Kamoro Kʉrai Sises iwano' pe te'san uya kurusu' pona ti'naino kon ɨri eseru, ɨri pe e'pai te'to' kon mɨrɨ awonsi'kɨ ekumapai te'to' kon pokapɨtʉ'pʉ kurusu' pona. 	 Ug ang mga iya ni Cristo Jesus nanaglansang sa ilang unod diha sa krus dala ang mga pangibog ug mga tinguha niini.


Kʉrɨ rɨ si pu'kena' maimu awɨron pen esi a'tai, Papa uya ima'tanʉ'to' oton tʉmunkɨ amʉ' koro'tapai,’” ta'pʉ Pi'ta uya to' pɨ'. 	 Ug ang tanan nga magadumili sa pagpatalinghug sa maong profeta pagapoohon gikan sa katawhan.`


Sises uya to' usenuminkato' i'tusa' esi'pʉ, mɨrɨpan uya ta'pʉ to' pɨ', “Ti'tui' pʉra rɨ esa' wannɨ pe te'san epantakapɨ'sa' ɨsewa'nomai' uma'ta rɨ mɨrɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ tiwʉ' tawon kon epantakapɨ'sa' ɨsewa'nomai' rɨ uta'mo'ka mɨrɨ. 	 Apan sa nasayran niya ang ilang hunahuna, siya miingon kanila, "Ang tanang gingharian nga mabahin batok sa kaugalingon malaglag, ug ang balay mapukan sa ibabaw sa balay.


Ekama uya ɨpɨ'nokon, enta'nato' oton pen ipɨ' kanan, Papa na'ne' esa' wannɨ pe yau e'seposa' a'tai rɨken kanan enta'nan,” ta'pʉ iya. 	 kay sultihan ko kamo, nga dili na ako mokaon niini hangtud nga matuman na kini didto sa gingharian sa Dios."


Iya'kwarʉ pʉ' nan uya ta'kwarʉkena' nan pɨ', ‘Ina raan'puui paru oton ke ina irepatɨ', ina raan'puui usenkʉ'nʉ' nɨ pɨ' man,’ ta'pʉ. 	 Ug ang mga boangboang miingon sa mga but-an, `Hatagi kamig lana kay nagakapalong kining among mga lamparahan.`


Utonpa kon nʉ'kwɨ, Ʉru', ta'ta pe te'sen mɨrɨ awonsi'kɨ Temas miyarɨ ta pɨ' man. 	 Nangomusta kaninyo si Lucas, ang hinigugmang mananambal, ug si Demas.


Itepuru ton usewansiuka'pʉ, ɨpiyɨ'ke' pe pʉra Pi'ta mɨrɨ awonsi'kɨ Isaan ene tʉuya'nokon pɨ' sepa' nan nɨ mɨrɨ awonsi'kɨ isenupasa' kon pen nɨ, e'tane to' uya to' to'ka'nʉkʉ'pʉ Sises a'kɨron kon nʉ'san pe. 	 Ug sa ilang pagkakita sa walay kahadlok nga sinultihan ni Pedro ug ni Juan, ug sa ilang pagpakaila nga kini sila mga walay hibangkaagan ug mga komon ra man nga pagkatawo, sila nahibulong; ug unya ilang naila nga kini sila mao ang nagpakigkauban kang Jesus.


Mɨrɨ a'tai, meruntɨ inserʉ uya tɨ' anʉmʉ'pʉ eke a'nai' e'pato' yai kaisaron nɨ, mɨrɨpan eno'ma'pʉ iya parau ka' se kasa tai'ma: “Serɨ kasa ɨsɨ pe eke pata Paperan eno'mato' oton, mɨrɨ awonsi'kɨ epoton pe pʉra rɨ kanan. 	 Unya dihay usa ka manolundang kusgan nga mipunit ug bato nga ingon sa usa ka dakung galingan, ug ngadto sa dagat kini gilabog niya nga nag-ingon, Sa ingon niini kakusog ang bantugang siyudad sa Babilonia igalabog, ug dili na gayud siya igkita pa;


“I'napairɨ rɨ ka'si, pariki'si tapai epa'kasa' serɨ wa!” ta'pʉ Pi'ta uya. “Si'tuka'ai' si, Itepuru uya tinserʉʉi enno'sa' upika'tɨi' Era' esi tʉnkupʉnʉ ɨnku'pai upɨ' apai mɨrɨ awonsi'kɨ iye'kupʉ kuru tawon nan nɨrɨ Esuwerʉ amʉ' piyapai,” ta'pʉ iya. 	 Ug sa nahaulian na si Pedro, siya miingon, "Karon naila ko na sa pagkatinuod nga ang Ginoo nagpadala sa iyang manolunda ug nagpahigawas kanako gikan sa kamot ni Herodes ug gikan sa tanang gipaabut unta sa katilingban sa mga Judio."


I'tu'nokon tanporo ika'sa' kon a'nʉmʉ mʉre entunʉkʉ pɨ' e'nɨ kasa serɨ pʉ'kʉ pona rɨ. 	 Nahibalo kita nga ang tibuok kabuhatan nanagduyog sa pag-agulo sa pagbati hangtud karon;


Temu'ti i'tusa' auya'nokon nɨ, imu esi tʉkʉipʉnʉ a'kɨrɨ kasa uya'kɨrɨ iye'sa' wakʉ itekare tʉrawasooi yau. 	 Apan kamo nasayud na sa pagkasinulayan ni Timoteo, kon giunsa niya sa pag-alagad kanako sa bulohaton sa Maayong Balita, ingon sa anak nga nagaalagad sa iyang amahan.


To' uyee'pʉ Pe'saita pona, mɨrɨ yau ka'pon amʉ' uya tenku'nan ka'pon nee'pʉ Sises piya', mɨrɨpan kon uya ipawana'tɨ'pʉ a'pɨ'to' pe iya. 	 Ug unya miabut sila sa Betsaida. Ug dihay usa ka buta nga gidala sa mga tawo kang Jesus, ug nangamuyo sila kaniya nga unta iyang hikapon kini siya.


e'tane soisa amʉ' epuru esi'pʉ Paarʉ ɨnpika'tɨpai, mɨrɨpan nɨrɨ esi'pʉ a'sisa' kon wɨnɨ soisa amʉ' uya i'se pʉra, mɨrɨ pɨ' to' ereutanʉkʉ'pʉ iya. Kamoro tʉupɨnʉnsan pɨ', “Ainʉntɨ' tuna ka' ɨupɨnʉmʉ kon pa a'mun pona,” ta'pʉ soisa amʉ' epuru uya. 	 Apan ang kapitan, sa iyang tinguha sa pagluwas kang Pablo, midili kanila sa paghimo sa ilang gilaraw. Ug iyang gisugo ang mga makamaong molangoy sa paglukso pag-una ngadto sa dagat ug pagtakas sa mamala,


Serɨ ton e'kupʉ'pʉ iye'menukasa' itekare uta'ku'tɨto' pe, “Tikin nɨ rɨ iyɨ'pʉ e'kwɨ'to' oton pen,” tawon, 	 Kay kining mga butanga nahitabo aron matuman ang kasulatan nga nagaingon, "Walay bukog niya nga mabali."


Ene kon pa iku'sa' uya mɨrɨ, ikupʉ kon pa ɨpɨ'nokon iku'sa' uya na'ne'. 	 Kay usa ka panig-ingnan ang akong gihatag kaninyo, aron nga kamo usab kinahanglan magabuhat sama sa akong gibuhat kaninyo.


E'tane tanporon kon serɨ ton umaimu ton eta pɨ' na'ne' nan mɨrɨpan kupʉ to' uya pʉra na'ne' nan esi mɨrɨ iya'kwarʉ pʉn ka'pon kasa tiwʉ' amɨnin wɨ'sɨ' po. 	 Apan bisan kinsa nga magapatalinghug niining akong mga pulong ug dili magatuman niini, mahisama siya sa usa ka tawong boang-boang nga nagtukod sa iyang balay ibabaw sa balas;


To' uta'kɨrɨ'pʉ ipɨ', iyeri'sa' tukai' i'tu tʉuya'nokon pɨ'. 	 Ug siya gikataw-an nila nga nasayud nga kini patay na.


“Emennʉ'pʉ rɨ Surusiran pona uye'sa', utonpa ton entu'manin nan pʉrataai oton tʉse'na, mɨrɨ awonsi'kɨ ɨse'mase'na ina use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' ta'. 	 Ug unya tapus sa pipila ka mga tuig mianhi ako aron sa pagdalag mga limos ug mga halad alang sa akong nasud.


I'tun nɨto' ike ke to' i'tu'pʉ to' uya, mɨrɨpan i'ki'ma tane to' uya ita'mo'ka'pʉ Ma'tayas winɨkʉi', mɨrɨpan Ma'tayas ena'pʉ 11 pan kon enno'sa' kon tonpa pe. 	 Ug ilang giripahan sila, ug si Matias mao ang nahitungnan; ug siya naihap nga kauban sa napulog-usa ka mga apostoles.


To' enta'na koro'tau, ta'pʉ iya to' pɨ', “I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon; ɨtonpa kon uya uyeparankato' oton,” ta'pʉ iya. 	 ug samtang nangaon sila, siya miingon kanila, "Sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga usa kaninyo magabudhi kanako."


Pokoi pe kuru rɨ marɨ esii'ma, Sises utɨ'pʉ uruwai' piya'. Tɨ' euta pe iyesi'pʉ eke tɨ' tʉsa' imʉra'taai po. 	 Ug si Jesus, nga miluom pag-usab, miduol sa lubong. Kini usa ka lungib nga gitabonan ug usa ka bato.


“Tu'kan kon pen Sates pon kon uya tʉpon kon oi'masa' pʉra man. Uya'kɨrɨ si to' usato' oton aimu'nan ya' tepontɨpɨ'se, apʉne pʉra mɨrɨ rɨ eponin nan ye' pe to' esi. 	 Hinoon aduna ka pay pila ka mga ngalan diha sa Sardis, mga tawo nga wala maghugawhugaw sa ilang mga bisti; ug sinul-ubag maputi, kini sila managpanglakaw uban kanako, sanglit takus man sila niini.


To' uya imaimu eikʉ'pʉ, “Kareta rɨ eposa' ina uya pʉra man ɨmɨrɨ ekamanin. Ɨnʉ' yan nɨ uye'sa' mɨrɨ apai uya ɨyeseru patakasa' pʉra rɨ man. 	 Ug sila miingon kaniya, "Wala kami makadawat ug mga sulat gikan sa Judea mahitungod kanimo, ug sa mga kaigsoonan nga nangabut dinhi wala kanilay nagtaho o nagsultig dautan mahitungod kanimo.


E'tane ekama uya ɨpɨ'nokon; ɨnʉ' uya rɨ uri'san ensa' a'tai ekumai' pe, iyekumaka'sa' rɨ mɨrɨ uri'san a'kɨrɨ tewan yau. 	 Apan sultihan ko kamo, nga bisan kadtong magatan-awg babaye uban sa pagkaibog kaniya, nakapanapaw na kaniya diha sa sulod sa iyang kaugalingong kasingkasing.


E'tane tanporo rɨ serɨ e'ku'sa' pu'kena' amʉ' nʉmenuka'pʉ uta'ku'tɨto' pe,” ta'pʉ iya. Mɨrɨ a'tai si, tanporo ipoitorʉ ton uya inonka'pʉ, mɨrɨpan kon ainʉmʉ'pʉ. 	 Apan nagakahinabo kining tanan aron matuman ang mga gisulat sa mga profeta." Unya mitalikod kaniya ang tanan nga mga tinun-an ug nangalagiw.


E'tane utɨto' oton mɨrɨ ɨpiya'nokon serɨ pe'ne kuru rɨ, ewai' pe Papa esi yau; mɨrɨ si i'tu uya mɨrɨ pʉsamoro mɨ pe te'ku'san usauro'to' rɨken pen, e'tane ɨ'rɨ esi to' pana'pano pe tukai' rɨ. 	 ngani, sa sulod sa iglesia palabihon ko nga magasulti ako ug lima ka mga pulong nga inubanan sa akong pamuot aron katudloan ko usab ang uban, kay sa paglitok ug napulo ka libo ka mga pulong pinaagi sa pagsultig mga dila.


I'tu auya'nokon pʉra pe' nai, utonpa ton—ka'pon amʉ' main, Mosi' winon i'tunin nan auro'ka uya serɨ—meruntɨ pe ka'pon pɨ' main esi iko'mamʉ pʉ'kʉ pona rɨken? 	 Wala ba kamo mahibalo, mga igsoon-- kay ang ginasultihan ko karon mao man ang mga nahibalog unsay kasugoan-- nga ang kasugoan makabuot sa tawo sa panahon lamang nga buhi pa kini siya?


E'tane apo' po'tɨsa' to' uya a'tai pʉroroi aporo' po, mɨrɨpan kon ereutasa' esi'pʉ a'samʉtʉ yau, Pi'ta ereuta'pʉ to' piyau. 	 Ug sa nakahaling na silag kalayo sa taliwala sa hawanan sa tugkaran ug nanglingkod libut niini, si Pedro usab milingkod uban kanila.


Ɨsi'kaisa rɨ to' ekoneka pʉra iyesi'pʉ, mɨrɨpan kon e'sara'tɨ'pʉ inɨmɨ pɨ', iu'matʉ pe rɨ se tawon ekama iya tʉpo, “Wakʉ A'kwarʉ usaurokʉ'pʉ rɨ i'napairon pɨ' ukʉipʉnʉ kon pɨ'. Ta'pʉ iya na'ne' Aisaya pu'kena' awɨrɨ: 	 Ug sanglit wala man sila magkauyonay, sila namauli tapus si Pablo makapamulong ug usa ka sulti nga nag-ingon, "Maayo gayud ang pagkasulti sa Espiritu Santo sa iyang pag-ingon ngadto sa inyong mga ginikanan pinaagi kang Isaias nga profeta:


Nai esi sa'man pe pʉra: ‘Amakooi pɨ' usentu'ma,’ ta; mɨrɨ pe pʉra, ‘E'mʉ'sa'ka', asakɨ,’ ta katɨ ipu'tɨka'sa' pɨ'? 	 Kay hain bay labi pang masayon, ang pag-ingon ba, `Ang imong mga sala gipasaylo na,` o ang pag-ingon ba, `Bumangon ka ug paglakaw`?


Anpisin pe ka'pon amʉ' epirikʉ koro'tau, Sises uya ta'pʉ, “Ɨri ton nɨ serɨ a'taino kon! Eke Papa tʉrawasooi i'tuto' ipɨkɨrɨ ekama'ponin nan e'tane, ikupʉ uya pen. Isona pɨ', i'tuto' ipɨkɨrɨ rʉ'pʉ rɨken kupʉ uya. 	 Ug sa nagkadaghan na ang mga panon sa katawhan, siya misugod sa pag-ingon, "Kining kaliwatana maoy usa ka mangil-ad nga kaliwatan; kini nagapangayog ilhanan, apan walay ilhanan nga ihatag alang niini gawas sa ilhanan nga mao si Jonas.


Mɨrɨ rɨ e'tane mɨrɨ koro'tau rɨ tu'kan kon nɨ itepuru ton uya apurɨ'pʉ rɨ. E'tane Pari'si amʉ' esi pɨ', tʉnapurɨnʉ kon ɨnekamapai pʉra to' esi'pʉ. To' uya tenpa'ka kon tʉusenupato' kon iwʉ' tapai tukai' to' enari'nʉmʉ'pʉ; 	 Walay sapayan niini, bisan gani sa mga punoan, daghan kanila ang misalig kaniya, apan tungod sa mga Fariseo kini wala nila itug-an, sa kahadlok nga tingali unyag palagputon sila gikan sa sinagoga.


mɨrɨ pɨ' si mɨrɨ kasa rɨ iye'mʉ'sa'ka'pʉ terikʉ'pʉ apai eponin pe e'to' pe. 	 aron nga kon mahimo makab-ot ko ang pagkabanhaw gikan sa mga patay.


“Pori' pe kamo esi ɨri to' nʉkuu'pʉ pɨ' usentu'man nɨsa' kon mɨrɨ awonsi'kɨ imakooi ton inɨpontɨsa' na'ne' nan. 	 "Malipayon sila kinsang mga kala-pasan gipasaylo na, ug kinsang mga kasal-anan napapas na;


Serɨ si wapiyaro' ekonekan nɨto' esi'pʉ, teseru ke Papa apurɨpɨ'to' esi'pʉ mɨrɨ awonsi'kɨ ɨpʉreman nɨto' iwʉ' serɨ non pon kanan. 	 Sa pagkatinuod ang nahaunang pakigsaad may kalagdaan bahin sa pagsimba ug sa yutan-ong dapit nga balaan.


Tʉusewankamai' pʉra e'nɨto' mɨrɨ awonsi'kɨ usi'nʉnkan nɨto' apurɨto' pokon pe Papa, Ikʉipʉnʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Itepuru Sises Kʉrai winon nesii utonpa kon enakan pe. 	 Hinaut nga diha sa mga kaigsoonan maanaa unta kanila gikan sa Dios nga Amahan ug sa Ginoong Jesu-Cristo ang kalinaw ug gugma nga dinuyogan sa pagtoo.


uri'san uyee'pʉ po'toro arapasta yawon po'piyun epe'kena' kuru rɨ esa' pe, mɨrɨpan uya a'koka'pʉ Sises i'pai pona ima'pʉ iya, tʉteire' po tenai' tepʉrʉ piyau iyesi koro'tau. 	 miduol kaniya ang usa ka babaye nga nagdalag mahal kaayong pahumot nga sinulod sa usa ka botilyang alabastro, ug gibobo niya kini diha sa iyang ulo samtang naglingkod siya tambong sa kan-anan.


Ko'mamʉ pe rɨ iyenaka'tane, ipoitorʉ ton uyee'pʉ ipiya', mɨrɨpan kon uya ta'pʉ ipɨ', “Ɨnnon sa'ne serɨ pata ko, mɨrɨ awonsi'kɨ pata kanan uko'manka'sa'. Ka'pon amʉ' ipana'tɨ' tiwano' kon pe ti'kiyari kon epose'na to' utɨto' pe eke iwa ton pata pona'ne,” ta'pʉ to' uya. 	 Ug sa pagkahapon na, miduol kaniya ang mga tinun-an ug miingon, "Awaaw kining dapita dinhi, ug tapus na ang adlaw; palakta na ang mga panon sa katawhan aron mangadto sila sa mga balangay ug mamalit silag ilang makaon."


“Mɨrɨpan uya te'mai' pʉra tepuru imamin e'ma'tɨnin nʉ'san kɨ'ma'pʉ, mɨrɨpan kon uyee'pʉ tikin pa'ne. Wapiya iye'sa' ekama'po'pʉ iya, ‘Ɨ'rɨ kaisa rɨ te'mai' pʉra uyepuru imamin arɨ'pʉ auya nai?’ ta'pʉ iya ipɨ'. 	 Ug unya, sa tinagsatagsa iyang gipatawag ang mga nanagpakautang sa iyang agalon, ug ang nahauna iyang gipangutana nga nag-ingon, `Pila bay utang mo sa akong agalon?`


Mɨrɨ a'tai si ta uya mɨrɨ, Tu'kan nɨ amʉranʉ'sa' uya mɨrɨ uko'manʉ'nin pe. E'tʉrawasoma pen nin si serɨ tʉpo. Enta'na, ensi uya, pori' pe uko'mamʉ!’ 	 Ug unya magaingon ako sa akong kalag, Kalag, gikatagan-an na ikawg ubay-ubayng bahandi alang sa daghang katuigan; pumahulay ka, kumaon ka, uminom ka, ug magsadya ka.`


“Usentu'mayai' pʉsamoro ka'pon amʉ' pɨ', apʉne pʉra uya'kɨrɨ to' e'sa' pɨ' osorʉwau wʉi, mɨrɨpan kon enta'nato' ipɨ' pʉra rɨ si iyesi. 	 "Naluoy ako sa katawhan, kay tulo na karon ka adlaw sa ilang pagpakig-uban kanako, ug wala silay makaon;


Entakato' tʉtʉrawasooi i'ma'kai, iyakʉ'pʉsa' pe mɨrɨ awonsi'kɨ iyenuka'sa' pe ɨwesi kon pa, ɨ'rɨ i'se pʉra rɨ. 	 mao lamang nga kinahanglan ang pagkamainantuson inyong tugotan sa hingpit nga pagbuhat aron kamo mamahingpit ug masangkap nga walay makulang.


