Y tek xiwacˈaxaj ri chˈabel riˈ y kas kitzij xkˈax chiwech ri rutzil ri Dios, yix qˈuiy cˈa ri xixniman. Y ri chˈabel riˈ aponak cˈa pa ronojel tinamit. Can ye qˈuiy wi cˈa winek ri ye nimayon y niwachin ri quicˈaslen, achiˈel riyix. 	 संसारको जम्मै कुनाहरूमा त्यस सुसमाचारले आशिष र फलहरू ल्याउँदै छ। त्यो सुसमाचार सुनेपछि र परमेश्वरको अनुग्रह बारे सत्य कुरो बुझे पछि तिमीहरूले पनि त्यही अनुभव गरिरहेका छौ।


Xabacuchi (xabachique) yebe wi, xa bis y kˈaxon niquiyaˈ ca. 	 जता-जता तिनीहरू जान्छन् त्यहाँ सर्वनाश र विपत्ति ल्याउँदछन्।


Wacami cˈo cˈa ri nwajoˈ nchilabej chique ri ye cˈulan. Y ri nchilabej chique ma yin ta riyin yibin. Can ya ri Ajaf biyon: Chi ri ixokiˈ ma tiquijech ta quiˈ quiqˈui ri cachijlal. 	 अब म विवाह गर्नेहरूलाई यो आज्ञा दिन्छु। यो आज्ञा मबाट होइन, यो प्रभूबाट हो। पत्नीले आफ्ना पतिलाई नछोडोस्


Y cˈo cˈa jun achi chiquicojol, ri José rubiˈ. Riyaˈ jun chique ri ye riy rumam ca ri Leví, y alaxnek pa Chipre. Pero ri apóstoles xquiyaˈ chic cˈa jun rubiˈ. Rumariˈ tek xubiniˈaj Bernabé. Y yareˈ ri jun chic rubiˈ ri José ri xquiyaˈ, ruma riyaˈ can nucukubaˈ wi quicˈuˈx quinojel. 	 विश्वासीहरू मध्ये एकजनाको नाउँ यूसुफ थियो। प्रेरितहरूले तिनलाई बर्णाबास भन्दथे। ‘बर्णाबास’ नाउँको अर्थ हुन्छ “मानिस जसले अरूलाई सहयोग गर्छ।” उनी साइप्रस देशका एकजना लेवी थिए।


Wi cˈo jun kachˈalal achi ti riˈj chic ri nimacun, man cˈa tabij ta chare riqˈui cowilaj tak chˈabel. Xa tabij chare riqˈui utzilaj tak chˈabel. Tabanaˈ chare chi achiˈel ta xa can atataˈ. Y queriˈ chukaˈ tabanaˈ quiqˈui ri cˈa ye cˈajolaˈ na, tabanaˈ chique chi can ye achiˈel awachˈalal. 	 आफूभन्दा ठूला मानिसहरूसित रिसाएर नबोल तर तिनीसित आफ्ना पितालाई जस्तै व्यवहार गर। साना मानिसहरूसित आफ्ना भाइहरूलाई जस्तै व्यवहार गर।


Y ri Lázaro, ri caminek chic el, xbeˈel pe. Ri rukˈaˈ raken jabel cˈa pison pa tak tziek, y cuchun cˈa rupalej riqˈui jun suˈt. Cˈariˈ ri Jesús xubij: Queˈisoloˈ ca la tziek chrij, riche (rixin) chi utz nibiyin y nicowin nitzolin el, xchaˈ. 	 मृत मान्छे बाहिर निस्क्यो। उसका हात र खुट्टाहरू मलमलका लुगाका टुक्राहरूले बेह्रिएका थिए। उसको अनुहार रूमालले ढाकिएको थियो। येशूले मानिसहरूलाई भन्नुभयो, “उसको लुगाहरू कात्रो खोलिदेउ र उसलाई जान देऊ।” : 1-5; मर्कूस 14:1-2; लूका 22:1-2)


Can iwuma wi riyix tek riyoj cˈo kakˈij y cˈo quicoten pa tak kánima. 	 तिमीहरू नै साँच्चै, हाम्रो महिमा र आनन्द हौ।


Y can riqˈui quicoten quixmatioxin chare ri Tataˈixel, ruma rubanon chake konojel chi can rucˈamon chi ntoc kiche (kixin) ri herencia ri cˈo chilaˈ chicaj. Junan cˈa xtoc kiche (kixin) quiqˈui ri nicˈaj chic lokˈolaj tak ralcˈual ri Dios, ri yecˈo chiriˈ chupan ri sakil. 	 अनि तिमीले पितालाई धन्यवाद चढाउँने छौ, जसले तिमीलाई परमेश्वरका मानिसहरू जो प्रकाशमा बाँच्छन् परमेश्वरले तिमीहरूको निम्ति तयार गरेका चीजहरूमा भाग लिन योग्य गराउनु भयो।


Y yacˈariˈ tek ri rachoch ri Dios chilaˈ chicaj, xjakatej ri ruchiˈ. Y can nikˈalajin cˈa pe ri cáxa ri riche (rixin) ri rutrato ri Dios. Y xepe cˈa coyopaˈ, chˈabel, coklajay, jun nimalaj silonel, y nimaˈk tak sakboch. 	 त्यसपछि स्वर्गमा परमेश्वरको मन्दिर खोलियो। त्यो पवित्र सन्दूक जसमा परमेश्वरले उनका मानिसहरुलाई दिएको करार थियो, उनको मन्दिरमा देख्न सकिन्थ्यो। तब त्यहाँ बिजुली जम्क्यो, हल्ला भयो, गर्जन भयो, भूँईचालो आयो अनि धेरै असीना पर्यो।


Y ri ruchˈabel ri Dios riqˈui ruchukˈaˈ benak, y yeqˈuiyer cˈa chukaˈ ri yeniman chiriˈ pa tinamit Jerusalem. Y ye qˈuiy cˈa chukaˈ chique ri sacerdotes ri yeniman. 	 परमेश्वरको वचन धेरै मानसिहरूकहाँ पुग्दै थियो। यरूशलेममा चेलाहरूको संख्या बढ्दै गइरहेको थियो धेरै यहूदी पूजाहारीहरू पनि यस विश्वासका चेला बने। स्तिफनसको विरुद्ध यहूदीहरू


Rumacˈariˈ ri Pedro xubij chare ri achi ri Eneas rubiˈ: Ya ri Jesucristo ri yacˈachojsan. Cayacatej cˈa, y tachojmirisaj la awarabel, xchaˈ ri Pedro chare. Y ri Eneas can yariˈ xpaˈeˈ el. 	 पत्रुसले तिनलाई भने, “एनियास, येशू ख्रीष्टले तिमीलाई निको पार्नु हुन्छ, उठ अनि तिम्रो विछ्यौना मिलाऊ।” एनियास तत्काल जुरूक्का उठयो।


Xquixyaˈox (xquixyaˈ) cˈa pa tak tijoj pokonal, y xquixcamisex. Xa can xquixetzelex wi cˈa cuma quinojel ri winek ri yecˈo chuwech re ruwachˈulef, ruma riyix can icukuban icˈuˈx wuqˈui riyin. 	 त्यसपछि तिमीहरूलाई मानिसहरूले नराम्रो व्यवहार गर्नेछन्। मानिसहरूले तिमीहरूलाई शासकहरूको हातमा सुम्पने र सताउनेछन् र मार्नेछन्। तिमीहरूले ममाथि विश्वास गरेकै कारण मानिसहरूद्वारा तिमीहरू घृणित हुनेछौ।


tek xucˈasoj ri Cristo chiquicojol ri caminakiˈ y xuben chare chi xbetzˈuyeˈ chilaˈ chicaj pa rajquikˈaˈ Riyaˈ. 	 त्यही महा शक्तिद्वारा परमेश्वरले ख्रीष्टलाई मृत्युबाट उठाउनु भएको थियो र स्वर्गमा उहाँले आफ्नो दाहिनेपट्टीराख्नुभएको थियो।


Y ri Jesús xubij cˈa chique ri achiˈaˈ riˈ: Nbin chic cˈa chiwe y ma iniman ta. Y ronojel ri samaj ri yenben, can pa rubiˈ cˈa ri Nataˈ Dios yenben wi. Y ri samaj riˈ can nukˈalajsaj wi cˈa yin achique riyin. 	 येशूले उत्तर दिनुभयो, “मैले तिमीहरूलाई पहिल्यै भनिसकेको छु, तर तिमीहरूले विश्वास गरेनौ। म चमत्कारहरू गर्छु, मेरो पिताको नाममा। ती चमत्कारहरूले मेरो बारेमा प्रमाण दिन्छ।


Y tek ri cˈajol ri xcˈuleˈ xapon cˈa, ri achi ri nisamej chrij ri cˈulanen riˈ xubij cˈa chare: Tek cˈo jun nimakˈij quereˈ, quinojel cˈa winek ya ri ruyaˈal uva ri utz niquiyaˈ nabey mul, y tek qˈuiy chic ri quikumun, niquiyaˈ cˈa jun ruyaˈal uva ri ma can ta utz. Pero riyit xa ma que ta riˈ xaben. Riyit xa cˈacˈariˈ xbeˈawelesaj pe ri ruyaˈal uva ri más utz, xchaˈ. 	 उनले बेहुलालाई भने, “मानिसहरूले पहिले राम्रो दाखरस संधैं बाँडछन्। पछि पाहुनाहरू गएपछि अलिक सस्तो दाखरस बाँडन थाल्दछन्। तर तिमीले अहिलेसम्म राम्रो दाखरस जोगाएर राखेका रहेछौ।”


Yacˈa ri winek riˈ, can riqˈui cˈa ronojel quichukˈaˈ xechˈo apo chare ri Pilato y xquibij cˈa: Ya ri Barrabás tawelesaj el y ma ya ta re achi reˈ, xechaˈ. Y ri Barrabás xa jun alekˈom. 	 यहूदीहरूले फेरि चिच्याउदै भने, “अहँ, यसलाई होइन! बारब्बालाई मुक्त गरियोस्।” (बारब्बा एक डाकू थिए।)


Y ruma sibilaj ye qˈuiy winek ri xquimol chic apo quiˈ jun bey, rumariˈ riyeˈ hasta ma utz ta chic chi yewaˈ. 	 त्यसपछि, येशू घर जानुभयो। तर फेरि अनेकौं मानिसहरू त्यहाँ भेला भए, त्यहाँ यति विघ्न मानिसहरू थिए कि येशू र आफ्ना चेलाहरूले भोजन खान पनि पाउनु भएन।


Y yacˈariˈ tek Riyaˈ xubij chique ri ye oxiˈ rudiscípulos: Sibilaj nim ri bis cˈo pa wánima, ya yirucamisaj nnaˈ riyin. Quixcˈojeˈ cˈa ca jubaˈ waweˈ, quixcˈaseˈ y ma quixwer ta ka, xchaˈ chique. 	 येशूले पत्रुस र जब्दीका दुइ छोराहरूलाई भन्नुभयो, “मेरो आत्मा दुखै दुखले भरिएको छ। मेरो प्राण गहिरो शोकले मरे तुल्य भएको छ। तिमीहरू यहाँ मसँग बस अनि पर्ख।”


Xa yacˈa tek xutzˈet ri nuben ri nimalaj cakˈikˈ, xpe xibinriˈil chare. Y tek xunaˈ chi nibe ka chuxeˈ yaˈ, riqˈui cˈa ruchukˈaˈ xubij: ¡Ajaf, quinacoloˈ! xchaˈ. 	 पानीमाथि हिंडदा पत्रुसले तेज बतास र छालहरू आएको देखे। अनि भयभीत भए। उनी भयभीत भए र पानीमा डुब्नलागे। उनी चिच्याए, “प्रभु, मलाई बचाउनुहोस्।”


Can yacˈa chukaˈ riˈ tek xebecˈulun pe nicˈaj chic ángeles ri ye petenak chilaˈ chicaj y can sibilaj ye qˈuiy. Y riyeˈ niquiyaˈ cˈa rukˈij ri Dios, y niquibij: 	 त्यसपछि अचानक अनगन्ति र्स्वगिय दूतहरू पहिलो दूतसंग भेला भए। सबै दूतहरूले यसो भन्दै परमेश्वरको प्रशंसा गरिरहेका गरे।


Pero ma riqˈui wi chi queriˈ xbix chare, ri Jesús can majun cˈa chˈabel ri xubij. Y ri Pilato xumey, ruma majun bey rutzˈeton ta chi cˈo ta jun winek ri que ta riˈ nuben. 	 तर येशूले उत्तर दिनु भएन। यसर्थ पिलातुस एकदमै छक्क परे।


Xcatquiliˈej pa quikˈaˈ, riche (rixin) chi queriˈ ma xtachakˈij (xtatochˈ) ta awaken chuwech abej. 	 यो पनि लेखिएको छ तिनीहरूले तिमीलाई हातहातै थाम्मनेछन्, जसद्वारा तिम्रो पाउ ढुङ्गामा बजारिने छैन।”‘ भजनसंग्रह 91:11


Y Riyaˈ xeruyaˈ cˈa ca ri winek, y xbe pa jun jay. Y ri discípulos xquicˈutuj cˈa chare chrij ri cˈambel tzij ri nichˈo chrij ri nitzˈilobisan riche (rixin) jun winek. 	 त्यसपछि येशूले भीडलाई छाडेर घर जानुभयो। चेलाहरूले उहाँलाई त्यो दृष्टान्त बारेमा सोधे।


Can pa ruqˈuiyal ta cˈa ri utzil y ri uxlanibel cˈuˈx ri xticˈul, ruma jabel iwetaman ruwech ri Dios y ri Kajaf Jesús. 	 तिमीहरुलाई अधिकभन्दा अधिक अनुग्रह अनि शान्ति प्रदान गरियोस्। तिमीहरुले अनुग्रह अनि शान्ति प्राप्त गर्नेछौ, किनकि तिमीहरुले परमेश्वर अनि हाम्रा प्रभु येशूलाई चिन्दछौ।


Ri xubij cˈa ri Jesús, can riche (rixin) cˈa chi xukˈalajsaj ri achique chi camic ri xtucˈulwachij el ri Pedro, riche (rixin) chi nuyaˈ rukˈij rucˈojlen ri Dios. Y tek ri Jesús rubin chic cˈa ronojel riˈ, xubij cˈa chukaˈ chare ri Pedro: Quinatzekelbej cˈa, xchaˈ. 	 येशूले देखाउन चाहानु हुन्थ्यो कस्तो मृत्यले पत्रुसले परमेश्वरलाई महिमा प्रदान गर्नेछ। त्यसपछि उहाँले पत्रुसलाई भन्नुभयो, “मेरो पछि लाग।”


Ruma wi cˈo rukˈij ri nabey trato ri xban ri xa camic xucˈom pe pa kawiˈ; wi queriˈ, can más na wi nim rukˈij ri trato ri nuben chake chi yojtzˈetetej ruma ri Dios chi majun kamac. 	 मेरो भनाइको अर्थ होः व्यवस्थाले मानिसहरूलाई पापको दोष निर्णय गर्यो तर यसले महिमा लियो। त्यसैले जुन सेवाले मानिसहरूलाई धार्मिक बनाउँछ त्यसको अझै बढी महिमा हुँदछ।


rumariˈ ri achi achiˈel jun coronel xubij cˈa chi tucˈuex apo ri Pablo chupan ri cuartel, y tichˈay, riche (rixin) chi queriˈ tukˈalajsaj achique ruma tek ri winek sibilaj pa quichiˈ niquiben chrij. 	 तब सेनापतिले सिपाहीहरूलाई भने पावललाई सैन्य भवनमा लैजाऊ। उनले सिपाहीहरूलाई कुटपीट गरेर तिनलाई जाँच गर्ने आदेश दिए। यसो गर्दा कतै मानिसहरू किन यसरी तिनको विरोधमा कराईरहेछन् जान्न सकिने तिनी आशा गर्दैं थिए।


Ri Simón Pedro rachibilan jun chic discípulo, can ye tzeketel cˈa el chrij ri Jesús. Y ri jun discípulo riˈ, ri rachibilan ri Simón Pedro, can etaman cˈa ruwech ruma ri nimalaj sacerdote, rumariˈ tek choj xoc apo chuwarachoch ri nimalaj sacerdote ri acuchi (achique) cˈo wi ri Jesús. 	 शिमोन पत्रुस र येशूका अर्को चेला उहाँसंगै गए। ती चेलाले प्रधान पूजाहारीलाई चिनेका थिए। यसर्थ उनी येशूसंग प्रधान पूजाहारीको घरको प्रांगणभित्र गए।


Rumariˈ can ncˈutuj wi cˈa jun utzil chiwe riyix wachˈalal, chi can ticˈutuˈ cˈa chuwech ri jun riˈ chi riyix can niwajoˈ wi. 	 यसककारण म विन्ती गर्छु कि तिमीले उसलाई तिम्रो प्रेम देखाऊ।


Riyoj achiˈaˈ ma utz ta chi nikacuch ri kajolon (kawiˈ), ruma can yoj ruwachbel wi ri Dios y nikacˈut ri rukˈij y rucˈojlen Riyaˈ, y ri ixokiˈ niquicˈut ri quikˈij ri cachijlal. 	 पुरुषले आफ्नो शिर ढाक्नु पर्दैन। किन? उ परमश्वरको प्रतिरूप हो उ परमेश्वरको महिमा हो। तर महिला पुरूषको महिमा हो।


Y pa rox mul ri Pilato xubij cˈa chique: ¿Achique cˈa mac rubanon chiwech re jun achi reˈ? Riyin can majun achique ta mac nwil ta chrij, riche (rixin) chi rucˈamon ta chi nicamisex. Xtintek cˈa ruchˈayic, y cˈacˈariˈ ncol el, xchaˈ. 	 तेस्रोपल्ट पिलातसले मानिसहरूलाई भने, “किन? उहाँले त्यस्तो के गल्ती गर्नु भएको छ? उहाँ दोषी हुनुहुन्न। उहाँलाई मार्नै पर्ने केही कारण भेट्टाइन। यसकारण सामान्य सजाय दिएर म उहाँलाई छोडिदिनेछु।”


Ronojel xa can utz chi nben, pero ma ronojel ta rucˈamon chi nben. Ronojel xa can utz chi nben, xa yacˈa ri ma rucˈamon ta chi nibe ri wánima chrij ronojel ruma ma nwajoˈ ta chi yichˈacatej pa rukˈaˈ. 	 “सबै कुरा मेरा निम्ति असल छन्, तर सबै कुरा फाइदा का छैनन्। “म जे गर्न पनि स्वतन्त्र छु।” तर म कुनैलाई आफ्नो मालिक हुन दिने छुइन्।


Tek ri mozos riˈ xquicˈul ri cajel y xquitzˈet chi xa junan ri xquicˈul quiqˈui ri nicˈaj chic, xexebexot (xexebeloj) chrij ri tataˈaj. 	 जब तिनीहरूले एउटा मात्र चाँदीको सिक्का पाए तिनीहरूले मालिकसित गनगन गरे।


Ri Jesús can pa ronojel wi cˈa nimaˈk tak tinamit y pa tak aldea xapon wi, y xerutijoj cˈa ri winek riqˈui ri ruchˈabel ri Dios. Y ya cˈa ri pa tak jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios, chiriˈ napon wi riche (rixin) chi yerutijoj ri winek. Y chukaˈ can nutzijoj cˈa ri lokˈolaj chˈabel ri nichˈo chrij ri rajawaren ri Dios. Yerucˈachojsaj chukaˈ yawaˈiˈ, y yerucol cˈa ri winek chuwech ronojel ruwech kˈaxomal. 	 येशू सारा शहर र गाउँहरू हुँदै यात्रा गर्नुभयो। तिनीहरूका सभाघरहरूमा शिक्षा दिनुभयो अनि राज्यको बारेमा सुसमाचार प्रचार गर्नु भयो। येशूले सबै प्रकारका रोग र बिमारीहरू निको पार्नुभयो।


Rumariˈ sibilaj yiquicot tek can ruma ri Cristo cˈo ri yencˈulwachij ri xa niquicˈut chinuwech chi majun wuchukˈaˈ. Yiquicot tek cˈo niquiben ri winek chuwe riche (rixin) chi yinquiqˈuixbisaj, yiquicot tek cˈo rajawaxic chuwe y xa majun nipe wi, yiquicot tek yinetzelex y yiquicot chukaˈ ri pa kˈaxon. Ruma yacˈa tek riyin nnaˈ chi majun chic wuchukˈaˈ yariˈ tek nipe más wuchukˈaˈ. 	 यसैले ख्रीष्टको निम्ति आफ्नो दुर्वलताहरूमा म खुशी छु। यदि कसैले मेरो निन्दा गरे पनि, जब म अप्ठेरो अवस्थामा पर्छु, सताइन्छु औ कष्टमा पर्छु, म खुशी हुन्छु। यी सब ख्रीष्टका लागि हुन्। अनि म यी सहमस्याहरूमा प्रसन्न छु। जब म दुर्वल छु, तब त्यही बेला म वास्तवमा पाउछु र बलवन्त हुन्छु।


¿Achique cˈa ntel wi chi tzij reˈ tek xubij: Xquinicanoj y ma xquiniwil ta, y ri acuchi (achique) xquibecˈojeˈ wi riyin, ma xquixcowin ta xquixapon riyix? yechaˈ cˈa. 	 उनले भन्छन, ‘तिमीहरूले खोज्यौ भने पनि मलाई भेटने छैनौ।’ उसले यसो पनि भन्दछ, ‘म जहाँ छु तिमीहरू त्यहाँ आउन सक्तैनौ।’ यसको अर्थ के हो?”


