And had it not been for a Word that went forth before from your Lord for an appointed term, the matter would have been settled between them. 	 Албатта, улардан кейин китобга ворис қилинганлар у ҳақида шак-шубҳададирлар. (Динда тафриқага тушганлари учун мазкур нобакор қавмларини аллақачон ҳалок қилиб юбориш керак эди.


But when He has delivered them safely to land, there are among them those that halt between (right and wrong). 	 Эсон-омон қутулиб олса, доимо Аллоҳга шукр этиб, ибодат қилиб юришга ваъдалар беради. Улар тўлқинга учраган пайтларида, бундан буён Аллоҳга иймон-эътиқодда бўлиб, ибодат қилиб юраман, деб ваъдалар берган эдилар, ўша ваъдаларига хиёнат қиладилар.


They say, ‘When we return to the city, the mighty will surely expel the weak from it.’ 	 Лекин мунофиқлар билмаслар. (Ушбу ояти карима мунофиқлар бошлиғининг Пайғамбар алайҳиссаломни Мадинадан хорларча қувиб чиқараман, деб қилган дўқ-пўписасига раддия беради.


Some of the women in the town started to gossip saying, "The King's wife has tried to seduce her servant and has fallen madly in love with him. 	 Шаҳардаги аёллар: «Азизнинг хотини хизматкорининг нафсини хоҳлабди. Унга жуда ҳам муҳаббат қўйиб қолган экан-да!


He narrates the truth and He is the Best of deciders' 	 Чунки улар Роббиларини ёлғонга чиқариб қўйганлар. Мушриклар шошилтираётган нарса эса–талаб қилинган мўъжиза келгандан сўнг азобни тушириш.


And Thou bringest forth the living from the dead, and Thou bringest forth the dead from the living. 	 (Кўриниб турибдики, бу икки оятда жуда ҳам улкан маънолар ўз аксини топган. Ягона Аллоҳнинг фақат Ўзига хос камолот сифатлари жамланган.


But when We changed hardship to ease, and they rose and prospered, (they forgot Our favours) and said: "Our ancestors had also known suffering and joy." 	 Токи кўпайишиб ва «ота-боболаримизга ҳам қийинчилик ва хурсандчилик етган эди», деганларида, уларни ўзларига сездирмай тўсатдан тутганмиз. (Вақт-соати келиб Аллоҳ таоло мазкур ёмон ҳолатларни яхшилик ҳолатларга алмаштириб қўяди.


We did not wrong them, but they themselves were wrongdoers. 	 Биз уларга зулм қилганимиз йўқ. Лекин улар ўзлари золим бўлдилар.


Whatever matter you differ about, its judgment rests with God. 	 «Бирор нарсада ихтилоф қилсангиз, унинг ҳукми Аллоҳдадир.


“O Abraham, refrain from this. 	 «Эй Иброҳим, бундан воз кеч.


This is Gehenna, that sinners cried lies to; 	 Жиноятчилар ёлғонга чиқараётган жаҳаннам шу бўлур.


'My nation' he said, 'why do you wish to hasten evil rather than good? 	 У (Солиҳ): «Эй қавмим, нима учун яхшиликдан олдин ёмонликка ошиқасиз?! Аллоҳдан мағфират сўрасангиз-чи?!


We have seen and we have heard: Now then send us back (to the world): we will work righteousness: for we do indeed (now) believe." 	 Бас, бизни ортга қайтар, яхши амал қиламиз. Албатта, биз ишониб етдик«, дейишларини кўрсанг эди.


As for him who is given his book in his right hand, he will say, ‘Here, take and read my book! 	 Бас, кимнинг китоби ўнг тарафдан берилса, у, мана, менинг китобимни ўқиб кўринглар...


the wont of those We sent before thee of Our Messengers; thou wilt find no change to Our wont. 	 Бу сендан олдин юборган Пайғамбарларимизнинг суннатидир. Бизнинг сунннатимизга ўзгартиш топа олмайссан.


Invoke your Lord for us by the covenant He has made with you [to remove this scourge]. 	 Сенга берган аҳдига биноан, биз учун Роббингга дуо қил!


Said Moosa, “Your meeting is the day of the festival, and that the people be assembled at late morning.” 	 (Мисрликларнинг «зийнат куни» катта байрами бўлиб, унда барча халойиқ зийнатли кийимлар кийиб чиқар эдилар. Мусо алайҳиссалом ҳамма гувоҳ бўлсин деб зийнат кунини танладилар.)


All praise be to Allah, the Fashioner of the heavens and earth, Who appointed angels as His message bearers, having two, three, four wings. 	 Ҳамду сано осмонлару ерни йўқдан бор қилган, фаришталарни икки, уч, тўрт қанотли элчилар қилган Аллоҳга бўлсин. У зот махлуқотларда нимани хоҳласа, зиёда қиладир.


And for every community there is an appointed term; then when its term shall arrive, not an hour will they stay behind or go in advance. 	 (Дунёга келган ҳар бир шахснинг белгилик ажали бўлиб, ўша ажал келганда бу дунёни, албатта, тарк этиши ҳақиқат. Шунингдек, оламдаги ҳар бир уммат–халқ ва қавмнинг ҳам белгилик ажали бор.


Certificate has been revoked 	 Сертификат рад қилинди


And recall when Moosa said to his assistant, “I will not give up until I reach the place where the two seas meet or until I have progressed for ages.” 	 Шундан кейин Мусо (а. с.) йўлга тайёргарлик кўрдилар ва хизматкор йигитларига юқоридаги оятда келган азму қарорни айтдилар. У киши ўзларидан илмлироқ бандани топиш учун икки денгиз жамланган жойга боришга қарор қилган эдилар.)


For he was one of our believing Servants. 	 Чунки у мўмин бандаларимиздандир.


Lord of the heavens and the earth, and of what between them is Lord of the Easts. 	 У зот осмонлару ернинг ва иккиси орасидаги нарсаларнинг Роббидир. Ва машриқларнинг Роббидир.


As for their brethren [the Satans], they draw them deeper into error and do not relax in their efforts. 	 Ва у(шайтон)ларнинг биродарлари йўлдан оздиришда уларга мадад берадилар, сўнгра бунда тўхтамаслар.


Pharaoh said, "This messenger who has been sent to you is surely possessed!" 	 У: «Албатта, сизга юборилган Пайғамбарингиз жиннидир», деди.


I convey to you the messages of my Lord, and I give you sincere advice. 	 Сизларга Роббимнинг юборганларини етказаман ва мен сизларга ишончли насиҳатгўйман.


So be thou patient under what they say, and proclaim thy Lord's praise before the rising of the sun, and before its setting, 	 Уларнинг айтаётганларига сабр қил ва Роббингга қуёш чиқиши ва ботишидан аввал ҳамду тасбиҳ айт.


Joseph said to his servants, "Put their money back into their saddlebags, so that they will recognize it when they return home to their family; thus they may come back." 	 У ўз йигитларига: «Уларнинг сармояларини юклари ичига солиб қўйинглар. Шояд улар аҳлларига борганларида буларни таниб, қайтиб келсалар», деди.


They follow but a guess and that which (they) themselves desire. 	 Аллоҳ бунга ҳеч ҳужжат туширган эмас.


They said, “Put him off, and his brother, and send heralds to the cities.” 	 Улар: «Уни ва акасини қўйиб тургин-да, шаҳарларга тўпловчиларни юбор.


But is the (Unbelievers) are arrogant, (no matter): for in the presence of thy Lord are those who celebrate His praises by night and by day. 	 Агар улар мутакаббирлик қилсалар. Роббингнинг ҳузуридагилар Унга кечасию кундузи тасбиҳ айтурлар.


The wrongdoers will have no helpers.” 	 Ва золимларга ёрдам берувчилар йўқ.


And Zachariah -- when he called unto his Lord, 'O my Lord, leave me not solitary; though Thou art the best of inheritors.' 	 Ва Закариёни эсла. Ўшанда у Роббига нидо қилиб: «Эй Роббим, мени ёлғиз ташлаб қўйма, Сен, Ўзинг ворисларнинг энг яхшисисан», деган эди.


Except such as are (themselves) going to the blazing Fire! 	 Ўзи (аслида) жаҳаннамга киргувчи кимсадан бошқани.


Such people are on the right way from their Lord and such are truly successful. 	 Ана ўшалар Роббиларидан бўлган ҳидоятидадирлар ва ана ўшалар, ўшаларгина нажот топгувчилардир. (Ким нажот топишни истаса, ўзида тақводорлик сифатларини мужассам қилишга уринсин.)


So respite the faithless; give them a gentle respite. 	 Муҳлат бер кофирларга, уларга озгина муҳлат бер. (Яъни, уларга азоб келмаётганидан шошилма, ҳаммасининг вақти, соати бор.)


Have you seen him who denies the Recompense? 	 Жазо кунини ёлғонга чиқарувчини кўрдингми?


That! that is the supreme grace. 	 Мана шунинг ўзи катта фазлдир.


[man] will have no power, and no helper. 	 Бас, (ўшанда) у(инсон)да қувват ҳам, нусрат берувчи ҳам бўлмайдир.


Nor can they do you any harm. 	 Аммо бу ишлари билан улар ўзларини адаштирадилар, холос. Xар қанча уринсалар ҳам Пайғамбарга (с. а. в.) зарар етказа олмайдилар.


Is he who payeth adoration in the watches of the night, prostrate and standing, bewaring of the Hereafter and hoping for the mercy of his Lord, (to be accounted equal with a disbeliever)? 	 Йўқса, у кечалари ибодат қилиб, сажда этган, бедор ҳолида охиратдан қўрқиб, Робби раҳматидан умидвор бўлган одамга тенгми?!


and they added not the saving words. 	 Ва истисно қилмадилар.


So We further strengthened his kingdom, and bestowed wisdom on him, and judgement in legal matters. 	 Ва Биз унга мулкини қувватли қилиб бердик ҳамда ҳикматни ва ҳал қилгувчи китобни бердик. (Биз Довудга Пайғамбарликни ҳам бердик.


So it became as black, barren land. 	 Бас, у худди меваси териб олинганга ўхшаб қолди.


And Allah is Oft-Forgiving, Most Merciful. 	 Аллоҳ ўта мағфиратли ва раҳмли зотдир.


And thou wast not a dweller in Midian, reciting unto them Our revelations, but We kept sending (messengers to men). 	 Сен Мадянда туриб, уларга оятларимизни тиловат қилиб берганинг йўқ. Аммо Биз Пайғамбар юборгувчи бўлдик.


They could not escape Us. 	 Бас, улар ер юзида мутакаббирлик қилдилар ва қочиб қутулгувчи бўлмадилар.


These are the inhabitants of the Fire, abiding therein forever. 	 Ана ўшалар дўзах эгаларидир. Улар унда абадийдирлар.


Nearer to you (is destruction) and nearer, 	 Ҳолингга вой бўлсин сенинг, вой бўлсин!


And (remember) when your Lord called Musa (Moses) (saying): "Go to the people who are Zalimun (polytheists and wrong-doing), 	 Роббинг Мусога: «У золим қавмга боргин.


When you are greeted with a salutation then return it with a better one, or at least the same. 	 Қачонки сизга бир саломлашиш ила салом берилса, сиз ундан кўра яхшироқ алик олинг ёки худди ўзидек жавоб беринг. Албатта, Аллоҳ ҳар бир нарсанинг ҳисобини олувчи зотдир.


He therefore pursued a purpose. 	 Бас, сабабга эргашди. (Яъни, ўзига осон қилинган йўлдан юрди.)


They have belied, and follow their own fancies. 	 Ва ёлғонга чиқардилар ҳамда ҳавойи нафсларига эргашдилар.


As for those who plot evil, a terrible punishment awaits them, and the planning of these will fail. 	 (Хуш калом–калимаи шаҳодат, «алҳамдулиллоҳ», «субҳаналлоҳи», «Аллоҳу Акбар» ва зикр, дуо, тиловат ҳамда барча яхши гап-сўзлардир. Ана ўша хуш каломгина Аллоҳ таолонинг ҳузурига кўтарилади.)


The Lord of Moses and Aaron." 	 Мусо ва Ҳоруннинг Роббига», дедилар.


He created horses, mules and donkeys for riding and for splendour. 	 Отлар, хачирлар ва эшакларни минишингиз ва зийнат учун (яратди) ва сиз билмайдиган нарсаларни яратадир. (Яъни, Аллоҳ таоло келажакда сизлар учун туя, от, хачир ва эшакдан бошқа сиз билмайдиган нақлиёт воситаларини яратади.


To Him belongs whatever is in the heavens and whatever is in the earth, and He is the Most High, the Most Great. 	 Уларнинг ҳамма-ҳаммаси Аллоҳ талонинг мулкидир. Унинг мулкига ҳеч ким шерик бўла олмас.)


And your Lord is the Oft Forgiver, the Merciful; if He seized them for their deeds, He would soon send the punishment upon them; but for them is an appointed time from which they will not find any refuge. 	 Ва Роббинг сермағфират ва раҳм-шафқат соҳиби зотдир. Агар уларни қилган касбларига биноан олганида, азобларини тезлаштирган бўлар эди.


And give us what You have promised us through Your Noble Messengers, and do not humiliate us on the Day of Resurrection; indeed You do not break the promise.” 	 Аллоҳни тик турган, ўтирган ва ёнбошлаган ҳолларда эслаш даражаси улуғ даража бўлиб, инсон ибодатга олий мақомга эришгандагина ушбу даражага кўтарилади. Шундай даражада тафаккур қилган одам қалби соф ҳолга келади ва дуо қилса, ижобат бўладиган мақомга етади.)


They say: “If you are truthful, tell us when will this promise (of the Hereafter) be fulfilled?” 	 Ва улар: «Агар ростгўй бўлсангиз, бу ваъда қачон бўлади?» дерлар.


"Then pour over his head the torment of scalding water." 	 Сўнгра боши устидан қайноқ сув азобини қуйинглар!


I swear by the twilight; 	 Шафақ билан қасамки.


Each nation shall be summoned to its Book. 	 (Яъни, қиёмат кунининг даҳшати кучлилигидан у куни ҳар бир умматнинг чўкаланиб қолган ҳоли кўрилади.


These are the parables that We set forth to make people understand. 	 Лекин уларга олимлардан ўзгаларнинг ақллари етмас. (Ҳа, Аллоҳ таоло келтираётган мисолларни ақлли кишиларгина тўла тушуниб етадилар.


We had certainly brought you the truth, but most of you, to the truth, were averse. 	 Лекин кўпларингиз ҳақни ёмон кўргувчисиз. (Шунинг учун бугунги кунда ушбу аянчли ҳолга тушиб турибсиз.)