Mɨrɨ a'tai, tu'ke rɨ Sises apurɨnin nan tu'kanoro epirikʉ'pʉ. Kiri' pe tʉusauro'san Esuwerʉ amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ patawon amʉ' Esuwerʉ amʉ' pokon pe to' e'manenpato' esi'pʉ, kiyari ke tʉtonpa kon uri'sami'si amʉ' itaan'pʉ ima'tasa' kon ɨnɨ to' uya pɨ'. 	 Ug unya niadtong mga adlawa, sa nag-anam nag kadaghan ang mga tinun-an, dihay pagbagotbot sa mga Judiyong Gresyanhon batok sa mga Judiyong-lumad tungod kay ang ilang mga babayeng balo pagahisayloan lamang sa inadlaw-adlawng pagpangapod-apod sa mga kabuhian.


Apurɨto' winɨ Nowa esi'pʉ, tʉpanama a'tai tʉusensen pen nɨ pɨ', Papa nama tʉuya pɨ' a' kaa'pʉ iya tamʉtʉ pokon pe tepika'tɨto' yau. Iko'manto' winɨ apurɨto' yau non pon kon eno'ma'pʉ iya, e'tane Papa uya tanʉmʉ kuu'pʉ iya ipokena' pe e'nɨto' anʉnnin pe apurɨto' iya winɨ. 	 Tungod sa pagtoo si Noe, sa napasidan-an siya sa Dios mahitungod sa mga hitabo nga wala pa makita, mitagad sa pasidaan ug iyang gibuhat ang arka alang sa pagluwas sa iyang panimalay; tungod niini ang kalibutan iyang gihukman sa silot, ug siya nahimong manununod sa pagkamatarung nga pinaagi sa pagtoo.


To' epori'ma'pʉ mɨrɨ tetai', mɨrɨpan kon usaurokʉ'pʉ pʉrata ke irepato' tʉuya'nokon pɨ', mɨrɨpan esi'pʉ itʉto' tʉuya weyu eporo i'se. 	 Ug sa ilang pagkadungog niini, nangalipay sila ug misaad sa paghatag kaniyag salapi. Ug siya nangitag higayon sa pagtugyan kaniya.


Mɨrɨ yau iyesi'pʉ Sises apurɨnin, Ananayas itese'. Ananayas enu uta'kwakasa' koro'tau, Itepuru maimu eta'pʉ iya, “Ananayas!” tawon. “Setayai' rɨ, Uyepuru,” ta'pʉ iya. 	 Ug didtoy usa ka tinun-an sa Damasco nga ginganlan si Ananias. Sa usa ka panan-awon ang Ginoo miingon kaniya, "Ananias!" Ug siya mitubag, "Ania ako, Ginoo."


apʉne pʉra Kʉrai Sises apurɨsa' auya'nokon pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ tanporo wakʉ ton i'nʉnkasa' auya'nokon etasa' ina uya pɨ'— 	 kay kami nakadungog man ugod mahitungod sa inyong pagtoo kang Cristo Jesus ug sa gugma nga inyong ginabatonan alang sa tanang mga balaan,


A'ko pe rɨ mɨrɨ yau iyesi'pʉ umɨ, eke opa'wʉ pata epuru, Pa'piriyas itese' mainarʉ. Ina ereutanʉkʉ'pʉ iya tiwʉ' ta' osorʉwau wʉi e'to' airɨ. 	 Ug kasikbit niadtong dapita mao ang kayutaan nga iya sa punoan sa maong pulo, nga si Publio ang ngalan, nga midawat kanamo ug miamoma kanamo nga maabiabihon gayud sulod sa tulo ka adlaw.


Mɨrɨpan kon ekama'po'pʉ Sises uya, “Ɨ'rɨ pɨ' asaurokʉi'ma ɨutɨ kon?” ta'pʉ iya to' pɨ'. Mɨrɨpan kon e'takʉ'kasa' umaintapɨtʉ'pʉ, 	 Ug siya miingon kanila, "Unsa ba kining inyong gisultihan samtang nanaglakaw kamo?" Ug sila mihunong, sa panagway nga masulob-on.


Mɨrɨ a'tai, main useta'pʉ apono' winɨpai, se kasa tawon: “Papa, itese' pɨ' e'nɨto' apurɨpɨ'tɨ' tanporon kon ipoitorʉ ton, ɨmɨrɨ'nokon inamanin nan, aiko ton mɨrɨ awonsi'kɨ eke ton!” tawon. 	 Ug gikan sa trono miabut ang usa ka tingog nga nagsinggit, Dayega ninyo ang atong Dios, tanan kamo nga iyang mga ulipon, kamo nga may kahadlok kaniya, mga timawa ug mga dagku.


“Nai yau ken si ina uya ikoneka i'se ɨwesi ite'ma ta'?” tukai' to' uya ekama'po'pʉ. 	 Ug sila nangutana kaniya, "Asa man ang buot mo nga among hikayan niini?"


ta'pʉ iya to' pɨ', “Entantɨ', iyeri'sa' pen mɨrɨ; iye'nʉnsa' rɨ nin mɨrɨ,” ta'pʉ iya. E'tane to' uta'kɨrɨ'pʉ ipɨ'. 	 siya miingon, "Pahawa kamo, kay ang dalagita wala mamatay kondili nagakatulog." Ug ilang gipanagkataw-an siya.


Pori' pe e'ku'nɨto' yau, ɨsɨ yau e'nɨ moronkanin pe e'tɨ', ɨpʉreman yau te'nonkasen pe pʉra. 	 Pagkalipay kamo diha sa inyong paglaum, pagpailub kamo sa panahon sa kagul-anan, lumahutay kamo sa pag-ampo.


Ipan pe ɨsɨ pe to' e'sei'pɨtʉ'pʉ. Mɨrɨ wenai, to' e'nonka'pʉ ɨsipiyapai; Panapas uya Ma' anʉmʉ'pʉ tisakon pe. To' utɨ'pʉ kanau yau Sai'pʉras pona; 	 Ug nahitabo kanila ang dakung pagkasuk-anay, nga tungod niana nanagbulag sila; si Bernabe, dinala si Marcos uban kaniya, misakay ug sakayan padulong sa Cipro;


Mɨrɨ a'tai, ipasi ton uya ikɨ'mai' tʉmaimu kon ennoko'pʉ, “Itepuru, ipan pe ɨni'nʉnkanʉ man takuru'ke,” tukai'. 	 Busa si Jesus gipasugoan sa mga magsoong babaye nga nag-ingon, "Ginoo, ang imong hinigugma nagamasakiton."


Soisa amʉ' uya nin si pʉrata a'si'pʉ mɨrɨ; kamoro uya mɨrɨ kasa me'tʉi' tasa' awɨrɨ rɨ to' uya ikupʉ'pʉ. Mɨrɨ uriya', siya rɨ serɨ panton utɨsa' mɨrɨ Esuwerʉ amʉ' koro'tau rɨ serɨ pʉ'kʉ pona rɨ. 	 Busa gidawat nila ang kuwarta ug ilang gibuhat ang gitudlo kanila, ug kining maong asoy nasangyaw ngadto sa mga Judio hangtud niining mga adlawa.


Tenku'tɨpai to' esi poro tense to' pɨ' ta'pʉ iya, 	 Apan siya nakasabut sa ilang lipatlipat, ug miingon kanila,


Mɨrɨpan a'tai, Sises uya ta'pʉ to' pɨ', “Nai pan kon ɨmɨrɨ'nokon iya'kwarʉ pʉnon kon nɨ, apurɨ auya'nokon pʉra kuru rɨ iyesi pu'kena' amʉ' nekama'pʉ te'ku'ton tukai'. 	 Ug si Jesus miingon kanila, "O mga tawong boangboang, kinsang mga kasingkasing hinayan nga motoo sa tanang gikasulti sa mga profeta!


Kapirita mʉnʉ mɨrɨ awonsi'kɨ paka mʉre mʉnʉ winɨ iyewomʉ'pʉ pen; e'tane iyewomʉ'pʉ Ipan Wakʉ Kuru Pata ya' tikin ite'kwa tʉnakonomaton pe pʉra rɨ tʉmʉnʉ winɨ rɨ, tɨwɨro' pe rɨ uye'mato' kon tepose. 	 siya sa makausa ug sa wala nay pagsubli misulod sa Balaang Dapit, nga nagdala dili sa dugo sa mga kanding ug sa mga nating baka kondili sa iyang kaugalingong dugo, nga sa ingon niana nagkab-ot sa katubsanan nga dayon.


Inke rɨ tenki ta pɨ' ina man, Papa, uyepuru kon Sises Kʉrai kʉipʉnʉ pɨ', ina ɨpʉrema ɨpona'nokon a'tai, 	 Sa kanunay magapasalamat kami sa Dios, ang Amahan sa atong Ginoong Jesu-Cristo, inig-ampo namo alang kaninyo,


Mɨrɨpan ewomʉ'pʉ, ta'pʉ iya to' pɨ', “Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' tanporo rɨ autano'ma kon serɨ? Ɨ'rɨ pɨ' aukaramʉ kon? Mʉre eri'sa' pen, iye'nʉmʉ rɨken,” ta'pʉ iya. 	 Ug sa paghisulod na niya, siya miingon kanila, "Ngano bang nagakaguliyang man kamo ug nagapanghilak? Ang bata wala mamatay, kondili nagakatulog."


Mɨrɨ a'tai, to' uya papa tato' pe ipɨ' ika'sa' koneka'pʉ paka mʉre kasa, tʉuse'mato' kon nee'pʉ to' uya ipiya', mɨrɨpan kon userenka'pʉ, to' umanumʉ'pʉ tʉnkoneka'pʉ kon nama tʉuya'nokon ekamanin pe. 	 Ug niadtong mga adlawa nagbuhat silag nating baka, ug ang diosdios ilang gihalaran ug mga halad-inihaw, ug ilang gikalipayan ang mga hinimo sa ilang mga kamot.


itʉto' pe tʉuya tena' rɨ enkena' so'si pe rɨ, ita'si'sa' pe pʉra rɨ, mɨrɨ pe pʉra itepikɨrɨi pʉra rɨ, mɨrɨ pe pʉra ɨ'rɨ rɨ ima'takʉʉi pʉra rɨ, e'tane wakʉ pe, imaku'pɨ pe pʉra. 	 aron nga sa iyang atubangan ang iglesia ikatanyag diha sa katahum niini, nga walay buling o kunot o bisan unsang sulosama niini, aron magmabalaan siya ug dili masaway.


“Pori' pe entu'ma' na'ne' nan ta'kwarʉ kon yau esi, apʉne pʉra to' iwano' pe Papa e'to' esa' wannɨ pe esi. 	 "Bulahan ang mga kabus sa espiritu, kay ila ang gingharian sa langit.


Sises kanan ukɨ'pɨ'nʉnkaa'pʉ, mɨrɨpan uya ta'kwarʉ tʉrʉ'pʉ. 	 Ug si Jesus miusab pagtuwaw sa makusog nga tingog ug unya mitugyan sa iyang espiritu.


Mɨrɨ pɨ' ekama uya ɨpɨ'nokon, ɨ'rɨ rɨ ekama'po auya'nokon a'tai ɨwɨpʉremato' kon yau, apurɨtɨ' eposa' auya'nokon tukai', mɨrɨ a'tai ɨiwano' kon pe rɨ iyesi. 	 Busa sultihan ko kamo, nga bisan unsay inyong pangayoon pinaagi sa pag-ampo, toohi nga inyo na kini nga nadawat, ug kamo magadawat niini.


Sises uya imaimu eikʉ'pʉ, “Ama'ai pʉra usauro'sa' man usenupan ku'sa' uya man Esuwerʉ amʉ' usenupato' iwʉ' tau, use'man nɨto', ɨpʉreman nɨto' iwʉ' tau, Esuwerʉ amʉ' amʉrato' yau'ne. 	 Si Jesus mitubag kaniya, "Nagsulti ako nga walay lipodlipod ngadto sa kalibutan; sa kanunay nagpanudlo ako sa sulod sa mga sinagoga ug sa templo diin adto magtiguman ang tanang mga Judio; wala akoy gikasulti sa tago.


Sises usakorota uya to' enpɨtʉ'pʉ, ipan pe rɨ ɨpokoitai'ma rɨ marɨ, apʉne pʉra sa'man pe rɨ to' ewan esi pɨ', mɨrɨpan uya ta'pʉ ka'pon pɨ', “Ɨyemiyatʉ ɨnka'!” Ɨnka'pʉ iya, mɨrɨpan emiyatʉ enna'po'pʉ tesi'pʉ ya'. 	 Uban sa kasuko miliraw siya sa pagsud-ong kanila, naguol tungod sa kagahi nilag kasingkasing, ug unya miingon sa tawo, "Ituy-od ang imong kamot." Gituy-od niya kini, ug ang iyang kamot hing-ulian.


Tʉtʉrawasooi i'ma'ka tʉuya winɨkʉi', Isaan uya to' ekama'popɨtʉ'pʉ, ‘Ɨnʉ' pe uku'atʉu? Ka'pon ennoko uya mɨrɨ, tasa' rʉ'pʉ Papa uya ipɨ' pe, uyekama auya'nokon serɨ, e'tane etatɨ', serɨ pe rɨ iyepʉ mɨrɨ e'tane isapatooi mʉ' ara'ka poken pʉra rɨ esi,’ ta'pʉ iya. 	 Ug sa naghinapos na si Juan sa iyang paningkamot, siya miingon, `Unsa may inyong pagdahum kanako? Ako dili mao siya, hinonoa, sa akong ulahi adunay umaabut, nga sa mga sapin sa iyang mga tiil dili gani ako takus sa pagbadbad.`


Ipa'karaka iya koro'tau, tʉron nɨ ton uta'pokʉ'pʉ asanta ta'. Toron amʉ' uyee'pʉ mɨrɨpan kon uya ɨku'pʉ. 	 Ug sa nagsabud siya, may mga binhi nga diha mahulog sa daplin sa dalan ug ang mga langgam nanugok ug ilang gipanagtuka kini.


To' eikʉ'pʉ iya, “Entantɨ' eke pata Surusiran pona ka'pon piya', mɨrɨpan pɨ', ‘Ti'sa uya tasa' man, “Papa nʉkoneka'pʉ uweyu e'seposa' man, a'ko pe. Mɨrɨ pe iyesi pɨ', urɨ mɨrɨ awonsi'kɨ upoitorʉ ton pokon pe To' Epoi Itɨ'pʉ Weyu Rʉ'pʉ kupʉ uya ɨiwʉ' tau,” tukai',’ mekamatʉi' ipɨ',” ta'pʉ iya. 	 Ug siya miingon kanila, "Adtoa ninyo ang usa ka tawo sa siyudad, ug ingna ninyo siya, `Ang Magtutudlo nagaingon, Ang akong panahon haduol na, ug saulogon ko ang pasko dinhi sa imong balay uban sa akong mga tinun-an.`"


Wʉi enu ewarumanto' oton, mɨrɨ awonsi'kɨ kapʉi usuitato' oton mʉn kasa. Eke rɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ rɨ Itepuru Weyu uyepʉ rawɨrɨ tanporo serɨ ton e'ku'to' oton. 	 ang Adlaw mahimong kangitngit ug ang Bulan mahimong dugo, sa dili pa moabut ang adlaw sa Ginoo, ang daku ug dayag nga adlaw.


Tikin nan wʉi yau inke rɨ ɨpɨ' iye'makoimapɨtʉ a'tai, mɨrɨpan enna'popɨtʉ ɨpiya' a'tai, ‘Umakooi apai era'tɨsa' man,’ tase'na ipɨ' ɨsentu'makɨ,” ta'pʉ iya. 	 ug kon sa usa ka adlaw makasala siya sa makapito batok kanimo, ug sa makapito magabalig siya kanimo ug magaingon, `Nagbasol ako, `kinahanglan pasayloon mo siya."


Mɨrɨpan tanporo mɨrɨ yau te'san ɨpʉrema'pʉ, “Ina epuru, tanporon kon usenuminkato' i'tu auya. Apʉne ekamakɨ nai kʉrɨ rupɨ anʉnsa' auya pʉsamoro asa'ron kon ka'pon amʉ' apai 	 Ug nanag-ampo sila nga nag-ingon, "Ginoo, ikaw nga nasayud sa mga kasingkasing sa tanang tawo, ipasundayag kinsa niining duha ang imong gipili


Ipun pe ɨpiyau'nokon e'tane pʉra rɨ, iya'kwarʉ pe esi ɨpiyau'nokon. Kʉrɨ rɨ ka'pon mɨrɨ ku'nin nʉ'pʉ pona eseru aimenkato' nonkasa' uya mɨrɨ, mɨrɨ yau esi kasa rɨ. 	 Kay gihatag ko kaninyo ingon nga labing hinungdanon ang nadawat ko ra usab, nga si Cristo namatay tungod sa atong mga sala sumala sa kasulatan,


Mɨrɨ koro'tau, use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru uya Sises ekama'popɨtʉ'pʉ ipoitorʉ pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ enupan nɨto' iya pɨ'. 	 Ug si Jesus gipangutana sa labawng sacerdote mahitungod sa iyang mga tinun-an ug sa iyang gipanudlo.


Akʉri'pa uya ta'pʉ Pesʉ'tas pɨ', “Pʉse rɨ uya Sisa uya tekama'popɨ'to' pe tasa' pʉra iyesi yau, inonka'pʉ nesii'no rɨ,” ta'pʉ iya. 	 Ug si Agripa miingon kang Festo, "Kining tawhana makagawas unta kon wala pa siya modangop kang Cesar."


Aiko kareta amon a'kokasa' esi'pʉ itenau. Enwo'ne' winon ti'ta nonkasa' iya esi'pʉ parau po, mɨrɨ awonsi'kɨ kami' winon ti'ta nonkasa' iya esi'pʉ non pona. 	 Ug sa iyang kamot dihay binuklad nga usa ka gamayng basahon nga linukot. Ug ang iyang too nga tiil diha niya itunob sa dagat, ug ang iyang wala nga tiil diha niya itunob sa yuta,


Sises uya eikʉ'pʉ, “Ekama uya serɨ ɨpɨ', Pi'ta, kɨrɨtɨkɨ uturumʉ rawɨrɨ serɨ pe, osorʉwau ite'kwa ui'tunin pe pʉra ɨye'ku'to' oton,” ta'pʉ iya. 	 Si Jesus mitubag kaniya, "Sultihan ko ikaw, Pedro, nga karong adlawa ang manok dili motogaok hangtud ikalimod mo sa makatulo ang imong pagpakaila kanako."


Itepuru apiyo' pe esi'pʉ se pe rɨ tenai', tʉukaranpɨ'se nɨrɨ, sa'man pe rɨ Esuwerʉ amʉ' uya ukota'ma tane. 	 nga nag-alagad ako sa Ginoo uban sa bug-os nga pagkamapaubsanon, ug uban sa mga luha, ug sa taliwala sa mga pagpanulay nga miabut kanako gumikan sa mga paglaraw sa mga Judio;


“Amen! Apurɨpɨ'to' mɨrɨ awonsi'kɨ eke pe iku'to', ipu'ketʉ, tenki tato', inamato', imeruntɨrʉ, ipana'pano nesii Papa iwano' pe tɨwɨrɨ rɨ. Amen!” ta'pʉ to' uya. 	 nga nanag-ingon, "Amen! Ang pagdalayeg, ug ang himaya, ug ang kaalam, ug ang pagpasalamat, ug ang kadungganan, ug ang pagbulot-an ug ang kagahum ipahinungod ngadto sa among Dios hangtud sa kahangturan! Amen."


