If a vicious character brings you some news, verify it, lest you should visit [harm] on some people out of ignorance, and then become regretful for what you have done. 	 Бир хабарни эшитиши биланоқ, суриштирмай, бирор иш қилинса, кейин хабарнинг ёлғонлиги ёки хатолиги аён бўлса, ҳақиқатдан афсус-надоматга сабаб бўлади. Шунинг учун ҳам, Аллоҳ таоло «бир қавмга билмасдан мусибат етказиб қўйиб, қилганингизга надомат чекувчи бўлманглар», демоқда.)


"Yea, - if ye remain firm, and act aright, even if the enemy should rush here on you in hot haste, your Lord would help you with five thousand angels Making a terrific onslaught. 	 «Ҳа (кифоя қилади)! Агар сабр ва тақво қилсангиз, улар шу пайт келиб қолсалар ҳам, Роббингиз сизга белгили беш минг фаришта ила мадад беради».


You will surely find the most intense of the people in animosity toward the believers [to be] the Jews and those who associate others with Allah; and you will find the nearest of them in affection to the believers those who say, "We are Christians." 	 Яҳудий ва ширк келтирганларни иймон келтирганларга нисбатан одамларнинг ашаддий адоватлиси эканини топасан. Улардан иймон келтирганларга дўстликка яқинроғи, биз насоролармиз, деганлар эканини топасан.


But the Messiah himself said, “O Children of Israel, worship God, my Lord and your Lord. 	 Масиҳ ибн Марям эса: «Менинг Роббим ва сизнинг Роббингиз Аллоҳга ибодат қилинг.


But if they turn away, say, “I have informed you sufficiently. 	 Агар улар юз ўгириб кетсалар: «Мен сизларга баробарлик бўлиши учун эълон қилдим. Сизга ваъда қилинаётган нарса яқинми ёки узоқми билмасман.


Verily those who are in the presence of your Lord are never too proud to worship and celebrate His praises, and bow in homage to Him'. 	 Роббинг ҳузуридагилар, албатта, Унинг ибодатидан мутакаббирлик қилмаслар, Уни поклаб ёд этарлар ва Унга сажда қиларлар.


When his people said to him: Do not exult, surely Allah does not love the exultant; 	 Молу мулки шу даражада кўп эдики, хазиналарининг калитларини кўтариш бир тўда кучли одамларга ҳам оғирлик қилар эди. Ўша вақтда шунчалик молга эгалик уни ҳовлиқтириб юборади.


To him dost thou attend; 	 Сен у томонга интиласан.


The confederates of Allah are indeed felicitous! 	 (Аллоҳннинг ризолигини топиш... Кимки яратган Роббиси ризолигини топмас экан, мабодо унинг иймони сақлаб қолмаса, бу ёлғончи дунёда умри алданиш билан, охиратда эса фақат азобга дучор бўлиш билан интиҳо топади.)


Then, when the sorcerers came, they said to Pharaoh, 'Shall we indeed have a wage, if we should be the victors?' 	 Сеҳргарлар келган чоғларида Фиръавнга: «Агар биз ғолиб келгувчи бўлсак, бизга, албатта, ҳақ бериладими?» дедилар.


And those who distribute (it) by command, 	 Иш тақсимловчи(фаришта)лар билан қасам.


Neither did you (O Muhammad SAW) read any book before it (this Quran), nor did you write any book (whatsoever) with your right hand. 	 Ундан олдин ҳеч бир китобни тиловат қилмас эдинг ва қўлинг билан хат ёзмас эдинг. Агар шундай бўлганида, ботил аҳллари шубҳага тушган бўлур эдилар.


One with whom was knowledge of the Scripture said: "I will bring it to you within the twinkling of an eye!" then when [Sulaiman (Solomon)] saw it placed before him, he said: "This is by the Grace of my Lord to test me whether I am grateful or ungrateful! 	 Китобдан илми бор шахс: «Мен уни сенга кўзингни очиб юмгунингча келтирурман», деди. Қачонки, у(Сулаймон) у(тахт)ни ўз ҳузурида қарор топганини кўргач: «Бу Роббимнинг фазлидандир.


and they have enraged us, 	 Албатта, улар бизни ғазаблантиргувчилардир.


Behold! you are they who disputed about that of which you had knowledge; why then do you dispute about that of which you have no knowledge? 	 (Пайғамбар алайҳиссалом билан Ийсо ҳақида, шунингдек, Таврот ва Инжилда келган баъзи масалалар ҳақида тортишишган эди. Бу масалаларда уларнинг озми-кўпми илмлари бор эди.


Surely those who guard (against evil) shall be in the midst of gardens and fountains: 	 Албатта, тақводорлар жаннатлар ва чашмалардадир.


Naught upholdeth them save the Beneficent. 	 Уларни Роҳмандан бошқа ушлаб турувчи йўқ.


Along with others of them who have not yet joined them. 	 Ва У зот ғолиб ва ҳикмат эгасидир. (Бу ояти карима ҳам Қуръоннинг улкан мўъжиларидан биридир.


(All) these transgressed beyond bounds in the lands, 	 Улар турли ўлкаларда туғёнга кетган эдилар.


And why should you not eat of that over which the Name of God is pronounced, when He has detailed for you what is prohibited for you, unless you are compelled by necessity? 	 Сизга нима бўлдики, Аллоҳнинг номи айтиб сўйилган нарсани емас экансизлар?! У сизларга ҳаром қилган нарсаларини батафсил баён қилиб берган-ку?!


Among them are those who believe in it, and among them are those who do not believe in it. 	 Улардан унга иймон келтирадиганлар ҳам бор ва улардан унга иймон келтирмайдиганлар ҳам бор.


And if an entry had been effected to them from the sides of the (city), and they had been incited to sedition, they would certainly have brought it to pass, with none but a brief delay! 	 Магар озгинагина. (Яъни, ўша мунофиқ ва иймони заифларнинг устига душман Мадинанинг ҳар томонидан бостириб кириб, фитнани –диндан қайтиш ва мусулмонларга қарши урушишни талаб этса, дарҳол ўша ишни қилар эдилар.)


Our Lord, and grant us what You promised us through Your messengers and do not disgrace us on the Day of Resurrection. 	 (Ушбу ояти карималардан кўриниб турибдики, Аллоҳнинг биру борлиги ҳамда чексиз қудрати ва бошқа комил сифатларини тўла англаб етиш учун ибодат ва тафаккур лозим экан. Бири бўлиб иккинчиси бўлмаса ҳам, иш битмас экан.


Had God wanted, they would not have murdered their children. 	 Агар Аллоҳ хоҳласа, бундай қилмасдилар.


Establish worship and pay the poor-due and obey the messenger, that haply ye may find mercy. 	 Намозни тўкис адо этинглар, закот беринглар ва Пайғамбарга итоат қилинглар. Шоядки раҳм қилсангиз.


Your parents and your children—you do not know which are closer to you in welfare. 	 Ахир, у от миниб, душманга қарши урушмайди-ку! Қўлидан ҳеч нарса келмайдиган гўдакка ҳам мерос бериладими?» дейишди.


And whenever a Surah s sent down, there are some of them who say which of You hath this increased in faith! 	 Бирон сура нозил қилинган вақтда улардан: «Бу сиздан кимнинг иймонини зиёда қилди?» дейдиган кимсалар бор. Бас, иймон келтирганларнинг иймонини зиёда қилди ва улар шоду хуррам бўлдилар.


They said, “We see an evil omen in you; if you do not give up, we will stone you, and a painful punishment from us will befall you.” 	 Улар: «Биз сизлардан бадгумон бўлдик. Агар тўхтамасангиз, албатта, сизни тошбўрон қиламиз ва сизга биздан аламли азоб етади», дедилар.


Have they not seen the birds obedient in mid-air? 	 Осмон бўшлиғидаги беминнат, бўйсундирилган қушларга қарамайдиларми?


And had it not been that Allah had decreed banishment for them, He would certainly have punished them in this world: And in the Hereafter they shall (certainly) have the Punishment of the Fire. 	 (Инсон охиратда бу дунёда қилган гуноҳ амалларига яраша жазо олиши муқаррар. Яҳудийларнинг кўчирилиши, улар учун нисбатан енгил азобдир.)


Those who have fear of God will benefit 	 Албатта, қўрққан эсга оладир.


Say, “To whom belongs what is in the heavens and the earth?” 	 Сен: «Осмонлар ва ердаги нарсалар кимники?» деб айт!


Go ye down to any town, and ye shall find what ye want!" 	 Бирорта шаҳарга тушинг, сўраганингизни албатта, топасиз», деди.


Do you not see that even if We give them respite for years 	 Айтгин-чи, агар Биз уларни йилларча ҳузурлантирсак-да.


That this is verily the word of an honoured messenger; 	 Албатта у(Қуръон) карамли Расулнинг сўзидир. (Қуръони Каримни Пайғамбаримиз саллоллоҳу алайҳи васалламга нисбат берилиши У зот (с. а. в) у каломни тиловат қилувчи ва кишиларга етказувчи эканлигидандир.)


Now, however, if he does not do as I bid him, he shall certainly be put in prison and be humiliated." 	 Агар у менинг амримни бажармаса, албатта, қамалур ва хор бўлгувчилардан бўлур», деди.


And among men is he who serves Allah (standing) on the verge, so that if good befalls him he is satisfied therewith, but if a trial afflict him he turns back headlong; he loses this world as well as the hereafter; that is a manifest loss. 	 Аммо Исломга муайян фойдани кўзлаб кирган, ўша фойдага эришса, хурсанд бўлиб, эришмаса, динни тарк этиб, юз ўгириб кетадиган мунофиқлар икки дунёда зиён кўришлари муқаррар. Аслини олганда мунофиқ, Исломдан, Аллоҳдан юз ўгириб, қаёққа ҳам борарди, кимга ҳам топинарди?)


That is because Allah is the Truth, and that what they call upon other than Him is falsehood, and because Allah is the Most High, the Grand. 	 Бу, албатта, Аллоҳнинг Ўзи ҳақ, албатта, Ундан ўзга илтижо қилаётганлари ботил ва, албатта, Аллоҳнинг Ўзи энг юксак ва энг буюк зот эканидандир.


And turned them into pastured fields of corn? 	 Бас, уларни қурт еб ташлаган ўсимликка ўхшатиб юбормадими?. Муҳаммад алайҳиссалом «Фил йили»да туғилганлар дейилишининг сабаби ҳам шу.


You have rejected His guidance and your punishment is inevitable." 	 Энди сизларга (азоб) лозим бўлур», деб айт.


And never therefrom will they be absent. 	 Ва улар ундан ғойиб бўла олмайдир.


And thus hath the Word of thy Lord been justified on those who disbelieve: that they shall be the fellows of the Fire. 	 Куфр келтирганларга ҳам Роббингнинг (азоб) сўзи худди ана шундай ҳақ бўлди. Албатта, улар дўзах эгаларидир.


So forgive those who repent and follow Your way and save them from the punishment of hell. 	 Билгани–Аршни кўтариб турадиган, атрофини ўраб олган зотлар борлигидир. Улар модомики Аршни кўтариб турган эканлар, шунга яраша куч-қувват ва мақом-мартабага эгадирлар.)


Proclaim, (O dear Prophet Mohammed – peace and blessings be upon him), “O mankind! 	 Сен: «Агар Аллоҳга муҳаббат қилсангиз, бас, менга эргашинг.


Verily We! 	 Албатта, Биз унга йўл кўрсатдик.


Save them from the ills [of the Day of Retribution]; and whomever You save from the ills that day, You will have had mercy upon him, and that is the great triumph.’ 	 Ва уларни ёмонликлардан сақла, ўша куни кимни ёмонликлардан сақласанг, батаҳқиқ, унга раҳм қилибсан. Ана ўша буюк ютуқдир», (дерлар).


Verily God is all-powerful and all-mighty. 	 Жумладан, темирдан ясалган асбобларни ишлатиб, Аллоҳга ва Унинг Пайғамбарларига ёрдам берувчиларни билиши учун, деган ишора. Маълумки, Аллоҳ илмининг чегараси йўқ - ҳамма нарсани рўй беришидан аввал билиб туради.


Allah and His messenger will see your conduct, and then ye will be brought back unto Him Who knoweth the Invisible as well as the Visible, and He will tell you what ye used to do. 	 Албатта, Аллоҳ ва Унинг Расули амалингизни кўрадир, сўнгра ғайбни ва шаҳодатни билгувчи зотга қайтарилурсизлар. Бас, у сизга қилиб юрган амалингизнинг хабарини берадир», деб айт.


"The Lord of the heavens and the earth, and all between,- Exalted in Might, able to enforce His Will, forgiving again and again." 	 У осмонлару ернинг ва уларнинг орасидаги нарсаларнинг Робби, Азизу Ғаффордир», деб айт.


Allah is Mighty, Wise. 	 Аллоҳ азиз ва ҳакимдир.


None shall have the power of intercession, but such a one as has received permission (or promise) from (Allah) Most Gracious. 	 Магар ким Роҳман ҳузурида аҳду паймон олган бўлса (молик бўлур). (Шафоатга молик бўлганлар фақат Аллоҳнинг Ўзидан бу ҳақда аҳду паймон олганлардир, холос.)


And those who came after them say: "Our Lord! 	 Улардан кейин келганлар: «Эй Роббимиз, бизни ва биздан аввал иймон билан ўтган биродарларимизни мағфират қилгин, қалбимизда иймон келтирганларга нафрат солмагин, эй Роббимиз, албатта, сен шафқатли ва меҳрибонсан», дерлар.


'And we were given the knowledge before her, and we were in surrender, 	 «Бизга бундан илгари илм берилган эди ва мусулмон бўлган эдик».


When they had passed on (some distance), Moses said to his attendant: "Bring us our early meal; truly we have suffered much fatigue at this (stage of) our journey." 	 У(ер)дан ўтганлари замон у йигитига: «Тушлигимизни келтир. Бу сафаримизда чарчоққа учрадик», деди.


And whatever good you put forward for yourselves - you will find it with Allah. 	 Албатта, Аллоҳ мағфират қилувчи ва раҳмдилдир. (Бу оят билан Аллоҳ таоло суранинг аввалидаги оятларга биноан фарз қилинган кечаси қоим бўлишни бекор қилди.


You are quit of what I do, and I am quit of what you do.” 	 Уларга йўллар бошқа-бошқа эканини билдириб: Шу билан бирга, орада ҳеч бир алоқа қолмаганини ҳам таъкидлаш лозим.)


No one holds them up except Allah; indeed in this are signs for the people who believe. 	 Уларни фақатгина Аллоҳ ушлаб туради, холос. Албатта, бунда иймон келтирадиган қавмлар учун оят-белгилар бордир.


