We have sent you with the truth—bringing good news, and giving warnings. 	 Албатта, Биз сени ҳақ билан суюнчли хабар берувчи ва огоҳлантирувчи қилиб юбордик.


Their sides draw away from (their) beds, they call upon their Lord in fear and in hope, and they spend (benevolently) out of what We have given them. 	 Уларнинг ёнбошлари ётар жойдан йироқ бўлур. Улар Роббиларига қўрқув ва умидворлик ила дуо қилурлар ва ўзларига ризқ қилиб берган нарсаларимиздан инфоқ қилурлар.


The likeness of those who were entrusted with the (obligation of the) Taurat (Torah) (i.e. to obey its commandments and to practise its legal laws), but who subsequently failed in those (obligations), is as the likeness of a donkey who carries huge burdens of books (but understands nothing from them). 	 Устларига Таврот юклатилган, сўнгра уни кўтармаганлар мисоли устига китоб юкланган эшакка ўхшарлар. Аллоҳнинг оятларини ёлғонга чиқарган қавмнинг мисоли қандоқ ҳам ёмон.


They are exposed to the Fire every morning and evening; and when the Last Hour will come to pass, a command shall be given: “Admit the Pharaonites to an even more severe chastisement.” 	 (Қиёмат) соати қоим бўлганида эса: «Фиръавн аҳлини энг ашаддий азобга киритинглар», дейилур. (Демак, ўша Фиръавн аҳлини ўраб олган ёмон азоб бир оловдир.


Remember, when We made a covenant with the people of Israel and said: "Worship no one but God, and be good to your parents and your kin, and to orphans and the needy, and speak of goodness to men; observe your devotional obligations, and give zakat (the due share of your wealth for the welfare of others)," you went back (on your word), except only a few, and paid no heed. 	 Бани Исорилдан Аллоҳдан бошқага ибодат этмайсиз, ота-онага, қариндошларга, етимларга, мискинларга яхшилик қиласиз, одамларга яхши гаплар айтинг, намозни қоим қилинг, закот беринг, деб аҳду паймон олганимизни эсланг. Сўнгра озгинангиздан бошқангиз юз ўгириб, ортга қараб кетдингиз.


Say: "can the blind be held equal to the seeing?" 	 Пайғамбар (с. а. в.) меросхўрлари бўлмиш уламолар динга даъват қилсалар, даъватга қўшиб, молу дунё беришларини ҳам сўрайдилар. Шунингдек, ғайб хабарларидан «фол очиш»ни, бошқалар айни шундай қилишаётганини айтишади.


So make the hearts of a part of the people fond of them, and provide them with fruits, so that they may give thanks. 	 У жойнию аҳолисини, ерларида ҳеч нарса ўсмаслигига қарамасдан, турли мевалар билан ризқлантириб қўйди. Фақат, ўша ер аҳолисининг шукр қилиши қолди, холос.)


witnessing what they were doing. 	 Ва улар мўминларга қилаётган нарсаларига ўзлари ҳозирдирлар.


And (O Muhammad SAW) give glad tidings to the Mukhbitin [those who obey Allah with humility and are humble from among the true believers of Islamic Monotheism], 	 Бас, Унгагина мусулмон бўлинг. Итоатли, мутавозеъларга башорат бер.


She said: "Kings, when they enter a country, despoil it, and make the noblest of its people its meanest thus do they behave. 	 У: «Албатта, подшоҳлар бирор шаҳар-қишлоққа кирсалар, уни вайрон қилурлар ва унинг азиз аҳлларини хор қилурлар. Ана шундай қилурлар.


Say, "Are there of your 'partners' any who guides to the truth?" 	 Сен: «Сизнинг шерик келтираётганларингиз орасида ҳаққа ҳидоят қиладигани борми?» деб айт.


That hath been Allah's dispensation with those who have passed away afore - and the ordinance of Allah hath been a destiny destined 	 Бу олдин ўтганлар ҳақида ҳам Аллоҳ тутган йўлдир. Аллоҳнинг амри белгиланган қадар бўлди.


Do you not know that to Allah belongs the Kingdom of the heavens and the earth? He punishes whom He will and forgives whom He will. Allah has power over all things. 	 Осмонлару ернинг мулки Аллоҳнинг эканлигини, кимни хоҳласа, азоблашини, кимни хоҳласа, мағфират қилишини ва Аллоҳ ҳар бир нарсага қодир эканини билмасмидинг?!


Those who disobey God and the Prophet and exceed the bounds of law, will be taken to Hell and abide there for ever and shall suffer despicable punishment. 	 Аллоҳга бўйсуниб, у кўрсатган дастурга амал қилиб яшаш иймонда, Исломда, диндорликда яшаш демакдир. Аллоҳнинг итоатидан чиқиб, бошқага итоат қилиш, унинг дастурини қўйиб, бошқанинг дастурига амал қилиш ширк, куфр ва жаҳаннамдир.)


The well-off and the opulent among you should not vow that they will not give [any longer] to the relatives and the needy, and to those who have migrated in the way of Allah, and let them excuse and forbear. 	 Сизлардан фазл ва бойлик эгаси бўлганлар қариндошларга, мискинларга ва Аллоҳнинг йўлида муҳожир бўлганларга (нафақа) бермасликка қасам ичмасинлар, бас, авф этсинлар, ўтиб юборсинлар. Аллоҳ сизларни мағфират қилишини хуш кўрмайсизларми?!


They shall be requited for what they do. 	 Ким уларни санаб чиқса, жаннатга киради. Аллоҳ тоқдир, тоқни яхши кўради», деганлар.)


How many a generation We have destroyed before them, and they cried out when there was no longer time for escape! 	 Биз улардан илгари ҳам қанча асрларни ҳалок этганмиз. Улар (ёрдам сўраб) нидо қилдилар.


To Him belongs whatsoever is in the heavens and the earth. 	 Осмондаги нарсалар ва ердаги нарслар уникидир. У зот юксак ва улуғдир.


We settled you on the earth, and provided means of livelihood for you in it; but little are the thanks you give. 	 Батаҳқиқ, Биз сизларга ер юзида имкон бердик ва унда маишат (воситалари) қилдик. Жуда оз шукр этарсизлар.


And Manat (another idol of the pagan Arabs), the other third? 	 Ва бошқаси-учинчиси Манотни ҳам?


but the leading men of his people said, "Truly, we see that you are obviously lost in error!" 	 Уларни зодагон қилган уларнинг мол-дунёси, пули, куч-қудрати, маккорлиги ва устамонлиги бўлади. Бу зотлар қавм номидан гапириш ҳаққини ўзларига ўзлари берганлар.


Round about them will serve, (devoted) to them, young male servants (handsome) as Pearls well-guarded. 	 Ва атрофларида худди садафдаги дурдек ғуломлари айланиб, хизматда юришадир.


Except the family of Lot; indeed, we will save them all 	 Магар Лут аҳлига эмас. Албатта, Биз уларнинг ҳаммасини қутқаргувчилармиз.


Said He, 'Then go thou forth hence; thou art accursed. 	 У зот: «Бас, сен ундан чиқ! Албатта, сен қувилгансан!


No fear shall be on you this Day, nor shall you grieve, 	 Бугунги кунда сизга хавф йўқ ва маҳзун ҳам бўлмассиз.


Prescribed unto you is fighting, albeit it is abhorrent unto you. 	 Уларнинг жангни ёқтирмасликларини ҳам билади. Инсоннинг табиати шундоқ: машаққатни, қийинчиликни ёқтирмайди.


There! Every person will know (exactly) what (all) he had earned before, and they will be brought back to Allah, their rightful Lord (Maula), and their invented false deities will vanish from them. 	 Ўша ерда ҳар бир жон ўзи қилиб ўтган ишдан сўралур-хабардор бўлур ва ҳақиқий хожалари Аллоҳга қайтарилурлар. Ҳамда ўзларича тўқиб чиқарган нарсалари улардан ғойиб бўладир.


As for those who, after persecution, migrated from their homes for the cause of God, We will provide them with a goodly abode in this life: but truly the reward of the Hereafter will be greater, if they only knew it. 	 Зулмга дучор бўлганларидан сўнг Аллоҳнинг йўлида ҳижрат қилганларни бу дунёда, албатта, гўзал (жойга) жойлаштирурмиз. Ва охират ажри каттароқдир, агар биладиган бўлсалар.


Solomon said, "This is a palace constructed with glass." 	 (Сарой олдидаги майдон ҳам биллурдан ясалган, жуда силлиқ, уни сув деб ўйлаб, кийимингни кўтарма.


We will set up the scales of justice for the Day of Resurrection, so that no soul will suffer the least injustice. 	 Биз қиёмат куни учун адолат тарозуларини қўюрмиз. Бирор жонга ҳеч қандай зулм қилинмас.


Competition in [worldly] increase diverts you 	 Кимники кўп сизни машғул қилди.


Adam disobeyed his Lord, and went astray. 	 Одам Роббига осий бўлди ва йўлдан озди.


They are certainly faithless who say, ‘Allah is the Messiah, son of Mary.’ 	 Батаҳқиқ Масиҳ ибн Марям Аллоҳдир, деганлар ҳам кофир бўлдилар.


Such people will have the right guidance 	 Ана ўшалар тўғриликда юрувчиларидир.


He said: surely there have befallen you wrath and indignation from your Lord. 	 У: «Батаҳқиқ, устингизга Роббингиз томонидан азоб ва ғазаб тушди.


Knower of all that is hidden and open! it is Thou that wilt judge between Thy Servants in those matters about which they have differed." 	 Ғойиб ва ошкорни билгувчи зот! Сенинг Ўзинг бандаларнинг орасида улар ихтилоф қилиб юрган нарсаларда ҳукм қилурсан», деб айт.


Allah has created you, and then He causes you to die. 	 Аллоҳ сизларни яратгандир. Сўнгра У сизларни вафот эттирадир.


And Allah loveth not those who do mischief. 	 Фақат уларгина бундай даъво қилишга журъат этишлари мумкин. Аслида, бахиллик яҳудийларнинг ўзларига хос.)


But whoever seeks to go beyond that, these are they that exceed the limits; 	 Ким ана шундан бошқани талаб қилса, бас, ана ўшалар тажовузкорлардир.


Pharaoh said: "O nobles, I do not know that you have any god beside myself. 	 Ва Фиръавн: «Эй аъёнлар, мен сизларга ўзимдан бошқа илоҳ борлигини билмасман. Бас, эй Ҳомон, лойга ўт ёқиб, мен учун бир баланд қаср қур, шоядки (унга чиқиб) Мусонинг илоҳини кўрсай.


Verily, in it are signs for a people who think deeply. 	 Албатта, ана шунда тафаккур қиладиган қавм учун оят-белгилар бордир.


"So fear Allah, keep your duty to Him, and obey me. 	 Бас, Аллоҳдан қўрқинг ва менга итоат қилинг.


Of those We have created there are some who give true guidance and act justly. 	 Ва Биз яратган кимсалар ичида ҳақ ила ҳидоят қиладиган ва у ила адолат қиладиган жамоат ҳам бор.


And they said, “Do not venture out in the heat.” 	 (Яъни, улар одамларни ҳам ўзларига ўхшаб сафарбарликдан қочишга чақирдилар.


Thou art but a Warner for such as fear it. 	 Албатта сен ун(қиёмат)дан қўрққанларга огоҳлантирувчисан, холос.


These are among the righteous. 	 Ана ўшалар аҳли солиҳлардандир.


But their evil plots will turn back on the plotters themselves. 	 Улар фақат илгаригиларнинг суннатига интизор бўлмоқдалар, холос. Аллоҳнинг суннатига ҳаргиз бадал топа олмассан.


a return for the insolent, 	 Туғёнга кетганларга қайтар жойдир.


God is Bounteous and Knowing. 	 Аллоҳ кенг қамровли, билувчи зотдир.


[Musa (Moses)] said: "Nay, throw you (first)!" 	 У: «Йўқ. Сизлар ташланг», деди.


And We make therein gardens of palms and grapevines and We make springs to flow forth in it, 	 Ва унда хурмо ва узум боғлари яратдик ҳамда ичидан булоқларни чиқардик.


So did they not see the sky above them – how We have made it and beautified it, and there are no cracks in it? 	 Устиларидаги осмонга назар солмайдиларми? Уни қандай бино қилибмиз, зийнатлабмиз ва унинг тешиклари ҳам йўқ?!


And say to those who do not believe, "Work according to your position; indeed, we are working. 	 Иймон келтирмайдиганларга: «Имконингиз бор амалларни қилаверинг, биз ҳам амал қилувчилармиз.


So, recite you of the Quran as much as may be easy for you. 	 Сизлардан келажакда касаллар бўлишини ҳам билди.


“Give me sheets of iron”; until when he had raised the wall equal to the edge of the two mountains, he said, “Blow”; to the extent that he made it ablaze – he said, “Bring me molten copper to pour upon it.” 	 Ниҳоят, у (тўп темир)ни ўтга айлантиргач: «Олиб келинглар, устидан мис қуяман», деди. (Икки тоғ орасига тўпланган темирни босқонлар билан дам уриб эритиб олов ҳолига келтирдилар.


Repel [evil] with what is best. 	 Кўрибсанки, сен билан орасида адовати бор кимса, худди содиқ дўстдек бўлур. (Бу Ислом даъватчилари учун жуда ҳам зарур бир сифатдир.


Now We have made the Koran easy for Remembrance. 	 Дарҳақиқат, Биз Қуръонни зикр учун осон қилдик.


We shall say to him, "Eat and drink joyfully as a reward for the good deeds you did in days gone by." 	 Ўтган кунларда қилган нарсаларингиз туфайли енглар ва ичинглар, ош бўлсин.


Abraham said: "Peace be on thee: I will pray to my Lord for thy forgiveness: for He is to me Most Gracious. 	 Энди Роббимдан сени мағфират қилишини сўрайман. Албатта, у менга жуда ҳам лутфи марҳаматлидир.


Such shall dwell in the Gardens (i.e. Paradise) honoured. 	 Ўшалар жаннатларда ҳурматланадиганлардир.


The waters receded. 	 Сув қуриди.


Or askest thou a hire from them so that they are with debt laden? 	 Ёки сен улардан ҳақ сўраяпсан-у, улар тўловдан қийналаяптиларми?!


And God with Him is the fairest reward. 	 Демак, Аллоҳнинг ўлчовида энг эътиборга сазовор нарса амалдир. Яхшилик йўлида қилинган амал, Ислом дини назарида, ибодат даражасига кўтарилади.


And fear Allah, and know that Allah Is strict in punishment. 	 Ва Аллоҳга тақво қилинг ҳамда, билингки, албатта, Аллоҳ иқоби шиддатли зотдир.


