O Herald of the Hidden! We have indeed sent you as an observing present witness and a Herald of glad tidings and warning. 	 Эй Набий, албатта, Биз сени гувоҳлик бергувчи, хушхабар элтгувчи ва огоҳлантиргувчи.


Walk on to the covering having three branches, 	 Юрингиз! Учта шўъбаси бор «соя»га қараб.


'%s' is not a Debian package 	 '%s' Debian пакети эмас


That is how God seals up the heart of every arrogant oppressor. 	 Аллоҳ шундай қилиб, ҳар бир мутакаббир ва зўровон қалбни муҳрлар», деди.


Whatever there is in the heavens and [whatever there is on] the earth glorifies Allah and He is the All-mighty, the All-wise. 	 Осмонлардаги ва ердаги нарсалар Аллоҳга тасбиҳ айтди. Ва У азиз ва ҳакимдир.


So, when the time of the second prediction comes, (We shall rouse another people) to shame you, and enter the Temple as they had done the first time, and to destroy what they conquered utterly. 	 У бандаларимиз шиддатли куч-қувват эгалари бўладилар. Улар масжидга–Байтул Мақдисга аввал қандай кирган бўлсалар, шундай кирадилар ва ўзлари эгаллаган нарсаларни тамоман парчалаб йўқ қилиб ташлайдилар.)


And present to them the example of the life of this world, [its being] like rain which We send down from the sky, and the vegetation of the earth mingles with it and [then] it becomes dry remnants, scattered by the winds. 	 Ёмғир ёққанида кўзни қувонтирувчи ям-яшил ўсимликлар ўсиб чиққандек, кишига янги ҳаёт берилганида ҳам бу дунё унга гўзал, ёш, чиройли ва лаззатли кўринади. Аммо вақт ўтиши билан набототлар қуриб, хашакка айланиб, уларни шамол учириб кетгани сингари, ҳаётнинг ҳам ўткинчи эканлиги аён бўлиб қолади.


They will abide in them for ever. 	 Улар унда абадий қолурлар.


(Allah) said: "In a little while, they are sure to be regretful." 	 У зот: «Озгинадан сўнг улар надомат чекувчи бўлурлар», деди. (Яъни, Аллоҳ таоло у Пайғамбар алайҳиссаломнинг дуоларини қубул қилди.


I have been sent as a trusted messenger to you. 	 Албатта, мен сизларга ишончли Пайғамбарман.


And they say: Be Jews or Christians, then ye will be rightly guided. 	 Балки: «Иброҳимнинг ҳаниф миллатига (динига) эргашамиз ва у мушриклардан бўлмаган», деб айт. (Яҳудий ва насронийларнинг гапи битта: униси, яҳудий бўлинг, ҳидоят топасиз, деса, буниси, насроний бўлинг, ҳидоят топасиз, дейди.


Desist, that it may be well for you. 	 Насоролар ўз динларида ҳаддан ошиб кетдилар. Аллоҳнинг бандаси ва Пайғамбари Ийсо алайҳиссаломни, Аллоҳнинг ўғли, дедилар.


Surely, that is easy for Allah. 	 Ушбу ҳақиқатни инсоф билан тааммул қилган ҳар бир инсон Аллоҳга иймон келтириши керак.)


Indeed those who were made heirs to the Book after them are in grave doubt concerning it. 	 Аммо, Аллоҳ таолонинг олдиндан ажални белгилаб қўйганигина бу ишни тўсиб турибди. Илоҳий китоб келганда ўзаро ҳасад ва адоват ила тафриқага тушганларнинг китобига ворис қилинган яҳудий ва насоролар Қуръон тушган пайтда ҳам ўз китоблари ҳақида шак-шубҳададирлар.)


Do not stretch your eyes at the flower of this life which We have given couples to enjoy, it is with this that We might try them; and the provision of yourLord is better, and more enduring. 	 Кўзларингни уларни синаш учун айримларига баҳраманд қилиб берганимиз ҳаёти дунёнинг турли зийнатларига тикма. Роббингнинг ризқи яхши ва боқийдир.


Is it you who create it (i.e. make this semen into a perfect human being), or are We the Creator? 	 Уни сизлар яратасизми ёки Биз яратувчимизми?!


And by the moon, as it grows full. 	 Ва тўлин ой билан қасамки.


My people, do what you will and so shall I. You will certainly come to know who will receive a punishment to disgrace him, and who is a liar. 	 Эй қавмим, имконингиздаги амални қилаверинг, мен ҳам амал қилувчиман. Тезда кимга шарманда қиладиган азоб келишини ва ким ёлғончи эканини биласизлар.


They swear by God they are with you, though in fact they are not. 	 Улар ўзлари, албатта, сиздан эканликларига Аллоҳ номи ила қасам ичарлар. Ҳолбуки, улар сиздан эмас.


Verily, the hypocrites are the Fasiqun (rebellious, disobedient to Allah). 	 Чунки асллари бир. Кўрсатадиган фаолиятларининг маъноси бир.)


Lay not on us a burden like that which You did lay on those before us (Jews and Christians); our Lord! 	 Бас, кофир қавмларга бизни ғолиб қил. (Ҳамма нарсани дақиқ-дақиқларигача билувчи Аллоҳ ҳар бир жонни ҳам нимага ярайдию нимага ярамайди–яхши билади.


'David, behold, We have appointed thee a viceroy in the earth; therefore judge between men justly, and follow not caprice, lest it lead thee astray from the way of God. 	 Эй Довуд, албатта, Биз сени ер юзида халифа қилдик. Бас, одамлар орасида ҳақ ила ҳукм юрит.


Look! They fold up their breasts to hide [their secret feelings] from Him. 	 Огоҳ бўлингким, албатта, улар ундан яшириниш учун кўксиларига (бошларини) эгадилар. Огоҳ бўлингким, кийимларига ўралган чоғларида ҳам, У зот нимани сир тутаётганларинию нимани ошкор қилаётганларини биладир.


He who created the heavens and earth, and sent down for you out of heaven water; and We caused to grow therewith gardens full of loveliness whose trees you could never grow. 	 Ёки осмонлару ерни яратган, сизларга осмондан сув туширган зотми? Бас, Биз у(сув) билан гўзал боғлар ўстирдик.


God will judge between the believers, the Jews, the Sabaeans, the Christians, the Magians and the polytheists on the Day of Judgement. 	 Албатта, Аллоҳ қиёмат куни иймон келтирганлар, яҳудий бўлганлар, собиийлар, насоролар, мажусийлар ва ширк келтирганлар орасида Ўзи ажрим қилур.


Lo! He is Informed, a Seer of His bondmen. 	 Албатта, у ўз бандаларидан ўта хабардор ва уларни ўта кўргувчидир.


Allah is the All-sufficient, and you are all-needy, and if you turn away He will replace you with another people, and they will not be like you. 	 Сахийлик, Аллоҳнинг йўлида мол сарфлашдек фазилатлар кўп мусулмонларга хос бўлиб, уларнинг бу борадаги ишлари тарих саҳифаларида боқий қолган. Шу билан бирга, баъзи бахиллар ҳам бўлган, бу ҳам воқеаликдир.


In the heavens there is your sustenance and that which you were promised (Paradise). 	 Ва осмонда ризқингиз ҳамда сизга ваъда қилинаётган нарсалар (бор).


We gave (in the past) knowledge to David and Solomon: And they both said: "Praise be to Allah, Who has favoured us above many of his servants who believe!" 	 Батаҳқиқ, Биз Довуд ва Сулаймонга илм бердик. Икковлари: «Бизни кўпгина мўмин бандаларидан афзал қилган Аллоҳга ҳамдлар бўлсин», дедилар.


The God-conscious will find themselves in gardens and rivers, 	 Албатта, тақводорлар жаннату анҳорларда.


On that day those who disbelieved and disobeyed the Messenger (Muhammad SAW) will wish that they were buried in the earth, but they will never be able to hide a single fact from Allah. 	 Ўша кунда куфр келтирганлар ва Расулга исён қилганлар ерга қоришиб кетишни истарлар ва Аллоҳдан ҳеч гапни яшира олмаслар.


in a hidden Book 	 У сақланган китобдадир.


As for those who are faithless, there is a deafness in their ears and it is lost to their sight: [to them it is as if] they were called from a distant place.’ 	 (Фаразан Қуръонни араб тилида эмас, бирор ажамий тилда нозил қилганимизда, кофир мушриклар бунга ҳам гап топар эдилар. Чунки, аслида, Қуръонга эргашиш ниятлари йўқ.)


he said to them: 'I do not know you' 	 У: «Албатта, сиз нотаниш қавмсиз», деди.


Say, “Yes indeed, and you will be totally subdued.” 	 Сен: «Ҳа! Хор бўлган ҳолларингизда!» дегин.


In this are signs for men who understand. 	 (Бу оятда зикри келган нарсалар ҳам Аллоҳнинг буюк неъматларидир. Масалан, кеча билан кундузнинг қанчалик улуғ неъматлар эканини англаб етиш учун икковидан бири йўқ бўлишини тасаввур қилишнинг ўзи кифоя.)


Messengers do not become afraid in My presence". 	 Зеро, Менинг ҳузуримда Пайғамбарлар қўрқмаслар!


And they said, "No matter what sign you bring us with which to bewitch us, we will not be believers in you." 	 Улар: «Ҳар қанча оят келтириб бизни сеҳрламоқчи бўлсанг ҳам, биз сенга иймон келтиргувчи эмасмиз», дедилар.


Lo! it is closed in on them 	 Албатта, у уларни устидан қоплангандир.


And if anyone of them were to claim: "Indeed I am a god apart from Him," We shall recompense both with Hell. 	 Улардан ким: «Мен ундан ўзга илоҳман», деса, бас, ўшани жаҳаннам ила жазолармиз.


Lord of the heavens and the earth and all that lies between them. 	 У осмонлару ернинг ва улар орасидаги нарсаларнинг Роббидир. Бас, Унга ибодат қил ва Унинг ибодатида сабрли бўл.


If ye fear a breach between them twain, appoint (two) arbiters, one from his family, and the other from hers; if they wish for peace, Allah will cause their reconciliation: For Allah hath full knowledge, and is acquainted with all things. 	 Агар икковларининг оралари бузилишидан қўрқсангиз, эрнинг аҳлидан бир ҳакам ва хотиннинг аҳлидан бир ҳакам ажратинг. Агар улар ислоҳни ирода қилсалар, Аллоҳ эр-хотиннинг орасини мувофиқлаштиради.


They wander (astray) in clear error. 	 Ана ўшалар очиқ-ойдин залолатдадирлар.


Say: 'If the Last Abode with God is yours exclusively, and not for other people, then long for death -- if you speak truly.' 	 Айт: «Агар Аллоҳнинг ҳузуридаги охират ҳовлиси бошқа одамларсиз холис сизга бўладиган бўлса, гапингизда ростгўй бўлсангиз, ўлимни орзу қилинг».


Verily, Allah is All-Knower of the secrets of (your) breasts. 	 Бандалар ўзлари иймон келтириб, мўмин-мусулмон бўлганларида, «эшитдик ва итоат қиламиз», деб аҳд беришган эди. Энди аҳкомлар келди.


How severe was My punishment then! 	 Сўнгра, уларни ушладим. Бас, иқобим қандоқ бўлган эди?!


So away with Madyan (Midian)! 	 (Мадян аҳлини ҳалок этиш учун тайин қилинган вақт келиб, амримиз етганида, одатдагидек, Пайғамбаримиз Шуайб ва у билан бирга бўлган мўминларга нажот бердик.


But if they separate, Allah will compensate each out of His abundance. 	 Агар ажрашсалар, Аллоҳ Ўз фазлидан ҳар бирини беҳожат қилур.


He shall be a master and chaste, a Prophet and from the righteous' 	 Аллоҳнинг фаришталари келиб у кишига суюнчилик хабарини етказдилар. Аллоҳ Закариё алайҳиссаломга ўғил фарзанд беришни ирода қилди. )


How can there be a treaty with Allah and with His Noble Messenger for the polytheists, except for those with whom you made a treaty near the Sacred Mosque? 	 Қандай қилиб мушрикларга Аллоҳнинг ҳузурида ва Унинг Расулининг ҳузурида аҳд бўлсин?! Магар сиз билан Масжидул Ҳаром олдида аҳдлашганлар, сизга нисбатан мудом мустақим турсалар, сиз ҳам мустақим туринг.


On the Day of Resurrection, God will judge between you regarding your differences. 	 Аллоҳ қиёмат куни сиз ихтилоф қилган нарса бўйича орангизда ҳукм қиладир», деб айт.


Those whom ye worship beside Him are but names which ye have named, ye and your fathers. Allah hath revealed no sanction for them. 	 Сизлар Ундан ўзга, ўзингиз ва ота-боболарингиз номлаб олган исмларга, Аллоҳ уларга бирон ҳужжат нозил қилмаган нарсаларга ибодат қилмоқдасизлар.


From these We bring forth green foliage and composite grain, palmtrees laden with clusters of dates within reach, vineyards and olive groves and pomegranates alike and unlike. 	 Ундан ғужум-ғужум бошоқлар чиқарамиз. Ва хурмодан, унинг новдаларидан яқин шингиллар чиқарамиз ва узум боғлари чиқарамиз.


Moreover, there is no harm if you choose to give your children a suckle by a wet nurse, provided that you pay her fairly. 	 Агар фарзандларингизга эмизувчи талаб қилишни ирода қилсангиз, берадиганингизни яхшилик билан аввалдан топширсангиз, гуноҳ бўлмайди.


If a man dies, and leaves no children, and he had a sister, she receives one-half of what he leaves. 	 Агар бир одам ўлса-ю, унинг боласи бўлмаса, синглиси бўлса, унга марҳумдан қолганнинг ярми берилади.


And do not be surprised at their wealth or their children; Allah only wills to torment them with it in this world, and that they pass away upon disbelief. 	 Уларнинг мол-дунёлари ва бола-чақалари сени ажаблантирмасин. Аслида, Аллоҳ ўша нарсалар сабабли уларни дунёда азоблашни ва кофир ҳолларида жонлари чиқишни хоҳлайди, холос.


By the soul and Him Who propertioned it, 	 Ва нафс билан ва унинг бекам-кўст қилиб яратилиши билан қасам.


Adorned for the people is the love of desires, such as women, and children, and piles upon piles of gold and silver, and branded horses, and livestock, and fields. 	 Одамларга аёллардан, болалардан, тўп-тўп тилло ва кумушдан, гўзал отлардан, чорвадан, экин-текиндан иборат шаҳватларнинг муҳаббати зийнатланди. Улар дунё ҳаётининг матоҳидир.


We have spread out the earth, fixed mountains thereupon and caused everything to grow to its proper weight 	 Биз ерни ёйиб, устига баланд тоғларни ташлаб қўйдик ва унда ўлчанган турли нарсаларни ўстириб қўйдик.


