So those who believe in Allah and hold fast to Him - He will admit them to mercy from Himself and bounty and guide them to Himself on a straight path. 	 Аллоҳга иймон келтирган ва Уни маҳкам тутганларни, шубҳасиз, уларни ўзидан бўлган раҳматга ва фазлга киритади ва уларни Унга–тўғри йўлга ҳидоят қиладир.


Is it you who brought it down from the clouds or is it We Who brought it down? 	 Уни булутлардан сиз туширасизми ёки Биз тушурувчимизми?


To God belong the Most Beautiful Names, so call Him by them, and disregard those who blaspheme His names. 	 Мўмин-мусулмон банда Аллоҳга дуо қилганида, ўша гўзал исмлар ила дуо қилмоғи лозим. Имоми Бухорий ва имом Муслимлар Абу Ҳурайрадан (р. а.) ривоят қилган ҳадиси шарифда Пайғамбаримиз (с. а. в.): «Аллоҳнинг тўқсон тўққизта, бир кам юзта исми бордир.


And his vines were overtaken (with disaster), and he began to wring his hands (at the loss) of what he had spent on them, for the vines had fallen upon their trellises; and he said: "Would to God that I had not associated any one with my Lord." 	 Ва унинг меваси (ҳалокат-ла) ўралди. Ўзи эса, унга сарф қилгани ҳасратидан чапак чалиб, боғида ишкомлар йиқилиб ётганини кўриб: «Қани энди Роббимга ҳеч кимни шерик қилмаганимда», деб қолаверди.


Tell them: "Name those associates (if Allah Himself has made them His associates)! 	 Сен: «Уларнинг номларини айтинг. Ёки Унга ер юзида У билмайдиган нарсанинг хабарини берасизларми?


God surely knows what they conceal and what they reveal. 	 Шубҳасизки, Аллоҳ нимани сир тутаётганларини ва нимани ошкор қилаётганларини биладир.


Do not cause her to suffer lest you become subject to the torment of the great day (of Judgment)." 	 Ва унга ёмонлик етказманглар, унда сизни улуғ куннинг азоби тутадир», деди. (Бошқа оятларда баён этилганидек, туянинг тошдан чиқарилишининг ўзи мўъжиза бўлган эди.


[Say], "Then is it other than Allah I should seek as judge while it is He who has revealed to you the Book explained in detail?" 	 Аллоҳдан ўзгани ҳакам қилиб олайми? Ҳолбуки, У сизга китобни батафсил этиб нозил қилди.


Say, “If you love God, then follow me, and God will love you, and will forgive you your sins.” God is Forgiving and Merciful. 	 Сен: «Агар Аллоҳга муҳаббат қилсангиз, бас, менга эргашинг. Аллоҳ сизга муҳаббат қилади ва сизларни гуноҳларингизни мағфират қилади», деб айт.


And (also) those who spend of their substance to be seen of men, and believe not in Allah and the Last Day [they are the friends of Shaitan (Satan)], and whoever takes Shaitan (Satan) as an intimate; then what a dreadful intimate he has! 	 Ҳамда Аллоҳга ва қиёмат кунига иймон келтирмайдилар. Кимнинг яқини шайтон бўлса, у қандай ҳам ёмон яқин!


But those [wives] from whom you fear arrogance - [first] advise them; [then if they persist], forsake them in bed; and [finally], strike them. 	 Жумладан, эркак киши оила раҳбари бўлса ва у ўз раҳбарлигини шариатда кўрсатилгандек адо этса, бундай оилалар бахт-саодатга соҳиб бўлмоқда. Бу кўрсатмага юрмаган оилалар эса, бахтсизликка учрамоқда, шундайлардан ташкил топган жамиятлар ҳам бахтсизликка дучор бўлмоқда.


God is all-hearing and all-knowing. 	 (Ушбу оятдаги «кийимлари»дан мурод катта ёпинчиқ ва ҳамда устдан кийиладиган ридодир. Аёл киши ўта қариб, никоҳдан умуман умидсиз бўлиб қолганда паранжи-чиммат қилмасликка рухсат бор.


The [gradual] sending down of the Book is from Allah, the All-mighty, All-wise. 	 Бу китобнинг нозил қилиниши азиз ва ўта ҳикматли Аллоҳдандир.


We are the best to measure. 	 (Юқорида айтилган ишларга қодир бўлдик, ниҳоятда ажойиб, инсоният тафаккуридан устун бир ҳолатда, қодир бўлдик, деяпти Парвардигор.)


Lo! those who believe, and those who emigrate (to escape the persecution) and strive in the way of Allah, these have hope of Allah's mercy. 	 Албатта, иймон келтирганлар, ҳижрат қилганлар ва Аллоҳнинг йўлида жиҳод қилганлар–ана ўшалар Аллоҳнинг раҳматини умид қиладилар. Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир.


God of humans, 	 Одамлар Илоҳидан паноҳ сўрайман.


They and their spouses will recline on couches in the shade therein. 	 Улар ва уларнинг жуфтлари сояларда сўриларда ёнбошлаб ётурлар.


There belied before them the people of Nuh. 	 Булардан олдин Нуҳ қавми ҳам ёлғончи қилган эди.


And how many a generation We destroyed before them, who were fairer in furnishing and outward show! 	 Ҳолбуки, Биз улардан олдин мол ва кўриниш жиҳатидан яхшироқ бўлган қанчадан-қанча асрларни ҳалок қилганмиз.


And God is forgiving and kind. 	 Сўнгра: «Аллоҳга қасамки, бу нафақани ундан ҳеч узмайман», дедилар».)


God said, "Set out with My servants by night, for you will certainly be pursued. 	 (Бани Исроилни олиб, кечаси Мисрдан чиқиб кет. Душман, албатта, сизларнинг изингиздан тушади.)


That is what they could reach of knowledge. 	 Уларнинг эришган илмлари мана шу.


Therein they will not taste death, beyond the first death; and He will protect them from the torment of Hell. 	 (Яъни, тақводорлар бу дунёдан у дунёга ўтишда тотган ўлимдан бошқа ўлимни тотмайдилар, жаннатда абадий тирик қоладилар. Ҳамда Аллоҳ таоло уларни дўзах азобидан сақлайди.)


And if ye fear, then pray on foot or riding; then when ye are secure, remember Allah in the way He hath taught you which ye ever knew not. 	 Агар хавфда қолсангиз, юрган ва минган ҳолингизда, хотиржам бўлганингизда, билмаган нарсангизни қандоқ ўргатган бўлса, Аллоҳни шундоқ зикр қилинг. (Одамлар кўп нарсаларни билмайдилар, Аллоҳ ўргатмаса ҳеч нарсани билмас эдилар.


Terrible the drink, and an evil Murtafaqa (dwelling, resting place, etc.)! 	 Нақадар ёмон шароб ва нақадар ёмон жой!


Those who disbelieve will be addressed (at the time of entering into the Fire): "Allah's aversion was greater towards you (in the worldly life when you used to reject the Faith) than your aversion towards one another (now in the Fire of Hell, as you are now enemies to one another), when you were called to the Faith but you used to refuse." 	 Албатта, куфр келтирганларга: «Иймонга чақирилганингизда куфр келтирган чоғингиздаги Аллоҳнинг ғазаби сизнинг ўзингизга (ҳозирги) ғазабингиздан каттароқдир», деб нидо қилинур.


But if you are faithless, [you should know that] to Allah indeed belongs whatever is in the heavens and whatever is on the earth, and Allah is all-sufficient, all-laudable. 	 Агар куфр келтирсангиз, албатта, осмонлару ердаги нарсалар Аллоҳникидир. Ва Аллоҳ беҳожат ва мақталган зотдир.


That We may give life thereby to a dead land, and We give many beasts and men that We have created to drink thereof. 	 У ила ўлик юртни тирилтиришимиз ва ўзимиз яратган кўплаб чорва ҳайвонлари ҳамда инсонларни суғоришимиз учун.


It was He who created you; and some of you are those who deny this truth, and some who believe [in it]. 	 У сизларни яратган зотдир. Бас, баъзиларингиз кофир ва баъзиларингиз мўминдир.


Why is it that their scholars and jurists do not forbid them from sinful utterances and devouring unlawful earnings? 	 Роббонийлари ва аҳборлари уларни гуноҳ айтиш ва ҳаромни ейишдан қайтарсалар бўлмасми?!


O Yahya! take hold of the Book with strength, and We granted him wisdom while yet a child 	 (Аллоҳ таоло Яҳё алайҳиссаломга, илоҳий Тавротни қувват билан ол, демоқда. Оятдаги: «Унга гўдаклигидаёқ ҳукмни бердик», деган жумлани уламоларимиз илму ҳикмат мазмунида таъвил қилганлар.)


But the angels know that they (the liars) will be arraigned (in Hell). 	 Ҳолбуки, жинлар ўзларининг, албатта, (азобга) ҳозир қилингувчиликларини билганлар.


O prophet! Count on God, and on the believers who have followed you. 	 Эй Набий, сенга ва сенга эргашганлар мўминларга Аллоҳ кифоядир.


And when Saul went forth with the soldiers, he said, "Indeed, Allah will be testing you with a river. 	 Толут аскар билан чиққанда: «Албатта, Аллоҳ сизни дарё билан синовчидир, ким ундан ичса, у мендан эмас. Ва ким уни тановвул қилмаса, у, албатта, мендандир.


(Nothing can happen to me) except when my Lord (Allah) wills something. 	 Магар Роббим бирор нарсани ирода этса, бўлиши мумкин.


And recall what time We shook the mountain over them as though it were a canopy, and they imagined that it was going to fall on them; and We said: hold with firmness that which We have vouchsafed you, and remember that which is therein, that haply ye may fear. 	 Уларнинг устига тоғни худди соябондек кўтарганимизни, улар уни, устимизга тушиб кетади, деб ўйлаганларида, сизга берган нарсамизни қувват ила олинглар ва ундаги нарсани эсланглар, шоядки тақво қилсангиз, деганимизни эсла.


"And O my people! Act according to your ability and way, and I am acting (on my way). 	 Эй қавмим, имконингиздаги амални қилаверинг, мен ҳам амал қилувчиман.


You are strongly advised to install the version from the software channel, since it is usually better supported. 	 Дастурлар манбасидаги версияни ўрнатишингиз қаттиқ тавсия этилади, зеро у яхшироқ қўллаб қувватланади.


(Saying): Peace be unto you because ye persevered. 	 Бу оқибат диёри қандай ҳам яхши!!!» (дерлар). (Мазкур жаннатга ҳузур-ҳаловатлари янада тўлиқ бўлсин учун ота-оналари, эр ёки хотинлари ва ўғил-қизлари ҳам қўшилиб кирадилар.


Whoever believes in his Lord does not need to fear loss or oppression. 	 Кимки ўз Роббисига иймон келтирса, савоби озайиб қолишдан ҳам, унга оғир юк юкланишидан ҳам қўрқмас.


It is He who has sent His Messenger with the guidance and the religion of truth, that He may uplift it above every religion, though the unbelievers be averse. 	 У гарчи мушриклар ёқтимаса ҳам, Ўз Расулини ҳидоят ва ҳақ дин билан ҳамма диндан устун қилиш учун юборган зотдир. (Аллоҳ таоло Пайғамбари Муҳаммадни (с. а. в.) ҳидоят ва ҳақ дин билан юборган.


He taught Adam (father of humans) the names all of them and then presented them to the angels, saying: 'Tell Me the names of these, if you are truthful' 	 Ва У зот одамга исмларнинг барчасини ўргатди, сўнгра уларни фаришталарга рўбарў қилди. Кейин: "Агар ростгўйлардан бўлсангиз, анавиларнинг исмларини Менга айтиб беринг", деди.


So they went away leaving him behind. 	 Дарҳол, ундан юз ўгириб юриб кетдилар.


Or have We sent down to them an authority, and it speaks of what they were associating with Him? 	 Ёки Биз уларга осмондан ҳужжат туширганмизу у(ҳужжат) У зотга ширк келтирган нарса (жоизлиги) ҳақида сўзлайдими?!


Wherefore put thy trust in Allah; verily thou art on manifest truth. 	 Бас, сен Аллоҳга таваккал қил. Албатта, сен очиқ-ойдин ҳақдадирсан.


But those who are twisted of mind look for verses metaphorical, seeking deviation and giving to them interpretations of their own; but none knows their meaning except God; and those who are steeped in knowledge affirm: "We believe in them as all of them are from the Lord." 	 («Муҳкам» сўзи маҳкам, очиқ-ойдин, бошқа ёққа буриб бўлмайдиган, деган маънони англатади. «Муштабоҳ» сўзи эса, ўхшаш, бирини биридан ажратиш қийин, бир неча маъноларни англатадиган, деган маъноларни билдиради.


What you are calling to is very hard upon those who associate others with Allah in His Divinity. 	 Мушрикларга сен уларни даъват қилган нарса оғир келди. Аллоҳ Ўзи хоҳлаган кишисини (Пайғамбарликка) танлаб олур ва У Ўзигагина илтижо этгувчи кишини ҳидоят қилур.


Say: They are, in the life of this world, for those who believe, (and) purely for them on the Day of Judgment. 	 Биладиган қавмлар учун оятларни мана шундай муфассал баён қиламиз. (Ушбу оятлар эгниларига кийим киймай тавоф қилишни, ҳаж мавсумида яхши таом истеъмол этмасликни ўзларига русум қилиб олиб, бу Аллоҳ амри, деб юрган араб мушрикларининг қилмишлари нотўғри эканини билдириш учун тушгани ва бу орқали ҳамма замон кофирларига хитоб қилинаётгани бошда айтиб ўтилган эди.


And We left for him among the posterity: 	 Ва кейингилар ичида унинг учун (олқишлар) қолдирдик.


We gave David bounty from Us. 	 Батаҳқиқ, Биз Довудга Ўзимиздан фазл бердик. «Эй тоғлар, у билан бирга (тасбиҳни) қайтар ва қушлар ҳам», (дедик).


We have created the human being from an extract of clay 	 Қасамки, батаҳқиқ, инсонни лой сулоласидан яратдик.


We have sent down Revelations that make the reality quite plain; however, Allah guides to the straight path whomsoever He pleases. 	 Батаҳқиқ, Биз очиқ-ойдин баён қилгувчи оятларни туширдик. Аллоҳ Ўзи хоҳлаган кимсани тўғри йўлга ҳидоят қиладир.


And that they say that which they do not do, 	 Ва ўзлари қилмайдиган ишларни айтишини кўрмадингми?


Those who believe in God and seek His protection will receive His mercy, favors, and His guidance to the right path. 	 Аллоҳга иймон келтирган ва Уни маҳкам тутганларни, шубҳасиз, уларни ўзидан бўлган раҳматга ва фазлга киритади ва уларни Унга–тўғри йўлга ҳидоят қиладир.


