Y ri achi aj cˈas xubij cˈa: Riyin cˈo jun ciento barril aceite olivo ri nucˈas, xchaˈ. Y ri rumayordomo ri beyon achi xubij cˈa chare ri aj cˈas: Ya ruwujil ri acˈas reˈ. Y wacami aninek catzˈuyeˈ ka y tabanaˈ chic ca jun ruwujil. Y chupan ri jun wuj ri xtaben, tabanaˈ cˈa ka chupan chi xa nicˈaj ciento barril aceite ri acˈas. 	 त्यस मानिसले भन्यो, मैले तिनलाई चार हजार किलोग्राम जैतून तेल दिनुपर्छ। त्यो भण्डारीले त्यसलाई भन्यो, यहाँ तिम्रो सूची छ, बसेर झट्टै सूची घटाउने काम गर र दुईहजार किलोग्राम लेख।


Ruma ri iwánima can nicˈojeˈ acuchi (achique) cˈo wi ri ibeyomal. 	 कारण जहाँ तिम्रो धन हुन्छ, त्यहीं तिम्रो मन पनि हुनेछ।


Y pa rox kˈij, chiriˈ pa tinamit Caná ri cˈo chiriˈ pa rucuenta ri Galilea, cˈo cˈa jun cˈulanen xbanatej. Y ri María ri ruteˈ ri Jesús, cˈo cˈa chukaˈ chiriˈ chupan ri cˈulanen riˈ. 	 दुइदिन पश्चात् गालीलको काना भन्ने शहरमा विवाह समारोह भइरहेको थियो। येशूकी आमा त्यहाँ हुनुहुन्थयो।


riche (rixin) chi niwelesaj cˈa el chicojol ri cˈo chupan ri mac riˈ y tijach pa rukˈaˈ ri Satanás riche (rixin) chi tek riyaˈ cˈo chic pa rukˈaˈ ri Satanás, xtutij pokonal. Queriˈ tibanaˈ riche (rixin) chi queriˈ riyaˈ xtuyaˈ ca ri itzel ruraybel. Y xtitzolin ta pe rucˈuˈx riche (rixin) chi queriˈ man ta xtibe pa kˈakˈ, xa xticolotej ta chupan ri kˈij tek ri Ajaf Jesús xtipe chic jun bey. 	 अनि त्यस मानिसलाई शैतानको हातमा सुम्पिदेऊ, जसमा कि त्यसको पापी शरीर नष्ट होस् र उसको आत्मा चाँहि प्रभुको दिनमा बचाउन सकियोस्।


Can chilaˈ wi cˈa pan Egipto xebecˈojeˈ wi y xetzolin pan Israel cˈa ya tek caminek chic ri rey Herodes. Riche (rixin) chi queriˈ can nibanatej na cˈa ri rukˈalajsan ri Ajaf Dios chuwech ri jun profeta ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Ri tzˈibatal cˈa ca nubij: Pan Egipto cˈa cˈo wi ri nucˈajol tek xinsiqˈuij (xinwoyoj). Quecˈariˈ ri rubin ri Dios. 	 हेरोदको मृत्यु नभएसम्म यूसुफ मिश्रदेशमा नै बसे अगमवक्ताद्वारा परमेश्वरले भन्नु भएको वचन यसरी पूरा भयो। परमेश्वरले भन्नुभयो, “मैले आफ्नो पुत्रलाई मिश्र देशबाट बोलाएँ।”


Y rumacˈariˈ, tek ri Jesús xa nakaj chic cˈo wi apo chare ri tinamit Jerusalem, ri winek can xepe cˈa riche (rixin) chi noquicˈuluˈ, ruma can quicˈaxan chic cˈa ri milagro ri xuben riqˈui ri Lázaro. 	 धेरै मानिसहरू येशूलाई हेर्न भनेर बाहिर निस्के कारण तिनीहरूले सुनेका थिए कि येशूले चमत्कार पूर्ण कार्यहरू गर्नु भएको थियो।


Y tek xa ruchapon cˈa pe rusekeric, ri Jesús petenak cˈa chraken pa ruwiˈ ri choy, riche (rixin) chi napon quiqˈui. 	 बिहानको पहिलो प्रहारीतिर, येशूका चेलाहरू डुङ्गामा नै थिए। येशू पानीमाथि हिडँदै तिनीहरू भएतिर जानुभयो।


Xepe cˈa ri discípulos xquicˈasoj ri Jesús, y xquibij chare: ¡Tijonel! ¡Tijonel! Wacami yojcom, xechaˈ chare. Y ri Jesús xyacatej cˈa pe, y xubij: Tiqˈuis el ri cakˈikˈ y ri ruwiˈ yaˈ titaneˈ ka, xchaˈ. Y queriˈ xbanatej. Ri cakˈikˈ xqˈuis el, y ri ruwiˈ yaˈ xtaneˈ ka. 	 चेलाहरू येशूकहाँ गए अनि उहाँलाई व्युँझाए। तिनीहरूले भने, “गुरूज्यु! गुरुज्यु! हामी डुब्न लाग्यौं।” येशू उठ्नु भयो। उहाँले आँधी र छालहरूलाई हकार्नु भयो। आँधी थामियो, अनि झील शान्त बन्यो।


Y jun cˈa chique ri ye caˈiˈ alekˈomaˈ ri yecˈo chukaˈ chuwech quicruz, itzel xchˈo apo chare ri Jesús, ruma xubij: Riyit ri nabij chi yit cˈa riyit ri Cristo, tacoloˈ cˈa awiˈ riyit, y kojacoloˈ chukaˈ riyoj, xchaˈ. 	 एकजना अपराधीले येशूलाई अपमान गर्दै भन्यो, “के तपाईं ख्रीष्ट हुनुहुन्न? त्यसो हो भने आफूलाई बँचाउनु होस् अनि हामीलाई पनि बचाउनुहोस्।”


Cˈo chic ri rucimiento ri jay, y riˈ ya ri Jesucristo. Y can majun chic cˈa xticowin ta xtiyaˈo jun chic rucimiento. 	 जग बसालिसकिएको छ। कसैले अर्को जग बासाल्न सक्ने छैन। बसाली सकिएको त्यो जग येशू ख्रीष्ट हुनुहुन्छ।


Ticˈutuˈ cˈa pe jun puek, xchaˈ. Y ri Jesús xucˈutuj cˈa: ¿Achoj ruwachbel laˈ? ¿Y achoj rubiˈ chukaˈ la cˈo chuwech la puek? xchaˈ chique. Y riyeˈ xquibij chare: Riche (rixin) ri César, xechaˈ. 	 “एउटा सिक्का मलाई देऊ। यो सिक्कामा कसको नाउँ छ? अनि यसमा कसको चित्रको छाप छ?” तिनीहरूले भने, “कैसरको।”


Y xpe cˈa jun achi ri cˈo jun itzel yabil chrij, y ri yabil riˈ lepra rubiˈ. Ri achi riˈ xxuqueˈ xmajeˈ ka chuwech ri Jesús y xubij cˈa chare: Ajaf, wi riyit nawajoˈ yinacˈachojsaj chare re nuyabil, can yicˈachoj wi cˈa riˈ, ruma riyin wetaman chi can yacowin wi, xchaˈ. 	 त्यसैबेला एउटा कुष्टरोगी उहाँ छेउ आइपुग्यो। येशूको अघि आफ्नो शिर निहुर्याएर त्यसले भन्यो, “हे प्रभु, तपाईंको इच्छा भए मलाई शुद्ध गर्नसक्नुहुन्छ।”


Y wi yecˈo nicˈaj chic ri ye rusamajel ri Dios ri cˈo quicˈulun chiwe, ¿cˈa ta cˈa riyoj chi ma rucˈamon ta chi niyaˈ ri rajawaxic chake? Yacˈa riyoj majun kacˈutun ta chiwe, ruma ma nikajoˈ ta chi ri lokˈolaj ruchˈabel ri Cristo ri niyaˈo colotajic chi man ta chic nibiyin rutzijoxic. Y rumariˈ riyoj kacochˈon ronojel. 	 जब तिमीहरूबाट सहायता पाउन अरूले अधिकार प्रयोग गर्छन् भने के हामी त्यो भन्दा अधिक अधिकार खोज्न सक्तैनौ? तर हामी अधिकार माग्दैनौं। हामी सबै चीज सहन गर्छौ ताकि ख्रीष्टको सुसमाचार पालन गर्न कोही पनि विरोधी नहोस्।


Pero cˈo cˈa jun ti cˈajol, ral ranaˈ ri Pablo, xracˈaxaj ronojel riˈ. Ri ti cˈajol riˈ xbe y xoc apo chupan ri cuartel, y xberubij cˈa chare ri Pablo ronojel ri racˈaxan el. 	 तर पावलको भानिजले यो षडयन्त्र थाहा पाए। उनी सैन्य भवनमा गए र पावललाई सुनाईदिए।


Yacˈa ri Jesús xucˈutuj cˈa chique ri rudiscípulos: ¿Janipeˈ caxlan wey cˈo iwuqˈui? xchaˈ chique. Y riyeˈ xquibij: Riyoj xaxu (xaxe wi) wukuˈ caxlan wey y caˈiˈ oxiˈ tak car cˈo kiqˈui, xechaˈ chare. 	 येशूले जवाफ दिनु भयो, “तिमीहरूसित कतिवटा रोटी छन्?” चेलाहरूले जवाफ दिए, “हामीसित सातवटा रोटी र केही ससाना माछा छन्।’


Y ri David can jun chique ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ojer ca. Can retaman cˈa chi ri Dios xuben jurar chare tek xubij: Ri Cristo jun chique ri ye awiy amam ca, y can yariˈ cˈa ri xticˈojeˈ ca pan aqˈuexel, y xtoc Rey, quecˈariˈ xubij ri Dios chare ri David. 	 दाऊद एक अगमवक्ता थिए अनि परमेश्वरले भन्नु भएका कुराहरू जान्दथे। परमेश्वरले दाऊदलाई वचन दिनु भएको थियो कि उनकै परिवारबाट कुनै एकजनालाई दाऊद जस्तै राजा बनाउनेछु भनी।


Y can xu (xe wi) chic cˈa ri chˈabel riˈ ri xubij ca. Y ri yecˈo riqˈui ri Jesús chiriˈ, can niquitzuˈ cˈa tek xyacatej el chiquiwech pa cakˈikˈ, y xoc el pa jun sutzˈ, y ma xquitzˈet ta chic. 	 येशूले प्रेरितहरूलाई ती कुराहरू भनिसके पछि उहाँ माथि आकाश सम्म उचालिनु भयो। प्रेरितहरूले हेर्दा हेर्दै येशू बादलभित्र पस्नु भयो अनि तिनीहरूले उहाँलाई देख्न सकेनन्।


Y ri Cornelio nabey cˈa xutzijoj el chique ronojel ri xutzˈet, cˈacˈariˈ xerutek el cˈa pa tinamit Jope. 	 कर्नीलियसले ती तीनैजनालाई राम्ररी गरेर कुरा सम्झाए। त्यसपछि तिनीहरूलाई जोप्पा पठाइदिए।


Y chukaˈ ri Anás ri nimalaj sacerdote, ri Caifás, ri Juan, ri Alejandro, y quinojel cˈa ri ye quiy quimam ca ri ye nimalaj tak sacerdotes, xquimol chukaˈ apo quiˈ quiqˈui. 	 प्रधान पूजाहारी हन्नास, कैयाफा, यूहन्ना र अलेकजाण्डरहरू त्यहाँ थिए। सबै मानसिहरू जो प्रधान पूजाहारी चुनिने एक परिवारका थिए।


Tek xka yan cˈa ka ri kˈij chupan ri jun kˈij riˈ, quinojel cˈa ri winek riche (rixin) ri tinamit, ri yecˈo yawaˈiˈ quiqˈui, xequicˈualaˈ apo chuwech ri Jesús. Ri yawaˈiˈ ri xequicˈualaˈ apo ri winek riˈ, jalajoj cˈa ruwech yabil ri ntoc chique. Y ri Jesús xuyaˈ cˈa rukˈaˈ pa quiwiˈ chiquijujunal ri yawaˈiˈ y xerucˈachojsaj cˈa el. 	 घाम अस्ताउन लागदा सबै मानिसहरू ज-जसका आफ्ना मानिसहरू बिरामीहरू थिए तिनीहरूलाई येशूकहाँ ल्याए। तिनीहरू बेग्ला बेग्लै रोगले पीडीत थिए। उहाँले प्रत्येक बिरामीलाई छुनु भयो अनि तिनीहरूलाई जाती पार्नु भयो।


Pero ri Jesús can majun cˈa chˈabel ri xubij ta chare ri Pilato. Y rumariˈ tek ri aj kˈatbel tzij riˈ xumey, ruma majun bey rutzˈeton ta chi cˈo ta jun winek ri que ta riˈ nuben. 	 तर येशूले पिलातसलाई केही जवाफ दिन अस्वीकार गर्नुभयो। यसमा पिलातस चकित भए।


Ri xa ma nicˈojeˈ ta cˈa wuqˈui jurayil, xtucˈulwachij cˈa achiˈel nucˈulwachij ri rukˈaˈ uva ri xa ma niwachin ta. Yeˈelesex el ruma ma yewachin ta, y tek ye chakiˈj chic, yebemol pe, y yecˈak pa kˈakˈ, y chiriˈ yecˈat wi. 	 यदि कोही ममा रहँदैन भने तब ऊ त्यो हाँगा जस्तो हुन्छ जो फ्याँकिएर जान्छ। त्यो हाँगा मर्दछ। मानिसहरूले त्यस्तो मरेको हाँगाहरू टिपेर आगोमा हालिदिन्छन् र तिनीहरू जल्छन्।


Yacˈa tek ri Jesús xutzˈet ri niquiben ri rudiscípulos, ma xka ta chuwech ri yetajin chubanic, y xubij cˈa chique: Tiyaˈ kˈij chique ri acˈalaˈ chi yepe wuqˈui riyin, y ma queˈikˈet ta. Ruma ri xqueˈoc pa rajawaren ri Dios, xaxu (xaxe) wi ri winek ri ye achiˈel re acˈalaˈ reˈ. 	 त्यहाँ जे घटना घट्यो येशूले देख्नुभयो। उहाँले बालकहरूलाई उहाँकहाँ नआउनु भनेर रोकेकोमा क्रोध प्रकट गर्नुभयो। येशूले तिनीहरूलाई भन्नुभयो, “साना बालकहरूलाई मकहाँ आउन देऊ। तिनीहरूलाई नरोक, किनभने परमेश्वरको राज्य तिनीहरूको नै हो जो यी बालकहरू जस्तै छन्।


Riyin can cˈo cˈa ri nwajoˈ nben ca, riche (rixin) chi queriˈ astapeˈ riyin xa ma yincˈo ta chic iwuqˈui ruma xa yibe yan, riyix can xtinatej chiwe ronojel re nbij el chiwe. 	 म जति सक्छु तिमीहरुलाई सदैव यी कुराहरु स्मरण गराउने कोशिश गर्नेछु। म इच्छा गर्छु कि मेरो मृत्यु पछि पनि यी कुराहरु सम्झन तिमीहरु समर्थ बनी रहौ।


Pero pa ruqˈuexel chi que ta riˈ nicˈutuj pe chuwe, ri iwánima xa xnoj riqˈui bis, ruma ri xinbij ka chiwe. 	 तिमीहरूका हृदय उदासिनताले भरिएको छ किनभने मैले तिमीहरूलाई ती कुराहरू भने।


Ri ajowabel quecˈareˈ rubanic: Wi cˈo ri ajowabel riche (rixin) ri Dios kiqˈui, can nuben chake chi nikacˈuaj jun cˈaslen achiˈel nubij ri rupixaˈ ri Dios. Y ri rupixaˈ ri Dios nubij chi tiwajoˈ iwiˈ chiˈiwachˈalal iwiˈ y re pixaˈ reˈ, yariˈ ri xiwacˈaxaj pa rutiquiribel tek xinimaj ri Dios. 	 अनि प्रेम गर्नुको अर्थ उनले हामीलाई दिएको आज्ञा अनुसार रहनु हो। अनि परमेश्वरको आज्ञा यो हो तिमीहरुले प्रेमको अनुसरण गर्नुपर्छ। तिमीले यो आज्ञा शुरुदेखि नै सुन्दै आएकी छौ।


Ri niquitij cˈa ri nuchˈacul y niquikum chukaˈ ri nuquiqˈuel, xa jun cˈa ri xtikaben quiqˈui. Riyeˈ xquecˈojeˈ wuqˈui riyin y riyin quiqˈui riyeˈ. 	 जसले मेरो शरीर खान्छ र रगत पिउँदछ तब त्यो मानिस मभित्र र म ऊभित्र हुनेछ।


Wachˈalal, ri sibilaj yatinwajoˈ, nbij cˈa chawe: Ma tatzekelbej ta ri xa ma utz ta. Xa tatzekelbej ri utz. Ruma ri nibano ri utz, can riche (rixin) cˈa ri Dios. Yacˈa ri nibano ri xa ma utz ta, ma retaman ta ruwech ri Dios. 	 मेरा प्रिय मित्रहरु! जे नराम्रो छ त्यसको अनुसरण नगर, जे राम्रो छ त्यसको अनुकरण गर। मानिस जसले जे राम्रो छ त्यो गर्छ भने उ परमेश्वरबाट आएको मानिस हो। तर कुनै एक जसले नराम्रो काम गर्छ त्यसले कहिल्यै पनि परमेश्वरलाई देखेको हुँदैन।


Y re wacami, ri Lokˈolaj Espíritu nuben chuwe chi yibe cˈa pa Jerusalem, y ma wetaman ta cˈa achique ri xtincˈulwachij chiriˈ. 	 तर अब पवित्र आत्माको आदेश पालन गर्नै पर्छ। म यरूशलेम जानै पर्छ र म जान्दिम त्यहाँ मेरो के गति हुन्छ।


Rumariˈ can nwajoˈ nbij jubaˈ chiwe chrij ri tiˈij quiche (quixin) chicop ri yecamisex riche (rixin) chi yetzuj (yesuj) chiquiwech dios ri xa ye banon cuma winek. Ketaman chi xaxu (xaxe wi) jun Dios cˈo, y ketaman chi ri dios ri xa ye banon cuma winek, can majun quejkalen. 	 यसर्थ मूर्तिमा बलि चढाएको मासु खान दिने विषयमाः हामी जान्दछौं, संसारमा मूर्ति वास्तवमा केही होइन। अनि हामी जान्दछौं परमेश्वर एक हुनु हुन्छ।


Y riyix achiˈaˈ can rucˈamon wi cˈa chi yeˈiwajoˈ ri iwixjaylal, achiˈel ri Cristo xojrajoˈ riyoj ri nibix iglesia chake y ma xupokonaj ta xuyaˈ riˈ pa camic kuma riyoj. 	 पतिहरू हो, आफ्ना पत्नीलाई प्रेम गर जस्तो ख्रीष्टले मण्डलीलाई प्रेम गर्नु भयो। ख्रीष्टले मण्डलीको निम्ति प्राण दिनुभयो।


Ri Cristo xuyaˈ uxlanibel cˈuˈx chkacojol riyoj israelitas iwuqˈui riyix ri ma yix israelitas ta y xa jun tinamit xuben chake, ruma ri Cristo xuwulaj ri cˈo chkacojol. 	 ख्रीष्टको कारणले अहिले हामीले शान्ति पाएका छौं। ख्रीष्टले हामी दुवैलाई एक बनाउनु भएको थियो। यहूदी र गैर-यहीदूहरू बीचमा पर्खाल लागे जस्तै छुट्टिएका थिए। तिमीहरू आपस्तमा घृणा गर्थे। तर ख्रीष्टले आफ्नै शरीरले घृणाको पर्खाल भत्काइदिनु भयो।


Y tek ri Jesús ntel cˈa pe ri pa rachoch ri Dios, jun chique ri rudiscípulos xubij cˈa chare: Tijonel, tatzuˈ re nimaˈk tak jay riche (rixin) re rachoch ri Dios, y re nimaˈk tak abej re ye ucusan chare, xchaˈ. 	 येशूले मन्दिरको इलाका छोडन लाग्नु भएको थियो। कुनै एकजना चेलाले उहाँलाई भने, “गुरूज्यू हेर्नुहोस्। यी मन्दिरको भवनहरू धेरै ठूला ठूला ढुंगाहरूले बताएर अति सुन्दर भएको छ।”


Y cˈo cˈa jun bey tek ri Jesús y ri ye ruˈapóstoles quimolon quiˈ, ri Jesús xubij chique: Quixcˈojeˈ cˈa re waweˈ pa tinamit Jerusalem, y tiwoyobej ri nbin chiwe; tiwoyobej cˈa ri rutzujun (rusujun) pe ri Nataˈ Dios chi can xtuyaˈ wi cˈa chiwe. 	 एक समय जब येशू तिनीहरूसंग खाई रहनु भएको थियो, उहाँले तिनीहरूलाई यरूशलेम नछोड्ने कुरा भन्नुभयो। उहाँले भन्नुभयो, “पिताले तिमीहरूको लागि प्रतिज्ञा गर्नु भएकोछ, जुन मैले तिमीहरूलाई पहिल्यै भनिसकेकोछु। त्यो प्रतिज्ञा प्राप्त गर्नलाई तिमीहरूले यरूशलेममा र्पखिनु पर्छ।


