Yowel, Yehu Yosibaya ize, Seraya ize, Asiyel ize. 	 Huan Joel leh Josihibia tapa Jehu, Serai tapa, Asiel tapa;


Takuba no a ga ni teeko me gaa kawyey wi d'a. A ga wongu fuyaŋ sinji ni se, a ma laabu gusam tulluwa ni se, a ma koray bambata tunandi ni se. 	 Na tanute a that ding, gamah, namsau in; kulh abawl dinga, nang nanna ding in, nang douna dingin a bawl ding, mual pawngte, nang douna kidalna a bawl khe ding.


Zama ni sanno do no i ga ni adilandi*, ni sanno do mo no i ga ni zeeri.» 	 Na thuin siam a hontangsak dia, na thu mahin siam louh a hontangsak ding hi, a chi a.


Zama jirbiyaŋ ga kaa ni gaa kaŋ ni ibarey ga wongu bambu kuuku cina ka ni daŋ bindi, ka ni kankam kuray kulu haray. 	 Na galten na kimin lei kulh a khoh ding ua, a honum ding ua, na kimin pawt theih louhin a honom khum ding ua, huchibang nite tuh na tungah a hong tung ding;


A gonda jiiri waranza cindi hinka waato kaŋ a sintin ka may, a may mo jiiri ahakku Urusalima* ra. 	 A lal pat lain kum sawm thum leh kum niha upa ahi; Jerusalem khuaah kum giat vai a hawma.


Ezra mo, a kaa Urusalima handu guwanta ra, sanda bonkoono jiiri iyyanta ra nooya. 	 Huchiin kumpipa kum sagih kum kha nganain Jerusalem ah Ezra a hongpaita hi.


Kala nga kaŋ go windo boŋ da nga kaŋ go kwaara muraadu kulu boŋ da arkusey mo, da ngey kaŋ na bonkoono izey biiri, i donton Yehu gaa ka ne: «Iri ya ni bannyayaŋ no. Hay kulu kaŋ ni n'iri lordi nd'a iri ga te, iri si boro kulu daŋ koytaray ra. Kala ni ma te haŋ kaŋ kaan ni se.» 	 Huan, kumpipa in sung heutupen te, khopi ukpente, upate, naupangte na nadawn tei mite toh Jehu kiangah, Na sikhate ka hi uh, hih dinga non hilhhilh ka hih jel ding uh; kuamah kumpipa dingin ka bawl kei ding uh; nang hoih na saksakin hihin, chiin mi a sawl ua.


Baabo ne: «Ma koy.» Baabo n'a sallama zama a ma koy ka te handu hinka. Wandiya binde tun, nga nda nga corey. I koy tondey ra, i go g'a wandiyotara hẽeni te. 	 Huan, aman, Pai ve, a chi a. Huchiin kha nih tam dingin a sawla; huan, a pawta, amah leh a lawmte toh, huan, tangte ah a nungakna a vasun.


Da boro fo na zunubi te nga gorokasin se, hal i na zeyaŋ dake a boŋ ka ze, d'a kaa mo ka ze ni sargay feema jine windo wo ra, 	 Mi kuapeuhin avengte tungah thil hihkhialin, kichiamsak hial hongki phamoh leh, hiai ina namaitam maah hong kichiam henla,


Woodin sabbay se no Rabbi Irikoy Kundeykoyo, Israyla Hinkoyo ne: «Ay ga dogonandi ay boŋ se no d'ay yanjekaarey. Ay ga bana ay boŋ se mo ay ibarey gaa. 	 Huaijiakin, TOUPA, Sepaihte TOUPA, Israelte Mi Hatin hichiin a chi! A! hondoute tungah ka hehna ka tangtungsak dia, ka melmate tungah phu ka la ding:


Susubay fo mo, waato kaŋ i goono ga bisa, i di jeejay nyaŋo din koogu za kaajey gaa. 	 Huan, jingsanga a pai kawm un theipi kung tuh a zung tan phaa vuai khin vekin a muta ua.


Amma i ra afooyaŋ koy Farisi fonda borey do ka ci i se hay kulu kaŋ Yesu te. 	 himahleh, a khen Pharisaite kiangah a vahoh ua, a kianguah Jesu thilhihte a vahilh uh.


«Ni ma feema fo te koyne zama i ma dugu ton a boŋ. Jitti bundu no ni g'a te d'a. 	 Huan gimlim halna ding maitam na bawl ding: singgi singin na bawl ding hi.


I goono ga ceeci ngey ma faham alwaati kaŋ no da mate kaŋ cine no a ga kaa d'a, kaŋ Almasihu Biya kaŋ go i ra goono ga cabe, kaŋ a jin ka Almasihu gurzugayey da darza kaŋ ga kaa gurzugayey din banda seeda. 	 Kris kha amaua omin Kris thuakna ding leh, huaizoha thupina honjui dingte a theihkholh sak laiin, bang hun ahia, bangchibang hun ahia, a theihsak chih zonkhiak tum in.


Saaya din binde Dawda tun ganda ka nyumay, ka nga gaahamo tuusu nda ji, ka nga bankaarayey barmay. A kaa mo Rabbi windo ra ka sududu, gaa no a kaa nga kwaara. Waato kaŋ a na ŋwaari ceeci, i kand'a se ŋwaari, a ŋwa mo. 	 Huchi in David lei a kipan a thou a, a kisil a, sathau a kinilh a, a puante a kheng a; huan, TOUPA in ah a hoh a, Pathian a bia; huan, a in lam ah a pai nawn a, huan, an a kan a, a ma ah a lui ua, a na neta hi.


Kala Dan izey na ngey kunda ra boro gu donton i jama kulu ra, boro yaarukomyaŋ kaŋ fun Zora da Estayol do haray, zama i ma laabo windi k'a fintal mo. I ne i se: «Wa koy ka laabo fintal.» I kaa Ifraymu tondey laabu ka koy Mika windo ra ka zumbu noodin. 	 Huan, Dan suanten a nam pumpi lak ua mi, pasalpha nga, Zora leh Estaol khua akipanin gam vaenkhe ding leh, vaentel dingina sawl ua; a kiang uah, va kuan unla, gam vaentel dih ua, a chi ua: huchiin Ephraim tanggama Mika in a vatung ua, huaiah a giak uh.


Ihinkanta, Ciliyab, nga mo a du a Abigayil gaa, bora kaŋ goro ka te wande Nabal Karmel bora se. Ihinzanta, Absalom, a du a Maaka, Gesur koyo Talmay ize wayo gaa. 	 A zom Kileab, Karmel mi Nabal zi Abigail lak a ahi; huan, a thumna Absalom, Gesur kumpipa Talmai tanu Maak tapa ahi a;


Irikoy na sanney wo kulu ci ka ne: 	 Huan Pathianin hichia chiin, hiai thute tengteng a gena,


I na Irikoy sundurko dake torko taji fo boŋ. I n'a kaa Abinadab windo ra kaŋ go Jibeya. Uzza nda Ahiyo mo, kaŋ yaŋ ga ti Abinadab izey goono ga torko tajo boy. 	 Huan, Pathian bawm bel kangtalai thak ah a koih ua, tang a Abinadab in a kipan a lakhia ua: Abinadab tapa Uza leh Ahio ten kangtalai thak a hawl uh.


A ciya mo, susuba ra, kala Balak konda Balaam, i ma ziji Baal* tondey do. Za noodin no i di Israyla jama me-a-me. 	 41 Huan, hichi ahi a, a zingsang in Balak in Balaam a pi a, Baal mun sangte ah a hohtouh pih a, huai a kipan in mipi omna chiangchiang a mu pha hi.


Kala Dawda bina tun da korni bora din se gumo. A ne Natan se: «Ay ze da Rabbi fundikoono, bora kaŋ na woodin te, a to i m'a wi! 	 Huchi in huai mi tungah a hehta mahmah a, Nathan kiang ah, TOUPA hinna lou in ka gen hi, huai thil hih mi hihlup mai tuak ahi;


Amma Hananiya tu ka ne: «Rabbi, ay maa bora din baaru boro boobo do, mate kaŋ a na hari laalo boobo te ni hanantey se Urusalima ra. 	 Huan, Ananiain, Toupa huai mi Jerusalem khua a na mi siangthoute tunga a tatsiat thu mi tampi kam ah ka ja a.


Iri kaayey Irikoyo na Yesu tunandi, nga kaŋ araŋ kanji bundo gaa k'a wi. 	 Nou singah Jesu khaikangin na hihlumua, i pipute Pathianin a kaithou nawnta ahi.


Ya Rabbi, hala day ni ga taaley kabu, Yaadin gaa may no ga kay, ya ay Koyo? 	 Toupa, nang thulimlouhnate na chiamteh leh, Toupa aw, kua a ding zouta dia?


Yaa no Rabbi ci: A go, jirbiyaŋ goono ga kaa, kaŋ ay ga dambangukoyey kulu gooji i dambanguyaŋ-jaŋay sabbay se: 	 Ngai un, nite a hongtung hi, chih TOUPA thu pawt ahi, zeksum hi ngal, sumlouh bang jaw ka gawt ding;Aigupta te, Juda te, Edom te, Amon tate leh Moab te leh gamdaia teng, baksam met giaute; nam tengtengte lah zeksumlouhte ahi ngal ua, Israel inkote tengteng leng lungtanga zeksumlouh ahi uhi.


Waato kaŋ i na sanno fintal, i gar yaadin no a bara, kal i n'i boro hinka kulu sarku bundu gaa. I na woodin baaru hantum mo bonkooney baaru tira ra bonkoono jine. 	 Huchiin a thu a kikan aleh, huchibang ahi ngei chih a kimu khiaa, a nih un sing dawnah khailupin a om ua: huan tanchingelhna laibuah kumpipa maah a kigelhta hi.


Ifraymu tondey laabo ra boro fo go no kaŋ maa Mika. 	 Huan, Ephraim tanggam ah mi khat a oma, a min Mika ahi.


Borey kaŋ yaŋ na haro ku da ngey kambe ka zu, boro zangu hinza no i n'i lasaabu. Amma jama cindo kulu sombu no ngey ma haro haŋ se. 	 Huan, a khut peka liahthohte mi za thum ahi ua, mi dang tengteng kuna khukdina tui hip vek ahi uh.


Amma ni m'i ŋwa Rabbi ni Irikoyo jine, nango kaŋ Rabbi ni Irikoyo ga suuban din ra. Nin da ni ize aru, da ni ize way, da ni bannya, da ni koŋŋa, da Lawiti kaŋ go ni kwaara ra no g'i ŋwa. Ni ga farhã mo Rabbi ni Irikoyo jine ni kambe goy kulu ra. 	 TOUPA na Pathian un a mun seh dingah, TOUPA na Pathian uh maah na ne zo ding uhi, noute leh na tapate uh leh na tanute uh, na sikhapa te uh, na sikhanu te uh, na in ua om Levite toh; TOUPA na Pathian ma uah na khut ngakna peuhmah uah nuamsa takin na om ding uhi.


Yehowahaz na Rabbi ŋwaaray. Rabbi mo maa a se, zama a di kankami kaŋ go ga te Israyla se Suriya bonkoono kambe ra no. 	 Huan, Jehoahazin Toupa kiangah nget chihtakin a ngena, huan, Toupan a thu a ngaihkhiak saka; Israel simmoha a om ua, Suria kumpipan amau a simmoh dan lah a mu kikel ngala.


Zama taali banayaŋ zaari go ay bina ra, Ay wane fansantey jiiro kaa. 	 Phulakni lah ka lungtangah a om ngala, ka tatsa mite kum leng a hongtungta ahi.


Paska wane suba i na laabo albarka ŋwa. Maasa kaŋ sinda dalbu, da jirmayyaŋ, ngey no i ŋwa han din hane. 	 Huan, Paikan khit a jing mahmahin huai gama tanghou silngou sohlouh leh vaimim kan a ne ua.


A hay-jina ga ti Abdon, gaa no Zur, Cis, Baal, Ner, Nadab, 	 Huan a tapa masapen Abdon, Zur, Kis, Baal, Ner, Nadab;


Nga mo tu ka ne: «Ya koyo ay bonkoono, ay tamo no k'ay fafagu. Zama ay ni bannya ne: ‹Naŋ ay ma kaari-ka daŋ ay farka gaa, zama ay ma kaaru a boŋ ka koy bonkoono banda, zama ay, ni tamo ya fanaka no.› 	 Huan, aman a dawng a, Aw toupa, ka pu, ka sikha in hon khem a: na sikha in, Kumpipa kiang a hoh ding in ka tuanna ding in sabengtung ka van ding, ka chi a; na sikha lah a khe a bai ngal a.


Ya Irikoy, waato kaŋ ni fatta ka koy ni borey jine, Waato kaŋ ni na saajo gana, (Wa dangay) 	 Lei a ling dupdupa, vante leng Pathian maah a takkhiaa: Sinai tang hilhial leng Pathian maah, Israelte Pathian maah, a ling dudup hi.


Wa baytu Rabbi se, Zama a na muraaduyaŋ te da koytaray darza. Ndunnya kulu ma bay woodin gaa.» 	 TOUPA pahtawiin lasa un; aman lah thil hoihpente a nahihta ngala; huai tuh lei tengtengah theihin om hen.Ziona omte aw, ngaihtakin kikou unla, kikou vengvung un, Israelte Mi Siangthou na lak ua om lah a thupi ngala, chiin.


Dawda mo kaaru Zeytun Tondi fonda boŋ haray. A ga kaaru, a ga hẽ, a boŋo go daabante, a go ga dira taamu si. Borey kulu kaŋ go a banda, i boŋey go daabanteyaŋ. I ga ziji ka koy, i ga hẽ. 	 Huchi in David Oliv tang paitouhna ah a kahtou a, pai touh kawm in a kap kawmkawm a; a lu a khuh a, khe vuak in a pai a; huan, a kiang a mi om tengteng in a lu uh a khuh chiat ua, kap kawmkawm in a paitou uh.


Neewo no laakal ga bara: boro kaŋ gonda fahamay ma alman laala lamba lasaabu, zama Adam-ize lamba no. A lamba mo neeya: zangu iddu nda waydu cindi iddu. 	 Hiai ah pilna a kilang, kuapeuh theihsiamna neiin, gamsa nambat sim hen; mihing nambat ahi ngala; huan a nambat tuh zaguk leh sawmguk leh guk ahi.


Woodin ga te kaaruwa sogo wo kaaruwatara baayaŋ sabbay se, Nga kaŋ ga ti ziimataray nya, Nga kaŋ ga ndunnya dumey neera nga zina do, Da kundey mo a ziimatara do haray. 	 Huai tuh, kijuak mel hoih, bunsiamnu, a angkawmna jiaka nam juaka, a bum hatna jiaka inkuan juaknu angkawmna thupi mahmah jiaka hongawm ahi.


Tuk'ize yaŋ go muulo hinka din boŋ mo, yolla nango do jarga, kaŋ ga maan fafara korfo kaymi himando gaa tak-tak. Mufa ize himandi zangu hinka mo goono ga tuk'izey windi, i go ga sasare care gaa. 	 Huan, khuam nih dawna bawkte ah a gei ah, gial imiam chin ah pomgranet te a om a: huan, pomgranet bel huai bawkte ah zanih tuaktuaka volhin a om hi.


Iri kaa Urusalima mo ka te jirbi hinza noodin. 	 Huan Jerusalem I hongtung ua huaiah ni thum I om uh.


Amma i mana Iliya donton baa afo do, kala day wayboro fo kaŋ kurnye bu kaŋ go Sarepta kwaara, Zidon laabo ra. 	 Himahleh a lak ua kuamah kiangah Elija sawl ahi kei, Sidon gam lama Sarepta khuaa numei khat meithai kiangah kia sawl a hijaw.


Ay jirbey, ni kambe ra no i go, M'ay faaba ay ibarey kambe ra, D'ay gaaraykoy mo gaa. 	 Na melin na sikha hon sunvak in; na chitna jiakin hon hondam in.


Yokam mo fun a gaa, da Kozeba borey, da Yowas da Saraf, kaŋ gonda mayray Mowab da Yasubi-Lehem laabey ra. Baarey din tirey mo zeen gumo. 	 Huan Jokim, Kozeba mite, Joas, Saraph, Moaba lalna na nei, Jasubi-lehem. Huchiin chiamtehna laite a upa mahmah.


A ne Yakuba se: «Ay taŋ, zama mo ga ba ka bo.» Amma Yakuba ne: «Ay si ni taŋ kala nda ni n'ay albarkandi jina.» 	 Huan, aman, hon khah in, phalvak ding a hita, a chi a. Huan, aman, na hon vualjawl keileh ka hon khah kei ding, achia.


Kaleb mo ne: «Bora kaŋ na Ciriyat-Sefer ŋwa, ay g'ay ize wayo Aksa hiijandi bora din se.» 	 Huan, Kalebin, Kuapeuh Kiriath-sepher khua suala, la peuhmah ka tanu Aksa ji dingin ka neisak ding, a chi a.


A ciya binde, waato kaŋ Amon izey na Israyla wongu, kala Jileyad arkusey koy zama ngey ma kande Yefta, a ma fun Tob laabo ra. 	 Huan, hichi ahia, Amon suanten Israelte a dou u leh, Gilead-te upate Tob gama Jephtha pi dingin a pai kheta ua.


