Ruma tek xkatzijoj chiwe ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, ma kayon ta riyoj ri xojtzijon. Xa can ya ruchukˈaˈ ri Lokˈolaj Espíritu ri xojtoˈo chutzijoxic. Y xkˈalajin chi ri xkatzijoj chiwe, can ruchˈabel wi ri Dios. Y chukaˈ tek xojcˈojeˈ chicojol, riyix xitzˈet ri utzilaj cˈaslen ri xkacˈuaj. Ruma xkajoˈ chi xinimaj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. 	 हामीले तिमीहरूकहाँ सुसमाचार ल्यायौं। तर हामीले शब्द मात्र दिएनौं, त्यो सुसमाचारसित शक्ति पनि दियौं। यो हामीले पवित्र आत्मासित अनि निश्चित बुद्धिद्वारा ल्यायौ जुन सत्य हो। त्यसको साथै, हामी तिमीहरूसित रहँदा कसरी रह्यौं त्यो पनि तिमीहरूले जान्यौ।


Y ri pa ruchiˈ ntel cˈa pe jun espada ri cˈo sibilaj rey. Y can riqˈui cˈa riˈ xquerusoc wi ri winek ri yecˈo chuwech ri ruwachˈulef. Y can ya cˈa Riyaˈ ri xtikˈato tzij pa quiwiˈ ri winek riqˈui jun vara ri can chˈichˈ. Y can xtuben cˈa chique, achiˈel tek niyitzˈ ri uva chi aken chupan ri achiˈel pila, can quecˈariˈ ri xtuben Riyaˈ chique. Can nukˈalajsaj cˈa chkawech ri rubanic ri nimalaj rucˈayewal ri xtuyaˈ ri Dios, ri Dios ri can cˈo ronojel uchukˈaˈ pa rukˈaˈ riche (rixin) chi nicowin nuben ronojel. 	 घोडसवारको मुखबाट एक धारिलो तरवार बाहिर निस्कन्छ। तिनले राष्ट्रहरुलाई परास्त गर्नका निम्ति यो तरवार प्रयोग गर्नेछन्। तिनले फलामे डन्डाले राष्ट्रहरुमाथि शासन गर्नेछन्। तिनले सर्वशक्तिमान् परमप्रभुको भयानक प्रकोपको दाख-भट्टीमा अङ्गूर निचोर्ने छन्।


Xa xubij cˈa ca chique chi can nicˈatzin chi cˈo pa Jerusalem ri kˈij riche (rixin) ri nimakˈij ri petenak. Pero xquitzolin chic pe jun bey iwuqˈui, wi queriˈ nrajoˈ ri Dios, xchaˈ. Y tek chˈonak chic cˈa ca chique quinojel, xuyaˈ cˈa ca ri tinamit Efeso y xoc chic el pa barco. 	 पावलले विदा लिएर हिंड्ने बेलामा भने, “यदि परमेश्वरको इच्छा भयो भने म तपाईंहरूकोमा आउनेछु।” अनि तिनी एफिससबाट जल यात्रा गरेर गए।


Riyaˈ xubij cˈa el chique: Quixbiyin apo chupan la aldea la nitzuˈ apo chilaˈ. Y can xu (xe) wi xquixoc apo, xtiwil jun ti alaj bur ri ximil ca chiriˈ ri can cˈa ma jane jun chˈocolbeyon ta. Tiquiraˈ cˈa pe y nicˈom cˈa pe chuwe. 	 यशूले चेलाहरूलाई भन्नुभयो, “शहरमा जाऊ अनि त्यहाँ देख्नेछौ। जब त्यहाँ पुग्नछौ, तिमीहरूले त्यहाँ एउटा गधालाई सांग्लोले बाँधेर राखेको पाउनेछौ। त्यो गधामाथि अहिलेसम्म कोही चढेकोछैन त्यो गधालाई फुकालेर मकहाँ ल्याऊ।


Y riyin sibilaj cˈa yimatioxin chare ri Dios, ruma Riyaˈ can xuyaˈ wi cˈa pa ránima ri kachˈalal Tito riche (rixin) chi sibilaj nrajoˈ yixrutoˈ achiˈel nben riyin. 	 म परमेश्वरलाई धन्यवाद चडउँछु किनभने उनले तितसलाई तिमीहरू प्रति त्यही प्रेम दिए जुन मेरो तिमीहरू प्रति छ।


Quixsamej cˈa, pero ma riche (rixin) ta chi nicanoj iway ri xa niqˈuis ka. Quixsamej pero riche (rixin) chi nicanoj iway ri nuyaˈ icˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Wey ri xtinyaˈ chiwe riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, ruma yin cˈa riyin xirutek pe ri Tataˈixel, xchaˈ. 	 जुन खाद्य नष्ट हुन्छ त्यसको निम्ति काम नगर तर जुन खाद्य नष्ट हुँदैन अनि अनन्त जीवन दिन्छ त्यसको निम्ति काम गर। मानिसको पुत्रले तिमीहरूलाई त्यस्तो खाद्य दिनु हुन्छ। पिताले देखाएका छन् कि उनी मानिसका पुत्र संग छन्।”


Ruma chi riyin can caˈiˈ cˈa kˈij pa jun semana ri ma yiwaˈ ta riche (rixin) chi nben orar. Y niwelesaj ca ri nudiezmo chare ronojel ri nchˈec, riche (rixin) chi nyaˈ chawe riyit, xchaˈ ri fariseo pa ruˈoración. 	 म असल छु; हप्तामा दुइपल्ट उपवास बस्छु अनि आफ्नो कमाईबाट दशांश दिन्छु।’


Y wi ri Cristo man ta xcˈastej el, xa man ta jun xcˈatzin wi chi riyix xinimaj. Xa cˈa yixcˈo ta na chupan ri imac. 	 अनि यदि ख्रीष्ट मृत्युबाट बोरिइनु भएको थिएन। भने तिमीहरूको विश्वास व्यर्थै हो, तिमीहरू अझै आफ्नो पापको दोषी छौ।


Y ri Ananías can xapon cˈa riqˈui ri Saulo chupan ri jay ri xbix el chare. Y xuyaˈ cˈa rukˈaˈ pa ruwiˈ y xubij cˈa chare: Wachˈalal Saulo, ri Ajaf Jesús ri xucˈut riˈ chawech tek achapon pe bey pa Damasco, xirutek cˈa pe awuqˈui riche (rixin) chi yatzuˈun chic jun bey, y riche (rixin) chukaˈ chi ri Lokˈolaj Espíritu nika pan awiˈ riche (rixin) chi nunojsaj ri awánima, xchaˈ ri Ananías chare. 	 यसकारण हननिया त्यहाँबाट यहूदाका घरतर्फ लाग्यो। उसले आफ्नो हात शावलमा राखे अनि भने, “शावल, मेरो भाई, प्रभु येशू जो तिमी आउँदा बाटोमा देखा पर्नु भयो उहाँले मलाई तिम्रोमा पठाउनु भएको छ ताकि तिमीले फेरि देख्न सक र पवित्र आत्माद्वारा तिमी भरिपूर्ण होऊ।”


Rumacˈariˈ ri Dios ruyaˈon ca ri pixaˈ chi quekajoˈ ri kachˈalal. Y wi nikajoˈ ri Dios, can quekajoˈ cˈa chukaˈ ri kachˈalal. Queriˈ nubij ri pixaˈ riˈ. 	 अनि परमेश्वरले हामीलाई आदेश दिनु भएको छ मानिस जसले परमेश्वरलाई प्रेम गर्छ उसले आफ्नो भाइलाई पनि प्रेम गर्नुपर्छ।


Ncˈutuj cˈa chare ri Dios chi xtusakirisaj ta ri inaˈoj, riche (rixin) chi nikˈax ta chiwech ri utzil ri koyoben ri rutzujun (rusujun) ri Dios chake, ruma can riche (rixin) chi niwoyobej ri utzil riˈ tek xixrusiqˈuij (xixroyoj). Ncˈutuj chukaˈ chi nikˈax ta chiwech chi ri herencia riche (rixin) ri chilaˈ chicaj can utz y jabel, jun herencia ri can achiˈel jun nimalaj beyomel. Y can xtoc wi kiche (kixin) junan quiqˈui quinojel ri lokˈolaj tak kachˈalal. 	 म प्रार्थना गर्दछु, कि उहाँले तिमीहरूको हृदयको आँखा खोलिदिउन् ताकि तिमीहरू आशालाई चिन्न सक जसका निम्ति परमेश्वरले तिमीहरूलाई चुन्नु भयो। अनि परमेश्वरले आफ्ना पवित्र जनहरूलाई वचन दिनुभएको आशिष कति सम्पन्न र महिमाशाली रहेछ त्यो पनि जान्नेछौ।


Yacˈariˈ tek ri Jesús xubij chare: Cabiyin quelaˈ riyit Satanás. Ruma chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca, nubij: Xaxu (xaxe wi) cˈa ri Ajaf Dios tayaˈ rukˈij, y xaxu (xaxe wi) chukaˈ Riyaˈ ri rucˈamon chi nanimaj ri nubij, xchaˈ ri Jesús chare. 	 येशूले शैतानलाई भनुभयो, “म देखि टाढा भइहाल, शैतान। धर्मशास्त्रमा यस्तो लेखिएको छ, ‘तैंले परमप्रभु आफ्नो परमेश्वरलाई दण्डवत् गर्नु पर्छ अनि उहाँकै मात्र सेवा गर्न पर्छ।” व्यवस्था 6 : 13


Y ri nikˈalajsan cˈa ronojel reˈ, can nubij cˈa chukaˈ: Jaˈ (je), can kitzij wi chi yipe yan, nichaˈ. Y riyin ri Juan nbij: Can que ta cˈa riˈ xtibanatej. Catam pe cˈa, Ajaf Jesús. 	 येशू नै उहाँ एक हुनुहुन्छ जसले भन्नुहुन्छ कि यी कुराहरु सत्य हुन्। अहिले उहाँले भन्नुहुन्छ, “हो, म चाँडै आउँदैछु।” आमिन। हे प्रभु येशू! आउनुहोस्।


Y ri Jesús xeruyaˈ cˈa ca ri fariseos, y xoc el pa jucuˈ quiqˈui ri rudiscípulos riche (rixin) chi xekˈax cˈa jucˈan chic ruchiˈ yaˈ. 	 तब येशूले तिनीहरूलाई छोडनुभयो र डुङ्गामा चढनु भयो अनि समुद्रको अर्को तिर जानुभयो।


Rumariˈ majun tibano chare chi majun rukˈij. Y tek xtel pe chiriˈ iwuqˈui, xtiyaˈ ta pe ri nicˈatzin chare riche (rixin) ri rubey y can ta riqˈui uxlanibel cˈuˈx nitzolin pe, ruma riyin can xtinwoyobej cˈa apo quiqˈui ri kachˈalal. 	 यसकारण तिमोथीलाई स्वीकार गर्नु तिमीहरू कसैले आनाकानी गर्ने छैनौ। उनलाई शान्तिसित यात्रा गर्न सघाउनु जसमा कि उनी मकहाँ आउन सकुन्। उनी भाइहरूका साथमा आउन भनी म आपेक्षा गरिरहेछु।


Rumacˈariˈ xa jun iwech tibanaˈ, y can tiwajoˈ iwiˈ chiˈiwachibil iwiˈ. Y tek nichˈob rij jun cosa can junan iwech tibanaˈ, riche (rixin) chi queriˈ nitzˈakatisaj ri quicoten ri cˈo chic pa wánima. 	 यदि यी कुराहरू तिमीहरूमा छन् भने मेरो निम्ति केही गरिदेऊ भन्ने बिन्ती गर्छु। यसले मलाई खुबै खुशी तुल्याउनेछ। तिमीहरू सबैको हृदयले त्यही कुराहरू सोचोस् अनि त्यहाँ त्यही प्रेम रहोस्। मैले मिलापसँग एउटै लक्ष्य लिएर बाँच।


Y yecˈo cˈa ri yebin chuwij chi riyin majun achique ta ncˈutuj chiwe y nben chi achiˈel majun ejkaˈn nyaˈ chiwij, pero xa jabel yix nkˈolon chaˈ, can cˈo nunaˈoj chinubanic y xa yix kajnek pa nukˈaˈ riche (rixin) chi cˈo puek nwelesaj chiwe, queriˈ niquibij chuwij. 	 यो प्रष्ट छ कि म तिमीहरूको भार भइदिएको छैन। तर तिमीहरू भन्न सक्छौ कि म यति चलाख कि तिमीहरूलाई फँसाउन मैले धूत्यँई प्रयोग गरें।


Y ri chojlaj achi riˈ xcˈojeˈ cˈa chiquicojol ri winek riˈ. Y ruma chi kˈij kˈij xracˈaxaj y xutzˈet ri etzelal ri xequibanalaˈ ri winek, sibilaj cˈa xkˈaxo ri ránima, ruma ri ránima Riyaˈ can choj wi. 	 लूत एक असल मानिस थिए, तर तिनी प्रतिदिन ती दुष्ट मानिसहरुसंग बसेका थिए। लूतको असल हृदय तिनले दिनहु देखेका अनि सुनेका नराम्रा कुराहरुमा दुखी भएको थियो।


Ri Jesús xel cˈa el chiriˈ ruma Riyaˈ can retaman wi ri niquichˈob chrij. Riyaˈ can sibilaj ye qˈuiy cˈa ri winek xetzekelben el riche (rixin). Y yerucˈachojsaj cˈa quinojel ri ye yawaˈiˈ. 	 फरिसीहरूले के गर्न लगिरहेका थिए सो येशुलाई थाहा भयो। अनि उहाँले त्यो ठाउँ छोडनुभयो। धेरै मानिसहरूले उहाँलाई पछ्याउन लागे। उहाँले सबै रोगीहरूलाई निको पारी दिनुभयो।


Y wacami quereˈ nbij chiwe, ruma cˈo chi nibanatej achiˈel ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca. Ri chiriˈ nubij cˈa: Can achiˈel chukaˈ jun aj mac xban chare. Queriˈ ri tzˈibatal ca. Y riˈ can xtibanatej na wi wuqˈui riyin. Ronojel cˈa ri ye tzˈibatal ca chuwij riyin chupan ri ruchˈabel ri Dios, can xquebanatej na wi, xchaˈ ri Jesús. 	 यो धर्मशास्त्रले भन्छ। मानिसहरूले भने उनी अपराधी हुन्। यशैया 5312 धर्मशास्त्रमा लेखिएका कुरा साँचो हुनै पर्छ। यो मेरै विषयमा लेखिएको थियो, अनि अहिले साँचो भइरहेछ।”


Y ruma chi xkacukubaˈ kacˈuˈx riqˈui ri Jesucristo, rumariˈ tek Riyaˈ yoj rucusan apo chupan ri rutzil ri Dios y wacami cof yojcˈo chupan. Y can yojquicot ruma koyoben chic ri kˈij tek junan xkojcˈojeˈ riqˈui ri Dios ri cˈo rukˈij rucˈojlen. 	 ख्रीष्टको माध्यम र हाम्रो विश्वासको कारण हामीले अनुग्रहमा प्रवेश पाएकाछौं जहाँ हामी अहिले उभिएकाछौं अनि परमेश्वरको महिमा पाउने आशामा हामी आनन्द मनाइरहेछौं।


Y ri Jesús xubij cˈa chique ri ye rudiscípulos: Ronojel tiempo can cˈo wi cˈa ri xtibano chique ri winek riche (rixin) chi yetzak pa mac. Pero juyiˈ oc ruwech ri nibano chare jun chic winek chi nitzak pa mac. 	 येशूले उहाँको चेलाहरूलाई भन्नुभयो, “मानिसमा पाप गराउने घटनाहरू घट्छन् नै। तर जसले त्यसो गर्छ, उसलाई अत्यन्तै दुःख हुन्छ।


Quinojel cˈa ri achiˈel can xecom riqˈui ri Cristo, can majun cˈa quimac yetzˈetetej ruma ri Dios. 	 जो मर्दछ उ पापको नियंत्रणबाट मुक्त हुँदछ।


Ri jun kˈij ri xinbij chawe chi nipe, wacami riˈ, tek quinojel ri winek ri can kitzij chi niquiyaˈ rukˈij ri Katataˈ Dios, can xtiquiyaˈ wi rukˈij chi kitzij pan espíritu, astapeˈ ma niquitzˈet ta, ruma chi can ye ri yebano queriˈ ri yerucanoj ri Tataˈixel. 	 समय आइरहेछ जब सत्य आराधकहरू आफ्ना पितालाई आत्मा र सत्यतामा आराधाना गर्नेछन्। अनि त्यो समय आइसकेको छ। यस किसिमका आराधकहरूलाई नै पिताले चाहनुहुन्छ।


Y ri rey Herodes can xracˈaxaj cˈa chi ri Jesús sibilaj rutzijol cˈo chiquicojol ri winek. Ri Herodes xubij cˈa ka pa ránima chi ri Jesús xa ya ri Juan ri Bautista ri xcˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ, y rumariˈ tek cˈo uchukˈaˈ pa rukˈaˈ riche (rixin) chi qˈuiy ri nicowin yerubanalaˈ, xchaˈ ka ri Herodes. 	 राजा हेरोदले येशूको बारेमा सुने, किनभने अहिलेसम्म यशूलाई सबैले चिनिसकेका थिए। कसै कसैले भने, “ऊ नै बप्तिस्मा दिने यूहन्ना हुन्। मृत्युबाट उहाँलाई बौराइको हो। यसैले उहाँले चमत्कारहरू गर्न सक्नुहुन्छ।”


Ri Jesús ye rachibilan ri rudiscípulos xeˈapon chic cˈa pa tinamit Jerusalem. Y nibiyalaˈ (nibiyajlan) cˈa pa rachoch ri Dios tek xeˈapon ri principaliˈ tak sacerdotes riqˈui, chukaˈ ri aj tzˈibaˈ y ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij. 	 येशू अनि उहाँका चेलाहरू फेरि यरूशलेम जानुभयो। येशू मन्दिरको वरिपरि जाँदै हुनुहुथ्यो मुख्य पुजाहरीहरू, शास्त्री हरू र अग्रज यहूदी प्रमुखहरू उहाँकहाँ आए।


Riyix nibij chique ri achiˈaˈ ri cˈo quixjayil chi ma tiquicanoj ta jun chic ixok, y nibij chique ri ixokiˈ ri cˈo cachijil chi ma tiquicˈom ta ruwech jun chic achi. Y riyix xa queriˈ yixtajin chubanic. Riyix ri nibij chique ri winek chi ma quecajoˈ ta ri dios ri xa ye banon cuma winek, ¿achique cˈa ruma tek riyix niwelekˈaj pe ri cˈo pa tak cachoch ri dioses riˈ? 	 तिमीहरू मानिसहरूलाई व्यभिचारको पाप नगर्नु भन्छौ। तर तिमीहरू आफै चाँहि त्यस्ता पाप गर्दछौ। तिमीहरू मूर्ती-पूजालाई घृणा गर्दछौ। तर तिमीहरू आफैं मूर्तिका मन्दिरहरूको धन किन लुट्छौ?


