He calls you to forgive you your sins, and to defer you until a stated term.” 	 (Барча қавм кофирлари барча Пайғамбарларга шу гапни айтганлар. Уларнинг ўз оталари нимага ибодат қилиб юргани билан ишлари йўқ.


And when some good happens to them, they say: 'This is from Allah'; whereas when some misfortune befalls them, they say: 'This is because of you'. 	 Агар уларга яхшилик етса, бу Аллоҳдан, дерлар. Ёмонлик етганда эса, бу сендан дерлар.


The booty which Allah gave to His Noble Messenger from the people of the townships, is for Allah and His Noble Messenger, and for the relatives, and the orphans, and the needy and the travellers – so that it does not become the wealth of the rich among you; and accept whatever the Noble Messenger gives you; and refrain from whatever he forbids you; and fear Allah; indeed Allah’s punishment is severe. 	 Аслида ўлжаларни жиҳодда қатнашган мужоҳидларга тақсимланади. Аммо бу сафар ўлжа урушсиз қўлга тушгани учун ушбу ва кейинги оятда зикри келган: Аллоҳ, Аллоҳнинг Расули, Пайғамбар алайҳиссаломнинг яқин қариндошлари, сафарда оғир аҳволга тушганлар, етим, мискин ва фақир муҳожирларга тақсимланмоқда.)


Saying:'go thou Unto Fir'awn; verily he hath waxen exorbitant. 	 «Фиръавн ҳузурига бор, албатта у туғёнга кетди.


If this is also not possible, he must feed sixty destitute people. 	 Ким (рўзага) қодир бўлмаса, олтмиш мискинни тўйғазсин.


And do not plead on behalf of those who are dishonest to themselves. 	 (Аллоҳ таоло бу оятда Тўъма ибн Убайрақ ва унинг қариндошларини «ўз жонларига хиёнат қилганлар», деб васф қилмоқда. Аслида, улар яҳудий шахсга хиёнат қилган, ўғрилик айбини унга ағдарган эдилар.


“And my brother Haroon – he is more eloquent than I am in speech, therefore in order to help me, appoint him as a Noble Messenger so that he confirms me; I fear that they will deny me.” 	 Фиръавн аъёнлари мени ўлдириш учун тил бириктираётганларида қочиб кетганман. Энди яна кириб борсам, уларнинг эски адовати қўзиб мени ўлдириб қўйсалар, диний даъват иши нима бўлади, деб қўрқаман.


And as to him who is given his book behind his back, 	 Ва, аммо, кимнинг китоби орқа тарафдан берилса.


He said: O my people! serve Allah, you have no god other than He, and do not give short measure and weight: surely I see you in prosperity and surely I fear for you the punishment of an all-encompassing day. 	 Албатта, мен сизларнинг яхшиликда (мўл-кўлликда) эканликларингизни кўриб турибман. Албатта, мен сизларга қамровли кун азобидан қўрқмоқдаман.


They who conceal Our signs and the guidance We have sent them and have made clear in the Book, are condemned of God and are condemned by those who are worthy of condemning. 	 Албатта, Биз нозил қилган равшан оятларни ва ҳидоятни одамларга китобда баён қилиб берганимиздан кейин беркитганларни–ўшаларни Аллоҳ лаънатлайди. Ва лаънатловчилар лаънатлайди.


Say thou: the affair is wholly Allah's. 	 Бу, Аллоҳ кўксингиздаги нарсани синаши ва қалбингиздагини яхшилаб поклаши учундир. Аллоҳ кўкракдаги нарсани ҳам билувчи зотдир», деб айт.


He is indeed one of Our faithful servants. 	 Чунки у мўмин бандаларимиздандир.


And I bestowed upon you love from Me that you would be brought up under My eye. 	 Мурғак Мусо аёлларнинг биттасини ҳам эммай қўйди. Мусонинг опасини Фиръавн саройига юбориб, шу болани эмизадиган аёл бор, деб айтишни буюради.)


Password 	 Махфий сўз


Say, "It is from yourselves." 	 Албатта, Аллоҳ ҳамма нарсага қодирдир.


And treasures and a fair estate. 	 Хазиналар ва муҳтарам маскандан чиқардик. (Яъни, Фиръавн ва унинг қавмини боғ-роғларидан ва булоқларидан, хазиналаридан ва ҳашаматли масканларидан чиқардик.


And for you is half of what your wives leave if they have no child. 	 Сизларга хотинларингиз қолдирган нарсанинг–агар уларнинг боласи бўлмаса–ярми тегади. Агар уларнинг боласи бўлса, сизга улар қолдирган нарсанинг чораги тегади.


We know that we cannot frustrate Allah on the earth, nor can we frustrate Him by fleeing. 	 Ва, албатта, биз Аллоҳни ер юзида ожиз қолдира олмаслигимизга ва ундан қочиб қутила олмаслигимизга ишондик.


And indeed the latter is better for you than the former. 	 Ва, албатта, охират сен учун бу дунёдан яхшидир.


They said, “O Shuaib, does your prayer command you that we abandon what our ancestors worshiped, or doing with our wealth what we want? 	 Улар: «Эй Шуайб, сенга бизнинг оталаримиз ибодат қиладиган нарсани тарк қилмоғимизни ёки молларимизда хоҳлаганимизни қилмаслигимизни намозинг амр қилмоқдами?! Сен жуда ҳалийм ва рашид экансан-да», дедилар.


If We had destroyed them by some calamity sooner than this, they would have surely said: "O Lord, if You had sent to us a messenger we would have followed Your command before being humbled and disgraced." 	 Агар Биз уларни у(келиши)дан олдин азоб-ла ҳалок қилганимизда эди, албатта: «Эй Роббимиз, бизга Пайғамбар юборганингда эди, хору зор ва шарманда бўлишимиздан олдин оятларингга эргашган бўлар эдик», дердилар.


But as for those who refuse—God is Independent of the worlds. 	 «Бакка»–Маккаи Мукарраманинг исмларидан биридир. «Бакка» сўзининг луғовий маъноси, «тақиллатиб урмоқ» бўлиб, Маккада ҳар қандай мағрурнинг ҳам бўйни эгилади, шунинг учун уни «Бакка» ҳам деб аталади.)


Fill up the measure, and be charitable to us; Allah rewards the charitable' 	 Аввалгидек бор нарсаларини озиқ-овқатга алмаштиришга имконлари ҳам қолмаган. Олиб келган моллари жуда арзимас.


And Ibrahim asking forgiveness for his sire was only owing to a promise which he had made to him; but when it became clear to him that he was an enemy of Allah, he declared himself to be clear of him; most surely Ibrahim was very tender-hearted forbearing. 	 (Яъни, отаси Иброҳим (а. с.) билан тортишиб, уни сўкиб, тошбўрон қилмоқчи бўлганда ҳалийм сифатли Иброҳим (а. с.): «Сенинг учун Аллоҳга истиғфор айтаман», деб ваъда берган эди. Ана шу ваъдага вафо қилиш учун отасига истиғфор айтди, холос.


(Let them not disregard) that the Day when Allah will call out to them saying: "What was the answer you gave to the Messengers?" 	 У кунда, У зот уларга нидо қилиб: «Пайғамбарларга нима деб жавоб бердингиз», дер.


And thy garments keep free from stain! 	 Ва кийимингни покла!


(I swear) that most of them are doomed to be punished. 	 Батаҳқиқ, уларнинг кўпларига (азоб) сўз ҳақ бўлди.


And in them are numerous benefits for you, and for you to reach your hearts’ desires while riding them – and you ride upon them and upon the ships. 	 Ва улар устида дилларингиздаги ҳожатларга етишишингиз учундир. Уларда ва кемаларда ташилурсиз.


Allah is well aware and fully observes everything pertaining to His servants." 	 (Одамлар ҳақиқатни, Пайғамбарлик нима эканини англашни хоҳламасалар, улар билан тортишишнинг ҳожати йўқ, уларни Аллоҳнинг ўзига ҳавола қилиб қўйиш керак.)


He said: I am not such that I should make obeisance to a mortal whom Thou hast created of the essence of black mud fashioned in shape. 	 У: «Сен қуруқ лойдан, ўзгартирилган қора балчиқдан яратган башарга сажда қила олмасдим», деди.


Because of the evil of the good news he hides himself from people, (pondering) whether he will keep her and be humiliated, or trample her into the dust. 	 Унга берилган хушхабарнинг ёмонлигидан (уялиб) қавмидан беркинадир. У(қиз)ни хорлик-ла олиб қолсамикин ёки тупроққа кўмсамикин?


Have they not pondered that their companion [i.e. the Prophet Muhammad] is not afflicted with insanity? 	 Улар ўз соҳибларида мажнунлик йўқлигини тафаккур қилиб кўрмайдиларми?!


A rich man should pay fairly according to his means and a poor man according to his resources, for this is an obligation on the righteous people. 	 Бу яхшилик қилувчилар бурчидир. (Бу оятда никоҳдан кейин маҳрни аниқламаган ҳолатда духулдан олдин талоқ қилганда нима бўлиши ҳақида сўз кетмоқда.)


He knows that which is beyond the ken of perception as well as that which can be perceived. He is the Most Mighty, the Most Wise. 	 У ғойиб ва ошкорни билувчи, азиз ва ҳаким зотдир.


In order to deny the favours We have given them; so enjoy a little; for you will soon come to know. 	 Уларга берган нарсаларимизга куфр келтирурлар. Бас, ҳузурланиб туринглар, тезда билурсиз.


Who feared the Most Merciful unseen and came with a heart returning [in repentance]. 	 Роҳмандан ғоибдан қўрққан ва саломат қалб ила келган кимсасага.


And there were gathered unto Sulaiman his hosts of jinns and mankind and birds, and they were set in bands. 	 Сулаймонга жин, инс ва қушлардан бўлган аскарлари тўпланиб, тизилган ҳолда турдилар.


And We sent him towards a hundred thousand people, in fact more. 	 Ва уни юз минг ёки ундан кўпроққа Пайғамбар қилиб юбордик.


who has fed them [and saved them] from hunger, and secured them from fear. 	 У зот уларини очликдан тўқ қилган, хавфдан омон қилгандир.


In Joseph and his brothers there are certainly signs for the seekers. 	 (Яъни, Юсуф ва унинг ака-укалари қиссасида ажойиб ибратли аломат-белгилар жуда ҳам кўпдир. Ким сўраса, эътибор берса, диққат билан ўрганса, кераклигича ваъз-насиҳат, ибрат ва ўрнак олади.)


You are going to know to whom will come a punishment that will disgrace him and who is a liar. 	 Тезда кимга шарманда қиладиган азоб келишини ва ким ёлғончи эканини биласизлар.


Surely, my Lord encompasses all that you do. 	 Албатта, Роббим қилаётган амалларингизни иҳота қилувчидир.


Speak to my servants who have believed, that they may establish regular prayers, and spend (in charity) out of the sustenance we have given them, secretly and openly, before the coming of a Day in which there will be neither mutual bargaining nor befriending. 	 Сен иймон келтирган бандаларимга айтгин, намозни тўла-тўкис адо этсинлар. Савдо-сотиқ, оғайнигарчилик йўқ бўлган Кун келмасидан олдин уларга ризқ қилиб берган нарсаларимиздан махфий ва ошкор инфоқ қилсинлар.


And why not? He has the power over everything. 	 Зеро, У зот ҳар бир нарсага қодирдир.


There is not a thing but that its sources are with Us, and We do not send it down except in a known measure. 	 Ҳеч бир нарса йўқки, унинг хазиналари Бизнинг ҳузуримизда бўлмаса. Биз уни фақат маълум миқдорла нозил қилурмиз.


If they have called you, (Muhammad), a liar, (remember that) the people of Noah, Ad, Thamud, 	 Агар сени ёлғончи қилаётган бўлсалар, бас, булардан олдин Нуҳ қавми, Од ва Самуд ҳам ёлғончи қилган эдилар.


Certainly was Allah pleased with the believers when they pledged allegiance to you, [O Muhammad], under the tree, and He knew what was in their hearts, so He sent down tranquillity upon them and rewarded them with an imminent conquest 	 Бас, уларнинг қалбларидагини билди, уларга сокинликни туширди ва яқин фатҳ ила мукофатлади. (Аллоҳ таолонинг Ўзи каломи покида Ҳудайбияда Пайғамбар алайҳиссаломга байъат қилган бир минг тўрт юз соҳабаи киромлардан рози эканлигини эълон қилиб турибди.


"That we may follow the sorcerers (in religion) if they win?" 	 (Турли муносабатлар ила одамларни тўплаш, билан уларни чалғитиш ва ўзига маҳлиё этиш ҳам туғёнкор ҳокимларнинг одати. Сеҳргарлар билан Мусо алайҳиссалом тортишувини ғанимат билиб роса одам йиғдилар.)


It may be that the Hour is near!" 	 Недан билурсан, эҳтимол ўша соат яқиндир.


He said, "O my people, have you considered: if I should be upon clear evidence from my Lord and He has given me mercy from Himself, who would protect me from Allah if I disobeyed Him? 	 У: «Эй қавмим, хабар беринг-чи, агар мен Роббим томонидан очиқ-ойдин ҳужжатга эга бўлсам ва менга У томонидан раҳмат берилган бўлса-ю, мен Унга осий бўлсам, ким менга Аллоҳ (азоби)дан (қутулишга) ёрдам беради?!


He said: "Surely Lot is there." 	 У: «Унда Лут бор-ку?!» деди.


Surely Allah knows everything. 	 Албатта, Аллоҳ ҳар бир нарсани билувчидир.


He gives wisdom to whom He will, and he who is given wisdom has been given a lot of good. 	 (Ҳикмат билан тасарруф қилган инсон ҳар бир нарсани ўз ўрнига қўйиб. қоиллатиб қилади. Садақада ҳам ҳаддидан ошмай, адолат билан иш юритади.


But those who work against Our revelations, seeking to undermine them—those will be summoned to the punishment. 	 Бизнинг оятларимизни ожиз қолдириш учун ҳаракат қиладиганлар эса, ана ўшалар азоб ичига ҳозир қилинганлардир. (Кимки, Аллоҳ таолонинг дини таъсирини тўсишга уринган бўлса, гарчи молу дунёси ва бола-чақаси кўп бўлса ҳам, азобга дучор қилинадилар.)


Allah's object also is to purge those that are true in Faith and to deprive of blessing Those that resist Faith. 	 Токи Аллоҳ мўминларни поклаши ва кофирларни ҳалок қилиши учун.


nor shall they ever be absent from it. 	 Ва улар ундан ғойиб бўла олмайдир.


Just see how strange are the things they invent about you. 	 Улар сенга қандай мисол келтирганларига назар сол!