He decked the sky above the earth with torches and protected it from (intruders).. 	 Ахир ҳажмини, ичларидаги нарсаларни тасаввур ҳам қилиб бўлмайдиган даражада кўп ва катта бўлган етти осмоннинг ҳар бирида Аллоҳнинг ваҳийси асосида иш кўрилса-да инсон Аллоҳга куфр келтириб ўтирса, шу тўғри бўладими?! Аллоҳга ширк келтирса, жоизми?


To Him belong the keys of the heavens and the earth, and those who disbelieve in the signs of Allah—it is they who are the losers. 	 Осмонлару ернинг калитлари Унгагина хосдир. Аллоҳнинг оятларига куфр келтирганлар, ана ўшалар зиёнкорлардир.


Woe on that Day to the deniers. 	 Ўша кунда ёлғонга чиқарувчиларга вайл бўлсин!


Whoso obeys God and His Messenger, He will admit him to gardens underneath which rivers flow, therein dwelling forever; that is the mighty triumph. 	 Ким Аллоҳга ва Унинг Расулига итоат этса, уни остидан анҳорлар оқиб турган жаннатга абадий қолиш учун киритадир. Бу эса, улкан ютуқдир.


How then were My punishment and My warnings! 	 Бас, Менинг азобим ва огоҳлантиришим қандоқ бўлди?!


Or, who created the heavens and the earth, and rains down water from the sky for you? 	 Ёки осмонлару ерни яратган, сизларга осмондан сув туширган зотми?


And when a Surah (chapter from the Quran) is revealed, enjoining them to believe in Allah and to strive hard and fight along with His Messenger, the wealthy among them ask your leave to exempt them (from Jihad) and say, "Leave us (behind), we would be with those who sit (at home)." 	 «Аллоҳга иймон келтиринглар ва Унинг Расули билан жиҳод қилинглар», деб сура нозил қилинган пайтда улардан бой-задагонлари: «Бизни тек қўй, ўтирувчилар билан бирга бўлайлик», деб изн сўрарлар.


He said: "Transform her throne out of all recognition by her: let us see whether she is guided (to the truth) or is one of those who receive no guidance." 	 У (Сулаймон): «Унинг тахтини танимайдиган қилиб қўйинг. Кўрайлик-чи, у(малика) уни танийдими ёки танимайдиганлардан бўладими?» деди.


But, those who have been preferred do not give their provisions to those whom their right hand possess so that they might be equal therein. 	 Бас, афзал қилинганлар ўз ризқларини қўлларида мулк бўлганларга, ҳамма тенг бўлсин, деб берувчи эмаслар-ку.


And did He not find you in need and make you rich? 	 Ва У сени камбағал топиб, бой қилмадими?


I shall guide you to your Lord so that you may perhaps have fear of Him". 	 Ва сени Роббингга ҳидоят қилсам, шоядки (Ундан) қўрқсанг», деб»


Except those who believe and do the right, for whom there is reward undiminished. 	 Магар иймон келтирганлар ва яхши амаллар қилганларга миннатсиз ва узлуксиз ажрлар бордир.


The day He will say [to the polytheists], ‘Call those whom you maintained to be My partners,’ they will call them, but they will not respond to them, for We shall set an abyss between them. 	 У зот: «Сизлар Менинг шерикларим, деб ўйлаганларингизни чақиринг», деган кунида уларни чақирдилар. Бас, улар жавоб бермадилар ва уларнинг орасига ҳалокатгоҳ қилмишмиз.


for which one must strive hard. 	 Бас, амал қилгувчилар мана шунга ўхшаш нарса учун амал этсинлар.


wherein no sickness is, neither intoxication; 	 Унда ҳеч бир зарар йўқдир ва ундан сархуш ҳам бўлмаслар.


This is not but the word of a human being." 	 Бу башар сўзидан ўзга ҳеч нарса эмас, деди.


Say thou: if ye, are wont to love Allah, then follow me, and Allah shall rove you and forgive you your sins; and Allah is Forgiving, Merciful. 	 Сен: «Агар Аллоҳга муҳаббат қилсангиз, бас, менга эргашинг. Аллоҳ сизга муҳаббат қилади ва сизларни гуноҳларингизни мағфират қилади», деб айт.


And when Our punishment overtook them they had nothing to say except crying out: "We have indeed been sinners." 	 Бас, Бизнинг азобимиз келган чоғида уларнинг даъволари: «Албатта, биз золимлардан бўлган эдик», дейишларидан бошқа нарса бўлмади.


And he drew out his hand, and it appeared [shining] white to the beholders. 	 Ва қўлини чиқарди. Банагоҳ у назар қилгувчиларга оппоқ кўринди.


YA SIN. 	 Йасин.


Allah knows best the righteous. 	 Аллоҳ тақводорларни билгувчи зотдир.


Believers, fear God and seek ways to come closer to Him and strive for His cause, so that you may prosper. 	 Қачонки инсонларда Аллоҳдан қўрқиш ҳисси–тақво ҳисси бўлмас экан, ҳеч қандай қонун, ҳеч қандай тузум одамларни ёмонликдан сақлаб тура олмайди. Қўйилган миршаб ёки жосуслар назоратидан қочиб, олдингидан ҳам баттар ишларни қилаверадилар.


And those [clouds] carrying a load [of water] 	 Юк кўтарувчи(булут)лар билан қасам.


Little do ye reflect! 	 Жуда ҳам кам эслайсизлар.


And you will not be asked of what they used to do. 	 Уларнинг қилган амалларидан сиз сўралмайсиз.


“And He has made me blessed wherever I be; and ordained upon me prayer and charity, as long as I live.” 	 Мени қаерда бўлсам ҳам, муборак қилди. Модомики ҳаёт эканман, намоз ва закотни адо этмоқни тавсия қилди.


It was you who led us to hell, a terrible dwelling". 	 Сизлар ўша (жаҳаннам)ни бизга тақдим қилдингиз! Бас, у нақадар ёмон қароргоҳ!» дерлар.


Or does Allah have daughters whereas you have sons? 	 Ёки У зотга қизлару сизларга ўғилларми?!


God has been gracious to us and has saved us from the torment of Hell's intense heat -- 	 Бас, Аллоҳ бизга марҳамат қилди ва бизни дўзах азобидан сақлади.


Then evil was the end of those who did evil, because they 	 Сўнгра ёмонлик қилганларнинг оқибати Аллоҳнинг оятларини ёлғонга чиқарганлари ва уларни истеҳзо қилганлари учун ёмон бўлди.


Believe in Allah, and His Messenger, and in the Light which We have sent down. 	 Бас, Аллоҳга, Унинг Расулига ва Биз туширган нурга иймон келтиринглар.


And when, chained in (iron) fetters, they are cast into some narrow space of the Fire, they will call out for destruction. 	 Унинг тор жойига кишанланган ҳолларида ташлаганларида эса, ўша жойда (ўзларига) ҳалокат тиларлар.


Say: 'Whether you conceal what is in your hearts or disclose it, Allah knows it. 	 Сен: «Агар қалбингиздаги нарсани махфий тутсангиз ҳам, ошкор қилсангиз ҳам, Аллоҳ биладир. Ва осмонлардагию ердаги нарсаларни ҳам биладир.


We have sent it down as an Arabic Qur'an, in order that ye may learn wisdom. 	 Биз уни арабий Қуръон этиб нозил қилдик, шоядки ақл ишлатсангиз.


We never wronged them, but they themselves did the wrong. 	 Биз уларга зулм қилганимиз йўқ. Лекин улар ўзлари золим бўлдилар.


Ruin is for every open slanderer, backbiter. 	 Ҳар бир обрў тўкувчи ва айбловчига «вайл» бўлсин.


Or are you asking them for any reward? 	 Ёки сен улардан харож сўраяпсанми?!


When you were fleeing without paying any attention to anyone, while the Apostle was calling you from your rear, He requited you with grief upon grief, so that you may not grieve for what you lose nor for what befalls you, and Allah is well aware of what you do. 	 Аввало жароҳат етди; кўпчилик қатл бўлди; мушриклардан мағлуб бўлдилар; ўлжадан қуруқ қолдилар; ғалабани қўлдан чиқардилар ва энг улкан ғам–Расулуллоҳни оғир ҳолда ташлаб қочишлари ва у зотнинг бошлари ёрилиб, тишлари синиб, ёноқларига темир ҳалқаларнинг кириши бўлди. Мана шу охирги ғам ҳамма ўтган нарсаларни ва етган мусибатларни унутдириб юборди.)


When he died, you said, 'God will not send another messenger.'"" 	 (Эй қавмим, сиз Юсуф алайҳиссаломнинг Пайғамбарлигига шубҳа қилиб, иймон келтирмай туриб олдингиз. Хуллас, Юсуф алайҳиссалом вафот этганида, ундан қутулдик, Аллоҳ томонидан Пайғамбар бўлиб келдим, дейдиган одам энди бўлмайди, дедингиз.


Until when they came unto the valley of the ants, an ant said: O ants! enter Your habitations lest Sulaiman and his hosts crush you while they perceive not. 	 Токи улар чумолилар водийсига келганларида, бир чумоли: «Эй чумолилар, масканларингга киринглар, Сулаймон ва унинг аскарлари сизларни билмасдан эзиб юбормасинлар», деди. (Чумолилар ҳам асалариларга ўхшаб, ажойиб интизомга эга.


Say: 'O Allah, Owner of the Kingdom. 	 Сен: «Эй барча мулкнинг эгаси Роббим!


There they shall live for ever; a fine dwelling place, and residence. 	 Улар ўшанда абадий қолурлар. У қандай ҳам гўзал қароргоҳ ва манзилдир.


O sister of Aaron[’s lineage]! 	 Эй Ҳорун синглиси, отанг ёмон одаммас ва онанг ҳам бузуқ бўлмаган эди-ку!» дедилар. (Биби Марям Ийсо алайҳиссаломни кўтариб қавми ҳузурига борди.


Say, ‘O faithless ones! 	 Айт: «Эй кофирлар!


There is no way against the good-doers -- God is All-forgiving, All-compassionate -- 	 Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир. (Урушга ярамайдиган заифҳол кишилар, беморлар ёки урушга бориш учун керак сарф-ҳаражатларни кўтара олмайдиган одамлар урушга бормай қолсалар, айб эмас.


He said, 'What, even though I brought thee something so manifest?' 	 У(Мусо): «Агар мен сенга очиқ-ойдин нарса келтирсам ҳам-а?!» деди.


In the evening, they came weeping to their father. 	 Кечқурун йиғлаган ҳолларида оталарига келиб:


So they wonder that a Warner has come to them from among themselves! and the Unbelievers say, "This is a sorcerer telling lies! 	 Уларнинг ичларига ўзларидан огоҳлантиргувчи келганидан ажабландилар ва кофирлар: «Бу (одам) сеҳргар ва каззобдир.


That which they have made is only a magician's trick, and the magician will never be successful, no matter whatever amount (of skill) he may attain." 	 Сен Роббингдан ҳақ келтирдинг, энди уларнинг ботили йўқолади. Аллоҳ таолонинг амри ила Мусо алайҳиссалом қўлларидаги асони ерга ташладилар.


So which of your Lord’s bounties will you both deny? 	 Бас, Роббингизнинг қайси неъматлрини ёлғон дея олурсиз?!


And he makes comparisons for Us, and forgets his own (origin and) Creation: He says, "Who can give life to (dry) bones and decomposed ones (at that)?" 	 У Бизга мисол келтирди ва ўз яратилишини унутди. «Суякларни ким тирилтиради?


What cause have ye why ye should not believe in Allah?- and the Messenger invites you to believe in your Lord, and has indeed taken your Covenant, if ye are men of Faith. 	 (Яъни, Агар сизлар ўзи бирор нарсага ишонувчи бўлсаларингиз, нима учун Аллоҳга ишонмаяпсизлар. Ҳолбуки, орангизда Пайғамбар юриб, сизни парвардигорингизга иймон келтиришга чақириб турибди.)


We have made it a reminder and provision for the travelers, 	 Биз у(олов)ни эслатма ва йўловчилар учун манфаъат қилиб қўйдик.


We could have blinded them had We wanted. 	 Агар хоҳласак, кўзларини теп-текис қилиб қўюрмиз.


Notify for All Messages 	 Ҳамма хабарлар учун эслатма


running away from a lion? 	 Арслондан қочгани каби.


whoever has done the smallest particle of good will see it; 	 Бас, ким зарра оғирлигида яхшилик қилса ҳам кўрадир.


He made me to be blessed wherever I am, and He has charged me with prayer and charity for as long as I shall live. 	 Мени қаерда бўлсам ҳам, муборак қилди. Модомики ҳаёт эканман, намоз ва закотни адо этмоқни тавсия қилди.


And Allah's is the dominion of the heavens and the earth and that which is in- between the twain, and unto Him in the return. 	 Осмонлару ер ва уларнинг орасидаги нарсалар Аллоҳникидир. Қайтиб бориш фақат Унинг Ўзигадир», деб айт.


Gardens and grapes. 	 Боғ-роғлар, узумзорлар бордир.


That you may mount their backs, and remember the favor of your Lord as you sit firmly upon them, and say, “Glory be to Him Who placed these at our service; surely we could not have done it by ourselves. 	 Токи сиз уларнинг устига ўрнашгайсизлар, сўнгра уларнинг устига ўрнашиб олгач, Роббингиз неъматини эслаб: «Бизга буни бўйсундирган зот покдир. Биз бунга қодир эмас эдик.


Yet help me with some strength, and I will make a bulwark between you and them. 	 Бас, сиз менга куч ила ёрдам беринг. Сиз билан уларнинг орасида бир девор қилажакман.


'Lord' they will reply, 'adversity prevailed over us and we were erring. 	 Улар: «Эй Роббимиз, бадбахтлигимиз ўзимиздан устун келиб, залолатга кетган қавм бўлган эканмиз.


Will they not ponder upon the kingdom of the heavens and the earth, and all that Allah created, and that it may be that their term is drawing near? 	 Осмонлару ернинг мулкларига, Аллоҳ яратган нарсаларга ва, ажаб эмаски, ажаллари яқинлашиб қолган бўлишига назар солмайдиларми?


"And bring up to thee all (our) sorcerers well-versed." 	 Бошқа сура ва оятлардан биламизки, Мусо алайҳиссалом билан сеҳргарларнинг мусобақалашадиган жойи, вақти ва бошқа шартлари келишиб олинади. Фиъравн шаҳарларга одамларини юбориб, сеҳргарларни тўплатиб келади.)


O you who believe, remember God with frequent remembrance. 	 Эй иймон келтирганлар! Аллоҳни кўп зикр қилинглар.