Y tek ri Jesús xtaneˈ chubixic reˈ chiquiwech ri winek, xuchop chic cˈa el bey chi xjoteˈ pa Jerusalem, nabeynek el chiquiwech ri ye rudiscípulos. 	 यी सबै कुराहरू जब येशूले भनिसक्नु भयो उहाँ यरूशलेमतिर जानु भयो।


Pero ri winek ri quimolon apo quiˈ, riqˈui cˈa quichukˈaˈ xquirek apo quichiˈ y xquibij: ¡Ticamisex! ¡Ticamisex! ¡Ticamisex chuwech cruz! xechaˈ apo. Y ri Pilato xubij cˈa chique: ¿Ya ri i‑Rey ri niwajoˈ chi ntek rucamisaxic chuwech cruz? Pero ri achiˈaˈ principaliˈ tak sacerdotes xa xquibij cˈa apo: Majun chic jun ka‑rey riyoj. Xaxu (xaxe) wi ri César, xechaˈ. 	 यहूदीहरू चिच्याए, “त्यसलाई उतै लानु होस्, लानु होस्! त्यसलाई क्रूसमा मार्नू होस्।” पिलातसले यहूदीहरूलाई सोधे, “के मलाई तिमीहरूको राजालाई क्रूसमा टाँग्न लगाऊँछौ?” मुख्य पूजाहारीहरूले भने, “सिजर मात्र हाम्रो राजा हुनुहुन्छ।”


Yacˈa tek can cˈa ma jane yeˈapon ta ri ixokiˈ chiriˈ chuchiˈ ri jul, xuben jun nimalaj silonel. Queriˈ xbanatej ruma jun ángel riche (rixin) ri Ajaf ri petenak chilaˈ chicaj, xka acuchi (achique) mukun wi ca ri Jesús, y xrelesaj cˈa el ri setesic abej ri tzˈapebel ruchiˈ ri jul y xtzˈuyeˈ ka pa ruwiˈ. 	 त्यसबेला त्यहँ ठूलो भूईंर्चालो गयो। स्वर्गबाट प्रभुको एउटा दूत तलतिर ओर्ले। स्वर्गदूत चिहानतर्फ गए अनि चिहानको ढुङ्गालाई पल्टाएर पर सारे। त्यसपछि उनी त्यसमाथि बसे।


Y ri Pedro xubij cˈa chare ri Jesús: Tabij jubaˈ chake chrij ri nitzˈilobisan riche (rixin) jun winek, ruma can ma xkˈax ta chkawech, xchaˈ ri Pedro. 	 पत्रुसले भने, ‘अघि तपाईंले मानिसहरूलाई भन्नु भएको कुराको हामीलाई व्याख्या गर्नुहोस्।”


Ri Melquisedec ri yitajin ntzijoj chiwe yariˈ ri rey riche (rixin) ri tinamit Salem, y chukaˈ sacerdote riche (rixin) ri nimalaj Dios. Ri Melquisedec riˈ, xbe cˈa chucˈulic ri kamamaˈ Abraham y xuben chukaˈ bendecir, tek ri Abraham tzolijnek pe chubanic ri chˈaˈoj ri xuben quiqˈui ri reyes y xchˈacon ca chiquij. 	 मल्कीसेदेक शालेमका राजा थिए र सर्वोच्च परमेश्वरका पूजाहारी थिए। जब अब्राहाम लडाई जितेर आउन लागेका थिए, मल्कीसेदेकले उनलाई भेटे र आशीर्वाद दिए।


Yacˈa tek xka ka más ri kˈij, ri rudiscípulos ri Jesús xejel apo riqˈui y xquibij chare: Re waweˈ xa majun cˈo y xa xka ka kˈij. 	 साँझको बेला थियो। येशूका चेलाहरू उहाँकहाँ आए। तिनीहरूले भने, “यो एउटा टाढाको स्थान हो, अनि अहिले अबेर पनि भइसक्यो।


Y ri Jesús xracˈaxaj cˈa ri ruchˈabel. Rumariˈ xpaˈeˈ cˈa y xubij chi tisiqˈuix (toyox) pe ri achi. Y yacˈariˈ tek xbequisiqˈuij (xbecoyoj) pe ri achi moy y xquibij chare: Ma taxibij ta awiˈ. Joˈ kiqˈui. Ri Jesús yarusiqˈuij (yaroyoj), xechaˈ chare. 	 येशू त्यँही रोकिनु भयो अनि भन्नुभयो, “त्यस मानिसलाई मकहाँ आउनु भन।” अनि तिनीहरूले त्यस अन्धो मानिसलाई बोलाए। तिनीहरूले भने, “खुशी होऊ उठ येशूले तिमीलाई बोलाउनु हुँदैछ।”


Tiyaˈ rutzil quiwech quinojel ri kachˈalal pastores y ri nicˈaj chic lokˈolaj tak kachˈalal. Ri kachˈalal aj Italia niquitek chukaˈ el rutzil iwech. 	 तिमीहरूका अगुवाहरू र परमेश्वरका सबै जनलाई नमस्कार भनिदिनू। इटालीयाबाट आएका सबैको नमस्कार।


Y yequelesalaˈ chukaˈ ronojel quicosas ri malcaniˈ tak ixokiˈ. Y xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi can quenimex chi riyeˈ can ye utzilaj tak winek, yeyaloj tek niquiben orar. Pero riyeˈ can xtikˈax ruwiˈ ri rucˈayewal ri xtika pa quiwiˈ, ruma sibilaj qˈuiy quimac, xchaˈ ri Jesús. 	 तर तिनीहरू विधवाहरूलाई धोका दिन्छन् र तिनीहरूको घर लुट्छन्। अनि तिनीहरू देखावटीको लागि लामालामा प्रार्थना गर्छन्। परमेश्वरले तिनीहरूलाई धेरै कडा दण्ड दिनुहुनेछ।”


Ri Juan nukˈalajsaj cˈa chique ri winek: Cˈo jun achi ri xtipe re chkawech apo ri man achiˈel ta oc riyin. Ri jun achi riˈ can nim wi rukˈij y nim chukaˈ ri ruchukˈaˈ; rumariˈ, astapeˈ riyin yiwuqueˈ ka riche (rixin) chi nquir ri ruximbel ri ruxajab, hasta riˈ ma yin rucˈamon ta (takal ta chuwij) chi nben ruma nim rukˈij y nim ruchukˈaˈ. 	 त्यसपछि यूहन्नाले मानिसहरूमा प्रचार शुरू गरेः मभन्दा पछि एक मानिस आउनु हुनेछ, उहाँ मभन्दा महान हुनुहुन्छ। म निहुरेर उहाँको जुत्ताको फित्ता खोलिदिने योग्यको छैनँ।


Ruma wi can xa jun chic ri kabanon riqˈui ri Jesucristo ruma ri rucamic, can yoj jun chukaˈ kabanon riqˈui Riyaˈ ruma ri rucˈastajbel. 	 ख्रीष्ट मर्नु भयो, र हामी पनि उहाँको मृत्युकै अनुरूपमा उहाँसित मिल्यौं। यसकारण हामी उहाँको बौराइको अनुरुपमा पनि ख्रीष्टसितै मिल्नेछौं।


Y tek xojapon cˈa pa tinamit Jerusalem, riqˈui cˈa quicoten xojcˈul cuma ri kachˈalal. 	 यरूशलेममा विश्वासीहरू हामीलाई देखेर अत्यन्त खुशी भए।


Tek yicˈojeˈ chiquicojol ri kachˈalal ri ma can ta cukul quicˈuˈx riqˈui ri Dios, riyin nben achiˈel niquiben riyeˈ riche (rixin) chi yenchˈec riche (rixin) chi yecolotej. Y queriˈ nben quiqˈui quinojel riche (rixin) chi nwajoˈ yecolotej jojun chique riyeˈ. 	 कमजोर मानिसहरूको लागि म कमजोरै भइदिएँ जसमा कि म तिनीहरूलाई सहायता गर्नु सकूँ। म सबै किसिमका मानिसहरूको निम्ति सबै थोक भएको छु ताकि कुनै न कुनै तरहले मानिसलाई बचाउनु सकूँ।


Ruma ma niquiyaˈ ta rukˈij rucˈojlen ri cˈaslic Dios ri ma nicom ta riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Xa ye ri yecom ri niquiyaˈ quikˈij. Ruma can ye quibanon quiwachbel winek, quiwachbel aj xicˈ tak chicop, quiwachbel cumatz y quiwachbel ri chicop cajquej caken; y xa yeriˈ ri niquiyaˈ quikˈij. 	 तिनीहरूले परमेश्वरको महिमा गर्न छोडिदिए जो अनन्त हुनुहुन्छ। तर परमेश्वरको महिमालाई संसारिक वस्तु जस्ता देखिने मूर्ति-पूजासँग साटे। मानिसहरूले परमेश्वरको महिमालाई चरा-चुरूङ्गी, पशुहरू र सर्पहरू जस्ता देखिने बनाइएका मूर्ति-पूजासँग साटे।


Y cˈacˈariˈ ri Jesús xubij el chique ri ye caˈiˈ rudiscípulos ri Juan: Wacami quixtzolin, y jebeˈitzijoj chare ri xitzˈet ca y ri xiwacˈaxaj el re waweˈ. Jebeˈitzijoj chare achique rubanic tek ri moyiˈ yecowin yetzuˈun el, achique rubanic tek ri winek ye cojo yebiyin el jabel, y achique rubanic tek ri ye yawaˈiˈ riqˈui ri yabil lepra yechˈajchˈojir el. Jebeˈitzijoj chukaˈ chare ri achique rubanic tek ri ma yeˈacˈaxan ta yecˈachoj, ri caminakiˈ yecˈastej, y chique ri pobres ntzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. 	 अनि उहाँले यूहन्नाका चेलाहरूलाई भन्नुभयो, “तिमीहरूले यहाँ जे कुराहरू देख्यौ अनि सुन्यौ गएर यहून्नालाई भन। अन्धो मानिस पनि निको भयो र देख्ने भयो। लङ्गडाहरू हिँडन थाले। कोढीहरू कोढरहित भए। बहिराहरूले सुन्न थाले। मरेकाहरूले जीवन पाए। अनि गरीब मानिसहरू परमेश्वरको राज्यको सुसमाचारहरू सुनिरहेकाछन्।


Riyeˈ nicajoˈ yequitijoj ri winek chare ri ruley ri Dios ri rutzˈiban ca ri Moisés. Pero xa ma nikˈax ta chiquiwech ri nubij ri ley riˈ. Ni ma quetaman ta chukaˈ ri achique yequibilaˈ chrij ri nubij ri ley. 	 त्यस्ता मानिसहरू शास्त्री बन्न खोज्छन्। तर उनीहरू के बोलिरहेका छन् त्यो उनीहरूलाई नै थाहा हुँदैन। अनि उनीहरूले ती कुराहरू बुझ्दैनन् जसलाई उनीहरू सत्य भन्छन्।


Y cˈacˈariˈ tek ri itzel espíritu riˈ yeberucˈamaˈ pe ye wukuˈ chic itzel tak espíritu ri más chi na ye itzel, y quinojel cˈa riˈ yeˈoc pa ránima ri winek. Y ri winek achoj riqˈui yecˈojeˈ wi ri itzel tak espíritu riˈ, más lawaloˈ nuben ri rucˈaslen que chuwech ri rubanon pa nabey mul. Y can quecˈariˈ xtiquicˈulwachij ri winek ri itzel quicˈaslen, ri yecˈo re tiempo reˈ. 	 त्यसपछि त्यो दुष्ट आत्मा जान्छ, र आफू भन्दा बढता दुष्ट आत्मा अरू सातवटा दुष्ट आत्माहरू ल्याउँछ। तब सबै दुष्ट आत्माहरू त्यस मानिस भित्र पसेर त्यहाँ त्यहाँ बास गर्छन् र त्यस मानिसहरूको अवस्था पहिलेको भन्दा झन खराब हुन्छ अनि त्यही अवस्था त्यो दुष्ट पुस्तामाथि पनि हुन्छ।’


Ye cablajuj mil chique ri ye riy rumam ca ri Simeón. Ye cablajuj mil chique ri ye riy rumam ca ri Leví. Ye cablajuj mil chique ri ye riy rumam ca ri Isacar. 	 शिमियोनको कुल समूहबाट 12,000 लेवीको कुल समूहबाट 12,000 इस्साखारको कुल समूहबाट 12,000


Riyoj queriˈ nikacˈutuj chare ri Dios, ruma nikajoˈ chi riyix nicˈuaj ta jun cˈaslen achiˈel ri rucˈamon chi nicˈuaj chuwech ri Ajaf, chi ma yixtaneˈ ta chi nicˈuaj jun cˈaslen ri nika chuwech. Niwachin ta ri icˈaslen riqˈui chi nibanalaˈ utzil, y yixqˈuiy ta chiretamaxic ri Dios. 	 तिमीहरू यस्तो तरहले बाँच्न सक कि तिमीहरूले प्रभुमा गौरव ल्याउने छौ अनि प्रत्येक तरिकाले उहाँलाई खुशी पार्नेछौं। तिमीहरू सबैले असल गर्ने छौ अनि परमेश्वरको ज्ञानमा विकसित हुन सक्छौ।


Y riyix nicˈatzin chi can sibilaj tiwajoˈ iwiˈ. Ruma tek niwajoˈ iwiˈ, can qˈuiy mac ri yixcowin nicuy. 	 सबै भन्दा मुख्य, एक अर्कालाई गहन प्रेम गर। प्रेमले धेरै पापहरु ढाक्छ।


Y ketaman chukaˈ chi ri ley ma xyaˈox (xyaˈ) ta pa quiwiˈ ri winek ri choj quicˈaslen. Ri ley xa xyaˈox (xyaˈ) pa quiwiˈ ri winek ri ma yeniman ta tzij, pa quiwiˈ ri ma utz ta quicˈaslen chuwech ri Dios, ri aj maquiˈ, ri cˈo itzel pa tak cánima, ri niquixolkˈotij ri rubiˈ ri Dios, ri yequicamisalaˈ quiteˈ quitataˈ, ri yequicamisalaˈ xabachique winek. 	 हामी यो पनि जान्दछौं, व्यवस्था भला मानिसहरूकोलागि बनिएको होइन। व्यवस्था त उनीहरूको निम्ति बनिएको हो जो विधान विरोधी र अनाज्ञाकारी छन्, जो भक्तिहीन र पापमय छन्, जो अपवित्र र अधर्मी छन् जो मातृ पितृ घातक र हत्यारा छन्।


Y ri winek ri ye tzˈuyul ka ri can quisutin apo quiˈ chrij ri Jesús xquibij cˈa apo chare: Ri ateˈ y ri ye awachˈalal yecˈo pe waweˈ chuwajay el y yatquicanoj. 	 धेरै मानिसहरू येशूको वरिपरि बसेका थिए। तिनीहरूले येशूलाई भने, “तापईका आमा र भाइहरू तपाईंलाई पर्खी बाहिर बसिरहेकाछन्।”


Nikayaˈ cˈa chukaˈ rukˈij ri Dios ri Rutataˈ ri Kajaf Jesucristo. Riyaˈ can sibilaj xujoyowaj kawech, y rumariˈ tek xutek pe ri Jesucristo riche (rixin) chi xcom y xcˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ, riche (rixin) chi xuyaˈ jun cˈacˈacˈ kacˈaslen. Y re cˈacˈacˈ kacˈaslen reˈ can nuben cˈa chake chi can qˈues chikacˈuˈx chi koyoben jun nimalaj utzil ri xtikacˈul ri chkawech apo. 	 परमेश्वर जो हाम्रा प्रभु येशू ख्रीष्टका पिता हुन उहाँको प्रशंसा होस्। परमेश्वरमा सीमाविहिन कृपा छ र उनको कृपाको कारणले हामीलाई नयाँ जीवन दिइएको छ। यो नयाँ जीवनले मृत्युदेखि येशू ख्रीष्टको पुनरुत्थानद्वारा हामीप्रति सजीव आशा ल्याउँछ।


Xaxu (xaxe wi) Riyaˈ ri Dios cˈo y majun chic jun. Riyaˈ cˈo ronojel etamabel riqˈui. Tikayaˈ cˈa rukˈij rucˈojlen Riyaˈ riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Xaxu (xaxe wi) ruma ri Jesucristo yojcowin nikayaˈ rukˈij ri Dios. Amén. 	 येशू ख्रीष्ट मार्फत एक मात्र सर्वज्ञानी परमेश्वरको महिमा होस्। आमिन।


Y ri discípulos xquibij cˈa chare: Riyit nawajoˈ nawetamaj achique xchapo ri atziak, pero re waweˈ ma xtawetamaj ta. Yeˈatzˈet chi re winek yatquipitzˈ, y riyit nacˈutuj: ¿Achique xichapo? 	 चेलाहरूले येशूलाई भने, “तपाईंको वरिपरि यति विध्न मानिसहरू छन। तपाईंलाई ठेल्दैछन्। तर तपाईं सोध्नु हुन्छ मलाई कसले छोयो?”


Y ronojel ri niquiben xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi utz yetzˈet cuma ri winek y yenimex. Y rumariˈ tek nimaˈk ruwech niquibanalaˈ chare ri niquitzˈibaj wi ri ruchˈabel ri Dios ri niquicˈuaj chrij ri quikˈaˈ y ri nicˈaj tak quiwech. Y ruma chukaˈ riˈ tek nimaˈk raken niquibanalaˈ chare ri retzˈabaˈl ruchiˈ tak quitziak. 	 “तिनीहरू मानिसहरूलाई देखाउनका निम्ति राम्रा कुरा गर्दछन्। तिनीहरू आफ्ना धर्मशास्त्रहरूका विशेष सन्दूक राख्छन्। तिनीहरू सन्दूकहरू ठूला-ठूला बनाउँछन्। अनि मानिसहरूले देख्न सकुन भनेर तिनीहरू आफ्ना प्रार्थनामा लगाउने वस्त्रहरू पनि लामा-लामा बनाउँछन्।


Y xapon cˈa chukaˈ jun ixok malcaˈn ri can nikˈalajin chi ma beyon ta y xuyaˈ cˈa ca caˈiˈ tak puek ri ma rubanon ta ni jun centavo. 	 तब एउटी गरीब विधवा आई अनि दुईवटा स-साना ताँमाका सिक्काहरू दिई। ती सिक्काहरूको मूल्य एक पैसा भन्दा कम थियो।


Can nbij cˈa chi ma iwonojel ta xquixbano queriˈ, ruma riyin can wetaman iwech chiˈiwonojel ri xixinchaˈ. Y chukaˈ ri tzˈibatal ca, cˈo cˈa chi nibanatej na. Achiˈel ri nubij: Ri jun cˈa ri can xwaˈ wuqˈui, xyacatej cˈa chuwij. Queriˈ nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios. 	 “मैले तिमीहरू सबैको विषयमा भनिरहेको होइन। मैले छानेका मानिसहरू म चिन्दछु। तर धर्मशास्त्रमा जे भनिएकोछ त्यो हुन्छः जसले मेरो भोजन खायो ऊ नै शत्रु भयो।


Yacˈa ri ma yirajoˈ ta riyin, ma nuben ta ri nubij ri nuchˈabel. Y ri chˈabel ri iwacˈaxan wuqˈui riyin, ma wuche (wixin) ta riyin. Can ya cˈa ri Nataˈ ri yin takayon pe ri biyon pe re chˈabel reˈ chuwe. 	 तर जसले मलाई प्रेम गर्दैन उसेल मेरो शिक्षाहरू पालन गर्दैन। यो शिक्षाहरू जुन तिमीले सुन्दैछौ वस्तवमा मेरो होइन। यो पिताबाट आएको हो जसले मलाई पठाउनु भयो।


Yacˈariˈ tek ri achiˈaˈ israelitas ri cˈo quikˈij xquibij chare ri Jesús: Riyit nabij chi xatzˈet ri katataˈ Abraham, pero riyit xa cˈa yit acˈal na. Xa cˈa ma jane cˈo ta nicˈaj ciento ajunaˈ. 	 यहूदीहरूले येशूलाई भने, “तिमीले अब्राहामलाई देखकाछौ? तिमी 50र्बष पनि पुगेका छैनौ!


Y can yacˈariˈ riyin xintzˈet cˈa jun quiej sek rij, chˈocolben ruma jun ri rucˈuan jun chˈab pa rukˈaˈ. Xjach jun rucorona. Y riyaˈ xbe riche (rixin) chi nbechˈacon, y can xtibechˈacon wi. 	 अनि मैले देखें त्यहाँ मेरो अघि एउटा सेतो घोडा थियो। घोड सवारको धनु थियो। घोड-सवारलाई मुकुट प्रदान गरियो। अनि तिनी विजेता झैं अझ विजय हासिल गर्न अघि बढे।


Y wi yatajnek chuwe chi nkˈalajsaj ri nibix chuwe ruma ri Dios, y wi nikˈax ta chinuwech ronojel runaˈoj ri Dios ri ewatel riqˈui, y wi nikˈax ta chinuwech ronojel naˈoj y wi ruma ta chi can cukul nucˈuˈx, ruma ta riˈ yicowin nben chique ri nimaˈk tak juyuˈ chi yeˈel el ri acuchi (achique) yecˈo wi; y astapeˈ ta yicowin nben ronojel riˈ, pero wi majun ajowabel wuqˈui, majun yicˈatzin wi. 	 मसित अगमवाणी गर्न सक्ने वरदान होला। म परमेश्वरको जम्मै रहस्य बुझूँला र हरेक कुरो जानुँला, अनि मसित यति ठूलो विश्वास होला कि म पहाडहरू पनि हल्लाउन सकुँला। तर यतिको शक्ति ममा आर्जित हुँदा पनि यदि ममा प्रेम नभए म केही होइन।


Y jun bey cˈa, ri Jesús cˈo pa jun lugar, y nuben cˈa orar. Y tek tanel chic ka, jun cˈa chique ri rudiscípulos xubij chare: Ajaf, kojatijoj riche (rixin) chi nikaben orar, achiˈel ri Juan ri Bautista xerutijoj ri rudiscípulos riche (rixin) chi niquiben orar. 	 एक समय येशू कुनै एक ठाउँमा प्रार्थना गरिरहनु भएको थियो। जब प्रार्थना गरी सक्नु भयो, उहाँको चेलाहरू मध्ये एकजनाले उहाँलाई भने, “यूहन्नाले आफ्ना चेलाहरूलाई प्रार्थना कसरी गर्नु पर्छ सिकाए। हे प्रभु हामीले पनि प्रार्थना गर्नुपर्छ, सिकाउनुहोस्।”


Y ntek cˈa el awuqˈui. Y ncˈutuj jun utzil chawe chi jabel tacˈuluˈ, achiˈel can ta yin cˈa riyin ri yinapon awuqˈui. 	 म उसलाई फेरि तिमीकहाँ मेरो हृदयसितै पठाउँदैछु।


Tabij cˈa chake, ¿ajan (jampeˈ) cˈa xticˈulwachitej ri xabij yan ka chrij ri rachoch ri Dios? ¿Y achique cˈa retal nibanatej tek xa yecˈulwachitej yan riˈ? xechaˈ chare. 	 हामीलाई भन्नुहोस् कहिले यस्तो घटना घट्ने छ? अनि यी सब घटना हुनलाग्दा के संकेत हुनेछ?”