Tʉron nɨ kanan ka'pon Sises poitorʉ pe e'paino uya, “Uyepuru, apʉne ken si, wapiya ukʉipʉnʉ siu'na'tɨka'tai',” ta'pʉ. 	 Ug may lain pa sa iyang mga tinun-an nga miingon kaniya, "Ginoo, tugoti una ako sa pag-adto ug paglubong sa akong amahan."


Taka'sa' iya kanan, “Epori'matɨ', Esuwerʉ amʉ' pen, imunkɨ amʉ' pokon pe,” tasa' iya. 	 ug usab nagaingon: Pagkalipay kamo, O mga Gentil, uban sa iyang katawhan";


Mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ nonkasa' winɨ iyesi yau, tʉrawaso winɨ iyesi pen; mɨrɨ kasa iye'sa' yau, wakʉ nonkasa' esi pen nɨ mɨrɨ wakʉ nonkasa' pe. 	 Apan kon kini pinaagi man sa grasya, nan, dili na kini pinasikad sa mga binuhatan; kay kon mao pa, ang grasya dili na grasya.


Sises uya eikʉ'pʉ, “Tɨwɨ mɨrɨ kasa rɨ iku'kɨ, serɨ pe rɨken iye'to' pe. Serɨ winɨ tanporo Papa e'to' i'se rɨ kupʉ mɨrɨ,” ta'pʉ iya. Mɨrɨ a'tai, Isaan uya ikupʉ'pʉ imaimu awɨrɨ. 	 Si Jesus mitubag kaniya, "Itugot lang kini karon, kay angay kanato ang pagbuhat niini aron sa pagtuman sa tibuok pagkamatarung." Ug siya mitugot na lang.


Tenki tawon ye' rɨ urɨ, Papa, itese' pɨ' e'to' pɨ' ɨpʉrema a'tai uyenu yau ɨkupʉ uya pɨ', 	 Sa kanunay magapasalamat ako sa akong Dios iniglakip nako kanimo sa akong mga pag-ampo,


Mɨrɨ awonsi'kɨ esanon, ayapiyo' kon iku'tɨ' mɨrɨ kasa rɨ marɨ. To' kʉsenari'patʉu, i'tu auya'nokon ke kʉrɨ asa'rɨ rɨ ɨyepuru kon mɨrɨ awonsi'kɨ to' epuru esi Epʉn pon, tenu yawon kenan pen nɨ nin. 	 Ug kamong mga agalon, buhati usab ninyo sila sa ingon, ug ayaw na ninyo sila paghulgaa, sa nasayran na ninyo nga anaa sa langit ang ila ug inyo usab nga Agalon, ug nga kini siya walay pinalabi sa mga tawo.


Utonpa ton, Kʉroi tonpa ton uya upana'tɨsa' man ɨsipɨ' ɨwe'pɨ'to' kon pɨ' ɨsiwano' pe. 	 (Hinoon, diha sa Ginoo ang babaye dili gawas sa lalaki ni ang lalaki gawas sa babaye;


Kʉrɨ rɨ uriya' Kʉrai Sises yau ɨwesi kon mɨrɨ, iyekonekasa' rʉ'pʉ upu'ketʉ kon pe Papa winon pe—iyawɨron pe, wakʉ mɨrɨ awonsi'kɨ uye'manin kon pe. 	 Mao kana ang hinungdan ngano nga daghan kaninyo mga maluya ug mga masakiton, ug ang uban nangamatay.


apʉne pʉra, “Papa, itese' pɨ' e'nɨto' esi ma'tanʉ'nin apo' pe rɨ,” tasa' iya. 	 kay ang atong Dios maoy usa ka kalayo nga nagaut-ut.


Main ton, “Serɨ rɨken pe,” nɨkayai'ne' uya ekama tʉusi'ki'masen pe te'sen ama—ika'sa' ton pe te'sen—tʉusi'ki'masen ton pen nin si e'to' pe moro. 	 Kining sultiha, "Sa makausa pa usab," nagapasabut nga pagakuhaon ang bisan unsa nga matay-og ra, ingon nga mga butang nga binuhat ra, aron kadtong dili matay-og igapabilin.


Utonpa ton, ɨsenuminkatɨ' ɨkɨ'ma kon a'tai ɨwesi'pʉ kon nʉ'pʉ pɨ'. Tu'ke pʉra rɨ ɨwesi'pʉ kon pu'kena' pe ka'pon eseru yau, eke ton pe, eke ton mʉre pe iyentusa' kon pe. 	 Kay sa matagkaon ninyo niining tinapay ug matag-inom ninyo niining kopa, ginasangyaw ninyo ang kamatayon sa Ginoo hangtud sa iyang pag-anhi.


Mɨrɨ tʉpo, use'man nɨto' tʉrawasomanin utɨ'pʉ mɨrɨ asanta tawɨrɨ. Ensa' tʉuya a'tai, entaka'pʉ iya iratoi poro. 	 Ug nahitabo nga niadtong dalana dihay naglugsong nga usa ka sacerdote; ug sa iyang pagkakita kaniya, siya didto moagi sa pikas.


Tamas uya ta'pʉ ipɨ', “Uyepuru, ina uya sa'ne i'tu pʉra iyesi nai ya' ɨutɨ tukai'; nai kasa ken ina uya ite'ma i'tu?” ta'pʉ iya. 	 Si Tomas miingon kaniya, "Ginoo, wala kami mahibalo kon asa ikaw paingon; busa, unsaon man namo sa pagkatultol sa dalan?"


Sarʉman esi'pʉ Powas kʉipʉnʉ pe, Reyapu esi'pʉ na'ne' isan pe, Powas esi'pʉ Ope' kʉipʉnʉ pe, Ru' esi'pʉ na'ne' isan pe, Ope' esi'pʉ Ise'si kʉipʉnʉ pe, 	 ug si Salmon ang amahan ni Boez nga gianak ni Racab, ug si Boez ang amahan ni Obed nga gianak ni Rut, ug si Obed ang amahan ni Jese,


Uikʉn non karimeru amʉ' uya umaimu eta; to' i'tu uya, to' uya nɨrɨ uye'ma'pʉka. 	 Ang akong mga karnero nagapatalinghug sa akong tingog, ug ako nakaila kanila, ug sila nagasunod kanako.


Pi'ta mɨrɨ awonsi'kɨ inserʉ uya wapiyaro' kon soisa amʉ' entakakaa'pʉ, mɨrɨ awonsi'kɨ ite'ma'pʉ pe te'san kanan entakakaa'pʉ to' uya. Soisa amʉ' uya to' ene pʉra. To' uye'kaa'pʉ wa'ka pun pe te'sen mʉra'ta na', pata ya' tʉutɨsen, mɨrɨpan mʉra'ta uta'koka'pʉ tiwano' pe rɨ, mɨrɨpan kon epa'ka'pʉ. Ɨnnɨ rʉ'kwɨ rɨ asanta tau to' utɨkaa'pʉ tʉpo, inserʉ uya inɨmɨ'pʉ. 	 Ug sa paghilabay na nila sa nahauna ug ikaduhang bantay, nahiabut sila sa pultahang puthaw nga agianan padulong sa siyudad. Ug kanila kining pultahana naablig iyaiya ra, ug sila nanggula ug mipadayon paglakaw agi sa usa ka dalan; ug unya sa kalit ang manolunda mipahawa kaniya.


Sises uya tʉpoitorʉ ton kɨ'ma'pʉ tʉpiya', mɨrɨpan uya ta'pʉ, “Pʉsamoro ka'pon amʉ' pɨ' usentu'mayai', apʉne pʉra osorʉwau wʉi upiyau'nokon to' uko'mansa', mɨrɨpan kon enta'nato' ipɨ' pʉra iyesi to' ɨnenno'pai pʉra esi iwan pe, yai to' utɨ esi tʉutɨ kon koro'tau,” ta'pʉ iya. 	 Unya gitawag ni Jesus ang iyang mga tinun-an ngadto kaniya ug kanila miingon siya, "Naluoy ako sa katawhan, kay tulo na karon ka adlaw lng asila nagauban kanako, ug wala silay makaon; ug dili ako buot nga mamauli sila nga walay mga kaon, kay tingali unyag panguyapan sila sa dalan."


To' maimu eikʉ'pʉ iya tai'ma, “Tʉmakooi ke iyesi, mɨrɨ pe pʉra imakooi pʉra iyesi, i'tu uya pʉra iyesi, e'tane tikin nan nɨ i'tu uya; tenku'ne esi'pʉ, e'tane serɨ pe ene uya!” ta'pʉ iya. 	 Siya mitubag nga nag-ingon, "Ako wala mahibalo kon siya makasasala ba. Usa ka butang nga akong nahibaloan mao kini, nga kaniadto buta ako apan karon makakita na ako."


Mɨrɨ a'tai rɨ, imaimu epa'ka'pʉ, mɨrɨpan nin si usaurokʉ'pʉ mɨrɨ Papa apurɨpɨtʉ'pʉ iya nin si. 	 Ug dihadiha nabuka ang iyang baba ug naluag ang iyang dila, ug siya misulti nga nagdayeg sa Dios.


Mɨrɨ a'tai, tu'kan kon esi'pʉ ipan pe Piri' maimu ɨnetapai, wakʉ i'tuto' ipɨ' inkupʉnʉ ensa' tʉuya'nokon pɨ'. 	 Ug ang katawhan nagkahiusa sa ilang pagpaminaw sa gisulti ni Felipe sa pagkadungog ug pagkakita nila sa mga milagro nga iyang gibuhat.


To' ukɨ'pɨ'nʉnpɨ'kaa'pʉ kanan, “Areruya! Iyepo'tɨ kɨrɨsin ekainʉmʉ inke rɨ,” tukai'. 	 Ug miusab sila sa pagsinggit nga nanag-ingon, Aleluya! Ang iyang aso nagautbo hangtud sa kahangturan.


“Ataan'pʉ ikɨ'mata ɨuye'kapʉ pa kanan serɨ ya',” ta'pʉ Sises uya. 	 Ug si Jesus miingon kaniya, "Lumakaw ka, tawga ang imong bana, ug bumalik ka dinhi."


Pʉse rɨ si umʉre ima'tasa' kasa, iye'sa' rʉ'pʉ e'mʉ'sa'kasa' pe rɨ upona iyesi pɨ'. Itano'masa' rʉ'pʉ e'seposa',’ ta'pʉ iya to' pɨ'. Mɨrɨpan kon e'sara'tɨ'pʉ enta'nan pɨ'. 	 kay kining akong anak namatay na, apan karon nabuhi siya pag-usab; siya nawala na, apan karon hingkaplagan siya.` Ug sila misugod sa pagsadya.


“Isi' pon pen pe' ɨmɨrɨ manenpanin sara'tɨnin nʉ'pʉ, 4,000 kaisaron kon wɨnin nan anin nʉ'pʉ rɨmono' ta' pena?” ta'pʉ iya. 	 Dili ka ba diay mao kadtong Egiptohanon nga dili pa lang dugay naghimog kagubot ug midala sa upat ka libo ka tawo sa mga Manonunggab ngadto sa mga awaaw?"


“E'tane pʉrata amʉranʉ'nin e'soto'kasa' esi'pʉ ɨnnɨ rɨ Pari'si piyapai, Epʉn winɨkʉi' tenu tʉrʉ'pʉ iya pen nɨ, e'tane tʉpʉropo wɨpɨtʉ'pʉ iya tʉupokoita tʉmakooi ke tesi pɨ' ekamanin pe, ‘Papa, upɨ' ɨsentu'makɨ, urɨ sa'ne tʉmakooikenan,’ ta'pʉ iya.” 	 Apan ang maniningil sa buhis nga nagtindog nga nagpalayo, wala gani mopayahat sa iyang mga mata ngadto sa kahitas-an, hinonoa nagpanampok siya sa iyang dughan ug nagkanayon, `O Dios, kaloy-i ako nga makasasala!`


Pʉse rɨ ken pe' si uri'san Epʉra'an pa rʉ'pʉ, Se'tan newa'tɨ'pʉ 18 kaisa rɨ wʉipiya euka pen ken pe' si Sapa' a'tai?” ta'pʉ Sises uya. 	 Ug kining babayhana, nga anak ni Abraham, nga gigapos ni Satanas sulod na sa napulog-walo ka tuig, dili ba kinahanglan nga pagabadbaran siya sa maong gapos sulod sa adlaw nga igpapahulay?"


Entantɨ' asanta ka'ta pona rɨ, ɨneporo'pʉ kon nɨ mʉkɨ'matʉi',’ ta'pʉ iya. 	 Busa pangadto hinoon kamo sa kadalanan, ug bisan kinsay inyong ihibalag didto, dapita ninyo sila sa kombira.`


“Wʉi nai pata esi koro'tau, a'ko pe Tamaskas eporo uya koro'tau, ite'kwanau pʉra rɨ, Epʉn winɨ a'kwa e'wei'tɨ uya uyenkasi'panʉkʉ'pʉ. 	 "Ug nahitabo nga samtang nagpanaw ako ug nagkahiduol na sa Damasco, sa may kaudtohon, usa ka dakung kahayag gikan sa langit mikalit pagsidlak libut kanako.


Osorʉwau wʉi itenu pʉra iyesi'pʉ. Iyenta'na pʉra, ɨ'rɨ rɨ ensi iya pʉra iyesi'pʉ. 	 Ug sulod sa tulo ka adlaw siya dili makakita ug wala mokaon ni moinom.


Mosi' uya Main ke ɨrepa'pʉ kon, pen nɨ katɨ? E'tane tikin nan nɨ iyawɨron pʉra rɨ iyesi. Ɨ'rɨ wenai uwɨpai ɨwesi kon?” ta'pʉ iya. 	 Dili ba si Moises mao man ang naghatag kaninyo sa kasugoan? Ngani wala kaninyoy nagatuman sa kasugoan. Kay nganong naninguha man lagi kamo sa pagpatay kanako?"


Sises uya, “Kʉrɨ rɨ urɨ,” ta etasa' tʉuya'nokon a'tai, ta'poi kon ya' to' enna'po uta'mo'ka'pʉ non pona. 	 Sa pag-ingon ni Jesus kanila, "Mao ako," sila misibug ug nangatumba sa yuta.


Epʉra'an uya i'tu Papa uya rɨ Aisi' i'mʉ'sa'ka ima'tato' apai tukai', Papa uya rɨ si Aisi' i'mʉ'sa'ka'pʉ iyerikʉ'pʉ apai kasa rɨ si. 	 Iyang giisip nga ang Dios arang makabanhaw sa mga tawo gikan sa mga patay; nga tungod niana, sa sinambingay nga pagkasulti, iyang gidawat siya pagbalik nga daw sa nabanhaw.


“Itepuru uya ta'pʉ ipɨ', ‘Wakʉ kuru rɨ ku'sa' auya man, upoitorʉ, wakʉ mɨrɨ awonsi'kɨ usauro'nɨsa' awɨron! Tu'kan pen nʉ'kwɨ rɨ pɨ' yawɨrɨ ɨwe'sa' man. Mɨrɨ pe iyesi pɨ', tu'kan nɨ esa' pe ɨnonka uya. Ɨsi'kɨ, pori' pe ɨyepuru esi pokon pe e'tanʉ'kɨ,’ ta'pʉ iya. 	 Ug miingon kaniya ang iyang agalon, `Maayong pagkabuhat, maayo ug kasaligan nga ulipon; sa diyutay kasaligan ka diay, sa daghan pagapiyalan ko ikaw; dumuyog ka sa kalipay sa imong agalon.`


“Papai, urepasa' auya ike na'ne' nan i'se esi upiyau e'ai'ne' yau, uyapurɨpɨ'to' ento' pe to' uya, urepa'pʉ auya na'ne' ike, apʉne pʉra ui'nʉnka auya pɨ', orʉ ekoneka rawɨrɨ rɨ. 	 Amahan, buot ko unta nga asa gani ako atua usab uban kanako sila nga imong gitugyan kanako, aron makatan-aw sila sa akong kadungganan nga imong gihatag kanako tungod kay nahigugma man ikaw kanako bisan sa wala pa ang pagkatukod sa kalibutan.


12 kaisa rɨ iye'to' airɨ rɨ to' esi'pʉ. 	 Ug silang tanan mga napulo ug duha ka tawo.


Soisa amʉ' utɨ'pʉ itepuru uya tauro'kato' kon awɨrɨ rɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ kareta arɨ'pʉ to' uya ta'kɨrɨ'nokon. Paarʉ arɨ'pʉ to' uya ta'kɨrɨ'nokon ewarupɨ nau pata Antipateres pʉ'kʉ pona rɨ. 	 Ug si Pablo gikuha sa mga sundalo sumala sa gisugo kanila, ug sa takna sa kagabhion ilang gidala siya ngadto sa Antipatrida.


E'tane rɨ pʉsamoro ka'pon amʉ' usaurokʉ tʉnto'ka'nʉkʉnʉ kon pen nɨ tʉsapemai'; to' nʉto'ka'nʉkʉnʉ tʉpe'nokon, o' amʉ' tʉusenuminkasan pen kasa—serɨ ɨri ton uya kuru to' ma'tanʉkʉ mɨrɨ. 	 Apan kining mga tawhana nagapasipala sa bisan unsang butang nga dili nila masabut, ug sa mga butang nga ilang masabut pinaagi sa balatian nga dala sa kinaiya ingon sa mga mananap nga walay kabuot, pinaagi niining mga butanga sila nangalaglag.


Mɨrɨ awonsi'kɨ tʉron nɨ kanan panton ekama'pʉ Sises uya, “Papa e'to' esa' wannɨ pe esi pʉrowa a'sarutanʉ'nin kasa, uri'san nanʉmʉnʉ, mɨrɨpan uya pʉrowa pokon pe eke pe iki'ma, tanporo ipun yau iyena pʉ'kʉ pona,” ta'pʉ iya. 	 Ug iyang gisuginlan silag lain pang sambingay. Siya miingon, "Ang gingharian sa langit sama sa igpapatubo nga gikuha sa usa ka babaye ug gilubong niya diha sa tulo ka takus nga harina, hangtud gikapatuboan ang tanan."


apo' i'nɨ'panʉ'pɨ'nin nʉ'san, supara yɨ apai iyainʉnsa' kon; ɨ'sɨ'mʉra to' e'to' enapɨ'sa' rʉ'san meruntɨ pe; pana' pe to' enapɨtʉ'pʉ to' usewa'noma a'tai, mɨrɨpan kon enapɨtʉ'pʉ ɨnnon kon soisaai amʉ' entai kuru. 	 gipalong nila ang mabangis nga kalayo, nakaikyas sila sa sulab sa ispada, gikan sa kahuyang nakab-ot nila ang kalig-on, nangahimo sila nga makagagahum sa panggubatan, ilang gipatibulaag ang mga kasundalohang langyaw.


eke iwa pata eporo iya koro'tau, 10 kaisaron kon erekʉ'pa' nan uya eporo'pʉ. Ɨnnɨ Sises piyapai to' e'soto'ka'pʉ, 	 Ug sa pagsulod niya sa usa ka balangay, siya gisugat sa napulo ka mga tawong sanlahon nga nanagtindog nga nagpaantaw


Mɨrɨ a'tai rɨ, ipana uta'koka'pʉ, iyani ekoneka'pʉ, mɨrɨpan usaurokʉ'pʉ ɨ'rɨ anpokʉmanin pʉra rɨ. 	 Ug naabli ang iyang mga dalunggan, ug naluag ang iyang dila, ug siya nakasulti na sa tataw.


“Serɨ kasa si Papa uya eseru aimenka mɨrɨ: Iweyu uye'sa' non pona, e'tane ka'pon amʉ' uya ewarupɨ i'nʉnka iweyu entai, ɨri pe teseru kon esi ke. 	 Ug ang paghukom mao kini, nga ang kahayag mianhi sa kalibutan, ug ang kangitngit maoy gipalabi sa mga tawo sa paghigugma kay sa kahayag, kay dautan man ang ilang mga buhat.