He who disbelieves the verses of Allah indeed Allah is Swift in reckoning. 	 Уларга Аллоҳ томонидан илм келган эди. Улар Аллоҳнинг ягоналигини, ибодатга сазоворликда ҳам ягоналигини, бандаларнинг вазифаси нимадан иборат эканлигини яхши билар эдилар.


Then He will give you life again. 	 Ўлганларни қиёмат куни қайта тирилтирадиган, уларни сўроқ-саволга тутадиган, қилганига яраша мукофот ёки жазо берадиган ким?! Албатта, Аллоҳ!


Those whom the angels cause to die while they are clean, saying peace be upon you! enter the Garden for that which ye have working. 	 (Ҳа, ўлим фаришталари ҳам тақводорлар билан гўзал муомалада бўладилар. Уларнинг жонларини олишда мулойимлик билан, пок ҳолларида салом бериб туриб, жаннатга киришларини айтиб башорат берадилар.)


They will question you about the mountains. 	 Сендан тоғлар ҳақида сўрарлар.


"When I have fashioned him (in due proportion) and breathed into him of My spirit, fall ye down in obeisance unto him." 	 Бас, қачонки уни ростлаб, ичига руҳимдан пуфлаганимда, унга сажда қилиб йиқилинглар!» деган эди.


and do let satan prevent you, for he is your clear enemy. 	 Шайтон сизни ҳаргиз (тўғри йўлдан) тўсмасин. Албатта, у сизга очиқ-ойдин душмандир.


Did they not disbelieve in what was given to Moses in the past? 	 Улар: «Икки сеҳр ўртага чиқди, бир-бирига ёрдам бермоқда, биз ҳар бирига куфр келтиргувчимиз», дедилар. (Ҳа, Муҳаммаддан (с. а. в.) илгари улар Мусога алайҳиссалом тушган нарсага ҳам куфр келтирган эдилар.


Now surely evil is what they judge. 	 Огоҳ бўлинг! Улар қилган ҳукм нақадар ёмон.


Whoever is blind* in this life will be blind in the Hereafter, and even more astray. (* To the truth – disbelieving.) 	 Ким бу дунёда кўр-гумроҳ бўлса, у охиратда янада кўр-гумроҳ ва янада йўлдан адашганроқ бўлади.


Solomon smiled broadly at its words and said, "Lord, inspire me to be thankful for the blessings You have granted me and my parents, and to do good deeds that please You; and include me, by Your grace, among Your righteous servants!" 	 Бас, у унинг сўзидан табассум қилди ва: «Роббим, мени Ўзинг менга ва ота-онамга берган неъматларингга шукр этишимга ва сен рози бўладиган солиҳ амаллар қилишимга муяссар этгин. Ўз раҳматинг ила мени солиҳ бандаларингга қўшгин», деди.


There are among the People of the Book an upstanding nation that recite the verses of Allah (the Koran) throughout the night and prostrate themselves, 	 Аҳли китоблардан Аллоҳнинг оятларини сажда қилган ҳолларида кечасида тиловат қиладиган яхши тоифалари ҳам бор.


The disbelievers among the People of the Book and the pagans will dwell forever in hell; they are the worst of all creatures. 	 Албатта, аҳли китоб ва мушриклардан бўлган куфр келтирганлар жаҳаннам ўтидадурлар, у ерда абадий қолурлар. Ана ўшалар халойиқнинг энг ёмонларидир.


Remove the torment from us, really we shall become believers!" 	 Биздан азобни кушойиш қил! Албатта, Биз иймон келтиргувчидирмиз.


The soul commands evil, except those on whom my Lord has mercy. 	 Албатта, нафс, агар Роббим раҳм қилмаса, ёмонликка кўп ундовчидир.


Whosoever bringeth good shall have better than it, and whosoever bringeth evil, then those who do ill works shall be rewarded only for that which they have been working. 	 Ким бир яхшилик келтирса, унга у(яхшилиги)дан кўра хайрлироқ (мукофот) бор. Ким бир ёмонлик келтирса, ёмонлик қилганлар фақат қилганларига яраша жазоланурлар.


And We rescued him and Lot (and brought them) to the land which We have blessed for (all) peoples. 	 (Аллоҳ таоло Иброҳим алайҳиссаломга ва у кишининг жиянлари Лут алайҳиссаломга нажот берди. Қавмларига етган балодан уларни соғ-саломат олиб қолиб, «оламлар учун баракали қилган ер»га–Шомга юборди.


Like the boiling of seething water. 	 Заққум аччиқлиги ва заҳарлилиги билан оғизларда зарбулмасал бўлиб кетган. Ана ўша заҳар гуноҳкорларга таом бўлади, қоринларида эритилган маъдан, темир ёки мисдек ёхуд доғ қилинаётган ёғдек қайнаб туради.


We made subservient to Solomon the swift wind that blew on his command to the land in which We had sent blessings. 	 Сулаймонга шамолни қаттиқ эсувчи қилиб бердик. У(шамол)ни унинг амри ила, Биз баракали қилган ерга эсадиган қилиб қўйдик.


So the truth came to pass, and what they were producing came to nothing. 	 Бас, ҳақ қарор топди ва уларнинг қилаётганлари ботил бўлди.


And [yet] they divided their affair among themselves, [but] all to Us will return. 	 (Аслида, ҳамма бир уммат бўлиб, бир динга ишониб, ягона Аллоҳга ибодат қилиши керак эди. Аммо одамлар бу йўлдан юрмай, ўзларича йўлларини, динлари ва ишларини бўлак-бўлак қилиб олдилар.


[Say,] ‘Whoever is an enemy of Allah, His angels and His apostles and Gabriel and Michael, [let him know that] Allah is the enemy of the faithless.’ 	 Ким Аллоҳга, унинг фаришталарига, Пайғамбарларига, Жиброилга ва Микоилга душман бўлса, албатта, Аллоҳ кофирларнинг душманидир.


Then would have cut off his heart’s artery. 	 Сўнгра, албатта, унинг шоҳ томирини кесармиз.


They will carry their own loads, and other loads with their own. 	 Албатта, улар ўз юкларини ҳам, у юклар билан бирга бошқа юкларни ҳам кўтарурлар. Албатта, қиёмат кунида уйдириб юрган нарсалари ҳақида сўралурлар.


And the heart of the mother of Musa became void, and she had wellnigh disclosed him, had We not fortified her heart, that she might remain one of the believers. 	 Мусонинг онасининг қалби бўшаб қолди. Мўминлардан бўлиши учун қалбини мустаҳкам боғламаганимизда, уни билдириб қўйишига сал қолди.


Thereafter, your hearts turned as hard as rocks or even harder for some rocks give way to the streams to flow. 	 Сўнгра, шундан кейин қалбларингиз қаттиқ бўлди, улар тошдек ёки тошдан ҳам қаттиқ. Ва ҳолбуки, тошларнинг баъзиларидан анҳорлар отилиб чиқади, баъзилари ёрилиб ундан сув чиқади ва баъзилари Аллоҳдан қўрққанидан қулаб тушади.


God does not surely love those who are arrogant and boastful, 	 (Оилавий-ижтимоий масалалар, мол-мулк ҳақида, бировларга яхшилик қилиш ҳақида баҳс этувчи оят ва жумлалар ичида ибодат ва ширк келтирмаслик ҳақидаги ушбу жумланинг келиши бежиз эмас. Аллоҳнинг Ўзигагина ибодат қилиш, Унга ҳеч нарсани ширк келтирмаслик–тавҳиддир.


Deaf, dumb, and blind, they will not return (to the path). 	 Улар кар, соқов, кўрдирлар. Бас, улар қайтмаслар.


And there may spring from you a nation who invite to goodness, and enjoin right conduct and forbid indecency. 	 Ана ўшалар, ўзлари нажот топгувчилардир. (Яъни, умматингиз Аллоҳга ҳақиқий иймон келтирган ва унинг йўлида ҳақиқий биродар бўлган жамоа яхшиликка чақирадиган, амри маъруф-наҳйи мункар қиладиган умматга айлансин.


Allah will judge between them concerning what they differ about. 	 Ибодатда унга турли бут ва санамларни шерик қилар эди. Улар ўзларича афсона тўқиб, фаришталар Аллоҳнинг қизлари, деб сафсата сотишарди.


Of God they are oblivious; so He is oblivious of them. 	 Ҳаммалари ҳам бир гўр. Чунки асллари бир.


And do not keep your hand tied to your neck, nor spread it out fully, lest you end up liable and regretful. 	 (Бахил одам кутилмаганда ҳамёнимга қўл солиб, бировга пул бериб юбормай, деб қўлини бўйнига боғлаб олган кишига ўхшатилмоқда. ҳар бир нарса тавозин ила меъёрида қилиш тавсия этилади. Бир нарсани жуда ошириб ҳам юборилмайди ёки, аксинча, жуда йўқ даражага ҳам тушуриб қўйилмайди.


He said, “O my people! What is your opinion – if I am on clear proof from my Lord and He has bestowed upon me mercy from Him, so who will rescue me from Allah if I disobey Him? 	 У: «Эй қавмим, хабар беринг-чи, агар мен Роббим томонидан очиқ-ойдин ҳужжатга эга бўлсам ва менга У томонидан раҳмат берилган бўлса-ю, мен Унга осий бўлсам, ким менга Аллоҳ (азоби)дан (қутулишга) ёрдам беради?!


Had it not been for God's favors and mercy upon you (your life would have been in chaos). God accepts repentance and He is All-wise. 	 Агар сизларга Аллоҳнинг фазли ва марҳамати бўлмаганида!.. Албатта, Аллоҳ тавбаларни кўплаб қабул қилгувчи ва ўта ҳикматли зот бўлмаганида эди!..


As for the ship, it belonged to poor people working on the sea. 	 Чунки ортларида бир подшоҳ бўлиб, барча кемани тортиб олаётган эди. (Кемани айбли қилиб, кема эгаларига зарар етказдим.


We did not wrong them, but they used to wrong their own selves. 	 Лекин улар ўзларига зулм қилган эдилар. (Ушбу оятда ишора этилаётган, — Аллоҳ яҳудийларга ҳаром қилган нарсалар Анъом сурасида келган.)


and [silver] doors for their houses and [silver] couches on which they recline, 	 Ва уйларининг эшикларини ҳам, устида ёнбошлаб ётадиган сўриларини ҳам (кумушдан қилиб қўяр эдик).


He causes the break of day, and has made the night for rest and He made the sun and the moon to a precise measure. 	 Бу эса, ғолиб ва яхши билгувчи зотнинг ўлчовидир. (Тунни инсон, ҳайвонот, наботот ва жамодот олами учун ором олгувчи сукунат қилиб қўйган ким?!


He quickeneth the dead, and He is Able to do all things. 	 У зот ўликларни тирилтирур. Узот ҳар бир нарсага қодирдир.


God bears witness that there is no deity save Him, as do the angels and those who possess knowledge. 	 Аллоҳ адолат ила туриб, албатта, Ундан ўзга илоҳ йўқлигига шоҳидлик берди.


They are worse than lost cattle. 	 Ана ўшалар чорва ҳайвонлари кабидирлар.


And those who fulfil their trusts and keep their promises; 	 Улар омонатларига ва аҳдларига риоя қилгувчилардир.


Except “If Allah wills”; and remember your Lord when you forget, and say, “It is likely that my Lord will guide me to a more accurate way of virtue than this.” 	 Қачонки унутсанг, Роббингни эсла ва: «Шоядки Роббим мени бундан яхшироққа яқин бўлишимга ҳидоят қилса», дегин. (Инсоннинг ҳар бир ҳаракати, иши, ҳатто нафас олиб-чиқариши ҳам буткул Аллоҳнинг иродасига боғлиқдир.


Fir'awn said unto the chiefs around him: verily this is a magician knowing. 	 У(Фиръавн) атрофидаги аъёнларига: «Албатта, бу ўта билимдон сеҳргардир.


But as for those who disbelieved (it will be said to them): "Were not Our Verses recited to you? 	 Аммо куфр келтирганларга эса: «Ахир сизга Менинг оятларим тиловат қилинмаганмиди?!


O Believers, your slaves and those of your children, who have not yet become sex conscious, must ask your permission before coming in to see you on three occasions: before the Fajr Prayer and at noon when you put off your clothes and after the `Isha' Prayer. 	 Қўлингизда мулк бўлганлар ва ўзингиздан балоғатга етмаганлар сиздан уч вақтда изн сўрасинлар: бомдод намозидан олдин, пешинда кийимларингизни ечадиган пайтингизда ва хуфтон намозидан сўнг. (Ушбу) уч вақт, сиз учун авратдир.


And our duty is but plain conveyance (of the message). 	 Бизнинг зиммамизда очиқ-ойдан етказишдан бошқа нарса йўқ», дедилар.


Do they not see that Allah makes ample provision for whom He pleases, or straitens? 	 Улар Аллоҳ Ўзи хоҳлаган кишисига ризқни кенг ёки тор қилишини билмайдиларми?


He shall say: Surely you shall tarry. 	 (Яъни, дўзахилар ўзларига берилаётган азоблар оғриғи, алами ва шиддатига чидай олмай, дўзах ишларига қараб турувчи Молик исмли фариштага қараб: «Эй Молик! Роббинг бизни битирсин!» дейдилар.)


(And Allah's Message is): "If they (the Pagans) had (only) remained on the (right) Way, We should certainly have bestowed on them Rain in abundance. 	 Ва агар улар тўғри йўлда мустақим бўлсалар, албатта, Биз кўп сув ила суғорамиз.


And all praise Unto Allah the Lord of the worlds. 	 Оламларнинг Робби Аллоҳга ҳамдлар бўлсин!


Then they will be told, ‘Where are they whom you used to worship as deities 	 Сўнгра уларга: «Ширк келтириб юрган нарсаларингиз қани?!


Indeed Allah does not like the agents of corruption.’ 	 Ҳаром-хариш, гуноҳ, фисқу фужур ва беҳуда ишларга сарф этмайди. Чунки беҳуда ишларга сарфланган молу дунё бу дунёда ҳам, у дунёда ҳам фойда бермайди.


He replied: "Only God will bring it on you if He please, and you cannot prevail against Him. 	 У: «Уни сизларга, агар хоҳласа, фақат Аллоҳгина келтирур ва сизлар қочиб қутулувчи эмассиз.


As for the human being, when his Lord tests him, honors him, and grants him bounty, he says, "God has honored me". 	 Бас, қачон инсонни Роббиси синаш учун икром қилса ва неъмат берса: «Мени Роббим икром қилди», дейдир.


That is without doubt the True Day, so, whosoever wills, let him seek a place with (or a way to) His Lord (by obeying Him in this worldly life)! 	 У ҳақ кундир. Ким хоҳласа, ўз Роббисига қайтар йўл оладир.