Ri Jesús quecˈariˈ ri xubij, riche (rixin) chi queriˈ nibanatej na cˈa achiˈel ri rubin. Riyaˈ can rubin wi cˈa: Chique ri xeˈayaˈ chuwe, majun chic cˈa ri xsach ta ca. 	 उहाँले यो भन्नुभयो ताकि उहाँले जे भन्नुभएको थियो त्यो पूरा हुन सक्यो, “तपाईंले मलाई दिनुभएको मध्ये कसैलाई पनि गुमाईनँ।”


Yacˈa riyin can ronojel tiempo ntij nukˈij chi nben utzil chiwe y can riqˈui ronojel wánima nben ri utzil riˈ ruma nwajoˈ chi utz ta yixcˈojeˈ, y ma xu (xe) ta wi tek yincˈo apo riyin iwuqˈui. 	 जब मानिसहरूले तिमीमा चासो लिन्छन भने त्यो सँधैं राम्रो छ यदि उद्देश्य राम्रो छ भने। त्यो संधै सत्य हो, म तिमीहरूसित हुँदा होस् कि नहुँदा होस्।


Y ri rudiscípulos xquibij cˈa chare: Can kitzij wi chi re wacami ma riqˈui ta chic cˈambel tak tzij yachˈo wi chkawech, xa can kˈalaj ri yeˈabij. 	 तब येशूका चेलाहरूले भने, “तपाईंले अहिले हामीलाई खुलस्त भन्नुभयो। त्यस्तो भुझ्नै नसक्ने अप्ठेरो नबनाई तपाईंले भन्नु भएन।


Y can ya ri Dios ri nitoˈo riche (rixin) ri Pedro chupan ri samaj ri can nuben wi jun apóstol, ri chiquicojol ri kech aj Israel ri banon ri circuncisión chique. Y queriˈ chukaˈ riyin, can ya Dios riˈ ri nitoˈo wuche (wixin), riche (rixin) chi yisamej chiquicojol ri winek ri ma ye israelitas ta ri ma banon ta ri circuncisión chique. 	 परमेश्वरले पत्रुसलाई यहूदीहरूको प्रेरित भएर काम गर्नु लगाउनु भयो। अनि मलाई पनि गैर-यहूदीहरूको प्रेरित भई काम गर्न लगाउनु भयो।


Can yacˈariˈ tek ri Zacarías xchˈo chic jun bey. Y riyaˈ can xu (xe) wi xchˈo, can yacˈariˈ xuyaˈ rukˈij ri Dios. 	 त्यही बेला जकरियाको मुख खोलियो। उसको जिब्रो फुट्‌यो अनि उनी बोल्न थाले। उनले परमेश्वरको प्रशंसा गरे।


Y ri caˈiˈ ángeles riˈ xquicˈutuj cˈa pe chare ri María Magdalena: Nána, ¿achique ruma tek yatokˈ? xechaˈ chare. Y riyaˈ xubij cˈa chique: Riyin yinokˈ, ruma yecˈo xeˈelesan el ri ruchˈacul ri Wajaf Jesús y ma wetaman ta acuchi (achique) xbequiyaˈ wi ca, xchaˈ chique. 	 स्वर्गदूतहरूले मरियमलाई सोधे, “हे! नारी! किन रोईरहेकी छौ?” मरियमले जवाफ दिइन, “कसैले मेरा प्रभुको शरीर लगेर गएछ। तिनीहरूले कहाँ राखेका छन् मलाई थाहा छैन।”


Y rumariˈ ncˈutuj jun utzil chiwe chi ticˈuaj jun cˈaslen utz, can achiˈel ri nucˈaslen riyin. 	 यसैले तिमीहरू पनि म जस्तै होऊ भनि बिन्ती गर्छु।


Can yacˈariˈ tek xucˈut riˈ jun ángel chiquiwech ri aj yukˈaˈ riˈ, jun ángel ri petenak chilaˈ chicaj riqˈui ri Ajaf. Y riyeˈ sibilaj xquixibij quiˈ ruma ri ángel, y ruma chukaˈ ri sakil riche (rixin) ri Ajaf ri xsakirisan quiche (quixin). 	 परमप्रभुको एउटा दूत यसैबेला तिनीहरूको अघि उभिए। परमप्रभुको महिमा तिनीहरूको चारैतिर चम्किरहेको थियो। ती गोठालाहरू खुबै डराए।


Ri ixokiˈ riˈ quichapon cˈa el bey. Y yacˈariˈ tek yecˈo chique ri ye chajinel chuchiˈ ri jul ri xebe cˈa pa tinamit Jerusalem. Y xbequiyaˈ cˈa rutzijol chique ri principaliˈ tak sacerdotes, ronojel cˈa ri xbanatej. 	 तिनीहरू त्यहाँ उहाँका चेलाहरूलाई भन्न हिंडे। केही समयपछि चिहानलाई पहरा दिइरहेका सैनिकहरू शहरमा गए। तिनीहरू प्रमुख पूजाहारीहरूकहाँ गए अनि तिनीहरूलाई सम्पूर्ण घटना बारे सुनाए।


Y tek cˈa yetajin na cˈa chi waˈin, ri Jesús xucˈom cˈa apo jun caxlan wey y tek rucˈutun chic ri rubendición ri Dios pa ruwiˈ, xuwechˈelaˈ ri caxlan wey riˈ y xuyaˈ chique ri rudiscípulos, y xubij cˈa chique: Ticˈamaˈ y titijaˈ re caxlan wey reˈ. Ruma yacˈareˈ ri nuchˈacul. 	 खाँदै गर्दा येशूले रोटी लिनुभयो। येशूले रोटीको निम्ति परमेश्वरलाई धन्यवाद दिनुभयो र त्यसलाई टुक्रा पार्नुभयो। येशूले आफ्ना चेलाहरूलाई रोटी दिनुभयो। र भन्नुभयो, “यो रोटीहरू लेओ र खाओ। यो रोटी नै मेरो शरीर हो।”


Ri xucˈulwachij ri Jonás xucˈut chiquiwech ri winek ri xecˈojeˈ ojer ca chupan ri tinamit Nínive, chi can ya ri Dios takayon pe riche (rixin). Y queriˈ chukaˈ riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, ri xtincˈulwachij riyin xtucusex riche (rixin) jun retal chiquiwech ri winek ri yecˈo wacami. 	 योना निनवेका वासिन्दाहरूको लागि चिन्ह हुनेछन्। त्यसरी नै यस पुस्ताको लागि मानिसका पुत्र पनि चिन्ह हुनेछन्।


Y tek ri achiˈaˈ ri can pa moc (comon) yekˈato tzij xquicˈaxaj ri xubij ka ri Esteban, xyacatej cˈa coyowal, y can xquikachˈachˈej cˈa quey chrij, ruma itzel xquinaˈ chare. 	 जब यहूदी नेताहरूले यी कूरा सुने तिनीहरू रिसले चूर भए अनि उनको विरूद्ध दाह्रा किट्न थाले।


Ruma tek rubanon ca, riyin xinchˈob cˈa riˈ chi can cˈo chi yenwetzelaj ri winek ri quiniman ri Jesús aj Nazaret, y chukaˈ can cˈo chi nben chique chi niquitij pokon pa nukˈaˈ. 	 “जब म फरिसी थिएँ, मैले यस्तो पनि सोचे कि नासरतका येशूको नाउँ विरुद्ध धेरै कुराहरू मैले गर्नुपर्छ।


Y Riyaˈ xubij cˈa: Xcˈojeˈ cˈa jun achi ri nim rukˈij. Ri achi riˈ xbe cˈa pa jun chic ruwachˈulef ri cˈanej cˈo wi, riche (rixin) chi ntoc pe rey. Y cˈacˈariˈ nitzolin chic pe. 	 मानिसहरूले यस्तै सोचका होलान् भनेर येशूले थाहा पाउनु भयो, अनि उहाँले तिनीहरूलाई यो कथा सुनाउनु भयोः “एकजना कुलीन मानिस आफ्ना निम्ति राजा हुनु टाडा देशमा जानलाई तयारी गर्दै थिए। तब फर्केर घर आई आफ्ना मानिसहरूमा पनि शासन गर्ने थिए।


Y tek xquinapon, yix cˈa riyix ri xquixbin achique kachˈalal xqueˈucˈuan ri ofrenda riche (rixin) chi yeˈitoˈ ri kachˈalal pa Jerusalem. Xtintzˈibaj cˈa el jun wuj y xtinyaˈ el chique ri kachˈalal riche (rixin) chi nikˈalajin chi ye riyeˈ ri xeˈichaˈ el ruma can cukul wi icˈuˈx quiqˈui. Y yecˈa kachˈalal riˈ ri xquentek el. 	 जब म आउँला म कसैलाई तिमीहरूको दान यरूशलेम लैजान पठाउँला। ती मानिसहरू तिमीहरू सबैले पठाउनु खोजेकै मानिस हुनेछ। म तिनीहरूलाई परिचय-पत्रहरू सहित पठाउनेछु।


Yacˈa tek xtapon ri kˈij tek xtikˈat tzij pa ruwiˈ re ruwachˈulef, yix cˈa riyix ri yixcˈo pa Corazín y ri yixcˈo pa Betsaida ri más xtikˈax ruwiˈ ri rucˈayewal ri xtika pan iwiˈ, que chiquiwech ri aj Tiro y ri aj Sidón. 	 तर न्यायको दिनमा टायर र सायडनका मानिसहरूका अवस्था भन्दा तिमीहरूको अवस्था अझ सहनीय हुनेछ।


Can nikˈalajin chi yix achiˈel jun wuj riche (rixin) ri Cristo ri tzˈiban ruwech, ri jachon pa kakˈaˈ riyoj riche (rixin) chi nikataluj rubixic chique ri winek, ri ma tzˈiban ta riqˈui tinta. Ruma can riqˈui ri ru‑Espíritu ri cˈaslic Dios tzˈiban wi y ma chuwech ta chukaˈ tzˈalan tak abej tzˈiban wi, abej ri xa majun nunaˈ ta. Xa can chuwech ri iwánima tzˈibatal wi riche (rixin) chi can ninaˈ cˈa ri nubij ri Espíritu riche (rixin) ri Dios. 	 यो देखाऊ कि तिमीहरू ख्रीष्टद्वारा हामी माफर्त पठाइएका परिचय पत्र हौ। त्यो पत्र मसीले लेखिएको छैन तर शाश्वत परमेश्वरको आत्माले लेखिएकोछ। त्यो ढुंगाका पाटीहरूमा लेखिएको छैन त्यो मानव हृदयहरूमा लेखिएको छ।


Yacˈa ri Jesús can jabel retaman ri niquichˈob pa tak cánima ri achiˈaˈ riˈ. Y rumariˈ xubij chique: ¿Achique cˈa ruma tek riyix queriˈ nichˈob pa tak iwánima? 	 येशूले शास्त्रीहरूले आपसमा उहाँको बारेमा के-के कुरा सोचिरहेका थिए भन्ने थाहा पाऊनुभयो। अनि येशूले सोध्नु भयो, किन तिमीहरूको मनमा यस्तो प्रश्न उठिरहेको छ


Ri Nataˈ can nuyaˈ wi chiwe ri nicˈutuj, ruma yixrajoˈ. Y Riyaˈ yixrajoˈ, ruma riyix yiniwajoˈ riyin y ninimaj chi riyin riqˈui Riyaˈ yin petenak wi. 	 किनभने पिता आफैले तिमीहरूलाई प्रेम गर्नुहुन्छ। उहाँले तिमीहरूलाई प्रेम गर्नुहुन्छ किनभने तिमीहरूले मलाई प्रेम गरेकाछौ। त्यसकारणले तिमीहरूले विश्वास गर्छौ कि म परमेश्वरबाट आएको हुँ।


Xa ta riyix ri iniman chic ri Jesucristo, ri nibix iglesia chiwe, imolon ta iwiˈ pa jun lugar y chiˈiwonojel yixchˈo ta pa nicˈaj chic chˈabel ri xa ma ye ichˈabel ta y yeˈapon ta winek iwuqˈui ri xa ma qˈuiy ta quetaman chrij ri ruchˈabel ri Dios, o yeˈapon ta ri ma quiniman ta, ¿la ma niquibij ta cami chiwe chi xa yix chˈujernek, ruma majun chˈabel nikˈax chiquiwech? 	 मानिलेऊ, मण्डलीका सारा सदस्यहरू एक ठाउँमा भेला भएका छन् अनि तिमीहरू विभिन्न भाषाहरूमा बोल्छौ। यदि कतिपय मानिसहरू जसले बुझ्दैन अथवा त्यहाँ कतिपय विश्वास नर्गेने मानिसहरू सभामा आउँछन्। ती मानिसहरूले तिमीहरूलाई बौलाहा भन्ने छैनन्?


Y ri José can xuben wi cˈa ri xbix chare pa rachicˈ ruma ri ángel. Xucˈuaj el ri acˈal, y ri teˈej. Y xetzolin cˈa pan Israel. 	 त्यसपछि यूसुफ उठे, बालक र उहाँकी आमालाई लिएर इस्राएल तर्फ आए।


ruma nrajoˈ chi kuma riyoj ninimirisex ri rubiˈ y nucˈul rukˈij rucˈojlen. Queriˈ nrajoˈ chake riyoj ri can pa nabey koyoben pe ri utzil ri xtuyaˈ ri Cristo chake. 	 ख्रीष्टमा आशा राख्ने हामी पहिलो जन हौं। अनि हामी छानिएका हौं ताकि उहाँको महिमामा हामीले प्रशंसा ल्याउन सकौं।


Tek xapon ri kˈij riche (rixin) chi nalex ri ti acˈal riqˈui ri Elisabet, xralaj jun acˈal ti cˈajol (alaˈ). 	 इलीशिबाको सुत्केरी हुने समय भयो अनि तिनले एउटा छोरो जन्माइन्।


Yacˈa ri nicˈaj chic ri can yincajoˈ wi, can riqˈui cˈa jun chˈajchˈoj cánima niquiben ri samaj, can yinquitoˈ wi, ruma quetaman chi ri Dios can yin ruyaˈon wi riche (rixin) chi ntoˈ ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic y nkˈalajsaj chi can kitzij wi. 	 तर अरू वेइमान्दारी र स्वार्थमा ख्रीष्ट विषयमा प्रचार गर्छन् किनभने तिनीहरू सम्झन्छन् कि म झेलखानामा हुदाँ मलाई कष्ट दिनु तिनीहरू सक्षम हुन्छन्।


Y tek rutzˈeton chic cˈa ri nubij ri wuj, ri aj kˈatbel tzij riˈ xucˈutuj cˈa chare ri Pablo chi achique ruwachˈulef petenak wi. Tek racˈaxan chic cˈa ca chi pa Cilicia petenak wi, 	 राज्यपालकले चिट्ठी पढे पावललाई सोधे, “तिमी कुन देशका हौं?” राज्यपालकले पावल सिलिसियाका हुन भनेर जाने।


Ri ye cablajuj ri xeruchaˈ ri Jesús, ya ri Simón ri xubij chukaˈ Pedro chare. 	 येशूले छान्नु भएका ती बाह्रजना मानिसहरू थिए सिमोन (जसलाई उहाँले पत्रुस नाउ दिनु भएको थियो),


Wachˈalal ri sibilaj yixinwajoˈ, wi nikanaˈ ka pa kánima chi majun kamac chuwech ri Dios, can majun cˈa xibinriˈil kiqˈui riche (rixin) chi yojapon apo chuwech. 	 मेरा प्रिय मित्रहरु, यदि हाम्रो विवेकले हामीलाई र्भत्सना गर्दैन भने, जब हामी परमेश्वर समक्ष जान्छौ हामी निडर हुनेछौ।


Y xquixjachalox cˈa pa quikˈaˈ ri yeˈetzelan iwuche (iwixin). Y riqˈui jubaˈ hasta ri iteˈ itataˈ, ri iwachˈalal o can ye ri iwachibil ri xquejacho iwuche (iwixin). Y yecˈo cˈa jojun chiwe riyix ri can xquecamisex. 	 तिमीहरूको बाबु-आमा, दाज्युभाइहरू, आफन्तहरू, र मित्रहरूले समेत तिमीहरूलाई प्रशासनलाई सुम्पिनेछन्, अनि तिनीहरूले तिमीहरू मध्ये कतिलाई मार्ने पनि छन्।


Queriˈ chukaˈ ri rijitaˈk tak ixokiˈ, yekˈalajin ta chi can quicˈuan jun utzilaj cˈaslen chuwech ri Dios, man ta yekˈaban tzij chiquij winek, man ta yekˈaber, y niquicˈut ta jun chˈajchˈojlaj cˈaslen chiquiwech ri winek. 	 वृद्ध स्त्रीहरूलाई पनि आफ्ना जीवन मार्गमा पवित्र रहन सिकाऊ। तिनीहरूले अर्काको विरूद्ध कुरा गर्नु हुँदैन अनि ज्यादा दाखरस पिउने बानी गर्नु हुँदैन। ती स्त्रीहरूको लागि के राम्रो हुन्छ त्यो सिकाऊ।


Man cˈa ncˈutuj ta chawe Nataˈ Dios chi queˈawelesaj yan el chuwech re ruwachˈulef riche (rixin) chi yeˈacol. Ri ncˈutuj cˈa chawe, chi xa queˈatoˈ. Ma tayaˈ ta kˈij chi ri itzel winek nichˈacon chiquij. 	 मैले तपाईंसंग तिनीहरूलाई संसारबाट लगिदिनुहोस् भनेर भनिरहेको छैन। तर तिनीहरूलाई दुष्टाबाट जोगाई राख्नुहोस् चाँहि भनिरहेछु।


Wi cˈo cˈa ri xticˈutuj pa nubiˈ riyin, can xtinyaˈ wi pe chiwe. 	 यदि तिमीहरूले मेरो नाममा केही माग्यौ भने, म दिनेछु।


Y tek ri ángel ri xchˈo ca chare ri Cornelio xbe el, ri Cornelio xerusiqˈuij (xeroyoj) cˈa ye caˈiˈ rumozo y jun soldado ri can nuyaˈ wi chukaˈ rukˈij ri Dios. Ri soldado jun chique ri can ronojel kˈij yecˈo riqˈui ri Cornelio, y niquiben chukaˈ ri nibix chique. 	 कर्नीलियससंग बोल्ने स्वर्गदूत गए कर्नीलियसलले आफ्ना दुइजना नोकरहरू र एकजना सिपाहीलाई बोलाए। त्यो सिपाही धार्मीक प्रवृतिका मानिस थिए। तिनी कर्नीलियसको मानिसगत सहयोगी थियो।


Wi yiniwajoˈ, can tibanaˈ cˈa ri nubij ri nupixaˈ ri xenbij chiwe. 	 “यदि तिमीहरूले मलाई प्रेम गर्यौ भने, तब तिमीहरूले मेरो आज्ञा पालन गर्नेछौ।


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Kitzij re xtinbij chiwe: Tiwacˈaxaj na peˈ. Ri caxlan wey ri xpe chilaˈ chicaj, ma ya ta cˈa ri Moisés ri xyaˈo, ya cˈa ri Nataˈ ri xyaˈo. Ya cˈa chukaˈ Riyaˈ ri niyaˈo chiwe wacami ri kitzij caxlan wey riche (rixin) chilaˈ chicaj. 	 येशूले भन्नुभयो, “म तिमीहरूलाई साँचो भन्छु। मोशा तिनी एक होइनन् जसले तिमीहरूलाई स्वर्गबाट रोटी दिए। तर मेरा पिताले तिमीहरूलाई स्वर्गबाट साँचो रोटी दिनुहुन्छ।


Rumacˈariˈ can xtiwetamaj quiwech ri winek ri yeˈapon iwuqˈui, xaxu (xaxe wi) riqˈui nitzˈet ri rubanic ri quicˈaslen. 	 यसकारण तिनीहरूका कर्मबाट तिमीहरूले झूटा अगमवक्ताहरूलाई चिन्नेछौ।


Y ruma niquixibij quiˈ chi ri barco nberupaxij riˈ chiquiwech abej, rumariˈ xquirokij ka pa yaˈ cajiˈ anclas, riche (rixin) chi ri barco ma nibiyin ta chic. Ri cajiˈ anclas riˈ pa rachek cˈa ka ri barco yecˈo wi. Riyeˈ can nicajoˈ cˈa chi chanin ta niseker pe, pero ma jubaˈ cˈa niseker ta pe. 	 तिनीहरू जाहज चट्टानसंग ठोकिन पुग्ला भनेर डराइरहेका थिए। यसकारण तिनीहरूले लङ्गार फयाँके अनि तब तिनीहरूले दिनको उज्यालो आवोस भनी प्रार्थना गरे।


Pero qˈuiy mul ri Ajaf Dios yojruyaˈ pa tijoj pokonal, riche (rixin) chi nikachojmirisaj ri kacˈaslen. Riche (rixin) chi man ta xtika ri nimalaj rucˈayewal pa kawiˈ, achiˈel ri xtika pa quiwiˈ ri winek ri can ma quiniman ta ri Dios. 	 तर जब प्रभूले हामीलाई जाँच्नु हुन्छ उहाँले सही मार्ग प्रदर्शनको लागि हामीलाई अनुशासित गराउनष्ठ्वु हुन्छ ताकि यो संसारका अरू मानिसहरू सरह तिमीहरूलाई दण्ड नहोस भनी उहाँले यसो गर्नु हुन्छ।


