Y wacami yatintek cˈa el pan Egipto, chucolic ri nutinamit, ruma ntzˈet chi sibilaj qˈuiy pokonal niquikˈaxaj, y wacˈaxan chic chukaˈ ri okˈej ri niquiben, y yacˈareˈ xika pe chiquicolic, xchaˈ ri Ajaf chare ri Moisés. 	 Mi rigardis, kaj vidis la mizeron de Mia popolo, kiu estas en Egiptujo, kaj Mi auxdis gxian gxemadon, kaj Mi malsupreniris, por savi gxin; venu do, kaj Mi vin sendos en Egiptujon.


Y ri Jesús xubij cˈa chare ri achi ri nikˈaxan ri nubij ri ley: ¡Juyiˈ oc chukaˈ iwech riyix! ruma nimaˈk tak ejkaˈn niyalaˈ chiquikul ri winek ri can cˈayef (cuesta) quicˈuaxic. Ri ejkaˈn riˈ xaxu (xaxe) wi cˈa chiquikul ri winek niyaˈ wi, y riyix ni xa ta jun ti ruwiˈ ikˈaˈ nisiloj riche (rixin) chi nicˈuaj ta ri ejkaˈn ri nibij ri cˈo chi niquicˈuaj ri winek. 	 Kaj li diris:Ve ankaux al vi, legxistoj! cxar vi sxargxas homojn per sxargxoj malfacile porteblaj, kaj vi mem ne tusxas ecx per unu el viaj fingroj la sxargxojn.


Y tek ri Jesús xerutzˈet chi can quicukuban quicˈuˈx riqˈui Riyaˈ, xubij cˈa chare ri achi siquirnek: Walcˈual, ri amac xecuyutej, xchaˈ. 	 Kaj Jesuo, vidante ilian fidon, diris al la paralizulo:Filo, viaj pekoj estas pardonitaj.


Y can ye qˈuiy cˈa winek ri niquimol quiˈ riqˈui ri Felipe, y quinojel riqˈui cˈa ronojel cánima niquiyaˈ quixquin chare ri nubij, ruma qˈuiy ri milagros niquitzuˈ chi nubanalaˈ, retal cˈa chi can ya ri ruchˈabel ri Dios ri nutzijoj. 	 Kaj la homamaso unuanime atentis la parolojn de Filipo, kiam ili lin auxdis kaj vidis la signojn, kiujn li faris.


Quinojel cˈa ri lokˈolaj tak kachˈalal ri yecˈo waweˈ, niquitek cˈa rutzil iwech riyix. 	 CXiuj sanktuloj vin salutas.


Rumariˈ can nwajoˈ nbij jubaˈ chiwe chrij ri tiˈij quiche (quixin) chicop ri yecamisex riche (rixin) chi yetzuj (yesuj) chiquiwech dios ri xa ye banon cuma winek. Ketaman chi xaxu (xaxe wi) jun Dios cˈo, y ketaman chi ri dios ri xa ye banon cuma winek, can majun quejkalen. 	 Rilate do la mangxadon de la idoloferitajxoj, ni scias, ke idolo estas neniajxo en la mondo, kaj ke ne ekzistas Dio krom unu.


Ri Simón Pedro xa cˈariˈ nutzijoj ka chake ri achique rubanic xuben ri Dios tek xapon pa nabey mul quiqˈui ri winek ri xa ma ye israelitas ta. Can cˈo ri xeruchaˈ riche (rixin) chi yeˈoc rutinamit riche (rixin) chi niquiyaˈ rukˈij. 	 Simeon rakontis, kiel unue Dio vizitis nacianojn, por elekti el ili popolon por Sia nomo.


Y riyoj can xkacˈaxaj ri chˈabel ri xbix pe chilaˈ chicaj tek xojcˈojeˈ riqˈui ri Jesucristo ri chiriˈ pa ruwiˈ ri lokˈolaj juyuˈ. 	 kaj tiun vocxon, alportitan el la cxielo, ni mem auxdis, kunestante kun li sur la sankta monto.


Y tek ya xa nitzˈaket cˈa ri wukuˈ kˈij, ri Pablo cˈo cˈa ri chiriˈ pa rachoch ri Dios; y yacˈariˈ tek xtzˈet cuma nicˈaj israelitas ri yepe cˈa quelaˈ pan Asia. Y ri israelitas riˈ xquiyaˈ cˈa chukaˈ quinaˈoj ri nicˈaj chic quech aj Israel riche (rixin) chi xquichop ri Pablo. 	 Kaj kiam la sep tagoj preskaux finigxis, la Judoj el Azio, vidinte lin en la templo, incitis la tutan homamason, kaj lin kaptis,


Yecˈa ri ma yinquinimaj ta y ri xa niquixibij quiˈ niquikˈaxaj tijoj pokonal wuma riyin, xquentek pa kˈakˈ. Y can queriˈ cˈa chukaˈ xtinben chique ri ma utz ta ri quicˈaslen, ri yecamisan, ri achiˈaˈ y ri ixokiˈ ri xa ma quicˈulaj ta quiˈ y niquicanoj quiˈ riche (rixin) chi yemacun, ri aj itzaˈ, ri yeyaˈo quikˈij dios ri xa ye banon cuma winek y ri ye tzˈucuy tak tzij. Can xquentek cˈa pa kˈakˈ; kˈakˈ ri rachibilan azufre, ri can achiˈel jun nimalaj choy ri ntajin nicˈat. Y yacˈariˈ ri rucaˈn camic. 	 Sed por la timemaj kaj nekredemaj kaj abomenindaj kaj mortigistoj kaj malcxastuloj kaj sorcxistoj kaj idolanoj kaj cxiuj mensoguloj, ilia lotajxo estos en la lago, brulanta per fajro kaj sulfuro; tio estas la dua morto.


Rumacˈariˈ riyix can tinimaj quitzij. Can ronojel cˈa ri niquibij chiwe, tibanaˈ y titakej. Xa yacˈa ri ma tiben ta achiˈel ri niquiben riyeˈ. Ruma chi riyeˈ xa ma niquiben ta ri niquibij chi tiban. 	 cxion do, kion ili ordonas al vi, faru kaj observu; sed ne agu laux iliaj faroj, cxar ili ordonas, sed ne faras.


¿La nbij ta cami cˈa chi ri utzilaj ley xucˈom pe camic chuwe? Ma que ta riˈ. Xa ya cˈa ri mac ri xcˈamo pe ri camic, ruma xuben chuwe chi ma xinnimaj ta ri nubij ri utzilaj ley. Y riqˈui riˈ ri ley xucˈut cˈa chinuwech achique riˈ ri mac; y queriˈ, nikˈalajin chi ri mac can itzel wi. 	 CXu do tio, kio estas bona, farigxis morto por mi? Nepre ne! Sed la peko, por ke gxi montrigxu peko, estigante morton en mi per la bono-por ke per la ordono la peko farigxu treege peka.


Y cˈo cˈa jun kˈij, tek ri Jesús xbe cˈa pa ruwiˈ ri juyuˈ riche (rixin) chi xberubanaˈ orar. Y junakˈaˈ cˈa xcˈaseˈ riche (rixin) chi xchˈo riqˈui ri Dios pan oración. 	 Kaj en tiuj tagoj li foriris sur la monton, por pregxi; kaj li pasigis la tutan nokton en pregxado al Dio.


Jalajoj cˈa ruwech samaj yatajnek chake, pero ri niyaˈo, xa jun; y riˈ ya ri Lokˈolaj Espíritu. 	 Ekzistas diverseco de donacoj, sed la sama Spirito.


Queriˈ nbij chiwe ruma ri kachˈalal Epafrodito xa jubaˈ ma xcom ruma rusamaj ri Cristo. Ma xupokonaj ta xuyaˈ riˈ pa camic riche (rixin) chi xinorutoˈ, ruma ya riyaˈ ri xpe pan iqˈuexel riyix riche (rixin) chi xinorutoˈ. 	 cxar pro la laboro por Kristo li alproksimigxis al morto, riskante sian vivon, por kompletigi tion, kio mankis cxe via servado al mi.


Y xbix cˈa jun kˈij tek xtichojmirisex riˈ. Y tek xapon ri kˈij, ri rey Herodes can xerucusaj cˈa el ri tziek ri can yerucusaj wi jun rey. Xbetzˈuyeˈ pe ri pa ruchˈacat chiriˈ pa kˈatbel tzij, y xbechˈo cˈa pe chiquiwech ri winek ri quimolon quiˈ chiriˈ. 	 Kaj en difinita tago Herodo, vestita en regxaj vestoj, sidis sur tribunala segxo kaj deklamis al ili.


Ruma ri cˈacˈacˈ cˈaslen ri nuyaˈ ri Lokˈolaj Espíritu chake riyoj ri xa jun chic kabanon riqˈui ri Cristo Jesús, ya cˈa riˈ xicolo chuwech ri ruley ri mac y ri camic. 	 CXar la legxo de la Spirito de vivo en Kristo Jesuo liberigis min de la legxo de peko kaj morto.


Y ri achiˈaˈ saduceos xquibij cˈa chare ri Jesús: Riyit nabij chi xtapon na jun kˈij tek ri caminakiˈ xquecˈastej pe. Tek xtapon cˈa ri kˈij riˈ, ¿achoj rixjayil cˈa xtoc wi ri ixok riˈ? Ruma chi ye wukuˈ achiˈaˈ cachˈalal quiˈ xecˈojeˈ riqˈui, xechaˈ chare. 	 En la relevigxo do por kiu el ili sxi estos edzino? cxar la sep havis sxin kiel edzinon.


Queriˈ nubij ri tzˈibatal ca. Yacˈa ri Dios xukˈalajsaj yan cˈa chkawech riyoj ruma ri Lokˈolaj Espíritu ri rutakon pe. Ruma ri Lokˈolaj Espíritu can retaman wi ronojel; retaman hasta ronojel ri nuchˈob ri Dios. 	 Sed al ni Dio malkasxis ilin per la Spirito; cxar la Spirito esploras cxion, ecx la profundajxojn de Dio.


Pero wi xa ta ruma ri ma kitzij ta ri nbij, xa ta rumariˈ nbekˈalajin pe ri kitzij riche (rixin) ri Dios y niyaˈox (nyaˈ) ta rukˈij rucˈojlen, ¿achique ta cˈa ruma chi xtikˈat tzij pa nuwiˈ achiˈel jun aj mac? 	 CXar se la vero de Dio per mia mensogo abundis al Lia gloro, kial mi estas ankoraux jugxata, kiel pekinto?


Rumariˈ wi xa can nibix cˈa chiwe: Ri Cristo xpe yan y wacami cˈo pa jun desierto, riyix man cˈa quixbe ta chutzˈetic. Y wi nibix chiwe chi ri Cristo cˈo chic y wacami chupan ri jun jay riˈ cˈo wi, ma queˈinimaj ta. 	 Se oni do diros al vi:Jen li estas en la dezerto; ne eliru; aux:Jen li estas en sekretaj cxambroj; ne kredu.


Y yacˈariˈ tek ri ruwuk ángel xuxupuj ri rutrompeta. Y yecˈo ri riqˈui quichukˈaˈ xechˈo pe ri chilaˈ chicaj, y xquibilaˈ cˈa: Ri tinamit ri yecˈo chuwech ri ruwachˈulef, wacami ye riche (rixin) chic ri Kajaf Dios y ye riche (rixin) chic chukaˈ ri Cristo ri chaˈon pe ruma ri Dios. Y can ya Riyaˈ ri xtikˈato tzij riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, xechaˈ. 	 Kaj la sepa angxelo trumpetis; kaj farigxis grandaj vocxoj en la cxielo, dirante:La regno de la mondo farigxis regno de nia Sinjoro kaj de Lia Kristo; kaj li regxos por cxiam kaj eterne.


Y riyeˈ xquibij cˈa: Riyoj nikajoˈ cˈa chi tek yitcˈo chic pan awajawaren, nayaˈ ta cˈa kˈij chake chi yojtzˈuyeˈ apo awuqˈui; jun ta cˈa ri pan awajquikˈaˈ y jun ta cˈa ri pan awajxocon, xechaˈ chare. 	 Kaj ili diris al li:Permesu, ke ni povu sidi, unu dekstre de vi kaj la dua maldekstre, en via gloro.


Ri Jesús xucusaj chukaˈ re jun cˈambel tzij reˈ chiquiwech: Majun chukaˈ winek nibano chi nucusaj ta jun cˈojobel cˈacˈacˈ riche (rixin) chi nucˈojoj jun tziek ri xa riˈj chic. Ruma wi cˈo jun ri nibano queriˈ, ma utz ta. Ruma can nuretz (nutzer) ka ri tziek cˈacˈacˈ riche (rixin) chi nrelesaj jun cˈojobel chare, y ri cˈojobel riˈ xa ma numej ta riˈ riqˈui jun rutziak ri xa riˈj chic. 	 Kaj li ankaux parolis al ili parabolon:Neniu sxiras pecon el nova vesto kaj alkudras gxin sur malnovan veston; cxar alie li sxirus la novan, kaj ankaux la flikajxo el la nova ne harmonius kun la malnova.


Yacˈariˈ tek ri Jesús xubij cˈa chique ri winek riˈ: Xa ta can ya ri Dios ri Itataˈ, can ta nikˈalajin, ruma yiniwajoˈ ta y yinicˈul ta jabel; ruma riyin can riqˈui ri Dios yin elenak wi pe y xinocˈulun chicojol. Y ma nuyonil ta riyin xinchˈob chi xipe chuwech re ruwachˈulef. Can ya wi ri Dios ri yin takayon pe. 	 Jesuo diris al ili:Se Dio estus via Patro, vi min amus; cxar de Dio mi elvenis, kaj estas veninta; cxar mi ne venis de mi mem, sed Li min sendis.


Wachˈalal, astapeˈ xa jun cˈambel tzij riche (rixin) re ruwachˈulef re xtinbij chiwe, tiwacˈaxaj na peˈ: Tek cˈo jun winek ri xuben jun trato riqˈui jun chic winek, y tek quichojmirisan chic ri trato riˈ, majun chic cˈa nicowin niyojo. Ni majun cˈa chukaˈ ri nicowin nuyaˈ ta chic más ruwiˈ. 	 Fratoj, mi parolas laux homo:Konfirmitan interligon, ecx nur homan, neniu nuligas nek prialdonas.


Yacˈa ri Jesús xubij chique ri achiˈaˈ fariseos y ri aj tzˈibaˈ: Jun ajkˈomanel ma ye ta ri ye utz ri yerakˈomaj. Riyaˈ yerakˈomaj ri yawaˈiˈ. 	 Kaj Jesuo responde diris al ili:Ne la sanuloj bezonas kuraciston, sed la malsanuloj.


Y queriˈ chukaˈ majun niyaˈo ta cˈacˈacˈ ruyaˈal uva chupan jun tzˈum yabel yaˈ ri xa riˈj chic. Ruma wi queriˈ niban, y ri tzˈum xa ma niyukuk ta chic, xa nirakaroˈ y niqˈuis el ri ruyaˈal uva chupan. Y chukaˈ ri tzˈum riˈ majun chic nicˈatzin wi. Yacˈa jun cˈacˈacˈ tzˈum yabel yaˈ, utz niyaqueˈ ri cˈacˈacˈ ruyaˈal uva chupan. Queriˈ xubij ri Jesús chrij ri chˈabel ri xucˈut. 	 Kaj neniu enversxas novan vinon en malnovajn felsakojn; alie la vino krevigos la felsakojn, kaj la vino elfluos kaj la felsakoj detruigxos; sed oni enversxas novan vinon en novajn felsakojn.


¡Matiox chi nitzolin yan chic pe ri rukˈatbel tzij ri David ri katataˈ ri xcˈojeˈ ojer ca! ¡Matiox chare ri Dios ri cˈo chilaˈ chicaj! xechaˈ cˈa. 	 Estu benata la venanta regno de nia patro David; Hosana en la supera alto!


y xubij chare: Riyit xa nojnek ri awánima riqˈui ronojel ruwech kˈoloj y riqˈui ronojel ruwech etzelal. Xa yit jun ralcˈual ri itzel winek, ruma nawetzelaj ronojel ri xa utz. ¿La can ma xtayaˈ ta cami ca chi nasukˈ ri chojmilaj bey riche (rixin) ri Ajaf Dios? 	 diris:Ho vi, plena de cxia trompo kaj ruzemeco, filo de diablo, malamiko de cxia justeco, cxu vi ne cxesos defleksi la rektajn vojojn de la Sinjoro?


Rumacˈariˈ riyix can rucˈamon cˈa chi niwetamaj chi yin cˈa riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, ri yin Rajaf ri uxlanibel kˈij. Can pa nukˈaˈ cˈa riyin cˈo wi riche (rixin) chi nbij achique utz niban chupan ri kˈij riˈ, xchaˈ ri Jesús. 	 tial la Filo de homo estas sinjoro ecx de la sabato.


Y tek ri Jesús xracˈaxaj chi can jabel wi xkˈax chuwech ri jun aj tzˈib riˈ, ri Jesús xubij cˈa chare: Riyit xa ma nej ta chic cˈa yitcˈo wi riche (rixin) chi yatoc pa rajawaren ri Dios, xchaˈ chare. Y yacˈariˈ tek can majun chic ri xbano cowil chi cˈo ta ri xucˈutuj apo chare ri Jesús. 	 Kaj Jesuo, vidante, ke li respondis prudente, diris al li:Vi ne estas malproksime de la regno de Dio. Kaj neniu plu kuragxis fari al li demandon.


Rumariˈ xabachique cˈa ri xtitijo ri caxlan wey y nukum ri ruyaˈal uva ri natabel riche (rixin) ri rucamic ri Ajaf, wi xa majun rejkalen nuben chare ri rutijic ri caxlan wey y ri rukumic ri ruyaˈal uva, ri winek riˈ nimacun, y can chrij ri ruchˈacul y ri ruquiqˈuel ri Ajaf nimacun wi. 	 Tial cxiu, kiu neinde mangxos la panon aux trinkos la kalikon de la Sinjoro, kulpigxos pri la korpo kaj la sango de la Sinjoro.