Then as for him whose good deeds are preponderant, these are the successful. 	 Кимнинг мезонлари оғир келса, бас, ана ўшалар, ўзлари нажот топгувчилардир.


Beyond him is Hell, and he shall drink putrid water; 	 Унинг ортида жаҳаннам бордир. Йиринг сув ила суғориладир.


And when you call to prayer, they take it in ridicule and amusement. 	 Агар намозга нидо қилсангиз, улар уни масхара ва ўйин қилишади.


(O Prophet), when the hypocrites come to you, they say: “We bear witness that you are certainly Allah's Messenger.” 	 Мунофиқлар ҳузурингга келганларида, гувоҳлик берамизки, сен, албатта, Аллоҳнинг Расулисан, дерлар.


They said, "Burn him to ashes if you want to help your gods". 	 (Яъни, Иброҳимни куйдириб юборишингиз худоларингизга ёрдам бўлади, дедилар. Хуллас, мушриклар катта гулхан ёқиб, Иброҳимни алайҳиссалом ўша гулханга отдилар.)


Man is indeed a manifest ingrate. 	 (Аллоҳга Унинг бандаларидан бўлмиш фаришталарни У зотнинг бўлаги-фарзанди деб ҳукм қилдилар.)


If the right is theirs, they would have hastened to him obediently. 	 Агар ҳақ улар(тарафда) бўлса, у (Пайғамбар)га бўйин эгиб келурлар.


Let neither their riches nor their children excite your admiration. 	 Уларнинг моллари ва болалари сени ажаблантирмасин.


Allah has already informed us of your news. 	 Батаҳқиқ, Аллоҳ бизга сизларнинг хабарларингизни берди.


Said he who possessed knowledge of the Book, 'I will bring it to thee, before ever thy glance returns to thee.' 	 Қачонки, у(Сулаймон) у(тахт)ни ўз ҳузурида қарор топганини кўргач: «Бу Роббимнинг фазлидандир. Мен шукр қиламанми ёки куфрони неъмат қиламанми, синаш учундир.


Your Lord is not heedless of what you do." 	 Роббинг қилаётган амалларингиздан ғофил эмасдир.


This is God's promise: God never fails in His promise. 	 Аллоҳнинг ваъдаси шу! Аллоҳ ваъдага хилоф қилмас.


Say: 'My Lord outspreads and straitens His provision to whomsoever He will of His servants; and whatever thing you shall expend, He will replace it. 	 Айт: «Албатта, Роббим ризқни Ўз бандаларидан кимни хоҳласа ўшанга кенг қилур ва тор қилур. Ҳар бир инфоқ қилган нарсангизнинг ўрнини У тўлдирур.


And whoever commits injustice among you - We will make him taste a great punishment. 	 Сиздан ким зулм қилган бўлса, унга азобни тортдирамиз.


Some of the People of the Book say, “Believe in what was revealed to the believers at the beginning of the day, and reject it at its end, so that they may return.” 	 Аҳли китоблардан бир тоифалари: «Иймон келтирганларга тушган нарсага куннинг аввалида иймон келтиринглар ва куннинг охирида куфр келтиринглар, шоядки қайтсалар.


If anyone does these things through transgression and injustice, We shall cast him into the Fire; and that is easy for God. 	 Демак, ким мазкур ишни тажовузкорлик (яъни, ҳаромлигини билиб туриб) ва зулм ила (яъни, қилишдан тап тортмай) қилса, охиратда дўзахга киритилади. Яъни, ботил йўл билан мол еганларни дўзахга киритиш Аллоҳ учун осондир, xеч ким қочиб, ҳийла қилиб қутула олмайди.)


Then have patience (O Muhammad) even as the stout of heart among the messengers (of old) had patience, and seek not to hasten on (the doom) for them. 	 Бас, азму-матонат соҳиби бўлган Пайғамбарлар сабр қилгандек, сабр қил, уларга (азоб етишига) шошилма! Улар ваъда қилинган нарсани кўрганларида худди (бу дунёда) кундуздан бир лаҳзагина турганга ўхшарлар.


He therefore came before his people in his pomp; said those who desired the worldly life, “If only we were to get what Qaroon has been given – he is indeed very fortunate.” 	 (Молу дунёсига ишониб мутакаббирлик билан ғурурга кетган, дунёда бузғунчилик қилишга уринган, ношукр одамга фақат ҳаёти дунёни ўйлайдиган кишиларгина ҳавас қилиши мумкин. Ушбу дунёнинг беш кунлик матоҳига эришишдан бошқа мақсади йўқларгина ўша туғёнкор, бузғунчига ўхшаган бўлишни орзу қилиши мумкин.


And whomsoever Allah sendeth astray for him there will be no way. 	 Аллоҳ кимни залолатга кетказса, бас, унга ҳеч бир (тўғри) йўл йўқдир.


Most surely man is in loss, 	 Албатта, инсон хусрондадир. (Хусрон-мағлубият, ютқизиқ ва нуқсон маъноларини англатади.)


Our people, respond to the one who calls you to God. 	 Эй, қавмимиз, Аллоҳнинг даъватчисига жавоб беринг ва Унга иймон келтиринг: У зот сизларнинг гуноҳларингизни мағфират қиладир ва аламли азобдан сақлайдир.


Such is their description in the Torah, and their description in the Gospel: like a plant that sprouts, becomes strong, grows thick, and rests on its stem, impressing the farmers. 	 Аллоҳ улардан иймон келтириб ва солиҳ амалларни қилганларга мағфират ва улуғ ажрни ваъда қилди. (Саҳобалар, оталари ёки болалари кофирлар сафида бўлсалар, уларга қарши ҳам қаттиққўл бўлганлар.


And there will not be for them among their [alleged] partners any intercessors, and they will [then] be disbelievers in their partners. 	 Уларга (Аллоҳга келтирган) шерикларидан шафоатчилар бўлмади ва улар шерикларига куфр келтиргувчи бўлдилар.


So, do not the people of faith (still look forward to such a sign in response to the demand of the unbelievers and) despair as a result of knowing that had Allah so willed, He could have guided all to the Truth. 	 Куфр келтирганларга то Аллоҳнинг ваъдаси келгунча ўз ишлари сабабли мудом ларзага солувчи мусибатлар етар ёки уларнинг диёрлари яқинига тушиб турар. Албатта, Аллоҳ ваъдага хилоф қилмас.


All matters have a fixed time and soon you will come to know. 	 Аммо бу билан у ёлғонга айланиб қолмайди. Чунки ҳақиқий баҳо берувчи зот «Ҳолбуки, у ҳақдир», демоқда.)


(Muhammad), if you ask them, "Who had created the idols?" They will certainly say, "God has created them." 	 Агар сен улардан ўзларини ким яратганини сўрасанг, албатта, «Аллоҳ», дерлар.


Call in remembrance the favour of Allah unto you when certain men formed the design to stretch out their hands against you, but (Allah) held back their hands from you: so fear Allah. 	 («Мусулмонларга қўл чўзмоқчи бўлган қавм» кимлар эканлиги ҳақида турли ривоятлар бор. Аммо муҳаққиқ уламоларимиз бу қавм Ҳудайбия ҳодисаси пайтида Расулуллоҳни (с. а. в) ва мусулмонларни ғафлатда қолдириб, қириб ташламоқчи бўлган мушриклар гуруҳи эканини таъкидлаганлар.


They hide from men and do not hide from Allah, whereas Allah is with them when they plan in their hearts that which displeases Him; and Allah has their deeds encompassed. 	 Xолбуки, У Ўзи рози бўлмайдиган гапни хуфёна келишаётганларида ҳам улар ила биргадир. Ва Аллоҳ улар қилаётган амалларни ихота қилувчи зотдир.


at the appointed time 	 Ва одамларга: «Сизлар тўпланиб бўлдингизми?


Whenever there cometh down a Sura, they look at each other, (saying), "Doth anyone see you?" 	 Бирон сура нозил бўлган вақтда сизни биров кўрмадими, деб бир-бирларига назар соладилар-да, сўнгра бурилиб кетадилар.


None but satan made me forget to mention this it made its way into the sea in a marvelous fashion' 	 Мусо (а. с.) тушлик сўраганларидан сўнг балиқнинг йўқлигини билди. Аввалги харсанг тошга суяниб дам олган жойларида балиқ сувга тушиб, сузиб кетганини пайқаб қолди.


And they ask you about menstruation. 	 Сендан ҳайз ҳақида сўрарлар.


Strive against the disbelievers and the hypocrites, and be stern with them. 	 Кофир ва мунофиқларга қарши жиҳод қил ва уларга маҳкам тур.


But as soon as He removes the distress from you, some of you associate others with their Lord in giving thanks, 	 Сўнгра У сиздан ёмонликни кушойиш қилган чоғда, кўрибсизки, сиздан бир гуруҳ ўз Роббларига ширк келтирурлар. (Ёмонлик етган пайтида фақат Аллоҳга ёлбориб турган одамлардан баъзилари Аллоҳ таоло уларга етган ёмонликни кетказгандан сўнг яна Аллоҳга ширк келтиришга ўтадилар.)


Whatever things you have been given are only the wares of the life of this world and its glitter, and what is with Allah is better and more lasting. 	 Ва сизга берилган нарсалар бу дунёнинг матоҳи ва зийнати, холос. Аллоҳнинг ҳузуридаги нарса яхшироқ ва боқийдир.


Cursed be the makers of the pit, 	 «Ухдуд» эгаларига лаънат бўлсин.


And it was said unto them: come ye, fight in the way of Allah or defend. 	 Ва уларга: «Келинглар, Аллоҳнинг йўлида уруш қилинглар ёки мудофаа қилинглар», дейилди.


Those who conceal any part of the Scriptures that God has revealed, and thus make a little profit thereby, take nothing but fire as food; and God will not turn to them on the Day of Resurrection, nor nourish them for growth; and their doom will be painful. 	 (Ибн Аббос розийаллоҳу анҳудан ривоят қилинадики, у киши: «Ушбу оят яҳудийларнинг Каъб ибн Ашраф, Молик ибн ас-Сойф ва Ҳаййи ибн Ахтобга ўхшаш бошлиқлари ҳақида тушган. Улар ўзларига эргашганлардан ҳадялар олар эдилар.


He will send you abundant 	 У зот осмондан устингизга кетма-кет (барака ёмғирини) юборадир.


What deluded you concerning your Lord, the Most Generous? 	 Сени карамли Роббинг ҳақида нима ғурурга кетказди?!


And they say, "When is this promise, if you should be truthful?" 	 Улар: «Агар ростгўй бўлсангиз, бу ваъда қачон бўлур?» дерлар.


Couldst thou but see when they are terrified with no escape, and are seized from near at hand, 	 Маҳшарда, Роббул оламийн ҳузурида хору зор бўлиб турибдилар. Кучли, шиддатли, қўпол ва уларга нисбатан шафқатсиз фаришталар сергаклик билан уларни кузатиб туришибди.


Those who wrongfully consume the property of orphans are, in fact, consuming fire in their bellies and they will suffer the blazing fire. 	 Албатта, етимларнинг молини зулм ила еганлар, қоринларида оловни еган бўладилар. Ва, шубҳасиз, дўзахга кирадилар.


Therefore, Allah seized them in their sinfulness. 	 Бас, Аллоҳ уларни гуноҳлари туфайли тутди. Албатта, Аллоҳ кучли ва иқоби шиддатли зотдир.


And he became one of the remorseful. 	 Улар қотилнинг олдида урушиб, бири иккинчисини ўлдирган. Сўнгра қотил қарға ўлган қарғани ерни кавлаб кўмган.)


Hast thou received the story of Moses? 	 Сенга Мусонинг хабари келдими?


Recall when their brother Salih said to them: "Have you no fear?" 	 Ўшанда уларга биродарлари Солиҳ деди: «Қўрқмайсизларми?!


Say, (O dear Prophet Mohammed – peace and blessings be upon him), “Whether you hide or reveal whatever is in your hearts, Allah knows it all; and He knows all whatever is in the heavens and all whatever is in the earth; and Allah has control over all things.” 	 (Ояти карима Аллоҳ таоло бандаларининг барча ишларидан очиқ-ойдин хабардор эканлигини шубҳага ҳеч ўрин қўймайдиган даражада баён қилмоқда. Ким махфий равишда кофирларни дўст тутса ҳам, билади.


Do they not know that Allah accepts repentance from His servants and takes the alms, and that Allah is the Oft-returning (to mercy), the Merciful? 	 Улар, албатта, Аллоҳ Ўз бандаларидан тавбани қабул қилишини ва садақаларни олишини ва, албатта, Аллоҳнинг Ўзи тавбаларни кўплаб қабул қилгувчи ва раҳмли зот эканини билмайдиларми?


Pleased are they that they should be with the women sitters-at-home, and their hearts are sealed up, so they understand not. 	 Улар хотин-халажлар билан бирга бўлишга рози бўлдилар ва қалбларига муҳр босилди. Бас, улар англамаслар.


Great indeed has been Allah's favour upon you. 	 Мазкур ҳодисада ноқулайликдан сақлаб қолгани ўзига хос фазлу карамдир. Лекин асосий фазли ва ҳақиқий марҳамати: «Аллоҳ сенга китобни (Қуръонни) ва ҳикматни (суннатни) туширди ҳамда билмаган нарсангни билдирди.


Eat of that over which God's Name has been mentioned, if you believe in His signs. 	 Агар Унинг оятларига иймон келтиргувчилардан бўлсангиз, Аллоҳнинг исми зикр қилинган нарсадан енг!


If there are some of you who believe in the Message that I have been commanded to preach and there are others who do not, exercise patience until God judges among us. 	 Мадянга Пайғамбар қилиб юборганини, кейин эса, у кишининг ўз қавмларига қилган пандларини келтирмоқда. Мадянликлар ҳам асли араблар бўлиб, уларнинг ерлари Ақаба қўлтиғидан Тури Синога қадар чўзилган.


Thus is the upright religion, but many people do not know. 	 Аллоҳ одамларнинг асил табиатларига Исломни, ягона Аллоҳга иймон келтиришни жойлаган. Аллоҳга ширк келтириш эса, инсоннинг асил табиатига зид бўлиб, илмсизлик ва ҳавойи нафсга эргашиш оқибатида пайдо бўлади.)


Indeed Allah does not break His promise.’ 	 Албатта, Аллоҳ ваъдага хилоф қилмас.


You have an excellent model in Abraham and those who were with him, when he said to his people: "We are through with you, and those you worship other than God. We reject you. 	 Ҳақиқатда, сизларга Иброҳим ва у билан бирга бўлганларда яхши ўрнак бор. Улар, биз сиздан ва сиз ибодат қилаётган нарсадан безормиз, сизга куфр келтирдик, энди токи ягона Аллоҳга иймон келтирмагунларингизча орамизда доимий адоват ва кучли нафрат пайдо бўлди, дедилар.


