Je kseka wa te ale se̱nak sa̱ ke̱i etkä etkä jekjeyemi, je̱tkelewa̱ sa̱ tsa̱ku̱i je̱tkäklä ki̱ka kjeisheke̱, dälätseke̱, je ia̱ wekte sheke̱ ra, 	 Kila mara viumbe vinne vilipoimba nyimbo za kumtukuza, kumheshimu na kumshukuru huyo aliyeketi juu ya kiti cha enzi, ambaye anaishi milele na milele,


Ijewa demijulu ka̱ kie “Sa̱tsa̱ku̱ Chichei” ni ska ra, jeska ijewa te iwätiaka̱ cruz ja̱mi, ñakäi je ji yakei wakbläk wa wätia tulaka̱ ijewa te, ekla ijula wämo kja̱ne, ekla ijula shule kja̱ne. 	 Walipofika mahali paitwapo, "Fuvu la Kichwa," ndipo wakamsulubisha Yesu pamoja na wale wahalifu wawili, mmoja upande wake wa kulia na mwingine upande wake wa kushoto.


Jera ije te ikúka te isha iia̱: —Säkekewa jekäi irä. Jeiräta chichi rä yabala yäkäke̱ pjoi jolorke̱ je ñata mesa niki̱na. 	 Lakini huyo mama akasema, "Sawa, Bwana, lakini hata mbwa walio chini ya meza hula makombo ya watoto."


Iwa rä Josué ku̱ je̱räklä mo̱pa ijewa ia̱ ra, je ukä ska ka Säkeklä wa̱ día saka yineni. 	 Kama Yoshua angaliwapa watu hao hilo pumziko, Mungu hangalisema baadaye juu ya siku nyingine.


El wa, yie ishe bas ia̱ dunasi̱ bas je̱k iawo̱ yis käi, yis je̱k iawa̱ bas käi ki̱ka. Ka bas wa̱ ji a̱ni o̱ne yis ukä ja̱mi kuna. 	 Ndugu, nawasihi muwe kama mimi, kwa vile hata mimi nimekuwa kama ninyi. Hamkunitendea ubaya wowote.


Jera ite ijewa patka tulaksa̱ sä ktei wabiketsäklä ska. 	 Basi, akawafukuza kutoka mahakamani.


Jeiräta ka yis wakei je̱k biketsä yis se̱r kseka rä sa̱me̱ishärä säkei ta ta̱i käi, ata yis pakale tu̱nak, ñakäi Säkekewa Jesús wa̱ ji me̱le yis ia̱ yis wa̱ kja̱nei o̱nak je ne e̱lewa̱pa yis ia̱ rä, yis wa̱ Säkeklä je̱r bäi shäke̱ je ktei baa shäklä. 	 Lakini, siuthamini uhai wangu kuwa ni kitu sana kwangu. Nataka tu nikamilishe ule utume wangu na kumaliza ile kazi aliyonipa Bwana Yesu niifanye, yaani nitangaze Habari Njema ya neema ya Mungu.


Ijewa te iu̱ña ji̱a ki̱ta, je ukä ska ra ite ijewa yatulaksa̱ni. Ji a̱ni ki̱ka ka ijewa wa̱ ikpäklei iö ditsä wätjirka̱ kju̱ei, biköle te Säkeklä kjeisheke̱ ji o̱na ki̱ka. 	 Basi, hao wazee wa Baraza wakawaonya kwa ukali zaidi, halafu wakawaacha huru. Hawakuweza kuwapa adhabu kwa sababu watu wote walikuwa wakimtukuza Mungu kwa sababu ya tukio hilo.


“Jera ekla kie Ananías ni je rä se̱nak tsa̱na ka̱wei wa̱ iyile ja̱mi. Je rä yinak bäi Judío wa se̱nak jeska wa biköle wa̱. 	 "Huko kulikuwa na mtu mmoja aitwaye Anania, mtu mcha Mungu, mwenye kuitii Sheria yetu na aliyeheshimika sana mbele ya Wayahudi waliokuwa wanaishi Damasko.


Jeska jäiyi wa ebä däka̱ rä cinco mil kjena. Jera ite isha iwa̱ dulanak wa ia̱: —Ijewa pakö ñajäkläkwa̱ bala pa̱le cincuenta cincuenta käi, eyaka eyaka. 	 (Walikuwepo pale wanaume wapatao elfu tano.) Basi, Yesu akawaambia wanafunzi wake, "Waambieni watu waketi katika makundi ya watu hamsinihamsini."


ñakäi iitäbinawa̱, jeska tres día ra ishki̱naka̱ni jiräni kte yöle wa̱ iyile käi; 	 kwamba alizikwa, akafufuka siku ya tatu kama ilivyoandikwa;


Ka ijewa minakka̱ jöiwäta. Je rä ijewa yule tenacha̱wa̱ su̱emi biköle te ki̱ka, jishtä ale bakle wa käi. 	 Lakini hawataweza kuendelea zaidi kwa maana upumbavu wao utaonekana wazi kwa wote. Ndivyo ilivyokuwa kwa akina Yane na Yambre.


Ije ne wa̱ se̱ne kseka tso̱ rä. Je se̱ne kseka rä ka̱ oloi ye ditsä ia̱. 	 Yeye alikuwa chanzo cha uhai na uhai huo ulikuwa mwanga wa watu.


Ata jir yie isheni bas ia̱, bas ssëno täkii. Bas sha̱ mane a̱ni ka duäkwa̱, ata ko̱no ebä ne weikarmiwa̱ rä. 	 Lakini sasa ninawaombeni muwe na moyo; hakuna hata mmoja wenu atakayepoteza maisha yake; meli tu ndiyo itakayopotea.


Jera je ángel te ikúka: —Yis dä Gabriel, je kaldu rä Säkeklä wäkata ska. Je te yis patkaté ktäk ba ra, ñakäi je kte baa bata shäk ba ia̱. 	 Malaika akamjibu, "Mimi ni Gabrieli, nisimamaye mbele ya Mungu, na nimetumwa niseme nawe, nikuletee hii habari njema.


Jewa te ji o̱na biköle pake rami ñaia̱. 	 Wakawa wanazungumza juu ya hayo yote yaliyotukia.


Jekäi yis ka̱kia mañatäbä kicha Säkekewa ia̱ iwa̱ je tsa̱ju̱aklämi yis ki̱ka. 	 Nilimsihi Bwana mara tatu kuhusu jambo hili ili linitoke.


Ke kte yakei döka̱pa bas kjä ki̱ka, ata ji rä kianak yinak iwa ja̱mi sa̱ ki̱wäjienaklä shtä ebä, je wà bas wa̱ bas ktä ssäk wa tsa̱tkäklä. 	 Maneno mabaya hata yasisikike kamwe miongoni mwenu; kila mara maneno yenu yawe ya kufaa na ambayo hujenga na kuwasaidia wengine, ili yawaneemeshe wasikilizaji wenu.


je rä maikäi ra yis wa̱ yis ditsei wä wa kju̱atkewa̱kläka̱pa je wà yis wa̱ ijewa manele tsa̱tkäkläksa̱pa. 	 nipate kuwafanya wananchi wenzangu wawaonee ninyi wivu, na hivyo nipate kuwaokoa baadhi yao.


Ñerä alaklä ko̱nawa̱ ika̱wakblewa̱ jäiyi saka ra käi, je detse̱ Jesús wäki̱ ñayöle ka̱wei wà wa irä fariseo wa irä wa̱. Je paka ijewa te je̱k duäkcha̱ ijewa sha̱ moska. 	 Basi, walimu wa Sheria na Mafarisayo wakamletea mwanamke mmoja aliyefumaniwa katika uzinzi. Wakamsimamisha katikati yao.


Ñakäi ángel wa wa̱ jibä tsa̱ku̱i ye ikolole rä ka dälätsane, ata ite iwakwa ke̱i si̱ jawa̱ta̱na. Jekäi jewa tso̱ iwa̱ wätelewa̱ sä wätiäklä jekjeye ska ka̱tuil yee naka, sä ktei wabiketsarke̱ksa̱ je ke̱i e̱e̱na si̱ ki̱ssäk. 	 Na, malaika ambao hawakuridhika na cheo chao, wakayaacha makao yao ya asili, Mungu amewafunga gizani kwa minyororo ya milele wahukumiwe Siku ile kuu.


Jekjepa ijewa ñaje̱rku̱a, te je wà u̱yaka yuäk ka̱ tju̱aksa̱, ka̱ etkä wa itäbiäklä. 	 Basi, wakashauriana, wakazitumia kununua shamba la mfinyanzi liwe mahali pa kuzika wageni.


Ata ije ka̱yuawa̱ni te isha etkabä: —Ka yis wa̱ yi je rä su̱le. 	 Petro akakana tena kwa kiapo: "Simjui mtu huyo."


Sa̱ wa̱ iju̱ñer yi wätsikile Säkeklä wa̱ wa biköle rä ka ji yakei wakbläk kuna. Ata ale wätsikile Säkeklä wa̱ je te jewa kjänane, ka ale yakei wa̱ imewa̱klä. 	 Tunajua kwamba kila aliye mtoto wa Mungu hatendi dhambi, kwa sababu Mwana wa Mungu humlinda salama, na yule Mwovu hawezi kumdhuru.


Alaklä wa ia̱ iyështä wa dulecha̱wa̱ wa shki̱na tulaka̱ni. Isaka weikana sälwii, ka jewa ssëne bakanakksa̱, iwa̱ sa̱ shki̱rke̱ka̱ni bäi si̱ kukäkläwa̱. 	 Na, wanawake walioamini walirudishiwa wafu wao wakiwa wamefufuliwa. Baadhi yao walikataa kufunguliwa, wakateswa mpaka kufa ili wapate kufufuliwa na kuingia katika maisha bora zaidi.


Ata bas dä wäsikle Säkeklä wikblu wa̱ ra, ka bas dä kololewa̱ kuna ka̱wei wa̱. 	 Kama mkiongozwa na Roho, basi, hamko tena chini ya Sheria.


Ñerä yie isu̱a ra, bewak tsikir daka̱ däyë naka, dula ta diez, tsa̱ku̱ ta siete; je idula ja̱mi wätsa̱ ki̱ tkenakka̱ tso̱ diez, je itsa̱ku̱ ja̱mi ikie tso̱ Säkeklä shäklä yakei. 	 (G12-18) Na likajisimamia ukingoni mwa bahari. (G13-1) Kisha nikaona mnyama mmoja akitoka baharini. Alikuwa na vichwa saba na pembe kumi, na kila pembe ilikuwa na taji. Jina la kashfa lilikuwa limeandikwa juu ya vichwa hivyo.


Je ne wa̱ iyile Judío wa ia̱: “Bäi si̱ rä eklabä me duäwa̱ saje wa biköle säkei ye” ni rä. 	 Huyo Kayafa ndiye aliyekuwa amewashauri Wayahudi kwamba ni afadhali mtu mmoja afe kwa ajili ya taifa.


Jeiräta ale Ji Biköle Tsa̱ta ka se̱nak ju yöle jula wà ja̱rka, jishtä jile bata shäk te ishe rä käi: 	 "Hata hivyo, Mungu Mkuu haishi katika nyumba zilizojengwa na binadamu; kama nabii asemavyo:


Jera ideju̱ni te ijewa ku̱ani käpelecha̱wa̱, ka ijewa ia̱ käpe wäkolor ji̱a ki̱ka. 	 Akawaendea tena, akawakuta wamelala, maana macho yao yalikuwa yamebanwa na usingizi.


Jera je kjanaklä te isu̱ani ra, ibanaka̱ni ishäk jeska tso̱ wa ia̱: —Jí rä ijewa sha̱ ekla. 	 Yule mjakazi alipomwona tena Petro, akaanza tena kuwaambia watu waliokuwa wamesimama hapo, "Mtu huyu ni mmoja wao."


Cristo dasta̱na te je̱r bäine ñara je ktei baa bata sha, bas tso̱ ka̱mii wa ia̱, ñakäi sä tso̱ alemana wa ia̱. 	 Basi, Kristo alikuja akahubiri Habari Njema ya amani kwenu ninyi watu wa mataifa mengine mliokuwa mbali na Mungu, na pia kwa Wayahudi ambao walikuwa karibu na Mungu.


Je biköle she datse̱ sá te je wà rä jikäi: saje wa rä chui tsa̱ku̱i ta, je rä je̱tkelewa̱ ka̱jöir ska ale bakleka̱ju̱ je je̱tkäklä sa̱ tsa̱ku̱i ye jula wämo kja̱ne, 	 Basi, jambo muhimu katika hayo tunayosema ni hili: sisi tunaye Kuhani Mkuu wa namna hiyo, ambaye anaketi upande wa kulia wa kiti cha enzi cha Mwenyezi Mungu mbinguni.


Ata je wakei shki̱wa̱ka̱ni Säkeklä te. Je wà ite ibakaksa̱ duewa̱ shka̱li̱ yika, maikäi a̱ni duewa̱ ia̱ ka ikolonakwa̱ta̱na ki̱ka. 	 Lakini Mungu alimfufua kutoka wafu akamwokoa katika maumivu ya kifo kwa maana haingewezekana kabisa kifo kimfunge.


Jera ñapaktäklä jui tsa̱ku̱i ekla deju̱té, je kie rä Jairo ni. Je te Jesús su̱a ra, ije̱tkawa̱ wakte iwäja̱mi 	 Hapo akaja mmojawapo wa maofisa wa sunagogi, jina lake Yairo. Alipomwona Yesu, akajitupa mbele ya miguu yake,


Jekäi yie je wá̱ Jerusalén ska. Chui wa tsa̱ku̱i wa te ka̱wei ma̱ yis ia̱, je wà yis te chu̱li̱i̱ sä sikii wa jiacha̱wa̱ sä wätiäklä ska. Mika̱ ijewa te ikteche̱ke̱wa̱ ra, yie ishaña je rä bäi ebä ni. 	 Mambo hayo ndiyo niliyoyafanya huko Yerusalemu. Mimi binafsi, nikiwa nimepewa mamlaka kutoka kwa makuhani wakuu, nilipata kuwatia gerezani wengi wa watu wa Mungu. Nao walipohukumiwa kuuawa, nilipiga kura ya kukubali.


Jera ije te ichaka ijewa ia̱: —¿Bitäbä bas wa̱ pan shkä rä na? Jera ijewa te ikúka: —Siete. 	 Yesu akawauliza, "Mnayo mikate mingapi?" Nao wakamjibu, "Saba."


Ka̱jiska kjäte, ñakäi iji tkenak sa̱ ja̱mi kjäte; ata yi te Säkeklä ki̱ ji shena wá̱ ra, je se̱rmi ji̱a jekjeye. 	 Ulimwengu pamoja na vitu vyake vyote vyenye kutamanika unapita; lakini mtu atendaye atakalo Mungu, anaishi milele.


Jera ñawäsaka Jesús jula tkacha̱ te ikukawa̱, je te isha iia̱: —¡Ba rä ka ji biketsäk etkabä si̱ kuna, jiye ka ba wa̱ ibiketsane rä na? 	 Hapo, Yesu akaunyosha mkono wake, akamshika na kumwambia, "Ewe mwenye imani haba! Kwa nini uliona shaka?"


Jekäi Moisés wa̱ bas pakale tene shkiri wa̱k, ata ka je rä Moisés te kuna, ata je rä sa kalí wa te. Ñera sábado wà yabala jäiyi wa ia̱ bas te tene shkiri we̱ rawa̱. 	 Mose aliwapeni ile desturi ya kutahiri. (Si kwamba desturi hiyo ilitoka kwa Mose, bali ilitoka kwa mababu). Sasa ninyi humtahiri mtu hata siku ya Sabato.


Ata Pablo irä Bernabé irä kta ka suale kuna, te isha: —Tsa̱na ra bas ne ia̱ Säkeklä ktä kiana yinakba rä. Ata bas te je ju̱aksa̱; ka bas je̱k biketsane bas dä kianak se̱ne jekjeye kukäkwa̱ ni. Issö, je ne ki̱ka sá te ka Judío kuna wa ebä pakte mar. 	 Hata hivyo, Paulo na Barnaba waliongea kwa uhodari zaidi, wakasema, "Ilikuwa ni lazima neno la Mungu liwafikieni ninyi kwanza; lakini kwa kuwa mmelikataa na kujiona hamstahili uzima wa milele, basi, tunawaacheni na kuwaendea watu wa mataifa mengine.


Jekäi Moisés bakle rä Säkeklä ju biköle kja̱nei wa̱k bäi kjanaklä ye. Je rä maiskale ji yirmi ji̱a ktei shäklä iwa̱. 	 Mose alikuwa mwaminifu katika nyumba yote ya Bwana kama mtumishi, na alinena juu ya mambo ambayo Mungu atayasema hapo baadaye.


Jera Natanael te ichaka iia̱: —¿Mai ba wa̱ yis su̱le na? Jera Jesús te ikúka: —Ka Felipe wa̱ ba kirba ra, jera yis te ma su̱a ba kalme higuera niki̱na. 	 Naye Nathanieli akamwuliza, "Umepataje kunijua?" Yesu akamwambia, "Ulipokuwa chini ya mtini hata kabla Filipo hajakuita, nilikuona."


Je bata ki̱ka jäiyi wa rä iká irä ia̱mi irä jäkwa̱ta̱na ije̱k bawa̱kläwa̱ ialaklä ra. 	 Hivyo mwanamume atawaacha baba yake na mama yake, ataungana na mkewe,


Jera je dulewa̱ je̱tkaka̱ ktaka̱ni. Jera Jesús te ipatkami ia̱mi ia̱. 	 Yule aliyekufa akaketi, akaanza kuongea. Na Yesu akamkabidhi kwa mama yake.


Yi te sa bala butseke̱ ra, je paruö ba ku̱ etaba kicha botäbä kicha. Jeska ra iju̱oksa̱, 	 Mtu anayesababisha mafarakano mpe onyo la kwanza na la pili, kisha achana naye.


Ike̱i däke̱wa̱ ji̱a, jira je dewa̱ kja, Säkeklä oloitsäk si̱ wa wa̱ Sa Ká oloitsäklä iwikblu wà, ñakäi iwa̱ ioloitsäklä si̱. Sa Ká te jekäi ioloitsäk wa ne yuleke̱ rä. 	 Lakini wakati unakuja, tena umekwisha fika, ambapo wanaoabudu kweli, watamwabudu Baba kwa nguvu ya Roho; watu wanaomwabudu hivyo ndio Baba anaotaka.


Ijewa yäkä kajali ji̱a ra, Jesús te pan kukawa̱, je ki̱ ika̱kia, kjepa je butsa ma̱ ite iwa̱ dulanak wa ia̱, te isha: —A̱ju̱, jí ño. Jí rä yis yaka. 	 Walipokuwa wanakula, Yesu akatwaa mkate, akashukuru, akaumega, akawapa wanafunzi wake akisema, "Twaeni mle; huu ni mwili wangu."


Jekäi je siete wa wa̱ ibakle ialaklä ye ra, jera sa̱ shki̱rke̱ka̱ni ska ra, ¿mane si̱ se̱naklä ye je alaklä dämiksa̱ni rä na? 	 Je, siku wafu watakapofufuliwa, mwanamke huyo atakuwa mke wa nani? Alikuwa ameolewa na wote saba."