Y ri Ananías can xapon cˈa riqˈui ri Saulo chupan ri jay ri xbix el chare. Y xuyaˈ cˈa rukˈaˈ pa ruwiˈ y xubij cˈa chare: Wachˈalal Saulo, ri Ajaf Jesús ri xucˈut riˈ chawech tek achapon pe bey pa Damasco, xirutek cˈa pe awuqˈui riche (rixin) chi yatzuˈun chic jun bey, y riche (rixin) chukaˈ chi ri Lokˈolaj Espíritu nika pan awiˈ riche (rixin) chi nunojsaj ri awánima, xchaˈ ri Ananías chare. 	 Kaj Ananias ekiris, kaj eniris en la domon, kaj metinte sur lin la manojn, diris:Frato Sauxlo, min sendis la Sinjoro Jesuo, kiu aperis al vi en la vojo, laux kiu vi venis, por ke vi ricevu vidpovon kaj plenigxu de la Sankta Spirito.


Ruma ri winek ri xbano ri pokon riˈ, nimalaj rucˈayewal nipe pa ruwiˈ. Rumariˈ xa utz na jubaˈ chi ximon ta jun nimalaj caˈ chukul y nbecˈak ca pa mar, que chuwech nuben chare jun coˈol chi nitzak pa mac. 	 Pli bone estus por tiu, se muelsxtono estus pendigita cxirkaux lia kolo, kaj se li estus jxetita en la maron, ol se li metus falilon por unu el cxi tiuj malgranduloj.


Y riyin cˈa ri xquichajin awuche (awixin) waweˈ, can majun ri xtacˈulwachij ta pa quikˈaˈ ri winek. Ruma re waweˈ pa tinamit Corinto ye qˈuiy winek ri can ye wuche (wixin) chic riyin, ruma can xquinquinimaj wi, xchaˈ ri Ajaf. 	 cxar mi estas kun vi, kaj neniu vin atakos, por fari al vi malbonon; cxar mi havas multe da homoj en cxi tiu urbo.


Y ri Moisés tek xuyaˈ ri ley, xubij cˈa chi tiban ri circuncisión chique ri tak cˈajolaˈ (alaboniˈ). Pero xa ma ya ta cˈa riyaˈ ri xtiquiriban pe, xa ye ri ojer tak katiˈt kamamaˈ ri xetiquiriban pe. Y rumariˈ riyix, tek napon ri wakxakiˈ kˈij talex wi jun acˈal ti cˈajol (alaˈ), astapeˈ pa jun uxlanibel kˈij, can niben wi cˈa ri circuncisión chare. 	 Moseo donis al vi cirkumcidon (tamen gxi estas ne de Moseo, sed de la patroj); kaj vi en la sabato cirkumcidas viron.


Y achique cˈa ri ma xtiniman ta chare ri profeta riˈ, xticamisex y xtelesex cˈa el chiquicojol ri ye rutinamit chic ri Dios, nichaˈ ri rutzˈiban ca ri Moisés. 	 Kaj cxiu animo, kiu ne auxskultos tiun profeton, ekstermigxos el la popolo.


Y xquibij: Juyiˈ oc ruwech ri nimalaj tinamit Babilonia, ruma ri rubanon ca, can achiˈel cˈa jun ixok ri ruwikon riˈ riqˈui tziek ri sibilaj jabel. Ruwikon riˈ riqˈui tziek ri lino rubiˈ, y quiqˈui ri tziek ri quek y morado yetzuˈun. Y xerucusaj cˈa chukaˈ kˈanapuek, perlas y nicˈaj chic quiwech abej ri sibilaj ye jabel. 	 kaj dirante:Ve! ve, la granda urbo, la vestita per bisino kaj purpuro kaj skarlato, kaj ornamita per oro kaj altvaloraj sxtonoj kaj perloj!


Ri Pedro y ri jun chic discípulo, can xu (xe) wi xquicˈaxaj ri xubij ri María Magdalena chique, can yacˈariˈ xeˈel el y xebe chuchiˈ ri jul. 	 Eliris do Petro kaj la alia discxiplo, kaj iris al la tombo.


Y riyin ri Juan xintzˈet cˈa ri lokˈolaj tinamit, ri cˈacˈacˈ Jerusalem. Xintzˈet cˈa chi ri tinamit riˈ, ruchapon nika pe chilaˈ chicaj riqˈui ri Dios. Y can jabel cˈa chojmirisan y wikon pe, can achiˈel nuben jun kˈopoj tek nuwik riˈ jabel riche (rixin) chi más nika chuwech ri cˈajol ri achoj riqˈui nicˈuleˈ wi. 	 Kaj mi vidis la sanktan urbon, novan Jerusalemon, malsuprenirantan el la cxielo for de Dio, pretigitan kiel fiancxino, ornamita por sia edzo.


Rumacˈariˈ ri can ye tunun chic ruma ri Dios, majun winek ri tijacho ta quiche (quixin), xchaˈ chique. 	 Kion do Dio kunigis, tion homo ne disigu.


Achiˈel ri niquibij chiwe chi ma ticˈom ta apo laˈ, ma titij ta reˈ, ni ma tichop ta la jun chic laˈ, yechaˈ chiwe. 	 Ne tusxu, ne gustumu, ne palpu,


Yacˈa riyin majun ri ncˈutun ta chiwe, y chukaˈ ma ntzˈibaj ta el ronojel reˈ chiwe riche (rixin) chi yinitzuk yiniwilij, ma que ta riˈ. Más utz yicom el que chuwech ncˈutuj jun cosa chiwe. Ruma riyin can yiquicot chi majun ri ncˈutun ta chiwe, y ma nwajoˈ ta cˈa chi cˈo ta jun ri nelesan re raybel reˈ chuwe. 	 Sed mi uzis nenion el tiuj rajtoj; kaj mi skribas cxi tion, ne por ke tio estu farita cxe mi; cxar estus pli bone por mi morti, ol se iu vantigus mian fierajxon.


Riyin can wetaman wi chi queriˈ xtibanatej, ruma chi yin jun achi ri nnimaj ri nubij ri aj kˈatbel tzij chuwe ri cˈo chi nben. Y yecˈo chukaˈ soldados ri ye yaˈon pa nukˈaˈ. Tek nbij cˈa chare jun chi tibe, can nibe wi; y wi nbij chukaˈ chare jun chic chi tipe, can nipe wi chukaˈ. Y tek nbij cˈa chare ri numozo chi tabanaˈ reˈ, can nuben wi chukaˈ, nichaˈ pe, xechaˈ ri achiˈaˈ chare ri Jesús. 	 CXar mi ankaux estas homo metita sub auxtoritato, havante sub mi soldatojn; kaj mi diras al cxi tiu:Iru; kaj li iras; kaj al alia:Venu; kaj li venas; kaj al mia sklavo:Faru cxi tion; kaj li gxin faras.


Ma tiquicusaj ta el caˈiˈ quitziak. Pero utz chi niquicusaj el ri quixajab. 	 sed ili iru piedvestitaj per sandaloj, kaj ne surmetu du tunikojn.


Xpe ri Jesús xubij cˈa: Riyin ma pan ewel ta yin chˈonak wi chique quinojel ri winek. Yin chˈonak chiquiwech ri pa rachoch ri Dios y ri pa tak jay ri niquimol wi quiˈ quinojel ri israelitas riche (rixin) chi niquicˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios. Can ma pan ewel ta cˈa yin chˈonak wi chique. 	 Jesuo respondis al li:Mi parolis malkasxe al la mondo; mi cxiam instruis en la sinagogoj kaj en la templo, kie cxiuj Judoj kunvenas; kaj sekrete mi nenion parolis.


Y yecˈa wukuˈ achiˈaˈ riˈ ri xebepabex chiquiwech ri apóstoles. Xepe ri apóstoles xquiben cˈa orar, y cˈacˈariˈ xquiyaˈ quikˈaˈ pa quiwiˈ ri achiˈaˈ riˈ, riche (rixin) chi nikˈalajin chi yacˈariˈ niquichop ri quisamaj. 	 tiujn ili starigis antaux la apostoloj; kaj cxi tiuj, pregxinte, metis sur ilin la manojn.


Xa yacˈa chikajujunal cˈo cˈa jojun samaj ri yatajnek chake ruma rutzil ri Cristo y can ya cˈa ri Cristo ri nibin ri achique chi samaj ri nuyaˈ pe chake. 	 Sed al cxiu el ni la graco estas donita, laux la mezuro de la dono de Kristo.


Y tek quecˈariˈ niquibij ri ye cajiˈ riˈ riche (rixin) chi niquiyaˈ rukˈij rucˈojlen ri tzˈuyul pa lokˈolaj ruchˈacat, y riche (rixin) chukaˈ chi yematioxin cˈa chare ri cˈo riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, 	 Kaj kiam la kreitajxoj donos gloron kaj honoron kaj dankon al la Sidanto sur la trono, al la Vivanto por cxiam kaj eterne,


Ruma can achiˈel niquibanalaˈ chiquijujunal ri winek wi utz o ma utz ta, can queriˈ chukaˈ ri rutojbalil ri xtuyaˈ chique. 	 kiu redonos al cxiu homo laux liaj faroj;


Y astapeˈ ri Cristo can Rucˈajol wi ri Dios, pero xretamaj xunimaj rutzij ri Dios, hasta chupan chukaˈ ri tijoj pokonal ri xukˈaxaj. 	 tiu, kvankam li estis Filo, tamen lernis obeon per tio, kion li suferis;


Pa rucaˈn kˈij, ri chiriˈ pa tinamit Jerusalem, can ye sibilaj cˈa ye qˈuiy winek yecˈo. Quinojel cˈa riˈ ye aponak chiriˈ ruma ri nimakˈij. Y tek xquicˈaxaj cˈa chi benak apo ri Jesús, 	 En la sekvanta tago granda homamaso, veninte al la festo, kaj sciigxinte, ke Jesuo venas al Jerusalem,


Y ri aj tzˈib can xu (xe wi) cˈa xubij ri chˈabel riˈ, can yacˈariˈ xubij chique ri winek ri quimolon quiˈ chiriˈ chi tiquitaluj el quiˈ. 	 Kaj tion dirinte, li dissendis la kunvenintojn.


Ri alekˈom nipe riche (rixin) chi nalekˈ y nicamisan ca y nuyoj ronojel. Yacˈa riyin, xipe riche (rixin) chi nyaˈ ri cˈaslen; jun cˈaslen ri ma jubaˈ ta oc. 	 La sxtelisto ne venas, krom por sxteli kaj bucxi kaj pereigi; mi venis, por ke ili havu vivon, kaj havu gxin abunde.


Majun cˈa tukˈol ka riˈ ruyon. Wi cˈo jun chicojol ri nunaˈ chi cˈo qˈuiy retaman chrij ri naˈoj riche (rixin) re ruwachˈulef, nicˈatzin chi nuchˈutinirisaj riˈ y tujalaˈ ri ruchˈobonic. Tubanaˈ achiˈel chi xa majun naˈoj riche (rixin) re ruwachˈulef riqˈui, riche (rixin) chi riyaˈ nril ri kitzij naˈoj. 	 Neniu sin trompu. Se iu el vi opinias sin sagxa en cxi tiu mondo, li farigxu malsagxulo, por ke li sagxigxu.


Riyin kas kitzij wi ri nbij. Ri Dios ri cˈo rukˈij riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, ri Rutataˈ ri Kajaf Jesucristo, Riyaˈ can retaman wi chi riyin ma ntzˈuc ta tzij. 	 La Dio kaj Patro de la Sinjoro Jesuo, Tiu, kiu cxiam estas benata, scias, ke mi ne mensogas.


Xa can achiˈel cˈa ri xbanatej pa rutiempo ri Noé, xa can queriˈ cˈa chukaˈ xticˈulwachitej tek xquipe chic riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol. 	 Sed kiel la tagoj de Noa, tiel estos la alesto de la Filo de homo.


Y ri Jesús xubij cˈa chare ri Nicodemo: Riyin can kitzij cˈa re nbij chawe: Ri achique cˈa ri ma xtalex ta chic jun bey, ma xtoc ta pa rajawaren ri Dios, xchaˈ chare. 	 Jesuo respondis kaj diris al li:Vere, vere, mi diras al vi:Se homo ne estas denove naskita, li ne povas vidi la regnon de Dio.


Ri xqueˈetzelan cˈa riche (rixin) jun winek ri nucukubaˈ rucˈuˈx wuqˈui riyin, can yecˈa ri ye aj pa rachoch. 	 kaj la domanoj de homo estos liaj malamikoj.


Ruma ya ri Dios xbano chake chi nikacˈuaj jun cˈacˈacˈ cˈaslen riyoj ri xa jun chic kabanon riqˈui ri Cristo Jesús, riche (rixin) chi queriˈ nikacˈuaj jun cˈaslen utz y nikaben utzilaj tak samaj; ruma yariˈ ri ruchˈobon pe ri Dios pa kawiˈ ojer ca chi nikaben. 	 CXar ni estas Lia faritajxo, kreitaj en Kristo Jesuo por bonaj faroj, kiujn antauxarangxis Dio, por ke ni iradu en ili.


Xcatquiliˈej pa quikˈaˈ, riche (rixin) chi queriˈ ma xtachakˈij (xtatochˈ) ta awaken chuwech abej. 	 kaj: Sur la manoj ili vin portos, Por ke vi ne falpusxigxu sur sxtono per via piedo.


Yacˈa ri principaliˈ tak sacerdotes quiche (quixin) ri israelitas xbequichˈojij chare ri Pilato: Man ta xatzˈibaj ri tzij ri nubij: Qui‑Rey ri israelitas; ruma xa ma que ta riˈ. Xa tatzˈibaj chi xa ya Riyaˈ ri xbin chi qui‑Rey ri israelitas, xechaˈ. 	 Tiam la cxefpastroj de la Judoj diris al Pilato:Ne skribu:La Regxo de la Judoj; sed, ke li diris:Mi estas Regxo de la Judoj.


Ri Cristo Jesús can xuben wi ri samaj ri xyaˈox (xyaˈ) pe chare ruma ri Dios, achiˈel xuben ri Moisés. Ri Moisés can utz quicˈuaxic xuben chique ri ye ralcˈual ri Dios. 	 kiu estis fidela al Tiu, kiu nomis lin kiel ankaux Moseo en Lia domo.


Tek bitajnek chic ronojel riˈ, yacˈariˈ tek riyin ri Juan xintzˈet cˈa chic chi ri chicaj jakel jun puerta, y xinwacˈaxaj cˈa jun chˈabel. Yariˈ ri nabey chˈabel ri xinwacˈaxaj, y ri chˈabel riˈ can achiˈel cˈa ri nikˈajan jun trompeta. Y xubij cˈa pe chuwe: Cajoteˈ pe waweˈ, y riyin xtincˈut cˈa chawech ri xquebanatej ri xtibe apo. 	 Post tio mi rigardis, kaj jen pordo malfermita en la cxielo, kaj la unua vocxo, kiun mi auxdis, estis vocxo kvazaux de trumpeto parolanta kun mi, dirante:Suprenvenu cxi tien, kaj mi montros al vi tion, kio devas okazi poste.


Riqˈui ri Rucˈajol nikˈalajin wi rukˈij rucˈojlen ri Dios. Ri Rucˈajol can junan wi cˈa riqˈui Riyaˈ. Y ya cˈa ri Cˈajolaxel ri ucˈuayon riche (rixin) ronojel ri cosas ri yecˈo; riqˈui ri ruchukˈaˈ ri ruchˈabel ruchapon wi. Y Riyaˈ xcom riche (rixin) chi xrelesaj ri kamac; y xcˈastej. Y xbetzˈuyeˈ chilaˈ chicaj pa rajquikˈaˈ ri nimalaj Dios. 	 kiu, estante la elbrilo de Lia gloro kaj plena bildo de Lia substanco, kaj subtenante cxion per la vorto de sia potenco, kaj farinte la elpurigon de niaj pekoj, sidigxis dekstre de la Majesto en altajxoj;


Y tek quibixan chic cˈa ri bix riche (rixin) ri pascua, ri Jesús y ri rudiscípulos xeˈel el ri chiriˈ pa jay y xebe ri pa juyuˈ ri Olivos rubiˈ. 	 Kaj kantinte himnon, ili foriris al la monto Olivarba.


Ri ruchˈabel Riyaˈ can man cˈo ta pa tak iwánima, ruma chi riyix xa ma yininimaj ta riyin ri xitak pe riche (rixin) chi yinocˈojeˈ ka chicojol. 	 Kaj vi ne havas Lian vorton restantan en vi, cxar vi ne kredas al tiu, kiun Li sendis.


Yacˈa ri quimolon quiˈ pa jay ma xquinimaj ta ri xberubij ri Rode chique. Xa xquibij chare: Xa xachˈujer laˈ. Y ri ti kˈopoj riˈ nubij cˈa chi can ya wi ri Pedro ri xracˈaxaj ca. Y riyeˈ xa xquibij chic chare: Riˈ xa ma ya ta ri Pedro ri xawacˈaxaj ca, riˈ ya ri ángel chajiy riche (rixin), xechaˈ chare. 	 Kaj oni diris al sxi:Vi frenezas. Sed sxi persiste certigis, ke tiel estas. Kaj ili diris:GXi estas lia angxelo.


Yacˈa ri Juan ri awalcˈual ri xtinabeyej chuwech ri Ajaf. Y riyaˈ can xticˈojeˈ cˈa ri Lokˈolaj Espíritu y ri uchukˈaˈ riqˈui, can achiˈel ri xcˈojeˈ riqˈui ri Elías. Chukaˈ ri Juan xtuben cˈa chique ri teˈej tataˈaj chi yecajoˈ ri calcˈual, y xtuben chukaˈ chique ri winek ri ma yeniman ta tzij, chi xtiquicˈuaj jun chojlaj cˈaslen, achiˈel ri quicˈuan ri winek choj quicˈaslen. Queriˈ ruchojmirisaxic xtuben apo chique ri winek, riche (rixin) chi queriˈ ri winek riˈ xa can xu (xe wi) chic ri Ajaf coyoben apo, xchaˈ ri ángel chare ri Zacarías. 	 Kaj li iros antaux Lia vizagxo en la spirito kaj potenco de Elija, por turni la korojn de la patroj al la infanoj kaj la malobeemajn al la sagxeco de la justuloj, por pretigi por la Sinjoro popolon preparitan.


Ya Riyaˈ ri xcamisex kuma, riche (rixin) chi nicuyutej ri kamac. Y ma xu (xe) ta wi ruma ri kamac riyoj, xa can ruma chukaˈ quimac quinojel ri winek ri yecˈo chuwech re ruwachˈulef. 	 kaj li estas repacigo pro niaj pekoj, kaj ne sole pro niaj, sed ankaux pro la tuta mondo.