Riqˈui cˈa riˈ nikˈalajin chi ma yoj ximil ta chic pa rukˈaˈ ri ley riche (rixin) ri Moisés, xa can yoj ralcˈual chic ri Dios. Y ruma chi can yoj ralcˈual chic ri Dios, can ntoc chukaˈ kiche (kixin) ri herencia ri nuyaˈ Riyaˈ chake riyoj ri kaniman ri Cristo. 	 यसैकारण, अब तिमीहरू अघि जस्तो कमारा छैनौ। तिमीहरू परमेश्वरको पुत्र हौ। आफूले गरेको प्रतिज्ञा परमेश्वरले पूरा गर्नुहुनेछ किनभने तिमी उहाँको पुत्र हौ।


Y ri Jesús xucˈutuj chare: ¿Achique cˈa ri nawajoˈ? Y ri achi moy xubij chare: Tijonel, riyin nwajoˈ yitzuˈun, xchaˈ. 	 येशूले त्यस मानिसलाई भन्नुभयो, “मैले तिम्रो निम्ति के गरेको चाहन्छौ?” त्यो अन्धो मानसले जवाफ दियो, “हे गुरूज्यू म फेरि मेरो दृष्टि चाहन्छु।”


Ruma tek xtapon ri kˈij chi ri caminakiˈ xquecˈastej el, ri achi ma xticˈojeˈ ta chic rixjayil, ni ri ixok ma xticˈojeˈ ta chic rachijil, ruma can majun chic cˈulanen xtibanatej. Riyeˈ xa can xqueˈoc cˈa achiˈel ri ruˈángeles ri Dios chilaˈ chicaj. 	 त्यसबेला जब मानिसहरू मृत्युबाट बौरिउठ्छन् त्यहाँ विवाहको प्रश्न नै आँउदैन। मानिसहरू त्यहाँ एक-अर्का संग विवाह गर्ने छैनन्। सबै मानिसहरू स्वर्गका स्वर्गदूतहरू झैं हुनेछन्।


Pero xabachique ta na ri nitzijon ri ruchˈabel ri Dios, wi ye ri nicˈaj chic apóstoles o wi yin cˈa riyin, riˈ majun rubanon. Ruma xa can junan ri nikatzijoj, y jabel chi riyix can xinimaj wi ri chˈabel riˈ. 	 यसर्थ मैले प्रचार गरेको अरू प्रेरितहरूले तिमीहरूलाई प्रचार गरेको यो कुनै महत्वपूर्ण कुरो होइन। तर हामी त्यही प्रचार गर्दछौं, जुन तिमीहरूले विश्वास गरेकाछौ।


Rumacˈariˈ wi xa jun runakˈ awech nibano chawe chi yamacun, tawelesaj y tarokij el, astapeˈ can ya ri runakˈ awech ri cˈo pan awajquikˈaˈ. Ruma xa más utz chi xaxu (xaxe wi) jun chique ri runakˈ awech nawelesaj el que chuwech chi can tzˈaket akˈaˈ awaken y xa pa kˈakˈ yatbecˈak wi ca. 	 यदि तिम्रो दाहिने आँखाले तिमीलाई बाधा पुर्याउँछ भने, त्यसलाई निकालेर फालिदेऊ। किनभने तिम्रो सम्पूर्ण शरीर नरकमा पर्नु भन्दा बरु तिम्रा अङ्गहरूमध्ये एउटा नष्ट हुनु तिम्रो निम्ति हितकारी हुनेछ।


Tek can yecˈo chic cˈa chiriˈ, xquiyaˈ cˈa chare ri Jesús jun chˈomilaj ruyaˈal uva xolon riqˈui jun cˈayilaj akˈom. Yacˈa tek Riyaˈ xunaˈ ri xquiyaˈ chare, ma xrajoˈ ta xukum. 	 जब तिनीहरू गलगथामा पुगे। सैनिकहरूले, येशूलाई दाखरस पिउन दिए। त्यसमा पीत्त मिसाइएको थियो। येशूले त्यो चाख्नु भयो तर पिउन अस्वीकार गर्नुभयो।


Riyoj can ma benak ta cˈa kánima chiquij ri yekatzˈet chuwech re ruwachˈulef; riyoj can katzuliben cˈa apo ri ma ye tzˈetetel ta. Ruma ri ye tzˈetetel, xa ronojel ye kˈaxel, yacˈa ri xa ma ye tzˈetetel ta, can ye riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 त्यसैले हामीले देख्ने नसकिने कुराहरू हामी सोच्छौं तर जे देख्छौं ती विषयमा होइन। प्रत्यक्ष देखिने कुराहरू क्षणिक हुन्छन् अनि हामीले देख्न नसकिने कुराहरू चाँहि सँधैको लागि हुनेछ।


Y ri discípulos xquibij cˈa chare ri Jesús: Yecˈo ri yebin chi yit cˈa riyit ri Juan ri Bautista. Yecˈo nicˈaj chic niquibij chi yit cˈa riyit ri Elías. Yecˈo chukaˈ yebin chi yit cˈa riyit ri Jeremías. Y can yecˈo chukaˈ yebin chi yit jun cˈa chique ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca, xechaˈ ri discípulos. 	 चेलाहरूले जवाफ दिए, “कसैले तपाईंलाई बप्तिस्मा दिने यूहन्ना हुन् भन्दछन्। कसैले तपाईंलाई एलिया हुन् भन्दछन्। अनि कसैले तपाईंलाई यर्मिया अथवा कुनै अगमवक्ताहरू मध्ये एकजना ठान्छन्।”


Y chiquicojol cˈa ri winek ri quimolon quiˈ chiriˈ, yecˈo cˈa winek israelitas ri can chiriˈ pa tinamit yecˈo wi, y riyeˈ riche (rixin) chi niquitoˈ quiˈ chi majun nipe chiquij, rumariˈ xquiyaˈ runaˈoj jun achi ri can quiwinak wi, ri Alejandro rubiˈ y xquinim cˈa apo riche (rixin) chi tichˈo chiquiwech ri winek riche (rixin) chi niquitoˈ quiˈ. Y tek ri Alejandro cˈo chic chiquiwech ri winek, xuben cˈa retal riqˈui ri rukˈaˈ chi quetaneˈ ka. 	 यहूदीहरुले अलेकज्याण्डर नाउँ भएको एक जना मानिसलाई जनताको अगाडी उभ्याए। मानिसले उनलाई अब के गर्नु सो भने।अलेकज्याणेडरले आफ्नो हात ती भिडहरु भएतिर हल्लाए किनभने उसले तिनीहरुलाई ब्याख्या गरेर बुझाउन चाहन्थे।


Ri kachˈalal Aristarco, ri cˈo wuqˈui waweˈ pa cárcel, nutek cˈa el rutzil iwech. Y queriˈ chukaˈ ri kachˈalal Marcos nutek chukaˈ el rutzil iwech. Ya riyaˈ ri ruchˈiticˈajol ri kachˈalal Bernabé. Y xinbij yan cˈa chiwe chi wi napon ri Marcos chilaˈ iwuqˈui, can utz cˈa rucˈulic tibanaˈ. 	 अरिस्तार्खसले नमस्कार पठाएका छन्। उनी पनि मसितै कैदमा छन्। अनि बर्णाबासका काकाका छोरा भाइ मर्कूसले पनि नमस्कार भनेका छन्। मर्कूसको विषयमा तिमीलाई निर्देशन दिएकोछु। यदि उनी आए भने उनलाई स्वागत गर्नू।


Y riyin ntzˈet chi can queriˈ nibanatej. Xa can achiˈel chic ley, ruma tek nwajoˈ nben ri utz, chanin nbekˈalajin pe ri mac ri ucˈuayon wuche (wixin). 	 त्यसैले मैले आफैमा एउटा विधान भेटें जब म असल गर्न चाहन्छु मभित्र संधैं दुष्ट रहन्छ।


Queriˈ xquiben riche (rixin) cˈa chi nibanatej ri can ya ri pan akˈaˈ riyit cˈo wi, y ri achˈobon pe ojer ca. 	 यी सबै मानिसहरू तपाईंले तपाईंको शक्ति अनि ज्ञानले योजना गरेका सबै कर्म गर्न एकत्रित भए।


Y tek yetajin chic cˈa chi waˈin, ri Jesús xubij cˈa: Kas kitzij cˈa nbij chiwe, chi jun chiwe riyix ri xquijacho el pa quikˈaˈ ri winek, xchaˈ chique. 	 तिनीहरू सबैले भोजन खाइरहेका थिए। येशूले भन्नुभयो, “म तिमीहरूलाई साँचो भन्दछु। तिमीहरूमध्ये कुनै एकजनाले मलाई विश्वासघात गर्नेछौ।”


Y tek ri caˈiˈ achiˈaˈ ri yetzuˈun chic, kas elen cˈa niquiben pe, can yacˈariˈ tek yecˈo chic nicˈaj xeˈoc apo riqˈui ri Jesús, quicˈuan apo jun achi ri memurnek ruma chapatajnek ruma jun itzel espíritu. 	 जब ती दुइ मानिसहरू जादै थिए, केही मानिसहरूले अर्को एकजनालाई येशूकहाँ ल्याए। उसलाई भूत लागेको हुनाले त्यो मानिसले बोल्ने शक्ति गुमाएको थियो।


Pero ri Ajaf Jesús xubij chare: Marta, Marta, riyit qˈuiy ri nachˈob, y sachnek acˈuˈx ruma qˈuiy ri cˈo chi naben. 	 अनि प्रभुले त्यसलाई भन्नुभयो, “मार्था, मार्था, तिमीले धेरै कुराको विषयमा चिन्ता र फिक्री गर्दी रहेछौ।


Y ri winek cˈa riˈ can sibilaj xquequicot ruma ri ye caˈiˈ profetas xecom. Y ruma ri sibilaj quicoten riˈ, can xquequibanalaˈ cˈa sipanic ri chiquiwech ka riyeˈ; ruma can xquitij cˈa pokon pa quikˈaˈ ri ye caˈiˈ ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios. 	 किनभने यी दुई मरेकोमा पृथ्वीका बासिन्दाहरु खुशी हुनेछन्। तिनीहरु भोज गर्नेछन् अनि एक अर्कालाई उपहार दिनेछन्। किनभने यी दुई अगमवक्ताहरुले पृथ्वीमा बस्ने मानिसहरुमा अनेक यातना दिए।


tek ntzˈibaj el re wuj reˈ chiwe riyix, ri can yix ruˈiglesia ri Dios ri yixcˈo pa tinamit Corinto; ri can chˈajchˈojsan chic ri icˈaslen ruma ri Cristo Jesús. Riyix wachˈalal xixsiqˈuix (xixoyox) ruma ri Dios riche (rixin) chi xixoc lokˈolaj tak ralcˈual, achiˈel xuben quiqˈui quinojel ri niquiyaˈ rukˈij ri Kajaf Jesucristo pa nicˈaj chic tinamit. Can ya cˈa ri Jesucristo ri Kajaf konojel riyoj ri kaniman chic. 	 कोरिन्थमा भएका परमेश्वरको मण्डली जसलाई ख्रीष्ट येशूमा पवित्र गराइएका छन्, औ जसलाई परमेश्वरले उहाँको पवित्र मानिसहरू हुन बोलाउनु भएको छ। तिमीहरूलाई पनि प्रत्येक ठाउँका अरू सबै मानिसहरूसँगै बोलाइएको छ, जसकोमा ख्रीष्टमाथि विश्वास छ-जो हाम्रो तथा तिनीहरूका परमप्रभु हुनुहन्छ।


Y queriˈ chukaˈ ri yeˈucusan ri cosas ri cˈo chuwech re ruwachˈulef, ma tibe ta cánima chrij, man cˈa tiquiyaˈ ta kˈij chi yariˈ ri nibano chique chi ma niquiben ta chic ri nrajoˈ ri Dios. Ruma ronojel ri nikatzˈet chuwech re ruwachˈulef xa niqˈuis. 	 जो संसारिक वस्तु व्यवहार गर्छन्, तिनीहरू ती वस्तुहरूमा चासो नभए झैं गरी बसुन्। तिमीहरू यसरी नै बस्नु पर्छ किन कि यो संसार, जुन अवस्थामा अहिले छ, चाँडै बितेर जाने छ।


Cˈa re wacami can majun cˈa ri icˈutun ta chare ri Nataˈ pa nubiˈ riyin. Can ticˈutuj cˈa y xticˈul, riche (rixin) chi queriˈ can nitzˈaket ta cˈa ri quicoten pa tak iwánima. 	 तिमीहरूले अझ सम्म मेरो नाममा केही पनि मागेकै छैनौ। माग अनि तिमीहरूले पाउनेछौ। अनि तिमीहरूको आनन्द पूर्ण हुनेछ।


Y ri winek cˈa ri ye nabeynek chuwech ri Jesús y ri yecˈo ca chrij, can riqˈui cˈa ronojel quichukˈaˈ niquibij: ¡Matiox chi petenak ralcˈual ca ri rey David! ¡Riyaˈ can banon pe bendecir ruma ri Ajaf Dios! ¡Y can pa rubiˈ ri Ajaf Dios petenak wi! ¡Matiox chare ri Dios ri cˈo chilaˈ chicaj! yechaˈ cˈa. 	 केही मानिसहरू येशूको अधि-अधि हिंड्दै थिए। कोही मानिसहरू येशूको पछि-पछि हिंडदै थिए। मानिसहरू यसो भन्दै कराउन लागे, “दाऊदको पुत्र होसन्ना! ‘प्रभुको नाउँमा आउने धन्यका हुन्!’ भजनसंग्रह 118:26 स्वर्गको परमेश्वरको प्रशंसा गर।”


Riyix can iwetaman cˈa chi ri Ajaf xtuyaˈ rajel ruqˈuexel chiwe chiˈijujunal ronojel ri utz ri niben. Y majun rubanon, wi yix ximil o ma yix ximil ta pa samaj riqˈui jun patrón; xaxu (xaxe wi) tibanaˈ ri utz y xticˈul jun utzilaj rajel ruqˈuexel. 	 याद राख, उ कमारा होस् कि मुक्त होस् राम्रो काम गर्ने हरेकालाई पुरस्कार दिने प्रभु नै हुनुहुन्छ।


Y can ya ta cˈa ri Dios ri niyaˈo ri uxlanibel cˈuˈx ri xticˈojeˈ iwuqˈui chiˈiwonojel. Amén. 	 परमेश्वर जो शान्तिका स्रोत हुनुहुन्छ, तिमीहरू सबैसित रहुन्। आमिन।


Y riyoj xa can más jabel na yekawik ri achiˈel chi xa majun quejkalen chkawech. Y ri xa qˈuixbel chi yekacˈut xa yeriˈ ri más yekawik. 	 अनि शरीरका तुच्छ ठानिएका ती अंगहरूलाई खुबै बचाइन्छ। अनि शरीरका जुन अंगहरूलाई हामी लुकाउन चाहन्छौ तिनलाई हामी विशेष ध्यान दिंदछौं।


Riyaˈ tek xebix pokon tak chˈabel chare cuma ri winek, ma xutzolij ta ruqˈuexel riqˈui pokon tak chˈabel. Y tek cˈo xban chare, majun xubij ta ránima chi nuyaˈ ruqˈuexel chique. Xa pa rukˈaˈ ri Dios xuyaˈ wi ronojel ri xquiben ri winek chare. Ruma ri Dios choj nikˈato tzij. 	 मानिसहरुले ख्रीष्ट प्रति नराम्रा कुराहरु भने, तर उहाँले तिनीहरुलाई नराम्रो भन्नु भएन। ख्रीष्टले यातना भोग्नु भयो तर उहाँले मानिसहरुलाई भय देखाउनु भएन। अहँ! ख्रीष्टले आफूलाई परमेश्वरमा सुम्पनु भयो जसले सही न्याय गर्नुहुन्छ।


Y ri Pilato tzˈuyul cˈa ri acuchi (achique) nukˈet wi tzij, tek xapon cˈa rutzijol riqˈui ri rubin el ri rixjayil. Ri rixjayil rutakon cˈa el rubixic chare: Ri Jesús jun achi choj, rumariˈ riyit, ma catoc ta cachibil ri yeˈajowan niquicamisaj. Ruma riyin xinben jun achicˈ ri sibilaj rucˈayewal ruma ri Jesús. Quecˈariˈ ri rutakon el rubixic ri rixjayil ri Pilato. 	 पिलातस न्यायकर्ताको कुर्सीमा बसिरहेको बेला उनकी धर्मपत्नीले तिनलाई एउटा समाचार पठाइन्। समाचार यस्तो थियोः “त्यो निर्दोष मानिसको विरुद्धमा केही नगर्नुहोस्। तिनको बारेमा आज राती मैले सपना देखेकी छु। अनि त्यो समपनाले मलाई अत्यन्त विचलित तुल्याएको छ।”


Y ri Bernabé xbe cˈa pa tinamit Tarso, chucanoxic ri Saulo. Y tek xril pe, xucˈom cˈa pe pan Antioquía. 	 त्यसपछि, बर्णाबास टार्सस भन्ने शहरतर्फ लागे। उनी शावललाई खोजिरहेका थिए।


Riyix ibanon cˈa chare ri Jesús chi xa majun rejkalen can achiˈel niquiben ri nicˈaj aj banoy tak jay chare jun abej, ri ma xka ta chiquiwech chi xquicusaj. Pero ri Jesús riˈ xa ya Riyaˈ ri achiˈel ri abej ri ucusan chare ri xquina riche (rixin) ri jay, riche (rixin) chi ri jay riˈ ma nitzak ta. 	 येशू हुनुहुन्छः ‘यो ढुङ्गालाई तिमी डकर्मीहरूले कुनै महत्व नै दिएनौ तर यो ढुङ्गा मूल-ढुङ्गा हुनगएको छ।’ भजनसंग्रह 118:22


Y ruma ronojel ri xinbij yan, riyix ri ma yix israelitas ta, toka chiˈicˈuˈx chi tek rubanon ca, can ya ri itzel tak iraybel ri xucˈuan iwuche (iwixin), y rumariˈ xbix chiwe cuma ri ye wech aj Israel, chi ma yix junan ta quiqˈui riyeˈ, ruma riyeˈ can banon ri circuncisión chique, circuncisión ri xa ya ri quichˈacul nucˈuan y winek ri nibano chique. 	 तिमीहरू गैर-यहूदी भएर जन्म्यौ। यहूदीहरूले तिमीहरूलाई “खतनाहीन” भन्छन्। तिमीहरूलाई ‘अशिश्नछेदित’भन्ने यहूदीहरू आफूलाई चाँहि खतनाका भन्छन्। तिनीहरूको शरीर मानव हातले खतना गरिएको छ।


Y xutanabaˈ ca rubanic chupan ri kˈij tek Riyaˈ xbe chilaˈ chicaj. Pero tek Riyaˈ cˈa ma jane nibe ta el chilaˈ chicaj, riqˈui ri ruchukˈaˈ ri Lokˈolaj Espíritu xubij cˈa chique ri ruˈapóstoles ri ye ruchaˈon, ri rajawaxic chi niquiben ca, tek Riyaˈ xtibe. 	 मैले येशूको सम्पूर्ण जीवन बारे लेखें, प्रारम्भदेखि उहाँ स्वर्ग तिर उचालिनु भए सम्म। यो घटना हुनु अघि उहाँद्वारा चुनिएका प्रेरितहरूसित उहाँले बातचित गर्नु भयो। प्रेरितहरूले के गर्नु पर्छ भन्ने कुरा पवित्र आत्माको सहयोग लिएर उहाँले बताउनु भयो।


Y astapeˈ cˈo bis, xa can yojquicot chukaˈ. Riyoj yojcˈo pa mebaˈil, pero cˈo nikayaˈ chique nicˈaj chic, riche (rixin) chi yebeyomer. Y astapeˈ chukaˈ chi xa majun cˈo kiqˈui, xa can yojcowin nikabij chi can ronojel cˈo kiqˈui. Y ronojel cˈa reˈ nucˈut chi can yoj rusamajel wi ri Dios. 	 हामी धेरै दुःखी छौं, तर हामी खुशी मनाइरहेकै छौं। हामी गरीब हौं, तर हामीले धेरै मानिसहरूलाई धनी बनाइरहेका छौं। हामीसित केही छैन, तर पनि वास्तवमा हामीसित प्रत्येक चीज छ।


Y rumariˈ ri Abraham ye qˈuiy riy rumam ri xecˈojeˈ ca. Can sibilaj ye qˈuiy, achiˈel ri chˈumilaˈ ri yecˈo chicaj, y achiˈel chukaˈ ri sanayiˈ ri cˈo chuchiˈ ri mar ri majun ri nicowin najlan ta quiche (quixin). Sibilaj ye qˈuiy ri riy rumam ca ri Abraham astapeˈ riyaˈ riˈj chic tek xcˈojeˈ ri ralcˈual. 	 उनी यति बूढा थिए कि उनी प्राय मृत नै थिए। बाँच्न आशा समेत कमै थियो। तर त्यस्ता मानिसबाट संसारमा ताराहरू जत्ति कै असंख्य र बगरमा बालुवाको कणहरू जत्तिकै अनगन्ती सन्तानहरू जन्मे।


