Xquichop cˈa el ri Jesús, y xquicˈuaj pa rachoch ri nimalaj sacerdote. Y ri Pedro ye rutzekelben el, pero cˈanej cˈo wi ca chiquij. 	 तिनीहरूले येशूलाई पक्रे अनि टाढामा लगे। तिनीहरूले उहाँलाई प्रधान-पूजारीको घरमा पुरयाए। पत्रुस पनि तिनीहरूसंगै गए तर तिनी येशूको नजिक गएनन्।


Y ri winek cˈa ri ye nabeynek el chuwech ri Jesús, xquikˈil cˈa ri achi chi ma turek ta chic ruchiˈ. Pero riyaˈ xa más xurek ruchiˈ, y xubij: Riyit ri yit ralcˈual ca ri rey David, tajoyowaj nuwech ruma ri nbanon, xchaˈ. 	 मानिसहरू जो भीड अगाडी थिए त्यो अन्धो मानिलाई गाली गर्न लागे। तिनीहरूले त्यसलाई नबोल्नु भने। तर त्यो अन्धो मानिस जोड जोडले चिच्यायो, “दाऊदका पुत्र! ममाथि दया गर्नोस्।”


Quecˈariˈ xquiben ruma majun cˈa chique ri kachˈalal riˈ kajnek ta ri Lokˈolaj Espíritu pa ruwiˈ, xa can xu (xe) wi cˈa ye banon bautizar pa rubiˈ ri Ajaf Jesús. 	 ती मानिसहरू प्रभु येशूको नाउँमा बप्तिस्मा भएका थिए, तर पवित्र-आत्मा तिनीहरू कसैमाथि पनि आइपुगेको थिएन। यही कारणले गर्दा पत्रुस र यूहन्नाले प्रार्थना गरे।


Y tek yecˈo chic cˈa chiriˈ, xquitzuj (xquisuj) chare ri Jesús ruyaˈal uva xolon riqˈui ruyaˈal jun ti cheˈ ri mirra rubiˈ. Yacˈa ri Jesús ma xrajoˈ ta xukum. 	 गलगथामा सिपाहीहरूले येशूलाई दाखरस पिउन वाध्य गरे। यो दाखरस मूर्र मिसाइएको थियो। तर येशूले पिउनु भएन।


Y ri soldados riˈ xquiyaˈ cˈa jun tziek morado chrij ri Jesús, can achiˈel wi ri yequicusalaˈ ri reyes. Y xquipachˈuj chukaˈ jun kˈayis ri cˈo sibilaj ruqˈuixal. Xquiben jun corona chare, y cˈacˈariˈ xquiyaˈ pa rujolon (ruwiˈ) ri Jesús. 	 सिपाहीहरूले येशूलाई बैजनी रंगको लुगा लगाईदिए। अनि तिनीहरूले उहाँलाई लगाईदिनका निम्ति काँढाको मुकुट बनाए।


Nabey nmatioxij chare ri Dios pa rubiˈ ri Jesucristo iwuma riyix. Nmatioxij chare ruma nitzijox pa ronojel re ruwachˈulef chi riyix can icukuban icˈuˈx riqˈui ri Dios. 	 सर्वप्रथम तिमीहरू सबै जनाको लागि येशू ख्रीष्ट द्वारा मेरो परमेश्वरलाई म धन्यवाद प्रकट गर्दछु। म मेरो परमेश्वरलाई त्यस कारणले धन्यवाद प्रकट गर्दछु कि संसारमा चारैतिर मानिसहरूले तिमीहरूको विश्वासको विषयमा प्रशंसा गरिरहेका छन्।


Rumariˈ riyoj ri kaniman chic ri Dios, wi xa majun utzil nikaben ta, xa yoj achiˈel jun caminek y majun nicˈatzin wi nikabij chi kaniman. Xa yoj achiˈel jun chˈaculaj ri man cˈo ta chic ri ránima riqˈui. 	 आत्मा विनाको शरीर मृततुल्य हो। विश्वासको मूल्य पनि यस्तै हो। विश्वास जसले केही गर्दैन त्यो मृत-तुल्य हो।


Riche (rixin) chi queriˈ, riyix can sibilaj na wi xquixquicot y can xtiyaˈ cˈa rukˈij rucˈojlen ri Cristo Jesús tek xquinitzˈet chi xquinapon chic jun bey iwuqˈui. 	 जब म तिमीहरूसित फेरि हुनेछु मैले गर्दा ख्रीष्ट येशूमा तिमीहरूको आनन्द फेरि उर्लिनेछ।


Ri winek cˈa riˈ, majun nikˈax chiquiwech ruma ri Satanás ri rajawalul re tiempo reˈ, can ye rumoyirisan cˈa riche (rixin) chi majun nikˈax chiquiwech. Riche (rixin) chi queriˈ can ma yesakirisex ta cˈa ruma ri sakil riche (rixin) ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, ri nikˈalajsan rukˈij rucˈojlen ri Cristo. Y ri Cristo can xorukˈalajsaj wi cˈa ri Dios chkawech, ruma Riyaˈ can Dios wi. 	 यस संसारको शासनकर्त्ता जसले विश्वास गर्दैनन् ती मानिसहरूको मन अन्धा बनाइदिएको छ। यसर्थ तिनीहरूले ख्रीष्टको महिमाको सुसमाचारको प्रकाश देख्न सक्तैनन्। ख्रीष्ट नै एक हुनुहुन्छ जो एकदमै परमेश्वर जस्ता हुनुहुन्छ।


Ri Natanael yacˈariˈ tek xubij: Tijonel, can yit wi riyit ri Rucˈajol ri Dios. Y can yit wi riyit ri Rey riche (rixin) re tinamit Israel, xchaˈ chare. 	 तब नथानेलले येशूलाई भने, “रब्बी तपाई परमेश्वरका पुत्र हुनुहुन्छ। तपाईंनै इस्राएलका राजा हुनुहुन्छ।”


Pero ma ticˈuluˈaj ta. Xa tipixabaj, achiˈel ta niben chare jun iwachˈalal. 	 तर त्यससित शत्रु जस्तो व्यवहार नगर बरू भाइलाई जस्तो चेतावनी देऊ।


Xa junan cˈa riqˈui ri ijaˈtz riche (rixin) ri mostaza ri nitic ka pan ulef. Ruma yariˈ ri ijaˈtz ri más tak cocoj ri cˈo chuwech re ruwachˈulef. 	 परमेश्वरको राज्य रायोको दाना जस्तै हो, रायोको दाना एकदमै सानो बीऊ हो जसलाई भूइँमा छरिन्छ।


Y riyeˈ can niquirek quichiˈ chubixic: Ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl ri xcamisex, can rucˈamon wi (takal wi chrij) chi cˈo ruchukˈaˈ, chi cˈo rubeyomal y chi cˈo etamabel riqˈui. Riyaˈ ronojel nicowin nuben. Y chukaˈ rucˈamon (takal chrij) chi niyaˈox (nyaˈ) ta rukˈij rucˈojlen, y chi xtinimirisex ta ri rubiˈ. 	 ती स्वर्गदूतहरुले ठूलो स्वरमा भने “त्यो भेंडाको पाठा जसलाई मारियो, शक्ति, सम्पत्ति, ज्ञान अनि पराक्रम, सम्मान, महिमा अनि प्रशंसा पाउन योग्यको छ।”


Y ruma ntzijoj ri lokˈolaj chˈabel riˈ, ntij pokon, y hasta xixim re pa tak cárcel. Y xban chuwe achiˈel jun itzel achi. Yacˈa ri ruchˈabel ri Dios ma ximil ta. 	 अनि त्यो सुसमाचार भन्दा मैले दुःख पाइरहेछु। अपराधीलाई जस्तै साङ्गलोले बाँधिने अवस्थामा मैले कष्ट पाइरहेछु। तर पमेश्वरको शिक्षा साङ्गलाद्वारा बाँधिंदैन।


Rumacˈariˈ, ri winek ri yecˈo chiriˈ pa tinamit ri xapon wi ri Felipe, sibilaj cˈa yequicot. 	 त्यही कारणले गर्दा त्यस शहरमा मानिसहरू अत्यन्त आनन्दित थिए।


Riyaˈ xubij cˈa chique: ¿Niwajoˈ isamaj? Wi niwajoˈ, quixbiyin cˈa chukaˈ riyix, quixbesamej pa nujuyuˈ ri nuticon ruwech riqˈui uva, y riyin xtintoj cˈa chiwe ri rucˈamon chi nichˈec, xchaˈ chique. Y ri mozos riˈ can xebe cˈa pa samaj. 	 ‘तिमीहरू मेरो बारीमा गएर काम गर्छौ भने म तिनीहरूलाई उचित ज्याला दिनेछु।’


Y riyix ri yixcˈo pa tinamit Capernaum can nichˈob chi yixbe chilaˈ chicaj riqˈui ri Dios y xtinimirisex ikˈij. Pero xa ma que ta riˈ. Xa xtikasex ikˈij, ruma xa cˈa chupan ri lugar riche (rixin) ri tijoj pokonal xquixbeka wi. 	 ए कफर्नहुम तिमी स्वर्गमा उचालिने छौ? अँहँ! तिमीलाई पनि मृत्यूको ठाउँमा खसालिनेछ।


Yacˈariˈ tek ri winek ri niwajin quichˈabel ri chicaj, xquibij cˈa chukaˈ: Tinimirisaj cˈa rubiˈ ri Dios, ruma ri Babilonia ntajin nicˈat pa kˈakˈ, y ri rusibil can nijoteˈ cˈa chicaj riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 स्वर्गका मानिसहरुले यो पनि भने “हल्लेलूयाह! त्यो जल्दैछे अनि त्यसको धुवाँ सदा-सर्वदा उँभो जान्छ।”


Y Riyaˈ can ta xtinimirisex rukˈij rucˈojlen ri rukˈatbel tzij riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Amén. 	 सबै शक्ति सदा-सर्वदा उहाँकै रहने छ। आमिन।


Yacˈa riyix ma tiben ta queriˈ. Xa queˈiwajoˈ ri winek ri yeˈetzelan iwuche (iwixin); tibanaˈ utzil chique. Y tek riyix niyaˈ pa kajic jun icosa, man cˈa tiwoyobej ta ri ruqˈuexel. Wi queriˈ niben, nim ri rajel ruqˈuexel ri xticˈul, y xtikˈalajin cˈa chi can yix ralcˈual chic ri nimalaj Dios. Riyaˈ jabel runaˈoj quiqˈui ri winek ri sibilaj ye itzel, y jabel runaˈoj quiqˈui ri majun bey yematioxin ta. 	 यसैले आफ्ना शत्रुहरूलाई प्रेम गर। तिनीहरूसंग राम्रो गर, अनि तिनीहरूबाट केही आशा नराखी ऋण देऊ। यदी तिमीहरूले यसो गर्यो भने तिमीहरूले ठूलो इनाम पाउनेछौ, तिमीहरू सर्वौच्च परमेश्वरका सन्तानहरू झैं हुनेछौ किनभने परमेश्वर बैगुनी तथा दुष्टहरू प्रति पनि कृपालु हुनुहुन्छ।


Xtapon na jun kˈij tek ronojel re nitzˈet waweˈ xquewulex y majun chic ri xtipaˈeˈ ta ca. Ronojel re nimaˈk tak abej re ye ucusan chare re jay reˈ, xa can xquewulex cˈa pe. Can majun cˈa abej ri xticˈojeˈ ta ca achiˈel la rubanon wacami, xchaˈ chique. 	 तर येशूले भन्नुभयो, “एउटा समय आउनेछ, अहिले यहाँ तिमी जो देख्छौ प्रत्येक चीज नै नाश हुनेछ। प्रत्येक ढुगां नै फ्याँकिनेछ। कुनै एउटा ढुङ्गा पनि अर्को माथि रहनेछैन्।”


Tek ri Jesús, ri Jacobo y ri Juan xeˈel cˈa pe ri chiriˈ pa jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios, riyeˈ xebe cˈa chcachoch ri Simón y ri Andrés. 	 येशू अनि उहाँका चेलाहरूले सभाघर छोडनुभयो। तिनीहरू सबै याकूब र यूहन्नासँग सिमोन र अन्द्रियासको घरमा जानुभयो।


¿Achique ruma nibij queriˈ? ¿La pa caˈiˈ oxiˈ cami elenak wi ri Cristo? ¿La yin cami riyin ri Pablo ri xicamisex chuwech cruz iwuma riyix? ¿O xixban cami bautizar pa nubiˈ riyin? Ma que ta riˈ. 	 ख्रीष्टलाई विभिन्न दलमा बाँट्न सकिन्न। के पावल तिमीहरूका निम्ति क्रूसमा मरेका हुन् र? होइनन्! के पावलको नाउँमा तिमीहरू बप्तिस्मा भएका हौ र? होइनौ!


Y ri Moisés tek xuyaˈ ri ley, xubij cˈa chi tiban ri circuncisión chique ri tak cˈajolaˈ (alaboniˈ). Pero xa ma ya ta cˈa riyaˈ ri xtiquiriban pe, xa ye ri ojer tak katiˈt kamamaˈ ri xetiquiriban pe. Y rumariˈ riyix, tek napon ri wakxakiˈ kˈij talex wi jun acˈal ti cˈajol (alaˈ), astapeˈ pa jun uxlanibel kˈij, can niben wi cˈa ri circuncisión chare. 	 मोशाले तिमीहरूलाई खतनाको बारेमा नियम प्रदान गर्नुभयो। तर खासमा खतनाको नियम मोशाबाट आएको होइन। खतना हाम्रो पिता-पुर्खाबाट आएको हो जो मोशा भन्दा अगाडि थिए कहीले काँही विश्रामको दिनामा तिमीहरू शिशु को खतना गर्छौ।


Wi cˈo jun kachˈalal xatzˈet chi nimacun, y ri mac ri nuben ri kachˈalal ma riche (rixin) ta chi nibe pa camic, tacˈutuj chare ri Dios chi nuyaˈ ta jun utzilaj cˈaslen chare. Y reˈ xaxu (xaxe wi) pa ruwiˈ ri kachˈalal ri nuben jun mac ri ma riche (rixin) ta chi nibe pa camic. Cˈo mac can riche (rixin) yarucˈuaj pa camic, y reˈ ma nbij ta chi ticˈutuj utzil pa ruwiˈ. 	 यदि कुनै व्यक्तिले आफ्नो भाइ अथवा बहिनीले पाप गरेको देख्छ जुन पापले अनन्त मृत्यु पट्टि लान्छ, उसले आफ्नो भाइ अथवा बहिनीकोलागि प्रार्थना गर्नुपर्छ। तब परमेश्वरले तिनीहरुलाई जीवन प्रदान गर्नुहुन्छ। म ती मानिसहरुको बारेमा भनिरहेको छु, जसको पापले तिनीहरुलाई अनन्त जीवन तिर तान्दैन। पाप जसले अनन्त मृत्युतिर लैजान्छ। यो पापको निम्ति प्रार्थना गर भनी म भनिरहेको छैन।


Ri kachˈalal ri yecˈo wuqˈui can majun chic jun ri can achiˈel ri Timoteo, ri can junan kánima riqˈui, ri can kitzij chi nuchˈob ri achique ibanon. 	 तिमोथी जस्तो अरू मानिस मसित छैन। उनको तिमीहरूमा साँचो चासो छ।


Can xquinquicamisaj, yacˈa ri pa rox kˈij xquicˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ. Y tek ri discípulos xquicˈaxaj ri xubij ri Jesús, can sibilaj cˈa xebison. 	 ती मानिसहरूले मानिसको पुत्रलाई मारिदिनेछन्। तर तेस्रो दिनमा मानिसको पुत्र बौरी उठनेछन्।” येशूलाई मारिनेछ भन्ने सुनेर चेलाहरू खुबै दुखित भए।


Ruma riyoj cˈo jun Kanimalaj Sacerdote ri can nicowin nujoyowaj kawech, ruma Riyaˈ retaman ri acuchi (achique) oc napon wi ri kachukˈaˈ riyoj winek. Y Riyaˈ jabel retaman, ruma tek xocˈojeˈ ka waweˈ chuwech re ruwachˈulef, can xajowex chi xka ta pa mac. Xa can ronojel ruwech tojtobenic ri nikakˈaxaj riyoj, can xukˈaxaj chukaˈ Riyaˈ, xaxu (xaxe wi) cˈa chi Riyaˈ ma xmacun ta. 	 हाम्रा प्रधान पूजाहारी, येशू हुनुहुन्छ जो हाम्रा कमजोरीहरू बुझ्न समर्थ हुनुहुन्छ। जब येशू यस संसारमा हुनुहुन्थ्यो उहाँ हरेक कुरामा परीक्षित हुनुभयो जसरी हामी परीक्षित छौं, तर उहाँले कहिल्यै पाप गर्नु भएन।


Y ri Jesús xubij cˈa chique ri rudiscípulos: ¿Xkˈax chiwech ronojel re xinbij chiwe? xchaˈ chique. Y ri discípulos xquibij cˈa: Jaˈ (je) Ajaf, xkˈax chkawech, xechaˈ. 	 तब येशूले आफ्ना शिष्यहरूलाई सोध्नुभयो, ‘के यी सुबै कुराहरू तिमीहरूले बुझ्यौ?’ तिनीहरूले जवाफ दिए, “ज्यु प्रभु,’ हामीले बुझ्यौं।’


Y ri jay ri quimolon wi quiˈ, ye tzˈuyul chukaˈ apo caˈiˈ oxiˈ aj tzˈibaˈ. Riyeˈ niquichˈob cˈa pa tak cánima: 	 केही व्यवस्थाका शास्त्रीहरू त्यहीं बसिरहेका थिए, र तिनीहरूले येशूले गर्नुभएको कार्यकलाप देखे, अनि तिनीहरू स्वयं सोच्न लागे।


Y ri Azor xralcˈualaj ri Sadoc; ri Sadoc xralcˈualaj ri Aquim; y ri Aquim xralcˈualaj ri Eliud. 	 आजोर सादोकका पिता थिए। सादोक आखिमका पिता थिए। आखिम एलिउदका पिता थिए।


Rumariˈ xquelesaj cˈa rutzijol pa ronojel lugar ri yecˈo pe nakaj, chi ri Jesús cˈo chiriˈ. Y ri winek xequicˈamalaˈ cˈa pe ri quiyawaˈiˈ. Can ronojel wi cˈa lugar xecˈamalox wi pe yawaˈiˈ; y chuwech cˈa ri quiwarabel ye quicˈamalon wi pe, y xequicˈamalaˈ pe chuwech ri Jesús ri acuchi (achique) niquicˈaxaj chi cˈo wi. 	 ती मानिसहरू त्यो क्षेत्रका वरिपरि दगुर्दै गएर मानिसहरूलाई येशू यहाँ हुनुहुन्छ भन्न लागे। उहाँ भएका ठाँउमा ती मानिसहरूले अनकौं रोगीहरूलाई लिएर आए।


Y ri winek riˈ xquibij cˈa chare ri Jesús: ¿Achique cˈa ri nika chuwech ri Dios chi nikaben riche (rixin) chi queriˈ nikaben ri nrajoˈ Riyaˈ? xechaˈ. 	 मानिसहरूले येशूलाई सोधे, “परमेश्वरले हामीबाट कस्तो प्रकारको काम चाहनु हुन्छ।”


Y can ticˈojeˈ cˈa pa tak iwánima chi ma rajawaxic ta chi nichˈob más achique chi chˈabel ri cˈo chi xtibij riche (rixin) chi nitoˈ iwiˈ, 	 तिमीहरूले आफ्नो बचाऊको लागि के भन्नु पर्छ त्यस विषयमा चिन्ता गर्नु पर्दैन।


Man xa tibanatej chi yecˈo kachˈalal achiˈaˈ y kachˈalal ixokiˈ niquicanoj quiˈ riche (rixin) chi yemacun y xa ma quicˈulaj ta quiˈ. Y can majun bey tikaben chare ri nusipaj ri Dios chake chi majun rejkalen achiˈel xuben ri Esaú ri ojer ca. Riyaˈ can cˈo ta wi jun bendición nim ri xucˈul, ruma ya riyaˈ ri nimalaxel, pero xa majun bendición ri xucˈul, ruma yariˈ ri xuyaˈ chuwech ri jun waˈin. Can majun cˈa rejkalen xuben chare chi ya riyaˈ ri nimalaxel. 	 कसैले यौन अपराध गर्नुहुँदैन, अथवा एसाव जस्तो सांसारिक मनको हुनुहुँदैन। एसाव जेठो छोरो थियो र बाबुको सम्पत्तिको उत्तराधिकारी थियो। तर ती सब उसले एक छाक खानाको लागि बेच्नु पर्यो।


Yacˈa tek xquitzˈet ri jul, xquitzˈet chi xa jakel chic. Ri nimalaj abej tzˈapebel ruchiˈ ri jul, xa elesan chic el. 	 जब स्त्रीहरूले देखे, तिनीहरूले ढुंङ्गा हटाईएको पाए। त्यो ढुंङ्गा अति ठुलो थियो, तर ढोकाबाट यसलाई पल्टाईको थियो।