Y ri winek cˈa ri ye riche (rixin) pa tak barcos y ri ye samajel ri riche (rixin) pa tak yaˈ, xquiyalaˈ cˈa ulef pa tak quijolon (quiwiˈ), yeˈokˈ y yebison cˈa, y riqˈui quichukˈaˈ niquibij: Juyiˈ oc ruwech ri nimalaj tinamit Babilonia. Can riqˈui cˈa ri rubeyomal riyaˈ xebeyomer cˈa quinojel rajaf tak barcos. Y xa pa jun hora xqˈuis ronojel, xechaˈ. 	 तिनीहरुले आफ्ना शिरमा धूलो हाले। तिनीहरुले विलाप गरे अनि अफसोस गरे। दिनीहरुले ठूलो आवजमा भने ‘कष्ट! महानगरको निम्ति कति कष्ट! सबै मानिसहरु जसका समुद्रमा जहाजहरु थिए, उसको सम्पत्तिद्वारा धनवान भए। तर घण्टा भरमा त्यसको ध्वंस भयो।


Queriˈ xuben ruma can ruraybel wi cˈa chi riyoj ri yoj iglesia can cˈo cˈa kakˈij kacˈojlen y can yoj chˈajchˈoj tek xkojrucˈul. Y ma nrajoˈ ta chi cˈo ta jun tzˈil pa tak kacˈaslen. Xa nrajoˈ chi can yoj lokˈolaj tak ralcˈual, achiˈel jun tziek ri chˈajchˈoj chic; banon chic ruchojmil, y ma kˈochokˈek ta. 	 उहाँले मण्डलीलाई महिमित दुलही बनाउनु तथा कलंक, चाउरी वा त्यस्तै कुनै त्रुटिरहित बनाउन तथा उनलाई शुद्ध र निर्दोष पार्नु आफैलाई बलि दिनुभयो।


Ri ruchˈabel ri Dios ri ntajin chusiqˈuixic ruwech ri achi aj Etiopía, ya cˈa ri nichˈo chrij ri Jesucristo y nubij: Xucˈuex cˈa riche (rixin) chi nicamisex, achiˈel nucˈuex jun carneˈl. Can achiˈel cˈa nuben ri alaj carneˈl ri ma nikˈajan ta tek nisoquex rij, quecˈariˈ xuben riyaˈ, majun xubij. 	 उसले पढदै गरेको धर्म शास्त्रको अंश यस्तो थियोः “जसरी भेडा काटिन लगिन्छ भेडको पाठा कत्रनेको चुपचाप सामु उभिन्छ, त्यसरी नै उनी रहे।


Nchˈobon chi yikˈax el iwuqˈui tek xquibe pan España. Nwajoˈ yicˈojeˈ el jun caˈiˈ oxiˈ kˈij iwuqˈui riche (rixin) chi nikatzˈet chic kawech, riche (rixin) chi riyix niyaˈ quicoten pa wánima. Y chukaˈ nwajoˈ chi niyaˈ ta el chuwe ri nicˈatzin riche (rixin) ri nubey. 	 यसैले स्पेन जाँदा म तिमीहरूलाई भेट्ने आशा गर्छु। निश्चय, म स्पेन भएर जाँदाखेरि तिमीहरूलाई भेट्ने आशा गर्छु। केही बेर तिमीहरूका साथमा आनन्द मनाउने आशा गर्छु अनि त्यसपछि तिमीहरूले मेरो यात्रामा साथ दिन सक्छौ।


Y ri Jesús xubij cˈa chare ri Juan: Ma tikˈil ta chic. Ruma ri ma yojquetzelaj ta, can ye kachibil wi cˈa riˈ. 	 येशूले यूहन्नालाई भन्नु भयो, ‘‘त्यसलाई नरोक। यदि कुनै मानिस तिम्रो बिरुद्ध छैन भने त्यो तिमी पट्टिनै हुन्छ। ‘‘


Yacˈa ri achiˈaˈ ri ye kajayon ri ulef can xu (xe) wi xquitzˈet chi ya ri rucˈajol ri rajaf ri ulef ri xapon, xquibilaˈ cˈa chiquiwech: Yareˈ ri xtoc ca rajaf ronojel re ulef re kakajon. Wacami quixam pe, tikacamisaj riche (rixin) chi queriˈ re ulef reˈ ntoc ca kiche (kixin) riyoj, xechaˈ. 	 तर खेतीवालहरूले आफूहरू माझ वहस गरे, यो मालिकको छोरो हो यो दाखबारी उसको हुनछ। यसकारण हामी यसलाई मारौ तब यो दाखबारी हाम्रै हुनेछ।


Queˈiwajoˈ ri kachˈalal kiˈ quiqˈui ruma kaniman ri Dios. Y can riqˈui ronojel iwánima queˈiwajoˈ quinojel ri winek. 	 अनि तिम्रो परमेश्वर प्रतिको सेवामा तिम्रा भाइ-बहिनीहरु प्रति स्नेह थप, अनि आफ्ना भाइ-बहिनीहरु प्रतिको स्नेहमा प्रेम थप।


Y ri Pablo xerutzuˈ cˈa ri achiˈaˈ ri can pa moc (comon) yekˈato tzij, y xubij chique: Achiˈaˈ ri yix wech aj Israel, can majun cˈa achique ta nunaˈ ri wánima chuwech ri Dios, ruma ri nucˈaslen can choj cˈa rubanon pe, y queriˈ rubanon cˈa wacami, xchaˈ. 	 पावलले यहूदी-महासभालाई हेरे अनि भने, “मेरा दाज्यु-भाइहरू हो, मैले आज सम्म मेरो जीवन राम्रो विचारमा नै बिताँए।”


Y ri Dios can xutek pe ri Jesucristo, Ajaf kiche (kixin) konojel riche (rixin) chi xutzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, ri niyaˈo chukaˈ uxlanibel cˈuˈx. Y xorutzijoj chique ri kech aj Israel. 	 परमेश्वर यहूदीहरूसंग बोल्नु भएको छ। परमेश्वरले येशू ख्रीष्टको जो सबै मानिसहरूका परमप्रभु हुनुहुन्छ उनको माध्यमद्वारा शान्तिको सुसमाचार उनीहरूका लागि पठाउनु भयो।


Pero quinojel can cˈo cˈa jun ri xquibij pe, chi achique ruma tek ma yecowin ta yebe. Cˈo cˈa jun xubij pe: Tabanaˈ jun utzil tabij jubaˈ chare ri apatrón, chi tucuyuˈ jubaˈ numac chi ma yicowin ta yibe, ruma xa cˈa xinlokˈ ca jun wulef, y rajawaxic chi yibe chutzˈetic. 	 तर सबै पाहुनाहरूले भने कि तिनीहरू जान असमर्थ थिए। प्रत्येकले एक एक वहना बनाए। पहिलो मानिसले भन्यो, मैले भर्खरै एउटा खेत किनेकोछु, यसर्थ यसलाई हेर्ने म जानै पर्छ। दया गरी माफ गर्नुहोस्।


Y chuwech ri caj xtinben chi xquebanatej ri majun bey ye tzˈeton ta, y queriˈ chukaˈ chuwech ri ruwachˈulef. Xtinben cˈa chi xtitzˈet quicˈ, kˈakˈ, y sib ri can achiˈel chic nimaˈk tak sutzˈ. 	 म छक्क पर्दो चीजहरूमाथि आकाशमा देखाउनेछु, तल पृथ्वीमा, म प्रमाणहरू दिनेछु। त्यहाँ रगत, आगो, र घना धूँवा हुनेछ।


Rumacˈariˈ riyix can tinimaj quitzij. Can ronojel cˈa ri niquibij chiwe, tibanaˈ y titakej. Xa yacˈa ri ma tiben ta achiˈel ri niquiben riyeˈ. Ruma chi riyeˈ xa ma niquiben ta ri niquibij chi tiban. 	 यसर्थ तिनीहरूले सिकाएको कुरा पालन गर्नु पर्छ। तिनीहरूले अह्राएका कामहरू गर्नु। तर तिनीहरूको जीवनशैलीको अनुसरण नगर्नु। तिनीहरू केही गर्न भनि तिमीहरूलाई अह्राउँछन् तर आफू चाँहि केही गर्देनन्।


Y can majun chic achoj riqˈui nikil wi colotajic. Ruma chi can majun chic jun biˈaj ri yaˈon ta pe chuwech re ruwachˈulef riche (rixin) chi yojcolotej, xchaˈ ri Pedro. 	 येशू मात्र एक त्यस्तो हुनुहुन्छ जो मानिसहरूलाई बचाउन योग्य हुनु हुन्छ। उहाँको नाँउ मात्र यो संसारका मानिसहरूलाई दिइएको एक शक्ति हो, जसद्वारा हामी बचाइन सक्छौ।”


Can tibanaˈ cˈa cuenta chiˈiwachˈalal iwiˈ riche (rixin) chi queriˈ chiˈiwonojel niwil ri rutzil ri Dios. Ma tiyaˈ ta kˈij chi ntoc ri etzelal pan icˈaslen, ri xa achiˈel jun cˈayilaj kˈayis ri xa nuben qˈuey chare ronojel. 	 सर्तक बस ताकि कोही पनि परमेश्वरको अनुग्रहबाट बंचित नबनोस्। अनि तिमीहरू मध्ये कोही पनि तीतेपाती जस्तो बडनु हुँदैन र अरूलाई बिगार्नु हुँदैन।


Y rumacˈariˈ ri Moisés can xtijox wi jabel riqˈui ronojel ruwech etamabel ri cˈo quiqˈui ri nimaˈk tak winek aj Egipto. Y can nikˈalajin riqˈui ri ruchˈabel y riqˈui ronojel ri xerubanalaˈ, chi can jun nimalaj achi wi. 	 मिश्र देशवासीहरूले तिनलाई जानेको प्रत्येक विषयको प्रशिक्षण दिए। तिनी वचन अनि कर्ममा दृढ भए।


Riyix ri can yix achiˈel tak walcˈual, man cˈa quixkˈolotej ta. Ri winek ri rucˈuan jun cˈaslen choj, can choj wi, achiˈel ri Jesucristo chi can choj wi. 	 प्यारा बालकहरु, कुनै व्यक्तिलाई पनि तिमीहरुलाई छल्न नपाओस। ख्रीष्ट र्धमिक हुनुहुन्छ ख्रीष्ट जस्तो बन्नका निम्ति एक व्यक्तिले जो सही छ त्यो अनुसरण गर्नुपर्छ।


Yacˈariˈ tek ri Pilato xel chic pe jun bey ri pa rupalacio riche (rixin) chi xochˈo chique ri winek, y riyaˈ xubij cˈa chique: Titzuˈ, re achi reˈ nwelesaj pe chiwech, riche (rixin) chi tiwetamaj chi Riyaˈ xa majun achique ta mac nwil ta chrij, xchaˈ. 	 फेरि पिलातस एक पल्ट बाहिर निस्के र यहूदीहरूलाई भने, “हेर! म येशूलाई तिमीहरू कहाँ ल्याउँदैछु किनभने मैले उसको विरूद्धमा आरोप लगाउने कुनै कारण पाइनँ।”


Tek rubanon ca ronojel riˈ nim rejkalen chinuwech riyin. Pero tek xkˈax chinuwech chi xa ma nucˈom ta pe colotajic chuwe, can xinyaˈ ca ronojel riˈ riche (rixin) chi xinnimaj ri Cristo. 	 एक समयमा यी सब मेरो लागि महत्वपूर्ण थियो। तर मैले ठानें, ख्रीष्टको अघि ती सब व्यर्थका रहेछन्।


Rumariˈ can nbij ca chiwe, chi ma numac ta riyin wi yecˈo ri xquebeka cˈa chupan ri rucˈayewal. 	 यसर्थ आज म भन्न लागिरहेछु कि म निःसन्देह छु यदि तिमीहरू मध्ये कसैले मुक्ति पाएनौ भने परमेश्वरले मलाई दोष लगाउनु हुनेछैन!


Xepe ri principaliˈ tak sacerdotes y ri achiˈaˈ aj tzˈibaˈ, xquibij cˈa chare ri Jesús: ¿Nawacˈaxaj cˈa ri yetajin chubixic ri acˈalaˈ? xechaˈ. Y xpe ri Jesús xubij chique ri achiˈaˈ riˈ: Jaˈ (je), nwacˈaxaj. Y riyix, ¿la majun bey cami isiqˈuin chupan ri ruchˈabel ri Dios tek nubij: Riyit Dios can abanon chique ri acˈalaˈ y chique ri cˈa yetzˈuman na chi ntel chˈabel pa quichiˈ riche (rixin) chi nacˈul akˈij acˈojlen? 	 मुख्य पूजाहरीहरू र शास्त्रीहरू येशूलाई सोधे, “बालकहरूले के भनिरहेका छन् तपाईंले सुन्नु भो?” येशूले जवाफ दिनुभयो, “अवश्य। के तिमीहरूले कहिले धर्मशास्त्रहरूमा पढेका छैनौ? ‘उहाँले बालकहरूलाई स्तुति गर्न सिकाउनु भयो?’ “


Y ri kˈopoj can yacˈariˈ xtzolin apo riqˈui ri rey Herodes y xberubij cˈa chare: Riyin nwajoˈ chi ya re wacami yan, nayaˈ pe chuwe pa jun plato ri rujolon (ruwiˈ) ri Juan ri Bautista, xchaˈ chare ri rey Herodes. 	 तत्कालै छोरी राजा भएकहाँ गई, अनि उसले राजालई भनी, “दया गरी मलाई बप्तिस्मा दिने यूहन्नाको शिरको दिनुहोस्। अहिलै नै एउटा थालमा मलाई त्यो ल्याइदिनुहोस्।”


Y nwajoˈ cˈa chi ri achiˈaˈ tiquibanaˈ orar pa ronojel lugar pa rubiˈ ri Dios. Y tek niquiben orar y niquiyec ri quikˈaˈ chicaj, can riqˈui chˈajchˈojil, y man ta riqˈui coyowal y man ta cˈo chˈaˈoj chiquicojol. 	 मानिसहरूले जहीं पनि प्रार्थना गरून् भन्ने म चाहन्छु। प्रार्थनामा जसले आफ्ना हात उठाउँछन् ती मानिसहरू पवित्र हुनु पर्छ। तिनीहरू रिसालु र झगडालु हुनु हुँदैन।


Xpe ri cˈajolaxel riˈ xubij cˈa chare ri rutataˈ: Riyin ma yibe ta, xchaˈ. Pero xtzolin pe rucˈuˈx ruma xuchˈob chi ma utz ta ri chˈabel ri xubij y xbe cˈa pa samaj. 	 छोराले जवाफ दियो, ‘म जाँदिन।’ तर केही समयपछि उसले आफ्नो विचार बद्ल्यो, अनि गयो।


Y ri rijitaˈk tak achiˈaˈ riˈ cˈo cˈa jun cˈacˈacˈ bix ri niquibixaj, y ri bix riˈ nubij cˈa: Riyit ri can yit achiˈel jun Alaj Carneˈl, can rucˈamon wi (takal wi chawij) chi xbeˈacˈamaˈ pe ri wuj, y can rucˈamon (takal chawij) chukaˈ chi yeˈawelesaj ri sellos ri achoj riqˈui kˈolin wi; ruma riyit can xacamisex, y riqˈui ri aquiqˈuel xojacol konojel riche (rixin) chi xoj‑oc riche (rixin) ri Dios; xabachique ta na ri ye katiˈt kamamaˈ y xabachique ta na ri kachˈabel, y xabachique ta na chukaˈ ri katinamit y xabachique ta na ri karuwachˈulef. 	 अनि तिनीहरु सबैले भेंडाको पाठाको लागि एउटा नयाँ गीत गाए “तिमी त्यो बेह्रिएको चर्मपत्र लिन अनि त्यसको मोहर खोल्न योग्य छौ, किनभने तिमी मारिएका थियौ। अनि, तिम्रो रगतद्वारा तिमीले परमेश्वरका निम्ति हरेक जाति, भाषा, कूल अनि राष्ट्रबाट मानिसहरुलाई किन्यौ।


Y astapeˈ can ye qˈuiy cˈa ri xeˈapon ri xquitzˈuc tzij chrij ri Jesús, pero xa ma junan ta ri xquibij. Pa ruqˈuisbel xeˈapon ye caˈiˈ ri junan wi ri xquibij, xa yacˈa ri ma kitzij ta chukaˈ ri xquibij. 	 धेरै मानिसहरू आए र येशूको विरुद्ध झूटा अभियोगहरू लगाए। तर महासभाले येशूलाई मार्नसकिने त्यस्तो कुनै अभियोग पाउन सकेन। तब दुइजना मानिस आएर भन्न लागे,


Y riyin xibe, ruma can ya ri Dios ri xkˈalajsan chinuwech chi yibe. Y xaxu (xaxe wi) ri kachˈalal ri cˈo quikˈij y riyin ri xkamol kiˈ. Y xinbij cˈa chique ri achique rubanic ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic ri ntzijoj chique ri winek ri ma ye israelitas ta. Queriˈ xinben ruma nwajoˈ chi man ta jun nibano chare ri samaj ri nbanon pe y ri yitajin chubanic chi xa majun nicˈatzin wi. 	 म गएको कारण परमेश्वरले मलाई त्यहाँ जानै पर्ने देखाउनु भयो। मैले विश्वासीहरूका अगुवाहरूलाई त्यहाँ भेटें। जब हामी एकान्त भयौं मैले तिनीहरूलाई त्यही सुसमाचार व्याख्या गरें जुन म अ-यहूदीहरू माझ प्रचार गर्छु। तिनीहरूले मेरो काम बुझुन् भन्ने म चाहन्थें जसमा कि मेरा विगतका कामहरू र वर्तमानका प्रयासहरू खेर नजाऊन्।


Y rumariˈ tikamatioxij chi kiche (kixin) chic riyoj ri kˈatbel tzij ri can majun nisilon ta riche (rixin). Y riche (rixin) chi yojmatioxin chare ri Dios, tikabanaˈ cˈa ri rusamaj, can achiˈel ri nika chuwech Riyaˈ. Tikaxibij cˈa kiˈ chuwech y tikayaˈ chukaˈ rukˈij. 	 यसर्थ, हामी कृतज्ञ बन्नुपर्छ किनकि हामीले एउटा राज्य पाउँदैछौं जो हल्लिन सक्दैन। अनि हामीले उहाँलाई प्रसन्न तुल्याउने तरिकाले आदर र भयले पूज्नुपर्छ।


Ruma can koyoben ri utzil ri rutzujun (rusujun) ca ri Dios chi nuyaˈ chake chupan ri kˈij tek xtipe chic jun bey ri nimalaj ka‑Dios y Kacolonel Jesucristo, ri can petenak riqˈui nimalaj rukˈij rucˈojlen. 	 हाम्रा परम परमेश्वर र मुक्तिदाता येशू ख्रीष्टको आगमनलाई र्पखिंदा हामीले हाम्रो जीवन यसरी नै बाँच्नुपर्छ। उहाँ हाम्रा महान आशा हुनुहुन्छ, उहाँ आफ्ना महिमा सहित आउनु हुनेछ।


Pero wi cˈo jun ri nibin chi cˈo pa sakil, y xa nretzelaj ri rachˈalal, nikˈalajin chi xa cˈa cˈo na pa kˈekuˈm. 	 एक व्यक्तिले भन्ला, “म प्रकाशमा छु। तर यदि त्यो व्यक्तिले आफ्ना भाइहरुलाई घृणा गर्छ भने त्यो अझ अन्धकारमा छ।


Ruma ninatej chuwe ri toˈonic ri iyaˈon riyix riche (rixin) chi nitzijox ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. Chupan cˈa ri kˈij tek riyix xinimaj, can ya cˈa kˈij riˈ tek ichapon yin itoˈon pe. 	 मानिसहरूलाई सुसमाचार सुनाउँदा तिमीहरूले मलाई सहयोग गरेकोमा म परमेश्वरलाई धन्यवाद चढाउँछु। तिमीहरूले विश्वास गरेको दिनदेखि अहिलेसम्म सघाउँदैछौ।


Riyin can yin achiˈel jun aj cˈas quiqˈui quinojel ri winek, rumariˈ rajawaxic chi ntzijoj ri ruchˈabel ri Dios chique ri winek griegos y chique ri ma ye griegos ta. Rajawaxic chi ntzijoj chique ri cˈo qˈuiy quetaman y chique chukaˈ ri majun quetaman. 	 मलाई लाग्छ मैले सबै मानिसहरूको सेवा गर्न परेको छः ग्रीकहरू, गैर-ग्रीकहरू, ज्ञानी र मूर्ख मानिसहरू।


Y quecˈariˈ tek xtitzˈet chi yecˈulwachitej chic ronojel ri xinbij yan ka, tiwetamaj cˈa riˈ chi noka yan ri ruqˈuisbel tak kˈij. Xa can nakaj chic cˈa cˈo wi pe. 	 तिमीहरूसित पनि यस्तै हुनेछ। जब तिमीहरू यस्तो भएको देख्छौ, त्यसबेला तिमीहरूलाई समय नजिक छ र त्यो आउने लागेको छ भनी थाहा हुनेछ।


