je te isha iia̱: “Ma je̱köka̱. Bä ma ni yaba irä ia̱mi irä wäkseka däkmi ni Israel wa ke̱i ska. Ka irä jiye kuna ta, ale je̱r ssëna yaba ktäkwa̱ wa duacha̱wa̱.” 	 ¡Weˈksa! Ex qˈinxjiy tal kˈwal tukˈiy tukˈax tnana. Ku tmeltzˈaja toj txˈotxˈ te Israel, quˈn ma chi kyimjo aye kyajtaq tuˈn tkubˈ kybˈyoˈn tal kˈwal.


Jekäi Säkeklä kablele säkätä, je rä ka̱weií ta iwakja̱neiwa̱klä, ñakäi je rä ju dälätsalewa̱ ta ka̱jiska. 	 Ojtxe, tuˈn kykyijxjal toj wen tukˈa Dios, attaq nim kawbˈil te kˈulbˈil, ex jun ja bˈinchin tukˈa xbˈalin, te naˈbˈl Dios tzaluˈn twutz txˈotxˈ.


je se̱ne kseka kjayina, je su̱a sá te, je ne ktei sheke̱ sá te. Je se̱ne jekjeye käruä Sa Ká ra, kjayina sa̱ ia̱, je ne bata sheke̱ sá te bas ia̱ rä. 	 Atzin Yoljo te Chwinqil lo, a o tzaj tyekˈin tibˈ tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ex awokuy o qo lonte, ex xi qqˈoˈn jun tqanil kywutz tkyaqil xjal. Ex ikyxjo, nqo qˈoˈn tqanil kyeˈy tiˈjjo chwinqil lo te jun majx. A chwinqil lo, ax Jesús, a attaq tkˈatz Manbˈaj, ex o tzaj tyekˈin tibˈ qeˈy.


Je ne ki̱ka ka je rä sa wakwa ki̱ isher ki̱ka kuna, sa wakwa chichar ki̱ka kuna, ata je rä Säkeklä ale je̱r bäi shäk sa̱ ia̱ ebä ne ki̱ka. 	 Ikytziˈn, nya tuˈn tajbˈil, mo tuˈn t‑xim jun xjal, ex nya tuˈn tbˈinchbˈin kkletile, qalaˈ noq tuˈn tqˈaqˈbˈil tkˈuˈj qMan Dios.


Je rä jishtä iyöle katke käi: “Ka̱raa ba kju̱ei yewa̱ sá kota̱na tulä mar; sá rä biketsa̱leksa̱ jishtä oveja tso̱ kja iktäklä ska käi.” 	 Quˈn ntqˈmaˈn toj Tuˈjil Tyol Dios: Tkyaqil qˈij n‑elje qiˈja tuˈn qkubˈ bˈyoˈn, noq tuˈn tpaja. Ex nqo ok qˈoˈn tzeˈnku tal rit nxi qˈiˈn toj bˈiybˈil.


Ñerä idamijulu ña̱la wà ra, ekla te isha iia̱: —Yis maju̱ ba ra mai ma mike̱ käi. 	 Tzuntaq chi bˈet, tej tjaw yolin jun ichin, exsin xi tqˈmaˈn te Jesús kyjaluˈn: Taa, wajx weˈ tuˈn wok lipe tiˈja, jaˈchaqx txaˈyetza.


Jekäi ka Säkeklä wa̱ ángel wa kolone kuna sa̱ ke̱i datse̱ ji̱a, ale sa̱ wa̱ pakanak, je ke̱i ska sa patkäk ye. 	 Nqo yolin tiˈjjo saq tchˈiysbˈin Dios, a tzul kanin. ¿Me alkye kkawilte saq tchˈiysbˈin anetziˈn? Nya angel, qalaˈ ax xjal,


Mika̱ yie pan cinco bala butsa cinco mil wa ia̱ ra, ¿bitkä canasta pshina bas te iukäla shtani ra rä na? Jera ijewa te ikúka: —Doce. 	 Tej tbˈaj nsipinjiˈy jweˈ wabˈj kyxol jweˈ mil ichin, ¿Jteˈn chiˈljo tbˈuchil jaw kychmoˈn? Xi kytzaqˈwin t‑xnaqˈtzbˈin: Kabˈlajaj, chi chiˈ.


Ika̱kiä kate ra, iwäktä juena kju̱awani, ipaiklä ianawa̱ suruu wäñileka̱ oloo. 	 Tzmataq nnaˈn te Jesús Dios, tej ttxˈixpit tkaˈybˈil twutz, exsin ajo t‑xbˈalin ox qoptzˈajx wen.


Bas se̱no je̱r ki̱i̱, wäñilee. Bas bolki be tsa̱ku̱i a̱r dami jishtä na̱ma̱ käi, sä pája̱mi sä yuläk, yi kätewa̱ ite käi. 	 Tenxit kynabˈla, ex kykaˈyinktzin kyibˈa, quˈn a tajaw il ajqˈoj kyiˈja, ex nbˈeteje kyiˈjiliy jyol tumil tuˈn kybˈaja tuˈn, ikyx tzeˈnku jun bˈalun ntzanin wen.


Ñakäi ite isha ijewa ia̱: —Ditsä yäbei, je rä sábado wäkirií. 	 Exsin xi tqˈmaˈnltz: Tzeˈnku nteˈn, ayiˈn Tkˈwal Ichin, chqˈonqintza tuˈn Dios kyxola; ex ayiˈn at woklin tibˈajjo qˈij te ajlabˈl, ex ayiˈn chin qˈmalte qa wen tuˈn tkubˈ bˈinchit jun tiˈ mo qa minaj.


Jera ite isaka pakani jile she ja̱mi ijewa ia̱, te isha: “Ka̱jöir gobiernoí rä jishtä mostaza wä kukewa̱ ekla te tkeme̱ ite ishka̱bläklä ska käi. 	 Ex kubˈ tqˈoˈn Jesús juntl techil kyjaluˈn: A Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, ikytziˈn t‑xilin tzeˈnku jun tal twutz mistas, aj tkux tawaˈn jun xjal toj txˈotxˈ.


Bas wa̱ jishtä yis wa̱ ji o̱le bakle yis dami ji̱a Judío wa ka̱ju̱ñe ja̱mi ra, je rä ssële, je rä yis te tapanak Säkeklä ia̱ wa yulaksa̱ täkili wà, ñakäi iweika ta̱i. 	 Me ola chin ok kybˈiˈn chˈin, tej intintaqa kyxol aj Judiy ojtxe. Nim in qˈojliˈy tiˈj tkyaqil Ttanim Dios, ex nim ok tilil wuˈn tuˈn tkubˈ yuchˈj.


Ñakäi alaklä wa tso̱ sá sha̱na jewa te sá male̱cha̱cha̱wa̱. Iminejulu sa̱ nu̱l bläklä ska, ka̱pañir dawa̱ kja ra, 	 Ex mape qo jaw xobˈ qe jaˈlin kyuˈn junjun qya, a iteˈ qukˈiy. Chi txaˈj qlixjexix ttzi jul, a jaˈ okxi muqet.


Jekäi ije wa̱ yis minetse̱ Säkeklä wikblu oloi ja̱mi ka̱ ssi̱lewa̱ pjoo ska. Jera yie alaklä su̱a je̱tkeleka̱ bewak bätsëë yëna, pa ta kie ebä Säkeklä shäklä yakei, tsa̱ku̱ ta siete, dula ta diez, je ki̱ka. 	 Attaq tipin Xewbˈaj Xjan wibˈaja, ex toj jun wutzikyˈa nliˈy, ex ajo angel xi qˈiˈn weˈy tojjo txˈotxˈ, a ntiˈ kynajbˈilxjal toj. Antza, oke nkaˈyiˈn jun qya iqintaq tuˈnjo ma tij txuk kyaq tiˈj, a jaˈ tzˈibˈintaq ilaˈ bˈibˈaj tiˈj, te yasbˈil tiˈj Dios. Ex attaq wuq twiˈ ex lajaj tkach.


Säkätä yie ba ia̱ ishe: sa kiana ka̱kiäk, Säkeklä payuläk, sä ktei shäk, wekte shäk Säkeklä ia̱ ditsä biköle ki̱ka, 	 Tuˈnpetziˈn, kxel woqxeniˈn tey, tuˈn kykubˈsin kywutza tukˈa naˈj Dios tiˈj tkyaqil xjal, ex tuˈn kyyolin tukˈa Dios kyiˈj, tukˈa nim aqˈbˈil chjonte te;


Jekäi däli watju̱ak wa tso̱ ishäkä ki̱ka wa ji̱ami, kjoyirmi ije ki̱ka, je rä ka yi a̱ni wa̱ ijewa däli to̱nak ji̱a ki̱ka. 	 Ex ayetziˈn kˈayil twutz txˈotxˈ, ex okxla kchi oqˈil, ex kchi labˈil tiˈjjo tnam lo, quˈn mix aˈl kxel laqˈonte jniˈ kykˈaẍjil, a attaq:


je pshinawa̱ ra, ite isikeksa̱ tipä kse̱i ki̱ka, ñajäkläwa̱ te ibäi bäi shtekksa̱ jienak jile na, ata iyakeila tuleksa̱ käi. 	 Ajtzin tnoj, aye kyiẍil kjawitz kyiˈn tzma ttzi aˈ. Antza, kchi kˈwele qeye skˈol teˈ kyiẍ. Ayetziˈn wen, kchi xel kˈuˈyit toj chiˈl; ex ayetziˈn mina, chi xel kyxoˈn.


Jera Jesús te ikúka: —Kte si̱ wà yis te ishe bas ia̱, yi te iju iräle, iel wa iräle, ikuta wa iräle, ia̱mi iräle, iká iräle, iyabala iräle, ika̱ iräle, je jawa̱ta̱na yis kju̱ei ki̱ka iräle, kte baa bata ki̱ka iräle ra, 	 Xi ttzaqˈwin Jesús: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, aˈlchaqx kye kyij ttzaqpiˈn jniˈ tja, ttziky, titzˈin, tnana, ttata, tkˈwal, jniˈ ttxˈotxˈ ex tkyaqil jniˈ at te, noq tuˈn npaja ex tuˈn tpajjo nyola,


Ka irä jiye kuna ta, yis shka jí naka ra, jera yis te bas wa̱ jile yöle oloitsanak je su̱a. Ata etka yie jile ma̱kläka̱ su̱a, je ja̱mi iyöle katke te ishe rä: ‘Jí rä Säkeklä Ka Ju̱ñele Kuna je ia̱.’ Jekäi je bas wa̱ kja̱nei o̱nak ka ju̱ñele yi irä käi, je ne ktei pake mar yie bas ia̱ rä. 	 quˈn tzeˈn n‑ok nkaˈyinjiˈy jaˈ nchi naˈniˈy kydiosa, ma nliˈy jun xjan tkubˈil, a tzˈibˈink jun jteˈbˈin yol tiˈj, a ntqˈmaˈn kyjaluˈn: Teˈ dios a nya ojtzqiˈn quˈn. Quˈn ikypetziˈn, chi Pabl, a teˈ Dios anetziˈn, a nchi kˈuliˈn twutz, exsin nya kyojtzqiˈn; tiˈjxsiˈn Dios anetziˈn loqin weˈ nchin yolin.


Iwa rä ji a̱ni ka kuna blelewa̱ ka kjayinakwa̱ kuna käi, ñakäi ji a̱ni ka kuna jaki ka ju̱ñenak wa̱ kuna käi, ka tse̱nakksa̱ kuna atjä käi. 	 Ntiˈx jun te tiˈ mina tzˈel tqanil, qalaˈ ikytzin ilx tiˈj tuˈn tkubˈ chikyˈbˈit. Ikytzin Tyol Dios; te tnejil mina n‑eltaq kynikyˈa te, me atzin jaˈlin loqiˈn nchin xnaqˈtzin kyiˈja, tuˈn tel ẍtileˈ toj kynabˈla tzeˈnku tqan tzaj. Tuˈntzin ikyjo, ntiˈx jun tiˈ aku bˈant tuˈn tewit.


Jekäi sä te ibiketse, sa̱ ia̱ issër ka sa̱ me se̱ná ji̱a sa yaka ja̱mi käi, ata däkmi se̱nak Säkekewa wäja̱mi. 	 Ex qˈuqle qkˈuˈj tiˈj, ex tuˈntziˈn ikyjo, qajatla tuˈn tkyij tzaqpetjo qxmilil te twutz txˈotxˈ, ex tuˈn qaj najal tukˈa qAjaw te jun majx.


El wa, jishtä Säkeklä je̱r bäi shä deksa̱ Macedonia ska tapanak eyaka eyaka wa ia̱ käi, je wà sá te bas je̱r ku̱eke̱. 	 Atzin jaˈlin, werman, qaja tuˈn kybˈintiˈy tzeˈn ma yekˈine t‑xtalbˈil Dios tojjo Ttanim toj ttxˈotxˈ Macedonia.


Ata ije ka̱yuawa̱ biköle wänaka te isha: —Jibä sheke̱ ba te rä ka ju̱ñer yis wa̱. 	 Me bˈeˈx kubˈ tewin Pegr twutz tkyaqil, ex xi tqˈmaˈn: Ntiˈ bˈiˈn wuˈn tiˈ qiˈjil nyoliniych.


Je rä sá wa̱ kte baa bata shäklä bas ekta wà, ka ikja̱nei wa̱k kuna kju̱awa te ikja̱nei we̱ kate ska, ka ñassäk kuna kju̱awa wa̱ ji o̱le kja wà. 	 tuˈntzintla qyoliˈn Tbˈanil Tqanil kyojjo tnam najchaq iteˈ kykˈatza, jaˈ naˈmx tkanin Tyol Dios, me nya tuˈn tjaw qnimin qibˈa tiˈj taqˈnbˈin juntl.


Jera Jesús te isha je alaklä ia̱: —Ba te ji biketsa etkabä wà ba tsa̱tkenaksa̱. Bäirä ma cho̱ni a̱naa. 	 Me atzin te Jesús, bˈeˈx xi kyiml teˈ tiˈj qya anetziˈn, exsin xi tqˈmaˈnltz kyjaluˈn: ¡Ay qya! Noq tuˈnjo tnimbˈila wiˈja, ma kletiy. Atziˈn jaˈlin toj tzaljbˈil kux meltzˈaja, chi Jesúsjo te.