Y tek xeˈapon pa Cesarea ri ye ucˈuayon el riche (rixin) ri Pablo, xbequijachaˈ cˈa ri wuj pa rukˈaˈ ri Félix ri aj kˈatbel tzij, y xquijech chukaˈ apo ri Pablo chare. 	 घोडसवार सिपाहीहरू सिजरियाभित्र पसे अनि राज्यपालकलाई चिट्ठी दिए। त्यसपछि उनीकहाँ पावललाई सुम्पे।


Y riyit, ¿achique ruma tek ya ri ti kˈayis cˈo pa runakˈ ruwech ri awachˈalal ri natzˈet chanin y ma nanaˈ ta ri cheˈ ri kˈatel pa runakˈ awech riyit? 	 किन तिमी आफ्नो भाइको आँखामा भएको सानो कसिङ्गर देख्छौ, तर तिम्रो आफ्नै आँखामा भएको ठूलो काठको चोइटो भने देख्दैनौ।


Y ri soldados riche (rixin) ri aj kˈatbel tzij riˈ xquicˈuaj cˈa apo ri Jesús chupan ri palacio. Cˈacˈariˈ xequisiqˈuij (xecoyoj) cˈa quinojel ri nicˈaj chic soldados, ri ye cachibil. Y xbequimoloˈ quiˈ chrij ri Jesús. 	 त्यसपछि पिलातसका सैनिकहरूले येशूलाई बडाहाकिमको महलमा ल्याई पुर्याए। सबै सैनिकहरू येशू वरिपरि भेला भए।


Pero tek ri apóstol Bernabé y ri apóstol Pablo xquinabej ri niquichˈob ri winek, riyeˈ xkˈaxo ri cánima, y rumariˈ riyeˈ xquiretzelaˈ (xquitzerelaˈ) ri quitziak ri quicusan. Y can yacˈariˈ tek xeˈoc chiquicojol ri winek, y niquibilaˈ cˈa chique: 	 तर जब ती प्रेरितहरू पावल र बर्णाबासले त्यस्तो कुरा थाह पाए, तिनीहरूले आफ्नै लुगाहरू च्याते। मानिसहरू तिर दौडे अनि चिच्याएः


Y quinojel cˈa ri xquemol el, xquebecˈak ca chupan ri nimalaj kˈakˈ; y chiriˈ cˈa xqueˈokˈ wi y xtiquikachˈachˈej quey. 	 स्वर्गदूतहरूले तिनीहरूलाई ज्वलन्त भट्टीमा फालिदिने छन्। त्यहाँ मानिसहरू रूवाबासी गर्दै दाँतकिट्दै रहनेछन्।


Y wi riqˈui ronojel quicukbel cˈuˈx niquiben orar, ri yawaˈ nicˈachoj. Ri Ajaf can nucˈachojsaj. Y wi cˈo mac rubanon ri yawaˈ riˈ, xa can nicuyutej chukaˈ ri rumac. 	 विश्वाससित गरेको प्रार्थनाले विमारीमा निको पार्छ। परमप्रभुले उसलाई निको पार्नु हुन्छ। अनि यदि त्यो व्यक्तिले पाप गरेको भए परमेश्वरले उसलाई क्षमा प्रदान गर्नु हुनेछ।


y nipe ri xsiqˈuin (xoyon) awuche (awixin) chupan ri cˈulanen riˈ, y nubij chawe: Tabanaˈ jun utzil tayaˈ ca re chˈaquet reˈ chare re jun re nusiqˈuin (woyon) chukaˈ. Y riyit xa xcaqˈuix ka tek xcabetzˈuyeˈ pa ruqˈuisbel tak chˈaquet. 	 अनि यदि तिमी आसनमा बसिरहेकाछौ भने निम्त्याउने मानिसले तिमीलाई भन्नेछ, यो मानिसलाई तिम्रो आसन देऊ। तब अन्तिम आसनमा गएर तिमीले बस्नु पर्नेछ।


Ma ruma ta chi yix libre, ruma ta riˈ utz chi nitij ri tiˈij riˈ, ma que ta riˈ. Ruma wi nitij, y yixrutzˈet jun kachˈalal ri xa ma can ta cukul rucˈuˈx riqˈui ri Dios, man xa niben chare chi nitzak. 	 तर आफ्नो स्वतन्त्रताको ख्याल राख ताकि तिम्रो स्वतन्त्रताले गर्दा ती कमजोर विश्वास भएका मानिसहरू पापमा नपरून्।


Ri xquebano cˈa ri kˈatoj, can cˈo cˈa rajel ruqˈuexel xtiquicˈul; y ri ruwech ri ticoˈn ri xtiquimol ca, yacˈariˈ ri winek ri can xtiquicˈul quicˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, riche (rixin) chi queriˈ, ri ye tiquiyon ca ri ruchˈabel ri Dios, y ri yecˈolo ruwech ri ticoˈn riˈ, junan cˈa xtiquicot ri cánima. 	 अहिले सम्म, जसले बाली काट्छ उसैले ज्याला पाउँछ। उसैले जसले अनन्त जीवनको लागि फसल थुपार्दछ। यसैले जसले रोपाई गर्दछ र जसले बाली काट्दछ दुवै सँगै आनन्दित हुँदछ।


Riyin can nmatioxij y can yiquicot, ruma chawech riyit rey Agripa yichˈo wi riche (rixin) chi ntoˈ wiˈ. Ruma ri kech aj Israel niquibij chi qˈuiy cˈa mac ye nbanon. 	 “राजा अग्रिपा, तपाईंहरू अघि उभिन पाउनु मेरो भाग्य हो, यहूदीहरूले ममाथि थोपरेको दोषहरूको म जम्मै उत्तर दिनेछु।


Achiˈel ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca: ¿La cˈo cami jun winek ri retaman achique nuchˈob ri Ajaf Dios? ¿O la cˈo ta cami jun winek ri nicowin nubij chare ri Dios ri achique utz chi nuben? Majun. Queriˈ ri tzˈibatal ca. Yacˈa riyoj ri yoj ucˈuan ruma ri Lokˈolaj Espíritu, cˈo chic cˈa achiˈel runaˈoj ri Cristo kiqˈui. 	 “परमप्रभुको मनलाई कसले जान्न सक्छ? परमप्रभुलाई कसैले अह्राउन सक्छ?” यशैया 40:13 तर हामीसँगत त ख्रीष्टको मन छ।


Yacˈa wi cˈo jun ri nrajoˈ nuben chawe chi yaka pa mac, man cˈa tabij ta chi ya ri Dios ri nibano queriˈ chawe. Ruma ri Dios can ma nuben ta chare jun winek chi nika pa mac, y chukaˈ majun nicowin nibano ta chare ri Dios chi nika ta pa mac. 	 यदि कुनै मानिस परमेश्वरले परिक्षामा पार्नु भयो भने उसले यो भन्नुहुँदैन, “परमेश्वरले मलाई प्रलोभित गराउँदै हुनु हुन्छ।” दुष्टले परमेश्वरलाई परिक्षा तुल्याउन सक्तैन। अनि परमेश्वर स्वयंले कुनै पनि व्यक्तिलाई प्रलोभित तुल्याउनु हुँदैन।


Can yacˈariˈ tek ri Jesús xubij chare ri Judas: Ma tanek ta. Xa tayaˈ cˈa ca chi tubanaˈ na ri nrajoˈ ri ránima. Ruma re akˈom reˈ can ruyacon pe riche (rixin) chi nuyaˈ chuwij tek xa napon ri kˈij chi xquibemuk ca. 	 तब येशूले भन्नुभयो, “उसलाई दिक्क नदेऊ। आजको लागि यो सुगन्ध उसले बचाएकी थिई। आज कै दिनमा मेरो दफनको निम्ति तयार गर्नु छ।


Ruma tek xtapon cˈa ri kˈij riˈ, can xtikˈax ruwiˈ ri tijoj pokonal ri xtipe, jun tijoj pokonal ri majun bey cˈulwachitajnek ta pa ruwiˈ re ruwachˈulef janiˈ chi tiempo ri winakirsan wi pe ruma ri Dios. Chukaˈ ri jun tijoj pokonal riˈ majun bey chic cˈa xticˈulwachitej ta. 	 किन? किनभने त्यसबेला अत्यन्त दुख हुनेछ। सृष्टिको शुरू भएदेखि अहिलेसम्म संसारमा यस्तो दुख भएको थिएन। पछि कहील्यै पनि भविष्यमा यस्तो दुख आइपर्ने छैन।


Pero xa ta riyix yixtajin chubixic ri rukˈalajsan chiwe tek ntoc apo jun iwuqˈui ri xa ma runiman ta ri Cristo, o ntoc ta apo jun ri xa ma qˈuiy ta retaman chrij ri ruchˈabel ri Cristo, riyaˈ xtunaˈ ka pa ránima chi jun aj mac y rajawaxic chi nuchojmirisaj ri rucˈaslen chuwech ri Dios. Queriˈ xtunaˈ ruma ri yixtajin chubixic can nikˈax wi chuwech. 	 तर मानिलेऊ तिमीहरू सबे अगमवाणी बोल्दैछो अनि कुनै विश्वास नगर्ने मानिस भित्र पस्छ वा कुनै अबूझ मानिस भित्र पस्छ। त्यस मानिसलाई उसको पाप देखाइन्छ, अनि तिमीहरू सबैले बोलेका कुराहरूबाट उ जाँचिन्छ।


Ruma chi riyin nbij cˈa, chi re jun nucˈajol reˈ caminek chic, pero wacami xa achiˈel xcˈastej pe. Rusachon cˈa el riˈ, pero xoka chic kiqˈui, xchaˈ ri tataˈaj. Y yacˈariˈ tek xchapatej ri nimakˈij. 	 किनभने यो मेरो छोरो मरेको थियो, तर अहिले ऊ जीवित फर्की आएको छ। ऊ हराएको थियो, तर उसलाई अहिले पाइएको छ।’ त्यपछि तिनीहरूले भोजको व्यवस्था गरे।


Wacami cˈa, queˈicˈamaˈ cˈa pe ri yeˈetzelan wuche (wixin), y ri ma xeˈajowan ta chi xinoc rey, y chinuwech riyin queˈicamisaj wi, xchaˈ ri rey. Queriˈ xubij ri Jesús. 	 अहिले मेरो शत्रुहरू कहाँ छन्? खोई तिनीहरू कहाँ छन जसले म राजा भएको चाँहादैनथे? ती शत्रुहरूलाई यहाँ ल्याऊ अनि मेरो अघि तिनीहरूको हत्या गर।”‘


Riyaˈ xubij cˈa chique ri achiˈaˈ riˈ: Pero riˈ xinbij yan chiwe y xa ma xiwajoˈ ta xiniwacˈaxaj. ¿Achique cˈa ruma tek wacami riyix niwajoˈ chi riyin ncamuluj chic rubixic chiwe? ¿La niwajoˈ cˈa chi yixoc rudiscípulos Riyaˈ? xchaˈ chique. 	 त्यस मानिसले उत्तर दियो, “मैले तपाईंहरूलाई पहिल्यै भनिसकेको छु। तर तपाईंहरूले सुन्नु नै भएन। किन तपाईंहरू फेरि सुन्न चाहनु हुन्छ? के तपाईंहरू पनि उहाँको चेलाहरू हुन चाहनु हुन्छ?”


Ruma ri Dios, ni xa ta ri ángeles xucuy quimac tek xemacun. Xa xeruqˈuek chupan ri lugar riche (rixin) tijoj pokonal. Xeruqˈuek cˈa chupan ri lugar riche (rixin) kˈekuˈm. Chiriˈ ye yacon wi, coyoben ri kˈij tek xtikˈat tzij pa quiwiˈ. 	 जब स्वर्गदूतहरुले पाप गरे तिनीहरुलाई दण्डविहीन जान दिइएन। अहँ परमेश्वरले तिनीहरुलाई नरकमा पठाउनु भयो। परमेश्वरले ती स्वर्गदूतहरुलाई अन्धकार गुफामा राख्नु भयो। तिनीहरुलाई न्याय नगरुञ्ञेल त्यहीं राख्नेछन्


Y yacˈa tek ri winek ye elenak chic el, ri Jesús xoc apo chupan ri jay ri acuchi (achique) cˈo wi ri ti kˈopoj ri caminek chic. Xpe Riyaˈ xuchop rukˈaˈ ri ti kˈopoj, y can yacˈariˈ tek xcˈastej. 	 जब मानिसहरूलाई घरबाट बाहिर पठाइयो, तब येशू युवतीको कोठामा प्रवेश गर्नुभयो। उहाँले युवतीको हात समात्नुभयो अनि त्यो युवती जुरुक्क उठी।


Ruma can ye wuˈoˈ chic awachijil quecˈojeˈ. Y ri achi ri cˈo awuqˈui wacami, xa ma awachijil ta. Rumariˈ can kitzij wi cˈa ri xabij chi majun awachijil. 	 तिम्रो पाँच जना पतिहरू थिए, अनि तिमीसित जुन पुरूष अहिले बसिरहेको छ त्यो तिम्रो पति होइन्। “तिमीले जे भन्यौ साँचो हो।


Yacˈa riyoj ri kaniman ri Jesucristo, can koyoben cˈacˈacˈ caj y jun cˈacˈacˈ ruwachˈulef ri rutzujun (rusujun) ca ri Dios, ri acuchi (achique) ri can ruyon pa ruchojmilal ri nibanatej. 	 तर परमेश्वरले हामीलाई प्रतिज्ञा गर्नु भएको छ। अनि हामी उहाँको प्रतिज्ञाको प्रतीज्ञा गरिरहेका छौ। एक नयाँ आकाश अनि एक नयाँ पृथ्वी। त्यस स्थानमा भलोपन स्थापना हुनेछ।


Ri ruwachˈulef y ri caj can xqueˈajel cˈa, achiˈel niban chare jun tziek ri xa ma utz ta chic. Y can xqueˈabot wi cˈa el; yacˈa riyit majun bey xcajalatej ta. Majun bey xtiqˈuis ta ri acˈaslen. 	 तपाईंले त्यसलाई वस्त्र जस्तो लपेट्नु हुनेछ। ती फेरि वस्त्र झै बद्लिने छन्, तर तपाईं कहिल्यै बद्लिनु हुने छैन। तपाईंको जीवनको अन्त कहिल्यै हुने छैन।” भजनसंग्रह 102:25-27


chi can tiquikˈilaˈ quiˈ chare ri mac, tiquicˈuaj jun cˈaslen chˈajchˈoj, can tiquibanaˈ cuenta rupan ri cachoch, utz quinaˈoj tiquibanaˈ quiqˈui quinojel, y quequinimaj ri cachijlal, riche (rixin) chi man ta niyokˈotej ri ruchˈabel ri Dios. 	 तिनीहरूलाई बुद्धिमानी र पवित्र हुन, आफ्नो घरको ख्याल राख्नु, आफ्ना पतिहरू प्रति दयालु अनि आज्ञकारी हुनु भनी सिकाउनै पर्छ। यस्तो स्थितिमा परमेश्वरले हामीलाई दिनु भएको शिक्षाको बारेमा कुनै आलोचना हुने छैन।


Riqˈui cˈa riˈ can xbanatej wi ri rubin ca ri profeta Jeremías ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Riyaˈ can rubin wi cˈa ca: Ri ye riy rumam ca ri achi ri Israel rubiˈ, xquicˈom cˈa el ri juwinek lajuj sakapuek, puek ri xquiyaˈ riyeˈ, ri xoc rajel ri rusamajel ri Dios. 	 यसरी यस्तो हुनेछ भनेर र्यमिया अगमवक्ताले जे भनेका थिए सो पूर्ण भयो। “तिनीहरूले तीस वटा चाँदीका सिक्काहरू लिए। यहूदीहरूले त्यतिनै पैसा उहाँको जीवनको लागि चुक्ता गर्ने निश्चय गरेका थिए।


Yacˈa ri winek ri can yequibanalaˈ ri kitzij, can yebe chupan ri Sakil, riche (rixin) chi yekˈalajin jabel chi yecowin niquiben ri nrajoˈ ri Dios, ruma xa jun chic quibanon riqˈui Riyaˈ. 	 तर त्यो जसले सत्यको बाटो पहिल्याएर अनि ज्योति तर्फ आउँदछ यसर्थ यो देखाइने छ कि उसको काम परमेश्वर मार्फत गरिएको हो।


Y ri achiˈaˈ israelitas ri cˈo quikˈij, xquibij chare ri achi ri xcˈachojsex chare ri ruyabil: Wacami uxlanibel kˈij, xajan chi riyit awejkalon la awarabel. 	 तब यहूदीहरूले त्यस मानिसलाई भने, “आजको दिन विश्रामको दिन हो। विश्रामको दिन यसरी ओछ्यान बोकेर जानु हाम्रो व्यवस्थाका विरुद्ध हो।”


wi kas kitzij chi xiwacˈaxaj ri ruchˈabel Riyaˈ, y wi kas kitzij chi xixtijox riqˈui ri kitzij ri cˈo riqˈui ri Cristo. 	 म जान्दछु, तिमीहरूले ख्रीष्टको बारेमा सुनेकाछौ अनि तिमीहरू उहाँमा छौ, यसर्थ तिमीहरूले सत्यता सिक्यौ। हो, खासमा सत्यता येशूमा छन्।


Y ri achiˈaˈ fariseos xquicˈaxaj cˈa ri xubij ri Jesús, rumariˈ xquibanalaˈ apo quipalej chuwech, ruma chi riyeˈ can benak cánima chrij ri beyomel. 	 फरिसीहरूले यी सब सुनिरहेका थिए। फरिसीहरूले येशूको निन्दा गरे किनभने तिनीहरू सबैले धनलाई प्रेम गर्थ।


Rumacˈariˈ xequitoj nicˈaj winek riche (rixin) chi queriˈ tiquibij chi xquicˈaxaj chi ri Esteban itzel xchˈo chrij ri ley riche (rixin) ri Moisés y chrij chukaˈ ri Dios. 	 तब उनीहरूले केही मानिसहरूलाई घुस दिएर बोल्न लगाए, “हामीले मोशा र परमेश्वरका विषयमा स्तिफनसले धर्म निन्दा गरेको सुनेका छौ।”


Rumariˈ wachˈalal, can riqˈui cˈa ronojel iwánima tirayij chi ri Lokˈolaj Espíritu nuyaˈ ta chiwe chi nikˈalajsaj ri nubij ri Dios. Pero chukaˈ ri kachˈalal ri yatajnek chique chi yechˈo pa nicˈaj chic chˈabel ri ma ye quichˈabel ta, ma queˈikˈet ta. 	 यसैकारण मेरा प्रिय दाज्यु-भाइ, दिदी-बहिनीहरू, तिमीहरूले अगमवाणी गर्ने साँचो चाहना गर। अनि विभिन्न भाषाहरूमा बोल्नु नछोड।


Xpe cˈa ri aj kˈatbel tzij xubij chique ri winek: ¿Achique cˈa rumac rubanon chiwech? Pero riyeˈ xa ma yetaneˈ ta ka. Xa más xquirek apo quichiˈ y xquibij: Xa ticamisex chuwech cruz, xechaˈ. 	 पिलातसले सोधे, “किन? उसले के गल्ती गरेको छ?” तब सबैले उच्च स्वरले कराएर भने, “उसलाई क्रूसमा झुण्डयाएर मार्नुपर्छ।”


Y can yin cˈa riyin ri Alfa y ri Omega. Ntel cˈa chi tzij chi can yin cˈa riyin ri rutiquiribel pe chare ronojel y can yin cˈa chukaˈ riyin ri ruqˈuisbel chare ronojel. 	 मनै अल्फा अनि ओमेगा हुँ, प्रथम अनि अन्तिम हुँ, प्रारम्भ अनि अन्त हुँ।


Can ma junan ta cˈa ri niquichˈob chrij ri Cristo; ruma xa jun wi nubij la jun y jun wi chic nubij la jun. 	 तब येशूको विषय लिएर परस्परमा तिनीहरू सहमती भएनन्।


Y can queriˈ wi xinben chique ri chiriˈ pa Jerusalem. Y riqˈui chukaˈ chi ri principaliˈ tak sacerdotes xquiyaˈ kˈatbel tzij pa nukˈaˈ, riyin ye qˈuiy cˈa chique ri lokˈolaj tak ralcˈual ri Dios ri xenyaˈ pa cárcel. Y tek cˈo jun chique ri ye nimanel riˈ nicamisex, riyin nbij cˈa chi utz rubanic chare. 	 अनि यरूशलेममा मैले विश्वासीहरूका विरुद्ध धेरै कामहरू गरें। मुख्य पूजाहारीहरूले ती विश्वासीहरूलाई जेलमा थुन्ने अधिकार दिएका थिए। जब येशूका विश्वासीहरू मारिए मैले यो राम्रो कुरा भयो भनेर सहमत दिएँ।