Throw down what is in your right hand: It will swallow up what they have conjured. 	 (Фиръавнлар ва уларнинг гумашталари-сеҳргарлари доимо ҳийла-найранглар ила халқнинг кўзини бўяб келганлар. Уларнинг ботили ҳақ кўринмаган пайтда ўтади, холос.


by those who bring down the reminder, 	 Ваҳийни ташувчилар билан қасам.


Whether We shall show thee (within thy life-time) part of what we promised them or take to ourselves thy soul (before it is all accomplished),- thy duty is to make (the Message) reach them: it is our part to call them to account. 	 Уларга ваъда қилганимизнинг баъзисини сенга кўрсатармиз ёки сени (ундан олдин) вафот этдираримз. Албатта, етказиш сенинг зиммангда, ҳисоб қилиш Бизнинг зиммамиздадир.


Then every soul shall know that which it: hath presented. 	 Ҳар бир жон нима ҳозирланганини билади.


Or do they who commit evil deeds imagine that they can escape from Us? 	 Ёки ёмонликларни қиладиганлар Биздан қочиб қутулишни ўйлайдиларми?


Mention (Hud) one of 'Ad's (own) brethren: Behold, he warned his people about the winding Sand-tracts: but there have been warners before him and after him: "Worship ye none other than Allah: Truly I fear for you the Penalty of a Mighty Day." 	 Од қавми «Боида» арабларидан бўлиб, асли Арабистон ярим оролининг жанубида, Ҳазарамавт томонда, баландлик–қумтепа жойларда яшаган. (Исмоил алайҳиссаломдан аввал ўтган арабларни «Боида» араблари дейилади.)


Whosoever fears the Merciful in the Unseen, and comes with a contrite heart. 	 Роҳмандан ғоибдан қўрққан ва саломат қалб ила келган кимсасага.


[Musa (Moses)] said: "Verily, you know that these signs have been sent down by none but the Lord of the heavens and the earth as clear (evidences i.e. proofs of Allah's Oneness and His Omnipotence, etc.). 	 У: «Ановиларни кўзни очгувчи қилиб, осмонлару ернинг Роббидан ўзга ҳеч бир зот туширмаганини яхши биласан. Албатта, мен сени, эй Фиръавн, ҳалок бўлгувчисан деб ўйлайман», деди.


increase your wealth and sons; and grant you gardens and waterways. 	 Ва сизга молу мулк ва бола-чақа ила мадад берадир ва сизларга боғу роғлар ҳамда анқорларни берадир.


Surely (as for) those who believe and do good deeds, their place of entertainment shall be the gardens of paradise, 	 Албатта, иймон келтирган ва яхши амалларни қилганларга Фирдавс жаннати манзил бўлгандир.


He himself bears witness to that. 	 Ва албатта, у ана шунга ўзи гувоҳдир.


The fool among us spoke against God outrage, 	 Ва албатта эси пастимиз Аллоҳга ноҳақ гапларни айтарди.


When the great event comes to pass, 	 Воқеа воқеъ бўлганда.


Surely they who concocted the lie are a party from among you. 	 Албатта, ифкни келтирганлар ўзингиздан бўлган бир тўдадир. Уни ўзингизга ёмонлик деб ҳисобламанг.


He has the knowledge of all things. 	 Зотан у барча нарсани ўта билгувчи зотдир.


No laden soul can bear another's load, We never punish until we have sent a messenger. 	 Ҳеч бир жон ўзганинг оғирлигини кўтарувчи бўлмас. Токи Пайғамбар юбормагунимизча, азобловчи бўлган эмасмиз.


Wherefore admonish thou; admonition hath surely profited, 	 Бас, агар эслатиш манфаат берса, эслатгин.


This is fair and will be better in the end. 	 Ана ўша яхшидир ва оқибати гўзалдир.


They will say: "Did there not come to you your messengers with Clear Signs?" 	 Улар: «Сизга Пайғамбарларингиз очиқ-ойдин ҳужжатлар билан келмаган эдиларми?!» дедилар. Булар: «Ҳа», дейишди.


And when he saw it set in his presence, (Solomon) said: This is of the bounty of my Lord, that He may try me whether I give thanks or am ungrateful. 	 Мен шукр қиламанми ёки куфрони неъмат қиламанми, синаш учундир. Ким шукр келтирса, ўзи учунгина шукр қилур.


You will be requited for what you had done." 	 Қилиб юрган амалларингизнинг жазосини олурсизлар, холос.


How blessed is the reward of those who labor. 	 Амал қилувчиларнинг ажри қандай ҳам яхши!


Lower the wing of humility to them, mercifully, and say, ‘My Lord! Have mercy on them, just as they reared me when I was [a] small [child]!’ 	 Икковларига меҳрибонлик ила хокисорлик қанотингни паслат ва «Роббим, алар мени кичикликда тарбия қилганларидек, уларга раҳм қилгин», деб айт.


We have spread out the earth, how well We have spread it out, 	 Ва ерни тўшаб қўйдик. Биз қандоқ ҳам яхши тайёрловчимиз!


Whomsoever God desires to guide, He expands his breast to Islam; whomsoever He desires to lead astray, He makes his breast narrow, tight, as if he were climbing to heaven. 	 Кимни Аллоҳ ҳидоят қилмоқчи бўлса, унинг кўксини Исломга очиб қўядир. Кимни залолатга кетказишни ирода қилса, унинг кўксини худди осмонга кўтарилаётгандек, тор ва танг қилиб қўядир.


Reclining on green cushions and beautiful carpets. 	 Яшил болишларга ва гўзал гиламларда ёнбошлаган ҳоллари бор.


They have certainly disbelieved who say, "Allah is the third of three." 	 Агар айтаётганларидан қайтмасалар, улардан куфр келтирганларини аламли азоб тутадир. (Насроний динидагиларнинг мантиқсиз, ўзлари ўйлаб чиқарган, ҳақиқий диний таълимотни бузиб кўрсатадиган ақидаларидан бири ушбу оятда муҳокама қилинмоқда.


He will say: verily ye shall bide 	 (Яъни, дўзахилар ўзларига берилаётган азоблар оғриғи, алами ва шиддатига чидай олмай, дўзах ишларига қараб турувчи Молик исмли фариштага қараб: «Эй Молик! Роббинг бизни битирсин!» дейдилар.)


But he believed, while you waxed arrogant. Verily Allah does not guide such wrong-doers to the Right Way. 	 (Қуръони каримда бузуқ ақидаларни тузатиш, тўғри йўлга бошлаш учун турли услублар қўлланган. бу оятда мушрикларнинг ақидасига шубҳа солиш йўли билан, уларнинг хатода эканликлари баён қилинмоқда.)


Then Allah saved him from (every) ill that they plotted (against him), but the burnt of the Penalty encompassed on all sides the People of Pharaoh. 	 Бас, Аллоҳ уни макрлари ёмонликларидан сақлади ва Фиръавн аҳлини ёмон азоб ўраб олди. (Аллоҳ таоло мазкур мўмин кишини Фиръавн ва унинг одамлари макр-ҳийлаларининг ёмонликларидан қутқарди.


Whatever God has given to His Messenger as spoils from them is by His grace; you spurred neither horse nor camel for them, but God gives power to His messengers over anyone He wills. 	 Аллоҳ Ўз Расулига улардан қайтариб берган нарсага сизлар от ёки туя чоптириб бормадингиз. Лекин Аллоҳ Ўз Пайғамбарини хоҳлаган кимсанинг устидан, ғолиб қиладир.


Obedience and modest speech (would have been more becoming). 	 Уларга тоат ва яхши сўз яхшироқдир, бас, иш жиддийлашганда, Аллоҳга содиқ қолсалар, ўзларига яхши бўлур эди. (Иймон саодатига муяссар бўлганлар доимо ўзлари иймон келтирган Зотдан фармон бўлишини орзиқиб кутадилар.


And a sign to them is that We bear their offspring in the laden ship. 	 Улар учун Биз уларнинг наслларини тўла кемада кўтарганимиз ҳам бир оят-белгидир.


/topic <topic>: set the topic of the current conversation 	 /topic <topic>: жорий суҳбат учун мавзу ўрнатиш


We called to him, "O Abraham, 	 Биз унга нидо қилдик: «Эй Иброҳим!


He is Mighty and Wise. 	 (Бу масалалар халқлар бошига битган бало бўлгани ҳаммага маълум.) Чунки Ислом биродарлиги ирқ, насаб, тил, қабила, қавм асосида эмас, Аллоҳга муҳаббат асосида бўлади.)


(Muhammad), if you are among them (your followers during a battle) and you call them for prayer, let a group of them carry their arms during prayer. 	 Куфр келтирганлар силоҳларингиз ва матоҳларингиздан ғофил бўлсангиз, устингиздан бирдан ҳамла қилишни истарлар. Ёмғирдан озор етса ёки бемор бўлсангиз, силоҳларингизни қўймоғингизда гуноҳ йўқдир.


Then Moses threw his staff, and at once it devoured what they falsified. 	 (Сеҳргарлар арқонларини ташлаганида, илонга айланмаган, уларнинг найранги туфайлигина кишилар кўзига шундай кўринган эди, холос. Кейин Мусо алайҳиссалом асоларини ташладилар ва у аждарга айланиб, Фиръавн сеҳргарларининг асо ва арқонларини юта бошлади.)


Have they taken gods from the earth who raise the deed? 	 Ёки улар ердан худолар тутдилару ўшалар тирилтирурларми?


You will find no change in God’s system. 	 Уларга ўхшаганларга нисбатан Аллоҳнинг қадимдан тутиб келган йўли шудир. Бу йўлнинг ўрнига бошқа бир йўлни топа олмассан.)


relieved you of the burden 	 Ва сенинг юкингни енгиллатмадикми?


Do not let the worldly life deceive you nor let your pride deceive you about God. 	 Қиёмат кунидан қўрққан одамгина барча ёмонликлардан қайтади. Аксинча, қиёмат кунидан қўрқмайдиган одам ҳеч қандай ёмонликдан қайтмайди.)


So give me from Yourself an heir, 	 Бас, менга Ўз даргоҳингдан бир валий–ортдан қолгувчи ато эт.


[Pharaoh] said, "If you come with a sign, then produce it, if you are telling the truth." 	 У: «Агар оят-мўъжиза келтирган бўлсанг, ростгўйлардан бўлсанг, келтир уни», деди.


Art thou too proud or art thou of the high exalted? 	 Ёки олий даражалилардан бўлдингми?!» деди.


Thus did We plan for the sake of Yusuf; it was not (lawful) that he should take his brother under the king's law unless Allah pleased; We raise the degrees of whomsoever We please, and above every one possessed of knowledge is the All-knowing one. 	 (Миср подшоҳининг қонуни ўғрига бошқа жазо берарди, уни олиб қолиш мумкин эмас эди. Шунинг учун оға-иниларнинг эътироф қилдириб, Яъқуб (а. с.) дини ҳукми бўйича амал қилишга–ўғрини олиб қолишга йўл очилди.)


We have not sent an apostle before you without instructing him that there is no god but I, so worship Me. 	 Сендан илгари юборган ҳар бир Пайғамбарга: «Албатта, Мендан ўзга ибодатга сазовор илоҳ йўқ. Бас, Менга ибодат қилинг», деб ваҳий қилганмиз.


And with Him are the keys of the unseen treasures-- none knows them but He; and He knows what is in the land and the sea, and there falls not a leaf but He knows it, nor a grain in the darkness of the earth, nor anything green nor dry but (it is all) in a clear book. 	 Ер остида яширин турган бир дона дон бўлса ҳам, ҳўлу қуруқни бўлса ҳам билади, дегани Унинг билмайдиган нарсаси йўқдир, деганидир. Бу таъриф фақат Аллоҳнинг Ўзигагина хосдир.


Thus the unbeliever was confounded. God does not guide the unjust people. 	 (Ушбу ояти карима Иброҳим алайҳиссалом билан у кишининг даврларида ўтган бир ҳукмдор подшоҳнинг тортишувини ҳикоя қилади.)


If you do not know their fathers, then they are your brethren in the faith and your kinsmen. 	 Агар оталарини билмасангиз, улар сизнинг дин қардошларингиз ва дўстларингиздир.


Those that were abased will say to those who were proud: 'Rather, it was scheming night and day, when you ordered us to disbelieve in Allah and set up equals to Him' And they will regret in secret when they see the punishment and We put (iron) fetters on the necks of the unbelievers. 	 Ўшанда сизлар бизни Аллоҳга куфр келтиришимизга, Унга тенгдошлар қўшишимизга амр қилар эдингиз», дедилар. Улар азобни кўрган чоғларида надоматни ичларида тутдилар.


And when Moses said to his people, 'Remember God's blessing upon you when He delivered you from the folk of Pharaoh, who were visiting you with evil chastisement, slaughtering your sons, and sparing your women -- and in that was a grievous trial from your Lord. 	 Ўшанда Мусо қавмига: «Аллоҳнинг сизга берган неъматларини эсланг; вақтики, у сизни Оли Фиръавндан қутқарди. Улар сизга бардавом ёмон азоб берардилар.


So there covered them that which did cover (i.e. torment with stones). 	 Бас, уларни ўраган нарса ўраб олди.


Men are protectors of women, because God has made some of them excel others and because they spend their wealth on them. 	 Аллоҳ баъзиларини баъзиларидан устун қилгани ва молларидан сарфлаганлари учун эркаклар аёлларга раҳбардирлар. Солиҳа аёллар–итоаткор ва Аллоҳнинг ҳифзи-ҳимояси бўйича ғойиб(эр)ларининг муҳофазасини қилувчилардир.


Those are the ones who have purchased error [in exchange] for guidance, so their transaction has brought no profit, nor were they guided. 	 Имом Бухорий Абу Ҳурайра розийаллоҳу анҳудан ривоят қилган ҳадисда Пайғамбаримиз алайҳиссалом: "Мунофиқнинг белгиси учдир: гапирса ёлғон гапиради, ваъда берса, сўзида турмайди ва омонатга хиёнат қилади", деганлар. Шунингдек, Имом Бухорий Ибн Амр розийаллоҳу анҳудан ривоят қилган ҳадисда: "Тўрт нарса бор, кимда улар бўлса, тўлиқ мунофиқ бўлади.


Hell, wherein they shall roast. 	 Бу қандоқ ҳам ёмон қароргоҳ! (Ҳа, ҳалокат диёри дейилганидан мурод жаҳаннамдир.


Therefore rely on Allah; you are indeed upon the clear Truth. 	 Бас, сен Аллоҳга таваккал қил. Албатта, сен очиқ-ойдин ҳақдадирсан.


