(Laughter) But if you ask about their education, they pin you to the wall, because it's one of those things that goes deep with people, am I right? 	 Бакъдар аьлча, нагахь санна 1а царга хоаттий цар образовани – – хьай Даьлага ба-кх хьа болх – – хаттанза валар со, укхун вас ца еш 1ийнавалара со аьнна хеталургда хьона. Х1ана аьлча из сага дешар ц1ийца хоттаденна хул из, хилаций?


The problem is to remain an artist as we grow up. 	 Бален дерзашдар фуд - уж ишта д1ахо хьал ца кхебер.


They live up there, and slightly to one side. 	 Лаьттах ког 1о ца кхеташ цу лакхе бахаш ба уж шоай керта чу, к1езиг-дукха цу кертой тхов оаг1орабаьнна бале а.


It's been great, hasn't it? 	 Сол хьалха къаьмаьл даьча дакъалоацархоша ч1оаг1а догг1оздаьккхача витав со-м.


And the girl said, "I'm drawing a picture of God." 	 хаьттад йи1игага: «Ай, ва сен сурт дулаш йоалл хьо?». «Даьла сурт дулаш йоалл-кх», аьнна юхаденнад йи1иго жоп.


"How did you get to be a dancer?" 	 "Ва, Джилиан, халхара никъ т1а мишта нийсъеннай хьо?" аьнна. Т1аккха дийцар цо сога,


We all have bodies, don't we? Did I miss a meeting? 	 Вай воаш-м да цунна т1ера. Массадараш дег1амаш долаш да-кх вай, деций? Сайдар ц1аг1а дита венавий-хьог1 со?


And we were rather pleased about that, frankly -- (Laughter) because she was the main reason we were leaving the country. 	 Тхо-м, бакъдар аьлча, ч1оаг1а раьза дар цу деша, х1ана аьлча из-м даьра дар тхо цигара д1адахара кертера бахьан.


And the teacher said, "But nobody knows what God looks like." 	 "Даьла сурт дулаш йоалл-кх", аьнна юхаденнад йи1иго жоп. "Ай, сага б1арга мича вайнав Даьла!" - ийккхад хьехархочунга.


Did I miss a meeting? 	 Сайдар ц1аг1а дита венавий-хьог1 со?


In fact, creativity -- which I define as the process of having original ideas that have value -- more often than not comes about through the interaction of different disciplinary ways of seeing things. 	 Цул совг1а, уж аз ювцаш йола креативни 1амалаш ? ? 1алашъе караг1доал, нагахь санна уж вай х1анз хьоаяь тайп-тайпара хьаькъала оаг1аташ шоайла бувзам болаш хилча.


He was in the Nativity play. 	 "Рождество" яха пьеса чу дакъа лоацаш хилар из.


They're just a form of life. 	 Адамий хьисапе уж бале а,


He was in somebody's English class, wasn't he? 	 Ишколе иха хургва-кх из, е берашца цхьана классе ваьг1а хургва, хургвеций?


When she was at school, she was really hopeless. 	 "Ишколе ухача хана хилар из, хьехархоша ч1оаг1а догдилладар сох а са дешарах а.


(Applause) What I think it comes to is this: Al Gore spoke the other night about ecology and the revolution that was triggered by Rachel Carson. 	 Амма бакъда, цу хана из ишколерча хьехархоша дешара т1ехьайисай яхача хана цунна молхаш а маьхий а детта тарлора, из меттайоалае г1ерташ. Сона фу хет аьлча.. (т1оараш детт) Со кхача г1ертар фуд аьлча: Ал Гора дукха ха йоаццаш къамаьл дир экологехи Рейчал Карсона чакхьяьккхача революцехи. Вай догдаха дезар фуд -


"Don't do music, you're not going to be a musician; don't do art, you won't be an artist." 	 сурташ ма дехка, х1аьта-вета суртанча хургвац хьох.


I have an interest in education. Actually, what I find is everybody has an interest in education. 	 Со-се образованеца чам болаш ва - ма дарра дийцача, сох хьа мел кхетар цу образованеца цхьацца бувзам болаш хул-кх.


They just switched. 	 Лоацца аьлча, тувлабенна хиннабар уж.


And you're never asked back, curiously. 	 Цкъа вийхача, шозлаг1а кхы вехац.


And then we focus on their heads. 	 Т1аккха беррига теркам цун керта т1а 1от1абохийт, из а цхьа к1езиг-дукха оаг1орабаьнна хул.


There isn't an education system on the planet that teaches dance everyday to children the way we teach them mathematics. Why? 	 Укх Даьла лаьтта цхьаннахьа корайоаг1аргьяц шоана халхара предмет х1ара дийнахьа математика санна хьехаш образовательни система.


What we do know is, if you're not prepared to be wrong, you'll never come up with anything original -- if you're not prepared to be wrong. 	 Вайна хаьдда ховш дар фуд - хьо г1алат де кийча ца хуле, башха уйла йоаг1аргьяц хьа керта чу. Г1алат дар кхера везац.


Everywhere on Earth. 	 Массанахь цхьа оттам ба-кх!


And the third part of this is that we've all agreed, nonetheless, on the really extraordinary capacities that children have -- their capacities for innovation. 	 Кхоалаг1дар да, вай массане барт цхьа болча санна хеталу сонна цу хьаькъехьа, вай берий кхолламгахьа геттара тамашийна карматал хилар – къаьстта кердалонца цар безам хилар.