This Book has beyond all doubt been revealed by the Lord of the Universe. 	 Бу китобнинг нозил қилиниши, ҳеч шак-шубҳасиз, оламларнинг Робби томонидандир.


Except for those who repent before they fall into your power: in that case, know that Allah is Oft-forgiving, Most Merciful. 	 (Қўлга тушмасдан олдин тавба қилиш ҳақиқий афсус-надоматнинг, яхшиликка қайтишга қилинган қатъий қарорнинг аломатидир. Улар ўз жиноятларини давом эттираверсалар ҳам бўларди, аммо инсофга кириб, ишларининг нотўғри эканини англаб етибдилар, Ислом дини бу рағбатни тақдирлайди.


'Taste! We shall not increase you except in punishment' 	 Бас, татиб кўринглар, сизларга азобдан бошқа ҳеч нарсани зиёда қилмасмиз.


God's favour to you has been great indeed. 	 Лекин асосий фазли ва ҳақиқий марҳамати: «Аллоҳ сенга китобни (Қуръонни) ва ҳикматни (суннатни) туширди ҳамда билмаган нарсангни билдирди. Ва (шу билан) сенга Аллоҳнинг фазли улуғ бўлди».)


Yet when they see some commerce or amusement they flock to it, leaving you standing. 	 Ва улар тижорат ёки ўйин-кулгу кўрганларида, унга томон ёпирилдилар ва сени тик ҳолда тарк этдилар. Сен: «Аллоҳнинг ҳузуридаги нарса ўйин-кулгудан ва тижоратдан яхшидир.


Say: "It is He Who has the power to send forth chastisement upon you from above you, or from beneath your feet, or split you into hostile groups and make some of you taste each others' violence. 	 Сен: «У сизга устингиздан ёки оёғингиз остидан азоб юборишга, турли фирқаларга аралаштириб юборишга, баъзиларингизга баъзиларингизнинг азобини тотдиришга қодирдир», деб айт. Оятларимизни қандай тасарруф қилишимизга назар сол.


They say: "Become Jews or become Christians, and find the right way." 	 Улар: «Яҳудий ёки насроний бўлинг, ҳидоят топасиз», дейдилар. Балки: «Иброҳимнинг ҳаниф миллатига (динига) эргашамиз ва у мушриклардан бўлмаган», деб айт.


Who will speak to the people when in the cradle and when in the prime of life, and will be among the upright and doers of good." 	 Лекин Аллоҳ таоло Марямга унинг ҳомиладор бўлиб, Аллоҳнинг калимаси туфайли Масиҳ Ийсо ибн Марям деган фарзанд кўришини фаришталар орқали билдирмоқда. Шу билан бирга, унинг бошқа сифатларини ҳам санаб ўтмоқда.)


Judge among them by what God has revealed to you and do not follow their desires instead of the Truth which has come to you. 	 Агар Аллоҳ хоҳласа, ҳаммангизни бир уммат қилиб қўяр эди. Аммо У сизларни Ўзи ато этган нарсада синамоқ истайдир.


And We sent down out of heaven water in measure and lodged it in the earth; and We are able to take it away. 	 Аллоҳ таоло сувни кетказишига далил сифатида баъзан маълум жойларни сувдан бебаҳра қилиб қўяди. Ўша ерда қурғоқчилик бўлиб, ҳамма нарса ҳалокатга юз тутади.


We have adorned the earth with attractive things, so that We may test mankind as to which one is best in conduct, 	 Биз ер юзидаги нарсаларни, уларнинг қайсилари гўзалроқ амал қилишини синаш учун, зебу зийнат қилиб қўйганмиз.


Tell My bondmen who believe to establish worship and spend of that which We have given them, secretly and publicly, before a day cometh wherein there will be neither traffick nor befriending. 	 Сен иймон келтирган бандаларимга айтгин, намозни тўла-тўкис адо этсинлар. Савдо-сотиқ, оғайнигарчилик йўқ бўлган Кун келмасидан олдин уларга ризқ қилиб берган нарсаларимиздан махфий ва ошкор инфоқ қилсинлар.


That nation is gone, they have reaped what they sowed and the same applies to you. 	 Улар бир уммат эдилар, ўтиб кетдилар. Уларга ўзлари касб қилганлари бўлади.


But We delivered him and (his nephew) Lut (and directed them) to the land which We have blessed for the nations. 	 (Аллоҳ таоло Иброҳим алайҳиссаломга ва у кишининг жиянлари Лут алайҳиссаломга нажот берди. Қавмларига етган балодан уларни соғ-саломат олиб қолиб, «оламлар учун баракали қилган ер»га–Шомга юборди.


They proclaim obedience to you but as soon as they leave at night, a group of them make secret plans to do the contrary of what you have told them to do. 	 Ҳузурингдан чиққач эса, бир тоифалари айтганингдан бошқага хуфёна тил бириктирадилар. Аллоҳ хуфёна тил бириктирган нарсаларини ёзиб қўяди.


and spend something (in charity) out of the substance which We have bestowed on you, before Death should come to any of you and he should say, "O my Lord! why didst Thou not give me respite for a little while? 	 Ва бирингизга ўлим келиб: «Эй Роббим, агар менинг ўлимимни яқин муддатга орқага сурсанг, бас, садақа қилиб солиҳлардан бўлсам», демасдан аввал Биз сизларга ризқ қилиб берган нарсалардан нафақа қилинг. (Ризқнинг асосий манбаи Аллоҳнинг Ўзидир ва У одамларга Ўзи хоҳлаганича бериб қўйган ва унинг нафақа, хайр-эҳсон қилиб туришга буюрган.


And peace upon the messengers. 	 Ва Пайғамбарларга салом бўлсин!


What, and do you take him and his seed to be your friends, apart from Me, and they an enemy to you? 	 У ўз Роббининг амридан чиқди. Энди сизлар Мени қўйиб уни ва унинг зурриётларини дўст қилиб оласизларми?!


Lord, You have knowledge of all that we hide and all that we reveal: nothing in heaven or on earth is hidden from God. 	 Эй Роббимиз, албатта, Сенинг Ўзинг махфий тутган нарсамизни ҳам, ошкор қилган нарсамизни ҳам яхши биласан. Аллоҳ учун на ердаю на осмонда бирор нарса махфий қолмас.


O our Lord! give them a double punishment and curse them with a great curse. 	 Эй Роббимиз, сен уларга азобдан икки ҳисса бергин ва уларни катта лаънатлаш ила лаънатла!» дедилар.


Say thou: waits verily I am, with you, among the waiters. 	 Сен: «Кутинглар, албатта, мен ҳам сизлар билан бирга кутувчидирман», деб айт.


But when you are secure, then remember Allah [in prayer], as He has taught you that which you did not [previously] know. 	 Шунингдек, Аллоҳ ўргатмаса, намоз ўқишни ҳам билмасдилар. Хотиржам бўлганларида, Аллоҳ қандай ўргатган бўлса, шундоқ қилиб намоз ўқисинлар.)


You will certainly find the Jews and the polytheists as the greatest enemies of the Muslims; and you will find the closest in friendship to the Muslims those who said, “We are Christians”; that is because scholars and monks are among them, and they are not proud. 	 Биринчиси–мусулмонларга нисбатан ашаддий адоватли тоифа бўлиб, улар яҳудий ва мушриклардан иборатдир. Иккинчи тоифа–мусулмонларга нисбатан, бошқа кофирларга қараганда, дўстликка яқинроқ тоифа бўлиб, улар насоролардан иборатдир.)


Not your desires, nor those of the People of the Book (can prevail): whoever works evil, will be requited accordingly. 	 Сизларнинг хом хаёлингизчга ҳам эмас, аҳли китобларнинг хом хаёличга ҳам эмас. Ким ёмонлик қилса, унинг жазосини тортадир.


And when Lokman said to his son, in warning: 'My son, associate none with Allah, to associate others with Allah is a tremendous wrong' 	 Луқмон ўғлига ваъз-насиҳат қилиб айтганларини эсла: «Эй ўғилчам, Аллоҳга ширк келтирма. Албатта, ширк катта зулмдир».


Are they recompensed except for what they used to do? 	 Улар фақат қилиб юрган амалларининг жазосини олурлар.


Indeed, wrongdoers will not succeed." 	 Менга шунча яхшилик қилган инсонга хиёнат этиб, хотинининг гапига кириб, фаҳш иш қиламанми? Агар шундай қиладиган бўлсам, золимлардан бўламан.)


On that Day all control will belong to God. 	 Ўша кунда ҳукмронлик (ёлғиз) Аллоҳгагина хосдир.


“Then bind him inside a chain which is seventy arm-lengths.” 	 Сўнгра етмиш қулочли занжирга киритинг уни!!!


For God hears all and knows everything. 	 Шунда ҳам, мазлум инсон ўз устидаги зулмни кўтариши учунгина изн берилади. Жумладан, золимнинг зулмидан жамиятни хабардор этиш учун мазлумгина ёмон гапни ошкор қилиши мумкин.)


And We have not sent you, [O Muhammad], over them as a manager. 	 Ҳа, бу дунёдаги ишларни ҳисоб-китоб қилиш, уларга яраша мукофот ёки жазо бериш Аллоҳ таолонинг ишидир. Пайғамбарга эса, Аллоҳнинг таълимотини бандаларга етказиш топширилган, холос.)


O believers, do not say, 'Observe us,' but say, 'Regard us'; and give ear; for unbelievers awaits a painful chastisement. 	 Аммо пасткаш яҳудийлар мусулмонларни таҳқирлаш учун шу ҳолатдан ҳам фойдаланишибди. Ўзларининг иброний тилларида худди «роъина» каби талаффуз этиладиган, лекин сўкиш, масхара маъносида ишлатиладиган сўзни Расули акрам c. а. в. ҳузурларига келганда айтадиган бўлишибди.)


And there can be no denying of its befalling. 	 Унинг воқеъ бўлишини ёлғон қилувчи (жон) йўқдир.


In truth they are in doubt that they will ever face their Lord. 	 Албатта, улар Роббиларига рўбарў бўлишдан шакдадирлар. Огоҳ бўлинглар.


"And our duty is only to convey plainly (the Message)." 	 Бизнинг зиммамизда очиқ-ойдан етказишдан бошқа нарса йўқ», дедилар.


They ask you about menstruation. 	 Сендан ҳайз ҳақида сўрарлар.


You do not know them, but We know them. 	 Албатта, уларни икки марта азоблаймиз. Сўнгра улкан азобга қайтарилурлар.


He said, "My people, I am by no means a fool, but rather am a messenger from the Lord of the Universe, 	 У: «Эй қавмим, менда эси пастлик йўқ. Лекин мен оламларнинг Роббидан Пайғамбарман.


And they assign unto Allah daughters - Be He Glorified! - and unto themselves what they desire; 	 Жоҳилият даврида қиз фарзанд ор-номус ҳисобланар эди. Шунинг учун мушриклардан ҳеч ким қиз фарзанд кўришни хоҳламас эди.)


We grant them enjoyment for a little; then We will force them to a massive punishment. 	 Уларни бир оз ҳузурлантирурмиз, сўнгра қаттиқ азобга мажбур қилурмиз.


Keep to the faith of your father Abraham. 	 Бас, намозни тўкис адо этинглар, закот беринглар ва Аллоҳга боғланинглар. У сизнинг хожангиздир.


(Remember) when Moses said to his family: "I see a fire. 	 Мусо ўз аҳлига: «Аниқки, мен бир олов кўрдим.


Shake the trunk of the palm-tree towards yourself and fresh and ripe dates shall fall upon you. 	 Баъзилар «Унинг остидан» иборасини хурмонинг остидан маъносида, «нидо қилди» иборасини, фаришта нидо қилди мазмунида шарҳлаганлар. Айрим уламолар эса, «Унинг остидан»ни «Марямнинг остидан» ва «нидо қилди»ни, Ийсо нидо қилди, деб талқин этганлар.)


And those that cry lies to Our signs, and wax proud against them -- those shall be the inhabitants of the Fire, therein dwelling forever. 	 Оятларимизни ёлғонга чиқарганлар ва улардан кибр қилганлар, ана ўшалар дўзах эгаларидир. Улар унда абадий қолурлар.


Again they were inverted upon their heads; saying, “You know well that these do not speak.” 	 Сўнгра яна бошлари айланиб: «Сен, батаҳқиқ, буларнинг гапирмаслигини билар эдинг!» дедилар.


And the Word will come to pass against them because of their wrong-doing: they will then be able to utter nothing. 	 Ва уларга зулм қилганлари сабабли сўз(ланган азоб) тушар. Бас, улар сўзлай олмаслар.


and made in it [various] means of livelihood for you and for those whom you do not provide for. 	 Ва унда сизлар учун маош воситаларини ва сиз ризқини бера олмайдиган кимсаларни қилиб қўйдик.


We do not send Messengers except as bearers of glad tidings and warners. 	 Биз Пайғамбарларни фақат башорат берувчи ва огоҳлантирувчи қилиб юборамиз.


And they forbid others from (believing in) it, and themselves keep away from it. 	 Ва улар (одамларни) ундан қайтарадилар ва ундан узоқлашадилар.


Most of them were idolaters. 	 Уларнинг кўплари мушрик бўлган эдилар», деб айт.


It is only those who believe not in the signs of Allah who fabricate lie, and those! they are the liars. 	 Ёлғонни фақат Аллоҳнинг оятларига иймон келтирмайдиганларгина тўқирлар. Ана ўшалар ўзлари ёлғончилардир.


And the call of the unbelievers will end in vain.” 	 Сизга Пайғамбар келиб, шу кун бошингизга тушиши мумкинлигидан огоҳлантирмаган эдими?! « деб сўрадилар.


Ye have no other Allah save Him. 	 Сиз учун Ундан ўзга ҳеч бир илоҳ йўқдир.


But it is lawful for you to seek out all women except these, offering them your wealth and the protection of wedlock rather than using them for the unfettered satisfaction of lust. 	 (Бу ояти кариманинг аввалида никоҳи ҳаром қилинган аёлларнинг зикри давом этмоқда. Уларнинг охирги тоифаси ўлароқ эрли аёллар келтирилди.


Recall the time when you (the believers) were only a few suppressed people in the land, afraid of being terrorized by the people. 	 Сиз ер юзида оз сонли, заифҳол бўлиб, одамлар сизни тутиб олишидан қўрқиб юрган ҳолингизни эсланг. Бас, У зот сизга жой берди, Ўз нусрати ила қўллади ва сизларга пок нарсаларни ризқ қилиб берди.


Owner of strength, of established dignity with the Lord of the Throne. 	 У қувватлидир. Арш эгаси ҳузурида мартабаси олийдир.