Surely the promise of our Lord was bound to be fulfilled." 	 Шубҳасиз, Роббимизнинг ваъдаси амалга ошажак», дерлар.


You may have thought that they were awake, yet they were asleep. 	 Уларни уйғоқ деб ўйлайсан, ҳолбуки, ухлаб ётурлар. Уларни гоҳ ўнгга, гоҳ чапга ағдариб турурмиз.


Say: "In the bounty of Allah. 	 (Бир умматга икки дунё бахтига эриштирувчи илоҳий китоб берилиши ўша миллатга Аллоҳнинг фазли ва марҳаматидир. Бу миллат ушбу оятга амал қилиб, қанча хурсанд бўлса, арзийди.


What! have they settled some plan (among themselves)? 	 Ёки улар бирон ишга қарор қилдиларми?


Make your way through the gates, bowing down and saying, "God! 	 Узоқ замонлар Мисрда ватангадо бўлиб юрган Бани Исроилга Аллоҳ таоло ватан ато қилиб, «қишлоққа кирингиз», деяпти. Бунинг устига яна: «Хоҳлаган жойингизда еб-ичинглар, еганларингиз ош бўлсин», деб катта марҳамат кўрсатяпти.


Do they not know that Allah makes ample the means of subsistence to whom He pleases, and He straitens; most surely there are signs in this for a people who believe. 	 Улар Аллоҳ хоҳлаган кишисига ризқни кенг ва тор қилишини билмасмидилар?! Албатта, бунда иймон келтиргувчи қавмлар учун оят-белгилар бордир.


Not one of them but belied the Messengers, therefore My Torment was justified, 	 Барчалари, албатта, Пайғамбарларни ёлғончи қилдилар. Бас, Менинг иқобим ҳақ бўлди.


When the Quran is read to them, why do they not fall to their knees? 	 Ва агар уларга Қуръон ўқилса, сажда қилмаслар?! (Кимки бу оятларни ўқиб ёки эшитиб сажда қилмаган одам гуноҳкор бўлади.)


Judgment belongs to God, the All-high, the All-great. 	 Бас, ҳукм олий ва улуғ Аллоҳникидир.


And ye devour heritages with devouring greed. 	 Ва меросни шиддатла ейсизлар.


Then he stood straight. 	 Бас кўтарилди.


And inform them that the water is to be shared between (her and) them. 	 Ва уларга, албатта, сув ораларида тақсимланганининг хабарини бер. Ҳар бир ичишга (ўз вақтида) ҳозир бўлинар.


And of the people of the Book is he whom if thou trustest with a talent, he will restore it unto thee, and among them is he whom if thou trustest with a dinar, he will not restore it unto thee except thou art ever standing over him that is because they say there is in the matter of the illiterates no call on us. 	 Аҳли китоблардан, агар ҳисобсиз молни омонат қўйсангиз, уни сенга адо қиладиганлари бор ва бир динорни омонат қўйсанг, устида туриб олмагунингча, сенга адо қилмайдиганлари ҳам бор. Бу уларнинг, омийлар учун бизнинг устимизга йўл йўқ, дейишларидандир.


A Day whereon ye shall turn away retreating: for you there will be no protector from God; and whomsoever God sendeth astray for him there is no guide. 	 Сиз учун Аллоҳдан ҳеч бир қутқаргувчи бўлмас. Кимни Аллоҳ залолатга кетказса, бас, унга ҳеч бир ҳидоятчи бўлмас.


If good comes your way they are vexed, but if calamity befalls you, they say: "We had taken precautions in advance;" and pleased, turn away. 	 Аммо аҳли Исломга мусибат етса, мунофиқлар хурсанд бўладилар. Яхшиям уларга қўшилмаганимиз, уларнинг гапига кирмай, ишнинг олдини олган эканмиз, соғ-саломат қолдик, дейишади.)


Yet they are lost in doubt and play. 	 Йўқ! Улар шак-шубҳада, ўйнамоқдалар.


And to Allah is the [final] destination. 	 Ана ўшанда Аллоҳ таоло ўзи билиб ҳисоб-китоб қилади. Кофир ва осий жазосини, мўмин-мусулмон мукофотини олади.)


Then when Our signs came unto them illuminating, they said: this is a magic manifest. 	 Бас, қачонки уларга оят-мўъжизаларимиз кўз очгувчи бўлиб келганида, «Бу очиқ-ойдин сеҳрдир», дедилар.


"Did I not enjoin on you, O ye Children of Adam, that ye should not worship Satan; for that he was to you an enemy avowed?- 	 Мен сизларга: «Эй одам болалари, шайтонга ибодат қилманг, албатта, у сизга очиқ-ойдин душмандир.


And among the followers of the Book there are some such that if you entrust one (of them) with a heap of wealth, he shall pay it back to you; and among them there are some such that if you entrust one (of them) with a dinar he shall not pay it back to you except so long as you remain firm in demanding it; this is because they say: There is not upon us in the matter of the unlearned people any way (to reproach); and they tell a lie against Allah while they know. 	 Аҳли китоблардан, агар ҳисобсиз молни омонат қўйсангиз, уни сенга адо қиладиганлари бор ва бир динорни омонат қўйсанг, устида туриб олмагунингча, сенга адо қилмайдиганлари ҳам бор. Бу уларнинг, омийлар учун бизнинг устимизга йўл йўқ, дейишларидандир.


He said: "O my people, worship God, for you have no other god but He. 	 Бас, у: «Эй қавмим, Аллоҳга ибодат қилинг. Сиз учун Ундан ўзга ҳеч бир илоҳ йўқдир.


excepting by some mercy of thy Lord; surly His favour to thee is great. 	 Магар Аллоҳда марҳамат бўлсагина. Албатта, Унинг фазлу карами сен учун каттадир.


And We have set on the earth mountains standing firm, lest it should shake with them, and We have made therein broad highways (between mountains) for them to pass through: that they may receive Guidance. 	 Биз ерда уларни тебранмасликлари учун тоғлар қилдик ва шоядки тўғри йўл топсалар, деб унда даралар, йўллар қилдик.


Say, "Who provides you with sustenance from the heavens and the earth?" 	 Сен: «Сизга осмонлару ердан ким ризқ берур?» деб айт.


God is infinite and all-knowing. 	 Бу дин йўлида жонини ҳам, молини ҳам бахш этади. Аммо ким бу улкан бахтнинг қадрига етмаса, турли баҳоналар билан Исломдан қайтса–муртад бўлса, ёмонлиги ўзигадир.


And fear God, and know that God is terrible in retribution. 	 Бу аҳли Масжидул Ҳаромда яшамайдиганлар учун. Ва Аллоҳга тақво қилинг ҳамда, билингки, албатта, Аллоҳ иқоби шиддатли зотдир.


One day the earth will be changed to a different earth, and so will be the heavens, and (men) will be marshalled forth, before Allah, the One, the Irresistible; 	 Ер бошқа ерга ва осмонлар ҳам бошқа осмонларга алмаштириладиган, ёлғиз ва қаҳҳор Аллоҳ ҳузурида пайдо бўлишадиган Кунда бўлади. (Яъни, қиёмат кунининг даҳшатидан бизга ҳозир жуда ҳам улкан бўлиб кўриниб турган Ер бошқача, умуман бошқа ерга айланиб қолади.


And (remember) when you slew a man and were therefore accusing each other concerning it; and Allah wanted to expose what you were hiding. 	 Бир жонни ўлдириб қўйиб, у ҳақида ихтилофга тушганингизни эсланг. Аллоҳ сиз беркитган нарсани чиқаргувчидир.


yet would they say, 'Our eyes have been dazzled; nay, we are a people bewitched!' 	 Улар: «Албатта, кўзларимиз боғланди, балки биз сеҳрланган қавмдирмиз», дерлар. (Аллоҳнинг ҳақлиги ҳақидаги мўъжиза кўрсатилиб, қўлига ушлатиб қўйилса ҳам, эҳтимол удир, эҳтимол будир, балки табиат қонунини мен тушунмаётгандирман, деб тураверадилар.)


If you disbelieve, know that God is certainly independent of you. 	 Агар куфр келтирсангиз, албатта, Аллоҳ сиздан беҳожатдир.


(How) that wherewith they were contented naught availeth them? 	 Ўша ҳузурланиб юрган нарсалари нимага асқотур?!


God forgives the sins and reforms the hearts of the righteously striving believers who have faith in what is revealed to Muhammad - which is the Truth from his Lord. 	 У зот иймон келтирган, солиҳ амалларни қилган ва Муҳаммадга нозил қилинган нарса(Қуръон)га–ҳолбуки у Роббиларидан келган ҳақдир–иймон келтирганларнинг айбларини беркитур ва аҳволларини яхшилар.


‘O soul at peace! 	 Эй хотиржам нафс!


And We wronged them not, but they were wont to wrong themselves. 	 Лекин улар ўзларига зулм қилган эдилар. (Ушбу оятда ишора этилаётган, — Аллоҳ яҳудийларга ҳаром қилган нарсалар Анъом сурасида келган.)


which strips away the scalp. 	 (Бош териси шилиб олинган дўзахийга Аллоҳ таоло яна янги тери ато этади. Жаҳаннам ўти эса яна уни шилиб олади ва шу тариқа тўхтовсиз давом этаверади.)


On that Day shall no intercession avail except for those for whom permission has been granted by (Allah) Most Gracious and whose word is acceptable to Him. 	 У кунда Роҳман унга изн берган ва сўзидан рози бўлганлардан бошқанинг шафоати фойда бермас.


There shall befall those who are guilty humiliation from Allah and severe chastisement because of what they planned. 	 Жиноят қилганларга қилган макрлари учун Аллоҳнинг ҳузурида, албатта, хорлик ва шиддатли азоб бордир.


They are strong among themselves. 	 Уларни бир деб ўйлайсан. Ҳолбуки, қалблари тарқоқдир.


These are some of the news of the (population of) towns which We relate unto you (O Muhammad SAW); of them, some are standing, and some have been (already) reaped. 	 Мана булар–шаҳарларнинг хабарларидан бўлиб, уларни сенга қисса қилаётирмиз. Улардан (ўз ўрнида) турганлари ҳам бор, йиқилганлари ҳам бор.


and he knows that it is the time of parting; 	 Ва, албатта, у фироқлигин билганда.


And whosoever disdaineth serving Him and stiff-necked, anon He shall gather them all unto Him. 	 Ким унинг ибодатидан бош тортса ва мутакаббирлик қилса, уларнинг ҳаммасини Ўзига тўплайди.


Indeed, your Lord is Kind and Merciful. 	 Албатта, Роббингиз меҳрибон ва раҳмлидир.


And it does not behoove a believer to kill a believer except by mistake, and whoever kills a believer by mistake, he should free a believing slave, and blood-money should be paid to his people unless they remit it as alms; but if he be from a tribe hostile to you and he is a believer, the freeing of a believing slave (suffices), and if he is from a tribe between whom and you there is a convenant, the blood-money should be paid to his people along with the freeing of a believing slave; but he who cannot find (a slave) should fast for two months successively: a penance from Allah, and Allah is Knowing, Wise. 	 Кимки мўминни билмасдан ўлдириб қўйса, бас, унга мўмин қулни озод қилиш ва (ўлганнинг) аҳли кечирмасалар, хун бериш вожиб бўлур. Агар у сизга душман қавмдан бўлиб, ўзи мўмин бўлса, мўмин қулни озод қилиш вожиб бўлур.


She gave a knife to each of them [to cut fruits, etc.] and then asked Joseph to appear before them. 	 Сўнгра (Юсуфга): «Уларнинг олдига чиқ!» деди. Уни кўрган чоғларида лол қолдилар, қўлларини кесдилар.


Do the disbelievers reckon that they can choose My bondmen as protecting friends beside Me? 	 Ёки куфр келтирганлар Мени қўйиб бандаларимни валий-илоҳ қилиб олишни гумон қилдиларми?!


To your Lord is its finality. 	 Унинг интиҳоси Роббингга хосдир.


One who worships things besides God has no proof of the authority of such things. 	 Ким Аллоҳ билан бирга бошқа илоҳга илтижо қилса, бу хусусда ҳеч бир далили йўқдир. Бас, унинг ҳисоби фақат Роббининг ҳузуридадир.


And We helped them, so they were the vanquishers. 	 Ва уларга нусрат бердик, бас, улар ғолиб бўлдилар.


He answered, "My covenant does not extend to the transgressors." 	 У зот: «Золимлар аҳдимга ҳеч қачон эриша олмайдилар», деди.


But how can you know what Elliyyoon is? 	 «Иллиййун» қандоқ нарса эканини сенга нима билдирди?!


And your Lord never destroyed the towns until He raised in their metropolis an apostle, reciting to them Our communications, and We never destroyed the towns except when their people were unjust. 	 Биз шаҳар-қишлоқларни фақат аҳли золим бўлган ҳолдагина ҳалок қилгувчи бўлганмиз. (Аллоҳ таолонинг одати шуки, инсонларга жон, ақл-идрок бериб қўйса ҳам, яна Пайғамбар орқли огоҳлантирмасдан туриб уларни ҳалок қилмайди.


but proclaim the blessings of your Lord. 	 Ва, аммо, Роббингнинг берган неъмати ҳақида сўзла.


They are the [real] enemies, so beware of them. 	 Бундай қараганда, келишган, туппа-тузук одамлар, гаплари ҳам кишиларни ром қиладиган. Масалан, мунофиқларнинг ўша пайтдаги раҳбари Абдуллоҳ ибн Убай қоматли, чиройли ва сўзламол одам эди.


And they ask you concerning the mountains, say; "My Lord will blast them and scatter them as particles of dust. 	 Сендан тоғлар ҳақида сўрарлар. Бас: «Роббим уларни мутлақо совуриб юборажак.


nay, but their knowledge fails as to the Hereafter; nay, they are in doubt of it; nay, they are blind to it. 	 Улар охират нима эканини билиш у ёқда турсин, охиратнинг бўлиш-бўлмаслигига аниқ ишонмайдилар. Балки у хусусдаги масалада кўрдирлар, ҳеч нарсани кўрмаслар.


For the people of virtue, is goodness and more than that; and neither will the blackness nor disgrace come upon their faces; it is they who are the people of Paradise; they will abide in it forever. 	 (Аллоҳга иймон келтириб, Унинг чақириғига лаббай деб жавоб бериб, яхши амалларни қилиб яшаган бандалар бу дунёда гўзал ҳаёт кечирадилар. Охиратда эса, бу дунёда қилган гўзал амаллари учун савоб оладилар, жаннатга дохил бўладилар.


And unto Madyan We sent their brother Shu'aib. 	 Ва Мадянга ўз биродарлари Шуайбни (юбордик). У: «Эй қавмим, Аллоҳга ибодат қилинг.