If you think of it, the whole system of public education around the world is a protracted process of university entrance. 	 Вай д1ахьажача, еррига образовательни система д1а ишколера хьалволавенна алхха университете д1аоттарца мара кхы бала болаш яц.


And slightly to one side. If you were to visit education, as an alien, and say "What's it for, public education?" 	 Шо лаьтта десса инопланетянаш даларий вай образовательни система тахка аьнна дахкийта, ер хьан духьа я, сендухьа я, пайда эцаш вар малав, т1ехьале фуй,


And by the time they get to be adults, most kids have lost that capacity. 	 Кхийна даьлча, бераша доаду из лоарх1аме куц.


And the result is that we are educating people out of their creative capacities. 	 Т1аккха фу хул цунах, - даьра хул адамий кертера креативность яха карматал вай образовательни системе дакъа лоацаш цахилар.


And the school, in the '30s, wrote to her parents and said, "We think Gillian has a learning disorder." 	 30 шерашка дар из, ишколера каьхат дайтар «дешарах дика кхетац» аьнна. Ший теркам 1от1абахийта караг1далацар цунна,


And slightly to one side. 	 Шо лаьтта десса инопланетянаш даларий


I mean, he was seven at some point. 	 Ишколе иха хургва-кх из, е берашца цхьана классе ваьг1а хургва, хургвеций?


And the second boy said, "I bring you myrrh." 	 Д1ахо. Шоллаг1ча к1аьнко аьлар: «Аз ер миск денад хьона».


She was eventually auditioned for the Royal Ballet School; she became a soloist; she had a wonderful career at the Royal Ballet. 	 Дика карматал хиларах Королевски балетни ишколе д1аэц из, д1ахо соло гойтамаш ду цо, ишта гаьнайоал из ший хьат1аийцача наькъ т1а.


Number one, that the most useful subjects for work are at the top. 	 Хьалхардар да белха накъаяргйола предметаш


I lived in Stratford-on-Avon until about five years ago. 	 Т1еххьарча пхе шерагара д1а мел ийккхача хана Стратфорде ваьхав со.


And put the pencil down." (Laughter) "And stop speaking like that." 	 Из къоалам а 1обила, из зурма а юхаоза, наьха са ца дуаш" (Белам).


There was a wonderful quote by Jonas Salk, who said, 	 Ч1оаг1а дика лоарх1аме дешаш да Джонас Салка аьнна:


And I used to be one, so there. (Laughter) 	 Со-се хиннав царех - т1аккха фу даьд?


It's a process of academic inflation. 	 Боккъонца академически инфляци процесс хьахиннай.


I think math is very important, but so is dance. 	 Къамаьл дац - математика лоадаме я, амма бакъда халхар кхы к1езигаг1а лоарх1ам болаш дац.


No, it was big, it was a big story. Mel Gibson did the sequel, you may have seen it. (Laughter) 	 Мел Гибсона геттара 1од1аьхдаьд из, кино а даьккха "Рождество-2" яхаш.


I need to speak to her privately. 	 Тхо х1анз хьадоаг1а хьона.


Benign advice -- now, profoundly mistaken. 	 Из хьехам – тахан гуш да ч1оаг1а харц болга .


In fact, creativity -- which I define as the process of having original ideas that have value -- more often than not comes about through the interaction of different disciplinary ways of seeing things. 	 Цул совг1а, уж аз ювцаш йола креативни 1амалаш ?? 1алашъе караг1доал, нагахь санна уж вай х1анз хьоаяь тайп-тайпара хьаькъала оаг1аташ шоайла бувзам болаш хилча.


It wasn't an available condition. 	 Наха хацар цу тайпара айпаргаш хила йиш йолга (белам).


Because you are, aren't you? 	 Далаций?


And we were rather pleased about that, frankly -- (Laughter) Because she was the main reason we were leaving the country. 	 Тхо-м, бакъдар аьлча, ч1оаг1а раьза дар цу деша, х1ана аьлча из-м даьра дар тхо цигара д1адахара кертера бахьан.


This really happened. 	 Бокъонца хинна х1ама да шоана из.


Al Gore spoke the other night about ecology and the revolution that was triggered by Rachel Carson. 	 Ал Гора дукха ха йоаццаш къамаьл дир экологехи Рейчал Карсона чакхьяьккхача революцехи.


And the second boy said, "I bring you myrrh." 	 Д1ахо. Шоллаг1ча к1аьнко аьлар:


And I say this out of affection for them: there's something curious about professors. 	 ч1оаг1а садуаргаш-м ба шоана уж.


(Laughter) Gillian and I had lunch one day. I said, "How did you get to be a dancer?" 	 Цкъа х1ама дуаш тхоаш цхьана нийсденнача , хаьттадар аз цунга «Ва, Джилиан, халхара никъ т1а мишта нийсъеннай хьо?» аьнна.


I have an interest in education. 	 Со-се образованеца чам болаш ва –


We think about the world in all the ways that we experience it. 	 вайна гонахьара айлам. Вай б1аргашца уйла ю,


If you look at the interactions of a human brain, as we heard yesterday from a number of presentations, intelligence is wonderfully interactive. 	 Вай хьаь оттамага хьожий, с елхан презентацешка хьоадир-кх из, вай зувргда, мел боарамзеи поалхамеи бувзам ба цу чухь.


