By your life, (O Prophet), they went about blindly stumbling in their intoxication. 	 Сенинг умринг ила қасамки, албатта, улар ўз сархушликларида тентирамоқдалар.


Recite to them the tale of the man to whom We gave Our signs, but who then cast them to one side and Satan overtook him. 	 Уларга оятларимизни берганимизда, улардан ўзини олиб қочган ва уни шайтон эргаштириб кетиб, иғвога учганлардан бўлган шахснинг хабарини тиловот қилиб бер! (Ушбу ояти каримада зикр қилинган шахс ким экани хусусида мўътабар тафсир китобларимизда кўп сонли турли-туман ривоятлар бор.


But those who disbelieve, from that of which they are warned, are turning away. 	 (Қуръонни ҳикмат ила нозил қилган ғолиб ва қудратли Аллоҳ осмонлару ерни ҳамда уларнинг орасидаги нарсаларни ҳам ҳақ ила, ҳикмат ила яратган.)


Those before them had also denied, and they could not reach a tenth of (the possibilities) We had given them, and still they called My apostles liars. 	 Улардан илгари ўтганлар ҳам (Пайғамбарларни) ёлғончи қилган эдилар. (Булар) уларга берган нарсаларимизнинг ўндан бирига ҳам етганлари йўқ.


God is sufficient for him who places his trust in Him. 	 Албатта, Аллоҳ Ўз ишини етказувчидир. Ҳақиқатда, Аллоҳ ҳар бир нарсага ўлчов қилиб қўйган.


And those who differ in this matter are in doubt concerning it. 	 У тўғрисида уларнинг билимлари йўқ, магар гумонга эргашарлар. Уни ўлдирмаганлари аниқдир.


And ever is Allah competent to do that. 	 (Агар Аллоҳ хоҳласа, бир зумда ҳамма одамларни бу дунёдан йўқ қилиб, уларнинг ўрнига Ўзига иймон келтирадиган, айтганидан чиқмай юрадиган, янги бошқа бир одамларни келтириб олади. Аллоҳ бу ишга ва бундан ҳам катталарига қодирдир.)


as for him who has been rebellious 	 Аммо кимики туғёнга кетиб, ҳаддидан ошган бўлса


The path of Allah, to whom belongs whatever is in the heavens and whatever is on the earth. 	 Осмонлардаги нарсалар ва ердаги нарсалар Уники бўлган Аллоҳнинг йўлига (ҳидоят қилурсан). Огоҳ бўлингким, барча ишлар Аллоҳгагина қайтур.


Say thou: bring ye then ten Surahs the like thereunto fabricated, and call whomsoever ye can beside Allah, if ye say sooth. 	 Бундан ҳам аччиғинг чиқмасин, хафа бўлма. «Аллоҳдан бошқа кимни чақиришга қодир бўлсангиз, чақириб, бунга ўхшаш ўнта тўқилган сура келтиринг-чи», дегин.)


He said: "O you people, worship God, for you have no other god but He. 	 У: «Эй қавмим, Аллоҳга ибодат қилинглар. Сизларга Ундан ўзга илоҳ йўқ.


Tell My worshipers, that they should say words that are the finest, satan would arouse discord among them; he is the clear enemy of mankind. 	 Бандаларимга айтгин, улар энг гўзал бўлган нарсани айтсинлар. Албатта, шайтон ораларини бузиб турадир.


This was how We recompensed them for their ungratefulness and thus do We recompense the ungrateful ones. 	 Уларни ношукрлик қилганлари учун ана шундоқ жазоладик. Биз фақат ўта ношукрларгагина жазо берурмиз.


To those who believe in Allah and His messengers and make no distinction between any of the messengers, we shall soon give their (due) rewards: for Allah is Oft-forgiving, Most Merciful. 	 Аллоҳга ва Унинг Пайғамбарларига иймон келтирганларга ва уларнинг бирортасини ҳам айирмаганларга–ана ўшаларга ажрларини албатта берурмиз. Ва Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир.


And the example of a bad word is like a bad tree, uprooted from the surface of the earth, not having any stability. 	 Аммо унинг на ерга чуқур илдиз отган томири, на осмонга кўтарилган шохлари ва на меваси бор. Шунга ўхшаб, куфрнинг ҳам асли мустаҳкам эмас.


It may be that your Lord will have mercy on you, and if you again return (to disobedience) We too will return (to punishment), and We have made hell a prison for the unbelievers. 	 Агар сиз қайтсангиз, Биз ҳам қайтамиз. Ва жаҳаннамни кофирларга зиндон қилганмиз.


God only wants to punish them through these things in this world, and let their souls depart while they deny the truth. 	 Аслида, Аллоҳ ўша нарсалар сабабли уларни дунёда азоблашни ва кофир ҳолларида жонлари чиқишни хоҳлайди, холос.


Other Messengers were mocked before you but I respited the unbelievers, then I seized them. 	 Батаҳқиқ, сендан олдин ҳам Пайғамбарлар масхара қилинганлар. Бас, куфр келтирганларга муҳлат бердим.


The faithless say, ‘Shall we show you a man who will inform you [that] when you have been totally rent to pieces you will indeed have a new creation? 	 Куфр келтирганлар эса: «Сизларга бутунлай титилиб битган чоғингизда албатта янгитдан яратилишингиз хабарини бераётган кишини кўрсатайликми?!


And of men and beasts and cattle, likewise of diverse colours. 	 Шунингдек, одамлардан, ҳайвонлардан ва чорвалардан ҳам турли ранглардагиларини чиқардик. Аллоҳдан бандалари ичидан фақат олимларигина қўрқарлар.


Say: 'It is revealed to me that your God is One God, do you then surrender' 	 Сен: «Менга фақат, албатта, сизнинг илоҳингиз битта илоҳдир, деб ваҳий этилади. Бас, сизлар мусулмон бўласизларми?!» деб айт.


Take a picture... 	 Расм олиш


And when Our verses are recited to them as clear evidences, those who disbelieve say to those who believe, "Which of [our] two parties is best in position and best in association?" 	 Қачонки уларга Бизнинг равшан оятларимиз тиловат қилинса, куфр келтирганлар иймон келтирганларга: «Икки гуруҳнинг қайси бири мақом ва мажлис жиҳатидан яхшироқдир?» дерлар.


Then all of them will appear exposed before Allah, and the weak ones will say to the haughty ones: "We merely followed you. 	 Уларнинг ҳаммалари Аллоҳ ҳузурида пайдо бўлдилар. Бас, заифлар мутакаббирларга: «Албатта, биз сизларга тобе бўлган эдик.


If only the disbelievers realised the time when they will not be able to stop the fire from their faces and from their backs – and nor are they to be helped. 	 Куфр келтирганлар юзларидан ва сиртларидан оловни тўса олмайдиган ва ўзларига ёрдам берилмайдиган вақтни билсалар эди.


And (ask) of the Sinners: 	 Гуноҳкорлардан.


Surely Allah will not guide the unbelievers (to succeed against you). 	 Албатта, Аллоҳ кофир қавмларни ҳидоят қилмас.


And when they regretted and saw that they had gone astray, they (repented and) said: "If our Lord have not mercy upon us and forgive us, we shall certainly be of the losers." 	 Қўллари тушган пайтда ва ўзларининг адашганларини билганларида: «Агар Роббимиз бизга раҳм қилмаса ва мағфират этмаса, албатта, зиёнкорлардан бўламиз», дедилар.


For Allah is Oft-forgiving, Most Merciful. 	 Албатта, Аллоҳ мағфиратли, раҳмли зотдир.


And it is He Who has created ears and eyes and hearts for you; very little is the right you acknowledge. 	 У зот сизга қулоқни, кўзлару қалбларни пайдо қилган зот. Нақадар оз шукр қилурсиз!


And who is more unjust than one who invents about Allah a lie?" 	 Аллоҳга ёлғон уйдиргандан ҳам золимроқ ким бор.


Nay, but the record of the righteous is in 'Illiyin - 	 Йўқ! Албатта аброрларнинг китоби «Иллиййун»дадир.


And they sold him for a cheap price, a few dirhams, for they set small store by him. 	 (Юсуфнинг ҳур инсон эканлиги, насли ошкор бўлиб қолса, бошларига нималар келишини яхши билардилар. Шунинг учун тезроқ сотишга ҳаракат қилдилар.)


So, whoever wills, will remember it. 	 Бас, ким хоҳласа уни эслайдир.


Is there another god with God? 	 (Одамлар доимо қуруқлик ва денгизда сафар қилиб келади. Кўзланган манзилларга етиш учун турли йўллардан юришади.


Their gods, whom they invoked besides God, availed them nothing when the command of your Lord arrived. 	 Роббингнинг амри келган пайтда Аллоҳни қўйиб илтижо қилган «худо»лари ҳеч бир нарсада уларнинг ҳожатларини чиқара олмади.


And We verily did allot unto the Children of Israel a fixed abode, and did provide them with good things; and they differed not until the knowledge came unto them. 	 Батаҳқиқ, Биз Бани Исроилни ҳақиқий омонлик масканига жойлаштирдик ва уларни пок нарсалар ила ризқлантирдик. Бас, улар то ўзларига илм келмагунча ихтилоф қилмадилар.


So God will protect them from the ills of that Day, and will grant them radiance and joy. 	 Бас, уларни Роббилари ўшал кун шарридан сақлади ва уларга хушрўйлик ҳамда хурсандчилик ато қилди.


This is the recompense of those who do good. 	 Яхшилик қилувчиларнинг мукофоти шулдир.


So Moses hit him with his fist, whereupon he expired. 	 Иссиқ юртларда, жумладан, Мисрда ҳам туш пайти шаҳар ва қишлоқ аҳолиси кундузги уйқуда бўладилар. Мусо алайҳиссалом бири ўз қавми–Бани Исроилдан, иккинчиси душман–Фиръавн қавмидан бўлган икки кишининг уришаётганини кўрдилар.


and placed it before them. "Will you not eat?" he said, 	 Уни уларга яқинига сурди ва: «Емайсизларми?» деди.


A proclamation this: so none will be destroyed save the nation of transgressors. 	 Бу буюк Пайғамбарларнинг ҳар бирларининг бошларига иймон йўлида, дину диёнат йўлида қанчадан-қанча кулфатлар ёғилган. Лекин улар сабр матонатда зарбулмасал бўлганлар.


Their Prophet said unto them: Lo! 	 Набийлари уларга: «Албатта, Аллоҳ Толутни сизга подшоҳ қилиб тайинлади», деди.


The spoils that Allah gave to His Apostle from them, you did not spur any horse for its sake, nor any riding camel, but Allah makes His apostles prevail over whomever He wishes, and Allah has power over all things. 	 Аллоҳ ҳар бир нарсага қодирдир. (Бу оятда Аллоҳ таоло қўлга тушган мол-мулк учун мусулмонлар туя миниб, от чоптириб қийналмаганларини, бу нарсаларни Пайғамбарига Аллоҳнинг Ўзи, Ўз қудрати билан берганини эслатмоқда.)


When he is told, "Have fear of God," he is seized by pride which drives him to wrongdoing. 	 Агар унга, Аллоҳдан қўрқгин, дейилса, уни кибру ҳавоси гуноҳга етаклайди.


Behold, the party of Satan will be the losers. 	 Яхши ейиш, яхши ичимлик ичиш, яхши либослар кийишга уринтириб, Аллоҳнинг неъматларига шукр келтиришдан чалғитади. Тилида ёлғон, бўҳтон ва ғийбатни гапиради-ю, Аллоҳнинг зикрини унутади».)


[Of these stories mention] when Joseph said to his father, "O my father, indeed I have seen [in a dream] eleven stars and the sun and the moon; I saw them prostrating to me." 	 Юсуф отасига: «Эй отажоним, мен ўн битта юлдузни ҳам қуёш ва ойни кўрдим, уларнинг менга сажда қилаётганларини кўрдим», деганини эсла. (Бу тушни кўрганда Юсуф (а. с.) ёш бола эди.


This was what you argued about – of which you have some knowledge – why do you then argue about the matter you do not have any knowledge of? 	 (Пайғамбар алайҳиссалом билан Ийсо ҳақида, шунингдек, Таврот ва Инжилда келган баъзи масалалар ҳақида тортишишган эди. Бу масалаларда уларнинг озми-кўпми илмлари бор эди.


Say: "My Lord will scatter them like dust, 	 Бас: «Роббим уларни мутлақо совуриб юборажак.


How do you deny Allah and you were dead and He gave you life? 	 Аллоҳга қандай куфр келтирасизлар?


To abide therein for a long time; they shall not find a protector or a helper. 	 Улар унда абадий бардавом қолурлар. На бир дўст ва на бир ёрдамчи топа олмаслар.


That is because God is the Protector of the believers, and that the unbelievers have no protector. 	 Шундоқ бўлиши, албатта, Аллоҳ иймон келтирганларга дўст эканлигидан ва албатта, кофирларга дўст йўқлигидандир.


Freedom from (all) obligations (is declared) from Allah and His Messenger (SAW) to those of the Mushrikun (polytheists, pagans, idolaters, disbelievers in the Oneness of Allah), with whom you made a treaty. 	 (Бу) Аллоҳдан ва Унинг Расулидан мушрикларнинг сиз аҳдлашганларига «бароат»–ора очиқлик (эълони)дир.


And We delivered the Children of Israel from the shameful doom; 	 Батаҳқиқ, Бани Исроилга хорловчи азобдан.


Surely there came to them narratives (of the ancient nations) that should suffice to deter (them from transgression), 	 Ва, дарҳақиқат, уларга зажри бор хабарлардан келган эди.


which God let loose against them for seven nights and eight days unremittingly, so that you could have seen its people lying prostrate as though they were the hollow trunks of palm-trees which had fallen down. 	 У зот уларнинг устидан бу шамолни етти кечаю саккиз кундуз бетўхтов эстириб қўйди. Бас, қавмни у ерда ҳалок бўлиб, ағдарилиб ётганини кўрасан.


Believers, make room in your sitting places when it is asked of you, and Allah will make room for you. 	 Агар сизларга мажлисларда силжиброқ ўтиринг, дейилса, бас, силжинг, агар туринг дейилса, туринг. Аллоҳ сизлардан иймон келтирганларни ва илмга берилганларнинг даражаларини кўтарур.


We have set-up a barrier in front of and behind them and have made them blind. 	 Бас, улар кўрмаслар. ( Бўйнига қўлини қўшиб, кишанланган, кўзи юмуқ ҳолда осмонга қаратиб, ғўдайтириб қўйилган одамнинг бирор нарсани кўрмаслиги учун олдидан ҳам, ортидан ҳам тўсиқ қўйилган.