Pedro katke diakja̱ne juitä ki̱. Ñerä alaklä wa chui wa tsa̱ku̱i kjanaklä wa ekla deju̱, 	 Attaq Pegr twiˈ peˈn, tjaqˈ ja, teˈ tpon laqˈe jun txin tkˈatz, taqˈnilxjo tnejilxix pale.


Jewa ssëwa̱cha̱wa̱ iyaka te ra, ijewa te trigo tulami däyë na ko̱no jaboktenaklä. 	 Tej tbˈaj qwaˈnjiˈy a qajtaqa, bˈeˈx xi kyxoˈn toj aˈ, a chˈintl triy tokxtaq toj bark, tuˈntzintla nya nimxixjo talil bark.


Ata Jesús wa̱ iju̱ñer kja jibä o̱rmi iukä ja̱mi biköle käi, je ki̱ka imineju̱ ijewa wäki̱ka te ichaka ijewa ia̱: —¿Yi yuleke̱ bas te rä? 	 Me ojtzqiˈntaql te Jesús tuˈn, tkyaqiljo tuˈntaq tbˈaj. Tuˈnpetziˈn, etz laqˈe kˈlulkye, ex xi tqanin kye: ¿Ankye nkyjyoˈn?


Jera Jesús te isha ijewa ia̱: “¿Bas te ibiketse je Galilea wa wa̱ ji yakei wakblele rä e̱e̱na si̱ Galilea wa saka biköle tsa̱ta je kju̱ei io̱na jekäi iukä ja̱mi rä na? 	 Xitzin tqˈmaˈn Jesús kye kyjaluˈn: ¿Ma man txi kynimin kyeˈ, qa iky ma tzikyˈ kyiˈjjo ichin aj Galiley lo, tuˈnpelaˈ nimx chˈintl kyil, tzeˈnkuqeljo txqantl xjal teˈ tnam anetziˈn?


Je kju̱ei yis maju̱ ba ska ra, yie sa̱ je̱r ku̱emi ite ji we̱ kate wà, je rä ite kte yakei wà sá sheke̱ sälwi wà. Ka je ebä te issëwe̱ kuna bäi, ata ñakäi ka ite sa el wa kiewa̱ kuna, ñakäi yi te ikiaklewa̱ jewa wätkewe̱ke̱ ite, tu̱leke̱ksa̱ ite ñatapawe̱ ska. 	 Tuˈnpetziˈn, aj nkaniˈn kyukˈiy, ktzajil ntxkoˈn tiˈj, quˈn tuˈn oˈkxjo iqj yol taqˈin qiˈja ex nikyˈil yol. Noqitzin oˈkxjo tuˈn, qalaˈ ex mina nchi kubˈ t‑xkˈameˈ jniˈqe erman nchi kanin. Ex ayetzin kyaj tuˈn kykubˈ kyxkˈame, bˈeˈx ncheˈx tmiyoˈn, ex nchex tlajoˈn toj Ttanim Dios.


Ata ma se̱nawa̱ ra, ka je rä ba te ji yakei wakbla kuna. Ñakäi busi wa se̱nawa̱ ra, ka je rä ite ji yakei wakbla kuna. Jeiräta se̱lecha̱wa̱ wa te ji därërë shka̱l ssëmi. Je ki̱ka yis ssëna bas wetsäkksa̱ je yika. 	 Me qa ma knet t‑xuˈjila, ntiˈ tila tiˈj; ex qa jun txin ma knet tchmil, ntiˈ til tiˈj. Me qatzin qa ma chi meje, ok kchi okil jitzˈle toj nimku tiˈ tzaluˈn twutz txˈotxˈ. Tuˈnpetziˈn, wajatlaˈy tuˈn mi tzikyˈxi tkyaqiljo lo kyuˈn.


Jeska ijewa te jile äliwa̱ Jesús ia̱. Je wachewa̱ Marta te. Jeska Jesús da ñatululewa̱ yäkäk wa sha̱na Lázaro kalmeña. 	 Antza kubˈe kybˈinchin jun wabˈj te aqˈbˈil chjonte te Jesús. Ate Mart nsipintaq wabˈj, ex ajin te Lázaro qˈuqlektaq waˈl kyukˈa tiˈj meẍ.


Ñerä ije ktä kaldu ji̱a ra, ekla biteju̱ ale ñapaktäklä jui tsa̱ku̱i ju ska je deju̱ te isha: —Ba yaba duawa̱. Ke sa paktäk weika ji̱a. 	 Tzunxtaq yolin Jesús ikyjo, tej tul kanin jun xjal qˈolte jun tqanil te Jayr, aj nejinel tojjo muˈẍ ja te kynaˈbˈl Dios Judiy, exsin xi tqˈmaˈn kyjaluˈn: Taa, ma kyim te tkˈwal. Mi tzˈok ila tiˈj xnaqˈtzil jaˈlin. Mi txi tkˈleˈnla tjay.


¡Säli bas wätjiwa̱k wa je̱k tiö ju̱omipa kalabe! 	 Me ayetziˈn xjal nchi qˈmante, qa ilxix tiˈj tuˈn tel qitit chˈin kytzˈumil te kyechil, bˈantla kye tuˈn tel kyqitin kychibˈjil te jun majx. Tuˈnpetziˈn, ojtzqiˈn kyuˈn, tuˈn mi cheˈx lipey kyiˈj.


Ijewa wäbätsä rä yakana mar ska ra, oloi ta wa je̱tkäklä tso̱ wà, ñapaktäklä jui ska ra, oloi ta wa je̱tkäklä tso̱ wà, 	 Ex kyaj tuˈn kyok qe kyiˈj tnejil meẍ te wabˈl toj kyjaxjal ex kyoj muˈẍ ja te naˈbˈl Dios.


Jekäi je wikblu ñá shtä te je jäiyi paju̱wa̱ka̱ e̱e̱na. Jera ia̱na ta̱i, jekäi ite ijawa̱ta̱na. 	 Atziˈn taqˈnil tajaw il tbˈinche tuˈn tjaw luˈlin ichin, ex bˈeˈx ex toj tanmin, me ox latˈinx teˈ tex.


Ata yie ibiketsa yis kiana yis el Epafrodito yis tsa̱tkäk kju̱atkäkña, je patkäkmi bas wä ki̱. Je rä ale patkele bas wa̱ yis tsa̱tkäk ji sherke̱ yis ki̱ jewa. 	 Ex il tiˈj tuˈn taj nchqˈoˈn a erman Epafrodito, axj ten te mojil wukˈiy toj aqˈuntl, ex n‑ikyˈx yajbˈil tuˈn junx wukˈiy, tuˈn tqˈmetjo Tyol Dios. Ex axjo erman, tzaj kychqˈoˈn te lolte weˈy, tuˈn tok bˈinchit jun tiˈ weˈy.


Ka irä jiye kuna ta, sa̱ je̱k dulawa̱ yaka jälewa̱k ra, je kiar dä elkje bä. Ata ji wämo rä kianak ji biköle ska. Je wà ji dämiksa̱ sa̱ ia̱, jí sa̱ se̱r dami ska irä, sa̱ ke̱i däke̱wa̱ ji̱a ska irä. 	 Quˈn qa ma tzˈok qqˈoˈn ipbˈil tiˈjjo qxmilil, at chˈin tajbˈin. Exsin ikyx teˈ qa ma tzˈok qqˈoˈn ipbˈil tuˈn qajbˈin te Dios, nimxix tajbˈin te chwinqil tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ex te chwinqil te jun majx toj kyaˈj.


Je ne ki̱ka Säkekewa te isha ijewa ia̱: —Bas fariseo wa te vaso plato paskue ipa ki̱ka, ata bas ja̱rka rä ji bäke käi, ji shi̱ana käi ebä ne tso̱ rä. 	 Xitzin tqˈmaˈn qAjaw te kyjaluˈn: Atzin kyeˈ, a ayiˈy Parisey, tbˈanilx kykaˈyajtza kywutzxjal, tzeˈnku jun vas ex jun laq manyor txjonx tiˈj, me atzin tojxi, manyor tzuˈjx. Ikytzin kyejiˈy toj kyanmiˈn; nojnin iteˈya tuˈn nknet kyuˈn tuˈn kyelqˈbˈiˈn, ex tuˈn kybˈinchbˈiˈn nya bˈaˈn.


Je ki̱ka ijewa te je kte blawa̱ bitaba iwakwa skabä. Ata iña chakäke̱ iki̱, jini si̱ ishki̱rke̱ka̱ni dulecha̱wa̱ wa sha̱na je wà räí̱ ki̱ka. 	 Ex mix al qe txi kyqˈmaˈne; noq kyij ten kyxolx, me nchi yolintaq tzeˈn tzˈelpineˈ yol, a tuˈn tjaw anqˈin juntl majl.


Manele ka täki ta ji biketsäk etkabä ke biketsaksa̱ yakei. Ata ka je rä sa̱ ñakju̱atkewa̱klä ji biketse kju̱ei. 	 Ayiˈy, a ma chi tijiˈn toj kynimbˈila, kykˈmoˈmqejiˈy ayeˈ nya kuj iteˈ toj kynimbˈil. Quˈn at ilaˈ tumil, a at tajbˈin te kˈulbˈil te qAjaw. Tuˈnpetziˈn, mi chi xoˈn yola tiˈj tiˈ t‑xilin kyxim, a nya junx taˈ tzeˈnku kyeˈ.


Jekäi ite isha ji̱a: —Ji däke̱ksa̱ sa̱ je̱r ska je ne te sa iawe̱ ñá ye rä. 	 Me a nbˈajetz toj ttzi, apente iljo,


ekla duäke̱ ia̱ ji o̱na bäi ki̱ka jir bas te sá wächa̱kewe̱ke̱, ji wà ibäinani räí̱ ni ra, 	 ma tzaj kyqaniˈn tiˈjjo bˈaˈn xbˈant quˈn tiˈj jun yabˈ, tuˈn tel kynikyˈa tzeˈn xqˈanite. Kutzin.


Ata Pedro a̱ta̱na juitä kjätkeleksa̱ kjä ska. Jera je iel dulanak Jesús wa̱ je rä su̱le chui tsa̱ku̱i wa̱, je deksa̱ju̱ te ka̱kia busi ikjä kukäk ia̱. Jera ite Pedro kiawa̱ ija̱rka. 	 Me ante Pegr axsa kyije ten tiˈjxi tjpel ja. Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx in etza, ex in yoliˈn tukˈa txin, a xqˈuqil tjpel ja, ex okx nkˈleˈn Pegr tzma tuja.


Jera ite ikúka: ‘Yis te ishe bas ia̱, biköle yi wa̱ ji tso̱, je ia̱ iki̱me̱rmi; ata yi wa̱ ka ji kuna, je yika ji tso̱ iwa̱ kjelabä jibä bakanamiksa̱.’ 	 Chi kawiljo kyjaluˈn: Ok kxel nqˈmaˈn kyeˈy, alkyeˈ xjal, a at nim at te, ok kxeˈl txqantl te te; atzin teˈ xjal, a nya nim at te, majxpe k‑elil qˈiyitjo chˈin netzˈ at te.


Ji kieke̱ bas te yis kie ja̱mi ra, je biköle we̱mi yis te Sa Ká oloi kanakläka̱ iyaba oloi ja̱mi. 	 Ikytziˈn, tkyaqiljo kxel kyqaniˈn tiˈj tumil nbˈiˈy, ok kbˈantil wuˈn, tuˈntzin t‑xi nyekˈiˈn qa nimxix tbˈi nMaˈn.


Bas kalí wa te maná ña ka̱ ssi̱lewa̱ pjoo ska, jeiräta ijewa duacha̱wa̱. 	 Ayetziˈn qtzan kytaˈẍa ojtxe, i bˈaj waˈn tiˈjjo wabˈj, a maná, a tzaj smaˈn tuˈn Dios toj tzqij txˈotxˈ te qˈol chwinqil te twutz txˈotxˈ; me kykyaqilx bˈeˈx i bˈaj kyim.


Jera Pedro jula tkacha̱ ijewa si̱wa̱tiächa̱kläwa̱. Jera ite ipaka ijewa ia̱ maikäi Säkekewa te itsa̱ksa̱ sä wätiäklä ska käi, kjepa ite isha: —Jí ktei shö Jacobo ia̱, ñakäi sä el wa ia̱. Jera imineju̱ ka̱ kju̱awa ska. 	 Me atzin te Pegr, xi tyekˈin kyukˈa tqˈobˈ tuˈn mina chi chˈotje, ex xi tqˈmaˈn kye tzeˈn tten otaq tzˈetz toj tze tuˈn tAjaw Tkyaqil. Ex xi tqˈmaˈnl: Kyqˈmanxjiˈy lo te Santyaw ex kye txqantl nimil. Bˈeˈxsin extz, ex xiˈ toj junxil najbˈil.


Jera ite isha ijewa ia̱: —¿Jibä käi na? Jekäi ijewa te ikúka: —Ñe Jesús Nazaret wa je̱. Ije rä jile bata shäk, jekäi Säkeklä wäna irä, ditsä biköle wäna irä ite ji wá̱ rä täkili ta bäi si̱, ñakäi je te sa pakta rä täki ta bäi si̱. 	 Xitzin tqanin Jesús: ¿Tiˈchaqtzin ma bˈajtz? Chi chiˈ kyjaluˈn: At jun te ma bˈaj tiˈj jun aj Nazaret, a Jesús tbˈi. Nimxtaq tipin tbˈinchbˈin exqetziˈn jniˈ tyol twutz Dios ex twutz tkyaqil xjal.


Jera Jesús je̱k buawa̱ni te ishäkä yuani. 	 Ex kubˈ mukˈe juntl majl, ex ok tenl tzˈibˈil toj quq.


Jekäi ijewa te bol kuka. Ekla rä José, kinak Barsabás ni. Je kie etkä rä Justo ni. Ekla rä Matías. 	 Jawtzin skˈoˈn kabˈe ichin, Jse Barsabás, mo Just tbˈi; junx tukˈa Matías.