Surely your Lord is wise and all knowing. 	 Шайтон уларнинг ушбу заиф жойларидан тутиб, иғвосига учирган ва ўзига малай қилиб олиб, ҳар кўйга солган, бу дунёда мақсадларига эришиш йўлида улардан фойдаланиб ҳузур қилган.)


except for those who repent before you have overpowered them. 	 Магар, уларга қодир бўлишингиздан олдин тавба қилсалар, билингки, албатта, Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир. (Қўлга тушмасдан олдин тавба қилиш ҳақиқий афсус-надоматнинг, яхшиликка қайтишга қилинган қатъий қарорнинг аломатидир.


We propound them for mankind; and none understand them save men of knowledge. 	 Ундан ўзларига ибрат оладилар. Ақлсизлар эса, бу мисолларни тушуниш ўрнига Макка мушриклари каби: «Муҳаммаднинг Робби пашша ва ўргимчакни гапириб юрибди», деб масхара қиладилар.)


There are certainly among you men who would tarry behind: If a misfortune befalls you, they say: "Allah did favour us in that we were not present among them." 	 Агар сизга мусибат етса, у: «Аллоҳ, Ўзи менга неъмат берди, яхшиямки улар билан бирга ҳозир бўлмаганим», дейди. (Яъни, душманга қарши сафарбарлик эълон қилинганда қўзғалмай ортда қоладиганлар ҳам бўладики, улар мунофиқлардир.


“You cause part of the night to pass into the day, and You cause part of the day to pass into the night; and You bring forth the living from the dead, and You bring forth the dead from the living; and You give to whomever You will, without account.” 	 Кечани кундузга киритурсан ва кундузни кечага киритурсан, ўликдан тирикни чиқарурсан ва тирикдан ўликни чиқарурсан ҳамда хоҳлаган кишингга беҳисоб ризқ берурсан», деб айт. (Кўриниб турибдики, бу икки оятда жуда ҳам улкан маънолар ўз аксини топган.


We struck them with torment, but they did not submit themselves to their Lord, nor did they make themselves humble 	 Батаҳқиқ, Биз уларни азоб ила тутдик, бас, улар Роббиларига бўйин ҳам эгмадилар, тазарруъ ҳам қилмадилар.


You are not responsible for their deeds. 	 Уларнинг қилган амалларидан сиз сўралмайсиз.


Wait then; they too are waiting. 	 Бас, кутиб тур. Улар ҳам кутгувчидирлар.


"And you carve houses out of mountains with great skill. 	 Ва тоғлардан манманлик-ла уйлар йўнаверасизми?!


There are some among them who pledged themselves to God, saying, "If God gives us something out of His bounty, we shall certainly give alms and be righteous," 	 Улардан: «Агар У зот Ўз фазлидан берса, албатта, садақа қиламиз ва, албатта, аҳли солиҳлардан бўламиз», деб Аллоҳга аҳд берувчилар бор.


Indeed, We have made the Quran easy to learn lessons from. 	 Дарҳақиқат, Биз Қуръонни зикр учун осон қилдик.


Do not befriend the people upon whom is Allah’s wrath – they have lost hope in the Hereafter the way the disbelievers have lost hope in the people of the graves. 	 Аллоҳнинг ғазабига учраган қавмни дўст тутманглар. Кофирлар қабр эгаларидан умид узганларидек, улар ҳам охиратдан умид узганлар.


Then Satan created apprehensions in their hearts in order to disclose to them matters of their shame which were hidden from them, and said, “Your Lord has forbidden you from this tree, for you may become angels or immortals.” 	 Бас, шайтон икковларининг беркитилган авратларини очиш учун уларни васваса қилди ва: «Роббингиз сизни ушбу дарахтдан фақат икковингиз фаришта бўлмаслигингиз ёки абадий қолмаслигингиз учунгина ман қилди», деди.


Therefore declare openly what you are bidden and turn aside from the polytheists. 	 (Ушбу оят нозил бўлгунга қадар Расулуллоҳ (с. а. в.) одамларни динга сирли-яширин равишда даъват этар эдилар. Бу оятдаги «юзага чиқар» деган амрга мувофиқ ошкора даъватни бошладилар.


They said: "Swear one to another by Allah that we shall make a secret night attack on him and his household, and afterwards we will surely say to his near relatives: 'We witnessed not the destruction of his household, and verily! We are telling the truth.'" 	 Улар: «Аллоҳнинг номига қасам ичинглар! Албатта, у(Солиҳ)ни ва унинг аҳлини тунда ўлдирармиз, сўнгра валийсига, биз унинг аҳлининг ҳалокатига гувоҳ эмасмиз, албатта, биз ростгўйлармиз, дермиз», дедилар.


They said, "By Allah, certainly has Allah preferred you over us, and indeed, we have been sinners." 	 Биз эса, хатокорлардан бўлдик», дедилар. (Оғалар бор ҳақиқатни эътироф қилдилар, хато қилганларини ҳам тан олдилар.)


When there covered the Lote Tree that which covered [it]. 	 Ўшанда, дарахтни ўрайдиган нарса ўраб турибди.


He is truly among Our faithful creatures. 	 Чунки у мўмин бандаларимиздандир.


not capable 	 фойдаланиб бўлмайди


Then he went to his followers, walking away in haughtiness. 	 Сўнг ўз аҳлига керилиб борди.


One of the two women said: 'Father, hire him. 	 Икки (қиз)дан бири: «Эй отагинам, уни ишга ёллаб ол.


When those who have faith in Our signs come to you, say, ‘Peace to you! Your Lord has made mercy incumbent upon Himself: whoever of you commits an evil [deed] out of ignorance and then repents after that and reforms, then He is indeed all-forgiving, all-merciful.’ 	 Агар ҳузурингга оятларимизга иймон келтирганлар келсалар: «Сизларга салом бўлсин, Роббингиз Ўз зиммасига раҳматни ёзди. Сиздан ким билмасдан ёмонлик қилса, сўнгра ундан кейин тавба қилиб, амали солиҳ қилса, бас, албатта, У зот мағфиратли ва раҳмли зотдир», деб айт.


That is the ultimate destiny of the God-fearing while Fire is the destiny of the unbelievers. 	 Бу тақво қилганларнинг оқибатидир. Кофирларнинг оқибати эса, дўзахдир.


Such is God's creation. 	 Бу Аллоҳнинг яратганидир.


Those, over them, We give you clear authority. 	 Бунга Аллоҳнинг Ўзи рухсат бермоқда. Буларнинг ҳаммаси мусулмонларнинг мунофиқлар билан бўладиган муносабатлари ҳақидаги ҳукмлардир.)


Indeed, [all] that is of the matters [requiring] determination. 	 Албатта, булар азм этилажак ишлардандир.


They said: "O Saleh, we had placed our hopes in you, but you forbid us from worshipping that which our fathers worshipped, and we are suspicious of what you are calling us to." 	 Энди бизни ота-боболаримиз ибодат қиладиган нарсага ибодат қилмоғимиздан қайтарасанми? Албатта, биз сен даъват қилаётган нарса ҳақида шак-шубҳадамиз», дедилар.


Surely there are Signs in this for a people who reflect. 	 Чунки ухлаган одамнинг жонини ҳам Аллоҳ таоло олган бўлади. Кимнинг қазоси етган бўлса, уйқусидан қайта уйғонмай, кичик вафоти катта вафотга айланиб қолаверади.


Those are they whom Allah had guided, so follow thou their guidance, Say thou: no hire I ask therefor; it is but an admonition unto the worlds. 	 Аллоҳдан келган ҳидоят эса, доимо эргашиш зарур бўлган нарсадир. Пайғамбаримиз (с. а. в.) иқтидо қилишлари лозим ҳидоят ҳам шу ҳидоятдир.


Indeed, We purified them with a most pure quality, the remembrance of the Everlasting Life. 	 Албатта, Биз уларни холис бир хислат-ла ажратдик. У (охират) диёрини эслаш эди.


"Praise be to Allah, Who hath granted unto me in old age Isma'il and Isaac: for truly my Lord is He, the Hearer of Prayer! 	 (Маълумки, Иброҳим (а. с.) узоқ вақт фарзанд кўрмаганлар. Тўқсон ёшларида Исмоил (а. с.), сўнгра Исҳоқ (а. с.) дунёга келган.


and We made his seed the survivors, 	 Ва унинг зурриётларини, ўзларини боқий қолгувчилар қилдик.


Thus We made their end a warning to the people of their time and succeeding generations, and an admonition for God-fearing people. 	 Буйруқ ва қайтариқларга юзаки амал қилган бўлиб, аслида, хилоф иш тутиш. Имом Аҳмад ривоят қилган ҳадисда Пайғамбар алайҳиссалом: «Яҳудийлар қилган ишни сизлар қилманглар, Аллоҳ харом қилган нарсаларни ҳар хил ҳийлалар билан ҳалол ҳисобламанглар», дейдилар.)


And none feeleth secure against the contrivance of Allah except the people who are losers. 	 (Ғафлатга солиб, гуноҳ қилса ҳам, дахлсиз тек қўйиб, кейин туйқусдан сездирмай олиш Аллоҳнинг ишидир, яъни, макридир.)


If He will, He can put you away and bring a new creation; 	 Агар У зот хоҳласа, сизни кетказиб, янги бир халқни келтирур.


Certainly, you do nothing but invent (lies)! 	 Сизлар фақат тўқиб олувчиларсиз, холос.


This is a Book sent down toward thee: so let there be no straitness in thy breast therefor: that thou mayest warn thereby! and this is an admonition unto the believers. 	 Бу сенга у ила огоҳлантиришинг учун ва мўминларга эслатма этиб нозил қилинган китобдир. Кўнглингда ундан танглик бўлмасин.


It is We Who pour forth water, pouring, 	 Албатта, Биз сувни роса қуйиб қўйдик.


Allah does not guide the harmdoers. 	 Аллоҳ золим қавмларни ҳидоятга солмас.


And if they deny thee, those before them also denied. 	 Агар сени ёлғончи қилсалар, бас, батаҳқиқ, улардан олдин ўтганлар ҳам ёлғончи қилганлар. Ҳолбуки, Пайғамбарлари уларга равшан мўъжизалар, саҳифалар ва нурли китоб келтирган эдилар.


Lo! those who invent a lie against Allah will not succeed. 	 Шунинг учун инсоннинг ҳалол ёки ҳаром ҳақида ҳукм чиқаришга ҳаққи йўқдир. Кимки ўзи ҳақсиз бўлган нарсага аралашиб, «Бу ҳалол, бу ҳаром», деса, Аллоҳ таолога нисбатан ёлғон тўқиган бўлади.)


(In this he was told), "If God wills You (believers) will enter the Sacred Mosque, in security, with your heads shaved, nails cut, and without any fear in your hearts." 	 (Бу оятда Аллоҳ таоло мўминларга бир неча хушхабар етказмоқда. Аввало, Пайғамбар алайҳиссаломнинг тушларини тасдиқламоқда.


And the earth!- thereafter He stretched it out. 	 Ва ундан сўнг ерни тухум шаклида қилди.


To an orphan, having relationship, 	 Қариндош етимларга.


he said, 'Lo, I have loved the love of good things better than the remembrance of my Lord, until the sun was bidden behind the veil. 	 У: «Албатта, мен Роббимнинг зикридан кўра дунё ишқига берилиб кетиб, ҳатто(қуёш) парда ила беркинибди-ку!


Say, “There is gross sin in them, and some benefits for people, but their sinfulness outweighs their benefit.” 	 (Оятдаги «хамр» сўзини ичкилик, ароқ ёки вино деб таржима қилмадик. Чунки «хамр» сўзи умумий бўлиб, истеъмол қилган кишининг ақлини тўсувчи, яъни, бир оз бўлса-да таъсир ўтказувчи барча нарсага айтилади.


Do you not know that God has power over all things? 	 Аллоҳ ҳар нарсага қодир эканини билмадингми?


Show the session management options 	 Сеансни бошқариш мосламаларини кўрсатиш


Moses said to his people, ‘Turn to Allah for help and be patient. 	 Мусо ўз қавмига: «Аллоҳдан ёрдам сўранглар ва сабр қилинглар.


No advantage have ye over us; so taste ye of the penalty for all that ye did!" 	 Қилган касбингизга яраша азобни тортаверинглар», дерлар.


So they will invoke them, but they will not respond to them, and they will sight the punishment, wishing they had followed guidance. 	 «Бас, (сохта худолари) уларга жавоб бермаслар». Бу дунёда жавоб бера олмаган сохта худолар у дунёда жавоб бера билармиди?


And Allah does not like corruption. 	 Ва ҳолбуки, Аллоҳ фасодни хуш кўрмас.


Yet among the Desert-Arabs are those who believe in God and the Last Day, and consider their contribution to be a means towards God, and the prayers of the Messenger. 	 Аъробийлардан Аллоҳга ва охират кунига иймон келтирадиган ҳамда инфоқ қиладиган нарсасини Аллоҳга қурбат ҳосил қилиш ва Расулнинг дуосига мушарраф этиш воситаси деб биладиганлари ҳам бор. Билсинларки, албатта, ўша нарсалар улар учун қурбатдир.


If any of you should ever turn away from your faith, remember that Allah will raise up a people whom He loves, and who love Him; a people humble towards the believers, and firm towards the unbelievers; who will strive hard in the way of Allah and will not fear the reproach of the reproacher. 	 Сизлардан ким динидан қайтса, Аллоҳ албатта Ўзи севадиган ва улар ҳам Аллоҳни севадиган қавмни келтиради. Улар мўминларга хокисор, кофирларга қаттиққўл, Аллоҳнинг йўлида жиҳод қиларлар ва маломатчининг маломатидан қўрқмаслар.


On seeing the believers, they would say, "These people have gone astray". 	 Ва агар у(мўмин)ларни кўрсалар, «албатта ановилар адашганлар», дер эдилар.


O ye who believe! verily of your wives and your children there is an enemy Unto you; wherefore beware of them. 	 Албатта, жуфтларингиздан ва болаларингиздан сизга душман бор, бас, улардан ҳазир бўлинг. Ва агар афв этсангиз, кўнгилга олмасангиз ва айбларини кечирсангиз, бас, албатта, Аллоҳ кечирувчи ва раҳмдил зотдир.


And it is He Who sends down the rain when they have despaired, and spreads out His mercy; and He is the Benefactor, the Most Praiseworthy. 	 У зот (одамлар) ноумид бўлганларидан кейин ёмғирни нозил қилур ва Ўз раҳматини таратур. У валий ва мақталган зотдир.