A ne: «Da ni ga hanga jeeri, ka mo ye Rabbi ni Irikoyo gaa ka maa a se, ka te haŋ kaŋ ga saba a jine, ka laakal ye a lordey* gaa, ka haggoy d'a farilley kulu, yaadin gaa ay si doora-doora kulu kaŋ ay daŋ Misirancey gaa din daŋ ni gaa. Zama ay no ga ti Rabbi kaŋ ga ni no baani.» 	 Lunglut taka TOUPA na Pathian aw na ngaihkhiaka, a mitmuha dik na hiha, a thupiakte bil na doha, a thusehte na zuih leh, Aiguptate tunga ka tut, huai hite laka a bangmah na tungah ka koih kei ding: nang honhihdampa TOUPA ka hi ngala, a chi hi.Huan, Elim, tui khuk sawm leh nih omna leh, tum sing sawmsagih omna a hongtung ua: huchiin tuite kiangah huailaiah a giakta uhi.


Waato din gaa, Ibrahim na Isumeyla sambu, da borey kaŋ yaŋ i hay a windo ra mo, da boro kulu kaŋ a day da nga nooro, alboro kulu kaŋ go Ibrahim windo ra. Zaaro din a n'i kulu dambangu i jofolo kuurey gaa, danga mate kaŋ cine Irikoy ci a se. 	 Huan, Abrahamin a tapa Ismael leh, a ina piang tengteng leh, a dangka suma a lei tengteng, Abraham inkuante laka pasal peuhmah, a pi a, Pathianin a kianga a gen bangin, huai ni mahin a zekvun sa uh a sumsakta hi.


Zama ni ga naŋ i ma banda bare, Ni ga ni hangawey daŋ biraw korfey gaa k'i deedandi. 	 TOUPA aw, na hatnaah pahtawiin hongomin: huchiin na thilhihtheihna phatin la ka sa ding uhi.


Oho, baa i na afooyaŋ sufuray dumi cindey ra, Kulu nda yaadin sohõ ay g'i margu, I ga sintin ka zabu mo bonkooni beero jarawo sabbay se. 	 Ephraim itmite a guaita. A hi, namte laka guai mah le uh, amaute tuin ka kaikhawm ding; huan lalte kumpipa puakgik jiakin a kiam panta uhi.


zama ay gonda nya ize gu. A ma seeda i se hal i ma si kaa ne bone nango ra.› 	 sanggam pasal nga ka nei ngala; hiai gimna mun ah a hongpai kha ding uh, phatuamngaitakin vahilh leh, a chi a.


A di Bitros kaŋ go ga caan. A n'a guna ka ne: «Ni mo go Nazara bora, Yesu banda waato.» 	 Peter meilum awi a mua, a en a, Nang leng Jesu Nazaret mi kianga om na hi ve, a chi a.


Jinayey mo kaŋ i no ni se ni Irikoyo windo se, ni m'i nooyandi Urusalima Irikoyo jine. 	 Huan na Pathian ina nasepna dinga tuiumbelsuan kon piak uh, Jerusalem Pathian maah piain.


Waato kaŋ Hadad go Misira laabu, kal a maa Dawda bu ka kani nga kaayey banda. Yowab kaŋ ga ti wongu marga bonkoono, nga mo bu. Kala Hadad ne Firawna se: «Kala ni ma yadda ay se ya koy ay laabu.» 	 Huan, Hadadin Aigupta gam akipana David a pute khawng kiang ah a ihmuta chih leh, sepaih heutu Joab leng a sitachih a na jak in, Hadadin Pharo kiangah, ka gam ua ka pai theihna dingin honpawt sak ve, a chi a.


Hincin nya zangu hinka da jindi waranka, da feeji nya zangu hinka da gaaru waranka, 	 Kelpi zanih, keltal sawmnih, belampi zanih leh belampa sawmnih,


Kala Yesu ne a se: «Ay ize wayo, ni cimbeero* no ka ni no baani. Ma koy da laakal kanay.» 	 Huan, aman, a kiangah, Tanu, na ginna dampih hi chia, khamuangtakin pai in, a chi a.


Yowel ga ti i jine bora. Safam mo ga dak'a ga, gaa no Yanay da Safat Basan ra. 	 Joel hausapa leh, a zom Sapham, leh Janai, leh Saphat Basan ah:


Jirbi iyye no araŋ ga goro kubayyaŋ hukumo me gaa cin da zaari ka Rabbi sanno gana, zama araŋ ma si bu se. Zama yaadin no i ci ay se.» 	 Kihoupihna puan inn kongpi bul ah ni sagih, sun leh zan na om nilouh ding ua, na sih louhna ding un TOUPA thupiak na zuih ding uh ahi, huchi bang a thupiak a om ka hi.Huchi in TOUPA'N Mosi zang a hih ding a thu apiak tengteng Aron leh a tapate'n a hih uhi.


Woodin sabbay se, sanda mate kaŋ boro ga nga bankaaray guddu goy se, w'araŋ laakaley soola yaadin cine. Wa hin araŋ boŋ, w'araŋ beeja kulu daŋ gomno boŋ kaŋ Irikoy ga kande araŋ se Yesu Almasihu bangandiyaŋo waate. 	 Huajiakin na lungsim puan uh tengin pilvang unla, Jesu Kris kilak chiangin hehpihna nou a honpuak ding tak lungke lou in lamen jel un;


kala ni ma maa i adduwa da i ŋwaarayyaŋo mo beene, m'i sanni gaabandi mo. 	 Nang a thumna uh leh a ngetna uh vanah na ngaikhia inla, a thu uah pi jelin.


D'araŋ furo laabo ra, hal araŋ na tuuri-nya dumi kulu tilam kaŋ izey ga ŋwa, kal araŋ m'i izey ciya sanda haŋ kaŋ jaŋ dambanguyaŋ. Jiiri hinza no i ga ciya araŋ se sanda i sinda dambanguyaŋ. Araŋ ma s'i ŋwa. 	 Huah, gam na valuah ua, nek dia thei kung chi chih na suan hun un a gah siang louin na ngai ding uh: nou din kum thum siang lou-a ngaih ding ahi; nek het louh ding ahi.


I ga teeku meyey gaa casu ka kande Sihor farey da Nil isa albarka a ma ciya Sidon riiba. Nga mo ciya dumi boobo se habu. 	 Tuipi-a, Shihor chi, Nile lui buh lak, a punna hi naka, nam chih sumsinna mun ahi nak hi.


Israyla izey Misira funyaŋo banda, handu hinzanta zaari sintina, han din hane no i furo Sinayi ganjo ra. 	 Aigupta gam akipan Israel suante a pai khiak lai uh; a kha thumnain, huai ni mahin Sinai gamdai a hongtung uh.


Yaa no Rabbi ci: Woodin se binde a go, jirbiyaŋ goono ga kaa kaŋ boro si ye ka ne: «Ay ga ze da Rabbi fundikoono, nga kaŋ na Israyla izey fattandi Misira laabo ra.» 	 Huchiin, ngaidih ua, nite a hongtung sin hi, TOUPA thu pawtin a chi; Israel tate Aigupta gama kipana pikhepa a hin-a a hin sung, chita louin,


A go no mo, jirbey din ra, kaŋ Yesu fatta ka koy tondi kuuko boŋ zama nga ma te adduwa, a hanna ka te adduwa Irikoy gaa. 	 Huan, hichi ahi a, huailaiin, a pawta, thum dingin tang ah a kuana, Pathian kiangah jan khuain a thum a.


A ma si te ka ciya mo ni ma ni moy basu beene. Da ni di wayna da hando da handariyayzey, sanda beena ra marga kulu, i ma ni candi ni ma koy ka sududu i se ka may i se. Zama Rabbi ni Irikoyo na beena ra marga waadu dumey kaŋ yaŋ go beena cire kulu se. 	 Van lam nanga un, ni te, kha te, aksi te, vana om tengteng khawng leng na mu un, TOUPA na Pathian un van nuaia mi tengteng a honsehsakte un a honhip un, na bia un, a na uh na sepsak kha ding uhi.


Irikoy na yanjekaari fo mo tunandi Suleymanu se, Rezon Eliyada ize no, nga kaŋ zuru nga koyo Hadad-Ezer se, kaŋ ga ti Zoba bonkoono. 	 Huan, Pathianin a melma dingin Eliad tapa Rrzon, a pu Hadadezer, Zob kumpipa kianga kipana tai mangsa a honding sak nawna:


Rabbi ga munye hal a bina ga tun. Beeraykoy no hin ra, A si taali-teerey naŋ mo alhakku si baa kayna. Rabbi gonda nga fonda alma haw beeri da beene hari ra, Burey mo a cey kusa no. 	 TOUPA a sin a nela, nakpi taka thilhihthei ahia, mi mohte siam a tang sak mahmah kei ding; TOUPAN pingpei leh huihpi ah a lampi a nei a, meipite a khe leivui ahi.


Kalo me gaaykwa ga fiti a se, feejey mo ga maa a jinde. A ga nga bumbo feejey ce nda ngey maayey ka kond'ey taray. 	 Kongkhak ngakpan amah a na honsak a; belamten a aw a ja uh; aman belamte a min un a sam chiat a, a pi khe jel hi.


Haruna mo ga dugu haw kaano ton a boŋ susubay kulu. Saaya kaŋ a ga fitilley hanse no a g'a ton. 	 Huchiin jingsang tengin huai tungah Aron in gimlim a hal ding; khawnvakte a bawl chiangin, a tungah gimlim a hal ding.


da Mayarkon, da Rakkon, da nga hirro kaŋ ga guna Yaffa. 	 Me-jarkon te, Radon, Jopa chin gam te toh ahi.


Yaadin cine no a na muuley te d'a, sasare hinka goono ga windi fafara korfo boŋ, zama i ma tuk'izey kaŋ yaŋ go muuley boŋ daabu. Yaadin cine mo no a te tuk'ize fa mo se. 	 Huchiin khuamte a bawla; huai khuam lua bawkte tuamna dingin gial imiam khat tungah a kimvel vual nih a oma: huan, huchimah bangin khat tungah leng a om lai.


To. Asariya ra Musa n'iri lordi ka ne iri ma wayborey wo dumi catu ka wi da tondiyaŋ. Ni binde, ifo no ni ga ne a boŋ?» 	 Dan laibu ah, Mosiin hichibang mi jaw suanga denlup thu a honpia hi; nang bangchi na sa a? chi ua.


Boro kaŋ ga ba nga ma konda nin ciiti do ka ni kwaay ta ni gaa, ma ni taafa mo taŋ a se. 	 Huan kuapeuhin na lakah thusia bawlin, na puannak lak a tup leh, na puanja leng lasak ngal in.


Sorro marge mo no i ga ciya sanda bari subu kaŋ go haw jine? Wala danga du kaŋ hari haw bambata goono ga hamay ka kond'a? 	 Bangzah vei ahia buhpawl huih mut bang a hihua, buhsi huihpi mutmang bang a hih uh?


Mayraykoyo mayray haro ga goro kambu woone da ya-haray kambo gaa sargay hanante wane da toorimo kaŋ ga ti gallo mayray haro wane. Sargay hananta jine, da gallo mayray haro jine koyne, wayna kaŋay kambo gaa haray da wayna funay kambo gaa haray, a salleyaŋo do haray, nga nda laabu toorimey kulu ga saba no, cap, za wayna kaŋay hirro gaa kal a ma koy wayna funay hirro gaa. 	 Huan, lal tan bel gam siangthou latsa leh khopi tan ma lamah tum lama tumlam ngain, suah lama suahlam nga in a om ding ahi. A dung bel tumlam gamgi akipana suah lam gamgi phain, gam seh dang tan mah ahi.


Araŋ ma batu fa, zama araŋ si zaaro wala saaya bay! 	 Huchi in, ki ging un, a ni leh a hun na theihlouh jiak un.


I goono ga bu baray te Mowab jidan bisey kulu boŋ, D'a kwaara fondey kulu ra, Zama ay na Mowab bagu sanda kusu kaŋ boro kulu si maa a kaani cine. Yaadin no Rabbi ci. 	 Moab in tung tengteng ah te, kongzing ah te, mun chih ah kahna a oma; Moab bel bel phatuam nawn lou bangin ka hihkham khinta hi, chih TOUPA thu pawt ahi.


Da mo ni kambe ŋwaaro ga ni to taali, m'a dumbu k'a furu. Zama dambe ni gaaham jare fo ma halaci, d'i m'a timmanta kulu daŋ danji bango ra. 	 Huan, na khut taklamin a honhihpuk leh, tan inla, pai mai in; na sapumpi a puma Genhenna a pai sangin, na sapum a ka khat manthat nanga dingin a hoih jaw hi.


Zama Ruben izey kunda, i kaayey windey boŋ, da Gad izey kunda ngey mo i kaayey windey boŋ du ngey tubo, ngey nda Manasse ra jara. 	 Reuben tate nam in a innkuan uh dungzui zel leh Gad tate nam in a innkuan uh dungzui zel leh Manase nam kimkhat in leng a gam luah ding uh a tang ta ngal ua:


Bonkooney kaŋ yaŋ na mayray ŋwa Edom laabo ra, za bonkooni kulu mana Israyla izey may neeya: Bila Beyor ize. A kwaara maa ga ti Dinaba. 	 Huchiin hiaite Israel suante tunga vaihawm kumpipate himhim a om ma ua, Edom gama vaihawm kumpipate ahi uhi Bela Beor tapa; huan a khopi min Dinhaba ahi.


Kala koyo futu. A na nga wongu marga donton ka boro-wiyey din halaci, k'i kwaara ton parkatak. 	 Huchi in, kumpipa tuh a thangpaita a; a sepaih hon a sawl a, huai tualthatte a hihmang a, a khua uh leng a halsakta.


Rabbi ne a se: ‹Ma ni taamey kaa ni cey gaa, zama nango kaŋ ni goono ga kay din, nangu hanante no. 	 Huan, Toupan a kiangah, Na khepek akipan na khedap phelin; na dinna mun lei siangthou ahi.


May no tamo wo kaŋ gonda naanay da laakal, kaŋ a koyo n'a daŋ nga windo almayaaley boŋ, zama a m'i no ŋwaari alwaati kaŋ ga hagu ra? 	 Sikha muanhuai, piltak, a pu'n a hun teng a a tan ding uh hawmsak ding a a inkuanpihte tung a heutu dia a koih, kuapen ahi dia le?


Rabbi ga beeri zama beene no a go da goray. A ga Sihiyona toonandi nda cimi ciiti da adilitaray. 	 Toupa tawisangin a omta; tunglamah lah a om ngala; aman Zion lah vaihawm diktakna leh diktatnain a dimsak ta hi.


Hay fo go no kaŋ ga mongo ay, Rabbi se no? Yeesi alwaati toonanta ra ay ga ye ka kaa ni do. Saharatu mo ga ize aru hay.» 	 Toupa adingin thil himhim a haksa lua ahia? Hun sehin, ahun a hongtun chikchikin, na kiangah ka hong nawn dinga, huan, Sarain tapa a nei ding, a chi a.


A na Sukkot arwasu fo di k'a hã. Nga mo na Sukkot mayraykoyey d'i arkusey kulu maayey hantum, i boro wayye cindi iyye. 	 Huan, Sukoth khuaa tangval khat a man ua, thu khawng a dong ua: huchiin Sukoth khuaa milante leh, upate min a gelh sakveka, sawmsagih leh sagih ahi uh


Isakar izey lasaabo mo neeya: I na alborey kulu kabu, za jiiri waranka izey ka koy beene, i kulu kaŋ yaŋ ga hin ka koy wongu. I n'i kabu ngey dumo boŋ, i kundey boŋ, i baaba-fo-izey boŋ, i maayey lasaabo boŋ. 	 Isakar tate suante a chichiin, a inkuankuanin, a min uh kizom dan bang jelin kum sawmnih akipan tunglam, galkap thei teng a sim ua;


Han din hane no a na Jideyon no maa-dake Yerub-Baal, sanda i ma ne: «Baal ma kand'a kalima», zama Jideyon n'a feema bagu-bagu. 	 Huchiin, A maitam hihchip jiakin Baalin amah kalh heh, chiin, huia niin Jerubaal, a sa uhi.


Sahãadin-sahãadin a tun ka nga daarijo sambu ka fatta borey kulu jine. Hal i kulu dambara. I na Irikoy beerandi ka ne: «Iri mana di woone dumi, baa ce fo.» 	 Huchiin amah tuh a thou, a lupna a la paha, a vek ua mitmuhin a pai kheta a; huchiin a vek un lamdang a sa mahmah uh, Hichi bang himhim i mu ngei kei, chiin, Pathian a phat uh.


A ne a se mo: «Iri gonda subu nda kobto kaŋ ga wasa, da nangu kaŋ araŋ ga zumbu mo.» 	 Huan, amah mahin, a kiangah, buhpawl leh gan an ka hau tuaktuak ua, giahna mun leng ka nei uh, achia.


I biney ra no i ne: «Iri m'i may da kankami care banda!» Laabo ra nangu kulu kaŋ borey ga kubay da Irikoy, I n'i ton. 	 A lungsim un, A vekin i hihse ding, a chi ua: hiai gama Pathian kikhopna in tengteng a halse khinta uhi.