Then He turned to them, that they might repent: for Allah is Oft-Returning, Most Merciful. 	 (Бу уч кишининг қиссаси ҳамма тарих китобларимизда, тафсир ва ҳадис китобларимизда ривоят қилинган. Мазкур уч киши Каъб ибн Молик, Мирора ибн Робиъ ва Ҳилол ибн Умаййа ал-Воқифийлар мунофиқ эмас, балки чин мусулмон бўлганлар, лекин хато қилиб, Табук ғазотига бормай қолганлар.)


Ha Mim 	 Ҳа мийм.


They were a wickd people. 	 Бас, улар кибру ҳаво қилдилар ва жиноятчи қавм бўлдилар.


But if you do (it) not, then be apprised of war from Allah and His Apostle; and if you repent, then you shall have your capital; neither shall you make (the debtor) suffer loss, nor shall you be made to suffer loss. 	 Агар ундоқ қилмасангиз, Аллоҳ ва Унинг Расули томонидан бўладиган урушга ишонаверинг. Агар тавба қилсангиз, сармоянгиз ўзингизга, зулм қилмассиз ва сизга ҳам зулм қилинмас.


Allah is All-Mighty. 	 Зотан, ҳаж ва умра ибодати мусулмон киши учун кўптомонлама синов саналади.


They call therein for every fruit in safety. 	 Улар у ерда омонлик ҳолларида турли меваларни чақирурлар.


And be not like those who came forth from their homes exulting, with a desire to be seen of men, and hindering others from the way of Allah. 	 Аллоҳ нима қилаётганларини иҳота қилгувчидир. (Ушбу ояти каримада кофирларга, жумладан, Маккадан Бадрга қараб отланган қурайшликларга ишора қилинмоқда.


Whoever transgresses will suffer a painful torment. 	 Бундан кейин ким тажовуз қилса, унга аламли азоб бор.


And multiplied corruption. 	 Улар у(ўлка)ларда бузғунчиликни кўпайтирдилар.


If ye doubt (their truth), detain them both after prayer, and let them both swear by Allah: "We wish not in this for any worldly gain, even though the (beneficiary) be our near relation: we shall hide not the evidence before Allah: if we do, then behold! the sin be upon us!" 	 Агар шубҳа қилсангиз, гувоҳларни намоздан кейин тутасиз ва улар: «Гарчи қариндошимиз учун бўлса ҳам, қасамни озгина қийматга сотмаймиз ва Аллоҳ учун гувоҳлигимизни яширмаймиз. Зотан, у ҳолда, албатта, гуноҳкорлардан бўлиб қоламиз», деб Аллоҳ номи ила қасам ичадилар.


Leave them to feast and revel, beguiled by hope; they will come to know soon. 	 Уларни тек қўй, еб-ичиб, ҳузурланиб, умидлар ила машғул бўлиб юраверсинлар. Бас, тезда билурлар.


These are the Laws of God. 	 Ушбу шартларнинг қўйилиши ҳам талоқнинг олдини олиш учун тутилган йўлдир. Эр киши хотинини ҳайздан пок бўлишини кутиб, ҳовридан тушиб, талоқ ниятидан қайтиб қолиши мумкин.


Do they have any associates (of Allah) who have laid down for them a way pertaining to faith which Allah did not sanction? 	 Ёки уларнинг диндан Аллоҳ изн бермаган нарсаларни шариат қилиб берган шерик (худо)лари борми?! Агар ажрим калимаси бўлмаганида, албатта, улар ўртасида ҳукм қилинган бўлар эди.


they are the ones who will have the worst of punishment, and in the Hereafter they will be the greatest losers. 	 Ана ўшаларга ёмон азоб бордир ва улар охиратда энг кўп зиён кўргувчилардир. (Бу дунёда охиратдан умиди йўқлиги учун молу дунё, айшу ишрат, шаҳвату лаззат кетидан тушиб, ўзини ўтга-чўққа уриб, расво бўлади.


As for the faithless, their lot will be to fall [into ruin], and He will render their works fruitless. 	 Ва куфр келтирганларга бахтсизлик ва амалларини зое қилиш бўлур.


But if any remission is made by the brother of the slain, then grant any reasonable demand, and compensate him with handsome gratitude, this is a concession and a Mercy from your Lord. 	 (Бу ояти каримада Аллоҳ таоло қасос олишда адолат бўлишини, ҳаддан ошмасликни уқдириб, «ҳурга ҳур, қулга қул, аёлга аёл», деб тушунтирмоқда. Лекин ояти каримага биноан, одам ўлдирган шахсни қасос учун, албатта, ўлдириш шарт эмас, балки ўликнинг эгалари кечиб юборса, ўлдирмай қўйиб юборса, ўрнига хун пули олса ҳам бўлади.


Whoever is hostile to God, and His angels, and His messengers, and Gabriel, and Michael—God is hostile to the faithless. 	 Ким Аллоҳга, унинг фаришталарига, Пайғамбарларига, Жиброилга ва Микоилга душман бўлса, албатта, Аллоҳ кофирларнинг душманидир.


For the unbelievers awaits a terrible punishment, but for those who believe and do good deeds is forgiveness and a great recompense. 	 Куфр келтирганларга шиддатли азоб бордир. Иймон келтириб, солиҳ амалларни қилганларга мағфират ва улкан ажр бордир.


And, (ladies), fear Allah; for Allah is Witness to all things. 	 Албатта, Аллоҳ ҳар бир нарсага шоҳид зотдир. (Ушбу ояти каримада зикр қилинган шахслар оналаримиз билан парда-ҳижобсиз муомала қилаверишлари мумкин.)


Verily it is a Flame. 	 Албатта у(жаҳаннам) кучли алангадир.


When they are married, if they commit adultery, their punishment shall be half that of free women. 	 Ушбу оятда, ҳур аёлларга бериладиган азобнинг ярми ҳақида сўз кетмоқда. Очиқ кўриниб турибдики, бу ерда назарда тутилган азоб дарра уришдир.


And [say], "I am not a guardian over you." 	 Аллоҳ Ўзининг биру борлигига, Пайғамбарининг ва динининг ҳақлигига далолат қиладиган «кўз очувчи» нарсаларни юбориб қўйганини айтмоқда.)


Behold, We sent it down on the Night of Power; 	 Албатта, Биз у(Қуръон)ни Лайлатул Қадр да туширдик.


The secrets of the hearts of these people are well known to God. 	 Ана ўшаларнинг қалбларидагини Аллоҳ билади. Бас, уларнинг қилганидан юз ўгир!


And whenever a chapter is revealed, they look at one another, “Does anyone see you?” Then they slip away. 	 Бирон сура нозил бўлган вақтда сизни биров кўрмадими, деб бир-бирларига назар соладилар-да, сўнгра бурилиб кетадилар.


And draw in your hand to your side; it will come out white without disease - another sign, 	 Жуда чиройли бўлиб кўринади. Бундай бўлиши сенинг Пайғамбар эканлигингни тасдиқловчи асодан кейинги яна бир мўъжизадир.)


Such are the people who will be rewarded with high palaces for their fortitude,, wherein they will be welcomed with due respect, honour and salutations 	 Тафсирчи уламоларимиздан баъзилари ушбу оятдаги «ғурфа» сўзига, «олий даража», «жаннат», «жаннатдаги алоҳида хона» маъноларини беришган. Аслида, ҳаммасини қўшиб, жаннатдаги олий мақом хос хона, десак мақсадга мувофиқ бўлса керак.)


So the roots of the people who did wrong were cut off. 	 Бас, зулм қилган қавмларнинг кети кесилди.


Say your prayers morning and evening, and during parts of the night; surely good makes amends for evil. 	 (Уламоларимиз ояти каримадаги «Кундузнинг икки тарафида» адо қилинадиган намоз бомдод, пешин ва аср намозлари, «кечанинг бир бўлагида» адо этиладиган намоз шом ва хуфтон намозлари, дейишган. Мўмин киши томонидан қилинган ҳар бир яхши иш ёмонликларни кетказади.


So bear with patience, as the apostles who were constant, bore; and do not be hasty (in demanding punishment) for them. 	 Бас, азму-матонат соҳиби бўлган Пайғамбарлар сабр қилгандек, сабр қил, уларга (азоб етишига) шошилма! Улар ваъда қилинган нарсани кўрганларида худди (бу дунёда) кундуздан бир лаҳзагина турганга ўхшарлар.


and place it in a secure place 	 Бас, уни мустаҳкам қароргоҳга жойламадикми?


Your suffering distresses him: he is deeply concerned for your welfare and full of kindness and mercy towards the believers. 	 Дунё тарихида У зотдек (с. а. в.) кишиларга марҳаматли, меҳрибон инсон бўлган эмас. Бу улкан ҳақиқатни Пайғамбаримиз (с. а. в.) сийратлари ва ҳадисларидан билиб оламиз.)


You shall drink it as the thirsty camels drink." 	 Бас, чанқоқ туядек ичувчисизлар.


And Allah has preferred those who fought over those who stayed behind with a great wage. 	 Аллоҳ мужоҳидларни ўтириб қолувчилардан улуғ ажр ила, афзал қилган.


And when it is said to them, “Do not make trouble on earth,” they say, “We are only reformers.” 	 Ва агар уларга, ер юзида фасод қилманг, дейилса, биз фақат ислоҳ қилувчилармиз, дейдилар.


If one of you cannot afford to marry a believing gentlewoman (let him marry) a maid who is a believer. 	 Улар покиза, зинокор эмас ва ўйнаш тутмаган бўлсинлар. Эрга текканларидан сўнг фоҳиша иш қилсалар, уларга ҳур аёлларга бериладиган азобнинг ярми бериладир.


And when Ibrahim said: My Lord! make this city secure, and save me and my sons from worshipping idols: 	 Эсла, Иброҳим демишди: «Эй Роббим, бу юртни омонлик юрти қилгин, мени ва болаларимни санамларга ибодат қилишимиздан четда қилгин.


Then Allah will accept repentance after that for whom He wills; and Allah is Forgiving and Merciful. 	 Сўнгра ўшандан кейин Аллоҳ Ўзи хоҳлаган кишиларнинг тавбасини қабул қилди. Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир.


We shall do good deeds, and behave differently from the way we used to." 	 Қилиб юрган амалларимиздан бошқа, солиҳ амаллар қилурмиз!» деб доду фарёд солурлар.


Say, "We believe in what has been revealed to us, and what has been revealed to you; our God and your God are one; and to Him we submit." 	 Аҳли китобларнинг зулм қилганлари хоҳ яҳудий, хоҳ насроний бўлсин, ўзларига келган илоҳий таълимотларни бузиб, Аллоҳга ширк келтирган, соф ақидани ўзгартирганлардир. Демак, улар билан яхши услубда мужодала қилишга ўрин йўқ, чунки улар золимлардир.)


And the sky is fractured. 	 Ва вақтики, осмон ёрилса.


Those whose hearts God does not intend to purify shall be subjected to disgrace in this world and a severe punishment in the Hereafter. 	 Демак, ушбу ояти карима мунофиқлар ва яҳудийлар ҳақида тушган. Маълумки, мунофиқликнинг келиб чиқиши ҳам яҳудийларга бориб тақалади.)


And whoever disbelieves - upon him will be [the consequence of] his disbelief. 	 Ким куфр келтирса, унинг кофирлиги ўзига зарар. Кофирлар учун куфрлари Роббилари ҳузурида ғазабдан бошқани зиёда қилмас.


He but giveth them a respite till a day when eyes will stare (in terror), 	 Фақатгина уларни кўзлар қотиб қоладиган кунгача қўйиб қўяди, холос.


He asked, "Mary, where did this provision come from?" 	 Албатта, Аллоҳ хоҳлаган кишисига беҳисоб ризқ беради», деди. (Шундай қилиб, Марям алоҳида эътибор остида муборак бўлиб ўса борди.


and those hurling a reminder 	 Ваҳийни ташувчилар билан қасам.


It shall be but one shout; and lo! they shall all be brought together before us. 	 Фақат биргина қичқириқдан бошқа нарса бўлгани йўқ. Бас, улар бирдан тўпланиб, ҳузуримизда ҳозир қилингандирлар.


Should anyone renounce his faith, his work shall fail and he will be among the losers in the Hereafter. 	 (Ислом мусулмонларга аҳли китобларнинг сўйган сўйишлари ҳалол қилинган. Бу оятда «таом» сўзи қўлланган, аммо ундан аҳли китобларнинг барча таомлари, жумладан, чўчқа ёки бошқа ҳаром ҳайвонларнинг гўшти, ароққа ўхшаш ичимликлари ҳам ҳалол экан-да, деб тушунилмаслиги керак.


“And from the evil of the witches who blow into knots.” 	 Ва тугунларга дам солувчилар ёмонлигидан. (Сеҳргарлар бировни сеҳрлаб зарар етказмоқчи бўлса, ип олиб, ўқийдиган нарсасини ўқиб, дам солиб, ипни бир тугиб, яна бир дам солиб, яна тугиб, охирига етказар экан.)


Then Musa (Moses) returned to his people in a state of anger and sorrow. 	 Бас, Мусо қавмига ғазабланган, афсусланган ҳолда қайтди.


O Ye who believe! obey Allah and obey the apostle and owners of authority from amongst you. then if dispute in aught refer it Unto ye Allah and the apostle if ye indeed believe in Allah and the Last Day. 	 Аллоҳга итоат қилинг, Пайғамбарга ва ўзингиздан бўлган ишбошиларга итоат қилинг. Бирор нарса ҳақида тортишиб қолсангиз, агар Аллоҳ ва охират кунига иймон келтирган бўлсангиз, уни Аллоҳга ва Пайғамбарга қайтаринг.


For you, the human being of such behavior, will certainly deserve it. 	 Инсон беҳуда тарк қилинишнинг ҳисобини қилурми?


And before that Noah, when he called out, We responded to him and delivered him and his family from the great agony. 	 Ва Нуҳни (эсла). Бундан олдин у нидо этганида, Биз унинг нидосига жавоб қилдик ва унга ҳамда унинг аҳлига улуғ ғамдан нажот бердик.


Why not? 	 Ҳа!


They do not have any knowledge of that, nor did their fathers. 	 ( Ҳолбуки ўзлари тўқийдиларми ёки ота-боболарига суяниб гапирадиларми–барибир уларнинг бу даъволарида заррача илмийлик йўқ. Бу даъво жоҳилона айтилган қуруқ гап, холос.


And put your trust in God, if you are believers.” 	 Қавмларини Аллоҳнинг амрига итоат этиб ўша зўравон қавм устига дадил бостириб бораверишга ундадилар. Аммо Худодан қўрқмаганлар Аллоҳнинг амрига итоат этмасликларига зўравон қавмдан қўрқишларини баҳона қилдилар.)


fleeing from a lion? 	 Арслондан қочгани каби.