Ruma tek xtapon ri kˈij chi ri caminakiˈ xquecˈastej el, ri achi ma xticˈojeˈ ta chic rixjayil, ni ri ixok ma xticˈojeˈ ta chic rachijil, ruma can majun chic cˈulanen xtibanatej. Xa xqueˈoc achiˈel ri ángeles ri yecˈo chilaˈ chicaj. 	 जब मानिस मरेर बौरी उठ्नेछन् त्यसबेला त्यहाँ कुनै विवाह गर्ने छैनन्। मानिसहरूले एक-अर्कामाझ विवाह गर्ने छैनन्। तिनीहरू स्वर्गमा स्वर्गदूतहरू जस्तै हुनेछन्।


Y can yecˈo cˈa ri xcajoˈ chi xquichop ta el, pero majun xunim ta riˈ riche (rixin) chi xquichop ta el ri Jesús, ruma ma jane napon ta ri hora riche (rixin) chi nichapatej. 	 जब येशूले त्यसो भन्नुभयो, मानिसहरूले उहाँलाई पक्रन चाहन्थे तर कसैले पनि उहाँलाई छुन सम्म सकेनन्। येशूलाई अहिले नै मारि हाल्नु पर्ने ठीक समय भएको थिएन।


Y cˈo cˈa jun ti cˈajol ri can tzeketel el chrij ri Jesús y xa pa jun tziek nim rucuchun wi el riˈ. Y ri ye chapayon el ri Jesús, xquichop cˈa ri ti cˈajol riˈ. 	 एउटा जवान मानिसले येशूलाई पछ्याइरहेको थियो। उसले खालि एउटा मलमलकोवस्त्र मात्र लगाएको थियो। तिनीहरूले उसलाई पनि पक्रेने कोशिश गरे।


Ruma xabacuchi (xabachique) cˈa ri quimolon wi quiˈ ye caˈiˈ o ye oxiˈ pa nubiˈ riyin, can yincˈo cˈa pa quinicˈajal, xchaˈ ri Jesús. 	 यो साँचो हो, किनभने दुई वा तीनजनाले म माथि विश्वास गरेर भेला हुन्छन्, भने, म त्यहाँ तिनीहरूका साथमा हुनेछु।”


Y riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, can xipe wi cˈa chiquicanoxic y chiquicolic ri ye sachnek pa mac. 	 परमेश्वरको पुत्र हराएकाहरूलाई वचाउन आउनु भएको छ।


Can yacˈa chukaˈ riˈ tek yecˈo caˈiˈ oxiˈ soldados ri ye aponak riqˈui ri Juan, xquicˈutuj apo chare: Y riyoj, ¿achique cˈa ri rucˈamon chi nikaben? xechaˈ. Ri Juan xubij cˈa chique: Man cˈa queˈiwelesalaˈ ta quicosas ri winek, ma ruma ta chi cˈo kˈatbel tzij pan ikˈaˈ. Ni ma tikˈabaj ta tzij chiquij ri winek riche (rixin) chi cˈo niwelesaj chique. Xa quixquicot cˈa riqˈui ri irajil ri nichˈec, xchaˈ ri Juan. 	 कोही सिपाहरूले यूहन्नालाई सोधे, “हामीले चाँहि के गर्ने?” यूहन्नाले तिनीहरूलाई भने, “बलपूर्वक मानिसहरूबाट पैसा नलेउ। कसैको बारेमा झुटो नबोल। आफुले कमाएको जे जति पैसा छ त्यसैमा सन्तुष्ट होऊ।”


Y yacˈariˈ tek riyin ri Juan xinwacˈaxaj chi cˈo jun ri nichˈo pe riqˈui ri altar, y nubij cˈa: Can kitzij wi chi riyit Ajaf Dios, ri can cˈo ronojel uchukˈaˈ pan akˈaˈ riche (rixin) chi yacowin naben ronojel, can nikˈalajin wi cˈa chi can kitzij y can choj wi yakˈato tzij. 	 अनि मैले वेदीले यसो भन्दै गरेको सुनें “हे, परमप्रभु परमेश्वर, सर्वशक्तिमान् तपाईंको न्याय सत्य अनि उचित छ।”


Y riyix mozos, tinimaj quitzij ri ipatrón. Riqˈui ronojel iwánima tibanaˈ ri samaj ri nicajoˈ chi niben y riqˈui xibinriˈil, achiˈel xa ta can rusamaj ri Cristo ri niben. 	 कमाराहरू हो, पृथ्वीमा आफ्ना पार्थीव मालिकहरूको आज्ञा, डर र आदरसहित सम्पूर्ण हृदयले पालन गर जसरी ख्रीष्टको आज्ञा पालन गर्दछौ।


Y ruma queriˈ xquiben, ri Dios xeruyaˈ ca chi queˈucˈuex na cˈa ruma ri itzel tak raybel ri cˈo pa tak cánima; ri sibilaj niyaˈo (nitzako) qˈuix. Ruma yecˈo ixokiˈ ri ma achiˈaˈ ta chic ri xequirayij, xa quech ixokiˈ chic ri xequirayij. 	 मानिसहरूले त्यस्तो कार्यहरू गरेकाले परमेश्वरले तिनीहरूलाई लाजमर्दो काम गर्नलाई छोडिदिनु भयो जुन तिनीहरू गर्न चाहन्थे। पत्नी मानिसहरूले पुरुषहरूसंग प्राकृतिक यौन सर्म्पक छडेर स्त्रीसंग नै अप्राकृतिक यौन सर्म्पक गर्न थाले।


Y can yacˈa chukaˈ riˈ tek ri itzel winek xucˈuaj ri Jesús, cˈa pa tinamit Jerusalem, y cˈa pa ruwiˈ ri rachoch ri Dios xberuyaˈ wi. Y tek yecˈo chic chiriˈ, ri itzel winek xubij chare ri Jesús: Tacˈakaˈ ka awiˈ waweˈ, wi kas kitzij chi yit Rucˈajol ri Dios. 	 तब त्यो शैतानले येशूलाई यरूशलेममा पुर्यायो अनि उहाँलाई मन्दिरको टुप्पामा उभ्यायो। त्यसले येशूलाई भन्यो, “यदि तपाँई परमेश्वरको पुत्र हुनुहुनछ भने यहाँबाट फाल हान्नु होस्!


Ri caˈiˈ achiˈaˈ riˈ can yacˈariˈ xeyacatej el ri pa mesa, y xquichop bey riche (rixin) chi xetzolin pa Jerusalem. Y xebequilaˈ cˈa ri julajuj discípulos y ri nicˈaj chic ri can ye tzekelbey wi riche (rixin) ri Jesús, quimolon quiˈ. 	 तब ती दुइजना जुरूक्क उठे अनि यरूशलेमतिर र्फकिए। तिनीहरूले एघार जना प्रेरितहरू र अरू एक साथ ठाउँमा भेला भएका भेटे। ती एघार चेलाहरू र तिनीहरूसंग भएका अरू मानिसहरूले भने,


Yacˈareˈ ri nukˈalajsaj ri Dios, chi ruyaˈon chic ri kacˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, y re cˈaslen reˈ riqˈui cˈa ri Rucˈajol nikil wi. 	 परमेश्वरले दिएको साक्षी यो हो परमेश्वरले हामीलाई अनन्त जीवन दिनु भएको छ। अनि यो अनन्त जीवन उनका पुत्रमा छ।


Ri ojer ca, chiquicojol ri nuwinak israelitas xecˈojeˈ achiˈaˈ ri xquibij chi can ye takon pe ruma ri Dios riche (rixin) chi niquikˈalajsaj ri ruchˈabel. Pero xa ma que ta riˈ. Y queriˈ chukaˈ chicojol riyix wacami. Yecˈo cˈa winek ri xquebecˈulun pe, y xtiquibij chi ya ri ruchˈabel ri Dios ri niquicˈut, y xa ma kitzij ta. Ruma xa naˈoj quiche (quixin) winek ri niquicˈut chiwech y majun ninaben ta tek yequiyalaˈ apo chicojol. Y ri winek riˈ xa can ma xtiquinimaj ta chic chi ri Ajaf xcom riche (rixin) chi xutoj ri quimac. Xa quiyon cˈa riyeˈ niquisiqˈuij (nicoyoj) rucˈayewal pa quiwiˈ. Ma niquinabej ta cˈa tek noka. Tek cˈa xtiquinaˈ xa pa kˈakˈ chic yecˈo wi. 	 विगत समयमा झूटा अगमवक्ताहरु परमेश्वरका मानिसहरुको बीचमा थिए। त्यसरी नै झूटा शिक्षकहरु तिमीहरुको समूहमा रहन्छन्। तिनीहरुले झूटा शिक्षाहरु दिन्छन्, ती शिक्षाहरुले मानिसहरूलाई ध्वंशतिर तान्छ। तिनीहरुले मालिकलाई ग्रहण गर्न पनि अस्वीकार गर्छन् जसले तिनीहरुकोलागि मुक्ति ल्याउनु भयो। अनि तिनीहरु स्वयंलाई चाँडै ध्वंश पार्नेछन्।


Rumacˈariˈ nbij chique ri malcaniˈ tak ixokiˈ ri cˈa ye kˈopojiˈ na chi quecˈuleˈ chic jun bey, chi quequiqˈuiytisaj cal. Y tiquicˈuaj jabel rupan ri cachoch. Riche (rixin) chi ri winek ri yeˈetzelan kiche (kixin) ma yecowin ta niquibij jun tzij chikij. 	 यसकारण म चाहन्छु कि तरूणी विधवाहरूले विवाह गरून्, बालकहरू जन्माउन् र आफ्नो घरको देखभाल गरून्। यदि तिनीहरूले यसो गरे हाम्रा शत्रुहरूले तिनीहरूको आलोचना गर्ने अवसर पाउने छैनन्।


Riyaˈ majun cˈa ri xubij ta chique ri winek chi man ta xerucusaj cˈambel tak tzij. Yacˈa tek ri Jesús nicanaj ca ruyon quiqˈui ri rudiscípulos, Riyaˈ can nukˈalajsaj cˈa chiquiwech ri achique ntel wi chi tzij ri cˈambel tak tzij. 	 मानिसहरूलाई सिकाउनलाई येशूले दृष्टान्त उपयोग गर्नुभयो। तर जब येशू र उहाँका चेलाहरूमात्र एकान्तमा एकत्र भएका हुन्थे, येशूले तिनीहरूलाई सबै कुरा व्याख्या गरिदिनु हुन्थ्यो। : 23-37; लूका 8:22-25)


Can tachajij cˈa ronojel ri yatajnek chawe ruma ri Dios. Y ya ri Lokˈolaj Espíritu ri cˈo pa tak kánima ri xtitoˈo awuche (awixin). 	 तिमीलाई दिइएको सत्यको रक्षा गर। हामीमा बसेको पवित्र आत्माको सहायाताले ती कुराहरूको रक्षा गर।


Y can ya wi cˈa ri Cristo ri icˈaslen, y tek Riyaˈ xtibekˈalajin chic pe jun bey, can riqˈui nimalaj rukˈij rucˈojlen, y riyix chukaˈ can xquixkˈalajin riqˈui Riyaˈ chi can cˈo ikˈij icˈojlen. 	 ख्रीष्ट तिम्रो जीवन हो। जब उहाँ आउनु हुन्छ, तिमीहरू उहाँसितै महिमामा देखा पर्नेछौ।


Y chiriˈ pa Damasco cˈo cˈa jun ri runiman ri Jesucristo, ri Ananías rubiˈ. Y ri Ajaf Jesucristo pa jun achiˈel achicˈ xucˈut riˈ chuwech, y xubij chare: ¡Ananías! xchaˈ. Y ri Ananías xubij: Yareˈ yincˈo waweˈ, Ajaf, xchaˈ. 	 दमीशकमा येशूका एकजना चेला थिए। उनको नाउँ हननिया थियो। प्रभुले हननियासंग सपनामा भन्नुभयो, “हननिया!” हननियाले उत्तर दियो, “म यहाँ छु, प्रभु।”


Y ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca, ma xu (xe) ta wi cˈa riche (rixin) chi nikˈalajin achique rubaniquil tek ri Abraham xtzˈetetej ruma ri Dios chi majun rumac, 	 ती शब्दहरू “परमेश्वरले उनको विश्वासलाई मानिलिए” भने अब्राहामको लागि मात्र लेखिएको थिएन।


Can nbij wi cˈa chiwe chi sibilaj ye qˈuiy winek ri xquepe quereˈ pa relebel kˈij y quereˈ chukaˈ pa rukajbel kˈij, winek ri quicukuban quicˈuˈx wuqˈui. Riyeˈ xquetzˈuyeˈ cˈa riqˈui ri Abraham, ri Isaac y ri Jacob pa rajawaren ri caj. 	 धेरै मानिसहरू पूर्व र पश्चिमबाट आई पुग्ने छन् अनि तिनीहरू स्वर्गको साज्यमा अब्राहाम, इसाहाक र याकूबसँग भोजन गर्नका निम्ति मेचमा बस्नेछन्।


Y cˈo cˈa jun ri xcˈutun chare ri Jesús, y xubij chare: Ajaf, ¿ye qˈuiy cami ri xquecolotej? Yacˈa ri Jesús xa chique cˈa quinojel xchˈo wi, y xubij: 	 कसैले उहाँलाई भने, “हे प्रभू! कतिजना मानिसहरूलाई मुक्ति दिनु सकिन्छ? केवल केही?” येशूले भन्नुभयो,


Ruma wi ri rucˈamal jun cheˈ can ye lokˈolaj wi, can queriˈ chukaˈ ri ye rukˈaˈ. Xa can achiˈel ri nabey tak caxlan wey ri nisipex chare ri Dios can lokˈolaj wi, y can queriˈ chukaˈ ri quiˈen ri xelesex wi pe ri caxlan wey, can lokˈolaj wi. 	 यदि रोटीको पहिलो टुक्रा परमेश्वरलाई अर्पण गरे, जम्मै रोटी पवित्र हुन्छ। यदि एउटा रूखका जराहरू पवित्र छन् भने त्यसका हाँगाहरू पनि पवित्र हुनेछन्।


Ruma ri Cˈajolaxel ri xutek pe ri Dios chuwech re ruwachˈulef, can ya wi ri ruchˈabel ri Dios ri nutzijoj. Y ri Dios can ruyaˈon cˈa pe ri Lokˈolaj Espíritu chare. Y ri Lokˈolaj Espíritu ri nuyaˈ pe chare Riyaˈ, can ma pajtal ta. 	 उहाँले जो परमेश्वरद्वारा पठाइएकोछ परमेश्वरको संदेश भन्नु हुन्छ। परमेश्वरले उहाँलाई सीमाहीन आत्मा प्रदान गर्नुभयो।


Ri Felipe xucˈul jun achi ri Natanael rubiˈ, y xubij cˈa chare: Riyoj xkil ri jun achi ri achoj chrij tzˈibatajnek wi ca ruma ri Moisés chupan ri ley y tzˈibatajnek chukaˈ ca cuma ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca, ri kacˈaxan rutzijol chi nipe, xa cˈo chic ajcˈa, ya ajcˈa ri Jesús ri rucˈajol ri José aj Nazaret. Cˈariˈ niketamaj ca ruwech, xchaˈ. 	 फिलिपले नथानेललाई भेट्टाए र भने, “मोशाले व्यवस्थामा के लेख्नु भएको थियो सम्झ। मोशाले एकजना मानिस आइरहेछ भनी लेख्नु भएको थियो जो आइरहेको छ। अगमवक्ताहरूले पनि उहाँको विषयमा लेख्नु भएको थियो। हामीले उहाँलाई नै पायौं। उहाँको नाउँ येशू हो, योसेफका पुत्र। उहाँ नासरतका हुनुहुन्छ।”


Riche (rixin) chi queriˈ, quinojel tiquiyaˈ nukˈij riyin ri Cˈajolaxel achiˈel niquiyaˈ rukˈij ri Tataˈixel. Ruma achique winek ri ma xtiyaˈo ta nukˈij riyin ri Cˈajolaxel, ma nuyaˈ ta cˈa chukaˈ rukˈij ri Tataˈixel ri yin takayon pe. 	 परमेश्वरले यसो गर्नु भएको छ, ताकि सबै मानिसहरूले पुत्रलाई आदर गर्नेछन् जसरी पितालाई आदार गरेकाछन्। यदि ऊ जसले पुत्रलाई आदर गर्दैन उसले पितालाई पनि आदर गर्दैन जसले उहाँलाई पठाउनु भयो।


Y ri Jesús tzˈuyul cˈa chiriˈ chuwech apo ri acuchi (achique) niyalox wi ca ri ofrenda chiriˈ pa rachoch ri Dios. Yacˈariˈ tek Riyaˈ yerutzuˈ ri winek tek niquiyalaˈ ca puek chiriˈ. Xerutzˈet cˈa ye qˈuiy beyomaˈ ri can qˈuiy puek niquiyalaˈ ca. 	 येशू मन्दिरको ढुकुटी सामु बस्नुभयो जहाँ आएर मानिसहरूले पैसा चढाउने गर्दथे। उहाँले धेरै धनी मानिसहरूले मन्दिरको ढुकुटीमा धेरै पैसा हालेको हेर्नुभयो।


Y ri rey, ri quipatrón, can yacˈariˈ xutek rusiqˈuixic (royoxic) ri mozo ri ma utz ta xuben, y xubij cˈa chare: Riyit xa yit jun cˈa itzel numozo. Riyin xincuy ronojel ri acˈas, ruma riyit xacˈutuj utzil chuwe. 	 “तब मालिकले नोकरलाई बोलाए र उसलाई भने, ‘तँ दुष्ट नोकर रहेछस्। तैंले म बाट धेरै ऋण लिएको थिईस्। तर तैंले मसित विन्ती गरेको हुनाले मैले त्यो माफ गरिदिए। तर तैंले तेरो ऋणीलाई दया देखाउन सकिनस्।


Wacami cˈa quixbiyin, y jeˈibij chare ri Pedro y chique ri nicˈaj chic rudiscípulos ri Jesús. Jeˈibij cˈa chique chi ri Jesús xtinabeyej el chiwech, y nicˈul iwiˈ chilaˈ pa Galilea. Y chiriˈ xtitzˈet wi, can achiˈel wi ri rubin ca chiwe. 	 अब जाऊ अनि उहाँका चेलाहरूलाई खबर गर। अनि पत्रुसलाई पनि भनिदेऊ। तिनीहरूलाई भनिदेऊ, येशू गालील जानु भइरहेकोछ। तिनीहरू पुग्नु भन्दा अघिनै उहाँ त्यहाँ हुनुहुनेछ। उहाँले अघिबाटै तिमीहरूलाई भने झैं उहाँलाई त्यहाँ देख्न पाउने छौ।”


Y ri winek riˈ xquinquiyokˈ, xquinquichubaj, xquinquichˈey, y cˈacˈariˈ xquinquicamisaj. Pero pa rox kˈij xquicˈastej cˈa pe, xchaˈ ri Jesús. 	 तिनीहरूले उहाँलाई थुक्नेछन् कोर्रा लाउने छन् अनि उहाँलाई मार्नेछन्। तर उहाँको मृत्युको तीन दिनपछि, फेरि उहाँ बौरी उठनुहुनेछ।”


Y yacˈariˈ tek cˈo jun achi siquirnek, liˈen el chuwech ruwarabel, xucˈuex apo chuwech ri Jesús. Y tek ri Jesús xerutzˈet chi can quicukuban quicˈuˈx riqˈui, Riyaˈ xubij cˈa chare ri achi siquirnek: Walcˈual, tiquicot cˈa ri awánima; ri amac xecuyutej, xchaˈ chare. 	 केही मानिसहरू एकजना पक्षवाती रोगीलाई आफूहरू सित लिएर येशू भएकहाँ आए। त्यो मानिस ओछ्यानमै लडीरहेको थियो। येशूले तिनीहरूमा औधी विश्वास भएको देख्नुभयो। अनि उहाँले त्यो पक्षवातीको रोगीलाई भन्नुभयो, ‘सुखी होऊ, जवान मानिस! तिम्रो पापहरू क्षमा गरिएका छन्।’


Y queriˈ, wi riyix niwacˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios, tiyacaˈ cˈa ka ri pa tak iwánima. Ruma ri can cˈo qˈuiy riqˈui xtiyaˈox (xtyaˈ) cˈa más chare y queriˈ qˈuiy ri xticˈojeˈ riqˈui. Yacˈa ri xa jubaˈ oc cˈo riqˈui, y astapeˈ nuchˈob chi cˈo ri jubaˈ riˈ riqˈui, hasta ri jubaˈ riˈ xa xtelesex chare, xchaˈ ri Jesús. 	 यसर्थ कसरी सुन्न पर्ने हो सर्तक होऊ। जसले केही बझन सक्तछ त्यसले अरू धेरै जान्न पाउँदछ। तर जसले बुझदैन, उसकोमा जति छ त्यो पनि हराउँछ।”


Rumariˈ xquikupilaˈ ca ri coloˈ riche (rixin) ri anclas, y ri anclas xebe ca chuxeˈ ri mar. Y xequisol ca ri kˈabet riche (rixin) ri barco. Cˈacˈariˈ xquijotobaˈ ri jun nimalaj tziek ri cˈo apo chuwech ri barco, y ri cakˈikˈ xuchop runimic ri barco chuchiˈ yaˈ. 	 यसर्थ तिनीहरूले लङ्गारको डोरी खोलिदिए अनि त्यसलाई समुद्रमा फ्याँकी दिए। तब तिनीहरूले अघिल्तिरको पाल बतासको लागि उठाए र किनार तिर गयो।