Say, "Are those who know equal to those who do not know?" 	 Сен: «Биладиганлар билан билмайдиганлар тенг бўлармиди?!» деб айт.


All are of the chosen. 	 (Бу уч Пайғамбар ҳаётида эслашга лойиқ ибратли ҳодисалар бўлиб ўтган. Улар ҳам Аллоҳнинг ҳузурида энг яхши бандалардан.)


Allah has forgiven what is past, but whosoever commits it again, Allah will take retribution from him. 	 Зотан, Аллоҳ азиз, интиқом эгасидир. (Демак, «овда синаб кўриш» деганда, мусулмон кишига эҳромдалик ҳолида ов қилиш ҳаром эканлиги тушунилади.


Fire will be an awning over them. 	 Уларни чиқиб бўлмайдиган ўт-олов ўраб олгандир.


Verily! Allah is Witness over all things. 	 Албатта, Аллоҳ ҳар бир нарсага шоҳиддир.


Say, “He is the Compassionate. We have faith in Him, and in Him we trust. 	 Сен: «У Роҳмандур, биз Унга иймон келтирдик ва Унга таваккал қилдик.


And for those who have earned evil deeds the recompense of an evil deed shall be the like of it; abasement shall overspread them, neither have they any defender from God, as if their faces were covered with strips of night shadowy. 	 Улар учун Аллоҳдан бирор сақловчи ҳам бўлмас. Юзлари худди тун зулматидан бир парча ила қопланган каби бўлур.


Those who do not believe in the Everlasting Life, theirs is the evil likeness; and for Allah is the highest likeness. 	 Охиратга иймон келтирмайдиганларнинг мисоли ёмон мисолдир. Аъло мисол Аллоҳникидир.


They only ask leave of thee who believe not in God and the Last Day, those whose hearts are filled with doubt, so that in their doubt they go this way and that. 	 Албатта фақат Аллоҳга ва охират кунига ишонмайдиганлар ва қалблари шубҳага тўлганларгина сендан изн сўрарлар. Бас, улар шубҳаларида иккиланаверадилар.


Indeed, all things We created with predestination. 	 Албатта, Биз ҳар нарсани ўлчов билан яратдик.


That we awarded them for their rebellion. 	 Оятда биз «(бутун) туёқли» деб таржима қилганимиз сўз, туёғи иккига ёки кўпга бўлинмаган ҳайвонлар, деган маънодадир. Бундай ҳайвонлар туя, туяқуш, ўрдак ва шунга ўхшаш оёғидаги туёғи бутун (битта) бўлган ҳайвонлардир.


Eat of what God has provided you lawful and good; and fear God, in whom you are believers. 	 Ундай одам Аллоҳнинг илоҳлик сифатига–шариат ҳукмларини чиқариш сифатига шерик бўлишга уринган бўлади. Шунингдек, бир киши ўзи учун ҳам бундай ҳукмни чиқариб, қандайдир диндорлик сифатини зиёда қилишга уриниш, деб ўйлаши ҳам нотўғридир.


Inform them that the water is to be shared between them; each of them showing up at his turn.’ 	 Ҳар бир ичишга (ўз вақтида) ҳозир бўлинар. (Туя билан Самуд қавми сувнинг кунма-кун тақсимлангани тўғрисида гап бораётибди.)


You have known the first formation; if only you would remember. 	 Ва дарҳақиқат, аввалги яратилишини билдингиз-ку, эсласаларингиз-чи!


And also forbidden are the wedded among women, save those whom your right hands own Allah's rescript for you. 	 Ана ўшалардан бошқаларни поклик ва зино аралаштирмаган ҳолда молларингиз ила талаб қилмоғингиз ҳалол қилинди. Улардан ҳузурланишингиз сабабидан маҳрларини беринг.


Indeed the tree of Zaqqum, – 	 Албатта, Заққум дарахти.


Even so the people before them cried lies until they tasted Our might. 	 Сизлар фақат гумонга эргашмоқдасиз ва сизлар фақат ёлғон гапирмоқдасиз» - деб айт. (Яъни, Аллоҳ сизларнинг ширк келтиришингизни, баъзи нарсаларни ҳаром деб эълон қилишингизни хоҳлаганини исбот қиладиган ҳужжатингиз борми?


Or that have We created the angels as females, while they were present? 	 Ёки Биз фаришталарни қиз қилиб яратганмизу улар гувоҳ бўлиб турганларми?


and inspired it to lewdness and godfearing! 	 Бас, у(нафс)га фужурини ва тақвосини билдирди.


Do they say, "He has falsely invented it (the Quran)?" 	 Балки, у(Қуръон)ни ўзи тўқиди, дерлар?


When the faithful saw (the armies of) the allied tribes, they said: "This is what God and His Apostle had promised us; and God and His Apostle say the truth;" and this enhanced their faith and obedience. 	 (Яъни, кофирларнинг аҳзоб бўлиб, сонсиз-саноқсиз ададда устларига бостириб келишлари мўминларга иймондан ва Аллоҳ таолога бутунлай ўзларини топширишдан бошқани зиёда қилмади. Уларнинг иймон-эътиқодлари ва мусулмончиликлари яна ҳам кучайди.


Thou seekest to please thy consorts. 	 Аллоҳ кечирувчи ва раҳмдилдир.


and the mountains stakes? 	 Ва тоғларни қозиқ (қилиб қўймадикми?).


Have they not pondered over the word of God? 	 Наҳотки улар бу сўзни тадаббур қилиб кўрмадилар?


The disbelievers say, “Indeed he is an open magician.” (* Positions of honour on the Day of Resurrection or in heaven.) 	 Кофирлар: «Албатта, бу очиқ-ойдин сеҳргардир», дедилар.


They said, ‘If he has stolen [there is no wonder]; a brother of his had stolen before.’ 	 Улар: «Агар бу ўғирлаган бўлса, бундан олдин унинг акаси ҳам ўғирлаган эди», дедилар. Юсуф буни кўнглига тугиб қўйди, уларга ошкор қилмади.


So the shriek seized them in truth, and We made them as [plant] stubble. 	 Бас, уларни ҳақ ила қичқириқ олди. Бас, Биз уларни хасу чўпга айлантирдик.


Surely ye are more awful in their breasts than Allah. 	 Албатта, уларнинг қалбларига Аллоҳдан кўра сизлар кўпроқ қўрқинчли туюласизлар. Чунки улар яхши англамайдиган қавмдирлар.


Those to whom We gave the Scripture before it believe in it. 	 У(Қуръон)дан олдин китоб берилганлар унга иймон келтирурлар. (Бу ояти карима тушган пайтда яҳудийлардан ҳам, масиҳийлардан ҳам иймон келтириб, мўмин-мусулмон бўлган кишилар бор эди.


Those unto whom We have given the Scripture, who read it with the right reading, those believe in it. 	 Ким унга куфр келтирса, ана ўшалар, ўзларигина ютқазганлардир. (Агар яҳудийлар ҳақиқий Тавротни инсоф билан, ўрнига қўйиб ўқисалар, Муҳаммад алайҳиссаломга иймон келтириш зарурлигини тушуниб етадилар.


But found in it only one household of Muslims. 	 У ерда бир хонадондан бошқа мусулмонларни топмадик.


Say: 'Allah is the Creator of everything. 	 «Барча нарсанинг яратувчиси Аллоҳдир.


There is naught but our life of the world; we die and we live, and we shall not be raised (again). 	 Шу дунёдаги ҳаётимиздан бошқа ҳаёт йўқдир. Ўламиз, тириламиз ва биз қайта тирилгувчи эмасмиз.


Surely the stratagem of Satan is ineffective. 	 Бас, шайтоннинг дўстларига қарши жанг қилинг. Албатта, шайтоннинг ҳийласи заифдир.


It is He Who begins (the process of) creation; then repeats it; and for Him it is most easy. 	 У махлуқотни йўқдан бор қиладир, сўнгра уни яна қайтадан вужудга келтирадир, бу унга жуда осондир.


How terrible was that torment! 	 Ўша кофир, жиноятчи, Пайғамбарларини ёлғончига чиқарган қавмларнинг баъзиларини тўфон азоби тутди. Баъзиларини ер ютди, зилзила ва бошқа азобларга дучор бўлдилар.)


For every people We have appointed rites of sacrifice, so that they may pronounce the name of God over the cattle which He has provided for them. 	 Ҳар бир умматга уларга чорва ҳайвонларини ризқ қилиб берганига Аллоҳнинг исмини эслашлари учун қурбонлик қилишни жорий этганмиз. Бас, илоҳларингиз бир илоҳдир.


his consort, his sons, 	 Ва хотини ва бола-чақасидан.


you will progress from stage to stage. 	 Албатта, сизлар табақама-табақа минасизлар.


Nor is this the speech of a soothsayer. 	 Ва фолбиннинг ҳам сўзи эмас.


They said: Then bring him (hither) before the people's eyes that they may testify. 	 Улар: «Уни одамлар кўзи олдига олиб келинглар. Шоядки гувоҳ бўлсинлар», дедилар.


And his companion will say: 'This is that which I have present' 	 Ва унинг «яқини»: «Мана, бу мендаги тайёр нарса», деди.


And whosoever disobeyeth Allah and His apostle, and transgresseth His statutes, him He shall cause to enter the Fire, as an abider therein; and unto him shall be a torment ignominous. 	 Аллоҳга бўйсуниб, у кўрсатган дастурга амал қилиб яшаш иймонда, Исломда, диндорликда яшаш демакдир. Аллоҳнинг итоатидан чиқиб, бошқага итоат қилиш, унинг дастурини қўйиб, бошқанинг дастурига амал қилиш ширк, куфр ва жаҳаннамдир.)


And when they speak, you listen to what they say. 	 Улардан ҳазир бўл. Аллоҳ уларга уруш очсин, ҳақдан қандоқ ўгирилурлар.


Presently they shall come to know. 	 Энди яқинда билурлар.


Indeed, he was one of the righteous. 	 Албатта, у солиҳлардандир.


ALIF LAM RA. 	 Алиф. Лоом.


Return, all of you to your father and say to him: 'Father, your son has committed a theft. 	 Отангиз олдига қайтинглар, бас, унга: «Эй отамиз, ҳақиқатда ўғлинг ўғрилик қилди.


And from the outermost part of the city came a man running; he said, “O my people! Obey those who have been sent.” 	 Шаҳар четидан бир киши шошилиб келиб: «Эй қавмим, юборилган Пайғамбарларга эргашинг!


Therefore-glorify the name of your Lord, the Great. 	 Бас, улуғ Роббингнинг исмини поклаб ёд эт.


It is only by Our mercy that they are granted provision for a time. 	 (Фақат Аллоҳнинг Ўзи раҳмат назарини солиб, қутқариб қолиши мумкин. Ёки маълум муддатгача дунёнинг матоҳидан баҳраманд қилиш учун омон қолдириши мумкин.


There will be people on the heights who know everyone by their faces and who will say to the people of Paradise, "Peace be upon you." 	 Биринчиси: улар яхшилик ва ёмонликлари тенг келиб, на жаннатга, на дўзахга ҳукм бўлмай қолган кишилардир. Иккинчиси, ўз қавмига Пайғамбарларнинг ҳақ даъватларини етказиб, уларни яхшиликка бошлаган даъватчилар, уламолар ва шуҳадолардир.


And he drew forth his hand, and lo, it was white to the beholders. 	 Ва қўлини чиқарди. Банагоҳ у назар қилгувчиларга оппоқ кўринди.


You cause the night to pass into the day and the day to pass into the night. 	 Кечани кундузга киритурсан ва кундузни кечага киритурсан, ўликдан тирикни чиқарурсан ва тирикдан ўликни чиқарурсан ҳамда хоҳлаган кишингга беҳисоб ризқ берурсан», деб айт. (Кўриниб турибдики, бу икки оятда жуда ҳам улкан маънолар ўз аксини топган.


And come not nigh to the orphan's property, except to improve it, until he attain the age of full strength; give measure and weight with (full) justice;- no burden do We place on any soul, but that which it can bear;- whenever ye speak, speak justly, even if a near relative is concerned; and fulfil the covenant of Allah: thus doth He command you, that ye may remember. 	 Шунинг учун ҳам етимни қарамоғига олган одам унинг молига яқинлашиши мумкин эмас. Магар яхши йўл билан бўлса, ўша молни ўстириш учун, кўпайтириб вояга етганда унинг қўлига топшириш учун яқинлашса, майли.


And the brothers of Joseph came [seeking food], and they entered upon him; and he recognized them, but he was to them unknown. 	 ( Юсуфнинг (а. с.) ҳусни тадбирлари ва Аллоҳ берган имконларни ишга солишлари Миср аҳли қаҳатчиликдан катта зарар кўрмади. Ҳатто бошқа ўлкалар улардан озиқ-овқат сўраб кела бошлади.


And the Day when We shall muster them all together, We shall say to those who associated others with Allah in His divinity: 'Keep to your places - you and those whom you associated with Allah.' Then We shall remove the veil of foreignness separating them. 	 У кунда барчаларини тўплаймиз. Сўнгра ширк келтирганларга: «Сизлар ҳам, шерик қилганларингиз ҳам жойингиздан қимирламангиз», деймиз.


Peace be with those who follow the right guidance. 	 Ҳидоятга эргашган кимсага салом бўлур.


The people of `Ad rejected Our guidance. 	 Од (Ҳудни) ёлғончига чиқарди.


How many a township have We destroyed while it was sinful, so that it lieth (to this day) in ruins, and (how many) a deserted well and lofty tower! 	 Қанчадан-қанча шаҳар-қишлоқларни зулм қилгувчи бўлган ҳолида ҳалок этдик. Бас, улар (ҳозирда) шифтлари қулаган, ташландиқ қудуқ, (ҳувиллаган) юксак қаср (ҳолидадир).


No indeed; surely, if he gives not over, We shall seize him by the forelock, 	 Йўқ! Агар қайтмаса, пешонасидан шиддатла тутамиз.


And Thamood, who hewed out the rocks of the valley? 	 Ва водийда харсанг тошларни кесган Самудга. ( Роббинг нима қилганини билмадингми?)


But you took them for a laughingstock, so much so that they made you forget My Remembrance while you used to laugh at them! 	 Бас, сиз уларни масхара қилдингиз. Ҳаттоки улар (ни масхара қилиш) сизга Менинг зикримни унуттирди.


Thou art not responsible for guiding them; but God guides whomsoever He will. 	 Лекин Аллоҳ кимни хоҳласа, ҳидоятга бошлар. Нафақа қилган яхшиликларингиз ўз фойдангизга.


We ask not of thee a provision: We provided for thee. 	 Биз сендан ризқ сўрамасмиз. Биз сенга ризқ берурмиз.