Then there are some who say, "We believe in Allah and the Last Day", whereas they do not believe at all. 	 Ва Одамлардан, Аллоҳга ва охират кунига иймон келтирдик, дейдиганлари бор. Ҳолбуки, улар мўмин эмаслар.


Our Lord, we have indeed heard a summoner calling to faith, declaring, ‘‘Have faith in your Lord!’’ 	 Роббимиз биз нидо қилувчининг, Роббингизга иймон келтиринг, деб нидо қилаётганини эшитдик ва иймон келтирдик.


Dost thou ask us not to worship what our fathers worshipped? 	 Энди бизни ота-боболаримиз ибодат қиладиган нарсага ибодат қилмоғимиздан қайтарасанми?


And at the Mountains, how they are fixed firm?- 	 Ва тоғларнинг қандоқ ўрнаштирилганига?


while running during a raid at dawn, 	 Тонг чоғида ғорат қилувчи отлар билан қасам.


And We called him from the side of the mount at [his] right and brought him near, confiding [to him]. 	 Биз унга Турнинг ўнг томонидан нидо қилдик ва муножот учун Ўзимизга яқинлаштирдик.


He does what He intends (or wills). 	 У нимани хоҳласа, қила олувчи зотдир.


Who are more unjust than those who ascribe falsehood to God and out of ignorance make others go astray? 	 (Ҳаққингиз бўлмай туриб ҳаром ҳақида ҳукм чиқарганингиз бир гуноҳ ва ўзингизча чиқарган ҳукмни Аллоҳга нисбат беришингиз янада улканроқ гуноҳ. Қани, айтинг-чи, агар сиз таъкидлаётгандек, Аллоҳ буларни ҳаром қилган бўлса: «Иккала эркагини ҳаром қилдими ёки иккала урғочисиними ёхуд иккала урғочининг бачадонларида шомил бўлган нарсаними?!».


But those who were given knowledge and faith will say, "You remained the extent of Allah 's decree until the Day of Resurrection, and this is the Day of Resurrection, but you did not used to know." 	 Илм ва иймон берилганлар: «Батаҳқиқ, Аллоҳнинг китоби бўйича қайта тирилиш кунигача турдингиз. Бас, бугун қайта тирилиш кунидир.


He is the giver of life and death, and to Him you will return. 	 У тирилтирадир ва ўлдирадир ва Унгагина қайтарилурсизлар.


those who contend regarding Allah's Signs without any evidence that might have come to them. That is exceedingly loathsome to Allah and to those that believe. 	 Аллоҳнинг оятлари ҳақида ўзларига келган ҳужжат-далилсиз талашиб-тортишадиганлар Аллоҳ томонидан ҳам, иймон келтирганлар томонидан ҳам қаттиқ ғазабга қолурлар.


They ask thee concerning the Mountains: say, "My Lord will uproot them and scatter them as dust; 	 Сендан тоғлар ҳақида сўрарлар. Бас: «Роббим уларни мутлақо совуриб юборажак.


Tell them the story of the people of the town to whom Messengers came. 	 Сен уларга Пайғамбарлар шаҳар аҳолисига келган пайтни мисол қилиб келтир. (Бу шаҳар қайси шаҳар экани, қайси Пайғамбарлар келгани ҳақида Қуръони Каримда ва саҳиҳ ҳадисларда очиқ-ойдин маълумотлар йўқ.


So of the people who did wrong the last remnant was cut off. 	 Бас, зулм қилган қавмларнинг кети кесилди.


How bad is the example (or the likeness) of people who deny the Ayat (proofs, evidences, verses, signs, revelations, etc.) of Allah. 	 Аллоҳ золим қавмларни ҳидоят қилмас. («Устларига Таврот юклатилган»лар - яҳудийлар.


And Allah is the Knower of he wrong-doers. 	 (Яҳудийларнинг ўлимни сира орзу қилмасликларига сабаб - гуноҳларининг кўплиги. Улар биладиларки, ўлимдан кейин савол-жавоб бўлади, гуноҳларга яраша азоб белгиланади.


Anyone of you who commits a sin out of ignorance, then repents, and reforms himself will find that God is All-forgiving and All-merciful." 	 Сиздан ким билмасдан ёмонлик қилса, сўнгра ундан кейин тавба қилиб, амали солиҳ қилса, бас, албатта, У зот мағфиратли ва раҳмли зотдир», деб айт.


And remember thou Our bondman Ayyub, what time he cried Unto his Lord: verily the Satan hath touched me with affliction and suffering. 	 Бизнинг бандамиз Аййубни эсла. Ўшанда у Роббига нидо қилиб: «Албатта, мени шайтон машаққат ва азоб ила тутди», деди.


Its spathes are like the prickly pear. 	 Унинг (мева) тугар жойи, худди шайтонларнинг бошларига ўхшайдир.


Thereafter travelers came, and sent their waterman. 	 Ва йўловчилар келиб (қудуққа) сувчиларини юбордилар. Бас, у челагини ташлади ва: «Суюнчи беринглар!


We gave [back] his family to him along with others like them, as a mercy from Us and an admonition for those who possess intellect. 	 Бу Биздан раҳмат ўлароқ ва ақл эгаларига эслатма учун бўлди. (Аййубга алайҳиссалом мазкур сувда чўмилиб, ундан ичиб, шифо топганидан кейин Аллоҳ таоло у кишига аҳлини қайтарди.


Those whom Allah (in His plan) willeth to guide,- He openeth their breast to Islam; those whom He willeth to leave straying,- He maketh their breast close and constricted, as if they had to climb up to the skies: thus doth Allah (heap) the penalty on those who refuse to believe. 	 Илм ривожланиб, одамлар фазога учадиган бўлганларида, инсон қанчалик баландга кўтарилса, юраги–кўкси шунчалик сиқилиши кашф этилди. Агар Қуръон ҳақиқий илоҳий китоб бўлмаганда, бундан ўн тўрт аср аввал бу илмий ҳақиқатни қандай қилиб кашф этар эди?)


Say, "To whom belongs all that is in the heavens and earth?" 	 Сен: «Осмонлар ва ердаги нарсалар кимники?» деб айт!


And Allah is All-Seer of what they do. 	 Ва Аллоҳ уларнинг қилаётганларини кўрувчидир.


My wealth has not availed me. 	 Молу мулким мени сақлаб қола олмади.


Noah called out to his son who stood apart, "O my son! 	 (Нуҳ (а. с.) ва шериклари нажот кемасига минганларидан сўнг, ўғиллардан бирининг бир четда ажралиб турганини кўрдилар.


who were delivering the Messages of Allah, fearing Him and fearing none except Allah. 	 Улар Аллоҳнинг элчилигини етказадиган, Ундангина қўрқадиган, Аллоҳдан бошқа ҳеч кимдан қўрқмайдиган зотлардир.


Who then is a greater wrong doer than he who fabricateth a lie against Allah or belieth His revelations? 	 Аллоҳга ёлғон тўқиган ёки Унинг оятларини ёлғонга чиқарган кимсадан ҳам золимроқ одам борми?!


Say: "Allah speaketh the Truth: follow the religion of Abraham, the sane in faith; he was not of the Pagans." 	 Иброҳимнинг йўлдан тоймаган миллатига эргашинг. У мушриклардан бўлмаган эди.


Say, ‘[Allah declares:] “O My servants who have faith! 	 Сен менинг тарафимдан: «Эй иймон келтирган бандаларим, Роббингизга тақво қилинг.


When believing women come to you and pledge themselves not to associate in worship any other thing with God, not to steal or commit adultery or kill their children or indulge in slander, intentionally inventing falsehoods, and not to disobey you in that which is right, then accept their pledge of allegiance and pray to God to forgive them their sins, for God is forgiving and merciful. 	 Агар мўминалар сенга Аллоҳга ҳеч нарсани ширк келтирмаслик, ўғрилик қилмаслик, зино қилмаслик, болаларини ўлдирмаслик, қўллари ва оёқлари орасидан бўҳтон тўқиб келтирмаслик ва сенга яхшилик ишда исён қилмасликка байъат қилиб келсалар, уларнинг байъатини қабул қил. Ва Аллоҳдан уларнинг гуноҳини кечишни сўра.


and their treasures and excellent dwellings. 	 Хазиналар ва муҳтарам маскандан чиқардик. (Яъни, Фиръавн ва унинг қавмини боғ-роғларидан ва булоқларидан, хазиналаридан ва ҳашаматли масканларидан чиқардик.


nor did we feed the destitute. 	 Ва мискинларга таом бермаган эдик.


Do they help or harm you?" 	 Ёхуд наф ёки зарар етказа оладиларми?» деди.


Count ye the slaking of a pilgrim's thirst and tendance of the Inviolable Place of Worship as (equal to the worth of) him who believeth in Allah and the Last Day, and striveth in the way of Allah? 	 Ҳожиларга сув беришни ва Масжидул Ҳаромни обод қилишни, Аллоҳга, охират кунига иймон келтирган ва Аллоҳнинг йўлида жиҳод қилган каби қилдингизми?! Улар Аллоҳнинг ҳузурида тенг эмаслар.


Repent to God with sincere repentance. 	 Шоядки Роббингиз гуноҳларингизни ювса ва сизни дарахтлари остидан анҳорлар оқиб турган жаннатларга киритса. Бир кундаки, унда Аллоҳ Набийни ва у билан бирга бўлган иймон келтирганларни шарманда қилмас.


So whoever hopes for the Meeting with his Lord, let him work righteousness and associate none as a partner in the worship of his Lord." 	 Бас, ким Роббига рўбарў келишни умид қилса, яхши амал қилсин ва Робби ибодатига биронтани шерик қилмасин», дегин.


This is a written decree of the appointed term for life. 	 Бу ёзилган ажалдир.


Who is more wicked than he who has been reminded of the revelations of his Lord, then turns away from them and forgets what his own hands have done? 	 Роббиси оятлари ила эслатилганда, улардан юз ўгириб, ўзи қилган (гуноҳ)ларни унутган кимсадан ҳам золимроқ одам борми?!


and abundant fruit, 	 Сероб мевалардадир.


So you have, on your own, deemed lawful and unlawful in it!”; say, “Has Allah given you permission for it, or do you fabricate a lie against Allah?” 	 Уни ҳаром ва ҳалол қилиб олдингиз!» деб айт. Сен: «Аллоҳ сизга изн бердими ёки Аллоҳга нисбатан ёлғон тўқияпсизми?» деб айт.


And if help comes from your Lord, he says, “We were actually with you.” 	 (Бундай одамлар, иймон калимасини айтсак бўлди, ҳамма нарса ўз-ўзидан бўлаверади, ҳеч қандай ёмонлик етмайди, деб тасаввур қиладилар.


And He is the Mighty, the Forgiver. 	 (Ўлимни эслаган одам унга тайёргарлик кўради ва ўлгандан сўнг шарманда бўлмаслик учун ўзини яхши ишларга сафарбар қилади.)


And (remember) when We said unto the angels: Fall prostrate before Adam, and they fell prostrate, all save Iblis. 	 Фаришталарга: «Одамга сажда қилинглар», деганимизни эсла. Бас, ўшанда улар сажда қилдилар.


And your god is one God. 	 Ва илоҳингиз бир илоҳдир.


Say, “Whether you conceal what is in your hearts, or disclose it, God knows it.” 	 Сен: «Агар қалбингиздаги нарсани махфий тутсангиз ҳам, ошкор қилсангиз ҳам, Аллоҳ биладир. Ва осмонлардагию ердаги нарсаларни ҳам биладир.


Whatever ye shall spend in the cause of Allah, shall be repaid unto you, and ye shall not be treated unjustly. 	 (Ушбу оят мусулмон жамиятининг қуролли кучлари доимо шай туриши лозимлигига далилдир. Ҳар бир мусулмон жамият қўлидан келганича ҳарбий тайёргарликни кўриб қўйиш билан Аллоҳнинг амрини бажарган бўлади.)


Worship Him and trust Him. 	 Бас, Унга ибодат қил ва Унгагина таваккал қил. Роббинг қилаётганларингиздан ғофил эмасдир.


Remember when God covenanted the prophets (and said): "If after I have given you the Law and the judgement there comes an apostle to you who confirms the truth already with you, you will surely believe him and help him;" and asked: "Do you accept and agree to the terms of My covenant?" 	 Аллоҳ Набийлардан: «Сизларга китоб ва ҳикмат берганим учун, кетингиздан сизлардаги нарсани тасдиқловчи Пайғамбар келганда, албатта унга иймон келтирасиз ва ёрдам берасиз, –деб аҳду паймонларини олиб туриб: –Иқрор бўлдингизми? Бу ҳақда ишончли аҳду паймонимни қабул қилдингизми?» деганини эсла.


We sent him as a messenger to a hundred thousand people or more, 	 Ва уни юз минг ёки ундан кўпроққа Пайғамбар қилиб юбордик.


and flee from the statues! 	 Ва азоб(сабабчиси)дан четлан!


hearts will undergo terrible trembling, 	 Ўша кунда қалблар хавфга тўлар.


Some of them will turn to others, questioning each other. 	 Улар бир-бирларига савол берурлар.


Safa and Marwah are among the symbols set up by God; there is nothing wrong if anyone goes on a pilgrimage to the House, or performs a minor pilgrimage, in walking to and fro between them. 	 (Оятда Аллоҳ таоло: «Ким Байтуллоҳни ҳаж ёки умра қилса, икковлари ўртасида саъйи қилиш гуноҳ эмас», дейди. Ушбу оят ҳужжат бўлиб шариатимизда Сафо ва Марва тепаликлари ўртасида саъйи қилиш вожиб амал, деб белгиланган.


Allah is Forgiving, Merciful. 	 Гуноҳ ҳам бўлмайди. Чунки Ислом инсонни тоқатидан ташқари нарсага таклиф қилмайди.)


Remember Allah’s blessing upon you when the hosts came at you, and We sent against them a gale and hosts whom you did not see, and Allah sees best what you do. 	 (Ўша пайтда устингизга аҳзоб–Қурайш ўзининг одамлари ва малайлари билан ҳамда Ғатафоннинг турли қабилалари бирлашиб, бостириб келишган эди. Улар сизларни бутунлай йўқ қилиб юбориш мақсадида эдилар.)


There is no god but He, the Exalted in Power, the Wise. 	 Ундан ўзга илоҳ йўқ. У азиз ва ҳаким зотдир.


So, the intercession of intercessors will not avail them. 	 Бас, уларга шафоатчиларнинг шафоати манфаат бермас.


Thus do We reward those who do good. 	 Ҳазрати Ибн Аббос (р. а.): «Вояга етиш ўн саккиздан ўттиз ёшгача, мукаммал бўлиш ўттиздан қирққача», деган эканлар.)


