ruma xa can xu (xe wi) ri jun ti rumiˈal cˈo, y cˈo achiˈel xa cablajuj rujunaˈ y ya xa jubaˈ ma nicom ka. Y tek ri Jesús y ri ye benak riqˈui xquichop el bey riche (rixin) chi yebe chrachoch ri Jairo, sibilaj ye qˈuiy cˈa winek ri xetzekeˈ el chrij. Y rumariˈ niquipitzˈilaˈ cˈa quiˈ chrij, ye benak. 	 याइरसको एउटी मात्र छोरी थिई। त्यो बाह्र र्बष पुगेकी थिई, अनि जो मर्नै लागेकी थिई। जब येशू याइरसको घरमा जानु हुँदैथ्यो, मानिसको भीडले तिनलाई वरिपरिबाट ठेलमठेल गरी रह्यो।


Y tek kˈaxnek chic cˈa qˈuiy kˈij, cˈacˈariˈ xtzolin pe ri quipatrón ri mozos riˈ. Y riyaˈ xucˈutuj cˈa chique achique xquiben riqˈui ri puek ri xuyaˈ ca chique tek xbe. 	 “धेरै समयपछि मालिक घर फकर्यो। उसले नोकरहरूलाई ती रूपियाँहरू तिमीहरूले के के गर्यौ भनेर सोध्यो।


Y rumariˈ riyin xitzak pan ulef. Y yacˈariˈ tek xinwacˈaxaj jun chˈabel, y ri chˈabel riˈ nubij cˈa: Saulo, Saulo, ¿achique cˈa ruma achapon wokotaxic? xchaˈ. 	 म भूइँमा लडें। मलाई केही भनिरहेको एक आवाज सुनें, ‘शावल, शावल, तिमीले किन मलाई सताइरहछौ?’


Xpe cˈa ri Jesús xerusiqˈuij (xeroyoj) riche (rixin) chi niquitzekelbej. Y ri Jacobo y ri Juan can xu (xe wi) chukaˈ xquicˈaxaj queriˈ, xquitzekelbej el ri Jesús y xquiyaˈ ca ri quitataˈ. Ri tataˈaj y ri mozos xecˈojeˈ cˈa ca chiriˈ pa jucuˈ. 	 तिनीहरूका बाबु जब्दी र उनका काम गर्नेहरू पनि तिनीहरूसित डुङ्गामा नै थिए। जब येशूले यी दूई दाज्यू-भाइलाई देख्नुभयो, उहाँले तिनीहरूलाई आफूकहाँ बोलाउनु भयो र तिनीहरु आफ्ना बाबुलाई छोडेर येशूकहाँ आए।


Y chiriˈ pa tinamit Derbe xquitzijoj cˈa ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. Y sibilaj cˈa ye qˈuiy winek ri xeniman ri Jesús. Y cˈacˈariˈ xetzolin. Y xebekˈax chic cˈa pe ri pa Listra, ri pan Iconio y ri pan Antioquía. 	 पावल र बर्णाबसले डर्बीमा सुसमाचार प्रचार गरे। धेरै मानिसहरू येशूका चेला भए। पावल र बर्णाबास लिस्त्रा, आइकोनियम र एन्टिओक शहर तिर र्फकिए।


Quecˈariˈ nubij ri tzˈibatajnek ca. Riyin kitzij nbij chiwe, chiquicojol quinojel ri ye alaxnek chuwech ri ruwachˈulef, majun chic jun profeta ri más ta nim rukˈij que chuwech ri Juan ri Bautista. Pero wacami ri pa rajawaren ri Dios, astapeˈ jun winek xa coˈol oc rukˈij, hasta riˈ más nim rukˈij que chuwech ri Juan. 	 तिमीहरूलाई भन्दछु, यूहन्नानै अहिलेसम्म जन्मेका मानिसहरूमा सब भन्दा ठूला हुन् तापनि जो परमेश्वरको राज्यमा सानो छ त्यो तिनी भन्दा ठूलो छ।”


Ruma riyin nxibij jubaˈ wiˈ yinapon chilaˈ iwuqˈui, ruma riqˈui jubaˈ xa ma choj ta benak ri icˈaslen, xa ma yixtajin ta chubanic achiˈel ri nwajoˈ riyin. Y wi ta queriˈ ibanon tek yixinwil, riyin cˈo chi xtinben ri nicˈatzin chi nben, y xa ma ya ta chic ri achique iwoyoben chi nbenbanaˈ iwuqˈui, xa ma ya ta chic samaj riˈ ri nbenbanaˈ ca chicojol. Riyin nxibij jubaˈ wiˈ chi cˈo oyowal chicojol, xa itzel ninaˈ riyix chique ri nicˈaj chic ruma ri utz yecˈo, chukaˈ yecˈo ri nipe coyowal, xa ma junan ta iwech ibanon, cˈo itzel tak tzij yeˈibilaˈ chiquij ri nicˈaj chic, yixtzijon chiquij nicˈaj chic winek, majun quikˈij niben chique ri nicˈaj chic kachˈalal, y yecˈo chukaˈ ri xa ma pa rucholaj ta chic ri yixtajin, xa ya chic riˈ ri xquenchojmirisaj. 	 म यसो गर्छु किन कि मलाई डर छ, म तिमीहरूकहाँ आउँदा म जस्तो चाहन्छु त्यस्तो नपाउँला। मलाई डर छ कि तिमीहरू माझ र्तक, डाह, रिस, झगडा, ठूल्ठूला कुराहरू, दुष्ट कुरा, घमण्ड र गडबडी होला


Ruma tek riyin xiwayjan, riyix xiyaˈ cˈa nuway. Tek riyin xchakiˈj cˈa nuchiˈ, riyix xiyaˈ nuyaˈ riche (rixin) chi xinkum. Tek Riyin xinapon pan itinamit, riyix xinicˈul pa tak iwachoch. 	 यो तिमीहरूको राज्य हो, किनभने म भोकाएको बेला तिमीहरूले मलाई खाना दिएका थियौ। म तिर्खाएको बेला तिमीहरूले मलाई पानी पिउन दिएका थियौ। म एक्लै र घरबाट टाडिएको थिएँ, अनि तिमीहरूले मलाई आफ्नो घरमा स्वागत गरेका थियौ।


Yacˈa chupan re ruqˈuisbel tak kˈij chare re tiempo re yojcˈo wi, ri Dios can ya cˈa ri Rucˈajol ri xucusaj riche (rixin) chi xukˈalajsaj ri ruchˈabel chkawech. Y pa rukˈaˈ cˈa ri Rucˈajol xujech wi ronojel y can majun ri man ta xujech pa rukˈaˈ. Y pa rukˈaˈ chukaˈ ri Rucˈajol xuyaˈ wi riche (rixin) chi xuben re ruwachˈulef y ri caj. 	 अनि अब यी अन्तिम दिनहरूमा परमेश्वर हामीसंग आफ्ना पुत्रद्वारा बोल्नुभएकोछ। उहाँले आफ्ना पुत्रद्वारा यो समस्त विश्व बनाउनु भयो अनि उहाँले आफ्ना पुत्रलाई सबै कुराको आफ्ना उत्तराधिकारी बनाउनुभयो।


Y can ye qˈuiy cˈa winek ri niquimol quiˈ riqˈui ri Felipe, y quinojel riqˈui cˈa ronojel cánima niquiyaˈ quixquin chare ri nubij, ruma qˈuiy ri milagros niquitzuˈ chi nubanalaˈ, retal cˈa chi can ya ri ruchˈabel ri Dios ri nutzijoj. 	 मानिसहरूले त्यहाँ फिलिपले चमत्कारहरू गरेका सुने अनि देखे। फिलिपले भनेको कुराहरू मानिसहरूको भीडले एक मनले ध्यान लगाएर सुने।


Ma tiyaˈ ta kˈij chi yixucˈuex ruma chˈabel ri yecˈut cuma ri winek, ri man achiˈel ta nubij ri ruchˈabel ri Dios. Más utz chi riyix ticukubaˈ icˈuˈx riqˈui ri chˈabel ri nichˈo chrij ri rutzil ri Dios, y ma riqˈui ta ri chˈabel ri niquicˈut ri winek ri nichˈo chrij ri yetij. Ruma yecˈo winek ri ye ucˈuan ruma ri chˈabel ri nichˈo chrij ri yetij y xa majun utz nucˈom pe chique. 	 किसिम-किसिमको अनौठा शिक्षाहरूले आफूलाई कुबाटोमा लैजान नदेऊ। परमेश्वरको अनुग्रहले तिमीहरूका हृदय बलियो बनून्, खानाको नियम पछ्यउनाले होइन। त्यस्ता नियम जसले पछ्याए त्यसले कसैको लाभ गरेको छैन।


Y riyix iwetaman chi xixcol pe chupan ri jun cˈaslen ri xa majun rejkalen, ri cˈutun ca chiwech cuma ri iwatiˈt imamaˈ ri xecˈojeˈ ojer ca. Y tek xixcol pe chupan ri itzel cˈaslen ri xicˈuaj, ma xixcol ta cˈa pe riqˈui jun cosa ri xa niqˈuis achiˈel ri kˈanapuek o sakapuek. 	 तिमीहरु जान्दछौ कि विगत समयमा तिमीहरु लक्ष्यहीन भई बाँचेका थियौ। तिमीहरुले त्यस तरिकाले जीवित रहने कुरा ती मानिसहरुबाट सिक्यौ जो तिमीहरु भन्दा अघि बाँचिरहेका थिए। तर तिमीहरुलाई त्यस तरिकाले बाँच्नबाट बँचाइयो। तिमीहरु किनियौ ती वस्तुहरुद्वारा होइन जो सुन वा चाँदी जस्तै नष्ट हुन्छ।


Y ri kachˈalal Zenas ri nikˈaxan rubixic ri nubij ri ley y ri kachˈalal Apolos, can tatijaˈ akˈij chi nayaˈ el ronojel ri nicˈatzin chique riche (rixin) ri quibey, riche (rixin) chi queriˈ cˈo ronojel ri nicˈatzin chique. 	 वकील जीनस र अपोल्लसले आफ्ना यात्रा यहाँदेखि जारिराख्ने छन्। तिनीहरूको यात्राका निम्ति तिमीले जतिसक्छौ तिनीहरूलाई सघाऊ। तिनीहरूलाई चाहिने सबै थोकको व्यवस्था होस्।


Ruma ri winek sibilaj ye qˈuiy. Y xaxu (xaxe wi) ri achiˈaˈ yecˈo achiˈel xa wuˈoˈ mil. Y ri Jesús xubij chique ri ye rudiscípulos: Tibij chique re winek reˈ chi quetzˈuyeˈ pa tak moc y chi nicˈaj tak ciento tiquicˈuaj quiˈ, xchaˈ chique. 	 त्यहाँ तिनीहरू प्रायः पाँच हजार जति पुरुषहरू छन्। उहाँले आफ्ना प्रेरितहरूलाई भन्नुभयो, “तिनीहरूलाई एक दलमा पचास जना गरेर बस्न लगाऊ।”


Y ruma cˈa riyeˈ xa ma yecˈo ta pe, yecˈa re yecˈo pe waweˈ quebin pe ri achique numac xquil tek riyin xinucˈuex chiquiwech ri achiˈaˈ ri can pa moc (comon) yekˈato tzij. 	 अथवा यहूदीहरूलाई जो यहाँ छन् सोध्नु होस् यदि तिनीहरूले मेरो विरुद्ध केही गल्तीहरू पाएका छन् कि जति वेला म यरूशलेममा यहूदीहरूको एक महासभामा थिएँ।


Y ruma ri Festo nrajoˈ chi utz nitzˈet cuma ri israelitas, xucˈutuj cˈa chare ri Pablo: ¿Nawajoˈ cˈa chi cˈa pa Jerusalem yojbe wi chuchojmirisaxic ri chˈaˈoj ri ntajin chawij? xchaˈ ri Festo. 	 तर फेस्तस यहूदीहरूलाई खुशी पार्न चाहन्थे। यसैले उसले पावललाई सोधे, “के तिमीमाथि लगाइएको यी आरोपहरूमा मेरो अघि न्याय पाउन यरूशलेम जान चाहान्छौ?”


Y ri discípulos, cˈacˈariˈ xkˈax chiquiwech chi ma chuwech ta cˈa ri chˈom (levadura) ri niquicusaj ri fariseos y saduceos ri cˈo chi niquichajij wi quiˈ. Xa chuwech ri niquicˈut ri achiˈaˈ riˈ, ri man achiˈel ta nubij ri ruchˈabel ri Dios. 	 तब उहाँले रोटीको खमीर देखि होइन, तर फरिसीहरू र सदुकीहरूको शिक्षा देखि तिनीहरू होशियार बस्नु भन्नु भएको रहेछ भनी तिनीहरूले बुझे।


Pero ri kakˈ ma yojcowin ta nikakˈil. Xa achiˈel jun itzel cumatz ri rucˈuan veneno riche (rixin) chi nicamisan. 	 कसैले कहिल्यै जिब्रोलाई नियन्त्रण गर्नु सकेको छैन। यो जंगली अनि दुष्ट हुन्छ। जिब्रो विषले परिपूर्ण हुन्छ जसले मार्न सक्छ।


Y ri Pilato xucˈutuj cˈa chare ri Jesús: ¿Yit cˈa riyit ri qui‑Rey ri israelitas? xchaˈ chare. Y ri Jesús xubij cˈa: Jaˈ (je), queriˈ, can achiˈel ri xabij, xchaˈ. 	 पिलातसले यशूलाई भने, “के तपाईं यहूदीहरूका राजा हुनुहुन्छ?” येशूले उत्तर दिनुभयो, “हो, त्यो सही हो।”


Ri ixok Agar, can ruqˈuexewach wi cˈa ri trato ri xban acuchi (achique) cˈo wi ri juyuˈ Sinaí, ri cˈo pan Arabia. Ri Agar can ximil wi pa samaj. Y reˈ junan riqˈui ri ye wech aj Israel ri yecˈo pa Jerusalem wacami, can ye ximil chuxeˈ rutzij ri ley riche (rixin) ri Moisés. Xa can ye achiˈel ri ixok aj icˈ ri Agar rubiˈ. 	 हागार अरब देशमा सीनै पाहाड जस्तो हो र ऊ यरूशलेमको वर्तमान नगर यहूदीको प्रतिरूप हो। यो नगर एउटा कमारा हो र यसका मानिसहरू (यहूदी) कमाराहरू हुन्।


Quecˈariˈ ri tzˈibatal ca. Ticochˈoˈ cˈa ronojel ri tijoj pokonal ri nuyaˈ ri Dios chiwe, ruma Riyaˈ nuben cˈa chiwe achiˈel nuben jun tataˈaj. Ruma, ¿la cˈo cami jun tataˈaj ri man ta nuyaˈ xcˈaˈy chique ri ralcˈual? 	 त्यसैले हरेक दुखलाई पिताको अनुशासन सम्झेर सहनु पर्छ। जसरी पिताले पुत्रलाई सजाय दिन्छन् उसरी परमेश्वरले पनि तिमीलाई सजाय दिनुहुन्छ। सबै छोराहरूले आफ्ना पिताबाट सजाय पाउँछन्।


Y ri aj kˈatbel tzij riˈ qˈuiy mul nusiqˈuij (nroyoj) ri Pablo riche (rixin) chi nichˈo riqˈui, ruma xroyobej chi ri Pablo cˈo ta puek xutzuj (xusuj) chare riche (rixin) chi nucol el. Pero majun puek ri xutzuj (xusuj) ta chare. 	 तर फेलिक्सको पावलसंग बात गर्ने अर्को कारण थियो। फलिक्सले पावलबाट घुस पाउने आशा गरेका थिए। यसर्थ उनले पावललाई बारम्बार बोलाएर कुराकानी गर्थे।


Queriˈ xuben chuwe, astapeˈ tek rubanon ca xa xiyokˈon chrij, y xenyaˈ pa tijoj pokonal ri winek ri quiniman Riyaˈ; y qˈuiy pokon ri xinbanalaˈ chique. Pero ri Ajaf xujoyowaj nuwech, ruma ri tiempo riˈ riyin ma wetaman ta ri xenbanalaˈ ruma ma jane nuniman ta ri Jesucristo. 	 अघि-अघि म ख्रीष्टको विरुद्ध बोल्थें, उहाँलाई सताउँथें र उहाँलाई चोट लाग्ने काम-कुरो गर्थे। तर परमेश्वरले ममाथि कृपा गर्नुभयो किनकि म के गर्दै थिएँ त्यसबारे म अज्ञानी थिएँ। मैले सबै यस्ता कुराहरू त्यस बेला गरें जब मेरो ख्रीष्ट प्रति विश्वास थिएन।


Can ye qˈuiy wi cˈa winek ri nrelesalaˈ el itzel tak espíritu quiqˈui. Y ri itzel tak espíritu riˈ can riqˈui quichukˈaˈ yechˈo tek yeˈelesex el. Y yecˈo cˈa chukaˈ winek ri ma choj ta yebiyin, ri xa ye cojo, y ri ye siquirnek, xecˈachojsex cˈa chukaˈ el ruma ri Felipe. 	 धेरै जसो मानिसहरू दुष्ट आत्माहरूले भेट्टाएका थिए। तर दुष्ट आत्माहरू जोडले चिच्याएर मानिसहरूबाट बाहिर निस्के। पक्षाघात लागेको र लङ्गडो मानिसहरू निको भए।


Ruma riyix can jabel iwetaman chi xisamej riqˈui nukˈaˈ riche (rixin) chi cˈo xincusaj riyin y cˈo chukaˈ xquicusaj ri wachibil. 	 तिमीहरू जान्दछौ मैले आफ्नो र जो मसंग थिए तिमीहरूको खाँचो पूर्ति आफैं गरें।


Y cˈo cˈa jun retal ri xbanatej chuwech ri caj. Xkˈalajin cˈa pe jun ixok ri can achiˈel kˈij nitzuˈun ri rutziak y ya ri icˈ ri oconek rupalbel. Cˈo cˈa jun corona rucusan, y ri corona riˈ ye rucˈuan cˈa cablajuj chˈumilaˈ. 	 त्यसपछि स्वर्गमा एक आशर्च्यजनक चिन्ह देखापर्यो। त्यहाँ एक स्त्री थिइन् जसले सूर्य पहिरिहेकी थिइन्। चन्द्रमा उसको पाउ मूनि थियो। उसको शिरमा बाह्रवटा तारा लगाइएको मुकुट थियो।


Yacˈa riyin xinbij chique chi ri kaley riyoj romanos ma nuyaˈ ta kˈij chi choj ta natek pa camic jun winek. Ri kaley riyoj nubij cˈa chi ri chapon chˈaˈoj chrij, niyaˈox (nyaˈ) na kˈij chare riche (rixin) chi nichˈo na quiqˈui ri ye chapayon chˈaˈoj chrij riche (rixin) chi nutoˈ riˈ chiquiwech. 	 तर मैले तिनीहरूलाई भने, ‘जब केही दण्डनीय अपराध गरेको विरुद्धमा आरोप लगाईन्छ, रोमीहरूकोमा त्यो रीति छैन कि त्यस मानिसलाई अभियोक्ताहरूकहाँ सुम्पने। प्रथम उसलाई दोषारोपण गर्ने मानिसहरूसंग मुखामुख गराउनु पर्छ, अनि उसले ती दोषारोपनहरूको विरुद्ध स्वयं बचाऊ गर्ने मौका पाउनु पर्छ।


Y tek ri Jesús xerutzˈet chi ye sibilaj ye qˈuiy winek ri quimolon quiˈ, Riyaˈ xjoteˈ cˈa pa ruwiˈ jun juyuˈ, y xtzˈuyeˈ cˈa ka. Y cˈacˈariˈ xquimol apo quiˈ ri ye rudiscípulos riqˈui. 	 येशूले त्यहाँ भएका धेरै मानिसहरूलाई देख्नु भयो। येशू डाँडामा उक्लेर बस्नुभयो। उहाँका चेलाहरू पनि उहाँको नजिक आएका थिए।


Yacˈa ri itzel tak chˈabel ri nubij ri winek, can pa ránima cˈa yepe wi, y ya cˈa riˈ ri nitzˈilobisan riche (rixin). 	 मुखबाट निस्कने जेसुकैको उत्पत्ति हृदयमा हुन्छ अनि त्यसैले मानिसलाई अशुद्ध तुल्याउछ।


Yacˈa ri jun chique ri rudiscípulos, ri sibilaj najowex ruma ri Jesús, ye rakˈel cˈa junan riqˈui ri Jesús. 	 उहाँका चेलाहरू मध्ये एकजना उहाँकै छेउमा बसिरहका थिए। तिनलाई येशूले अत्यन्त प्रेम गर्नु हुन्थ्यो।


Yacˈa ri ma xtutzolij ta riˈ chrij y xtucochˈ ronojel cˈa pa ruqˈuisbel, ya cˈa riˈ ri xticolotej. 	 तर अन्त्यसम्मै जो दृढ रहन्छ उही नै सुरक्षित हुनेछ।


Y queriˈ chukaˈ ri winek pa jun jay, wi xa ma junan ta quiwech niquiben, xa xtiquitaluj el quiˈ. 	 अनि एक परिवार विभक्त भएर, अनि फुट भएका अंश एक अर्कासित लडिरहे त्यो परिवारको रूपमा खडा रहन सक्तैन।