Nabey, tukuˈ na ka riˈ, wi jabel kˈaxnek chuwech y cˈacˈariˈ tutijaˈ ri caxlan wey y tukumuˈ ri ruyaˈal uva. 	 Sed oni sin provu, kaj tiele mangxu el la pano kaj trinku el la kaliko.


Y yacˈariˈ tek ri Judas Iscariote xuchop ruchˈobic chi achique ta rubanic nuben chi xtujech ri Jesús pa quikˈaˈ ri achiˈaˈ riˈ. 	 Kaj de tiam li sercxis okazon, por transdoni lin.


Man kojanek ta. ¿Achique nawajoˈ chake, riyit Jesús aj Nazaret? ¿Xape cˈa riche (rixin) chi naqˈuis kakˈij? Riyin wetaman yit achique cˈa riyit y rumariˈ wetaman chi riyit can yit lokˈolaj wi y yit petenak riqˈui ri Dios, xchaˈ. 	 dirante:Ha! kio estas inter ni kaj vi, Jesuo Nazaretano? CXu vi venis, por pereigi nin? Mi scias, kiu vi estas, la Sanktulo de Dio.


Yacˈa ri apóstoles xa xquichˈob chi ri ixokiˈ riˈ xa chˈobon ma chˈobon ri xquibij apo, y rumariˈ ma xquinimaj ta ri xbix chique cuma ri ixokiˈ. 	 Kaj tiuj vortoj sxajnis al ili kiel babilado, kaj ili ne kredis al la virinoj.


Riyin can sibilaj wi cˈa yiquicot, ruma can rucˈamon chi can ncukubaˈ nucˈuˈx iwuqˈui chrij ronojel ri niben. 	 Mi gxojas, ke en cxio mi povas fidi al vi.


Y queriˈ chukaˈ majun cˈa discípulo ri más ta nim rukˈij que chuwech ri rutijonel. Xa cˈa ya tek nretamaj na jabel ronojel ri nicˈatzin, cˈacˈariˈ junan nuben el riqˈui ri rutijonel. 	 Discxiplo ne estas super sia instruisto; sed perfektigite, cxiu estos kiel lia instruisto.


Y cˈo cˈa jun kˈij, tek ri Jesús ye rachibilan ri rudiscípulos, xoc el pa jun jucuˈ. Y cˈacˈariˈ xubij chique: Joˈ, kojkˈax la jucˈan chic apo ruchiˈ choy. Y xebe. 	 Kaj en unu el tiuj tagoj eniris en sxipeton li kaj liaj discxiploj; kaj li diris al ili:Ni transiru al la alia bordo de la lago; kaj ili surmarigxis.


Y cˈo cˈa chukaˈ caˈiˈ oxiˈ tak car quiqˈui. Y ri Jesús xucˈutuj ri rubendición ri Dios pa ruwiˈ, y cˈacˈariˈ xutek rujachic chique ri winek. 	 Kaj ili havis kelkajn malgrandajn fisxojn; kaj beninte ilin, li ordonis disdoni ilin ankaux.


Chare cˈa jun rumozo xuyaˈ ca wuˈoˈ puek ri nibix talento chare, y chare jun chic xuyaˈ cˈa ca caˈiˈ, y chare ri jun chic xuyaˈ cˈa ca xa jun. Riyaˈ xuyaˈ cˈa ca chique chiquijujunal xaxu (xaxe wi) ri puek ri yecowin yesamej riqˈui. Y ri achi riˈ can xu (xe) wi xuben ca queriˈ, xbe cˈa el cˈanej. 	 Kaj al unu li donis kvin talantojn, al alia du, al alia unu; al cxiu laux lia kapableco; kaj li tuj forvojagxis.


Y ri winek ri ye chapayon el ri Jesús xquicˈuaj cˈa el cˈa pa rachoch ri nimalaj sacerdote. Y chiriˈ chukaˈ xquimol wi quiˈ ri principaliˈ tak sacerdotes, cachibilan ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij y ri aj tzˈibaˈ. 	 Kaj oni forkondukis Jesuon al la cxefpastro; kaj kunvenis cxe li cxiuj cxefpastroj kaj pliagxuloj kaj skribistoj.


Ri Jesús can yacˈariˈ tek xubij chare ri discípulo riˈ: Ri achoj chare xtinyaˈ wi ri caxlan wey muban, yacˈariˈ ri xtijacho el wuche (wixin), xchaˈ. Y Riyaˈ xumubaˈ cˈa ri caxlan wey y xuyaˈ chare ri Judas Iscariote ri rucˈajol ri jun achi Simón rubiˈ. 	 Jesuo respondis:GXi estas tiu, por kiu mi trempos la pecon kaj donos al li. Kaj trempinte la pecon, li donis gxin al Judas Iskariota, filo de Simon.


Y tek ye benak cˈa, ri Jesús xubij chique ri rudiscípulos: Chiˈiwonojel riyix xtitaluj el iwiˈ y xquiniyaˈ cˈa ca nuyon chupan re akˈaˈ reˈ, tek xa xtitzˈet chi riyin yijach el pa quikˈaˈ ri winek. Ruma ri Dios can nubij wi cˈa chupan ri tzˈibatal ca: Tek riyin xtinyaˈ kˈij chi nicamisex ri aj yukˈ, ri rucarneˈl xa xtiquitaluj el quiˈ. Queriˈ ri tzˈibatal ca. 	 Kaj Jesuo diris al ili:Vi cxiuj ofendigxos; cxar estas skribite:Mi frapos la pasxtiston, kaj la sxafoj diskuros.


Riyoj ri can kacukuban chic kacˈuˈx riqˈui ri Cristo, rajawaxic chi yekacochˈ ri kachˈalal ri ma can ta cukul quicˈuˈx riqˈui ri Cristo. Man cˈa tikaben ta xaxu (xaxe) wi ri nika chkawech riyoj. 	 Ni, kiuj estas fortaj, devas porti la malfortajxojn de la nefortaj, kaj ne placxi al ni mem.


Y tek xinoka riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, riyin ntij caxlan wey y nkum chukaˈ ruyaˈal uva. Y riyix nibij chuwe chi xu (xe wi) waˈin nwajoˈ, y nibij chukaˈ chi yin jun kˈabarel, chi yin cachibil ri cˈutuy tak alcawal, y yin cachibil chukaˈ ri aj maquiˈ. 	 La Filo de homo venis, mangxante kaj trinkante; kaj vi diras:Jen mangxegulo kaj vindrinkulo, amiko de impostistoj kaj pekuloj!


Y yentek ta cˈa el chi tak cachoch y xa majun niquitij el, ma utz ta. Ruma yecˈo nej ye petenak wi, y riqˈui jubaˈ yetzak pa tak bey ruma wayjal, xchaˈ chique. 	 kaj se mi forsendos ilin fastantaj al iliaj domoj, ili lacigxos sur la vojo; kaj iuj el ili venis de malproksime.


Y ri Tataˈixel can sibilaj cˈa nrajoˈ ri Rucˈajol, y pa rukˈaˈ Riyaˈ rujachon wi ronojel cosas. 	 La Patro amas la Filon, kaj donis cxion en lian manon.


Pero ronojel cˈa ri xa tzˈil, can majun bey cˈa xtoc ta apo chupan ri tinamit riˈ. Ni majun chukaˈ winek ri nibano etzelal chuwech ri Dios ri xtoc ta apo chiriˈ. Ni xa ta chukaˈ ri ye aj tzˈucuy tak tzij ri xqueˈoc ta apo chiriˈ. Xaxu (xaxe wi) cˈa ri tzˈibatal quibiˈ chupan ri wuj riche (rixin) cˈaslen, ri ruwuj ri Jesucristo ri achiˈel Alaj Carneˈl, xaxu (xaxe wi) riyeˈ ri xqueˈoc chiriˈ. 	 kaj tute ne eniros en gxin io malpura, nek faranto de abomenindajxo kaj mensogo; sed nur la skribitaj en la libro de vivo de la SXafido.


Wacami xintzˈet yan cˈa. Y rumariˈ nkˈalajsaj chi ya Riyaˈ ri Rucˈajol ri Dios. 	 Kaj mi vidis, kaj atestis, ke cxi tiu estas la Filo de Dio.


Y cˈo cˈa jun ri xcˈutun chare ri Jesús, y xubij chare: Ajaf, ¿ye qˈuiy cami ri xquecolotej? Yacˈa ri Jesús xa chique cˈa quinojel xchˈo wi, y xubij: 	 Kaj iu diris al li:Sinjoro, cxu malmultaj estas la savataj? Kaj li diris al ili:


Yacˈa riyit, tek naben jun nimakˈij, queˈasiqˈuij (queˈawoyoj) ri pobres, ri winek ri cut quikˈaˈ o cut caken, ri ye cojos y ri moyiˈ. 	 Sed kiam vi faras festenon, invitu malricxulojn, kriplulojn, lamulojn, blindulojn;


Y ri José ya cˈa riˈ ri nuchˈob pa ránima. Y pa rachicˈ xucˈut cˈa riˈ jun ángel riche (rixin) ri Ajaf chuwech, y xbix chare ruma ri ángel riˈ: Riyit José, ri yit jun chique ri ye ralcˈual ca ri rey David, man cˈa taxibij ta awiˈ chi yacˈuleˈ riqˈui ri María ri acˈutun chic riche (rixin) chi ntoc awixjayil. Wacami petenak chic alanic chrij ruma ya ri Lokˈolaj Espíritu xka pa ruwiˈ. 	 Sed kiam li pripensis tion, jen angxelo de la Eternulo aperis al li en songxo, dirante:Jozef, filo de David, ne timu preni al vi vian edzinon Maria; cxar tio, kio naskigxos de sxi, estas per la Sankta Spirito.


Riyin ma pa nuyonil ta cˈa yisamej, ruma achiˈel ri kˈatoj tzij ri nibix chuwe, queriˈ ri nben. Ri kˈatoj tzij ri nben riyin can pa ruchojmilal; ruma ma ya ta ri nwajoˈ riyin ri nben, xa can ya ri nrajoˈ ri Nataˈ Dios ri yin takayon pe, yariˈ ri nben. 	 Mi ne povas per mi mem fari ion; kiel mi auxdas, tiel mi jugxas; kaj mia jugxo estas justa, cxar mi celas ne mian propran volon, sed la volon de Tiu, kiu min sendis.


Y ri nrajoˈ ri Lokˈolaj Espíritu, ya chukaˈ riˈ ri nikajoˈ riyoj chiwe chi ma nikayaˈ ta más ejkaˈn chikul, chi ma rajawaxic ta nitzekelbej ronojel ri nubij chupan ri ley, xa can xu (xe) wi cˈa ri más nicˈatzin, yariˈ tibanaˈ, 	 CXar al la Sankta Spirito kaj al ni sxajnis bone meti sur vin nenian alian sxargxon, krom la jenaj necesaj aferoj:


Y cˈo cˈa jun kˈij ri Leví xuben cˈa jun nimawaˈin pa rachoch, jun nimawaˈin ri can riche (rixin) wi ri Jesús, pero chukaˈ xerusiqˈuij (xeroyoj) ri ye cˈutuy tak alcawal y chukaˈ nicˈaj chic winek. Y quinojel cˈa riˈ junan ye tzˈuyul ri pa mesa riqˈui ri Jesús y ri rudiscípulos. 	 Kaj Levi faris grandan festenon por li en sia domo, kaj estis granda amaso da impostistoj kaj aliaj, kiuj sidis cxe mangxo kun ili.


Xa ta xcˈatzin chi qˈuiy mul xukˈaxaj tijoj pokonal, qˈuiy ta mul xcom, rutiquiriban ta pe tek xban re ruwachˈulef. Pero ma que ta riˈ. Ruma Riyaˈ xa jun bey xutzuj (xusuj) ri ruquiqˈuel riche (rixin) chi nicˈatzin ronojel tiempo. Y xa cˈa chupan re ruqˈuisbel tiempo riche (rixin) re ruwachˈulef, tek xpe y xcom riche (rixin) chi nrelesaj ri kamac. 	 alie li devus ofte suferi de post la fondo de la mondo; sed nun unufoje en la fino de la mondagxoj li aperis, por forigi la pekon per la ofero de si mem.


Can tachajij cˈa ronojel ri yatajnek chawe ruma ri Dios. Y ya ri Lokˈolaj Espíritu ri cˈo pa tak kánima ri xtitoˈo awuche (awixin). 	 La bonan konfiditajxon gardu per la Sankta Spirito, kiu logxas en ni.


Riyin can ncˈutuj cˈa jun utzil chawe riyit pa quiwiˈ riyeˈ re wacami, y ma pa quiwiˈ ta ri winek ri xa riqˈui re ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx. Can pa quiwiˈ cˈa re achiˈaˈ re xeˈayaˈ chuwe ncˈutuj wi chi tayaˈ ri awutzil pa quiwiˈ, ruma can ye awuche (awixin) chukaˈ riyit. 	 Mi pregxas por ili; mi pregxas ne por la mondo, sed por tiuj, kiujn Vi donis al mi, cxar ili estas Viaj;


Y ri Jesús xubij cˈa chique ri rudiscípulos: Nbij cˈa chiwe, chi ma tichˈujirisaj ta iwiˈ chupan ri icˈaslen, chi acuchi (achique) xtipe wi ri iway y chi acuchi (achique) xtipe wi ri itziak. 	 Kaj li diris al siaj discxiploj:Tial mi diras al vi:Ne zorgu pri via vivo, kion vi mangxu; nek pri via korpo, kion vi surmetu.


Y ronojel ri kˈaxon ri cˈo pa tak iwánima, tiyaˈ pa rukˈaˈ ri Dios, ruma Riyaˈ can yixruchajij wi. 	 surjxetante sur Lin cxian vian zorgon, cxar Li zorgas pri vi.


Y yacˈa tek riyoj nikakˈaxaj tijoj pokonal pa rusamaj ri Cristo, riˈ xa can riche (rixin) chi nucukubaˈ icˈuˈx riyix y yixcolotej. Y tek riyoj nicukubex kacˈuˈx ruma ri Dios, xa can riche (rixin) chukaˈ chi nucukubaˈ icˈuˈx riyix y yixcolotej. Y riˈ nuben chiwe riyix chi nicochˈ nikˈaxaj tijoj pokonal ri achiˈel yojtajin chukˈaxaxic riyoj. 	 Sed se ni afliktigxas, tio estas por via konsolo kaj savigxo; aux se ni konsoligxas, tio estas por via konsolo, kiu energias, per la pacienca elportado de la samaj suferoj, kiujn ni ankaux suferadas;


Riyix nibij chuwe chi xa uchukˈaˈ riche (rixin) ri Beelzebú ri ncusaj riyin tek yenwelesaj ri itzel tak espíritu, pero ri ye tzekelbey iwuche (iwixin) riyix yequelesaj chukaˈ itzel tak espíritu. ¿La ya cami ruchukˈaˈ ri Beelzebú ri niquicusaj chukaˈ riyeˈ nichˈob riyix? Rumariˈ yecˈa ri ye tzekelbey iwuche (iwixin) riyix, yecˈa riyeˈ ri xquebin chiwe chi xa ma kitzij ta ri xibij chuwe. 	 Kaj se mi per Baal-Zebub elpelas demonojn, per kiu viaj filoj elpelas ilin? tial ili estos viaj jugxantoj.


Y ri chakˈaˈ, ri Ajaf Dios xutek cˈa pe jun ángel pa cárcel quiqˈui ri apóstoles. Y ri ángel riˈ xujek el ruchiˈ ri cárcel chiquiwech, y xerelesaj el. Y xubij cˈa chique: 	 Sed angxelo de la Eternulo nokte malfermis la pordojn de la karcero, kaj elkondukis ilin, kaj diris:


Yacˈa tek xoc pe ri akˈaˈ chupan ri kˈij riˈ, yariˈ tek ri Jesús ye rachibilan ri cablajuj rudiscípulos xeˈapon ri chiriˈ pa jay. 	 Kaj kiam vesperigxis, li venis kun la dek du.


Queriˈ ri tzˈibatal ca. Y riyoj ketaman chi ri nubij ri ley ri tzˈibatal ca, chique ri yecˈo chuxeˈ ri ley nichˈo wi, riche (rixin) chi queriˈ can majun cˈa nicowin nibin chi majun rumac. Can quinojel cˈa ri yecˈo chuwech re ruwachˈulef cˈo chi yeˈapon na chuwech ri Dios riche (rixin) chi nikˈat tzij pa quiwiˈ. 	 Sed ni scias, ke cxion ajn, kion la legxo diras, gxi parolas al tiuj, kiuj estas sub la legxo; ke cxiu busxo fermigxu, kaj ke la tuta mondo submetigxu sub la jugxon de Dio;


Y riyeˈ xekˈax cˈa pa ruwiˈ ri choy riˈ y xeˈapon ri chuchiˈ yaˈ chiriˈ pa Genesaret. 	 Kaj transirinte, ili alvenis teren cxe Genesaret, kaj alligis la sxipeton.


Ri jun winek ri nisamej, can nuchˈec wi ri rurajil. Y tek nitoj ma nisipex ta el chare ruma xa can ruchˈacon chic. 	 Al tiu, kiu laboras, la salajro estas kalkulata ne kiel favoro, sed kiel sxuldo.


Y yacˈariˈ tek ri achiˈaˈ ri quimolon quiˈ, xquitaluj el quiˈ y xebe chcachoch. 	 Kaj cxiu iris al sia domo;


Y ri Jesús xubij: Can kitzij cˈa nbij chiwe, wi cˈo jun winek ri ruyaˈon ca rachoch, ruyaˈon ca rachˈalal ye cˈajolaˈ o kˈopojiˈ, ruteˈ rutataˈ, rixjayil, ralcˈual o rulef, wuma riyin y ruma ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, 	 Jesuo diris:Vere mi diras al vi:Ekzistas neniu, kiu forlasis domon aux fratojn aux fratinojn aux patrinon aux patron aux infanojn aux kampojn pro mi kaj pro la evangelio,


Y ri Jesús xubij chukaˈ chique ri achiˈaˈ fariseos: Yin cˈa riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol ri yin Rajaf ri uxlanibel kˈij. 	 Kaj li diris al ili:La Filo de homo estas sinjoro de la sabato.


Chuwech apo ri acuchi (achique) cˈo wi ri Jesús cˈo cˈa apo ri quicapitán ri soldados. Riyaˈ xracˈaxaj cˈa tek ri Jesús riqˈui ruchukˈaˈ xchˈo tek xcom ka. Rumariˈ tek ri capitán riˈ xubij cˈa: Can kitzij na wi chi re jun achi reˈ can Rucˈajol wi ri Dios, xchaˈ. 	 Kaj kiam la centestro, kiu apudstaris kontraux li, vidis, ke li tiamaniere ellasis for la spiriton, li diris:Vere cxi tiu viro estis Filo de Dio.