And those who enjoin that which Allah hath commanded to be enjoined, and fear their Lord, and dread the evil reckoning; 	 (Бу ишларнинг бошида «силайи раҳм»–қариндошлик алоқаларини боғлаш, уларга яхшилик қилиш туради. Шунингдек, бева-бечора, етим-есир ва барча муҳтожларга, бутун мавжудодга яхшилик қилишлик мусулмон инсонга вазифа қилиб юклатилгандир.)


But when the deafening cry comes, 	 Вақтики қулоқларни кар қилувчи овоз келса.


They said: "Both are imposters one like the other," and added: "We do not believe in either." 	 Улар «икки сеҳр» деб Таврот билан Қуръонн назарда тутишяпти. Таврот ҳам, Қуръон ҳам сеҳрдир, улар бирга ўртага чиқиб, бир-бирига ёрдам бермоқда, биз ҳар иккисига ҳам куфр келтирувчилармиз, дейишяпти.)


That is what is extreme error. 	 Кофирлик ҳар қандай яхши амални худди кулга ўхшатиб кераксиз қилиб қўяди. Чўғи йўқ кул бефойда нарсага айланиб, уни шамол тўзитиб учириб кетганидек, кофирларнинг амаллари ҳам бехуда кетади.


"Go you and your brother with My Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, etc.), and do not, you both, slacken and become weak in My Remembrance. 	 Сен ва оғанг мўъжизаларимни олиб боринглар ва Мени зикр этишда сусткашлик қилманглар.


Say: Flight shall not do you any good if you fly from death or slaughter, and in that case you will not be allowed to enjoy yourselves but a little. 	 Сен: «Қочиш сизга ҳеч қандай фойда бермас. Демак, агар ўлимдан ёки қатл бўлишдан қочсангиз ҳам, жуда оз ҳузурланасиз, холос», деб айт.


and so that those to whom knowledge has been given will know that this is the truth from your Lord and so believe in it and that their hearts will be humble to Him. 	 Илм берилганлар у(Қуръон) Роббингдан келган ҳақ эканини билишлари, унга иймон келтиришлари ва қалблари унга боғланиб, таскин топиши учундир.


Did they not see that it did not answer them, nor could it bring them any benefit or harm? 	 Унинг ўзларига бирон сўз қайтара олмаётганини, на зарар ва на фойдага молик бўла олмаётганини кўрмаяптиларми?!


We have sent down revelations clearly showing the truth. 	 Батаҳқиқ, Биз очиқ-ойдин баён қилгувчи оятларни туширдик.


It is He who created the heavens and the earth In six spans, and has control over the waters (of life) so that he may bring out the best that everyone of you could do. 	 Ушбу оятда эса, осмонлару ерни яратишдан мақсад одамлардан қайсилари яхшироқ амаллар қилишини синаб кўриш эканлиги таъкидланмоқда. Шунингдек, Аллоҳнинг арши ва унинг турган жойи ҳақида ҳам маълумот келмоқда: Демак, Аллоҳ таоло осмонлару ерни яратган вақтда унинг арши сув устида бўлган экан.


God causes the night to enter the day and the day to enter the night. 	 (Доимий сувратда кеча кундузга, кундуз кечага кириб туради. Буни Аллоҳга куфр келтириб, гердайиб юрган одамлар ҳам, бошқалари ҳам қила олмайди.


But persisted in that greater sin, 	 Ва мудом катта гуноҳ ишлар қилар эдилар.


who remembers the name of his Lord and prays, shall indeed be successful. 	 Ва Роббиси исмини зикр қилса ва намоз ўқиса ҳамдир.


and then, when He wished, resurrected him. 	 Сўнгра қачон хоҳласа, уни қайта тирилтиради.


He who practices piety and patience—God never fails to reward the righteous.” 	 Ҳақиқатда ким тақво ва сабр қилса, Аллоҳ, албатта, гўзал иш қилувчиларнинг ажрини зое қилмагай», деди.


Remember (all) the bounties of your Lord, that haply ye may be successful. 	 Бунга, албатта, шукр қилиш лозим эди. Аммо Од қавми ҳам жаҳолатида қаттиқ туриб олди.)


Those shall be recompensed with the highest rank for their patience. 	 Ана ўшалар сабр қилганлари учун «ғурфа» ила мукофотланурлар ва унда табрик ва салом билан қаршиланурлар. (Араб тилида олий мақом хос хонани «ғурфа» дейилади.


The faithless say, ‘This is nothing but a lie that he has fabricated, and other people have abetted him in it.’ 	 Куфр келтирганлар: «Бу (Қуръон) уйдирмадан бошқа нарса эмас. Уни ўзи уйдириб олди ва бунда унга бошқа қавмлар кўмак бердилар», дедилар.


Let there be a group among you who will invite others to do good deeds, command them to obey the Law, and prohibit them from committing sins. 	 Ана ўшалар, ўзлари нажот топгувчилардир. (Яъни, умматингиз Аллоҳга ҳақиқий иймон келтирган ва унинг йўлида ҳақиқий биродар бўлган жамоа яхшиликка чақирадиган, амри маъруф-наҳйи мункар қиладиган умматга айлансин.


We subjected the wind to him, so that it blew gently at his bidding, wherever he directed it, 	 Бас, Биз унга шамолни бўйинсундирдик, у ирода қилган томонга майин эсаверади.


Praise be to God, the Lord of the Universe! 	 (Аллоҳга холис бўйсунган ҳолда, шариатга тўла амал қилган ҳолда, иймон-эътиқодни ёлғону риёдан пок ўтган ҳолда дуо-ибодат қилинг.


“It is not but an advice for the entire world.” 	 У (Қуръон) фақат оламлар учун эслатма, холос.


“Take this shirt of mine, and lay it over my father’s face, and he will recover his sight. 	 Менинг мана бу кўйлагимни олиб бориб, отамнинг юзига ташлангиз, кўзи очилур. Сўнгра аҳлингиз ила жам бўлиб ҳузуримга келинглар», деди.


That you may not sorrow over what eludes you, nor exult over what He has given you. God does not love the proud snob. 	 Токи, кетган нарсага қайғуриб, келган нарсадан хурсанд бўлмаслигингиз учун, Аллоҳ барча димоғдор ва мақтанчоқларни суймайдир.


But what is for their "partners" does not reach Allah, while what is for Allah - this reaches their "partners." 	 Шу билан бирга, бутларига ҳам ўша экинлардан ва чорва ҳайвонларидан насиба ажратар эдилар. Агар Аллоҳга ажратган нарсалари бутларига ажратган нарсаларига қўшилиб кетса, майли, деб қўяр эдилар.


So We have made this (the Quran) easy in your own tongue (O Muhammad SAW), only that you may give glad tidings to the Muttaqun (pious and righteous persons - See V. 2:2), and warn with it the Ludda (most quarrelsome) people. 	 Бас, албатта, тақводорларга хушхабар беришинг ва у билан саркаш қавмларни огоҳлантиришинг учун у(Қуръон)ни тилингга осон қилдик.


Call thou to the way of thy Lord with wisdom and good admonition, and dispute with them in the better way. 	 Бунда даъват қилинаётганларнинг ижтимоий, маданий савиясини эътиборга олиб, оғир келмайдиган йўсинда даъват қилиш лозим. Учинчидан, даъват яхши мавъиза орқали йўлга қўйилмоғи керак.


apart from God none can disclose it. 	 Уни Аллоҳдан бошқа кашф қилувчи йўқ.


And We guided them to the Straight Way. 	 Ва икковларини сиротул мустақиймга ҳидоят қилдик.


(Then) every soul will know what it had prepared (for itself). 	 Ҳар бир жон нима ҳозирланганини билади.


When they come to you (Muhammad), they greet you with a greeting with which even God has not greeted you and say to themselves, "Why has God not punished us for what we say (if he is a true Prophet)?" 	 Ва ҳузурингга келсалар, сен билан Аллоҳ ўргатмаган тарзда сўрашурлар. Ва ичларида, шу гапимиз учун Аллоҳ бизни азобламаса эди, дерлар.


Shaitan (Satan) made their deeds fair-seeming to them, and turned them away from the (Right) Path, though they were intelligent. 	 Шайтон уларга амалларини зийнатлаб кўрсатиб, уларни йўлдан тўсди. Ҳолбуки, улар кўриб-билиб тургувчи эдилар.


You have done a most abominable thing!" 	 (Бу иши кемани тешгандан ҳам баттар туюлди. Чунки кўриб билиб туриб бир маъсум гўдакни қасддан ўлдириш ҳазилакам иш эмас эди.)


Had the unbelievers fought against you at that time, they would have turned their backs (in flight), and would have found none to protect or help them. 	 Агар кофирлар сизлар билан урушганларида орқага қараб қочар эдилар, сўнгра ўзларига валий ҳам, нусрат бергувчи ҳам топмасдилар.


And He does not withhold knowledge of the Unseen. 	 Ва у ғайбга бахил эмас.


and provide for him from where he does not expect, Allah is Sufficient for whosoever puts his trust in Him. 	 Ва унга ўзи ўйламаган тарафдан ризқ берур. Ким Аллоҳга таваккал қилса, бас, унга У зотнинг Ўзи кифоядир.


We had certainly sent Noah to his people, and he said, "O my people, worship Allah; you have no deity other than Him. 	 Сизларга Ундан ўзга илоҳ йўқ. Албатта, мен сизларнинг буюк куннинг азобига гирифтор бўлишингиздан қўрқаман», деди.


And Joseph said to the one of the two prisoners who he knew would be set free: "Mention me in your lord's presence." 	 Ва у ўзи икковларидан нажот топгувчи деб билган шахсга: «Хўжанг ҳузурида мени эсга ол», деди. Шайтон унга хўжасига эслатишни унуттирди.


And whoever venerates the sacraments of Allah—indeed that arises from the Godwariness of hearts. 	 Бу сўз Аллоҳ таолога нисбат берилиб, «шаоируллоҳ–Аллоҳнинг нишонлари», дейилганда эса, Аллоҳнинг дини, Исломнинг кўзга кўринган, шон-шавкати аломати бўлган ибодатлар кўзда тутилади. Ушбу ояти каримада эса, қурбонликка сўйиладиган катта ҳайвонлар кўзда тутилмоқда.)


If they are women, above two, they shall have two thirds of what he left, but if she is one, then to her a half. 	 Агар қиз битта бўлса, унга ярми. Агар унинг боласи бўлса, у тарк қилган нарсадан ота-онасининг ҳар бирига олтидан бир.


Moses said: Lo! I seek refuge in my Lord and your Lord from every scorner who believeth not in a Day of Reckoning. 	 Мусо: «Албатта, мен Роббим ва Роббингиз бўлган зотдан ҳисоб кунига иймон келтирмайдиган ҳар бир мутакаббирдан паноҳ сўрайман», деди.


This is naught but an invention. 	 Бу тўқилгандан бошқа нарса эмас.


Yet they play about in doubt. 	 Йўқ! Улар шак-шубҳада, ўйнамоқдалар.


No soul is responsible for what is beyond it's ability. 	 (Етимнинг молини ейиш ижтимоий алоқаларни бузишдир. Етим заиф ҳол бўлгани учун жамият уни ҳимоя қилиши керак.


except Iblis who puffed himself up with pride and became a disbeliever. 	 Магар Иблисгина мутакаббирлик қилди ва кофирлардан бўлди.


I turn to You in penitence, and I am the first of the faithful.’ 	 Вақти-соати етиб, учрашув ўз вақтида, белгиланган жойда содир бўлди. Бу учрашув араб лафзида «мийқот», яъни, исми замон ва исми макон бўлиб ва учрашув вақти ва замони маъносини билдиради.)


When they saw Our chastisement, they said: “We have come to believe in Allah, the Only One, and we reject all what we had associated (with Allah in His Divinity).” 	 Қачонки азобимизни кўрганларида: «Биз Аллоҳнинг ёлғиз Ўзига иймон келтирдик ва Унга шерик қилган нарсаларимизга куфр келтирдик», дедилар.


Whenever a new message comes to them from the Beneficent God, they turn away from it. 	 Уларга Роҳмандан янги эслатма келибдики, албатта, ундан юз ўгиргувчи бўлганлар.


[He is] your Lord and the Lord of your first forefathers. 	 У сизнинг Роббингиз ва ота- боболарингизнинг Роббидир.


And those of you who die and leave wives behind, they shall make a bequest unto their wives a year's maintenance without their having to go out, then if they go out, then no blame is on you for that which they, do with themselves reputably, and Allah is Mighty, Wise. 	 Сизлардан вафот этганда жуфтларини қолдираётганлар, хотинлари чиқмасдан бир йилгача фойдаланишини васият қилсинлар. Агар улар чиқсалар, ўз хусусларида яхшилик билан қилган ишларида сизга гуноҳ йўқ.


Ah! Behold! removed (from sight) were the Thamud! 	 Огоҳ бўлингким, Самуд йўқолсин-е!


Yet they regard the jinn as the partners of Allah, although He created them, and without knowledge ascribe to Him sons and daughters. 	 Улар жинларни Аллоҳга шерик қилдилар. Ҳолбуки, у ҳаммаларини яратган зотдир.


So I took a handful of dust from the trail of the Messenger, and I flung it (into the fire). 	 Изидан олинган бир сиқим эса, Жаброил алайҳиссалом миниб келган отнинг туёғи тагидан олинган тупроқ. У тупроқни сочган жойи эса, Бани Исроилнинг зеб-зийнатлари тўплаб қўйилган жой.


However, most of them are evil doers. 	 Улар орасида ҳидоят топганлар бор, лекин уларнинг кўплари фосиқлардир.


Same version is available in a software channel 	 Айнан шу версия дастурлар манбасида мавжуд


Evil is their burden on the Day of Resurrection 	 Қиёмат кунида уларнинг юки қандай ҳам ёмон бўлди.


So when he had furnished them with their supplies, he put the [gold measuring] bowl into the bag of his brother. 	 Уларнинг жиҳозларини ҳозирлаган пайтда, инисининг юкига бир сув идишни солиб қўйди. Сўнгра жарчи: «Эй карвондагилар, сизлар ўғридирсизлар», деб жар солди.


And had you been severe and harsh-hearted, they would have broken away from about you; so pass over (their faults), and ask (Allah's) Forgiveness for them; and consult them in the affairs. 	 Уларга истиғфор айт ва улар билан ишларда машварат қил. Азму қарор қилганингдан сўнг Аллоҳга таваккал қил.


There does not come to them any new reminder from the All-beneficent but that they disregard it. 	 Уларга Роҳмандан янги эслатма келибдики, албатта, ундан юз ўгиргувчи бўлганлар.


The day when He will gather you, on the Day of Collective Assembly – that is the day when the loss of the losers will be laid bare; and whoever believes in Allah and does good deeds, Allah will relieve him of his sins and admit him into Gardens beneath which rivers flow, for them to abide in it forever; this is the greatest success. 	 Қиёмат куни кофирлар иймонни тарк қилганлари учун баҳолари пастлаб, дўзахга равона бўладилар. Яхши ишларни камроқ қилиб қолган мўминлар ҳам баҳолари пастлаб, жаннатнинг олий мартабаларига ета олмай қоладилар.)