Cˈacˈariˈ tek ri itzel winek xubij chare ri Jesús: Wi kas kitzij chi yit Rucˈajol ri Dios, tacˈakaˈ ka awiˈ pa xulan. Ruma chupan ri ruchˈabel ri Dios tzˈibatal ca, nubij: Ri Dios can xquerutek pe ri ruˈángeles awuqˈui riche (rixin) chi yatquichajij. Xcatquiliˈej pa quikˈaˈ, riche (rixin) chi queriˈ ma xtachakˈij (xtatochˈ) ta awaken chuwech abej, 	 शैतानले भन्यो, ‘यदि तपाईं परमेश्वरका पुत्र हुनुहुन्छ भने, यहाँबाट तल हाम फालनुहोस्। किनभने धर्मशास्त्रमा यस्तो लेखिएको छ ‘परमेश्वरले तपाईंको निम्ति स्वर्गदूतहरूलाई खटाउनु हुनेछ, अनि तिनीहरूले तपाईंलाई हात-हातमा उचाल्नेछन्, जसद्वारा, तपाईंको खुट्टाहरू ढुङ्गामा बजारिने छैनन्।”‘ भजनसंग्रह 61:11-12


Y xojapon pa tinamit Siracusa, y xojcˈojeˈ oxiˈ kˈij ri chiriˈ. 	 हामी सिराक्युस शहरमा पुग्यौं। त्यहाँ हामी तीन दिनसम्म बस्यौं अनि तब गयौं।


Wachˈalal, chikajujunal achiˈel kabanon tek xojsiqˈuix (xojoyox) ruma ri Dios, can quecˈariˈ kojcanaj chupan ri cˈacˈacˈ kacˈaslen riqˈui ri Dios. 	 दाज्यु-भाइ, दिदी-बहिनीहरू हो! अब परमेश्वरसितको नयाँ जीवनमा, तिमीहरू परमेश्वरद्वारा बोलाउनुहुँदा जुन अवस्थामा थियौ त्यही अवस्थामा रहनु पर्छ।


Y cˈacˈariˈ tek cˈo chi xbequiyaˈ ca pa ruwiˈ ri raken yaˈ riche (rixin) chi nicom. Pero ri rumiˈal ri rey Faraón xucˈuaj cˈa el ri acˈal riˈ y xuqˈuiytisaj y can achiˈel ral cˈa xuben chare. 	 जब तिनीहरूले मोशालाई बाहिर निकाले, फिरऊनकी छोरीले तिनलाई आफ्नै छोरो सरह स्याहार-सुसार गरिन्।


Y ri Jesús xoc cˈa el pa jun jucuˈ y ri ye rudiscípulos xquitzekelbej el. 	 येशू एउटा डुङ्गामा चढनुभयो र उहाँको चेलाहरू पनि उहाँको पछि लागे।


Yacˈariˈ tek ri winek ri ye ruvecino ri achi riˈ y ri nicˈaj chic winek ri ye tzˈeteyon riche (rixin) chi can moy wi, niquibilaˈ cˈa: ¿La ma ya ta cami achi reˈ ri katzˈeton chi nitzˈuytaj y nucˈutulaˈ limosna? yechaˈ cˈa. 	 कोही मानिसहरूले पहिले त्यस मानिसलाई भीख मागिरहेको देखेका थिए। ती मानिसहरू र उनको छिमेकीहरूले भने, “हेर! यो त्यही मान्छे होइन जो सधैं बसेर भिक माग्दथ्यो?”


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Riyin cˈo cˈa chukaˈ jun ri nwajoˈ ncˈutuj chiwe. Tibij cˈa chuwe: 	 येशूले उत्तर दिनुभयो, “म पनि तिमीहरूलाई एउटा प्रश्न सोध्छु। मलाई भन


Y tek sibilaj ye chˈayon chic, xebetzˈapix ca pa cárcel, y xbix chare ri chajinel chi jabel quichajixic tubanaˈ. 	 तिनीहरूले पावल र सिलासलाई धेरैपल्ट कुट-पिट गरे अनि तिनीहरूलाई जेलमा थुने। जेलका अधिकारीलाई तिनीहरूले भने, “यिनीहरूलाई खुबै होशियारी साथ पहरा दिनु!”


Riyin ri Pablo ma yitaneˈ ta chi nmatioxij chare ri nu‑Dios awuma riyit Filemón. Y chukaˈ binakil yatoka chuwe y nben orar pan awiˈ. 	 आफ्नो प्रार्थनामा म तिमीलाई सम्झन्छु र तिम्रो निम्ति म सधैं मेरो परमेश्वरलाई धन्यवाद चढाउँछु।


Rumariˈ riyoj can kaniman wi chi ri kacolotajic, xkacˈul ruma ri rutzil ri Ajaf Jesús, jun colotajic ri sipan chake riyoj, can queriˈ chukaˈ ri colotajic ri xquicˈul ri kachˈalal ri ma ye israelitas ta, xchaˈ ri Pedro. 	 होइन, हामी विश्वास गछौं कि दुवै हामी र यी मानिसहरू प्रभु येशूको अनुग्रहले बचाइनेछौं।”


Chukaˈ wi etaman chi cˈo utzil rubanon, wi ye ruqˈuiytisan jabel ri ral, wi jabel xyaˈo posada chique ri winek, wi ma xupokonaj ta ruchˈajlon caken ri lokˈolaj tak kachˈalal, wi ye rutoˈon ri niquitij pokon, y wi ronojel ruwech utzil ye rubanalon. 	 उसले राम्रो कामहरू गरिन् भनेर उनी जानिएको हुनुपर्छ। जस्तो आफ्ना बालबच्चाको पालन-पोषण गर्ने, मानिसहरूको सत्कार गर्ने, परमेश्वरका मानिसहरूको पाउ धुने, कष्टमा परेका मानिसहरूको सहायता गर्ने र आफ्नो जीवनलाई हर प्रकारको असल काममा लगाउनेहरू।


Y ma rajawaxic ta chi nitoˈox (nitoˈ) ruma jun winek, ruma pa ruqˈuexel chi que ta riˈ nibanatej, xa ya ri Dios ri nitoˈo riche (rixin) ri winek, ruma can ya Riyaˈ ri niyaˈo kacˈaslen, ri cakˈikˈ ri nikajikˈaj, y ronojel ri nicˈaj chic cosas. 	 उहाँ नै जीवन, प्राण र प्रत्येक चीज मानिसहरूलाई दिनुहुन्छ। उहाँलाई मानिसहरूको कुनै सहयोगको खाँचो छैन। उहाँलाई चाहेका सबै कुराहरू उहाँसंग छन्।


Tek ri Cristo xcˈojeˈ chuwech re ruwachˈulef, xutij pokon ruma ri kamac riyoj. Y can ya chukaˈ naˈoj riˈ ticˈojeˈ iwuqˈui riyix, ma tipokonaj ta nikˈaxaj tijoj pokonal. Ruma wi nikˈaxaj tijoj pokonal ruma iniman ri Cristo, can nikˈalajin wi chi iyaˈon chic ca ri mac. 	 जब ख्रीष्ट आफ्नो शरीरमा हुनु हुन्थ्यो, उहाँले यातना भोग्नु भयो। यसर्थ तिमीहरुले ख्रीष्ट कै विचारमा स्वयंलाई तयार पार्नु पर्छ। एक मानिस जसले आफ्नो शरीरमा रहँदा यातना भोगेकाछन् उसले पाप गर्न छोडेको छ।


Y tek kakˈaxan chic el ronojel ri mar ri cˈo chiquiwech ri Cilicia y ri Panfilia, xojapon cˈa pa tinamit Mira. Y ri Mira riˈ pa rucuenta ri ruwachˈulef Licia cˈo wi. 	 हामीले सिलिसिया र प्याम्फिलिया तट हुँदै समुद्र पार गरयौं। त्यसपछि हामी लाइसियामा माइरा आईपुग्यौ।


Ruma sibilaj nrayij yibe chiˈitzˈetic, y nwajoˈ nbenkˈalajsaj chiwech ri nuyaˈ ri Lokˈolaj Espíritu chake, riche (rixin) chi queriˈ más nicukubaˈ icˈuˈx riqˈui ri Dios. 	 म तिमीहरूलाई हेर्न एकदमै इच्छुक छु। म तिमीहरूलाई कुनै आत्मिक उपहार दिन चाहन्छु जसले तिमीहरूलाई दरिलो बनावोस्।


Y ya cˈa chˈabel riˈ ri ntajin chubixic ri Pablo riche (rixin) chi nukˈalajsaj chi riyaˈ majun mac rubanon. Y ri Festo can yacˈariˈ tek xurek apo ruchiˈ y xubij chare: Pablo, ruma sibilaj naˈoj cˈo awuqˈui, xpe chˈujiric chawe, xchaˈ chare. 	 पावलले आफ्नो बचाऊको लागि ती कुराहरू भनिरहेको बेला, फेस्तस चिच्यायो, “पावल तिमी पागल हौ। तिम्रो अधिक बिद्याले तिमीलाई पागल बनायो।”


Ma que ta riˈ. Ri Dios can kitzij wi nichˈo, astapeˈ quinojel ri winek ma que ta riˈ niquiben. Achiˈel ri tzˈibatal ca tek nubij: Xtikˈalajin cˈa chiquiwech ri winek chi can kitzij wi ri nabij. Y wi yecˈo winek ri itzel yechˈo chawij, can yit cˈa riyit ri xcachˈacon y xtikˈalajin chi riyeˈ ma kitzij ta ri niquibij. 	 अहँ! परमेश्वर सत्य भएरै रहनु हुन्छ, सबै मानिसहरू झूटो भए पनि। धर्माशास्त्रमा लेखिएको छः “तिमीहरू आफ्ना वचनमा सच्चा प्रमाणित हुनेछौ जब बोल्दछौ अनि तिमीहरूले जित्नेछौ जब तिनीहरूको न्याय हुनेछ।” भजनसंग्रह 51:4


Y xel el ri kˈopoj y xberubij chare ri ruteˈ: ¿Achique ri utz chi ncˈutuj? xchaˈ. Y ri teˈej xubij cˈa chare: Tacˈutuj chi tiyaˈox (tyaˈ) pe chawe ri rujolon (ruwiˈ) ri Juan ri Bautista. 	 छोरी त्यहाँबाटा गई, अनि आफ्नो आमालाई सोधी, “राजा हेरोदसंग म के चीज माँगु?” उसकी आमाले जवाफ दिई, “बप्तिस्मा दिने यूहन्नाको शिर माँग।”


Y ri achi achiˈel jun coronel xubij chare ri ti cˈajol chi titzolin, y ma tutzijoj ta chi xberubij yan ca chare riyaˈ. 	 सेनापतिले त्यस जवान मानिसलाई यसो भनेर पठाईदिए। “कसैलाई पनि तिमीले यसो भने भनेर नभन्नू।”


Y ri wukuˈ ángeles ri ye ucˈuayon trompetas, can yacˈariˈ xquichojmirisalaˈ quiˈ riche (rixin) chi yequixupuj ri trompetas. 	 तब सात तुरही साहितका ती सात-स्वर्गदूतहरु आफ्ना तुरहीहरु बजाउन तयार भए।


Riyin can sibilaj cˈa nikˈaxo ri wánima wacami. ¿Pero la xtinbij ta cˈa chare ri Nataˈ: Quinacoloˈ cˈa chuwech re kˈaxomal reˈ? Tek xa can rumariˈ xinoka. Rumariˈ tek cˈa yincˈo na wacami. 	 “अहिले मेरो हृदय व्याकुल छ। मैले के भन्नु पर्ला र? के मैले भन्नु पर्छ, ‘पिता मलाई कष्टको बेलाबाट बचाई दिनु होस्? होइन, यस्तो बेलामा म आउनको कारण नै दुखः पाउनुका निम्ति हो।”


Y riyin nbij cˈa chiwe chi can ticusaj ri beyomel riche (rixin) re ruwachˈulef, riche (rixin) chi yeˈitoˈ ri nicˈatzin quitoˈic. Riche (rixin) chi queriˈ tek xtiqˈuis ri ibeyomal, xquixcˈul cˈa ri chilaˈ chicaj, chupan ri jay ri can cˈo riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, xchaˈ ri Jesús. 	 “म तिमीहरूलाई भन्दछु, संसारमा भएका तिम्रा चिजहरू प्रयोग गरेर आफ्नो मित्रहरू बनाऊ। जब ती चीजहरू सकिन्छ, तब तिमीहरूलाई अनन्त बास स्थानमा स्वागत हुनेछ।


Y ri Simón Pedro can yacˈariˈ tek xubij: Yit cˈa riyit ri Cristo, ri Rucˈajol ri cˈaslic Dios, xchaˈ chare. 	 शिमोन पत्रुसले जवाफ दिए, “तपाईं ख्रीष्ट हुनुहुन्छ, जीवित परमेश्वरको पुत्र।”


Y ri achiˈaˈ fariseos tek xquitzˈet riˈ, xquibij cˈa chique ri ye rudiscípulos ri Jesús: ¿Achique ruma tek la Itijonel niwaˈ quiqˈui ri ye cˈutuy tak alcawal y quiqˈui nicˈaj chic winek ri xa ye aj maquiˈ? xechaˈ chique. 	 येशूले ती मानिसहरूसँग खाना खाइ रहनु भएको फरिसीहरूले देखे। फरिसीहरूले येशूका चेलाहरूलाई सोधे, ‘किन तिमीहरूका गुरूले कर उठाउनेहरू र पापीहरूसँग बसेर खाना खान्छन्?’


Y ri Marta xubij chare ri Jesús: Jaˈ (je), riyin can wetaman chi xticˈastej; tek xtapon ri ruqˈuisbel kˈij, tek quinojel cˈa ri caminakiˈ xquecˈastej, xchaˈ. 	 मार्थाले उत्तर दिइन, “म जान्दछु कि ऊ फेरि जाग्ने छ र जीउँदो हुनेछ जब मानिसहरू अन्तिम दिनमा पुनरूत्थान हुनेछन्।”


ruma ma jane wetaman ta wi xquicowin xquinapon yan chanin. Y nwajoˈ chi nawetamaj ri achique ri cˈo chi naben chiquicojol ri ye ralcˈual chic ri cˈaslic Dios, ri nibix iglesia chique, iglesia ri chapayon y chajiyon ri kitzij ruchˈabel ri Dios. 	 तर स्त्रीहरू नानी जन्माउनाले मुक्त हुन्छन्। तिनीहरू विश्वास, प्रेम अनि पवित्रतामा लागिरहे अनि उचित तरिकाले आत्मा संयममा लागिरहे तिनीहरूले मुक्ति पाउँछन्। मण्डलीका अगुवाहरू


Riyin wetaman chi yix riy rumam ca ri Abraham, xa yacˈa chi riyix xa nicanolaˈ achique rubanic niben riche (rixin) chi yinicamisaj. Reˈ nucˈut cˈa chi riyix ma iyaˈon ta kˈij chare ri nuchˈabel chi oconek ta ri pa tak iwánima. 	 म जान्दछु तिमीहरू अब्राहामका सन्तान हौ। तर तिमीहरू मलाई मार्न चाहन्छौ। किनभने तिमीहरू मेरो वचन स्वीकार गर्न चाहँदैनौ।


Ma queˈacˈul ta tzij ri xa ma riqˈui ta ri Dios ye petenak wi, tzij ri xa ye ri rijitaˈk tak ixokiˈ ye tzˈucuyun pe, tzij ri xa quiche (quixin) ri majun quinaˈoj. Riyit xa can tatijaˈ akˈij chi nacˈuaj jun utzilaj cˈaslen ri nika chuwech ri Dios. 	 मानिसहरू यस्ता मूर्ख कथाहरू सुनाउँछन् जसको परमेश्वरको सत्यतासित कुनै सम्बन्ध छैन। त्यस्ता कथाहरूका शिक्षा पालन नगर। तर तिमीले स्वयंलाई इमान्दारीपूर्वक परमेश्वरको सेवा गर्न सिकाऊ।


Y yacˈariˈ tek ri Jesús xubij cˈa chique ri ye rachˈalal: Riyin ma jane napon ta ri kˈij riche (rixin) chi yibe. Yacˈa riyix utz chi xabachique hora yixbe. 	 येशूले उहाँका भाइहरूलाई भन्नुभयो, “मेरो निम्ति ठीक समय अझै आइपुगेको छैन। तर कुनै समय पनि तिमीहरूको लागि जाने बेला आउँछ।


Ronojel cˈa ri niben, can riqˈui cˈa ronojel iwánima tibanaˈ. Achiˈel xa ta can ya ri rusamaj ri Ajaf ri niben y ma quiche (quixin) ta ri winek. 	 काम जस्तो सुकै होस, तिम्रो योग्यताले भेटे सम्म राम्रो गर। प्रभुको सेवा गर्दछौ त्यस प्रकारले गर, अनि मानिसलाई होइन।


Y tek xapon chiriˈ pa tinamit, riyaˈ xbe pa cachoch ri Zacarías y ri Elisabet, y xuyaˈ cˈa rutzil ruwech ri Elisabet. 	 तिनी जकरियाको घरमा गईन् अनि इलीशिबालाई शुभकामना दिईन्।


Ri Abraham majun rumac xtzˈetetej ruma ri Dios, pero ma ruma ta ri utzilaj tak banobel ri xerubanalaˈ. Ruma wi xa ta queriˈ, xcowin ta ri Abraham xunimirisaj riˈ ruyon. Astapeˈ ma rucˈamon ta chi nunimirisaj riˈ chuwech ri Dios. 	 यदि उनले गरेकै कर्मबाट धार्मिक बनाइएको हो भने, तब उनले घमण्ड गर्ने कारण थियो। तर अब्राहामले परमेश्वरको सामु घमण्ड गर्न सकेनन्।


Yacˈa riyin nbij chi xabachique cˈa achi ri nutzuˈ jun ixok y can nurayij ruwech; ri nibano queriˈ, pa ránima xa can xmacun yan cˈa riqˈui ri jun ixok riˈ. 	 तर म तिमीहरूलाई भन्दछु, जसले स्त्रीलाई खराब इच्छाले हेर्दछ, त्यसले अघिबाटै उसित त्यसको हृदयमा व्यभिचार गरिसकेको हुन्छ।


Y ruma ma xquiben ta ri xquibij nabey, xa xquikˈej ri quitzij, y riˈ can cˈo rucˈayewal nucˈom pe pa quiwiˈ. 	 तिनीहरूले पहिलाको प्रतिज्ञा भङ्ग गरेको कारणमा तिनीहरूको न्याय गरिनेछ।


Y xbanatej cˈa chi pa rutiempo ri Augusto César tek ya riyaˈ ri aj kˈatbel tzij, riyaˈ xutek cˈa rubixic chique quinojel ri winek chi tiquitzˈibaj quibiˈ. 	 त्यसैबेला अगस्टस सिजरले रोमको अधिनमा रहेका सबै देशहरूलाई एउटा आदेश पठाए। त्यो आदेश अनुसार जम्मै मानिसले आफ्नो नाउँ पंञ्जिकृत गराउनु पर्थ्यो।


Ri rajaf ri ulef xtipe cˈa y xquerucamisaj ri kajoy tak ulef riˈ y ri rulef xtuyaˈ chic ca pa kajic chique nicˈaj chic, xchaˈ ri Jesús. Tek ri winek quicˈaxan chic ka ri cˈambel tzij riˈ, xquibij: Dios ta cˈa xkojtoˈo chi man ta xtibanatej queriˈ, xechaˈ. 	 तिनी आउनेछन्, अनि ती खेतीवालहरूलाई मार्नेछन्। त्यपछि तिनले त्यो खेत अन्य खेतीवालहरूलाई दिनेछन्।” मानिसहरूले यो कथा सुने। तिनीहरूले भने, “अहँ! यस्तो कहिल्यै नहोस्।”


Y ri principaliˈ tak sacerdotes xquicˈol cˈa ri sakapuek riˈ y xquibij cˈa: Re puek reˈ ma utz ta cˈa chi nikaxol ka riqˈui ri ofrenda waweˈ pa rachoch ri Dios, ruma re puek reˈ xa rajel quicˈ. 	 मुख्य पूजाहारीले सिक्काहरू बटुले। तिनीहरूले भने, “कानून अनुसार यस्तो पैसाहरू मन्दिरको पैसासँग निसाउनु हुँदैन, किनभने यो पैसा कसैको मृत्युको लागि दिइएको हो।”


Pero wi cˈo jun ixok ri nujech riˈ riqˈui ri rachijil, man cˈa tucˈom ta ruwech jun chic achi. Wi ma nrajoˈ ta nicˈojeˈ ruyon, xa tiquichojmij chic chiquiwech riqˈui ri rachijil y titzolin riqˈui. Y queriˈ chukaˈ ri achiˈaˈ, ma tiquijech ta quiˈ quiqˈui ri quixjaylal. 	 तर छोडिहाली भने पनि उसले फेरि विहे नगरोस्। कि त उ आफ्नै पतिसँग फेरि मिलोस्। पतिले पनि आफ्नी पत्नीलाई नत्यागोस्।


Y xeˈapon cˈa chupan ri jun juyuˈ Gólgota rubiˈ. Gólgota ntel chi tzij rubakil rujolon (ruwiˈ) caminek. 	 तिनीहरू गलगथा भन्ने ठाउँमा आइपुगे। (गलगथाको अर्थ “खप्परे” हो)।