She was six, and she was at the back, drawing, and the teacher said this girl hardly ever paid attention, and in this drawing lesson, she did. 	 Цхьа ялх шу даьнна йи1иг яьг1ай сурташ дехкаш т1ехьашкарча парта т1а, хьехархочо дувцачун дукха теркам ца беш.


Am I right? 	 Иштта деций из?


You'd think it would be otherwise, but it isn't. At the top are mathematics and languages, then the humanities, and at the bottom are the arts. 	 Д1а лакхе математикеи метташи латт, т1аккха гуманитарни 1илмаш да, юххера д1а к1ал, буххе исбахьален предметаш я.


It's a way of getting their head to meetings. (Laughter) 	 (Белам) Цу тайпара шоай кертош д1ай-хьай леладу цар.


Because she was disturbing people; her homework was always late; and so on, 	 "Х1атоне, нахага укхо бала а бахьаш, массахана урокашта т1ехьаюсаш, ц1аг1ара болх хьа ца беш иштта д1ахо кхыдараш а" - ер я 8 шу даьнна з1амига йи1иг.


Why not? 	 Х1анад из иштта? Ч1оаг1а кертера ма дий из?


And we squander them, pretty ruthlessly. 	 Халахетар фуд, вай из ни1мат зехьа доадар, цхьаккха хьурмат ца деш.


Waiting until it ends so they can go home and write a paper about it. (Laughter) 	 Тахан дешара система духхьал академически хьашташ кхоачашдеш я.


We need to radically rethink our view of intelligence. 	 Вай "хьаькъал" яхача деша ма1ан кердадаккха деза.


(Laughter) Being sent to bed by his dad, to Shakespeare, "Go to bed, now!" 	 Е дас 1овижа ахийта хургва, т1ехьа т1атохаш, «Волле, 1овижа!


We stigmatize mistakes. 	 Кхард-кх вай цу г1алатех.Цул совг1а,


I believe our only hope for the future is to adopt a new conception of human ecology, one in which we start to reconstitute our conception of the richness of human capacity. 	 Вай догдаха дезар фуд - адамий экологех бола кхетам кердабаккха беза вай, цхьацца хувцамаш дергдолаш, адамий карматал мел боаромза а торонаш йолаш я гургдолаш.


And the minute they left the room, she was on her feet, moving to the music. 	 "Уж д1аарабаьнна минот яьннаяцар, со хьалг1атта цу лийкхача ашарах халхаяла эттача хана",- йоах Джилиана.


Somebody else might have put her on medication and told her to calm down. 	 мультимиллионер хиннай шийх.


And it indicates the whole structure of education is shifting beneath our feet. 	 Из гойтам ба вай образовательни система 1охарцаш латталга.


What we do know is, if you're not prepared to be wrong, you'll never come up with anything original -- if you're not prepared to be wrong. 	 Вайна хаьдда ховш дар фуд – хьо г1алат де кийча ца хуле, башха уйла йоаг1аргьяц хьа керта чу. Г1алат дар кхера везац.


(Laughter) No, it was big, it was a big story. 	 Х1анз-м ч1оаг1а д1аьха дувцар хиннад цох. Мел Гибсона геттара 1од1аьхдаьд из,


She became a soloist; she had a wonderful career at the Royal Ballet. 	 ший хьат1аийцача наькъ т1а.


(Laughter) But now kids with degrees are often heading home to carry on playing video games, because you need an MA where the previous job required a BA, and now you need a PhD for the other. 	 (Белам) Х1анз ишкол яьккха бераш деш х1ама доацаш видеоловзараш т1а баг1аш хул, х1ана аьлча хьалха балха отта «бакалавр» дарж дийзача, х1анза «магистер» дарж деза, т1аккха 1илман кандидат хила веза хьо кхыча балха отта воалле.


I don't mean to say that being wrong is the same thing as being creative. 	 Со-м ала валлац г1алат дари креативни хилари ца1 да.


And the school, in the '30s, wrote to her parents and said, "We think Gillian has a learning disorder." 	 30 шерашка дар из, ишколера каьхат дайтар «дешарах дика кхетац» аьнна. Ший теркам 1от1абахийта караг1далацар цунна,


There's a raft of research, but I know it from my personal life. 	 Дуккха поалхамаш увттадаьд из х1ама тохкаш, цул совг1а, аз айса зийнад из.


And our job is to help them make something of it. 	 Баркал шоана!


And I like university professors, but you know, we shouldn't hold them up as the high-water mark of all human achievement. 	 Са-м царна духьала х1ама дац, амма бакъда, укх даьла лаьтта мел дола хьашташ къоачашдаь аьлий санна маг1а баха безаш бац уж.


She eventually graduated from the Royal Ballet School, founded the Gillian Lynne Dance Company, met Andrew Lloyd Webber. 	 Ишта йистейоаккх из ишкол а, т1аккха ший компании хьаелл цо - "Джилиан Лин Денс Кампани" яхаш.


She's a dancer. 	 Из халхархо я хьона. Халхара ишколе д1аяла еза 1а из».


But James got the part of Joseph, which we were thrilled about. 	 Тха Джеймса пьеса чу Юсуф пайхмара дакъа кхаьчадар.


We all have bodies, don't we? Did I miss a meeting? 	 Вай воаш-м да цунна т1ера. Массадараш дег1амаш долаш да-кх вай, деций? Сайдар ц1аг1а дита венавий-хьог1 со?


