But when the prayer is ended, then disperse abroad in the land and seek of Allah's grace, and remember Allah much, that you may be successful. 	 Бас, намоз тугагандан сўнг ер юзи бўйлаб тарқалинг ва Аллоҳнинг фазлидан талаб қилинг ва Аллоҳни кўп эсланг, шоядки ютуққа эришсангиз.


and ascertain the hypocrites. 	 Ва мунофиқлик қилаётганларни билиш учун етди.


that day man will say, ‘Where is the escape [from this day]?’ 	 Ўшал кунда инсон, қочар жой қайда? деб қолар.


Fight the faithless who are in your vicinity, and let them find severity in you, and know that Allah is with the Godwary. 	 (Пайғамбаримиз (с. а. в.) ва хулофаи рошидинлар даврида ушбу ояти каримага тўлиқ амал этилган. Ислом ерларига яқин турган куфр жамиятларига қарши жиҳод қилинган.


You will come to know who will be struck by a humiliating chastisement, and who will be subjected to an unceasing torment. 	 Бас, яқинда кимга шарманда қилувчи азоб келишини ва кимнинг устига муқим азоб тушишини билиб олурсиз», деди.


Whether you say a thing secretly or openly, He knows the innermost secrets of your hearts. 	 Ва сиз сўзингизни сир тутасизми ёки ошкора айтасизми, албатта, У кўнгиллардагини ҳам билгувчи зотдир.


Those who shout out to thee from without the inner apartments - most of them lack understanding. 	 Албатта, сени ҳужралар ортидан чақираётганларнинг кўплари ақл ишлатмаслар. (Маккаи Мукаррама фатҳ қилингандан сўнг турли қабилаларнинг вакиллари Расулуллоҳнинг ҳузурларига келиб, Исломни қабул қилганларини эълон қила бошладилар.


You are the Best of Forgivers.” 	 Ҳаттоки улар орасидан танлаб олинганларнинг қилмиши шу бўлди. Бундай шаккоклик содир этганларидан сўнг, уларни даҳшатли зилзила тутиб, ўзларидан кетдилар.)


Surely this Quran declares to the children of Israel most of what they differ in. 	 Албатта, ушбу Қуръон Бани Исроилга улар ихтилофлар қилаётган нарсаларнинг кўпини айтиб берадир.


So fear God in whose name you ask of one another (the bond of) relationships. 	 Номини ишлатиб бир-бирингиздан сўровда бўладиганингиз Аллоҳдан ва қариндошлик (алоқалари) дан қўрқинг.


He who has obligated the Koran will bring you to an appointment. 	 Сенга Қуръонни фарз қилган зот, албатта, сени қайтар жойга қайтаргувчидир. Сен: «Роббим ҳидоят келтирган шахсни ҳам ва очиқ-ойдин гумроҳликдаги шахсни ҳам яхши билгувчидир», деб айт.


We have made Our signs clear to you, so that you may fully understand. 	 Дарҳақиқат, сизларга оятларни баён қилдик, шоядки ақл юритсангизлар.


Do not relax in pursuit of the disbelievers; if you are suffering, they also suffer as you do; and you expect from Allah what they do not; and Allah is All Knowing, Wise. 	 Агар алам чекаётган бўлсангиз, улар ҳам сиз алам чекаётганингиздек алам чекмоқдалар. Сиз эса, Аллоҳдан улар умид қилмаган нарсани умид қилмоқдасиз.


Allah has promised the hypocrites, both men and women, and the unbelievers the Fire of Gehenna. 	 Аллоҳ мунофиқ эркакларга, мунофиқ аёлларга ва кофирларга жаҳаннам оташини ваъда қилди.


Say, [O Muhammad], "It has been revealed to me that a group of the jinn listened and said, 'Indeed, we have heard an amazing Qur'an. 	 Сен айт: «Менга ваҳий қилиндики, Албатта жинлардан (бир неча) нафари қулоқ осдилар ва дедилар: «Биз ажойиб Қуръонни эшитдик.


Even though, before they received (the rain) - just before this - they were dumb with despair! 	 Ҳолбуки, устларига (ёмғир) туширилишидан олдин, ҳа, ундан олдин, мутлақо умидсиз эдилар.


Whatever you have received is just a means of enjoyment for this life but the reward of God for the believers and those who trust in their Lord will be better and everlasting. 	 Аллоҳнинг ҳузуридаги яхши ва боқий нарсалар эса, иймон келтирган ва Роббиларига таваккал қилганлар учундир. (Ушбу берилган нарсалар хоҳ молу дунё бўлсин, нима бўлса бўлсин—ҳаммаси бу дунёнинг матоҳи, ўткинчи ҳой-ҳавас, холос.


And We shall drive the sinners to Hell, like thirsty cattle driven down to water,- 	 Жиноятчиларни жаҳаннамга чанқоқ ҳолларида ҳайдаймиз.


He who obeys the Messenger thereby obeys Allah; as for he who turns away, We have not sent you as a keeper over them! 	 Ким Пайғамбарга итоат қилса, Аллоҳга итоат қилган бўлади. Ким юз ўгирса, Биз сени уларга қўриқчи қилиб юборганимиз йўқ.


For God this is not in the least bit difficult. 	 Бу Аллоҳ учун осондир.


Say: "He Who created you first!" 	 Сен: «Сизларни биринчи марта йўқдан бор қилган Зот», дегин.


and will return rejoicing to his family. 	 Ва аҳли ҳузурига хурсанд ҳолда қайтиб борар.


Today, all good things have been made lawful to you. 	 Бугунги кунда сизларга пок нарсалар ҳалол қилинди. Китоб берилганларнинг таоми сиз учун ҳалолдир.


For God is High, Great. 	 Қўрққанидан, мажбурлашдан ёки бошқа бирор босқидан эмас. Бу итоат ўзини тушунган, ҳаётдаги ўрнини, вазифаси ва масъулиятини ҳис этган гўзал инсоннинг итоатидир.)


He loveth not the prodigals. 	 Аллоҳ таоло эса, энгил-бошда ҳаддан ошиб фахр ва ғурурга кетишни қоралаганидек, унинг паст ва табиатсиз ҳолда истеъмол қилинишини ҳам қоралайди.)


Pharaoh and Thamood? 	 Фиръавн ва Самуднинг.


Have they not seen the birds above them, spreading their wings, and folding them? 	 Тепаларида (қаноатларини) ёйиб ва йиғаётган қушни кўрмайдиларми?


Benefit them on the affluent is due according to his means, and on the straitened is due according to his means. a reputable present, and duty on the well-doers. 	 Бу яхшилик қилувчилар бурчидир. (Бу оятда никоҳдан кейин маҳрни аниқламаган ҳолатда духулдан олдин талоқ қилганда нима бўлиши ҳақида сўз кетмоқда.)


Indeed, I am to you from Him a warner and a bringer of good tidings," 	 Албатта, мен сизларга Ундан келган огоҳлантирувчи ва хушхабарчиман.


And when Our envoys brought Abraham the good news, they said, “We are going to destroy the people of this town; its people are wrongdoers.” 	 Бизнинг элчиларимиз Иброҳимга хушхабарни келтиришганида: «Албатта, биз ушбу шаҳар аҳлини ҳалок қилгувчидирмиз. Албатта, унинг аҳли зулм қилгувчилардан бўлдилар», дедилар.


He forgives whom He wills and punishes whom He wills. 	 Хоҳлаган кишини мағфират қилади ва хоҳлаган кишини азоблайди.


This it is what you (Al-Muttaqun - the pious) are promised for the Day of Reckoning! 	 Бу сизга ҳисоб куни учун ваъда этилган нарсалардир.


I only told them what You commanded me: that you shall worship God, my Lord and your Lord. 	 Мен уларга Ўзинг менга амр қилган нарса; Аллоҳга менинг Роббим ва сизнинг Роббингизга ибодат қилингдан, бошқани айтганим йўқ. Ва модомики ораларида эканман, уларга гувоҳ бўлдим.


The divorced women have the right to receive reasonable provisions. It is an obligation for the pious. 	 Талоқ қилинган аёлларга мақбул тарзда фойда бериш тақводорлар бурчидир.


They said, 'Nay, but we found our fathers so doing.' 	 Улар: «Йўқ, биз ота-боболаримизни шундай қилаётганларини кўрдик», дедилар.


O my people, I do not ask of you wealth for this; my wage falls only upon God. 	 (Эй қавмим, менинг сиз учун куюнаётганимни ўзингизча ҳар хил тушунманг. Мен сизларнинг иймонли бўлиб, саодатга эришишингизни истайман, холос.


and who are steadfast in their prayer. 	 Ана ўшалар ворис бўлгувчилардир.


Is it you who cause it from the rainclouds to come down, or are We the Causer of it to come down? 	 Уни булутлардан сиз туширасизми ёки Биз тушурувчимизми?


He who associates anyone with Allah in His divinity has indeed forged a mighty lie and committed an awesome sin. 	 Ким Аллоҳга ширк келтирса, шубҳасиз, катта гуноҳни тўқибдир.


Who hath fed them against hunger and hath made them safe from fear. 	 У зот уларини очликдан тўқ қилган, хавфдан омон қилгандир.


Indeed those who call you from behind the apartments, most of them do not use their reason. 	 Албатта, сени ҳужралар ортидан чақираётганларнинг кўплари ақл ишлатмаслар. (Маккаи Мукаррама фатҳ қилингандан сўнг турли қабилаларнинг вакиллари Расулуллоҳнинг ҳузурларига келиб, Исломни қабул қилганларини эълон қила бошладилар.


O People of the Book! Why do you deny Allah’s signs while you testify [to their truth]? 	 Эй аҳли китоблар, нимага ўзингиз гувоҳ бўлиб туриб, Аллоҳнинг оятларига куфр келтирасиз?!


[The one] who has made for you the earth a bed and made for you upon it roads that you might be guided 	 (Аллоҳ сизга ерни чақалоқнинг бешигидек қулай қилиб, ер юзида йўллар ҳам яратиб қўйди. Шоядки бу ҳақиқатларни тушуниб, инсофга келиб ҳидоят йўлига юрсангиз.)


This is none other than a noble angel!" 	 Ана шунда Азизнинг хотини уларни, Юсуфнинг ҳусну жамоли олдида таажжуб ва ҳайрат ила лол бўлганларини кўриб, ўзини ғолиб сезди. Энди у ўзини маломат қилган аёллар устидан кула бошлади.)


It was not you (Muhammad) but God who threw dust at them. 	 (Бадр урушида Пайғамбаримиз (с. а. в.) сиқимларига тупроқ олиб, мушриклар томонга «Шаҳатил вужуҳ» (Юзлар қаро бўлсин!) деб отганлари ривоятларда собит. Ҳазрати Абдуллоҳ ибн Аббос (р. а.) бу ҳақда шундай ривоят қиладилар: «Бадр куни Расулуллоҳ (с. а. в.) қўлларини кўтариб: «Эй бор Худоё, агар ушбу жамоа ҳалок бўлса, ер юзида сенга ибодат қиладиган одам қолмайди...» деб дуо қилдилар.


Would ye question your Messenger as Moses was questioned of old? but whoever changeth from Faith to Unbelief, Hath strayed without doubt from the even way. 	 (Аллоҳ таоло мусулмонларни яҳудийларга ўхшаб ғаразли саволлар беришдан қайтармоқда. Пайғамбар алайҳиссаломдан Мусо алайҳиссаломдан Бани Исроил сўраган нарсаларга ўхшаш нарсаларни сўрашнинг ёмонлигини баён қиляпти ва бу ишни, иймонни куфрга алмаштириш, деб атаяпти.)


They say: 'Allah has taken (to Himself) a son' Exaltations to Him (Allah). 	 Улар: «Аллоҳ ўзига фарзанд тутди», дейдилар. У покдир.


so by your Lord, We will question them all 	 Бас, Роббинг ила қасамки, уларнинг ҳаммасидан, албатта, сўрармиз.


Again He will cause you to die and again bring you to life; then you shall be brought back to Him. 	 Ва ҳолбуки жонсиз эдингиз У сизга жон берди, сўнгра жонингизни олади ва яна тирилтиради ва сизлар Унга қайтажаксизлар.


And We had made several towns upon the road between them and the towns which We had blessed – and kept them according to the length of the journey; “Travel safely in them, by night and by day.” 	 Биз улар билан Ўзимиз баракали қилган шаҳарлар орасида кетма-кет қишлоқлар қилиб, улар орасидаги юришни ўлчовли этиб қўйган ва «Уларда кечалар ҳам, кундузлар ҳам омонлик-ла юраверинг» (деган эдик). (Аллоҳ таоло сабаъликлар билан ўзи баракотли қилган Макка, Мадина, Қуддус каби шаҳар-қишлоқлар орасидаги йўлларда қишлоқлар бино қилиб қўйган эди.


So these, it may be, Allah will pardon them, and Allah is Pardoning, Forgiving. 	 Ана ўшалар, шоядки, Аллоҳ уларни афв этса. Зотан, Аллоҳ афв этувчи ва мағфират қилувчи зотдир.


For half of it, or reduce it a little. 	 Ярмини ёки ундан бир оз қисқароғини.


Verily We created you and gave you form and shape, and ordered the angels to bow before Adam in homage; and they all bowed but Iblis who was not among those who bowed. 	 Ва батаҳқиқ, Биз сизларни яратдик, кейин сизларга суврат бердик. Сўнгра эса, фаришталарга: «Одамга сажда қилинг», дедик.


And Allah has brought you forth from the (dust of) earth. [Tafsir At-Tabari, Vol. 29, Page 97]. 	 Ва Аллоҳ сизларни ердан ўстириб чиқарадир.


So when their time has come, they will not remain behind an hour, nor will they precede [it]. 	 (Дунёга келган ҳар бир шахснинг белгилик ажали бўлиб, ўша ажал келганда бу дунёни, албатта, тарк этиши ҳақиқат. Шунингдек, оламдаги ҳар бир уммат–халқ ва қавмнинг ҳам белгилик ажали бор.


Do not go near the orphans' property, except with the best of intentions, until they reach maturity. 	 Етимнинг молига, токи у балоғат ёшига етгунча, яқинлашманглар. Магар яхшилик ила бўлса, майли.


an unerringly Straight Book, meant to warn of a stern punishment from Allah, and to proclaim, to those who believe and work righteous deeds, the tiding that theirs shall be a good reward 	 Уни тўғри қилган; Ўз ҳузуридан бўладиган шиддатли азобдан огоҳлантирадиган; яхши амалларни қиладиган мўминларга, уларга гўзал ажр бўлиши башоратини берадиган қилган Зотга.


Truly, for those who do wrong there is a punishment besides that, though most of them do not know it. 	 Ва, албатта, зулм қилганларга ундан ўзга азоб ҳам бор, лекин кўплари билмаслар. (Яъни, кофир, золимларга охират азобидан ўзга бу дунёнинг азоби ҳам бор ёки қабр азоби бўлиши ҳам мумкин.)