Y ri winek riˈ, tek xquitzˈet ri milagro ri xuben ri Jesús, xquibij cˈa: Can kitzij wi chi ya achi reˈ ri profeta ri cˈo yan chic tiempo bin wi pe chi nipe chuwech re ruwachˈulef, xechaˈ. 	 येशूले त्यस्तो चमत्कार गर्नुभएको मानिसहरूले देखे। तिनीहरूले भने, “संसारमा जो अगमवक्ता आउनेवाला हुनु हुन्थ्यो साँच्चै उहाँ नै हुनु हुँदो रहेछ।


Y ri tzˈuyul pa ruwiˈ ri sutzˈ can que wi riˈ xuben, xukˈaxaj ri rujos (ruwos) chuwech ri ruwachˈulef, y xuben cˈa el ri kˈatoj. 	 यसर्थ उनी जो बादलमा बसेका थिए, पृथ्वीमाथि आफ्नो हँसिया चलाए अनि पृथ्वीको फसल काटियो।


Y cˈo ri yecˈo nabeyel ri xquecanaj cˈa pa ruqˈuisbel y cˈo ri yecˈo pa ruqˈuisbel ri xquecˈojeˈ pa nabey, xchaˈ ri Jesús. 	 अहिले जो तल्लो स्तरमा बसेका छन् परमेश्वरको राज्यमा तिनीहरूले उच्च स्थानमा बस्न पाउनेछन्। अनि जो अहिले उच्च आसनमा बसेकाछन् परमेश्वरको राज्यमा तिनीहरू तल्लो आसनमा बस्नेछन्।”


Y tek nril, yerusiqˈuij (yeroyoj) ri winek ri retaman quiwech, y yerusiqˈuij (yeroyoj) chukaˈ ri ruvecinos, y nubij cˈa chique: Quixquicot cˈa wuqˈui, ruma ri nurajil ri sachnek, xinwil, xtichaˈ. 	 अनि जब उसले त्यो हराएको सिक्का पाउँछे, उसले आफ्नो साथीहरू र छिमेकीहरूलाई बोलाएर भन्छे, मानिस खुशी होऊ किनभने मैले हराएको सिक्का पाएँ।’


Y re jun achi re ucˈuan apo chawech, chapon cˈa cuma ri israelitas y jubaˈ ma xquicamisaj. Y yin cˈa riyin y ri soldados ri xojapon chucolic pa quikˈaˈ ri winek, ruma xinnabej chi riyaˈ jun achi romano. 	 यहूदीहरूले यो मानिसलाई पक्रेका थिए अनि मार्ने योजना गरिरहेका थिए। मैले चाल पाँए कि उनी एक रोमी नागरिक रहेछन्। यसकारण म मेरा सिपाहीहरूसंग गएँ अनि उनलाई बचाएँ।


Y wacami, riyin wetaman chi riyix ri yin kˈaxnek chicojol chutzijoxic ri rajawaren ri Dios, can majun chic cˈa chiwe riyix ri xtitzˈeto chic el nuwech chuwech re ruwachˈulef. 	 “अनि अब मलाई ध्यान दिएर सुन। म जान्दछु कि तिमीहरू कसैले पनि मलाई फेरि कहिल्यै देख्ने छैनौ। म तिमीहरूसंग सधैं थिएँ, मैले तिमीहरूलाई परमेश्वरको राज्यको विषयमा सुसमाचार भने।


Nicˈatzin cˈa chi ma tamestaj ta, chi chupan ri ruqˈuisbel tak kˈij chare re ruwachˈulef xtipe qˈuiy rucˈayewal. 	 यो याद गर। अन्तिम दिनहरूमा आपदको समय हुनेछ।


Y ri Jesús xokˈ. 	 येशू रुनुभयो।


y xubij cˈa: Riyin nben jurar chuwech ri can cˈo wi petenak kˈij, petenak sek y cˈo riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, ri xbano ri caj y ri yecˈo chuwech, ri xbano ri ruwachˈulef y ri yecˈo chuwech, ri xbano ri mar y ri yecˈo chupan; can chuwech cˈa Riyaˈ nben wi jurar chi ma xtikˈax ta chic más tiempo. 	 त्यो स्वर्गदूतले, उहाँ एक जो सदासर्वदा रहनु हुन्छ, उहाँको शक्तिद्वारा प्रतिज्ञा गर्यो। उहाँ नै एक हुनुहुन्छ जसले आकाश अनि त्यसमा देखिएका सबै कुरा सृष्टि गर्नुभयो। उहाँले पृथ्वी अनि यसमा भएका सबै कुरा सृष्टि गर्नु भयो अनि उहाँले समुद्र अनि त्यसमा देखिएका सबै सृष्टि गर्नुभयो। त्यो स्वर्गदूतले भन्यो, “अब अधिक प्रतिक्षा हुने छैन।


Ruma ri rumac ri xquibij riyeˈ chi ye rubanon, xaxu (xaxe wi) ri chiquiwech ka riyeˈ ri ye nimey riche (rixin) ri Dios, y xquinataj chukaˈ jun Jesús. Yacˈa ri Jesús riˈ xa caminek chic el, y ri Pablo nubij chi xcˈastej el. 	 जुन कुरा तिनीहरूले भने त्यो आरोप खाली तिनीहरूको आफ्नै धर्मको विषय माथि मतभेद र येशू नाउँ भएको मानिसको विषयमा मात्र थियो। येशू मरे तर पावल भन्दछ उ अझै पनि जिउँदो छन्।


Y chukaˈ jun anciano pan iglesia nicˈatzin chi utz nitzˈetetej ri rucˈaslen cuma ri winek ri ma quiniman ta ri Jesucristo, riche (rixin) chi majun itzel nilitej ta chrij, y queriˈ ma nitzak ta pa rukˈaˈ ri itzel winek. 	 ऊ मण्डलीदेखि बाहिरका मानिसहरूद्वारा पनि मान गरिने हुनुपर्छ। तब उ अरूद्वारा आलोचित हुने छैन अनि उ शैतानको जालमा पर्ने छैन। मण्डलीक सहायकहरू


Y rumariˈ ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca, nubij: Wi ninum ri netzelan awuche (awixin), riyit xa tayaˈ cˈa ruway. Y wi nichakiˈj ruchiˈ, tayaˈ cˈa ruyaˈ. Wi queriˈ xtaben, riyaˈ xa can xtiqˈuixbitej ruma ri itzel ri ye rubanalon. Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca. 	 यसर्थ तिमीहरूले यसो गर्नुः “यदि तिम्रो शत्रु भोको छ भने, उसलाई खुवाऊ। यदि तिम्रो शत्रु प्यासा छ भने, उसलाई पानी देऊ। यसप्रकारले तिमीले ती मानिसहरूलाई लज्जित पार्नेछौ।”


Tek ri achi riˈ ruchapon ka rutzolejen, yecˈo cˈa ri rumozo ri xepe chucˈulic y xquibij chare: Ri acˈajol qˈues. Ma xcom ta, xechaˈ chare. 	 घरजाँदै गर्दा बाटामा उसको नोकरसंग भेट भयो। नोकरले भन्यो, तपाईंको छोरो जाती भएको छ।”


Y can queriˈ chukaˈ ri Pablo y ri Bernabé, xecˈojeˈ ca ri chiriˈ pan Antioquía. Ye cachibilan cˈa nicˈaj chic, xequitijoj ri kachˈalal chupan ri ruchˈabel ri Ajaf, y xquitzijoj chukaˈ ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic chique ri winek. Can ye qˈuiy wi cˈa ri xebano ri samaj. 	 तर पावल र बर्णावास एन्टओकमा नै बसे। तिनीहरू र अन्य मानिसहरूले त्यहाँ सुसमाचार प्रचार गरे अनि प्रभुको संदेश सिकाए।


Ri xintek cˈa rubixic chiwe, can riqˈui cˈa okˈej xinben el. Can riqˈui cˈa kˈaxomal y pokonal, ruma sibilaj yixinchˈob ruma ri icˈulwachin. Ri xintek cˈa el rubixic chiwe ma riche (rixin) ta cˈa chi yixinyaˈ pa bis riyix, ma que ta riˈ, xa riche (rixin) chi riyix niwetamaj y titzˈetaˈ chi riyin can sibilaj cˈa yixinwajoˈ. 	 अघि जब मैले लेखें मेरो मन खुबै विचलित र दुखित थियो। मैले त्यो चिट्ठी आफ्नो आँसुले लेखेको थिएँ मैले तिमीहरूलाई दुखित तुल्याउनु लेखेको थिइन। तिमीहरू प्रति मेरो मायाको गहिराई बुझाउन लेखेको थिएँ।


Y ri Jesús xuchop cˈa rukˈalajsaxic chiquiwech ri ye caˈiˈ achiˈaˈ riˈ, ronojel ri ye tzˈibatal ca chrij Riyaˈ chupan ri ruchˈabel ri Dios. Xuchop cˈa el riqˈui ri ye rutzˈiban ca ri Moisés, cˈa riqˈui ri quitzˈiban ca ri nicˈaj chic profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. 	 त्यसपछि येशूले धर्मशास्त्रमा मोशा देखि लिएर अन्य जम्मै अगमवक्ताहरूद्वारा जे लेखिएको थियो प्रत्येक कुरो बताउनु शुरू गर्नु भयो। धर्मशास्त्रहरूमा उहाँ आफ्नो विषयमा जे लेखिएको थियो उहाँले बताउनु भयो।।


Pero wi can yixcˈo chic riqˈui ri Ajaf, xa jun chic ibanon riqˈui Riyaˈ. 	 तर जो प्रभुसित जोडिन्छ त्यो मानिस आत्मामा प्रभु सितै एक बन्दछ।


Ri winek ri chˈajchˈoj ri quicˈaslen, utz niquitzˈet ronojel ri utz. Yacˈa ri winek ri ma chˈajchˈoj ta ri quicˈaslen y ma quiniman ta chukaˈ ri Dios, ronojel ri utz xa itzel niquitzˈet chare, ruma xa yojtajnek ri quinaˈoj y ma niquinaˈ ta pa cánima chi ma utz ta ri quicˈaslen chuwech ri Dios. 	 शुद्ध हृदय हुनेहरूलाई सबै कुरा शुद्धै हुन्छ। तर तिनीहरूका निम्ति केही पनि सुद्ध हुँदैन। साँच्चै, तिनीहरूको विचारै खराब भइसकेको छ अनि उचित के हो त्यो चिन्ने तिनीहरूको शक्ति नष्ट भइसकेको छ।


Quecˈariˈ rubanon ri Dios chake konojel riyoj ri kaniman ri Cristo, ri nibix iglesia chake. Chikajujunal ruyaˈon kasamaj, ruma cˈo rajawaxic. Ri ye nabey ye ri apóstoles. Ri rucaˈn ye ri profetas ri yekˈalajsan ri nibix chique ruma ri Dios. Ri rox ye ri kachˈalal ri yatajnek chique chi yequitijoj ri kachˈalal riqˈui ri ruchˈabel ri Dios. Cˈacˈariˈ yecˈo ri kachˈalal ri yatajnek chique chi yecowin niquiben milagros. Yecˈo ri yecˈachojsan quiche (quixin) yawaˈiˈ. Yecˈo ri yetoˈo quiche (quixin) ri nicˈaj chic kachˈalal. Yecˈo ri yatajnek chique ruma ri Dios chi yecowin yequiyukˈuj ri nicˈaj chic kachˈalal. Yecˈo ri yecowin yechˈo pa nicˈaj chic chˈabel ri ma ye quichˈabel ta. Ri Dios can ruyaˈon wi kasamaj chikajujunal. 	 अनि मण्डलीमा, परमेश्वरले प्रेरितहरूलाई पहिलो, अगमवक्ताहरूलाई दोस्रो र शिक्षाहरूलाई तेस्रो स्थान दिनु भएको छ। त्यसपछि परमेश्वरले आश्चर्यकर्महरू गर्नेहरूलाई, रोग निको पार्ने वरदान पाएकाहरूलाई, मदद गर्न सक्नेहरूलाई, अगुवाइ गर्ने सक्ने क्षमता भएकाहरूलाई अनि विभिन्न थरिका भाषा बोल्ने वरदान पाएकाहरूलाई स्थान दिनु भएको छ।


Ri Jesucristo can ruma cˈa kamac riyoj tek xjach pa camic y cˈacˈariˈ xban chare ruma ri Dios chi xcˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ, riche (rixin) chi xuben chake chi majun kamac yojtzˈetetej ruma ri Dios. 	 येशूलाई हाम्रो पापहरूका निम्ति मर्नु दिइयो। अनि हामीलाई धर्मी बनाउन उहाँ मृत्युबाट जीवनमा आउनु भयो।


Xquicˈaxaj cˈa chi xkˈajan trompeta, y xquicˈaxaj chukaˈ tek xchˈo pe ri Dios quiqˈui. Pero riyeˈ xquicˈutuj utzil chi man chic tichˈo ta pe quiqˈui, 	 यहाँ तिनीहरूले सुनेको जस्तो तुरहीको आवाज र बोलेको स्वर पनि सुन्दैनौ। जब तिनीहरूले यस्ता आवाज सुने, तिनीहरूले एउटै आवाज पनि सुन्न नपरोस्, भनेर अनुनय गरे।


Y tek ri discípulos xetzuˈun chic cˈa apo, xquitzˈet chi xa majun chic cˈo riqˈui ri Jesús. Xa ruyon chic cˈo ca. 	 अचानक जव पत्रुस, याकूब र यूहन्नाले वरिपरि हेरे तिनीहरूले त्यहाँ कसैलाई पनि देखेनन्। येशू मात्र उनीहरूसित थिए।


Y ri achi can yacˈariˈ tek xyacatej anej, xucˈol ri ruwarabel, y xel el chiquicojol ri quimolon quiˈ chiriˈ. Y ri winek riˈ xquimey cˈa, ruma majun bey quitzˈeton ta chi que ta riˈ nibanatej. Y xquiyaˈ cˈa chukaˈ rukˈij rucˈojlen ri Dios y xquibilaˈ cˈa: Majun bey katzˈeton ta chi que ta reˈ nibanatej, xechaˈ cˈa. 	 त्यो पक्षाघातको रोगी जुरूक्क उठयो। उसले आफ्नो बिछ्‌यौना उठायो अनि कोठादेखि बाहिरियो। सबै मानिसहरूले देख्न सके, सबै मानिसहरू छक्क परे, अनि परमेश्वरको प्रशंसा गर्न लागे। तिनीहरूले भने, हामीले यस्तो चमत्कार कहिल्यै देखेका थिएनौं।


Tek ri Jesús kˈaxnek chic cˈa pe chupan ri lugar ri nakaj nicanaj wi chique ri tinamit Tiro y Sidón, xapon cˈa chunakajal ri choy Galilea. Riyaˈ xjoteˈ cˈa pa ruwiˈ ri juyuˈ, y tek cˈo chic chiriˈ xtzˈuyeˈ cˈa. 	 त्यसपछि येशूले त्यो ठाउँ छोड्नुभयो अनि गालील झीलको किनारमा जानुभयो। येशू डाँडामा चढनु भयो र त्यहाँ बस्नुभयो।


Tiyaˈ rutzil ruwech ri kachˈalal Rufo. Riyaˈ can chaˈon wi ruma ri Ajaf. Y tiyaˈ chukaˈ rutzil ruwech ri ruteˈ riyaˈ, ri can achiˈel chukaˈ nteˈ riyin. 	 रूफसलाई पनि नमस्कार। उनी प्रभुमा विशेष मानिस हुन्। उनकी आमालाई पनि नमस्कार। उनी मेरी पनि आमा हुन्।


Wachˈalal, riyin ncˈutuj cˈa utzil chiwe chi can ticˈuluˈ cˈa chi utzil re chˈabel riche (rixin) pixabanic re ntek el rubixic chiwe chupan re wuj reˈ. Ruma xa ma nim ta cˈa rubanic xinben el chare. 	 मेरा दाज्यू भाइ र दिदी-बहिनीहरू, मैले के भनें धैयपूर्वक सुन। तिमीहरूलाई बलियो बनाउन मैले यी कुराहरू गरें। अनि यो चिट्ठी साह्रै लामो छैन।


Y tek yixapon cˈa pa jun jay, ri nabey cˈo chi niben, ya ri yeˈiyalaˈ rutzil quiwech ri winek. Y nibij cˈa chique: Ya ta cˈa ri uxlanibel cˈuˈx riche (rixin) ri Dios ri xticˈojeˈ iwuqˈui chupan re jay reˈ, quixchaˈ chique. 	 कसैको घरमा पस्न अघि, भन, यस घरमा तिमीहरूलाई शान्ति होस्।’


Y ruma wi riyin ri Itijonel y ri Iwajaf xinchˈej ri iwaken, can queriˈ cˈa chukaˈ tibanaˈ riyix. Man cˈa tipokonaj ta nichˈajlaˈ iwaken chiˈiwachibil iwiˈ. 	 तिमीहरूका प्रभु र गुरू हुँ। किनेभने मैले तिमीहरूका खुट्टा एक नोकरले जस्तो धोएँ। यसैले तिमीहरूले पनि एकअर्काको खुट्टा धुनु पर्छ।


O nicˈutuj chare ri Dios, pero ma nuyaˈ ta chiwe, ruma riyix ma utz ta ri nicˈutuj. Ruma ri nicˈutuj, ma utz ta rucusaxic niben, ruma xa nicusaj riche (rixin) chi niben ri itzel tak iraybel. 	 अथवा, जब तिमीहरू माग्छौ तिमीहरूले पाउँदैनौ। किन? किनभने तिमीहरूको माँग्ने तरिका गलत छ। तिमीहरू वस्तु चाहन्छौ केवल आफ्नै आनन्दको निम्ति।


Y ri Pedro xubij: Jaˈ (je), nuyaˈ. Y tek ri Pedro xapon ri pa jay, nabey ri Jesús xbechˈo pe y xubij chare: Simón Pedro, ¿achique nabij riyit? Ri aj kˈatbel tak tzij chuwech re ruwachˈulef, ¿achoj chare cˈa niquicˈutuj wi ri alcawal o ri impuestos? ¿Chique ri calcˈual ka riyeˈ o chique ri nicˈaj chic ri xa ma ye calcˈual ta? xchaˈ ri Jesús. 	 पत्रुसले जवाफदिए, ‘हो, येशूले ती करहरू तिर्नुहुन्छ।” त्यसपछि पत्रुस येशू भएको घरमा गए। पत्रुसले केही बोल्न अधिनै, येशूले भन्नुभयो, “यो संसारमा राजाले मानिसहरूबाट विभिन्न प्रकारका करहरू प्राप्त गर्दछन्। तर महसूल तिर्ने मानिसहरू को हुन्? के तिनीहरू राजाका परिवारका मानिसहरू हुन्? अथवा ती अरू मानिसहरू हुन्? तिम्रो यस प्रति के भनाईछ?”


Y riyaˈ xutek cˈa el rucˈutuxic chare: ¿Can yit cˈa riyit ri Cristo ri cˈo chi nipe? ¿O xa nikoyobej chic na jun? Can quecˈariˈ xbequibij ri caˈiˈ discípulos riche (rixin) ri Juan ri Bautista. 	 यूहन्नाका चेलाहरूले येशूलाई सोधे, “यूहन्नाले आउँदैछ भन्नुभएको मानिस तपाईं नै हुनुहुन्छ, कि अरू कुनै मानिसलाई हामीले पर्खनु पर्ने हो?”