I think math is very important, but so is dance. 	 Къамаьл дац - математика лоадаме я, амма бакъда халхар кхы к1езигаг1а лоарх1ам болаш дац.


I think you'd have to conclude, if you look at the output, who really succeeds by this, who does everything that they should, who gets all the brownie points, who are the winners -- I think you'd have to conclude the whole purpose of public education throughout the world is to produce university professors. Isn't it? 	 - сона хетаргахьа, хаьдда цхьа уйла йоаг1аргьяр шоана, - укх гергача дунен т1а мел йола образовательни система духхьал профессораш кхебе аьнна латташ йолга.


By the way, there's a shaft of nerves that joins the two halves of the brain, called the corpus callosum. 	 Хьаь оттам – цу хьаькъехьа ала доаг1а цу хьаь шин даькъа юкъе бувзам лоаттабеш нервий гурмат йолга – шонкий хьисапе дег1 оал цунах.


Just the variety of it and the range of it. 	 Ше йолчча беса -


It was interesting. 	 "Цхьа тамашийна хилар из" аьнна.


Thank you very much. (Laughter) 	 (белам) Дика да, са 15 минот чакхьяьлар.


Just seeing what she could do. 	 Мел хоза х1ама дар из.


And the second is academic ability, which has really come to dominate our view of intelligence, because the universities designed the system in their image. 	 Шоллаг1а бахьан да вай сага хьаькъал алхха академически карматалца мара белгалдаккхац, х1ана аьлча университеташа шоашта езача тайпара д1аоттаяьй из система.


Little kid of eight. 	 Юххера, лоро ваг1ачара айвенна,


And yet, we're meant to be educating them for it. 	 воаш цу берашта доаг1ача беса хьехаш санна хеталу вайна.


They're not frightened of being wrong. 	 Шоаш г1алат дар кхераш бац-кх уж.


We walked in this room, and it was full of people like me -- people who couldn't sit still, people who had to move to think." 	 Со цига д1ачуеннача хана, се мо бераш б1аргадайра сона. Со мо цхьан меттиге 1о ца ховшалуш дар уж. Уйла еча хана, лела безаш хьашт долаш бар уж».


(Laughter) 	 - т1аккха а харцлувш ва из?" аьнна.


Well, I was born... no. 	 Дувца дезаций?


And the girl said, "They will, in a minute." 	 Йи1иго цигга аьннад:


The brain isn't divided into compartments. 	 Бувзам боаца ралсаш яхкац шоана вай хьаь чу.


And I used to be one, so there. 	 Со-се хиннав царех – т1аккха фу даьд?


Is that right? 	 Ашараш ма лекха, х1аьта а илланча хургвац хьох,


Nobody has a clue, despite all the expertise that's been on parade for the past four days, what the world will look like in five years' time. 	 Вайна-м укх хьат1адоаг1аргдолча пхе шера а т1ехьа укх гергача дуненах фу хургда мича хов. Малаг1ча суртех хургда хац.


But James got the part of Joseph, which we were thrilled about. 	 Хьажа хургда шо. Тха Джеймса пьеса чу Юсуф пайхмара дакъа кхаьчадар.


If you think of it, the whole system of public education around the world is a protracted process of university entrance. 	 Вай д1ахьажача, еррига образовательни система д1а ишколера хьалволавенна алхха университете д1аоттарца мара кхы бала болаш яц. Цу х1аман жамъ1а оттадича, вайна гу дукха тайп-тайпара карматали нач1али долаш


"If a man speaks his mind in a forest, and no woman hears him, is he still wrong?" 	 "Кхалсага д1а ца хозаш къонах хьунаг1а ше-шийца йистхилча -


Another form of life. 	 к1езиг-дукха кхыча тайпара ба уж.


What I think it comes to is this: 	 Сона фу хет аьлча.. (т1оараш детт) Со кхача г1ертар фуд аьлча:


So why is this? 	 Ай, х1анад из ишта?


If you're at a dinner party, and you say you work in education -- 	 - со нах в1ашаг1кхийттача нийсвелча, ц1аьхха са багара дош ийккхача са образованеца бувзам ба аьнна.


She became a soloist; she had a wonderful career at the Royal Ballet. 	 ший хьат1аийцача наькъ т1а.


I mean, he was seven at some point. 	 Сона-м енаяц из цу тайпара уйла.


But if you are, and you say to somebody, you know, they say, "What do you do?" and you say you work in education, you can see the blood run from their face. 	 Вийхача а, цхьа мишта хоатт ца ховш "Мича болх беш ва хьо?" аьнна хаьттача, 1а царга хьай арг1аг1а хье образоване болх беш ва аьнна жоп юхаделча , меллашха цар б1аргаш ц1ийх дузаш зелу-кх.


Because you are, aren't you? 	 Далаций?


It was interesting. 	 Т1аккха дийцар цо сога, «Цхьа тамашийна хилар из» аьнна. «Ишколе ухача хана хилар из,


I'm fascinated by how people got to be there. 	 Цецваллал х1ама да из.


Do you remember the story? 	 Дагадоаг1а хургда шоана из?


Do you? 	 Енаеций? Х1ана енаяц хой шоана?


In fact, I'm leaving. 	 Со укхазара д1авача бакъахьа ва мотт сона (Белам).