And when it said unto them: believe even as mankind have believed, they say: shall we believe even as the fools have believed? 	 Ва агар уларга, одамлар иймон келтирганидек, иймон келтиринглар, дейилса, "Эсипастлар иймон келтирганидек иймон келтирамизми?" дейишади.


So, O Haman, fire some clay (bricks) to build a tower for me that I may mount up (and see) the God of Moses; for I think he is a liar." 	 Осмон сенга ўхшаш бандалар учун Аллоҳ таоло томонидан яратилган бир нарса-ку, нима учун Аллоҳни осмон билан чегаралаб қўймоқчисан?! Ушбу саволлар ҳам ўзини худо санаётган Фиръавнинг нақадар эси паст эканини тушунишга ёрдам беради.


though We had sent warners among them. 	 Батаҳқиқ, Биз ичларига огоҳлантиргувчилар юбордик.


Moses said to him, "You are clearly a misguided man." 	 Мусо унга: «Албатта, сен очиқ-ойдин гумроҳсан», деди.


They said: O Musa! either thou cast down, or we shall be the ones to cast down. 	 Улар: «Эй Мусо, ёки сен ташла, ёки биз ташловчи бўлайлик», дедилар.


God is not afraid of the result of what He had decreed. 	 (Бу дунёнинг подшоҳлари ўзларининг қилган ишларидан, оқибати нима бўларкин, деб ҳадиксираб турадилар. Аллоҳ субҳанаҳу ва таоло эса бундай хавфдан мустаснодир.)


And He will teach him the Scripture and wisdom, and the Torah and the Gospel. 	 Ва унга китобни, ҳикматни, Таврот ва Инжилни ўргатадир. (Аллоҳ Марямнинг бўлажак Масиҳ Ийсо ибн Марям деб номланган ўғлига ҳикмат, Таврот ва инжилни ҳам ўргатиши хабар қилинмоқда.)


Surely God guides not him who is a liar, unthankful. 	 Фаришталарга турли ҳайкаллар ясаб ўшаларга сиғинишарди. Биз малоикаларга ибодат қилиш зарурлигидан эмас, улар бизни шафоат этиб, Аллоҳга жуда ҳам яқинлаштиришлари учун сиғинамиз, дейишарди.


Though they will be given sight of them. 	 Уларни кўриб турурлар.


And when the children among you have attained to puberty, let them seek permission as those before them sought permission; thus does Allah make clear to you His communications, and Allah is knowing, Wise. 	 Қачон сизнинг ёш болаларингиз балоғатга етсалар, улардан олдингилар изн сўраганидек, изн сўрасинлар. Аллоҳ Ўз оятларини сизга ана шундай баён қилур.


Then is relief, and flowers – and Gardens of peace. 	 Роҳатда, фароғатда ва сернеъмат жаннатдадир.


And their prayer before the House is nothing but whistling and clapping of hands; taste then the chastisement, for you disbelieved. 	 Фақат овоз чиқариш, тўс-тўполон қилиш. Шунинг учун ҳам оятнинг сўнгида уларга хитобан: «Бас куфр келтирганингиз туфайли азобни татиб кўринг», дейилмоқда.)(Яъни, Бадр урушидаги азобни татиб туринг, қолганини қиёматда оласиз.)


Saying: Glory to our Lord! 	 Ва улар: «Роббимиз мутлақо пок бўлди.


You are indeed the Almighty, the Most Wise. 	 Албатта, Сенинг Ўзинг азизу ўта ҳикматли зотсан.


You shall not attain righteousness until you spend out of what you love (in the way of Allah). 	 Нимани нафақа қилганингизни Аллоҳ билувчидир. (Имом Бухорий раҳматуллоҳи алайҳи ривоят қиладиларки, Ҳазрати Умар:»Эй Аллоҳнинг Расули, менинг Хайбардаги улушимдан кўра яхшироқ нарсам йўқ.


Bring me a Book, revealed before this Quran, or any other proof based on knowledge to support your belief, if indeed you are truthful". 	 Агар ростгўй бўлсаларингиз, менга бундан (Қуръондан) олдинги китобни ёки илмий асарни келтиринг.»- деб айт.


Then he turned to their gods, and said, “will you not eat? 	 Бас, тезда уларнинг худоларига бурилди ва: «Қани, емайсизларми?!


Whether We show thee a part of that We promise them, or We call thee unto Us, to Us they shall be returned. 	 Энди Биз ёки сенга уларга ваъда қилган нарсаларимизнинг баъзиларини кўрсатамиз, ёки сени вафот эттирамиз. Бас, Бизгагина қайтарилурлар.


Enter ye the gates of hell, to dwell therein. 	 Жаҳаннам эшикларидан унда абадий қолгувчи бўлган ҳолингизда киринглар.


Inspire me to give thanks for Your blessing with which You have blessed me and my parents, and that I may do righteous deeds which please You, and invest my descendants with righteousness. 	 (Аллоҳ таоло инсонни ота-онасига яхшилик қилишга буюрмоқда. Бу инсонийлик бурчидир, бошқа ҳеч қандай асос йўқ.


It is their slander that they say. – 	 Улар ўз уйдирмаларида дерлар:


Do you not know that the sovereignty of the heavens and the earth belongs to Allah alone and that you have neither any protector nor helper beside Him? 	 Одамлар бу орқали Пайғамбар алайҳиссаломнинг қимматли вақтларини бекор ўтказмаслик лозим эканлигини англаб бўлганларидан сўнг, бошқа оят тушириб, аввалги ҳукм бекор қилингани эълон этилди.)


To Allah belongs all that is in the heavens and the earth, and to Allah are all matters referred for decision. 	 (Модомики осмонлару ердаги жамики нарсалар Аллоҳники экан, уларни қандай хоҳласа, шундай тасарруф қилади. Бунинг устига, барча ишлар Аллоҳнинг Ўзига қайтарилади.


Indeed the Day of Judgement is the tryst, 	 Албатта, ажрим куни вақти белгиланган эди.


Are they awaiting the Hour of Doom to come upon them suddenly? 	 Агар у келиб қолса, улар қаердан эслатма олурлар?! (Пайғамбар алайҳиссаломнинг мажлисларига кириб ҳеч нарсани тушунмай чиқаётган ғофил мунофиқлар ва уларнинг издошлари нимани кутишяпти?


This was developed into a clot of blood, which was made into a well formed and partly shapeless lump of flesh. 	 Сўнгра вояга етишингиз учун (тарбия қиламиз). Сиздан вафот қилиб кетадиганлар ҳам, билганидан кейин ҳеч нарсани билмай қоладиган даражада тубан умрга етадиганлар ҳам бор.


And vile was the bargain they made! 	 Жумладан, улар келишининг хабари ўз китобларида берилган Муҳаммад алайҳиссаломнинг васфлари ва у киши ҳақидаги маълумотларни беркитмасдан одамларга баён қилишлари керак эди. Улар рози бўлиб, аҳд бериб олган бўлсалар ҳам, аҳдни буздилар.)


Hast thou not observed what wise thy Lord dealt with the fellows of the elephant? 	 Роббинг фил соҳибларини қандоқ қилганини билмадингми?


Said Moosa, “What! You speak in this manner regarding the truth when it has come to you? 	 Мусо: «Сизга ҳақ келганда (шундай) дейсизларми?!


(It was said unto him): O Zachariah! 	 Эй Закариё, Биз сенга исми Яҳё бўлган бир ўғилнинг хушхабарини берамиз. Бундан олдин унга отдош қилган эмасмиз.


which causes them neither headache nor stupefaction, 	 Ундан бош оғриғи ҳам, маст ҳам бўлмаслар.


Say: 'Have you then greater knowledge, or God? 	 «Сизлар билимдонроқми ёки Аллоҳми?» дегин.


Confirm my strength with him 	 У билан белимни қувватла.


Who, then, is more unjust than one who rejects the signs of God and turns away from them? 	 Аллоҳнинг оятларини ёлғонга чиқарган ва улардан юз ўгирган кимсадан ҳам золимроқ шахс борми?


They said, "Fear not. 	 (Фаришталар одам суратида келган эдилар. Шунинг учун Иброҳим (а. с.) саҳроликларнинг меҳмондўстликлари асосида уларни зиёфат қилишга шошилдилар.


They will never fight against you all together except from fortified villages or from behind walls. 	 Сизларга қарши уюшиб очиқ уруш қила олмаслар, балки қўрғон билан ўралган қишлоқларда ёки деворлар ортига бекиниб олиб уруш қилурлар. Ўз ораларида адоватлари шиддатли.


To Him be praise, at the first and at the last: for Him is the Command, and to Him shall ye (all) be brought back. 	 Бу дунёда ва охиратда барча ҳамд Унгадир. Ҳукм ҳам Унинг Ўзигадир ва Унгагина қайтарилурсизлар.


The angels and Jibreel, ascend towards Him – the punishment will befall on a day which spans fifty thousand years. 	 Фаришталар ва Руҳ Унинг ҳузурига миқдори эллик минг йил бўлган кунда кўтариладир.


And to every human? We have fastened to him his bird of deeds upon his neck; and on the Day of Resurrection We shall bring forth to him a book spread open wide. 	 Биз ҳар бир инсоннинг амалини бўйнига боғлаб қўйганмиз ва қиёмат куни унга китоб чиқарамизки, унга очилган ҳолда рўбарў бўлур.


So that He may reward those who have believed and done the righteous deeds out of His bounty. 	 Албатта, У кофирларни севмас. (Банда ҳар қанча яхши амал қилган чоғида ҳам, Аллоҳнинг шукрини жойига келтира олмайди ва жаннатга ҳақдор бўла билмайди.


They consider every shout they hear to be directed against them. 	 Чунки мунофиқларнинг ичида чиройли юзли, келишган гавдали, сўзга уста кишилар бор. Бундай қараганда, келишган, туппа-тузук одамлар, гаплари ҳам кишиларни ром қиладиган.


Knower of the Unseen, He does not disclose His [knowledge of the] Unseen to anyone, 	 У ғайбни билувчидир ва ҳеч кимни Ўз ғойбидан хабардор қилмайди.


Then when their waiting term expires, they are free to do whatever they choose for themselves, provided that it is decent; you shall not be answerable for this; Allah is fully aware of what you do. 	 Иддалари чиққанидан кейин, аёллар шариат йўли билан ўзларига совчи кутсалар, айб эмас. Демак, эри ўлганидан тўрт ой-у ўн кун битгач, хотини ясаниб, пардоз қилиб, эрга тегиши учун совчи кутса, ўзининг иши, ҳеч кимга гуноҳ бўлмайди.


So today no soul shall be wronged anything, and you shall not be recompensed, except according to what you have been doing. 	 Бугунги кунда бирор жонга ҳеч бир зулм қилинмас. Қилиб ўтган амалларингиздан бошқасига жазо ҳам олмассиз.


In arrogance regarding it, conversing by night, speaking evil. 	 У(Каъба) билан кибрланар, тунги суҳбатингизда беҳуда сўзлар айтар эдингиз.


Do you think you will get away before God knows who among you fought and did not take anyone but God, His Apostle and the faithful, as their friends? 	 Сиздан жиҳод қилганларни, Аллоҳдан, Унинг Расулидан ва мўминлардан ўзгани дўст тутмаганларни билмай туриб, Аллоҳ томонидан тарк этиб қўйилмоғингизни ўйладингизми? Аллоҳ нима қилаётганларингиздан хабардор зотдир.


Verily in that case would be of the wrong-doers. 	 Акс ҳолда, мен, албатта, золимлардан бўлиб қоламан», деди. (Ушбу ояти каримада Нуҳнинг (а. с.) ўз шахслари ва Пайғамбарликлари хусусиятларини қавмларига қандай васф қилиб берганлари баён қилинмоқда.)


He it is that giveth livelihood, the Lord of unbreakable might. 	 Ибодат қилувчининг ўзига. Унга икки дунёнинг бахтини ибодат беради.)


Said He, 'Therein you shall live, and therein you shall die, and from there you shall be brought forth.' 	 У зот: «Унда ҳаёт кечирасизлар, унда ўласизлар ва ундан қайта чиқариласизлар», деди.


It is nothing but Good Counsel for everyone in the world, 	 У (Қуръон) оламларга эслатмадан бошқа нарса эмас.


And abundant fruit, 	 Сероб мевалардадир.


God is All-forgiving and All-merciful. 	 Албатта, Аллоҳ ўта мағфиратли, ўта раҳмли зотдир.


Their descendants who inherited the Book gained (by bribery only) worthless things from the worldly life saying, "We shall be forgiven (for what we have done). 	 Бас, улардан сўнг, ортларидан китобни меросга олган бир ўринбосарлар келдики, улар мана бу тубаннинг ўткинчи (матоҳи)ни оларлар ва «бизни кечирилади», дерлар. Агар ўшанга ўхшаш ўткинчи нарса келса, яна олаверадилар.


"This (say I), in order that He may know that I have never been false to him in his absence, and that Allah will never guide the snare of the false ones. 	 Бу мен унга йўғида орқасидан хиёнат қилмаганимни, албатта, Аллоҳ хоинларнинг макрини тўғриликка йўлламаслигини билиши учундир.


Those to whom We have given the Book know it distinctly as they know their sons; but those who are lost of soul do not believe. 	 Биз китоб берганлар уни ўз фарзандларини танигандек танирлар. Улар ўзларига зиён қилганлардир, ана ўшалар иймон келтирмаслар.


Each person will arrive attended by an [angel] to drive him on and another to bear witness. 	 (Яъни, қиёматда ҳар бир жон билан уни маҳшаргоҳга ҳайдовчи фаришта ва бу дунёда қилган ишларга гувоҳлик берувчи фаришта бирга келади. Эҳтимол, бу дунёда унга вакил қилинган икки фаришта шулардир.)


God hath begotten. 	 «Аллоҳ туғди».


I repent to You. 	 Вақти-соати етиб, учрашув ўз вақтида, белгиланган жойда содир бўлди.


For He alone is God, the Mighty One, the Wise One." 	 Фақат азиз ва ҳаким бўлган Аллоҳгина бордир», деб айт.


Verily We have created man into toil and struggle. 	 Батаҳқиқ, Биз инсонни машаққатда яратдик.


O believers, this wine and gambling, these idols, and these arrows you use for divination, are all acts of Satan; so keep away from them. 	 Эй иймон келтирганлар! Албатта, хамр, қимор, бутлар ва (фол очадиган) чўплар ифлосдир.


Fire, to which they are exposed morning and evening. 	 (Қиёмат) соати қоим бўлганида эса: «Фиръавн аҳлини энг ашаддий азобга киритинглар», дейилур. (Демак, ўша Фиръавн аҳлини ўраб олган ёмон азоб бир оловдир.


Musa said: hast thou slain a person innocent not in return for a Person Assuredly thou hast committed a thing formidable. 	 (Бу иши кемани тешгандан ҳам баттар туюлди. Чунки кўриб билиб туриб бир маъсум гўдакни қасддан ўлдириш ҳазилакам иш эмас эди.)