“The Last Day will surely come – it was close that I hide it from all – in order that every soul may get the reward of its effort.” 	 Албатта, (қиёмат) соати келгувчидир.


Then, when they had cast, Moses said, 'What you have brought is sorcery; God will assuredly bring it to naught. 	 Улар ташлаганларида, Мусо: «Сиз келтирган нарса сеҳрдир. Албатта, Аллоҳ уни ботил қилур.


Therefore hasten to God; truly, I am sent by Him to give you clear warning. 	 Бу оятда тилга олинган хавф-хатар - динсизлик, ғафлат ва осийликдир, ундан қочиш гуноҳ ва ҳаром ишларни тарк этиб, Аллоҳга илтижо этиш билан бўлади. Аллоҳга қочишда инсон учун улуғ саодат ва мартаба бордир.)


He knows the deceptions of the eyes, and what the hearts conceal. 	 (Яъни, бировга билдирмасдан, ўғиринча кўз қири ташлаганини ҳам билади, ҳисобга олиб қўяди. Ҳеч кимга билдирмасдан, дилда тугиб қўйилган нарсаларни ҳам жуда яхши билади.


Thus, when the truth had come to them from Us, they said: "Surely this is nothing but pure magic." 	 Бизнинг ҳузуримиздан уларга ҳақ келган пайтда: «Бу, албатта, очиқ-ойдин сеҳрдир», дедилар.


To Allah belongs whatever is in the heavens and the earth. 	 Осмонлару ердаги нарсалар Аллоҳникидир. Агар ичингиздаги нарсаларни ошкор қилсангиз ҳам, махфий қилсангиз ҳам, сизларни Аллоҳ ҳисоб-китоб қилади.


However, when hardship befalls them because of their own deeds, they despair. 	 Агар уларга ўз қўллари тақдим қилган нарса туфайли ёмонлик етса, дарҳол умидсизликка тушурлар.


Installing '%s'... 	 '%s' ўрнатилмоқда...


Moses replied: "You shall find me, if Allah wills, patient; and I shall not disobey you in anything." 	 У: «Инша Аллоҳ, менинг сабрли эканимни кўрурсан ва сенга ҳеч бир ишда осий бўлмасман», деди.


Assuredly We took a bond from the Children of Isra'il and We sent unto them apostles. 	 Батаҳқиқ, Биз Бани Исроилдан мийсоқ–аҳднома олдик ва уларга Пайғамбарлар юбордик.


Those whom they call upon themselves seek access to their Lord, striving which of them shall be the nearest; and they hope for His mercy and fear His torment; verily the torment of thy Lord is ever to be guarded against. 	 Ўзи Аллоҳнинг азобидан қўрқиб турган кимса қандай қилиб бировни азоблай олади? Шунга қарамасдан, Аллоҳнинг азобидан қўрқмай, бир пулга арзимайдиган нарсаларни уУга шерик қилиб юрганларга ҳайронсан.)


So he smiled, amused at her speech, and said: my Lord! arouse me that I should be thankful for Thy favour wherewith Thou hast favoured me and my parents, and that I should work righteously pleasing Thee, and out of Thy mercy enter me among Thine righteous bondmen. 	 Бас, у унинг сўзидан табассум қилди ва: «Роббим, мени Ўзинг менга ва ота-онамга берган неъматларингга шукр этишимга ва сен рози бўладиган солиҳ амаллар қилишимга муяссар этгин. Ўз раҳматинг ила мени солиҳ бандаларингга қўшгин», деди.


Neither their wealth nor their children will be able to protect them against God. 	 Моллари ҳам, болалари ҳам улардан Аллоҳ(азоби)дан ҳеч нарсани қайтара олмас.


It is He who has shown you the evidence of His existence and has sent you sustenance from the sky, yet only those who turn to God in repentance take heed. 	 Фақат қайтадиган кишигина англар. (Ҳар бир нарсада Аллоҳга қайтадиган, тавба қиладиган, кўрган-билганидан ваъз-насиҳат оладиган кишиларгина англаб етадилар.)


And they shall all come forth before Allah, then the weak shall say to those who were proud: Surely we were your followers, can you therefore avert from us any part of the chastisement of Allah? 	 Энди, сизлар устимиздаги Аллоҳнинг азобидан бирор нарсани енгиллата оласизларми?» дедилар. Улар: «Агар Аллоҳ бизни ҳидоят қилганида, биз ҳам сизларни, албатта, ҳидоят қилар эдик.


We have prepared for the sinners a fire which will envelope them in its tent. 	 Албатта, Биз золимларга деворлари уларни ўраб оладиган оловни тайёрлаб қўйганмиз.


Let your Lord make an end of us." 	 У: «Албатта, сиз туриб қолгувчисиз», деди.


Then let their listener bring an authority manifest. 	 Ёки уларнинг осмонга қўйган нарвонлари бор-у унга чиқиб, Муҳаммад Пайғамбар эмас, унга ваҳий юборилаётгани йўқ, деган хабарни эшитишдими? Агар ҳақиқатда эшитган бўлсалар, очиқ-ойдин далил кўрсатсинлар.)


If good fortune befalls you, it vexes them; and if an affliction befalls you, they turn away in jubilation and say: "We have taken due care of our affairs in good time." 	 Аммо аҳли Исломга мусибат етса, мунофиқлар хурсанд бўладилар. Яхшиям уларга қўшилмаганимиз, уларнинг гапига кирмай, ишнинг олдини олган эканмиз, соғ-саломат қолдик, дейишади.)


The vines had all fallen down on their trellises, and their owner wrung his hands, bewailing all that he had spent on his garden. He said, "Would that I had not associated anyone with my Lord!" 	 Ўзи эса, унга сарф қилгани ҳасратидан чапак чалиб, боғида ишкомлар йиқилиб ётганини кўриб: «Қани энди Роббимга ҳеч кимни шерик қилмаганимда», деб қолаверди.


[as well as] the people of Abraham and the people of Lot, 	 Иброҳим қавми, Лут қавми.


Human beings certainly do not want to pay much attention to the Quran. In fact, they love the worldly life 	 Йўқ! Балки сизлар шошар дунёни яхши кўрасизлар.


And the Deceiver deceived you concerning Allah. 	 Сизларни Аллоҳ ҳақида алдамчи алдаб қўйди.


The disbelievers (do not know) that the Quran which was sent to them is certainly a glorious Book. 	 Албатта, ўзларига Зикр келганда унга куфр келтирганлар... Албатта, У азиз китобдир.


Then if they become guilty of immoral conduct after they have entered into wedlock, they shall be liable to half the penalty to which free women (muhsanat) are liable. 	 Ушбу оятда, ҳур аёлларга бериладиган азобнинг ярми ҳақида сўз кетмоқда. Очиқ кўриниб турибдики, бу ерда назарда тутилган азоб дарра уришдир.


Allah has sent down to you the Qur'an. 	 Ҳақиқатда, Аллоҳ сизларга зикрни туширди.


God will give (Jesus) wisdom and teach him the Book, the Torah, and the Gospel. 	 Ва унга китобни, ҳикматни, Таврот ва Инжилни ўргатадир. (Аллоҳ Марямнинг бўлажак Масиҳ Ийсо ибн Марям деб номланган ўғлига ҳикмат, Таврот ва инжилни ҳам ўргатиши хабар қилинмоқда.)


Kaf Ha Ya Ain Sad 	 Кааф, ҳаа, йаа, айн, сод.


Ask them, is their creation more prodigious or [that of other creatures] that We have created? 	 Бас, сен улардан сўра: уларни яратиш қийинроқмикан ёки Биз яратган зотларни?!


We have prepared for the disbelievers a disgraceful punishment. 	 Ва кофирларга хорловчи азобни тайёрлаганмиз.


They thought the confederate tribes would never withdraw. 	 Улар аҳзобларни кетмаган деб ҳисобларлар.


“And let them bring you every skillful magician.” 	 Ҳамма билимдон сеҳргарларни сенга олиб келсинлар», дедилар. (Мусо ва акаси Ҳорунни қўйиб тургин-да, барча шаҳарларга одам юбор, улар бор билимдон сеҳргарларни тўплаб келсинлар.)


And those who are blessed shall be in the Garden: They will dwell therein for all the time that the heavens and the earth endure, except as thy Lord willeth: a gift without break. 	 (Яъни, бахтлилар жаннатда абадий қолиш билан бирга, туганмас неъматларга ҳам эга бўладилар. Саҳиҳ ҳадисда ривоят қилинишича, уларга: «Эй аҳли жаннатлар, сизлар энди абадий яшайсизлар, ўлмайсизлар, абадий ёш бўласизлар, қаримайсизлар, абадий соғ бўласизлар, бемор бўлмайсизлар, абадий неъматда бўласизлар, ноумид бўлмайсизлар», дейилади.)


Say, “O people, I am the Messenger of God to you all—He to whom belongs the kingdom of the heavens and the earth. 	 Сен: «Эй одамлар, албатта, мен сизларнинг барчангизга, осмонлару ернинг мулки Уники бўлган, Ундан ўзга илоҳ йўқ бўлган ва тирилтириб ўлдирадиган Аллоҳнинг Пайғамбаридирман. Бас, Аллоҳга ҳамда Унинг Аллоҳ ва Унинг калималарига иймон келтирадиган уммий элчисига–Пайғамбарига иймон келтиринг.


Pharaoh sent heralds to the cities. 	 Бас, Фиръавн шаҳарларга тўпловчилар юборди:


This contending of the inmates of Hell will surely be real. 	 Албатта, мана шу ҳақдир–дўзах аҳлининг ўзаро тортишувидир. (Ушбу оятларда зикр қилинганлар ҳақдир.


And it is He who has loosed the winds, bearing good tidings before His mercy; and We sent down from heaven pure water 	 У Ўз раҳмати олдидан шамолларни хушхабар қилиб юборган Зотдир. Ва осмондан пок сув туширдик.


When Jesus came with clear proofs (of Allah's Sovereignty), he said: I have come unto you with wisdom, and to make plain some of that concerning which ye differ. 	 Ийсо очиқ-ойдин мўъжизалар билан келган чоғида: «Батаҳқиқ, мен сизга ҳикматни келтирдим ва баъзи сиз ихтилоф қилаётган нарсаларни баён қилиш учун келдим.


Say, “I have no power to harm or benefit myself, except as God wills. 	 Бировга зарар ёки фойда етказиш фақат Аллоҳнинг иши. Агар Расулуллоҳ (с. а. в.) ўзларига на зарар, на фойда етказа олмасалар, демак, ўзгаларга ҳам етказа олмасликлари турган гап.


On the day when everyone will be resurrected, God will tell them about their deeds which He has recorded in their entirety - while they themselves have forgotten them. 	 Аллоҳ барчаларини қайта тирилтирадиган кунда, уларга қилган ишларининг хабарини берур. Аллоҳ ҳисоблаб турган, улар эса унутганлар.


That is the great attainment. 	 Бу эса, улкан ютуқдир.


And announce the pilgrimage to humanity. They will come to you on foot, and on every transport. They will come from every distant point. 	 Одамларни ҳажга чақир, улар сен томон пиёда, узоқ-узоқ йўллардан юриб, озиган уловлар устида келсинлар.


And whosoever becometh clean becometh clean only for himself; and Unto Allah is the return. 	 (Қиёмат кунида гуноҳи кўп жон уни енгиллатиш мақсадида энг яқин қариндошини ёрдамга чақирса ҳам, унинг гуноҳидан бирор нарса кўтарилмайди. Чунки яқин қариндошнинг ўзи юкини кўтара олмай хуноб бўлаётган бўлади.


And to the Noble Messengers whom We have mentioned to you before, and to the Noble Messengers We have not mentioned to you; and Allah really did speak to Moosa. 	 Қуръони Каримда номлари зикр қилинмаган Пайғамбарлар ҳақидаги энг ишончли маълумот Ибн Мурдавайҳи Абу Зарр ал-Ғифорийдан (р. а.) қилган ривоятда келган, у киши айтадиларки: «Эй Аллоҳнинг Расули, Пайғамбарлар қанча?» деб сўрадим. У зот (с. а. в.): «Бир юз йигирма тўрт мингта», дедилар.


which shall oversee the hearts, 	 Қалбгача етиб борадир.


And (of) Ibrahim who fulfilled (the commandments): 	 Ва вафо қилган Иброҳимнинг?


In them such people glorify Him morning and evening 	 Уларда Унга эртаю кеч тасбиҳ айтурлар;


My Lord! then place me not among the wrong-doing people. 	 Эй Роббим, мени золим қавмлар ичида қилмагин», деб айт.


Mobilize your (defensive) force as much as you can to frighten the enemies of God and your own enemies. 	 Улар учун қўлингиздан келганича куч-қувват ва эгарланган отларни тайёр қўйингиз, бу билан Аллоҳнинг душманини, ўз душманингизни ва улардан бошқа ўзингиз билмайдиганларни қўрқитасиз. Уларни Аллоҳ биладир.


Is it [because] we took them in ridicule, or has [our] vision turned away from them?" 	 Биз уларни масхара қилиб олган эдикми?! Ёки кўзлар улардан тойдими?!» дерлар.


We used to indulge in [profane] gossip along with the gossipers, 	 Ва ботилга шунғувчилар билан бирга шўнғир эдик.


Then a man came running from the remotest part of the city. He said, “O my people, follow the messengers. 	 Шаҳар четидан бир киши шошилиб келиб: «Эй қавмим, юборилган Пайғамбарларга эргашинг!


Hast thou seen if he denieth (Allah's guidance) and is froward? 	 Айт-чи, ўша ёлғонга чиқарса ва юз ўгирса.


They said: shall We believe in thee when the meanest follow thee? 	 Улар: «Сенга пасткашлар эргашиб турган ҳолда, биз сенга иймон келтирармидик?!» дедилар.


Apart from Him. 	 Ундан ўзгани.


Verily thou art of the sent ones, 	 Албатта, сен Пайғамбарлардандирсан.


then set-up firmly the mountains. 	 Ва тоғларни собит қилди.


And you, [O Muhammad], are free of restriction in this city - 	 Сен муқим турган бу шаҳарла.


but those whose good deeds will be lighter (on the scale). 	 Ва аммо кимнинг тарозуси енгил келса...


Is there a god besides Allah? 	 (Аслида, йўқ инсонни бор қилиб, аввал-бошда яратган ким?


[He is] Knower of the unseen, and He does not disclose His [knowledge of the] unseen to anyone 	 У ғайбни билувчидир ва ҳеч кимни Ўз ғойбидан хабардор қилмайди.