Ñerä je te Jesús palei ssa ra, ideju̱ je chu̱li̱i̱ wa sha̱na ishäbe kja̱ne te iwa̱ shönak je̱k ki̱ passawa̱. 	 Tetziˈn tok tbˈiˈn nimx yabˈ otaq bˈaj qˈanit tuˈn Jesús, kubˈ tbˈisin: Noqit aku chin pon kaniˈn mikolte ttxaˈn t‑xbˈalin, tuˈn tul Dios weˈy, chiˈ. Atzaj teˈ tpon kanin, exsin ok tmikoˈn t‑xbˈalin,


Ñaebä alaklä te ijäiyi jawa̱ta̱na, se̱nawa̱ni isaka ra, jera je rä imaner. 	 Ex ikyxjo jun qya, qa ma kubˈ tpaˈn tibˈ tukˈa tchmil, ex qa ma jaw meje tukˈa juntl ichin, aj kyˈaˈjiljo qya ikyjo twutz tnejil tchmil.


Ñerä guardia wa cien wäsikäk irä, ira kajali Jesús kjänanak wa irä te ka̱ wäbuka̱naka̱ irä jile o̱na saka saka irä je su̱a ra, ijewa suanacha̱wa̱ ta̱i, te isha: —¡Iyina si̱ jí rä Säkeklä yaba! 	 Ajo kynejinel xoˈl qˈaqˈ aj Rom, exqetziˈn nchi xqˈuqintaq tiˈj Jesús, tej kynaˈnte kyaqnajnabˈ ex tkyaqiltaqjo nbˈaj, tzajxix nim kyxobˈil, ex kyqˈma: Twutzx tetz Tkˈwal Diostaq teˈ ichin lo.


Jekjepa ijewa te ichaka iia̱ te isha: —¿Jiye ñayöle ka̱wei wà wa te ishe Elías ne rä däkju̱ säkätäba ni rä na? 	 Xi kyqanin te Jesús: ¿Tzeˈntzin ttentz nkyqˈmaˈn xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil, qa ataq Elías tuˈn tul nej twutza? ¿Nyapela tiˈjjo lo nchi yolinetaq, a ma qliˈy?


Iwa rä Atenas wa irä ka̱ etkä wa se̱nak jeska wa irä te ka ji saka we̱ kuna. Ata ijewa ssër dä jile pake spa̱na je ebä pakäk, je ebä ssäk. 	 Tkyaqiljo luˈn bˈaj, quˈn kykyaqilxjo xjal te Atenas, exqetziˈn te junxil tnam a najleqetaq antza, oˈkxtaq tok tililjo kyuˈn, noq tuˈn kybˈin, ex tuˈn kyyolbˈin noq kyiˈjjo saq tqanil.


Ka irä jiye kuna ta, jile me̱le etkabä wà, ite iwa̱ siki tenak wa parua bulee, del ye. 	 Noq tuˈn tkyimlin Jesús, ma saqsit qanmin te jun majx, a awo ma tzˈok tilil quˈn, tuˈn tjapin bˈajjo qnimbˈil.


Yie isha, bas duämiwa̱ ji yakei wakblele bas wa̱ je nuije. Ka irä jiye kuna ta, ka bas wa̱ ibiketsane yis ne ije rä ra, bas duämiwa̱ ji yakei wakblele bas wa̱ je nuije. 	 Tuˈnpetziˈn, kxel nqˈmaˈn, qa mina ẍinx kynimiˈn qa ayinjiˈy, a xi nqˈmaˈn kyeˈy, kchi kyimila tjaqˈ tqanbˈil kyila.


Jera ite ikúka: ‘Kai, Papá Abraham, ikuna rä dulecha̱wa̱ wa sha̱ ekla delemipa iwäki̱ ra, ijewa ñamanewa̱miksa̱.” 	 Xitzin ttzaqˈwinl qˈinintz kyjaluˈn: Ay, Tata Abraham, aku txi kynimin kyetz, me tzmaxi noqit aku jaw anqˈin jun kyimnin, exsintla xiˈtz yolil kyukˈa.


Ije rä jishtä ekla te ju yua käi. Ite ishäkä ja̱r bia ka̱mii, kjepa ite iñak wäkukäklä tkawa̱ jak ki̱ka. Jera mika̱ diklä butsa̱naté ta̱i ra, iyölí tena je ju ja̱mi, ata ka iia̱ iwäbuka̱neka̱, irä yöle bäi ebä ki̱ka. 	 Ikytziˈn tzeˈnku jun ichin, kjawil tbˈinchin jun tja; tnejilxix kˈwelix tlakuˈn tqˈuqil, exsin kˈwel tbˈinchintz tibˈaj abˈj. Tej ttzaj nim jbˈal, jaw chˈiy nim aˈ ex pon peqˈj aˈ tiˈjjo ja, me mix jawe yekche, quˈn bˈinchinku tibˈaj abˈj.


Säkekewa je̱r bäi shöpa Onesíforo ju ska tso̱ wa ia̱. Ka irä jiye kuna ta, je te yis je̱r täkiwa̱ ka̱raa, ka iäine yis wätelewa̱ cadena wà ki̱ka. 	 Noqxit ax qMan Dios tzaj qˈaqˈin tkˈuˈj tiˈj Onesíforo kyukˈa tbˈaj toj tja. Quˈn ilaˈku maj, ul qˈuqbˈil nkˈuˈja, ex mix tzaje txˈixwe, tuˈn jpuˈnqinkuxa toj tze noq tuˈn tpaj taqˈin Dios.


Jekäi ijewa te sá kjeisha jile wà ta̱i. Sá ñajiaka̱ kja ko̱no ki̱ ra, ji shenak sá ki̱ käi, je ma̱ ite sá ia̱. 	 Nimku bˈant kyuˈn te kaˈybˈil qeˈy. Atzin teˈ qokxa jun majla toj juntl bark, nimku tzaj qˈoˈn qeˈy, a ilxix tiˈj, tuˈn tokin quˈn toj bˈe.


Jera ije̱k sikawa̱ plaa Jesús wäja̱mi, te isha: —¡Rabí! ¿Bäi ebä na? Jera ite iwä jalassawa̱. 	 Tuˈnpetziˈn, tzaj laqˈexix tkˈatz Jesús, ex xi tqˈmaˈn: Chin qˈolbˈiˈn, Xnaqˈtzil, chiˈ. Exsin el tmaˈtzin Judas Jesús.


Yis ja̱na Griego wa irä, ka Griego kuna wa irä, ñayöle wa irä, ka ñayöle kuna wa irä jewa tsa̱tkäk. 	 Quˈn at jun nkˈasa twutz Dios kyiˈj kykyaqil wiq xjal, tuˈn nyoliˈn Tbˈanil Tqanil kye, exla qa aj uˈjil ex qa mina, ex qa ẍtij mo qa mina.


Ñakäi ite isha iia̱: —Ji a̱ni ka mi kuna bas wa̱ kianak ña̱la ki̱ käi, kata iräle, däli tsa̱klä iräle, ñanak iräle, inaklä iräle, ñakäi ke paiklä etkä tsa̱kmi. 	 Chiˈ kyjaluˈn: Ntiˈ chˈin kyeˈ tuˈn t‑xi kyiˈn, a il tiˈj tuˈn tajbˈin toj kybˈeˈy; mina txi kyiˈn kye kytze, kychˈuˈẍa ex wabˈj, ex mina txi kyiˈn kyeˈ pwaq, nipe jun xbˈalin te txˈixpil kyiˈja.


Jera ji wà iräle je ña̱le̱i wà chui ekla damiju̱. Je te je su̱a ra, ite iktächa̱ kjaju̱. 	 Noqxla tzeˈn tten, n‑ikyˈtaqku jun pale tojjo bˈe anetziˈn. Atzaj teˈ tiwlej ichin tuˈn, a otaq kyˈixbˈe kyuˈn ileqˈ, liweyxix xi ttxalpin tibˈ ex mix kubˈ weˈyexix chˈin.


Jekäi Pablo ña̱le̱i ju̱ak wa wa̱ imine demi Atenas ska. Jera ite ijewa ia̱ Silas irä Timoteo irä ktei patkaté ibitä mane mane iwäki̱. Jera jewa bitejulu. 	 Ayetzin kyeˈ i xiˈ waˈbˈilte Pabl, i kaninx kyeˈ tzmax toj tnam te Atenas. Me liwey, i meltzˈaj Berea tukˈa tqanil te Silas ex te Timotey, qa il tiˈj tuˈn kykanin Atenas liwey wen, a jaˈ taˈyetaq Pabl.


Ata ije ka̱yuawa̱ te isha: —Sa̱nule̱ nule̱wa̱, ka yis wa̱ ije su̱le. 	 Me bˈeˈx kubˈ tewin te Pegr. Chiˈ kyjaluˈn: Ay txin, nyax wojtzqiˈn wejiˈy ichin anetziˈn.


Je te Jesús su̱a ra, ia̱na täkii janawa̱ wakte i̱ski̱ Jesús wäja̱mi te isha täkii: —Jesús, Säkeklä Ji Biköle Tsa̱ta yaba, ¿jiye ba bite yis wäki̱ rä na? Dunasi̱, ke yis paka ji shka̱l ssäk. 	 Atzaj teˈ tiwle Jesús tuˈn, bˈeˈx kubˈ meje twutz, exsin jaw ẍchˈintz kujxix wen kyjaluˈn: ¿Tiˈ taja wiˈja, ay Jesús, a Tkˈwaljo Dios nimxix toklin? Chin kubˈsil nwutza tey, tuˈn mina chin kubˈ tyajinxa.


Je kju̱ei etäbä kicha Säkeklä te día etkä shani: “Jir” ni, je̱naapa David wa̱ iyile oloi ja̱mi, jishtä sa te isha kja käi: “Jir iktäke̱ ssa bas te ra, ke bas je̱r doloi tiacha̱wa̱.” 	 Me nya tuˈn ikyjo bˈeˈxit kyij najjo a otaq tzaj tqˈmaˈn Dios tiˈjjo ajlabˈl. Qalaˈ o tzaj tqˈoˈn juntl majl ambˈil te qe jaˈlin, tuˈn qokx tojjo juntl wiq ajlabˈl. El qnikyˈ te luˈn, quˈn otaqxi bˈaj nimxix abˈqˈe ikyjo, tej tyolin juntl majl Dios toj Tuˈjil Tyol Dios, noq tuˈn David, a nmaq kawil, tiˈjjo juntl ajlabˈl. Chi kyjaluˈn: Qatzin ma kubˈ kybˈinjiˈy tqˈajqˈojil twiˈ Dios jaˈlin, mitzin kubˈ kykujsiˈn kyanmintza tuˈn kynimiˈnch.


Ñerä jewa a̱na te isha: —¿Säkeklä yaba, jiye ba bite sá wäki̱ rä na? ¿Ba bite jiska rä sá pakäk ji shka̱l ssäk ka ike̱i däwa̱ba yika na? 	 exsin i jaw ẍchˈintz kyjaluˈn: Ay Jesús, Tkˈwal Dios. ¿Tiˈ taja qiˈja? ¿Ma tzula yajil qeˈy, ex naˈm tpon tqˈijil paˈbˈin?


ñakäi, yis wa̱ maikäi ji blelewa̱ wakja̱neiwe̱ rä je wà sä biköle je̱r ku̱aklä, je kate rä blelewa̱ sa̱ ke̱i etkä etkä bakle raté ale Säkeklä ji biköle yuäkksa̱ je wa̱. 	 Ex ma tzaj toqxenin weˈy, tuˈn t‑xi nchikyˈbˈiˈn kywutz tkyaqilxjal, a t‑xilin t‑xim Dios, a ewintaq atxix te tnejil, quˈn iky tajbˈil Diosjo, a kubˈ bˈinchinte tkyaqil.


Saje wa wa̱ iju̱ñer, sa̱ wa̱ sa el wa shka̱l ki̱ka, sä rä deleksa̱ duewa̱ ska, kjawa̱ni se̱ne kseka ska. Ata yi wa̱ ka sa̱ shka̱l da, je tso̱ ji̱a rä duewa̱ ska. 	 Awotzinqe, a o qo etz toj kyimin, ex ma qo kanin toj jun akˈaj chwinqil, ma tzˈel qnikyˈ te, tuˈn tkˈuˈjbˈil qkˈuˈj kyiˈj txqantl nimil. Ankye ntiˈ tkˈuˈjbˈil tkˈuˈj kyiˈj txqantl, naˈm tkanin tojjo akˈaj chwinqil, ex axsi taˈye toj kyimin.


Jera ñawäsaka Säkeklä wikblu te iwäsikami ka̱ ssi̱lewa̱ pjoo ska. 	 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, bˈeˈx xiˈ Jesús tuˈn tkujiljo Xewbˈaj Xjan tojjo tzqij txˈotxˈ, jaˈ ntiˈye kynajbˈilxjal toj.


Je ki̱ka yis te ji biköle katableke̱ Säkeklä wa̱ kolole wa ki̱ka, je wà ijewa wa̱ tsa̱tkeneksa̱ Cristo Jesús ja̱mi kukäkläwa̱ oloi kaleka̱ jekjeye. 	 Tuˈnpetziˈn, n‑ikyˈx tkyaqiljo luˈn wuˈn, tuˈn kypajjo ayeˈ ma chi jaw tskˈoˈn qMan Dios, ex tuˈntzin kyklet tuˈn Crist, a Jesús, ex tuˈn kyxiˈ tukˈa toj tqoptzˈajiyil kyaˈj te jun majx.


Yis ne rä pan kseka biteleju̱ ka̱jöir dä. Yilé te je pan ñara, je se̱rmi ji̱a jekjeye. Je pan me̱nak yis wa̱ ka̱ biköle ska wa se̱naklä kseka, je rä yis wakei yaka.” 	 Ayin wejiˈy wabˈj itzˈ, a kuˈtz toj kyaˈj te qˈol te kychwinqilxjal. Ankye teˈ kxel waˈnte, k‑anqˈil teˈ te jun majx. Atzin wabˈj kxel nqˈoˈn, aku nchibˈjila, a kxel nqˈoˈn te qˈol chwinqil tkyaqilxjal twutz txˈotxˈ.