They said: how can there be the dominion for him over us, whereas we are more worthy of the dominion than he nor hath he been vouchsafed an amplitude of wealth! 	 Қолаверса, унга кўпроқ мол ҳам берилмаган» дедилар. У: «Албатта, уни Аллоҳнинг Ўзи сизларга танлади ва илмда, жисмда кенглигини зиёда қилди.


With knowledge We will narrate to them, for We are never absent. 	 Бас, уларга илмий равишда қисса қилиб берурмиз. Ҳолбуки, Биз ғойиб бўлмаган эдик.


noble and virtuous scribes. 	 Улар ҳурматланган ва ўта яхшидирлар.


As for the wretched, they shall be in the Fire, and in it they shall sigh and groan. 	 Бас, бадбахт бўлганлар дўзахдалар. У ерда улар дод-фарёд қилурлар.


As for the ship, it belonged to certain poor men, who toiled upon the sea; and I desired to damage it, for behind them there was a king who was seizing every ship by brutal force. 	 Подшоҳ одамлари айбли кемани ташлаб кетадилар. Камбағаллар кемасиз қолгандан кўра, айбли бўлса ҳам, уни ишлатиб кун ўтказа берадилар.)


The day the Hour sets in, they will be divided on that day [in separate groups]: 	 Қиёмат қоим бўлган куни, ўша куни (гуруҳларга) бўлинурлар. (Одамлар қиёмат куни икки гуруҳга ажраладилар.)


They said, "We are confused about the cow, for to us all cows look alike. Ask your Lord to tell us exactly what the cow looks like, so that God willing, we shall have the right description." 	 Улар: «Роббингга дуо қил, унинг қандай эканини бизга баён қилиб берсин, сигир бизга ноаниқ бўлиб қолди, биз, иншааллоҳ, албатта ҳидоят топувчимиз», дедилар.


Whoever is wary of Allah, He shall make for him a way out [of the adversities of the world and the Hereafter] 	 Ким Аллоҳга тақво қилса, У зот унинг йўлини очиб қўюр.


Say: 'Who provides for you out of the heavens and the earth?' 	 Сен: «Сизга осмонлару ердан ким ризқ берур?» деб айт.


For every person among them is what [punishment] he has earned from the sin, and he who took upon himself the greater portion thereof - for him is a great punishment. 	 (Ислом душманлари ақлий тортишувларда, жанг майдонларида мусулмонлардан устун кела олишларига кўзлари етмаганидан кейин мусулмонларнинг энг кучли нуқтасини заифлаштириш учун очиқдан-очиқ иғво, бўҳтон, туҳмат ва уйдирма қилишга ўтдилар. Гапни бошқа ёққа буриб, ҳақиқатдан четга чиқиш, ёлғондан уйдирма тўқиш, бўҳтон ва иғво қилиш араб тилида »ифк« дейилади.


Surely my Lord hears all prayers. 	 (Маълумки, Иброҳим (а. с.) узоқ вақт фарзанд кўрмаганлар. Тўқсон ёшларида Исмоил (а. с.), сўнгра Исҳоқ (а. с.) дунёга келган.


But if you will be pleased with them, Allah will not be pleased with the evildoing nation. 	 (Мунофиқлар Аллоҳнинг розилигини эмас, балки банданинг розилигини олишга уринадилар. Мунофиқлик шу асосга қурилган.)


For divorced women a provision in kindness: a duty for those who ward off (evil). 	 Талоқ қилинган аёлларга мақбул тарзда фойда бериш тақводорлар бурчидир.


(Their bearings) on this life and the Hereafter. 	 Сен: «Уларга ислоҳ қилиш яхшидир», деб айт. Агар уларнинг (молларини) аралаштириб юборсангиз, бас, биродарларингиз.


Say, “I only follow what is inspired to me from my Lord.” 	 Сен: «Мен фақат Роббимдан ваҳий қилинган нарсага эргашаман, холос.


And there had not believed with him save a few. 	 Ҳа, Нуҳ (а. с.) узоқ вақт–эллик санаси кам минг йил даъват қилишларига қарамай, саркаш қавмнинг озгинасидан бошқаси иймонга келмади. Шу сабаб ила бу тузалмас дардисарларни дунё танасидан бутунлай кесиб ташлаш учун Аллоҳ ҳаммасини ғарқ этишни ирода қилди.)


But they (mankind) have broken their religion among them into sects, each group rejoicing in its tenets. 	 Бас, улар ишларини ўз ораларида пора-пора қилиб бўлиб юбордилар. Ҳар фирқа ўз ҳузурларидаги нарса ила хурсанддирлар.


God knows the secrets of the heavens and the earth, and God is seeing of everything you do. 	 Албатта, Аллоҳ осмонлару ернинг ғайбини билувчи зотдир. Ва Аллоҳ қилаётган ишларингизни кўрувчи зотдир.


We propounded similitude thereunto; and each We ruined an utter ruin. 	 (Яъни, ўша ўтмиш асрлардаги барча жиноятчи қавмларнинг ҳар бирига ўрнак бўлсин учун мисоллар келтирдик. Улар ибрат олмадилар, ўзларини ўнгламадилар.)


From it We created you and into it We shall send you back and from it will We raise you a second time. 	 Сизларни ундан яратдик, унга қайтарамиз ва яна бир бор ундан чиқариб оламиз. (Яъни, Биз сизларни ердан яратдик, ўлганингиздан сўнг яна унга қайтарамиз.


Apart from these, it is not sinful of you or them to frequent one another [freely]. 	 Чунки бу вақтда одам ҳали ўрнида ётган бўлади. «... пешинда кийимларингизни ечадиган пайтингизда...» Қуръон нозил бўлган иссиқ ўлкаларда пешин вақтида ечиниб, салқинлаб, дам олмасликнинг ҳеч иложи йўқ. «... хуфтон намозидан сўнг».


So it will come upon them suddenly, whilst they will be unaware. 	 Бас, уларга у(азоб) тўсатдан келур. Улар сезмай қолурлар.


God grants sustenance (without account) to anyone He wants. 	 Иймонсиз бўлганлари учун ҳайвоний тасаввур ва чегарадан ташқарига чиқа олмайдилар. Мўмин киши учун эса, бу дунёнинг зийнати ҳақир ва аҳамиятсиз нарса ҳисобланади.


And indeed they have passed by the township whereon was rained the fatal rain. 	 Улар қайта тирилишдан умидсиз эдилар. (Ушбу ояти каримадаги «ёмонлик ёмғири ёғдирилган шаҳар»дан мурод Лут алайҳиссалом қавми яшаган шаҳардир.


And they fall down upon their faces, weeping, and their humility increases when (the Qur'an) is recited to them. 	 Ва юзлари ила йиқилиб йиғларлар ва у хокисорликларни зиёда қилур.


When their fear subsides, they start to bite you with their sharp tongues. 	 Бас, хавф кетганда эса, яхшиликка очкўзлик қилиб, сизларга ўткир тиллар ила озор берурлар.


and send against them flocks of birds 	 Ва уларнинг устига тўп-тўп қушларни юбормадими?


Then why did you kill them, if you are truthful?’ 	 Пайғамбарга (с. а. в.) хитоб этиб, уларга: «Мендан олдин ҳам сизларга Пайғамбарлар очиқ-ойдин баёнотлар ва сиз айтган нарса (яъни, мўъжизалар) билан келганлар. Агар (мўъжизани кўрсак, иймон келтирамиз деганингизда) ростгўй бўлсаларингиз, нимага уларни ўлдирдингиз?» деб айт». дейди.)


They will be scorched by the Fire. 	 Улар, албатта, жаҳаннамга киргувчилардир», (дейюлур).


No doubt, in the Hereafter, they will be the losers. 	 Ҳеч шубҳа йўқки, охиратда улар зиён кўргувчилардир.


They said: We shall by no means cease to be its votaries till Moses return unto us. 	 Улар: «То Мусо бизга қайтгунича, унга ибодат қилишда бардавом бўламиз», дедилар.


And touch her not with ill lest there come on you the retribution of an awful day. 	 Ва унга ёмонлик етказманглар, унда сизни улуғ куннинг азоби тутадир», деди. (Бошқа оятларда баён этилганидек, туянинг тошдан чиқарилишининг ўзи мўъжиза бўлган эди.


Ha, there you are; you are called upon to expend in God's way, and some of you are niggardly. 	 Аллоҳнинг йўлида нафақа қилишга чақирилсангиз, бас, баъзиларингиз бахиллик қилурсизлар. Ва ким бахиллик қилса, албатта, ўзига бахиллик қиладир.


the baptism of God; and who is there that baptizes fairer than God? 	 Ҳақиқий диндор шахсда унинг аломатлари яққол кўзга ташланиб туради. Шу маънода, инсон агар гўзал бўлиш учун турли бўёқлардан–дин ва тузумлардан бирини танлаши лозим бўлса, нимани танлаши керак?


And remember the Name of thy Lord at dawn and in the evening 	 Эртаю кеч Роббинг исмини зикр қил.


They enquire of you if this will really happen. 	 Улар сендан: «У ҳақми?» деб сўрарлар.


Believers, do not be like those who hurt Moses. 	 Ва у Аллоҳнинг наздида обрўли эди. (Бани исроилликлар Мусо алайҳиссаломга турли озорлар берганлар.


“These are a small gang. 	 «Шубҳасиз, анавилар озгина тоифадирлар.


Such is Allah. your Lord, the Creator of everything there is no God but He. 	 Бас, қаёққа бурилиб кетмоқдасиз?! (Аллоҳга ибодат қилмай, қайси томонга бурилиб кетмоқдасизлар?!


Give the relatives their [due] right, and the needy and the traveller [as well], but do not squander wastefully. 	 Мискинга ва кўчада қолганга ҳам. Исрофгарчиликка мутлақо йўл қўйма.


He is the Almighty, the Wise. 	 У зот ғолиб ва ҳикмат эгасидир.


Lot prayed, "Lord, help me against this wicked people." 	 Ўша фаришталарга йўл-йўлакай Иброҳимга алайҳиссалом фарзанд кўришлари ҳақидаги башорат-хушхабарни етказиш ҳам топширилган эди. Шу мақсад ила улар аввал Иброҳим алайҳиссалом ҳузурларига келдилар.)


And when Moses returned to his people, angry and disappointed, he said, “What an awful thing you did in my absence. 	 Қачонки Мусо ўз қавмига ғазабланган ва афсус қилган ҳолида қайтганида: «Менинг кетимдан қандай ҳам ёмон халифа бўлдингиз.


And Allah is the All-Seer of what they do. 	 Қулоқлари билан эшитаётган нарсалар ҳам уларга таъсир қилмас эди. Ҳеч қандай синов, ҳисоб-китоб бўлмайди, деб қаттиқ ишонишлари уларни шу ҳолга олиб келганди.)


Allah will most certainly ascertain those who spoke the truth and those who lied. 	 Бас, Аллоҳ, албатта, содиқ бўлганларни ҳам билажак, ёлғончиларни ҳам билажак.


Have they not regarded that whatever thing Allah has created casts its shadow to the right and to the left, prostrating to Allah in utter humility? 	 Ахир улар Аллоҳ яратган ҳар бир нарсанинг соялари ўнгга, чапга мойил бўлиб, Аллоҳга сажда қилиб ётганини ва улар бўйсунувчи эканини кўрмайдиларми?! (Барча мавжудотларнинг Аллоҳ жорий этган қонун-қоидаларга бўйсунишларини ушбу ояти карима, Аллоҳга сажда қилиш, деб таърифламоқда.)


He said, “Throw it, O Moses.” 	 У зот: «Эй Мусо, уни ташла», деди.


(It also declares) that for the disbelievers We have prepared a painful torment in the life to come. 	 Албатта, охиратга иймон келтирмайдиганларга, ўшаларга аламли азобни тайёрлаб қўйдик.


Say, ‘Even if you had remained in your houses, those destined to be slain would have set out toward the places where they were laid to rest, so that Allah may test what is in your breasts, and that He may purge what is in your hearts, and Allah knows well what is in the breasts.’ 	 Мўминлардан бир тоифаси бу иш билан овора бўлиб турган бир пайтда: Бу тоифа–иймони заиф тоифа, қалбида фидокорлик туйғуси ўрнашмаган тоифа. Шу боисдан Аллоҳ учун овора бўлмайди, дину диёнат учун овора бўлмайди, Пайғамбар учун овора бўлмайди, мусулмонлар учун овора бўлмайди.


And they say, "We do not discriminate against any of His Messengers. 	 (Ушбу ояти карима ва кейинги оят иккалови суранинг хулосасини мужассам қилгандир.


By the sky, and by the nightly comer! 	 Осмон билан қасам ва ториқ билан қасам.


Lo! 	 Албатта, инсон хусрондадир.


And the example of a bad saying is like a filthy tree, which is cut off above the ground, therefore not having stability. 	 Аммо унинг на ерга чуқур илдиз отган томири, на осмонга кўтарилган шохлари ва на меваси бор. Шунга ўхшаб, куфрнинг ҳам асли мустаҳкам эмас.


And Allah knows what you conceal and what you reveal. 	 Аллоҳ нимани сир тутаётганингизни ва нимани ошкор қилаётганингизни биладир.


As for those who have honoured the treaty you made with them and who have not supported anyone against you: fulfill your agreement with them to the end of their term. 	 Магар мушриклардан сиз аҳдлашганингиздан кейин ҳеч нарсани нуқсон қилмаганлари ва сизга қарши бировга ёрдам бермаганларининг аҳдларини муддатларигача батамом қилинг.


Where then will you turn away? 	 Нима учун бир эмас, икки эмас ёки тўрт эмас, айнан уч қават? Шунинг ўзи Аллоҳ таолонинг ваҳдониятига далил эмасми?)


And He brought down from their forts, the People given the Book(s) who had supported them, and instilled awe into their hearts – you slay a group among them and another group you make captive. 	 Ва У зот уларга ёрдам берган аҳли китоблардан бўлганларни қўрғонларидан туширди ва қалбларига қўрқинч солди. Бир гуруҳини ўлдирурсизлар ва бир гуруҳини асир олурсизлар.


This Quran relates to the Children of Israel most of what they differ about. 	 Албатта, ушбу Қуръон Бани Исроилга улар ихтилофлар қилаётган нарсаларнинг кўпини айтиб берадир.


(So seeing the girl) said: "Shall I direct you to the people of a household that will rear him with utter sincerity?" 	 Бас, (опаси): «Мен сизларга уни сиз учун кафилликка оладиган ва унга насиҳатгўй бўлгувчи аҳли байтни айтиб берайми?» деди.


They fear not the Hereafter. 	 Балки улар охиратдан қўрқмаслар.


They say, ‘The All-beneficent has taken offsprings.’ 	 Улар: «Роҳман фарзанд тутди», дедилар. У покдир.