Zama sohõ jiiri hinka neeya kaŋ hara go laabo ra. A cindi mo igu jina koyne kaŋ i si farmi te, i si du wiyaŋ mo. 	 Hiai kum nih sungin hiai gamah kial a hongketa a: kum nga in a sam laia, huai sungin leileh a om kei ding, buhlak leng a om sam kei ding.


ka ne: «Man a kaayaŋo alkawlo? Zama za hano kaŋ hane iri kaayey kani, hayey kulu go no danga mate kaŋ cine i go za takayaŋ sintina.» 	 a hongpai nawnna thuchiam koi ah? Siam tunga kipan bangkim a om ngeingei bang un pi leh pute ihmut ni akipanin a om jela, a honchi ding uhi.


Rabbi malayka ne Manowan se: «Baa ni n'ay gaay, ay si ni ŋwaaro ŋwa. Da ni ga sargay kaŋ i ga ton soola, kala ni m'a salle Rabbi se.» (Zama Manowan mana bay hala Rabbi malayka no bo.) 	 Huan, TOUPA angelin Mano kiangah, Honkhou lechin leng na an jaw ka ne kei ding, Huan, halmang thillat dinga bawl na hihleh TOUPA kiangah na lan ding ahi, a chi a. Manoin lah TOUPA angel ahi chih a thei ngal kei a.


Saaya kaŋ Misira laabo kulu kankam da haray, borey hẽ Firawna gaa ŋwaari sabbay se. Firawna mo ne Misirancey se: «Wa koy Yusufu do. Haŋ kaŋ a ci araŋ se kulu, araŋ m'a te.» 	 Huan, Aigupta gam a mi tengteng a kial tak un Pharo kiangah nek ding ngenin a kikou ua: huan, Pharo in, Aigupta mi tengteng kiangah, Joseph kiangah hoh unla; na kiang ua a gen peuhmah hih un, achia.


Waato kaŋ wayna ga ba ka kaŋ, Yesu talibey kaa a do ka ne: «Neewo ya saaji no, wayna mo ga ba ka kaŋ. 	 Huan, ni a kai mahmahta a, a nungjuite a kiangah a hong ua, Hiai gamdai mun ahi a, ni lah a kaita mahmah ngala;


da Gazzam izey, da Uzza izey, da Paseya izey, 	 Gazzam tate, Uzza tate, Pasea tate;


Da bora din sinda boro kulu kaŋ g'a fansa, nga bumbo ye ka te arzaka mo, kaŋ ga naŋ a ga du k'a fansa, 	 Huan, min a tat sakmi ding a neih louha, a hong kitoha, a tatna khop a neih leh,


Ay ma taari no ay cimo boŋ, wala? Baa kaŋ ay sinda taali, ay biyo si ga yay.› 	 Ka dikna huchin hita mahleh juautheia sim ka hia; tatlekna bei himahleng, ka liamna hihdam theihlouh ahi.


A ga beeney ce beene, A ga ganda mo ce, zama a ma ciiti nga borey se. 	 A mite vai a hawm theihna ding intunglam vante leh lei a sam ding.


Amma araŋ wo, ay nya-izey, araŋ ya alkawli izeyaŋ no danga Isaka cine. 	 Huchiin unaute aw, eite Isaak bangin thuchiam tate i hi a.


Waato kaŋ i fun haro ra, Rabbi Biya na Filibos hamay ka kond'a. Mantawo mana ye ka di a, amma a na nga dirawo te da farhã. 	 Huan, tui apat a pai touh tak un Toupa Khain Philip tuh a la mangta hi; huan, mi chilgehin amah a mu nawnta kei, nuamsa takin a paita jel hi.Himahleh, Philip tuh Azota khua ah muhin a om nawnta hi; huan, a pai suak a, Kaisaria khua a tun masiah kho tengah Tanchin Hoih a gen jeljel hi.


Ndunnya bonkooney mo kaŋ yaŋ na zina nda goray kaano te d'a, i ga hẽ, i ga baray a sabbay se, waati kaŋ i g'a tonyaŋ dullo fonnay. 	 Huan leitunga kumpipate, amah kingaihpiha, amah toh nuamtat a omten, amah halna meikhu a muh chiang un, amah tuh kahin mau un chin.


Yehosafat na Tarsis hiyaŋ te zama i ma koy Ofir wura kuyaŋ se, amma i mana koy, zama i bagu Eziyon-Geber tanjay. 	 Huchi in Ahab tapa Ahazia in Jehosaphat kiangah, "ka mite na mite toh longte ah kuan khawm le uh ake" achi a. Himahleh Jehosaphat in pha a sakei.


Yaadin no, sanno kaŋ boro ga hangan do no boro ga du cimbeeri*, sanno kaŋ boro ga hangan mo ga ti Almasihu wano. 	 Huchiin, ginna tuh jakna jiakin a hong oma, huan, jakna tuh Kris thu kigen jiakin a hongom hi.


Faabakoyaŋ ga kaaru Sihiyona tondo boŋ zama ngey ma Isuwa tondo ciiti. Mayra mo ga ye ka ciya Rabbi wane. 	 Zion tangah esau tang vaihawm sak dinga honkhemmite a hongkuan tou ding ua; huan, gam TOUPA a ahi ding.


Zama seeda hinza no go no: 	 Theisakpa tuh Kha ahi, Kha tuh thutak a hihjiakin.


Ifo se no i ga kaari no boro kaŋ go ga di bone se? Wala fundi mo borey kaŋ bine saray baa se? 	 Bangdia daha om kianga khovak piak ahia, khaa haksa sa kiangah hinna;


Ma hilli daŋ ni meyo gaa! Ibara go ga kaa Rabbi windo gaa danga zeeban cine, Zama jama n'ay sappa daaru, i murte mo ay asariya gaa. 	 Na kam a pengkul bulhin, muvanlai bangin TOUPA inko dou dingin a hong hi: ka thukhun tunga a tatlek ua, ka dan tunga a tatlek jiak un.


Ay ga ni gaaray ka ni kaa ni goyo ra, Ay ga ni dagu ka kaa ni nango ra mo. 	 Na nasepna akipan ka hondelh khe ding a, aman heutu na hihnaa kipan a honkaikhesuk ding hi.


Saabuyaŋ sargay se mo, a kande yeeji hinka da feeji gaaru gu da hincin jindi gu, da feej'ize gu. Helon ize Eliyab nooyaŋey nooya. 	 Huan, lemna kithoih thillat dingin bawngtal nih, belamtal nga, keltal nga, belamnou apa kum khata upa nga ahi. Hiaite Helon tapa Eliab thillatte ahi uh.


Waato gaa Yesu fun Tir laabu ka gana ka bisa Zidon ka koy hala Galili teeko do. A gana Dikabolis laabo ra. 	 Huan, Tura gam akipanin a pawt nawna, Sidon khua tawn in Dekapoli gam pai kan jelin Galili dil a tungta a.


Zama ay ga fundi fargante no fulanzamay, boro kulu kaŋ bine sara ay ma bina toonandi nda farhã. 	 Mi bahte ka taisaktaa, mi lungkham peuhmahte leng ka hihhata ngala.


Araŋ alborayze kulu kaŋ to jirbi ahakku nda hayyaŋ, i g'a dambangu, ka koy hal araŋ zamaney me, da boro kaŋ i hay ni windo ra no, wala boro kaŋ i day da nooru yawey gaa, kaŋ manti ni dumi no. 	 Huchiin, na lak na, kuapeuh ni giat a upa, na suan sawnsawn tan un zong, na suan hi chiatchiat lou leng na in a piang hiam, mikhual kuapeuh a kipana dangka suma lei hiam leng, pasal peuhmah zeksum ding ahi.


Ay baakwa ga hima ay se zawul* kunsumi kaŋ go ga kani ay fafey game ra cin me-a-me. 	 Ka ngaihnou kei dingin murra gimlim bang ahia, ka nawite kikal a om.


A go no, kala jirbey din ra Yesu kaa ka fun Nazara kwaara, Galili* laabo ra. Yohanna mo na baptisma te a se Urdun isa ra. 	 Huan, huai nite khawngin hichi a honghi a, Jesu Galili gama Nazaret khuaa kipanin a hongpaia, Jordan lui ah Johan baptisma tansakin a om.


Israyla mo ne Yusufu se: «Manti Sekem haray no ni beerey goono ga kurey kuru bo? Kaa, ay ga ni donton i do.» Yusufu ne a se: «Ay neeya.» 	 Huan, Israel in, Joseph kiangah, na uten Sekem ah a hina maw ganhon a khak uh? Hongpai dih, a kiang uah ka honsawl ding, achia.


Da manti kaŋ Rabbi no ga ti ay Gaakwa, Doŋ a si gay kaŋ ay fundo ga goro siw nango ra. 	 TOUPA honpanpihpa hi kei leh, ka hinna tuh kintakinmun dai ah a omta ding hi.


A kamba no a n'ay taaley calo* haw d'a. I go ga care kubay ka kaaru ay jinda boŋ. A naŋ ay gaabo kulu ma gaze. Koy Beero naŋ ay ma furo kambe, Ay si hin ka naan ka tun. 	 Ka tatleknate hakkol a khuta khihin a om a; phial khawmin a om ua, ka ngawng jangah a hongtung ua; ka hatna a vuaksuak sak: amau ka dou zoh louhte, a khut uah TOUPAN kei a honpia a.


Ifo se no ni goro feeji kaley game ra? Zama ni ma di ka maa feeji kurey ceyaŋ seesa no? Ruben sata-satey ra i goono ga bina miila-miila boobo te. 	 Bangdia belam huang kal khawnga tu nilouh, belam hon sapna tamngai ngai ding lelin? Reubente tui luannate ah hoih taka na ngaihtuah khiakna uh a om.


Saaya kaŋ cine ni ne: «M'ay moyduma ceeci,» Kal ay bina ne ni se: «Ya Rabbi, ni moyduma no ay ga ceeci.» 	 Ka mel zong un, chi-a na gen laiin, ka lungtangin na kiang ah, TOUPA. Na mel ka zong ding, kachi a.


Saaya din fekwa na jinde sambu ka ne: «I n'araŋ lordi, ya araŋ jamayaŋ, da dumey da deeney: 	 Huai takin tangkou ngaihtakin a kikou a, Na kiang ua thupiak ahi, Aw mite, namte, paute


Gerson izey maayey neeya: Libni da Simey. 	 Huan hiaite Gersom tapate minte ahi uh; Libni leh Simei.


Balak ye ka salaŋ a se ka ne: «Ma kaa ay banda, ay ga ni ŋwaaray. Iri ma to nangu fo, kaŋ ni ga di ey ka boori, amma ni si di ikulu bo, kala jara. M'i laali ay se noodin.» 	 Huan, Balak in a kiang ah, Mun dang ah hoh nawn dih ni e, huai a kipan in na thei vek ding: a omna chiangchiang uh na mu ding, a vek un zaw na mukhin khol kei ding: huai a kipan in hon hamsiat sak in, a chi a.


A binde tun noodin ka koy ka Safat izo Iliyasu gar, A goono ga far da haw hinka-hinka hala iway cindi hinka nga jine. A go mo iway cindi hinkanta banda. Iliya mo bisa ka koy kal a do haray, ka nga daabiro catu a boŋ. 	 Huchiin huai a kipan a pawtkhia a, Saphat tapa Elisa ava mukhia a, aman lei ana leta, a maah bawng tuak sawm leh nih a om a, a sawm leh nihna amah mah in ana hawla; huan, Elija in ava naih a, a puan a liangbat saka.


Ma laakal da haŋ kaŋ ay ga ni lordi nd'a hunkuna. Guna, ay ga Amorancey, da Kanaanancey, da Hittancey, da Perizancey, da Hibancey, da Yebusancey gaaray ni jine. 	 Nang tuni a kon thupiak chiamteh in; ngai in na ma uah Amorte, leh Kanante leh, Hitte leh Perizte leh, Hiv-te leh Jebus-te ka hawlkhia hi.


Borey wo ga ti bonkooney kaŋ yaŋ na mayray te Edom laabo ra za bonkooni kulu mana Israyla izey may: 	 Huan, Vel a si a, Bozra khua a mi Zerah tapa Jobab in a sikin vai a hawm ta.


Zama i goono ga cabe kaŋ asariya goyo go ngey biney ra hantumante. I bine lasaabey mo goono ga seeda woodin boŋ -- ce fooyaŋ i fonguyaŋey g'i kalima, ce fooyaŋ mo i ga kande kobay.) 	 A lungtang uah dan thilhih gelh ahi chih a ensak uh, huai tuh a sia leh pha theihna un a theihpih hi; a lungsimte uh tuh a kisela, a thupukna-un siamlouh a tan hiam siam a tan hiam ahi ding,


I ne: «Alfa, Musa ne da boro fo bu, a sinda ize, kal a nya-ize m'a wando hiiji ka du ize nga nya-izo se. 	 a kiang ah, Sinsakpa, Mosi in, Mi ta neilou in si leh, a unaupa'n a ji luah in a unaupa a di'n chi a khah sak ding ahi, a chi a.


Sohõ binde, d'araŋ soola, alwaato kaŋ araŋ maa hillo hẽeno da seese da moolo da jidiga nda gooje da algayta da gaani hari kulu dumi, araŋ ga ye ganda ka sududu tooro kaŋ ay te se, to! A boori! Amma d'araŋ mana sududu, alwaati din i g'araŋ catu dudal danji kaŋ ga fortu gumo ra. May no binde irikoyo kaŋ g'araŋ faaba ay kambe ra?» 	 Tuin na kiman sak unla chik hun peuha pengkul te, tamngai te, kaihging te, gosem te, nawtging te, tumging pengaihnei te, leh tumging chi chih ging na jak chiang un puk unla milim ka tun khaik bia un, hoih takin; ahihhangin na biak kei ua leh, meipi kuang juajua sung ah huai hun mahin a honpai lut ding uh; huchiin ka khuta kipana nou hon honhunkhe ding huai pathian kua hi ding a hi?


Ay gonda jiiri waytaaci hano kaŋ hane Rabbi tamo Musa n'ay donton ya tun Kades-Barneya ka koy ka laabo fintal. Ay ye ka kaa a do mo da sanno, mate kaŋ a go ay bina ra. 	 TOUPA sikha Mosiin Kades-barnea mun akipana gamvaenkhe dinga a honsawl lain kum sawmlia upa ka nahitaa; huan, ka lungsima om bang tak a kiangah ka tun nawna.


Ni ma lasaabu ni bina ra mo, ka fongu kaŋ sanda mate kaŋ baaba ga nga ize gooji, yaadin cine no Rabbi ni Irikoyo na ni gooji. 	 Huan, min a ta a sawi sek bangin TOUPA na Pathian un nou a honsawi sek ahi chih na lungsim un thei naknak un.


Toorimi hananta din ra koyne ni ga neesi kambe kar zambar waranka cindi gu, tafayyaŋ boŋ mo, zambar way, nangu hananta ga bara bindo ra. A ga hanan ka bisa i kulu. 	 Huan hiai tehsa akipanin a dung tong sing nih leh sang nga leh a vai tong sing khat na teh khe dinga, huaiah mun siangthou pen a om ding ahi.


Zama Rabbi Kundeykoyo, nga kaŋ na ni tilam, a na masiiba ci ni boŋ Israyla kunda da Yahuda kunda laala sabbay se, laala kaŋ i te ngey boŋ se, zama ngey m'ay yanje ceeci, za kaŋ i na dugu ton Baal se. 	 Sepaihte TOUPA, nang honphutpan, Israel inkote leh Juda inkote khelhna, Baal kianga gimlim lana, honhehsakna thil uh, amau adia a sepkhiak tung ua thil hoihlou ding thu na tungah a phuang kheta hi.


Araŋ ma batu, araŋ ma kay da gaabi cimbeeri ra, w'araŋ boŋ te alboroyaŋ, araŋ ma te gaabi. 	 Kiveng unla, ginna ah ding kip unla, kihihhang unla, hat takin om un.


Zama a ma ni tabbatandi hunkuna kaŋ ni ya a wane jama no, nga mo ga ciya ni se Irikoy, mate kaŋ a ci ni se din, da mo mate kaŋ a ze d'a ni kaayey se, kaŋ ga ti Ibrahim da Isaka nda Yakuba. 	 Na pipu te uh Abraham te, Isaak te, Jakob te kianga a na kichiam bang leh na kiang ua a nagensa banga a mite adinga tunia a honhihkip theihna ding leh na Pathian uh a hih theihna ding in.


Woodin yaŋ ga te tangarikomey munaficitara ra. Borey din bine lasaabey ga sandi, danga haŋ kaŋ i kakatu da guuru kaŋ i daŋ danji ra. 	 mi zuaitheite lepchiahna jiakin ahi; huai mi juautheite tuh amau sia leh pha theihna ngeia sik-ama bik bang ahi uhi,


Amma koloŋa mana du nangu kaŋ ga zumbu. A ye ka kaa Nuhu do hiyo ra, zama haro go no ndunnya fando kulu boŋ. Kala Nuhu na nga kambe salle k'a candi ka daŋ nga do hiyo ra. 	 Himahleh vakhuin tukna ding him him a mu keia, a kiangah longah a kik nawna, tui lah leitung pumpiah a om lai ngala: huchiin, polamah a khut a golh khiaa, a man a long sungah a kiangah a la lut nawn hi.