Bas je̱r ssënopa sá ra bäi. Ka sá wa̱ yi a̱ni ukä ja̱mi ji o̱ne, ka sá wa̱ yi a̱ni yakei tene, ka sá wa̱ yi a̱ni wäyöne. 	 Tunaomba mtupe nafasi mioyoni mwenu! Hatujamkosea mtu yeyote, hatujamdhuru wala kumdanganya mtu yeyote.


Jera biköle te ije pake rami bäi, ñakäi iktäke̱ rä baa, je te imale̱cha̱cha̱wa̱. Je ki̱ka ijewa te isheke̱ ñaia̱: —¿Ka je rä José yaba kuna na? 	 Wote wakavutiwa sana naye, wakastaajabia maneno mazuri aliyosema. Wakanena, "Je, huyu si mwana wa Yosefu?"


je rä bas se̱naklä tsa̱na ka delewa̱ kuna wa ra, ñakäi ka bas ki̱ ji shenaklä kuna. 	 Kwa namna hiyo mtajipatia sifa nzuri kutoka kwa wale wasio Wakristo, na hamtakuwa na lazima ya kuwategemea wengine kwa mahitaji yenu.


Ata bas te ishe rä: ‘Yilé te ishe iká iräle, ia̱mi iräle ia̱: “Jile tso̱ yis wa̱ bas tsa̱tkäklä, je rä yis wa̱ me̱nak Säkeklä ia̱” ni; 	 Lakini ninyi mwafundisha ati mtu akiwa na kitu ambacho angeweza kuwasaidia nacho baba au mama yake, lakini akasema: Kitu hiki nimemtolea Mungu,


Ka irä jiye kuna ta, sa̱ je̱r ssërke̱ ji ma̱k je̱r baa wà ra, je rä bäi Säkeklä ia̱ bikö sa̱ wa̱ ji tso̱ ja̱mi, ata ka je rä ji ka kuna sa̱ wa̱ ja̱mi kuna. 	 Maana ikiwa mtu ana moyo wa kusaidia, Mungu hupokea kila anachoweza kutoa: hadai zaidi.


Jekäi sa te ije jawa̱ bitaba ra, jera biköle te ije biketse mar. Jekjepa ra Roma wa dämijulu sa̱ ka̱kiäklä jui irä, sä ditsei wä irä, weikäkcha̱wa̱. 	 Tukimwacha tu watu wote watamwamini, nao Waroma watakuja kuliharibu Hekalu letu na taifa letu!"


Jekäi ijewa te imu̱awa̱ tsa̱mi ju̱aksa̱ ka̱ wäkiri Pilato ia̱. 	 Wakamfunga pingu, wakamchukua, wakamkabidhi kwa Pilato, mkuu wa mkoa.


Jekäi Säkeklä wa̱ ji tso̱ ssër ta ka wata käi, je rä wata ditsä cha tsa̱ta. Ñakäi Säkeklä wa̱ ji tso̱ ssër ta ka täki ta käi, je rä täkili ta ditsä cha tsa̱ta. 	 Maana kinachoonekana kuwa ni upumbavu wa Mungu, kina busara zaidi kuliko hekima ya binadamu; na kinachoonekana kuwa ni udhaifu wa Mungu, kina nguvu zaidi kuliko nguvu za binadamu.


Yie ishe bas ia̱, sa̱ ko̱le alaklä wa wa̱, jewa sha̱na yi ka kuna Juan tsa̱ta, jeiräta Säkeklä gobierno ja̱mi wa sha̱na yi rä ja̱lewa̱ biköle katäbäka je rä ije tsa̱ta.” 	 Yesu akamalizia kwa kusema, "Nawaambieni, kati ya binadamu wote hakuna aliye mkubwa zaidi kuliko Yohane Mbatizaji. Hata hivyo, yule aliye mdogo kabisa katika ufalme wa Mungu ni mkubwa zaidi kuliko yeye."


Ka jewa te ka̱ me̱ sa̱ se̱naklä alaklä wa ra, ka jewa te sa pake jile ñak jile kätäk. Ata Säkeklä wa̱ je yöleksa̱ rä ñanak kata̱nak, wekte yinaklä iia̱, ji biketsäk etkabä wa wa̱, kte si̱ ju̱ñak wa wa̱. 	 Watu hao hufundisha kwamba ni makosa kuona na pia kula vyakula fulani. Lakini Mungu aliviumba vyakula hivyo, ili wale walio waumini na ambao wanapata kuujua ukweli, wavitumie kwa shukrani.


“Kal bäiwo̱ bas ku̱, jera iwärmi rä wä ta bäi; iräle, kal yakei tewo̱ bas ku̱, jera iwärmi rä wä ta yakei. Ka irä jiye kuna ta, kal juer dä iwä ne wà. 	 "Ufanyeni mti kuwa mzuri na matunda yake yatakuwa mema; ufanyeni kuwa mbaya na matunda yake yatakuwa mabaya. Mti hujulikana kwa matunda yake.


Jera fariseo wa irä, ijewa sha̱na ñayöle ka̱wei wà wa irä, jewa te Jesús wa̱ dulanak wa sha yakei te isha: —¿Jiye ba te ji ñeke̱ ji yeke̱ inaklä bäkäk wa ra ji yakei wakbläk wa ra rä na? 	 Mafarisayo na walimu wa Sheria wakawanung'unikia wafuasi wake wakisema: "Mbona mnakula na kunywa pamoja na watoza ushuru na wenye dhambi?"


Ijewa te je ssa ra, jera iminemi ekla ekla, säkätä rä säkeyake wa. Jera Jesús irä, je alaklä kaldu ijewa sha̱ moska irä, jewa ebä a̱ta̱na. 	 Waliposikia hivyo, wakaanza kutoweka mmojammoja, wakitanguliwa na wazee. Yesu akabaki peke yake, na yule mwanamke amesimama palepale.


Ñerä chui tsa̱ku̱i wa te je inaklä shtani te isha: —Ka ka̱ kuna je jiäklä ji me̱le Säkeklä ia̱ ska, je rä pi säkei ki̱ka. 	 Makuhani wakuu wakazichukua zile fedha, wakasema, "Haifai kuziweka katika hazina ya Hekalu kwa maana ni fedha za damu."


Jera iblui wa te isu̱a ka ji kuna ji̱a iñabluwa̱klä ra, ijewa te Pablo irä Silas irä kukacha̱wa̱ sika jámi sa tapanaklä däli watju̱ak shtä ska ka̱wei ta wa wäki̱, 	 Matajiri wa yule msichana walipoona kwamba tumaini lao la kupata mali limekwisha, waliwakamata Paulo na Sila, wakawaburuta mpaka hadharani, mbele ya wakuu.


iräle: ‘¿Yibä minawa̱ju̱ ka̱ ja̱r ka̱mii ska na?’ ” —je rä iwa̱ Cristo tsa̱klätéka̱ sä dulewa̱ wa ska. 	 wala usiseme: Nani atashuka mpaka Kuzimu (yaani, kumleta Kristo kutoka kwa wafu)."


Jera ite isha ijewa ia̱: —Bas kla ju̱omi ko̱no ektaka sä jula wämo kja̱ne. Jeska bas te ikukemi. Jekäi ijewa te iju̱ami je kja̱ne. Jera iwakolona ta̱i ka ijewa ia̱ isika̱nakka̱ kjekla. 	 Yesu akawaambia, "Tupeni wavu upande wa kulia wa mashua nanyi mtapata samaki." Basi, wakatupa wavu lakini sasa hawakuweza kuuvuta tena kwa wingi wa samaki.


Wekte Säkeklä ra, je te Tito je̱r ssëwa̱ bas tsa̱tkäk tsa̱na, jishtä yis wakei je̱r ssëna bas tsa̱tkäk käi. 	 Namshukuru Mungu aliyeweka ndani ya moyo wa Tito hamu hiyo niliyo nayo mimi ya kuwasaidia.


Isaka te isheke̱ Elías ne juenani rä. Isaka te isheke̱ jile bata shäk wa bakle mikle wa je ne shki̱naka̱ni rä. 	 Wengine walisema kwamba Eliya ametokea, na wengine walisema kwamba mmojawapo wa manabii wa kale amerudi duniani.


Jera ¿Säkeklä rä Judío wa kekläí na? ¿Ka ije rä ñaebä ka Judío kuna wa kekläí na? Ñera ije rä jewa kekläí ñaebä, 	 Au je, Mungu nu Mungu wa Wayahudi tu, ama pia wa watu wa mataifa mengine? Naam, wa mataifa mengine pia.


Ka irä jiye kuna ta, Säkeklä wa̱ ka sa̱ ia̱ wikblu sa pakäk suanak shtä me̱ne, ata ite sa̱ ia̱ wikblu sä täkiwa̱k, sä ssëwa̱k ñashka̱li̱bläk, sä ssëwa̱k ji wa̱k tsa̱na shtä ne ma̱. 	 Kwa maana Mungu hakutupa Roho wa kutufanya tuwe waoga, bali alitupa Roho wa kutujalia nguvu, upendo na nidhamu.


Ba je̱k ssä ka̱wei wà. Ata ba te ka̱wei shiriwe̱ke̱ ra, ¿ka irä je wà ba te Säkeklä kukawa̱ diekjela na? 	 Kwa kujigamba ati unayo Sheria ya Mungu, je huoni kwamba kwa kuivunja Sheria unamdharau Mungu?


Ata chichö wa je̱k ju̱akksa̱ ji tkerke̱ ija̱mi ebä ia̱, je rä dulewa̱ kja käi ikatke ji̱a kseka ra. 	 Lakini mwanamke ambaye huishi maisha ya anasa, huyo amekufa, ingawa yu hai.


Iwa rä sa wakwa käi sa kiana sä ji kirii tsa̱kmi rä. 	 Maana kila mmoja anao mzigo wake mwenyewe wa kubeba.


Ñakäi bas te ishe rä, yi kabla etkabä jile däläwa̱klä wäkata ska ra, je rä ka ji iá kuna; ata yi kabla etkabä ji me̱leka̱ wäkata ska ra, je ka kiar iwäshewa̱kwa̱. 	 Tena mwasema ati mtu akiapa kwa madhabahu si kitu; lakini akiapa kwa zawadi iliyowekwa juu ya madhabahu, kiapo hicho humshika.


Je ki̱ka saje täki ta wa ka̱wä ta ka täki ta wa ia̱ ji ssërke̱ nui ta käi ra je katabläk, ata ka ji wa̱k kuna sa wakei ebä ssënakläpa bäi. 	 Sisi tulio imara katika imani tunapaswa kuwasaidia wale walio dhaifu wayakabili matatizo yao. Tusijipendelee sisi wenyewe tu.


Ite sa pakteke̱ Säkeklä gobierno ktei wà. Ñakäi ite sa̱ je̱r ku̱eke̱ Säkekewa Jesucristo ktei wà, ka suale ta, ka wätkele ta yi wa̱. 	 Alikuwa akihubiri Ufalme wa Mungu na kufundisha juu ya Bwana Yesu Kristo kwa uhodari, bila kizuizi.


Jera ale je̱tkelewa̱ sa̱ tsa̱ku̱i je̱tkäklä ki̱ka te isha: “¡Issö! Yie ji biköle yuemi spa̱na.” Jera ite ishe: “Iyuö. Ka irä jiye kuna ta, jí kte rä iyina si̱, ka wäshäkwa̱ ta.” 	 Kisha yule aliyeketi juu ya kiti cha enzi akasema, "Tazama, nafanya yote mapya." Tena akaniambia, "Andika hili, maana maneno haya ni ya kuaminika na ya kweli!"


Mika̱ je te Jesús su̱a ka̱miika ra, itu̱na pjoo je̱tkawa̱ wakte iwäja̱mi. 	 Alipomwona Yesu kwa mbali, alimkimbilia, akamwinamia


Jekäi je blu te je idäli ju̱ñak yakei kjeisha bäi, ite iwa̱ rä je̱r ta ta̱i ki̱ka. Jekäi jí ke̱i ska wa te iwe̱ ñaia̱ rä je̱r ta ta̱i ka̱ oloika wa tsa̱ta. 	 "Basi, yule bwana akamsifu huyo karani asiye mwaminifu, kwa kuwa alitumia busara. Kwa maana watu wa dunia hii wana busara zaidi na mambo yao kuliko watu wa mwanga."


Uka pa̱r dawa̱, je ka ki̱ pa̱nakwa̱ iwa̱. Tsi̱ni mechaí shka̱le̱i buka̱nake̱ ji̱a, je ka ki̱ wäita̱nakwa̱ iwa̱, marä ji we̱ bulee tsa̱tka ite tu̱nakka̱ kje, 	 Mwanzi uliopondeka hatauvunja, wala utambi ufukao moshi hatauzima, mpaka atakapoifanya hukumu ya haki itawale.


Jera ite ijewa kúka te isha: —¿Mane rä yis a̱mi, yis el wa rä na? 	 Yesu akawaambia, "Mama yangu na ndugu zangu ni kina nani?"


Jeska jewa se̱na ta̱i. Jera Festo te Pablo ktei paka ka̱ tsa̱ku̱i Agripa ia̱ te isha: —Jiska Félix te ditsä ekla ju̱ata̱na wätelewa̱. 	 Walikuwa huko siku kadhaa naye Festo akamweleza mfalme kesi ya Paulo: "Kuna mtu mmoja hapa ambaye Felisi alimwacha kizuizini.


Je su̱a Pedro te ra, jera ite ichaka Jesús ia̱: —Säkekewa, ¿ata me ije dämiwa̱ rä na? 	 Basi, Petro alipomwona huyo akamwuliza Yesu, "Bwana, na huyu je?"


Jekäi ite isha ijewa ia̱: —Bas ma ka̱ biköle ska kte baa wapaktäk sä yöleksa̱ wa biköle ia̱. 	 Basi, akawaambia, "Nendeni ulimwenguni kote mkahubiri Habari Njema kwa kila mtu.


Jekäi Säkeklä sä ssëwa̱k baa, sä kablele ñaia̱ jekjeye pií ki̱ka, saje wa Säkekewaí Jesús, ale oveja kjänanak bäi si̱, je tsa̱ktéka̱ sä dulecha̱wa̱ wa sha̱na, 	 Mungu amemfufua Bwana wetu Yesu Kristo ambaye ni Mchungaji Mkuu wa kondoo kwa sababu ya kumwaga damu yake iliyothibitisha agano la milele.


ka̱jöir ska bekwä jolonaté ishäkä ki̱ka jishtä higuera wä dului mie̱ si̱wa̱ täkii te käi. 	 nazo nyota za mbingu zikaanguka juu ya ardhi kama matunda ya mtini yasiyokomaa yaangukavyo wakati mti wake unapotikiswa na upepo mkali.


Jekäi ñakäi iKá wa̱ ka yi a̱ni ktei wabiketsanakksa̱, ata iyaba ne kuka ite sä ktei wabiketsäkksa̱ rä. 	 Baba hamhukumu mtu yeyote; shughuli yote ya hukumu amemkabidhi Mwana,


jera jeska Simeón te iyaba kukacha̱ jula na. Jekäi ite Säkeklä kjeisha kte baa wà jikäi: 	 Simeoni alimpokea mtoto Yesu mikononi mwake huku akimtukuza Mungu na kusema:


Jesús ktei bata shäk wa irä, sa el wa tso̱ Judea ska wa irä te issa ka Judío kuna wa te Säkeklä ktä kukawa̱. 	 Mitume na ndugu kule Yudea walisikia kwamba watu wa mataifa mengine pia walikuwa wamelipokea neno la Mungu.


Ka irä jiye kuna ta, jekäi ñaebä saje wa bakle rä ka ka̱biketsäk ta kuna, ka sä ktä ssäk kuna, wäyölecha̱wa̱, kololecha̱wa̱ ji tkerke̱ sa̱ ja̱mi wa̱, ji wà sä wäbätsäke̱ saka saka wa̱ ikjanaklä ye, sa kjami rä ji we̱ wäsi̱wa sha̱na, sa̱ je̱r ki̱ sa saka iar ijile ki̱ sha̱na, dokoitsalewa̱, ka sa̱ ki̱ ñakiar a̱mi ji̱a a̱mi ji̱a. 	 Maana, wakati mmoja sisi tulikuwa wapumbavu, wakaidi na wapotovu. Tulikuwa watumwa wa tamaa na anasa za kila aina. Tuliishi maisha ya uovu na wivu; watu walituchukia nasi tukawachukia.


Je rä sá te ipaka ji wa̱k je ssa ite bäi. Jekäi issëna ji wa̱k tsa̱na si̱ ki̱ka imineju̱ bas ska iwakei je̱r wà. 	 Si tu kwamba alikubali ombi letu, ila pia alikuwa na hamu kubwa ya kusaidia, hata akaamua kwa hiari yake mwenyewe kuja kwenu.


Je rä kianak ta̱i ji biköle ska. Säkätä iwa rä Säkeklä te ijewa ne biketsa ji yile iwa̱ je bläk rä. 	 Naam, iko faida kwa kila upande. Kwanza, Mungu aliwakabidhi Wayahudi ujumbe wake.


Jeska ije̱ka̱ka̱ mineju̱ demi Judea ke̱i ki̱, ñakäi Jordán a̱mikata. Jekäi etäbä kicha chu̱li̱i̱ wa tapanawa̱ ije katke ska. Jera ite ijewa paktamini iwädular käi. 	 Yesu alitoka hapo akaenda mkoani Yudea na hata ng'ambo ya mto Yordani. Umati wa watu ukamwendea tena, naye akawafundisha tena kama ilivyokuwa desturi yake.


Sá ssëna sa wakwa ska sá rä wabiketsaleksa̱ e̱ná ko̱ta̱nakwa̱ käi, je rä ka sá wakwa ebä je̱k biketsäklä kuna, ata sá wa̱ Säkeklä sä dulewa̱ wa shki̱wa̱kka̱ni ebä biketsäklä. 	 Naam, tulikuwa kama watu waliohukumiwa kuuawa, ili tufundishwe kumtegemea Mungu mwenye kuwafufua wafu, badala ya kutegemea nguvu zetu sisi wenyewe.


Jera Pablo je̱k duaka̱ ijewa sha̱na je Areópago ska te isha: —Bas Atenas wa, yie isu̱a ra ji biköle ska ra bas te rä jile oloitseke̱ bäi si̱wa̱. 	 Basi, Paulo alisimama mbele ya baraza la Areopago, akasema, "Wananchi wa Athene! Ninaona kwamba ninyi, kwa vyovyote, ni watu wa dini sana.


Ñerä je chu̱li̱i̱ wa sha̱na fariseo wa tso̱ te isha Jesús ia̱: —Sapaktäk, ma wa̱ dulanak wa uño. 	 Hapo baadhi ya Mafarisayo waliokuwako katika lile kundi la watu, wakamwambia Yesu, "Mwalimu, wanyamazishe wanafunzi wako!"


Jera Jesús te ichaka iia̱: —¿Jiräni ba kie rä? Jera ite ikúka: —Yis kie rä chu̱li̱i̱ ni. Je sha ite wà rä be chu̱li̱i̱ rä baklewa̱ ija̱rka ki̱ka. 	 Basi, Yesu akamwuliza, "Jina lako nani?" Yeye akajibu, "Jina langu ni Jeshi" --kwa sababu pepo wengi walikuwa wamempagaa.


Jekäi Pedro bitewa̱ju̱ ñe patkele wa wäki̱, te ichaka ijewa ia̱: —¡Bas te issa na! Yis ne yuleke̱ bas te rä. ¿Jibä kju̱ei bas bite rä na? 	 Basi, Petro akateremka chini, akawaambia hao watu, "Mimi ndiye mnayemtafuta. Kwa nini mmekuja?"