Those who believe, Jews, Sabaeans, and Nazarenes whoever believes in Allah and the Last Day and does good shall neither fear, nor shall they sorrow (as long as they do not reject any of the prophets). 	 Ҳар диннинг муддати тугаб, уни бекор қилувчи дин келганда, янги динга ўтиш зарур. Муддати қиёмат кунигача тугамайдиган охирги ва мукаммал дин бўлмиш Ислом келганидан кейин ҳамма бунга ўтиши, Аллоҳга, Муҳаммадга (с. а. в.), Қуръонга ва иймон келтирилиши лозим бўлган яна бошқа нарсаларга иймон келтириши ҳамда яхши амаллар қилиши лозим.)


then glorify your Lord with His praise and seek His forgiveness. 	 Бас, Роббингни поклаб ёд эт ва Унга истиғфор айт.


So fear God, and obey me.” 	 Бас, Аллоҳдан қўрқинглар ва менга итоат қилинглар».


So the angels prostrated - all of them entirely, 	 Бас, фаришталар барчалари сажда қилдилар.


Say thou: wait then, verily I am with you among those who wait. 	 Сен: «Бас, интизор бўлинглар. Албатта, мен ҳам сизлар билан интизор бўлгувчиларданман», деб айт.


Their Messengers said to them: 'We are nothing except humans like you. 	 Пайғамбарлари уларга: «Биз сизга ўхшаш башардан ўзга ҳеч нарса эмасмиз. Лекин Аллоҳ Ўз бандаларидан кимни хоҳласа, ўшанга (Пайғамбарлик) инъом қилур.


When those who deny the truth see you, they laugh at you, saying, "Is this the one who talks of your deities?" 	 Куфр келтирганлар сени кўрганларида, масхара қилиб: «Худоларингизни зикр қилаётган шуми?!» дейишдан бошқани билмаслар.


Beside these two, there will be two [other] gardens. 	 У икковидан пастроқда яна икки жаннат бор.


Taste this; you who considered yourself the mighty, the honourable! 	 Тотиб кўр! Албатта, сен ўзинг «азизу мукаррамсан»!


a Messenger who recites to you the illustrious revelations of God, to bring the righteously striving believers out of darkness into light. 	 Пайғабарники, у иймон келтириб ва яхши амалларни қилганларни зулматлардан нурга чиқариш учун, сизларга Аллоҳнинг равшан оятларини тиловат қилиб берур.


Therefore if you overtake them in fighting, then scatter by (making an example of) them those who are in their rear, that they may be mindful. 	 Агар урушда улардан зафар қозонсанг, бас, уларни ҳалок қилиш билан ортларидагиларни сарсон қилиб қўй, шоядки эсласалар.


Do, therefore, as you are bidden." 	 Бас, буюрилган нарсани бажаринг», деди.


And He is the Exalted in Might, the Wise. 	 Шунинг учун хотирни жам қилиш керак. Аллоҳга иймон келтириб, кўрсатган йўлдан юриш лозим.)


No affliction comes about but by Allah's permission; and whoever believes in Allah, He guides aright his heart; and Allah is Cognizant of all things. 	 (Бандага Аллоҳнинг қозои қадарисиз, илмисиз ҳеч бир мусибат етмайди, деган эътиқод доимо инсон хотирасида туриши керак. Пайғамбаримиз ҳадисларидан бирида: «...


Every time Zechariah entered upon her in the prayer chamber, he found with her provision. 	 У: «Эй Марям, сенга бу қаердан?» деди. Ул: «Бу Аллоҳнинг ҳузуридан.


And if you repent, then you will have your principal, neither harming others, nor suffering harm. 	 Агар тавба қилсангиз, сармоянгиз ўзингизга, зулм қилмассиз ва сизга ҳам зулм қилинмас.


A passing brief enjoyment (will be theirs), but they will have a painful torment. 	 Озгина матоҳ ва аламли азоб бор.


Except those who eavesdrop and are pursued by a shooting flame. 	 Магар бирорта сўзни ўғриликча тинглаган шахс бўлса, уни ёқгувчи олов таъқиб этар.


When you see them, their appearance impresses you. 	 Ва агар уларни кўрсанг, жисмлари сени ажаблантирур ва агар гапирсалар, гапларига қулоқ осурсан. Улар худди суяб қуйилган ходага ўхшарлар.


So he led them on by delusion; and when they tasted the tree, their shameful parts revealed to them, so they took to stitching upon themselves leaves of the Garden. 	 Бас, уларни алдов ила паст(ҳолат)га туширди. Икковлари дарахтдан татиб кўришганда, авратлари ўзларига кўриниб қолди ва ўзларига жаннат баргларидан тўсиқ тўқий бошладилар.


Surely they became the losers. 	 Дўст ачитиб гапиради, душман кулдириб. Яқин дўстлари мақтовидан шод бўлиб, ўз амали ўзига зийнатли туюлганлар бориб-бориб ҳалокатга йўлиқдилар.)


When you were calling upon your Lord for succour, and He answered you, 'I shall reinforce you with a thousand angels riding behind you.' 	 Ўшанда Роббингиздан мадад сўраганингизда, сизни (сўровингизни) ижобат қилиб: «Албатта, мен сизларга кетма-кет келадиган мингта фаришта ила мадад берувчиман», деди. (Аллоҳ таоло мўмин бандаларига мадад учун фаришталарни юборганлиги ҳақида мавзуларда энг ишончли манба Қуръони Карим ва ҳадиси шариф бўлади.


No creature is there crawling on the earth, no bird flying with its wings, but they are nations like unto yourselves. 	 (Ояти каримада ердаги ва осмондаги жонзотлар ҳам, инсонлар каби, умматлар экани таъкидланмоқда. Яъни, уларнинг ҳаётларида ҳам тирикчилик, оила, туғиш, кўпайиш сингари инсонларга хос ишларда ўхшаш жиҳатлар бор.


Say (O Muhammad SAW to them): "Wait! I am with you, among the waiters!" 	 Сен: «Кутинглар, албатта, мен ҳам сизлар билан бирга кутувчидирман», деб айт.


Would you bid me worship someone other than God?" 	 Мени Аллоҳдан ўзгага ибодат қилишимга буюрурмисиз?!» деб айт.


But none will attain it except those who persevere, and none will attain it except the very fortunate. 	 Бу эса, даъватчига ҳеч фойда бермайди. Аллоҳнинг динига даъват қилувчи шахс кишиларнинг ҳавои нафсларига, ўрганиб қолган одатларига, уларнинг шахсий манфаат деб ўйлаб юрган баъзи бир нарсаларига қарши гапириши керак.)


Shall We treat those who believe and work deeds of righteousness, the same as those who do mischief on earth? 	 Йўқ! Биз иймон келтириб, солиҳ амаллар қилганларни ер юзида бузғунчилик қилувчилар каби қилармидик?!


But they threw it away behind their backs and exchanged it for a small price. 	 (Ояти каримада аҳли китобларнинг, хусусан, яҳудийларнинг аҳдни бузиб, хиёнат қилишлари ўзига хос услуб ила баён этиляпти. Аслида, Аллоҳ уларга китоб бераётган пайтда, бу китобни албатта, одамларга баён қиласиз ва беркитмайсиз, деб аҳд олган эди.


Whenever We destroyed a town, a definite term had previously been decreed for it. 	 Биз маълум битиксиз ҳеч бир шаҳарни ҳалок этганимиз йўқ.


And when the promise of the first came, We sent against you Our worshipers, those of great might, and they went through the habitations, and the promise was accomplished. 	 Бас, ўша икки(бузғунчилик)дан биринчисининг ваъда вақти келганда, устингизга шиддатли куч-қудратга эга бандаларимизни юбораурмиз. Бас, улар ҳовли-жойларни оралаб кезарлар.


Or there be for thee a garden of date-palms and wine, and thou causest in the midst thereof rivers to gush forth. 	 Ёки сенинг хурмо ва узум боғинг бўлиб, уларнинг орасидан анҳорларини отилтириб чиқармагунингча.


Be afraid of Allah and give up what remains (due to you) from Riba (usury) (from now onward), if you are (really) believers. 	 Агар мўмин бўлсангиз, Аллоҳга тақво қилинг ва рибонинг сарқитини ҳам тарк қилинг.


And We brought near thither the others. 	 Ва кейин бошқаларни ҳам яқинлаштирдик. (Яъни, Фиръавн ва унинг аскарларини ҳам денгизга яқинлаштирдик.)


Is there a God along with Allah?! 	 «Агар ростгўй бўлсангиз ҳужжатингизни келтиринг», дегин. (Аслида, йўқ инсонни бор қилиб, аввал-бошда яратган ким?


We have sent it down as an Arabic Koran; haply you will understand. 	 Биз уни арабий Қуръон этиб нозил қилдик, шоядки ақл ишлатсангиз.


Allah created the heavens and the earth in Truth that each person may be requited for his deeds. They shall not be wronged. 	 Аллоҳ осмонлару ерни ҳақ ила, ҳар бир жон қилган касбига яраша, зулм қилинмаган ҳолида жазосини (мукофотини) олиши учун яратган.


They worship besides Allah that which neither causes them any harm, nor brings them any benefit, and they say, ‘These are our intercessors with Allah.’ 	 Улар Аллоҳни қўйиб, ўзларига зарар ҳам, манфаат ҳам етказа олмайдиган нарсаларга ибодат қиларлар ва: «Ана ўшалар бизнинг Аллоҳ ҳузуридаги шафоатчиларимиздир!» дерлар.


God is aware of all that you do. 	 Шунингдек, кези келганда ўзига қарши, ҳатто ота-онаси, бола-чақасига қарши адолатли гувоҳ бўлишга ҳам тўғри келади. Бундай мўъжизасифат ишлар фақат иймоннинг таъмини тотган, Исломнинг ҳақиқатини англаган кишилардангина содир бўлади. )


What is the Catastrophe? 	 Қориъату нима?


Verily Your Lord is Infinitely Mighty, Most Compassionate. 	 Албатта, Роббинг Ўзи азизу меҳрибондир.


No, you yourselves were sinners' 	 Ўзингиз жиноятчи бўлдингиз», дерлар.


There is not one of us but hath his known position. 	 Биздан ҳар биримизнинг маълум мақоми бордир.


But We did not prescribe monasticism for them: that was their own innovation by which they sought to please God. 	 Бас, улардан иймон келтирганларига ажрларини бердик, лекин уларнинг кўпи фосиқлардир. (Роҳиблик, таркидунёчиликдан иборат бўлиб, ўрисларда, монахлик, дейилади.


Indeed Jonah was one of the apostles. 	 Албатта, Юнус ҳам Пайғамбарлардандир.


So when Musa came to them with Our clear signs, they said: This is nothing but forged enchantment, and we never heard of it amongst our fathers of old. 	 (Кўзларига кўриниб турган мўъжизани, кўзбўямачилик, сеҳрдан ўзга нарса эмас, у уйдирмадир, дедилар. Аллоҳнинг Пайғамбарига қарши, Аллоҳнинг мўъжизаларига қарши бундай гапни айтишга бирор далил-ҳужжатлари бормиди?


And when it is said to them: "Make not mischief on the earth," they say: "We are only peacemakers." 	 Ва агар уларга, ер юзида фасод қилманг, дейилса, биз фақат ислоҳ қилувчилармиз, дейдилар.


Naught is said to you but what was said indeed to the apostles before you; surely your Lord is the Lord of forgiveness and the Lord of painful retribution. 	 Сенга айтилаётган нарсаки бор, батаҳқиқ, сендан олдинги Пайғамбарларга ҳам айтилгандир. Албатта, Роббинг мағфират эгасидир ва аламли азоб эгасидир.


Were it not for a predetermined decision from your Lord, judgment would have been pronounced between them. 	 Албатта, улардан кейин китобга ворис қилинганлар у ҳақида шак-шубҳададирлар. (Динда тафриқага тушганлари учун мазкур нобакор қавмларини аллақачон ҳалок қилиб юбориш керак эди.


What made you hurry away, O Moses, from your people?" 	 Эй Мусо, сени қавмингдан нима илгарилатди?


And they say: The Beneficent hath taken unto Himself a son. 	 Улар: «Роҳман бола тутди», дедилар.


Allah alone can decrease and increase (wealth) and to Him you shall all return. 	 Ва ҳолбуки, Аллоҳ (ризқни) тор қилур ва кенг қилур. Ва Унгагина қайтарилурсиз.


And let not thine hand be chained to thy neck, nor stretch it forth to the utmost stretching, lest thou sit down reproached, impoverished. 	 (Бахил одам кутилмаганда ҳамёнимга қўл солиб, бировга пул бериб юбормай, деб қўлини бўйнига боғлаб олган кишига ўхшатилмоқда. ҳар бир нарса тавозин ила меъёрида қилиш тавсия этилади. Бир нарсани жуда ошириб ҳам юборилмайди ёки, аксинча, жуда йўқ даражага ҳам тушуриб қўйилмайди.


Assuredly the creation of the heavens and the earth is greater than the creation of mankind; but most of mankind know not. 	 Албатта, осмонлару ерни яратиш одамларни яратишдан каттароқдир. Лекин одамларнинг кўплари билмаслар.


And when the wicked shall face the torment it will not be decreased, nor will they be reprieved. 	 Зулм қилганлар азобни кўрган вақтларида, улардан у енгиллатилмас ва уларга муҳлат ҳам берилмас.


He said: Lo! 	 Аллоҳ подшоҳлигини кимга хоҳласа, ўшанга беради.


Surely in this is a sign for those who believe. 	 Албатта, бунда мўминлар учун оят-белги бордир.


Surely all this is only the enjoyment of the life of the world. 	 Буларнинг ҳаммаси ҳаёти дунёнинг матоҳидан бошқа нарса эмас.


Do you not see that Allah has sent down rain from the sky and the earth becomes green? 	 Аллоҳ осмондан сув туширганида, ернинг ям-яшил бўлишини кўрмадингми?!


They would say, "We have no faith in your message". 	 Улар: «Биз сиз ила юборилган нарсага кофирдирмиз», дедилар.


To every nation is an appointed time. 	 Лекин улар ҳадеб у зотдан ваъда қилинган азоб қачон келишини сўрайверадилар. Ажал келган соатнинг айни ўзида ҳалок бўладилар.


God certainly knows all about the believers and the hypocrites. 	 Албатта, Аллоҳ иймон келтирганларни ҳам яхши билур, мунофиқларни ҳам яхши билур.


But it is best to be patient. 	 Шоядки Аллоҳ уларнинг ҳаммасини ҳузуримга жамлаб келтирса.


And the stupor of death will come in truth: "This is what you have been avoiding!" 	 Ўлимнинг мастлиги (талвасаси) ҳақиқат бўлиб келди. Сен қочиб юрган нарса шулдир.


It behoveth not a prophet that he should have captives until he hath greatly slaughtered in the land. 	 Набий учун ер юзида забардаст бўлмагунича асирлари бўлиши яхши эмас эди. Сизлар дунёнинг ўткинчи матоҳини истарсизлар.


