Forbidden unto you are your mothers, and your daughters, and your sisters, and your father's sisters, and your mother's sisters, and your brother's daughters and your sister's daughters, and your foster-mothers, and your foster-sisters, and your mothers-in-law, and your step-daughters who are under your protection (born) of your women unto whom ye have gone in - but if ye have not gone in unto them, then it is no sin for you (to marry their daughters) - and the wives of your sons who (spring) from your own loins. 	 Сизларга оналарингиз, қизларингиз, опа-сингилларингиз, аммаларингиз, холаларингиз, ака-укаларингизнинг қизлари, опа-сингилларингизнинг қизлари, эмизган оналарингиз, эмикдош опа-сингилларингиз, хотинларингизнинг оналари, ўзингиз қовушган хотинларингизнинг қарамоғингиздаги қизлари ҳаром қилинди. Агар у(хотин)лар билан қовушмаган бўлсангиз, (қизларига уйланишингизда) гуноҳ йўқ.


And when Allah said: '(Prophet) Jesus, son of Mary, did you ever say to the people: "Take me and my mother for two gods, other than Allah?" 'Exaltations to You' he said, 'how could I say that to which I have no right? 	 Аллоҳ: «Эй Ийсо ибн Марям, сен одамларга, Аллоҳни қўйиб, мени ва онамни илоҳ қилиб олинглар, дедингми?» деганини, у эса: «Эй пок Зот, ҳаққим йўқ нарсани мен айта олмайман-ку.


If there are two sisters, they shall receive twothirds of what he leaves, if there are siblings, men and women, for a male like the share of two females. 	 Агар сингил иккита бўлса, улар марҳумдан қолганнинг учдан иккисини оларлар. Агар (меросхўрлар) эркак-аёл биродарлар бўлсалар, бир эркак икки аёл ҳиссаси асосида оладилар.


When Jesus sensed their faithlessness, he said, ‘Who will be my helpers [on the path] toward Allah?’ 	 Ийсо улардан кофирликни сезиб қолганда: «Кимлар Аллоҳ йўлида менга ёрдамчи бўлади?!» деди. Ҳаворийлар: «Биз Аллоҳнинг ёрдамчиларимиз, Аллоҳга иймон келтирдик ва бизнинг мусулмонлигимизга гувоҳ бўл.


Arise and warn! 	 Тур ва огоҳлантир!


Do not linger until a meal is ready. 	 Магар таомга изн берилганида, унинг пишишига мунтазир бўлмайдиган бўлиб (киринг).


You would think they are united, but their hearts are diverse. 	 Ҳолбуки, қалблари тарқоқдир. Бу, уларнинг ақл юритмайдиган қавм эканликларидандир.


On that Day when they shall be pitched into the Fire of Gehenna (Hell), 	 У кунда жаҳаннам ўтига (куч билан) итарилурлар.


And companions with big beautiful eyes 	 Яна кўзи гўзал ҳурлар бор.


Then after having seeing all the signs, they all decided that he should be imprisoned for some time. 	 Сўнгра оят-аломатларни кўрганларидан кейин уларга уни бир муддат қамашлари аён бўлди. (Бўлиб ўтган воқеалардан сўнг, Азиз ва унинг атрофидагиларга, хотиннинг аҳлига Юсуфнинг беайб эканлиги аломатлари зоҳир бўлиб, кўзлари билан кўрганларидан кейин, уни бир муддат қамашлари аён бўлди.


Tell them: "What you can spare of your wealth as should benefit the parents, the relatives, the orphans, the needy, the wayfarers, for God is not unaware of the good deeds that you do." 	 Сен: «Нафақа қилган яхшилигингиздан ота-оналарга, яқин кишиларга, етимларга, мискинларга ва ватангадоларга бўлсин. Қандай яхшилик қилган бўлсангиз, албатта, Аллоҳ уни билувчидир», деб айт.


So when Zaid had accomplished his desire from her (i.e. divorced her), We gave her to you in marriage, so that (in future) there may be no difficulty to the believers in respect of (the marriage of) the wives of their adopted sons when the latter have no desire to keep them (i.e. they have divorced them). 	 У зот одамлар, ўзининг асранди ўғли талоқ қилган хотинга уйланибди, деб айтишларидан қўрқар эдилар. Расули Акрам ушбу мулоҳазалар билан Аллоҳ кўнгилларига солган ишни–Зайд талоқ қилганидан кейин Зайнабга уйланиш ниятини махфий тутар эдилар.


The adulterer shall not marry except an adulteress or a polytheist woman, and none shall marry an adulteress except an adulterer or a polytheist; and this is forbidden for the believers. 	 (Зинокор Ислом жамияти жисмидан умуман олиб ташланади. Гувоҳлиги қабул қилинмайдиган бўлади, мўминлар билан никоҳда бўлишдан ман этилади ва ҳоказо.)


Each time a group is cast into it, its keepers will ask them, "Did no warner come to you?" 	 Ҳар қачон унга янги гуруҳ ташланганда унинг хизматкорлари: «Сизларга огоҳлантирувчи келмаганмиди?», деб сўрайдир.


But perhaps you hate a thing and it is good for you; and perhaps you love a thing and it is bad for you. 	 Лекин Ислом одамларга ёқадиган нарсаларни эмас, балки уларга фойда, икки дунёда бахт–саодат келтирадиган амалларни таклиф қилади. Инсонга ёқмайдиган жанг, нафақа каби нарсалар аслида ўзи учун яхши бўлади.


"That was because ye were wont to rejoice on the earth in things other than the Truth, and that ye were wont to be insolent. 	 Мана шуларингиз ер юзида ноҳақдан шодланиб юрганингиз ва кибру ҳавога берилиб юрганингиз учундир.


Whoso exchanges belief for unbelief has surely strayed from the right way. 	 (Аллоҳ таоло мусулмонларни яҳудийларга ўхшаб ғаразли саволлар беришдан қайтармоқда. Пайғамбар алайҳиссаломдан Мусо алайҳиссаломдан Бани Исроил сўраган нарсаларга ўхшаш нарсаларни сўрашнинг ёмонлигини баён қиляпти ва бу ишни, иймонни куфрга алмаштириш, деб атаяпти.)


It is not the eyes, but the hearts in the chests that are blind. 	 Уларни кўриб, тафаккур қилганларида қалблари таъсирланиб, ақллари кирар эди. Одамлардан ўтган золим кофир қавмлар нима учун ва қандай қилиб ҳалокатга учраганлари ҳақидаги ривоятларни эшитар, улардан ибрат олар эдилар.)


on an unrolled parchment; 	 Ёйилган терига. (сатрланган)


Allah knows even what lies hidden in their breasts. 	 Мусулмонлар Аллоҳдан тушган ҳамма китобларга, жумладан, ўзларига душманлик қилаётганларга тушган китобларга ҳам иймон келтирадилар. Бу хато эмас, балки мусулмонлик бурчидир.)


There is also a lesson for you in cattle. 	 Чорва ҳайвонларида ҳам сиз учун, албатта, ибрат бордир.


But whosoever is constrained to it by necessity - neither desiring to disobey nor exceeding the limit of necessity - your Lord is surely AllForgiving, All-Compassionate. 	 Ёҳуд фосиқлик ила Аллоҳдан ўзганинг номига сўйилган бўлса (ҳаромдир). Бас, киши музтар бўлиб, маза талаб қилувчи ва тажовузкор бўлмаган ҳолида (истеъмол қилса).


they listen not to the High Council, for they are pelted from every side, 	 Улар юксак тўплиққа қулоқ сола олмаслар ва ҳар томондан (учқун-ла) отилурлар.


His throne extends over the heavens and the earth; and their upholding does not weary Him. 	 Имом Насаий Абу Умомадан ривоят қилган ҳадисда Пайғамбаримиз алайҳиссалом: «Ким ҳар фарз намоздан кейин «Оятул Курсий»ни ўқиса, унинг жаннатга киришини фақат ўлим тўсиб туради, холос», деганлар.


Have you not seen the people who have received a part of Revelation who are called to the Book of God that it may judge (in their disputes) between them? 	 Ораларида ҳукм юритиш учун Аллоҳнинг китобига чақирилганларида улардан бир гуруҳлари юз ўгириб ортга қайтадилар. (Ибн Исҳоқ ривоят қиладиларки, Пайғамбаримиз Муҳаммад алайҳиссалом Байтулмидросда бир гуруҳ яҳудийларни Аллоҳнинг динига чақирганларида, улардан Нуъмон ибн Амр ва Ҳарс ибн Зайд деганлари: «Эй Муҳаммад, сен қайси диндасан?» дедилар.


Ta sin Mim. 	 Сийн. Мийм.


so be thou patient under the judgment of thy Lord, and obey not one of them, sinner or unbeliever. 	 Бас, Роббинг ҳукмига сабр қил ва улардан гуноҳкор ёки кофирларига итоат қилма.


He will give them their full rewards and give them more out of His bounty. 	 Чунки У зот уларга ажрларини тўлиқ қилиб берур ва Ўз фазлидан зиёда ҳам қилур.


And do not exceed the limits of (service to Allah). 	 (Яъни, Пайғамбар (с. а. в.) ва мўминлар тўғри йўлда–Аллоҳнинг динида собит турмоқликлари, бардавом бўлмоқлари лозим. Улар ҳаддан ошиб, туғёнга кетиши мумкин эмас.


And indeed We gave Moosa and Haroon the Judgement* and a light and an advice for the pious. (* The Holy Book Taurat.) 	 Шу билан бирга, Таврот ҳам Фурқон сифатига, ҳам «тақводорлар учун зиё ва эслатма» сифатига эга экани баён қилинмоқда. Ҳа, илоҳий китоб зиёсидан баҳраманд бўлиш ва ундаги эслатмалардан ибрат олиш учун тақводор бўлиш керак.


He has decreed upon Himself mercy. 	 У Ўзига Ўзи раҳматни ёзиб қўйган.


If then they believe as you believe in Him, they are indeed on the right course, and if they turn back, then they are only in great opposition, so Allah will suffice you against them, and He is the Hearing, the Knowing. 	 Агар сиз иймон келтирганга ўхшаш иймон келтирсалар, батаҳқиқ, ҳидоят топадилар. Ва агар юз ўгирсалар, бас, албатта, улар хилофдан бошқа нарсада бўлмайдилар.


In that are signs for every patient and thankful person.” 	 Албатта, бунда ҳар бир сабрли ва шукрли учун ибратлар бордир», деб юбордик.


who pray, "Lord, protect us from the torment of hell; it is a great loss. 	 Улар: «Эй Роббимиз, Ўзинг биздан жаҳаннам азобини бургин, албатта, жаҳаннам азоби доимийдир.


And brought down from the clouds pouring water? 	 Ва сиқилган(булут)лардан оқувчи сувлар туширдик.


And there were, among the desert Arabs (also), men who made excuses and came to claim exemption; and those who were false to Allah and His Messenger (merely) sat inactive. 	 Аъробийлардан узр айтувчилар уларга изн берилишини сўраб келдилар. Аллоҳга ва Расулига ёлғон гапирганлар эса, ўтириб қолдилар.


God replied, "I will certainly send it down to you, but whosoever of you deny the truth thereafter will be punished with a punishment such as I have never meted out to anyone else in the world." 	 Бас, бундан кейин сизлардан ким куфр келтирса, уни оламларда ҳеч кимни азобламаган азоб ила азоблагайман», деди. (Аллоҳ таоло дастурхон тушириш ҳақидаги сўровни ижобат қилиш билан бирга, Ўзининг доимий одатини ҳам эсга солмоқда.


"Let no needy person come to you within it today." 	 «Бугун сиз борингизда у боғга мискин кира кўрмасин», деб.


And God suffices as a witness. 	 Гувоҳликка Аллоҳнинг Ўзи кифоя қилур.


As for those of you who turned back on the day the two hosts met, it was the Satan who made them slip because of something they had earned; and of a surety Allah hath pardoned them. 	 Икки тўп тўқнашган куни сизлардан юз ўгириб қочганларни баъзи қилган ишлари туфайли шайтон йўлдан урди, холос. Батаҳқиқ, Аллоҳ уларни афв қилди.


and He overthrew the subverted cities [of Sodom and Gomorrah] 	 Ва тўнтарилганни қулатган (ҳам Ўзи).


Allah’s precedent with those who passed away before, and you will never find any change in Allah’s precedent. 	 (Аллоҳ таоло мўминларга озор берувчи мунофиқ, қалбида марази бор ва миш-миш тарқатувчиларга қаттиқ чора кўрган. Уларга ўхшаганларга нисбатан Аллоҳнинг қадимдан тутиб келган йўли шудир.


Upon that day the unbelievers, those who have disobeyed the Messenger, will wish that the earth might be levelled with them; and they will not conceal from God one tiding. 	 Ўша кунда куфр келтирганлар ва Расулга исён қилганлар ерга қоришиб кетишни истарлар ва Аллоҳдан ҳеч гапни яшира олмаслар.


God: there is no god but He, the living, eternal, self-subsisting, ever sustaining. 	 Аллоҳ–Ундан ўзга ибодатга лойиқ илоҳ йўқ, тирик ва қаййум зотдир. (Ушбу ояти карима тавҳидни, Аллоҳнинг ягоналигини холис баён қилади.


He sends down water from the skies, and the channels flow, each according to its measure: But the torrent bears away to foam that mounts up to the surface. 	 Ва зеб-зийнат, асбоб-ускуна ясаш мақсадида ўтда тобланадиган нарсаларда ҳам шунга ўхшаш кўпик бўладир. Аллоҳ ҳақ ва ботилга мана шундай зарбулмасал келтирур.


Yet if you excuse, forbear, and forgive, then Allah is indeed all-forgiving, all-merciful. 	 (Оятнинг нозил бўлиш сабаби ҳақидаги ривоятда айтилишича: бир гуруҳ кишилар Маккада иймонга келиб, Мадинага ҳижрат қилишмоқчи бўлганларида, хотин ва бола-чақалари, бизни ташлаб қаёққа борасан, деб тўсиқ бўлишган экан. Вақти келиб Мадинага боришса, улардан аввал ҳижрат қилганлар динда илғор бўлиб кетишибди.


(And it is said): This is that which ye were promised. 	 Бу сизга ваъда қилинган нарсадир.


“Why do they not prostrate to Allah, Who brings forth the things hidden in the heavens and the earth, and knows all what you hide and all what you disclose?” 	 Осмонлару ердаги сирларни ошкор қиладиган, махфий ва ошкор қилган нарсаларингизни биладиган Аллоҳга сажда қилмайдиларми?!


Your God is One God, so to Him submit, and announce good news to the humble. 	 Бас, Унгагина мусулмон бўлинг. Итоатли, мутавозеъларга башорат бер.