Ñakäi ite iyaba säkätä patke mar ka̱jiska ra, ite ishe rä: “Säkeklä ángel í wa biköle ku̱ ije oloitsö.” 	 Lakini Mungu alipokuwa anamtuma Mwanae mzaliwa wa kwanza ulimwenguni, alisema: "Malaika wote wa Mungu wanapaswa kumwabudu."


Ata bas sha̱ tso̱ ka jewa wa̱ yis biketsane kuna. Jesús te jekäi isha rä iwa̱ iju̱ñer kja säkätä mane wa wa̱ ka ije biketsane kuna rä ki̱ka, ñakäi yibä te ije ju̱emiksa̱ ikukäkwa̱ wa ia̱ rä ki̱ka. 	 Hata hivyo, wako baadhi yenu wasioamini." (Yesu alisema hivyo kwani alijua tangu mwanzo ni kina nani wasioamini, na pia ni nani atakayemsaliti.)


ite isha ijewa ia̱: —Bas ñatso̱ tulömi jiska. Ka irä jiye kuna ta, ka je yaba rä dulewa̱ kuna, ata ikapawa̱ irä. Jera ijewa te ija̱ñetsa. 	 akasema, "Ondokeni hapa! Msichana huyu hakufa, amelala tu." Nao wakamcheka.


Je ki̱ka bäi si̱ ra bas kiana ijäkwa̱ bitaba, ñakäi ije̱r pabläk, je rä je̱r iane e̱e̱na wa̱ ka iweikäkläwa̱. 	 Iliyobakia ni afadhali kwenu kumsamehe mtu huyo na kumpa moyo ili asije akahuzunika mno na kukata tamaa kabisa.


Ñakäi guardia wa te ija̱ñetseke̱, ñasikäke̱wa̱ iwä ja̱mi uva diä jäi ma̱k iia̱, 	 Askari nao walimdhihaki pia; walimwendea wakampa siki


Jekjepa fariseo wa irä ñayöle ka̱wei wà wa irä datse̱ Jerusalén ska ñasikawa̱ Jesús wä ja̱mi te isha iia̱: 	 Kisha Mafarisayo na walimu wa Sheria wakafika kutoka Yerusalemu, wakamwendea Yesu, wakamwuliza,


täkili ta ta̱i ijuenaklä ye, ji ka su̱le sa̱ wa̱ käi, Säkeklä wikblu täkili oloi ja̱mi. Jekäi yie Cristo ktei baa shaksa̱ biköle ia̱ Jerusalén ska irä ipája̱mi irä ma rä Ilírico ska kje. 	 kwa nguvu ya miujiza na maajabu, na kwa nguvu ya Roho wa Mungu. Basi, kwa kusafiri kila mahali, tangu kule Yerusalemu mpaka Iluriko, nimeihubiri kikamilifu Habari Njema ya Kristo.


Jera, ¿jini sa te ishe na? ¿Sa̱ ku̱ ji yakei wakblöpa ji̱a ije̱r bäi shäklä ki̱ta na? 	 Tuseme nini basi? Je, twendelee kubaki katika dhambi ili neema ya Mungu iongezeke?


Ji biköle we̱ke̱ ite rä ditsä wa̱ su̱nak ebä. Ijewa te kte yöle tso̱ mo̱nak wätsa̱ ja̱mi, jula ja̱mi, je kicha mu̱eke̱ matsi̱i̱, ñakäi iwa̱ shönak je̱k ki̱ kjä yöle tsolo tsolo je ki̱yueke̱ ite matsi̱i̱ matsi̱i̱. 	 Wao hufanya matendo yao yote ili watu wawaone. Huvaa tepe zenye maandishi ya Sheria juu ya panda la uso na mikononi na hupanua pindo za makoti yao.


¿Mane yila tjabana jí karalewa̱ ia̱ rä na: ‘Ma nui rä jalewa̱ bitaba’ ni iräle, ta ‘ma je̱köka̱, ma je̱katashuäklä kuköwa̱, bä shkömi’ ni iräle? 	 Ni lipi lililo rahisi zaidi: kumwambia mtu huyu aliyepooza, Umesamehewa dhambi zako, au kumwambia, Inuka! Chukua mkeka wako utembee?


Bas chatköwa̱ ñashka̱li̱ble ja̱mi, ñakäi bas ja̱mi rä Säkeklä wikblu wa̱ itso̱ me̱nak je tkeno, ata bäi si̱ bas ja̱mi ji bata she ne tkeno rä. 	 Jitahidini kuwa na upendo. Vilevile fanyeni bidii ya kupata vipaji vingine vya kiroho, hasa kipaji cha kutangaza ujumbe wa Mungu.


Jera ¿bikö bas ia̱ ra Säkeklä yaba wätuäkwa̱ klä wà, ñakäi sä kablele ñaia̱ pií wà, irä siki tele je kukäkwa̱ ka oloi ta, ñakäi Säkeklä wikblu je̱r bäi shäk kukäkwa̱ diekjela, jewa buka̱nami rä na? 	 Je, mtu yule anayempuuza Mwana wa Mungu na kuidharau damu ya agano la Mungu iliyomtakasa, mtu anayemtukana Roho wa Mungu, anastahili kupata adhabu kali ya namna gani?


Ata yis suarke̱, iö yilé te bas je̱r me̱ ka Cristo biketsäk ji̱a etkabä bulee, jishtä tkäbe te Eva wäyuawa̱ ije̱rikä wà käi. 	 Lakini naogopa kwamba, kama vile yule nyoka kwa hila zake za uongo alimdanganya Hawa, fikira zenu zaweza kupotoshwa, mkauacha uaminifu wenu wa kweli kwa Kristo.


Jera ideju̱ ra, ije̱k sikawa̱ plaa iwäja̱mi te isha: —¡Rabí! Jera ite iwä jalassawa̱. 	 Yuda alipofika tu, alimwendea Yesu moja kwa moja, akasema, "Mwalimu!" Kisha akambusu.


Jera ikjaksa̱ju̱, mineju̱mi däkmi Olivo Yäkä Bata ska iwädular käi, jera iwa̱ dulanak wa damiña ira. 	 Yesu akatoka, na kama ilivyokuwa desturi yake, akaenda katika mlima wa Mizeituni; wanafunzi wake wakamfuata.


Ñakäi sä ktei wabiketsanakläksa̱ ke̱i ska, alaklä ka̱ tsa̱ku̱i dar sur wa je̱kämika̱ te jira sa̱ tso̱ wa kjatiemika̱. Ka irä jiye kuna ta, je biteju̱ ishäkä wätkerke̱wa̱ ska Salomón ka̱biketsäk ta̱i te ji pake ssäk. Ata ¡issö! Jiska ekla kaldu, je rä Salomón tsa̱ta. 	 Malkia wa kusini atatokea wakati kizazi hiki kitakapohukumiwa, naye atashuhudia kwamba kina hatia. Yeye alisafiri kutoka mbali, akaja kusikiliza maneno ya hekima ya Solomoni; kumbe hapa pana mkuu zaidi kuliko Solomoni.


Jekäi je diezmo kukäk wa rä ditsä duäkcha̱wa̱ ebä, ata ñe jí ije ktei yile rä idami ji̱a kseka ni. 	 Tena, hao makuhani wanaopokea sehemu ya kumi, ni watu ambao hufa; lakini hapa anayepokea sehemu ya kumi, yaani Melkisedeki, anasemekana kwamba hafi.


Ata manele ñapatkawa̱ ija̱mi, jewa te je kte kuka iyina ye. Jewa sha̱ rä Dionisio, ale tapanak Areópago ska wa ekla irä, alaklä ekla kie Dámaris ni irä, ditsä saka irä. 	 Lakini watu kadhaa waliandamana naye, wakawa waumini. Miongoni mwao walikuwa Dionisio wa Areopago, mwanamke mmoja aitwaye Damari na wengineo.


Ata Pablo kuta yaba te ijewa te iki̱ssë mar ktei ssa ra, imineju̱ kjawa̱ju̱ guardia wa jui ska je bata shäk Pablo ia̱. 	 Lakini mtoto wa kiume wa dada yake Paulo alisikia juu ya mpango huo; hivyo akaenda ndani ya ngome, akamjulisha Paulo juu ya njama hiyo.


“Ata, ¿jishtä bas ia̱ irä na? Ekla yabala ta bol, je je̱k sika wa̱ te isha ikibi ia̱: ‘Yaba, jir ba ma shka̱bläk uva yäkä sha̱na.’ 	 "Ninyi mnaonaje; mtu mmoja alikuwa na wana wawili. Akamwambia yule wa kwanza, Mwanangu, leo nenda ukafanye kazi katika shamba la mizabibu.


Jera Wikblu Sikina te Esteban pshiwa̱wa̱. Jekäi iwäkaka̱ ka̱jöir su̱ak, jeska ite Säkeklä oloi ñir kate su̱a. Ñakäi Jesús kaldu Säkeklä jula wämo kja̱ne je su̱a ite. 	 Lakini Stefano akiwa amejawa na Roho Mtakatifu, akatazama juu mbinguni, akauona utukufu wa Mungu na Yesu amekaa upande wa kulia wa Mungu.


Ka irä jiye kuna ta, sa̱ to̱rke̱ ji yakei wakble ki̱ka rä duewa̱ wà. Ata se̱ne jekjeye ne tso̱ Säkeklä wa̱ me̱nak rä, saje wa Säkekewaí Jesucristo oloi ja̱mi. 	 Kwa maana mshahara wa dhambi ni kifo; lakini zawadi anayotoa Mungu ni uzima wa milele katika kuungana na Kristo Yesu, Bwana wetu.


Ka irä jiye kuna ta, iwakei wa̱ iyile rä: “Jile bata shäk rä ka dälätsalewa̱ kuna iwakei ke̱i ska.” 	 Maana Yesu mwenyewe alisema waziwazi kwamba, "Nabii hapati heshima katika nchi yake."


Je yile rä Säbäkäkksa̱ shena weikanak, ñakäi shki̱nakka̱ni säkätäba dulecha̱wa̱ wa sha̱na, je rä iwa̱ ka̱ oloi bata shäklä Judío wa ia̱, ñakäi ka Judío kuna wa ia̱.” 	 yaani ilimpasa Kristo ateseke na kuwa wa kwanza kufufuka kutoka wafu, ili atangaze kwamba mwanga wa ukombozi unawaangazia sasa watu wote, Wayahudi na pia watu wa mataifa mengine."


Jera Jesús te isha iia̱: —¿Bas te jí ju tso̱ ta̱i ta̱i su̱a na? Jeska jak etka a̱ni ka a̱ta̱nak isaka bata ki̱ka, ka miletkäwa̱ kuna käi. 	 Yesu akamwambia, "Je, unayaona majengo haya makubwa? Hakuna hata jiwe moja litakalosalia juu ya lingine; kila kitu kitabomolewa."


Je iju̱akksa̱ wa̱ ijewa rä je̱r ko̱le e̱ná jikäi: “Mane wäjalassërawa̱ yis te ra, je ne irä; je kuköwa̱, tso̱mi ka yele ju̱lemi ta.” 	 Msaliti Yuda alikuwa amewapa ishara: "Yule nitakayembusu ndiye; mkamateni, mkampeleke chini ya ulinzi."


Jekäi tene shkiri ta, ka je wa̱ ji kuna, ñakäi ka tene shkiri ta, ka je wa̱ ji kuna. Ata bäi si̱ sa kiana rä Säkeklä wa̱ sa pakale ji wa̱k je ne wa̱k. 	 Maana kutahiriwa au kutotahiriwa si kitu; kilicho muhimu ni kuzishika amri za Mungu.


Je itä ki̱ka una hora käi, isaka te isha ji̱a: —Iyina si̱ ra ije kalduña Jesús da, ije rä Galilea wa ki̱ka. 	 Kama saa moja baadaye, mtu mwingine akasisitiza, "Hakika huyu alikuwa pamoja naye; ametoka Galilaya ati."


Jekäi io̱na kte yöle te ishe käi: “Abraham te Säkeklä biketsa, je wà ibiketsanaksa̱ wämo ye to̱ne käi”, ñakäi ikina rä Säkeklä salibä. 	 Hivyo yakatimia yale Maandiko Matakatifu yasemayo: "Abrahamu alimwamini Mungu na kwa imani yake akakubaliwa kuwa mtu mwadilifu; na hivyo Abrahamu akaitwa rafiki wa Mungu."


Je ju wäyenak tkäkwa̱ na sa̱ u̱rke̱, sa̱ ia̱ issërke̱ sa̱ me pajierni sä ju ka̱jöir ska wa käi. 	 Na sasa, katika hali hii, tunaugua, tukitazamia kwa hamu kubwa kuvikwa makao yetu yaliyo mbinguni.


Jekäi ale ktäk yis da je wa̱ kata ji mabläklä yöle oro wà kala, je rä iwa̱ jukläyäkä irä, ikjäshtäklä irä, ikjätkele irä mabläklä. 	 Basi, yule malaika aliyekuwa anasema nami alikuwa na kijiti cha dhahabu cha kupimia, kwa ajili ya kuupima huo mji, milango yake na kuta zake.


Jekäi bas wetsanaksa̱ ji yakei wakble yika, je dewa̱ni ji wämo kjanaklä ye. 	 Mlikombolewa kutoka utumwa wa dhambi, mkawa watumwa wa uadilifu.


Jera Jesús te ikúka: —Ba ki̱ se̱ne bulee si̱ shena ra, ma cho̱ bä ji tso̱ watju̱ak tulämi, je säkei mo ka jita wa ia̱, jekäi ra ba ia̱ ji säkei ta dämiksa̱ ka̱jöir ska. Je ukä ska bä kute minak yis da. 	 Yesu akamwambia, "Kama unapenda kuwa mkamilifu, nenda ukauze mali yako uwape maskini hiyo fedha, nawe utakuwa na hazina mbinguni, kisha njoo unifuate."


ñerä ite isha ijewa ia̱: —Yi te jí yaba kiawa̱, yis kie oloi ja̱mi ra, je te rä yis wakei ne kiawa̱. Ñakäi yi te yis kiawa̱ ra, je te rä yis patkäkté ne kiawa̱. Ka irä jiye kuna ta, yi rä ja̱lewa̱ bas bena katäbäka, je ne rä bakleka̱ bäi si̱ rä. 	 akawaambia, "Mtu yeyote anayempokea mtoto huyu mdogo kwa jina langu, ananipokea mimi; na yeyote anayenipokea mimi, anampokea yule aliyenituma. Maana yule aliye mdogo kuliko wote kati yenu ndiye aliye mkubwa kuliko wote."


Jera etäbä kicha chu̱li̱i̱ tapanani jeska, jekäi ka ijewa deneksa̱ yäkäkbä jibä. 	 Kisha Yesu alikwenda nyumbani. Umati wa watu ukakusanyika tena, hata Yesu na wafuasi wake wasiweze kupata nafasi ya kula chakula.


Yis kuna ktäk ditsä kju̱awa wa ktä wà, ñakäi ángel wa ktä wà, ata ka yis wa̱ sa̱ shka̱l da, yis dä bronce yaka bular ssër shi̱ana käi, címbalo bulawe̱ kjermita ssër käi. 	 Hata kama nikinena lugha za watu na hata za malaika, lakini kama sina upendo mimi nimekuwa tu kama sauti ya debe tupu au kengele.


Ata ka ijewa wa̱ yis ko̱ne Templo ska iräle, ñapaktäklä jui ska iräle, jukläyäkä sha̱na iräle, yis ñau̱ña kate yilé ra käi, yis te sä wätji̱we̱ kate käi kuna. 	 Wayahudi hawakunikuta nikijadiliana na mtu yeyote. Hawakunikuta nikichochea watu Hekaluni wala katika masunagogi yao, wala mahali pengine popote katika mji huo.


“Je ke̱i itä ska yis kablämi ijewa ra jikäi: Yie yis ka̱wei tkemiwa̱ ijewa je̱r ska, yie je yuetkemi ijewa je̱rike ska, jekäi Säkekewa te ishe rä.” 	 "Hili ndilo agano nitakalofanya nao, katika siku zijazo, asema Bwana: Nitaweka sheria zangu mioyoni mwao, na kuziandika akilini mwao."


Chui wa tsa̱ku̱i kjanaklä ekla, je rä ale Pedro wa̱ kukä teleju̱mi je saka wa, je te iwächakewa̱: —¿Ka ba ne su̱a yis te kal yäkä wäbala na Jesús da rä na? 	 Mmoja wa watumishi wa Kuhani Mkuu, jamaa wa yule aliyekatwa sikio na Petro, akamwuliza, "Je, mimi sikukuona wewe bustanini pamoja naye?"


“Ñerä ije weikarte ta̱i sä wikblu bläklä ska ra, jeska iwä kaka̱ te Abraham su̱a ka̱mii ka, ñakäi Lázaro kalme yitälewa̱ ija̱mi su̱a ite. 	 Huyo tajiri, alikuwa na mateso makali huko kuzimu, akainua macho yake, akamwona Abrahamu kwa mbali na Lazaro karibu naye.


Jeska ise̱na deka̱ Herodes duawa̱ kje, je rä io̱naklä jishtä Säkekewa wa̱ iyile jile bata shäk ja̱mi te ishe käi: “Yis yaba katke Egipto ska je kiaté ni yis te.” 	 Akakaa huko mpaka Herode alipokufa. Jambo hilo lilifanyika ili neno alilosema Bwana kwa njia ya nabii litimie: "Nilimwita Mwanangu kutoka Misri."


Jekäi be tsa̱ku̱i te ije̱r ki̱wa̱ su̱a ji biköle wà e̱ná ra, imineju̱mi iyika, maiskalepa je̱r kinak su̱nak. 	 Ibilisi alipokwishamjaribu kwa kila njia, akamwacha kwa muda.


Yis ne rä ‘Alfa’ rä, ‘Omega’ rä, isäkätä rä, ibata jekje rä, iñak rä, ibata rä. 	 Mimi ni Alfa na Omega, Mwanzo na Mwisho, wa kwanza na wa mwisho."


Je kseka wa säkätä juer dä nama su̱ta, je itäki̱ rä vaca yaba jäyiri su̱ta, idäkläka̱ mañal je wäktä rä ditsä wäktä käi, idäkläka̱ cuatro je rä pju̱ ju̱r su̱ta. 	 Kiumbe cha kwanza kulikuwa kama simba, cha pili kama ng'ombe, cha tatu kilikuwa na sura kama mtu, na cha nne kilikuwa kama tai anayeruka.


Jekäi Israel wa biköle tsa̱tkermiksa̱ jishtä iyöle katke te ishe käi: “Säbäkäkksa̱ bitämi Sión ska. Ji ka bäi kuna tse̱ ju̱emi ite Jacob ki̱ka. 	 Hapo ndipo taifa lote la Israeli litakapookolewa, kama yesemavyo Maandiko Matakatifu: "Mkombozi atakuja kutoka Sioni, atauondoa uovu wa Yakobo.


Pedro, Jesucristo ktei bata shäk te jí yue mar, bas minelemi Ponto ska, Galacia ska, Capadocia ska, Asia ska, ñakäi Bitinia ska, kju̱awa wa ye jewa ia̱; 	 Mimi Petro, mtume wa Yesu Kristo nawaandikia ninyi wateule wa Mungu Baba, ambao mmetawanyika na mnaishi kama wakimbizi huko Ponto, Galatia, Kapadokia, Asia na Bithunia.