Y ruma can quinojel cˈa xetzˈeto, xquixibij quiˈ. Y rumariˈ ri Jesús chanin xchˈo apo chique y xubij: Ma tixibij ta iwiˈ. Xa ticukubaˈ icˈuˈx. Xa yin cˈa riyin, xchaˈ chique. 	 सबै चेलाहरू उहाँलाई देखेर भयभीत भए। तर उहाँले तिनीहरूलाई तुरन्तै भन्नुभयो, “साहस राख, यो म नै हुँ। डराउनु पर्दैन।”


Y achiˈel xa jun hora tikˈax ka riˈ, tek cˈo chic cˈa jun ri xbin: Re achi reˈ, can kitzij wi chi rachibil ri Jesús, ruma can pa Galilea chukaˈ nipe wi, xchaˈ. 	 प्रायः एक घण्टापछि, अर्को मानिसले भन्यो, “निश्चय यो मानिस उहाँसंगै थियो। किनभने यो पनि गालीलबाट आएको हो।”


Rumariˈ wacami queˈatakaˈ cˈa el achiˈaˈ cˈa pa tinamit Jope, chi quebe chusiqˈuixic (chroyoxic) ri Simón ri nibix chukaˈ Pedro chare. 	 केही मानिसहरू जोप्पा शहरमा पठाऊ। शिमोनलाई फर्काई ल्याउन तिम्रा केही मानिसहरू पठाऊ जसलाई पत्रुस पनि भनिन्छ।


Yacˈa ri Jesús xretamaj cˈa ri niquichˈob ri rudiscípulos pa tak cánima, y xubij cˈa chique: ¿Achique ruma riyix nichˈob chi ruma majun caxlan wey xicˈom pe, rumariˈ tek xinbij queriˈ? ¿Can ma icukuban ta icˈuˈx wuqˈui y rumariˈ xaxu (xaxe wi) ri caxlan wey ri nichˈob? 	 येशूले चेलाहरूका धारणा बुझ्नुभयो। अनि उहाँले तिनीहरूलाई भन्नुभयो, ‘किन रोटीको विषयमा तिमीहरू कुरा गर्न लागिरहेछौ? तिमीहरूसित कमजोर विश्वास छ।


Riyix beyomaˈ, can jabel benak ri iwánima riqˈui re ruwachˈulef. Can yixtajin nicˈusaj icˈuˈx riqˈui ri itzel tak iraybel. Jabel xixtiojir, ruma nitij ri nurayij ri iwánima, xa yacˈa chi ri camic xa nipe yan chiwij. 	 पृथ्वीमा तिमीहरूको जीवन सम्पत्तिले सम्पन्न जीवन थियो। तिमीहरूले, आफूले चाहेका हरेक बस्तुद्वारा स्वयंलाई खुशी तुल्यायौ। तिमीहरू स्वयंले मार्नुको तिम्ति तयार पारेको मोटो पशु जस्तो तुल्यायौ।


Y ya ta cˈa ri utzil y ri uxlanibel cˈuˈx ri nuyaˈ ri Katataˈ Dios y ri Ajaf Jesucristo ri xticˈojeˈ pa tak iwánima chiˈiwonojel. 	 हाम्रा पिता परमेश्वर र प्रभु येशू ख्रीष्टबाट तिमीहरूलाई अनुग्रह र शान्ति। पावल परमेश्वरलाई धन्यवाद चढाउँछन्


Ruma xoka ri tiempo riche (rixin) chi nikakˈaxaj tijoj pokonal pa kacˈaslen riyoj ri yoj ralcˈual chic ri Dios, riche (rixin) chi nikachojmirisaj kiˈ y wi ri Dios nuyaˈ kˈij riche (rixin) chi nikakˈaxaj tijoj pokonal pa kacˈaslen riyoj, ¿achique ta cami ri man ta xtiban chique ri ma xquinimaj ta ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic? Can xtikˈax wi ruwiˈ ri tijoj pokonal ri xtika pa quiwiˈ. 	 न्याय गरिने समय आएको छ। यो कार्य परमेश्वरको परिवारबाट शुरु गरिने छ। तर यदि त्यो न्याय गरिने कार्य हामीबाट शुरु भयो भने जसले परमेश्वरको सुसमाचार स्वीकार गर्दैनन् तिनीहरुको के अवस्था हुनेछ?


Y tek ri ye aj kˈatbel tzij xequitzˈet chi ri Pedro y ri Juan can majun xibinriˈil chiquiwech, astapeˈ xa ye relic winek y ni xa ta quetaman niquisiqˈuij ruwech wuj, can xequimey y rumariˈ xquetamaj chi riyeˈ can xecˈojeˈ wi riqˈui ri Jesús. 	 यहूदी अगुवाहरूले जाने कि पत्रुस र यूहन्नामा कुनै त्यसो खास प्रशिक्षण र शिक्षा छैन रहेछ भनेर। तर अगुवाहरूले पत्रुस र यूहन्ना निडरसाथ बोलेका पनि देखेका थिए। यसैले तिनीहरू छक्क परेका थिए। त्यसपछि मात्र तिनीहरूले पत्रुस र यूहन्ना येशूसंगै रहन्थे भनेर थाहा पाए।


Y tek ri winek xquicˈaxaj ri xkˈajan, can xquimol cˈa apo quiˈ. Y astapeˈ ri winek riˈ xa ma junan ta quichˈabel, ruma ma junan ta ri ye petenak wi, pero tek ri ye tzekelbey riche (rixin) ri Jesús xebechˈo pe, ri winek xkˈax chiquiwech, ruma can pa jalajoj cˈa ruwech chˈabel ri xechˈo wi. Ri winek xsach quicˈuˈx tek xquicˈaxaj riˈ. 	 तिनीहरू धेरै जसो आवाज सुने पछि आए। प्रेरितहरूले आ-आफ्ना भाषामा बोलेको सुनेर तिनीहरू छक्क परे।


¡Ri cˈo racˈaxabel, can tracˈaxaj cˈa ri xinbij! 	 मेरो कुरा सुन्न सक्ने तिमीहरूले यी कुराहरू सुन।


Y xubij chique: Rumariˈ ri achi man chic cˈa quiqˈui ta ruteˈ rutataˈ xticˈojeˈ wi. Xa xtiquicˈuaj cˈa quiˈ riqˈui ri rixjayil, y chi ye caˈiˈ xa jun cˈa ri xtiquiben. 	 अनि परमेश्वरले भन्नु भयो, ‘त्यसकारण मानिसले आफ्नो आमा-बाबुलाई छोडेर आफ्नी पत्नीसेग मिलेर बस्छ। यसरी यी दुइ मानिसहरू एक हुनेछन्।’


Ruma ronojel ri achique nutij ka ri winek, xa ma pa ránima ta nibe wi. Xa chupan nibe wi y cˈacˈariˈ ntel el. Y riqˈui ri queriˈ xubij ri Jesús, nikˈalajin chi ronojel ri yecˈo ca riche (rixin) chi yetij, can ye chˈajchˈoj wi. 	 किनभने खाना मुटुभित्र जाँदैन तर भूँडीमा जान्छ अनि तब यो शरीरबाट बाहिर नालीमा आउँछ।” (जब येशूले यसो भन्नुभयो उहाँले यस कुरालाई स्पष्ट पार्नु भयो कि सबै खाद्यपदार्थ सफा हुन्छन्।)


Ri kachˈalal Tíquico xintek el pa tinamit Efeso. 	 टाइकिकसलाई मैले एफिसस पठाँए।


Y yecˈo cˈa chukaˈ ye caˈiˈ alekˈomaˈ ri ye ucˈuan el, riche (rixin) chi yecamisex junan riqˈui ri Jesús. 	 दूइजना अरू अपराधीहरूलाई पनि उहांसंगै मार्न अघि लगाइएको थियो।


Y yecˈo cˈa ri ye tzulibeyon apo riche (rixin) ri Jesús, kˈalaj riˈ wi nucˈachojsaj ri achi, riche (rixin) chi queriˈ niquitzujuj (niquisujuj) chi ri Jesús xsamej chupan ri jun uxlanibel kˈij riˈ. 	 कोही यहूदीहरू त्यहाँ येशूले विश्रामको दिनमा त्यसलाई निको पार्नुहुन्छ, कि भनी उहाँको ध्यान सहित चियो गर्दैथिए, तब तिनीहरूले दोष लाउन चाहाँन्थे।


¿La ma iwetaman ta cˈa chi tek riyix yixapon riqˈui jun ixok achiˈel riˈ, xa jun niben riqˈui? Achiˈel ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca: Ri achi y ri ixok xa jun xtiquiben chi ye caˈiˈ. Queriˈ ri tzˈibatal ca. 	 शास्त्रमा लेखिएको छः “ती दुइजना मानिसहरू एक जीउ बन्नेछ।” यसैले तिमीहरूले बुझनु पर्छ वेश्यासित यौन सम्बन्ध राख्ने मानिस वेश्याकै शरीरसित एक बन्नेछ।


Y cˈa cˈo na cˈa cablajuj chaquech caxlan wey rachibilan car ri xmolotej ca, ri ma xqˈuis ta. 	 मानिसहरूले प्रशस्त खाना खाए पछि चेलाहरूले बाह्रवटा टोकरीहरू उब्रिएका रोटी र माछाका टुक्राहरूले भरे।


Y can xu (xe wi) xracˈaxaj queriˈ ri Jesús, can yacˈariˈ xubij: Riyit Simón Pedro rucˈajol ri Jonás, can jabel cˈa ruwaˈakˈij, ruma ri xabij chi yin cˈa riyin ri Cristo ri Rucˈajol ri Dios. Ri xabij majun ta cˈa winek ri xkˈalajsan chawech, xa can ya cˈa ri Nataˈ Dios ri cˈo chilaˈ chicaj ri xkˈalajsan chawech. 	 येशूले भन्नुभयो, “तिमी धन्य हौ, हे योनाको छोरो शिमोन। कुनै पनि मानव जातिले तिमीलाई यो सिकाएको होइन। स्वर्गमा भएका मेरा पिताले तिमीलाई प्रकाश गरिदिनुभएको हो।


Nbij cˈa chawe riyit Timoteo ri can yit achiˈel nucˈajol: Can ticˈojeˈ cˈa awuchukˈaˈ riqˈui ri utzil ri nacˈul riqˈui ri Cristo Jesús. 	 तिमोथी! तिमी मेरो छोरो जस्तो हौ। ख्रीष्ट येशूमा भएको हाम्रो अनुग्रहमा दृढ बन।


Y yacˈariˈ tek ri Jesús xerusiqˈuij (xeroyoj) ri rudiscípulos y xubij cˈa chique: Riyin nbij cˈa chi riyix jabel iwetaman chi re waweˈ chochˈulef, ri yaˈon kˈatbel tzij pa quikˈaˈ, yeriˈ ri yecˈo pa quiwiˈ ri winek, y ruma chi can cˈo quikˈatbel tzij pa quiwiˈ ri winek, rumariˈ niquinaˈ chi can yecˈa riyeˈ ri ye cajaf ri winek. Xa can xu (xe) wi cˈa ri cˈo quikˈij ri yebin ri cˈo chi niban. 	 येशूले सबै चेलाहरूलाई उपस्थित हुन बोलाउनु भयो। उहाँले भन्नुभयो, “गैर, यहूदीहरूको पनि आफ्ना मानिसहरू छन् तिनीहरूलाई शासकहरू भनिन्छ। तिमीहरूले जान्दछौ कि तिनीहरूले आफ्ना शक्तिको प्रभाव देखाऊँदछन्। अनि तिनीहरूका प्रमुखहरूले आफ्नो समपूर्ण शक्तिहरू मानिसहरूमा प्रयोग गर्न मन पराऊँछन्।


Y can nbij cˈa chiwe, chi ye qˈuiy chique ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios y ri reyes ri xecˈojeˈ ojer ca, sibilaj xcajoˈ chi xquitzˈet ta ri nitzˈet riyix wacami, y xa ma xquitzˈet ta el. Can sibilaj chukaˈ xcajoˈ chi xquicˈaxaj ta ri niwacˈaxaj riyix re wacami, y xa ma xquicˈaxaj ta el, xchaˈ ri Jesús. 	 म तिमीलाई भन्छु, धेरै अगमवक्ताहरू अनि राजाहरूले यो हेर्न चाहन्थे जो तिमीहरूले देखिरहेकाछौ, तर तिनीहरूले यी बस्तुहरू देखेनन्। अनि धेरै अगमवक्ताहरू र राजाहरू, सुन्न चहान्थे तर तिनीहरूले ती सुनेनन्।”


Y chukaˈ pa rukˈaˈ Riyaˈ cˈo wi riche (rixin) chi nukˈalajsaj ri rutzil pa kawiˈ riyoj, ri xujoyowaj kawech. Ruchojmirisan chic ri kacˈaslen riche (rixin) chi jabel xtibekabanaˈ riqˈui Riyaˈ, ri cˈo rukˈij rucˈojlen. 	 परमेश्वरले धैर्यतापूर्वक पर्खनु भयो जसमा कि उहाँको कृपा पाउनेहरूलाई उहाँले आफ्नो सम्पन्न महिमा देखाउन सकून्। परमेश्वरले ती मानिसहरूलाई आफ्नो महिमा प्राप्त गर्न तयार गर्नु भयो।


Y riqˈui riˈ nikˈalajin chi tzˈaket ri ajowabel riche (rixin) ri Dios ri cˈo kiqˈui riche (rixin) chi queriˈ ma xtikaxibij ta kiˈ tek xtapon ri kˈij tek ri Dios xtukˈet tzij. Ma xtikaxibij ta kiˈ ri cˈa yojcˈo na chuwech re ruwachˈulef ruma kacˈuan cˈa jun cˈaslen achiˈel rubanic ri rucˈaslen ri Jesucristo. 	 यदि हामीमा परमेश्वरको परिपक्क प्रेम भए तब त्यो दिन जब उनी जाँचकोलागि आउनु हुन्छ हामीमा डर रहने छैन कारण यो संसारमा उहाँ हामी जस्तै हुनुहुन्छ।


Y ri Marta xubij chare ri Jesús: Jaˈ (je), Ajaf. Riyin can nnimaj cˈa achiˈel ri xabij; ruma can nuniman wi chi yit cˈa riyit ri Cristo ri Rucˈajol ri Dios, ri xape waweˈ chuwech re ruwachˈulef, xchaˈ ri Marta. 	 मार्थाले उत्तर दिई, “हो, प्रभु म विश्वास गर्छु तपाईं नै ख्रीष्ट हुनुहुन्छ, परमेश्वरको पुत्र। तपाईं मात्र एक हुनुहुन्छ जो संसारमा आउनु भएको थियो।”


Ri Chipre jun cˈa ti ruwachˈulef ri pa yaˈ cˈo wi. Rumariˈ, tek ri Bernabé, ri Saulo y ri Juan xeˈapon ri jucˈan chic ruchiˈ ri ti ruwachˈulef riˈ, xeˈapon cˈa ri pa tinamit Pafos. Y chupan ri tinamit riˈ cˈo cˈa jun achi israelita ri Barjesús rubiˈ, y nibix chukaˈ Elimas chare, jun achi aj itz, ri rupoˈon anej riˈ chi jun profeta. 	 तिनीहरूले सम्पूर्ण टापू पार गरेर पाफोस भन्ने शहरमा आइपुगे। तिनीहरूले त्यहाँ एक यहूदी जादूवाला भेटे। उसको नाउँ बारयेशू थियो। उनी एक झूटो अगमवक्ता थिए।


Y yacˈareˈ ri rox mul chi ri Jesús xucˈut riˈ chiquiwech ri ye rudiscípulos tek cˈastajnek chic pe chiquicojol ri caminakiˈ. 	 यस्तो प्रकारले येशूले आफ्नो मृत्यूबाट पुनरूत्थान भएर चेलाहरूसित तेस्रोपल्ट देखा पर्नु भयो।


Ri ixok riˈ cˈo cˈa racˈaxan pe chrij ri milagros ri yeruben ri Jesús. Riyaˈ benak cˈa chukaˈ chiquicojol ri winek ri yecˈo ca chrij ri Jesús, y yacˈariˈ tek xberuchapaˈ ca jubaˈ ri rutziak ri Jesús. 	 त्यस आईमाईले येशूको बारेमा सुनेकी थिई। मानिसहरूको भीडबाट भएर गई त्यस स्त्री पछिल्तिरबाट येशू कहाँ आई अनि उहाँको वस्त्र छोई।


Ri chˈumil cˈa riˈ cˈayilaj kˈayis rubiˈ, y xa jubaˈ ma pa nicˈaj chique ri yaˈ qˈuey qˈuey xuben chique. Y rumariˈ ye qˈuiy cˈa winek ri xecom. 	 त्यो ताराको नाउँ “नागदौना” थियो। अनि सबै एक तिहाइ अंश पानी तितो भयो। त्यो तितो पानी पिएर धेरै मानिसहरु मरे।


y xquicˈutuj cˈa chique ri winek: ¿Acuchi (achique) cˈo wi ri acˈal ri qui‑Rey ri israelitas ri xa cˈa xalex? Ri ruchˈumil katzˈeton pe riyoj cˈa quelaˈ pa relebel kˈij, y xojpe chuyaˈic rukˈij, xechaˈ. 	 ती ज्योतिषीहरूले मानिसहरूलाई यसोभनी सोधे, ‘यहूदीहरूका राजा भएर जन्मेका उहाँ कहाँ हुनुहुन्छ? हामीले उहाँको तारा पूर्वमा देख्यौं जसले उहाँ जन्मेको संकेत दिएको छ। हामिले पुर्वी आकाशमा तारा उदय हुँदै गरेको देख्यौ। हामी उहाँको आराधना गर्न आएका छौं।’


Y xtel chic cˈa jun bey riche (rixin) chi yerukˈol ri winek ri yecˈo chuwech ri cajiˈ ruxquinaˈil ri ruwachˈulef. Y ri winek aj Gog y aj Magog, can xquerukˈol wi. Can yerumol cˈa el riche (rixin) chi niquiben chˈaˈoj. Y can sibilaj ye qˈuiy, xa can ye achiˈel ri sanayiˈ ri cˈo chuchiˈ ri mar. 	 शैतान पृथ्वीका समस्त राष्ट्रहरु गोग अनि मागोगलाई छल गर्न जानेछ। शैतानले लडाँईको निम्ति मानिसहरु भेला गर्नेछ। त्यहाँ ठूल्ठूला भीड लाग्नेछ अनि तिनीहरु समुद्र किनारको बालुवा सरी अनगन्ति हुनेछन्।


Pero chiquicojol cˈa ri achiˈaˈ ri can pa moc (comon) yekˈato tzij, cˈo cˈa jun achi fariseo, ri Gamaliel rubiˈ. Riyaˈ qˈuiy retaman chrij ri ley riche (rixin) ri Moisés, y can cˈo cˈa chukaˈ rukˈij chiquiwech ri winek. Ri achi riˈ xpaˈeˈ cˈa, y xubij chi queˈelesex na el jubaˈ ri apóstoles ri chiriˈ. 	 फरिसीहरू मध्ये एकजना त्यस सभामा जुरूक्क उठे, उसको नाउँ गमलिएल थियो। उनी शास्त्री थिए र सबै जनताले उनलाई इज्जत गर्थे। तिनले मानिसहरूलाई केही क्षणको लागि प्रेरितहरूलाई सभागृहबाट बाहिर लैजान भने।


Pero riyin can nbanon wi orar pan awiˈ riyit, riche (rixin) chi queriˈ can nacukubaˈ acˈuˈx wuqˈui. Can xcatapon wi pa rukˈaˈ ri Satanás. Pero tek xtitzolin pe acˈuˈx wuqˈui, tabanaˈ chique ri nicˈaj chic awachˈalal chi can niquicukubaˈ quicˈuˈx wuqˈui, xchaˈ ri Jesús. 	 मैले प्रार्थना गरेको छु कि तिमीहरूले विश्वास गुमाउने छैनौ। म कहाँ फर्के पछि तिमीहरूको दाज्यू-भाइहरूलाई अझ सामर्थ बनाउन मद्दत गर।”


Y tek rucˈutun chic cˈa riˈ chiquiwech ri pa ciento kachˈalal riˈ, yacˈariˈ tek xucˈut chukaˈ riˈ chuwech ri Jacobo. Y ya tek rucˈutun chic riˈ chuwech ri kachˈalal riˈ, cˈacˈariˈ tek xucˈut riˈ chiquiwech quinojel ri ye ruˈapóstoles. 	 अनि ख्रीष्ट याकूबकहाँ देखा पर्नुभयो र केही पछि सबै प्रेरितहरूकहाँ देखा पर्नुभयो।


Riyin tek xintij nukˈij chi xisamej chiquicojol ri winek re waweˈ pan Efeso, winek ri can ye achiˈel itzel tak chicop, ma naˈoj ta quiche (quixin) winek ri xincusaj. Xa ta queriˈ xinben, ronojel ri tijoj pokonal ri xinkˈaxaj pa quikˈaˈ ri winek tek xeyacatej pe chuwij, man ta jun utz nucˈom pe chuwe. Y xa ta kitzij chi ri caminakiˈ man ta yecˈastej el, juyiˈ ta oc kawech kabanon, xa más ta utz chi nikaben achiˈel ri nibix: Kojwaˈ y kojucˈuyaˈ ruma xa chuaˈk cabij yojcom el. 	 यदि खाली मानवताको कारणले मैले एफिससमा जंगली जानवरसित लडाइँ गरें भने मेलै के लाभ पाएँ। यदि मानिसहरूलाई मृत्युबाट बौराइँदैन भने “खाऊँ, पिऊँ किनकि भोलि हामी मर्छौं।”