Y quinojel cˈa ri winek riˈ yechˈo cˈa chique ri juyuˈ y ri abej, y niquibilaˈ cˈa: Quixtzak pe chikij y kojiwewaj chuwech la tzˈuyul pa lokˈolaj chˈaquet. Y kojiwewaj chuwech ri rucˈayewal ri xtuyaˈ ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl. 	 मानिसहरुले पर्वत अनि चट्टानहरुलाई भने, “हामीमाथि खस। हामीलाई सिंहासनमा बस्ने तिनी एकबाट लुकाऊ। हामीलाई भेंडाको पाठाको क्रोधबाट बचाऊ।


Y riyoj ri kaniman chic ri Dios y nikatij pokon ruma can queriˈ ri nrajoˈ Riyaˈ, xa can tikajachaˈ cˈa kiˈ pa rukˈaˈ ri Dios ri qˈuiytisanel riche (rixin) ronojel ri majun bey yojruyaˈ ta ca, y can tikabanaˈ cˈa ri utz. 	 यसर्थ, ती मानिसहरु जो परमेश्वरले चाहेको तरिकामा कष्ट भोग्छन् तिनीहरुले आफ्ना प्राणहरु उनलाई सुम्पिनु पर्छ। परमेश्वर एक हुनुहुन्छ जसले तिनीहरुलाई सृष्टि गर्नु भयो अनि तिनीहरुले उहाँ माथि विश्वास राख्न सक्छन्। यसर्थ तिनीहरुले धार्मिक कार्यहरु गरिरहनु पर्छ।


Y ri Jesús xubij chukaˈ chique ri winek: Tek riyix niwacˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios, can tiwacˈaxaj cˈa ri nubij. Can tika cˈa ka pa tak iwánima, ruma wi queriˈ niben, qˈuiy etamabel ri nicˈul ca y xtiyaˈox (xtyaˈ) chic jubaˈ ruwiˈ chiwe. 	 तब उहाँले भन्नुभयो, “तिमीहरूले जे पनि सुन्छौ त्यस कुराहरुमथि राम्ररी बिचार गर। तिमीहरूले जे जति अरूलाई दिदँछौ त्यत्तिनै परमेश्वरले तिमीहरूलाई दिनुहुनेछ।


Ri María riˈ, yacˈariˈ ri xyaˈo akˈom ri jubul ruxlaˈ chrij ri raken ri Ajaf Jesús y xerusuˈ riqˈui ri rusmal tak ruwiˈ. Xa ruxibal cˈa riyaˈ riˈ ri Lázaro, ri yawaˈ. 	 मरियम त्यही नारी थिईन् जसले प्रभुलाई अत्तर लगाई दिएकी थी र आफ्ना कपालले उहाँको खुट्टा पुछेकी थिई। लाजरस मरियमको भाइ हुन्। जो हालमा बिमार थिए।


Ri chˈaculaj ri kacˈuan wacami, xa nikˈey y nichuwir, y rumariˈ rajawaxic chi nijalatej. Nicˈatzin chi nikacˈuaj jun chˈaculaj ri ma nikˈey ta ni ma nichuwir ta. Y queriˈ chukaˈ ri chˈaculaj ri kacˈuan wacami xa nicom, y rajawaxic chi nijalatej, riche (rixin) chi nikacˈuaj ta jun chˈaculaj ri ma nicom ta chic. 	 यो शरीर जुन नाश हुन्छ, अविनाशी वस्त्र पहिरिनै पर्छ। अनि यो शरीर जुन मरणशील छ यसले अमरताको वस्त्र पहिरिनै पर्छ।


Y yacˈariˈ tek ri achiˈaˈ ri cˈo quikˈij chiquicojol ri israelitas, niquibilaˈ cˈa chiquiwech: ¿La xtucamisaj cami cˈa riˈ? Ruma nubij: Ri acuchi (achique) xquibe wi riyin, riyix ma yixcowin ta yixapon, xchaˈ, yechaˈ cˈa ri achiˈaˈ riˈ. 	 तब यहूदीहरूले आपसमा सोधे, “के येशूले आफैलाई मार्नेछ? के यसको अर्थ यो हो जब उहाँले भन्नु भयो, ‘जहाँ म गइरहेको छु त्यहाँ तिमीहरू आउन सक्तैनौ?”


Y chicojol riyix can yecˈo cˈa achiˈaˈ ri xquebeyacatej pe. Y ma ya ta rubixic xtiquiben chare ri ruchˈabel ri Dios, riche (rixin) chi yequitaluj ri can yeniman wi riche (rixin) ri Jesús, y yecˈo nicˈaj chiwe riyix ri xquetzekelben el quiche (quixin). 	 तिमीहरूका आफ्नै झुण्डबाट पनि त्यस्ता मानिसहरू देखा पर्नेछन् जसले सत्य कुरोलाई बड्ग्याउने छ। तिनीहरूले येशूका चेलाहरू विभाजित गराउन चेष्टा गर्नेछन् अनि तिनीहरूलाई पछ्याउनु भन्नेछन्।


Majun utzilaj cheˈ xtuyaˈ ta itzel tak ruwech, ni majun chukaˈ itzel cheˈ ri xtuyaˈ ta utzilaj tak ruwech. 	 एउटा असल रूखले खराब फल फलाउँदैन अनि नराम्रो रूखले कहिल्यै असल फल फलाउँदैन।”


Cˈacˈariˈ ri Jesús xubij cˈa chare ri ixok riˈ: Wi ta riyit awetaman achique chi sipanic ruyaˈon pe ri Dios, y awetaman ta chukaˈ achique cˈa riˈ ri nicˈutun jubaˈ ruyaˈ chawe; xa yit ta riyit ri yacˈutun ayaˈ chare, y Riyaˈ can ta nuyaˈ Ayaˈ ri can niyaˈo cˈaslen, xchaˈ ri Jesús. 	 यशूले उत्तर दिनुभयो, “यदि परमेश्वरले के प्रदान गर्नु हुन्छ अनि ऊ जसले पानी माग्दैछ, तिमीले जानेको भए, तिमी मलाई माग्ने थियौ र म तिमीलाई जिउँदो पानी दिनेथिएँ।”


Y ri María Magdalena y ri María ri quiteˈ ri José y ri Jacobo, xquitzuˈ cˈa jabel acuchi (achique) xmuk wi ca ri Jesús. 	 मग्दलिनी मरियम, र यूसुफकी आमा मरियमले त्यो स्थान देखे जहाँ येशूलाई पुरियो।


Xa cˈa caˈiˈ oxiˈ kˈij tibanatej wi ronojel riˈ, tek ri Jesús xuchop cˈa chi nibe pa tak tinamit y pa tak aldeas, y chi ye cablajuj rudiscípulos ye benak riqˈui. Y Riyaˈ nutzijoj cˈa ri lokˈolaj chˈabel ri nichˈo chrij ri rajawaren ri Dios. 	 अर्को दिन, येशूले परमेश्वरको राज्यको बारेमा प्रचार र सुसमाचारहरू बताउँदै गाँउ औ शहरहरू यात्रा गर्दै जानु भयो। बाह्रैजना प्रेरितहरू उहाँसंगै थिए।


Yecˈa ri winek ri nicajoˈ chi niquicol quiˈ ruma ri ley, y xa ma yecowin ta niquiben ronojel ri nubij chupan ri ley riˈ, xa can xtika wi cˈa rucˈayewal pa quiwiˈ. Achiˈel ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca: Ri winek ri ma nuben ta cˈa ronojel ri nubij chupan ri wuj riche (rixin) ri ruley ri Moisés, nika rucˈayewal pa ruwiˈ. Quecˈariˈ nubij chupan ri tzˈibatal ca. 	 तर व्यवस्था पछ्याउनमा भर पर्नेहरूले श्राप पाए किनभने शास्त्रले भन्छः “व्यवस्थामा लेखिएका सबै कुरा प्रत्येकले मान्नै पर्छ। जसले मान्दैन उमाथि सराप पर्छ।”


Y cˈacˈariˈ ri Ajaf Jesús xubij: Riyin wetaman chi riyix xiwacˈaxaj ri jabel tak chˈabel ri xerubij ri aj kˈatbel tzij, y riyaˈ xa ma utzilaj aj kˈatbel tzij ta. 	 तब प्रभुले भन्नुभयो, “सुन! त्यो अन्यायी न्यायाधिशले जे भन्यो, त्यसमा केही अर्थ छ।


Tek riyeˈ ye oconek chic el pa jucuˈ, xtaneˈ ri cakˈikˈ. 	 जब पत्रुस र येशू दुवै डुङ्गामा चढे आँधी पनि थामियो।


Yacˈa ri israelitas ri ma quiniman ta ri yecˈo pa tinamit Tesalónica, xquicˈaxaj cˈa chi ri Pablo cˈo pa Berea nutzijoj ri ruchˈabel ri Dios chique ri winek, rumariˈ riyeˈ can xebe cˈa pa Berea. Y ri chiriˈ pa Berea xequitakchiˈij ri winek riche (rixin) chi xeyacatej chrij ri Pablo. 	 तर जब यहूदीहरूले बिरियामा पनि पावल र सिलासले परमेश्वरको वचनको विषयमा प्रचार गरिरहेको थिस्सलोनियामा थाहा पाए, तिनीहरू बिरियामा पनि आए। अनि तिनीहरूले आएर बिरियाका मानिसहरूलाई भडकाए अनि आन्दोलित पार्न शुरू गरे।


Quecˈariˈ ri chˈabel ri xuyaˈ ri Dios pa ránima ri David. Y ri uxlanen ri kanatan pe, ma nichˈo ta chrij ri uxlanen ri xquil waweˈ ri katiˈt kamamaˈ tek ye cˈamom pe ruma ri Josué. Ma ya ta riˈ. Ruma xa ye chic ri ye quiy quimam ca riyeˈ ri yecˈo re waweˈ tek ri Dios xutzuj (xusuj) chic jun bey ri uxlanen. 	 हामी जान्दर्छौ यहोशूले पनि मानिसहरूलाई विश्रामतिर डोर्याएनन्। हामी यो बुइछौं किनकि परमेश्वरले पछिबाट अर्को विश्रामको दिन बताउनुभयो।


Y riyin nbij chi riyit jabel awetaman ri rupixaˈ ri Dios: chi riyit achi ri cˈo awixjayil man cˈa tacanoj ta jun chic ixok, ma cacamisan ta; ma catelekˈ ta; ma tatzˈuc ta tzij chrij jun chic winek; tayaˈ quikˈij ri ateˈ atataˈ, xchaˈ ri Jesús. 	 तैपनि म तिम्रो प्रश्नको उत्तर दिन्छु। तिमीले परमेश्वरको आज्ञाहरू जान्दछौः व्यभिचार नगर्नु कसैको हत्या नगर्नु, नचोर्नु, अरूको विषयमा झुटो नबोल्नु, बाबु-आमालाई सम्मान गर्नु।’ “


Y riyix teˈej tataˈaj, ma tikˈax ta ruwiˈ ri niben chique ri iwalcˈual. Ma utz ta cˈa ri niben wi nikˈax ruwiˈ niben chique y rumariˈ ri iwalcˈual nipe coyowal chiwe. Xa can queˈiqˈuiytisaj cˈa riqˈui ri nubij ri ruchˈabel ri Ajaf, y tek nicˈatzin tiyaˈ jun ti quixcˈaˈy. 	 पिताहरू हो, आफ्ना बालकहरूलाई रिस नउठाऊ। तिनीहरूलाई प्रभुको शिक्षा र तालीममा हुर्काऊ।


Ri kachˈalal Timoteo nutek el rutzil iwech. Kachibilan kiˈ pa rusamaj ri Dios. Niquitek el chukaˈ rutzil iwech ri Lucio, ri Jasón y ri Sosípater; riyeˈ ye nuwinak. 	 तिमोथी, मेरा सहकर्मीले तिमीहरूलाई नमस्कार चढाउँदछन्। लुसियस, यासोन, अनि सोसिपेटरले (जो मेरा आफन्तहरू हुन्) पनि तिमीहरूलाई नमस्कार पठाउँदछन्।


Ruma riyeˈ can ye kitzij apóstoles niquinaˈ, pero xa ma que ta riˈ, xa ye samajel ri xa yekˈolon. Can quipoˈon anej quiˈ chi ye achiˈel apóstoles riche (rixin) ri Cristo, pero xa ma kitzij ta. 	 तिनीहरू झूटा प्रेरितहरू हुन्। तिनीहरू धोकावाजहरू हुन्। मानिसहरूलाई छक्कायाउन ख्रीष्टका प्रेरितहरूको भेस लगाएर हिडनेहरू मात्र हुन्।


Y ri Jesús xubij chare ri ixok: Xacˈachoj, ruma chi xacukubaˈ acˈuˈx wuqˈui. Wacami cˈa, catzolin; ruma xawil yan uxlanibel cˈuˈx. 	 येशूले त्यस स्त्रीलाई भन्नुभयो, “तिम्रो विश्वासले तिमीलाई रक्षा गरयो। अब तिमी शान्तिसाथ जाऊ।”


Y cˈo cˈa jun achi chiquicojol ri fariseos ri Nicodemo rubiˈ, y ri achi riˈ cˈo cˈa rukˈij chiquicojol ri rech aj Israel. 	 त्यहाँ निकोदेमस नाउँ भएको एकजना मानिस थिए। तिनी फरिसीहरू मध्ये एक अनि यहूदीहरूका अगुवाहरू मध्ये एकजना थिए।


Riyaˈ xubij cˈa: Riyix iwetaman chi pa tinamit Jerusalem kachapon wi el bey, y ya ri chiriˈ xquijach wi el riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol. Xquijach na pa quikˈaˈ ri principaliˈ tak sacerdotes y pa quikˈaˈ ri aj tzˈibaˈ. Y riyeˈ xtiquibij cˈa chi can quicamisex. 	 “हामी यरूशलेम जाँदैछौ। मानिसको पुत्रलाई मुख्य पूजाहारीहरू र व्यवस्था शास्त्रीहरूको हातमा सुम्पिइनेछ। तिनीहरूले मानिसका पुत्रलाई मृत्यु दण्डदिनेछन्।


Queˈicˈachojsaj cˈa yawaˈiˈ. Ri cˈo cˈa ri yabil lepra chiquij, can tibanaˈ cˈa chique chi nichˈajchˈojir jabel ri quichˈacul. Ri ye caminek chic, queˈicˈasoj. Can queˈiwelesaj cˈa chukaˈ ri itzel tak espíritu. Y ruma cˈa ronojel re uchukˈaˈ reˈ xa sipan chiwe riyix, can queriˈ cˈa chukaˈ tibanaˈ riyix. Tek niben ca ri utzil, ma ticˈutuj ta rajel. 	 रोगीहरूलाई निको पार, मरेकाहरूलाई जिवनमा ल्याऊ। कुष्ट रोगीहरूको उपचार गर। मानिसहरूबाट भूत धपाऊ। म तिमीहरूलाई सित्तैंमा यी शक्तिहरू दिन्छु। यसर्थ सित्तैंमा तिनीहरूलाई सघाऊ।


Tek xseker cˈa pe, xquimol cˈa quiˈ ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij, ri principaliˈ tak sacerdotes, y chukaˈ ri aj tzˈibaˈ. Y ri Jesús xucˈuex cˈa apo chiquiwech ri achiˈaˈ riˈ, ri can pa moc (comon) yekˈato tzij. Y xquicˈutuj cˈa chare ri Jesús: 	 अर्को विहान, मानिसहरूका बूढा प्रधानहरू, मुख्य पूजाहारीहरू अनि व्यवस्थाको शास्त्रीहरू एक साथ आए। तिनीहरूले येशूलाई आफ्नो महासभामा लगे ।


Riyin xa can wetaman cˈa iwech chi riyix xa ma niwajoˈ ta ri Dios pa tak iwánima. 	 तर म तिमीहरूलाई जान्दछु तिमीहरूमा परमेश्वरको प्रेम छैन।


Y ri María y ri Marta ri ye ranaˈ ri Lázaro, xquitek cˈa rubixic chare ri Jesús: Ajaf, wacami cˈa nikayaˈ rutzijol chawe chi ri kaxibal Lázaro, ri sibilaj nawajoˈ riyit, yawaˈ. 	 मरियम र मार्थले येशूकहाँ समाचार पठाए, “हे प्रभु, तपाईंको प्रिय मित्र लाजरस बिमार छ।”


O wi jun rey ri cˈo chi nuben chˈaˈoj riqˈui jun chic rey, ¿la ma nitzˈuyeˈ ta cami jubaˈ riche (rixin) chi queriˈ nuchˈob na wi lajuj mil rusoldados yecowin niquiben chˈaˈoj quiqˈui ri juwinek mil soldados ri ye rucˈamom pe ri jun chic rey? 	 “यदि कुनै राज अर्को राजासंग युद्ध गर्न जाँदैछ भने, पहिले ऊ बस्नु पर्छ, योजना बनाउनु पर्छ। यदी त्यसको दश हजार मनिसहरू छन् अनि उसको विपक्षी बीसहजार मानिसहरू लिएर आउँदैछ भने, त्यसले निर्णय गर्नु पर्छ कि ऊ विजयी हुन सक्छ कि सक्तैन।


¡Oh rey! Pero ri pa nicˈaj kˈij tek nchapon el bey pa Damasco, xintzˈet jun nimalaj sakil ri petenak chilaˈ chicaj, ri kˈaxnek ruchukˈaˈ chuwech ri kˈij, y xka pe pa nuwiˈ riyin y pa quiwiˈ chukaˈ ri wachibil. 	 हे राजन! दमीशक जाने बाटोमा मैले एउटा ज्योति आकाशबाट आइरहेको देखें। यो मध्यान्हको समय थियो। त्यसको प्रकाश सूर्यको भन्दा ज्यादा चिम्किलो थियो। त्यो प्रकाश म र मसंग जाने मानिसहरूका वरिपरि चम्कियो।


Wi cˈo jun yawaˈ chicojol, querusiqˈuij (queroyoj) cˈa ri ancianos riche (rixin) ri iglesia y ri ancianos tiquibanaˈ oración pa ruwiˈ ri yawaˈ, y pa rubiˈ ri Ajaf tiquijicaˈ pan aceite olivo. 	 यदि तिमीहरू मध्ये एकजना विरामी छ भने, उसले मण्डलीका अग्रजहरूलाई बोलाउनु पर्छ। अग्रजहरूले उसलाई परमप्रभुको नाउँमा तेल मालिस गरिदिनु पर्छ अनि तिनीहरूले उसको निम्ति प्रार्थना गरिदिनु पर्छ।


Y ri Jesús nibiyaj chupan ri rachoch ri Dios. Y pa jun ruchiˈ raken jay Riche (Rixin) ri Salomón rubiˈ, chiriˈ cˈa cˈo wi. 	 येशू मन्दिरको प्राङ्गाण अन्तर्गत सुलेमानको दलानमा टहलिरहनुभएको थियो।


Y yacˈariˈ tek xjel apo riqˈui ri Jesús jun aj tzˈib. Ri aj tzˈib riˈ xracˈaxaj cˈa ri xquibij ri achiˈaˈ saduceos chare ri Jesús, y xracˈaxaj chukaˈ ri xubij ri Jesús chique ri achiˈaˈ riˈ. Y chuwech riyaˈ can kˈalaj wi chi utz ri xubij ri Jesús y cˈacˈariˈ xucˈutuj cˈa: ¿Achique cˈa ri nabey pixaˈ chare ronojel ri pixaˈ ri xuyaˈ ri Dios pa rukˈaˈ ri Moisés? xchaˈ chare ri Jesús. 	 शास्त्रीहरूमध्ये एकजना येशूकहाँ आए। उनले सदूकीहरू र फरिसीहरूसंग येशूले बहस गरिरहेको सुने। येशूले तिनीहरूका प्रश्नहरूको ठीक जवाफ दिइरहेको सुने। अनि उहाँलाई सोधे, “कुन चाँहि आज्ञा सब भन्दा प्रमुख छ?’ `


Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca.Quecˈariˈ xtiquicˈulwachij ri winek riˈ, ruma can ma niquinimaj ta ri nubij ri ruchˈabel ri Dios. Y chukaˈ can queriˈ rubin ri Dios chi xtiquicˈulwachij. Yacˈa riyix can yix jumoc winek ri can riy chaˈon chic, y yix sacerdotes riche (rixin) ri nimalaj Dios. Y riyix chukaˈ can yix jun lokˈolaj tinamit, y can banon chiwe chi yix oconek rutinamit ri Dios. Queriˈ rubanon ri Dios chiwe ruma nrajoˈ chi nitzijoj chi Riyaˈ sibilaj utz iwuqˈui. Y ya Riyaˈ ri xelesan pe iwuche (iwixin) chupan ri kˈekuˈm y xixruyaˈ chupan ri lokˈolaj sakil ri cˈo riqˈui Riyaˈ. 	 तर तिमीहरु चुनिएका मानिसहरु हौ। तिमीहरु राजाका पूजाहारीहरु हौ। तिमीहरु मानिसहरुका पवित्र जाति हौ। तिमीहरु ती मानिसहरु हौ जो परमेश्वरका हुन्। परमेश्वरले गरेका आश्चर्यजनक कुराहरुको विषयमा भन्न तिमीहरु चुनिएका हौ। उहाँले तिमीहरुलाई अन्धकारेखि बाहिर उहाँको आश्चर्यमय प्रकाशमा बोलाउनु भयो।