Y ma nyaˈ ta kˈij chique ri ixokiˈ riche (rixin) chi yequitijoj ri kachˈalal, y ma nyaˈ ta kˈij chi nikˈax ri quitzij pa quiwiˈ ri achiˈaˈ y tek nitzijox ri ruchˈabel ri Dios, xaxu (xaxe) wi tiquicˈaxaj. 	 तर म कुनै स्त्रीलाई शिक्षा दिने तथा कुनै पुरुषमाथि अधिकार जमाउने अनुमति दिंदिन, तर स्त्री चुपचाप बस्नुपर्छ।


Y tek xeˈapon cˈa, xejoteˈ el ri pa rucaˈn tanaj (wik) jay ri acuchi (achique) ri can yecˈo wi pe ri Pedro, ri Jacobo, ri Juan, ri Andrés, ri Felipe, ri Tomás, ri Bartolomé, ri Mateo, ri Jacobo ri rucˈajol ri jun achi Alfeo rubiˈ, ri Simón ri cˈo quiqˈui ri achiˈaˈ ri nibix Zelotes chique, y ri Judas ri rachˈalal ri Jacobo. 	 प्रेरितहरू शहरभित्र पसे। तिनीहरू त्यही ठाउँमा गए जहाँ तिनीहरू बसेका थिए; यो कोठा माथिल्लो तलामा थियो। प्रेरितहरू थिए पत्रुस, यूहन्ना, याकूब अन्द्रियास, फिलिप, थोमा, बर्थुलमै, मत्ती, याकूब (अल्फयसको छोरो) र शिमोन (कनानी) र यहूदा (याकूबको छोरो)।


Pero ruma cˈa ri niquixibij quiˈ chuwech ri rucˈayewal ri kajnek pa ruwiˈ ri tinamit, can cˈanej cˈa xepaˈeˈ wi pe chare ri tinamit riˈ y xquibij cˈa: Juyiˈ oc ruwech ri nimalaj tinamit Babilonia; jun tinamit ri cˈo ruchukˈaˈ riche (rixin) chi xcˈojeˈ pa quiwiˈ quinojel. Juyiˈ cˈa oc ruwech ruma xa pa jun hora xqˈuis pa rukˈaˈ ri rucˈayewal ri xka pe pa ruwiˈ, xquechaˈ. 	 ती राजाहरु त्यसको यातनामा भयभीत हुनेछन अनि उदेखि टाढै रहनेछन्। ती राजाहरुले भन्नेछन् ‘हे! शक्तिशाली नगर बेबिलोन! दुखै दुख होस् तिमीलाई एक घण्टा भित्रैमा तिमीले सजाय पायौ।’


Y tek ri ixok aj icˈ xutzuˈ chic jun bey ri Pedro, xuchop chic cˈa rubixic chique ri yecˈo chiriˈ: Re achi reˈ jun chique ri yecˈo riqˈui ri Jesús, xchaˈ. 	 त्यो नोकर्नी केटीले उसलाई त्यहाँ देखी। फेरि त्यस केटीले त्यहाँ उभिरहेकाहरूलाई सोधी, “यो मानिस तिनीहरूमध्ये कै एकजना हो।”


Y can yacˈariˈ tek ri rey Herodes xunabej chi ri achiˈaˈ ri cˈo quetamabel chiquij ri chˈumilaˈ xa ma xquiben ta ri achiˈel ri rubin el riyaˈ chique, rumariˈ xyacatej cˈa sibilaj royowal y xutek cˈa quicamisaxic quinojel ri tak cˈajolaˈ (alaboniˈ) ri xa cˈa ma jane nikˈax ta cacaˈ quijunaˈ ri yecˈo chiriˈ pa tinamit Belén, y ri yecˈo pa tak lugar ri yecˈo pe chunakajal ri tinamit. Queriˈ xuben ruma riyaˈ can retaman ca chi cˈo chic caˈiˈ junaˈ titzˈetetej wi ri chˈumil cuma ri achiˈaˈ ri cˈo quetamabel chiquij ri chˈumilaˈ. 	 ज्योतिषीहरूबाट हेरोदले धोका पाएको थाहा पाएपछि तिनी साह्रै रिसाए। अनि बेतलेहेम र त्यसका छेउछाउमा भेट्टाएका सबै स-साना बालकहरूलाई मार्ने आदेश दिए। ज्योतिषीहरूबाटै हेरोदले बालक जन्मेको समय पत्ता लगाएका थिए। त्यस बेलादेखि अहिलेसम्म दुइ र्वषको अवधि बितेको थियो। अनि हेरोदले दुइ र्वष र त्यसदेखि मुनिका सबै बालकहरूलाई मार्न लगाएका थिए।


nichaˈ ri Dios, xechaˈ apo chare ri rey Herodes. Yacˈariˈ tek ri rey Herodes pan ewel xerusiqˈuij (xeroyoj) ri achiˈaˈ ri cˈo quetamabel chiquij ri chˈumilaˈ, y xucˈutuj ca jabel chique janipeˈ chic kˈij tiquitzˈet wi ri ruchˈumil ri Cristo. 	 त्यसपछि हेरेदले पूर्वका ती ज्योतिषीहरूलाई गुप्तमा बोलाए। हेरोदले तिनीहरूबाट पहिलो पल्ट तारा देखा परेको समय ठिकसँग पत्ता लगाए।


Ri Jesús xjoteˈ cˈa el pa ruwiˈ jun juyuˈ y xerusiqˈuij (xeroyoj) el ri xrajoˈ Riyaˈ chi xerucˈuaj el. Ri Jesús xerusiqˈuij (xeroyoj) apo chiquijujunal ri achiˈaˈ riˈ y ri achiˈaˈ riˈ xebe apo riqˈui. 	 त्यसपछि येशू पहाडमाथि लाग्नुभयो। येशूले केही मानिसहरूलाई आफू कहाँ बोलाउनु भयो। ती मानिसहरूलाई येशूले नै छान्नु भएको थियो। ती मानिसहरू येशू भएकहाँ पुगे।


Wi riyix ninimaj o ma ninimaj ta, yacˈa ri nbij chiwe riyin chi ri tzˈibatal ca tek nubij chi nipe ri Elías xa chrij cˈa ri Juan nichˈo wi. 	 यदि अगमवक्ता र व्यवस्थाले भनेका कुरामा तिमीहरू विश्वास गर्छौ भने, यूहन्नानै एलिया हो भनेर पनि तिमीहरूले विश्वास गर्नेछौ। व्यवस्था र अगमवक्ताहरूले उहाँ आउँनुहुन्छ भनेका छन्।


Yacˈa ri jun chic alekˈom xchapon apo chare ri jun y xubij: ¿Can ma naxibij ta awiˈ chuwech ri Dios chupan re rucˈayewal re junan yojcˈo wi riqˈui? 	 तर अर्को अपराधीले गाली गर्यो अनि भन्यो, “के तिमी परमेश्वससँग डराउँछौ?हामी चाँडै मर्नेछौं।


¿La ma yit ta cami riyit riˈ ri achi aj Egipto ri cˈo yan chic jubaˈ tiempo yacatajnek chiquij ri aj kˈatbel tak tzij ye rachibilan ye cajiˈ mil camisanel tak achiˈaˈ, ri xquimol quiˈ pa jun desierto? xucheˈex. 	 मैले सोचेको मानिस तिमी होइन रहेछौ? मैले तिमीलाई मिश्रदेशवासी सम्झिरहेको थिएँ जसले (सरकाको विरुद्ध) केही अघि विद्रोह गर्न थालेको थियो। र उ मरुद्यानमा चार हजार ज्यानमाराहरूका अगुवा भएका थिए।”


Cˈacˈariˈ ri Jesús xubij chique: ¿Achique ruma tek xixibij iwiˈ? ¿Can ma icukuban ta icˈuˈx wuqˈui? 	 येशूले चेलाहरूलाई भन्नूभयो, “तिमीहरू किन यस्तो कायर? तिमीहरूमा अझ्पनि विश्वास छैन?”


Pero ri achiˈaˈ riˈ xquibij chare ri achi ri nitzuˈun chic: Riyit can yit aj mac pe tek xatalex, ¿y nawajoˈ yojatijoj riyoj? xechaˈ chare. Y xquelesaj cˈa pe ri achi riˈ, ri chiriˈ. 	 यहूदी अगुवाहरूले उत्तर दिए, “तिमी पापैपापले भरिएर जन्मिएको रहेछौ। तिमीले हामीलाई सिकाउन खोज्छौं?” तिनीहरूले त्यस मानिसलाई घच्याडेर निकालिदिए।


Y riyix iwacˈaxan ri achique chi cˈaslen ri xincˈuaj tek rubanon ca, tek cˈa ntzekelben na ri quireligión ri wech aj Israel. Riyin can xkˈax ruwiˈ xinben chique ri quiniman ri Jesucristo. Ruma can riqˈui ronojel woyowal xinchop quicanoxic y xinwajoˈ chi xeqˈuis ta. 	 मेरो बितेको जीवन बारे तिमीहरूले सुनिसकेका छौ। म यहूदी धर्म मान्ने थिएँ। मैले परमेश्वरको मण्डलीलाई खुबै सताँए। म मण्डलीलाई भत्काउने कोशिश गर्थैं।


Y tek niban jun pokon chiwe, man cˈa titzolij ta ruqˈuexel. Y tek nibix chˈabel ri sibilaj ye pokon chiwe, man cˈa chukaˈ titzolij ta ruqˈuexel, xa ticˈutuj chare ri Dios chi tutoˈ ri winek ri nibano queriˈ chiwe. Ruma ri Dios can yix rusiqˈuin (royon) wi riche (rixin) chi nicˈul bendición. 	 मानिसहरुले तिमीहरुलाई नराम्रो गरे तिमीहरुले प्रतिशोधमा नराम्रो कर्म नगर। यदि कसैले तिमीहरुलाई अपमान गरे प्रतिशोधमा उसलाई कुबचन नभन। तर त्यस व्यक्तिलाई आशीर्वाद देऊ भनी परमेश्वरसित प्रार्थना गर, किनभने तिमीहरुलाई आशीर्वाद प्राप्त गर्न आह्वान गरिएको हो।


Jalajoj cˈa ruwech samaj yatajnek chake, pero ri niyaˈo, xa jun; y riˈ ya ri Lokˈolaj Espíritu. 	 आत्मिक वरदानहरू थरिथरिका हुन्छन् तर ती सबै एउटै आत्माबाट हुन्छ।


Y tek ri winek xquicˈaxaj chi cˈo Jun ri xcˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ, xa xetzeˈen apo chrij ri Pablo. Y yecˈo xebin chare: Cˈa xcatkacˈaxaj na chic jun bey, xechaˈ. 	 जब तिनीहरूले येशू मृत्युबाट बौरी उठेका विषयमा सुने कतिपयले गिल्ला गरे। तर अरूले भने, “कोही अर्को समयमा यस विषयमा तिमीले हामीलाई अझ भन्नेछौ।”


Ruma ri ijaˈtz riche (rixin) ri mostaza astapeˈ yariˈ ri más tak cocoj, yacˈa tek niqˈuiy, ya riyaˈ ri sibilaj nim ntel que chiquiwech ri nicˈaj chic ichaj. Y can achiˈel jun ti alaj cheˈ nuben. Rumariˈ ri aj xicˈ tak chicop ri yebe pa cakˈikˈ, yeˈapon chiriˈ y niquibanalaˈ quisoc pa tak rukˈaˈ, xchaˈ ri Jesús. 	 त्यो बीऊ अरू बीऊहरूमध्ये सबैभन्दा सानो बीऊ हुन्छ। तर जब यो उम्रन्छ त्यो बारीको सबभन्दा ठूलो पोथ्रा हुन सक्छ। त्यो रूख जस्तै उम्रन सक्छ हाँगाहरू यति ठुला उम्रन सक्छन् कि तिनमा चरा-चुङ्गीहरूले आफ्ना निम्ति गुँड बनाउन सक्छन्।”


Tek cˈo cˈa jun awachˈalal ri cˈo pokon ri xuben chawe, jet riqˈui y pa ruyonil tabij cˈa chare chi ma utz ta ri xuben. Y wi ri awachˈalal riˈ nracˈaxaj ri nabij chare, can xachˈec wi cˈa pe ri awachˈalal riˈ. 	 “यदि तिम्रा भाइ वा बहीनीले तिम्रो विरुद्धमा केही गल्ती गर्यो भने जब उ एकान्तमा हुन्छ तिमी उसकोमा जाऊ। अनि उसले के गल्ती गरेको छ भनेर सम्झाऊ। यदि त्यो मानिसले तिमीलाई सुन्न चाहे, भने उसलाई तिमीले आफ्नो गरायौ।


Riyin can chuyaquic cˈa kˈakˈ chicojol re xipe chuwech re ruwachˈulef. Y riyin nwajoˈ chi ri kˈakˈ riˈ nicˈat ta chic. 	 येशूले लगातार भन्नुभयोः “म पृथ्वीमा आगो लयाउन आएको हुँ। तर मैले कसरी आशा गर्ने कि यो आघिदेखि नै सल्किसकेको रहेछ भन्ने।


Yecˈo cˈa achiˈaˈ ri ye petenak pa rucuenta ri Judea ri xeˈapon ri chiriˈ pan Antioquía, tinamit ri cˈo pa ruwachˈulef Siria, y niquibilaˈ cˈa chique ri kachˈalal: Riyix riche (rixin) chi niwil ri colotajic, cˈo chi niban ri circuncisión chiwe, achiˈel ri nubij chupan ri ley riche (rixin) ri Moisés, xechaˈ chique. 	 त्यसपछि कतिपय मानिसहरू यहूदियाबाट एन्टिओकमा आए। तिनीहरूले गैर- यहूदी दाज्यु-भाइहरूलाई शिक्षा दिन शूरू गरेः “मोशाको व्यवस्था अनुसार जब सम्म खतना हुदैनौ तबसम्म तिमीहरूको मुक्ति हुने छैन।”


Xquepe nimaˈk tak silonel, xabachique lugar chare re ruwachˈulef, xquepe wayjal y yabil. Xtuyaˈ cˈa jun nimalaj xibinriˈil ri xquebanatej y xquetzˈetetej chuwech ri caj ri majun bey ye tzˈeton ta. 	 ठूलो भूकम्प जानेछ, अनि विभिन्न ठाउँमा अनिकाल अनि बिमारहरू फैलिनेछ। भयानक घटनाहरू घटनेछन् अनि स्वर्गबाट ठूला-ठूला चिन्हरू दिइनेछ।


Pero wi xa cˈo cˈa jun tataˈaj ri ma ruyaˈon ta ri rumiˈal riche (rixin) chi nicˈuleˈ, y ri kˈopoj xa cˈo chic rujunaˈ, y ri tataˈaj nuchˈob chi ma utz ta rubanon chi ma ruyaˈon ta kˈij chare ri rumiˈal riche (rixin) chi nicˈuleˈ, y nutzˈet chi ri kˈopoj xa nrajoˈ nicˈuleˈ, tuyaˈ cˈa kˈij chare riche (rixin) chi nicˈuleˈ, ruma ma mac ta ri nuben, wi nuyaˈ el riche (rixin) chi nicˈuleˈ. 	 विवाहको उमेर ढल्किन लागेकी आफ्नी कन्या प्रति मैले ठीक गरेको छैनँ भनी कसैले सोंच्न सक्ला र विवाह गरिदिनै पर्छ भन्ने सम्झानु सक्ला । त्यस अवस्थामा उसले जे चाहन्छ गरोस्। तिनीहरूलाई विवाह गर्न दिइयोस्। त्यो पाप होइन।


Pa ruqˈuexel chi yixtzak, xa can tiwetamaj más chrij ri Kajaf y Kacolonel Jesucristo, y quixqˈuiy cˈa riqˈui ri utzil ri ruyaˈon chake. Y Riyaˈ xtiyaˈox (xtyaˈ) ta cˈa rukˈij rucˈojlen re wacami y riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Amén. 	 तर हाम्रा प्रभु अनि उद्धार कर्त्ता येशू ख्रीष्टको अनुग्रह अनि ज्ञानमा अघि बढ। अहिले अनि सधैंको निम्ति उहाँमा महिमा रहोस्। आमिन्।


ri winek ri nibano queriˈ can qˈuiy cˈa xtucˈul. Can pa ciento cˈa mul ri xtucˈul chupan re tiempo re kachapon. Xtucˈul rachoch, rachˈalal ye cˈajolaˈ o kˈopojiˈ, ruteˈ, ralcˈual y rulef. Astapeˈ can cˈo wi cˈa tijoj pokonal ri xtukˈaxaj ruma tzekelbey wuche (wixin) riyin, pero chupan apo ri jun chic tiempo chkawech apo, can xtiyatej cˈa chukaˈ rucˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 उसले आफूले त्यागेको भन्दा सयौं गुणा अधिक पाउनेछ। यहाँ यस संसारमा त्यस मानिसले घरहरू दाज्यूभाईहरू, दीदी-बहिनीहरू, आमाहरू बालकहरू अनि खेत सबै पाउनेछ। यी सहित उसले यातना पाउने छ, र तब आउनेवाला समयमा उसले अनन्त जीवन पाउनेछ।


Ruma ri rumac re achi reˈ xa chiwech ka riyix. Xa chrij chˈabel, chrij ri iley y chrij ri biˈaj Jesús. Riyin ma nwajoˈ ta cˈa nben ruchojmil reˈ. Xa tichojmirisaj ka chiwech riyix, xchaˈ. 	 तर यी शब्दहरू, नाउँहरू र तिमीहरूकै व्यवस्था विषयको हो। यसर्थ यी समस्याहरू तिमीहरू आफैं मिलाऊ। म त्यस्ता प्रकारका कुराहरूमा न्यायकर्ता हुन चाहन्न।”


Pero ri nimalaj sacerdote ye rachibilan ri achiˈaˈ ri nibix saduceos chique, itzel cˈa niquinaˈ chique ri apóstoles. 	 प्रधान पूजाहारी र उनका साथीहरू (त्यस टोलीलाई सदुकीहरू भनिन्थ्यो) इर्ष्याले भरिए।


Y ri Jesús xubij chique: Riyix can nibananej iwiˈ chiquiwech ri winek chi can sibilaj yix choj. Yacˈa ri Dios xa can retaman wi achique ri cˈo pan iwánima, y ma utz ta yixrutzˈet. Y astapeˈ can jabel cˈa yixtzˈet y astapeˈ chukaˈ chi can janipeˈ na nimirisan ikˈij cuma ri winek. 	 येशूले ती फरिसीहरूलाई भन्नुभयो, “तिमीहरू मानिसहरूको अघि भलादमीको स्वभाव देखाँउछौ। तिमीहरू भित्र के छ परमेश्वर जान्नु हुन्छ। जुन कुरो मानिसको लागि मूल्यवान छ परमेश्वरको निम्ति त्यसको केही मूल्य छैन।


Ruma ri kachˈalal ri yechˈo pa nicˈaj chic chˈabel ri ma ye quichˈabel ta, ma quiqˈui ta cˈa winek yechˈo wi, can riqˈui cˈa ri Dios yechˈo wi. Queriˈ nbij chiwe ruma chi ri yeˈacˈaxan quiche (quixin) xa ma nikˈax ta chiquiwech ri niquibij. Ruma can ya wi ri Lokˈolaj Espíritu ri niyaˈo ri chˈabel chique ri niquibij, chˈabel ri xa ewatel chkawech riyoj ri yoj winek. 	 किनभने जो विभिन्न भाषाहरूमा बोल्छ मानिससँग बोल्दैन, तर उ परमेश्वरसित बोल्छ। कसैले उसलाई बुझ्दैन। उ आत्माद्वारा गुप्ती सत्य बोल्छ।


Pero ri achi ri rumozo ri rey xubij cˈa chare ri Jesús: Ajaf, tabanaˈ cˈa jun utzil chi caxuleˈ pa tinamit Capernaum, ruma chi ri nucˈajol ya xa nicom. 	 राजाको अधिकारीले भन्नुभयो, “महोदय, मेरो छोरो मर्न अघि मेरो घरमा एकपल्ट आई दिनुहोस।”


Wachˈalal, ri Dios can nujoyowaj cˈa kawech. Rumariˈ ncˈutuj utzil chiwe chi can tijachaˈ ri ikˈaˈ iwaken pa rusamaj ri Dios. Can achiˈel xban chique ri chicop ri yecamisex y yetzuj (yesuj) chuwech ri Dios, wacami riyix ya ri icˈaslen tijachaˈ chare ri Dios. Jun lokˈolaj cˈaslen ri nika chuwech ri Dios, yariˈ tiyaˈ chare, y queriˈ nicˈatzin chi niben riche (rixin) chi nikˈalajin chi can kitzij niyaˈ rukˈij ri Dios. 	 यसैले दाज्यू-भाइहरू र दिदी-बहिनीहरू, केही गर भनेर म बिन्ती गर्दछु। परमेश्वरले हामीलाई ठूलो दया देखाउनुभयो। यसकारण परमेश्वरलाई प्रसन्न गर्दै आफ्नो जीवनलाई जीवित बलिदानको रूपमा अर्पण गर। यही तिमीहरूको आत्मिक उपासना हो।


Yacˈa ri ruwajay ri riche (rixin) ri rachoch ri Dios, ma tawetaj ta, ruma xa jachon chic pa quikˈaˈ ri winek ri ma ye israelitas ta. Cawinek caˈiˈ icˈ ri xtiquipalbej ri lokˈolaj tinamit. 	 तर मन्दिर बाहिरको आँगन छोडिदेऊ। त्यसलाई ननाप। त्यो अयहुदीहरुलाई दिइएको छ। तिनीहरु बयालीस महीनासम्म पवित्र नगरमा पाइताला ठटाएर हिँडनेछन्।


Kachˈalal, riyoj nicˈatzin chi ma yojtaneˈ ta chi nikamatioxij chare ri Dios iwuma riyix. Y riyoj can rucˈamon cˈa chi nikamatioxij, ruma kˈij kˈij icukuban pe más icˈuˈx riqˈui ri Dios, y kˈij kˈij más niwajowalaˈ iwiˈ. 	 तिमीहरूको लागि हामी परमेश्वरलाई सधैं धन्यवाद दिन्छौ। त्यसो गर्नु हामीलाई ठिक छ कारण तिमीहरूको विश्वास झन झन बढिरहेकोछ। तिमीहरूले एक अर्कामा गरेको प्रेम पनि बढिरहेको छ।


Y queriˈ chukaˈ ri diáconos nicˈatzin chi niquicˈuaj jun utzilaj cˈaslen chiquiwech ri winek, chukaˈ nicˈatzin chi can choj yetzijon, ma yekˈaber ta, y ma yequibanalaˈ ta chukaˈ itzel tak banobel chuchˈaquic ri quirajil. 	 त्यसरी नै जसले विशेष सहायकहरूको रूपमा मण्डलीको सेवा गर्छन् तिनीहरू मानिसहरूबीच माननीय हुनुपर्छ। तिनीहरू बातचीतमा इमान्दार हुनुपर्छ अनि तिनीहरूले अधिक दाखरस पिउनु हुँदैन। अरूलाई ठगेर तिनीहरूले धनी बन्ने कोशिश गर्नु हुँदैन।


Can quinojel cˈa jabel xewaˈ. Can majun cˈa ri man ta xwaˈ chi utz. Y cˈa cˈo na cˈa cablajuj chaquech ri xnoj ca riqˈui ri caxlan wey rachibilan car ri xmolotej ca, ri xa ma xqˈuis ta. 	 सबैले खाए र सन्तुष्ट भए। सबै मानिसहरूले खाना खाइसके, पछि चेलाहरूले उब्रिएका टुक्राहरू बटुलेर बाह्रवटा टोकरीहरूमा भरे