Jera be tsa̱ku̱i te isha iia̱: —Ba rä Säkeklä yaba ra, ishö jí jak wä ia̱ iianakläwa̱ pan ye. 	 Ante tajaw il xi tqˈmaˈn te kyjaluˈn: Qa kˈwalbˈajxixtza te Dios, qˈmanxa kye abˈj lo, tuˈn kyok te wabˈj, quˈn manyor waˈyajx tiˈja.


Je ne ki̱ka sá rä ja̱lma̱lecha̱wa̱ ra, ata bas dä täkii ra, sá ssërke̱ a̱naa. Jikäi sá ka̱kiäke̱ bas ki̱ka rä, je rä bas däkläwa̱ bulee ebä ye. 	 Nqo tzalaja tuˈn at kyipiˈn tuˈn kybˈinchiˈn tzeˈnku taj Dios. Ex nyatla il tiˈj tuˈn tyekˈin Dios tipin tukˈa tkawbˈil kyiˈja kujxix wen, quˈn qa otaq kubˈ kybˈinchin kyibˈa, aj npoˈn, noq tukˈa jun yol bˈunin kchin yoliliˈy kyukˈiy, nyakutlaj ntiˈ qipiˈn. Tuˈnpetziˈn, kukx nqo kubˈsin qwutzjiˈy te Dios, tuˈn kyoka tzˈaqle toj kynimbˈila.


Jewa kjoyina täkii te ishe: “¡Tsa̱tkeneksa̱ tso̱ rä saje wa Kekläí je̱tkelewa̱ sa̱ tsa̱ku̱i je̱tkäklä ki̱ irä, Oveja Yaba irä je wa̱!” 	 Ex kykyaqilxtaq nchi ẍchˈin tukˈa tqˈajqˈojil kywiˈ kujxix wen: Ajo kolbˈil tzajnin te qMan Dios, a qˈuqle tibˈajjo qˈuqbˈil tzaluˈn toj kyaˈj, ex tejo tal Tal rit.


ka je̱r ta wa paruäk ra, ka je̱r ko̱le wa paktäk ra, jera je rä ka̱wei ja̱mi ka̱ju̱ñe kalabe irä ji yina si̱ kalabe irä je tso̱ ba wa̱ ki̱ka, 	 Nkubˈ t‑ximiˈn qa ma tzˈoka te xnaqˈtzil kyeˈ mi ojtzqiˈn Dios kyuˈn, ex kyeˈ kˈwal, a mi nkybˈiˈn. Tkyaqiljo lo qˈuqle tkˈuˈja tiˈj, quˈn qˈuqle tkˈuˈja qa tojjo ojtxe kawbˈil antza taˈye ttxuyiljo tkyaqil ojtzqibˈl, a twutzxix.


Ata Pablo kuta yaba te ijewa te iki̱ssë mar ktei ssa ra, imineju̱ kjawa̱ju̱ guardia wa jui ska je bata shäk Pablo ia̱. 	 Me jun taljo tanebˈ Pabl, bˈin teˈ, a otaq bˈaj qˈmet, ex bˈeˈx xiˈ qˈmalte te Pabl, a attaq toj kyja xoˈl qˈaqˈ.


Jera Jesús te ikúka te isha ijewa ia̱: —Bas ku̱ Säkeklä biketsö. 	 Xi ttzaqˈwin Jesús: Tenxix kynimbˈila tiˈj Dios, ex tiˈjjo jniˈ nbˈaj bˈant tuˈn.


Jera ángel wa biköle tapar tso̱ klä ki̱ sa̱ tsa̱ku̱i je̱tkäklä irä, säkekewa tso̱ wa irä, kseka wa cuatro irä, jewa pája̱mi shkiritkeksa̱, jewa ñatulawa̱ wakte wätkelecha̱wa̱ i̱ski̱ sa̱ tsa̱ku̱i je̱tkäklä wäja̱mi, te Säkeklä oloitsawa̱; 	 Ex kykyaqiljo angel waˈlqetaq tiˈjile qˈuqbˈil, ex kyiˈjile nejinel ex kyiˈjile kyaje ajbˈil, ex i kubˈ meje twutzjo qˈuqbˈil, ex kupin kyplaj twutz txˈotxˈ; i kˈulin te Dios,


Yis irä Sa Ká irä je rä etka yebä. 	 Quˈn junxchˈin qeˈ qteˈn tukˈa nMaˈn.


Ñerä jukläyäkä wa kalabe biteksa̱julu Jesús wäki̱. Ijewa te isu̱a ra, ite isha iia̱ pjoo iminakläpa ijewa ke̱i yika. 	 Tuˈntziˈn ikyjo, kykyaqiljo jniˈ xjal toj tnam, bˈeˈx i bˈaj tzaj lolte Jesús. Tej tok kykaˈyin ikyjo, i kubˈsin kywutz te Jesús, tuˈn tikyˈ jaˈ taˈyetaq.


Moska te ipake kate, Templo rä ki̱tkele jak babaa wà, jile saka me̱le ofrenda ye wà. Ñerä Jesús te isha: 	 Iteˈtaq junjun kyexjal nchi yolintaq tiˈjjo tnejil ja te naˈbˈl Dios, quˈn ponixtaq chi kaˈyin kyuˈn abˈj, a iteˈktaq te bˈinchbˈilte, ex kyuˈn jniˈ oyaj, a xi kyqˈoˈnxjal te pitxbˈilte. Chi Jesúsjo kyjaluˈn:


mai ijewa chichöñaí rä ka duäk kuna, ñakäi yökö rä ka wäita̱nak kuna ska. 	 Toj qˈaqˈ, aye ẍchuqˈ mina nchi kyim, ex mina nyupjjo qˈaqˈ.


Kte si̱ kte si̱ wà yie ishe bas ia̱, ike̱i tkenawa̱, jira je dewa̱ kja, jeska dulecha̱wa̱ wa te Säkeklä yaba ktä ssëmi. Jekäi je ktä ssäk wa se̱rmi kseka. 	 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, ma pon kanin jun qˈij ex atzin qˈijjo jaˈlin, tuˈn kybˈinte a kyimninqe toj kyanmin tqˈajqˈojil nwiˈy, ayiˈn Tkˈwal Dios. Ex ayetziˈn kchi kˈwel niminte nyola, okpin kchi anqˈil kyeˈ.


Jera ikta e̱ná ra, ite isha Simón ia̱: —Ba ko̱no patkömi tipä ja̱r ta̱i ska, jeska bas kla ja̱wa̱mi nima kolonaklä. 	 Tbˈajlinxitzin yolin, xitzin tqˈmaˈn te Simun kyjaluˈn: Qˈinkxsinjiy bark jaˈ nim t‑xe nijabˈ, exsin kyxoˈnkuxjiˈy kypaˈy te tzuybˈil kyiẍ.


Ñakäi ktei wabiketsaneksa̱ juermi, ka̱jiska tsa̱ku̱i rä ktei wabiketsaleksa̱ e̱ná ki̱ka. 	 Ex k‑elil kynikyˈ tiˈjjo kujxix tkawbˈil Dios, quˈn otaq kubˈ tiˈj tajaw il wuˈn, a nkawin tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ex kxeˈl toj najin te jun majx.


Ke ji yakei tu̱noka̱pa ba ki̱ka. Ata ji bäi ne wà ba tu̱noka̱pa ji yakei ki̱ka rä. 	 Mi txi kyqˈoˈn kyibˈa tuˈn tkubˈ kyiˈja tuˈn nya bˈaˈn; qalaˈ ate nya bˈaˈn tuˈn tkubˈ tiˈj, tuˈn wen nkubˈ kybˈinchiˈn.


Jera ite ikúka: —Ka yi kuna yis paktäk ra, ¿maikäi yis je̱r ko̱r je ia̱ na? Jera ite Felipe kiaka̱ je̱tkäkka̱ña ira. 	 Tzajtzin ttzaqˈwin aj Etiopía: ¿Tzeˈn tten aj tel nnikyˈa te, ex mix aˈl ntzaj chikyˈbˈinte weˈy? Xi tqˈmaˈn, tuˈn tjax Lip toj tkarwaj, ex tuˈn tkubˈ qe junx tukˈa.


Ale weikale jekäi ji yakei wakbläk wa wa̱ je katabläk je biketsö bas ku̱ jishtä ije rä, je rä ka bas je̱r ska bas shtirinacha̱kläwa̱ kuna, ka bas wätuina jolonaklä kuna. 	 Tuˈn ikyjo, kyximinkutziˈn tiˈjjo Jesús, a Yekˈbˈil te qe, nimxjo nya bˈaˈn s‑ikyˈx tuˈn, kyuˈnxjal aj il. Tuˈntzintzjo, mina chi sikytiy, ex mina chi kubˈ numja toj kynimbˈila, tuˈn mi chi kubˈ tzˈaqiy toj il. Quˈn naˈmx tuˈn tikyˈx kyuˈn tzeˈnku s‑ikyˈx tuˈn Jesús, a o kyim, noq tuˈn tpaj il.


Je rä ijewa wa̱ isu̱aklä su̱le, ata ka iwäna ijuenaklä, ñakäi ijewa wa̱ issäklä ssële, ata ka ije̱r na idäkläwa̱. Je rä ka ijewa ñamanewa̱kläksa̱ ijewa nui janakläwa̱ bitaba.” 	 Ayetziˈn mina nchex niminte nyola, nchin kyloˈn, me mina n‑el kynikyˈ weˈy. Ex nchin ok kybˈiˈn, me mina n‑okx toj kywiˈ. Mina njaw kytxˈixpin kynabˈl, tuˈn t‑xi kynimin Dios, ex tuˈn tkubˈ nnajsiˈn kyil.


Jekjepa Simón Pedro demi iitä ki̱, kjawa̱ju̱ sa̱ nu̱l bläklä ja̱rka. Je te isu̱a ra, ibuträklä ebä kalme. 	 Tej tkanin Simun Pegr nkˈatza, jun paqx okx toj jul; ex ikyxjo, ok tkaˈyin iteˈkutaqjo bˈuˈẍ, a jaˈ bˈaltzˈinkutaq.


Jera ikjanaklä deni te je pakani iblui ia̱. Ñerä je ju wakei kju̱atkawa̱ te isha ikjanaklä ia̱: ‘Ba cho̱ mane mane jukläyäkä na ña̱la ta̱i ta̱i wà irä, ña̱la tsidala wà irä ditsä kiäk jäkté; ka jita wa irä, jula medelewa̱ wa irä, ka wä wajuenak kuna wa irä, klä ialewa̱ wa irä.’ 	 Tej tmeltzˈaj aqˈnil, a xi chqˈoˈn, bˈeˈxsin ok tentz qˈmalte teˈ tajaw ja jotxjo jniˈ tzaj qˈmaˈn te. Tuˈn ikyjo, bˈeˈx tzaj tej tajaw ja tqˈoj, exsin xi tqˈmaˈnltz tej taqˈnil kyjaluˈn: Liweyxix kux txiˈy toj tnam ex txkonqetzjiy jniˈ qeˈ xjal yaj, jniˈ qeˈ xjal, a mi nbˈant kybˈet, jniˈ qeˈ xjal moẍ exqetziˈn jniˈ xjal kox, a iteˈ kyojileˈ nim bˈe ex kyojileˈ muchˈ bˈe, a iteˈ antza.


Ka irä jiye kuna ta, Säkekewa kjanaklä ka kiar kju̱atkelbi ye, ata je kiana rä je̱r bäi biköle ra, dulale sa paktäk bäi, ji katabläk je̱r baa wà, 	 Quˈn jun taqˈnil qMan Dios ntiˈ tuˈn tten toj qˈoj, qalaˈ cheˈw tanmin tukˈa tkyaqil, tbˈanil tnabˈl tuˈn t‑xnaqˈtzin, ex mi nxi lipin kyiˈjjo nchi yolbˈin tiˈj.


Jekjepa Jesús ktami je chu̱li̱i̱ wa irä, iwa̱ dulanak wa irä ra, 	 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, ok ten Jesús yolil kyukˈaxjal ex qukˈiy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin. Chiˈ kyjaluˈn:


Jekäi ba ku̱ yile patkö jíkje ra Jope ska ekla kie Simón kinak Pedro ni je kiäk tsa̱té jika. 	 Tuˈnpetziˈn, chqˈonxa jun aˈla toj tnam te Jope, tuˈn ttzaj Simun, a ojtzqiˈn tukˈa juntl tbˈi, Pegr.


te isha: ñayöle ka̱wei wà wa irä fariseo wa irä tso̱ ñajäklelewa̱ rä Moisés säkei ye. 	 Ayetziˈn xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil exqetziˈn Parisey n‑ok kyqˈoˈn kyibˈ, tuˈn tel pjet, ex tuˈn kyxnaqˈtzin tiˈj tkawbˈil Moisés.


Ale ditsä wä ma̱k itkäk ia̱, ñakäi ñanak ma̱k sa̱ ia̱, je te bas ia̱ ditsä wä yulemi ki̱tapawe̱mi, ñakäi bas ji wa̱ke̱ wämo ki̱wäwe̱mi. 	 Quˈn axte Dios kukx ntzaj qˈoˈnte ijaj kye awal, tuˈntzin tchmet kywa. Ex qa ma txi kyqˈoˈn tukˈa tkyaqil kyanmiˈn kye yaj, ktzajil tqˈoˈn Dios t‑xel toj awal, tuˈn tchˈiy wen, tuˈntzin kukx tuˈn kyoyinjiˈy kye txqantl.


Jekäi ite sa pakte rami Galilea ke̱i kalabe sha̱na ijewa ñapaktäklä jui etkä etkä na, ñakäi ite be kjäie tuleke̱ksa̱. 	 Exsin Jesús bˈetil kyukˈa toj tkyaqil tnam te Galiley kyojileˈ muˈẍ ja te kynaˈbˈl Judiy Dios, qˈmal Tyol Dios ex lajolkye taqˈnil tajaw il toj kyanmin xjal.