¿La iwuqˈui cami riyix xwinakir wi pe ri ruchˈabel ri Dios? ¿O la xaxu (xaxe) cami iwuqˈui riyix aponak wi ri ruchˈabel ri Dios? Ma que ta riˈ. 	 के परमेश्वरको शिक्षा तिमीहरूबाट आएको हो? होइन। कि त्यो शिक्षा पाउने तिमीहरू मात्र हौ? होइनौ।


Pero ri achiˈaˈ israelitas ri cˈo quikˈij, xquibij cˈa apo chare ri aj kˈatbel tzij: Riyaˈ nubij chi Rucˈajol ri Dios, y rumariˈ cˈo chi nicamisex, ruma can queriˈ nubij ri kaley, xechaˈ. 	 यहूदीहरूले उसलाई उत्तर दिए, “हाम्रो व्यवस्था बमोजिम ऊ मर्नै पर्छ, किनभने उसले दावी गरेको छ कि ऊ परमेश्वरको पुत्र हो।”


Y ri Herodías can rajowan wi cˈa chi rucamisan ta ri Juan ruma itzel nunaˈ chare, pero ma cowinek ta. 	 यसैकारणले गर्दा हेरोदियासले यूहन्नालाई घृणा गर्न थालेकी थिइन। अनि हेरोदियास उसलाई मार्न चाहन्थिइन। तर हेरोदियासले यूहन्नालाई मार्न सकेकी थिइनन्।


Y ri winek ri yebin chi ya numac riˈ ri ye nubanalon, xa can ma xtel ta wi chi kitzij ri niquibij, xa ta nicˈutux chique chi tiquikˈalajsaj. 	 ती यहूदीहरूले मेरो विरुद्धमा अहिले जे दोषारोपण गरे त्यसको प्रमाण दिन सक्तैनन्।


Y riyeˈ xquibij cˈa: Nikacochˈ, xechaˈ chare. Y ri Jesús xubij chic cˈa chique: Can kitzij wi cˈa chi riyix xticochˈ na wi achiˈel ri xtiban chuwe riyin. Chukaˈ can xticochˈ jun tijoj pokonal achiˈel ri xtinkˈaxaj riyin; 	 छोराहरूले जवाफ दिए, “अवश्य, हामी सक्छौं।” येशूले तिनीहरूलाई भन्नुभयो, “साँच्चैनै तिमीहरूले पनि मैले सहनुपर्ने जस्तै कष्टहरू सहन्छौ, मैले लिए जस्तै बप्तिस्तमा तिमीहरूले पनि लिन्छौ।


Majun bey titzuˈ ta achique quibanic ri winek xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi itzel yixtzijon chiquij, riche (rixin) chi queriˈ ma xtiban ta chukaˈ queriˈ chiwe riyix. Ma tirayij ta chi jun winek nika rucˈayewal pa ruwiˈ, riche (rixin) chi queriˈ ma xtika ta chukaˈ rucˈayewal pan iwiˈ riyix. Ticuyuˈ quimac ri winek y xticuyutej chukaˈ ri imac riyix. 	 अरूको न्याय नगर, अनि अरूले पनि तिम्रो न्याय गर्ने छैन। अरूलाई र्भत्सना नगर, अनि अरूले पनि तिम्रो र्भत्सना गर्दैन। अरूलाई क्षमा गर, अनि तिमीले पनि क्षमा पाउनेछौ।


Y ri itzel tak espíritu riˈ sibilaj cˈa xquicˈutuj utzil chare ri Jesús, chi wi yerelesaj el riqˈui ri achi, man cˈa querutek ta el chupan ri itzel jul ri kˈekuˈm rupan, quilugar ri itzel tak espíritu. 	 ती भूतहरूले तिनीहरूलाई अन्नत अँध्यारोमा नपुराइयोस् भनी याचना गरे।


Rumacˈariˈ riyix ri xa yix achiˈel itzel tak cumatz, ¿achique modo yixcowin nibij ri utz, tek xa yix itzel tak winek? Ruma chi jun winek can ya cˈa ri yecˈo pa ránima ri yerubij. 	 ए साँपहरू, तिमीहरू दुष्ट मतिका छौ। तिमीहरूबाट कसरी असल कुराहरू आउनसक्छ। हृदयमा जे कुरा थुपरीएको छ त्यही कुराहरू नै मुखले बोल्दछ।


Yacˈa ri Festo xa xubij cˈa chique: Ri Pablo tzˈapel pa cárcel chilaˈ pa Cesarea, y riyin xa yitzolin yan cˈa ka jun bey chic chilaˈ. 	 तर फेस्तसले जवाफ दिए, “हुँदैन! पावललाई सिजरियामा राखिनेछ। म स्वयं पनि सिजरिया चाँडै जान्छु।


Y ri Juan xubij cˈa chique: Riyin riqˈui yaˈ yenben wi bautizar ri winek, pero chicojol riyix cˈo cˈa jun achi ri ma iwetaman ta ruwech, 	 यूहन्नाले उत्तर दिए, “म पानीले मानिसहरूलाई बप्तिस्मा दिन्छु। तर एकजना मानिस तिमीहरूसंगै अहिले हुनुहुन्छ जसलाई तिमाहरू चिन्दैनौ।


Xaxu (xaxe wi) jun Dios cˈo. Y ya Riyaˈ ri Tataˈaj kiche (kixin) konojel. Riyaˈ can cˈo pa kawiˈ konojel, y nisamej pa tak kacˈaslen chikonojel, y can cˈo chukaˈ pa tak kánima. 	 परमेश्वर एउटै हुनुहुन्छ जो सबका पिता हुनुहुन्छ। उहाँ सर्वोपरी हुनुहुन्छ, हरेक कुराबाट काम गर्नु हुन्छ अनि हरेकमा हुनुहुन्छ।


Yacˈariˈ tek ri ángel chanin xubij chare ri María: Ma taxibij ta awiˈ. Riyit awilon rutzil ri Dios. 	 ती दूतले उनलाई भने, “डराउनु पर्दैन मरियम, किनभने परमेश्वर तिमीसित अत्यन्त खुशी हुनुहुन्छ।


Y wacami cˈa wachˈalal, yixinjech ca pa rukˈaˈ ri Dios y ri ruchˈabel. Y ri chˈabel riˈ nukˈalajsaj ri rutzil ri Dios chkawech, y can nuben cˈa chake chi ri kacˈaslen niqˈuiy y nuben chukaˈ chi junan ri herencia xtikacˈul quiqˈui ri nicˈaj chic ri chˈajchˈoj chic quicˈaslen y ye riche (rixin) chic ri Dios. 	 “अब म तिमीहरूलाई परमेश्वरको जिम्मामा अनि उहाँको अनुग्रहको संदेशमा छाडेर जाँदेछु जसले तिमीहरूलाई बलियो बनाउनेछ। त्यो सन्देशले तिमीहरूलाई आशीर्वाद दिनेछ जुन परमेश्वरले उहाँका सबै पवित्र मानिसहरूलाई दिनुहुन्छ।


Y ri José xberucˈamaˈ cˈa pe ri ruchˈacul ri Jesús, y cˈacˈariˈ xubor pa jun sakilaj tziek. 	 त्यसपछि यूसुफले त्यो लाश लगरे त्यसलाई कात्रोले बेह्रे।


Cˈo cˈa jubaˈ chic chare ri ijaˈtz cojol tak abej xka wi y chiriˈ xa ma qˈuiy ta ri ulef cˈo. Y can chanin cˈa xeˈel pe ruma chi ma pim ta ri ulef. 	 केही बीऊहरुनभएको कारणले बीऊहरू चाडै उम्रनथाले जट्टानमय खेतमा झरे। जमीन त्यत्ति गहिरो थिएन।


Y ri Jesús xubij cˈa chique: ¿Y achique cˈa ruma tek can ma nikˈax ta chiwech ri nbij chiwe? xchaˈ ri Jesús. 	 फेरि येशूले तिनीहरूलाई भन्नुभयो, “यसकारण मैले गरेका ती कुराहरू सम्झ, तर अझै तिमीहरूले बुझन् सकेका छैनौ?”


Yacˈa ri Pedro xa xrewaj cˈa y xubij: Riyin ma wetaman ta ruwech ri Jesús, xchaˈ. 	 तर पुत्रसले हो भन्न मानेन। त्यसले भन्यो, “हे नारि, म उहाँलाई जान्दिनँ।”


¿La ma iwetaman ta cˈa chi ri ichˈacul can rachoch wi ri Lokˈolaj Espíritu? Ri Lokˈolaj Espíritu ri ruyaˈon pe ri Dios chiwe y cˈo pa tak iwánima. Rumariˈ ri chˈaculaj ri icˈuan ma iwuche (iwixin) ta ka riyix. 	 तिमीले बुझ्नु पर्छ कि तिम्रो शरीर पवित्र आत्माको मंदिर हो। पवित्र आत्माको मंदिर हो। पवित्र आत्मा तिमीभित्र छ। परमेश्वरबाट तिमीले त्यो पवित्र आत्मा पाएकाछौ यसकारण तिमी आफ्नो मालिक होइनौ।


Chikajujunal kojcanaj cˈa achiˈel kabanon tek xojsiqˈuix (xojoyox) ruma ri Dios. 	 प्रत्येक मानिस त्यही अवस्थामा बसोस् जुन अवस्थामा उसलाई परमेश्वरबाट बोलाइयो।


Chukaˈ ri Dios can ruyaˈon wi cˈa ketal, ruyaˈon ri Lokˈolaj Espíritu ri pa tak kánima, retal chi can kitzij chi niyatej na chake ri rutzujun (rusujun) ca. 	 हामी उहाँकै हौं भन्ने प्रमाण गर्न, उहाँले हामीमा छाप लगाउनु भएकोछ। उहाँको प्रतिज्ञाको पक्का प्रमाण स्वरूप हाम्रो हृदयमा उहाँको आत्मा दिनुभएकोछ।


Chukaˈ chupan ri tiempo riˈ xka cˈa pe sakboch ri chilaˈ chicaj. Y jojun cˈa sakboch achiˈel jojun quintal calal. Y ruma cˈa ri jun nimalaj sakboch riˈ, ri winek sibilaj cˈa niquiyokˈ ri Dios; ruma ri rucˈayewal ri xuyaˈ ri Dios pa quiwiˈ ri winek riˈ, can jun nimalaj rucˈayewal. 	 ठूल-ठूला असिना आकाशबाट मानिसहरुमाथि झर्यो। यी असिनाहरु प्रत्येकको ओजन लगभग एक सय पाउण्ड थियो। मानिसहरुले परमेश्वरलाई यो असिनाबाट पाएको कष्टको कारणले सरापे। यो कष्ट एक भयानक कष्ट थियो।


Pero riyeˈ xquichˈob chi ri niquitzˈet xa ya cˈa ri ánima riche (rixin) ri Jesús, rumariˈ sibilaj xquixibij quiˈ. 	 तर चेलाहरू अचम्मित भए अनि डराए। तिनीहरूले प्रेत देखिरहेछन् भन्ने पनि सोचे।


Pero ri mozo riˈ wi xa nuchˈob ka pa ránima: Ri nupatrón riˈ xa cˈa ma jane noka ta na, nichaˈ; y nuchop cˈa quichˈayic ri nicˈaj chic mozos chi achiˈaˈ y chi ixokiˈ, y can xu (xe) wi waˈin y tijoj yaˈ nuben quiqˈui ri kˈabarelaˈ, 	 तर यदि नोकर दुष्ट प्रवृत्तिको छ र आफ्नो मालिक झट्टै र्फकदैन भन्ने सोच्छ भने त्यसको प्रतिफल के होला? त्यो नोकरले अरू नोकर पुरुष, स्त्रीहरूलाई कुट-पीट गर्ला अनि खाई पिई मातेर मस्त बस्ला।


Y ri nimalaj sacerdote xucˈutuj cˈa chare ri Esteban: ¿La kitzij cˈa ri xbix ka chawij? 	 प्रधान पूजाहारीले स्तिफनसलाई भने, “के यी कुराहरू सत्य हुन्?”


Ruma ri cánima re winek reˈ xa xquicowirisaj. Cˈayef (cuesta) chi ntoc pa tak quixquin ri niquicˈaxaj. Ri runakˈ tak quiwech quiyupuban, ruma ma nicajoˈ ta yetzuˈun. Riyeˈ can majun nicajoˈ, can ma nicajoˈ ta niquicˈaxaj, can ma nicajoˈ ta nika pa tak cánima, ma nicajoˈ ta nitzolin pe quicˈuˈx, riche (rixin) chi riyin nchojmirisaj ri quicˈaslen. 	 हो, यी मानिसहरूको हृदय कठोर भएको छ। कान भएर पनि यिनीहरू सुन्न अस्वीकार गर्छन् तिनीहरूका आँखाछ तापनि तिनीहरू देख्दैनन्। यस्तो भएको छ त्यसकारण तिनीहरूले आफ्ना आँखाले देख्दैनन्। आफ्ना कानले सुन्दैनन् तिनीहरूका हृदयले बुझ्दैनन् हैन भने तिनीहरू मकहाँ आउने थिए सुन्ने थिए अनि म तिमीहरूलाई निको पार्नेथिए।’ यशैया 6:9-10


Xpe ri Jesús xubij cˈa chique: Can kitzij nbij chiwe, chi wi riyix can nicukubaˈ icˈuˈx riqˈui ri Dios y ma nuben ta caˈiˈ icˈuˈx, can xquixcowin cˈa niben achiˈel xinben riyin chare re jun higo reˈ. Y ma xu (xe) ta wi reˈ ri xquixcowin xtiben, xa can xquixcowin nibij chare re juyuˈ reˈ chi tel el waweˈ y tikˈax chupan ri mar, y can quecˈariˈ ri xtibanatej. 	 येशूले भन्नुभयो, “म तिमीहरूलाई साँचो भन्दछु। यदि तिमीहरूमा विश्वास छ र त्यसमा शंका छैन भने, मैले जस्तै तिमीहरूले पनि गर्न सक्नेछौ। तिमीहरूले त्यो भन्दा धेरै गर्न सक्नेछौ। तिमीले यस पहाडलाई भन्न सक्छौ, ‘ए पहाड जा अनि समुद्रमा खस।’ यदि तिमीहरूमा विश्वास भए, तिमीहरूले भने जस्तै हुनेछ।


Y ri Pablo chraken cˈa xbe wi cˈa pa tinamit Asón. Pero xojnabeyej el riyoj pa barco riche (rixin) chi queriˈ nbekacˈamaˈ pe ri Pablo ri chiriˈ pan Asón, ruma can queriˈ ri ruchojmil ri rubin el riyaˈ chake. 	 हामी अस्सोस तिर समुद्रयात्रामा पावल भन्दा अघि गयौं। हामीले प्रथम पावललाई नै भेट्यौ। उनले हामीसंग अस्सोसमा भेट्ने र जहाजमा सामेल हुने योजना गरे। पावलको जमीनबाटै अस्सोस जाने इच्छाले गर्दा यस्तो कार्यक्रम बनाए।


Riyeˈ can yacˈariˈ tek xpe bis pa cánima. Y niquicˈutulaˈ cˈa apo chare ri Jesús: ¿La ma yin ta cami riyin ri xquibano queriˈ? xechaˈ cˈa chiquijujunal. 	 चेलाहरू यो सुनेर खुबै दुःखी भए। तिनीहरू सबैले येशूलाई भने, “निश्चयनै त्यो म होइनः ठीक हो?”


Rumacˈariˈ nyaˈ jun utzilaj inaˈoj, chi tek riyix nilokˈ kˈanapuek, tilokˈoˈ cˈa ri cˈo wuqˈui riyin, riche (rixin) chi queriˈ can yixoc wi beyomaˈ. Ruma ri kˈanapuek ri cˈo wuqˈui riyin, can utz wi, ruma kˈaxan chic pa kˈakˈ. Can majun chic cˈa tzˈil cˈo riqˈui. Tek riyix nilokˈ chukaˈ tziek, can tilokˈoˈ cˈa ri sakilaj tak tziek ri cˈo wuqˈui riyin, riche (rixin) chi nucuch ri iqˈuixbal. Y queriˈ chukaˈ chi wuqˈui riyin tilokˈoˈ wi ri akˈom riche (rixin) chi niyaˈ ri pa runakˈ tak iwech, riche (rixin) chi yixtzuˈun jabel. 	 म तिमीहरुलाई आगोमा शुद्ध पारिएको सुन मेरोबाट किन्ने सल्लाह दिन्छु। तब तिमीहरु साँच्चै धनवान हुन सक्ने छौ। म तिमीहरुलाई यो भन्दैछु। तिमीहरुको लज्जास्पद औ नग्नता ढाक्नु सेतो बस्त्र मबाट किन, अनि आँखामा लाउने औषधि किन। तब तिमीहरु साँच्चै देख्न सक्नेछौ।


Y tek ma jane nibanatej ta ronojel riˈ, riyix xquixchapatej y xtiban cˈa chiwe chi xtikˈaxaj tijoj pokonal ruma ri ruchˈabel ri Dios. Xquixucˈuex cˈa chiquiwech ri principaliˈ ri pa tak jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. Xquixtzˈapix pa cárcel. Xquixucˈuex chiquiwech aj kˈatbel tak tzij; chiquiwech reyes y nicˈaj chic aj kˈatbel tak tzij. Ronojel cˈa riˈ xticˈulwachilaˈ ruma icˈuan ri nubiˈ riyin. 	 तर यी घटनाहरू हुन अघि, मानिसहरूले तिमीहरूलाई पक्रिनेछन् अनि तिमीहरूलाई सताउनेछन्। तिनीहरूका सभा-घरहरूमा तिमीहरूको न्याय गरिनेछ अनि तिमीहरूलाई झयालखानामा हाल्नेछन्। राजाहरू र राज्यपालहरू अघि तिमीहरूलाई उभ्याइनेछ। मानिसहरूले तिमीहरूलाई यसो गर्नुको कारण तिमीहरू मेरा चेलाहरू हौ।


Xepe ri principaliˈ tak sacerdotes xquimol cˈa quiˈ quiqˈui ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij y xquiyaˈ cˈa chiquiwech chi niquiyaˈ qˈuiy quirajil ri soldados ri xechajin. 	 तब मुख्य पूजाहारीहरू अनि यहूदी अगुवाहरू भेला भएर सर-सल्लाह गरे। तिनीहरूले सैनिकहरूलाई घुस दिने योजना मिलाए।


Y yecˈo chic cˈa nicˈaj ri nicˈatzin chi yeˈicol chuwech ri kˈakˈ. Y yecˈo chukaˈ nicˈaj chic ri nicˈatzin chi riyix nijoyowaj quiwech, pero xa can tichajij iwiˈ chuwech ri quimac. Can itzel cˈa titzˈetaˈ chare ri quimac, can achiˈel nitzˈet chare jun tziek ri sibilaj tzˈil. 	 तिमीहरु तिनीहरुलाई आगोबाट खोस। तर खुबै सावधान बन जब तिमी अन्य मानिसहरुलाई सहायता गर्छौ। तिनीहरुका वस्त्र समेतलाई घृणा गर जुन पापले फोहोर भएका छन्।


Y ri caˈiˈ discípulos xebe cˈa. Y can achiˈel ri rubin el ri Jesús chique, can queriˈ ri xbanatej. Y riyeˈ can xquiben wi cˈa ruchojmil ronojel ri nicˈatzin chare ri waˈin chupan ri pascua riˈ. 	 त्यसपछि पत्रुस र यूहन्ना त्यहाँदेखि निस्किए। येशूले भन्नुभएको प्रत्येक कुराहरू नै तिनीहरूले भेटे। अनि तिनीहरूले निस्तारको भोज पनि तयार पारे।


Yacˈariˈ tek yecˈo winek ri can chanin cˈa xquimol apo quiˈ ri achique jay cˈo wi ri Jesús, y ma xeruben ta chic chi xeˈoc chupan ri jay. Ri pa ruchiˈ jay can majun chic cˈa nicowin ta ntoc. Rumariˈ hasta chuwajay el yecˈo winek. Y ri Jesús can nubij cˈa ri ruchˈabel ri Dios chique quinojel ri xquimol apo quiˈ. 	 धेरै मानिसहरू येशूको शिक्षा सुन्न आए। घर खचाखच थियो। त्यहाँ भित्र ठाऊँ थिएन न त ढोका बाहिर नै उभिने ठाउँ थियो। येशू ती मानिसहरूलाई सिकाईरहनु भएको थियो।


Yacˈariˈ tek cˈo jun ri xchˈo. Ri xchˈo ya cˈa ri Caifás ri nimalaj sacerdote chupan ri tiempo riˈ. Riyaˈ cˈo cˈa ri chiriˈ, ruma riyaˈ jun chique ri can cˈo quikˈij. Y tek riyaˈ xchˈo, xubij cˈa: Xa majun iwetaman riyix. 	 तिनीहरूमध्ये कयाफा भन्ने एकजना मानिस थिए। उनी त्यस र्वषको प्रधान पूजाहारी थिए। कयाफाले भने, “तिमीहरू केही पनि जान्दैनौ।