Do they say, "He has fabricated it?" 	 Ёки ўзи тўқиб олган дейдиларми?


And when Allah intends for a people ill, there is no repelling it. 	 Бу ҳар бир бандага катта масъулият юклайди. Фаришталардан иккитасининг бандани қўриқлаб туриши эса, Аллоҳ уни мукаррам қилганини кўрсатади.


They said, ‘You are nothing but humans like us who desire to bar us from what our fathers used to worship. 	 (Барча қавм кофирлари барча Пайғамбарларга шу гапни айтганлар. Уларнинг ўз оталари нимага ибодат қилиб юргани билан ишлари йўқ.


But those who believe in God and His apostles and make no distinction among any of them, will be given by Him their recompense; for God is forgiving and kind. 	 Аллоҳга ва Унинг Пайғамбарларига иймон келтирганларга ва уларнинг бирортасини ҳам айирмаганларга–ана ўшаларга ажрларини албатта берурмиз. Ва Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир.


He said: "O my people! why ask ye to hasten on the evil in preference to the good? 	 У (Солиҳ): «Эй қавмим, нима учун яхшиликдан олдин ёмонликка ошиқасиз?! Аллоҳдан мағфират сўрасангиз-чи?!


Proclaim, “Surely Allah has its knowledge; and I am only a Herald of plain warning.” 	 Мен: «Албатта, илм, фақат Аллоҳнинг ҳузуридадир. Ва албатта, мен яққол огоҳлантирувчиман, холос», деб айт.


taught man what he did not know. 	 У инсонга у билмаган нарсани ўргатди.


Such are the limits (imposed by) Allah; and whoso transgresseth Allah's limits, he verily wrongeth his soul. 	 Эр киши хотинини ҳайздан пок бўлишини кутиб, ҳовридан тушиб, талоқ ниятидан қайтиб қолиши мумкин. Ёки ҳомиладорлиги аниқлангандан сўнг меҳри кучайиб, талоқни унутиши ҳам мумкин.


Nay, but We shall record that which he saith and prolong for him a span of torment. 	 Йўқ! Нима деганини, албатта, ёзиб қўямиз ва унга азобни узундан-узоқ қиламиз.


Indeed the number of months before Allah is twelve – in the Book of Allah – since the day He created the heavens and the earth, of which four are sacred; this the straight religion; so do not wrong yourselves in those months; and constantly fight against the polytheists as they constantly fight against you; and know well that Allah is with the pious. 	 (Ушбу ояти карима ойларнинг ҳисоби, табиий равишда, Аллоҳ осмонлару ерни яратган пайтдаёқ, уларнинг ҳаракатига боғлиқ қилиниб ўн икки этиб белгиланганлигини баён қилмоқда. Бу доимий равишда бир хил турадиган собит ҳисобдир.


Keep yourself content with those who call upon their Lord, morning and evening, seeking His pleasure, and do not let your eyes pass beyond them. 	 Ҳаёти дунё зийнатини хоҳлаб, улардан икки кўзингни бурма. Қалбини Ўз зикримиздан ғофил қилиб қўйганларимизга ва ҳавойи нафсига эргашиб иши издан чиққанларга итоат қилма.


And of them are some who covenanted With saying: if He giveth of His grace, we will surely give alms and we will surely become of the righteous. 	 Улардан: «Агар У зот Ўз фазлидан берса, албатта, садақа қиламиз ва, албатта, аҳли солиҳлардан бўламиз», деб Аллоҳга аҳд берувчилар бор.


But those who believe in Allah and His messengers and make no distinction between any of them, unto them Allah will give their wages; and Allah was ever Forgiving, Merciful. 	 Аллоҳга ва Унинг Пайғамбарларига иймон келтирганларга ва уларнинг бирортасини ҳам айирмаганларга–ана ўшаларга ажрларини албатта берурмиз. Ва Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир.


The day when the Trumpet will be blown – you will therefore come forth in multitudes. 	 У кунда сурга пуфланур ва сизлар тўп-тўп бўлиб келурсизлар.


by the moon when it blooms full: 	 Ва тўлин ой билан қасамки.


Those who believe in Allah and the Last Day will never ask your leave to be excused from striving (in the cause of Allah) with their belongings and their lives. 	 Аллоҳга ва охират кунига иймон келтирганлар сендан моллари ва жонлари билан жиҳод қилишдан қолишга изн сўрамайдилар.


whereby whatsoever is in their bellies and their skins shall be melted; 	 У билан қоринларидаги нарсалар ва терилари эритилади.


And there shall be communities whom we shall let enjoy themselves, and thereafter there shall befall them from us a torment afflictive. 	 Яна бир умматлар бўлур, уларни бир оз ҳузурлантирурмиз, сўнгра уларни биздан бўлган аламли азоб тутар», дейилди.


For no one who carries a burden bears another's load; and your returning is to your Lord, when He will tell you what you used to do. 	 Сўнгра фақатгина Роббингизга қайтишингиз бор. Бас, У нима амал қилиб юрганингизнинг хабарини берур.


O you Enrobed one. 	 Эй бурканиб ётган!


On that Day We shall ask Hell: “Are you full?” And it will reply: “Are there any more?” 	 «Бугун жаҳаннамга тўлдингми?» десак, у: « яна қўшимча борми?» дер.


On the Day when We call all the people with their record, whosoever is given his book in his right hand shall read their book, and they shall not be wronged by as much as a single datefiber. 	 Кимга китоби ўнг томонидан берилса, бас, ана ўшалар китобларини ўқирлар ва уларга қилчалик зулм қилинмас. (Аҳли жаннатларнинг, яъни, жаннатга элтувчи амал қилиб ўтганларнинг номаи аъмол китоби ўнг томонидан берилади.


We (too) are waiting. 	 «Роббингнинг келиши»–қиёмат кунининг қоим бўлиши; «Роббингнинг баъзи оятлари»–қиёмат аломатлари, демакдир.)


And why was it not that, when you heard it, you would have said, “It does not befit us to speak regarding this; Purity is to You, O Allah – this is a great accusation.” 	 Уни эшитган чоғингизда: «Бизга буни гапирмоғимиз тўғри келмайди. Сен, Ўзинг поксан!


If We defer their punishment for a certain time, they will say: "What is keeping it back?" 	 Агар Биз улардан маълум муддатгача азобни кечиктирсак, албатта, улар: «Уни нима тўхтатиб турибди?» дерлар.


And he brought forth therefrom its water, and its pasture. 	 Ундан сувни, ўт-ўланларни чиқарди.


That will be the supreme favour. 	 Мана шунинг ўзи катта фазлдир.


Taste therefore. We shall not increase you in aught but torment. 	 Бас, татиб кўринглар, сизларга азобдан бошқа ҳеч нарсани зиёда қилмасмиз.


Communicate that which has been sent down to you from your Lord, and if you do not, you will not have communicated His message, and Allah shall protect you from the people. 	 Сенга Роббингдан нозил қилинган нарсани етказ. Агар шундай қилмасанг, Унинг элчилигини етказмаган бўласан.


to Pharaoh, Haman and Korah. 	 Фиръавнга, Ҳомонга ва Қорунга.


I will also heal the blind and the leper, and bring to life the dead, by the leave of God. 	 Аллоҳ изни билан туғма кўр ва песларни тузатаман ва ўликни тирилтираман.


surely in this there is a sign for those who believe. 	 Албатта, бунда мўминлар учун оят-ибрат бордир.


So the distance between the Spectacle and the beloved was only two arms’ length, or even less. 	 Бас, икки камон миқдоридай жойгда бўлди.


And they say, 'None shall enter Paradise except that they be Jews or Christians.' 	 Ва улар: «Жаннатга яҳудий ва насронийлардан бошқа ҳеч ким кирмайди», дедилар.


But they said, "A magician, a liar." 	 Бас, улар: «(Бу) сеҳргар ва каззоб», дедилар.


Then after that you turned away. 	 Сўнгра ўшандан кейин юз ўгирдингиз.


It is He who shows you the lightening, causing fear and hope. And He produces the heavy clouds. 	 У сизларга чақмоқни хавф ва тамаъ қилиб кўрсатади ва оғир булутларни пайдо қилади.


Then, as he stood praying in the sanctuary the angels called out to him: ‘Allah gives you the good news of John, as a confirmer of a Word of Allah, eminent and chaste, a prophet, and one of the righteous.’ 	 Меҳробда намоз ўқиб турганида, фаришталар унга: «Албатта, Аллоҳ сенга Аллоҳдан бўлган калимани тасдиқловчи, бошлиқ, шаҳвати тийилган, солиҳлардан бўлган Набий, Яҳъёнинг башоратини бермоқда», дедилар. (Закариё алайҳиссаломнинг чин дилдан қилган дуолари қабул бўлди.


To any that desires the tilth of the Hereafter, We give increase in his tilth, and to any that desires the tilth of this world, We grant somewhat thereof, but he has no share or lot in the Hereafter. 	 Охират ҳосилини истаган одам эса, бу дунё ҳосилидан ҳам бошқалардан кўра яхшироқ баҳраманд бўлади. Аллоҳга иймон келтириб, Унинг шариатига амал қилганлар яхши оқибатга эришишлари турган гап.)


Those who rejected Shuaib—as if they never prospered therein. 	 Шуайбни ёлғончига чиқарганлар худди у ерда яшамагандек бўлдилар. Шуайбни ёлғончига чиқарганлар, ўшалар зиён кўрувчилар бўлдилар.


He quickeneth and giveth death, and unto Him ye will be returned. 	 У тирилтирадир ва ўлдирадир ва Унгагина қайтарилурсизлар.


When We bestow Our favour upon man, he turns away and waxes proud; but when a misfortune touches him, he is full of supplication. 	 Қачон инсонга неъмат берсак, у юз ўгирар ва ёнбоши ила узоқлашар. Қачон уни ёмонлик тутса, бас, у узундан-узоқ дуо эгасидир.


When the sun is overthrown, 	 Вақтики, қуёшни буклаб, ўралса.


and your third idol al-Manat (whom you considered as God's daughters)? 	 Ва бошқаси-учинчиси Манотни ҳам?


They carry your loads to a land which you could not otherwise reach except by painful toil to oneself. 	 Ва улар юкларингизни сиз жон машаққатисиз ета олмайдиган юртларгача кўтариб борадир.


The needy, who are too engrossed in God's cause to be able to travel about the land in search of a livelihood, are considered by those who are unaware of their condition to be free from want, because they refrain from begging. 	 (Садақа ва хайру-эҳсонлар) Аллоҳнинг йўлида тутилган, ер юзида касб қилишга қодир бўлмаган, иффатлари туфайли билмаган киши уларни бой деб ўйлайдиган фақирларгадир. Уларни сиймоларидан танийсан, одамлардан хиралик қилиб сўрамаслар.


Therefore remember Me (by praying, glorifying, etc.). 	 Бас, Мени эслангиз, сизни эслайман.


Those who reject Our revelations are deaf and dumb, in total darkness. 	 Оятларимизни ёлғонга чиқарганлар кар ва соқовлардир.


He hath created man. 	 Инсонни яратди.


Tell them: "Bring your proof, if you are truthful." 	 Бут-санамларми, жин ва фаришталарми, мушриклар худо деб юрган бошқа махлуқларми? Инсонни охиратда қайтадан яратадиган ҳам фақат Аллоҳ таолонинг Ўзи.)


But on account of their breaking their covenant We cursed them and made their hearts hard; they altered the words from their places and they neglected a portion of what they were reminded of; and you shall always discover treachery in them excepting a few of them; so pardon them and turn away; surely Allah loves those who do good (to others). 	 Намоз деб аталмиш улуғ ибодатни Аллоҳ айтганидек эмас, ўзлари хоҳлаганларидек бузиб адо этадиган бўлишди. Закот бериш у ёқда турсин, ҳамма иқтисодий алоқаларга ҳаром-харишни қўшдилар.


(Muhammad), consider those who have received a share of the Book. 	 Китобдан насиба берилганларга қарамайсанми?! Ораларида ҳукм юритиш учун Аллоҳнинг китобига чақирилганларида улардан бир гуруҳлари юз ўгириб ортга қайтадилар.


I have given up the religion of those who do not believe in God and deny the life to come. 	 У кишининг ақидалари ва даъват қилаётган динлари бошқа динлар қатори Аллоҳга ва охират кунига иймон келтиришга асосланган. Бу икки унсур ҳамма Пайғамбарларнинг ақидасидир.)


Sights comprehend Him not, and He comprehendeth all sights. 	 Аммо имконларидан ташқари нарсани бажаришга қодир эмаслар. Кўзлар маълум масофадаги нарсаларни кўради.


Believers, look after your own souls, he who goes astray cannot harm you if you are guided. 	 Ўшанда сизга қилиб юрган ишларингизнинг хабарини берадир. (Аллоҳнинг шариатида юрмай кофир бўлаётганларга ваъз-насиҳат, амри маъруф ва наҳйи мункар қилиб, уларни тўғри йўлга солиш учун қўлингиздан келган ҳаракатни қилдингиз.


Then each will be paid back in full his reward, and no one will be wronged. 	 Сўнгра ҳар бир жон қилганига яраша тўлиқ оладир. Уларга зулм қилинмас.


Say: "Nothing shall ever happen to us except what Allah has ordained for us. 	 Сен: «Бизга Аллоҳ ёзиб қўйган нарсадан ўзгаси зинҳор етмайди. У бизнинг хожамиздир.


There they shall hear no idle talk, no cause of sin, 	 Улар у ерда беҳуда, гуноҳ сўзларни эшитмаслар.


And man prayeth for evil the prayer he should make for good, and man is ever hasty. 	 (Яъни, иймонсиз, Қуръон ҳидоятидан маҳрум бўлган ҳар бир инсон ўзини яхшиликка урганидек, ёмонликка ҳам ураверади. Чунки у нима яхши ва нима ёмон — ажрата олмайди.


And if they had wished to go forth they would assuredly have made ready some equipment, but Allah was averse to their being sent forth and held them back and it was said (unto them): Sit ye with the sedentary! 	 (Ўша иймонсиз мунофиқларда, аслида, жиҳодга чиқиш нияти бўлса, аввалдан тайёргарлик кўриб қўйган бўлар эдилар. Сафарбарлик эълон этилгандан сўнг турли баҳоналар қилиб, жиҳоддан қолишга изн сўраб келишлари, уларнинг жиҳодга чиқиш ниятлари йўқлигидандир.)


Indeed, your God is One, 	 Албатта, илоҳингиз ягонадир.


Yet Allah seized them for their sins, and they had no protector from Allah. 	 Бас, Аллоҳ ўшаларни гуноҳлари сабабли тутди. Уларга Аллоҳдан ўзга бир сақловчи бўлмади.