Y quecˈariˈ nicˈatzin wi ri yaˈ chake riyoj wacami. Tek yojban bautizar yojcolotej ruma ri rucˈastajbel ri Jesucristo. Pero tek yojban bautizar, ma riche (rixin) ta chi nuchˈej el ri tzˈil riche (rixin) ri kachˈacul, ma que ta riˈ, xa riche (rixin) chi nucˈut cˈa chi riyoj nikajoˈ nikaben ri utz, nikajoˈ chi chˈajchˈoj ri kánima chuwech ri Dios. 	 kiu ankaux vin nun savas en antitipo, la bapto, ne la formetado de la karna malpurajxo, sed la demando de bona konscienco al Dio per la relevigxo de Jesuo Kristo;


Xepe ri soldados xquicusaj cˈa apo ri Jesús chuwajay ri cˈo chiriˈ pa palacio. Cˈacˈariˈ xequisiqˈuij (xecoyoj) quinojel ri nicˈaj chic soldados, ri ye cachibil. Xequimol cˈa apo chrij ri Jesús. 	 Kaj la soldatoj forkondukis lin en la korton, kiu estas la Pretorio, kaj kunvokis la tutan kohorton.


Can tiwacˈaxaj cˈa re nbij chiwe, chi riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, can xquicamisex na wi, ruma can yareˈ ri ruchˈobon pe ri Dios chi nibanatej. Pero juyiˈ cˈa ruwech ri xtijacho el wuche (wixin), xchaˈ ri Jesús. 	 CXar la Filo de homo ja iros, laux la antauxdecido; sed ve al tiu viro, de kiu li estos perfidata!


Y xcatintoˈ cˈa chuwech ronojel pokonal ri xticajoˈ xtiquiben chawe ri awinak, y chukaˈ chiquiwech ri winek ri ma ye israelitas ta. Y quiqˈui cˈa ri winek riˈ yatintek wi el re wacami. 	 liberigante vin de la popolo kaj de la nacianoj, al kiuj mi vin sendas,


Rumacˈariˈ nyaˈ jun utzilaj inaˈoj, chi tek riyix nilokˈ kˈanapuek, tilokˈoˈ cˈa ri cˈo wuqˈui riyin, riche (rixin) chi queriˈ can yixoc wi beyomaˈ. Ruma ri kˈanapuek ri cˈo wuqˈui riyin, can utz wi, ruma kˈaxan chic pa kˈakˈ. Can majun chic cˈa tzˈil cˈo riqˈui. Tek riyix nilokˈ chukaˈ tziek, can tilokˈoˈ cˈa ri sakilaj tak tziek ri cˈo wuqˈui riyin, riche (rixin) chi nucuch ri iqˈuixbal. Y queriˈ chukaˈ chi wuqˈui riyin tilokˈoˈ wi ri akˈom riche (rixin) chi niyaˈ ri pa runakˈ tak iwech, riche (rixin) chi yixtzuˈun jabel. 	 mi konsilas al vi acxeti de mi oron rafinitan per fajro, por ke vi ricxigxu; kaj blankajn vestojn, por ke vi vin vestu, kaj por ke ne aperu la honto de via nudeco; kaj kolirion, por sxmiri viajn okulojn, por ke vi vidu.


Rumacˈariˈ riyix nicˈatzin chi can quiniwoyobej apo, ruma riqˈui jubaˈ ri hora tek xa ma yin ta riyin ri yinichˈob, yariˈ tek xquipe riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, xchaˈ ri Jesús. 	 Vi ankaux estu pretaj, cxar en tiu horo, kiun vi ne pripensas, la Filo de homo venos.


Y ya cˈa ri kˈij tek ri Lot y ri ye aj pa rachoch xeˈel el pa tinamit Sodoma, xka cˈa ca kˈakˈ y azufre pa ruwiˈ ri tinamit. Can achiˈel cˈa job xuben tek xka pe ri chicaj, y can quinojel ri winek yecˈo chiriˈ xeqˈuis ruma ri kˈakˈ. 	 sed en la tago, kiam Lot eliris el Sodom, fajro kaj sulfuro falis el la cxielo kaj pereigis cxiujn;


Y ri Jesús ntajin cˈa yeruben bendecir ri discípulos tek xujech el riˈ chiquicojol. Yacˈariˈ tek xyacatej el pa cakˈikˈ y xucˈuex cˈa el chilaˈ chicaj riqˈui ri Dios. 	 Kaj dum li benis ilin, li forigxis de ili kaj estis suprenportita en la cxielon.


Ruma can ye qˈuiy ri xquepe y xtiquibilaˈ: Yin cˈa riyin ri Cristo, xquechaˈ. Y sibilaj ye qˈuiy ri xquekˈolotej pa quikˈaˈ. 	 CXar multaj venos en mia nomo, dirante:Mi estas la Kristo; kaj ili forlogos multajn.


Can majun kacojol xuben chake quiqˈui riyeˈ, ruma chi ri Dios xuchˈajchˈojsaj chukaˈ ri cánima riyeˈ ruma chi quicukuban quicˈuˈx riqˈui ri Jesucristo. 	 kaj Li faris nenian diferencon inter ni kaj ili, per la fido puriginte iliajn korojn.


Y yacˈa ri achiˈaˈ fariseos y ri achiˈaˈ ri yekˈaxan ri nubij ri ley, riyeˈ can kˈalaj chi ma xcajoˈ ta xquicˈul ri ruchˈobon ri Dios chi nuben quiqˈui, ruma ma xcajoˈ ta chi xeban bautizar ruma ri Juan. 	 Sed la Fariseoj kaj la legxistoj rifuzis por si la intencon de Dio, cxar ili ne estis baptitaj de li.


Tek ri achi riˈ ruchapon ka rutzolejen, yecˈo cˈa ri rumozo ri xepe chucˈulic y xquibij chare: Ri acˈajol qˈues. Ma xcom ta, xechaˈ chare. 	 Dum li ankoraux malsupreniris, liaj sklavoj lin renkontis, dirante:Via filo vivas.


Pero ri Ajaf xubij chuwe: Riyit xaxu (xaxe wi) cˈa caquicot riqˈui ri wutzil ri nuyaˈon chawe y majun chic jun ri xticˈatzin ta chawe. Ruma tek yatajin chukˈaxaxic jun tijoj pokonal y can nanaˈ chi majun chic awuchukˈaˈ, yacˈariˈ tek xtikˈalajin ri wuchukˈaˈ riyin pan acˈaslen, xchaˈ chuwe. Rumariˈ riyin sibilaj yiquicot tek cˈo ri yencˈulwachij ri xa niquicˈut chinuwech chi majun wuchukˈaˈ, ruma can yariˈ tek nika cˈa pe ri ruchukˈaˈ ri Cristo pa nuwiˈ. 	 Kaj li diris al mi:Mia graco suficxas por vi, cxar mia potenco perfektigxas en malforteco. Plej gxoje do mi plivole fieros pri miaj malfortajxoj, por ke la potenco de Kristo kovru min.


Yacˈa tek quiyaˈon chic cˈa chiquiwech ri achique niquiben riqˈui ri puek riˈ, riyeˈ xquilokˈ cˈa ri rulef jun aj banoy bojoˈy. Ri ulef riˈ can xticˈatzin cˈa riche (rixin) chi chiriˈ yemuk wi ri winek ri ma ye aj chiriˈ ta. 	 Kaj ili konsiligxis, kaj acxetis per ili la kampon de la potisto, por enterigi fremdulojn.


Y tek ri winek quicˈaxan chic ri chˈabel ri nucˈut ri Jesús, can xquimey ri xquicˈaxaj, ruma majun bey quicˈaxan ta chˈabel queriˈ. 	 Kaj kiam la homamaso tion auxdis, ili miregis pro lia instruado.


Y ri achi xtzolin el, y xapon cˈa quiqˈui ri achiˈaˈ israelitas ri cˈo quikˈij, y xubij chique: Ri xcˈachojsan wuche (wixin), ya ri Jesús, xchaˈ chique. 	 La viro foriris, kaj diris al la Judoj, ke Jesuo estas tiu, kiu lin sanigis.


Rumacˈariˈ ri Juan xubij chique ri winek ri ye aponak riqˈui: Riyin pa yaˈ yixinben wi bautizar. Pero cˈo cˈa jun achi ri xtipe re chkawech apo, ri xquixruben bautizar riqˈui ri Lokˈolaj Espíritu y riqˈui kˈakˈ. Ri Jun cˈa ri xtipe, can más wi nim rukˈij y can más wi nim ruchukˈaˈ que chinuwech riyin. Rumariˈ riyin ma yin rucˈamon ta (takal ta chuwij) chi nquir ri ruximbel ri ruxajab. 	 Johano respondis al cxiuj, dirante:Mi ja vin baptas per akvo, sed venas tiu, kiu estas pli potenca ol mi; la rimenon de liaj sxuoj mi ne estas inda malligi; li vin baptos per la Sankta Spirito kaj per fajro;


Y tek ri Jesús xracˈaxaj ri tzij ri xquibij ri aj tzˈibaˈ y ri achiˈaˈ fariseos, Riyaˈ xubij cˈa chique: Jun ajkˈomanel ma ye ta ri ye utz ri yerakˈomaj. Riyaˈ yerakˈomaj ri yawaˈiˈ. Riyin ma xipe ta chiquicanoxic winek ri choj quicˈaslen. Riyin xipe chiquicanoxic ri aj maquiˈ, ri rajawaxic chi nitzolin pe quicˈuˈx riqˈui ri Dios. 	 Kaj auxdinte tion, Jesuo diris al ili:Ne la sanuloj bezonas kuraciston, sed la malsanuloj:mi venis, por alvoki ne justulojn, sed pekulojn.


Y ruma chi ma jane yecˈo ta kiqˈui ronojel ri utzil riˈ, rumariˈ cˈa kacochˈon na chi koyoben. Ruma cukul kacˈuˈx chi can xquekacˈul na wi ri utzil riˈ. 	 Sed, se ni esperas al tio, kion ni ne vidas, tiam ni gxin atendas pacience.


Y yacˈariˈ tek ri Jesús xucˈutuj cˈa: ¿Ri Juan xtak pe ruma ri Dios riche (rixin) chi xeruben bautizar ri winek? ¿O xa ye ri winek xebin chare chi xuben queriˈ? xchaˈ ri Jesús. Y ri principaliˈ tak sacerdotes y ri rijitaˈk tak achiˈaˈ ri cˈo quikˈij xquibilaˈ cˈa chiquiwech: ¿Achique cˈa xtikabij chare wacami? xechaˈ ka. Ruma wi nikabij chi ri Juan ya ri Dios ri takayon pe, ri Jesús xa xtubij cˈa chake chi achique cˈa ruma tek ma xinimaj ta ri xubij. 	 La baptado de Johano, de kie gxi estis? El la cxielo, aux el homoj? Kaj ili diskutis inter si, dirante:Se ni diros:El la cxielo, li diros al ni:Kial do vi ne kredis al li?


Queriˈ nubij ri Dios chupan ri tzˈibatal ca. Yecˈo wech aj Israel ri xquetzelaj ri Dios, ruma ma xquinimaj ta ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. Y ruma cˈa ri ma xquinimaj ta, rumariˈ ri Dios xuyaˈ ri ruchˈabel chiwe riyix ri ma yix israelitas ta. Pero ri Dios cˈa yerajoˈ na ri wech aj Israel, ruma ye ruchaˈon y ruma chukaˈ chi can rutzujun (rusujun) ri rutzil chique ri ojer tak katiˈt kamamaˈ. 	 Rilate al la evangelio, ili estas malamikoj pro vi; sed rilate al la elekto, ili estas amataj pro la patroj.


Y xintzˈet cˈa chi niquitzujuj (niquisujuj) ruma ma nuben ta ri nubij ri quiley riyeˈ. Pero ma rucˈamon ta (ma takal ta chrij) chi nitzˈapix pa cárcel o nicamisex. 	 kaj mi trovis lin akuzata pri demandoj rilatantaj al ilia legxo, sed havanta nenian akuzon meritantan morton aux katenojn.


Can yacˈariˈ tek ri Jesús xban chare ruma ri Lokˈolaj Espíritu riche (rixin) chi xbe pa jun desierto. 	 Kaj tuj la Spirito pelis lin for en la dezerton.


Chukaˈ nbij cˈa chiwe, chi xabachique winek ri nukˈalajsaj riˈ chi yin runiman riyin, queriˈ chukaˈ riyin ri Cˈajolaxel ri xinalex chicojol, xtinkˈalajsaj chiquiwech ri ruˈángeles ri Dios chi ri winek riˈ wuche (wixin) chic riyin. 	 Kaj mi diras al vi:CXiun, kiu konfesos min antaux la homoj, la Filo de homo ankaux konfesos antaux la angxeloj de Dio;


Chiriˈ cˈo cˈa jun achi israelita ri Aquila rubiˈ, y riyaˈ alaxnek pa jun tinamit ri cˈo pa rucuenta ri Ponto. Riyaˈ rachibilan ri Priscila ri rixjayil, xa cˈa jubaˈ queˈapon ri pa Corinto, ye elenak cˈa pe pan Italia, ri xecˈojeˈ wi. Xeˈel cˈa pe ri pa ruwachˈulef riˈ, ruma ri Claudio ri aj kˈatbel tzij chiriˈ xubij cˈa chi ri winek israelitas queˈel el ri pa tinamit Roma. Y ri Pablo xapon cˈa chiquitzˈetic. 	 Kaj li trovis Judon, nomatan Akvila, Pontanon laux gento, antaux ne longe venintan el Italujo, kaj Priskilan, lian edzinon, cxar Klauxdio jam ordonis, ke cxiuj Judoj foriru el Romo; kaj li iris al ili;


Yacˈa ri Judá y ri Tamar ri rixjayil xecalcˈualaj ri Fares y ri Zara; yacˈa ri Fares ri xalcˈualan ri Esrom; y ri Esrom xralcˈualaj ri Aram. 	 kaj al Jehuda naskigxis Perec kaj Zerahx el Tamar, kaj al Perec naskigxis HXecron, kaj al HXecron naskigxis Ram,


Pero wi xa cˈo cˈa jun tataˈaj ri ma ruyaˈon ta ri rumiˈal riche (rixin) chi nicˈuleˈ, y ri kˈopoj xa cˈo chic rujunaˈ, y ri tataˈaj nuchˈob chi ma utz ta rubanon chi ma ruyaˈon ta kˈij chare ri rumiˈal riche (rixin) chi nicˈuleˈ, y nutzˈet chi ri kˈopoj xa nrajoˈ nicˈuleˈ, tuyaˈ cˈa kˈij chare riche (rixin) chi nicˈuleˈ, ruma ma mac ta ri nuben, wi nuyaˈ el riche (rixin) chi nicˈuleˈ. 	 Sed se iu opinias, ke li kondutas nedece kontraux sia virgulino, se sxi preteriras sian agxfloradon, kaj se tio estas necesa, li faru tion, kion li volas; li ne pekas; ili geedzigxu.


Y queriˈ cˈa chukaˈ ri Satanás, wi xa nuben ka chˈaˈoj chrij riyaˈ mismo, y caˈiˈ cˈa nuben, chanin nitzak y niqˈuis ka rukˈij. Rumariˈ xa ma kitzij ta ri nibij riyix, chi riyin xa ya ri uchukˈaˈ riche (rixin) ri Beelzebú ri ncusaj riche (rixin) chi yenwelesaj ri itzel tak espíritu. 	 Kaj se ankaux Satano dividigxas kontraux si, kiel staros lia regno? cxar vi diras, ke per Baal-Zebub mi elpelas demonojn.


Pero riyeˈ xa ma xetaneˈ ta ka, xa más niquirek apo quichiˈ, niquicˈutuj chi ticamisex ri Jesús chuwech cruz. Can nikˈalajin cˈa chi ya ri chˈabel ri xquibilaˈ apo ri winek y ri principaliˈ tak sacerdotes ri xtichˈacon. 	 Sed ili insistis per grandaj krioj, postulante krucumi lin. Kaj iliaj krioj superfortis.


Y ri Jesús xubij cˈa chique: Tikasaj cˈa pan ulef re jay reˈ, jay ri can riche (rixin) wi ri Dios y riyin pan oxiˈ kˈij npabaˈ chic jun bey, xchaˈ chique. 	 Respondis Jesuo kaj diris al ili:Detruu cxi tiun sanktejon, kaj mi levos gxin en la dauxro de tri tagoj.


chi can tiquikˈilaˈ quiˈ chare ri mac, tiquicˈuaj jun cˈaslen chˈajchˈoj, can tiquibanaˈ cuenta rupan ri cachoch, utz quinaˈoj tiquibanaˈ quiqˈui quinojel, y quequinimaj ri cachijlal, riche (rixin) chi man ta niyokˈotej ri ruchˈabel ri Dios. 	 esti prudentaj, cxastaj, hejme laborantaj, bonfaremaj, submetigxemaj al siaj propraj edzoj, por ke la vorto de Dio ne estu blasfemita;


Ri achi fariseo paˈel, ruyon nuben orar, y nubij cˈa chupan ri ruˈoración: Dios, matiox nyaˈ chawe ruma chi riyin ma yin junan ta quiqˈui ri nicˈaj chic. Ruma chi ri nicˈaj chic winek ye alekˈomaˈ, cˈo quixjayil y yequicanoj nicˈaj chic ixokiˈ, y ma choj ta ri quicˈaslen. Ni ma yin junan ta cˈa chukaˈ riqˈui re jun achi cˈutuy alcawal reˈ. 	 La Fariseo, starante, pregxis kun si jene:Ho Dio, mi Vin dankas, ke mi ne estas kiel la ceteraj homoj, rabemaj, maljustaj, adultemaj, nek ecx kiel cxi tiu impostisto.


Y pa jun uxlanibel kˈij, ri Jesús xbe pa rachoch jun principal quiche (quixin) ri achiˈaˈ fariseos. Ri Jesús siqˈuin (oyon) cˈa ruma ri achi riˈ riche (rixin) jun waˈin. Y ri yecˈo chiriˈ niquitzulaˈ cˈa apo ri Jesús. 	 Kaj kiam li eniris en sabato en la domon de unu reganto de la Fariseoj, por mangxi panon, ili lin observis.