So, when you have gone apart from them and that they serve, excepting God, take refuge in the Cave, and your Lord will unfold to you of His mercy, and will furnish -- you with a gentle issue of your affair.' 	 Модомики улардан ва улар Аллоҳдан бошқа ибодат қилаётган нарсадан узоқлашмоқчи бўлсангиз, каҳфдан паноҳ жой олингиз. Роббингиз сизга Ўз раҳматини таратур ва сизга ишингизда осонлик яратур», дедилар.


and others of them who have not yet joined them. 	 Ва У зот ғолиб ва ҳикмат эгасидир. (Бу ояти карима ҳам Қуръоннинг улкан мўъжиларидан биридир.


Forgiver of sins, Accepter of repentance, Severe in punishment, Bountiful in bounty. 	 У гуноҳни мағфират қилгувчи, тавбани қабул этгувчи, иқоби шиддатли ва фазлу карам соҳиби бўлган зотдир.


%s, Landscape (%s) 	 %s, энига (%s)


But the revelation that cometh to thee from Allah increaseth in most of them their obstinate rebellion and blasphemy. 	 Улар қачон уруш оловини ёқсалар, Аллоҳ ўчирар. Улар ер юзида фасод қилиб юрарлар.


The intercession of the intercessors shall then be of no avail to them. 	 Бас, уларга шафоатчиларнинг шафоати манфаат бермас.


And whosoever desires the world to come and strives after it as he should, being a believer -- those, their striving shall be thanked. 	 Ким охиратни истаса ва унга эришиш учун мўмин бўлган ҳолида керакли ҳаракатини қилса, бас, ана ўшаларнинг ҳаракатлари мақбулдир. (Яъни, одам охиратда яхши натижага эриштирадиган ишларни қилиши, охиратда жаҳаннамга дучор этадиган ишларнинг яқинига йўламаслиги лозим бўлади.)


God will condemn him and reject him, and prepare for him a terrible punishment. 	 Шунинг учун ҳам қисқагина бир оятда бу жиноятчига бошқа ҳеч кимга тайин қилинмаган олий жазолар–жаҳаннамда абадий қолиш, Аллоҳнинг ғазабига ва лаънатига дучор бўлиш ва у зот тайёрлаб қўйган улкан азоб ваъда қилинмоқда. Пайғамбаримиз (с. а. в.) ўз ҳадисларидан бирида: «Бир мусулмоннинг ўлдирилиши Аллоҳнинг ҳузурида дунёнинг заволидан ҳам оғирроқдир», деганлар.


And the secrets of the hearts exposed, 	 Ва кўкракларидаги ошкор бўлганда.


Remember, how you were once few, and then He multiplied you, and keep in mind what was the end of mischiefmakers. 	 Оз бўлган чоғингизда сизни кўпайтириб қўйганини эсланг. Бузғунчиларнинг оқибати қандай бўлганига назар солинг.


He is All-Wise, All-Knowing. 	 Албатта, У ҳикматли ва яхши билувчи зотдир.


So they belied them, and they were among the destroyed. 	 Бас, икковларини ёлғончи қилдилар ва ҳалок қилинганлардан бўлдилар.


Then, when she grows heavy, they pray to their Lord: 'If You bestow upon us a healthy child, we will surely give thanks.' 	 У оғирлашганда эса, икковлон Роббилари Аллоҳга: «Агар бизга солиҳ (фарзанд) берсанг, албатта, шукр келтирувчилардан бўламиз», деб дуо қилдилар.


Who are lost in deception. 	 Улар жаҳолатдаги ғофиллардир.


And Allah knows well the mentality of the transgressors. 	 Ушбу гуноҳлар билан ҳеч-ҳеч жаннатга кириб бўлмайди. Ўлсалар, беш кунлик дунёнинг матосидан ажралиб қолишларидан қўрқиб, бу дунё ҳаётига маҳкам ёпишиб оладилар.)


So let them be wary of Allah, and let them speak upright words. 	 Гўё унинг ўзи вафот этиб, ортида зафиҳол болалари қолганини ўйлаганда қандай қўрқса, қўлидаги етим болаларга ҳам шундай назар билан қарасин, деган маъно чиқади. Бунда етимларни оталиққа олган кишида оталик меҳрини қўзиш билан етимларга бўлган раҳм-шафқатини зиёда қилинмоқда.)


And indeed We sent Nuh (Noah) to his people (and he said): "I have come to you as a plain warner." 	 Албатта, Биз Нуҳни ўз қавмига: «Албатта, мен сизларга очиқ-ойдин огоҳлантирувчиман.


Those whom they invoke besides Allah create nothing and are themselves created. 	 Уларнинг Аллоҳдан ўзга ибодат қилаётганлари ҳеч нарсани ярата олмаслар. Ҳолбуки, ўзлари яратиладилар.


There are signs for people who have certainty in your own creation and in animals, He scatters abroad. 	 Ва сизларнинг яратилишингизда ва таратиб қўйган жониворларда аниқ ишонадиган қавм учун оят-белгилар бор. (Инсоннинг яратилишида Аллоҳ таолонинг биру борлигига, куч-қудратига, тадбиру санъатига сонсиз-саноқсиз оят-белгилар бор.)


Reclining on carpets whereof the linings will be of brocade; and the fruit of the two Gardens shall be near at hand. 	 Ипак астарли тўшакларга ёнбошлаган ва икки жаннат мевалари яқин бўлган ҳоллари бор.


An evil ally indeed, and an evil companion! 	 У қандай ҳам ёмон хожа ва қандай ҳам ёмон дўстдир!


And indeed, upon you is My curse until the Day of Recompense." 	 Ва, албатта, сенга жазо кунигача Менинг лаънатим бўлгай», деди.


that He it is Who destroyed the ancient 'Ad, 	 Ва, албатта, биринчи Одни ҳалок қилган ҳам Ўзи.


My Verses did come to you, but you called them lies, turned arrogant, and were of the faithless. 	 Сен азобни кўрганингдан сўнг ноилож қолиб, дўппинг тор келганидан айтмоқдасан бу гапларни. Агар сенинг ниятинг тўғри бўлса, у дунёда яхши ишларни қилишинг мумкин эди.


If the Merciful desires harm for me, their intercession will not avail me at all, nor will they save me. 	 Агар Роҳман менга бирор зарарни ирода қилса, уларнинг шафоати менга ҳеч фойда бермас ва улар мени қутқара олмаслар.


and those who are faithful to their trusts and to their pledges; 	 Улар омонатларига ва аҳдларига риоя қиладиганлардир.


Be patient, and advocate patience, and be united, and revere God, so that you may thrive. 	 Буни шаръий истилоҳда «мусобара» дейилади. Биз «курашга бел боғлаб туринг» деб таржима қилган ибора эса, «муробата» дейилиб, ибодат жойида ёки мусулмонларни душмандан ҳимоя қилиш жойида бардавом бўлиш маъносини беради.)


[God] answered, "Surely, I know that which you do not know." 	 Бундай марҳаматнинг ўзига яраша буюк масъулияти ҳам бор. Инсон шуни англаган ҳолда, уни халифа қилиб қўйган зотнинг топшириқларини бажармоғи, яратган зот муносиб кўрган олий мақомга доғ туширмасликка ҳаракат қилмоғи керак.)


And of His signs are the ships in the sea like landmarks. 	 Денгизда тоғдек бўлиб сузиб юргувчи кемалар У зотнинг оят-белгиларидандир.


This is only a small army out of the several armies that will suffer defeat here. 	 Анави ердаги енгилган фирқалардан бўлган қандайдир лашкар. (Мушриклар, жуда борганда, енгилган фирқалардан тўпланган қандайдир ҳақир бир лашкар бўла олади, холос.


And fear the turmoil which will certainly not fall only upon a few selected unjust people among you; and know that Allah’s punishment is severe. 	 Ва сизлардан фақат зулм қилганларнинг ўзигагина етмайдиган фитнадан сақланинг. Ва билинки, албатта, Аллоҳнинг иқоби шиддатлидир.


Of those who answered the call of Allah and the Messenger, even after being wounded, those who do right and refrain from wrong have a great reward;- 	 Улар жароҳат етгандан кейин ҳам Аллоҳ ва Пайғамбар чақириғига жавоб берадиганлардир. Улардан яхшилик ва тақво қилганларига улуғ ажрлар бордир.


When the Prophet disclosed a matter in confidence to one of his consorts, and she then divulged it (to another), and Allah made it known to him, he confirmed part thereof and repudiated a part. 	 Қачон (Набий) ул(аёл)га (иш) ҳақида хабар берганида, у, буни сенга ким хабар қилди? деди. У, менга ҳамма нарсани билувчи ва ҳамма нарсадан хабардор Аллоҳ хабар берди, деди.


and who created the pairs, all of them, and appointed for you ships and cattle such as you ride, 	 У зот барча жуфтларни яратган ва сизга кемалар ҳамда чорва ҳайвонларидан минадиган нарсаларингизни қилди.


He said, "Would you then refrain from fighting, if fighting was prescribed for you?" 	 Уруш фарз қилинганда эса, озгиналаридан бошқалари юз ўгириб кетдилар. Ва Аллоҳ зулм қилувчиларни билувчидир.


And the Jews said, “Allah’s hand is tied"; may their hands be tied – and they are accursed for saying so! 	 Сенга Роббингдан нозил қилинган нарса улардан кўпларининг туғён ва куфрини зиёда қилар. Уларнинг орасига қиёмат кунигача душманлик ва ёмон кўришни солдик.


And the example of those who spend their wealth seeking means to the approval of Allah and assuring [reward for] themselves is like a garden on high ground which is hit by a downpour - so it yields its fruits in double. 	 Молларини Аллоҳнинг розилигини истаб, ўзларидаги ишонч билан сарфлайдиганлар худди тепаликдаги боққа ўхшарлар. Унга қаттиқ ёмғир ёғса, мевасини икки баробар беради.


O People who Believe (in the earlier Noble Messengers)! 	 Эй иймон келтирганлар! Аллоҳга тақво қилинглар ва Унинг Пайғамбарига иймон келтиринглар.


Except to the path of Hell, where they will dwell forever. 	 Магар жаҳаннам йўлига (ҳидоят қилади) ва унда абадий қолурлар.


But what will convey to you what the Day of Justice is? 	 Ва жазо куни нима эканини сенга нима билдирди?


Say: "My Lord, forgive and have mercy. 	 Сен: «Эй Роббим, мағфират қил, раҳм қил.


A gift of welcome from One Forgiving, Merciful. 	 Бу ўта мағфиратли ва ўта раҳмли зотдан зиёфатдир», деб тушарлар.


(The Holy Prophet is a Remembrance from Allah.) 	 Ҳақиқатда, Аллоҳ сизларга зикрни туширди.


He holds back the sky from falling down on the earth, except with His permission. 	 (Инсоф билан фикр ишлатиб қаралса, Аллоҳ таоло ер юзидаги ҳамма нарсаларни инсон фойдаси учун, унга бўйсунадиган, унга беминнат хизмат қиладиган қилиб қўйган.


Do not barter away the covenant of Allah for a paltry gain. 	 Аллоҳнинг аҳдини оз баҳога сотиб юборманг.


O you who believe, obey the commands of God, and say straightforward things 	 Эй иймон келтирганлар! Аллоҳга тақво қилинглар ва тўғри сўз сўзланглар.


glorifying Him by night and in the daytime and never failing. 	 Улар кечаю кундуз тасбиҳ айтарлар. Чарчамаслар.


The Messenger has believed in the Guidance which has been sent down to him from his Lord, and those who believe in the Messenger have also sincerely accepted the same. 	 Пайғамбар унга ўз Роббидан туширилган нарсага иймон келтирди ва мўминлар ҳам. Барча Аллоҳга, Унинг фаришталарига, китобларига, Пайғамбарларига иймон келтирди.


It is He Who created you from a single soul, and from him made its mate for him to gain comfort with her; so when the male covered her, she was burdened lightly in her womb, and she therefore moved easily carrying it; and when she felt the burden heavy, they both cried to their Lord Allah, “Indeed You may give to us a child as You will, so we will surely be thankful.” 	 Бас, у билан юрди. У оғирлашганда эса, икковлон Роббилари Аллоҳга: «Агар бизга солиҳ (фарзанд) берсанг, албатта, шукр келтирувчилардан бўламиз», деб дуо қилдилар.


And tilled fields and heavy-sheathed palm-trees, 	 Экинзорлару майин хурмозор ичларида-я?!


And the mountains shall pass away passing away (altogether). 	 Ва тоғлар сайр этиб юрур.


[That is] Allah’s mercy and His blessings upon you, members of the household. 	 Эй аҳли байтлар, сизларга Аллоҳнинг раҳмати ва баракотлари бўлгай.


Those are the ones whom Allah has cursed; and he whom Allah curses - never will you find for him a helper. 	 Ана ўшаларни Аллоҳ лаънатлагандир. Кимни Аллоҳ лаънатласа, унга ҳеч нусратчи тополмассан.


Allah is Knowledgeable of them all. 	 Аллоҳ уларни яхши билувчи зотдир!


So the disbelieving chieftains of his people said, “He is just a human like you, he wishes to become your leader; and had Allah willed, He would have sent down angels; We did not hear this in the case of our forefathers.” 	 Бас, унинг қавмидан куфр келтирган зодагонлари: «Бу сизга ўхшаш башар, холос, сиздан афзал бўлиб олмоқчи. Агар Аллоҳ хоҳласа, фаришталарни туширар эди.


And they say it is from God; whereas it is not from Allah, and they forge a lie against Allah while they know. 	 Ҳолбуки, у Аллоҳнинг ҳузуридан эмас. Улар билиб туриб Аллоҳ ҳақида ёлғон сўзларлар.


And when Abraham said, ‘My Lord, make this a secure town, and provide its people with fruits—such of them as have faith in Allah and the Last Day,’ He said, ‘As for him who is faithless, I will provide for him [too] for a short time, then I will shove him toward the punishment of the Fire and it is an evil destination.’ 	 Аммо, одобли, сермулаҳаза Пайғамбар Иброҳим алайҳиссалом аввалги дарсдан сабоқ олиб, Аллоҳнинг мукофотини бу гал ҳаммага эмас, балки мўминларгагина сўрамоқдалар. Асосий қоида эса ўзгармасдир: «Ким куфр келтирса, озгина ҳузур бахш этаман, сўнгра дўзах азобига мажбур қиламан ва у қандай ҳам ёмон жой!»


Say (unto them): If ye possessed the treasures of the mercy of my Lord, ye would surely hold them back for fear of spending, for man was ever grudging. 	 Сен: «Агар сизлар Роббим раҳмати хазиналарига эга бўлсангиз ҳам, уни сарфлашдан қўрқиб, мумсиклик қилган бўлар эдингиз. Инсон зоти ўзи бахил бўлур», деб айт.