Man He created from a drop of semen; and still he becomes an open contender. 	 У инсонни нутфадан яратди. Энди эса, у(инсон) очиқ-ойдин хусуматчи бўлиб турибди.


Se obey not thou the infidels, but strive against them therewith with a great striving. 	 Кофирларга итоат этма! Уларга қарши у(Қуръон) билан катта жиҳод қил!


And it is He Who subjected the sea for you, so you eat fresh meat from it, and extract ornaments from it which you wear; and you see ships ploughing through it and in order that you may seek His munificence and that you may give thanks. 	 У денгизни сиз ундан тоза гўшт ейишингиз, ундан тақадиган тақинчоқлар чиқариб олишингиз учун, унда (сувни) ёриб кетаётган кемаларни кўрасан, ҳамда унинг фазлини талаб қилишингиз учун хизматкор қилди. Шоядки, шукр келтирсангиз.


Nay, but they did fail them utterly. 	 Улар ғойиб бўлдилар ва бу уларнинг уйдирма ҳамда тўқиган бўҳтонларидир.


And (O Muhammad) say: My Lord! 	 Сен: «Эй Роббим, мағфират қил, раҳм қил.


They replied: 'We were hurt before you came to us, and after you came to us' He said: 'Your Lord may destroy your enemies and make you inheritors in the land. 	 Улар: «Сен бизга келмасингдан олдин ҳам, келганингдан кейин ҳам озор тортдик», дедилар. У: «Шоядки Роббингиз душманларингизни ҳалок этиб, сизларни ер юзига халифа қилиб, қандай амал қилишингизга назар солса», деди.


Thus does Allah seal over every heart [belonging to] an arrogant tyrant. 	 Аллоҳ шундай қилиб, ҳар бир мутакаббир ва зўровон қалбни муҳрлар», деди.


And, O my people! give full measure and weight with equity, and defraud not the people of their things, and commit not mischief on the earth as corrupters. 	 Эй қавмим, ўлчаш ва тортишни адолат ила мукаммал қилинг. Одамларнинг нарсаларини камайтириб қолманг ва ер юзида бузғунчилик қилиб юрманг.


He who turns away from the forces of evil and believes in God, will surely hold fast to a handle that is strong and unbreakable, for God hears all and knows everything. 	 Батаҳқиқ, ҳақ ботилдан ажради», деб қўйган. Яъни, Аллоҳ таоло Ўз Пайғамбари Муҳаммад алайҳиссаломга Қуръони Каримни тушириб, Исломни жорий қилгандан сўнг тўғри йўл нотўғрисидан, ҳақ ботилдан ажради.


He is the Hearer, the Beholder! 	 Албатта, Аллоҳнинг Ўзи ўта эшитгувчи ва ўта кўргувчи зотдир.


So when he saw it in motion as if it were a serpent, he turned back retreating, and did not return. 	 Бепоён саҳродаги тоғнинг ўнг томонида, муборак бир жойда Аллоҳ таоло фариштани ҳам ўртага қўймай, Мусога алайҳиссалом бевосита ўзи нидо қилмоқда. Бу жой ҳақиқатда ҳам муборак бир жой эди.


Then do We abase him (to be) the lowest of the low,- 	 (Инсон Яратганига ибодатда бўлса, фариштадан ҳам афзалроқ мартабага эришди. Аммо ҳавои нафси, ҳайвоний хирслари ақлидан устун келиб нафснинг айтганидан юрадиган бўлса, ҳайвондан ҳам баттар ҳолатга тушади.


Those who associate others with Allah in His Divinity say: "Were Allah to will so, neither we nor our forefathers would have worshipped any other than Him, nor would we have prohibited anything without His command." 	 Ширк келтирганлар: «Агар Аллоҳ хоҳлаганида, биз ҳам, ота-боболаримиз ҳам Ундан ўзга ҳеч нарсага ибодат қилмас эдик ҳамда Унинг ҳукмисиз бирон нарсани ҳаром қилмаган бўлар эдик», дедилар. Улардан олдингилар ҳам шундай қилганлар.


Whoever God allows to go astray has none to show him the way. 	 Кимни Аллоҳ залолатга кетказса, бас, унга ҳеч бир ҳидоятчи бўлмас.


Its fruit like the heads of demons. 	 Унинг (мева) тугар жойи, худди шайтонларнинг бошларига ўхшайдир.


When it is said to them, 'Prostrate yourselves!' they prostrate not. 	 Ва агар уларга рукуъ қилинглар дейилса, рукуъ қилмаслар.


For all that is in the heavens and the earth belongs to God; and God is sufficient as guardian. 	 Осмонлару ердаги нарсалар Аллоҳникидир. Вакил бўлишга Аллоҳ кифоядир.


Those are the ones who are given to destruction for what they have earned. 	 Улар, мен фалон динданман, дейдилар-у, аммо ўша динга амал қилмайдилар, эҳтиромини жойига қўймайдилар. Вақти келганда, ўзини диндор қилиб кўрсатишга уринадилар-у, аммо нарироққа бориб, билганларидан қолмайдилар.


And when Moses said to his people, 'My people, you have done wrong against yourselves by your taking the Calf; now turn to your Creator and slay one another. 	 Мусонинг ўз қавмига: «Эй қавмим, албатта, сиз бузоқни (худо) тутишингиз ила ўзингизга ўзингиз зулм қилдингиз. Энди сизни йўқдан бор қилувчи зотга тавба қилинг, ўзингизни ўзингиз ўлдиринг, шундоқ қилмоғингиз йўқданбор қилувчи зот ҳузурида сиз учун яхшидир.


Then We sent after him messengers to their peoples, and they came to them with clear proofs. 	 Аммо у(қавм)лар олдин ёлғонга чиқарган нарсаларига иймон келтирувчи бўлмадилар. Тажовузкорларнинг қалбига шундай қилиб муҳр босамиз.


So give or withhold as you wish without account.” 	 Инъом эт ёки тутиб қол, ҳисоб йўқ.


They, are nothing but fables of the ancient times.' 	 Бу аввалгиларнинг афсонасидан ўзга нарса эмас», дерлар.


His are the keys of the heavens and the earth, and they who disbelieve the revelations of Allah - such are they who are the losers. 	 Осмонлару ернинг калитлари Унгагина хосдир. Аллоҳнинг оятларига куфр келтирганлар, ана ўшалар зиёнкорлардир.


Then when the Trumpet is blown, there will be no more relationships between them that Day, nor will one ask after another! 	 Бас, қачонки сурга пуфланганда, у кунда ораларида на насаб қолур ва на бир-бирларини суриштирурлар. (Яъни, қиёматдан дарак бергувчи сурга пуфланган пайтда ҳар ким ўзи билан овора бўлиб, одамлар орасида наслу насаб алоқалари қолмас.


When Allah is mentioned alone, the hearts of those who do not believe in the Everlasting Life shrink in aversion. 	 Қачонки Аллоҳнинг ёлғиз Ўзи зикр қилинса, охиратга иймон келтирмайдиганларнинг қалблари сиқилиб кетар.


Beholdest thou? - if We let them enjoy for years. 	 Айтгин-чи, агар Биз уларни йилларча ҳузурлантирсак-да.


And let not those grieve thee who hasten toward infidelity; verily they shall not harm Allah at all. 	 Куфрга ошиқаётганлар сени хафа қилмасин. Албатта, улар ҳаргиз Аллоҳга бирор зарар етказа олмаслар.


"And you shall certainly know the truth of it after a while. 	 Албатта, унинг хабарини бир муддатдан сўнг билурсиз», деб айт.


And was this not a sign for them, that the scholars of the Descendants of Israel may recognise this Prophet? 	 Уни Бани Исроил уламоларининг билишлари, улар учун оят-далил эмасми?!


"Why should I not worship Him who has brought me into being, and to whom you shall all be recalled? 	 Менга нима бўлибдики, ўзимни яратган зотга ибодат қилмайин?! Унгагина қайтарилурсизлар.


And when they are thrown into a narrow place in it, bound in chains, they will pray for death in it. 	 Унинг тор жойига кишанланган ҳолларида ташлаганларида эса, ўша жойда (ўзларига) ҳалокат тиларлар.


Ye (Muslims) slew them not, but Allah slew them. 	 Отган пайитингда, сен отмадинг, балки Аллоҳ отди. Ва мўминларни гўзал синов ила синаш учун (шундай қилди).


Wherefore Unto that summon thou, and be steadfast as thou hast been commanded, and follow not their desires. 	 Бас, шунинг учун ҳам даъват қил, ўзингга амр қилинганидек, мустақим тур ва уларнинг ҳавои нафсларига эргашма ҳамда: «Мен Аллоҳ нозил қилган ҳар бир китобга иймон келтирдим ва орангизда адолат ўрнатишга амр қилиндим. Аллоҳ бизнинг Роббимиз, сизнинг ҳам Роббингиз.


When He will call you from the earth, you will start to come out. 	 Сўнгра сизларни бир бор чақирса, ердан ҳаммангиз бирдан чиқарсизлар.


He asks: 'Who will quicken the bones after they have decayed' 	 «Суякларни ким тирилтиради? Ҳолбуки, улар титилиб кетган-ку?!» деди.


Those are the Companions of the Right. 	 Ана ўшалар ўнг томон эгаларидир.


We have sent down to you (this Book) in order that you bring mankind from darkness to the light by the permission of your Lord, to the Path of the Almighty, the Praised. 	 Ро. Бу китобни сенга одамларни Роббиларининг изни ила зулматлардан нурга, азиз ва мақталган зотнинг йўлига чиқаришинг учун нозил қилдик.


That is how to most of the polytheists the slaying of their children is presented as decorous by those whom they ascribe as partners [to Allah], that they may ruin them and confound their religion for them. 	 Шунингдек, мушриклардан кўпларига шериклари уларни ҳалок этиш ва динларини чалкаштириш учун болаларини ўлдиришни зийнатлаб кўрсатди.


These are the people who, in the world to come, shall have nothing but Hellfire and all that they used to do shall be in vain. 	 Ана ўшаларга охиратда дўзах оловидан бошқа ҳеч вақо йўқдир. Бу дунёда қилган ишлари ҳабата бўлди ва қилган амаллари ботил бўлди.


On the Straight Path. 	 Сироти мустақиймдасан.


And certainly did We send Moses with Our signs to Pharaoh and his establishment, and he said, "Indeed, I am the messenger of the Lord of the worlds." 	 Батаҳқиқ, Биз Мусони Ўз оят-мўъжизаларимиз ила Фиръавнга ва унинг аъёнларига юбордик. Бас, у: «Албатта, мен оламлар Роббининг Пайғамбаридирман», деди.


He created the heavens and earth in truth. 	 У осмонлару ерни ҳақ ила яратди.


What they have crafted is only a magician’s trickery. 	 (Фиръавнлар ва уларнинг гумашталари-сеҳргарлари доимо ҳийла-найранглар ила халқнинг кўзини бўяб келганлар. Уларнинг ботили ҳақ кўринмаган пайтда ўтади, холос.


Say thou: verily I am forbidden to worship those whom ye call upon beside Allah. 	 Сен: «Мен Аллоҳни қўйиб, сиз ибодат қилаётганларга ибодат қилишдан қайтарилганман», деб айт.


Because of their breaking their pledge, We cursed them, and made their hearts hard. 	 Аҳдларини бузганлари учун уларни лаънатладик ва қалбларини қаттиқ қилдик. Улар калималарни ўз ўрнидан ўзгартирдилар.


And (remember) when We said to the angels: "Prostrate unto Adam." They prostrated except Iblis (Satan). He said: "Shall I prostrate to one whom You created from clay?" 	 Фаришталарга: «Одамга сажда қилинглар!» деганимизда сажда қилганларини, магар иблис қилмаганини, «Сен лойдан яратган кимсага сажда қиламанми?» деганини эсла.


Those who deny God's signs and kill the prophets unjustly and kill those who enjoin justice, give them warning of a woeful punishment, 	 Албатта, Аллоҳнинг оятларига куфр келтирадиганлар, Пайғамбарларни ноҳақдан ўлдирадиганлар ва одамлардан адолатга буюрадиганларни ўлдирадиганларга аламли азобнинг башоратини бер.


And on the earth there are signs for those who would be convinced. 	 Ва ер юзида чуқур ишонувчилар учун белгилар бордир.


He said, "My Lord, since You have let me go astray. I shall make the path of error seem alluring to them on the earth and shall mislead them all, 	 У: «Эй Роббим, мени залолатга кетказганинг сабабидан, албатта, мен уларга ер юзида (гуноҳларни) зийнатлаб кўрсатаман ва, албатта, уларнинг ҳаммасини иғво қиламан.


He shall say, 'O would that I had forwarded for my life!' 	 У, афсуски, (охират) ҳаётимга ҳам бирор нарса тақдим қилсам бўлар экан, дейдир.


Gardens of Eternity will they enter: therein will they be adorned with bracelets of gold and pearls; and their garments there will be of silk. 	 Улар адн жаннатларига кирурлар. Унда тилло билакузуклар ва инжулар ила безатилажаклар.


and say: “This is nothing but plain sorcery. 	 Улар: «Бу (Қуръон) очиқ-ойдин сеҳрдан бошқа нарса эмас.


"Freely has He bestowed on you cattle and sons,- 	 У сизларга чорва ҳайвонлари ва фарзандлар ила мадад берди.


The One Who gave them food in hunger, and bestowed them safety from a great fear. 	 У зот уларини очликдан тўқ қилган, хавфдан омон қилгандир.


And how many Signs in the heavens and the earth do they pass by? 	 Улардан ибратланиб, ваъз-насиҳат олиб, иймонга келмайдилар. Инсон яшаб турган борлиқнинг ҳар бир қаричида Аллоҳнинг борлигига, бирлигига, қудратига, тадбирига, билувчилигига ва бошқа камоли сифатларига далолат қилувчи оят-белгилар, далил-ҳужжатлар мавжуд.


We followed you, can you then take from us some portion of the Fire?" 	 Энди сиз бизнинг дўзах насибамиздан бирор бўлагини даф қиласизларми?!» дерлар.


Thus, We never sent an admonisher to a settlement before you but the decadent among them said. "We found our fathers following this way, and we are walking in their footsteps." 	 Худди шунингдек, Биз сендан илгари ҳам қайси бир қишлоқ-шаҳарга огоҳлантиргувчи юборсак, албатта, унинг зодагонлари: «Таъкидки, биз ота-боболаримизни бир динда топдик ва, албатта, биз уларнинг изларидан эргашгувчилардирмиз», дедилар.


And we are sincere [in deed and intention] to Him." 	 Ва биз Унга мухлисмиз».


Lo! He is Wise, Aware. 	 Албатта, У ҳикматли ва илмли Зотдир.