Israyla borey binde kaa i hindoonayey ra, amma i mana saaware ceeci Rabbi gaa. 	 Huan, miten a nek ding tawi uh a la ua, TOUPA kama thuhilhna a ngen kei uh:


Ya ay Koyo, ay Irikoyo, Ay bina kulu no ay ga ni saabu nd'a, Ay ma ni maa darzandi mo hal abada. 	 TOUPA ka Pathian aw, ka lungtang tengtengin ka honphat dinga; na min khantawnin ka pahtawi ding hi.


Boro boobo mo kande Rabbi se fooyaŋ Urusalima ra, da jinay darzante yaŋ mo koyne Yahuda bonkoono Hezeciya se. Yaadin cine binde no a beeri nd'a dumi cindey kulu diyaŋ gaa za alwaati woodin. 	 Huan, mi tampiin Jerusalemah TOUPA ading thilpiak a hontawi ua, thil manpha pipite Juda kumpipa Hezekia a hong pia ua; huai akipanin nam chih mitmuhin pahtawiin a omta hi.


Siman Bitros kaŋ gonda takuba mo n'a foobu ka alfaga beero bannya fo zafa k'a kambe ŋwaari hanga kaa. Bannya din maa ga ti Malkus. 	 Huan, Simon Peterin namsau a voma, a doka, siampu lianpen sikha a sata, a bil taklam a sat khiak saka. Sikha min tuh Malka ahi.


Waato kaŋ a kaa bonkoono do, bonkoono ne a se: «Mikaya, mate no? Hala iri ma koy Ramot-Jileyad wongu teeyaŋ se, wala mo iri ma hin suuru?» Mikaya tu bonkoono se ka ne: «Ma ziji ka te zaama. Rabbi g'a daŋ bonkoono kambe ra!» 	 Huan, kumpipa kiang a tun touh in, kumpipan akiangah, "Mikai, Ramoth-gilead khua sual ding in ka kuan tou ding a, kuan lou ding? " achi a. Huan, aman a dawnga, "kuan tou in la, va lohching in; Toupan kumpipa khut ah ahon pesin ahi" achi a.


Woodin sabbay se, kala ni ma ne Israyla dumo se: Yaawo no Rabbi, Koy Beero ci: Ya Israyla dumo, ay si woodin te araŋ sabbay se bo, amma ay maa hanna sabbay se, nga kaŋ araŋ ziibandi dumi cindey ra, nangey kaŋ araŋ koy. 	 Huaijiak in Israel inkote kiang ah, TOUPA PATHIANIN hichiin a chi ahi: Aw, Israel inkote, noute ka honlainat jiak hilouin, na vahohna namte laka na hihbuah uh, ka min siangthou ka lainat jiak jawin hiai ka hih ahi.


I na Yahuda zunubo hantum da guuru-bi kalam, Da daminti deene mo. I n'a jeeri a bina walhã boŋ, D'araŋ sargay feema hilley boŋ mo, 	 Juda khelhna sik kolom leh suangmantam hiam muk zuma gelh ahi; a lungtang pek ua khuakin a om a, a maitam uahte leng;


Saaya woodin ra ay dukuro ga koroŋ i gaa. Han din hane ay g'i furu, ay g'ay moyduma tugu i se mo, hal i ibarey g'i ŋwa. Masiiba nda taabi boobo ga kaa i gaa, hal a ma to hano kaŋ i ga ne: ‹Manti zama iri Irikoyo si no iri game ra se no taabey wo kulu du iri bo?› 	 Huchiin, hiai hun chiangin a tunguah ka heh dinga, ka lehngatsan dinga, ka buk mangsan dinga, amang ding ua, thil hoihlou leh mangbatna tampi a tunguah a tung ding; huchiin huai ni chiangin, I Pathian uh i lak ua a om louh jiakin hiai thil hoih lou i tunguah a hongtung ahi kei maw? a chi ding uh.


Ay goro siw, ay dangay baa ihanno ciyaŋ gaa, Ay bine sara mo tonton. 	 Ka sung ah ka lung a sa vutvut; ka ngaihtuah ka ngaihtuah in mei tuh a kuang khia a; huan, ka leiin thu ka genta hi.


Ay ga laakal kanay alkawli te mo, in d'ey game ra. Ay ga naŋ ganji ham laaley ma ban laabo ra, zama feejey ma goro baani samay saajo ra, i ma jirbi mo saajo tuuri zugey ra. 	 Huan amau toh lemna thukhun ka bawl dinga, sahangte gam akipan ka hihmang ding: huan gamdai ahte leng bit takin a teng ding ua, gammang nuai ahte a ihmu hihit ding uh.


A go no mo, waato kaŋ a go kwaara fo ra, kala boro fo go noodin kaŋ to nda jiraytaray. Kaŋ a di Yesu, a sombu ka ganda biri, k'a ŋwaaray ka ne: «Rabbi, da ni yadda, ni ga hin k'ay hanandi.» 	 Huan, hichi ahia, khua khata a omlaiin ngai dih, mi khat phak bop a oma, aman Jesu a na mu a, khupbohin Toupa, na ut leh non hihsiangthou thei, a chi a, a ngen ngutngut a.


Zama nin no ga ti Irikoy, ay gaabo wane. Ifo se no ni n'ay furu? Ifo se no ay goono ga dira nda bine saray ibare kankamo sabbay se? 	 Nang ka hatna Pathian na hi ngala; bangdingin ahia non pampaih ding? Bangdingin ahia melma nuaisiahna jiaka lungkhama ka mau vialvial nak?


Woodin sabbay se no ay futa d'ay futay korna kaa ka kaŋ i boŋ ka Yahuda galley da Urusalima kwaara fondey diyandi, kal i kaŋ ka ciya kurmuyaŋ hala ka kaa hunkuna. 	 Huaijiakin ka hehna leh ka thangpaihna Juda khopite ah leh Jerusalem kongzingte ah ka sunga a kuangta a, tunia a om bangin a sia, a segawpta hi.


Nuhu izey binde kaŋ yaŋ fun hiyo ra ga ti Sem da Ham da Zafetu. Ham no ga ti Kanaana baaba. 	 Huan, Noa tapa long akipana pawtte Sem te, Ham te, Japheth te ahi uh: Ham Kanaan pa ahi.


Waato kaŋ araŋ to neewo mo, Hesbon bonkoono Sihon da Basan bonkoono Og fatta ka wongu nda iri. Iri n'i zeeri mo. 	 Huan, hiai mun na hongtun un Hesbon kumpipa Sihon leh Basan kumpipa Og hondou dingin a hongkuana, amau i na zou a;


Ya ay jama ize wayo, Ma ni canta guddu nda bufu zaara. Ni ma bimbilko boosu ra, ni ma bu baray te ni boŋ se sanda mate kaŋ cine i ga ize folloŋ kaŋ go nga hayrey se bu baray te, Bu baray kaŋ ga koroŋ gumo mo, Zama hasarawkoy ga kaŋ iri boŋ da jirsiyaŋ. 	 Aw, ka mi, ka tanu, saiip puan teng inla, vut lakah totolhin; tapa tangkhat sun bangin sun inla, kap vongvong dih, hihsemi I tunguah a hong tung guih sin ngal ua.


Israyla izey jama kulu ga haggoy d'a. 	 Israel khawmpi tengtengin a zuih ding uh ahi.


Irikoy ya faaba-boobo-Koy no iri se. Faaba kaŋ ga boro kaa buuyaŋ gaa ya Rabbi, Koy Beero wane no. 	 Himahleh Pathianin amah melmate lu a sat phel phua ding, a siamlouhna a pai jel lu vun sam pha tak.


I afo kulu ga nga gorokasin gaa. Afo kulu ga ne nga nya-ize se: «Ma te gaabi!» 	 Mi chihin amau lawmte a panpih ua; mi chihin a unaute uh kiangah, Khamuang takin om un, a chi chiat uh.


«Ay nya-ize alborey, a ga tilas Irikoy Tira Hanna sanno ma to kaŋ Biya Hanna jin ka ci Dawda me ra Yahuta ciine ra, nga kaŋ ciya fondo cabeko Yesu diikoy se. 	 Unaute aw, Kha Siangthouin, David kama, Jesu mante makai Juda thu a genkholh laisiangthou thu a hong tung ding him ahi a.


Rabbi bisa a jine ka ne: «Rabbi, Rabbi Irikoy no, kaŋ to da bakaraw, gomnikoy mo no, kaŋ ga suuru bine tunyaŋ gaa, kaŋ go yulwante nda booriyaŋ da cimi mo. 	 Huchi in a ma ah TOUPA a paisuak a, TOUPA, TOUPA Pathian, chingthei leh hehpihthei, dohthei leh, hoihna leh thutak a hau;


A binde, waato kaŋ Samuwila di Sawulu, kala Rabbi ne a se: «Bora kaŋ ay ci ni se din, nga neeya. Boro wo no g'ay jama may.» 	 Huan, Samuelin Saula a muhin TOUPAN a kiangah, endih, na kianga ka mi gen; amah mahin ka mite tungah thu a nei ding, a chi a.


Zangu-zangu jine borey goy hay kulu kaŋ Alfa Yehoyda n'i lordi boŋ. Afo kulu na nga borey sambu, ngey kaŋ yaŋ ga furo asibti zaaro ra da ngey kaŋ yaŋ ga zumbu asibti zaaro hane; i kaa Alfa Yehoyda do. 	 Huan, sepaih za heututen siampu Jehoiada thupiak bang bangin a hih ua; huan, amau heutu chiat khawlni a hong dingte leh, khawlni a pai dingte a pi ua, siampu Jehoiada kiangah a hoh uhi.


Hay kulu boŋ-jina, da sargay kulu kaŋ i ga sambu beene, hay kulu wane, araŋ sargayey kulu ra, kal i ma ciya alfagey wane. Araŋ hamney ra mo, araŋ ga alfagey no wo kaŋ ga boori nd'i kulu, zama albarka ma goro ni windo ra. 	 Gah masate lak a a hoihpen pente, na thil lat chiteng ua a hoihpen, na thillat tengteng ua siampute ading ahi: na in ua vualjawlna a tam den theihna ding in tangbuang meklom hoihpen siampu kiang ah na pe ding uh ahi.Siamputen sapul a neklouh ding uh ahi. vasa hiam gamsa hiam khut thuak hiam, amah siha si hiam a nek ding uh ahi kei hi.


Ibrahim da Saharatu binde zeen, i jiirey gooru, hala wayboro alaada ban Saharatu do. 	 Abraham leh Sara upa pi, tektak ahita ua; numei dan ngeina Sara tungah a kam khin thama.


I gonda Irikoy ganayaŋ alhaali, amma i wangu wo kaŋ ga ti a dabaro. Ma ni banda bare borey din yaŋ gaa. 	 Pathian limsak batna anei ding ua, himahleh a thilhihtheihna a taksang kei ding uh; tuabangte nungngatsan in.


I si ye ka ciya wongu kuyaŋ hari dumi cindey din se koyne. Ganji ham mo si ye k'i ŋwa koyne, kal i ma goro baani samay. Boro fo kulu si no kaŋ g'i humburandi. 	 Nam dangte samat lel ahi nawnta kei ding ua, gam sahangte nek mang mai ahi nawn sam kei ding uh; bit takin a omzo ta ding ua, kuamahin a lausak ngei nawn kei ding uh.


Ihinkanta kaa a jine ka ne: ‹Ay jine bora, ni mina du mina gu.› 	 Huan, a zom a hongpaia, Toupa, na dangka ngain a pung e, a chi a.


Biya laalo mo kaŋ fun Rabbi do go Sawulu gaa kaŋ a goono ga goro nga windo ra nda nga yaajo nga kambe ra. Dawda mo goono ga moolo kar da nga kamba. 	 Huan, Saula bel a ina teipi tawia a tut laiin TOUPA sawl dawi a tungah a hongtunga; huan, Davidin kaihging a tuma.


Ni na alkawlo kaŋ ni sambu ni tamo se fanta, Ni n'a koytara fuula zeeri k'a ziibandi. 	 A huang tengteng na hihpuka; a kulh pite na hihse ta hi.


Ma si ni moyduma tugu ay se, Ma si ni tamo gaaray futay ra, Za kaŋ nin no ga ti ay gaako. Ya Irikoy, ay faaba wano, Ma si dira k'ay naŋ! Ma s'ay furu! 	 Ka lakah na mai sel kenla; na sikha heh in hih mang ken, nang jaw hon panpihpa na hi gige a; hon hondampa Pathian aw, hon paikhe kenla hon paisan het ken.


Za kaŋ Lidda ga maan Yaffa kwaara, waato kaŋ talibey maa kaŋ Bitros go noodin, i na boro hinka donton a gaa k'a ŋwaaray ka ne: «Ma waasu ka kaa iri do.» 	 Huan, Lidda khua tuh Joppa khokiang ahihjiakin, nungjuiten Peter huaiah a om chih a ja ua, sawt hal louin ka kiang uah hongpai in, chia vathum dingin a kiangah mi nih a sawl ua.


Amma d'a ne: ‹Ay si maa ni kaani,› -- guna, ay neeya neewo. A ma te ay se haŋ kaŋ ga kaan nga se.» 	 Himahleh, Nang ah kipahna mahmah kaneikei, a chih leh, ngai in, hichi mai ka hi a, hoih a sak bangbang in ka tungah hih mai heh, a chi a.


da kaajiri no wala jiraytaray no kaŋ go bankaaray gaa, wala fu gaa wane, 	 Puan a phak om leh inn ate a dia van,


A ga ciya mo, haŋ kaŋ ga du borey, Nga no ga du alfaga. Ay g'i gooji i muraadey sabbay se, Ay ga bana i se mo i goyey boŋ. 	 Huan mite bang, siampu bang, ahi ding; a tatdante u jiakin amau ka gawt ding, a hihte uh kipahman ka pe ding.


Ni ya Koy Beeri no, ni ga ba cimi ciiti. Ni ga haŋ kaŋ ga saba sinji, Ni ga cimi ciiti nda adilitaray te Yakuba ra. 	 Kumpipa hatnain vaihawmna a ita; nang khentuam neih louhna na hihkip jela, nang Jakobte lakah vai na hawma, diktat takin na hih jel hi.


Kala no-haray borey kulu, Gadarancey, na Yesu ŋwaaray a ma dira ngey do, zama humburkumay bambata n'i di. Woodin banda Yesu furo hi ra zama nga ma ye. 	 Huan a kim Gerasinte gama mi tengtengin, a lau mahmah jiak un, amah tuh a kiang ua kipan pai mang dingin a ngen ua; huan, longah a tuanga, a kik nawnta.


I m'a maa sifa nda gaani, I ma sifayaŋ baytu te a se da gaasu kaŋ i fay haray da moolo beeri. 	 A min tuh louin phst ehenla; khuangta leh kaihging toh amah phatin lasa uhen.


Woodin se binde, araŋ ma batu. Araŋ ma fongu kaŋ jiiri hinza ay mana araŋ afo-fo kulu yaamaryaŋo naŋ cin da zaari. Ay na woodin te nda mo mundi mo. 	 Huaijiakin limsak unla; kum thum hilhial, khitui ke kawma, sun leh jana mi chih taihilh ka tawp louhdan, thei gige un.


A n'a gaaray k'a kaa Adam-izey do, a n'a bina himandi almaney wane cine. A nangora mo go ganji farkayey banda, i n'a ŋwaayandi nda subu danga haw cine, a gaahamo tay da beene harandaŋ hala waato kaŋ a bay kaŋ Irikoy kaŋ ga beeri nda ikulu ga may borey mayray ra, a ga boro kaŋ nga ga ba mo sinji a boŋ. 	 Huan mite tapate akipana bawlkhiakin a om a; huchiin a lungtang sate banga bawlin a om a; bawngtalte banga loupa a vakin a oma, a pumpi van daituiin a kawta; Tungnungpen Pathianin mite gamah vai vai a hawma, a utut a tungah a dingkhesak chih a hontheih matan.


Baal ize Beyera, bora kaŋ Assiriya koyo Tiglat-Pileser konda tamtaray ra. Nga no ga ti Ruben kunda jine bora. 	 Beer a tapa, Assurai kumpipa Tilgathpilneserin a pi mang; Reuben mite lal ahi.


Za tondey mana sinji, Za tudey jine no i n'ay fattandi. 	 Mualte a omkip main, tangte om main lak khiakin ka om:


Kulu nda yaadin, hari-mo wala bangu, wala guusu kulu kaŋ ra hari ga margu, ngey wo ga ciya hanante yaŋ. Amma boro kaŋ lamba harram hari buukwa gaa ga harram. 	 Himahleh tuikhuk hiam, tuibem, tui chin khawm hiam a nin kei ding a, a luang uh sikkhak peuhmah a nin ding.


Ay binde furo kal ay di. A go, hay kulu kaŋ ga fanag, da hamey kaŋ i ga fanta, da Israyla dumo tooru kulu, i himandey go cinaro gaa jabante ga windi. 	 Huchiin ka luta, ka mua, ngai in, thil hing chi chih limte, gamsa kihhuai limte, Israel inkote milim tengtengte bangah a kimvelin a natuang hi.


Samariya gorokoy ga humburu Bayt-Aben handayzey sabbay se, Oho, a borey ga baray i boŋ. A alfagey mo ga hẽ darza kaŋ daray din sabbay se. 	 Beth-aven bawngnoute jiakin Samaria tengteng a lau ding ua; huai miten lah a sun ding uhi, huan huaia siampu a tunga kipakte, huai thupi jiakin, amaha, kipana paimang ta ahihjiakin.


Rabbi diyaŋo gaa a wane hanantey buuyaŋ wo darza hari no. 	 A mi siangthoute sihna tuh TOUPA theihin manpha pi ahi.


Hanga, manti a ga sanni neesi no, Sanda mate kaŋ cine deene ga nga ŋwaaro taba? 	 Bilin thute a enchian kei maw, dangtungin a an achiam bangin?


kaŋ ga jaŋ ka du riiba boobo zamana wo ra. Zamana kaŋ ga kaa ra mo, a ga du fundi hal abada.» 	 tu dam sung mahmahin a sanga tam jaw mu lou ding kuamah a om kei, hun hongtung lai dinga khantawna hinna toh, a chi a.


Da tombo kaŋ haaga goro day yaadin nga nangu zeena ra, a mana tonton kuuro gaa amma a ga bi-bi; tonyaŋ bi hinne day no. Alfaga ma ci bora se kaŋ a ga hanan, zama nango kaŋ ton dolla no. 	 Huan, a pol pen a omna ngei a a om thek a, vun a a zam zak kei leh, a mial deuh lel a hihleh meikat bawk lel ahi a, siampu in a siangthou chih a phuang ding ahi: meikang pawn ahi lel hi.


Ay kambayaŋo banda, ay tuubi. Ay goojiyaŋo banda ay n'ay tanja kar. Haawi n'ay di, hal ay di kayna mo, Zama ay zankataray wowo go ay se ga jare.» 	 Na honkiksak khit nungin ka kisik a, non thuzoh khit nungin ka pheipi ka benga, ka zuma, ahi, ka tuailai min siat tuakin ka amhia hi, achia.


Bonkoono ne a se mo: «Ifo ka du nin?» A ne: «Wayboro wo no ka ne ay se: ‹Ma ni izo no iri m'a ŋwa hunkuna, suba mo iri m'ay izo ŋwa.› 	 Huan, kumpipan a kiangah, Bang na chia ahia awi? a chi nawna. Huan, aman a dawnga, Hiai numeiin ka kiangah, Tuniin na tapa I nek ding un thoh ve, jingchiangin kei tapa I ne leuleu nakei dia, achi a.


I donton ay gaa hala sorro taaci da ceeyaŋ wo dumi. Ay mo, yaadin no ay ga tu d'a i se, sanda waato wano cine. 	 Huan hichibang ngenin li vei ka kiangah mi a honsawl ua; huan a ngeingeiin amaute ka dawng jel hi.


Amma za kaŋ Yesu faham d'i laalayaŋo, a ne i se: «Ifo se no araŋ g'ay si, araŋ munaficey? 	 Himahleh, Jesu'n a gitlouhdan uh a nathei a, Lepchiahte aw, bangdia hon ze-et na hi ua?


A ga nga sanno samba k'i mannandi, A ga nga hawo daŋ a ma faaru, harey mo ga zuru. 	 A thu a sawl khiaa, huaite tuh a huih a nungsaka, huchiin tuite a hongluang jel hi.


Ay ma si kungu ka ni kakaw ka ne: ‹May no ga ti Rabbi?› Ay ma si talka mo, hala ay ma zay k'ay Irikoyo maa sara. 	 Huchilouinjaw ka khamin, nang kon kitheihmawhbawlin, TOUPA kua ahia? Ka chi kha ding hi. Ahihkeileh, ka gentheiin, ka guin, ka pathian min thanghuaitakin ka bawl kha ding hi.


Ay izo, m'ay sanney haggoy, M'ay lordey jisi ni bina ra. 	 Ka tapa, ka thute kemin, na kiangah ka thupiakte khol khawm in;


kala ni ma maa beena ra. Ma goy ka ciiti ni tamey se. Ni ma boro laalo zeeri, k'a goyo candi ka kande a boŋ. Ni ma adilante* mo hanandi, ka bana a se mo nga adilitara boŋ. 	 Nang van ah na ngaikhia inla, gamtang inla, mi gilou pen amah lu tungah mah a omdan ngaa mohsak dingin mi diktat pen a diktatna bangbanga lohsaka siamtangsakin na sikhate vaihawmsak in.


Jirbi iyye no ni ma sasabandiyaŋ te feema se k'a hanandi. Feema mo ga ciya hari hanno gumo. Haŋ kaŋ lamba feema gaa mo ga ciya hanante. 	 Maitam adingin ni sagih lemna na bawl ding, huan na hihsiangthou ding, maitam siangthou penpen ahi ding: kuapeuh maitam khoih a siangthou ding hi.


Rabbi sanno ye ka kaa ay do ka ne: 	 TOUPA PATHIAN thu ka kiangah a hong ung nawna,


A na goy laalo te, zama a mana nga bina daŋ ka Rabbi ceeci. 	 TOUPA zonna dinga a lungsim a zat louh jiakin thil hoih lou a hih a.


Cin bangayyaŋo ra ay di, a go, boro fo kaa, beene burey go a banda, a ga hima Boro Izo. A kaa mo hala Waato Zamaneykoyo do. I n'a maanandi a jine. 	 Jan mengmuhnain ka mu a, Huan, ngaiin, van meipite toh, mi khat mihing tapa toh kibang a hongpaia, Nite Tangatuan kiang mah mahah a honga, amah a ma chinah a honpi uh.


Ni kaŋ ga ne i ma si zina, ni wo siino ga zina no? Ni kaŋ wangu toorey, ni siino g'i windey kom no? 	 Nang, angkawm lou dia hilhpa, nang ang na kawm nak maw? Nang, milim hopa, nang milim biakina thilte nag u nak maw?


Woodin banda no a na dambanguyaŋ alaama ta, a ma ciya kawaatimi adilitaray kaŋ a du se zama a cimandi za i man'a dambangu. Woodin se no a te cimandikoy kulu se baaba, baa i man'i dambangu, hal Irikoy ma adilitaray lasaabu ngey mo se. 	 Huchiin, zeksumlouh a hih laia ginna jiaka diktatna a muh chiamtehna dingin zeksum tuh a mu hi. Huchi-a amah tuh zeksumlouhte, ahihhanga gingtaa diktatna sehsaka omte, tengteng pa ahih theihna ding.


Amma d'araŋ wangu ka sanney din gana, ay ze d'ay boŋ, windo wo ga ciya kurmu. Yaadin no Rabbi ci. 	 Himahleh hiai thute na ngaihkhiak kei uleh, hiai in a segawp dinga, chiin, kei leh kei kilouin ka kichiam ahi, chih TOUPA thu pawt ahi.


Sohõ binde, kal araŋ m'araŋ fondey d'araŋ goyey barmay ka Rabbi araŋ Irikoyo sanno gana. Rabbi mo ga ye ka bare, a ma masiiba kaŋ a ci araŋ boŋ din naŋ. 	 Huaijiakin tuin na omdan uleh na gamtatdan uh bawl hoih unla, TOUPA na Pathian uh thu mang un; huchiin TOUPAN na tung ua thil hoih lou tung ding a phuankhiaksa a kikhelsak thei ding.


Da haray go laabo ra, wala da buuyaŋ balaaw furo, wala yeeni kaŋ ga ntaaso di, wala bunkusyaŋ, wala do, wala nooni, d'i yanjekaarey n'i daŋ game i kwaarey windante batamey ra, wiyaŋ doori kulu kaŋ dumi no, wala doori kulu kaŋ dumi no ya day, 	 Ka gam ua kial khawng a hongkiaka, hi khawng a honglena, keuna hiam, muatna hiam, khaukhup hiam, lung hiam a hongoma, a melmate un a kongpi kim uate a homun ua, hi bangpeuh, chinatna bangpeuh a hongtun leh,


a ne a se: «Ay ga maa ni sanno waato kaŋ ni kalimakoy to ne.» A lordi ka ne i ma Bulos gaay k'a batu Hirodus faada ra. 	 nang honhekte a hongtun chiang un na thubuai ka ngaihtuah ding, a chi a. Huan, Herod ina vending thu a pia hi.


Zama alfaga beeri kulu, Irikoy g'a suuban no borey game ra. Borey se mo no a g'a daŋ nga muraadey ra, zama a ma nooyaŋey da sargayey salle zunubey sabbay se. 	 Siampu Lianpen peuhmah khelhnate jiaka thialpiak leh kithoihnate a lat kop theihna ding ua, mihing laka mi lak tuama naomin, Pathian lam thil bangah mihingte adia seh ahi ngal ua:


A ne waybora mo se: «Ay ga ni taabandi nda ni te gunde, hay-zaŋay ra no ni ga hay. Ni miila kulu mo ga ye ni kurnyo kambe ra, a ga ni may mo.» 	 Numei kiangah, Na haksatna leh na naupaina nakpiin ka pungsak dinga; haksa takin ta na nei gige dinga; himahleh na deihlam na pasal lam ahi dinga, aman na tungah thu a nei gige ding, a chi hi.


Amma Marta laakalo tun saajawo baayaŋ sabbay se. Kal a furo Yesu do ka ne: «Rabbi, ni baa si kaŋ ay kayno n'ay naŋ ay hinne da saajawo? Kala ma ci a se a ma kaa ka kambe daŋ ay se.» 	 Marthain bel na mah semin a buai mahmah a; huchiin a kiangah, a hongpaia, Toupa, ka sanggamnun kei kia na sem dinga honkhiat khawksa lou na hi maw? Honhuh dingin chi dih ve, a chi a.


A ga ni windi-windi sanda taawa cine ka ni catu kala ni ma koy laabu fo kaŋ ga tafay ra. Noodin no ni ga bu, Noodin mo no ni torko darzantey go, Ya nin, ni jine bora windo haawi haro! 	 Pellouin aman nang lum bangin a honpei dinga, gam zapi-ah a honvawk lut ding: huailaiah na si dinga, huailai mahah, nang, na pu insung zahlaksakpa, na thupina kangtalaite a om ding hi.


Tubo kaŋ i du neeya: Beyer-Seba no, danga Seba nooya, da Molada, 	 A tantuam ding ua pukte Beer-seba (Seba hiam) te, Molada te;


A hino do a ga may hal abada. A moy goono ga ndunnya dumey fonnay, Murtantey ma si ngey boŋ beerandi bo. (Wa dangay) 	 A thilhihtheihna in khantawnin vai a hawma; a mitin nam chih a en hi: helhatte kipahtawi kei uhen. Selah.


A ne: «Ma si humburu, zama ay baaba Sawulu kamba si du nin bo. Ni ga ciya bonkooni Israyla boŋ, ay mo ga ciya ni se ihinkanta. Ay baaba Sawulu mo bay kaŋ yaadin no.» 	 Huan, a kiangah, lau het ken, ka pa Saula khutin a hongzong khe kei ding hi, Israelte kumpipain na om dinga, kei nang hon zompa ka hi ding; huai leng ka pa Saulain a thei kilkel hi, a chi a.


Ay ga ne ni se: ni si fatta noodin abada, kala nda ni na tanka kulu me bana.» 	 Ka honhilh ahi, paihsasan khat nangawn na piak kim masiah, huai akipan na pawt kei hilhial ding, a chi a.


Ni farka mo di ay ka kamba ay se hala sorro hinza. D'a mana kamba ay se mo no, doŋ daahir ay ga ni wi ka nga din naŋ da fundi.» 	 Huan, sabengtung in a hon mu a, ka maa thum vei pial ahi: pial kei ngial leh houh amah hihlum lou in nang ka hon hihlum hial khin ta ding, a chi a.


Zama nda borey du faaba ndunnya ziibey gaa Rabbi kaŋ ti Faabakwa Yesu Almasihu bayra do, woodin banda i ye ka didiji koyne ndunnya ziibey ra hal i n'i zeeri, i kokora ga jaase i sintina gora. 	 Toupa leh Hondampa Jesu Kris a theih jiak ua khovel thanghuainate a taikhiak san nung ua, huai maha a tan nawn ua, zoha a om nawn phing ua leh, a omdan nanung uh tuh amasa sangin a honghoihta kei jaw ahi ding hi.


Zama Irikoy kaŋ ne: «Annura ga kaari ka fun kubay ra,» nga din no ka kaari iri biney ra zama Irikoy darza bayra ma kaari iri gaa Yesu Almasihu moyduma ra. 	 Jesu Kris melah Pathian thupidan theihna vak honpe dingin, miala kipan vak a vak khe ding, chi pa Pathianin I lungtangte sal vakta ngala.


Ni faro albarka ra boŋ-jina sintina, ni ga kand'a Rabbi ni Irikoyo windo ra. Ni ma si hincin ize hina a nyaŋo wa ra.» 	 Na gam a gah masapente a masapen TOUPA na Pathian in ah non tawi ding. Kelnou a nu nawi ne lai na mawk suknuak ding ahi kei, a chi hi.


Zama ay ga ne araŋ se: d'araŋ adilitara mana bisa asariya* dondonandikoy da Farisi fonda borey wano, yaadin gaa araŋ si furo beene koytara ra, baa kayna. 	 Na diktatna un laigelhmite leh Pharisaite diktatna a khup ken jaw vangamah na lut kei hial ding uh chih ka honhilh ahi.


Hasaraw fo go no kaŋ ay di beena cire, Danga zunubi laalo no kaŋ dabarikoy ga te: 	 gilou ni nuaia ka muh, vaihawmmi akipana diklouhna hongkipan khia bangin, a om a:


Ma si canse nda toonyante, Ma si baa afo suuban a muraadey ra. 	 Hiamgamna mi eng ken, a lampite laka bangmah tel ken.


Woodin banda Meremot Uriya izo, Hakkoz ize na nangu fo hanse za alfaga beero Eliyasib windo me gaa kala Eliyasib windo bananta. 	 Amah nungin Hakkoz tapa Uria tapa Meremotin seh dang, Eliasib in kongkhak akipan Eliasib in tawpna chiang a bawlphaa.


Araŋ ma si wangu care se, kala day d'araŋ yadda araŋ ma te alwaatiyaŋ zama araŋ ma du ka mo ye adduwa gaa. Amma woodin banda araŋ ma ye ka margu, hala Saytan* ma si araŋ si zama araŋ jaŋ boŋ hiniyaŋ. 	 Thum dinga na kipiak theihna ding uleh, na kikholh nawn theihna ding ua sawt lou kal adia pha na sak tuaktuak keingal uleh a kuamahmah kijang sak kei un, huchilou injaw na kidek zoh louh jiak un Setanin a honkhem khading hi.


Amma da ni kaseeti adilanta din gaa ka ne adilanta se a ma si zunubi te, nga mo mana zunubi te, sikka si a ga funa, zama a maa kaseetiyaŋo kaŋ ni te a se din. Ni mo, ni na ni boŋ kaa kambe. 	 Himahleh mi diktat khial lou dinga na vaua a khelh kei leh vauna a khawksak jiakin a hing ding; nang leng na hinna na humbit ding hi, achia.


I ga haŋ kaŋ ni g'i no margu-margu, Ni ga ni kambe fiti, ngey mo ga kungu nda gomni. 	 A kiang ua na piak peuhmah a tawm ua; na khut ua jaka, hoihnain a tai jel uhi.


Waato, hanga kaŋ maa ay se g'ay sifa, Saaya kaŋ mo di ay mo, a g'ay seeda. 	 Bilin a honjak laiin, hampha a honchia; huan mitin a honmuh laiin, pom a honchia;


Ay go yawtaray ra, araŋ man'ay zumandi, da banji ra mo, araŋ man'ay bankaaray. Ay jante, ay furo kasu mo, araŋ day man'ay kunfa.› 	 mikhual ka hih in, non zintunkei uh; vuaktang ka hih in, puan non silhsakkei ua; china leh suangkulh a ka om in, non vehlouh jiak un, a chi ding.


A go ga nga kambey salle ka koy hala teeko me gaa, A kobtey mo go hala Isa Beero me gaa. 	 Bangachia a huangte hihsia na hia? Lampi a pai peuhmahin a sat kheta uhi.


Musa ne: «Ay goono ga fatta ni do, ay ga Rabbi ŋwaaray mo. Suba hamni bi zuguley ma tun Firawna nda nga bannyey d'a borey do. Amma Firawna ma si ye ka hiila goy te koyne ka wangu ka borey taŋ i ma koy ka sargay te Rabbi se.» 	 Huan Pharoin Mosi leh Aron a sam saka, Pai unla, gamsungah na Pathian kiang uah vakithoih un, a chi a.


A na tudey boŋ sududuyaŋ nangey alfagey kulu wi, ngey kaŋ yaŋ go noodin sargay feemey do. A na boro biriyaŋ ton feemey boŋ. Gaa no a ye ka kaa Urusalima. 	 Huchiin huai a mun sang siampu omte tengteng maitam tungah a that a, huaite ah mihing guhte a hala, Jerusalem ah a painawn ta hi.