God was pleased with the believers, when they pledged allegiance to you under the tree. 	 Батаҳқиқ, Аллоҳ мўминлардан дарахт остида сенга байъат қилаётганларида рози бўлди. Бас, уларнинг қалбларидагини билди, уларга сокинликни туширди ва яқин фатҳ ила мукофатлади.


Lo! thou indeed followest right guidance. 	 Роббингга даъват қил. Албатта, сен мустақийм ҳидоятдасан.


And when We delivered you from Firon's people who subjected you to severe torment, killing your sons and sparing your women, and in this there was a great trial from your Lord. 	 Сизларни ёмон азобларга қўяётган, ўғилларингизни ўлдириб, қизларингизни тирик қолдираётган Фиръавн аҳлидан қутқарганимизни эсланг! Ва бу ишда Роббингиздан улуғ синов бордир.


Then you would not find for yourself against Us a helper. 	 Сўнгра Ўзинг учун бизга қарши ёрдамчи топа олмас эдинг.


The Jews say, ‘The Christians stand on nothing,’ and the Christians say, ‘The Jews stand on nothing,’ though they follow the [same] Book. 	 Яҳудийлар: «Насронийлар арзимас нарсададирлар», дедилар. Насронийлар: «Яҳудийлар арзимас нарсададирлар», дедилар.


A votary when he (turns) to pray? 	 (Макка мушриклари раҳбари Абу Жаҳл, Муҳаммадни Каъба ёнида намоз ўқиётганини кўрсам, бўйнидан оёғим билан босаман, деган экан. Шунга биноан бу оятлардаги намоз ўқувчидан мурод Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васаллам, намоздан қайтарувчи эса Абу Жаҳлдир.)


And they worship, beside Allah, that which harmeth them not, nor profiteth them, and they say: these are our intercessors with God: Say thou: apprise ye Allah of that which He knoweth not in the heavens nor in the earth? 	 Улар Аллоҳни қўйиб, ўзларига зарар ҳам, манфаат ҳам етказа олмайдиган нарсаларга ибодат қиларлар ва: «Ана ўшалар бизнинг Аллоҳ ҳузуридаги шафоатчиларимиздир!» дерлар. Сен: «Аллоҳга у осмонлару ерда билмайдиган нарсаларнинг хабарини бермоқчимисизлар?!» деб айт.


Everlasting Gardens of Eden, which the Most Gracious has promised to His bondmen in the unseen; indeed His promise will come. 	 Роҳман Ўз бандаларига ғайбдан ваъда қилган адн жаннатларидир. Албатта, Унинг ваъдаси келгусидир.


And if (We had) not (sent you to the people of Makkah) in case a calamity should seize them for (the deeds) that their hands have sent forth, they should have said: "Our Lord! Why did You not send us a Messenger? We should then have followed Your Ayat (Verses of the Quran) and should have been among the believers." 	 Агар уларга қилмишлари туфайли мусибат етганида: «Эй Роббимиз, бизга Пайғамбар юборганингда эди, оятларингга эргашар эдик ва мўминлардан бўлар эдик», демасалар эди.


Your nation is but one nation, and I am your Lord, therefore fear Me. 	 (Эй Пайғамбарлар, сизнинг динингиз Исломдир. Роббингиз бўлган Аллоҳга тақво қилинг.)


And if going forth were acceptable to them, they would have made preparations for it, but Allah Himself disliked their getting up (to fight) so He filled them with laze and it was said “Continue sitting with those who remain seated.” 	 (Ўша иймонсиз мунофиқларда, аслида, жиҳодга чиқиш нияти бўлса, аввалдан тайёргарлик кўриб қўйган бўлар эдилар. Сафарбарлик эълон этилгандан сўнг турли баҳоналар қилиб, жиҳоддан қолишга изн сўраб келишлари, уларнинг жиҳодга чиқиш ниятлари йўқлигидандир.)


But now He has pardoned you: God is most gracious to the believers. 	 Бу эса, ўз навбатида, Аллоҳнинг мўминларга нусрат беришига ваъдаси мўминларнинг Аллоҳнинг амрига тўлиқ амал қилишларига боғлиқ эканлигини кўрсатади.)


God has appointed the Kaabah, the Sacred House, a sanctuary for the people, and the Sacred Month, and the offerings, and the garlanded. 	 Аллоҳ Каъбани–Байтул Ҳаромни, ҳаром ойни, ҳадийни ва осиладиган белгиларни одамлар учун асос қилиб қўйди.


in the hands of envoys, 	 Элчи(фаришта)лар қўлларидадир.


Which scatter clouds to their destined places, 	 Ва (шариатни) таратувчилар билан қасам.


to revive the barren land and provide water for many creatures, cattle, and people. 	 У ила ўлик юртни тирилтиришимиз ва ўзимиз яратган кўплаб чорва ҳайвонлари ҳамда инсонларни суғоришимиз учун.


Our Lord, send among them a Messenger from them who shall recite to them Your verses and teach them the Book and wisdom, and purify them; You are the Mighty, the Wise' 	 Шунинг учун аввалги оятларда аҳли ҳарамга ризқ сўраган ота-бола Пайғамбарлар энди зурриётларига Аллоҳдан иймон-ислом сўрамоқдалар. Улар яна Аллоҳдан: «Бизга ибодатларимизни кўрсат, тавбамизни қабул эт», деб сўраяптилар.


Then they are restored to God their Protector, the True. 	 Сўнгра ҳақиқий хўжалари–Аллоҳга қайтарилурлар.


The chiefs of Pharaoh's people said: Lo! this is some knowing wizard, 	 Фиръавн қавмидан бўлган зодагонлар: «Албатта, бу билимдон сеҳргардир!


Now are they but looking for the way the ancients were dealt with? 	 Аллоҳнинг суннатига ҳаргиз ўзгартириш топа олмассан. (Ўзларидан аввал ўтганларга қандай муомала қилиш одатга айланган бўлса, буларга ҳам шу қонун жорий қилинди.


“And we have brought to you a true command, and indeed we are truthful.” 	 Сенга ҳақ ила келдик ва албатта, бизлар ростгўйлардурмиз.


And they who believe and whose seed follow them in faith, We cause their seed to join them (there), and We deprive them of nought of their (life's) work. 	 (Бу дунёда иймону ислом билан ўтган кишиларнинг агар зурриётлари ҳам иймон билан ўтган бўлса, даражалари унча юқори бўлмаса ҳам, Аллоҳ уларни оталарига қўшиб қўяр экан. Лекин, шу билан бирга оталарнинг амалидан ҳеч бир нарса камайтирилмас экан.


Allah knows best where to place His message. 	 Ўз Пайғамбарлигини қаерга қўйишни Аллоҳнинг Ўзи яхши биладир.


And obey Allah and the messenger, that ye may find mercy. 	 Аллоҳга ва Расулига итоат этинг. Шоядки раҳм қилинсангиз.


They are nearly ready to attack with violence those who recite Our Verses to them. 	 Улар ўзларига оятларимизни тиловат қилиб бераётганларга чанг солишга оз қолурлар.


O my father! Serve not the devil. 	 Эй отам, шайтонга ибодат қилма.


Tell them about the guests of Abraham. 	 Уларга Иброҳимнинг меҳмонлари хабарини бер.


Lo! Our Lord is Forgiving, Bountiful, 	 Албатта, Роббимиз ўта мағфиратли ва ўта шукр қилгувчидир.


Remember, that He has made you the heirs of Noah's nation and increased you in broad stature, remember the favors of Allah in order that you prosper' 	 (Аллоҳ таоло Нуҳ қавмини оғир гуноҳлари туфайли ер юзидан гумдон қилиб ташлаган эди. Худди шу осий қавмдан сўнг сизларни ер юзида ўзининг халифаси қилиб танлади.


Others before them had also spoken such lies until they experienced the severity of Our wrath. 	 Сизлар фақат гумонга эргашмоқдасиз ва сизлар фақат ёлғон гапирмоқдасиз» - деб айт. (Яъни, Аллоҳ сизларнинг ширк келтиришингизни, баъзи нарсаларни ҳаром деб эълон қилишингизни хоҳлаганини исбот қиладиган ҳужжатингиз борми?


Say thou: whosoever is in error--surely unto him the Compassionate lengtheneth a length, until When they behold that wherewith they were threatened, either the torment or the Hour, then they shall come to know whosoever is worse in position and weaker as an army. *Chapter: 19 	 Сен: «Ким залолатда бўлса, Роҳман унга муҳлат бериб қўйсин. Токи ўзларига ваъда қилинган нарсани — азобни ёки қиёматни кўрганларида, албатта, кимнинг мартабаси ёмонроқ ва аскари кучсизроқ эканини билурлар», дегин.


It was the life of this world that deceived them and so they will bear witness against themselves, that they rejected the truth. 	 Уларни ҳаёти дунё ғурурга кетказди ва ўзларига қарши кофир бўлганларини айтиб, гувоҳлик бердилар.


They said: Nay, we found our fathers doing so. 	 Улар: «Йўқ, биз ота-боболаримизни шундай қилаётганларини кўрдик», дедилар.


Avoid those who take their religion as playing and an amusement and are seduced by the life of this world. 	 Ўз динларини ўйин-кулгу қилиб олган ва ҳаёти дунёга алданиб кетганларни тарк эт. У (Қуръон) ила эслатгин, ҳеч бир жон қилган касби туфайли ҳалокатга дучор бўлиб, Аллоҳдан ўзга бирор дўст ва шафоатчисиз ҳолга ва барча фидо қиладиган нарсани фидо қилса ҳам, ундан қабул қилинмайдиган ҳолга тушиб қолмасин.


Have they not travelled in the land and seen how was the end of those before them who were far more numerous than they and more strong, and have left behind them traces on the earth. 	 Ер юзида юриб, ўзларидан олдингиларнинг оқибати қандай бўлганига назар солмайдиларми?! Улар булардан кўра қувватлироқ ва ер юзида асарлари кўпроқ бўлган эдилар.


O People who Believe! Fear Allah, and be with the truthful. 	 Эй иймон келтирганлар, Аллоҳга тақво қилинглар ва содиқлар ила бирга бўлинглар.


And when Moses came to Our appointment, and his Lord spoke to him, he said, “My Lord, allow me to look and see You.” 	 Лекин тоққа назар сол, агар у маконида собит тура олса, бас, Мени кўрасан», деди. Робби тоққа тажаллий қилганида, уни титилган ҳолга келтирди ва Мусо ҳушидан кетиб йиқилди.


[Obey Him, be thankful to Him, and remember Him always], and die not except in a state of Islam (as Muslims) with complete submission to Allah. 	 (Яъни, Исломни ўлгунингизча маҳкам тутинг. Демак, икки асоснинг бири–дунёда иймон билан, тақводор бўлиб, Исломга тўлиқ амал қилиб ўтмоқдир.)


"Then will I assault them from before them and behind them, from their right and their left: Nor wilt thou find, in most of them, gratitude (for thy mercies)." 	 Сўнгра уларнинг олдиларидан, орқаларидан, ўнг томонларидан ва чап томонларидан келаман. Ва уларнинг кўпларини шукр қилувчи ҳолда топмссан», деди.


Verily! This (Verses of the Quran) is an admonition, so whosoever wills, let him take a Path to his Lord (Allah). 	 Албатта, бу(сура)эслатмадир. Бас, ким хоҳласа ўз Роббисига йўл оладир.


Thy Lord saith: it is unto Me easy, whereas surely I created thee afore when thou wast not aught. 	 Батаҳқиқ, бундан олдин сени яратдим. Ҳолбуки, сен ҳеч нарса эмас эдинг», деди.


As for those who do not believe in the Hereafter, We have prepared a painful punishment. 	 Албатта, охиратга иймон келтирмайдиганларга, ўшаларга аламли азобни тайёрлаб қўйдик.


Believe in Allah and in His Messenger and expend of what He has entrusted to you. 	 Аллоҳга ва Унинг Расулига иймон келтиринглар ҳамда сизларни халифа қилиб қўйган нарсалардан эҳсон қилинглар.


So watch them [O Salih (Saleh)], and be patient! 	 Уларни кузатиб тур ва сабр қил.


Lo! he hath transgressed (the bounds). 	 Чунки, у туғёнга кетди.


So there came the sorcerers to Pharaoh: They said, "of course we shall have a (suitable) reward if we win!" 	 Сеҳргарлар Фиръавнга келиб: «Агар биз ғолиб бўлсак, албатта, мукофот олсак керак?» дедилар.


Do not presume among yourselves the calling of the Noble Messenger equal to your calling one another; Allah knows those among you who sneak away by some pretext; so those who go against the orders of the Noble Messenger must fear that a calamity may strike them or a painful punishment befall them. 	 Батаҳқиқ, Аллоҳ сизлардан паналаб, аста-аста суғирилиб чиқиб кетадиганларни яхши биладир. Унинг ишига хилоф қиладиганлар ўзларига фитна етиши ёки аламли азоб етишидан ҳазир бўлсинлар.


Yet the enjoyment of this life in (comparison to) the Everlasting Life is little. 	 (Бу ояти карима Табук урушига оммавий сафарбарлик эълон қилингандан сўнг юз берган баъзи ҳолатлар туфайли нозил бўлган.)


I swear by the raingiving heavens, 	 Қайтувчи (ёмғир) соҳиби бўлган осмон билан қасам.


Here there is a host of the confederates only to be defeated. 	 Анави ердаги енгилган фирқалардан бўлган қандайдир лашкар. (Мушриклар, жуда борганда, енгилган фирқалардан тўпланган қандайдир ҳақир бир лашкар бўла олади, холос.


and the mountains like carded wool. 	 Ва тоғлар титилган жунга ўхшаб қолар.


And they who disbelieve and deny Our revelations, such are rightful owners of hell. 	 Куфр келтирганлар ва оятларимизни ёлғонга чиқарганлар–ана ўшалар дўзах эгаларидир!


And the evils of their deeds appeared to them, and the punishment they used to mock at encompassed them. 	 Ва уларга қилган амалларининг ёмонликлари ўзларига аён бўлди ва уларни ўзлари истеҳзо қилиб юрган нарса ўраб олди. Уларга куфр ва исёнлари учун бериладиган жазо аниқ кўринди ва ўзларича, охират азоби ҳам бўлармиди, деб истеҳзо қилиб юрган азоб уларни ўраб олди.


Then let their listener produce some manifest proof. 	 Ёки уларнинг осмонга қўйган нарвонлари бор-у унга чиқиб, Муҳаммад Пайғамбар эмас, унга ваҳий юборилаётгани йўқ, деган хабарни эшитишдими? Агар ҳақиқатда эшитган бўлсалар, очиқ-ойдин далил кўрсатсинлар.)


You see many of them becoming allies of those who disbelieved. 	 Улардан кўпларининг куфр келтирганларни валий-дўст тутганини кўрасан. Уларга нафслари тақдим қилган нарса қандай ҳам ёмон бўлди.