And yet they serve besides God what possesses no provisions for them in the heavens, nor on earth, nor are they capable. 	 Ва Аллоҳдан ўзга уларга осмонлару ердан ҳеч бир ризққа молик бўла олмайдиган ва ҳеч нарсага қодир бўла олмайдиган нарсаларга ибодат қиладиларми? (Аллоҳдан ўзга ибодат қилаётган ўша нарсаси нима эканини ўйлаб кўрмайдими?


He said: "Your ill omen is with Allah; yea, ye are a people under trial." 	 Кейин бориб-бориб бу ибора қуш учирмаса ҳам, бирор нарсанинг шумқадамлигини англатиш учун ишлатиладиган бўлиб кетган. Самуд қавми ҳам ўзларига «Аллоҳга ибодат қилинг» шиорини олиб келган, уларни Аллоҳга истиғфор айтишга, ундан раҳматини сўрашга чақирган Пайғамбарлари Солиҳдан алайҳиссалом шумланганларини айтишди.)


Moses said, "Go away! 	 У: «Бас, жўна! Кет!


Only those can accept who hear. 	 Албатта, тинглай оладиганларгина қабул қилурлар.


Whenever a chapter is revealed, they glance at each other, asking, "Is anyone watching?" Then they turn away. 	 Бирон сура нозил бўлган вақтда сизни биров кўрмадими, деб бир-бирларига назар соладилар-да, сўнгра бурилиб кетадилар.


So when Zayd had accomplished what he would of her, We gave her in marriage to you so that there should not be any constraint for the believers regarding the wives of their adopted sons after they had accomplished whatever they would of them. 	 У зот одамлар, ўзининг асранди ўғли талоқ қилган хотинга уйланибди, деб айтишларидан қўрқар эдилар. Расули Акрам ушбу мулоҳазалар билан Аллоҳ кўнгилларига солган ишни–Зайд талоқ қилганидан кейин Зайнабга уйланиш ниятини махфий тутар эдилар.


How excellent the recompense of Paradise! 	 Ўша ота-оналар, жуфти ҳалоллар ва зурриётлар аҳли солиҳ бўлишлари керак. Аҳли солиҳ бўлмасалар, кира олмайдилар.


Blessed be Allah, the Lord of the Worlds! 	 Бу ҳақда сўраб-суриштирмаймиз ҳам. Ўтган салафи солиҳларимиз бундай масалаларни қўзиганларни бидъатчи, бузғунчи, фитнакаш, деб атаганлар ва баъзиларини жазолашга ҳукм қилганлар.)


They said, "Dhu 'l-Qarnayn, Gog and Magog are ravaging this land. 	 Улар: «Эй Зулқарнайн, албатта, Яъжуж ва Маъжуж ер юзида бузғунчилик қилгувчилардир. Биз сенга харож берсак, биз билан уларнинг орасида тўсиқ қилиб берурмисан?» дедилар.


[The hypocrites are] like Satan when he tells man to disbelieve, but when he disbelieves, he says, ‘I am absolved of you. Indeed I fear Allah, the Lord of all the worlds.’ 	 Бу худди Шайтон инсонга, кофир бўл, деган пайтга ўхшайдир. У (инсон) куфр келтирганда эса, сен билан менинг ишим йўқ, мен оламлар Оббиси-Аллоҳдан қўрқаман, деди.


It is [their destination recorded in] a register inscribed. 	 У ёзилган китобдур.


He is made to turn away from it who is (himself) averse. 	 У(Қуръон)дан ким бурилса, (бир йўла) буриб қўйилур. (Қуръондан бурилиб, бошқа нарсани тутмоқчи бўлган, ҳеч қачон нажот топмабди.


Surely the guilty shall not prosper. 	 Албатта, жиноятчилар нажот топмаслар.


And they said, 'Whatsoever sign thou bringest to us, to cast a spell upon us, we will not believe thee.' 	 Улар: «Ҳар қанча оят келтириб бизни сеҳрламоқчи бўлсанг ҳам, биз сенга иймон келтиргувчи эмасмиз», дедилар.


Would ye really approach men in your lusts rather than women? 	 Сиз, албатта, аёлларни қўйиб, эркакларга шаҳват ила яқинлик қиласизми?! Йўқ!


Some of you are mean; yet whoever is mean is mean only to his own soul. 	 Ва, ҳолбуки, Аллоҳ бой, сизлар камбағалсизлар. Ва агар сиз юз ўгириб кетсангиз, У зот сиздан бошқа қавмни ўрнингизга келтирур, улар эса сизларга ўхшаган бўлмаслар.


And it is said, "Who will cure [him]?" 	 Ва, қутқарувчи ким? деганда.


Is he who was dead (without Faith by ignorance and disbelief) and We gave him life (by knowledge and Faith) and set for him a light (of Belief) whereby he can walk amongst men, like him who is in the darkness (of disbelief, polytheism and hypocrisy) from which he can never come out? 	 Аввал ўлик бўлган одамни тирилтириб, унга одамлар орасида юрадиган нурни бериб қўйган бўлсак, у билан зулматлар ичида ундан чиқа олмай юрувчи одам ўхшаш бўладими? Шундай қилиб, кофирларга қилаётган амаллари зийнатлаб кўрсатилди.


Nay, you are a people that has transgressed all limits." 	 Йўқ!!! Сиз ҳаддан ошган қавмсиз».


Indeed, the promise of our Lord has been fulfilled." 	 Шубҳасиз, Роббимизнинг ваъдаси амалга ошажак», дерлар.


God presents the example of a man who is a hired servant with no power over anything, and another on whom We have bestowed a handsome fortune, who spends from it in private and in public: Can they be equal? 	 Аллоҳ ҳеч нарсага қодир бўлмайдиган мамлук-қул билан Биз уни яхши ризқ ила ризқлантирган ва ўшандан махфий ва ошкоро инфоқ қиладиган кимсани зарбул масал қиладир. Улар тенг бўладиларми?


Satan has made their deeds attractive to them. 	 (Гап шу ерга келганда, энг муҳим хабар чиқди. Ўша Сабаъ мамлакатига подшоҳ бўлган аёл ва унинг қавми Аллоҳга эмас, қуёшга сажда қилаётган экан.


So give good tidings to those who believe. 	 Бундан бир оз вақтдан кейин Аллоҳ таоло ушбу оятда берган ваъдаси устидан чиқди. Аллоҳнинг ёрдами бўлиб, Макка мусулмонлар қўлига ўтди.


(Keep for yourselves) your gift in which you are exulting. 	 Аммо сизлар ҳадяларингиз билан қувонурсиз.


Then he set out on another expedition 	 Сўнгра у яна сабабга эргашди.


And remember, when ye were but few, how He did multiply you. 	 Оз бўлган чоғингизда сизни кўпайтириб қўйганини эсланг.


So be not like those who became disunited and differed among themselves after clear proofs had come to them. For them is great suffering. 	 Ўзларига очиқ баёнотлар келганидан кейин бўлиниб ихтилофга тушганларга ўхшаш бўлмаганлар, ана ўшаларга улуғ азоб бордир.


Verily for those who deny Our signs and turn away in haughtiness from them, the gates of heaven shall not be opened, nor will they enter Paradise, not till the camel passes through the needle's eye. 	 Албатта, оятларимизни ёлғонга чиқарганлар ва улардан кибр қилганларга осмон эшиклари очилмас ва улар туя игна тешигидан ўтмагунча жаннатга кирмаслар. Жиноятчиларни мана шундай жазолаймиз.


and fearfully, 	 Ва (Аллоҳдан) қўрққан ҳолда бўлгандан эса...


“Has he fabricated a lie against Allah, or is he insane?” 	 У Аллоҳга нисбатан ёлғон тўқидими ёки жинни бўлиб қолдими? « дедилар.


and in the night; will you not understand? 	 Ва кечда ҳам. Ақл юритмайсизларми?!


Because the blind man had come in his august presence. 	 Кўзи кўр киши ҳузурига келганда.


I guide you to the path of righteousness' 	 (Яъни, меникидан бошқа фикрни қабул қилишингизга рози эмасман, билиб қўйинг, фақат менгина сизни тўғри йўлга бошлайман, деди.)


And your Lord is the Most Generous, 	 Ва Роббинг энг карамлидир!


Its outcome is with your Lord. 	 Унинг интиҳоси Роббингга хосдир.


Before Him you shall all be assembled' 	 У сизлар ҳузурига тўпланадиган зотдир.


[Musa (Moses)] said: "Nay, verily! 	 У (Мусо): »Йўқ!


Lo! verily Allah's is whatsoever is in the heavens and the earth; surely He knoweth that which ye are about and the Day whereon they shall be made to return unto Him; then He shall declare unto them that which they worked; and Allah is of everything the Knower. 	 У зот сизнинг қай ҳолатда эканингизни яхши биладир. Унинг Ўзига қайтариладиган кунда эса, қилган амаллари ҳақида уларга хабар берур.


O you who believe, do not follow in the footsteps of Satan, and whoever follows in the footsteps of Satan should know that he enjoins only indecency and evil. 	 Шайтоннинг изидан эргашманг. Ким шайтоннинг изидан эргашса, бас, албатта, у фоҳиша ва мункарга буюради.


Is someone who pursues God's approval the same as someone who incurs God's wrath and his refuge is Hell—the miserable destination? 	 Аллоҳнинг розилигини излаган одам, Аллоҳнинг ғазабига дучор бўлган ва борар жойи жаҳаннам бўлган одамга ўхшармиди?! Ва у қандай ҳам ёмон жой.


If God were to increase the provision to His servants, they would transgress on earth; but He sends down in precise measure whatever He wills. 	 Агар Аллоҳ бандаарига ризқни кенг қилиб қўйса, албатта, улар ер юзида ҳаддан ошиб кетурлар, лекин У Ўзи хоҳлаганига ўлчов билан туширур.


They said: O Shu'eyb! Doth thy way of prayer command thee that we should forsake that which our fathers (used to) worship, or that we (should leave off) doing what we will with our own property. 	 Улар: «Эй Шуайб, сенга бизнинг оталаримиз ибодат қиладиган нарсани тарк қилмоғимизни ёки молларимизда хоҳлаганимизни қилмаслигимизни намозинг амр қилмоқдами?! Сен жуда ҳалийм ва рашид экансан-да», дедилар.


And when Our manifest revelations are rehearsed Unto them those who disbelieve say of the truth when it hath come to them: this is magic manifest. 	 Қачонки уларга равшан оятларимиз тиловот қилинса, куфр келтирганлар Ҳақ (Қуръон) уларга келгандаёқ, бу очиқ-ойдин сеҳрдир, дерлар.


The Exalter of Ranks, the Lord of the Throne. 	 У даражаси юксак, Арш эгаси бўлган зотдир. У Ўз амри ила бандаларидан кимни хоҳласа, ўшанга мулоқот кунидан огоҳлантириши учун руҳни туширур.


Only Allah, His Messenger, and those who believe and who establish Prayer, pay Zakah, and bow (before Allah) are your allies. 	 Албатта, сизнинг валийларингиз Аллоҳ, Унинг Пайғамбари ва бўйинсунган ҳолларида намозни қоим қилиб, закотни ато этадиган иймон келтирганлардир.


Verily, it is a Fahishah [i.e. anything that transgresses its limits (a great sin)], and an evil way (that leads one to Hell unless Allah forgives him). 	 Мўмин-мусулмон одам зино қилиш тугул, унинг яқинига ҳам йўламаслиги керак. Зинога олиб борувчи нарсалардан ҳам узоқда бўлиши лозим.)


then happiness and delight and Gardens of Bliss are his. 	 Роҳатда, фароғатда ва сернеъмат жаннатдадир.


Indeed he does not have any authority over those who have faith and put their trust in their Lord. 	 Албатта, иймон келтирганлар ва ўз Роббиларига таваккал қилганларга у(шайтон)нинг султони йўқ.


There was not any one but such as impugned the apostles; so My retribution became due [against them]. 	 Барчалари, албатта, Пайғамбарларни ёлғончи қилдилар. Бас, Менинг иқобим ҳақ бўлди.


We had assigned to them companions who embellished for them all that was before them and behind them. 	 Биз уларга «дўстлар» тайёрладик. Бас, ўшалар уларга олдиларидаги ва ортларидаги нарсаларни зийнатлаб кўрсатдилар ва уларга ҳам ўзларидан олдин ўтган жин ва инсдан бўлган умматлар қатори (азоб) сўзи ҳақ бўлди.


When the yokes (shall be) round their necks, and the chains; they shall be dragged along- 	 Ўшанда улар бўйинларида кишанлар ва занжирлар ила тортилурлар.


God is the real Guardian and it is He who will bring the dead back to life. 	 Бас, Аллоҳнинг Ўзигина дўстдир. У зот ўликларни тирилтирур.


And, O my people! who would deliver me from Allah if I thrust them away? 	 Эй қавмим, агар уларни қувсам, ким менга Аллоҳ(азобидан)дан (қутулишга) ёрдам беради?


and those who are faithless and deny Our signs—for such there will be a humiliating punishment. 	 Куфр келтирган ва оятларимизни ёлғонга чиқарганлар эса, бас, ана ўшаларга хорловчи азоб бордир.


And I announce unto you what ye eat and what ye store up in your houses. 	 Сизларга нимани емоқдасизу, нимани уйингизда сақлаяпсиз–хабарини бераман.


God knows best what is in their hearts, for then I would be unjust." 	 Акс ҳолда, мен, албатта, золимлардан бўлиб қоламан», деди. (Ушбу ояти каримада Нуҳнинг (а. с.) ўз шахслари ва Пайғамбарликлари хусусиятларини қавмларига қандай васф қилиб берганлари баён қилинмоқда.)


In selling him they asked for a very small price and even then no one wanted to buy him. 	 (Юсуфнинг ҳур инсон эканлиги, насли ошкор бўлиб қолса, бошларига нималар келишини яхши билардилар. Шунинг учун тезроқ сотишга ҳаракат қилдилар.)


Every bounty that you enjoy is from Allah; and whenever any misfortune strikes you, it is to Him that you cry for the removal of your distress. 	 Сизда қайсики неъмат бўлса, Аллоҳдандир. Сўнгра қачонки сизга ёмонлик етса, Унгагина ёлборурсиз.


Indeed Allah is the All-sufficient, the All-laudable. 	 Албатта, Аллоҳ Ўзи беҳожат ва мақталган зотдир.


Manage Favorite Rooms 	 Ёқимли хоналарни бошқариш


and from it they shall never be absent. 	 Ва улар ундан ғойиб бўла олмайдир.


Hearts, that Day, will tremble, 	 Ўша кунда қалблар хавфга тўлар.


He said: "Do you dispute with me concerning Allah while He has guided me, and I fear not those whom you associate with Allah in worship. 	 У: «Мен билан Аллоҳ ҳақида тортишасизларми, ҳолбуки, У мени ҳидоят этди. Мен Унга ширк келтираётган нарсангиздан қўрқмасман.


