(The reply came:) "March forth with My Servants by night: for ye are sure to be pursued. 	 (Бани Исроилни олиб, кечаси Мисрдан чиқиб кет. Душман, албатта, сизларнинг изингиздан тушади.)


(Prophet Mohammed -peace and blessings be upon him, or the Holy Qur’an). 	 (Юқоридаги оятларда сифатлари зикр қилинган мушриклар Аллоҳ таолодан уларга ҳақиқат, яъни, ҳақ дин, ҳақ китоб, ҳақ Пайғамбар ва ҳақ шариат келганида, бурунги саркашликларини ишга солиб, уни ҳам ёлғонга чиқардилар.)


Your Lord has prescribed grace for Himself, so that in case one of you commits evil out of ignorance, then feels repentant and reforms, He may be forgiving and kind. 	 Сиздан ким билмасдан ёмонлик қилса, сўнгра ундан кейин тавба қилиб, амали солиҳ қилса, бас, албатта, У зот мағфиратли ва раҳмли зотдир», деб айт.


And when he had furnished them with their furnishing, he said: bring unto me a brother of your from your father behold ye not that I give full measure and that am the best of entertainers. 	 Уларнинг жиҳозларини юклаган вақтда: «Менинг ҳузуримга ота бир инингизни олиб келинг. Кўраяпсизларми?


Lo! this is a thing designed. 	 Албатта, бу қасддан қилинаётган нарсадир.


The man who believed said further: "O my people! Follow me: I will lead you to the Path of Right. 	 Иймон келтирган киши: «Эй қавмим, менга эргашинглар, сизни тўғри йўлга ҳидоят қиламан.


Do not share your secrets with others – they do all they can to ruin you; they desire the maximum harm for you; enmity has been revealed from their speech, and what they hide in their breasts is greater; we have explained the signs clearly to you, if you have intelligence. 	 Дилларида махфий тургани яна ҳам каттароқ. Агар ақл юритадиган бўлсангиз, биз сизларга оят-белгиларни баён қилиб бўлдик.


It is only God, the Lord of the Universe who deserves all praise. 	 (Аллоҳга холис бўйсунган ҳолда, шариатга тўла амал қилган ҳолда, иймон-эътиқодни ёлғону риёдан пок ўтган ҳолда дуо-ибодат қилинг.


And let them not stamp their feet to make known what they conceal of their adornment. 	 Токи, уларнинг жамоли бегона кўзларга мўлжал бўлмасин, турли фитналар келтириб чиқармасин. Жоҳилият даврида аёллар оёқларига ҳам турли тақинчоқлар, қўнғироқлар тақиб олишар экан.


The Devil is the guardian of those who deny the Truth and he leads them from light to darkness. 	 Улар унда абадийдирлар. (Биз оятда «дўст» деб таржима қилган ибора арабчада «валий» деб келган бўлиб, бу сиз билан бизнинг тушунчамиздаги «дўст»дан кўра кенгроқ тушунчани ифода қилади.


Say thou: bethink ye of that which Allah hath sent down unto you of provision, and ye have then made thereof allowable and forbidden? 	 Сен: «Аллоҳ сизга нозил қилган ризқдан хабар беринг-чи! Уни ҳаром ва ҳалол қилиб олдингиз!» деб айт.


Soon shall We show them Our Signs on the horizons and in their own beings until it becomes clear to them that it is the Truth. 	 Сенинг Роббинг ҳар бир нарсага шоҳид эканлиги кифоя қилмасмиди?! (Дарҳақиқат, ўтган давр ичида Аллоҳ таоло одамларга уфқларда, атроф-жонибида кўплаб ажойиботларни англатиб қўйдики, ўша белгиларни ўрганган одамлар Қуръоннинг ҳақ илоҳий китоб эканини тан олиб, мусулмон бўлмоқдалар.


For they had opposed God and His Apostle; and whosoever opposes God, then God is severe in retribution. 	 Ундай бўлиши, улар Аллоҳга ва Унинг Расулига хилоф қилганлари учундир. Кимки Аллоҳга хилоф қилса (унутмасинки), албатта, Аллоҳ - азоби зўр зотдир.


Indeed, you are the forbearing, the discerning!" 	 (Мадян аҳолисининг бу гапи ҳозирги жоҳилият аҳлининг Исломга даъват қилувчига: «Намозингни ўқисанг-чи бизнинг ишларимизга аралашмасдан», деган гапларининг худди ўзи.)


Spend a part of your lawful earnings, and part of what We have produced from the earth for you – and do not (purposely) choose upon the flawed to give from it (in charity) whereas you would not accept it yourselves except with your eyes closed towards it; and know well that Allah is Independent, Most Praised. 	 Ҳолбуки, уни ўзингиз ҳам олувчимассиз, магар кўз юмсангизгина оласиз. Ва билингки, албатта, Аллоҳ бой ва мақталган зотдир.


We granted not to any man before thee permanent life (here): if then thou shouldst die, would they live permanently? 	 Сендан олдин ҳам бирор башарга абадийликни қилганимиз йўқ. Агар сен ўлсанг, улар абадий қолар эканларми?


Which of the laudable attributes of your Lord will you twain – you men and jinn – then deny? 	 Бас, Роббингизнинг қайси неъматларини ёлғон дея олурсиз?!


But when the faithful saw the confederates, they said, ‘This is what Allah and His Apostle had promised us, and Allah and His Apostle were true.’ 	 Бу уларга иймон ва таслимдан бошқа нарсани зиёда этмади. (Яъни, кофирларнинг аҳзоб бўлиб, сонсиз-саноқсиз ададда устларига бостириб келишлари мўминларга иймондан ва Аллоҳ таолога бутунлай ўзларини топширишдан бошқани зиёда қилмади.


That is (the Bounty) whereof Allah gives Glad Tidings to His Servants who believe and do righteous deeds. 	 Ана ўша, Аллоҳ иймон келтириб, солиҳ амалларни қилган бандаларига бераётган хушхабардир. Сен: «Мен сиздан бу учун ажр эмас, фақат қариндошлик меҳринигина сўрайман», деб айт.


Lo! We have revealed the Scripture unto thee (Muhammad) with truth; so worship Allah, making religion pure for Him (only). 	 Албатта, Биз сенга китобни ҳақ ила нозил қилдик. Бас, сен Аллоҳга Унга динни холис қилган ҳолингда ибодат эт.


And cast down what is in your right hand; it shall devour what they have wrought; they have wrought only the plan of a magician, and the magician shall not be successful wheresoever he may come from. 	 (Фиръавнлар ва уларнинг гумашталари-сеҳргарлари доимо ҳийла-найранглар ила халқнинг кўзини бўяб келганлар. Уларнинг ботили ҳақ кўринмаган пайтда ўтади, холос.


Who say when assailed by adversity: "Surely we are for God, and to Him we shall return." 	 Улар мусибат етганда: «Албатта, биз Аллоҳникимиз ва, албатта, биз Унга қайтувчимиз», дерлар.


Then we heard his prayer and saved him from the anguish. 	 Бас, Биз унинг (дуосини) ижобат қилдик. Унга ғамдан нажот бердик.


And to (the people of) Madyan (Midian), We sent their brother Shu'aib (Shuaib). 	 Ва Мадянга биродарлари Шуайбни (юбордик).


If ye take a dislike to them it may be that ye dislike a thing, and Allah brings about through it a great deal of good. 	 Хоҳласа, биронтаси унга маҳр бермай уйланар ёки бошқа бировга эрга бериб, маҳрини ўзлари олишар ёки умуман у шўрликни эрга беришмас, ўзлари ҳам уйланишмас, бехуда ушлаб туришар эди. Ушбу оятда Аллоҳ таоло мўмин-мусулмон бандаларига хитоб қилиб, бундай ишлар ярамаслигини баён қилмоқда.


Vouchsafe unto us steadfastness and make us die as men who have surrendered (unto Thee). 	 Эй Роббимиз, устимиздан сабр тўккин ва мусулмон ҳолимизда вафот эттиргин», дедилар.


God is Appreciative and Forbearing. 	 Аллоҳ шакур ва ҳалимдир.


Say, "I only follow what is revealed to me from my Lord. 	 Сен: «Мен фақат Роббимдан ваҳий қилинган нарсага эргашаман, холос.


O you who believe! 	 Эй иймон келтирганлар! Аллоҳга холис тавба қилинглар!


In their presumptuous insolence the Thamud called the Truth a lie 	 Самуд қавми ўз туғёни ила ( Пай ғамбарини) ёлғонга чиқарди.


Wait for God's decree and I, too, am waiting with you." 	 Мен ҳам сизлар билан интизор бўлувчиларданман», деди.


Indeed, Allah is ever Pardoning and Forgiving. 	 Шунингдек, сув тегиши билан касаллиги кучайиб кетадиган беморларга ҳам таяммумга рухсат. Яъни, таҳорати йўқ одам таҳоратни ният қилиб таяммум қилса, таҳорат ўрнига ўтади.


Remember when Moses said to his people, "O my people, why do you cause me grief when you know that I am God's Messenger to you?" 	 Мусо ўз қавмига: «Эй қавмим, Аллоҳнинг Расули эканимни билиб туриб, яна нима учун менга озор берасиз», деганини эсла.


There is no god but He; unto Him is the journeying. 	 Ундан ўзга ибодатга сазовор зот йўқ. Қайтиш Унинг Ўзигагинадир.


On the contrary, Our messengers [angels] are at their sides, recording everything. 	 Йўқ! Ҳолбуки, элчиларимиз уларнинг олдиларида ёзмоқдалар.


Lo! it is from Solomon, and lo! it is: In the name of Allah, the Beneficent, the Merciful; 	 Албатта, у Сулаймондандир, албатта, унда: «Бисмиллаҳир роҳманир роҳийм.


Indeed God knows what you do. 	 Батаҳқиқ, Аллоҳни ўзингизга кафил қилгансиз-а! Албатта, Аллоҳ нима қилаётганингизни билур.


I CALL TO WITNESS those who dive and drag, 	 Шиддат билан (кофир) жонни суғуриб олувчи(фаришта)лар билан қасам.


This will be their retribution for having denied Our signs and said: "Once we are turned to bones and bits, can we be raised as a new creation?" 	 Ана ўша, Бизнинг оятларимизга куфр келтирганлари ва «Агар суяк ва титилган тупроқ бўлсак ҳам, албатта, янгитдан яратилиб, қайта тирилтирилурмизми?!» деганлари учун жазоларидир.


As such it is that He perfects His favors upon you, in order that you submit. 	 (Бу ўринда инсон, айниқса, ушбу ояти карима тушган жой ва вақтнинг одами кундалик ҳаётида муҳтож бўлиб турадиган Аллоҳнинг неъматлари ҳақида гап кетмоқда.)


Normal 	 Меъёрий


They said: Remote is Allah (from imperfection), we knew of no evil on his part. 	 Биз унда бирон ёмонлик сезмадик», дедилар. Азизнинг хотини: «Энди ҳақиқат зоҳир бўлди.


Lo! they are in doubt concerning the meeting with their Lord: Lo! 	 Албатта, улар Роббиларига рўбарў бўлишдан шакдадирлар. Огоҳ бўлинглар.


Is it magic? 	 Шу сеҳрми?!


And surely He hath created you by stages. 	 Ҳолбуки, у сизларни ҳолатма-ҳолат яратди.


They shall have no fear, nor shall they grieve. 	 («Кечасию кундузи» дейишдан мурод ҳамма вақт назарда тутилмоқда; «молларини» деган сўз замирида эса, ҳамма тур моллар ва ҳамма тур эҳсон қилувчиларга ишора бор. Уларнинг ажрлари энг олиймақом жойда–Роббилари ҳузурида эканлиги таъкидланмоқда.)


wherein they will get everything they desire and wherein they will dwell for ever. 	 Уларга у ерда хоҳлаган нарсалари бор, абадий ҳолда қолурлар. Бу Роббинг зиммасидаги масъулиятли ваъдадир.


Say: 'Journey in the land, then behold how was the end of them that cried lies.' 	 Сен: «Ер юзида сайр қилингиз, сўнгра (Пайғамбарларни) ёлғончи қилувчиларнинг оқибати қандай бўлганига назар солингиз», деб айт.


Or think you that you will enter Paradise without such (trials) as came to those who passed away before you? 	 Сиздан аввал ўтганларга келганга ўхшаш нарса сизларга келмасдан туриб, жаннатга кирамиз, деб ўйладингизми? Уларни бало ва мусибатлар тутган ва ларзага туширилганлар.


Hath taught the Qur'an. 	 Қуръони ўргатди.


While taking the souls of those who were engaged in wronging themselves, the angels asked: 'In what circumstances were you?' 	 Ўзига зулм қилувчи ҳолида жони олинаётганларга фаришталар: «Нима қилаётган эдинглар?» дерлар. Улар: «Ер юзида бечора эдик», дерлар.


These are the verses of a Book that clearly expounds the truth. 	 Ушбулар очиқ-ойдин китобнинг оятларидир.


And whosoever of you is submissive unto Allah and His messenger and doeth right, We shall give her her reward twice over, and We have prepared for her a rich provision. 	 Сизлардан ким Аллоҳга ва Унинг Расулига мудом итоатда бўлса ва яхши амал қилса, унинг ажрини икки марта берамиз ва унинг учун гўзал ризқни тайёрлаганмиз.


We shall give the mansion of the Hereafter to those who do not want to be haughty in the land and spread corruption. 	 Ўша охират диёрини Биз ер юзида такаббурлик ва бузғунчиликни истамайдиганлар учун қилурмиз. Оқибат тақводорларникидир.


They will say: 'To Allah' Say: 'Then will you not remember' 	 «Аллоҳникидир», дерлар. Сен: «Наҳотки эслатма олмасангиз?!» дегин.


Not of those on whom is indignation brought down, nor of the astray. 	 Банда: "Иййака наъбуду ва иййака настаъин", деса, Аллоҳ: "Бу мен билан бандам орасидаги аҳд, бандамга нима сўраса, бераман", дейди. Агар банда: "Иҳдинас сиротал мустақим, сиротоллазийна анъамта ъалайҳим ғойрил мағзуби алайҳим валаззооллийн", деса, Аллоҳ: "Бу бандамга хос, бандамга сўраганини бердим", дейди.)


Then I called them openly, 	 Сўнгра, албатта мен уларни очиқ даъват қилдим.


Obey Allah and obey the Messenger, and beware. 	 Аллоҳга ва Унинг Пайғамбарига итоат қилинг ва ҳазир бўлинг!


Surely, he is not of your family; verily, his work is unrighteous, so ask not of Me that of which you have no knowledge! 	 Билмаган нарсаларингни сўрайвериб, жоҳиллар қаторига қўшилиб қолмагин, дейман. Мисол учун, юқоридаги саволинг билан инсонлар орасидаги ҳақиқий алоқа иймон алоқаси эканидан, аҳл деганда кимни эътиборга олиш кераклигидан, Аллоҳ Ўз ваъдасини қандай бажарганидан бехабарга–жоҳилга ўхшаб кўриняпсан.


Say, "Evil is that to which your faith enjoins you if you are indeed believers." 	 Улар тилда «эшитдик», дейишди, аммо амаллари билан, «исён қилдик», дейишди. Яъни, тил бошқа, амал бошқа бўлди.)


So how could you deviate? 	 Сиз қаёққа бурилиб кетяпсиз?!


And if he [i.e., the Prophets] had forged this Discourse and thereafter ascribed it to Us, 	 Ва агар у Бизнинг (номимиздан) баъзи ёлғон сўзларни тўқиса.


And if the rainstorm smite it not, then the shower. 	 Агар қаттиқ ёмғир ёғмаса, майдалаб ёққани ҳам бўлаверади.


They are only a small band among the defeated confederate tribes. 	 Анави ердаги енгилган фирқалардан бўлган қандайдир лашкар. (Мушриклар, жуда борганда, енгилган фирқалардан тўпланган қандайдир ҳақир бир лашкар бўла олади, холос.


He will never help the disbelievers against the believers. 	 Иймон масаласидаки иккиёқламалик қилгандан кейин, бошқа масалаларда бундан баттар бўлади. Улар доимо иймон ва куфр, мўминлар ва кофирлар орасида тарозининг палласи қаёққа оғишини кузатиб турадилар.)


Allah is He Who has created the heavens and the earth and sends down water (rain) from the sky, and thereby brought forth fruits as provision for you; and He has made the ships to be of service to you, that they may sail through the sea by His Command; and He has made rivers (also) to be of service to you. 	 Аллоҳ осмонлару ерни яратган, осмондан сув тушириб, у ила меваларни сизга ризқ қилиб чиқарган, Ўз амри ила денгизда сузмоғи учун кемаларни сизга бўйсундирган ва анҳорларни сизга бўйсундирган зотдир.


Have they taken patrons besides Him! 	 Ёки улар ундан бошқа «дўстлар» тутдиларми?!


See how they strike examples for you, surely they have gone astray and are unable to find a way. 	 Сенга қандай мисоллар келтирганига назар сол! Бас, улар йўлдан оздилар.


So Moosa put down his staff and it became a visible serpent. 	 Бас, у (Мусо) асосини ташлади. Баногоҳ у аниқ аждарга айланди.


Has the moment not yet come when the hearts of believers should be moved by the thought of God and the truth that has been sent down, so that they should not be like those who received the Book before them but whose hearts were hardened after a lapse of time, and many of them turned disobedient? 	 Иймон келтирганлар учун Аллоҳнинг зикрига ва нозил бўлган ҳаққа қалблари юмшаш, айни чоқда, олдин китоб берилган, сўнг муддат ўтиши билан қалблари қотиб қолган, кўплари фосиқ бўлганларга ўхшамаслик вақти келмадими?! (Агар Аллоҳ тез-тез эслаб турилмаса, Қуръон ва шариатдан, дин таълимотларидан узоқлашилса, инсон қалбини моғор босади, бағри тошга айланади.


People of the Book! Why do you dispute with us about Abraham even though the Torah and the Gospel were not revealed until after the time of Abraham? 	 Эй аҳли китоблар, нимага Иброҳим ҳақида талашасизлар. Ҳолбуки, Таврот ҳам, Инжил ҳам ундан кейин тушган-ку!


Among those We created is a community—they guide by truth, and do justice thereby. 	 Ва Биз яратган кимсалар ичида ҳақ ила ҳидоят қиладиган ва у ила адолат қиладиган жамоат ҳам бор.


They said, ‘Indeed we shall return to our Lord. 	 Улар: «Албатта, биз Роббимизга қайтгувчимиз.


Return towards your Lord – you being pleased with Him, and He pleased with you! 	 Роббингга сен Ундан, У сендан рози бўлган ҳолингда қайт!


When they dispute with one another in the Fire, the weak will say to those who deemed themselves mighty, "We were your followers; will you then relieve us of some of the Fire?" 	 Бас, заифлар мутакаббирлик қилганларга: «Албатта, биз сизга эргашувчи бўлган эдик. Энди сиз бизнинг дўзах насибамиздан бирор бўлагини даф қиласизларми?!» дерлар.


We have not sent down the Koran to you for you to be tired, 	 Сенга Қуръонни бадбахт бўлишинг учун нозил қилганимиз йўқ.


The wrath of God fell upon them, and in the torment they will remain. 	 (Яҳудийлар доимо мусулмонларга қарши кофирлар билан тил бириктириб, ўзаро ҳамкорлик қилиб келганлар. Пайғамбаримиз (а. с.) вақтларида мушрикларни афзал кўриб, мусулмонларга қарши тил бириктирган бўлсалар, ҳозиргача турли кофирлар билан тил бириктириб, Исломга қарши бўлиб келмоқдалар.)


And those who say: our Lord bestow on us coolness of eyes from our wives and our offspring, and make us unto the God-fearing a pattern. 	 Улар: «Эй Роббимиз, Ўзинг бизга жуфти ҳалолларимиздан ва зурриётларимиздан кўзимиз қувонадиган нарса ҳадя эт ҳамда бизларни тақводорларга йўлбошчи эт», дейдиганлардир.


But how will you comprehend what 'Illiyun is? 	 «Иллиййун» қандоқ нарса эканини сенга нима билдирди?!


You must not leave this world unless you are a Muslim (submitted to the will of the Lord of the Universe)." 	 Яъқуб ҳам: «Эй болаларим, албатта, Аллоҳ сизларга динни танлади, сизлар мусулмон бўлмасдан туриб ўлмайсиз» деди.


Had We so wiled, We could have shown them up to thee, and thou shouldst have known them by their marks: but surely thou wilt know them by the tone of their speech! 	 Агар хоҳласак, Биз уларни сенга кўрсатамиз, таъкидки, сен уларни сиймоларидан танийсан, албатта, сен уларни гап оҳангларидан танийсан. Аллоҳ амалларингизни билиб турур.


And (remember) when We showed Ibrahim (Abraham) the site of the (Sacred) House (the Ka'bah at Makkah) (saying): "Associate not anything (in worship) with Me, [La ilaha ill-Allah (none has the right to be worshipped but Allah Islamic Monotheism], and sanctify My House for those who circumambulate it, and those who stand up for prayer, and those who bow (submit themselves with humility and obedience to Allah), and make prostration (in prayer, etc.);" 	 Биз Иброҳимга Байтнинг жойини белгилаб бериб: «Менга ҳеч нарсани шерик қилма, Байтимни тавоф қилгувчилар, (ибодатда) қоим тургувчилар ҳамда рукуъ, сужуд қилгувчилар учун поклагин.


And blessed is He Whose is the kingdom of the heavens and the earth and what is between them, and with Him is the knowledge of the hour, and to Him shall you be brought back. 	 Осмонлару ернинг ва уларнинг орасидаги нарсаларнинг мулкига эга бўлган зот баракотли-буюкдир. (Қиёмат) соати илми Унинг ҳузуридадир.


They said: If he steal, a brother of his did indeed steal before; but Yusuf kept it secret in his heart and did not disclose it to them. 	 Улар: «Агар бу ўғирлаган бўлса, бундан олдин унинг акаси ҳам ўғирлаган эди», дедилар. Юсуф буни кўнглига тугиб қўйди, уларга ошкор қилмади.


their garments shall be of pitch and the fire shall envelop their faces. 	 Уларнинг кийимлари қора мойдан бўлиб, юзларини олов қоплагандир.


Then some. of them God guided, and some were justly disposed to error. 	 Бас, ер юзида сайр қилиб юриб ёлғонга чақирувчиларнинг оқибати қандай бўлганига назар солинг. (Ҳидоят йўлини ихтиёр қилиб, унга интилганларни Аллоҳ таоло ҳидоятга йўллади.


My Lord has made it reality. 	 Албатта, Роббим нимани хоҳласа, ўшанга латифдир. Албатта, Унинг Ўзи билгувчи ва ҳикматли зотдир.


They will say: "Did there not come to you, your Messengers with (clear) evidences and signs? 	 Улар: «Сизга Пайғамбарларингиз очиқ-ойдин ҳужжатлар билан келмаган эдиларми?!» дедилар. Булар: «Ҳа», дейишди.


We follow the way of Abraham the upright, who was not an idolater." 	 «Ҳаниф» дегани барча ботил динларни ташлаб ҳақ дин томон бурилишни англатади.)


God created you; then He takes you away. 	 Аллоҳ сизларни яратгандир.


They said: Have you brought to us the truth, or are you one of the triflers? 	 Улар: «Сен бизга ҳақ ила келдингми ёки ўйин қилгувчиларданмисан?» дедилар.


"And also our fathers of old?" 	 Аввалги ота-боболаримиз ҳам-а?!» дедилар.


Had you looked down and seen them, you would have surely turned your back and fled in terror. 	 У ёқ-бу ёққа қимирлайдилар, аммо уйғониб ўринларидан турмайдилар. Бунинг устига, итлари остонада олд оёқларини чўзиб ётибди.)


He is only a plain admonisher. 	 У фақат ошкора огоҳлантирувчи, холос.


Or do you think that most of them hear or reason? 	 Ёки сен уларнинг кўплари тинглай оладилар ё англай оладилар, деб ҳисоблайсанми?


Say: I am only a warner, and there is no god but Allah, the One, the Subduer (of all): 	 Сен: «Мен фақат огоҳлантиргувчиман, холос. Ҳеч бир ибодатга сазовор зот йўқдир, магар ягона ва ўта қаҳрли Аллоҳгина бор.


So take warning, O people of vision. 	 Бу воқеа ақли бор ҳар бир кишига ўрнак бўларлик бир огоҳлантиришдир. Демак, бандаси қанчалик хом хаёл қилмасин, Худонинг буюргани бўлади.)


Andthou beholdest the earth withered up, and when We send down thereon water, it stirreth and swelleth, and it groweth every luxuriant kind of growth. 	 Энди, ўша бир парча чайналган гўштга ўхшаш нарса билан инсон орасида қанча фарқ борлигини бир ўйлаб кўрайлик? Ўша гўштдан инсон яратган Аллоҳ ўлган одамни қайта тирилтира олмасми?!)


When they came in to him, and said, "Salam, (peace be upon you)!" He answered; "Salam, (peace be upon you)," and said: "You are a people unknown to me," 	 Улар унинг ҳузурига кириб, «Салом» деганларида, у: «Салом, нотаниш қавмлар», деди.


If We willed, We could send down to them from the sky a sign for which their necks would remain humbled. 	 Агар хоҳласак, уларга осмондан оят-мўъжиза нозил қилурмиз. Бас, уларнинг бўйинлари унга эгилиб қоладир.


That is their requital because they defied Our signs and said, ‘What, when we have become bones and dust, shall we really be raised in a new creation?’ 	 Ана ўша, Бизнинг оятларимизга куфр келтирганлари ва «Агар суяк ва титилган тупроқ бўлсак ҳам, албатта, янгитдан яратилиб, қайта тирилтирилурмизми?!» деганлари учун жазоларидир.


And We sent not down against his People, after him, any hosts from heaven, nor was it needful for Us so to do. 	 Биз унинг қавмига ундан кейин осмондан бирор лашкар туширмадик ва туширувчи эмас ҳам эдик.


(Muhammad), if the People of the Book argue against you, say, "I and those who follow me have submitted ourselves to God." 	 Агар сен билан тортишсалар, сен: «Мен юзимни Аллоҳга таслим этдим ва менга эргашганлар ҳам!» деб айт. Ва китоб берилганларга ва саводсизларга: «Исломга кирдингизми?» деб айт.


Vertical Error (meters): 	 Вертикал хато (ўлчовларда):


So as to deny what We have given them. 	 Биз уларга берган нарсага куфр келтираверсинлар!


Cried lies before them the people of Noah, and Ad, and Pharaoh, he of the tent-pegs, 	 Улардан олдин ҳам Нуҳ қавми, Од, қозиқлар эгаси Фиръавн ҳам ёлғончи қилган.


He said, ‘You shall not see Me. 	 Мен мўминларнинг аввалгисиман», деди. (Башар фарзанди тарихидаги тенги ва ўхшаши йўқ ҳодиса.


Truly he succeeds that purifies it, 	 Батаҳқиқ, ким у(нафс)ни покласа, ютуққа эришади.


They will say: "God's." 	 Сен: «Қандоқ ҳам сеҳрланмоқдасиз-а?!» деб айт. (Агар ўша нарсалар Аллоҳники эканини билсангиз, нима учун Аллоҳга иймон келтирмаяпсиз?!


He said: "O my people! 	 У: «Эй қавмим, менда эси пастлик йўқ.


It will be but one Shout, then see, they are watching 	 Бас, у фақатгина бир қичқириқдан иборат, холос. Бас, бирдан улар назар солиб турибдилар-да!


Whether to show the message dialogue about closing the main window with the 'x' button in the title bar. 	 Сарлавҳа баридаги "х" тугмаси билан асосий ойна ёпилиши ҳақидаги хабар ойнасини кўрсатади.


God will assuredly appoint, after difficulty, easiness. 	 Таоми, кийими ва маскани эрининг зиммасига. Ҳатто болани эмизиш ташвиши ҳам хотиннинг эмас, балки эрнинг зиммасида, унинг бурчи.)


He is the Best of all Providers.” 	 Аллоҳ таоло ато этган ризқдан банда Аллоҳ йўлида инфоқ қилса, шундан фойда кўради.)


[But] woe on that Day to those who reject the truth! 	 Ўшал кунда ёлғонга чиқарувчиларга вайл бўлсин!


Inspire me to be thankful for the favours you bestowed upon me and my parents, and that I may perform the deeds pleasing to You, and keep merit among my offspring; I have inclined towards you and I am a Muslim.” (* This verse was revealed concerning S. Abu Bakr – the first caliph, R. A. A) 	 Инсон фақат инсонлиги учун ота-онасини ҳурмат қилиши, эъзозлаши зарур. Лекин шу билан бирга, оятнинг ўзида ота-онага яхшилик қилишнинг боисларидан баъзиси айтиб ўтилмоқда.)


And forgive my father. 	 Ва отамни мағфират қил.


The Day when faces will be whitened and faces blackened. To those whose faces have become blackened it will be said: 'Did you disbelieve after you had believed? 	 Юзлар оқ ва юзлар қора бўладиган кунда юзлари қора бўлганларга: «Иймонингиздан кейин кофир бўлдингизми?!


Therefor send him with me as a helper to confirm me. 	 Фиръавн аъёнлари мени ўлдириш учун тил бириктираётганларида қочиб кетганман. Энди яна кириб борсам, уларнинг эски адовати қўзиб мени ўлдириб қўйсалар, диний даъват иши нима бўлади, деб қўрқаман.


They said: Is it thou who hast done this to our gods, O Abraham? 	 Улар: «Худоларимизга буни сен қилдингми, эй Иброҳим?!» дедилар.


Surely We shall fully apprise the unbelievers of what they have done, and We shall certainly make them taste a severe chastisement. 	 Агар Роббимга қайтарилсам, албатта, мен учун Унинг ҳузурида гўзал (мукофот) бордир», дер. Бас, албатта, куфр келтирганларга қилган амаллари хабарини берурмиз.


(Moses) said: "O Lord, if You had so pleased You could have annihilated them and me before this. 	 У ила кимни хоҳласанг, адаштирасан ва кимни хоҳласанг, ҳидоятга соласан. Сен валиймизсан, бас, бизни мағфират қил ва раҳм эт.


"But if they strive to make thee join in worship with Me things of which thou hast no knowledge, obey them not; yet bear them company in this life with justice (and consideration), and follow the way of those who turn to me (in love): in the end the return of you all is to Me, and I will tell you the truth (and meaning) of all that ye did." 	 Агар икковлари сени ўзинг билмаган нарсани Менга ширк келтиришга зўрласалар, бас, уларга итоат этма! Ва дунёда икковларига яхшилик қил ҳамда Менга йўналганларнинг йўлига эргаш.


And obey Allah and His Noble Messenger, and do not dispute with one another for you will lose courage again and your strength will be lost, and patiently endure; indeed Allah is with those who patiently endure. 	 Бу оддий бандаларга итоат ҳақидагаи гап. Энди оламларнинг яратгувчиси ва тадбирини қилгувчисига, у зотнинг танлаб олган охирги Пайғамбари Муҳаммадга (с. а. в.) бўладиган итоат қанчалар улуғ эканини, қанчалик муваффақиятлар гарови эканини ўзимиз билиб олаверишимиз керак.)


And they say: What aileth this messenger (of Allah) that he eateth food and walketh in the markets? 	 Улар: «Бу не Пайғамбарки, таом еб, бозорда юрадир?!


Verily We! thus We recompense the well-doers. 	 Биз гўзал амал қилгувчиларни мана шундай мукофотлармиз.


Certainly they will soon know! 	 Бас, тезда билурлар.


Stay away from wickedness, idols, and false words. 	 Бас, бутлардан иборат нажосатдан йироқ бўлинг ва ёлғон сўздан йироқ бўлинг.


(Muhammad), say to them, "Should God afflict you with torment, or should the Day of Judgment arrive, if what you claim is true, could you then seek help from any one other than God? 	 Сен: «Агар ростгўй бўлсаларингиз, айтинг-чи, сизга Аллоҳнинг азоби ёки қиёмат соати келганда Аллоҳдан бошқага дуо қиласизларми?


He will grant you victory over them and heal the chests of a believing nation. 	 Ва мўмин қавмларнинг кўнгилларига шифо берадир.


That is how Allah leads the faithless astray. 	 Улар аввал ҳақиқатни–сохта худоларининг ўзларидан йўқолиб қолганларини, азобдан сақлаб қола олмаётганларини тан олиб туриб, кейин тона бошладилар. Йўқ-йўқ, биз олдин ҳеч кимни ширк келтирмаган эдик, дейишга ўтдилар.)


And Allah's is the dominion of the heavens and the earth, and unto Allah is the return. 	 Осмонлар ва ернинг мулки Аллоҳникидир ва қайтиш ҳам фақат Аллоҳгадир.


and their reward for being patient will be a Garden and silk [clothing]. 	 Ва сабр қилганликлари учун уларни боғу роғ ва ипаклар билан мукофотлади.


But should a Prophet come to you confirming that which is already with you, you shall believe in him and shall help him. 	 У: «Бас, гувоҳ бўлинглар, мен ҳам гувоҳ бўлувчиларданман», деди. (Ушбу ояти каримада ажойиб бир кўриниш васф этилмоқда: ҳамма Пайғамбарлар Аллоҳ таолонинг ҳузурида тўпланишган.


Then the factions differed [concerning Jesus] from among them, so woe to those who disbelieved - from the scene of a tremendous Day. 	 Баъзилари, Ийсо Аллоҳнинг ўғли деса, баъзилари Ийсо ота, ўғил ва муқаддас руҳдан иборат учликнинг бири дейди; баъзилари эса, Ийсо ота худо, она худо ва бола худодан бири–бола ўғил худо, дейдилар. Уларнинг орасида Ийсо алайҳиссалом Аллоҳнинг бандаси, Расули, руҳи ва калимаси дейдиганлар ҳам бор.


Longitude: 	 Узунлиги:


Or you may say, “It is our ancestors who first ascribed partners (to Allah) and we were (their) children after them; so will You destroy us on account of the deeds of the followers of falsehood?” 	 Ёки: «Ҳақиқатда, ширк келтирганлар олдинги ота-боболаримиз, биз, уларнинг кейинги зурриётимиз. Ботил иш қилувчиларнинг қилмиши туфайли бизларни ҳалок этасанми», демаслигингиз учун.


“Set out with My servants by night—you will be followed. 	 (Бани Исроилни олиб, кечаси Мисрдан чиқиб кет. Душман, албатта, сизларнинг изингиздан тушади.)


And cushions set in rows, 	 Ва саф-саф тизилган ёстиқлар бор.


Tell those who are bent on denying the truth that if they desist, their past shall be forgiven, but if they persist in sin, they have an example in the fate of those who went before. 	 Куфр келтирганларга айт, агар тўхтасалар, ўтган нарсалар мағфират қилинур ва агар қайтадиган бўлсалар, бас, батаҳқиқ, аввалгиларнинг суннати ўтган.


Therefore, do not obey those who belie, 	 Бас, ёлғонга чиқарувчиларга итоат қилма.


There they will have all that they desire, and We have more (for them, i.e. a glance at the All-Mighty, All-Majestic). 	 (Имом Аҳмад ривоят қилган ҳадисда Пайғамбар алайҳиссалом: »Агар мўмин киши жаннатда фарзанд хоҳласа, унинг ҳомиласи, туғилиши, ўсиши бир соатда бўлади», деганлар. «Ва ҳузуримизда зиёдаси бор»— Аллоҳ таолонинг жамолига назар солиш бахтидир, деган ривоят ҳам бор.)


Say: 'Whosoever is in error, let the All-merciful prolong his term for him! 	 Сен: «Ким залолатда бўлса, Роҳман унга муҳлат бериб қўйсин.


The handler for "apt" URLs 	 "apt" URL'лари бошқарувчиси


Thus We reward the righteous. 	 Биз гўзал амал қилгувчиларни мана шундай мукофотлармиз.


"(Namely) those whose lives the angels take in a state of wrong-doing to their own souls." 	 Фаришталар уларнинг жонларини ўзларига зулм қилган ҳолларида олгандир.


We have sent clear signs to you, such as none can deny except those who transgress the truth. 	 Батаҳқиқ, сенга равшан оятларни туширдик, уларга фақат фосиқларгина куфр келтирадир.


Then seest thou such a one as takes as his god his own vain desire? Allah has, knowing (him as such), left him astray, and sealed his hearing and his heart (and understanding), and put a cover on his sight. 	 Айтинг-чи, ҳавои нафсини илоҳ қилиб олган, Аллоҳ уни билиб туриб залолатга солган ва қулоғига ҳамда қалбига муҳр босиб, кўзига парда тортиб қўйган кимсани Аллоҳдан бошқа ким ҳидоят қила олади?!


When Moses said to his people: "O my people, why do you afflict me though you know that I have been sent to you by God?" 	 Мусо ўз қавмига: «Эй қавмим, Аллоҳнинг Расули эканимни билиб туриб, яна нима учун менга озор берасиз», деганини эсла.


And We made the son of Mary and his mother a portent, and We gave them refuge on a height, a place of flocks and watersprings. 	 Ибн Марямни ва унинг онасини оят-аломат қилдик ва икковларини оқар сувли қароргоҳ тепаликка жойладик. (Ийсо ибн Марям алайҳиссаломни ва у кишининг оналари Биби Марямни Аллоҳ Ўз қудратига далолат қилувчи мўъжиза-аломат ўлароқ юборди ва Байтул Мақдис еридан оқар суви бор, бир тепаликка жойлади.)


And those who avoid the greater sins, and Al-Fawahish (illegal sexual intercourse, etc.), and when they are angry, they forgive 	 Катта гуноҳлар ва фоҳиша ишлардан четда бўладиган ва ғазабланган вақтда кечириб юборадиганлар учундир.


Whoever is guided is guided only for [the good of] his own soul, and whoever goes astray, goes astray only to its detriment. 	 Ким ҳидоятга юрса, фақат ўзи учунгина ҳидоят топадир. Ким залолатга кетса, фақат ўзи учунгина залолатга кетадир.


The Governor's wife said, 'Now the truth is at last discovered; I solicited him; he is a truthful man. 	 Мен унинг нафсини хоҳладим. Албатта, у содиқлардандир.


When it seeth them from afar, they hear the crackling and the roar thereof. 	 Вақтики у уларни узоқ жойдан кўрганида, унинг ғазабнок қайнашини ва бўкиришини эшитурлар. (Қиёмат соатини ёлғонга чиқарганларга Аллоҳ таоло томонидан тайёрлаб қўйилган дўзах шу даражада даҳшатлики, у кофирларни узоқдан кўриши билан ғазаби тўлиб-тошиб, қайнаб ўкира бошлайди.)


And if ye fear that they may not be able to keep the limits of Allah, in that case it is no sin for either of them if the woman ransom herself. 	 Бас, агар икковларининг Аллоҳнинг чегараларида тура олмаслигидан қўрқсангиз, хотин берган эвазда икковларига гуноҳ йўқдир.


And never does a new advice come to them from the Most Gracious, but they turn away from it. 	 Уларга Роҳмандан янги эслатма келибдики, албатта, ундан юз ўгиргувчи бўлганлар.


These are meagre rations.’ 	 Бу озгина ўлчовдир», дедилар.


It is He who created the night and the day, the sun and the moon, each swimming in an orbit. 	 У кечаю кундузни, қуёшу ойни яратган зотдир. Ҳаммаси фалакда сузмоқдалар.


He has commanded me to be good to my parents and has not made me an arrogant rebellious person. 	 Мени онамга меҳрибон қилди ва жабр-ситам қилгувчи, бадбахт қилмади.


Say: 'What think you? If it is from God, then you disbelieve in it, who is further astray than he who is in wide schism?' 	 Сен: «Менга айтинглар-чи, агар у Аллоҳнинг ҳузуридан бўлса-ю, сиз унга куфр келтириб юрган бўлсангиз. Хўш, (ҳақдан) узоқ тортишувда бўлганлардан ҳам адашганроқ ким бор?!» деб айт.


thou art not charged to oversee them. 	 Сен улар устидан ҳукмингни ўтказувчи эмассан.


Indeed, those who lower their voices before the Messenger of Allah - they are the ones whose hearts Allah has tested for righteousness. 	 Албатта, Расулуллоҳнинг ҳузурида овозларини пастлатганлар, ана ўшалар Аллоҳ қалбларини тақвога имтиҳон қилган зотлардир.


And certainly We sent Musa with Our communications, saying: Bring forth your people from utter darkness into light and remind them of the days of Allah; most surely there are signs in this for every patient, grateful one. 	 Батаҳқиқ, Биз Мусони оятларимиз ила: «Қавмингни зулматлардан нурга чиқар ва уларга Аллоҳнинг кунларини эслат! Албатта, бунда ҳар бир сабрли ва шукрли учун ибратлар бордир», деб юбордик.


Believers, be dutiful to Allah and bearers of just witness. 	 Аллоҳ учун ҳақда туринг, адолатли гувоҳ бўлинг. Бир қавмни ёмон кўришингиз сизни уларга нисбатан адолат қилмасликка олиб бормасин.


They said: we believe in the Lord of the worlds. 	 Улар: «Роббул Оламийнга иймон келтирдик.


They said: "Glory to our Lord! Verily we have been doing wrong!" 	 Роббимиз айблардан пок бўлди, албатта биз золимлардан эдик, дедилар.


Most surely it is an honored Quran, 	 Албатта, у Қуръони каримдир.


And as for the boy, his parents were believers, and we apprehended that he might impose upon the twain exorbitance and infidelity. 	 Аммо бола улғайса, кофир бўлиб, туғёнга кетиб, ота-онасини эзар эди. Ўша ота-онани келажакдаги ёмонликдан асраш учун болалари вояга етмасдан, куфр ва туғён содир этмасдан ўлдириб қўйишни лозим топдик.)


Are they better than the people of Tubba, and those who had lived before them, whom We destroyed as they were sinners? 	 (« Туббаъ» Яман подшоҳларининг лақабидир. Араблар ичида уларнинг довруғи кенг тарқалган эди.)


They will ask their skins: “Why did you bear witness against us?” 	 Улар териларига: «Нима учун бизга қарши гувоҳлик бердингиз?» дедилар.


Do you not see how God placed at your service everything in the heavens and the earth? 	 Аллоҳ сизларга осмонлардаги нарсаларни ва ердаги нарсаларни беминнат хизматкор қилиб қўйганини ва сизга зоҳирий ва ботиний неъматларни мукаммал қилиб берганини билмадингизми?!


The hypocrites shall surely be in the lowest depth of the Fire; and you will find no helper for them. 	 Албатта, мунофиқлар дўзахнинг энг остки қаватидадирлар ва ҳаргиз уларга бир ёрдамчини топа олмассан. (Ислом дини учун мунофиқлар кофирлардан ҳам зарарли ва хавфлидирлар.


and spoke to them in public and in private." 	 Сўнгра, албатта мен уларга эълон ва сиррий (даъват) қилдим.


And glorify Him early and late. 	 (Эрталаб ҳам, кечқурун ҳам дунёда катта ўзгаришлар рўй беради. Шунинг учун ҳам бу икки вақтда Аллоҳни поклаб ёд этиш алоҳида таъкидланмоқда.)


The heart lied not in that which he saw. 	 Қалб (кўз) кўрганини ёлғонга чиқармади.


And fear Allah to Whom you shall be gathered back. 	 Ҳузурида тўпланадиганингиз Аллоҳга тақво қилинг.


Lo! thus do We reward the good. 	 Албатта, Биз гўзал амал қилгувчиларни мана шундай мукофотлармиз.


Those who believe and do good works, establish the prayers and pay the obligatory charity, will be rewarded by their Lord and will have nothing to fear or to regret. 	 Рибохўрлар одамларнинг пешона тери билан топган даромадларини ҳаром йўл билан ўзлаштириб олаётган бўлсалар, мўминлар ўзлари пешона тери билан топган ҳалол молларидан закот чиқариб одамларга, шундай еб кетарга берадилар. Қайтариб олиш ёки ўрнига бошқа нарса олиш умидлари ҳам йўқ.


He who defies God and His Messenger shall be severely punished by God. 	 Ким Аллоҳга ва Унинг Расулига қарши турса, бас, албатта, Аллоҳнинг иқоби шиддатлидир.


So fear Allah. 	 Улар мусулмонлар қўлига асир тушдилар. Бу, албатта, Аллоҳ томонидан мусулмонларга берилган улкан неъматдир.


Obey God and the Messenger, but if you turn away, know that the only duty of Our Messenger is to clearly preach. 	 Аллоҳга итоат қилинг ва ҳамда Расулга итоат қилинг. Агар юз ўгириб кетсангиз, бас, Бизнинг Расулимизга очиқ-ойдин етказиш, холос.


And whosoever altereth the favour of Allah after it hath come unto him, then verily Allah is severe in Chastising. 	 Кимки ўзига келган Аллоҳнинг неъматини ўзгартирса, бас, албатта, Аллоҳ иқоби қаттиқ зотдир.


They all prostrated except Iblis: he was not one of those who fell Prostrate. 	 Бас, улар сажда қилдилар. Магар Иблис сажда қилувчилардан бўлмади.


The most upright among them said, ‘Did I not tell you, ‘‘Why do you not glorify [Allah]?’’ ’ 	 Уларнинг энг яхши ва адолатлиси, «Сизларга тасбиҳ айтсаларингиз-чи, демабмидим?!», деди.


But Shaitan (Satan) wishes to lead them far astray. 	 (Аввал ҳам айтилганидек, тоғут–Аллоҳнинг изнсиз бўлган ҳукмидир. Мунофиқлар ҳам Аллоҳнинг ҳукмини истамайдилар, шунинг учун ҳам тоғутдан ҳукм сўраб борадилар.


Arguing one day with his friend he said: "I have more wealth than you and more powerful kinsmen." 	 Одамларим, болаларим, хизматчиларим, ёрдамчиларим ҳам кўп, ҳам кучли, деди. Ушбу дунёнинг зебу зийнатидан фахрланишидан бу одамнинг кофирлиги кўриниб турибди.)


Exalted, purified, 	 Олий қадардирлар, поклангандирлар.


They said, “Are we to follow one of us, a human being? 	 Улар: «Биз ўзимиздан бўлган бир одамга эргашамизми?


And We caused the Children of Isra'il to inherit them. 	 Ўша(нарса)ларни Бани Исроилга мерос қилиб бердик.


Lo! Allah is Subtile, Aware. 	 Албатта, Аллоҳ ўта лутфли ва хабардор зотдир.


We destroyed them and there was none to protect them. 	 (Бу ояти карима Расулуллоҳ соллоллоҳу алайҳи васалламга Маккаи Мукаррамани ташлаб, мажбуран Мадинаи Мунавварага ҳижрат қилиб кетаётган йўлларида нозил бўлган.)


And in fruits of the date-palm and the vine, from which you obtain inebriating drinks and excellent food. 	 Албатта, бунда ақл юритгувчилар учун оят-белги бордир. (Ушбу ояти карима Қуръони Каримда маст қилувчи ичимлик ҳақида нозил бўлган тўрт оятнинг биринчисидир, бу оятда маст қилувчи ичимлик ҳақида бир ҳукм йўқ.


Say, "Have you considered if your water were to sink into the ground, who could then bring you flowing water?" 	 Сен: «Айтинглар-чи, агар сувларингиз ерга сингиб кетса, сизларга ким осонгина топиладиган сувни келтиради?» деб айт.


And he took a muster of the Birds; and he said: "Why is it I see not the Hoopoe? Or is he among the absentees? 	 Ва қушларни текширди-да: «Нега Ҳудҳудни кўрмаётирман ёки ғойиблардан бўлдими?


So, you should not entertain any doubt about those whom they worship: They only worship what their fathers had worshipped before them. 	 Сен анавилар ибодат қилаётган нарсада шак-шубҳада бўлма. Улар олдин оталари ибодат қилганга ўхшаш ибодат қилурлар, холос.


Certainly, the Help of Allah is near! 	 Жаннатга киришнинг бир шарти–аввалги умматлардан унга киришга ҳақдор бўлганларга юборилган оғир синовларни бошдан ўтказиш зарур.)


Terrible is what their souls prompts them to do. 	 Аллоҳ уларга ғазаб қилди. Ва улар азобда боқий қолувчилардир.


That which We have revealed to you of the Book is the truth and it confirms what was before it. 	 Биз сенга ваҳий қилган китоб айни ҳақдир, ўзидан олдинги нарсани тасдиқловчи бўлгандир.


Nor will you be worshippers of what I worship. 	 Ва сиз ҳам мен ибодат қилганга ибодат қилувчимассиз.


Look, even our goods have been given back to us, so we shall go now and bring supplies for our family, we shall protect our brother, and bring another camel-load of corn. 	 Яна аҳлимизга зод келтирурмиз, укамизни муҳофаза қилиб, бир туя зиёда (юк) ўлчови оламиз.


And recall when Allah brought on you drowsiness, giving you a feeling of peace and security from Him, and He sent down rain upon you from the sky that He might cleanse you through it and take away from you the pollution of Satan and strengthen your hearts, and steady your feet through it. 	 Ҳозиргина қўрқиб, хавсираб турган одамлар бир мудроқдан кейин қалблари тўла сокинлик, ўзлари ҳотиржам, душмандан заррача қўрқмайдиган ҳолга келдилар. Мудроқ босиш ҳолати Пайғамбаримизда (с. а. в.) қандай кечгани Имоми Бухорийнинг «Саҳиҳ»ларида бундай ривоят қилинган: «Бадр уруши куни Расулуллоҳ (с. а. в.)


which they shall enter on the Day of Judgement, 	 Улар у ерга қиёмат куни кирадир.


and they said [to their followers], "Do not ever abandon your deities: abandon neither Wadd, nor Suwa', and neither Yaghuth, nor Yauq nor Nasr!" 	 Ва улар: «Олиҳаларингизни ҳеч тарк қилманглар ва албатта Ваддни ҳам, Суваъни ҳам, Яғусни ҳам, Яъуқни ҳам ва Насрни ҳам тарк қилманг», дедилар. (Шайтон васвасаси туфайли кишилар ҳайкалларга сиғинишининг баёни ушбу оятда нозил қилингандир.)


They said, 'We augur ill of thee and of those that are with thee.' 	 Агар қуш ўнг томонидан учса, хурсанд бўлар ва ўша ишни бошлар эди. Агар қуш чап томонига учса, шумқадамлик деб ўйлар, хафа бўлар, шумланар ва у ишни қилмас эди.


So Allah gave them a taste of humiliation in the present life, but greater is the punishment of the Hereafter, if they only knew! 	 Аллоҳ уларга бу дунёда хорликни тотдирди, албатта, охират азоби, агар билсалар, янада улкан бўлур.


We enjoined upon those who were given the Book before you, and also yourselves, to have fear of Allah. 	 Батаҳқиқ, Биз сиздан олдин китоб берилганларга ҳам, сизга ҳам: «Аллоҳга тақво қилинглар», деб тавсия қилдик.


He Who ordained the Quran for you will return you Home. 	 Сенга Қуръонни фарз қилган зот, албатта, сени қайтар жойга қайтаргувчидир. Сен: «Роббим ҳидоят келтирган шахсни ҳам ва очиқ-ойдин гумроҳликдаги шахсни ҳам яхши билгувчидир», деб айт.


Then after that your hearts hardened. 	 Сўнгра, шундан кейин қалбларингиз қаттиқ бўлди, улар тошдек ёки тошдан ҳам қаттиқ.


We granted Our Favour to him, and We made him an example to the Children of Israel (i.e. his creation without a father). 	 Биз унга неъмат бердик ва уни Бани Исроилга мисол қилдик.


And two of camels and two of cows. Say: Has He forbidden the two males or the two females or that which the wombs of the two females contain? 	 Туядан иккитани, қорамолдан иккини (пайдо қилди). ен«Иккала эркагини ҳаром қилдими ёки иккала урғочисиними ёхуд иккала урғочининг бачадонларида шомил бўлган нарсаними?! Ёки Аллоҳ сизларга буни амр қилганда шоҳид бўлиб турганмидингиз?


So is he whom We have given a good promise – he will therefore get it – equal to him whom We gave the usage of the life of this world to enjoy, and who will then be brought captive on the Day of Resurrection? 	 Биз унга гўзал ваъда қилган, кейин ўшанга эришувчи киши бу ҳаёти дунё матоҳини берганимиздан сўнгра қиёмат куни (азобга) ҳозир қилинганлардан бўлган киши каби бўлармиди?! (Бу ояти каримада мўмин билан кофир бир-бирларига солиштириб кўрсатилмоқда.


That is the day which they were promised. 	 (Қиёматни инкор этувчиларга бундан ортиқ таҳдид бўлмаса керак!)


How many generations of greater prosperity and splendor have We destroyed before them? 	 Ҳолбуки, Биз улардан олдин мол ва кўриниш жиҳатидан яхшироқ бўлган қанчадан-қанча асрларни ҳалок қилганмиз.


“Allah is the Un-wanting.” 	 Аллоҳ сомаддир.


That Day the Drive will be (all) to thy Lord! 	 (Яъни, жони ҳалқумига келиб қолганда, уни ҳаётда олиб қолиш учун барча чора кўрилади, Ким қутқараркин, деб илтижо қилинади. Лекин иложи бўлмай фироқ вақти келганига ишонч ҳосил бўлади.


We sent Moses with Our signs (and the command). "Bring out thy people from the depths of darkness into light, and teach them to remember the Days of Allah." 	 Батаҳқиқ, Биз Мусони оятларимиз ила: «Қавмингни зулматлардан нурга чиқар ва уларга Аллоҳнинг кунларини эслат!


Say: "Who is (the) Lord of the seven heavens, and (the) Lord of the Great Throne?" 	 Сен: «Етти осмоннинг Робби ким? Улуғ аршнинг Робби ким?» деб айт.


We shall be responsible for its collection and its recitation. 	 Албатта, уни жамлаш ва ўқиб бериш Бизнинг зиммамиздадир.


If you desire for their guidance, yet surely Allah does not guide him who leads astray, nor shall they have any helpers. 	 Агар сен уларнинг ҳидоятига ўта қизиқсанг ҳам, Аллоҳ залолатга кетказган кимсаларни ҳидоят қилмас. Уларга нусрат бергувчилардан бўлмас.


Certainly, the people who were given the Scriptures (i.e. Jews and the Christians) know well that, that (your turning towards the direction of the Ka'bah at Makkah in prayers) is the truth from their Lord. And Allah is not unaware of what they do. 	 Албатта, китоб берилганлар уни Роббиларидан бўлган ҳақ эканини биладилар. Ва Аллоҳ уларнинг қилаётган амалларидан ғофил эмасдир.


The one among the group who was the chief instigator will face a great torment. 	 Ойиша онамизни зино қилганликда айблай бошладилар. У кишига нисбатан ифк–иғво, бўҳтон, туҳмат ва уйдирма уюштирилди.


And We did not send before you any apostle but We revealed to him that there is no god but Me, therefore serve Me. 	 Сендан илгари юборган ҳар бир Пайғамбарга: «Албатта, Мендан ўзга ибодатга сазовор илоҳ йўқ. Бас, Менга ибодат қилинг», деб ваҳий қилганмиз.


Whatever palm-trees you cut down, or left standing upon their roots, that was by God's leave, and that He might degrade the ungodly. 	 Оят тафсиридла таъкидланганидек, баъзи хурмо дарахтларини кесиб, баъзиларининг қолдирилиши бузғунчилик учун эмас, балки Аллоҳнинг изни билан бўлди. Ислом шариатида уруш пайтида ҳам ўсимлик ва ҳайвонот дунёсига зарар келтириш қатъиян ман қилинади.


However, those who have become believers (the Muslims), and the Jews, the Christians and the Sabaeans who believe in God and the Day of Judgment and strive righteously will receive their reward from the Lord and will have nothing to fear nor will they be grieved. 	 Албатта, иймон келтирганлар, яҳудий бўлганлар, насоролар ва собиийлардан, қайсилари Аллоҳга ва қиёмат кунига иймон келтирса ва яхши амалларни қилса, ўшаларга Роббилари ҳузурида ажрлар бордир. Уларга хавф йўқ ва улар хафа ҳам бўлмаслар.


Who observes you when you rise (to pray) 	 Сени қоим бўлганингда кўрадиган.


We tell you this story for a genuine purpose. 	 Биз сенга уларнинг хабарларини ҳақ ила қисса этиб берурмиз.


Then his wife came forward, crying and beating her brow. She said, "I am surely a barren, old woman." 	 Хотини қичқириб келди ва ўз юзига шапалоқ тушириб: «Туғмас кампир-а?!» деди.


He said, ‘O my people! Indeed, I am a manifest warner to you. 	 У: «Эй қавмим, албатта мен сиз учун очиқ-ойдин огоҳлантирувчиман.


He said, “Bring it, if you are being truthful.” 	 У: «Агар ростгўйлардан бўлсанг, келтир уни!» деди.


Indeed, You are of us ever Seeing." 	 Албатта, Сен Ўзинг бизни кўриб турувчи эдинг», деди.


Those who listen to the Word and then follow the best it contains, are the ones who have been guided by God, and are men of wisdom. 	 Мен динсизман, ҳеч нарсага ибодат қилмайман, деганлар ёлғон гапирадилар. Улар, ҳеч бўлмаса, ҳавои нафсига ёки ўзи аъзо бўлган жамиятнинг урф-одатига бўйсунадилар–ибодат қиладилар.)


So when Moses completed the term and set out with his family, he descried a fire on the side of the mountain. 	 Қачонки, Мусо муддатни тугатиб, аҳли билан йўлга тушиб кетаётиб, Тур томонда узоқдан оловни кўриб қолди. У аҳлига: «Туриб туринглар, аниқки, мен узоқдан оловни кўрдим.


Do not sell My verses for a little price and fear Me. 	 Менинг оятларимни оз баҳога сотманг ва Менгагина тақво қилинг.


They said: no harm! verily unto our Lord we are to return. 	 Улар: «Зарари йўқ. Албатта, биз Роббимизга қайтгувчимиз.


Is it not a token for them that the doctors of the Children of Israel know it? 	 Уни Бани Исроил уламоларининг билишлари, улар учун оят-далил эмасми?!


And the people of Noah, when they cried lies to the Messengers, We drowned them, and made them to be a sign to mankind; and We have prepared for the evildoers a painful chastisement. 	 Ва Нуҳ қавми Пайғамбарларни ёлғонга чиқарганларида ғарқ этдик ва уларни одамларга ибрат қилдик. Ҳамда Биз золимларга аламли азоблар тайёрлаб қўйдик.


or cause the sky to fall on us in pieces as you claimed, or bring Allah and the angels before us, face to face; 	 Ёки ўзинг даъво қилганингдек, устимиздан осмонни парча-парча қилиб туширмагунингча ёхуд Аллоҳни ва фаришталарни олдимизга келтирмагунингча (сенга иймон келтирмаймиз, дерлар). (Бу таклифда очиқ тажовузкорлик, Аллоҳнинг қудратидан қўрқмаслик кўриниб турибди.)


Whoever intercedes for a good purpose will receive his share of the reward but the intercession for an evil purpose only adds more to one's burden. 	 (Араб тилида «шафоат» сўзи бизда танилган маънодан кўра кенгроқ маънода ишлатилади. Бировни бошқалар олдида оқлаш учун қилинган саъй-ҳаракат ва гап-сўз ҳам шафоат ҳисобланади.


So do not strike any similitudes to Allah. 	 Аллоҳга зарбул масал келтирманглар!


It is not for thee to show pride here, so go forth! 	 Сен учун унда мутакаббирлик қилиб юриш йўқ. Бас, чиқ!


and if he is of those who are on the Right, 	 Агар ўнг тараф эгаларидан бўлса.


Have you heard the story of Abraham's honored guests? 	 Сенга Иброҳимнинг карамли меҳмонларининг хабари келмадими?


Who hoard and who enjoin upon the people avarice. 	 Улар бахилдирлар ва кишиларни ҳам бахилликка буюрадилар. Ким юз ўгирса, бас, Аллоҳ беҳожат ва мақталган зотдир.


or by the night in which things all come together to rest, 	 Кечаси ва у ўраб олган нарсалар билан қасамки.


And those who defend themselves when they are wronged. 	 Ўзларига тажовузкорлик етганда нусрат қозонадиганлар учундир.


When those who gave partners to Allah will see their "partners", they will say: "Our Lord! these are our 'partners,' those whom we used to invoke besides Thee." 	 Ва ширк келтирганлар ўзларининг «шерик»ларини кўрган чоғларида: «Эй Роббимиз, анавилар бизнинг Сендан ўзга ибодат қилган «шерик»ларимиз», дерлар. Бас, у(шерик)лар буларга: «Албатта, сизлар ёлғончидирсизлар», деб сўз ташларлар.


And they ask you about what they should give: say, “The surplus.” 	 Бунинг ичига наша, қорадори, кўкнори ва бошқалар ҳам киради. Дунёда адолат ўрнатиш, ер юзида Аллоҳнинг халифаси бўлиш вазифаси юклатилган шахс ароқхўр ёки қиморбоз ва молини ноўрин сарфлайдиган бўлиши мумкинми?


Your Lord knows better than you (people). 	 Роббингиз сизларни яхши билгувчи зотдир. Хоҳласа, сизга раҳм қилар, хоҳласа сизни азоблар.


What was your role when you tried to entice Yusuf?” 	 Улар: «Аллоҳ сақласин! Биз унда бирон ёмонлик сезмадик», дедилар.


and send down water pouring from the rain-clouds, 	 Ва сиқилган(булут)лардан оқувчи сувлар туширдик.


Allah will not break His promise. 	 Бутун дунё халқларининг тарихи жойидан жилдирилди, қалбларидаги, фикрлардаги тошлар, музлар парчаланди ва халқларнинг руҳига жон кирди.)


Again: what will make you realize what the Day of Judgement will be? 	 Сўнг жазо куни нима эканини сенга нима билдирди?


And what will show you what is the Day of Judgement!? 	 Ажратиш кунини сенга нима билдирди?


(We shall say to them): 'Now taste, for you forgot the encounter of this Day, We have forgotten you. 	 «Бас, тотиб кўринглар, ушбу кунингизда учрашувни унутганингиз туфайли Биз ҳам сизни унутдик.


"But whoever believes, and works righteousness,- he shall have a goodly reward, and easy will be his task as We order it by our Command." 	 Аммо иймон келтириб яхши амаллар қилганларга эса, уларга гўзал мукофот бордир ва унга ўз ишимиздан осонини айтурмиз», деди.


So if only had there been one dwelling* that believed and its belief would have benefited it – except the nation of Yunus (Jonah)! 	 Фақат Юнус қавми иймон келтирганларида улардан ҳаёти дунёдаги хорлик азобини кушойиш қилдик ва уларни маълум вақтгача фойдалантирдик. (Оятнинг маъносидан кўриниб турибдики, Юнуснинг (а. с.) қавмига ҳаёти дунёнинг хорлик азоби таҳдид солиб қолганда барчалари бирдан иймонга келганлар.


He said: What hindered you so that you did not prostrate when I commanded you? 	 У зот: «Сенга амр этганимда сажда қилишингдан нима тўсди?» деди. У: «Мен ундан яхшиман, мени ўтдан яратдинг ва уни лойдан яратдинг», деди.


And do not let their saying grieve thee; the glory belongs altogether to God; He is the All-hearing, the All-knowing. 	 Уларнинг гапи сени хафа қилмасин. Азизликнинг барчаси Аллоҳникидир.


Believers, do not consume usury, doubled and redoubled, and fear Allah, in order that you shall prosper. 	 (Ҳофиз ибн Касир раҳматиллоҳи алайҳи ривоят қилишларича, берилган қарзнинг муддати тугаб қолганда қарз берувчи қарздорга: «Ёки қарзингни тўла ёки рибони кўпайтир», дер экан. Тўласа, тўлади, бўлмаса, қарз муддатини чўзиш эвазига рибонинг миқдорини ҳам кўпайтирар экан.


There is a group of them who alter their voice while reading out a text [that they have themselves authored], so that you may suppose it to be from the Book, though it is not from the Book, and they say, ‘It is from Allah,’ though it is not from Allah, and they attribute lies to Allah, and they know [it]. 	 Улардан бир гуруҳлари борки, сизлар китобдан бўлмаган нарсани китобдан деб ўйлашингиз учун, китобни тилларини буриб ўқирлар. Ва: «У Аллоҳнинг ҳузуридандир», дерлар.


Pla_y a sound 	 Товуш _янграш


"My fellow-prisoners can many different masters be considered better than One All-dominant God? 	 Эй ҳамзиндон дўстларим, турли-туман Робблар яхшими ёки ёлғизу Қаҳҳор Аллоҳми?


And when they are cast into a narrow place in it, bound, they shall there call out for destruction. 	 Унинг тор жойига кишанланган ҳолларида ташлаганларида эса, ўша жойда (ўзларига) ҳалокат тиларлар.


And We rescued him and the people aboard the ship, and made the ship a sign for the entire world. 	 Бас, Биз унга ва кема соҳибларига нажот бердик ва у(кема)ни оламларга оят-белги қилдик.


And if they have resolved on a divorce, then Allah is surely Hearing, Knowing. 	 (Ийлаа–эр кишининг ўз хотинига яқинлик қилмасликка қасам ичишидир. Жоҳилият даврида одамлар хотинидан аччиғи чиқса ёки уни жазоламоқчи бўлса, ийлаа қилиб, унга жинсий яқинлик қилмасликка қасам ичиб қўяр экан.


Those who safeguard their prayers. 	 Улар намозларини муҳофаза қилувчилардир.


We shall take over from him what he talks about, and he will come to Us alone. 	 У айтаётган нарсага меросхўр бўлурмиз ва у бизга ёлғиз ҳолида келур. (Кофир молу мулк, бола-чақа ва бошқа дунёвий нарсаларидан жудо бўлган ёлғиз ҳолида бизга–ҳузуримизга келади.


Fight you therefore against the friends of Satan; surely the guile of Satan is ever feeble. 	 Бас, шайтоннинг дўстларига қарши жанг қилинг. Албатта, шайтоннинг ҳийласи заифдир.


disputing with thee concerning the truth after it had become clear, as though they were being driven into death with their eyes wide open. 	 Чунки Абу Суфён карвонни бошқа томонга буриб, соҳил бўйлаб ўтиб кетганининг ва қурайшликлар аскар тортиб келаётганининг аниқ хабари етган эди. Шундай бўлса ҳам, баъзилар биз карвонни қасд қилиб чиққан эдик, урушга тайёр эмасмиз, деб сен билан баҳс қилдилар.


We shewed him the way; then he becometh either thankful or ingrate. 	 (У эса) ёки шукр қилувчи, ёки куфр қилувчи бўлди.


God knows those who secretly walk away from you and hide themselves. 	 Унинг ишига хилоф қиладиганлар ўзларига фитна етиши ёки аламли азоб етишидан ҳазир бўлсинлар. (Ушбу ояти кариманинг биринчи жумласи ҳақида уламолар уч хил фикр айтганлар.


Except the way to Hell, as abiders therein for ever, and this unto Allah is ever easy. 	 Магар жаҳаннам йўлига (ҳидоят қилади) ва унда абадий қолурлар. Бу Аллоҳ учун осондир.


But We saved him, together with the company of the Ark, and We made it a sign for all peoples. 	 Бас, Биз унга ва кема соҳибларига нажот бердик ва у(кема)ни оламларга оят-белги қилдик.


And when thou recitest the Qur'an, seek refuge in Allah from Satan the outcast. 	 Бутун вужуди ва шуурини Аллоҳ томон буради. Ушбу ояти каримадан уламоларимиз Қуръон ўқишни бошламоқчи бўлган ҳар бир инсонга «Аъузу биллаҳи»ни айтиш вожиблиги ҳукмини чиқарганлар.


If you dislike them, it may be that you dislike a thing and Allah brings through it a great deal of good. 	 Хоҳласа, биронтаси унга маҳр бермай уйланар ёки бошқа бировга эрга бериб, маҳрини ўзлари олишар ёки умуман у шўрликни эрга беришмас, ўзлари ҳам уйланишмас, бехуда ушлаб туришар эди. Ушбу оятда Аллоҳ таоло мўмин-мусулмон бандаларига хитоб қилиб, бундай ишлар ярамаслигини баён қилмоқда.


"We never heard (the like) of this among the people of these latter days: this is nothing but a made-up tale!" 	 Биз бу ҳақда охирги миллатдан эшитганимиз йўқ. Бу тўқилгандан бошқа нарса эмас.


There is a ban on the town that We had destroyed—that they will not return. 	 Биз ҳалок қилган қишлоқ-шаҳарларнинг қайтмаслиги ҳаромдир. (Бу дунёдаги гуноҳлари учун йўқотиб юборилган шаҳар-қишлоқларнинг аҳолиси қиёмат куни жазоларини олиш учун қайтариладилар.


two bows' length away, or nearer, 	 Бас, икки камон миқдоридай жойгда бўлди. Балки ундан ҳам яқинроқ келди.


So learn a lesson from this, O you who have perceptive eyes! 	 Бу воқеа ақли бор ҳар бир кишига ўрнак бўларлик бир огоҳлантиришдир. Демак, бандаси қанчалик хом хаёл қилмасин, Худонинг буюргани бўлади.)


And the olive and the palm, 	 Ва зайтун ва хурмоларни ҳам.


And (the tribe of) A'ad, and Pharaoh, and the brethren of Lot, 	 Од, Фиръавн, Лут биродарлари.


And you feared the people, but it was God you were supposed to fear. 	 (Аллоҳ таоло Пайғамбаримизнинг (с. а. в.) кўнгилларига Зайд Зайнабни талоқ қилганидан кейин унга уйланиш ниятини солган эди. Аниқ амр бўлмаган эди-ю, аммо кўнгилларига тушган эди.


Therefore publicly announce what you are commanded, and turn away from the polytheists. 	 (Ушбу оят нозил бўлгунга қадар Расулуллоҳ (с. а. в.) одамларни динга сирли-яширин равишда даъват этар эдилар. Бу оятдаги «юзага чиқар» деган амрга мувофиқ ошкора даъватни бошладилар.


except the way to hell, to remain in it forever, and that is easy for Allah. 	 Магар жаҳаннам йўлига (ҳидоят қилади) ва унда абадий қолурлар. Бу Аллоҳ учун осондир.


We revealed this to Moses' mother: 'Suckle him, but when you fear for him cast him into the water. 	 Бас, (унга ёмонлик етишидан) қўрққан чоғингда уни дарёга ташла, қўрқма, хафа бўлма, Биз, албатта, уни сенга қайтаргувчимиз ва Пайғамбарлардан қилгувчимиз», деб ваҳий қилдик. (Араб тилшунос олимлари бу ояти каримани Қуръони Каримнинг юксак даражадаги балоғат ва фасоҳатига мисол сифатида келтирадилар.


Yet I cannot avail you anything against God; judgment belongs not to any but God. 	 Унгагина таваккал қилдим. Таваккал қилгувчилар фақат Унгагина таваккал қилсинлар», деди.


"But thou dost wreak thy vengeance on us simply because we believed in the Signs of our Lord when they reached us! 	 Сен биздан фақат Роббимизнинг оятлари келганда уларга иймон келтирганимиз учунгина ўч олмоқдасан!


Then, if he (the dying person) be of the Muqarrabun (those brought near to Allah), 	 Агар, у муқарраблардан бўлса.


Except those who show patience and do righteous good deeds, those: theirs will be forgiveness and a great reward (Paradise). 	 Магар сабр қилганлар ва яхши амаллар қилганлар, ана ўшаларга мағфират ва катта ажр бор.


that they should not worship anyone besides God. (Noah warned them), "I am afraid that you will suffer the most painful torment". 	 Аллоҳдан ўзгага ҳеч ибодат қилманглар, албатта, мен сизларга аламли кун азоби бўлишидан қўрқаман», дедириб юбордик.


That is because they have chosen the life of the world rather than the Hereafter, and because Allah guideth not the disbelieving folk. 	 Бу уларнинг дунё ҳаётини охиратдан устун қўйганлари сабабидандир. Албатта, Аллоҳ кофир қавмларни ҳидоят этмас.


And thou wilt see each nation crouching, each nation summoned to its record. 	 Ҳар бир умматни тиз чўккан ҳолида кўрурсан. Ҳар бир уммат ўз номаи амалига чақирилур: «Бугунги кунда қилиб юрган амалларингиз бўйича жазо (ёки мукофот) олурсиз», (дейилур).


Verily the messengers of our Lord did bring the Truth. 	 Роббимизнинг элчилари ҳақни келтирдилар», дедилар.


for her Lord will have inspired her. 	 Сенинг Роббинг унга ваҳий юборганини.


He said, “Do you remember when we rested by the rock? 	 У: «Буни қара, харсангга (суяниб) жойлашганимизда, мен балиқни унутибман. Фақат шайтонгина уни эслашимни унутдирибди.


God said: "We shall strengthen your arm through your brother, We shall give you both power, so that they shall not be able to harm you. 	 У зот: «Биз сени оғанг билан қувватлаймиз ва икковингизга бир салтанат берурмизки, улар сизга етиша олмаслар. Бизнинг оятларимиз ила иккингиз ва сизга эргашганлар ғолибдирсиз», деди.


Towards Allah only do all matters return. 	 (Сен Аллоҳнинг китоби ваҳийлари ила Аллоҳнинг бандаларини, Аллоҳнинг тўғри йўлига ҳидоят қилурсан.)


No god is there but One God. 	 Улар: «Аллоҳнинг табиати бир-бирига тенг учта кўринишдан–Ота худо, ўғил худо ва муқаддас руҳдан иборатдир. Ўғил худо, яъни, Ийсо воситаси ила бутун махлуқот Ота худога улашади.


and I too am devising a guile. 	 Ва Мен ҳам ҳийла қилурман. (Яъни, ҳийласига яраша жазо берурман.)


But when he saw it moving as if it were a snake, he turned in flight, and looked not back. 	 Қачонки унинг катта илон каби қимирлаётганини кўргач, қарамасдан ортга қочди. «Эй Мусо, бери кел, қўрқма, албатта, сен омонликдагилардансан» (дейилди).


It is most hateful to Allah that you should say that which you do not do. 	 (Жиҳод фарз қилинишидан аввал бир гуруҳ мўминлар, агар Аллоҳ таоло бизни Ўзи энг суядиган амалга буюрганда эди, уни бажариб улкан савобларга эришардик, деб орзу қилиб юришарди. Шунда Аллоҳ Пайғамбар алайҳиссаломга ваҳий юбориб, жиҳодни фарз қилди, аммо аввал гапириб юрганларга бу амр машаққатли туюлди, оғир ботди.


Those who devour usury will not stand except as stand one whom the Evil one by his touch Hath driven to madness. 	 Рибони ейдиганлар (қабрларидан) фақат шайтон уриб жинни бўлган кишидек довдираб турарлар.


and the true promise draws near [to its fulfillment], behold, the faithless will look on with a fixed gaze: ‘Woe to us! 	 Ва ҳақ ваъда яқинлашгандаги ҳолни кўрсанг, куфр келтирганларнинг кўзлари чақчайиб: «Ҳолимизга вой! Бизлар бундан ғафлатда эдик.


You did not live with the people of Midian, nor recited to them Our revelations; but We kept on sending messengers. 	 Сен Мадянда туриб, уларга оятларимизни тиловат қилиб берганинг йўқ. Аммо Биз Пайғамбар юборгувчи бўлдик.


And there had deluded them in their religion that which they have been fabricating. 	 Тўқиган нарсалари уларни динларида адаштирди.


“And the curse will be upon you until the Day of Judgment.” 	 Ва, албатта, сенга то жазо кунигача лаънат бўлур!» деди.


And those of your women as have passed the age of monthly courses, for them the 'Iddah (prescribed period), if you have doubts (about their periods), is three months, and for those who have no courses [(i.e. they are still immature) their 'Iddah (prescribed period) is three months likewise, except in case of death]. 	 Аёлларингиздан ҳайздан ноумид бўлганларининг иддаси, агар шубҳангиз бўлса, уч ойдир. Ҳайз кўрмаганлариники ҳам.


Your Lord would not destroy the towns until He had raised an apostle in their mother city to recite to them Our signs. 	 Роббинг шаҳар-қишлоқларни то улар орасига уларга оятларимизни тиловат қиладиган Пайғамбар юбормасдан туриб ҳалок қилувчи бўлмаган. Биз шаҳар-қишлоқларни фақат аҳли золим бўлган ҳолдагина ҳалок қилгувчи бўлганмиз.


For the raging flames of the fire 	 Албатта у(жаҳаннам) кучли алангадир.


Whosoever is in the heavens and on earth bows to God in submission with a will or perforce, as do their shadows in the morning and evening. 	 Уларнинг ҳаммаси, хоҳласалар ҳам, хоҳламасалар ҳам, Аллоҳ таолога сажда қиладилар, Унга таслимдирлар, У жорий этган қонунларга бўйинсуниб яшайдилар. Нафақат уларнинг жасадлари, балки соялари ҳам Аллоҳнинг амрига эртаю кеч бўйинсунадилар–сажда қиладилар.


And those that distribute and apportion by Command;- 	 Иш тақсимловчи(фаришта)лар билан қасам.


And that if they should keep to the (right) way, We would certainly give them to drink of abundant water, 	 Ва агар улар тўғри йўлда мустақим бўлсалар, албатта, Биз кўп сув ила суғорамиз.


He brings the living out of the dead and brings the dead out of the living and brings to life the earth after its lifelessness. 	 У ўликдан тирикни чиқарур ва тирикдан ўликни чиқарур ва ерни ўлимидан кейин тирилтирур. Шунга ўхшаш сиз ҳам чиқарилурсиз.


So you will never find the traditions of Allah changing; and you will never find Allah’s law being avoided. 	 Ўшаларга ўхшаб Аллоҳнинг ғазабига учраб ҳалокатга йўлиқишни кутмоқдалар, холос. Чунки илгари ўтганлардан қолган суннат–қонун шудир.)


But he who places his trust in God [knows that], God is Almighty and Wise. 	 Ким Аллоҳга таваккул қилса, бас, албатта, Аллоҳ ғолиб ва ҳикматли зотдир.


And not a thing is there hidden in heaven and earth but it is in a Manifest Book. 	 Осмону ерда ҳеч бир ғайб нарса йўқ, илло у очиқ-ойдин китобда бордир.


“Till death overcame us.” 	 Токи бизга ўлим келгунича», дерлар.


He knows what is before them and what is behind them, but they cannot encompass Him with their knowledge, 	 У уларни олдиларидаги нарсаларни ҳам, орқаларидаги нарсаларни ҳам билур. Улар эса, уни илм ила иҳота қила олмаслар.


It is He who made for you the night as a covering and sleep for rest and He made the day a recall to life. 	 У сиз учун кечани либос, уйқуни истироҳот қилган ва кундузни тирилиш (замони) қилган Зотдир.


He could take you away if He will, O men, and replace you with others: God has the power to do so. 	 (Агар Аллоҳ хоҳласа, бир зумда ҳамма одамларни бу дунёдан йўқ қилиб, уларнинг ўрнига Ўзига иймон келтирадиган, айтганидан чиқмай юрадиган, янги бошқа бир одамларни келтириб олади. Аллоҳ бу ишга ва бундан ҳам катталарига қодирдир.)


That He may question the truthful of their truth, and He has prepared for the unbelievers a painful punishment. 	 (Ушбу ояти каримадаги «содиқлар» кимлар эканлиги ҳақида тафсирчи уламоларимиз икки хил фикр айтганлар. Бир гуруҳи, содиқлар Пайғамбарлардир, деган.


Changes for %s 	 %s ўзгаришлари


You say: "Yes; and you will be lowly made." 	 Сен: «Ҳа! Хор бўлган ҳолларингизда!» дегин.


Those they invoke themselves seek the way to their Lord, (striving) which one of them shall be nearest (to Him); and hope for His grace, and dread His punishment. 	 Ана ўша дуо қилаётганлари Роббиларига васила изларлар, қайсилари яқинроқ эканини (билмоқ учун). Унинг раҳматини орзу қилурлар ва азобидан қўрқурлар.


Surely You are a Munificent Giver. 	 Албатта Сенинг Ўзинг кўплаб ато қилувчисан.


And if Allah had extended [excessively] provision for His servants, they would have committed tyranny throughout the earth. But He sends [it] down in an amount which He wills. 	 Агар Аллоҳ бандаарига ризқни кенг қилиб қўйса, албатта, улар ер юзида ҳаддан ошиб кетурлар, лекин У Ўзи хоҳлаганига ўлчов билан туширур.


Allah draws parables for mankind, and Allah has knowledge of all things. 	 «Нур» сўзи аслида ўзи зоҳир бўлиб, ўзгаларни ҳам зоҳир этувчи вужудга нисбатан ишлатилади. Мисол учун, қоронғуликда ёруғлик зоҳир бўлиб, аввал ўзи кўринади ва шунинг баробарида атрофни ҳам ёритади-кўрсатади.)


Have they not seen how many a people We have destroyed before them? 	 Улардан олдин қанча асрларни ҳалок қилганимизни билмасларми? Ўшаларга ер юзида сизларга бермаган имконларни берган эдик.


Lo! Thou, only Thou, art the Knower, the Wise. 	 Албатта, Сенинг Ўзинг билувчисан ва ҳикматли зотсан", дедилар.


Invite them to follow the right path of the Lord. 	 Албатта, сен мустақийм ҳидоятдасан.


My recompense is only with Allah. 	 Аммо мен сизларнинг жоҳил қавм эканингизни кўрмоқдаман». (Эй қавмим, менинг сиз учун куюнаётганимни ўзингизча ҳар хил тушунманг.


They asked the people there for food, but no one accepted them as their guests. 	 Улар икковларини зиёфат қилишдан бош тортдилар.


Speak to him with gentle words; perhaps he will ponder or fear' 	 Юмшоқ сўз кофирни ва туғёнга кетган шахсни ҳам мулойим қилиб қўйиши мумкин. Шояд Фиръавн ҳам ўзига келиб, инсоф қилса.)


And did not the warner come to you? 	 Бас, энди, тотийверинглар!


Worship only Him. 	 Чунки бизнинг тушунчамиздаги «кун» осмонлару ер яратилгандан сўнг ерга муносиб бўлган вақт билан чегараланади.


They seek to hide from men and seek not to hide from Allah. 	 Одамлардан яширадилар ва Аллоҳдан яшира олмаслар.


Disconnected — %s 	 Узилган — %s


He has made the two seas to flow freely (so that) they meet together: 	 Дарё-денгизларни бир-бири билан учрашадиган қилиб қўйди.


You will find me, if Allah wills, from among the righteous." 	 Иншааллоҳ, менинг солиҳ кишилардан эканимни кўрасан», деди.


God is almighty and wise. 	 Аллоҳ азиз ва ҳаким бўлган зотдир.


On the contrary! 	 Йўқ!


And We have sundered them in the earth as (separate) nations. 	 Ва уларни ер юзида жамоатларга бўлиб юбордик.


And if it be said unto you: Go away again, then go away, for it is purer for you. 	 Агар сизга, қайтинг, дейилса, бас, қайтинг, ўша сиз учун покдир.


There they will cry out, "Lord, take us out! 	 Улар у ерда: «Эй Роббимиз! Бизларни чиқар!


His Holiness is far above having a son. 	 Аллоҳнинг бандаси ва Пайғамбари Ийсо алайҳиссаломни, Аллоҳнинг ўғли, дедилар. Сўнгра, Аллоҳ уч аслдан–ота, ўғил ва муқаддас руҳдан иборатдир, деб даъво қилдилар.


and the army of satan will all be thrown headlong into hell. 	 Ва Иблиснинг аскарлари биргаликда юзтубан тахлаб ташландилар.


They are higher in position than those who spent after (the victory) and fought. 	 Аллоҳ барчага яхшиликни ваъда қилгандир. Ва Аллоҳ нима қилаётганларингиздан хабардордир.


No misfortune can affect the earth or your own selves without its first having been recorded in a book, before We bring it into being. 	 Бирор мусибатни пайдо қилмасамиздан олдин у Китобда битилган бўлур, акс ҳолда ер юзида ва ўз шахсларингизда сизга бирор мусибат етмас.


And let not those among you who are blessed with graces and wealth swear not to give (any sort of help) to their kinsmen, Al-Masakin (the poor), and those who left their homes for Allah's Cause. 	 Сизлардан фазл ва бойлик эгаси бўлганлар қариндошларга, мискинларга ва Аллоҳнинг йўлида муҳожир бўлганларга (нафақа) бермасликка қасам ичмасинлар, бас, авф этсинлар, ўтиб юборсинлар. Аллоҳ сизларни мағфират қилишини хуш кўрмайсизларми?!


Return to the opulence you were given to enjoy and to your dwellings so that you may be questioned!’ 	 Маишатпарсатлик қилган нарсаларингизга, масканларингизга қайтинглар. Ҳали эҳтимол сўралурсизлар.


Anyone who emigrates for the sake of God will find on earth many places of refuge, and plentitude. 	 Ким Аллоҳнинг йўлида ҳижрат қилса, ер юзида кўпгина паноҳгоҳлар ва кенгчилик топади. Ким уйидан Аллоҳ ва Расулга ҳижрат қилиб чиқса-ю, сўнгра унга ўлим етса, албатта, унинг ажри Аллоҳ зиммасига тушади.


And the sky will be rent asunder, for it will that Day be flimsy, 	 Ва осмон парчаланса, бас, ўша кунда, у (осмон) беҳолдир.


In an outstretched fine parchment, 	 Ёйилган терига. (сатрланган)


How excellent is the reward of the workers! 	 Амал қилгувчиларнинг ажри қандай ҳам яхши!


However, We shall truly take Our revenge on the day when the great seizure takes place. 	 Катта ушлаш ила ушлаганимиз куни, албатта, Биз интиқом олгувчимиз. (Бу ушлаш ва интиқом олиш қиёмат кунидадир.)


Men whom neither merchandise nor sale beguileth from remembrance of Allah and constancy in prayer and paying to the poor their due; who fear a day when hearts and eyeballs will be overturned; 	 Бир кишиларки, уларни тижорат ҳам, олди-сотди ҳам Аллоҳнинг зикридан, намозни тўкис адо этишдан ва закот беришдан машғул қила олмас. Улар қалблар ва кўзлар изтиробга тушадиган кундан қўрқарлар.


Know God is terrible in retribution, and God is All-forgiving, All-compassionate. 	 Билингки, албатта, Аллоҳнинг иқоби шиддатлидир ва, албатта, Аллоҳ мағфиратли ва раҳмли зотдир.


And We chose them, purposely, above (all) creatures. 	 Батаҳқиқ, Биз уларни билиб туриб, оламлар ичидан танлаб олдик.


This is only revelation communicated, 	 У (Қуръон) ваҳийдан ўзга нарса эмас.


He will surely gather you to the Resurrection Day, of which is no doubt. 	 Сизларни бўлишида шубҳа йўқ қиёмат куни албатта жамлайдир.


Surely! Therein is indeed a sign for the believers. 	 Албатта, бунда мўминлар учун оят-ибрат бордир.


When he softly prayed to his Lord. 	 Унинг Роббига махфий нидо қилган чоғини эсла.


Do not be afraid of them (enemies) but have fear of Me if you truly believe. 	 Шайтон ўзига эргашганларни сизнинг кўзингизга кучли бўлиб кўринишини истайди. Агар ҳақиқий мўмин бўлсангиз, улардан қўрқманглар, уларнинг қўлидан ҳеч нарса келмайди.)


Therefore patiently endure, indeed the promise of Allah is true; and may not those who do not have faith make you impatient. 	 Собит иймон келтирмаганлар сени енгилтакликка бошламасинлар. (Иймонсиз ва иймони заифлар қачонгача сабр қиламиз, сабрнинг охири борми, дея безовталаниб, иғволари билан сени енгилтакликка бошламасинлар.)


If Allah touches you an affliction none can remove it except He; and if He wills any good for you, none can repel His Bounty. 	 Агар Аллоҳ сени зарар ила тутса, Ундан ўзга ўшанга кушойиш берувчи йўқдир. Агар У сенга яхшиликни ирода қилса, Унинг фазлини рад қилувчи ҳам йўқдир.


Then happiness, and flowers, and Garden of Delights. 	 Роҳатда, фароғатда ва сернеъмат жаннатдадир.


O Prophet, God suffices thee, and the believers who follow thee. 	 Эй Набий, сенга ва сенга эргашганлар мўминларга Аллоҳ кифоядир.


Be steadfast in prayer, pay the religious tax and obey the Messenger so that perhaps you will receive mercy. 	 Намозни тўкис адо этинглар, закот беринглар ва Пайғамбарга итоат қилинглар. Шоядки раҳм қилсангиз.


They bowed down, except for Satan; he refused. 	 Магар Иблис бош тортди.


The length of the server certificate, or the depth of the server certificate chain, exceed the limits imposed by the cryptography library 	 Сервер сертификати узунлиги ёки сервер сертификати занжири чуқурлиги криптография кутубхонаси томонидан қабул қилинган чегаралардан ошиб кетган.


When the girl, buried alive, is asked: 	 Ва вақтики, тириклай кўмилган қиздан сўралса.


so that (their Lord) may question the truthful about their truthfulness. 	 (Ушбу ояти каримадаги «содиқлар» кимлар эканлиги ҳақида тафсирчи уламоларимиз икки хил фикр айтганлар. Бир гуруҳи, содиқлар Пайғамбарлардир, деган.


And they have attributed to Allah equals to mislead [people] from His way. 	 Бас, албатта, борадиган жойингиз дўзахдир», деб айт! (Одамларни Аллоҳнинг йўлидан адаштириб, ўзингиз айтган йўлга юргизиб, гапингизни қилдириб, ўзингизча ҳузурланяпсизми?


And they find all that they did confronting them, and thy Lord wrongeth no-one. 	 Бу қандай китоб, кичикни ҳам, каттани ҳам ҳеч қўймай ҳисоб қилибди-я», дерлар. Ва қилган амалларини ҳозир ҳолда топдилар.


We did not wrong them, but they were harmdoers. 	 Биз уларга зулм қилганимиз йўқ. Лекин улар ўзлари золим бўлдилар.


I told them that they must worship God who is everyone's Lord. 	 Мени Ўзингга олганингдан сўнг, Сенинг Ўзинг уларга кузатувчи бўлдинг. Зотан, сен ҳар бир нарсага гувоҳсан.


[There will be] maidens as fair as corals and rubies. 	 У(ҳур)лар худди ёқут ва маржонга ўхшарлар.


They said, “Undoubtedly these two are magicians for sure, who wish to expel you from your land by the strength of their magic, and destroy your exemplary religion!” 	 Улар: «Албатта, бу иккови сеҳргардирлар. Сизни сеҳрлари билан ерларингиздан чиқаришни ва сизнинг афзал йўлингизни йўқотишни хоҳлайдилар.


On the Day of Resurrection, He will make clear to you everything you had disputed about. 	 (Аