. 	 Jordan phaijangah Sukkoth leh Zarethan kikal bellei omnaah ahi kumpipan a sun.


Ni m'i haw ni kambayzey gaa. Ni m'i hantum ni bina walhã boŋ. 	 Na khutzungte tungah vial inla; na lungtang suangpek tungah gelh in.


Yaa no Rabbi ci: A go, ay ga Yakuba bukka tamtara bare, Ay g'a nangorayey suuji. I ga birno cina nga tudo boŋ, Faada mo ma goro nga nango ra. 	 TOUPAN hichiin a chi, Ngaiin, Jakob puanin saltangte ka lehhei dinga, a tenna munte ka hehpih dinga, a khopi a omna mual ngeiah lam ahi dinga, a kupipa in a omdan ngeiin a ding nawn ding.


Nga kaŋ na bonkooni beeriyaŋ kar, wa saabu a se, Zama a baakasinay suujo ga tondo hal abada. 	 Kumpipa thupi taktakte hihlumpa kiangah: a chitna lah khantawnin a om sin ngala.


Seeda din kaŋ a te mo, cimi no. Woodin sabbay se binde, ni ma deeni i gaa da deeniyaŋ konno, hal i ma te gaabi cimbeeri fonda ra. 	 Huai thugen tuh adik ahi. Huaziakin naktakin taihilh in, ginna a adik theihna ding un.


Zama wo kaŋ yaŋ fun noodin kulu, i n'i dambangu. Amma wo kulu kaŋ i hay fonda boŋ saajo ra, kaŋ i fun Misira, i mana woodin yaŋ dambangu. 	 Aigupta gam akipan pawtte tengteng bel zek sumsa vek ahi ua: himahleh Aigupta gam akipan a pawt ua gamdaia lamkala piang tengteng bel zeksum ahi tei kei uhi.


A ra binde i hantum ya-cine ka ne: «I goono ga ci dumi cindey ra, Gesem mo no goono ga ci ka ne, way, kaŋ nin da Yahudancey, araŋ gonda murteyaŋ miila. Woodin se no ni goono ga birni windanta cinaro cina. Ni ga ba ni ma ciya i bonkooni, sanney din boŋ. 	 Huaiah, Namte lak ah a kigena, Gasmuin a chi a, nang leh Judaten hel na tum uh; huai adingin kulhbang na lam hi: huchiin nang a kumpipa uh hi dingin, hiai thute dungjuiin,


Kala binde, araŋ ma maa Rabbi saawara kaŋ a kunsum Babila boŋ, Da miila kaŋ a anniya Kaldancey laabo boŋ, ngey neeya: Daahir i ga kurey ra alman ize kayney kurru ka kond'ey. Daahir mo a g'i nangora ciya kurmu i sabbay se. 	 Huaijiakin Babulon tungah TOUPA thu hilh, Kaldai mite tunga a thil seh ngaikhia un. Gan hon noute ngei kaihmangin a om ding ua, gan kahna muna mite a mulkim sak ding.Babulon lakna husa ah lei a ling dinga, a kahna husa namte laka jak ahi ding hi.


Nya-izetaray kaŋ sara ga bisa kwaara gaabikooni sasabandiyaŋ sanday. Kakaw sanni mo ga hima sanda cinari me daabirji karangaley. 	 Unau hihkhasiat khopi muan sangin lak a haksa jaw: huan huchibang kiselna kulhpi sikchiangte ahi.


A goono ga soola ka nga gunda toonandi nooya, Kala Irikoy ma nga futay korna gusam a boŋ. A g'a dooru a boŋ sanda hari cine, Woodin mo no ga ciya a ŋwaari. 	 A gilpi hihdim dinga a kisaklaiin, Pathianin a tungah a thangpaihna kihtakhuaina a khe dinga, a nek laiin a tungah a zusak ding hi.


Humburkumay beeri g'a humburandi kuray kulu. I g'a ce kondo ŋwa k'a gaaray. 	 Kihtakhuaiten ning chiteng ah amah a lausak dia, a khetul ah a delhjui ding hi.


Amma za kaŋ Yesu faham da woodin, a ne i se: «Ifo se no araŋ goono ga wayboro wo taabandi? Zama a na goy hanno te ay se. 	 Jesu'n tuh huai a theih in, a kiang uah, Numei bang dia hihbuai na hi ua? ka tungah thil hiohtak a hih ahi.


ka ne: ‹woodin se no alboro ga nga baaba nda nga nya naŋ, ka naagu nga wando gaa, i boro hinka mo ga ciya gaaham folloŋ.› 	 Hiai jiak in pasal in a nu leh a pa a paisan ding a, a ji a len ding;


A na nga kambey dake i boŋ, gaa no a dira noodin. 	 Huan, a tunguah a khut a koih a, huai apat tuh a paita.


I jarga mo Refaya Hur izo na hanseyaŋ te, nga kaŋ ga Urusalima jara may. 	 Huan amaute zomin Jerusalem seh kim khata vaihawmpa, Hur tapa Rephaiain a bawlphaa.


Yasuwa tun za susubay da hinay. I gana ka fun Sittim ka kaa Urdun me gaa, nga nda Israyla izey kulu. I zumbu noodin jina za i mana daŋandi. 	 Huan, Josua jing khangin a thoua, Israel suante tengteng toh Sitim munakipan a kisuan ua, Jordan lui a vatung uhi: a galkah ma un huailaiah a giakuh.


Amma Rabbi ne ay baaba Dawda se: ‹Za kaŋ a go ni bina ra ni ma windi cina ay maa sabbay se, ni booriyandi, za kaŋ woodin go ni bina ra. 	 Himahleh TOUPAN ka pa David kiangah, na lungsimin ka min dingin in lam na tum seka, hichibang lungsim na naput na hih hoih hi:


Waati kaŋ i goono ga Istifanos catu ka wi da tondiyaŋ, a goono ga Rabbi ce ka ne: «Ya Rabbi Yesu, m'ay fundo ta.» 	 Huchiin, Stephenin, Toupa Jesu, ka kha la in, chia Toupa a sap laiin suangin a deng lumlum ua.Huan, a khukdin a, aw ngaihtakin a kikoua, Toupa, hiai a khelha uh a tunguah moh posak ken, a chi a, Huan, huai thu a gen zoh takin, a ihmuta a. Saulain leng a sih tuh hoih a sa hi.


A ga laakal kaa hala nga ga ye ka kaa ka fun kubay ra, Takuba mo goono g'a batu. 	 Khomial akipan a hongkik ding chih a um keia, huan namsaua ngakin a om hi.


Zama ni ya dumi hanante no Rabbi ni Irikoyo se. Rabbi ni Irikoyo na ni suuban dumey kulu kaŋ go ndunnya ra game ra zama ni ma ciya a wane. 	 TOUPA na Pathian uh adingin lah nam siangthou na hi ngal ua, leitung a nam tengteng tunga amah tuam hi dinga TOUPA na Pathian un a hontel na hi uh.


Day i ne: «Manti bato jirbey ra bo, zama kusuuma ma si koy ka tun borey game ra.» 	 himahleh, Ankuanglui sungin hi keiheh, huchilouin jaw vantang lakah buaina a hongom kha ding, a chi ua.


Iri mo, kaŋ go ga goy Irikoy banda, iri g'araŋ yaamar araŋ ma si Irikoy gomno ta yaamo. 	 Huan, Pathian hehpihna phattuam pih loua na tan louhna ding un, amah seppih kouten kon ngen petmah uhi.


Iri si windiyaŋ cina kaŋ ra iri ga goro, iri sinda reyzin kali, wala fari, wala dum'ize mo. 	 Ka tenna in uh lam louh ding khawng, grep huan hiam lou hiam haichi hiam neih louh ding tanin ka jui uhi:


Kala Irikoy izey di kaŋ borey ize wayey ga boori. I na wandeyaŋ suuban ka sambu i ra, wo kulu kaŋ ngey ga ba. 	 Pathian tapaten mite tanute mel hoih takin a mu ua; huchiin, a deihlam chiatte uh ji dingin a honnei jel uhi.


Bonkoono binde ba Esta ka bisa wayborey kulu. A du gaakuri nda gomni mo a do ka bisa wandiyey kulu, hal a na koytaray wura fuula dake a boŋo boŋ. A n'a daŋ bonkoono wande Basti nango ra. 	 Huchiin kumpipan numeite tengteng sangin Esther a it a, nungak siangthoute sangin a mitmuhin hehpihna leh deihsakna a mu hi; huchiin a lu tungah kumpi lallukhu a koiha, Vasti sikin kumpinu dingin amah a bawlta hi.


«Zabluna laabu nda Naftali laabu, Teeko fonda gaa, Urdun daŋanta, Galili, dumi cindey wano: 	 Dil lama, Jordan gala, Zebulun gam leh Nephtali gam, Jentelte Galili


Zama waykuuru deena ga yu tolli-tolli, A meyo mo ga yuttu nda ji. 	 Numei lamdang mukten lah khuaiju a takkhe sak ngala, huan a kam sathau sangin a nal jaw:


Nuhu jirbey kulu mo, jiiri zangu yagga nda waygu no, gaa no a bu. 	 Huchiin, Noa damsung tengteng kum za kua leh kum sawm nga ahi. Huan a sita hi.


A ibarey du a boŋ mayray, A konnakoy mo go ga goro baani. Zama Rabbi n'a taabandi a taali boobey sabbay se. A zanka kayney mo koy tamtaray ibarey jine. 	 A melmate lupen a hong hi a galte a lohching uh; a tatlekna tam luat jiakin Toupan lah amah gim a thuak sak ngala: gal maah a ta tuailaite saitanna ah a pai uh.


Amma ay ne: Danga day ay ma du ka ni daŋ ay izey ra, Ay ma ni no laabu kaano, Tubu kaŋ bisa ikulu albarka ndunnya dumey game ra! Ay ne mo: Araŋ ma ne ay se: «Ay baaba.» Araŋ ma si bare ka fay d'ay ganayaŋ mo. 	 Ken bel, Nam tampite laka gouluah ding hoih pen, gam nuam tak mai honpiain, tate laka honkoih ka utdan! Ka pa, chia non sapa, non zuihna akipan na pial mang kei ding chih ka na um a.


Hala kwaara birni meyo daabuyaŋ waate ga to alborey din fatta. Ay binde mana bay naŋ kaŋ haray no i gana. W'i gana nda waasi, zama araŋ g'i to.» 	 Huan, hichi ahi a, kho mial, kulh kongpi khak hunding lai khawngin huai mite a pawtkhe nawnta ua: koilamah ahia a pai uh ka theita kei hi: delh meng le uchiin, na pha lai ding u e, a chi a.


«Hayey din kaŋ yaŋ araŋ goono ga di, jirbiyaŋ go kaa kaŋ tondi fo si cindi tondi fo boŋ, kaŋ i s'a zeeri.» 	 Hiai na thil muh uh, hihchip louha suang kichiang himhim hiaiah a om kei ding; tuabangni a hongtung ding, achia.


Wa kaa ka Rabbi goyey guna, Kurmu kaŋ cine no a te ndunnya ra. 	 Aman kidounate kawlmong phain a hihtawp a; thalpeu a hihtana, tei tuh a sat tan hi; kangtalaite mei ah a hal tum hi.


Iri m'i gon da fundi, danga Alaahara cine, I afo kulu sukutum, Danga borey kaŋ yaŋ ga gunguray hala guusu ra. 	 Seol bangin amaute a hingin I nawmvalh ding ua, huan, kokhuk sunga pai sukte bangin, a pumin:


wala a wayme kaŋ ga ti wandiyo, a dumi maanante, kaŋ sinda kurnye -- i sabbay se i yadda a se a ma nga boŋ ziibandi. 	 A sagngamnu uh, a ompih lai uh nungak, pasal nei nailoute jiakin a hihleh a kihihnin thei ding uh.


Nga nd'a go care banda tugante Rabbi windo ra kala jiiri iddu. Ataliya na laabo may. 	 Huan, amah bel amah toh Toupa inah kumguk a bu ua, huchiin, Athaliain huai gamah vai a hawmta hi.


Ay zulli ka koy tuuri izey kalo do, Ay ma di gooro ra tilam-tilamey, Ay ma di hala reyzin* tiksa goono ga te kobto, Wala hala garenadey goono ga boosu. 	 Makhatang huanah ka pai suaka, guama singsuan hingte en dingin, grep a pakmumta hiam chih leh pomgranet a pakpalhta hiam chih en dingin.


I kurukoy mo zuru ka koy ka baaro ci kwaara nda kawyey ra. Ngey mo koy ka di haŋ kaŋ te. 	 Huan, amau vok vulte a tai ua, khua ah leh lou ah khawng a gen ua, Huan, huai thil hongom bang ahia chih endingin mite a hong kheukhou ua,


Sohõ binde, ya-cine no ni ga ci ay tamo Dawda se: Yaa no Rabbi Kundeykoyo ci: Ay na ni sambu za feejey kuruyaŋo do, feejey boyyaŋ ra, zama ni ma ciya ay jama Israyla jine boro. 	 Huaiziak in ka sikha David kiang ah, Sepaihte TOUPAN hichi in a chi hi, Belam tatna mun a kipan belam na ven lai in ka mi Israel mite tung a heutu ding in ka hon la a:


Ruben da Simeyon da Lawi da Yahuda, 	 Reuben, Simeon, Levi leh Juda;


Yaa no Rabbi ci: Ma hantum ka ne boro wo sinda banda, Boro wo si te albarka nga zamana ra, Zama a banda ra sinda baa afo kaŋ ga du ka goro Dawda karga boŋ, Ka mayray te Yahuda boŋ koyne hal abada. 	 TOUPAN hichiin a chi, Hiai mi ta neilou, a damsunga lohching lou ding mi ahi, a suante kuamah lohchinga, David tutphah tunga tu ding lah Juda gama vaihawm nawn ding lah a om sin ngal kei ua, chiin gelh in.


Amma Amaziya ne Irikoy bora se: «Day mate no iri ga te da nzarfu ton taaci nda jara din sanno kaŋ ay jin ka no Israyla wongu marga se?» Irikoy bora tu ka ne: «Rabbi ga hin ka ni no haŋ kaŋ ga bisa woodin cine baayaŋ gumo.» 	 Huan, Amaziain Pathian mi kiangah, A hih leh Israel sepaihte ka piak sa talent ja bang I chih ta dia awi? a chi a. Huan, Pathian miin, TOUPAN huai sang a tampi nang a honpe thei ahi, a chi a.


Noodin mo arwasu fo go iri banda, kaŋ Ibraniyance no, doogarey jine funa bannya no. Iri ci a se, nga mo n'iri hindirey feeri iri se, boro kulu nga hindiro boŋ no a n'i feeri. 	 Huan, huailai ah ka kiangah vengmi pawl heutu sikha, Hebru mi, tangval khat a om a; huan, amah ka hilh ua, aman ka mangte uh a hilhchian ta hi; ka mang bang tuaktuak un ahi a hon hilhchet.


Ganda laabo ra no i ga guuru fansi, Tondi ra mo no i ga guuru-say mannandi. 	 Lei akipanin sik a kilakhia a, huan suang akipanin dal a ki sungkhia hi.


Rabbi Kundeykoyo ga ni taabandi da beene kaatiyaŋ, da laabu zinjiyaŋ, Da kosongu bambata, da hari haw bambata, Da alma haw beeri da danji beele kaŋ go ga ŋwa. 	 Van gingte, jinlingte, ging thupi mahmahte, pingpeite huihpite, hul mang thei meiin amah lah sepaihte TOUPA gawtin a om ding hi.


Ni ga sargay* feema te ay se da laabu. A boŋ no ni ga ni sargayey kaŋ i ga ton da ni saabuyaŋ sargayey mo salle, ni feejey da ni hawey nooya. Nangu kulu kaŋ ay ga naŋ i ma fongu ay maa gaa, ay ga kaa ni do ka ni albarkandi. 	 Kei dingin lei maitam na bawl ding, huaiah na halmang thillatte leh na lepna thillatte, na belamte leh na bawngtalte na lan ding: mun tengteng ka min ka khumnaah nang kiangah ka hong dinga, ka honvualjawl ding.