Je ka̱ oloi, ale ditsä biköle ñiwa̱kka̱, je ne däke̱wa̱ ka̱jiska rä. 	 Huu ndio mwanga halisi, mwanga unaokuja ulimwenguni, na kuwaangazia watu wote.


Je tuinei ebä ra, sa el wa te Pablo irä Silas irä patkami Bereaka. Jekäi ijewa demijulu jeka ra, ikjawa̱julu Judío wa ñapaktäklä jui na. 	 Usiku, wale ndugu waliwahimiza Paulo na Sila waende Berea. Mara tu walipofika huko, walikwenda katika sunagogi la Wayahudi.


Ka̱wei meleta̱na etka te ishe rä: “Ba ku̱ ba ká irä ba a̱mi irä dälätsö, je rä bä kjäklä bäi, ñakäi ma se̱naklä shka̱ja̱ ka̱jiska.” Ka̱wei saka yina kja, ata je ne rä ka̱wei me̱na ska säkätä ikabla ji wa̱k sa̱ ia̱ rä. 	 "Waheshimu Baba na mama yako," hii ndiyo amri ya kwanza ambayo imeongezewa ahadi, yaani,


Jekäi ijewa te iwätiaka̱ cruz ja̱mi ra, ijewa ina su̱a jile wà, ijewa wa̱ ji jienak iwa̱ bala pja̱klä, jibä mi ekla ekla wa̱ je su̱aklä iwa̱. 	 Basi, wakamsulubisha, wakagawana mavazi yake kwa kuyapigia kura waamue nani angepata nini.


Yi te Säkeklä yaba biketse ra, je wa̱ je iyile tso̱ iwakei je̱r ska. Yi te ka Säkeklä ktä kuke ra, je te ije kukawa̱ rä ka̱yuelbi ye, je rä ka iwa̱ Säkeklä te iyaba shaka̱, je kolone kuna ki̱ka. 	 Anayemwamini mwana wa Mungu anao ushahidi huo ndani yake; lakini asiyemwamini Mungu, anamfanya yeye kuwa mwongo, maana hakuamini ushahidi alioutoa Mungu juu ya Mwanae.


Jeska ra imanenaksa̱ kju̱awa ijewa wäna. Iwäktä wäñinaka̱ ka̱wä käi, ipaiklä ianawa̱ suruu ka̱ oloi käi. 	 Huko, wakiwa wanamtazama, akageuka sura, uso wake ukang'aa kama jua na mavazi yake yakawa meupe kama nuru.


Jera oveja tsa̱ta si̱ ditsä säkei rä. Je ne ki̱ka sábado wà ka̱ tso̱ ji bäiwa̱klä. 	 Mtu ana thamani kuliko kondoo! Basi, ni halali kutenda mema siku ya Sabato."


Jekäi sä klä kuna ishäk: “Ka yis dä jula kuna ki̱ka ka yis dä sä yaka ekta kuna” ni, jera ¿je ebä ki̱ka ka irä iyaka ekta kuna na? 	 Kama mguu ungejisemea: "Kwa kuwa mimi si mkono, basi mimi si mali ya mwili", je, ungekoma kuwa sehemu ya mwili? La hasha!


Jekäi yie Säkeklä kuke yis su̱ak ye, ka yis deneni Corinto ska, je rä ka yis wa̱ bas je̱r ianewa̱kläwa̱ kuna ki̱ka. 	 Mungu ndiye shahidi wangu--yeye anajua moyo wangu! Mimi sikuja tena Korintho, kwa sababu tu ya kuwahurumieni.


Jera yis mineju̱ ángel wäki̱, ishäk iia̱ iwa̱ äyë tsi̱ne cha̱kläté yis ia̱. Jekäi ite ishe yis ia̱: “Ikuköwa̱, kätöwa̱. Ma ñá na issërmi bächii, ata bä kjä na ra issërmi bloo bul ña diä käi.” 	 Basi, nikamwendea huyo malaika, nikamwambia anipe hicho kitabu kidogo. Naye akaniambia, "Kichukue, ukile; kinywani mwako kitakuwa kitamu kama asali, lakini tumboni kitakuwa kichungu!"


Je ke̱i wà ditsä te duewa̱ yulemi, ata maikäi a̱ni ka ijewa ia̱ iko̱nak. Ijewa ssërmi ime duächa̱wa̱ käi, ata duewa̱ tu̱rmi ijewa yika. 	 Muda huo watu watatafuta kifo lakini hawatakipata; watatamani kufa lakini kifo kitawakimbia.


Jera ijewa te Pedro irä Juan irä, jaklawa̱ ijewa moska, jewa wächakewa̱ ijewa te: —¿Yibä täkili wà, yibä kie wà bas te iwá̱ jekäi rä na? 	 Waliwasimamisha mitume mbele yao, wakawauliza, "Ninyi mmefanya jambo hili kwa nguvu gani na kwa jina la nani?"


Je wà Wikblu Sikina te sa̱ je̱r ku̱a je ju wäjienak säkätä tso̱ ji̱a ra, maikäi sä kjäwa̱ ija̱r Dälätsalewa̱ E̱e̱na Si̱ na rä ka kjayirba. 	 Kutokana na taratibu hizo Roho Mtakatifu anafundisha wazi kwamba wakati ile hema ya nje ingali ipo imesimama, njia ya kuingia Mahali Patakatifu haijafunguliwa.


Ata wabiketsaneksa̱ wämo ye sa te ka̱wei wawe̱ ki̱ka, ka je rä ji biketse etkabä ki̱ka wabiketsaneksa̱ käi kuna. Ata ietkä te ishe rä: “Yi te jekäi iwawa̱ ra, je se̱rmi je oloi ja̱mi.” 	 Lakini Sheria haitegemei imani, ila Maandiko yasema: "Mwenye kutimiza yanayotakiwa na Sheria ataishi."


Jera Jesús te isha ijewa ia̱: —Ka bas je̱r ko̱ne ji kieke̱ bas te rä ia̱. Jera copa wayanak yis wa̱ ¿je wayarmi bas ia̱ na? Iräle, ji wà yis dä wäoka̱nak ¿je wà bas ia̱ wäoka̱nermi na? 	 Yesu akawaambia, "Hamjui mnachoomba! Je, mnaweza kunywa kikombe nitakachokunywa, au kubatizwa kama nitakavyobatizwa?"


Jera ije tu̱namiba mineka̱ju̱ sicómoro julaka isu̱ak, je wà Jesús kjäke̱ju̱ rä ki̱ka. 	 Hivyo, alitangulia mbio, akapanda juu ya mkuyu ili aweze kumwona Yesu, kwa maana alikuwa apitie hapo.


Je rä Säkeklä te Cristo oloi ja̱mi ka̱jiska wa je̱r bäiwe̱te iwakei ra, sä shirile ka nui biketsane iwa̱ kuna, ñakäi ite sá paka je̱r bäine iwakei ra je ktei bata shäk. 	 Ndiyo kusema: Mungu, amekuwa akiupatanisha ulimwengu naye kwa njia ya Kristo, bila kutia maanani dhambi zao binadamu. Yeye ametupa ujumbe kuhusu kuwapatanisha watu naye.


“Jerusalén, Jerusalén! ¡Ba te jile bata shäk wa kteche̱ke̱wa̱, mane patkele ba ia̱ wa tieke̱ ba te jak wà! ¡Bikö yis je̱r ssëna ba yabala me taparwa̱pa yis ja̱mi jishtä oshkoro a̱miyake wa te iyabala ble ipik niki̱ka käi, jeiräta ka ba ki̱ jekäi ishene kuna! 	 "Yerusalemu, Ee Yerusalemu! Unawaua manabii na kuwapiga mawe wale waliotumwa kwako. Mara ngapi nimejaribu kuwakusanya watoto wako kwangu, kama vile kuku anavyokusanya vifaranga vyake chini ya mabawa yake, lakini hukutaka.


Jekjepa ije̱r na ka̱ dewa̱ni. Jekäi ite isha: ‘¡Yis ká ju ska shka̱bläk wa chu̱li̱i̱ wa wa̱ ñanak tso̱ ukä ta bakleksa̱ kje, ata jiska yis kterawa̱ bäli te! 	 Alipoanza kupata akili akafikiri: Mbona kuna wafanyakazi wengi wa baba yangu wanaokula na kusaza, nami ninakufa njaa?


Kte si̱ kte si̱ wà yie ishe bas ia̱, yi te yis ktä wawá̱ ra, mik a̱ni ka je duäkwa̱. 	 Kweli nawaambieni, anayeuzingatia ujumbe wangu hatakufa milele."


Je ne ki̱ka sa kiana ji ssële sa̱ wa̱ je ssäk ki̱ta tsa̱na si̱ ka sa̱ wa̱ ijäkläwa̱ kuna. 	 Kwa sababu hiyo tunapaswa kuzingatia kwa makini zaidi yote tuliyosikia, ili tusije tukapotoshwa.


Je ra säkekewa tso̱ wa ekla te ishe yis ia̱: “Ke ma ji̱a. Isu̱o, ale nama Judá wa ditsei wä, David ñak kicha, je rä tu̱leka̱, je ia̱ je kjäyer ja̱rmi, je ikjä bale siete klasha̱na tulämi.” 	 Kisha mmoja wa wale wazee akaniambia, "Usilie! Tazama! Simba wa kabila la Yuda, mjukuu maarufu wa Daudi, ameshinda. Yeye anaweza kuivunja mihuri yake saba na kukifungua hicho kitabu."


Ata ijewa te ishani täkii: —Ke je ju̱aksa̱ni, ata Barrabás ne ju̱oksa̱ni rä. Je Barrabás dä sa̱ ki̱ssäk iwa̱ sä ji jakibläklä. 	 Hapo wakapiga kelele: "La! Si huyu ila Baraba!" Naye Baraba alikuwa mnyang'anyi.


Ñakäi bas te bas el wa ebä chake ra, ¿je rä ji bäi si̱ wá̱ bas te na? ¿Ka irä je su̱ta ka Judío kuna wa te iwe̱ rä na? 	 Kama mkiwasalimu ndugu zenu tu, je, mmefanya kitu kisicho cha kawaida? Hata watu wasiomjua Mungu nao hufanya vivyo hivyo.


Je ke̱i wà bas te jile kiemi yis kie ja̱mi. Ka yie ishe yis ka̱kiämi Sa Ká ia̱ bas säkei ye ni. 	 Siku hiyo mtaomba kwa jina langu, na siwaambii kwamba nitamwomba Baba kwa niaba yenu;


Jera Herodes te isha: —Ñera Juan rä tsa̱ku̱ teleksa̱ yis wa̱, jera ¿yibä Jesús dä je palei ssa rewa̱ yie saka saka rä na? Je ki̱ka ite biketse kate maikäi ra ite isu̱emiwa̱ käi. 	 Lakini Herode akasema, "Huyo Yohane nilimkata kichwa; sasa ni nani huyu ninayesikia habari zake?" Akawa na hamu ya kumwona.


Jewa te iwächakewa̱ni jikäi: —Jera ka ba rä Säbäkäkksa̱ kuna, Elías kuna, ale jile bata shäk kuna ra, jera ¿jiye ba te sä wäukewe̱ke̱ rä na? 	 Basi, wakamwuliza Yohane, "Kama wewe si Kristo, wala Eliya, wala yule nabii, mbona wabatiza?"


Ata ije te isha: ‘Kai, bas te cizaña shta tulami ra, tsi trigo yer tuläka̱ña ira. 	 Naye akawajibu, La, msije labda mnapokusanya magugu, mkang'oa na ngano pia.


Asa te Josafat wätsikiwa̱, Josafat te Joram wätsikiwa̱, Joram te Uzías wätsikiwa̱. 	 Asa alimzaa Yehoshafati, Yehoshafati alimzaa Yoramu, Yoramu alimzaa Uzia,


“Oveja elkjebä wa, ke bas suana. Ka irä jiye kuna ta, bas Ká je̱r ssëna bas ia̱ igobierno ma̱ksa̱ bas wa̱ ju̱ñenak ki̱ka. 	 "Msiogope, enyi kundi dogo! Maana Baba yenu amependa kuwapeni Ufalme.


Je ssa isaka wa te ra, ijewa bitejulu itsa̱kmi, je rä ijewa te isha iwäiarke̱ irä ni ki̱ka. 	 Basi, watu wa jamaa yake walipopata habari hiyo wakatoka kwenda kumchukua maana walikuwa wanasema kwamba amepatwa na wazimu.


Ata Abraham te isha iia̱: ‘Yaba, ma ji̱a kseka ra ji bäi deksa̱ ba ia̱ ba cha ye, ata Lázaro ia̱ ji shi̱ana deksa̱, jeska ma je̱r ja̱no. Ata jira Lázaro je̱r pablenani jiska, ata ba weikar kate ta̱i. 	 Lakini Abrahamu akamjibu: Kumbuka mwanangu, kwamba ulipokea mema yako katika maisha, naye Lazaro akapokea mabaya. Sasa lakini, yeye anatulizwa, nawe unateswa.


Jekäi jewa demijulu Juan wäki̱ te isha iia̱: —Rabí, ale shkele ba ra Jordán a̱mi kata ktei yile ba wa̱, ñera je te sä wäukewe̱ kate. Jebä ja̱mi biköle marmi. 	 Basi, wanafunzi hao wakamwendea Yohane na kumwambia, "Mwalimu, yule mtu aliyekuwa pamoja nawe ng'ambo ya Yordani na ambaye wewe ulimshuhudia, sasa naye anabatiza, na watu wote wanamwendea."


Jera yis te ichake, ¿baishe ijewa klasku tkenacha̱wa̱ rä ijolonacha̱kläwa̱ ye na? ¡Ka irä jekäi kuna! Tsa̱na ra ijewa shirinacha̱wa̱ bata ki̱ka ka Israel wa kuna ia̱ tsa̱tkeneksa̱ deksa̱. Je rä je wa̱ ijewa kju̱atkewa̱klä. 	 Basi, nauliza: je, Wayahudi wamejikwaa hata wakaangamia kabisa? Hata kidogo! Kutokana na kosa lao ukombozi umewajia watu wa mataifa mengine, ili Wayahudi wapate kuwaonea wivu.


“Bas tsa̱ku̱ rä doloiebä. Bas je̱rike irä, bas kukä irä, je rä jishtä ka tene shkiri ta käi. Bas dä kju̱atkäk Wikblu Sikina ra del. Jishtä bas kalí wa rä je su̱ta bas dä. 	 "Enyi wakaidi wakuu! Mioyo na masikio yenu ni kama ya watu wa mataifa. Ninyi ni kama baba zenu. Siku zote mnampinga Roho Mtakatifu.


Ijewa te iwätiaka̱ ra, ka̱wä rä las nueve. 	 Ilikuwa saa tatu asubuhi walipomsulubisha.


Jewa kjoyina täkii te ishe: “¡Tsa̱tkeneksa̱ tso̱ rä saje wa Kekläí je̱tkelewa̱ sa̱ tsa̱ku̱i je̱tkäklä ki̱ irä, Oveja Yaba irä je wa̱!” 	 Wakapaaza sauti: "Ukombozi wetu watoka kwa Mungu wetu aketiye juu ya kiti cha enzi, na kutoka kwa Mwanakondoo!"


Bas se̱no je̱r ki̱i̱. Bas chatköwa̱ ji biketsäk etkabä. Bas ssëno ka suale ta. Bas ssëno täkii. 	 Kesheni, simameni imara katika imani, muwe hodari na wenye nguvu.


Ñerä plaa ra ka̱ wäbuka̱naka̱ ta̱i. Ka irä maikäi kuna ta, Säkekewa ángel í ekla biteju̱té ka̱jöir deju̱, te jak bulewa̱ ju̱ami, je ki̱ka ije̱tkawa̱. 	 Ghafla kutatokea tetemeko kubwa la nchi; malaika wa Bwana alishuka kutoka mbinguni, akalivingirisha lile jiwe, akalikalia.


Je ne ki̱ka yie ishe bas ia̱, ji kieke̱ bas te käi ka̱kie wà, je biketsö etkabä, je rä me̱le kja bas ia̱ ni, jera je o̱rmi bas ia̱. 	 Kwa hiyo nawaambieni, mnaposali na kuomba kitu, aminini kwamba mmekipokea, nanyi mtapewa.


Je ne ki̱ka yis te ishe ba ia̱, ji yakei wakblele iwa̱ ta̱i, je rä jalewa̱ bitaba, iwa̱ yis shka̱l ta̱i ki̱ka; ata yi janawa̱ bitaba inui elkje ebä ki̱ka ra, je wakei wa̱ sa̱ shka̱l dä elkjebä. 	 Kwa hiyo nakwambia amesamehewa dhambi zake nyingi kwa kuwa ameonyesha upendo mkubwa. Mwenye kusamehe kidogo, hupenda kidogo."


Jera yäkäk wa rä cinco mil kjena jäiyi wa ebä, ka alaklä wa irä yabala irä jerä shtao̱leña kuna. 	 Jumla ya waliokula ilikuwa wanaume wapatao elfu tano, bila kuhesabu wanawake na watoto.


Jekäi sá ia̱ ishö, maikäi ba ia̱ ra irä: ¿Ka̱ tso̱ inaklä ma̱klä César ia̱ na, ata kai? 	 Haya, twambie maoni yako. Je, ni halali au la, kulipa Kaisari?"


Ka irä maikäi kuna ta, je ukä ska ra bas wa̱ iju̱ñer ije̱r ssëna ji bäi yirmi o̱nak je kukäkwa̱ däli ukä ye, ata iju̱naksa̱. Ite je kia ji̱a ji̱eleksa̱ wà, jeiräta ka iia̱ ideneksa̱pa, ka iwa̱ ka̱ ko̱ne ji̱a ije̱k manewa̱kläksa̱ ki̱ka. 	 Ninyi mnafahamu kwamba hata alipotaka kuipata tena ile baraka iliyokuwa yake, alikataliwa, maana hakupata tena nafasi ya kutubu, ingawa aliitafuta kwa machozi.


Jira yis ssëna a̱naa. Ka je rä bas je̱r ianacha̱wa̱ ki̱ka kuna, ata je rä bas je̱r ianacha̱wa̱ bas ñamanewa̱ tulaksa̱ kje ki̱ka, je rä bas je̱r ianacha̱wa̱ jishtä Säkeklä ki̱ ishena käi ki̱ka, je wà ka sá wa̱ bas mewa̱klä kuna. 	 Sasa nafurahi, si kwa sababu mmehuzunika, ila kwa kuwa huzuni yenu imewafanya mbadili nia zenu na kutubu. Mmehuzunishwa kadiri ya mpango wa Mungu, na kwa sababu hiyo hatukuwadhuru ninyi kwa vyovyote.


¡Yi rä kukä ta ra, je ku̱ issö ji sheke̱ Säkeklä wikblu te tapanak eyaka eyaka wa ia̱ rä käi! Yi tu̱naka̱, je ia̱ yie sa̱ se̱naklä kseka kalí kate Säkeklä ke̱i baa ska je wä me̱mi kata̱nak.’ 	 "Aliye na masikio, basi, na asikie yale Roho anayoyaambia makanisa! "Wale wanaoshinda nitawapa haki ya kula matunda ya mti wa uzima ulioko ndani ya bustani ya Mungu.