Say thou: show me those whom ye have joined with Him as associates. By no means! 	 Сен: «У зотга шериклар қилиб тиқиштирганларингизни менга кўрсатинг.


to support me. 	 У билан белимни қувватла.


And Allah testifies that indeed they are liars. 	 Бу масжиднинг куфр учун қурилди дейилишига сабаб мунофиқлар уни ўзларига марказ қилиб, куфр ишларини ривож топтириш мақсадида эдилар. Ояти карима маълум шахслар, маълум масжид сабабли тушган бўлса ҳам, унинг маъноси умумийдир.


Had those who disbelieve but known (of the time) when they shall not be able to ward off the fire from their faces nor from their backs, nor shall they be helped. 	 Куфр келтирганлар юзларидан ва сиртларидан оловни тўса олмайдиган ва ўзларига ёрдам берилмайдиган вақтни билсалар эди.


default:mm 	 андоза:mm


And We did not create them without bodies so they would not eat food – nor that they abide on earth forever. 	 Биз уларни таом емайдиган жасад қилганимиз йўқ. Улар абадий қолгувчи ҳам бўлган эмаслар.


O people, fear your Lord; indeed the earthquake of the Last Day is a tremendous thing. 	 Роббингиздан қўрқинг! Албатта, (қиёмат) соати зилзиласи улкан нарсадир.


Then indeed your Lord – for those who unwittingly commit evil and then repent and reform themselves – indeed your Lord is then, surely, Oft Forgiving, Most Merciful. 	 Сўнгра, Роббинг билмасдан ёмон амал қилган, ундан кейин эса тавба қилиб яхши амалларни қилганларга, албатта, Роббинг ўшандан сўнг мағфиратли ва раҳмлидир.


And heal the blind from birth and the leprous and quicken the dead by Allah's command. 	 Аллоҳ изни билан туғма кўр ва песларни тузатаман ва ўликни тирилтираман.


Saw they not that it spake nor unto them nor could guide them to a way? 	 Бу тақинчоқлар Миср аҳолиси–қибтийларнинг тақинчоқлари эди. Қавм ичидан Самурий исмли одам ўша тақинчоқлардан бузоқ шаклини ясаб, устакорлик билан ундан хўкизнинг бўкиришига монанд овоз чиқадиган ҳолга келтирди.


Your Lord has decreed Mercy on Himself, if any one of you commits evil through ignorance, and then repents, and mends his ways, then He is Forgiving, the Most Merciful' 	 Сиздан ким билмасдан ёмонлик қилса, сўнгра ундан кейин тавба қилиб, амали солиҳ қилса, бас, албатта, У зот мағфиратли ва раҳмли зотдир», деб айт.


Why do you not speak?’ 	 Сизга нима бўлди?! Гапирмайсизларми?!» деди.


Shu'ayb said: 'My people! Are my kinsmen mightier with you than Allah that you (hold the kinsmen in awe while) you cast Allah behind your back? 	 У: «Эй қавмим, менинг одамларим сизлар учун Аллоҳдан кўра азизроқми?! Унга орқангизни ўгириб олдингиз.


And whoever of them should say: Surely I am a god besides Him, such a one do We recompense with hell; thus do, We recompense the unjust. 	 Улардан ким: «Мен ундан ўзга илоҳман», деса, бас, ўшани жаҳаннам ила жазолармиз. Золимларни шундай жазолармиз.


And they say: The Beneficent Allah has taken (to Himself) a son. 	 Улар: «Роҳман бола тутди», дедилар.


But he who comes to Him as a believer, having done good deeds, shall be exalted to the highest ranks, 	 Ким Унга мўмин ўлароқ, яхши амаллар қилган ҳолида келса, бас, ана ўшаларга олий даражалар.


So Glory to Allah, the Lord of the Worlds! 	 Бас, оламларнинг Робби Аллоҳ юксак-баракотли бўлди.


And when the people are gathered [that Day], they [who were invoked] will be enemies to them, and they will be deniers of their worship. 	 Одамлар маҳшарга тўпланганда, (бутлар) уларга душман бўлурлар ва ибодатларига ҳам мункир бўлурлар. (Бизга ибодат қилганингиз йўқ, деб инкор қиладилар.


The people before them also talked like this, for all (who swerve from the Right Path) have the same mentality. 	 Улардан олдингилар ҳам уларнинг сўзига ўхшаш гапирган эдилар. Қалблари ўхшаш бўлди.


Say, “I am commanded to worship God, and to never associate anything with Him. 	 Сен: «Албатта, мен Аллоҳга ибодат қилишга, Унга ширк келтирмасликка амр қилиндим.


Muhammad is the apostle of Allah. 	 У билан бирга бўлганлар кофирларга шиддатли, ўзаро раҳимдилдирлар. Уларни Аллоҳдан фазл ва розилик тилаб, рукуъ ва сажда қилган ҳолларини кўрурсан.


When they hear what is revealed to the Messenger, you can see their eyes flood with tears, as they learn about the Truth. 	 Уларни Пайғамбарга нозил қилинган нарсани тинглаганларида, ҳақни билганликларидан, кўзлари ёш тўкканини кўрасан.


And they themselves are witnesses to what they were doing to the Muslims! 	 Ва улар мўминларга қилаётган нарсаларига ўзлари ҳозирдирлар.


Believers, let not a group of you mock another. 	 Эй иймон келтирганлар! Бир қавм бошқасини масхара қилмасин, эҳтимол улар булардан яхшироқдир.


Indeed, they were near to seducing you from that We revealed to you, so that you might forge against Us another, and then they would surely have taken you as a friend; 	 Сени Биз ваҳий қилган нарсадан фитна орқали буриб, Бизнинг шаънимизга бошқасини уйдиришингга ундашларига оз қолди. Шундай бўлган тақдирда, албатта, сени дўст тутар эдилар.


And his people came unto him rushing on toward him, and afore they were wont to work vices. 	 Улар бундан олдин гуноҳлар қилар эдилар. У: «Эй қавмим, анаву қизларим сизлар учун покроқ-ку.


Wait then (O Muhammad). 	 Бас, кутиб тур.


And indeed she did desire him and he would have inclined to her desire, had he not seen the evidence of his Lord. 	 Батаҳқиқ, (хотин) унга интилди. У ҳам, агар Роббининг бурҳон-ҳужжатини кўрмаганида, (хотинга) интилар эди.


Follow it, then, and become God-fearing; you may be shown mercy. 	 Уларга эргашганлар икки дунёда мақсадларига эриша олмайдилар. Қуръонга эргашиш билан бирга, тақво ҳам бўлиши зарур.)


Woe on that Day to those who belied it! 	 Ўшал кунда ёлғонга чиқавурчиларга вайл бўлсин!


and We rained on them a rain; and evil is the rain of them that are warned. 	 Ва уларнинг устига бир ёмғир ёғдирдикки, бас, огоҳлантирилганларнинг ёмғири қандоқ ҳам ёмон бўлди. (Шунинг учун ҳам ҳанафий мазҳабидаги баъзи фақиҳлар, Лут алайҳиссалом қавми кирдикорини қилган баччавозларни, тошбўрон қилиб ўлдириш керак, дейдилар.)


The unbelievers say of the believers: 'Had it been any good they would not have believed in it before us' And because they are not guided by it they say: 'This is an ancient falsehood' 	 Лекин, айни чоқда, Ҳазрати Абу Бакр, Ҳазрати Усмон, Ҳадича онамизга ўхшаш бой, задогонлар ҳам биринчилардан бўлиб Исломга киришганини эътиборга олишмайди. Ислом бойни ҳам, камбағални ҳам, кучлини ҳам, заифни ҳам бир оила аъзоси қилиш учун Аллоҳ тамонидан юборилган дин.)


Then the Satan whispered unto him; he said: Adam! shall direct thee to the tree of eternity and a dominion that ageth not! 	 У: «Эй Одам, мен сенга абадият дарахтини ва битмас-туганмас мулкни кўрсатайми?» деди. ( Роббинг манави дарахт мевасидан ейишингни ман қилган бўлса, сенинг абадий яшашингни, мулкинг бардавом бўлишини хоҳламаганидандир, бу дарахтнинг мевасидан есанг, ҳеч ўлмайсан, мулкинг йўқолмайди, деди.)


That is better, and fairer in the end. 	 Ана ўша яхшидир ва оқибати гўзалдир.


Say, “Why did you kill God’s prophets before, if you were believers?” 	 Ҳолбуки, у улардаги нарсани тасдиқловчи ҳақдир. Айт: «Агар мўмин бўлсангиз, нимага илгари Аллоҳнинг Пайғамбарларини ўлдирдингиз?!»


And it behoves them not, and they have not the power to do (it). 	 Бунга уларнинг имконлари йўқ ва унга қодир ҳам эмаслар.


He admits whom He wills into His mercy; but the wrongdoers - He has prepared for them a painful punishment. 	 У кимни хоҳласа Ўз раҳматига киритадир ва золимлар учун аламли азоблар тайёрлаб қўйгандир.


Very well He knows you, when He produced you from the earth, and when you were yet unborn in your mothers' wombs; therefore hold not yourselves purified; God knows very well him who is godfearing. 	 «Фаҳш ишлар» ибораси қабиҳлиги катта иш ва сўзларга нисбатан ишлатилади. Шариатда «катта гуноҳ» деб Аллоҳ ҳаромлигини баён қилган ва ёки жазоси белгиланган гуноҳларга айтилади.


Surely in that is a sign, yet most of them are not believers. 	 Албатта, бунда оят-белги бор. Лекин кўплари мўмин бўлмадилар.


But whoever hurries on in two days commits no wrong, and whoever stays on commits no wrong—provided he maintains righteousness. 	 (Пайғамбаримиз алайҳиссалом: «Арафа, қурбонлик ва ташриқ кунлари биз аҳли Исломнинг байрами–емоқ, ичмоқ кунларидир», деганлар. Шундан чиқадики, арафа ва қурбон ҳайити кунлари ташриқ кунлари қаторига кирмайди.


We certainly can hear them and Our Messengers record it all. 	 Йўқ! Ҳолбуки, элчиларимиз уларнинг олдиларида ёзмоқдалар.


We were indeed heedless of this; nay, but we were Zalimun (polytheists and wrong-doers, etc.)." 	 Балки билиб туриб тайёргарлик кўрмаган эдик. Ишонмай, зулм қилган эдик, дейдилар.)


The Jews and the Christians say, “We are the children of God, and His beloved.” 	 Яҳудий ва насоролар: «Биз Аллоҳнинг ўғилларимиз ва Унинг маҳбубларимиз», дедилар.


Saying, “O our father! We went far ahead while racing, and left Yusuf near our resources – therefore the wolf devoured him; and you will not believe us although we may be truthful.” 	 «Эй отамиз, биз Юсуфни нарсаларимиз олдига қолдириб, ўзимиз қувлашиб кетсак, уни бўри еб қўйибди. Агар ростгўй бўлсак ҳам, сен бизга ишонмассан», дедилар.


Never say of something, "I shall do it tomorrow," 	 Зинҳор бир нарсани: «Буни эртага албатта қилгувчиман», дема.


They said: And what reason have we that we should not fight in the way of Allah, and we have indeed been compelled to abandon our homes and our children. 	 (Мусо алайҳиссалом вафот этиб кетганларидан кейин Бани Исроилнинг аъёнлари, катталари, ишбошиларидан бир гуруҳи ўз набийлари олдига келиб: «Бизга бир подшоҳ–бошлиқ тайин қилиб бер, унинг раҳбарлигида Аллоҳнинг йўлида урушмоқчимиз», дейишди. Улар «Аллоҳнинг йўлида уруш»қилмоқчилар.


Undoubtedly in the creation of the heavens and the earth and the alternation of night and day are signs for the intelligent. 	 Албатта, осмонлару ернинг яратилишида ва кеча-кундузнинг алмашинишида ақл эгалари учун белгилар бор. (Осмонга назар солиб, ақлини ишлатган одам, ерга назар солиб, ақлини ишлатган одам, кечаю кундузнинг алмашишига назар солиб, ақлини ишлатган одам, албатта, Аллоҳнинг ягоналигига, қудратига, яратувчилигига қоил қолмасдан иложи йўқ.)


Say (unto them, O Muhammad): He who knoweth the secret of the heavens and the earth hath revealed it. 	 (Қуръонни ҳамма нарсани билгувчи зот–Аллоҳ нозил қилгандир. Ҳамма нарсани билгувчи зот ўтган умматларнинг тарихини ҳам жуда яхши билади.


Then, one of the two came to him walking shyly, and said: 'My father invites you, so that he can recompense you with a wage for having drawn water for us.' 	 Бас, икковларидан бири ҳаё билан юриб келиб: «Отам сенга бизларга суғориб берганинг ҳаққини бериш учун чақирмоқда», деди. Қачонки унга келганида ва қиссани айтиб берганида, у: «Қўрқма, золим қавмлардан нажот топдинг», деди.


That is because they are a lot who do not exercise their reason, 	 (Табиийки, ихтилофлар туфайли истаклар, мақсадлар, фирқалар ва шиорлар кўпаяди. Бу эса ҳар бир миллатни ҳалокатга олиб боради.)


He is all-wise and all-knowing. 	 Албатта, У ҳикматли ва яхши билувчи зотдир.


Whosoever earns a sin, he only earns it against himself. 	 (Бировнинг гуноҳи учун бошқа биров жавобгар бўлмайди. Ҳар ким ўз қилмиши учун жавобгар бўлади.


(In that case) there is no harm if they re-marry, provided that the woman and her first husband are convinced that they will be able to keep within the bounds fixed by Allah. 	 (Яъни, агар аввалги иккита устига яна бир бор талоқ қилса, жами учта бўлади. Уч талоқ бўлгандан кейин аёл талоқ қилган эркакка ҳалол бўлмайди.


And yet the Unbelievers (persist) in rejecting (the Truth)! 	 Балки кофирлар ёлғонга чиқаришдадир?


"Then verily, I proclaimed to them in public, and I have appealed to them in private, 	 Сўнгра, албатта мен уларга эълон ва сиррий (даъват) қилдим.


Indeed, Allah [alone] has knowledge of the Hour and sends down the rain and knows what is in the wombs. 	 Албатта, соат (қиёмат) илми ёлғиз Аллоҳнинг ҳузуридадир. Ёмғирни У ёғдирур.


We had favored you another time. 	 «Батаҳқиқ, Биз сенга бошқа марта ҳам неъмат берган эдик. (Яъни, ҳозир берган неъматларимиздан бошқа ҳам неъмат берган эдик.)


Or say: 'Our forefathers before us who associated others with Allah in His divinity; we were merely their offspring who followed them. 	 Ёки: «Ҳақиқатда, ширк келтирганлар олдинги ота-боболаримиз, биз, уларнинг кейинги зурриётимиз.


We have knowledge of all that they conceal and all that they reveal. 	 Албатта, Биз нимани сир тутсалар ва нимани ошкор қилсалар, билурмиз.