Then breath of life, and plenty, and a Garden of delight. 	 Роҳатда, фароғатда ва сернеъмат жаннатдадир.


And [mention] Job, when he called to his Lord, "Indeed, adversity has touched me, and you are the Most Merciful of the merciful." 	 Лекин ўша зарарнинг айнан номини Қуръони Карим аниқ айтмайди. Ушбу оятда ҳам Айюбнинг алайҳиссалом Аллоҳга ёлбориб нидо қилаётганлари келяпти, холос.)


Establish the prayers, pay the charity, and obey the Messenger, in order to have mercy. 	 Намозни тўкис адо этинглар, закот беринглар ва Пайғамбарга итоат қилинглар. Шоядки раҳм қилсангиз.


My brother Aaron is more eloquent than I am. 	 Биродарим Ҳорун мендан кўра тили бурророқ, уни ҳам мен билан юбор, мени тасдиқлайдир. Зеро, улар мени ёлғончи қилишларидан қўрқурман», деди.


Said he, 'Bring it then, if thou art of the truthful.' 	 У: «Агар ростгўйлардан бўлсанг, келтир уни!» деди.


You will have no refuge on that Day, and no possibility of denial. 	 Ўша куни сизга паноҳгоҳ топилмас ва сизга (тушган азобни) инкор қилгувчи топилмас.


No one can have faith without the permission of God. 	 У ақл юргизмайдиганларга ўта ифлосликни раво кўрур. (Яъни, ҳар бир инсон иймонга эришиш учун Аллоҳ изн этган йўлдан юриши керак.


Had He pleased, He could have made them constant; then We placed the sun as an indicator for them, 	 (Ҳа, агар Аллоҳ хоҳласа, сояни жилмас қилиб, бир хилда, яъни, узаймай ҳам, қисқармай ҳам турадиган қилиб қўяр эди. Мисол учун ерни айланмайдиган қилиб қўйса, соя жилмай тураверар эди, биз эътибор бермайдиган соянинг ёйилиши ҳодисаси ортида Аллоҳнинг улкан қудрати турибди.)


and We let loose a shower [of stones] upon them, Observe, then, the end of the evil-doers. 	 Жинояткорларнинг оқибати қандай бўлганига назар сол! (Аллоҳ таоло уларнинг устидан тош селини ёғдирди ва барчалари ҳалок бўлдилар. )


(The consequence of man's carrying the trust is) that Allah may chastise hypocritical men and hypocritical women and accept the repentance of believing men and believing women. 	 Аллоҳ мунофиқлар ва мунофиқаларни, мушриклар ва мушрикаларни азоблаши учун ҳамда мўмин ва мўминаларнинг тавбаларини қабул этиш учундир. Аллоҳ ўта мағфиратли ва ўта раҳмли зотдир.


who remember God while standing, sitting and [lying] on their sides, and who ponder over the creation of the heavens and the earth, saying, "Lord, You have not created all this without purpose. Glory be to You! Save us from the torment of the Fire. 	 Аллоҳни тик турган, ўтирган ва ёнбошлаган ҳолларида эслайдиган, осмонлару ернинг яратилишини тафаккур қиладиганлар: «Роббимиз, буни бекорга яратганинг йўқ, Ўзинг поксан, бизни ўт азобидан сақлагин.


Guard yourselves against the Day on which no soul shall in the least avail another, when neither intercession nor ransom shall be accepted from it nor shall help be given to it. 	 Бир жон бошқасидан ҳеч нарсани адо қила олмайдиган, ундан шафоат қабул қилинмайдиган, ундан тўлов олинмайдиган ва уларга ёрдам берилмайдиган кундан қўрқинг.


And when the idolaters see their associates, they will say, “Our Lord, these are our associates whom we used to invoke besides You.” 	 Ва ширк келтирганлар ўзларининг «шерик»ларини кўрган чоғларида: «Эй Роббимиз, анавилар бизнинг Сендан ўзга ибодат қилган «шерик»ларимиз», дерлар. Бас, у(шерик)лар буларга: «Албатта, сизлар ёлғончидирсизлар», деб сўз ташларлар.


And those who do not have the means to get married must keep chaste till Allah provides them the resources by His munificence; and the bondwomen in your possession who, in order to earn something, seek a letter of freedom from you – then write it for them if you consider some goodness in them; and help them in their cause with Allah’s wealth which He has bestowed upon you; and do not force your bondwomen into the dirty profession, while they wish to save themselves, in order to earn some riches of the worldly life; and if one forces them then indeed Allah, upon their remaining compelled, is Oft Forgiving, Most Merciful. 	 Ким уларни мажбур қилган бўлса, бас, албатта, Аллоҳ улар мажбур қилганларидан кейин ўта мағфиратли ва раҳмли зотдир. (Ушбу ояти каримада учта муҳим масала–никоҳга қодир бўлмаганлар нима қилишлиги, озод бўлишни истаб, ўз хожаси билан шартнома тузган, маълум маблағ эвазига озод бўлишга ҳаракат қилаётган қулу чўрилар ва фоҳишабозлик, яъни, баъзи аёлларни зинога мажбурлаб пул топишга уриниш масалалари муолажа этилмоқда.)


The Day whereon We shall roll up the heaven like as the rolling up of a scroll for books. 	 Ўша кунда осмонни худди мактуб ёзилган дафтарни ёпгандек ёпамиз. Аввал қандай яратган бўлсак, шундай ҳолга қайтарамиз.


Surely man is greedy by nature. 	 Албатта, инсон «ҳалуъ» қилиб яратилгандир. («Ҳалуъ» сўзи ҳирс, зажр, чидамсизлик ва сабрсизлик маъноларини мужассамлаштиради.)


There is no one to unveil it apart from God. 	 Уни Аллоҳдан бошқа кашф қилувчи йўқ.


except those who repent and reform themselves; Allah is Forgiving and Merciful. 	 Магар бундан кейин тавба қилиб, ўзини ислоҳ қилганлар (мустасно). Зеро, Аллоҳ ўта мағфиратли ва ўта раҳмлидир.


Verily, ye pass by their (sites), by day- 	 Албатта, сиз уларнинг устидан ўтиб турурсизлар. Эрталаб.


Allah is Knower, Wise. 	 Аллоҳ билгувчи ва ҳикматли зотдир.


And when Our command came, We delivered Hood and those who believed with him by a mercy from Us, and delivered them from a harsh chastisement. 	 Амримиз келган пайтда Ҳудга ва у билан бирга иймон келтирганларга раҳматимиз ила нажот бердик ва уларни қаттиқ азобдан қутқардик.


And verily we are regarding that to which thou callest us in doubt disquieting. 	 Албатта, биз сен даъват қилаётган нарса ҳақида шак-шубҳадамиз», дедилар.


And no friend will ask of a friend, 	 Ва яқин дўст ўз дўстидан сўрамайдир.


This Koran has been revealed to me in order that I can warn you and all whom it reaches. 	 (Аллоҳни қўйиб ўзларига ўзга валий тутганларга бошқа нарсалар ҳам гувоҳлик бера олмайди. Шунинг учун Аллоҳ Пайғамбаримизга (с. а. в.) гувоҳ ҳақида савол беришни амр қилди.


And remember O dear Prophet (Mohammed – peace and blessings be upon him) when We took a covenant from the Prophets – and from you – and from Nooh, and Ibrahim, and Moosa, and Eisa the son of Maryam; and We took a firm covenant from them. 	 Набийлардан аҳду паймонларини олганимизни эсла! Сендан, Нуҳдан, Иброҳимдан, Мусодан ва Ийсо ибн Марямдан ҳам.


"O Lord, help me against the wicked people,"(Lot) prayed. 	 Ўша фаришталарга йўл-йўлакай Иброҳимга алайҳиссалом фарзанд кўришлари ҳақидаги башорат-хушхабарни етказиш ҳам топширилган эди. Шу мақсад ила улар аввал Иброҳим алайҳиссалом ҳузурларига келдилар.)


they also have other uses in them and drinks. 	 Улар учун ўшаларда манфаатлар ва ичкиликлар бор.


Assuredly thou hast committed a thing grievous. 	 Жуда ғалати нарса қилдинг-ку», деди.


And the boats ply in the ocean by His command. 	 Албатта, Аллоҳ одамларга шафқатли ва меҳрибондир.


Like dregs of oil, it will boil in their bellies 	 У худди эритилган маъдандек қоринларда қайнайдир.


Evil is the gift and the recipient! 	 Бу қандай ҳам ёмон ёрдамдир!


What these people worship is doomed to be destroyed and their deeds are based on falsehood. 	 (Аслида, уларни Фиръавн ва унинг аҳлининг узоқ муддатли эзишидан, хўрлашидан халос этган Аллоҳга шукр айлаб, ёлғиз Унгагина ибодат қилишлари керак эди. Аслида, уларни даҳшатли азоб-уқубатлардан Аллоҳнинг амри ва ёрдами ила фидокорлик қилиб қутқазиб олиб чиққан Пайғамбарлари Мусонинг (а. с.) маслаҳатисиз ҳеч бир иш қилмасликлари лозим эди.


They say, ‘There is nothing but our life of this world, and we shall not be resurrected.’ 	 Улар: «Ҳаёт–бу дунё ҳаёти, холос, биз қайта тирилтилмасмиз», дедилар.


In the meantime We made the others approach that place. 	 Ва кейин бошқаларни ҳам яқинлаштирдик. (Яъни, Фиръавн ва унинг аскарларини ҳам денгизга яқинлаштирдик.)


He looked up at the stars. 	 У юлдузларга бир назар солди


O descendants of those We carried [in the ship] with Noah. 	 (Эй) Нуҳ билан бирга кўтарганларимизнинг зурриётлари! Албатта, у ўта шукрли банда эди.


This is none but an Admonition, and a Clear Book 	 У зикр ва очиқ-ойдин Қуръондан ўзга нарса эмас.


Do not let their words grieve you. 	 Уларнинг гапи сени хафа қилмасин.


They ask thee of the sacred month, of fighting therein. 	 Сендан ҳаром ойда уруш қилиш ҳақида сўрайдилар.


O ye who believe! 	 Эй иймон келтирганлар.


And loose a knot from my tongue. 	 Тилимдаги тугунни ечгин.


Say: 'Death's angel, who has been charged with you, shall gather you, then to your Lord you shall be returned.' 	 (Бу дунёда одам боласи ҳеч қачон ўлишни хоҳламайди. Аммо ажали етса, у қанчалик яшашни хоҳласа-да, вакил қилинган ўлим фариштаси келиб жонини олади.)


how pleasant they look when you bring them home in the evenings and when you take them out to pasture in the mornings. 	 Ва сиз учун уларда кечки пайт (ўтлоқдан) қайтаётганларида ва эрталаб (ўтлоққа) кетаётганида чиройли-жамол бор.


Surely thy Lord is swift in retribution; and surely He is All-forgiving, All-compassionate. 	 Албатта, Роббинг иқоби тез зотдир. Ва, албатта, у мағфират қилувчи ва раҳмлидир», деб айт.


They neither belong to you nor you to them. 	 Улар сизлардан ҳам эмас, улардан ҳам эмас.


Those who disbelieve in the verses of Allah they are the losers. 	 Аллоҳнинг оятларига куфр келтирганлар, ана ўшалар зиёнкорлардир.


And We have sent down unto thee signs, clear signs, and none disbelieves in them except the ungodly. 	 Батаҳқиқ, сенга равшан оятларни туширдик, уларга фақат фосиқларгина куфр келтирадир.


O you who have believed, be persistently standing firm in justice, witnesses for Allah, even if it be against yourselves or parents and relatives. 	 Адолат ила туринг ҳамда агар ўзингиз, ота-онангиз ва қариндошларингиз зиддига бўлса ҳам, Аллоҳ учун тўғри гувоҳлик берувчи бўлинг. Агар у бой бўлса ҳам, камбағал бўлса ҳам, Аллоҳ унга яқинроқдир.


Belike Allah may appoint between you and those of them whom ye hold as enemies affection. 	 (Аллоҳ таолодан «шоядки» калимаси содир бўлса, албатта, воқеликда содир бўлиши шарт. Бу ваъда Маккаи мукаррама фатҳ бўлиши билан амалга ошди.


Who say: 'Our Lord, turn from us the punishment of Gehenna, for its punishment is the most terrible; 	 Улар: «Эй Роббимиз, Ўзинг биздан жаҳаннам азобини бургин, албатта, жаҳаннам азоби доимийдир.


“Did we mock at them or did our eyes turn away from them?” 	 Биз уларни масхара қилиб олган эдикми?! Ёки кўзлар улардан тойдими?!» дерлар.


Their refuge shall be hell. 	 У қачон сокин бўлса, уларга оловни зиёда қилармиз. (Аллоҳ таоло, ақлини ишлатиб ҳидоят йўлини ихтиёр этган бандаларини ҳидоятга бошлайди.


(Tafsir At-Tabari, Vol. I, Page 253). 	 Менинг оятларимни оз баҳога сотманг ва Менгагина тақво қилинг.


That is more suitable that they will be known and not be abused. 	 Ана ўша уларнинг танилмоқлари ва озорга учрамасликлари учун яқинроқдир.


Then he turned towards their gods and said: "Why do you not eat (of these offerings)? 	 Бас, тезда уларнинг худоларига бурилди ва: «Қани, емайсизларми?!


he shall surely receive an easy reckoning 	 Тезда, осонгина ҳисоб қилинар.


Say (O Muhammad SAW): "Verily, my Lord enlarges and restricts the provision to whom He pleases, but most men know not." 	 Сен: «Албатта, Роббим хоҳлаган кишисига ризқни кенг қилур ва тор қилур. Лекин одамларнинг кўплари билмаслар», деб айт.


The polytheists will say, ‘Had Allah wished we would not have ascribed any partner [to Him], nor our fathers, nor would we have forbidden anything.’ 	 Ҳали ширк келтирганлар: «Агар Аллоҳ хоҳлаганда биз ҳам, ота-боболаримиз ҳам ширк келтирмас эдик ва бирор нарсани ҳаром қилмас эдик», дерлар. Улардан олдингилари ҳам азобимизни татигунларига қадар шунга ўхшаш ёлғонга чиқариб турганлар.


—[all] except Allah’s exclusive servants. 	 Фақат Аллоҳнинг ихлосли бандаларигина (мустаснодир).


And returned with God's favour and grace without harm, for they attended the pleasure of God; and great is the benevolence of God. 	 (Улар Аллоҳга таваккал қилиб, Уни ўзларига кофий вакил билиб чиққан эдилар. Бас, бу урушдан зиён кўрмасдан, Аллоҳнинг неъмати, фазли ва розилигига сазовор бўлган ҳолда қайтдилар.)