Observest thou not, that they Wander about every vale. 	 Уларнинг ҳар водийда дайдишини.


They said, “Purity is to You! 	 Улар:"Эй пок Парвардигор!


Indeed, We have guided him to the path, he is either grateful or ungrateful. 	 Албатта, Биз унга йўл кўрсатдик. (У эса) ёки шукр қилувчи, ёки куфр қилувчи бўлди.


Really, our father is in a plain error. 	 (Яъни, Юсуфнинг акалари (улар ўн киши бўлиб, оналари бошқа эди), отамиз биздан кўра укамиз Юсуф ва унинг ота-она бир укаси икковини яхши кўради, аслида улардан кўра бизга кўпроқ эътибор бериши керак эди, отамиз бу ишда адашмоқда, дедилар.)


This is because Allah is the Truth and because He gives life to the dead and because He has power over all things 	 Булар кўрсатурки, албатта, Аллоҳ ҳақ зотдир ва, албатта, У ўликларни тирилтирур ҳамда У ҳар бир нарсага қодирдир.


And of everything created We two kinds; haply you will remember. 	 Ва Биз ҳар бир нарсани жуфт яратдик. Шоядки эсласангиз.


When they opened their baggage, they found that their money had been returned to them. 	 Юкларини очган пайтда, сармояларининг ўзларига қайтарилганини билдилар.


He calls upon him whose harm is nearer than his benefit, an evil guide and an evil friend. 	 У манфаатидан кўра зарари яқинроқ бўлганга илтижо қиладир. У қандай ҳам ёмон хожа ва қандай ҳам ёмон дўстдир!


Except [We have left it with you] as a mercy from your Lord. 	 Магар Аллоҳда марҳамат бўлсагина.


[Then Yusuf (Joseph) said: "I asked for this enquiry] in order that he (Al-'Aziz) may know that I betrayed him not in secret. And, verily! Allah guides not the plot of the betrayers. 	 Бу мен унга йўғида орқасидан хиёнат қилмаганимни, албатта, Аллоҳ хоинларнинг макрини тўғриликка йўлламаслигини билиши учундир.


And the ordinance of Allah was to be fulfilled. 	 Таъкидлаб айтиш керакки, бу фақат кўнгилга тушган фикр эди. Агар Аллоҳнинг очиқ-ойдин амри бўлса, ҳеч қачон махфий тутмас эдилар.


Grievous to him is what you suffer; [he is] concerned over you and to the believers is kind and merciful. 	 Дунё тарихида У зотдек (с. а. в.) кишиларга марҳаматли, меҳрибон инсон бўлган эмас. Бу улкан ҳақиқатни Пайғамбаримиз (с. а. в.) сийратлари ва ҳадисларидан билиб оламиз.)


'A hotchpotch of nightmares!' they said. 	 Улар: «Бу алғов-далғов тушдир.


Or have they devised [some] affair? 	 Ёки улар бирон ишга қарор қилдиларми?


They (the believers) ask you (Muhammad) about the booty captured (from the enemies) during a war. 	 Сендан ўлжалар ҳақида сўрарлар. Сен: «Ўлжалар Аллоҳ ва Пайғамбарникидир.


Indeed Allah has no need of the creatures. 	 Албатта, Аллоҳ барча оламлардан беҳожатдир.


there shall be a hospitality of boiling water 	 Бас, ўта қайноқ сувдан зиёфатдир.


He said, “I shall soon seek forgiveness for you from my Lord; indeed He only is the Oft Forgiving, the Most Merciful.” 	 Албатта, Унинг Ўзи мағфират қилгувчи ва раҳмли Зотдир», деди. (Шундан сўнг ҳаммалари Яъқуб (а. с.) бошчиликларида юртлари Канъондан Мисрга қараб йўлга тушдилар.


God is not unaware of what you do. 	 Ва Аллоҳ қилаётган ишларингиздан ғофил эмасдир.


Reclining therein upon couches, they shall behold therein neither sun nor hurting cold. 	 У ерда сўриларда суянган ҳолдалар. У ерда қуёшни ҳам, совуқни ҳам кўрмаслар.


Then We destroyed them for their sins, and brought forth another generation after them. 	 Бу ерда ўша муддат орасида яшаган одамлар кўзда тутилмоқда. Инсон ўзи билан ўзи овора бўлиб қолиб, ўтмишга ибрат ила назар солишни унутиб қўяди.)


In fact they deny the meeting with their Lord. 	 Улар Роббиларига рўбарў бўлишни инкор қилгувчилардир.


Sovereign of the Day of Requital. 	 Яхшига мукофот, ёмонга жазо берилади. Бу оятни ўқиганда қиёматни эслаб, ўша даҳшатли кунда фақат Аллоҳнинг ўзи ҳукм чиқаришини, ўша ерда уялиб қолмасликни эслаб, унга тайёргарлик кўришга аҳд қилинади.)


We cause what We will to stay in the womb for an appointed time, then We bring you forth as infants and then We cause you to grow and reach full growth. 	 Оддий кўзга кўринмас ушбу маний ҳайвончалар билан баркамол инсон орасида қанча фарқ бор?! Ана шу заррадан одам яратган Холиқ Аллоҳ ўлган одамни қайта тирилтира олмасми?!


There is no blame on those who are weak or ill or who find no resources to spend [in holy fighting (Jihad)], if they are sincere and true (in duty) to Allah and His Messenger. 	 Заифҳолларга, беморларга ва сарф-харажат қиладиган нарса топа олмаётганларга, Аллоҳга ва Расулига ихлосли бўлсалар, насиҳат қилсалар, гуноҳ йўқ. Чиройли амал қилувчиларни айблашга йўл йўқ.


Surely We found him a steadfast man. 	 Биз уни сабрли топдик. У қандай ҳам яхши банда.


spreading in them much corruption? 	 Улар у(ўлка)ларда бузғунчиликни кўпайтирдилар.


And you will never be able to be equal [in feeling] between wives, even if you should strive [to do so]. 	 Агар роса ҳаракат қилсангиз ҳам, хотинлар ўртасида адолатли бўла олмайсизлар. Бир йўла мойил бўлиб кетиб, (баъзисини) муаллақга ўхшатиб қўйманг.


They both ate the fruit of this tree, and so they became conscious of their nakedness and began to cover themselves with the leaves of the Garden. 	 Бас, икковлари ундан едилар. Кейин, авратлари ўзларига очилиб қолиб, ўзларини жаннат барглари билан тўса бошладилар.


That is because they disliked what Allah revealed, so He rendered worthless their deeds. 	 Бу уларнинг Аллоҳ нозил қилган нарсани хуш кўрмаганлари сабабидандир. Бас, У зот амалларини ботил қилди.


But see what was the end of the wrongdoers. 	 Золимларнинг оқибати қандай бўлганига назар сол.


When He decides on a matter He just says to it ‘‘Be!’’ and it is. 	 Бир ишни ирода қилса, «Бўл!» дейиши кифоя, бўлаверадир», деди.


Which, then, of the benefits of your Lord will ye twain beli? 	 Бас, Роббингизнинг қайси неъматларини ёлғон дея олурсиз?!


And whoever is ungrateful [should know that] my Lord is indeed all-sufficient, all-generous.’ 	 У Тавротни, Исмул Аъзамни биладиган, Лавҳул Маҳфуздан хабардор эди, деган гапларни айтишган. Лекин Қуръони Карим ёки Пайғамбаримиз (с. а. в.) айтмаганларидан кейин, ишончли илмий далил бўлмагач, Қуръон ибораси билан кифояланиб, Аллоҳ ўша шахсни «китобдан илми бор», деб айтибди, у ёғини ўзи билади, дейишимиз тўғридир.)


Allah enlarges the sustenance of any of His servants whom He will, and straitens the sustenance of whom He will. 	 Аллоҳ Ўз бандаларидан кимни хоҳласа, ризқини кенг қилиб қўядир ва хоҳлаганиникини тор қиладир.


I did not do that out of my own accord. 	 Бу Аллоҳнинг раҳмати ила бўлди.


If We had sent it down on a barbarian 	 Агар Биз уни баъзи ажамийларга нозил қилсак.


If you enumerate Allah’s blessings, you will not be able to count them. 	 Уларнинг баъзилари юқоридаги оятларда эслатиб ўтилди. Аслида эса, агар инсонлар ўзларига берилган неъматларни ҳисоблашга уринсалар, санаб саноғига ета олмайдилар.


Say thou: my bondmen who have committed extravagance against themselves despair not of the mercy of Allah; verily Allah will forgive the sins altogether. 	 Сен менинг тарафимдан: «Эй ўз жонларига исроф (жабр) қилган бандаларим, Аллоҳнинг раҳматидан ноумид бўлманг! Албатта, Аллоҳ барча гуноҳларни мағфират этар.


And with Him are the keys of the Invisible. 	 Ғайбнинг калитлари Унинг ҳузурида бўлиб, Уларни унинг Ўзидан бошқа ҳеч ким билмас. У ердаги, қуруқлик ва денгиздаги нарсаларни биладир.


He broke all the idols into pieces, except the biggest among them so that perhaps people would refer to it. 	 (Мушрик қавм йиллик байрамларида шаҳардан ташқарига чиқар эди. Улар навбатдаги йиллик байрамни нишонлаш учун кетганларида Иброҳим алайҳиссалом ҳамма бутларни парча-парча қилиб ташладилар ва энг катта бутга тегмасдан қолдириб қўйдилар.)


That We bore their progeny in the laden ark is a sign for them; 	 Улар учун Биз уларнинг наслларини тўла кемада кўтарганимиз ҳам бир оят-белгидир.


Lo! that is easy for Allah. 	 Демак, ҳукм қилиш Аллоҳ таоло учун ҳеч нарса эмас.)


Verily, the Day of Decision is a fixed time, 	 Албатта, ажрим куни вақти белгиланган эди.


We shall return to our Lord. 	 Албатта, биз Роббимизга қайтгувчимиз.


Naught hindereth Us from sending portents save that the folk of old denied them. 	 Биз оят-мўъжизаларни фақат қўрқитиш учунгина юборурмиз. ( Қурайш кофирлари ҳам худди ўзларидан олдинги кофирларга ўхшаб, оят-мўъжизаларни кўрса ҳам, иймонга келмасликлари турган гап.


But the Pharaoh disobeyed the apostle; so We seized him with a grievous punishment. 	 Бас, Фиръавн Расулга осий бўлди ва Биз уни шиддатли азоб билан тутдик.


Good land yields its vegetation by the permission of its Lord. 	 (Юқоридаги оятда бўлгани каби, ушбу ояти каримада ҳам жуда катта ва нозик қиёс бор. Қуръони Карим оятларида, Пайғамбаримизнинг (с. а. в.) ҳадиси шарифларида пок ва саҳий қалб тоза ва сермаҳсул ерга–тупроққа қиёс этилади.


When Our verses are recited to him, he says, "Legends of the former peoples." 	 Қачон унга оятларимиз тиловат қилинса, «авалгиларнинг афсоналари», дер.


Say, “My Lord projects the truth. 	 Сен: «Албатта, Роббим ҳақни отур. У зот ғайбларни ўта билгувчидир», деб айт.


Say: The losers will be those who lose themselves and their housefolk on the Day of Resurrection. 	 Сен: «Албатта, зиёнкорлар қиёмат куни ўзларига ва аҳлларига зиён қилгувчилардир.


We created man out of dry clay, from moulded mud, 	 Батаҳқиқ, Биз инсонни қуруқ лойдан, ўзгартирилган қора балчиқдан яратдик.


And [the believers among] those to whom We have given the [previous] Scripture rejoice at what has been revealed to you, [O Muhammad], but among the [opposing] factions are those who deny part of it. 	 Биз китоб берганлар, сенга нозил қилинган нарсадан хурсанд бўлурлар. Гуруҳлар ичида унинг баъзисини инкор қиладиган кимсалар ҳам бор.


Say: "I am only a man like you, but it has been communicated to me that your Lord is one and single God, and that whosoever hopes to meet his Lord should do what is right, and not associate any one in the worship of his Lord." 	 Менга, шубҳасиз, илоҳингиз битта «илоҳ» экани ваҳий қилинди. Бас, ким Роббига рўбарў келишни умид қилса, яхши амал қилсин ва Робби ибодатига биронтани шерик қилмасин», дегин.


Themes 	 Мавзулар


When Moses returned to his people, indignant and grieved, he said: "How wickedly you behaved in my absence. 	 Қачонки Мусо ўз қавмига ғазабланган ва афсус қилган ҳолида қайтганида: «Менинг кетимдан қандай ҳам ёмон халифа бўлдингиз.


Those are a people who have passed away. 	 Улар бир уммат эди, ўтиб кетдилар.


Those who fulfil the promise of Allah and do not break the covenant, 	 Улар Аллоҳнинг аҳдига вафо қиладиган ва мийсоқни бузмайдиганлардир. (Бу ояти каримадаги аҳд барча аҳдларни ўз ичига олади, бу аҳдларнинг аввалида иймон аҳди туради.


The Torah and the Gospel were sent down after him: Do you not understand? 	 Ҳолбуки, Таврот ҳам, Инжил ҳам ундан кейин тушган-ку! Ақл юритмайсизларми?!


About what are they asking one another? 	 Нима ҳақида сўрашади?


nor be of those who have called God's revelations lies lest you become lost. 	 Зинҳор Аллоҳнинг оятларини ёлғонга чиқарувчилардан бўлма, у ҳолда зиёнкорлардан бўлиб қоласан.


Allah knows best where to place His apostleship! 	 Ўз Пайғамбарлигини қаерга қўйишни Аллоҳнинг Ўзи яхши биладир.


If you ask them (about this), they declare: "We were only talking idly and joking." 	 Агар улардан сўрасанг, албатта: «Биз фақат ўзимизча гап қилиб ўйнаётган эдик, холос», дерлар.


(Solomon) said: Lo! it is a hall, made smooth, of glass. 	 У (малика): «Эй Роббим, албатта, мен ўзимга зулм қилиб юрган эканман, Сулаймон ила оламларнинг Робби– Аллоҳга мусулмон бўлдим!» деди.


That is from the news of the unseen which We reveal to you, [O Muhammad]. 	 Бу ғайб хабарлардан бўлиб, сенга ваҳий қилмоқдамиз. Улар қайсилари Марямнинг кафили бўлишига қаламларини ташлашаётганларида, олдиларида эмасдинг ва тортишаётганларида ҳам олдиларида эмасдинг.


And they were hewing out houses from mountains feeling secure. 	 Улар тоғдан ўйиб уй ясаб, омонликда юрар эдилар.


Generally you are recommended to install the version from the software channel, since it is usually better supported. 	 Умуман олганда, дастурлар манбасидаги версияни ўрнатишингиз тавсия этилади, зеро у яхшироқ қўллаб қувватланади.