"This is the benevolence of my Lord," he said; "but when the promise of my Lord comes to pass, He will reduce it to a mound of dust; and the promise of my Lord is true." 	 Агар Роббимнинг ваъдаси келса, буни ер баробар қилур. Роббимнинг ваъдаси ҳақдир», деди.


Unto them is glad tidings in the life of the world and in the Hereafter. 	 Уларга ҳаёти дунёда ҳам, охиратда ҳам хушхабар бор. Аллоҳнинг сўзларини ўзгартириш йўқ.


So bow down to God, and worship! 	 Бас, Аллоҳга сажда ва ибодат қилинглар.


And surely We have honored the children of Adam, and We carry them in the land and the sea, and We have given them of the good things, and We have made them to excel by an appropriate excellence over most of those whom We have created. 	 Батаҳқиқ, Биз Бани Одамни азизу мукаррам қилиб қўйдик ва уларни қуруқлигу денгизда (улов-ла) кўтардик ҳамда уларни пок нарсалар ила ризқлантирдик ва уни Ўзимиз яратган кўп нарсалардан мутлақо афзал қилиб қўйдик. (Аллоҳ таоло қуруқликда ҳам, денгизда ҳам инсон боласи учун турли уловларни яратиб, шунга биноан қонун-қоидаларни жорий қилиб қўйди.


‘That guides to the path of goodness, we have therefore accepted faith in it; and we shall never ascribe anyone as a partner to our Lord.’ 	 (Жинлар ўз ақл-фаросатлари ила Қуръонни туширган Аллоҳ уларнинг Робилари эканлиги ва унга шерик бўлиши мумкин эмаслигини ҳам тушуниб етадилар. Макка мушрикларига ўхшаб Аллоҳга ширк келтирмасликларини таъкидлайдилар.)


Had he not been one of those who praised. 	 Агар у кўп тасбиҳ айтгувчилардан бўлмаганида эди.


And We left for him among the posterity. 	 Ва кейингилар ичида унинг учун (олқишлар) қолдирдик.


She said, ‘It comes from Allah. 	 Аллоҳ унга Ўзи иноят кўрсатиб турди. Закариё алайҳиссалом Марямнинг кафили сифатида, табиийки, унинг озиқ-овқати, ризқидан доимо хабардор бўлиб туриши лозим.


He said, “O my child! 	 У: «Эй ўғилчам, тушингни акаларингга айтмагин.


This is because they rejected Our signs as false and were heedless to them. 	 Бундай бўлиши уларнинг оятларимизни ёлғонга чиқаришлари ва улардан ғофил бўлишлари сабабидандир.


when it is Allah who created you and all that you do' 	 Ҳолбуки, сизни ҳам, қолган нарсаларингизни ҳам Аллоҳ яратган-ку?!» деди.


Did I not charge you, O children of Adam! that you should not serve the Shaitan? Surely he is your open enemy, 	 Мен сизларга: «Эй одам болалари, шайтонга ибодат қилманг, албатта, у сизга очиқ-ойдин душмандир.


And did they not travel in the land to see what sort of fate befell those before them? 	 Ер юзида юриб, ўзларидан олдингиларнинг оқибати қандай бўлганига назар солмайдиларми?! Уларнинг булардан қувватлари кўпроқ эди ва ерга ишлов бериб, уни булар обод қилгандан кўра кўпроқ обод қилган эдилар.


Whenever he went to visit her in her place of worship, he would find with her some food. 	 Ул: «Бу Аллоҳнинг ҳузуридан. Албатта, Аллоҳ хоҳлаган кишисига беҳисоб ризқ беради», деди.


Shall We treat those who believe (in the Oneness of Allah Islamic Monotheism) and do righteous good deeds, as Mufsidun (those who associate partners in worship with Allah and commit crimes) on earth? 	 Йўқ! Биз иймон келтириб, солиҳ амаллар қилганларни ер юзида бузғунчилик қилувчилар каби қилармидик?!


When they do aught that is shameful, they say: "We found our fathers doing so"; and "Allah commanded us thus": Say: "Nay, Allah never commands what is shameful: do ye say of Allah what ye know not?" 	 Улар қачон фоҳиша иш қилсалар: «Ота-боболаримиз ушбуни қилаётганини кўрдик. Буни бизга Аллоҳ буюрган», дерлар. сен: «Аллоҳ, албатта, фаҳш ишларга буюрмас.


They said, “We are messengers to you.” 	 Шунда: «Албатта, биз сизларга юборилган Пайғамбарлармиз», дедилар.


Only those who have understanding will accept your faith. 	 Албатта, тинглай оладиганларгина қабул қилурлар.


He will guzzle it, but he will not swallow it. 	 (Жаҳаннамда уларга алвон-алвон азоблар берилади. Жумладан, ўша жабрчи-саркаш жаҳаннам оловида ёниб-чанқаб сув сўраганида, унга йиринг берилади.


And in the land, there are adjoining plots, gardens of vines, sown fields and palmtrees in pairs and single that are watered with one water, yet We make some excel others in produce. 	 Шунингдек, узумлар, боғлар, экинзорлар, шохлаган ва шохламаган хурмолар бўлиб, бир хил сув ила суғориларлар ва уларнинг баъзиларининг мевасини баъзилариникидан афзал қиламиз. Бунда, албатта, ақл ишлатувчи қавмлар учун оят-белгилар бордир.


So they set out, while lowering their voices, 	 Бас, паст овозла гаплашиб, юриб кетдилар.


But if ye know not their father's (names, call them) your Brothers in faith, or your maulas. 	 Агар оталарини билмасангиз, улар сизнинг дин қардошларингиз ва дўстларингиздир.


If their aversion (from you, O Muhammad SAW and from that with which you have been sent) is hard on you, (and you cannot be patient from their harm to you), then if you were able to seek a tunnel in the ground or a ladder to the sky, so that you may bring them a sign (and you cannot do it, so be patient). 	 (Ояти каримада Пайғамбаримизга, агар қодир бўлсалар, мушрикларни ишонтириш, иймонга келтиришга ярайдиган оят-мўъжизани ерни кавлаб кириб бўлса ҳам, осмонга шоти қўйиб чиқиб бўлса ҳам, келтириш таклиф этиляпти. Аммо кофирлар оят-мўъжизалар йўқлигидан иймондан юз ўгираётгани йўқ.


Let neither their possessions nor their children impress you. 	 Уларнинг моллари ва болалари сени ажаблантирмасин.


He admits into His mercy whomever He wills. But as for the wrongdoers, He has prepared for them a painful punishment. 	 У кимни хоҳласа Ўз раҳматига киритадир ва золимлар учун аламли азоблар тайёрлаб қўйгандир.


When ye were on the near bank (of the valley) and they were on the yonder bank, and the caravan was below you (on the coast plain). 	 Ўшанда сизлар (водийнинг Мадинага) яқин тарафида, улар узоқ тарафида, отлиқлар эса, сиздан пастда эди. Агар ваъдалашиб олганингизда ҳам, келишилган жой ва вақтда хилоф қилардингиз.


And indeed He has created you through various grades: 	 Ҳолбуки, у сизларни ҳолатма-ҳолат яратди.


They will say: Yes. 	 Улар: «Ҳа!» дерлар.


Relaxing therein, and calling for abundant fruit and beverage. 	 У ерда ёнбошлаган ҳолларида ундаги кўплаб мевалар ва шароблардан чақирарлар.


It will be the Day when they are tormented at the Fire. 	 Бу кунда улар оловда азобланурлар.


Has he obtained knowledge of the Unseen, or has he taken a covenant with the Most Compassionate Lord? 	 У ғойибни билармикан ёки Роҳманнинг ҳузуридан аҳду паймон олдимикан?! (Ғойибда унга охиратда албатта молу дунё ҳамда бола-чақа берилиши муқаррар эканлиги ҳақида аломат бормикан?)


And certainly apostles before you were rejected, but they were patient on being rejected and persecuted until Our help came to them; and there is none to change the words of Allah, and certainly there has come to you some information about the apostles. 	 Сендан олдин ҳам Пайғамбарлар ёлғончига чиқарилганлар. Бас, улар то нусрат келгунча ёлғончига чиқарилганларига ва берилган озорларга сабр қилганлар.


An acquittal from Allah and His Messenger to the idolaters with whom you have made agreements; 	 (Бу) Аллоҳдан ва Унинг Расулидан мушрикларнинг сиз аҳдлашганларига «бароат»–ора очиқлик (эълони)дир.


Say: "It is Allah Who originates creation and repeats it: then how are ye deluded away (from the truth)?" 	 Сен: «Аллоҳ махлуқотни аввал-бошда яратиб, сўнгра уни қайтарадир. Бас, қаёққа бурилиб кетмоқдасизлар?» деб айт.


Say, "Whether you conceal what is in your breasts or reveal it, Allah knows it. 	 Сен: «Агар қалбингиздаги нарсани махфий тутсангиз ҳам, ошкор қилсангиз ҳам, Аллоҳ биладир. Ва осмонлардагию ердаги нарсаларни ҳам биладир.


Those who barter unbelief for faith, will not harm God in the least, and the punishment for them will be painful. 	 Албатта, куфрни иймонга сотиб олганлар Аллоҳга ҳаргиз бирор зарар етказа олмаслар. Уларга аламли азоб бордир.


Verily those who for fear of their Lord are in awe. 	 Албатта, Роббиларидан қўрқиб хавфда турувчилар.


That is because they made a breach with God and His Messenger; and whosoever makes a breach with God, God is terrible in retribution. 	 Ундай бўлиши, улар Аллоҳга ва Унинг Расулига хилоф қилганлари учундир. Кимки Аллоҳга хилоф қилса (унутмасинки), албатта, Аллоҳ - азоби зўр зотдир.


Type: 	 Тури:


Thus We recompense the Zalimun (polytheists and wrong-doers, etc.). 	 Золимларни шундай жазолармиз.


But the action wao brought about in order that Allah may decree an affair already enacted, so that he who was to perish, should perish after an evidence and he who was to remain alive may remain alive after an evidence. 	 (Яъни, Бадр уруши куни сизлар, эй мусулмонлар, водийнинг Мадинага яқин тарафига келиб тушдингиз. Мушриклар водийнинг Мадинадан узоқ тарафига келиб тушдилар.


When thy Lord inspired the angels, (saying): I am with you. So make those who believe stand firm. 	 Ўшанда Роббингиз фаришталарга: «Мен, албатта, сиз биланман, бас, сиз иймон келтирганларни собит қилинг, тезда куфр келтирганларнинг қалбларига қўрқинч соламан.


So that We might try them with respect to it; and whoever turns aside from the reminder of his Lord, He will make him enter into an afflicting chastisement: 	 У ила уларни синаш учун. Ва кимки ўз Роббиси зикридан юз ўригса, уни У зот қийин азобга соладир.


0 Prophet! sufficient unto thou is Allah and those who follow thee of believers. 	 Эй Набий, сенга ва сенга эргашганлар мўминларга Аллоҳ кифоядир.


He is Omnipotent over His servants, and He is the All-wise, the All-aware. 	 У бандалари устидан ғолибдур.


And the divorced women should keep themselves in waiting for three courses; and it is not lawful for them that they should conceal what Allah has created in their wombs, if they believe in Allah and the last day; and their husbands have a better right to take them back in the meanwhile if they wish for reconciliation; and they have rights similar to those against them in a just manner, and the men are a degree above them, and Allah is Mighty, Wise. 	 Агар Аллоҳга ва қиёмат кунига иймон келтирган бўлсалар, Аллоҳ раҳмларида ҳалқ қилинган нарсани беркитишлари ҳалол бўлмайди. Ўшанда эрлари уларни, агар ислоҳни ирода қилсалар, ўзларига қайтариб олишга ҳақлироқдирлар.


For them is a painful punishment. 	 Уларга аламли азоб бор.


Even if he presents his excuses. 	 Гарчи узр-маъзурларини тўкиб соладир.


He hath prescribed for Himself mercy, that He may bring you all together to the Day of Resurrection whereof there is no doubt. 	 У Ўзига Ўзи раҳматни ёзиб қўйган. Сизларни бўлишида шубҳа йўқ қиёмат куни албатта жамлайдир.


certainly he saw him on the manifest horizon, 	 (Муҳаммад с. а. в. Жиброилни очиқ-ойдин уфқда ўз кўзлари билан асл яратилишида кўрдилар.)


Have they not travelled in the land and seen how was the end of those before them while they were stronger than these in power? 	 Улар ер юзида сайр қилиб юриб ўзларидан олдин ўтганларнинг оқибати қандоқ бўлганига назар солмайдиларми?! Ҳолбуки ўшалар булардан кўра қувватлари кўп бўлган эдилар.


We have accepted faith, therefore forgive us and have mercy on us, and You are the Best Among The Merciful.' ” 	 Бизга раҳм қилгин. Сенинг Ўзинг раҳм қилгувчиларнинг яхшисисан», деган эдилар.


This Book of Ours speaks about you in truth. 	 Албатта, Биз қилган амалингизни ёзиб турган эдик» (дейилур). (Яъни, мана бу номайи амал китоби фақат ҳақиқатни айтади.


Then, after them, We sent Moses and Aaron unto Pharaoh and his chiefs with Our revelations, but they were arrogant and were a guilty folk. 	 Сўнгра улардан кейин Мусо ва Ҳорунни Фиръавн ва унинг қавмига Ўз оят-мўъжизаларимиз ила юбордик. Бас, улар кибру ҳаво қилдилар ва жиноятчи қавм бўлдилар.


They were not aware (of what the future held in store). 	 Ҳолбуки, улар сезмасдилар.


God decided to prove (to you) the truth of His promises and to destroy the unbelievers 	 Аллоҳ эса, Ўз калималари ила ҳақни ҳақ қилишни ва кофирларнинг думини қирқишни ирода қилган эди. (Яъни, Бадр томон юрган вақтингизда, икки тоифадан бири–ёки Абу Суфённинг карвони ёки Қурайш лашкарлари сизники бўлишини Аллоҳ ваъда қилган эди.)


He said, "I am better than him. 	 У: «Мен ундан яхшиман.


But those who imagined that they were going to meet Allah Said how oft hath a small party prevailed against a large party by God's leave! 	 Ҳақиқий мўминлар ҳам оз бўладилар. Чунки улар хатарли сўқмоқлардан қийинчиликларни енгиб ўтиб, мақсадга етадилар, Аллоҳ танлаган, муқарраб бандалар қаторига кирадилар.


If ye wed believing women and divorce them before ye have touched them, then there is no period that ye should reckon. 	 Бас, сиз уларни баҳраманд қилинг ва гўзал бўшатиш ила бўшатиб юборинг. (Бу ояти каримада ақди никоҳидан кейин эру хотинлик қилмай туриб, бўладиган талоқ ҳақида сўз кетмоқда.