Jekäi bas ktö, jekäi bas ku̱ ji wo̱, jishtä sa̱ tso̱ kja wabiketsanakksa̱ ka̱wei sä wetsäkksa̱ ja̱mi jewa käi. 	 Ayetzintza jaˈlin, chi yolinxa toj ttxolil, ex chi bˈet‑xa toj tumil, noq te jun yekˈbˈil tiˈj kynimbˈila; quˈn bˈiˈn kyuˈn qa kchi okila toj paˈbˈin twutz tkawbˈil Dios, ex ax kawbˈiljo ktzaqpil kyeˈy.


Sä el ka jita, je je̱k ssöpa irä oloi kanakka̱ wà. 	 Aye yaj nimilqe tzaluˈn twutz txˈotxˈ, bˈaˈn tuˈn kytzalaj, quˈn japin nim kyoklin tuˈn qMan Dios.


Jera aleji̱a ka̱ tso̱ ji̱a yee ra, Jesús je̱kaka̱ mineju̱mi ka yi kuna shtä ska, jeka ka̱kiäk. 	 Qlixje wen, sjuminxtaq chˈintl, teˈ tjaw weˈks Jesús, tuˈn t‑xiˈ tjunalx naˈl Dios.


Ata ijewa kju̱atkami ije ra, te je kte shami yakei. Jera ije te ipaiklä wäkpa te isha ijewa ia̱: —Bas weikarmiwa̱ je nui ja̱noka̱pa bas wakwa ki̱ka. Ka je rä yis nui kuna. Jí maju̱ joiwäta yis maju̱mi ka Judío kuna wa paktäk. 	 Me ayetzin kyej Judiy, bˈeˈx i ok meltzˈaj tiˈj, ex i ok ten yisolte. Tuˈn ikyjo, bˈeˈx el tchtoˈn tej Pabl tiˈj t‑xbˈalin, tuˈn t‑xi tyekˈin kye, qa nya wentaqjo yasbˈilte otaq tzˈok qˈoˈn, exsin xi tqˈmaˈn kyjaluˈn: Ayexa at kypaja, qa ma chi naja toj paˈbˈin, ex nyaqiˈn at npaja, quˈn kykyˈeˈy tuˈn t‑xi nchikyˈbˈin Tyol Dios kyeˈy. Tuˈn ikyjo, ma chinka kyukˈa nya Judiy, chi Pabl.


Ikuna yis wakei je̱k pakä ra, je rä ka iyina si̱ kuna. 	 Quˈn qa ma chin kujsiˈn nyola wiˈjxa, ntiˈla tajbˈin nyola tuˈn tok te kujsil weˈy.


Jekäi iianacha̱wa̱ ji biköle wakbläk, ji ka wämo kuna käi, ji shi̱ana käi, ji ki̱tker sa̱ ja̱mi käi, ji we̱ wäsi̱wa käi, je̱r ki̱ sa saka iane ijile ki̱ käi; ñakäi ñaktewa̱ wa̱, kju̱atke wa̱, ñawäyue wa̱, ñaweike wa̱, ñaki̱yue wa̱, je ebä wa̱ ijewa rä kololecha̱wa̱. 	 Ex ma noj kyanmin tukˈa tkyaqil wiq il, ex jniˈ aj pajil, ex tzeqbˈil. Npon kykˈuˈj tiˈj nimku, ex jniˈ nya wen. Nloˈchj kykˈuˈj tiˈj juntl, ex bˈyol xjalqe, ex yasilqe, ex sbˈulqe, ex nxi kyqˈoˈn kyibˈ toj achbˈil, ex iqil yolqe.


Ije ne rä saje wa wa̱ ji yakei wakblele nui wäshewa̱kwa̱ rä; ka je rä saje wa ebä nui wäshewa̱kwa̱ kuna, ata je rä ñaebä ka̱jiska wa biköle nui wäshewa̱kwa̱. 	 Xi tqˈoˈn Jesús tibˈ te chojbˈil qil, tej tkyim twutz cruz, nya noq oˈkx tuˈn tnajsitku qil, qalaˈ tuˈn tnajsit kyil tkyaqil xjal twutz txˈotxˈ.


Je ki̱ka ijewa te Bernabé kia rä Zeus ni, Pablo kia ite rä Hermes ni, ije ne ktäke̱ rä ki̱ka. 	 Ok qˈoˈn Bernabé kyuˈn tzeˈnku kydios, Zeus tbˈi, ex ante Pabl, ok qˈoˈn tzeˈnku kydios, Hermes tbˈi, quˈn tuˈn ataqxixsin nyoliˈn.


Jekjepa Jesús biteju̱téni ijewa ra deni Nazaret ska. Jeska ije te iká wa ktä ssa tsa̱na. Ata ia̱mi je̱r kalme del je biköle ska. 	 Bˈeˈx aj kykˈleˈn, ex i kubˈ tnimin. Bˈeˈx xiˈ kyukˈa tzma Nazaret, quˈn antza najleqetaq, ex atziˈn tnana nbˈisintaq tjunalx toj tanmin tiˈjjo ikyjo.


Bas ñajöksa̱ se̱nak bitaba biköle ra, ñakäi se̱nak wämo, ata ka jekäi kuna ra, yi a̱ni wa̱ ka Säkekewa su̱nak. 	 Atzin jaˈlin, kyqˈonktziˈn tilil tuˈn kynajan tukˈa jun kymujbˈil kyibˈa kyxol kyxjalila, ex tuˈn kybˈeta jikyin wen toj kychwinqila, ex tuˈn tel kypaˈn kyibˈa tiˈj bˈinchj il. Quˈn qa mina, nlay chi najaˈn tukˈa qMan Dios toj kyaˈj.


El wa, yis te bas pake jí kte bas tsa̱tkäklä je wäkukäk, yis te iyua rä tsi̱ne ki̱ka. 	 Werman, nchin kubˈsin nwutza tuˈn kykˈmoˈntejiˈy tkyaqiljo yol luˈn, a nxi ntzˈibˈiˈn chˈin te qˈuqsbˈil kykˈuˈja.


Ata ikiäkwa̱ wa, ñakäi ikie biketsäk wa, jewa ia̱ ite ka̱ ma̱ idäkläwa̱ Säkeklä yabala ye. 	 Me ayetzinl kyeˈ, a i xi niminte, bˈeˈx ok tqˈoˈnku kyoklin te tkˈwal Dios.


Yie isu̱a, je ra ángel wa chu̱li̱i̱ tapar tso̱ shkiritke sa̱ tsa̱ku̱i je̱tkäklä irä, je kseka wa irä, säkekewa tso̱ wa irä pája̱mi, jewa ktä ssa yie. Jewa rä chu̱li̱i̱ wa̱ chu̱li̱i̱ wa̱, miles miles. 	 Ex xi nkaˈyiˈn, ex nbˈiy tqˈajqˈojil kywiˈ nimku angel, a iteˈ tiˈjile qˈuqbˈil, kyiˈjile ajbˈil ex kyiˈjile nejinel. Ma nintzx kybˈaj tibˈaj ma nintz.


Je ssa ijewa te ra, ijewa je̱r ssënawa̱ shi̱ana si̱. Je ne ki̱ka ijewa te ichaka Pedro irä isaka Jesús ktei bata shäk wa irä, jewa ia̱: —El wa, ¿ji we̱ sá te na? 	 Tej kybˈintej xjal chˈuqleqetaq antza tiˈjjo a yolajtz, nimxix i jaw bˈisin, ex xi kyqanin te Pegr, a tsanjil Jesús, junx kyukˈa txqantl: Ayiˈy nxjalil, ¿Tzeˈn k‑okila luˈn quˈn?


Jekjepa fariseo wa minejulumi, ñaje̱rku̱a maikäi ra ite ije wäbutremiwa̱ manele kte wà käi. 	 Ayetziˈn Parisey i jaw yolin kyxolx tzeˈnxtaq jun tumil tuˈn tkubˈ tzˈaq Jesús kyuˈn toj til.


te isha: “Jukläyäkä etka ska sä ktei wabiketsäk bakle ekla ka suanak kuna Säkeklä yika, ñakäi ka yi a̱ni dälätsäk kuna. 	 Chiˈ kyjaluˈn: Toj jun tnam attaq jun kawil, a mina ntzajx tchewil Dios tiˈj, ex ntiˈxtaq chˈin kyiwle jniˈ xjal te.


Jera säkekewa veinticuatro kajali ñajäklelewa̱ ijewa ñajäkläklä sa̱ tsa̱ku̱i ye wa ki̱ka Säkeklä wäja̱mi, jewa ñatulawa̱ wakte wätkelecha̱wa̱ i̱ski̱, jewa te Säkeklä oloitsawa̱, 	 Ex ayetzin kyaje toj kaˈwnaq nejinel, a qˈuqleqetaq toj kyqˈuqbˈil twutz Dios, bˈeˈx i kubˈ mukˈe twutz txˈotxˈ, ex i kˈulin twutz.


Jera Pedro te isha iia̱: —Säkekewa, ¿je ba te ji paka jile she ja̱mi, je rä sá ebä ia̱ na, ata ñaebä biköle ia̱ na? 	 Xitzin tqanin Pegr kyjaluˈn: Taa, ¿Ma noqtzin qeˈy ma tzaj tqˈmanejiy techil lo, mo te tkyaqilxj?


“Mika̱ bas ma jar ñapaktäklä jui ska iräle, sa̱ tsa̱ku̱i wa wäki̱ iräle, ka̱wei ta wa wäki̱ iräle ra, ke bas je̱r ianak maikäi iräle jini iräle bas ñawetsämi käi, bas te ishemi käi. 	 Mina chi jaw bˈisiˈn, aj kyxi qˈiˈn tojjo muˈẍ ja te kynabˈl Judiy Dios, mo kywutzjo muchˈ kawil mo kywutzjo nmaq kawil. Ex mi chi jaw luˈliˈn tiˈj tiˈ yol tuˈn t‑xi kyqˈmaˈn te kolbˈil kyeˈy.


Jera ite ijewa kúka: —Yis te isha kja bas ia̱, ata ka bas wa̱ issëne. Jera ¿jiye bas te issakle ni? Ata ¿bas ssëna däkwa̱ña ije wa̱ dulanak wa ye na? 	 I xi ttzaqˈwin: Ma txi nqˈmaˈn kyeˈy ilaˈ maj, me mi n‑okx toj kywiˈy. ¿Tiquˈn kyaja tuˈn t‑xi nqˈmaˈntla juntl majl? ¿Bˈalaqa kyaja tuˈn kyok lipey tiˈj?


Ka̱ñinawa̱ ra Jesús deksa̱ju̱ mineju̱mi ka yi kuna shtä ska. Jera je chu̱li̱i̱ wa te iyulami, jewa demijulu ikatke ska ra, ijewa te Jesús kuka ji̱a ta̱i, ka iminakläju̱ ijewa yika. 	 Atziˈn tej qsqix, bˈeˈx ex Jesús toj tnam, tuˈn t‑xiˈ toj jun txˈotxˈ, a ntiˈ kynajbˈilxjal toj. Me bˈeˈx i ok tenxjal jyolte, ex jyet kyuˈn jaˈtaqjo taˈye, quˈn kyajtaq tuˈn tten Jesús kyukˈa te jun majx.


Jera yie issa, diklä ángel í te ishe: “Ba ale sikii, ale kaldu jira irä mikle irä, ba rä wämo; ba te sa kpa jekäi ki̱ka. 	 Ex xi nbˈiˈn ajo angel nejinel te aˈ, ex tqˈma: Tzˈaqlexix teˈ, tuˈn ma kawiˈn ikyjo, Ay Dios xjanxix, a itzˈx jaˈlin ex te tnejil, quˈn ikytzin t‑ximjiˈy kyibˈaj.


Jeska ise̱na ji̱a, jekjepa imineju̱ kjaju̱ Galacia irä Frigia irä ke̱i etkä etkä ska. Je te kte kukäk wa biköle ki̱täkiwa̱ ji̱a. 	 Otaq bˈaj jun jteˈbˈin qˈij tuˈn antza, tej tex juntl majl bˈetsil teˈ junjunchaq najbˈil te Galacia ex Frigia, tuˈn tnimsit kynimbˈiljo nimil antza.


Jera Jesús te ichaka ijewa ia̱: —¿Bitäbä bas wa̱ pan shkä rä na? Jera ijewa te ikúka: —Siete, ñakäi nima tsi̱dala elkje. 	 Me tzaj tqanin Jesús qeˈy: ¿Jteˈ wabˈj qˈiˈn kyuˈn? Noq tal wuq, ex jun tal jteˈbˈin netzˈ kyiẍ, qo chijiˈy.


Ikuna ije rä ka patkele kuna Säkeklä wa̱ ra, ka je ia̱ ji o̱nak. 	 Qa nya te Diosjo ichin lo, ¿Ma akupetla tzul Dios weˈy tuˈn?


sandalia ebä jiä jämi, ka paiklä tsa̱k kuna botkä. 	 Bˈaˈn tuˈn tok kyqˈoˈn kyxjabˈa, me mi txi kyiˈn kyxbˈaliˈn te txˈixpil kyiˈja.


Iwa rä je yikaba ijewa te Trófimo Éfeso wa su̱a idami ira je jukläyäkä sha̱na, je biketsa ijewa te rä Pablo te je kiawa̱ Templo na ni. 	 Kyqˈma ikyjo tiˈjjo tnejil ja te naˈbˈl Dios, quˈn otaqxi tzˈiwle Pabl kyuˈn toj tnam junx tukˈa jun nya Judiy te Éfeso, Trófimo tbˈi, exsin kubˈ kybˈisin qa ax Pabl xi qˈintej Trófimo tojjo tnejil ja anetziˈn, quˈn tuˈn nya wentaq toj kykawbˈil aj Judiy tuˈn tokx jun nya aj Judiy toj.