And those who witness not falsehood, and when they pass by some vanity pass by with dignity. 	 Улар ёлғон гувоҳлик бермайдиганлардир ва беҳуда нарсалар олдидан ўтсалар, ҳурматларини сақлаган ҳолда ўтарлар.


[One day] he reviewed the birds, and said, ‘Why do I not see the hoopoe? Or is he absent?’ 	 Ва қушларни текширди-да: «Нега Ҳудҳудни кўрмаётирман ёки ғойиблардан бўлдими?


"On the day when He will call you, and you will answer with His praises and imagine you did not tarry but a while." 	 У кунда У зот сизни чақирур. Бас, сиз Унга ҳамд ила жавоб берурсиз ва (дунёда) фақат озгина турганлигингизни гумон қилурсиз.


On the Day when the earth and the mountains tremble, and the mountains become heaps of sand. 	 Бир кундаки, унда еру тоғлар ларзага келадир ва тоғлар оқувчи қумтепаларга айланадир.


To each these as well as those We bestow from the Bounties of your Lord. 	 Барчага–манавиларга ҳам, анавиларга ҳам Роббингнинг атою неъматларидан чўзамиз. Роббингнинг атою неъматлари ман бўлган эмас.


The righteously striving believers will receive the reward for their deeds and extra favors from God. 	 Иймон келтириб яхши амалларни қилганларни эса, ажрларини тўлиқ қилиб берур ва Ўз фазлидан ҳам зиёда қилур.


But if there be [several] brothers and sisters, then for the male shall be the like of the share of two females. 	 Агар (меросхўрлар) эркак-аёл биродарлар бўлсалар, бир эркак икки аёл ҳиссаси асосида оладилар. Адашмаслигингиз учун Аллоҳ баён қилмоқда.


On no account will God leave the believers in the condition in which they are now, until He separates the evil from the good. 	 Аллоҳ мўминларни сиз турган ҳолда, покидан нопокини ажратмасдан қўйиб қўймас. Аллоҳ сизларни ғайбдан хабардор қилиб қўймас.


Believers, have fear of Allah and believe in His Messenger, and He will grant you a two-fold portion of His Mercy, and will appoint for you a light whereby you shall walk; and He will forgive you. 	 Аллоҳга тақво қилинглар ва Унинг Пайғамбарига иймон келтиринглар. У зот Ўз раҳматидан сизларга икки ҳисса берадир ва сизларнинг юришингизга нур берадир ҳамда сизларни мағфират қиладир.


How many favours of your Lord will then both of you deny? 	 Бас, Роббингизнинг қайси неъматларини ёлғон дея олурсиз?


So, when comes the Commandment of Allah, the matter will be decided with truth, and the followers of falsehood will then be lost. 	 Уларнинг ҳаммасида кофирлар томонидан Пайғамбарларга (алайҳимуссалом) ва мўминларга турли озорлар берилгани, азоб-уқубатлар ёғдирилгани ҳақида турли маълумотларга эга ҳам бўлинди. Яна Қуръони Каримда қанчадан-қанча қиссалари келмаган Пайғамбарлар (алайҳимуссалом) ўтган бўлиб, улар ҳам қийинчилик, озор ва машаққатларга дучор бўлганлар.


He admonishes you to show due respect to the Book and the Wisdom He has sent to you. 	 (Аллоҳнинг улуғ неъмати–Исломни дин ва Муҳаммад алайҳиссаломни Пайғамбар қилиб юборишидир. Ваъз этиб туширган китоби–Қуръони Карим.


And you at the moment are looking on, 	 Ҳолбуки, ўша вақтда ўзларингиз қараб турган бўласизлар.


For surely you are before Our eyes. And celebrate the praise of your Lord when you rise, 	 Албатта, сен кўз ўнгимиздасан, ўрингдан турганингда Роббингга тасбиҳ айт!


“Those who prevent from the path of Allah and wish to distort it; and who disbelieve in the Hereafter.” 	 Чунки дўзах эгалари ўзлари билан ўзлари овора. Бу дунёда кофирлар Аллоҳнинг охирати, жаннати ва дўзахига, уларда азоб-уқубат, роҳат-фароғат бўлишига иймон келтирган мўминлар устидан кулган эдилар.


My Lord has provided an honourable abode for me (so how can I do something so evil)? 	 Кейин у яхшиликни унутадиган одам ҳам эмас. Шунинг учун ҳам, ахир у, яъни, уй эгаси–хотиннинг эри, жойимни яхшилаб берган хўжам-ку, деди.


To-day We shall seal upon their mouths, and their hands will speak Unto us, and their feet will bear witness of that which they have been earning. 	 Нима касб қилганларини Бизга қўллари сўзлар ва оёқлари гувоҳлик берур. (Жиноятчиларнинг оғизлари муҳрлаб қўйилади, бошқа аъзолари шоҳидлик бера бошлайди.


And they assign unto Allah that which they (themselves) dislike, and their tongues expound the lie that the better portion will be theirs. 	 Улар ўзлари ёқтирмаган нарсани Аллоҳники қилурлар. Уларнинг тиллари эса, ёлғондан ўзларига гўзал (оқибат) бўлишини васф қиладир.


But if they turn away, say, ‘Be witnesses that we have submitted [to Allah].’ 	 Бас, агар юз ўгирсалар: «Гувоҳ бўлинглар, биз, албатта, мусулмонлармиз», деб айтинглар.


O you who believe, do not hold your fathers and brothers as friends if they hold disbelief more dear than faith; and those of you who do so are iniquitous. 	 Яъни, иймон, эътиқод, дину диёнат масаласи ҳамма нарсадан устун қўйилмоғи керак. Ҳатто ота-она ва ака-ука каби дунёдаги энг яқин кишилар бошқа диёнатни танлаган бўлсалар, уларни ҳам дўст тутиб бўлмайди.


But the recompense for a bad deed will be equal to that of the deed and no injustice will be done to anyone. 	 Ким бир ёмонлик қилса, унга фақат қилганига яраша жазо бўладур. Ва уларга зулм қилинмас.


And We sent towards Madyan, their fellowman Shuaib – he therefore said, “O my people! 	 Ва Мадянга биродарлари Шуайбни (юбордик). Бас, у: «Эй қавмим, Аллоҳга ибодат қилинг, охират кунидан умидвор бўлинг ва ер юзида бузғунчилик ила харакат қилиб юрманг», деди.


So worship what you like besides Him. Say (O Muhammad SAW): "The losers are those who will lose themselves and their families on the Day of Resurrection. 	 Бас, сизлар ундан ўзга нимани хоҳласангиз, ўшанга ибодат қилаверинглар», деб айт. Сен: «Албатта, зиёнкорлар қиёмат куни ўзларига ва аҳлларига зиён қилгувчилардир.


“Rather you had assumed that the Noble Messenger and the Muslims will never return to their homes, and you thought this as good within your hearts, whereas you had thought evilly; and you were a people about to be ruined.” 	 Балки сизлар Расул ва мўминлар абадий ўз аҳлларига қайтиб келмаслар, деб гумон қилдингиз ва бу нарса қалбингизда зийнатланди, ёмон гумон қилдингиз ва ёмон қавм бўлдингиз.


and made from him two kinds, male and female. 	 Бас ундан жуфтни–эркак ва аёлни яратди.


So Allah caused him to die for a hundred years, then raised him up (again). 	 У зот: «Балки юз йил ётдинг, таомингга ва шаробингга назар сол, ўзгаргани йўқ ва эшагингга ҳам қара. Сени одамларга ибрат қилиш учун шундай қилдик.


We strengthened his kingdom, giving him wisdom and the power of sound Judgment. 	 Ва Биз унга мулкини қувватли қилиб бердик ҳамда ҳикматни ва ҳал қилгувчи китобни бердик. (Биз Довудга Пайғамбарликни ҳам бердик.


The Pharaoh said, "You believed without my permission? 	 У: «Мен сизга изн бермасимдан олдин унга иймон келтирдингиз!


The holders back from among the believers, not having any injury, and those who strive hard in Allah's way with their property and their persons are not equal; Allah has made the strivers with their property and their persons to excel the holders back a (high) degree, and to each (class) Allah has promised good; and Allah shall grant to the strivers above the holders back a mighty reward: 	 Мўминлардан бешикаст бўла туриб ўтириб қолганлари билан Аллоҳнинг йўлида моллари ва жонлари ила жиҳод қилувчилари баробар бўлмаслар. Аллоҳ моллари ва жонлари билан жиҳод қилувчиларнинг даражасини ўтириб қолувчилардан афзал қилди.


"For ye do worship idols besides Allah, and ye invent falsehood. 	 Албатта, сизлар Аллоҳни қўйиб, бутларга ибодат қилмоқдасиз ва уйдирмалар тўқимоқдасиз, холос.


And Allah noweth well your belief, ye are one from the other. 	 Улар покиза, зинокор эмас ва ўйнаш тутмаган бўлсинлар. Эрга текканларидан сўнг фоҳиша иш қилсалар, уларга ҳур аёлларга бериладиган азобнинг ярми бериладир.


It is He who made the night a mantle for you, and sleep for repose; and made the day a time for rising. 	 У сиз учун кечани либос, уйқуни истироҳот қилган ва кундузни тирилиш (замони) қилган Зотдир.


Certainly all links between you have been cut, and what you used to claim has forsaken you!’ 	 Батаҳқиқ, ораларингиз узилди. Сиз даъво қилган нарса ғойиб бўлди.


This is the day on which they shall not speak, 	 Бу улар гапира олмайдиган кундир.


(Muhammad), tell the righteously striving believers of the happy news, that for them there are gardens wherein streams flow. 	 Иймон келтирган ва солиҳ амаллар қилганларга, улар учун остидан анҳорлар оқиб турган жаннатлар борлигининг башоратини бер.


Verily in the alteration of he night and the day and in that which Allah hath created in the heavens and the earth are surely signs unto a people who fear. 	 Албатта, кеча ва кундузнинг алмашиб туришида ва Аллоҳ осмонлару ерда яратган нарсаларда тақво қиладиган қавмлар учун оят-белгилар бордир. (Кеча кириши муқаррар лаҳзада кеча киради.


But they hamstrung her, and so He said, “Enjoy yourselves in your homes for three days. 	 Бас, у(туя)ни сўйдилар. Сўнг У (Солиҳ): «Диёрингизда уч кун баҳраманд бўлиб туринг.


But when they see it approaching, the faces of those who disbelieved will turn gloomy, and it will be said, “This is what you used to call for.” 	 Бас азобни яқиндан кўрганда куфр келтирганларнинг юзлари қораяр. Ва уларга: «Сўраган нарсангиз шу бўлади», дейилур.


Indeed, He is well aware of what they do. 	 Чунки У қилаётган нарсаларидан хабардордир.


but We see it near at hand. 	 Ва Биз уни жуда яқин деб билурмиз.


I am the Relenting, the Merciful. 	 Ва Мен тавбаларни кўплаб қабул қилувчи ва раҳмлидирман.


As for the Foremost, they will be the foremost! 	 Ва пешқадамлар, пешқадамлар.


And they say: What is in the wombs of these cattle is specially for our males, and forbidden to our wives, and if it be stillborn, then they are all partners in it; He will reward them for their attributing (falsehood to Allah); surely He is Wise, Knowing. 	 Улар, мана шу чорваларнинг қорнидаги нарсалар эркакларимизга ҳалол, аёлларимизга ҳаром, дерлар. Агар у(қориндаги нарса) ўлик бўлса, улар унга шериклардир.


How canst thou know? It may be that the Hour is nigh. 	 Қаердан билурсан, эҳтимол (қиёмат) соати яқиндир!


Go forth light and heavy, and strive hard in Allah's way with your property and your persons; this is better for you, if you know. 	 Мухлис мусулмонлар бу олий маънони тўлиқ тушунган пайтларида «енгил бўлса ҳам, оғир бўлса ҳам», қўзғолганлар. Аллоҳнинг йўлида молларини ва жонларини фидо қилганлар, ваъда қилинган яхшиликка эришганлар.


Ask the township where we were, and the caravan with which we travelled hither. 	 Отаси олдига қайтиб боришга журъат қила олмади. Отам айбимни кечиб, ҳузурига боришимга рухсат бермагунча ёки Аллоҳ таолонинг Ўзи бу ҳақда бирор ҳукм чиқармагунча Мисрдан ҳеч қаерга қимирламайман.


(It shall come to pass) on the Day when the heaven will convulse in a great convulsion, 	 У кунда осмон ларзага келиб чайқалур.


He it is Who created you from dust, then from a drop (of seed) then from a clot, then bringeth you forth as a child, then (ordaineth) that ye attain full strength and afterward that ye become old men - though some among you die before - and that ye reach an appointed term, that haply ye may understand. 	 (Бу оятда кибрга кетиб, ўзини унутган, Аллоҳни–холиқини тан олмай қўйган инсонга асли, ожизлиги эслатилмоқда. Яъни, эй одамлар, сизнинг айримларингиз камолга ёки қариликка етишдан олдин вафот этиб кетади.


Do they not realize that God, who created the heavens and the earth, and was never tired by creating them, is Able to revive the dead? 	 Улар осмонлару ерни яратган ва уларни яратишда беҳол бўлмаган зот–Аллоҳ, ўликларни ҳам тирилтиришга қодир эканини англаб етмадиларми?


For Him only is the kingship of the heavens and the earth; and towards Allah only is the return of all matters. 	 Осмонлару ернинг мулки Уникидир ва барча ишлар Аллоҳнинг Ўзигагина қайтадир.


(Then Joseph said: I asked for) this, that he (my lord) may know that I betrayed him not in secret, and that surely Allah guideth not the snare of the betrayers. 	 Бу мен унга йўғида орқасидан хиёнат қилмаганимни, албатта, Аллоҳ хоинларнинг макрини тўғриликка йўлламаслигини билиши учундир.


This is a Surah which We have sent down and We have made it mandatory, and We have sent down clear Commandments in it so that you may learn lessons. 	 Биз уни фарз қилдик. Биз унда очиқ-ойдин оятларни нозил қилдик.


God is Knowing and Wise. 	 Ва Аллоҳ ўта билгувчи, ўта ҳикматли зотдир.


In them are women limiting [their] glances, untouched before them by man or jinni - 	 Уларда кўзлари тийилган, аввал инс ҳам, жин ҳам тегмаган(ҳур)лар бор.


too long message 	 жуда узун хабар


Those they call upon are themselves seeking the means to come to their Lord, which of them shall be nearer; they hope for His mercy, and fear His chastisement. 	 Ана ўша дуо қилаётганлари Роббиларига васила изларлар, қайсилари яқинроқ эканини (билмоқ учун). Унинг раҳматини орзу қилурлар ва азобидан қўрқурлар.