Ata jira Jesús te ikja̱nei we̱ bäi si̱ kukawa̱. Jekäi ije rä sä kablele ñaia̱ bäi si̱ je ktei shäk a̱miki̱ jiki̱, je o̱na rä Säkeklä kabla ji wa̱k bäi si̱ ki̱ka. 	 Lakini sasa Yesu amepewa huduma ya kikuhani iliyo bora zaidi kuliko yao, kama vile agano alilothibitisha kati ya watu na Mungu ni bora zaidi, kwani lina msingi wake katika ahadi za mambo yaliyo bora zaidi.


“Bas ia̱ ka̱wei me̱leta̱na Moisés wa̱, ata bas sha̱ yi a̱ni te ka je wawe̱ kuna. ¿Jiye jera bas ki̱ yis shena kota̱nakwa̱ na?” 	 Je, Mose hakuwapeni Sheria? Hata hivyo, hakuna hata mmoja wenu anayeishika Sheria. Kwa nini mnataka kuniua?"


je rä yi te ije biketsa ra, jewa biköle se̱nakläni jekjeye. 	 ili kila anayemwamini awe na uzima wa milele.


Ñakäi Juan te ka̱ bala pa̱le cuatro je eyaka tsa̱ku̱i Herodes uña, ise̱nawa̱ itsi̱se̱k se̱naklä Herodías da je kju̱ei, ñakäi jile saka wakblele iwa̱ yakei je biköle ki̱ka. 	 Lakini Yohane alimgombeza Herode, mkuu wa mkoa, kwa sababu alikuwa amemchukua Herodia, mke wa ndugu yake, na kumfanya mke wake; na pia kwa ajili ya mabaya yote aliyokuwa amefanya.


Bas ñashka̱li̱blö ka kje yile ebä kuna, ji yakei wakble dokoitsalewa̱, ji bäi ebä kololewa̱, 	 Mapendo yenu na yawe bila unafiki wowote. Chukieni jambo lolote ovu, zingatieni jema.


Jewa kuka ite doce kie rä: Simón, je kiani ite Pedro ni; 	 Basi, hao kumi na wawili walioteuliwa ndio hawa: Simoni (ambaye Yesu alimpa jina, Petro),


Jera Säkekewa te sha iia̱: —Marta, Marta, ba je̱r shewe̱ke̱ ba je̱r iawe̱ke̱ jile saka saka ta̱i te, 	 Lakini Bwana akamjibu, "Martha, Martha, unahangaika na kusumbuka kwa mambo mengi.


Bäije bas dä mika̱ bas yirke̱ yakei, bas kolorke̱ weikanak, bas ki̱yörke̱ ji yakei biköle wà ka̱yue ebä wà yis kju̱ei ki̱ka ra rä. 	 "Heri yenu ninyi watu wakiwatukana, wakiwadhulumu na kuwasingizia kila aina ya uovu kwa ajili yangu.


¡Issö! Yis te bas ia̱ ka̱wei me̱ bas klä tkäkläka̱ tkäbe ki̱ka bächi ki̱ka, ñakäi sa̱ na̱me̱i täkili bena wätkewa̱kläwa̱. Jekäi ji a̱ni ia̱ ka bas meräk. 	 Naam, nimewapeni uwezo wa kukanyaga nyoka na ng'e, na uwezo juu ya nguvu zote za yule adui; hakuna chochote kitakachowadhuru.


Yilé ja̱lmanawa̱ ra, je te yis ja̱lmawe̱ke̱. Yilé shiriwa̱wa̱ isaka te ra, je te yis kju̱atkewe̱ke̱. 	 Kama mtu yeyote ni dhaifu, nami pia ni dhaifu; mtu yeyote akikwazwa, nami pia huwa na wasiwasi.


je rä däli ukä ka tjabanak kuna, ka yakei tenak kuna, ka ji̱alinak kuna tso̱ blele ka̱jöir ska, je ne kukäkläwa̱ bas wa̱. 	 na hivyo tunatazamia kupata baraka zile ambazo Mungu aliwawekea watu wake. Mungu amewawekeeni baraka hizo mbinguni ambako haziwezi kuoza au kuharibika au kufifia.


Jikäi wà bas je̱r ku̱emi ite Säkeklä wikblu ne irä: Ji wikblu ishäkka̱ Jesucristo dewa̱ rä yaka ta ni, je biköle datse̱ rä Säkeklä ja̱mi. 	 Hii ndiyo njia ya kujua kama mtu anaongozwa na Roho wa Mungu: Kila anayekiri kwamba Kristo alikuja, akawa binadamu, mtu huyo anaye Roho wa Mungu.


Ka̱jöir ska ji tso̱ kiana ije ia̱ ka̱ ma̱k ise̱naklä jeska, ma rä Säkeklä wa̱ ji biköle bäiwa̱kläni je ke̱i dewa̱ kje, je rä yile iwa̱ ka̱mikleté, iwa̱ kolole jile bata shäk wa sikii wa ye jewa kjäbata ska. 	 Ni lazima yeye abaki huko mbinguni mpaka utakapofika wakati wa kurekebishwa vitu vyote, kama Mungu alivyosema kwa njia ya manabii wake watakatifu wa tangu zamani.


Ji biketse etkabä ki̱ka Enoc minetse̱mi ka iwa̱ duewa̱ su̱aklä kuna. Jekäi ka iko̱ne ji̱a, Säkeklä wa̱ iminetse̱ ki̱ka. Ka irä jiye kuna ta, ka imitse̱ba yika, iyile rä Säkeklä wäbatsa ije wa ni. 	 Kwa imani Henoki alichukuliwa na Mungu, asipate kufa. Hakuonekana tena kwa sababu Mungu alikuwa amemchukua. Maandiko yasema kwamba kabla ya kuchukuliwa kwake, yeye alikuwa amempendeza Mungu.


Jekäi Säkeklä ssëna ikablele kukäk wa ia̱ ikjashäk tsa̱na si̱, iwa̱ ji biketsale rä ka manenakksa̱ kuna ni. Je ki̱ka ikabla kable etkabä wà. 	 Naye Mungu aliimarisha ahadi yake kwa kiapo; na kwa namna hiyo akawaonyesha wazi wale aliowaahidia kwamba hatabadili nia yake.


Je rä jishtä iyöle katke käi: “Säkeklä kie yirke̱ yakei bas kju̱ei ki̱ka, ka Judío kuna wa sha̱na.” 	 Kama vile Maandiko Matakatifu yasemavyo: "Watu wa mataifa mengine wamelikufuru jina la Mungu kwa sababu yenu ninyi Wayahudi!"


je ku̱ bas tsa̱tköpa ji bäi biköle wà, bas wa̱ ji sherke̱ iki̱ka je wa̱klä, ñakäi ije ku̱ ji rä bäi ije ia̱ je kja̱nei wo̱pa sa wakwa ska, Jesucristo ale oloi kanakka̱ sa̱ ke̱i etkä etkä jekjeyemi je oloi ja̱mi. Amén 	 Mungu wa amani awakamilishe katika kila tendo jema ili mtekeleze mapenzi yake; yeye na afanye ndani yetu kwa njia ya Kristo yale yanayompendeza mwenyewe. Utukufu uwe kwake, milele na milele! Amina.


¿Jiräni iyöle te ishe rä na? “Abraham te Säkeklä biketsa, je wà iwabiketsanaksa̱ wämo ye to̱ne käi.” 	 Kwa maana, Maandiko Matakatifu yasema: "Abrahamu alimwamini Mungu, naye Mungu akamkubali kuwa mwadilifu."


Ijewa ko̱na rä ka sa yabala ko̱rke̱ pi ta käi wà kuna, sa yaka ki̱ isherke̱ käi wà kuna, jäiyi wa ki̱ isherke̱ käi wà kuna, ata ijewa ko̱na rä Säkeklä ne oloi ja̱mi. 	 Hawa wamekuwa watoto wa Mungu si kwa uwezo wa kibinadamu, wala kwa nguvu za kimwili, wala kwa mapenzi ya mtu, bali Mungu mwenyewe ndiye baba yao.


bikökje yie ba bolki wa tulacha̱wa̱ bä klä tkäkläka̱ iki̱ka kje.’ ” 	 hadi nitakapowafanya adui zako kibao cha kukanyagia miguu yako.


“Ditsä ma̱ ba te yis ia̱ ka̱jiska wa sha̱na, jewa ia̱ yie ba kie paka. Ijewa rä ba cha; jewa ma̱ ba te yis ia̱, jekäi ijewa te ba ktä wawá̱. 	 "Nimekufanya ujulikane kwa watu wale ulionipa kutoka duniani. Walikuwa watu wako, nawe ukanipa wawe wangu; nao wamelishika neno lako.


Sä te ji bäi kju̱eitketse del je ne rä bäi rä, ka je rä mika̱ yis katke bas sha̱na ebä ra kuna. 	 Kwa kweli ni jambo jema daima kuwahangaikia wengine katika mambo mema, na si tu wakati mimi nipo pamoja nanyi.


Ka irä jiye kuna ta, ka yi a̱ni ia̱ ju ñak wäkukäk saka tkenakwa̱, ata ale tkelewa̱ kja ebä. Je ne rä Jesucristo rä. 	 Hakuna mtu awezaye kuweka msingi mwingine badala ya ule uliokwisha wekwa, yaani Yesu Kristo.


te isha: —Yis te ji wakbla, ka nuita kuna ju̱akksa̱ pi kjäkju̱. Ata ijewa te ikúka: —¿Je wa̱ ji tso̱ sá ia̱ na? Ba wakei ne wa̱ je ju̱ñer dä. 	 Akawaambia, "Nimekosa kwa kumtoa mtu asiye na hatia auawe." Lakini wao wakasema, "Yatuhusu nini sisi? Hilo ni shauri lako."


Jekäi ra Cristo ja̱mi wa käpelecha̱wa̱ wa rä iweikanacha̱wa̱ ye. 	 Zaidi ya hayo, wale wote waliokufa wakiwa wameungana na Kristo wamepotea kabisa.


Ñerä ijewa dejulu chu̱li̱i̱ wa taparte ska ra, jera ekla deju̱ iwäki̱, je̱tkawa̱ köchowä ki̱ iwä ja̱mi, 	 Walipojiunga tena na ule umati wa watu, mtu mmoja alimwendea Yesu, akampigia magoti,


Je ki̱ka Pilato deksa̱ju̱ ijewa wäki̱ te isha: —¿Ji kju̱ei bas te jí ekla kjatieke̱ rä na? 	 Kwa hiyo, Pilato aliwaendea nje, akasema, "Mna mashtaka gani juu ya mtu huyu?"


Ka irä maikäi kuna ta, bas te jí ditsä jaté jiska. Jewa wa̱ ka ji wakblene je templo ukä ja̱mi, ka ijewa wa̱ saje wa kekläí yine kte yakei wà. 	 Mmewaita watu hawa hapa ingawaje hawakuikufuru nyumba ya mungu wala kumtukana mungu wetu wa kike.


Yis patkäkté ki̱ isherke̱ rä jikäi: Yi me̱le ije wa̱ yis ia̱, ka jewa mane a̱ni weikanakläwa̱ kuna yis ukä ja̱mi, ata sa̱ ke̱i bata jekje ra yis wa̱ ijewa shki̱wa̱kläka̱ni kseka. 	 Na matakwa ya yule aliyenituma ndiyo haya: nisimpoteze hata mmoja kati ya wale alionipa, ila niwafufue wote Siku ya mwisho.


Jera ite ikúka: —Yabala ne che säkätäba rä. Ata yabala yika pan bäkeksa̱ ju̱nakmi chichi ia̱, ka je rä bäi kuna. 	 Yesu akamwambia, "Kwanza watoto washibe; kwa maana si vizuri kuchukua chakula cha watoto na kuwatupia mbwa."


Jera ñawäsaka Jesús je̱r na ide jekäi ijewa te ibiketse tso̱ je̱r na rä, je ki̱ka ite isha ijewa ia̱: —¿Jiye bas te ibiketse bas je̱r na jekäi rä na? 	 Yesu alitambua mara mawazo yao, akawaambia, "Mbona mnawaza hivyo mioyoni mwenu?


Jera yie ijewa ia̱ ishemi bulee: ‘Ka yis wa̱ bas su̱le mik a̱ni. ¡Bas ji wakbläk ka̱wei ukä ja̱mi wa, cho̱ kju̱awa yis yika!’ 	 Hapo nitawaambia: Sikuwajua ninyi kamwe; ondokeni mbele yangu, enyi watenda maovu.


Bäi si̱ ra, ke ijewa ku̱ ji wämo ña̱le̱i ju̱ñopa. Ata ijewa te je ju̱ña ukä ska, iñatsa̱kksa̱ni ka̱wei dälätsalewa̱ me̱leta̱na ijewa ia̱ yika ra, je rä e̱e̱na si̱. 	 Ingalikuwa afadhali kwao kama wasingalijua kamwe njia hiyo ya uadilifu kuliko kujua na kisha kuiacha na kupoteza amri takatifu waliyopokea.


Iwa rä sa̱ je̱r ska ji däke̱ksa̱ rä: ka̱biketse yakei käi, sä ktewa̱ käi, manene käi, ka̱wakblewe̱ käi, jakble käi, ka̱yue sa saka ukä ja̱mi käi, sa saka sheka̱ yakei käi. 	 Maana moyoni hutoka mawazo maovu yanayosababisha uuaji, uzinzi, uasherati, wizi, ushahidi wa uongo na kashfa.


Jera ite isha iia̱: —Ba rä Säkeklä yaba ra, ma je̱k psö ju̱omi i̱ski̱. Ka irä jiye kuna ta, iyöle katke rä: ‘Ba bata ki̱ka ite iángel wa patkemi, jewa te ma tse̱mi ijula na, ka bä klä tkenaklä kuna jak ja̱mi.’ 	 akamwambia, "Ikiwa wewe ni Mwana wa Mungu, jitupe chini; maana imeandikwa: Mungu atawaamuru malaika wake kwa ajili yako; watakuchukua mikononi mwao, usije ukajikwaa kwenye jiwe."


Ka irä maikäi kuna ta, je caballo wa wa̱ täkili tso̱ rä ikjä ja̱r irä imale̱k irä ska, jewa male̱k rä tsa̱ku̱ ta tkäbe käi ki̱ka; je ne wà ite sa̱ shka̱we̱ke̱ rä. 	 maana nguvu ya farasi hao ilikuwa vinywani mwao na katika mikia yao. Mikia yao ilikuwa na vichwa kama nyoka, na waliitumia hiyo kuwadhuru watu.


¡Bas ka je̱r ta wa, ka wä wajuenak kuna wa! ¿Mane rä bäi si̱ rä, oro, ata Templo je oro siki tewa̱k na? 	 Enyi vipofu wapumbavu! Kipi kilicho cha maana zaidi: dhahabu au Hekalu linalofanya hiyo dhahabu kuwa takatifu?


Jera jewa kjoyina täkii te ishe: “Sä blui, sikii, iyina si̱, ¿bikö isher ji̱a ba wa̱ se̱nak ishäkä ki̱ka wa ktei wabiketsäkläksa̱, ikpäklä sá pi ki̱ka rä na?” 	 Basi, wakalia kwa sauti kubwa: "Ee Bwana, uliye mtakatifu na mwaminifu, mpaka lini utakawia kulipiza kisasi kwa wakazi wote wa dunia kwa ajili ya kuuawa kwetu?"


Isaías te jekäi isha rä. Ka irä jiye kuna ta, ite ije oloi su̱a ki̱ka, jekäi ite ije paka. 	 Isaya alisema maneno haya kwa sababu aliuona utukufu wa Yesu, akasema habari zake.


Jekjepa Jesús wa̱ dulanak wa ñasikawa̱ iwä ja̱mi te ichaka iia̱ iwakwa ebä: —¿Jiye ka sá ia̱ je kjäierksa̱ rä na? 	 Kisha wanafunzi wakamwendea Yesu kwa faragha, wakamwuliza, "Kwa nini sisi hatukuweza kumtoa yule pepo?"


Ije pakana jekäi iwa̱k ra, ite ijewa patkawa̱ sä wätiäklä jui ja̱r etkä doloiebä ja̱rka, wätiacha̱wa̱ ikläka cepo wà. 	 Kutokana na maagizo hayo, huyo askari aliwaweka katika chumba cha ndani kabisa cha gereza na kuifunga miguu yao kwenye nguzo.


Matat dä Leví yaba, Leví rä Simeón yaba, Simeón rä Judá yaba, Judá rä José yaba, José rä Jonán yaba, Jonán rä Eliaquim yaba, 	 mwana wa Simeoni, mwana wa Yuda, mwana wa Yosefu, mwana wa Yonamu, mwana wa Eliakimu,


Ka iwa̱ ijewa pakane ji a̱ni tsa̱kmi kuna kianak ña̱la ki̱ käi, däli tsa̱klä iräle, ñanak iräle, inaklä tsa̱k ikipa ja̱mi iräle, ata kata ebä; 	 na kuwaamuru, "Msichukue chochote mnapokwenda isipokuwa fimbo tu. Msichukue mkate, wala mkoba, wala fedha kibindoni.


Je ji̱a kaldu Jesús shäbe kja̱ne iklä säkätä ja̱mi. Je iwä riä wà ite ije klä nu̱we̱ke̱, je pjowe̱ke̱ni ite itsa̱ku̱ kä wà, te ikläka iwä jalassëke̱, je ki̱ ite perfume tkeke̱. 	 Akaja, akasimama karibu na miguu yake Yesu, akilia, na machozi yake yakamdondokea Yesu miguuni. Huyo mwanamke akaipangusa miguu ya Yesu kwa nywele zake. Kisha akaibusu na kuipaka yale marashi.


Je ukä ki̱ seis día ra, Jesús te Pedro irä Jacobo irä Juan irä kia jámi iwakwa ebä, ka̱tsä bata ka̱miika. Jeska ra imanenaksa̱ kju̱awa ijewa wäna. 	 Baada ya siku sita, Yesu aliwachukua Petro, Yakobo na Yohane juu ya mlima mrefu peke yao. Huko, Yesu akageuka sura mbele yao,


“Biköle ki̱ka yökö mirmi idäyeí ye. 	 "Maana kila mmoja atakolezwa kwa moto.


Je alaklä su̱a ba te je ne rä ale jukläyäkä palei ta ta̱i, sa̱ tsa̱ku̱i wa tso̱ ishäkä ki̱ka wa patkäk rä.” 	 "Na yule mwanamke uliyemwona ndio ule mji mkuu unaowatawala wafalme wa dunia."


Je su̱ta yi je̱k shka̱li̱bla ra, je rä weikanakwa̱. Ata yi je̱k dokoitsa ka̱jiska ra, je rä ije̱k tsa̱tkaksa̱ se̱nak jekjeye. 	 Anayependa maisha yake, atayapoteza; anayeyachukia maisha yake katika ulimwengu huu, atayaweka kwa ajili ya uzima wa milele.


Jera ka̱jöir ska Säkeklä templo kjäyena ju̱nami; ñakäi sä kablele ñaia̱ je cajón í juenawa̱ je ja̱rka. Jera ka̱wä ju̱naka̱, ka̱ bulanaka̱, tala bulanaka̱, ka̱ wäbuka̱naka̱, ñakäi ka̱li̱ wäkole ja̱nawa̱ täkii. 	 Hekalu la Mungu mbinguni likafunguliwa, na Sanduku la Agano lake likaonekana Hekaluni mwake. Kisha kukatokea umeme, sauti, ngurumo, tetemeko la ardhi, na mvua kubwa ya mawe.


iwa̱ tapanak wa ma̱kläksa̱ iwakei je̱k ia̱ juer ta baawa̱ si̱, ka pate̱leka̱ ta, ka bärileka̱ ta, ka medele ta jekäi, ata wämo ka yakei ta. 	 kusudi ajipatie kanisa lililo takatifu na safu kabisa, kanisa lisilo na doa, kasoro au chochote cha namna hiyo.