But if his shirt is torn from behind, then she lies and he tells the truth.’ 	 Агар кўйлак орт томондан йиртилган бўлса, хотин ҳамла қилган бўлади ва қочаётган Юсуфни тутиш учун ортидан ташланиб, кўйлакни йиртган бўлади. У ҳолда хотин ёлғон гапирган, Юсуф эса, ростгўй бўлади.


And those who do not believe in the Hereafter – We have kept prepared for them a punishment, most painful. 	 Албатта, охиратга иймон келтирмайдиганларга, ўшаларга аламли азобни тайёрлаб қўйдик.


Allah knows, and you do not. 	 Шунингдек, урушга бормай уйда ўтириши каби ўзига яхши кўринган нарсалар аслида унинг учун ёмонлик бўлиши мумкин. Бундай ишларнинг оқибатини Аллоҳ билади, банда билмайди.)


And if Allah willed He could have punished them (without you) but (thus it is ordained) that He may try some of you by means of others. 	 Ана шундай. Аллоҳ хоҳласа, улардан Ўзи ғолиб келарди, лекин баъзиларингизни баъзиларингиз ила синаш учун (қилди).


They are the companions of the Fire and shall live in it for ever. 	 Бу дўст ишбоши, ҳамма керакли нарсаларни тайёрлаб, ишларни тўғри изга солиб турувчи ғамхўрдир.) «Тоғут»-Аллоҳдан бошқа ибодат қилинадиган нарсалар.


The chiefs of Pharaoh's people said, "This is most surely a skillful magician, 	 Фиръавн қавмидан бўлган зодагонлар: «Албатта, бу билимдон сеҳргардир!


This is a straight path." 	 Демак, Аллоҳ таоло бошқа бандаларга Робб бўлгани каби, Исога алайҳиссалом ҳам Роббдир. Бу ҳақда бошқа гап бехуда.)


Do not, like the woman who unravels her yarn after its strands have been firmly spun, use your oaths as a means of deceiving one another, just because one community could become bigger than another. 	 Тўқигани кучли бўлгандан сўнг уни сўкиб юборган хотинга ўхшаб, бир уммат бошқа умматдан зиёдроқ бўлгани учун қасамларингизни орангизга алдов воситаси қилиб олманг. Албатта, бу билан сизни Аллоҳ синамоқда, холос.


Therein will be a bubbling spring: 	 Унда оқиб турган булоқлар бор.


Surely, all who are in the heavens and on the earth belong to Him. 	 Огоҳ бўлингким, осмонларда ким бўлса ва ер юзида ким бўлса, албатта, Аллоҳникидир.


That thou followedst me not? 	 Менга эргашишингдан?!


When Allah's succour and the triumph cometh 	 Вақтики, Аллоҳнинг нусрати ва фатҳ келса...


Whatever there is in the heavens and in the earth glorifies Allah, the Sovereign, the All-holy, the All-mighty, the All-wise. 	 Осмонлару ердаги барча нарсалар Хожа, Бенуқсон, Азиз, Ҳаким Аллоҳга тасбиҳ айтадир.


Mocked were (many) messengers before thee: but I granted respite to the unbelievers, and finally I punished them: Then how (terrible) was my requital! 	 Батаҳқиқ, сендан олдин ҳам Пайғамбарлар масхара қилинганлар. Бас, куфр келтирганларга муҳлат бердим.


Thus they incurred wrath upon wrath. 	 Улар ғазабнинг устига ғазабни лозим тутдилар.


And they feed with food, for love of Him, the needy, and the orphan and the captive. 	 (Аброрларнинг хислати нима экан! Улар ҳаттоки ўзларига таом керак бўлиб, ҳожатлари тушиб турса ҳам, мискин, етим, асирларни ўзларидан устун қўйиб, таомни уларга берадилар.)


Or is it that you (O Muhammad SAW) ask a wage from them (for your preaching of Islamic Monotheism) so that they are burdened with a load of debt? 	 Ёки сен улардан ҳақ сўраяпсан-у, улар тўловдан қийналаяптиларми?!


When they were patient, We made from them leaders, guiding with Our Command and they were certain of Our verses. 	 Ва сабр қилган пайтларида улардан Бизнинг амримиз ила ҳидоятга бошлайдиган пешволар чиқардик. Улар Бизнинг оятларимизга аниқ ишонардилар.


God will protect you against them; for He is the Hearer, the Knower. 	 Аллоҳ сенга улар (ёмонлиги)дан кифоя қилади. Ва У эшитувчи, билувчи зотдир.


God knows best about the unjust people. 	 (Яҳудийларнинг ўлимни сира орзу қилмасликларига сабаб - гуноҳларининг кўплиги. Улар биладиларки, ўлимдан кейин савол-жавоб бўлади, гуноҳларга яраша азоб белгиланади.


Is He not all-mighty and forgiving? 	 Аллоҳ таолонинг ваҳдониятининг далиллари эслатилмоқда.)


The best whom you might employ is he who is strong and trustworthy." 	 Чунки ишга ёлланадиган энг яхши кимса кучли ва ишончли кимсадир», деди.


So they shall not be able to make a bequest, nor shall they return to their families. 	 Улар на васият қилишга қодир бўларлар ва на ўз аҳлларига қайтарлар.


What is your desired Jabber ID? 	 Сиз хоҳлаган Jabber ID'ингиз нима?


So he began (the search) with their baggage, before (he came to) the baggage of his brother: at length he brought it out of his brother's baggage. 	 У инисининг юкидан олдин уларнинг юкидан (тафтиш) бошлади. Сўнгра у( идиш)ни унинг юкидан чиқариб олди.


and in the alternation of night and day, and the provision God sends down from heaven, and therewith revives the earth after it is dead, and the turning about of the winds, there are signs for a people who understand. 	 Кечаю кундузнинг алмашиб туришида, Аллоҳ осмондан ризқ нозил қилиб, унинг ила ерни ўлимидан кейин тирилтиришида ва шамолларни не йўналишида ақл юритадиган қавм учун оят-белгилар бор.


He is not pleased by ingratitude in His servants; if you are grateful, He is pleased [to see] it in you. No soul shall bear another's burden. 	 Агар Унга шукр келтирсангиз, сиздан рози бўлур. Ҳеч бир оғирлик кўтаргувчи жон ўзга жоннинг оғирлигини кўтармас.


God is too glorious to have the attributes which they ascribe to Him. 	 Ислом ақидасидан ўзга ақидаларда ушбу нарса бор, десак муболаға бўлмайди.)


And We have not sent you except comprehensively to mankind as a bringer of good tidings and a warner. 	 Биз сени барча одамларга фақат хушхабарчи ва огоҳлантиргувчи қилиб юбордик.


Indeed We have sent you as a witness, and as a bearer of good news and warner, 	 Албатта, Биз сени гувоҳлик берувчи, хушхабар элтувчи ва огоҳлантирувчи қилиб юбордик.


These are they who shall have an evil punishment, and in the hereafter they shall be the greatest losers. 	 Ана ўшаларга ёмон азоб бордир ва улар охиратда энг кўп зиён кўргувчилардир. (Бу дунёда охиратдан умиди йўқлиги учун молу дунё, айшу ишрат, шаҳвату лаззат кетидан тушиб, ўзини ўтга-чўққа уриб, расво бўлади.


TA SIN MIM. 	 Сийн. Мийм.


Reclining upon raised couches, they will be adorned with bracelets of gold, and will wear green robes of fine silk and heavy brocade. 	 У ерда олтиндан бўлган билакузуклар ила безанурлар, шойи иплардан яхши либослар киярлар. Улар у ерда сўриларда ёнбошлаган ҳолда бўлурлар.


Yet if they repent, and perform the prayer, and pay the alms, then they are your brothers in religion; and We distinguish the signs for a people who know. 	 Бас, агар тавба қилсалар, намозни тўкис адо этсалар ва закотни берсалар, дин қардошингиздирлар. Биладиган қавм учун оятларимизни батафсил баён қилурмиз.


Surely We revealed the Taurat in which was guidance and light; with it the prophets who submitted themselves (to Allah) judged (matters) for those who were Jews, and the masters of Divine knowledge and the doctors, because they were required to guard (part) of the Book of Allah, and they were witnesses thereof; therefore fear not the people and fear Me, and do not take a small price for My communications; and whoever did not judge by what Allah revealed, those are they that are the unbelievers. 	 У билан У зотга таслим бўлган Пайғамбарлар, Аллоҳнинг китобини муҳофаза қилишга мукаллаф бўлган роббонийлар ва аҳборлар яҳудий бўлганларга ҳукм юритарлар. Улар бу китобга гувоҳ қилинганлар.


They give them priority over themselves, even if they themselves are needy. 	 (Мадиналик мусулмонлар Пайғамбар алайҳиссаломга ва муҳожирларга ёрдам берганлари учун «Ансорлар» деб номланганлар.


Aye! and Our apostles with them write down. 	 Ҳолбуки, элчиларимиз уларнинг олдиларида ёзмоқдалар.


Say, [O Muhammad], "If the home of the Hereafter with Allah is for you alone and not the [other] people, then wish for death, if you should be truthful. 	 Айт: «Агар Аллоҳнинг ҳузуридаги охират ҳовлиси бошқа одамларсиз холис сизга бўладиган бўлса, гапингизда ростгўй бўлсангиз, ўлимни орзу қилинг».


To establish a firm place for them in the land, and to show Pharaoh, Haman, and their hosts, at their hands, the very things against which they were taking precautions. 	 Ва ер юзида уларга имконлар беришни, Фиръавн, Ҳомон ва икковининг аскарларига улар(Бани Исроил)дан қўрққан нарсаларини кўрсатишни истаймиз.


He saith: My Lord! 	 У: «Эй Роббим, Ўзинг ҳақ ила ҳукм қил. Роббимиз Роҳмандир ва сизлар қилган васфлардан мадад сўраладиган зотдир», деди.


And when they see merchandise or sport they break up for It, and leave you standing. 	 Ва улар тижорат ёки ўйин-кулгу кўрганларида, унга томон ёпирилдилар ва сени тик ҳолда тарк этдилар. Сен: «Аллоҳнинг ҳузуридаги нарса ўйин-кулгудан ва тижоратдан яхшидир.


The well-to-do and the rich among you should not fail to give to relatives, the destitute, and Emigrants for the cause of God. 	 Сизлардан фазл ва бойлик эгаси бўлганлар қариндошларга, мискинларга ва Аллоҳнинг йўлида муҳожир бўлганларга (нафақа) бермасликка қасам ичмасинлар, бас, авф этсинлар, ўтиб юборсинлар. Аллоҳ сизларни мағфират қилишини хуш кўрмайсизларми?!


Until ye visit the graves. 	 То қабрларни зиёрат қилгунингизча


and caused much corruption in them, 	 Улар у(ўлка)ларда бузғунчиликни кўпайтирдилар.


And make mention in the Scripture of Ishmael. 	 Ва китобда Исмоилни эсла.


Is there not among you a man of reason?" 	 Лутнинг (а. с.) меҳмонга ёш йигитларнинг келишидан ёмон ҳолга тушишлари ва қўл-оёқлари бўшашишлари ҳам, юқорида айтиб ўтилганидек, шу боисдан эди. Қавмнинг нияти кўринишидан маълум эди.)


And We have also sent down unto you (O Muhammad SAW) the reminder and the advice (the Quran), that you may explain clearly to men what is sent down to them, and that they may give thought. 	 Яъни, Пайғамбарларни ўз қавмларига турли очиқ-ойдин баёнотлар ва китоблар билан юбордик. Сени эса, эй Муҳаммад, одамларга нозил қилинган нарсани ўзларига баён қилиб беришинг учун зикр–Қуръон ила юбордик.)


Verily thy Lord knoweth best those who stray from His Path, and He knoweth best those who receive guidance. 	 Албатта, Роббинг Унинг йўлидан адашганларни билгувчидир ва ҳидоятдагиларни ҳам билгувчидир.


Your faith is best known [only] to Allah; you are all [on a] similar [footing]. 	 Улар покиза, зинокор эмас ва ўйнаш тутмаган бўлсинлар. Эрга текканларидан сўнг фоҳиша иш қилсалар, уларга ҳур аёлларга бериладиган азобнинг ярми бериладир.


That is because they are not afflicted by thirst or fatigue or hunger in the cause of Allah, nor do they tread on any ground that enrages the disbelievers, nor do they inflict upon an enemy any infliction but that is registered for them as a righteous deed. 	 Зеро, уларга Аллоҳнинг йўлида ташналик, чарчоқ, очлик етса, кофирларнинг ғазабини чиқарадиган бирон қадам боссалар, душманга бирон зиён етказсалар, албатта, уларга солиҳ амал ёзиладир.


So proclaim openly what you are commanded, and turn away from the polytheists. 	 (Ушбу оят нозил бўлгунга қадар Расулуллоҳ (с. а. в.) одамларни динга сирли-яширин равишда даъват этар эдилар. Бу оятдаги «юзага чиқар» деган амрга мувофиқ ошкора даъватни бошладилар.


It found its way into the river, slipping away. 	 Яъни, балиқ сузиб кетган жой тешик бўлиб сувсиз ҳолга келиб қолди. Уни кўрган одам, бу ердан бир балиқ сузиб ўтибди, деган хулосага келадиган бўлди.)


Is it not that Allah suffices His worshiper, even though they frighten you with those other than Him? 	 Улар сени ундан бошқалар билан қўрқитадилар. Кимни Аллоҳ залолатга кеткизса, бас, унинг учун ҳеч бир ҳидоят қилгувчи йўқ.


And do not consume it lavishly and hastily lest they should grow up. 	 У молларни исроф ила ва эгаларининг катта бўлиб қолишидан қўрқиб шошилиб еманг.


And give me a reputation of truth among the others. 	 Ва менга кейин келгувчилар ичида содиқ мақтовлар бўладиган қилгин. (Яъни, ўтиб кетганимдан кейин ҳам одамлар мени қиёматгача яхшилик билан эслаб юрадиган қилгин.)


At sunrise they set off in pursuit of them 	 Бас, уларни қуёш чиқиш пайтида қувиб етдилар.


He who turns his face to God in submission and does good, holds fast to a handle that is strong; for the resultance of things rests with God. 	 «Вусқо» ишончли дегани, «ал-урвату» деб эса, тоққа осилиб чиқиладиган арқонга айтилади. Демак, бу дунёда олий мақсадга эришиш баланд тоғ чўққисига чиқиш деб олинса, Ислом динини тутиш ўша чўққига чиқиш учун узилмайдиган, ишончли арқонни маҳкам тутишга ўхшар экан.


Whenever people experience good fortune, they say that it is from God but whenever they experience misfortune, they say it is because of you, (Muhammad). 	 Агар уларга яхшилик етса, бу Аллоҳдан, дерлар. Ёмонлик етганда эса, бу сендан дерлар.


All are submissive to Him. 	 Барчалари Унга итоат қилгувчидирлар.