Pero chupan ri kˈij tek ri Herodes xtzˈaket chic jun rujunaˈ, riyaˈ xuben cˈa jun nimakˈij, y chupan cˈa ri nimakˈij riˈ ri kˈopoj ral ri Herodías xxajo cˈa chuwech ri Herodes, y ri xajoj ri xuben ri kˈopoj sibilaj xka chuwech ri Herodes. 	 हेरोदको जन्म दिनमा, हेरोदियासकी छोरीले हेरोद र तिनका अतिथिहरूका निम्ति नाचेर देखाई। हेरोद खूबै खुशी भए।


Y ri Ezequías xralcˈualaj ri Manasés; ri Manasés xralcˈualaj ri Amón; y ri Amón xralcˈualaj ri Josías. 	 एजेकिया मनस्सेका पिता थिए। मनस्से आमोसका पिता थिए। आमोस योसियका पिता थिए।


Y tek ri Jesús benak cˈa chuchiˈ ri choy Galilea, xerutzˈet cˈa ye caˈiˈ achiˈaˈ cachˈalal quiˈ; Simón rubiˈ ri jun y Andrés rubiˈ ri jun chic. Ri caˈiˈ cˈa achiˈaˈ riˈ ye chapoy tak car, rumariˈ tek yetajin niquiqˈuek ka ri quiyaˈl chapabel car chupan ri choy. 	 गालील तालको किनार भएर येशू हिँडिरहनु भएको थियो। येशूले शिमोन र उसको भाइ अन्द्रियासलाई देख्नुभयो। यी दुवैजना माछा पक्रनेहरू थिए अनि पोखरीमा माछा समात्न जाल हान्दै थिए।


Yacˈa tek xapon ri mozo quiqˈui ri achiˈaˈ ri ye kajayon ri ulef, ri kajoy tak ulef riˈ xquichop cˈa ri mozo riˈ y xquichˈey, y majun cˈa uva xquiyaˈ el chare. 	 तर खेतीवालाहरूलले त्यस नोकरलाई पक्रे अनि पिटे। तिनीहरूले नोकरलाई रितै हात फर्काइदिए।


Y tek xtapon cˈa chukaˈ ri kˈij riche (rixin) chi xtikˈat tzij pa quiwiˈ ri winek ri yecˈo re tiempo reˈ, xticˈastej cˈa pe ri jun reina ri xcˈojeˈ ojer ca, ri xkˈato tzij pa ruwiˈ ri ruwachˈulef ri cˈo pa sur. Y xtubij cˈa chi ma utz ta xquiben ri winek ri yecˈo re tiempo reˈ. Ruma tek xcˈaseˈ ri jun reina riˈ, sibilaj nej xbiyin wi riche (rixin) chi xoracˈaxaj ri runaˈoj ri jun rey riche (rixin) re Israel, ri xubiniˈaj Salomón ri xcˈojeˈ ojer ca, y wacami yincˈo riyin ri más nim nukˈij que chuwech ri rey Salomón. Y xa ma yinquinimaj ta ri winek, xchaˈ ri Jesús. 	 न्यायको दिनमा दक्षिणको महारानी यस पुस्ताको अगाडी खडा हुनेछिन् र उनैले तिनीहरूलाई दोषी भनी प्रमाण दिने छिन्। किनभने सुलेमानका ज्ञानहरू सुन्न महारानीले धेरै-टाढासम्मको यात्रा गरेकी थिइन्। अनि अझ यहाँ एक मानिस छ त्यो सुलेमानभन्दा महान छ।


Y ri Jesús xeruliˈej cˈa pa rukˈaˈ ri wuˈoˈ caxlan wey y ri caˈiˈ car y cˈacˈariˈ xtzuˈun chicaj y xucˈutuj ri rubendición ri Dios pa ruwiˈ. Y cˈacˈariˈ xeruwechˈelaˈ cˈa el ri caxlan wey, y xuyaˈ el chique ri discípulos riche (rixin) chi niquiyaˈ chique ri winek. Y queriˈ chukaˈ xuben riqˈui ri car. Xujech cˈa chiquiwech quinojel. 	 उहाँले पाँचवटा रोटी र दुईवटा माछाको टुक्रा लिनुभयो। उहाँले स्वर्गतिर हेर्नुभयो अनि रोटीको निम्ति परमेश्वरलाई धन्यवाद चढाउनु भयो। अनि उहाँले ती रोटीहरू टुक्रा पारेरे मानिसहरूलाई दिनु भनी आफ्ना चेलाहरूलाई दिनुभयो।। उहाँले ती माछाहरूलाई टुक्रा पार्नु भयो अनि प्रत्येकलाई दिनुभयो।


Y quinojel cˈa ri winek riche (rixin) ri tinamit Efeso xebeyacatej pe, astapeˈ ma quetaman ta achique ruma. Riyeˈ xa yecˈa ri caˈiˈ achiˈaˈ ri yepe pa Macedonia, ri ye rachibil ri Pablo ri xequichop el. Ri achiˈaˈ riˈ, jun Gayo rubiˈ y ri jun chic Aristarco rubiˈ. Y xeˈucˈuex cˈa ri acuchi (achique) niquimol wi quiˈ ri winek riˈ. 	 तिनीहरुले गायस र अरिस्तार्ख सलाई समाते। (यी दुईमानिसहरु म्यसोडोनियावासी थिए र पावलसंग यात्रा गरिरहेका थिए।) सबै मानिसहरु रंङ्ग-भवनतिर दगुरे।


Can utz inaˈoj tibanaˈ quiqˈui ri winek y can queriˈ ta cˈa nikˈalajin chiquiwech quinojel. Ruma ri Ajaf xa nakaj chic cˈo wi pe. 	 मानिसहरूले देखुन् कि तिमीहरू नम्र र दयालु छौ। प्रभु चाँडै आउनु हुनेछ।


Can rucˈamon wi chi quereˈ nchˈob chiwij, ruma can ibanon utzil chuwe waweˈ pa cárcel, yin itoˈon chutzijoxic chique ri winek chi ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic can kitzij wi y can riqˈui ri Dios petenak wi. Y can junan cˈa kacˈulun ri rutzil ri Dios iwuqˈui, y rumariˈ can yixcˈo wi pa wánima. 	 तिमीहरू मेरो हृदयमा भएकोले, मलाई लाग्छ तिमीहरूको विषयमा यस्तो सोच्नु म ठिकै छु। तर जब सुसमाचारको सत्यताको प्रमाण दिदैं र रक्षा गर्दै म जेलखानामा छु, तिमीहरू यो काम गर्ने आशीर्वादमा मसँग सहभागी छौ।


Y tek ri Zacarías xbeˈel pe, ma nicowin ta chic nichˈo chique, ruma chi memurnek chic. Rumacˈariˈ, ri ye oyobeyon riche (rixin), xquinabej chi cˈo xucˈut riˈ chuwech ri chiriˈ chupan ri lokˈolaj rachoch ri Dios. Ri Zacarías xaxu (xaxe wi) riqˈui rukˈaˈ nichˈo wi chique, ruma xa xmemur cˈa ca. 	 त्यसपछि जकरिया बाहिर आए, तर उनी बोल्न नसक्ने भएका थिए। उनी ती मानिसहरूका अघि देखा मात्र पर्न सक्थे। तब तिनीहरूले उनले मन्दिरभित्र केही दर्शन पाएको चाल पाए। उनले तिनीहरूसित इशारा मात्र गरिरहे अनि लाटा झैं बसिरहे।


Yacˈa tek xchˈo ri ángel quiqˈui ri caˈiˈ ixokiˈ, xubij cˈa chique: Riyix man cˈa tixibij ta iwiˈ. Ruma riyin can wetaman chi riyix nicanoj ri ruchˈacul ri Jesús ri xcamisex chuwech cruz. 	 त्यो स्वर्गदूतले भने, “तिमीहरू डराउनु पर्दैन। म जान्दछु तिमीहरू येशूलाई खोजिरहेका छौ, जसलाई क्रूसमा झूण्डयाएर मारिएको थियो।


Y yacˈa tek nikˈalajsex chiquiwech ruma ri sakil ri itzel ri yetajin chubanic, cˈa yacˈariˈ tek nikˈax chiquiwech chi can ma utz ta ri quibanon, ruma ri sakil nusakirisaj cˈa ri quicˈaslen. 	 तर जब हामी ती गुप्तरूपले अँध्यारोमा गरिएका कुराहरु उदाङ्गो बनाउँछौं प्रकाशले ती कुराहरूलाई प्रत्यक्ष पारिदिन्छ।


yacˈariˈ tek xtibecˈulun pe ri itzel achi ri can ucˈuan wi ruma ri etzelal. Yacˈa tek xtipe chic ri Ajaf Jesucristo, xtucamisaj cˈa ri itzel achi riˈ xaxu (xaxe wi) riqˈui ri xtuxupuj el. Y riqˈui chukaˈ ri nimalaj sakil ri rucˈamom pe ri Ajaf, xtuqˈuis rukˈij ri itzel achi riˈ. 	 त्यसपछि त्यो दुराचारी निस्कनेछ र प्रभु येशूले त्यसलाई आफ्नो मुखको श्वासले मारिदिनु हुनेछ। परमप्रभुले दुष्ट मानिसलाई आफ्नो गौरवमय आगमनले नाश गरिदिनु हुनेछ।


Y ri winek ri rucukuban rucˈuˈx wuqˈui, can majun rumac xtintzˈet chare, y can xtril ri kitzij cˈaslen. Pero wi yiruyaˈ ca, ma xtiquicot ta wánima riqˈui, 	 जो मसित धर्मी छ उसको विश्वासको कारणले जीवन पाउने छ। तर यदि त्यस मानिसले भयले मुख फर्काउँछ भने म उसित प्रसन्न रहनेछैनँ।” हबकूक 23-4


Yacˈa ri Pablo xa xubij chake: ¿Achique ruma tek riyix niyaˈ pe bis pa wánima ruma yixokˈ pe? Riyin man cˈa npokonaj ta chi yicamisex ruma ntzijoj ri ruchˈabel ri Ajaf Jesús, cˈa ta cˈa chi xaxu (xaxe) wi chi yixim chilaˈ pa tinamit Jerusalem, xchaˈ ri Pablo. 	 तर पावलले भने, “तिमीहरू किन रोई रहेछौ? किन मलाई यति साह्यो खिन्न पारी रहेछौ? म यरूशलेममा बाँधिन तयार छु। म प्रभु येशूको नाउँको निम्ति मर्न सम्म तयार छू!”


Yacˈa tek yetajin chuquiric, ri ye rajaf xquibij pe chique: ¿Achique ruma tek niquir el? xechaˈ pe. 	 जब ती चेलाहरूले गधाको डोरी खोल्दैथे, गधाको मालिकहरूले चेलाहरूलाई सोधे, “किन तिमीहरू गधा खोल्दैछौ?”


Y ri achiˈaˈ riˈ yecˈo cˈa nicˈaj chic ri xequitek pe. Xequitek cˈa pe caˈiˈ oxiˈ achiˈaˈ fariseos y chukaˈ ye caˈiˈ oxiˈ ri yecˈo pa rupartido ri rey Herodes, ruma can nicajoˈ chi ri Jesús nitzak ta pa quikˈaˈ riqˈui ri chˈabel ri xtubij. 	 त्यसपछि, यहूदी प्रमुखहरूले हेरोदीअन्स भन्ने दलका केही मानिसहरू र केही फरिसीहरूलाई येशू भएकहाँ पठाए। तिनीहरूले येशूलाई केही भूल गराएर पक्रने चाहन्थे।


Ojer ca, pa quitiempo ri katiˈt kamamaˈ ma jane kˈalajsan ta jabel ri ruchˈobon pe ri Dios pan iwiˈ. Yacˈa re wacami ri Dios rukˈalajsan chic chuwe riyin, can achiˈel ri xintzˈibaj yan jubaˈ chiwe. 	 परमेश्वरले मलाई आफ्नो गुप्त योजना दर्शाउनु भयो। यसबारे मैले केही लेखिसकेकैछु।


Ri winek ri xaxu (xaxe wi) alaxnek riqˈui ri ruchˈacul, can aj ruwachˈulef wi. Yacˈa ri winek ri xalex ruma ri Lokˈolaj Espíritu, can riche (rixin) wi ri Lokˈolaj Espíritu. 	 मान्छेको शरीर आमा-बाबुबाट जन्मिन्छ। तर मान्छेको आत्मिक जीवन आत्माबाट जन्मिन्छ।


Pero ma xrajoˈ ta. Riyaˈ xa xubij cˈa chare ri rutataˈ: Riyin can ronojel kˈij cˈa yisamej awuqˈui y majun bey ri man ta nuniman atzij. Y ma riqˈui wi riˈ, majun ri ayaˈon ta chuwe. Astapeˈ xa ta jun ti qˈuisicˈ (cabra) riche (rixin) chi nikaben ta jun nimakˈij quiqˈui ri wamigos, pero majun, xchaˈ. 	 त्यो छोरोले बाबुलाई भन्यो, मैले यत्रो र्वषसम्म नोकर झै तपाईंको सेवा गरें। मैले सधैं तपाईंको आज्ञा पालन गरें। तर मेरो निम्ति तपाईंले एउटा सानो पाठो सम्म दिनु भएन ताकि म मेरा मित्रहरूसंग भोज मनाउँन सक्थें।


Y ri ruteˈ ri Jesús xubij cˈa chique ri yeniman yeˈilin chiriˈ: Wi cˈo achique xtubij chiwe chi niben, can tibanaˈ cˈa, xchaˈ chique. 	 येशूकी आमाले नोकरहरूलाई भनिन् “उहाँले जे भन्नु हुन्छ त्यही गर।”


Y can iwetaman chukaˈ chi ri Jesús ri aj Nazaret, ri Dios can xuyaˈ wi pe ri Lokˈolaj Espíritu pa ruwiˈ y xuyaˈ chukaˈ pe uchukˈaˈ pa rukˈaˈ. Can xerubanalaˈ utzil chique ri winek y xerucˈachojsaj chukaˈ ri ye chapon ruma ri itzel winek. Queriˈ ri xerubanalaˈ ri Jesús, ruma can cˈo ri Dios riqˈui. 	 तिमी नासरतका येशूको विषयमा जान्दछौ। परमेश्वरले उहाँलाई पवित्र-आत्मा र शक्ति प्रदान’ गरेर ख्रीष्ट बनाउनु भयो। येशू चारैतिरका मानिसहरूको लागि राम्रो काम गर्दै जानुभयो अनि प्रेतात्मा वा दुष्टात्मा लागेका मानिसहरूलाई उहाँले निको पार्नुभयो। यसले परमेश्वर येसूको साथमा भएको प्रमाण दिदँछ।


Riche (rixin) chi ma nikayec ta royowal ri Ajaf. Riyix ma tinaˈ ta chi cˈo más iwuchukˈaˈ que chuwech Riyaˈ, xa tixibij iwiˈ chi niben queriˈ. 	 के तिमी प्रभूलाई रिस उठाउनु चाहन्छौ? हामी उहाँ भन्दा बलिया छौं र? छैनौं।”


¿Achique cˈa ruma tek la adiscípulos riyit ma niquiben ta ri bin ca cuma ri katiˈt kamamaˈ? Ruma ri adiscípulos tek yewaˈ ma niquichˈej ta quikˈaˈ achiˈel rubanic ri nikaben riyoj, xechaˈ. 	 “तपाईंका चेलाहरूले किन हाम्रा पुर्खाहरूले बनाएको नियमहरू भङ्ग गर्दछन्? खानभन्दा अघि तिनीहरू हात धुँदैनन्।”


Y kitzij wi, chi achiˈel ri tzˈibatal ca, queriˈ ri xbanatej. Ruma ri rey Herodes y ri jun chic aj kˈatbel tzij ri Poncio Pilato rubiˈ, ri israelitas y ri ma ye israelitas ta, xquimol quiˈ waweˈ pa tinamit Jerusalem riche (rixin) chi xeyacatej chrij ri Jesús ri lokˈolaj Acˈajol ri xatek pe. 	 यी कुराहरू साँच्चि नै घटेका थिए जब हेरोद, पन्तियस पिलातस, जातिहरू अनि यहूदीहरू येशूको विरुद्धमा यरूशलेममा ‘एकत्रित भए। येशू तिमीहरूका पवित्र सेवक हुनु हुन्छ। उहाँ एक हुनु हुन्छ जसलाई तिमीहरूले ख्रीष्ट हुन नियुक्ति दियौ।


¿Chukaˈ can ma ninatej ta cˈa chiwe tek xentzuk ri cajiˈ mil winek riqˈui ri wukuˈ caxlan wey? Chukaˈ chiriˈ can cˈa pa tak chaquech na ri xeˈimol ca. 	 अनि त्यसरीनै चार हजार मानिसहरूले सातवटा रोटी खाएको कुरा र कति टोकरी तिमीहरूले बटुल्यौ, तिमीहरूलाई थाहा छैन?


Pero ma timestaj ta cˈa wachˈalal, chi xa ma qˈuiy ta chic tiempo xkojcˈojeˈ el waweˈ chuwech re ruwachˈulef. Rumariˈ ri kachˈalal ri cˈo quixjaylal, ma ruma ta chi cˈo quixjaylal, ma ruma ta riˈ chi man ta niquiben ri nrajoˈ ri Dios. 	 दाज्यु-भाइ, दिदी-बहिनीहरू हो! मेरो भन्नुको तात्पर्यः हाम्रो लागि समय छोटो छ। जस-जसको पत्नीहरू छन्, पत्नी नहुनेहरू झैं बस।


Ruma chi ri Dios can ronojel nicowin nuben. 	 किनभने परमेश्वर जस्तै कुरो पनि गर्न सक्नुहुन्छ।”


Pero riqˈui ri ruchukˈaˈ ri Dios, ri Jesús xbecˈastej pe, y xcolotej pe ri pa rukˈaˈ ri camic, ruma chi ri camic ma xcowin ta xchˈacon chrij. 	 येशूले मृत्युको पीडा खप्नु परयो, तर परमेश्वरले उहाँलाई मृत्युबाट छुटकारा दिनुभयो। मृत्युले येशूलाई समाल्न सकेन। परमेश्वरले येशूलाई मृत्युबाट ल्याउनु भयो।


Y can yacˈariˈ xtzak ka ri ixok chiriˈ chuwech ri Pedro, y xcom ka. Tek xeˈoka cˈa ri cˈajolaˈ ri xebemuku ca ri Ananías, y xquitzˈet chi caminek chic chukaˈ ri ixok, xquicˈuaj y xbequimukuˈ ca riqˈui ri rachijil. 	 त्यति नै बेला सफीरा उसको खुट्टामा लडी र प्राण त्यागि। ती युवाहरू आए अनि उसलाई मरिसकेको भेट्टाए। तिनीहरूले उसलाई त्यसरी नै बाहिर लगे अनि उसलाई उसको लोग्नेकै छेउमा गाडिदिए।


¿La nichˈob cami riyix chi riyin itzel nnaˈ chiwe xa ruma chi xinbij ri kitzij chiwe? Ma que ta riˈ. 	 के अहिले म तिमीहरूको शत्रू भएको छु किनकि म सत्य बोल्छु?


Yacˈa ri principaliˈ tak sacerdotes, ri aj tzˈibaˈ y ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij, xquibilaˈ cˈa chiquiwech: ¿Achique cˈa xtikabij chare wacami? xechaˈ ka. Ruma wi nikabij chi ri Juan ya ri Dios ri takayon pe, ri Jesús xa xtubij cˈa chake chi achique cˈa ruma tek ma xinimaj ta ri xubij. 	 तिनीहरूले यस विषयमा आपसमा बहस गरे, “यदि हामीले भन्यौं, यूहन्नाको बप्तिस्मा परमेश्वरबाट भएको थियो, तब उनले भन्नेछन्, त्यसो भए यूहन्नालाई किन विश्वास नगरे को?’