But Allah is encompassing of the disbelievers. 	 Ва Аллоҳ кофирларни ўраб олувчидир.


And We were of them a guardian. 	 Биз уларни муҳофаза қилгувчи бўлдик.


Those who were given the Book did not divide except after the proof had come to them. 	 Китоб берилганлар уларга «баййина» келганидан сўнггина бўлиниб кетишди.


And the leader among them go away (impatiently), (saying), "Walk ye away, and remain constant to your gods! 	 Уларнинг аъёнлари: «Юринглар, худоларингиз тўғрисида сабр қилинглар.


But how will they take heed? 	 Уларга қаёқдан ҳам эслатма бўлсин.


He Who created all the pairs; and provided you with ships, and animals on which you ride. 	 У зот барча жуфтларни яратган ва сизга кемалар ҳамда чорва ҳайвонларидан минадиган нарсаларингизни қилди.


That is the fire! 	 Сен уларга: «Бунингиздан ҳам ёмонроқ нарсанинг хабарини берайми? У дўзахдир.


If they endure patiently, the Fire will be their residence; and if they make up excuses, they will not be pardoned. 	 Агар сабр қилсалар, жаҳаннам уларга макондир. Агар итобни талаб қилсалар, улар итобга қайтарилувчи ҳам бўлмаслар.


For there should separate from every division of them a group [remaining] to obtain understanding in the religion and warn their people when they return to them that they might be cautious. 	 (Ушбу ояти каримадаги мўминларнинг ҳаммалари бирдан жиҳодга чиқишлари лозим эмаслиги ҳақидаги маъно, бошқа оятлардаги ҳамма чиқиши лозимлиги ҳақидаги маъноларга қарама-қарши келмайди. Ҳар бир оятга мақомга қараб амал қилинади.


So they went on and when they boarded the boat, he made a hole in it. 	 Бас, юриб кетдилар. Кемага минганларида, уни тешиб қўйди.


They said: O Moses! Either throw first, or let us be the first to throw? 	 Улар: «Эй Мусо, сен ташлайсанми ёки биз аввал ташловчи бўлайликми?» дедилар.


Nay, but it is a glorious Koran, 	 Йўқ! У Қуръони мажиддур.


Say, ‘Is there anyone among your partners who originates the creation and then brings it back?’ 	 Сен: «Сизнинг шерик келтираётганларингиз орасида махлуқотни аввал-бошда яратиб, сўнгра уни қайтарадигани борми?» деб айт.


Fettered be their own hands, and cursed be they for that which they have said! 	 Айтганлари учун лаънатга учрасинлар. Балки Аллоҳнинг икки қўли очиқ, хоҳлаганича нафақа қилар.


(Muhammad), say, "It is a guide and a cure for the believers. 	 У улар учун кўрликдир. Улар узоқ макондан чақирилаётганлардир», деб айт.


They said: "Do not feel afraid, for we give you the good news of a wise boy." 	 Улар: «Қўрқма, биз сенга ўта билимдон ўғилнинг хушхабарини берурмиз», дедилар.


Allah’s promise is indeed true. 	 Сизларни ўта ғурурга кетказгувчи Аллоҳ ҳақида алдаб қўймасин. (Шайтон одамларни ўта ғурурга кетказади ва алдайди.


Salamun (peace) be upon Musa (Moses) and Harun (Aaron)!" 	 Мусо ва Ҳорунга салом бўлсин!


If Allah helps you, none can overcome you: If He forsakes you, who is there, after that, that can help you? in Allah, then, Let believers put their trust. 	 Агар сизга Аллоҳ нусрат берса, сиздан ғолиб келувчи йўқ. Агар сизни ташлаб қўйса, Ундан ўзга ким ҳам ёрдам берар эди.


He said, ‘My Lord! 	 У: «Эй Роббим, менга бузғунчи қавмларга қарши Ўзинг нусрат бер», деди. (Бу бузғунчи қавмга ҳеч қандай насиҳат, даъват фойда бермади.


and they believed in him: so We let them live in ease for a while. 	 Бас, иймон келтирдилар. Кейин Биз уларни маълум муддат баҳраманд қилдик.


They will suffer a grievous punishment. 	 (Ҳа, бу дунёда фақат кофиргина Аллоҳнинг раҳматидан ноумид бўлади. Чунки у ўзининг кофирлиги туфайли Аллоҳ билан бўлган алоқасини узади. )


Say, “The losers are those who lose their souls and their people on the Day of Resurrection.” 	 Сен: «Албатта, зиёнкорлар қиёмат куни ўзларига ва аҳлларига зиён қилгувчилардир.


Indeed the pious are in a place of peace. 	 Албатта, тақводорлар омонлик жойида.


In gulps will he sip it, but never will he be near swallowing it down his throat: death will come to him from every quarter, yet will he not die: and in front of him will be a chastisement unrelenting. 	 (Жаҳаннамда уларга алвон-алвон азоблар берилади. Жумладан, ўша жабрчи-саркаш жаҳаннам оловида ёниб-чанқаб сув сўраганида, унга йиринг берилади.


One who was temperate among them, said: "Did I not say: 'Why don't you priase God?'" 	 Уларнинг энг яхши ва адолатлиси, «Сизларга тасбиҳ айтсаларингиз-чи, демабмидим?!», деди.


He created seven heavens in layers. 	 У етти осмонни табақама-табақа яратгандир.


He said, ‘My Lord, how shall I have a son while old age has overtaken me and my wife is barren?’ 	 У: «Эй Роббим, менга қандоқ ўғил бўлсин?! Ўзим улуғ ёшга кирган бўлсам, хотиним туғмас бўлса?!» деди.


And it will be said: This day We forget you, even as ye forgot the meeting of this your day; and your habitation is the Fire, and there is none to help you. 	 «Бугунги кунда худди сиз ушбу кунингизга рўбарў бўлишни унутганингиздек, Биз ҳам сизни унутурмиз. Жойингиз жаҳаннамдир ва сизларга ҳеч ёрдамчилар йўқ.


He said: Allah forbid that we should take anyone but him with whom we found our stuff; verily then we should be the wrong-doers. 	 (Бошқа ўринларда бўлгани каби, бу сафар ҳам Юсуф (а. с.) нозик ибораларни ишлатиб, ҳеч кимнинг ҳаққига ножўя гап айтмадилар. «Ўғринингг» ё «айбдорнинг ўрнига» демасдан, «нарсамизни ҳузуридан топган одамдан бошқани олиб қолишимиздан Аллоҳ сақласин», дея марҳамат қилдилар.)


Believers, guard yourselves and your families against the Fire the fuel of which is people and stones, over which there are harsh, and stern angels who never disobey Allah in that which He orders and do what they are ordered. 	 Ўзингизни ва аҳли аёлингизни ёқилғиси одамлару тошдан бўлган ўтдан сақланг. Унинг тепасида қўпол, дарғазаб фаришталар бўлиб, улар Аллоҳнинг амрига исён қилмаслар ва нимага буюрилсалар, шуни қилурлар.


In fact Allah purifies whomever He wills, and no injustice, even equal to the hair upon a date seed will be done to them. 	 Аллоҳ кимни хоҳласа, шуни поклайди. Ва қилча зулм қилинмаслар.


These are precepts of wisdom We offer to men, but only those who are rational understand. 	 Ундан ўзларига ибрат оладилар. Ақлсизлар эса, бу мисолларни тушуниш ўрнига Макка мушриклари каби: «Муҳаммаднинг Робби пашша ва ўргимчакни гапириб юрибди», деб масхара қиладилар.)


Otherwise, each god would have taken away what it has created, and some of them would have gained supremacy over others. 	 (Яъни, Аллоҳдан бошқа яна илоҳ бўлганида, у ҳам ўзига бирор нарсаларни яратган бўлар эди. Оқибатда ҳар бир илоҳ ўзи яратган нарсани ўзича тасарруф қилавериб, дунёнинг низоми бузилар эди.


He who strives does so for himself. 	 Ким жиҳод қилса, бас, албатта, ўз фойдаси учун жиҳод қилур.


Although they have benefits for men, the sin therein is far greater than the benefit. 	 Шоядки тафаккур қилсангиз. (Оятдаги «хамр» сўзини ичкилик, ароқ ёки вино деб таржима қилмадик.


The sin of disbelief in God is greater than committing murder. 	 Фитна қатл этишдан ёмонроқдир.


And He is of everything the Knower. 	 Ҳол шундай экан, қандай қилиб улар Аллоҳни инкор этадилар ва унга куфр келтирадилар?!)


Master of the Day of Judgment, 	 Яхшига мукофот, ёмонга жазо берилади. Бу оятни ўқиганда қиёматни эслаб, ўша даҳшатли кунда фақат Аллоҳнинг ўзи ҳукм чиқаришини, ўша ерда уялиб қолмасликни эслаб, унга тайёргарлик кўришга аҳд қилинади.)


And fruit and grass - 	 Ва меваларни ва ўт-ўланларни ҳам.


We will indeed bring sorcery similar to yours. Appoint a meeting place between us and you, in a place which is agreeable to both which neither we nor you shall not fail (to keep)' 	 Бас, албатта, биз ҳам унга ўхшаш сеҳр келтирамиз, биз билан ўзинг орангда ваъда вақти тайин қил, унга биз ҳам, сен ҳам хилоф қилмайдиган бўлайлик, ўрта жой бўлсин«, деди.


Indeed, he was chosen, and he was a messenger and a prophet. 	 Набийлар Аллоҳдан ваҳий келган, бироқ китоб берилмаган, шунингдек, даъватлари кенг оммага эмас, ўзлари учунгина кифоя қилган зотлардир. Расул Аллоҳ томонидан ваҳий берилган, даъватлари кенг оммага мўлжалланган зот ҳисобланадилар.


Indeed, he would well-nigh have led us astray from our deities, had we not been [so] steadfastly attached to them!" 	 Агар сабр қилмаганимизда, албатта, у бизни сал бўлмаса худоларимиздан оздирарди-я!» деб масхарага олурлар.


We have laid out gardens of dates and grapes upon it, and made springs of water flow, 	 Ва унда хурмо ва узум боғлари яратдик ҳамда ичидан булоқларни чиқардик.


(Then he said): Bring them back to me, and fell to slashing (with his sword their) legs and necks. 	 Сўнгра уларнинг оёқ ва бўйинларини «силай» бошлади! (Бир муддат зеҳнимни Аллоҳнинг зикридан чалғитгани учун бу отларни Аллоҳ йўлида қурбонлик қилай, деб бўйинлари ва оёқларини кеса бошлади.)


and the Day of Judgment will inevitably take place. 	 Ва, албатта, қиёмат воқеъ бўлгувчидир.


But you abhor it; and be careful of (your duty to) Allah, surely Allah is Oft-returning (to mercy), Merciful. 	 Одатда, жосуслик деб бировга ёмонлик етказиш ниятида айбларини ва заиф жойларини ўзига билдирмай яширинча ахтаришга айтилади. Бу иш ҳам катта гуноҳлардандир.


All those who take Allah and His Messenger and those who believe as their allies, should remember that the party of Allah will be triumphant. 	 Ким Аллоҳни, Унинг Пайғамбарини ва иймон келтирганларни валий қилиб олса, бас, албатта, Аллоҳнинг ҳизби–ана ўшалар ғолиблардир.


their Lord will examine his deeds? 	 Ўша кунда Роббилари улардан, хабардор эканини?!


None has the power to shield them from (the chastisement of) Allah. 	 Улар учун Аллоҳдан сақловчи бўлмас.


That is because they hated what God revealed, so He nullified their deeds. 	 Бу уларнинг Аллоҳ нозил қилган нарсани хуш кўрмаганлари сабабидандир. Бас, У зот амалларини ботил қилди.


Now taste the everlasting punishment for your deeds. 	 Қилиб ўтган амалларингиз туфайли мангу азобни тотинг!» дейилур.


a variety of delicious fruits; and they shall be honoured 	 Мева-чевалар бордир. Улар икром қилинган ҳолларида...


Say, ‘The good and the bad are not equal, though the abundance of the bad should amaze you.’ So be wary of Allah, O you who possess intellect, so that you may be felicitous! 	 Сен: «Агар нопокнинг кўплиги сени ажаблантирса ҳам, пок билан нопок тенг бўла олмас, эй ақл эгалари, Аллоҳга тақво қилинг, шоядки нажот топсангиз», деб айт.


The game of the water and eating thereof are permitted to you as a provision for you (who are settled) and for those on a journey; but to hunt on land while you are in the state of Pilgrim sanctity is forbidden for you. 	 Денгиз ови ва унинг таоми сизга ва сайр қилувчиларга ҳалол қилинди. Модомики эҳромда экансиз, сизга қуруқлик ови ҳаром қилинди.


Where they will take their ease, calling for fruits in plenty, and for wine, 	 У ерда ёнбошлаган ҳолларида ундаги кўплаб мевалар ва шароблардан чақирарлар.


And he was making the ark; and whenever the chiefs of his people passed by him, they scoffed at him. 	 У кема ясамоқда. Ўз қавмидан бўлган зодагонлар қачон олдидан ўтсалар, уни масхара қилдилар.


Nor were We to destroy the cities unless the inhabitants thereof were wrong-doers. 	 (Аллоҳ таолонинг одати шуки, инсонларга жон, ақл-идрок бериб қўйса ҳам, яна Пайғамбар орқли огоҳлантирмасдан туриб уларни ҳалок қилмайди. Пайғамбарни қачон ва қаерга юборишни ўзи билади.


apt-listchanges: Changelogs 	 apt-listchanges: ўзгаришлар журнали


We found most of them untrue to their covenants; We found most of them corrupt. 	 Фосиқликнинг маъноси Аллоҳ чизиб кўрсатган чегарадан чиқишдир. Яъни, улар Аллоҳ кўрсатган йўлдан озган кимсалар сирасидан эдилар.)


It was not in your power to make trees germinate. 	 Сиз ўзингиз унинг дарахтини ўстира олмас эдингиз.


It is not for the Prophet and those who believe to ask forgiveness for the polytheists, even if they are near relatives, after it has become clear to them that they are people of Hellfire. 	 Пайғамбар ва мўминлар учун дўзах эгалари эканлиги аён бўлган мушрикларга, агар яқин қариндошлари бўлса ҳам, истиғфор айтишлари дуруст эмасдир. (Демак, Пайғамбаргаки (с. а. в.) рухсат йўқ экан, бошқаларга бўлмаслиги аниқ гап.


They will say, 'Five; and their dog was the sixth of them, guessing at the Unseen. 	 Ва: «Бештадирлар, итлари олтинчиларидир», деб ғайбга тош отарлар. Ва: «Еттитадирлар, итлари саккизинчиларидир ҳам», дерлар.


They even solicited of him his guests, but We obliterated their eyes: 'Now, taste My punishment and My warnings' 	 Бас, кўзларини кўр қилдик. Менинг азобим ва огоҳлантиришларимни тотиб кўрсинлар.