Believers, remember the favor which Allah bestowed upon you when certain people were about to stretch their hands towards you, but He restrained them. 	 («Мусулмонларга қўл чўзмоқчи бўлган қавм» кимлар эканлиги ҳақида турли ривоятлар бор. Аммо муҳаққиқ уламоларимиз бу қавм Ҳудайбия ҳодисаси пайтида Расулуллоҳни (с. а. в) ва мусулмонларни ғафлатда қолдириб, қириб ташламоқчи бўлган мушриклар гуруҳи эканини таъкидлаганлар.


This is an ordinance from Allah. 	 Қиз болага отасининг меросидан ярми бериладими? Ахир, у от миниб, душманга қарши урушмайди-ку!


And his eyes turned white because of the sorrow that he choked within him. 	 Бас, у дардини ютувчидир.


These are the things that He has enjoined that you may take heed. 	 Шунинг учун ҳам етимни қарамоғига олган одам унинг молига яқинлашиши мумкин эмас. Магар яхши йўл билан бўлса, ўша молни ўстириш учун, кўпайтириб вояга етганда унинг қўлига топшириш учун яқинлашса, майли.


Then Moses threw down his staff, and lo, it swallowed up their conjurations. 	 (Сеҳргарлар арқонларини ташлаганида, илонга айланмаган, уларнинг найранги туфайлигина кишилар кўзига шундай кўринган эди, холос. Кейин Мусо алайҳиссалом асоларини ташладилар ва у аждарга айланиб, Фиръавн сеҳргарларининг асо ва арқонларини юта бошлади.)


And Allah makes the Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.) plain to you, and Allah is All-Knowing, All-Wise. 	 Аллоҳ сизга оятларни баён қилур. Ва Аллоҳ ўта билгувчи, ўта ҳикматли зотдир.


We observe you turning your face, several times towards heaven (O dear Prophet Mohammed – peace and blessings be upon him); so We will definitely make you turn (for prayer) towards a qiblah which pleases you; therefore now turn your face towards the Sacred Mosque (in Mecca); and O Muslims, wherever you may be, turn your faces (for prayer) towards it only; and those who have received the Book surely know that this is the truth from their Lord; and Allah is not unaware of their deeds. 	 Гоҳо юзингни осмонга тез-тез бурилганини кўрамиз. Бас, албатта, сени ўзинг рози бўлган қиблага қаратамиз.


For those who have done good is goodness, and more. 	 Гўзал амал қилганлар учун гўзал савоб ва зиёдалик бордир. Уларнинг юзларини қаролик ҳам, хорлик ҳам қопламас.


But if they turn away - then indeed, Allah does not like the disbelievers. 	 Бас, агар ортга қайтсангиз, Аллоҳ, албатта, кофирларга муҳаббат қилмас.


But when a warner came to them, it did not increase them except in aversion. 	 Бу икки қавмнинг ўзларига огоҳлантирувчи-Пайғамбарлар келганидан кейин ҳам йўлдан озиб кетганлари арабларни ажаблантирар эди. Улар ўзларича, агар бизга огоҳлантирувчи-Пайғамбар келса, анавиларга ўхшаб юрмаймиз, ўша Пайғамбар келтирган таълимотларга амал этиб, энг ҳидоятли уммат бўламиз, деб қасам ичар эдилар.


If ye are on a journey, and cannot find a scribe, a pledge with possession (may serve the purpose). 	 Агар сафарда бўлсангиз ва ёзувчи топа олмасангиз, бас, қўлга олинадиган гаров бўлсин.


White and delicious to the drinkers; 	 Оппоқ, ичгувчига лаззатбахшдир.


And recall what time Ibrahim Said: my Lord! shew me how Thou wiltquicken the dead. 	 Эсла, Иброҳим: «Эй Роббим, менга ўликларни қандай тирилтиришингни кўрсат», деганда, У зот: «Ишонмадингми?» деди. У: Оре, лекин қалбим хотиржам бўлиши учун», деди.


He is sufficient as witness between you and me; yet He is forgiving, ever-merciful." 	 Мен билан сизнинг ўртангизда гувоҳликка Унинг Ўзи кифоядир. Ва У кечирувчи ҳам раҳмли зотдир», деб айт.


I swear by your Lord that they will not be considered believers until they let you judge their disputes and then they will find nothing in their souls to prevent them from accepting your judgment, thus, submitting themselves to the will of God. 	 Йўқ, Роббингга қасамки, сени ўз ораларида чиққан келишмовчиликларга ҳакам қилмагунларича, кейин, чиқарган ҳукмингга дилларида танглик топмасдан, бутунлай таслим бўлмагунларича, зинҳор мўмин бўла олмаслар! (Демак, иймоннинг, мўминликнинг бир шарти–ҳар бир нарсада Пайғамбарни (с. а. в.), яъни, Ислом динини ҳакам қилиб олиш зарурлигидир.


Then your hearts became hardened after that, being like stones or even harder. 	 Сўнгра, шундан кейин қалбларингиз қаттиқ бўлди, улар тошдек ёки тошдан ҳам қаттиқ. Ва ҳолбуки, тошларнинг баъзиларидан анҳорлар отилиб чиқади, баъзилари ёрилиб ундан сув чиқади ва баъзилари Аллоҳдан қўрққанидан қулаб тушади.


Give thou good tidings to those who believe and do deeds of righteousness, that for them await gardens underneath which rivers flow; whensoever they are provided with fruits therefrom they shall say, 'This is that wherewithal we were provided before'; that they shall be given in perfect semblance; and there for them shall be spouses purified; therein they shall dwell forever. 	 (Ушбу ояти каримада Аллоҳ субҳонаҳу ва таоло Пайғамбари Муҳаммад алайҳиссаломга хитоб қилиб, иймон келтирган ва солиҳ амал қилганларга башорат-суюнчилик хабар беришни буюрмоқда. Демак, дарахтлари остидан анҳорлар оқиб турувчи жаннатга кириш учун иймон келтириш, яъни, Аллоҳга, Пайғамбарга, Қуръонга ва иймон лозим бўлган бошқа нарсаларга иймон келтириш ҳамда амали солиҳларни, яъни, Қуръон ва суннатда яхши деб таърифланган ишларни қилиш зарурдир.)


No intercession avails with Him, except on the part of one to whom He grants permission. 	 У зотнинг ҳузурида фақат Ўзи изн берганлардан бошқанинг шафоати манфаат бермас. Токи қалбларидан қўрқинч кетгач: «Роббингиз нима деди?» дерлар.


The Knower of the unseen and the seen, so may He be exalted above what they associate (with Him). 	 (Аллоҳ таоло ҳамма нарсани–ғайбни ҳам, ҳозирни ҳам билгувчи зотдир. У зот мушриклар ширк келтираётган нарсадан олийдир.)


So this day no soul shall be dealt with unjustly in the least; and you shall not be rewarded aught but that which you did. 	 Бугунги кунда бирор жонга ҳеч бир зулм қилинмас. Қилиб ўтган амалларингиздан бошқасига жазо ҳам олмассиз.


Lo! he is exultant, boastful; 	 Албатта, у хурсанд ва фахрлидир.


He turned constantly to his Lord. 	 Шунда қасамингни адо этган бўласан. Қасаминг бузилмайди.)


They said, "Sorcerer, call on your Lord for us, by virtue of His pledge to you: we shall certainly accept guidance," 	 Сенга берган аҳдига биноан, биз учун Роббингга дуо қил! Албатта, биз ҳидоят топгувчилардан бўламиз», дедилар.


And any one who changes the will, having heard it, shall be guilty and accountable; for God hears all and knows everything. 	 (Яъни, ўлаётган одамнинг васиятини эшитган одам у ўлгач, васиятини ўзгартириб, мол-дунёсининг васиятга мувофиқ тақсимланмаслигига сабаб бўлса, гуноҳкорлардандир. Гуноҳ васият қилувчи ёки васият қилинган кишига эмас, балки ўша ўзгартирувчининг ўзига бўлади.


No one shall suffer the least injustice. 	 Иймони бўлиб туриб, яхши амалларни қилган ҳар бир эркагу аёл, ким бўлишидан қатъий назар, жаннатга кирадилар. Уларга бу дунёда қилган амалларининг мукофотини қилича ҳам қолдирилмай берилади.)


To Him (Alone) you will be brought back. 	 Унга ибодат ва шукр қилинглар. Унгагина қайтарилурсиз», деди.


The unbelievers say: 'The Hour will never come to us' Say: 'By my Lord, yes, it is surely coming to you! 	 Куфр келтирганлар: «Бизга (қиёмат) соати келмас», дедилар. Сен: «Йўқ!


They shall say: O woe to us! who has raised us up from our sleeping-place? 	 Улар: «Воҳ, шўримиз қурисин! Бизни ётган жойимиздан ким қўзғотди?!


Those are the ones for whom there is not in the Hereafter but the Fire. 	 Ана ўшаларга охиратда дўзах оловидан бошқа ҳеч вақо йўқдир.


And We have not sent before you any apostles but they most surely ate food and went about in the markets; and We have made some of you a trial for others; will you bear patiently? 	 Роббинг кўргувчи бўлган зотдир. (Оддий башардан Пайғамбар юбориб одамларни синовга учратдик, баъзилари синовдан ўта олмай, оддий башар ҳам Пайғамбар бўладими, деб йўлдан адашди.


Allah is Responsive, Aware. 	 Шунинг учун Аллоҳ таоло гуноҳ бўлмайди, саъйи қилинглар, демоқда.)


And He hath created everything and He is Knower of everything. 	 У ҳамма нарсани Ўзи яратди ва У ҳамма нарсани яхши билгувчидир.


We sent Moses with Our signs, and a clear authority. 	 Батаҳқиқ, Биз Мусони Ўз оятларимиз ва очиқ ҳужжат ила юбордик.


In response they denied him – We therefore destroyed them; indeed in this is a sign; and most of them were not believers. 	 Албатта, бунда оят-белги бор. Лекин кўплари мўмин бўлмадилар.


And their people are subject to us!" 	 (Яъни, қандай қилиб ўзимизга ўхшаган, қўлимизда қул бўлиб турган Бани Исроил қавмининг икки одамига Пайғамбар деб иймон келтирамиз, дедилар.)


Is it not (the case) that every time they make a covenant, some party among them throw it aside? 	 Ҳар қачон аҳд қилишсалар, улардан бир гуруҳи уни бузаверадими?! Йўқ!


There shall be no blame on them for appearing before their fathers, their sons, their brothers, their brothers' sons, their sisters' sons, their women or those whom their right hands may possess. 	 Уларга ўз оталари, ўғиллари, ака-укалари, ака-укаларининг ўғиллари, опа-сингилларнинг ўғиллари, ўз аёллари ва қўллари остида мулк бўлган (қул)лари ҳақида гуноҳ йўқдир. (Эй Набийнинг аёллари,) Аллоҳга тақво қилинглар.


Say (unto the Jews who speak thus): Who revealed the Book which Moses brought, a light and guidance for mankind, which ye have put on parchments which ye show, but ye hide much (thereof), and (by which) ye were taught that which ye knew not yourselves nor (did) your fathers (know it)? 	 Сўнгра уларни тек қўй, шунғиган нарсаларида ўйнайверсинлар. (Нима учун Тавротни Мусога Аллоҳ нозил қилганини тан оладилар, бироқ Қуръонга келганда, Аллоҳ башарга ҳеч нарса нозил қилган йўқ, дейдилар?!


and grudging [charity] when good comes his way 	 Ва агар яхшилик етса, кўп ман қилувчидир.


And when We make people taste of mercy they rejoice in it, and if an evil befall them for what their hands have already wrought, lo! they are in despair. 	 Ва қачон одамларга раҳматни тоттирсак, ундан шод бўлурлар. Агар уларга ўз қўллари тақдим қилган нарса туфайли ёмонлик етса, дарҳол умидсизликка тушурлар.


Wherefore, had He so willed, He would have guided you all. 	 Аллоҳ таоло одамларга ҳидоят ва залолат йўлини кўрсатиб қўйди, ақл-идрок берди ва хоҳлаган йўлини танлаш ихтиёрини берди. Ана ўша ихтиёрга қараб жазо ёки мукофот олади.


He who imposed 'the Recitation upon thee. shall surely restore thee to a place of homing. 	 Сенга Қуръонни фарз қилган зот, албатта, сени қайтар жойга қайтаргувчидир. Сен: «Роббим ҳидоят келтирган шахсни ҳам ва очиқ-ойдин гумроҳликдаги шахсни ҳам яхши билгувчидир», деб айт.


Those are the nearest. 	 Ана ўшалар, (Аллоҳга) яқин бўлганлар.


If a woman fears aversion from her husband, or ill treatment, there is no harm if they make a peaceful settlement; and peace is an excellent thing. 	 Агар яхшилик ва тақво қилсангиз, албатта, Аллоҳ нима қилаётганингиздан хабардор зотдир. (Оилада турли сабабларга кўра, эрда хотинига нисбатан нафрат пайдо бўлиши мумкин.


and surely thought he would never return (to his Lord). 	 Чунки, у ҳеч қачон орқага қайтмасликни ўйлаган эди.


That is by virtue of Allah’s grace upon us and upon all mankind, but most people do not give thanks. 	 (Юсуф (а. с.) бу сўзлари билан куфрни тарк этибгина қолмай, ҳидоят, иймон йўлига юриш зарурлигини ҳам қамоқдаги шерикларига англатмоқдалар. Уларни куфр миллатини ташлаб, иймон миллатига эргашишга даъват қилмоқдалар.)


[The keepers of hell will be told,] ‘Seize him and drag him to the middle of hell, 	 Уни тутиб, жаҳиймнинг ўртасига судраб олиб боринглар!


And all married women except those whom your right hands possess (this is) Allah's ordinance to you, and lawful for you are (all women) besides those, provided that you seek (them) with your property, taking (them) in marriage not committing fornication. 	 Ана ўшалардан бошқаларни поклик ва зино аралаштирмаган ҳолда молларингиз ила талаб қилмоғингиз ҳалол қилинди. Улардан ҳузурланишингиз сабабидан маҳрларини беринг.


Allah is the Protector of those who have faith: from the depths of darkness He will lead them forth into light. 	 Куфр келтирганларнинг дўстлари тоғутдир. Уларни нурдан зулматларга чиқарурлар.


they shall burn in a Scorching Fire; 	 Улар ўта қизиган оловга кирарлар.


And when he had told them their names He said, 'Did I not tell you I know the unseen things of the heavens and earth? 	 Уларга ўша нарсаларнинг исмларини айтиб берган чоғида, "Мен сизларга осмонлару ернинг ғайбини биламан ва сизлар беркитмагану беркитган нарсаларни ҳам биламан демабмидим", деди. (Шу билан Одамнинг фаришталардан устунлик тарафи намоён бўлди.


How could it have harmed them if they had believed in God and the Last Day and spent their property for the cause of God? 	 Агар Аллоҳга ва қиёмат кунига иймон келтирсалар, Аллоҳ уларга ризқ қилиб берган нарсадан нафақа қилсалар, уларга нима зарар бўлади?