Y tek ri Moisés xutzˈet apo ri xucˈut riˈ chuwech, xumey. Y riche (rixin) chi nutzˈet jabel, xjel apo. Pero yariˈ tek xbechˈo pe ri Ajaf chare, y xubij cˈa: 	 जब मोशाले यस्तो देखे, उनी अचम्भित भए। जब उनी नियालेर हेर्न नजिक गए, मोशाले परमप्रभुको आवाजले भन्दै गरेको सुने।


Y ri winek ri nracˈaxaj ri nuchˈabel y xa ma nuyec ta pa ránima y ma nuben ta ri nracˈaxaj; ma yin ta cˈa riyin ri xquikˈato tzij pa ruwiˈ. Ruma riyin xipe chuwech re ruwachˈulef, ma riche (rixin) ta chi nkˈet tzij pa quiwiˈ ri winek. Riyin xipe riche (rixin) chi yencol ri winek. 	 म मानिसहरूलाई न्याय गर्न यस संसारमा आएको होइन। म संसारमा मानिसहरूलाई बचाउन आएँ। म एक होइन जसले मानिसहरूलाई न्याय गर्छ। जसले मेरो वचन सुन्दछ तर पालन गर्दैन।


Y ri discípulos xeˈel cˈa chi nej chi nakaj chutzijoxic ri ruchˈabel ri Dios. Y ri Ajaf can cˈo wi cˈa quiqˈui riche (rixin) chi yerutoˈ y chukaˈ can xuben chique chi qˈuiy milagros ri xecowin xquibanalaˈ, riche (rixin) chi nikˈalajin chi can ya wi ri kitzij ri niquitzijoj. Amén. 	 चेलाहरू पृथ्वीको सबै कुनामा गए, अनि सु-समाचार प्रचार गरे। अनि प्रभुले तिनीहरूलाई सहायता गर्नुभयो अनि आश्चर्यकर्म गर्ने शक्ति चेलाहरूलाई दिइएकाले सुसमाचारको प्रमाण भयो।


Quixam pe wuqˈui chiˈiwonojel riyix ri yix samajnek y ri yixcˈo chuxeˈ jun ejkaˈn, y riyin xtinben cˈa chiwe chi yixuxlan. 	 मकहाँ आऊ। ‘जो थकित औ कष्टले दबिएकाहरू हो! म तिमीहरूलाई आत्माको निम्ति विश्राम दिनेछु।


Yecˈo nicˈaj ri xecamisex chi abej, y nicˈaj chic xekupix riqˈui sierra. Yecˈo ri xban chique chi xquiyaˈ ta ca ri Dios, pero ma xquiyaˈ ta ca. Yecˈo xecamisex tzan espada. Yecˈo ri xeˈokotex el pa tak cachoch y xebe quelaˈ xebe quelaˈ, xaxu (xaxe wi) chic quisaleˈy carneˈl y quisaleˈy qˈuisicˈ (cabras) ri xquicusaj riche (rixin) chi xoc quitziak. Can majun cˈo quiqˈui. Qˈuiy pokonal xquitij. Y qˈuiy etzelal ri xban chique. 	 कतिलाई ढङ्गाले हिर्काएर मारियो, र कतिलाई चिरेर दुइ फ्याक पारियो। कतिलाई तरवारले छिनाइयो। कसै कसैले भेडा र बाख्राका छाला लाउँथे, तिनीहरू गरीब, सताइएका र अरूले दुर्व्यवहार गरिएकाहरू थिए। यस्ता मानिसहरू पाउन संसार योग्य थिएन


Queriˈ nubij ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, ruchˈabel ri nimalaj Dios ri nikayaˈ rukˈij rucˈojlen. Y ya cˈa chˈabel reˈ ri chilaben chuwe riyin chi ntzijoj. 	 यो सत्य शिक्षा सुसमाचारकै एउटा भाग हो जो परमेश्वरले मलाई प्रचार गर्न सुम्पनुभयो। यो महिमामय सुसमाचार परमधन्य परमेश्वरबाट आएको हो।


Yacˈa ri ruchˈacul ri Jesús ma xkˈey ta, ruma ri Dios can xucˈasoj wi el chiquicojol ri caminakiˈ. 	 तर ‘एक’ जसलाई परमेश्वरले मृत्युबाट बौराउनु भयो उहाँको शरीर चिहानमा कुहेन।


Yacˈa ri chˈabel ri xubij ri acˈal chique ri José y ri María, ma xkˈax ta chiquiwech. 	 तर तिनीहरूले येशूले उनीहरूलाई दिनु भएको उत्तरको अर्थ बुझ्न सकेनन्।


Yacˈa chupan apo ri rucaˈn rupan ri jay, can xu (xe) wi ri nimalaj sacerdote ri ntoc apo, y xaxu (xaxe) wi jun bey ntoc chiriˈ pa jun junaˈ. Y tek ntoc apo, nucˈuaj quiquiqˈuel chicop y nutzuj (nusuj) chuwech ri Dios ruma ri rumac riyaˈ y ruma chukaˈ quimac ri winek ri xa ma kˈaxnek ta chiquiwech chi xa mac yetajin chubanic. 	 तर भित्रपट्टिको दोस्रो कक्षमा प्रधान पूजाहारी मात्र पस्न पाउँथे, त्यो पनि र्वषमा एकपल्ट, अनि त्यसबेला पनि आफूसित रगत नलिई उनी पस्नु सक्दैन थिए। उनले त्यो रगत परमेश्वरलाई उनको आफ्नै र अरू मानिसहरूका अन्जानमा भएका पापहरूको लागि चढाउँथे,


Rumariˈ riyix ma yix achiˈel ta chic winek ri yix riche (rixin) jun chic ruwachˈulef. Xa can yix junan chic quiqˈui ri lokˈolaj tak kachˈalal ri ye rutinamit ri Dios y yix ralcˈual chic Riyaˈ. 	 यसकारण अब तिमीहरू पाहुना र परदेशी होइनौ। तिमीहरू पनि परमेश्वरका परिवारका सदस्यहरूसित पनि मिलेकाछौ।


Pero nabey cˈo cˈa chi nkˈaxaj na qˈuiy tijoj pokonal, y cˈo cˈa chukaˈ chi yinetzelex cuma ri winek riche (rixin) re tiempo reˈ. 	 तर त्यो भन्दा अघि, मानिसको पुत्रले अनेकौं कष्टहरू सहनु पर्छ अनि यो पुस्ताका मानिसहरूबाट अस्वीकृत हुनुपर्छ।


Achique cˈa chukaˈ ri can xtichˈacon, can xtinyaˈ cˈa kˈij chare riche (rixin) chi nitzˈuyeˈ junan wuqˈui ri acuchi (achique) yin tzˈuyul wi pa lokˈolaj nuchˈacat. Can achiˈel ri xban chuwe riyin tek xichˈacon, can xitzˈuyeˈ wi apo riqˈui ri Nataˈ Dios ri acuchi (achique) tzˈuyul wi pa lokˈolaj ruchˈacat. 	 “म हरेक मानिसलाई, जसले विज. प्राप्त गर्छ, मेरो सिंहासनमा मसित बस्न अधिकार दिनेछु। त्यसरी मैले विजय प्राप्त गरें अनि म उनीसित उनको सिंहासनमा बसे.


Chupan cˈa chukaˈ ri tiempo riˈ, ri Juan ri Bautista cˈo cˈa ri chiriˈ pa Enón, ri cˈo chunakajal ri tinamit Salim. Riyaˈ chiriˈ cˈa yeruben wi bautizar ri winek, ruma chupan ri lugar riˈ jabel yaˈ cˈo y ri winek yeˈapon cˈa riqˈui riche (rixin) chi yeban el bautizar. 	 यूहन्नाले पनि एनोनमा मानिसहरूलाई बप्तिस्मा दिइरहेका थिए। एनोन भन्ने ठाउँ सालीमको छेउमा पर्दछ। यूहन्नाले त्यहीं बप्तिस्मा दिए किनभने त्यहाँ प्रशस्त पानी थियो। मानिसहरू बप्तिस्मा लिन त्यहाँ गइरहेका थिए।


Rumariˈ can ma yiqˈuix ta chuwech ri Tito, ruma tek can cˈa ma jane tibe ta chilaˈ iwuqˈui, riyin xintzijoj chare ri Tito chi riyix sibilaj yix jabel. Y wacami xkˈalajin chi man xa choj ta xinyaˈ ikˈij riqˈui ri nuchˈabel, xa can kitzij wi xel, can achiˈel ri iwetaman riyix chi riyoj majun bey kabin ta chiwe jun tzij ri xa man ta kitzij. 	 मैले तीतससित तिमीहरूबारे गर्व गरेको थिंए। अनि मैले ठीकै गरें भन्ने तिमीहरूले प्रमाण गरयौ। हामीले तिमीहरूलाई भनेको हरेक कुरो साँचो थियो। अनि तितससित हामीले गरेको गर्व पनि साँचो थियो भन्ने तिमहरूले हामीले गरेको गर्व पनि साँचो थियो भन्ने तिमीहरूले नै साबित गरिदियौ।


Y ri Jesús xucˈutuj cˈa chique ri ye rudiscípulos: Tek xixintek y ma xinwajoˈ ta chi xicˈuaj yabel irajil, ni yaˈl, ni jun chic cˈulaj ixajab, ¿la cˈo cami ri xiwajoˈ y man ta xiwil? xchaˈ chique. Y riyeˈ xquibij: Majun ri man ta xkil, xechaˈ. 	 तब येशूले प्रेरितहरूलाई भन्नुभयो, “जब मैले तिमीहरूले मानिसहरूमा प्रचार गर्न, विना पैसा, झोला अनि जुत्ताहरू विना पठाएँ, के तिमीहरूलाई केही अभाव भयो?” प्रेरितहरूले भने, “भएन।”


Y can yacˈariˈ tek xpe ri itzel winek nutojtobej ri Jesús, y xubij cˈa chare: Wi kas kitzij chi yit cˈa riyit ri Rucˈajol ri Dios, tabanaˈ cˈa chique re abej reˈ chi queˈoc caxlan wey, xchaˈ. 	 शैतान येशू कहाँ परीक्षा गर्नलाई आयो र भन्यो, ‘यदि तपाईं परमेश्वरका पुत्र हुनूहुन्छ भने यी ढुङ्गाहरू रोटी होऊन् भनी आज्ञा दिनुहोस्।”


Riyin y ri Nataˈ, xa yoj jun, xchaˈ ri Jesús. 	 पिता र म एकै हौं।”


Ri achi cˈa ri chajiy quiche (quixin) ri yecˈo pa cárcel, xunaˈ ruwech ruma ri silonel. Y tek riyaˈ xutzˈet chi ri ruchiˈ ri cárcel xa ye jakatajnek chic, xrelesaj cˈa ruˈespada riche (rixin) chi nucamisaj ka riˈ, ruma riyaˈ xuchˈob chi quinojel ri yecˈo pa cárcel xeˈanmej el. 	 जब जेल अधिकारी जागे। उनले जेलका सबै ढोकाहरू खोलिएका देखे। कैदीहरू अघि नै भागी सेकको कुरा उसले सोच्यो। यसकारण तरवार निकालेर जेल अधिकारी आफैलाई मार्न तयार भएको थियो।


Pero ri quichˈacul, pa jun lugar Siquem rubiˈ, chiriˈ xemuk wi. Xemuk pa jun ti pedazo ulef, ri acuchi (achique) can cˈo cˈojlibel riche (rixin) chi yebemuk ca caminakiˈ. Ri jun ti ulef riˈ, can ya cˈa ri Abraham ri lokˈoyon ca chique ri ye ralcˈual ri jun achi Hamor rubiˈ. 	 त्यसपछि तिनीहरूका शरीरहरू शकेम्मा पठाइयो अनि तिनीहरूलाई चिहानमा राखियो। यो त्यही चिहान हो जुन अब्राहमले शकेममा हमोरका छोराहरूबाट चाँदी दिएर किनेका थियो।


Y yecˈo cˈa caˈiˈ oxiˈ achiˈaˈ chicojol ri can niquitij quikˈij riche (rixin) chi niquiben utzil chiwe, pero xa ma riche (rixin) ta chi cˈo utz nucˈom pe chiwe. Ruma riyeˈ xa nicajoˈ chi yixquelesaj el kiqˈui riyoj, riche (rixin) chi xaxu (xaxe) wi riyeˈ ri nicajoˈ chi yeˈitzekelbej. 	 ती मानिसहरू तिमीहरूमाथि खुबै चासो राख्दैछन्, तर तिनीहरूको मनसाय राम्रो छैन। तिमीहरूकोलागि त्यो राम्रो होइन। तिनीहरू चाहन्छन् कि तिमीहरू हाम्रो विरोधमा खड हौ। तिमीहरू चाहन्छन् कि तिमीहरूले तिनीहरूलाई मात्र पछ्याउनु अनि अरूलाई होइन।


Y tek xa cˈariˈ yixoc apo chupan ri jay ri yixbecˈojeˈ wi, tiyalaˈ rutzil quiwech ri yecˈo chupan ri jay riˈ. 	 तिमी घरभित्र पस्ने बित्तीकै त्यसलाई भन। ‘तपाईंलाई शान्ति होस्।’


Can ma nwil ta cˈa achique nben, ruma pa nicˈaj yincˈo wi; chukaˈ nchˈob wi nyaˈ ca re ruwachˈulef y yibecˈojeˈ riqˈui ri Cristo, sibilaj jabel xtibenbanaˈ chilaˈ. 	 जीवन र मरणमा एउटालाई छान्नु गाह्रो छ। म त यो शरीर छोडेर ख्रीष्टसितै रहन चाहन्छु। त्यो धेरै उत्तम हो।


Quinojel cˈa ri kachˈalal ri cˈo quipatrón, can rucˈamon cˈa chi niquiyaˈ rukˈij ri quipatrón, riche (rixin) chi queriˈ ma niyokˈotej ta ri rubiˈ ri Dios y ri ruchˈabel. 	 ती जो दासत्वको वशमा छन् तिनीहरूले आफ्ना मालिकहरूलाई पूर्ण आदर दर्शाउनु पर्छ। यदि तिनीहरूले त्यसो गरे परमेश्वरको नाउँ अनि हाम्रो शिक्षाको झूटो निन्दा हुनेछैन।


Yacˈa tek xuchop niseker pe, ri Pablo xubij cˈa chi quewaˈ. Y quecˈareˈ ri xubij riyaˈ chique quinojel ri ye benak pa barco: Wacami nitzˈaket caˈiˈ semanas ri ma yix ta warnek jabel, y chukaˈ majun utzilaj waˈin ibanon. 	 प्रातःकाल हुन भन्दा पहिले पावलले मानिसहरूले केही खाउन् भनी मनाउन थाले। उनले भने, “बितेका चौध दिनदेखि तिमीहरू र्पखिरहछौ अनि हेरिरहेछौ। तिमीहरू चौध दिनदेखि भोकै छौ। तिमीहरूले केही खाएका छैनौ।


Y ri Jesús can xerucˈachojsaj wi el ri yawaˈiˈ. Ri yawaˈiˈ riˈ can jalajoj cˈa ruwech chi yabil ri chapayon quiche (quixin). Chukaˈ Riyaˈ xerelesalaˈ el ri itzel tak espíritu ri yecˈo quiqˈui ri winek. Ri Jesús can ma xuyaˈ ta cˈa kˈij chique ri itzel tak espíritu riche (rixin) chi xechˈo ta, ruma riyeˈ quetaman ruwech Riyaˈ. 	 येशूले बेग्ला-बेग्लै रोग लागेकाहरू ससबैलाई निको पार्नुभयो। तर येशूले भूतहरूलाई बोल्न दिनु भएन, किनभने भूतहरूले उहाँ को हुनुहुन्छ भनेर जान्दथ्यो।


Riyin ri Juan, yin anciano chiquicojol ri kachˈalal, ntzˈibaj cˈa el re wuj reˈ chawe riyit wachˈalal Gayo, ruma can kitzij chi yatinwajoˈ. 	 मेरा प्रिय मित्र गायस, जसलाई म सत्यमा प्रेम गर्छु।


Riyoj xa can jun chic cˈa kabanon riqˈui ri Cristo, ruma xkacukubaˈ kacˈuˈx riqˈui tek xkanimaj. Pero rajawaxic chi cof yojcˈojeˈ chupan ri kacukbel cˈuˈx y nbekaqˈuisaˈ cˈa pa ruwiˈ. 	 हामी सबै ख्रीष्टका सहभागी छौं हामीले शुरूमा पाएको विश्वास अन्त सम्म थामिरह्यौं भने यो सत्य रहने छ।


Ruma can xukˈalajsaj wi cˈa chkawech ri ruraybel Riyaˈ ri majun bey kˈalajsan ta; y can pa ránima cˈa Riyaˈ xpe wi chi xukˈalajsaj chkawech ri ruchˈobon pe, 	 आफ्ना गुप्त योजना हामीलाई जनाउँनु भएकोछ। परमेश्वर यही चाहानु हुन्थ्यो र उहाँले यो ख्रीष्टद्वारा गर्ने योजना गर्नुभयो।


Riyaˈ xubij cˈa chique: Riyix iwetaman chi pa tinamit Jerusalem kachapon wi el bey, y ya ri chiriˈ ri xquijach wi el riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol. Xquijach na pa quikˈaˈ ri principaliˈ tak sacerdotes y pa quikˈaˈ ri aj tzˈibaˈ. Y riyeˈ xtiquibij chi can quicamisex. Y chukaˈ xquinquijech el pa quikˈaˈ winek ri xa ma ye israelitas ta. 	 येशूले भन्नुभयो, “हामीहरू यरूशलेम जाँदैछौ। मानिसको पुत्रलाई मुख्य पूजाहारीहरू र शास्त्रीहरूका अघि सुम्पिइने छन्। तिनीहरूले मानिसको पुत्रलाई गैर यहूदीहरूलाई सुम्पनेछन्।


Pero wi ya ri naˈoj ri petenak chilaˈ chicaj riqˈui ri Dios ri cˈo iwuqˈui, nabey nuben cˈa chiwe chi nicˈojeˈ jun iwánima chˈajchˈoj, cˈacˈariˈ nuben chiwe chi ma niben ta oyowal, utz inaˈoj niben quiqˈui quinojel, yeˈicˈul y yeˈiwacˈaxaj jabel ri winek, y nijoyowaj quiwech quinojel. Can nuben chi niwachin jabel ri icˈaslen, ma caˈiˈ ta icˈuˈx, ni ma caˈiˈ ta ipalej chukaˈ. 	 तर ज्ञान जो माथिका परमेश्वरबाट आउँछ त्यो यस्तो हुन्छ प्रथम त्यो शुद्ध हुन्छ। त्यो शान्तिमय नम्र र र्तक संगति हुन्छ। यो ज्ञान सर्वदा जो मानिसहरू समस्यामा छन् तिनीहरूलाई सहायता गर्न सधैँ तत्पर रहन्छ अनि अन्य मानिसहरूको लागि उपकार गर्ने हुन्छ। यो ज्ञान सदैव निष्पक्ष अनि इमान्दार हुन्छ।


Yacˈariˈ tek ri Pilato xubij chare ri Jesús: ¿Achique cˈa ruma tek majun tzij nabij pe chuwe? Riyin can cˈo cˈa ri xincˈutuj chawe. ¿La ma awetaman ta cˈa chi riyin cˈo kˈatbel tzij pa nukˈaˈ riche (rixin) chi nbij chi yacamisex chuwech cruz o riche (rixin) chi yatincol el? xchaˈ. 	 पिलातसले भने, “के तिमी मसँग बोल्दैनौ? याद गर, तिमीलाई मुक्त पार्ने अधिकार मसित छ। अनि तिमीलाई क्रूसमा टाँग्ने अधिकार पनि मसित छ।”


Riyin ri Pablo ye wachibilan ri kachˈalal Silvano y ri Timoteo, nikatzˈibaj cˈa el re wuj reˈ chiwe riyix kachˈalal ri yix riche (rixin) ri iglesia pa Tesalónica. Riyix ri xa jun chic ibanon riqˈui ri Katataˈ Dios y ri Ajaf Jesucristo. Y ya ta cˈa ri utzil y ri uxlanibel cˈuˈx ri nuyaˈ ri Katataˈ Dios y ri Ajaf Jesucristo ri xticˈojeˈ pa tak iwánima chiˈiwonojel. 	 पावल, सिलवानस र तिमोथी थिस्सलोनिकीमा बस्ने मण्डलीलाई अभिवादन गर्छन, जुन मण्डली परम पिता परमेश्वपर र प्रभु येशू ख्रीष्टमा छ। परमेश्वरको अनुग्रह र शान्ति तिमीहरूलाई होस्।


Y ronojel cˈa cheˈ ri ma niquiyaˈ ta utzilaj tak quiwech, yechoy el y cˈacˈariˈ yecˈak pa kˈakˈ. 	 असल फल दिन नसक्ने प्रत्येक रूख काटेर ढालिन्छ र आगोमा फालिन्छ।