The Kingdom upon that Day shall belong to Allah. 	 Ўша кунда ҳукмронлик (ёлғиз) Аллоҳгагина хосдир.


But warn by the Qur'an him who feareth My threat. 	 Бас, Қуръон ила азоб ваъдамдан қўрққанларни огоҳлантир.


On that day you will run away, but no one will be able to protect you from (God's Judgment). 	 У кунда ортга қараб қочасиз. Сиз учун Аллоҳдан ҳеч бир қутқаргувчи бўлмас.


To Him belongs all that is in the heavens and all that is in the earth, and He is the Most High, the Most Great. 	 Уларнинг ҳамма-ҳаммаси Аллоҳ талонинг мулкидир. Унинг мулкига ҳеч ким шерик бўла олмас.)


And they should not strike their feet to draw attention to their hidden beauty. 	 Токи, уларнинг жамоли бегона кўзларга мўлжал бўлмасин, турли фитналар келтириб чиқармасин. Жоҳилият даврида аёллар оёқларига ҳам турли тақинчоқлар, қўнғироқлар тақиб олишар экан.


He createth what He will. 	 Туғилган чоғида ҳам инсон боласи энг заиф бола бўлади. Узоқ йиллар ўзи мустақил равишда бирор иш қила олмайди.


Do not spend the belongings of the orphans but for their betterment, until they come of age; and give in full measure, and weigh justly on the balance. 	 Биз ҳеч бир жонни тоқатидан ташқари нарсага таклиф этмасмиз. Агар гапирсангиз, қариндошингиз бўлса ҳам, адолат қилинг.


So by your Lord, We will surely question them all 	 Бас, Роббинг ила қасамки, уларнинг ҳаммасидан, албатта, сўрармиз.


The tradition of the messengers We sent before you—you will find no change in Our rules. 	 Бу сендан олдин юборган Пайғамбарларимизнинг суннатидир. Бизнинг сунннатимизга ўзгартиш топа олмайссан.


neither you nor what you worship 	 Албатта, сиз ҳам, сиз ибодат қилаётган нарсалар ҳам.


Perhaps I can bring you a lighted torch or find at the fire guidance' 	 (Ояти каримада Мусо алайҳиссалом Мадяндан Мисрга келаётганларида рўй берган ҳодиса баён этилмоқда.)


They deem every shout to be against them. 	 Чунки мунофиқларнинг ичида чиройли юзли, келишган гавдали, сўзга уста кишилар бор. Бундай қараганда, келишган, туппа-тузук одамлар, гаплари ҳам кишиларни ром қиладиган.


Satan wants to lead them far away from the right path. 	 (Аввал ҳам айтилганидек, тоғут–Аллоҳнинг изнсиз бўлган ҳукмидир. Мунофиқлар ҳам Аллоҳнинг ҳукмини истамайдилар, шунинг учун ҳам тоғутдан ҳукм сўраб борадилар.


And the Night as it dissipates; 	 Қоронғулиги билан кириб келган кеча билан қасам.


Both [gardens] of the darkest green. 	 Икковлари ям-яшилдир.


Said those who reckoned they should meet God, 'How often a little company has overcome a numerous company, by God's leave! 	 Ҳақиқий мўминлар ҳам оз бўладилар. Чунки улар хатарли сўқмоқлардан қийинчиликларни енгиб ўтиб, мақсадга етадилар, Аллоҳ танлаган, муқарраб бандалар қаторига кирадилар.


Thereupon a wave swept in between the two and he was drowned. 	 (Кофир бўлгандан кейин қийин экан. Улуғ Пайғамбар бўлмиш отанинг гапини эшитиб туриб ҳам, бостириб келаётган даҳшатли тўфонни кўриб туриб ҳам: «Тоққа жойлашиб олсам, мени сувдан сақлайди», деди.)


Certainly, the creation of the heavens and the earth is greater than the creation of mankind; but most people do not know this. 	 Албатта, осмонлару ерни яратиш одамларни яратишдан каттароқдир. Лекин одамларнинг кўплари билмаслар.


A similitude is coined, so pay ye heed to it: Lo! those on whom ye call beside Allah will never create a fly though they combine together for the purpose. 	 Албатта, сизлар Аллоҳни қўйиб, топинаётган нарсаларингиз, агар барчалари бирлашсалар ҳам, битта пашша ярата олмаслар. Ва агар пашша улардан бирон нарсани тортиб олса, ундан ўшани қутқариб ололмаслар.


And those who are taken in death among you and leave wives behind - for their wives is a bequest: maintenance for one year without turning [them] out. 	 Сизлардан вафот этганда жуфтларини қолдираётганлар, хотинлари чиқмасдан бир йилгача фойдаланишини васият қилсинлар.


except he who has committed some wrong. But if he substitutes good in place of evil, I am Most Forgiving, Most Compassionate. 	 Лекин ким зулм қилсаю сўнгра ёмонлик кетидан унга яхшиликни бадал қилса, бас, Мен, албатта, мағфиратли ва меҳрибондирман.


It has been revealed in plain Arabic. 	 («Руҳул Амийн»дан мурод Жаброил фаришта алайҳиссалом; «огоҳлантиргувчилардан» дегани Пайғамбарлардан деган маънони билдиради. Яъни, Қуръонни Жаброил сенинг қалбингда Пайғамбарлардан бўлишинг учун равшан араб тилида олиб тушди.)


O Children of Adam! take your adornment at every worship: and eat and drink, and waste not; verily He approveth not the wasters. 	 (Ўтган ояти каримада келганидек, кийимсиз ҳолда ибодат-тавоф қилиш ёхуд жанда, ямоқ-ясқоқ кийим билан бажариш ибодат фазли ва савобини зиёда этмайди. Лекин табиати бузуқ кишилар бузуқ диндорликка уринадилар, тақвони жулдур кийимлар ила ҳосил бўладиган этиб кўрсатишга ҳаракат қиладилар.


And what will make you comprehend what the terrible calamity is? 	 Қориъат қандоқ нарса эканлигини сенга нима билдирди?


Yet when He gave them of His bounty, they hoarded it and turned away, averse; 	 У зот Ўз фазлидан берган чоғда эса, бахиллик қилиб, юз ўгириб, орқага қараб кетарлар.


Woe to every slanderer, defamer, 	 Ҳар бир обрў тўкувчи ва айбловчига «вайл» бўлсин.


And whoever avenges himself after having been wronged - those have not upon them any cause [for blame]. 	 Албатта, ким ўзига бўлган зулмдан кейин нусрат қозонса, бас, ундайларни (айблашга) ҳеч йўл йўқ.


And the sorcerers were cast down, bowing themselves. 	 Ва сеҳргарлар саждага ташланиб:


He will surely be well-pleased (with him). 	 Ва у албатта тезда рози бўлади.


Except those who repent and come to believe and do the right, for whom God will turn evil into goodness, for God is forgiving and kind. 	 Магар ким тавба қилса, иймон келтириб, солиҳ амал қилса, бас, Аллоҳ ана ўшаларнинг ёмонликларини яхшиликларга алмаштирур. Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли бўлган зотдир.


It is not a discourse fabricated, but a confirmation of that which went before it, and a detailing of everything, and a guidance and a mercy unto a people who believe. 	 Бу (Қуръон) тўқима гап эмас, лекин ўзидан олдин келганни тасдиқлаш ва ҳар бир нарсани батафсил қилиш, ҳидоят ҳамда иймон келтирганлар учун раҳматдир. (Ҳа, ўтган умматларнинг, жумладан Юсуф (а. с.) ва замондошларининг қиссаларида ҳам ақл ишлатган ҳар бир киши учун ибрат бор.)


It will be said to them: 'Enter the gates of Gehenna and live there for ever' Evil is the lodging place of the proud. 	 «Жаҳаннам эшикларидан унда абадий қолгувчи бўлган ҳолингизда киринг», дейилди. Бас, мутакаббирларнинг жойи қандай ҳам ёмон бўлди.


and in your creation, and the crawling things He scatters abroad, there are signs for a people having sure faith, 	 Ва сизларнинг яратилишингизда ва таратиб қўйган жониворларда аниқ ишонадиган қавм учун оят-белгилар бор. (Инсоннинг яратилишида Аллоҳ таолонинг биру борлигига, куч-қудратига, тадбиру санъатига сонсиз-саноқсиз оят-белгилар бор.)


And fruits as they desire. 	 Ва ўзлари хоҳлаган мевалардадир.


They will be told, "Enter the gates of Hell, to stay therein forever." 	 «Жаҳаннам эшикларидан унда абадий қолгувчи бўлган ҳолингизда киринг», дейилди.


Until, when he reached (a tract) between two mountains, he found, beneath them, a people who scarcely understood a word. 	 То икки тоғ орасига етганида, уларнинг ортида бирон гапни англамайдиган қавмни кўрди.


"And ask (the people of) the town where we have been, and the caravan in which we returned, and indeed we are telling the truth." 	 У рози бўлиб, ўзи рухсат берса ё Аллоҳ бир ҳукм чиқарса, юртимизга қайтишим мумкин. Сизлар, эй укаларим, юртимизга қайтиб боринглар ва отамизга бўлиб ўтган воқеани айтиб беринглар, деб оятда келган гапларни ўргатди.)


And among His signs is that He created you from dust, and therefore you are human beings spread in the earth. 	 Сизни тупроқдан яратгани ва сўнгра сизлар башарга айланиб тарқалишингиз Унинг оят-белгиларидандир.


They follow not except assumption, and indeed, assumption avails not against the truth at all. 	 Гумондан бошқа нарсага эргашмаслар. Албатта, гумон ҳақиқат ўрнига ўтмас.


O ye who believe! 	 Қачон сирли суҳбат қилсангиз, гуноҳ, душманлик ва Пайғамбарга маъсиятга сирли суҳбат қилмангиз. Яхшилик ва тақвога сирли суҳбат қилингиз.


rejected, and theirs is an everlasting chastisement, 	 Ҳайдалурлар! Улар учун узлуксиз азоб бордир.


Those whom Allah guides are rightly guided; but for those whom He leads astray you shall find no guardian, other than Him. 	 У кимни адаштирса, уларга Ундан ўзга зинҳор валийлар топа олмассан. Уларни қиёмат куни юзтубан, кўр, кар, соқов ҳолларида тўплармиз.


If they repent it will be better for them; and if they turn away, Allah will afflict them with a painful doom in the world and the Hereafter, and they have no protecting friend nor helper in the earth. 	 Ояти каримада ўша ҳақиқат таъкидланиб, улар куфр гапни айтганлари ва шу билан мусулмонликдан чиқиб қайта кофир бўлганликлари баён қилинмоқда. Оятдаги «»ета олмаган нарсаларга қасд қилдилар»дан мурод Расулуллоҳни (с. а. в.) ўлдирмоққа қасд қилганлари ва мақсадларига ета олмаганларидир.)


God is the Creator of all things, He has charge of everything; 	 Аллоҳ ҳар бир нарсанинг яратгувчисидир. Ва У ҳар бир нарсага вакилдир.


Indeed, those who have believed [in Prophet Muhammad] and those [before Him] who were Jews or Sabeans or Christians - those [among them] who believed in Allah and the Last Day and did righteousness - no fear will there be concerning them, nor will they grieve. 	 Албатта, иймон келтирганлар, яҳудий бўлганлар, собиъунлар ва насоролардан ким Аллоҳга ва қиёмат кунига иймон келтирса ва яхши амал қилса, уларга хавф йўқ ва улар хафа ҳам бўлмаслар. (Ким бўлишидан қатъи назар–хоҳ мусулмон бўлсин, хоҳ яҳудий бўлсин, хоҳ Пайғамбаримиз (с. а. в) келишларидан олдин бутларга сиғинишни тарк этиб, ўз ҳолича, муайян бир динга эргашмасдан, ёлғиз Аллоҳга ибодат қилган собиъунлар тоифаси бўлсин, хоҳ насроний динидагилар бўлсин–Аллоҳга ва қиёмат кунига иймон келтириб, яхши амал қилиши керак.


Thus they hinder (men) from the Path of Allah, so they shall have a humiliating torment. 	 Бас, Аллоҳнинг йўлидан тўсдилар. Улар хорловчи азоб бор!


saying, ‘Make easy coats of mail, and keep the measure in arranging [the links], and act righteously. 	 Ва унга: «Совутлар қилгин ва бичимини ўлчовли қил. Солиҳ амаллар қилинглар.


[Moses] said, "My Lord, forgive me and my brother and admit us into Your mercy, for You are the most merciful of the merciful." 	 У: «Мени ва акамни мағфират қилгин ва бизларни Ўз раҳматингга киритгин. Сенинг Ўзинг раҳм қилгувчиларнинг раҳмлироғисан», деди.


And him whom Allah sendeth astray, for him there is no guide. 	 Улар Қуръон тиловатидан, ундаги маънолардан жуда қаттиқ таъсирланадилар. Огоҳлантирувчи, таҳдид қилувчи оятлар келганида хавфдан, қўрқинчдан баданлари титрайди, яхши ваъда ва раҳмат оятлари келганида умидворликдан баданлари ва қалблари юмшайди, Аллоҳнинг зикрига яна ҳам кўпроқ бериладилар.


And obey Allah and obey the Messenger; but if you turn away - then upon Our Messenger is only [the duty of] clear notification. 	 Аллоҳга итоат қилинг ва ҳамда Расулга итоат қилинг. Агар юз ўгириб кетсангиз, бас, Бизнинг Расулимизга очиқ-ойдин етказиш, холос.


Do not fear being overtaken, nor have dread of any thing." 	 Денгизга бордилар, асолари билан уриб, йўл очдилар. Аллоҳнинг амри ила денгиз иккига ёрилиб, қуруқ ер–йўл очилди.


Saying: Make ample (coats of mail), and assign a time to the making of coats of mail and do good; surely I am Seeing what you do. 	 Солиҳ амаллар қилинглар. Албатта, Мен нима амал қилаётганингизни яхши кўриб тургувчиман», дедик.


He set in it firm mountains, [rising] above it, blessed it, and ordained in it, in four days, [various] means of sustenance, equally for all seekers. 	 У зот ўша(ер)нинг устида тоғларни қилди, уни баракотли қилди ва унинг (аҳли) ризқини тўрт кунда ўлчовли этиб тақдир қилди. Бу сўровчилар учундир», деб айт.


It may be half the night or a little less than that 	 Ярмини ёки ундан бир оз қисқароғини.


But whoever is sick, or on a journey, then a number of other days. 	 Саноғини мукаммал қилишингиз ва сизни ҳидоятга бошлаган Аллоҳни улуғлашингиз учун. Шоядки шукр қилсаларингиз.


You order honor and forbid dishonor, and you believe in Allah. 	 (Ислом уммати ўзи ҳақида билиб қўйиши зарур бўлган ҳақиқатлардан бири–бу умматнинг одамлар учун чиқарилган энг яхши уммат эканлигидир. Бу ҳақиқатни ҳозир ўзини бу умматга нисбат бераётганлар яхши тушуниб олмоқлари лозим.