And if their turning away is hard on you, then if you can seek an opening (to go down) into the earth or a ladder (to ascend up) to heaven so that you should bring them a sign and if Allah had pleased He would certainly have gathered them all on guidance, therefore be not of the ignorant. 	 (Ояти каримада Пайғамбаримизга, агар қодир бўлсалар, мушрикларни ишонтириш, иймонга келтиришга ярайдиган оят-мўъжизани ерни кавлаб кириб бўлса ҳам, осмонга шоти қўйиб чиқиб бўлса ҳам, келтириш таклиф этиляпти. Аммо кофирлар оят-мўъжизалар йўқлигидан иймондан юз ўгираётгани йўқ.


Do they fear that Allah and His Messenger will be unjust? 	 Ёхуд Аллоҳ ва Унинг Пайғамбари уларга зулм қилишидан қўрқадиларми?!


by the ships which smoothly sail on the oceans, 	 Осон юрувчи(кема)лар билан қасам;


O my prison mates! 	 Эй ҳамзиндон дўстларим, сизлардан бирингиз хўжасига хамр соқийлиги қилур. Бошқаси бўлса, осилур ва қушлар унинг бошидан ейдир.


'If any do reject Faith after this, they are rebellious and wicked. 	 Энди ўшалар каби ер юзида халифа бўлиш имконияти фақат Муҳаммаднинг (с. а. в.) умматларида бордир. Уларнинг мазкур халифаликка эришишлари учун асосий шарт–иймон келтириб, амали солиҳ қилишдир.


And he is the doer of good (to others) and follows the faith of Ibrahim, the upright one, and Allah took Ibrahim as a friend. 	 Аллоҳ таоло бошқа оятларда ҳам бу ҳақиқатни баён этган. Демак, оятда Исломдан ўзга ҳақиқий дин йўқ, дейилмоқда ва бу динга одамларни янада қизиқтириш учун Иброҳим алайҳиссаломни Аллоҳ таоло Ўзига дўст тутганини таъкидламоқда.)


So, you should worship only God, arid be among the grateful. 	 Йўқ! Аллоҳгагина ибодат қил ва шукр этгувчилардан бўл!» деб ваҳий қилинган.


Do not follow Satan’s footsteps. 	 Шайтоннинг изидан эргашманг.


which smote them with stones of baked clay, 	 Лойдан пиширилган тошларни отадиганларни?


So leave. I am indeed your well-wisher.’ 	 Албатта, мен сенга насиҳат қилгувчиларданман», деди.


It is He who restrained their hands from you, and your hands from them, in the hollow of Mecca, after that He made you victors over them. 	 У зот Макка водийсида сизларни уларнинг устидан зафар қозонтирганидан сўнг уларнинг қўлларини сиздан, сизнинг қўлингизни улардан тўсган зотдир. Ва Аллоҳ қилаётган амалларингизни кўриб турувчидир.


“O Zechariah, We give you good news of a son, whose name is John, a name We have never given before.” 	 Фарзанд берибгина қолмай, унга Ўзи Яҳё, деб исм ҳам қўйди. Буларнинг бари дунёга келаётган фарзандининг келажаги жуда қутлуғлигидан дарак берар эди.)


Verily God is forgiving and kind. 	 Бошқа томон эса, аввал ноҳақдан тажовузкорлик қилган эди. Тажовузига яраша жавоб келганида, тушуниб ўзини тийиши керак эди.


He said: Respite me until the day when they are raised up. 	 У: «Менга улар қайта тирилтириладиган кунгача муҳлат бер», деди.


Thereafter, Moses threw down his rod and behold, it went about swallowing up all the false devices they had contrived. 	 (Сеҳргарлар арқонларини ташлаганида, илонга айланмаган, уларнинг найранги туфайлигина кишилар кўзига шундай кўринган эди, холос. Кейин Мусо алайҳиссалом асоларини ташладилар ва у аждарга айланиб, Фиръавн сеҳргарларининг асо ва арқонларини юта бошлади.)


In the alternation of night and day, and all that He has created in the heavens and the earth, are certainly signs for people who fear God. 	 Албатта, кеча ва кундузнинг алмашиб туришида ва Аллоҳ осмонлару ерда яратган нарсаларда тақво қиладиган қавмлар учун оят-белгилар бордир. (Кеча кириши муқаррар лаҳзада кеча киради.


Eat and take your ease (on earth) a little. 	 Енглар ва мазза қилинглар, озгинагина.


I am fearful that he will change your religion or cause mischief in the land' 	 Туғёнга кетган ҳукмдор ўз тахтидан ажраб қолишдан қўрқиб, ҳар қандай пасткашликка тайёр эканини кўрсатди. Ҳақ йўлга даъват қилувчини ўлдиришда Аллоҳни ҳам эътиборга олмаслигини билдирди.


The sinners will have neither friend nor intercessor whose (word) will be heeded. 	 У кун оғир кун бўлади. Ҳаёти дунёда куфр ва ширк ила зулмга юрган кишилар учун ёнини оладиган дўст ҳам, гапига қулоқ соладиган шафоатчи ҳам бўлмайди.)


by the established House (Mecca), 	 Ва обод уй билан қасам.


and ease my task for me, 	 Менинг ишимни осон қил.


Thus We bring out the dead—perhaps you will reflect. 	 Ўликларни ҳам шундай қилиб чиқарамиз. Шоядки эсласангизлар.


He therefore emerged upon his people from the mosque, and told them through gestures, “Keep proclaiming the Purity (of your Lord) morning and evening.” 	 Бас, у ўз қавми ҳузурига меҳробдан чиқди ва уларга, эртаю кеч тасбиҳ айтинглар, деб ишора қилди. (Соғлом ҳолда тилдан қолган Закариё алайҳиссалом меҳробда ибодат, тасбиҳ ва Таврот тиловати билан машғул бўлдилар.


If a provocation from Satan should provoke thee, seek refuge in God; He is All-hearing, All-seeing. 	 Мабодо ўшандай муомала чоғида бирор кўнгилсизлик содир бўлиб, шайтон васваса қиладиган бўлса, қизишмасдан, дарҳол Аллоҳдан паноҳ сўра. У энг яхши эшитгувчи Зот, сўровингга дарҳол жавоб беради.)


We returned you to your mother to make her rejoice and forget her grief. 	 Бас, Биз сени кўзи қувониши ва хафа бўлмаслиги учун онангга қайтардик.


you shall be divided into three parties, 	 Ва сизлар уч тоифа бўлгангда.


Had it not been for the Grace and Mercy of Allah upon you, you would have followed Shaitan (Satan), save a few of you. 	 Аллоҳнинг фазли ва марҳамати бўлмаганда, озгинангиздан бошқангиз шайтонга эргашиб кетар эдингиз.


And certainly you desired death before you met it, so indeed you have seen it and you look (at it) 	 (Бу хитоб Уҳуд уруши чоғидаги ва ундан олдинги ҳолатни мусулмонларнинг ёдига солиш учундир. Маълумки, Бадр урушида кўпчилик қатнаша олмай қолган эди.


Allah is the Seer of what you do. 	 Агар қаттиқ ёмғир ёғмаса, майдалаб ёққани ҳам бўлаверади. Ва Аллоҳ қилаётганларингизни кўриб турувчи зотдир.


He said, 'O my people, is my tribe stronger against you than God? 	 У: «Эй қавмим, менинг одамларим сизлар учун Аллоҳдан кўра азизроқми?!


But they will show their remorse when they see the punishment. 	 Ўшанда сизлар бизни Аллоҳга куфр келтиришимизга, Унга тенгдошлар қўшишимизга амр қилар эдингиз», дедилар.


And if a breath of the torment of thy Lord were to touch them, they will say: woe unto us! we have been wrong-doers. 	 Қасамки, агар уларга Роббинг азобидан салгина етса, албатта: «Ҳолимизга вой! Ҳақиқатда биз золимлар бўлган эканмиз», дерлар.


Say: 'In the bounty of God, and His mercy -- in that let them rejoice; it is better than that they amass. 	 Аллоҳ таолонинг фазли ва марҳамати бўлмиш Қуръони Каримга иймон келтириб, уни ўзига дастур қилиб олган зотлар ўша энг улуғ фазл ва раҳматга эришган кишилар сифатида қанчалик хурсанд бўлсалар, шунчалик оз. Қуръонга эришиш дунёдаги бошқа ҳамма нарсаларни жамлаб, ўшаларга эга бўлишдан кўра яхшироқдир.)


I made them not to witness the creation of the heavens and the earth, nor their own creation; nor choose I misleaders for (My) helpers. 	 Мен уларни на осмонлару ерни яратишга ва на ўзларини яратишга гувоҳ қилмаганман ва адаштиргувчиларни ёрдамчи қилиб олган эмасман.


They will live in gardens with honour. 	 Ўшалар жаннатларда ҳурматланадиганлардир.


The two angels did not teach anything to anyone without saying, "Our case is a temptation for the people, so do not hide the truth." 	 Агар билсалар, ўзларини сотган нарса қандоқ ҳам ёмон! (Аллоҳ Сулаймон алайҳиссаломга берган мазкур мўъжизаларни кўриб, одамлардан баъзилари иймонга келди, иймонлиларнинг иймонлари мустаҳкамланди.


And indeed, you invite them to a straight path. 	 Албатта, сен уларни тўғри йўлга чақирасан.


Those to whom We have sent down the Book, and who read it as it should be read, believe in it truly; but those who deny it will be losers. 	 (Агар яҳудийлар ҳақиқий Тавротни инсоф билан, ўрнига қўйиб ўқисалар, Муҳаммад алайҳиссаломга иймон келтириш зарурлигини тушуниб етадилар. Насронийлар ҳам Инжилни бузмасдан, инсоф билан, ўрнига қўйиб ўқисалар, Муҳаммад алайҳиссаломга иймон келтириш зарурлигини англаб етадилар.


And those who avoid heinous sins and indecencies, and when they are wroth forgive. 	 Катта гуноҳлар ва фоҳиша ишлардан четда бўладиган ва ғазабланган вақтда кечириб юборадиганлар учундир.


Endued with Wisdom: for he appeared (in stately form); 	 Миррат эгаси. Бас кўтарилди.


but will you shall not, unless God wills, the Lord of all Being. 	 Оламларнинг Роббиси Аллоҳ хоҳламаса, сизлар хоҳлай олмассизлар. (Ҳар бир нарса Аллоҳнинг хоҳишига боғлиқ.


When they swerved, God caused their hearts to swerve; and God. guides never the people of the ungodly. 	 Улар (ҳақдан) бурилган эдилар Аллоҳ уларнинг қалбини буриб қўйди. Аллоҳ фосиқ қавмларни ҳидоят қилмас.


Thou takest vengeance on us only forasmuch as we believed the tokens of our Lord when they came unto us. Our Lord! 	 Сен биздан фақат Роббимизнинг оятлари келганда уларга иймон келтирганимиз учунгина ўч олмоқдасан!


So when the [time of] promise came for the first of them, We sent against you servants of Ours - those of great military might, and they probed [even] into the homes, and it was a promise fulfilled. 	 Бас, ўша икки(бузғунчилик)дан биринчисининг ваъда вақти келганда, устингизга шиддатли куч-қудратга эга бандаларимизни юбораурмиз. Бас, улар ҳовли-жойларни оралаб кезарлар.


He said: "And who despairs of the mercy of his Lord, but such as go astray?" 	 (Аллоҳнинг раҳматидан ноумид бўлиш фақат бир тоифага–йўлдан адашган, гумроҳ тоифага хос. Аллоҳнинг раҳматидан юз ўгириб, залолат йўлига кириб кетган кимсагина ноумид бўлади, холос.)


Say [to them], "If you possessed the depositories of the mercy of my Lord, then you would withhold out of fear of spending." 	 Сен: «Агар сизлар Роббим раҳмати хазиналарига эга бўлсангиз ҳам, уни сарфлашдан қўрқиб, мумсиклик қилган бўлар эдингиз.


And if thou (Muhammad) art in doubt concerning that which We reveal unto thee, then question those who read the Scripture (that was) before thee. 	 Агар сенга нозил қилган нарсамиздан шакда бўлсанг, сендан олдин китобни ўқиганлардан сўра.


Then he will be fully repaid for it? 	 Сўнгра жазо ёки мукофоти тўлиқ берилар», деб. (Ушбу зикр этилган маънолар Мусо а. с. нинг Тавротларида ва Иброҳим а. с. нинг саҳифаларида келгандир.)


I see you and your people in obvious error.' 	 Иброҳим (а. с.) отасини ва унинг қавмини очиқ-ойдин адашувда эканини ҳам англаб етди. Бу тушунчани уларнинг юзига очиқчасига айтди.)


Then is it to this statement that you are indifferent 	 Бас, сизлар мана шу сўз(Қуръон)га бепарволик қиласизларми?!


Walk behind them and let no one turn around. 	 Сизлардан ҳеч бирларингиз ортга қарамасин.


And We sent Moses with Our signs and a clear mandate. 	 Батаҳқиқ, Биз Мусони оятларимиз ва очиқ-ойдин ҳужжатимиз ила юбордик.


And after that He spread the earth, 	 Ва ундан сўнг ерни тухум шаклида қилди.


Say: "O men, if you have doubt about my faith, then (know) I do not worship those you worship apart from God, but I worship God who makes you die; and I am commanded to be a believer, 	 Сен: «Эй одамлар, агар менинг динимда шак-шубҳангиз бўлса, бас, (билингки) мен сизлар ибодат қилаётган–Аллоҳдан ўзга нарсаларга ибодат қилмайман. Лекин сизни вафот эттирадиган Аллоҳга ибодат қиламан ва мўминлардан бўлмоғимга амр қилинганман», деб айт.


Salamun (peace) be upon Ibrahim (Abraham)!" 	 Иброҳимга салом бўлсин!


We have prepared for them the chastisement of the Blazing Fire. 	 (Араб фолбинлари бизнинг шайтонларимиз осмонга чиқиб, ғойибдаги нарсаларни билиб беради, деб мақтанар эдилар. Қуръони Карим буни рад этиб, бу дунёда шайтонларни юлдузлардан ажраб чиққан учқунлар қувиб ҳайдашини, у дунёда эса, уларга Аллоҳ жаҳаннам азобини тайёрлаб қўйганини таъкидламоқда.)


Verily, We have warned you of a near torment, the Day when man will see that (the deeds) which his hands have sent forth, and the disbeliever will say: "Woe to me! 	 Албатта, Биз сизларни яқин келажакдаги азобдан қўрқитдик. У кунда, ҳар киши (қўли) тақдим қилган нарсага назар соладир.


And who is a greater wrong-doer than he who fabricateth a lie against Allah or belieth the truth when it cometh unto him Will there not be in the Hell an abiding-place for the infidels? 	 Аллоҳга нисбатан ёлғон тўқиган ёки ўзига келган ҳақни ёлғонга чиқарган кимсадан ҳам золимроқ одам борми?! Кофирларга жаҳаннамда турар жой йўқмиди?!