So you were probably steered benignly away from things at school when you were a kid, things you liked, on the grounds you would never get a job doing that. 	 кертера латтар. Берашкара берал доаккхаш царна дезар д1а буххе латт – кхыча беса аьлча, белха кхы хайра эшаргйоца предметаш. Ишта деций из?


(Laughter) Waiting until it ends, so they can go home and write a paper about it. 	 къабенна вотеши даьцеши. Тахан дешара система духхьал академически хьашташ кхоачашдеш я.


When my son was four in England -- 	 Са к1аьнка Ингалсий мехка диъ шу даьннача хана - вешта из-м массанахьа диъ шу даьнна вар (белам).


Being sent to bed by his dad, you know, to Shakespeare, "Go to bed, now! 	 Е дас 1овижа ахийта хургва, т1ехьа т1атохаш, "Волле, 1овижа!


If you're at a dinner party, and you say you work in education -- actually, you're not often at dinner parties, frankly. 	 ц1аьхха са багара дош ийккхача са образованеца бувзам ба аьнна. Цхьаькха-м ала доаг1а укхаза, дика хьегача образоване болхлой атта нийса-м лац.


More people, and it's the combination of all the things we've talked about -- technology and its transformation effect on work, and demography and the huge explosion in population. 	 Хьажал, из мел дола адам дакъа лоацаш хилара бахьан да, белхацеи технологешцеи дукха хувцам хилар, адамий дебар алсамдалар. Т1аккха 1илман даржа цхьаккха хам хургбац.


And we run our companies like this. 	 Иштта компанешта кулгалду вай, харцдалар кхераш.


So I have a big interest in education, and I think we all do. 	 Из образовани ч1оаг1а гарга я сона, шоана а из ишта йолаш санна хет сона.


Following off from Helen yesterday, this is probably why women are better at multi-tasking. 	 Сона хетачох, из ишта хиларах кхалнаьха дикаг1а в1ашт1ехьдоал массехк г1улакх цхьатарра де.


(Laughter) 	 "Ва са Даьла-кх, сенна хаьттар аз укхунга из.


In fact, we moved from Stratford to Los Angeles. 	 Стратфорд-он-Эйвон яхача шахьарара даьнна Лос-Анджелесе даха д1адахар тхо.


(Laughter) And there, you will see it. 	 (Белам) Цига б1аргагургба шоана из ц1ай д1адаллалца


They look upon their body as a form of transport for their heads. (Laughter) Don't they? 	 Цу шоай дег1а корта лелабеш йолча г1удалкха санна б1арахьеж уж.


We have to be careful now that we use this gift wisely, and that we avert some of the scenarios that we've talked about. 	 Ч1оаг1а хьурмат де деза вай цунна, ийрчача хьисапе из хургдоацаш.


But they're rather curious. 	 Царна вас е валлац со, цхьабакъда,


We have to be careful now that we use this gift wisely and that we avert some of the scenarios that we've talked about. 	 Ч1оаг1а хьурмат де деза вай цунна, ийрчача хьисапе из хургдоацаш.


(Laughter) Anyway, we moved from Stratford to Los Angeles, and I just want to say a word about the transition. 	 Мичча тайпара дале а, Стратфордера даьнна Лос-Анжелесе кхаьчар тхо. Т1аккха цу хьаькъехьа цхьа х1ама да са дувца безам болаш. Са во1 дукха раьза вацар цу г1улакха.


Nobody has a clue, despite all the expertise that's been on parade for the past four days, what the world will look like in five years' time. 	 Вайна-м укх хьат1адоаг1аргдолча пхе шера а т1ехьа укх гергача дуненах фу хургда мича хов. Малаг1ча суртех хургда хац. Из деррига ишта белгалза дале а,


He didn't want to come to Los Angeles. 	 Йи1ига 16 даьннад. Д1адолхаш дика хете а, х1ета а цхьан х1аман раьза вацар-кх из,


They come in bearing gifts, gold, frankincense and myrrh. 	 Чуболабелар уж совг1аташ дахьаш: дошои, ладани, мирраи.


and you say you work in education, you can see the blood run from their face. 	 1а царга хьай арг1аг1а хье образоване болх беш ва аьнна жоп юхаделча , меллашха цар б1аргаш ц1ийх дузаш зелу-кх.


Are you struck by a new thought? 	 Х1анз аз цхьа х1ама хаьттача цецдаргдар-кх шо.


We considered this to be one of the lead parts. We had the place crammed full of agents in T-shirts: 	 Из эггара лоарх1аме дакъа да аьнна хеташ тхоаш доландаь, футболкаш т1а сурт дилийтадар оаха,


I believe this passionately, that we don't grow into creativity, we grow out of it. Or rather, we get educated out of it. 	 Цу креативностах пайда эца йиш йолашшехьа, вай из в1алла теркал ца еш ют берашта хьехача хана.


(Applause) Thank you. 	 (оваци).


And in pretty much every system too, there's a hierarchy within the arts. Art and music are normally given a higher status in schools than drama and dance. 	 Цул совг1а, цу исбахьален предметашка ба ший низам: сурт дилари ашараш лакхари лакхе хул, драма е халхар д1а цхьаккха лоадам боацача меттиге латт.