Daahir ay ga Rabbi waado baaru fe. A ne ay se: ‹Ni ya ay izo no. Hunkuna no ay na ni hay. 	 Thusehsa ka gen ding hi: TOUPAN ka kiangah, Nang jaw ka tapa na hi; a; tuniin ka honnei khia ahi;


Ay ga ne Rabbi se kaŋ nga ya ay koruyaŋ do no, d'ay gaabi nangu, D'ay Irikoyo mo. A gaa no ay ga de. 	 TOUPA tungthu-ah, Amah tuh ka kihumbitna leh ka kulhpi; ka Pathian, ka muan ahi, ka chi ding.


Israyla bonkoono mo ne Yehosafat se: «Ay wo, ay g'ay himando bare no ka furo wongo ra. Amma nin wo, ma ni bankaaray daŋ.» Israyla bonkoono binde na nga himando bare, i furo wongo ra mo. 	 Huan, Israel kumpipan Jehosophet kiangah, ka kibawl lamdang dinga, kisualnaah ka hoh sam ding; nang jaw na kumpipa puan kisilhin, a chi a. Huchiin Israel kumpipa bel a kibawl lamdanga, kisualnaah a hoh tou a.


Heber mo, i na ize aru hinka hay a se. Afo maa ga ti Peleg, zama a jirbey ra no i na ndunnya fay-fay, a kayno mo maa Yoktan. 	 Huan Eber lakah tapa nih a piang ua: khatpen min Peleg ahi; a dam laiin lah lei a kikhen ngala; huan a unaupa min Joktan ahi.


Beene cilla ra gonda haaguyaŋ dumi kulu, Firawna ŋwaari wane, curey mo go g'i ŋwa cilla ra ay boŋo gaa.» 	 Huan, lohbeu tungnung penah Pharo an, tanghou bawlpa bawl, chi chih ana om a; huan, huaite vasaten lohbeu ka lu a ka puaka kipan a nane souhsouh ua, achia.


Rabbi, Koy Beero ne: A go, ay ga gaaba nda hawjiyey, i kambe ra mo no ay g'ay feejey ceeci, ay g'i daŋ i ma fay da feejey kuruyaŋ. Hawjiyey din si ye ka ngey boŋ kuru mo koyne. Ay g'ay feejey faaba ka kaa i meyey ra, ay feejey ma si ye ka ciya i ŋwaari hari koyne.» 	 Hichiin TOUPA PATHIANIN a chi ahi: ngai un, belamchingte ka dou ahi; a khut ua kipan ka belamte ka sut dinga, ka belamte a kepna uh ka tawpsak dinga, belamchingte leng amau a kivak ta kei ding uh; a angsung ua kipan ka belamte ka la khe dinga, amau dia nek dinga hih nawn louhna ding un, chiin.


A tu ka ne i se: «Araŋ ga tammahã hala Galili borey din ya zunubikooniyaŋ no ka bisa Galili borey kulu, kaŋ se i maa taabey din dumi? 	 Huan, aman a kiang uah, Huai Galili gamete huchibang thil a thuak jiak un Galili gama tengteng sangin mi gilou tuan hi un na gingta ua hia?


Israyla izey ne i se: «Doŋ day iri ma bu Rabbi kambe ra Misira laabo ra, waato kaŋ iri goono ga goro ham kusey do. Iri ga buuru ŋwa ka kungu, amma araŋ n'iri kaa ka kande iri neewo ganjo wo ra hal araŋ ma jama wo kulu wi da haray.» 	 Huchiin Israel suanten a kiang uah, Sa bel bultea i tut laiin, khamtaka tanghou i nek lai un, Aigupta gamah TOUPA khutin na si zomai lehang; hiaia omkhawm tengteng kiala honthat dingin, hiai gamdai ah na honpi khiak tak jiak un, chiin.


Araŋ maa Irikoy gaa kaynayaŋo. Ifo no araŋ di?» I kulu n'a zeeri nda ciiti ka ne: «A to wiyaŋ!» 	 Pathian a gensiatdan na zata uh; bangchi na sa ua? achia. Huan, a vek un amah tuh si takin a sep chiat ua;


ay mo, kal ay ma naŋ araŋ ma goro nango wo ra, laabo kaŋ ay n'araŋ kaayey no din ra, za doŋ ka koy hal abada abadin. 	 Hiai gam, tumasiaha na pipute uh kianga ka piak ah khantawn in ka hon tengsak ding hi.


Ni ma asariya wo sanney kulu hantum mo tondi beerey din gaa far-far. 	 Huan, suangte khawngah hiai dan thu tengteng teltakin na gelh ding uh ahi, chiin.


Yaflet izey mo maayey Pasak, Bimhal, da Asbat; Yaflet izey nooya. 	 Huan Japhlet tapate; Pasak, Bimhal, Asvat. Hiaite Japhlet tate ahi uh.


da Kefar-Amoni, da Ofni, da Geba, birni way cindi hinka nda ngey kawyey i banda. 	 Kephar-amoni te, Ophani te, Geba te; khopi sawm leh nih a khopelte toh:


I na Mowabancey wi saaya din ra, danga boro zambar way cine. I kulu mo alboro timmante yaŋ, sooje yaarukom koonu yaŋ no. Boro folloŋ mana cindi kaŋ du ka yana. 	 Huai tungin Moabte sing khat tak mi hat ngenta leh mi hat hangsan hoih ngenta a that ua; khat lel leng tai khia a om kei uh.


Oho, ni ga boori, ya ay baakwa. Oho, ni ga kaan ay se. Iri kaniyaŋo do subu tayo no. 	 Ngaiin, na kilawm ka ngaihnou, ahi, a nuam: i tutnanem leng a hing.I in inkamte sidar ahia, i insunte meilah ahi.


Amma borey kaŋ yaŋ kond'a barma do, Ngey no g'a ŋwa ka Rabbi maa sifa. Borey mo kaŋ yaŋ na reyziney kosu, Ngey no ga haro haŋ ay windi hanna batamey ra.» 	 A buh laten a ne zo ding ua, Toupa a phat ding uh; a loumiten ka mun siangthou huang sung intualah a dawnta ding, chiin.


Batukoy jine bora na alfaga beero Seraya sambu, da Alfa Zafaniya kaŋ ga dake a gaa, da me batuko hinza mo. 	 Huan, vengmi pawl heutuin siampu lian Serai leh a zompa siampu Zephania leh kongkhak vengpa thum a mana:


Rabbi na Sawulu dumo kuri alhakko kulu bare ka ye ni boŋ, nga kaŋ ni goono ga may a nango ra. Rabbi mo na mayra kulu daŋ ni izo Absalom kambe ra. A go mo, ni zamba ra i na ni ŋwa, zama ni ya kuri boro no.» 	 A vaihawm sik na hawmzohsa Saula inkote sisan TOUPA'N na tungah a hon kik sak nawnta a; huan, TOUPA'N gam na tapa Absalom a na pekhinta; huan, ngai in, sisan suah hatmi na hih ziak in nangmah siatna na kibawl ahi, a chi a.


boro kulu se kaŋ na anniya haw nga ma Irikoy ceeci, Rabbi a kaayey Irikoyo, baa day kaŋ a mana hanan nangu hananta wano boŋ.» 	 Mi chih a lungtanga TOUPA a pipute Pathian, Pathian zong, munsiangthou siansakna dungjuiin kisaingsak keimah leh, ngaidam hen, chiin.


A go Sarjiyas Bulos banda kaŋ ga ti mayko, boro no kaŋ gonda fahamay. Bora din binde na Bulos da Barnaba ce ka ceeci nga ma maa Irikoy sanno i do. 	 Huai mi tuh gamukpa Serjia Paulus -mi piltak kianga om ahi. Huai gamukpa Barnaba leh Saula a sama, Pathian thu jak a tum a.


Azariya goy cindey mo, da haŋ kaŋ a te kulu, manti i n'i hantum Yahuda bonkooney baaru tira ra bo? 	 Huchiin Azaria tanchin dang a thilhih tengteng Juda kumpipate lal lai thu gelhna bu ah a tuang ahi kei maw?


Dan izey na jabuyaŋ himando sinji ngey boŋ se. Yonatan, Gerson banda, Musa ize, nga da nga izey no ga ti alfagey Dan kunda se, hal a to hano din kaŋ yawey na laabo din may. 	 Huan, Dan suanten milim bawltawm amau adingin a dingsak ta ua: huan, Mosi ta Gerson tapa Jonathan leh a tapate, a gam min a lak masiah uh Dan chite siampuin a omta uhi.Huchiin Mika bawl milim bawltawm bel Silo khuaa Pathian in a om laiteng a dingsak uhi.


da Tir koyey kulu, da Zidon koyey kulu, da koyey kaŋ go teeko daranta laabey ra, 	 Tura kumpipa tengteng leh Sidon kumpipa tengteng leh tuipi gei kumpipate;


Adin izey do haray: Ebed, Yonata ize; a banda mo alboro waygu. 	 Huan Adin tapate lakah, Ebed Jonathan tapa; huan amah toh pasal sawmngate.


Amma boro kulu kaŋ na haro kaŋ ay ga no a se haŋ si maa jaw hal abada, amma haro kaŋ ay g'a no ga ciya hari-mo a ra ka boosu ka to fundi hal abada gaa.» 	 Kuapeuh a kianga ka piak ding tui dawn bel, a dangtak ngei kei ding; ken a kiang a tui ka piak ding tuh amah ah tuinak a honghi dinga, khantawn hin phain a kikhohtou ding, a chi a.


Beeray da koytaray darza go a jine, Gaabi nda gaakuri go no a Nangu Hananta ra. 	 Pahtawina leh thupina a maah a om ua: hatna leh kilawmna tuh a mun siangthou ah a om uhi.


Iri ya day go ga ci bonkoono se, ka ne hala day i na birno din cina ka ban, i n'a windanta mo cina ka kubandi, woodin boŋ ni si ye ka du baa fo koyne isa daranta.» 	 Hiai khopi a kilama, a kulhbangte hichibanga a kihihkhit lejaw, luipi khenlamah tan na neikei ding chih kumpipa ka hontheitel sak chinten uhi, chiin.


Rabbi ga ti i gaabo, Nga no ga ti faaba wongu fu nga suubananta se. 	 TOUPA tuh a hatna uh ahi a, a thaunilh adingin hotdamna insang ahi.Na mite hondam inla, na gouluah ding tuh vualjawl-in: amaute vak inla, khantawnin pom in.


Asariya taamukwa din kaayaŋo ga te Saytan* dabaro ra, da dabari goy kulu dumi, da alaama, da dambara hari kaŋ yaŋ ciya tangari wane yaŋ, 	 Huai dana talekpa a hongpaina tuh Setan sepdan bang jelin, thilhihtheihna chiteng, chiamtehna chiteng, juau thillamdang chiteng toh,


Yaa no Rabbi, Koy Beero ci: Ay mo ga tuuri kambe kayna fo sambu sedre yollo gaa, ay m'a tilam. A boŋo gaa kambe kayney ra mo ay ga ibaano fo kaa, y'a tilam tondi darzakoy kuuku fo boŋ. 	 TOUPA PATHIANIN hichiin a chi ahi: Sidar sang mahmah dawn ken ka la dinga, ka phut ding; a jikpi pena jik nou ka khiak dinga, tang sang kidoh takah ka phut ding.


I tun Hor tondo jarga ka dira ka koy Teeku Cira fonda boŋ hal i na Edom laabo windi. Kala jama suuro gaze fonda sabbay se. 	 Huan, Hor tang a kipan in Tuipi San lam ah Edom gam pai kualkhum in a pai ua: a lampi ziak in mipi lungsim a lungkim kei hial hi.


Wa kaa, iri ma sududu, iri ma gungum, Iri ma sombu Rabbi iri Takakwa jine 	 Aw hongpai unla, biain kun ni e: TOUPA honsiampa maah i khukdin ding uh.


Yesu Almasihu ya afollonka no -- bi da hunkuna, oho, da hal abada mo. 	 Jesu Kris tuh zan tawh, tuni tawh, chiklai peuh inleng angeingei in a awm gige ding hi.


Iri tamtara jiiri waranka cindi guwanta ra, a handu sintina jirbi wayanta, birno baguyaŋ banda jiiri way cindi taacanta ra, hano din hane Rabbi kamba go ay boŋ, a konda ay birno din do mo. 	 I saltan kum sawmnih leh ngana, huai kum bul kha ni sawmna, khopi siat nung kum sawmlehlina, huai ni mahmahin TOUPA khut ka tungah a hongoma, huaiah a honpi a.


Hunkuna-hunkuna no a ga zumbu Nob. A ga nga kamba zinji-zinji Sihiyona ize wayo tondo do haray, Kaŋ ga ti Urusalima tondo. 	 tuni mahmahin Nob khuaah a tam sin; Zion tanu tang, Jerusalem mual pawng a khut a sin khum hi.


Amma, da ni na batu te, ma talkey, da simbarkoy, da larantey, da danawey ce. 	 Ankuang na lui chiangin, tagahte, piangsualte, khebaite, mittawte, na sam zo ding;


Hayey wo no ay fongu, ay goono g'ay fundo soogu ay ra, Dirawo kaŋ ay goro ka te jama banda, Ay goono g'i candi ka kond'ey Irikoy windo do, Ka farhã da saabuyaŋ jinde sambu, Batu teeyaŋ jama nooya. 	 Ka hinna aw, bangachia kun nilouh? Bangachia ka sunga buai? Pathian lamen in; a melma damna jiakin amah ka honphat ding ahi ngala, hon panpihpa leh ka Pathian.


Waato kaŋ i kaa borey marga do, boro fo kaa Yesu do ka sombu a se ka ne: 	 Huan, mipi kiang a hongtun un, mi khat a kiang ah a hongpai a, a ma a khukdin in,


Waati kaŋ araŋ ga laabu fay ka zaban tubu se kurne boŋ mo, kal araŋ ma sargay no Rabbi se, laabu toorimi hanante nooya. A salleyaŋ ma to kambe kar zambar waranka cindi gu, a tafayyaŋo mo zambar waranka. Hanante no a hiirey kulu me-a-me ra kuray kulu. 	 Huailouin leng goutan dinga gam nahawm hun chiang un gam seh siangthou, TOUPA kiang ah thilpiak na bawl ding uhi: a dunglam tong sing nih leh sang nga, a vai lam tong sing nih, a pumin gam siangthou ahi ding ahi.


Yusufu binde kaŋ nga baabo moyduma boŋ ka soobay ka hẽ a boŋ. A soobay k'a garbey sunsum mo. 	 Huan, Joseph in apa mai a, sia, a kaha, a tawptawpa.


Rabbi kaati beeney ra, Beeray-Beeri-Koyo na nga jinda beerandi, gari da danji ize. 	 Huan, a thalte tuh a kap khia a, amau tuh a hihjakta hi; ahi, khua khawng a phe zolzol nilouha, ahihbuai vengvung hi.


Rabbi humburkumay mo kaŋ mayrayey kulu kaŋ goono ga Yahuda windi din boŋ, hala i mana wongu fo te da Yehosafat koyne. 	 Huan, Juda gam kim gam tengtenga miten TOUPA laudan a siam ua, kuamahin Jehosaphet a dou ngam kei uhi.


Zama nd'araŋ na Musa cimandi no, doŋ araŋ g'ay mo cimandi, zama a n'ay baaro hantum. 	 Mosi na gingta hile-uchin kei leng hongingta ta ding hi uchina; aman ka tanchin ahi a gelh.Himahleh, a thu gelh lah na gingta ngal kei ua, bangchin ka thu na gingta ding ua? a chi a.


Kala jine funa soobay ka guna. A sintin za ibeero do ka kokor ikayna do. I na gaasiya gar Benyamin hawgara ra. 	 Huan, aman, a upapen uah apana, a naupang pen uh phain a zonga: huchiin Benjamin ip ah nou a muta hi.


Fatakoy kulu kaŋ gonda ce taaci ga harram araŋ se. I si ŋwa. 	 Khe nei khea pai chi himhim nou adingin thil nin ahi uh, nek ding ahi kei.


Wa darza no Irikoy se! Nga no ga hin k'araŋ sinji, ay Baaru Hanna boŋ, da Yesu Almasihu wane waazo boŋ. Woodin ga te mo gundo bangandiyaŋo boŋ kaŋ go tugante za zamana sintinayey ra. 	 Tuin, Amah, ka Tanchinhoih gen bang leh thuguk kilakna bangbanga Jesu Kris ka tangkoupih banga noute honhihhatthei-pa, -huai thuguk tuh tanglai sawtpi mahmah sung selguka na om himahleh.


Ibrahim binde ne Irikoy se: «Da ni yadda, ma naŋ Isumeyla ma funa ni jine.» 	 Huan, Abraham mahin, Pathian kiangah, Ismael na maah om thei le aw, achia.


Ni bis'a gaabi duumi, kal a ma ban. Ni g'a moyduma barmay k'a sallama. 	 Khantawnin amah na zou a, a paia; a mel na lamdang saka, amah na sawl mang hi.


Saaya kaŋ i tun Refidim, i to Sinayi ganjo ra ka zumbu noodin. Israyla izey na gata te noodin tondo tanjay. 	 Rephidim akipana pawt khiain, Sinai gamdai hongtungun, gamdai ah a giak ua; huchiin huailaiah Israelten tang majawn ah puanin a kaita uhi.


Jiiri hinza banda mo ay koy Urusalima* zama ay ma Kefas bay, ay goro a do mo jirbi way cindi gu. 	 Huan, kum thum a bei nungin Kifa veh dingin Jerusalem khuaah ka vahoh tou a, a kiangah ni sawm leh ni nga ka tama.