And let not Shaitan (Satan) hinder you (from the right religion, i.e. Islamic Monotheism), Verily, he (Satan) to you is a plain enemy. 	 Шайтон сизни ҳаргиз (тўғри йўлдан) тўсмасин. Албатта, у сизга очиқ-ойдин душмандир.


And assuredly We sent Musa with Our signs Unto Fir'awn and his chiefs, and he said: verily I am an apostle of the Lord of the worlds. 	 Батаҳқиқ, Биз Мусони Ўз оят-мўъжизаларимиз ила Фиръавнга ва унинг аъёнларига юбордик. Бас, у: «Албатта, мен оламлар Роббининг Пайғамбаридирман», деди.


Say: "Are you trying to convince God of your faithfulness? 	 Сен: «Аллоҳга динингизни билдирмоқчимисиз?


The revelation of the Book is from Allah, the Exalted in Might, the Wise. 	 Китобнинг туширилиши Ғолиб ва ҳикматли Аллоҳ тарафидандир.


Then let him call his associates; 	 Бас, ўз тўпини чақирсин.


No, I swear by the Lord of the Easts and the Wests that We have the ability 	 Машриқлар ва мағриблар Роббиси билан қасам ичаманки, албатта Биз қодирмиз.


And weigh with an even balance. 	 Ва тўғри тарози ила тортинглар.


"Who whispers in the breasts of mankind, 	 Одамлар қалбига васваса соладиганнинг.


We said to him: "Have no fear; for it is you who will prevail. 	 Биз: «Қўрқма, албатта, сен устунсан.


in a nearby land. 	 Яқин ерда.


The Originator of the heavens and the earth; He made mates for you from among yourselves, and mates of the cattle too, multiplying you thereby; nothing like a likeness of Him; and He is the Hearing, the Seeing. 	 У осмонлару ерни йўқдан бор қилгувчи зотдир. У сизларга ўз жинсингиздан жуфтлар яратди.


And whosoever believes in God, and does righteousness, God will acquit him of his evil deeds, and admit him into gardens underneath which rivers flow, therein to dwell for ever and ever; that is the mighty triumph. 	 Қиёмат куни кофирлар иймонни тарк қилганлари учун баҳолари пастлаб, дўзахга равона бўладилар. Яхши ишларни камроқ қилиб қолган мўминлар ҳам баҳолари пастлаб, жаннатнинг олий мартабаларига ета олмай қоладилар.)


And Nuh called out his son, and he was apart: O my son! embark with us, and be not with the infidels. 	 (Нуҳ (а. с.) ва шериклари нажот кемасига минганларидан сўнг, ўғиллардан бирининг бир четда ажралиб турганини кўрдилар. Даҳшатли тўфондан-да оталик меҳрлари устун келиб: «»бир четда турган ўғлига: «Эй ўғлим, биз билан бирга мингин, кофирлар билан бирга бўлмагин», деди»лар.)


And We have not sent you but as a giver of good news and as a warner. 	 Биз сени фақат хушхабарчи ва огоҳлантиргувчи этиб юборганмиз, холос.


And when some affliction reaches men, they pray to their Lord inclining towards Him – and when He gives them a taste of His mercy, thereupon a group among them begins setting up partners to their Lord! 	 Қачон одамларга зарар етса, Роббиларининг Ўзигагина қайтиб, дуо қилурлар. Сўнгра У зот уларга Ўзидан раҳмат тоттирганда, кўрибсанки, улардан баъзи гуруҳлари Роббиларига ширк келтирурлар.


The people who truly believe in Our messages are those who fall to the ground in prostration when they are reminded of them, and glorify their Lord with praise and are not arrogant. 	 Албатта, Бизнинг оятларимизга уларла эслатма берилганда саждага йиқиладиган, Роббиларига ҳамд ила тасбиҳ айтадиган ва мутакаббирлик қилмайдиганларгина иймон келтирарлар. (Яъни, Аллоҳнинг оятлари тиловат қилинган чоғда таъсирланиб, қалблари эриб, ихлослари ортиб, Аллоҳни улуғлаб саждага йиқиладиган одамларгина оятларга иймон келтирар эканлар.)


who pass their nights in prostrating themselves and standing before their Lord: 	 Улар тунларни Роббиларига сажда қилиб, бедор ўтказурлар.


And certainly We delivered the children of Israel from the abasing chastisement, 	 Батаҳқиқ, Бани Исроилга хорловчи азобдан.


They shall abide in it. 	 Ана ўша улкан ютуқдир. (Кофир ва мунофиқларни жаҳаннам кутиб турган бўлса, мўмин ва мўминаларни ажойиб жаннатлар кутиб турибди.


And he has struck for Us a parable, and forgotten his own creation. 	 У Бизга мисол келтирди ва ўз яратилишини унутди.


Canst thou find a single one of them (now) or hear (so much as) a whisper of them? 	 Улардан бирортасини ҳис этасанми ёки шарпасини эшитасанми?!


My Lord encompasses the things you do. 	 Албатта, Роббим қилаётган амалларингизни иҳота қилувчидир.


Surely they have done with denying; soon will come to them the news of what they were laughing at. 	 Бас, батаҳқиқ, ёлғонга чиқардилар. Яқинда уларга ўзлари истеҳзо қилган нарсанинг хабари келажакдир.


Then We gave the Scripture as inheritance unto those whom We elected of Our bondmen. 	 Сўнгра бу китобни Ўз бандаларимиздан танлаб олганларимизга мерос қилдик. Бас, улардан ўзига ўзи зулм қилувчилари бор, улардан ўртачалари бор ва улардан Аллоҳнинг изни ила яхшиликларга ўзувчилар ҳам бор.


and those who attend to their prayers; 	 Улар намозларини муҳофаза қилувчилардир.


It is He, Who gave you life, and then will cause you to die, and will again give you life (on the Day of Resurrection). 	 Албатта, Аллоҳ! Ўлганларни қиёмат куни қайта тирилтирадиган, уларни сўроқ-саволга тутадиган, қилганига яраша мукофот ёки жазо берадиган ким?!


She closed the doors and said, ‘Come!!’ 	 У: «Аллоҳ сақласин! Ахир, у жойимни яхшилаб берган хўжам-ку!


And those who contend respecting the religion of Allah after it hath been acknowledged, their contention is void in the sight of their Lord, and upon them shall befall wrath, and theirs shall be a severe torment. 	 Аллоҳ ҳақида Унга ижобат қилинганидан кейин ҳам талашиб-тортишадиганларнинг ҳужжатлари Роббилари ҳузурида ботилдир, уларга ғазаб бордир ва уларга шиддатли азоб бордир. (Яъни, мўмин-мусулмонлар Аллоҳга ва унинг динига ижобат қилганларидан кейин, кофир ва мушрикларнинг ҳақ эканлигига ҳар қанча ҳужжат-далил келтирсалар ҳам, Аллоҳнинг наздида уларнинг ҳужжат-далиллари ботилдир.)


God is kind towards the servants. 	 Унинг ягона мақсади–Аллоҳнинг розилигини топиш. Бу йўлда у ҳамма нарсани сарфлашга, ҳатто жонини беришга ҳам тайёр.


"A Day when ye shall turn your backs and flee: No defender shall ye have from Allah: Any whom Allah leaves to stray, there is none to guide... 	 Сиз учун Аллоҳдан ҳеч бир қутқаргувчи бўлмас. Кимни Аллоҳ залолатга кетказса, бас, унга ҳеч бир ҳидоятчи бўлмас.


and the jinn before (the human being) of smokeless fire. 	 Ва жинларни бундан олдин самум оловидан яратдик.


Before, you were also like them, but God bestowed His favors upon you. 	 (Ушбу ояти кариманинг нозил бўлиш сабаби ҳақида Имом Аҳмад ибн Xанбал ҳазрати Абдуллоҳ ибн Аббосдан (р. а.) ривоят қилинган ҳадисда қуйидагилар айтилади: «Бану Салим қабиласидан бир одам бир гуруҳ саҳобанинг олдидан қўйларини боқиб ўтиб қолди ва уларга салом берди. Саҳобалар: «Биздан қўрққанидан салом берди, бўлмаса, бермас эди», дедилар-да, уни ўлдириб қўйларини Пайғамбарнинг (с. а. в.) ҳузурларига ҳайдаб бордилар.


If all the trees of the earth were pens and the oceans ink, with many more oceans for replenishing them, the colloquy of God would never come to end. 	 Агар ер юзидаги дарахтнинг барчаси қаламлар бўлиб, денгиз–уни ортида етти денгиз мадад бериб туриб (сиёҳ) бўлса ҳам, Аллоҳнинг калималари битмас.


Allah will not fail His promise, but most people do not know. 	 (Аллоҳ Ўзи хоҳлаган кишисига нусрат бериши ҳақидаги гап Аллоҳнинг ваъдасидир. У зот Ўз иродаси билан ваъда қилади ва Ўз иродаси билан ваъдасини амалга оширади.


And when your Lord proclaimed: If ye give thanks, I will give you more; but if ye are thankless, lo! My punishment is dire. 	 Ва Роббингиз сизга: «Қасамки, агар шукр қилсангиз, албатта, сизга зиёда қилурман. Агар куфр келтирсангиз, албатта, азобим шиддатлидир», деб билдирганини эсланг.


Exalted is He and high above what they associate with Him. 	 Аллоҳнинг ваҳдониятини ҳам, Аллоҳнинг улуғлигини ҳам идрок қилмадилар. Улар Аллоҳнинг ҳар бир нарсага қодирлигини англамадилар.


But most of them know not. 	 Аллоҳга ҳамд бўлсин. Йўқ, кўплари билмаслар.


Say, ‘Allah!’ 	 Ёки Таврот ҳам нозил бўлмаганми?!


However, never defend the treacherous ones. 	 Сен хоинларнинг ёнини олувчи бўлма!


If they do not answer you, then know it has been revealed with the knowledge of God, and that there is no god but He. 	 Агар жавоб бера олмасалар, бас, билингки, у фақатгина Аллоҳнинг илми ила нозил қилингандир. Ундан ўзга бирон илоҳ йўқдир.


Then, when the bearer of glad tidings came, he laid it on his face and he became a seer once more. 	 Хушхабарчи келган чоғида у(кўйлак) ни унинг юзига ташлаганида, яна кўрадиган бўлди.


And Allah is the Multiplier of rewards, Knowing 	 Ношукр ва иймонсиз бу дунёда азобланса, қилган хатоси эвазига, тўғри йўлга қайтсин, деб қилинади. Уни охиратда азоблаш эса, ношукрлиги ва кофирлигининг жазосидир.


Too holy and high is God for what they associate with Him. 	 Улар ширк келтираётган нарсалардан Аллоҳ пок ва юксакдир.


and the fifth time, that the curse of Allah shall be upon him, if he should be of the liars. 	 Бешинчисида эса, агар ёлғончилардан бўлса, унга Аллоҳнинг лаънати бўлишини (айтишликдир).


Whoso looketh forward to the meeting with Allah (let him know that) Allah's reckoning is surely nigh, and He is the Hearer, the Knower. 	 Ким Аллоҳга рўбарў бўлишдан умидвор бўлса, албатта, Аллоҳ белгилаган вақт келгувчидир. У ўта эшитгувчи ва ўта билгувчидир.


I swear by the runners breathing pantingly, 	 Ҳарсиллаб чопувчиотлар билан қасам.


Say: 'Go about journeying the earth, and behold the end of those who gave the lie (to the Truth).' 	 Сен: «Ер юзида сайр қилингиз, сўнгра (Пайғамбарларни) ёлғончи қилувчиларнинг оқибати қандай бўлганига назар солингиз», деб айт.


Allah knows well what is in the breasts of men. 	 Баъзи қатл бўлганлар ҳақида ҳам: «Агар бизнинг ихтиёримиз билан иш бўлганида, бундай бўлмас эди», дейдилар. Қуръони Карим уларнинг бу нотўғри васвасаларини ҳам тўғрилаб, ўлим ва ҳаёт ортидаги, синовлар замиридаги ҳикматларни баён қилади.)


And Allah turned back the Unbelievers for (all) their fury: no advantage did they gain; and enough is Allah for the believers in their fight. 	 Ва Аллоҳ куфр келтирганларни ғазаблари ила ортларига қайтарди. Улар ҳеч бир яхшиликка эриша олмадилар.


We elevate by degrees whomever We will; and above every person of knowledge, there is one more learned. 	 (Миср подшоҳининг қонуни ўғрига бошқа жазо берарди, уни олиб қолиш мумкин эмас эди. Шунинг учун оға-иниларнинг эътироф қилдириб, Яъқуб (а. с.) дини ҳукми бўйича амал қилишга–ўғрини олиб қолишга йўл очилди.)


Allah is sufficient as Trustee. 	 Вакил бўлишга Аллоҳнинг Ўзи кифоядир.


Husked grain and scented herb. 	 Ва сомонли донлар ҳамда райҳон бор.


It is He who has subdued the sea that you may eat fresh meat from it, and obtain ornaments to wear. 	 У денгизни сиз ундан тоза гўшт ейишингиз, ундан тақадиган тақинчоқлар чиқариб олишингиз учун, унда (сувни) ёриб кетаётган кемаларни кўрасан, ҳамда унинг фазлини талаб қилишингиз учун хизматкор қилди. Шоядки, шукр келтирсангиз.


We, even We, appointed it a memorial and a comfort for the dwellers in the wilderness. 	 Биз у(олов)ни эслатма ва йўловчилар учун манфаъат қилиб қўйдик.


But those who believe and do righteous good deeds, and believe in that which is sent down to Muhammad (SAW), for it is the truth from their Lord, He will expiate from them their sins, and will make good their state. 	 У зот иймон келтирган, солиҳ амалларни қилган ва Муҳаммадга нозил қилинган нарса(Қуръон)га–ҳолбуки у Роббиларидан келган ҳақдир–иймон келтирганларнинг айбларини беркитур ва аҳволларини яхшилар.


Do not display yourselves after the manner of the (pre-Islamic) age of darkness. 	 Намозни тўкис адо этинг, закот беринг, Аллоҳга ва унинг Расулига итоат қилинг. Албатта, Аллоҳ сиздан кирни кетказиб, бутунлай поклашни хоҳлайди, эй аҳли байт!


Man has been created hasty; very soon I shall show you My signs, do not be impatient. 	 Инсон шошқалоқ ўлароқ яратилгандир. Мен, албатта, сизларга Ўз оят-аломатларимни кўрсатурман.


Tell them that each one of them has the right to have a certain share of water". 	 Ҳар бир ичишга (ўз вақтида) ҳозир бўлинар. (Туя билан Самуд қавми сувнинг кунма-кун тақсимлангани тўғрисида гап бораётибди.)


That is the Day of [carrying out] the threat. 	 Бу қўрқитилган кундир.


Then those who waxed proud shall say, 'Every one of us is in it; indeed, God already has passed judgment between His servants.' 	 Бу ерда у дунёдагига ўхшаб катта-бошлиқ ёки заифлигига қараб эмас, қилган амалига қараб ҳукм чиқарилар экан. Биз ҳам куфр келтирдик, сиз ҳам куфр келтирдингиз ва қилганимизга яраша ҳаммамиз жазоимизни олдик.


And assuredly We gave grace Unto Musa and Harun. 	 Батаҳқиқ, Биз Мусо ва Ҳорунга неъмат бердик.


‘Our Lord! Pour patience upon us, and grant us to die as Muslims.’ 	 Эй Роббимиз, устимиздан сабр тўккин ва мусулмон ҳолимизда вафот эттиргин», дедилар.


Messiah, Isa son of Marium, worthy of regard in this world and the hereafter and of those who are made near (to Allah). 	 Ийсо алайҳиссаломнинг бир номлари «Калиматуллоҳ»дир. Чунки у кишининг дунёга келишиги Аллоҳнинг «Бўл» деган сўзи, калимаси сабаб бўлган.)


We delivered him and his family from their great distress, 	 Ва Биз унга ва унинг аҳлига улуғ ғамдан нажот бердик.


We send down (stage by stage) in the Qur'an that which is a healing and a mercy to those who believe: to the unjust it causes nothing but loss after loss. 	 (Дарҳақиқат, Қуръони Карим шифодир, Қуръони Карим раҳматдир. Қуръони Карим куфр, ширк ва мунофиқлик каби энг зарарли ақидавий хасталикларни даволайди.)


We shall surely attend to you at leisure, you weight and you weight! 	 Албатта, сизлар учун вақт топармиз, эй инсу жинлар!


(Abraham) asked: "Do they hear when you call them? 	 У: «Илтижо қилганингизда улар сизни эшитадиларми?


We have tried them with both prosperity and adversity: In order that they might turn (to us). 	 Шоядки қайтсалар, деб уларни яхшиликлар ва ёмонликлар ила синадик.


O Muslims, say to them, "We believe in Allah and the Guidance which has been sent down to us and which was sent to Abraham, Ismail, Isaac and Jacob and his descendants and which was given by their Lord to Moses and Jesus and to all other Prophets. 	 Айтинглар: «Аллоҳга ва бизга туширилган нарсага, Иброҳим, Исмоил, Исҳоқ, Яъқуб, асботларга туширилган нарсага, Мусо ва Ийсога берилган нарсага ва Пайғамбарларга Роббиларидан берилган нарсага иймон келтирдик. Уларнинг орасидан бирортасини фарқламаймиз ва биз Унга мусулмонлармиз».


That Allah may forgive thee thy faults of the past and those to follow; fulfil His favour to thee; and guide thee on the Straight Way; 	 Аллоҳ сенинг аввал ўтган гуноҳларингни ва кейингиларини мағфират этиши, неъматини батамом қилиши ва сени тўғри йўлга бошлаши учун.


The angels bowed in homage in a body 	 Бас, фаришталар барчалари сажда қилдилар.


Keep-Alive Options 	 Омон сақлаш параметрлари


as a trial for them. 	 У ила уларни синаш учун.


Whoever desires this fleeting one, We may give him quickly – whatever We will, to whomever We will; and then assign hell for him; for him to enter it condemned, pushed around. 	 Ким шошган(дунё)ни истаса, унга бу дунёда ирода қилган кишимизга нимани хоҳласак, шошилинч берурмиз. Сўнгра унга жаҳаннамни берурмиз.


Who doth greater wrong than one who invents falsehood against Allah, even as he is being invited to Islam? 	 Аллоҳ золимларни ҳидоятга солмас. (Яъни, инсон Исломга даъват қилинса, икки дунёнинг саодатига эриштирувчи динга чақирилса, уни хурсандлик билан қабул қилишнинг ўрнига, Аллоҳга нисбатан ёлғон тўқиса, ҳақиқатдан у дунёдаги энг ашаддий золим ҳисобланади.


And my brother, Haroun, he is more eloquent of tongue than I, therefore send him with me as an aider, verifying me: surely I fear that they would reject me. 	 Фиръавн аъёнлари мени ўлдириш учун тил бириктираётганларида қочиб кетганман. Энди яна кириб борсам, уларнинг эски адовати қўзиб мени ўлдириб қўйсалар, диний даъват иши нима бўлади, деб қўрқаман.


And will reward them for what they patiently endured [with] a garden [in Paradise] and silk [garments]. 	 Ва сабр қилганликлари учун уларни боғу роғ ва ипаклар билан мукофотлади.


He said to his father, “O my father, why do you worship what can neither hear, nor see, nor benefit you in any way? 	 Қачонки у отасига: «Эй отам, нима учун эшитмайдиган, кўрмайдиган ва сенга бирон фойда бера олмайдиган нарсага ибодат қиласан?


And remember what is recited in your homes of God's revelations and wisdom. 	 Албатта, Аллоҳ ўта латиф ва ўта хабардор бўлган зотдир. (Аллоҳ таоло Пайғамбаримизнинг (с. а. в.) аёлларига улар яшаб турган уйлар оддий уй эмас, Аллоҳнинг оятлари нозил бўлиб, тиловат қилиниб турган манзил эканини эслатмоқда.


"Has he invented a falsehood against Allah, or has a spirit (seized) him?"- Nay, it is those who believe not in the Hereafter, that are in (real) Penalty, and in farthest error. 	 У Аллоҳга нисбатан ёлғон тўқидими ёки жинни бўлиб қолдими? « дедилар. Йўқ!


and Manat, the third one? 	 Ва бошқаси-учинчиси Манотни ҳам?


They said: "Surely you are still in your same old craze." 	 Улар: «Аллоҳга қасамки, сен эски адашувингдасан», дедилар. (Яъни, йўқ бўлиб кетган Юсуфдан ҳали ҳам умидворсан-а, дедилар.


Lo! thy Lord knoweth surely all that their bosoms hide, and all that they proclaim. 	 Ва, албатта, Роббинг уларнинг диллари беркитган нарсани ҳам, ошкор қилган нарсани ҳам билур.


After him We said to the Children of Israel, ‘Take up residence in the land, and when the occasion of the other [promise] comes, We shall gather you in mixed company.’ 	 Бас, охират ваъдаси келган чоғида ҳаммангизни тўплаб келтирурмиз», дедик. (Қиёмат қоим бўлганида, ҳаммангизни–сизни ҳам, Фиръавн ва унинг қавмини ҳам тўплаб келтирамиз.


She said, "O eminent ones, indeed, to me has been delivered a noble letter. 	 (Малика аъёнларига мактуб ҳақида хабар бериши унинг ўз одамлари билан маслаҳатлашиб иш кўришига далолат қилади. Шу билан бирга, малика ўзи сезган белгилар асосида мактубнинг кароматли эканини айтмоқда.)


in a nearby land, but they, after their defeat, will be victorious 	 Яқин ерда. Ва улар мағлубиятларидан кейин тезда ғолиб бўлажаклар.


Nay, but I gave (the good things of this life) to these (polytheists) and their fathers to enjoy, till there came to them the truth (the Quran), and a Messenger (Muhammad SAW) making things clear. 	 Мен эса, анавиларни ва уларнинг ота-боболарини, то уларга ҳақ ҳамда очиқ-ойдин Пайғамбар келгунча фойдалантирдим.


Noble and devoted. 	 Улар ҳурматланган ва ўта яхшидирлар.


And if you invite them to guidance, they do not hear; and you see them looking towards you, yet they do not see. 	 Агар уларни ҳидоятга даъват қилсангиз, эшитмаслар. Уларни сенга назар солиб тургандек кўрасан.


To Him belongs whatever is in the heavens and whatever is on the earth, and Allah suffices as trustee. 	 Охири келиб, ўзлари ҳам тушуниб етмайдиган ақидавий машмашаларга гирифтор бўлдилар. Уларнинг ушбу ва шунга ўхшаш кўплаб ишлари динда ғулувга кетиш–ҳаддан ошиш эди.)


Blessed is God, the Cherisher of the Universe. 	 Бу ҳақда сўраб-суриштирмаймиз ҳам. Ўтган салафи солиҳларимиз бундай масалаларни қўзиганларни бидъатчи, бузғунчи, фитнакаш, деб атаганлар ва баъзиларини жазолашга ҳукм қилганлар.)


So they returned, following their footprints. 	 Бас, келган йўлларидан изларига қайтдилар.


But (unto every messenger) they gave the lie, and so We seized them on account of what they used to earn. 	 (Ушбу ояти каримада баён қилинаётган оддий ва содда ҳақиқатни инсоният тушуна олмаётгани ғоятда ажабланарли ҳол. Инсон учун осмон ва заминдан баракот эшиклари очилиши учун биргина шарт кифоя, яъни, у иймонли ва тақволи бўлиши лозим экан.


It is He who shows you the lightning, for fear and hope, and produces the heavy clouds; 	 У сизларга чақмоқни хавф ва тамаъ қилиб кўрсатади ва оғир булутларни пайдо қилади.


They will be presented before your Lord in ranks: ‘Certainly you have come to Us just as We created you the first time. 	 «Батаҳқиқ, сизларни аввал қандай яратган бўлсак, шундай Бизга келдингиз. Аммо сиз Бизни ҳеч жой ва вақт ваъда қилганимиз йўқ, деб ўйлар эдингиз», (дейилди).


But those who disbelieve and deny Our revelations, such are owners of the Fire; they will abide therein - a hapless journey's end! 	 Куфр келтириб, Бизнинг оятларимизни ёлғонга чиқарганлар, ана ўшалар, оташ эгаларидир. Унда абадий қолурлар.


Have they not considered what things Allah has created? 	 Ахир улар Аллоҳ яратган ҳар бир нарсанинг соялари ўнгга, чапга мойил бўлиб, Аллоҳга сажда қилиб ётганини ва улар бўйсунувчи эканини кўрмайдиларми?!


Those before them did likewise. 	 Пайғамбарлар зиммасида фақат очиқ-ойдин етказиш бор, холос. (Аллоҳ таоло инсонни ҳидоятга ҳам, залолатга ҳам қобилиятли қилиб яратди.


Or it should say when it sees the punishment: Were there only a returning for me, I should be of the doers of good. 	 Ёки азобни кўрган чоғида: «Агар менга яна бир марта ортга (дунёга) қайтиш бўлганида, гўзал амал қилгувчилардан бўлар эдим», демасидан олдин... (Охират азобини, ўлим талвасасини кўргандан кейинги надоматлар фойда бермайди.


(But you may not emulate) Abraham's saying to his father: “Certainly I will ask pardon for you, although I have no power over Allah to obtain anything on your behalf.” 	 Эй Роббимиз, фақат Сенга таваккал қилдик, фақат Сенгагина қайтдик ва қайтиб борадиган жой ҳам фақат Сенгинадир. (Иброҳим Пайғамбар оталарига раҳмлари келиб: «Албатта, сен учун истиғфор айтаман», дея ваъда берганлар.


Have the unbelievers not ever considered that the heavens and the earth were one piece and that We tore them apart from one another. 	 Биринчиси, Ибн Умар ва Ибн Аббослардан (р. а.) ривоят қилинган бўлиб, осмон ёпиқ эди, Биз уни очдик ва ёмғир-қор ёғдирдик, оқибатда ўша сув ила ҳамма тирик нарсалар пайдо бўлди, деган маъно чиқади. Иккинчиси, унга кўра осмонлару ер йўқ эди, уларни Биз яратдик, сўнгра сувдан тирик нарсаларни пайдо қилдик, маъноси бўлади.


Even if they saw lumps falling from heaven, they would say, 'A massed cloud!' 	 Агар улар бошларига тушаётган парчани кўрсалар ҳам, тўпланган булут, дерлар.


Verily herein is a sign for you if ye are believers. 	 Агар мўмин бўлсангиз, албатта, бунда сизга оят-белги бордир.


excepting an old woman among those who remained behind, 	 Магар бир кампиргина (азобда) қолгувчилардан бўлди.


As the upright servants of God, do not consider anything equal to God. 	 Аллоҳга бўлган иймондан оғманг, Унга ширк келтиргувчи бўлманг.


And on the day of resurrection you shall see those who lied against Allah; their faces shall be blackened. 	 Қиёмат куни Аллоҳга нисбатан ёлғон сўзлаганларни кўрсанг, юзлари қоп-қорадир.


And those who answered God and the Messenger after the wound had smitten them - to all those of them who did good and feared God, shall be a mighty wage; 	 Улар жароҳат етгандан кейин ҳам Аллоҳ ва Пайғамбар чақириғига жавоб берадиганлардир. Улардан яхшилик ва тақво қилганларига улуғ ажрлар бордир.


Recite unto them the tale of him to whom We gave Our revelations, but he sloughed them off, so Satan overtook him and he became of those who lead astray. 	 Уларга оятларимизни берганимизда, улардан ўзини олиб қочган ва уни шайтон эргаштириб кетиб, иғвога учганлардан бўлган шахснинг хабарини тиловот қилиб бер! (Ушбу ояти каримада зикр қилинган шахс ким экани хусусида мўътабар тафсир китобларимизда кўп сонли турли-туман ривоятлар бор.


Thus were turned away those who used to deny the Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.) of Allah. 	 Аллоҳнинг оятларини инкор қиладиганлар ана шундай бурилиб кетурлар.


For those whom Allah lets go astray, there is no guide; and He will leave them in their transgression to stumble blindly. 	 Аллоҳ кимни залолатга кетказса, унга ҳидоят қилувчи йўқдир. Уларни тек қўйиб қўяди, туғёнларида адашиб-улоқиб юраверадилар.


And for the sake of you twain we are not going to be believers. 	 (Улар илм-маърифат асосида эмас, қалбларидаги аввалдан ўрнашиб қолган дард туфайли Аллоҳ томонидан келган динни инкор қилаётган эканлар. Бу фақат Фиръавн ва унинг қавмигагина эмас, балки Аллоҳнинг динига юришни хоҳламаган ҳар бир тоғут ва унинг қавмига хос хусусиятдир.)


He will admit whosoever believes in Allah and acts righteously to Gardens beneath which rivers flow. 	 Ва ким Аллоҳга иймон келтирса ва яхши амалларни қилса, У зот уни дарахтлари остидан анҳорлар оқиб турган жаннатларга киритур.


And on the Day of Resurrection they will disown your having associated them with God. 	 Қиёмат куни эса, сизнинг уларни ширк келтирганингизни инкор этурлар.


Read in the Name of your Lord who created; 	 Яратган Роббинг номи билан ўқи.


He will say, “You remained only for a little while, if you only knew. 	 У зот: «Агар билсангиз, жуда оз қолдингиз, холос», деди. (Энди кўрадиган кунингизга нисбатан жуда оз қолдингиз.)