Saaya din ra Hina-Kulu-Koyo go ay banda jina, Ay izey mo go g'ay windi. 	 Ka kianga Thilbangkimhihthei a om laia, ka kima ka tate a om lai un;


Tuuri boosey goono ga bangay ndunnya ra, Waaliya kaayaŋ waate to. I go ga maa koloŋay jinde iri laabo ra. 	 Lei tungah pakte hongkilanga; vasate lasak hun a hongtunga, i gam uah khumin aw a kizata hi;


Benyamin mo na nga hay-jine Bela hay. Ize kaŋ dake a gaa ga ti Asbela, ihinzanta Ahara, 	 Huchiin Benjaminin a ta masa Bela, a zom Asbel, a thumna Ahar a suanga;


Iri ma du mo tubuyaŋ kaŋ si halaci, kaŋ si ziibi, kaŋ si daray mo. Irikoy n'a jisi beena ra araŋ se, 	 goutan sethei lou, nin bang lou, tul theilou, vana noua dinga sit muhna dingin;


Nga ga ti adilitaray kaŋ ga fun Irikoy do _kaŋ boro ga du__ Yesu Almasihu ra cimbeeri do. _A go__ boro kulu se kaŋ g'a cimandi. Zama baar'a-baar'a si no. 	 huai tuh Jesu Kris gintak jiaka, a gingtate tengteng adia Pathian diktatna ahi. Lamdanna himhim a om kei:


Ay s'ay moy no jirbi, ay si dusungu mo, 	 Ka miten a sin ka phal kei dinga ka mit vunte leng a sit uh ka phal sam kei ding;


Kala follayey fun bora banda ka koy furo gursuney ra. Ngey mo te nyagas! ka do teeko ra ka yoole. 	 Huan, Dawite tuh huai mi sung akipan a pawt ua, vok sungah a lut ua; huan, vok hon tuh tuigei ken ah a tai suk duamduam ua, dil ah a tai lut ua, tuihakin a sita uh.


Rabbi ya gomnikoy no boro kulu se, A suujey go a goyey kulu se. 	 Toupa bangkim tungah leng a hoih ahi; a chitnate tuh a thilsiam tengteng tungah a oma.


Amma sohõ ay goono ga kaa ni do. Ay goono ga sanney din salaŋ ndunnya ra, zama i ma du ay farhã toonanta ngey ra. 	 Himahleh, tuin na kiang ah ka hongpai dekta; khovel ah hiai thute ka gen ahi, ka kipah amau ua a neih kimna ding un.


A marga mo, sanda ngey kaŋ yaŋ i lasaabu i do, boro zambar waygu cindi hinza nda zangu taaci no. 	 Huai sima omte, a pawlte tamdan, sing nga leh sang thum leh za li ahi uh.


Yahuda mo ne Onan se: «Kala ni ma margu nda ni nya izo wando. Ni ma kurnye kayne wazibo toonandi a do, ka dumi jisi ni nya izo se.» 	 Huan, Juda in, Onan kiangah, na u ji kithuahpih inla kitenpih inla, na u a dingin chi khahsakin achia.


Sefatiya izey do haray: Zebadiya, Mikayel ize; a banda mo alboro wahakku. 	 Huan Sephatia tapate, Mikael tapa Zebadia; huan amah toh pasal sawmgukte.


A fando go a kambe ra. A ga nga karayaŋ nango hanandi hal a ma boori, ka nga alkama margu ka daŋ barma ra, amma a ga duwo ton da danji kaŋ i si hin ka wi.» 	 A khutin phazah a tawia, a phual a jap siang sipsip ding a, buhpang ah a buh a sung ding, a si bel mei mit theilouin a hal mang ding, a chi a.


Ay ibara ma ciya sanda boro laalo cine, Boro kaŋ tun ay se mo ma ciya sanda boro kaŋ sinda adilitaray. 	 Ka melma gilou bang hi henla, huan kei dou dia thou mi diktatlou bang hihen.


A na wura korbay taaci soogu a se ka korbayey daŋ lokoto taaca din gaa kaŋ go a kanje taaca gaa. 	 Huchi in dangka-eng sikkual li a sung a, huan huai a a khe lite a om a ning lite tungah sikkualte a bulh.


Gaa no a ne i se: «Wa te ya-cine: araŋ ma laakal da ay. Mate kaŋ ay te, araŋ mo ma te yaadin. A go mo, waati kaŋ ay to gata me gaa ya-haray, a ga ciya mo, mate kaŋ ay te, yaadin cine no araŋ mo ga te. 	 Huan, aman a kiang uah, Honen unla, ka hih bangin hih tei jel un: huan, ngai un, kulh tuah masakpen ka tun takin, ka hih bang jel in hih tei jel un.


A go no, waato kaŋ Abram to Misira laabo ra, kala Misirancey di kaŋ waybora ga boori gumo. 	 Huan, hichi ahi a, Abram Aigupta gam alut leh, Aiguptaten numei a mu ua, a mel hoih a sa mahmah ua.


Lin baano no ni ga jabba kay d'a. Ni ma boŋtoba mo te da lin baano fatala. Ni ma guddama taalamante te. 	 Huan puan malngat hoih puanak na gan dinga, puan malngatin lukhu na bawl dia, khuinasepin kawnggak na bawl ding hi.


Iliyasu ne a se: «Ni ma hangaw da biraw sambu.» A na hangawo da birawo sambu mo. 	 Huan, Elisain a kiangah, Thalpeu leh thalte honla dih, a chi a; huan, thalpeu leh thalte a honla a.


Rabbi iri Irikoyo windo sabbay se no ay goono ga ni albarka ceeci. 	 Toupa I Pathian ni jiakin na hoihna ding ka zong ding.


Irikoy bora mo futu a se ka ne: «A hima ni ma kar sorro gu wala iddu. Yaadin cine no ni ga Suriya kar ka ŋwa mo. Amma sohõ sorro hinza hinne no ni ga Suriya kar.» 	 Huchiin Pathian mi bel a tungah a heha, Nga vei guk vei na sut ding eive; huchiin Suriate mangthang vek khopin na zou ding. Ahihhangin Suriate thum vei kia zou ding na hi ta ve, a chi a.


Kala Elifaz Teman bora tu ka ne: 	 Huchiin Elipha Teman miin a dawng a, hichiin a chi a;


‹Za hano kaŋ hane ay fun d'ay borey Misira laabo ra, yana gallu kulu suuban Israyla kundey kulu ra kaŋ ga windi cina a ra, zama ay maa ma goro noodin. Yana boro fo kulu suuban mo a ma ciya ay borey Israyla jine boro. 	 Aigupta gam a kipan ka mi Israelte ka pi khiak ni akipan in Israelte nam lak a koi khua mah ka min omna diing in lamna diing in ka tel ngei naikei a; ka mi Israelte tunga heutu diing mi kuamah ka tel ngei naisam kei;


Muraadu kulu kaŋ i te boŋ za han kaŋ hane ay n'i kaa Misira laabu ka kaa sohõ, ay furuyaŋ kaŋ i te, i goono ga may de-koy* waani fooyaŋ se. Yaadin no i te ni mo se. 	 Aigupta gam akipan ka pi khiak ni akipan tu tana a thilhih dan tengteng uh, hon lehngatsana pathian dang na a hon sepsan jel uh mahbangin nang tungah a hih uh ahi.


Kaari ngey kaŋ yaŋ ga hin sanni laaloyaŋ te! Kaari hantumkoy kaŋ yaŋ ga taabandiyaŋ sanney hantum! 	 Hoihlou taka thupukna bawlt leh dikou taka gelhmite tung a gik hi!


Fahamantey ga ne ay se, Oho, laakalkooni kulu kaŋ maa ay sanno ga ne: 	 Theisiammiten ka kiangah, A hi, a chi ding uh, a honja mi pil chitengin,


A kande wura kawra fo mo kaŋ a tiŋa sekel way no, kaŋ to da tonyaŋ dugu. 	 Sekel sawm toh kikima gik gimlima dim dangka keu khat;


Han din hane wayboro iyye ga alboro folloŋ di ka ne a se: «Iri g'iri boŋ ŋwaayandi, iri g'iri boŋ bankaaray mo. Kala ni ma naŋ day i m'iri ce da ni maa. M'iri wowo hibandi ka kaa iri gaa yaadin cine.» 	 Huan, huai niin numei sagihin pasal khat a len din ua, Koumau an ka ne ding ua, koumau silh leh tenka silh un ka teng ding uh; na min lel honpu sak in; ka minsia uh honlak mangsak in, chiin, a gen ding uh.


Sahãadin kaŋ i na bonkoono Artasersiz tira caw Rehum da tira hantumkwa Simsay se, d'i gorokasin cindey, kal i koy da cahãyaŋ hala Urusalima, Yahudancey do. I n'i tilasandi i ma naŋ gaabi-nda-gaabi. 	 Huchia kumpipa Artaksarsi laikhak kopi Rehum leh, laigelhmi Simsai leh a kithuahpihte uh maa a sim khit un, kintakin Jerusalem Judate kiangah ahoh ua, kihatsakna leh thilhihtheihna zangin amau thu a khawlsakta uhi.Huchiin Jerusalema Pathian in nasep a khawlta: Persia kumpipa Daria vaihawm kum nihna tanin a khawl hi.


Sohõ binde, Rabbi kamba go ni boŋ. Ni ga dana, ni si di wayna hal alwaati fo.» Sahãadin-sahãadin mo, buuda da kubay kaa a gaa. A goono ga dadabe ka ceeci boro kaŋ ga nga candi. 	 Theiin, tuin Toupa khut na tungah a tu ahi, na mita hongto dinga, khovak na mu tadih kei ding, a chi a. Huchiin mei leh mialin amah a boh pah ngala, khuta kai ding zongin a vak a vakta hi.


Waato kaŋ i to dumi cindey do, nangey kaŋ yaŋ i koy, i n'ay maa hanna ziibandi, za kaŋ borey n'i ciine te ka ne: «Rabbi borey neeya, day i fatta a laabo ra.» 	 A vahohna namte kiang a tun un ka min siangthou a hihbuah ua; mite'n, Hiaite TOUPA mite ahi ua, gam akipan hongpawt khia ahi uh, a na chihna nak uah.


Yakuba na tondi fo sambu ka sinji a ma te seeda. 	 Huchiin, Jakobin suang a laa, suangphuh dingin a phuta.


Amma boro kaŋ go ga konna nga nya-izo, kubay ra no a go, kubay ra mo no a goono ga dira. A si bay naŋ kaŋ nga goono ga koy mo, zama kuba n'a moy danandi. 	 A unau homi bel mialah a oma, mialah a khosaa, mialin a mit a tawt sak jiakin a paina leng a theikei hi.


Guna, Rabbi, Koy Beero ga kaa da hin, A kamba ga may nga boŋ se. A go, a alhakko go a banda, a banando mo g'a jin. 	 En un, Toupa Pathian mi hattak bang in a hongpai sin hi; a banin a sikin vai a hawm ding: en un, a kipahman lah a kiangah a om hi, a ditna leng amaah a om.


kala alfaga ma koy fu meyo do k'a daabu kala jirbi iyye. 	 Siampu pen inn a kipan kongpi ah a pawt ding a, ni sagih in a khak ding:


Zama nin wo, ya Irikoy, ni na iri deedandi. Ni na iri hanandi sanda mate kaŋ cine i ga nzarfu hanandi. 	 Pathian aw, nang non enchian a; dangka sik etchet bangin non enchian ahi.


Yaadin cine mo no balaaw kaŋ ga kaŋ bari, da alambaana, da yo, da farkay, da alman beeri kulu boŋ kaŋ go no wongu gata din ra. 	 Huchibangin huai puanintea om ding gamsa tengteng leh sakol, sakolneu, sangawnsau leh sabengtungte gawtna a om ding, hiai gawtna bangin.


araŋ ma boro wo dumi daŋ Saytan* kambe ra a gaahamo halaciyaŋ se, hal a biya ma du faaba Rabbi zaaro ra. 	 Mi huchibang jaw, a kha Toupa ni chia hotdama a om theihna dingin a sa tuh hihmang dingin, Setan pe lehang ka chi ahi.


Boro izo, ma ni moyduma ye dandi kambe haray, ka ni sanno salaŋ ka gaaba nda dandi kambe haray. Ma annabitaray te dandi kambe saajo tuuri lunku-lunko boŋ. 	 Mihing tapa, Jerusalem maituah inla, a mun tante lam ngain na thu khah inla, Israel gam tungah thu gen in;


A ne wando se: «Zama ay salaŋ Yezreyel bora Nabot se ka ne a se: ‹Ma ni reyzin kalo neera ay se. Da manti yaadin mo no, da ni ga ba, ay ga ni no kalo wo banandi.› Amma a tu ka ne ay se: ‹Ay s'ay kalo no ni se!› » 	 Huan aman a kiangah, "na grephuan hon leisak in, ahihkeileh na deih zawk leh a sik ding in grephuan dang ka honpe ding" kachi a; huan aman, "ka grephuan zaw ka hon pekei ding", chi in ahon dawng maimah a ahi, achi a.


wala wo kaŋ ga noru ganda laabo ra himandi, wala hari ham fo kaŋ go haro ra laabo cire himandi. 	 Leia vak thil himhim kibatpih, lei nuaia tuia om ngasa mawngmawng kibatpih na kibawl kha ding uh:


Ay mana annabey din donton bo, Kulu nda yaadin i zuru. Ay mana salaŋ i se bo, Kulu nda yaadin i na annabitaray te. 	 Jawlneite bel ka sawl louhpiin a tai ua, a kiang ua thu ka gen louhin leng thu a gen uh.


Waato kaŋ Bela bu, Yobab Zera ize Bozra bora may a nango ra. 	 Huan Bela a sia, huchiin Bozraha Zera tapa Jobabin a sikin vai a hawm hi.


Yasuwa na sanni woodin yaŋ mo hantum Irikoy asariya tira ra. Koyne, a na tondi bambata fo sambu k'a sinji noodin shen tuuri-nya fo cire, kaŋ go Rabbi nangu hananta tanjay. 	 Huchiin Josuain huai thu Pathian dan bu ah a gelha; huan, suang lianpi a laaTOUPA mun siangthou china tosaw nuaiah a phut hi.


Amma Dawda zuru ka yana. A kaa Samuwila do Rama ka ci a se hay kulu kaŋ Sawulu te nga se. Nga nda Samuwila mo koy ka goro Nayot ra. 	 Huchiin David a tai manga, a bitta a, Rama khua ah Samuel kiang a va tunga, a tunga Saula thilhih tengteng a va hilh hi. Huan, amah leh Samuel a kuan ua, Naioth ah a om uh.


D'araŋ ga ne: ‹Ifo no iri ga ŋwa jiiri iyyanta ra? Zama guna, iri si duma, iri si daŋ barma ra mo.› 	 A hih leh, a kum sagih kumin bang ka neta ding ua? Ngai dih, bangmah lah ka ching kei ua, ka thil tungte uh lah ka lasam kei ua, chi na hih uleh,


Ay mo ga alfaga naanaykoy fo tunandi, boro kaŋ ga goy goyey boŋ kaŋ go ay bina d'ay fundo miila ra. Ay ga almayaali daahirante sinji a se mo. A ga soobay ka dira ay wane suubananta jine hal abada. 	 Huan, Siampu siampu muanhuai tak keia dingin ka phut hoih nawn dinga, huaiin ka lungtang leh ka lungsim toh kituakin na a sem ding: huan, inkuan kiptakin ka phut dinga, khantawnin ka thaunilhmi maah a om ding.Huan, hichi ahi dinga, na ina omlaite tengteng dangka leh tanghou ngenin a kuan ding ua, chibai a buk ding ua, Tanghou tawmchik bek nek ding ka muh theihna dingin siampu nasep banghiam honsem sak dih ve, a chi ding, a chi ahi, a chi a.


Woodin banda, nango kaŋ Rabbi ni Irikoyo suuban ka naŋ nga maa ma goro a ra, noodin a jine no ni ga ni ntaaso zakka ŋwa. Ni ma konda ni reyzin hari wane, da ni jiyo wane, da ni kali da ni kurey hay-jiney mo koyne. Zama ni ma du ka dondon ka humburu Rabbi ni Irikoyo ni jirbey kulu. 	 TOUPA na Pathian uh laudansiam nadan na hontheihgige theih na ding un sawma khat, na buh uh, na uain uh, na thau uh leh na bawng hon uh leh na belam hon lak ua piang masapente TOUPA na Pathian uh maah, a min omna dinga a seh dingah na nek ding uh ahi.