Say: 'Shall I tell you of a better thing than that? 	 «Ўша нарсаларингиздан яхшироғининг хабарини берайми?! –деб айт. Тақво қилганларга Роббилари ҳузурида остидан анҳорлар оқиб турган жаннатлар бор.


These are the neglectful. 	 Балки улардан ҳам баттарроқдирлар. Ана ўшалар ғофилдирлар.


And those who protect the property entrusted to them, and their agreements. 	 Улар омонатларига ва аҳдларига риоя қиладиганлардир.


And said, "Indeed, I am [about to be] ill." 	 (Иброҳим алайҳиссалом юраги сиқилавериб, ноқулай ҳолатга тушиб қолганини айтди. Қавмига куявериб, қалби дардга тўлганини билдирди. )


And seek help in patience and prayer and verily it is, hard except prayer unto the meek. 	 Сабр ҳам, кўпчилик хаёл қилганидай салбий маънода, яъни, нима бўлса ҳам сабр қиляпман, деб жим-ҳаракатсиз туриш эмас, балки Аллоҳнинг айтганини бажариш жараёнида дуч келадиган машаққатларни енгишдаги сабрдир. Энг бош сабр ҳавою нафсни, роҳат-фароғатни, мансабни тарк қилиб, Аллоҳнинг айтганига юришга чидамдир.)


The Day they are thrust toward the fire of Hell with a [violent] thrust, [its angels will say], 	 У кунда жаҳаннам ўтига (куч билан) итарилурлар.


With goblets and ewers and a cup of pure drink; 	 Оқар чашма (майи тўлатилган) қадаҳлар, кўзалар ва косалар билан.


The idolators say, 'If God had willed we would not have served; apart from Him, anything, neither we nor our fathers, nor would we have forbidden, apart from Him, anything.' 	 Ширк келтирганлар: «Агар Аллоҳ хоҳлаганида, биз ҳам, ота-боболаримиз ҳам Ундан ўзга ҳеч нарсага ибодат қилмас эдик ҳамда Унинг ҳукмисиз бирон нарсани ҳаром қилмаган бўлар эдик», дедилар. Улардан олдингилар ҳам шундай қилганлар.


This Book is revealed from God the Majestic and All-wise. 	 Китобнинг туширилиши Ғолиб ва ҳикматли Аллоҳ тарафидандир.


We did not show them a sign but it was greater than the other, and We visited on them punishment so that they might come back. 	 Биз уларга қайси бир оят-мўъжизани кўрсатсак ҳам, албатта, у ўз шеригидан каттароқ бўлар эди. Шояд (хатоларидан) қайтсалар, деб уларни азоб-ла тутдик.


This is only a warning for mankind. 	 У (Қуръон) фақат оламлар учун эслатма, холос.


Take this letter of mine, deliver it to them, and then draw back from them, and observe what they do." 	 Бу мактубимни олиб бориб, уларга ташла, сўнгра четга чиқиб назар сол-чи, нима қайтарарлар», деди.


Men have a share in what they earn, and women have theirs in what they earn. 	 Албатта, Аллоҳ ҳар бир нарсани билувчи зотдир. (Ояти каримада афзаллик ва фазл аниқ нимадан иборат эканлиги очиқ айтилмай, умумий ҳолда қолдирилган.


We have made Hell a prison for those who are thankless of Allah's bounties. 	 Ва жаҳаннамни кофирларга зиндон қилганмиз.


They have made their oaths a shield in order to obstruct others from the way of God. 	 Улар қасамларини қалқон қилиб олдилар ва (одамларни) Аллоҳнинг йўлидан бурдилар.


You cannot escape, on earth or in the heaven; and you have no protector and no savior besides God. 	 Сизга Аллоҳдан ўзга дўст ҳам, ёрдамчи ҳам бўлмас», деб айт. (Cиз ер юзида ҳам, кўкда ҳам Аллоҳни ожиз қолдириб, қочиб қутула олмайсиз.


Indeed those who offend Allah and His Apostle are cursed by Allah in the world and the Hereafter, and He has prepared a humiliating punishment for them. 	 Пайғамбарга (с. а. в.) озор бериш, ўша вақтда у зотга қарши чиқиш, жисмоний ва маънавий зарба бериш, шахсларига, оилалари ва умматларига нисбатан ёмонлик қилиш, иғво, бўҳтон қилишдан иборатдир. Ҳозирда ҳам худди шундай: ким у кишининг шахсларига, динларига, шариатларига, оилаларига, китобларига, суннатларига, умматларига тил теккизса, у зотга (с. а. в.) озор берган бўлади.)


And whoever is grateful - his gratitude is only for [the benefit of] himself. 	 Ким куфрони неъмат қилса, бас, Роббим беҳожат ва карамли зотдир», деди. (Уламолар «китобдан илми бор шахс»нинг кимлиги ҳақида кўп фикрлар айтганлар.


Such is Our bounty, inexhaustible. 	 Албатта, бу Бизнинг (берадиган) ризқимиздир. Унинг ъеч тугаши йщқдир.


We raise Messengers only to give good news and to warn. 	 Биз Пайғамбарларни башорат бергувчи ва огоҳлантиргувчи қилиб юборамиз, холос.


Exalted is He who created all pairs - from what the earth grows and from themselves and from that which they do not know. 	 Ер ўстирадиган нарсалардан, уларнинг ўзларидан ва улар билмайдиган нарсалардан, барчасидан жуфтларни яратган зот пок бўлди. (Ўсимлик дунёсидан саналувчи барча мавжудотлар жуфт қилиб яратилгани илмга яқинда маълум бўлди.


Error reports include information about what a program was doing when it failed. You always have the choice to send or cancel an error report. 	 Дастурдаги носозлик ҳақидаги хабарга хато маълумотлари ҳам қўшилади. Сизда доимо хато маълумотини жўнатиш ёки бекор қилишни танлаш имкони бўлади.


And the clouds bearing a load. 	 Юк кўтарувчи(булут)лар билан қасам.


Nevertheless, if their turning away grieves you, then seek - if you can - either a way down into the earth or a ladder to the heavens, and try to bring to them some sign. 	 (Ояти каримада Пайғамбаримизга, агар қодир бўлсалар, мушрикларни ишонтириш, иймонга келтиришга ярайдиган оят-мўъжизани ерни кавлаб кириб бўлса ҳам, осмонга шоти қўйиб чиқиб бўлса ҳам, келтириш таклиф этиляпти. Аммо кофирлар оят-мўъжизалар йўқлигидан иймондан юз ўгираётгани йўқ.


The Thunder celebrates His praise, and the angels [too], in awe of Him, and He releases the thunderbolts and strikes with them whomever He wishes. 	 Ва момақалдироқ (раъд) Унинг ҳамди ила тасбиҳ айтадир ва фаришталар ҳам ундан қўрққанларидан (тасбиҳ айтадир). У чақмоқларни юборадир ва улар ила хоҳлаган одамларини, улар Аллоҳ ҳақида талашиб турганларида, урадир.


He gambled and lost. 	 Бас, қуръа ташлашди ва у мағлублардан бўлди. (Юнус алайҳиссаломга ҳам қуръа ташлашди ва мағлуб бўлди.


And (O dear Prophet Mohammed – peace and blessings be upon him) follow what is divinely revealed to you, and have patience till Allah gives His command; and He is the Best of Rulers. 	 Ва сенга ваҳий қилинган нарсага эргаш ва Аллоҳ ҳукм қилгунча сабр қил. У ҳукм қилгувчиларнинг яхшисидир.


Pay their wage if they breast-feed your children and settle your differences lawfully. 	 Агар сизга (фарзандни) эмизиб берсалар, ҳақларини беринглар, ўзаро яхшилик билан маслаҳат қилинглар.


He knows all that goes into the earth and all that comes out of it, and all that descends from the skies and all that ascends into it; and only He is the Most Merciful, the Oft Forgiving. 	 У ерга нима кирса ва ундан нима чиқса, биладир, осмондан нима тушса ва унга нима чиқса, биладир. Ва У ўта раҳмли ва ўта мағфиратли зотдир.


And when he saw the moon rising, he said, "This is my lord." 	 Чиқаётган ойни кўрганда: «Мана шу Роббимдир», деди.


I shall make him suffer the torment of hell. 	 Тезда уни сақар (дўзахи)га киритаман.


For the disbelievers—not easy. 	 У кофирларга осон эмасдир.


And We reveal the Scripture unto thee as an exposition of all things, and a guidance and a mercy and good tidings for those who have surrendered (to Allah). 	 (Яъни, қиёмат куни ҳар бир умматга Пайғамбарини гувоҳ этганимиздек, сени ҳам умматингга гувоҳ қилиб келтирамиз. Сенга Қуръони Каримни нозил қилишдан мақсад ҳар бир нарсани баён қилиб беришдир.


They (the appointed Gods) cannot help them; and they and their armies will come (to Us), as captives. 	 (Мушрикларнинг «худолари» уларга ёрдам беришга қодир бўла олмайдилар. Лекин улар ўша «худолари» учун жон фидо қилишга тайёр турган аскарлардир.


Then let them bring an announcement like it if they are truthful. 	 Агар уларнинг гапи рост бўлса, у(Қуръон)га ўхшаш сўзни келтирсинлар.


Has the news of the unbelievers of the past not reached you? 	 Сизларга олдин кофир бўлганларнинг хабари келмадими?


(O Prophet), some of them find fault with you in the distribution of alms. 	 Улардан садақалар ишида сенга айб қўядиганлари ҳам бор.


Those who do not believe in God’s revelations—God will not guide them, and for them is a painful punishment. 	 Албатта, Аллоҳнинг оятларига иймон келтирмайдиганларни Аллоҳ ҳидятга солмас ва уларга аламли азоб бордир.


And Allah sets forth a parable: (Consider) a town safe and secure to which its means of subsistence come in abundance from every quarter; but it became ungrateful to Allah's favors, therefore Allah made it to taste the utmost degree of hunger and fear because of what they wrought. 	 (Яъни, қилган ношукрчиликлари, келтирган куфрлари учун уларга очлик ва хавфни кийим қилиб кийгазиб қўйди. Аллоҳнинг амри билан Маккага етти йил қаҳатчилик келгани, унинг аҳолиси ўлимтиклар, туянинг юнги ва одатда еб бўлмайдиган бошқа нарсаларни еганлари ҳаммага маълум.


And when he informed her about it, she said, "Who told you this?" 	 Пайғамбар алайҳиссаломнинг у кишига «Морияга яқинлик қилмаслик ёки асал ичмаслик» ҳақида айтган гапларидир. Лекин Ҳафса онамиз сир гапни Оиша онамизга айтдилар.


But God has already forgiven them, for God is forgiving and kind. 	 Албатта, Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир.


When there were brought to him in the evening (horses) still when standing, swift when running-- 	 Эсла, бир оқшом унга гижинглаб турган учқур отлар кўрсатилди.


And when Jesus son of Mary said, 'Children of Israel, I am indeed the Messenger of God to you, confirming the Torah that is before me, and giving good tidings of a Messenger who shall come after me, whose name shall be Ahmad.' 	 Ийсо ибн Мариям: «Эй Бани Исроил, албатта, мен ўзимдан олдин келган Тавротни тасдиқловчи ва мендан кейин келувчи Аҳмад исмли Расулнинг башоратини берувчи, Аллоҳ сизларга юборган Пайғамбарман», деганини эсла.


So against them has been realized the Word concerning nations that passed away before them, men and jinn alike; surely they were losers. 	 Унинг атрофидаги дўстлари ҳам буни тасдиқлаб туради. Агар яқин дўстлар унга аввалги гуноҳларини ҳам, бўлажак гуноҳларини ҳам зийнатлаб кўрсатаверсалар, улар уни жаҳаннам томон мақтаб-мақтаб олиб кетаётган бўладилар.


The heavens will have openings like doors. 	 Осмон ёрилиб, эшик-эшиклар очилур.


Thus it was made fair-seeming, in Fir'aun's (Pharaoh) eyes, the evil of his deeds, and he was hindered from the (Right) Path, and the plot of Fir'aun (Pharaoh) led to nothing but loss and destruction (for him). 	 Мен Мусонинг Аллоҳ томонидан юборилган Пайғамбар эканига ишонмайман, ўзим осмонга чиқиб, унинг ёлғончи эканини исботламоқчиман, деди. Фиръавннинг бу гаплари қайси томондан олиб қаралганда ҳам қавмни алдаш, ўзини олий мақом қилиб кўрсатиш ва Аллоҳнинг динини инкор этишдан иборат экани билинади.


To Fir'aun (Pharaoh), Haman and Qarun (Korah), but they called (him): "A sorcerer, a liar!" 	 Фиръавнга, Ҳомонга ва Қорунга. Бас, улар: «(Бу) сеҳргар ва каззоб», дедилар.


She said: "So now you see! 	 У: «Сиз мени маломат қилган эдингиз.


And Allah is Knowing of that within the breasts. 	 Аллоҳ кўкракдаги нарсаларни ҳам билувчидир.


He said: My Lord! because Thou hast made life evil to me, I will certainly make (evil) fair-seeming to them on earth, and I will certainly cause them all to deviate 	 У: «Эй Роббим, мени залолатга кетказганинг сабабидан, албатта, мен уларга ер юзида (гуноҳларни) зийнатлаб кўрсатаман ва, албатта, уларнинг ҳаммасини иғво қиламан.


They ask you to hasten on the chastisement, and most surely hell encompasses the unbelievers; 	 Улар сендан азобни тезлаштиришни талаб қилурлар. Ҳолбуки, жаҳаннам ҳеч шубҳасиз кофирларни ўраб тургувчидир.


Let not their words grieve you. 	 Уларнинг гапи сени хафа қилмасин.


Behold, he said to his father and his people: "What worship ye?" 	 Ўшанда у отаси ва қавмига: «Нимага ибодат қилмоқдасизлар?» деган эди.


upon those who hinder men from the path of Allah and seek to make it crooked; and disbelieve in the Hereafter.' 	 Чунки дўзах эгалари ўзлари билан ўзлари овора. Бу дунёда кофирлар Аллоҳнинг охирати, жаннати ва дўзахига, уларда азоб-уқубат, роҳат-фароғат бўлишига иймон келтирган мўминлар устидан кулган эдилар.


And Moses replied, "My Lord knows best who comes with guidance from Him and who will attain the heavenly abode in the hereafter. 	 Ва Мусо: «Роббим Ўз ҳузуридан ким ҳидоят келтирганини ҳам, охират диёри оқибати кимга бўлишини ҳам яхши билгувчи зотдир. Албатта, золимлар нажот топмаслар», деди.