Ruma wi riyix xaxu (xaxe wi) ri winek ri yeˈajowan iwuche (iwixin) ri yeˈiwajoˈ, ¿la can cˈo ta cami rajel ruqˈuexel xticˈul? Ruma ri cˈutuy tak alcawal queriˈ chukaˈ niquiben; riyeˈ yecajoˈ xaxu (xaxe wi) ri yeˈajowan quiche (quixin). 	 यदि तिमीहरूसँग प्रेम गर्नेहरूलाई मात्र प्रेम गर्दछौ भने तिमीहरूले कनै इनाम पाउने छैनौ। महसूल उठाउनेहरूले पनि त्यसै गर्छन्।


Rumariˈ ri Judas xbe cˈa quiqˈui ri principaliˈ tak sacerdotes y quiqˈui chukaˈ ri cˈo quikˈij chique ri ye chajinel ri chiriˈ pa rachoch ri Dios, y xchˈo quiqˈui chrij chi achique rubanic xtuben riche (rixin) chi nujech ri Jesús pa quikˈaˈ. 	 मन्दिरलाई पहरा दिइरहेका सिपाहीहरू र मुख्य पूजाहारीहरूसंग येशूलाई सुम्पने विषयको उपाय बारे कुराकानी गरयो।


Ruma ri mac, can majun chic rukˈaˈ pa kawiˈ, ruma xojcolotej yan. Ma nikacukubaˈ ta chic kacˈuˈx riqˈui ri ruley ri Moisés, xa riqˈui chic cˈa ri rutzil ri Dios. 	 पाप तिम्रो स्वामी हुनेछैन। किन? किनभने तिमी व्यवस्थाको अधीनमा छैनौ। तिमीहरू अब परमेश्वरको अनुग्रहमा छौ।


Y chupan ri lugar ri acuchi (achique) cˈo wi rachoch ri Dios ri cˈo pa Jerusalem, ri Jesús xeberilaˈ cˈa ri yecˈayin wáquix, carneˈl, y ri yecˈayin tak palomax. Y xeberilaˈ chukaˈ ri aj qˈuexoy tak puek ri ye tzˈuyul ri chiriˈ. 	 यरूशलेममा येशू मन्दिर तर्फ जानु भयो। उहाँले मन्दिरमा मानिसहरूले गाई-गोरू, भेंडा अनि परेवाहरू बेच्दै गरेको देख्नु भयो। अन्य मानिसहरू टेबलमाथि बसिरहेको देख्नु भयो। तिनीहरू लेनदेन र मानिसको पैसाको व्यपार गरिरहेका थिए।


Riyaˈ can cˈo riqˈui ri Dios tek xban re ruwachˈulef. 	 उहाँको वचन शुरूमा परमेश्वसंग हुनुहुन्थ्यो।


Jun atzˈan ri ma natzˈamin ta chic, ni ma nicˈatzin ta chare ri ulef, ni ma nicˈatzin ta chi nucusex achiˈel ri mes riche (rixin) chi niban abonar jun ulef. Xa nirokix el, ruma majun chic nicˈatzin wi. Ri cˈo racˈaxabel, can tracˈaxaj cˈa ri xinbij, xchaˈ ri Jesús. 	 त्यसलाई तिमीहरूले माटो सरह अथवा विरूवाका मलका लागि समते प्रयोग गर्न सक्तैनौ। मानिसहरूले त्यसै फ्याँकिदिनेछन्। “जसले मेरो कुरा सुनिरहेका छौ सुन।”


Y ri rupixaˈ Riyaˈ ya ri tikanimaj ri rubiˈ ri Jesucristo ri Rucˈajol, y tikajoˈ kiˈ achiˈel ri rubin ca chake chi tikabanaˈ. 	 यो त्यही हो जो परमेश्वरले आज्ञा गर्नु हुन्छ उहाँका पुत्र येशू ख्रीष्टमा विश्वास गर अनि एक-अर्कामा प्रेम गर। यही उहाँको आदेश हो।


Y riyix can xitzekelbej chukaˈ achiˈel ri cˈaslen ri kacˈuan riyoj y xitzekelbej chukaˈ achiˈel ri cˈaslen ri xucˈuaj ri Ajaf. Ruma tek xinimaj ri ruchˈabel ri Dios, sibilaj xixetzelex cuma ri winek ri ma quiniman ta ri ruchˈabel ri Dios. Pero ma riqˈui wi chi cˈo tijoj pokonal ri nikˈaxaj, riyix ma xixbison ta. Ruma ya ri Lokˈolaj Espíritu xyaˈo quicoten pa tak iwánima. 	 अनि तिमीहरू हामी जस्तै र प्रभु जस्तै भयौ। तिमीहरूले धेरै दुःख पाएर पनि आन्नदपूर्वक शिक्षा ग्रहण गर्यौं । त्यो आन्नद पवित्र आत्माले दिनुभएको हो।


Y chukaˈ bin ri ojer ca: Ri achi ri can jurayil nujech riˈ riqˈui ri rixjayil; tutzˈibaj jun wuj y tubij chupan ri wuj riˈ chi xquijech quiˈ y tuyaˈ el chare ri ixok. 	 ‘यसलाई यसप्रकारले भनिएको छ, ‘जसले आफ्नी पत्नीलाई त्याग गर्ला, त्यसले उसलाई त्यागपत्र लेखी देओस्।’


Y tek ri Jesús xtaneˈ chubixic ri chˈabel riˈ, xel cˈa el chiriˈ ye rachibilan ri rudiscípulos, xuyaˈ cˈa ca ri lugar riˈ, ri Galilea rubiˈ. Riyaˈ xbe cˈa quelaˈ pa Judea, y xkˈax cˈa jucˈan chic chare ri raken yaˈ Jordán. 	 यी सबै कुराहरू सुनाएपछि येशूले गालील छाडनुभयो। यर्दन नदीको पारिपट्टि छेउमा भएको यहुदिया क्षेत्रभित्र उहाँ पुग्नुभयो।


Cˈacˈariˈ tek xucˈut riˈ chiquiwech más ye wuˈoˈ ciento kachˈalal, tek quimolon quiˈ. Ye qˈuiy cˈa chique riyeˈ ri cˈa ye qˈues na, pero yecˈo chukaˈ ri ye caminek chic el. 	 त्यसपछि पाचँ सय भन्दा बेशी भाइहरूकहाँ ख्रीष्ट एकैचोटि देखा पर्नु भयो। कतिपय दाज्युभाईहरू आज सम्म जीवित छन् त कोही मरिसके।


Y tek xintzˈet chi ma niquiben ta achiˈel ri kas nubij chupan ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, chiquiwech cˈa quinojel xinbij chare ri Pedro: Riyit can yit israelita, pero ma yatajin ta chubanic ri quicostumbre ri israelitas, xa acˈuan jun cˈaslen achiˈel quicˈaslen ri ma ye israelitas ta. Wi xa queriˈ yatajin chubanic, ¿achique cˈa ruma tek wacami naben chique ri ma ye israelitas ta chi niquiben ri quicostumbre ri israelitas? 	 मैले यी यहूदीहरूको मन विचारे। उनीहरूले सुसमाचारको सत्यतालाई पछ्याइरहेका थिएनन्। यसकारण सारा मण्डलीकहरूको सामुन्ने मैले पत्रुसलाई भनेः “पत्रुस तिमी यहूदी हौ। तर यहूदीले जस्तै तिमीले आफ्नो जीवन बिताइरहेका छैनौ। तिमी गैर-यहूदीहरू सरह बसिरहेका छौ। यदि यसो हो भने तिमी किन गैर-यहूदीहरूलाई यहूदीहरू जस्तो बाँच्न कर लगाँउछौ?”


Y ri Jesús xerutzuˈ chic cˈa jun bey ri rudiscípulos y xubij cˈa chique: Ri winek ma yecowin ta niquicol quiˈ, yacˈa ri Dios can nicowin wi yerucol, ruma Riyaˈ ronojel nicowin nuben, xchaˈ chique. 	 येशूले चेलाहरूलाई हेर्नुभयो अनि भन्नुभयो, “मानिसहरूको निम्ति यी सब असम्भव छ, तर यी सबै परमेश्वरमा असम्भव छैन। किनभने, परमेश्वरको निम्ति यी सबै सम्भव छ।”


Ruma riyix wachˈalal can ya ri Dios ri xixsiqˈuin (xixoyon), riche (rixin) chi xixrucol pe chuxeˈ ri ley. Pero ma xixcolotej ta pe riche (rixin) chi niben ri xa ya ri nirayij ka riyix. Ma que ta riˈ. Riyix xixcolotej pe riche (rixin) chi can titolaˈ iwiˈ riqˈui ajowabel. 	 मेरा दाज्यु-भाइ, दिदी-बहिनीहरू हो! परमेश्वरले तिमीहरूलाई स्वतन्त्र बन्न बोलाउनु भएको हो। तर त्यस स्वतन्त्रतालाई आफ्नो पापपूर्ण विचार गर्ने बहाना नबनाऊ। तर आपसमा प्रेमको वार्तालाप गर।


Can ya wi cˈa Riyaˈ yayon ri achiˈel jun nimalaj beyomel chiwe, ruma sibilaj qˈuiy etamabel ri xicˈul riqˈui y xuben chiwe chi can jabel rubixic niben chare ri etamabel riˈ. 	 येशूमा तिमीहरूले हरतरहले आशीर्वाद पाएकाछौ। तिमीहरू आफ्नो जम्मै बोली-बचन र सारा ज्ञानमा धनी भएका छौ।


Y ri ixok riˈ can nikˈalajin chi nralaj yan jun acˈal. Can ruchapon chic cˈa jiloj. Can sibilaj cˈa kˈaxomal ri nukˈaxaj. 	 ती स्त्री गर्भवती थिइन्। तिनी पीढाले कराइन् किनभने तिनी बालकलाई जन्म दिने अवस्थामा थिइन्।


Pero yecˈo chic cˈa nicˈaj achiˈaˈ ri ye aj pa Chipre y ye aj pa Cirene ri xeˈapon pan Antioquía, y can ma xu (xe) ta wi cˈa chique ri winek israelitas xquitzijoj wi ri lokˈolaj ruchˈabel ri Ajaf Jesús ri niyaˈo colotajic, xa can xquitzijolaˈ cˈa chukaˈ chique ri winek ri yechˈo griego. 	 कतिपय ती विश्वासीहरू साइप्रस र साइरेनीका नागरिकहरू थिए। जब ती मानिसहरू एन्टओक आइपुगे, तिनीहरू ग्रीकहरूसंग पनि बोल्न लागे अनि तिनीहरूलाई प्रभु येशूको विषयमा सुसमाचार भने।


Pero quinojel ri winek quitzuliben quitzuliben apo ri Pablo, coyoben cˈa chi xtibesipoj pe o xticom ka. Y xeyaloj cˈa xcoyobej y xquitzˈet chi xa majun rubanon, man chic cˈa xquibij ta chi ri Pablo jun achi camisanel, xa xquibij cˈa chi riyaˈ jun dios. 	 मानिसहरूले सोचे कि पावल सुनिन्छ, अथवा हटात लडेर मर्छ। तिनीहरूले निक्कै बेरसम्म पावललाई हेरे र मर्छ कि भनी र्पखिरहे तर त्यस्तो कुनै नराम्रो घटना घटेन। यसकारण पावलप्रतिको आफ्नो धारणा मानिसहरूले बद्ली गरे। तिनीहरूले भने, “उनी परमेश्वर हुन्!”


Y ri Félix xubij cˈa chare ri capitán chi can tuchajij chi utz ri Pablo, pero chukaˈ tuyaˈ jubaˈ kˈij chare chi ntel jubaˈ. Y ma querukˈet ta ri yeˈapon riqˈui riche (rixin) chi nbequibanaˈ ca jun utzil chare o nbequitzˈetaˈ ca. 	 फेलिक्सले सैन्य अधिकारीलाई पावललाई सुरक्षामा राख्न भने। तर तिनले सैन्य अधिकारीलाई भने कि पावललाई केही स्वतन्त्र दिनु अनि उनको आश्यकता पुरा गर्न उनको साथीहरूलाई वाधा नदिनु। पावल फेलिक्स र उहाँको पत्नीसंग बोल्दछन्।


Yacˈa wi xa xtitzuˈ achique rubanic jun winek, yixmacun y xaxu (xaxe wi) chic tiwoyobej chi nika rucˈayewal pan iwiˈ, ruma riyix xa ma niben ta ri nubij chupan ri ley riche (rixin) ri Dios. 	 तर, यदि एक व्यक्तिलाई अर्कोलाई भन्दा अधिक महत्व दियौ भने, तिमीलें पाप गर्छौ अनि परमेश्वरको राजकीय नियम भङ्ग गरेकोमा दोषी ठहरिनेछौ।


Y yacˈariˈ tek ri Pilato can xujech cˈa el ri Jesús pa quikˈaˈ ri xquecamisan riche (rixin) chuwech cruz; y riyeˈ xquicˈuaj cˈa el. 	 तब येशूलाई क्रूसमा झुणड्याएर मार्नु भनेर पिलातसले तिनीहरूलाई सुम्पे। सिपाहीहरूले येशूलाई लगे।


Ri Félix ri aj kˈatbel tzij can retaman wi cˈa achique quibanic ri yetzekelben ri Jesucristo, ri kitzij Bey. Rumariˈ ri Félix riˈ, xupabaˈ ri chˈaˈoj riˈ tek racˈaxan chic ka ri xubij ri Pablo, y xubij cˈa chique quinojel: Cˈa ya tek xtipe na ri Lisias ri achi achiˈel jun coronel, cˈa ya cˈa kˈij riˈ tek xtinwetamaj más chrij re jun chˈaˈoj re ichapon, xchaˈ chique. 	 फेलिक्सले येशूमार्ग विषयमा धेरै कुराहरू जान्दथे। उनले मुद्दा स्थगित गरे अनि भने, “जब सेनापति, लायसिअस यहाँ आउँछन् म यी कुराहरूको विषयमा निर्णय गर्नेछु।”


Y chupan cˈa ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca, nubij: Ri rucˈaslen ri winek chuwech re ruwachˈulef, xa achiˈel ri kˈayis. Ruma ri kˈayis nichakiˈj y niqˈuis ka. Y ri rukˈij jun winek, xa xtuben achiˈel nuben rusiˈj jun kˈayis. Ruma ri rusiˈj jun kˈayis xa nitzak el. 	 धर्मशास्त्रले भन्छ “मानिसहरु सँधैं बाँच्तैनन्, तिनीहरु घाँस झै हुन् तिनीहरुको माहिमा घाँसको फूल झै हो। घाँस ओइलिन्छ, अनि फूलहरु झर्छन्।


Y ri caˈiˈ discípulos xquicˈutuj cˈa chare: ¿Acuchi (achique) cˈa nawajoˈ chi nikaben wi ruchojmil? xechaˈ. 	 पत्रुस र यूहन्नाले येशूलाई सोधे, “तपाईं हामीले कहाँ खाना तयार पारेको रूचाउनु हुन्छ?” येशूले तिनीहरूलाई भने,


Yacˈariˈ tek ri Jesús xubij cˈa: Tibij chique ri winek chi quetzˈuyeˈ pa ruwiˈ ri rexlaj kˈayis. Ruma ri lugar riˈ can jabel cˈa riche (rixin) chi yetzˈuyeˈ. Quinojel cˈa ri winek quimolon quiˈ chiriˈ, xetzˈuyeˈ. Yecˈo achiˈel xa ye wuˈoˈ mil xaxu (xaxe wi) ri achiˈaˈ. 	 येशूले भन्नुभयो, मानिसहरूलाई बस्न लाऊ।” यो घाँसैघाँस भएको ठाउँ थियो। त्यहाँ 5,000 जति मानिसहरू बसिरहेका थिए।


Y chilaˈ cˈo wi, royoben ri kˈij riche (rixin) chi yejach pa rukˈaˈ pa raken, quinojel ri yeˈetzelan riche (rixin). 	 अब उहाँ आफ्ना सारा शत्रुहरू आफ्नो नियंत्रणमा नआउज्जेल र्पखिरहनु भएको छ।


Queriˈ xquiben ruma ri ruley ri Ajaf Dios nubij chi ronojel ri nabey acˈal, wi ti cˈajol (alaˈ), can nijach wi chare ri Dios riche (rixin) chi ntoc rusamajel. 	 परमप्रभुको व्यवस्थामा यस्तो लेखिएको छः “यदि कुनै परिवारमा पहिलो सन्तान पुरुष जन्मे ऊ परमप्रभुको निम्ति पवित्र मानिन्छ।”‘


Y wi cˈo cˈa jun xtibin pe chiwe chi achique ruma yixtajin yeˈiquir, tibij cˈa ca chare: Nicˈatzin chare ri Ajaf, y xa chanin xqueˈorutzolij ca, quixchaˈ ca, xeˈucheˈex el ruma ri Jesús. 	 यदि कसैले तिमीहरूलाई केही प्रश्न गरे उसलाई, ‘प्रभुलाई यी गधाहरूको आवश्यक परेको छ। उहाँले ती चाँडै फर्काइ दिनु हुनेछ भनी जवाफ दिनु।”‘


Y riyin ri Juan xintzˈet cˈa chi cˈo chic cˈa jun itzel chicop ri xbeˈel pe ri pan ulef. Y ri jun chic chicop riˈ cˈo caˈiˈ rucˈaˈ achiˈel rucˈaˈ jun nimalaj carneˈl. Yacˈa ri ruchˈabel can achiˈel ri ruchˈabel jun dragón. 	 त्यसपछि मैले अर्को पशुलाई पृथ्वीबाट आइरहेको देखें। त्यसको भेंडाको पाठाको जस्तो दुईवटा सिङ्ग थियो, तर त्यो विशाल सर्प झौं कुरा गर्थ्यो।


Y yacˈa ri cˈutuy alcawal cˈanej cˈa xpaˈeˈ wi ca y xluqueˈ cˈa chiriˈ, riche (rixin) chi nuben orar, ruma chi chuwech riyaˈ can ma rucˈamon ta (takal ta chrij) chi nuyec ri runakˈ ruwech chicaj y riyaˈ nubajilaˈ cˈa ruwarucˈuˈx riqˈui ri rukˈaˈ, y nubij cˈa chare ri Dios: Tajoyowaj nuwech, ruma chi riyin yin jun aj mac chawech, xchaˈ. 	 “त्यो महसूल उठाउने एक्लै अलि पर उभिरहेको थियो। जब त्यसले प्रार्थना गरयो, त्यसले स्वर्गपट्टी पनि हेरेन। त्यसले परमेश्वरको अघि आफूलाई अति तुच्छ पायो। त्यसले भन्यो, हे परमेश्वर, म प्रति दया गर्नुहोस्। म एउटा पापी हुँ।


Y chupan cˈa chukaˈ ri tinamit riˈ, cˈo cˈa jun malcaˈn ixok. Y ri malcaˈn ixok riˈ binakil napon riqˈui ri aj kˈatbel tzij riˈ y nubij cˈa chare: Takˈataˈ tzij pa ruwiˈ ri nucˈulel, nichaˈ. 	 त्यही शहरमा एकजना नारी थिई। त्यसको लोग्ने मरिसकेको थियो। त्यो विधवाले धेरै पल्ट त्यो न्यायाधीशलाई भनी, यहाँ एउटा मानिस छ जसले मलाई अन्याय गर्दैछ। मेरो अधिकार बचाई दिनुहोस्।’


Y ri pa rox tanaj (wik) chare ri jay, ri kamolon wi kiˈ, jabel cˈa sek rubanon ruma qˈuiy kˈakˈ tzijon. 	 हामी माथिल्लो तल्लामा जहाँ भेला भएका थियौंै। त्यहाँ धेरै बत्तीहरू झिलिमिलि बलिरहेको थियो।


Pa rucaˈn kˈij ri Pablo y ri yoj benak riqˈui, xoj‑el cˈa el chiriˈ pa Tolemaida, y xkachop el bey riche (rixin) chi yojbe cˈa pa tinamit Cesarea. Yacˈa tek xojapon, xojbe pa rachoch ri Felipe ri nitzijon ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. Riyaˈ jun cˈa chique ri wukuˈ diáconos ri xeniman xeˈilin quiche (quixin) ri malcaniˈ tak ixokiˈ pa Jerusalem. Y xojcˈojeˈ cˈa ka chiriˈ pa rachoch ri Felipe. 	 अर्को दिन टोलेमाइस शहर छाड्‌यौ अनि सिजरिया शहरमा गयौं। हामी फिलिपको घरमा गयौं र बस्यों। फिलिप सुसमाचर प्रचार गरेर पमेश्वरको सेवा गरिरहेका थिए।


Yacˈa ri Dios can cˈo pe wuqˈui. Rumariˈ majun cˈa ri ncˈulwachin pa quikˈaˈ ri winek. Can nbin cˈa pe ri ruchˈabel ri Dios chique quinojel ri winek, chique ri sibilaj cˈo quikˈij y chique chukaˈ ri majun quikˈij. Y xaxu (xaxe) wi cˈa ri quibin ca ri profetas ri xekˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios ri ojer ca, y ri rubin ca ri Moisés, xaxu (xaxe wi) riˈ ri ntzijoj riyin, ruma yecˈa riyeˈ ri ye biyon ca ri nibanatej. 	 आज सम्म पनि मैले परमेश्वरको सहायता पाइरहेकोछु अनि यसर्थ म यहाँ उभिरहेको छु अनि जे देखे भनिरहेको छु। तर मैले नयाँ कुरा भनिरहेको छैन। मोशा र अगमवक्ताहरूले जे हुन्छ भनेका छन् म त्यही भनिरहेको छु।