Ay n'ay baakoy ce, amma i n'ay halli. Ay alfagey d'ay boro beerey na ngey fundey taŋ ka bu gallo ra, waato kaŋ i goono ga ŋwaari ceeci i fundey baano se. 	 Ka itte ka sama, himahleh a honkhem uh: ka siampute leh ka upaten khopi sungah kha a khah uh, amau khate hihhalh dinga sa amau kizon ngalin.


Ay ye ka guna koyne, Ay di kaŋ beena cire yonay wo, Manti boro kaŋ ga waasu no g'a ŋwa. Wongu mo, manti gaabikooni wane no. }waari mo, manti laakalkooni wane no, Arzaka mo, manti bayraykooni wane no, Gaakuri mo, manti goney hinne wane no, Zama alwaati nda bonkaanay ga kaa i kulu gaa. 	 Na kiheia, kitaitehna kinte ading ahi keia, galdouna hatte ading ahi tuan kei chih ka mu hi, tanghou leng pilte ading, hauhsakna leng theisiam mite ading, deihsakna khutsiamte ading hi tuan lou; himahleh hun leh phat amaute tengteng tungah a hongom sek hi.


Asa binde na booriyaŋ da haŋ kaŋ ga saba te Rabbi nga Irikoyo diyaŋ gaa. 	 Huchiin Abija bel upate kiangah a ihmua, David khopi ah a vui ua, a sikin a tapa Asa a lalta: a lal sungin a gam uh kum sawm tak galmuangin a om


Borey kulu kaŋ yaŋ si ba Sihiyona ma haaw, I ma bare ka ye banda. 	 Amau zahlak leh taijak sakin om uhen, Zion hote tengteng mah.


Zama ni mana Rabbi sanno haggoy, ni man'a futay goyo kaŋ ga koroŋ te mo Amalek boŋ. Woodin se no Rabbi na woone te ni se hunkuna. 	 TOUPA thu na man louh jiak leh Amalekte tunga a heh mahmahna dungjuia na tangtun louh jiakin tuin na tungah hiai thil a hihta ahi.


Ni ma kande Haruna nda nga izey mo, ka koy kubayyaŋ hukumo meyo gaa, k'i nyumay da hari. 	 Huan kihoupihna puan in kongkhak ah Aron leh a tapate na hon pi dia, tui in na sawp ding hi.


Iddanta mo na nga sintilo dooru isa beero kaŋ ti Ufratis boŋ. A haro mo koogu zama fondo ma te bonkooney kaŋ ga fun wayna funay haray se. 	 Huan a guknain a belhbu tuh luipi, Euphrates lui tungah a sung kheta a; huan huaia tui a kang vekta a, huchia ni suahna lama kipan kumpipa hong dingte adia lampi bawlsaa a na om theihna dingin.


Alman do haray mo a gonda feeji zambar iyye, da yo zambar hinza, da haw zambar fo, da farka nya zangu gu, da almayaali boobo gumo, hala mo zaati bora din bisa wayna funay izey kulu beeray. 	 A neihleh lam leng belam sang sagih leh, sangawngsau sang thum leh, bawngtal za nga leh, sabengtungnu za nga leh inkuan thupi mahmah ahi: huchiin hiai mipa suanlam tate tengteng lakah a thupipen ahi.


Ni laabo wane boŋ-jina, sintinay wano, ni ga kand'a Rabbi ni Irikoyo windo ra. Ni ma si hincin ize hina mo nga nyaŋo wa ra. 	 TOUPA na Pathian in ah nagam gah masapenpente laka a masapente na lak lut ding ahi. Kelnou a pi nawi nelai na tokbuai ding ahi kei.


A ga hima nda boŋ gaa ji, haw kaanokoy, Wo kaŋ sarre ka koy kaabe gaa, Sanda Haruna kaaba gaa no. Wo kaŋ sarre a bankaarayey gaa ka koy hala ganda meyo gaa. 	 Lu-a thau manpha tak, khamula luangkhia, Aron khamul ngeia luangkhiaa, a puannak tual monga luang khia bang ahi.Hermon daitui chim Zion tangtea ke jel bang ahi; huaiah Toupan vualjawlna thu a piaa, khantawna hinna ding ngei.


Boro kulu mo kaŋ ga Rabbi buuro ŋwa, wala a g'a gaasiya haŋ da fondo kaŋ mana hima nd'a, bora din gonda taali Rabbi gaahamo d'a kuro do. 	 Huaijiakin, kuapeuh kilawm loutaka tanghou ne hiam, Toupa nou dawn hiam tuh, Toupa pumpi leh sisan tungah siamlouh a tang ding hi.


I n'a hantum ka ne koyne: «Rabbi ga laakalkooney miiley bay, kaŋ yaamoyaŋ no.» 	 Toupan mi pilte ngaihtuahna a thawn ahi chih, a thei chi-a gelh ahi nawn laia.


Hajaratu na ize alboro hay Abram se. Abram na izo kaŋ Hajaratu hay nga se maa daŋ Isumeyla. 	 Huan, Hagarin Abram tapa a neih saka; huan, Abramin a tapa Hagar neih a min dingin Ismael a sata hi.Huan, Hagarin Abram dinga Ismael a neih laiin Abram kum sawm giat leh kum guk a upa ahi.


Israyla izey ye ka goy laalo te Rabbi diyaŋ gaa. I may Baalyaŋ da bundu toorey, da Suriya de-koyey, da Zidon de-koyey, da Mowab de-koyey, da Amon izey de-koyey, da Filistancey de-koyey se. I fay da Rabbi ganayaŋ, i siino ga may a se mo. 	 Huan, Israel suanten TOUPA mitmuhin thil gilou a hih nawn ua, Baal-te leh Astoret-te, Suriate pathiante, Zidonte pathiante, Moabte pathiante, Amon suante pathiante, Philistiate pathiante na a nasemta ua; huchiin TOUPA a lehngatsan ua, a na a semta kei uhi.


Da Irikoy ga yadda, doŋ a m'ay bagu-bagu! A ma nga kamba salle k'ay fundo pati! 	 Kei honhihgawp dingin Pathian deihlam hi lai henla; a khut zanin, kei honsat khe mai leh:


Handu kayyaŋ hane mo, kala yeeji kaŋ mana je, kaŋ sinda mo laru, da feej'ize iddu, da feeji gaaru fo, i kulu mo wo kaŋ yaŋ sinda laru. 	 Huan kha thak niin bawngtal tuai gensiat bei khat, belamnou guk leh belamtal khat ahi dinga, gensiat bei a hih vek ding uh ahi:


I ma soobay ka laali, amma nin wo ma albarka daŋ. Waati kaŋ i tun, i ga haaw, Amma ay, ni tamo ga maa kaani. 	 Amau hamsiat uhen, nang jaw vualjawl jawin: a thoh tak un a zahlak ding ua, na sikha bel a nuamsa ding hi.


Irikoy na Suleymanu no bayray da fahamay kaŋ ga baa, da laakal feerante, sanda taasi kaŋ go teeku me gaa cine. 	 Huan, Pathianin Solomon pilna leh theihna thupi mahmah leh lungsim letna tuipi piaua piaunel bang mai a pia a.


Ay wo binde, man no ay ga konda ay haawo? Ni bumbo sanni mo, ni ga ciya sanda boro yaamo cine Israyla ra. Sohõ binde, ay ga ni ŋwaaray, ma salaŋ bonkoono se, zama a si ni ganji ay.» 	 Huan, ken ka zahlakna koi ah ka ompih dia? Huan, nang leng Israelte lak a mi hai a sim na hong hi maimah ding. Huaiziak in kumpipa houpih zaw in, non neih a nialkei ding, a chi a.


A ne woodin yaŋ mo se: ‹Araŋ mo, wa koy ay kalo ra. Haŋ kaŋ ay di ga hima nd'a, ay g'araŋ no.› 	 huan, a kiang uah, Nou leng grep huan ah va pai sam ve ua, a kilawm hun ka honpe de, a chi a.


I ma Rabbi maa sifa! Zama a maa hinne no ga ti beeraykoy, A darza mo go ndunnya da beena boŋ. 	 Huaiten Toupa min phat uhen; amah min kia lah tawisangin a om ngala: a thupinain lei leh van a khup tham a.A mite adin ki a tungdingta, a misiangthou tengteng adin phatna mah; amah kiang naia om Israel mite ading. Toupa phat un!


Zera ize arey mo neeya: Zimri, Etan, Heman, Kalkol, Dara -- i boro gu no. 	 Huan Zera tapate; Zimri, leh Ethan leh Heman, leh kalkol leh Dara: a vek un nga.


Ay di malayka fo mo goono ga tun wayna funay haray. A goono ga Irikoy fundikoono kawaatimo gaay. A kuuwa nda jinde beeri malayka taaca din se, ngey kaŋ yaŋ i daŋ i ma laabo nda teeko sara. 	 Huan huai amau chiamtehna apat angel dang kuan tou tuhl ka muta a, huaiin Pathian hing chiamtehna a neia; huan aman huai angel lite leitung leh tuipi hihse dia piaka omte kiangah aw ngaihtak a kikouin,


Araŋ ma haggoy d'araŋ boŋ, da kali kulu mo, kaŋ boŋ Biya Hanna n'araŋ daŋ jine boroyaŋ, zama araŋ ma Irikoy marga kuru, kaŋ a day da nga bumbo kuro. 	 Pathian saptuamte, amah sisana a leite, vak dingin, noumau leh na heute uh tengteng tungah pilvang un, Kha Siangthouin a tunguah nou heutuin a honbawl hi.


Sanni kokora bisa a sintina, Bine ra suuru mo bisa foomayaŋ bine. 	 A kipatna sangin thil tawpna a hoihjaw: lungsima kisaktheih sangin lungsima dohtheih a hoihjaw hi.


Araŋ ma boro kulu beerandi. Araŋ ma ba nya-izey. Wa humburu Irikoy. Wa laabo bonkoono beerandi. 	 Mi tengteng pahtawi un. Unaute it un; Pathian laudan siam un. Kumpipa tuh pahtawi un.


Guna a gonda boŋbeeray, Manti haŋ kaŋ ga saba no ka bare a bina ra. Amma boro kaŋ ciya adilante* _Irikoy jine__, Nga cimbeero ra no a ga funa. 	 Ngaiin, amaha a kha dik lou huai mi a lohsam ding; himahleh mi diktattuh a ginnain a hing ding.


da Patrusancey, da Kasluhancey (i gaa no Filistancey fun), da Kaftorancey. 	 Pathrusim, Kasluhim (Philistinte hongkipatna) Kaptorim a suang.


Kala bonkoono ne a se: «Sorro marge no ay ga ni daŋ zeyaŋ ni ma si hay kulu ci ay se Rabbi maa ra kala cimi?» 	 Huan, kumpipan akiangah, "thutak bikbek loungal ka kianga Toupa min a genlou ding in bangzah vei ahia oi ka hon ki chiamsak sin? " achi a.


Zama i na dumey din ize wayey sambu ngey boŋ se, da ngey izey mo se. Yaadin gaa kunda hananta diibi nda laabu waani kundey dumey nooya. Oho, hala mo laabukoyey da yaarimey taalo baa ka bisa cindey kulu wane muraado wo ra.» 	 Amau ading leh a tapate uh adingin a tanute uh lakah a lata ngal ua; huchiin chi siangthou gamte mite toh amau leh amau a kihelkhawmta hi: ahi, hiai tatlekna ah lalte khut leh vaihawmmite a pipen ahi uhi.


Kala Irikoy bora maan ka salaŋ Israyla bonkoono se ka ne: «Haŋ kaŋ Rabbi ci neeya: Za kaŋ Suriyancey ne Rabbi ya tondey ra irikoy no, amma manti gooro batama irikoy no, woodin se no ay ga jama marga bambata wo kulu daŋ ni kambe ra. Araŋ ga bay mo kaŋ ay no ga ti Rabbi.» 	 Huan, Pathian miin Israel kumpipa a vanaiha, a vahoupiha, a kiangah, Toupan hichiin a chi: Suriaten, Toupa tangte Pathian ahi a, guam Pathian jaw ahi kei, a chi ua; huaijiakin hiai mipi tampite na khutah ka honpe sin hi, huchiin kei Toupa ka hih na thei ding, chiin, a chi a.


da Yanim, da Bayt-Tappuwa, da Afeka, 	 Janim te, Beth-tapua te, Apheka te;


Borey kaŋ waato i ga ndunnya kaani maayaŋ ŋwaari ŋwa, Sohõ i go ga halaci fondey boŋ. Ngey mo kaŋ i biiri sanda bonkooni izeyaŋ, Sohõ i go ga fisi begunu ganday. 	 Nuam taka nete kongzing khawngah a mangthang uh: puansandupa khanglianten ekvut a kawi uh.


Ndunnya go ga tatanji sanda boro kaŋ bugu cine, A go ga zinji-zinji sanda tanda cine. A zunubi alhakko ga tin a boŋ. A ga kaŋ, a si ye ka tun mo koyne. 	 Leilah mi zukham bangin a hoi dongdong dinga, bawkta hawt bangin a kihawt ding; a tatlekna lah a tungah giktakin a om ding a, huchiin a puk dinga, a thou nawnta kei ding hi.


Zama iri murteyaŋey baa gumo ni jine, Iri zunubey mo goono ga seeda iri boŋ. Zama iri murteyaŋey go iri banda, Iri g'iri laalayaŋey mo bay. 	 I tatleknate I ma uah a khangta ngala, I khelhnaten ahonhek gige hi: I tatleknate lah I kiang uah a om gige ngala, I thulimlouhnate I thei hi:


Borey kaŋ di nin ga mo daaru ni gaa, I ma laakal kulu ye ni gaa ka ne: «E! Manti nga no, bora kaŋ doona ka laabo jijirandi ka mayrayey zinji-zinji? 	 A honmu peuhin hon lim et ding ua, Hiai mi maw lei hihlinga, gam chih kisingsaka,


Hunkuna ay go ga beene nda ganda ce i ma seeda araŋ boŋ, kaŋ hunkuna ay na fundi nda buuyaŋ daŋ ni jine, da albarka nda laaliyaŋ mo. Woodin se binde, ni ma fundi suuban zama ni ma funa, nin da ni izey. 	 Na ma uah hinna leh sihna, vualjawlna leh hamsia ka koih chih tuin na lungtang thu ua theihpih dingin lei leh van ka sam ahi: huchiin hinna pen tel un, na hin theihna ding un nouleh na suan te uh tawh;TOUPA na Pathian uh ita, a aw manga, amah len chintenin amah na hinna uh, na dam sawtna uh lah ahi ngala; huchiin na pu uh Abraham, Isaak, Jakob te kichiamna piak achiam gamah na om ding uhi, a chi a.


Amma kokor banda araŋ ye ka bare. Araŋ n'ay maa ziibandi, araŋ afo kulu. Araŋ ye ka kande bannyey da koŋŋey kaŋ yaŋ araŋ taŋ i ma du ngey boŋ. Araŋ n'i tilasandi i ma ciya araŋ se bannya da koŋŋa yaŋ. 	 Himahleh na kihei nawn ua, ka min na hihbuah un a ut bangtak ua na khahsa nung uh, na sikhanu leh na sikhapa uh na pi kiknawn ua, na thunuai uah nasemmi ding bang sikhanute ding bangin na koih nawn uh.


Da alaama din wala dambara haro din kaŋ a cabe araŋ se te, waato din gaa a ma ne: «Kaa iri ma koy de-koy fooyaŋ banda» (wo kaŋ yaŋ ni mana bay) «iri ma may i se mo» 	 Chiamtehna hiam, thil lamdang hiam a honet sak uh a hongtangtuna, na theih ngei louh uh, pathian dangte jui ni e, a na uh sem ni, na kiang ua a chih uleh;


Amma Beeraykoyo si ga goro fuwey ra kaŋ i te da kambey bo, mate kaŋ annabi ci ka ne: 	 Himahleh, Tungnungpen tuh khuta bawl in peuh ah a om kei hi; jawlneiin.


Farhãkoy no boro kaŋ ga humburu _Irikoy__ waati kulu, Amma boro kaŋ na nga bina sandandi ga kaŋ masiiba ra. 	 Lauthei gige mi a hampha hi: himahleh a lungtang saksak gige siatna ah a ke ding hi.