ALL PRAISE BE to God who created the heavens and the earth, and ordained darkness and light. 	 Осмонлару ерни яратган, зулматлару нурни таратган Аллоҳга ҳамд бўлсин.


It is a guidance for the cautious (of evil and Hell). 	 Тақводорлар эса, уқубатга элтгувчи нарсалардан сақланадиган шахслардир. Демак, Қуръони Карим ҳидоятидан баҳраманд бўлиш учун тақводор бўлиш керак экан.


We sent Noah to his people (and he said): "I give you a clear warning. 	 Албатта, Биз Нуҳни ўз қавмига: «Албатта, мен сизларга очиқ-ойдин огоҳлантирувчиман.


Wherefore saidst thou not, when thou enteredest thy garden: whatsoever Allah may will! there is no power save in Allah! 	 Боғингга кирганингда: «Аллоҳнинг хоҳлагани, Аллоҳдан бошқада (бунга) қувват йўқ», десайдинг.


And the Day He will call to them, "Where are My 'partners'?" they will say, "We announce to You that there is [no longer] among us any witness [to that]." 	 У зот уларга: «Менинг шерикларим қани?!» деб нидо қиладиган кунда, улар: «Биз Сенга билдирамизки, бунга биздан бирорта гувоҳ йўқ», дерлар.


He said: Surely I call Allah to witness, and do you bear witness too, that I am clear of what you associate (with Allah). 	 У: «Албатта, мен Аллоҳни гувоҳ қиламан ва сиз ҳам гувоҳ бўлингки, мен шерик келтираётганингиздан покман.


And it is He who created the heavens and earth in truth. 	 Дуд чалинадиган куни мулк Уникидир. У ғайбни ҳам, шоҳидни ҳам билувчи зотдир.


He said: My Lord knows what is spoken in the heaven and the earth, and He is the Hearing, the Knowing. 	 У: «Роббим осмону ердаги сўзни билур. У эшитгувчи ва билгувчи зотдир», деди.


But then, they too would have stayed but a little after you. 	 (Бу қилмишлари учун Аллоҳ таоло уларни ҳалок қилган бўларди. Аллоҳ уларни ҳалок қилишни истамагани учун Пайғамбарни (с. а. в.)


When the waves cover them like shadows, they pray to God with sincerity in their religion, but when We bring them safely to land, only some of them follow the right path. 	 Бизнинг оятларимизни фақат ўта хоин ва ўта кофирларгина инкор этурлар. (Ўлим кўзига кўринган чоғда, минган кемаси қаттиқ довулга учраб, денгизда хасдек у ён-бу ён отилаётган бир пайтда ҳамма нарсани унутиб, ёлғиз Аллоҳнинг Ўзига ёлбориб илтижо қилишга тушади.


but for those who disbelieved Our verses and belied there awaits a humbling punishment. 	 Куфр келтирган ва оятларимизни ёлғонга чиқарганлар эса, бас, ана ўшаларга хорловчи азоб бордир.


And the God of you all is one God; there is no God but he, the Compassionate, the Merciful. 	 Ва илоҳингиз бир илоҳдир. Роҳман ва Раҳийм бўлмиш Ундан ўзга ибодатга сазовор зот йўқдир.


They distort words from their places, and they say, “If you are given this, accept it; but if you are not given it, beware.” 	 Улар: «Агар сизга бу берилса, олинглар, агар бу берилмаса, ҳазир бўлинглар», дерлар. Аллоҳ кимни фитнага солишни ирода қилса, унга Аллоҳ томонидан бўладиган бирон нарсани тўса олмассан.


After him, We did not send down any hosts from the heaven; We stood in no need to send down any host. 	 Биз унинг қавмига ундан кейин осмондан бирор лашкар туширмадик ва туширувчи эмас ҳам эдик.


But We inspired to him, "You will surely inform them [someday] about this affair of theirs while they do not perceive [your identity]." 	 Қудуқ қаърида қалби хавфга тўлиб, ўлимини кутиб ўтирган ёш Юсуфга ваҳий келди: Яъни, сен хафа бўлма, қўрқма ҳам, вақти-соати келиб, акаларингга ўзингга қилган хиёнатларининг хабарини берасан. Ўшанда вазият шу даражада ўзгарадики, акаларинг сени танимайдилар ҳам.)


and whomever Allah guides, there is no one who can lead him astray. 	 Кимни Аллоҳ ҳидоятга солса, бас, унинг учун ҳеч бир залолатга кетказгувчи йўқ.


Then if they desist from it, there should be no more hostility except against those who had been guilty of cruelty and brutality. 	 Агар тўхтасалар, золимлардан бошқаларга душманлик йўқ.


On that Day, We shall ask Hell, "Are you now full?" Hell will answer, "Are there any more?" 	 «Бугун жаҳаннамга тўлдингми?» десак, у: « яна қўшимча борми?» дер.


And those who have disbelieved say, "You are not a messenger." 	 Куфр келтирганлар: «Пайғамбар эмассан», дерлар.


But those who devour interest become like the one whom Satan has bewitched and maddened by his touch. 	 Рибони ейдиганлар (қабрларидан) фақат шайтон уриб жинни бўлган кишидек довдираб турарлар.


The wife of the nobleman said, "The truth has now come to light. 	 Азизнинг хотини: «Энди ҳақиқат зоҳир бўлди.


With it We produce vegetation of all kinds, from which We bring greenery, from which We produce grains in clusters. 	 Бас, у(сув ) ила турли набототлар чиқардик: Ундан яшил гиёҳларни чиқардик. Ундан ғужум-ғужум бошоқлар чиқарамиз.


And keep away from Ar-Rujz (the idols)! 	 Ва азоб(сабабчиси)дан четлан!


the punishment of your Lord shall certainly come to pass, 	 Албатта, Роббинг азоби рўй беражак.


Content size: 	 Таркиб ҳажми:


(On the Day of Judgment) the disbelievers will submit themselves to God and whatever they had falsely invented will disappear. 	 Ўшал кунда у(мушрик)лар Аллоҳга таслим бўлурлар ва уйдириб юрган нарсалари ботил бўлур. (Охиратда буту санамларимиз бизга шафоатчи бўлур, дея ўзларича тўқиб чиқарган умидлари ботил бўлади.)


And do not eat of that upon which the name of Allah has not been mentioned, for indeed, it is grave disobedience. 	 Аллоҳнинг исми зикр қилинмаган нарсаларни еманглар. Албатта, бу иш фисқдир.


Allah is indeed well aware of what you do.’ 	 Албатта, Аллоҳ нима амал қилаётганларингиздан хабардордир», деб айт.


(There they shall come to know) that their deeds in the world have come to naught; and that whatever they have done is absolutely useless. 	 Бу дунёда қилган ишлари ҳабата бўлди ва қилган амаллари ботил бўлди.


Allah is All-Embracing, All-Knowing. 	 Аллоҳ кенг қамровли, билувчи зотдир.


And We have revealed the Scripture unto thee only that thou mayst explain unto them that wherein they differ, and (as) a guidance and a mercy for a people who believe. 	 (Ҳа, Аллоҳ таоло Муҳаммадга (с. а. в.) Қуръони Каримни турли халқларнинг ҳақ ва ботил, иймон ва куфр, яхшилик ва ёмонлик ҳамда бошқа нарсалар устидаги ихтилофларини баён этиб бериш учун нозил қилди.)


When the anger of Moses was appeased, he took up the tablets: in the writing thereon was guidance and Mercy for such as fear their Lord. 	 Уларнинг нусхасида Роббиларидан ҳақиқатда қўрқадиганлар учун ҳидоят ва раҳмат бор эди. (Ҳоруннинг гапидан кейин бир оз ўзига келиб, Аллоҳдан мағфират сўраб, унинг раҳматидан умидворликларини билдирганларидан сўнг, Мусонинг (а. с.) ғазаблари босилди.


This is a part of the knowledge that my Lord has taught me. 	 Дастлаб, улар тушунолмай қийналаётган жумбоқни ечиш осон иш эканлигига ишора қилдилар. Сўнгра дин ҳақида сўз очдилар.


And there is no victory except from Allah, the All-Mighty, the All-Wise. 	 Аслида, нусрат азиз ва ҳаким Аллоҳнинг ҳузуридандир.


Look they not at the camels, how they are created? 	 Улар назар солмасларми; Туянинг қандай яратилганига?


God does not ignore what you do. 	 Аммо Бани Исроилнинг қалблари қаттиқ бўлди. Қаттиқ бўлганда ҳам, тошдек қаттиқ, балки тошдан ҳаим қаттиқ бўлди.)


those who avoid the major sin and indecencies except the small sins, indeed your Lord is of immense forgiveness and He is more knowledgeable of you when He created you from the earth and when you were still unborn in your mothers' wombs. 	 У сизларни тупроқдан пайдо қилганда ҳам, оналарингиз қоринларида ҳомилалик чоғингизни ҳам яхши билувчидир. Шундоқ экан, ўзингизни оқламанг, У ким тақводорлигини яхши биладир.


They used not to forbid each other the hateful things (which) they did; certainly evil was that which they did. 	 Улар қилинган ёмон ишдан бир-бирларини қайтармас эдилар. Бу қилмишлари қандай ҳам ёмон бўлди!


If two parties of the believers happen to fight, make peace between them. 	 Агар мўминлардан икки тоифа урушиб кетсалар, бас, ўрталарини ислоҳ қилинг.


True piety is this: to believe in God, and the Last Day, the angels, the Book, and the Prophets, to give of one's substance, however cherished, to kinsmen, and orphans, the needy, the traveller, beggars, and to ransom the slave, to perform the prayer, to pay the alms. 	 Лекин яхшилик ким Аллоҳга, охират кунига, фаришталарга, китобга, Пайғамбарларга иймон келтирса ва яхши кўрган молини қариндошларга, етимларга, мискинларга, ватангадоларга, тиланчиларга, қул озод қилишга берса, намозни қоим қилса, закот берса.


taught him by one terrible in power, 	 Унга шиддатли қувват эгаси ўргатди.


May be then be accursed, how he plotted! 	 Сўнгра яна лаънат бўлсин унга, қандоқ ҳам чамалаб кўрди.


We made a curse pursue them in this world, and on the Day of Resurrection they will be among the disfigured. 	 Ва бу дунёда уларга лаънатни эргаштириб қўйдик. Қиёмат куни эса, улар (раҳматдан) йироқ қилинганлардандирлар.


whom the angels take while they were still harming themselves' Then they will offer submission, saying: 'We have done no evil' No, surely Allah knows what you have done. 	 Фаришталар уларнинг жонларини ўзларига зулм қилган ҳолларида олгандир. Улар, ҳеч бир ёмонлик қилмаган эдик, дея таслим бўлурлар.


There is nothing except that its treasuries are with Us and We do not send it down except in a known measure. 	 Ҳеч бир нарса йўқки, унинг хазиналари Бизнинг ҳузуримизда бўлмаса. Биз уни фақат маълум миқдорла нозил қилурмиз.


Man is indeed extremely prone to denying the Truth. 	 Албатта, Аллоҳ! Ўлганларни қиёмат куни қайта тирилтирадиган, уларни сўроқ-саволга тутадиган, қилганига яраша мукофот ёки жазо берадиган ким?!


And We did not send before you any but men to whom We sent revelation, so ask the followers of the reminder if you do not 	 Агар билмасангиз зикр аҳлларидан сўранг. (Башар Пайғамбар бўлмайди, деб даъво қилаётган, эй кофир-мушриклар, агар Пайғамбарлар башар эканини билмасангиз зикр-илм эгаларидан, аҳли китоблардан сўранг.)


And their prayer near the Kaa’bah is nothing except whistling and clapping; “So now taste the punishment – the result of your disbelief.” 	 Фақат овоз чиқариш, тўс-тўполон қилиш. Шунинг учун ҳам оятнинг сўнгида уларга хитобан: «Бас куфр келтирганингиз туфайли азобни татиб кўринг», дейилмоқда.)(Яъни, Бадр урушидаги азобни татиб туринг, қолганини қиёматда оласиз.)


They said, "Magician, pray to your Lord for us through your covenant with Him (If he saves us from the torment), we shall certainly seek guidance". 	 Сенга берган аҳдига биноан, биз учун Роббингга дуо қил! Албатта, биз ҳидоят топгувчилардан бўламиз», дедилар.


Indeed, the unbelievers are only deluded. 	 Кофирлар ғурурдан бошқа ҳеч нарсада эмаслар!


They will further say: "Had we but listened or used our intelligence, we should not (now) be among the Companions of the Blazing Fire!" 	 Ва улар: «Агар эътибор қулоғи билан эшитганимизда ёки ақлни ишлатганимизда эди, дўзахийлар орасида бўлмаган бўлар эдик», дерлар.


They will suffer a humiliating torment. 	 Ҳа, ўша беҳуда сўзлар эгаси бўлиш учун молу мулкни, ҳаётни, зеҳн-заковатни, бутун имкониятларни сарфлайдилар.)


And those on the Right—what of those on the Right? 	 Ўнг тараф эгалари. Ўнг тараф эгалари не(саодатлилар)дир!


Do not hold unto your disbelieving wives; you may get back what you have spent on them for their dowry and the disbelievers may also ask for what they have spent. 	 (Душман тарафдан келган ҳар бир кишини ҳам қучоқ очиб кутиб олинавермайди. Чунки, душман жосус юбориши ҳам мумкин.


And weigh with the true balance. 	 Ва тўғри тарози ила тортинглар.


There, each soul shall prove its past deeds. They shall be restored to Allah, their Guardian, the True, and that which they forged will escape from them. 	 Ўша ерда ҳар бир жон ўзи қилиб ўтган ишдан сўралур-хабардор бўлур ва ҳақиқий хожалари Аллоҳга қайтарилурлар. Ҳамда ўзларича тўқиб чиқарган нарсалари улардан ғойиб бўладир.


Now, surely, whatever is in the heavens and whatever is in the earth is Allah's; and they do not (really) follow any associates, who call on others besides Allah; they do not follow (anything) but conjectures, and they only lie. 	 Огоҳ бўлингким, осмонларда ким бўлса ва ер юзида ким бўлса, албатта, Аллоҳникидир. Аллоҳдан ўзга шерикларга илтижо қилаётганлар нимага эргашадилар?


Surely he beheld Him on the clear horizon. 	 (Муҳаммад с. а. в. Жиброилни очиқ-ойдин уфқда ўз кўзлари билан асл яратилишида кўрдилар.)


O ye who believe! fear Allah, and let every soul look to that which it sendeth forward for the morrow. 	 Ҳар ким эрталик учун нима тақдим қилганига назар солсин. Аллоҳга тақво қилинглар!


"This," they said, "is your god and the god of Moses but whom he has forgotten." 	 (Сомирий уларга тилла тақинчоқлардан овоз чиқарадиган бузоқ ҳайкали ясаб, шу ҳайкал сизнинг илоҳингиз, Пайғамбаримиз Мусо бизга буни айтмади, деган хаёлга борманг. Мусонинг илоҳи ҳам шу бузоқ.


and by the earth bursting with vegetation; 	 Ёриб чиқувчи эгаси бўлган ер билан қасам.


I CALL TO WITNESS the Day of Resurrection, 	 Қиёмат куни билан қасам.


Surely in that are signs for a people who hear. 	 Одам боласининг уйқуга эҳтиёжи жуда каттадир. Буни билиш, англаб етиш учун бирор кун уйқусиз юришнинг ўзи етади.)


And when they opened their baggage, they found that their goods were returned to them. 	 Юкларини очган пайтда, сармояларининг ўзларига қайтарилганини билдилар.


When he drew out Joseph in his bucket, he shouted, "Glad news, a young boy!" 	 Бас, у челагини ташлади ва: «Суюнчи беринглар! Бу бола-ку!», деди.


She pointed to the child. 	 Улар: «Бешикдаги гўдак ила қандай гаплашамиз?!» дедилар. (Бешикдаги бола ҳеч қачон гапирмайди.


He said: "O my people! is then my family of more consideration with you than Allah? 	 У: «Эй қавмим, менинг одамларим сизлар учун Аллоҳдан кўра азизроқми?!


Say: 'God's guidance is the true guidance.' 	 «Албатта, Аллоҳнинг ҳидояти ҳақиқий ҳидоятдир», деб айт.


Lo! ye are guilty. 	 Албатта, сизлар гуноҳкорсизлар.


And Allah is Forgiving, Merciful. 	 Аллоҳ гуноҳни мағфират қилувчи ва раҳмли зотдир.


“And deliver us, by Your mercy, from the disbelieving people.” 	 Шунингдек, фитна сўзи «алдов» ва «адашув» маъносини ҳам англатади. Ушбу оятда эса, мўминлар Аллоҳдан золим қавмларни улар устидан ғолиб қилиб қўймасликни сўрашмоқда.


Devour not usury, doubled and multiplied; but fear Allah; that ye may (really) prosper. 	 (Ҳофиз ибн Касир раҳматиллоҳи алайҳи ривоят қилишларича, берилган қарзнинг муддати тугаб қолганда қарз берувчи қарздорга: «Ёки қарзингни тўла ёки рибони кўпайтир», дер экан. Тўласа, тўлади, бўлмаса, қарз муддатини чўзиш эвазига рибонинг миқдорини ҳам кўпайтирар экан.


We only extend it for them so that they may increase in sin, and for them is a humiliating punishment. 	 Биз уларни фақат гуноҳлари кўпайиши учунгина тек қўямиз. Уларга хорловчи азоб бордир.


If there are twenty among you with determination they will vanquish two hundred; and if there are a hundred then they will vanquish a thousand unbelievers, for they are people devoid of understanding. 	 Агар сиздан юзта бўлса, куфр келтирганлардан мингтасини енгадир. Бу улар тушунмайдиган қавм бўлганларидандир.


He said: "Did I not say to you, 'I know from Allah that which ye know not?'" 	 У: «Сизларга мен, Аллоҳдан сизлар билмайдиган нарсани биламан, демаганмидим?!» деди.


[They are] those who, if We established them in the land, would say their prayers regularly and pay the zakat and enjoin good and forbid evil. 	 Бунга қўшимча «ер юзида нусрат, ғалаба берсак» маънолари ҳам чиқади. Диёрларидан «Роббимиз Аллоҳ» деганлари учун чиқарилган мусулмонларга ер юзида макон, нусрат, ғалаба–имкон берсак: Ховлиқиб кетмайдилар, балки Аллоҳ таолога ихлос билан ибодат қиладилар, у билан боғланишни кучайтирадилар.


Some of the Pharaoh's nobles considered him to be no more than a skillful magician 	 Фиръавн қавмидан бўлган зодагонлар: «Албатта, бу билимдон сеҳргардир!


And when harm touches men, they cry sincerely only to their Lord (Allah), turning to Him in repentance, but when He gives them a taste of His Mercy, behold! a party of them associate partners in worship with their Lord. 	 Қачон одамларга зарар етса, Роббиларининг Ўзигагина қайтиб, дуо қилурлар. Сўнгра У зот уларга Ўзидан раҳмат тоттирганда, кўрибсанки, улардан баъзи гуруҳлари Роббиларига ширк келтирурлар.


So be not in doubt regarding what these people worship. 	 Сен анавилар ибодат қилаётган нарсада шак-шубҳада бўлма.


Then as for those who believed and worked righteous works, they shall be in a meadow made happy. 	 Бас, иймон келтириб, яхши амалларни қилганлар, улар жаннатда шодланурлар.


For God takes account of all things. 	 ( Исломдаги саломлашиш энг гўзал ва энг маъноли саломлашишдир. Исломда танигангаю танимаганга салом бериш суннатдир.


Then reduces them to rusty rubbish. 	 Бас, У уни қорайган хашак қилган зотдир.


Would that they had known that they had sold their souls for that which is vile! 	 Cеҳрни ўрганган, уни ёмонликка ишлатганларга охиратда ҳеч қандай насиба қолмайди. Буни уларнинг ўзлари ҳам яхши биладилар.)


And I have followed the religion of my fathers, Abraham and Isaac and Jacob. 	 Ва оталарим Иброҳим, Исҳоқ ва Яъқубнинг миллати-динига эргашдим. Биз учун Аллоҳга бирор нарсани шерик қилиш мумкин эмас эди.


Then, if you turn your backs, I have not asked of you a wage. 	 Бас, агар юз ўгирсангиз, мен сизлардан ажр сўраганим йўқ. Менинг ажрим фақатгина Аллоҳдан.


Thus do we expound the revelations for people who reflect. 	 Биз уни худди куни кеча яшнаб турмагандек қуритиб қўямиз. Тафаккур қиладиган қавмлар учун оятларимизни ана шундай батафсил баён қилурмиз.


It may be that your Lord will have mercy on you, but if ye repeat (the crime) We shall repeat (the punishment), and We have appointed hell a dungeon for the disbelievers. 	 Агар сиз қайтсангиз, Биз ҳам қайтамиз. Ва жаҳаннамни кофирларга зиндон қилганмиз.


Lo! thou art of the owners of the Fire. 	 Албатта, сен жаҳаннам эгаларидансан», деб айт.


So she kept watch over him unperceived (by the enemies). 	 Бас, уни бир четдан кўрди. Ҳолбуки, улар сезмасдилар.


syntax error, unexpected %s, expecting %s or %s or %s or %s 	 синтаксис хатоси, кутилмаган %s, %s ёки %s ёки %s ёки %s талаб қилинади


unless Allah should will it. 	 Магар: «Аллоҳ хоҳласа», дегин. Қачонки унутсанг, Роббингни эсла ва: «Шоядки Роббим мени бундан яхшироққа яқин бўлишимга ҳидоят қилса», дегин.


And if you renege, even after the clear commands have come to you, then know well that Allah is Almighty, Wise. 	 Агар очиқ баёнотлар келгандан кейин ҳам тойилсангиз, билингки, албатта, Аллоҳ азиз ва ҳикматлидир.


Indeed, those who exchange the covenant of Allah and their [own] oaths for a small price will have no share in the Hereafter, and Allah will not speak to them or look at them on the Day of Resurrection, nor will He purify them; and they will have a painful punishment. 	 Аллоҳнинг аҳдини ва ўз қасамларини арзон баҳога сотадиганлар, албатта, ана ўшаларга охиратда насиба йўқдир, қиёмат куни Аллоҳ уларга гапирмас, назар солмас ва покламас. Уларга аламли азоблар бор.


Then the believers will say: "Are these the people who had sworn by God on solemn oath and said: "We are surely with you?" 	 Иймон келтирганлар: «Ўзларини сизлар билан деб Аллоҳнинг номи ила жон-жаҳдлари ила қасам ичганлар анавиларми?» дейишади.


And We rescued him and his family, except his wife – she became of those who stayed behind. 	 (Пайғамбарга фақат унинг оила аъзоларигина иймон келтирдилар. Аммо уларнинг орасидан ҳам энг яқин кишиси–хотини иймон келтирмади.


So Shu'aib left them, saying: "O my people! I did indeed convey to you the messages for which I was sent by my Lord: I gave you good counsel, but how shall I lament over a people who refuse to believe!" 	 Кейин У улардан юз ўгирди ва: «Эй қавмим, батаҳқиқ, сизга Роббимнинг юборганларини етказган эдим ҳамда сизга насиҳат қилган эдим. Қандай қилиб кофир қавмларга қайғурай», деди.


And if your Lord had pleased He would certainly have made people a single nation, and they shall continue to differ. 	 Агар Роббинг хоҳласа, одамларни бир уммат қиларди. Улар ихтилоф қилишда бардавом бўлурлар.


And verily it is, in the Original Book before Us, indeed exalted. 	 Демак, Қуръони Карим Аллоҳ таолонинг ҳузуридаги Лавҳул Маҳфузда сақланган. Бу эса, уни Аллоҳ таоло нақадар зўр қадрлаганини кўрсатади.)


Do you [all] want to question your messenger just as Moses was questioned previously? 	 Ёки Пайғамбарингиздан, бундан аввал Мусодан сўралганидек, савол сўрашни хоҳлайсизми?! Ким иймонни куфрга алмаштирса, батаҳқиқ, тўғри йўлдан адашган бўлади.


Noah was told, "Get down from the Ark. Your Lord's peace and blessings are upon you and your followers. 	 «Эй Нуҳ, Биздан сенга ва сен билан бирга бўлган умматларга бўлган тинчлик ва баракотлар ила (кемадан) тушгин.


Allah will admit those who believe and work righteous deeds, to Gardens beneath which rivers flow: they shall be adorned therein with bracelets of gold and pearls; and their garments there will be of silk. 	 (Бир-бирига қарама-қарши икки нарсани бир жойда, бир хил савияда васф қилишлик Қуръони Каримга хос хусусиятлардан биридир. Жаҳаннамда оловнинг азобига қўшимча қилиб, ўта қайноқ сув қуйилса, жаннатда соя-салқин боғлар остидан муздек зилол, ҳузурбахш сувлар оқиб турибди.


They stained his shirt with false blood. 	 Сизга ҳавои нафсингиз бирор ишни зийнатлаб кўрсатибди. Энди чиройли сабр (дан бошқа чорам йўқ).


You did not hide your (doings) so that your ears or eyes or persons should not testify against you. 	 Сиз ўзингизга қарши қулоғингиз, кўзларингиз ва териларингиз гувоҳлик беришларидан яширинмас эдингиз. Лекин Аллоҳ қилаётган амалларингизнинг кўпини билмайди, деб гумон қилар эдингиз.


God produced you from the earth like a vegetable growth; 	 Ва Аллоҳ сизларни ердан ўстириб чиқарадир.


(Luqman said): “Son, Allah will bring forth everything even if it be as small as the grain of a mustard seed even though it be hidden inside a rock or (anywhere) in the heavens or earth. 	 «Эй ўғилчам, албатта, у(амал) агар ачитқининг бир дона уруғича бўлсаю у бир қоя тош ичида ёки осмонларда ёхуд ерда бўлса ҳам, Аллоҳ уни келтирур.


As for the froth, it is swept away, but what benefits the people remains in the ground. 	 Бу масалда ҳаққа асл маъданлар, ботилга занг ва кўпик қиёс қилинмоқда. Кўпик, гарчанд сувнинг устига чиқиб турган бўлса ҳам, барибир у кўпикдир.


And their refuge is Hell, and wretched is the destination. 	 Уламоларимиз Расулуллоҳ (с. а. в.) мунофиқларга қарши уруш қилмаганларини, уларни ўлдирмаганларини алоҳида таъкидлайдилар. Лекин шу оятдан кейин муомала кескин ўзгариб, уларга нисбатан қаттиққўл бўлинган ва кирдикорлари аёвсиз фош этилган.)


They do not have any supporter besides Him; and He does not associate anyone in His command.” 	 У зот нақадар яхши кўргувчи ва яхши эшитгувчи зотдир. Уларга Ундан ўзга дўст йўқдир.


When ye consult the Messenger in private, spend something in charity before your private consultation. 	 Агар Пайғамбар билан сирли суҳбат қилмоқчи бўлсангиз, сирли суҳбатингиздан аввал садақа беринг. Шундоқ қилмоғингиз ўзингиз учун яхшироқдир ва (қалбингиз учун) покроқдир.


When you have performed the prayer, remember God, standing and sitting and on your sides. 	 Намозни адо этганингиздан сўнг Аллоҳни турган, ўтирган ва ёнбошлаган ҳолингизда эсланг. Хотиржам бўлганингизда намозни тўлиқ адо этинг.


Then, was the time [of its fulfillment] too long for you, or did you wish that wrath from your Lord descend upon you, so you broke your promise [of obedience] to me?" 	 Сизларга замон узоқ кўриндими ёки бошингизга Роббингиздан ғазаб тушишини хоҳладингизми?! Менга берган ваъдага хилоф қилибсиз?!» деди.


(They took to flight because of their) arrogance in the land and their plotting of evil. 	 Ёмон макр эса, фақат ўз эгасига қайтадир. Улар фақат илгаригиларнинг суннатига интизор бўлмоқдалар, холос.


Know that Allah knows what is in your hearts, so beware of Him; and know that Allah is all-forgiving, all-forbearing. 	 Бас, Ундан огоҳ бўлинг. Ва билингки, албатта, Аллоҳ мағфиратли ва ҳалимдир.


(And it will be said unto those therein): Eat and drink at ease for that which ye sent on before you in past days. 	 Ўтган кунларда қилган нарсаларингиз туфайли енглар ва ичинглар, ош бўлсин.


And indeed We have created seven paths above you; and We are not unmindful of the creation. 	 (Эй одамлар, Биз устингизга етти табақа осмонни яратиб қўйганмиз. Шундай жонсиз, мустаҳкам ва чексиз нарсаларда нима бўлаётганини ҳам билиб турамиз.)


They will be received by the angels of mercy with the greeting, "Peace be with you. 	 Фаришталар уларнинг жонларини пок ҳолларида ола туриб: «Сизларга салом бўлсин. Қилиб юрган ишларингиз туфайли жаннатга киринг», дерлар.


And I am not going to drive away those who have believed; verily they are going to meet their Lord; but I behold you a people ignorant! 	 Сенга пасткашларгина эргашаётганини кўряпмиз, деганингиз учун, сизларга ёқиш мақсадида ёки сизларни рози қилиш учун: «Мен иймон келтирганларни қувловчи эмасман». Мен учун бой-камбағал барибир, муҳими, иймон келтириш.


You are just a warner for whoever dreads it. 	 Албатта сен ун(қиёмат)дан қўрққанларга огоҳлантирувчисан, холос.


If a wound has afflicted you (at Ohud), a wound like it has also afflicted the (unbelieving) people; and We bring these days to men by turns, and that Allah may know those who believe and take witnesses from among you; and Allah does not love the unjust. 	 Доимо мусулмонлар ғолиб келаверса, ҳамма ўзини мусулмон деб эълон қилиб юборади. Оқибатда ҳамма аралашиб кетиб, ким ҳақиқий мўмин-мусулмон, ким юзаки эканини одамлар била олмай қоладилар.


Will you not then be cautious' 	 Тақво қилмайсизларми?!» деди.


Exalted is Allah, the True King! 	 Ҳақ Подшоҳ–Аллоҳ олий бўлди. Сенга ваҳийи битгунча Қуръон (тиловати)га ошиқма ва: «Роббим, илмимни зиёда қилгин», дегин.


And barter not the covenant of Allah for a small price; verily that which is with Allah --that is better for you, if ye only know. 	 Аллоҳнинг аҳдини оз баҳога сотиб юборманг. Агар билсангиз, сиз учун, албатта, Аллоҳнинг ҳузуридаги нарса яхшироқдир.


But perhaps God will bring about victory, or some event of His making; thereupon they will regret what they concealed within themselves. 	 Мусулмонлар устун келиб турганда, улардан қўрқиб, тили билан мусулмонлигини изҳор қилган, баъзи ибодатларга ва диний кўрсатмаларга ҳам амал қилиб турган. Мусулмонларга қарши бўлган кофирлар билан ҳам дўстлашиб, ҳамкорлик қилиб, мабодо замон айланиб улар мусулмонлардан устун келиб қолса, менга зарар беришмасин, деб туради.


When it sees them from a place far off, they will hear its fury and its ranging sigh. 	 Вақтики у уларни узоқ жойдан кўрганида, унинг ғазабнок қайнашини ва бўкиришини эшитурлар. (Қиёмат соатини ёлғонга чиқарганларга Аллоҳ таоло томонидан тайёрлаб қўйилган дўзах шу даражада даҳшатлики, у кофирларни узоқдан кўриши билан ғазаби тўлиб-тошиб, қайнаб ўкира бошлайди.)


Then We raised up after them another generation. 	 Сўнгра улардан кейин бошқа авлодларни пайдо қилдик. (Яъни, Нуҳ ва унинг қавмидан кейин бошқа халқларни пайдо қилдик.)


"Did you think that We had created you in play (without any purpose), and that you would not be brought back to Us?" 	 Наҳотки Бизнинг сизни яратишимиз беҳуда бўлган ва сиз Бизга қайтарилмассиз, деб ҳисобласангиз?! (Эй мушриклар, наҳотки Биз сизни беҳудага яратган бўлсак?


Exalt not yourselves against me, but come unto me as those who surrender. 	 Менга қарши бош кўтармай, таслим бўлган ҳолингизда келинг», дейилмишдир», деди.


Moses said, "Certainly not. 	 Бас, Биз Мусога: «Асонг билан денгизни ур», деб ваҳий қилдик.


He is too exalted for what they associate with Him! 	 Аллоҳ улар келтираётган ширкдан пок бўлди.


Thus were they there defeated and brought low. 	 Ўша ерда енгилдилар ва беобрў бўлдилар.


And its keepers will say, "Did not the Messengers come to you from yourselves, reciting to you the Verses of your Lord, and warning you of the Meeting of this Day of yours?" 	 Лекин азоб сўзи кофирлар устига ҳақ бўлгандир», дедилар. («Ҳа», ўзимиздан бўлган Пайғамбарлар бизга келган, улар бизга Роббимизнинг оятларини тиловат қилиб берган ва у куннинг даҳшатидан огоҳлантирган эдилар, демоқчилар.


Cyrillic/Ukrainian 	 Кирилча/Украинча


Washing it down with boiling water. 	 Сўнгра, бунинг устига, улар учун ўта қайноқ сувдан аралаштирма ҳам бор.


Verily Allah sendeth astray whomsoever He listeth, and guideth whomsoever He listeth; so let not thine soul expire after them in sighings; verily Allah is the Knower of that which they perform. 	 (Шайтоннинг малайига айланган одамга ўзининг ҳар бир ёмон иши зийнатли кўринади. У ўзидан ўзи ажабланиб, қилган иши ўзига зўр кўринган сари ҳаддан ошиб бораверади.)


And who doth greater wrong than he who hath been reminded of the revelations of his Lord, yet turneth away from them and forgetteth what his hands send forward (to the Judgment)? 	 Роббиси оятлари ила эслатилганда, улардан юз ўгириб, ўзи қилган (гуноҳ)ларни унутган кимсадан ҳам золимроқ одам борми?!


Are they not wont to see it? 	 Маълумки, бу шаҳарни Аллоҳ таоло тош ёғдириб ҳалок қилгандир. Оятдаги «Улар»дан мурод эса, Макка кофирлари.


it is they who are the people of Paradise, they shall abide therein as a reward for all that they have done. 	 Ана ўшалар жаннат эгаларидир, унда қилган амаллари мукофотига абадий қолурлар.


Say: 'Compose one chapter like it, and call upon whom you will, other than Allah (to help you), if what you say is true' 	 Сен: «Агар ростгўй бўлсангиз, унга ўхшаш бир сура келтиринг ва (бу ишга) Аллоҳдан бошқа кучингиз етганича кимни хоҳласангиз, чақиринг», деб айт.


Messengers came to them with clear signs, with scriptures, and with the enlightening Book, 	 Ўша Пайғамбарлар ўзларининг ҳақ Пайғамбар эканликлари тасдиғи сифатида Аллоҳ томонидан равшан, очиқ-ойдин мўъжизалар кўрсатган эдилар. Баъзилари илоҳий китоб даражасига етмаган саҳифалар, баъзилари нурли китоб келтирган эди.)


Thus We have sent among you a Messenger of your own to recite Our revelations to you, purify you and teach you the Book and wisdom, and to teach you what you did not know. 	 Шунингдек, ичингизга ўзингиздан, сизларга оятларимизни тиловат қиладиган, сизларни поклайдиган, сизларга китобни, ҳикматни ва билмайдиган нарсаларингизни ўргатадиган Пайғамбар юбордик.'


However, the rebellious ones will have the worst place to return. 	 (Иш) бундайдир. Албатта, туғёнга кетгувчилар учун ёмон оқибат.


(And) said: "These two are surely magicians. 	 Улар: «Албатта, бу иккови сеҳргардирлар.


They preferred to be with the women who stay behind, and their hearts have been sealed, so they do not understand. 	 Улар хотин-халажлар билан бирга бўлишга рози бўлдилар ва қалбларига муҳр босилди. Бас, улар англамаслар.


And indeed, warnings came to the people of Fir'aun (Pharaoh) [through Musa (Moses) and Harun (Aaron)]. 	 Дарҳақиқат, Фиръавн аҳлига огоҳлантиришлар келди.


And when they are told, ‘Beware of that which is before you and that which is behind you, so that you may receive [His] mercy…’ 	 Уларга: «Олдингиздаги нарсадан ва ортингиздаги нарсадан қўрқинг. Шояд раҳм қилинсангиз», дейилса.


Not a messenger did We send before thee without this inspiration sent by Us to him: that there is no god but I; therefore worship and serve Me. 	 Сендан илгари юборган ҳар бир Пайғамбарга: «Албатта, Мендан ўзга ибодатга сазовор илоҳ йўқ. Бас, Менга ибодат қилинг», деб ваҳий қилганмиз.


(As for) those who shall be gathered upon their faces to hell, they are in a worse plight and straying farther away from the path. 	 Жаҳаннам томон юз тубан ҳолларида судраладиганлар, ана ўшалар, маконлари энг ёмон, йўллари энг адашган кимсалардир.


Allah is ever Forgiving, Merciful. 	 Ислом шариати мусулмон эркакларга айрим тоифа аёлларга уйланишни ҳаром қилган. Мазкур тоифалар ушбу оятда, бундан олдинги ва кейинги оятларда ва Пайғамбарларимизнинг ҳадисларида баён қилинган.)


And one of His signs is the creation of the heavens and the earth and what He has spread forth in both of them of living beings; and when He pleases He is all-powerful to gather them together. 	 У зотнинг оят-белгиларидан осмонлару ернинг яратилиши ва уларда турли жониворларнинг таратиб қўйилишидир. Ва У зот агар хоҳласа, уларни жамлашга қодирдир.


Then We told Moses by inspiration: "Strike the sea with thy rod." 	 Бас, Биз Мусога: «Асонг билан денгизни ур», деб ваҳий қилдик.


It tasted the result of its decisions, and the outcome of its decisions was perdition. 	 Бас, улар ўз ишларининг ёмонлигини тотиб кўрдилар ва ишларининг оқибати ютқизиқ бўлди.


And He is the Sublime, the Great. 	 Шафоат қилишга Аллоҳ таолонинг ўзи изн бериб, шароит яратиб бермагунча қўрқинч ичида чурқ этмай турадилар.)


All food was lawful to the Children of Israel except what Israel had forbidden himself before the Torah was sent down. 	 Таврот тушишидан олдин Исроил ўзига ҳаром қилгандан бошқа ҳамма таом Бани Исроилга ҳалол эди.


Whoever of you turns back from his faith and dies as a denier of the truth will have his deeds come to nothing in this world and the Hereafter, and he will be an inhabitant of the Fire, to abide therein forever. 	 Сиздан кимки диндан қайтиб, кофир ҳолида ўлиб кетса, ана ўшалар бу дунёю охиратда амали ҳабата бўлганлардир. Ана ўшалар дўзах эгаларидир.


You want the gains of this life, and Allah wants the Everlasting Life, and Allah is Mighty, Wise. 	 Ва Аллоҳ ғолиб ва ҳикматли зотдир. (Ушбу ва кейинги ояти карималар Бадр урушида асирга тушган мушриклар масаласида нозил бўлгандир.)


Nor will it be permitted for them to make an excuse. 	 Ва уларга узр айтишга изн берилмайдир.


As for such, their guerdon is that on them rests the curse of Allah and of angels and of men combined. 	 Бу дунё-ю у дунёнинг барча-барчасидан бўладиган лаънатни ўзига қаратиш–жуда ҳам улкан жазо! Дарҳақиқат, Исломга кириш имкони бўлиб туриб кирмаганлар шундай жазога лойиқдирлар.)


Fighting is ordained for you, even though you dislike it. 	 Уларнинг жангни ёқтирмасликларини ҳам билади. Инсоннинг табиати шундоқ: машаққатни, қийинчиликни ёқтирмайди.


Lo! the doom of thy Lord is to be shunned. 	 Ўзи Аллоҳнинг азобидан қўрқиб турган кимса қандай қилиб бировни азоблай олади? Шунга қарамасдан, Аллоҳнинг азобидан қўрқмай, бир пулга арзимайдиган нарсаларни уУга шерик қилиб юрганларга ҳайронсан.)


If you (O Muhammad SAW) covet for their guidance, then verily Allah guides not those whom He makes to go astray (or none can guide him whom Allah sends astray). 	 Агар сен уларнинг ҳидоятига ўта қизиқсанг ҳам, Аллоҳ залолатга кетказган кимсаларни ҳидоят қилмас.


But if they separate [by divorce], Allah will enrich each [of them] from His abundance. 	 Агар ажрашсалар, Аллоҳ Ўз фазлидан ҳар бирини беҳожат қилур.


it will be said: “This is what you were promised, a promise made to everyone who turned much (to Allah) and was watchful of his conduct, 	 Бу сизга ваъда қилинган нарсадир. Ҳар бир сертавбага ва сақловчига.


These are the guided ones. 	 Бу дунёда ҳосил бўладиган баъзи бир натижалар охирги мақсад бўлиб қолмаслиги керак. Ҳатто ақиданинг ғолиб келиши ҳам юқорида айтилган мукофотнинг ўрнини боса олмайди.)


Our Lord, and admit them to gardens of perpetual residence which You have promised them and whoever was righteous among their fathers, their spouses and their offspring. 	 Эй Роббимиз, уларни ҳам, оталаридан, жуфтларидан ва зурриётларидан аҳли солиҳ бўлганларини ҳам Ўзинг уларга ваъда қилган адн жаннатларига киритгин.


Say, ‘All that is surplus.’ 	 Дунёда адолат ўрнатиш, ер юзида Аллоҳнинг халифаси бўлиш вазифаси юклатилган шахс ароқхўр ёки қиморбоз ва молини ноўрин сарфлайдиган бўлиши мумкинми? Албатта, йўқ.


Surely your Lord is the Creator and knows (everything). 	 Албатта, Роббинг яратгувчи ва билгувчи зотдир.


Whether you plead forgiveness for them or not, God will not forgive them, even though you plead seventy times, for they disbelieved in God and His Apostle; and God does not show transgressors the way. 	 Биз ўрганаётган ояти каримадан билиниб турибдики, Табук ғазоти асносида мунофиқларнинг кирдикорлари кетма-кет фош бўлгандан кейин яна улар учун истиғфор айтиш таклифи бўлган ёки ҳолат шуни тақозо қилиб қолган. Аллоҳ таоло Пайғамбари Муҳаммадга (с. а. в.) хитоб қилиб, мунофиқлар учун истиғфор айтишлари ва айтмасликлари барибир эканлигини, фойдаси йўқлигини билдирмоқда.)


Then he whose balances shall be heavy --these! they are the blissful ones. 	 Кимнинг мезонлари оғир келса, бас, ана ўшалар, ўзлари нажот топгувчилардир.


If they had gone forth among you, you would then not gain any increase from them except trouble, and seeking to cause turmoil they would run rumours among you; and their spies are among you; and Allah well knows the unjust. 	 Агар улар ичингизда чиққанларида ҳам сизга ёмонликдан бошқа нарсани зиёда қилмасдилар, тезлаб орангизга фитна солишга уринардилар. Ҳолбуки, ичингизда уларга қулоқ солувчилар бор эди.


And they worked no wrong upon Us, but themselves they wronged. 	 (Ибн Касирнинг айтишларича, «Манн» ўзини еса, таом ва ширинлик, сувга қўшиб ичса, ичимлик бўладиган нарсадир. Уни бошқа нарсаларга қўшса ҳам бўлаверади.)


And the evildoers were seized by the Cry, and morning found them in their habitations fallen prostrate 	 Ва зулм қилганларни даҳшатли қичқириқ олди. Бас, диёрларида тўкилдилар.


And how many a generation have We destroyed before them! 	 Улардан олдин қанчадан-қанча аср(аҳли)ни ҳалок қилдик.