Obadiya bangando neeya: Rabbi, Koy Beero sanno neeya Edom boŋ: Iri du baaru Rabbi do, I na diya donton dumi cindey game ra a ma ne: «Kaa, iri ma tun ka koy ka kay a se da wongu.» 	 TOUPA PATHIANIN Edom tungtang ah hichiin a chi: TOUPA kianga kipan thu ka theia, namte lakah palai sawl ahi, Thou unla, kidouna ah amah dou dingin i kuan ding uh, chiin.


I ga gata sinji i se ka laabo nafa kulu halaci Israyla izey se, kal a koy to hala Gaza. I mana ŋwaari kulu naŋ Israyla ra, da feeji wane, wala haw wane, wala farkay wane no. 	 Ommun a vakhoh ua, Gaza tanin leia thil poute a hihsiat sak ua, Israel gamah nekding himhim a hawi keiua, belamte, bawngte, sabengtungte tanin.


A hayrey tu ka ne: «Iri bay kaŋ woone iri izo no kaŋ iri n'a hay danaw. 	 Huan, a nu leh a pan. Hiai tuh ka tapa uh ahi chih ka thei uh, mitto sain a piang chih leng ka thei uh;


Sohõ binde, kala ni ma bare, ma koy baani. Ni ma si Filistancey soojey arkusey biney sara.» 	 Huaijiakin Philistia kumpipate na hihlungkimlouh louhna dingin kik nawn inla, lungkim takin paita in, a chi a.


A goono ga salaŋ marga se binde, kal a nya d'a nya izey kaa. I go ga kay taray, i goono ga ceeci ngey ma salaŋ d'a. 	 Mipite kianga thu a gen laiin ngai dih, a nu leh a unaute tuh amah houpih tumin, inpua ah a ding ua.


«Waati fo no araŋ g'ay fundo taabandiyaŋo naŋ? Araŋ m'ay bagu-bagu nda sanniyaŋ mo naŋ. 	 Bangtan ka kha hihbuaia, thutea honhihjan gawp ding na hi ua?


Bora din binde, jiiri kulu a ga tun nga kwaara ka koy Silo, zama nga ma sududu Rabbi Kundeykoyo se, nga ma sargay te mo. Eli ize hinka din mo, Hofni nda Fineyas, Rabbi alfagayaŋ no, i go noodin. 	 Huan, huai mi bel a khua ua kipanin Silo khua ah Sepaihpawlte TOUPA houpih dingin leh kithoih dingin kum tengin a hohtou sek hi. Huailaiah Eli tapate nih, Hophni leh Phineha, TOUPA siampute a om ua.


Bitros ne a se: «Inyasu, Yesu Almasihu goono ga ni no baani. Tun ka ni daaro hanse.» Sahãadin-sahãadin mo a tun. 	 Huan Peterin a kiangah, Ainisi aw, Jesu Krisin a honhihdam, thou inla, na awngphah jial in, a chi a. Huchiin, a thou pahta ngala.


Ni ma si ze da Rabbi ni Irikoyo maa yaamo, zama Rabbi si bora kaŋ n'a maa ci yaamo guna sanda a sinda taali. 	 TOUPA na Pathian min na lou mawkmawk ding ahi kei. TOUPAN a min lou mawkmawkte moh lou sak louin lah a khah sin ngal keia.


Boro kulu kaŋ na Musa asariya* taamu, i g'a wi bakaraw si, seeda hinka wala ihinza sanni boŋ. 	 Mosi dan thu khawksa lou mi tuh theihpih mi nihtou thumtou hiam thum lainat omlouin asi jel uhi.


Kala day a kaan Rabbi se no nga ma ba ni kaayey. A n'i suuban dumey kulu ra mo, ngey nda ngey dumey i banda, danga araŋ nooya, mate kaŋ a bara hunkuna. 	 Himahleh na pi leh pute it ding bel akipahlam ahia, nam dang tengteng tungah noute amau nunga a suante uh a honna telta hi, tua na hih bang un.


Asariya dondonandikwa ne a se: «Cimi no, Alfa, cimi boŋ mo no ni salaŋ. Zama Irikoy ya afolloŋ no, afo si no mo kala nga. 	 Huan, laigelhmin a kiangah, Hi-na ngei e, Sinsakpa amah jaw khatkia ahi a, amah lou jaw kua dangmah a om kei uh,


Yahuda ne nga nya-ka-fo-sina Simeyon se: «Ma kaa ay banda ay baa do, zama iri ma Kanaanancey wongu. Ay mo ga koy ni banda ni baa do.» Simeyon binde koy a banda. 	 Huan, Judain a unau Simeon kiangah, Kanante sual ding ka gam tantuam ah hongpai tou samin; kei leng ka gamtantuamah ka hongpai na ding hi, a chi a. Huchiin Simeon a kiangah a hoh teitaa.


Alfaga beerey da asariya dondonandikoy goono ga ceeci mate kaŋ ngey ga te ka Yesu wi, zama i goono ga humburu borey. 	 Huan, siampu liante leh laigelhmiten a hihlupna dan a zong ua, vantang lah a kihta ngal ua.


Gaa no ay donton i ma Eliyezar ce, nga nda Ariyel, da Semaya, da El-Natan, da Yarib, da El-Natan, da Natan, da Zakariya, da Mesullam, kaŋ arkusuyaŋ no. Ay na Yoyarib da El-Natan mo ce, boroyaŋ no kaŋ gonda fahamay. 	 Huan Eliezer te, Simaia te, Elnathan te, Jarib te, Elnathan, Nathan te, Zekaria te, Misullam te, mi kizen tungtuan ka thukhaka; sinsakmite Joiarib leh Elnathan leng.


«D'i ceeci i ma salaŋ da nin, ni si dukur, wala? Day may no ga hin ka dangay? 	 Min nang honhoulim pih tum leh na zadah diam? Hizongleh pau louin kua a om thei dia?


Taabal taaci tondi jabante wane yaŋ no, sargay kaŋ i ga ton se. I salleyaŋ kambe kar fo da jare no, i tafayyaŋ kambe kar fo da jare no, i kayyaŋ mo kambe kar fo no. I boŋ no i ga sargayey kaŋ i ga ton jinayey jisi, da sargay cindey waney mo, 	 Huan halmang kithoihna dia dohkan li, suang seka bawl, a dung lam tong khat leh a kimkhat, a vanglam tong khat leh a kim khat, a sanlam tong khat a om a: huaiah halmang kithoihna leh thil lat gohna ding vanzatte a koih jel uhi.


Waybora ne a se: «Albora, ni sinda logayze, dayo mo ga guusu. Man gaa no ni du hari fundikoono wo? 	 Huan, numeiin a kiangah, Pu, suahna ding bangmah lah na neikeia, tuileh a thukthuk toh, koia kipanin ahia huai tui hing na muh?


Jirbey bananta ra mo dandi kambe bonkoono ga gurjay d'a. Azawa kambe bonkoono mo ga tun a se da gaabi danga alma haw, da wongu torkoyaŋ a banda nda bari-kariyaŋ da hi boobo. A ga furo laabey ra ka gana ka bisa ka bambari. 	 Huan tawpna hun chiangin sim lam kumpipan amah a kidou pih ding; huan mallam kumpipa amah dou dingin pingpei bangin, kangtalaite toh, sakol tung tuangmite toh, long tampi toh a hong ding; huchiin gamte ah a lut dia, a dimlet dia a pai suak ding hi.


Ni binde, boro izo, kala ni ma salaŋ Israyla dumo se ka ne i se: Yaa no Rabbi, Koy Beero ci: Araŋ kaayey n'ay kayna, mate kaŋ cine i n'ay amaana ŋwaayaŋo te d'a. 	 Huaijiakin mihing tapa, a kiang uah thu gen inla, a kiang uah, TOUPA PATHIANIN hichiin a chi ahi: Na pate un hialte ah a hon gense lailai uh ahi, ka tunga tatlekna thil ahih uahte.


Bonkoono mo na Jibeyon borey ce ka salaŋ i se: (Jibeyon borey wo, manti Israyla borey do haray wane yaŋ no, amma Amorancey do haray wane yaŋ no kaŋ yaŋ cindi. Israyla izey mo na sarti sambu i se, amma Yahuda nda Israyla izey cansa se Sawulu ceeci nga m'i wi.) 	 Huan, kumpipa'n Gibeon mite a sam a, a kiang uah, (Gibeon mite Israel suante a hikei ua, Amor mi omsunte ahi zaw uh; Israel suante amau kiang ah a na kichiam khin ua: Saula in Israel suante leh Juda suante a ding a phatuam a ngaih ziak in thah a tum nak hi).


Bonkoono koy mo Rabbi windo do, nga nda Yahuda boro fo kulu, da Urusalima gorokoy, da alfagey, da annabey, da jama kulu, ibeeri gaa, ikayna gaa. A na sappa tira kaŋ i gar Rabbi windo ra din sanney kulu caw i hangey ra. 	 Huan, kumpipa Juda gama mi tengteng toh, Jerusalem khua a mi tengteng toh, siampute leh jawlneite toh, mipi tengteng toh a neu a lianin TOUPA inah a hoh tou ua; huan, TOUPA ina a laibu top uh thukhun bu-a tuang tengteng a bil ua jakin a sima.


Adilante me ga ti fundi hari-mo, Amma toonye ga boro laalo me daabu. 	 Mi diktat kam hinna tuikhuk ahi: himahleh hiamgamna in gilou kam a tuam hi.


Ni jama goro laabo ra. Ya Irikoy, ni gomno ra ni na talkey laamey bana. 	 Toupan thu a pia a, tanchin genmi numeite tuh pawl lianpi ahi ua.


«Ay n'araŋ kar da haw konno da bunkusyaŋ, Araŋ tuur'ize kaley d'araŋ reyzin* kaley da jeejay* tuurey da zeytun* nyaŋey, do n'i ŋwa. Kulu nda yaadin araŋ mana ye ka kaa ay do.» Yaadin no Rabbi ci. 	 Keuna leh apnain ka hongawta; na huante uh, na grep huante uh, na theipi kungte uh, na oliv sing lawmlawmte singnget lungin a nekhin vekta ahi: huchiin leng ka kiangah na hongkik kei uh, TOUPAN a chi a.


Mayraykoyo binde ga furo windo meyo tanda kaŋ go taray haray fonda gaa. A ga kaa ka kay windi meyo bundey jarga tak. Alfagey mo g'a sargayey soola a se, wo kaŋ yaŋ i ga ton da saabuyaŋ sargayey mo. Mayraykoyo ga sududu mo noodin windi meyo kutijo boŋ. Waato din gaa a ma fatta, day i si meyo daabu bo kala wiciri kambo ma to. 	 Huan lal bel kongpi sumtawng ah a lut dinga, kongpi bangka chin ah a ding dinga, siamputen a halmang kithoih leh lemna thil latte a bawlsak ding ua, lutna kongpi dantan ah Pathian a be ding; huchiin a pawtkhe dinga, kong bel nitaklam tana khakb louh ahi ding ahi.


A kande torko zambar fo da zangu hinka, da bari-kari zambar waydu. Borey kaŋ yaŋ kaa a banda ka fun Misira mo sinda me, ngey da Libi laabu borey, da Sukkim laabu borey, da Etiyopi borey. 	 Kangtalai sing khat leh sang nih leh sakol tungtuang mi sing guk toh: Aigupta gama mi a kianga pai sim vuallouh ahi uh; Sub te, Suki te, Ethiopia te ahi uhi.


Hayey din teeyaŋ banda, Bulos na nga bina daŋ Urusalima koyyaŋ gaa, d'a na Masidoniya da Akaya mo gana. A ne i se: «D'ay koy Urusalima, tilas kala ya bisa ka koy di Roma mo.» 	 Huan, huai khitin, Paulain, Masidonia gam leh Akaia gam totsuak takdih a, Jerusalem khua a hoh a tuma. Huaia, ka hoh khit chiangin Rome khua ka sik sam ding ahi, a chi a.


Guna sohõ ka di: ay no, ay bumbo ga ti NGA. Irikoy fo mo si no ay banda. Ay no ga wi, ay no ga funandi. Ay no ga maray, ay no ga yayandi. Boro si no mo kaŋ g'i faaba ay kambe ra. 	 Kei, kei mahmah ka hih thei unla, pathian dang a om kei uh; ka hihlum jela, ka hihdam sam jel; ka khuta kipan honsut thei kuamah mah a om kei uh.


Laala fo go no kaŋ ay di beena cire, a ga baa mo Adam-izey do. 	 Ni nuaia ka muh gilou a oma, mite tungah a gik hi:


Ni koytaray darza ra mo ni ma kaaru ka dira nda albarka, Cimi da boŋ-baanay da adilitaray sabbay se. Ni ga naŋ ni kambe ŋwaaro ma muraadey kaŋ ga humburandi kaa taray. 	 Na thal a zuma; michih na nuaiah a puk jel uh: kumpipa melmate lungtang ah a tal hi.


Amma Samariyance fo kaŋ go naaruyaŋ ra, waato kaŋ a to noodin, a di bora. Kal a bakaraw n'a di. 	 Ahihhangin, Samari gama mi kuahiam a zin pailai a omna a hongtunga, a muh takin a hehpih mahmaha, a kiangah a vahoha,


Zama saamo ga soobay ka saamotaray sanni te, A bina mo ga laala goy te zama nga ma soobay ka ganayaŋ-jaŋay goy te se, Ka taali ci mo Rabbi boŋ. A ma harayze ganji ŋwaari, A ma jaw maako ganji hari mo. 	 Pathien zahlouhna thil hih ding leh. TOUPA hekna dia thu diklou gen dingin, gilkialte sung hawmsak ding leh, dangtakte dawn ding hihmang dingin, mi gilouin lah gitlouhna thu a gen ngal dia, a lung lah thil a hih khial ding.


Dawda baytu fo no. Ya araŋ Irikoy malaykey, wa no Rabbi se -- Wa darza nda gaabi no Rabbi se. 	 Mi thilhihtheitak tate aw, TOUPA kiangah pia unla, TOUPA kiangah thupina leh hatna pia un.


Yaadin no Isaka na Yakuba donton d'a a ma koy hala Padan-Aram, Laban Betuwel Suriyance izo do, Rabeka kaŋ ga ti Yakuba nda Isuwa nya armo. 	 Huchiin, Isaak in Jakob a paimangsaka: huan, Paddan-aram gama, Jakob leh Esau nu Rebeka sanggam pa Suria mi Bethuel tapa, Laban kiangah a pai ta hi.


Kokor banda wandiyo fey din mo kaa ka ne: ‹Rabbi, Rabbi, ma fiti iri se!› 	 Huai nung in nungak siangthou dangte leng a hongtung ua, Toupa, Toupa, hon hon in, a chi uh:


A na boro gu kaa mo nga nya-izey ra, k'i cabe Firawna se. 	 Huan, a unaute laka kipan mi nga a pia, Pharo a theisak a.


Lotu mo, kaŋ goono ga dira Abram banda gonda feeji kuru nda haw wane yaŋ da kuuru fuyaŋ. 	 Huan, Lota Abram kianga pai samin, belam honte, bawnghonte, puaninte a ni sama.


A go mo, Israyla Irikoyo darza goono ga kaa ka fun wayna funay haray fonda gaa. A jinda ga hima hari boobo yooje, ndunnya mo nyaale a darza sabbay se. 	 Huan ngai dih, Israel Pathian thupina suahlam a kipanin a hongtunga; a husa tui tampi gingbang ahia, lei a thupinain a tanvak vek hi.


Kulu nda yaadin sohõ Almasihu n'araŋ sasabandi nga gaahamo ra nga buuyaŋo do, hal nga m'araŋ salle hananteyaŋ kaŋ sinda taali nda foyray mo nga jine. 	 A sihnain a pumpi ah amah toh noute a honkilemsakta hi, a maa siangthou tak leh, gensiatbei leh, mohsaktheihlouha a hondin sakna dingin,


Haruna ma nga kambe hinka kulu dake hincin fundikoono boŋo gaa. A ma Israyla izey laalayaŋey kulu d'i taaley kulu ci a boŋ, danga i zunubey kulu nooya. A m'i dake hincino boŋo gaa, k'a daŋ boro fo kaŋ go soolante kambe ra, a m'a candi ka kond'a hala ganji fimbo ra. 	 Aron in kel hing lu tungah a khut langnih a koih ding a, a tungah Israel suante ginatlouhna tengteng, a tatlekna tengteng, a khelhna tengteng uh tan in a samkhe ding a; huaite kel lu tungah a nga ding a, mi khat a sehkholhsa un gamdai lam ah a pi mang ding:


Zama borey kaŋ yaŋ sinda carmay banda yeyaŋo g'i wi, Saamey goray mo g'i halaci. 	 Mimawlte nungtolhna in amaute a hihlum dia, mihaite hausaknain amau hihmang ding ahih jiakin.Himahleh kuapeuh kei honngaikhia bittakin a teng ding ua, gilou launa pang louin a muang ding uh.