And from these two (angles) people learn that by which they cause division between man and wife; but they injure thereby no-one save by Allah's leave. 	 (Аллоҳ Сулаймон алайҳиссаломга берган мазкур мўъжизаларни кўриб, одамлардан баъзилари иймонга келди, иймонлиларнинг иймонлари мустаҳкамланди. Аммо кофирлар, душманлар ва шайтонлар: «Сулаймон сеҳргар, у ўз сеҳрининг кучи билан турли ҳайвонлар ила муносабатда бўлмоқда, жинларни ишлатмоқда, деган гапларни тарқатишди.


And this is an admonition blest, which We have sent down! will ye then be the rejectors thereof? 	 Бу, Биз нозил қилган муборак эслатмадир. Сизлар уни инкор қилгувчи бўласизларми?!


Surely We have warned you of a chastisement near at hand: the day when man shall see what his two hands have sent before, and the unbeliever shall say: O! would that I were dust! 	 Албатта, Биз сизларни яқин келажакдаги азобдан қўрқитдик. У кунда, ҳар киши (қўли) тақдим қилган нарсага назар соладир.


The satans will reveal to their guided ones to argue with you. 	 Албатта, шайтонлар ўз дўстларига сизлар билан тортишишни васваса қиларлар. Агар уларга итоат қилсангизлар, сизлар ҳам мушриклардан бўласизлар.


Each one belied the apostles, wherefore fulfilled was My judgement. 	 (Бу ояти каримада кофирлар фақат Муҳаммад алайҳиссаломнигина ёлғончига чиқаришмагани, балки бу қадимий одати эканлиги эслатилмоқда.)


Then, for their breach of the covenant We cast them away from Our mercy and caused their hearts to harden. 	 Намоз деб аталмиш улуғ ибодатни Аллоҳ айтганидек эмас, ўзлари хоҳлаганларидек бузиб адо этадиган бўлишди. Закот бериш у ёқда турсин, ҳамма иқтисодий алоқаларга ҳаром-харишни қўшдилар.


We have divided the Quran into many segments so that you would read them to the people in gradual steps as We reveal them to you from time to time. 	 Ва Қуръонни одамларга аста-секин ўқиб беришинг учун бўлиб қўйдик ва бўлак-бўлак қилиб туширдик.


Whatever they had worshipped before will disappear and they will then know that there is no way for them to escape. 	 Ва улардан илгари илтижо қилиб юрган нарсалари ғойиб бўлди. Улар ўзларига қочар жой йўқлигига тўла ишондилар.


If you follow a mortal like yourselves you will certainly be lost. 	 Агар ўзингизга ўхшаган башарга итоат қилсангиз, унда, албатта, сиз зиёнкорлардандирсиз.


Had it been that Allah had not decreed that they should be dispersed, He would have surely punished them in this world. 	 Мабодо Аллоҳ уларга кўчишни ёзмаганда ҳам бу дунёда уларни азоблар эди. Уларга охиратда дўзах азоби бордур.


They said, "We have been sent to a people (deep) in sin;- 	 Улар: «Албатта, биз жиноятчи қавмга юборилганмиз.


and that My punishment is a painful one. 	 Ва, албатта, азобим аламли азобдир.


Say: "Shall I tell you whose labour will be wasted? 	 Сен: «Сизга амаллари юзасидан энг зиёнкорларнинг хабарини берайми?


If a wound (and killing) has touched you, be sure a similar wound (and killing) has touched the others. 	 Бундай кунларни одамлар орасида айлантириб турамиз. Токи Аллоҳ иймон келтирганларни билиши учун ва улардан шаҳидларни чиқариб олиши учун.


The elders of Pharaoh's people said: 'Surely this man is a skilful magician 	 Фиръавн қавмидан бўлган зодагонлар: «Албатта, бу билимдон сеҳргардир!


That is for what your hands have advanced, and because God is not unjust to the servants. 	 Бундай бўлиши ўз қўлларинг тақдим қилган нарсалардандир. Албатта, Аллоҳ бандаларга зулм қилгувчи эмасдир.


And He hath cast into the earth firm hills that it quake not with you, and streams and roads that ye may find a way. 	 У зот ер сизларни тебратиб юбормаслиги учун унинг устига баланд тоғларни ташлаб қўйди. Анҳорлару йўлларни ҳам.


Most certainly their gatherings shall be routed, and they will turn their backs. 	 У жамоа тезда енгилар ва орқаларига қараб қочарлар.


And fear God; God teaches you, and God has knowledge of everything. 	 Бунда адолатли котиб ёздириб қўйиш билан кифояланмай, яна мусулмонлардан икки эркак кишини гувоҳ қилишга ҳам амр бўлмоқда. Исломда гувоҳликка доимо адолатли кишилар ўтиши зарур, бу нарса бошқа жойларда кўп таъкидлангани учун бу ерда қайта айтилмади.


Insolently, treating them like tales told at night." 	 У(Каъба) билан кибрланар, тунги суҳбатингизда беҳуда сўзлар айтар эдингиз.


Most surely you come to males in lust besides females; nay you are an extravagant people. 	 Аллоҳ таоло инсон зотини жинсий яқинлик йўли билан яратиб, унинг насли покиза йўл билан кўпайиб туришини ирода ва ҳаётий зарурат қилди. Бу йўлдан тажовуз қилганлар ва Аллоҳ иродасига зид бориб, эркакларга шаҳват ила яқинлик қиладиганлар ақидаси бузуқ ва тубан кишилар ҳисобланадилар.


'Truly, it has been revealed to us that the torment will be for him who denies [believes not in the Oneness of Allah, and in His Messengers, etc.], and turns away.'(from the truth and obedience of Allah)" 	 Албатта, бизга ваҳий қилиндики, ёлғонга чиқарганларга ва юз ўгириб кетганларга шубҳасиз азоб бўлур», денглар.


Your Lord is All-wise and All-knowing. 	 Ғолиб бўлдилар. Бу билан Аллоҳ таоло у кишининг даражаларини улуғ қилди.)


Indeed Satan is your enemy, therefore you too take him as an enemy; he only calls his group so that they become the people of hell! 	 Лекин ажабланарлиси шуки, инсон шайтонни ўзига дўст тутиб юради. Шайтон ўзининг энг катта душмани эканини кўра била туриб, унинг айтганини қилади.


As they disputed among themselves about their matter, they said, ‘Build a building over them. 	 Ишларига ғолиб келганлар эса: «Уларнинг устларига, албатта, масжид қуриб олурмиз», дедилар. (Бу ердаги «Аллоҳнинг ваъдаси»–охир-оқибат иймон аҳли ғолиб келиши ва ўлгандан кейин қайта тирилиш ҳақлиги ҳақидаги ваъдадир.


In [this law of] retribution there is life for you, O people of understanding, so that perhaps you will be mindful of God. 	 Қасос олиш йўлга қўйилса, инсон ҳаётини сақлаб қолишда катта иш қилинган бўлади. Чунки ҳар бир одам бошқа бировни ўлдирса, қасосига ўзининг ҳам ўлдирилишини билади ва ҳеч қачон одам ўлдиришга қўл урмайди.)


Have ye then no sense? 	 Аллоҳ Тавротда Бани Исроилга буни таъкидлаб айтган эди.)


by the Favor and Blessing of Allah. 	 Бу Аллоҳ томонидан фазл ва неъматдир.


It would be but a single blast of the trumpet, and they would all be arraigned before Us. 	 Фақат биргина қичқириқдан бошқа нарса бўлгани йўқ. Бас, улар бирдан тўпланиб, ҳузуримизда ҳозир қилингандирлар.


Today, shall be recompensed for that which ye have been working. 	 (Яъни, қиёмат кунининг даҳшати кучлилигидан у куни ҳар бир умматнинг чўкаланиб қолган ҳоли кўрилади. Ўша кунда ҳар бир умматга, ҳар бир шахсга, бу дунёда қилган амаллари ёзиб борилган китоб кўрсатилади.)


Couldn't find appropriate format to save image 	 Расмни сақлаш учун мос кенгайтма топилмади


They will shake their heads at you and say: "When will that be?" Say: "In the near future, perhaps, 	 Улар сенга бошларини қимирлатурлар ва: «У қачон бўлур?» дерлар, Сен: «Шояд яқинда бўлса», дегин.


until when he reached a place between the two mountains, he found beside the mountains a people who scarcely understood anything. 	 То икки тоғ орасига етганида, уларнинг ортида бирон гапни англамайдиган қавмни кўрди.


Or say they: "He (Muhammad SAW) has fabricated it." 	 Балки у(Қуръон)ни ўзи тўқиб олган ҳам дерлар.


Lord of the heavens and earth, and all that between them is if you have faith. 	 Осмонлару ернинг ва уларнинг орасидаги нарсаларнинг Роббидир. Гар ишонгувчи бўлсангиз.


Verily, your Lord is All-Knowing, All-Wise." 	 (Аллоҳнинг Пайғамбари бўлмиш Яъқуб (а. с.) ўғли Юсуф кўрган тушни ана шундай таъбир қилган эди. Бу туш Юсуфнинг келажакда боболари Иброҳим ва Исҳоқ алайҳимуссаломлар каби Пайғамбар бўлишидан дарак берар эди.)


Verily the tree of Zaqqum 	 Албатта, Заққум дарахти.


A painful torment awaits the pagans who create obstacles in the way that leads to God and the Sacred Mosque - which We have made for those who dwell nearby and foreigners alike - and those who commit evil and injustice therein. 	 Куфр келтирганлар ва Аллоҳнинг йўлидан ҳамда ерли ва четдан келган одамлар учун баробар қилиб қўйганимиз Масжидул Ҳаромдан тўсганларга ва у ерда ким зулм ила янглиш йўлга бурилишни ирода қилса, унга аламли азобни тоттирамиз.


And We knew all about him (Dhul-Qarnain). 	 Зулқарнайн мағрибда ҳукмронлик қилганидек, машриқда ҳам ҳукмронлик қилди. Биз, шубҳасиз, Зулқарнайннинг ҳузуридаги ҳамма нарсанинг хабарини тўлиқ биламиз.)


If you are in doubt of what We have sent down to Our worshiper (Prophet Muhammad), produce a chapter comparable to it. Call upon your helpers, other than Allah, to assist you, if you are true. 	 Ва агар бандамизга туширилган нарсамизга шакингиз бўлса, унга ўхшаш бир сура келтиринг ва рост сўзловчилардан бўлсангиз, Аллоҳдан ўзга гувоҳларингизни чақиринг.


She said: How can I have a son when no mortal hath touched me, neither have I been unchaste? 	 У: « Менда қаёқдан ўғил бўлсин, менга башар тегмаган бўлса, мен бузуқ ҳам бўлмасам?!» деди.


But those who believe, and do righteous deeds, and have humbled themselves unto their Lord -- they shall be the inhabitants of Paradise, therein dwelling forever. 	 Албатта, иймон келтирганлар, яхши амаллар қилганлар ва Роббиларига ишонч ила бўйинсунганлар, ана ўшалар жаннат эгаларидир. Улар унда абадий қолурлар.


We destroyed them for their sins and drowned the people of Pharaoh. 	 Бас, Биз уларни гуноҳлари туфайли ҳалок қилдик ва Оли Фиръавни ғарқ қилдик.


I lived among you all my life before it (was sent down). 	 Батаҳқиқ, мен орангизда ундан олдин ҳам умр кечирдим.


Unto them it is said: Taste the torment of the Fire which ye used to deny. 	 Аммо улар дўзахдан энди чиқай деб қолганларида, яна унга қайтариладилар. Шундай қилиб, у ерда доимий ва абадий азобланадилар.)


He said: "This brings me and you to a parting of ways. 	 У: «Бу, мен билан сенинг орамиздаги ажрашишдир.


And those who cry lies to Our signs We will draw them on little by little whence they know not; 	 Оятларимизни ёлғонга чиқарганларни эса, улар билмайдиган томондан аста-секин оламиз. (Яъни, Аллоҳ таоло кофир ва мунофиқларни оҳиста-оҳиста ўзларига билдирмаган ҳолда ҳалок қилади.


“To Allah only you have to return, and He is Able to do all things.” 	 Аллоҳнинг Ўзига қайтишингиз бор. У ҳар бир нарсага қодир зотдир.


Therefore ask them (O dear Prophet Mohammed – peace and blessings be upon him), whether the daughters are for your Lord and the sons for them! 	 Бас, у(мушрик)лардан сўра-чи, Роббингга қизлар-у, уларга ўғиллар эканми?!


And without doubt he saw him in the clear horizon. 	 (Муҳаммад с. а. в. Жиброилни очиқ-ойдин уфқда ўз кўзлари билан асл яратилишида кўрдилар.)


Surely, You have power over all things' 	 Улар зулматда адашмайдилар, қоқилиб-сурилмайдилар ҳам. Имом Аҳмад ибн Ҳанбал ривоят қилган ҳадиси шарифда Пайғамбар алайҳиссалом: «Эй парвардигоро, қиёмат куни шарманда қилмагин», деб дуо қилганликлари келтирилган.)


He is the First (nothing is before Him) and the Last (nothing is after Him), the Most High (nothing is above Him) and the Most Near (nothing is nearer than Him). 	 («Аввал»-У барча мавжудотлар йўқлигида бор эди. «Охир»-У ҳамма нарса йўқ бўлиб кетганда ҳам Ўзи қолади.


If only both of you would turn to God in repentance -- and your hearts are already so inclined. 	 Агар икковингиз Аллоҳга тавба қилсангиз, батаҳқиқ, қалбларингиз (ҳаққа) моил бўлур.


[The people of] ‘Ad impugned [their apostle]. 	 Од (Ҳудни) ёлғончига чиқарди.


Certainly Allah took a pledge from the Children of Israel, and We raised among them twelve chiefs. 	 Батаҳқиқ, Аллоҳ Бани Исроилдан аҳднома олди. Улардан ўн иккитасини нақиб қилиб юбордик.


(Are these) like those who shall dwell for ever in the Fire, and be given, to drink, boiling water, so that it cuts up their bowels? 	 Ўшалар оташда мангу қолувчи ва ўта қайноқ сув ила суғорилиб, ичаклари титилиб кетган кимсага ўхшайдиларми?


He knows that you will not number it, and He has turned towards you. 	 У сизлар ҳеч чидай олмаслигингизни билиб, сизларга (енгилликни) қайтарди.


If they had followed the right path, We would have provided them with abundant rain -- 	 Ва агар улар тўғри йўлда мустақим бўлсалар, албатта, Биз кўп сув ила суғорамиз.


That is because your Lord would not destroy the cities for wrongdoing while their people were unaware. 	 Бундай қилишнинг боиси, Роббинг ғофил турган шаҳар-қишлоқ аҳолисини ҳалок қилмаслигидандир.