Dabarikwa mo ne i se i ma si hayey kaŋ ga hanan ka bisa i kulu ŋwa, kal a ma to waati kaŋ alfaga fo ga tun kaŋ gonda Urim* da Tummin. 	 Huan ukpipain a kiang uah, siampu khat Urim leh Thummim toh a hongsuah mateng thil siangthou penpente laka a nek louh ding uh ahi chih a gen a.


Afo mo du dabari goy teeyaŋ hin, afo mo annabitaray teeyaŋ, afo mo biyey fayankayaŋ, afo mo ciine waani-waani yaŋ, afo mo koyne ciine feeriyaŋ. 	 Midang kiangah thillamdang hihtheihna, midang kiangah tugen theihna, midang kiangah khate theihkak theihna, midang kiangah pau chi tuamtuamte, midang kiangah paute hilhchetna.


Pasur izey ra mo: Eliyowenay, da Maaseya, da Isumeyla, da Netanel, da Yozabad, da Eleyasa. 	 Huan Pashur tapate lakah; Elioenai, Maasea Ismael, Nethanel, Jozabad leh, Elasa.


Boro kaŋ ga jeejay* nya haggoy g'a izey ŋwa, Boro kaŋ ga may nga jine bora se mo ga du beeray. 	 Kuapeuh theipi kung kem in huaia a gah a ne ding; huan kuapeuh a pu ngak zahtakin a om ding hi.


Yaadin cine no a koobu nd'a faro ra, za susuba kala wiciri kambo to. A na wo kaŋ nga du din safa hal a te sanda hawgara jare, sayir* masangu. 	 Huchiin loua buhsang nitaklam tanin a zonga; huan, a zonsa akhena, barli-buh epha khat hiamtak ahi.


Ay mo, d'i n'ay sambu beene, ay ga borey kulu candi ay do.» 	 Huan, leia kipana khai kanga ka om leh, mi tengteng kei mah kiangah ka hip ding, a chi a.


Bulos mo nga alaada boŋ furo i do. Asibti hinza no a goono ga kakaw nd'ey Tawreto da Annabey Tirey da Zabura* ra. 	 Huan, Paula, a dan ngeinain, a kiang uah a luta, Khawlni thumvei Laisiangthou akipanin teltaka sutpihin,


Kala day, ham da nga fundo, kaŋ ga ti a kuro, woodin wo araŋ ma s'a ŋwa. 	 Ahihhangin, sa a hinna, a sisan toh na ne khawm ding uh ahi kei;


Kulu nda yaadin, Dawda sabbay se Rabbi a Irikoyo n'a no fitilla Urusalima ra, zama nga m'a izo sinji a banda ka Urusalima tabbatandi a se mo. 	 Himahleh David jiakin Toupa a Pathianin a nunga a tapa hongdin khiakna ding leh Jerusalem khua ding kipsak dingin Jerusalem khuaah khawnvak anei saka;


Da ni ga boŋ-jina ŋwaari sargay salle Rabbi se mo, kala ŋwaari nooyaŋo kaŋ ni ga salle din ma ciya jeeniyaŋ kaŋ i ga kukure nda danji ka safa k'i nyartu. 	 Huan, gah masa pen tangbuang thillat Toupa kiang a na lat leh na buh thak masa pen ate, tangbuang thillat ding in thanghou pek na lan ding ahi.


Rabbi ne: Guna, ay ga masiiba candi ka kande nango wo d'a ra gorokoy gaa, sanda tira sanney kulu kaŋ Yahuda bonkoono caw. 	 Ngaiin, hiai lai mun ah leh, a sunga tengte tungah thil hoih lou tak ka hontungsak ding hi, Juda kumpipan laibu-a a thu sim tengteng bangin,


Yahuta binde du batama fo, nga zamba alhakko wane. A kaŋ jinde-jinde, a gunda faw mo hal a teeley kulu gusam ganda. 	 (Huan, huai miin a khelhna manin mun khat a leia, a khupin a kia a, a laiah a a puakkhama, a gil tengteng a pawt vek a.


Yahuda na amaana ŋwaari goy te, i na fanta hari goy te Israyla nda Urusalima* ra mo. Zama Yahuda na haya kaŋ ga hanan kaŋ Rabbi ga ba din ziibandi, a na ize way kaŋ gonda de-koy* fo hiiji. 	 Judain lepchiahtak in a hihtaa, Israel ah leh Jerusalem ah kihhuai hihin a om hi, Judain Pathian munsiangthou a it, a hihnintaa, theihlouh pathian tanu a kitenpihta ngala,


kal ay ma beene hari no araŋ se alwaatey kaŋ ga hagu ra. Laabo ma nga albarka hay, saajo ra tuuri-nyaŋey mo ma ngey izey hay. 	 Leiin thil a honpiang sak dinga, gama singten gah a suang ding uhi.


Ay ga tonton ni jirbey gaa jiiri way cindi gu. Ay ga nin da gallo wo mo faaba Assiriya bonkoono kambe. Ay ma ciya kosaray kwaara wo se ay bumbo sabbay se, d'ay tamo Dawda mo sabbay se.» 	 Huan, na dam sung kumte kum sawm leh kum ngain ka sausak dinga; huan, nang leh hiai khopi Assuria kumpipa lakah ka humbit dinga; huan, keimah jiak leh ka sikha David jiakin hiai khopi ka hum ding, a chi, chiin.


A ne: «Hajaratu, Saray koŋŋa, man ni fun? Man no ni ga koy?» A ne: «Ay zuru no ay koyo Saray se.» 	 Huan, a kiangah, Hagar, Sarai sikhanu aw, koia kipana hongpai na hia, koia hoh dia kisa na hia? a chi a. Huan, aman, ka pi Sarai kianga kipana taimang ka hi, a chi a.


Dawda zeen, a jiirey gooru mo. I n'a daabu nda bankaaray, amma a mana maa dungay. 	 Huan, David a hong upa a, a hong tek mahmah ta; huchiin puanin a khuh jel uh, himahleh lum asa thei tuan hetkei.


Amma waato kaŋ Yesu di borey marga go ga zuru ka margu, a deeni folla gaa ka ne a se: «Ya beebetaray da lututaray folla, ay ga ni lordi ni ma fun a banda. Ma si ye ka kaa a banda koyne.» 	 Huan, Jesun mipi hongtai khawm lai a muhin, dawi nin a taia, a kiangah, Nang dawi pautheilou leh bengngong, thu ka honpia hi, a sunga pat hongpawt inla, lut nawn ken, a chi a.


I ga tu ka ne: ‹Zama i fay da Rabbi ngey Irikoyo, nga kaŋ n'i kaayey kaa Misira laabo ra. I na de-koy* fooyaŋ sambu ka sumbal i se, ka may i se mo. Woodin se no Rabbi na masiiba woone kulu candi ka kande i boŋ.› » 	 Huan, miten, Toupa a Pathian uh, a pute uh Aigupta gama kipana pikhe pa a paisan ua, Pathian dangte a let ua, a biak ua, a nate uh a sep jiak uh ahi; huaijiakin Toupan hiai siatna tengteng a tunguah a hontungsakta ahi, chiin a dawng ding uh, achia.


D'ay n'ay takuba nyalawanta kaanandi, D'ay kamba na cimi ciiti di, Kal ay ma bana ay yanjekaarey gaa, Ka alhakku no ay konnakoy se. 	 Ka namsaute ka tathiama, ka khutin vaihawmna a kep leh ka melmate tungah phu ka la dinga, kei honhote ka thuk ding hi.


I ci Tamar se ka ne: «Guna, ni anzuray neeya ga koy Timnat ka nga feejey hõse.» 	 Huan, mi in, Tamar, na pu a belam mulmet dingin Timna khua ah a hohtou dek, chiin, a hilh ua.


Naftali izey kunda marga jine bora ga ti Enan ize Ahira. 	 Naphtalite heute Enan tapa Ahir ahi.


Amma ni wo, kala ni ma haŋ kaŋ ga saba nda dondonandiyaŋ cimi-cimo ci. 	 Nang zaw thuhilhna hoih toh kituak thu gen in.


Woodin banda, kala Misira bonkoono hari tabakwa, da bora kaŋ ga buuru ton a se na taali te ngey koyo se, kaŋ ga ti Misira bonkoono. 	 Huan, huai thil khitin hichi ahia, Aigupta kumpipa uain pepa leh a tanghou bawlpan a pu uh Aigupta kumpipa a lungkimlousak ua.


Cino ra binde a na nga borey fay-fay, nga nda nga goy-teerey, i m'i kar. A n'i gana ka koy to hala Hoba, kaŋ go Damaskos se kambe wow haray. 	 Huan, jan in amau sual dingin amah leh a sikhate a kihawmjak ua, (Hoba Damaska kho mallamah a om).


Woone mo no ga ti ŋwaari sargay asariya: Haruna izey ma kay sargay feema jine k'a salle Rabbi jine. 	 Huan, siampu in TOUPA ma ah kilepna a bawlsak ding a, ngaihdam ahi ding, siamlouh tanna ding a thil a hih peuhmah tungthu ahte, chi in.


Toonante no ay fun ne, amma kambe koonu no Rabbi ye ka kande ay. Ifo se no araŋ ga ne ay se Neyomi? za kaŋ Rabbi na yadda-jaŋay cabe ay se, Hina-Kulu-Koyo n'ay kaynandi mo?» 	 Buching takin ka pawta, TOUPAN a vuakin a honpi nawn hi: TOUPAN ka tungah a lungkimlouhna a hihlang a, Bangkimhihtheipan a hon hih gentheih dan thei gige napia bang dia Naomi honchi lailai na hi ua? A chi a.Huchiin Naomi a hongkika, a mounu Moab mi Ruthi toh Moab gam akipanin a hongkik uh ahi: barli-buh lak pat tung laiin Bethlehem a tung uhi.


Wa seeda liiliwal sinji laabo ra. Wa hilli kar ndunnya dumey kulu ra, Wa ndunnya dumey fay waani hal i ma gaaba nd'a. Wa Ararat da Minni da Askenazu mayrayey ce, I ma margu a gaa. Wa wonkoy daŋ i se, Wa naŋ bariyey ma kaaru sanda do bi cine. 	 Huai gamah kidou puanjak tak unla. Namte laka pengkul mut un, amah dou ding namte kisa sak unla, Ararat te, Minni te, Askhenaz gam te, amah sual ding sepaih sep unla, khaupe juangjang bang maiin sakolte kaikhawm un.


Waato din gaa no Musa nda Haruna koy ka ne Firawna se: «Yaa no Rabbi, Israyla Irikoyo ci: ‹ M'ay jama taŋ zama i ma sududuyaŋ batu te ay se saajo ra.› » 	 Huan, huai nungin Mosi leh Aron a lut ua, hichibangin Israelte Toupa Pathian in achi, gamdai a kei dia ankuang luina a bawl theih na ding un, ka mite paisakin, chiin, Pharo a hilh ua.


Ngey, Yahuda mayraykoyey da Urusalima koyey, da faadancey, da alfagey, da laabo borey kulu, i bisa handayzo din farsimey game ra. 	 Juda heutute leh Jerusalem heutute, michilgehte, siampute, mipi tengteng, bawngnou at phel kikala pai te;


Ibrahim ne koyne: «Ay Koyo ma si te ay se bine, ay mo ga salaŋ. Hambara i ga boro waranza gar noodin.» Rabbi ne: «Ay s'a te d'ay na waranza gar noodin.» 	 Huan, aman Toupa aw, heh ken, kon gen nawn ding: huailai ah sawm thum lel na mu ahi kha ding, a chi. Huan, aman, huailaia sawm thum leng ka muh leh ka hihmang kei ding, achia.


Laabo tondey ra no i ga safir* gudey kaa, I ga du wura a gudey ra. 	 Huailaia suangte saphir suang mun ahi a, huan dangkaeng nen a nei hi.


Waato din gaa no Sesbazzar wo kaa ka Irikoy windo kaŋ go Urusalima ra daba sinji. Za han din binde ka kaa ka to hunkuna i goono ga windo cina, i mana a ban mo hala ka kaa sohõ.» 	 Huchihlaiin Sesbazzar a honga, Jerusalema om Pathian in suangphumte a koiha: huai hun akipan tutanin lamin a om ngitngeta, hinapiin lah zoh ahi kei hi.Huaijiakin, tuin kumpipan hoih a sak leh, Babulona om, kumpipa laigelhte koihchingna in sung kizong henla, Jerusalema hiai Pathian in lam ding kumpipa Kurain thupiak bawlna hiam a bawl aleh, hiai thu-ah kumpipan a kipahna kou honkhak hen, chiin.


Ay miri kal ay koy ka to tondi kuukey tiksey gaa. Ndunnya nda nga kanjarey kulu go ay boŋ hal abada. Kulu nda yaadin, ya Rabbi ay Irikoyo, Ni n'ay fundo soolam ka kaa guuso ra. 	 Ka hinna ka sunah a bah laiin, TOUPA ka thei gige dinga: Ka thumna na biakin siangthouah na kiang a hongtung ahi.


Ruben izey lasaabo neeya: Nga no ga ti Israyla hay-jina. I na alborey kulu kabu, za jiiri waranka izey ka koy beene, i kulu kaŋ yaŋ ga hin ka koy wongu. I n'i afo kulu kabu ngey dumo boŋ, i kundey boŋ, i baaba-fo-izey boŋ, i maayey lasaabo boŋ. 	 Israel tapa upapen, Reuben tate suante a chichiin, a inkuankuanin, a min uh kizomdan bangjelin pasal kum sawmnih akipan tunglam, galkap thei teng a sim ua;


Woodin banda Ibrahim na nga wando Saharatu fiji tondi guuso ra, Makpela faro ra, Mamre jine; Hebron nooya, Kanaana laabo ra. 	 Huai nungin Abrahamin a ji Sara Kanan gam a Mamre toh kijawn (huai Hebron khua ahia) Makpel lou a kokhuk ah a vuita hi.Huchiin, lou leh a sunga kokhuk om vuina mun gou dingin, Abraham kiangah Heth suanten a pe kipta uh.


Amma Hannatu mana koy zama a ne nga kurnyo se: «Da arwaso fun wa, gaa no ay ga kond'a zama a ma bangay Rabbi jine, a ma goro noodin mo hal abada.» 	 Hana bel a hoh tou kei; a pasal kiangah, Kei zaw naupang in nawinek a tawp masiah ka hohtou tei kei ding; haui hun chiangin TOUPA maa a kilat theihna dingin ka pi ding, huailaiah a om nilouh ta ding, a chi a.


Zama a na seeda kayandi Yakuba ra, A na asariya daŋ Israyla ra, Wo kaŋ a lordi iri kaayey se, Zama i ma ngey izey bayrandi nd'a. 	 Jakobte laka thutheihsak tuh a hihkipa, Israelte lakah dan a sepa, huaite tuh i pipute kiangah thupiakin a piaa, amau huai thu tuh a tate u kianga a theihsak ding un:


Irikoy binde goono ga Biya _Hanna__ no araŋ se, a goono ga dabari goyey te araŋ game ra mo. A goono ga woodin yaŋ te zama araŋ ga asariya gana se no, wala zama araŋ ga sanno kaŋ araŋ maa cimandi se no? 	 Huan, na kiang ua Kha honpepa leh na lak ua thillamdang hihpan dan thilhihte jiakin hia a hih, na ngaihkhiak ua na gintak jiak un.


Amma nya-ize ga nga nya-izo no i m'a wi, baaba mo ga nga izo no. Izey mo ga murte hayrey gaa k'i daŋ kambe i m'i wi se. 	 Huan, hihlup dingin unaupa leh unaupa a kimansak ding ua, pan leng a ta a mansak ding; taten leng a nu leh a pate uh a dou ding uh, a hihlumsak ding uh.


Zama i ne: «May no na Rabbi miila bay hala bora m'a dondonandi?» Amma iri wo, iri gonda Almasihu miila. 	 Kuan ahia Toupa lungsim theikhin a, amah thuhilh thei ding? Eiten bel Kris lungsim i pu ahi.


Kaŋ a na woodin te, i na hamisa boobo di, hala taarey sintin ka kottu. 	 Huan, a paih uleh nga tampi tak a khuh ua, a lente uh tuh a kek iakkiaka.