Bas je̱r ja̱no bas wäsikäk wa ska. Jewa te bas pakta Säkeklä ktä wà. Jekäi jishtä ijewa se̱le bakle je biketsö bas ku̱, ñakäi jishtä ijewa te ji biketse etkabä rä mablö bas ku̱. 	 Kynaˈntza kyiˈjjo kynejinela, a i aqˈnin kyxola, ayeˈ i tzaj qˈonte Tyol Dios kyeˈy. Kyximinkutziˈn tiˈtzin o bˈaj toj kychwinqil. Ex chi lipexsintza tiˈjjo tumil xbˈant kyuˈn toj kynimbˈil,


Iwa rä sa̱ ja̱rka, sa̱ je̱r ska ji däke̱ksa̱ rä: ka̱biketse yakei käi, ka̱wakblewe̱ käi, jakble käi, sä ktewa̱ käi, 	 quˈn tuˈn toj tanmin nbˈaj tzaj anqˈine. Ex toj tanminxjal nbˈaj tzaj anqˈine jniˈ nya wen ex tuˈn tbˈaj kubˈ bˈinchit: Tzeˈnku aj pajil, tzeˈn elqˈin, jniˈ bˈiˈyin,


Ishe rä: “Ñanak rä sa̱ ñabäli ia̱, sa̱ ñabäli rä ñanak ia̱.” Ata Säkeklä te je weikemiwa̱ botkäwe ñara. Jekäi sa yaka rä ka ka̱wakblewe̱ ia̱ kuna. Ata je rä Säkekewa ia̱, ñakäi Säkekewa rä sa yaka ia̱. 	 Qalatzin kyeˈ, qa aj ttzaj tqanin kyxmilila juntl qya, ikynajla kye toj kywutz, tzeˈnku aj ttzaj tqanin kykˈuˈja chˈin twa; ex bˈaˈn tuˈn t‑xi kyqˈoˈn kyibˈa tzeˈnku kyaja, ex akula tzaj kyqˈmaˈn te kolbˈil kyibˈa, ¿Ma nyatzin n‑okin qwa te qkˈuˈj, ex atzin qkˈuˈj tzaj tqˈoˈn Dios te kˈuˈbˈl qwa? Me aye luˈn kchi bˈajil kykabˈil tuˈn Dios. Me nya ikyxjo tukˈa qxmilil. Quˈn nlay tzˈokjo qxmilil te kyˈaˈjil, qalaˈ te qAjaw, ex a qAjaw kyˈiwlilte qxmilil.


Jeska chui tsa̱ku̱i wa irä, ñayöle ka̱wei wà wa irä kajali; jewa te ikjatieke̱ täkili wà. 	 Ex majqextaq kyeˈ jniˈ kynejil pale, exqetziˈn jniˈ xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawil iteˈtaq antza; tzunx nchi labˈtextaq wen tuˈn t‑xi kypatin Jesús.


Ijewa kjaksa̱julu Frigia irä Galacia irä ke̱i sha̱na, ata Wikblu Sikina te ijewa wätkewa̱wa̱ ka ijewa wa̱ kte shäklä Asia ska. 	 Me atzin te Xewbˈaj Xjan mix ttziye tuˈn tqˈmetjo Tbˈanil Tqanil tojjo txˈotxˈ te Asia. Tuˈntziˈn, antza i ikyˈe toj txˈotxˈ te Frigia ex te Galacia,


“Ata jir issö, yis wa̱ iju̱ñer, bas sha̱na yis bakle sa paktäk Säkeklä gobierno ktei wà, jewa mane a̱ni wa̱ ka yis su̱nak ji̱a. 	 O chin bˈaj yoliˈn Tkawbˈil qMan Dios kyxola, chi Pabl, ex bˈinpetzintz wuˈn jaˈlin, qa mi chin iwle juntl majltza tuˈn jun kyeˈ.


“Bas ia̱ ka̱wei me̱leta̱na Moisés wa̱, ata bas sha̱ yi a̱ni te ka je wawe̱ kuna. ¿Jiye jera bas ki̱ yis shena kota̱nakwa̱ na?” 	 Qalatzin kyeˈ nchi yolin tiˈj, tuˈn tjapin bˈaj tkawbˈil Moisés kyuˈn, me mix aˈl jun kyeˈ ma japin tuˈn. Quˈn noqit ma japin kyuˈn, mitla n‑ok tilil kyuˈn tuˈn nkubˈ kybˈyoˈntza.


Ba je̱r ja̱no Jesucristo ska. Ije rä shki̱leka̱ni dulecha̱wa̱ wa sha̱na, irä David batala, jishtä kte baa yis wa̱ pakanak te ishe käi. 	 Ex naˈnkuy t‑xilin Jesucrist; ax Dios, quˈn jatz anqˈin kyxol kyimnin, ex ok te ichin, quˈn tzajnin tiˈj tyajil qtzan nmaq kawil David. Atzin Tbˈanil Tqanil kolbˈiljo lo, a nxi nyoliˈn.


Ata yis te ishe bas ia̱: Biköle yi te ialaklä jawa̱ta̱na, ata ka je rä ika̱wakblewa̱ke̱ ki̱ka kuna ra, jera je wà ite je iawa̱wa̱ manenak. Ñakäi yi se̱nawa̱ je jalewa̱ta̱na ra, jera je rä imaner. 	 Me metzin weˈ kxel nqˈmaˈn, qa at jun ichin xkubˈ tpaˈn tibˈ tukˈa t‑xuˈjil noq kukxjo, ex nya tuˈn ma kubˈ tzˈaq t‑xuˈjil toj kyˈaˈjin, tuˈn tpaj k‑okileˈ t‑xuˈjil te aj kyˈaˈjil, aj tok meje tukˈa juntl ichin. Ex ankyeˈ ichin, k‑okil meje tukˈa qya, a otaq tzˈel lajoˈn, ex ikyxjo, k‑okil aj kyˈaˈjil, quˈn twutz Dios, nya ma paˈyitjo qya tukˈa tnejil tchmil.


Jera je wäsaka oshkoro a̱naka̱ni etäbä kicha, jera Pedro je̱r ja̱na jiräni Jesús te isha iia̱ rä ska: “Ka oshkoro a̱rka̱ba botäbä kicha yikaba, ba ka̱yuämiwa̱ mañatäbä kicha, ka ba wa̱ yis su̱le ni.” Ñerä Pedro je̱r ja̱na jeska ra, iji̱aksa̱. 	 Teˈ t‑xi tqˈmaˈn Pegrjo ikyjo, njawku oqˈ tman ekyˈ te tkabˈ majin. Bˈeˈx ok ten oqˈil, quˈn bˈeˈx ul julkˈaj tyol Jesús toj tkˈuˈj, tej t‑xi tqˈmaˈn: Naˈmtaq toqˈ ekyˈ te tkabˈ majin, aj nkubˈ tewiˈn oxe maj.


Jera chui wa tsa̱ku̱i je̱kaka̱ te isha iia̱: —Ata ¿ka ba te ikúke na? ¿Jiräni ijewa te ba kjatieke̱ wà rä na? 	 Me anteˈ tnejilxix pale jaw weˈks, ex xi tqanin te Jesús: ¿Tiquˈn mi ntzaj ttzaqˈwiˈn chˈin? ¿Tiˈxsiˈn nkyqˈmaˈnxjal tiˈja?


jera ite Judea jawa̱ta̱na mineju̱ etäbä kicha däkmini Galileaka. 	 Tej tbˈinte Jesús tqanil ikyjo, bˈeˈx etz toj ttxˈotxˈ Judey, ex bˈeˈx xiˈ majl Galiley.


Jekjepa Pedro je̱r na ka̱ deni ra, ije̱rika: “Jirje ite 'sje̱r ku̱a ra, iyina si̱ Säkekewa te iángel patkaté, je wà ite 'sbakaksa̱ Herodes jula naka, ñakäi Judío wa te ibiketse kate ñekäi io̱rmi yis ukä ja̱mi je yika.” 	 Eltzin tnikyˈ Pegr te, qa nya jun twutzikyˈ, ex tqˈma: Mapetzin tzˈelxix nnikyˈtza te jaˈlin, qa aj tAjaw Tkyaqil s‑aj chqˈoˈnte jun t‑angel te klol weˈy toj tqˈobˈ Herodes, ex te tkyaqiljo a kyajtaq Judiy tuˈn tkubˈ kybˈinchin wiˈja.


Jera yie jekäi ibiketsaksa̱ ra, ¿ka yis wa̱ je biketsaneksa̱ si̱ na? ¿Ji biketseke̱ksa̱ yie o̱nak, je biketseke̱ksa̱ yie rä ditsä käi, je wà yis wa̱ ji shäklä “ta” ni irä “kai” ni irä ñara na? 	 Tej tkubˈ nbˈisiˈn ikyjo, ¿Ma tukˈapela kabˈe nkˈuˈja tzeˈnku jun sbˈulxjal te twutz txˈotxˈ, a nxi tqˈmaˈn qa bˈaˈn tuˈn tbˈinchin jun tiˈ ex te jun paqx qa mina?


Bäi si̱ ra, bas ku̱ Cristo dälätsö bas je̱r ska Säkekewa käi. Del bas se̱no kukale kja, je rä bas wa̱ yi te bas ia̱ ji ki̱ssënak bas wa̱ ktei chakeke̱ kúkäklä. Ata je wo̱ je̱k jalewa̱, dälätsalewa̱, 	 Qalaˈ kynimsinksa tbˈi Crist toj kyanmiˈn, a kyAjawa, tuˈntzintla bˈantnin kyteˈn, tuˈn t‑xi kytzaqˈwiˈn tkyaqiljo nchi kanin qanilte tiˈjjo qˈuqbˈil kykˈuˈja at.


Jekäi idemi jukläyäkä tso̱ etka Samaria ke̱i ki̱ kie Sicar ni ska. Je rä alemana ka̱ me̱le mikle Jacob wa̱ iyaba José ia̱ ska. 	 Pon kanin Jesús toj tnam Sicar toj ttxˈotxˈ Samaria, nqayin tkˈatzjo txˈotxˈ, a o kyij tqˈoˈn qtzan Jacob ojtxe te Jse, a tkˈwal.


Ata chui tsa̱ku̱i wa te je chu̱li̱i̱ wa je̱rtka iwa̱ Barrabás wäyäkläksa̱pani ijewa ia̱. 	 I bˈaj ok ten kynejil pale qˈmalte kye jniˈ xjal, tuˈn t‑xi kyqanin te Pilat, tuˈn t‑xi tzaqpet Barrabás.


Biköle yi te iel dokoitse ra, je rä sä ktäkwa̱. Jekäi bas wa̱ iju̱ñer sä ktäkwa̱ wa mane a̱ni ja̱mi ka se̱ne jekjeye kuna. 	 Quˈn tkyaqilxjo a n‑el tikyˈin txqantl nimil, ikyx tzˈeleˈ tzeˈnku jun bˈyol xjal. Ex bˈiˈn kyeˈ kyuˈn, qa ntiˈ jun bˈyol xjal aku ten chwinqil te jun majx.


“Mika̱ bas te ipalei ssa ñabukanate iräle, ñabukana mar iräle, jera ke bas je̱r ianak. Ikiana o̱nak rä jekäi, jeiräta ka sa̱ ke̱i e̱rwa̱ba. 	 Aj tok kybˈiˈn tqanil jniˈ qˈoj n‑ok tzaluˈn mo tzachiˈn, mina chi jaw xobˈa, quˈn atziˈn jniˈ anetziˈn ilx tiˈj tuˈn tbˈaj. Me naˈmtaqtzin tul kanin teˈ qˈij, a jaˈ tuˈn tbˈaje twutz txˈotxˈ tkyaqilx.


ji bulee wà, ji wämo wa iwäna sa̱ tso̱ ji̱a kseka bala na. 	 tuˈn tkubˈ qbˈinchin qten jikyinxix toj tkyaqil qchwinqil twutz.


Ata je je̱r ta wa te ikúka te isha: ‘Kai, jekäi ra tsi ikiarwa̱ ka däkksa̱ sá wakwa ia̱ irä bas ia̱ irä. Bäi si̱ ra bas ma itju̱ak bas wakwa ia̱ iwatju̱ak wa ska.’ 	 Me ayetzin kye txin ẍtij xi kyqˈmaˈn kye: ¡Mina! Quˈn nlaypela kanin qe. ¿Yajtzilaˈ tuˈn t‑xi qqˈoˈntza chˈin kyeˈ? Qalaˈ ku kyxiˈy jaˈ nkˈayajtze, ex kˈaˈ tzaj kylaqˈoˈn chˈintla.


Jera Felipe tu̱nami je̱k sikawa̱ te issa ra ije te jile bata shäk Isaías wa̱ äyë yöle je washe rami. Jera ite ichaka iia̱: —¿Je ba te iwashe rami te ma je̱r ku̱a na? 	 Tej tok laqˈe Lip, xi tbˈiˈn tqˈajqˈojil twiˈ ichin aj Etiopía, a tzuntaq n‑uˈjin jun uˈj, a tzˈibˈin tuˈn Isaías, a yolil Tyol Dios ojtxe. Xitzin tqanin Lip te: ¿Tzuntzin el tnikyˈa tiˈjjo ntuˈjiˈn?


¿Ata ije̱r bäi shäke̱ e̱e̱na si̱ irä, sa katableke̱ ite e̱e̱na si̱ irä, ije̱r dä bäi si̱ irä, je dokoitsawa̱ ba te na? ¿Ka ba je̱r ko̱ne Säkeklä je̱r bäi shä rami ma ia̱ rä ba je̱k manewa̱kläksa̱ je ia̱ na? 	 Quˈn kxel nqˈmaˈn qa nimxix twenil Dios tiˈja. Ex nimx n‑ikyˈx tuˈn Dios noq tuˈn tbˈinchbˈiˈn, ex n‑ayoˈn Dios tiˈja, tuˈn tajtz tiˈj tanmiˈn. Exsin ante ntiˈx nximiˈn tiˈj tuˈn tnimin tiˈj Dios. Ex noq tuˈn tbˈinchbˈin nya bˈaˈn, n‑ele tikyˈiˈn Dios. Quˈn tukˈa tkyaqil twenil Dios, taj tuˈn tajtz tiˈj tanmiˈn, ex tuˈn tnimiˈn tiˈj.