Respond to God and to the Messenger when He calls you to what will revive you. 	 Сизга ҳаёт берадиган нарсага чақирганларида Аллоҳ ва Расулига жавоб беринг ва билинки, албатта, Аллоҳ киши билан унинг қалбини ажратиб қўяди ва, албатта, Унинг ҳузурида тўпланурсиз. («Ҳаёт берадиган нарса»–иймон ва Исломдир.


So after this, in what matter will they believe? 	 Бас, ундан кейин, қайси сўзга ишонарлар?!


Allah knows best what they are accumulating (in their Record). 	 Улар қалбларида нимани сақлаётганларини Аллоҳнинг Ўзи билар.


Then the evildoers substituted a saying other than that which had been said to them; so We sent down upon the evildoers wrath out of heaven for their ungodliness. 	 Имом Бухорий Абу Ҳурайра розийаллоҳу анҳудан ривоят қиладиларки, Пайғамбар алайҳиссалом: «Бани Исроилга, эшикдан таъзим қилиб, ҳиттатун, деб киринглар, дейилган эди. Улар думбалари билан судралиб, сўзни алмаштириб, ҳаббатун фи шаъратин, деб кирдилар», дедилар.


The All-beneficent 	 Роҳман.


God does not like arrogant, boastful people, 	 Аллоҳнинг Ўзигагина ибодат қилиш, Унга ҳеч нарсани ширк келтирмаслик–тавҳиддир. Бандалар учун Аллоҳнинг тавҳиди асосий ақидадир.


Although He created you in stages. 	 Ҳолбуки, у сизларни ҳолатма-ҳолат яратди.


Allah verily hath shown grace to the believers by sending unto them a messenger of their own who reciteth unto them His revelations, and causeth them to grow, and teacheth them the Scripture and wisdom; although before (he came to them) they were in flagrant error. 	 Батаҳқиқ, Аллоҳ мўминларга ўзларидан Пайғамбар юбориб, неъмат берди. У аларга Аллоҳнинг оятларини тиловат қилиб берадир, уларни поклайдир, китоб ва ҳикматни ўргатадир.


Had they gone forth with you, they would not have increased you except in confusion, and they would have been active among you, seeking [to cause] you fitnah. 	 Агар улар ичингизда чиққанларида ҳам сизга ёмонликдан бошқа нарсани зиёда қилмасдилар, тезлаб орангизга фитна солишга уринардилар.


And among His signs is the creation of the heavens and the earth, and the moving creatures dispersed in it; and He is Able to gather them whenever He wills. 	 У зотнинг оят-белгиларидан осмонлару ернинг яратилиши ва уларда турли жониворларнинг таратиб қўйилишидир. Ва У зот агар хоҳласа, уларни жамлашга қодирдир.


Those who have turned to God in repentance with you, should also be steadfast in their faith. 	 (Яъни, Пайғамбар (с. а. в.) ва мўминлар тўғри йўлда–Аллоҳнинг динида собит турмоқликлари, бардавом бўлмоқлари лозим. Улар ҳаддан ошиб, туғёнга кетиши мумкин эмас.


God observes all things. 	 (Ушбу ояти каримада зикр қилинган шахслар оналаримиз билан парда-ҳижобсиз муомала қилаверишлари мумкин.)


When the example of Mary's son is quoted before them, your people cry out at it, 	 Анбиё сурасидаги «Албатта, сизлар ва Аллоҳдан ўзга ибодат қилган нарсаларингиз жаҳаннам ўтин-тошидирсиз. Сизлар унга киргувчидирсиз» оятини тиловат қилганларида, Абдуллоҳ ибн аз-Забъарий ат-Тамимий исмли мушрик: «Бу биз ва бизнинг олиҳаларимиз учунми ёки ҳамма умматлар учунми?» деб сўраган.


He said: verily ye are a people given to ignorance. 	 У: «Албатта, сиз жоҳил қавм бўлаётибсиз.


And if ye give your word, do justice thereunto, even though it be (against) a kinsman; and fulfil the covenant of Allah. 	 Етимнинг молини ноҳақ еган одам унинг ҳаққига зулм қилган бўлади, шу билан бирга, жамият ҳаққига ҳам зулм қилади. Чунки молсиз қолган етимни энди жамият боқиши керак бўлиб қолади.


He replied, "My people, I am not a fool but a Messenger of the Lord of the Universe. 	 У: «Эй қавмим, менда эси пастлик йўқ. Лекин мен оламларнинг Роббидан Пайғамбарман.


Never in the least will they bear their faults: in fact they are liars! 	 Ҳолбуки, улар аларнинг хатоларидан ҳеч бир нарсани кўтаргувчи эмаслар. Албатта, улар ёлғончилардир.


So recite as much of the Quran as may be easy (for you), and perform As-Salat (Iqamat-as-Salat) and give Zakat, and lend to Allah a goodly loan, and whatever good you send before you for yourselves, (i.e. Nawafil non-obligatory acts of worship: prayers, charity, fasting, Hajj and 'Umrah, etc.), you will certainly find it with Allah, better and greater in reward. 	 Ва намозни қоим қилинглар, закот беринглар ва Аллоҳга яхши қарз беринглар. Ўзингиз учун нима яхшилик қилган бўлсангиз, Аллоҳнинг ҳузурида ундан яхшироғини ва улканроқ ажрни топарсизлар.


Follow what is revealed to you, and persist until God pronounce His judgement; for He is the best of all judges." 	 Ва сенга ваҳий қилинган нарсага эргаш ва Аллоҳ ҳукм қилгунча сабр қил. У ҳукм қилгувчиларнинг яхшисидир.


And Musa (Moses) chose out of his people seventy (of the best) men for Our appointed time and place of meeting, and when they were seized with a violent earthquake, he said: "O my Lord, if it had been Your Will, You could have destroyed them and me before; would You destroy us for the deeds of the foolish ones among us? 	 Сенинг Ўзинг мағфират қилувчиларнинг энг яхшисисан. (Бани Исроил тилладан ясалган бузоқ ҳайкалига ибодат қилиб, улкан гуноҳ содир этганлари, кейин афсус билан тавба қилганлари учун Аллоҳ таоло Мусога (а. с.) улардан етмиш кишини Ўз мийқотига олиб келишни амр қилган эди.


We offered Our Trust (Our deputation) to the heavens, to the earth, and to the mountains, but they could not bear this burden and were afraid to accept it. 	 (Бу омонат нима эди, деган саволга уламоларимиз ушбу оятдан ва бошқа манбалардан келиб чиқиб: «Шариат таклифлари ва Аллоҳнинг фарзлари», деб жавоб берадилар. Дарҳақиқат, инсон жинси (ҳамма эмас, албатта) ўта золимдир.


Blessed is He who appointed houses in the sky and set in it a lamp and a shining moon. 	 Осмонда буржлар қилган ва унда чироқ ва нур сочгувчи ой қилган Зот баракотли-буюк бўлди.


I only convey to you what I have been sent with. 	 Лекин сизларнинг жоҳил қавмлигингизни кўриб турибман», деди. (Кофирлар Пайғамбардан въда қилинаётган азобни тезроқ келтиришни талаб қилишди.


[They are] avid listeners to falsehood, listening to another people who have not come to you. 	 Улар ёлғонни кўп эшитадилар, сенга келмаган қавмлардан ҳам эшитадилар. Сўзларни жойларидан ўзгартирадилар.


Should two among you commit it, chastise them both; but if they repent and reform, let them alone. 	 Бу разилат ҳам кенг тарқалган жиноятлардан бўлган. «Озор беринглар» дегани–сўкиш, айблаш, қўлга тушган нарсалар билан уриш, деганидир ва булар вақтинчалик чора ҳисобланган.


He who made the earth a habitat for you, and the sky a structure, and sends water down from the sky, and brings out fruits thereby, as a sustenance for you. 	 У сизларга ерни тўшаб, осмонни бино қилган ва осмондан сув тушириб, у билан сизларга меваларни ризқ қилиб чиқарган зотдир.


Say, ‘I do not ask you any reward for it, and I am no impostor. 	 Сен: «Мен унинг учун сиздан ҳеч ажр-ҳақ сўрамасман. Мен сохтакорлардан ҳам эмасман.


God is Watchful over all things. 	 Магар қўлингда мулк бўлган (чўри) бўлса мумкин. Аллоҳ ҳар бир нарсани кузатиб тургувчи зотдир.


And God presents the example of Pharaoh's wife for those who believe, when she said: "O Lord, build me a house in Paradise, and save me from Pharaoh and his deeds, and save me from a wicked people;" 	 Менга Фиръавндан ва унинг ишидан нажот бергин ва золим қавмлардан нажот бергин, деб айтди. (Фиръавннинг хотини ўша пайтдаги энг катта подшоҳнинг аёли эди.


So know that God is Forgiving and Merciful. 	 Бошқа шаръий ҳукмлар қатори ушбу ҳукмга ҳам амал қилинган даврда элу улус тинч бўлиб, ҳамма омонда эди. Бепоён саҳрода қўй боқиб юрган чўпон қўйларига бўри ҳужум қилишидан хавфсирамаса, бошқа қўрқинчи йўқ эди.


Be wary of Allah, and seek the means of recourse to Him, and wage jihad in His way, so that you may be felicitous. 	 Қачонки инсонларда Аллоҳдан қўрқиш ҳисси–тақво ҳисси бўлмас экан, ҳеч қандай қонун, ҳеч қандай тузум одамларни ёмонликдан сақлаб тура олмайди. Қўйилган миршаб ёки жосуслар назоратидан қочиб, олдингидан ҳам баттар ишларни қилаверадилар.


Is it not a guidance to them, how many generations We destroyed before them in whose dwelling places they walk? 	 Ўзларидан олдин ўтган, масканларида юриб турганлари қанчадан-қанча аср(одам)ларини ҳалок қилганимиз уларни ҳидоятга бошламадими?!


We have indeed sent down (in this Quran) manifest Ayat (proofs, evidences, verses, lessons, signs, revelations, lawful and unlawful things, and the set boundries of Islamic religion, etc. that make things clear showing the Right Path of Allah). 	 Батаҳқиқ, Биз очиқ-ойдин баён қилгувчи оятларни туширдик.


Even so We have revealed Unto thee a spirit of Our command; thou knewest not whatsoever the Book was, nor whatsoever the faith; We have made it a light wherewith We guide whomsoever We will of Our bondmen. 	 Сен китоб нималигини ҳам, иймон нималигини ҳам идрок қилмас эдинг. Лекин, Биз уни бир нур қилдикки, у билан бандаларимиздан кимни хоҳласак ҳидоят қилурмиз.


Or have they "partners"? Then let them bring their "partners" if they are truthful! 	 Ёки уларнинг шериклари бормикин, агар ростгўй бўлсалар, ўша шерикларини ҳам олиб келсинлар.


Preventer of good, aggressor, and doubter, 	 Яхшиликни ман қилувчини, тажовузкорни, шак келтирувчини!


So do not transgress in the balance. 	 Тортишда ҳаддан ошмаслигингиз учун. (Агар ушбу тарозуни Ислом дини, Қуръон китоби, Муҳаммад алайҳиссалом Пайғамбари орқали ўрнатмаганида, адолат мезони бузиларди, ҳақдан ботил устун келарди.


And some men argue regarding Allah, with neither knowledge, nor guidance, nor a clear Book! 	 (Баъзи одамлар ўзларида ҳақиқатни исбот қилувчи илм бўлмаса ҳам, Аллоҳ ҳақида тортишаверадилар. Тўғри йўлга бошловчи ҳидоятчилари бўлмаса ҳам, Аллоҳ хусусида баҳслашаверадилар.


Why, then, they will not see? 	 Ахир, кўрмайдиларми?!


So wait thou day whereon the heaven will bring forth a manifest smoke: 	 Бас, осмон аниқ тутунни келтирадиган кунни кут.


Judge between them by what Allah has sent down, and do not follow their desires. 	 Улар орасида Аллоҳ нозил этган нарса ила ҳукм юрит. Уларнинг хоҳишларига эргашма ва улар сени Аллоҳ сенга нозил қилган нарсада фитнага солишларидан ҳазир бўл.


Verily those who disbelieve and keep others from the way of Allah, have surely strayed far away. 	 Куфр келтирган ва Аллоҳнинг йўлидан тўсганлар, батаҳқиқ, қаттиқ адашгандирлар.


And when you are greeted with some words, greet back with words better than it or with the same; indeed Allah will take account of everything. 	 Қачонки сизга бир саломлашиш ила салом берилса, сиз ундан кўра яхшироқ алик олинг ёки худди ўзидек жавоб беринг. Албатта, Аллоҳ ҳар бир нарсанинг ҳисобини олувчи зотдир.


And of them who say: verily we are Nazarenes, We took a bond from them, but they have abandoned a good portion of that wherewith they were admonished. 	 Шунинг учун ҳам уларга «насоролар», деб ном берилган. Бошқа бир талқинларга кўра, Ийсо алайҳиссалом: «Ким менга нусрат (ёрдам) беради?» деганларида, биз, деб чиққан эканлар.


How they climbed the wall into the royal chamber; 	 Ўшанда улар меҳробга чиқишган эди.


And do not let them divert you from God’s revelations after they have been revealed to you. 	 Ва сени улар ҳаргиз сенга туширилган Аллоҳнинг оятларидан тўсмасинлар.


So what is there after the truth except error? 	 Ҳақдан сўнг нима бўладир? Магар залолат бўладир.


hurling against them stones of baked clay 	 Лойдан пиширилган тошларни отадиганларни?


and said, ‘Indeed I am sick!’ 	 (Иброҳим алайҳиссалом юраги сиқилавериб, ноқулай ҳолатга тушиб қолганини айтди. Қавмига куявериб, қалби дардга тўлганини билдирди. )


This Book is revealed from God, the Majestic and All-wise. 	 Бу китобнинг нозил қилиниши азиз ва ўта ҳикматли Аллоҳдандир.


And when Abraham and Ishmael were laying the foundations of the House, [they prayed], "Our Lord, accept this from us; for You are All Hearing, All Knowing. 	 Иброҳим билан Исмоил: «Эй Роббимиз, биздан қабул эт, албатта, Сенинг Ўзинг эшитувчи, билувчи зотсан», деб, байтнинг пойдеворларини кўтараётганини эсла.


Say, “O God, Owner of Sovereignty. 	 Сен: «Эй барча мулкнинг эгаси Роббим!


They said, “It is the same for us, whether you advise us or not be of the preachers.” 	 Улар: «Биз учун ваъз қилсанг ҳам ёки ваъз қилгувчилардан бўлмасанг ҳам, барибир.


And what will make you comprehend what the Night of Destiny is? 	 Лайлатул Қадр қандоқ нарса эканини сенга нима билдирди?


Verily the God-fearing shall be amid shades and springs, 	 Албатта тақводорлар соялар ва булоқлардадир.


It is God who sends forth the winds so that they raise up the clouds. 	 Аллоҳ шамолларни юборган зотдир. Бас, улар булутни қўзғатур.