Yacˈa ri yitajin chubixic chiwe sibilaj nim rukˈij, y xa ma kˈalajsan ta pe ojer ca. Yacˈa wacami riyin nbij reˈ chiwe. Y reˈ can chrij wi ri Cristo y chikij riyoj ri kaniman chic ri nibix iglesia chake nichˈo wi. 	 CXi tiu mistero estas granda, sed mi parolas pri Kristo kaj la eklezio.


Y xabachique cˈa winek ri xa jun chic rubanon riqˈui ri Cristo, can xjalatej wi cˈa ri rucˈaslen. Can xban wi cˈa jun cˈacˈacˈ winek chare. Ronojel ri itzel laj cˈaslen ri xerubanalaˈ pa nabey mul tek cˈa ma jane tunimaj, xa can xecanaj wi cˈa ca, y xuchop cˈa el jun cˈacˈacˈ cˈaslen. 	 Tial se iu homo estas en Kristo, estas jam nova kreitajxo; la malnovajxoj forpasis, jen ili jam estigxis novaj.


Chiwech riyix jabel ri nichˈob, pero xa ma iwetaman ta achique xticˈulwachij ri chuaˈk cabij. Ruma ri kacˈaslen xa achiˈel ri moyef ri nika pe. Nicˈojeˈ el jubaˈ, y chanin niqˈuis el. 	 kvankam vi ne scias, kio morgaux okazos. Kio estas via vivo? Vi ja estas vaporo, kiu mallongan tempon montrigxas kaj poste malaperas.


y ri Juan rubin cˈa chare ri Herodes: Ma utz ta abanon chi acˈamon ka ri awixnan. 	 CXar Johano diris al li:Ne decas, ke vi havu sxin.


Riyix ibanon cˈa chare ri Jesús chi xa majun rejkalen can achiˈel niquiben ri nicˈaj aj banoy tak jay chare jun abej, ri ma xka ta chiquiwech chi xquicusaj. Pero ri Jesús riˈ xa ya Riyaˈ ri achiˈel ri abej ri ucusan chare ri xquina riche (rixin) ri jay, riche (rixin) chi ri jay riˈ ma nitzak ta. 	 Tiu estas la sxtono, kiun vi konstruantoj malsxatis, kaj kiu farigxis sxtono bazangula.


Y nicˈatzin chi quequitoˈ ri ye cachˈalal, yacˈa ri más nicˈatzin chi yequilij ka, ye ri yecˈo pa cachoch. Ruma wi cˈo jun ri xa ma nuben ta queriˈ, nikˈalajin chi achiˈel xa ma runiman ta ri Dios y xa más itzel ri rucˈaslen que chiquiwech ri winek ri ma quiniman ta ri Jesucristo. 	 Sed se iu ne zorgas pri siaj propraj, kaj precipe pri siaj familianoj, tiu malkonfesis la fidon, kaj estas pli malbona ol nekredanto.


Ruma cˈo jun wamigo ri jucˈan chic petenak wi y xoka wuqˈui, y riyin majun cˈo wuqˈui riche (rixin) chi nyaˈ apo chare riche (rixin) chi nutij. Rumacˈariˈ tabanaˈ jun utzil chuwe, xcachaˈ apo chare. 	 cxar amiko mia venis al mi post vojagxo, kaj mi ne havas, kion meti antaux lin;


Y ruma cˈa ri rey Agripa y ri Berenice qˈuiy kˈij ri xecˈojeˈ ka chiriˈ, ri Festo xutzijoj cˈa chare ri rucˈulwachin ri Pablo. Y xubij cˈa: Waweˈ cˈo jun achi ri yaˈon ca pa cárcel ruma ri Félix. 	 Kaj dum ili restis tie multajn tagojn, Festo montris al la regxo la aferon de Pauxlo, dirante:Felikso lasis katenita unu viron,


Pero can xkˈalajin chukaˈ chi can Rucˈajol wi ri Dios, y can cˈo nimalaj uchukˈaˈ riqˈui. Queriˈ xkˈalajin tek xbecˈastej pe chiquicojol ri caminakiˈ, ruma ri Espíritu ri cˈo riqˈui can lokˈolaj wi achiˈel ri Lokˈolaj Dios. 	 la difinita Filo de Dio en potenco laux la Spirito de sankteco per la relevigxo de la mortintoj-Jesuo Kristo, nia Sinjoro,


Y riyit Tito, rajawaxic chukaˈ chi can tacˈuaj jun utzilaj cˈaslen riqˈui ronojel ri yeˈabanalaˈ, riche (rixin) chi queriˈ yatoc cˈambel naˈoj chiquiwech. Can queˈabanalaˈ cˈa utzil, y tek yeˈatijoj chare ri ruchˈabel ri Dios, can pa ruchojmil tabanaˈ chare. Y tikˈalajin chi can cˈo rejkalen ri nabij. 	 pri cxio montrante vin ekzemplo de bonaj faroj, en via instruado montrante sincerecon, seriozecon,


Y tek ntajin cˈa chuporoxic ri pon, quinojel cˈa ri winek ri quimolon quiˈ ri chuwajay el, yetajin niquiben orar. 	 Kaj la tuta amaso de la popolo pregxis ekstere dum la horo de la incensado.


ri más ta utz chi xaben, xayaˈ ta re nurajil pa banco, y re xinoka wacami xincˈul ta cˈa ri puek ri can wuche (wixin) wi riyin y xincˈul ta chukaˈ ri ral re nurajil. 	 pro tio vi devus doni mian monon al la bankistoj, kaj veninte, mi ricevus mian proprajxon kun procento.


Y tek ri Jesús rutzˈuban chic cˈa ca ri chˈomilaj ruyaˈal uva, Riyaˈ xubij cˈa: Ya xcˈachoj cˈa ronojel. Y can yacˈariˈ tek xulucubaˈ pe ri rujolon (ruwiˈ) y xujech ri ránima pa rukˈaˈ ri Dios y xcom ka. 	 Kiam do Jesuo ricevis la vinagron, li diris:Estas finite; kaj, klininte sian kapon, li ellasis for la spiriton.


Riyin xa can yitzolin yan cˈa awuqˈui, Nataˈ Dios, pero riqˈui cˈa re cˈa yicˈojeˈ na jubaˈ chic chuwech re ruwachˈulef, ncˈutuj cˈa jun utzil chawe riyit pa quiwiˈ riyeˈ, ruma nwajoˈ chi can ta tzˈaket ri quicoten nicˈojeˈ ca pa tak cánima, achiˈel ri quicoten ri cˈo wuqˈui riyin. 	 Sed nun mi venas al Vi; kaj tion mi parolas en la mondo, por ke ili havu mian gxojon gxis pleneco en si mem.


Ruma ri mac ri yequibanalaˈ riyeˈ pan ewel, astapeˈ xaxu (xaxe wi) chi nitzijox, riˈ sibilaj qˈuixbel. 	 cxar estas hontinde ecx paroli pri tio, kion ili faras sekrete.


Y ri Moisés quecˈareˈ xubij chique ri ye katiˈt kamamaˈ ri xecˈojeˈ ojer ca: Ri Kajaf Dios xtuyec cˈa pe jun profeta chiquicojol ri kachˈalal aj Israel ri xtikˈalajsan ri ruchˈabel chique ri kech aj Israel, jun profeta ri can achiˈel riyin. Can tiwacˈaxaj cˈa ronojel ri xtubij chiwe. 	 CXar Moseo diris:Profeton el viaj fratoj, similan al mi, starigos por vi la Eternulo, via Dio; lin auxskultu pri cxio ajn, kion li al vi parolos.


Yacˈa ri más nim chˈacoj, ya ri can riqˈui quicoten nacˈuaj jun cˈaslen ri nika chuwech ri Dios. 	 Sed la pieco kun kontenteco estas granda gajnilo;


Rumacˈariˈ, riyin can nbij cˈa chiwe chi ronojel ri nicˈutuj tek riyix niben orar y wi can ninimaj chi nicˈul, can xtiyatej wi cˈa chiwe. 	 Pro tio mi diras al vi:Kion ajn vi petos, pregxante, kredu, ke vi tion jam ricevis, kaj vi gxin havos.


Y tek ye benak cˈa ri rudiscípulos pa tinamit chulokˈic riche (rixin) ri niquitij, xapon cˈa jun ixok aj Samaria chuchiˈ ri pozo chirelesaxic ruyaˈ. Y ri Jesús xubij cˈa chare ri ixok riˈ: Tasipaj jubaˈ nuyaˈ riche (rixin) chi nkum, xchaˈ chare. 	 Venis virino Samaria, por cxerpi akvon; Jesuo diris al sxi:Donu al mi trinki.


Y queriˈ chukaˈ riyoj ri kaniman chic ri Cristo, yoj qˈuiy y jalajoj ruwech kasamaj. Pero junan kawech y nikatolaˈ kiˈ ruma konojel xa jun chic kabanon riqˈui ri Cristo. 	 tiel same ni multaj estas unu korpo en Kristo, kaj cxiuj aparte membroj unu de alia.


Y chupan cˈa ri kˈij tek xquipe chic, ri pa rajawaren ri caj xtibanatej cˈa achiˈel ri xquicˈulwachij ye lajuj kˈopojiˈ ri xquicˈuaj el quilámpara chi xebe chiroyobexic jun cˈajol ri xticˈuleˈ chupan ri akˈaˈ riˈ. 	 Tiam la regno de la cxielo estos komparata al dek virgulinoj, kiuj prenis siajn lampojn kaj eliris renkonte al la fiancxo.


Y wi pa jun kˈij wukuˈ ta mul cˈo pokon nuben chawe y chi wukuˈ mul nitzolin ta pe rucˈuˈx y nipe awuqˈui y nubij chawe: Tacuyuˈ tasachaˈ numac, nichaˈ ta; can utz cˈa chi nacuy rumac, xchaˈ ri Jesús. 	 Kaj se li pekos kontraux vi sep fojojn en la tago, kaj sep fojojn turnigxos al vi, dirante:Mi pentas; vi lin pardonu.


Y ri rupatrón, can xtucˈajsaj wi ruwech ri mozo riˈ y xtuyaˈ quiqˈui ri nicˈaj chic ri xa caˈiˈ quipalej. Y chiriˈ cˈa xtokˈ wi y xtukachˈachˈej rey. 	 kaj distrancxos lin, kaj difinos lian parton kun la hipokrituloj; tie estos la plorado kaj la grincado de dentoj.


Tiyaˈ ca rubanic ronojel ruwech etzelal. 	 detenu vin de cxia formo de malbono.


Y riyin ri Juan xintzˈet cˈa chi ri Jun ri tzˈuyul pa lokˈolaj chˈaquet, cˈo jun wuj boron ri ruchapon riqˈui ri rajquikˈaˈ. Ri wuj riˈ, cˈo tzˈibatal chuwech y chrij, y kˈolin riqˈui wukuˈ raken sellos riche (rixin) chi ma nisolotej ta. 	 Kaj mi vidis en la dekstra mano de la Sidanto sur la trono libron, skribitan interne kaj malantauxe, sigelitan per sep sigeloj.


Ntzˈibaj cˈa chiwe chrij ri Cristo ri can cˈo chic pe tek cˈa ma jane cˈo ta re ruwachˈulef. Y can ya wi Riyaˈ ri Chˈabel ri niyaˈo cˈaslen, y riyoj can xkacˈaxaj ri xubij. Can xkatzˈet cˈa ruma xkatzuˈ riqˈui ri runakˈ tak kawech. Y can xkachop riqˈui ri kakˈaˈ. 	 Tion, kio estis de la komenco, kion ni auxdis, kion ni vidis per niaj propraj okuloj, kion ni rigardis kaj niaj manoj palpis, koncerne la Vorton de vivo


Pero ma timestaj ta cˈa wachˈalal, chi xa ma qˈuiy ta chic tiempo xkojcˈojeˈ el waweˈ chuwech re ruwachˈulef. Rumariˈ ri kachˈalal ri cˈo quixjaylal, ma ruma ta chi cˈo quixjaylal, ma ruma ta riˈ chi man ta niquiben ri nrajoˈ ri Dios. 	 Sed la jenon mi diras, fratoj:La tempo estas mallongigita, por ke de nun tiuj, kiuj havas edzinojn, estu kvazaux ili ne havus;


Y ri José xberucˈamaˈ cˈa pe ri ruchˈacul ri Jesús, y cˈacˈariˈ xubor pa jun sakilaj tziek. 	 Kaj Jozef prenis la korpon, kaj envolvis gxin en pura tolajxo,


Y can queriˈ wi cˈa xquiben. Xquelesaj cˈa el ri cˈajolaxel chiriˈ chupan ri rulef y xquicamisaj. Yacˈariˈ tek ri Jesús xubij: ¿Achique cami xtuben ri rajaf ulef chique ri achiˈaˈ kajoy tak ulef? 	 Kaj ili eljxetis lin el la vinberejo kaj lin mortigis. Kion do faros al ili la sinjoro de la vinberejo?


Y ri Jesús tek xerutzuˈ xubij cˈa chique: Quixbiyin cˈa y jeˈicˈutuˈ iwiˈ chiquiwech ri sacerdotes, xchaˈ el ri Jesús chique. Y tek quichapon cˈa el binen riche (rixin) chi nbequicˈutuˈ quiˈ chiquiwech ri sacerdotes, ri quiyabil xqˈuis el chiquij y xechˈajchˈojir cˈa. 	 Kaj vidinte ilin, li diris al ili:Iru, kaj montru vin al la pastroj. Kaj dum ili iris, ili farigxis puraj.


Y can yacˈariˈ tek xjel apo ri Pedro riqˈui ri Jesús y xubij chare: Ajaf, wi jun wachˈalal can cˈo pokon nubanalaˈ chuwe, ¿cˈa janipeˈ cˈa mul utz chi ncuy rumac? ¿La wukuˈ cami mul ncuy rumac? xchaˈ ri Pedro chare ri Jesús. 	 Tiam Petro venis kaj diris al li:Sinjoro, kiomfoje povu peki mia frato kontraux mi, kaj mi pardonu lin? gxis sep fojoj?


Y tek riyeˈ xetaneˈ ka chi tzij, xpe ri Jacobo y xubij cˈa: Quiniwacˈaxaj cˈa, wachˈalal wech aj Israel: 	 Kaj kiam ili cxesis paroli, Jakobo respondis, dirante: Fratoj, auxskultu min;


Xa ta riyix iwetaman achique ntel wi chi tzij ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios, man ta xixcowin xibij chi ri nudiscípulos ma utz ta yetajin chubanic. Ruma chupan ri ruchˈabel ri Dios nubij: Riyin ri más nika chinuwech chi niben riyix, ya chi nijoyowaj quiwech ri winek, ya cˈa riˈ ri más nika chinuwech, que chuwech ri chicop ri yecamisex y yeˈitzuj (yeˈisuj) chinuwech. 	 Sed se vi komprenus, kion signifas cxi tio:Mi deziras bonfaradon, sed ne oferon; vi ne kondamnus la senkulpajn.


Y rumacˈariˈ, tek ri Jesús xa nakaj chic cˈo wi apo chare ri tinamit Jerusalem, ri winek can xepe cˈa riche (rixin) chi noquicˈuluˈ, ruma can quicˈaxan chic cˈa ri milagro ri xuben riqˈui ri Lázaro. 	 Pro tio ankaux la homamaso iris al li renkonte, cxar ili sciigxis, ke li faris tiun signon.


Y ri Jacobo y ri Juan, ri ye rucˈajol ri achi ri Zebedeo rubiˈ, xejel cˈa apo riqˈui ri Jesús, y xquibij chare: Tijonel, riyoj nikajoˈ nikacˈutuj jun utzil chawe. Pero naben ta cˈa ri xtikacˈutuj chawe, xechaˈ chare. 	 Kaj alproksimigxis al li Jakobo kaj Johano, filoj de Zebedeo, dirante al li:Majstro, ni deziras, ke, kion ajn ni petos de vi, vi tion faru por ni.


Y xinwacˈaxaj cˈa chukaˈ jun chˈabel ri acuchi (achique) yecˈo wi ri ye cajiˈ ri cˈo qˈuiy runakˈ tak quiwech, y nubij cˈa: Ri caˈiˈ libras trigo can jun denario chic rajel, y can jun denario chukaˈ chic rajel ri wakiˈ libras cebada. Yacˈa ri aceite olivo y ri ruyaˈal uva majun taben ca chare. 	 Kaj mi auxdis kvazaux vocxon, meze de la kvar kreitajxoj, dirantan:Mezuro da tritiko por denaro, kaj tri mezuroj da hordeo por denaro; kaj la oleon kaj la vinon ne difektu.


Riyoj majun bey cˈa xkachˈob ta chi queriˈ niquiben, ruma riyeˈ ma xu (xe) ta wi xquiyaˈ jun ofrenda riche (rixin) chi nucˈuex chique ri kachˈalal ri nicˈatzin quitoˈic. Riyeˈ xa can nabey xquijech quiˈ pa rukˈaˈ ri Ajaf riche (rixin) chi niquiben ri nrajoˈ Riyaˈ, y can xquijech chukaˈ quiˈ chupan ri samaj ri kachapon rubanic riyoj, can achiˈel ri nrajoˈ ri Dios. 	 kaj ne kiel ni esperis, sed unue ili sin dedicxis al la Sinjoro, kaj al ni per la volo de Dio.


Tek banatajnek chic ronojel riˈ, ri Pablo xpe cˈa pa ránima chi nibe cˈa pa Macedonia y pan Acaya chiquitzˈetic ri kachˈalal. Y chukaˈ xpe pa ránima chi nibe cˈa pa Jerusalem, y cˈacˈariˈ cˈo chi nibe pa Roma. 	 Kaj kiam tio finigxis, Pauxlo intencis en la spirito, trapasinte Makedonujon kaj la Ahxajan landon, vojagxi al Jerusalem, kaj li diris:Post kiam mi iros tien, mi devos ankaux vidi Romon.


Y xa cˈareˈ ca tek xibe pa Jerusalem, ri principaliˈ tak sacerdotes y ri rijitaˈk tak achiˈaˈ israelitas ri cˈo quikˈij, xeˈapon wuqˈui y xbequibij chuwe chi cˈo rumac ye rubanon re achi reˈ, y xquicˈutuj cˈa chuwe chi can tinbanaˈ chi nika rucˈayewal pa ruwiˈ. 	 pri kiu, kiam mi estis en Jerusalem, la cxefpastro kaj pliagxuloj de la Judoj sciigis min, postulante jugxon kontraux li.