Y chukaˈ ri Dios xubij chare ri Rucˈajol: Ajaf, riyit pa rutiquiribel pe xaben ri ruwachˈulef, y akˈaˈ chukaˈ riyit xbano ri caj. 	 परमेश्वर अझै भन्नुहुन्छ “हे प्रभु, आदिमा तपाईंले पृथ्वीको जग बसाउनुभयो अनि आकाशमण्डल तपाईंका हातका कामहरू हुन्।


Y ri Juan xubij cˈa chique ri xecˈutun apo: Achique cˈa chiwe riyix ri cˈo caˈiˈ rutziak, tuyaˈ jun chare ri majun rutziak. Y xabachique cˈa chukaˈ chiwe riyix ri cˈo wey riqˈui, tuyaˈ cˈa chukaˈ ruway ri xa majun ruway, xchaˈ chique. 	 यूहन्नाले उत्तर दिए, “यदि तिमीहरूसित दुइवटा दौरा छ भने अर्को नहुनेलाई एउटा देऊ। खानेकुरा छ भने पनि अरूलाई बाँड।”


Xaxu (xaxe wi) riqˈui ri niquitzˈet chi icˈuan jun chˈajchˈojlaj cˈaslen y yixniman tzij, riyeˈ xtiquinimaj ri Jesucristo. 	 पतिहरुले तिमीहरुको जीवनमा पवित्र, सम्मानित चरित्र देख्नेछन्।


Can yacˈariˈ ri nabey y nimalaj pixaˈ ri cˈo chupan ri ley. 	 यहीनै पहिलो र सबै भन्दा महान आज्ञा हो।


Can sibilaj nika chiquiwech ri niyaˈox (nyaˈ) rutzil quiwech ri pa tak cˈaybel. Y chukaˈ can sibilaj nika chiquiwech nibix Tijonel, Tijonel chique cuma ri winek, ruma cˈo quikˈij yetzˈet. 	 बजारहरूमा पनि तिनीहरू मानिसहरूबाट सम्मान पाउने इच्छा गर्छन्। अनि तिनीहरूलाई ‘गुरू’ भनी सम्बोधन गरेको सुन्न चाहन्छन्।’


Y ruma chi can ya wi cˈa ri quicoten nwajoˈ chi nicˈojeˈ iwuqˈui, rumariˈ can xinbij wi cˈa pa wánima chi majun bey chic xquibe ta chilaˈ iwuqˈui wi xa bis nbenyaˈ pa tak iwánima. 	 यसैले, मैले निश्चय गरें कि मेरो अर्को भ्रमणले तिमीहरू दुःखी हुनु पर्दैन।


Y ri tzˈuyul pa ruwiˈ ri lokˈolaj chˈaquet riˈ, can achiˈel cˈa nitzuˈun ri abej ri nibix jaspe y cornalina chique, can sibilaj cˈa nitzˈitzˈan. Ri lokˈolaj chˈaquet riˈ sutin cˈa pe rij ruma jun xcokˈaˈ. Y ri xcokˈaˈ riˈ rex cˈa nitzuˈun, achiˈel ri abej ri nibix esmeralda chare. 	 उहाँ एक जो सिंहासनमा बस्नु भएको थियो, मूल्यवान पत्थर-जास्पर अनि गोमेद जस्तै देखिनु हुन्थ्यो। सिंहासनको वरिपरि पन्ना जस्तै स्पष्ट रङ्ग सहितको इन्द्र-धनुष थियो।


Xa yacˈa tek xpe ruchukˈaˈ ri kˈij, xemayamoˈ y xechakiˈj ka chanin, ruma chi xa ma nej ta benak wi ka ri quicˈamal. 	 तर जब घाम लाग्नथाल्यो, ती बीरूवाहरू प्रचण्डघामले सुकेर गए किनभने तिनीहरूका जराहरू थिएनन्। कतिपय बीऊहरू काँडाधारीमा खसे। जब काँडाहरू बढदै गए तिनीहरूले ती बीरूवाहरूलाई उम्रन दिएनन्।


Yacˈa tek xapon jun chic mozo ri rucˈulun ca chukaˈ puek ri nibix mina chare, xubij: Ajaf, ya cˈa arajil reˈ nonjachaˈ ca chawe. Re puek reˈ ximpis pa jun suˈt riche (rixin) chi xinyec. 	 त्यपछि अर्को नोकर आयो। त्यसले राजलाई भन्यो, मालिक! यहाँ तपाईंको पैसाको थैलो छ। मैले यसलाई लुगाले बेह्रेर लुकाईराखेको थिएँ।


Y ya cˈa ri Jesús ri can rucˈamon (takal chrij) chi xoc Kanimalaj Sacerdote, ruma Riyaˈ can lokˈolaj wi. Majun bey xuben ta jun mac. Majun etzelal cˈo pa rucˈaslen y ma junan ta quiqˈui ri aj maquiˈ, y can yaˈon wi más rukˈij chilaˈ chicaj. 	 यसर्थ उहाँ हामीलाई चाहिएको जस्तै प्रकारको प्रधान पूजाहारी हुनुहुन्छ। उहाँ पवित्र र निर्दोष हुनुहुन्छ। उहाँ शुद्ध र पापीहरूका प्रभावदेखि टाढा हुनुहुन्छ। अनि उहाँ स्वर्गभन्दा पनि माथि उठेको हुनुहुन्छ।


Ri xpe cˈa chuwech re ruwachˈulef xa can ya chukaˈ riˈ ri xtzolin chic el chilaˈ chicaj ri acuchi (achique) xbecˈojeˈ pa ruwiˈ ronojel. Queriˈ xuben riche (rixin) chi queriˈ can ronojel lugar cˈo wi y runojsan ronojel. 	 येशू तल आउनु भयो र उहाँ नै हुनुहुन्छ जो माथि जानु भयो। उहाँ सबभन्दा अल्गो आकाशमा जानु भयो। त्यो आफुमा पूर्ण होस् भनेर ख्रीष्टले यस्तो गर्नुभयो।


Y yacˈariˈ tek yecˈo chic ye caˈiˈ alekˈomaˈ ri xequibajij chukaˈ chuwech cruz. Jun xcˈojeˈ pa rajquikˈaˈ ri Jesús y ri jun chic pa rajxocon. 	 येशूसँगै दुइजना डाकूहरूलाई पनि क्रुसमा झुण्डयाईएको थियो। एउटा डाकूलाई येशूको दहिनेपट्टि र अर्को डाकूलाई उहाँको देब्रेपट्टि झुण्डयाईएको थिए।


Y ri chiriˈ majun chic cˈa ri xtika ta rucˈayewal pa ruwiˈ, ruma can majun chic mac. Can chiriˈ cˈa xticˈojeˈ wi ri lokˈolaj ruchˈacat ri Dios y ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl. Y quinojel cˈa ri ye rusamajel xtiquiyaˈ cˈa rukˈij. 	 परमेश्वरको सराप परेको कुनै वस्तुले त्यो नगरमा स्थान पाउने छैन। परमेश्वर अनि भेंडाको पाठाको सिंहासन नगरमा रहने छ। परमेश्वरका सेवकहरुले उहाँलाई आराधना गर्नेछन्।


Queriˈ xubij ri Isaías. ¿Achique cˈa nikabij chrij reˈ? Ri ma ye israelitas ta astapeˈ ma quitijon ta quikˈij riche (rixin) chi yetzˈetetej ruma ri Dios chi majun quimac, xa yeriˈ ri xquetzˈetetej ruma ri Dios chi majun quimac ruma quicukuban quicˈuˈx riqˈui. 	 यसकारण यी सबले के बुझाउँछ? यसको तात्पर्य होः गैर-यहूदीहरूले धर्मी बन्न खोजिरहेका थिएनन्। तर तिनीहरू विश्वासमा आधारित धर्मी बनाइए।


Chare cˈa jun rumozo xuyaˈ ca wuˈoˈ puek ri nibix talento chare, y chare jun chic xuyaˈ cˈa ca caˈiˈ, y chare ri jun chic xuyaˈ cˈa ca xa jun. Riyaˈ xuyaˈ cˈa ca chique chiquijujunal xaxu (xaxe wi) ri puek ri yecowin yesamej riqˈui. Y ri achi riˈ can xu (xe) wi xuben ca queriˈ, xbe cˈa el cˈanej. 	 कुन चाहिं नोकरलेे के कति गर्न सक्छ भनी उसले विचार गरयो। उसले एकजना नोकरलाई पाँच तोडा दियो। अर्कोलाई दुइ तोडा दियो। अनि तेस्रोलाई एक तोडा दियो। त्यसपछि उसले आफ्नो यात्रा शुरू गर्यो।


Riyix xa can nirayij chi iwuqˈui ta riyix cˈo wi ronojel cosas, y rumariˈ hasta yixcamisan. Pero xa ma niwil ta. Niben chˈaˈoj y oyowal. Y can qˈuiy oyowal niben. Pero ma niwil ta ri achique nirayij, ruma ma nicˈutuj ta chare ri Dios. 	 तिमीहरू चाहन्छौ तर पाउँदैनौ जे तिमीहरू चाहन्छौ। यसर्थ तिमीहरू हत्या गर्छौ अनि अन्य मानिसहरू प्रति इर्ष्या गर्ने हुन्छौ। तैपनि जे इच्छा गर्छौ तिमीहरूले पाउँदैनौ। तिमीहरू झन बहस गर्छौ अनि जुझ्छौ। तिमीहरूले इच्छा गरेको बस्तुहरू पाउँदैनौ किनभने तिमीहरूले परमेश्वरसित माँग्दैनौ।


Y tek rubanon ca, ma yix ta rutinamit ri Dios. Yacˈa re wacami, can yix rutinamit chic. Y tek rubanon ca chukaˈ, majun ri xjoyowan ta iwech. Yacˈa re wacami ri Dios can rujoyowan chic iwech. 	 एक समयमा तिमीहरु परमेश्वरको मानिस थिएनौ। तर अब तिमीहरु परमेश्वरका मानिस हौ। विगत समयमा तिमीहरुले कहिल्यै पनि कृपा पाएका थिएनौ तर अहिले तिमीहरुले परमेश्वरबाट कृपा पाएकाछौ।


y niquibixaj cˈa jun cˈacˈacˈ bix chuwech apo ri lokˈolaj chˈaquet ri acuchi (achique) tzˈuyul wi ri Dios y ri acuchi (achique) yecˈo wi ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri can cˈo quikˈij y ri ye cajiˈ ri sibilaj qˈuiy runakˈ tak quiwech cˈo. Y jun cˈacˈacˈ bix cˈa ri niquibixaj. Y can majun cˈa chukaˈ ri nicowin ta netaman ri bix riˈ, xa can xu (xe) wi cˈa ri ciento cuarenta y cuatro mil ri ye colotajnek chic el chuwech ri ruwachˈulef. 	 मानिसहरुले सिंहासन, ती चार सजीव वस्तु अनि धर्म-गुरुहरु अघि एउटा नयाँ गीत गाए। केवल ती मानिसहरु जसले नयाँ गीत सिक्न सके, एक लाख चवालीस हजार थिए जसलाई पृथवीबाट मुक्त गरिएका थिए। अन्य कसैले त्यो गीत सिक्न सकेनन्।


Sibilaj cˈa xcajoˈ chi xquetamaj ta más chrij ri xubij ri Lokˈolaj Espíritu riche (rixin) ri Cristo chique. Ruma ri Lokˈolaj Espíritu riˈ, ri cˈo pa tak cánima, xubij yan cˈa chique chi ri Cristo can xtutij wi pokon y tek rukˈaxan chic ri tijoj pokonal, xticˈojeˈ rukˈij rucˈojlen. Xa yacˈa ri ma xkˈalajin ta achique tiempo y achique winek riˈ, y riyeˈ yariˈ ri sibilaj xcajoˈ chi xquetamaj ta. 	 ख्रीष्टको आत्मा ती अगमवक्ताहरुमा थियो। अनि आत्माले ती दुखा-कष्टहरुको बारेमा, जो ख्रीष्टहरुको बारेमा, जो ख्रीष्टमाथि घट्ने थियो अनि त्यो महिमा जो ती दुख कष्टहरु पछि आउनेछन्, भनिरहेथ्यो। ती अगमवक्ताहरुले तिनीहरुलाई त्यो आत्माले के देखाइ रहेछन्, त्यसबारे जान्ने कोशिश गरे। ती कुराहरु कहिले घट्नेछन् अनि त्यसबेला संसारको अवस्था कस्तो हुनेछ, तिनीहरुले यो जान्ने कोशिश गरे।


Y xubij cˈa chique: Can tzˈibatal wi ca, chi riyin ri Cristo cˈo chi nkˈaxaj tijoj pokonal, y chi can yicom na wi, y pa rox kˈij yicˈastej pe, 	 उहाँले तिनीहरूलाई भन्नुभयो, “यो लेखिएकै छ कि ख्रीष्टलाई मारिनेछ अनि तेस्रो दिनमा उहाँ बौरी उठनु हुनेछ।


Y tek ri Jesús ye rachibilan ri ye oxiˈ rudiscípulos xapon quiqˈui ri nicˈaj chic discípulos, Riyaˈ xutzˈet cˈa chi sibilaj ye qˈuiy winek ri quimolon quiˈ chiquij, y chukaˈ caˈiˈ oxiˈ aj tzˈibaˈ ri quichapon quiˈ riqˈui chˈabel quiqˈui ri discípulos. 	 त्यसपछि येशू, पत्रुश, याकूब अनि यूहन्ना अरू चेलाहरूसित सामिल भए। उनीहरूले धेरै मानिसहरू आफ्ना वरिपरि देखे। चेलाहरूसंग शास्त्रीहरूको बहस चलिरहेको थियो।


Ruma can xtzijox ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic chique ri ye caminek chic el, riche (rixin) chi queriˈ nikˈatatej tzij pa quiwiˈ can achiˈel nikˈatatej tzij pa quiwiˈ quinojel winek, pero xtzijox chukaˈ riche (rixin) chi xquil ta cˈa ri cˈaslen riqˈui ri Dios. 	 ती मानिसहरुलाई सुसमाचार प्रचार गरियो जो अहिले मरिसकेका छन् किनभने तिनीहरुले आफ्नो जीवन कालमा गरेका कर्मका लागि अरु सबैलाई गरिए जस्तै तिनीहरुलाई न्याय गरिनेछ। तर तीनीहरु प्रति सुसमाचार प्रचार गरियो जसद्वारा तिनीहरु परमेश्वर जीवित रहनु भए झैं आत्मामा जीवित रहन सक्छन्।


Y ri discípulos tek xquitzˈet ri ntajin nibanatej, xquinabej ri achique ri xticˈulwachitej. Rumariˈ xquibij cˈa chare: Ajaf, ¿nawajoˈ chi yojyacatej chiquij riqˈui espada? xechaˈ. 	 येशूका चेलाहरू पनि त्यहीं उभिरहेका थिए। तिनीहरूले के भइरहेको थियो बुझे। चेलाहरूले येशूलाई सोधे, “हे प्रभु, के हामीले हाम्रा तरवारहरू चलाउँ?”


Tek banatajnek chic ronojel riˈ, ri Pablo xpe cˈa pa ránima chi nibe cˈa pa Macedonia y pan Acaya chiquitzˈetic ri kachˈalal. Y chukaˈ xpe pa ránima chi nibe cˈa pa Jerusalem, y cˈacˈariˈ cˈo chi nibe pa Roma. 	 तब कुराहरू भइसके पछि, पावलले म्यासिडोनिया र अखैया अनि यरूशलेम जाने योजना बनाए। पावलले सोचे, “यरूशलेम भ्रमण गरिसके पछि म रोम भ्रमण गर्छु।”


Ri runakˈ tak nuwech xquitzuˈ yan cˈa ca ri Colonel ri petenak awuqˈui riyit, 	 किनभने मेरा आँखले तपाईंको उद्धार देखेकाछन्।


Y xquebecˈulun pe chukaˈ ye qˈuiy ri xquebin chi ye profetas y xtiquibij chi niquikˈalajsaj ri ruchˈabel ri Dios y xa ma kitzij ta. Y ruma cˈa can queriˈ ri niquibij, can ye qˈuiy wi cˈa winek ri xquekˈolotej pa quikˈaˈ. 	 अनेकौं झूटा अगमवक्ताहरू घृणा गर्नेछन्। तिनीहरूले मानिसहरूलाई झुटो कुराहरूमा विश्वास गराउने कोशिश गर्नेछन्।


Y can yacˈariˈ tek ri camic y ri lugar acuchi (achique) xecˈojeˈ wi ri caminakiˈ, xecˈak chupan ri nimalaj kˈakˈ ri can achiˈel jun choy ri ntajin nicˈat. Yacˈareˈ ri rucaˈn camic. 	 अनि मृत्यु एवं पाताललाई अग्नि-कुण्डमा हालियो। यो अग्नि-कुण्ड दोस्रो मृत्यु हो।


Ri Jesús can ximon wi el tek xquicˈuaj y xbequijachaˈ pa rukˈaˈ ri aj kˈatbel tzij ri Poncio Pilato rubiˈ. 	 तिनीहरूले येशूलाई साङ्गलाले बाँधे। त्यसपछि उहाँलाई बडा हाकिम पिलातस कहाँ पुर्याए। तिनीहरूले येशूलाई पिलातसकहाँ सुम्पिदिए।


Riyin wi ntzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, majun achique ta ruma chi nnimirisaj wiˈ. Ruma re samaj reˈ can chilaben pe chuwe chi can rajawaxic chi ntzijoj. Juyiˈ cˈa oc nuwech riyin wi xa ma xtintzijoj ta re chˈabel reˈ. 	 म सुसमाचार प्रचार गर्छु तर प्रचार मेरो गर्वको आधार होइन। यो त मेरो कर्त्तव्य नै हो मैले गर्नै पर्छ। मेरो लागि दुःखको कुरो हो यदि मैले सुसमाचार प्रचार गरिन भने।


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Ri ma yecowin ta niquiben ri winek, ri Dios can nicowin wi nuben, xchaˈ chique. 	 येशूले भन्नुभयो, “जे मानिसको निम्ति असम्भव काम छ परमेश्वरको निम्ति सम्भव छ।”


Tek xa can ya ri rey David xbin ri xkˈalajsex chare ruma ri Lokˈolaj Espíritu. Ri David can rubin wi ca: Ri Dios xubij chare ri Wajaf: Catzˈuyeˈ re pa wajquikˈaˈ, cˈa ya tek xquenyaˈ na pan akˈaˈ pan awaken ri yeˈetzelan awuche (awixin). 	 पवित्र आत्मामा दाऊद आफैले भन्नुभएको छः परमप्रभुले मेरो प्रभुलाई (ख्रीष्टलाई) भन्नुभएको छः मेरो छेउमा दाहिनेपट्टि बस, अनि म तिम्रा शत्रुहरूलाई तिम्रा वशमा पार्नेछु।


Y ri Jesús can retaman wi ri yetajin niquichˈob pa tak cánima ye qˈuiy chique ri yetzekelben riche (rixin), rumariˈ xubij chique: ¿Achique ruma tek riyix nichˈob chi cˈayef (cuesta) riche (rixin) chi xtinimex ri xinbij? 	 येशूले चेलाहरू गनगनाउँदैछन् भन्ने थाहा पाउनु भयो। तिमीहरूलाई भन्नुभयो, “के यस शिक्षाले तिमीहरूलाई ठेस लाग्छ?


Ruma qˈuiy nimaˈk tak utzil ri rubanon pe chuwe Riyaˈ, ri can nicowin wi nuben ronojel. Y ri rubiˈ Riyaˈ can lokˈolaj wi. 	 किनभने सर्वशक्तिमान परमेश्वरले मेरो निम्ति ठूला कार्याहरू गर्नुभएको छ। उहाँकोे नाउँ पवित्र होस्।


¿Y achique cami xucˈom pe chiwe ri itzel cˈaslen ri xicˈuaj? Wacami xa yixqˈuix chic tek ninatej chiwe ri itzel cˈaslen riˈ, ri xa camic nucˈom pe pa ruqˈuisbel. 	 तिमीहरू दुष्ट कर्महरू गर्दै बाँच्यौ। ती कुराहरूका लागि अहिले तिमीहरू लज्जित छौ। के ती कुराहरूले तिमीहरूलाई साथ दियो? अहँ! ती कुराहरूले आत्मिक मृत्यु ल्याँउछ।


Y xubij cˈa chukaˈ chuwe: Ronojel cˈa xcˈachoj. Yin cˈa riyin ri Alfa y ri Omega, ri yin rutiquiribel y ri ruqˈuisbel chare ronojel. Y achique ri nichakiˈj ruchiˈ, riyin xtinsipaj cˈa yaˈ chare, yaˈ ri elesan pe chupan ri ralaxbel (rutzˈucbel) yaˈ riche (rixin) cˈaslen. 	 उहाँ जो सिंहासनमा हुनुहुनथ्यो उहाँले मलाई भन्नुभयो, “अब सिद्धियो। म नै अल्फा अनि ओमेगा, आदि अनि अन्त हुँ। म कुनै पनि मानिस जो तिर्खाएको छ उसलाई जीवनका पानीको फुहराबाट सित्तैमा दिनेछु।


Yin cˈa riyin ri Dios ri xquinimaj ri awatiˈt amamaˈ. Yin cˈa riyin ri qui‑Dios ri Abraham, ri Isaac y ri Jacob, xchaˈ chare. Y ri Moisés man cˈa xcowin ta chic xtzuˈun apo, xa nibarbot (nibaybot) cˈa ruma xibinriˈil. 	 परमप्रभुले उनलाई भन्नुभयो, ‘म तिम्रा पिताहरूको परमेश्वर, अब्राहामका परमेश्वर, इसहाकका परमश्वर, याकूबका परमेश्वर हुँ।’ मोशा डरले काम्न थाले। उनलाई त्यस बल्दै गरेको पोथ्रामा हेर्ने साहस भएन।


Chukaˈ yecˈo cˈa aj kˈatbel tzij riche (rixin) ri ruwachˈulef Asia ri yecˈo chiriˈ pan Efeso, ri xquitek rubixic chare ri Pablo chi ma tapon ta ri acuchi (achique) quimolon wi quiˈ ri winek. Queriˈ xquiben ri achiˈaˈ riˈ, ruma can camigo quiˈ riqˈui ri Pablo. 	 त्यस देशका कतिपय नेताहरु पावलका मित्रहरु थिए।तिनीहरुले पावलाई ‘ तमासा-घरभित्र नजानु’ भन्ने खबर पठाए।


Ri Pablo y ri Silas xquibij chare: Tanimaj cˈa ri Ajaf Jesucristo, y xcacolotej riyit y ri ye aj pan awachoch, xechaˈ chare. 	 तिनीहरूले उसलाई भने, “प्रभु येशूमा विश्वास गर तब तिमी र तिम्रो घरका मानिसहरूले मुक्ति पाउनेछन्।”


Tek nikanataj ri rucamic ri Cristo, nikamatioxij chare ri Dios ri ruyaˈal uva ri nikakum y yariˈ ruquiqˈuel ri Cristo. Y tek nikakum, ¿la ma junan ta cami kawech nuben chake riqˈui ri Cristo? Y queriˈ chukaˈ ri caxlan wey ri nikawechˈ, yariˈ ruchˈacul ri Cristo, y tek nikatij, ¿la ma junan ta cami kawech nuben chake riqˈui ri Cristo? 	 आशिषको कचौरा जसको लागि हामी परमेश्वरलाई धन्यवाद चढाउँछौं, त्यसको अर्थ ख्रीष्टको रगतको अंश-ग्रहण हो। होइन र? अनि रोटी, जुन हामी भाँज्दछौं, ख्रीष्टकै शरीरको अंश-ग्रहण हो। होइन र?