Zama ni bina ra no ni ne: «Hala beene no ay ga kaaru, Ay g'ay karga beerandi no Irikoy handariyayzey boŋ, Ay ga goro jama marga tondo boŋ, Hala yongo azawa kamba me. 	 Na lungtangin, Van ah ka kah dinga, Pathian aksitetunglamah ka laltutphah ka tawisang ding; huan, kikhopna tang, mal tawpa omah, ka tu dinga;


Rabbi humburkumay ga ti boro ma konna ilaalo. Boŋbeeray da fooma nda fondo laalo da me-ka-say, ay ga konn'ey. 	 Toupa kihtak gilou huat ding ahi; kisaktheihna leh, kiotsakna leh, gilou lampi leh kam hoihlou, ka hua hi.


Alfa Hilciya mo, da Ahikam, da Akbor, da Safan, da Asaya koy wayboro annabo Hulda do, kaŋ ga ti Sallum wande. Baabo maa Tikba, kaayo maa Haras. (Sallum no ga ti bankaarayey fuwo batukwa.) Waybora din go Urusalima ra da goray, Misne kura. Kala Hilciyayaŋ salaŋ a se. 	 Huchiin siampu Hilkia te, Ahikam te, Akbor te, Saphan te, Asai te puansilh kempa Harhas ta Tikva tapa Sallum ji jawlnei Hulda kiangah a hoh ua; a vahoupih ua. (Amah bel Jerusalem Misnea om a hi).


Ni na kaaruwataray te mo da Assiriyancey, zama ni biniya mana ni wasa. Oho, ni na kaaruwataray te d'ey, kulu nda yaadin ni mana ne a wasa. 	 Assuria mite kiangah leng na kijuaka, hun chih mahmah lah nei tel lou china; ahi, a kiang uah kijuakin na panga, na kham tuan sam kei hi.


Da manti yaadin, da ni go ga saabu nda biya, mate no boro kaŋ si waani ga te ka ne: «Amin!» ni saabuyaŋo banda, za kaŋ a si bay haŋ kaŋ no ni go ga ci? 	 Hichilou injaw, khain vualjawl mah lechin, theinailouten na kipahthugen ah bangchin ahia, Amen, a chih theih ding, na thugen theithei lou piin?


I goono ga Yesu ceeci. Waato kaŋ i goono ga kay Irikoy windo ra i goono ga ne care se: «Ifo no araŋ ga tammahã? A ga kaa bato do, wala?» 	 Huchiin, Jesu a zong ua, Pathian biakin ah ding kawmin a kihou ua, Bang ahia na gintak uh? Ankuangluina ah a hongkei ding maw? a kichi ua.Siampu liante leh Pharisaiten amah amat theihna ding un kuapeuhin a omna a theih uleh amaute theihsak ding thu a peta uhi.


Misira, da Yahuda, da Edom, da Amon izey, da Mowab da borey kulu kaŋ yaŋ ga ngey kaabe casey cabu ka windi, saaji ra borey, zama ndunnya dumey kulu sinda dambanguyaŋ. Israyla dumo kulu mo sinda dambanguyaŋ ngey biney ra. 	 Aigupta te, Juda te, Edom te, Amon tate leh Moab te leh gamdaia teng, baksam met giaute; nam tengtengte lah zeksumlouhte ahi ngal ua, Israel inkote tengteng leng lungtanga zeksumlouh ahi uhi.


Zaari way cindi fa Okran ize Pajiyel, Aser izey jine bora kaa. 	 Ni sawm leh ni khat niin Aser tate intekpen Okran tapa Pagielin a lana:


W'a bana sanda mate kaŋ a no, wa labu-care a se a goyey boŋ. Gaasiya kaŋ ra a diibi, w'a cine hinka diibi a se. 	 Aman a piak bang lellelin, a kiangah pia unla, amah gamtatna azah nihin thuk kik un: a helna nou ah, amah adingin a zah nihin hel sak unla.


Zama ni s'ay fundo naŋ Alaahara, Ni si naŋ ni wane Hanna ma fumbu. 	 Ka kha lah Sheol kiangah na nuse sin ngal keia: Na mi siangthou muatna mu dingin lah na phal sin sam kei hi.Nang hinna lampi non theisak dinga; na maah nuam dimletna a om hi; na khut taklamah khantawn kipahna ding a om hi.


Kala nda cat, da sanni woodin yaŋ no i du ka hin jama hal i ma si sargayey din te ngey se. 	 Huan, huai thuin mipiten amaute biakna dia gan a goh ding uh a kham zou teitei hi.


ka tirayaŋ ŋwaaray a do kaŋ ga naŋ nga ma du ka koy Damaskos kwaara Yahudance diina marga* fuwey do, zama da nga du Fonda din ganakoy, alboro wala wayboro, nga ma kand'ey hawante Urusalima. 	 Siampu Lianpen kiangah a hoha, Damaska khua a kikhopna in tengtenga mite kianga piak dingin lai a ngena, Lama mi kuapeuh a muh leh, numei leng, pasal leng, Jerusalem khuaa hensa a a honpi theihna dingin.


Ay na ni arkuso windo da ni arkuso wandey mo no ni se ni gande ra. Ay na ni no mo Israyla nda Yahuda dumo mayra. Hala mo baa day woodin kayna no, doŋ ay ga hay fo ya-cine nda ya-cine yaŋ tonton ni se. 	 Huan, na pu in gou ka honluah sak a, na pu zite na angsung ah ka koih a, huan, Israel inkuante leh Judate ka hon pia a; huan, huaite a tawmluat lai uleh thil dangte leng hon piak beh lai ding ka kei maw.


Kala waybora n'a kwaayo di nga kambe ra ka ne: «Ma kani nda ay.» Yusufu na nga kwaayo naŋ a kamba ra ka zuru ka fatta taray. 	 Huchiin, aman honluppih in, chiin, a puansilh in ana mana: huan, aman a puansilh a khut ah a taisan a, a taikheta hi.


Annabi Iliyasu na boro fo ce annabey izey ra ka ne a se: «Ma te guddama ka sambu ji kolba wo ni kambe ra. Ma koy Ramot-Jileyad. 	 Huan, Jawlnei Elisain jawlneite tapate laka khat a sama, a kiangah, na puan teng inla, hiai sathau bawm tawi inla, Ramoth-gilead khuaah va hoh in.


Da boro nooyaŋo ya saabuyaŋ sargay no, d'a n'a kaa alman beerey ra, da aru no wala way, kal a ma kande afo kaŋ laru kulu si a gaa Rabbi jine. 	 Huan, a thillat lemna thillat kithoihna a hih a, bawng hon lak a a lat leh, TOUPA ma ah gensiatbei a lan ding ahi.


Rabbi ye ka salaŋ Yasuwa se ka ne: 	 Huan, TOUPAN Josua kiangah thu a gen a,


za Yohanna baptisma gaa kal a ma to hano kaŋ hane Yesu tun iri game ra ka koy beene. Tilas kal i ra boro fo ma ciya Yesu tunyaŋo se seeda iri banda.» 	 Johan baptisma nung siah, i lak ua kipan vana pi touha a om ni tan-hiai honkithuahpihpihte laka mi khat a thohnawnna hontheihpih dingin a om ding ahi, a chi a.


May no ga ci, a ma to mo, Da manti Koy Beero lordi no? 	 TOUPAN thu a piak louhin, hichi a honghi, chi kua ahia?


Doonkoy jine bora se. Kora izey baytu fo no. 	 Pathian aw, nidang laia a damlai ua na thilhihte ka pipute un honhilh uh ka bil un ka ja ua.


Laabo din ra araŋ ga buuru ŋwa jaŋay si, a ra mo araŋ si jaŋ hay kulu. Laabo din tondey ga ti guuru-bi, a tudey ra mo ni ga guuru-ciray fansi ka kaa. 	 Tatlak loua tanghou na nek jelna ding gam uh, bangmah na taksap louhna dinguh, a suangte bang sik, a tangte dal laih khiak theihna gam hoih mahmahah lah nou a honpi lut sin ngala.


Urdun daŋanta mo, Yeriko wayna funay haray, i na Bezer kaŋ go ganjo ra suuban, Ruben kunda batamey ra. I na Ramot kaŋ go Jileyad suuban, Gad kunda do. I na Golan kaŋ go Basan ra suuban, Manasse kunda ra. 	 Huan, suahlam ah Jordan gal ah Jeriko ah Reuben nam gama gamdai phaijanga Bezer khua te, Gad nam gama Gilead gam Ramoth khua te, Manassi nam gama Basan gama Golan khua te a sep uh.Huai khuate ahi Israel suante tengteng leh a lak ua nam dang omte adinga seh: kuapeuh mi that khami tuh huaia a tailuta, mipite maa a din phot mateng sisan phulami khuta a sih louhna dingin.


Yaadin gaa iri ma si jirbi danga boro cindey cine, amma iri m'iri mo hay k'iri boŋ di. 	 Huai jiakin, midang te bangin i ihmu kei ding uh, hak niin, limsak jaw ni.


Zobal izey neeya: Alban, Menahat, Ebal, Sefo, da Onam. Zibeyon izey neeya: Aya da Ana. 	 Sobal tapate; Alian leh Manahat leh Ebal, Sephi leh Onam. Huan Zibeon tapate; Aia leh Ana.


Woodin yaŋ no ga ti borey kaŋ yaŋ Rabbi lordi ka ne i ma tubo fay-fay Israyla izey se Kanaana laabo ra. 	 Hiaite Kanan gam a Israel suante gam luah ding hawm ding a TOUPA'N thu a piakte ahi uhi.


Waato din gaa Musa na tuusuyaŋ jiyo sambu k'a tuusu Irikoy nangora gaa da hay kulu kaŋ go a ra gaa, hala i m'i fay waani Rabbi se. 	 Huan, Mosi in nilhchi sathau a la a, biakbuk leh a sung a thil om tengteng a nilh a, a siangthousak chiat a.


«Ma salaŋ Israyla izey se ka ne: Rabbi batey alwaatey kaŋ a jisi, kaŋ araŋ ga fe i ma te marga hananteyaŋ, ay batey alwaatey neeya: 	 Israel suante houpih inla, a kiang uah, TOUPA ankuanglui hunbi hiaite ahi.


Zama a ga lordi no nga malaykey se ni boŋ, I ma ni hallasi ni fondey kulu ra. 	 Na lampi tenga honhumbit dingin, na tungthu-ah jaw a angelte thu pe ding ahi ngala.


Kala annabey izey boro fo ne nga cala se, «Rabbi ciyaŋ boŋ, ay ga ni ŋwaaray, ni m'ay kar.» Bora binde wangu k'a kar. 	 Huan, jawlnei tapate laka mi khatin Toupa thuin a lawmpa kiangah, hon khen in, a chi a. Huan, huai miin a khen nuam kei.


Ma naŋ ay adduwey ma salle ni jine sanda dugu cine, Ay kambe salleyaŋo ma hima sanda wiciri kambu sarga. 	 Ka thumna gimnamtui bangin na maah hih khiakin om henla; ka khut jak tuh nitaklam kithoihna bangin om hen


Gaa no a tu ka ne ay se: «Woone no ga ti Rabbi sanno kaŋ ga koy Zerubabel do ka ne: Manti gaabi do bo, manti mo hina do, amma ay Biya do no. Yaadin no Rabbi Kundeykoyo ci. 	 Huaitak in aman hondawnga, ka kiangah thu a gena, Hiai Zerubbabel kianga TOUPA thu ahi. Thahatnain hi lou, thilhihtheihnain leng hi samlou, ka Khain ahi jaw, sepaihte TOUPAN a chi.


Damaskos boŋ sanni neeya: «A go, Damaskos ga ba ka fay da nga gallutara ka ciya kurmu gusamyaŋ. 	 Damaska kho puak gik, Ngaiin, Damaska hi khopi hi nawn lou dinga lakmang a hita, huchiin in chim khawm lel a hita ding hi.


I ga tu mo ka ne: «To, zama i na Rabbi ngey Irikoyo sappa tunandi se no. I sududu de-koy fooyaŋ se ka may i se mo.» 	 A Pathian uh TOUPA thukhun a lehngatsanua pathian dangte a biak ua, a na a sep jiak uh ahi, chiin a dawng ding uh.


Ngey da ngey ŋwaari sargayey d'i haŋyaŋ sargayey yeejey se da feeji gaarey se, da feej'izey mo se, i lasaabo da farilla boŋ. 	 A tangbuang thillat uh leh dawn ding thillat, a dan bang tak in a tamdan bangzel un, bawngtal a ding bang, belamtal a ding bang, belamnou a ding bang:


A ga naŋ burey ma tun za ndunnya me, A ga nyalawyaŋey daŋ beene hari sabbay se, A ga haw kaa taray a ma fun nga arzaka jisiri nangey ra. 	 Aman meipite tuh kawlmong akipanin a paitou saka; khophiate vuahin a siam hi; a sunin akipante bangin huih a la khe jel hi.


A ye ka kaa Yezreyel zama nga ma du baani guuruyaŋo gaa kaŋ Suriyancey te a se Ramot ra waato kaŋ a go ga wongu nda Suriyancey bonkoono Haziyel. Yahuda bonkoono Yehoram ize Ahaziya mo koy nga ma Yoram Ahab ize kunfa noodin Yezreyel, zama a sinda baani. 	 Suria kumpipa Hazael a vasualnaa Ramaa a nasukliam uh hihdam dingin Jezreel ah a hoh a, Hichiin Juda kumpipa jehoram tapa Azaria bel Ahab tapa Jehoram a dam louh jiakin a veh dingin Jezreel ah a kuan hi.


Waybora te gunde. A donton ka ci Dawda se ka ne: «Ay te gaa-hinka.» 	 Huchi in numei a hong gaita hi; huan, Nau ka paita, chiin David a theisak a.


Borey kaŋ yaŋ mana ay hã du ay. Borey kaŋ yaŋ mana ay ceeci no du ay. Dumi fo kaŋ mana ay maa ce se no ay ne: «Ay neeya, ay neeya!» 	 Kei hondeih ngeiloute zoning ka om; hon zong ngeiloute muhkhak in ka om: ka min pulou nam kiangah, Honen un, honen uh ka chi-a.


Zama alwaato to kaŋ ciito ga sintin Irikoy jama gaa. Amma d'iri do no a ga sintin, borey kaŋ siino ga Irikoy Baaru Hanna gana, mate no i kokora ga ciya d'a? 	 Vaihawmna tuh Pathian inkuanpihte ah pat a hunta ngala; huan, eite ngeia a pat masak leh, Pathian tanchin hoih thumang loute tawpna tuh bangchi phet ahi de aw?


Muusu beero kaŋ ga dumi cindey halaci tun nga gumbo ra, a go fonda boŋ. A fatta nga nango do zama nga ma ni laabo halaci. Ni galley ga ciya kurmu yaŋ mo, Boro kulu si goro i ra. 	 Gammang nuai ningkitel akipanin humpineilkai a pawt hi, namte hihse ding; a mun akipan a pawtta, a hongpai lellel hi, nagam hihse ding leh na khopite tengmi neilou khopa sungawp dingin.


Hala laabo mo du ka fulanzam jiiri waytaaci. Otniyel, Kenaz izo kaa ka bu mo. 	 Huan, gam kum sawmli galmuangin a omta hi.


«Ay ga boro nda alman kulu halaci, Ngey da beene curey da teeku hamey, Da hartayaŋ sabaabey, Kaŋ ga ti boro laaley, care banda,» Yaadin no Rabbi ci. «Ay ga borey tuusu ka kaa ndunnya fando boŋ. 	 Mihing leh sa ka subei ding; vana tungleng vasate, tuipia ngasate, giloute toh kipalpuknate ka subei ding; huan leitunga kipanin mihing ka sat khe ding hi, TOUPAN a chi.


Zama Irikoy nooyaŋey da Irikoy ceeyaŋo, a si ba ye i gaa. 	 Pathianin a thilthawnpiak ah leh a sapna ah a lungsim a khel ngei kei hi.


Araŋ na iboobo duma, amma araŋ wi kayna fo. Araŋ ŋwa, amma araŋ mana kungu. Araŋ haŋ, amma araŋ mana yesi. Araŋ na bankaaray daŋ, amma araŋ hargu mana fun. Boro kaŋ goono ga du banandi mo goono g'a daŋ zika kaŋ gonda funeyaŋ ra. 	 Tampi na tuh ua, tawm chik na la uh; na ne ua, himahleh na kham kei uh. na dawn ua, himahleh na dawn kham zou kei uh; na kisilh ua, himahleh kuamah na lum kei uh; loh muin ip vangsaa koih dingin loh a mu ahi, chiin.