When the two forces drew within seeing distance of each other, the people of Moses said: "We shall certainly be overtaken." 	 Икки жамоат бир-бирларини кўрган чоғида, Мусонинг одамлари: «Энди қўлга тушдик», дедилар.


What! Now! 	 Эндими!


And We gave him Ishaq and Yaqoub, a son's son, and We made (them) all good. 	 Унга Исҳоқни ҳадя этдик ва Яъқубни зиёда қилиб бердик ва ҳаммаларини аҳли солиҳлар қилдик.


There have been many dispensations before you; so travel in the land and see what befell those who denied the truth. 	 Сиздан олдин суннатлар қолган. Бас, ер юзида юриб ёлғонга чиқарувчиларнинг оқибати қандай бўлганига назар солинглар.


Let the faithless not suppose that the respite that We grant them is good for their souls: We give them respite only that they may increase in sin, and there is a humiliating punishment for them. 	 Куфр келтирганлар уларни тек қўйганимизни ўзлари учун яхши деб ҳисобламасинлар. Биз уларни фақат гуноҳлари кўпайиши учунгина тек қўямиз.


Saving has been disabled by the system administrator. 	 Сақлаш тизим администпатор томонидан кўрсатилди.


To Allah belongs whatever is in the heavens and whatever is in the earth. 	 Осмонлару ердаги нарсалар Аллоҳникидир. Агар ичингиздаги нарсаларни ошкор қилсангиз ҳам, махфий қилсангиз ҳам, сизларни Аллоҳ ҳисоб-китоб қилади.


He said: bear ye me glad tidings when old age hath touched me? of what then ye bear me glad tidings? 	 У: «Мени кексалик тутганида, хушхабар берасизларми? Ниманинг хушхабарини беряпсизлар ўзи?» деди.


Righteousness consists of the belief in God, the Day of Judgment, the angels, the Books of God, His Prophets; to give money for the love of God to relatives, orphans, the destitute, and those who are on a journey and in urgent need of money, beggars; to set free slaves and to be steadfast in prayer, to pay the religious tax (zakat) to fulfill one's promises, and to exercise patience in poverty, in distress, and in times of war. 	 Лекин яхшилик ким Аллоҳга, охират кунига, фаришталарга, китобга, Пайғамбарларга иймон келтирса ва яхши кўрган молини қариндошларга, етимларга, мискинларга, ватангадоларга, тиланчиларга, қул озод қилишга берса, намозни қоим қилса, закот берса. Аҳд қилганда аҳдига вафо қилувчилар, камбағаллик, қийинчилик пайтида ва шиддат вақтида ҳам сабр қилувчиларга, ана ўшалар содиқ бўлганлардир.


The means your Lord has given you are better far and more enduring. 	 Роббингнинг ризқи яхши ва боқийдир.


If something good happens to you, it upsets them; but if something bad befalls you, they rejoice at it. 	 Сизга яхшилик етса, уларга ёмон бўлар. Сизларга мусибат етса, улар хурсанд бўларлар.


Those whom God has guided have the true guidance, but those whom He has caused to go astray are certainly lost. 	 Аллоҳ кимни ҳидоятга солса, ўша ҳидоят топувчидир. Кимни адаштирса, ўшалар ўзлари зиён кўрувчилардир.


And (as for) those who disbelieve, for them is destruction and He has made their deeds ineffective. 	 Ва куфр келтирганларга бахтсизлик ва амалларини зое қилиш бўлур.


Wherefore We took vengeance on them and drowned them in the sea, for they belied Our signs and were neglectful of them. 	 (Аллоҳ таоло вақти-соати етганида, қоил мақом қилиб интиқом олди. Аллоҳнинг оятларини рад этиб, кофирлардан ибрат олмай, ғофил бўлганлари учун сув қаърига ғарқ бўлиб, ҳаммалари бирданига ҳалок бўлдилар.


For the evildoers there is a painful punishment. 	 Ўша шерик худолари уларга Аллоҳ изн бермаган ишларни қилишни қонунлаштириб берганми? Агар бандаларнинг амалларига савоб ёки азоб қиёматда бўлиши ҳақидаги ажрим сўзи бўлмаганида, бандалар орасида ҳозироқ ҳукм қилиниб қўйилган бўлар эди.)


And You give provision to whom You will without account." 	 Ягона Аллоҳнинг фақат Ўзига хос камолот сифатлари жамланган. Шунинг учун ҳам ушбу икки оятни кундалик вирд-вазифа сифатида ўқиб юриш тавсия қилинади.)


I am only a plain warner unto you. 	 Мен сизлар учун фақат бир очиқ огоҳлантиргувчиман, холос», деб айт.


Indeed A’ad disbelieved in their Lord; away with A’ad, the people of Hud! 	 Шу билан, Од қиссаси ҳам тамом бўлди. Бу қиссада оғир пайтларни бошларидан кечириб турган Пайғамбаримизга (с. а. в.) ва у зот билан бирга бўлган оз сонли мусулмонларга тасаллилар бор.)


And they say: "The Most Beneficent (Allah) has begotten a son (or children)." 	 Улар: «Роҳман фарзанд тутди», дедилар. У покдир.


(Allah has created many supporters for the believers.) 	 Мусулмонлар фақат шундай олий мақсад йўлида жанг қиладилар. Уларга бошқача урушнинг кераги йўқ.)


Verily, the Record (writing of the deeds) of Al-Abrar (the pious who fear Allah and avoid evil), is (preserved) in 'Illiyyun. 	 Албатта аброрларнинг китоби «Иллиййун»дадир.


He only summoneth his faction to be owners of the flaming Fire. 	 Лекин ажабланарлиси шуки, инсон шайтонни ўзига дўст тутиб юради. Шайтон ўзининг энг катта душмани эканини кўра била туриб, унинг айтганини қилади.


Except whom your Lord has given mercy, and for that He created them. 	 Роббингнинг: «Жаҳаннамни, албатта, жинлар ва одамлар билан тамомила тўлдирурман», деган сўзи батамом бўлди. (Чунки улар турлича яратилганлар.


This is certainly what you had denied." 	 Албатта, бу сиз (бўлишида) шубҳа қилиб юрган нарсадир!


Obey Allah, and obey the messenger, and make not vain your deeds! 	 Аллоҳга итоат этинг ва Расулга итоат этинг. Ва амалларингизни ботил қилмангиз.


Lo! herein is indeed a portent for people who reflect. 	 Албатта, бунда тафаккур қиладиган қавмлар учун оят-белгилар бордир.


(Pharaoh) said: 'Surely, the Messenger who has been sent to you is mad!' 	 У: «Албатта, сизга юборилган Пайғамбарингиз жиннидир», деди.


Whereas we glorify You with praise and proclaim Your Sanctity”; He said, “I know what you do not.” 	 Бундай марҳаматнинг ўзига яраша буюк масъулияти ҳам бор. Инсон шуни англаган ҳолда, уни халифа қилиб қўйган зотнинг топшириқларини бажармоғи, яратган зот муносиб кўрган олий мақомга доғ туширмасликка ҳаракат қилмоғи керак.)


He will then return you back to it, and bring you out again. 	 Сўнгра сизларни унга қайтариб, яна чиқарадир.


Those who believe and mend their ways shall have nothing to fear or to be saddened. 	 Ким иймон келтириб, амали солиҳ қилса, уларга хавфу хатар йўқ ва улар ранжимаслар.


Surely the wrongdoers shall have a painful punishment. 	 Ўша шерик худолари уларга Аллоҳ изн бермаган ишларни қилишни қонунлаштириб берганми? Агар бандаларнинг амалларига савоб ёки азоб қиёматда бўлиши ҳақидаги ажрим сўзи бўлмаганида, бандалар орасида ҳозироқ ҳукм қилиниб қўйилган бўлар эди.)


O believers, be you God's helpers, as Jesus, Mary's son, said to the Apostles. 	 Аллоҳнинг ёрдамчилари бўлинг! Худди Ийсо ибн Марям ҳаворийларга: «Ким Аллоҳ учун менинг ёрдамчим» деганида, ҳаворийлар: «Биз Аллоҳнинг ёрдамчиларимиз», деганларидек.


And We helped them, so that they were the victors; 	 Ва уларга нусрат бердик, бас, улар ғолиб бўлдилар.


And for divorced women is a provision according to what is acceptable - a duty upon the righteous. 	 Талоқ қилинган аёлларга мақбул тарзда фойда бериш тақводорлар бурчидир.


And if they both desire weaning through mutual consent from both of them and consultation, there is no blame upon either of them. 	 Агар ўзаро рози бўлиб, сутдан ажратишни ирода қилсалар, икковларига гуноҳ бўлмайди.


"But Allah has been good to us, and has delivered us from the Penalty of the Scorching Wind. 	 Бас, Аллоҳ бизга марҳамат қилди ва бизни дўзах азобидан сақлади.


The sun, the moon, and the stars are compelled to His order. 	 Уларни олти кунда бунёд этганлиги ҳам ҳақ. Аммо бу кунлар қандай кунлар эканини билмаймиз.


And even if We open to them a gateway of heaven, so that they ascend into it all the while, 	 Агар уларга осмондан бир эшик очсагу ундан чиқиб турсалар ҳам.


O my father! serve not the Shaitan, surely the Shaitan is disobedient to the Beneficent Allah: 	 Эй отам, шайтонга ибодат қилма. Албатта, шайтон Роҳманга осий бўлгандир.


In fact the disbelievers are in denial. 	 Балки кофирлар ёлғонга чиқаришдадир?


And perform the prayer, and pay the alms, and lend to God a good loan. 	 Ўзингиз учун нима яхшилик қилган бўлсангиз, Аллоҳнинг ҳузурида ундан яхшироғини ва улканроқ ажрни топарсизлар. Аллоҳга истиғфор айтинглар.


And indeed We settled the Children of Israel in an honourable dwelling place (Sham and Misr), and provided them with good things, and they differed not until the knowledge came to them. 	 Батаҳқиқ, Биз Бани Исроилни ҳақиқий омонлик масканига жойлаштирдик ва уларни пок нарсалар ила ризқлантирдик. Бас, улар то ўзларига илм келмагунча ихтилоф қилмадилар.


And to Allah will [all] matters be returned. 	 Бунинг устига, барча ишлар Аллоҳнинг Ўзига қайтарилади. Демак, бу дунё ва охиратнинг ягона ҳокими Аллоҳнинг Ўзидир.)


Verily, Allah loves those who deal with equity. 	 Албатта, Аллоҳ адолат қилувчиларни яхши кўрадир.


You do not have besides Him any guardian or intercessor. 	 Ахир, эсламайсизларми?! (Осмонлару ернинг олти кунда яратилишининг ҳикмати ва сирлари ёлғиз Аллоҳнинг Ўзигагина маълум.


Whether you disclose a good [deed that you do] or hide it, or excuse an evil [deed], Allah is indeed all-excusing, all-powerful. 	 Агар яхшиликни ошкора ёки махфий қилсангиз ёки ёмонликни афв этсангиз, албатта, Аллоҳ афвли ва қодир зотдир.


Thus were the unbelievers destroyed. 	 Фурсатнинг борида иймон келтириб, амал қилиб қолиш керак.)


Then where do you stray? 	 Сиз қаёққа бурилиб кетяпсиз?!


Rather, “Be people of the Lord, according to the Scripture you teach, and the teachings you learn.” 	 (Маълумки, насоролар Аллоҳ уларга юборган Пайғамбар Ийсо алайҳиссаломни «худо» деб эътиқод қилганлар ва қиладилар. Уларга, нимага Ийсони худо дейсизлар? дейилса, ўзи айтган, бизни ибодатини қилишимизга буюрган, дейишади.


celebrates the Name of his Lord, and prays. 	 Ва Роббиси исмини зикр қилса ва намоз ўқиса ҳамдир.


Fulfill the pilgrimage and make the visitation for Allah. 	 Аллоҳ учун ҳаж ва умрани тугал адо этинг.


Every soul shall (then) know what it has prepared. 	 Ҳар бир жон нима ҳозирланганини билади.


Save Him Who hath created me, and then He would guide me. 	 Магар мени яратган зотдангина (воз кечмасман). Албатта, У зот мени ҳидоят қилур», деган эди.


[Allah] said, "Then get out of Paradise, for indeed, you are expelled. 	 У зот: «Сен ундан чиқ! Бас, албатта, сен қувилгансан.


Or deemest thou that the People of the Cave and the Inscription are a wonder among Our portents? 	 Каҳф ва битик эгаларини Бизнинг ажойиб оят-белгиларимиздан деб ўйладингми?! (Яъни, эй Пайғамбар, ўша каҳф (ғор) эгалари ва ундаги уларнинг исмлари битилган битикни Бизнинг энг ажойиб мўъжизаларимиз деб ўйладингми?)


They will say while they dispute therein, 	 Улар унинг ичида бир-бирлари ила хусумат қилар эканлар, дедилар:


But when the truth came to them, they said, ‘This is magic, and we indeed disbelieve in it.’ 	 Қачонки уларга ҳақ келганида, улар: «Бу сеҳрдир ва, албатта, биз бунга кофирдирмиз», дедилар.


Alif, Lam, Meem. 	 Алиф Лом Мим. (Ҳижо ҳарфлари ҳақида Бақара сурасида батафсил тўхтаб ўтилган.)


And among you is he who is taken in death before [that], so that you reach a specified term; and perhaps you will use reason. 	 Бу ҳам Аллоҳ таолонинг ишидир. Шоядки ушбу ҳақиқатлар устида ақл юритиб, ким эканингизни англаб, Роббингизга ибодат қилсангиз.)


And they attribute to Allah daughters - exalted is He - and for them is what they desire. 	 Жоҳилият даврида қиз фарзанд ор-номус ҳисобланар эди. Шунинг учун мушриклардан ҳеч ким қиз фарзанд кўришни хоҳламас эди.)


This is naught but a custom of the ancients; 	 Бу эскиларнинг одати, холос.


And Allah is swift at settling accounts. 	 Ва Аллоҳ тез ҳисоб қилувчидир.


He Who made the earth a resting-place for you, and made in it ways for you that you may go aright; 	 (Аллоҳ сизга ерни чақалоқнинг бешигидек қулай қилиб, ер юзида йўллар ҳам яратиб қўйди. Шоядки бу ҳақиқатларни тушуниб, инсофга келиб ҳидоят йўлига юрсангиз.)


And therein they have advantages and drinks; will they not then be grateful? 	 Улар учун ўшаларда манфаатлар ва ичкиликлар бор. Ахир шукр қилмайдиларми?!


nor any food except foul pus 	 Ва ғислийндан ўзга таом ҳам йўқ.


Do not ambush the believers or hinder them from every path that leads them to God just because you wish to make such ways seem crooked. 	 Ҳар кўчада ўтириб олиб қўрқитманг. Аллоҳнинг йўлидан Унга иймон келтирганларни тўсманг ва у(йўл)ни эгри бўлишини истаманг.