It is they who have faith in it, and whoever defies him from among the factions, the Fire is their tryst. 	 Қуръонга иймон келтирмасдан жаннатга киришни ҳеч ким хаёлига ҳам келтирмасин. Албатта, Пайғамбармиз (с. а. в.) ҳеч қачон Қуръони Каримнинг ҳақ эканлигига шак-шубҳа қилмаганлар.


And He has placed firm mountains on the earth lest it should move away from you, and has made rivers and tracks that you may find your way, 	 У зот ер сизларни тебратиб юбормаслиги учун унинг устига баланд тоғларни ташлаб қўйди. Анҳорлару йўлларни ҳам.


And We gave Moses the Book, in order that they might receive guidance. 	 Батаҳқиқ, Биз, шоядки, ҳидоят топсалар, деб Мусога Китобни берган эдик.


"My Lord, You have given me the kingdom and taught me the meaning of dreams. 	 Эй Роббим, ҳақиқатда менга мулк бердинг ва менга тушларнинг таъбирини ўргатдинг.


Will be eating from trees of zaqqum 	 Албатта, заққум дарахтидан еювчисизлар.


created man from a clot of congealed blood. 	 У инсонни алақдан яратди.


And the shade of black smoke. 	 Қоп-қора тутундан бўлган соядадирлар.


It is He who shows you His signs and sends down to you from the sky, provision. 	 Унинг Ўзи сизга оят-белгиларини кўрсатадиган, осмондан сизга ризқ туширадиган зотдир. Фақат қайтадиган кишигина англар.


But ye were arrogant, and were a people given to sin! 	 Бас, сиз мутакаббирлик қилдингиз ва жиноятчи қавм бўлдингиз.


He answered: "Did I not tell thee that thou canst have no patience with me?" 	 У: «Сенга, албатта, сен мен билан бирга сабр қила олмайсан демабмидим?!» деди.


To God belongs the heavens and the earth. 	 Осмонлару ернинг мулки Аллоҳникидир.


Then let him not remove you from Paradise so you would suffer. 	 Яна у икковингизни жаннатдан чиқариб, бадбахт бўлиб қолмагин.


From a sperm drop, when emitted. 	 Нутфадан, оқиб тушганда.


There is not upon the blind [any] constraint nor upon the lame constraint nor upon the ill constraint nor upon yourselves when you eat from your [own] houses or the houses of your fathers or the houses of your mothers or the houses of your brothers or the houses of your sisters or the houses of your father's brothers or the houses of your father's sisters or the houses of your mother's brothers or the houses of your mother's sisters or [from houses] whose keys you possess or [from the house] of your friend. 	 Сизнинг ўзингизга ҳам ўз уйингиздан ё оталарингизнинг уйларидан ё оналарингизнинг уйларидан ё ака-укаларингизнинг уйларидан ё опа-сингилларингизнинг уйларидан ё амакиларингизнинг уйларидан ё аммаларингизнинг уйларидан ё тоғаларингизнинг уйларидан ё холаларингизнинг уйларидан ё сиз калитига молик бўлган ёки дўстингиз (уйидан) емоқлигингизда (гуноҳ-танглик) йўқдир. Сизларга жамланган ёки тарқоқ ҳолда емоқликда ҳам гуноҳ-танглик йўқдир.


Their Lord is most knowing about them." 	 Йигитлар йиллар ўтиб қайта уйғондилар ва иймон иши ғолиб бўлганини кўрдилар.


And I fled from you when I feared you; but my Lord gave me wisdom, and made me one of the messengers. 	 (Ўша қитбтий менинг бир Бани Исроиллик қабиладошим билан уришаётган экан. Қабиладошим мендан ёрдам сўради, мен уега ёрдам бераман деб қибтийни бир урсам ўлиб қолди.


He verily will be content. 	 Ва у албатта тезда рози бўлади.


Indeed you, [O Muhammad], are from among the messengers, 	 Албатта, сен Пайғамбарлардандирсан.


Surely they were a blind folk. 	 Чунки улар кўр қавм эдилар.


My Lord, grant me a righteous (son)' 	 Роббим, менга солиҳлардан ато эт», деди.


Then We inspired Musa (Moses) (saying): "Strike the sea with your stick." 	 Бас, Биз Мусога: «Асонг билан денгизни ур», деб ваҳий қилдик.


We had offered the Trust (of divine responsibilities) to the heavens, the earth, the mountains, but they refrained from bearing the burden and were frightened of it; but man took it on himself. 	 (Бу омонат нима эди, деган саволга уламоларимиз ушбу оятдан ва бошқа манбалардан келиб чиқиб: «Шариат таклифлари ва Аллоҳнинг фарзлари», деб жавоб берадилар. Дарҳақиқат, инсон жинси (ҳамма эмас, албатта) ўта золимдир.


and the time for the fulfilment of the true promise of Allah draws near, whereupon the eyes of those who disbelieved will stare in fear, and they will say: "Woe to us, we were indeed heedless of this; nay, we were wrongdoers." 	 (Каҳф сурасида айтиб ўтилганидек, қиёматнинг аломатларидан бири–Зулқарнайн қурган садд-тўғон очилиб, Яъжуж ва Маъжужлар чиқиб кетишидир, улар жуда кўп бўлиб, кўпликларидан юрганларида худди сел оққандек оқиб келар эканлар. Қиёмат қойим бўлгандаги ҳолни кўрсанг, унда «... куфр келтирганларнинг кўзлари чақчайиб», яъни қотиб қолади.


It is He who created for you all of that which is on the earth. 	 У сизлар учун ер юзидаги барча нарсани яратган зот. Сўнгра осмонга юзланди ва уларни еттита қилиб тўғрилади.


It is decreed for you: when death approaches one of you, and he leaves wealth, to make a testament in favor of the parents and the relatives, fairly and correctly—a duty upon the righteous. 	 Сизлардан бирортангизга ўлим келганда, агар у бойлик қолдираётган бўлса, ота-онаси ва яқинларига тўғрилик билан васият қилиш тақводорларнинг бурчи сифатида фарз қилинди. (Бу ояти карима мерос ҳақидаги оятдан аввал тушган, кейинчалик мерос ояти тушиб, васият қилмаса ҳам, ўлгандан қолган мол мерос сифатида яқин кишиларга бўлиб берилиши баён қилинди.


So you leave him, and are engrossed elsewhere! 	 Бас, Сен ундан машғул бўласан.


If We had sent unto thee a written (message) on parchment, so that they could touch it with their hands, the Unbelievers would have been sure to say: "This is nothing but obvious magic!" 	 Агар сенга қоғоз-китоб туширсак, уни қўллари билан ушлаб кўришса ҳам, куфр келтирганлар: «Бу аниқ сеҳрдан ўзга ҳеч нарса эмас», дерлар. (Агар улар ҳақиқатга етиш истагида бўлсалар, Қуръони Каримнинг оғзаки шаклда нозил бўлиб турганинг ўзи ҳам етар эди.


And said one of them (the two women): "O my father! Hire him! 	 Икки (қиз)дан бири: «Эй отагинам, уни ишга ёллаб ол.


And if they break their oaths after their agreement and (openly) revile your religion, then fight the leaders of unbelief-- surely their oaths are nothing-- so that they may desist. 	 (Улар ўзлари рози бўлиб аҳднома тузганларидан сўнг, ўзлари уни бузсалар, бунинг устига, сизнинг динингиз Исломга таъна тошини отсалар, улар куфрбоши, кофирларнинг бошлиғи–имоми бўладилар. Уларга қарши жанг қилиш лозим.


And sweet-smelling plants. 	 Сермева бананзорлардадир.


and equal to Him is not any one.' 	 Ва Унга ҳеч ким тенг бўлмаган. (Аллоҳ таолога бирор зот на зотида, на сифатида ва на амалида тенг бўлган эмас, бўлолмайди ҳам.)


The speech of him at whom they hint is barbarous; and this is speech Arabic, manifest. 	 Ушбу уйдирмани уялмай-нетмай дарс қилиб ўтишди. Уларнинг бу уйдирмаси ўзларининг ақлсизликларига далолат эканини тушуниб етишмас эди.


This is a duty for all who fear God. 	 Ўша оятда кимга қанча тегиши ҳам айтилди. Ота-она меросхўрлар қаторига кирдилар.)


Wilt Thou destroy us on account of that which those who follow falsehood did? 	 Ботил иш қилувчиларнинг қилмиши туфайли бизларни ҳалок этасанми», демаслигингиз учун.


But then they reversed their minds: 'You know they do not speak' 	 Сўнгра яна бошлари айланиб: «Сен, батаҳқиқ, буларнинг гапирмаслигини билар эдинг!» дедилар.


Surely, in Our hands is guidance, 	 Албатта, ҳидоятга бошлаш Бизнинг зиммамиздадир.


You think they are together, but their hearts are diverse. 	 Ҳолбуки, қалблари тарқоқдир. Бу, уларнинг ақл юритмайдиган қавм эканликларидандир.


God knows what you reveal and what you hide. 	 Аллоҳ ошкор қилганингизни ҳам, яширганингизни ҳам биладир.


(Tafsir At-Tabari) 	 Шунга қарамай, Аллоҳ таолонинг нусрати билан мусулмонлар ғолиб келдилар.)


Allah is Subtle, the Aware. 	 Албатта, Аллоҳ ўта лутфли ва хабардор зотдир.


and you see people entering Allah's religion in multitudes, 	 Ва одамларнинг Аллоҳнинг динига тўп-тўп бўлиб кираётганини кўрсанг...


Are they waiting for the fulfilment of its warning? 	 Улар унинг таъвилини–оқибатини кутмоқдалар, холос. Унинг таъвили келган кунда илгари уни унутганлар: «Роббимизнинг Пайғамбарлари ҳақ ила келган эканлар.


This Book (Quran) which We have revealed is a blessed one. 	 Бу ҳақиқатни Қуръони Каримга алоқаси бўлган ҳар бир мусулмон яхши билади. Агар дунёда яшашдан мақсад икки дунёнинг баракасига эришмоқ бўлса: «Бас, унга эргашинг».


"This is what you had been promised," (will be said) to every penitent who remembered (his duty), 	 Бу сизга ваъда қилинган нарсадир. Ҳар бир сертавбага ва сақловчига.


And bewore a Day whereon We will raise up from each community a witness, then those who have disbelieved will not be given leave, nor they will be permitted to please Allah. 	 Ҳар бир умматдан гувоҳ келтирган кунимизда, сўнгра куфр келтирганларга (узр учун) изн ҳам берилмас ва улар итобга ҳам қайтарилмаслар. (Қиёматда Аллоҳ таоло ўтган умматлардан ҳар бирига ўзининг Пайғамбарини гувоҳ қилиб келтиради.


And those distributing as commanded. 	 Иш тақсимловчи(фаришта)лар билан қасам.


Thus will Allah show them (The fruits of) their deeds as (nothing but) regrets. 	 (Қиёматдан бир кўриниш: ҳамма ўзи билан овора, биров билан бировнинг иши йўқ. Пешволар, бошлиқлар, бу дунёда бошқаларни ўз ортидан эргаштириб юрганлар ўзларига эргашганлардан тонадилар.


This is because they have said to those who hate God's revelation, "We shall obey you in some matters." 	 Ундоқ бўлишлиги, албатта, уларнинг Аллоҳ нозил қилган нарсани хуш кўрмаганларга: »Сизларга баъзи ишларда итоат қиламиз», дейишлари сабабидандир. Ва ҳолбуки Аллоҳ сир-асрорларини билиб турибди.


Say: He, Allah, is One. 	 Айт: «У Аллоҳ ягонадир».


Then, if they suckle [the baby] for you, give them their wages and consult together honourably. 	 Агар ҳомиладор бўлсалар, то ҳомилаларини қўйгунларича уларга нафақа беринглар.


And do not pursue the matter you do not have the knowledge of; indeed the ear, and the eye, and the heart – each of these will be questioned. 	 Ўзинг билмаган нарсага эргашма! Албатта, қулоқ, кўз ва дил — ана ўшалар, масъулдирлар.


Anon will their multitude be vanquished, and they will turn the back. 	 У жамоа тезда енгилар ва орқаларига қараб қочарлар.


Those who migrate for the sake of Allah after they have been wronged, We will surely settle them in a good place in the world, and the reward of the Hereafter is surely greater, had they known 	 Зулмга дучор бўлганларидан сўнг Аллоҳнинг йўлида ҳижрат қилганларни бу дунёда, албатта, гўзал (жойга) жойлаштирурмиз. Ва охират ажри каттароқдир, агар биладиган бўлсалар.


The day on which, no friends will benefit each other at all, nor will they be helped. (Except those who are pious – see verse 43:67) 	 У кунда дўст дўстга бирон нарсада асқотмас ва уларга ёрдам ҳам берилмас.


Is in their hearts a disease? or doubt they? or fear they that Allah shall misjudge them, as also His apostle? 	 Ёки шубҳа қилдиларми?! Ёхуд Аллоҳ ва Унинг Пайғамбари уларга зулм қилишидан қўрқадиларми?!


But God sees all that you do. 	 Улар сизларни бутунлай йўқ қилиб юбориш мақсадида эдилар.)


Or else did they feel secure against its coming in broad daylight while they played about (care-free)? 	 Қишлоқлар аҳли уларга Бизнинг бало-қазойимиз чошгоҳда, ўйнаётган ҳолларда келишидан хотиржаммилар?!


There did not come to them any prophet but that they used to deride him. 	 Улар ўзларига келган ҳар бир Пайғамбарни, албатта, истеҳзо қилганлар.


Follow those who do not ask for any recompense of you, and are rightly guided. 	 Шунинг ўзи ҳам уларнинг ҳақлигига далилдир. Агар даъват туфайли бирор нарсага эришмоқ ниятлари бўлганида, сиздан, албатта, ажр-ҳақ сўрар эдилар.)


And there should be a group among you that invites to goodness, and enjoins good deeds and forbids immorality; it is they who are the successful. 	 Яҳшиликка чақириб турувчи жамоа бўлмаса, дунёда эзгулик қолмайди. Маъруфга, яъни, фазилат, ҳақиқат, яхшилик ва адолатга буюриб, мункардан, яъни разилат, ботиллик, зулм ва ёмонликдан қайтариб турадиган жамоа бўлмаса, ҳеч бир қавм, ҳеч бир уммат нажот топа олмайди.)


From replacing you with others or raising you in a way you do not know. 	 Сизнинг ўрнингизга сизга ўхшашларни алмаштиришдан ва сизларни ўзингиз билмайдиган ҳолда яратишдан.


They said, ‘Swear by Allah that we will attack him and his family by night. Then we will tell his heir that we were not present at the murder of his family and that we speak the truth.’ 	 Улар: «Аллоҳнинг номига қасам ичинглар! Албатта, у(Солиҳ)ни ва унинг аҳлини тунда ўлдирармиз, сўнгра валийсига, биз унинг аҳлининг ҳалокатига гувоҳ эмасмиз, албатта, биз ростгўйлармиз, дермиз», дедилар.