When God showed thee them in thy dream as few; and had He shown them as many you would have lost heart, and quarrelled about the matter; but God saved; He knows the thoughts in the breasts. 	 Ўшанда Аллоҳ тушингда уларни сенга оз кўрсатди. Агар уларни сенга кўп кўрсатганида, тушкунликка учрар эдингизлар ва бу ишда ораларингизда низо чиқар эди.


Stand out firmly for justice, as witnesses to Allah, even though it be against yourselves, or your parents, or your kin, be he rich or poor, Allah is a Better Protector to both (than you). 	 Адолат ила туринг ҳамда агар ўзингиз, ота-онангиз ва қариндошларингиз зиддига бўлса ҳам, Аллоҳ учун тўғри гувоҳлик берувчи бўлинг. Агар у бой бўлса ҳам, камбағал бўлса ҳам, Аллоҳ унга яқинроқдир.


And the Jinn race, We had created before, from the fire of a scorching wind. 	 Ва жинларни бундан олдин самум оловидан яратдик.


God is swift in His reckoning. 	 Ва Аллоҳ тез ҳисоб қилувчидир.


(The Holy Prophet Mohammed – peace and blessings be upon him – is one of Allah’s greatest favours to mankind.) 	 Гарчи олдин очиқ-ойдин адашувда бўлсалар ҳам.


Against whom it is prescribed, that: whosoever befriendeth him, him he shall lead astray and shall guide him on to the torment of the Flame. 	 Унга битилганки, албатта, унга ким дўст бўлса, шубҳасиз, уни адаштиради ва дўзах азобига «ҳидоят» қилади.


When there comes God’s victory, and conquest. 	 Вақтики, Аллоҳнинг нусрати ва фатҳ келса...


Surely, their expulsion was unlawful. 	 Ва ҳолбуки, уларни чиқариш ҳаром эди.


Shall you not be requited for what you used to earn?’ 	 (Улар бу дунёда қилган зулмлари–Аллоҳга иймон келтирмаганлари учун қилмишларига яраша жазо оладилар, дўзахда мангу қоладилар.)


and the heavens will be rent asunder, 	 Ва осмон парчаланса, бас, ўша кунда, у (осмон) беҳолдир.


And I desire not, in order to oppose you, to do that which I forbid I desire not but rectification, so far you as I am able, and my hope of success is not save with Allah; in Him I rely and unto Him I turn penitently. 	 (Аввалги гапларингизни ўйламай, шошилиб, бебошларга қўшилиб айтиб қўйган бўлишингиз мумкин. Аммо энди ўйлаб кўриб, шошилмасдан, ақлни пешлаб туриб, «хабар беринглар-чи, агар мен Роббимдан аниқ ҳужжатга эга бўлсам-чи?!»


And if ye call them to the Guidance, they follow you not. 	 Агар уларни ҳидоятга даъват қилсангиз, сизга эргашмаслар.


Were it not that favor from his Lord had overtaken him, he would certainly have been cast down upon the naked Found while he was blamed. 	 Агар уни Роббисининг неъмати топмаганда, очиқ саҳро жойга, мазамматга қолган ҳолда ташланган бўларди.


If heavy rain falls, it yields its produce twofold: and even if there is no heavy rain but only a light shower, that too, is sufficient for it: whatever you do is in the sight of Allah. 	 Агар қаттиқ ёмғир ёғмаса, майдалаб ёққани ҳам бўлаверади. Ва Аллоҳ қилаётганларингизни кўриб турувчи зотдир.


Then she pointed to him. 	 Улар: «Бешикдаги гўдак ила қандай гаплашамиз?!» дедилар. (Бешикдаги бола ҳеч қачон гапирмайди.


And however much you long for, most men will not accept faith. 	 Одамларнинг кўплари, гарчи сен жуда қизиқсанг ҳам, мўмин эмаслар. (Пайғамбаримиз (с. а. в.) қавмларига яхшиликни раво кўрганларидан, иймонга келишларини жуда қаттиқ истар эдилар.


Said he, 'This is what we were seeking!' 	 У (Мусо) «Ана шу биз истаган нарса», деди.


It is like when your Lord caused you to leave your home with the truth, though some of the believers disliked it. 	 Ушбу икки иш - ўлжани бўлиш ва ғазотга чиқишнинг бир-бирига ўхшашликлари бор. Ўлжа тақсимоти бир гуруҳ мўминларга ёқмаганидек урушга чиқиш ҳам баъзи бир мўминларга ёқмаган эди.)


Lo! this (Qur'an) is a conclusive word, 	 Албатта у(Қуръон) ажратувчи сўздир.


Despite this, the human being still tends to rebel 	 Йўқ! Албатта инсон туғёнга кетадир.


wherein they shall hear no vain talk. 	 Унда улар бекорчи гапни эшитмасдир.


So away with the 'Ad, the people of Hud! 	 Шу билан, Од қиссаси ҳам тамом бўлди. Бу қиссада оғир пайтларни бошларидан кечириб турган Пайғамбаримизга (с. а. в.) ва у зот билан бирга бўлган оз сонли мусулмонларга тасаллилар бор.)


Likewise you will be resurrected. 	 Бу нарса ерда ҳам, кўкда ҳам, сувда ҳам бўлиб туради. Сон-саноғига етиб бўлмайдиган ушбу жараёнларнинг ҳар бирини Аллоҳ таоло амалга оширади.)


Verily We shall give life to the dead, and We record that which they send before and that which they leave behind, and of all things have We taken account in a clear Book (of evidence). 	 Албатта, Биз, Ўзимиз ўликларни тирилтирурмиз ва улар тақдим қилган нарсаларни ва қолдирган асарларни ёзурмиз. Ҳар бир нарсанинг ҳисобини очиқ-ойдин имомда олиб қўйганмиз.


“And prefer strong palaces, that perhaps you may live for ever?” 	 Ва худди мангу туражакдек «маснаълар» тутаверасизми?. (Оятдаги «маснаълар» сўзи ҳозирги араб тилида завод-фабрикалар маъносида ишлатилмоқда.


Between them is a Barrier which they do not transgress: 	 Ўрталаридаги тўсиқдан ошиб ўтолмаслар. (Шўр денгиз билан чучук сувли дарё ўртасида бир тўсиқ бўлиб, улар бир-бирларига аралашиб кетмайди деган маънони англатади.)


They will not fight you even if they all come together, except in barricaded cities or from behind walls; they are severe fighters among themselves; you will assume them to be one, whereas their hearts are divided; this is because they are a people who do not have any sense. 	 Сизларга қарши уюшиб очиқ уруш қила олмаслар, балки қўрғон билан ўралган қишлоқларда ёки деворлар ортига бекиниб олиб уруш қилурлар. Ўз ораларида адоватлари шиддатли.


Have you seen him who prevents? 	 Қайтарганни кўрдингми?!


Allah has prepared for them a severe punishment; surely what they do is evil. 	 Аллоҳ улар учун шиддатли азобни тайёрлаган. Уларнинг қилаётган ишлари нақадар ёмон!


duty-bound to say nothing about God but the truth, and I have brought you a clear sign from your Lord. 	 Менга Аллоҳ ҳақида ҳақдан бошқани айтмаслик лозимдир. Батаҳқиқ, мен сизларга Роббингиздан очиқ-ойдин ҳужжат келтирдим.


They said: "We only wish to eat thereof and satisfy our hearts, and to know that thou hast indeed told us the truth; and that we ourselves may be witnesses to the miracle." 	 Улар: «Ундан емоқни, қалбларимиз таскин топмоғини, бизга рост гапирганингни билмоқни ва бунга гувоҳ бўлмоқни истаймиз», дедилар.


Said he, 'Now, by Thy glory, I shall pervert them all together, 	 У: «Сенинг иззатинг ила қасамки, мен уларнинг барчасини иғво қиламан.


Said Allah, “They will soon wake up at morn, regretting.” 	 У зот: «Озгинадан сўнг улар надомат чекувчи бўлурлар», деди. (Яъни, Аллоҳ таоло у Пайғамбар алайҳиссаломнинг дуоларини қубул қилди.


And in the heaven is your provision, and that which you are promised. 	 Ва осмонда ризқингиз ҳамда сизга ваъда қилинаётган нарсалар (бор).


And We shaded them with clouds, and We sent down to them manna and quails: ‘Eat of the good things We have provided you.’ 	 Аллоҳ ана ўша ўн иккита ўғилдан тарқалган фарзандларнинг ҳар бирини бир жамоа–қабила қилиб қўйди. Саҳрода сув билан таъминлашнинг устига, Бани Исроил бошида булутни соябон бўлиб сузиб юрадиган қилиб қўйди.


And if thou fearest treachery from any folk, then throw back to them (their treaty) fairly. 	 Агар бир қавмнинг хиёнатидан қўрқадиган бўлсанг, уларга тенгма-тенг (аҳд бузилганини) ўртага ташла.


Indeed, it was an immorality and hateful [to Allah] and was evil as a way. 	 Агар ўғли отаси ўлган пайтда вояга етган бўлса, ўгай онаси унга мерос тариқасида хотин бўлиб қолар эди. Аллоҳ таоло ушбу ояти каримани нозил қилиб, бу ишни ҳаром этди.)


Thine endurance is only by (the help of) Allah. 	 Улар(ҳоли)га хафа бўлма.


And verily most of the men of old went astray before them, 	 Батаҳқиқ, улардан олдин аввалгиларнинг кўплари адашганлар.


Say: 'Lord, if You should show me that which they are promised, 	 Сен: «Эй Роббим, агар менга, албатта, уларга ваъда қилинган нарсани кўрсатадиган бўлсанг.


Again: may he perish, how he analyzed. 	 Сўнгра яна лаънат бўлсин унга, қандоқ ҳам чамалаб кўрди.


Do you not understand? 	 Наҳотки ақл юритмасангиз?


Their faith is best known to God. 	 Бас, мўминаликларини билсангиз, уларни кофирларга қайтариб юборманг.


They had been mightier than them in power and in leaving their traces on earth. 	 Ўшалар улардан кўра қувватлироқ ва ер юзида асарлари кўпроқ бўлган эдилар.


Has the story of the two disputants reached you? 	 Сенга даъволашганларнинг хабари келдими?


(Some of) your people have rejected the Quran, although it is the Truth. 	 Қавминг уни ёлғонга чиқарди. Ҳолбуки у ҳақдир.


When you said, "Moses, we cannot bear to eat only one kind of food, so pray to your Lord to bring forth for us some of the earth's produce, its herbs and cucumbers, its garlic, lentils, and onions." 	 «Эй Мусо, бир хил таомга ҳеч чидай олмаймиз, Роббингга дуо қил, бизга ерда ўсадиган нарсалардан–сабзавот, бодринг, саримсоқ, мош, пиёз чиқариб берсин», деганингизни эсланг. У: «Яхши нарсани паст нарсага алмаштиришни сўрайсизларми?


But if you cannot do it, and you can never do it, then guard yourselves against the Fire whose fuel is men and stones, prepared for those who deny the truth. 	 Бас, агар қила олмасанглар, ҳеч қачон қила олмайсизлар ҳам, ёқилғиси одамлар ва тош бўлган, кофирлар учун тайёрланган ўтдан қўрқинглар. (Аллоҳ субҳонаҳу ва таолонинг, "ҳеч қачон қила олмайсизлар ҳам", дейиши улкан мўъжизадир.


Among them are some that say: 'Give us leave and do not expose us to temptation' Surely, they have already succumbed to temptation. 	 (Ушбу ояти кариманинг сабаби нузули ҳақида Муҳаммад ибн Исҳоқ қуйидаги ривоятни келтирадилар: «Расулуллоҳ (с. а. в.) бир куни жангга ҳозирлик кўриб (Табук жангига) Жадд ибн Қайсга: «Эй Жадд, Бани Асфарга (яъни, румликларга) қарши курашга тайёрмисан?» дедилар. У бўлса: «Эй Аллоҳнинг Расули, менга изн бер, мени фитнага солма.


O believers, whensoever you encounter a host, then stand firm, and remember God frequently; haply so you will prosper. 	 Эй иймон келтирганлар! (Кофир) жамоатга рўбарў келганингизда, саботли бўлинг ва Аллоҳни кўп зикр қилинг, шоядки нажот топсангиз.


The day when they will come out (of their graves), with nothing of them hidden from God. 	 Ўша кунда улар зоҳир бўлурлар. Аллоҳга улардан бирон нарса махфий қолмас.


And if you complete ten, that will be up to you, and I do not want to be hard on you. 	 Мен эса сенга машаққат қилишни истамайман.


And there will remain the Face of your Lord, Owner of Majesty and Honor. 	 Улуғлик ва икром эгаси Роббингнинг Ўзигина боқийдир.


No person earns any (sin) except against himself (only), and no bearer of burdens shall bear the burden of another. 	 Ҳар бир жон ёмон касб қилса, фақат ўзига зиён қиладир. Ҳеч бир жон бошқанинг оғирлигини кўтармас.


This is but a little enjoyment, then their destination is Hell -what an evil resting place! 	 Бу ҳолат мўминларни хафа қилиб, нимага бундай бўлади, деган саволни кўнглига солиб, адаштириб, алдаб қўйиши мумкин. Ушбу оят ана шунақа алдовга берилиб қолмасликни мўминларга Пайғамбар (с. а. в.) орқали тайинламоқда.)


for an insight and a reminder to every penitent servant. 	 (Роббисига) қайтувчи ҳар бир бандага кўргазма ва эслатма қилиб.


When they came against you from above you and from below you, and when your eyes swerved and your hearts reached your throats, while you thought thoughts about God; 	 Ўшанда улар сизнинг уст ва қуйи томонингиздан келган эдилар. Ўшанда кўзлар тиниб, жонлар ҳалқумга келган эди ва Аллоҳ ҳақида турли гумонлар қилардингиз.


Remember God's revelations and the wisdom that are recited in your homes. 	 Албатта, Аллоҳ ўта латиф ва ўта хабардор бўлган зотдир. (Аллоҳ таоло Пайғамбаримизнинг (с. а. в.) аёлларига улар яшаб турган уйлар оддий уй эмас, Аллоҳнинг оятлари нозил бўлиб, тиловат қилиниб турган манзил эканини эслатмоқда.


Surely thy Lord is All-clement, All-compassionate. 	 Албатта, Роббингиз меҳрибон ва раҳмлидир.


Or do they say: 'He is a poet, we are waiting for some misfortune to befall him' 	 Балки улар: «У шоир, биз унга ўлим етишини кутамиз», дерлар?


God did not wrong them, but they wronged their own selves. 	 Унга савоб берилмайди. Совуқ шамол экинзорни ҳалок қилганидек, уларнинг кофирлиги ҳам эҳсонларини бефойда қилади.)


Indeed you and what you worship 	 Албатта, сиз ҳам, сиз ибодат қилаётган нарсалар ҳам.