Perform the prayer at the sinking of the sun to the darkening of the night and the recital of dawn; surely the recital of dawn is witnessed. 	 Ҳар бир нарсанинг сояси ўзига икки баравар бўлиши билан Аср вақти киради. Қуёш ботиши билан Шом ва тун қоронғусида Хуфтон вақти бўлади.


And mothers shall suckle their children two whole years: this is for him who intendeth that he shall complete the suckling; and on him to whom the child is born, is their provision and clothing reputably; not a soul is tasked except according to its capacity. 	 Ким эмизишни батамом қилишни ирода қилса, оналар фарзандларни тўлиқ икки йил эмизадилар. Уларни яхшилаб едириб, кийинтириш отанинг зиммасидадир.


Then press on from where the people press on, and pray for God's forgiveness; God is All-forgiving, All-compassionate. 	 Сўнгра одамлар қайтиб тушган жойдан тушинглар. Ва Аллоҳга истиғфор айтинглар.


But if you repent, you will have your capital without being wronged or having done wrong to others. 	 Агар тавба қилсангиз, сармоянгиз ўзингизга, зулм қилмассиз ва сизга ҳам зулм қилинмас.


If they disobey you, tell them, "I condemn your disobedient deeds". 	 Бас, агар улар сенга исён қилсалар: «Мен сиз қилаётган амаллардан безорман», дегин.


We destroyed them for they were a criminal people. 	 (« Туббаъ» Яман подшоҳларининг лақабидир. Араблар ичида уларнинг довруғи кенг тарқалган эди.)


Should you question them what they were talking about, they would certainly say: "We were merely jesting and being playful." 	 Агар улардан сўрасанг, албатта: «Биз фақат ўзимизча гап қилиб ўйнаётган эдик, холос», дерлар. Сен: «Аллоҳни, Унинг оятларини ва Расулини истеҳзо қилаётган эдингизми?» деб айт.


But a judgement shall be made with full justice about them. 	 Улар ўртасида адолат ила ҳукм чиқарилур.


The disbelievers say: Lo! this is a mere wizard. 	 Кофирлар: «Албатта, бу очиқ-ойдин сеҳргардир», дедилар.


And other torments of similar kind, all together! 	 Ва бошқа унинг шаклидаги қўша-қўша(азоб)ларни ҳам.


In all things We have created pairs so that you may take admonition. 	 Ва Биз ҳар бир нарсани жуфт яратдик. Шоядки эсласангиз.


Turning towards Him—and be conscious of Him, and perform the prayer, and do not be of the idolaters. 	 (Ҳар бир нарсада) Унга қайтгувчи бўлароқ, У зотга тақво қилинг, намозни тўкис адо этинг ва мушриклардан бўлманг.


We had already shown you favor 	 «Батаҳқиқ, Биз сенга бошқа марта ҳам неъмат берган эдик. (Яъни, ҳозир берган неъматларимиздан бошқа ҳам неъмат берган эдик.)


Can any thing else be a response to a favor but a favor? 	 Эҳсоннинг мукофоти, фақат эҳсондир.


Look, how they double up their breasts in order to hide from Him. 	 Огоҳ бўлингким, албатта, улар ундан яшириниш учун кўксиларига (бошларини) эгадилар. Огоҳ бўлингким, кийимларига ўралган чоғларида ҳам, У зот нимани сир тутаётганларинию нимани ошкор қилаётганларини биладир.


So let those who want, choose the right guidance 	 Сизлардан мустақим бўлишни хоҳловчилар учун.


Why are bracelets of gold not dropped on him, or they angels came with him in procession?” 	 Унга тиллодан бўлган билакузуклар ташланса ёки у билан бирга фаришталар ҳамроҳ бўлиб келса бўлмас эдими?!» деб нидо қилди.


Do not consider the Apostle’s summons amongst you to be like your summoning one another. 	 Пайғамбарнинг орангиздаги даъватини бир-бирингизнинг даъватингизга ўхшатманг. Батаҳқиқ, Аллоҳ сизлардан паналаб, аста-аста суғирилиб чиқиб кетадиганларни яхши биладир.


Those who oppose God will be disgraced, as those before them were. 	 Албатта, Аллоҳга ва Унинг Пайғамбарига душманлик қиладиганлар, улардан аввалгилар хор бўлганидек, хор бўлурлар.


Neither has He made your wives whom you declare to be like your mothers' backs, your real mothers. 	 Буларингиз оғзингиз билан айтган гапларингиздир. Аллоҳ эса ҳақни айтур ва У тўғри йўлга ҳидоят қилур.


All their deeds are in the Scrolls, 	 Ва уларнинг ҳар бир иши китоблардадир.


And he who obeys Allah and His Apostle, and fears Allah, and is careful of (his duty to) Him, these it is that are the achievers. 	 Ким Аллоҳга ва Унинг Пайғамбарига итоат этса ҳамда Аллоҳдан қўрқиб, Унга тақво қилса, бас, ана ўшаларгина ютуққа эришгувчилардир.


Therefore eat of what Allah has given you, lawful and good (things), and give thanks for Allah's favor if Him do you serve. 	 Бас, Аллоҳ сизга ризқ қилиб берган нарсалардан ҳалол-пок ҳолида енг. Ва агар Унга ибодат қиладиган бўлсангиз, Аллоҳнинг неъматига шукр қилинг.


Auto 	 Авто


So be fearful of God and follow me. 	 Бас, Аллоҳдан қўрқинг ва менга итоат қилинг.


Except the chosen servants of Allah [who do not share in that sin]. 	 Фақат Аллоҳнинг ихлосли бандаларигина (мустаснодир).


And the disbelievers said to the Muslims, “Follow our path and we will bear your sins”; whereas they will not bear anything from their sins; they are indeed liars. 	 Ва куфр келтирганлар иймон келтирганларга: »Бизнинг йўлимизга эргашинглар, хатоларингизни биз кўтарайлик«, дерлар. Ҳолбуки, улар аларнинг хатоларидан ҳеч бир нарсани кўтаргувчи эмаслар.


(Their Lord) said: For this the land will surely be forbidden them for forty years that they will wander in the earth, bewildered. 	 (Бани Исроилнинг бу қилмиши учун, яъни, Аллоҳнинг амрига итоат этмагани–Муқаддас ерга кирмагани учун, Аллоҳ уларга бу муқаддас ерга киришни қирқ йилгача ҳаром қилиб қўйди. Тафсирчиларимизнинг айтишларича, яҳудийлар бу муддатда Сийно ярим оролидаги саҳрода 270 фарсаҳлик жойдан ташқарига чиқа олмай, адашиб, ҳайрон бўлиб, бир борган жойга қайта-қайта бориб юравердилар.


Your rebellion is only against yourselves. 	 Бу зулмингиз фақат ўз зиёнингизгадир. Бу ҳаёти дунё матоҳи, холос.


But the notables of his people, who disbelieved, said, “This is nothing but a human like you, who wants to gain superiority over you. 	 Бас, унинг қавмидан куфр келтирган зодагонлари: «Бу сизга ўхшаш башар, холос, сиздан афзал бўлиб олмоқчи.


Do you have no sense?" 	 Ахир, ақл юритиб кўрмайсизларми?!» деди.


And you were not covering yourselves, lest your hearing testify against you or your sight or your skins, but you assumed that Allah does not know much of what you do. 	 Лекин Аллоҳ қилаётган амалларингизнинг кўпини билмайди, деб гумон қилар эдингиз. (Сиз гуноҳ ишларни қилаётган вақтингизда одамлар гувоҳ бўлмасин, деб беркинсангиз ҳам, қулоқ, кўз ва териларингиздан беркина олмас эдингиз, бизга қарши гувоҳлик бермайди, деб ўйлардингиз.)


We had not given them books to study, nor have We sent them a warner before you. 	 Ҳолбуки Биз уларга дарс оладиган китобларни бермаган эдик. Шунингдек, сендан олдин уларга бирор огоҳлантиргувчи ҳам юбормаган эдик.


Thereafter your Lord will indeed be forgiving and merciful to those who migrated after they were persecuted, waged jihad and remained steadfast. 	 Сўнгра, албатта, Роббинг фитнага учраганларидан кейин ҳижрат этиб, жиҳод қилган ва сабр этгани учун, албатта, Роббинг шулардан кейин мағфиратли ва раҳмлидир.


Who are uncharitable even over very small things. 	 Ва маоъунни ман қиладиганлардир.


And He is Disposer of all things. 	 У ҳар бир нарсанинг Яратгувчисидир. Бас, Унга ибодат қилинг.


Those are limits (set by) Allah. 	 Ва бу(ҳукм)лар Аллоҳнинг чегараларидир.


And Allah knows the (deeds) that ye do. 	 Намозни ҳамма ҳам ўқийверади, лекин намозхон фоҳиша ва мункар ишлардан қайтмаса, унинг ўқиган намози ҳақиқий бўлмайди. Қачонки намозхон намозни тўкис адо қилса, фоҳиша ва мункар ишлардан қайтади.)


being of pure faith to Allah, not associating anything with Him. 	 Аллоҳга бўлган иймондан оғманг, Унга ширк келтиргувчи бўлманг.


They said: O our father! what (more) can we desire? 	 «Эй отамиз, яна нима истаймиз? Мана, сармояларимиз ўзимизга қайтарилибди.


Fear your Lord and be dutiful to Him! 	 Роббингиздан қўрқинг!


If any man should turn about on his heels, he will not harm God in any way; and God will recompense the thankful. 	 Уҳуд ғазотида бўлиб ўтган бу ҳодиса ва унинг баёни бўлиб тушган ушбу оят орқали Аллоҳ таоло мусулмонларни Пайгамбар алайҳиссаломнинг шахсларига ортиқча ёпишишдан қайтариб, асосий манбаъга қарашга одатлантиришни хоҳлаган. Мусулмонлар тўғридан-тўғри Аллоҳнинг ўзига мурожаат қилишни ўргансинлар.


He said: verily thou wilt not be able to have with me patience; 	 У: «Сен мен билан бирга бўлишга сабр қила олмассан.


To warn. 	 Эслатма бўлиши учундир.


And that they should not be like those who were given the Book before, but the time became prolonged to them, so their hearts hardened, and most of them are transgressors. 	 Унга Аллоҳнинг зикри ҳам, диний таълимотлар ҳам таъсир қилмайдиган бўлиб қолади. Аввал Таврот ва Инжил каби илоҳий китоблар берилган яҳудий ва насронийларнинг вақт ўтиши билан оятда тасвирланганидек қалбларини моғор босиб, қаттиқ бўлиб қолган.)


In both of them, there are two springs flowing. 	 Икковларида оқувчи икки булоқ бор.


If so, let their eavesdropper produce a manifest authority. 	 Ёки уларнинг осмонга қўйган нарвонлари бор-у унга чиқиб, Муҳаммад Пайғамбар эмас, унга ваҳий юборилаётгани йўқ, деган хабарни эшитишдими? Агар ҳақиқатда эшитган бўлсалар, очиқ-ойдин далил кўрсатсинлар.)


But the Messenger and those who believed with him fought with their wealth and their lives. 	 (Булар мунофиқларга ўхшаб молу дунёга берилиб, унинг кетиб қолишидан қўрқиб, бахиллик қилмадилар. Топганларини Аллоҳнинг йўлидаги жиҳодга сарфладилар.


And avoid it shall the most pious, 	 Ва албатта, ундан тақводор банда четда қолади.


In Your Hand is the good. 	 Барча яхшилик Сенинг қўлингда.


Therefore settle down in Egypt or any city, where you will get what you demand”; and disgrace and misery were destined for them; and they returned towards Allah’s wrath; that was because they disbelieved in Allah’s signs and wrongfully martyred the Prophets; that was for their disobedience and transgression. 	 Бу Аллоҳнинг оятларига куфр келтирганлари, Пайғамбарларни ноҳақ қатл этганлари учундир. Бу исёнга кетганлари ва ҳаддан ошганлари учундир.


Test the orphans until they reach the age of marriage, and then if you find them mature of mind hand over to them their property, and do not eat it up by either spending extravagantly or in haste, fearing that they would grow up (and claim it). 	 Етимларни то никоҳ (ёшига) етгунларича синаб туринглар. Агар уларнинг эси-ҳуши жойида эканини билсангиз, уларга ўз молларини топширинг.


O My servants who have believed, indeed My earth is spacious, so worship only Me. 	 (Сиз Менинг бандамсиз, ер Менинг ерим. Кофирлар бирор жойда иймонингиз учун, дину диёнатингиз учун сизга тинчлик бермаётган бўлса, қийноқ-қистовга олаётган бўлса, Менинг ерим кенг, бошқа томонида яшаб, истиқомат қилишингиз мумкин.)


But, evil devising coils only those who do it. 	 Улар фақат илгаригиларнинг суннатига интизор бўлмоқдалар, холос. Аллоҳнинг суннатига ҳаргиз бадал топа олмассан.


But they plan, and Allah plans. 	 Аллоҳ «макр» қилгувчиларнинг устасидир. (Уламоларимиз Аллоҳга «маккор» сифатини беришдан қайтарганлар.


Praise be to God, Lord of the Worlds. 	 Барча мақтов, шукрлар оламларнинг тарбиячиси Аллоҳга бўлсин. (Оламларни яратгани учун ҳам, уларнинг тарбиячиси бўлгани учун ҳам, улардаги барча жонзотларга ҳаёт, ризқи рўз бергани учун ҳам Аллоҳ барча ҳамду саноларга сазовордир.)


And they were unable to arise, nor could they defend themselves. 	 Бас, улар ўринларидан туролмадилар ва ёрдам ҳам ололмадилар.


She told the sister of Moses: "Follow him." 	 У(она) у(Мусо)нинг опасига: «Изидан бор», деди.


Receiving what their Lord has given them. 	 Роббилари берган нарсаларни олувчилардир.


While the Messenger (Muhammad SAW) invites you to believe in your Lord (Allah), and He (Allah) has indeed taken your covenant, if you are real believers. 	 (Яъни, Агар сизлар ўзи бирор нарсага ишонувчи бўлсаларингиз, нима учун Аллоҳга ишонмаяпсизлар. Ҳолбуки, орангизда Пайғамбар юриб, сизни парвардигорингизга иймон келтиришга чақириб турибди.)


Do not drive them out of their homes, nor should they themselves leave, unless they become openly guilty of immoral conduct. 	 Шундан келиб чиқиб, талоқ иккига бўлинади: сунний талоқ ва бидъий талоқ. Сунний талоқ - эр киши ўз хотинини ҳайздан пок пайтида, жинсий яқинлик қилмай туриб ёки ҳомиладорлиги аниқ бўлган да талоқ қилишдир.


God made you inherit their land, houses, property, and a land on which you had never walked. 	 Ва сизларга уларнинг ерини, ҳовли-жойларини, молу мулкларини ва қадамингиз етмаган ерни мерос қилиб берди.