Za kaŋ i gar boro beeriyaŋ baa Eliyezar dumo ra ka bisa Itamar dumo ra, a se no i n'i fay-fay ya-cine: Kaayey almayaaley windikoy way cindi iddu go no Eliyezar dumo ra, Itamar dumo ra mo ahakku, i kaayey windey boŋ. 	 Huan Ithamar suante sangin Eleazar suan pipena pang a tamjaw uh; hichibangin a khen uh; Eleazar suan ah, inkuan pipen sawm leh guk ahi ua; huan, Ithamar suan ah, inkuan pipen giat ahi uh.


Amma wongu jine funa da borey kaŋ yaŋ go a banda kaŋ yaŋ goono ga Yesu batu, waato kaŋ i di laabo zinjiyaŋo da haŋ kaŋ te mo, i humburu gumo. I ne: «Haciika, boro woone ya Irikoy Ize no.» 	 Huan, sepaih zaheutu leh a kiang a Jesu veng a omsamte'n, jinling leh thil omdante a muh un a lauta mahmah ua, Hiai mi Pathian Tapa ahi ngeingei, a chi ua.


A bina goono ga sinji no, A goono ga de Rabbi gaa, Baaru laalo s'a humburandi. 	 Tanchin hoihlou takte a lau kei ding: TOUPA muangin a lungtang tuh a kip ahi.


amma ni na Israyla bonkooney fonda gana. Ni daŋ mo Yahuda gorokoy da Urusalima waney kulu ma kaaruwataray te, sanda mate kaŋ cine Ahab dumo te. Ni na ni kayney mo wi, ni baabo windo waney, wo kaŋ yaŋ bisa nin booriyaŋ. 	 Israel kumpipate lampi na jui jawa, Judate leh Jerusalema omte Ahab inkuan bangin ang na kawmsaka, na unau, napa inkuante nang sanga hoihjaw na thah lai jiakin.


Ay maa baaru kaŋ araŋ na cimbeeri sinji Rabbi Yesu ra, da baakasina kaŋ araŋ go ga cabe hanantey kulu se. 	 Huaijiakin ken leng Toupa Jesua ginna na lak ua om, misiangthoute tengteng tunga na kitheihsak jel uh ka najakin,


Zama boro kulu kaŋ ga ŋwaaray, i g'a no, boro kaŋ ga ceeci ga du, boro kaŋ ga kobi mo, i ga fiti a se. 	 kuapeuh a ngenin a mu ua; kuapeuh a zongin a mu ua; kuapeuh a kiu tuh honin a om ding uhi.


A ma kande buuru tafay kaŋ gonda dalbu mo, k'a salle a sarga banda kaŋ a ga salle ka te saabuyaŋ sargay, hal a ma saabu se. 	 Kipahthu genna ding a a lemna thillat kithoihna ah tanghou silngou hel a lat tel ding ahi.


Merari dumo jine bora ga ti Abihayel ize Zuriyel. Ngey no ga zumbu Irikoy nangora jarga azawa kambe haray. 	 Merari suan inkuana lupen Abihail tapa Zuriel ahi: biakbuk mallam pangah a puanin uh a kai ding uhi.


zama boro kulu kaŋ g'a cimandi ma du fundi hal abada. 	 kuapeuh a gingtain amah jiaka khantawna hinna a neihna dingin.


«Koy ka salaŋ Dawda se ka ne: Haŋ kaŋ Rabbi ci neeya: Ay goono ga hari hinza salle ni se. Kala ni ma afo suuban i ra kaŋ ay ga te ni se.» 	 Kuan inla, David kiang ah, TOUPA'N hichi in a chi, Thil thum ka hontah a na tung a ka hih ding in khat tel in, a chi hi, chi in.


Magpiyas, da Mesullam, da Hezir, 	 Magpias, Mesullam, Hezir;


Koyne, i fay da Rabbi ngey Irikoyo lordey kulu. I na sooguyaŋ himandi handayze hinka te ngey boŋ se. I na bundu tooruyaŋ te. I gurfa beena ra marga kulu se, i may Baal se mo. 	 Huan, TOUPA a Pathian uh thupiak tengetengte a lehngatsan ua, bawngnou lim sun nih a bawl ua, huan, Asera a bawl ua, vana om tengteng a bia ua, Baal na a sem gige uh.


Boro fo gonda cimbeeri kaŋ ga naŋ a ma hay kulu ŋwa. Afo mo, kaŋ sinda gaabi, a si ŋwa kala kassi nda tuuri izey baano-baaney. 	 Mi khatin thil bangkim ne thei din a kigingtaa mi hatlou inbel antelouhing kia a ne hi.


Duura din mo ma halaci saaya jaŋay se. D'a na ize aru hay mo, A sinda hay kulu nga kambe ra. 	 Ni nuaia gilou hoihhetlou ka muh a oma, huai tuh, hauhsakna a neipan amah siatna dia a kep:


Annabo din binde tun ka koy ka bonkoono batu fonda gaa. A na nga boŋ barmay zama a na nga boŋtobay didiji nga moy gaa. 	 Huchiin jawlnei apaia, lampi ah kumpipa a natanga, a talgaknaa a mitkhuhin a kibawl lamdanga.


Araŋ mo ma goro soolanteyaŋ, zama saaya kaŋ ra araŋ mana tammahã no Boro Izo ga kaa.» 	 Nou leng mansa in om un, na gintak louhlai tak un Mihing Tapa hongpai ding ahi ngala, a chi a.


I ma boro laaley ganandi ka kaa bonkooney jine, A karga mo ga sinji adilitaray ra. 	 Mihai a haina bangin dawng in, amah kideihna ah a pil kha ding hi.


Amma jiiri iyyanta ga ciya sududuyaŋ fulanzamay Rabbi se. Ma si ni faro duma, ma si ni reyzin kalo hanse mo. 	 A kum sagih kumin bel gam khawl kinkenna, TOUPA mina khawlna ahi dinaga: na lou-a buh leh bal na chin ding ahi kei, na grep huan na sat nou ding ahi sam kei.


Waato kaŋ Hirodus n'a ceeci, a mana di a mo, kal a na batukoy hã. Gaa no a lordi ka ne i m'i wi. Koyo mo tun noodin Yahudiya ka zulli Kaysariya kwaara ka goro jirbiyaŋ. 	 Huan, Herodin a zonga, a mu keia, a chingte a enchiana, thah dingin thu a peta ahi. Huan, Judi agama kipan Kaisari khua ah a hoh suka, huaiah a om nilouh hi.


Ni na ni birawo kaa taray. Ni zeyaŋey kaŋ ga kundey gooji ya sanni tabbatante no. (Wa dangay) Ni na ndunnya kortu nda isayaŋ. 	 Na thalpeu a vuak petmaha bawl ahi; namte kiangah kichiamnate thutak ahi uh. selah. Luite-in lei na khangkhamsak hi.


za jiiri waranza izey ka koy to jiiri waygu izey me, kaŋ yaŋ i kulu ga hin ka furo ka saajawtaray goy te, da jareyaŋ kaŋ i ga te kubayyaŋ hukumo se, 	 Nasem ding leh kihoupihna puanina puak chi pomi ding zah, kum sawmthum akipan a tunglam kum sawmngaa upa chiang,


Bannyey kaŋ koyey ga cimandi ma si donda ngey koyey zama nya-izeyaŋ no. A ga bisa zaati i ma may ka tonton i se, zama borey kaŋ goono ga du i goyo albarka ga ti cimandikoy kaŋ i ga baa gumo. Ma hayey din dondonandi k'i waazu mo. 	 Huan gingta mi pu a neiten unau ahih ziakun, ngaineu kei uhen, a hihhangin, phattuamna mute leh deih takte a hih ziak un a na uh sepsak semsem uhen. Huai thute hilh inla, hasuan in.


Filistancey binde jin ka kaa ka wongu arzaka ku Refayim gooro ra. 	 Huan Philistia mite a hong ua, Rephaim phaijang a tuamta uh.


Zama ni ne: «Ndunnya kunda hinka wo, da laabu hinka wo ga ciya ay wane, iri g'i ŋwa mo,» baa day kaŋ Rabbi go noodin waato. 	 TOUPA zaw a om gige naa, hiai nam nihte leh gam nihte kei a ahidinga, ka tangmai ding uh, na chih jiakin.


Nangey kaŋ ni ibarey na wowey te, ya Rabbi, Nangey kaŋ i na ni wane suubananta ce gurbey wow. 	 TOUPA tuh khantawnin phatin om hen. Amen, Amen.


I biniya ra mo no tangari dondonandikoy ga pati-ka-dake sanniyaŋ te k'araŋ ciya fatawci hari. Ciito mo kaŋ Irikoy dumbu i se za doŋ si gay, i halaciyaŋo mo ga ba ka to. 	 Huan, sum en jiakin juauthuin sumsinna ding nou a honzang ding uh; himahleh nidanglaia a tung ua thupuk tuh a khawl keia, a manthatna uh leng a ihmu kei hi.


Zama nin wo, daahir ni go ga saabu ihanna dumo, amma bora din mana du jina-koyyaŋ. 	 Nang jaw kipahthu na gen hoih ngial taka, midang bel a bawlhoih tuan kei hi.


Ma fatta ka koy Hinnom izo gooro do, kaŋ go Cambu Meyo jarga. Noodin ni ma sanno kaŋ ay ga ci ni se din fe. 	 Harsith kongpi lutna china Benhinem guam ah hoh inla, huaiah na kianga thu ka honhilh ding na phuang ding.


Yaa no Rabbi Kundeykoyo ci: I na Israyla da Yahuda izey kulu kankam care banda. Borey kaŋ n'i di mo goono g'i gaay da gaabi, I wangu k'i taŋ. 	 Sepaihte TOUPAN hichiin a chi: Israel tate leh Juda tate nuaisiahin a om khawmta ua; sala amaute pimite tengtengin amau a len chinten ua, a khah nuam het kei uh. Amaute tanpha bel a hata; amin sepaihte TOUPA ahi.


Danga i ma ne: «Ma si woone ham! Ma si woone taba! Ma si lamba woone gaa!» 	 Mihingte thuchiam leh zilsakna, Lawng ken, Chiam ken.


Amma waybora ne: «Oho Rabbi, amma baa hans'izey ga du zanjarmey ngey koyey waney do.» 	 Huan, aman, Toupa, hih jaw ahi a; himahleh, uiten leng a pu uh dohkan a kipan a tanghou nen kia a ne jel sam ve ua oi, a chi a.


hala day ay borey kaŋ i ga ce da ay maa na ngey boŋ kaynandi ka te adduwa, k'ay moyduma ceeci, i bare mo ka fay da ngey goy laaley -- waati din gaa no ay ga maa i se beena ra, ay g'i zunubey yaafa i se mo, ya i laabo mo no baani. 	 Ka minpu ka mite kingai neu a athum ua, honzon ua, a om dan gilou te uh a leh ngat san uleh van a kipan in ka na ngai khe dinga, a khelhna uh ka ngaidam dinga, agam uh ka dam sak ding hi.


Borey wo ga ti Isuwa wande Aholibama izey: amiru Yeyus, da amiru Yalam, da amiru Kora. Borey din no ga ti Isuwa wande, Ana izo Aholibama do haray amirey. 	 Huan, hiaite Esau ji Oholibam suante ahi uh; heutu Jeus te, heutu Jalam te, heutu Korah te: huaite heutu Ana tanu Esau ji Oholibam suante ahi uh.


Ay fundo goono ga sarku ni ga, Ni kambe ŋwaaro goono g'ay sambu ka gaay. 	 Ka hinna hihmang tuma zongte leimun nuainung ahte khawng a lut ding ua.


Wala ni ga donda Irikoy gomno kaŋ ga yulwa gumo, d'a jalla, d'a suuru kuuko no? Ni mana bay kaŋ Irikoy booro goono ga ni daŋ fondo no hala ni ma to tuubiyaŋ do? 	 A hihkeileh, Pathian hoihna tuh kisiknaa nang honpi dinga om ahi chih theilouin, a hoihna, a thuaktheihna leh, a dohtheihna hauhnate na ngaineu ahi a?


A na taablo mo te da jitti bundu, a salleyaŋo kambe kar hinka, a tafayyaŋo kambe kar fo, a kayyaŋo mo kambe kar fo da jare no. 	 Huchiin singgi sing in dohkan a bawl a: tong nih a dung lam ahi a, tong khat a vai lam, tong khat leh a kim a san lam:


A ciya binde, waato kaŋ a n'a fiji din banda, a salaŋ nga izey se ka ne: «D'ay bu, i m'ay fiji saara kaŋ i na Irikoy bora fiji din ra. I m'ay biriyey jisi a waney banda. 	 Huan, hichi ahia, a vui khit nungin a tapate kiangah, ka sih chiangin Pathian mi vuina hanah honvui sam u: a guh chin ah ka guhte honkoih un.


Yaadin no boro kaŋ na nga gorokasin halli ga hima. A ma ne mo: «Manti ay goono ga fooru no?» 	 Huaibangin mi a inveng khema, Chiamnuih ka hika hia? chi bangin a om hi.


A no afooyaŋ se i ma ciya diyayaŋ*, afooyaŋ mo annabiyaŋ*, afooyaŋ mo Baaru Hanno waazukoyaŋ, afooyaŋ mo kurukoyaŋ kaŋ ga dondonandi. 	 Huan, khenkhatte sawltak hi dingin, khenkhatte jawlnei hi dingin, khhenkhatte Tanchin Hoih gen dingin, khenkhatte pastor hi dingin, khenkhatte thuhilh dingin a pia hi:


Zama a moy goono ga boro fondey guna, A goono ga di a ce daguyaŋ kulu mo. 	 A mitte lah mihing lampite tungah a oma, huan a painate tengteng a mu hi.


Nga, Irikoy follonka din, kaŋ ti iri Faabakwa iri Rabbi Yesu Almasihu do, darza nda beeray da koytaray da dabari ma bara a se, za zamaney kulu mana te hala ka kaa sohõ ka koy hal abada abadin. Amin! 	 Hondampa Pathian tak kia kiangah, i Toups Jesu Kris jiakin, hun himhim om ma leh tu leh khantawn dongin, pahtawinate thupinate, vaihawmate, thuneihnate om hen. Amen.


Yaadin no araŋ mo, araŋ ma farhã ka maa kaani ay banda. 	 Huai mahbangin, nou leng kipak unla; kei leng honkipah pih un.


A na hukumo daaru Irikoy nangora boŋ. A na hukumo daabirjo mo dake a boŋ, danga mate kaŋ Rabbi na Musa lordi nd'a. 	 Huan biakbuk tungah puan inn a zalh ta, a tung lam ah puan inn khuhna a koih; TOUPA'N Mosi thu a piak bang in.


Araŋ kaŋ ga jijiri Rabbi sanno maayaŋ se, Wa maa Rabbi sanno. A ne: Araŋ nya-izey kaŋ yaŋ wangu araŋ, kaŋ yaŋ na araŋ furu ay maa sabbay se ga ne: «Rabbi beeri! Wa naŋ iri ma di araŋ farhã,» Amma ngey wo ga haaw. 	 A thu-a ling jelte aw, Toupa thu ja un: na unau uh, nou honhopa leh ka min jiaka nou hon delhkheten. Na kipahman uh ka muh theih na ding un, Toupa hih thupiin om hen, a chi ua, ahihhangin a zumzota ding uh.


Zama ni sabbay se no ay di wowi, Kayna mo n'ay moyduma daabu. 	 Ka unaute lakah mikhual ka na hitaa, ka nu naute lakah theih ngeilouh mi ka na hita hi.


I may toorey se kaŋ yaŋ Rabbi n'i sanni te ka ne: «Araŋ ma si hayey din te me!» 	 TOUPAN a kiang uah, Hichi bang hih kei un, a chih milimte na leng a sem sek uh.


Wa s'ay guna zama se ay ga bi, Wayna no k'ay kukure. Ay nya-izey te ay se bine, I n'ay daŋ ya haggoy da reyzin* kaley. Amma ay bumbo kalo, yan'a haggoy. 	 Ka vomjiakin hon en ken, niin a honhai jiakin. Ka nu tapate ka tungah a thangpai ua, grephuante kemin a honbawl ua; himahleh kei mah grephuan leng ka kem kei.