Y ri Jesús xubij chic cˈa jun cˈambel tzij chiquiwech ri winek, ruma yecˈo chique riyeˈ ri niquichˈob chi choj ri quicˈaslen, y yequetzelaj ri nicˈaj chic winek. Rumariˈ ri Jesús xubij: 	 कतिजना मानिसहरूले सोचे कि तिनीहरू खुबै असल छन्। तिनीहरूले प्रत्येकलाई हेला गर्छन्। येशूले भयोः


Quecˈariˈ nubij ri ruchˈabel ri Dios, xchaˈ ri Jesús chique ri achiˈaˈ riˈ. Y ri Jesús xeruyaˈ cˈa ca chiriˈ ri achiˈaˈ riˈ. Riyaˈ xel el ri pa tinamit Jerusalem y xbe cˈa pa tinamit Betania. Cˈa chiriˈ cˈa xbe wi riche (rixin) chi xbeˈuxlan ri jun akˈaˈ riˈ. 	 त्यसपछि येशूले त्यो ठाउँलाई छोडनुभयो र नगरदेखि बाहिर बेथानीमा जानुभयो। त्यो रात येशूले त्यहीं बिताउनु भयो।


Can xu (xe) wi xquicˈaxaj ri aj tzˈibaˈ y ri achiˈaˈ fariseos ri chˈabel ri xubij ri Jesús, ri achiˈaˈ riˈ can yacˈariˈ xquichop niquichˈob ka: ¿Achique cˈa chi achi reˈ? ¿Y achique ruma tek nuben chi can ya Riyaˈ ri Dios? ¿Ruma achique ta chic jun ri nicuyu mac? Majun chic jun. Xaxu (xaxe) wi ri Dios ri nicuyu mac, yechaˈ cˈa pa tak cánima. 	 तब शास्त्रीहरू र फरिसीहरू आपसमा बात गर्न लागे, “यो मानिस को हो? उसले जे भन्दैछ, परमेश्वर को विरोधमा भन्दैछ। केवल परमेश्वरले मात्र पापीहरूलाई क्षमा गर्न सक्नुहुन्छ।”


Rumariˈ ri runakˈ kawech ma rucˈamon ta nubij chare ri kakˈaˈ: Riyit ma yacˈatzin ta chuwe. Y queriˈ chukaˈ ri jolomaj ma rucˈamon ta nubij chare ri kaken: Riyit ma yacˈatzin ta chuwe. 	 आँखाले हातलाई भन्न सक्दैन। “मलाई तिम्रो खाँचो छैन”अनि टाउकोले खुट्टा हरूलाई “मलाई तिमीहरूको खाँचो छैन” भन्न सक्दैन।


Y konojel riyoj ketaman y nikatzijoj chi ya ri Dios ri xbano chare ri Jesús riche (rixin) chi xbecˈastej pe. 	 यो उनै येशू हुन जसलाई परमेश्वरले मृत्युबाट बौराए, हामी सबै त्यस सत्यको गवाही छौं।


Yacˈa riyeˈ xa ma que ta riˈ xquiben tek ye elenak chic pe chiriˈ riqˈui ri Jesús. Riyeˈ xa xquichop cˈa rutzijoxic pa ronojel ri ruwachˈulef riˈ, ri xuben ri Jesús. 	 तर ती अन्धा मानिसहरू बाहिर गए अनि त्यस क्षेत्रमा चारैतिर येशूको खबर फिंजाए।


Y ri rupatrón, can xtucˈajsaj wi ruwech ri mozo riˈ y xtuyaˈ quiqˈui ri nicˈaj chic ri xa caˈiˈ quipalej. Y chiriˈ cˈa xtokˈ wi y xtukachˈachˈej rey. 	 त्यसपछि मालिकबाट ऊ दण्डित हुनुपर्छ। मालिकले उसलाई कपटीहरूसँग सामेल गराइदिनेछ। त्यहाँ मानिसहरूको रूवावसी र दाह्रा किटाई हुनेछन्।


Y riyin ri Juan ntzˈibaj cˈa el re wuj reˈ chiwe chi yix wukuˈ iglesias ri yixcˈo ri chiriˈ pa ruwachˈulef Asia, y ticˈuluˈ cˈa ri utzil y ri uxlanibel cˈuˈx ri nuyaˈ ri Dios; Dios ri can cˈo wi pe, cˈo re wacami y xticˈojeˈ re xtibe apo. Y ticˈuluˈ ri utzil y ri uxlanibel cˈuˈx ri niquiyaˈ ri wukuˈ utzilaj tak espíritu ri yecˈo apo chuwech ri Dios ri tzˈuyul pa lokˈolaj ruchˈacat. 	 यहून्नाबाट, एशिया प्रान्तका सातवटा मण्डलीहरुलाई अनुग्रह अनि शान्ति रहोस् तिमीहरुलाई उहाँद्वारा जो अहिले हुनुहुन्छ, जो सदैव हुनुहुन्थ्यो, अनि जो आउँदै हुनुहुन्छ अनि उहाँको सिहाँसन अघिका सात आत्माहरुद्वारा


Quixquicot quiqˈui ri yequicot, y quixokˈ quiqˈui ri yeˈokˈ. 	 जब अरूहरू खुशी हुँदछन् तिमी पनि तिनीहरूसँगै खुशी हुनुपर्छ। अनि जब अरूहरू रून्छन् तिमीपनि तिनीहरूसँग रोऊ।


Y Riyaˈ xabachique tinamit napon wi, nucˈut cˈa ri ruchˈabel ri Dios pa tak jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. Y quinojel cˈa ri winek ri yeˈacˈaxan ri nubij, niquiyalaˈ cˈa rukˈij. 	 उहाँले तिनीहरूको सभा घरहरूमा सिकाउन शुरू गर्नुभयो। सबै मानिसहरूले उहाँको प्रशंसा गरे।


Ri Jesús xubij cˈa queriˈ, riche (rixin) chi xukˈalajsaj cˈa achique rubanic xtiban chare chi xticamisex. 	 उहाँको मृत्यु कुन प्रकारले हुनेछ त्यो संकेत दिनलाई उहाँले त्यसो भन्नुभयो।


Yacˈa ri Dios sibilaj nim ri ajowabel ri cˈo riqˈui, sibilaj xojrajoˈ y xujoyowaj kawech. 	 तर परमेश्वको कृपा महान छ अनि परमेश्वरले हामीलाई अति नै माया गर्नुहुन्छ।


Ya ri Dios niyaˈo uxlanibel cˈuˈx chiwe. Y Riyaˈ chanin xtuben chiwe chi yixcowin xtipalbej chi aken ri Satanás. Ri rutzil ri Kajaf Jesucristo xticˈojeˈ ta cˈa iwuqˈui. 	 परमेश्वर जसले शान्ति ल्याउनु हुन्छ उहाँले शैतानलाई चाँडै हराउनु हुनेछ र उहाँले तिमीहरूलाई त्यसमाथि शक्ति प्रदान गर्नु हुनेछ। हाम्रा प्रभु येशूको अनुग्रह तिमीहरूलाई होस्।


Y ri principaliˈ tak sacerdotes xquiyaˈ cˈa quinaˈoj ri winek, chi tiquibij apo chare ri Pilato chi xa ya ri Barrabás ri trelesaj el. Y ri winek can queriˈ xquibij. 	 तर मुख्य पूजाहारीहरूले मानिसहरूलाई येशूको सट्टामा बारब्बाको मुक्तिको माँग गर्नु भनी उक्साए।


Y wi xa ya ri itzel nnaˈ chare, xa yeriˈ ri yenbanalaˈ, riqˈui reˈ nikˈax chinuwech chi ri ley can utz wi. 	 यदि मैले नचाहेको काम गरे भने म व्यवस्था राम्रो छ भनेर मान्छु।


Y riyix xtibilaˈ cˈa apo chare: Yoj cˈa riyoj ri xojwaˈ xojucˈyaˈ awuqˈui. Y ya ri pa tak cˈaybel ri pa tak katinamit, chiriˈ xacˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. 	 तब तिमी भन्न शुरू गर्छौ, हामीले एकसाथ खायौं, पियौं। हाम्रो शहरका सडकहरूमा तपाइँले सिकाउनु भयो।


Rumacˈariˈ wachˈalal, can tiwoyobej na cˈa iwiˈ tek nimol iwiˈ riche (rixin) chi niben ri waˈin natabel riche (rixin) ri rucamic ri Ajaf Jesucristo. 	 यसैले मेरा दाज्यु-भाइ, दिदी-बाहिनीहरू हो, जब तिमीहरू खानका निम्ति भेला हुन्छौ एका-अर्कालाई पर्ख।


Y reˈ xa ruma chi ri winek ri yecˈo pa Jerusalem y ri principaliˈ chukaˈ ri yecˈo chiquicojol, can ma xquetamaj ta achique riˈ ri Jesús, ni ma xchˈobotej ta chiquiwech ri nubij ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca cuma ri profetas ojer ca, ri nisiqˈuix pa ronojel uxlanibel kˈij ri pa tak jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. Rumariˈ, tek xquibij riyeˈ chi ticamisex ri Jesús, can yecˈa riyeˈ ri xebano chi kitzij xbeˈel ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios. 	 यरूशलेमका निवासीहरू अनि तिनीहरूका अगुवाहरूले येशू स्वयं नै मुक्तिदाता हुन् भनेर जान्दै जानेनन्। अगमवक्ताहरूले येशूको विषयमा लेखेका शब्दहरू हरेक विश्रामका दिनमा मानिसहरू प्रति पढिन्छ तर तिनीहरूले ती बुझेनन्। यहूदीहरूले येशूलाई निन्दा गरे। तर अगमवक्ताहरूले भनेका शब्दहरू पूर्ण भयो।


Y chukaˈ riyin cˈa yicˈojeˈ na waweˈ pan Efeso. Tikˈax na ca ri kanimakˈij Pentecostés, cˈacˈariˈ xquibe. 	 तर म एफिससमा पेन्तिकोस सम्म बस्नेछु।


Y xaxu (xaxe wi) cˈa riche (rixin) chi ma ntel ta más rutzijol ri xbanatej, quekaxibij el, riche (rixin) chi queriˈ ma niquitzijoj ta chic ri Jesús chique ri winek, xechaˈ. 	 तर हामीहरू तिनीहरूलाई येशूको विषयमा मानिसहरूलाई अझ धेरै नबताउनु भनेर हामीले यिनीहरूलाई चेताउनी दिनुपर्छ। तब यो विषय मानिसहरू बीच अझ फैलिने छैन।”


Y majun cˈa telesan chiwe ri lokˈolaj sipanic ri cˈo chi niyaˈox (nyaˈ) chiwe. Rumariˈ man cˈa quixkˈolotej ta pa quikˈaˈ ri winek ri yebin chi can niquichˈutinirisaj quiˈ y niquiyaˈ quikˈij ri ángeles. Ri winek ri yebin queriˈ, niquiben chi qˈuiy quetaman chrij ri xa ma ye quitzˈeton ta, y xa ma que ta riˈ. Riyeˈ astapeˈ niquichˈutinirisaj quiˈ, yacˈa ri pa cánima niquinaˈ chi sibilaj ye nimaˈk. Ya chˈobonic riˈ ri quicˈuan ruma ri itzel tak raybel ri yecˈo quiqˈui. 	 कसै-कसैले वहना गर्न मन पराउछन् अनि कसैले स्वर्गदूतहरूको आराधना गर्न मन पराउँछन्। तिनीहरू भन्छन तिनीहरूले दर्शनहरू देखेका छन्। तिनीहरूलाई भन्ने अनुमति दिनु हुँदैन, “तिमीहरू भूल बाटोमा छौ, किनभने तिमीहरू यी चीजहरू गर्दैनौ।”


Yacˈa ri Jesús jabel retaman ri yetajin chuchˈobic ri aj tzˈibaˈ y ri achiˈaˈ fariseos. Y ri Jesús xubij chare ri achi ri chakiˈj ri rukˈaˈ: Cacˈojeˈ pe pa nicˈaj. Y ri achi can yacˈariˈ xyacatej pe ri acuchi (achique) tzˈuyul wi, y xbepaˈeˈ acuchi (achique) ri xbix wi chare ruma ri Jesús. 	 तर येशूले तिनीहरूले के विचार गर्दैंछन् भनी बुझी हाल्नु भयो। उहाँले त्यो सुकेको हात भएको मानिसलाई भन्नुभयो, “उठ , अनि यी मानिसहरूको अघाडि उभ।” यसकारण त्यो मानिस जुरूक्कै उठ्यो अनि त्यहाँ उभियो।


riche (rixin) chi xberucˈutuj pe wuj chare, riche (rixin) chi tuyaˈ el kˈatbel tzij pa rukˈaˈ. Y riqˈui ri kˈatbel tzij ri cˈo chic el pa rukˈaˈ nibe cˈa pa tinamit Damasco, riche (rixin) chi nbeˈoc ri pa tak jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios, riche (rixin) chi yeberucanoj pe ri quitzekelben ri Jesús, ri kitzij Bey. Y tek xqueril pe, wi ye achiˈaˈ o ye ixokiˈ, can ye ximil cˈa yerucˈom pe cˈa pa Jerusalem. 	 शावलले प्रधान पूजाहारीलाई दमीशकको शहरमा सभाघरहरूका यहूदीहरूलाई ख्रीष्टका मार्ग पहिल्याउनेहरू खोजी निकाल्ने अधिकार दिँदै चिट्ठीहरू लेखी माँगे। उसले यदि कुनै पुरुष वा स्त्री विश्वासीहरू भेट्टाए तिनीहरूलाई पक्रेर यरूशलेम फर्काई ल्याउनेछ।


Y wacami tiwacˈaxaj cˈa riyix ri yixbin: Wacami o chuaˈk yojbe pa jun chic tinamit y yojcˈojeˈ chiriˈ jun junaˈ, y yojlokˈon y yojcˈayin y nikachˈec karajil. 	 तिमीहरू कसैले भन्छौ, “आज अथवा भोलि हामी कुनै नगरमा जानेछौं। हामी त्यहाँ र्वष दिन बस्छौं व्यापार गछौं अनि पैसा कमाउँछौं।” सुन! यस विषयमा सोच


Y chiriˈ cˈa pa Belén yecˈo wi tek ri María xtzˈaket ri rukˈij riche (rixin) chi nralaj ri acˈal. 	 यूसुफ र मरियम बेतलेहेममा हुँदा नै बालक जन्मने समय भएको थियो।


Ri Jesús xjalatej cˈa ruwachbel chiquiwech ri ye oxiˈ rudiscípulos. Xuben cˈa achiˈel tek nitzˈitzˈan ri kˈij. Y ri rutziak can sek xuben achiˈel ri sakil. Can sibilaj cˈa rusakil xuben. 	 तिनिहरूको आँखा अघि, येशू परिर्वतन हुनुभयो। उहाँको मुहार घाम जस्तै चम्किलो भयो। अनि उहाँको पहिरन ज्योति जस्तै चम्किलो भयो।


Y ruma xa ma junan ta cˈa quiwech, xquichop chi xebe el. Pero can cˈa xquicˈaxaj na el ri ruqˈuisbel tak chˈabel ri xubij ri Pablo. Y riyaˈ xubij: Ri chˈabel ri xuyaˈ ri Lokˈolaj Espíritu chare ri profeta Isaías ri xkˈalajsan ruchˈabel ri Dios, riche (rixin) chi xubij chique ri ye katiˈt kamamaˈ ri xecˈojeˈ ojer ca, can utz chukaˈ nuben chi nibix chiwe riyix, ruma ri Lokˈolaj Espíritu xubij cˈa: 	 तिनीहरूमा र्तक भयो। यहूदीहरू जान लागेका थिए तर पावलले अझ तिनीहरूलाई एउटा कुरा भनेः “पवित्र आत्माले यशैया अगमवक्ताको माध्यमद्वारा तिम्रा पुर्खाहरुको विषय सत्य छ भने। उनले भने,


Y riyix can yix riche (rixin) ri Cristo, y ri Cristo can riche (rixin) ri Dios. 	 अनि तिमीहरू ख्रीष्टका हौ र ख्रीष्ट परमेश्वरका हुनुहुन्छ।


Y yacˈariˈ tek nicˈaj chique ri achiˈaˈ saduceos xeˈapon riqˈui ri Jesús ruma cˈo nicajoˈ niquicˈutuj chare. Ri achiˈaˈ riˈ ma niquinimaj ta cˈa chi ri caminakiˈ xquecˈastej chic pe. Y rumacˈariˈ riyeˈ xquibij cˈa chare ri Jesús: 	 तब केही सदुकीहरू येशकहाँ आए। (सदुकीहरूमा विश्वास थियो कि मृत्युबाट कुनै पनि मानिस बौरी उठ्ने छैन)। सदूकीहरूले उहाँलाई एउटा प्रश्न राखे।


Y Riyaˈ xucˈutuj cˈa chique ri rudiscípulos: ¿Yin achique cˈa riyin nibij riyix? xchaˈ chique. Y ri Pedro can yacˈariˈ tek xubij: Yit cˈa riyit ri Cristo, xchaˈ chare. 	 त्यसपछि येशूले तिनीहरूलाई सोधे, “तिमीहरू म को हुँ भनी भन्दछौ?” पत्रूसले जवाफ दिए, “तपाईं ख्रीष्ट हुनुहुन्छ।”


Xutek cˈa rutzaqˈuixic rujolon (ruwiˈ) ri Juan ri Bautista chiriˈ pa cárcel. 	 यसर्थ उनले केही मानिसहरूलाई पठाए अनि तिनीहरूले कैदमा परेका यूहन्नाको टाउको काट्न लगाए।


Rumacˈariˈ ri beyon riˈ xuchˈob ka pa ránima: ¿Achique ta jun nben riche (rixin) chi queriˈ nyec ronojel ri nucosecha? Ruma majun chic nyaˈ wi re nicˈaj chic, xchaˈ. 	 त्यो मानिस आफै सोच्दथ्यो, मैले के गर्ने मसित भएका यति प्रशस्त अन्न राख्ने ठाउँ नै छैन।


Y ri Lokˈolaj Espíritu can xtuyaˈ cˈa nukˈij nucˈojlen riyin; ruma xtucˈul ri can wuche (wixin) wi riyin y xtukˈalajsaj chiwech. 	 सत्यको आत्माले मकहाँ महिमा ल्याउनु हुनेछ। कसरी? उसले मबाट कुराहरू पाउने छन् र तिमीहरूलाई ती सबैकुरा व्याख्या गर्नेछन्। सबै कुराहरू जो पितासंग छन् ती सबै मेरा हुन्।


¿Achique cami ruma tek ma nwajoˈ ta chi yinitzuk? ¿La ruma cami chi riyin ma yixinwajoˈ ta? Ma que ta riˈ. Ri Dios retaman chi riyin can yixinwajoˈ wi, y rumariˈ tek ma nwajoˈ ta nyaˈ jun ejkaˈn chiwij. 	 अनि किन म भार थिइन? मैले तिमीहरूलाई प्रेम गरेको छैन भनेर? होइन। परमेश्वर जान्नु हुन्छ म तिमीहरूलाई प्रेम गर्छु।


Y quecˈariˈ, cˈo ri yecˈo nabeyel ri xquecanaj cˈa pa ruqˈuisbel. Y cˈo ri yecˈo pa ruqˈuisbel ri xquecˈojeˈ pa nabey, ruma ye qˈuiy ri ye siqˈuin (oyon), xa yacˈa ri ma ye qˈuiy ta ri ye chaˈon, xchaˈ ri Jesús. 	 “त्यसरी अहिले पछि हुने भविष्यमा अघि हुनेछ अनि जो अहिले पहिलो स्थानमा छ भविष्यमा अन्तिम स्थानमा हुनेछ।”


Y can iwetaman cˈa chi tek riyaˈ xrajoˈ chi xyaˈox (xyaˈ) ta ri bendición pa ruwiˈ ruma ri rutataˈ; xa xbix chare chi majun chic bendición riche (rixin) riyaˈ; y astapeˈ can xokˈ chucˈutuxic, pero majun ri xcowin ta ri xuben riche (rixin) chi xucˈul ta chic ri bendición riˈ. 	 तिमीहरू जान्दछौ, पछिबाट, उसले आफ्ना पिताको आशीर्वादको लागि रूनु पर्यो। तर उसलाई आशीर्वाद दिन अस्वीकार गरे। किनकि एसावले आफूले गरेका कुराहरू बदल्ने उपाय पाउन सकेन।


Y ruma chi queriˈ xquicˈutuj chare ri Jesús, Riyaˈ xubij cˈa chique: ¿Achique cˈa ruma tek riyix xa ya ri quibin ca ri iwatiˈt imamaˈ ri niben? Riqˈui riˈ niben chare ri rupixaˈ ri Dios chi majun rejkalen. 	 येशूले तिनीहरूलाई जवाफ दिनुभयो, “तिमीहरू पनि किन आफ्ना परम्पराको निम्ति परमेश्वरको आज्ञा भङ्ग गर्दछौ?