And do not wish for that by which Allah has made some of you exceed others. 	 Аллоҳ баъзингизни баъзингиздан афзал этган нарсаларни (ҳасад ила) орзу этманг. Эркакларга ўз касбидан насиба бор.


Every soul is going to taste of death, and We shall prove you with evil and good as a temptation; and unto Us ye shall be returned. 	 Ҳар бир жон ўлимни татиб кўргувчидир. Биз сизларни ёмонлик ва яхшилик ила имтиҳон учун синаймиз ҳамда бизгагина қайтарилурсиз.


But Allah causeth whom He will to grow. 	 Лекин Аллоҳ Ўзи хохлаган кишини поклайдир.


Those who behave arrogantly on the earth in defiance of right - them will I turn away from My signs: Even if they see all the signs, they will not believe in them; and if they see the way of right conduct, they will not adopt it as the way; but if they see the way of error, that is the way they will adopt. 	 Энди ер юзида ноҳақдан мутакаббирлик қилаётганларни, барча оятларни кўрсалар ҳам, уларга иймон келтирмаётганларни, тўғрилик йўлини кўрсалар ҳам, уни ўзларига йўл тутмаётганларни, агар адашув йўлини кўрсалар, уни ўзларига йўл тутаётганларни Ўз оятларимдан бураман.


if He so wished, He could take you away and replace you with a new creation; 	 Агар У зот хоҳласа, сизни кетказиб, янги бир халқни келтирур.


Truly it is only associating others with Allah in His divinity that Allah does not forgive, and forgives anything besides that to whomsoever He wills. 	 Албатта, Аллоҳ Ўзига ширк келтирилишини кечирмас. Ундан бошқани, кимни хоҳласа, кечиради.


We gave the children of Israel the Book, and the judgement and the prophethood, provided them with good things, favoured them over other people, 	 Батаҳқиқ, биз Бани Исроилга китобни, ҳукмни ва Пайғамбарликни бердик, уларга пок нарсаларни ризқ қилиб бердик ва уларни оламлар ичида афзал қилдик. (Ўз замонасида, албатта, Бани Исроил ўзгалардан афзал бўлган.


And say unto those who have received the Scripture and those who read not: Have ye (too) surrendered? 	 Агар Исломга кирсалар, бас, батаҳқиқ, ҳидоят топдилар. Агар юз ўгирсалар, сенинг зиммангда етказиш, холос.


And We opened up the flood gates of the sky with water pouring down in torrents, 	 Осмон эшикларини шаррос сув билан очиб юбордик.


When they entered unto him, saying 'Peace!' he said 'Peace! You are a people unknown to me.' 	 Улар унинг ҳузурига кириб, «Салом» деганларида, у: «Салом, нотаниш қавмлар», деди.


And no protectors have they to help them, other than Allah. 	 Ва уларга Аллоҳдан ўзга ёрдам берадиган ҳеч қандай валийлар бўлмади.


Installation complete 	 Ўрнатиш якунланди


Surely! Those who disbelieved in Our Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.) 	 Оятларимизга куфр келтирганларни, албатта, дўзахга киритамиз.


A guidance and an admonition Unto the men of understanding, 	 Ақл эгаларига ҳидоятчи ва эслатма бўлсин учун.


Verily he was of the righteous. 	 Албатта, у солиҳлардандир.


He it is Who hath sent among the unlettered ones a messenger of their own, to recite unto them His revelations and to make them grow, and to teach them the Scripture and wisdom, though heretofore they were indeed in error manifest, 	 У зот саводсизлар ичидан, гарчи улар бундан аввал очиқ залолатда бўлсалар ҳам, уларга оятларини ўқиб берадиган ва уларни поклайдиган ҳамда китобни ва ҳикматни ўргатадиган Пайғамбарни юборди. (Ўша давр араблари уммий қавм дейилган, чунки уларнинг ичларида ўқиш-ёзишни биладиганлари жуда оз бўлган.


So when they entered upon Joseph, they said, "O 'Azeez, adversity has touched us and our family, and we have come with goods poor in quality, but give us full measure and be charitable to us. 	 Унинг ҳузурига кирганларида: «Эй Азиз, бизни ва аҳлимизни зарар тутди ва арзимаган сармоя келтирдик. Бас, бизга ўлчовни тўлиқ қилиб бер ва садақа ҳам бер.


So let not their speech grieve thee. 	 Уларнинг гапи сени хафа қилмасин.


When We give men a taste of Mercy, they exult thereat: and when some evil afflicts them because of what their (own) hands have sent forth, behold, they are in despair! 	 Ва қачон одамларга раҳматни тоттирсак, ундан шод бўлурлар. Агар уларга ўз қўллари тақдим қилган нарса туфайли ёмонлик етса, дарҳол умидсизликка тушурлар.


This is a message to be delivered to mankind so that they may be warned by it, and know that He is (Allah) One God, and so all those possessed of minds may remember. 	 Бу(Қуръон) одамлар учун, уларнинг у ила огоҳлантирилишлари, У ягона илоҳ эканини билишлари ва ақл эгалари эслашлари учун баёнотдир.


Thus do We make the unjust friends of one another because of their evil deeds. 	 Шундай қилиб, қилган касбларига биноан золимларни бир-бирларига дўст қилурмиз.


It is We who have distributed their sustenance in this world and raised the positions of some of them above the others so that they would mock each other. 	 Биз ҳаёти дунёда уларнинг ораларида маишатларини тақсимладик ва баъзилари баъзиларини хизматкор қилиб олишлари учун айримларининг даражаларини айримларидан устун қилиб қўйганмиз.


The believers may not take the unbelievers for their allies in preference to those who believe. 	 Ким буни қилса, бас, унга Аллоҳдан ҳеч нарса йўқ. Магар улардан сақлансангиз, Аллоҳ сизларни ўз(азоб)идан огоҳ қиладир.


But those who disbelieve after this will be reprobates. 	 Уларнинг мазкур халифаликка эришишлари учун асосий шарт–иймон келтириб, амали солиҳ қилишдир. Ислом уммати қачон ушбу шартни бажарганида, Аллоҳ таоло ваъдасининг устидан чиққан.)


Is there a God along with Allah?! 	 Йўқ, уларнинг кўплари билмаслар. (Икки денгиз–денгиз ва дарёдир.


Unquestionably, that is the manifest loss." 	 Огоҳ бўлингким, ана ўша очиқ-ойдин зиёнкорликдир», деб айт.


Do not let those of you who possess bounty and plenty swear not to give kinsmen, and the poor, and those who emigrate in the way of Allah. 	 Сизлардан фазл ва бойлик эгаси бўлганлар қариндошларга, мискинларга ва Аллоҳнинг йўлида муҳожир бўлганларга (нафақа) бермасликка қасам ичмасинлар, бас, авф этсинлар, ўтиб юборсинлар. Аллоҳ сизларни мағфират қилишини хуш кўрмайсизларми?!


We sent Abraham and he said to his people: “Serve Allah and fear Him. 	 (Иброҳим алайҳиссалом қавмларига илоҳий даъватни жуда содда қилиб тушунтирдилар. Аллоҳга ибодат қилинглар, бошқага эмас, Аллоҳдан қўрқинглар, бошқадан эмас, дедилар.


Then will no (soul) entertain falsehood concerning its coming. 	 Унинг воқеъ бўлишини ёлғон қилувчи (жон) йўқдир.


Repel evil with the best deeds; We well know the matters that they fabricate. 	 Сен эса, ёмонликни гўзал нарса ила даф қил. Биз нима васф қилаётганларини яхши билгувчимиз.


Give glad tidings to those who do good. 	 Биргина ҳидоятга бошлаб қўйгани учун қанча такбир айтса, оз. Қурбонлик қилиш ҳам, Аллоҳнинг йўлида ҳар қандай қурбонлик беришга тайёр эканини кўрсатиш ҳам ўша ҳидоят учун Аллоҳ таолони улуғлашдир.)


about whom it has been decreed that he will mislead those who take him for an ally, and conduct them toward the punishment of the Blaze. 	 Унга битилганки, албатта, унга ким дўст бўлса, шубҳасиз, уни адаштиради ва дўзах азобига «ҳидоят» қилади.


Say: "Has He forbidden the two males or the two females, or (the young) which the wombs of the two females enclose? 	 Агар ростгўй бўлсангизлар, илмий қилиб хабарини беринглар-чи?» деб айт. (Араб тилида «ал-анъом» деб номланган ҳайвонлар туркумини биз «чорва» деб таржима қилмоқдамиз.


When a chapter (of the Quran) is revealed, some people ask others, "Whose faith among you people has received strength from this (revelation)?" 	 Бирон сура нозил қилинган вақтда улардан: «Бу сиздан кимнинг иймонини зиёда қилди?» дейдиган кимсалар бор. Бас, иймон келтирганларнинг иймонини зиёда қилди ва улар шоду хуррам бўлдилар.


Those who have lost their souls, they do not believe' 	 Ўзига ўзи зиён келтирувчиларгина, ўшаларгина иймон келтирмаслар.


To the Day of Decision. 	 Ажратиш кунига.


He replied, "O my father, do as you are commanded; and God willing, you will find me steadfast." 	 У: «Эй отажон, сенга амр этилганни бажар, инша Аллоҳ, мени сабр қилгувчилардан топурсан», деди.


Until, when they see what they were promised, they will know who is weaker in helpers, and fewer in numbers. 	 Токи уларга ваъда қилинган нарсани кўрганларида, кимнинг ёрдамчиси заифу, кимнинг сони озлигини ҳам биларлар», деб айт.


And they marveled that a warner has come to them from among them. The disbelievers said, “This is a lying magician.” 	 Уларнинг ичларига ўзларидан огоҳлантиргувчи келганидан ажабландилар ва кофирлар: «Бу (одам) сеҳргар ва каззобдир.


O Believers, do not spoil your charity by taunts and injury to the recipients like the one who practises charity to be seen by men, while he neither believes in Allah nor in the Last Day. 	 Садақаларингизни миннат ва озор бериш билан, молини Аллоҳга ва охират кунига иймон келтирмаса ҳам кишиларга риё учун нафақа қилганга ўхшаб бекорга кетгазманг. У мисоли бир устини тупроқ босган силлиқ тошга ўхшайди.


Your Lord is not oblivious of what you do. 	 (Интизор бўлиб кутилаётган нарса ғайбдир. Ғайбни эса, ҳеч ким билмайди.


but Allah raised him to Himself. 	 Балки уни Аллоҳ Ўзига кўтарди.


And upon those who are able [to fast, but with hardship] - a ransom [as substitute] of feeding a poor person [each day]. 	 Уни қийналиб тутадиганлар зиммасида бир мискин таоми фидя лозимдир.


So We returned him to his mother, that she might be comforted and not sorrow, and that she might know that the promise of God is true; but most of them do not know. 	 Ҳа, Аллоҳ таоло нимани ваъда қилса, уни албатта бажаради. Шундай қилиб, Мусо алайҳиссалом оилаларидан айрилмаган ҳолда Фиръавннинг қасрида тарбия топа бошладилар.)


And We certainly seized the people of Pharaoh with years of famine and a deficiency in fruits that perhaps they would be reminded. 	 Биз Фиръавн аҳлини, шояд эсласалар, деб (қаҳатчилик) йиллар ва мевалар танқислиги ила тутдик.


But if you pardon, overlook and forgive them, then Allah is the Forgiving, the Most Merciful. 	 (Оятнинг нозил бўлиш сабаби ҳақидаги ривоятда айтилишича: бир гуруҳ кишилар Маккада иймонга келиб, Мадинага ҳижрат қилишмоқчи бўлганларида, хотин ва бола-чақалари, бизни ташлаб қаёққа борасан, деб тўсиқ бўлишган экан. Вақти келиб Мадинага боришса, улардан аввал ҳижрат қилганлар динда илғор бўлиб кетишибди.


Have they taken gods beside Him? 	 Ёки ундан ўзга «худо»лар тутдиларми? Сен: «Ҳужжатларингизни келтиринг.


In the sending down of this Koran, We will narrate to you (Prophet Muhammad) the best of narratives, of which you were previously unaware. 	 Биз сенга ушбу Қуръонда ваҳий қилган нарсамиз ила энг гўзал қиссани ҳикоя қилурмиз. Агарчи ундан олдин сен бундан бехабарлардан бўлсанг ҳам.


The evildoers say, 'You are only following a man bewitched!' 	 Золимлар: «Сизлар фақат сеҳрланган кишига эргашяпсизлар, холос», дедилар.


When your Lord called upon Moses: "Go to the wicked people, 	 Роббинг Мусога: «У золим қавмга боргин.


We testify”; for you may say on the Day of Resurrection that, “We were unaware of this.” 	 (Аллоҳ таоло Ўзига маълум бўлган бир пайтда, даври қиёматгача дунёга келадиган барча одамларни оталарининг сулбидан уруғликларни чиқариб олган ва ўша уруғликларга «Роббингиз эмасманми?!» деб савол берган. Мазкур илоҳий саволга ҳамма зурриётлар «Худди шундай», яъни, албатта, сен Роббимизсан, «гувоҳ бўлдик», деб жавоб беришган.


Surely Allah loves Al- Mattaqun (the pious - see V. 2:2). 	 Албатта, Аллоҳ тақводорларни севадир.


—the All-beneficent, settled on the Throne. 	 (Роҳман сифатининг соҳиби Аллоҳ Аршни эгаллади. Аршни эгаллашининг эса, ўхшаши йўқ, мисли йўқ, шакли ҳам йўқ.


And who is more astray than one who follows his desire without guidance from Allah? 	 Албатта, Аллоҳ золим қавмларни ҳидоят қилмас. (Қуръонга эргашмаган ҳар бир кимса ҳавои нафси йўлида юрган бўлади.


Surely in that are signs for a people who understand. 	 (Дарҳақиқат, ўйлаб кўрадиган бўлсак. Улар бир хил ерга экилади, бир хил суғорилади, аммо таъми хилма хилдир.


Or do you say, "Abraham, Ishmael, Isaac and Jacob, and the Tribes -- they were Jews, or they were Christians"?' 	 Ёки: «Албатта, Иброҳим, Исмоил, Исҳоқ, Яъқуб ва асботлар яҳудий ва насроний бўлган», дейсизларми?!


who puts temptations into the breasts of humans, 	 Одамлар қалбига васваса соладиганнинг.


And it is those who are the attainers [of success]. 	 Ана ўшалар ютуққа эришувчилардир.


On the Day the sky will be like murky oil, 	 У кунда осмон худди қора мой қолдиқларига ўхшаб қоладир.


shall have their abode in the Fire in requital for their deeds. 	 Ана ўшаларнинг жойлари, қилган касблари туфайли, жаҳаннамдир.