Do they indeed ascribe to Him as partners things that can create nothing, but are themselves created? 	 Ҳеч нарсани ярата олмайдиган, ўзлари яратиладиган нарсаларни ширк келтирадиларми? (Ота-оналар ёхуд ўша боланинг камолотига дахлдор барча кишилар Аллоҳга шерик қиладиган нарсалари нима бўлишидан қатъи назар, ҳеч нарсани ярата олмайдилар.


And say: "We will not believe you until you make a spring of water gush forth from the earth for us; 	 Улар: «Токи бизга ердан чашма отилтирмагунингча зинҳор сенга иймон келтирмасмиз», дедилар.


(This is part of the law) of the religion. 	 Мушрикларга қарши жам бўлиб, улар сизга қарши жам бўлиб урушаётгандек уруш қилинг. Ва билингки, албатта, Аллоҳ тақводорлар биландир.


So do not suppose that Allah will break His promise to His apostles. 	 Сен, Аллоҳ Пайғамбарларига берган ваъдасига хилоф қилувчи, деб гумон қилма.


But kindred by blood have prior rights against each other in the Book of Allah. 	 Албатта, Аллоҳ ҳар бир нарсани билгувчи зотдир. ( ҳижратнинг аввалида мерос маълум муддат мусулмон биродарлиги асосида тақсимланган.


Say: You have the appointment of a day from which you cannot hold back any while, nor can you bring it on. 	 Ундан бир он ортга ҳам қола олмассиз, олдин ҳам кета олмассиз», деб айт. (Сизга ваъда қилинган кун қиёмат кунидир.


Allah hath promised such of you as believe and do good work that He will surely make them to succeed (the present rulers) in the earth even as He caused those who were before them to succeed (others); and that He will surely establish for them their religion which He hath approved for them, and will give them in exchange safety after their fear. 	 Аллоҳ сизлардан иймон келтириб, солиҳ амалларни қилганларга уларни ер юзида худди улардан олдин ўтганларни халифа қилганидек халифа қилишни, улар учун Ўзи рози бўлган динни мустаҳкамлашни ва уларнинг хавф-хатарларидан сўнг омонликни бадал қилиб беришни ваъда қилди. Менгагина ибодат қилурлар ва Менга ҳеч нарсани ширк келтирмаслар.


If you are told to go away, do so; this is more decent of you. 	 Агар сизга, қайтинг, дейилса, бас, қайтинг, ўша сиз учун покдир.


They planned their plans, but their plans are known to God, even if their plans can eliminate mountains. 	 (Кофир-мушриклар Пайғамбарга (с. а. в.), мўминларга, динга қарши қўлларидан келган барча макрларни қилдилар. Аммо уларнинг макрлари ҳар қанча кучли ҳатто тоғларни йўқ қилиб юборадиган даражада бўлмасин, ҳеч нарса қила олмайдилар.


If you call upon them, they will not hear your prayer, and if they heard, they would not answer you; and on the Day of Resurrection they will disown your partnership. 	 Агар уларга дуо қилсангиз, дуоингизни эшитмаслар. Гап эшитсалар ҳам, сизга жавоб бера олмаслар.


Yet most of them turn away and so do not listen. 	 Бас, кўплари ундан юз ўгирдилар. Энди улар эшитмаслар.


Say, “Who is the Lord of the heavens and the earth?” 	 Сен: «Осмонлару ернинг Робби ким?» деб айт.


On the day when the great calamity comes, 	 Вақтики катта ғолиб (қиёмат) келса.


Join _Favourites 	 _Ёқтирганларимни қўшиш


This (Quran) is a Message for mankind (and a clear proof against them), in order that they may be warned thereby, and that they may know that He is the only One Ilah (God - Allah) - (none has the right to be worshipped but Allah), and that men of understanding may take heed. 	 Бу(Қуръон) одамлар учун, уларнинг у ила огоҳлантирилишлари, У ягона илоҳ эканини билишлари ва ақл эгалари эслашлари учун баёнотдир.


And whosoever disbelieveth, let not his disbelief afflict thee (O Muhammad). 	 Ким куфр келтирса, унинг куфри сени хафа қилмасин. Қайтишлари фақат Бизгадир.


As for those of your women who are guilty of immoral conduct, call upon four from amongst you to bear witness against them. 	 Аёлларингиздан фоҳиша (зино) қилганларига ўзларингиздан тўртта гувоҳ келтиринг. Агар гувоҳлик берсалар, уларни то ўлим етгунча ёки Аллоҳ бир йўл кўрсатгунча уйларида тутиб туринг.


In a well-protected Book. 	 У сақланган китобдадир.


And he who disobeys Allah and His Messenger and transgresses the bounds set by Him - him shall Allah cause to enter the Fire. 	 Ким Аллоҳга ва Унинг Расулига исён қилса ва Унинг чегарасидан тажовуз қилса, уни абадий қолиш учун дўзахга киритадир. Ва унга хорловчи азоб бордир.


And let them not divert thee from the revelations of Allah after they have been sent down unto thee; but call (mankind) unto thy Lord, and be not of those who ascribe partners (unto Him). 	 Ва сени улар ҳаргиз сенга туширилган Аллоҳнинг оятларидан тўсмасинлар. Роббингга даъват қил.


You do not know them, but We know them. 	 Сўнгра улкан азобга қайтарилурлар. (Ушбу ояти каримада аъробийларнинг ва аҳли Мадинанинг алоҳида мунофиқлари, сийқаси чиққан мунофиқлари ҳақида сўз кетмоқда.


So when he came to him and told him his story, (the father) said: 'Do not be afraid, you have been saved from the nation of harmdoers' 	 (Қизлар отасига ҳайвонларини суғориб берган ғариб йигит ҳақида, унинг мардлиги, шижоатлиги, яна ўзи ёлғиз сояда ўтириб қолганлиги ҳақида сўзлаб беришган. Ўшанда оталари қизлардан бирини ўша ғариб йигитни чақириб келиш учун юборади.


That We pour down the water, pouring (it) down in abundance, 	 Албатта, Биз сувни роса қуйиб қўйдик.


Already hath the judgment, (for their infidelity) proved true of most of them, for they believe not. 	 Батаҳқиқ, уларнинг кўпларига (азоб) сўз ҳақ бўлди. Бас, улар иймон келтирмаслар.


And He is the All-mighty, the All-wise. 	 Бу ғойибнинг хабаридир. Араблардан бошқа халқларнинг исломга киришини ўша пайтда Аллоҳдан ўзга ҳеч ким билмасди.)


Then you will surely see it with the eye of certainty. 	 Ва яна, албатта, уни ишонч кўзи билан кўрасизлар.


and the heat of hell fire. 	 Ва дўзахга киришдир.


He sends down water from the sky and the valleys (wadis) flow each in their measure, and the torrent carries a swelling scum; and fire from that which they kindle; desiring ornament or ware, from that rises a scum like it. 	 Ва зеб-зийнат, асбоб-ускуна ясаш мақсадида ўтда тобланадиган нарсаларда ҳам шунга ўхшаш кўпик бўладир. Аллоҳ ҳақ ва ботилга мана шундай зарбулмасал келтирур.


To the extent that when We seized the wealthy among them with punishment, they immediately began imploring. 	 Токи уларнинг маишатпарастларини азоб ила тутганимизда, бирдан фарёд солурлар.


Had he obeyed you in many things, you would have suffered hardship. 	 Агар У ишлардан кўпида сизга итоат қилса, албатта, қийинчиликка дучор бўлардингиз.


Youths of never-ending bloom will pass round to them 	 Атрофларида мангу ёш йигитлар айланиб юрурлар.


The which did gall thy back?- 	 У сенинг елкангни босиб турган эди.


And remember that which is recited in your houses of the verses of Allah and the Wisdom. 	 Албатта, Аллоҳ ўта латиф ва ўта хабардор бўлган зотдир. (Аллоҳ таоло Пайғамбаримизнинг (с. а. в.) аёлларига улар яшаб турган уйлар оддий уй эмас, Аллоҳнинг оятлари нозил бўлиб, тиловат қилиниб турган манзил эканини эслатмоқда.


But today you do not hold for one another [the power of] benefit or harm, and We will say to those who wronged, "Taste the punishment of the Fire, which you used to deny." 	 Бугунги кунда бир-бирингиз учун манфаатга ҳам, зарарга ҳам молик эмассизлар. Ва зулм қилганларга: «Ўзингиз ёлғонга чиқариб юрган оловнинг азобини татиб кўринг», дермиз.


(We said): 'Eat of your Lord's provisions and give thanks to Him, a good land, and a Lord who is the Forgiving' 	 Боболари Сабаъ ибн Яхшаб ибн Қахотон исми билан «Сабаъ қавми», «сабаъликлар», деб номланганлар. Улар жуда ҳам ҳосилдор ерга эга бўлганлар.


Sick are their hearts, and God adds to their malady. 	 Уларнинг қалбларида касал бор. Аллоҳ касалларини зиёда қилди.


So will you bow in homage to Him?" 	 Бас, сизлар мусулмон бўласизларми?!» деб айт.


The righteously striving believers who are humble before their Lord, will be the dwellers of Paradise wherein they will live forever. 	 Албатта, иймон келтирганлар, яхши амаллар қилганлар ва Роббиларига ишонч ила бўйинсунганлар, ана ўшалар жаннат эгаларидир. Улар унда абадий қолурлар.


If We will, We can make the earth cave in beneath them, or make pieces of the sky fall down on them. 	 Албатта, бунда (Аллоҳга) қайтгувчи ҳар бир банда учун оят-белги бордир. (Охиратдаги қайта тирилишни инкор этаётган кофирлар, осмону ердаги, олдиларию ортларидаги нарсаларни кўрмайдиларми?


God makes an example of a town that was secure and at ease, with provisions coming to it abundantly from every quarter. 	 (Яъни, қилган ношукрчиликлари, келтирган куфрлари учун уларга очлик ва хавфни кийим қилиб кийгазиб қўйди. Аллоҳнинг амри билан Маккага етти йил қаҳатчилик келгани, унинг аҳолиси ўлимтиклар, туянинг юнги ва одатда еб бўлмайдиган бошқа нарсаларни еганлари ҳаммага маълум.


And He has made subservient to you the sun and the moon pursuing their courses, and He has made subservient to you the night and the day. 	 У сизга доимий ҳаракатдаги қуёш ва ойни ҳам, шунингдек, кеча ила кундузни ҳам хизматчи қилиб қўйди.


And whoever does some good deeds, be it a man or woman, and is a Muslim, will be admitted to Paradise and they will not be wronged even to the extent of one sesame. 	 Эркакми, аёлми–ким мўмин бўлган ҳолда яхшиликлар қилса, ана ўшалар жаннатга кирарлар ва уларга қилча ҳам зулм қилинмас. (Яхши амалларнинг мукофотини беришда эркагу аёлдан баробар иймон шарт қилиниб қўйилади.


Migrate – whether willingly or with a heavy heart and fight in Allah's cause with your wealth and your lives; this is better for you, if you realise. 	 Мухлис мусулмонлар бу олий маънони тўлиқ тушунган пайтларида «енгил бўлса ҳам, оғир бўлса ҳам», қўзғолганлар. Аллоҳнинг йўлида молларини ва жонларини фидо қилганлар, ваъда қилинган яхшиликка эришганлар.


Do they not see what is before them and what is behind them of the heavens and the earth? 	 Ахир, улар осмону ердаги, олдиларидаги нарсаларни, ортларидаги нарсаларни кўрмайдиларми?! Агар хоҳласак, уларни ерга ютдириб юборурмиз ёки устларига осмондан парчалар туширурмиз.


God uses various metaphors. 	 «Нур» сўзи аслида ўзи зоҳир бўлиб, ўзгаларни ҳам зоҳир этувчи вужудга нисбатан ишлатилади.


So believe in God and His apostles, and do not call Him 'Trinity'. 	 Лекин замон ўтиши билан бу ақида аста-секин бузила борган. Милодий олтинчи асрга келиб, Рим императорларининг тазйиқи остида насроний ақидаси тамоман бузилиб бўлган эди.


And when We made a covenant with you, that you shall not shed your blood or turn yourselves out of your dwellings, to this you consented and bore witness. 	 Сизлардан бир-бирингизнинг қонларингизни тўкмайсиз ва диёрингиздан чиқармайсиз, деб аҳду паймонингизни олганимизни эсланг. Сўнгра гувоҳлик бериб туриб иқрор бўлдингиз.


We revealed to him: 'You shall tell them of what they did when they are not aware (it is you)' 	 Қудуқ қаърида қалби хавфга тўлиб, ўлимини кутиб ўтирган ёш Юсуфга ваҳий келди: Яъни, сен хафа бўлма, қўрқма ҳам, вақти-соати келиб, акаларингга ўзингга қилган хиёнатларининг хабарини берасан. Ўшанда вазият шу даражада ўзгарадики, акаларинг сени танимайдилар ҳам.)


Hopefully, I will not be disappointed in supplicating my Lord.’ 	 Шоядки, Роббимга илтижо қилиш ила бадбахт бўлмасам», деди.


He alone is guided whom God shows the way; and whom He leads astray is surely lost. 	 Аллоҳ кимни ҳидоятга солса, ўша ҳидоят топувчидир. Кимни адаштирса, ўшалар ўзлари зиён кўрувчилардир.


But if you trust one another, let the trustee fulfill his trust, and let him fear God, his Lord. 	 Агар баъзингиз баъзингизга ишонсангиз, бас, ишонилган омонатни адо қилсин, Аллоҳга, Роббисига тақво қилсин.


Hast thou not observed those vouchsafed a portion of the Book called to the Book of Allah that it may judge between them? 	 Ораларида ҳукм юритиш учун Аллоҳнинг китобига чақирилганларида улардан бир гуруҳлари юз ўгириб ортга қайтадилар. (Ибн Исҳоқ ривоят қиладиларки, Пайғамбаримиз Муҳаммад алайҳиссалом Байтулмидросда бир гуруҳ яҳудийларни Аллоҳнинг динига чақирганларида, улардан Нуъмон ибн Амр ва Ҳарс ибн Зайд деганлари: «Эй Муҳаммад, сен қайси диндасан?» дедилар.


Before them there have belied the people of Nuh and the 'Aad, and Fir'awn the owner of the stakes. 	 Улардан олдин ҳам Нуҳ қавми, Од, қозиқлар эгаси Фиръавн ҳам ёлғончи қилган.


But you will not believe us, even though we are being truthful.” 	 Агар ростгўй бўлсак ҳам, сен бизга ишонмассан», дедилар.


_Rename Bookmark 	 Хатчўпни _қайта номлаш


And celebrate the name of thy Lord morning and evening, 	 Эртаю кеч Роббинг исмини зикр қил.