And We have not been tormentors until We had raised an apostle. 	 Ҳеч бир жон ўзганинг оғирлигини кўтарувчи бўлмас. Токи Пайғамбар юбормагунимизча, азобловчи бўлган эмасмиз.


Then as for him who is given his book in his right hand, he will say: Lo! read my book: 	 Бас, кимнинг китоби ўнг тарафдан берилса, у, мана, менинг китобимни ўқиб кўринглар...


And whom Allah guides, there is none that can lead him astray; is not Allah Mighty, the Lord of retribution? 	 Кимни Аллоҳ ҳидоятга солса, бас, унинг учун ҳеч бир залолатга кетказгувчи йўқ. Аллоҳ азизу интиқом эгаси эмасми?!


Say: "I know not whether the (Punishment) which ye are promised is near, or whether my Lord will appoint for it a distant term. 	 Сен: «Сизларга ваъда қилинган нарса яқинми ёки Роббим унга узоқ муддат қилганми–билмайман.


(O Prophet), surely We have granted you a clear victory 	 («Фатҳ» сўзи луғатда «очиш» маъносини англатиб, истилоҳда бирор юртни Исломга қўшишга айтилади. Мусулмонлар бирор жойга бориб, хоҳ уруш билан, хоҳ сулҳ билан Исломга киритсалар, ўша ерни «фатҳ қилинди дейдилар.


And there is a lesson for you in cattle: We give you a drink from their bellies, from between waste and blood, pure milk, refreshing to the drinkers. 	 Чорва ҳайвонларида ҳам сиз учун, албатта, ибрат бордир. Биз сизларни уларнинг қорнидан, гўнг ва қон орасидан ичувчилар (томоғи)дан осон ўтувчи соф сут ила суғорамиз.


By the Day as it shows up (the Sun's) glory; 	 Ва у(қуёш)ни равшан кўрсатган наҳор билан қасам.


And assuredly We chose him in this World, and verily he in the Hereafter shall be of the righteous. 	 Албатта, Биз уни бу дунёда танлаб олдик ва, албатта, у охиратда солиҳлардан бўлгай.


"Yet when the Devotee of Allah stands forth to invoke Him, they just make round him a dense crowd." 	 Ва, албатта, Аллоҳнинг бандаси Унга ибодат қилиб турганда улар унинг атрофида от ёлидек тўпланиб, босиб юборай дейишди. (Бу оятда жинларнинг Пайғамбар алайҳиссалом ҳузурларига иккинчи бор келиб Қуръон эшитганлари пайти тасвирланяпти.)


Surely, the human is in a (state of) loss, 	 Албатта, инсон хусрондадир. (Хусрон-мағлубият, ютқизиқ ва нуқсон маъноларини англатади.)


Most surely this is the mighty achievement. 	 Албатта, бу айни улуғ ютуқдир.


And they say: When we are lost in the earth, how can we then be re-created? 	 Улар: «Биз ер остида йўқ бўлиб кетгач ҳам, яна янгитдан яратиламизми?!» дерлар.


Our Lord! Lo! it is Thou Who gatherest mankind together to a Day of which there is no doubt. 	 Эй Роббимиз, албатта, сен одамларни келишига шубҳа йўқ кунда йиғувчисан.


and brought their hearts together. 	 Албатта, У ғолиб ва ҳикматли зотдир. (Инсоният тарихида турли халқлар, қабила-уруғлар ва миллатларни Исломчалик бирлаштирган тузум ёки мафкура йўқ.


And this was Ad; they denied the communications of their Lord, and disobeyed His apostles and followed the bidding of every insolent opposer (of truth). 	 Унинг Пайғамбарларига осий бўлдилар. Ҳар хил жабрчи ва қайсарнинг ишига эргашдилар.


Those who lower their voice in the presence of the Messenger of Allah are those whose hearts Allah has tested for warding off (evil). 	 Албатта, Расулуллоҳнинг ҳузурида овозларини пастлатганлар, ана ўшалар Аллоҳ қалбларини тақвога имтиҳон қилган зотлардир.


And do not take God’s revelations for a joke. 	 Аллоҳга тақво қилинг ва, билингки, албатта, Аллоҳ ҳар бир нарсани билувчидир.


From where have you got this?" 	 Аллоҳ унга Ўзи иноят кўрсатиб турди.


Those who do not know say, “If only God would speak to us, or a sign would come to us.” 	 Билмайдиган кимсалар: «Аллоҳ биз билан гаплашса эди ёки мўъжиза келса эди», дейишди.


And it will be said: "This Day We will forget you as you forgot the Meeting of this Day of yours. 	 «Бугунги кунда худди сиз ушбу кунингизга рўбарў бўлишни унутганингиздек, Биз ҳам сизни унутурмиз.


There will be bashful maidens untouched by mankind or jinn before. 	 Уларда кўзлари тийилган, аввал инс ҳам, жин ҳам тегмаган(ҳур)лар бор.


No doubt, surely, Allah's Promise is true. 	 Огоҳ бўлинг! Аллоҳнинг ваъдаси, албатта, ҳақдир.


Say (O Muhammad): It is revealed unto me that a company of the Jinn gave ear, and they said: Lo! we have heard a marvellous Qur'an, 	 Сен айт: «Менга ваҳий қилиндики, Албатта жинлардан (бир неча) нафари қулоқ осдилар ва дедилар: «Биз ажойиб Қуръонни эшитдик.


It has been said to them): "Enter Paradise, no fear shall be on you, nor shall you grieve." 	 Сизга хавф йўқ ва сиз хафа ҳам бўлмайсиз, дейилди-ку!» дерлар.


How do you disbelieve in God, seeing you were dead and He gave you life, then He shall make you dead, then He shall give you life, then unto Him you shall be returned? 	 Аллоҳга қандай куфр келтирасизлар? Ва ҳолбуки жонсиз эдингиз У сизга жон берди, сўнгра жонингизни олади ва яна тирилтиради ва сизлар Унга қайтажаксизлар.


They will dwell therein for ever. 	 Улар унда абадий қолувчилардир.


Be careful of (your duty to) Allah and relinquish what remains (due) from usury, if you are believers. 	 Агар мўмин бўлсангиз, Аллоҳга тақво қилинг ва рибонинг сарқитини ҳам тарк қилинг.


No one sustains them except the All-beneficent. 	 Уларни Роҳмандан бошқа ушлаб турувчи йўқ.


"Do not supplicate for help today; you will not be rescued by Us; 	 Энди, бугун фарёд солманг! Албатта, Биз томонимиздан сизга нусрат қилинмас.


and of the Satans some dived for him and did other work besides; and We were watching over them. 	 Ва шайтонлардан унга ғаввослик қиладиганларни ва бундан бошқа амалларни қиладиганларни қилдик. Биз уларни муҳофаза қилгувчи бўлдик.


And Allah is the All-Knower of each and everything. 	 Аммо барибир бу шарт бекор бўлмайди. Чунки шариат ўлчовида адолатсиз бўлган кишининг гувоҳлиги қабул қилинмайди.)


Lo! I fear Allah, the Lord of the Worlds. 	 У (инсон) куфр келтирганда эса, сен билан менинг ишим йўқ, мен оламлар Оббиси-Аллоҳдан қўрқаман, деди.


Then he turned aside to his family secretly and brought a fat (roasted) calf, 	 Ва аҳлига бориб, (пиширилган) семиз бузоқни келтирди.


When I revealed to the disciples to believe in Me and in My Messenger they replied: "We believe, bear witness that we submit." 	 Ҳаворийларга: «Менга ва Менинг Пайғамбаримга иймон келтиринг», деб ваҳий юборганимда, улар: «Иймон келтирдик ва шоҳид бўл, биз албатта, мусулмонлармиз» деганини эсла! (Ҳаворийлар, Ийсо алайҳиссаломга ихлослари зўр, дин иши учун бутунлай ажралиб чиққан инсонлар эди.


And among them are those who look at you. 	 Улардан сенга назар соладиганлари ҳам бор.


He said: "Then bear witness; and I am with you among the witnesses (for this)." 	 Уларнинг барчалари бир силсиланинг халқларидир.)


The human being never tires of praying for good things; but when adversity afflicts him, he despairs and loses hope. 	 Умидсизланиб тушкунликка тушади. Беш кунлик дунёнинг яхшилигига шунчалик қаттиқ ҳирс қўйган, ёмонлигидан шунчалик қўрққан инсон нима учун охиратнинг абадий азобидан қўрқмайди ва абадий яхшилигига қизиқмайди?!)


Do not consider your fathers and your brothers as your friends if they prefer disbelief over faith; and whoever among you befriends them – then it is he who is the unjust. 	 Яъни, иймон, эътиқод, дину диёнат масаласи ҳамма нарсадан устун қўйилмоғи керак. Ҳатто ота-она ва ака-ука каби дунёдаги энг яқин кишилар бошқа диёнатни танлаган бўлсалар, уларни ҳам дўст тутиб бўлмайди.


This will be good for you, if you can understand. 	 Шундоқ қилмоқларингиз, агар билсангизлар, ўзларингиз учун яхшидир.


Thirty months is the period of her carrying and weaning him. 	 Ва менинг зурриётларимни ҳам солиҳлардан қилгин. Албатта, мен тавба қилдим ва албатта, мен мусулмонларданман, деди.


And do not marry [your daughters] to idolaters until they embrace faith. 	 Анавилар дўзах ўтига чақирадилар. Аллоҳ эса, Ўз изни ила жаннатга ва мағфиратга чақиради ҳамда одамларга Ўз оятларини баён қилади.


[To sit] on [your] right and [your] left in separate groups? 	 Ўнг тарафдан ва чап тарафдан тўп-тўп бўлмоқдалар?! (Пайғамбар саллоллоҳу алайҳи васаллам Қуръон тиловат қилганларида мушриклар шошилиб келиб, тўп-тўп бўлиб ўтиришар ва кўз узмай тикилиб туришар эдилар.)


And among mankind is he who disputeth concerning Allah without knowledge or guidance or a scripture giving light, 	 Одамлардан Аллоҳ ҳақида билмасдан, ҳидоятга ёки нурли китобга эга бўлмасдан туриб тортишадиганлари бор.


—[all] except Allah’s exclusive servants. 	 Магар Аллоҳнинг мухлис бандаларигина (мустаснодир).


Lo! Allah loveth those who keep their duty (unto Him). 	 Албатта, Аллоҳ тақводорларни севадир.


Ah! the infidels thrive not. 	 Қорунни ва унинг ҳовли-жойини ер ютганидан кейингина унга ҳавас қилаётган ҳаёти дунё ихлосмандларининг кўзи очилди.)


Say: 'I do not testify.' 	 Шунинг учун Аллоҳ Пайғамбаримизга (с. а. в.) гувоҳ ҳақида савол беришни амр қилди. Демак, баҳсли масалага Аллоҳ таолонинг Ўзи ҳакам бўлди.


So which of your Lord’s marvels will you deny? 	 Бас, Роббингизнинг қайси неъматларини ёлғон дея олурсиз.


And know that one fifth of whatever you take as spoils belong to Allah, the Messenger, kinsmen of the Messenger, the orphans, the needy, and the destitute traveler; if you believe in Allah and what We sent down to Our worshiper on the day of victory, the day when the two armies met. 	 Ва агар Аллоҳга, фурқон куни-икки жамоат тўқнашган куни бандамизга нозил қилган нарсамизга иймон келтирган бўлсангиз, билингки, ўлжага олган нарсангиздан бешдан бири Аллоҳга, Расулига, яқинларига, етимларга, мискинларга ва мусофирларгадир. Ва Аллоҳ ҳар бир нарсага қодирдир.


You should not be grieved by what they say. 	 Уларнинг гапи сени хафа қилмасин.


(One will say:) "Then taste ye the Penalty, for that ye were wont to deny (Truth)!" 	 У зот: «Бас, куфр келтирганингиз учун азобни тотинглар», дер.


Does he not know,- when that which is in the graves is scattered abroad 	 У билмасми?! Қабрдагилар қўзғатилганда.


And We certainly tried Solomon and placed on his throne a body; then he returned. 	 Бу саволга бошқа оятларда ҳам, Пайғамбаримизнинг (с. а. в.) суннатларида ҳам очиқ-ойдин жавоб йўқ. Шунинг учун ҳам турли асоссиз қисса ва ҳикоялар кўпайиб кетган.)


When Adam had told them the names, God said to the angels, "Did I not say to you: I know the secrets of the heavens and of the earth, and I know what you reveal and what you conceal?" 	 Уларга ўша нарсаларнинг исмларини айтиб берган чоғида, "Мен сизларга осмонлару ернинг ғайбини биламан ва сизлар беркитмагану беркитган нарсаларни ҳам биламан демабмидим", деди. (Шу билан Одамнинг фаришталардан устунлик тарафи намоён бўлди.


and those who are apprehensive of the punishment of their Lord 	 Ва улар ўз Роббилари азобидан қўрқадиганлардир.


After the Truth what is there saving error? 	 Ҳақдан сўнг нима бўладир? Магар залолат бўладир.


So travel freely (O Mushrikun - see V. 2:105) for four months (as you will) throughout the land, but know that you cannot escape (from the Punishment of) Allah, and Allah will disgrace the disbelievers. 	 Бас, ер юзида тўрт ой сайр қилиб юринглар ва билингларки, албатта, сиз Аллоҳни ожиз қолдирувчи эмассиз ва, албатта, Аллоҳ кофирларни хор қилгувчидир. (Бу иш мусулмонлар билан тузган аҳдни бузган мушрикларга тегишлидир.)


There shall be no compulsion in religion; the right way has become distinct from the wrong way. 	 Бу нарсани мажбур этиб, куч билан сингдириб бўлмайди. Балки ҳар бир инсон баён қилинган нарсаларга тушуниб иймон келтиргандагина мақсад ҳосил бўлади.


When the birth of a girl is announced to any of them, his face darkens and he is filled with gloom. 	 Қачонки улардан бирига қизнинг хушхабари берилса, ғам-аламга тўлиб, юзи қорайиб кетур.


Nay, verily. 	 Йўқ!


for the rebellious ones and they will live therein for ages. 	 Улар унда замонлар бўйи қолувчилардир.


And to Allah return all matters (for decision). 	 Барча ишлар Аллоҳга қайтарилур.


They have different ranks with God, and God is Seeing of what they do. 	 Уларнинг Аллоҳнинг ҳузуридаги даражалари турлича. Аллоҳ қилаётган амалларини кўриб турувчи зотдир.


Their foul acts seem fair to them. 	 Сафарда эса, уруш қилишмасди. Янаги йили аксинча бўларди.