Y tiyaˈ cˈa rutzil quiwech quinojel ri lokˈolaj tak kachˈalal ri xa jun chic chukaˈ quibanon riqˈui ri Cristo Jesús. Y chukaˈ ri kachˈalal ri yecˈo wuqˈui niquitek el rutzil iwech riyix. 	 Salutu cxiun sanktulon en Kristo Jesuo. La fratoj, kiuj estas kun mi, vin salutas.


Riyix man cˈa tichˈujirisaj ta iwiˈ ruma iway iwucˈyaˈ y ruma ri itziak. 	 Tial ne zorgu, dirante:Kion ni mangxu? aux:Kion ni trinku? aux:Kion ni surmetu?


Y ri Jesús ye rachibilan ri rudiscípulos xapon ri pa tinamit Capernaum. Y tek cˈo chic pa jay, Riyaˈ xucˈutuj chique ri rudiscípulos: Y riyix ¿achique cˈa ri nichˈojilaˈ chiwech tek yoj petenak pa bey? xchaˈ chique. 	 Kaj ili venis al Kapernaum, kaj kiam li estis en la domo, li demandis ilin:Pri kio vi diskutis sur la vojo?


Majun ri qˈues chuwech re ruwachˈulef ri xa riche (rixin) chi nuben ri nurayij ka riyaˈ. Majun chukaˈ ri nicom ruma nrajoˈ chi nicom. 	 CXar neniu el ni vivas al si mem, kaj neniu mortas al si mem.


Y yacˈariˈ tek ri Pedro xchˈobotej chuwech, y xubij: Wacami cˈa, xinwetamaj chi ri ángel can kitzij wi chi takon pe ruma ri Ajaf riche (rixin) chi xinorucoloˈ ca pa rukˈaˈ ri Herodes y chuwech ronojel ri quichˈobon ri nuwinak israelitas chi niquiben chuwe, nichaˈ ka pa ránima. 	 Kaj Petro, rekonsciigxinte, diris:Nun mi certe scias, ke la Eternulo elsendis Sian angxelon kaj liberigis min el la mano de Herodo kaj el la tuta atendado de la popolo Juda.


Y cˈacˈariˈ xubij chique quinojel: Wi cˈo jun nrajoˈ yirutzekelbej, man cˈa tupokonaj ta nukˈaxaj tijoj pokonal. Xa can tubanaˈ cˈa achiˈel nuben jun ri benak chuxeˈ jun cruz riche (rixin) chi nbecamisex. Ma nuben ta chic ri nurayij ka riyaˈ. Wi cˈo cˈa jun nichˈobo chi nicowin nuben queriˈ kˈij kˈij, utz chi nipe wuqˈui y quirutzekelbej cˈa. 	 Kaj li diris al cxiuj:Se iu volas veni post mi, li abnegaciu sin, kaj levu sian krucon cxiutage, kaj sekvu min.


Yacˈariˈ tek ri Jun ri tzˈuyul pa lokˈolaj chˈaquet xchˈo cˈa y xubij: Riyin yenben cˈacˈacˈ chare ronojel ri cosas, xchaˈ. Y chukaˈ xubij cˈa chuwe: Queˈatzˈibaj cˈa re chˈabel re xquenbij chawe, ruma can ye kitzij wi y can utz chi nacukubaˈ acˈuˈx riqˈui. 	 Kaj diris la Sidanto sur la trono:Vidu, Mi faras cxion nova. Kaj Li diris:Skribu, cxar tiuj vortoj estas fidelaj kaj veraj.


Ri Moisés xcˈojeˈ cˈa chiquicojol ri ye chaˈon ruma ri Dios, pa jun desierto. Y ya chukaˈ riyaˈ ri xbin chique ri ye katiˈt kamamaˈ ri tzij ri xubij ri ángel riche (rixin) ri Dios, ri xtzijon riqˈui pa ruwiˈ ri juyuˈ Sinaí. Can chare wi cˈa riyaˈ xjach wi ri chˈabel riche (rixin) cˈaslen riche (rixin) chi nuyaˈ chake riyoj. 	 Li estis tiu, kiu estis en la komunumo en la dezerto kun la angxelo, kiu parolis kun li sur la monto Sinaj, kaj estis kun niaj patroj; kaj ricevis vivajn orakolojn, por doni al ni;


Y sibilaj ye qˈuiyirnek ri winek ri yeniman ri Ajaf Jesucristo, can chi achiˈaˈ y chi ixokiˈ. 	 kaj kredantoj pligrandnombre aldonigxis al la Sinjoro, amasoj da viroj kaj virinoj;


Y chiriˈ pa Damasco cˈo cˈa jun ri runiman ri Jesucristo, ri Ananías rubiˈ. Y ri Ajaf Jesucristo pa jun achiˈel achicˈ xucˈut riˈ chuwech, y xubij chare: ¡Ananías! xchaˈ. Y ri Ananías xubij: Yareˈ yincˈo waweˈ, Ajaf, xchaˈ. 	 Kaj en Damasko estis unu discxiplo nomata Ananias; kaj la Sinjoro diris al li en vizio:Ananias. Kaj li respondis:Jen mi, Sinjoro.


Ruma riyin wetaman chi riqˈui ri oración ri niben pa nuwiˈ y chukaˈ riqˈui ri yirutoˈ ri Lokˈolaj Espíritu ri petenak riqˈui ri Jesucristo, can xquitotej wi cˈa chuwech ronojel. 	 CXar mi scias, ke cxi tio efikos al mia savo, per viaj pregxoj kaj la provizado de la Spirito de Jesuo Kristo,


Yacˈa re wacami nbij cˈa chiwe: Ticukubaˈ icˈuˈx, ruma majun ri xticom ta, xa can xu (xe) wi re barco ri xtiqˈuis ca. 	 Kaj nun mi admonas vin esti kuragxaj; cxar estos neniu perdo de vivo inter vi, sed nur de la sxipo.


Cˈo chic ri rucimiento ri jay, y riˈ ya ri Jesucristo. Y can majun chic cˈa xticowin ta xtiyaˈo jun chic rucimiento. 	 CXar neniu povas meti alian fundamenton krom tiu, kiu estas metita, tio estas Jesuo Kristo.


Y konojel cˈa ri yoj benak pa barco, yojcˈo cˈa caˈiˈ ciento riqˈui setenta y seis. 	 Kaj ni cxiuj en la sxipo estis ducent sepdek ses animoj.


Y rumariˈ riyin can ronojel kˈij ntij cˈa nukˈij chi ma nben ta ri etzelal chuwech ri Dios y chiquiwech chukaˈ ri winek. Y queriˈ ri wánima can utz wi cˈa nunaˈ. 	 En cxi tio ankaux mi min ekzercadas, havi cxiam konsciencon neriprocxeblan antaux Dio kaj homoj.


Riyix chukaˈ nibij: Ri ninatan ri altar riche (rixin) chi nuben jurar, astapeˈ ma nuben ta cˈa ri xubij, riˈ majun nuben. Yacˈa ri ninatan ri ofrenda ri nicˈojeˈ pa ruwiˈ ri altar riche (rixin) chi nuben jurar, riˈ cˈo chi nuben. 	 Kaj:Se iu jxuras per la altaro, tio estas nenio; sed kiu jxuras per la ofero, kusxanta sur gxi, tiu estas sxuldanto.


Yacˈa ri winek ri xa riqˈui ri ruwachˈulef quicukuban wi quicˈuˈx, xa jubaˈ chic cˈa re xquinquitzˈet el. Yacˈa riyix can xquinitzˈet chic na jun bey. Y ruma chi riyin can cˈo nucˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek, rumariˈ riyix can xticˈojeˈ cˈa chukaˈ icˈaslen riche (rixin) xtibe kˈij xtibe sek. 	 Ankoraux iom da tempo, kaj la mondo ne plu vidos min, sed vi vidos min; cxar mi vivas, tial vi ankaux vivos.


xubij cˈa chare: Tek xqueˈoka ri ye tzujunel (sujunel) chawij, xtinwacˈaxaj cˈa chukaˈ ri chˈabel ri xqueˈabij riche (rixin) chi natoˈ awiˈ, xchaˈ ri aj kˈatbel tzij. Y xubij cˈa chukaˈ ri aj kˈatbel tzij riˈ chi tucˈuex ri Pablo cˈa pa palacio riche (rixin) ri Herodes, y tichajix cuma soldados. 	 li diris:Mi auxskultos vian proceson, kiam viaj akuzantoj ankaux cxeestos; kaj li ordonis, ke oni gardu lin en la palaco de Herodo.


Cˈacˈariˈ ri Jesús xucˈutuj chic cˈa jun bey chare: Riyit Simón ri yit rucˈajol ri Jonás, ¿la can yinawajoˈ cˈa? xchaˈ chare. Y ri Pedro xubij cˈa: Ajaf, can queriˈ wi. Riyit awetaman chi yatinwajoˈ, xchaˈ. Y ri Jesús xubij: Wi can yinawajoˈ cˈa, queˈayukˈuj cˈa ri nucarneˈl. 	 Li diris al li ankoraux la duan fojon:Simon, filo de Jona, cxu vi min amas? Li diris al li:Jes, Sinjoro; vi scias, ke mi vin amas. Li diris al li:Zorgu pri miaj sxafoj.


Rumariˈ ri israelitas, ri quiniman chic ri Dios ri ye rachibilan pe ri Pedro, xsach quicˈuˈx tek xquitzˈet chi ri Lokˈolaj Espíritu can nisipex pe chukaˈ chique ri xa ma ye israelitas ta. 	 Kaj cxiuj el la cirkumcido kredantoj, kiuj venis kun Petro, miregis pri tio, ke ankaux sur la nacianojn estis surversxata la donaco de la Sankta Spirito.


Riyin can wetaman wi chi queriˈ xtibanatej, ruma chi yin jun achi ri nnimaj ri nubij ri aj kˈatbel tzij chuwe ri cˈo chi nben. Y yecˈo chukaˈ soldados ri ye yaˈon pa nukˈaˈ. Tek nbij cˈa chare jun chi tibe, can nibe wi; y wi nbij chukaˈ chare jun chic chi tipe, can nipe wi chukaˈ. Y tek nbij cˈa chare ri numozo chi tabanaˈ reˈ, can nuben wi chukaˈ, xchaˈ ri capitán. 	 CXar mi ankaux estas homo sub auxtoritato, havante soldatojn sub mi; kaj mi diras al cxi tiu:Iru; kaj li iras; kaj al alia:Venu; kaj li venas; kaj al mia sklavo:Faru cxi tion; kaj li gxin faras.


Y ruma can icukuban icˈuˈx riqˈui, can nicˈul na wi ri colotajic riche (rixin) ri iwánima. 	 ricevante la celon de via fido, savon de animoj.


Chukaˈ ri Abraham ma xu (xe) ta wi xunimaj ri Dios, xa can xuben chukaˈ ri xbix chare ruma ri Dios. Y riqˈui riˈ can xutzˈakatisaj ri rucukbel cˈuˈx ri cˈo riqˈui ri Dios. 	 Vi vidas, ke la fido kunagis kun liaj faroj, kaj per faroj la fido perfektigxis;


Y riyin ri Juan, can xinwacˈaxaj y xintzˈet cˈa chukaˈ ronojel riˈ. Y yacˈa tek ye wacˈaxan y ye ntzˈeton chic ka, yacˈariˈ tek xixuqueˈ ximajeˈ ka xerukˈaˈ xeraken ri ángel ri xcˈutu ronojel riˈ chinuwech riche (rixin) chi nyaˈ rukˈij. 	 Kaj mi, Johano, estis la auxdanto kaj la vidanto de cxi tio. Kaj kiam mi auxdis kaj vidis, mi falis, por adorklinigxi antaux la piedoj de la angxelo, kiu montris tion al mi.


Y tek ri Jesús aponak chic cˈa, Riyaˈ xoc cˈa pa rachoch ri Dios ri cˈo chiriˈ pa Jerusalem. Yacˈariˈ tek Riyaˈ xerokotalaˈ pe ri yetajin yecˈayin y ri yelokˈonaj ri chiriˈ pa rachoch ri Dios. 	 Kaj enirinte en la templon, li komencis elpeli la vendantojn,


Riyaˈ qˈuiy cˈa ri xucˈut chiquiwech riqˈui cˈambel tak tzij. Y xubij cˈa chique: 	 Kaj li multe instruis ilin per paraboloj, kaj diris al ili en sia instruado:


Pero wi xa ruma natij jun cosa, xa rumariˈ nuben caˈiˈ rucˈuˈx jun kachˈalal y nitzak, ntel chi tzij chi ma nawajoˈ ta ri awachˈalal. Rumariˈ ma tikatij ta jun cosa ri xa nuben chare jun kachˈalal chi xa rumariˈ nuyaˈ ca ri Cristo. Ruma ri Cristo xcom chukaˈ ruma ri kachˈalal riˈ. 	 CXar se pro mangxajxo via frato cxagrenigxas, vi jam ne iradas en amo. Ne pereigu per via mangxajxo tiun, por kiu Kristo mortis.


Y tek ri Jesús y ri rudiscípulos xeˈapon cˈa ri jucˈan chic ruchiˈ yaˈ, ri discípulos cˈacˈariˈ xquinabej chi xa majun caxlan wey quicˈuan el. 	 Kaj la discxiploj, transirinte al la alia bordo, forgesis preni panojn.


Y ri Jesús xbe cˈa chuchiˈ jun choy, ye rachibilan el ri rudiscípulos. Y chukaˈ xtzekelbex el cuma qˈuiy winek ri ye petenak pa rucuenta ri Galilea, y cuma nicˈaj chic winek ri ye petenak pa rucuenta ri Judea. 	 Kaj Jesuo kun siaj discxiploj foriris gxis la maro; kaj granda homamaso el Galileo sekvis lin. Kaj el Judujo


ri winek riˈ can nikˈalajin wi chi sibilaj nunimirisaj riˈ. Y xa majun retaman. Xa sibilaj nika chuwech ri tzij ri majun utz niquicˈom pe chare. Tzij ri xa niquiben chare chi itzel nunaˈ chare jun chic ri utz cˈo, xa niquiyec royowal, xa niquiben chare chi niyokˈon chiquij ri nicˈaj chic, niquiben chukaˈ chare chi nipe itzel tak chˈobonic pa ránima chrij jun chic winek, 	 tiu estas fanfaronema, nenion sciante, sed malsana je demandoj kaj privortaj diskutoj, de kiuj naskigxas envio, malpaco, mallauxdoj, malbonaj suspektoj,


Tiwacˈaxaj cˈa re xtinbij chiwe: Ri Katataˈ Dios, ri qui‑Dios ri Abraham, ri Isaac, ri Jacob, qui‑Dios chukaˈ ri katiˈt kamamaˈ ri xecˈojeˈ ojer ca; Riyaˈ can xuben cˈa chare ri Jesús, ri Rucˈajol, chi cˈo rukˈij rucˈojlen. Pero riyix ma xiwajoˈ ta xinimaj chi ya Riyaˈ ri Rucˈajol ri Dios. Xa xiyaˈ pa rukˈaˈ ri aj kˈatbel tzij ri Pilato rubiˈ. Y tek ri aj kˈatbel tzij can rubin chic chi nucol el, riyix ma xiwajoˈ ta. Riyix xa qˈuiy ri xibij apo chrij. 	 La Dio de Abraham kaj de Isaak kaj de Jakob, la Dio de niaj patroj, gloris Sian Servanton Jesuo, kiun vi transdonis, kaj malkonfesis antaux la vizagxo de Pilato, kiam cxi tiu decidis liberigi lin.


Pero wi ya ri samaj ri ruchilaben pe ri Dios chuwe ri nben; astapeˈ ma yininimaj ta riyin, pero tinimaj cˈa chi ri samaj ri nben riyin can ya wi ri ruchilaben pe ri Dios chuwe. Tinimaj cˈa riche (rixin) chi tiwetamaj chi ri Nataˈ Dios can cˈo wi wuqˈui riyin y riyin chukaˈ can yincˈo wi riqˈui ri Nataˈ y xa yoj jun, xchaˈ ri Jesús. 	 Sed se mi faras ilin, kvankam vi ne kredas al mi, kredu la farojn, por ke vi sciu kaj komprenu, ke la Patro estas en mi, kaj mi en la Patro.


Y ri achiˈaˈ ye chajinel, ruma cˈa sibilaj xquixibij quiˈ chuwech ri ángel, can xebarbot (xebaybot) cˈa. Xa can achiˈel ye caminakiˈ xquiben ca ruma quixibinriˈil. 	 kaj pro timo al li la gardistoj tremis, kaj farigxis kiel malvivuloj.


Y ri Salmón y ri Rahab ri rixjayil xcalcˈualaj ri Booz; ri Booz y ri Rut ri rixjayil xcalcˈualaj ri Obed; y ri Obed xralcˈualaj ri Isaí. 	 kaj al Salma naskigxis Boaz el Rahxab, kaj al Boaz naskigxis Obed el Rut, kaj al Obed naskigxis Jisxaj,


Rumariˈ ri achiˈaˈ chapoy tak car riˈ xquiben apo retal chique ri nicˈaj chic cachibil ri yecˈo pa jun chic jucuˈ, riche (rixin) chi quepe chiquitoˈic. Y ri cachibil can xepe na wi chiquitoˈic. Y ri caˈiˈ jucuˈ xequinojsaj chi car. Rumariˈ ri caˈiˈ jucuˈ riˈ xa jubaˈ ma yebe ka chuxeˈ yaˈ. 	 kaj ili geste signis al siaj kompanianoj en la alia sxipeto, ke ili venu kaj helpu ilin. Kaj ili venis, kaj plenigis ambaux sxipetojn, gxis ekprofundigxo.


Y ronojel junaˈ chupan ri nimakˈij pascua, ri aj kˈatbel tzij can nrelesaj cˈa el jun chique ri yecˈo pa cárcel. Riyaˈ nrelesaj cˈa el ri preso ri nicajoˈ ri winek chi ntel el. 	 Sed cxe tiu festo la provincestro kutimis liberigi al la homamaso unu malliberulon, kiun ili deziris.