Kamoro si uri'sami'si amʉ' enna'po'pʉ mɨrɨ uruwai' piyapai to' etʉipɨ'sa' esi'pʉ e'tane ipan pe rɨ kanan to' esi'pʉ pori' pe, mɨrɨpan kon utɨ'pʉ teka'tunse ipoitorʉ ton pana'tɨse'na. 	 Ug sila midali pagpahawa sa lubnganan uban sa kahadlok ug dakung kalipay, ug nanalagan sila aron sa pagsugilon ngadto sa iyang mga tinun-an.


Sai'pʉras ene tʉuya'nokon tʉpo, ina uya entaka'pʉ wʉi enu enuku kamisi winɨkʉi'. Ina utɨ'pʉ Siriya pona. Ina ekanwaka'pʉ Taya pona, apuru kanwaka to' uya koro'tau. 	 Ug sa nakita na namo ang Cipro, sa paghisaylo namo niini dapit sa wala, milawig kami padulong sa Siria ug midunggo sa Tiro; kay didto ang sakayan pagahaw-asan man sa mga karga.


Umaimu apurɨ auya pʉra iyesi pɨ', ɨye'maimu'ka nin mɨrɨ, ausauro'to' oton pen unekama'pʉ e'kupʉ pʉ'kʉ pona rɨ,” ta'pʉ inserʉ uya. 	 Ug tan-awa, maamang ikaw ug dili makasulti hangtud sa adlaw nga mahitabo na kining mga butanga, kay wala man ikaw motoo sa akong mga pulong nga pagatumanon ra unya sa ilang tagal nga panahon."


To' i'tu auya'nokon mɨrɨ to' eperu winɨ. Tikʉ kenan apai pe' kʉre' pʉipɨ'nin nan ka'pon amʉ', mɨrɨ pe pʉra pi' rɨ ɨmɨ'nɨ'ta apai? (Kane.) 	 Maila ninyo sila pinaagi sa ilang mga bunga. Pagapopuon ba ang parras gikan sa mga kasampinitan, o ang mga igos gikan sa kadyapaan?


Mɨrɨ tʉpo, Paarʉ mɨrɨ awonsi'kɨ iya'kɨrɨ te'san itonpa ton utɨ'pʉ kanau yai Pa'pos ponsi'kɨ Pɨrʉka, Panperiya awon pona. Mɨrɨ yau, Isaan Ma' uya to' nɨmɨ'pʉ. Surusiran pona iyenna'po'pʉ. 	 Ug unya si Pablo ug ang iyang mga kauban migikan sa Pafos sakay sa sakayan, ug midunggo sila sa Perge sa kayutaan sa Panfilia. Ug didto si Juan mibiya kanila ug mipauli sa Jerusalem;


Mɨrɨ a'tai, Sises uya ta'pʉ tʉpatawono pɨ', “Ɨye'kɨ'ma a'tai, ɨtonpa ton nɨken kʉ'kɨ'mai, tapiyara ton kʉ'kɨ'mai, apʉne pʉra to' use'ma esi ɨmɨrɨ tʉkɨ'mai'. 	 Ug siya miingon usab sa tawo nga nagdapit kaniya, "Sa magadalit ikawg pagkaon o kombira, ayaw pagdapita ang imong mga higala o ang imong mga igsoon o ang imong mga paryenti o ang imong mga dato nga silingan, basi mobalus sila sa pagdapit kanimo ug unya hibaslan ka sa imong pagkamaabiabihon.


I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon, mɨ awɨrɨ rɨ itekare nʉsekamayai'ne' non emʉ' kaisa rɨ, inkupʉ'pʉ rʉ'pʉ rɨ marɨ usekama mɨrɨ en yau ikupʉ pe rɨ,” ta'pʉ iya. 	 Ug sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga bisan diin gani sa tibuok kalibutan igawali ang Maayong Balita, ang gibuhat niining babayhana pagahisgutan ingon nga handumanan alang kaniya."


Mɨrɨ a'tai ta'pʉ uya, ‘Moro rɨ e'ai', Papa, uye'sa' man i'se ɨwe'to' ku'se'na—iye'menukasa' na'ne' kasa upɨ' kareta amon pɨ',’” ta'pʉ iya. 	 Unya miingon ako, `Tan-awa, ako mianhi sa pagtuman sa imong kabubut-on, O Dios,` sumala sa nahisulat mahitungod kanako diha sa basahon nga linukot."


To' enta'na koro'tau, Sises uya pʉreti anʉmʉ'pʉ, tenki ta'pʉ iya Papa pɨ', mɨrɨpan uya i'kwɨ'pɨtʉ'pʉ, mɨrɨpan ekamʉ'pʉ iya tʉpoitorʉ ton ena', “Anʉntɨ', serɨ serɨ upun,” tai'ma. 	 Ug samtang nangaon sila, si Jesus mikuhag tinapay, ug sa nakapanalangin na siya niini, iyang gipikaspikas kini ug kanila gihatag niya nga nag-ingon, "Komuha kamo; kini mao ang akong lawas."


Tu'kan ke rɨ use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton eke ton kuru uya eseru'tɨ'pʉ. 	 Ug ang mga sacerdote nga punoan mipasakag daghang mga sumbong batok kaniya.


E'tane Sises apurɨnin nan utɨ'pʉ Paarʉ piya'. To' amʉra'pʉ iwoi. Iye'mʉ'sa'ka'pʉ, mɨrɨpan enna'po'pʉ pata pona to' a'kɨrɨ. Iyema'sa' yau, Paarʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Panapas utɨ'pʉ Terʉpi pona Restʉra ponsi'kɨ. 	 Apan sa gialirongan siya sa mga tinun-an, siya mibangon ug misulod balik sa siyudad; ug sa pagkasunod nga adlaw siya milakaw uban kang Bernabe padulong sa Derbe.


“Ina uya rɨ ikupʉ,” ta'pʉ to' uya. Sises uya ta'pʉ to' pɨ', “I'napairɨ rɨ unensinʉ rɨ ensi auya'nokon, ɨyepa'taisima kon nɨ epa'taisimayai'ne' ke. 	 Sila mitubag nga nanag-ingon, "Makahimo kami." Ug si Jesus miingon kanila, "Sa kopa nga akong ginaimnan, magainom kamo; ug sa bautismo nga ginabautismo kanako, pagabautismohan kamo;


“I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon, ɨnʉ' rɨ tʉpata'se' mɨrɨ pe pʉra tʉno'pʉ mɨrɨ pe pʉra takon non mɨrɨ pe pʉra tʉsanon mɨrɨ pe pʉra tʉmunkɨ ton nɨnnin nʉ'pʉ Papa e'to' esa' wannɨ pe wenai, 	 Si Jesus miingon kanila, "Sa pagkatinuod, ako magaingon kaninyo, nga walay tawo nga nagbiyag puloy-anan o asawa o mga igsoon o mga ginikanan o mga anak, tungod sa gingharian sa Dios,


Kamoro a'ko pe iye'soto'pɨ'sa' kon uya serɨ etasa' a'tai, “Apʉne etatɨ', Iraisa kɨ'ma pɨ' man,” ta'pʉ to' uya. 	 Ug dihay nanagtindog sa duol, nga sa pagkadungog nila niini, miingon, "Tan-awa, nanawag siya kang Elias."


Eraiya'kin esi'pʉ Mireya mu pe. Mireya esi'pʉ Mina mu pe. Mina esi'pʉ Ma'ta'ta mu pe. Ma'ta'ta esi'pʉ Ne'tan mu pe. Ne'tan esi'pʉ Tepi' mu pe. 	 nga anak ni Melea, nga anak ni Mena, nga anak ni Matata, nga anak ni Natan, nga anak ni David,


Wakʉ kuru rɨ eka'tun nɨto' yau ɨyeka'tumʉ kon esi'pʉ. Ɨnʉ' uya ken ɨyereutanʉkʉ'pʉ kon mɨrɨ i'nairon apurɨto' auya'nokon piyapai? 	 Maayo na man unta ang inyong pagpaningkamot, kinsa ba gayud ang nakababag kaninyo sa inyong pagtuman sa kamatuoran?


To' uya si itʉrʉ'pʉ, mɨrɨpan kon uya tu'ke rɨ moro' amʉ' a'si'pʉ to' punwerʉ ekaraka poken nɨ. 	 Ug sa nabuhat na nila kini, ilang nakuha ang mabagang duot sa isda; ug kay nagkabusbos na man ang ilang mga pukot,


Mɨrɨpan tanporo rɨ mɨrɨ pata yau te'san ka'pon amʉ' utɨ'pʉ Sises ense'na. To' uya Sises ensa' a'tai, tʉnono kon apai iyenna'poto' pe ipan pe to' uya auro'ka'pʉ. 	 Ug tan-awa, ang tibuok lungsod miadto sa pagsugat kang Jesus; ug sa ilang pagkakita kaniya, gihangyo nila siya sa pagpahawa sa ilang kayutaan.


Mɨrɨ ken pe' si wakʉ pe te'sen ena'pʉ mɨrɨ upona uma'tan nɨto' pe? Kane ku! E'tane makoi e'to'ka'nʉ'to' pe makoi pe, uma'tan nɨto' ku'sa' iya uyau wakʉ pe te'sen poro rɨ, main uya apiyontɨn nɨto' poro makoi enato' pe ti'tusen pe ɨri pe kuru rɨ. 	 Nan, gidad-an ba diay akog kamatayon niadtong maayo? Palayo kana! Ang sala mao ang naghimog kamatayon dinhi sa sulod nako pinaagi sa maayo, aron ang sala ikapadayag ingon nga sala, ug pinaagi sa sugo mahimo kini nga hilabihan pa gayud sa kamasal-anon nga dili masukod.


Sises usentu'ma'pʉ ipɨ'. Temiyatʉ ɨnka'pʉ iya, mɨrɨpan uya a'pɨtʉ'pʉ. “Ɨnku'pai rɨ e'ai'. Wakʉ pe e'kɨ!” ta'pʉ iya ipɨ'. 	 Ug sa giabut si Jesus ug kaluoy, gituyhad niya ang iyang kamot, ug mihikap ug miingon siya kaniya, "Buot ako; mamahinlo ka."


‘Papa urɨ, atamokori kon Epʉra'an, Aisi', mɨrɨ awonsi'kɨ Seko' e'to' itese' pɨ'.’ Mosi' enari'nʉmʉ e'tɨtɨtɨ'ka'pʉ, ɨnenpai pʉra. 	 `Ako mao ang Dios sa imong mga ginikanan, ang Dios ni Abraham ug ni Isaac ug ni Jacob.` Ug si Moises mikurog ug wala na mangahas sa pagtan-aw.


Tu'kan kon nɨ uri'sami'si amʉ' esi'pʉ enpɨtʉ pɨ' ɨnnonsi'kɨ. Sises e'ma'pʉkasa' to' uya esi'pʉ Kiyarari poi, ipika'tɨ pɨ' to' esi'pʉ i'se iye'to' ke. 	 Ug usab didtoy daghang mga babaye nga nagpaantaw sa pagtan-aw, mga babaye nga misunod kang Jesus sukad pa sa Galilea sa pag-alagad kaniya;


Mɨrɨ tai'ma to' pona ise'netu'ka'pʉ, “Wakʉ A'kwarʉ anʉntɨ',” tai'ma. 	 Ug sa nakasulti na siya niini, gihuypan niya sila sa iyang gininhawa ug miingon kanila, "Dawata ninyo ang Espiritu Santo.


Tʉusewankamai' pʉra ɨwe'to' kon nɨmɨ uya serɨ ɨpiyau'nokon; uiwano' pe te'sen tʉrʉ uya ɨyena'nokon. Serɨ non nʉtʉyai'ne' kasa itʉrʉ uya pen. Kɨsewankamatʉu, kenari'nʉntʉu. 	 Kaninyo ibilin ko ang kalinaw; kaninyo ihatag ko ang akong kalinaw. Hatagan ko kamo niini dili sama sa hinatagan sa kalibutan. Kinahanglan dili magkaguol ang inyong kasingkasing, ni magtalaw.


Papa A'kwarʉ uya amaimu ke ɨrepa mɨrɨ, mɨrɨ a'tai,” ta'pʉ Sises uya. 	 kay ang Espiritu Santo magatudlo ra kaninyo niadtong taknaa kon unsay kinahanglan inyong igasulti."


Mɨrɨ a'tai Sises uya ta'pʉ, “Kʉrɨ tʉpana ke na'ne' etato' ike, tɨwɨ netai,” ta'pʉ. 	 Ug siya miingon, "Ang may mga dalunggan nga makadungog, kinahanglan magpatalinghug."


Apʉne pʉra tikin nan ka'pon uya ɨri ku'sa' winɨ, uma'tan nɨto' e'sa' esa' wannɨ pe yau kʉrɨ rɨ tikin nan ka'pon poro, mɨrɨ entai kuru kamoro eke pe rɨ wakʉ Papa nʉnonka'pʉ eponin nan mɨrɨ awonsi'kɨ anʉn nɨto' Papa uya ipokena' pe nʉtʉrʉnʉ esi esa' wannɨ pe uko'man nɨto' yau tikin nan nɨ ka'pon, Sises Kʉrai poro. 	 Kon tungod sa paglapas nga nahimo sa usa ka tawo ang kamatayon mihari pinaagi sa maong tawo, sa labi pa gayud, pinaagi sa usang tawo nga mao si Jesu-Cristo, ang managpakadawat sa kadagaya sa grasya ug sa gasa nga pagkamatarung nga walay bayad magahari diha sa kinabuhi.


Tikin nan ka'pon eka'tumʉ'pʉ su'pa ki'se'na waain peneka ka', yʉi pɨ' tepu'tɨi' Sises uya ensito' pe itʉrʉ'pʉ iya. “Tɨwɨ nesii; apʉne Iraisa uyepʉ imo'kase'na enpai'nokon,” ta'pʉ iya. 	 Ug dihay midalagan ug sa nakapatuhop siyag ispongha nga natugob sa suka, kini gibutang niya sa tumoy sa bagakay ug gitunol ngadto kaniya aron iyang imnon, ug nag-ingon siya, "Pasagdi, tan-awon ta kon moanhi ba si Elias aron sa paghugos kaniya."


Ikʉrʉpo'poma auya wapiya pe' ɨiwano' pe iyesi'pʉ pen mɨrɨ? Mɨrɨ awonsi'kɨ ikʉrʉpo'poma tʉpo, itepe'pʉ esi'pʉ ɨiwano' pe pen nɨ pe' mɨrɨ? Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' tʉku'sen pen nɨ kupʉ'pʉ auya? Ka'pon amʉ' pɨ' pe' kasi pe ɨwe'sa' pe ekama auya e'tane, kasi pe ɨwe'sa' Papa pɨ',” ta'pʉ iya. 	 Sa wala pa kini ikabaligya, dili ba kini imo mang kaugalingon? Ug sa gikabaligya na kini, dili ba imo man ang pagbuot kon unsay imong buhaton sa halin niini? Naunsa ba gayud nga imo mang gilaraw kining buhata sa sulod sa imong kasingkasing? Ang imong gibakakan dili tawo kondili ang Dios."


Mɨrɨpan kon uya ama'ai ka'pon amʉ' anʉmʉ'pʉ eseru'tɨnin nan pe, “Si'tipʉn eta'pʉ ina uya Mosi' mɨrɨ awonsi'kɨ Papa sapema pe rɨ isaurokʉ'pʉ,” taton kon. 	 Ug unya ilang gisibahan sa tago ang pipila ka tawo sa pag-ingon, "Kami nakadungog kaniya nga nagsultig mga masipad-anong pulong batok kang Moises ug sa Dios."


Paarʉ uya miye' eposa' a'tai, tu'kan kon e'sakoropasa' esi'pʉ ipan pe. Mɨrɨ pe iyesi pɨ', soisa amʉ' uya arɨ'pʉ tʉra'runpai'. 	 Ug sa pag-abut niya sa hagdanan niini, siya gisakwat na lang sa mga sundalo tungod sa kakusog sa hasmag sa mga tawo;


Soisa amʉ' epuru uya nin si tʉpana'tɨsa' a'tai, “Iyeri'ka'sa' rɨ,” tukai', itekepu nin si nonka'pʉ iya mɨrɨ Isose' ena'. 	 Ug sa nasayran niya sa kapitan nga siya patay na, gihatag niya ang lawas ni Jesus ngadto kang Jose.


Mɨrɨpan uya asa'rɨ tʉpoitorʉ ton ennoko'pʉ. To' pɨ' ta'pʉ iya, “Entantɨ' eke pata pona, mɨrɨpan yau, tuna anin ka'pon uya ɨyeporo kon mɨrɨ. Ipɨkɨrɨ mʉtɨtʉi'. 	 Ug ang duha sa iyang mga tinun-an gisugo niya nga nag-ingon, "Umadto kamo sa siyudad, ug didto sugaton kamo sa usa ka tawo nga magadalag banga nga sinudlan ug tubig; sumunod kamo kaniya,


“Esuwerʉ amʉ' kin pe' ɨmɨrɨ?” tukai' Paire' uya ekama'po'pʉ. “Ewai', mʉkayai'ne' kasa rɨ,” tukai' Sises uya eikʉ'pʉ. 	 Ug kaniya si Pilato nangutana nga nag-ingon, "Mao ba ikaw ang Hari sa mga Judio?" Ug siya mitubag kaniya, "Mao, sumala sa giingon mo."


e'tane tanporon nɨ nonka'pʉ iya, i'naino ipoitorʉ pe e'nɨto' anʉmʉ'pʉ iya, ka'pon pe tekonekasa' pɨ'. 	 hinonoa, gihaw-asan niya ang iyang kaugalingon diha sa iyang pagsagop sa kinaiya sa ulipon, diha sa iyang pagkahisama sa mga tawo.


Papa Maimu uya tasa' na'ne' Sises pɨ', “‘Serɨ tɨ' ɨmɨrɨ'nokon amɨnin nan newaruma'tɨ'pʉ enasa' man amɨnin nan uya amɨto' apon pe kuru,’ tasa'. 	 Kining maong Jesus mao ang bato nga gisalikway ninyo nga mga magtotukod, apan nga nahimo hinoong ulohan sa pamag-ang.


Mɨrɨ tʉpo, Sises uya kanan ta'pʉ to' pɨ', “I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon; urɨ esi karimeru amʉ' mʉra'taai pe. 	 Busa si Jesus miusab pag-ingon kanila, "Sa pagkatinuod, sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga ako mao ang pultahan alang sa mga karnero.


mɨrɨpan enna'po'pʉ tiwʉ' ta', mɨrɨpan uya Sises ekama'po'pʉ, “Nai winɨpai ɨuye'sa'?” tukai', e'tane Sises uya eikʉ'pʉ pen. 	 Ug siya misulod pag-usab sa palasyo ug miingon kang Jesus, "Tagadiin ba ikaw?" Apan si Jesus wala motubag kaniya.


Serɨ ewarupɨɨi tau Tepi' pata'se' yau ɨpika'tɨnin kon entusa' man, Kʉrai, Itepuru. 	 kay alang kaninyo natawo karon sa lungsod ni David ang Manluluwas nga mao ang Cristo nga Ginoo.


Sises uya eikʉ'pʉ, “Iye'menukasa': ‘Ka'pon esi tʉuko'mansen pʉreti pɨ' rɨken pen,’ tawon,” ta'pʉ iya. 	 Si Jesus mitubag kaniya, "Nahisulat na, `Ang tawo mabuhi dili sa tinapay lamang.`"


Tanporo ikupʉ auya pokena' iku'kɨ Sinas, raya pe te'sen mɨrɨ awonsi'kɨ A'poros pika'tɨnin pe to' utɨ koro'tau mɨrɨ awonsi'kɨ menei' tanporo i'se kuru te'to' kon eposa' to' uya. 	 Paningkamoti gayud ang pagtabang sa pagpagikan kang Zenas nga abogado, ug kang Apolos, nga dili unta sila makulangan sa bisan unsa nga kinahanglanon.