So if they do not withdraw from you, nor offer you peace, nor restrain their hands, seize them and execute them wherever you find them. 	 Демак, уларга ишониб бўлмайди. Мадомики улар мусулмонларга ёмонлик қилишдан четланмасалар, тинчликни таклиф қилмасалар ва улардан қўлларини тиймасалар, уларни асир олиш, топган жойда ўлдириш керак.


He said: Lo! we are afraid of you. 	 У: «Албатта, биз сизлардан қўрқмоқдамиз», деди.


And I ask of you no wage therefor; my wage is the concern only of the Lord of the Worlds. 	 Мен сизлардан бунинг учун ҳақ-ажр сўрамасман. Менинг ажрим фақатгина Роббул оламийн зиммасидадир.


But most of them turn away so that they hear not. 	 Бас, кўплари ундан юз ўгирдилар. Энди улар эшитмаслар.


And We made water to flow forth in the land in springs, so the water gathered together according to a measure already ordained. 	 Ва ердан отилтириб, булоқлар чиқардик. Бас, сувлар тақдир қилинган иш учун бирлашдилар.


Of the cattle are some for burden and some for meat: eat what Allah hath provided for you, and follow not the footsteps of Satan: for he is to you and avowed enemy. 	 (Ўтган оятларда мушриклар ўзларича ҳеч қандай ҳақ-ҳуқуқсиз, далил-ҳужжатсиз баъзи ҳайвонларни минишни, баъзиларининг гўштини ейишни ҳаром қилганлари айтилган эди. Аммо, аслини олганда, ҳайвонларни миниш ёки минмаслик, гўштини ейиш ёки емаслик ҳақидаги ҳукмни фақат Аллоҳ таолонинг Ўзигина чиқаради.)


He said: 'O Moses! I have indeed preferred you to all others by virtue of the Message I have entrusted to you and by virtue of My speaking to you. 	 У зот: «Эй Мусо, Мен сени одамлар ичидан Пайғамбарлигим ва гаплашишим ила танлаб олдим.


They are content that they should be with the useless and their hearts are sealed, so that they apprehend not. 	 Улар хотин-халажлар билан бирга бўлишга рози бўлдилар ва қалбларига муҳр босилди. Бас, улар англамаслар.


Allah is ever Hearer, Seer. 	 Ва Аллоҳ эшитувчи ва кўрувчи зотдир.


But those of [blood] relationship are more entitled [to inheritance] in the decree of Allah. 	 Албатта, Аллоҳ ҳар бир нарсани билгувчи зотдир. ( ҳижратнинг аввалида мерос маълум муддат мусулмон биродарлиги асосида тақсимланган.


(This is) a Message sent down from the Lord of the Worlds. 	 Оламлар Роббисидан туширилгандир.


And let him fear God, his Lord, and diminish nothing from it. 	 Шундоқ қилмоғингиз Аллоҳнинг ҳузурида адолатлироқ, гувоҳликка кучлироқ ва шубҳаланмаслигингиз учун яқинроқдир. Магар ораларингизда юриб турган нақд савдо бўлса, ёзмасангиз ҳам, сизга гуноҳ бўлмас.


And when you have eaten, disperse, without lingering for conversation. 	 Аллоҳ ҳақни (айтишдан) ҳаё қилмас. Қачонки улардан бирор нарса сўрасангиз, парда ортидан сўранг.


What a terrible destination! 	 Ва у нақадар ёмон қайтиш жойидир», деб айт.


Indeed, We left a clear sign for a nation that understands. 	 Батаҳқиқ, Биз ундан ақл юритгувчи қавмлар учун очиқ-ойдин оят-белгилар қолдирганмиз. (Лут қавмидан, улар яшаб ўтган диёрдан уларнинг жиноятлари оқибати нима билан тугаганини эслатиб турувчи нишоналар қолдирилгандир.


Is it a wonder to the people that We inspired a man from among them: “Warn mankind, and give good news to those who believe that they are on a sound footing with their Lord”? 	 Одамларга ўзларидан бўлган бир кишига ваҳий юбориб: «Одамларни огоҳлантир ва иймон келтирганларга Роббилари ҳузурида улар учун собитқадамлик борлигининг башоратини бер», деганимиз ажабланарли бўлдими?


Do not prostrate before the sun and the moon, but prostrate before God Who has created them if you want to worship Him alone. 	 Уларни яратган Аллоҳга сажда қилинг. Гар сиз Унгагина ибодат қилмоқчи бўлсангиз.


Fir'aun (Pharaoh) said to those around: "Do you not hear (what he says)?" 	 У атрофидаги кишиларга: «Эшитмаяпсизларми?!» деди.


'My Lord has made my dwelling a good one. 	 Кейин у яхшиликни унутадиган одам ҳам эмас. Шунинг учун ҳам, ахир у, яъни, уй эгаси–хотиннинг эри, жойимни яхшилаб берган хўжам-ку, деди.


From a drop of seed. 	 Нутфадан яратди.


(So had We destroyed) the people of Noah before them: They were surely a sinful people. 	 Ва бундан аввал Нуҳ қавмини ҳам (ҳалок этганмиз). Албатта, улар фосиқ қавм эдилар.


Say, ‘I have no control over any benefit for myself, nor [over] any harm except what Allah may wish. 	 Ўзим учун на фойда ва на зарарга молик эмасман. Магар Аллоҳнинг хоҳлагани бўлади.


Yet those who disbelieve say: When we have become dust like our fathers, shall we verily be brought forth (again)? 	 Куфр келтирганлар: «Биз ва ота-боболаримиз тупроқ бўлганимиздан кейин, яна чиқариламизми?!


Yet patience is graceful. 	 Шоядки Аллоҳ уларнинг ҳаммасини ҳузуримга жамлаб келтирса.


They question you about the Spirit. 	 Сизга жуда оз илм берилгандир», деб айт. (Яҳудийлар руҳ ҳақидаги саволга Аллоҳдан бошқа ҳеч ким жавоб бера олмаслигини аввалдан билганлар.


Verily whoso associates with God anything, God shall prohibit him entrance to Paradise, and his refuge shall be the Fire; and wrongdoers shall have no helpers.' 	 Ким Аллоҳга ширк келтирса, албатта, Аллоҳ унга жаннатни ҳаром қиладир ва унинг турар жойи дўзах бўладир. Ва золимларга нусрат берувчилар йўқдир», деди.


Perhaps, if he divorces you, his Lord will give him in exchange wives better than you: submissive, believing, obedient, penitent, devout, fasting—previously married, or virgins. 	 У сизларни талоқ қилса, шоядки, Роббиси сиздан яхшироқ, муслима, мўмина, итоатли, тавбачи, ибодатли, рўзадор жувон ва қизларни ўрнингизга хотин қилиб берса.


(Muhammad), say to them, "Tell me, if you know, to whom does the earth and its contents belong?" 	 Сен: «Агар билсангиз, Ер ва ундаги кимсалар кимникидир?» деб айт.


“Indeed, if you do extend your hand against me to kill me, I will not extend my hand against you to kill you; I fear Allah, the Lord Of The Creation.” 	 Агар сен мени ўлдириш учун қўл кўтарсанг, мен сени ўлдириш учун қўл кўтармасман. Мен, албатта, оламларнинг Робби Аллоҳдан қўрқаман.


We sent this (the Holy Koran) down on the Night of Honor. 	 Албатта, Биз у(Қуръон)ни Лайлатул Қадр да туширдик.


Or have they set up other Gods besides Allah? 	 Мана бу мен билан биргаларнинг зикридир ва мендан олдингиларнинг зикридир», дегин. Йўқ, уларнинг кўплари ҳақни билмаслар.


Should you fear poverty, Allah will enrich you out of His grace, if He wishes. 	 Ўша йили, юқорида ўрганганимиздек, Ҳазрати Абу Бакр амирликларида ҳаж бўлган ва ҳазрати Али бу оятларни ҳажга келганларга ўқиб, ҳукмини тушунтирганлар. Ўша йилдан бошлаб мушрикларнинг Масжидул Ҳаромга келишлари ман қилинган.


Is then He (Allah) Who takes charge (guards, maintains, provides, etc.) of every person and knows all that he has earned (like any other deities who know nothing)? 	 Ҳар бир жоннинг қилган касби устидан турувчи зот ким? Аллоҳга ширк келтирдилар.


Your Lord is well aware of those who have gone astray from His Path and He is well aware of those who are guided. 	 У рақиби билан талашиб, тортишиб, бақир-чақир, уруш-жанжал этмасдан, унинг табъига йўл топиб, унга қаноат ҳосил қилдириб, ўзи сезмаган ҳолда Исломга мойил бўлиб қоладиган усталик билан мунозара олиб бориши лозим. Бешинчидан, даъватчи ўз вазифаси даъват қилиш эканини, ҳидоят ва залолат Аллоҳга боғлиқлигини ҳеч қачон унутмаслиги керак.)


Hast thou then seen, if We content them for (long) years, 	 Айтгин-чи, агар Биз уларни йилларча ҳузурлантирсак-да.


It is an Arabic Qur'an free of all crookedness that they may guard against their evil end. 	 Арабча Қуръонни эгриликсиз қилиб (туширдикки), шоядки тақво қилсалар.


Man is (self-)destroyed: how ungrateful! 	 (Кофир) инсонга лаънат бўлсин, унинг кофирлиги қандоқ шиддатли бўлди.


How [dreadful] was My punishment and My warning! 	 Бас, Менинг азобим ва огоҳлантиришим қандоқ бўлди?!


Thou hast given me of the kingdom and taught me of the interpretation of sayings: Originator of the heavens and the earth! 	 Сен дунёю охиратда менинг валиййимсан. Мени мусулмон ҳолимда вафот этдиргин ва солиҳларга қўшгин», деди.


Each soul will be paid in full for what it had done. 	 Ва ҳар бир жонга қилган амали (жазо ёки мукофоти) тўлиқ берилди.


His is the highest attribute, in the heavens and the earth. 	 Осмонлару ердаги энг олий васф Уникидир.


I made things smooth and easy for him, 	 Ва унга (ҳамма нарсани) осонлаштириб қўйдим.


I fear lest a wolf should devour him, while you are careless of him." 	 (Уни сизларга ишониб, қўшиб юбора олмайман, деган маънодаги сўзни юмшоқроқ қилиб айтдилар.)


[Therein are] gardens of perpetual residence which the Most Merciful has promised His servants in the unseen. 	 Роҳман Ўз бандаларига ғайбдан ваъда қилган адн жаннатларидир.


One is fresh, sweet, good to drink, while the other is salty and bitter. 	 Сиз ҳар биридан тоза гўшт ейсиз ва тақинчоқ чиқариб тақурсиз. Ва Унинг фазлидан талаб қилишингиз учун у(сув)ни ёриб кетаётган кемаларни кўрурсиз.


The ultimate end for both of them is the Fire, where they will dwell forever. 	 Бас, уларнинг оқибатлари бир. Албатта, икковлари ҳам дўзахда бўлурлар, у ерда абадий қолурлар.


to the West where he found the sun setting into a warm source (spring) of water and a people living near by. 	 То қуёш ботиш жойига етганида, унинг қора балчиқ булоққа ботаётганини кўрди ва унинг олдида бир қавмни кўрди. Биз: «Эй Зулқарнайн, ё уларни азобларсан, ёки гўзаллик-ла тутарсан», дедик.


Are the people of the townships then secure that Our wrath would not come upon them at night while they are slumbering? 	 Қишлоқлар аҳли уларга Бизнинг бало-қазойимиз тунда, ухлаётган ҳолларида келишидан хотиржаммилар?!


If you, (pagans), call our (revelations) lies, certainly many generations living before you have also done the same thing. 	 Агар сизлар ёлғончи қилсангиз, бас, сиздан олдинги умматлар ҳам ёлғончи қилганлар.


Indeed we have grave doubts concerning that to which you invite us.’ 	 Албатта, биз сен даъват қилаётган нарса ҳақида шак-шубҳадамиз», дедилар.


And do not ever let the devil stop you; he is indeed your open enemy. 	 Шайтон сизни ҳаргиз (тўғри йўлдан) тўсмасин. Албатта, у сизга очиқ-ойдин душмандир.


They are more afraid of you than of God. 	 Албатта, уларнинг қалбларига Аллоҳдан кўра сизлар кўпроқ қўрқинчли туюласизлар. Чунки улар яхши англамайдиган қавмдирлар.


Do not give the feeble-minded your property, which Allah has assigned you to manage: provide for them out of it and clothe them, and speak to them honourable words. 	 Аллоҳ (ҳаётингизни) тургизиш (воситаси) қилган молларингизни эси пастларга берманг. Уларни ўша моллардан ризқлантиринг, кийинтиринг ва уларга яхши сўзлар айтинг.


They will have no guardian or helper besides God. 	 Ва уларга Аллоҳдан ўзга ёрдам берадиган ҳеч қандай валийлар бўлмади.


They said, ‘It is the same to us whether you exhort us or not. 	 Улар: «Биз учун ваъз қилсанг ҳам ёки ваъз қилгувчилардан бўлмасанг ҳам, барибир.


he said, "My love of horses for the cause of God has made me continue watching them until sunset, thus making me miss my prayer". 	 У: «Албатта, мен Роббимнинг зикридан кўра дунё ишқига берилиб кетиб, ҳатто(қуёш) парда ила беркинибди-ку!


That is how God leads whosoever He will astray, and guides whosoever He will. 	 Шундоқ қилиб Аллоҳ хоҳлаган кимсани адаштирадир ва хоҳлаган кимсани ҳидоятга соладир.


He Who created Death and Life, that He may try which of you is best in deed: and He is the Exalted in Might, Oft-Forgiving;- 	 У азиз ва ўта мағфиратлидир. (Ўлимни эслаган одам унга тайёргарлик кўради ва ўлгандан сўнг шарманда бўлмаслик учун ўзини яхши ишларга сафарбар қилади.)


and when I have formed him fully and breathed My spirit into him, prostrate yourselves before him." 	 Бас, қачонки уни ростлаб, ичига руҳимдан пуфлаганимда, унга сажда қилиб йиқилинглар!» деган эди.


And this (submission to Allah, Islam) was enjoined by Ibrahim (Abraham) upon his sons and by Ya'qub (Jacob), (saying), "O my sons! 	 Иброҳим ўша (миллат)ни болаларига васият қилди.


They tasted the mischief of their action, and for them is a painful punishment. 	 Бас, улар ўз ишларининг азобини татидилар ва уларга аламли азоблар бор.


She was about to disclose [the matter concerning] him had We not bound fast her heart that she would be of the believers. 	 Мўминлардан бўлиши учун қалбини мустаҳкам боғламаганимизда, уни билдириб қўйишига сал қолди.