Ya nin ay fundo baakwa, Ma ci ay se naŋ kaŋ ni ga ni almaney kuru, Nango kaŋ ni g'i foyandi da wayna to zaari bindi. Zama ifo se no ay ga ciya bar-barko, Ay ma ni hangasiney alman kurey gana? Arhiijo ne: 	 Hon hilh ve, Aw nang ka khain a it, na gan honvakna mun, sunlaia na khawlsakna mun: bang dinga na kithuahpihte laka ganhon kianga maituam banga kei om ding ka hia?


Zama ni ya ay gaako no. Ni fatey biyo ra mo no ay ga doon farhã sabbay se. 	 Ka hinna in honjui tetteta: na khut taklamin non kai jel hi.


A na handayzo kaŋ i te din sambu ka ton nda danji k'a fufu kal a te hamni. A n'a kakase hari ra ka Israyla izey haŋandi nd'a. 	 Huan a bawngnou bawl uh a laa, meiah a khula, a gawi nena, tui tungah a theha Israel suante a dawnsak hi.


Sohõ binde, ay ga ni ŋwaaray, m'ay zunubi woone yaafa ay se sorro follonko hinne. Wa Rabbi araŋ Irikoyo ŋwaaray ay se a ma buuyaŋ woone hinne ganandi ay se.» 	 Huaijiakin tuin, kon ngen hi, hiai tutunga lel ka khelhna ngaidam inla, hiai sihna kia keia kipana a lakmang theihna dingin, TOUPA na Pathian ngen in, achia a.


Hayey din banda, ay guna kal ay di marga bambata fo kaŋ boro kulu si hin k'a kabu, kaŋ yaŋ fun dumey kulu nda kundey kulu nda jama kulu nda deeney kulu ra. I goono ga kay karga nda Feej'izo jine. I gonda kwaay kwaaray yaŋ. Teenay kambeyaŋ mo go i kambe ra. 	 Huan amau tuh aw ngaih takin, Laltutphaha tu i Pathian uh leh Belamnou kiangah hotdamna, chiin a kikou ua.


Guna, ni baaba beere Sallum izo Hanameyel ga kaa ni do ka ne: ‹M'ay faro kaŋ go Anatot day ni boŋ se, zama nin no ka bara nd'a fansa fondo.› 	 Ngaiin, na pangak Shallum tapa Hanamel Anathoth Khuaa ka lou nanga dingin leiin: goukhawm thei na hih jiakin non leisak ding ahi, chiin na kiangah ka hongpai ding, chiin


Ma kaa ka koy ka furo bonkoono Dawda do ka ne a se: ‹Ya koyo ay bonkoono, manti ni ze ay, ni koŋŋa se ka ne kaŋ sikka si ay izo Suleymanu no ga ciya bonkooni ni banda ka goro ni karga boŋ? To, mate se no Adoniya ga ciya bonkooni?› 	 Kumpipa David kiangah valut inla, a kiangah, Aw Toupa, ka pu, na sikhanu kiangah na tapa Solomon, ka nungah a hong lal ngeingei sina, amah ka laltutphah ah a tu ngei sin hi, chiin na kichiam ahi kei maw? Bang achia Adonija in vaihawm ahia? Va chi dih.


Yowab na hilli kar. Jama ye ka fun Israyla izey banda, zama Yowab na borey gaay. 	 Huan, Joab in pengkul a mut a. Israelte delh mipite a hong kik ua: Joab in mite a nanang bikbek a.


Haŋ kaŋ naŋ a murte bonkoono gaa neeya: Suleymanu na Millo cina, ka nga baabo Dawda kwaara windante cinaro guuso fansi ka hanse. 	 Kumpipa tunga a khut a honlikna san hichi bang ahi: Solomonin Milo a bawla, a pa David khua a siatna lailai a bawl hoih a.


I gana ka bisa ndunnya kulu ra ka jama hananta nango nda kwaara kaŋ i ga ba daŋ game. Danji mo fun beena ra k'i ŋwa. 	 Huan amau tuh leitung vailam khak suakin a pai touta ua, huan misiangthoute giahna phual, leh khopi it, akim avelin a umta ua; huan van akipanin mei a hongke sukta a, huan amau tuh a nezou vekta hi.


Amma a bare ka deeni i gaa. A ne: «Araŋ si bay biya kaŋ dumi do araŋ bara. 	 Amah tuh a kiheia, amau a taitaa.


«Ya-cine no Rabbi te ay se, hano kaŋ hane a bakar ay se, zama a m'ay jance haro ganandi borey jine.» 	 Mi laka ka min se khuhna dingin, Toupan a honmuhin, hichibangin ka tungah a hihta, chiin.


Ay bumbo no g'ay feejey kuru, ka kond'ey naŋ-kaniya do. Yaadin no Rabbi, Koy Beero ci. 	 Kei mahmahin ka belamte ka vak dinga; ka kualsak kinken dinga, chih TOUPA PATHIAN thu pawt ahi.


Zanka kayney, saaya bananta neeya. Danga mate kaŋ cine araŋ maa mo kaŋ Almasihu wane yanjekaaro goono ga kaa, baa sohõ Almasihu wane yanjekaari boobo tun. Woodin sabbay se iri ga bay kaŋ woone ga ti saaya bananta. 	 Naute aw, hun nanungpen hita e, Kris doupa a hongpai ding chih na jak bang un, tuin leng Kris doumi tampitak a hongpawtta uhi; huaijiakin hun nanungpen a hita chih i thei uhi.


Jiiri ka kaa jiiri mo ni g'a ŋwa Rabbi ni Irikoyo jine nango kaŋ a ga suuban ra. Nin da ni almayaaley g'i ŋwa. 	 TOUPA na Pathian uh maah kum chihin TOUPAN a mun seh ding ah ne ne ding uhi, nou leh na inkote utoh.


Ya Rabbi, ma ye ka kande iri, iri ma fun tamtaray, Sanda Negeb* goorey hari zurey cine. 	 Toupa aw, sala ka tang uh honpi kik nawn in, simlam luite bangin.


Zama Israyla dumi boro fo kulu, wala yaw kaŋ goono ga goro Israyla ra, kaŋ na nga boŋ fay d'ay, a na nga tooro sinji nga bina ra, a na laala kaŋ ga naŋ nga ma kati sinji nga moyduma jine, a ma koy annabi do mo zama nga ma ceeci ay gaa -- ay wo, Rabbi, ay ga tu a se, ay bumbo. 	 Israel innko laka mi kuapeuh hiam, mikhual Israel gama teng tei hiam, keia kipana kihihtuam, a lungtang ua milim la luta, a ma ua thulimlouhna pukna koih kawma, a tung tang ua hondong dinga jawlnei kianga hoh kei TOUPA ngeiin ka dawng mai ding.


Amma tilas kal ay m'ay diraw te hunkuna nda suba nda subasi mo, zama a si hin ka te annabi ma bu kala Urusalima kwaara ra. 	 Abangabang hitaleh, tuni toh, jingchiang toh, a ni thumni toh ka pai jel ding ahi; Jerusalem kho po lamah jawlnei sih theih hilou ahi.


Ammataray jirbey, Irikoy n'i muray, amma sohõ a goono ga borey kulu lordi nangu kulu ka ne i ma tuubi, 	 Huchiin, Pathianin i theihlouh laikhawng bang a kitheihmohbawla; himahleh, tunah jaw gam chiha mi tengteng kisik ding thu a peta hi, ni achiam jiakin;


Irikoy n'ay ciya donda-caray hari borey se, I go no mo ga yollo tuf'ay se ay moyduma gaa. 	 Mite houlimna dingin a honbawl laia; huan tangpi kih ka honghita hi.


Yaa no Rabbi ci: Woodin sabbay se, ay ga gallo wo daŋ Kaldancey kambe ra, da Babila bonkoono Nebukadnezzar kambe ra, a g'a ŋwa mo. 	 Huaijiakin TOUPAN hichiin a chi: Ngaiin hiai khopi Kaldaite khut ah leh Babulon kumpipa Nebukadnezzar khut ah ka pe dinga, a la ding:


Gaa no a kaaru ka furo hiyo ra i do. Hawo mo kani. I dambara gumo ngey biney ra. 	 Huan, longah a kiang uah a tuangtou sam a, huih tuh a dai maimah. Huan, lamdang a nak sak mahmah uh.


Zama Irikoy Izo, Almasihu Yesu, kaŋ boŋ iri nda Sila da Timotiyos waazu araŋ game ra, a manti oho da hã'a. Amma nga wo, oho no go a do. 	 Abang abang hi hen aw, Pathian Tapa Jesu Kris, a thu kei leh Silvana leh Timothiin na lak ua ka gen un, Ahi, leh Ahi kei, a chi tuaktuak kei ngala, amahah jaw thil teng teng Ahi, chih ahi gige hi.


Zama bonkoono ga de Rabbi gaa, Beeray-Beeri-Koyo baakasinay suujo do mo hay kulu s'a zinjandi. 	 Na khutin nang hondoute tengteng tuh a zongkhe vek dinga: na khut taklamin nang hondoute a zongkhe ding hi.


Waato din gaa no Irimiya ye ka tira fo sambu koyne, k'a no hantumkwa Baruk Neriya izo se. Nga mo na Irimiya me sanney hantum, sanney kulu kaŋ yaŋ go tira ra kaŋ Yahuda bonkoono Yehoyacim ton danjo ra. I ye ka sanni woodin yaŋ dumi boobo tonton i gaa. 	 Huchiin Jeremiain laibu jial dang a laa, Neri tapa Baruk laigelhmi a piaa, aman huaiah Jeremia kam akipan laibu gelhsa tengteng, Jehoiakim meia akhul mangsa thute a gelha: huai banah a kibatpih thu tampi a behlap lai hi.


Araŋ ga hin k'i salle Rabbi se ka te boŋ-jina nooyaŋ, amma i ma si kaa sargay feema ra ka haw kaano te. 	 Gah masa pen thillat bang in Toupa kiang ah na lan ding uh: gimlim ding in maitam a koih ding ahi kei hi.


Rabbi mo na Misira bonkoono Firawna bina sandandi. A na Israyla izey cey gana mo, zama Israyla izey fatta no gaabi-nda-gaabi boŋ. 	 Huan TOUPAN Aigupta kumpipa Pharo lungtang a khauhsaka, huchiin Israel suante a nungdelhta hi: huan Israel suante khuttungtawiin a pai kheta uhi.


Booriyaŋ da suuji hinne no g'ay gana ay fundo jirbey kulu, Ay ga goro Rabbi windo ra mo hal abada. 	 Pellou in hoihna leh chitna in ka damsung tengin honjui jel dinga; huchiin TOUPA inn ah khantawin ka om nilouhta ding hi.


Ay ga Misirancey daŋ mayra kaŋ ga sandi kambe ra, Bonkooni futaykooni fo mo no g'i may. Yaadin no Rabbi Irikoy Kundeykoyo ci. 	 Huan, Aigupta mite heutu tatse tak khutah ka pekhe dinga; huchiin kumpipa hangsanin a tunguah vai a hawmta ding, TOUPA, sepaihte TOUPAN a chi hi.


A ye k'i hã ka ne: «May no araŋ goono ga ceeci?» I ne a se: «Yesu, Nazara bora.» 	 Huan, aman a kianguah, Kua ahia na zon uh? a chi a, a dawng nawna. Huan, amau, Nazaret Jesu, a chi ua.


Horma koyo afo Arad koyo afo 	 Horma kho kumpipa, khat, Arad kho kumpipa, khat;


«Ma salaŋ Israyla izey se ka ne: Wa tuguyaŋ birniyaŋ suuban, wo kaŋ yaŋ ay n'i sanni te Musa me ra. 	 Israel suante kiangah, Kihumbitna khuate bawl dih ua, Mosi zanga na kiang ua ka gen khitsa:


Amma a go, araŋ goono ga de tangari sanniyaŋ gaa, kaŋ yaŋ sinda nafa. 	 Ngai un, Juau thu, phattuamna om hetlou na um jaw ua.


Kobto kaŋ haw ga gaaray no ni ga taabandi, wala? Ni ga subu patarmi kogo kankam, wala? 	 Singnah mutleng na hihbuai dia hia? buhpawl keu na delh dia hia?


I bare mo ka kaaru tudey laabo ra, ka kaa Eskol gooro ra, k'a guna. 	 Huchi in a pawt ta ua, tang ah a kahtou ua, Eskol guam a va tung ua, a enkhe vek ua.


Sanda waato borey yaasayo kaŋ i ne: ‹Boro laaley do haray no goy laalo ga fun.› Amma ay kambe ya kay si lamba ni gaa bo. 	 Israel kumpipa kua zongin ahia a hongpawt khiak? Kua ahia na delh? Ui si sa, uihik lel.


D'ay ne: «Yaadin cine no ay ga salaŋ,» A go, doŋ ay na ni izey zamana amaana ŋwa. 	 Huchi bangin ka gen ding, na chitaleng; ngaidih, taka hih ka na hi ding.


A ndunnya gora waate, Almasihu na adduwa nda ŋwaarayyaŋ te da hẽeni korno nda mo-mundi Irikoy gaa, nga kaŋ gonda dabari kaŋ g'a faaba ka kaa buuyaŋ ra. Irikoy ta a se mo zama a humbur'a. 	 Amah tuh, a sa put laini khongin, sihna laka amah hondam theipa kiangah nakpitaka kikou leh khitui ke kawmin thumnate leh ngetnate a lana, a kihtakdan a siam jel jiakin ngaihkhiakin a om hi;


Ni kokora ga ciya haŋ kaŋ ga humburandi. Ye-ka-goono-yaŋ si cindi ni se. Borey ga ni ceeci, amma i si ye ka di ni koyne. Yaadin no Rabbi, Koy Beero ci. 	 Ka hon hih mang vengveng dinga, na om nawnta kei ding, min hon zong mah le uh leng, a hon muta keiding uh chih TOUPA PATHIAN thupawt ahi.


«Ay na reyzin ize taamuyaŋ nangu taamu, ay hinne. Dumey ra mo boro kulu si ay banda. Oho, ay n'i taamu-taamu ay futa ra, Ay n'i kankam ay futay beero ra, Hal i fundey kuro firsi ay bankaarayey gaa, Ay n'ay bankaarayey kulu ziibandi mo. 	 Keimah kiain grep sukna khukah ka chiltaia; mi chih laka mi khat lel leng ka kiangah a om kei uh; ahi, amau ka heha ka chila, ka heha ka pala: huchiin a hinna sisan uh ka puansilhteah thehin a oma, ka puan tengteng ka hihninta hi.


Wayna binde fun a gaa saaya kaŋ a go ga Peniyel daŋandi, a go ga simbar mo nga ce fa gaa. 	 Huan, Peniel a khen laiin a ni a hongsuak a, amah a hon suna, a pheipi jiakin a bai ta hi.Huaijiakin tutanin Israel suanten pheipi guhtuah a sadual om a ne ngei kei uh: Jakob pheipi guhtuah a sadual lai tak a khoih jiakin.


Kwaara kulu laakal tun, borey zuru ka kaa ka margu. I na Bulos di, ka candi ka kond'a Irikoy windo banda. Sahãadin mo i na windo meyey daabu. 	 Huan, a khuain a kissing kheukhou ua, mite khawng a tai khawm ua; Paula a man ua, Pathian biakin akipan a kaikhia ua; kongkhakte a khak pah ngal uhi.


Ay ya garawkooni no Garekey da arney mo se, laakalkooney da borey kaŋ yaŋ sinda laakal mo se. 	 Grik mite leh melmakte kiangah bat ka nei a; mi pil leh mi pilloute kiangah leng.


Lawi boŋ mo a ne: «Ni Tummin da ni Urim* go ni hananta do. Nga kaŋ ni si Massa haray, Nga kaŋ ni kakaw d'a Meriba haro jarga, 	 Huan, Levite tungthu ah bel, Na Thumin leh na Urim na mi siangthou kiangah a om, Masa ah na zeeta, Meribe tui ahte na sual hi;


Irikoy ne Ibrahim se koyne: «Ni wande Saray ciine ra mo: ni si ye ka ne a se Saray koyne, amma a maa ga ciya Saharatu. 	 Huan, Pathian mahin, Abraham kiangah, Na ji Sarai, a min Sarai na chi nawnta kei dinga, a min Sara a hizota ding.