Then it will be said [to them], "This is what you used to deny." 	 Сўнгра, мана бу, сизлар ёлғонга чиқариб юрган нарса, дейилар.


And do not become faint of heart, nor grieve, you will have the upper hand, if you are believers, 	 Ҳеч бўшашманглар, заифлашманглар, сизга етган мусибатларга, бошингизга тушган оғирликларга хафа бўлманглар. Сизлар дунёда ҳаммани ҳидоятга даъват қилувчиларсиз.


[Saying], 'Worship Allah, fear Him and obey me. 	 Аллоҳга ибодат қилинглар, Унга тақво қилинглар ва менга итоат қилинглар.


And say: "Truth has (now) arrived, and Falsehood perished: for Falsehood is (by its nature) bound to perish." 	 Ва: «Ҳақ келди, ботил йўқ бўлди. Зотан, ботил доимо йўқ бўлгувчидир», дегин.


In the Gardens of delight (Paradise), 	 Наъийм жаннатларида...


"He who finds the right path does so for himself; and he who goes astray does so to his own loss; and no one who carries a burden bears another's load. 	 Ким ҳидоятга юрса, фақат ўзи учунгина ҳидоят топадир. Ким залолатга кетса, фақат ўзи учунгина залолатга кетадир.


You will see men drunk, yet it will not be intoxication. 	 Одамларни маст ҳолда кўрарсан. Ҳолбуки, улар маст эмас.


Fight those who do not have faith in Allah nor [believe] in the Last Day, nor forbid what Allah and His Apostle have forbidden, nor practise the true religion, from among those who were given the Book, until they pay the tribute out of hand, degraded. 	 Аллоҳга ва охират кунига иймон келтирмайдиганларга, Аллоҳ ва Унинг Расули ҳаром қилган нарсаларни ҳаром деб билмайдиган ва ҳақ динга юрмайдиган китоб берилганларга қарши, то улар бўйинсунган ҳолларида ўз қўллари билан «жизя» бермагунича, жанг қилинг. (Жизя, ғайридин кишининг Ислом ҳимояси остида яшаши, мусулмонлар томонидан тақдим этилган оммавий хизматлардан фойдаланиши ва бошқа сабаблар учун Ислом давлатига тўлаб туриладиган маблағдир.


Those who idolized the calf have incurred wrath from their Lord, and humiliation in this life. 	 Албатта, бузоқни (худо) тутганларга Роббиларидан ғазаб ва ҳаёти дунёда хорлик етадир.


Everyone on earth is destined to die. 	 (Ер) юзидаги барча жонзот фонийдир.


produced water and grass therefrom, 	 Ундан сувни, ўт-ўланларни чиқарди.


If they betray you, seize them and slay them wherever you find them. 	 Агар юз ўгириб кетсалар, бас, уларни тутинглар ва қаерда топсангиз, ўлдиринглар.


And whoever repents and does good has truly turned to Allah with an (acceptable) conversion;- 	 (Тавбанинг ҳақиқий ёки сохта эканлиги унинг эълонидан кейинги амалдан билинади. Агар эълондан кейинги амал солиҳ-яхши бўлса, тавба ҳақиқий, ёмон бўлса, тавба сохта бўлади.


Consider how We have given preference to some people above others, yet the life to come has more honor and respect. 	 (Бу дунёда баъзи одамларга кўпроқ неъмат тегса, бошқаларидан афзал бўлиб юраверадилар. Аммо бу ҳоллари ҳақиқий афзаллик, ҳақиқий юксак мартаба эмас.


Abraham said: Yea, but (I ask) in order that my heart may be at ease. 	 (Иброҳим алайҳиссалом Аллоҳ таоло ўликларни тирилтира олишига ҳеч қандай шубҳа қилмас эдилар. У зотнинг бунга ишончлари комил эди.


Or is there for man whatever he wishes? 	 Ёки ҳар инсон нимани хоҳласа, шу бўлурми?


And when he was full grown, and reached the perfection of his strength, We gave him judgment and knowledge. 	 Биз яхши амал қилгувчиларни шундай мукофотлармиз. (Биз «вояга етиб» деб таржима қилган «балаға ашудда» иборасини араблар жисмоний жиҳатдан вояга етиш, «мукаммал бўлганида» деб ўгирган «итаво» сўзини ақлий жиҳатдан камолга етиш, деб тушунадилар.


(It suffices in order to follow the Law of Allah that) you incline not wholly to one, leaving the other in suspense. 	 Яъни, кўнглингизда муҳаббати ўрнашган баъзихотинингизга бир йўла мойил бўлиб кетиб, хотинларингизнинг баъзисини муаллақ аёлга ўхшатиб қўйманг. «Муаллақ аёл» деб хотин бўлиб хотин эмас, боши очиқ бўлиб, боши очиқ эмас, аросат бир ҳолда қолган аёлга айтилади.


We shall act righteously and behave different to what we did before." 	 Қилиб юрган амалларимиздан бошқа, солиҳ амаллар қилурмиз!» деб доду фарёд солурлар.


To Him belong the Unseen in the heavens and the earth. 	 Осмонлару ернинг ғайби Унга хосдир.


The righteously striving believers will not be blamed for what they have eaten, if they maintain piety, do good deeds, have faith, and be charitable. 	 Иймон келтирганлар учун, агар тақво қилиб, иймон келтириб, яхши амалларни қилган бўлсалар, сўнгра тақво қилиб, иймон келтирсалар, кейин тақво қилиб эҳсон қилсалар, еб-ичганларида гуноҳ йўқдир.


Evil was their (rabbis and priests) profession! 	 Қилаётган ҳунарлари қандай ҳам ёмон-а!


(As for) those, their abode is the fire because of what they earned. 	 Ана ўшаларнинг жойлари, қилган касблари туфайли, жаҳаннамдир.


There are indeed signs in that for those who have sense. 	 Албатта, бунда ақл эгалари учун ибратлар бордир.


We will make them taste the lesser torment, prior to the greater torment, so that they may return. 	 (Яъни, ўша фосиқларга охиратнинг буюк азобидан олдин бу дунёдаги яқин азобни тоттирамиз. Шоядки улар бундан сабоқ олиб, куфр ва фисқу фужурдан, ёмонликлардан қайтсалар.)


It was revealed to us that the punishment falls upon him who disbelieves and turns away.'“ 	 Албатта, бизга ваҳий қилиндики, ёлғонга чиқарганларга ва юз ўгириб кетганларга шубҳасиз азоб бўлур», денглар.


"Now that you have withdrawn from them and from all that they worship instead of God, take refuge in that cave; your Lord will extend His mercy to you and will make fitting provision for you in your situation." 	 Модомики улардан ва улар Аллоҳдан бошқа ибодат қилаётган нарсадан узоқлашмоқчи бўлсангиз, каҳфдан паноҳ жой олингиз. Роббингиз сизга Ўз раҳматини таратур ва сизга ишингизда осонлик яратур», дедилар.


Their hands shall be shackled and they shall be cursed for what they say. 	 Сенга Роббингдан нозил қилинган нарса улардан кўпларининг туғён ва куфрини зиёда қилар. Уларнинг орасига қиёмат кунигача душманлик ва ёмон кўришни солдик.


Say “What! You disbelieve in Him Who created the earth in two days, and you appoint equals to Him? 	 Сен: «Сизлар ҳақиқатан ҳам ерни икки кунда яратган зотга куфр келтиряпсизми ва Унга тенгдошлар қўшяпсизми?!


Allah is the Almighty, the Wise. 	 Албатта, Аллоҳ азиз ва ҳакимдир.


Then seek a light!" 	 Шунда мунофиқлар: «Бизни ташлаб кетманглар, кутиб туринглар, бизга ҳам нурингиздан озгина беринглар», деб ялинишар экан.


Perhaps Allah will put, between you and those to whom you have been enemies among them, affection. 	 (Аллоҳ таолодан «шоядки» калимаси содир бўлса, албатта, воқеликда содир бўлиши шарт. Бу ваъда Маккаи мукаррама фатҳ бўлиши билан амалга ошди.


Allah knows those of you who slip away surreptitiously, so let those who disobey His command beware, lest they are struck by sedition, or, they are stricken with a painful punishment. 	 Биринчи фикрга биноан, Пайғамбарни чақиришда, бир-бирингизни чақиришингиздаги лафзларни қўлламанг, дегани. Иккинчи фикрга кўра, Пайғамбарнинг чақириғини, буйруғини бошқаларнинг чақириғи каби оддий қабул қилманг, балки алоҳида аҳамият ва эътибор билан қабул қилинг, деганидир.


Your god is one God. 	 Илоҳингиз ягона илоҳдир.


They are people who keep themselves purified' 	 Инсонийлик қиёфасини йўқотган қавм шу даражага етар экан-да. Ўзлари инсоният бўйнига тавқи лаънат бўлиб осиладиган амалларни тап тортмай қилаётганлари етмаганидек, уларга ўхшашни хоҳламаган, инсонлигини йўқотмаган, Аллоҳнинг амрида юришга ҳаракат қилганларни покизаликда айблайдилар.)


And [Allah acknowledges] his saying, "O my Lord, indeed these are a people who do not believe." 	 У(Муҳаммад)нинг: «Эй Роббим, албатта, анавилар иймон келтирмайдиган қавмлардир», деган гапини ҳам (билур).


—Those whom the angels take away while they were wronging themselves. 	 Фаришталар уларнинг жонларини ўзларига зулм қилган ҳолларида олгандир.


These are the successful. 	 Шунинг учун уларга барча яхшиликлар берилади. Шунинг учун улар нажот топадилар.)


In this there is evidence (of the truth) for every repenting person. 	 Уларнинг тўрт тарафида Аллоҳ таоло ўлганларни қайта тирилтиришга қодир эканига, ҳужжатлар тўлиб ётибди-ку! Агар ақллари ишламаётган бўлса, кўзларини очиб, ҳушларини жойига келтириб қўйишимиз мумкин.)


And countenances on that Day shall be scowling. 	 Ва у кунда бор тиришиб-буришган юзлар.


Indeed a large number of the people are disobedient. 	 Шунда Аллоҳ инсоф берганлари ўзига келиб, ҳақиқатга таслим бўлади. Мусулмон бўлиб ҳаёт кечиришни бошлайди.


They said, `We have believed, so bear witness that We have submitted.'“ 	 Бу оятдаги «ваҳий юборганимда» деган сўзлардан Пайғамбарларга юбориладиган ваҳийни тушунмаслик керак. Араб тилида, Қуръон истилоҳида «ваҳий» сўзи «илҳом» маъносида ҳам ишлатилади.)


And tall date-palms laden with clusters ranged. 	 Ва зич мевали шингиллари бор хурмоларни ҳам.


So let the life of the world not delude you, and let not the Deluder delude you concerning Allah. 	 Яъни, ҳеч нарсага парво қилма, Аллоҳнинг Ўзи кечиргувчи, деб одамларни гуноҳ ишларга чорлайди. Аллоҳ таолонинг авф этиши ва мағфират қилишини суистеъмол этиб, Аллоҳ Ўзи кечирар, деб ҳар хил гуноҳларга қўл уравериш нақадар ёмон шайтоний иш эканини эсдан чиқармаслик зарур.)


and saying, "Father, we went playing and left Joseph with our belongings. A wild-beast came and devoured him. 	 «Эй отамиз, биз Юсуфни нарсаларимиз олдига қолдириб, ўзимиз қувлашиб кетсак, уни бўри еб қўйибди.


Blessed is He who has revealed the criteria (for discerning truth from falsehood) to His servant so that He could warn mankind. 	 Оламларга огоҳлантирувчи бўлсин учун бандасига Фурқонни нозил қилган Зот баракотли, улуғдир.


Surely We have sent unto you a Messenger as a witness over you, even as We sent to Pharaoh a Messenger, 	 Албатта, Биз сизларга, худди Фиръавнга Расул юборганимиздек, сиз ҳақингизда гувоҳлик берувчи Расулни юбордик.


We helped the believers against their enemies and they became victorious. 	 (Ҳаворийлар Ийсо алайҳиссаломнинг шогирдлари, у кишига яқин одамлардир. Аллоҳ таоло бу ояти каримада мусулмонларни Ислом динига хизмат қилишга чақирмоқда ва бу хизматни Аллоҳга ёрдамчи бўлиш, деб атамоқда.)


They replied: 'Its recompense in whosoever's saddle bag it is found, he shall be its recompense. 	 Улар: «Унинг жазоси, кимнинг юкида топилса, ўшадир. Бас, унинг жазоси ўшадир.


And when they said, 'O God, if this be indeed the truth from Thee, then rain down upon us stones out of heaven, or bring us a painful chastisement.' 	 «Эй бор Худоё, агар мана шу Сенинг ҳузурингдан келган ҳақ бўлса, устимизга осмондан тош ёғдиргин ёки бизга аламли азоб юборгин», деганларини эсла.


When hardship befalls you, you begin to cry out to Him. 	 Сўнгра қачонки сизга ёмонлик етса, Унгагина ёлборурсиз.


to your heart, so that you will warn (the people of the dangers of disobeying God). 	 Сенинг қалбингга, огоҳлантиргувчилардан бўлишинг учун.


Those who will be driven headlong into hell will have a terrible dwelling; they have certainly gone astray. 	 Жаҳаннам томон юз тубан ҳолларида судраладиганлар, ана ўшалар, маконлари энг ёмон, йўллари энг адашган кимсалардир.


Say, "Even if you had been inside your houses, those decreed to be killed would have come out to their death beds." 	 Буни кўрган мушриклар охиригача ҳужум қилишга юраклари дов бермай, ортга қайтдилар. Мўминлардан бир тоифаси бу иш билан овора бўлиб турган бир пайтда: Бу тоифа–иймони заиф тоифа, қалбида фидокорлик туйғуси ўрнашмаган тоифа.


Surely in this is a sign, but most of them are not believers. 	 Албатта, бунда оят-белги бор. Лекин кўплари мўмин бўлмаслар.


That Allah may reward the truthful for their truth, and punish the hypocrites if He please or turn to them (mercifully); surely Allah is Forgiving, Merciful. 	 Аллоҳ содиқларни садоқатлари сабабидан мукофотлаш учун ва мунофиқларни Аллоҳ хоҳласа, азоблаши ёки тавбасини қабул қилиши учундир. Албатта, Аллоҳ ўта мағфиратли ва ўта раҳмлидир.


So glorify God when you retire at night, and when you rise in the morning. 	 Бас, тунга киришингизда ҳам, тонгга киришингизда ҳам Аллоҳни поклаб ёд этинг. (Бундан мурод, шом ва хуфтон намозларини ўқиб, Аллоҳни поклаб ёд этинглар, тонгга киришда тасбиҳ айтишдан мурод бомдод намозини ўқишдир.)