Za kaŋ i lordi ka ne i ma tuuri-nyaŋo tiksa naŋ, ni mayra ga ye ka tabbat ni se, waati kaŋ ni du ka bay kaŋ Beena no ga koytaray te ganda. 	 Huan sing zungte kithuahpih nuse ding a thu piak a om pen a hihleh; vanten vai hawm petmah uh ahi chih natheih khit chiang in na gam nang a ding in a kip ahi.


I na hirro candi koyne tondo boŋ bindo ra ka koy Neftowa mansaara do, ka fatta noodin kala Efron tondo birney do. I hirro candi ka koy Baala, kaŋ ga ti Ciriyat-Yeyarim. 	 Huan, gamgi tang vum akipanin Nephtoa lui tuite phain a paisak ua, Ephron tanga khopi ahte a pai jela; huan, gamgi tuh Baala ah (huai bel Kiriath-jearim a hi) a paisak uh;


I dumi fooyaŋ mo Kohat kunda ra wane yaŋ, i gonda jisiyaŋ buuro muraadu, i m'a soola asibti* kulu hane. 	 Huan a unaute uh laka a khen, Kohath mite tapaten tanghou a kem ua, khawlni chiha bawl dingin.


Amma Rabbi kay ay se. A n'ay gaabandi mo, hal ay na Baaru Hanna waazuyaŋo te, dumi* cindey kulu mo maa. Irikoy n'ay faaba mo muusu beero meyo gaa. 	 Tanchinhoih keimah ziaka hilh kim a a om theihna ding leh, Jentelte tengteng in a zak theihna ding un, Toupan hon-guma a hon hihhat zawta hi; huan, Humpinelkai kam a kipan in suahtaksak in ka na omta ahi.


Kala Irikoy malayka kaŋ go Israyla jama jine g'i candi tun ka ye i banda. Buru sari himando tun i jine haray ka kay i banda. 	 Huan, Israelte giahbuk maa pai, Pathian angel a kisuana, a nunglam uah a paia; huan meipi ding a mai lam ua kipan a kisuana, a nunglam uah a dingta hi:


da Hazor, da Rama, da Jittayim, 	 Hazor, Rama, Gittaim;


Sahãadin-sahãadin, kaŋ a go ga fatta haro ra, a di beena feeri. _Irikoy__ Biya mo, sanda koloŋay cine, go ga zumbu a boŋ. 	 Huaitak in; tui apat a pawtin, van kihonga, Kha vakhu banga a tunga hongkum a mu a,


Kulu nda yaadin a nya izo kaŋ ga amaana ŋwa, kaŋ ga ti Yahuda mana ye ka kaa ay do da bine folloŋ, amma da munaficitaray. Yaadin no Rabbi ci. 	 Huchipiin leng a sanggamnu, khemhat Juda lungtang taka ka kianga hongkik louin a khem lelin ahongkika, chih TOUPA thu pawt ahi.


Zama i na Faabako hay araŋ se hunkuna Dawda kwaara ra, Rabbi Almasihu no. 	 Tuniin nou adingin David khua ah Hondampa a piangta, amah Kris Toupa ahi.


Wura nda nzarfu jinayey mo, Irikoy fuwo wane yaŋ, Nebukadnezzar n'i ku sududuyaŋ fuwo ra kaŋ go Urusalima ka kond'ey Babila tooru fuwo ra. Bonkoono Sirus mo n'i sambu k'i kaa noodin ka no boro fo se kaŋ se i ga ne Sesbazzar, bora kaŋ a ciya mayraykoy. 	 Huan dangkaeng leh dangka tuiumbelsuan Pathian ina te leng, Nebukadnezzarin Jerusalema om biakin akipana a lak khiaka, Babulon biakina a lak lutte, huaite kumpipa Kurain Babulon biakin akipan a lakhiaa, mi khat Sesbazzar, ukpipa dia a bawl kiangah huaite a pe khia;


Da ni gaa ga yay kankami zaari ra, Ni gaabo ya ikayna fo no. 	 Vangsiat nia na bah leh, na hatna a neu.


Waato kaŋ a nya d'a nya izey kaa, i kay taray ka boro fo donton Yesu do k'a ce. 	 Huan, a nu leh a unaute a hong ua, inpua ah a ding ua; amah sam din mi a sawl ua.


A go no, a te bine gumo da Tir da Zidon borey. Waato kaŋ i hin Balatusu kaŋ ga ti koyo kwaara ize, i kaa Hirodus do da bina folloŋ. I goono ga laakal kanay ceeci, zama i laabo goono ga du ŋwaari koyo laabo ra. 	 Huan, Tura leh Sidon khuaa mite tungah a lunghikei mahmaha, huan, amau, Blasta, kumpipa lupna ngakpa, a jawlin a bawl ua, thu khat satin a kiangah a hongpai ua, a kho lamte uh kumpipa kholama pukto jel ahih jiak un kituahna a ngen ua.


A ga ciya mo, d'ay dira ni do, Rabbi Biya ga ni sambu ka konda nin naŋ kaŋ ay si bay. Waati kaŋ ay koy ka ci Ahab se, a mana hin ka du nin mo, a g'ay wi. Amma ay, ni tamo, ay ga humburu Rabbi za ay go arwasu. 	 Hichi ahi dinga, nang ka hon nutsiat takin Toupa kha in ka theih louhna ah nang a hongla mang dinga; huchiin Ahab kava hilh a, nang a hon muh theih ngal ken jaw kei a hon that mai ding hi: himahleh na sikha in ka valnou tunga kipan Toupa laudan siam sek ka hi ngala.


Mowab sanno neeya: Yaa no Rabbi Kundeykoyo, Israyla Irikoyo ci: Kaari Nebo! zama a ga halaci. Ciriyat-Ayim ga haaw, i g'a ŋwa mo, Haawi ga wongu fu gaabikoono din di, I g'a bagu-bagu kala ganda. 	 Moab tungtang thu: sepaihte TOUPA Pathianin hichinin a chi: Nebo tung a gik hi: hihgawpin a omta: Kiriathaim bel zahlaksakin a omta, lak suan ahi. Misgab bel zahlak leh hihsiatin a omta.


Kala ni ma Lawitey kayandi Haruna nda nga izey jine, k'i salle danga nooyaŋ Rabbi se. 	 Huan, Levite Aron leh a tapate maah na omsak dinga, TOUPA dingin vei thillat din na lat ding ahi.


wala ndunnya boŋ, zama a ce furkange no, wala mo da Urusalima, zama Hina-Kulu-Koyo kwaara no. 	 Jerusalem louin kichiam sam kei un, huai tuh Kumpipa thupitak khopi ahi ngala.


Nango din mo gursuna* kuru bambata go no, i go ga kuru fando boŋ. 	 Huan, huailaia tang pangah vok hon tampi a ta ua.


Ya Urusalima, Urusalima kaŋ ga annabey wi. Borey kaŋ yaŋ i donton ni do mo, ni g'i catu-catu nda tondiyaŋ. Sorro marge no ay ga ba ya ni izey margu, sanda mate kaŋ cine goroŋo nya ga nga fambu taji margu nga fatey cire, amma araŋ mana ta. 	 Aw Jerusalem, Jerusalem: jawlneite that, na kianga honsawlte uh suanga na deng lum: akpiin a noute a kha nuaia a op khawmbangin na tate bangzah vei op khawm ka tum a? Himahleh na ut kei.En in, na in a vuaka taisanin a om. Huan, Ka honhilh ahi, Toupa mina hongpai a hampha, na chih ma siah non mu kei ding, a chi a.


I kulu kaŋ i kabu Ruben kuray haray, boro zambar zangu fo da zambar waygu cindi fo da zangu taaci nda waygu no, i kulu margante. Ngey no ga tun ka dira ihinkanta. 	 Reubente tamdan nuai khat leh singa nga leh sang khat leh za li leh sawmnga ahi uh; a pawl uh dungjuiin. A zomin amau a pawtkhe ding uh uhi.


Waato kaŋ i na arkusuyaŋ daŋ i se Almasihu marga fo kulu ra, i te adduwa nda mehaw* mo, gaa no i n'i talfi Rabbi kaŋ i cimandi din gaa. 	 Huan, saptuam pawl tengah upate a sehsak ua, anngawl kawma a thum khit un, a gin uh Toupa kiangah a kemsak jeljel uhi.


A jarga mo Nehemiya Azbuk izo, kaŋ ga Bayt-Zur laabo jara may, nga mo na hanseyaŋ te, ka koy hala nango kaŋ boro ga Dawda saara fonnay ka koy hala bango kaŋ i te do, ka to Yaarukomey Windo gaa mo. 	 Amah nungin Beth-zur seh kimkhata vaihawmpa, Azbuk tapa Nehemiain, David hante toh kimat mun leh, bawlsa dil chiang leh, mi hatte in chiang tanin a bawlphaa.


Danga mate kaŋ cine Almasihu go, yaadin no iri mo go ndunnyo wo ra. Woodin do no baakasinay ciya toonante iri ra, zama iri ma bara nda bine-gaabi ciiti zaaro ra. 	 Hiaiah i tunguah itna a kimta, vaihawm nia ding lau loua i om theihna ah; amah om banga khovela i om jiakin.


A n'i faaba mo k'i kaa borey kaŋ yaŋ wang'ey kambe ra, A n'i fansa* k'i kaa ngey ibarey kambe ra. 	 Amau homi khut akipan a hondama, melma khut akipan a tanta hi.


Ay gonda fahamay ka bisa dottijo zeeney, Zama ay na ni dondonandiyaŋey haggoy. 	 Tekte sangin ka theisiam jaw ahi, na thuzohna thute ka vom hoih jiakin.


Kaso batukwa mo, kaŋ a mo hay, a go ga di meyey kulu go feerante mo, a na nga takuba foobu. A ga ba ka nga boŋ wi, zama a ho hala kas'izey zuru no. 	 Huan, a vengpa ihmu a honghalha, suangkulh kongkhakte tuh kihongin a mu a, hentate tuh taimang uh a sa a, a temsau a doka, a kihihlum dek tak hi.


Saaya din ra i g'araŋ nooyandi gurzugay se, i g'araŋ wi, zaati. Araŋ ga ciya konnari hariyaŋ mo ndunnya dumey kulu se ay maa sabbay se. 	 Huai hun chiang in gimthuak ding in a hon mansak ding ua, a hon hihlum ding uh; ka min ziak in nam tengteng huat na hi ding uh.


A ma tondi jabuyaŋ goy te mo k'i daŋ ngey gaayyaŋ harey ra, a ma tuuri jabuyaŋ te, doodo kulu dumi wane. 	 Suangsek ahte, lepkhawm ahte, sing gelh ahte, nnasep pilhuai chiteng bangpeuh bawl ding in.


A na maa daŋ nango din gaa ka ne a se: Tabera, _kaŋ a feerijo ga ti tonyaŋ__, zama noodin no Rabbi danjo di i game ra. 	 Huailai mun min Tabera a chi uh, TOUPA mei a lak ua a hongkak jiakin.


Araŋ ma adduwa te iri se. Zama iri ga bay kaŋ sikka si iri gonda bine lasaabu hanno. Iri ga ba iri ma diraw hanno te hay kulu ra. 	 Hon thumsak un; bangkima diktat taka awm tuma, sia leh pha theihna siangtak nei ka hi uh chih diktak in ka kithei ngal ua.


A ga ciya mo, saaya kaŋ izey ga ne araŋ se: ‹Ifo no ga ti araŋ misa wo sabaabu?› 	 Huan hichi a honghi dinga, na tate un na kiang ua, Hiai silbawl bang na chihna uh ahia? A honchih chiangun,


Nin d'ey si margu ka goro saaray ra, Zama ni na ni laabo halaci, Ni na ni talkey wi mo. Laala goy-teekoy banda, i ma si i maa ce hal abada. 	 Na gam na hihsiata, na khua na tuite na thah jiakin a lak ua vuiin nang jaw na om kei ding hi. Thil hoihlou hihmite suante min khantawnin a lou ngei kei ding uh.


W'i haggoy fa, k'i goyey te mo, zama woodin ga ciya araŋ se laakal da fahamay dumi cindey jine. Ngey wo, i ga maa hin sanney din kulu baaru ka ne: «Haciika, dumo wo kaŋ ga beeri, a borey gonda laakal da fahamay.» 	 Huchiin, pom unla, jui un; huai mahmah, hiai dan tengteng jaa, Hiai nam thupi tak mipil tak leh thil theisiammi tak ahi mahmah ngut uh, chih namte mitmuhah na pilna uh leh thil theisiammi na hihna uh ahi ding.


Sohõ manti ay no goono ga woodin te, amma day zunubo no kaŋ go ay ra da goray. 	 Huaichiangin, ka thilhihpen keimah hih a hita keia, khelhna keimaha om hih ahi jaw hi.


Borey kaŋ yaŋ n'a sanno ta mo, i te i se baptisma. Zaaro din ra Irikoy na boro zambar hinza cine tonton i se. 	 Huan, a thu jui peuhin baptisma a tang ua, huai niin mi sang thum khawng behlapin a om uh.


Woodin se, ni ma ci Israyla izey se kaŋ ay no, Rabbi, ay g'araŋ kaa Misirancey tiŋa cire. Ay g'araŋ soolam mo ka kaa i tamtara ra, ya araŋ fansa* nda kambe sallante nda ciiti beeri yaŋ. 	 Huaijiakin Israel suante kiangah, TOUPA ka hi, chih gen inla, Aiguptate puakgikna nuai a kipan ka hon pi khe dinga, a koltanna ua kipan in ka hon suaktasak ding, ban jakin ka hon tan ding, vaihawmna thupi te toh.


Hari hinka hinne no ni ma si te ay se: Woodin gaa no ay si tugu ni se. 	 Ka tungah thil nih hih kei phot le uchin, huan na mai akipan ka bu kei ding hi.


A ciya mo, saaya kaŋ a gay noodin gumo, kala Filistancey bonkoono Abimelek guna finetar fo gaa. Kal a di Isaka go ga fooru nda nga wando Rabeka. 	 Huan, hichi ahia, huailaia sawtpi a om nungin, Philistinte kumpipa Abimelek tohleta kipanin a ena, huan, ngaiin, Isaakin a ji Rebeka a thoh lai a muta hi.


I na Mowab haawandi, zama i n'a bagu-bagu kala ganda. Wa kuuwa ka baray! Wa baaro dede Arnon me gaa ka ne i na Mowab leemun. 	 Moab zahlaksakin a omta, a chim gawpta ngala, mau tuaituaiin kap un, Moab hihsiat a hita, chih Arnon ah phuang un.


Guna, araŋ bumbey, araŋ kulu di woodin. Ifo se binde no araŋ ciya yaamo parkatak? 	 Ngai un, noute tengteng in huai na muta ua; ahihngalleh, bangdia bangmahlou honghi vek na hi ua?


Amma iri kaŋ manti cin wane yaŋ, iri ma hin iri boŋ ka cimbeeri nda baakasinay daŋ i ma ciya iri se gande gaa kosaray, ka faaba beeja mo daŋ a ma ciya iri se wongu fuula. 	 Himahleh, ei bel suna mi i hih jiakin, ginna leh itna lum tawiin, hotdam lametna tuh lukhua zangin limsak jaw ni.


A ga ciiti ndunnya se adilitaray ra. Mate kaŋ ga saba boŋ no a ga ciiti te ndunnya dumey se. 	 Nuaisiahte din TOUPA thu bukna ahi lai ding, buai hun chianga bukna;


Beeray da koytaray darza go a jine, Gaabi nda farhã mo go a do. 	 Pahtawina leh thupina a maah a oma; hatna leh kilawmna a mun siangthou-ah a om hi.


Baa a harey ga kungu beeri te, i goono ga kufu kar, Baa i fuusuyaŋo ga naŋ tondi beerey ma jijiri. (Wa dangay) 	 Lui khat a om a, huai lui katen Pathian khopi a kipak sak jel, tungnungpen omna mun siangthou tak.


A ne: «Wa si laabo wala teeko wala tuuri nyaŋey sara, kala nda iri n'iri Irikoyo tamey kawaatimandi i sukutey gaa jina.» 	 Lei tung leh tuipi leh singte tuh hihse kei un, i Pathian sikhate a tal ua i chiamteh zoh main, a chi a.


I saaware, gaa no i koy ka kusu cinakoy batama day da nooro, yaw fijiyaŋ se. 	 Huchi in, a kihou ua, mikhualte vuina ding in belvelmi mun a leita uh.


Abimelek binde tun cin, nga nda borey kulu kaŋ yaŋ go a banda. I te sata taaci ka gum Sekem se. 	 Huchiin Abimelek leh a lawite tengteng ajan ajanin a thou ua, pawl li a kibawlin Sekem khua a umta uh.


Wa Rabbi ni Irikoyo sifa, nga kaŋ maa ni kaani hal a na ni sinji nga karga boŋ, ni ma ciya bonkooni Rabbi ni Irikoyo sabbay se. Za kaŋ ni Irikoyo ga ba Israyla, kaŋ a g'i sinji hal abada, woodin se no a na ni ciya i se bonkooni, ni ma cimi ciiti nda adilitaray goy te.» 	 TOUPA na Pathian, na tung a pipak, a kumpipa dinga a laltutphah a hon tutsakpa TOUPA na pathian phat in om hen: na pathian in Israelte khantawn a hih kip ding in a it a, huaijiak in diktat taka vaihawm ding in a kumpipa ding ua nang hon bawl eive, achi a.