Y re wuj reˈ ntek cˈa el chiwe iwonojel riyix kachˈalal, ri yixcˈo pa Roma. Ri Dios sibilaj yixrajoˈ y rumariˈ xixrusiqˈuij (xixroyoj) riche (rixin) chi xixoc lokˈolaj tak ralcˈual. Y ya ta cˈa ri utzil y ri uxlanibel cˈuˈx ri nuyaˈ ri Katataˈ Dios y ri Ajaf Jesucristo ri xticˈojeˈ pa tak iwánima chiˈiwonojel. 	 यो पत्र तिमीहरू सबै रोमवासीहरूलाई हो कि प्रभुले तिमीहरूलाई आफ्ना पवित्र मानिसहरू भनेर बोलाउनु भएको छ। तिमीहरू ती मानिसहरू हौ जसलाई परमेश्वरले प्रेम गर्नुहुन्छ। तिमीहरूलाई हाम्रो पिता परमेश्वरबाट र प्रभु येशू ख्रीष्टबाट अनुग्रह र शान्ति।


Y ya ta cˈa ri utzil y ri uxlanibel cˈuˈx ri nuyaˈ ri Katataˈ Dios y ri Ajaf Jesucristo ri xticˈojeˈ pa tak iwánima chiˈiwonojel. 	 हाम्रा पिता परमेश्वर र प्रभु येशू ख्रीष्टबाट अनुग्रह र शान्ति।


Tek nikaben cˈa orar, Riyaˈ nuyaˈ chake ronojel ri nikacˈutuj chare ruma yekanimaj ri rupixaˈ, y chukaˈ nikaben ri yeka chuwech. 	 अनि परमेश्वरले हामीलाई हामीले याचना गरेका कुराहरु दिनु हुन्छ, किनभने हामी परमेश्वरको आदेश पालन गर्छौ अनि परमेश्वर के कुराले खुशी हुनुहुन्छ हामी त्यही गर्छौ।


Y riqˈui ri ruraybel Riyaˈ xuyaˈ jun cˈacˈacˈ kacˈaslen tek xkanimaj ri kas kitzij ruchˈabel, y xoj‑oc achiˈel ri nabey tak cosecha chare ronojel ri ruqˈuiytisan ca ri Dios. 	 सत्यको वचनबाट परमेश्वरले हामीलाई उहाँको बालक बनाउने निर्णय लिनु भयो। उहाँले सृजना गरेको वस्तुहरू मध्ये हामीलाई सब भन्दा महत्वपूर्ण बनाउनु इच्छा गर्नुभयो।


Xpe cˈa jun achi ri cˈo jun itzel yabil chrij, y ri yabil riˈ lepra rubiˈ. Ri achi riˈ xucˈutuj cˈa utzil chare ri Jesús, xxuqueˈ ka chuwech y xubij cˈa chare: Wi riyit nawajoˈ yinacˈachojsaj chare re nuyabil, can yicˈachoj wi cˈa riˈ, ruma riyin wetaman chi can yacowin wi, xchaˈ. 	 एकजना कुष्ठरोग लागेको मानिस येशूकहाँ आयो। त्यसले घुँडा टेकेर येशूलाई बिन्ती गर्न लाग्यो, तपाईंमा त्यस्तो शक्ति छ, यदि तपाईंले चाहनु भयो भने म निको हुनसक्छु।


Riyoj can yoj rusamajel wi ri Ajaf Jesucristo ruma can ruyaˈon wi kˈatbel tzij pa kakˈaˈ. Y ma qˈuixbel ta chi nyaˈ jubaˈ nukˈij tek nbij ronojel riˈ chiwe, ruma can que wi riˈ. Pero riyoj ma yojcˈo ta cˈa riche (rixin) chi nitaluj iwiˈ, riyoj yojcˈo pero riche (rixin) chi yixkatoˈ, riche (rixin) chi queriˈ yixqˈuiy ta cˈa chupan ri icˈaslen riqˈui ri Dios. 	 त्यो साँचो हो, प्रभुले मलाई दिनु भएको अधिकारको कुरो लिएर म मुक्त रूपले गर्व गर्छु। तर उहाँले मलाई यो शक्ति तिमीहरूलाई दरिलो बनाउनलाई दिनु भएको हो, तिमीहरूमा चोट पुरयाउनुलाई होइन। त्यसैले म मेरो गर्व गराईमा लज्जित छैन।


Yacˈa tek riyeˈ xquicˈaxaj cˈa chi ri Jesús cˈastajnek chic pe y chi ri María Magdalena xutzˈet yan ca ruwech, xa ma xquinimaj ta. 	 मरियमले येशू जीवित नै हुनुहुन्छ भनेर खबर गरिन् अनि उनीले उहाँलाई देखें भनी तिनीहरूलाई भनिन्। तर चेलाहरू उनलाई विश्वास गरेनन्।


Y tek Riyaˈ xbeyacatej pe chare ri oración, xpe cˈa quiqˈui ri ye oxiˈ rudiscípulos, yacˈa tek xoka quiqˈui, xa ye warnek. Xpe Riyaˈ xubij cˈa chare ri Pedro: ¿Can ma jubaˈ cˈa xacowin ta xacˈaseˈ jun ti hora wuqˈui? 	 त्यसपछि येशू आफ्ना चेलाहरू भएकहाँ र्फकिनुभयो। येशूले तिनीहरूलाई मस्त निदाइरहेको पाउनुभयो। येशूले पत्रुसलाई भन्नुभयो, “तिमी मेरो निम्ति एक घण्टा पनि जागा बस्न सक्दैनौ?


Yecˈa ri yeyukˈun quiche (quixin) ri ak riˈ, xu (xe) wi cˈa xquitzˈet ca ri xbanatej, xeˈanmej. Xebe pa tinamit, xbequiyalaˈ ca rutzijol achique ri xquicˈulwachij ri ak y xbequibij chukaˈ ri xbanatej quiqˈui ri ye caˈiˈ winek ri cˈo itzel tak espíritu quiqˈui. 	 ती सूँगुरका चराउनेहरू भागे, र शहरतिर गए अनि सबैलाई सूँगुरहरू र भुतहरूले सताएको विषयमा सुनाउन थाले।


Y yacˈa tek ri Jesús tzˈuyul pa mesa ri chiriˈ pa rachoch ri Leví, ye qˈuiy cˈa chique ri ye cˈutuy tak alcawal y nicˈaj chic winek ri xa ye aj maquiˈ ri xetzˈuyeˈ chukaˈ apo ri pa mesa junan riqˈui ri Jesús y quiqˈui ri rudiscípulos, ruma sibilaj ye qˈuiy ri yetzekelben riche (rixin) ri Jesús ri yecˈo cˈa chiriˈ. 	 त्यस दिन, येशूले लेवीको घरमा नै खाना खानुभयो। त्यहाँ धेरै कर-उठाउनेहरू, पापीहरू येशू अनि उहाँका चेलाहरूसित खाना खाइरहेका थिए। त्यहाँ धेरै मनिसहरू थिए जसले येशूलाई पछ्याउन लागेका थिए।


Yacˈa chukaˈ riˈ tek jun chic ri can tzekelbey riche (rixin) ri Jesús, xubij cˈa apo chare: Ajaf, riyin can nwajoˈ wi yatintzekelbej. Xa yacˈa chi tayaˈ na kˈij chuwe chi nmuk na el ri nataˈ, cˈacˈariˈ tek xcatintzekelbej chic, xchaˈ. 	 अर्को एकजना मानिस, जो येशूको चेलाहरूमध्ये एकजना थिए तिनले येशूलाई भने, ‘हे प्रभु, पहिला गएर मलाई मेरो बाबुलाई गाड्न दिनुहोस्। त्यसपछि म तपाईंलाई पछ्याउनेछु।’


Rumacˈariˈ, can tichˈutinirisaj iwiˈ xerukˈaˈ xeraken ri Dios, ruma Riyaˈ can cˈo wi ruchukˈaˈ. Tichˈutinirisaj cˈa iwiˈ chuwech, riche (rixin) chi queriˈ tek xtapon ri kˈij Riyaˈ xtunimirisaj ikˈij. 	 यसर्थ परमेश्वरको शक्तिशाली हातको छत्रछायामा विनम्र बन। तब उहाँले तिमीहरुलाई उच्च पार्नु हुनेछ जब सही समय आउँछ।


Wacami riyit xaxu (xaxe wi) cˈa tacˈuaj la arajil y utz yabe. Y yacˈa chique ri mozos ri cˈa pa ruqˈuisbel xeˈoc pa samaj, can pa wánima cˈa riyin xpe wi tek xinyaˈ el ri cajel achiˈel ri awajel riyit. 	 यसैले आफ्नो ज्याला थाप र बाटो लाग ज्यालामा ल्याएको अन्तिम खेतालालाई पनि तिमीलाई जस्तै दिन चाहन्छु।


Ruma riyoj kachibil kiˈ pa rusamaj ri Dios, y riyix can yix achiˈel jun ticoˈn ri can nisamajix ruma ri Dios. Riyix chukaˈ yix achiˈel jun jay ri ntajin rubanic ruma ri Dios. 	 हामी केवल परमेश्वरको साथ काम गर्ने खेतालाहरू हौं। अनि तिमीहरू परमेश्वरका खेत जस्तै हौ र घर हौ जो परमेश्वरका हो।


Y nuben chukaˈ chake chi ri chilaˈ chicaj xtikacˈul jun kaherencia ri ma xtikˈey ta, ma xtitzˈilob ta, ni ma xtucˈulwachij ta achiˈel ri cotzˈiˈj ri xa nichakiˈj ka. Ri herencia riˈ can iwuche (iwixin) riyix tek yacon chilaˈ chicaj. 	 अब हामी आशीर्वादको आशा राख्छौं जो उहाँको नानीहरुका निम्ति उहाँकहाँ छ। यो आशीर्वाद तिमीहरुका निम्ति स्वर्गमा जोगाएर राखिएको छ। यी आशीर्वादहरु ध्वंश, नष्ट अथवा धमिलो हुनेछैन। जबसम्म तिमीहरुले मुक्ति पाउँदैनौ


Ri kachˈalal Gayo nutek el rutzil iwech. Wacami ya ri pa rachoch riyaˈ cˈo wi nuposada, y waweˈ chukaˈ noquicˈutuj wi quiposada quinojel ri quiniman chic ri Jesucristo, ri nibix iglesia chique. Ri kachˈalal Erasto nutek el rutzil iwech. Ya riyaˈ ri yacol puek riche (rixin) ri tinamit. Y queriˈ chukaˈ nutek el rutzil iwech ri kachˈalal Cuarto. 	 गायसले यहाँ मलाई साथै सम्पूर्ण मण्डलीलाई आफ्नो घर चालउनु दिइराखेका छन्। उनले पनि तिमीहरूलाई नमस्कार भनेका छन्। इरास्तस अनि हाम्रा भाइ क्वार्टसले पनि तिमीहरूलाई नमस्कार भनेका छन्। इरास्टस यस शहरका खजाञ्ची हुन्।


Y chukaˈ ronojel can ta pa rucholaj y pa ruchˈajchˈojil tibanaˈ. 	 तर प्रत्येक कुरो राम्रो र व्यवस्थित ढंगले गरिनु पर्छ।


Ri Jesús xjel cˈa apo quiqˈui, y xubij cˈa chique: Ronojel cˈa kˈatbel tzij jachon pa nukˈaˈ riyin, can queriˈ ri chilaˈ chicaj y queriˈ chukaˈ waweˈ chuwech re ruwachˈulef. 	 येशूले तिनीहरूकहाँ आएर भन्नुभयो, “स्वर्ग र पृथ्विका सारा अधिकार मलाई दिइएको छ।


Y xquichop niquirek apo quichiˈ chare ri Jesús y xquibij: Tijonel, tajoyowaj kawech ruma re kabanon, xechaˈ. 	 तर ती मानिसहरूले येशूलाई चर्को स्वरमा भने, “हे येशू गुरुज्यु! दया गरी हामीलाई सहायता गर्नुहोस्।”


¿Pero achique ri xbeˈitzˈetaˈ riyix pa desierto? ¿Xitzˈet cami jun profeta ri nikˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios? Jaˈ (je). Ri achi ri xitzˈet chiriˈ can ya wi riˈ ri rusamaj. Pero can cˈo cˈa chukaˈ jun chic samaj ri yaˈon pe chare. 	 यदि यसो होइन भने के हेर्नलाई तिमीहरू बाहिर निस्केका हौ? कुनै एक अगमवक्तालाई? हो, म भन्दछु, एक आगमवक्ता भन्दा महान यूहन्ना नै हुन्।


Yacˈa re wacami ma yixcˈo ta chic pa rukˈaˈ ri mac, xa can yix rusamajel chic ri Dios y can icˈuan chic jun cˈaslen choj. 	 तिमीहरू पापदेखि मुक्त भयौ। अनि अब तिमीहरू धार्मिकताका दास भयौ।


Y can achiˈel ri nbij chiwe riyix chi quiniwoyobej apo, can queriˈ chukaˈ nbij chique quinojel, xchaˈ ri Jesús chique ri rudiscípulos. 	 म तिमीहरूलाई यसो भन्दछु, अनि प्रत्येकलाई यसो भन्दछु, ‘सर्तक रहो!”‘


Ruma ri Dios yariˈ ri nisamej pa tak iwánima, y Riyaˈ nuyaˈ ri raybel chiwe riche (rixin) chi niben ri nika chuwech Riyaˈ. Y chukaˈ nuyaˈ iwuchukˈaˈ riche (rixin) chi yixcowin niben ri nrajoˈ ri Dios. 	 परमेश्वरले तिमीहरूमा काम गर्नु हुँदैछ। उहाँलाई केले खुशी पार्छ त्यो गर्नु उहाँले नै सहयता गर्नुहुन्छ अनि शक्ति दिनुहुन्छ। अनि यस्तो गर्ने शक्ति पनि उहाँले नै दिनुहुन्छ।


Yacˈariˈ tek ri Pablo chanin xubij apo chare ri Ananías: ¡Ri xtibano cˈa queriˈ chawe riyit ya ri Dios! ¡Riyit yit jun achi ri xa caˈiˈ apalej! Ruma can yit tzˈuyul cˈa pe chiriˈ riche (rixin) chi nakˈet tzij pa nuwiˈ, y chukaˈ nakˈaxaj pa nuwiˈ ronojel ri ley riche (rixin) ri Moisés nabij, ¿pero achique cˈa ruma tek riyit nabij chi quichˈay, y ri ley riche (rixin) ri Moisés ma que ta riˈ ri nubij? xchaˈ ri Pablo. 	 पावलले हननियालाई भने, “परमेश्वरले पनि तिमीलाई हिर्काउनु हुनेछ। तिमी एक मैला भित्ता जस्तो छौ जुन सेतो रंगले पोतेको छ। मोशाको व्यस्था अनुसार मेरो न्याय गर्न तिमी त्यहाँ बसिरहेका छौ यद्यपि तिमी मलाई हिर्काउर्नें आदेश दिएर कानुन अमान्य गरिरहेका छौ।”


Y tek riyeˈ ye tzˈuyul chic cˈa apo pa mesa, y yetajin chic chi waˈin, yacˈariˈ tek ri Jesús xubij chique ri rudiscípulos: Kas kitzij cˈa nbij chiwe, chi jun chiwe riyix ri xquijacho el pa quikˈaˈ ri winek. Jun ri can niwaˈ wuqˈui, yariˈ ri xquijacho el pa quikˈaˈ ri winek, xchaˈ ri Jesús. 	 जब तिनीहरू खाँदै थिए, येशूले भन्नुभयो, “म तिमीहरूलाई साँचो भन्दछु। तिमीहरू बाह्रजना मध्य एकजानले मलाई विश्वास घात गर्नेछौ। त्यो एकजनाले मसंगै अहिले खाईरहेको छ।”


Y yacˈariˈ tek ri Tomás xubij cˈa chare ri Jesús: Can yit cˈa riyit ri Wajaf, can yit cˈa riyit ri nu‑Dios, xchaˈ. 	 थोमाले येशूलाई भने, “मेरा प्रभु र मेरा परमेश्वर!”


Riyix xa ya ri achi beyon ri nitzuˈ nabey, nilokˈokˈej, y niyaˈ jabel ruchˈacat. Yacˈa chare ri achi ri xa pobre, riyix majun ruchˈacat niyaˈ y xa nibij chare: Capaˈeˈ chiriˈ, o xa nibij chukaˈ chare: Catzˈuyeˈ re chikaken. 	 तिमीहरू त्यो मानिस जो सुन्दर बस्त्र लगाएको छ त्यसलाई विशेष ध्यान दिन्छौ। तिमीहरू भन्छौ, “यो राम्रो आसनमा बस्नुहोस्।” तर गरीब मानिसलाई तिमीहरू भन्छौ, “त्यहाँ उभ्” वा “तिमीहरूको पाउ छेउको चटाईमा बस्”


pero ma riqˈui wi riˈ Riyaˈ ma xupokonaj ta xuyaˈ ca ri ruwaˈin y xyacatej pe. Riyaˈ xrelesaj cˈa ca ri tziek ri ruyaˈon chrij, xberucˈamaˈ pe jun toalla, y xuxim xerupan. 	 जब तिनीहरूले खाई रहेका थिए, येशू उठनु भयो र आफ्ना पोशाकलाई पन्साउनु भयो। उहाँले तौलिया लिएर आफ्नो कम्मरमा बेह्रनु भयो।


Y tek ri Jesús cˈo chic pa rachoch ri Dios y nucˈut chic ri ruchˈabel ri Dios chiquiwech ri winek, ri principaliˈ tak sacerdotes y ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij chiquicojol ri winek, xeˈapon apo riqˈui ri Jesús y xquicˈutuj cˈa chare: ¿Achique chi kˈatbel tzij cˈo pan akˈaˈ riche (rixin) chi xeˈawokotaj el ri winek ri yecˈayin re pa rachoch ri Dios? ¿Y achique chukaˈ xyaˈo ri kˈatbel tzij riˈ pan akˈaˈ chi yeˈabanalaˈ quereˈ? xechaˈ chare. 	 येशू मन्दिरतर्फ जानुभयो। र उहाँले सिकाइरहनु भएको बेला, मुख्य पुजारीहरू र जन-साधारणका अगुवाहरू येशूकहाँ आए। तिनीहरूले येशूलाई भने, “हामीलाई भन्नुहोस्। यी कार्यहरू गर्न तपाईंको के अधिकार छ? यस्तो अधिकार तपाईंलाई कसले दियो?”


Y qˈuiy irajil imolon ruma ma ye itojon ta chi utz ri imozos ri xesamej riche (rixin) chi xquimol ri icosecha. Y ri Ajaf xixrutzˈet riqˈui ri ikˈoloj chi ma ye itojon ta chi utz ri imozos. Ri nimalaj Ajaf, ri Rajaf ronojel, can xeracˈaxaj cˈa ri mozos chi yeˈokˈ ruma ma ye tojon ta chi utz. 	 मानिसहरूले तिमीहरूको खेतमा काम गरे, तर तिमीहरूले तिनीहरुलाई ज्याला दिएनौ। ती मानिसहरु तिमीहरुको विरूद्ध आवाज गरिरहेछन्। ती मानिसहरूले तिमीहरूको फसलहरू काटे। अहिले तिनीहरूले कराएको आवाज स्वर्गका परमप्रभुको सेनाहरूले सुने।


Riyin ma nbij ta cˈa chiwe chi can cˈo chi queriˈ tibanaˈ. Ma que ta riˈ. Ri nwajoˈ riyin chiwe ya ta chi riyix niben achiˈel niquiben ri nicˈaj chic kachˈalal. Riyeˈ can pa cánima cˈa xpe wi riche (rixin) chi xquimol ri ofrenda. Yacˈariˈ nwajoˈ riyin chi niben riyix riche (rixin) chi nikˈalajin chi kitzij cˈo ajowabel iwuqˈui. 	 मैले दिनु भनेर तिमीहरूलाई आज्ञा गरिरहेको छैनँ। तर तिमीहरूको प्रेम सत्य प्रेम नै रहेछ कि भन्ने हेर्न खोज्दैछु। अरू मानिसहरूर मद्दत गर्न इच्छुक छन् भन्ने देखाउन मात्र म यी कुराहरू गर्छु।


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Chiwe cˈa riyix can yaˈon cˈa kˈij riche (rixin) chi niwetamaj chrij ri rajawaren ri Dios, yacˈa ri nicˈaj chic winek ri ma yeniman ta wuche (wixin), ma yaˈon ta kˈij chique chi niquetamaj. Rumacˈariˈ riqˈui cˈambel tak tzij yitzijon wi quiqˈui, riche (rixin) chi queriˈ astapeˈ niquitzuˈ y xa ma nichˈobotej ta chiquiwech ri niquitzuˈ, y riche (rixin) chi astapeˈ niquicˈaxaj y xa ma nikˈax ta chiquiwech ri niquicˈaxaj. 	 येशूले भन्नुभयो, “तिमीहरूलाई परमेश्वरको राज्यको रहस्य जान्नलाई मौका दिइएकोछ। तर दृष्टान्तहरू म अरू मानिसहरूलाई पनि प्रयोग गर्छु कारणः तिनीहरू हेर्छन तर देख्दैनन्, अनि तिनीहरू सुन्दछन् तर बुझदैनन्। यशैया 69


Ri achiˈaˈ riˈ xeˈapon quiqˈui ri principaliˈ tak sacerdotes y ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij, y xbequibij chique: Riyoj kachˈobon chic cˈa chi nikacamisaj ri Pablo, y can kabin chic chi ma xkojwaˈ ta ni ma xkojucˈyaˈ ta, cˈa ya tek xkojcowin na chrij, y wi ma xtikaben ta ri nikabij, ya ta cˈa ri Dios xtiyaˈo pe rucˈayewal pa kawiˈ. 	 ती यहूदीहरू मुख्य पूजाहारीहरू र बूढा अगुवा पूजाहारीहरू भएकोमा गए अनि भने, “हामी आफैले प्रतिज्ञा गरेका छौं कि हामी पावललाई नमारूञ्जल सम्म न केही पिउँछौं न केही खानेछौं।


Y ruma chi can yaˈon kˈij chare ri chicop riˈ chi chuwech apo ri nabey chicop yerubanalaˈ wi ri majun bey ye tzˈeton ta, ri winek ri yecˈo chuwech ri ruwachˈulef can xekˈolotej wi pa rukˈaˈ. Y xubij cˈa chique ri winek chi tiquibanaˈ jun ruwachbel ri nabey chicop ri xcˈachoj chare ri socotajic ri xban riqˈui espada. 	 त्यो दोस्रो पशुले उसलाई दिइएको शक्ति प्रयोग गरेर पृथ्वीमा बस्ने मानिसहरुलाई धोका दिन्छ। त्यसले यी चमत्कारहरु पहिलो पशुको सेवाको निम्ति गर्छ। दोस्रो पशुले पहिलो पशुलाई सम्मान गर्नका निम्ति मानिसहरुलाई एउटा मूर्ति बनाउने आदेश दियो। यो त्यो पशु हो जसलाई तरवारको चोट लागेको थियो, तर मरेन।


Y ri Dios xucˈut chkawech chi can yojrajoˈ wi, ruma xutek pe ri Rucˈajol chuwech re ruwachˈulef. Y ri Dios can xu (xe wi) ri jun Rucˈajol cˈo, pero xutek pe riche (rixin) chi xuyaˈ ri cˈacˈacˈ cˈaslen chake. 	 यसरी परमेश्वरले हामीलाई उहाँको प्रेम दर्शाउनु भएको छ परमेश्वरले उहाँको एउटै पुत्र यस संसारमा पठाउनु भयो यसर्थ उहाँ मार्फत हामी जीवन पाउन सक्छौं।


Xa yacˈa riyix ma yininimaj ta, ruma riyix xa ma yix nucarneˈl ta; can achiˈel wi cˈa ri xinbij yan chiwe. 	 तिमीहरू तर विश्वास गर्दैनौ। किन? किनभने तिमीहरू मेरा भेडाहरू होइनौ।


Y riyix nabey cˈo chi niwetamaj chi majun winek ri nicowin ta nikˈalajsan ri achique nubij ri ruchˈabel ri Dios, wi xa man cˈo ta ri Lokˈolaj Espíritu riqˈui ri nitoˈo riche (rixin). 	 तिमीहरुले बुझ्नु पर्ने मुख्य कुरा यो छ धर्मशास्त्रको अगमवाणी कुनै अगमवक्तको व्याख्याबाट आएको होइन।


Yacˈariˈ tek xintzˈet chi cˈo Jun ri achiˈel Alaj Carneˈl, ri socotajnek y kˈalaj chi kˈaxnek chic pe pa camic. Riyaˈ paˈel cˈa chiriˈ pa quinicˈajal ri lokˈolaj tak chˈaquet, y pa quinicˈajal ri ye cajiˈ ri cˈo qˈuiy runakˈ tak quiwech, y pa quinicˈajal ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri can cˈo quikˈij. Y ri achiˈel Alaj Carneˈl riˈ cˈo wukuˈ rucˈaˈ y wukuˈ chukaˈ runakˈ tak ruwech. Y ri wukuˈ runakˈ tak ruwech riˈ, ye ri wukuˈ espíritu riche (rixin) ri Dios ri ye takon chi nej chi nakaj chuwech ri ruwachˈulef. 	 तब मैले ती चार सजीव वस्तुहरु अग्रजहरुले वरिपरि घेरिएको सिंहासनको अगाडी एउटा भेडाको पाठा उभिरहेको देखें। त्यो भेंडाको पाठा मारिएको थुमा जस्तो देखिनथ्यो। त्यसका सातवटा सिङ्ग अनि सातवटा आँखहरु थिए, यी परमेश्वरका सात-आत्माहरु हुन् जो संम्पूर्ण संसारमा पठाइएका थिए।


Can ya wi cˈa reˈ nibanatej ri tzˈibatal ca ruma ri profeta Isaías, ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Y quecˈareˈ ri rutzˈiban ca riyaˈ: Riyix xtiwacˈaxaj y ma xtikˈax ta chiwech ri xtiwacˈaxaj. Riyix xtitzuˈ y xa ma xtiyaˈ ta cˈa pa cuenta ri nitzuˈ. 	 यसरी यशैयाले जुन अगमवाणी गरे त्यो तिनीहरूमा पूर्ण भयो। ‘तिमीहरू सुन्न त सुन्छौ तर बुझ्दैनौं। तिमीहरू हेर्न त हेर्छौ तर कहिले देख्दैनौ।


Y ma xu (xe) ta cˈa riyin woyoben re jun cˈastajbel reˈ, xa can queriˈ chukaˈ ri kech aj Israel. Riyoj ri yoj quiy quimam ca ri cablajuj rucˈajol ri Israel cukul kacˈuˈx chi ri caminakiˈ xquecˈastej na pe, y rumariˈ, can chi pakˈij chi chakˈaˈ nikaben rusamaj ri Dios ri biyon ca queriˈ. Rey Agripa, riyin ya cˈa riˈ ri numac ri niquibij chuwij. 	 यो प्रतिज्ञा प्राप्त गर्ने आशामा हाम्रा बाह्र जातिहरू निमग्न रात-दिन परमेश्वरको आराधना गरिरहेका छन्। हे राजान्, यही आशाको निम्ति म यी यहूदीहरूद्वारा दोषिएको हुँ।


Pero yecˈo cˈa winek ri xa yetzeˈen apo chiquij y niquibilaˈ cˈa: La winek laˈ xa ye kˈabarelaˈ, xechaˈ. 	 तर अन्य मानिसहरू तिनीहरूमाथि हाँसिरहेका थिए। ती मानिसहरूले सोचे कि प्रेरितहरूले खुब दाखरस पिए अनि माते।


Rumacˈariˈ yecˈo chique ri aj tzˈibaˈ y yecˈo chukaˈ achiˈaˈ fariseos ri quitzuliben apo ri Jesús, kˈalaj riˈ wi nucˈachojsaj ri achi, riche (rixin) chi queriˈ niquitzujuj (niquisujuj) chi ri Jesús xsamej chupan ri jun uxlanibel kˈij riˈ. 	 शास्त्रीहरू र फरिसीहरू त्यो विश्रामको दिन पनि येशूले कसैलाई निको पार्छन् कि भनेर हर्दैं बसिरहेका थिए। तिनीहरू चाहन्थे येशूबाट केही भूल होस् अनि उनलाई दोष लगाउन पाइयोस्।


Y kas kitzij wi chi ri Jesús ma xpe ta chiquicolic ri ángeles. Riyaˈ xa can xpe chkacolic riyoj ri yoj riy rumam ca ri Abraham. 	 यो स्पष्ट छ कि, येशूले स्वर्गदूतहरूलाई होइन, तर अब्राहामका सन्तानहरूलाई सहायता गर्नुहुन्छ।


Rumacˈariˈ, ticukubaˈ icˈuˈx riqˈui ri Dios, riche (rixin) chi nicˈojeˈ chic el iwuchukˈaˈ; riche (rixin) chi ri ikˈaˈ iwaken nicˈojeˈ chic el quichukˈaˈ. 	 तिमीहरू कमजोर भएका छौ। त्यसैले आफूलाई फेरि दरिलो बनाऊ।


xchaˈ ri Cristo. Achiˈel ri xkabij yan ka, ri Cristo xubij chare ri Dios: Riyit man chic cˈa nawajoˈ ta chi yetzuj (yesuj) chicop y nicˈaj chic cosas chawe. Ri chicop ri yeporox chawech, y chukaˈ ri chicop ri yetzuj (yesuj) chawe ruma quimac ri winek, ri can achiˈel ri ye chilaben chupan ri ley ri yaˈon chare ri Moisés, ma xeka ta chawech, xchaˈ ri Cristo. 	 उहाँ पहिले भन्नहुन्छ, “तपाईं भोग र अर्पण, होम-बलि र पाप-बलिहरू तपाईं चाहनु हुन्न र तिनीहरूले तपाईं प्रसन्न पनि हुनुहुन्न।” यी बलिहरू चढाइन्छ किनभने यिनीहरू व्यवस्थाले चहान्छ।


Re tzij reˈ jun cˈambel naˈoj. Ruma re caˈiˈ ixokiˈ reˈ, ruqˈuexewach ri caˈiˈ tratos ri xuben ri Dios quiqˈui ri winek. Ruma ri Agar ri raj icˈ ri Abraham, ruqˈuexewach ri jun trato ri xban acuchi (achique) cˈo wi ri nimalaj juyuˈ Sinaí, ruma quinojel cˈa ri yeˈoc chupan ri trato riˈ, xa yeximeˈ chuxeˈ rutzij ri ley riche (rixin) ri Moisés. 	 यो सत्य कथाले हाम्रो अघि एउटा चित्र खड गर्छ। ती दुइ स्त्रीहरू परमेश्वर र मानिस बीचको करार स्वरूप हुन्। एउटा करार सीनै पर्वत को परमेश्वरले बनाएको व्यवस्था हो। यस संझौताको अधीन रहने मानिसहरू कमारा जस्ता हुन्। हागार नाउँकी आमा त्यही करार जस्तो हो।


Y achiˈel xa cˈo yan jun semana kˈaxnek ca tek ri Jesús tichˈo wi chiquiwech ri winek, yacˈariˈ tek Riyaˈ xeruchaˈ cˈa ri Pedro, ri Juan y ri Jacobo riche (rixin) chi yerachibilaj el chi nibe pa ruwiˈ jun juyuˈ chubanic orar. 	 प्रायः आठ दिनपछि येशूले यी कुराहरू भन्नु भयो, उहाँले पत्रुस, यूहन्ना र याकूबलाई लिनुभयो अनि, पर्वतमा गएर प्रार्थना गर्नुभयो।


Man cˈa rucˈamon ta chic chi nabij acˈajol chuwe. Xa más utz tabanaˈ chuwe chi yinoc jun amozo, xchaˈ ka pa ránima. 	 म तपाईंको छोरो भनिनु अब उसो योग्यको छैन। मलाई तपाईंकै अकजना नोकर झैं राख्नु होस्।


Y cˈo cˈa chukaˈ jun achi ri Crispo rubiˈ, jun achi ri can principal wi ri chiriˈ chupan ri jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. Riyaˈ xunimaj cˈa ri Ajaf Jesucristo ye rachibilan ri ye aj pa rachoch. Y yecˈo cˈa chukaˈ nicˈaj chic winek aj chiriˈ pa Corinto, xeniman ri Jesucristo tek xquicˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios. Y can xeban cˈa chukaˈ bautizar. 	 क्रिस्पस सभाघरको प्रमुख थिए। क्रिस्पस र अन्य सबै मानिसहरू जो उनको घरमा बस्दथे उनीहरूले प्रभुमा विश्वास गरे। कोरिन्थका धेरै मानिसहरूले पनि पावल को समाचार गरे। कोरिन्थका धेरै मानिसहरूले पनि पावलको समाचार ध्यान लगाएर सुने अनि विश्वास गरे अनि बप्तिस्मा लिए।


Can timatioxij ronojel chare ri Dios. Timatioxij tek utz yixcˈo, y timatioxij chukaˈ tek yixcˈo pa jun rucˈayewal. Ruma queriˈ nrajoˈ ri Dios chi niben riyix ri xa jun chic ibanon riqˈui ri Cristo Jesús. 	 सधैं परमेश्वरलाई धन्यवाद देऊ। ख्रीष्ट येशूमा हुने तिमीहरूबाट परमेश्वर यही चाहनु हुन्छ।


Y riyaˈ cˈo cˈa pa rachoch ri jun achi Simón chukaˈ rubiˈ, ri Simón ri aj tzacoy tzˈum, y cˈo rachoch chuchiˈ ri mar. Y yacˈa tek xtoka ri Pedro awuqˈui, xtubij cˈa chawe ri achique rajawaxic chi naben, xchaˈ ri ángel chare ri Cornelio. 	 शिमोन जुन मानिसकोमा बस्दैछ उसको नाउँ पनि शिमोन नै हो । उसले छालाको काम गर्छ। उसको घर समुद्रको नजिकमा छ।”


Yacˈa tek xeˈapon, xbix chare ri Jesús chi ri rujiteˈ ri Simón kajnek pa ruchˈat, ruma cˈo jun nimalaj cˈaten chrij. 	 सिमोनकी सासु जरोले थलिएर ओछ्यान परेकी थिइन्। मानिसहरूले येशूलाई तिनको बारेमा सबै कुरा सुनाए।


Ri xinwajoˈ xinbij chiwe riqˈui reˈ, ya chi nikatolaˈ kiˈ konojel, riche (rixin) chi nicukeˈ kacˈuˈx. Riyix yinitoˈ riyin riche (rixin) chi nicukeˈ nucˈuˈx, y riyin chukaˈ yixintoˈ riyix riche (rixin) chi nicukeˈ icˈuˈx. Queriˈ xtikaben ruma kaniman ri Jesucristo. 	 मेरो भन्नुको तात्पर्य हामी प्रत्येकलाई विश्वासले परस्परमा प्रोत्साहन गरोस्। तिमीहरूको विश्वासले मलाई सहयोग गर्छ अनि मेरा विश्वासले तिमीहरूलाई सहयोग गर्छ।


Ri chiriˈ cˈa pa tinamit Jerusalem, ri chunakajal apo ri puerta, puerta quiche (quixin) ri Carneˈl nibix chare, cˈo cˈa jun atinibel. Y chiriˈ chuchiˈ ri yaˈ yecˈo cˈa wuˈoˈ ruchiˈ raken jay. Y pa quichˈabel ri israelitas niquibij cˈa Betesda chare ri lugar riˈ. 	 यरूशलेमा पाँचवटा दलानहरूले घेरिएको एउटा जल-कुण्ड छ। यहदीहरूका भाषामा यसलाई बेथस्दा भनिन्छ। यो जल-कुण्ड भेडा-ढोकाको नजीकमा छ।


Yacˈa ri yebano etzelal, xtiquicˈul cˈa rutojbalil ri etzelal ri niquiben. Ruma ri Dios ma ya ta achique rubanic ri winek ri nutzuˈ, wi cˈo rukˈij o majun, ri nutzuˈ Riyaˈ ya ri achique ri yequibanalaˈ. 	 याद गर कसैले भूल गरे, त्यही अनुसार उसले दण्ड भोग्नु पर्नेछ। प्रभुले हरेकलाई एक समान व्यवहार गर्नुहुनेछ।


Y ri Jesús xubij cˈa chique ri winek chi quetzˈuyeˈ ka ri pan ulef. Yacˈariˈ tek Riyaˈ xeruliˈej ri wukuˈ caxlan wey y tek rumatioxin chic chare ri Dios, cˈacˈariˈ xeruwechˈelaˈ y xuyalaˈ el chique ri rudiscípulos riche (rixin) chi niquiyaˈ chique ri winek. Y ri rudiscípulos can xquiyaˈ wi chique ri sibilaj winek riˈ. 	 येशूले तिनीहरू सबैलाई भूइँमा बस्ने निर्देशन दिनुभयो। उहाँले सातवटा रोटीहरू लिएर परमेश्वरलाई धन्यवाद चढाउनुभयो, अनि रोटीहरू टुका पार्नु भयो अनि चेलाहरू लाई ती रोटीहरू मानिसहरूलाई बाँढन दिनुभयो चेलाहरूले त्यसै गरे।


Ri rey Herodes can xuben cˈa jurar chare, y xubij: Xabachique cˈa ri xtacˈutuj chuwe, xtinyaˈ chawe, astapeˈ ta na chi can pa nicˈaj chare re ruwachˈulef ri cˈo pa nukˈaˈ, xchaˈ. 	 हेरोदले शपथ खाएर त्यसलाई भने, “तिमीले जे पनि माग्दछौ म त्यो दिनेछु तिमीलाई मेरो राज्यकै आधा हिस्सा समेत दिनेछु।”


Yacˈa ri Jesús xubij chique: Riyin rajawaxic chi yibe pa nicˈaj chic tinamit, riche (rixin) chi ntzijoj ri lokˈolaj ruchˈabel ri Dios ri nichˈo chrij ri rajawaren ri Dios, ruma chi xa can rumariˈ tek xitak pe, xchaˈ ri Jesús. 	 तर येशूले तिनीहरूलाई भन्नु भयो, “मैले अरू शहरहरूमा पनि परमेश्वरको राज्य को बारे सुसमाचारहरु भन्नु पर्छ। यसैकारण मलाई फठाइएको छ।”


Xa tiwacˈaxaj na jabel ri nubij, riche (rixin) chi queriˈ riyix niwetamaj wi kitzij o ma kitzij ta ri nubij. Y ya ri kas kitzij tiyacaˈ ka pan iwánima. 	 हरेक कुरालाई जाँच र असल जति राख।


Yacá ri Esteban can ya ri Lokˈolaj Espíritu ri xyaˈo ri naˈoj chare, y rumariˈ, tek riyaˈ xchˈo, ri winek ri ye yacatajnek chrij xa ma xecowin ta riqˈui. 	 तर आत्माले स्तिफनलाई बुद्धिमानीसंग बोल्न सघाइरहेको थियो। यसर्थ यहूदीहरूले तिनीसित बहस गर्न सकेनन्


Y ri Felipe jun cˈa chique ri kachˈalal ri xebano queriˈ. Riyaˈ xapon cˈa chupan jun tinamit ri cˈo chiriˈ pa rucuenta ri Samaria. Y tek cˈo chic chiriˈ, xuchop cˈa rutzijoxic ri Cristo chique ri winek ri ye aj chiriˈ. 	 फिलिप सामरिया शहरमा गए अनि ख्रीष्टको विषयमा प्रचार गरे।


Y jun kˈij tek ri Jesús nikˈax cˈa el queriˈ, xutzˈet cˈa ri achi cotzˈol chiriˈ. Y Riyaˈ can retaman cˈa chi ri achi riˈ qˈuiy yan chic junaˈ ri queriˈ rucˈulwachin pe. Yacˈariˈ tek Riyaˈ xucˈutuj cˈa chare ri achi riˈ: ¿Nawajoˈ yacˈachoj? 	 येशूले त्यस मानिसलाई त्यहाँ लडिरहेको देख्नु भयो। येशूलाई त्यो मानिस लामो समयदेखि बिमार भएको थाहा थियो। अतः यशूले त्यस मानिसलाई सोध्नु भयो, “तिमी निको हुन चाहन्छौ?”


Riyix ri can nkˈalajsan wi pe ri chˈabel chiwech, can yix chˈajchˈoj chic cˈa ruma ri chˈabel riˈ. 	 मेरो उपदेशको कारणले गर्दा तिमीहरू पहिल्यै शुद्ध भइसकेकाछौ।


Y wacami nikajoˈ cˈa chi riyix y ri nicˈaj chic ri pa moc (comon) yixkˈato tzij nbeˈibij ta chare ri achi achiˈel jun coronel, chi riyix niwajoˈ chi chuaˈk nucˈuex apo ri Pablo chiwech ruma cˈa cˈo na qˈuiy ri niwajoˈ nicˈutuj chare. Y riyoj xtikoyobej pa bey, y xtikacamisaj ri Pablo, xechaˈ. 	 यसकारण यसैले हामी तपाईंहरूलाई यस्तो गराउन चाहन्छौं तपाईहरूकहाँ ल्याउनु भनी खबर पठाउनु होस्। तिनलाई भन्नुहोस् कि पावलसंग तपाईंले धेरै प्रश्णहरू गर्नु छ। पावल यहाँ आई पुग्न अघि नै हामी उसलाई मार्न त्यारी बाटोमा भई बस्नेछौं।”


Chukaˈ ri niquiyalaˈ quikˈij dios ri xa ye banon cuma winek. Ri yebano itz. Ri yecˈuluˈan quiˈ. Ri yebano oyowal. Ri itzel niquinaˈ chique ri nicˈaj chic ri utz yecˈo. Ri nipe coyowal chanin. Ri nicajoˈ chi xaxu (xaxe wi) ta riyeˈ ri cˈo utz niquicˈom ca chare ronojel cosas. Ri niquijachalaˈ quiˈ ruma ma junan ta niquichˈob. Ri nika chiquiwech ri chˈabel ri xa ma ye kitzij ta. 	 मूर्ति-पूजा, तन्त्र-मन्त्र, दुश्मनी, झै-झगड, इर्ष्या, क्रोध, स्वार्थ, फूट, गुटबन्दी,


Can nuraybel wi cˈa y cukul nucˈuˈx chi xtinyaˈ rukˈij ri Cristo, achiˈel ri nbanon pe. Y cukul nucˈuˈx chi ma xquiqˈuix ta y ma xtinxibij ta wiˈ. Wi yicˈaseˈ o yicom, ri nuraybel riyin ya ri nyaˈ rukˈij ri Cristo. 	 मेरो दृढ इच्छा अनि आशा त्यो हो कि कुनै कुरोमा पनि म ख्रीष्टलाई भुल्ने छैन। म संधै आशा गर्दछु जब सम्म म यस शरीरमा रहनेछु ख्रीष्टको महानता देखाउनु अहिले ठुलो आँट पाउनेछु। म मरुँ अथवा जिउँदै रहँु यो काम गरि रहनेछु।


Lokˈolaj Nataˈ Dios, can pan akˈaˈ cˈa yenjech wi ca re achiˈaˈ re xeˈayaˈ chuwe. Queˈachajij cˈa riche (rixin) chi queriˈ junan ta cˈa quiwech y xa jun ta cˈa xtiquiben. Can xtiquiben ta cˈa achiˈel kabanon riyoj. Ruma riyit y riyin xa yoj jun. Can queˈachajij cˈa, ruma riyeˈ can cˈa yecˈojeˈ na ca chuwech re ruwachˈulef, y riyin ma que ta riˈ. Riyin xa yitzolin chic awuqˈui. 	 अब म तपाईंकहाँ आईरहेछु। म अब संसारमा बस्ने छैन। तर ती मानिसहरू संसारैमा रहनेछन्। हे पवित्र पिता, तिनीहरूलाई सुरक्षा गर्नु हवस। तिनीहरूलाई तपाईको नामको शक्तिद्वारा सुरक्षित राख्नु हवस (नाउँ जुन मलाई दिनुभयो), तब तिनीहरू एक हुनेछन्, तपाईं र म जस्तै एक।


Ruma wi yejalatej el ri sacerdotes, nicˈatzin chukaˈ chi nijalatej ri ley. 	 अनि जब अर्कै किसिमको पूजाहारीपन चलाइन्छ भने विधान बद्लन पर्छ।


Y pa rucaˈn kˈij xkachibilaj cˈa el ri Pablo riche (rixin) chi xbekatzˈetaˈ ca ri Jacobo. Tek xojapon riqˈui ri Jacobo, quinojel ri ancianos riche (rixin) ri iglesia, quimolon cˈa chukaˈ quiˈ chiriˈ. 	 अर्कोदिन, याकूबलाई भेट्न पावल हामीसंग गए। सबै अग्रजहरू पनि त्यहाँ थिए।


Pero riyit ma tanimaj ta riˈ, ruma yecˈo ye más ye cawinek achiˈaˈ ri xqueˈoyoben riche (rixin) ri Pablo pa bey, y ri achiˈaˈ riˈ can quibin chi ma xquewaˈ ta y ma xqueˈucˈyaˈ ta, cˈa ya tek xquecowin na xtiquicamisaj ri Pablo, y chi ya ta ri Dios ri xtiyaˈo rucˈayewal pa quiwiˈ, wi ma xtiquiben ta ri niquibij. Y wacami xaxu (xaxe) chic cˈa coyoben ri achique xtabij el riyit, xchaˈ ri ti cˈajol riˈ. 	 तर तिनीहरूलाई विश्वास नगर्नुहोस्। त्यहाँ चालीस जना भन्दा धेरै मानिसहरू लुकेर पावललाई मार्न बसेकाछन्। तिनीहरूले उनलाई नमारे सम्म न पिउने, न खाने कसम खाएका छन्! अहिले तिनीहरू तपाईंको सम्मतिको निम्ति र्पखिरहेका छन्।”


Ri nabey ri nwajoˈ nbij chiwe, ya ri wacˈaxan chiwij chi tek riyix nimol iwiˈ, xa ma junan ta iwech. Riyix xa ijachalon iwiˈ. Y riyin nbij chi riqˈui jubaˈ kitzij ri nibix chuwe. 	 पहिलो कुरो त, म सुन्दैछु कि मण्डलीमा जब तिमीहरू भेला हुँदछौ तिमीहरू बाँडिन्छौ। अनि केही अंशमा म यस कुरालाई पत्याउँछु।


Toka chacˈuˈx chi ri Jesucristo xcˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ, Riyaˈ jun chique ri ye riy rumam ca ri rey David. Y yariˈ ri nbij tek ntzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. 	 येशू ख्रीष्टको सम्झना गर। उहाँ दाऊदका सन्तान हुनुहुन्छ। येशूलाई मृत्यु पछि बौराइएको थियो। यही सुसमाचार म मानिसहरूलाई भन्छु।


Y ri Jesús xerusiqˈuij (xeroyoj) cˈa ri winek y ri rudiscípulos y Riyaˈ xubij cˈa chique: Wi cˈo jun nrajoˈ yirutzekelbej, man cˈa tupokonaj ta nukˈaxaj tijoj pokonal. Xa can tubanaˈ cˈa achiˈel nuben jun ri benak chuxeˈ jun cruz riche (rixin) chi nbecamisex. Ma nuben ta chic ri nurayij ka riyaˈ. Wi cˈo cˈa jun nichˈobo queriˈ, utz chi nipe wuqˈui y quirutzekelbej cˈa. 	 तब येशूले मानिसहरूलाई आफूकहाँ बोलाउनुभयो उहाँका चेलाहरू पनि त्यहीं थिए। अनि उहाँले भन्नुभयो, “यदि कसैले मलाई अनुसरण गर्न चाहन्छ भने, त्यसले स्वयंलाई अस्वीकार गरोस् उसले आफूलाई दिईएका क्रूस (कष्टहरू) लाई ग्रहण गर्नेपर्छ, अनि मलाई पछ्याउनु पर्छ।


Rumacˈariˈ, achique ri cˈo racˈaxabel, can tracˈaxaj cˈa ri nubij ri Lokˈolaj Espíritu chique ri iglesias. 	 जसको सुन्ने कान छ, त्यसले सुनोस् पवित्र आत्माले मण्डलीहरुलाई के भन्नुहुन्छ,


Ruma tek xojban bautizar, achiˈel can xojcom riqˈui, y achiˈel chukaˈ can xojmuk riqˈui tek Riyaˈ xmuk. Y rumariˈ, tek Riyaˈ xcˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ ruma ri ruchukˈaˈ ri Tataˈixel, riyoj chukaˈ achiˈel can xojcˈastej pe riqˈui, rumariˈ wacami can tikacˈuaj jun cˈacˈacˈ cˈaslen. 	 यसैकारण जब हामी बप्तिस्मा भयौं, हामी ख्रीष्ट सँगै गाडियौं र उहाँको मृत्युमा भागीदार बन्यौं। हामी ख्रीष्टसँगै दफन भयौं ताकि हामी जोगीन सकौं अनि नयाँ जीवन जीउन सकौं। यस्तै प्रकारले, पिताको अचम्मको शक्तिले ख्रीष्ट मृत्युबाट जीवित हुनुभयो।


Y quinojel cˈa ri winek ri yeˈacˈaxan riche (rixin) ri Saulo, xsach quicˈuˈx y niquibilaˈ cˈa chrij: ¿La ma ya ta cami achi reˈ ri xerokotalaˈ ri can niquiyaˈ wi rukˈij ri Jesús chiriˈ pa tinamit Jerusalem y xuben chique chi xquikˈaxaj tijoj pokonal? Y wacami xoka waweˈ re pa Damasco riche (rixin) chi ye ximon yerucˈuaj el ri niquiyaˈ rukˈij ri Jesús, y yeberuyaˈ pa quikˈaˈ ri principaliˈ tak sacerdotes, yechaˈ. 	 सबै मानिसहरू शावलको त्यस्तो कुरा सुनेर छक्क परे। तिनीहरूले भने, “यो त्यही मानिस होइन जो यरूशलेममा थियो अनि यही नाउँमा विश्वास गर्ने मानिसहरूलाई नष्ट गर्ने प्रयास गर्दै थियो? के ऊ यहाँ येशूका चेलाहरूलाई पक्रन अनि तिनीहरूलाई यरूशलेममा मुख्य पूजाहारीहरूकहाँ लान आएको होइन?”


Pero ma riqˈui wi riˈ ye qˈuiy chique riyeˈ ri ma xquinimaj ta rutzij, y rumariˈ xecom ca pa desierto; ruma ma xka ta chuwech ri Dios ri xequibanalaˈ. 	 तिनीहरूमध्ये धेरै जनासित परमेश्वर संतुष्ट हुनु भएन। तिनीहरू मरूभूमिमा मारिए।


Rumacˈariˈ ri Simón Pedro xubij chare ri Jesús: Ajaf, wi queriˈ, man cˈa xaxu (xaxe) ta wi re waken nachˈej, xa can tachˈajaˈ cˈa chukaˈ re nukˈaˈ y re nujolon (nuwiˈ), xchaˈ ri Pedro. 	 शिमोन पत्रुसले भने, “प्रभु, मेरो खुट्टामात्र होइन, मेरो हात र टाउँको पनि धोइदिनु हवस्।”


Y ri Jesús can xtzekelbex cˈa cuma sibilaj ye qˈuiy winek ri ye petenak pa tak tinamit ri yecˈo pa rucuenta ri Galilea, cuma chukaˈ ri ye petenak pa tak tinamit ri yecˈo pa rucuenta ri Decápolis, ri yepe pa Jerusalem y ri ye petenak pa nicˈaj chic tinamit ri yecˈo pa rucuenta ri Judea. Y can queriˈ chukaˈ, xtzekelbex cuma sibilaj ye qˈuiy winek ri ye petenak cˈa jucˈan chic ruchiˈ ri raken yaˈ Jordán. 	 धेरै-धेरै मानिसहरूले उहाँलाई पछ्याउन लागे। ती मानिसहरू गालील, डेकापोलिस यरूशलेम, यहूदिया तथा यर्दन नदी पारिका अन्य इलाकाबाट आएकाहरू थिए।


Rumacˈariˈ ma caqˈuix ta chi nakˈalajsaj ri ruchˈabel ri Kajaf. Ni ma caqˈuix ta chukaˈ nabij chi awetaman nuwech riyin, astapeˈ riyin yin yaˈon pa cárcel ruma ri rubiˈ Riyaˈ. Y ma tapokonaj ta nakˈaxaj tijoj pokonal ruma natzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. Xa can tacochˈoˈ cˈa ronojel riqˈui ri uchukˈaˈ ri niyaˈox (nyaˈ) chawe ruma ri Dios. 	 यसकारण हाम्रा प्रभु येशूको बारेमा मानिसहरूलाई भन्न नलजाऊ। अनि म कैदमा छु भनेर पनि लाज नमान। तर सुसमाचारको निम्ति मसित दुःख भोग्ने गर। त्यसो गर्न परमेश्वरले हामीलाई शक्ति दिनु हुन्छ।


Wi cˈo pan iwánima ri Espíritu riche (rixin) ri Dios ri xcˈason el riche (rixin) ri Jesús chiquicojol ri caminakiˈ, ri Dios ri xcˈason cˈa el riche (rixin) ri Cristo Jesús, xquixrucˈasoj chukaˈ el riyix chiquicojol ri caminakiˈ. Ruma ri Espíritu riche (rixin) Riyaˈ can cˈo iwuqˈui. 	 परमेश्वरले येशूलाई मृत्युबाट बौराउनु भयो। अनि यदि तिमीहरूमा उहाँको आत्माले वास गर्छ भने, उहाँले तिमीहरूको शरीरलाई पनि जीवन-दान दिनुहुनेछ जुन मरणशील छ। उहाँले तिम्रो शरीरमा आत्माद्वारा जीवन-दान दिन हुन्छ जुन आत्मा तिमीहरूमा बस्छ।


y ri Juan rubin cˈa chare ri Herodes: Ma utz ta abanon chi acˈamon ka ri awixnan. 	 यसो भनेका थिए, “तपाईं हेरोदले बुहारीलाई पत्नि बनाएर राख्नु ठीक हुदैन् यसकारण यूहन्नालाई पक्रेको थिए।”


Y xquichaˈ cˈa ca jun kˈij riche (rixin) chi queriˈ niquimol quiˈ, y ri Pablo xtubij cˈa ri achique nicajoˈ niquetamaj. Y tek xapon cˈa ri kˈij riˈ, sibilaj cˈa winek ri xbequimoloˈ quiˈ riqˈui ri Pablo, y riyaˈ xuchop cˈa rutzijoxic y rukˈalajsaxic ri rajawaren ri Dios chique. Xuchop cˈa nitzijon tek xel pe ri kˈij y xutanabaˈ cˈa ya tek xka ka ri kˈij, ruma riyaˈ xrajoˈ cˈa chi xkˈax ta chiquiwech chi ri Jesús yariˈ ri Cristo, achiˈel nubij ri tzˈibatal ca ruma ri Moisés y cuma ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. 	 पावल र यहूदीहरूले सभा गर्ने दिन रोजे। त्यस दिन धेरै जना यहूदीहरूले पावललाई घरमा भेटे। दिनभरि पावल तिनीहरूसंग बात गरिरहे। पावलले परमेश्वरको राज्यको विषयमा तिनीहरूलाई व्याख्या गरे। पावलले मोशाको व्यवस्था र अगमवक्ताहरूले लेखेका कुराहरूको उपयोग गरेर येशूको विषयमा तिनिहरूलाई विशवास गराउन खोजे।


Y rumariˈ yecˈo apo riqˈui ri Dios, chupan ri rachoch, y chi pakˈij chi chakˈaˈ niquiben rusamaj. Y ri Dios tzˈuyul cˈa chupan ri lokˈolaj ruchˈacat ye ruchajin, ruma can quiqˈui cˈo wi. 	 यसर्थ अहिले यी मानिसहरु परमेश्वरको सिंहासनको सामुन्ने छन्। तिनीहरु दिन रात परमेश्वरको उपासना उहाँको मन्दिरमा गर्छन्। अनि उनी एक, जो सिंहासनमा बस्छन् तिनीहरुलाई रक्षा गर्नेछन्।


Y jun chique ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri can cˈo quikˈij, xubij chuwe: Ma catokˈ ta chic, tatzˈetaˈ chi ri jun ri achiˈel coj, ri riy rumam ca ri Judá y riy rumam ca chukaˈ ri rey David, Riyaˈ can chˈaconek chic riche (rixin) chi nicowin nrelesaj ri wukuˈ sellos y nujek ri wuj, xchaˈ chuwe. 	 तर अग्रजहरु मध्ये एक जनाले मलाई भने, “नरोऊ! यहूदाका परिवार समूहबाट सिंहले विजय प्राप्त गर्यो। उनी दाऊदका सन्तान हुनुहुन्छ। उहाँ त्यो बेह्रिएको चर्मपत्र अनि त्यसका सातवटा मोहर खोल्ने योग्यको हुनुहुन्छ।”


Y wi can yoj ralcˈual cˈa ri Dios, ma rucˈamon ta nikabij Dios chare jun cosa ri xa achiˈaˈ ye banayon. Y riˈ astapeˈ can riqˈui kˈanapuek o sakapuek o riqˈui abej banon wi, ruma xa quinaˈoj winek. 	 हामी परमेश्वरका बालकहरू हौं। यसैले, हामीले यस्तो सोच्नु पर्दैन कि परमेश्वर सुन, चाँदी अथवा ढुङ्गाका मूर्ति जस्ता हुनुहुन्छ। उहाँ मानव कल्पनाले बनिएका कुनै कला जस्तो हुनुहुन्न।


Y wi ri aj kˈatbel tzij nretamaj cˈa chi xa xixwer ka y ma xixchajin ta achiˈel ri bin chiwe, riyoj xkojbechˈo cˈa riqˈui. Y queriˈ xquixkacol pa rukˈaˈ, xechaˈ. 	 कतै बडा हाकिमको कानमा यो खबर पुग्यो भने हामी उहाँलाई मनाएर तिमीहरूलाई कुनै पनि अप्ठेरोबाट मुक्त गर्नेछौं।”


Y ruma iniman ri Cristo, rumariˈ can iniman chukaˈ ri Dios ri xbano chare ri Cristo chi xcˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ. Y ya chukaˈ Riyaˈ ri xbano chi cˈo rukˈij rucˈojlen ri Cristo. Queriˈ xuben ruma xrajoˈ chi can nicukubaˈ icˈuˈx riqˈui Riyaˈ y niwoyobej ri utzil ri xtuyaˈ pan iwiˈ. 	 ख्रीष्टद्वारा तिमीहरु परमेश्वरमाथि विश्वास गर्छौ। परमेश्वरले ख्रीष्टलाई मृत्युबाट बौरी उठाए। तब परमेश्वरले उहाँलाई महिमा दिनु भयो। यसर्थ तिमीहरुको विश्वास अनि आशा परमेश्वरमा छ।


Y ri Barrabás yaˈon pa cárcel ruma xyacatej chrij ri kˈatbel tzij chiriˈ pa tinamit, y rubanon chukaˈ camic. 	 बरब्बासले शहरमा दङ्गा फैलाएको कारण झयालखानमा परेका थियो। त्यसले हत्या पनि गरेको थियो।


Y ri Pilato, ri aj kˈatbel tzij, xbeˈel cˈa pe y xucˈutuj cˈa chique ri ye ucˈuayon apo riche (rixin) ri Jesús: ¿Achique cˈa chi tzujunic (sujunic) icˈamom pe chrij re jun achi reˈ? xchaˈ chique. 	 यसर्थ पिलातस बाहिर निस्केर यहूदीहरूलाई सोधे, “यस मानिसको विरुद्धमा तिमीहरूले के आरोप लगाएकोछौ?”


Riyin xinchˈob cˈa chi nicˈatzin nitzolin yan el ri kachˈalal Epafrodito iwuqˈui; ri xitek pe wuqˈui riche (rixin) chi xinorutoˈ riqˈui ri nicˈatzin chuwe. Can kachibil wi cˈa kiˈ riqˈui riche (rixin) chi katijon kakˈij chi yoj samajnek pa rusamaj ri Dios. 	 इपाफ्रोडाइटस ख्रीष्टमा हुने मेरा भाइ हुन्। ख्रीष्टको दलमा उनी पनि मसित काम र सेवा गर्छन्। जब मलाई सहायताको खाँचो परेको थियो, तिमीहरूले उसलाई मकहाँ पठाइदियौ। अब उसलाई तिमीहरू भएकोमा नै पठाइदिनु पर्छ भन्ने विचार गर्दैछु।


Tek ri Jesús xunataj cˈa ri jun ri itzel winek, chrij cˈa ri Judas Iscariote xchˈo wi; ri Judas ri rucˈajol ri jun achi Simón rubiˈ. Ri Jesús xunataj cˈa ri jun riˈ, ruma yacˈariˈ ri xticˈayin el riche (rixin) ri Jesús. Y riyaˈ can jun cˈa chique ri cablajuj rudiscípulos. 	 येशूले यहूदाको विषयमा भनिरहनु भएको थियो। यहूदा शिमोन इस्कारियोतको छोरो थिए। यहूदा ती बाह्र चेलाहरू मध्येका एकजना थिए। किनभने उसले उहाँलाई धोका दिनेवाला थियो।


Tek ye benak chic, xekˈax cˈa el ri pa rucuenta ri Siria y Cilicia, niquicukubalaˈ cˈa ca quicˈuˈx ri kachˈalal ri can pa rubiˈ ri Dios niquimol wi quiˈ. 	 मण्डलीहरू अझ बलियो बनाँउदै पावल र सिलास सिरिया र सिलिसिया देशहरू हुँदै गए।


Pero wi yixchˈay xa ruma can cˈo imac xiben, majun ikˈij xticˈul astapeˈ can xticochˈ. Pero wi riyix nicˈulwachij jun tijoj pokonal ruma jun utz ri xiben, y nicochˈ, riˈ can nika wi chuwech ri Dios. 	 तर तिम्रो कुकर्ममा यदि तिमी सजाय पाउँछौ अनि त्यो तिमी सहन्छौ त्यसमा तिम्रो प्रशंसा गर्ने कुनै कारण हुँदैन। तर तिमीले सुकर्म गरेकोमा पनि यदि तिमीलाई सजाय दिइयो अनि तिमीले धैर्य धारण गर्यौ भने, तब त्यसले परमेश्वरलाई खुशी तुल्याउनेछ।


Y riyin sibilaj cˈa nwajoˈ chi yincˈo ta apo iwuqˈui re wacami; riche (rixin) chi queriˈ yichˈo ta iwuqˈui, y man ta xaxu (xaxe wi) ntzˈibaj el reˈ chiwe. Can ma nichˈobotej ta cˈa chinuwech achique ri utz chi nben iwuqˈui. 	 मलाई लाग्छ यदि म अहिले तिमीहरूसित हुँदो हुँ त म मेरो स्वरको लय नै बद्लाउने थिएँ किन कि म अन्योलमा परेको छु।


Yacˈariˈ tek jun cˈa chique ri ye wukuˈ ángeles ri xeyaˈo ri wukuˈ ruqˈuisbel tak rucˈayewal pa ruwiˈ ri ruwachˈulef, rucˈayewal ri ye quicˈualon pa tak vaso, xochˈo wuqˈui y xubij cˈa chuwe: Catam pe, y ncˈut chawech ri kˈopoj ri nicˈuleˈ riqˈui ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl. 	 सात स्वर्गदूतहरु मध्ये एकजना दूत मेरोमा आए। तिनी स्वर्गदूतहरु मध्येका एक हुन् जसकोमा अन्तिम आखिरी कष्टहरुले भरिएका सात कचौराहरु थिए। ती स्वर्गदूतले भने, “मसित आऊ। म तिमीहरुलाई परमेश्वरको थुमाको दुलही देखाँउछु जो परमेश्वरको थुमाकी पत्नी हो।”


Ri Alejandro ri aj chˈayol chˈichˈ, qˈuiy cˈa etzelal ri rubanon chuwe. Y ya cˈa ri Ajaf ri xtiyaˈo ri rutojbalil chare, can achiˈel ri yerubanalaˈ. 	 धातुकार अलेकज्याण्डरले मलाई अत्यन्त क्षति गरेको छ। प्रभुले उसलाई योग्य दण्ड दिनुहुनेछ।


Y riyaˈ can nutij cˈa rukˈij riche (rixin) chi nrajoˈ nutzuˈ el ri Jesús, pero ruma chi sibilaj ye qˈuiy ri winek y riyaˈ xa ti coˈol oc ri rupalen, rumariˈ ma nicowin ta cˈa nutzˈet el ri Jesús. 	 तिनी येशू को हुन भनी हेर्न चाहन्थे। अरू मानिसहरू पनि त्यहाँ उहाँलाई हेर्न चाहन्थे। जक्कै एकदमै पुडको मानिस थिए अनि उनले मानिसहरूको भीडमा येशूलाई देख्न सक्ने थिएनन्।


Ri Jesús ruma xujoyowaj cˈa quiwech ri ye caˈiˈ achiˈaˈ moyiˈ riˈ, can yacˈariˈ tek xuchop ri runakˈ tak quiwech, y riyeˈ xetzuˈun cˈa. Y xquitzekelbej chukaˈ el ri Jesús. 	 येशूलाई अन्धाहरूप्रति दया जाग्यो। उहाँले ती अन्धाहरूका आँखा स्पर्श गर्नुभयो अनि तिनीहरू देख्ने सक्ने भए। त्यसपछि तिनीहरू येशूलाई पछ्याउन लागे।


Ri uva ri xerukupij ri ángel, can cˈa chuchiˈ el ri tinamit xbeyitzˈ wi. Y ri pila ri xyitzˈ wi ri uva, tek xbeˈel pe ri ruyaˈal ri uva chupan, ya xa can quicˈ chic. Y can sibilaj qˈuiy, ruma ri raken xapon cˈa pan oxiˈ ciento kilómetros. Y ri quicˈ riˈ ntel anej cˈa pa quichiˈ ri quiej ri acuchi (achique) niyaˈox (nyaˈ) wi ri freno. 	 नगर बाहिर दाखदानीमा अङ्गूरहरु निचोरियो। दाखदानी बाहिर रगत बग्यो। यो दुई सय माइल टाढासम्म घोडाको लगामसम्म पुग्ने गरी गहीरो थियो।


Ri Jun cˈa ri nosakirisan, xquerusakirisaj ri yecˈo pa kˈekuˈm y ri yecˈo pa rumujal ri camic, y xkojrucˈuaj cˈa chupan ri bey riche (rixin) uxlanibel cˈuˈx. 	 उहाँले अन्धकारमा बसेका, मृत्युको डरमा परेकाहरूलाई मदत गर्नु हुनेछ। उहाँले हामीलाई शान्तिको मार्गतिर पथ-प्रदर्शन गर्नु हुनेछ।”


Rumariˈ wi xa can nibix cˈa chiwe: Ri Cristo xpe yan y wacami cˈo pa jun desierto, riyix man cˈa quixbe ta chutzˈetic. Y wi nibix chiwe chi ri Cristo cˈo chic y wacami chupan ri jun jay riˈ cˈo wi, ma queˈinimaj ta. 	 “कसैले भन्नेछ, ‘ख्रीष्ट मरुभूमिमा हुनुहुन्छ।’ तर तिमीहरू ख्रीष्टलाई भेट्न मरुभूमि तिर नजाऊ। अरू कसैले भन्नसक्छ, ‘ख्रीष्ट त्यो कोठामा हुनुहुन्छ।’ तर त्यसलाई विश्वास नगर।


Yinapon iwuqˈui pero nabey nwajoˈ yikˈax na pa Macedonia y cˈacˈariˈ xquinapon iwuqˈui riyix. 	 म्यासिडोनिया भएर जाँदा तिमीहरूकहाँ आउने मेरो योजना छ। किनभने म्यासिडोनिया भएर मेरो यात्रा गर्ने इच्छा छ।


Tek Riyaˈ xbeyacatej pe chare ri oración, xpe cˈa quiqˈui ri ye rudiscípulos, pero tek xoka quiqˈui, xa quichapon waran, ruma yebison. 	 जब उहाँले प्रार्थना शेष गर्नुभयो, उहाँ आफ्ना चेलाहरूकहाँ जानु भयो। तिनीहरू मस्त निन्द्रामा थिए किनभने तिनीहरू सुर्ताले क्लान्त थिए।


Nikatek el rutzil ruwech ri kachˈalal Apia. Y chukaˈ nikatek el rutzil ruwech ri kachˈalal Arquipo kachibil chupan ri samaj, y chukaˈ chique ri quiniman ri Jesucristo ri niquimol quiˈ pan awachoch. 	 साथै हाम्री बहिनी अप्फियालाई, सहकर्मी अर्खिप्पसलाई र तिम्रो घरमा भेला हुने मण्डलीलाई, पनि!


Y ri circuncisión ri xban chare, retal chi xtzˈetetej ruma ri Dios chi majun rumac ruma xucukubaˈ rucˈuˈx riqˈui ri Dios. Pero riyaˈ xtzˈetetej yan ruma ri Dios chi majun rumac tek cˈa ma jane banon ta ri circuncisión chare, y rumariˈ nibix chi riyaˈ quitataˈ quinojel ri niquicukubaˈ quicˈuˈx riqˈui ri Dios y yetzˈetetej ruma ri Dios chi majun quimac, astapeˈ ma banon ta ri circuncisión chique. 	 परमेश्वरले स्वीकार गर्नुभयो भनेर देखाउनाका लागि अब्राहामले पछि खतना गरे। परमेश्वरले स्वीकार गरेको देखाउनका लागि उनले आफ्नो खतना परमेश्वरको अगाडी विश्वास गरेको प्रमाणित गरे। यसैले अब्राहाम सबैका पिता हुन जसलाई खतना नगरेकाहरूले पनि विश्वास गर्दछन्। जसले विश्वास गर्दछ उसलाई पनि धर्मीको रूपमा ग्रहण गरिने छ।


Y can ya cˈa riqˈui ri Juan xbanatej wi ri rutzˈiban ca ri profeta Isaías, jun chique ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Quecˈareˈ ri rutzˈiban ca: Cˈo cˈa jun achi ri xticˈojeˈ pa desierto. Y riyaˈ xturek cˈa ruchiˈ riche (rixin) chi xtubij chique ri winek ri xqueˈapon riqˈui: Tichojmirisaj apo rubey ri Ajaf y can choj tibanaˈ chare. 	 यी सबै कुराहरू अगमवक्ता यशैयाले लेखेको पुस्तकको वर्णन अनुसार भयोः “उजाड स्थानमा कराइरहेको आवाजः परमप्रभुका निम्ति मार्ग तयार पार। उहाँको पथहरू सोझो पार।


Rumariˈ ri más rajawaxic chi niben riyix, ya ri ticanoj ri rajawaren ri Dios y ri achique rubanic nicˈuaj jun cˈaslen choj chuwech. Y wi queriˈ xtiben, ri Dios can xtuyaˈ cˈa pe ronojel ri nicˈatzin chiwe. 	 तिमीहरू अरू थोकभन्दा परमेश्वरको राज्य र उहाँको धार्मिकताको विषयमा इच्छा गर। तब उहाँले तिमीहरूलाई तिमीहरूले चाहेका यी जम्मै कुराहरू दिनुहुनेछ,


Pero can cˈo cˈa jun ri nikˈalajsan wuche (wixin). Y ri nubij riyaˈ chuwij riyin, can kitzij wi. 	 तर त्यहाँ अन्य मानिस छ जसले मेरो विषयमा मानिसहरूलाई बताउँदछ। अनि म जान्दछु, उनले जे भन्छन् ती सबै कुराहरू सत्य हुन्।”


Xabachique winek ri can rucˈuan ri cˈacˈacˈ alaxic riqˈui ri Dios nichˈacon chrij ronojel ri etzelal riche (rixin) re ruwachˈulef. Y yojchˈacon ruma kacukuban chic kacˈuˈx riqˈui ri Jesucristo. 	 किनभने हरेक मानिस जो परमेश्वरको बालक हो, उसित यो संसारको विरुद्ध विजय गर्ने शक्ति हुन्छ।


Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca. Pero xabachique ta na chi tijoj pokonal, can ma nicowin ta yojrelesaj el riqˈui ri Cristo. Riyoj xa can yojchˈacon wi chrij ronojel ruma ri Cristo can yojrajoˈ wi. 	 तर परमेश्वरको प्रेमको कारणले हामी ती सबै कुराहरूमा पूर्ण विजयी बन्छौं।


Y ri rumiˈal ri rey Faraón xuben achiˈel ral chare ri Moisés. Pero ri Moisés ruma chi can rucukuban rucˈuˈx riqˈui ri Dios, rumariˈ tek ya intera achi chic ma xrajoˈ ta chic chi xbix ral ri rumiˈal ri Faraón chare. 	 मोशा बढेर ठूला भए। आफ्नो विश्वासको कारणले उनले आफूलाई फिरऊनकी छोरीको छोरा कहलाउन चाहेनन्।


Xquixokotex cˈa pe pa tak jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. Y can xtapon wi cˈa chukaˈ ri kˈij tek ri winek xquixquicamisaj y pa quicˈuˈx riyeˈ chi can rusamaj ri Dios yetajin chubanic. 	 तिनीहरूले तिमीहरूलाई सभा घरहरूबाट बाहिर निकालिदिने छन्। समय आँउदैछ ताकि मानिसहरूले तिमीहरूलाई मारेर परमेश्वकरको सेवा गर्दैछौ भन्ने सोच्नेछन्।


Y riche (rixin) cˈa chi nichojmirisex jun bey, can nicˈatzin cˈa chi yenojsex ri jul. Nicˈatzin chukaˈ yejunumex ri tanatek. Ri xotoxek tak bey, choj niban chique. Y ri cujquek tak bey, liˈan cˈa chukaˈ niban chique. 	 प्रत्येक खाल्डा पुरिनेछ। अनि हरेक डाँडा र ढिस्का सम्म पारिनेछ, अप्ठेरा बाटोहरू समतल पारिनेछन अनि दुर्गम् बाटोहरू सहज बनाइन्छन्!


Yacˈa chiwe riyix, y chique ri nicˈaj ri yecˈo pa tinamit Tiatira ri ma itzekelben ta ri chˈabel ri nucˈut ri Jezabel, y ma iwetaman ta chukaˈ ri nibix chi nimalaj runaˈoj ri Satanás, riyin majun chic cˈa ri nchilabej ta chiwe. 	 “तर थिआटीराका तिमीहरु जस्ता अन्य मानिसहरुले उसको शिक्षा स्वीकार गरेका छैनन्। तिमीहरुले ती कुराहरु जानेका छैनौ जुन तिनीहरु शैतानको गहन रहस्य भनी दावी गर्छन्। म तिमीहरुलाई जे भन्छु त्यो यो हो म तिमीहरुमाथि अरु भारी लदाउने छैन।


Pero ma nwajoˈ ta cˈa nbij chare chi can ticˈojeˈ waweˈ wuqˈui, ruma riyaˈ can amozo wi riyit. Y cˈa yit na riyit xcabin, wi nicˈojeˈ ca waweˈ wuqˈui. Ruma can cˈa ya na ri pan awánima riyit xtalex wi, y ma ruma ta chi can yin cˈa riyin ri yicˈutun chawe. 	 तर तिम्रो अनुमति नलिई म केही गर्न चाहँदिन। त्यसो हुँदा तिमीले मेरो निम्ति गर्ने असल कार्य तिमीले स्वयं गर्न चाहेको हुनेछौ अनि मैले कर लाएको हुने छैन।


Y riyin xtincˈutuj cˈa chare ri Nataˈ, y Riyaˈ can xtutek cˈa pe jun chic ri nitoˈo iwuche (iwixin); Jun ri can xticˈojeˈ wi iwuqˈui riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 म मेरो पितालाई माग्नेछु र उहाँले तिमीहरूलाई अर्को सहायक दिनुहुनेछ। उहाँ तिमीहरूसंग सधैं रहने सहायक दिनुहुनेछ।


Y ronojel bey tek riyin nben orar, can riqˈui cˈa quicoten ncˈutuj ri rutzil ri Dios pan iwiˈ. 	 प्रत्येक पल्ट म तिमीहरू सबैको लागि परमेश्वरलाई प्रार्थना गर्छु, म आनन्दले प्रार्थना गर्छु।


¿Achique cami nikabij chrij ri colotajic ri xril ri Abraham, ri katataˈ riyoj israelitas? 	 यसकारण हाम्रा मानिसहरूका पुर्खा अब्राहाम बारे हामी के निर्ष्कषमा पुग्छौं? विश्वासको बारेमा उनले के सिके?


Ruma jun winek ri cˈo pa rajawaren ri Dios, nikˈalajin ri ruchukˈaˈ ri Dios pa rucˈaslen, y ma xu (xe) ta wi nubij chi cˈo pa rajawaren ri Dios. 	 किनकि परमेश्वरको राज्य कुरामा व्यक्त गरिदैन, तर शक्तिमा छ।


Y xcˈojeˈ cˈa jun achi ri can ya ri Dios takayon pe riche (rixin), ri xubiniˈaj Juan. 	 परमेश्वरद्वारा पठाइएको यूहन्ना नाउँका एकजना मानिस थिए।


y riqˈui jun chojmilaj y chˈajchˈojlaj cˈaslen chuwech Riyaˈ, nikaben ri rusamaj ronojel kˈij ri yojcˈaseˈ el chuwech re ruwachˈulef. 	 जब सम्म हामी जीवित रहन्छौ हामी पवित्र अनि परमेश्वर अघि सही मार्गमा रहनेछौं।


Cajlajuj cˈa sol winek xecˈaseˈ el, ri nitiquir pe riqˈui ri Abraham cˈa riqˈui ri rey David. Cajlajuj chukaˈ sol winek xecˈaseˈ el, ri nitiquir pe riqˈui ri rey David cˈa chupan ri tiempo tek ri kech aj Israel xechapatej el y xeˈucˈuex cˈa pa Babilonia. Y cajlajuj chukaˈ sol winek xecˈaseˈ el, ri nitiquir pe tek ri kech aj Israel xebecˈojeˈ pa Babilonia, hasta riqˈui ri tiempo tek xalex ri Cristo. 	 यसरी अब्राहामदेखि दाऊदसम्म चौध पुस्ताहरू थिए। दाऊदको समयदेखि मानिसहरूलाई बेबिलोन पुर्याइने बेलासम्म चौध पुस्ताहरू थिए। अनि यहूदीहरूलाई बेबिलोनमा लगिएदेखि ख्रीष्टसम्म चौध पुस्ताहरू थिए।


Y ri Pedro xubij: Ajaf, riyin ma xquentij ta re chicop reˈ. Riyin can majun bey ntijon ta chicop achiˈel reˈ, ri can ye cˈutun chinuwech chi ma ye chˈajchˈoj ta, y can xajan chi yetij, xchaˈ. 	 तर पत्रुसले भने, “म त्यस्तो कहिल्यै गर्नै छैन, प्रभु! मैले त्यस्तो कुनै पनि अशुद्ध र अपवित्र खाना खाएको छैन।”


Ruma ri Ajaf tek xtipe chic chilaˈ chicaj, can xtichˈo pe riqˈui chˈabel ri can cˈo chi ninimex ri nubij, y riqˈui ruchˈabel nimalaj ángel. Y xtikˈajan pe ri trompeta riche (rixin) ri Dios. Y yariˈ tek xquecˈastej el ri caminakiˈ ri xquinimaj el ri Jesucristo. 	 परमप्रभु स्वयं स्वर्गबाट आउनु हुनेछ। त्यसबेला एउटा ठुलो आवाजमा आदेश सुनिनेछ। आदेश प्रधान स्वर्गदूतको स्वरमा र परमेश्वरको तुरहीको स्वरमा हुनेछ। अनि अघि जो मरेकाछन् अनि ख्रीष्टमा थिए, पहिला उठ्ने छन्।


Queriˈ nubij ri ruchˈabel, xchaˈ ri Jacobo. Y xubij cˈa chukaˈ: Riyin nchˈob chi ma quekanek ta ri ma ye israelitas ta ri xtzolin pe quicˈuˈx riqˈui ri Dios, ma rajawaxic ta chi niban ri circuncisión chique. 	 “यसैले हामीले गैर-यहूदीहरूलाई बोझ दिनुहुँदैन जो परमेश्वरप्रति फर्केकाछन्।


Y tiwacˈaxaj cˈa jabel re xtinbij chiwe re wacami: Ronojel riˈ xticˈulwachitej, tek cˈa ma jane queqˈuis ta el ri winek riche (rixin) re tiempo re kachapon. 	 “म तिमीहरूलाई साँच्चै भन्दछु। जबसम्म यी घटनाहरू घटी सक्तैनन वर्त्तमान पुस्ता तुरिएको हुँदैनन्।


Ma riqˈui wi riˈ, riyoj can cˈo wi naˈoj nikacˈut chiquiwech ri kachˈalal ri can ye qˈuiyinek chic chupan ri ruchˈabel ri Dios. Ri naˈoj ri nikacˈut riyoj ma riche (rixin) ta re ruwachˈulef, ni ma quiche (quixin) ta chukaˈ winek ri nimaˈk quikˈij chuwech re ruwachˈulef; ri xa napon jun kˈij tek xqueqˈuis. 	 पाको भएका मानिसहरूलाई हामी ज्ञान दिंदछौं। तर हामी जुन ज्ञान सिकाउछौं सांसारिक ज्ञान होइन। यो यस संसारका शासकहरूको ज्ञान पनि होइन।


Pero ma ruma ta chukaˈ chi yix cˈa riyix ri yixchajin quiche (quixin), ruma ta riˈ nikˈax ruwiˈ ri niben chique. Ma que ta riˈ. Xa can ticˈuaj jun chojmilaj cˈaslen chiquiwech, riche (rixin) chi queriˈ riyeˈ niquetamaj niquicˈuaj chukaˈ jun chojmilaj cˈaslen. 	 तिमीहरुको जिम्मामा रहेका मानिसहरुमा तिमी शासक जस्तो व्यवहार नगर। तर ती मानिसहरुका निम्ति असल उदाहरण बन।


Can ya cˈa ri Cristo niyaˈo wuchukˈaˈ riche (rixin) chi yicowin nkˈaxaj ronojel. 	 म सब कुराहरू गर्न समर्थ छु किनभने ख्रीष्टले मलाई शक्ति प्रदान गर्नुहुन्छ।


Y can quinojel cˈa ri winek chi chˈutiˈk chi nimaˈk can jabel niquiyaˈ quixquin chare ri nubij ri aj itz riˈ, y niquibilaˈ cˈa chrij: Ri nimalaj ruchukˈaˈ ri Dios can cˈo cˈa riqˈui ri Simón, yechaˈ. 	 निम्नस्तरका देखि अति प्रमुख मानिसहरूले शिमोन प्रति खूबै ध्यान दिए। तिनीहरूले भने, “यस मानिसकोमा ईश्वरीय शक्ति छ त्यसैलाई ‘महान शक्तिट भनिन्छ!”


Riyin sibilaj yiquicot ruma xeˈitek pe ri oxiˈ kachˈalal wuqˈui, ri Estéfanas, ri Fortunato y ri Acaico. Pa nabey mul can sibilaj wi xixinbisoj, ruma nwajoˈ chi yixcˈo ta pe wuqˈui chiˈiwonojel, pero riqˈui ri xepe riyeˈ, wacami sibilaj yiquicot. 	 स्तिफनस, फोर्टुनाटस, र अखाइकस आएकामा म र्हषित छु। तिमीहरू यहाँ छैनौ तर तिनीहरू तिमीहरूका ठाउँमा छन्।


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Kitzij wi nbij, wi xa ma nitij ta ri nuchˈacul y ma nikum ta chukaˈ ri nuquiqˈuel riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, man cˈo ta ri icˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 येशूले भन्नुभयो, “म साँचो भन्छु। तिमीहरूले मानिसको पुत्रको शरीर खानै पर्छ। उसको रगत पिउनु नै पर्छ। यदि तिमीहरूले त्यसो गरेनौ भने तिमीहरूले जीवन पाउने छैनौ।


Ri ka‑Dios riyoj israelitas can xeruchaˈ cˈa ri ye katiˈt kamamaˈ ri xecˈojeˈ ojer ca, y xuben cˈa chique chi xeˈoc jun nimalaj tinamit tek can cˈa yecˈo na chiriˈ pan Egipto, ruwachˈulef ri xa ma quiche (quixin) ta riyeˈ. Ri Dios can riqˈui cˈa ri ruchukˈaˈ xerelesaj pe chiriˈ. 	 इस्राएलका परमेश्वरले हाम्रा पुर्खाहरू छान्नु भयो। जब तिनीहरू मिश्रदेशमा परदेशी भएर बसेका थिए परमेश्वरले तिनीहरूलाई सफल गराउनका निम्ति सहयोग गर्नुभएको थियो। परमेश्वरले तिनीहरूलाई मिश्रदेशबाट आफ्ना महान शक्तिद्वारा निकाली ल्याउनु भयो।


Y ri winek niquicˈutuj cˈa chare ri achi riˈ: ¿Achique cˈa rubanic xban chawe, rumariˈ tek yatzuˈun chic re wacami? xechaˈ cˈa chare. 	 मानिसहरूले जान्न चाहन्थे, “के भयो? तिमीले कसरी दष्टि प्राप्त गर्यौ?”


Y tek xkayaˈ cˈa ca ri tinamit Neápolis, xojbe pa tinamit Filipos. Y ri Filipos jun cˈa nimalaj tinamit ri cˈo pa rucuenta ri Macedonia. Y ri winek cˈa ri yecˈo chupan ri tinamit riˈ, ye romanos. Tek xojapon ri pa tinamit riˈ, xojcˈojeˈ cˈa ka caˈiˈ oxiˈ kˈij chiriˈ. 	 त्यसपछि हामी फिलिप्पी गयौं। यो म्यासिडोनिया अञ्चलको मुख्य शहर हो अनि यो रोमीहरूको शहर हो। हामीहरू यहाँ केही दिन बस्यौं।


Ruma ri Dios ma xojrusiqˈuij (xojroyoj) ta riche (rixin) chi nikacˈuaj jun itzel cˈaslen. Ma que ta riˈ. Riyaˈ xojrusiqˈuij (xojroyoj) riche (rixin) chi nikacˈuaj jun cˈaslen chˈajchˈoj. 	 परमेश्वरले हामीलाई पवित्र भएर बस्न बोलाउनु भएको हो अपवित्रतामा होइन।


Pero riyin can ya cˈa ri kitzij ri nbij chiwe: Jabel nuben chiwe, wi yibe yan; ruma wi ma yibe ta, ma xtipe ta ri Lokˈolaj Espíritu ri notoˈo iwuche (iwixin). Yacˈa wi yibe yan, can yacˈariˈ ntek pe. 	 तर म तिमीहरूलाई साँचो भन्दछु। तिमीहरूको भलाईको निम्ति म टाढिनु नै राम्रो छ। किन? किनभने जब म जानेछु तिमीहरूका लागि सहायक पठाइदिने छु। तर यदि म गइन भने, सहायक तिमीहरूकहाँ आउने छैन।


Y ri discípulos xquibij cˈa ri rubin el ri Jesús chique. Y ri xetzˈeto pe xquiyaˈ kˈij chique chi xquicˈom pe ri ti alaj bur riˈ. 	 चेलाहरूलाई येशूले भन्नु भए झैं उत्तर दिए। मानिसहरूले ती चेलाहरूलाई गधा दिन अनुमति दिए।


Riyaˈ sibilaj cˈa ye qˈuiy winek ri xetzekelben riche (rixin) y yecˈo cˈa chukaˈ ri xerucˈachojsaj ca chiriˈ. 	 धेरै मानिसहरू येशूको पछिलागे। येशूले रोगी मानिसहरूलाई निको पारिदिनु भयो।


Y pa jun chakˈaˈ, riyaˈ xapon cˈa riqˈui ri Jesús y xubij chare: Can nikˈalajin wi cˈa chi yit jun Tijonel ri yit takon pe ruma ri Dios, ruma ri milagros ri yeˈabanalaˈ, xaxu (xaxe wi) cˈa ri cˈo Dios riqˈui ri nicowin nibano quereˈ, xchaˈ. 	 एक-रात निकोदेमस् येशूकहाँ आए। उनले भने, “रब्बी, हामी जान्दछौ तपाईं परमेश्0वरद्वारा पठाएको एकजना शिक्षक हुनुहुन्छ। किनभने परमेश्वरको सहयोग बिना तपाईंले जुन चमत्कारहरू गर्नु हुँदैछ कुनै मानिसले गर्नु सक्तैन।”


Y kitzij cˈa re nbij chiwe, chi yecˈo nicˈaj chiwe riyix ri yecˈo waweˈ ri ma xquecom ta na, xquecom pero cˈa ya tek quitzˈeton chic na ca ri Cˈajolaxel ri xalex chicojol petenak riqˈui rukˈij rucˈojlen, xchaˈ ri Jesús. 	 तिमीहरूलाइ साँचो भन्दछु। कोही मानिस जो यहाँ उभिरहेको छ, त्यसले आफ्नो मृत्यु हुनु भन्दा अघि मानिसका पुत्रको राज्य आएको देख्नेछन्।”


Ruma xabachique ri can nupokonaj ri rucˈaslen re waweˈ chuwech re ruwachˈulef, xa ma xtril ta cˈa rucˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Yacˈa ri ma nupokonaj ta ri rucˈaslen re waweˈ chochˈulef, astapeˈ ta na can napon pa camic wuma riyin, can xtril wi rucˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 जसले आफ्नो जीवन बचाउन चाहन्छ उसले त्यो गुमाउँछ अनि जसले मेरो निम्ति जीवन गुमाउँछ उसले यसको रक्षागर्छ।


Ri chiriˈ, can majun bey cˈa xquetzˈapeˈ ta ri puertas ri niban wi apo oquen ri pa tinamit, ruma chiriˈ majun bey xtoc ta akˈaˈ. 	 नगरको ढोकाहरु कुनै दिन, बन्द रहेन, किनभने त्यहाँ रात छैन।


Pero ri Jesús xubij cˈa chique: ¿Achique cˈa ruma tek ma yixtaneˈ ta ka chi tzij chrij re ixok reˈ? Xa tiyaˈ ca, ma tinek ta. Ruma riyaˈ jun utzilaj samaj cˈa ri xuben wuqˈui. 	 येशूले भन्नुभयो, “त्यस स्त्रीलाई एक्लो छोडिदेऊ। त्यसलाई तिमीहरूले किन दिक्दारी दिइरहेछौ? त्यसले मेरो लागी खूबै राम्रो काम गरी।


Ya cˈa ri aj ticonel ri xbejopin ijaˈtz, yacˈariˈ ri samajel ri nicˈutu ri ruchˈabel ri Dios. 	 यो किसान त्यस्तै एक जना मानिस जस्तै हो जसले परमेश्वरको वचनलाई छर्दछ।


Tek xa ma jane qˈuiy ta kˈij ticˈo ca ri xcˈulwachitej chiriˈ pa rachoch ri Dios, ri Elisabet ri rixjayil ri Zacarías xunabej chi riyaˈ xa yawaˈ chic, y rumariˈ ma xel ta pa bey wuˈoˈ icˈ. Ri Elisabet nubij cˈa: 	 केही समय पछि जकरियाको पत्नी इलीशिबा गर्भवती भइन्। अनि पाँच महीनासम्म उनी घरदेखि बाहिर निस्किनन्। इलीशिबाले भनिन्,


Nicajoˈ yequitoˈ. Y utz chi niquiben queriˈ, ruma cˈo modo nikabij chi cˈo jun quicˈas quiqˈui ri israelitas. Ruma ye ri israelitas ri xetzijon ri ruchˈabel ri Dios chique, y rumariˈ utz chi riyeˈ yequitoˈ jubaˈ ri israelitas chukaˈ. 	 म्यासिडोनिया र अखैयाका विश्वासीहरू यरूशलेमका ती मानिसहरूलाई चन्दा दिएर सघाउन खुशी थिए। तिनीहरू सहयोग दिन खुशी थिए। वास्तवमा, यरूशलेमका गरीबहरूलाई मद्दत गर्न ती वाध्य छन्। यहूदीहरूको आत्मिक आशीर्वादमा सहभागी भएकाले ती गैर-यहूदीहरूले सघाउन पर्छ। त्यसैले तिनीहरूले आफ्ना भौतिक वस्तुहरू तिनीहरूलाई सघाउन उपयोग गर्नुपर्छ। यसको लागि तिनीहरू यहूदीहरूका ऋणी छन्।


¿La xa ma ya ta cami reˈ ri rucˈajol ri jun achi ri aj samajel chrij cheˈ? ¿La xa ma ya ta cˈa reˈ ral ri María y rachˈalal ri Jacobo, ri José, ri Simón y ri Judas? 	 यिनी उही सिकर्मीका पुत्र हुन्। अनि उनकी आमा मरियम हुन्। याकूब, यूसुफ, शिमोन र यहूदा उनका भाइहरू हुन्।


Ruma toka chiˈicˈuˈx tek xbecˈulun pe ri jun achi ri xubiniˈaj Teudas. Ri Teudas riˈ xubij chi riyaˈ jun achi ri nim rukˈij, y yecˈo jun cajiˈ ciento achiˈaˈ ri xetzekelben riche (rixin). Pero tek xcamisex riyaˈ, quinojel ri xeniman rutzij xquitaluj el quiˈ y xa xeqˈuis ka. 	 याद गर केही समय अघि के भएको थियो जब थ्यूदास प्रकट भयो? तिनले आफू मुख्य मानिस भएको दावी गरे। झण्डै चार सय मानिसहरूले उनलाई साथ दिए। तर उसलाई मारियो। उसको चेलाहरू छरपष्ट भए अनि आन्दोलन त्यसै शेष भयो।


Y riyin wetaman chi ri Ajaf xticolo wuche (wixin) chuwech ronojel etzelal ri nipe chuwij. Wetaman chi xquiruchajij riche (rixin) chi queriˈ xquinoc pa rajawaren chilaˈ chicaj. Ri Ajaf can xtiyaˈox (xtyaˈ) ta cˈa rukˈij rucˈojlen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Amén. 	 यदि कसैले मलाई क्षति गर्न खोजे प्रभुले मलाई उद्धार गर्नु हुनेछ। उहाँले मलाई बचाउँनु हुनेछ अनि आफ्नो स्वर्गीय राज्यमा ल्याउनु हुनेछ। उहाँको महिमा सदा सर्वदा रहि- रहोस्। आमिन।


Xa yacˈa chikajujunal cˈo cˈa jojun samaj ri yatajnek chake ruma rutzil ri Cristo y can ya cˈa ri Cristo ri nibin ri achique chi samaj ri nuyaˈ pe chake. 	 ख्रीष्टले हामी प्रत्येकलाई एक-एकवटा विशेष उपहार दिनु भएकोछ। प्रत्येकले त्यही उपहार पाएको छ जुन उहाँले दिनु चाहनु भएको थियो।


Y ri Jesús xubij cˈa chare ri Pedro: Wi riyin nwajoˈ chi riyaˈ cˈa qˈues na tek xquipe chic jun bey, ma rajawaxic ta chi yariˈ ri nachˈob. Ri rucˈamon chi naben riyit ya ri quinatzekelbej, xchaˈ ri Jesús. 	 येशूले जवाफ दिनुभयो, “यदि म चाहन्छु कि जब सम्म म आँउदिन त्यो जीवित रहे तिमीलाई के भयो त? तिमी मेरो पछि लाग।”


Y tek cˈo jun nikˈaxan tzij, can nikˈalajin wi chi yecˈo nikˈaxex quitzij. Yacˈa ri Dios tek xutzuj (xusuj) ri utzil chare ri Abraham ma xcˈatzin ta chi cˈo ta na jun xucusaj ri xkˈaxan rutzij. 	 तर यो एक पक्षीय भए मध्यस्थ आवश्यक पर्दैन अनि परमेश्वर केवल एउटै हुनु हुन्थ्यो।


Yacˈa ri achi mozo achoj riqˈui banon wi ri cˈas, ma xrajoˈ ta achiˈel ri xbix chare y rumariˈ xbe pa kˈatbel tzij y xberuyaˈ ca pa cárcel, riche (rixin) chi queriˈ tek rutojon chic na ca rucˈas, cˈacˈariˈ utz chi ntel pe. 	 “तर त्यो पहिले नोकरले धैय गर्न सकेन। त्यसले अर्को नोकरको विरुद्ध न्यायधीश समक्ष नालिश हाल्यो अनि उसलाई जेलमा पुर्याइदियो। ऋण चुक्ता नगरूञ्जेल त्यो जेलमा बस्नु पर्यो।


Yecˈa ri achiˈaˈ fariseos xquibij chare ri Jesús: Queˈatzuˈ la adiscípulos ruma xajan yetajin chubanic. ¿Achique ruma yequichˈuplaˈ trigo re kˈij reˈ? Ruma re kˈij reˈ, uxlanibel kˈij y ma rucˈamon ta chi yesamej, xechaˈ. 	 फरिसीहरूले यो देखेर येशूलाई भने, तपाईंले देख्नु भयो, तपाईका चेलाहरूले के गरिरहेकाछन् विश्रामको दिनमा यसो गर्नु व्यवस्थाको विरूद्ध हो।


Y wacami wachˈalal, nchilabej cˈa chawe chi tabanaˈ ri nubij ri Dios, chi can tikajoˈ kiˈ chikachˈalal kiˈ. Y re pixaˈ reˈ ma cˈacˈacˈ ta. Xa can yareˈ ri xchilabex pe chake pa rutiquiribel tek xkanimaj ri Dios, chi tikajoˈ kiˈ. 	 अनि, अब प्रिय महिला, म तिमीलाई भन्छु हामी सबैले एक-अर्कोलाई प्रेम गर्नुपर्छ। यो नयाँ आज्ञा होइन। यो त्यही आज्ञा हो जो हामीसित शुरु देखि नै थियो।


Ri ijaˈtz ri xka cojol tak abej, can nichˈo wi cˈa chrij ri ruchˈabel ri Dios ri nacˈaxex ruma jun winek. Ri winek riˈ can chanin cˈa nucˈul ri ruchˈabel ri Dios pa ránima riqˈui quicoten. 	 अनि चट्टानमय भूमिमा खसेको बीऊहरू चाहिं के हुन्? ती बीऊहरू त्यो मानिस जस्तै हुन् जसले उपदेश सुन्छ अनि आनन्दसित तुरन्तै ग्रहण गर्दछ।


Ruma riyin xa can xu (xe wi) chic cˈa woyoben ri kˈij chi yicamisex. Ri kˈij riche (rixin) chi yibe y nyaˈ ca re ruwachˈulef, xa nakaj chic cˈo wi. 	 मेरो जीवनलाई परमेश्वर समक्ष वेदीमा वलिदान दिइँदैछ। मैले यो जीवनलाई छाडेने समय आएको छ।


Y riyin can nyaˈon cˈa tiempo chare riche (rixin) chi tuyaˈ ca rubanic ri mac, achiˈel ri mac ri nubanalaˈ quiqˈui ri achiˈaˈ; y titzolin pe rucˈuˈx wuqˈui. Pero riyaˈ xa ma nrajoˈ ta nuyaˈ ca rubanic ri mac. 	 मैले उसलाई आफ्नो हृदय परिवर्त्तन गर्ने अनि आफ्नो पापदेखि मुक्त हुने मौका दिएको छु। तर उ परिवर्त्तन हुन चाहाँदिन।


Yacˈariˈ tek riyin ri Juan xinwacˈaxaj cˈa chi cˈo jun nimalaj chˈabel ri xchˈo pe chilaˈ pa rachoch ri Dios y xubij cˈa chique ri wukuˈ ángeles: Quixbiyin jebeˈitixaˈ cˈa pa ruwiˈ ri ruwachˈulef ronojel ri royowal ri Dios ri yecˈo el chupan ri wukuˈ vasos. 	 तब मैले मन्दिरबाट आएको ठूलो आवाज सुनें। त्यो आवाजले ती सात स्वर्गदूतलाई भन्यो, “जाऊ अनि परमेश्वरको क्रोधका सात कचौराहरु पृथ्वीमा खन्याइदेऊ।”


Y tek riyoj yojapon quiqˈui nicˈaj chic kachˈalal ri quiniman chic ri Jesucristo ri niquimol quiˈ pa rubiˈ ri Dios, nikatzijoj chique chi riyoj sibilaj yojquicot iwuma riyix, ruma icochˈon ri tijoj pokonal ri yixtajin nikˈaxaj. Y astapeˈ ikˈaxan chic qˈuiy tijoj pokonal, cˈa icukuban na icˈuˈx riqˈui ri Dios. 	 यसैले परमेश्वरका अरू मण्डलीहरूमा हामी तिमीहरू बारे गर्व गर्छौं। तिमीहरू आफ्नो विश्वासमा अझै दरिलो बन्दै गएको कुरा हामी अरू मण्डलीहरूमा पाउँछौ। तिमीहरू अनेक कष्टले सताइँदैछौ ता पनि विश्वास छोडेका छैनौं, तर यसको सट्टामा दृढहुँदै जाँदैछौं।


Y can achiˈel wi cˈa ri rutzil ri Dios ri xuyaˈ chuwe, can quecˈariˈ ri rusamaj ri nben. Rumariˈ xinoc achiˈel jun utzilaj aj banoy jay. Y tek xintzijoj ri ruchˈabel ri Dios chiwe, yariˈ tek achiˈel xinben ri rucimiento ri jay. Pero ma yin ta cˈa riyin yipaban anej ri jay. Xa yecˈo nicˈaj chic ri xquepaban anej ri jay. Y quinojel cˈa ri xquepaban ri jay, can tiquitzˈetaˈ cˈa chi jabel rupabaxic tiquibanaˈ chare. 	 परमेश्वरले दिएका पुरस्कारकै आधारमा मैले एउटा सिपालू बढाइले झैं एउटा घरको जग बसालेको छु। अरूहरूले त्यसै जंगमाथि घर बनाउँदैनन्। तर प्रत्येक व्यक्तिले कसरी बनाउँछ, त्यस बारेमा उसले सोच्नु पर्छ।


Y cˈo cˈa jun ixok ri cˈo jun ruyabil riche (rixin) icˈ chare. Ri ixok riˈ cˈo chic cˈa cablajuj junaˈ ri ma tanel ta ri ruquiqˈuel, xjel cˈa apo chrij ri Jesús, y xberuchapaˈ cˈa ca jubaˈ ri ruchiˈ rutziak ri Jesús. 	 बाह्र र्वषदेखि रगत बहने रोगले ग्रस्त एउटी स्त्री त्यहाँ थिईना। येशूको पछिल्तिर आएर उनले उहाँको वस्त्रको फेरमा छोइन्।


¿O la nuyaˈ ta cami jun itzel cumatz pa rukˈaˈ, tek ri acˈal xa jun car nrajoˈ? 	 अथवा, जब तिम्रो छोरोले माछा माग्छ भने के तिमीले उसलाई साँप दिन्छौ? अहँ!


Y wi can xtiwajoˈ cˈa iwiˈ chiˈiwachibil iwiˈ, ri winek can xtiquetamaj cˈa chi yix nudiscípulos, xchaˈ ri Jesús. 	 यदि तिमीहरूले आपसमा प्रेम गर्यौ भने यस तरिकाबाट सबै मानिसहरूले जान्नेछन् कि तिमीहरू मेरा चेलाहरू हौ।”


Ri kas kitzij chi malcaˈn ixok, ri can ruyon chic cˈo ca, riyaˈ can rucukuban rucˈuˈx riqˈui ri Dios, y can ma nitaneˈ ta chi nucˈutuj utzil y nuben orar chi pakˈij chi chakˈaˈ. 	 कुनै एक विधवा जो साँच्चै अभावमा छन्, जसलाई देखरेख गर्ने कोही छैन, जसले आफ्नो आशा परमेश्वरमाथि मात्र राखेकीछन्, उनले दिनरात परमेश्वरसंग प्रार्थना र्गछिन्। उनले परमेश्वरसंग सहायता माग्छिन्।


Y ma xu (xe) ta wi cˈa yojquicot ruma koyoben ri kˈij tek xkojbecˈojeˈ riqˈui ri Dios, xa can yojquicot chukaˈ tek nikakˈaxaj tijoj pokonal, ruma ketaman chi ri tijoj pokonal nuben chake chi más niketamaj yojcochˈon. 	 त्यति मात्र होइन हामी आफ्ना दुःखहरूमा पनि खुशी छौं। किन हामी आफ्ना दुःखहरूमा पनि खुशी छौं? किनभने हामी जान्दछौं कि ती दुःखहरूले हामीलाई संयमी बनाउँदछ।


Ruma wi jun achi ri xa ma runiman ta ri Cristo y ri rixjayil runiman ri Cristo, y ri achi riˈ nrajoˈ nicˈojeˈ riqˈui ri rixjayil, ri achi riˈ ruchapon nril ri lokˈolaj cˈaslen ruma xa jun chic quibanon riqˈui ri rixjayil. Y wi xa ya ri ixok ri ma runiman ta ri Cristo y ri rachijil runiman ri Cristo, y ri ixok riˈ nrajoˈ nicˈojeˈ riqˈui ri rachijil, ri ixok riˈ ruchapon nril ri lokˈolaj cˈaslen ruma xa jun chic quibanon riqˈui ri rachijil. Y can kitzij wi chi queriˈ, ruma xa ta man ta kitzij chi queriˈ, ri ye calcˈual ri winek riˈ man ta ye chˈajchˈoj chuwech ri Dios. Pero ri calcˈual ri winek riˈ can chˈajchˈoj chic quicˈaslen chuwech ri Dios. 	 एक अविश्वासी पति विश्वासी पत्नीद्वारा पवित्र बन्दछ। अनि अविश्वासी पत्नी पनि पनि विश्वासी पतिद्वारा पवित्र बन्दछे। योस नहुँदो होत तिमीहरूका छोर-छोरी अशुद्ध हुने थिए। तर अहिले उनीहरू पवित्र छन्।


Y chukaˈ waweˈ chuwech re ruwachˈulef yecˈo oxiˈ ri yekˈalajsan riche (rixin) ri Jesucristo: Ri Lokˈolaj Espíritu, ri yaˈ riche (rixin) chi xban bautizar, y ri ruquiqˈuel Riyaˈ mismo ri xtix chuwech ri cruz. Re ye oxiˈ reˈ junan ri niquikˈalajsaj chkawech, chi ri Jesucristo can kitzij wi chi Rucˈajol ri Dios. 	 पवित्र आत्मा, पानी अनि रगत। यी तीन साक्षीहरु परीक्षामा सहमत छन्।


Riyix can yix achiˈel cˈa rukˈaˈ jun olivo ri ma xtic ta, ri xa ruyon tzˈucnek pe, pero xixelesex pe riqˈui ri cheˈ riˈ y xixtic ka pa ruwiˈ ri olivo ri ticon, astapeˈ ma yix riche (rixin) ta ri cheˈ riˈ. Y wi queriˈ xban chiwe riyix, cˈa ta cˈa ri wech aj Israel chi man ta xquetic chic ka jun bey pa ruwiˈ ri cheˈ ticon; ruma riyeˈ can ye riche (rixin) wi ri cheˈ riˈ. 	 एउट असल भद्राक्षको रूखमा जंगली भद्राक्ष का हाँगाहरू कलम सार्नु प्राकृति कुरो होइन। तर तिमी गैर-यहूदीहरू जगंली भद्राक्ष रूखका हाँगाहरू जस्ता हून्। यसकारण निःसन्देह तिनीहरू मूल रूखमा कलमी सार्न सकिन्छ।


Y tek xoc cˈa pe ri akˈaˈ chupan ri kˈij riˈ, ri Jesús xubij chique ri rudiscípulos: Joˈ, kojkˈax la jucˈan chic apo ruchiˈ yaˈ, xchaˈ chique. 	 त्यसदिन साँझमा येशूले आफ्ना चेलाहरूलाई भन्नुभयो, “हामी समूद्र पारि जाउँ।”


Wi riyix yeˈicuy ri winek ri cˈo pokon niquiben chiwe, ri Itataˈ ri cˈo chilaˈ chicaj can xquixrucuy cˈa chukaˈ riyix. 	 यदि, तिमीहरूले तिनीहरूको कसुर क्षमा गर्यौ भने तिमीहरूका स्वर्गमा बस्नुहुने पिताले पनि तिमीहरूलाई क्षमा गर्नुहुनेछ।


Rumacˈariˈ wachˈalal, ncˈutuj cˈa jun utzil chiwe chi tibanaˈ achiˈel xinben riyin, ruma riyin xinben chukaˈ achiˈel niben riyix. Tek xicˈojeˈ iwuqˈui, riyix majun pokon xiben chuwe. 	 दाज्यू-भाइ दिदी-बहिनीहरू, म पनि तिमीहरू जस्तै थिएँ, यसकारण दया गरी अब म जस्तै भइदेऊ। अघि तिमीहरू मेरो लागि खुबै राम्रा थियौ।


Xa ma can ta cˈayef (cuesta) chi nikˈax ri jun chicop ri camello rubiˈ pa ti rachek jun bak riche (rixin) tˈisoˈn (tzˈisoˈn), que chuwech chi ntoc jun beyon pa rajawaren ri Dios, xchaˈ ri Jesús. 	 धनी मानिसलाई परमेश्वरको राज्यभित्र पस्नुभन्दा ऊँटलाई सियोको नाथ्रीबाट छिरेर जानु सजिलो छ।”


Y yecˈo cˈa chukaˈ apo riqˈui ri Juan, caˈiˈ oxiˈ achiˈaˈ ri ye cˈutuy tak alcawal riche (rixin) chi yeban el bautizar. Y xepe cˈa ri achiˈaˈ riˈ xquicˈutuj chare ri Juan: Tijonel, y riyoj, ¿achique cˈa ri rucˈamon chi nikaben? xechaˈ chare. 	 कर उठाउनेहरू पनि यूहन्नाकहाँ आए। तिनीहरूले बप्तिस्मालिन चाहँन्थे। तिनीहरूले यूहन्नालाई भने, “गुरुज्यू, हामीले के गर्नु पर्छ?”


Hasta ri Cristo ma xuben ta ri xa ruraybel ka Riyaˈ. Riyaˈ xuben ri ruraybel ri Tataˈixel. Achiˈel ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca: Ri yokˈonic ri niquiben ri winek chawij riyit, xa chuwe cˈa riyin xquiben wi. Queriˈ nubij ri Cristo chare ri Dios. 	 ख्रीष्टले पनि आफु स्वयंलाई खुशी राख्ने कोशिश गर्नु भएन। उहाँको विषयमा धर्मशास्त्रमा भनिएको छः “जसले तिमीलाई अपमान गरे ती अपमान ममाथि परे।”


Queriˈ nubij ri ruchˈabel ri Dios. Y ruma cˈa ri quereˈ ye banatajnek, rumacˈariˈ riyix xa xtelesex ri rajawaren ri Dios pan ikˈaˈ y xtiyaˈox (xtyaˈ) chic chique nicˈaj chic winek ri can xtiwachin wi pa quicˈaslen. 	 “त्यसैकारण म तिमीहरूलाई भन्दछु, परमेश्वरको राज्य तिमीहरूबाट खोसिनेछ। त्यस पछि परमेश्वरले यस्ता मानिसहरूलाई दिनु हुनेछ, जसले परमेश्वरले आफ्नो राज्यमा चाहनु भए अनुसारको काम उत्पन्न गर्नेछन्।


Cˈa ta cˈa re jun ixok reˈ, ri can riy rumam ca ri Abraham. Y re ixok reˈ cˈo chic wakxaklajuj junaˈ kasan chi yabil ruma ri Satanás. ¿La ma rucˈamon ta cami chi nicˈachojsex chupan jun uxlanibel kˈij? 	 यो स्त्री जसलाई मैले निको पारें ऊ हाम्रै यहूदीकी छोरी हुन्। तर शैतानले उसलाई अठाह र्वषसम्म बाँधेर राख्यो। के विश्रामको दिन उसको बन्धनबाट छुटाउने काम ठीक थिएन?”


Quecˈariˈ riyoj, tikabanaˈ chi can yoj caminek chic chuwech ri mac, chi ma ya ta chic riˈ ri nikaben; y tikabanaˈ chukaˈ chi xojcˈastej riche (rixin) chi nikayaˈ rukˈij ri Dios, ruma xa jun chic kabanon riqˈui ri Cristo Jesús ri Kajaf. 	 त्यस्तै प्रकाले तिमीहरूले पनि पापको कारणले मरेको सम्झ। अनि ख्रीष्ट येशुमा परमेश्वरको निम्ति जीवित भएको ठान।


Ri nbij ka chuwij riyin can kitzij wi, y ri Nataˈ ri yin takayon pe, chukaˈ Riyaˈ can kitzij ri nubij chuwij, xchaˈ ri Jesús. 	 म त्यस्तै एक गवाही हुँ जसले आफ्नै विषयमा भन्दछ। अनि पिता जसले मलाई पठाउनु भयो उहाँ अर्को गवाही हुनुहुन्छ।”


Ruma riyeˈ niquitzijoj chi tek xojapon iwuqˈui riyix, can xojicˈul jabel. Niquitzijolaˈ chukaˈ chi riyix xinimaj ri cˈaslic Dios, y ma xiyaˈ ta chic quikˈij dios ri xa ye banon cuma winek riche (rixin) chi queriˈ xichop rubanic ri nrajoˈ ri kitzij Dios. 	 हामी त्यहाँ छँदा तिमीहरूले जुन असल तरिकाले हामीलाई स्वीकार गर्यौ, त्यो कुरा सबै तिर गरिन्छ। तिमीहरूले कसरी मूर्ति पूज्न छोडयौ र जीवित र सत्य परमेश्वरको सेवा गर्न थाल्यौ यस बारे पनि तिनीहरू कुरा गर्छन्।


Y ri Nacor, rucˈajol ca ri Serug, y ri Serug rucˈajol ca ri Ragau, y ri Ragau rucˈajol ca ri Peleg, y ri Peleg rucˈajol ca ri Heber, y ri Heber rucˈajol ca ri Sala. 	 नाहोर सरूगका पुत्र थिए। सरूग रऊका पुत्र थिए। रऊ पेलेगका पुत्र थिए। पेलेग एबेरका पुत्र थिए। एबेर शेलहका पुत्र थिए।


Riyaˈ can ma xupokonaj ta xuyaˈ riˈ pa camic kuma riyoj, riche (rixin) chi xojrucol chuwech ronojel ruwech mac y riche (rixin) chukaˈ chi xuchˈajchˈojsaj ri kacˈaslen. Queriˈ xuben chake riche (rixin) chi xoj‑oc jun tinamit riche (rixin) Riyaˈ, jun tinamit ri can riqˈui ronojel kánima nikarayij nikaben ri utz. 	 उहाँले स्वयंलाई जम्मै दुष्ट्याइँबाट हामीलाई मुक्ति दिन समपर्ण गर्नु भयो। हामीलाई केवल उहाँका मानिस तुल्याउन अनि जो सदैव असल कुराहरू गर्न उत्सुक रहने तुल्याउन उहाँले प्राण त्याग्नु भयो।


Y riˈ can ya cˈa ri Lokˈolaj Espíritu, ri xticˈutu ri kitzij chiwech. Y ri winek ri xa riqˈui re ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx, ma yecowin ta niquicˈul, ruma ri Lokˈolaj Espíritu xa ma niquitzˈet ta y ni xa ta quetaman ruwech. Yacˈa riyix ri can iniman chic, ma que ta riˈ. Riyix can iwetaman chic ruwech, ruma can cˈo chic chicojol. Y Riyaˈ can xticˈojeˈ cˈa pa tak iwánima. 	 सहायक सत्यको आत्मा हो। संसारले उहाँलाई देख्दैन र बुझ्दैन। तर तिमीहरू उहाँलाई जान्दछौ। उहाँ तिमीहरूसंग बाँच्नु हुन्छ र उहाँ तिमीहरूभित्र नै हुनु हुनेछ।


Tek xikˈax cˈa ri acuchi (achique) niyaˈ wi quikˈij quinojel ri idioses xintzˈet cˈa jun altar ri acuchi (achique) nubij wi: RICHE (RIXIN) RI DIOS RI XA MA ETAMAN TA RUWECH, nichaˈ. Y ya cˈa Dios riˈ ri ma iwetaman ta ruwech, y can iyaˈon rukˈij riyix, yariˈ ri nkˈalajsaj riyin chiwech re wacami. 	 म तपाईंहरूको नगर भित्र गएँ अनि तपाईंहरूले पुज्ने कुराहरू पनि देखें। मैले त्यहाँ एउटा वेदी पनि पाए जहाँ लेखिएको रहेछः ‘अनजान देवतालाई।’ तपाईं त्यस देवतालाई पूज्नु हुँदो रहेछ जसलाई जान्नुहुन्न। म उही परमेश्वरको विषयमा भनिरहेछु!


Yacˈa ri ijaˈtz ri xeka cojol tak kˈayis ri cˈo quiqˈuixal, can nichˈo chukaˈ chrij ri ruchˈabel ri Dios ri nacˈaxex cuma ri winek. 	 अरू मानिसहरू काँढाघारीमा परेको बीऊहरू जस्तै हुन, तिनीहरू वचनहरू सुन्द्छन्।


Y yacˈa tek quicˈaxan chic ri jun chˈabel riˈ, yacˈariˈ tek xquitzˈet chi ri Jesús xa ruyon chic cˈo ca. Y ri discípulos riˈ, qˈuiy cˈa kˈij ri majun achoj chare xquibij wi ri xquitzˈet ri chiriˈ pa ruwiˈ ri juyuˈ. 	 जब त्यो आवाज आयो, येशू मात्र त्यहाँ हुनु हुन्थ्यो। पत्रुस, याकूब र यूहन्ना चूपचाप बसे। तिनीहरूले के देखे कसैलाई भनेनन्।


Can riqˈui cˈa ronojel wánima xintzekelbej ri quicostumbre ri ye wech aj Israel, rumacˈariˈ tek xenwetzelaj ri quiniman chic ri Jesucristo ri nibix iglesia chique; xinben chique chi xquitij pokon, ruma riyin xinchˈob chi rusamaj ri Dios ri nben. Xinchˈob chi can choj wi ri nucˈaslen, ruma can xintij wi nukˈij chi xinben ri nubij ri ley riche (rixin) ri Moisés. 	 म यहूदी धर्मको कट्टर सर्मथक थिएँ। मैले मण्डलीलाई खेदो गरें। मैले जुन प्रकारले मोशाको व्यवस्था पालन गरें त्यसमा कसैले भूल भेटन सक्दैनथे।


Yacˈa ri ma quetaman ta ruwech, ma xtiquitzekelbej ta el. Xa yeˈanmej chuwech, ruma ri carneˈl riˈ ma quetaman ta achique rubanic yechˈo ri nicˈaj chic ri xa ma ye cajyukˈ ta. 	 भेडाहरूले नचिनेको मानिसलाई पछ्याउँदैन। तिनीहरू त्यस्ता नचिनेको मान्छेदेखि टाडा भाग्दछन्, किनभने तिनीहरूले उसको आवाज चिन्दैनन्।”


Y tek xpe chic cˈa jun bey quiqˈui ri ye oxiˈ rudiscípulos, xa ye warnek chic cˈa jun bey xeril, ruma ri discípulos riˈ sibilaj al rubanon ri runakˈ tak quiwech ruma ri quiwaran. Y riyeˈ ma nichˈobotej ta cˈa chiquiwech achique ri niquibij, ruma xeˈilitej chic jun bey chi quichapon waran. 	 फेरि उहाँ आफ्ना चेलाहरू भएको ठाउँमा र्फकनु भयो। उहाँले तिनी हरूलाई सुतिरहकै पाउनुभयो। तिनीहरूका आँखाहरू थकित देखिन्थे। तिनीहरूले जान्दैन थिए कि येशूलाई के भन्नु पर्ने हो।


Y ri Jesús xtzˈuyeˈ cˈa ka. Cˈacˈariˈ xerusiqˈuij (xeroyoj) apo chi ye cablajuj rudiscípulos y xubij cˈa chique: Wi cˈo jun nrajoˈ chi ya riyaˈ ri nabey y cˈo ta rukˈij, nicˈatzin chi tunaˈ ka riˈ chi riyaˈ xa majun rukˈij y tuchˈutinirisaj riˈ, querunimaj y querilij quinojel. 	 येशू बस्नु भयो अनि बाह्रजना प्रेरितहरूलाई आफूकहाँ बोलाउनुभयो। उहाँले भन्नुभयो, “यदि कसैले आफूलाई पहिलो बनाउन चाहन्छ भने, उसले आफूलाई अरू मानिसहरूलाई भन्दा अन्तिम मानिस बनाउनु पर्छ अनि अरू सबैको सेवा गर्नुपर्छ।”


Y ri Abraham quitataˈ riyeˈ y katataˈ chukaˈ riyoj israelitas ri banon ri circuncisión chake, wi can kacukuban chukaˈ kacˈuˈx riqˈui ri Dios achiˈel ri xunimaj el ri Abraham tek ma jane banon ta ri circuncisión chare. 	 अनि अब्राहाम ती खतना गर्नेहरूका पनि पिता हुन्। तर तिनीहरूका खतनाले गर्दा मात्र अब्राहाम उनीहरूका पिता भएका होइनन्। उनी तिनीहरूका पनि पिता हुन् यदि तिनीहरू हाम्रा पिता अब्राहामको विश्वास जस्तै अनुसरण गर्दछन् जुन उनले आफ्नो खतना गर्न भन्दा अघि देखाए का थिए


Y kitzij chi queriˈ quibanon pe chake y cˈa que na riˈ yetajin wacami. Ruma yojwayjan, nichakiˈj kachiˈ, lawaloˈ ti katziak, nipakˈilox kapalej chi kˈaˈ, y majun kachoch. 	 अहिले पनि हामीले प्रशस्त खान र पिउन पाएका छैनौं अनि हाम्रा लुगा-फाटा पनि प्रशस्त छैन। हामी कहिले-कहीं कुटाई समेत खाँदछौं। हाम्रो घर छैन।


Yacˈariˈ tek xquecolotej ri aj Israel. Achiˈel nubij ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca: Chi ri Colonel xtipe pa Sion, y xtrelesaj el ronojel ri ma utz ta pa cánima ri ye riy rumam ca ri Jacob. 	 अनि त्यसै गरी सारा इस्राएलीहरूलाई बचाइनेछ। यो धर्मशास्त्रमा लेखिएको छः “उद्धारक सियोनबाट आउनु हुनेछ, उहाँले याकूबका परिवारबाट दुष्ट्याइँ हटाउनुहुनेछ


Pero queriˈ chukaˈ xcˈojeˈ cˈa jun cˈutuy limosna y nojnek ri ruchˈacul pa chˈaˈc. Ri achi riˈ Lázaro rubiˈ, y can yacˈa ri pa ruchiˈ rachoch ri beyon nicˈojeˈ wi. 	 त्यहाँ लजरस नाउँ गरेको रएक गरीब मानिस बस्थ्यो त्यो त्यस धनी मानिसको घरको ढोका अघि सुती रहन्थ्यो। त्यसको शरीर घावै घावले भरिएको थियो।


Ruma ri Dios rujakon jun nimalaj puerta chinuwech re waweˈ riche (rixin) chi ntzijoj ri ruchˈabel y can cˈo wi utz rucˈamom pe re samaj reˈ, astapeˈ ye qˈuiy cˈa ri yeˈetzelan riche (rixin). 	 किनभने त्यहाँ प्रभावपूर्ण कार्यको एउटा विशाल मौका हात लाग्नेवाला छ। अनि धेरैजना त्यस कार्यको विरोधमा पनि काम गर्दैछन्।


Y queriˈ chukaˈ riyoj ri kaniman chic ri Cristo, yoj qˈuiy y jalajoj ruwech kasamaj. Pero junan kawech y nikatolaˈ kiˈ ruma konojel xa jun chic kabanon riqˈui ri Cristo. 	 उसै गरी, हामी धेरै मानिसहरू छौं, तर ख्रीष्टमा हामी एक शरीर हौं। अनि प्रत्येक अंग अरू भागहरूका हुन्।


Xeruyaˈ cˈa re aj samajel reˈ riche (rixin) chi can yequitoˈ ri lokˈolaj tak kachˈalal chuchojmirisaxic ri cˈa nrajoˈ na chare ri quicˈaslen, riche (rixin) chi yecowin niquiben ri rusamaj ri Dios, riche (rixin) chi yeqˈuiy chupan ri quicˈaslen riqˈui ri Dios quinojel ri can ye achiˈel chic ruchˈacul ri Cristo. 	 ख्रीष्ट-परिवारलाई मजबूत बनाउनु भनी परमेश्वरका मानिसहरूलाई आफ्नो सेवामा तयार पार्नु ख्रीष्टले ती वरदानहरू दिनुभयो। यसले गर्दा ख्रीष्टको शरीर ताकि ख्रीष्टको शरीर बलियो बनियोस्।


Can yekakasaj wi cˈa tijonic ri xa quiche (quixin) winek y can yekakasaj chukaˈ ronojel ruwech naˈoj ri yebeyacatej pe pa quijolon ri winek ri ma nuyaˈ ta kˈij chi netamex ruwech ri Dios. Y ronojel ri chˈobonic ri xa quiche (quixin) winek can yekakasaj wi y nbekayaˈ chuxeˈ rukˈaˈ raken ri Cristo riche (rixin) chi niquinimaj y niquiben ri nrajoˈ Riyaˈ. 	 अनि परमेश्वरको ज्ञानको विरूद्धमा उठेको हरेक अहङ्कारलाई नाश गर्छौं। अनि हामी हरेक विचारलाई पक्रन्छौं र त्यसलाई त्याग्ने वा ख्रीष्टलाई मान्ने बनाउँछौं। हरेक विचारलाई ख्रीष्टको आज्ञपालन गर्नलाई वशमा पार्छौ।


Yacˈariˈ tek ri Judas ri jun discípulo, pero ma ya ta ri Judas Iscariote, xucˈutuj cˈa chare ri Jesús: Ajaf, ¿achique cˈa ruma tek xaxu (xaxe wi) chkawech riyoj xtakˈalajsaj wi awiˈ? ¿Y achique cˈa ruma tek ma nakˈalajsaj ta awiˈ chiquiwech ri winek ri xa riqˈui ri ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx? xchaˈ. 	 तब यहूदाले (इस्करियोत यहूदा होइन) भन्यो, “तर प्रभु किन तपाईंले आफूलाई हामी समक्ष प्रकट गर्नुहुन्छ र संसार समक्ष किन गर्नुहुन्न?”


Y achiˈel xa pa nicˈaj kˈij chare ri kˈij riˈ tek ri Jesús xeˈapon chiriˈ y chiriˈ cˈa cˈo wi ri pozo riche (rixin) ri Jacob nibix chare. Chiriˈ cˈa xtzˈuyeˈ wi ka ri Jesús, ruma Riyaˈ can sibilaj cˈa cosnek chic ruma ri binen ri quibanon pe. 	 याकूबको कुवा त्यहाँ थियो। येशू आफ्नो लामो यात्राबाट थाकेपछि त्यही कुवाकै छेउमा विश्राम गर्न बस्नुभयो। त्यसबेला प्रायः मध्यान्हको समय थियो।


Y tek ri Jesús xtaneˈ ka chubixic re chˈabel reˈ, ri winek ri xeˈacˈaxan riche (rixin) can sibilaj cˈa xquimey ri chˈabel ri xucˈut chiquiwech. 	 येशूले उपदेश दिनु भएको सुनेर मानिसहरू छक्क परे।


Rumariˈ nchilabej cˈa chiwe chi ma timalij ta icˈuˈx y ma tibison ta ri iwánima, tek yinitzˈet chi riyin nkˈaxaj tijoj pokonal iwuma riyix. Xa quixquicot cˈa ruma re nkˈaxaj, ruma chi riqˈui reˈ nikˈalajin chi can cˈo ikˈij. 	 यसैले म तिमीहरूलाई बिन्ती गर्दछु तिमीहरूको कारण मेरा कष्टहरू देखेर तिमीहरूले हरेश खानु हुँदैन र आशा पनि मार्नु हुँदैन। मेरो कष्टले तिमीहरूमा आदर ल्याउने छ।


Queriˈ tibanaˈ riche (rixin) chi nicˈuaj jun utzilaj cˈaslen y man ta jun itzel nilitej chiwij. Can tikˈalajin cˈa chi yix ralcˈual ri Dios y chi man ta jun etzelal cˈo pa tak icˈaslen, astapeˈ yixcˈo chuwech re ruwachˈulef chiquicojol ri winek ri ma choj ta quicˈaslen; ri can ye sachnek riqˈui ri quinaˈoj. Yix cˈa riyix ri yixsakirisan quiche (quixin) ri winek riˈ, 	 तब तिमीहरू दुष्ट मानिसहरू समक्ष निर्दोष, परिपूर्ण परमेश्वरका निष्कलंकित नानीहरू, संसारमा चम्कने तारा झैं हुनेछौ।


Y ri cˈajol achi xubij cˈa chare ri Jesús: Cˈa yin coˈol na tek nchapon pe rubanic ronojel riˈ. ¿Achique ta cˈa ri nicˈaj chic ri ma nbanon ta? xchaˈ. 	 त्यो जवान मानिसले भने, ‘मैले यी सब आज्ञाहरू पालन गरेको छु। अब अरू मैले के गर्नु पर्छ?”


Y ri Jesús xubij chare: Ri can yirajoˈ cˈa riyin, can nuben cˈa ri nubij ri nuchˈabel. Ri jun winek cˈa ri xtibano queriˈ, can xtajowex cˈa ruma ri Nataˈ. Y ri Nataˈ y riyin can xkojpe riqˈui y xtikaben cˈa kachoch pa ránima. 	 येशूले भन्नुभयो, “यदि कसैले मलाई प्रेम गर्छ भने, उसले मेरो शिक्षा पालन गर्दछ। अनि मेरो पिताले पनि तिनलाई प्रेम गर्नुहुन्छ। म र मेरा पिता तिनीकहाँ आउनेछौं र तिनीसंगै बस्नेछौं।


Riyix chukaˈ iwetaman chi riyoj xkaben chiwe achiˈel nuben jun tataˈaj chique ri ralcˈual. Xkacukubaˈ icˈuˈx chiˈiwonojel. Y xixkapixabaj chi ma tiyaˈ ta ca ri Dios. 	 जस्तो तिमीहरूलाई थाहा छ हामीले तिमीहरूसित त्यस्तै व्यवहार गरयौं जस्तो एक जना बाबुले आफ्ना बालकहरूसित गर्छन्।


Ri jun cˈa chique ri ye caˈiˈ discípulos ri xeˈacˈaxan el achique ri xubij ri Juan y xquitzekelbej el ri Jesús, ya cˈa ri Andrés ri rachˈalal ri Simón Pedro. 	 यूहन्नाबाट येशूको विषयमा जाने पछि तिनीहरू येशूकै पछि लागे। ती दुइजना मध्ये एकजनाको नाउँ अन्द्रियास थियो। तिनी शिमोन पत्रुसका भाइ थिए।


Y ri achiˈaˈ saduceos xquibij cˈa chare ri Jesús: Riyit nabij chi xtapon na jun kˈij tek ri caminakiˈ xquecˈastej pe. Y tek xtapon ri kˈij riˈ, ¿achoj rixjayil cˈa xtoc wi ri ixok riˈ? Ruma chi ye wukuˈ achiˈaˈ cachˈalal quiˈ xecˈojeˈ riqˈui, xechaˈ chare. 	 तर ती सातैजना दाज्यू-भाइहरूले त्यस आईमाईलाई विवाह गरेका थिए। तब पुनरूत्थनामा त्यो स्त्रीको पति कुन चाही हुनेछ?”


Y tek ri Jesús ntoc cˈa apo pa rachoch ri achi ri principal, xutzˈet chi ri winek yechˈujlan y yecˈo chic cˈa ri yebano xul. 	 येशू यहुदी शासकसँग हिंडदै हुनुहुन्थ्यो। उहाँ तिनको घरमा पुग्नुभयो। उहाँले मानिसहरूलाई शोक धुन बजाइरहेको देख्नुभयो। उहाँले धेरै मानिसहरूलाई त्यहाँ रोइरहेको देख्नुभयो किनभने युवती मरेकी थिई।


Ri Jesucristo ma xupokonaj ta xuyaˈ ri rucˈaslen kuma riyoj. Y riqˈui riˈ xucˈut chkawech achique riˈ ri ajowabel y riyoj chukaˈ nicˈatzin chi ma nikapokonaj ta nikayaˈ kiˈ pa camic cuma ri kachˈalal, wi can nicˈatzin. 	 साँचो प्रेम के हो त्यो यसरी हामी जान्दछौ येशूले हाम्रा निम्ति आफ्ना जीवन अर्पण गरे। यसर्थ हामीले हाम्रो जीवन ख्रीष्टमा भएका हाम्रा भाइ बरिनीहरुका निम्ति अर्पण गर्नुपर्छ।


Y nbij chic cˈa jun bey chique ri achiˈaˈ ri can nicajoˈ chi niban ri circuncisión chique: Wi can nicajoˈ chi niban ri circuncisión chique, can nicˈatzin chi niquiben cˈa ronojel ri nubij chupan ri ley riche (rixin) ri Moisés riche (rixin) chi queriˈ yecolotej. 	 फेरि म प्रत्येकलाई चेताउनी दिन्छु यदि खतना गर्न राजी छौ भने तिमीहरूले मोशाको सबै व्यवस्था पालन गर्न वाध्य हुनेछौ।


Y riyoj can xkatzˈet ri Rucˈajol ri Dios, y rumariˈ nikatzijoj chique quinojel ri winek chi can kitzij wi chi ri Katataˈ Dios xutek pe ri Rucˈajol ri Colonel quiche (quixin) quinojel ri winek ri yecˈo chuwech re ruwachˈulef. 	 हामीले देख्यौ कि पिताले आफ्ना पुत्रलाई संसारको उद्धारकर्त्ताको रुपमा पठाउनु भयो अनि त्यही कुरा हामी मानिसहरुमा गवाही दिन्छौ।


Y tek ri Jesús rubin chic ka ronojel riˈ, ri winek cˈa ri yeˈacˈaxan riche (rixin) ri Jesús, niquichˈob cˈa chi tek Riyaˈ xtoc apo ri pa tinamit Jerusalem, xtibetzˈuyeˈ ca pa kˈatbel tzij y chanin xtibekˈalajin pe ri rajawaren ri Dios. Y ruma chi queriˈ niquichˈob ri winek, y ruma chi xa nakaj chic yecˈo wi apo chare ri tinamit Jerusalem, rumariˈ ri Jesús xuchop cˈa rubixic jun cˈambel tzij chique. 	 येशू यरूशलेम नजीकै पुग्नु भएको थियो। कोही मानिसहरूले सोचे कि परमेश्वरको राज्य झैट्टै आउँदैछ।


Y tek ri Cˈajolaxel ri xalex chicojol xtipe chic, can riqˈui chic cˈa rukˈij rucˈojlen; y chukaˈ can quinojel ri lokˈolaj tak ángeles xquepe riqˈui. Y yacˈariˈ tek xtitzˈuyeˈ pa ruchˈacat ri can cˈo chukaˈ rejkalen y xtukˈet cˈa tzij. 	 “मानिसको पुत्र फेरि आउनु हुनेछ। उहाँ अत्यन्त गौरवसँग आउनु हुनेछ। सबै स्वर्गदूतहरू पनि उहाँसंगै आउने छन्। उहाँ राजाको रूपमा सिंहासनमा विराजमान हुनुहुनेछ।


Y chunakajal apo ri cˈo wi ri achi riˈ, sibilaj cˈa ye qˈuiy ak yetajin yewaˈ pa ruwiˈ jun juyuˈ, y rumariˈ ri itzel tak espíritu xquicˈutuj utzil chare ri Jesús chi tuyaˈ kˈij chique riche (rixin) chi yeˈoc quiqˈui ri ak riˈ. Y ri Jesús xuyaˈ kˈij chique. 	 त्यस पहाडमा एउटा ठूलो बथान सुंगुरहरू चरिरहेका थिए। ती भूतहरूले तिनीहरूलाई सुंगुरहरूमा पसाइदिनुहोस् भनी येशूलाई बिन्ती गरे अनि उहाँले तिनीहरूलाई त्यसै गर्ने अनुमति दिनुभयो।


Y ruma yixcˈo chic riqˈui ri Jesucristo, riyix chukaˈ yix achiˈel abej pero cˈo icˈaslen, ri yixucusex riche (rixin) chi yixoc rachoch ri Lokˈolaj Espíritu. Y can yix lokˈolaj tak sacerdotes, riche (rixin) chi nitzuj (nisuj) ri icˈaslen riyix mismo chare ri Dios. Y Riyaˈ can xquixrucˈul cˈa ruma can yix riche (rixin) chic ri Jesucristo. 	 तिमीहरु पनि सजीव पत्थरहरु जस्तै छौ। परमेश्वरले एक आध्यात्मिक मन्दिर निर्माण गर्नलाई तिमीहरुलाई उपयोग गर्दै हुनुहुन्छ। तिमीहरुले त्यस मन्दिरमा पवित्र पूजाहारीहरुको रुपमा आत्मिक बलि चढाऊ जुन येशू ख्रीष्टबाट परमेश्वरलाई स्वीकार्य हुनेछ।


Pa jun chic cˈa uxlanibel kˈij, ri Jesús y ri rudiscípulos xebe pa jun jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios, y xuchop cˈa quitijoxic ri quimolon quiˈ chiriˈ. Y chiquicojol ri winek ri quimolon quiˈ chiriˈ, cˈo cˈa jun achi ri chakiˈj ri rajquikˈaˈ. 	 अर्को एक विश्रामको दिन येशू सभा घरमा जानु भयो। उहाँले मानिसहरूलाई शिक्षा दिनु भयो। एकजना दाहिने हात सुकेको मानिस त्यहाँ थियो।


Ye qˈuiy yan cˈa quitijon chic quikˈij riche (rixin) chi niquitzˈibaj pa rucholajen ri can kitzij chi xebanatej chkacojol. 	 प्रिय थियोफिलस, किनभने धेरै मानिलहरूले हाम्रा बीचमा घटेका घटनाहरूकाबिषयमा इतिहास लेख्ने चेष्टा गरेका छन्।


Ruma ri Lokˈolaj Espíritu riˈ ruyaˈon chique nicˈaj kachˈalal chi yecowin niquibij chˈabel riche (rixin) naˈoj. Y chique nicˈaj chic kachˈalal ruyaˈon etamabel chique chi yecowin niquiyaˈ tijonic chique ri kachˈalal. 	 आत्माले एक मानिसलाई ज्ञानी कुरा गर्ने उपहार दिन्छ। अनि त्यही आत्माले अर्कोलाई बुद्धिमानी कुरा गर्ने वरदान दिन्छ।


Y chupan ronojel ri wuj ri ye rutzˈiban ca cˈo tzij ri nichˈo chrij ronojel reˈ. Y yecˈo cˈa chique ri tzij riˈ ri cˈayef (cuesta) chi yekˈax chkawech. Y ri winek ri ma can ta cˈo quetamabel y ri ma can ta cukul quicˈuˈx riqˈui ri Dios, xa niquijel rubixic. Y can queriˈ chukaˈ niquiben riqˈui ri nicˈaj chic ruchˈabel ri Dios ri ye tzˈibatal ca. Y xa camic cˈa niquisiqˈuij (nicoyoj) ka chiquij. 	 पावलले यी कुराहरुको बारेमा उनका सबै पत्रहरुमा यस्तो लेख्छन्। उनको पत्रहरुमा केही विषयहरु बुझ्नु गाह्रो पर्छ। कोही मानिसहरु ती कुराहरुलाई भूल प्रकारले व्याख्या गर्छन्। कोही मानिसहरु अज्ञानी अनि विश्वासमा दुर्वल छन्। ती मानिसहरु नै अन्य धर्मशास्त्रहरु पनि झूटो प्रकारले व्याख्या गर्छन्। तर तिनीहरुले त्यसो गरेर स्वयंलाई नै नष्ट गरिरहेका हुन्छन्।


Cˈacˈariˈ tek xerutek el pa tinamit Belén y xubij el chique: Quixbiyin cˈa chilaˈ y ticanoj ri acˈal, y tek iwilon chic ca, noˈibij ca chuwe, riche (rixin) chi riyin yibe chukaˈ chuyaˈic rukˈij. 	 त्यसपछि हेरोदले ती ज्योतिषीहरूलाई बेतलेहेममा पठाए। हेरोदले तिनीहरूलाई भने ‘जाऊ र बालकको बारेमा ठीकसँग पत्ता लगाओ। जब त्यो बालकलाई भेट्टाउनेछौ, तब मलाई खबर गर, र म पनि गएर तिनको आराधना गर्नेछु।’


Ri Jesús y ri rudiscípulos xeˈapon cˈa ri jucˈan chic ruchiˈ choy, ri chiriˈ pa jun lugar ri Gadara rubiˈ, ri cˈo apo chuwech ri Galilea. 	 तिनीहरू झीलमा डुङ्गा खियाउँदै थिए। उनीहरू गालील पारीको इलाकामा पुगे जहाँ गेरासिन मानिसहरू बस्थे।


Y tek ri Jesús y ri rudiscípulos xeˈapon cˈa ri jucˈan chic ruchiˈ yaˈ, ri discípulos cˈacˈariˈ xquinabej chi xa majun caxlan wey quicˈuan el. 	 येशू र उहाँका चेलाहरू गालील झीलको अर्कोतिर जानुभयो। तर चेलाहरूले आफूसंग रोटी लैजान भुले।


Pero tek xa can tzˈaket chic ri naˈoj cˈo kiqˈui, man chic xquecˈatzin ta ri naˈoj ri ye yatajnek chake wacami; ronojel riˈ xa xquekˈax rukˈijul. 	 तर जब धेरै पूर्णता आउँछ तब ती अपूर्णताको अन्त्य हुनेछ।


Y yacˈariˈ tek xinwacˈaxaj jun chˈabel chilaˈ chicaj, y ri rubanic, can achiˈel cˈa tek sibilaj yewajin qˈuiy raken tak yaˈ, o achiˈel tek niwulul jun nimalaj coklajay, o can achiˈel tek yekˈojomex sibilaj qˈuiy arpas. 	 अनि मैले बाढी आएको आवाज अथवा ठूलो गर्जनको आवाज जस्तो स्वर्गबाट आएको सुनें। मैले सुनेको आवाज वीणा बजाउँदा मानिसहरुको आवाज जस्तै थियो।


Y re ruwachˈulef y ri caj xa xquekˈax. Yacˈa ri nuchˈabel can ma xtiqˈuis ta chak que ta riˈ, xa can xtibanatej na wi ri nubij. 	 आकाश र पृथ्वी ध्वंस गरिनेछ, तर मैले बोलेका शब्दहरू कहिल्यै नाश हुनेछैनन्। : 32-37; लूका 17:26-30, 34-36)


Y tek ri Jesús rubin chic cˈa ronojel reˈ, Riyaˈ ye rachibilan ri rudiscípulos xeˈel el chiriˈ. Y xebe jucˈan chic ruchiˈ ri jun ti raken siwan ri Cedrón rubiˈ, pa jun ulef ri acuchi (achique) cˈo wi cotzˈiˈj y qˈuiy cheˈ ri niquiyaˈ quiwech; y chiriˈ cˈa xoc wi apo ri Jesús ye rachibilan ri rudiscípulos. 	 जब येशूले प्रार्थना सिध्याउनु भयो, उहाँले आफ्ना चेलाहरू लिएर जानुभयो। तिनीहरू किद्रोन खोल्सा पारि ऊ बेंसी गए। अर्कोपट्टि त्यहाँ जैतुन रूखहरूको बगैंचा थियो। येशू र उहाँका चेलाहरू त्यहाँ गए।


Can ya wi cˈa Riyaˈ ri xyaˈo ri samaj chique ri winek ri ye nimayon riche (rixin); xuben chique nicˈaj chi xeˈoc apóstoles; y xuyaˈ chique nicˈaj chi xeˈoc profetas, y queriˈ chukaˈ yecˈo nicˈaj ri xyatej chique chi yebe chi nej chi nakaj chutzijoxic ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, yecˈo ri yeyukˈun quiche (quixin) ri kachˈalal y niquicˈut ri ruchˈabel ri Dios. 	 अनि ख्रीष्ट हुनुहुन्छ जसले मानिसहरूलाई वरदानहरू दिनुभयो जब उहाँले दिनुहुँदै कसैलाई प्रेरितहरु, कसैलाई अगमवक्ताहरु,कसैलाई प्रचारकहरु, कसैलाई मण्डली को गोठाला र कसैलाई शिक्षक बनाउनुभयो।


Y ri ye oxiˈ discípulos xquibij cˈa chare ri Jesús: ¿Achique cˈa ruma tek ri aj tzˈibaˈ niquibij chi nabey cˈo chi nipe ri Elías, y cˈacˈariˈ nipe ri Cristo? xechaˈ chare. 	 तब तिनीहरूले उहाँलाई सोधे, “किन शास्त्रीहरूले पहिला एलिया आउनुपर्छ भनेका होलान्?”


Chique cˈa ri ma xquecolotej ta, xa achiˈel ruxlaˈ jun cosa ri xa nicamisan. Yacˈa chique ri yecolotej, jun uxlaˈ riche (rixin) cˈaslen, ruma nuyaˈ quicˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Xa yacˈa riche (rixin) chi nibiyin rutzijol ri ruchˈabel ri Dios ma xabachique ta winek ri nibano ri samaj riˈ. 	 मानिसहरू जो नष्ट गराइदैंछ तिनीहरूको लागि हामी मृत्युको गन्ध हौं जसले मृत्यु ल्याँउछ। तर बचाइनेहरूलाई हामी जीवनका गन्ध हौं जसले जीवन ल्याउँदछ। यसकारण यस कार्यको निम्ति को योग्य छ?


Y ruma ri Jesús can retaman chic cˈa chi ronojel xcˈachoj yan y ruma can cˈo chi nibanatej ronojel ri tzˈibatal ca chupan ri ruchˈabel ri Dios, rumacˈariˈ xubij: Chakiˈj nuchiˈ, xchaˈ. 	 त्यसपछि, येशूले जान्नुभयो कि सबै कामहरू सिद्धियो। उहाँले धर्मशास्त्रमा लेखिएको सिद्ध होस् भनि भन्नुभयो, “मलाई तिर्खा लाग्यो।”