Y ri Pilato xubij cˈa chique ri achiˈaˈ riˈ: Quixbiyin cˈa y queˈicˈuaj cˈa el la achiˈaˈ ye chajinel. Tibanaˈ cˈa ca rubanic chi utz, achiˈel ri iwetaman riyix chi utz nuben ca, xeˈucheˈex el. 	 पिलातसले भने, “केही सैनिकहरूलाई लिएर जाउ अनि सकेसम्म चिहानलाई सुरक्षित राख।”


Y riyin ma yininimaj ta ruma can ya ri kitzij ri nbij chiwe. 	 म साँचो भन्दछु। त्यसैले तिमीहरू मलाई विश्वास गर्दैनौ।


Ma can ta xicˈojeˈ ri pa tak tinamit riche (rixin) ri Judea, y rumariˈ ri iglesias ri ye riche (rixin) ri Cristo ri yecˈo chiriˈ ma quetaman ta nuwech. 	 यहूदीयामा ख्रीष्टका मण्डलीले यसभन्दा अघि मेरो अनुहार देखेका थिएनन्।


Ronojel ri tzij riˈ xa naˈoj y pixaˈ quiche (quixin) winek. Ruma ri yetij, ketaman chi xa riche (rixin) chi yeqˈuis tek yecˈo ca. Ma xajan ta cˈa chi nachop, nabecˈamaˈ pe o natij. 	 यी जम्मै संसारिक नियमहरू यस्ता चीजहरूसँग सम्बन्धित छन् जो एक पल्ट व्यवहार गर्दा शेष हुन्छ। यी त मानिसहरूका निर्देशन र आज्ञाहरू हुन्, परमेश्वरका होइनन्।


Yacˈariˈ tek ri Jesús xerucusaj el ri rudiscípulos chupan ri jucuˈ, riche (rixin) chi yenabeyej el chuwech; chi quebe cˈa pa Betsaida, tinamit ri cˈo jucˈan chic ruchiˈ yaˈ. Y Riyaˈ xerutek na cˈa el ri winek chi tak cachoch. 	 तब, येशूले आफ्ना चेलाहरूलाई डुङ्गामा चढेर बेत्सैदामा समुद्रको अर्कोतर्फ जान लगाउनु भयो। केहीसमय पछि उहाँ आउनेछु भनी उहाँले भन्नु भयो। उहाँ ती सबै मानिसहरूलाई आ-आफ्ना घर पठाउन चाहनु हुन्थयो।


Tek ntzˈeton y wacˈaxan chic ka ronojel riˈ, yacˈariˈ tek riyin ri Juan xintzˈet chukaˈ sibilaj ye qˈuiy chi winek ri ma junan ta ruwachˈulef yepe wi, ma junan ta ri ye catiˈt quimamaˈ, ma junan ta quitinamit y ma junan ta quichˈabel. Quinojel cˈa ri winek riˈ yecˈo cˈa apo chuwech ri tzˈuyul chupan ri lokˈolaj chˈaquet y chuwech chukaˈ apo ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl. Y ri winek riˈ can majun cˈa ri nicowin ta najlan quiche (quixin), ruma can sibilaj ye qˈuiy. Y sek cˈa ri quitziak ri ye quicusan, y ye quicˈualon ruxak palma pa tak quikˈaˈ. 	 त्यासपछि मैले हेरें, अनि त्यहाँ कसैले गनिनसक्ने मानिसहरु थिए। तिनीहरु पृथ्वीका हरेक राष्ट्र, जाति, कूल अनि विभिन्न भाषाका मानिसहरु थिए। तिनीहरु सिंहासन अनि भेंडाको पाठा सामुन्ने उभिरहेका थिए। तिनीहरु सबै सेतो पोशाकमा थिए अनि तिनीहरुका हातमा खजूरका हाँगा थिए।


Y oxiˈ kˈij ticamisex wi el, yariˈ tek ri Dios xucˈasoj pe chiquicojol ri caminakiˈ. Y xuben chare chi xucˈutulaˈ riˈ. 	 तर, उहाँको मृत्यु भएको तीन दिन पछि परमेश्वरले उहाँलाई बौराउनु भयो अनि मानिसहरूलाई छर्लक्क येशूलाई देखाइदिनु भयो।


Quecˈariˈ nubij ri tzˈibatajnek ca. Kitzij cˈa re xtinbij chiwe wacami: Chiquicojol quinojel ri ye alaxnek chuwech re ruwachˈulef, majun chic jun profeta ri más ta nim rukˈij que chuwech ri Juan ri Bautista. Pero wacami ri pa rajawaren ri Dios, astapeˈ jun winek xa coˈol oc rukˈij, hasta riˈ más nim rukˈij que chuwech ri Juan. 	 म तिमीहरूलाई साँचो भन्दछु बप्तिस्मा दिने ‘यूहन्ना पृथ्वीमा जन्मेका सबै मानिसभन्दा महान छन्। तरैपनि स्वर्गको राज्यमा जो सबैभन्दा सानो छ, त्यो यूहन्नाभन्दा ठूलो हो।


Rumariˈ, wi cˈo jun winek ri nichˈo wuqˈui y xa ma wetaman ta ri ruchˈabel, chuwech riyaˈ xa yin jun winek ri xa cˈa pa jun chic tinamit yipe wi, ruma ma nikˈax ta chinuwech ri nubij. Y queriˈ chukaˈ riyaˈ chinuwech riyin. 	 यसैकारण, यदि कसैले मलाई केही भनेको अर्थ मैले बुझिन भने म संझन्छु उसले विदेशी कुरा गर्दैछ र उसले मलाई विदेशी संझन्छ।


Y rumariˈ, can xu (xe) wi cˈa xeˈoka re pa Cesarea, man cˈa xinyaˈ ta kˈij chi xkˈax ta qˈuiy tiempo, xa can ya ri rucaˈn kˈij xibetzˈuyeˈ ri pa kˈatbel tzij y xintek cˈa rucˈamaric ri achi. 	 यसर्थ ती यहूदीहरू म संग आए। अनि मैले समय नष्ट गरिनँ। अर्को दिन म न्याय-आसनमा बसे अनि त्यस मानिसलाई यहाँ ल्याउने आदेश दिएँ।


Xban cˈa chare chi majun rukˈij, y astapeˈ majun rumac, ya Riyaˈ ri xka ca chuxeˈ ronojel mac. ¿Achique ta cami xtitzijon ri xban chare cuma ri winek ri yecˈo pa rutiempo Riyaˈ? Ruma xapon jun kˈij chi xqˈuiyer ri etzelal quiqˈui, y rumariˈ xquicamisaj el chuwech re ruwachˈulef. 	 उहाँको उपहास गरियो अनि उहाँका अधिकारहरू खोसियो। पृथ्वीमा उहाँको जीवन समाप्त भयो अनि उहाँको पुस्तको विषयमा भन्न को सामर्थ हुनेछ?” यशैया 53:7-8


Y pa rucaˈn kˈij, ruma ri achi achiˈel jun coronel nrajoˈ nretamaj achique xumacuj ri Pablo chiquiwech ri israelitas, rumariˈ riyaˈ xutek quisiqˈuixic (coyoxic) ri principaliˈ tak sacerdotes y ri ye cachibil ri can pa moc (comon) yekˈato tzij. Y cˈacˈariˈ tek xberelesaj pe ri Pablo, y xberupabaˈ chiquiwech. 	 सेनापतिले यहूदीहरू किन पावललाई दोष्याइरहेछन् बुझ्न चाहन्थे। यसर्थ अर्को दिन उनले पूजाहारीहरू यहूदीहरू अनि सारा महासभालाई भेला हुने आदेश दिए। सेनापतिले पावललाई बाँधेका साङ्गलाहरू खोलिदिए। त्यसपछि पावललाई ल्याए अनि तिनीहरूको सामुन्ने उभ्याए।


Yacˈariˈ tek jun cˈa chique ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri can cˈo quikˈij xucˈutuj cˈa chuwe: ¿Awetaman ye achique cˈa chi winek laˈ, la sek sek quitziak quicusan? ¿Y awetaman chukaˈ acuchi (achique) yepe wi? xchaˈ chuwe. 	 तब एकजना अग्रजले मलाई सोधे, “यी सेता पोशाकका मानिसहरु को हुन्.? तिनीहरु कहाँवाट आएका हुन्?”


Y tek xquicˈaxaj ri xubij ri Pablo chique, riyeˈ xquiyaˈ cˈa rukˈij rucˈojlen ri Dios, y xquibij cˈa chare ri Pablo: Kachˈalal, can niquicot cˈa ri kánima ruma ri xatzijoj ka chake, y riyit can awetaman chic cˈa chi pa mil israelitas ri quiniman chic, y riyeˈ niquibij chi can rajawaxic chi niban ri nubij chupan ri ley riche (rixin) ri Moisés. 	 जब अग्रजहरूले यी कुराहरू सुने, तिनीहरूले परमेश्वरको प्रशंसा गरे। त्यसपछि तिनीहरूले पावललाई भने, “भाइ! तिमीहरूले देख्छौ कि कति हजारौं यहूदीहरू विश्वासी भए। तर तिनीहरू सबैले सोच्छन् कि मोशाको व्यवस्था खुबै महत्वको छ।


Ri Jesús can ye qˈuiy wi cˈa ri ye rucˈachojsan chic. Pero ruma quinojel cˈa ri ye yawaˈiˈ nicajoˈ chukaˈ chi yecˈachojsex ruma ri Jesús, rumariˈ niquimajlaˈ cˈa quiˈ chrij, riche (rixin) chi niquichop ta apo ri rutziak, ruma nicajoˈ yecˈachoj chare ri quiyabil. 	 येशूले धेरै मानिसहरूलाई निको तुल्याउनु भएको थियो। यसर्थ सबै रोगी मानिसहरूले उहाँलाई छुन भनेर ठेलमठेला गदर्थे।


Riyin nwajoˈ wachˈalal, chi riyix niwetamaj chi re kachˈacul re kacˈuan wacami chuwech re ruwachˈulef ma xticowin ta xtibecˈojeˈ pa rajawaren ri Dios, ruma ri kachˈacul xa nikˈey, y ri pa rajawaren ri Dios ma xticˈojeˈ ta jun cosa ri xa nikˈey. 	 दाज्यू-भाइ दिदी-बहिनीहरू हो! म तिमीहरूलाई यो भन्छुः भौतिक शरीरले परमेश्वरको राज्यमा भाग लिन पाउँदैन। जुन कुरो त्यो कुनै अविनाश कुरोमा भागलिन सक्तैन।


Y astapeˈ can kitzij wi chi riyoj xa yoj winek achiˈel ri nibix chikij, pero riyoj ma ya ta ri kachukˈaˈ ka riyoj ri nikacusaj tek nikaben chˈaˈoj riqˈui ri itzel winek. 	 हामी संसारमै बास गर्छौं। तर संसारिक मानिसहरूले झैं हामी लडाइँ गर्दैनौं।


Rumariˈ xincˈutuj yan jun utzil chique re adiscípulos chi tiquelesaj el re jun itzel espíritu reˈ riqˈui ri nucˈajol, pero xa ma ye cowinek ta chi niquelesaj, xchaˈ chare ri Jesús. 	 मैले तपाईंको चेलाहरूलाई पनि त्यसबाट दुष्ट आत्मा निकाली दिनु भनें तर तिनीहरूले त्यसो गर्न सेकेनन्।”


Xa rumacˈariˈ tek konojel riyoj ri kaniman chic ri Jesucristo, ma tzˈapel ta chic kapalej, xa can yoj achiˈel jun espejo ri can nikˈalajin chic rukˈij rucˈojlen ri Ajaf pa kacˈaslen y ri rukˈij rucˈojlen ri Ajaf ronojel kˈij ruchapon nujel más ri kacˈaslen riche (rixin) chi queriˈ yoj‑oc na achiˈel rubanic Riyaˈ. Y can xkojjalatej wi cˈa, y reˈ can ya cˈa ri ru‑Espíritu ri Ajaf nibano chake. 	 हाम्रो अनुहार ढाकिएको छैन्। हामी सबै प्रभुको महिमा देखाउँछौं। हामी उनी जस्तै हुन परिवर्तन हुँदैछौं। यस परिवर्तनले हामीमा झन झन महिमा ल्याउँछ।


Ri mayordomo cˈa riˈ xerusiqˈuij (xeroyoj) chiquijujunal ri cˈo quicˈas riqˈui ri rupatrón, y xucˈutuj cˈa chare ri nabey: ¿Achique cˈa ri acˈas, y janipeˈ? 	 यसकारण त्यो भण्डारेले ज-जसले पैसा लगेका थिए प्रत्येकलाई बोलायो। त्यसले पहिलो मानिसलाई भन्यो, तिमीले मेरो मालिकलाई कति तिर्नु पर्छ?द्भ्य


Ri Jesús xutzijoj chic cˈa jun cˈambel tzij chiquiwech ri winek, y xubij cˈa: Ri rajawaren ri caj, junan cˈa riqˈui jun achi ri xberuticaˈ ca jun utzilaj ijaˈtz pa rulef. 	 त्यसपछि येशूले तिनीहरूलाई सिकाउन अर्को उखान सुनाउनु भयो। उहाँले भन्नुभयो, “स्वर्गको राज्य एउटा मानिस जस्तो हो जसले आफ्नो खेतमा असल बीऊ छर्यो,


Y ri rudiscípulos xquibij cˈa chare: Tijonel, xa cˈareˈ ca tek ri achiˈaˈ israelitas ri cˈo quikˈij quicˈualon chic abej chawij riche (rixin) chi yatquicamisaj. ¿Can nawajoˈ cˈa chi yatzolin chic chilaˈ? xechaˈ chare. 	 चेलाहरूले उत्तर दिए, “तर गुरूज्यू यहूदियामा यहूदीहरू तपाईंलाई ढुंगाले हिर्काउन चाहन्छन्। जो केही अघि भएको थियो। तपाईं त्यहाँ किन जानु चाहनु हुन्छ्?”


Y riyeˈ xekˈax cˈa pa ruwiˈ ri choy riˈ y xeˈapon chuchiˈ yaˈ chiriˈ pa Genesaret. 	 त्यसपछि उहाँहरू झील तरेर गनेसरेतको किनारमा पुग्नुभयो।


Y tek kˈaxnek chic cˈa wakiˈ kˈij, ri Jesús xeruchaˈ ri Pedro, ri Jacobo y ri Juan, riche (rixin) chi xerucˈuaj chi ye oxiˈ cˈa pa ruwiˈ jun nimajuyuˈ. Y ri Jesús xjalatej cˈa ruwachbel chiquiwech ri ye oxiˈ rudiscípulos. 	 छ दिनपछि येशू, पत्रुस, याकूब र यूहन्नालाई लिएर अग्लो डाँडामा जानुभयो। त्यहाँ तिनीहरू मात्र थिए। जब ती चेलाहरूले उहाँलाई हेरिरहेका थिए, त्यहाँ येशूको रूप नै बदलियो।


Tek xoc cˈa pe ri akˈaˈ, ri discípulos ri ye benak pa jucuˈ, pa runicˈajal chic cˈa ri choy yecˈo wi. Y ri Jesús ruyonil cˈa cˈo na ca pa ruwiˈ ri ulef ruma xa ma benak ta quiqˈui. 	 त्यस रात, डुङ्गा समुद्रको बीचमा थियो। अनि योशू चाँहि एकलै भूमिमा हुनुहुन्थ्यो।


Yacˈa ri Jesús yerutzulaˈ cˈa ri winek, nucanoj ri achique xchapo rutziak. 	 तर येशूले त्यो छुने मानिसलाई पत्ता लगाऊन घरि घरि हेर्न लाग्नु भयो।


Yacˈariˈ tek ri Pedro xubij: Astapeˈ can quinojel xcatquiyaˈ ca ayon, yacˈa riyin ma xcatinyaˈ ta ca, xchaˈ. 	 पत्रुसले भने, “यदि सबैले आफ्नो विश्वास हराए पनि म कहिल्यै मेरो विश्वास हराउने छैन।”


Can ketaman cˈa chi ri Dios can nuyaˈ wi rutojbalil ronojel ri mac ri yequibanalaˈ ri winek achiˈel ri mac ri xekabij yan ka. Can achiˈel rubanic ri quimac, can queriˈ chukaˈ ri rutojbalil nuyaˈ chique. 	 ज-जसले नराम्रा कामहरू गर्छन् उनीहरूलाई परमेश्वरले न्याय गर्नुहुन्छ। अनि हामी जान्दछौं कि परमेश्वरको न्याय ठीक हुँदछ।


Rumacˈariˈ riyeˈ xquibij cˈa chare ri Jesús: Riyit ri can yit jun Tijonel, cˈo cˈa jun ri nikajoˈ nikacˈutuj chawe. Ri Moisés can rutzˈiban wi cˈa ca chake chi tek jun achi nicom el y majun ralcˈual nicˈojeˈ ca riqˈui ri rixjayil, can jun cˈa rachˈalal ri achi riˈ cˈo chi nicˈuleˈ riqˈui ri ixok ri xmalcanij ca, riche (rixin) chi queriˈ yecˈojeˈ ta ralcˈual riqˈui ri ixok riˈ. Y ri nabey ti cˈajol (alaˈ) ri nalex ntoc ralcˈual ri caminek chic el. 	 तिनीहरूले भने, “गुरूज्यू, मोशाले भने अनुसार कुनै विवाहित पुरूष बालबच्चा नभईकन मर्यो भने उसको भाईले आफ्ना दाज्यूका निम्ति सन्तानहरू जन्माउन त्यस विधवा आइमाईलाई विवाह गर्नसक्छ।


Yacˈa ri discípulos xa xquibilaˈ cˈa chiquiwech: Riyaˈ xubij queriˈ ruma majun caxlan wey xkacˈom pe riche (rixin) chi nikatij, xechaˈ cˈa. 	 चेलाहरूले यस कुराको अर्थ बारे चर्चा गरे। तिनीहरूले भने, “उहाँले यसो भनेको कारण हामीसंग रोटी छैन भन्नु भएको हो।”


Y tek ri achiˈaˈ riˈ xequitzˈet chi yecˈo chique ri rudiscípulos ri Jesús ri yetajin chi waˈin y xa ma xquichˈej ta quikˈaˈ achiˈel rubanic ri niquiben riyeˈ, ma utz ta xequitzˈet, y rumariˈ qˈuiy cˈa ri xquibij chiquij. 	 तिनीहरूले येशूका केही चेलाहरूले मैला हातले खाना खाइरहेको देखे। (“मैला हात” को अर्थ मानिसहरूले हातहरू धोएका थिएनन्)।


Y ri Saulo can yacˈariˈ tek xtzak cˈa pan ulef, y xracˈaxaj cˈa jun chˈabel y ri chˈabel riˈ nubij cˈa: Saulo, Saulo, ¿achique cˈa ruma tek achapon wokotaxic? xchaˈ. 	 शावल भूइँमा लडे। उनले एउटा आवाज उनैसंग बोलिरहेको सुने, “शावल, शावल! तिमी मलाई किन सताइरहेछौ?”