Indeed, Our word to a thing when We intend it is but that We say to it, "Be," and it is. 	 Агар Биз бир нарсанинг бўлишини ирода қилсак, унга «бўл» демоғимиз кифоя. Бас, ўша нарса бўладир.


So We said: "Strike him (the dead man) with a piece of it (the cow)." 	 «Бас, уни у(сигир)нинг баъзи жойи билан уринг», дедик.


Ye twain, and those who follow you, will be the winners. 	 (Демак, Мусо ва Ҳорун алайҳиссалом ҳамда уларга эргашганлар ғолиб бўлишлари турган гап. Ғалабага эришиш учун Аллоҳнинг оятлари билан ҳаракат қилинса, бас.


“And build the ship in front of Us, and by Our command, and do not speak to Me regarding the unjust; they will surely be drowned.” 	 Бизнинг риоятимиз ва ваҳиймиз ила кема ясагин ҳамда зулм қилганлар тўғрисида Менга гап очмагин, албатта, улар ғарқ бўлгувчилардир», деб ваҳий қилинди.


So when he came to him and narrated the story, he said: "Fear you not. 	 Ўшанда оталари қизлардан бирини ўша ғариб йигитни чақириб келиш учун юборади. Мусо алайҳиссалом бу чақириқни қабул қилиб, чолнинг олдига борадилар.


Permission is given to those who are fought against, and God is Able to give them victory. 	 Ўзларига қарши уруш очганларга уларга зулм қилингани учун (урушга) изн берилди. Албатта, Аллоҳ уларга нусрат беришга қодирдир.


Which of your Lord's benefits will you then dispute about? 	 Шундай экан, Роббингнинг қайси неъматларига шак келтирасан?


And they went on denying Our revelations. 	 Улар Бизнинг оятларимизни инкор этар эдилар.


The revelation of the Book (this Quran) is from Allah, the All-Mighty, the All-Wise. 	 Китобнинг туширилиши Ғолиб ва ҳикматли Аллоҳ тарафидандир.


Aye! encrusted upon their hearts is that which they have been earning. 	 Уларнинг қилган касблари қалбларига моғор бўлиб ўрнашиб қолган, холос.


Say, "There is great sin in both, although they have some benefit for people: but their harm is greater than their benefit." 	 (Оятдаги «хамр» сўзини ичкилик, ароқ ёки вино деб таржима қилмадик. Чунки «хамр» сўзи умумий бўлиб, истеъмол қилган кишининг ақлини тўсувчи, яъни, бир оз бўлса-да таъсир ўтказувчи барча нарсага айтилади.


And they contrived a plot of great magnitude, 	 Ва ниҳоятда улкан макр қилдилар.


He said, “Who is your Lord, O Moses.” 	 У: «Эй Мусо, икковингизнинг Роббингиз ким?» деди.


And thou didst the deed thou didst, being one of the ungrateful!' 	 (Фиръавннинг миннатларидан асосий мақсади–Мусо алайҳиссалом олиб келган динни инкор қилиш эди. Қўлимизда катта бўла туриб, энди, бизга, динимизга ва мулкимизга қарши чиқасанми?


And the unruly, every builder and diver (made We subservient), 	 Яна барча бинокор ва ғаввос шайтонларни ҳам.


The infidels have indeed been rewarded for that which they had been doing. 	 Кофирлар қилган ишларининг «савобини» олар миканлар?!


And who does greater evil than he who forges a lie against Allah, when he is being called to Islam? 	 Аллоҳ золимларни ҳидоятга солмас. (Яъни, инсон Исломга даъват қилинса, икки дунёнинг саодатига эриштирувчи динга чақирилса, уни хурсандлик билан қабул қилишнинг ўрнига, Аллоҳга нисбатан ёлғон тўқиса, ҳақиқатдан у дунёдаги энг ашаддий золим ҳисобланади.


So why should not a band from each party of them march forth so that they may gain understanding in religion and that when they come back unto them, haply they might warn their people when they come back unto them, haply they may beware! 	 (Ушбу ояти каримадаги мўминларнинг ҳаммалари бирдан жиҳодга чиқишлари лозим эмаслиги ҳақидаги маъно, бошқа оятлардаги ҳамма чиқиши лозимлиги ҳақидаги маъноларга қарама-қарши келмайди. Ҳар бир оятга мақомга қараб амал қилинади.


Whosoever is guided, it is only for himself that he is guided and whosoever Strayeth, it is only against the same that he strayeth; and a burthen-bearer beareth not the burthen of anot her. 	 Ким ҳидоятга юрса, фақат ўзи учунгина ҳидоят топадир. Ким залолатга кетса, фақат ўзи учунгина залолатга кетадир.


The pious ones will certainly have the best place to return. 	 Албатта, тақводорлар учун гўзал оқибат.


that We may rain upon them stones of clay, 	 Уларнинг устидан лойдан (пиширилган) тошларни ташлаш учун.


Have you considered he who turns his back, 	 Юз ўгириб кетганни кўрмадингми?!


Those with deviation in their hearts pursue the allegorical, so as to create dissension by seeking to explain it: but no one knows its meaning except God. 	 Илмда собит бўлганлар эса, унга иймон келтирдик, барчаси Раббимиз ҳузуридандир, дерлар. Ва фақат ақл эгаларигина эслайдилар.


And your creation and your upraising are only as though of one soul; verily Allah is Hearing, Beholding. 	 Сизларни яратиш ҳам, қайта тирилтириш ҳам фақат бир жон (яратиш ва қайта тирилтириш) кабидир. Албатта, Аллоҳ ўта эшитгувчи ва ўта кўргувчидир.


So, recite, then as much of it as you are able, and be constant in prayer, and spend in charity, and give to God a goodly loan. 	 Ўзингиз учун нима яхшилик қилган бўлсангиз, Аллоҳнинг ҳузурида ундан яхшироғини ва улканроқ ажрни топарсизлар. Аллоҳга истиғфор айтинглар.


There was a section among My creatures that said: 'O Lord, we believe. 	 Аниқки, Менинг бандаларимдан бир гуруҳи: «Эй Роббимиз, Биз иймон келтирдик. Бизни мағфират қилгин.


Every prophecy has its fixed time to be fulfilled: and soon you will come to know." 	 Аммо бу билан у ёлғонга айланиб қолмайди. Чунки ҳақиқий баҳо берувчи зот «Ҳолбуки, у ҳақдир», демоқда.)


Who, then, would be more unjust than he who fabricates a lie against Allah that he might lead people astray without knowledge. 	 Қани, айтинг-чи, агар сиз таъкидлаётгандек, Аллоҳ буларни ҳаром қилган бўлса: «Иккала эркагини ҳаром қилдими ёки иккала урғочисиними ёхуд иккала урғочининг бачадонларида шомил бўлган нарсаними?!».


But he who is niggardly is so for his own self: God is above need, and it is you who are needy. 	 Ва агар сиз юз ўгириб кетсангиз, У зот сиздан бошқа қавмни ўрнингизга келтирур, улар эса сизларга ўхшаган бўлмаслар. (Аллоҳ таоло инсон табиатини қанчалик дақиқ билишини таъкидламоқда.


Verily, You are Able to do all things. 	 Албатта, Сен ҳар бир нарсага қодирсан.


Had they been patient until you came out for them, it would have been better for them, and Allah is all-forgiving, all-merciful. 	 Агар уларнинг ҳузурига чиққунингча сабр қилсалар, ўзлари учун яхши бўларди. Аллоҳ мағфират қилувчи ва раҳимлидир.


So taste the punishment for what you disbelieved. 	 Фақат овоз чиқариш, тўс-тўполон қилиш. Шунинг учун ҳам оятнинг сўнгида уларга хитобан: «Бас куфр келтирганингиз туфайли азобни татиб кўринг», дейилмоқда.)(Яъни, Бадр урушидаги азобни татиб туринг, қолганини қиёматда оласиз.)


And remember when We sent Lot [as a Messeng to his people and he said to them: 'Do you realize you practise an indecency of which no other people in the world were guilty of before you? 	 Ва Лутни (юбордик). Унинг ўз қавмига: «Сиздан олдин оламларда ҳеч ким қилмаган фоҳиша ишни қиласизларми?!


In fact, the scheming of those who disbelieve is made to appear good to them, and they are averted from the path. 	 Кофирларнинг дину диёнатга қарши қилаётган макр-ҳийлалари уларга зийнатлаб кўрсатилибди. Улар, бу қилаётган ишимиз тўғри ва гўзалдир, деб ўйладилар.


But Allah is your Protector, and He is the best of helpers. 	 (Йўқ, улар сизга ёрдам ҳам бера олмайди, ҳомий ҳам бўла олмайди. Балки Аллоҳ таоло сизнинг хўжангиз ва валийингиздир.


From a drop of liquid, when it is added? 	 Нутфадан, оқиб тушганда.


So obey thou not those who cry lies. 	 Бас, ёлғонга чиқарувчиларга итоат қилма.


Therefore I will not leave this land until my father permits me, or Allah decides my case (by releasing Benjamin) and He is the Best of the judges. 	 Мен токи отам менга изн бермагунча ёки Аллоҳ ҳукм чиқармагунча бу ердан қимирламасман. У ҳукм чиқарувчиларнинг энг яхшисидир.


And you wait for the moment (of death), 	 Ҳолбуки, ўша вақтда ўзларингиз қараб турган бўласизлар.


Not a word does he (or she) utter, but there is a watcher by him ready (to record it). 	 У бирор сўз айтмас, магар ҳузурида (фаришта) ҳозиру нозир.


And repent to God, all of you believers, so that you may succeed. 	 Кейин эса, эркакларнинг эътиборини жалб этиш учун оёқларини ерга қаттиқ-қаттиқ уриб юриб, ҳалиги тақинчоқларнинг овозини чиқаришар экан. Бу эса, ўз навбатида, эркакларнинг шаҳватини қўзғаган, аёлнинг ортидан тушиб хиралик қилишига ва охир-оқибат зинога олиб бориши мумкин бўлган.)


We have honored the Children of Adam, and carried them on land and sea, and provided them with good things, and greatly favored them over many of those We created. 	 Батаҳқиқ, Биз Бани Одамни азизу мукаррам қилиб қўйдик ва уларни қуруқлигу денгизда (улов-ла) кўтардик ҳамда уларни пок нарсалар ила ризқлантирдик ва уни Ўзимиз яратган кўп нарсалардан мутлақо афзал қилиб қўйдик. (Аллоҳ таоло қуруқликда ҳам, денгизда ҳам инсон боласи учун турли уловларни яратиб, шунга биноан қонун-қоидаларни жорий қилиб қўйди.


When We raised the mount above them as a shadow and made it speak to them, they thought that it would fall on them. We told them to devote themselves decisively to what was given to them and follow its guidance so that they would have fear of God. 	 Уларнинг устига тоғни худди соябондек кўтарганимизни, улар уни, устимизга тушиб кетади, деб ўйлаганларида, сизга берган нарсамизни қувват ила олинглар ва ундаги нарсани эсланглар, шоядки тақво қилсангиз, деганимизни эсла.


He counteth the truth, and He is the Best of deciders. 	 Чунки улар Роббиларини ёлғонга чиқариб қўйганлар. Мушриклар шошилтираётган нарса эса–талаб қилинган мўъжиза келгандан сўнг азобни тушириш.


How perverted are they! 	 Қаён бурилмоқдалар?!


He said, ‘What do I know as to what they used to do? 	 У деди: «Менинг улар нима қилаётганлари ҳақида илмим йўқ.


But they say: "When will this promise come to pass, if what you say is true?" 	 Ва улар: «Агар ростгўй бўлсангиз, бу ваъда қачон бўлади?» дерлар.


Surely, of this they have no knowledge, neither they nor their fathers; it is a monstrous word that comes from their mouths, they say nothing but a lie. 	 ( Ҳолбуки ўзлари тўқийдиларми ёки ота-боболарига суяниб гапирадиларми–барибир уларнинг бу даъволарида заррача илмийлик йўқ. Бу даъво жоҳилона айтилган қуруқ гап, холос.


And they will be called, "This is Paradise, which you have been made to inherit for what you used to do." 	 Ва уларга: «Мана шу жаннатингизни қилган амалларингиз туфайли мерос қилиб олдингиз», деб нидо қилинур.


Certificate not activated 	 Сертификат фаоллаштирилмаган


And indeed, many among the people, of Our signs, are heedless 	 Шунчалар мулкка эга бўлсанг ҳам, қанча катта даъволар қилган бўлсанг ҳам, аскарларинг шунча кўп бўлса ҳам, барибир Аллоҳнинг азобидан қутула олмаганингни кўриб ибрат олсинлар. «Албатта, кўп одамлар Бизнинг оятларимиздан ғофилдирлар».)


They will say, "We have no knowledge. Indeed, it is You who is Knower of the unseen" 	 Улар: «Биз билмайсмиз, албатта, Сенинг Ўзинггина ғайбларни яхши билгувчисан», дерлар.


So this day We have forgotten them even as they forgot the meeting of this their Day and as they used to deny Our tokens. 	 Бас, бу Кунда улар бугунги ҳолга дучор бўлишларини унутганлари ва оятларимизни инкор қилганларидек, Биз ҳам уларни унутамиз.


and that He it is Who destroyed the people of Noah before for they were much given to iniquity and transgression. 	 Ва бундан олдин Нуҳ қавмини (ҳалок қилган ҳам Ўзи). Чунки улар ўта золим ва ўта туғёнга кетган эдилар.


Rather, Allah raised him to Himself. 	 Балки уни Аллоҳ Ўзига кўтарди.


If they do fight you, slay them, such is the reward for those who deny the truth, 	 Агар урушсалар, бас, сиз ҳам урушинг. Кофирларнинг жазоси шундай.


But the one that was below her called to her, 'Nay, do not sorrow; see, thy Lord has set below thee a rivulet. 	 Унинг остидан: «Маҳзун бўлма, батаҳқиқ, Роббинг остингдан оқар ариқ қилди.


Those who repent and act righteously have truly returned to God, 	 (Тавбанинг ҳақиқий ёки сохта эканлиги унинг эълонидан кейинги амалдан билинади. Агар эълондан кейинги амал солиҳ-яхши бўлса, тавба ҳақиқий, ёмон бўлса, тавба сохта бўлади.


We broke them up into sections on this earth. 	 Ва уларни ер юзида жамоатларга бўлиб юбордик.


There dost not takes place any secret talk among three, but He is their fourth [companion], nor among five but He is their sixth, nor when they are less than that or more but He is with them wherever they may be. 	 Агар учтанинг сирли сўзлашуви бўлса, албатта, У зот тўртинчидир. Бешта бўлсалар, У зот олтинчидир, бундан оз бўлса ҳам, кўп бўлса ҳам ва қаерда бўлсалар ҳам, албатта, Аллоҳ улар биландир.