Such Allah has written for you. 	 Бу фарздир. Фарз маҳрдан кейин ўзаро розилик ила келишганингиз гуноҳ эмас.


He admonishes you that perhaps you will be reminded. 	 Лекин урфда кишилар номусига тааллуқли жиноятлар тушунилади. «Мункар» деганда, инсоннинг соф табиати инкор қиладиган ишлар кўзда тутилади.


The hypocrites indeed are evil-doers. 	 Кўрсатадиган фаолиятларининг маъноси бир.)


List keys of trusted vendors 	 Ишончли етказиб берувчилар калитлари рўйхати


For it is what it has earned, and against it what it has gained. 	 Эй Роббимиз, агар унутсак ёки хато қилсак, (иқобга) тутмагин. Эй Роббимиз, биздан олдингиларга юклаганга ўхшаш оғирликни бизга юкламагин.


And certainly We gave the Book to Musa, but it has been differed about, and had not a word already gone forth from your Lord, judgment would certainly have been given between them; and most surely they are in a disquieting doubt about it. 	 Худди Қуръонга нисбатан муносабатга ўхшаш муносабат бўлди. Агар Аллоҳ таоло қиёматда ҳисоб-китоб қилишга сўз бермаганида, китобига куфр келтирганларни, албатта, азобга дучор этар эди.)


We make in it orchards of date palms and vines, and We cause springs to gush forth in it, 	 Ва унда хурмо ва узум боғлари яратдик ҳамда ичидан булоқларни чиқардик.


What! that which is made in ornaments and which in contention is unable to make plain speech! 	 Зебу зийнат ичида ўстириладиган ва хусумат пайтида очиқ-ойдин бўла олмайдиган кимсаними?! (Бу оятларда мушрикларнинг, фаришталар Аллоҳнинг қизи, деган эътиқодларига рад келмоқда.)


He who had knowledge from the Book said, “I will bring it to you before your glance returns to you.” 	 Китобдан илми бор шахс: «Мен уни сенга кўзингни очиб юмгунингча келтирурман», деди. Қачонки, у(Сулаймон) у(тахт)ни ўз ҳузурида қарор топганини кўргач: «Бу Роббимнинг фазлидандир.


This is a message for mankind. Let them take warning from it and know that He is but one God. Let those possessed of understanding may take heed. 	 Бу(Қуръон) одамлар учун, уларнинг у ила огоҳлантирилишлари, У ягона илоҳ эканини билишлари ва ақл эгалари эслашлари учун баёнотдир.


They will be admitted into Paradise wherein streams flow and they will live forever. 	 Арабча «тағобун» «ғибн» сўзидан олинган бўлиб, баҳонинг пастлашини билдиради. Қиёмат куни кофирлар иймонни тарк қилганлари учун баҳолари пастлаб, дўзахга равона бўладилар.


But God nullifies what Satan interjects, and God affirms His revelations. 	 Аллоҳ ўта билгувчи ва ҳикматли зотдир. (Луғат жиҳатидан қарайдиган бўлсак «Таманний» сўзи араб тилида «олий орзу» (ажНабий тилдаги «идеал») маъносини англатади.


So it is likelier that they will bear testimony in proper form, or else they will be afraid that after their oaths, oaths may be rebutted. 	 Намоздан кейин кўпчилик ичида Аллоҳ номи билан қасам ичтирилиб, сўнгра: «Гарчи қариндошимиз учун бўлса ҳам, қасамни озгина қийматга сотмаймиз ва Аллоҳ учун гувоҳлигимизни яширмаймиз. Зотан, у ҳолда, албатта, гуноҳкорлардан бўлиб қоламиз», дейишлари ҳақиқатан ҳам ҳаққоний гувоҳлик беришларига кучли омил бўлади.


These are the revelations of God which We recite to you for a genuine purpose. 	 Булар Аллоҳнинг оятларидир. Биз уларни сенга ҳақ ила тиловат қилурмиз.


And the moon darkens 	 Ва ой тутилса.


And the swollen sea, 	 Ва тўлган денгиз билан қасам.


Seek help with the Salat and fortitude: no doubt, Salat is a hard task but not for those obedient servants, 	 Сабр ҳам, кўпчилик хаёл қилганидай салбий маънода, яъни, нима бўлса ҳам сабр қиляпман, деб жим-ҳаракатсиз туриш эмас, балки Аллоҳнинг айтганини бажариш жараёнида дуч келадиган машаққатларни енгишдаги сабрдир. Энг бош сабр ҳавою нафсни, роҳат-фароғатни, мансабни тарк қилиб, Аллоҳнинг айтганига юришга чидамдир.)


Remaining 	 Қолмоқда


And in fact they use words (both) iniquitous and false: but truly Allah is one that blots out (sins), and forgives (again and again). 	 Ва, албатта, улар инкор қилинган ва ғирт ёлғон сўзларни айтарлар. Ва, албатта, Аллоҳ кечирувчи ва мағфират қилувчидир.


And the good word of your Lord was fulfilled for the Children of Israel because of what they had patiently endured. 	 (Оятдаги «хўрланиб юрган қавм»дан мурод Бани Исроилдир. Фиръавн ва унинг аҳли Бани Исроил ўғлонларини ўлдириб, қизларини чўри, ўзларини хизматкор қилиб, мудом хўрлашар эдилар.


We shall inherit all that he boasts of, and he will come to Us all alone. 	 У айтаётган нарсага меросхўр бўлурмиз ва у бизга ёлғиз ҳолида келур. (Кофир молу мулк, бола-чақа ва бошқа дунёвий нарсаларидан жудо бўлган ёлғиз ҳолида бизга–ҳузуримизга келади.


Say, “Shall I choose as a supporter someone other than Allah, Who is the Originator of the heavens and the earth and Who feeds and does not need to eat?” 	 Сен: «Аллоҳдан ўзгани валий-дўст қилиб оламанми? У осмонлару ерни яратгувчидир.


For the Zalimun (polytheists and wrongdoers, etc.) there is no helper." 	 (Жаҳаннамда шиддатли азобларга дучор бўлган кофирлар чидай олмай Роббул оламийнга ёлборишга ўтадилар.)


Even as those before you who were mightier than you in strength, and more affluent than you in wealth and children. 	 Ўзингиздан аввалгиларга ўхшайсиз. Улар сизлардан кўра қувватлироқ, молу дунё ва бола-чақалари кўпроқ эдилар.


The unbelievers wellnigh strike thee down with their glances, when they hear the Reminder, and they say, 'Surely he is a man possessed!' 	 Ва кофирлар зикрни эшитаётганларида сени кўзлари билан тойдирмоқчи бўлдилар ва, албатта, у жиннидур, дерлар.


And Allah did this just for your happiness and for your hearts to gain contentment; and help does not come except from Allah; indeed Allah is Almighty, Wise. 	 Аллоҳ у(мадад)ни башорат ва қалбларингиз у билан хотиржам бўлиши учунгина қилди. Ғалаба эса, фақат Аллоҳнинг ҳузуридадир.


(Allah) said: "Therefore it (this holy land) is forbidden to them for forty years; in distraction they will wander through the land. 	 (Бани Исроилнинг бу қилмиши учун, яъни, Аллоҳнинг амрига итоат этмагани–Муқаддас ерга кирмагани учун, Аллоҳ уларга бу муқаддас ерга киришни қирқ йилгача ҳаром қилиб қўйди. Тафсирчиларимизнинг айтишларича, яҳудийлар бу муддатда Сийно ярим оролидаги саҳрода 270 фарсаҳлик жойдан ташқарига чиқа олмай, адашиб, ҳайрон бўлиб, бир борган жойга қайта-қайта бориб юравердилар.


But if thou turnest from them, seeking mercy from thy Lord that thou hopest for, then speak unto them gentle words. 	 Агар улардан Роббингдан раҳмат талаб қилган ҳолда юз ўгирадиган бўлсанг, бас, уларга мулойим сўз айтгин. (Kўлингда берадиган нарсанг бўлмаса, ота-она, қариндош, мискинларга моддий ёрдам бера олмай юз ўгирадиган бўлсанг, Роббингдан келажакда сенга ҳам ризқ-рўз–раҳмат талаб қилган ҳолда уларга ширин сўз айт.


They replied: 'We shall surely return to our Lord. 	 Улар: «Албатта, биз Роббимизга қайтгувчимиз.


Surely in that there are signs for those who give heed (to the call of the Messenger). 	 Албатта, бунда эшитадиган қавмлар учун оят-аломатлар бордир.


And We have enjoined upon man, to his parents, good treatment. 	 Биз инсонни ота-онасига яхшилик қилишга буюрдик. Онаси унга қийланиб ҳомиладор бўлди ва уни қийланиб туғди.


Can one who was given a better promise, which he will find come true, be like him who was given a little enjoyment of this life, but who will afterwards be brought (to judgement) on the Day of Resurrection? 	 Биз унга гўзал ваъда қилган, кейин ўшанга эришувчи киши бу ҳаёти дунё матоҳини берганимиздан сўнгра қиёмат куни (азобга) ҳозир қилинганлардан бўлган киши каби бўлармиди?! (Бу ояти каримада мўмин билан кофир бир-бирларига солиштириб кўрсатилмоқда.


I CALL TO witness the Mount Sinai, 	 Тур билан қасам.


Thou seest the wrong-doers fearful of that which they have earned, and it will surely befall them, while those who believe and do good works (will be) in flowering meadows of the Gardens, having what they wish from their Lord. 	 Золимларни ўзлари касб қилган нарсалари(азоби)дан қўрқувчи ўлароқ кўрасан. Ҳолбуки, у уларга тушгувчидир.


They fight in God’s way, and they kill and get killed. 	 Аллоҳдан ҳам аҳдига вафодорроқ ким бор? Ким Аллоҳга берган аҳдига вафо қилса, бас, қилган савдоларингиздан шод бўлаверинг.


And We had certainty settled the Children of Israel in an agreeable settlement and provided them with good things. 	 Батаҳқиқ, Биз Бани Исроилни ҳақиқий омонлик масканига жойлаштирдик ва уларни пок нарсалар ила ризқлантирдик.


In any case, I have not been appointed a keeper over you. 	 Мен сизнинг устингизда қўриқчи эмасман», деди.


And Allah will pardon (accept the repentance of) the true believers of the Islamic Monotheism, men and women. And Allah is Ever OftForgiving, Most Merciful. 	 (Яъни, мазкур омонатнинг инсонга таклиф қилинишидан мақсад инсонлар орасидан мунофиқ ва мушрикларни ажратиб олиб азоблаш ва мўминларни ажратиб олиб, уларнинг тавбасини қабул қилиб мукофотлашдир.)


Indeed nothing is hidden from Allah, neither in the earth nor in the heavens. 	 Албатта, Аллоҳ Унга ерда ҳам, осмонда ҳам ҳеч нарса махфий қолмайдиган зотдир.


Those who emigrate for God’s sake after being persecuted, We will settle them in a good place in this world; but the reward of the Hereafter is greater, if they only knew. 	 Зулмга дучор бўлганларидан сўнг Аллоҳнинг йўлида ҳижрат қилганларни бу дунёда, албатта, гўзал (жойга) жойлаштирурмиз. Ва охират ажри каттароқдир, агар биладиган бўлсалар.


Indeed, We have sent to you a Messenger as a witness over you, just as We sent a Messenger to Pharaoh. 	 Албатта, Биз сизларга, худди Фиръавнга Расул юборганимиздек, сиз ҳақингизда гувоҳлик берувчи Расулни юбордик.


Their foul acts seem fair to them Allah does not guide the unbelievers. 	 Улар бир йилда тўрт ой урушмасак бўлди-да, қайси ойда бўлишининг нима фарқи бор, дегандек иш қилишар эди. Оятда уларнинг бу тасарруфларига баҳо ва шарҳ берилмоқда.)


And if you fear [an enemy, then pray] on foot or riding. 	 Агар хавфда қолсангиз, юрган ва минган ҳолингизда, хотиржам бўлганингизда, билмаган нарсангизни қандоқ ўргатган бўлса, Аллоҳни шундоқ зикр қилинг. (Одамлар кўп нарсаларни билмайдилар, Аллоҳ ўргатмаса ҳеч нарсани билмас эдилар.


And they persecuted them for naught save that they believed in Allah, the Mighty, the Praiseworthy 	 Ва (улар) мўминлардан Азиз, Ҳамид Аллоҳга бўлган иймондан бошқа «айб» топа олмадилар.


And We have not sent you, [O Muhammad], except as a mercy to the worlds. 	 Биз сени фақат оламларга раҳмат қилиб юбордик.


Thus does Allah set a seal on the hearts of those who do not know. 	 Аллоҳ билмайдиганларнинг қалбларини ана шундай қилиб муҳрлар.


And believe in what I revealed, confirming what is with you; and do not be the first to deny it; and do not exchange My revelations for a small price; and be conscious of Me. 	 Ва сиздаги нарсани тасдиқловчи қилиб туширган нарсамга иймон келтиринг. Унга биринчи куфр келтирувчи бўлманг.


On the Day when their tongues, their hands, and their feet will bear witness against them as to their actions. 	 У кунда тиллари, қўллари ва оёқлари қилиб юрган амаллари ҳақида уларга қарши гувоҳлик берур.


Soon I will show you My signs, but do not ask Me to hasten them. 	 Мен, албатта, сизларга Ўз оят-аломатларимни кўрсатурман. Бас, мени шошилтирманглар.


They came to the Pharaoh and told him that they were the Messengerss of his Lord and that they wanted him to let the Israelites go with them and stop afflicting the Israelites with torment. 	 Бас, унинг олдига боринглар ва унга: «Албатта, биз Роббингнинг Пайғамбарларимиз, Бани Исроилни биз билан қўйиб юбор. Уларни азоблама.


‘Ayn, Seen, Qaf. 	 Сийн. Қо-оф.


I swear by this city (Makkah); 	 Мана шу шаҳар билан қасам.


But when it shall descend in their court, evil shall then be the morning of the warned ones. 	 Қачонки, у уларнинг ҳовлисига тушганида, огоҳлантирилганларнинг тонги жуда ёмон бўлур.


When believing women come to thee to take the oath of fealty to thee, that they will not associate in worship any other thing whatever with Allah, that they will not steal, that they will not commit adultery (or fornication), that they will not kill their children, that they will not utter slander, intentionally forging falsehood, and that they will not disobey thee in any just matter,- then do thou receive their fealty, and pray to Allah for the forgiveness (of their sins): for Allah is Oft-Forgiving, Most Merciful. 	 Агар мўминалар сенга Аллоҳга ҳеч нарсани ширк келтирмаслик, ўғрилик қилмаслик, зино қилмаслик, болаларини ўлдирмаслик, қўллари ва оёқлари орасидан бўҳтон тўқиб келтирмаслик ва сенга яхшилик ишда исён қилмасликка байъат қилиб келсалар, уларнинг байъатини қабул қил. Ва Аллоҳдан уларнинг гуноҳини кечишни сўра.