Y nwajoˈ nchojmirisaj chiwech ri rubanic ronojel reˈ. Pa nabey mul ri Dios rubanon jun trato riqˈui ri Abraham. Y tek kˈaxnek chic cajiˈ ciento riqˈui juwinek lajuj junaˈ ri ruchojmirisan wi ca ri trato riqˈui ri Abraham, yariˈ tek ri Dios xuyaˈ ri ley chare ri Moisés. Y ri ley riˈ ma xuyoj ta ri trato ri rubanon pa nabey mul ni ma xuben ta chukaˈ chi ri Dios man ta chic xuyaˈ ri rutzil ri rutzujun (rusujun) ca chare ri Abraham. Y ri utzil riˈ ya chi nipe ri Cristo. 	 मेरो भन्नुको मतलबः परमेश्वरले करार बनिनु भन्दा धेरै र्वष अघि नै यो करार अब्राहामसँग गरेका थिए। व्यवस्थात चान सय तीस र्वषपछि मात्र बनिएको हो। यसैले व्यवस्थाले करार रद्द गराउन सक्दैन र अब्राहामलाई परमेश्वरले दिएका प्रतिज्ञालाई बदल्न सक्दैन।


Y ri mozo ri yaˈon ca wuˈoˈ talento chare riche (rixin) chi nisamej riqˈui, can xuben na wi ri bin ca chare. Riyaˈ can xsamej wi cˈa riqˈui ri wuˈoˈ talento y xuchˈec chic cˈa wuˈoˈ riqˈui. 	 नोकर जसलाई पाँच तोडा दिइएको थियो त्यो तुरन्त व्यापार गर्न त्यो स्थान छोडेर हिंडयो। उसले अरू पाँच तोडा बढाउने काम गर्यो।


Y wi ri Cristo xa man ta xcˈastej el, juyiˈ ta oc kawech kabanon, can man ta jun nicˈatzin wi ri nikatzijoj y majun chukaˈ nicˈatzin wi chi riyix xinimaj. 	 यदि ख्रीष्ट नबौरिनु भएको भए, हाम्रो प्रचार व्यर्थ छ। अनि तिमीहरूको विश्वास व्यर्थ हुन्छ।


Yin cˈa riyin ri achiˈel juwiˈ uva, y riyix ri rukˈaˈ. Ri can jurayil nicˈojeˈ wuqˈui, y riyin riqˈui riyaˈ, ri rucˈaslen can xtiwachin wi. Ruma ri xa ma xticˈojeˈ ta wuqˈui, majun cˈa ri xticowin ta xtuben. 	 “म दाखको बोट हुँ र तिमीहरू त्यसका हाँगाहरू हौ। यदि जो कोही ममा रह्यो भने त्यसले धेरै फल दिनेछ। किनभने म बिना तिमीले केही गर्न सक्तैनौ।


Y ri achiˈaˈ ri cˈo quikˈij chiquicojol ri israelitas xquibij chare ri Jesús: Riyoj ma yatkaqˈuek ta chi abej ruma jun utzilaj samaj. Riyoj yatkaqˈuek chi abej ruma nabij chi yit junan riqˈui ri Dios. Ruma jun achi ri nibin queriˈ, xa nuyokˈ rubiˈ ri Dios, xechaˈ. 	 यहूदीहरूले भने, “तिमीले कुनै राम्रो काम गरेकोमा तिमीलाई हामी ढुङ्गाले हानेर मार्ने छैनौं। तर तिमीले भनेका ती कुराहरू परमेश्वरको विरूद्ध छन्। तिमी खाली मान्छे मात्र हौ, तर तिमी भन्छौ तिमी परमेश्वर समान हौ। त्यही कारणले गर्दा हामीले तिमीलाई ढुङ्गाले हिर्काएर मार्न खोजेका हौं।”


Y ri kˈij ma xtitzuˈun ta chic. Ri icˈ xtoc achiˈel quicˈ. Quecˈariˈ ri xtibanatej nabey tek ma jane noka ta ri nimalaj kˈij riche (rixin) ri Ajaf, chupan ri kˈij tek xtikˈat tzij pa quiwiˈ ri winek. 	 घाम अन्धकारमय भई बद्लिने छ अनि जुन रगत सरह रक्तिम हुनेछ तब परमप्रभुको महान् र महिमामय दिन आउनेछ।


Ri Jesús can cˈa ma jane cˈa ntoc ta apo chupan ri aldea ri Betania rubiˈ, xa can cˈa cˈo na ca chiriˈ ri acuchi (achique) xbeˈilitej wi ca ruma ri Marta. 	 येशू गाँउ भित्र आइसक्नु भएको थिएन। उहाँ अझ सम्म त्यही ठाउँमा हुनुहुन्थ्यो जहाँ मार्थासंग भेट भएको थियो।


Y quiqˈui ri apóstoles chiriˈ pa tinamit Jerusalem xoka cˈa rutzijol chi ri winek ri yecˈo pa Samaria yetajin cˈa niquicˈul y niquinimaj ri ruchˈabel ri Dios. Rumariˈ xequitek cˈa el ri apóstol Pedro y ri apóstol Juan chiquitzˈetic. 	 प्रेरितहरू अझ सम्म यरूशलेमा नै थिए। तिनीहरूले सामरियाका मानिसहरूले परमेश्वरको वचनलाई स्वीकार गरे भन्ने बारेमा सुने। यसैकारणले तिनीहरूले पत्रुस र यूहन्नालाई सामारिया पठाए।


Y ma tzˈucun tak naˈoj ta ri xkatzijoj chiwe chrij ri ruchukˈaˈ ri Kajaf Jesucristo. Y chukaˈ ma tzˈucun tak tzij ta ri xkabij chiwe chi ri Jesucristo xtipe chic jun bey. Ruma riyin y ri ye wachibil can xkatzˈet wi chi ri Jesucristo sibilaj nim rukˈij. 	 हामीले तिमीहरुलाई हाम्रा प्रभु येशू ख्रीष्टको शक्तिको बारेमा व्याख्या गरेका छौं। हामीले तिमीहरुलाई उनको आगमनको विषयमा भन्यौं। हामीले तिमीहरुलाई जे व्याख्या गर्यौं ती मानिसहरुले रचेका चतुर कथाहरु होइनन्। हामीले आफ्नै आँखाले येशूको महानता देख्यौं।


Y ri Jesús xucˈutuj cˈa chique ri rudiscípulos: ¿Janipeˈ caxlan wey cˈo iwuqˈui? xchaˈ chique. Y riyeˈ xquibij cˈa: Cˈo wukuˈ, xechaˈ chare. 	 तब येशूले तिनीहरूलाई सोध्नु भयो, “तिमीहरूसंग कतिवटा रोटीहरू छन्?” चेलाहरूले जवाफ दिए, “हामीहरूसंग सातवटा रोटीहरू छन्।”


Y ri Jesús xubij chare: ¿Achique cˈa ruma tek nabij utz chuwe riyin? Ruma majun winek ri utz ta, xa can xu (xe) wi cˈa Jun ri utz y riˈ ya ri Dios. Wi riyit can nawajoˈ cˈa yatapon chupan ri cˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, can queˈanimaj cˈa ri pixaˈ, xchaˈ chare. 	 येशूले जवाफ दिनूभयो, “असल के हो? मलाई किन यसरी सोध्दैछौ? परमेश्वर मात्र असल हुनुहुन्छ। यदि तिमी अनन्त जीवन पाउन चाहन्छौ भने, तिमीले आज्ञाहरू पालन गर्नु पर्दछ।”


Can chiˈijujunal cˈo cˈa jun samaj ri yatajnek pe chiwe, ruma ri nimalaj rutzil ri Dios. Rumariˈ can tikabanaˈ cˈa ri samaj ri yatajnek pe chake ruma ri Dios, riche (rixin) chi yekatoˈ ri nicˈaj chic ri quiniman ri Dios. Koj‑oc cˈa utzilaj tak samajel riche (rixin) chi nikaben ri qˈuiy ruwech chi samaj ri ruyaˈon pe ri Dios chake. 	 तिमीहरु प्रत्येकले परमेश्वरबाट आत्मिक उपहार प्राप्त गरेका छौ। विभिन्न तरिकामा तिमीहरुलाई परमेश्वरले आफ्नो अनुग्रह देखाउनु भएको छ। अनि तिमीहरूले सेवकहरु जस्तै दायित्व बहन गरेका छौ, यसर्थ परमेश्वरको उपहारको सदुपयोग गर।


Ri pixaˈ riˈ nubij: Tayaˈ quikˈij ri ateˈ atataˈ, riche (rixin) chi utz yacˈojeˈ y qˈuiy junaˈ xcacˈaseˈ el chuwech re ruwachˈulef. 	 त्यो प्रतिज्ञा होः “तब तिम्रो हरेक कुरो ठीक हुन्छ र संसारमा तिमीले लामो आयु पाउनेछौ।”


Y tek ri Pedro cˈa cˈo na cˈa chiriˈ chuwajay ka, cˈo cˈa jun ixok raj icˈ ri nimalaj sacerdote ri xapon chiriˈ. 	 त्यति बेला पत्रुस आँगनमा नै थिए। प्रधान पूजाहारीको एकजना नोकर्नी केटी त्यहाँ आई।


Ri ánima ri ye tzˈapin, ri ma xquinimaj ta el rutzij ri Dios ojer ca, ri xecˈojeˈ pa rutiempo ri Noé, tek xban ri nimalaj barco, ri Dios sibilaj qˈuiy tiempo xuyaˈ chique riche (rixin) chi xeroyobej. Pero ma xtzolin ta pe quicˈuˈx. Y ri xeˈoc chupan ri barco, ye ri winek ri xeniman y xa ma ye qˈuiy ta, xa can xu (xe) wi ri ye wakxakiˈ ri xecolotej. Ri Dios yaˈ cˈa ri xucusaj riche (rixin) chi xecolotej ri winek riˈ ruma ri barco xliˈeˈ pa ruwiˈ yaˈ. 	 ती आत्माहरु तिनीहरु हुन् जसले नूहको समयमा परमेश्वरको आज्ञा पालन गर्न अस्वीकार गरेका थिए। परमेश्वरले तिनीहरुलाई धैर्यसित प्रतिक्षा गरिरहनु भएको थियो जुन बेला नूहले जहाज बनाइरहेका थिए। केवल जम्मा आठजना त्यस जहाजमा बाँचेका थिए। ती मानिसहरुलाई पानीले बचाएको थियो।


Rumariˈ, ri más chkawech apo can cˈo jun lokˈolaj sipanic ri xtincˈul ruma xincˈuaj jun cˈaslen choj, y ya ri Ajaf, ri utzilaj aj kˈatbel tzij, ri xtiyaˈo ri sipanic riˈ chuwe chupan ri kˈij tek xtipe chic jun bey. Y ma xu (xe) ta wi chuwe riyin xtuyaˈ wi ri lokˈolaj sipanic riˈ, xa can xtuyaˈ chukaˈ chique quinojel ri yeˈajowan y coyoben chi nipe chic jun bey. 	 अब एउटा मुकुटले मलाई र्पखिबसेको छ। म परमेश्वरसँग ठिक रहेकोले गर्दा मैले त्यो धार्मिकताको मुकुट पाउने छु। हो, उहाँले मलाई त्यो मुकुट त्यस दिन दिनुहुनेछ। उहाँले त्यो मुकुट ती समस्त मानिसहरूलाई दिनुहुनेछ जसले, उहाँको आगमन चाहेकाछन् अनि जसले उहाँको प्रतिक्षा गरेकाछन्।


Y ronojel junaˈ chupan ri nimakˈij pascua, ri aj kˈatbel tzij can nrelesaj cˈa el jun chique ri yecˈo pa cárcel. Riyaˈ nrelesaj cˈa el ri preso ri nicajoˈ ri winek chi ntel el. 	 प्रत्येक र्वष निस्तार चाडको समयमा बढा हाकिमद्वारा उसले चाहे अनुसार थुनामा परेका एकजना मानिसहरूलाई मुक्त गर्न सक्थयो।


Riyix ri achiˈel tak walcˈual, ntzˈibaj ronojel reˈ chiwe, ruma riqˈui ri xuben ri Jesucristo, wacami cuyutajnek chic ri imac. 	 प्रिय बालकहरु, म तिमीहरुलाई लेख्छु, किनभने तिमीहरुका पापहरु ख्रीष्टद्वारा क्षमा गरिएका छन्।


Yacˈa ri Pedro xa xubij chic jun bey chi riyaˈ ma rudiscípulo ta ri Jesús. Y can yacˈariˈ tek xbesiqˈuin pe ri ecˈ. 	 तर फेरि पत्रुसले भन्यो, “अहँ! म उनीसंग थिइनँ।” अनि त्यहीबेला भाले बास्यो।


Cˈa pa rox kˈij cˈa chare ri quisachon wi ca ri acˈal, cˈacˈariˈ xquil ri acˈal pa rachoch ri Dios chiriˈ pa Jerusalem, tzˈuyul apo quiqˈui ri achiˈaˈ ri qˈuiy quetaman chrij ri ley, nracˈaxaj ri niquibij y cˈo chukaˈ ri yerucˈutulaˈ apo chique. 	 तीन दिनपछि तिनीहरूले उहाँलाई मन्दिरमा भेटे। येशू मन्दिरमा धार्मिक शिक्षकहरूसंग तिनीहरूका कुराहरू सुन्दै र तिनीहरूलाई प्रश्न गर्दै बसिहनु भएको थियो।


Y yecˈa winek riˈ ri yebano chique ri kachˈalal chi ma junan ta quiwech niquiben. Y can xu (xe) chukaˈ ri cˈaslen riche (rixin) re ruwachˈulef ri niquichˈob. Man cˈo ta ri Lokˈolaj Espíritu quiqˈui. 	 यी मानिसहरु तिनीहरुका पापमय आत्माले खोजेको मात्र गर्छन्। तिनीहरुको आत्मा हुँदैन।


Y quinojel xtiquibij chi ri Jesucristo yariˈ ri Ajaf, riche (rixin) chi queriˈ can xtiquiyaˈ rukˈij rucˈojlen ri Katataˈ Dios. 	 “येशू ख्रीष्ट प्रभु हुनुहुन्छ” भनी प्रत्येक जिब्रोले स्वीकारोस्। जब मानिसहरूले यसो भन्छन्, यसले पिता परमेश्वरमा महिमा ल्याउनेछ।


Y can xu (xe) wi xinwacˈaxaj ri achˈabel tek xayaˈ rutzil nuwech, ri acˈal ri woyoben, can xropin ruma quicoten, xinnaˈ riyin. 	 जब मैले तिम्रो अभिवादन सुने, मेरो गर्भमा भएको बालक र्हषले उफ्रि्यो।


Queriˈ ri tzˈibatal ca. Y tek ri Jesús xapon ri pa tinamit Capernaum, can yacˈariˈ tek xuchop rutzijoxic ri ruchˈabel ri Dios y nubij cˈa chique ri winek: Can titzolin cˈa pe icˈuˈx riqˈui ri Dios, ruma xa can nakaj chic cˈo wi pe ri rajawaren ri caj, xchaˈ ri Jesús chique. 	 यसै बेलादेखि येशूले प्रचार गर्न थाल्नुभयो। उहाँले भन्नलाग्नुभयो, “तिमीहरू पश्चत्ताप गर अनि आफ्नो रहन-सहन परिवर्त्तन गर, किनभने, स्वर्गको राज्य नजिक आइपुगेको छ।”


Tiyaˈ rutzil ruwech ri kachˈalal Herodión, ri nuwinak. Tiyaˈ rutzil quiwech ri kachˈalal ri yecˈo pa rachoch ri Narciso, ri xa jun quibanon riqˈui ri Ajaf. 	 हेरोदियनलाई नमस्कार, उनी मेरा कुटुम्ब हुन्। र्नसिसस परिवारलाई पनि नमस्कार जो प्रभूमा छन्।


Ruma ronojel ri cˈo wuqˈui riyin, can pa nukˈaˈ cˈa riyin cˈo wi riche (rixin) chi nben achique ri nwajoˈ nben riqˈui. ¿O riyit xa itzel nanaˈ chuwe tek riyin xa utz nunaˈoj nben quiqˈui ri nicˈaj chic? xchaˈ. 	 के मेरो पैसा आफ्नो खुशीमा चलाउने अधिकार मसंग छैन? अथवा म उदार छु भनेर तिमीलाई ईष्या लग्यो?’


Y tek ri winek y ri aj kˈatbel tak tzij riche (rixin) ri tinamit Tesalónica xquicˈaxaj ri tzujunic (sujunic) riˈ, xquixibij quiˈ y rumariˈ xewolol ka chiquiwech. 	 शहर अधिकारीहरू र अन्य मानिसहरूले ती आरोपहरू सुने अनि तिनीहरू एकदम खिन्न भए।


Ri Felipe, ri Bartolomé, ri Tomás, ri Mateo ri cˈutuy alcawal, ri Jacobo rucˈajol ri jun achi ri Alfeo rubiˈ, ri Lebeo ri nibix chukaˈ Tadeo chare. 	 फिलिप र बारथोलोमाइ; थोमा, महसूल उठाउने मत्ती; अल्फयसको छोरो याकूब, र थेदियस;


Rumacˈariˈ, achique ri cˈo racˈaxabel, can tracˈaxaj cˈa ri nubij ri Lokˈolaj Espíritu chique ri iglesias. 	 हरेक मानिस जसले यी कुराहरु सुन्ष्ठ्वछ आत्माले मण्डलीहरुलाई जे भनिरहेको छ उसले त्यो सुन्न पर्छ।


Yacˈa ri Jesús xubij cˈa chique: Ri winek yecˈo wacami sibilaj ye itzel y xa ma niquinimaj ta chic ri Dios. Riyeˈ xa can nicajoˈ cˈa chi riyin nben na jun milagro chiquiwech cˈacˈariˈ chi yinquinimaj. Y xa ma ya ta cˈa ri nicajoˈ riyeˈ ri xtibanatej. Ruma xa can xu (xe wi) ri xbanatej riqˈui ri profeta Jonás ri jun achi ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca, xaxu (xaxe wi) cˈa riˈ ri retal ri xtibanatej. 	 येशूले जवाफ दिनुभयो, ‘दुष्ट र पापी मानिसहरूले प्रमाणकोलगि चमत्कार खोज्दैछन्। तर त्यस्ता मानिसहरूलाई प्रमाणकोलागि कुनै चमत्कार देखाइने छैन। अगमवक्ता योनाको चिन्ह बाहेकै


Ri Festo xtzijon cˈa quiqˈui ri aj kˈatbel tzij ri yetoˈo apo riche (rixin), y cˈacˈariˈ xubij chare ri Pablo: Riyit xacˈutun chi ya ri César nikˈato tzij pan awiˈ. Can yacˈariˈ riˈ, yabe cˈa pa Roma chuwech ri César, xucheˈex ri Pablo. 	 फेस्तसले आफ्ना महासभासंग परार्मश गरे। त्यसपछि उनले भने, “तिमी सिजरलाई उजुर गर। यसर्थ तिमी सिजरकहाँ जाऊ।”


Y yecˈariˈ ri utz chi nikatzˈapij xequey ruma ye qˈuiy ri yequikˈol. Y hasta cˈo jantek can quinojel ri yecˈo pa jun jay ri yekˈolotej pa quikˈaˈ ruma niquicˈut chˈabel chiquiwech ri xa ma rucˈamon ta chi niquicˈut. Queriˈ niquiben xa riche (rixin) chi niquichˈec quirajil. Pero xa ma utz ta ruchˈaquic niquiben. 	 तिनीहरूले नसिकाउनु पर्ने कुराहरू सिकाएर त्यस्ता मानिसहरूले ठग्नु अनि पैसा कमाउनु मात्र तिनीहरू त्यस्तो शिक्षा दिन्छन्।


Ruma ri mac ri yequibanalaˈ riyeˈ pan ewel, astapeˈ xaxu (xaxe wi) chi nitzijox, riˈ sibilaj qˈuixbel. 	 अन्धकारमा मानिसहरूले गर्ने कुराहरूको चर्चा गर्नु पनि शरमको कुरा हो।


Can tichajij cˈa ka icˈaslen riyix, y queriˈ chukaˈ tibanalaˈ quiqˈui quinojel ri kachˈalal, ruma ri samaj ri ruyaˈon ri Lokˈolaj Espíritu chiwe, ya chi can jabel quicˈuaxic niben, ruma riyeˈ can ye riche (rixin) chic ri Ajaf Jesús y ye ruˈiglesia chic, ruma can ya Riyaˈ ri xcolo quiche (quixin) riqˈui ri ruquiqˈuel ri xbiyin chuwech ri cruz tek xcamisex. 	 तिमीहरू आपै र सबै बगालको निम्ति सावधान बस्। पवित्र आत्माले तिमीहरूलाई त्यो बगालको हेरचाह गर्न अनि परमेश्वरको मण्डलीको गोठालो गर्न सुम्पिनु भएको छ, जुन परमेश्वरले मण्डलीलाई आफ्नै रगतले किन्नु भएको छ।


Riyit ixok, ¿la ma awetaman ta chi riqˈui jubaˈ xa awuma riyit nicolotej ri awachijil? Riyit achijlonel, ¿la ma awetaman ta chi riqˈui jubaˈ xa awuma riyit nicolotej ri awixjayil? 	 परमेश्वरले हामीलाई शान्तिमय जीवनको निम्ति बोलाउनु भएकोछ। पत्नीहरू, तिमीहरूले नै आ-आफ्ना पतिलाई बचाउन सकौला, र पतिहरू, तिमीहरूले नै आ-आफ्ना पत्नीलाई बचाउन सकौला। पछि के हुने हो तिमीहरू अहिले जान्दैनौ।


Pero jun cˈa chique ri achiˈaˈ ri nikˈaxan ri nubij ri ley xubij chare ri Jesús: Tijonel, tek riyit nabij queriˈ, ma xu (xe) ta wi chique ri fariseos nabij wi, xa can chake chukaˈ riyoj nabij wi, xchaˈ chare. 	 व्यवस्थाका शास्त्रीहरू मध्ये एक जनाले येशूलाई भने, “हे गुरु जब तपाईं ले यी कुराहरू गर्नुहुन्छ, तपाईंले हामीलाई पनि निन्दा गर्नु हुदैंछ।”


Y ri Jesús can yariˈ xubij chare ri ixok: Can nikˈalajin chi nim ri acukbel cˈuˈx. Can tibanatej cˈa ri nawajoˈ riyit, xchaˈ ri Jesús. Y ri ti kˈopoj, ral ri ixok, can chupan cˈa ri hora riˈ xel el ri itzel espíritu riqˈui. 	 तब येशूले भन्नुभयो, “हे नारी तिमीमा ठूलो विश्वास रहेछ। तिमी जे चाहान्छौ म गर्नेछु।” अनि त्यसको छोरी त्यसैबेला निको भइहाली।


Wacami ri Wajaf Dios nuyaˈ cˈa re acˈal reˈ chuwe, riche (rixin) chi riyin ma xquiqˈuix ta chic chiquiwech ri winek ri niquikasaj nukˈij ruma chi majun wal. 	 हेर, मलाई परमप्रभुले के गर्नुभएको छ। उहाँले मेरो एउटा नानी जन्मियोस् भनी निर्णय लिनु भयो। परमप्रभुले ममाथि यति कृपा गर्नु भयो कि अब उसो मानिसहरूको सामुन्नेबाट मलाई लाज मुक्त पार्नु भयो।”


Riyin ri Santiago, yin jun rusamajel ri Dios y ri Ajaf Jesucristo. Y riyin ntzˈibaj cˈa el re wuj reˈ chiwe riyix ri yix quiy quimam ca ri cablajuj rucˈajol ri Israel ri xecˈojeˈ ojer ca, ri ma yixcˈo ta chic chupan ri ruwachˈulef ri can iwuche (iwixin) wi riyix, xa pa tak quiruwachˈulef nicˈaj chic winek yixcˈo wi. Ticˈuluˈ cˈa ri rutzil iwech ri ntek el riyin. 	 परमेश्वर अनि परमप्रभु येशू ख्रीष्टको एक सेवक याकूबद्वारा अभिवादन परमेश्वरको सम्पूर्ण मानिसहरू प्रति, जो संसारमा हरेक स्थानमा छरिएका छन् अभिवादन!