So their hearts and bodies become receptive to the remembrance of God. 	 Шунингдек, суралари, оятлари такрор-такрор ўқилади, ёд олинади, ўрганилади. Бу сифат Аллоҳ таолонинг аброр бандаларининг сифатидир.


Their messengers said, "Is there any doubt about God, the Originator of the heavens and earth? 	 Пайғамбарлари уларга: «Осмонлару ернинг яратгувчиси бўлмиш Аллоҳга шак борми? У сизларни гуноҳларингизни мағфират қилишга ва ўзингизни маълум муддатга қолдиришга чақирмоқда-ку! « дедилар.


Say: 'Will you worship instead of Allah that which owns neither harm, nor benefit for you? 	 Сен: «Аллоҳни қўйиб, сизга зарар ҳам, фойда ҳам бера олмайдиган нарсага ибодат қиласизларми?! Аллоҳ эшитувчи ва билувчи зотдир», деб айт.


so fear you God, and obey you me.' 	 Бас, Аллоҳдан қўрқинглар ва менга итоат қилинглар».


Ah, evil is that which they bear! 	 Улар орқалаган нарса қандай ёмон-а!


those of them with whom thou hast made compact then they break their compact every time, not being godfearing. 	 Улардан сен аҳдлашганлар сўнгра ҳар сафар аҳдларини бузарлар ва улар (Аллоҳдан) қўрқмаслар. (Бу қилмишлари билан яна бир инсонийлик хусусиятларини йўқотадилар.


Thus shall it be: and We shall espouse them to fair, wide-eyed maidens. 	 Ана шундай! Ва Биз уларни ҳури ийнларга уйлантирдик.


In this way, We devised a plan on behalf of Joseph. 	 Шундай қилиб, Юсуф фойдасига ҳийла қилдик. У подшоҳнинг дини бўйича инисини олиб қола олмас эди.


Verily, Allah is Oft-Forgiving, Most Ready to appreciate (the deeds of those who are obedient to Him). 	 Бундан қариндошчилигимиз ҳурмати менинг ишимга қарши чиқманглар, даъватим йўлини тўсманглар, деган маъно чиқади.)


Say: 'Those who forge against God falsehood shall not prosper. 	 Сен: «Албатта Аллоҳга нисбатан ёлғон тўқиганлар нажот топмаслар», деб айт.


and it is certainly not a jest. 	 Ва у ҳазил эмасдир.


Even if every sign should come to them, until they see the painful punishment. 	 Агар уларга ҳамма оят-мўъжизалар келса ҳам, то аламли азобни кўрмагунларича.


As for those who strive hard in Us (Our Cause), We will surely guide them to Our Paths (i.e. Allah's Religion - Islamic Monotheism). 	 Бизнинг (йўлимизда) жиҳод қилганларни Ўз йўлларимизга ҳидоят этурмиз.


The Most Merciful 	 Роҳман.


O Prophet! strive hard against the unbelievers and the hypocrites, and be hard against them; and their abode is hell; and evil is the resort. 	 Кофир ва мунофиқларга қарши жиҳод қил ва уларга маҳкам тур. Уларнинг жойи жаҳаннамдир ва у жой қандоқ ҳам ёмон манзил!


And inform them that the water is to be shared between them; each share of drink made available. 	 Ҳар бир ичишга (ўз вақтида) ҳозир бўлинар. (Туя билан Самуд қавми сувнинг кунма-кун тақсимлангани тўғрисида гап бораётибди.)


YaSeen. 	 Йасин.


When they commit an indecency, they say: 'This is what we found our fathers practicing, and with it Allah has ordered us' Say: 'Allah does not order indecency. 	 Улар қачон фоҳиша иш қилсалар: «Ота-боболаримиз ушбуни қилаётганини кўрдик. Буни бизга Аллоҳ буюрган», дерлар. сен: «Аллоҳ, албатта, фаҳш ишларга буюрмас.


If you turn away, then he is responsible for what he is charged with and you are responsible for what you are charged with. 	 Бас, агар юз ўгириб кетсангиз, у(Пайғамбар)га ўзига юклатилган нарса, сизга ўзингизга юклатилган нарса.


Renounce outward sins and the inward ones. 	 Ва ошкора ҳамда махфий гуноҳларни тарк қилинглар!


Proclaim, “Indeed my Lord sends down the truth; the All Knowing of all the hidden.” 	 У зот ғайбларни ўта билгувчидир», деб айт. (Қуръон Роббим отган энг кучли ҳақдир.


There will, however, be no blame upon one who sips only a handful from it." 	 Магар биров қўли билан бир ҳўплам ҳўпласа, майли», деди. Озгиналаридан бошқалари ундан ичдилар.


His companion replied, in the course of their discussion, "Do you deny Him who created you from dust, from a small drop of fluid, then formed you into a man? 	 Унга шериги гаплаша туриб: «Сени тупроқдан, сўнгра нутфадан яратган ва инсон этиб ростлаган зотга куфр келтирдингми?!. (Яъни, молу дунёга берилган ўша кофир кишининг беодобона гапларини эшитган мўмин киши, сени йўқдан бор қилган, аслингни тупроқдан, сўнгра сенга ўхшаган зурриётларини бир томчи нутфадан яратган зотга, бекаму кўст инсон қилиб ростлаган зотга куфр келтирдингми, деди.)


(A thing) whereof they have no knowledge, nor (had) their fathers, Dreadful is the word that cometh out of their mouths. 	 ( Ҳолбуки ўзлари тўқийдиларми ёки ота-боболарига суяниб гапирадиларми–барибир уларнинг бу даъволарида заррача илмийлик йўқ. Бу даъво жоҳилона айтилган қуруқ гап, холос.


If you do not, remember that you cannot elude (the grip of) God. 	 Агар юз ўгириб кетадиган бўлсангиз, билингларки, албатта, сизлар Аллоҳни ожиз қолдирувчи эмассиз.


And will reward them for their patience with a Garden and silk. 	 Ва сабр қилганликлари учун уларни боғу роғ ва ипаклар билан мукофотлади.


And the unbelievers courted utter loss, then and there. 	 Фурсатнинг борида иймон келтириб, амал қилиб қолиш керак.)


Say: 'The spoils belong to God and the Messenger; so fear you God, and set things right between you, and obey you God and His Messenger, if you are believers.' 	 Бас, Аллоҳга тақво қилинглар ва ўз ораларингизни ислоҳ этинглар. Агар мўмин бўлсангиз, Аллоҳга ва Унинг Пайғамбарига итоат қилинглар», деб айт.


So is there anyone who will be admonished? 	 Бас, зикр қилувчи борми?!


When he came to it, he was called from the right bank in the blessed plot of the tree (he heard speech without letter or voice coming from all directions):'Moses, I am Allah, Lord of the Worlds. 	 Бас, қачонки унинг олдига етиб келганида, водийнинг ўнг томонидан, муборак жойдан, дарахтдан унга: «Эй Мусо, албатта, Мен, Ўзим, оламларнинг Робби Аллоҳдирман.


Tell them, "God alone has knowledge of the unseen. 	 Интизор бўлиб туринг, мен ҳам сиз ила интизор бўлувчиларданман», деб айт.


Wherefore for their breach of their bond We accursed them and We made their hearts hard. 	 Аҳдларини бузганлари учун уларни лаънатладик ва қалбларини қаттиқ қилдик. Улар калималарни ўз ўрнидан ўзгартирдилар.


Indeed We shall inherit the earth and all that is on it, and only towards Us will they return. 	 Албатта, Биз ерга ва унинг устидаги кимсаларга меросхўр бўламиз ва Бизгагина қайтурлар.


And there is none of us but has an assigned place, 	 Биздан ҳар биримизнинг маълум мақоми бордир.


God knows all that you conceal and all that you reveal. 	 Аллоҳ нимани сир тутаётганингизни ва нимани ошкор қилаётганингизни биладир.


Each one believes in God and His angels, His Books and the prophets, and We make no distinction between the apostles. 	 Ва эшитдик ва итоат қилдик, эй Роббимиз мағфаратингни сўраймиз ва қайтиб бориш Сенгадир, дедилар. (Ушбу ояти карима ва кейинги оят иккалови суранинг хулосасини мужассам қилгандир.


And [recall] when Moses said to his people, "Indeed, Allah commands you to slaughter a cow." 	 Мусо ўз қавмига: «Аллоҳ сизга сигир сўймоқни буюрмоқда», деганини эсланг.


We made a covenant with the Children of Israel, and We sent to them messengers. 	 Батаҳқиқ, Биз Бани Исроилдан мийсоқ–аҳднома олдик ва уларга Пайғамбарлар юбордик.


"What is the matter with you that you speak not?" 	 Сизга нима бўлди?! Гапирмайсизларми?!» деди.


This has been Allah's Way with those who have gone before, and you shall find no change in Allah's Way. 	 (Аллоҳ таоло мўминларга озор берувчи мунофиқ, қалбида марази бор ва миш-миш тарқатувчиларга қаттиқ чора кўрган. Уларга ўхшаганларга нисбатан Аллоҳнинг қадимдан тутиб келган йўли шудир.


And if a blast of the chastisement of your Lord were to touch them, they will certainly say: O woe to us! surely we were unjust. 	 Қасамки, агар уларга Роббинг азобидан салгина етса, албатта: «Ҳолимизга вой! Ҳақиқатда биз золимлар бўлган эканмиз», дерлар.


Have they not travelled in the land to see the nature of the consequence for those who disbelieved before them? 	 Ахир улар ер юзида юриб, ўзларидан олдин ўтганларнинг оқибати қандай бўлганига назар солмайдиларми?!


And if they quarrel with you, say, “Allah well knows your evil deeds.” 	 Агар улар сен билан тортишсалар: «Аллоҳ нима қилаётганингизни билгувчидир.


And seek the Forgiveness of Allah, certainly, Allah is Ever Oft-Forgiving, Most Merciful. 	 Аллоҳга истиғфор айт! Албатта, Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир.


Say: "That (this Quran) is a great news, 	 «Бу улуғ бир хабардир.


What an evil drink, and how ill a resting place! 	 Нақадар ёмон шароб ва нақадар ёмон жой!


God will deprive anyone who considers anything equal to God of Paradise and his dwelling will be fire. 	 Ким Аллоҳга ширк келтирса, албатта, Аллоҳ унга жаннатни ҳаром қиладир ва унинг турар жойи дўзах бўладир.


Their reply is, "Goodness!" 	 Чиройли амаллар қилганлар учун бу дунёда чиройли (мукофот) бордир. Албатта, охират диёри яхшироқдир.


God sees what they do. 	 Ва Аллоҳ уларнинг қилаётганларини кўрувчидир.


You are surely lying." 	 Сизлар фақат ёлғон сўзламоқдасиз, холос», дедилар.


Imagine the Day when Allah's enemies will be mustered to the Fire, and the people of the former times will be detained until the arrival of people of the later times, 	 Аллоҳнинг душманлари дўзахга (ташланиш учун) жамланадиган, улар тизиб қўйиладиган кунни (эсла).


Indeed you wonder, while they engage in ridicule, 	 Балки сен ажабландинг, улар эса масхара қилурлар.


That is what they will do, too. 	 Ана шундай қилурлар.


Their limbs do forsake their beds of sleep, the while they call on their Lord, in Fear and Hope: and they spend (in charity) out of the sustenance which We have bestowed on them. 	 Уларнинг ёнбошлари ётар жойдан йироқ бўлур. Улар Роббиларига қўрқув ва умидворлик ила дуо қилурлар ва ўзларига ризқ қилиб берган нарсаларимиздан инфоқ қилурлар.


However, a poor (guardian) may use a reasonable portion. 	 Бой бўлганлар иффатли бўлсинлар. Ким камбағал бўлса, тўғрилик билан есин.


That is of the tidings of the cities We relate to thee; some of them are standing and some stubble. 	 Мана булар–шаҳарларнинг хабарларидан бўлиб, уларни сенга қисса қилаётирмиз. Улардан (ўз ўрнида) турганлари ҳам бор, йиқилганлари ҳам бор.


Surely You will find the most hostile of all people towards the faithful to be the Jews and the polytheists, and surely you will find the nearest of them in affection to the faithful to be those who say ‘We are Christians.’ 	 Яҳудий ва ширк келтирганларни иймон келтирганларга нисбатан одамларнинг ашаддий адоватлиси эканини топасан. Улардан иймон келтирганларга дўстликка яқинроғи, биз насоролармиз, деганлар эканини топасан.


Such is the ordinance of the Almighty, the Knowing. 	 Инсон ҳар куни тунга киради, унинг сукунатидан таскин топади, ором олади. Аммо, буни ким қилди, деб сўраб кўрмайди.)


Neither would it suit them, nor they can (produce it). 	 Бунга уларнинг имконлари йўқ ва унга қодир ҳам эмаслар.


Those - their portion of the Book shall reach them; till, when Our messengers come to them, to take them away, they say, 'Where is that you were calling on, beside God?' 	 Ана ўшаларга китобдан насибалари етадир. Бизнинг элчиларимиз келиб уларнинг жонларини олаётиб: «Аллоҳдан ўзга ибодат қилаётган нарсаларингиз қани?» дерлар.


Then after the distress, He sent down security for you. 	 Сўнгра, ғамдан кейин, сиздан бир тоифангизни қамраб олган мудроқни омонлик қилиб туширди. Бошқа тоифа эса, ўзи билан овора бўлиб, Аллоҳ ҳақида ноҳақ, жоҳилият гумонини қилиб: «Бизнинг қўлимизда нима иш бор эди», дейишди.


Truly, those who persevere patiently will be requited without measure." 	 ( Иймон Аллоҳга ишониш ва унинг айтганига юришдир. Тақво эса, доимо Аллоҳни ҳис қилиб туриш ва амрларини бажаришдир.)


You did not know what the Book was, nor (what) the faith (was), but We made it a light, guiding thereby whom We please of Our servants; and most surely you show the way to the right path: 	 (Аллоҳ Таоло бу ояти каримада Қуръони Каримни, Муҳаммад (с. а. в)га ваҳий орқали юборган сўнгги китобини руҳ-жон, деб атамоқда. Қуръони Карим инсоният учун маънавий руҳдир.)


Do not revile those [beings] whom they invoke instead of God, lest they, in their hostility, revile God out of ignorance. 	 Шундай қилиб, ҳар бир умматга амалини зийнатлаб қўйдик. Сўнгра эса, қайтиб борадиган жойлари Роббиларигадир.


And also He relented toward the three who were left behind until when the earth, vast as it is, became straitened unto them and their own lives became straitened unto them and they imagined that there was no refuge from Allah except unto Him. 	 Ва ортда қолган уч кишига ҳам. Уларга кенг ер тор бўлиб, юраклари сиқилиб, Аллоҳдан қочиб, ўзгага бориб бўлмаслигига ишонганларидан сўнг тавба қилишлари учун тавба эшиги очилди.


There is no error in me, but I am a messenger from the Lord of the Worlds. 	 Балки мен оламларнинг Роббидан Пайғамбарман.


He leads them from darkness to the light. 	 Куфр келтирганларнинг дўстлари тоғутдир. Уларни нурдан зулматларга чиқарурлар.


So return [your] vision [to the sky]; do you see any breaks? 	 Қайта назар сол! Бирор камчилик кўряпсанми?


Surely the message that has been revealed to you from your Lord has increased many of them in their in-surgence and unbelief, and so We have cast enmity and spite among them until the Day of Resurrection. 	 (Ушбу ояти карима яҳудийларнинг Аллоҳ таолога нисбатан катта беодобликларидан бирини келтириш билан сўз бошланмоқда. Улар Аллоҳ таоло тўғрисида нотўғри тасаввурга бориб: «Аллоҳнинг қўли боғлиқдир» дедилар».


That is the supreme triumph. 	 Ана шу улкан ютуқдир.


Unto Him belongeth whatsoever is in the heavens and whatsoever is in the earth, and whatsoever is between them, and whatsoever is beneath the sod. 	 Осмонлардаги нарсалару ердаги нарсалар, уларнинг орасидаги нарсалару ер остидаги нарсалар Уникидир.


Surely the Pharaoh, Haman and their hordes were habitual sinners. 	 Албатта, Фиръавн, Ҳомон ва икковларининг аскарлари хатокорлардан бўлган эдилар.


Why should I not worship Him who brought me into being, to whom you will be brought back in the end? 	 Менга нима бўлибдики, ўзимни яратган зотга ибодат қилмайин?! Унгагина қайтарилурсизлар.


And Allah made him die a hundred years, then brought him back to life. 	 У: «Бир кун ёки бир куннинг баъзисича ётдим», деди. У зот: «Балки юз йил ётдинг, таомингга ва шаробингга назар сол, ўзгаргани йўқ ва эшагингга ҳам қара.


Ah, if thou couldst see when the evildoers are stationed before their Lord, bandying argument the one against the other! 	 Ўшанда заиф саналганлар мутакаббирлик қилганларга: «Сиз бўлмаганингизда, албатта, биз мўмин бўлар эдик», дерлар. (Қуръонга ҳам, ундан олдинги китобларга ҳам ҳеч қачон иймон келтирмаймиз, деган ўша золимларни қиёмат куни маҳшаргоҳда Роббилари ҳузурида турғазиб қўйилганларида ҳар бири ўзини оқлаш учун бир-бирига гап қайтараётганларини кўрсанг эди.


He hath chosen you and hath not laid upon you in religion any hardship; the faith of your father Abraham (is yours). 	 Ва сизга бу динда ҳеч танглик қилмади. Бу отангиз Иброҳимнинг миллати.


But when there come unto you from Me a guidance, then whoso followeth My guidance, he will not go astray nor come to grief. 	 Агар Мен томонимдан сизга ҳидоят келганида, ким ҳидоятимга эргашса, адашмас ва бадбахт бўлмас.


And we used to call the day of judgment a lie; 	 Ва қиёмат куни ёлғонга чиқарган эдик.


O you who have faith! When you encounter the faithless advancing [for battle], do not turn your backs [to flee] from them. 	 Эй иймон келтирганлар, куфр келтирганларга яқинлашиб, юзма-юз келганингизда уларга орқа ўгирмангиз.


Has he looked to the unseen, or has he made a pledge to the Merciful One? 	 У ғойибни билармикан ёки Роҳманнинг ҳузуридан аҳду паймон олдимикан?! (Ғойибда унга охиратда албатта молу дунё ҳамда бола-чақа берилиши муқаррар эканлиги ҳақида аломат бормикан?)


She said, 'O Council, see, a letter honourable has been cast unto me. 	 (Малика аъёнларига мактуб ҳақида хабар бериши унинг ўз одамлари билан маслаҳатлашиб иш кўришига далолат қилади. Шу билан бирга, малика ўзи сезган белгилар асосида мактубнинг кароматли эканини айтмоқда.)


Say to them (O Muhammad): 'My Lord enjoins justice; and that you set your faces aright at the time of every Prayer; and that you call upon Him, exclusively dedicating your faith to Him. 	 Сен: «Роббим адолатга амр қилди. Ҳар бир ибодатда юзингизни тўғри тутинг.


Am I unable to be [even] like this crow and bury my brother’s corpse?’ 	 Бу ер юзидаги биринчи ўлик эди. Ривоятларда келишича, шу пайтда Аллоҳ унга ўликни кўмишни ўргатиш учун икки қарғани юборган.


No nation can bring its time forward, nor can they delay it. 	 Ҳеч бир уммат ўз ажалидан ўзиб кета олмас ва ортда ҳам қола олмас.


And as for those who are happy, they will be in Paradise, remaining therein for as long as the heavens and the earth endure, except as your Lord wills—a reward without end. 	 (Яъни, бахтлилар жаннатда абадий қолиш билан бирга, туганмас неъматларга ҳам эга бўладилар. Саҳиҳ ҳадисда ривоят қилинишича, уларга: «Эй аҳли жаннатлар, сизлар энди абадий яшайсизлар, ўлмайсизлар, абадий ёш бўласизлар, қаримайсизлар, абадий соғ бўласизлар, бемор бўлмайсизлар, абадий неъматда бўласизлар, ноумид бўлмайсизлар», дейилади.)


Their Messengers came to them with clear signs, but they thrust their hands into their mouths and said: 'Without doubt we disbelieve the Message you have been sent with. 	 (Яъни, ўша нобакор қавмлар овозлари баланд чиқиши учун қўлларини оғизларига карнай қилиб қўйиб: »Биз сиз орқали Аллоҳ томонидан юборилган динга куфр келтирдик. Биз сиз даъват қилаётган нарсада кучли шак ва шубҳадамиз! « дедилар.


And share my task, 	 Уни ишимга шерик айла.


He has full knowledge of all things. 	 Зотан у барча нарсани ўта билгувчи зотдир.


What can they be waiting for but the punishment that came to those before them? 	 Улар фақат ўзларидан олдин ўтганларнинг кунларига ўхшаш кунларга интизор бўлмоқдаларми? Сен: «Бас, интизор бўлинглар.


They shall be the nearest to God. 	 Ана ўшалар, (Аллоҳга) яқин бўлганлар.


He said, “Are you aware of what you did to Yusuf and his brother when you were unwise?” 	 У: «Жоҳиллик пайтингизда Юсуфга ва унинг инисига нима қилганларингизни биласизларми?» деди. (Шунда акаларининг кўз-қулоқлари ялт этиб очилди.


Every soul will be recompensed for its deeds. 	 Ва ҳар бир жонга қилган амали (жазо ёки мукофоти) тўлиқ берилди.


Therein every wise affair is made distinct, 	 Ўша(кеча)да ҳар бир ҳикматли иш ажратилиб, ҳал қилинур.


Would ye lead aright those whom Allah hath sent astray? 	 Саҳобалар ўша орқага қайтганларга муносабатда иккига бўлиндилар. Бирлари уларни ўлдирамиз, дейишса, бошқалари, йўқ, улар мўминлар, уларни ўлдирмаймиз, дейишди.


And We send not the Messengers except as giver of glad tidings and warners. 	 Биз Пайғамбарларни башорат бергувчи ва огоҳлантиргувчи қилиб юборамиз, холос.


“Our Lord, do not cause our hearts to swerve after You have guided us, and bestow on us mercy from Your presence; You are the Giver.” 	 Эй Роббимиз, бизни ҳидоят қилганингдан сўнг қалбларимизни оғдирмагин ва бизга Ўз ҳузурингдан раҳмат ато қилгин. Албатта Сенинг Ўзинг кўплаб ато қилувчисан.


And there entered the prison with him two young men. 	 У билан қамоққа иккита йигит ҳам кирди.


Say: "Verily, I am commanded to serve Allah with sincere devotion; 	 Сен: «Албатта, мен динни Ўзи учун холис қилган ҳолимда Аллоҳга ибодат этишимга буюрилганман.


And some of the illiterates around you are hypocrites; and some of the people of Medinah; hypocrisy has become ingrained in them; you do not know them*; We know them; We shall soon punish them twice** – they will then be consigned towards the terrible punishment.*** (*Until now or as well as We do. ** In life and in the grave *** of hell.) 	 (Ушбу ояти каримада аъробийларнинг ва аҳли Мадинанинг алоҳида мунофиқлари, сийқаси чиққан мунофиқлари ҳақида сўз кетмоқда. Шу даражада сийқаси чиққанки, усталигидан, ҳатто Пайғамбаримиз (с. а. в.) ҳам уларнинг мунофиқ эканликларини билмайдилар.


Legal notice 	 Ҳуқуқий маълумот


Allah charges you concerning your children, for a male like the share of two females. 	 Аллоҳ сизга фарзандларингиз ҳақида васият этиб, бир ўғилга икки қиз насибасича беришни амр этади. Агар улар иккитадан кўп (аёл) бўлсалар, уларга у (ота) қолдирганнинг учдан иккиси.


the virtuous will dwell in bliss, 	 Албатта, яхшилар жаннатдадир.


Till, when they reach it, their ears and their eyes and their skins testify against them as to what they used to do. 	 Ниҳоят унга етиб келишгач, қулоқлари, кўзлари ва терилари қилиб ўтган нарсалари ҳақида уларга қарши гувоҳлик берадилар. (Аллоҳнинг душманлари бўлган кофирлар жаҳаннам томон ҳайдалганларидан кейин, жаҳаннамга етиб келишгач, гуноҳлари ҳақида қулоқлари, кўзлари ва терилари уларга қарши гувоҳлик берур.)


But none is granted it except those who are patient, and none is granted it except the greatly endowed. 	 Бу эса, даъватчига ҳеч фойда бермайди. Аллоҳнинг динига даъват қилувчи шахс кишиларнинг ҳавои нафсларига, ўрганиб қолган одатларига, уларнинг шахсий манфаат деб ўйлаб юрган баъзи бир нарсаларига қарши гапириши керак.)


When we become dust, shall we be created anew?" 	 Ана ўшалар Роббиларига куфр келтирганлардир.


And when the true believers saw the clans, they said: This is that which Allah and His messenger promised us. 	 Мўминлар аҳзобларни кўрганларида: «Бу бизга Аллоҳ ва Унинг Расули ваъда қилган нарсадир. Аллоҳ ва Унинг Расули рост сўзларлар», дедилар.


Now, would you forbid us to worship what our forefathers were wont to worship? 	 Энди бизни ота-боболаримиз ибодат қиладиган нарсага ибодат қилмоғимиздан қайтарасанми?


Then, if he be of those brought nigh the Throne, 	 Агар, у муқарраблардан бўлса.


So be firm in devotion, pay the zakat, and hold on firmly to God. 	 Бу нидо мусулмонларга энг маҳбуб мурожаат билан «Эй иймон келтирганлар», деб бошламоқда.


the day when a friend will not avail a friend in any way, nor will they be helped, 	 У кунда дўст дўстга бирон нарсада асқотмас ва уларга ёрдам ҳам берилмас.


They rejected the Truth and turned away. 	 Ва Аллоҳ беҳожат бўлди.


"That He may know that they have (truly) brought and delivered the Messages of their Lord: and He surrounds (all the mysteries) that are with them, and takes account of every single thing." 	 Пайғамбарлар ўз Роббилари рисолаларини дарҳақиқат етказганликларини билиш учун ва Аллоҳ бандалар ҳузуридаги барча нарсани ихота қилиб олганлигини ва ҳамма нарсани адади, ҳисобини қилганлигини билиш учун», деб айт. (Пайғамбарлар муҳофазаси учун қўйилган фаришталар бир йўла, уларнинг Аллоҳнинг динини одамларга қандоқ етказаётганларига гувоҳ ҳам бўлиб турадилар.


So Moses conceived in his mind a (sort of) fear. 	 Бас, Мусо ичида хавф ҳис этди.


Whoever disregards it shall bear a burden [of punishment] on the Day of Resurrection, 	 Ким ундан юз ўгирса, албатта, у қиёмат куни (гуноҳ) юкини кўтарур.


O ye who believe! Fear Allah and be with those who are true (in word and deed). 	 Эй иймон келтирганлар, Аллоҳга тақво қилинглар ва содиқлар ила бирга бўлинглар.


Only God has the knowledge of the coming of the Hour of Doom. 	 Албатта, соат (қиёмат) илми ёлғиз Аллоҳнинг ҳузуридадир. Ёмғирни У ёғдирур.


Do not take them for guides or helpers, 	 Улардан дўст ҳам, ёрдамчи ҳам тутманг.


“Indeed you* and all that you worship** besides Allah, are the fuel of hell; in it you must go.” (* All disbelievers ** Idols and disbelievers who claimed to be Gods. 	 Албатта, сизлар ва Аллоҳдан ўзга ибодат қилган нарсаларингиз жаҳаннам ёқилғисидирсиз.


Have We not given him two eyes, 	 Биз унга икки кўзни бермадикми?


We grow orchards of dates and grapes from it for you, Which yield fruits in abundance that you eat. 	 Ва у(сув) ила сиз учун хурмо ва узум боғлари пайдо қилдик, сизга у(боғ)ларда кўп мевалар бўлиб, улардан ерсизлар.


Remind them, therefore, that by the grace of your Lord you are neither a soothsayer nor possessed. 	 У жинлар билан алоқаси борлигини ва ғойибдан хабар беришни даъво қилувчи шахсдир. Шунингдек, коҳинлар руҳлар, худолар билан ҳам алоқамиз бор дейишади ва баъзан табиблик даъвосини ҳам қилишади.)


And He taught Adam all the names, then showed them to the angels, saying: Inform Me of the names of these, if ye are truthful. 	 Ва У зот одамга исмларнинг барчасини ўргатди, сўнгра уларни фаришталарга рўбарў қилди. Кейин: "Агар ростгўйлардан бўлсангиз, анавиларнинг исмларини Менга айтиб беринг", деди.


How can you follow that which you know is only a magic?" 	 Ўзингиз кўриб туриб сеҳрга келасизми?» деб пичирлашарлар.


In response you were haughty and were a guilty people.” 	 Бас, сиз мутакаббирлик қилдингиз ва жиноятчи қавм бўлдингиз.


They hewed their dwellings out of the mountains in safety. 	 Улар тоғдан ўйиб уй ясаб, омонликда юрар эдилар.


IS there any godl along with Allah? 	 «Агар ростгўй бўлсангиз ҳужжатингизни келтиринг», дегин. (Аслида, йўқ инсонни бор қилиб, аввал-бошда яратган ким?