And We taught him the art of making coats of mail to shield you from each other's violence. 	 Биз унга сизлар учун сизни ёмонликдан сақлайдиган кийим қилиш санъатини ўргатдик.


And they say: Our hearts are under coverings from that to which you call us, and there is a heaviness in our ears, and a veil hangs between us and you, so work, we too are working. 	 Улар: «Қалбларимиз сен даъват қилаётган нарсадан ғилофлардадир, қулоқларимизда оғирлик бор, сен билан бизнинг орамизда эса, парда бор. Бас, сен амалингни қилавер, биз ҳам, албатта, ўз амалимизни қилгувчилармиз», дедилар.


Let them fear God and uphold justice. 	 Бунда етимларни оталиққа олган кишида оталик меҳрини қўзиш билан етимларга бўлган раҳм-шафқатини зиёда қилинмоқда.)


Unquestionably, it is a means of nearness for them. 	 Албатта, Аллоҳ уларни ўз раҳматига киритади. Албатта, Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир.


She said, 'What is the recompense of him who purposes evil against thy folk, but that he should be imprisoned, or a painful chastisement?' 	 Маккор хотин ўзини йўқотмай, дарҳол ҳужумга ўтди: «Юсуф менга–сенинг аҳлингга ёмон ният билан ҳамла этди, бузуқлик қилишни хоҳлади. Энди унинг жазоси ёки қамоқ, ёки аламли азоб бўлиши керак», деди.)


They say: 'Why has no sign been sent down to him from his Lord' Say: 'The Unseen belongs to Allah alone. 	 (Мушрикларнинг одатлари шу: атрофларидаги сон-саноқсиз мўъжизалардан кўз юмиб, Пайғамбарнинг (с. а. в.) ва у кишига келаётган ваҳийнинг ҳақ эканлигини тасдиқловчи алоҳида катта моддий мўъжиза келтиришни талаб қилишарди. Ҳазрати Муҳаммаднинг (с. а. в.) шариатлари охирги шариат бўлганидан Аллоҳ таоло мушрикларнинг матлубини ортга суришга аҳд қилган эди.


So We expelled them from gardens and fountains, 	 Бас, Биз уларни боғ-роғлар ва булоқлардан.


And We strengthened his kingdom, and gave him wisdom and decisive speech. 	 Ва Биз унга мулкини қувватли қилиб бердик ҳамда ҳикматни ва ҳал қилгувчи китобни бердик. (Биз Довудга Пайғамбарликни ҳам бердик.


On earth will be your dwelling-place and your means of livelihood,- for a time." 	 Сизларга ер юзида қароргоҳ бор ва маълум вақтгача фойдаланиш бор», деди.


Nor on those who, when they came unto thee that thou mightest mount them and thou saidst: I find not any animal to mount you on, turned back while their eyes overflowed with tears for grief that they could not find ought to expend. 	 Яна сенга улов беришинг учун келганларида: «Сизларни миндиргани нарса топа олмаяпман», деганингда ғамгин бўлиб, кўзларидан ёшлари тўкилиб, орқага қайтиб кетганларга ҳам, сарф-харажат қиладиган нарса топа олмаганлари учун гуноҳ йўқ. (Бу тоифадагилар ўзлари соғ-саломат, бақувват, урушга ярайдилар.


And you will see every group down on its knees; every group will be called towards its book of deeds; “This day you will be repaid for what you did.” 	 Ҳар бир уммат ўз номаи амалига чақирилур: «Бугунги кунда қилиб юрган амалларингиз бўйича жазо (ёки мукофот) олурсиз», (дейилур). (Яъни, қиёмат кунининг даҳшати кучлилигидан у куни ҳар бир умматнинг чўкаланиб қолган ҳоли кўрилади.


And if the heirs are sisters and brothers, then the male shall have the share of two females. 	 Агар (меросхўрлар) эркак-аёл биродарлар бўлсалар, бир эркак икки аёл ҳиссаси асосида оладилар.


But if you turn away, I fear the punishment of a terrible Day for you. 	 Агар юз ўгириб кетсангиз, бас, албатта, мен сизларга улуғ куннинг азоби бўлишидан қўрқаман.


Put on your adornment on every occasion of prayer, and eat and drink, but do not waste; indeed, He does not like the wasteful. 	 Лекин табиати бузуқ кишилар бузуқ диндорликка уринадилар, тақвони жулдур кийимлар ила ҳосил бўладиган этиб кўрсатишга ҳаракат қиладилар. Аллоҳ таоло эса, энгил-бошда ҳаддан ошиб фахр ва ғурурга кетишни қоралаганидек, унинг паст ва табиатсиз ҳолда истеъмол қилинишини ҳам қоралайди.)


"But, without doubt, I am (also) He that forgives again and again, to those who repent, believe, and do right, who,- in fine, are ready to receive true guidance." 	 Албатта, Мен тавба қилган, иймон келтириб, яхши амал қилган, сўнгра тўғри юрганларни кўплаб мағфират қилгувчиман.


“He wants to evict you from your land, so what do you recommend?” 	 Сизларни ерингиздан чиқаришни хоҳлайди. Бас, нимага амр қиласизлар?» дедилар.


And [remember] when the hypocrites and those in whose hearts is disease said, "Allah and His Messenger did not promise us except delusion," 	 Ўшанда мунофиқлар ва қалбларида касаллик борлар: «Аллоҳ ва Унинг Расули бизга ёлғондан бошқани ваъда қилмаган экан», дердилар. (Улар, Расулуллоҳдан (с. а. в.) изн сўрамай, сафарбарликдан кетиб қолганлари ҳам етмаганидек, мўминлар ичига ғулғула солдилар.)


So he said: "Enjoy yourselves in your homes for three days: (Then will be your ruin): (Behold) there a promise not to be belied!" 	 Сўнг У (Солиҳ): «Диёрингизда уч кун баҳраманд бўлиб туринг. Бу ёлғон бўлмаган ваъдадир», деди.


They will slowly talk to each other and say, "Our life on earth was as short as ten days". 	 Улар ўзаро: «Ўн кундан ортиқ турганингиз йўқ», дея шивирлашади.


Why do you say one thing and do another. 	 Нима учун қилмаган нарсангизни гапирасиз.


He knows everything in the heavens and the earth, and He knows what you conceal and what you reveal. 	 У осмонлару ердаги нарсаларни биладир. Сизлар сир тутаётган нарсани ҳам ва эълон қилаётган нарсани ҳам биладир.


though only those who are averse to the Truth will turn away from (believing in it). 	 У(Қуръон)дан ким бурилса, (бир йўла) буриб қўйилур. (Қуръондан бурилиб, бошқа нарсани тутмоқчи бўлган, ҳеч қачон нажот топмабди.


Except those who are patient and do good deeds—these will have forgiveness and a great reward. 	 Магар сабр қилганлар ва яхши амаллар қилганлар, ана ўшаларга мағфират ва катта ажр бор.


Some swerve from it, but had He willed, He would have guided all of you. 	 (Бу дунёда ҳиссий йўлларга ўхшаб, маънавий йўллар ҳам кўпдир. Ўша маънавий йўллар ичида яхшиси ҳам, ёмони ҳам бор: Энг тўғри йўл, яъни, мақсадга эриштирадиган, икки дунё саодатига олиб борадиган йўл–Аллоҳ йўлидир.)


He who does a good deed will receive ten times its worth; and he who does evil will be requited to an equal degree; and no one will be wronged. 	 Ким бир яхшилик қилса, унга ўн баробар қайтарилур. Ким бир ёмонлик қилса, унга фақат қилганига яраша жазо бўладур.


They said: Nay, we have come to you with that about which they disputed. 	 Улар: «Йўқ! Биз сенга улар шак қилаётган нарса ила келдик.


But if they were returned, they would certainly relapse to the things they were forbidden, for they are indeed liars. 	 Агар улар ( дунёга) қайтарилсалар ҳам, ўзлари ман қилинган нарсага қайтарлар ва, албатта, улар ёлғончилардир.


And it will be said, ‘Today We will forget you, just as you forgot the encounter of this day of yours. 	 «Бугунги кунда худди сиз ушбу кунингизга рўбарў бўлишни унутганингиздек, Биз ҳам сизни унутурмиз.


And the earth! We have stretched it out and have cast thereon mountains firm, and We have caused to spring up thereon everything weighed. 	 Биз ерни ёйиб, устига баланд тоғларни ташлаб қўйдик ва унда ўлчанган турли нарсаларни ўстириб қўйдик.


Yet thou seest those in whose hearts is sickness vying with one another to come to them, saying, 'We fear lest a turn of fortune should smite us.' 	 Шоядки, Аллоҳ фатҳу нусрат берса ёки Ўз томонидан бирон иш ато қилсаю ўзларича сирлашган нарсаларига надомат қилсалар. (Яъни, мазкур кофирлар замон айланиб мусулмонлар енгилиб қолса, ғолибларнинг зарбаси остида қолмайин, деб қўрқади.


But this had only one answer from his people. 	 Унинг қавмининг жавоби: «Лут аҳлини юртингиздан қувиб чиқаринг, чунки улар покиза бўлишни хоҳлаган кишилардир», дейишдан бошқа нарса бўлмади.


Default camera device to use in video calls, e.g. /dev/video0. 	 Видео қўнғироқларда фойдаланиш учун стандарт камера ускунаси, e.g. /dev/video0.


Even then men learned from these two, magic by which they might cause a separation between a man and his wife; and they cannot hurt with it any one except with Allah's permission, and they learned what harmed them and did not profit them, and certainly they know that he who bought it should have no share of good in the hereafter and evil was the price for which they sold their souls; had they but known this. 	 Шундай қилиб, мўъжиза нимаю сеҳр нима–кишиларга амалда кўрсатилган экан. Ушбу ояти карима мазкур масалани муолажа қиларкан, Сулаймон сеҳргар бўлган, деган даъвога «Сулаймон кофир бўлмаган» деган жавоб келмоқда.


They will have no one to save them from God. 	 Улар учун Аллоҳдан сақловчи бўлмас.


Avarice is evil and whatever they are avaricious about will be tied to their necks on the Day of Judgment. 	 Ва Аллоҳ қилаётган амалларингиздан хабардордир. (Ислом дини таълимоти бўйича, инсоннинг қўлидаги мол унга Аллоҳ Ўз фазлидан берган омонатдир.


Or is there immunity for you in the Scriptures? 	 Ёки самовий китобларда сизларга оқлов борми?!


God is Forgiving and Merciful. 	 Мушриклар тўп-тўп бўлиб Аллоҳнинг динига кирдилар ва мусулмонлар билан дўст-биродар бўлдилар. Қалбларидаги душманлик туйғулари ҳам кўтарилди.)


Surely Allah knows whatever thing they call upon besides Him; and He is the Mighty, the Wise. 	 Албатта, Аллоҳ улар ўзидан бошқа нима нарсага дуо қилаётганларини яхши биладир. Ва У азиз ва ҳаким зотдир.


But those of you who turn back on their faith and die disbelieving will have wasted their deeds in this world and the next. 	 Сиздан кимки диндан қайтиб, кофир ҳолида ўлиб кетса, ана ўшалар бу дунёю охиратда амали ҳабата бўлганлардир.


And (We guided) Zakaria and Yahya (John) and Eisa and Elias; all these are worthy of Our proximity. 	 Ва Закариё, Яҳё, Ийсо ва Илёсни ҳам. Ҳаммалари аҳли солиҳлардир.


O Prophet! why do you forbid (yourself) that which Allah has made lawful for you; you seek to please your wives; and Allah is Forgiving, Merciful. 	 Нима учун хотинларинг розилигини тилаб, Аллоҳ сенга ҳалол қилган нарсани ҳаром қиласан! Аллоҳ кечирувчи ва раҳмдилдир.


And whoever follows the footsteps of Satan - indeed, he enjoins immorality and wrongdoing. 	 Ким шайтоннинг изидан эргашса, бас, албатта, у фоҳиша ва мункарга буюради.


He does not like the arrogant. 	 Албатта, У мутакаббирларни хуш кўрмас.


Read thine book; sufficeth to-day thy soul against thee as a reckoner. 	 Китобингни ўқи, бугунги кунда сен ўзингга ўзинг ҳисобчиликка кифоя қилурсан (дейилур). (Бошқа ҳисобчининг кераги йўқ.


And if We postpone the chastisement from them till a reckoned moment they will say 'What is detaining it?' 	 Агар Биз улардан маълум муддатгача азобни кечиктирсак, албатта, улар: «Уни нима тўхтатиб турибди?» дерлар.


Can he, the evil of whose deed is made to look attractive to him so that he considers it good, (be like him who is guided)? 	 Ахир, қилган ёмон амали ўзига зийнатлаб кўрсатилиб, уни гўзал деб билган одам?! Албатта, Аллоҳ хоҳлаган кимсани залолатга кетказур, хоҳлаган кимсани ҳидоятга солур.


How clear is His sight and how keen His hearing! 	 У зот нақадар яхши кўргувчи ва яхши эшитгувчи зотдир.


They will surely say: 'Allah.' 	 Ёки, аксинча, ҳамма ҳайвонлар тирик бола туғади, қушлар эса, жонсиз тухумни. Ўсиб етилган ўсимликдан жонсиз уруғ чиқади.


What ails you, that you look not for majesty in God, 	 Сизларга нима бўлдики, Аллоҳнинг азаматини ўйлаб кўрмайсизлар?


They say, "Our hearts are covered against and our ears are deaf to whatever you (Muhammad) invite us to. 	 Улар: «Қалбларимиз сен даъват қилаётган нарсадан ғилофлардадир, қулоқларимизда оғирлик бор, сен билан бизнинг орамизда эса, парда бор.


And O my people, work according to your position; indeed, I am working. 	 Эй қавмим, имконингиздаги амални қилаверинг, мен ҳам амал қилувчиман.


[We also sent] Lot, when he said to his people, ‘What! 	 Ва Лутни ҳам (Пайғамбар қилиб юбордик).


When you issue forth in the way of Allah, try to ascertain: do not say to someone who offers you peace, ‘You are not a believer,’ seeking the transitory wares of the life of this world. 	 Аллоҳнинг йўлида жиҳодга чиқсангиз, аниқлаб олинглар ва сизга салом берган кимсага, мўмин эмассан, деманглар. Бу дунё ҳаётининг ўткинчи ўлжасини истайсизлар, Аллоҳнинг ҳузурида эса кўплаб ўлжалар бор.


"But if ye turn back, (consider): no reward have I asked of you: my reward is only due from Allah, and I have been commanded to be of those who submit to Allah's will (in Islam)." 	 (Эй Муҳаммад, ўз вақтида Нуҳ (а. с.) ҳам сенга ўхшаб қавмига Пайғамбар бўлиб келган эди. Сен билан қавминг ўртасидаги ҳолат уларнинг ҳам бошидан кечган.