And not one of you but shall pass over it: it is for thy Lord an ordinance decreed. *Chapter: 19 	 Бинобарин, мўминлар жаҳаннамга, хусусан, сиротдан ўтаётганларида яқинлашадилар, бироқ тушмай ўтиб кетадилар. Кофирлар эса, яқинлашиб, жаҳаннам атрофида тиз чўкиб ўтирадилар ва гуноҳларига мос равишда кетма-кет дўзахга ташланадилар.)


Lo! thy Lord enlargeth the provision for whom He will, and straiteneth (it for whom He will). 	 Албатта, Роббинг ризқни кимга хоҳласа, кенг қилур ёки тор қилур.


Then We drave them forth from gardens and springs. 	 Бас, Биз уларни боғ-роғлар ва булоқлардан.


who had set up another god along with Allah and cast him into the severe punishment.’ 	 Аллоҳ билан бирга бошқани илоҳ қилиб олганни шиддатли азобга ташланг!


But if you turn away, I fear for you the punishment of a Mighty Day. 	 Агар юз ўгириб кетсангиз, бас, албатта, мен сизларга улуғ куннинг азоби бўлишидан қўрқаман.


It is not a good deed. 	 У кофирлиги билан сенинг аҳлингдан бўла олмайди. Иймони борлар сенинг аҳлинг бўлади.


The Prayer is enjoined upon the believers at stated times. 	 Аммо бу ояти каримада бу иш ҳавф намозидан кейин, айниқса, зарур экани таъкидланмоқда. Ўтирганда ҳам, турганда ҳам, ёнбошлаганда ҳам, яъни, ҳамма ҳолатларда Аллоҳ таолони зикр қилиб, ундан душман билан бўладиган жангда ғалаба-нусрат сўралади.)


and at dawns they would plead for forgiveness, 	 Ва улар саҳарларда истиғфор айтар эдилар.


For them are good tidings in the worldly life and in the Hereafter. 	 Уларга ҳаёти дунёда ҳам, охиратда ҳам хушхабар бор. Аллоҳнинг сўзларини ўзгартириш йўқ.


Allah will say: 'This is the Day the truthful shall benefit by their truthfulness. 	 Аллоҳ: «Бу кун ростгўйларга ростгўйликлари манфаат берадиган кун.


You alone we worship, and to You alone turn for help. 	 Фақат сенгагина ибодат қиламиз ва фақат сендангина ёрдам сўраймиз. ( "Иййака наъбуду" "фақат сенинг айтганингни қиламиз" маъносини англатади. Бу эса, банда тарафидан Аллоҳга берилган улкан ваъда.


Except what Allah, may will, He knows what is apparent and what is hidden. 	 Магар Аллоҳ хоҳлаганини. Албатта, У ошкорни ҳам, махфий нарсани ҳам биладир.


Then when it set he said, "I do not love things that set." 	 У ботиб кетганида эса: «Ботувчиларни ёқтирмасман», деди.


Whoever brings a virtue will receive better than it—and they will be safe from the horrors of that Day. 	 Ким яхшилик қилса, унга ундан кўра яхшироқ (мукофот) бўлур. Ҳамда улар ўша куннинг даҳшатидан омондадирлар.


This is the truth from your Lord; so do not be among the skeptics. 	 Бу ҳақ Роббингдандир, ҳеч-ҳеч шак қилувчилардан бўлма.


Now, if you were to turn away, what else can be expected but that you will work corruption in the land and fly at each other's throats? 	 Эҳтимол, (иймондан) юз ўгирсангиз, ер юзида фасод қилиб, қардошлик ришталарини узарсиз?! (Бу оятда иймондан юз ўгириб, жоҳилиятга қайтишдан келадиган бу дунёдаги зарарлар эслатилмоқда.)


And if they belie thee, say thou: unto me my work, and unto you your work: ye are quit of that which I work and am quit of that which ye work. 	 Агар улар сени ёлғончи қилсалар, сен: «Менга ўз ишим, сизларга ўз ишингиз, сизлар мен қиладиган ишдан поксизлар, мен сизлар қиладиган ишдан покман», деб айт. (Улар шунчалик далилларни кўриб-билиб, ҳақиқатни англаб етганларидан кейин ҳам иймон келтирмасалар, сени ёлғончига чиқарсалар, унда улар билан орани очиқ қилишингдан бошқа чора қолмайди.


(This is) the truth from your Lord, so be not of the disputers. 	 Бу ҳақиқат Роббингдандир, бас, шак келтирувчилардан бўлма.


Stop them. 	 Ва уларни тўхтатинглар!


The polytheists are indeed unclean: so let them not approach the Holy Mosque after this year. 	 Ушбу ояти карима ҳукмига биноан улар Масжидул Ҳаромга яқин келишлари мумкин эмас. Оятда «бу йилларидан» ибораси билан тўққизинчи ҳижрий йили назарда тутилган.


And Our command is only a fleeting one – like the batting of an eyelid. 	 Бизнинг фармонимиз бир сўздан ўзга эмас. Кўз юмгунча бўлур.


They worship what their fathers had worshipped before them. 	 Улар олдин оталари ибодат қилганга ўхшаш ибодат қилурлар, холос.


Those who do not judge according to what God has revealed are unjust. 	 Кўзга–кўз, яъни, бировнинг кўзини кўр қилгандан унинг ҳам кўзини кўр қилиш ила қасос олинади. Бурун, қулоқ, тиш ва бошқа аъзолар, шунингдек, етган жароҳатларга ҳам шунга ўхшатиб қасос олинади.


We turned the town upside-down and showered on them lumps of baked clay. 	 Бас, Биз (бу шаҳарнинг) остини устин қилдик ва улар устига лойи қотган тошлар ёғдирдик.


In them (both) will be fruits, and date- palms and pomegranates. 	 Икковларида мевалар, хурмо ва анорлар бор.


Then as for him who is given his book in his right hand, he shall say, 'Here, take and read my book! 	 Бас, кимнинг китоби ўнг тарафдан берилса, у, мана, менинг китобимни ўқиб кўринглар...


Have fear of God and obey me. 	 Аллоҳга тақво қилинг ва менга итоат этинг.


That will be- that Day - a Day of Distress,- 	 Ўшал кун, қийин кундир.


You call me to reject God, and to associate with Him what I have no knowledge of, while I call you to the Mighty Forgiver. 	 Ҳолбуки, мен сизни азизу ўта мағфиратли зотга чақирмоқдаман. (Сиз мени Аллоҳни инкор этиб, унга ибодат қилмасликка, худолигини билмаганим нарсани унга ширк келтириб, ўшанга ибодат қилишимга чақирмоқдасиз.


His people said to him, “Do not exult; God does not love the exultant. 	 Молу мулки шу даражада кўп эдики, хазиналарининг калитларини кўтариш бир тўда кучли одамларга ҳам оғирлик қилар эди. Ўша вақтда шунчалик молга эгалик уни ҳовлиқтириб юборади.


from a drop of [seminal] fluid when emitted; 	 Нутфадан, оқиб тушганда.


“Our Lord, in You we trust, and to You we repent, and to You is the ultimate resort. 	 Лекин отанинг иймонга келмаслигига кўзлари етгач, «Сендан Аллоҳнинг азобини қайтаришга молик эмасман», деб қўшиб қўйганлар.)


Thereat the angels prostrated, all of them together, 	 Бас, фаришталар барчалари жамланиб, сажда қилдилар.


like the pearls in their shells: 	 Мисоли яширилган дур.


Say: Have you then considered that what you call upon besides Allah, would they, if Allah desire to afflict me with harm, be the removers of His harm, or (would they), if Allah desire to show me mercy, be the withholders of His mercy? 	 Сиз илтижо қилаётган Аллоҳдан бошқа нарсалар, агар Аллоҳ менга зарарни ирода қилса, ўшалар унинг зарарини аритгувчи бўла олурларми?! Ёки менга марҳаматни ирода қилса, ўшалар Унинг марҳаматини тутиб қолгувчи бўла олурми?!» деб айт.


But give them [a gift of] compensation - the wealthy according to his capability and the poor according to his capability - a provision according to what is acceptable, a duty upon the doers of good. 	 Бу яхшилик қилувчилар бурчидир. (Бу оятда никоҳдан кейин маҳрни аниқламаган ҳолатда духулдан олдин талоқ қилганда нима бўлиши ҳақида сўз кетмоқда.)


And the king said: Bring him to me. 	 Подшоҳ: «Уни менга келтиринглар», деди.


Nay, but they hope for no resurrection. 	 Улар Шомга қилган сафарларида Лут алайҳиссалом қавми шаҳри харобалари ёнидан ўтар эдилар. Агар уларда инсоф бўлганида, заррача тафаккур бўлганида, кўрганларидан ибрат олардилар.)


Then she brought the child to her people. 	 Бас, уни кўтариб қавмига олиб келди.


They demand that you hasten on the evil rather than the good, although there have been many examples of punishment before them -- your Lord is full of forgiveness for mankind, despite their wrongdoings, but He is truly severe in punishment. 	 (Уларга ўхшаган кофир қавмлар кўп ўтган. Улар ҳам буларга ўхшаб Пайғамбарларга қарши чиққан ва турли талаблар қўйган эдилар.


O you who believe! 	 Аллоҳга ҳақиқий тақво ила тақво қилинг. Ва фақат мусулмон ҳолингиздагина бу дунёдан ўтинг.


They will exchange with one another a cup [of wine] wherein [results] no ill speech or commission of sin. 	 У ерда беҳуда сергаплик ва гуноҳ йўқ. (Охират шаробида нохуш ишларнинг биронтаси рўй бермас экан.)


But such as come to Him as Believers who have worked righteous deeds,- for them are ranks exalted,- 	 Ким Унга мўмин ўлароқ, яхши амаллар қилган ҳолида келса, бас, ана ўшаларга олий даражалар.


That is because your Lord will not destroy villages unjustly, while their inhabitants were inattentive. 	 Бундай қилишнинг боиси, Роббинг ғофил турган шаҳар-қишлоқ аҳолисини ҳалок қилмаслигидандир.


Whoso doeth that, seeking the good pleasure of Allah, We shall bestow on him a vast reward. 	 Ким ўша ишни Аллоҳнинг розилиги учун қилса, албатта, унга улуғ ажр берамиз.


“Were not My verses recited to you, so you used to deny them?” 	 Сизларга оятларим тиловат қилинган эмасмиди?! Бас, сиз уларни ёлғонга чиқарган эмасмидингиз?!


He made you inheritors of their land, their houses, and their possessions, and another land on which you had never set foot before. 	 Ва сизларга уларнинг ерини, ҳовли-жойларини, молу мулкларини ва қадамингиз етмаган ерни мерос қилиб берди.


And Allah gives His sovereignty to whom He wills. 	 Ва Аллоҳ кенг қамровли ва билувчидир», деди. (Бани Исроилнинг талабига биноан, Толут уларга подшоҳ этиб тайинланганида, улар уни ризолик ила қабул қилишнинг ўрнига, Аллоҳнинг амрига исён қилишди.


We then made the people who were weak (and oppressed) successors of the land to the East and the West which We had blessed. 	 Ва хўрланиб юрган қавмни эса, Ўзимиз баракали қилган ернинг машриқию мағрибига меросхўр қилдик. Сабр қилганлари учун Роббингнинг гўзал сўзлари Бани Исроилга батамом бўлди.


And solidified the mountains. 	 Ва тоғларни собит қилди.


When death approaches one of the unbelievers, he says, "Lord, send me back again 	 Токи улардан бирига ўлим келган чоғда: «Эй Роббим, мени (ҳаётга) қайтаргин.


roasting therein on the Day of Doom, 	 Улар у ерга қиёмат куни кирадир.


God will reward them according to the best of what they did, and He will increase them from His bounty. 	 Аллоҳ уларни қилган амалларининг энг гўзали ила мукофотлаши ва фазли карамидан зиёда қилиб бериши учундир.


The arrogant ones will say to those who had been despised: "Was it we who kept you back from Guidance after it reached you? 	 Мутакаббирлик қилганлар заиф саналганларга: «Сизга ҳидоят келганидан кейин биз сизни ундан тўсдикми?!


They running forward with necks outstretched, their heads uplifted, their gaze returning not towards them, and their hearts a (gaping) void! 	 Ўзларига қайтмайди. Қўрқув туфайли бўм-бўш бўлиб қолган кўнгилларига бирон нарса сиғмайди.)


And if they break their oaths after their treaty and defame your religion, then fight the leaders of disbelief, for indeed, there are no oaths [sacred] to them; [fight them that] they might cease. 	 (Улар ўзлари рози бўлиб аҳднома тузганларидан сўнг, ўзлари уни бузсалар, бунинг устига, сизнинг динингиз Исломга таъна тошини отсалар, улар куфрбоши, кофирларнинг бошлиғи–имоми бўладилар. Уларга қарши жанг қилиш лозим.


All food was lawful to the Children of Israel except what Israel had made unlawful to himself before the Torah was revealed. 	 Таврот тушишидан олдин Исроил ўзига ҳаром қилгандан бошқа ҳамма таом Бани Исроилга ҳалол эди.


But when He giveth them a goodly child, they ascribe to others a share in the gift they have received: but Allah is exalted high above the partners they ascribe to Him. 	 Болага турли мақсадлар асосида ном қўйиш ёхуд фақат шу жиҳатларга эътибор бериш, тарбиясини ҳам ушбу ҳолатга мослаб қилиш кенг тарқалган. Жоҳил инсонлар аҳволлари оғир пайтларда Аллоҳга ёлборганлари, боламизни соғ-саломат қўлимизга олсак, Аллоҳга шукр қиламиз, деб берган аҳду паймонларини унутиб, бошқа турли-туман ширк йўлидаги орзу-ҳавасларга берилиб кетадилар.


They will not (have to) wait for aught but a single Blast: it will seize them while they are yet disputing among themselves! 	 Улар фақат талашиб-тортишиб турганларида ўзларини бирдан оладиган биргина қичқириқдан бошқа нарсани кутаётганлари йўқ.


We lay veils upon their hearts and heaviness in their ears, lest they understand it. 	 Ва қалбларига уни англамасликлари учун ғилоф қилдик ва қулоқларини кар қилдик.


He hath created man from a drop of fluid, yet behold! he is an open opponent. 	 У инсонни нутфадан яратди. Энди эса, у(инсон) очиқ-ойдин хусуматчи бўлиб турибди.


Lo! with hardship goeth ease; 	 Албатта, бир қийинчилик билан осончилик бордир.