Serɨ ta'pʉ iya tʉpo, itanʉmʉ'pʉ to' enu airɨ rɨ, mɨrɨpan onamʉ'pʉ kapuru' uya to' enu apai. 	 Ug sa nakasulti na siya niini, samtang nanagtan-aw sila, naisa siya sa kahitas-an ug gibayaw sa usa ka panganud hawa sa ilang mga mata.


Tʉwɨpʉrema tʉpo, iye'mʉ'sa'kasa' utɨ'pʉ tʉpoitorʉ ton piya'. To' e'nʉnpɨ'sa' eporo'pʉ iya, pokoi uya to' eketu'kasa'. 	 Ug sa pagtindog niya gikan sa pag-ampo, iyang giadto ang mga tinun-an ug iyang nakita sila nga nanghikatulog tungod sa kasubo,


Mɨrɨ a'tai, Isaan Pa'tes uyee'pʉ. Itekare ekama'pʉ iya Isutiya rɨmono'taai awɨrɨ, 	 Ug niadtong mga adlawa mitungha si Juan nga Bautista nga nagwali didto sa mga awaaw sa Judea.


“Se kanan ekama uya etatɨ': Asa'rɨ tekonekai' serɨ non po ɨ'rɨ rɨ ɨnekama'ponʉ kon pɨ', ukʉipʉnʉ, Epʉn pon uya rɨ amaimu kon eikʉ. 	 Usab sultihan ko pa kamo, nga kon ang duha kaninyo magakauyon dinhi sa yuta mahitungod sa bisan unsa nga ilang pangayoon, alang kanila pagabuhaton kini sa akong Amahan nga anaa sa langit.


Mosi' kʉrɨ rɨ utamokori kon amʉ' anin nʉ'pʉ ɨnnɨ Isi' apai, a'kwarʉpɨ'nin mɨrɨ awonsi'kɨ i'tuto' ipɨkɨrɨ rɨ kupʉ'pʉ iya, Papa uya imeruntɨɨi tʉsa' esi'pʉ. Mɨrɨ ton kupʉ'pʉ iya Isi' po, Isuweyu Parau kau mɨrɨ awonsi'kɨ rɨmono' tau nɨrɨ 40 kaisa rɨ wʉipiya yau. 	 Kanila ang nagpagula mao siya, nga nagbuhat ug mga kahibulongan ug mga ilhanan didto sa Egipto ug sa Dagat nga Mapula ug sa kamingawan sulod sa kap-atan ka tuig.


Tepi' uya mɨrɨ rɨ marɨ ta isaurokʉ a'tai ka'pon e'to' pɨ' pori' pe Papa uya anʉmʉ a'tai ipokena' pe iyesi tukai', inkupʉnʉ pɨkɨrɨ pen: 	 Sa ingon niini usab si David nagahisgot sa kalipay niadtong tawo nga sa Dios ginaisipan sa pagkamatarung nga gawas sa mga binuhatan:


Mɨrɨ tʉpo, Paarʉ uya ta'pʉ Ananayas pɨ', “Papa uya ɨkota'ma mɨrɨ, wakʉ pe tʉusensen, mɨrɨ ku'sa' auya pɨ'. Main, Mosi' winon awɨrɨ mɨrɨ airɨ ɨyereutasa' uya uyekama'popɨtʉ, e'tane iyawɨrɨ pʉra ɨwesi, ka'pon amʉ' mapiyo'mayai'ne' to' uya unta'mopɨ'to' pe,” ta'pʉ iya. 	 Unya si Pablo miingon kaniya, "Sa Dios pagasagpaon ikaw, pinaputi nga bongbong! Nagalingkod ikaw diha aron kono sa paghukom kanako subay sa balaod, ug unya imo akong ipasagpa supak sa balaod?"


Itɨ'pʉ ewarupɨ nau Sises piya', mɨrɨpan uya ta'pʉ ipɨ', “Ina uya ɨi'tu, Rapai, Papa nennoko'pʉ pe. Ɨnʉ' uya rɨ i'tuto' ipɨkɨrɨ kupʉ pʉra rɨ iyesi mɨrɨ mʉku'ai'ne', Papa pʉra iye'tane tʉpiyau,” ta'pʉ iya. 	 Kining tawhana miadto kang Jesus sa takna sa kagabhion ug miingon kaniya, "Rabi, kami nasayud nga ikaw maoy usa ka magtutudlo nga gikan sa Dios, kay wala gayuy makahimo niining mga milagro nga imong gipangbuhat gawas lamang kon ang Dios anaa uban kaniya."


“Tikin nɨ nin si inennokonʉ e'nonkasa' esi'pʉ, imu rɨ nin si, ini'nʉnkanʉ. ‘Pʉse rɨ, umu nin si nama to' uya mɨrɨ,’ tai'ma nin si tanporon kon u'matʉ pe ennoko'pʉ iya. 	 Ug dihay usa nga nahibilin, ang iyang pinalanggang anak; ug sa katapusan kini iyang gipaadto kanila, kay siya nag-ingon sa iyang kaugalingon, `Motahud sila sa akong anak.`


Se si esi pʉreti Epʉn poi iu'tɨsa'. Ɨku tʉpo atamokori kon amʉ' erikʉ'pʉ na'ne' waraino pen. Kʉrɨ serɨ ɨ'nin uko'manto' oton tɨwɨrɨ rɨ,” ta'pʉ Sises uya. 	 Mao kini ang tinapay nga nanaug gikan sa langit, dili ingon niadtong gikaon sa inyong mga ginikanan, nga bisan pa niini nangamatay sila. Siya nga mokaon niining maong tinapay mabuhi sa dayon."


Tʉron nɨ a'tai annau rɨ asapemapɨtʉ'pʉ kon mɨrɨ awonsi'kɨ ɨsɨ pe rɨ ɨkota'ma'pʉ kon; tʉron nɨ a'tai kamoro mɨrɨ kasa tʉku'san pokon pe rɨ ɨye'soto'pɨtʉ'pʉ kon. 	 nga usahay igapadayag kamo ngadto sa kadaghanan aron pagapasipalahan ug pagasakiton, ug usahay ingon nga mga sagabay niadtong gipanagbuhatan sa ingon.


Apʉne etatɨ', ɨmɨrɨ'nokon imaminke' ton, akarantɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ tʉukɨ'pɨ'nʉnpɨ'se akarantɨ', apʉne pʉra usewankaman nɨto' uye'nɨ pɨ' man ɨpona'nokon. 	 Nan, mga dato, panghilak ug paniyabaw kamo tungod sa mga kagul-anan nga taliabut kaninyo.


Mɨrɨ awonsi'kɨ Sises utɨpɨ'to' airɨ'ne—eke iwa ton pata amʉ', umɨ amʉ' awɨrɨ'ne rɨ—mɨrɨpan ka'pon amʉ' uya takuru'kena' nan apɨtʉ'pʉ kʉrʉpo'po pɨ' e'nɨto' pata'se' ya', mɨrɨpan kon uya ipan pe ipawana'tɨ'pʉ takuru'kena' nan uya ipon e'pi a'pɨ'to' pe, mɨrɨpan tanporon kon a'pɨ'nin nʉ'san usepi'tɨpɨtʉ'pʉ. 	 Ug bisan diin siya mag-adto, sa mga kabalangayan, sa mga siyudad, o sa kaumahan, didto gipahimutang nila ang mga masakiton diha sa mga tiyanggihan, ug nagpakiluoy sila kaniya nga pahikapon unta sila bisan na lang sa borlas sa iyang kupo; ug nangaayo ang tanang nakahikap niini.


E'tane usenuminka serɨ E'pa'pʉrotai'tas na'po pɨ' ɨpiya'nokon, utonpa, uya'kɨrɨ te'tʉrawasomasen, mɨrɨ awonsi'kɨ uisakon pe soisa pe te'sen, amaimu kon nɨrɨ ekamanin, ɨnennoko'pʉ kon i'se e'to' ennin pe. 	 Nakahunahuna ako nga kinahanglan paanhaon ko diha kaninyo si Epafrodito nga akong igsoon ug masigkamagbubuhat ug masigkasundalo, nga inyong gipadala kanako aron sa pag-alagad sa akong mga pagkinahanglan,


Tanporo etanin nan usewansiuka'pʉ, “Pʉse rɨ pen pe' pʉse, Surusiran pon kon kʉrɨ rɨ ese' pokon kon tʉ'kataine' pen? Iye'sa' kanan pen pe' se, kamoro a'sipɨ'se'na, mɨrɨpan kon ase'na use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton eke ton kuru ena'?” ta'pʉ to' uya. 	 Ug ang tanang nakadungog kaniya nahitingala nga nanag-ingon, "Dili ba mao man kining tawhana nga sa didto siya sa Jerusalem nanglaglag sa mga nanagpangaliya niining ngalana? Ug nahianhi man gani kini siya alang sa maong tuyo, aron sa pagtaral kanila nga ginapos sa atubangan sa mga sacerdote nga punoan."


Tu'kan kon nɨ epi'tɨsa' iya pɨ', tanporon kon nɨ takuru'kena' nan uyee'pʉ tʉuta'tu'mapɨ'se rɨ a'pɨ'se'na. 	 kay daghan man ugod ang iyang gipang-ayo nga tungod niana ang tanang may mga sakit nagdinuotay paingon kaniya aron sa paghikap kaniya.


non nɨ kʉsesakʉi---Papa pʉta apon mɨrɨ; Surusiran nɨ kʉsesakʉi---eke kin pata'se' mɨrɨ. 	 bisan pa kon tungod sa yuta, kay kini mao ang tongtonganan sa iyang mga tiil; bisan pa kon tungod sa Jerusalem, kay kini mao ang siyudad sa dakung Hari.


Tikin nan ɨni'tupai e'ai' ɨwinɨ'nokon: Main, Mosi' winon pe' awɨrɨ ɨwesi kon pɨ' Papa A'kwarʉ eporo'pʉ auya'nokon, ɨneta'pʉ kon katɨ apurɨ auya'nokon pɨ'? 	 Kini lamang ang buot ko nga ipangutana kaninyo: Gidawat ba ninyo ang Espiritu tungod sa mga buhat sa pagbantay sa kasugoan, o pinaagi ba sa pagpatalinghug nga inubanan sa pagtoo?


Tʉron nɨ panton ekama'pʉ iya to' enupa pe, penaro' pokon pe emenna' pe to' enupato' tʉuya utoi'ma namai', “Ɨnʉ' uya rɨ emenna' pe te'sen pon apai takʉ'se pon pooi'pɨ a'si'tɨ pʉra iyesi. Ikupʉ iya pe iyesi yau, emenna' pon a'si'sa' usene ɨri pe ipooi'pɨ pɨ', mɨrɨ awonsi'kɨ emenna' pon ma'tanʉ'sa' iya pe iyesi. 	 Ug unya gisuginlan usab niya sila niining usa ka sambingay: "Walay tawo nga mogisig usa ka bahin gikan sa bag-ong sinina aron itapak kini sa daan nga sinina; kon mao pa, dili lamang kay gigisi niya ang bag-o kondili usab ang ginisi gikan sa bag-o dili moangay sa daan.


Apʉne pʉra ɨyenpai'nokon iyesi mɨrɨ awonsi'kɨ ika'nɨ' pʉra rɨ iyesi, apʉne pʉra takuru'ke iyesi tawon etasa' auya'nokon pɨ'. 	 kay siya gimingaw kaninyong tanan, ug naguol pag-ayo tungod kay kamo nakadungog man nga siya nagmasakit.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', serɨ pe na'ne' pɨ' kapai e'ai' ɨpɨ'nokon: tɨwɨ pʉsamoro warawo' amʉ' nesii; tɨwɨ to' nʉtɨi. Serɨ te'ku'sen esi a'tai ka'pon eseru pe, iye'kupʉ pʉra iyesi mɨrɨ. 	 Ug labut niini karon, sultihan ko kamo, ayaw ninyo paghilabti kining mga tawhana ug pasagdi lamang sila; kay kon kining larawa o kining paningkamota iya ra man ugaling sa tawo, nan kini mapakyas gayud;


Ɨnʉ' uya rɨ penaro' ensi tʉpo emenna' waain ensi pʉra iyesi, ‘Penaro' esi wakʉ pe kuru upona,’ ta iya,” ta'pʉ Sises uya. 	 Ug walay tawo nga sa makainom na siyag daang bino mangandoy pa sa bag-o, kay siya magaingon man, `Maayo ang daan.`"


To' uya inee'pʉ ipiya'. Ɨri a'kwarʉ uya Sises ensa' a'tai, inke pʉra warawo' mʉre ennoko'pʉ iya yai. Ita'mo'ka'pʉ non pona, mɨrɨpan e'rakairakaima'pʉ, inta a'koronta'pʉ. 	 Ug gidala nila ang bata ngadto kaniya; ug sa pagkakita sa espiritu kang Jesus, sa kalit iyang gilubaglubag ang bata, ug kini natumba sa yuta ug nagligidligid nga nagpabola sa baba.


“Tʉuko'mamʉ koro'tau, Tepi' uya, ikupʉ iya i'se Papa e'to' ku'pɨtʉ'pʉ. E'tane iyerikʉ'pʉ, ka'pon uya iu'na'tɨ'pʉ, itamokori ton esi'pʉ kasa rɨ, mɨrɨpan pun ukɨta'pʉ. 	 Kay si David, tapus makaalagad sa katuyoan sa Dios diha sa iyang kaugalingong kaliwatan, namatay ug gilubong ipon sa iyang mga ginikanan, ug miagig pagkadunot.


Paarʉ uya eikʉ'pʉ, “Esuwerʉ urɨ, Tarʉsas, Siri'siya yawon yau iyentusa' rʉ'pʉ, patawon kanan urɨ tɨ ekasiman pen yawon. Apʉne, ka'pon amʉ' sauro'kai'ya,” ta'pʉ iya. 	 Ug si Pablo mitubag kaniya, "Ako usa ka Judio nga taga-Tarso sa Cilicia, molupyo sa usa ka bantugang siyudad. Hangyoon ko ikaw, tugoti ako sa pagsulti sa mga tawo."


Mʉre amʉ' ereutapɨ'sa' kʉrʉpo'po pata'se' yau na'ne' tʉukɨ'pɨ'nʉnpɨ'san tʉtonpa kon amʉ' pɨ' kasa: “‘Sarakuwa turunpa'pʉ ina uya ɨiwano' kon pe e'tane, aumanʉnsa' kon pʉra iyesi; eke' eremu pɨ' ina userenka'pʉ e'tane, aukaransa' kon pʉra iyesi,’ tawon nan kasa rɨ. 	 Nahisama sila sa mga kabataan nga managlingkod sa baligyaanan ug managsinggitay ang usa sa usa, nga magaingon: Gitokahan bitaw namo kamog plawta, apan wala man kamo mosayaw; nagminatay kami, apan wala man kamo manghilak.`


Eta'! E'mʉ'sa'kasa' mʉra'ta nau iwɨpɨtʉ pɨ', mɨrɨpan ɨnʉ' uya rɨ umaimu etasa' uya mʉra'ta a'kokasa' yau, iya'kɨrɨ itiwʉ' ta' ewomʉ mɨrɨ, ipokon pe ata're'tɨse'na mɨrɨ awonsi'kɨ upokon pe kanan ita're'tɨ mɨrɨ. 	 Tan-awa, nagatingdog ako sa pultahan ug nagatuktok; kon may magapatalinghug sa akong tingog ug moabli sa pultahan, kaniya mosulod ako ug makigsalo ako sa pagkaon uban kaniya, ug siya uban kanako.


Eren yai ɨtonpa kon auro'katɨ', ɨpʉreman eremu mɨrɨ awonsi'kɨ iya'kwarʉ pe te'sen eren yai. Ɨserenkatɨ' ɨyewan kon apai Itepuru pɨ', 	 Pagsinultihay kamo, ang usa sa usa, sa mga pulong sa mga salmo ug sa mga alawiton ug sa mga awit nga espirituhanon, nga manag-awit ug managtogtog nga magadayeg sa Ginoo uban sa bug-os ninyong kasingkasing,


“Pori' pe rɨ e'nɨ ukʉipʉnʉ kon Tepi' e'to' esa' wannɨ pe uyepʉ pɨ'!” “Usana ka' entawon yau!” tukai'. 	 Dalaygon ang taliabut nga gingharian sa atong amahan nga si David! Hosanna sa kahitas-an!"


Mɨrɨ a'tai, iwan pe iyesi'pʉ, enta'napai iyesi'pʉ. Iti'kiyari ekoneka koro'tau, Papa uya itenu a'kwaka'pʉ. 	 Ug siya mibatig dakung kagutom ug nangandoyg makaon; apan samtang nanaghikay pa sila niini, siya gipanawan.


Ewarupɨ nau, kʉrɨ rɨ mɨrɨ awonsi'kɨ ipoitorʉ ton e'nʉnsa' e'tane, iteyaton uyee'pʉ, mɨrɨpan uya wana' e' pɨmɨ'pʉ mɨrɨ rɨ umɨ yau, mɨrɨpan utɨ'pʉ. 	 apan samtang nanagkatulog ang mga tawo, ang iyang kaaway miadto ug ang mga trigo gisaburan niyag mga liso sa bunglayon, ug unya mipahawa siya.


Sises uya kanan takaa'pʉ ipɨ', “Saiman, Isaan mumu, ui'nʉnka auya kuru rɨ pe'?” ta'pʉ iya. Eikʉ'pʉ iya, “Ewai', uyepuru, ɨi'nʉnka uya rɨ i'tu auya,” ta'pʉ iya. Sises uya, “Uikʉn non ken si karimeru amʉ' ipa'simakɨ,” ta'pʉ ipɨ'. 	 Siya miingon kaniya sa ikaduha, "Simon, anak ni Juan, gihigugma mo ba ako?" Siya mitubag kaniya, "Oo, Ginoo, nasayud ka nga gihigugma ko ikaw." Siya miingon kaniya, "Tagda ang akong mga karnero."


upona'nokon itʉsa' iya eke pe kuru rɨ tanporo tʉpu'ketʉ mɨrɨ awonsi'kɨ ito'ka'nʉ'to' pokon pe. 	 nga iyang gipadagaya kanato.


Ta'pʉ to' uya, “Ti'sa, Mosi' uya tasa' upɨ'nokon, tʉumu'tai' pʉra ka'pon eri'sa' yau, iyakon nʉ'pʉ uya ino'pʉ rʉ'pʉ mari'mato' pe iyesi imu'tanʉ'to' pe tʉuya itiwano' pe. 	 nga nanag-ingon, "Magtutudlo, si Moises nag-ingon, `Kon ang usa ka lalaki mamatay nga walay anak, ang iyang igsoong lalaki kinahanglan mangasawa sa balo ug magpaliwat ug mga anak alang sa iyang igsoon.`


Mɨrɨ a'tai, Piri' utɨ'pʉ tararan piya', mɨrɨpan uya eta'pʉ ekama iya pu'kena' Aisaya nʉmenuka'pʉ yau. Piri' uya ekama'po'pʉ, “Mekamayai'ne' pe' mʉto'ka'nʉ'an?” ta'pʉ iya. 	 Ug si Felipe midalagan ngadto kaniya, ug iyang nadungog siya nga nagbasa sa basahon sa profeta nga si Isaias, ug siya iyang gipangutana nga nag-ingon, "Nakasabut ka ba sa imong gibasa?"


“Nai airɨ, Itepuru?” ta'pʉ to' uya. To' eikʉ'pʉ iya, “Eke' airɨ rɨ anwana amʉ' amʉrato' oton,” ta'pʉ iya to' pɨ'. 	 Ug sila miingon kaniya, "Asa man, Ginoo?" Siya mitubag, "Diin gani ang patay, atua usab didto magakatapok ang mga agila."