¿Baishe ka bas je̱r ku̱e ite sä bitele ja̱mi ra, jäiyi wa tsa̱ku̱ kä je̱newa̱ matsi̱i̱ je wà ijuer dä äina na? 	 Hata maumbile yenyewe huonyesha wazi kwamba kwa mwanamume kuwa na nywele ndefu ni aibu kwake mwenyewe;


Jera ijewa te ikúka: —César je̱. Jera ite isha ijewa ia̱: —Jera ji rä César ia̱, je mo César ia̱; ata ji rä Säkeklä ia̱, je mo Säkeklä ia̱. 	 Wakamjibu, "Ni vya Kaisari." Hapo Yesu akawaambia, "Basi, mpeni Kaisari yaliyo yake Kaisari, na Mungu yaliyo yake Mungu."


“Bas kjöwa̱julu ña̱la kjäshtäklä bala siklewa̱ tsi̱ne ja̱rka. Ka irä jiye kuna ta, sä weikanacha̱kläwa̱ ska sä kjäkläwa̱ kjäshtäklä ja̱r dä shoo, je ña̱le̱i rä bukleju̱mi sho̱lo̱o̱; je wà sä kjämi rä ta̱i. 	 "Ingieni kwa kupitia mlango mwembamba. Kwa maana njia inayoongoza kwenye maangamizi ni pana, na mlango wa kuingilia humo ni mpana; waendao njia hiyo ni wengi.


Ata ñaebä Estéfanas ju ska wa, jewa wäokle rä yis wa̱. Jeska ki̱ta yie isaka wäukewa̱ iräle ka ju̱ñer yis wa̱. 	 (Samahani, nilibatiza pia jamaa ya Stefana; lakini zaidi ya hawa, sidhani kama nilimbatiza mtu mwingine yeyote.)


Ata ka idenewa̱ ija̱mi, mine rä je yaba ku̱a ite kje, je yaba kia ije te Jesús ni. 	 Lakini hakumjua kamwe kimwili hata Maria alipojifungua mtoto wa kiume. Naye Yosefu akampa jina Yesu.


Ñakäi jile bata shäk Eliseo bakle ke̱i kje, paiale lepra wa̱ wa tso̱ ta̱i Israel wa sha̱na, ata ijewa mane a̱ni ka bäineni, ata Naamán Siria wa, je ebä. 	 Tena, katika nchi ya Israeli nyakati za Elisha kulikuwa na wenye ukoma wengi. Hata hivyo, hakuna yeyote aliyetakaswa ila tu Naamani, mwenyeji wa Siria."


“Je ke̱i wà yi kaldu ju tsi̱bata yöle shpatke ki̱ ra, ke je bitawa̱ni iwa̱ jile tso̱ ju na tsa̱kksa̱. Yi kaldu shka̱bläklä ska ra, ke ibitani shäbeka. 	 "Siku hiyo, yeyote atakayekuwa juu ya paa asishuke nyumbani kuchukua mali yake. Kadhalika, naye atakayekuwa shambani asirudi nyuma.


“¿Baishe ka du yuleila cinco watju̱e rä inaklä wäka botkä ebä na? Ata je du etka a̱ni ska Säkeklä ka je̱r sher kuna, 	 Inajulikana kwamba shomoro watano huuzwa kwa senti kumi, au sivyo? Lakini mbele ya Mungu hasahauliki hata mmoja.


Jekjepa ite isu̱a ra kile wa te sä bakleka̱ wa je̱tkäklä yuleke̱. Jewa ia̱ ite ji paka jile she ja̱mi te isha: 	 Yesu aliona jinsi wale walioalikwa walivyokuwa wanajichagulia nafasi za heshima, akawaambia mfano:


Jekäi ñaebä saje wa rä chu̱li̱i̱, jewa dewa̱ rä ekla yaka yebä Cristo ja̱mi, wäjielewa̱ ñara. 	 Hali kadhalika ingawa sisi ni wengi, tu mwili mmoja kwa kuungana na Kristo, na kila mmoja ni kiungo cha mwenzake.


je kjayina jira, je pakale jile bata shäk wa wa̱ iwa̱ iyöle ska, sä ditsei wä biköle wa ñajächa̱kläwa̱ ji biketsäk etkabä, jishtä Säkeklä se̱nak jekjeye wa̱ sa pakale iwa̱k käi, 	 Lakini, sasa ukweli huo umefunuliwa kwa njia ya maandiko ya manabii; na kwa amri ya Mungu wa milele umedhihirisha kwa mataifa yote ili wote waweze kuamini na kutii.


Mikle ije bakle ra ka ikiar bäi ba ia̱. Ata jira ije kiarke̱ bäi, ba ia̱ irä yis ia̱ irä. 	 Ni Onesimo yuleyule ambaye wakati mmoja alikuwa hakufai kitu, lakini sasa ananifaa mimi na wewe pia.


jewa te isha: —¿Jiye ba dasta̱na ka tene shkiri ta wa ju na rä na? ¿Jiye ba yaká ijewa ra rä na? 	 "Wewe umekwenda kukaa na watu wasiotahiriwa na hata umekula pamoja nao!


Bas ká wabä, bas el wabä, bas saka wabä, bas salibä wabä te bas tulemiksa̱. Jekäi ijewa te bas manele ktemiwa̱. 	 Wazazi wenu, ndugu, jamaa na rafiki zenu watawasaliti ninyi; na baadhi yenu mtauawa.


Ñerä yis te isu̱a ra, caballo suruu de kate. Je ki̱ je̱k tkeleka̱ rä ukabata klä ta, je ia̱ corona me̱na. Jekäi imineju̱ tu̱leka̱ tu̱nakka̱. 	 Mimi nikatazama, na kumbe palikuwa na farasi mmoja mweupe hapo. Na mpanda farasi wake alikuwa na upinde, akapewa na taji. Basi, akatoka kama mshindi aendelee kushinda.


Ata ka iwa̱ itju̱aklä ta ki̱ka iblui te je sha wato̱nakju̱mi ise̱naklä ra, iyabala ra, ji biköle tso̱ iwa̱ käi, inui to̱nakläju̱mi. 	 Mtu huyo hakuwa na chochote cha kulipa; hivyo bwana wake aliamuru wauzwe, yeye, mke wake, watoto wake na vitu vyote alivyokuwa navyo, ili deni lilipwe.


Jera Jesús te isha: —¿Maikäi ba ia̱ ji o̱nopa ra ni na? Yi te ji biketse etkabä, je ia̱ ji biköle o̱rmi. 	 Yesu akamwambia, "Eti ikiwa waweza! Mambo yote yanawezekana kwa mtu aliye na imani."


“Etäbä kicha yie isheni bas ia̱, bas bol ñaje̱rku̱a ka̱jiska jile kiäk ji kieke̱ ite käi, jera yis Ká ale se̱nak ka̱jöir te je we̱mi ijewa ia̱. 	 Tena nawaambieni, wawili miongoni mwenu wakikubaliana hapa duniani kuhusu jambo lolote la kuomba, Baba yangu wa mbinguni atawafanyia jambo hilo.


Bas ia̱ ra ¿ka sá kiar denak, ka sá kiar tenak na? 	 Je, hatuna haki ya kula na kunywa?


Ata alaklä se̱lewa̱ rä kololewa̱ ka̱wei wa̱ ise̱naklä katke ji̱a bala na ra. Ata ise̱naklä duawa̱ ra, ideksa̱ni kjermita se̱nakwa̱ni yi kiarke̱ iki̱ käi, ata Säkekewa ja̱mi wa ebä ra. 	 Mwanamke huwa amefungwa na mumewe kwa muda wote mumewe aishipo. Lakini mumewe akifa, mama huyo yuko huru, na akipenda anaweza kuolewa na mtu yeyote, mradi tu iwe Kikristo.


Ka irä jiye kuna ta, jí yis yaba rä dulewa̱ je ne deni kseka rä. Je rä shelewa̱ je ne ko̱nani.’ Jekäi iña jaka̱ ssënak a̱naa. 	 Kwa sababu huyu mwanangu alikuwa amekufa, kumbe yu mzima alikuwa amepotea, lakini sasa amepatikana. Wakaanza kufanya sherehe.


Ata yis ssëna a̱naa ka yis katke kuna jeska ki̱ka. Ka irä jiye kuna ta, je rä kianak bas ia̱, bas wa̱ yis biketsäklä. Jeiräta sä shkä iwäki̱. 	 Lakini nafurahi kwa ajili yenu kwamba sikuwako huko, ili mpate kuamini. Haya, twendeni kwake."


jera iia̱ ekla kie Ananías ni kjayina je dewa̱ju̱ jula ma̱kka̱ ije ki̱ka iwä wajuenakläni. 	 na katika maono ameona mtu aitwaye Anania akiingia ndani na kumwekea mikono ili apate kuona tena."


Je iwa̱ dulanak ne te jí ipakale je ktei she iyina si̱ irä. Je ne te je yua rä. Jekäi sa̱ wa̱ iju̱ñer je te je ktei sha rä iyina si̱. 	 Huyo ndiye yule aliyeshuhudia mambo haya na kuyaandika. Nasi twajua kwamba aliyoyasema ni kweli.


Jera yie ángel wa siete kajali klä ki̱ Säkeklä wäja̱mi jewa su̱a, jewa ia̱ kökö me̱na siete. 	 Kisha nikawaona wale malaika saba wanaosimama mbele ya Mungu wamepewa tarumbeta saba.


jekäi ba rä sa saka yuäk ra, jera ¿jiye ka ba wakei je̱k yuä rä na? Ba te sa pakte, ka jakbler ni ra, ¿jiye ba jakbläke̱ na? 	 Basi, wewe unawafundisha wengine; kwa nini hujifundishi wewe mwenyewe? Unawahubiria wengine wasiibe, lakini kumbe wewe mwenyewe unaiba.


Je ne rä säkätä Jesús te ji wa̱mi kju̱awa ijuenaklä ye. Je wá̱ ite Caná Galileaka. Je wà ite ioloi kjasha ditsä ia̱. Je ki̱ka iwa̱ dulanak wa te ije biketsa. 	 Yesu alifanya ishara hii ya kwanza huko Kana, Galilaya, akaonyesha utukufu wake; nao wanafunzi wake wakamwamini.


Ñerä ije te je she kate ji̱a ebä ra, mo̱ ja̱nawa̱ te ijewa ki̱kukawa̱. Jekäi mo̱ te iki̱kukawa̱ ra, isuanacha̱wa̱. 	 Petro alipokuwa akisema hayo, mara wingu likatokea na kuwafunika; na wingu hilo lilipowajia, wale wanafunzi waliogopa sana.


“Säli bas tso̱ jira yakle wa rä, bäli te bas ktechemiwa̱ ji̱a ki̱ka. “Säli bas ja̱ñake̱ jira wa rä, bas je̱r iarcha̱miwa̱, bas ji̱ami ji̱a ki̱ka. 	 Ole wenu ninyi mnaoshiba sasa, maana baadaye mtasikia njaa. Ole wenu ninyi mnaocheka kwa furaha sasa, maana baadaye mtaomboleza na kulia.


Ka̱wei ja̱mi ra, elkje ra ji biköle rä siki tele pi wà, ata ka ji pi kjeneju̱ ra, ka sä rä janakwa̱ bitaba kuna. 	 Naam, kadiri ya Sheria karibu kila kitu chaweza kutakaswa kwa damu, na dhambi nazo zaondolewa tu ikiwa damu imemwagwa.


jewa te ma tse̱mi jula na, ka bä klä tkenaklä kuna jak ja̱mi.’ 	 na tena, Watakuchukua mikononi mwao usije ukajikwaa mguu wako kwenye jiwe."


Ñerä Jesús te je su̱a ra, je te ije kju̱atkewa̱wa̱ te isha ijewa ia̱: —Yabala jöwa̱ ibitäklä yis wäki̱ka, ke iwätkewa̱. Ka jiye kuna ta, ijewa käi wa ne dämiwa̱ Säkeklä gobierno ja̱mi rä. 	 Yesu alipoona hivyo, alikasirika akawaambia, "Waacheni hao watoto waje kwangu, wala msiwazuie, kwa maana Ufalme wa Mungu ni kwa ajili ya watu walio kama watoto hawa.


Jera ite ikúka: ‘Aceite cien pichinga.’ Jera ite isha iia̱: ‘Jí ma nui äyëí kuköwa̱, ma je̱tköwa̱ mane mane, ba ku̱ ba nui yuö cincuenta ebä.’ 	 Yeye akamjibu: Mapipa mia ya mafuta ya zeituni. Yule karani akamwambia: Chukua hati yako ya deni, keti haraka, andika hamsini.


Guardia wa te Jesús wätiaka̱ e̱ná cruz ja̱mi ra, jera ijewa te ji jienak iwa̱ bala pja̱ iwakwa cuatro ja̱mi, däkksa̱ iwakwa ia̱ ekla ekla. Ata Jesús paiklä rä takärbe ka batsäle kuna, yöle etka yebä, wäbatsälemi wakwämi. 	 Askari walipokwisha msulubisha Yesu, walizichukua nguo zake, wakazigawa mafungu manne, fungu moja kwa kila askari. Walichukua pia na kanzu yake; kanzu hiyo ilikuwa imefumwa kwa kipande kimoja tu, bila mshono.


Jekäi je oloi shenakwa̱ bakle rä baa ra, ji ka e̱nakwa̱ kuna je rä bakleka̱ju̱ baawa̱ si̱. 	 Maana ikiwa kile kilichokuwa cha muda tu kilikuwa na utukufu wake, bila shaka kile chenye kudumu milele kitakuwa na utukufu mkuu zaidi.


Je ne duawa̱ saje wa ki̱ rä, je rä sa̱ tso̱ ji̱a kseka iräle, sa kapacha̱wa̱ iräle ra, sa̱ se̱naklä etkayebä iwakei ra. 	 ambaye alikufa kwa ajili yetu, ili tuishi pamoja naye, iwe tu hai au tumekufa.


Ata je dälei ja̱mi Pedro te ju kjä bulawe̱ kate ji̱a. Jera ijewa te ju kjäyaju̱mi ra, ijewa te ije isu̱a, jera imale̱te̱nacha̱wa̱. 	 Wakati huo Petro alikuwa anaendelea kupiga hodi. Mwishowe walifungua mlango, wakamwona, wakashangaa.


Sá shkä ko̱no na däka̱ rä dosciento setenta y seis. 	 Jumla tulikuwa watu mia mbili na sabini na sita katika meli.


Ijewa ska ra, ka̱miika köchi ka̱biä tso̱ chu̱li̱i̱. 	 Karibu na mahali hapo kulikuwa na nguruwe wengi wakichungwa.


Jeska ijewa ka̱kia te isha: “Säkekewa, ba wa̱ sä biköle je̱rike ju̱ñer. Ikjashö jí bol mane rä kolole ba wa̱ rä 	 Kisha wakasali: "Bwana, wewe unajua mioyo ya watu wote. Hivyo, utuonyeshe ni yupi kati ya hawa wawili uliyemchagua


Je rä io̱naklä iyöle te ishe käi: “Yi je̱k ssakle ra, je je̱k ssöpa rä Säkekewa ne wà.” 	 Basi, kama yasemavyo Maandiko Matakatifu: "Mwenye kutaka kujivuna, basi, na ajivunie kazi ya Bwana."


Jera ijewa paka ñatsa̱kksa̱ kju̱awaka Sanedrín wa tapar kate ska, jeska ite iwabiketsaksa̱ iwakwa ebä. 	 Hivyo, waliwaamuru watoke nje ya baraza, nao wakabaki ndani wakizungumza kwa faragha.


Je ne ki̱ka ñaebä bas se̱no kukale kja, je rä ditsä yäbei je däju̱ni rä mane hora ka biketsale kuna bas wa̱ ska ki̱ka. 	 Kwa hiyo, nanyi pia muwe tayari, kwa maana Mwana wa Mtu atakuja saa msiyoitazamia."


ji biketse etkabä ktei blelewa̱ wawa̱k je̱r ssële ka nui ta käi. 	 wanapaswa kuzingatia kwa dhamiri njema ukweli wa ndani wa imani.


Ñerä Jesús te ichaka ñayöle ka̱wei wà wa irä fariseo wa irä ia̱ te isha: —¿Ka̱ tso̱ sä bäiwa̱klä sábado wà na, ata kai? 	 Yesu akawauliza walimu wa Sheria na Mafarisayo, "Je, ni halali au la kumponya mtu siku ya sabato?"


Jera ite ichaka: —¿Ji ja̱mi bas wäoka̱na rä na? Jera ijewa te ikúka: —Juan te sä wäukewa̱ ja̱mi. 	 Naye akasema, "Sasa mlipata ubatizo wa namna gani?" Wakamjibu, "Ubatizo wa Yohane."


Jera Jesús te ikúka: —Sa̱nu̱le nu̱lewa, ¿jiye ba te yis ia̱ je she na? Ka yis ke̱i däwa̱ba. 	 Yesu akamjibu, "Mama, usiniambie la kufanya. Saa yangu bado."


Cinco día ukä ska ra, chui wa tsa̱ku̱i Ananías deju̱té sä wäkiri wa sha̱ manele irä, ekla sä ktäklei kie Tértulo irä jewa ra. Jewa tapanawa̱ ka̱ wäkiri ia̱ Pablo kjatiäk. 	 Baada ya siku tano, Kuhani Mkuu Anania aliwasili Kaisarea pamoja na wazee kadhaa na wakili mmoja wa sheria aitwaye Tertulo. Walimwendea yule mkuu wa mkoa wakamweleza mashtaka yao juu ya Paulo.


Ata mika̱ Felipe te Säkeklä gobiernoí irä Jesucristo kie irä je ktei baa bata sha ra, ijewa te iktä kukawa̱. Jekäi jäiyi wa irä alaklä wa irä ñawäuke̱wa̱ tulami. 	 Lakini walipouamini ujumbe wa Filipo juu ya Habari Njema ya Ufalme wa Mungu na jina la Yesu Kristo, walibatizwa, wanawake na wanaume.


bas donaklä sä sikii wa biköle ra je̱r ko̱nak bikö Cristo wa̱ sa̱ shka̱l je sho̱lo̱li rä, je matsi̱li̱ rä, je kaleka̱ rä, je ja̱r dä je ia̱, 	 kusudi muweze kufahamu pamoja na watu wote wa Mungu jinsi upendo wa Kristo ueneavyo kwa mapana na marefu, kwa kimo na kina.


Jera Jesús te ikúka: —Yis te ishe bas ia̱, ijewa si̱wa̱tiacha̱wa̱ ra, jera jak kjoyirmika̱. 	 Yesu akawajibu, "Nawaambieni, kama hawa wakinyamaza, hakika hayo mawe yatapaza sauti."


Ka irä maikäi kuna ta, sa̱ je̱r ska sa te ibiketse, je rä sa wabiketsanakläksa̱ wämo ye. Sä kjäbata wà sa te isheke̱ka̱, je rä sa̱ tsa̱tkenakläksa̱. 	 Maana tunaamini kwa moyo na kukubaliwa kuwa waadilifu; na tunakiri kwa midomo yetu na kuokolewa.


Kte si̱ wà yis te ishe bas ia̱, ka̱jöir irä ka̱jiska irä ka kjäju̱ba bala na ka̱wei yöle äyë wä tsi̱neí, itsa̱tkeleíbä jibä ka tse̱nak ju̱nakmi etka wä a̱ni, ata je biköle wao̱na e̱ná kjepa itse̱rju̱mi rä. 	 Kweli nawaambieni, mpaka hapo mbingu na dunia zitakapopita, hakuna hata nukta moja au sehemu ndogo kabisa ya Sheria itakayoondolewa, mpaka yote yametimia.


Ji sheke̱ yie, ka je she kuna yie Säkekewa te ishe ja̱mi, ata jishtä yuletelewa̱ käi, je rä yie ibiketse ji tso̱ yis je̱k kjeishäklä ki̱ka. 	 Ninachosema sasa si kile alichoniagiza Bwana; kuhusu jambo hili la kujivuna, nasema tu kama mtu mpumbavu.


Ata ije ssëna ime weikarña Säkeklä cha wa ra ñara, ata ka ije ssëne ji yakei ssërke̱ baa o̱nak kjäkju̱ ebä wà ssënak a̱naa. 	 Aliona ni afadhali kuteseka pamoja na watu wa Mungu kuliko kufurahia raha ya dhambi kwa kitambo kidogo.


Ke bas ñama̱ yi a̱ni ia̱ wäyönak ji a̱ni wà. Ka irä jiye kuna ta, ka je díaí däwa̱ba yika säkätä sa̱ ñajämika̱ Säkeklä dokoitsäkwa̱, ñakäi ekla ka ka̱wei dälätsäk kuna, ale bitele weikanakwa̱, je dämiwa̱. 	 Msikubali kudanganywa na mtu yeyote kwa namna yoyote ile. Maana Siku hiyo haitakuja mpaka kwanza ule Uasi Mkuu utokee na yule Mwovu aonekane ambaye mwisho wake ni kuangamizwa kabisa.


Bas dikäla, sá te jekäi isheke̱, jeiräta sá te bas biketse bas wa̱ rä ji bäi ne tso̱, je ki̱ bas tsa̱tkermiksa̱. 	 Lakini, ingawa twasema namna hii, wapenzi wetu, tunalo tumaini kubwa juu ya hali yenu. Tunajua kwamba mmepokea baraka zile bora za wokovu wenu.


Ata ije̱k manewa̱té iwa̱ dulanak wa su̱ak, te Pedro uña, te isha iia̱: —Satanás, ma je̱k tso̱ kju̱awa yis yika. Ka ba wa̱ ibiketsane Säkeklä käi, ata ditsä käi ebä. 	 Lakini Yesu akageuka, akawatazama wanafunzi wake, akamkemea Petro akisema, "Ondoka mbele yangu, Shetani! Fikira zako si za kimungu ila ni za kibinadamu!"


Jera aleji̱a ka̱ tso̱ ji̱a yee ra, Jesús je̱kaka̱ mineju̱mi ka yi kuna shtä ska, jeka ka̱kiäk. 	 Kesho yake, kabla ya mapambazuko, Yesu alitoka, akaenda mahali pa faragha kusali.


Bas je̱r iawa̱k biköle jöwa̱ ije wa̱ ju̱ñenak. Ka irä jiye kuna ta, ije je̱r ja̱mi bas dälärke̱ ki̱ka. 	 Mwekeeni matatizo yenu yote, maana yeye anawatunzeni.


Jera Pedro te ikúka: —¡Bä inaklä weikanowa̱pa ba wakei ra, ba te ibiketsa ji rä me̱nak Säkeklä wa̱ däksa̱ rä inaklä wà to̱le ni ki̱ka! 	 Lakini Petro akamjibu, "Potelea mbali na fedha zako kwa vile unafikiri kwamba unaweza kununua karama ya Mungu kwa fedha!


Jekäi José je̱kaka̱ te je yaba irä ia̱mi irä jámi jela tuinaka däkmi Egipto ska. 	 Hivyo, Yosefu aliamka, akamchukua mtoto pamoja na mama yake, akaondoka usiku, akaenda Misri.


Jera ije te ikúka: —Ñera yis bäiwa̱k ne te yis ia̱ isha: ‘Bä je̱katashuäklä köka̱, ma cho̱ ni rä.’ 	 Lakini yeye akawaambia, "Yule mtu aliyeniponya ndiye aliyeniambia: Chukua mkeka wako, tembea."


Jera Jesús ktei bata shäk wa irä, tapanak wa wäkiri wa irä ñatapawa̱wa̱ je ktei wabiketsäk. 	 Basi, mitume na wazee walifanya mkutano maalum wa kuchunguza jambo hilo.


Ijewa ñashä irä ka̱biketsäk ni, ata iianacha̱wa̱ ka je̱r ta. 	 Wanajidai kuwa wenye hekima, kumbe ni wapumbavu.


Jekäi bas ñassäke̱ bäi si̱, ata tsa̱na ra ¿jiye ka bas je̱r ianecha̱wa̱ rä na? Jekäi ra ji wakbläk jekäi ju̱neksa̱ bas wa̱ bas sha̱na. 	 Mnawezaje kujivuna? Ingekuwa afadhali kwenu kuomboleza, na huyo aliyefanya kitu hicho aondolewe miongoni mwenu.


Jera ite isha ijewa ia̱: —Ata ¿ñe jini bas te ishe, yi yis dä na? 	 Yesu akawauliza, "Na ninyi je, mwasema mimi ni nani?"


Jekäi yis da yilé ktäke̱ ka ssër 'sia̱ ra, yis dä ije ia̱ ra jishtä ka̱ etkä wa käi, ñaebä ije rä yis ia̱ ra jishtä ka̱ etkä wa käi. 	 Lakini ikiwa mimi sifahamu maana ya lugha asemayo mtu fulani, mimi ni mgeni kwake mtu huyo naye pia ni mgeni kwangu.


Jera Pedro pshiwa̱wa̱ Wikblu Sikina te, jera ite isha ijewa ia̱: —Bas sa̱ tsa̱ku̱i wa irä, bas sä wäkiri wa irä, 	 Hapo, Petro, akiwa amejawa na Roho Mtakatifu, akawaambia, "Viongozi na wazee wa watu!


Mika̱ ite ikjä bale idäkläka̱ cinco kjäyaksa̱ ra, yie jile däläwa̱klä niki̱ka sä ko̱tälecha̱wa̱ Säkeklä ktä bata ki̱ka, ñakäi ijewa wa̱ ktei yinak ki̱ka, jewa wikblu su̱a. 	 Kisha Mwanakondoo akavunja mhuri wa tano. Nikaona pale chini ya madhabahu ya kufukizia ubani roho za wale waliouawa kwa sababu ya ujumbe wa Mungu, na kwa sababu ya ushuhuda waliotoa.


Ikuna Satanás je̱k bala butsä kju̱atkäk je̱k ebä ra, jera ¿maikäi je gobierno tkermiwa̱ ji̱a idël ye na? Yis te jekäi ishe, je rä bas te ishe yis te be kjäieke̱ rä Beelzebú oloi ja̱mi ni ki̱ka. 	 Kama Shetani anajipinga mwenyewe, utawala wake utasimamaje? Mnasemaje, basi, kwamba ninawafukuza pepo kwa uwezo wa Beelzebuli?


Jekäi ijewa te bol kuka. Ekla rä José, kinak Barsabás ni. Je kie etkä rä Justo ni. Ekla rä Matías. 	 Basi, wakataja majina ya watu wawili; wa kwanza Yosefu aliyeitwa Barsaba (au pia Yusto), na wa pili Mathia.


El wa, jishtä Säkeklä je̱r bäi shä deksa̱ Macedonia ska tapanak eyaka eyaka wa ia̱ käi, je wà sá te bas je̱r ku̱eke̱. 	 Ndugu, tunapenda kuwapa habari juu ya neema ambazo Mungu ameyajalia makanisa ya Makedonia.


Jera ekla tu̱nami, te esponja nu̱wa̱ uva diä jäi wà, tkaka̱ ite kal bata ki̱ka, ma̱ ite iia̱ iwa̱ kuyanak, te isha: —Sa̱ ku̱ ijöwa̱ sa̱ wa̱ isu̱aklä Elías dajuena iwäyä ja̱wa̱kksa̱ í̱ ki̱ka. 	 Mtu mmoja akakimbia, akachovya sifongo katika siki, akaiweka juu ya mwanzi, akampa anywe akisema, "Hebu tuone kama Eliya atakuja kumteremsha msalabani!"


Ji rä bulia ku̱ ke bas je̱r iawa̱k. Ka irä jiye kuna ta, bulia ra ji tso̱ni sa̱ je̱r iawa̱k. Ji rä jir iyakei ne kjela kata irä. 	 Basi, msiwe na wasiwasi juu ya kesho; kesho inayo yake. Matatizo ya siku moja yanawatosheni kwa siku hiyo.


Ata el wa, yis kiana jewa bas je̱r ku̱ak bitäbä kicha yis wa̱ ibiketsale minak bas ska, yis wa̱ däli wä käi kukäklä bas sha̱na, jishtä yis wa̱ io̱le ke̱i ta kju̱awa kju̱awa wa sha̱na käi, ata mik yis wätkenaté däka̱ jira kje. 	 Ndugu zangu, nataka mjue kwamba mara nyingi nilikusudia kuwatembeleeni, lakini mpaka sasa nimezuiwa. Ningependa kupata mafanikio mema kati yenu kama nilivyopata kati ya watu wa mataifa mengine.


Yis ssëna a̱naa si̱ yis te ba yabala moska ku̱a idami rä ji rä iyina si̱ ja̱mi ki̱ka, jishtä Sa Ká wa̱ sa pakale iwa̱k käi. 	 Nilifurahi sana kuona kwamba baadhi ya watoto wako wanaishi katika ukweli kama Baba alivyotuamuru.


Ata sa̱ je̱r kirke̱ ji yakei wa̱k ra, je rä sa wakei ja̱mi ji tkerke̱ ne te sä wäsikewe̱ke̱, ñakäi sä wäbätsewe̱ke̱ rä. 	 Lakini mtu hujaribiwa anapovutwa na kunaswa na tamaa zake mbaya.


Judas mineju̱ kja ra, jera Jesús te isha: —Jira ditsä yäbei oloi karmika̱, jekäi je wà Säkeklä oloi karmika̱. 	 Baada ya Yuda kuondoka, Yesu akasema, "Sasa Mwana wa Mtu ametukuzwa, naye Mungu ametukuzwa ndani yake.


ka ijuenaklä ditsä wäna bä bätsäke̱ irä; ata je wo̱ ba Ká ka juenak kuna je wäna. Jera ba Ká, ji blelewa̱ su̱ak, te ba ia̱ ji me̱mi isäkei . 	 ili mtu yeyote asijue kwamba unafunga, ila ujulikane tu kwa Baba yako asiyeonekana. Naye Baba yako aonaye yaliyofichika atakutuza.


Sha̱ jolona jak yäkä na; jekäi je tsikinaka̱, ata issi̱nacha̱wa̱ni, ka ka̱ rä chi̱i̱ kuna ki̱ka. 	 Nyingine zilianguka penye mawe, na baada ya kuota zikanyauka kwa kukosa maji.


Ka irä jiye kuna ta, je ke̱i ska sä weikarmi, ka jekäi weikane bakle mik a̱ni säkätä ji yöleksa̱ yuaksa̱ Säkeklä te skaté bite rä jira kje, ñakäi je su̱ta ji ka o̱nakni mik a̱ni. 	 Maana wakati huo kutakuwa na dhiki ambayo haijatokea tangu Mungu alipoumba ulimwengu mpaka leo, wala haitatokea tena.


Je rä ijewa wa̱ Säkeklä yuläkläpa ka̱ passe wà ji wà, je rale ite iku̱emiksa̱. Ata ka ikaldu rä ka̱mii kuna sa wakwa ska. 	 Alifanya hivyo, ili mataifa hayo yapate kumfuata, na kama vile kwa kupapasapapasa, yapate kumfikia. Hata hivyo lakini, Mungu hayuko mbali na kila mmoja wetu.


Ñakäi je jukläyäkä ska ekla alaklä chichö bakle, je däke̱ ka̱raa sä ktei wabiketsäk wäki̱ ishäk iia̱: ‘Yis tsa̱tköpa yis da kju̱atkäk yika.’ 	 Katika mji huohuo, kulikuwa pia na mama mmoja mjane, ambaye alimwendea huyo hakimu mara nyingi akimwomba amtetee apate haki yake kutoka kwa adui yake.


Ije te ijewa su̱a ra, ite isha ijewa ia̱: —Bas cho̱ ñakjashäk chui wa ia̱. Ñerä idamijulu ji̱a ña̱la ki̱ ebä ra, ijewa bäinani yëë. 	 Alipowaona akawaambia, "Nendeni mkajionyeshe kwa makuhani." Basi, ikawa walipokuwa wanakwenda, wakatakasika.


Yis wa̱ ji we̱ ba te rä ju̱ñer, ka ba rä tse̱e̱ kuna, balii kuna. Ba kunapa rä tse̱e̱ iräle, balii iräle. 	 Nayajua mambo yako yote! Najua kwamba wewe si baridi wala si moto. Afadhali ungekuwa kimojawapo: baridi au moto.


Jekäi ebä je siete wa biköle duacha̱wa̱ ka yäbei a̱ta̱leta̱na kuna; bata jekje ra je alaklä duawa̱ ñaebä. 	 Wote saba walikufa bila kuacha mtoto. Mwishowe yule mama mjane naye akafa.


Jera Jesús te ijewa ia̱ isha: —Ikuna rä Säkeklä rä bas ká ra, bas te yis shka̱li̱blemi. Ka irä jiye kuna ta, yis bite rä ije ska, je ne deju̱ jiska rä. Ka yis dene kuna yis wakei je̱r wà, ata ije te yis patkaté ki̱ka yis de rä. 	 Yesu akawaambia, "Kama Mungu angekuwa Baba yenu, mngenipenda mimi, maana mimi nilitoka kwa Mungu na sasa niko hapa. Sikuja kwa mamlaka yangu mwenyewe, ila yeye alinituma.


Ata Cristo rä ije ju ju̱ñak bäi sa yaba käi. Je ju rä saje wa, ikuna ji biketsanak sa̱ wa̱, ji ki̱ssënak sa̱ wa̱ sa̱ je̱k ssäklä je kukawa̱ ji̱a sä te ra. 	 Lakini Kristo ni mwaminifu kama Mwana mwenye mamlaka juu ya nyumba ya Mungu. Sisi ni nyumba yake kama tukizingatia uhodari wetu na uthabiti wetu katika kile tunachotumainia.


Bas ñatso̱ksa̱ ji biköle yakei saka saka shtä yika. 	 na epukeni kila aina ya uovu.


je ma ia̱ iyileta̱na wawa̱k, ka yakei tele ta kuna, ka yile ta kju̱awa wa̱ kuna, sajewa Säkekewaí Jesucristo juenani kje. 	 nakuamuru ushike maagizo yako na kuyatii kwa uaminifu mpaka Siku ile atakapotokea Bwana wetu Yesu Kristo.


Ikuna yilé te yis je̱r iawa̱wa̱ ra, ka je wa̱ yis ebä je̱r iane kuna, ata bäi si̱ ra, ka yis wa̱ iki̱talawa̱klä ra, bas kalabe je̱r iawa̱ ite ñaebä. 	 Ikiwa kuna mtu aliyemhuzunisha mwingine, hakunihuzunisha mimi--ila amewahuzunisha ninyi nyote, na sipendi kuwa mkali zaidi.


Del ike̱i kjewa̱klä sha̱na ra, ije te sä wätelewa̱ wa ekla wäyeke̱ksa̱ni ditsä ia̱, mane kieke̱ ijewa te iia̱ käi. 	 Kila wakati wa sikukuu ya Pasaka, Pilato alikuwa na desturi ya kuwafungulia mfungwa mmoja waliyemtaka.


Bas ká Abraham ssëna a̱naa si̱, ije te yis díaí su̱emi ki̱ka. Jekäi ite je su̱a; je te issëwa̱ a̱naa. 	 Abrahamu, baba yenu, alishangilia aione siku yangu; naye aliiona, akafurahi."


Ñakäi ite ji paka ijewa ia̱ jile she ja̱mi jikäi: —Yi a̱ni wa̱ paiklä spa̱na ka kukä tenakksa̱ paiklä nu̱l da wäbätsäklä. Ata ikuna jekäi ra, jera je paiklä spa̱na klasha̱naju̱mi, ñakäi je spa̱na kukä ka juenak bäi inu̱l ja̱mi. 	 Yesu akawaambia mfano huu: "Hakuna mtu akataye kiraka cha nguo mpya na kukitia katika vazi kuukuu; kama akifanya hivyo, atakuwa amelikata hilo vazi jipya, na hicho kiraka hakitachukuana na hilo vazi kuukuu.


Jekäi yis te je ktei sha bas ia̱, je rä mika̱ je ke̱i dewa̱ ra, bas je̱r ja̱naklä yis wa̱ iyile bas ia̱ ska. “Ka yis wa̱ je yine bas ia̱ säkätä ra, yis katke ji̱a bas sha̱na ki̱ka. 	 Basi, nimewaambieni mambo haya ili saa yake itakapofika mkumbuke kwamba niliwaambieni. "Sikuwaambieni mambo haya tangu mwanzo kwa sababu nilikuwa pamoja nanyi.


“Yis te ishe bas yis salibä rikä wa ia̱; ke bas suana yi rä sä ktäk ukä ska ka iia̱ sa̱ meräk ji̱a jewa yika. 	 "Nawaambieni ninyi rafiki zangu: msiwaogope wale wanaoua mwili, wasiweze kufanya kitu kingine zaidi.


Jera Jesús te isha ijewa ia̱: —Yie ichake bas ia̱: ¿Sábado wà ka̱ tso̱ ji bäi wa̱klä, ta ji yakei wa̱klä? ¿Sa̱ tsa̱tkäkläksa̱, ta sä ktäkläwa̱? 	 Kisha Yesu akawaambia, "Nawaulizeni, je, ni halali siku ya Sabato kutenda jambo jema au kutenda jambo baya; kuokoa maisha au kuyaangamiza?"


Ñerä chui tsa̱ku̱i wa irä, fariseo wa irä, jewa wa̱ ka̱wei me̱le rä manele te iju̱ña mai Jesús katke ra, je wa̱ ibata shäklä ijewa ia̱, ijewa wa̱ ikukäkläwa̱. 	 Makuhani wakuu na Mafarisayo walikuwa wametoa amri kwamba mtu akijua mahali aliko Yesu awaarifu kusudi wamtie nguvuni.


Jekäi ite jile sha, jeiräta je chu̱li̱i̱ wa te ji me̱ke̱ka̱ iwäna elkje ra ka je wätkenewa̱. 	 Ingawa walisema hivyo haikuwa rahisi kuwazuia wale watu wasiwatambikie.


Jekäi ite nui ta iblui ia̱ wa kia te ekla ekla. Isäkätä ia̱ ite ichaka: ‘¿Bikö ba nui yis blui ia̱ rä na?’ 	 Basi, akawaita wadeni wa bwana wake, mmoja mmoja, akamwambia yule wa kwanza: Unadaiwa kiasi gani na bwana wangu?


Ata ko̱no rä banakwa̱ maile däyë wäbala kjä ja̱mi alemana. 	 Lakini ni lazima tutatupwa ufukoni mwa kisiwa fulani."


Jekäi ka̱wei kja rä sä kjänanak ye Cristo dewa̱ kje, Cristo oloi ja̱mi sa wabiketsäkläksa̱ wämo ye sa te ji biketse etkabä ki̱ka. 	 Basi, hiyo Sheria ilikuwa kama mlezi wetu mpaka alipokuja Kristo, ili kwa njia ya imani, tukubaliwe kuwa waadilifu.


Bas wa̱ ji tso̱ watju̱o, je säkei kaku mo ka jita wa ia̱. Bas ku̱ inaklä bläklä jui ka kënak kuna shtä yuö bas wakwa ia̱. Je ne rä ji säkei ta ka e̱nak kuna ka̱jöir ska rä, mai jakbläk ka däkwa̱, mai ji wak wa̱ ka iweikanakwa̱ kuna ska. 	 Uzeni mali yenu mkawape maskini misaada. Jifanyieni mifuko isiyochakaa, na jiwekeeni hazina mbinguni ambako haitapungua. Huko wezi hawakaribii, wala nondo hawaharibu.


Je ki̱ka ma je̱r ja̱noni ji kolole ma wa̱, ji ssële ma wa̱ jeska. Je wawo̱ ba ku̱, ñakäi ma je̱k manewo̱ksa̱. Ata ka ba se̱ne je̱r ki̱i̱ ra, yis dämiju̱ jishtä jakbläk käi, ka ju̱ñele kuna ma wa̱ bikö hora yis dämiju̱ ba wäki̱ rä käi. 	 Kumbuka, basi, yale uliyofundishwa na jinsi ulivyoyasikia, uyatii na ubadili nia yako mbaya. Usipokesha nitakujia ghafla kama mwizi, na wala hutaijua saa nitakapokujia.


Je bala na etäbä kicha chu̱li̱i̱wa̱ tapanani, ata ka ji a̱ni kuna ijewa wa̱ ñanak. Je ki̱ka Jesús te iwa̱ dulanak wa kia jaté, jewa ia̱ ite isha: 	 Wakati huo umati mkubwa wa watu ulikusanyika tena, na hawakuwa na chakula. Basi, Yesu akawaita wanafunzi wake, akawaambia,


Yis te ishe bas ia̱, ka irä jekäi kuna; ata ka bas wakwa ñamaneneksa̱ ra, bas bena weikarcha̱miwa̱ je su̱ta. 	 Nawaambieni hakika sivyo; lakini nanyi, hali kadhalika, msipotubu, mtaangamia kama wao.


Je ukä ska je̱nanapa Jesús mineju̱ jukläyäkä kie Naín ska. Jera iwa̱ dulanak wa irä, ditsä saka chu̱li̱i̱ irä damiña ira. 	 Baadaye kidogo Yesu alikwenda katika mji mmoja uitwao Naini, na wafuasi wake pamoja na kundi kubwa la watu waliandamana naye.


je rä saje wa Kekläí je̱r ja̱mi sä dälänawa̱ ki̱ka, jekäi wà ka̱ñir biter oloi te sä yulemi ka̱jöir skaté. 	 Mungu wetu ni mpole na mwenye huruma. Atasababisha pambazuko angavu la ukombozi litujie kutoka juu,


Ka̱jöir irä ka̱jiska irä je e̱rmiwa̱, ata yis ktä ka e̱nakwa̱ mik a̱ni. 	 Mbingu na dunia vitapita, lakini maneno yangu hayatapita.


Kte si̱ kte si̱ wà yie ishe bas ia̱, kjanaklä rä ka iblui tsa̱ta kuna, je su̱ta yi rä patkeleté je rä ka ipatkäkté tsa̱ta kuna. 	 Kweli nawaambieni, mtumishi si mkuu zaidi kuliko bwana wake, wala mtume si mkuu zaidi kuliko yule aliyemtuma.


Bas te jile su̱e rä ipa juer ebä wà. Ikuna yilé je̱k biketsä irä Cristo cha ni ra, je wakei ku̱ ibiketsö jikäi: Ije rä Cristo cha ra, je su̱ta sá rä ñaebä. 	 Ninyi hutazama mambo kwa nje tu. Je, yupo mtu yeyote anayedhani kwamba yeye ni wa Kristo? Sawa! Basi, afikirie vilevile kwamba sisi pia ni wa Kristo kama yeye alivyo wa Kristo.


Yis ja̱lewa̱ biköle sä sikii wa katäbäka, je ia̱ je ji we̱ me̱na, yis wa̱ ka Judío kuna wa ia̱ Cristo blune e̱e̱na si̱ ka yinak kje je ktei baa bata shäklä, 	 Mimi ni mdogo kuliko watu wote wa Mungu; lakini amenijalia neema yake, ili niwahubirie watu wa mataifa utajiri wake Kristo usiopimika,


Jera plaa ebä ra, je cinco talento kukäk te iwawá̱, ki̱tapawa̱ni ite cinco. 	 Mara yule aliyekabidhiwa talanta tano akafanya kazi nazo akapata faida talanta tano.


Ata ije rä Judío wa, je te ijewa je̱r ku̱a ra, iñajaka̱ kjoyinak etka yebä, elkje ra dos hora kje: “Diana Éfeso wa kekläí, je ne rä oloi ta rä.” 	 Lakini walipotambua kuwa yeye ni Myahudi, wote kwa sauti moja walipiga kelele: "Mkuu ni Artemi wa Efeso!" Wakaendelea kupayukapayuka hivyo kwa muda wa saa mbili.


Ata bas dikäla, etka ska ka bas je̱r sher kuna: Säkekewa ia̱ ra un día rä mil año käi, ñakäi mil año rä un día käi. 	 Lakini, wapenzi wangu, msisahau kitu kimoja! Mbele ya Bwana, hakuna tofauti kati ya siku moja na miaka elfu; kwake yote ni mamoja.


Ata ikuna ba te Säkeklä kjeishe wikblu ebä wà ra, ¿maikäi sa saka tso̱ ba te wekte sheke̱ ssäk je ia̱ ikúkarmi “Amén”, ka ijewa je̱r ko̱ne iia̱ ra na? 	 Ukimsifu Mungu kwa roho yako tu, atawezaje mtu wa kawaida aliye katika mkutano kuitikia sala yako ya shukrani kwa kusema: "Amina," kama haelewi unachosema?


Bas däwo̱pani je̱r ta, jishtä ikiana o̱nak bäi käi. Ke ji yakei wakbla ji̱a. Ka irä jiye kuna ta, bas manele rä ka delewa̱ kuna Säkeklä ja̱mi. Je sheke̱ yis te rä bas äinaklä. 	 Amkeni! Anzeni kuishi vema, na acheni kutenda dhambi. Baadhi yenu hawamjui Mungu kabisa. Hii nawaambieni, ni aibu kubwa kwenu!


jera ite isu̱a ka̱jöir kjä buka̱na ju̱nami jeska jile sua iá ta̱i mo̱lecha̱wa̱ ibata däka̱ cuatro ska, je dewa̱ju̱té ka̱jiska. 	 Aliona mbingu zimefunguliwa na kitu kama shuka kubwa inateremshwa chini ikiwa imeshikwa pembe zake nne.


Jera ditsä ekta ka tualecha̱wa̱ je weikane wa̱, jewa wa̱ ji yöle ijula wà ka dokoitsa̱nepa, jewa wa̱ be kja̱nei we̱, ñakäi jile kekläí me̱i yöle oro wà, inaklä wà, bronce wà, jak wà, kal wà, ka wä wajuenak kuna, ka ji ssäk kuna, ka shkäk kuna je kja̱nei we̱ ka janewa̱ kuna. 	 Wanaadamu wengine waliobaki ambao hawakuuawa na mabaa hayo, hawakugeuka na kuviacha vitu walivyokuwa wametengeneza kwa mikono yao wenyewe; bali wakaendelea kuabudu pepo, sanamu za dhahabu, fedha, shaba, mawe na miti, vitu ambavyo haviwezi kuona, kusikia wala kutembea.


Jera ite isha ijewa ia̱: —Iyöle katke rä: ‘Yis ju kirmi rä ka̱kiäklä jui’, ata bas te je iawa̱wa̱ jakbläk wa ñabläklä jui ye. 	 Akawaambia, "Imeandikwa katika Maandiko Matakatifu: Nyumba yangu itaitwa nyumba ya sala. Lakini ninyi mmeifanya kuwa pango la wanyang'anyi."


Jera Jesús te ka̱ ma̱ ijewa ia̱. Jekäi je wikblu ñá shtä wa kjaksa̱julu, ñapatkacha̱wa̱ köchi ja̱rka. Je köchi wa rä dos mil käi. Jewa ñatka jolowa̱mi ka̱ ukä ki̱ tipä na, shtacha̱wa̱ diklä te. 	 Naye akawaruhusu. Basi, hao pepo wachafu wakatoka, wakawaingia wale nguruwe. Kundi lote la nguruwe wapatao elfu mbili likaporomoka kwenye ule mteremko mkali mpaka ziwani, likatumbukia majini.


Jäiyi wa, bas ku̱ bas se̱naklä wa shka̱li̱blö. Ke bas se̱na sälwii ijewa ra. 	 Nanyi waume, wapendeni wake zenu, na msiwe wakali kwao.


Due ta wa bäiwo̱, dulecha̱wa̱ wa shki̱wo̱ tulöka̱, paiale lepra wa̱ wa bäiwo̱ ni yëë, be kjäiöksa̱. Bas ia̱ ideksa̱ kjermita, je wawo̱ kjermita. 	 Ponyeni wagonjwa, fufueni wafu, takaseni wenye ukoma, toeni pepo. Mmepewa bure, toeni bure.


Je ne ki̱ka ji ñá käi biköle, ji we̱mika̱ wäsi̱wa ki̱ta käi, je ju̱oksa̱ bas ku̱. Ata bas ku̱ kte tkelema̱ bas je̱r ska, täkili ta bas tsa̱tkäkksa̱, je kukö je̱k jalewa̱ wà. 	 Kwa hiyo, tupilieni mbali mwenendo mchafu na tabia zote mbovu; jiwekeni chini ya Mungu na kupokea ule ujumbe uliopandwa mioyoni mwenu, ambao waweza kuziokoa nafsi zenu.


Ke yi a̱ni je̱k wäyua. Bas sha̱ manele te ibiketse irä ka̱biketsä ta jí ke̱i ska ra, je je̱k jöwa̱ ka iwa̱ ji ju̱ñer käi, idäkläwa̱pa ka̱biketsäk si̱ ye. 	 Msijidanganye! Mtu yeyote miongoni mwenu akijidhania mwenye hekima mtindo wa kidunia, heri awe mjinga kusudi apate kuwa na hekima ya kweli.


Mane yis ktä ssäk wa wa̱ ka yis ktä dälätsane ra, jera ka yis wa̱ ije ktei wabiketsanaksa̱ buka̱nak kuna. Ka irä jiye kuna ta, ka yis de ne rä ka̱jiska wa ktei wabiketsäkksa̱ buka̱nak kuna, ata yis de rä ka̱jiska wa tsa̱tkäkksa̱. 	 Anayeyasikia maneno yangu lakini hayashiki mimi sitamhukumu; maana sikuja kuhukumu ulimwengu bali kuuokoa.


Jera je ñapaktäklä jui na ekla kolole wa̱ be wikblu ñá shtä wa̱ katke, je a̱na täkii, te isha: 	 Na katika lile sunagogi kulikuwa na mtu aliyekuwa amepagawa na roho ya pepo mchafu; akapiga ukelele wa kuziba masikio:


Ñerä ijewa ska ángel wa minejulu ni ka̱jöir ska ra, oveja kjänanak wa te isha ñaia̱: —Sä shkä Belénka, Säkekewa te ji o̱na bata sha sa̱ ia̱ je su̱ak. 	 Baada ya hao malaika kuondoka na kurudi mbinguni, wachungaji wakaambiana: "Twendeni moja kwa moja mpaka Bethlehemu tukalione tukio hili Bwana alilotujulisha."


Jekäi ka̱wei wa̱ sa pakale ji wa̱k saka saka je wäshewa̱wa̱ ite, je wà je boyäkä wa yuäkläksa̱ iwakei ja̱mi eklabä ye spa̱nani, ijewa je̱r bäinaklä ñara, 	 Aliiondoa ile Sheria ya Wayahudi pamoja na amri zake na kanuni zake, ili kutokana na jamii hizo mbili aumbe jamii moja mpya katika umoja naye na hivyo kuleta amani.


Jekäi ikjaksa̱julu demi Gadara wa ke̱i ki̱; je rä Galilea wäsaka. 	 Wakaendelea na safari, wakafika pwani ya nchi ya Wagerase inayokabiliana na Galilaya, ng'ambo ya ziwa.


je te isha: —¿Ka sá te bas paka rä ka sa paktäk kuna ji̱a itjä je kie ktei wà na? Ata jira bas te Jerusalén wa biköle pakta bas ka̱ju̱ñe wà. Ñakäi bas ssëna rä ije ko̱tälewa̱ je nui ja̱wa̱kka̱ sá ki̱ka. 	 "Tuliwakatazeni waziwazi kufundisha kwa jina la mtu huyu; sasa mmeyaeneza mafundisho yenu pote katika Yerusalemu na mnakusudia kutuwekea lawama ya kifo cha mtu huyo."


Jera Pedro te isha: —Ñera, sá ji tso̱, je rä jalewa̱ta̱na sá wa̱ sá minaklä ba ra. 	 Naye Petro akamwuliza, "Na sisi je? Tumeacha vitu vyote tukakufuata!"


Saje wa Säkekewaí Jesucristo je kekläí je Káí, ji biköle bäi ka yaka iá shtä tso̱ ka̱jöir ke̱i ska je ma̱k sa̱ ia̱ Cristo ja̱mi, je kjeiyinopa, 	 Atukuzwe Mungu na Baba wa Bwana wetu Yesu Kristo! Maana, katika kuungana na Kristo ametubariki kwa kutujalia zawadi zote za kiroho mbinguni.


Jera ijewa te isha Jesús ia̱: —¿Mai ba ká katke rä? Jera Jesús te ikúka: —Ka bas je̱r ko̱r yi yis dä ia̱, ñakäi yi rä yis Ká rä ia̱. Ikuna rä yi yis dä ku̱ bas je̱r ku̱opa ra, jera ñaebä bas je̱r ku̱emi yi rä yis ká rä te. 	 Hapo wakamwuliza, "Baba yako yuko wapi?" Yesu akawajibu "Ninyi hamnijui mimi wala hamumjui Baba. Kama mngenijua mimi, mngemjua na Baba yangu pia."


Jekäi ijewa te je ssa ra, issëna a̱naa, jera ijewa kabla iia̱ inaklä ma̱k. Jeska ra ije te ibiketsami maikäi si̱ ra ka̱ dämiksa̱ iia̱ iwa̱ iju̱akläksa̱ ijewa ia̱ käi. 	 Makuhani wakuu waliposikia habari hiyo, walifurahi, wakaahidi kumpa fedha. Basi, Yuda akaanza kutafuta nafasi ya kumsaliti Yesu.


Ije ne rä iyaka tsa̱ku̱ rä, je rä tapanak wa. Ije ne rä säkätäba rä, bitele dulecha̱wa̱ wa ska itsa̱ säkätä ye rä, ije däkläwa̱ bakleka̱ ji biköle ska. 	 Yeye ni kichwa cha mwili wake, yaani kanisa; yeye ni chanzo cha uhai wa huo mwili. Yeye ndiye mwanzo, mzaliwa wa kwanza aliyefufuliwa kutoka wafu, ili awe na nafasi ya kwanza katika vitu vyote.


Jera Simón te ikúka: —Yie ibiketse, nui ta̱i jalewa̱ te. Jera Jesús te isha iia̱: —Ba te ibiketsa rä bulee. 	 Simoni akamjibu, "Ni dhahiri kwamba yule aliyesamehewa deni kubwa zaidi atampenda zaidi yule bwana." Yesu akamwambia, "Sawa."


Je ssäk wa te isha: —Jekäi ra, ¿yi tsa̱tkermiksa̱ rä na? 	 Wale watu waliposikia hayo, wakasema, "Nani basi, atakayeokolewa?"


Ikuna Säkekewa ku̱ ke je ke̱i wäja̱wo̱pa ra, yi a̱ni ka tsa̱tkenakksa̱; ata sä kolole wa kolole iwa̱ jewa bata ki̱ka ite je ke̱i wäja̱we̱miwa̱. 	 Kama Bwana asingepunguza siku hizo, hakuna binadamu ambaye angeokolewa. Lakini kwa ajili ya wateule wake, Bwana amezipunguza siku hizo.


Ji biköle tsa̱ta bas ñashka̱li̱blö ki̱ta si̱. Ka irä jiye kuna ta, ñashka̱li̱ble wà ji nui ta̱i rä wäshäkwa̱. 	 Zaidi ya yote pendaneni kwa moyo wote, maana upendo hufunika dhambi nyingi.


Je ne bata ki̱ka jikäi yie ji dälässë kate rä, ata ka je ia̱ yis äinak. Ka irä maikäi kuna ta, yis wa̱ iju̱ñer yi biketsa yis te rä käi. Ñaebä yie ibiketse iyina si̱ ije rä täkili ta ji ju̱leta̱na yis ia̱ je kjänanak je díaí dewa̱ kje. 	 nami nateseka mambo haya kwa sababu hiyo. Lakini niko bado timamu kabisa kwani namjua yule niliyemwamini, tena nina hakika kwamba yeye aweza kukilinda salama kile alichonikabidhi, mpaka Siku ile.


Silas irä Timoteo irä bitejulu Macedonia ska dejulu Corinto ska, jera Pablo je̱k tsa̱ksa̱ kte wapaktäk ebä. Je te Judío wa ia̱ Jesús ne rä Säbäkäkksa̱ je ktei pakeke̱. 	 Baada ya Sila na Timotheo kuwasili kutoka Makedonia, Paulo alianza kutumia wakati wake wote kwa ajili ya kuhubiri, akawathibitishia Wayahudi kwamba Yesu ndiye Kristo.


Ata Pedro te isha iia̱: —Ikuna yis kiana duäkwa̱ña ba ra, jeiräta a̱ni ka yis ka̱yuäkwa̱ ka yis wa̱ ba su̱le ni. Jera iwa̱ dulanak wa biköle te isha ñassëta. 	 Petro akamwambia, "Hata kama ni lazima nife pamoja nawe, sitakukana kamwe." Wale wanafunzi wengine wote wakasema vivyo hivyo.


Jera ijewa te pan irä, nima irä, ukäla shtani canasta na doce pshipshii. 	 Wakaokota mabaki ya mikate na samaki pia, wakajaza vikapu kumi na viwili.


Je ki̱ka ma je̱k manewo̱ksa̱. Ata ka jekäi kuna ra, yis dämiju̱ plaa ba wäki̱, jekäi yis kju̱atkämi ijewa ra, yis kjä na espada däke̱ksa̱ wà. 	 Basi, achana na madhambi yako. La sivyo, nitakuja kwako upesi na kupigana na watu hao kwa upanga utokao kinywani mwangu.


¿Bas ia̱ ra bas ne ska Säkeklä ktä bitele rä na? ¿Je kte rä delewa̱ bas ebä ska na? 	 Je, mnadhani neno la Mungu limetoka kwenu ninyi au kwamba limewajieni ninyi peke yenu?