And assuredly We covenanted with Adam aforetime, then he forgat, and We found not in him steadiness. 	 (Биз қадимда Одам билан буйруққа бўйсуниш–дарахтдан емаслик ҳақида аҳдлашган эдик. Аммо Одам аҳдни унутди ва дарахтдан еб қўйди.


So wait with patience for the Command of thy Lord, and be not like the Companion of the Fish,- when he cried out in agony. 	 Роббинг ҳукмига сабр қил ва бир вақтлар ғамга тўлган ҳолда нидо қилган балиқ соҳибига ўхшама.


O believers, take not Jews and Christians as friends; they are friends of each other. 	 Эй иймон келтирганлар! Яҳудий ва насороларни ўзингизга дўст тутманг.


A later version is available in a software channel 	 Дастурлар манбасида янгироқ версия мавжуд


He said, “I have preferred the love of niceties to the remembrance of my Lord—until it disappeared behind the veil. 	 У: «Албатта, мен Роббимнинг зикридан кўра дунё ишқига берилиб кетиб, ҳатто(қуёш) парда ила беркинибди-ку!


When he fell down, the jinn realized that if they had known about the unseen, they would not have remained in such a humiliating torment for so long. 	 Аллоҳ таолонинг иродаси билан бир ёғоч қурти Сулаймон алайҳиссалом суяниб турган асони маълум миқдорда еганидан кейин асо жойидан сурилган ва Сулаймоннинг алайҳиссалом жуссалари ерга йиқилган. Жинлар шундагина, ўз даъволарига қарши ўлароқ, ғайб илмини билмасликларини тушуниб етганлар.)


O Prophet, strive against those who deny the truth and the hypocrites, and be firm against them. 	 Ҳатто баъзи саҳобалар ҳаддан ошиб кетган мунофиқларни ўлдиришга изн сўраганларида ҳам, қўй, одамлар, ўз шерикларини ўлдиряпти, демасин, деганлар. Аммо ушбу ояти карима энди юмшоқ муомалаларнинг вақти ўтганини, энди мунофиқларга ҳам кофирларга қилгандек муомала қилиш вақти келганини билдирмоқда.


And whatever strikes you of disaster - it is for what your hands have earned; but He pardons much. 	 Лекин ўта меҳрибон бўлган Аллоҳ бандасини ҳар бир гуноҳи учун мусибатга дучор қилавермайди, фақат баъзиси учунгина мусибатга дучор қилади, кўпини кечириб юборади. Агар Аллоҳ таоло инсонни ҳар бир айби учун мусибатга учратадиган бўлса, инсон дарҳол ҳалокатга юз тутар эди.)


And what (reason) have we that we should not believe in Allah and in the truth that has come to us, while we earnestly desire that our Lord should cause us to enter with the good people? 	 Нима учун Аллоҳга ва бизга келган ҳаққа иймон келтирмас эканмиз ва Роббимиз бизни ҳам солиҳ қавмлар қаторига киритишини тамаъ қилмас эканмиз?!» дерлар. (Яъни, мазкур насоролар, Аллоҳга ва ундан келган ҳақ дин бўлмиш Исломга иймон келтирмасликни, тушуниб бўлмайдиган ҳол деб ҳисоблайдилар.)


For the disbelievers - not easy. 	 У кофирларга осон эмасдир.


And when the caravan departed [from Egypt], their father said, "Indeed, I find the smell of Joseph [and would say that he was alive] if you did not think me weakened in mind." 	 Карвон йўлга чиққан вақтда оталари: «Мени ақлдан озган деманглар-у, албатта, мен Юсуфнинг ҳидини сезмоқдаман», деди. (Яъни, Юсуфнинг кўйлагини олган карвон йўлга чиқиб, Мисрдан жўнаб кетган вақтда Яъқуб (а. с.) ҳузуридагиларга юқоридаги гапларни айтдилар.


Allah knows whatever they call upon other than Him; He is the Almighty, the Wise. 	 Албатта, Аллоҳ улар ўзидан бошқа нима нарсага дуо қилаётганларини яхши биладир. Ва У азиз ва ҳаким зотдир.


We task no soul except according to its capacity. 	 (Етимнинг молини ейиш ижтимоий алоқаларни бузишдир. Етим заиф ҳол бўлгани учун жамият уни ҳимоя қилиши керак.


We made a covenant with the Children of Israel and sent forth messengers among them. 	 Батаҳқиқ, Биз Бани Исроилдан мийсоқ–аҳднома олдик ва уларга Пайғамбарлар юбордик.


God does not love the unjust people. 	 Албатта, Аллоҳ адолат қилувчиларни яхши кўрадир.


And when they listen to what has been sent down to the Noble Messenger (Prophet Mohammed – peace and blessings be upon him), you observe their eyes overflowing with tears because they have recognised the truth; they say, “Our Lord, we have accepted faith – therefore record us among the witnesses of the truth.” 	 Уларни Пайғамбарга нозил қилинган нарсани тинглаганларида, ҳақни билганликларидан, кўзлари ёш тўкканини кўрасан. Улар: «Эй Роббимиз, биз иймон келтирдик, бас, бизни шоҳидлар қаторига ёзгин.


Did He not find you unaware of the Right Way, and then directed you to it? 	 Ва У сени ҳайрон топиб, ҳидоятга бошламадими?


And Allah is the Owner of mighty Grace. 	 Аллоҳ улуғ фазл эгасидир.


Thus does Allah clarify His signs for mankind so that they may be Godwary. 	 Ушбу зикр қилинган нарсаларнинг барчаси Аллоҳ таолога боғлиқ нарсалар, Унинг чегаралари. Аллоҳ уларга яқинлашмасликка буюрмоқда, чунки чегарага қанча яқинлашилса, чегарани бузиш эҳтимоли шунча кўпаяди.)


But how many were the prophets We sent amongst the peoples of old? 	 Аввалгиларга қанчадан-қанча Пайғамбарлар юбордик.


Fear God, and believe in His Messenger: He will give you a double portion of His mercy, and will give you a light by which you walk, and will forgive you. 	 Аллоҳга тақво қилинглар ва Унинг Пайғамбарига иймон келтиринглар. У зот Ўз раҳматидан сизларга икки ҳисса берадир ва сизларнинг юришингизга нур берадир ҳамда сизларни мағфират қиладир.


Your Lord is all powerful. 	 Роббинг қодир бўлган Зотдир.


We raise in ranks whom We will. 	 Албатта, Роббинг ҳикматли ва яхши билувчи зотдир. (Аллоҳ таолодан келган ҳужжатларни қўллаган Иброҳим (а. с.) тортишувда мушриклардан устун келдилар.


Allah sends down water from the heavens and the river-beds flow, each according to its measure, and the torrent carries along a swelling scum. 	 Ва зеб-зийнат, асбоб-ускуна ясаш мақсадида ўтда тобланадиган нарсаларда ҳам шунга ўхшаш кўпик бўладир. Аллоҳ ҳақ ва ботилга мана шундай зарбулмасал келтирур.


and upon them and on the ships you are carried. 	 Ва уларга ва кемаларга юкланурсизлар.


The Lord of Mercy will bestow affection upon those who believe and perform righteous deeds. 	 Албатта, иймон келтирган ва яхши амалларни қилганларга Роҳман муҳаббат пайдо қилур.


They will say, as they feud in it. 	 Улар унинг ичида бир-бирлари ила хусумат қилар эканлар, дедилар:


[The Day] when Allah will say, "O Jesus, Son of Mary, remember My favor upon you and upon your mother when I supported you with the Pure Spirit and you spoke to the people in the cradle and in maturity; and [remember] when I taught you writing and wisdom and the Torah and the Gospel; and when you designed from clay [what was] like the form of a bird with My permission, then you breathed into it, and it became a bird with My permission; and you healed the blind and the leper with My permission; and when you brought forth the dead with My permission; and when I restrained the Children of Israel from [killing] you when you came to them with clear proofs and those who disbelieved among them said, "This is not but obvious magic." 	 Бани Исроилга аниқ мўъжизалар келтирганингда, улардан куфр келтирганлари: «Бу очиқ сеҳрдан ўзга ҳеч нарса эмас», деганида, сени улардан қутқарганимини эсла», деганини ёд эт! (Ушбу оятда Аллоҳ таоло бу ҳақиқатни барча Пайғамбарлар ҳузурида, масаланинг бош қаҳрамони Ийсо ибн Марям алайҳиссаломнинг ўзларига эслатиш билан тасдиқламоқда.


Whencesoever thou comest forth turn thy face toward the Inviolable Place of Worship; and wheresoever ye may be (O Muslims) turn your faces toward it (when ye pray) so that men may have no argument against you, save such of them as do injustice - Fear them not, but fear Me! - and so that I may complete My grace upon you, and that ye may be guided. 	 Улардан зулм қилганларидан қўрқманглар, Мендан қўрқинглар. Ва сизга неъматимни батамом этиш учун, шоядки ҳидоят топсангиз.


Enter paradise, you and your spouses, rejoicing.’ 	 Жаннатга киринглар, сизлар ва жуфтларингиз шод бўлурсизлар.


He will say, "Would that I had done some good deeds for this life". 	 У, афсуски, (охират) ҳаётимга ҳам бирор нарса тақдим қилсам бўлар экан, дейдир.


Allah will relent towards them. 	 Аллоҳ ана ўшаларнинг тавбасини қабул қилади.


At daybreak they called out to one another: 	 Улар, тонг-саҳарда бир-бирларини чақирдилар:


Killing them is a great sin. 	 (Жоҳилият даврида арабларда фақирлик ва очликдан қўрқиб фарзандни тириклай кўмиб юбориш одати бор эди.)


We have made a copy of all that you have done. 	 У дунёда нима амал қилсангиз, ўшани ўз вақтида аниқ ёзиб турган эдик. Энди шу асосда ҳисоб-китоб этамиз.)


in spite of all the excuses he may offer. 	 Гарчи узр-маъзурларини тўкиб соладир.


Enter not the dwellings of the Prophet for a meal without waiting for the proper time, unless permission be granted you. 	 Магар таомга изн берилганида, унинг пишишига мунтазир бўлмайдиган бўлиб (киринг). Лекин чақирилсангиз, киринг-да, таомни еб бўлишингиз билан тарқалиб кетинг, гапга берилиб, (қолиб) кетманг.


They are the party of Shaitan (Satan). 	 («Бандани шайтон эгаллаб олишининг аломати шулки, уни сиртини ялтироқ қилиш билан машғул қилиб қўяди.


And he who desires his reward in this world, We shall grant him the reward of this world; and he who desires the reward of the Other World, We shall grant him the reward of the Other World. 	 Ким бу дунёнинг савобини хоҳласа, унга ўшандан берамиз. Ким охиратнинг савобини хоҳласа, унга ўшандан берамиз.


Allah created the heavens and the earth with the truth; indeed in this is a sign for the Muslims. 	 Аллоҳ осмонлар ва ерни ҳақ ила яратгандир. Албатта, бунда мўминлар учун оят-белги бордир.


And We adorned the lower heaven with lamps, and made them things to stone Satans; and We have prepared for them the chastisement of the Blaze. 	 (Араб фолбинлари бизнинг шайтонларимиз осмонга чиқиб, ғойибдаги нарсаларни билиб беради, деб мақтанар эдилар. Қуръони Карим буни рад этиб, бу дунёда шайтонларни юлдузлардан ажраб чиққан учқунлар қувиб ҳайдашини, у дунёда эса, уларга Аллоҳ жаҳаннам азобини тайёрлаб қўйганини таъкидламоқда.)


When the Messengers (of Allah) came to them from the front and from the rear, saying: “Do not serve any but Allah”; they said: “Had our Lord so willed, He would have sent down angels. 	 Ўшанда Пайғамбарлар уларнинг олдиларидан ҳам, орқаларидан ҳам: «Фақат Аллоҳдан ўзгага ибодат қилманглар», деб келганларида, улар: «Агар Роббимиз хоҳласа, фаришталарни тушурур эди.


If the unbelievers had fought you they would have been put to flight, and found none to protect or help them. 	 Агар кофирлар сизлар билан урушганларида орқага қараб қочар эдилар, сўнгра ўзларига валий ҳам, нусрат бергувчи ҳам топмасдилар.


And have made them virgins. 	 Бас, уларни бокиралар қилдик.


Our return is to God and the transgressors will be the dwellers of hell fire. 	 Албатта, қайтиб бораримиз Аллоҳгадир. Албатта, исрофчилар, айни ўшалар дўзах эгаларидир.


Then He made his progeny of an extract, of water held in light estimation. 	 Сўнгра унинг наслини ҳақир бир сувдан ажраб чиқадиган қилди.


We know what We have ordained for them about their wives and maids they possess, so that you may be free of blame, for God is forgiving and kind. 	 Аллоҳ ўта мағфиратли ва ўта раҳмли зотдир. (Ушбу ояти каримада ва бундан кейин келадиган икки оятда Пайғамбаримизга (с. а. в.) қандай аёлларнинг никоҳи дуруст экани ҳақида, у зот (с. а. в.) билан турмуш қурган ва қурадиган аёлларга тегишли масалалар устида сўз юритилади.


“Therefore leaving the earth just as an empty plain.” 	 Сўнг уларни теп-текис ҳолга келтирур.


Satan made their actions seem good to them, and turned them away from the straight path, even though they were intelligent people. 	 Шайтон уларга амалларини зийнатлаб кўрсатиб, уларни йўлдан тўсди. Ҳолбуки, улар кўриб-билиб тургувчи эдилар.


And do not turn away, [being] criminals." 	 Жиноятчи бўлган ҳолингизда юз ўгириб кетманг», деди.


They must not show off their beauty to anyone other than their husbands, father, father-in-laws, sons, step-sons, brothers, sons of brothers and sisters, women of their kind, their slaves, immature male servants, or immature boys. 	 Зийнат деганда чиройли кийимлар, тақинчоқлар ва аёллар ўзларини чиройли кўрсатиш учун ишлатадиган турли воситалар кўзда тутилади. Аёл киши ушбу оятга амал қилиб, зийнатини номаҳрамлардан беркитмоғи лозим, беркитишнинг имкони бўлмай қолганда гуноҳ эмас. бошларига ўраган рўмоллари фақат сочларини эмас, балки томоқлари, кўксилари ва кўкракларини ҳам тўсиб турсин.


They said: "No. But we found our fathers doing so." 	 Улар: «Йўқ, биз ота-боболаримизни шундай қилаётганларини кўрдик», дедилар.


Yet the wrongdoers follow their desires without knowledge. 	 Йўқ!!! Зулм қилганлар илмсиз равишда ҳавойи нафсларига эргашдилар, холос.


Then are you with it unacquainted? 	 Сизлар уни инкор қилгувчи бўласизларми?!