And those who are careful of (their duty to) their Lord shall be conveyed to the garden in companies; until when they come to it, and its doors shall be opened, and the keepers of it shall say to them: Peace be on you, you shall be happy; therefore enter it to abide. 	 Ва Роббиларига тақво қилганлар жаннатга гуруҳ-гуруҳ қилиб олиб борилдилар. Токи унга етиб келган чоғларида унинг эшиклари очилди ва унинг қўриқчилари уларга: «Сизга саломлар бўлсин!


And it will be said, “Call on your partners.” 	 Кошки, ҳидоят топган бўлганларида эди! (Қани, у дунёда ибодат қилиб юрган худоларини энди чақирсинлар, уларга ёрдам беришсин.


They shall enter the Gardens of everlasting stay (Eden) – in which they shall be given to adorn armlets of gold and pearls; and their garment in it is silk. 	 Улар адн жаннатларига кирурлар. Унда тилло билакузуклар ва инжулар ила безатилажаклар.


To Him belongs whatever is before us and whatever is behind us and whatever is in between that, and your Lord does not forget 	 Жамики нарса Аллоҳнинг измида. Бизнинг олдимиздаги ва ортимиздаги ҳамда ҳар иккисининг орасидаги нарсалар Уникидир.)


But she in whose house he was, sought to seduce him from his (true) self: she fastened the doors, and said: "Now come, thou (dear one)!" 	 Кейин у яхшиликни унутадиган одам ҳам эмас. Шунинг учун ҳам, ахир у, яъни, уй эгаси–хотиннинг эри, жойимни яхшилаб берган хўжам-ку, деди.


Then, on the Day of Resurrection, He will disgrace them, and say, “Where are My associates for whose sake you used to dispute?” 	 Сўнгра қиёмат кунида У зот уларни хор қиладир ва: «Сизлар улар ҳақида тортишиб юрган Менинг «шерикларим» қани?» дер.


And in heaven is your provision and also what you are being promised. 	 Ва осмонда ризқингиз ҳамда сизга ваъда қилинаётган нарсалар (бор).


He said: My Lord! Appoint a token for me. 	 У: «Эй Роббим, менга бир белги тайинла», деди.


Or He wrecks them for what they have earned; and He pardons much; 	 Ёки у(кема)ларни аларнинг касби туфайли ҳалок қилур ва У зот кўпни афв қилур.


Surely the God-fearing shall have Gardens of bliss with their Lord. 	 Албатта, тақводорлар учун Роббилари ҳузурида наъийм жаннатлари бордур.


And the day when it shines in brightness, 	 Наҳорнинг тажалли пайти билан қасам.


Lo! they were young men who believed in their Lord, and We increased them in guidance. 	 Албатта, улар Роббиларига иймон келтирган йигитлардир. Ва Биз уларга янада зиёда ҳидоят бердик.


O men, We created you from a male and female, and formed you into nations and tribes that you may recognise each other. 	 Биз сизларни бир эркак ва аёлдан яратдик ва сизларни ўзаро танишишингиз учун халқлар ва қабилалар қилиб қўйдик. Албатта, Аллоҳнинг ҳузурида энг ҳурматлигингиз энг тақводорингиздир.


Then they said, "Why this Quran had not been revealed to a man from either of the two great towns". 	 Ўша пайтда мушрикларнинг бу мақомга номзодлари ҳам бор эди. Маккада ал-Валид ибн Муғийра, Тоифда Урвату ибн Масъуд ас-Сақафий исмли одамлар бўлиб, мушриклар ана шулардан бири Пайғамбар бўлса арзийди, деган фикрда эдилар.)


By it He causes many to stray, and many He leads into the right path; but He causes not to stray, except those who forsake (the path),- 	 У билан кўпчиликни залолатга кеткизади ва кўпчиликни ҳидоятга солади. У билан фақат фосиқларнигина залолатга кеткизади.


but some faces will be covered with dust 	 У кунда ғубор босган чеҳралар бор.


The (mighty) Blast overtook the wrong-doers, and they lay prostrate in their homes before the morning,- 	 Ва зулм қилганларни даҳшатли қичқириқ олди. Бас, диёрларида тўкилдилар.


He said, “Its knowledge is only with Allah; and I convey to you the messages of my Lord, but I perceive that you are an ignorant nation.” 	 (Кофирлар Пайғамбардан въда қилинаётган азобни тезроқ келтиришни талаб қилишди. Пайғамбар эса, менга сизларни огоҳлантириш топширилган эди, шуни бажардим, азобнинг қачон келишининг илми эса фақат Аллоҳнинг ҳузурида.


By oath of the heaven, and by oath of the nightly arriver. 	 Осмон билан қасам ва ториқ билан қасам.


Do not follow what you do not know; the ears, eyes, and hearts will all be held responsible for their deeds. 	 Ўзинг билмаган нарсага эргашма! Албатта, қулоқ, кўз ва дил — ана ўшалар, масъулдирлар.


You see no discrepancy in the creation of the Compassionate. 	 Роҳманнинг яратганида ҳеч тафовут кўрмассан.


Or do those in whose hearts is a disease deem that Allah will not bring to light their (secret) hates? 	 Қалбларида касал борлар, Аллоҳ уларнинг қаттиқ ҳасадларини ошкор қилмайди, деб ҳисоблайдиларми?! (Мунофиқлар ўзларича, мунофиқлик санъатини қоиллатиб қўямиз, бизнинг Исломга, мусулмонларга бўлган душманлигимизни ҳеч ким билмайди, деб ўйлашади.)


Only those who deny imagine so. 	 Бу куфр келтирганларнинг гумонидир.


Surely, he must be your chief who taught you magic. 	 (Фиръавн ўз қаричи билан ўлчар эди. У таҳдид, азоб-уқубат, қийнаш, чопиш-кесиш, ўлдириш билан одамларни измимда ушлаб тураман, деб хаёл қиларди.


Ours is surely then to reckon with them. 	 Сўнгра, албатта, уларнинг ҳисоб-китоби ҳам Биздадир.


Then Praise be to Allah, Lord of the heavens and Lord of the earth,- Lord and Cherisher of all the Worlds! 	 Бас, барча ҳамд осмонларнинг Роббига, ернинг Роббига ва оламларнинг Роббигадир.


And what will make you to know what At-Tariq (night-comer) is? 	 Ториқ нималигини сенга не билдирди?


Hallowed be He! aye! they are bondmen honoured. 	 Аллоҳ бу нуқсондан покдир. Фаришталар Аллоҳнинг қизи эмас, муҳтарам бандаларидаир.)


your companion is not in error nor has he gone astray. 	 Сизнинг биродарингиз адашгани ҳам, йўлдан озгани ҳам йўқ.


But God is Pardoning and Forgiving. 	 Ва, албатта, Аллоҳ кечирувчи ва мағфират қилувчидир.


And We shall remove from their hearts any lurking sense of injury: (they will be) brothers (joyfully) facing each other on thrones (of dignity). 	 (Инсон қанчалик моддий роҳат-фароғатга эришмасин, кўнглида бир оз ғашлик бўлса, унга ўша роҳат-фароғат татимайди. Шунинг учун Аллоҳ таоло Ўз раҳмати ила жаннатга сазовор қилган тақводор бандаларининг дилларида ғашликлар, яъни, ҳиқду ҳасад, кўра олмаслик каби баъзи бир иллатлар бўлса, чиқариб ташлайди.)


Would that you two (wives of the Prophet) had turned to God in repentance. 	 Агар икковингиз Аллоҳга тавба қилсангиз, батаҳқиқ, қалбларингиз (ҳаққа) моил бўлур.


And He it is Who makes the Night as a Robe for you, and Sleep as Repose, and makes the Day (as it were) a Resurrection. 	 У сиз учун кечани либос, уйқуни истироҳот қилган ва кундузни тирилиш (замони) қилган Зотдир.


And gave them clear proofs in matters [by revealing to them the Taurat (Torah)]. 	 Ва Биз уларга (дин) иши ҳақида очиқ-ойдин баёнотлар бердик.


Therefore, (O Prophet), have patience. 	 Бас, сабр қил. Албатта, Аллоҳнинг ваъдаси ҳақдир.


‘And He will then take you back to it, and again remove you from it.” 	 Сўнгра сизларни унга қайтариб, яна чиқарадир.


‘This is the hell which the guilty would deny!’ 	 Жиноятчилар ёлғонга чиқараётган жаҳаннам шу бўлур.


And Allah hath sent down from the heaven water, then he reviveth the earth thereby after the death thereof; verily therein is a sign for a people who hearken. 	 Аллоҳ осмондан сув тушириб, у ила ерни ўлимидан кейин тирилтирди. Албатта, бунда эшитадиган қавмлар учун оят-белгилар бордир.


Eat of the sustenance which Allah has given you, the lawful and the pure – and fear Allah in Whom you believe. 	 Ундай одам Аллоҳнинг илоҳлик сифатига–шариат ҳукмларини чиқариш сифатига шерик бўлишга уринган бўлади. Шунингдек, бир киши ўзи учун ҳам бундай ҳукмни чиқариб, қандайдир диндорлик сифатини зиёда қилишга уриниш, деб ўйлаши ҳам нотўғридир.


Who is more unjust than he who imputes lies to God or denies His revelations? 	 Аллоҳга ёлғон тўқиган ёки Унинг оятларини ёлғонга чиқарган кимсадан ҳам золимроқ одам борми?!


(The night is) Peace until the rising of the dawn. 	 У то тонг отгунча салом бўлиб турадир.


I have only been commanded to serve the Lord of this territory which He has made sacred; to Him belongs everything. 	 Мен ушбу шаҳарнинг Робби, уни ҳаром қилган зотга ибодат қилишга амр этилдим, холос. Ҳамма нарса Уникидир.


The day the trumpet blast is sounded you will come in hordes; 	 У кунда сурга пуфланур ва сизлар тўп-тўп бўлиб келурсизлар.


So take off your shoes, you are in the sacred valley, Tuwa. 	 Чунки сен муқаддас Туво водийсидасан».


In fact, their omen is with God, but most of them do not know. 	 Огоҳ бўлсинларким, уларнинг шумликлари Аллоҳнинг ҳузуридан бошқа жойда эмас. Лекин кўплари билмайдилар.


Your Lord is sufficient as Knower and Beholder of the sins of his servants. 	 Бандаларининг гуноҳларидан хабардор бўлиш ва уларни кўришда Роббинг Ўзи кифоя қилур.


And if We make him taste a favor after distress has afflicted him, he will certainly say: The evils are gone away from me. 	 Агар унга етган қийинчиликлардан сўнг неъмат тоттирсак, албатта: «Мендан ёмонликлар кетди», дейдир.


Were they witness to their creation? 	 Ёки уларнинг яратилишига гувоҳ бўлдиларми?!


Allowed unto you is the beast of the flock except that which is rehearsed unto you, not allowing the chase while ye are in a state of sanctity. 	 (Ояти каримадаги «аҳдномалар» сўзи Аввало, инсоннинг банда сифатида Аллоҳ таоло ҳузуридаги аҳдномаларидир. Буни иймон аҳдномаси дейилади ва у ўз ичига Аллоҳнинг ягона илоҳлигини, Робблигини ва Ҳокимлигини эътироф этишни, Унга банда бўлиш, итоат қилиш ва таслим бўлишни олади.


Indeed the Recitation at dawn is palpably evident. 	 Ҳар бир нарсанинг сояси ўзига икки баравар бўлиши билан Аср вақти киради. Қуёш ботиши билан Шом ва тун қоронғусида Хуфтон вақти бўлади.


And We brought down from the sky blessed water, and produced with it gardens and grain to harvest. 	 Ва осмондан барака сувини туширдик, ҳамда у билан боғ-роғларни ва дон ҳосилини ўстирдик.


And indeed We gave to Musa (Moses) nine clear signs. 	 Батаҳқиқ, Биз Мусога тўққизта очиқ-ойдин оят-мўъжиза бердик. Бани Исроилдан уларга у (Мусо) келган пайтини ўрагин.


At this Moses threw down his staff, and lo, it became a live serpent. 	 Асосини ташлаган эди... баногоҳ у аниқ аждар бўлди.


All praise unto Allah who hath sent down unto His bondman the Book, and hath not placed therein any crookedness. 	 Ўз бандасига китоб нозил этган ва унда ҳеч бир эгрилик қилмаган Аллоҳга ҳамд бўлсин.


neither cool nor refreshing. 	 Салқин ҳамэмас, фойдаии ҳам.


At length, when overwhelmed with the flood, he said: "I believe that there is no god except Him Whom the Children of Israel believe in: I am of those who submit (to Allah in Islam)." 	 Токи унга ғарқ бўлиш етганида: «Бани Исроил иймон келтирган зотдан ўзга илоҳ йўқлигига иймон келтирдим ва мен мусулмонларданман», деди.


So let there be a body among you who may call to the good, enjoin what is esteemed and forbid what is odious. 	 Ана ўшалар, ўзлари нажот топгувчилардир. (Яъни, умматингиз Аллоҳга ҳақиқий иймон келтирган ва унинг йўлида ҳақиқий биродар бўлган жамоа яхшиликка чақирадиган, амри маъруф-наҳйи мункар қиладиган умматга айлансин.


Reclining on couches, looking on. 	 Пардали баланд сўрилар устида назар солиб турарлар.


(He is above such things.) 	 У зот покдир.


A warning Unto him of you who shall go forward or who chooseth to lag behind. 	 Сизлардан пешқадам бўлишни ёки ортда қолишни хоҳлаётган кимсалар учун ҳамдир.


Is there any Lord besides God? 	 Сиз ўзингиз унинг дарахтини ўстира олмас эдингиз.


God has promised forgiveness and a great reward to the righteously striving believers. 	 Уларнинг асосий сифатларидан бири — ҳамма ишни Аллоҳнинг фазли ва розилиги учун қилишлари. Яна бир сифатлари — улар доим рукуъ ва сажда холатида, яъни, ибодат холатида бўладилар. )


But only as a reminder for him who fears. 	 Магар қўрққан кимсаларга эслатма бўлиши учун.


Allah enlargeth the provision for whomsoever He Willeth and, stinteth. 	 Аллоҳ хоҳлаган кишисининг ризқини кенг қилур ва (хоҳлаганиникини) тор қилур.


Those who accepted faith, and left their homes and fought with their wealth and their lives in Allah’s way have a greater rank before Allah; and it is they who have succeeded. 	 Иймон келтириб, ҳижрат қилганлар ва Аллоҳнинг йўлида моллари ва жонлари билан жиҳод қилганларнинг даражалари Аллоҳнинг ҳузурида жуда улуғдир. Ана ўшалар ютуққа эришувчилардир.


He sets forth to you a parable relating to yourselves: Have you among those whom your right hands possess partners in what We have given you for sustenance, so that with respect to it you are alike; you fear them as you fear each other? 	 Сизларнинг қўлингиздаги (қулларингиз)дан Биз сизга ризқ қилиб берган нарсада шерикларингиз бор-у, сизлар у(ризқ)да тенг бўлиб, улар ҳақида ҳам ўзингиздан ҳаққингизда қўрққанингиздек қўрқасизми?! Ақл юритадиган қавмлар учун оятларни ана шундай муфассал қилиб борурмиз.