They (had experienced) under the Pharaoh. 	 Фиръавндан нажот бердик. Албатта, у мутакаббир ва ҳаддидан ошганлардан эди.


The faithful will say, ‘Indeed the losers are those who have ruined themselves and their families on the Day of Resurrection. 	 Огоҳ бўлингким, албатта, золимлар доимий азобдадирлар. (Ҳа, кофир, золим ва осийлар дўзахга тўғри қарай олмайдилар.


(Having been murdered by the disbelievers) he was told to enter paradise 	 «Жаннатга кир», дейилди. У: «Кошки қавмим билсалар эди.


Those are the [rightly] guided. 	 Ана ўшалар тўғриликда юрувчиларидир.


You pass by (their ruined town) in the morning and at night. 	 Албатта, сиз уларнинг устидан ўтиб турурсизлар. Эрталаб.


Thus He inspires you, and those before you—God the Almighty, the Wise. 	 Азизу ўта ҳикматли бўлмиш Аллоҳ сенга ва сендан аввалгиларга мана шундай ваҳий қилур.


and when graves are laid open, 	 Ва, вақтики, қабрлар остин-устин бўлса.


If he belonged to a people with whom you have a treaty, then compensation should be handed over to his family, and a believing slave set free. 	 Агар у сиз билан орасида аҳдномаси бор қавмдан бўлса, аҳлига бериладиган хун ва мўмин қулни озод қилиш вожиб бўлур.


"Tell us" (they said) "The truth and meaning thereof: for we see thou art one that doth good (to all)." 	 «Бизга бунинг таъбирини хабар қил. Биз сени, шубҳасиз, яхши амал қилгувчилардан, деб билмоқдамиз».


But if they turn away, We have not sent you (Prophet Muhammad) to be their (compulsory) guardian. 	 Агар улар юз ўгирсалар, бас, Биз сени уларга қўриқчи қилиб юборганимиз йўқ. Сенинг зиммангда фақат етказиш бор, холос.


Those deities can render them no help. 	 Уларнинг ёрдамига у(худо)лари қодир бўлмаслар. Улар эса, ўша(худо)лари учун ҳозир қилинган аскардирлар.


and the morn as it breathes. 	 Нафас олиб, кириб келган тонг билан қасам.


And give the women their dowers willingly, but if they, of their own accord, remit any part of it to you, you may make use of it with pleasure and goodwill. 	 Аёлларга маҳрларини кўнгилдан чиқариб беринг. Агар улар ундан бирор нарсани чин кўнгилдан тутсалар, бас, уни енглар.


When you (believers) begged for assistance from your Lord, He said, "I am helping you with a thousand angels, all in rows marching one after the other". 	 Ўшанда Роббингиздан мадад сўраганингизда, сизни (сўровингизни) ижобат қилиб: «Албатта, мен сизларга кетма-кет келадиган мингта фаришта ила мадад берувчиман», деди. (Аллоҳ таоло мўмин бандаларига мадад учун фаришталарни юборганлиги ҳақида мавзуларда энг ишончли манба Қуръони Карим ва ҳадиси шариф бўлади.


They alone ask leave of thee who believe not in Allah and the Last Day, and whose hearts feel doubt, so in their doubt they waver. 	 Албатта фақат Аллоҳга ва охират кунига ишонмайдиганлар ва қалблари шубҳага тўлганларгина сендан изн сўрарлар. Бас, улар шубҳаларида иккиланаверадилар.


So patience is most fitting (for me). 	 Шоядки Аллоҳ уларнинг ҳаммасини ҳузуримга жамлаб келтирса. Албатта, Унинг Ўзи билгувчи ва ҳикматли зотдир», деди.


A guidance and a mercy for the doers of goodness, 	 У муҳсинларга ҳидоят ва раҳматдир.


[Iblis (Satan)] said: "See? This one whom You have honoured above me, if You give me respite (keep me alive) to the Day of Resurrection, I will surely seize and mislead his offspring (by sending them astray) all but a few!" 	 У: «Менга хабар бер-чи, мендан устун қилганинг шуми? Агар мени қиёмат кунигача қўйиб қўйсанг, унинг зурриётининг озгинасидан бошқасини жиловлаб оламан», деди.


And drinking on top of it from scalding water 	 Бас, устидан ўта қайноқ сувдан ичувчисизлар.


But no! 	 Йўқ!


Say, ‘Whoever abides in error, the All-beneficent shall prolong his respite until they sight what they have been promised: either punishment, or the Hour.’ Then they will know whose position is worse, and whose host is weaker. 	 Сен: «Ким залолатда бўлса, Роҳман унга муҳлат бериб қўйсин. Токи ўзларига ваъда қилинган нарсани — азобни ёки қиёматни кўрганларида, албатта, кимнинг мартабаси ёмонроқ ва аскари кучсизроқ эканини билурлар», дегин.


(Fast) a certain number of days; and (for) him who is sick among you, or on a journey, (the same) number of other days; and for those who can afford it there is a ransom: the feeding of a man in need - but whoso doeth good of his own accord, it is better for him: and that ye fast is better for you if ye did but know - 	 Сизлардан ким бемор ёки мусофир бўлса, бас, саноғини бошқа кунларда тутади. Уни қийналиб тутадиганлар зиммасида бир мискин таоми фидя лозимдир.


They replied: 'We bear witness (that You are)' Lest you should say on the Day of Resurrection: 'We had no knowledge of this' 	 (Аллоҳ таоло Ўзига маълум бўлган бир пайтда, даври қиёматгача дунёга келадиган барча одамларни оталарининг сулбидан уруғликларни чиқариб олган ва ўша уруғликларга «Роббингиз эмасманми?!» деб савол берган. Мазкур илоҳий саволга ҳамма зурриётлар «Худди шундай», яъни, албатта, сен Роббимизсан, «гувоҳ бўлдик», деб жавоб беришган.


You know very little about it." 	 Бас, улар ҳақида тортишиб юрма.


Those who are cautious are not accountable for them in anything, but it is a reminder in order that they be cautious. 	 Тақво қиладиганлар зиммасида у «мушрик»ларнинг ҳисобидан ҳеч нарса йўқ. Лекин эслатма бор.


Those are highly honored in the Gardens. 	 Ўшалар жаннатларда ҳурматланадиганлардир.


And He placed on the earth firmly set mountains over its surface, and He blessed it and determined therein its [creatures'] sustenance in four days without distinction - for [the information] of those who ask. 	 У зот ўша(ер)нинг устида тоғларни қилди, уни баракотли қилди ва унинг (аҳли) ризқини тўрт кунда ўлчовли этиб тақдир қилди. Бу сўровчилар учундир», деб айт.


So We make the harmdoers guides of each other for what they have earned. 	 Шундай қилиб, қилган касбларига биноан золимларни бир-бирларига дўст қилурмиз.


Verily, He is All-Wise, All-Knower. 	 Тезда уларга васфлари учун Ўзи жазо беражак.


you will surely fare from stage to stage. 	 Албатта, сизлар табақама-табақа минасизлар.


Many a heart will flutter on that day! 	 Ўша кунда қалблар хавфга тўлар.


And [lawful in marriage are] chaste women from among the believers and chaste women from among those who were given the Scripture before you, when you have given them their due compensation, desiring chastity, not unlawful sexual intercourse or taking [secret] lovers. 	 (Ислом мусулмонларга аҳли китобларнинг сўйган сўйишлари ҳалол қилинган. Бу оятда «таом» сўзи қўлланган, аммо ундан аҳли китобларнинг барча таомлари, жумладан, чўчқа ёки бошқа ҳаром ҳайвонларнинг гўшти, ароққа ўхшаш ичимликлари ҳам ҳалол экан-да, деб тушунилмаслиги керак.


The disciples said, "We are God's helpers, we believe in God. 	 Улар Пайғамбарнинг даъватларига дарҳол лаббай деб жавоб бердилар. Аллоҳнинг дини йўлида ёрдамчи бўлишга тайёр эканликларини эълон қилишлари билан бирга, Аллоҳга келтирган иймонларини ҳам зикр қилмоқдалар.


[It is] for every penitent and dutiful [servant] 	 Ҳар бир сертавбага ва сақловчига.


And We will inherit of him what he says, and he shall come to Us alone. 	 У айтаётган нарсага меросхўр бўлурмиз ва у бизга ёлғиз ҳолида келур. (Кофир молу мулк, бола-чақа ва бошқа дунёвий нарсаларидан жудо бўлган ёлғиз ҳолида бизга–ҳузуримизга келади.


Nay, but you were Mujrimun (polytheists, sinners, criminals, disobedient to Allah, etc.). 	 Йўқ! Ўзингиз жиноятчи бўлдингиз», дерлар.


And when it is said to them, "Spend from that which Allah has provided for you," those who disbelieve say to those who believe, "Should we feed one whom, if Allah had willed, He would have fed? 	 Уларга: «Аллоҳ сизга ризқ қилиб берган нарсадан инфоқ қилинглар», дейилганда, куфр келтирганлар иймон келтирганларга: «Аллоҳ хоҳласа, ўзи таом берадиган кимсани биз таомлантирамизми?! Сиз очиқ-ойдин залолатдан бошқа нарсада эмассиз», дерлар.


Deluded away from the Qur'an is he who is deluded. 	 У(Қуръон)дан ким бурилса, (бир йўла) буриб қўйилур. (Қуръондан бурилиб, бошқа нарсани тутмоқчи бўлган, ҳеч қачон нажот топмабди.


death seized him, how was his determining! 	 Лаънат бўлсин унга, қандоқ ҳам чамалаб кўрди!


Indeed, He is the Hearing, the Knowing. 	 Албатта, Унинг ўзи эшитгувчи ва билгувчи зотдир.


Then We brought you back to life after your death, so that you may be grateful. 	 Сўнгра ўлимингиздан кейин қайта тирилтирдик, шоядки шукр қилсангиз. (Аллоҳ таоло уларни қайта тирилтирибгина қўймади.


Had We wanted, We could have crushed it to bits and you would have been left to lament, 	 Агар хоҳласак, Биз уни қуруқ чўпга айлантириб қўямиз. Сизлар эса надоматда ажабланиб:


Two young men were also sent to serve prison sentences (for different reasons). 	 У билан қамоққа иккита йигит ҳам кирди.


Our Lord is certainly All-forgiving and All-appreciating. 	 Албатта, Роббимиз ўта мағфиратли ва ўта шукр қилгувчидир.


We were watching over them. 	 Биз уларни муҳофаза қилгувчи бўлдик.


(Alphabets of the Arabic language; Allah and to whomever He reveals, know their precise meanings.) 	 (Ҳижо ҳарфлари ҳақида Бақара сурасида батафсил тўхтаб ўтилган.)


And He knoweth whatsoever is in the land and the sea. 	 Битта япроқ узилиб тушмайдики, магар уни ҳам биладир. Ер тубидаги бир дона дон борми, ҳўлу қуруқ борми, барчаси очиқ китобда бордир.


The fornicator does not marry except a [female] fornicator or polytheist, and none marries her except a fornicator or a polytheist, and that has been made unlawful to the believers. 	 (Зинокор Ислом жамияти жисмидан умуман олиб ташланади. Гувоҳлиги қабул қилинмайдиган бўлади, мўминлар билан никоҳда бўлишдан ман этилади ва ҳоказо.)


Allah has indeed made the truthful dream of His Noble Messenger, come true; indeed you will all enter the Sacred Mosque, if Allah wills, in safety – with your heads shaven or hair cut short – without fear; so He knows what you do not know, and has therefore ordained another imminent victory before this. 	 Батаҳқиқ, Аллоҳ Расулининг тушини ҳақ ила тасдиқлади, албатта, Масжидул Ҳаромга, иншоаллоҳ, омонликда, сочларингиз олинган, қисқартирилган ҳолда қўрқмасдан кирасизлар. Бас, У сиз билмаган нарсани биладир ва сизларга бундан бошқа яқин фатҳни қилди.


Which He imposed on them for seven long nights and eight long days so that thou mightest have seen men lying overthrown, as they were hollow trunks of palm-trees. 	 У зот уларнинг устидан бу шамолни етти кечаю саккиз кундуз бетўхтов эстириб қўйди. Бас, қавмни у ерда ҳалок бўлиб, ағдарилиб ётганини кўрасан.


Do not fight them in the vicinity of the Sacred Mosque in Mecca unless they start to fight. 	 Масжидул Ҳаром олдида сизга қарши урушмагунларича, сиз урушманг.


"Then why are not gold bracelets bestowed on him, or (why) come (not) with him angels accompanying him in procession?" 	 Унга тиллодан бўлган билакузуклар ташланса ёки у билан бирга фаришталар ҳамроҳ бўлиб келса бўлмас эдими?!» деб нидо қилди.


They will answer, “You yourselves did not have faith!” 	 Улар: «Йўқ! Сиз ўзингиз мўмин бўлмаган эдингиз.


Who sets up another god with Allah, so do cast him into severe chastisement. 	 Аллоҳ билан бирга бошқани илоҳ қилиб олганни шиддатли азобга ташланг!


Who made all things good which He created, and He began the creation of man from clay; 	 У Ўзи яратган ҳар бир нарсани гўзал этган ва инсонни яратишни лойдан бошлаган зотдир.


leave them to eat, and to take their joy, and to be bemused by hope; certainly they will soon know! 	 Уларни тек қўй, еб-ичиб, ҳузурланиб, умидлар ила машғул бўлиб юраверсинлар. Бас, тезда билурлар.


Do not compel your female slaves to prostitution when they desire to be chaste, seeking the transitory wares of the life of this world. Should anyone compel them, Allah will be forgiving and merciful to them following their compulsion. 	 Ким уларни мажбур қилган бўлса, бас, албатта, Аллоҳ улар мажбур қилганларидан кейин ўта мағфиратли ва раҳмли зотдир. (Ушбу ояти каримада учта муҳим масала–никоҳга қодир бўлмаганлар нима қилишлиги, озод бўлишни истаб, ўз хожаси билан шартнома тузган, маълум маблағ эвазига озод бўлишга ҳаракат қилаётган қулу чўрилар ва фоҳишабозлик, яъни, баъзи аёлларни зинога мажбурлаб пул топишга уриниш масалалари муолажа этилмоқда.)


Even when they fully cover themselves up with their clothes, Allah knows all that what hide and all what they disclose; indeed He knows what is in the hearts. 	 Пайғамбаримиз (с. а. в.) кишиларга Қуръони Карим оятларини ўқиб бераётганларида, юқорида зикр қилинган ҳақиқатларни етказаётганларида, баъзи мушриклар, мен ҳам шу гапларга дахлдор бўлиб қолмай, дегандек, кўринмасликка уриниб, пусиб, бошини кўксига эгиб, беркинишга ҳаракат қилар эканлар. Оятда уларнинг қилмишлари, Аллоҳдан яширинишга уриниш, деб таърифланмоқда.)


They denied the revelations of their Lord and flouted His messengers and followed the command of every froward potentate. 	 Унинг Пайғамбарларига осий бўлдилар. Ҳар хил жабрчи ва қайсарнинг ишига эргашдилар.


We strengthened their hearts when they stood up and said: 'Our Lord is the Lord of the heavens and the earth. 	 Уларнинг қалбларини мустаҳкамладик. Қачонки турдилар ва: «Бизнинг Роббимиз осмонлару ернинг Роббидир.


Highly exalted be Allah, the true King! 	 Сенга ваҳийи битгунча Қуръон (тиловати)га ошиқма ва: «Роббим, илмимни зиёда қилгин», дегин. (Пайғамбаримиз (с. а. в.) унутиб қўйишдан хавфланиб, ваҳий тушган пайтида Қуръони Карим оятларини Жаброилга алайҳиссалом қўшилиб, ўқиб турар эдилар.


Do We consider the righteously striving believers equal to the evil-doers in the land? 	 Йўқ! Биз иймон келтириб, солиҳ амаллар қилганларни ер юзида бузғунчилик қилувчилар каби қилармидик?!


Nay, They are in confused doubt about a new creation (i.e. Resurrection)? 	 Йўқ! Улар янгидан яратилишига шубҳададирлар.


Say: He will revive them Who produced them at the first, for He is Knower of every creation, 	 Сен: «Уларни илк марта йўқдан бор қилган зот тирилтирур ва у ҳар бир яратилган нарсани яхши билгувчидир», деб айт.


Recite: and your Lord is Most Generous, 	 Ўқи! Ва Роббинг энг карамлидир!


Forgive us and have mercy on us, You are the Best of those who forgive. 	 Ҳаттоки улар орасидан танлаб олинганларнинг қилмиши шу бўлди. Бундай шаккоклик содир этганларидан сўнг, уларни даҳшатли зилзила тутиб, ўзларидан кетдилар.)


(Muhammad), glorify the name of your Lord, the Great One. 	 Бас, улуғ Роббингнинг исмини поклаб ёд эт.


Those who consider it a lie that they will have to meet Allah are indeed the losers so much so that when that Hour comes to them suddenly they will say: 'Alas for us, how negligent we have been in this behalf.' They will carry their burden (of sins) on their backs. 	 Аллоҳга рўбарў бўлишни ёлғон деганлар, шубҳасиз, зиёнга учрадилар. То тўсатдан қиёмат келиб қолганда, устларига гуноҳларини орқалаб олган ҳолларида: «У (дунё)да қилган камчиликларимизга ҳасрат-надоматлар бўлсин», дейдилар.


Say: 'Who has forbidden the adornment that Allah has brought for His worshipers and the good provision' Say: 'They are in this life for those who believe, and purely theirs on the Day of Resurrection' As such We distinguish the verses to people who know. 	 (Ушбу оятлар эгниларига кийим киймай тавоф қилишни, ҳаж мавсумида яхши таом истеъмол этмасликни ўзларига русум қилиб олиб, бу Аллоҳ амри, деб юрган араб мушрикларининг қилмишлари нотўғри эканини билдириш учун тушгани ва бу орқали ҳамма замон кофирларига хитоб қилинаётгани бошда айтиб ўтилган эди. Яланғоч ҳолда тавоф қилиш жоиз эмаслигини тушуниб етган мусулмонлар кийим-бош билан тавоф қилишса, мушриклар уларнинг устиларидан кулишган.


But if they separate (by divorce), Allah will provide abundance for everyone of them from His Bounty. 	 Агар ажрашсалар, Аллоҳ Ўз фазлидан ҳар бирини беҳожат қилур.


And if you are killed in Allah’s way or die, then the pardon from Allah and mercy are better than all what they hoard. 	 Гарчи Аллоҳ йўлида қатл қилинсангиз ҳам ёки ўлсангиз ҳам, Аллоҳдан бўладиган мағфират ва раҳмат улар жамлайдиган нарсадан яхшидир.


And be on the alert for the day when the caller calls from a close quarter, 	 Нидо қилувчи яқин жойдан нидо қилган кунда, қулоқ ос. («Нидо қилувчи — фаришта Исрофил алайҳиссаломдир.)


That, and also because Allah is He Who makes feeble the plans and stratagem of the Unbelievers. 	 Ана ўшалар (нинг сизга бўлиши) Аллоҳ, албатта, кофирларнинг ҳийласини заиф қилгувчи бўлганидандир.


When you have divorced women and they have reached the end of their waiting period, either keep them in kindness or let them go with kindness. 	 Хотинларни талоқ қилишингизда, муддатлари охирига етганда, уларни яхшилик билан ушлаб қолинг ёки яхшилик билан қўйворинг. Уларни тажовуз учун, зарар етказиш юзасидан ушлаб турманг.


But when it set, he said, "I like not those that disappear." 	 У ботиб кетганида эса: «Ботувчиларни ёқтирмасман», деди.


Safa and Marwa are among the rites of God. 	 Ким Байтуллоҳни ҳаж ёки умра қилса, икковлари ўртасида саъйи қилиш гуноҳ эмас. Ким яхшиликни холисона қилса, бас, албатта, Аллоҳ шукр қилувчи ва билувчидир.


Noah said: 'None can save anyone today from the command of Allah except those on whom He may have mercy.' 	 Магар кимни раҳм қилсагина (сақлар)», деди. Шунда ораларини тўлқин тўсди ва у(ўғил) ғарқ бўлганлардан бўлди.


Said Pharaoh's wife, 'He will be a comfort to me and thee. 	 Фиръавннинг хотини: «(Бу бола) мен учун ҳам, сен учун ҳам кўз қувончидир.


The punishment will be doubled for him on the Day of Resurrection, and he will dwell therein in humiliation forever. 	 Қиёмат куни унинг азоби бир неча баробар кўпайтирилур ва у(азоб) да хор бўлиб абадий қолур.


Have you not seen how your Lord spread the shadow. 	 Роббингнинг сояни қандай ёйиб қўйганини кўрмадингми? Агар хоҳласа, уни жилмас қиларди.


Verily in their accounts is a lesson for men of wisdom. 	 Батаҳқиқ, уларнинг қиссаларида ақл эгалари учун ибрат бор эди.


By your life, [O Muhammad], indeed they were, in their intoxication, wandering blindly. 	 Сенинг умринг ила қасамки, албатта, улар ўз сархушликларида тентирамоқдалар.


When your Lord's chastisement descended upon them, their gods, on whom they called apart from God, were not of the least avail, and all they did was only to add to their destruction. 	 Роббингнинг амри келган пайтда Аллоҳни қўйиб илтижо қилган «худо»лари ҳеч бир нарсада уларнинг ҳожатларини чиқара олмади. Уларга зиёндан бошқани зиёда қилмадилар.


So do not follow your desires, lest you swerve. 	 Бирор шахс учун эмас, қабила учун эмас, ҳизб ёки халқ учун эмас. Ана шундагина адолатли гувоҳлик бўлади.


their hearts set on diversions. 	 Қалблари ғофил бўлиб.


Would any of you like that he may own a garden of dates and grapes, with rivers flowing beneath it – in it are all kinds of fruits for him – and he reaches old age and has young children; therefore a windstorm containing fire came to the garden, burning it? 	 Сизлардан бирортангиз остидан анҳорлар оқиб турган хурмозор ва узумзор, турли мевали боғи бўлатуриб, ёши бир жойга етганда, заифҳол зурриёти бор пайтда унга ўтли бўрон келиб ёниб битишини хоҳлайдими?! Аллоҳ сизларга шу тариқа Ўз оятларини баён қиладир, шоядки фикр юритсангиз.


Allah has knowledge of all that you hide and all that you reveal. 	 Аллоҳ нимани сир тутаётганингизни ва нимани ошкор қилаётганингизни биладир.


Then, will they not exercise their reason? 	 Жаннатга ва Аллоҳнинг розилигига етишиш умидида ўлимни хурсанд бўлиб кутиб оладилар. Кофирлар эса, ақлларини ишлатмаганлари учун бу масалада катта қийинчиликда қоладилар.)


They only want that you should relent, so that they may come to terms. 	 Агар сен муроса қилсанг, улар ҳам муроса қилишни орзу қиларлар.


When He decides on a matter, He just says to it, ‘Be!’ and it is. 	 У бир ишни истаса, унга «Бўл!» дейдир. Бас, бўладир.


On a Straight Way. 	 Сироти мустақиймдасан.


And do not kill the soul which God has made sacred, except in the course of justice. 	 Аллоҳ (ўлдиришни) ҳаром қилган жонни ўлдирманг. Магар ҳақ ила бўлса, майли.


And yet, instead of God, they serve what neither profits them nor harms them. 	 Улар Аллоҳдан ўзга уларга наф ҳам, зарар ҳам етказмайдиган нарсаларга ибодат қиларлар.


“This is my brother; he has ninety nine ewes and I have one ewe; and he now says ‘Give that one also to me’ – and he is very demanding in speech.” 	 Менинг эса, биргина совлиғим бор. Бас, у: «Уни ҳам менинг кафолатимга бер», деди ва сўзлашувда мендан устун чиқди».


So if they do not accept your challenge, then know that they only follow their desires; and who is more astray than one who follows his desires away from the guidance of Allah? 	 Агар сенга жавоб бера олмасалар, бас, билгинки, улар фақат ҳавои нафсларига эргашмоқдалар, холос. Аллоҳдан бўлган ҳидоятсиз, ўз ҳавои нафсига эргашгандан кўра ҳам гумроҳроқ кимса борми?!


Nay! it is what you sought to hasten on, a blast of wind in which is a painful punishment, 	 Йўқ! Бу ўзингиз орзиқиб сўраган нарса, аламли азоби бор бўрондир.


Said one who had knowledge from the Scripture, "I will bring it to you before your glance returns to you." 	 Китобдан илми бор шахс: «Мен уни сенга кўзингни очиб юмгунингча келтирурман», деди. Қачонки, у(Сулаймон) у(тахт)ни ўз ҳузурида қарор топганини кўргач: «Бу Роббимнинг фазлидандир.


Their works have failed, and they have become the losers. 	 Амаллари бехуда кетди. Бас, зиён кўргувчилардан бўлдилар.


He placed stabilizers over it; and blessed it; and planned its provisions in four days, equally to the seekers. 	 У зот ўша(ер)нинг устида тоғларни қилди, уни баракотли қилди ва унинг (аҳли) ризқини тўрт кунда ўлчовли этиб тақдир қилди. Бу сўровчилар учундир», деб айт.


He is the only Lord, the Majestic, and All-wise. 	 Ундан ўзга ибодатга сазовор илоҳ йўқ. У азиз ва ҳаким зотдир.


He forbids indecency, dishonor and insolence. 	 Аллоҳ буюрган адолат–исломий мутлоқ адолатдир. Бу адолатга кўра, ҳар бир шахс, жамоат ва ҳар бир қавмга одилона муомалада бўлинади.


Those who were suppressed will say to those who waxed arrogant: “By no means; it was your scheming, night and day, when you would enjoin us to disbelieve in Allah and set up others as equals to Him.” 	 Заиф саналганлар мутакаббирлик қилганларга: «Йўқ! Кечаю кундузнинг макр-ҳийласи (тўсди).


And so it was. 	 Ана шундай, батаҳқиқ, Биз унинг олдидаги нарсанинг хабарини иҳота қилдик. (Яъни, мағрибдаги ҳақ сўзлар ва ишлар машриқда ҳам жорий қилинди.


Eat of what God has provided for you, and do not follow the footsteps of Satan. 	 Албатта, у сизларга очиқ-ойдин душмандир. (Ўтган оятларда мушриклар ўзларича ҳеч қандай ҳақ-ҳуқуқсиз, далил-ҳужжатсиз баъзи ҳайвонларни минишни, баъзиларининг гўштини ейишни ҳаром қилганлари айтилган эди.


Marvel ye that an admonition from your Lord should come unto you upon a man from amongst yourselves, in order that the may warn you and that ye may fear, and that haply ye may be shewn mercy? 	 Ўзингиздан бўлган бир кишига, сизларни огоҳлантириш учун ва тақво қилиб, шояд раҳматга эришсангиз деб Роббингиздан эслатма келганидан ажабланасизларми?!» деди.


Joseph's brothers said, "We swear by God, as you know, that we have not come to spread evil in the land and that we have not committed any theft." 	 Улар: «Аллоҳга қасамки, ўзингиз биласиз, биз ер юзида фасод учун келган эмасмиз, биз ўғрилар бўлган эмасмиз», дедилар.


Say to them, "Bring the Torah then and read it, if you are truthful. 	 Сен: «Агар ростгўйлардан бўлсангиз, Тавротни келтириб ўқинглар», деб айт!


And tell My servants to say that which is best. 	 Бандаларимга айтгин, улар энг гўзал бўлган нарсани айтсинлар.


And (remember, O Children of Israel) when We made a covenant with you and caused the mount to tower above you, (saying): Hold fast that which We have given you, and remember that which is therein, that ye may ward off (evil). 	 Аҳду паймонларингизни олганимизни ва устингизга Турни кўтарганимизни, «Биз сизга берган нарсани қувват билан олинг ва ундаги нарсани эсланг, шоядки тақводор бўлсангиз», деганимизни эсланг.


Satan only seeketh to breed animosity and spites among you by means of wine and gambling and would keep you from the remembrance of Allah and from prayer; will ye not then desist? 	 Нопок таомларни зарарли бўлгани учун ҳаром қилганидек, ифлос ишларни ҳам бандаларига зарарли бўлгани учун ҳаром қилади. Ушбу ояти каримада зикр қилинган ароқ билан қиморнинг зарарларидан иккинчиси–улар одамларни Аллоҳнинг зикридан ва намоздан тўсиши.


Then they will say, ‘You are envious of us.’ 	 Аллоҳ таоло Ўз Пайғамбарига хитоб қилиб, ортда қолганларни қайтаришга, буюрмоқда.


He knows that which is before them and that which is behind them, and to Allah all matters are returned. 	 У зот уларнинг олдиларидаги ва ортларидаги нарсани билур. Барча ишлар ёлғиз Аллоҳгагина қайтарилур.


and who cried (for help) to his Lord, while imprisoned and helpless inside the fish. Had it not been for a favor from his Lord, he would have been left out in the open, deserving blame for his shortcomings. 	 Агар уни Роббисининг неъмати топмаганда, очиқ саҳро жойга, мазамматга қолган ҳолда ташланган бўларди.


"'Ask at the town where we have been and the caravan in which we returned, and (you will find) we are indeed telling the truth.'" 	 У рози бўлиб, ўзи рухсат берса ё Аллоҳ бир ҳукм чиқарса, юртимизга қайтишим мумкин. Сизлар, эй укаларим, юртимизга қайтиб боринглар ва отамизга бўлиб ўтган воқеани айтиб беринглар, деб оятда келган гапларни ўргатди.)


But when We send down water upon it, it stirs and grows. 	 Бас, Биз унинг устидан сув тушурсак, у қимирлар ва ўсадир.


Your Lord creates and chooses (to grant mercy) to whomever He wants. 	 Ва Роббинг хоҳлаганини яратиб, хоҳлаганини ихтиёр қилур.


Then others succeeded them who inherited the Book and availed themselves of the vanities of this lower world, saying: 'It will be forgiven us' But if similar vanities came their way, they would again take them. 	 Бас, улардан сўнг, ортларидан китобни меросга олган бир ўринбосарлар келдики, улар мана бу тубаннинг ўткинчи (матоҳи)ни оларлар ва «бизни кечирилади», дерлар. Агар ўшанга ўхшаш ўткинчи нарса келса, яна олаверадилар.


Reflect they not that in their companions there is no madness! he is naught but a manifest warner. 	 Улар ўз соҳибларида мажнунлик йўқлигини тафаккур қилиб кўрмайдиларми?! У фақат ошкора огоҳлантирувчи, холос.


And cushions ranged 	 Ва саф-саф тизилган ёстиқлар бор.


These people of ours have taken deities other than Him. 	 Ана у қавмимиз Ундан ўзга худолар тутдилар.


You are receiving the Quran from an All-Wise, All-Knowing. 	 Албатта, сенга бу Қуръон ўта ҳикматли ва ўта илмли зот томонидан берилур.


With a sealing of musk, which those who aspire for the best should desire, -- 	 У(шароб)нинг хотимаси мискдир. Ва шу нарса учун мусобақа қилувчилар мусобақа қилсинлар.


And when the word shall come to be fulfilled concerning them, We shall bring forth a beast of the earth speaking unto them, that the people have not of Our signs been convinced. 	 Демак, бу ишнинг бўлиши муқаррарлигида ҳеч қандай шубҳа йўқ. Саҳиҳ ҳадиси шарифларда бу ҳайвон қиёматнинг аломатларидан бири эканлиги, тавба қилса, фойда бермайдиган вақт бўлиб қолганда чиқиши ҳақида хабарлар келган.)


Surely, Allah is Most Merciful to you. 	 Албатта, Аллоҳ сизларга раҳмлидир.


Who could be more wicked than he who imputes lies to God or denies His revelations? 	 Аллоҳга нисбатан ёлғон тўқиган ёки Унинг оятларини ёлғонга чиқарган кимсадан ҳам золимроқ одам борми?!


They said, "If you do not desist, O Lot, you will surely be of those evicted." 	 Улар: «Эй Лут, агар тўхтамасанг, албатта, ҳайдаб чиқарилганлардан бўлурсан!» дедилар.


the day when they emerge from graves, hastening, as if racing toward a target, 	 У кунда худди санамлар (ибодатига) шошганларидек, қабрларидан шошиб чиқурлар.


Say, “My Lord commands justice, and to stand devoted at every place of worship. 	 Сен: «Роббим адолатга амр қилди. Ҳар бир ибодатда юзингизни тўғри тутинг.


Tell them: "Even had you stayed at home, those of you who were ordained to fight would have gone to their place of (eternal) rest. 	 Мўминлардан бир тоифаси бу иш билан овора бўлиб турган бир пайтда: Бу тоифа–иймони заиф тоифа, қалбида фидокорлик туйғуси ўрнашмаган тоифа. Шу боисдан Аллоҳ учун овора бўлмайди, дину диёнат учун овора бўлмайди, Пайғамбар учун овора бўлмайди, мусулмонлар учун овора бўлмайди.


So traverse in its tracks and partake of the sustenance He has provided. 	 (Уламоларимиз қадимдан ушбу ояти кариманинг тафсирини Исломда меҳнатга чорлаш, ризқни териб ейиш, ер юзинининг турли жойларида ҳаракат қилиш зарурлигига далил қилиб келтирадилар.


and (silver) doors to their houses, and couches (of silver) upon which they would recline; 	 Ва уйларининг эшикларини ҳам, устида ёнбошлаб ётадиган сўриларини ҳам (кумушдан қилиб қўяр эдик).


Lo! thou (O Muhammad) guidest not whom thou lovest, but Allah guideth whom He will. 	 Аллоҳдан бошқа ҳеч ким, ҳатто охирзамон Пайғамбарининг (с. а. в.) ҳам бу ишга қурблари етмайди. Агар у зот (с. а. в.) бирор кишини ҳидоят қилиш имконига эга бўлганларида, амакилари Абу Толибни ҳидоят қилган бўлар эдилар.


So they belied him, so We destroyed them. 	 Улар у(Ҳуд)ни ёлғончи қилдилар. Бас, Биз уларни ҳалок қилдик.


And the birds also, gathering all oft-returning onto Him on his account. 	 (Аллоҳ таоло Довудга алайҳиссалом қушларни ҳам тўп-тўп қилиб, бўйсундириб қўйган эди. Улар ҳам у кишига қўшилиб, Аллоҳ таолога эртаю кеч тасбиҳ айтар эдилар.)


And woe to the disbelievers from a severe torment. 	 Кофирлар ҳолига шиддатли азобдан вой бўлсин.


They will offer submission to God that Day, and the lies they fabricated will not be of the least avail. 	 Ўшал кунда у(мушрик)лар Аллоҳга таслим бўлурлар ва уйдириб юрган нарсалари ботил бўлур. (Охиратда буту санамларимиз бизга шафоатчи бўлур, дея ўзларича тўқиб чиқарган умидлари ботил бўлади.)


nor can you lead the blind out of their error. 	 Сен кўрларни гумроҳликларидан ҳидоят қилгувчи эмассан.


I have put my trust in God, my Lord and your Lord. 	 Албатта, мен Роббим ва Роббингиз бўлмиш Аллоҳга таваккал қилдим. Ҳар бир ўрмалайдиган нарсанинг пешонаси Унинг чангалидадир.


He calleth unto him whose harm is nearer than his benefit; verily an evil patron and verily an evil friend! 	 У манфаатидан кўра зарари яқинроқ бўлганга илтижо қиладир. У қандай ҳам ёмон хожа ва қандай ҳам ёмон дўстдир!


Verily your Lord is mighty and merciful. 	 Албатта, Роббинг Ўзи азизу меҳрибондир.


That is the grace of Allah: He vouchsafeth it on whomsoever He will. 	 Бу Аллоҳнинг фазлидир (ва уни) хоҳлаган кишисига берадир.


In their footsteps, We sent Jesus son of Mary, fulfilling the Torah that preceded him; and We gave him the Gospel, wherein is guidance and light, and confirming the Torah that preceded him, and guidance and counsel for the righteous. 	 Уларнинг изларидан Ийсо ибн Марямни ўзидан олдинги Тавротни тасдиқловчи қилиб юбордик. Унга Инжилни бердик.


And enter among My [righteous] servants 	 Бас, бандаларим ичига киргин!


Will you not then remember! 	 Эсламайсизларми?!


They and their wives are in shades, reclining on thrones. 	 Улар ва уларнинг жуфтлари сояларда сўриларда ёнбошлаб ётурлар.


They are content to be with those (the women) who sit behind (at home). 	 Улар хотин-халажлар билан бирга бўлишга рози бўлдилар ва қалбларига муҳр босилди. Бас, улар англамаслар.


Indeed, it is We who sent down the Qur'an and indeed, We will be its guardian. 	 Албатта, зикрни Биз нозил қилдик ва, албатта, уни Биз муҳофаза қилурмиз. (Ушбу зикр–Қуръон.)


Indeed, those of you who turned back on the day the two armies met, it was Satan who caused them to slip because of some [blame] they had earned. 	 Икки тўп тўқнашган куни сизлардан юз ўгириб қочганларни баъзи қилган ишлари туфайли шайтон йўлдан урди, холос.


Lot said to them, "These are my guests. Do not disgrace me. 	 Мени шарманда қилманглар.


"That they may witness the benefits (provided) for them, and celebrate the name of Allah, through the Days appointed, over the cattle which He has provided for them (for sacrifice): then eat ye thereof and feed the distressed ones in want. 	 Маълум кунларда уларга ризқ қилиб берган чорва ҳайвонларини (сўйишда) Аллоҳнинг исмини зикр қилсинлар. Бас, улардан енглар ва бечора ва фақирларга ҳам егизинглар.


Prophet! say unto thy wives: if it be that ye seek the world's life and the adornment thereof, then come I shall make a provision for you and I shall release you with a handsome release. 	 Эй Набий, жуфти ҳалолларингга: «Агар бу дунё ҳаётини ва унинг зийнатини ирода қилсангиз, келинглар, сизларни баҳраманд қилай ва чиройли бўшатиш ила бўшатиб қўяй.


and who preserve their trusts and their covenant, 	 Улар омонатларига ва аҳдларига риоя қиладиганлардир.


They said, ‘Invoke your Lord for us that He may clarify for us what she may be.’ 	 Улар: «Роббингга дуо қил, унинг қандай эканини баён қилиб берсин», дедилар.


And who say: Our Lord! Vouchsafe us comfort of our wives and of our offspring, and make us patterns for (all) those who ward off (evil). 	 Улар: «Эй Роббимиз, Ўзинг бизга жуфти ҳалолларимиздан ва зурриётларимиздан кўзимиз қувонадиган нарса ҳадя эт ҳамда бизларни тақводорларга йўлбошчи эт», дейдиганлардир.


Then, are we not to die 	 Биз ўлгувчи эмас эканмизми?!


God explains His Laws to you so that you will not go astray. God knows all things. 	 Аллоҳ ҳар бир нарсани билувчи зотдир. («Калола» нима эканлиги хусусида ушбу Нисо сураси аввалида баҳс қилганмиз.)


The day when some of the signs of your Lord shall come, it shall not profit any human being who did not believe before, or who did not do any good by his faith. 	 («Роббингнинг баъзи оятлари»дан мурод–лол қолдирувчи мўъжизалар. Шундай талаблар қилингани ушбу суранинг аввалги оятларида ҳам бир неча марта зикр қилинган эди.


O you who believe! 	 Эй иймон келтирганлар! Агар китоб берилганлар тоифасига итоат қилсангиз, иймонингиздан кейин сизни кофирликка қайтаради.


But no, he did not fulfill what He has commanded him. 	 Йўқ ундоқ эмас! У ўзига У зот қилган амрни бажармади.


'Now you have brought us the truth' they answered. 	 Улар: «Ана энди ҳақни келтирдинг», дедилар.


Know ye (all) that Allah giveth life to the earth after its death! already have We shown the Signs plainly to you, that ye may learn wisdom. 	 Билингларки, албатта Аллоҳ ўлик ерни тирилтирур. Дарҳақиқат, сизларга оятларни баён қилдик, шоядки ақл юритсангизлар.


Lord of the two easts and of the two wests is He. 	 У икки машриқ ва икки мағрибнинг Роббисидир. (Икки машриқ деганда, қуёшнинг ёздаги ва қишдаги чиқиш жойларини ҳамда икки мағриб деганда, ёздаги ва қишдаги ботиш жойларини тушуниш керак.)


As such He makes known His verses to people so that they will be cautious. 	 Ушбу зикр қилинган нарсаларнинг барчаси Аллоҳ таолога боғлиқ нарсалар, Унинг чегаралари. Аллоҳ уларга яқинлашмасликка буюрмоқда, чунки чегарага қанча яқинлашилса, чегарани бузиш эҳтимоли шунча кўпаяди.)


By Allah, I will certainly outwit your idols as soon as you have turned your backs and gone' 	 Аллоҳга қасамки, сизлар ортга ўгирилиб кетганингиздан кейин санамларингизга бир бало қиламан», деди. (Яъни, Иброҳим алайҳиссалом ўзлари билан тортишаётган қавмларига, уларнинг санамларига бир ёмонлик етказишлари аниқлигини қасам ила таъкидлаб айтдилар.


From God, the Lord of the steps (of progression), 	 У маъорижлар эгаси Аллоҳдандир.


The Pharaoh said, "I show you only what I think is proper and guide you only to the right direction". 	 Фиръавн: «Мен сизга ўзим кўраётган нарсадан бошқани кўрсатмасман ва сизларни тўғри йўлдан бошқага йўлламасман», деди. (Яъни, меникидан бошқа фикрни қабул қилишингизга рози эмасман, билиб қўйинг, фақат менгина сизни тўғри йўлга бошлайман, деди.)


How excellent the guerdon of those who toil, 	 Амал қилгувчиларнинг ажри қандай ҳам яхши!


O Prophet, say to thy wives and daughters and the believing women, that they draw their veils close to them; so it is likelier they will be known, and not hurt. 	 Эй Набий, жуфтларингга, қизларингга ва мўминларнинг аёлларига айт: жилбобларини ўзларига яқин қилсинлар. Ана ўша уларнинг танилмоқлари ва озорга учрамасликлари учун яқинроқдир.


And their brothers, they prolong them in error, and they will never stop. 	 Ва у(шайтон)ларнинг биродарлари йўлдан оздиришда уларга мадад берадилар, сўнгра бунда тўхтамаслар.


Rewritable Blu-ray disc 	 Учириб ёзадиган Blu-ray диск


Judge among us and save me and the believers with me". 	 Бас, Ўзинг мен билан уларнинг орамизни яхшилаб очгин ва менга ҳамда мен билан бирга бўлган мўминларга нажот бергин», деди.


We had no power over you. 	 Бизнинг устингиздан ҳукмронлигимиз бўлмаган эди.


And He comprehendeth whatever is with them, and He keepeth count of everything numbered. 	 (Пайғамбарлар муҳофазаси учун қўйилган фаришталар бир йўла, уларнинг Аллоҳнинг динини одамларга қандоқ етказаётганларига гувоҳ ҳам бўлиб турадилар. Аллоҳ ҳамма нарсани Ўз ихтиёрига олиб ўрагани, ҳамма нарсанинг ҳисоб-китобини қилиб туришига ҳам шоҳиддирлар.)


In their story, there is a lesson for the people of understanding. 	 Батаҳқиқ, уларнинг қиссаларида ақл эгалари учун ибрат бор эди.


Do the people of the towns feel secure that Our might will not come upon them by night, while they sleep? 	 Қишлоқлар аҳли уларга Бизнинг бало-қазойимиз тунда, ухлаётган ҳолларида келишидан хотиржаммилар?!


Surely these men love the hasty world, and leave be behind them a heavy day. 	 Албатта, анавилар шошган дунё)ни яхши кўрарлар ва оғир кунни ортларида қолдирарлар.


Had thy Lord willed, He would have made mankind one nation; but they continue in their differences 	 Агар Роббинг хоҳласа, одамларни бир уммат қиларди. Улар ихтилоф қилишда бардавом бўлурлар.


The unbelievers said: “This indeed is a strange thing. 	 (Мушриклар Муҳаммад алайҳиссаломнинг Пайғамбар бўлиб келганлигидан ажабландилар.)


Lord of the east and the west! 	 У машриқу мағрибнинг Роббисидир.


If Allah had so willed, they would not have done that. 	 Агар Аллоҳ хоҳласа, бундай қилмасдилар.


And besides these two other gardens -- 	 У икковидан пастроқда яна икки жаннат бор.


So they have committed wrong and falsehood. 	 Бас, шубҳасиз, зулм ва ёлғон гувоҳлик келтирдилар.


Say, “It was revealed by He who knows the Secret in the heavens and the earth. 	 Ҳамма нарсани билгувчи зот ўтган умматларнинг тарихини ҳам жуда яхши билади. Ўтганларнинг афсоналарини бировдан ёздириб олишга ҳожат йўқ.


(the Lord) Who, out of His Bounty, has made us dwell in an abode wherein no toil, nor fatigue affects us. 	 У зот бизларни Ўз фазли ила бир турар жойга жойлаштирдики, у ерда бизга чарчоқ ҳам етмас, ҳорғинлик ҳам етмас», дерлар.


He replied: "Should I trust you with him as I did his brother? 	 У: «Уни сизларга худди акасини ишонганимдек ишониб топширайми?


And when Allah made a covenant through the prophets: Certainly what I have given you of Book and wisdom-- then an apostle comes to you verifying that which is with you, you must believe in him, and you must aid him. 	 Аллоҳ Набийлардан: «Сизларга китоб ва ҳикмат берганим учун, кетингиздан сизлардаги нарсани тасдиқловчи Пайғамбар келганда, албатта унга иймон келтирасиз ва ёрдам берасиз, –деб аҳду паймонларини олиб туриб: –Иқрор бўлдингизми? Бу ҳақда ишончли аҳду паймонимни қабул қилдингизми?» деганини эсла.


Restrain thyself along with those who cry unto their Lord at morn and evening, seeking His Countenance; and let not thine eyes overlook them, desiring the pomp of the life of the world; and obey not him whose heart We have made heedless of Our remembrance, who followeth his own lust and whose case hath been abandoned. 	 Қалбини Ўз зикримиздан ғофил қилиб қўйганларимизга ва ҳавойи нафсига эргашиб иши издан чиққанларга итоат қилма. (Ушбу ояти кариманинг нозил бўлиш сабаби ҳақида тафсири Кабирда қуйидагилар ривоят қилинади: «Қурайш раҳбарлари тўпланиб Расулуллоҳнинг (с. а. в.) ҳузурларига боришди ва: «Агар бизнинг сенга иймон келтиришимизни истасанг, анави фақир-фуқораларни ҳузурингдан ҳайда», дейишди.


Indeed, Allah is Hearing and Seeing. 	 Албатта, Аллоҳ ўта эшитгувчи ва ўта кўргувчидир.


Nor of the unseen is he a tenacious concealer. 	 Ва у ғайбга бахил эмас.


When they reached the confluence they forgot the fish (they had brought as food) which swiftly made its way into the sea. 	 (Мусо (а. с.) хизматкор йигит билан юриб-юриб, икки денгиз қўшиладиган жойга етиб келдилар. Ўша жойда саватда олиб келган балиқларини унутиб қўйдилар.


We bestowed wisdom on Luqman, saying, "Be grateful to God: he who is grateful, is grateful only for the good of his own soul. 	 Баъзи кишилар бу ҳикмат соҳиби бўлган зотни Пайғамбар деб ҳам айтишган. Аммо аксар уламоларимиз, жумладан, кўпгина тафсирчиларимиз, Ҳазрати Луқмон Пайғамбар эмас, ҳаким бўлган, дейдилар.


O people! surely there has come to you manifest proof from your Lord and We have sent to you clear light. 	 Ушбу бурҳон Исломнинг икки дунё саодатига элтувчи дин эканлигининг бурҳонидир. Аллоҳ таоло Ўз бандаларига раҳм этиб, уларга икки дунё бахтига эришиш дастури қилиб нозил этган бу Қуръон аниқ нурдир.)


Today, those who disbelieve have despaired of your religion, so do not fear them, but fear Me. 	 Кимки гуноҳга моил бўлмаган ҳолида очликдан музтар бўлса, албатта, Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир. (Ушбу ояти каримада асли гўшти ҳалол қилинган ҳайвонлар ҳақида сўз кетмоқда.


We did not send down to you the Quran that you should be miserable, 	 Сенга Қуръонни бадбахт бўлишинг учун нозил қилганимиз йўқ.


And only those unto whom (the Scripture) was given differed concerning it, after clear proofs had come unto them, through hatred one of another. 	 Иймон келтирганларни ҳақ тўғрисида ихтилоф қилган нарсаларида Аллоҳ Ўз изни ила ҳидоятга солади. Аллоҳ кимни хоҳласа, тўғри йўлга бошлайди.


Woe, that Day, to the deniers, 	 Ўша кунда ёлғонга чиқарувчиларга вайл бўлсин!


Then some of them (there were) whom Allah guided, and some of them (there were) upon whom error had just hold. 	 Бас, ер юзида сайр қилиб юриб ёлғонга чақирувчиларнинг оқибати қандай бўлганига назар солинг. (Ҳидоят йўлини ихтиёр қилиб, унга интилганларни Аллоҳ таоло ҳидоятга йўллади.


The only words We say to a thing, when We desire it, is that We say to it 'Be,' and it is. 	 Агар Биз бир нарсанинг бўлишини ирода қилсак, унга «бўл» демоғимиз кифоя. Бас, ўша нарса бўладир.


She said to his sister, ‘Follow him.’ 	 У(она) у(Мусо)нинг опасига: «Изидан бор», деди.


And it is with Us, in the Source Book, sublime and wise. 	 Демак, Қуръони Карим Аллоҳ таолонинг ҳузуридаги Лавҳул Маҳфузда сақланган. Бу эса, уни Аллоҳ таоло нақадар зўр қадрлаганини кўрсатади.)


He knows what penetrates into the earth, and what comes out of it, and what descends from the sky, and what ascends to it. 	 У қаерда бўлсангиз ҳам сиз билан биргадир. Аллоҳ қилаётган амалларингизни кўриб турувчидир.


When your Lord said to the angels, “I am placing a successor on earth.” 	 Улар: "Унда фасод қиладиган, қон тўкадиган кимсани қилмоқчимисан? Ва ҳолбуки, биз Сенга тасбиҳ, ҳамд айтиб ва Сени улуғлаб турибмиз", дедилар.


So the magicians fell down in prostration [to Allah]. 	 Бас, сеҳргарлар сажда қилган ҳолларида йиқилдилар.


We verily gave Moses the Scripture and placed with him his brother Aaron as henchman. 	 Батаҳқиқ, Биз Мусога китобни бердик ва унга акаси Ҳорунни вазир қилдик.


Such are their vain desires! 	 Бу уларнинг хом хаёлларидир.


Thus do We reward all those who do good. 	 Албатта, Биз гўзал амал қилгувчиларни мана шундай мукофотлармиз.


Allah created the heavens and the earth with truth; most surely there is a sign in this for the believers. 	 Аллоҳ осмонлар ва ерни ҳақ ила яратгандир. Албатта, бунда мўминлар учун оят-белги бордир.


This [is so]. 	 (Иш) бундайдир.


And the Sinful shall see the fire and apprehend that they have to fall therein: no means will they find to turn away therefrom. 	 Жиноятчилар дўзахни кўрурлар ва, албатта, унга тушувчи эканларига ишонарлар ва ундан қочар жой топмаслар. (Аллоҳнинг тайёрлаб қўйган дўзахидан қочиб бўладими?


We would make whichever of them (jinn) who turned away from Our command to suffer a burning torment. 	 (Сулаймон алайҳиссаломга берилган ўша шамол бир кундузда икки ойлик йўлни юриб қўяр эди. У киши мисдан қийинчиликсиз хоҳлаган нарсаларини ясайдиган бўлдилар.)


But they never lost assurance due to what afflicted them in the cause of Allah, nor did they weaken or submit. 	 Улар Аллоҳ йўлида етган мусибатдан бўшашмаганлар, заифлашмаганлар ва бўйсунмаганлар.


To the believers God has given the example of Pharaoh's wife who said: "My Lord, build me a house in nearness to You in Paradise and save me from Pharaoh and his misdeeds. 	 Менга Фиръавндан ва унинг ишидан нажот бергин ва золим қавмлардан нажот бергин, деб айтди. (Фиръавннинг хотини ўша пайтдаги энг катта подшоҳнинг аёли эди.


He said: Do you affirm and accept My compact in this (matter)? 	 У: «Бас, гувоҳ бўлинглар, мен ҳам гувоҳ бўлувчиларданман», деди. (Ушбу ояти каримада ажойиб бир кўриниш васф этилмоқда: ҳамма Пайғамбарлар Аллоҳ таолонинг ҳузурида тўпланишган.


We shall requite those who turn away from Our signs with a painful punishment, for their turning away. 	 Тезда оятларимиздан юз ўгирганларни юз ўгирганлари туфайли ёмон азоб ила жазолармиз.


Or, “If only a treasure was dropped on him.” Or, “If only he had a garden from which he eats.” 	 Ёки унга хазина ташланса ёхуд унинг боғи бўлсаю ундан еса», дедилар.


They forgot God, so He forgot them. 	 Ҳаммалари ҳам бир гўр. Чунки асллари бир.


such as We send down for those who are divisive, 	 (Аҳли китоб; яҳудий ва насоролар ўзларига келган илоҳий китобларни тақсимлаб, бир қисмига иймон келтириб, бир қисмига иймон келтирмаган эдилар. Ана ўшаларга китоб туширганимизга ўхшаб сенга ҳам китоб туширдик.)


And that, for Allah, is [always] easy. 	 Яъни, ботил йўл билан мол еганларни дўзахга киритиш Аллоҳ учун осондир, xеч ким қочиб, ҳийла қилиб қутула олмайди.)


And the tribes of A’ad and the Thamud, and the people of the Wells, and many a generation between them. 	 (Биз «қудуқ» деб таржима қилган сўз ояти каримада «расс» ибораси ила ифодаланган бўлиб, ичи маҳкамланмаган, нураб турган қудуққа айтилади. Ривоятларда келишича, ўша жиноятчи қавм қудуқ атрофида ўтирганларида, у қулаб, ҳаммалари ичига тушиб ҳалок бўлган эканлар.


But how will they be reminded when it has come to them? 	 Қиёматнинг энг катта аломатларидан бири Муҳаммад алайҳиссаломнинг Пайғамбар этиб юборилишлари. Чунки у киши Пайғамбарларнинг охиргиларидирлар.


Then produce your writ, if ye are truthful. 	 Агар ростгўйлардан бўлсангиз, китобингизни келтиринг!


What God possesses is best for the just. 	 Аллоҳ ҳузуридаги нарса аброрлар учун яхшидир.


Except the way of Hell, to dwell therein forever, and this is ever easy for Allah. 	 Магар жаҳаннам йўлига (ҳидоят қилади) ва унда абадий қолурлар. Бу Аллоҳ учун осондир.


And We gave David the Psalms. 	 Мазкур кишиларни Пайғамбар қилиб танлаб олган ўша зот Муҳаммад алайҳиссаломни Пайғамбар қилиб танлаб олгандир. Довуд алайҳиссаломга Забурни берган бўлса, Муҳаммад алайҳиссаломга Қуръонни бергандир.)


Allah is the light of the heavens and the earth: His light (in the universe) may be likened (to the light of) a lamp in a niche: the lamp is in a glass shade: the glass shade is like a glittering star and lamp is lit with the olive oil of a blessed tree which is neither eastern nor western: its oil is (so fine) as if it were going to shine forth by itself though no fire touched it (as though all the means of increasing) light upon light (were provided); Allah guides to His light whomever He wills. 	 Унинг нурининг мисоли худди бир токча, унинг ичига чироқ қўйилган, чироқ эса, шиша ичида, шиша эса, гўё дурдан бўлган бир юлдуз бўлиб, шарқий ҳам, ғарбий ҳам бўлмаган муборак зайтун дарахтидан ёқилур. Унинг мойи ўзига олов тегмаса ҳам, ёритиб юборай дейдир.


Jacob replied, "How can I trust you after what happened to his brother before? 	 У: «Уни сизларга худди акасини ишонганимдек ишониб топширайми?


But when she delivered her, she said, "My Lord, I have delivered a female." 	 Уни (Марямни) туққан чоқда: «Эй Роббим, мен буни қиз туғдим-ку!!» деди.


And the calamity that struck you on the day the two armies met, was by Allah’s command – and in order that He may make known the believers. 	 Икки жамоа тўқнашган куни сизга мусибат Аллоҳнинг изни билан ва мўминларни билиш учун.


And behold, it was swallowing what they had faked. 	 Мусо (а. с.) ерга асони ташладилар. Асо аждарга айланди ва бирдан сеҳргарлар намойиш этаётган уйдирма–кўзбўямачиликларни юта бошлади.)


And call to mind when We delivered you from Pharaoh's people who perpetrated on you a terrible torment, putting your males to death and sparing your females. 	 Сизларни ёмон азобларга қўяётган, ўғилларингизни ўлдириб, қизларингизни тирик қолдираётган Фиръавн аҳлидан қутқарганимизни эсланг!


Why has not an angel been sent down to him so as to be a warner along with him?’ 	 Унга бир фаришта туширилса эди, у билан огоҳлантиргувчи бўлар эди.


This is what the Lord of Mercy promised: the messengers spoke the truth! 	 Бу Роҳман ваъда қилган ва юборилган Пайғамбарлар тасдиқлаган нарса-ку?!» дерлар.


Yes, [it is so]; and He is the Knowing Creator. 	 Йўқ! У ўта яратгувчи, ўта билгувчи зотдир.


For that they were wont to be indulged, before that, in wealth (and luxury), 	 Албатта улар бундан олдин ҳой-ҳавасга берилганлардан эдилар.


Whoever among you denies the truth after this shall go astray from the straight path." 	 Ушбу ўн икки ўғилдан тарқалган зурриётлар Бани Исроилни ташкил этади. Аллоҳ таоло аҳдни ўша ўн икки уруғнинг (асботнинг) ўн икки нақиби–вакилидан олган.)


And warn with it those who fear that they shall be gathered to their Lord-- there is no guardian for them, nor any intercessor besides Him-- that they may guard (against evil). 	 У билан Роббиларига тўпланишдан қўрқадиганларни огоҳлантир. Уларга Ундан ўзга валий ҳам, шафоатчи ҳам йўқ.