Y riyin ri Juan, can xinwacˈaxaj y xintzˈet cˈa chukaˈ ronojel riˈ. Y yacˈa tek ye wacˈaxan y ye ntzˈeton chic ka, yacˈariˈ tek xixuqueˈ ximajeˈ ka xerukˈaˈ xeraken ri ángel ri xcˈutu ronojel riˈ chinuwech riche (rixin) chi nyaˈ rukˈij. 	 म यहून्ना हुँ। म नै त्यो हुँ जसले यी कुराहरु सुनें अनि देखें। यी कुराहरु सुनें अनि देखे पछि, त्यो स्वर्गदूतले मलाई यी कुराहरु देखाए, म उनको पाउ सामुन्ने उनलाई उपासना गर्न झूकेँ।


Riyeˈ quichapon bey ruma nicajoˈ niquitzijoj ri rubiˈ ri Jesucristo chique ri winek ri ma jane quiniman ta, y majun achique quicˈutun ta chique ri winek riˈ. 	 यी भाइहरु ख्रीष्टको सेवाकोलागि यात्रामा गए। तिनीहरुले ती मानिसहरुबाट कुनै सहायता स्वीकार गरेनन् जो विश्वासीहरू होइनन्।


Y tinimaj cˈa chukaˈ quitzij ri nicˈaj chic aj kˈatbel tak tzij ri ye yaˈon chicojol ruma ri rey. Ruma ye riyeˈ ri ye yaˈon riche (rixin) chi niquicˈajsaj quiwech ri winek ri ye banoy riche (rixin) ri etzelal y riche (rixin) chukaˈ chi niquiyaˈ quikˈij ri winek ri yebano ri utz. 	 अनि राज्यपालहरुको आज्ञा पालन गर जो राजाद्वारा पठाइएका हुन्। जसले नराम्रो गर्छ त्यसलाई सजाय दिनु र जसले राम्रो काम गर्छ प्रशंसा गर्न तिनीहरु पठाइएका हुन्।


Y ri teˈej tataˈaj can xquimey tek xquitzˈet ri xbanatej riqˈui ri calcˈual. Y ri Jesús xubij chique chi majun achoj chare tiquitzijoj wi ri xbanatej. 	 त्यो केटीका आमा बाबूहरू छक्क परे। उहाँले यो घटनाको विषयमा तिनीहरूलाई कसैलाई नभन्नु भनी आदेश दिनु भयो।


Y ri rutojbalil cˈa ri xtiyaˈox (xtyaˈ) chique, can sibilaj rucˈayewal y can riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. Y xqueˈelesex cˈa el y man cˈa xquecˈojeˈ ta apo riqˈui ri Ajaf ri cˈo rukˈij rucˈojlen y cˈo ruchukˈaˈ. 	 तिनीहरूलाई अनन्त विनाशको दण्ड दिइनेछ। तिनीहरूलाई प्रभुसित बस्न दिइनेछैन। उहाँका सर्वोच्च शक्तिदेखि धेरै टाड तिनीहरूलाई राखिनेछ।


Y rumariˈ tek quinojel winek can xquimey tek xquitzˈet y niquibilaˈ cˈa: ¿La ma ya ta cami reˈ ri Cristo ralcˈual ca ri David ri koyoben? yechaˈ. 	 सबै मानिसहरू चकित भए। तिनीहरूले भने, “निश्चयनै यी मानिस नै दाऊदका पुत्र हुन् जसलाई परमेश्वरले हामीकहाँ पठाउने प्रतिज्ञा गर्नु भएको थियो?”


Y tek ye caminek chic el ri ye wukuˈ achiˈaˈ cachˈalal quiˈ chuwech ri ixok riˈ, can majun chique ri ye wukuˈ achiˈaˈ riˈ xcˈojeˈ ta ca ralcˈual. Y pa ruqˈuisbel xcom chukaˈ el ri ixok. 	 सबै सात दाज्यु भाइले त्यस स्त्रीलाई विवाह गरे अनि प्रत्येक मरे। कुनै पनि सात दाज्यूभाइबाट सन्तान भएन। अन्तमा त्यो स्त्री पनि मरी।


Riyoj can yoj elenak chic pe chupan ri camic, riche (rixin) chi xojkˈax chupan ri cˈaslen, ketaman chi queriˈ ruma can nikajoˈ chic kiˈ chikachˈalal kiˈ. Yacˈa ri ma nrajoˈ ta ri rachˈalal, can cˈa caminek na chupan ri rumac. 	 हामी जान्दछौ कि हामीले मृत्युलाई नाघेर जीवनमा आएका छौं। हामी यो जान्दछौं किनभने हामी ख्रीष्टमा भएका हाम्रा भाइ अनि बहिनीहरुलाई प्रेम गर्छौ। मानिस जसले प्रेम गर्दैन उ अझ मृत्युमा छ।


Ri winek cˈa ri quimolon apo quiˈ chiriˈ, tek xquitzˈet chi ri achi siquirnek xpaˈeˈ el, xquimey; ruma majun bey cˈa quitzˈeton ta chi nibanatej ta queriˈ. Y ri winek riˈ xquiyaˈ cˈa rukˈij rucˈojlen ri Dios; ruma ruyaˈon pe ri jun nimalaj uchukˈaˈ riˈ chique ri winek. 	 मानिसहरू यो देखी छक्क परे। मानिसहरूलाई यस्तो शक्ति प्रदान गरेकोमा तिनीहरूले परमेश्वरको प्रशंसा गरे।


Tijonel, ri Moisés can rutzˈiban wi cˈa ca chake chi tek jun achi nicom el y majun ralcˈual nicˈojeˈ ca riqˈui ri rixjayil, can jun cˈa rachˈalal ri achi riˈ cˈo chi nicˈuleˈ riqˈui ri ixok ri xmalcanij ca, riche (rixin) chi queriˈ yecˈojeˈ ta ralcˈual riqˈui ri ixok riˈ. Y ri nabey ti cˈajol (alaˈ) ri nalex ntoc ralcˈual ri caminek chic el. 	 तिनीहरूले भने, “गुरूज्यू, मोशाले लेखेका छन् कि यदि कुनै विवाहित मानिस मर्यो भने, अनि उसको पत्नीको कुनै सन्तान छैन भने त्यसबेला उसको भाईले त्यो विधवालाई आफ्नो दाज्यूकोलागि सन्तान जन्माउन विवाह गर्नु पर्छ। त्यसपछि आफ्नो दाज्यूको लागि तिनीहरूले सन्तान बनाउन सक्नेछ।


Tichajij cˈa ri icˈaslen, y can ma tichuptej ta ri icantil. 	 “तयारी बस! वस्त्र लगाऊ अनि तिम्रो बत्ती उज्यालो होस्।


Y ri rucaˈn rupan jay ri cˈo apo chrij ri tziek ri achoj riqˈui jachon wi ri rupan rachoch ri Dios, yacˈariˈ ri nibix ri nimalaj Lokˈolaj lugar chare, ruma ya lugar riˈ ri más nim rukˈij. 	 दोस्रो पर्दा पछिल्तिर, दोस्रो कोठा हुन्थ्यो जसलाई महा-पबित्रस्थान भनिन्थ्यो।


Ruma riyix cˈo jun cˈacˈacˈ icˈaslen. Y ri cˈaslen riˈ ma ya ta ri jun cˈaslen ri xa niqˈuis, ri xicˈul tek xixalex, ma que ta riˈ. Ri cˈacˈacˈ icˈaslen, yariˈ ri xicˈul tek xinimaj ri ruchˈabel ri Dios, chˈabel ri majun bey xtiqˈuis ta, y can cˈo wi cˈaslen riqˈui. 	 तिमीहरु फेरि जन्मेका छौ। यो नयाँ जीवन नष्टमय वस्तुबाट आएको होइन तर यो जीवन नष्ट नहुने वस्तुबाट आएको छ। तिमीहरु सर्वदा रहिरहने परमेश्वरको अन्त नहुने सजीव सन्देशद्वारा जन्माइएका हौ।


Y riyit Tito, rajawaxic chukaˈ chi can tacˈuaj jun utzilaj cˈaslen riqˈui ronojel ri yeˈabanalaˈ, riche (rixin) chi queriˈ yatoc cˈambel naˈoj chiquiwech. Can queˈabanalaˈ cˈa utzil, y tek yeˈatijoj chare ri ruchˈabel ri Dios, can pa ruchojmil tabanaˈ chare. Y tikˈalajin chi can cˈo rejkalen ri nabij. 	 ती नवयुवाहरूका निम्ति हरेक कुरामा असल असल काम गर्दै तिमी एक उदाहरण बन्नु पर्छ। जब तिमी तिनीहरूलाई सिकाउँछौ इमान्दार अनि गम्भीर बन।


Y ri rey xoc cˈa apo chiquitzˈetic quinojel ri xerusiqˈuij (xeroyoj). Y riyaˈ xutzˈet cˈa chi cˈo cˈa jun achi chiriˈ ri ma rucusan ta ri tziek ri nicˈatzin chi nucusex chupan jun cˈulanen. 	 त्यसपछि ती खाँदैगरेका मानिसहरूलाई हेर्न भनी राजा आए। कुनै एकजनालाई विवाहको पोशाकमा नभएको राजाले भेट्टाए।


Y tek ri Jesús ye rachibilan ri rudiscípulos xuchop chic el ri rubey, cˈo jun achi junanin (anibel) xoka riqˈui, xxuqueˈ chuwech, y xubij cˈa chare: Riyit ri can yit utzilaj Tijonel, tabij cˈa chuwe: ¿Achique cˈa ri rajawaxic chi nben riyin riche (rixin) chi ntoc ta wuche (wixin) ri cˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek? xchaˈ chare ri Jesús. 	 येशू हिडन लाग्नु भयो, त्यसैबेला एउटा मानिस दगुर्दै आयो, येशूको अघि घुँडा टेक्यो। त्यस मानिसले उहाँलाई भन्यो, हे असल गुरुज्यू अनन्त जीवन प्राप्त गर्नलाई मैले के गर्नुपर्छ?”


Y majun cˈa tibano chawe chi majun awejkalen ruma chi cˈa yit cˈajol na. Pero catoc cˈambel naˈoj chiquiwech ri kachˈalal riqˈui ri achˈabel, riqˈui chi utz rucˈuaxic abanon chare ri acˈaslen, riqˈui chi yeˈawajoˈ quinojel, riqˈui chi ucˈuan ri acˈaslen ruma ri Lokˈolaj Espíritu, riqˈui chi acukuban acˈuˈx riqˈui ri Dios, y riqˈui chi acˈuan jun cˈaslen chˈajchˈoj. 	 तिमी जवान छौ तर तिम्रो उमेरको कारणले तिमीलाई हेला गर्न कसैलाई नदेऊ। तिनीहरू कसरी जिउनु पर्छ भनि विश्वासीहरूको निम्ति एउटा उदाहरण बन्ने कोशिश गर। तिनीहरूलाई आफ्नो भनाई, आफ्नो रहन-सहन, आफ्नो प्रेम, आफ्नो विश्वास अनि आफ्नो पवित्र जीवनद्वारा देखाऊ।


Riyin nxibij wiˈ yinapon chic iwuqˈui, ruma man xa tukasaj nukˈij ri Dios ruma chi riqˈui jubaˈ xquebenwilaˈ chi cˈa ye qˈuiy na kachˈalal ri cˈa yecˈo na pa mac y ma quiyaˈon ta ca rubanic ri etzelal. Ri achiˈaˈ y ri ixokiˈ ri xa ma quicˈulaj ta quiˈ cˈa niquicanolaˈ na quiˈ riche (rixin) chi yemacun. Can ma niquimestaj ta ca rubanic riˈ, y ma yeqˈuix ta chukaˈ chubanic. Ronojel ri mac riˈ can nucˈom wi pe okˈej chuwe riyin. 	 मलाई डर छ, म तिमीहरूकहाँ फेरि आउँदा मेरो परमेश्वले मलाई तिमीहरूका सामु लञ्जित पार्नु हुनेछ । धेरै जना जजसले पहिले पाप गरेका थिए तर आफ्नो अनैतिकता, यौन पाप अनि लाजर्मदा कर्मको निम्ति पछुतो गर्न, आफ्नो हृदय परिवर्त्तन गरेका छैनन् र मैले तिमीहरूको लागि शोक गर्नु पर्ला।


Y yacˈariˈ tek ri Pablo xucˈutuj chic chique: ¿Achique cˈa chi bautismo ri xban chiwe? xchaˈ chique. Y ri kachˈalal riˈ xquibij: Riyoj ya ri bautismo ri rucˈutun ca ri Juan ri Bautista ri xban chake, xechaˈ. 	 तब पावलले सोधे, “कस्तो प्रकारको बप्तिस्मा तिनीहरूले लियौ?” तिनीहरूले भने, “यूहन्नाले बताएको अनुसार बप्तिस्मा हामी लिएका छौं।”


Ajaf, wacami cˈa ri yin asamajel xa can utz chic chi yinawelesaj el, can riqˈui cˈa uxlanibel cˈuˈx yibe, ruma can achiˈel ri abin chuwe, can queriˈ xbanatej. 	 अब हे परमप्रभु, आफ्नो वचन अनुसार तपाईंको दासलाई शान्ति संग विदा दिनुहोस्।


Yacˈariˈ tek ri Jesús can jabel cˈa kˈalaj rubixic ri xubij chique tek xubij: Ri Lázaro, xa caminek chic. 	 त्यसपछि येशूले स्पष्ट प्रकारले भन्नु भयो, “लाजरस मरिसक्यो।


Queriˈ xquiben ri Himeneo y ri Alejandro, y rumariˈ xenjech pa rukˈaˈ ri Satanás, riche (rixin) chi queriˈ tiquetamaj chi ma tiquiyokˈ ta ri Dios. 	 हाइमिनियस र अलेकज्याण्डरले त्यसै गरेका थिए। तिनीहरूले परमेश्वरको विरूद्धमा बोल्नु नहुनेरहेछ भन्ने पाठ सिकुन् भनेर मैले ती दुईलाई शैतानको हातमा सुम्पिदिएँ।


Ri Tataˈixel can xojrucol yan chukaˈ pa rukˈaˈ ri rajawalul ri kˈekuˈm y xojrukˈaxaj pa rukˈaˈ Jun ri sibilaj nrajoˈ. Y riˈ, ya ri Rucˈajol, 	 अन्धकारको शक्तिबाट परमेश्वरले हामीलाई मुक्त गर्नु भएको छ। अनि उहाँले हामीलाई आफ्ना प्यारा पुत्रको राज्यमा ल्याउनु भएको छ।


Y yecˈo cˈa achiˈaˈ fariseos ri quiniman chic ri Jesucristo, ri xebepaˈeˈ pe y xquibij cˈa: Ri kachˈalal ri ma ye israelitas ta, tibix chique chi cˈo chi niban ri circuncisión chique, y chi tiquibanaˈ chukaˈ ri nubij chupan ri ley riche (rixin) ri Moisés, xechaˈ. 	 यरूशलेममा कतिपय विश्वासीहरू जो फरिसीहरूको दलका थिए उठे अनि भने, “गैर-यहूदी विश्वासीहरूले खतना गर्नै पर्छ। मोशाको व्यवस्था मान्नै पर्छ भनेर हामीले भन्नु पर्छ!”


Y ronojel ri koyoben chi nuyaˈ ri Dios chake, can xtuyaˈ na wi chake riche (rixin) chi ma xkojqˈuixbitej ta. Riyoj ketaman chi can yojrajoˈ wi ri Dios ruma ruyaˈon chic ri Lokˈolaj Espíritu pa tak kánima. 	 अनि यस आशाले हामीलाई कहिल्यै निराशा बनाउँदैन। किनभने परमेश्वरले आफ्नो प्रेमको बर्षाले हाम्रा हृदयहरू पारिपूर्ण पारिदिनु भयो। पवित्र आत्माद्वारा उहाँले हामीलाई आफ्नो प्रेम दिनुभो। त्यो पवित्र आत्मा परमेश्वरबाट हामीलाई उपहार हो।


Y ri itzel winek ri xkˈolo quiche (quixin) quinojel ri winek riˈ, xcˈak cˈa chupan ri kˈakˈ xolon riqˈui azufre, ri can achiˈel jun choy ri ntajin nicˈat, ri acuchi (achique) chukaˈ xecˈak wi ri chicop rachibilan ri jun achi ri xbin chi jun profeta ri xkˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios y xa ma kitzij ta chi profeta. Y chiriˈ chupan ri kˈakˈ xtiquitij cˈa pokonal chi pakˈij chi chakˈaˈ y can riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 अनि शैतान जसले मानिसहरुलाई छल गरिरहेको थियो, जलिरहेको गन्धकको पोखरीमा हालिदियो जहाँ झूटो अगमवक्ता अनि त्यो पशु अघि नै पयाँकिएका थिए। त्यहाँ दिन रात सदासर्वदा तिनीहरुलाई सजाय भोगाइनेछ।


Ri chˈabel ri xinbij chiwe ma riche (rixin) ta chi ri winek niquiyaˈ nukˈij. 	 “म मानिसहरूबाट प्रशंसा चाहन्न।


Y ketaman chukaˈ chi yecˈo winek ri yebin chi yecˈo nicˈaj chic dios. Yecˈo dios waweˈ chuwech re ruwachˈulef, y yecˈo dios chilaˈ chicaj, yechaˈ. Can ye qˈuiy ri nibix dios y ajaf chique. 	 धेरै वस्तुहरू छन् कि मानिसहरूले दुवै स्वर्गमा र पृथ्वीमा देवताहरू भन्छन्। यसको कुनै महत्व छैन्, तर वास्तविकता चाँहि यो छ मानिसहरू धेरै वस्तुहरूलाई देवताहरू र मालिकहरू मान्छन्।


Y ri Jesús xubij: Wi xa ta nuyon cˈa riyin nyaˈ nukˈij nucˈojlen, xa majun cˈa nicˈatzin wi. Pero ri nukˈij nucˈojlen riyin, ya cˈa ri Nataˈ niyaˈo. Ri Nataˈ yacˈariˈ ri nibij i‑Dios chare. 	 येशूले जवाफ दिनुभयो, “यदि मैले आफूलाई सम्मान दिएको भए, त्यो सम्मान व्यर्थ हो। जसले मलाई सम्मान दिनुभयो उहाँ मेरा पिता हुनुहुन्छ। अनि जसलाई तिमीहरू आफ्नो परमेश्वर भन्छौ।


Y pa rucaˈn kˈij, tek ri Jesús ye rachibilan ri ye oxiˈ rudiscípulos xka pe pa ruwiˈ ri juyuˈ, can ye sibilaj cˈa ye qˈuiy ri winek ri xecˈulu apo riche (rixin). 	 भोलिपल्ट येशू, पत्रुस, याकूब र यूहन्ना पाहाडबाट तल झरे। मानिसको ठूलो भीड उहाँलाई भेट्न आयो।


Man cˈa tibij ta chi riyin ma utz ta ri xinben, ruma queriˈ nitzˈet riyix. Xa can tiwetamaj na cˈa jabel, la kas queriˈ o ma que ta riˈ; riche (rixin) chi queriˈ ma yixsach ta riqˈui ri nibij, xchaˈ ri Jesús. 	 बाहिरी रूपलाई जाँच गर्न छाडी देऊ। निष्पक्ष बन र सत्य अनुसार जाँच गर।”


Riyix majun bey niben ta queriˈ. Y astapeˈ ta chi ma can ta utz ri inaˈoj, pero riyix ya ri utz tak cosas ri niyaˈ chique ri iwalcˈual. Cˈa ta cˈa ri Itataˈ ri cˈo chilaˈ chicaj, chi man ta xtuyaˈ pe ri nicˈutuj chare. Riyaˈ ronojel utz ri nuyaˈ pe chiwe. 	 तिमी परमेश्वर झैं होइनौ-तिमी दुष्ट हौ र पनि तिमीहरूका छोरा-छोरीहरूलाई असल कुराहरू दिन जान्दछौ। यसकारण तिमीहरूका पिताले उहाँसित माग्नेहरूलाई कति बढी भरेर असल चीजहरू दिनु हुनुहुनेछ।


Yacˈariˈ tek ri Jesús xubij cˈa chique: ¿Achique cˈa ruma tek ri winek niquibij chi ri Cristo xa choj jun ralcˈual ca ri rey David? 	 त्यसपछि येशूले भन्नुभयो, “मानिसहरूले किन ख्रीष्टलाई दाऊदको पुत्र भन्छन्?