In fact, creativity -- which I define as the process of having original ideas that have value -- more often than not comes about through the interaction of different disciplinary ways of seeing things. 	 Цул совг1а, уж аз ювцаш йола креативни 1амалаш ? ? 1алашъе караг1доал, нагахь санна уж вай х1анз хьоаяь тайп-тайпара хьаькъала оаг1аташ шоайла бувзам болаш хилча.


It's a process of academic inflation. 	 Боккъонца академически инфляци процесс хьахиннай.


He'd known her for a month. 	 Из Сара ч1оаг1а езаш вар-кх из. Шоайла байза цхьа бутт мара ба а бацар.


"Nativity Il." 	 Хьажа хургда шо.


The problem is to remain an artist as we grow up. 	 Бален дерзашдар фуд - уж ишта д1ахо хьал ца кхебер.


We think about the world in all the ways that we experience it. 	 вайна гонахьара айлам. Вай б1аргашца уйла ю,


In the end, the doctor went and sat next to Gillian and said, "I've listened to all these things your mother's told me. 	 ер йолча х1ат1авена, аьлар: «Джилиан, жи, аз ладийг1ад хьа мамайга, х1анз цунга цхьаь йистхила веза са. Тхо х1анз хьадоаг1а хьона.


I believe our only hope for the future is to adopt a new conception of human ecology, one in which we start to reconstitute our conception of the richness of human capacity. 	 адамий экологех бола кхетам кердабаккха беза вай, цхьацца хувцамаш дергдолаш, адамий карматал мел боаромза а торонаш йолаш я гургдолаш.


The three boys came in, four-year-olds with tea towels on their heads, and they put these boxes down, and the first boy said, "I bring you gold." 	 Мичча беса дале а, цу пьеса чу кхоккхе диъ шу даьнна к1аьнк хьачуваьлар кертах гаташ а хьоарчадаь. Т1аккха шоай к1опилгаш 1оовттаяь, хьалхарча к1аьнко аьлар: "Аз дошув денад хьона".


We stigmatize mistakes. And we're now running national education systems where mistakes are the worst thing you can make. 	 Кхард-кх вай цу г1алатех.Цул совг1а, вай халкъан образовательни системе г1алатал ч1оаг1аг1а ца могадаь х1ама дац.


"How did you get to be a dancer?" 	 "Ва, Джилиан, халхара никъ т1а мишта нийсъеннай хьо?" аьнна. Т1аккха дийцар цо сога,


They all came into being to meet the needs of industrialism. 	 чуоттаяь я-кх из образовани. Из оттам ишта хилара ши бахьан да.


And the third boy said, "Frank sent this." 	 "Аз ер миск денад хьона".


And it indicates the whole structure of education is shifting beneath our feet. 	 Из гойтам ба вай образовательни система 1охарцаш латталга.


And the school, in the '30s, wrote to her parents and said, 	 30 шерашка дар из, ишколера каьхат дайтар


Isn't that true? When I was a student, if you had a degree, you had a job. If you didn't have a job, it's because you didn't want one. 	 Со студент волча хана, хьога 1илман дарж дале, болх боацаш висацар, из мо вола вола саг балхаза хилча, ший ло1амах болх ца беш вар из.


(Laughter) Waiting until it ends, so they can go home and write a paper about it. 	 къабенна вотеши даьцеши. Тахан дешара система духхьал академически хьашташ кхоачашдеш я.


So why is this? 	 Ай, х1анад из ишта?


So you can imagine what a seamless transition that was. 	 Оашош кхетаду ма хургдий оаш из мел лоадам боаца кхeлхар да - цхьан г1айрет1ара ваьнна кхыча г1айрет1а кхачара.


Remember that old chestnut? 	 Дагабоаг1ий шоана из зокх?


"You OK with that?" And he said, "Yeah, why? Was that wrong?" 	 "Да даьр-кх" аьнна, юха жоп делар цо, к1езиг-дукха цецваьнна аз из шийга хаттарах.


This was the love of his life, Sarah. 	 Из Сара ч1оаг1а езаш вар-кх из.


So I have a big interest in education, and I think we all do. 	 Из образовани ч1оаг1а гарга я сона, шоана а из ишта йолаш санна хет сона.


(Laughter) People weren't aware they could have that. 	 Мичча беса дале а, лор волча кхаьчар из.


The problem is to remain an artist as we grow up. 	 Бален дерзашдар фуд - уж ишта д1ахо хьал ца кхебер.


She went over to her, and she said, "What are you drawing?" 	 Цо леладечох шекьяьннача хьехархочо меллашха д1ат1аяха


(Laughter) When my son was four in England -- actually, he was four everywhere, to be honest. 	 (Белам). Са к1аьнка Ингалсий мехка диъ шу даьннача хана – вешта из-м массанахьа диъ шу даьнна вар (белам). Цу шера тхо миччахьа мара ца дахарах, диъ шу даьнна вар из – из ала г1ертар со.


And then we focus on their heads. 	 Т1аккха беррига теркам цун керта т1а 1от1абохийт, из а цхьа к1езиг-дукха оаг1орабаьнна хул.


Every one. Doesn't matter where you go. 	 цхьан арг1ан ба-кх.


She's a choreographer, and everybody knows her work. 	 «Цискаш»,«Операй г1аларт» яха белхаш да цун.


In fact, we moved from Stratford to Los Angeles. 	 Стратфорд-он-Эйвон яхача шахьарара даьнна Лос-Анджелесе даха д1адахар тхо.