Y ri winek ri quimolon quiˈ chiriˈ, xsach quicˈuˈx tek xquitzˈet ri xuben ri Jesús, y niquibilaˈ cˈa chiquiwech: ¿Achique cˈa rubanic reˈ? Ruma re tijonic re ye rucˈamon pe Riyaˈ, majun bey kacˈaxan ta riyoj. Ruma ri ruchˈabel can nucˈut cˈa chi Riyaˈ can cˈo kˈatbel tzij pa rukˈaˈ. Y hasta ri itzel tak espíritu can niquinimaj rutzij, yechaˈ cˈa ka chiquiwech. 	 Kaj cxiuj miregis tiom, ke ili diskutis inter si, dirante:Kio estas cxi tio? jen nova instruado! kun auxtoritato li ordonas ecx al la malpuraj spiritoj, kaj ili obeas lin.


Yacˈa jun winek ri xa ma nukˈalajsaj ta riˈ chiquiwech ri winek chi riyaˈ wuche (wixin) riyin, riyin chukaˈ can ma xtinkˈalajsaj ta apo rubiˈ chuwech ri Nataˈ Dios ri cˈo chilaˈ chicaj. 	 Sed kiu malkonfesos min antaux homoj, tiun mi ankaux malkonfesos antaux mia Patro, kiu estas en la cxielo.


Ruma tek xkatzijoj chiwe ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, ma kayon ta riyoj ri xojtzijon. Xa can ya ruchukˈaˈ ri Lokˈolaj Espíritu ri xojtoˈo chutzijoxic. Y xkˈalajin chi ri xkatzijoj chiwe, can ruchˈabel wi ri Dios. Y chukaˈ tek xojcˈojeˈ chicojol, riyix xitzˈet ri utzilaj cˈaslen ri xkacˈuaj. Ruma xkajoˈ chi xinimaj ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic. 	 cxar nia evangelio venis al vi ne nur parole, sed ankaux kun potenco kaj kun la Sankta Spirito kaj plena certigo; vi scias, kiaj homoj ni cxe vi montrigxis pro vi.


Y quinojel cˈa ri can ye kachˈalal chic ri yecˈo chiriˈ pa tinamit Antioquía ri cˈo pa rucuenta ri Pisidia, can nojnek wi cˈa ri cánima riqˈui quicoten y riqˈui ri Lokˈolaj Espíritu. 	 Kaj la discxiploj plenigxis de gxojo kaj de la Sankta Spirito.


Ri ley riche (rixin) ri Moisés xa achiˈel jun rumachˈachˈil ri utzil ri xquepe chkawech apo. Ruma ma xucˈom ta pe ri utzil achiˈel ri kas kitzij chi utzil ri nucˈom pe ri Cristo. Y xa rumariˈ ri chicop ri xetzuj (xesuj) chuwech ri Dios ronojel junaˈ, ma xecowin ta xuben chique ri winek chi xeˈapon ta riqˈui ri Dios, chi man ta jun quimac xetzˈet ruma ri Dios. 	 CXar la legxo, havante ombron de estontaj bonajxoj, ne la bildon mem de la aferoj, neniam povas, per tiuj samaj oferoj, kiujn oni oferadas sencxese jaron post jaro, perfektigi la tien venantajn.


Wi cˈo jun nibin chi nuyaˈ rukˈij ri Dios y xa ma nukˈil ta riˈ riqˈui ri itzel tak chˈabel, ruyon riyaˈ nukˈol ka riˈ. Y xa majun utz nucˈom pe chare tek nubij chi riyaˈ can nuyaˈ wi rukˈij ri Dios. 	 Se iu sxajnas al si religia, ne bridante sian langon, sed trompante sian koron, ties religio estas vanta.


¿La ma iwetaman ta cˈa chi ri bautismo yariˈ jun retal chi riyoj junan kawech xkaben riqˈui ri Cristo Jesús, y achiˈel chi xa ta can junan xojcom riqˈui? 	 CXu vi ne scias, ke ni cxiuj, kiuj baptigxis al Jesuo Kristo, baptigxis al lia morto?


Y riyin can nyaˈ ca jun cˈacˈacˈ pixaˈ chiwe. Riyin nbij cˈa chiwe chi can tiwajoˈ iwiˈ. Riyin can yixinwajoˈ wi. Can queriˈ cˈa chukaˈ tibanaˈ riyix. Can tiwajoˈ cˈa iwiˈ chiˈiwachibil iwiˈ. Yacˈareˈ ri nbij ca chiwe wacami. 	 Novan ordonon mi donas al vi, ke vi amu unu alian; kiel mi amis vin, tiel vi ankaux amu unu alian.


Y tek kˈaxnek chic caˈiˈ oxiˈ kˈij, xpe cˈa ri Félix ri aj kˈatbel tzij rachibilan ri Drusila ri rixjayil, jun ixok israelita. Xutek cˈa rusiqˈuixic (royoxic) ri Pablo, ruma riyaˈ nrajoˈ cˈa nretamaj achique rubanic riˈ ri nacukubaˈ acˈuˈx riqˈui ri Jesucristo. 	 Kaj post kelke da tagoj, Felikso venis kun sia edzino Drusila, kiu estis Judino, kaj li venigis al si Pauxlon kaj auxskultis lin pri la fido al Kristo Jesuo.


Xa tiyaˈ na cˈa kˈij chare ri itzel kˈayis chi junan niqˈuiy riqˈui ri trigo, cˈa ya na tek xtapon ri kˈij riche (rixin) ri kˈatoj. Cˈa ya na cˈa kˈij riˈ tek riyin xtinbij cˈa chique ri xquebano kˈatoj, chi nabey tiquimoloˈ ri itzel kˈayis y quequibanalaˈ pa tak manojo riche (rixin) chi yeporox; y cˈacˈariˈ tiquikˈataˈ ri trigo riche (rixin) chi nbequiyacaˈ ca, xchaˈ ri achi. Queriˈ xubij ri Jesús. 	 Lasu al ambaux kreski kune gxis la rikolto; kaj en la tempo de la rikolto mi diros al la rikoltistoj:Kolektu unue la lolon, kaj ligu gxin en faskojn, por bruligi gxin; sed kolektu la tritikon en mian grenejon.


Y ri Juan xubij cˈa chique ri xecˈutun apo: Achique cˈa chiwe riyix ri cˈo caˈiˈ rutziak, tuyaˈ jun chare ri majun rutziak. Y xabachique cˈa chukaˈ chiwe riyix ri cˈo wey riqˈui, tuyaˈ cˈa chukaˈ ruway ri xa majun ruway, xchaˈ chique. 	 Kaj responde li diris al ili:Kiu havas du tunikojn, tiu donu al la nehavanto; kaj kiu havas mangxajxon, tiu faru tiel same.


Quinojel can xu (xe) wi cˈa xquitzˈet chi petenak ri Jesús, can xquimey. Y xequicot, y chanin xebe y xquiyaˈ rutzil ruwech. 	 Kaj tuj la homamaso, vidante lin, forte miris, kaj alkuris, kaj salutis lin.


Y tek ri Pedro xoc cˈa apo pa rachoch ri Cornelio, ri Cornelio xberucˈuluˈ y xbexuqueˈ chuwech, riche (rixin) chi nuyaˈ rukˈij. 	 Kaj kiam Petro estis eniranta, Kornelio lin renkontis, kaj, falinte antaux liaj piedoj, adorklinigxis al li.


¿Achique nichˈob riyix riqˈui ri xinbij ka? ¿La can cˈo cami rejkalen jun dios ri xa banon cuma winek? y rumariˈ, ¿la can cˈo cami rejkalen ri tiˈij ri tzujun (sujun) chuwech? Majun. 	 Kion do mi diras? ke idoloferitajxo estas io, aux ke idolo estas io?


Yacˈa ri Juan ma nrajoˈ ta nuben bautizar ri Jesús, y nubij cˈa chare: Xa yin ta riyin riˈ ri utz chi yiban bautizar awuma riyit y mani chi can yit cˈa riyit ri xatoka wuqˈui riyin, riche (rixin) chi yatinben el bautizar, xchaˈ ri Juan. 	 Sed tiu lin malakceptis, dirante:Mi bezonas esti baptata de vi, kaj cxu vi venas al mi?


Yacˈa Riyaˈ xubij chique ri rudiscípulos: Ronojel ticoˈn ri ma ticon ta ruma ri Nataˈ ri cˈo chilaˈ chicaj xticˈuk el. 	 Sed li responde diris:CXiu kreskajxo, kiun mia cxiela Patro ne plantis, estos elradikigita.


Ri Jesús xubij cˈa chique: Ri car ri cˈariˈ yeˈichop pe, queˈicˈamaˈ cˈa pe caˈiˈ oxiˈ, xchaˈ chique. 	 Jesuo diris al ili:Alportu el la fisxoj, kiujn vi jxus kaptis.


Y riyin ri Tercio, ri yitzˈiban el ri ruchˈabel ri kachˈalal Pablo, ntek cˈa el rutzil iwech pa rubiˈ ri Ajaf. 	 Mi, Tertio, kiu skribis cxi tiun epistolon, salutas vin en la Sinjoro.


Ri yecˈutu ronojel riˈ nikˈalajin chi achiˈel cˈo qˈuiy naˈoj quiqˈui y xa ma que ta riˈ, xa majun quetaman. Niquibij chi nicˈatzin chi nikayaˈ quikˈij ángeles y nicˈaj chic cosas. Niquibij chi tikachˈutinirisaj kiˈ y tikayaˈ ri kachˈacul pa tijoj pokonal. Yacˈa ronojel riˈ xa majun utz nucˈom pe, ruma ma nuyaˈ ta kachukˈaˈ riche (rixin) chi yojchˈacon chrij ri itzel tak raybel. 	 CXio tio havas sxajnon de sagxeco en volokulto kaj humileco kaj severeco rilate al la korpo, sed ne en ia valoro por plensatigo de la karno.


Y tek ri winek xquicˈaxaj cˈa chi ri Pablo xa can nichˈo pe chique ri pan hebreo, ri quichˈabel riyeˈ, rumariˈ can majun chic cˈa ri xchˈo. Y ri Pablo xuchop cˈa tzij y xubij: 	 Kaj kiam ili auxdis, ke li parolas al ili en la Hebrea lingvo, ili des pli silentigxis; kaj li diris:


Y ri acuchi (achique) yixapon wi, wi ri winek ma nicajoˈ ta yixquicˈul, y ma nicajoˈ ta chukaˈ niquicˈaxaj ri ruchˈabel ri Dios ri nitzijoj riyix chique, can quixel cˈa pe chiriˈ, y titotalaˈ (tiquiralaˈ) ca ri pokolaj ri cˈo chiwaken chiquiwech ri winek riˈ, riche (rixin) tiquetamaj chi ma utz ta ri xquiben. Ruma can nbij wi cˈa chiwe, chi chupan ri kˈij tek xtibanatej ri kˈatoj tzij, más xtikˈax wi cˈa ruwiˈ ri rucˈayewal ri xtika pa quiwiˈ ri winek riche (rixin) ri tinamit ri can ma xquixquicˈul ta, que chuwech ri Sodoma y Gomorra, xchaˈ el chique. 	 Kaj se ie ajn oni vin ne akceptos, nek vin auxskultos, tiam el tie forirante, deskuu la polvon, kiu estas sub viaj piedoj, por atesto al ili.


Y yacˈariˈ tek xepe ri jumoc soldados y ri achi ri nim rukˈij chiquicojol riyeˈ, y chukaˈ ri jumoc aj chˈameˈy ri ye quiyaˈon pe ri achiˈaˈ israelitas ri cˈo quikˈij, xquichop cˈa ri Jesús y xquixim el. 	 La kohorto kaj la milestro kaj la oficistoj de la Judoj kaptis do Jesuon kaj ligis lin,


Y can kitzij na wi chi ri ixok xban riqˈui jun rubakil ri achi, pero chukaˈ ri achi nalex riqˈui jun ixok. Can majun cˈa ri más ta nim rukˈij. Pero konojel riqˈui ri Dios yoj petenak wi. 	 CXar kiel virino estas el viro, tiel same ankaux estas viro per virino; sed cxio estas el Dio.


Y queriˈ chukaˈ ri ruchilaben ca ri Ajaf, chi ri yetzijon ri lokˈolaj chˈabel ri niyaˈo colotajic, ya cˈa samaj riˈ ri niquitzukbej quiˈ. 	 Tial same la Sinjoro ordonis, ke la proklamantoj de la evangelio vivadu per la evangelio.


Ri kachˈalal ri yecˈo wuqˈui can majun chic jun ri can achiˈel ri Timoteo, ri can junan kánima riqˈui, ri can kitzij chi nuchˈob ri achique ibanon. 	 CXar mi havas neniun samsentan, kiu sincere zorgos pri via stato.


Yacˈariˈ tek ri Felipe xuchop el tzij, xutiquiribaˈ cˈa el riqˈui ri mocaj ri tzˈibatal ca ruma ri Isaías, riche (rixin) chi xchˈo chrij ri lokˈolaj ruchˈabel ri Jesús ri niyaˈo colotajic. 	 Kaj Filipo malfermis sian busxon, kaj komencante de tiu Skribo, predikis al li Jesuon.


Y cˈa ntajin na cˈa nitzijon ri Jesús riqˈui ri ixok, tek cˈo jun achi xoka ri petenak chrachoch ri Jairo, ri Jairo ri principal chupan ri jay ri kas nicˈut wi ri ruchˈabel ri Dios. Ri jun achi ri xoka, xorubij cˈa chare ri Jairo: Man chic tacˈuaj ta el ri Tijonel Jesús, ruma ri ti amiˈal xa xcom yan. 	 Dum li ankoraux parolis, jen iu venis de la domo de la sinagogestro, dirante:Via filino jam mortis; ne gxenu la instruiston.


Yacˈa ri jun kachˈalal ri Bernabé rubiˈ, xucˈuaj ri Saulo quiqˈui ri apóstoles. Y ri Bernabé xutzijoj cˈa chique chi ri Saulo xchˈo cˈa ri Ajaf riqˈui, chi xucˈut cˈa riˈ chuwech tek ruchapon el bey pa Damasco, y chi ri Saulo chukaˈ ma xuxibij ta riˈ xutzijoj ri Ajaf Jesús chique ri winek ri yecˈo chiriˈ pa Damasco, xchaˈ ri Bernabé chique ri apóstoles. 	 Sed Barnabas prenis lin, kaj kondukis lin al la apostoloj, kaj rakontis al ili, kiel li sur la vojo vidis la Sinjoron, kiu ankaux parolis al li, kaj kiel en Damasko li sentime parolis en la nomo de Jesuo.


Yacˈariˈ tek ri Jesús xoc el pa jucuˈ y xebe cˈa jucˈan chic ruchiˈ choy. Y ri Jesús xapon pa tinamit ri acuchi (achique) xqˈuiy wi Riyaˈ. 	 Kaj enirinte en sxipeton, li transiris, kaj venis en sian propran urbon.


Y rumariˈ chi xa jubaˈ ma pa nicˈaj chique quinojel ri chicop ri yecˈo pa mar xecom, y xa jubaˈ ma pa nicˈaj chique ri barcos ri ye benak pa ruwiˈ mar xeqˈuis. 	 kaj mortis triono de la kreitajxoj en la maro, kiuj havis vivon; kaj triono de la sxipoj pereis.


Can nikˈalajin chi yix achiˈel jun wuj riche (rixin) ri Cristo ri tzˈiban ruwech, ri jachon pa kakˈaˈ riyoj riche (rixin) chi nikataluj rubixic chique ri winek, ri ma tzˈiban ta riqˈui tinta. Ruma can riqˈui ri ru‑Espíritu ri cˈaslic Dios tzˈiban wi y ma chuwech ta chukaˈ tzˈalan tak abej tzˈiban wi, abej ri xa majun nunaˈ ta. Xa can chuwech ri iwánima tzˈibatal wi riche (rixin) chi can ninaˈ cˈa ri nubij ri Espíritu riche (rixin) ri Dios. 	 cxar vi montrigxis, ke vi estas letero de Kristo liverita per ni, skribita ne per inko, sed per la Spirito de la vivanta Dio; ne sur sxtonaj tabeloj, sed sur la karnaj tabeloj de la koro.


Y ri mozo xubij cˈa chare: Ruma chi xtzolin pe ri achakˈ, y utz ruwech xtzolin pe. Rumariˈ ri atataˈ xutek rucamisaxic ri alaj wáquix ri más tiˈoj. 	 Kaj li diris al li:Via frato venis, kaj via patro bucxis la grasigitan bovidon, cxar li ricevis lin sana.


Y ri Rey xtubij cˈa: Can kitzij wi cˈa ri nbij chiwe chi ronojel ri utzil ri xiben chare jun wachˈalal ri majun oc rukˈij, ntel chi tzij chi can chuwe cˈa riyin xiben wi ri utzil riˈ, xtichaˈ ri Rey. 	 Kaj la Regxo respondos kaj diros al ili:Vere mi diras al vi:Kiom vi faris al unu el cxi tiuj miaj fratoj la plej malgrandaj, tiom vi faris al mi.


Achiˈel ta jun kachˈalal ri nicˈatzin rutziak y nicˈatzin ruway. 	 Se frato aux fratino estas nuda kaj sen cxiutaga mangxo,


Junan iwech tibanaˈ chiˈiwonojel. Ma tinimirisaj ta iwiˈ. Junan iwech tibanaˈ quiqˈui ri majun oc quikˈij y ma tichˈob ta chi qˈuiy iwetaman. 	 Estu simpatiaj unu al alia. Ne pripensadu altajn aferojn, sed klinadu vin al humilaj aferoj. Ne opiniu vin sagxaj.


Wi queriˈ xtiben, ri uxlanibel cˈuˈx ri nuyaˈ ri Dios xticˈojeˈ pa tak iwánima; y ri uxlanibel cˈuˈx riˈ can xtuchajij wi ri iwánima y xquixrutoˈ riqˈui ri nichˈob. Queriˈ xtuben chiwe ruma xa jun chic ibanon riqˈui ri Cristo Jesús. Y ri uxlanibel cˈuˈx riˈ can ma xkojcowin ta nikachˈob, ruma can sibilaj nim ri samaj ri nuben. 	 Kaj la paco de Dio, kiu superas cxian intelekton, gardos viajn korojn kaj pensojn en Kristo Jesuo.


Y ya cˈa Riyaˈ ri nicukuban kacˈuˈx tek yojcˈo pa tak tijoj pokonal, riche (rixin) chi tek riyoj yekatzˈet chi yecˈo kachˈalal ri yecˈo pa tak tijoj pokonal, can yojcowin cˈa yekatoˈ. Can yojcowin wi cˈa nikacukubaˈ quicˈuˈx, achiˈel rubanon ri Dios kiqˈui riyoj. 	 kiu konsoladas nin en nia tuta aflikto, por ke ni povu konsoli tiujn, kiuj iel afliktigxas, per la konsolo, per kiu ni mem estas konsolataj de Dio.