Y yecˈo cˈa acˈalaˈ ri xeˈucˈuex apo chuwech ri Jesús, chi nuyaˈ ta el ri rukˈaˈ pa quiwiˈ y tucˈutuj chukaˈ ri rubendición ri Dios pa quiwiˈ ri acˈalaˈ riˈ. Yacˈa ri discípulos xa xechapon chique ri winek chi ma quequicˈom ta pe ri acˈalaˈ. 	 त्यसपछि मानिसहरू आफ्ना बाल-बालिकहरूलाई लिएर येशूकहाँ गए ताकि उहाँले तिनीहरू माथि आफ्ना हात राखेर प्रार्थना गरिदिनु भएको चाहन्थ्यो। जब उहाँका चेलाहरूले यो देखे, तिनीहरूले मानिसहरूलाई हप्काएर त्यसो गर्न दिएनन्।


Y quinojel cˈa winek ri yeˈacˈaxan ri xbanatej quiqˈui ri Zacarías y ri Elisabet, niquiyec cˈa ka pa tak cánima ri nitzijox chique, y niquibij: ¿Achique cˈa rusamaj rucˈamom pe re acˈal reˈ? yechaˈ. Ruma nikˈalajin chi can cˈo wi ri Ajaf Dios riqˈui. 	 जम्मै मानिसहरू ज-जसले यी कुराहरू सुने तिनीहरू निकै प्रभावित भए “यो केटो पछि के बनिन्छ होला भनेर सोच्न थाले?” परमप्रभु त्यस बालकसित हुनाले त्यस्तो सोचिएको थियो। जकरियाद्वारा परमेश्वरको प्रशंसा


Y tek rumatioxin chic chare ri Dios, xuwechˈ ri caxlan wey, y xubij chique ri rudiscípulos: Ticˈamaˈ y titijaˈ re caxlan wey reˈ, ruma yacˈareˈ ri nuchˈacul ri xtapon pa camic riche (rixin) chi yixcolotej. Can titijaˈ cˈa, riche (rixin) natabel wuche (wixin). 	 र त्यसको निम्ति धन्यवाद दिनुभयो। अनि उहाँले रोटी भाँच्नु भयो र भन्नुभयो, “यो मेरो शरीर हो, यो तिमीहरूकोलागि हो। यो मेरो समझना को निम्ति गर।”


Ri Dios ma xubij ta queriˈ chare jun ángel. Ri ángeles can ye espíritu y ye rusamajel ri Dios. Y can yetak wi ruma ri Dios riche (rixin) chi yequitoˈ ri winek ri yatajnek chique chi xtiquil na ri colotajic. 	 सबै स्वर्गदूतहरू आत्मा हुन् जो परमेश्वरको सेवा गर्छन् अनि उद्धार पाउनेहरूको सहायता गर्न तिनीहरूलाई पठाइन्छन्।


Y yacˈa tek kˈaxnek chic ri jun mil junaˈ, ri Satanás xtiskˈopix cˈa pe chupan ri lugar ri tzˈapel wi. 	 जब एक हजार र्वष पूरा हुन्छ शैतानलाई उसको कैदबाट मुक्त गरिनेछ।


Pero ri Jesús xubij chare: Ri ruchˈajchˈojsan chic riˈ, xaxu (xaxe) wi cˈa ri raken ri rajawaxic chi nuchˈej, ruma riyaˈ can chˈajchˈoj chic. Riyix can yix chˈajchˈoj chic, astapeˈ ma chiˈiwonojel ta, xchaˈ ri Jesús. 	 येशूले भन्नुभयो, “नुहाइसके पछि एक मानिस सम्पूर्ण रूपले सफा हुँदछ। उसको खुट्टामात्र धुनु पर्दछ। तिमीहरू सबैजना शुद्ध छौ तर कोही कोही मात्र छैनौ।”


Y Riyaˈ can xuchilabej cˈa ca chake chi nikatzijoj y nikakˈalajsaj chique ri winek chi ri Dios xuben chare chi ya Riyaˈ ri nikˈato tzij pa quiwiˈ ri cˈa ye qˈues na y pa quiwiˈ chukaˈ ri ye caminek chic el. 	 येशूले हामीलाई प्रचार गर्नु अनि मानिसहरूलाई भन्नुभयो कि उहाँलाई मात्र परमेश्वरले जीउँदो मानिसहरू अनि मृतहरूको पनि न्याय गर्नका निम्ति छान्नु भएको हो।


Y riyin nbij chi riyit jabel awetaman ri rupixaˈ ri Dios, chi riyit achi ri cˈo awixjayil ma tacanoj ta jun chic ixok, ma cacamisan ta, ma catelekˈ ta, ma tatzˈuc ta tzij chrij jun chic winek, ma takˈol ta jun winek riche (rixin) chi nawelesaj chare ri xa riche (rixin) riyaˈ; tayaˈ quikˈij ri ateˈ atataˈ, xchaˈ chare. 	 यसैले म तिम्रो प्रश्नको उत्तर दिन्छु। तिमी आज्ञाहरू त जान्दछौः ‘तिमीले कसैको हत्या गर्नु हुँदैन, कसैलाई व्यभिचार गर्नु हुँदैन, चोर्नु हुँदैन, झूटो साक्षी दिनु हुँदैन, अरूलाई ठग्नु हुँदैन, तिमीले आफ्नो बाबू र आमालाई आदर गर्नैपर्छ।”


Y cˈo cˈa jun chique ri discípulos ri ma xka ta chuwech chi queriˈ xban chare ri akˈom jubul ruxlaˈ, y riˈ ya ri Judas Iscariote ri rucˈajol ri jun achi ri Simón rubiˈ; ri discípulo ri xtijacho na riche (rixin) ri Jesús pa quikˈaˈ ri winek. Riyaˈ xubij cˈa: 	 यहूदा इस्करयोती त्यहाँ थिए। यहूदा येशूका चेलाहरूमा एक थिए। (ऊ मात्र एक थियो जो पछि येशूका विरोधी भए)। यहूदाले मरियमले त्यसो गरेको मन पराएन।


Y can nuchilabej cˈa el chique quinojel riyeˈ chi ma tiquiyaˈ ta rutzijol chi Riyaˈ xerucˈachojsaj chare ri quiyabil. 	 उहाँको हुनुहुन्छ भनेर मानिसहरूलाई केही नभन्नु येशूले चेताउनी दिनुभयो भएको थियो।


Rumariˈ xinbij yan chi ma nuyon ta riyin ri yibano ri mac, ruma can ma nwajoˈ ta nben. Xa ya ri mac ri ucˈuayon wuche (wixin), yariˈ ri nibano chuwe. 	 यदि आफूले नचाहेको कुरो म गर्छु भने ती कुराहरू गर्ने म होइनन। मभित्र रहेको पापले नै ती सब गर्दछ।


Riyoj can kacukuban kacˈuˈx awuqˈui y ketaman chi yit cˈa riyit ri Cristo, ri Rucˈajol ri cˈaslic Dios. 	 हामी तपाईंमाथि विश्वास गर्छौं। हामी जान्दछौं कि तपाईं मात्र एक पवित्र हुनुहुन्छ जो परमेश्वरबाट आउनुभएको हो।”


Y can kitzij cˈa re nbij chiwe: Ronojel cˈa ri xtixim waweˈ chuwech re ruwachˈulef xtiximeˈ chukaˈ chilaˈ chicaj. Ronojel cˈa ri xtiquir waweˈ chuwech ri ruwachˈulef xtiquiritej chilaˈ chicaj. 	 “म तिमीहरूलाई साँचो भन्दछु। जब यो पृथ्वीमा तिमी न्यायको लागि बोल्दछौ, त्यो न्याय परमेश्वरबाट हुनेछ। जब तिमीले यो पृथ्वीमा क्षमाको बचन दिन्छौ, त्यो क्षमा परमेश्वरबाट हुनेछ।


Ruma chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca, nubij: Ri Jun ri xtipe, chanin xtoka. Xa nakaj chic cˈo pe ri kˈij riche (rixin) chi nipe. 	 चाँडै नै, “जो आउनु हुँदैछ आउनुं नै हुनेछ। उहाँले विलम्ब गर्नु हुनेछैन।


¿La ma noka ta cˈa chiˈicˈuˈx chi xa ye chukaˈ riyeˈ ri yeyokˈo ri utzilaj rubiˈ ri Jesucristo, ri natan pan iwiˈ? 	 अनि, यी ती धनी मानिसहरू हुन्, जसले येशुको नाउँको निन्दा गर्छन् जसद्वारा तिमीहरू बोलाइन्छौ।


Y can ya cˈa kˈij riˈ tek xquiyaˈ yan cˈa chiquiwech chi xtiquicamisaj ri Jesús. 	 त्यस दिन यहूदी अगुवाहरूले येशूलाई मार्ने योजना शुरू गरेका थिए।


Y ri rajaf ri samaj xubij cˈa chare jun chique ri mozos riˈ: Riqˈui ri junan xentoj ri nicˈaj chic mozos majun itzel ta xinben chawe riyit. Ruma awuqˈui riyit xkayaˈ chkawech chi jun denario ri nyaˈ chawe. ¿Ninatej chawe? 	 “तर जमीनको मालिकले, खेतालाहरूमध्ये एकजनालाई भन्यो, ‘साथी, मैले तिमीलाई अन्याय गरेको छैन। एउटा चाँदीको सिक्कामा नै काम गर्न मसित तिमीहरू मानेको थियौ। होइन?


Yacˈariˈ tek xintzˈet apo jun quiej kˈen rij y chˈocolben el ruma jun ri rubiniˈan Camic. Y chrij ri Camic riˈ tzeketel cˈa el ri jun ri ruqˈuexewach ri lugar ri yeˈapon wi ri caminakiˈ. Y pa rukˈaˈ cˈa ri Camic y pa rukˈaˈ ri ruqˈuexewach ri lugar ri yeˈapon wi ri caminakiˈ, xjach cˈa uchukˈaˈ chique riche (rixin) chi quequicamisaj jun rucaj parte chique ri winek ri yecˈo chuwech ri ruwachˈulef riqˈui espada, riqˈui wayjal, riqˈui yabil y quiqˈui ri chicop ri ye cˈuxnel. 	 मैले हेरें अनि त्यहाँ मेरो अघि पहेंलो रङ्गको घोडा थियो। त्यो घोडसवार मृत्यु थियो। उसको पछि पाताल लोकले पछ्याइरहेथ्यो। तिनीहरुलाई एक-चौथाइ पृथ्वीमाथि तरवार, अकाल, महामारी अनि पृथ्वीका जङ्गली पशुहरुद्वारा मानिसहरुलाई मार्ने अधिकार दिइएको थियो।


Y ri winek ri xeˈacˈaxan pe ri xbanatej, xepe chutzˈetic. Tek ri winek riˈ xeˈoka riqˈui ri Jesús, xquitzˈet cˈa chi ri achi ri xeˈelesex ri itzel tak espíritu riqˈui, tzˈuyul cˈa apo riqˈui ri Jesús, rucusan rutziak, y ma nuben ta chic cˈa achiˈel ri rubanon pe. Pero ri winek riˈ xa xquixibij quiˈ tek xquitzˈet ri achi riˈ. 	 मानिसहरू के भयो भनेर बाहिर निस्किए। तिनीहरू येशूकहाँ आए अनि त्यहाँ त्यो मानिस जसबाट भूतहरू भागेका थिए उहाँको खुट्टामा बसिरहेको पाए। त्यो मानिसले लुगा लगाएको थियो अनि त्यसको मनस्थिति ठीकै थियो। मानिसहरू डराए।


Y ruma chi can xtiporox cˈa ronojel riˈ, rumariˈ riyix sibilaj rajawaxic chi can nicˈuaj jun lokˈolaj cˈaslen, jun cˈaslen ri nika chuwech ri Dios. 	 यसर्थ, मैले भनेको जस्तै हरेक कुरा नष्ट हुनेछ। यसर्थ तिमी कस्तो किसिमको मानिस हुनुपर्छ? तिमीहरुले पवित्र जीवन जिउनु पर्छ अनि परमेश्वरको सेवा गर्नुपर्छ।


Riyin cukul nucˈuˈx chi can xquixquicot na wi kuma riyoj. Xa rumacˈariˈ tek riyin xinwajoˈ cˈa chi xikˈax ta cˈa iwuqˈui riyix nabey, riche (rixin) chi tek yitzolin pe, can yikˈax chic cˈa jun bey iwuqˈui, riche (rixin) chi camul ta cˈa nicˈul ri utzil. 	 म यी कुराहरूमा ढुक्क थिएँ। त्यसैले मैले पहिले तिमीहरूकहाँ आउने योजना बनाएँ। तब तिमीहरूले दुइ पल्ट आशीर्वाद पाउने थियौ।


Y tek ri kachˈalal xquisiqˈuij ri wuj, sibilaj cˈa xequicot, y xcukeˈ ka quicˈuˈx ruma ri chˈabel ri yecˈo el chupan. 	 विश्वासीहरूले त्यो चिट्ठी पढिसके पछि त्यसले उत्साहित पारेकोमा तिनीहरू आनन्दित भए।


Xu (xe wi) tzij niquibij chiquij nicˈaj chic y yeyokˈon. Niquetzelaj ri Dios. Nikˈax ruwiˈ niquiben ruma niquinaˈ chi cˈo quikˈij. Sibilaj niquinimirisaj quiˈ. Ronojel kˈij niquichˈob achique rubanic ri etzelal ri nicajoˈ niquiben. Ma niquinimaj ta quitzij ri quiteˈ quitataˈ. 	 तिनीहरू आपसमा दुष्ट्याई पूर्ण कुराहरू गर्छन्। तिनीहरू परमेश्वरलाई घृणा गर्छन्। तिनीहरू रूखो, अहंकार अभिमानी, र ढीट छन्। तिनीहरूले नराम्रा कामहरू गर्ने नयाँ बाटोहरू खोजिहिड्छन्। तिनीहरूले आफ्ना माता-पितालाई पनि टेर्दैनन्।


Tek ri Pedro can cˈa nichˈo na apo riqˈui ri Jesús, yacˈariˈ tek cˈo jun sutzˈ sibilaj sek ri xka pe pa quiwiˈ y xerucuch. Y chupan cˈa ri sutzˈ riˈ cˈo jun chˈabel xquicˈaxaj ri xubij: Yareˈ ri Nucˈajol y can sibilaj nwajoˈ y nucukuban nucˈuˈx riqˈui. Can ya cˈa Riyaˈ tiwacˈaxaj, xchaˈ ri chˈabel riˈ. 	 जब पत्रुस कुरा गरिरहेका थिए, एक्कासि एक उज्यालो बादलले तिनीहरूलाई ढाकिहाल्यो। बादलबाट एउटा आवाज आयो। आवाज यस्तो थियो, “यी मेरा पुत्र हुन् अनि म यिनलाई प्रेम गर्दछु। म यिनीसित अति प्रसन्न छु। यिनको आज्ञा मान।”


Ruma xa choj queriˈ kamolon pe kiˈ. Y wi ta nicˈutux chake chi achique ruma tek kamolon kiˈ y achique ruma tek ye yacatajnek pe ri winek, majun achique ta xtikabij riche (rixin) chi nikatoˈ kiˈ. Y riqˈui jubaˈ ri aj kˈatbel tzij niquichˈob chi nikaben re molojriˈil reˈ riche (rixin) chi yojyacatej chiquij. Y riˈ yojruyaˈ pa rucˈayewal chuwech ri kˈatbel tzij. 	 किनभने आज यहाँ घटेको घटनाको कारणले अब दङ्गाको दोष आउने सम्भावना छ। किनभने आजको यस सभाको जब कुनै ठोस कारणै छैन, यस समस्याको विषयमा वास्तवमा वयान दिन सकिंदैन।”


Yacˈa riyin ntzˈet chi re jun achi reˈ majun mac rubanon ta riche (rixin) chi nicamisex. Y riyaˈ xucˈutuj cˈa chuwe chi ya ri César ri nikˈato tzij pa ruwiˈ, y riyin ntek cˈa el riqˈui ri César cˈa chilaˈ pa Roma. 	 जब मैले जाँचिरहेको थिएँ उसले केही यस्तो भूल गरेको मैले पाइन ताकि उसलाई मृत्यु दण्ड दिइयोस्। अनि आफैले सिजरकहाँ अपील गरे। यसैकारण यिनलाई मैले रोम पठाउने निर्णय गरें।


Ruma tek re ixok reˈ xukˈej chuwij re jun akˈom jubul ruxlaˈ, riyaˈ xa can xuben yan apo nuchojmil riche (rixin) chi xquibemuk ca. 	 यिनले मेरो शरीरभरि अत्तर छरिदिइन्. यिनले मलाई म मरे पछि मृत-संरकारको निम्ति तयार पारेकी हुन्।


Y wacami cˈa, ri yixcˈo chiriˈ, ticˈuluˈ ri rutzil iwech ri niquitek el ri kachˈalal ri yecˈo waweˈ pa tinamit ri nibix Babilonia chare, kachˈalal ri can ye chaˈon wi ruma ri Dios, can achiˈel ri xixruchaˈ riyix ri chiriˈ. Chukaˈ ticˈuluˈ ri rutzil iwech ri nutek el ri jun ri can achiˈel nucˈajol, ri Marcos rubiˈ. 	 बेविलोनको मण्डलीले तिमीहरु सबैलाई नमस्कार जनाउँछ। ती मानिसहरु, पनि तिमीहरु जस्तै चुनिएका थिए। मर्कूस, जो ख्रीष्टमा मेरो छोरो हो उ पनि नमस्कार दिन्छ।


Ri cˈo racˈaxabel, can tracˈaxaj cˈa ri nibix chare: 	 यदि कुनै मानिसको कान छ भने त्यसले सुनोस्


Xa jun chic cˈa ri kabanon chikachˈalal kiˈ y jun ri Lokˈolaj Espíritu ri cˈo pa tak kánima. Y riyix can xixsiqˈuix (xixoyox) chukaˈ riche (rixin) chi junan nikoyobej iwuqˈui ri utzil ri xtuben ri Dios kiqˈui. 	 शरीर एउटै छ र आत्मा एउटै छ। आशा पनि एउटै छ जसकोलागि परमेश्वरले तिमीहरूलाई बोलाए।


Y wi nuchˈob chi ma nicowin ta, riyaˈ yerutek achiˈaˈ chucˈulic ri rey, tek cˈa cˈanej cˈo wi. Y ri achiˈaˈ ri yebe chucˈulic nbequicˈutuj ri achique cˈa nrajoˈ chi niquiyaˈ chare riche (rixin) chi tiqˈuis chi queriˈ ri chˈaˈoj. 	 यदि उसले त्यो राजालाई जित्न सक्तैन भने उसले आफ्नो मानिसहरू अर्को राजाकोमा शान्ति प्रस्ताव राख्नको निम्ति पठाउनु पर्छ।


Yacˈa ri kachˈalal Timoteo iwetaman chi riyaˈ sibilaj utz. Iwetaman chi riyaˈ oconek achiˈel jun walcˈual, chi can junan yoj samajnek riqˈui. Riyaˈ can rujachon riˈ chupan ri samaj riche (rixin) chi kakˈalajsan ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. 	 तिमोथी कस्ता मानिस हुन तिमीहरूले जान्दछौ। एउटा छोराले कसरी बाबुको सेवा गर्छ त्यसरी नै सुसमाचारको प्रचारमा उनले मसित सेवा गरेका छन् भन्ने कुरो तिमीहरू जान्दछौ।


Ri aj tzˈibaˈ y ri achiˈaˈ fariseos yecˈa riyeˈ ri yecˈo ca pa ruqˈuexel ri Moisés riche (rixin) chi niquicˈut ri ruchˈabel ri Dios chiwech. 	 “कानूनका शास्त्रीहरू र फरिसीहरूलाई मोशाको नियमको विषयमा शिक्षादिने अधिकार छ।


Y tek ri Jesús benak cˈa chuchiˈ ri choy Galilea, xerutzˈet cˈa ye caˈiˈ achiˈaˈ cachˈalal quiˈ. Ri caˈiˈ achiˈaˈ riˈ, ya ri Simón ri nibix chukaˈ Pedro chare, rachibilan ri Andrés ri rachˈalal. Riyeˈ can ye aj chapoy car wi, rumariˈ tek yetajin niquiqˈuek ka ri quiyaˈl chapabel car chupan ri choy. 	 गालील झीलका छेउ भएर येशू हिडिरहनु भएको थियो। उहाँले दुइजना दाज्यू-भाइलाई देख्नुभयो पत्रुस भनिने शिमोन र तिनको भाइ अन्द्रियास दुवै दाज्यू-भाइ माछामार्ने जलहारी थिए। अनि तिनीहरूले समुन्द्रमा जाल हानेर माछा मार्दैं थिए।


Riyix man cˈa tichˈujirisaj ta iwiˈ ruma iway iwucˈyaˈ y ruma ri itziak. 	 यसर्थ फिक्री गर्दै यसो नभन, ‘हामी के खाऔंला? वा हामी ‘के लगाउँला?


Ruma xa ta queriˈ, riyoj cˈo ta modo nikabij chi tikabanaˈ ri etzelal riche (rixin) chi nipe qˈuiy utzil pa kacˈaslen. Achiˈel ri tzij ri niquikˈabaj ri winek chikij, ruma riyeˈ niquibij chi queriˈ nikacˈut y xa ma que ta riˈ. Ri yebin queriˈ xa rucˈamon chi nika ri rucˈayewal pa quiwiˈ. 	 तब हामी भन्न सक्छौ, “हामीले दुष्ट काम गर्न पर्छ ताकि असल चीज आउला।” कतिपय मानिसहरूले हामीलाई निन्दा गर्दै भन्छन् कि हामी नै त्यस्तो कुरा सिकाउँछौ। ती र्भत्सना हुनै पर्छ।


Y ri achiˈaˈ israelitas ri cˈo quikˈij xquibij cˈa chare ri Jesús: Wacami ketaman chic chi can cˈo itzel espíritu awuqˈui; ruma nabij chi achique ri yeniman ri achˈabel, man cˈa xquecom ta riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, yachaˈ. Tatzˈetaˈ cˈa ri katataˈ Abraham y ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca, xa xecom. 	 यहूदीहरूले येशूलाई भने, “अब हामी पक्का भयौं कि तिमीभित्र भूतात्मा छ अनि अगमवक्ताहरू अनि अब्राहाम पनि मरे। तर तिमी भन्छौ, ‘जुन मानिसले तिम्रो वचन पालन गर्दछ ऊ कहिल्यै मर्ने छैन।’


Xa cˈa jubaˈ chic riˈ, tek ye chic cˈa ri quimolon quiˈ chiriˈ ri xejel apo riqˈui ri Pedro y xquibij cˈa chare: Can kitzij na wi chi riyit can yit jun chique ri yecˈo riqˈui ri Jesús. Can kˈalaj rubanic ri yachˈo, ruma ri aj Galilea queriˈ yechˈo, xechaˈ chare. 	 केहीसमयपछि केही उभिरहेका मानिसहरू पत्रुसकहाँ गए र भने, “हामी जान्दछौ एक येशूको चेलाहरू मध्ये तिमी पनि हौ। तिम्रो कुरा गराईले त्यो प्रमाण दिन्छ।”


Y Riyaˈ xucˈul y xuchop rutijic, riche (rixin) chi tiquitzˈetaˈ chi can ya wi Riyaˈ ri Jesús. 	 त्यो लिनु भयो अनि तिनीहरूको अघि खानु भयो।


Yacˈa tek jun kachˈalal nukˈalajsaj ri nibix chare ruma ri Dios, can chique cˈa ri yeˈacˈaxan riche (rixin) nichˈo wi. Y nuben chique chi yeqˈuiy chupan ri quicˈaslen riqˈui ri Dios. Y nucˈom pe utzilaj pixabanic riche (rixin) chi nicukeˈ quicˈuˈx. 	 तर जसले अगमवाणीहरू गर्छ उसले मानिसहरूसित बोलिरहेको हुन्छ उसले मानिसहरूलाई बल, उत्साह र सुख दिन्छ।


Y wacami icˈuan chic jun cˈacˈacˈ cˈaslen ri ruyaˈon ri Dios chiwe. Y kˈij kˈij ri cˈacˈacˈ cˈaslen riˈ niqˈuiy y yixoc can achiˈel rubanic Riyaˈ. Y reˈ nuben chiwe chi can jabel niwetamaj ruwech. 	 अब तिमीहरू नयाँ जीवनमा बाँच्न थालेका छौ। नयाँ जीवनमा तिमीहरू लगातार नयाँ भई रहने छौ। तिमीहरू आफ्नो विधाता झैं बन्दैछौ। यस नयाँ जीवनले तिमीहरूलाई परमेश्वरलाई साँचो रूपमा चिनाउन लैजाने छ।


Y can xtintek chukaˈ ri Lokˈolaj Espíritu pa quiwiˈ ri nusamajel, chi achiˈaˈ chi ixokiˈ, y riyeˈ xtiquikˈalajsaj ri xtinbij chique. 	 त्यसबेला, म मेरो आत्मा खनाउनेछु, मेरो सेवकहरू, पुरुष र स्त्रीहरूमाथि, अनि तिनीहरूले अगमवाणी गर्नेछन्।


Y ri ye rudiscípulos ri Juan ri Bautista xeˈapon cˈa chucˈamaric ri ruchˈacul y xbequimukuˈ ca. Y riyeˈ xbequibij cˈa chukaˈ chare ri Jesús ronojel ri xbanatej. 	 यूहन्नाका चेलाहरू आए र तिनको देह लगेर गाडे। अनि तिनीहरू येशूकहाँ गए र भएका घटनाहरूको वर्णन गरे।


Rumacˈariˈ, riyin can nbij cˈa chiwe chi ronojel ri nicˈutuj tek riyix niben orar y wi can ninimaj chi nicˈul, can xtiyatej wi cˈa chiwe. 	 यसैले तिमीहरूले जे वस्तुको निम्ति प्रार्थना गर्दछै। अनि यदि चीजहरू पाइसकेकाछौ भन्ने विश्वास राख्छौ तब त्यो तिम्रो आफ्नै हुनेछ।


Riyaˈ sibilaj nim cˈa rukˈij xticˈojeˈ, y xtubiniˈaj chukaˈ Rucˈajol ri nimalaj Dios. Ri Jesús jun chique ri ye riy rumam ca ri rey David, y ri Ajaf Dios can ya cˈa Riyaˈ ri xtutzˈuyubaˈ pa ruchˈacat ri rey David ri xcˈojeˈ ojer ca, 	 उहाँ महान् हुनुहुनेछ र सर्वोच्च परमेश्वरका पुत्र कहलाईनु हुनेछ। परमप्रभु परमेश्वरले उहाँलाई उहाँको पुर्खा दाऊदको सिंहासन दिनुहुनेछ।


Rumariˈ, wi xa ya ri itzel tak karaybel ri xquekabanalaˈ, xa jun cˈaslen riche (rixin) camic ri xtikacˈul. Yacˈa wi nikacˈuaj ri cˈaslen ri nrajoˈ ri Lokˈolaj Espíritu, xtikacˈul cˈa ri cˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 यदि कसैले आफनै पापपूर्ण खेतमा खेती गर्छ भने उसले विनाश उब्जाउँछ। तर कसैले आत्माको खेतमा खेती गर्छ भने उसले आत्माबाट अनन्त जीवन उब्जाउँछ।


Queriˈ xuben ri Dios riche (rixin) chi niyaˈox (nyaˈ) rukˈij rucˈojlen ruma ri nimalaj rutzil ránima pa kawiˈ. Y ruma cˈa ri rutzil ri kacˈulun, rumariˈ tek xa jun chic kabanon riqˈui ri lokˈolaj Rucˈajol. Y ri Dios, ruma chi can sibilaj nrajoˈ ri Rucˈajol, rumariˈ can yojrucˈul chukaˈ riyoj. 	 उहाँको यही आश्र्चर्यजनक अनुग्रहको कारण उहाँ प्रशंसनीय हुनुहुन्छ। आफ्ना प्यारा पुत्र जसलाई उनले माया गर्नुहुन्छ परमेश्वरले हामीलाई आफ्नो अनुग्रह प्रशस्त दिनुभयो।


Tek ri iwatiˈt imamaˈ xekˈax chupan ri desierto, riyeˈ xquitij ri caxlan wey ri xubiniˈaj maná, pero ma xuyaˈ ta quicˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, xa xecom. 	 तिमीहरूका पुर्खाहरूले मरूभमूमिमा मन्ना खाए तरै पनि अन्य मानिसहरू जस्तै तिनीहरू मरे।


Y can majun chic jun quicoten ri más rejkalen que chuwech reˈ, tek nwacˈaxaj chi ri ye achiˈel tak walcˈual jabel quitzekelben ri kitzij. 	 जब म मेरा बालकहरु सत्यको बाटोमा हिडिरहेका छन् भन्ने सुन्छु त्यसले मलाई अति आनन्द दिन्छ।


Y ri Jesús xubij cˈa chique ri rudiscípulos: Can kitzij wi nbij chiwe, chi ri winek ri achoj chare nicˈutux wi apo, xtibeyacatej pe, pero ma ruma ta chi can ya ri ramigo ri nicˈutun apo chare. Ma que ta riˈ, xa ruma chi ma nitaneˈ ta chucˈutuxic, rumariˈ xtibeyacatej pe y nberuyaˈ pe ronojel ri nicˈatzin chare, riche (rixin) chi titaneˈ apo chucˈutuxic. 	 म के भन्दछु भने मित्रताको नाताले मात्र ऊ उठदैन अनि रोटी दिंदैनँ, तर उसलाई चाहिएको वस्तु यदि उसले लगातार मागिरह्यो भने उसको ढिट्पनाले गर्दा मित्रले उठेर मागेको कुरो दिनेछ।


Ri winek ri ojer ca, xquibanalaˈ dios riche (rixin) chi xquiyaˈ quikˈij, y ri Dios sibilaj xerucochˈ, ruma ma quetaman ta achique ri rucˈamon chi niquiyaˈ rukˈij. Yacˈa re kˈij reˈ, Riyaˈ nubij chi quinojel winek titzolin pe quicˈuˈx riqˈui. 	 बितेका दिनहरूमा मानिसहरूले परमेश्वरलाई बुझेनन्, तर उहाँले ध्यान दिनु भएन। तर अब, परमेश्वरले सबै मानिसहरूलाई प्रत्येक ठाँउमा आफ्नो हृदय र जीवन परिवर्तन गर्न आदेश दिनु हुन्छ।


xequicˈuaj apo ruxak tak cheˈ ri nibix palma chare, xebe chucˈulic y riqˈui cˈa quichukˈaˈ niquibij: ¡Matiox chi petenak re jun achi reˈ! ¡Yareˈ ri Rey riche (rixin) re katinamit Israel, y can banon pe bendecir ruma ri Ajaf Dios, y can pa rubiˈ ri Ajaf Dios petenak wi! yechaˈ. 	 मानिसहरूले खजुरका हाँगाहरू लिए अनि येशूलाई स्वागत गर्न निस्के। मानिसहरू कराए, “उहाँको प्रशंसा गर!’ ‘स्वागत् गर! परमेश्वरले उहाँलाई आशीर्वाद गरून् जो परमप्रभुको नाउँमा आउनु हुँदैछ!’ भजनसंग्रह 118:25-26 परमेश्वरले इस्राएलका राजालाई आशीष दिनुहुन्छ!”


Ruma yin cˈa riyin ri Sakil ri xipe chuwech re ruwachˈulef riche (rixin) chi achique cˈa ri xtiniman wuche (wixin), ma xticˈojeˈ ta ca chupan jun kˈekumlaj cˈaslen. 	 म ज्योति हुँ र यस संसारमा आएँ र जसले मलाई विश्वास गर्दछ उसले अन्धकारमा बस्न पर्दैन।


Yacˈa ri Jesús xubij chique: ¿La majun bey cˈa isiqˈuin ta ri tzˈibatal ca chupan ri wuj chrij ri xquiben ri David y ri ye rachibil ri ojer ca, tek sibilaj xenum y rajawaxic chi yewaˈ? 	 येशूले भन्नुभयो, तिमीहरूले कहिल्यै पढेका छैनौ, कि जब दाऊद अनि उनका साथीहरू भोकाएका थिए, अनि खानेकुरा चाहन्थे, त्यस बेला दाऊदले के गरे


¿Achique nibij riyix? ¿Cˈo cami jun soldado ri xa ya ri rurajil riyaˈ nucusaj riche (rixin) chi nutzukbej riˈ tek cˈo pa cuartel? ¿O cˈo cami jun achi ri ruticon uva y xa man ta nutij ruwech tek ntel pe? ¿O cˈo ta chukaˈ cami jun aj yukˈ quiche (quixin) chicop, ri ma nukum ta jubaˈ ri leche ri niquiyaˈ ri chicop? 	 आफ्नो खर्च आफैं भरेर सेनामा काम गर्ने कुनै सिपाही छ? कोही यस्तो होला जसले अंगुरको खेती लगाएर एउटा पनि फल नखाने? कोही गोठालो होला जसले भेडाको दुध पिउँदैन?


Can yacˈariˈ tek ri winek xquichop ri Sóstenes chuwech ri Galión ri aj kˈatbel tzij y xquichˈey. Ri Sóstenes cˈa riˈ jun principal chiriˈ chupan ri jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. Pero ri Galión can xuben chi achiˈel xa ma xutzˈet ta ri xbanatej. 	 तब तिनीहरूले सभाघरका अध्यक्ष सोस्थेनिजलाई पक्रे अनि न्यायलय सामुन्ने तिनलाई कुटे। तर गल्लियोले यसमा केही चासो देखाएन।


Y ri acuchi (achique) cˈa quimolon wi quiˈ riyeˈ, xoc cˈa apo jun kˈopoj, ral ri Herodías; y ri kˈopoj riˈ xxajo chiquiwech. Y ri xajoj ri xuben sibilaj xka chuwech ri rey Herodes y chiquiwech quinojel ri yewaˈ riqˈui. Y ri Herodes xubij cˈa chare ri kˈopoj: Tacˈutuj cˈa ri achique nawajoˈ y xtinyaˈ chawe. 	 हरोदियासकी छोरी आएर नाची, अनि उसले हेरोद र तिनका अतिथिहरूलाई जो उसंग खाँदै थिए खुशी पारी। अनि राजा हेरोदले आफ्नी छोरीलाई भने, “तिमीले चाहेको केही पनि माग म तिमीलाई त्यो दिनेछु।”


Y riyeˈ xquibij cˈa: Chkacojol riyoj xecˈojeˈ cˈa ye wukuˈ achiˈaˈ cachˈalal quiˈ. Y xbanatej cˈa chi ri nimalaxel xcˈuleˈ pero ri achi riˈ xa xcom el y majun ralcˈual xcˈojeˈ ta ca. Y ri rixjayil xcanaj ca chare ri rachˈalal. 	 हामी बीच सातजना दाज्यू-भाइहरू थिए। जेठाले विवाह गर्यो र मर्यो। उसको कुनै बालबच्चा थिएन। यसर्थ उसको भाइले विधवी भाउज्यूलाई विवाह गर्यो।


Ruma can ya tek xtuxupuj ri rutrompeta ri ruwuk ángel, can yacˈariˈ tek xtibanatej ri ewatel pe ruma ri Dios. Can xtibanatej achiˈel ri xubij ca chique ri ye rusamajel ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ojer ca, ri nibix profetas chique, xchaˈ. 	 ती दिनहरुमा जब सातौ स्वर्गदूत आफ्नो तुरही फुक्न तयार हुन्छ, परमेश्वरका गुप्त योजना पूर्ण हुनेछन। यो योजना, परमेश्वरले आफ्ना सेवकहरुलाई भनेको सुसमाचार हो, जो अगमवक्ताहरु हुन्।”


Achiˈel riyin, tek xiqˈuiy pe, xinben achiˈel niquiben ri acˈalaˈ. Xichˈo achiˈel yechˈo ri acˈalaˈ; xinchˈob achiˈel niquichˈob ri acˈalaˈ; ri nunaˈoj can achiˈel quinaˈoj ri tak acˈalaˈ. Yacˈa tek xinoc anej achi, ma xinben ta chic achiˈel niquiben ri acˈalaˈ. 	 जब म बालक थिएँ, म बालक जस्तै बोलें, बालक जस्तै सोचें, बालकले जस्तै योजनाहरू बनाएँ। जब म एउटा मानिस भएँ, मैले ती बालकपनको तरिकाहरू त्यागिदिएँ।


riche (rixin) chi queriˈ xtika ri rucˈayewal pa quiwiˈ quinojel ri ma xquinimaj ta ri kas kitzij, ruma riyeˈ xa más xka chiquiwech xquicˈuaj ri itzel cˈaslen. 	 त्यसकारण जस-जसले सत्यमा विश्वास गर्दैनन् तिनीहरू दण्डित हुन्छन्। तिनीहरूले सत्यता स्वीकारेनन तर तिनीहरू दुष्टाँई कर्महरूमा आनन्दित भए।


Y ri rey xubij cˈa chique ri yecˈo chiriˈ: Tiwelesaj cˈa ca la puek pa rukˈaˈ re itzel mozo reˈ, y tiyaˈ chare ri utzilaj mozo ri cˈo chic ri lajuj puek riqˈui. 	 त्यसपछि राजाले त्यहाँ उभिरहेका मानिसहरूलाई भने, रुपियाँको थैलो यसबाट लेऊ, अनि जुन नोकरकोमा दस थैली रुपियाँ छ त्यसलाई नै देऊ।


Y yacˈa chukaˈ riˈ tek cˈo jun trompeta ri can riqˈui ruchukˈaˈ xtikˈajan pe y riyin xquentek cˈa ri nuˈángeles chiquimolic ri ye nuchaˈon chic. Can xquequimol wi cˈa pe re quereˈ pa relebel kˈij y re quereˈ pa rukajbel kˈij, re quereˈ cˈa pa jotol y re quereˈ chukaˈ pa xulan. Can xquequimol wi cˈa pe, ronojel ri acuchi (achique) nitiquir wi pe ri jun ruchiˈ re caj, cˈa la jun chic ruchiˈ. 	 चारै दिशाबाट आकासको एक छेऊ देखि अर्को छेउसम्म परमेश्वरद्वारा चुनिएको मानिसहरूलाई भेला गर्न मानिसको पुत्रले तुरहीको आवाज सहित स्वर्गदूतहरूलाई पठाउनु हुनेछ।


Nbij cˈa chiwe, riyix can rajawaxic chi nicˈuaj jun icˈaslen ri más choj que chuwech ri quicˈaslen ri ye aj tzˈibaˈ y chuwech ri quicˈaslen ri fariseos. Ruma wi ma que ta riˈ xtiben, ma xquixoc ta pa rajawaren ri caj. 	 म भन्दछु धर्मशास्त्री र फरिसीहरूको भन्दा तिमीहरूले राम्रो काम गर्नु पर्छ। यदि तिमीहरूले तिमीहरूलाई उछिन्न सकेनौ भने तिमीहरूले स्वर्गको राज्यमा प्रवेश गर्न सक्नेछैनौ।


Wi cˈo jun nibin chi nuyaˈ rukˈij ri Dios y xa ma nukˈil ta riˈ riqˈui ri itzel tak chˈabel, ruyon riyaˈ nukˈol ka riˈ. Y xa majun utz nucˈom pe chare tek nubij chi riyaˈ can nuyaˈ wi rukˈij ri Dios. 	 कोही मानिस आफूलाई धार्मिक सम्झन सक्छ। तर यदि त्यो व्यक्तिले होशियारसित बोल्दैन भने उसले स्वयंलाई मूर्ख तुल्याइरहेको हुन्छ। उसको “धर्म” कुनै काममा आउँदैन।


Queriˈ chukaˈ ri Abraham can xucukubaˈ rucˈuˈx riqˈui ri Dios, y rumariˈ riyaˈ, tek xsiqˈuix (xoyox) ruma ri Dios riche (rixin) chi nibe cˈa pa jun chic ruwachˈulef ri xtisipex chare, can xunimaj tzij y xbe, astapeˈ ma retaman ta achique ruwachˈulef ri xtapon wi. 	 परमेश्वरले अब्राहामलाई अर्कै ठाउँको यात्रा गर्न अह्राउनु भयो जुन उहाँले उनलाई दिने वचन दिनुभएको थियो। त्यो अर्को ठाउँ कुन हो र कहाँ छ, त्यसको ज्ञान अब्राहामलाई थिएन। तर परमेश्वरको आज्ञा मानेर उनले यात्रा शुरू गरे किनकि उनको विश्वास थियो।


xubij cˈa chare: Tek xqueˈoka ri ye tzujunel (sujunel) chawij, xtinwacˈaxaj cˈa chukaˈ ri chˈabel ri xqueˈabij riche (rixin) chi natoˈ awiˈ, xchaˈ ri aj kˈatbel tzij. Y xubij cˈa chukaˈ ri aj kˈatbel tzij riˈ chi tucˈuex ri Pablo cˈa pa palacio riche (rixin) ri Herodes, y tichajix cuma soldados. 	 राज्यपालकले भने, “तिमीलाई दोष्याउनेहरू यहाँ आउँदा म तिम्रो मुद्दा लिनेछु।” अनि त्यसपछि उनले पावललाई हेरोदको राजमहलमा सुरक्षित राख्न आदेश दिए।


Y ri jucuˈ ri ye benak wi ri discípulos pa runicˈajal chic cˈa ri choy cˈo wi, pero ri ruwiˈ yaˈ y ri cakˈikˈ nupaxij riˈ chuwech ri jucuˈ y ma nuyaˈ ta kˈij chare ri jucuˈ chi choj nibiyin chiquiwech, xa nutzolij cˈa. 	 यसबेलासम्म डुङ्गा धेरै टाढा पुगिसकेको थियो। हावा विपरित दिशाबाट चलेको कारणले छालहरूले गर्दा डुङ्गालाई कठीन परिरहेथ्यो।


Tek xapon cˈa ri nabey mozo ri rucˈulun ca puek ri nibix mina chare, xubij: Ajaf ri puek ri xayaˈ ca chuwe riche (rixin) chi cˈo nchˈec riqˈui, can xinchˈec wi cˈa lajuj chic riqˈui, xchaˈ. 	 पहिलो नोकर आयो अनि भन्यो, मालिक, मैले तपाईंले दिनु भएको एक थैलो पैसाले दस थैला पैसा कमाएँ।’