And put the pencil down." (Laughter) "And stop speaking like that." 	 Из къоалам а 1обила, из зурма а юхаоза, наьха са ца дуаш" (Белам).


(Applause) 	 Баркал шоана. Сона хетар ер да-кх.


We think visually, we think in sound, we think kinesthetically. We think in abstract terms, we think in movement. 	 Вай абстрактно уйла ю, д1а-хьай леларца ю.


And the third thing about intelligence is, it's distinct. 	 (белам) Кхоалаг1дар да хьаькъал х1аране къоасталуш хилар.


They're just a form of life, another form of life. 	 Адамий хьисапе уж бале а, к1езиг-дукха кхыча тайпара ба уж.


(Laughter) 	 Т1еххьарчо т1атехар:


(Laughter) No, she's good at some things, but if she's cooking, she's dealing with people on the phone, she's talking to the kids, she's painting the ceiling, she's doing open-heart surgery over here. 	 Цо из яа х1ама кийчъеча хана - из дика караг1 ца доале а, массадолчун ишта яц из - юкъег1олда телофонаца къамаьл де а, берашца йистхила а, д1а тховнах басар хьакха а, даьра човна дарба де а - деррига караг1доал цун.


(Laughter) 	 Х1анз-м ч1оаг1а д1аьха дувцар хиннад цох.


If they don't know, they'll have a go. 	 Цу кегийчар шоаш бицбелча дукха г1айг1а яц.


(Laughter) He didn't have to speak, but you know the bit where the three kings come in? 	 Цу пьеса чу в1алла йистхила везаш вацар из, бакъда, шоана-м дагайоаг1а хургья из меттиг, кхо ц1ув хьачувоалача хана.


And the third part of this is that we've all agreed, nonetheless, on the really extraordinary capacities that children have -- their capacities for innovation. 	 Кхоалаг1дар да, вай массане барт цхьа болча санна хеталу сонна цу хьаькъехьа, вай берий кхолламгахьа геттара тамашийна карматал хилар – къаьстта кердалонца цар безам хилар.


Isn't that true? 	 Со студент волча хана, хьога 1илман дарж дале,


But now kids with degrees are often heading home to carry on playing video games, because you need an MA where the previous job required a BA, and now you need a PhD for the other. 	 Х1анз ишкол яьккха бераш деш х1ама доацаш видеоловзараш т1а баг1аш хул, х1ана аьлча хьалха балха отта "бакалавр" дарж дийзача, х1анза "магистер" дарж деза, т1аккха 1илман кандидат хила веза хьо кхыча балха отта воалле.


She's wonderful. 	 Цо Ингалсий мехка Королевски Балете


And our task is to educate their whole being, so they can face this future. 	 вай берашта цхьан хьисапе йоацаш йизза образовани д1аялар – шоай кхоанен уж кийча хургболаш. Вайна-м б1арга ца го мег из, амма бакъда царна гургья из.


The three boys came in, four-year-olds with tea towels on their heads. 	 Мичча беса дале а, цу пьеса чу кхоккхе диъ шу даьнна к1аьнк хьачуваьлар


There was a wonderful quote by Jonas Salk, who said, "If all the insects were to disappear from the Earth, within 50 years, all life on Earth would end. 	 Ч1оаг1а дика лоарх1аме дешаш да Джонас Салка аьнна: «Укх 50 шера, укх даьла лаьтта мел дола секам д1адаьлча, укх лаьтта т1ара вахар соцаргдар. Амма бакъда, укх 50 шера, укх лаьтта мела дола адам д1адаьлча,


When she was at school, she was really hopeless. 	 хьехархоша ч1оаг1а догдилладар сох а са дешарах а.


I said, "What happened?" 	 "Т1аккха фу дир оаш?",- аьнна хаьттар аз цунга.


Art and music are normally given a higher status in schools than drama and dance. 	 цу исбахьален предметашка ба ший низам: сурт дилари ашараш лакхари лакхе хул, драма е халхар д1а цхьаккха лоадам боацача меттиге латт.


We think about the world in all the ways that we experience it. 	 Вай вахарга хьежжа мара вай кхетадац вайна гонахьара айлам. Вай б1аргашца уйла ю, лергашца ю, лелаш уйла ю.


And slightly to one side. If you were to visit education, as an alien, and say "What's it for, public education?" 	 Шо лаьтта десса инопланетянаш даларий вай образовательни система тахка аьнна дахкийта, ер хьан духьа я, сендухьа я, пайда эцаш вар малав, т1ехьале фуй,


Because you don't think of Shakespeare being a child, do you? 	 Х1ана аьлча из Шекспир в1алла бер хиннадий-хьог1, аьнна вай уйла ца ярах.


They're like, "Oh my God. Why me?" 	 Хеталу хургда-кх царна,


And they watched for a few minutes and he turned to her mother and said, 	 Б1арахьежаш цхьа юкъ яьккха, лоро наьнагахьа д1авийрза аьнна хиннад:


Have you heard of her? Some have. 	 Цхьаццабарашта хеза хургья. Хореограф я из, цун белхаш довза хургда шоана.


If you were to visit education as an alien and say "What's it for, public education?" 	 вай образовательни система тахка аьнна дахкийта,


The brain isn't divided into compartments. 	 Бувзам боаца ралсаш яхкац шоана вай хьаь чу.


And my contention is, all kids have tremendous talents. 	 Аз белгалдер фуд аьлча, вай мел долча берий боарамза нач1ал хилар.