Indeed, your Lord is a Lord of forgiveness, but stern in retribution. 	 Албатта, Роббинг мағфират эгасидир ва аламли азоб эгасидир.


your Lord keeps an eye on (all evil-doing people). 	 (У ким нима қилаётганини ўта аниқлик билан кузатиб туради. Кузатиб туриб туғёнга кетган, ҳаддидан ошган ва зулм қилганларнинг жазосини беради.)


Even then if you bring a verse to them, those who disbelieve say: "You are nothing but a liar." 	 Аниқки, агар сен уларга оят-мўъжиза келтирсанг ҳам, куфр келтирганлар: «Сиз ботилчилардан ўзга эмассиз», дерлар.


Of Allah, to Whom do belong all things in the heavens and on earth! 	 Аллоҳ осмонлару ердаги нарсалар Уники бўлган зотдир.


He said: "They are close behind me, and I hastened to You, Lord, that You may be pleased with me." 	 У: «Улар, ана, изимдалар. Рози бўлишинг учун Мен сенга шошдим, эй Роббим», деди.


It has been inspired to me that your Ilah (God) is One Ilah (God i.e. Allah). 	 Менга, шубҳасиз, илоҳингиз битта «илоҳ» экани ваҳий қилинди.


Wherefrom judge thou between them by that which Allah hath sent down, and follow thou not away from that which hath their desires come to thee of the truth. 	 Ўзингга келган ҳақни қўйиб, уларнинг хоҳишларига эргашма. Сизлардан ҳар бирингизга алоҳида шариат ва йўл қилиб қўйдик.


and their saying: 'We slew the Messiah, Jesus, son of Mary', the Messenger of Allah - whereas in fact they had neither slain him nor crucified him but the matter was made dubious to them - and those who differed about it too were in a state of doubt! 	 «Биз Аллоҳнинг Расули Масиҳ Ийсо ибн Марямни ўлдирдик», деганлари учун (уларни лаънатладик). Ҳолбуки уни ўлдирмадилар ҳам, осмадилар ҳам, лекин уларга шундай туюлди.


There is a party of the People of the Book say, 'Believe in what has been sent down upon those who believe at the beginning of the day, and disbelieve at the end of it; haply they will then return; 	 Аҳли китоблардан бир тоифалари: «Иймон келтирганларга тушган нарсага куннинг аввалида иймон келтиринглар ва куннинг охирида куфр келтиринглар, шоядки қайтсалар.


They will be given pure wine to drink, which is kept preserved, sealed. 	 Улар муҳрланган, ниҳоятда пок, шаробдан ичарлар.


Then We rescued Noah together with the people in the Ark and made it (that is, the Ark) a lesson for all people. 	 Бас, Биз унга ва кема соҳибларига нажот бердик ва у(кема)ни оламларга оят-белги қилдик.


But there is no deity except the One God. 	 Улар: «Аллоҳнинг табиати бир-бирига тенг учта кўринишдан–Ота худо, ўғил худо ва муқаддас руҳдан иборатдир. Ўғил худо, яъни, Ийсо воситаси ила бутун махлуқот Ота худога улашади.


When Abraham said to Azar, his father, ‘Do you take idols for gods? 	 Мен сени ва сенинг қавмингни, албатта, очиқ-ойдин адашувда кўрмоқдаман», деганини эсла. (Иброҳим (а. с.) соф қалби ва онги ила бу иш нотўғри эканлигини, жонсиз тош ёки жонсиз ёғоч одамлар томонидан бир оз ишлов берилгани билан худога айланиб қолмаслигини тушуниб етди.


The twain said: O our Lord! verily we fear that he may hasten against us or wax exorbitant. 	 Икковлари: «Эй Роббимиз, биз унинг тезда бизга ёмонлик қилишидан ёки ҳаддан ошишидан қўрқамиз», дедилар.


And Aad, and Pharaoh, and the brethren of Lot. 	 Од, Фиръавн, Лут биродарлари.


Such are the gardens which We will give to Our God-fearing servants as their inherited property. 	 У жаннат, бандаларимиздан тақводор бўлганларига мерос қилиб берадиган жаннатимиздир.


and that “mosques belong to Allah, so do not invoke anyone with Him”; 	 (Масжидлар Аллоҳга ибодат қилиш учун бино қилинган жойлардир, шунинг учун ҳам улар «Байтуллоҳ» –Аллоҳнинг уйи деб аталади. Бошқа дин вакиллари ўз ибодатхоналарида Аллоҳга ширк келтиришар, ягона Аллоҳдан ўзгага ҳам ибодат, дуо қилишарди.


and did We not firmly fix towering mountains on it and give you sweet water to drink? 	 Ва Биз унда юкасак тоғлар қилдик ва сизларни зилол сув билан суғордик.


Hath this not guided them: how many generations We have destroyed before them amidst whose dwellings they walk? 	 Ўзларидан олдин ўтган, масканларида юриб турганлари қанчадан-қанча аср(одам)ларини ҳалок қилганимиз уларни ҳидоятга бошламадими?!


like pearls preserved in their shells, 	 Мисоли яширилган дур.


And most of them do not believe in Allah, but they associate others with Him. 	 Кўплари эса, Аллоҳга мушрик бўлган ҳолларидагина иймон келтирадилар, холос. (Яъни, иймон келтирсалар ҳам, Унга ширк келтирган ҳолларида иймон келтирадилар.


But as he was drowning he cried out: '(Now) I believe that there is no god except He in whom the Children of Israel believe. I am of those that surrender (Muslims)' 	 Токи унга ғарқ бўлиш етганида: «Бани Исроил иймон келтирган зотдан ўзга илоҳ йўқлигига иймон келтирдим ва мен мусулмонларданман», деди.


Those who are regular in their prayers. 	 Улар намозларида доим бўладиганлардир.


We made them become of the people of the past and an example for the coming generations. 	 Бас, уларни ўтмишга айлантирдик ва кейингиларга мисол қилиб қўйдик.


And when the messenger came to him, he said, 'Return unto thy lord, and ask of him, "What of the women who cut their hands?" Surely my Lord has knowledge of their guile.' 	 Унга элчи келган пайтда: «Хўжанг ҳузурига қайтиб бор ва ундан қўлларини кесган хотинларнинг ҳоли нима бўлганини сўра, албатта, Роббим уларнинг макрини билгувчидир», деди.


And it will come to them suddenly while they perceive [it] not. 	 Бас, уларга у(азоб) тўсатдан келур. Улар сезмай қолурлар.


One day she bolted the doors and said, "Come!" 	 У: «Аллоҳ сақласин! Ахир, у жойимни яхшилаб берган хўжам-ку!


So (they were punished) for breaking the covenant and disbelieving the signs of God, and for killing the prophets unjustly, and saying: "Our hearts are enfolded in covers," (though) in fact God had sealed them because of their unbelief; so they do not believe except a few; 	 Аҳдномаларини бузганлари, Аллоҳнинг оятларига куфр келтирганлари, Пайғамбарларни ноҳақдан ўлдирганлари, «қалбларимиз берк» деганлари учун. Йўқ!


And in it We created livelihoods for you, and for those for whom you are not the providers. 	 Ва унда сизлар учун маош воситаларини ва сиз ризқини бера олмайдиган кимсаларни қилиб қўйдик.


The mutual rivalry for piling up (the good things of this world) diverts you (from the more serious things), 	 Кимники кўп сизни машғул қилди.


Pharaoh said to the nobles around him: "Surely this man is a skilled magician 	 У(Фиръавн) атрофидаги аъёнларига: «Албатта, бу ўта билимдон сеҳргардир.


Those who disbelieve wish, if you were negligent of your arms and your baggage, to attack you in a single rush, but there is no sin on you if you put away your arms because of the inconvenience of rain or because you are ill, but take every precaution for yourselves. 	 Кейин биринчи тоифа келиб иккинчи ракатни ҳар ким ўзи ўқиб салом беради. Иккинчи ракатни имом билан ўқиган ва яна қоровулликка ўтган иккинчи тоифа биринчи тоифадан кейин қолган бир ракат намозини якка-якка ўқиб салом беради.


When two parties from among you were about to lose heart, but Allah was their Wali (Supporter and Protector). 	 (Бу ояти карима Ҳазраж қабиласига мансуб Бани Салама уруғи ва Авс қабиласига мансуб Бани Ҳориса уруғи ҳақида тушган. Улар мунофиқларнинг бошлиғи Абдуллоҳ ибн Убай ибн Салул хафа бўлиб: «Менинг айтганимни қилмай, ёш болаларнинг айтганини қилди», деб жангчиларнинг учдан бирини олиб Уҳуд йўлидан қайтганида, унинг фитнасига учишларига сал қолган эди.


What will the admonition avail them, when a manifest apostle had already come to them, 	 Уларга қаёқдан ҳам эслатма бўлсин. Ҳолбуки, уларга очиқ-ойдин Пайғамбар келган эди.


Then, on that Day, you shall be asked about the delight (you indulged in, in this world)! 	 Ҳар бир неъматга шукр қилдингизми, йўқми - сўраласиз. Аллоҳ таоло сизга берган молу дунё неъматини нимага сарфладингиз, ҳалолгами ҳаромга, Аллоҳни рози қиладиган йўлгами, ғазабини қўзғатадиган йўлгами ҳамма-ҳаммаси ҳақида сўраласиз.)


And imagine when thereafter Allah will say: 'Jesus, son of Mary, did you say to people: "Take me and my mother for gods beside Allah?" and he will answer: "Glory to You! It was not for me to say what I had no right to. 	 Аллоҳ: «Эй Ийсо ибн Марям, сен одамларга, Аллоҳни қўйиб, мени ва онамни илоҳ қилиб олинглар, дедингми?» деганини, у эса: «Эй пок Зот, ҳаққим йўқ нарсани мен айта олмайман-ку.


So indeed they denied the truth* when it came to them; so now the tidings of the thing they used to mock at, will come to them. 	 Уларга ҳақ келганда уни ҳам ёлғонга чиқардилар. Тезда уларга ўзлари истеҳзо қилган нарсанинг хабари келадир.


And the people of Nooh – when they denied the Noble Messengers, We drowned them and made them a sign for mankind; and We have kept prepared a painful punishment for the unjust. 	 Ва Нуҳ қавми Пайғамбарларни ёлғонга чиқарганларида ғарқ этдик ва уларни одамларга ибрат қилдик. Ҳамда Биз золимларга аламли азоблар тайёрлаб қўйдик.


These are the limits of God—whoever oversteps God’s limits has wronged his own soul. 	 Эр киши хотинини ҳайздан пок бўлишини кутиб, ҳовридан тушиб, талоқ ниятидан қайтиб қолиши мумкин. Ёки ҳомиладорлиги аниқлангандан сўнг меҳри кучайиб, талоқни унутиши ҳам мумкин.


Most surely there is a sign in this for him who fears the chastisement of the hereafter; this is a day on which the people shall be gathered together and this is a day that shall be witnessed. 	 Албатта, бунда охират азобидан қўрққан кимса учун ибрат бордир. Бу кун одамлар жамланадиган бир кундир.


No Messenger went to them whom they did not mock. 	 Уларга қайси бир Пайғамбар келса, уни масхара қилмасдан қўймас эдилар.


So [Solomon] smiled, amused at her speech, and said, "My Lord, enable me to be grateful for Your favor which You have bestowed upon me and upon my parents and to do righteousness of which You approve. 	 Бас, у унинг сўзидан табассум қилди ва: «Роббим, мени Ўзинг менга ва ота-онамга берган неъматларингга шукр этишимга ва сен рози бўладиган солиҳ амаллар қилишимга муяссар этгин. Ўз раҳматинг ила мени солиҳ бандаларингга қўшгин», деди.


Say: "Allah." 	 «Аллоҳ», дегин.


Consider how terrible was the end of the unjust people! 	 Золимларнинг оқибати қандай бўлганига назар сол.


But when ye are clear of the sacred precincts and of pilgrim garb, ye may hunt and let not the hatred of some people in (once) shutting you out of the Sacred Mosque lead you to transgression (and hostility on your part). 	 Масжидул Ҳаромдан тўсгани учун бир қавмни ёмон кўришингиз уларга тажовузкор бўлишингизга олиб бормасин. Яхшилик ва тақво йўлида ҳамкорлик қилинг.


He promises them and fills them with fancies, but there is nothing Satan promises them except delusion. 	 У уларга ваъда берадир ва хом хаёлларга соладир. Шайтон уларга ғурурдан бошқа нарсани ваъда қилмайдир.


They did not form any proper estimate of Allah when they said: 'Allah has not revealed anything to any man.' 	 Улар, Аллоҳ башарга ҳеч нарса туширгани йўқ, деганларида, Аллоҳни тўғри тақдирламадилар. Сен: «Мусо кишиларга ҳидоят ва нур этиб олиб келган, уни сиз қоғозга тушириб олиб, баъзисини зоҳир, кўпини махфий қилган; ва сиз ҳам, ота-боболарингиз ҳам билмаган нарсаларни сизга ўргатган китобни ким туширди?!» деб айт.


The revelation of the Scripture is from Allah, the Mighty, the Wise. 	 Бу китобнинг нозил қилиниши азиз ва ўта ҳикматли Аллоҳдандир.


And over everything Thou art a Witness. 	 Менинг улар ичида бўлган вақтимдаги гаплар шулардан иборат. Мен худолик даъвосини қилганим йўқ.


Then any one who turns away will be a transgressor." 	 Ким бундан кейин юз ўгириб кетса, бас, ана ўшалар, фосиқлардир. (Ҳа, Муҳаммад алайҳиссаломдан, Ислом динидан фақат фосиқларгина, Аллоҳнинг тоатидан чиққанларгина юз ўгирадилар.)


Woe unto the repudiators on that day! 	 Ўшал кунда ёлғонга чиқарувчилварга вайл бўлсин!


But they called him a liar, so the punishment of the day of covering overtook them; surely it was the punishment of a grievous day. 	 Ҳаммалари ўзларини булут соясига урдилар. Жиноятчи қавмнинг ҳаммаси булут соясига кириб бўлгандан сўнг, бирдан чақмоқ чақиб, булутдан ўт-олов чиқиб уларни ҳалок этди.)


Say, "Who provides [sustenance] for you from heaven and earth? 	 Сен: «Сизларни осмонлару ерда ким ризқлантирур? Ёки қулоқ ва кўзларингизнинг эгаси ким, тирикни ўликдан, ўликни тирикдан ким чиқарур?