Haŋ kaŋ laabo ga hay nga boŋ se fulanzamay jiiro ra a ga te araŋ se ŋwaari, nin da ni bannya da ni koŋŋa, da ni goy-ize, da ni ce-yawo mo. 	 Gam khawl kuma-te na nek tawm ding uh ahi dia; nang, na sikha leh na sikhanu ading, na kilohmi ading, na kianga teng gamding mi ading;


Israyla kulu mo, za Dan kal a ma koy Beyer-Seba bay kaŋ tabbat no Samuwila ya Rabbi annabi* no. 	 Huchiin Daan akipan Beer-seba tan hialin Israel mite tengtengin Samuel hi TOUPA jawlnei dinga hihkip ahi chih a na theita uhi.Huan, TOUPA bel Silo ah a kilak nawna: TOUPA bel thuin Samuel kiangah Silo ah a kilak lah ahi ngala.


Ay ga naŋ araŋ ma gana hawji goobu cire, ya araŋ daŋ alkawli sambuyaŋ ra. 	 Huan chiang nuaiah ka honlut sak dinga, thukhun delhkhumna nuaiah ka honpilut ding hi;


Rabbi go ay do haray, A go borey kaŋ yaŋ g'ay gaakasinay ra. Woodin se no ay ga di ay muraadey feeri ay konnakoy boŋ. 	 TOUPA tuh kei lama pang honpanpihte laka ahi: huaijiakin hondoute tungah ka thudeihtel tuh ka mu ding hi.


Yaadin no Yasuwa na laabo kulu kar d'a: tondi kuukey da Negeb* laabo, da Safela, da laabu zumbanta, d'i koyey kulu. A mana i cindi, amma a n'i halaci parkatak! hay kulu kaŋ ga fulanzam da niine, danga mate kaŋ Rabbi Israyla Irikoyo n'a lordi nd'a. 	 Huchiin Josuain a gam pumpiin tanggamte, simgamte, tanghap gamte hihse vekin a kumpipa tengteng uh a hihlumveka: khat mahmah hawi a neikei: TOUPA, Israelte Pathian thupiak bangin a hing peuhmah a hihchimit gawp hi.


Sasabandiko fo kulu si no iri game ra kaŋ ga nga kambe dake iri boro hinka kulu boŋ. 	 Ka kikal uah kou gel honmat theihna dingin, thulaigenmi a om kei hi.


Borey din gonda dabari ka beene daabu hala hari ma si kaŋ ngey annabitaray jirbey ra. I gonda dabari haro boŋ mo k'a bare ka ciya kuri, ka ndunnya kar da balaaw dumi kulu, mate kaŋ i ga ba kulu. 	 Hiaiten tuh a thu genkholh sung ua vuah a zuk louhna dingin, van khak theihna a nei ua; huan a ut hunhun ua sisan suaksak dingin tuite tungah thu a nei ua, huan leitung leng gawtna chitenga gawt dingin thu a nei uhi.


Noodin binde i tu bonkoono jine ka ne: «Daniyel, nga kaŋ go Yahuda tamtaray izey do haray, a mana laakal da nin bo, ya Bonkoono, wala baa lordo kaŋ ni na kambe daŋ a gaa, amma a go ga nga ŋwaara te sorro hinza zaari kulu ra.» 	 Huan amau a dawng ua kumpipa maah, Huai Danial, Juda saltang tate laka in nang a honlimsak kei hi, Aw kumpipa, na min gelhna khamna leng; himahleh ni khatin thumvei ngetna a bawl hi, a chi ua.


Ya araŋ kulu, wa margu, wa maa. Toorey ra may no ka muraadey din bangandi? Bora kaŋ Rabbi ga ba no g'a miila toonandi Babila boŋ, A kamba mo ga tin Kaldancey boŋ. 	 Noute tengteng aw, kikhawm unla, ngaikhia un; a lak uah kuan hiai thil a gen dia? Toupan lah amah a ita: aman Babulon tungah a deihlam a hih dinga, a ban Kaldaite tungah likin a om ding.


Zama a go, ni ga te gunde, ni ga ize aru hay, kaŋ siini si dira a boŋo ra. Zama arwaso ga ciya Naziri* Irikoy se za a go gunde ra. Nga no ga sintin ka Israyla faaba Filistancey kambe ra.» 	 Ngaiin, na gai dinga, tapa na suang sin ngala; a lu ah mulmet tem himhim zat a hikei dinga: naupang bel sula a om laia kipanin Pathian adia Nazareth mi lah ahi sin ngala; aman Israelte Philistia mite khut a kipanin hotkhiak a pan ding, a chi a.


Kulu nda yaadin i baa si nd'ay. I mana hanga jeeri mo, amma i na ngey jindey sandandi. I goyey bisa i kaayey waney laala yaŋ. 	 Himahleh a honngaikhe tuan kei ua, bil a doh sam kei uh: a lungsim uh a khauhsak ua, a pipute uh sangin a gilou zota uhi.


Boro kulu mo goono ga hẽ ka baray. Amma Yesu ne: «Araŋ ma si hẽ. A mana bu bo, day jirbi gaa n'a go.» 	 Huan, a vek un a nakap kheukhou ua, a kah vengvung ua, himahleh, aman, kap kei un, a si kei, a ihmu ahi jaw, a chi a.


Amorancey bonkoono Sihon, Zama a baakasinay suujo ga tondo hal abada. 	 Sihon Amorte kumpipa: a chitna lah khantawnin a om sin ngala.


Woodin banda, ni mana kande iri laabu kaŋ ga wa da yu bambari do, ni mana iri no fariyaŋ da reyzin kaliyaŋ mo iri ma tubu. Ni ga ba ni ma borey wo moy daabu, wala? To, iri wo si kaa!» 	 Nawitui leh khuaizu luanna gamah non pilut kei a, lou ding leh grep huan gou ding lah no'n pe kei: hiai mite mitte na mialsak sin ahia? Ka hong paitou kei hial ding uh, a chi ua.


Danga mate kaŋ cine zeeban ga nga fito tunandi, A ga fata kobi nga izey boŋ, A ga nga fatey daaru k'i sambu, K'i jare nga fata hamney boŋ -- 	 Muvanlaiin a bua a nou a tok thoua, a nou tungah kha a japa, a khate a jaka, a tuaha, a khaa a puak jel bangin:


Alwaato din ra no kusuuma fo tun kaŋ manti ikayna no, Yesu fonda ciine ra. 	 Huan, huai lai khawngin Lam jiakin mi buai petmahin a buaita ua.


Ni sanno ga hanan gumo, A se no ay, ni tamo ga ba r'a. 	 Na thu sianthou mahmah ahi; huaijiakin na sikhain a deih hi.


To. Ma taalam sohõ da darza beeri nda gaakuri. Ma beeray da koytaray darza daŋ ka daabu ni gaa. 	 Khatvei ka pauta a, ka dawng kei ding; ahi nihvei, himahleh ka pau nawn kei ding.


Ni ma yeej'izo jinda kaa Rabbi jine, kubayyaŋ hukumo me gaa. 	 Huan kihoupihna puanin kongkhak kiangah, TOUPA maah bawngtal na gou ding.


Noodin mo hari si no kaŋ jama ga haŋ. I na care margu ka yanje nda Musa nda Haruna. 	 Huan, omkhawmte'n tui a neikei ua; Mosi leh Aron tungtang thu ah a kikhawm ek ua,


Gaa no a ne Zeba da Zalmunna se: «Boro mate cine yaŋ no araŋ wi Tabor ra?» I tu ka ne a se: «Danga mate kaŋ ni go, yaadin cine no ngey mo bara. I afo kulu ga hima danga bonkooni ize.» 	 Huchiin Zeb leh Zalmun kiangah, Tabor tanga na mi thahte uh mi bangchi ahi ua? a chi a. Huan, amau, Nang bangmah ahi uh; Kumpipa ta batna a nei chiat uh, a chi ua.


I n'a no dabari mo a ma fundi daŋ alman himando gaa zama alman himando ma salaŋ, hala mo a ma naŋ i ma borey kulu wi kaŋ si sududu alman himando se. 	 Huan gamsa lim tuh a pau theihna ding leh, gamsa lim be nuam lou tengteng leng a thah sak theina dingin gamsa lim kiangah tuh nakna piak ahi.


Hẽeni alwaati go no, Haari alwaati mo go no. Barayyaŋ alwaati go no, Gaani alwaati mo go no. 	 Kah hun leh nuih hun; sun hun leh lam hun;


Yerobowam izo Nadab mo sintin ka may Israyla ra Asa mayra Yahuda boŋ jiiri hinkanta. A na Israyla may jiiri hinka. 	 Huan, Jeroboam tapa Nadab Juda kumpipa Asa lal kum kum nihna ah Israelte tungah a lal pana, Israelte tungah kum nih a lal a.


Zama laakalkooni ma maa ka tonton da bayray. Fahamante mo ma to saaware hanney gaa. 	 Mi pilin a jak theiha, sinsiamnaa a pun theihna dingin; huan theihsiam miin thuphate a phak theihna ding;


A na faada beeri mo te karga se, nangu kaŋ i ga ciiti te, sanda ciiti faada nooya. A n'a daabu da sedre kataakuyaŋ za ganda kal a ma koy beene daabuyaŋo gaa. 	 Huan, a vaihawmna ding laltutphah inlim, vaihawma inlim, a vaihawmna ding a bawla: huai bel pialkhang langkhat akipan langkhat phaa sidar singa khuh ahi.


Zama hari hinka din kaŋ si barmay boŋ, kaŋ ra Irikoy si hin ka taari, iri ma du bine gaabi, iri kaŋ du tuguyaŋ do, beeja kaŋ i daŋ iri jine din gaayyaŋo do. 	 Pathian juau vual ahihlouhna thil lamdang theilou nih jiakin, ei I kihumbitna delhten I maa lametna koih tuh la dinga hasotna thupi tak i neih theihna dingin.


A banda kobto tiŋa mo ga ti a zamuuyaŋ haro, I goono ga lamba care gaa danga i n'i naagu care gaa no. 	 Ngamanmi pawlten amah sumsinna dingin a bawl ding uam? Sumsinmite lakah amah a juak ding uam?


Hay kulu si no kaŋ n'a biniya yana, Woodin se no a arzaka si duumi. 	 A nekgaihlouh bangmah omlai a om kei hi; huaijiakin a hauhnain a daih sawt kei ding.


Da ni di i ga talka kankam, i ga cimi ciiti nda adilitaray siirandi mo kawyey ra, ni ma si dambara nda woodin. Zama boro beeri ga boro kaŋ gaze nga gaa laakal, borey kaŋ yaŋ bis'ey mo go no. 	 Huchibangin mangte tamna ah bangmahloute a tam thu tampite jiakin siatna hongom ngal naka: himahleh nangjaw Pathian kihta in.


Alfaga m'i ta koyne k'i feeni danga feeniyaŋ salleyaŋ Rabbi jine. Woodin yaŋ ga hanan. I ga ye alfaga se, ngey da ganda kaŋ i feeni nda walhã kaŋ i sambu beene din. Woodin banda no i ga yadda bora kaŋ te Naziri ma duvan haŋ. 	 Huan, siampuin vei thillat dingin TOUPA maah a vei ding ahi; hiai siampu tuam ahi ding, awm vei leh liang vei toh: huai khit chiangin Nazaritmiin uain a dawn theita ding hi.


Misobab, Yamlek, Yosa Amaziya ize, 	 Huan Mesobab, Jamel leh Amazia tapa Josa;


Woodin binde, goojiyaŋo no a ga laala yaafa ka kaa Yakuba gaa d'a. Woone mo ga ti a zunubey tuusuyaŋo nafa kulu: D'a na sargay feema tondey kulu ciya sanda naaneeri tondi bagu-bagante yaŋ, Wayboro himandi bundu toorey da wayno himandi waney mo si ye ka goro kayante koyne. 	 Huaijiakin hiaiin Jakobte thulimlouhna silsiang ahi dinga, hiai a khelhna uh pai mangpihna gah ngen ahi: Asherim hiam, gimlim maitamte hiam ding nawn lou ding khopin maitam suang tengteng suang pak den khap zeizoi bangin a bawl uhi.


Ya Israyla, ma de Rabbi gaa. Nga no ga ti i gaakasina da i korayo. 	 Israelte aw, TOUPA tuh muang un: amah amau panpihpa leh a phaw uh ahi.


Boro kaŋ goono ga maa ndunnya kaani, A bina ra a ga donda masiiba ka ne a go soolante boro kaŋ ca ga ba ka tansi din se. 	 Omnuama om ngaihtuahnaah vangsiatna muhsitna a oma; ahihhangin, a khe uh teute adingin mansain a om hi.


Asibti zaari hane no, zaaro kaŋ Yesu na botoga diibi ka danawo moy fiti. 	 Jesun tungman a bawla, a mit a hihvak ni Khawlni ahi a.


Kaldancey binde kaŋ goono ga gallo wo wongu ga kaa ka danji daŋ a gaa, i m'a ton, nga da windey kaŋ yaŋ i na dugu ton Baal se i jidan bisey boŋ, i na haŋyaŋ sargayyaŋ soogu de-koy fooyaŋ se mo zama ngey ma yanje ceeci ay gaa. 	 Huan, hiai khopi simmi Kaldaite a hongpai ding ua, hiai khopi a hal ding ua, a kang ding, honhehsak dinga Baal kianga gimlim latna, pathian dangte kianga dawnding lat butkhiakna intuing nei in tengteng toh.


Alwaato din no Rabbi ne ay se: «Ni ma tondi walhã hinka jabu ni boŋ se, danga ijiney din cine. Ma kaaru ka kaa ay do tondo ra. Ma te bundu sundurku mo. 	 Huai laiin TOUPAN ka kiangah, Suangpek nih tumalamate bang sek nawn inla, tangah ka kiangah hong inla, sing kuang bawlin.


«Kulu nda yaadin ay g'ay bonkoono sinji ay tondi hananta Sihiyona boŋ. 	 Keimah mahin ka tang siangthou Zion ah ka kumpipa ka tusakta ahi, a chi a.


Ay mo g'a ciiti, nga nda nga banda nd'a tamey i laalayaŋo sabbay se. Urusalima ra gorokoy da Yahuda borey mo, ay ga masiibey kulu kaŋ ay ci candi ka kande i boŋ -- amma i mana hangan _ay se__. 	 Huan, a thulimlouhna uh jiakinamah leh a suante leh a nasemmite ka gawt ding: huan, amau leh Jerusalem a tengte leh Juda mite tungah a tung ua ka phuansa, a ngaikhiak kei uh leh thil hoihlou tengteng ka hontun ding, chiin.Huchiin Jeremiain laibu jial dang a laa, Neri tapa Baruk laigelhmi a piaa, aman huaiah Jeremia kam akipan laibu gelhsa tengteng, Jehoiakim meia akhul mangsa thute a gelha: huai banah a kibatpih thu tampi a behlap lai hi.


Iri ma kaa a jine da saabuyaŋ, Iri ma farhã kuuwa te a se da baytuyaŋ. 	 Kipahthu genin a maah pai ni e, phatna lasaa amah pahtawiin nuam takin aw isuah ding uhi.


Hunkuna Rabbi ga ni daŋ ay kambe ra. Ay mo, ay ga ni kar, ya ni boŋo dagu ka kaa ni gaa. Hunkuna mo ay ga Filistancey wongu marga buukoy nooyandi beene curey da ganji hamey se. Zama ndunnya kulu ma bay kaŋ Irikoy go no Israyla do haray. 	 Tuniin TOUPAN nang ka khut ah a honpe sin hi; huan, ka hon that dinga na lutang ka hon tansak ding; huan, Philistia sepaihte luangte tuniin tunga leng vasate leh gamsate ka nesak sin hi; huchiin, leitunga mi tengtengin Israelte laka Pathian a om chih a thei thei ding uh:


Ya ay Koyo, m'i halaci, m'i deeney fay, Zama ay di toonye nda kusuuma gallo ra. 	 Sun leh janin khopi kulh dawnah a vialvak ua: a sungah thulimlouhna leh haksatna a om hi.


Zama iri mana furo ndunnya ra da hay kulu. Iri si fun a ra mo da hay kulu. 	 Khovel ah bangmah I lut pih keia, bangmah I pawtpih thei sam kei ding hi.


Amma wayboro cimandiko kulu, d'a gonda goboroyaŋ, kal a m'i gaakasinay. A ma si marga tiŋandi, zama marga ma goboro cimi-cimey gaa. 	 Gingtami numei in methaite neita leh, dawnzang hen; saptuamte tuh hihbuai in om kei hen; meithai taktakte a dawnzang theihna ding un.