Ta'kɨrɨ tʉron nɨ pata ya'ne Temu'ti mɨrɨ awonsi'kɨ Sairas anapai Paarʉ esi'pʉ, mɨrɨpan uya Temu'ti yun pi'pɨ puturʉka'pʉ. Mɨrɨ kupʉ'pʉ iya, Temu'ti uya ekamʉra mɨrɨ pata yau te'san Esuwerʉ amʉ' e'kupʉ emapu'tɨ namai', apʉne pʉra Esuwerʉ pe pʉra ikʉipʉnʉ esi uya iku'sa' pe pʉra to' uya i'tu'pʉ. 	 Ug kay gitinguha man ni Pablo nga si Timoteo makauban kaniya, iyang gikuha siya ug gisirkunsidahan niya, sa iyang pagtamod sa mga Judio niadtong mga dapita, kay silang tanan nasayud man nga ang amahan niini usa ka Gresyanhon.


Tʉpoitorʉ ton enusimai'ma ta'pʉ iya, “Pʉsamo nin usanon mɨrɨ awonsi'kɨ uyakon non. 	 Ug gitudlo niya ang iyang kamot ngadto sa iyang mga tinun-an, ug miingon siya, "Tan-awa, ania ra ang akong inahan ug ang akong mga igsoon!


Pata uko'mansa' a'tai, 12 kaisaron kon ipoitorʉ ton uyee'pʉ ipiya', “To' enno'kɨ eke iwa ton pata pona'ne mɨrɨ awonsi'kɨ umɨ awɨrɨ'ne ti'kiyari kon epoto' pe to' uya, pata tʉto' tʉuya'nokon nɨ epoto' pe to' uya. Ɨnnon pata yau e'nɨ pɨ',” ta'pʉ to' uya. 	 Ug unya ang kahaponon misugod na; ug ang Napulog-Duha miduol ug miingon kaniya, "Palakta na ang panon sa katawhan aron mangadto sila sa mga kabalangayan ug sa mga kasikbitan nga kayutaan sa pagpangatulog didto ug sa pagpangitag makaon, kay ania kita dinhi niining dapit nga awaaw."


“Nowa a'tai iyesi'pʉ na'ne' kasa kuru, mɨrɨ kasa rɨ marɨ iye'to' oton Ka'pon, Papa winon weyu a'tai. 	 Maingon sa nahitabo kaniadto sa mga adlaw ni Noe, maingon man usab unya sa mga adlaw sa Anak sa Tawo.


“Ta uya ɨpɨ', e'mʉ'sa'ka', ayapon anʉnkɨ, enna'po' apata'se' ya'!” ta'pʉ. 	 "ako magaingon kanimo, bangon, dad-a ang imong higdaanan ug pumauli ka."


Ɨmɨrɨ'nokon uya eta'pʉ, ‘Kʉrai pen urɨ; iwapiya enno'sa' pe esi,’ ta'pʉ uya. 	 Kamo gayud makapanghimatuod sa akong pag-ingon, nga ako dili mao ang Cristo, kondili nga gipadala ako sa pag-una kaniya.


To' enupɨkɨrɨ Paarʉ esi koro'tau A'tens po, ipan pe rɨ ekamʉra iye'kupʉ'pʉ ika'sa' ton ɨpʉreman nɨto' ton ipɨ' ene tʉuya a'tai mɨrɨ pata yau. 	 Ug samtang si Pablo nagpaabut kanila didto sa Atenas, ang iyang espiritu sa sulod niya nahagit sa pagkasuko sa iyang pagkakita nga ang siyudad napuno sa mga larawan.


“Ɨ'rɨ pe iyesi pɨ' mɨrɨ kasa Papa sapema pe rɨ isaurokʉ? Ɨnʉ' rɨ sa'ne makoi pɨ' tʉusentu'masen pʉra rɨ iyesi mɨrɨ ko, Papa rɨken!” ta'pʉ to' uya. 	 "Nganong nagasulti man kining tawhana sa ingon? Usa kini ka pasipala! Kay kinsa bay makapasaylog mga sala kondili ang dios ra?"


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', to' utɨ'pʉ to'sarɨ rɨ Maisa poro, mɨrɨpan kon epa'ka'pʉ Tʉrowas pona. 	 tungod niini sila milugsong ngadto sa Troas, agi sa kayutaan sa Misia.


Mɨrɨ ta iya koro'tau, Papa inserʉʉi uyee'pʉ ipiya' imeruntɨrʉ'tɨi'. 	 Ug dihay manolunda nga mitungha kaniya gikan sa langit sa pagpalig-on kaniya.


E'tane pana' pe kuru pʉra rɨ iyesi'pʉ, mɨrɨpan kon pata pʉra iyena'pʉ Epʉn po. 	 apan gilupig sila ug wala nay dapit pa alang kanila didto sa langit.


Tanporo tu'kan yau rɨ tʉuta'mo'kasan urɨ'nokon. Ɨnʉ' rɨ esi yau ipoken pʉra te'sen pe pʉra tʉusaurokʉ yau, wakʉ pe kuru iyesi mɨrɨ, tʉpun nɨ si esa' pe iyesi. 	 Kay kitang tanan ugod mangasayop man sa daghang paagi, ug kon ugaling aduna may tawo nga dili masayup sa iyang pagpanulti, kana siya hingpit nga pagkatawhana; siya arang makapugong sa iyang tibuok lawas usab.


Serɨ ton ke to' auro'ka'pʉ iya, “Ɨ'rɨ rɨ kʉsatʉu aya'kɨrɨ'nokon ɨutɨ kon koro'tau, teke'sen nɨken—tʉwenantu ke pʉra rɨ, tʉpaikii ke pʉra rɨ, pʉrata pʉra rɨ ɨpokʉrʉʉi kon yau mʉtɨtʉi'. 	 Ug iyang gitugon sila nga walay bisan unsa nga ilang dad-on alang sa ilang panaw, gawas sa sungkod, walay tinapay, walay puntil, walay kuwarta sa ilang mga bulsa sa bakus;


Emennʉ'pʉ tʉpo rɨ, kin Akʉri'pa mɨrɨ awonsi'kɨ ino'pʉ Pones utɨ'pʉ Sisariya pona. Pesʉ'tas apurɨpɨ'se'na to' utɨ'pʉ. 	 Ug sa paglabay na sa pipila ka adlaw, si Agripa nga hari ug si Bernice nahiabut sa Cesarea aron sa pagyukbo kang Festo.


Warawo' pe iyɨmʉrewato' entu'pʉ. Mɨrɨpan ontɨ'pʉ iya kareku saai'pɨ'sa' ke, mɨrɨ awonsi'kɨ inonka'pʉ iya paka amʉ' yu yen ya', ɨutɨ ton tau to' pata'se' pʉra iyesi ke. 	 Ug iyang gianak ang iyang panganay nga usa ka lalaki, ug kini iyang giputos sa mga bakbak ug gipahigda sa pasungan, kay wala na may luna alang kanila sa balay nga abutanan.


“‘Ɨri Kuru Nuirapanin Uma'tan Emapu'tɨnin’ e'soto'kasa' wakʉ pata yau ene auya'nokon a'tai si, pu'kena' Taniyerʉ nekama'pʉ rʉ'pʉ — tɨwɨ serɨ ennin nʉto'ka'nʉkʉi — 	 "Tungod niini, inigkakita ninyo sa gihisgutan sa profeta nga si Daniel, sa iyang gihisgutang malaglagon nga pasipala nga magatindog sulod sa dapit nga balaan (pasabta niini ang magabasa),


Mɨrɨ koro'tau, A'poros, Esuwerʉ pe te'sen, Arisantiriya pon uyee'pʉ E'pe'sas pona. Wakʉ pe kuru tʉusauro'sen ye', iye'menukasa' itekare i'tunin pe iyesi'pʉ. 	 Ug unya miabut sa Efeso ang usa ka Judio nga ginganlan si Apolos, nga didto matawo sa Alejandria. Siya maoy usa ka tawo nga maayong manulti ug batid sa mga kasulatan.


“Ɨ'rɨto' pe uwarinpa auya'nokon? Ukʉipʉnʉ iwʉ' tau pe' esi tukai' i'tu auya'nokon pʉra iyesi'pʉ?” ta'pʉ iya to' pɨ'. 	 Ug siya mitubag kanila, "Nganong gipangita pa man ako ninyo? Wala ba diay kamo mahibalo nga kinahanglan anhi gayud ako sa balay sa akong Amahan?"


Eporo tʉuya'nokon kasa pʉra, to' enna'po'pʉ Surusiran pona iwarinpase'na. 	 ug kay wala man siya nila hikaplagi, sila mibalik sa Jerusalem aron sa pagpangita kaniya.


apʉne pʉra kuru tanporon nɨ Esuwerʉ amʉ' uko'manto' eseru mɨrɨ awonsi'kɨ to' manenpanin ton eseru i'tu auya wenai nɨrɨ ɨseseru yawon kon pe pʉra to' esi. Mɨrɨ wenai, uyeta auya i'se e'ai' wakʉ pe. 	 labi na gayud kay ikaw nakasinati man pag-ayo sa tanang mga batasan ug mga gikalantugian sa mga Judio. Busa magapakilooy ako kanimo nga unta uban sa pailub magapatalinghug ikaw kanako.


Pori' pe rɨ to' esi'pʉ ikupʉ tʉuya'nokon pɨ', to' uya iku'to' pe rɨ iyesi to' iwano' pe. Apʉne pʉra Esuwerʉ amʉ' pen uya Esuwerʉ amʉ' neporonʉ iya'kwarʉ pe te'sen wakʉ rɨ eposa' pe iyesi yau, to' uya kuru rɨ iku'to' pe iyesi Esuwerʉ amʉ' pokon pe rɨ non pon wakʉ rɨ tiwano' kon ekanto' pe iyesi. 	 Gikalipay nila ang paghimo niini, ngani sa pagkatinuod sila mga utangan kanila. Kay kon ang mga Gentil nakaambit man sa espirituhanong mga panalangin nila, ila usab nga katungdanan ang pag-alagad kanila pinaagi sa ilang mga yutan-ong panalangin.


Mɨrɨpan nʉ'kwɨ sa'ne uta'mo'ka'pʉ irau temʉ' po, ‘Apʉne sa'ne, ɨye'ma uya rɨ mɨrɨ,’ tai'ma. 	 Busa ang iyang masigkaulipon mihapa ug kaniya nagpakiluoy siya nga nag-ingon, `Angan-angana una intawon ako, ug pagabayran ko ra ikaw.`


Mɨrɨ a'tai nin si, tʉron nɨ warawo' ya' iyemari'masa' yau nurɨne rɨ tʉtaan'pʉ esi koro'tau, tekumasen temari'masa' e'tane ta mɨrɨ ipɨ'. E'tane itaan'pʉ eri'sa' pe iyesi yau, iyemo'kasa' mɨrɨ main apai, mɨrɨpan esi tekumasen temari'masa' e'tane tato' ipɨ' pe pʉra, tʉron nɨ warawo' mari'ma tane iya rɨ. 	 Sumala niini, siya pagaisipon nga mananapaw kon makigpuyo siyag laing lalaki samtang buhi pa ang iyang bana. Apan kon mamatay ang iyang bana, mahigawas na siya sa maong kasugoan, ug kon mamana siyag lain dili siya mananapaw.


Serɨ enta' ka'pon uya tʉtonpa enupato' oton pen, mɨrɨ pe pʉra ka'pon uya takon enupato' oton pen, ‘Itepuru i'tukɨ,’ tukai', apʉne pʉra tanporo to' uya ui'tuto' oton sepan kon apai eke ton pe kuru te'san pona rɨ. 	 Ug ang matag-usa kanila dili na magatudlo pa sa iyang isigkatagilungsod, ni ang matag-usa kinahanglan magatudlo pa sa iyang igsoon, sa pag-ingon, `Ilha ang Ginoo,` kay ang tanan makaila na man unya kanako, sukad sa labing gamay kanila hangtud sa labing daku.


Sises uya eikʉ'pʉ, “Urɨ rɨ esi ite'ma pe, mɨrɨ awonsi'kɨ i'napairon nɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ uko'man nɨto' rɨ. Ɨnʉ' rɨ utɨ pʉra iyesi ukʉipʉnʉ piya' urɨ poro rɨken itɨto' esi. 	 Si Jesus mitubag kaniya, "Ako mao ang dalan, ug ang kamatuoran, ug ang kinabuhi; walay bisan kinsa nga makaadto sa Amahan, gawas kon pinaagi kanako.


Tikin nan ka'pon uya apurɨto' uya ikupʉ tanporon pɨ' rɨ tenta'nasen pe, e'tane tʉron nɨ, ɨ'sɨ'mʉra te'sen apurɨto' iya enta'na ipatamasa' kiyari pɨ' rɨken. 	 Kay ang usa ka tawo nagatoo nga makakaon siyag bisan unsa, samtang ang tawong maluya magakaon ug mga utanon lamang.


Sises ɨnenpai iyesi'pʉ, e'tane to'ken nʉ'kwɨ iyesi'pʉ tu'kan kon ka'pon amʉ' koro'tau. To'ken nʉ'kwɨ iyesi wenai, ene iya poken pʉra iyesi'pʉ. 	 Ug siya naninguha sa pagtan-aw kon unsang pagkatawhana si Jesus, apan wala siya makahimo tungod sa panon sa katawhan, kay siya ugod mubo man.


Umɨ esi ka'pon amʉ' serɨ non po te'san, mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ kiyari ye' esi esa' wannɨ pe e'nɨ munkɨ amʉ'; wana' esi Makoi munkɨ amʉ' ekamanin pe, 	 ang uma mao ang kalibutan, ug ang maayong binhi mao ang mga anak sa gingharian; ang mga bunglayon mao ang mga anak sa dautan,


Sises uya eikʉ'pʉ, “Eke sa'ne Esuwerʉ amʉ' ti'saai ɨmɨrɨ ko, mɨrɨ pe' e'tane serɨ i'tu auya pʉra iyesi? 	 Ug si Jesus mitubag kaniya, "Wala ka ba diay makasabut niini, nga magtutudlo ka man unta sa Israel?


Ɨ'rɨ eponin pe ken si e'nɨ Esuwerʉ pe e'nɨ yau, mɨrɨ pe pʉra ɨ'rɨ epe' pe yun wannɨ pi'pɨ puturʉka? 	 Nan, unsa man diay ang bintaha sa pagka-Judio? Unsa may kapuslanan sa sirkunsisyon?


Sises mɨrɨ awonsi'kɨ ipoitorʉ ton utɨ koro'tau, to' uyee'pʉ eke iwa pata ya'. Mɨrɨ pata yau, uri'san, Mata itese' uya Sises kɨ'ma'pʉ tiwʉ' ta'. 	 Ug sa nagpadayon sila sa ilang paglakaw, siya misulod sa usa ka balangay. Ug didtoy usa ka babaye nga ginganlan si Marta nga midawat kaniya sa iyang balay.


Mɨrɨ a'tai rɨ, ka'pon amʉ' ennoko'pʉ uya ɨkɨ'mai'. Wakʉ pe rɨ umaimu awɨrɨ ɨuye'sa' man. Serɨ pe si ina amʉrasa' man tanporo Papa uya tentane'nokon, tanporo rɨ Itepuru uya ɨrepasa' ina auro'kato' auya ike ke ekama auya etase'na. Asauro'kɨ si,” ta'pʉ Koneriyas uya. 	 Busa, gipasugoan ko ikaw dihadiha, ug gikalooy mo ang pag-anhi. Ug kaming tanan ania karon dinhi sa atubangan sa Dios aron sa pagpatalinghug sa tanan nga gisugo kanimo sa Ginoo."


Isaan uya ka'pon amʉ' pa'taisimapɨtʉ'pʉ tuna ke, e'tane serɨ pe iwa'ne rɨ Papa uya apa'taisimapɨtʉ kon mɨrɨ Wakʉ Ta'kwarʉ ke,” ta'pʉ iya. 	 kay si Juan sa pagkatinuod nagpangbautismo sa tubig, apan sa dili madugay ang igabautismo kaninyo mao ang Espiritu Santo."


Mɨrɨ, to' uta're'tɨ'pʉ tonpa'pʉ amʉranʉkʉ'pʉ to' uya 12 kaisa rɨ pa'siki'ti amʉ' tʉpe' ke'ne. 	 Busa ilang gihipos kini, ug napulog-duha ka bukag ang napuno nila sa mga tipik gikan sa lima ka tinapay nga sebada, nga nahibilin tapus sa pagpangaon sa mga tawo.


Serɨ a'taino kon epuru ton uya ito'ka'nʉkʉ pen nɨ, to' uya ito'ka'nʉkʉ yau, to' a'kwa Epuru pokapɨtʉi'no pen kurusu' pona. 	 Ngadto sa usa gihatag ang pulong sa kaalam pinaagi sa Espiritu, ug ngadto sa usa gihatag ang pulong sa kahibalo sumala sa mao na nga Espiritu;


Mɨrɨpan poitorʉ ton usenpɨtʉ'pʉ, ɨnʉ' pɨ' ta iya ta pe. 	 Ug ang mga tinun-an nagtinan-away ang usa sa usa, nga walay katinoan kon kinsay iyang gipahinungdan niini.


Wai, a'pu turunpanin nan, wai, sarakuwa turunpanin nan mɨrɨ awonsi'kɨ wai tʉronpi' turunpanin nan usetato' oton pen nɨ kanan ayau. Ti'tui' pʉra rɨ ɨ'rɨ rɨ tʉka'pɨ'se te'tʉrawasomasan e'sepoto' oton kanan pen ayau, mɨrɨ awonsi'kɨ a'nai' e'pato' yai usetato' oton pen nɨ kanan ayau. 	 ug diha kanimo wala na gayuy mabati pang tingog sa mga mangangalpa ug sa mga mag-aawit, sa mga magpaplawta ug sa mga trumpetero ug diha kanimo wala na gayuy igkita pang batid sa bisan unsang pamuhat; ug diha kanimo wala na gayuy mabati pang dahunog sa galingan;


apʉne pʉra kamoro, Papa A'kwarʉ narɨnʉ ton esi Papa munkɨ pe pɨ'. 	 Kay ang tanang ginamandoan sa Espiritu sa Dios, mga anak sila sa Dios.


Serɨ si i'tu'nokon, tanporo main uya tasa' na'ne', ta iya kamoro main o'no na'ne' nan pɨ', tanporo mʉta e'tʉtʉikato' pe mɨrɨ awonsi'kɨ tanporo non pon kon e'to' pe Papa pɨ' ekamanin pe. 	 Karon nahibalo na kita nga bisan unsay gisulti sa kasugoan, kini gisulti ngadto sa mga anaa sa ilalum sa kasugoan aron ang matag-usa ka baba masap-ongan, ug aron ang tibuok kalibutan mahisakop ilalum sa paghukom sa Dios.


Non pon kon pe rɨ marɨ ɨwesi kon. Apʉne pʉra moro rɨ ɨkɨntan mɨrɨ awonsi'kɨ ɨsipɨ' e'nɨ esi pɨ' ɨ'koro'tau'nokon, non pon kon pe pʉra pe' me'atʉu? Ka'pon amʉ' Papa pʉnon kon e'to' kasa pʉra pe' me'atʉu? 	 Kon ipanghatag ko ang tanan kong katigayonan, ug kon itahan ko ang akong lawas aron pagasunogon, apan walay gugma, kini dili magapulos kanako.


E'tane ta'kwarʉkena' nan uya tʉraan'puui kon arɨ'pʉ iparu u'ma'sa' a'taino a'kɨrɨ. 	 apan ang mga but-an nanagdalag mga prasko nga sinudlan ug lana uban sa ilang mga lamparahan.


Ta'pʉ iya si to' pɨ', “Entantɨ' tanporo rɨ non poro pata awɨrɨ wakʉ itekare ekamatantɨ' Papa nʉkapʉ'san pɨ'. 	 Ug siya miingon kanila, "Panglakaw kamo sa tibuok kalibutan ug iwali ninyo ang Maayong Balita ngadto sa tibuok nga kabuhatan.


E'tane Ita'kwarʉ eperu ton esi usi'nʉnkan nɨto', pori' pe e'nɨto', tʉusewankamai' pʉra e'nɨto', tʉuseta'kai' pʉra e'nɨto', mannʉ' pe e'nɨto', wakʉ pe e'nɨto', main nʉ'pʉ awɨrɨ e'nɨto', 	 Apan ang bunga sa Espiritu mao ang gugma, kalipay, kalinaw, pailub, pagkamapuanguron, pagkamaayo, pagkamatinumanon,


Moron kon uya Sises pana'tɨ'pʉ Kiyarari pon kon pɨ' Paire' nʉsuma'san imʉnʉ pɨ' to' use'mato' pokon pe. 	 Ug niadtong tungora dihay mga tawo nga mitaho kaniya mahitu-ngod sa mga Galileanhon kinsang dugo gisagol ni Pilato sa ilang mga halad-inihaw.


I'napairon ekama uya ɨpɨ'nokon, ɨnʉ' rɨ uyapurɨnin esi pe iyesi yau, kʉrɨ rɨ uya iku'to' oton mɨrɨ siku'ai'ne' rɨ. Mɨrɨ entaino kuru rɨ ku'to' iya oton siku'ai'ne' entai kuru rɨ, apʉne pʉra utɨ wenai ikʉipʉnʉ piya'. 	 "Sa pagkatinuod, sa pagkatinuod, magaingon ako kaninyo, nga ang mosalig kanako magahimo usab sa mga buhat nga akong ginabuhat; ug labi pa gani ka dagkung mga buhat kay niini ang iyang pagabuhaton, kay moadto man ako sa Amahan.


Mɨrɨ a'tai, Sises uya, “Ɨnʉ' pɨ' rɨ kʉsekamai,” ta'pʉ, “e'tane enta ɨsenpoikata use'man nɨto' tʉrawasomanin ena', mɨrɨ awonsi'kɨ ɨntʉrʉnʉ pe te'sen Mosi' uya tasa' na'ne' awɨrɨ mʉtʉrʉi'. Mɨrɨ uya rɨ nin si ɨusepi'tɨsa' ekama mɨrɨ to' pɨ',” ta'pʉ iya. 	 Ug si Jesus miingon kaniya, "Bantayi baya nga walay bisan kinsa nga imong suginlan; hinoon umadto ka ug magpakita ka sa sacerdote, ug himoa ang halad nga gisugo ni Moises, ingon nga pagpamatuod ngadto sa katawhan."


Surusiran pon kon enno'sa' kon uya etasa' a'tai, tu'kan kon Sameriya yawon kon uya Papa maimu apurɨsa' tawon, to' uya Pi'ta mɨrɨ awonsi'kɨ Isaan ennoko'pʉ to' piya'. 	 Ug unya sa pagkadungog sa mga apostoles didto sa Jerusalem nga ang Samaria midawat sa pulong sa Dios, ilang gipaadtoan sila ni Pedro ug ni Juan,


Pun, iya'kwarʉ pʉn esi iyeri'sa' pe kasa, apurɨto' tʉku'sen a'kɨrɨ pʉra esi iyeri'sa' pe rɨ. 	 Kay maingon nga patay ang lawas nga mahimulag sa espiritu, mao man usab patay ang pagtoo nga mahimulag sa binuhatan.


Sises uya to' eikʉ'pʉ, “Tikin nɨ eke Papa tʉrawasooi kupʉ'pʉ uya, mɨrɨpan pɨ' ɨusewansiuka'pʉ kon. 	 Si Jesus mitubag kanila, "Gihimo ko ang usa ka buhat, ug kamong tanan nahitingala niini.


Isaan nɨrɨ esi'pʉ pa'taisiman pɨ' Inon yau, Sarin piyau, apʉne pʉra eke pe tuna esi pɨ' mɨrɨ yau. Ka'pon amʉ' utɨpɨtʉ'pʉ ipiya' inke rɨ epa'taisimai'. 	 Ug si Juan usab nagpangbautismo didto sa Enon duol sa Salim, kay didto daghan man ang mga tubig; ug ang mga tawo nangadto ug gibautismohan sila.


Mɨrɨ pe iyesi pɨ', makoi ewomʉ'pʉ non pona tikin nan ka'pon poro na'ne' kasa kuru, mɨrɨ awonsi'kɨ uma'tan nɨto' makoi poro, mɨrɨ awonsi'kɨ serɨ na'ne' kasa uma'tan nɨto' uyee'pʉ tanporon kon ka'pon amʉ' pona. Serɨ ta uya, apʉne pʉra tanporon kon umakoitasa' pɨ'. 	 Busa, maingon nga ang sala misulod sa kalibutan pinaagi sa usa ka tawo ug ang kamatayon misulod pinaagi sa sala, ug nga tungod niini ang kamatayon mikuyanap ngadto sa tanang mga tawo sanglit ang tanang mga tawo nakasala man--


Eke pata mʉra'ta yau rɨ to' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' esi'pʉ Isus itese' tepuru kon apurɨse'na ka'pon amʉ' utɨto' ita'. Mɨrɨpan to' use'mato' tʉrawasomanin uya Paarʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Panapas nʉkupʉ'pʉ eta'pʉ. Mɨrɨpan uya asa'rɨ paka amʉ' nee'pʉ, pata ipʉrʉ to' i'mʉ woi, to' use'mato' tʉrawasomanin, mɨrɨ awonsi'kɨ ka'pon amʉ' esi'pʉ paka amʉ' ɨnwɨpai Paarʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Panapas apurɨ pe tenta'nato' kon pe. 	 Ug ang sacerdote ni Zeus, kinsang templo diha sa atbang sa siyudad, nagdalag mga baka nga toro ug mga purongpurong ngadto sa ganghaan, ug siya uban sa mga tawo buot unta modulot ug mga halad ngadto kanila.


kʉrɨ rɨ winɨ umakooi kon use'masa', upɨ'nokon isentu'ma ke. 	 kang kinsa kita nakabaton sa pagkatinubos, sa kapasayloan sa mga sala.


Mɨrɨ tʉpo si, use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru ton mɨrɨ awonsi'kɨ Esuwerʉ amʉ' epuru ton amʉra'pʉ. To' e'seporo'pʉ Kaya'pas pata'se' yau, use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru eke pe kuru te'sen. 	 Ug ang mga sacerdote nga punoan ug ang mga anciano sa lungsod nanagtigum sa balay sa labawng sacerdote nga ginganlan si Caifas,


Anpisin uya Paarʉ maimu eta'pʉ mɨrɨ ta iya pʉ'kʉ pona rɨ. Mɨrɨ a'tai, to' ukɨ'pɨ'nʉnpɨtʉ'pʉ, “Iwɨka'tɨ' kuru rɨ! Iko'manto' pʉra rɨ iyesi mɨrɨ!” ta'pʉ to' uya. 	 Ug sila naminaw kaniya hangtud niining sultiha. Unya misinggit sila nga nanag-ingon, "Wagtanga ang maong tawo gikan sa yuta! Kay dili angay kaniya ang pagkabuhi."


Eikʉ'pʉ iya, “Ɨnʉ' rɨ tʉno'pʉ nonkayai'ne' mɨrɨpan uya tʉron nɨ uri'san mari'ma ekuma pe iyesi tʉno'pʉ piyapai. 	 Ug kanila mitubag siya nga nag-ingon, "Bisan kinsa nga mobulag sa iyang asawa ug unya mangusawag lain, makapanapaw siya batok sa iyang unang asawa;


Kamoro Se'tan munkɨ amʉ', kasi ye' ton Esuwerʉ amʉ' pe te'ku'san kasi pe rɨ, ɨpiya'nokon to' uye'to' pe ikupʉ uya mɨrɨ a'ta kon piya' epeimase'na. To' uya si i'tu mɨrɨ ɨi'nʉnka kon uya tukai'. 	 Tan-awa, sila nga mga iya sa sinagoga ni Satanas, nga nanag-ingon nga sila mga Judio apan dili diay, hinonoa nanagpamakak-- tan-awa, kini sila paanhaon ko ug pahapaon ko sa atubangan sa imong tiilan, ug pailhon ko sila nga gihigugma ko ikaw.


Serɨ kasa tʉusaurokʉ'pʉ tʉpo, non pona iyeta'ta'pʉ. Tawa koneka'pʉ iya eta' namanka'pʉ ke, mɨrɨpan tʉrʉ'pʉ iya ka'pon enu pona. 	 Sa pagsulti niya niini, siya miluwa sa yuta ug nagmasa siyag lapok ginamit ang laway, ug iyang gihidhiran sa lapok ang mga mata sa buta,


Ka'pon amʉ' uya tʉusepetasen pen yʉi a'tɨ eno'mato' pe tʉuya'nokon apo' ya'. 	 Ang matag-usa ka kahoy nga wala magabungag mga maayong bunga pagaputlon ug igasalibay ngadto sa kalayo.


Kairau amʉ' u'tɨ'pʉ ikɨrɨsin koro'tau non pona, mɨrɨpan kon upana'panta'pʉ mɨnɨ' amʉ' pana'pano kasa. 	 Ug gikan sa aso nanggula ang mga dulon nga mihugpa sa yuta, ug kini sila gihatagan ug gahum maingon sa gahum sa mga tanga sa yuta.


Mɨrɨ awonsi'kɨ pata uya ɨyereutanʉ'sa' kon pʉra iyesi yau, mɨrɨ pe pʉra ɨyetapai'nokon pʉra rɨ iyesi yau, to' nɨmɨ auya'nokon a'tai a'ta kon mʉtɨutɨpɨ'tʉi'. Serɨ uya rɨ to' pana'tɨ mɨrɨ Papa uya to' kota'mato' oton ekamanin pe,” ta'pʉ iya. 	 Ug kon sa bisan unsang dapit kamo dili dawaton ug dili patalinghugan, inigpamahawa ninyo, itaktak ninyo ang mga abog nga anha sa inyong mga tiil ingon nga pagtutol batok kanila."


Tanporo to' enu paru a'munakato' iya oton. Eri'nɨto' pʉra rɨ iye'to' oton, tʉuta'kwarʉkai' ukaran nɨ pʉra rɨ, ukaran nɨ pʉra rɨ, e'ne' pʉra rɨ, penaro' ton pʉra iyesi wenai,” tawon. 	 Ug iyang pagapahiran ang tanang luha gikan sa ilang mga mata, ug ang kamatayon wala na; ug wala na usab unyay pagminatay, ni paghilak, ni kasakit, kay ang unang mga butang nangagi na."


Mɨrɨ a'tai, use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru uya Si'tipʉn ekama'po'pʉ, “I'napai rɨ pe' ka'pon amʉ' nʉsauro'ai'ne' ɨpɨ' esi?” tukai'. 	 Ug ang labawng sacerdote nangutana kaniya, "Tinuod ba kini?"


“Ɨmɨrɨ'nokon mɨrɨ awonsi'kɨ tanporo rɨ Esuwerʉ amʉ' uya i'tu i'se esi i'napai rɨ kuru iyesi tukai': Pʉse rɨ si Sises ɨnwɨnɨ'pʉ kon ku'sa' Papa uya man Itepuru pe mɨrɨ awonsi'kɨ Kʉrai pe,” ta'pʉ Pi'ta uya. 	 Busa, ang tibuok banay sa Israel kinahanglan masayud sa tininuod gayud nga sa Dios si Jesus gihimong Ginoo ug Cristo, ang Jesus nga inyong gilansang sa krus."


No'pʉ ton, ataan'pʉ kon ena' e'tʉtɨ' Itepuru ena' ɨye'tʉrʉ kon pe rɨ. 	 Kamong mga asawa, kinahanglan magpasakop kamo nga masinugtanon sa inyong masigka-bana ingon nga sa Ginoo.


Enupan nɨ iya “Kane” tawon pe Papa uya tasa' pen na'ne' pɨ' mɨrɨ awonsi'kɨ non eseru pɨ' mentai kuru e'nɨto' pɨ', mɨrɨ awonsi'kɨ iwano' wannɨ pe tʉuse'se'tɨi' uko'man nɨto' pe, ipoken mɨrɨ awonsi'kɨ Papa uya tasa' kasa tʉuko'mansen pe serɨ pe na'ne' uko'man nɨto' yau, 	 nga nagatudlo kanato sa pagbiya sa pagkadili diosnon ug sa mga pangibog nga kalibutanon, ug sa pagkinabuhi nga mapugnganon sa kaugalingon, matarung, ug diosnon dinhi niining kalibutana karon,


Sises usarɨ uya tentaka kon ensa' tʉuya a'tai, “Pʉse rɨ si Papa iwano' karimeru mʉre!” ta'pʉ iya. 	 ug siya mitan-aw kang Jesus samtang kini naglakaw, ug siya miingon, "Tan-awa, mao kana ang Cordero sa Dios!"


Pʉse rɨ I'napairon A'kwarʉ, serɨ non pon kon nanʉmʉnʉ pen nɨ, apʉne pʉra ene to' uya pʉra iyesi, mɨrɨ awonsi'kɨ i'tu to' uya pʉra rɨ iyesi, e'tane i'tu auya'nokon apʉne pʉra ɨpiyau'nokon iyesi, ayau'nokon nɨ nɨrɨ iye'to' oton. 	 nga mao anag Espiritu sa kamatuoran, kang kinsa ang kalibutan dili makadawat tungod kay ang kalibutan dili man makakita kaniya ni makaila kaniya. Apan kamo nakaila na kaniya, kay siya nagapuyo man uban kaninyo, ug maanha siya sa sulod ninyo.


Pata uko'mansa' a'tai, ipoitorʉ ton uyee'pʉ ipiya', mɨrɨpan kon uya, “Pata uko'manka'sa' kuru rɨ man, ɨnnon sa'ne serɨ pata ko,” ta'pʉ. 	 Ug sa pagkahapon na kaayo, kaniya miduol ang iyang mga tinun-an ug miingon, "Awaaw kining dapita dinhi, ug karon hapon na kaayo;


mɨrɨpan kon uya apo' waraino ene'pʉ, mɨrɨpan e'ta'nʉkʉ'pʉ to' kaisa rɨ to' i'pai pona'ne ereutai'. 	 Ug dihay mipakita kanila nga mga dila nga daw kalayo, nga nagtinagsaay sa pagpatong sa ibabaw sa matag-usa kanila.


Ewarupɨ yau kanpana'tɨyatʉi'ne' ekamatɨ' wʉi nai; apana kon ya' ɨyetarerumʉ'pʉ kon ekamatɨ' ɨutɨ nakapu ponsi'kɨ. 	 Ang gipamulong ko kaninyo sa ngitngit, isulti ninyo kini sa hayag; ug ang inyong nadungog nga gihonghong kaninyo, imantala ninyo kini diha sa ibabaw sa mga atop.


Mɨrɨ a'tai, “Moro rɨ e'ai', uye'sa' man i'se ɨwe'to' ku'se'na,” ta'pʉ iya. Wapiyaro' use'man nɨto' wʉrʉuka'pʉ iya ipɨkɨron pata pe. 	 siya midugang sa pag-ingon "Tan-awa, ako mianhi sa pagtuman sa imong kabubut-on." Ang nahauna iyang gibungkag aron ang ikaduha iyang pagatukoron.


Mɨrɨ a'tai, i'tu'pʉ uya Itepuru Sises uya ta'pʉ rʉ'pʉ, ‘Isaan uya ka'pon amʉ' pa'taisimapɨtʉ tuna ke, e'tane ɨmɨrɨ'nokon epa'taisimato' oton Wakʉ A'kwarʉ ke,’ tawon. 	 Ug unya akong nahinumduman ang pulong sa Ginoo, sa iyang pag-ingon, `Si Juan nagpangbautismo sa tubig, apan ang igabautismo kaninyo mao ang Espiritu Santo.`


E'tane erikʉ tʉpo, e'mʉ'sa'kasa' a'tai, utɨ mɨrɨ arawɨrɨ'nokon Kiyarari pona,” ta'pʉ iya. 	 Apan tapus ako mabanhaw, mouna ako kaninyo sa pag-adto sa Galilea."


Utonpa kon amʉ' usenupato' pe iyesi te'tʉsan pe wakʉ ku'nin nan pe, wʉi kaisa rɨ i'se e'nɨto' eponin nan pe tʉuko'mansan pe pʉra ɨ'rɨ kupʉi'ma pʉra rɨ. 	 Ug patun-a ang atong mga sakop sa pagkugi sa mga maayong pamuhat aron sila makatabang sa mga hitabo nga talabangon, ug nga dili unta sila magmadili mabungahon.


Mɨrɨ a'tai, asa'ron kon pu'kena' amʉ' uya main eta'pʉ Epʉn winɨpaino, “Ɨsi'tɨ' serɨ ya',” tawon. To' eyaton non uya to' enpɨtʉ koro'tau, to' enuku'pʉ Epʉn pona kapuru' yau. 	 Unya nadungog nila gikan sa langit ang usa ka makusog nga tingog nga nag-ingon kanila, "Saka kamo ngari!" Ug ang ilang mga kaaway nagtan-aw kanila sa nagsaka sila nga sinapwang sa panganud paingon sa langit.


Mɨrɨ pe pʉra ɨri pe rɨ usauro'nɨto', iya'kwarʉ pʉra rɨ usauro'nɨto' mɨrɨ pe pʉra ɨri pe te'sen main apurɨto', ipokena' pen nɨ, e'tane tenki tato' rɨken imaimu pe. 	 Ayaw ninyo gawia ang kalaw-ayan, o ang sulting binoang, o ang mahilas nga katistis, mga butang kini nga dili angay; kondili himoa hinoon ninyo ang pagpasalamat.


Papa e'to' esa' wannɨ pe yau kii ke ɨrepa uya; serɨ non po ɨ'rɨ rɨ auronsa' auya a'tai, Papa uya kanan auromʉ mɨrɨ Epʉn po; mɨrɨ awonsi'kɨ serɨ non po ɨ'rɨ rɨ eukasa' auya iyesi a'tai, Papa uya kanan euka mɨrɨ Epʉn po,” ta'pʉ iya. 	 Ug hatagan ko ikaw sa mga yawi sa gingharian sa langit, ug bisan unsay imong pagabugkoson dinhi sa yuta, didto sa langit pagailhon kini nga binugkos; ug bisan unsay imong pagaluagan dinhi sa yuta, didto sa langit pagailhon kini nga linuagan."


Eke Papa tʉrawasooi kupʉ iya poken pʉra rɨ iyesi'pʉ mɨrɨ yau, e'tane rɨ temiyatʉ rɨken nonkapɨtʉ'pʉ iya tu'kan kon pen ka'pon amʉ' takuru'kena' nan pona, mɨrɨpan kon epi'tɨpɨtʉ'pʉ iya. 	 Ug didto wala siya makahimog mga milagro, gawas sa pagtapion sa iyang mga kamot diha sa pipila ka mga masakiton ug iyang gipang-ayo sila.


Mɨrɨ awonsi'kɨ nin si, “Imatɨ' si, arɨ kon pa uta're'tɨn epuru piya',” ta'pʉ iya to' pɨ', mɨrɨpan kon uya arɨ'pʉ itena'. 	 Ug unya siya miingon kanila, "Pagkabo na kamo niana ug dad-a ngadto sa punoan sa kombira." Ug kini ilang gidala ngadto kaniya.


Sises uya ta'pʉ to' pɨ', “Ipata'se' yau rɨken, itonpa ton koro'tau mɨrɨ awonsi'kɨ itiwʉ' rɨ tau pu'kena' nama pʉra iyesi,” ta'pʉ iya. 	 Ug si Jesus miingon kanila, "Ang profeta dungganan bisan diin, gawas sa iyang kaugalingong lungsod ug sa iyang kaugalingong kaparyentihan ug sa iyang kaugalingong panimalay."


Awanakʉi' kuru rɨ nin si, suntaaka epiya'tɨ pe, Sapa' ema'sa' yau, Meri Mataren mɨrɨ awonsi'kɨ tʉron nɨ Meri utɨ'pʉ Sises uruwasii tɨ' akasa' ense'na. 	 Ug sa paghilabay na sa adlaw nga igpapahulay, sa nagbanag pa ang nahaunang adlaw sa semana, si Maria Magdalena ug ang usang Maria miadto sa pagtan-aw sa lubnganan.


Si'tuyai', uyepuru imamin anʉnnin nʉ'san pika'tɨ uya mɨrɨ, to' uya nɨrɨ upika'tɨto' pe, tiwʉ' kon ta' to' uya uyereutanʉ'to' pe rɨ,’ ta'pʉ iya. 	 Ah, nahibalo na ako unsay akong buhaton aron dawaton ako sa mga tawo ilang mga puloy-anan kon palagputon na ako gikan sa akong pagkapiniyalan.`


Inke pʉra rɨ, iyakon ite'kwa pe kɨrɨtɨkɨ uturumʉ'pʉ. Mɨrɨ a'tai, Pi'ta uya Sises maimu rʉ'pʉ nee'pʉ tenu ya' tʉpɨ' isauro'sa' rʉ'pʉ, “Kɨrɨtɨkɨ uturumʉ rawɨrɨ iyakon ite'kwa pe, ‘I'tu uya pʉra man,’ tato' auya oton osorʉwau ite'kwa,” ta'pʉ iya rʉ'pʉ, mɨrɨpan ukaramʉ'pʉ. 	 Ug dihadiha ang manok mitogaok sa ikaduha. Ug si Pedro nahinmdom sa mga pulong nga giingon kaniya ni Jesus, "Sa dili pa ang manok motogaok sa makaduha, igalimod mo ako sa makatulo, "Ug sa nakapamalandong siya niini, siya mihilak.


Iraiyutʉ esi'pʉ Eriyesarʉ kʉipʉnʉ pe, Eriyesarʉ esi'pʉ Ma'tan kʉipʉnʉ pe, Ma'tan esi'pʉ Seko' kʉipʉnʉ pe, 	 ug si Eliud ang amahan ni Eleazar, ug si Eleazar ang amahan ni Matan, ug si Matan ang amahan ni Jacob,


Erasuntɨ pɨ' si te'san soisa amʉ' etʉipɨtʉ'pʉ ipɨ' ipan pe, mɨrɨpan kon e'tɨtɨtɨ'ka'pʉ to' uta'mo'ka'pʉ iyeri'sa' kon kasa. 	 Ug tungod sa kalisang nila kaniya, ang mga bantay nangurog ug nahimong daw mga patay.


Sises ewomʉ'pʉ ɨutɨ ta'. Anpisin nɨ kanan amʉrakaa'pʉ Sises mɨrɨ awonsi'kɨ ipoitorʉ ton enta'nato' a'tai pʉra rɨ. 	 Ug unya misaka si Jesus sa balay; ug ang panon sa katawhan midugok na usab nga tungod niana wala na gani sila makagayon sa pagpangaon.


E'tane ekama uya ɨpɨ'nokon; ɨyeyaton kon nɨ i'nʉnkatɨ', mɨrɨ awonsi'kɨ ɨpʉrematɨ' ɨkota'manin kon pona, 	 Apan magaingon ako kaninyo, Higugmaa ninyo ang inyong mga kaaway ug pag-ampo kamo alang sa mga magalutos kaninyo,


E'tane nin si tɨ, kamo emenna' pe uko'man nɨto' yau te'san, wakʉ tato' kon Papa uya ipɨ', terikʉ kon tʉpo iye'mʉ'sa'kasa' kon emari'ma pen nɨ nin, mɨrɨ pe pʉra to' e'tʉrʉ pen nɨ nin emari'man nɨto' yau, 	 apan ang mga gipanag-isip nga takus sa pagpakaabut niadtong maong kapanahonan unya ug sa pagkabanhaw gikan sa mga patay, dili na sila magapangasawa o magapamana,


7 kaisaron kon sirikɨ amʉ' a'sisa' iya esi'pʉ temiyatʉ enwo'netʉ winɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ iyɨkena', ɨsi'ratoi pokon iyɨ supara epa'ka'pʉ inta yapai. Itemʉ' esi'pʉ a'kwa pe kuru rɨ wʉi enu esi a'ne' pe a'taino kasa. 	 Sa iyang too nga kamot nagkupot siyag pito ka mga bitoon; gikan sa iyang baba nagagula ang usa ka mahait nga espada nga duhay sulab; ug ang iyang nawong sama sa Adlaw nga magasidlak diha sa labing kakusog.


mɨrɨ awonsi'kɨ ekama'pʉ iya ina pɨ' ɨusi'nʉnkato' kon esi Iya'kwarʉ uya ɨkupʉ kon ke. 	 ug siya mao ang nagsugilon kanamo mahitungod sa inyong pagkamahigugmaon diha sa Espiritu.


Mɨrɨ tʉpo, 6 pe to' ku'nin inserʉ uya tʉronpi' turunpa'pʉ. Main eta'pʉ uya korʉ pun konekasa' use'man nɨto' apon ekun retʉ poi Papa piyau te'sen winɨpai. 	 Unya ang ikaunom nga manolunda mihuyop sa iyang trumpeta, ug gikan sa upat ka mga sungay-sungay sa bulawang halaran nga diha sa atubangan sa Dios, nabati ko ang usa ka tingog


“Inke pʉra pe' Kʉri'san pe enato' pe ukupʉ auya tukai' ɨusenuminka?” ta'pʉ Akʉri'pa uya Paarʉ pɨ'. 	 Ug si Agripa miingon kang Pablo, "Nagahunahuna ka diay nga dali mo ra akong mahimong Cristohanon!"


E'tane, Si'tipʉn uya eke pe Wakʉ A'kwarʉ eposa' esi'pʉ, ka'ta' tenu tʉrʉ'pʉ iya. Mɨrɨ a'tai, Papa a'kwarii ene'pʉ iya. Mɨrɨ a'tai, Sises e'mʉ'sa'kasa' ene'pʉ iya Papa enwo'netʉ winɨ. 	 Apan si Esteban nga puno sa Espiritu Santo, mitutok sa langit ug nakita niya ang himaya sa Dios ug si Jesus nga nagtindog sa too sa Dios.


“Kʉrai yau wakʉ pe ekonekan nɨto' warinpa koro'tau iyesi yau, tʉmakooi ke si usi'tun nɨto' ya' enan, makoi rɨ tʉrawasoma Kʉrai uya, ta iya pe' e'kwa pe iyesi mɨ? Kane ku! 	 Apan kon sa among pagpaningkamot aron kami pagamatarungon diha kang Cristo, kami makaplagan nga mga makasasala diay usab, nan, si Cristo alagad ba diay sa sala? Dili gayud!


Ka'pon, Papa winon uyee'pʉ tenta'nasen nɨ waain ensinin nɨ, mɨrɨpan pɨ', ‘Eke pe tenta'nasen, te'taripasen,’ ta'pʉ ipɨ'. ‘Pʉrata amʉranʉ'nin nan mɨrɨ awonsi'kɨ tʉmakooikena' nan nɨ tonpa pe iyesi,’ ta'pʉ to' uya. E'tane Papa pu'ketʉ usi'tu mɨrɨ i'napai rɨ inkupʉnʉ pɨkɨrɨ,” ta'pʉ iya. 	 Ang Anak sa Tawo mianhi nga nagakaon ug nagainum, apan sila nanag-ingon, `Tan-awa kana siya, usa ka tawong ulitan, palahubog, ug higala sa mga maniningil sa buhis ug sa mga makasasala!` Apan ang kaalam ginamatarung baya pinaagi sa mga binuhatan niini."


Itepuru uya rɨ serɨ ku'sa', mɨrɨpan esi wakʉ pe kuru uyenu kon yau,’ tukai'?” 	 buhat kini sa Ginoo, ug sa atong mga mata makapahibulong gayud`?"


Serɨ serɨ emenna' ekonekan nɨto' iwano' umʉnʉ, tu'kan kon iwano' pe rɨ iye'kwansa' makoi ton pɨ' usentu'man nɨto' pe. 	 kay kini mao ang akong dugo sa pakigsaad, nga igaula alang sa daghan sa kapasayloan sa mga sala.


Isens, Papa mɨrɨ awonsi'kɨ Itepuru Sises Kʉrai poitorʉ winɨpaino, 12 kaisaron kon iko' amʉ' tʉpataron kon koro'tawɨrɨ iye'ta'nʉ'sa' kon enakan: Miyarɨ'nokon. 	 Si Santiago, ulipon sa Dios ug sa Ginoong Jesu-Cristo, nganha sa napulo ug duha ka mga banay nga nanghitibulaag: Komusta.


Tanporo serɨ ton ekamanin nʉ'pʉ uya, “I'napai rɨ iyesi mɨrɨ; serɨ pe kuru uye'ai',” ta. Amen. Ɨsi'kɨ, Itepuru Sises. 	 Ang nagapanghimatuod mahitungod niining mga butanga, nagaingon, "Sa pagkatinuod, ako moabut gayud sa dili madugay." Amen. Umanhi ka na, Ginoong Jesus!


E'tane ipokena' e' pe te'sen uko'mamʉ mɨrɨ apurɨto' winɨ. Tesi'pʉ ya' iyenna'posa' yau, pori' pe ipɨ' esi pen mɨrɨ,” tasa' iya. 	 apan ang akong tawo nga matarung magakinabuhi pinaagi sa pagtoo, ug kon siya mosibug man ugaling, kaniya walay kalipay ang akong kalag."


ikuu'pʉ iya ipoken tesi serɨ a'tai tukai' enpoikanin pe, ipoken teseru esi enpoikanin pe mɨrɨ awonsi'kɨ ka'pon amʉ' anʉnnin pe ipokena' pɨkɨron kon pe Sises apurɨto' winɨ. 	 kini maoy pagpamatuod karong panahona nga siya matarung ug nga siya magamatarung sa tawo nga may pagtoo kang Jesus.


Papa usewankaman nɨto' pʉn nɨ uya Se'tan amo'korokʉ mɨrɨ a'ta kon o'no. Uyepuru kon Sises uya wakʉ nonkasa' nesii ɨpiyau'nokon. 	 Ug sa dili madugay ang Dios sa kalinaw magadugmok kang Satanas diha sa ubos sa inyong mga tiil. Ang grasya sa atong Ginoong Jesu-Cristo magauban kaninyo.


To' pona ɨpʉrema. Orʉ pona ɨpʉrema pen, e'tane urepa'pʉ auya ton pona, apʉne pʉra ɨiwano' pe to' esi pɨ'. 	 Ako nangamuyo alang kanila; wala ako mangamuyo alang sa kalibutan, kondili hinoon alang kanila nga imong gikatugyan kanako, kay sila mga imo man.


iyau tʉumisitai' mɨrɨ awonsi'kɨ te'ka'se iyau pana' pe apurɨto' auya'nokon tʉku'se ɨyenupa'pʉ kon awɨrɨ, mɨrɨ awonsi'kɨ eke pe kuru tenki tato' auya'nokon nanʉkʉi. 	 nga mga pinagamut ug pinatubo diha kaniya ug linig-on diha sa pagtoo, ingon nga niini gitudloan kamo, nga magamadagayaon sa pagpasalamat.


Mɨrɨ a'tai si, Pi'ta uya Sises maimu rʉ'pʉ nee'pʉ tenu ya', “Osorʉwau ite'kwa, ‘I'tu uya pʉra man,’ tato' auya oton, kɨrɨtɨkɨ uturumʉ rawɨrɨ!” tawon. Mɨrɨpan epa'ka'pʉ, mɨrɨpan ukaramʉ'pʉ ipan pe rɨ. 	 Ug si Pedro nahinumdom sa giingon ni Jesus, "Sa dili pa motogaok ang manok, igalimod mo ako sa makatulo." Ug siya migowa ug mihilak sa hilabihang kasakit.


Mɨrɨ tʉpo, Paarʉ uya kin Akʉri'pa ekama'po'pʉ, “Pu'kena' ton nʉmenuka'pʉ pe' mapurɨyan? Apurɨ auya pe kuru rɨ si'tuyai',” ta'pʉ iya. 	 Hari Agripa, nagatoo ba ikaw sa mga profeta? Nahibalo ako nga nagatoo ikaw."


“Papa uya Mosi' auro'ka'pʉ tukai' ina uya i'tu, e'tane nai winɨ kʉrɨ rɨ uye'sa' tukai' ina uya i'tu pʉra iyesi,” ta'pʉ to' uya. 	 Kami nasayud nga ang Dios nakigsulti kang Moises, apan bahin niining tawhana, ambut tagadiin kini siya."


Pʉse rɨ si kʉrɨ rɨ ipoitorʉ ekama pɨ' na'ne' imenukasa' iya rɨ na'ne'. I'tu i'napai rɨ inekamanʉ esi. 	 Kini mao ang tinun-an nga nagahimog panghimatuod mahitungod niining mga butanga, ug mao siya ang nagsulat niining mga butanga; ug nasayud kami nga tinuod ang iyang panghimatuod.


To' ekepu nonkasa' e'to' oton eke pata e'ma tau, kurusu' pona tepuru kon pokapɨtʉ'pʉ yau. Mɨrɨ pata ese' ekamanin pe to' nesakʉ'pʉ esi Satan mɨrɨ awonsi'kɨ Isi'. 	 ug ang ilang mga patayng lawas anha managhay-ad sa kadalanan sa dakung siyudad nga, sa tinago nga pagkasulti, ginganlag Sodoma ug Egipto, diin didto ang ilang Ginoo ilansang sa krus.


Sises uya ta'pʉ ipɨ', “Ma'non, anapurɨnʉ uya rɨ ɨkonekasa' mɨrɨ wakʉ pe. Enta si tʉusewankamai' pʉra, ɨusepi'tɨsa' si mɨrɨ ɨyewankamanin apai,” ta'pʉ iya. 	 Ug si Jesus miingon kaniya, "Anak, ang imong pagsalig nakapaayo kanimo; lumakaw ka nga malinawon ug magmaayo ka gikan sa imong sakit."


To' eikʉ'pʉ iya, “Tanporon nɨ ite' tʉnpɨmɨ'pʉ pen kuru'kato' oton ukʉipʉnʉ Epʉn po na'ne' uya. 	 Siya mitubag nga nag-ingon, "Ang matag-usa ka tanum nga dili tinanum sa akong Amahan nga langitnon, kini pagaibton.


Pi'ta uya eikʉ'pʉ, “Tanporon nɨ nɨnsa' ina uya man ɨpɨkɨrɨ tʉutɨto' kon pe. Ɨ'rɨ ken si e'to' oton ina iwano' pe?” ta'pʉ iya. 	 Ug si Pedro misulti sa pagtubag nga nag-ingon, "Tan-awa, gibiyaan na namo ang tanan ug nanagsunod kami kanimo. Nan, unsa man lang diay ang among makuha?"


Sises uya eikʉ'pʉ, “Ɨmɨrɨ'nokon wakʉ pe te'ku'san! Sapa' a'tai pe' ɨikʉn kon paka, isa'ka'si rɨ eukanin nan pen ɨmɨrɨ'nokon iten apai tuna ensise'na arɨ kon pa? 	 Kaniya mitubag ang Ginoo nga nag-ingon, "Mga maut! Dili ba sa adlaw nga igpapahulay ang matag-usa kaninyo maga-badbad man sa iyang baka o sa iyang asno gikan sa pasungan, ug dad-on kini sa gawas aron paimnon?


ɨsɨ pe pʉra e'nɨto', mɨrɨ awonsi'kɨ iwano' wannɨ pe tʉuse'se'tɨi' e'nɨto'. Serɨ ton namai'no main pʉra rɨ iyesi mɨrɨ. 	 kaaghop, pagpugong sa kaugalingon; nga sa maong mga butang walay kasugoan nga kabatok.


Tʉusakorotai' itepuru uya itʉrʉ'pʉ pʉresiman amʉ' ena' to' uya a'sito' pe, mɨrɨ awonsi'kɨ ipanta'mapɨ'to' pe to' uya, tanporo tʉpʉrataai na'po iya pona rɨ. 	 Ug sa kasuko gitugyan siya sa iyang agalon ngadto sa mga magsasakit hangtud makabayad siya sa iyang tanang utang.


Ipoitorʉ ton tonpa pe te'sen, Anturu, Saiman Pi'ta akon uya ta'pʉ ipɨ', 	 Usa sa iyang mga tinun-an, si Andres nga igsoon ni Simon Pedro, miingon kang Jesus,


Mɨrɨpan kon e'mʉ'sa'kasa' utɨ'pʉ oko pe pʉra rɨ, Surusiran pona. Mɨrɨ yau, 11 pan kon Sises poitorʉ ton amʉrasa' eporo'pʉ to' uya tʉron kon ipoitorʉ ton pokon pe. 	 Ug niadtong tungora sila mitindog ug namalik sa Jerusalem, ug ilang hingkaplagan ang Napulog-Usa nga nagkatigum ug ang mga kauban nila.


e'tane kamoro Papa nʉkɨ'ma'san, asa'rɨ rɨ Esuwerʉ amʉ' mɨrɨ awonsi'kɨ Kiri' amʉ' pona, Kʉrai esi Papa meruntɨrʉ mɨrɨ awonsi'kɨ Papa pu'ketʉ pe. 	 ug sa nakapasalamat na siya, kini iyang gipikaspikas, ug miingon siya, "Kini mao ang akong lawas nga gipikaspikas alang kaninyo. Buhata ninyo kini sa paghandum kanako."


Kʉrɨ rɨ e'kupʉ'pʉ to' wanmʉra ɨri pe to' ma'tanʉkʉ pɨ', urɨ'nokon tamokori ton kota'ma'pʉ to' uya. To' apiyo'ma'pʉ to' uya tentusan mʉre amʉ' eno'mato' pe to' uya, to' uma'tato' pe. 	 Kining haria, sa iyang pagpahimulos sa atong kaliwat, mipugos sa atong mga ginikanan sa pagsalibay sa ilang mga gagmayng bata aron kini dili mabuhi.


Mɨrɨ koro'tau, Saarʉ usakorotasa' uya, “Sises poitorʉ ton tʉ'ka uya,” ta'pʉ. Saarʉ utɨ'pʉ Papa ena' use'man nɨto' tʉrawasomanin nan epuru piya' 	 Apan si Saulo, nga nagpangusmo pa gihapog mga hulga sa pagpamatay batok sa mga tinun-an sa Ginoo, miadto sa labawng sacerdote


Mɨrɨpan uya 10 kaisa rɨ tʉpoitorʉ ton kɨ'ma'pʉ mɨrɨpan kon repa'pʉ iya 10 kaisa rɨ maina. ‘Serɨ pʉrata itʉrawasomatɨ' enna'po pʉ'kʉ pona,’ ta'pʉ iya. 	 Ug iyang gipatawag ngadto kaniya ang napulo sa iyang mga ulipon, ug sila iyang gihatagan ug napulo ka mina ug giingnan niya, `Ipatigayon ninyo kini hangtud sa akong pagpauli.`


Apʉne pʉra Papa uya repan nɨto' esi yau main awɨrɨ e'nɨsa' wenai, isauro'sa' rʉ'pʉ wenai iyesi pen nɨ mɨrɨ, e'tane Papa uya, wakʉ nonkasa' tʉuya yau, Epʉra'an repa'pʉ iya ike tʉusauro'sa' poro. 	 Kay kon ang panulondon magaabut pa tungod sa kasugoan, dili na diay tungod sa saad; apan ang Dios mihatag niini kang Abraham pinaagi sa saad.


Serɨ etanin nʉ'san uya nin si ekama'po'pʉ mɨrɨ, “Ɨnʉ' kuru ken si epika'tɨ?” ta'pʉ to' uya. 	 Ug sila nga nakadungog niini nangutana, "Nan, kinsa man diay ang arang maluwas?"


To' poitorʉ uri'san uya ensa' a'tai mɨrɨ yau, takaa'pʉ iya kanan te'soto'pɨ'se iwoi te'san pɨ', “Pʉse rɨ kʉrɨ rɨ to' tonpa,” ta'pʉ iya. 	 Ug didto nakita siya sa babayeng sulogoon, ug ngadto sa mga nanagtindog didto kini siya misugod na usab sa pagsulti nga nag-ingon, "Kaining tawhana usa kanila."