Riyin can yin jun israelita. Xaxu (xaxe) cˈa chi riyin xinalex pa tinamit Tarso ri cˈo pa rucuenta ri Cilicia, pero can ya re waweˈ pa Jerusalem xiqˈuiy wi. Y ya ri nimalaj achi ri Gamaliel rubiˈ ri xtijon wuche (wixin). Y xirutijoj cˈa riqˈui ronojel ri nubij chupan ri ley ri yaˈon ca chique ri ojer tak ye katiˈt kamamaˈ. Ruma can ruraybel wi cˈa ri wánima chi nben ri rusamaj ri Dios, achiˈel chukaˈ ri nirayij chiˈiwonojel riyix chupan re kˈij reˈ. 	 Mi estas Judo, naskita en Tarso en Kilikio, sed edukita en cxi tiu urbo cxe la piedoj de Gamaliel, kaj instruita laux la preciza maniero de nia prapatra legxo, kaj mi estis fervora pro Dio, kiel vi cxiuj estas hodiaux.


Y ma yoj kˈaxnek ta el chare ri lugar ri nrajoˈ ri Dios chi yojsamej wi. Queriˈ nikabij chiwe ruma can yoj cˈa riyoj ri xojapon nabey mul ri chilaˈ iwuqˈui; kacˈuan apo ri lokˈolaj ruchˈabel ri Cristo ri niyaˈo colotajic. 	 CXar ni ne tro etendas nin, kvazaux ni ne atingus gxis vi; cxar ni jam venis gxis vi en la evangelio de Kristo,


Pero pa jun nicˈaj kˈij tek nchapon el bey y xa jubaˈ chic nrajoˈ chi ma yinapon pa tinamit Damasco, yacˈariˈ tek xka jun nimalaj sakil pa nuwiˈ ri petenak chilaˈ chicaj. 	 Kaj dum mi vojagxis kaj alproksimigxis al Damasko, cxirkaux tagmezo subite ekbrilis el la cxielo granda lumo cxirkaux mi.


Ri ruchˈacul xa man cˈo ta chic waweˈ, ruma Riyaˈ xcˈastej yan el, achiˈel ri rubin ca chiwe. Quixam pe y titzuˈ na peˈ ri acuchi (achique) xcˈojeˈ wi ri ruchˈacul ri Ajaf. 	 Li ne estas cxi tie; cxar li levigxis, kiel li diris. Venu, vidu la lokon, kie la Sinjoro kusxis.


Y ri itzel tak espíritu riˈ sibilaj cˈa xquicˈutuj utzil chare ri Jesús, chi wi yerelesaj el riqˈui ri achi, man cˈa querutek ta el chupan ri itzel jul ri kˈekuˈm rupan, quilugar ri itzel tak espíritu. 	 Kaj ili petegis lin, ke li ne ordonu al ili foriri en la abismon.


Ri kachˈacul ri kacˈuan chuwech re ruwachˈulef sibilaj yojkˈaxo y yojjilo ruma. Pero riyoj ma nikajoˈ ta chi nelesex ta el re chˈaculaj reˈ y man ta jun kachˈacul kacˈuan. Ri kas nikajoˈ riyoj, nabey ta niyatej jun cˈacˈacˈ kachˈacul ri ntoc rachoch ri kánima riche (rixin) chi tek xticom y xtiqˈuis re kachˈacul re kacˈuan re wacami, ya can cˈo chic jun chˈaculaj ri ma xticom ta chic ri xtoc rachoch ri kánima. 	 CXar ni, kiuj estas en cxi tiu tabernaklo, gxemas sxargxite, ne pro tio, ke ni deziras senvestigxi, sed cxar ni deziras survestigxi, por ke la mortajxo estu elsorbita de la vivo.


y xucol chuwech ronojel tijoj pokonal. Xuben cˈa chare chi ri Faraón ri rey riche (rixin) ri ruwachˈulef Egipto utz xutzˈet y xutzˈet chukaˈ chi can cˈo runaˈoj. Y rumariˈ ri rey xuben chare ri José chi xoc jun aj kˈatbel tzij pa ruwiˈ ri Egipto, y xuyaˈ kˈatbel tzij pa rukˈaˈ riche (rixin) chi ya riyaˈ nitakanoj pa ruwiˈ rachoch ri rey riˈ. 	 kaj liberigis lin el cxiuj liaj suferoj, kaj donis al li favoron kaj sagxecon antaux Faraono, regxo de Egiptujo; kaj cxi tiu estrigis lin super Egiptujo kaj super lia tuta domo.


Ruma chi can pa cánima cˈa ri winek yepe wi ri itzel tak naˈoj tek yecamisan. Chiriˈ chukaˈ nipe wi ri naˈoj tek ri ixok cˈo rachijil y nucˈom ruwech jun chic achi, y tek ri achi cˈo rixjayil y nucanoj jun chic ixok, y ri winek ri yemacun y xa ma quicˈulaj ta quiˈ. Y pa cánima chukaˈ nipe wi tek yeˈelekˈ, tek yequibilaˈ tzij ri xa ma kitzij ta chiquij nicˈaj chic, y chukaˈ tek yeyokˈon. 	 CXar el la koro eliras malvirtaj pensoj, mortigoj, adultoj, malcxastajxoj, sxteloj, falsatestoj, blasfemoj:


Wachˈalal, riyin nwajoˈ chi riyix niwetamaj ri xa cˈa ma jane qˈuiy ta tiempo tukˈalajsaj ri Dios, riche (rixin) chi riyix man xa tichˈob ka chi qˈuiy iwetaman y cˈo más inaˈoj que chiquiwech ri israelitas, ma que ta riˈ. Y rumariˈ nbij el chiwe ri xa cˈareˈ xukˈalajsaj ri Dios, chi ri wech aj Israel ri cowirnek ri cánima y ma nicajoˈ ta niquinimaj ri Dios, xquecˈojeˈ na pakeˈ queriˈ, cˈa ya tek xquetzˈaket na ri ma ye israelitas ta ri cˈo chi niquinimaj na ri Dios. 	 CXar mi ne volas, fratoj, ke vi ne sciu cxi tiun misteron, por ke vi ne opiniu vin sagxaj, ke lauxparta obstinigxo okazis al Izrael, gxis la pleneco de la nacianoj envenos;


Ri Cristo chukaˈ can utz quicˈuaxic nuben chique ri ye ralcˈual ri Dios. Pero Riyaˈ ma xu (xe) ta cˈa rusamajel ri Dios, achiˈel ri Moisés. Ri Cristo can Rucˈajol wi ri Dios. Riyoj chukaˈ yoj ralcˈual chic ri Dios, pero wi cof xkojcˈojeˈ chupan ri kacukbel cˈuˈx y nbekaqˈuisaˈ cˈa pa ruwiˈ, y wi riqˈui quicoten nikoyobej apo ri kˈij tek xtibekilaˈ ronojel ri utzil ri koyoben. 	 sed Kristo, kiel filo super Lia domo; kies domo ni estas, se ni tenos nian kuragxon kaj la gxojadon de nia espero firmaj gxis la fino.


Y ri Jesús xerutzˈet chi quinojel ri winek yeˈokˈ y can niquirek quichiˈ chi okˈej. Yacˈa ri Jesús xubij chique: Man cˈa tiwokˈej ta chic ri ti kˈopoj, ruma riyaˈ xa ma caminek ta, riyaˈ xa warnek, xchaˈ chique. 	 Kaj cxiuj ploris kaj gxemis pro sxi; sed li diris:Ne ploru; cxar sxi ne mortis, sed dormas.


Can nujoyowaj cˈa chukaˈ quiwech quinojel ri winek, ri chi sol chi sol yekˈax el chuwech re ruwachˈulef, ri can niquixibij wi quiˈ yemacun chuwech. 	 Kaj Lia boneco estas por cxiuj generacioj Al tiuj, kiuj Lin timas.


Ye rukasan ri nimaˈk aj kˈatbel tak tzij, y ye runimirisan ri xa majun quikˈij. 	 Li malaltigis potenculojn de iliaj tronoj, Kaj Li altigis humilulojn.


Riyin wetaman chi yix riy rumam ca ri Abraham, xa yacˈa chi riyix xa nicanolaˈ achique rubanic niben riche (rixin) chi yinicamisaj. Reˈ nucˈut cˈa chi riyix ma iyaˈon ta kˈij chare ri nuchˈabel chi oconek ta ri pa tak iwánima. 	 Mi scias, ke vi estas idaro de Abraham; sed vi celas mortigi min, cxar mia vorto ne progresas en vi.


Y ri Pedro xubij cˈa chare ri Jesús: Tabij jubaˈ chake chrij ri nitzˈilobisan riche (rixin) jun winek, ruma can ma xkˈax ta chkawech, xchaˈ ri Pedro. 	 Kaj Petro responde diris al li:Klarigu al ni tiun parabolon.


Y pa ruqˈuisbel, riyeˈ xa pa kˈakˈ cˈa xquebeka wi. Xaxu (xaxe wi) ri ruraybel ri chˈaculaj ri niquichˈobolaˈ y yariˈ oconek qui‑dios. Y can niquinimirisaj quiˈ chubanic jun cosa ri xa sibilaj qˈuixbel. Can benak cˈa ri cánima chrij ri cosas riche (rixin) re ruwachˈulef. 	 ilia fino estas pereo, ilia dio estas la ventro, kaj ilia gloro estas en ilia honto, ili atentas surterajxojn.


Riyoj ma yojcowin ta chi man ta nikabij chique ri winek ri xkatzˈet y ri xkacˈaxaj riqˈui ri Jesús, xechaˈ. 	 cxar ni ne povas ne paroli pri tio, kion ni vidis kaj auxdis.


Nikatek el rutzil ruwech ri kachˈalal Apia. Y chukaˈ nikatek el rutzil ruwech ri kachˈalal Arquipo kachibil chupan ri samaj, y chukaˈ chique ri quiniman ri Jesucristo ri niquimol quiˈ pan awachoch. 	 kaj al Apfia, la fratino, kaj al Arhxipo, nia kunbatalanto, kaj al la eklezio en via domo:


Ruma ri winek ri ma quetaman ta ruwech ri Dios queriˈ niquiben, yacˈa riyix cˈo ri Itataˈ chilaˈ chicaj y retaman chi ronojel riˈ nicˈatzin chiwe. 	 CXar pri cxio tio sercxas la nacianoj; cxar via Patro cxiela scias, ke vi bezonas cxion tion.


Y riyix can yix chajin ruma ri ruchukˈaˈ ri Dios ruma can icukuban icˈuˈx riqˈui Riyaˈ. Queriˈ rubanon ri Dios chiwe ruma nrajoˈ chi ntoc iwuche (iwixin) ri colotajic ri can ruchojmirisan chic Riyaˈ. Y reˈ can xtikˈalajin na wi tek xtapon ri ruqˈuisbel kˈij. 	 kiuj estas gardataj de la potenco de Dio per fido al savo preta malkasxigxi en la lasta tempo.


Chinuwech riyin, ruloman chi cˈa yin qˈues na, can utz wi chi nnataj ca qˈuiy pixabanic chiwe. 	 Kaj mi opinias konvena, dum mi estas en cxi tiu tabernaklo, vigligi vin per rememorigo;


Quecˈariˈ nubij ri Ajaf ri nicowin nuben ronojel. Riyix wachˈalal ri sibilaj yixinwajoˈ, re xinbij yan ka chiwe, ronojel riˈ can tzujun (sujun) wi chake ruma ri Dios. Rumariˈ can tikachˈajchˈojsaj cˈa kiˈ. Can tikachajij cˈa ri kachˈacul y ri kánima chuwech ronojel ri xa ma chˈajchˈoj ta, ruma ri Dios can xojrelesaj yan cˈa pe chupan ri ma chˈajchˈoj ta. Can tikaxibij cˈa kiˈ chuwech Riyaˈ, riche (rixin) chi queriˈ ronojel kˈij nichˈajchˈojir más ri kacˈaslen. 	 Havante do cxi tiujn promesojn, amataj, ni purigu nin de cxia malpureco karna kaj spirita, perfektigante sanktecon en la timo al Dio.


Yacˈa ri aj tzˈibaˈ y ri achiˈaˈ fariseos ri yecˈo apo chiriˈ, xyacatej coyowal y niquicˈutulaˈ chukaˈ chiquiwech achique niquiben chare ri Jesús riche (rixin) chi niquicamisaj. 	 Sed ili plenigxis de frenezo, kaj interparoladis inter si, kion ili faru al Jesuo.


Pero riqˈui ri ruchukˈaˈ ri Dios, ri Jesús xbecˈastej pe, y xcolotej pe ri pa rukˈaˈ ri camic, ruma chi ri camic ma xcowin ta xchˈacon chrij. 	 lin Dio levis, malliginte la suferojn de morto, cxar estis neeble, ke li estu tenata de gxi.


Y ri Nacor, rucˈajol ca ri Serug, y ri Serug rucˈajol ca ri Ragau, y ri Ragau rucˈajol ca ri Peleg, y ri Peleg rucˈajol ca ri Heber, y ri Heber rucˈajol ca ri Sala. 	 de Serug, de Reu, de Peleg, de Eber, de SXelahx,


Yacˈa ri cˈastajbel quiche (quixin) ri caminakiˈ, can cˈo wi. ¿La ma isiqˈuin ta cˈa chupan ri ruchˈabel ri Dios? Tek ri Dios xubij: 	 Sed pri la relevigxo el la mortintoj, cxu vi ne legis tion, kio estis dirita al vi de Dio, nome:


Y ri Jun cˈa ri xtipe, can ruchojmirisan chic riˈ riche (rixin) chi nuben achiˈel nuben jun achi tek nujoskˈij ri rutrigo pan era, ri can cˈo chic jun horqueta pa rukˈaˈ riche (rixin) chi nuqˈuek chuwacakˈikˈ ri trigo ri chˈayon chic. Ri trigo ri nuchayuj ca riˈ, yariˈ ri numol y nuyec. Yacˈa ri raken ri trigo ri nucˈuaj el cakˈikˈ, xa nuporoj pa kˈakˈ ri majun bey nichuptej ta. Can quecˈariˈ xtuben ri jun achi ri xtipe, xchaˈ ri Juan. 	 lia ventumilo estas en lia mano, por ke li elpurigu sian drasxejon, kaj kolektu la tritikon en sian grenejon; sed la grenventumajxon li bruligos per fajro neestingebla.


Riyin can nimaˈk wi cˈa ri ye rukˈalajsan ri Dios chinuwech. Y riche (rixin) chi ma nnimirisaj ta wiˈ ruma ronojel riˈ, yaˈon cˈa jun kˈaxon chare ri nuchˈacul achiˈel jun chˈut laj qˈuix. Ri Dios xuyaˈ cˈa kˈij chare ri Satanás chi xuyaˈ re kˈaxomal reˈ chuwe riche (rixin) chi ma nnimirisaj ta wiˈ. 	 Kaj pro la treega grandeco de la malkasxoj-por ke mi ne tro altigxu, estis donita al mi dornego por la karno, sendito de Satano, por min kontuzi, por ke mi ne tro altigxu.


Y tek ri ye wuˈoˈ kˈopojiˈ riˈ cˈariˈ ye benak chulokˈic ri aceite, yacˈariˈ tek xocˈulun ri cˈajol ri xticˈuleˈ. Ri wuˈoˈ kˈopojiˈ ri can yecˈo wi apo chiriˈ coyoben ri cˈajol ri xticˈuleˈ, xeˈoc cˈa pa jay acuchi (achique) niban wi ri cˈulanen. Y tek can ye oconek chic cˈa apo quinojel ri ye benak, xtzˈapix cˈa ca ruchiˈ ri jay. 	 Kaj dum ili iris, por acxeti, alvenis la fiancxo; kaj tiuj, kiuj estis pretaj, eniris kun li al la edzigxa festo, kaj la pordo estis fermita.


Can xcˈak cˈa pe ri itzel dragón ri quek rij ye rachibilan ri itzel tak ruˈángeles cˈa pa ruwiˈ ri ruwachˈulef. Xcˈak pe ri dragón ri nibix chukaˈ itzel winek y Satanás chare. Ya cˈa riyaˈ ri xoc jun cumatz ojer ca, y ya riyaˈ ri nikˈolo quiche (quixin) ri winek chuwech ronojel re ruwachˈulef. 	 Kaj jxetigxis malsupren la granda drako, la antikva serpento, nomata Diablo kaj Satano, la trompanto de la tuta mondo; gxi jxetigxis sur la teron, kaj gxiaj angxeloj jxetigxis kun gxi.


Pero ri Elimas ri achi aj itz can cˈo ta xrajoˈ chi xukˈet ruwech ri chˈabel ri niquitzijoj ri Pablo y ri Bernabé, riche (rixin) chi ri aj kˈatbel tzij man ta nunimaj ri Jesucristo. 	 Sed kontrauxstaris al ili Elimas, la magiisto (cxar tion signifas lia nomo), penante deturni la prokonsulon for de la fido.


Yacˈa ri cˈastajbel quiche (quixin) ri caminakiˈ, can cˈo wi. ¿La ma isiqˈuin ta cˈa ri nubij chupan ri ruchˈabel ri Dios ri tzˈibatal ca ruma ri Moisés, tek ri Dios xchˈo pe chare chupan ri juwiˈ kˈayis ri cˈo ruqˈuixal? Tek ri Dios xubij: Yin cˈa riyin ri ru‑Dios ri Abraham, ri ru‑Dios ri Isaac y ri ru‑Dios chukaˈ ri Jacob, xchaˈ chare. 	 Sed pri la mortintoj, ke ili relevigxas, cxu vi ne legis en la libro de Moseo cxe la arbetajxo, kiel Dio parolis al li, dirante:Mi estas la Dio de Abraham kaj la Dio de Isaak kaj la Dio de Jakob?


Ri wánima, can niquicot riqˈui ri ruley ri Dios. 	 CXar mi gxojas en la legxo de Dio laux la interna homo;


Y riyoj can kacukuban kacˈuˈx riqˈui ri Ajaf chi riyix yixtajin chic chubanic ri xkabij chiwe. Y can kacukuban kacˈuˈx chukaˈ chi can ma xtiyaˈ ta ca. 	 Sed ni fidas la Sinjoron rilate vin, ke vi faras kaj faros tion, kion ni ordonas.