People whom We had made more powerful in the earth than you are and upon them We showered from the heavens abundant rains, and at whose feet We caused the rivers to flow? 	 Осмондан устларига барака ёмғири юборган ва остларидан анҳорлар оқиб турадиган қилиб қўйган эдик. Бас, гуноҳлари туфайли уларни ҳалок қилдик ва ўринларига бошқа асрларни пайдо қилдик.


And the companions of the right hand; how happy are the companions of the right hand! 	 Ўнг тараф эгалари. Ўнг тараф эгалари не(саодатлилар)дир!


Ask the Children of Israel how many clear (Signs) We have sent them. 	 Бани Исроилдан уларга қанча оятларни берганимизни сўра.


But they (impudently) treated Our Signs as false. 	 Ва Бизнинг оятлариимизни ёлғон дейишган эди, ёлғон!.


Such are disbelievers in truth; and for disbelievers We prepare a shameful doom. 	 Ана ўшалар ҳақиқий кофирлардир. Ва кофирларга хорловчи азобни тайёрлаб қўйганмиз.


Some of them We told you about, and some We did not tell you about. 	 Ҳеч Пайғамбар Аллоҳнинг изнисиз оят-мўъжиза келтирган эмас. Бас, қачонки Аллоҳнинг амри келганида, ҳақ ила ҳукм чиқарилур ва ўшанда ботил иш қилиб юргувчилар зиён тортурлар.


All that is in the heavens and all that is in the earth glorifieth Allah; unto Him belongeth Sovereignty and unto Him belongeth praise, and He is Able to do all things. 	 Осмонлардаги нарсалар ва ердаги нарсалар Аллоҳга тасбиҳ айтурлар. Мулк Унга хосдир, мақтов ҳам Унга хосдир ва У барча нарсага қодирдир.


Know they not that Allah knoweth what they conceal and what they reveal? 	 Аллоҳ уларнинг сир тутгану ва ошкор қилган нарсаларини, албатта, билишини англамайдиларми? (Зикр қилинган бу ҳол яҳудийларнинг диний олимларига оид.)


And indeed, the wrongdoers will have a painful punishment. 	 Ўша шерик худолари уларга Аллоҳ изн бермаган ишларни қилишни қонунлаштириб берганми? Агар бандаларнинг амалларига савоб ёки азоб қиёматда бўлиши ҳақидаги ажрим сўзи бўлмаганида, бандалар орасида ҳозироқ ҳукм қилиниб қўйилган бўлар эди.)


Upon the day when thou seest the believers, men and women, their light running before them, and on their right hands. 	 Мўмин ва мўминаларни уларнинг олдиларида ва ўнг тарафларида нурлари ҳаракат қилаётган ҳолда кўрган кунингда, Сизларга бугунги куннинг хушхабари дарахтлари остидан сувлари оқиб турган жаннатлардир.


And the people of Noah before. 	 Ва бундан олдин Нуҳ қавмини (ҳалок қилган ҳам Ўзи).


This He hath command you, in order that ye may discern. 	 Магар ҳақ ила бўлса, майли. Ушбуларни сизга амр қилдикки, шояд ақл юритсангиз.»- деб айт.


Verily Allah is Subtle, All-Aware. 	 Албатта, Аллоҳ ўта лутфли ва хабардор зотдир.


and with them maidens restraining their glances of equal age. 	 Уларнинг ҳузурида кўзларини (номаҳрамдан) тийган тенгдош (ҳур)лар бордир.


nor would he urge the feeding of the poor. 	 Ва мискинларга таом беришга қизиқтирмаган эди. (Мискинларга таом беришга қизиқтирмаслик шунчаликка олиб келса, имкони бўлса туриб уларга таом бермаслик қанчалик гуноҳ экан–буни китобхоннинг ўзи фаҳмлайверсин.)


He said: verily it grieveth me that ye should take him away, and I fear lest a wolf may devour him, While ye are negligent of him. 	 Сиз ундан ғофил қолсангиз, уни бўри еб кетишидан қўрқаман», деди. (Уни сизларга ишониб, қўшиб юбора олмайман, деган маънодаги сўзни юмшоқроқ қилиб айтдилар.)


Let him be destroyed. How he calculated! 	 Сўнгра яна лаънат бўлсин унга, қандоқ ҳам чамалаб кўрди.


and who sent down water from the sky in a measured manner, and We revived with it a dead country. 	 У зот осмондан ўлчов ила сув туширди. Бас, Биз у(сув) ила ўлик юртни тирилтирдик.


Surely into trial have they already tumbled down, and most surely hell encompasses the unbelievers. 	 Мен Бани Асфар (сариқлар)нинг хотинларини кўрсам, чидай олмайман, деб қўрқаман», деди. Шунда Расулуллоҳ (с. а. в.) ундан юз ўгирдилар ва: «Сенга изн бердим», дедилар.)


And how can you take it back, when you have been intimate with one another, and they have received from you a solid commitment? 	 (Ояти каримадаги, «... улар сиздан мустаҳкам аҳду паймон олганлар-ку?!» жумласидаги «аҳду паймон»нинг маъноси ҳақида Суфён ас-Саврий: «Яхшилик ила тутиб туриш ёки яхшилик билан ажрашиш ҳақидаги аҳд», деганлар. Робеъ ибн Анас эса: «Бу Пайғамбаримизнинг (с. а. в.): «Сиз уларни Аллоҳнинг омонати ила олдингиз ва фаржларини Аллоҳнинг калимаси ила ўзингизга ҳалол этдингиз», деган ҳадисларидан иборатдир», деган.)


And [remember] the Man of the Fish, when he left in a rage, thinking that We would not put him to hardship. 	 «Нун» балиқ дегани, Зуннун эса, балиқ эгаси дегани. Юнусни алайҳиссалом денгизда балиқ ютиб юборган, кейин қирғоққа келиб, Аллоҳнинг амри билан чиқариб ташланган.


Perdition overtake both hands of Abu Lahab, and he will perish. 	 Абу Лаҳабнинг икки қўли ҳалок бўлсин, ҳалок!


And for those who disbelieved is the fire of hell; neither does their final seizure come that they may die, nor is its punishment lightened for them; this is how We punish every extremely ungrateful person. 	 Куфр келтирганларга жаҳаннам оташи бордир. Уларга на ўлишлари учун ҳукм қилинмас ва на улардан у (жаҳаннам)нинг азобидан енгиллатилмас.


We created you—if only you would believe! 	 Биз сизларни яратганимиз, ишонсаларинг-чи!


Hast thou not regarded those who dispute concerning the signs of God, how they are turned about? 	 Аллоҳнинг оятлари ҳақида талашиб-тортишадиганларни кўрмайсанми?! Қаёққа бурилиб кетмоқдалар?!


Allah chose him and guided him to a straight path. 	 У зот уни танлаб олди ва сиротул мустақиймга ҳидоят қилди.


Do they not consider how many of the generations have We destroyed before them, because they do not turn to them? 	 Ахир улар ўзларидан олдинги қанча асрларни ҳалок этганимизни ва, албатта, ўшалар уларга қайтмасликларини кўрмайдиларми?!


Or is it that their dreams compel them to this? Or are they aggressive people? 	 Ё ақллари шунга буюрарми ёки улар туғёнга кетган қавмларми?


Hast thou waxed proud, or art thou of the lofty ones?' 	 Мутакаббирлик қилдингми?! Ёки олий даражалилардан бўлдингми?!» деди.


Surely those who disbelieve from among the followers of the Book and the polytheists shall be in the fire of hell, abiding therein; they are the worst of men. 	 Албатта, аҳли китоб ва мушриклардан бўлган куфр келтирганлар жаҳаннам ўтидадурлар, у ерда абадий қолурлар. Ана ўшалар халойиқнинг энг ёмонларидир.


But when We decreed death for him, naught showed them his death but a creature of the earth that ate away his staff; and when it fell down, the jinn came to know plainly that if they had known the unseen, they would not have tarried in abasing torment. 	 Аллоҳ таолонинг иродаси билан бир ёғоч қурти Сулаймон алайҳиссалом суяниб турган асони маълум миқдорда еганидан кейин асо жойидан сурилган ва Сулаймоннинг алайҳиссалом жуссалари ерга йиқилган. Жинлар шундагина, ўз даъволарига қарши ўлароқ, ғайб илмини билмасликларини тушуниб етганлар.)


It will be those who labor a great deal in this life but without guidance, yet think that they are doing a great many good deeds. 	 Улар бу дунё ҳаётидаёқ сайъи-ҳаракатлари ботил бўлган, ўзлари эса, гўзал иш қиляпман, деб ҳисоблайдиганлардир», дегин.


When it was said to you, "God's promise is true: there is no doubt about the Hour," did you not reply, 'We do not know what the Hour is. 	 Вақтики: «Албатта, Аллоҳнинг ваъдаси ҳақдир ва (Қиёмат) соатида шубҳа йўқдир», дейилса, «Қиёмат соати нима эканини билмасмиз. Биз фақат гумон қиламиз, холос.


But the evil plot encompasses only him who makes it. 	 Аллоҳнинг суннатига ҳаргиз бадал топа олмассан. Аллоҳнинг суннатига ҳаргиз ўзгартириш топа олмассан.


In Him have I put my trust, and to Him do I always turn. 	 Сизларни тижоратда ҳалол бўлишга, одамларнинг ҳаққини уриб қолмасликка, иқтисодий муомалаларда адолат қилишга даъват этишимни нотўғри тушунманглар. Бунинг орқасида бирор манфаат қозонмоқчи эмасман.


And you see men entering the religion of Allah in companies, 	 Ва одамларнинг Аллоҳнинг динига тўп-тўп бўлиб кираётганини кўрсанг...


We have put covers on their hearts so as not to understand the Qur’an, and deafness in their ears; and even if you call them to guidance, they will never attain the right path. 	 Албатта, Биз у (Қуръон)ни англамасликлари учун уларнинг дилларига пардалар ва қулоқларига оғирлик қилиб қўйдик. Агар уларни ҳидоятга чақирсанг ҳам, ҳаргиз ҳидоят топмаслар.


And by the sea kept filled (or it will be fire kindled on the Day of Resurrection). 	 Ва тўлган денгиз билан қасам.


When a sign comes to them, they say, "We will not believe in it until we are given what God's messengers have been given. 	 Агар уларга оят келса, Аллоҳнинг Пайғамбарларига берилган нарсага ўхшаш нарса бизга ҳам берилмагунча зинҳор иймон келтирмасмиз, дерлар.


And the moon, We have measured for it mansions (to traverse) till it returns like the old dried curved date stalk. 	 Ойни эса, токи эски (хурмо) шингили (ҳолига) қайтгунга қадар манзилларини бичиб қўйганмиз. (Ой ҳам, қуёш ҳам думалоқ шаклдаги самовий жисмдир.


Upon it He dispersed all manner of crawling thing, and He sent down water from the sky with which He caused to grow in it every generous kind. 	 (Оятда «ўсимликларни ўстириб қўйдик», дейилмасдан, «карамли (гўзал ва фойдали) жуфтларни ўстириб қўйдик», деб айтилмоқда. Бу ерда, аввало, ўсимликлардаги гўзаллик ва фойдага ишора қилиняпти, қолаверса, улар жуфт бўлиши ҳам билдириб қўйиляпти.


Allah will deprive usury of all blessing, but will give increase for deeds of charity: For He loveth not creatures ungrateful and wicked. 	 Аслида эса, иш бунинг тескариси бўлади: Аллоҳ «садақаларни зиёда қилади». Агар ҳисобда садақа қилувчининг моли ҳажми оз бўлса ҳам, Аллоҳ унга барака ато қилади, бало-офатлардан сақлайди, ўзини тинч, хотирини жам қилади.)


A place of resort for the inordinate, 	 Туғёнга кетганларга қайтар жойдир.


(Muhammad), these are the revelations which We recite to you for a genuine purpose. 	 Ва, албатта, сен Пайғамбарлардандирсан. («Булар»-мингларча одамларни ўлдириш ва тирилтириш, тобутни фаришталар кўтариб келиши, оз сонли мўминларнинг кўп сонли кофирларнинг устидан ғолиб келиши ҳақидаги хабарларни ўз ичига олган оятлардир.


"Truly, we did call unto Him from of old: truly it is He, the Beneficent, the Merciful!" 	 Албатта, биз илгари Унга дуо қилардик. Албатта, Унинг Ўзи яхшилик қилувчи ва раҳмлидур.


And recall what time Allah took a bond from those who were vouchsafed the Book: ye shall surely expound it to the people and ye shall hide it not; whereafter they cast it behind their backs, and bartered it for a small price. 	 (Ояти каримада аҳли китобларнинг, хусусан, яҳудийларнинг аҳдни бузиб, хиёнат қилишлари ўзига хос услуб ила баён этиляпти. Аслида, Аллоҳ уларга китоб бераётган пайтда, бу китобни албатта, одамларга баён қиласиз ва беркитмайсиз, деб аҳд олган эди.


They say: "When will this promise (i.e. the Day of Resurrection) come to pass? if you are telling the truth." 	 Ва улар: «Агар ростгўй бўлсангиз, бу ваъда қачон бўлади?» дерлар.


God: there is no deity save Him, the Living, the Eternal One. 	 Аллоҳ Ундан ўзга илоҳ йўқ зотдир. У тирик ва қаййумдир.


Allah! There is no Allah save Him. 	 Аллоҳ–ундан бошқа ибодатга сазовор илоҳ йўқ зотдир.


That is the determination of the Exalted in Might, the Knowing. 	 Инсон ҳар куни тунга киради, унинг сукунатидан таскин топади, ором олади. Аммо, буни ким қилди, деб сўраб кўрмайди.)


And to Midian, their brother Shu'aib. 	 Ва Мадянга ўз биродарлари Шуайбни (юбордик).


They are only like the cattle; nay, even worse than the cattle. 	 Балки яна ҳам йўлдан озганроқдирлар. (Ушбу ояти каримада Пайғамбарга (с. а. в.) тасалли ва ҳавои нафсларини худо қилиб олган кофирларни ерга уриш бор.)


And when the apostles are collected at the appointed time, 	 Ва вақтики, Пайғамбарларга вақт белгиланса.


by the sky and how He built it 	 Ва осмон билан ва унинг бино қилиниши билан қасам.


They will have no defense against God—as if their faces are covered with dark patches of night. 	 Олдинги манзаранинг тамоман акси. Оятда бу дунёда гўзал амаллар эмас, ёмон амаллар қилганлар васф қилинаётир.


Let her alone to graze [freely] in Allah’s land, and do not cause her any harm, for then you shall be seized by a painful punishment. 	 Сувдан истифода қилиш эса, навбатли бўлди. Чунончи, сувни бир кун туя, бир кун Самуд қавми истеъмол этар эдилар.)