There's a raft of research, but I know it from my personal life. 	 Дуккха поалхамаш увттадаьд из х1ама тохкаш, цул совг1а, аз айса зийнад из.


If my wife is cooking a meal at home, which is not often ... 	 Са ц1аг1а сесаго шу кийчдеча хана, Даьла къахетамца, каста хилац из (Белам).


And he's right. 	 Сога хаьттача, нийса лув из.


And the third boy said, "Frank sent this." 	 Т1еххьарчо т1атехар: «Ай, тоъаргдеций хьона?» (Белам)


What you have there is a person of extraordinary dedication who found a talent. 	 Вайна гуш дар фуд – беро ший нач1ал белгалдаккхар, из гучадаккха г1ерташ цо къахьийгалга. Гуча беса, из цун караг1даьннад.


We'll be back; we won't be very long," and they went and left her. 	 Дукха гац хьона". Ше д1ааравоалаш ший истола т1а лаьтта радио хьалотайир цо.


He didn't have to speak, but you know the bit where the three kings come in? 	 Цу пьеса чу в1алла йистхила везаш вацар из, бакъда, шоана-м дагайоаг1а хургья из меттиг, кхо ц1ув хьачувоалача хана.


(Laughter) Our education system is predicated on the idea of academic ability. 	 Деррига бахьан фуд?


I find this very interesting. 	 Сона ч1оаг1а сакъердам хул цунах -


I think this is rather important. 	 Ч1оаг1а кертера ма дий из?


Why? 	 Ай, х1ана?


You don't think of Shakespeare having a father, do you? 	 Со-м ваьннавар. Ц1аккха уйла ена хиннайий шоана – Шекспира да хиннавий-хьог1, аьнна?


(Laughter) 	 Ма садиа хургда цо хьехархой (белам).


They're just a form of life. 	 Адамий хьисапе уж бале а,


I think you'd have to conclude, if you look at the output, who really succeeds by this, who does everything that they should, who gets all the brownie points, who are the winners -- I think you'd have to conclude the whole purpose of public education throughout the world is to produce university professors. Isn't it? 	 - сона хетаргахьа, хаьдда цхьа уйла йоаг1аргьяр шоана, - укх гергача дунен т1а мел йола образовательни система духхьал профессораш кхебе аьнна латташ йолга.


He was in somebody's English class, wasn't he? 	 Ишколе иха хургва-кх из, е берашца цхьана классе ваьг1а хургва, хургвеций?


(Laughter) There have been three themes running through the conference, which are relevant to what I want to talk about. 	 Аз укхаза теркам а баь, цхьа кхо х1ама да са х1анз дувца безам болаш волча х1амашта гаргадолаш.


Is that right? Don't do music, you're not going to be a musician; don't do art, you won't be an artist. 	 Ашараш ма лекха, х1аьта а илланча хургвац хьох, сурташ ма дехка, х1аьта-вета суртанча хургвац хьох.


And for the future, it won't serve us. 	 Вайна кхоана цунгара дикадар даргдац.


We know three things about intelligence. One, it's diverse. 	 Вайна цунах ховш дар да 3 х1ама: хьалхардар - из цхьа хьисап долаш ца хилар.


She eventually graduated from the Royal Ballet School, founded the Gillian Lynne Dance Company, met Andrew Lloyd Webber. 	 Ишта йистейоаккх из ишкол а, т1аккха ший компании хьаелл цо - "Джилиан Лин Денс Кампани" яхаш.


Isn't that true? 	 Со студент волча хана, хьога 1илман дарж дале,


(Laughter) Mind you, they'd had their fourth anniversary, because it's a long time when you're 16. 	 16 шу даьна бар уж. Шоашта ма хой шоана, "Ялхайта шу, ялхайта шу..." безама мел т1ера да. Фекема т1а даг1ача хана аьлар к1аьнко:


(Laughter) Truthfully, what happens is, as children grow up, we start to educate them progressively from the waist up. 	 (Белам) Дешара г1улакхи из дег1адоаладари юкъа т1ара хьалдоладу вай, когаш теркал ца деш.


And the third part of this is that we've all agreed, nonetheless, on the really extraordinary capacities that children have -- their capacities for innovation. I mean, Sirena last night was a marvel, wasn't she? 	 Кхоалаг1дар да, вай массане барт цхьа болча санна хеталу сонна цу хьаькъехьа, вай берий кхолламгахьа геттара тамашийна карматал хилар - къаьстта кердалонца цар безам хилар.


(Laughter) 	 Т1еххьарчо т1атехар:


And our job is to help them make something of it. 	 Вай болх малаг1а ба аьлча - царна г1о дар цунгара беркат эца. Баркал шоана!


And then we focus on their heads. 	 из а цхьа к1езиг-дукха оаг1орабаьнна хул.


And I say this out of affection for them: there's something curious about professors. 	 ч1оаг1а садуаргаш-м ба шоана уж.


(Laughter) Anyway, she went to see this specialist. 	 йи1иг саьн чу латтача г1анда т1а 1охоайир,


My contention is that creativity now is as important in education as literacy, and we should treat it with the same status. 	 Аз белгалдоаккх, таханарча дийнахьа креативность дийша хилар лоарх1аш санна ларх1а езалга. Т1аккха цунна боаг1аш бола лоарх1ами терками д1абала беза.