Y queriˈ chukaˈ ri kachˈalal beyomaˈ, xa tiquicot cˈa ri cánima ruma kˈaxnek chiquiwech chi xa majun quikˈij y rajawaxic chi niquikasaj quiˈ chuwech ri Dios ruma xa ma yeyaloj ta el chuwech re ruwachˈulef, xa ye achiˈel jun rusiˈj kˈayis. 	 यदि विश्वासी धनी भए उ र्गवित हुनुपर्छ किनभने उ गरीब छ। धनी मानिस जङ्गली फूल सरी मर्नेछ।


¿Ye rusamajel ri Cristo riyeˈ? Riyin chukaˈ queriˈ. Pero re wacami can yichˈo cˈa achiˈel xa yin chˈujernek y rumariˈ achiˈel xa chˈobon ma chˈobon ta ri yenbij, chi riyin más yisamej que chiquiwech riyeˈ. Riyin más yin chˈayon cuma ri winek que chiquiwech riyeˈ, ruma hasta ma noka ta chic chinucˈuˈx janipeˈ mul yin chˈayon. Riyin xiyaˈox (xyaˈ) pa cárcel más que chiquiwech riyeˈ. Riyin can qˈuiy cˈa chukaˈ mul yin aponak chuwech ri camic. 	 तिनीहरू ख्रीष्टको सेवा गर्छन्? म अझ धेरै गर्छु। म पागल जस्तै बात गरिरहेको छु। तिनीहरूले भन्दा धैरै कठिन-कठिन कामहरू मैले गरेकोछु। म तिनीहरू भन्दा घेरै चोटी जेल भोगेको छु। मैले अझ घेरै कुटाई खाएको छु। धेरै पटक म झण्डै झण्डै मरेको हुँ।


Y jun cˈa chique ri ye cablajuj rudiscípulos ri Jesús, ri Judas Iscariote rubiˈ, xapon cˈa quiqˈui ri principaliˈ tak sacerdotes, riche (rixin) chi xutzuj (xusuj) riˈ, wi nicajoˈ chi nujech ri Jesús pa quikˈaˈ. 	 त्यसपछि बाह्रजना प्रेरितहरू मध्ये एकजना चेला मुख्य पूजाहारीहरू भएकाहाँ गयो। यो चेलाको नाम थियो यहूदा इस्कारियोत। यहूदाले येशूलाई तिनीहरूको हातमा सुम्पेको चाहन्थ्यष्ठ्वो।


Y tek ri rudiscípulos ri Jesús xquitzˈet chi xoc pe ri akˈaˈ, xexuleˈ ka chuchiˈ choy. 	 त्यस साँझ येशूका चेलाहरू गालील झील तर्फ गए।


Y nbij cˈa chiwe chi tinimaj quitzij ri kachˈalal riˈ, y chukaˈ chi tinimaj quitzij quinojel ri ye achiˈel riyeˈ, ri yetoˈon y niquiben ri rusamaj ri Dios. 	 यस्तै मानिसहरूको र उनीहरूसित काम गर्ने र सेवा गर्ने कुनै पनि अरू मानिसको अगुवाइमा हिंड।


Riyix nicˈutuj cˈa chake wacami chrij ri jun utzil ri xkaben chare jun achi yawaˈ, riche (rixin) chi niwetamaj achique rubanic tek xcˈachoj. 	 तिमीहरूले यस्ता असल काम गरेको विषयमा अहिले हामीलाई प्रश्न गरिरहेछौ कि यो लङ्गडो मानिस कसरी निको भयो?


Can kojquicot cˈa y can quiˈ kacˈuˈx tikayaˈ rukˈij rucˈojlen ri Dios; ruma xoka yan cˈa ri kˈij riche (rixin) chi nibanatej ri nimalaj cˈulanen riche (rixin) ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl. Y ri kˈopoj can ruchojmirisan chic riˈ riche (rixin) chi nicˈuleˈ. 	 हामी खुशी मनाऔं अनि खुशी होऔं अनि परमेश्वरलाई महिमा प्रदान गरौं! परमेश्वरको थुमाको विवाहको आएकोछ। अनि परमेश्वरको थुमाकी बेहुलीले स्वयंलाई तयार पारेकी छे।


Pero ri winek riˈ xa itzel niquinaˈ chique ri israelitas. Rumariˈ, tek xquitzˈet ri Alejandro y xquinabej chi xa jun israelita, xa jubaˈ ma caˈiˈ horas ri junan xquirek quichiˈ y xquibij: ¡Nim ri Diana ri ka‑dios riyoj aj Efeso! xechaˈ. 	 तर जब मानिसले चाल पाए कि अलेकज्याण्डर एक यहूदी थिए, तिनीहरु सबैबाट दुई घण्टा सम्म एउटै स्वर आयो, ‘‘एफिससवासीहरुकी आर्तेमिस महान हुन्।’’ यो आवाज दुई घण्टा सम्म चलिरह्यो।


Ronojel riˈ xtibanatej chupan ri kˈij tek xtipe ri Ajaf. Riyaˈ tek xtipe can xtucˈul rukˈij rucˈojlen ruma ri utzil ri xuben pa tak quicˈaslen ri lokˈolaj tak ralcˈual. Y jabel xtitzˈetetej cuma ri ye nimayon riche (rixin) y xtitzˈetetej chukaˈ iwuma riyix ruma can xinimaj ri ruchˈabel ri Dios ri xkabij chiwe. 	 यो त्यस दिन हुन्छ जुन दिन प्रभु येशू आउनु हुनेछ। उहाँ आफ्नो पवित्र सन्तहरूसित महिमा लिन आउनु हुनेछ। अनि तिनीहरू जजसले विश्वस गर्छन येशूलाई देखेर आश्चर्यचकित हुनेछन्। तिमीहरू तिनै विश्वासीहरू मध्ये हुनेछौ किन कि हामीले दिएको साक्षी तिमीहरूले विश्वास गरेका छौ।


Y ri yecˈo cˈa chiriˈ, xquitzˈet cˈa chi achiˈel ruxak tak kˈakˈ ri nujachalaˈ riˈ y jojun ri xecˈojeˈ pa quiwiˈ chiquijujunal. 	 तिनीहरूले आगोका ज्वालाहरू जस्तो देखे। ती ज्वालाहरू विभाजित भएर प्रत्येक मानिसमाथि बस्यो।


Y tek ri Pablo xracˈaxaj riˈ, xusiqˈuij (xroyoj) cˈa ri capitán, y xubij chare: Tacˈuaj jubaˈ re ti cˈajol reˈ cˈa chuwech ri achi achiˈel jun coronel, ruma cˈo jun nrajoˈ nubij chare, xchaˈ chare. 	 तब पावलले एकजना सेना अधिकारीलाई बोलाए अनि भने, “यस जवानलाई सेनापतिकहाँ लिएर जाऊ। उसकोमा उनको निम्ति खवर छ।”


Ri caˈiˈ winek riˈ, ri cˈo itzel tak espíritu quiqˈui, xquirek apo quichiˈ chare ri Jesús, y xquibij: Riyit Jesús ri Rucˈajol ri Dios, ¿achique cˈa ruma tek yojanek? ¿Achique cˈa ruma yojachˈujirisaj yan, tek xa ma jane napon ta rukˈijul? xechaˈ chare. 	 ती दुइजना येशूकहाँ आए अनि चिच्याउन थाले, ‘परमेश्वरको पुत्र तपाईं हामीबाट के चहानु हुन्छ? के समय आउनु भन्दा अघि हामीलाई दण्ड दिनु आउनु भएको हो?’


Xa yacˈa ri ma utz ta chi ninimirisaj iwiˈ riyix y nikasaj ta quikˈij ri wech aj Israel ri xeˈelesex el. Ruma iwetaman chi ma ya ta ri rukˈaˈ ri cheˈ ri ye chapayon riche (rixin) ri rucˈamal, xa ya ri rucˈamal ri chapayon quiche (quixin). Y riyix xa yix rukˈaˈ ri cheˈ y ma yix rucˈamal ta. 	 यसैले भाँचिएका हाँगाहरू भन्दा ठूला बन्ने घमण्ड नगर। तिमीहरूले घमण्ड गर्ने कुनै कारण छैन। किन? तिमीहरूले त्यो जरामा प्राण भर्दैनौं। त्यो जराले पो तिमीहरूलाई प्राण दिन्छ।


Riyaˈ can pa ránima cˈa xpe wi riche (rixin) chi nibe chilaˈ iwuqˈui. Queriˈ xuchˈob ruma can sibilaj nrajoˈ yixrutoˈ y ma xu (xe) ta wi ruma chi xkabij chare chi utz nibe chilaˈ iwuqˈui. 	 हामी उनलाई जे गराउन निवेदन गरेका थियौं, उनले त्यही स्वीकार गरे। उनी तिमीहरूकहाँ जान औधी चाहन्थे। यो उनको आफ्नै विचार थियो।


Y ri israelitas riˈ xquibij cˈa chare chi ticˈojeˈ ka jubaˈ quiqˈui chiriˈ pan Efeso, pero riyaˈ ma xrajoˈ ta. 	 तिनीहरूले पावललाई अझै केही दिन सम्म बस्ने आग्रह गरे तर तिनले मानेनन्।


Y riyin cˈa ri xquichajin awuche (awixin) waweˈ, can majun ri xtacˈulwachij ta pa quikˈaˈ ri winek. Ruma re waweˈ pa tinamit Corinto ye qˈuiy winek ri can ye wuche (wixin) chic riyin, ruma can xquinquinimaj wi, xchaˈ ri Ajaf. 	 म तिमीसंग छु। तिमीलाई नोक्सान पार्न कुनै प्रयत्न सफल हुदैंन। मेरा धेरै मानिसहरू यस शहरमा छन्।”


Y ri kachˈalal riˈ xechˈacon cˈa chrij ri itzel winek, ruma chi ri ruquiqˈuel ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl, ye ruchˈajon chic chare ri quimac, y ruma chukaˈ chi ri chˈabel ri niquibij riyeˈ can nukˈalajsaj chi quiniman ri Jesucristo. Y ma xquipokonaj ta chi xeˈapon cˈa pa camic ruma ri rubiˈ ri Ajaf. 	 हाम्रा भाइहरुले तिनलाई भेंडाको पाठाको रगत अनि सत्य प्रचार गरेर परास्त गरेका छन्। तिनीहरूले आफ्ना जीवनलाई त्यति प्रेम गरेनन् यसर्थ तिनीहरु मृत्युसित डराएका थिएनन्।


Ruma ri ruwachˈulef ri xticˈojeˈ re chkawech apo ri yojtajin chutzijoxic chiwe; ri Dios ma rubin ta chi pa quikˈaˈ ángeles xtuyaˈ wi, riche (rixin) chi niquikˈet tzij pa ruwiˈ, ma que ta riˈ. 	 आउन लागेको त्यो नयाँ संसारको शासक बन्न परमेश्वरले स्वर्गदूतहरूलाई छान्नु भएन। त्यो भविष्यको संसार हो जुन हामीले चर्चा गर्न लागेका छौं।


Y chupan cˈa ri kˈij riˈ, can pa nubiˈ cˈa riyin xticˈutuj wi chare ri Nataˈ, y Riyaˈ can xtuyaˈ cˈa pe chiwe ri nicˈutuj chare. Y ma rajawaxic ta chic chi cˈa yin na riyin ri yicˈutun pan iqˈuexel riyix. Ma que ta riˈ. 	 त्यस समय मेरो नाममा मेरा पितालाई बिन्ती गर्नेछौ। तर मैले भनिरहेकोछैन कि तिमीहरूको निम्ति म मेरा पितालाई भन्नेछु।


Y tek xeˈapon pa Jerusalem ri ye takon el, can xecˈul wi cˈa cuma ri kachˈalal ye aj chiriˈ, cuma ri ancianos riche (rixin) ri iglesia y cuma chukaˈ ri apóstoles ri can chiriˈ yecˈo wi. Y ri Pablo y ri Bernabé xquichop cˈa rutzijoxic chique, ronojel ri samaj ri rubanon ri Dios quiqˈui riyeˈ riche (rixin) chi ye rutoˈon. 	 पावल, बर्णाबास र अन्य मानिसहरू यरूशलेम आइपुगे। त्यहाँका प्रेरितहरू, अग्रजहरू र सम्पूर्ण विश्वासीहरूले तिनीहरूलाई स्वागत गरे। पावल, बर्णाबास र अन्य मानिसहरूले परमेश्वरले उनीहरूमार्फत गर्नु भएको सबै कुराहरू भने।


Riyix patrón, can xu (xe wi) cˈa ri utz y ri choj tibanaˈ quiqˈui ri imozos ruma toka chiˈicˈuˈx chi riyix chukaˈ cˈo jun Iwajaf chilaˈ chicaj. 	 मालिकहरू, आफ्ना सेवकहरूलाई काम अनुसार जे उचित र राम्रो छ देऊ। याद राख कि स्वर्गमा तिम्रो पनि मालिक हुनुहुन्छ। ख्रीष्टि्यनहरूलाई पावल केही गर्नलाई सल्लाह दिन्छन्


Wachˈalal, wi yixetzelex cuma ri winek ri xa riqˈui re ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx, man cˈa tisach ta icˈuˈx. 	 भाइ अनि बहिनीहरु, जब यस संसारका मानिसहरुले तिमीहरुलाई घृणा गर्छन्, आश्चर्यचकित नबन।


Y ri Jesús xerucˈuaj el ri rudiscípulos cˈa pa tinamit Betania. Y chiriˈ, Riyaˈ xeruyec ri rukˈaˈ chicaj, y xeruben cˈa bendecir. 	 येशूले आफ्ना चेलाहरूलाई बेथानीसम्म लैजानुभयो। उहाँले आफ्नो हात उचाल्नु भयो अनि तिनीहरूलाई आशीर्वाद दिनुभयो।


Riyix man cˈa titun ta iwiˈ quiqˈui ri winek ri xa ma quiniman ta ri Cristo, ruma ma junan ta icˈaslen quiqˈui. Ruma, ¿la can jabel cami nucˈuaj riˈ jun cˈaslen choj riqˈui jun cˈaslen ri xa ma choj ta? ¿La can junan ta cami cˈa ri sakil riqˈui ri kˈekuˈm riche (rixin) chi niquicˈuaj quiˈ? 	 अविश्वासीहरू जस्ता तिमीहरू होइनौ। यसैले उनीहरूसंग सहभागी नहोऊ। असल र खराबमा के साझेदारी हुन्छ? अँध्यारो र उज्यालो एकैसाथ हुन सक्दैन।


Pero can xkˈalajsex chique ri achiˈaˈ riˈ chi ronojel ri xquibij ri xtucˈulwachij ri Cristo, ma ya ta chupan ri quitiempo riyeˈ ri xtibanatej wi. Xa cˈa ya re pa katiempo riyoj xbanatej wi. Y yacˈa chˈabel riˈ ri nitzijox chiwe riyix wacami cuma ri achiˈaˈ ri can ye toˈon ruma ri Lokˈolaj Espíritu ri takon pe chilaˈ chicaj, tek niquitzijoj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. Y ronojel cˈa reˈ hasta ri ángeles sibilaj nicajoˈ niquetamaj. 	 यो तिनीहरुलाई देखाइयो कि जुन सेवा तिनीहरुले गरे तिनीहरु स्वयंका निम्ति होइन। ती अगमवक्ताहरुले तिमीहरुको सेवा गरिरहेका थिए जब तिनीहरुले यो कुराको विषयमा भने जो अहिले तिमीहरुले सुन्यौ। तिनीहरु जसले तिमीहरुलाई सुसमाचार प्रचार गरे तिमीहरुलाई ती कुराहरु भने। तिनीहरुले तिमीहरुलाई त्यो पवित्र आत्माको सहायताले भनिएका कुराहरु ती कुराहरु हुन जुन स्वर्गदूतहरु पनि जान्न उत्सुक छन्।


Yacˈa ri winek y ri principaliˈ, astapeˈ majun rumac ri Jesús xquil riche (rixin) chi nicamisex, riyeˈ xquicˈutuj chare ri aj kˈatbel tzij ri Pilato rubiˈ, chi ticamisex. 	 तिनीहरूले येशू किन मर्नु पर्थ्यो भन्ने कुनै खास कारण भेटाएनन्, तर तिनीहरूले उहाँलाई मार्न भनि पिलातससित माग गरे।


Y ri Jesús xubij chique: Riyin can wetaman chi riyix nibij re chˈabel reˈ chuwij: Ajkˈomanel, tawakˈomaj ka awiˈ ayon riyit. Ruma kacˈaxan chi qˈuiy milagros yeˈabanalaˈ pa Capernaum. Wacami can queˈabanalaˈ cˈa chukaˈ waweˈ pan atinamit, yixchaˈ. 	 येशूले तिनीहरूलाई भन्नु भयो, “म जान्दछु कि तिमीहरूले मलाई यो उखान भन्नेछौ, ए वैध! आफैंलाई निको पार।’ तिमीले आफ्नै शहरमा पनि त्यही गर।”‘


Y rumariˈ ri kachˈalal ri yecˈo pan Antioquía xquichˈob cˈa chi yequitoˈ ri kachˈalal ri yecˈo pa Judea, y chiquijujunal niquiyaˈ cˈa el ri yecowin niquiyaˈ. 	 चेलाहरूले यहूदीयामा बस्ने आफ्ना दाज्यू-भाइ र दिदी-बहिनीहरूलाई सहायता पठाउने निर्णय गरे। प्रत्येकले आफूले जति सकिन्छ दिने निर्णय लिए।


Y riqˈui cˈa ronojel reˈ nikˈalajin chi ri Ajaf can retaman yerucol ri ye ucˈuayon jun cˈaslen achiˈel ri nrajoˈ Riyaˈ, tek yetojtobex pa jun tijoj pokonal. Yacˈa ri winek ri ma quicˈuan ta jun cˈaslen choj, ri Ajaf xa yeruyec cˈa apo riche (rixin) ri kˈij tek xtikˈat tzij pa quiwiˈ. 	 हो, परमेश्वरले यी सबै कुरा गरे। जब कष्ट आई पर्छ जसले आफ्नो सेवा गर्छन् तिनीहरुलाई बचाँउनु प्रभु परमेश्वर जान्नुहुन्छ। अनि उहाँले जान्नुहुन्छ न्यायको दिनसम्म ती दुष्ट मानिसहरुलाई कसरी अडकाउनु पर्छ।


Y tek xapon cˈa ri tiempo ri chaˈon ruma ri Dios, ri Dios xutek cˈa pe ri Rucˈajol. Y xoˈalex ka riqˈui jun ixok. Y ruma chkacojol riyoj israelitas xalex wi ri Rucˈajol ri Dios, xcˈojeˈ cˈa chuxeˈ ri ley riche (rixin) ri Moisés. 	 तर उचित समयमा परमेश्वरले आफ्नो पुत्र पठाउनु भयो। परमेश्वरका पुत्रले एउटी स्त्रीको कोखमा जन्म लिनुभयो। उहाँ पनि व्यवस्थाको अधिनमा बस्नु भयो।


Y ri winek ri ye chapayon el ri Jesús xquicˈuaj cˈa el cˈa pa rachoch ri nimalaj sacerdote. Y chiriˈ chukaˈ xquimol wi quiˈ ri principaliˈ tak sacerdotes, cachibilan ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij y ri aj tzˈibaˈ. 	 येशूलाई पक्रने मानिसहरूले उहाँ लाई प्रधान पूजाहारीको घरमा पुर्याए त्यहाँ सबै मुख्य पूजाहारीहरू, यहूदी बूढा प्रधानहरू र शास्त्रीहरू भेला भए।


¿La yecˈo cami ri yecowin yojquelesaj el riqˈui ri ajowabel riche (rixin) ri Cristo? ¿Nicowin cami yojrelesaj el ri tijoj pokonal? ¿ri kˈaxomal? ¿o ri yojetzelex ruma kaniman ri Cristo? ¿ri wayjal? ¿ri majun katziak? ¿o ri yojcˈo pa rucˈayewal? ¿o ri camic? 	 ख्रीष्टको प्रेमबाट हामीलाई अलग गर्न सक्ने कुनै थोक छ? छैन। के दुःखले हामीलाई ख्रीष्टको प्रेमबाट अलग गर्नसक्छ? सक्दैन! के कठिनाई वा खेदाइले हामीलाई ख्रीष्टको प्रेमबाट अलग गर्नसक्छ? सक्दैन। के अनिकाल वा नागोंपनले हामीलाई ख्रीष्टको प्रेमबाट अलग गर्नसक्छ? अहँ। के कुनै आपद वा मृत्युले हामीलाई ख्रीष्टको प्रेमबाट अलग गर्न सक्छ? अहँ सक्दैन।


Tachajij cˈa jabel ri acˈaslen y queriˈ chukaˈ tabanaˈ riqˈui ri utzilaj tijonic ri nacˈut chiquiwech ri kachˈalal. Y man tayaˈ ta ca rubanic re nchilabej chawe, ruma wi naben ronojel reˈ, xtacol awiˈ riyit y xqueˈacol chukaˈ ri yeˈacˈaxan awuche (awixin). 	 आफ्नो जीवनको र आफ्नो शिक्षणको ध्यान राख। उचित रूपले जीवन जिउँदै अनि शिक्षा दिंदै जाऊ। तब तिमीले आफैलाई अनि तिम्रा शिक्षा सुन्नेहरूलाई बचाउनेछौ।


Y ri rey xerutek chic el nicˈaj rumozos y xubij el chique: Tibij chique quinojel ri nyaˈon chic rutzijol chique chrij re jun nimakˈij reˈ, chi ronojel cˈo chic riche (rixin) chi nikaben ri waˈin. Ri achij tak nuwáquix y ri nicˈaj chic chicop ri xentiojirisaj riche (rixin) chi yecˈatzin chupan re kˈij reˈ, xecamisex yan y xechojmirisex yan riche (rixin) chi yetij. Can ronojel cˈa cˈo chic, quixchaˈ chique. Chi can quepe cˈa chupan re jun cˈulanen reˈ, xchaˈ el chique. 	 “तब राजाले अझ धेरै नोकरहरू पठाए। राजाले नोकरहरूलाई यसो भनेका थिए, ‘मैले निम्ताएका ती मानिसहरूलाई खाना तयार भयो भनेर भन्नु। मैले मेरा गोरूहरू अनि पुष्टयाएका पशुहरू मारेकोछु। सबै कुरा तयारी छ। विवाहको भोजमा सामेल हुन आऊ।’


Y xabachique cˈa winek ri nacˈaxan re chˈabel reˈ y can nuben, can njunumaj cˈa riqˈui jun achi ri cˈo runaˈoj ri can pa ruwiˈ abej xuben wi ka rachoch. 	 “हरेक मानिस जसले मैले भनेका यी कुराहरू सुन्छ र पालन गर्छ उनै बुद्धिमान हो। बुद्धिमान मानिसले आफ्नो घर चट्टानमाथि निर्माण गरेको छ।


Can tiraybej apo y tixacˈaˈ apo iwiˈ chiroyobexic ri nimalaj kˈij riche (rixin) ri Dios. Ri kˈij cˈa riˈ can xticˈat ri caj y xtiqˈuis. Y ri ye ucusan riche (rixin) chi ye banon ronojel, xqueyiˈer pa rukˈaˈ ri rukˈakˈal ri kˈakˈ. 	 तिमीहरुले परमेश्वरको दिनको प्रतिक्षा गर्नु पर्छ। तिमीहरुले त्यो दिनको आगमनको दृढतासंग चाहना गर्नु पर्छ। जब त्यो दिनको आगमन हुन्छ, आकाश अग्निले ध्वंश पार्नेछ, अनि आकाशको हरेक वस्तु आगोको रापले पग्लने छन्।


Y astapeˈ riyix queriˈ nibij chare, pero ma iwetaman ta ruwech. Yacˈa riyin can wetaman wi ruwech. Y xa yinoc cˈa jun aj tzˈucuy tzij achiˈel riyix, wi ta nbij chi ma wetaman ta ruwech. Pero riyin can wetaman wi ruwech y can nben wi cˈa ri nubij ri ruchˈabel Riyaˈ. 	 तिमीहरू वास्तवमा उहाँलाई चिन्दैनौ। म उहाँलाई चिन्दछु। यदि मैले मेरा पितालाई चिनिनँ भने म तिमीहरू जस्तै झुटो हुनेछु। तर म उहाँलाई चिन्दछु। अनि म उहाँले जे भन्नुहुन्छ पालन गर्छु।


Ri Jesús xbe cˈa pa ruwiˈ ri juyuˈ ri Olivos rubiˈ. 	 येशू जैतून डाँडामा जानुभयो।


Ruma ri nibe awánima chrij ri puek, chiriˈ nipe wi ronojel ruwech etzelal. Y can yecˈo kachˈalal ri xquiyaˈ yan ca ri Dios ruma xbe cánima chrij ri puek, y ri puek riˈ xa qˈuiy kˈaxon xucˈom pe chique. 	 पैसा प्रतिको प्रेमले हर प्रकारको खराबीलाई सृष्टि गर्छ। कसैले त सत्य विश्वासलाई नै त्यागिसकेकाछन् किनभने तिमीहरूमा धेरैभन्दा धेरै धन संग्रह गर्ने प्रबल इच्छा थियो। तर त्यसो गरेर तिनीहरूले आफैलाई घोर दुःख अनि अफसोसमा पारेकाछन्।


Chukaˈ nbij cˈa chiwe, chi xabachique winek ri nukˈalajsaj riˈ chi yin runiman riyin, queriˈ chukaˈ riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, xtinkˈalajsaj chiquiwech ri ruˈángeles ri Dios chi ri winek riˈ wuche (wixin) chic riyin. 	 “म तिमीहरूलाई भन्दछु, यदि कुनै मानिसले अरू मानिसहरूको सामुन्ने उसलाई मेरो हो भन्छ भने, म पनि त्यसरी परमेश्वरको दूतहरूको सामुन्ने भन्छु कि त्यो मानिस मेरो हो।


Ma tikˈet ta chi nisamej ri Lokˈolaj Espíritu. 	 पवित्र आत्माको कहिल्यै वाधा नदेऊ।


Ruma ri winek ri xbano ri pokon riˈ, nimalaj rucˈayewal nipe pa ruwiˈ. Rumariˈ xa utz na jubaˈ chi ximon ta jun nimalaj caˈ chukul y nbecˈak ca pa mar, que chuwech nuben chare jun coˈol chi nitzak pa mac. 	 त्यो मानिस जो दुर्वल मानिसहरूमाथि अन्याय गर्छ त्यसले कठोर प्रतिफल भोग्नु पर्छ। तर त्यसको लागि गलामा जाँतो बाँधेर सागरमा फ्याँकिनु असल हुनेछ।


¿Achique cˈa ri xbeˈitzˈetaˈ riyix chiriˈ? ¿La xitzˈet cami riyix jun achi ri jabel tak tziek ye rucusan? Ma que ta riˈ. Ruma ri achiˈaˈ ri ye quicusalon jabel tak tziek y cˈo ronojel quiqˈui, riyeˈ can pa tak cachoch reyes yecˈojeˈ wi. 	 मरूभूमिमा तिमीहरू के हेर्न आयौ? एउटा सुन्दर वस्त्र लगाएको मानिस हेर्नलाई? होइन। सुन्दर र राम्रा वस्त्रहरू लगाउनेहरू त राज-दरबारमा बस्छन्।


Riyix ri can niwajoˈ yixcˈojeˈ chuxeˈ ri ley riche (rixin) ri Moisés, tibij na cˈa chuwe: ¿La ma kˈaxnek ta cˈa chiwech ri nubij ri ley riˈ? 	 तिमीहरूमध्ये कतिजना मोशाको व्यवस्थाको अधीनमा रहन चाहन्छौ। भन त व्यवस्थाले के भन्छ तिमीहरू सुन्दैनौ?


Y cˈacˈariˈ Riyaˈ xubij cˈa: Ri Nataˈ Dios, can ronojel cosas rujachon pa nukˈaˈ. Y majun chic cˈa etamayon ta yin achique riyin, xaxu (xaxe) wi ri Nataˈ ri etamayon. Y majun chukaˈ etamayon ta achique riˈ ri Nataˈ, xaxu (xaxe) wi riyin ri Rucˈajol ri etamayon, y ri winek ri achoj chare xtinwajoˈ xtinkˈalajsaj wi riyin, xtretamaj achique cˈa riˈ ri Nataˈ. 	 “मेरा पिताले मलाई सबै व्यवस्था गरिदिनु भएको छ। पिताले बाहेक अरू कसैले पुत्रलाई चिन्दैन। पुत्रले बाहेक अरू कसैले पितालाई चिन्दैन। अनि पुत्रले जुन मानिसहरूमा पितालाई प्रकट गर्ने इच्छा गर्नहुन्छ तिनीहरूले मात्र पितालाई चिन्ने छन्।


Y ma tichˈujirisaj ta iwiˈ chupan ri icˈaslen, y chukaˈ xa ekal ticanoj xabachique ri nicˈatzin ka chiwe riyix. Can quixsamej riche (rixin) chi nichˈec iway, achiˈel ri xkabij chiwe tek xojcˈojeˈ iwuqˈui. 	 शातिपूर्ण जीवन बाँच्ने कोशिश गर। आफ्नै धन्धा याद गर, आफ्नै हातले काम गर। हामीले तिमीहरूलाई यी कार्यहरू गर भनी बातइसकेका छौं।


Riyin nicˈatzin chi nben ri rusamaj ri yin takayon pe, ruloman chi cˈa ma jane ntoc ta pe ri akˈaˈ, ruma tek ntoc pe ri akˈaˈ, majun chic nicowin nisamej. 	 अहिले जब दिनको समय छ हामीले उहाँको कामहरू गर्नु पर्छ जसले मलाई पठाउनु भयो। रात पर्न आँटेको छ। अनि कसैले पनि राती काम गर्दैन।


Ri cukbel cˈuˈx quecˈareˈ rubanic: Jun ri can rucukuban rucˈuˈx riqˈui ri Dios, can riqˈui ronojel ránima nroyobej ri tzujun (sujun) chare, y can retaman chi can xtucˈul wi ri royoben, astapeˈ ma nutzˈet ta riqˈui runakˈ ruwech. 	 विश्वासको अर्थ हो, हामीले आशा गरेका कुराहरूको निश्चित छ। अनि विश्वासको अर्थ हुन्छ हामीले कुनै कुरालाई नदेखेता पनि त्यो वास्तविक छ भन्ने जान्नु।


Y ri Jesús xjel cˈa apo quiqˈui ri rudiscípulos, xeruchop ka riqˈui rukˈaˈ y xubij cˈa chique: Quixyacatej cˈa y ma tixibij ta iwiˈ, xchaˈ ri Jesús chique. 	 तर येशू आफ्ना चेलाहरूकहाँ आउनुभयो। अनि तिनीहरूलाई छुनु भयो। उहाँले भन्नुभयो, “उठ। तिमीहरू डराउनु पर्दैन।”


Yacˈa riyix ma ya ta chi cˈaslen riˈ ri xiwetamaj riqˈui ri Cristo, 	 तर तिमीहरूले सिकेको ख्रीष्टको कुरा त्यस्तो होइन।


Ri Jesús xuchop chic cˈa tzij quiqˈui ri winek, y xerucusaj nicˈaj chic cˈambel tak tzij. Riyaˈ xuchop cˈa rubixic: 	 मानिसहरूलाई बुझाउनका निम्ति येशूले केही दृष्टान्तहरू भन्नुभयो।


O riqˈui jubaˈ riyeˈ xa ma utz ta xquicˈaxaj tek xichˈo riqˈui wuchukˈaˈ chiriˈ chiquicojol y xinbij: Riyix nikˈet tzij pa nuwiˈ wacami ruma riyin nnimaj chi ri caminakiˈ can xquecˈastej wi, xchaˈ ri Pablo. 	 मैले खाली तिनीहरूको समक्ष एउटै कुरोको घोषणा गरेको थिएँ ‘आज मेरो न्याय गरिदैछ किनभने मानिहरू मृत्युबाट जाग्नेछन् भनेर म विश्वास गर्दछु।”‘


Ri xeˈacˈaxan ri xubij ri Jesús, xquibilaˈ cˈa: Wi can achiˈel ri xubij, ¿achique ta cˈa jun ri xticolotej? xechaˈ. 	 जब त्यहाँ भएका मानिसहरूले यो सुने, तिनीहरूले भने, “त्यसो भए कसले उद्धार पाउँछ?”


Y tek niben cˈa orar, can man ta jun ri nikˈato ri iˈoración. Ruma wi xa cˈo ta jun ri cˈo jun pokon rubanon chiwe, ticuyuˈ. Y queriˈ ri Itataˈ ri cˈo chilaˈ chicaj xquixrucuy chukaˈ riyix riqˈui ri imac ri yeˈibanalaˈ chuwech. 	 जब तिमीहरू प्रार्थनाका निम्ति तयार हुन्छौ, अनि कसैको विरुद्धमा तिमीहरूमा भएको नराम्रो सम्झना भयो भने, त्यसलाई क्षमा गरिदेऊ। यसो गर्यौ भने स्वर्गमा हुनुहुने तिमीहरूका पिताले पनि तिमीहरूका सबै पापहरू क्षमा गरिदिनुहुनेछ।”


Y chanin cˈa xbe rutzijol ri Jesús. Rumariˈ ri winek ri yecˈo pa tak lugar ri yecˈo pe chunakajal ri tinamit Capernaum, xquicˈaxaj chukaˈ ri yerubanalaˈ ri Jesús. 	 त्यसपछि त्यस इलाकाको प्रत्येक ठाऊँमा येशूको कीर्ति फैलियो।


Y ronojel ri tijoj pokonal ri xtiberutijaˈ ruma ri nubiˈ riyin, cˈa yin na riyin ri xquicˈutu chuwech. 	 म उसलाई सबै कुरा देखाउनेछु जसले गर्दा मेरो नाउँको लागी उसले कष्ट भोग्नु पर्छ।”


Y ri achi beyon xubij cˈa: Wi queriˈ, nwajoˈ cˈa ncˈutuj jun chic utzil chawe riyit nataˈ Abraham. Tatakaˈ cˈa el jubaˈ ri Lázaro pa rachoch ri nataˈ. 	 त्यो धनी मानिसले भन्यो, तब हे पिता अब्राहाम। लाजरसलाई पृथ्वीमा मेरो बाबुको घर पठाइदिनुहोस्।


Kachˈalal, tibanaˈ cˈa orar pa kawiˈ riyoj y ticˈutuj chare ri Dios chi chanin ta xtibiyin rutzijoxic ri ruchˈabel ri Ajaf, y can xtinimex ta chukaˈ cuma ri nicˈaj chic achiˈel xinimaj riyix. 	 अनि अब दाज्यू-भाइहरू अनि दिदी-बहिनीहरू, हाम्रा लागि प्रार्थना गर कि परमप्रभुको वचन फैलियोस् र तिमीहरूले गरे जस्तै अरूहरूले त्यसको सत्कार गरून्।


Yacˈa ri Jesús xubij cˈa chare ri itzel winek: Tzˈibatal ca chupan ri ruchˈabel ri Dios, chi ma xu (xe) ta wi riqˈui caxlan wey nicˈaseˈ wi ri winek, xa can nicˈaseˈ chukaˈ riqˈui ronojel ri ruchˈabel ri Dios. 	 जवाफमा येशूले भन्नुभयो, ‘धर्मशास्त्रमा यस्तो लेखिएको ‘मानिस रोटी खाएर मात्र बाँच्दैन, परमेश्वरको मुखबाट निस्केको हरेक वचनले बाँच्दछ।”‘ व्यवस्था 8:3


Y xucˈuex chukaˈ chilaˈ chicaj ruma ri ruchukˈaˈ ri Dios, y xucˈul cˈa ri Lokˈolaj Espíritu ri tzujun (sujun) ruma ri Tataˈixel. Y tek Riyaˈ xucˈul yan cˈa ri Lokˈolaj Espíritu, xutek cˈa pe kiqˈui riyoj, y ya cˈa rusamaj reˈ ri xitzˈet y xiwacˈaxaj el kiqˈui re wacami. 	 यसकारण परमेश्वरले उहाँको दाहिने पट्टि येशूलाई उठाउनु भयो। परमेश्वरले उहाँलाई पवित्र आत्मा दिनु भयो, जो उहाँले दिन प्रतिज्ञा गर्नु भएको थियो। अनि उहाँले त्यो पवित्र आत्मा खनाउनु भयो जो तिमीहरूले अहिले देख्छौ अनि सुन्छौ।


Y ya riyaˈ ri ntek el chilaˈ iwuqˈui riche (rixin) chi nretamaj achique ibanon y riche (rixin) chi nucukubaˈ icˈuˈx. 	 त्यसैले म उनलाई तिमीहरूकाहाँ पठाउँदैछु। हामी के-कस्तो अवस्थामा बाँचिरहेका छौं, त्यो तिमीहरूले जान भन्ने म चाहन्छु। तिमीहरूको उत्साहको निम्ति उनलाई पठाउँदैछु।


Wi can ruraybel cˈa ri Ajaf Jesús, ri kachˈalal Timoteo xtapon iwuqˈui. Xtintek yan cˈa el chanin riche (rixin) chi nberacˈaxaj pe achique ibanon. Y queriˈ xticukeˈ nucˈuˈx riyin. 	 तिमोथीलाई तिमीहरूकहाँ चाडै पठाउँला भनी म प्रभु येशूमा आशा गर्दछु। तिमीहरूको बारेमा सुनेर म र्हषित हुनेछु।


Y can xu (xe) wi xuchop rutziak ri Jesús, can yacˈariˈ xkˈatakˈo ri ruquiqˈuel. Riyaˈ can xunaˈ cˈa chi xcˈachoj chare ri ruyabil ri rucˈulwachin. 	 अनि जब त्यसले उहाँको वस्त्र छोई तत्कालै रगत बग्न बन्द भयो। त्यस त्यस आईमाईले आफ्ना सारा जीउ नै व्यथा मुक्त भएको अनुभव गरी।


Ri discípulos riˈ cˈa niquibilaˈ na cˈa chiquiwech: ¿Achique cˈa ri nrajoˈ nubij riqˈui re tzij reˈ, tek nubij: Xa jubaˈ chic cˈa? Xa ma yekˈax ta chkawech ri nubij, yechaˈ. 	 चेलाहरूले सोधे, “केही बेरपछि भन्नुको ‘उहाँको तात्पर्य के हो? उहाँले के भनिरहनु भएको छ हामीले केही बुझेनौ।”


Y yecˈo cˈa chique ri winek, tek xquicˈaxaj ka ri chˈabel ri xerubij ri Jesús, xquibij cˈa: Kas kitzij wi chi ya profeta laˈ ri nikˈalajsan ri ruchˈabel ri Dios; achiˈel ri bitajnek ca, ri can cˈo chi nipe na. 	 मानिसहरूले येशूले भन्नु भएका ती कुराहरू सुने। कोही मानिसहरूले भने, “यो मानिस साँच्ची नै अगमवक्ता हो।”


Y cˈacˈariˈ xeˈapon ri pa mojón riche (rixin) ri ruwachˈulef Misia. Y xquichˈob cˈa chi yebe ri pa ruwachˈulef Bitinia, pero ri Lokˈolaj Espíritu man cˈa xuyaˈ ta kˈij chique riche (rixin) chi xebe. 	 पावल र तिमोथी माइसिया देश तिर लागे। तिनीहरू बिथनिया देश जान जाहन्थे। तर येशूको आत्माले त्यातातिर जाने अनुमति दिनु भएन।


Y astapeˈ majun bey itzˈeton ta ri Jesucristo, can niwajoˈ wi, y astapeˈ chukaˈ ma nitzˈet ta re wacami, can icukuban wi icˈuˈx riqˈui. Y can yixquicot wi pa tak iwánima riqˈui jun nimalaj quicoten ri ma niwil ta chukaˈ rubixic. 	 तिमीहरुले ख्रीष्टलाई देखेका छैनौ तर पनि तिमीहरु उहाँलाई प्रेम गर्छौ। तिमीहरुले अहिले उहाँलाई देख्न सक्तैनौ तर तिमीहरु उहाँमाथि विश्वास गर्छौ। तिमीहरु अकथनीय अनि गौरवमय आन्नदले परिपूर्ण छौ।


Can achiˈel cˈa ri kabin ca chiwe, queriˈ ncamuluj el rubixic chiwe wacami: Wi cˈo jun nitzijon jun chic naˈoj chiwe ri xa ma junan ta riqˈui ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic ri icˈulun chic, ri nitzijon cˈa ri naˈoj riˈ chiwe, can xtika ta cˈa rucˈayewal pa ruwiˈ ruma ri Dios. 	 हामीले यो अघि नै भनिसकेका छौं। र अहिले पनि भन्दैछु। तिमीहरूले साँचो सुसमाचारलाई स्वीकार गरिसककेका छौ। यसर्थ यदि कसैले तिमीहरूलाई मुक्तिको अर्कै उपाय बताँउछ भने त्यसको विरोध गर्नुपर्छ।


Ri Cˈajolaxel cˈa ri petenak chilaˈ chicaj, can ya cˈa ri racˈaxan pe y rutzˈeton ca, yariˈ ri norukˈalajsaj ka chake. Pero ri winek ma nicajoˈ ta cˈa niquicˈul ri nukˈalajsaj Riyaˈ. 	 उहाँले जे देख्नु र सुन्नु भएकोछ, त्यसको साक्षी उहाँ दिनुहुन्छ, तर मानिसहरूले उहाँको साक्षी स्वीकार गर्दैनन्।


Y ri achi achiˈel jun coronel majun cˈa tzij xracˈaxaj ta jabel, ruma sibilaj ye qˈuiy ri winek ri yecˈo chiriˈ. Jun wi cˈa niquibij ri nicˈaj, y jun wi chic niquibilaˈ ri nicˈaj chic, y can niquirek quichiˈ tek niquibij. Rumariˈ ri achi achiˈel coronel xubij chi tucˈuex apo ri Pablo pa cuartel cuma ri soldados. 	 कतिपय मानिसहरूले एक थरीका कुराहरू गरिरहेका थिए अनि अन्य कतिपय मानिसहरूले अर्को थरीका कुराहरू गरिरेहका थिए।। यस्तो अन्योलका कुराहरूले गर्दा सेनापतिले सत्य कुरा पत्ता लगाउन सकेनन। तसर्थ, सेनापतिले सेनाहरूलाई सेना भवनमा पावललाई लैजान भन्ने हुकूम गरे।


Rumacˈariˈ riyix nicˈatzin chi can quiniwoyobej apo, ruma riqˈui jubaˈ ri hora tek xa ma yin ta riyin ri yinichˈob, yariˈ tek xquipe riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, xchaˈ ri Jesús. 	 यसर्थ, तिमीहरू पनि सर्तक हौं! मानिसका पुत्र अचानक आउनु हुनेछ जब कि उहाँ आउने तिमीहरूले आशा नै गरेका हुँदैनौ।” विश्वासी नोकर को होला?


Y ri Jesús xubij chare: Wacami xoka yan ri colotajic chupan re jay reˈ, ruma chi riyaˈ chukaˈ can riy rumam ca ri Abraham. 	 येशूले भन्नुभयो, “यो मानिस असल हो। निश्चय नै यी अब्राहामको परिवारको हुनुपर्छ। आज जक्कै आफ्नो पापहरूबाट मुक्त भएको छ।


¿O la cˈo cami jun winek xsipan jun cosa nabey chare ri Dios, riche (rixin) chi queriˈ ri Dios can cˈo chi nuyaˈ pe ri rajel ruqˈuexel chare? Majun. Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca. 	 “कसैले कहिल्यै परमेश्वरलाई केही उपहार दिएको छ? जसमा कि बदलीमा परमेश्वरले पनि उसलाई उपहार दिनु परोस्।” अय्यूब 41:11


Y ri José ya cˈa riˈ ri nuchˈob pa ránima. Y pa rachicˈ xucˈut cˈa riˈ jun ángel riche (rixin) ri Ajaf chuwech, y xbix chare ruma ri ángel riˈ: Riyit José, ri yit jun chique ri ye ralcˈual ca ri rey David, man cˈa taxibij ta awiˈ chi yacˈuleˈ riqˈui ri María ri acˈutun chic riche (rixin) chi ntoc awixjayil. Wacami petenak chic alanic chrij ruma ya ri Lokˈolaj Espíritu xka pa ruwiˈ. 	 तर जब यूसुफले यसो गर्ने विचार लिए, परमप्रभुका एउटा दूत सपनामा उनीकहाँ आए। दूतले भने, “यूसुफ, दाऊदको पुत्र, मरियमलाई आफ्नी पत्नीको रूपमा ग्रहण गर्न तिमी डराउनु पर्दैन। उनको गर्भमा भएको नानी पवित्र आत्माबाट भएको हो।


Riyin can ya cˈa ri Ajaf ri xkˈalajsan chinuwech ri xincˈut chiwech. Chi ri Ajaf Jesús tek xa nijach yan el pa quikˈaˈ ri winek, chupan ri akˈaˈ riˈ Riyaˈ xberuliˈej cˈa pe jun caxlan wey. 	 तिमीहरूलाई म त्यही शिक्षा दिंदैछु जुन मैले प्रभुबाट पाएँ त्यो रात जब येशू पक्राउ पर्नुभयो, उहाँले रोटी लिनुभयो।


Ri jubaˈ ijaˈtz ri xeka pa bey, junan riqˈui ri ruchˈabel ri Dios tek nacˈaxex cuma ri winek. Ri itzel winek chanin nipe, y nrelesaj el ri ruchˈabel ri Dios ri xtic pa tak cánima ri winek riˈ, riche (rixin) chi queriˈ ri winek riˈ ma niquinimaj ta ri Dios, y ma yecolotej ta chukaˈ. 	 बाटोमा झरेको बीऊहरू के भए होलान? तिनीहरू पनि परमश्वरको वचन सुन्नेहरूर जस्तै हुन् ती वचनहरू लगेर जान्छ। त्यसैले त्यस्ता मानिसहरूले वचनमा विश्वास गर्दैन्न अनि जोगिनेछन्।


Juyiˈ oc ruwech ri winek ri nika pa rukˈaˈ pa raken ri cˈaslic Dios, ruma sibilaj rucˈayewal ri xtucˈulwachij. 	 जीवित परमेश्वरको हातमा पर्नु पापीलाई डरलाग्दो कुरो हो।


Riyit ri can yit jun Tijonel, cˈo cˈa jun ri nikajoˈ nikacˈutuj chawe. Ri Moisés can rutzˈiban wi cˈa ca chake chi tek jun achi nicom el y majun ralcˈual nicˈojeˈ ca riqˈui ri rixjayil, can jun cˈa rachˈalal ri achi riˈ cˈo chi nicˈuleˈ riqˈui ri ixok ri xmalcanij ca, riche (rixin) chi queriˈ yecˈojeˈ ta ralcˈual riqˈui ri ixok riˈ. Y ri nabey ti cˈajol (alaˈ) ri nalex ntoc ralcˈual ri caminek chic el. 	 “गरुज्यू, मोशाले लेख्नु भएको छ कि यदि कुनै विवाहित मानिस सन्तान नजन्माई मर्यो भने उसकी पत्नीलाई उसको भाईले दाज्यूको सन्तानको निम्ति विवाह गर्नुपर्छ अनि दाज्युको लागि सन्तान जन्माउनु पर्छ।


Ruma chiquicojol cˈa riyeˈ yepe wi ri yeˈapon pa tak jay y niquitzijoj chˈabel ri xa ma ye kitzij ta. Y ya ri ixokiˈ ye nacanek ri yeka pa quikˈaˈ, ixokiˈ ri can quijachon quiˈ chupan ri mac y ye ucˈuan ruma ri itzel tak quiraybel. 	 त्यस्ता कति मानिसहरू घर जान्छन् र पापले पूर्ण भएका स्त्रीहरूलाई आफ्ना अधीनमा राख्छन्। तिनीहरूले गर्न चाहने धेरै नराम्रा कुराहरूद्वारा तिनीहरूलाई पाप तिर तानिन्छन्।


Yacˈa ri Jesús xubij chique: ¿Achique ruma tek xsach icˈuˈx tek xinitzˈet y xpe re chˈobonic reˈ pa tak iwánima? 	 तर उहाँले भन्नुभयो, “तिमीहरू विचलित हुन्छौ? तिमीहरूले देखेकै कुरामा किन शंका गर्छो?


Y ri Pedro cˈanej cˈo wi ca, y rutzekelben el ri Jesús. Y tek ri Jesús xucusex apo pa rachoch ri nimalaj sacerdote, chukaˈ ri Pedro xoc apo chiriˈ chuwajay, y xtzˈuyeˈ cˈa ka chiquicojol ri ye aj chˈameˈy ri yecˈo apo chiriˈ, ri quimekˈon apo quiˈ chuchiˈ kˈakˈ. 	 पत्रुसले येशूलाई पछ्याउँदै थियो, तर उ उहाँका त्यत्ति नजिक थिएन। पत्रूसले येशूलाई प्रधान पूजाहारीको घरको चौक नपुगे सम्म पछ्याए। त्यो त्यहाँ रक्षक साथ बसिरहेको थियो अनि आगो ताप्दै थियो।


Y ruma chi ma jane yecˈo ta kiqˈui ronojel ri utzil riˈ, rumariˈ cˈa kacochˈon na chi koyoben. Ruma cukul kacˈuˈx chi can xquekacˈul na wi ri utzil riˈ. 	 तर हामी केही चीजको आशा गरिरहेछौं जुन हामीले अहिले सम्म पाएका छैनौं। हामीले ठुलो धैर्यसित त्यो र्पखिरहेका छौं।


Xincˈom cˈa pe riche (rixin) chi xonyaˈ chiquiwech re adiscípulos riche (rixin) chi niquicˈachojsaj ta el, y xa ma xecowin ta, xchaˈ ri achi. 	 मैले मेरो छोरोलाई तपाईंको चेलाहरूकहाँ ल्याएँ, तर तिनीहरूले उसलाई निको पार्न सकेनन्।”


Y ri Jesús xubij cˈa chique ri rudiscípulos: Quixan cˈa pe y quixwaˈ, xchaˈ chique. Y quinojel cˈa ri discípulos riˈ majun xbano cowil chi xcˈutun ta apo chare ri Jesús: ¿Yit achique cˈa riyit? ruma can quetaman cˈa chi ya Riyaˈ ri Ajaf Jesús. 	 येशूले तिनीहरूलाई भन्नुभयो, “आऊ अनि खाऊ।” कुनै पनि चेलाहरूले उहाँलाई सोध्ने आँट गरेनन्, “तपाईं को हुनुहुन्छ?” तिनीहरूलाई उहाँ प्रभु नै हुनुहुन्छ भनेर थाहा थियो।


Xaxu (xaxe wi) cˈa xquichilabej chake chi can queˈoka cˈa chikacˈuˈx chi yekatoˈ ri pobres. Y can yacˈariˈ ri ntijon pe nukˈij chi nben. 	 तिनीहरूले हामीले एउटा कुरो भने कि गरीबहरूलाई सहायता गर्न नभुल्नु। अनि मैले त्यो कुरा गर्ने भरसक प्रयास गरेको छु।


Riyin ri Pablo, yin yaˈon cˈa waweˈ pa cárcel ruma ri rubiˈ ri Jesucristo. Y wachibilan cˈa ri kachˈalal Timoteo tek ntzˈibaj el re wuj reˈ chawe riyit Filemón. Y sibilaj yitkajoˈ ruma kachibil kiˈ chupan ri samaj. 	 ख्रीष्ट येशूको एक कैदी पावल र हाम्रा भाइ तिमोथीबाट हाम्रा प्रिय बन्धु तथा सहकर्मी फिलेमोनलाई अभिवादन।


Can queˈiwajoˈ cˈa quinojel, achiˈel chukaˈ xojrajoˈ ri Cristo; Riyaˈ ma xupokonaj ta cˈa xuyaˈ riˈ pa camic kuma riyoj, riche (rixin) chi xutzuj (xusuj) riˈ achiˈel jun ofrenda ri jubul ruxlaˈ chuwech ri Dios, achiˈel xban chique ri chicop ri xecamisex y xeporox chuwech ri Dios. 	 प्रेममय जीवन बिताऊ। ख्रीष्टले हामीलाई प्रेम गर्नु भए जस्तै अरूलाई प्रेम गर। ख्रीष्टले हाम्रा निम्ति आफूलाई सुगन्धित उपहार अनि परमेश्वरको बलिको रूपमा चढाउनुभयो।


Y xquelesaj cˈa el cˈa chuchiˈ ri tinamit, y xquichop rucˈakic chi abej riche (rixin) chi niquicamisaj. Y ri xetzˈucu cˈa tzij chrij ri Esteban xquiyaˈ ca ri quitziak riqˈui ri jun cˈajol achi ri Saulo rubiˈ, riche (rixin) chi queriˈ utz yecˈakon. 	 तिनीहरूले उनलाई शहर बाहिर फयाँके अनि ढुङ्गा हान्न थाले। ती मानिसहरू जजसले स्तिफनसको विरूद्ध झूटो कुरा गरेका थिए, तिनीहरूले आफ्ना पोशाक खोलेर शावल नाउँको एक युवकलाई दिए।


Ri xinwajoˈ xinbij chiwe riyix chupan ri wuj riˈ ya ri ma tiwachibilaj ta iwiˈ riqˈui jun ri nubij chi kachˈalal y xa nuben mac achiˈel riˈ. Man cˈa tiwachibilaj ta iwiˈ riqˈui jun achi ri nubij chi riyaˈ kachˈalal y xa nicˈojeˈ riqˈui jun ixok ri xa ma rixjayil ta, y queriˈ chukaˈ ma tiwachibilaj ta iwiˈ riqˈui jun ixok ri nubij chi riyaˈ kachˈalal y xa nicˈojeˈ riqˈui jun achi ri xa ma rachijil ta. Y queriˈ chukaˈ ri chak benak cánima chrij ronojel ri cosas. Ri yeyaˈo quikˈij dios ri xa ye banon cuma winek, ri yeyokˈon, ri yekˈaber, ri yequichop winek riche (rixin) chi niquimej ca cosas chique. Wi niquibij chi ye kachˈalal y xa niquiben mac achiˈel riˈ man cˈa queˈiwachibilaj ta, y chukaˈ nbij chi man cˈa quixwaˈ ta quiqˈui. 	 म यति नै भन्नलाई यो लेख्दैछु कि कुनै यस्तो मानिसको चाँहि संगत नर्गनु जो आफूलाई ख्रीष्टमा भाइ हुँ भन्छ तर व्यभिचार गर्छ वा स्वार्थी हुन्छ वा मूर्तीको पूजा गर्छ वा मानसिको निन्दा गर्छ वा मात्छ वा अरूलाई ठग्छ। यस्ता व्यक्तिससँग खाना पनि नखाऊ।


Y ri Jesús xuchop apo ri rucáxa ri caminek, y ri ye ucˈuayon el riche (rixin) ri caminek xepaˈeˈ cˈa chiriˈ. Y Riyaˈ xubij chare ri cˈajol riˈ: Chawe riyit yichˈo wi y nbij chawe chi cayacatej. 	 येशू शवपेटिकाको नजिक पुग्नु भयो अनि त्यसलाई छुनुभयो। लाश लगिरहेका मलामीहरू टक्क अडिए। उहाँले त्यो मरेको केटोलाई भन्नु भयो, “ए युवक म तिमीलाई भन्दछु, उठ।”


Y xequitzˈet chukaˈ ri milagros ri xenben. Ruma ri Lokˈolaj Espíritu can nuyaˈ wi uchukˈaˈ chuwe riche (rixin) chi yenben nimaˈk tak milagros riche (rixin) chi nikˈalajin chi kas kitzij chi ya ri ruchˈabel ri Dios ri ntzijoj. Riyin xintzijoj pa Jerusalem ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, y pa tak nicˈaj chic tinamit, y xintzijoj chukaˈ cˈa pa ruwachˈulef Ilírico. Can ronojel cˈa ri lugar riˈ xinyaˈ yan rutzijol ri lokˈolaj ruchˈabel ri Cristo. 	 अनि तिनीहरूले परमेश्वरको आत्माको शक्तिद्वारा गरिएका चमत्कारहरू र आश्चर्यलाई देखेर आज्ञा पालन गरे। पूरै यरूशलेमदेखि इल्लिरिकमसम्म ख्रीष्टको सुसमाचार प्रचार गर्ने काम मैले सिद्धयाएँ।


Y ri Pedro xubij cˈa: ¿Can cˈo ta cami jun xtibin chi ma queban ta bautizar riqˈui yaˈ re xquicˈul yan ri Lokˈolaj Espíritu achiˈel ri xkacˈul chukaˈ riyoj? 	 “के कसैले पानीलाई रोक्न सक्छ जसद्वारा यी मानिसहरूलाई बप्तिस्मा लिनबाट रोक्न सकिन्छ? तिनीहरूले पनि हामीहरूले जस्तै पवित्र आत्मा प्राप्त गरेका छन्।!”


Y ri winek xquibij chare ri Jesús: ¿Achique cˈa ri yacowin naben? Tabanaˈ jun milagro chkawech riche (rixin) chi queriˈ nikatzˈet y yatkanimaj. 	 तब मानिसहरूले सोधे, तपाईं परमेश्वरले पठाएको प्रमाण दिनलाई एक हो भन्ने के चमत्कार गर्नु सक्नु हुन्छ? यदि हामीले तपईंको चमत्कार देख्यौंै भने तब तपाईमाथि विश्वास गर्नेछौं। तपाईं के गर्नु हुनेछ?


Wi junan cˈa kawech awuqˈui, tacˈuluˈ cˈa jabel ri Onésimo, can achiˈel ta yinacˈul riyin. 	 यसर्थ यदि मलाई साथी भनेर स्वागत गर्छौ भने ओनेसिमसलाई पनि स्वागत गर। मलाई स्वीकार गरे जस्तै उसलाई स्वीकार गर।


Riqˈui ronojel ri kachapon pe rubixic chiwe, rajawaxic chi nikˈax chiwech chi can cˈo jun Kanimalaj Sacerdote riyoj, y Riyaˈ xtzˈuyeˈ chilaˈ chicaj pa rajquikˈaˈ ri lokˈolaj chˈaquet ri acuchi (achique) tzˈuyul wi ri Dios. 	 हामी के भन्दै छौँ त्यसको सार यो हो हाम्रा प्रधान पूजाहारी हुनुहुन्छ। उहाँ स्वर्गमा परमेश्वर को सिंहासनको दाहिनेपट्टि बस्नु भएको छ।


Y ri Jesús xuchop cˈa rubixic jun cˈambel tzij chiquiwech, y xubij: Cˈo cˈa jun achi ruticon juwiˈ cheˈ ri higo rubiˈ pa rulef, y xapon chuxeˈ ri cheˈ chutzˈetic wi cˈo ruwech. Y ri juwiˈ cheˈ riˈ xa majun ti ruwech cˈo ta. 	 येशूले यो दृष्टान्त भन्नुभयो, “एकजना मानिसको एउटा नेभारोको रुख थियो। त्यसले त्यो रुखलाई आफ्नै दाखको बारीमा रोपेको थियो। त्यो मानिस रूखमा फल लाग्यो कि भनेर हेर्न आयो, तर केही पाएन।


Riyin ri Simón Pedro, yin jun rusamajel ri Jesucristo, y yin jun chukaˈ ruˈapóstol Riyaˈ. Ticˈuluˈ cˈa re wuj re ntzˈibaj el chiwe riyix ri can yatajnek chiwe chi xcˈojeˈ jun lokˈolaj icukbel cˈuˈx riqˈui ri Jesucristo achiˈel kabanon riyoj. Quecˈariˈ rubanon ri Dios ri Kacolonel Jesucristo chake ruma Riyaˈ can choj wi nuben. 	 येशू ख्रीष्टको प्रेरित औ सेवक शिमोन पत्रुसद्वारा अभिवादन। तिमी सबै मानिसहरुप्रति, जसको विश्वास छ, जो हाम्रो जस्तो मूल्यवान् छ। तिमीहरुले त्यो विश्वास प्राप्त गरेका छौ किनभने हाम्रा परमेश्वर अनि उद्धारकर्ता येशू ख्रीष्ट न्यायपूर्ण हुनुहुन्छ। उहाँ जे उचित छ त्यही गर्नुहुन्छ।


Y chukaˈ ri chicop riˈ qˈuiy cˈa milagros ri majun bey ye tzˈeton ta ri yerubanalaˈ. Can nuben cˈa chi nika pe kˈakˈ chilaˈ chicaj riche (rixin) chi nika pa ruwiˈ ri ruwachˈulef. Y can chiquiwech cˈa ri winek nubanalaˈ wi queriˈ. 	 यो दोस्रो पशुले महान् चमत्कारहरु गर्छ। मानिसहरुको आँखा अघि स्वर्गबाट आगो पृथ्वीमा भर्न लगायो।


Ri chiriˈ, tek xetamex cˈa ruwech ri Jesús cuma ri achiˈaˈ, riyeˈ xquelesaj cˈa rutzijol chanin pa ronojel lugar ri yecˈo pe chunakajal ri quitinamit, y ri winek xequicˈamalaˈ cˈa pe ri yawaˈiˈ. 	 त्यस ठाउँका मानिसहरूले येशूलाई देखे। उहाँ वास्तवमा को हुनहुन्छ भनेर तिनीहरूले जान्न पाए। तिनीहरूले त्यस क्षेत्र वरिपरिका सबै मानिसहरूलाई येशू त्यहाँ आउनु भएको छ भनेर खबर फैल्याए। धेरै रोगीहरूलाई येशूकहाँ पुर्याए।


Can riqˈui wi cˈa ri Tataˈixel yin petenak wi, riche (rixin) chi xinoka chuwech re ruwachˈulef. Y re wacami, can riqˈui cˈa chukaˈ Riyaˈ yitzolin wi, y nyaˈ ca re ruwachˈulef, xchaˈ ri Jesús. 	 म पिताबाट संसारमा आएँ। अब म यो संसार छोडेर पिता कहाँ फर्केर जाँदैछु।”


Tek xbekacˈuluˈ kiˈ chiriˈ pa tinamit Asón, riyaˈ xoc cˈa el kiqˈui pa barco riche (rixin) chi xojbe cˈa pa tinamit Mitilene. 	 पछि पावललाई हामीले अस्सोसमा भेट्यौं। अनि उनी हामीसंग हामीसंग जहाजमा आए। हामी सबै मितिलेनेमा गयौ।


Y yacˈariˈ tek ri Jesús xucˈuex ruma ri Lokˈolaj Espíritu riche (rixin) chi xbe cˈa pa jun desierto, riche (rixin) chi nitojtobex cˈa ruma ri itzel winek. 	 यसपछि आत्माले येशूलाई मरुभूमिमा लगेर गयो। दुष्टात्माद्वारा परीक्षा गर्नको निम्ति त्यहाँ लगिएको थियो।


Rumariˈ ri rudiscípulos can chanin xoka chiquicˈuˈx ri jun tzij tzˈibatal ca chupan ri ruchˈabel ri Dios. Ri tzij cˈa riˈ nubij: Sibilaj nikˈaxo chic wánima ruma ri itzel yetajin chubanic ri winek chupan ri awachoch, nichaˈ. 	 यो भइसके पछि येशूका चेलाहरूले धर्माशास्त्रमा के लिखिएको थियो त्यसको सम्झना गरेः “तपाईंको घरको व्यग्रताले मलाई मार्नेछ।” भजनसंग्रह 699


Pero ri Dios ma xutek ta ri Elías chutoˈic jun malcaˈn ixok waweˈ pan Israel. Ri Dios xutek el ri Elías riqˈui jun malcaˈn ixok cˈa pa jun tinamit ri Sarepta rubiˈ. Y ri tinamit Sarepta riˈ, xa ma pa rucuenta ta ri Israel cˈo wi, xa cˈa chunakajal ri tinamit Sidón cˈo wi apo. 	 तर एलियालाइ ती कुनै विधवाकोमा पठाइएन। सीदोन प्रदेशको सारपत भन्ने ठाउँमा चाँहि एलियालाई एउटी विधवाकोमा पठाइयो।