Queriˈ nubij ri rutzˈiban ca ri Isaías. Re winek reˈ can ma yecowin ta niquinimaj, ruma chupan ri rutzˈiban ca ri Isaías nubij chukaˈ: 	 यसकारण मानिसहरूले विश्वास गरेनन्। किनभने यशैयाले अझ भने,


Yecˈo nicˈaj ruma xexebexot (xexebeloj) chrij ri Dios, rumariˈ cˈo jun ri xtak pe pa quiwiˈ riche (rixin) chi xerucamisaj. Rumariˈ man cˈa tiben ta queriˈ riyix. 	 अनि तिनीहरू मध्ये कतिले गरे जस्तो गन्‌गन् पनि नगर अनि तिनीहरू संहारकर्ता स्वर्गदूतद्वारा मारिए।


Y ya cˈa kˈij riˈ tek nicˈaj chique ri achiˈaˈ saduceos xeˈapon riqˈui ri Jesús, ruma cˈo nicajoˈ niquicˈutuj chare. Ri achiˈaˈ riˈ ma niquinimaj ta chi ri caminakiˈ xquecˈastej chic pe. 	 त्यही दिन केही सदुकीहरू येशूकहाँ आए। सदुकीहरू विश्वास गर्थे कि कुनै मानिस मृत्युबाट बौरी उठ्ने छैन। सदुकीहरूले येशूलाई एउटा प्रश्न गरे;


Y rumariˈ ri Satanás, ma xtuben ta ka chˈaˈoj chrij riyaˈ mismo y caˈiˈ cˈa nuben. Ruma wi queriˈ nuben, chanin nitzak y niqˈuis ka rukˈij. 	 जब शैतान शैतानसंगै र आफ्नै मानिसहरूसंगै झगडा गर्छ त्यो धेरै दिन टिक्न सक्तैन। यो अवस्थामा शैतानको अन्त हुनेछ।


Ruma ri raybel riche (rixin) ri chˈaculaj ma nika ta chuwech ri Lokˈolaj Espíritu, y ri raybel riche (rixin) ri Lokˈolaj Espíritu ma nika ta chuwech ri chˈaculaj. Chi ye caˈiˈ man cˈa xtiquicˈuaj ta quiˈ. Y rumariˈ ma yixcowin ta niben ri niwajoˈ chi niben. 	 हाम्रो पापपूर्ण स्वभावले यस्तो कुरो चाहन्छ जुन आत्मा विरुद्ध हुन्छ। अनि आत्माले चाँहि यस्तो कुरो चाहन्छ जुन हाम्रो पापपूर्ण स्वभावको विरूद्ध हुन्छ। यी दुइ कुराहरू एक अर्कोको विपरीत छन्। यसैकारण तिमीले साँच्चै गर्नु चाहेको कुरो गर्न सक्तैनौ।


Pero tek can cˈa ma jane tika ta ri nimalaj rucˈayewal pa ruwiˈ, ri itzel achi riˈ ma xtuyaˈ ta cˈa kˈij chique ri winek chi xtiquiyaˈ ta rukˈij ni jun chic ri nibix dios chique y ni xa ta nicˈaj chic cosas ri niyaˈox (nyaˈ) quikˈij cuma ri winek. Riyaˈ xtibetzˈuyeˈ pa rachoch ri Dios, y can xtuben chi ya riyaˈ ri Dios. 	 परमेश्वर वा कुनै पनि चीज जो मानिसहरूले पूजा गर्छन् त्यसले विरोध गर्छ। त्यो दुराचारी मानिस आफैले आफूलाई परमेश्वर अथवा मानिसहरूको आराधना भन्दा माथि राख्छ। त्यो परमेश्वरको मन्दिरमा पनि जान्छ र त्यहाँ बस्छ र आफू परमेश्वर हुँ भन्ने घोषणा गर्छ।


Ruloman chi cˈa yincˈo na chuwech re ruwachˈulef, yin cˈa riyin ri Sakil riche (rixin) ri quicˈaslen quinojel ri winek, xchaˈ. 	 जब म संसारमा छु, म संसारको ज्योति हूँ।”


Can jabel cˈa iwetaman chi tek yeˈicˈayij caˈiˈ tak aj xicˈ tak chicop, xaxu (xaxe) wi caˈiˈ oxiˈ oc tak centavos cajel. Y ma riqˈui ta chi ri aj xicˈ tak chicop riˈ xa ma qˈuiy ta oc cajel, majun cˈa ri xtitzak ta pan ulef wi xa ma ruraybel ta ri Itataˈ ri cˈo chilaˈ chicaj. 	 “चराहरू बेच्नुपर्दा दुइवटा चराको दाम एक पैसा मात्र तिर्नु पर्नेछ। तर तिम्रा पिताको इच्छबिना एउटै चरापनि मर्ने छैन।


Y tek riyin xquijotobex chuwech cruz, ri winek can xquepe cˈa wuqˈui; ruma riyin can xquisamej pa tak cánima, xchaˈ. 	 म पृथ्वीबाट उचालिनेछु। अनि जब यस्तो हुँदछ, म सबै मानिसहरूलाई मकहाँ ल्याउनेछु।”


Tikacˈutuj cˈa chare ri Dios chi querutoˈ ri ye aj kˈatbel tak tzij ri nibix reyes chique. Tikacˈutuj chukaˈ chare chi querutoˈ ri nicˈaj chic aj kˈatbel tak tzij, riche (rixin) chi queriˈ xtucˈuex ta jun cˈaslen chˈuchˈuj kuma konojel, y man ta cˈo chˈaˈoj chkacojol. Y chukaˈ xtikacˈuaj ta cˈa jun utzilaj cˈaslen chuwech ri Dios y chiquiwech ri winek. 	 राजाहरू अनि उनीहरू सबैकोलागी जो अधिकार-सम्पन्न छन्, प्रार्थना गर जसमा कि हामी शान्तिसित अनि कुनै वाधाबिना जिउन पाऊँ जसमा कि हामी हरेक प्रकारले परमेश्वरको आराधना गर्न सकुँ अनि उहाँ प्रति सम्मान देखाउन पाऊँ।


Ya cˈa ronojel reˈ ri cˈo chi nabij chique; queˈapixabaj chi ma tiquiyaˈ ta ca ri utzilaj cˈaslen y queˈapixabaj chi tiquiyaˈ ca ri itzel cˈaslen. Man cˈa taxibij ta awiˈ nabij pa ruchojmil chique riche (rixin) chi queriˈ majun xtetzelan ta ri nabij. 	 यी कुराहरू मानिसहरूलाई भन। तिम्रो पूर्ण अधिकार छ। यसकारण मानिसहरूलाई सुदृढ तुल्याउन अनि तिनीहरूले के गर्नु पर्छ भनी तिनीहरूलाई भन्न त्यो अधिकार प्रयोग गर। अनि सावधान बन कि कसैले पनि तिमीलाई महत्वहीन संझेर त्यस्तै व्यवहार नगरून्।


Rumariˈ ri kachˈalal achi ri ruchojmirisan chic chi nicˈuleˈ, ma tutzolij ta riˈ chrij. Y ri kachˈalal ri ma ruchˈobon ta chi nucanoj ixok, man cˈa tucanoj ta, xa ticˈojeˈ chi queriˈ. 	 तिमीहरूको पत्नी छ भने उबाट अलग हुने चेष्टा नगर। यदि तिम्रो विवाह विच्छेद भएको भए, पुर्नविवाह पट्टि नलाग। तिमीहरू अविवाहित भए पत्नी खोज्ने चेष्टा तर्प नलाग


Riyix xa can cˈa ya na ri iraybel ri niben. Can itzel ninaˈ chare jun chic kachˈalal ri utz cˈo. Cˈo oyowal chicojol. Ijachon iwiˈ. ¿La ma nikˈalajin ta cami riqˈui ri yeˈibanalaˈ chi xa ya ri iraybel ri ucˈuayon iwuche (iwixin)? Ri icˈaslen xa can junan cˈa riqˈui ri quicˈaslen ri winek ri majun ri Lokˈolaj Espíritu quiqˈui. 	 तिमीहरू अझै पनि आत्मिक मानिस बनेका छैनौ। आपस्तमा तिमीहरूको इर्ष्या र झगडा छँदैछ। यसले बुझाउँछ तिमीहरू आत्मिक होइनौ। संसारका मानिसहरूको जस्तै तिमीहरूको व्यवहार छ।


Y ri Jesús xbe cˈa quiqˈui ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri ye takon pe ruma ri capitán. Y tek ri Jesús y ri ye benak riqˈui xa jubaˈ ma yeˈapon chrachoch ri capitán, ri capitán xerutek cˈa pe jun caˈiˈ oxiˈ ramigo chucˈulic ri Jesús. Y ri achiˈaˈ riˈ xoquibij cˈa chare ri Jesús: Ajaf, ri achi ri yoj takayon pe chiˈacˈulic rubin cˈa pe: Ajaf, man cˈa tatij ta más pokon wuma riyin, ruma riyit nim akˈij y ma rucˈamon ta (takal ta chuwij) chi yatoc pa wachoch. 	 यसकारण येशू ती मानिसहरूसंग जानु भयो। उहाँ यसो भनि विन्ती गर्न पठायो, हे प्रभु, तपाईं मोरो घरमा आउने कष्ट नगर्नुहोस्। तपाईं जस्तो मानिस मेरो घरमा पाउ कष्ट गर्न योग्यको म छैन।


Tek ri Pablo y ri Silas xeˈelesex el pa cárcel, xebe cˈa ri pa rachoch ri Lidia, y xquicukubalaˈ ca quicˈuˈx ri kachˈalal. Y tek ye chˈonak chic ca chique quinojel, xebe el. 	 तीनीहरू जेलबाट निस्के पछि सिधै लिडियाको घरतिर लागे। तिनीहरूले त्यहाँ कतिपय दाज्यु-भाईहरूलाई देखे र तिनीहरूलाई उत्साह दिए। त्यसपछि पावल र सिलास आफ्नो बाटो लागे।


Ri chicop riˈ xyaˈox (xyaˈ) cˈa chukaˈ kˈij chare riche (rixin) chi nunimirisaj riˈ riqˈui ri ruchˈabel, riche (rixin) chi niyokˈon chrij ri Dios, y riche (rixin) chukaˈ chi cawinek caˈiˈ icˈ nitakanoj pa quiwiˈ ri winek. 	 त्यस पशुलाई अहँकारी बचन अनि ईश्वर निन्दा गर्न अनुमति दिइयो। त्यो पशुलाई बयालीस महीनासम्म त्यसको शक्ति प्रयोग गर्ने दिइयो।


Yacˈa tek ri María xapon acuchi (achique) cˈo wi ri Jesús y xutzˈet, xxuqueˈ xmajeˈ ka chuwech y xubij chare: Ajaf, xa ta waweˈ yitcˈo wi, man ta xcom ri nuxibal, xchaˈ. 	 मरियम त्यस ठाउँमा गइन् जहाँ येशू हुनुहुथ्यो। जब उनले येशूलाई देखिन् उनले झुकेर चरणमा ढोगिन्। मरियमले भनिन्, “हे प्रभु, यदि तपाईं त्यहाँ हुनु भएको भए, मेरा भाइ मर्ने थिएन।”


Wacami cˈa, nbij ca chawe chi xtipe alanic chawij, y tek xtalex cˈa ri acˈal riˈ, ti cˈajol (alaˈ) y Jesús ri rubiˈ ri xtayaˈ. 	 सुन! तिमी गर्भवती हुनेछौ अनि तिमीले एउटा छोरो जन्माउनेछौ। अनि उहाँको नाउँ तिमीले येशू राख्नु।


Y sibilaj ye qˈuiy chic winek ri aj chiriˈ ri xeniman tek xquicˈaxaj ri chˈabel ri xubij ri Jesús. 	 तर अझ धेरै मानिसहरूले उहाँकै वचनको कारणले उहाँलाई विश्वास गरे।


Riyeˈ xquequitzujuj (xquequisujuj) ri cachibil. Ma xtiquichˈob ta jubaˈ achique ri niquiben. Sibilaj nimaˈk niquinaˈ ka quiˈ. Más xticajoˈ ri quicoten riche (rixin) re ruwachˈulef, que chuwech chi xticajoˈ ta ri Dios. 	 अन्त्यका दिनहरूमा मानिसहरू आफ्नै साथीको शत्रु बन्ने छन्। केही विचारै नगरी तिनीहरू मूर्ख काम गर्छन्। ती कपटी हुनेछन्। तिनीहरू परमेश्वरलाई भन्दा सुखभोगलाई अधिक प्रेम गर्ने हुन्छन्।


Y tek ri ye caˈiˈ riˈ quiqˈuison chic rukˈalajsaxic ri yatajnek chique chi niquikˈalajsaj, ri itzel chicop ri ntel pe chupan ri itzel jul ri kˈekuˈm rupan, xtuchop cˈa chˈaˈoj quiqˈui ri ye caˈiˈ riˈ, y xqueruchˈec y xquerucamisaj. 	 जब ती दुई साक्षीहरुले आफ्ना प्रमाण सिध्याएका हुन्छन्, तब पशु तिनीहरुको विरुद्ध लडनेछ। यो त्यो पशु हो जो पातालबाट माथि आउँछ। त्यो पशुले तिनीहरु सबैलाई जित्नेछ अनि तिनीहरुलाई मार्नेछ।


Y ri rey Agripa xubij cˈa chare ri Festo: Riyin nrayij nwacˈaxaj achique ri nubij ri jun achi riˈ. Y ri Festo xubij cˈa chare ri rey Agripa: Chuaˈk xtawacˈaxaj cˈa ri achi riˈ, xchaˈ. 	 अग्रिपाले फेस्तसलाई भने, “म त्यो मानिसको कुरा सुन्न चाहन्छु।” फेस्तसले भने, “भोलि तपाईंले सुन्न सक्नु हुन्छ।”


Y ri ixok can yacˈariˈ xubij chare ri Jesús: Táta, tayaˈ cˈa ri yaˈ riˈ chuwe riyin, riche (rixin) chi queriˈ majun bey chic cˈa xtichakiˈj ta nuchiˈ, y riche (rixin) chi majun chic nicˈatzin wi chi yipe waweˈ chuchiˈ ri pozo chirelesaxic yaˈ, xchaˈ ri ixok. 	 त्यस स्त्रीले येशूलाई भनी, “महोदय, मलाई त्यो पानी दिनुहोस् ताकि म कहिल्यै तिर्खाउने छैन अनि म अझ बेसी पानी भर्न यहाँ आइरहन पर्दैन।”


Y rumacˈariˈ ri Dios, ri can retaman ronojel, xubij: Xquentek cˈa profetas ri xquekˈalajsan ri nuchˈabel, y xquentek chukaˈ apóstoles chiquicojol. Pero yecˈo cˈa ri xquentek ri xquecamisex, y yecˈo ri xtiban chique chi niquikˈaxaj tijoj pokonal pa quikˈaˈ ri winek, xchaˈ. 	 यसैले परमेश्वरको ज्ञानले भन्यो, म अगमवक्ताहरू र प्रेरितहरू तिनीहरूका निम्ति पठाउनेछु। तिनीहरूले कोही अगमवक्ताहरू र प्रेरितहरूलाई मार्नेछन् अनि अरूलाई सताउनेछन्।


Yacˈa ri Jesús xubij chare ri achi: Ri xwan, can cˈo wi jul ri acuchi (achique) yecˈojeˈ wi; y queriˈ chukaˈ ri aj xicˈ tak chicop ri yebe pa cakˈikˈ, can cˈo chukaˈ quisoc. Yacˈa riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, can majun wachoch ri acuchi (achique) yinuxlan wi jubaˈ, xchaˈ chare ri achi riˈ. 	 येशूले भन्नुभयो, “स्यालहरूको बस्ने दूलोहरू छन्। चरा-चुरुङ्गीहरूको बस्ने गुँडहरू छन्। तर मानिसको पुत्रलाई कुनै ठाउँ छैन जहाँ उसले आफ्नो शिर अडाउन सकोस्।”


Y tek ri Jesús aponak chic cˈa, Riyaˈ xoc cˈa pa rachoch ri Dios ri cˈo chiriˈ pa Jerusalem. Yacˈariˈ tek Riyaˈ xerokotalaˈ pe ri yetajin yecˈayin y ri yelokˈonaj ri chiriˈ pa rachoch ri Dios. 	 येशू मन्दिरमा जानु भयो। त्यहाँ सामान बेच्नेहरूलाई खेद्नु भयो।


Y tek ye benak cˈa, ri Jesús xubij chique ri rudiscípulos: Chiˈiwonojel riyix xtitaluj el iwiˈ y xquiniyaˈ cˈa ca nuyon chupan re akˈaˈ reˈ, tek xa xtitzˈet chi riyin yijach el pa quikˈaˈ ri winek. Ruma ri Dios can nubij wi cˈa chupan ri tzˈibatal ca: Tek riyin xtinyaˈ kˈij chi nicamisex ri aj yukˈ, ri rucarneˈl xa xtiquitaluj el quiˈ. Queriˈ ri tzˈibatal ca. 	 त्यसपछि येशूले आफ्ना चेलाहरूलाई भन्नुभयो, “तिमीहरू सबैले आफ्ना विश्वास हराउनेछौ। यो कुरा धर्मशास्त्रहरूमा लेखिएको छः म गोठालोलाई मार्नेछु, अनि भेडाहरू तितरबितर हुनेछन्।


Xpe ri Jesús y xuchop cˈa rujachic ri caxlan wey chiquiwech, y can queriˈ chukaˈ xuben riqˈui ri car. Xujachalaˈ cˈa chiquiwech, riche (rixin) chi yewaˈ. 	 येशू जानु भए अनि रोटी लिनुभयो। उहाँले रोटी लिएर तिनीहरूलाई दिनुभयो। येशूले माछा पनि लिएर तिनीहरूलाई दिनुभयो।


Y ruma cˈa chi ri dragón riˈ ma xcowin ta chrij ri ixok, sibilaj cˈa xyacatej royowal. Rumariˈ xbe, y xberuchapaˈ chˈaˈoj quiqˈui ri nicˈaj chic ral ca ri ixok. Ruma ri nicˈaj chic ral ri ixok can niquinimaj wi ri nubij ri rupixaˈ ri Dios y chukaˈ can niquikˈalajsaj ri rubin ca ri Jesucristo. 	 तब त्यो विशाल सर्प त्यस स्त्री प्रति खूबै क्रोधित भयो। त्यो सर्प त्यस स्त्रीको अन्य बालकहरुको विरुद्ध लडाईं गर्न हिँडयो। त्यस स्त्रीका बालकहरु तिनीहरु थिए जसले परमेश्वरको आदेशको पालन गर्थे। येशूले सिकाएको सत्य तिनीहरुसित थियो।


Yacˈa riyeˈ xa xetzeˈen chrij ri Jesús, ruma quetaman chi ri ti kˈopoj riˈ xa can caminek chic. Xpe cˈa ri Jesús xerelesaj cˈa pe ri winek. Cˈacˈariˈ Riyaˈ xerucusaj apo ri ruteˈ rutataˈ ri ti kˈopoj y ri ye oxiˈ chic ri ye benak riqˈui, chupan ri jay ri acuchi (achique) cˈo wi ri ruchˈacul ri ti kˈopoj. 	 तर तिनीहरूले येशूमाथि हाँसो गरे। येशूले सबै मानिसहरूलाई घरदेखि बाहिर जानभन्नु भयो। उहाँले बालिकाको बाबू आमा अनि आफ्ना तीनजना चेलाहरूलाई राख्नु भयो अनि त्यो बालिका भएको कोठाभित्र जानुभयो।