By the beautiful heavens, 	 Гўзал, мустаҳкам осмон билан қасам.


And We verily gave Moses the Scripture, that haply they might go aright. 	 Батаҳқиқ, Биз, шоядки, ҳидоят топсалар, деб Мусога Китобни берган эдик.


Verily, there will come a torment for them which cannot be turned back." 	 Албатта, уларга қайтарилмас азоб келгусидир», дейишди.


and none denies it except every sinful transgressor. 	 У кунни ҳаддан ошувчи ва ўта гуноҳкорлардан бошқалар ёлғонга чиқармаслар.


Sent down by One Who created the earth and the lofty heavens. 	 У ерни ва юксак осмонларни яратган зотдан нозил бўлгандир.


Have you not seen those who were told, "Restrain your hands [from fighting] and establish prayer and give zakah"? 	 Қўлингизни тийинг, намоз ўқиб, закот беринг, деб айтилган кимсаларни кўрмайсанми?!


So We punished each (of them) for his sins, of them were some on whom We sent Hasiban (a violent wind with shower of stones) [as the people of Lout (Lot)], and of them were some who were overtaken by As-Saihah [torment - awful cry, etc. (as Thamud or Shu'aib's people)], and of them were some whom We caused the earth to swallow [as Qarun (Korah)], and of them were some whom We drowned [as the people of Nuh (Noah), or Fir'aun (Pharaoh) and his people]. 	 Улардан ҳар бирини гуноҳи туфайли тутдик. Бас, улардан баъзилари устига тош ёғдирдик, баъзиларини қичқириқ ушлади, баъзиларини ерга ютдирдик ва баъзиларини ғарқ қилдик.


These things only He has forbidden you: carrion, blood, the flesh of swine, what has been hallowed to other than God. 	 Сизларга фақат ўлимтикни, қонни, чўчқа гўштини ва Аллоҳдан ўзгага атаб сўйилган нарсаларнигина ҳаром қилди. Ким золим ва ҳаддан ошувчи бўлмаган ҳолида мажбур бўлиб қолса, албатта, Аллоҳ мағфиратли ва раҳмлидир.


Say: "No reward do I ask of you for this except the love of those near of kin." 	 Ким яхшилик қилса, Биз унга ўша ишида яхшиликни зиёда қилурмиз. Албатта, Аллоҳ ўта мағфиратли, ўта шукр қилгувчи зотдир.


He will sip it with difficulty but be unable to swallow, and death will approach him from every side and he will not die; and a severe punishment is after him. 	 (Жаҳаннамда уларга алвон-алвон азоблар берилади. Жумладан, ўша жабрчи-саркаш жаҳаннам оловида ёниб-чанқаб сув сўраганида, унга йиринг берилади.


Say thou: 'Nay, rather the creed of Abraham, a man of pure faith; he was no idolater.' 	 Бунга жавобан эса, Аллоҳ Пайғамбаримиз Муҳаммад алайҳиссаломга: «Яхшиси ҳаммамиз–сизлар ҳам, биз ҳам Иброҳим алайҳиссаломнинг ҳаниф миллатига эргашайлик», дейишни буюрмоқда. «Ҳаниф» дегани барча ботил динларни ташлаб ҳақ дин томон бурилишни англатади.)


And ever is Allah Exalted in Might and Wise. 	 Ва Аллоҳ азиз ва ҳаким зотдир.


On that day we shall present hell to the disbelievers, plain to view, 	 Ўша куни кофирларга жаҳаннамни кўндаланг қилиб кўрсатдик.


And whoso desireth the Hereafter and striveth for it with the effort necessary, being a believer; for such, their effort findeth favour (with their Lord). 	 Ким охиратни истаса ва унга эришиш учун мўмин бўлган ҳолида керакли ҳаракатини қилса, бас, ана ўшаларнинг ҳаракатлари мақбулдир. (Яъни, одам охиратда яхши натижага эриштирадиган ишларни қилиши, охиратда жаҳаннамга дучор этадиган ишларнинг яқинига йўламаслиги лозим бўлади.)


The disbelievers pretend that they will never be resurrected (for the Account). 	 Кофирлар ҳеч қайта тирилмасликларини даъво қилдилар.


Then We said: Adam! verily this is an enemy unto thee and thine spouse; so let him not drive forth you twain from the Garden, lest thou be destressed. 	 Бас, Биз: «Эй Одам, албатта, бу сенга ва жуфтингга душмандир. Яна у икковингизни жаннатдан чиқариб, бадбахт бўлиб қолмагин.


Indeed, Allah is ever Forgiving and Merciful. 	 Албатта, Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир.


When it does not behove the Merciful to have a son. 	 Роҳманга бола тутиш лойиқ эмасдир. (Унинг бола тутишга ҳожати йўқ.


Then woe that Day to those that treat (Truth) as Falsehood;- 	 Бас, ўша кунда ёлғонга чиқарувчиларга вайл бўлсин!


The decree of God came upon them in a way that even they did not expect. 	 Қўрғонлар жойида қолиб, яҳудийларнинг қалбларидан путур кетди. Аллоҳ уларнинг қалбларига қўрқинч ва ваҳима солди.


Here are two adversaries feuding regarding their Lord. 	 Мана бу икки ғаним Роббилари ҳақида талашган эдилар.


No associate hath He. 	 (Бу оят мусулмон одам бутунлай Аллоҳига ажралиб чиқиши лозимлигини кўрсатади. У намозни фақат Аллоҳ учун ўқийди.


and We cradled the earth. 	 Ва ерни тўшаб қўйдик.


And from the cattle, some for burdens, some spread on the earth; eat of the sustenance which Allah has bestowed upon you, and do not follow the footsteps of the devil; undoubtedly he is your open enemy. 	 (Ўтган оятларда мушриклар ўзларича ҳеч қандай ҳақ-ҳуқуқсиз, далил-ҳужжатсиз баъзи ҳайвонларни минишни, баъзиларининг гўштини ейишни ҳаром қилганлари айтилган эди. Аммо, аслини олганда, ҳайвонларни миниш ёки минмаслик, гўштини ейиш ёки емаслик ҳақидаги ҳукмни фақат Аллоҳ таолонинг Ўзигина чиқаради.)


It was not We that wronged them: They wronged their own souls: the deities, other than Allah, whom they invoked, profited them no whit when there issued the decree of thy Lord: Nor did they add aught (to their lot) but perdition! 	 Роббингнинг амри келган пайтда Аллоҳни қўйиб илтижо қилган «худо»лари ҳеч бир нарсада уларнинг ҳожатларини чиқара олмади. Уларга зиёндан бошқани зиёда қилмадилар.


Whoever does a good deed, it is for his soul; and whoever commits evil, it is against it; then to your Lord you will be returned. 	 Ким солиҳ амал қилса, ўзига фойда. Ким ёмонлик қилса, ўзига зарар.


And this life of the world is but: sport and play. 	 Бу дунё ҳаёти фақат ўйин-кулгидан иборатдир.


Say: "No reward do I ask of you for this (Qur'an), nor am I a pretender. 	 Сен: «Мен унинг учун сиздан ҳеч ажр-ҳақ сўрамасман. Мен сохтакорлардан ҳам эмасман.


The unjust will soon know how terrible their end will be. 	 (Ҳамма шоир ҳам ҳар водийда дайдийдиган, беамал гапирадиган бўлавермас экан. Агар шоир иймонли, яхши амалли, Аллоҳни кўп эсга оладиган, ўзини хор қилмай, ҳаққини таниган, золимлар устидан ғолиб келадиган бўлса, Аллоҳнинг розилигини топган шоир бўлиши мумкин.)


Lo! they were licentious folk. 	 Албатта, улар фосиқ қавм эдилар.


Coveteth every man of them, that he shall enter the Garden of Delight? 	 Улардан ҳар бир киши наъим жаннатга киритилишни тамаъ қиладими?


Yet after that your hearts became as hard as rock or even harder. 	 Сўнгра, шундан кейин қалбларингиз қаттиқ бўлди, улар тошдек ёки тошдан ҳам қаттиқ. Ва ҳолбуки, тошларнинг баъзиларидан анҳорлар отилиб чиқади, баъзилари ёрилиб ундан сув чиқади ва баъзилари Аллоҳдан қўрққанидан қулаб тушади.


God has promised those of them who believe and do deeds of righteousness forgiveness and a mighty wage. 	 Уларнинг асосий сифатларидан бири — ҳамма ишни Аллоҳнинг фазли ва розилиги учун қилишлари. Яна бир сифатлари — улар доим рукуъ ва сажда холатида, яъни, ибодат холатида бўладилар. )


(To them) and to their fathers, and progeny and brethren: We chose them, and we guided them to a straight way. 	 Ва уларнинг оталаридан, зурриётларидан ва биродарларидан ҳам ҳидоят қилдик. Уларни танлаб олдик ва сиротул мустақиймга ҳидоят қилдик.


He said: (As to) My Punishment I afflict therewith whom I will and My Mercy embraces all things. 	 У зот: «Азобим ила кимни хоҳласам, тутаман.


Indeed we have tested them just as We tested the People of the Garden when they vowed they would gather its fruit at dawn, 	 Албатта, Биз уларини боғ эгаларини синаганимиздек синаб кўрдик. Вақтики, эрта тонгада териб оламиз, деб қасам ичдилар.


Then, they transgress therein, and thus the word (of torment) is justified against it (them). 	 Улар каттакон амалдорлар ва ҳар хил нозу неъматга кўмилган кишилар тоифасидир. Фазилат, муқаддас нарса, гуноҳ ёки савоб каби тушунчалар уларнинг хаёлига ҳам келмайди.


Strengthen my back through him, 	 У билан белимни қувватла.


[They were told], "Eat from the provisions of your Lord and be grateful to Him. 	 (Сабаъликлар Яман жанубида яшаб ўтган қавмдир. Боболари Сабаъ ибн Яхшаб ибн Қахотон исми билан «Сабаъ қавми», «сабаъликлар», деб номланганлар.


We cried out: “O Abraham, 	 Биз унга нидо қилдик: «Эй Иброҳим!


And shout not thy prayer, nor speak it low, but Seek between these a way. 	 Намозингни жуда баланд овоз ила ўқима, уни жуда махфий ҳам ўқима, бунинг орасида бир йўл тут.


Indeed Allah is all-hearing, all-seeing. 	 Албатта, Аллоҳ ўта эшитгувчи ва ўта кўргувчидир.


Indeed, Allah loves those who are constantly repentant and loves those who purify themselves." 	 Албатта, Аллоҳ тавба қилувчиларни севади ва покланувчиларни севади», деб айт.


To how many habitations did We give respite, though given to wickedness, and then seized them. 	 Қанчадан-қанча шаҳар-қишлоқларга зулм қилгувчи бўлган ҳолида ҳам муҳлат бердим. Сўнгра уларни (азобга) тутдим.


He will forgive you your sins and admit you into gardens underneath which rivers flow, and to dwelling-places goodly in Gardens of Eden; that is the mighty triumph; 	 Ана шунда, У зот гуноҳларингизни кечирур ва сизларни адн жаннатидаги остидан анҳорлар оқиб турган боғларга ва яхши масканларга киритур. Бу улуғ ютуқдир.


They shall not hear even a whisper of it, and they shall live for ever in the delights which they had desired. 	 Улар унинг чисирлашини эшитмаслар. Улар ўз нафслари иштаҳа қилган нарсалари ичида абадий қолгувчилардир.


So celebrate the Name of your Lord, the All-supreme. 	 Бас, улуғ Роббингнинг исмини поклаб ёд эт.


To Him belongs whatsoever is in the heavens and whatsoever is in the earth; and He is the All-high, the All-glorious. 	 Уларнинг ҳамма-ҳаммаси Аллоҳ талонинг мулкидир. Унинг мулкига ҳеч ким шерик бўла олмас.)


Or have they the dominion of the heavens and the earth and all between? 	 Ёки осмонлару ернинг ва улар орасидаги нарсаларнинг мулки уларникими?


Or did they create the heavens and the earth? 	 Балки, улар осмонлару ерни яратгандирлар?!


The Day when the heavens will be rent asunder and God's promise shall be fulfilled. 	 Унда осмон парчаланувчидир, У зотнинг ваъдаси амалга ошадир.


I only intend to reform you as much as I can. 	 (Аввалги гапларингизни ўйламай, шошилиб, бебошларга қўшилиб айтиб қўйган бўлишингиз мумкин. Аммо энди ўйлаб кўриб, шошилмасдан, ақлни пешлаб туриб, «хабар беринглар-чи, агар мен Роббимдан аниқ ҳужжатга эга бўлсам-чи?!»


And if you asked them, “Who created them?”, they would say, “God.” 	 Агар сен улардан ўзларини ким яратганини сўрасанг, албатта, «Аллоҳ», дерлар.


The heaven will shatter thereby. His promise is always fulfilled. 	 Унда осмон парчаланувчидир, У зотнинг ваъдаси амалга ошадир.


Glory be to your Lord, the Lord of Honor, above what they describe. 	 Сенинг Роббинг, иззат Робби улар қилган васфдан покдир.


They said: Burn him and help your gods, if you are going to do (anything). 	 (Яъни, Иброҳимни куйдириб юборишингиз худоларингизга ёрдам бўлади, дедилар. Хуллас, мушриклар катта гулхан ёқиб, Иброҳимни алайҳиссалом ўша гулханга отдилар.)


And Yusuf's brothers came and went in to him, and he knew them, while they did not recognize him. 	 ( Юсуфнинг (а. с.) ҳусни тадбирлари ва Аллоҳ берган имконларни ишга солишлари Миср аҳли қаҳатчиликдан катта зарар кўрмади. Ҳатто бошқа ўлкалар улардан озиқ-овқат сўраб кела бошлади.


We do not burden a soul beyond capacity, for We have a record that tells the truth. 	 Биз ҳеч бир жонга тоқатидан ташқари таклиф қилмасмиз. Ҳузуримизда китоб бор.


Verily, my Lord is Most Merciful, Most Loving." 	 Албатта, Роббим раҳмли ва шафқатли зотдир», деди.


Allah is not neglectful of that which they Work. 	 Ва Аллоҳ уларнинг қилаётган амалларидан ғофил эмасдир.


They say: Our Lord! Hasten on for us our fate before the Day of Reckoning. 	 Улар: «Эй Роббимиз, бизга ҳисоб кунидан илгари насибамизни тезроқ бер!» дедилар.


We showed him the right path whether he would be grateful or ungrateful. 	 Албатта, Биз унга йўл кўрсатдик. (У эса) ёки шукр қилувчи, ёки куфр қилувчи бўлди.


When God alone is mentioned, the hearts of those who do not believe in the Hereafter shrink with resentment. 	 Қачонки Аллоҳнинг ёлғиз Ўзи зикр қилинса, охиратга иймон келтирмайдиганларнинг қалблари сиқилиб кетар.