Je ne ki̱ka idewa̱ju̱ ka̱jiska ra, ite isha: “Bewak me̱ka̱ iräle jile me̱ iräle ka je shene ba ki̱, ata ba te yis ia̱ yaka ma̱. 	 Tuˈn ikyjo, tej tul kanin Jesús, a Klolqe, tzaluˈn twutz txˈotxˈ, xi tqˈmaˈn te Ttata kyjaluˈn toj Tuˈjil Tyol Dios: Tkyˈeˈy tuˈn tkubˈ bˈyoˈn aluˈmj te chojbˈil il. Ex mi ntzalaja tuˈn tkubˈ patin aluˈmj te oyaj twutza. Tuˈn ikyjo, ma tzaj tqˈoˈn jun nxmilila, tuˈn woka te chojbˈil il, ikyxixjo tzeˈnku taja.


Siete día kjaju̱ ra, sá bitejuluté. Jera ijewa biköle biterña sá ra, ise̱naklä waje iyabalaje je jukläyäkä ektaka kje. Jeska sá ñajaklawa̱ köchöwä ki̱ ka̱kiäk däyë kse̱i ki̱. 	 Exla qa kykyˈeˈtaq nimil tuˈn t‑xiˈ Pabl, me bˈeˈx o xiˈy noqx teˈ tbˈajjo wuq qˈij. Kykyaqilxjo nimil tukˈa kyxuˈjil exqetziˈn kykˈwal i tzaj waˈbˈil qeˈy tzmax ttzi ttxuyil aˈ. Atzaj teˈ qula antza, bˈeˈx o kubˈ mejeˈy, ex o naˈn Dios.


Jeska ijewa ñaje̱rku̱a iwa̱ Jesús kukäkläwa̱ ka̱yue ebä wà kota̱nakwa̱. 	 Ex ma bˈaj kyjyoˈn tumil, tzeˈn tuˈn ttzyet Jesús kyuˈn tukˈa sbˈubˈl, ex tuˈn tkubˈ kybˈyoˈn.


Ñakäi bas te ishe rä, yi kabla etkabä jile däläwa̱klä wäkata ska ra, je rä ka ji iá kuna; ata yi kabla etkabä ji me̱leka̱ wäkata ska ra, je ka kiar iwäshewa̱kwa̱. 	 Ex nkyqˈmaˈn, qa ma kubˈ tqˈmaˈn jun tyol, exsin ma kubˈ tqˈmaˈn tbˈi t‑altar Dios toj tnejil ja te naˈbˈl Dios tiˈj, nyaxix il tiˈj tuˈn tjapin tyol. Me qa at jun kubˈ tqˈmaˈn jun tyol, exsin xkubˈ tqˈmaˈn tbˈi oyaj, a tkubˈ tibˈaj t‑altar Dios tiˈj, axixpente yoljo, il tiˈj tuˈn tjapin, chi chijiˈy.


Ata sä wäjienaklä juer ta bäi, ka jewa ki̱ ji sher kuna. Jekäi Säkeklä te sä wäjienaklä ka juer ta bäi kuka ibäi si̱ ye isaka tsa̱ta. Jekäi ite sä yaka wäjia rä. 	 A lo nya ilxix tiˈj kyukˈa tnej qxmilil, a ntiˈ txˈixwejil tiˈj. Me ate Dios xkubˈ bˈinchinte qxmilil, tzeˈnkux tten tuˈntzin il tiˈj tuˈn kyok kˈuˈjlit kyeˈ aye nyakuj ntiˈxix kyoklin toj qwutz,


ñakäi ka Judío kuna wa wa̱ Säkeklä oloi käkläka̱ ije̱r bäi sha ijewa ia̱ ki̱ka, jishtä iyöle katke käi: “Je ne ki̱ka yie bä kjeishemi ke̱i ta kju̱awa kju̱awa wa sha̱na, ñakäi yie ba kie ksetsemi.” 	 Ex nya oˈkqox; qalaˈ tuˈn tnimsit tbˈi qMan Dios kyuˈnxjal nya Judiyqe, noq tuˈn tqˈaqˈbˈil tkˈuˈj qMan kyiˈj, tzeˈnku ntqˈmaˈn toj Tuˈjil Tyol Dios: Tuˈnpetziˈn, kchin bˈitzila bˈitz, ex ok kjawil nnimsiˈn tbˈiy kyxol txqantl xjal, ayeˈ nya Judiyqe.


Ije oloi ja̱mi bas te Säkeklä ale ishki̱wa̱kka̱ni dulecha̱wa̱ wa sha̱na, iia̱ oloi ma̱k, je biketsa rä. Je rä bas wa̱ ji biketsäklä etkabä, bas wa̱ ji ki̱ssäklä, Säkeklä ja̱mi. 	 Quˈn noq tuˈn Crist, o chi nimiˈn tiˈj Dios, a jatz anqˈin kyxol kyimnin, ex ma jaw nimsin tuˈn Dios, tuˈntzintla ajo kynimbˈila ex qˈuqbˈil kykˈuˈja tuˈn tten tiˈj Dios.


Je ki̱ka ka bas kuna ji̱a ka̱ etkä wa käi, pë kju̱awa wa käi, ata bas dä delewa̱ña sä sikii wa ra, Säkeklä ju ska wa ye, 	 Tuˈnpetziˈn, ma chi oka te Ttanim Dios, ex nya bˈetin xjalqiˈy jaˈlin, toj jun tnam, a nya kyeˈy. Qalaˈ at kyokliˈn tzeˈnqeku txqantl, a aye etzinqe tuˈn Dios, ex ma chi oka tajlal Ttanim.


Moisés kënawa̱ ra, ite ji biketsa etkabä ki̱ka, ka iki̱ ishene kinak ji̱a ka̱ tsa̱ku̱i yaba alaklä je yaba ni. 	 Ex ikyxjo, tej tchˈiy Moisés, noq tuˈn tnimbˈil, mix xi ttziyin tuˈn tok te taljo tkˈwal nmaq kawil toj txˈotxˈ te Egipto.


Jekäi iel idäkläka̱ tkil te itaza watka ju̱ami ka̱wä ki̱ka, jera iia̱ ka̱ me̱na iwa̱ sä kjuäyächa̱kläwa̱ iwäkarke̱ wà. 	 Ex atzin tkyajin angel xi tqonjo tlaq tibˈaj qˈij, ex xi qˈoˈn toklin qˈij tuˈn kytzˈeˈyxjal tuˈn, tukˈa qˈaqˈ.


Ka irä jiye kuna ta, una hora bala na ebä je blune e̱e̱na si̱ weikanawa̱ itjä ki̱ka!” Jera ko̱no ju̱ak wa biköle, iki̱ shkäk wa biköle, iwakja̱neiwa̱k wa, ñakäi se̱nak ji we̱ däyë ki̱ ja̱mi wa biköle ñawäkukacha̱wa̱ beshyeka. 	 Ex te jun paqx ma najjo qˈinimil lo. Ex tkyaqiljo nejinel toj bark, exqetziˈn xjal, a iqintaq kyuˈn, ex jniˈ nchi aqˈnin toj, ex kykyaqiljo nchi kanbˈin tibˈaj ttxuyil aˈ, kchi kyjel ten najchaq.


Ata Juan te isu̱a fariseo wa irä Saduceo wa irä jewa de ta̱i wäoka̱nak iwa̱ ra, jera ite ijewa ia̱ isha: “¡Tkäbe si̱ yäbeila! ¿Yi te bas je̱r ku̱a Säkeklä kju̱atkämiwa̱ ke̱i däke̱wa̱ je cha̱k rä na? 	 Me atzaj teˈ tok tkaˈyin Juan nimtaq xjal kyxol Parisey ex Sadusey nchi ultaq, tuˈn kykuˈx toj aˈ te jawsbˈil aˈ, bˈeˈx xi tqˈmaˈn kye: Ntiˈx kyeˈ kyajbˈin, ikyqexjiˈy tzeˈnku jun chˈuq maˈ kan. ¿Ma noqtzin tuˈn aj kykuˈxa toj aˈ, ok kchi kletiliˈy te tkawbˈil Dios kujxix wen, a chˈix tul kanin kyibˈaja?


Jekäi ka sä kie ko̱ne yöle se̱nak kseka wa äyëí ki̱ka, jewa tulami yökö tipei ja̱rka. 	 Ex antza i xi xoˈneˈ ayeˈ mix kneta kybˈi tojjo Uˈj te Chwinqil.


Ka jewa te ka̱ me̱ sa̱ se̱naklä alaklä wa ra, ka jewa te sa pake jile ñak jile kätäk. Ata Säkeklä wa̱ je yöleksa̱ rä ñanak kata̱nak, wekte yinaklä iia̱, ji biketsäk etkabä wa wa̱, kte si̱ ju̱ñak wa wa̱. 	 Ex n‑el kyikyˈin mejebˈlin, ex n‑el kyikyˈin junjun tiˈ, a tchˈiysbˈin Dios, a wen tuˈn t‑xi qnikyˈbˈin te jun tzaljbˈil te qe, ex tuˈn t‑xi qqˈoˈn chjonte te Dios, a awo ma qo nimin tiˈjjo yol twutzxix.


Tsa̱na ra moska te Cristo ktei wapakteke̱ rä je̱r ki̱ ñaiane kju̱ei, tuneka̱ kju̱ei. Ata moska te je we̱ke̱ rä iwakwa ssërke̱ iwa̱k je̱rike bulee wà je kju̱ei. 	 Nya ikyjo tzeˈnqekuˈ tojjo juntl chˈuq, a nchi qˈman tqanil Crist, me tukˈa ikyˈbˈil wiˈja, ex nloˈchj kyanmin tuˈn qˈoj. Me metzin kyeˈ a tnejil chˈuq nchi qˈumlaj kyeˈ toj tumil tukˈa tkyaqil kyanmin.


Ata ba te ishemi yis ia̱: “Jekäi irä ra, ¿jiye ite nui ja̱we̱ke̱ ji̱a sa̱ ki̱ka rä na? Ñera ¿yi ia̱ ije ki̱ ji sherke̱ o̱nak wätkermi na?” 	 Akula tzaj tqˈmaˈn weˈy: Qa ikytzjo, ¿Tiˈtzin quˈniltz n‑ok tqˈoˈn Dios kypajxjal? ¿Attzin jun aku txi lipetz tiˈj Dios ikyjo, qa ax nxi kujsinte kyanminxjal?


Jekäi ite jile sha, jeiräta je chu̱li̱i̱ wa te ji me̱ke̱ka̱ iwäna elkje ra ka je wätkenewa̱. 	 Me mixla tuˈn qˈumle tkyaqiljo lo, oxpe chi miyetkuxjal, tuˈn kybˈiyin kyiˈjjo tman wakx, tuˈn kyok te oyaj, ajtaq kykˈulin kywutz tsanjil.


Ka̱mikle Säkeklä utäle sä kalí wa ra, jile bata shäk wa oloi ja̱mi ka̱raa, ji wá̱ ite saka saka wà. 	 Toj ilaˈx maj, yolin Dios ojtxe kye qxeˈchil, ex kyukˈa ilaˈ wiq tumil, yolin noq kyuˈn xjal, ayeˈ yolil Tyol.


Jera ite ije patkamini ijuka te ishami iia̱: —Ka ma miwa̱ kuna jukläyäkä tsi̱ne shtä na. 	 Bˈeˈxsin aj tchqˈoˈn Jesús tuˈn taj tja, me nej xi tqˈmaˈn te: Mina meltzˈajla toj tnam, chiˈ.


Ata ije wa̱ jekäi ijewa je̱rika ju̱ñer. Jera ite isha je ekla jula ssi̱lewa̱ ia̱: —Ma je̱k duöka̱ klä ki̱, biköle sha̱na. Jera je je̱k duaka̱ klä ki̱. 	 Me ataqtzin te Jesús tojtzqiˈntaql teˈ kyxim, exsin xi tqˈmaˈntz teˈ yabˈ: ¡Weˈksa, ex weˈkuy kywutzxjal! Atzin tej ichin bˈeˈx jaw weˈ.


bäi si̱ ra, sá Judío wa wädular irä, ji te sá ktewe̱ke̱ irä, je biköle ju̱ñer bäi ba wa̱ ki̱ka. Je ki̱ka yis te ba ia̱ ka̱kie yis ktä ssöpa je̱r bäi wà. 	 Tzun nchin tzalaja, quˈn tuˈn tojtzqiˈn te, ay Agripa, a jniˈxjo nbˈant toj kychwinqil Judiy exqetziˈn nchi bˈaj yolajtz qxola. Tuˈnpetziˈn, kxel nqanin tey tukˈa tipin tchwinqila, ex tuˈn tkubˈ tbˈiˈnjiy a kxel nqˈmaˈn.


Bas ka̱wei yöle te ishe rä, isu̱ak bol te ishaka̱ ra, je rä iyina si̱. 	 Quˈn tzˈibˈin toj kawbˈil, a nimin kyuˈn, qa il tiˈj kabˈe xjal tuˈn tmeje kyyol noq tuˈn tkujsinte jun tiˈ.


Jekäi ijewa wäkatulaka̱ ka̱jöir ska imaka̱ juerke̱ ji̱a su̱ak ra, je ebä ra jäiyi wa bol ñapajiele suruu juena plaa ijewa säkätä ja̱mi. 	 Tzuntaqtzin nchi kaˈyin tzeˈn tten xjaw qˈiˈn Jesús twutz kyaˈj, tej tkubˈ kyyekˈin kyibˈ kabˈe ichin toktaq kyxbˈalin sjanin wen,


Jekäi je te oveja tapawe̱mi ijula wämo kja̱ne, ata je te cabra tapawe̱mi jula shule kja̱ne. 	 Kchi kˈwel nqˈoˈnjiˈy aye wen xjal, ayeˈ tzeˈnqekuˈ rit, toj nman qˈobˈa, ex ayetziˈn nya wen, ayeˈ tzeˈnqekuˈ chiv, toj nẍnayaja.


Jera ite ishani ijewa ia̱: —Bas manele yaba iräle buey iräle ja̱nami ishäkä ja̱rna ra, ¿ka ije wa̱ je tse̱nakka̱ni plaa sábado wà ji wà na? 	 Ex xi tqˈmaˈn kye Parisey kyjaluˈn: ¿Altzin jun kyeˈ, a nya bˈeˈxkux aku jatz qˈinte jun tkˈwal mo jun twakix, a kuxit tzˈaq toj jun jul, exla qa toj qˈij te ajlabˈl?


El wa, saje wa Säkekewaí Jesucristo ki̱ka, ñakäi ñashka̱li̱ble Säkeklä wikblu oloi ja̱mi ki̱ka, yie bas pake chichanakña yis da, ka̱kiäk yis ki̱ Säkeklä wäkata ska, 	 Werman, nchin kubˈsin nwutza kyeˈy toj tbˈi qAjaw Jesucrist, ex tuˈn tqˈuqbˈil qkˈuˈj tuˈn Xewbˈaj Xjan, tuˈn kymujbˈinte kyibˈa wukˈiy toj aqˈuntl, tuˈn kynaˈn Diosa wiˈja.


Ñaebä ikuna ijewa ka se̱ne ji̱a ka ji biketsale etkabä käi ra, ijewa tkermiwa̱ni ikalí ja̱mi. Je rä Säkeklä rä täkili ta ijewa tkäkwa̱ni spa̱na ki̱ka. 	 Ex ikyxjo kye aj Judiy, qa ma chi meltzˈaj, kchi kˈwel xikybˈin juntl majl, quˈn at te Dios tipin tuˈn tbˈantjo ikyjo tuˈn.


Yis dasta̱na Jerusalénka ra, chui tsa̱ku̱i wa irä, Judío wäkiri wa irä dejulu yis wäki̱, te ka̱kia ije wabiketsäkläksa̱ weikanak. 	 Tej nteˈn toj Jerusalén, bˈeˈx i pon jniˈ kynejil pale junx kyukˈa nim kyoklin kyxol Judiy qˈmalte tiˈchaqjo til, ex tzaj kyqanin weˈy, tuˈn tkubˈ nkawiˈn.


Bas je̱k duäraka̱ ka̱kiäk ra, ikuna ji te bas kju̱atkewe̱ke̱ sa saka ra, je jöwa̱ bitaba bas ku̱, je rä ñakäi bas Ká se̱nak ka̱jöir wa̱ bas jäkläwa̱ bitaba bas shirile ki̱ka. 	 Ex aj kyok ten naˈl Dios, kynajsinkuy til jun xjal, qa at xbˈajte kyiˈja, tuˈntzin tkubˈ tnajsin Diosjo kyeˈ.


Jekäi cinco talento kukäk deju̱té iwäki̱, je wa̱ iki̱shkäni cinco talento. Je te isha: ‘Säkekewa, ba te cinco talento ma yis ia̱, ata ¡isu̱o! Yis te iki̱tapawa̱ni cinco talento.’ 	 Nejxix xi xkye tukˈaˈ xi tzyuˈnte jweˈ mil, ex xi tqˈoˈn jweˈ mil te tajaw tukˈaxjo juntl jweˈ miltl, a otaq kanbˈit tuˈn. Ex xi tqˈmaˈn te: Taa, jweˈ mil tzaj tqˈoˈn weˈy. Me luˈ juntl jweˈ miltl, ma nkanbˈiy tukˈa.


Jera ijewa te isha iia̱: —Je ko̱rmi rä Belén, Judea ke̱i ki̱. Ka irä jiye kuna ta, je yöle jile bata shäk wa̱ rä jikäi: 	 Aye nejinel kyxol aj Judiy xi kytzaqˈwin: Toj tnam Belén toj txˈotxˈ Judey, chi chiˈ. Quˈn ikytziˈn kyij ttzˈibˈin yolil Tyol Dios ojtxe. Chiˈ kyjaluˈn:


Jekäi jeska ka iwa̱ ji o̱ne täkili ta shka̱ja̱, ijewa te ka ibiketse kju̱ei. 	 Nya nimku yekˈbˈil tipin bˈant kyxol t‑xjalil, quˈn tuˈn mix xi kynimine Tyol.


Jera Juan te ikúka: —Ke ji me̱nopa ka̱jöir skaté ra, yi a̱ni ia̱ ka ji däkksa̱. 	 Me i tzaj ttzaqˈwin Juan: Mix aˈl junte at toklin tuˈnx tibˈx; qalaˈ oˈkx Dios ntzaj qˈon teˈ toklin.


Iyina si̱ yis te bas wäukewe̱ke̱ diklä wà, bas ñamanewa̱kläksa̱ ye. Ata ale daju̱ ji̱a yis itäka je rä oloi ta yis tsa̱ta, jekäi ka yis dä bäi si̱ kuna ije sandalia tsa̱kmibä jibä. Ije te bas wäukewe̱mi Wikblu Sikina wà, ñakäi yökö wà. 	 Me metzin weˈ nchi kux nqˈoˈnxjal toj aˈ, te jawsbˈil aˈ, te jun yekˈbˈil qa ma tzˈajtz tiˈj kyanmin. Me ante tzul wiˈjxiˈy nya noq oˈkx tuˈn kykuˈxxjal tuˈn toj aˈ, te jawsbˈil aˈ, qalaˈ kxel tqˈoˈn Xewbˈaj Xjan toj kyanmin te jun majx te patbˈil jniˈ il toj. Quˈn at nimxixtl tipin tzeˈnku weˈ, nipela at wokliˈn tuˈn woka te taqˈnil.


Je su̱ta jäiyi wa kiana ise̱naklä wa shka̱li̱bläk jishtä iwakwa yaka käi. Yi te ise̱naklä shka̱li̱ble ra, je rä iwakei je̱k shka̱li̱bla. 	 Ikytzin tzeˈn te chmilbˈaj ntkˈuˈjlin t‑xmilil, ex ikytzin tuˈn tok tkˈuˈjlin t‑xuˈjil. Quˈn alkye ma tzˈok tkˈuˈjlin t‑xuˈjil, ax n‑ok tkˈuˈjlin te tibˈ.


Ata yis te be kjäie tuleke̱ksa̱ rä Säkeklä wikblu oloi ja̱mi ra, iyina si̱ Säkeklä gobiernoí rä delewa̱ e̱ná bas sha̱na. 	 Me metzin weˈ noq tuˈn tipin Xewbˈaj Xjan, a T‑xew Dios, nchi etze taqˈnil tajaw il wuˈn toj kyanminxjal; atzin jun yekˈbˈiljo qa ma tzul Tkawbˈil Dios kyxola.


Jera je ssa ka Judío kuna wa te ra, ijewa ssëna a̱naa si̱, te Säkekewa ktei kjeisha bäi ebä. Jera bil dä biketsale Säkeklä wa̱ se̱nak jekjeye jewa te Jesús biketsa. 	 Atzaj teˈ kybˈin teˈ nya Judiyqe, bˈeˈx i jaw tzalaj, ex i ok ten qˈmalte qa tbˈanilxtaqjo Tyol tAjaw Tkyaqil. Ex i nimin kykyaqilxjo, a otaq tzaj qˈoˈn kyoklin tuˈn Dios, tuˈn kykˈmonte kychwinqil te jun majx.


ñakäi palei ta ji bäi wa̱k: yabala kibile iwa̱ käi, sä kilewa̱ iwa̱ je̱r bäi wà käi, sä sikii wa klä pasukle iwa̱ käi, sä weikale wa tsa̱tkele iwa̱ käi, ji biköle bäi ebä o̱le iwa̱ käi. 	 Qa bˈaˈn jniˈ kybˈinchbˈin, qa ma chi ja kychˈiysin kyal toj wen, ex bˈaˈn nchi xkˈamin kyiˈjxjal toj kyja, ex qa o tzˈel kytxjoˈn tiˈj kyqan nimil, ex qa nchi mojin kyiˈjjo a nim n‑ikyˈx kyuˈn, ex kukx n‑ok tilil kyuˈn, tuˈn kybˈinchinte tkyaqiljo wen.


Je ka̱ oloi, ale ditsä biköle ñiwa̱kka̱, je ne däke̱wa̱ ka̱jiska rä. 	 Ataqtziˈn spikyˈin lo a twutzxix, a chˈix tkubˈ tyekˈin tibˈ tzaluˈn twutz txˈotxˈ, qˈol teˈ tspikyˈimil Dios kye kykyaqil xjal.


Je te ishe: “Yie ba kie bata shemi yis el wa ia̱. Yie ba ksetsemi sa tapar tso̱ ska.” 	 Ex ikyx tqˈma Tkˈwal Dios te tMan toj Tuˈjil Tyol: Kxel nqˈmaˈn weˈ tbˈiy kye witzˈiˈn, ayeˈ nimil, ex kxel nbˈitziˈn bˈitz kyxol toj tjay, ja n‑oke kychmoˈn kyibˈ.


Je ki̱ka fariseo wa irä ñayöle ka̱wei wà wa irä, jewa te ichaka Jesús ia̱: —¿Jiye ba wa̱ dulanak wa ka se̱r sä wäkiri wa wädular ja̱mi rä, ata jewa yäkäke̱ ijula rä ñá wa rä na? 	 Tuˈnpetziˈn, xi kyqanin Parisey exqetziˈn xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil te Jesús: ¿Titzin quˈn mina nkubˈ kynimin t‑xnaqˈtzbˈiˈn a jniˈ kyij yekˈin qe ojtxe kyuˈn qtzan qtaˈẍ? Quˈn mina nchi txˈajin tzeˈn nchi waˈn.


Jera yilé te isha iia̱: —¡Issö! Ma a̱mi irä bä el wa irä de kajali jí sa̱ tso̱ wa ektaka, jewa ktakle ba ra. 	 Bˈeˈx xi qˈmaˈn te Jesús: Lu tnaniy exqetziˈn titzˈiˈn iteˈ peˈn, ex kyaj tuˈn kyyolin tukˈiy.


Ñerä ijewa deni iwa̱ dulanak wa wäki̱ ra, jera ijewa te isu̱a chu̱li̱i̱wa̱ taparte ijewa pája̱mi, ñakäi ñayöle ka̱wei wà wa te ijewa wächakewe̱ kate ta̱i. 	 Kykˈulinxi twiˈ wutz kyukˈa oxe t‑xnaqˈtzbˈin kykˈatzjo txqantl, ayeˈ nchi yolintaql kyukˈa xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil, ex attaql txqan xjal kyiˈjile.


Jekäi ije̱k duaka̱ iyäkä tso̱ ska te ije̱k ki̱ shönak ya ju̱ami, jekäi ite paño mu̱awa̱ ikipa ja̱mi. 	 Tuˈnpetziˈn, a tzmataq nqo waˈn, ja weˈks tiˈj meẍ, el tiˈn ttxoˈw, ex ok tbˈaltzˈin jun bˈuˈẍ tiˈj tkˈuˈj,


Ji wá̱ bas te je te jira bas äiwe̱ke̱. Jekäi ¿jibä säkei ta deksa̱ bas ia̱ je ki̱ka na? Ñera je bata jekje rä duewa̱ ebä. 	 ¿Me tiˈtzin chˈin saj tqˈoˈn kyeˈy, tkyaqiljo a nchi txˈixwiˈy te jaˈlin? Quˈn tkyaqiljo anetziˈn, nqoˈx tiˈn toj kyimin te jun majx.


Jekäi ijewa bol te Jesús nu̱l butrawa̱ sua suruu wà ijalawa̱klä ja̱ma̱a̱ ra ñara, jishtä Judío wa wädular sa̱ nu̱l bläk käi. 	 Ikytziˈn, ate Jse tukˈa Nicodem, xi kyiˈn t‑xmilil Jesús, ex kubˈ kybˈaltzˈin toj iqbˈil tukˈa qˈanbˈil te jupsbˈil, ikyxjo tzeˈnkuˈ kyxnaqˈtzbˈin aj Judiy, aj tkux muqet jun kyimnin.


Ñerä chu̱li̱i̱ tapar tso̱ jeska wa te je ssa ra, jera moska te isha ñaia̱: —Tala ne bulana rä. Ata isaka te isha: —Ángel ne kta Jesús da rä. 	 Ayetziˈn xjal iteˈtaq tkˈatz, te kybˈinte yol luˈn, xi kyqˈmaˈn kyxolile, qa noq jun qˈankyaq jaw tinin. Me junjuntl qˈmante qa jun angel tzaj yolin tukˈa.


Ata Jesús a̱nani etäbä kicha täkii, jekäi ite iwikblu cha̱mita̱na. 	 Ex jaw ẍchˈin Jesús juntl majl kujxix wen, teˈ tel kyim.


Je wakei te sá täkiwa̱ ikablele spa̱na wakja̱neiwa̱k, ka kte yöle cha wakja̱neiwa̱k kuna, ata iwikblu cha wakja̱neiwa̱k. Iwa rä kte yöle te rä sä kteke̱wa̱ ebä, ata iwikblu te rä se̱ne kseka ne me̱. 	 quˈn axte Dios ma tzaj qˈonte qokliˈn tuˈn qoka te taqˈnil tiˈj jun akˈaj tumil bˈantlin tiˈj tuˈn, tuˈn kykyijxjal toj wen tukˈa. Quˈn atzin ojtxe tumil nqanin qiˈj tuˈn qkyim tuˈn, tuˈn mi njapin bˈaj tkyaqil quˈn. Atzin kolbˈil jaˈlin nya te ojtxe tumil, a tzˈibˈink twutz abˈj, qalaˈ tuˈn Xewbˈaj Xjan, a ntzaj tqˈoˈn qchwinqil te jun majx.


Ka irä jiye kuna ta, ka irä ka̱wei ssäk wa rä wämo Säkeklä wäna kuna, ata yi te ka̱wei wawe̱ ra, jewa wabiketsarmiksa̱ wämo ye. 	 Qo ximin chˈin tiˈj tkyaqiljo kawbˈil. Quˈn nya noq oˈkx tuˈn tok qbˈiˈn, qalaˈ il tiˈj tuˈn tjapin bˈaj quˈn; ex tuˈn ikyjo, ma qo el wen.