¿Achique cami winek ri can xban jurar chique ruma ri Dios chi can ma xqueˈoc ta chupan ri uxlanen ri nuyaˈ Riyaˈ? Riˈ chique ri winek ri xa ma xeniman ta tzij. 	 अनि परमेश्वरले कसका बारेमा शपथ खानु भएको थियो जो प्रवेश र विश्राम नपाउनेहरू थिए? परमेश्वरले तिनैका बारेमा भन्नुहुँदैथ्यो जसले उहाँको आज्ञा मानेनन्।


¿Y achique ruma? Ruma ma quicukuban ta quicˈuˈx riqˈui ri Jesucristo. Xaxu (xaxe) wi ri nubij ri ley ri niquitij quikˈij riche (rixin) chi niquiben y xa ma niquicukubaˈ ta quicˈuˈx riqˈui ri Jesucristo; rumariˈ xquichakˈij (xquitochˈ) caken chuwech ri Abej. Y ri Abej riˈ ya ri Jesucristo. 	 किन असफल भए? किनभने, आफ्ना कामहरूको आधारमा तिनीहरूले आफैलाई धर्मी बनाउने कोशिश गरे, विश्वासको आधारमा होइन। तिनीहरू त्यस ढुँगामा ठेस लागेर लडे जसले मानिसलाई लडाउँछ।


Yacˈa ri Lokˈolaj Espíritu ri icˈulun riyix ri yaˈon chic chiwe ruma ri Jesucristo can cˈo wi pa tak iwánima. Y ma nicˈatzin ta cˈa chi cˈo ta jun chic nitijon iwuche (iwixin), ruma ri Lokˈolaj Espíritu yixrutijoj chare ronojel. Y ri nucˈut Riyaˈ chiwech, can kitzij wi. Majun ri nucˈut ri man ta kitzij. Y can achiˈel rucˈutun Riyaˈ chiwech, can queriˈ tibanaˈ; can quixcˈojeˈ riqˈui ri Cristo. 	 ख्रीष्टले तिमीहरुलाई विशेष उपहार दिनु भएको छ। यो उपहार तिमीहरुसित अझ छ। यसर्थ तिमीहरुलाई कसैंबाट शिक्षा लिन आवश्यक पर्दैन। उनले तिमीहरुलाई दिएको उपहारले हरेक कुराको बारेमा सिकाउनु हुनेछ। यो उपहार सत्य छ, यो झूटो छैन। यसर्थ जस्तो त्यो उपहारले तिमीहरुलाई सिकाएको छ त्यसैमा अडी बस।


Y tek Riyaˈ xpe chic cˈa jun bey quiqˈui ri ye oxiˈ rudiscípulos, xa ye warnek chic cˈa jun bey xeril, ruma ri discípulos riˈ sibilaj al rubanon ri runakˈ tak quiwech ruma ri quiwaran. 	 येशू फेरि आफ्ना चेलाहरू भएको ठाउँमा आउनु भयो यसपल्ट पनि येशूले तिनीहरूलाई मस्त सुतिरहेका पाउनुभयो किनभने तिनीहरूको आँखाहरू भारी थिए।


Y yacˈariˈ tek ri Cornelio xubij: Pa cajiˈ kˈij ca achiˈel re hora reˈ, pa tak a las tres riche (rixin) ri tikakˈij tek riyin majun waˈin nbanon ta, y yitajin chi oración waweˈ pa wachoch, yacˈariˈ tek xucˈut cˈa riˈ jun achiˈel achi chinuwech ri nitzˈitzˈan ri rutziak. 	 कर्नीलियसले भने, “चार दिन अघि, म घरमा प्रार्थना गरिरहेको थिएँ। त्यसबेला अपरान्ह तीन बजेको थियो। अचानक एकजना स्वर्गदूत चम्किलो लुगा लगाएर मेरो सामुन्ने उभिए।


Ri kachˈalal ri yatajnek cˈa chique chi niquikˈalajsaj ri nibix chique ruma ri Dios, quechˈo cˈa caˈiˈ o ye oxiˈ. Y ri nicˈaj chic tiquichˈoboˈ cˈa rij jabel achique ri ntajin rubixic, wi riqˈui ri Dios petenak wi o xa mani. 	 अनि खाली दुइ वा तीनजना अगमवक्ताहरू मात्र बोल्नुपर्छ। अरूहरूले के भनिन्छ त्यो जाँच्नु पर्छ।


Can tiqˈuisaˈ cˈa rubanic chukaˈ riyix ri quichapon ca rubanic ri iwatiˈt imamaˈ. 	 यसकारण जाऊ अनि आफ्ना पुर्खाहरूले शुरू गरेका पापकर्म पुरा गर।


Ruma can ya ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl, ri cˈo chukaˈ pa runicˈajal ri acuchi (achique) cˈo wi ri lokˈolaj chˈaquet, can ya wi Riyaˈ ri nichajin quiche (quixin) ri winek riˈ. Y can yeruchajij achiˈel yechajix ri carneˈl, y can yerucˈuaj cˈa chukaˈ riche (rixin) chi nuyaˈ quiyaˈ ri pa tak ralaxbel (rutzˈucbel) yaˈ riche (rixin) cˈaslen. Y ri Dios can xtusuˈ cˈa el ri ruyaˈal quiwech. 	 सिंहासनको माझमा भएको भेंडाको पाठा तिनीहरुको गोठालो हुनु हुनेछ। उनले तिनीहरुलाई पानीको मुलतिर लानेछन् जसले जीवन प्रदान गर्नेछन्। अनि परमेश्वरले तिनीहरुका आँखाबाट प्रत्येक थोपा आँसु पुछिदिनेछन्।”


Pero ri Jesús xubij chare ri Tomás: Cˈa ya tek xinatzˈet na, cˈacˈariˈ xinanimaj; pero ri yinquinimaj y xa ma yinquitzˈet ta, jabel cˈa ruwaquikˈij, xchaˈ ri Jesús. 	 येशूले थोमालाई भन्नुभयो, “तिमीले मलाई विश्वास गर्यौ किनभने तिमीले मलाई देख्यौ। ती मानिसहरू धन्य हुन् जस-जसले मलाई नदेखिकनै विश्वास गरे।”


Ri Cristo ma xirutek ta riche (rixin) chi yenben bautizar winek; Riyaˈ xirutek riche (rixin) chi ntzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. Y tek ntzijoj ri chˈabel riˈ, ma ncusaj ta cˈa nimaˈk tak naˈoj. Ruma nwajoˈ chi nikˈalajin chiquiwech ri winek chi ya ri rucamic ri Cristo chuwech ri cruz ri cˈo ruchukˈaˈ y ma ya ta ri nuchˈabel riyin. 	 ख्रीष्टले मलाई बप्तिस्मा दिन पठाउनु भएको छैन। उहाँले मलाई शुभ-सन्देश सुनाउने काम अह्राउनु भएको छ। तर शुभ-संदेश सांसारिक ज्ञानको शब्दहरूमा सुनाउन होइन। शुभ-सन्देश सुनाउँदा मैले सांसारिक ज्ञानका शब्दहरू प्रयोग गरें भने त ख्रीष्टको क्रूसले आफ्नो शक्ति हराउनेछ।


Y ri Jesús xeruliˈej cˈa pa rukˈaˈ ri wuˈoˈ caxlan wey riˈ, y tek rumatioxin chic chare ri Dios, cˈacˈariˈ xujachalaˈ el chique ri rudiscípulos y ri discípulos xbequijachalaˈ ca chique ri winek ri ye tzˈuyul. Y ri Jesús can queriˈ chukaˈ xuben riqˈui ri caˈiˈ car. Ri winek can xquicˈul cˈa ri janipeˈ caxlan wey y car ri xcajoˈ. 	 येशूले रोटी लिनु भयो र परमेश्वरलाई यसको निम्ति धन्यवाद दिनुभयो, अनि त्यहाँ बसेका जम्मैलाई रोटी बाडनु भयो। माछा पनि त्यसरीनै बाँडनु भयो। येशूले मानिसहरूलाई जति चहान्थे त्यति नै दिनु भयो।


Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca. Wachˈalal, tichajij cˈa ri icˈaslen chiˈiwachibil iwiˈ, riche (rixin) chi can ta cukul icˈuˈx riqˈui ri Dios, y chi man ta cˈo etzelal ri pa tak iwánima, riche (rixin) chi queriˈ ma xtiyaˈ ta ca ri cˈaslic Dios. 	 त्यसकारण दाज्यु-भाइहरू र दिदी-बहिनीहरू, होशियार बस जसमा कि तिमीहरूमा कोही पापी नहोऊ, विश्वासलाई अस्वीकार नगरोस् र जीवित परमेश्वरलाई नछोडोस्।


Junan iwech tibanaˈ chiˈiwonojel. Ma tinimirisaj ta iwiˈ. Junan iwech tibanaˈ quiqˈui ri majun oc quikˈij y ma tichˈob ta chi qˈuiy iwetaman. 	 परस्परमा शान्तिपूर्वक मिलेर बस। अंहकार नगर। निम्न पदका मानिसहरूसित मित्रता राख। अभिमानी नहोऊ।


Y xa yariˈ ri sibilaj nim ntel que chiquiwech ri nicˈaj chic ichaj, y yecˈojeˈ rukˈaˈ ri can ye nimaˈk. Rumariˈ ri aj xicˈ tak chicop ri yebe pa cakˈikˈ niquibanalaˈ quisoc pa tak rukˈaˈ, ruma chiriˈ jabel yemujan. 	 तर जब तिमीहरूले यसको बीऊ छर्दछौ, यो उम्रदै बढछ, अनि यो तिमीहरूको बगैंचामा सबैभन्दा अग्लो बोट भएर देखा पर्दछ। यसको ठूला-ठूला हाँगाहरू हुन्छन्, जंङ्गली चराचुरूङ्गीहरू आउँदछन् अनि गुँड बनाएर आफूलाई कडा घामबाट जोगऊँदछ।”


Y yacˈa tek xka yan ka ri kˈij y xoc cˈa pe ri akˈaˈ chupan ri kˈij riˈ, yacˈariˈ tek quinojel ri winek ri cˈo yawaˈiˈ quiqˈui xequicˈualaˈ apo chuwech ri Jesús. Chiquicojol ri yawaˈiˈ cˈa riˈ, yecˈo ri relic yabil ri ntoc chique y yecˈo cˈa ri ye yawaˈiˈ pa quikˈaˈ itzel tak espíritu. 	 त्यस साँझमा जब सूर्य अस्तायो, मानिसहरूले अनेकौं रोगीहरूलाई येशूकहाँ ल्याए। तिनीहरूले भूत लागेकाहरूलाई पनि ल्याए।


Y can chanin cˈa chukaˈ xtapon ri ruqˈuisbel tak kˈij riche (rixin) re ruwachˈulef. Rumacˈariˈ riyix, can tichˈoboˈ cˈa jabel ri achique yeˈibanalaˈ y ma quixtaneˈ ta cˈa chi niben orar. 	 समय नजिक आइरहेको छ जब सबै कुराको अन्त हुन्छ। यसर्थ आफ्नो मन स्वच्छ राख अनि स्वयंलाई नियन्त्रण गर। यसले तिमीहरुलाई प्रार्थना गर्नमा सहायता दिनेछ।


Yacˈa tek kˈaxnek chic ri oxiˈ kˈij riqˈui nicˈaj, ri Dios xuben cˈa chi xebecˈastej pe ri ye caˈiˈ achiˈaˈ riˈ. Rumariˈ riyeˈ can xepaˈeˈ chic cˈa el jun bey. Y ri winek ri xetzˈeto quiche (quixin), can sibilaj cˈa xquixibij quiˈ. 	 तर साँढे तीन दिनपछि परमेश्वरले ती दुई अगमवक्ताहरुमा परमेश्वरबाटको जीवन हाली दिनुभयो। तिनीहरु आफ्ना खुट्टामा उभिए। सबै मानिसहरु जसले तिनीहरुलाई देखे खुबै डराए।


Y can yacˈariˈ tek ri Bernabé y ri Saulo xetak el ruma ri Lokˈolaj Espíritu. Rumariˈ riyeˈ xebe pa Seleucia. Y chiriˈ xeˈoc el pa jun barco riche (rixin) chi xekˈax apo pa Chipre. 	 बर्णाबास र शावललाई पवित्र आत्माले पठाउनु भएको थियो। तिनीहरू सिल्युसियामा शहरतर्फ गए। तिनीहरू सिल्युसियाबाट जलयात्रा गर्दै साइप्रस पुगे।


Ri itataˈ riyix xa ya ri itzel winek y can yix riche (rixin) cˈa riyaˈ; y ya ri nika chuwech riyaˈ, yariˈ ri yixtajin chubanic. Ri itzel winek can pa rutiquiribel ruchapon wi pe nicamisan. Man cˈa xcˈojeˈ ta chic chupan ri kitzij, ruma xa can majun cˈa ri kitzij ri cˈo ta riqˈui. Xa can riche (rixin) wi chi jun aj tzˈucuy tzij. Can quitataˈ cˈa quinojel ri ye aj tzˈucuy tak tzij. 	 तिमीहरूका पिता शैतान हो। तिमीहरू उसका सन्तान हौ। उसले जे चाहन्छ तिमीहरू त्यही गर्दछौ। शैतान आदिकालदेखि नै हत्यारा थियो। उ सधैं सत्यको विरुद्धमा छ अनि उभित्र सत्य छैन। जब ऊ झूटो बोल्छ तब उसले त्यो झूठो स्वभाविक रूपले बोल्छ। हो शैतान असत्यवादी अनि असत्यको पिता हो ।


Y tek ri Jesús xubij queriˈ, ri caminek xyacatej, y xuchop nitzijon pe. Y ri Jesús xujech cˈa el ri cˈajol riˈ chare ri ruteˈ. 	 त्यसपछि त्यो मरेको केटो तत्कालै उठेर बस्यो अनि बात गर्न शुरु गर्यो। येशूले त्यस केटोलाई त्यसको आमालाई सुम्पिदिनु भयो।


Y ri ye ranaˈ, ¿la xa man ta cˈa yecˈo chkacojol? ¿Acuchi (achique) ta cˈa xretamaj wi ri retaman y acuchi (achique) ta cˈa petenak wi ri ruchukˈaˈ riche (rixin) chi yerubanalaˈ milagros? yechaˈ chiquiwech. 	 अनि उनका सबै बहिनीहरू अहिले हामीसँग छन्। यसर्थ, उनले यी कुराहरू गर्ने यत्रो बुद्धि र शक्ति कहाँबाट पाए?’


Y can yacˈariˈ tek xjel apo ri Pedro riqˈui ri Jesús y xubij chare: Ajaf, wi jun wachˈalal can cˈo pokon nubanalaˈ chuwe, ¿cˈa janipeˈ cˈa mul utz chi ncuy rumac? ¿La wukuˈ cami mul ncuy rumac? xchaˈ ri Pedro chare ri Jesús. 	 त्यसपछि पत्रुस येशूकहाँ आएर सोधे, “प्रभु मेरो भाईले मेरो विरोधमा घरिघरि गल्ती गर्दछ, तब मैले कति पटक सम्म उसलाई क्षमा गर्नु? के सातपल्ट सम्म?”


Astapeˈ riyoj ma yoj choj ta riqˈui Riyaˈ, Riyaˈ can choj wi kiqˈui riyoj. Ruma Riyaˈ can ma nujel ta ri ruchˈabel. 	 यदि हामी विश्वासी नभए पनि उहाँ अझ विश्वासी हुनुहुन्छ किन कि उहाँ आफ्नो स्वभावलाई अस्वीकार गर्न सक्नु हुँदैन। परिचित कर्मी


Tek rubanon ca, xojcˈojeˈ chuxeˈ ri ruley ri Moisés; yacˈa re wacami xojcolotej yan y xojcom chuwech ri nubij ri ley riˈ. Y nikaben rusamaj ri Dios pero riqˈui chic ri cˈacˈacˈ cˈaslen ri niyaˈox (nyaˈ) chake ruma ri Lokˈolaj Espíritu. Y ma riqˈui ta chic ri nubij ri ley ri tzˈibatal ca. 	 विगतमा, व्यवस्थाले हामीलाई कैदी बनायो । तर हाम्रा पुराना स्वभावहरू मरेर गए अनि हामी व्यवस्थावाट मुक्त गरियौं। यसैले अब हामी परमेश्वरलाई आत्माको नयाँ ढाँचाले सेवा गर्दछौं, नियमहरूमा लेखिएको पुरानो ढाँचाले होइन। अब, हामी परमेश्वरलाई आत्माद्वारा नयाँ ढाँचाले पुज्दछौं।


Yacˈa ri Pedro xubij cˈa chare: ¿Achique cˈa ruma riyix can xiben chi ma yixrutzˈet ta pe ri Lokˈolaj Espíritu riche (rixin) ri Ajaf Dios? ¿Achique ruma riyix can xiyaˈ chiwech chi xiben queriˈ? Rumariˈ ri awachijil yariˈ xbemuk ca. Y ri ye benak chumukic, ya xa yeˈoc pe, riche (rixin) chi queriˈ yatoquicˈamaˈ chic el riyit, riche (rixin) chi yatbequimukuˈ chic ca. 	 पत्रुसले भन्यो, “किन तिमी र तिम्रो लोग्ने प्रभुको आत्मा जाँच्न सहमत भयौ? सुन! तिमीले ती पदचापहरू सुन्यौ? यी ती मानिसहरूका हुन जो भर्खर तिम्रो लोग्नेलाई दफन गरेर दैलोमा आइपुगेका छन्! तिनीहरूले तिमीलाई पनि त्यसै गरी बोकेर बाहिर लानेछन्।”


Y cˈacˈariˈ riyaˈ xerelesaj pe ri pa cárcel, y xucˈutuj chique: ¿Achique cˈa rajawaxic chi nben riche (rixin) chi yicolotej? xchaˈ. 	 त्यसपछि तिनीहरूलाई बाहिर निकाल्यो अनि भन्यो, “महोदयहरू! मुक्ति पाउनलाई मैले के गर्नु पर्ला?”


Yacˈa ri Pablo xubij chare: Riyin can chuwech cˈa ri rukˈatbel tzij ri César yincˈo wi wacami, y can ya ri waweˈ ri acuchi (achique) rucˈamon chi nikˈat wi tzij pa nuwiˈ. Y chukaˈ riyit jabel awetaman chi riyin majun itzel ri nbanon ta chique ri wech aj Israel. 	 पावलले भने, “म अहिले सिजरको न्यायालय अघि उभिएकोछु, अनि यस ठाउँमा मैले न्याय पाउनु पर्छ। मैले यहूदीहरूका विरूद्ध केही गल्ती काम गरेको छैनः यो सत्य तपाईं राम्ररी जान्नु हुन्छ्।


Riyix ri sibilaj yixinwajoˈ, nbij cˈa chiwe: Wi yecˈo ri yebano pokon chiwe, ma tiyaˈ ta ruqˈuexel chique. Xa tiyaˈ pa rukˈaˈ ri Dios, ruma ya Riyaˈ ri xtiyaˈo rutojbalil ri pokon ri yequibanalaˈ. Can achiˈel ri nubij ri Dios chupan ri tzˈibatal ca: Pa nukˈaˈ riyin cˈo wi riche (rixin) chi nyaˈ rutojbalil pa quiwiˈ ri yemacun, nichaˈ ri Ajaf. 	 हे मेरा मित्रहरू, तिमीहरूलाई नराम्रो गर्नेलाई दण्ड दिने कोशिश नगर। परमेश्वरलाई पर्ख, उहाँले क्रोधको बेलामा तिनीहरूलाई दण्ड दिनुहुनेछ। लेखिएको छः “दण्ड दिने काम मेरो हो, म साटो फेर्ने छु।” परमप्रभु भन्नुहुन्छ।


Y ri soldados can niquiben cˈa chi achiˈel niquiyaˈ rutzil ruwech ri Jesús y niquibilaˈ cˈa chare: ¡Caquicot cˈa riyit ri qui‑Rey ri israelitas! yechaˈ cˈa chare. Y can niquipakˈilaˈ cˈa rupalej chi kˈaˈ. 	 सिपाहीहरूले धेरै पल्ट येशूको छैउमा आउँदै भने, “प्रणाम, हे यहूदीहरूका राजा!” भन्दै उहाँको अनुहारमा थप्पड लगाए।


Can xu (xe) wi xquibij ca queriˈ ri ángeles, can yacˈariˈ tek xebe chilaˈ chicaj. Y can xu (xe wi) cˈa xebe ri ángeles riˈ, ri aj yukˈaˈ can yacˈariˈ xquibilaˈ ka chiquiwech: Joˈ chanin pa Belén. Joˈ chutzˈetic ri acˈal ri xalex chilaˈ. Ruma ri Ajaf can xutek pe rubixic chake. 	 ती स्वर्गदूतहरूले गोठालाहरूलाई छोडे अनि स्वर्गतिर प्रस्थान गरे। गोठालाहरूले आपसमा कुरा गरे, “अब हामी बेतलेहेम जाऊँ, अनि के भएको छ हेरौं जसको विषयमा परमप्रभु परमेश्वरले हामीलाई थाहा दिनु भएको छ।”