Y yacˈa tek xapon ri rukˈijul riche (rixin) chi nijunex ruwech ri uva, ri rajaf ri ulef xutek nabey jun rumozo, cˈa jubaˈ riˈ xutek jun chic. Y queriˈ ye qˈuiy mozos ri xerutek quiqˈui ri kajoy tak ulef chucˈulic ri uva kajbel riche (rixin) ri ulef. 	 केही समय पछि, फसल उठाउने समय भयो। अनि त्यस मानिसले आफ्नो हिस्सा ल्याउन पठायो।


Rumacˈariˈ, xabachique ri nunimirisaj riˈ, xa xtikasex rukˈij. Y yacˈa ri nuchˈutinirisaj riˈ, xtinimirisex rukˈij, xchaˈ ri Jesús. 	 किनभने जसले आफैलाई माथि उठाउँछ त्यो तल झर्नु पर्छ। तर जसले आफैंलाई निम्न स्तरको मान्छ त्यसलाई उच्च तुल्याइनेछ।


Y ri pa tak iwánima can nicˈatzin cˈa chukaˈ chi ticˈojeˈ ri uxlanibel cˈuˈx riche (rixin) ri Dios, y ya ta riˈ ri nucˈuan iwuche (iwixin). Can riche (rixin) wi chi nicˈojeˈ uxlanibel cˈuˈx chicojol tek ri Dios xixrusiqˈuij (xixroyoj) riyix ri xa jun chˈaculaj ibanon quiqˈui quinojel ri quiniman chic ri Dios. Y nicˈatzin cˈa chukaˈ chi ticˈojeˈ matioxinic pa tak iwánima. 	 ख्रीष्टको शान्तिले तिमीहरूको हृदयलाई नियन्त्रण गरोस। तिमीहरूले शान्ति पाऊ भनी एउटै शरीरमा बोलाईएका छौ। सदा सर्वदा धन्य होऊ।


Y ri patrón riˈ xubij cˈa chare: Sibilaj utz ri xaben. Riyit can yit jun utzilaj numozo ri can naben wi ri nibix chawe. Y ruma cˈa chi can utz xaben riqˈui ri jubaˈ ri xinyaˈ ca chawe tek xibe, wacami cˈa yatinyaˈ pa ruwiˈ jun samaj nim. Catam pe cˈa y catoc chupan ri quicoten ri cˈo wuqˈui, xucheˈex chukaˈ ri mozo riˈ. 	 “मालिकले जवाफ दिए, ‘तिमीले राम्रो गर्यौ। तिमी असल नोकर हौ जसलाई विश्वास गर्न सकिन्छ। त्यत्ति थोरै पैसा लिएर तिमीले धेरै उन्नति गर्यौ। यसकारण म तिमीलाई अरू धेरै जिम्मावारी दिनेछु। आऊ र म सित खुशी भनाऊ।’


Y wi ma nicuy ta quimac ri winek ri cˈo pokon niquiben chiwe, chukaˈ ri Itataˈ ri cˈo chilaˈ chicaj ma xtucuy ta ri imac ri yeˈibanalaˈ chuwech. 	 यदि तिमीहरूले मानिसहरूका दोष क्षमा गरेनौ भने स्वर्गमा बस्नुहुने तिमीहरूका पिताले पनि तिमीहरूका दोष क्षमा गर्नुहुनेछैन।


¿Achique nibij riyix? Wi cˈo jun achi ri yecˈo ta jun ciento rucarneˈl y nisach ta ca jun tek yeberuyukˈuj, ¿la ma yeruyaˈ ta cami ca jubaˈ ri nicˈaj chic tak rucarneˈl, y nibe pa tak juyuˈ chucanoxic ri jun ri sachnek ca? 	 ‘तिमीहरू के सोच्छौ? यदि कुनै मानिसको 100 वटा भेडाहरू छन्, अनि कुनै एउटा हराएको छ, भने अरू 99 वटा भेडालाई डाँडामा छोडेर ऊ हराएको एउटा भेंडालाई खोज्न जाँदैन? के यो ठीक होइन?


Can ronojel wi cˈa chicop ri yecamisex y ri yetzuj (yesuj) chuwech ri Dios, yetzˈamix riqˈui atzˈan. Queriˈ chukaˈ quinojel winek xquetzˈamix, pero ma riqˈui ta chic atzˈan, xa riqˈui kˈakˈ. 	 तिमीहरू प्रत्येक मानिस आगोले दण्डित हुनेछौ।


Ruma can quinojel cˈo yecˈatzin wi, chi cocoj chi nimaˈk. Y ri nikˈalajin chi xa majun quejkalen xa yeriˈ ri más na ye cˈatzinel. 	 होइन। शरीरका ती अंगहरू जसलाई हामी दुर्वल सम्झन्छौं वास्तवमा तिनीहरू खुबै महत्वपूर्ण हुन्छन्।


Ruma riyin wakxakiˈ kˈij quinalex wi tek xban ri circuncisión chuwe. Yin jun chukaˈ israelita, yin riy rumam ca ri Benjamín. Riyin can yin jun hebreo ruma ri nteˈ nataˈ ye hebreo. Xinoc jun fariseo; y rumariˈ xintij nukˈij riche (rixin) chi xinben ri nubij ri ley riche (rixin) ri Moisés. 	 म जन्मेको आठौं दिनमा मेरो खतना भएको हो। म इस्राएल राष्ट्रको हुँ र बिन्यामीन वंशको हुँ। म एकजना यहूदी हुँ र मेरा आमा-बाबु पनि यहूदी नै थिए। मोशाको व्यवस्था मेरो लागि महत्वपूर्ण थियो। त्यसैले म फरिसी भएँ।


Achiˈel ta jun kachˈalal ri nicˈatzin rutziak y nicˈatzin ruway. 	 परमप्रभु ख्रीष्टमा विश्वास गर्ने भाइ वा बहिनीलाई बस्त्रहरू अनि भोजनको आवश्यक पर्न सक्छ।


Yacˈa ri Jesús xubij chique ri achiˈaˈ riˈ: Riyix xa caˈiˈ ipalej. Xa can jabel cˈa rubixic rubanon ca ri Isaías chiwij. Ruma ri Isaías rutzˈiban cˈa ca ri xbix chare ruma ri Dios, y quecˈareˈ ri nubij: Re winek reˈ xaxu (xaxe) wi cˈa riqˈui ri quichˈabel niquiyaˈ nukˈij, yacˈa ri cánima xa nej cˈo wi el chuwe riyin. 	 येशूले जवाफ दिनुभयो, “तिमीहरू सबै कपटीहरू हौ यशैयाले तिमीहरूको विषयमा ठीकै भनेका छन्। यशैयाले लेखेका छन् यी मानिसहरूले तिनीहरूको ओठद्वारा मलाई आदर गर्दछन् तर तिनीहरूका हृदय मदेखि धेरै टाढा छन्।


Y pa ruqˈuisbel, ri rajaf ri ulef xaxu (xaxe wi) chic cˈa ri rucˈajol xcˈojeˈ ca riqˈui y riyaˈ sibilaj nrajoˈ ri rucˈajol. Pero ri rajaf ri ulef xutek cˈa ri rucˈajol quiqˈui ri achiˈaˈ ri ye kajayon ri rulef, ruma riyaˈ xuchˈob ka: Ri achiˈaˈ ri ye kajayon ri ulef can xqueniman wi cˈa chare ri nucˈajol tek xtiquitzˈet chi can ya riyaˈ ri napon quiqˈui, xchaˈ ka pa ránima. 	 अब त्यस मानिससंग खेतीवालहरूकहाँ फठाउनलाई एउटै मात्र मानिस रहको थियो। त्यो मानिस, त्यही मानिसको पुत्र थियो। त्यस मानिसले छोरालाई माया गर्थ्यो। तर पनि त्यसले आफ्ना छोरोलाई खेतीवालहरूकहाँ पठाउने निश्चय गरयो उसले पठाउन सक्ने त्यो मात्र अन्तिम मानिस थियो। त्यस मानिसले भन्यो, खेतीवालहरूले मेरो छोरोलाई त आदर गर्ने नै छन्।


Y tek ri soldados quibajin chic ri Jesús chuwech cruz, xesaquin cˈa chrij ri rutziak ri Jesús riche (rixin) chi xquijech chiquiwech. Y riqˈui riˈ can xbanatej cˈa ri bin ca ruma ri jun profeta ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca, tek xubij: Xequijech ri nutziak chiquiwech y chukaˈ xesaquin chrij. Queriˈ ri rutzˈiban ca. 	 तब सैनिकहरूले येशूलाई क्रूसमा टाँगे। त्यसपछि सैनिकहरुले येशूको लुगाफाटा आपसमा बाढनलाई चिट्ठा हाले।


Y pa caˈiˈ cˈa xel wi ri jun molojriˈil riˈ. Y xquichop oyowal chiquiwech. Can xquichop cˈa quiˈ riqˈui chˈabel. Rumariˈ ri achi achiˈel jun coronel xerusiqˈuij (xeroyoj) cˈa ri soldados riche (rixin) chi xbequelesaj pe ri Pablo y xquicˈuaj apo cˈa chupan ri cuartel, ruma xuchˈob chi ri winek riˈ niquimuch (niquicˈajij) ri Pablo. 	 र्तक लडाईमा बद्लियो। यहूदीहरूले पावललाई टुक्रा टुक्रा पार्नेछन् भनेर सेनापति डराए। यसैले सेनापतिले सिपाहीहरूलाई तल गएर पावललाई यहूदीहरूबाट लिइकन सैन्य-भवनमा राख्न लगाए।


Y yareˈ ri nibano chi niquicot ri iwánima, astapeˈ cˈo cˈa jun caˈiˈ oxiˈ kˈij ri nikˈaxaj tijoj pokonal ruma yixapon chupan qˈuiy ruwech tojtobenic, wi queriˈ nrajoˈ ri Dios. 	 यसले तिमीहरुलाई अत्यन्त सुखी तुल्याउनु पर्छ यद्यपि क्षणिक समयकोलागि सबै प्रकारको कष्ट भोग्दा तिमीहरुलाई दुखी बनाँउछ।


Ri Jesús cˈo qˈuiy nicˈaj chic milagros ri xerubanalaˈ chiquiwech ri ye rudiscípulos, ri ma ye tzˈibatal ta ca chupan re wuj reˈ. 	 येशूले धेरै अरू चमत्कारहरू देखाउनु भएको उहाँका चेलाहरूले देखेका थिए। ती चमत्कारहरू यस पुस्तकमा लेखिएको छैन।


Ruma can chikajujunal cˈo cˈa chi nbekakˈalajsaj na chuwech ri Dios ri xekabanalaˈ. 	 प्रत्येक आफ्नो अभिभारा आफै स्वीकार गरोस्।


Rumacˈariˈ nbij chiwe wacami, chi quixwaˈ chi utz riche (rixin) chi cˈo iwuchukˈaˈ. Ruma can xkojcolotej konojel, can ni jun rusmal tak iwiˈ ri xtitzak ta ca, achiˈel ri xkˈalajsex chinuwech. Can majun cˈa ri cˈo ta xtucˈulwachij. 	 अब म बिन्ती गरिरहेछु केही खाऊ। यो तिमीहरूलाई बाँच्नको लागि आवश्यक हो। तिमीहरू कसैको पनि टाउकोको एउटा केश पनि नष्ट हुँदैन।”


Cˈa jubaˈ cˈa riˈ tek ri Jesús xberilaˈ chic ri achi riˈ pa rachoch ri Dios, y xubij chare: Wacami yit utz chic. Man chic cˈa camacun ta, riche (rixin) chi queriˈ ma nipe ta jun cosa ri más chi na itzel chawij, xchaˈ chare. 	 केही समय पछि येशूले त्यस मानिसलाई मन्दिरमा भेट्नु भयो। येशूले उनलाई भन्नु भयो, “हेर, अब तिमी ठीक भयौ। तर अब पाप नगर, तिमामाथि अझ खराब घटनाहरू नघटोस्।”


Ruma chi can pa cánima cˈa ri winek yepe wi ri itzel tak naˈoj tek yecamisan. Chiriˈ chukaˈ nipe wi ri naˈoj tek ri ixok cˈo rachijil y nucˈom ruwech jun chic achi, y tek ri achi cˈo rixjayil y nucanoj jun chic ixok, y ri winek ri yemacun y xa ma quicˈulaj ta quiˈ. Y pa cánima chukaˈ nipe wi tek yeˈelekˈ, tek yequibilaˈ tzij ri xa ma kitzij ta chiquij nicˈaj chic, y chukaˈ tek yeyokˈon. 	 किनभने हृदयबाट यस्ता नराम्रा कुराहरू आउँछन् दुष्ट विचार, हत्या, व्यभिचार, यौन अनैतिकता, चोरी, कसम खाएर ढाँटनु, निन्दा जस्ता कुराहरू निस्कन्छन्।


Can rujoyowan wi kawech, achiˈel ri rubin ca chique ri katiˈt kamamaˈ ri xecˈojeˈ ojer ca, ri can rubin ca chare ri Abraham y chake riyoj ri yoj riy rumam ca riyaˈ. Ri Dios can majun bey cˈa xtumestaj ta ri rubin ca. 	 उहाँले अब्राहाम र उनका सन्तानलाई दया गर्न हाम्रा पुर्खाहरूलाई दिएको वचन अनुसार सम्झनु भयो।”


Y ya riyaˈ cˈa ri xtibin chawe achique rubanic xtaben riche (rixin) chi queriˈ yacolotej riyit y ri ye aj pan awachoch, xucheˈex ca ruma ri ángel. 	 उनले तिमीहरूलाई ती कुरा भन्नेछन् जसले तिमीलाई अनि तिम्रा घरमा बस्ने सबै मानिसहरूलाई बचाउँनेछन्।’


Y riyoj can xkacukubaˈ cˈa kacˈuˈx riqˈui chi can ya wi Riyaˈ ri petenak chkacolic konojel riyoj israelitas. Pero wacami majun chic cˈa achique xtikaben, ruma ya xa xuben oxiˈ kˈij ticom wi el. 	 हामीले आशा गरेका थियौ कि उहाँ नै एक जना हुनुहुन्थ्यो जसले इस्राएललाई मुक्त गराउँनु हुँदै थियो। तर यी सब घटनाहरू घटे। यी सब घटना घटेको आज तेस्रो दिन हो।


Y ruma chi ri Dios can xtikˈalajin ri rukˈij rucˈojlen wuma riyin; rumariˈ Riyaˈ can xtuben cˈa chi nikˈalajin ri nukˈij nucˈojlen riyin. Y riˈ man cˈa ajan (jampeˈ) ta na, xa can ya cˈa re kˈij reˈ. 	 यदि परमेश्वरले पनि उसको माध्यमबाट महिमा प्राप्त गर्दछ भने, उहाँले छोरोलाई स्वयंबाट महिमा तुरून्तै दिनुहुनेछ।”


Yacˈa ri achi ri principal chiriˈ chupan ri jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios, sibilaj itzel xunaˈ chare ri Jesús ruma xucˈachojsaj ri ixok chupan ri uxlanibel kˈij. Rumariˈ ri achi principal xubij chique ri winek ri quimolon quiˈ chiriˈ: Ronojel semana cˈo wakiˈ kˈij riche (rixin) chi yojsamej. Y chupan cˈa ri kˈij riˈ, quixpe riqˈui ri Jesús riche (rixin) chi yixcˈachojsex, y ma ya ta chupan jun uxlanibel kˈij, xchaˈ. 	 विश्रामको दिन यसरी येशूले जाती पारेकोमा सभा घरका प्रमुख येशूसंग रिसाएका थिए। यसकारण उहाँले त्यहाँ उपस्थित मानिसहरूलाई भन्नुभयो, “छ दिन काम गरिन्छ। अनि कुनै दिन निको पार्नको लागी कोही आउन सक्छ। तर विश्राम को दिन निको हुनको निम्ति नआउनु।


¿Achique ta cˈa nibano chiwe tek yeˈibanalaˈ chˈaˈoj y oyowal? Ri nibano cˈa chiwe tek cˈo chˈaˈoj y oyowal chicojol ya ri itzel tak raybel ri yecˈo iwuqˈui y nicajoˈ yixquichˈec. 	 के तिमीहरूलाई तिमीहरूको झगडा र लडाँईको श्रोत थाहा छ? तिमीहरूका झगडा अनि बहसहरू स्वार्थपूर्ण इच्छाहरूबाट आउछ जसले अन्तमा द्वन्द्व मच्चाउँछ,


¿Achique cˈa ri xbeˈitzˈetaˈ riyix chiriˈ? ¿La xitzˈet cami riyix jun achi ri jabel tak tziek ye rucusan? Ma que ta riˈ. Ri achiˈaˈ ri ye quicusalon jabel tak tziek, riyeˈ can pa tak cachoch reyes yecˈojeˈ wi. 	 वास्तवमा केको निम्ति तिमीहरू मरूभूमिमा गयौ? राम्रो वस्त्र पहिरने मानिसलाई हेर्न? ती राम्रा-राम्रा वस्त्र पहिरिएर राजमहलहरूमा बस्ने मानिसहरूलाई हो।


Y chupan cˈa ri jun achiˈel achicˈ ri xinben ruma ri ruchukˈaˈ ri Lokˈolaj Espíritu, xinnaˈ chi ri ángel xirucˈuaj cˈa pa jun desierto. Y chiriˈ xintzˈet cˈa jun ixok chˈocol chrij jun chicop quek rij, ri cˈo wukuˈ rujolon (ruwiˈ) y lajuj rucˈaˈ. Ri chicop riˈ ruyon cˈa biˈaj tzˈibatal chrij, riche (rixin) chi nuyokˈ ri rubiˈ ri Dios. 	 तब त्यो स्वर्गदूतले मलाई बोकेर मरुभूमिमा आत्माको नजिक लगे। त्यहाँ मैले एउटी स्त्रीलाई रातो पशुमाथि बसेकी पाँए। त्यो पशु जुन परमेश्वरको वदनामी लेखिएका नाउँहरुले ढाकिएको थियो। त्यो पशुका सातवटा टाउँको अनि दशवटा सीङ्गहरु थिए।


Yacˈa riyin nbij chiwe: Ri achi ri nujech ca ri rixjayil y xa ma ruma ta chi ri ixok xucˈom ruwech jun chic achi; ri achijlon riˈ can nuben wi cˈa chare ri rixjayil chi nimacun tek nibe chic riqˈui jun achi. Ri achijlon riˈ can nimacun wi, y queriˈ chukaˈ ri jun chic achi ri nicˈamo ri ixok ri jachon ca, can nimacun cˈa chukaˈ. 	 तर म तिमीहरूलाई भन्दछु, जसले आफ्नी पत्नीलाई व्यभिचारको कारणबाहेक अन्य कारणले त्याग गर्ला, उसलाई त्यसले व्यभिचारिणी तुल्याउँछ, र जसले त्याग गरिएकोसित विवाह गर्ला, त्यसले पनि व्यभिचार गर्नेछ।


Y tek ri Jesús y ri ye rudiscípulos ye kˈaxnek chic chupan ri ticoˈn riˈ, riyeˈ xebe ri pa jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. 	 येशू त्यहाँबाट हिंडनु भयो अनि तिनीहरूको सभाघरमा जानूभयो।


Riyoj can kacukuban wi kacˈuˈx riqˈui ri Dios, y nikajoˈ chi man ta yojcˈo chic chupan re chˈaculaj re kacˈuan, xa más ta utz chi can ta riqˈui chic ri Ajaf yojcˈo wi. 	 त्यसैले त म भन्छु हाम्रो भरोसा छ। अनि वास्तवमा हामी यस शरीरबाट टाढा रहन इच्छा गर्छौं अनि प्रभु जहाँ हुनुहुन्छ त्यही बस्न खोज्छौं।


Riyin xinyaˈ yan akˈij acˈojlen waweˈ chuwech re ruwachˈulef. Y xinqˈuis yan cˈa chukaˈ rubanic ronojel ri samaj ri achilaben pe chuwe riche (rixin) chi nben. 	 जुन काम तपाईंले मलाई सुम्पिनु भएको थियो त्यो मैले पूर्ण गरें। पृथ्वीमा तपाईंको महिमा ल्याएँ।


Y chupan cˈa ri kˈij riˈ, cˈo cˈa jun achi tzˈapel pa cárcel ri Barrabás rubiˈ, jun achi ri can cˈo rutzijol chi sibilaj itzel. 	 त्यसबेला एकजना एकदमै दुष्ट मानिस कैदमा परेका थियो। त्यसको नाम बेला बरब्बा थियो।


Can ketaman cˈa chi konojel riyoj ri can nikajoˈ ri Dios y ri can xojrusiqˈuij (xojroyoj) riche (rixin) chi xoj‑oc ralcˈual, Riyaˈ can yojrutoˈ wi tek cˈo tijoj pokonal, riche (rixin) chi cˈo utz nucˈom pe chake. Queriˈ nuben ruma chi can queriˈ ruchˈobon pe pa kawiˈ. 	 हामी जान्दछौं कि परमेश्वरले प्रत्येक कुरामा तिनीहरूको भलाईको लागि गर्नुहुन्छ जसले उहाँलाई प्रेम गर्दछ। ती मानिसहरू हुन् जसलाई परमेश्वरले बोलाउनु भयो किनभने त्यो उहाँकै योजना थियो।


Pero xtapon ri kˈij tek re achijlon reˈ xtelesex el chiquicojol, y yacˈariˈ tek ma xquewaˈ ta riche (rixin) chi xtiquiben orar. 	 तर समय आउनेछ जब दुलहालाई तिनीहरूबाट अलग लगिन्छ, त्यसबेला तिनीहरूले उपवास लिन्छन्।


Tek nimol cˈa iwiˈ pa rubiˈ ri Dios, ri ixokiˈ ma quechˈo ta apo, ruma can rucˈamon chi niquinimaj tzij achiˈel nubij ri ley riche (rixin) ri Dios. 	 मण्डलीको सभामा स्त्रीहरू चुपचाप बस्नु पर्छ। परमेश्वरका मानिसहरूको सबै मण्डलीहरूमा यस्तै हुनुपर्छ। स्त्रीहरूलाई बोल्ने अनुमति छैन। तिनीहरू अधीनमा रहनुपर्छ, जस्तो मोशाको नियमले पनि भन्छ।


Xa ma xticajoˈ ta chic xtiquicˈaxaj ri kitzij chi ruchˈabel ri Dios, ruma xa nibe cánima chrij chˈabel ri yetzijox ri xa majun quejkalen. 	 मानिसहरूले सत्य सुन्न छाडनेछन्। तिनीहरू झूटा कथाहरूकै पछि लाग्नेछन्।