Live with them in accordance with what is fair and kind; if you dislike them, it may be that you dislike something which God might make a source of abundant good. 	 Хоҳласа, биронтаси унга маҳр бермай уйланар ёки бошқа бировга эрга бериб, маҳрини ўзлари олишар ёки умуман у шўрликни эрга беришмас, ўзлари ҳам уйланишмас, бехуда ушлаб туришар эди. Ушбу оятда Аллоҳ таоло мўмин-мусулмон бандаларига хитоб қилиб, бундай ишлар ярамаслигини баён қилмоқда.


There is not one of you but will go down to it. 	 Сиздан унга яқинлашувчи бўлмаган ҳеч ким йўқ. Бу Роббинг ҳузуридаги кескин ҳукмдир.


And Moses said to his brother Aaron, "Take my place among my people, do right [by them], and do not follow the way of the corrupters." 	 Бас, Роббининг белгилаган вақти тўлиқ қирқ кеча бўлди. Мусо акаси Ҳорунга: «Қавмимда менинг ўрнимни ол, яхши иш қил, бузғунчиларнинг йўлига эргашма», деди.


then he frowned, and scowled, 	 Сўнгра юзини буриштирди ва қавоғини солди.


And the heart of Moses' mother became empty [of all else]. 	 Мусонинг онасининг қалби бўшаб қолди.


You have not come to us with any proof and we will not forsake our deities upon your saying, nor will we believe you.” 	 Биз сенинг гапинг учун худоларимизни тарк қилувчи эмасмиз ва биз сенга иймон келтирувчи ҳам эмасмиз.


You are going to know. 	 Сизлар тезда биласизлар.


When they believed, We removed from them the chastisement of disgrace in this world's life and We gave them provision till a time. 	 Ана шунда Аллоҳ таоло уларнинг бошидан бу азобни кўтарган ва иймонлари шарофати билан маълум муддатгача фаравон турмуш ила манфаатлантирган. Демак, қоида шу: қайси қишлоқ кофир бўлса, хорлик азобига дучор бўлаверади, қайси қишлоқ иймон келтирса, ундан хорлик азоби кушойиш қилиниб, иймони туфайли манфаатлар топаверади.)


Verily, As-Salat (the prayer) prevents from Al-Fahsha' (i.e. great sins of every kind, unlawful sexual intercourse, etc.) and Al-Munkar (i.e. disbelief, polytheism, and every kind of evil wicked deed, etc.) and the remembering (praising, etc.) of (you by) Allah (in front of the angels) is greater indeed [than your remembering (praising, etc.) 	 Ушбу илоҳий китоб маъноларини кишиларга етказиш, унинг таълимотларига амал қилишга чақириш даъватчининг асосий иши бўлмоғи лозим. Биз «намозни тўкис адо эт» деб таржима қилган жумлани тўридан-тўғри, сўзма-сўз ўзбекчага ағдарадиган бўлсак, «намозни тик турғиз» бўлиб чиқади.


They will say, “Yes indeed, why not?” 	 Улар: «Ҳа! Лекин азоб сўзи кофирлар устига ҳақ бўлгандир», дедилар.


He said: "This has been given to me only because of knowledge I possess." 	 У: «Менга у фақат ўзимдаги илм туфайлигина берилгандир», деди.


Say: "My Lord knoweth (every) word (spoken) in the heavens and on earth: He is the One that heareth and knoweth (all things)." 	 У: «Роббим осмону ердаги сўзни билур. У эшитгувчи ва билгувчи зотдир», деди.


Those who ruin their own souls will not believe. 	 Улар ўзларига зиён қилганлардир, ана ўшалар иймон келтирмаслар.


And believe in that which I reveal, confirming that which ye possess already (of the Scripture), and be not first to disbelieve therein, and part not with My revelations for a trifling price, and keep your duty unto Me. 	 Ва сиздаги нарсани тасдиқловчи қилиб туширган нарсамга иймон келтиринг. Унга биринчи куфр келтирувчи бўлманг.


And His is whatsoever is in the heavens and the earth, and unto Him is obedience due perpetually; will ye then fear any other than Allah? 	 Осмонлару ердаги нарсалар Уникидир. Дин ҳам бардавом Уникидир.


And those who had envied his position the day before began to say on the morrow: "Ah! it is indeed Allah Who enlarges the provision or restricts it, to any of His servants He pleases! had it not been that Allah was gracious to us, He could have caused the earth to swallow us up! 	 Ва кечагина унинг маконини орзу қилаётганлар: «Воажаб, Аллоҳ бандаларидан Ўзи хоҳлаганларига ризқини кенг ёки тор қиладиганга ўхшайдир. Агар Аллоҳ бизга лутф қилмаганида, бизни ҳам ерга ютгизар эди.


Know that Allah is severe in penalty and that Allah is Forgiving and Merciful. 	 Билингки, албатта, Аллоҳнинг иқоби шиддатлидир ва, албатта, Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир.


Say, ‘Indeed, should I disobey my Lord, I fear the punishment of a tremendous day.’ 	 Сен: «Албатта, мен агар Роббимга исён этсам, улуғ куннинг азобидан қўрқаман», деб айт.


You only warn he who follows the Remembrance and fears the Merciful in the Unseen. 	 Сен эса, фақат зикр-эслатмага эргашган ва Роҳмандан ғойибона қўрққан кимсани огоҳлантирасан.


Do you wonder that a Remembrance should come to you from your Lord to a man from yourselves in order that he may warn you and that you may be cautious so that mercy comes upon you' 	 Ўзингиздан бўлган бир кишига, сизларни огоҳлантириш учун ва тақво қилиб, шояд раҳматга эришсангиз деб Роббингиздан эслатма келганидан ажабланасизларми?!» деди.


And Muhammad is no more than an apostle; the apostles have already passed away before him; if then he dies or is killed will you turn back upon your heels? 	 (Кимки Исломнинг улуғ неъмат эканини тушуниб етса, шукр қилса, яъни, Исломни ўзига ҳаёт йўли қилиб олиб, Аллоҳга бу неъмат учун ҳамду сано айтса, Аллоҳ таоло унга мукофот беради. Уҳуд ғазотида бўлиб ўтган бу ҳодиса ва унинг баёни бўлиб тушган ушбу оят орқали Аллоҳ таоло мусулмонларни Пайгамбар алайҳиссаломнинг шахсларига ортиқча ёпишишдан қайтариб, асосий манбаъга қарашга одатлантиришни хоҳлаган.


Then We revealed to Moses: 'Now, throw down your staff' And thereupon it swallowed up their false invention. 	 (Уста сеҳргарларнинг кўзбўямачилиги тўпланганларни даҳшатга солиб қўйган эди. Мусо (а. с.) ҳам кўпчилик билан бирга содир бўлаётган воқеани кузатиб турар эдилар.


Your endeavors are indeed diverse. 	 Албатта, сизларнинг ишларингиз турличадур.


Like Pharaoh's people and those before them who belied Our revelations; Allah seized them in their sinfulness. 	 Фиръавн аҳлининг ва улардан олдингиларнинг ҳолига ўхшаб оятларимизни ёлғонга чиқардилар. Бас, гуноҳлари туфайли Аллоҳ уларни тутди.


The rebellion and disbelief of many of them will be intensified against you because of what has been revealed to you from your Lord. 	 Улар қачон уруш оловини ёқсалар, Аллоҳ ўчирар. Улар ер юзида фасод қилиб юрарлар.


Without any doubt theirs shall be the Fire, and they are hastened in. 	 Ҳеч шубҳа йўқки, уларга, албатта, дўзах бўлур ва, албатта, улар (дўзах) пешқадамларидир.


Knowing that He has created you by various stages? 	 Ҳолбуки, у сизларни ҳолатма-ҳолат яратди.


And when you are among them and lead them in prayer, let a group of them stand [in prayer] with you and let them carry their arms. 	 Куфр келтирганлар силоҳларингиз ва матоҳларингиздан ғофил бўлсангиз, устингиздан бирдан ҳамла қилишни истарлар. Ёмғирдан озор етса ёки бемор бўлсангиз, силоҳларингизни қўймоғингизда гуноҳ йўқдир.


Indeed he sees you—he and his hosts—whence you do not see them. 	 (Шайтон инсониятнинг ота-онаси Одам ато ва Момо Ҳавони қандай фитнага солгани юқоридаги оятлардан маълум бўлди. У Одам ато ва Момо Ҳавони гуноҳга чорлаб яланғоч қилди ва жаннатдан чиқаришга муяссар бўлди.


But you will soon come to know. 	 Яна йўқ! Сизлар тезда биласизлар.


He said, ‘My Lord! Indeed my bones have become feeble, and my head has turned white with age, yet never have I, my Lord, been disappointed in supplicating You! 	 У: «Эй Роббим, менинг суякларим мўртлашди, бошга оқ туташди, эй Роббим, сенга дуо қилиш-ла бадбахт бўлмаганман.


They shall every one of them be arraigned before Us. 	 Албатта, барчалари тўпланган ҳолларида ҳузуримизга ҳозир қилингайлар.


for days numbered; and if any of you be sick, or if he be on a journey, then a number of other days; and for those who are able to fast, a redemption by feeding a poor man. 	 Сизлардан ким бемор ёки мусофир бўлса, бас, саноғини бошқа кунларда тутади. Уни қийналиб тутадиганлар зиммасида бир мискин таоми фидя лозимдир.


Certainly you will find the most violent of people in enmity for those who believe (to be) the Jews and those who are polytheists, and you will certainly find the nearest in friendship to those who believe (to be) those who say: We are Christians; this is because there are priests and monks among them and because they do not behave proudly. 	 Биринчиси–мусулмонларга нисбатан ашаддий адоватли тоифа бўлиб, улар яҳудий ва мушриклардан иборатдир. Иккинчи тоифа–мусулмонларга нисбатан, бошқа кофирларга қараганда, дўстликка яқинроқ тоифа бўлиб, улар насоролардан иборатдир.)


The stars turn dim and scatter, 	 Ва, вақтики, юлдузлар сочилиб кетса.


Judge Thou with truth. 	 (Яъни, Пайғамбар алайҳиссаломэй Роббим, мен омонатингни адо этдим.


They said, "Should we believe you while you are followed by the lowest [class of people]?" 	 Улар: «Сенга пасткашлар эргашиб турган ҳолда, биз сенга иймон келтирармидик?!» дедилар.


Let any who will, keep it in remembrance! 	 Бас, ким хоҳласа уни эслайдир.


So when the magicians came, Moosa said to them, “Cast whatever you intend to cast.” 	 Сеҳргарлар келганида, Мусо уларга: «Сизлар ташламоқчи бўлган нарсангизни ташлангиз», деди.


Say thou: What! even though they own not aught and understand not? 	 Сен: «Ахир улар бирор нарсага эга бўлмасалар ва бирор нарсани англамасалар ҳам-а?!» деб айт.


And with them will be virgins of refraining looks and of equal age. 	 Уларнинг ҳузурида кўзларини (номаҳрамдан) тийган тенгдош (ҳур)лар бордир.


I found her and her people worshiping the sun, instead of God. 	 Мен у(аёл)нинг ва қавмининг Аллоҳни қўйиб, қуёшга сажда қилаётганларини ва шайтон уларга амалларини зийнатлаб, йўлдан тўсаётганини кўрдим. Бас, улар ҳидоят топмаслар.


His promise is ever sure of fulfilment - 	 Албатта, Унинг ваъдаси келгусидир.


Proclaim, “Travel in the land, and see what sort of fate befell those who denied.” 	 Сен: «Ер юзида сайр қилингиз, сўнгра (Пайғамбарларни) ёлғончи қилувчиларнинг оқибати қандай бўлганига назар солингиз», деб айт.


What aileth you that ye are become two parties regarding the hypocrites, when Allah cast them back (to disbelief) because of what they earned? 	 (Имом Аҳмад ибн Xанбал қилган ривоятда Зайд ибн Собит (р. а.) қуйидагиларни айтадилар: «Расулуллоҳ (с. а. в.) Уҳуд жангига чиққанларида, у киши билан чиққанлардан баъзилари орқага қайтиб кетдилар.


he shall call for destruction 	 У тезда ўзига ҳалокатни чақирар.


My Lord, I made haste only so that I might please You' 	 Рози бўлишинг учун Мен сенга шошдим, эй Роббим», деди.


And, when the Qur'an is recited unto them, worship not (Allah)? 	 Ва агар уларга Қуръон ўқилса, сажда қилмаслар?! (Кимки бу оятларни ўқиб ёки эшитиб сажда қилмаган одам гуноҳкор бўлади.)


Most surely Allah is the Lord of grace towards men, but most of them do not give thanks. 	 Албатта, Аллоҳ одамлар учун фазл эгасидир. Лекин кўплари шукр қилмаслар.


And they made not the exception. 	 Ва истисно қилмадилар.


(Aaron) replied: "O son of my mother! Seize (me) not by my beard nor by (the hair of) my head! 	 У: «Эй онамнинг ўғли, соч-соқолимдан тутма.


Except boiling water, and freezing hail. 	 Магар қайноқ сув ва йирингни (татирлар).


– the Lord of the Glorious Throne, 	 У Арш эгаси ҳамда қадри улуғ зотдир.


“And our duty is nothing but to plainly convey (the message).” 	 Бизнинг зиммамизда очиқ-ойдан етказишдан бошқа нарса йўқ», дедилар.


God it is who has sent down the Book with the truth, and also the Balance. 	 Аллоҳ ҳақ ила китобни ва (адолат) тарозуни нозил қилган зотдир.


They think the allies are not gone, and if the allies should come (again) they would fain be in the deserts with the desert Arabs asking for news about you, and if they were among you they would not fight save a little. 	 Агар сизнинг ичингизда бўлганларида ҳам, камдан-кам жанг қилган бўлур эдилар. (Кофир гуруҳларнинг мусулмонларга ҳеч бир зарар етказа олмай, қайтиб кетганлари мунофиқларнинг тасаввурига сиғмайди.)


On the day when it shall be heated in the fire of hell, then their foreheads and their sides and their backs shall be branded with it; this is what you hoarded up for yourselves, therefore taste what you hoarded. 	 Бир куни ўша(олтин-кумуш)ларни жаҳаннам ўтида қизитилади ва пешоналари, ёнбошлари ҳамда орқаларига босилиб: «Мана бу ўзингиз учун тўплаган нарсангиз, бас, энди тўплаб юрган нарсангизни татиб кўринг!» дейилур.


If they surrender, then truly they are rightly guided, and if they turn away, then it is thy duty only to convey the message (unto them). 	 Юзни Аллоҳга таслим қилиш эса, ўша юзнинг эгаси бутун вужудини Аллоҳга топширганини билдиради. Пайғамбар алайҳиссаломки ўзларига ушбу йўлни танлабдилар, у кишига эргашган умматлари ҳам албатта шу йўлни танлайдилар.


When those in the graves are raised, 	 Қабрдагилар қўзғатилганда.


Said He, 'This is for Me a straight path: 	 У зот: «Ушбу зиммамдаги тўғри йўлдир: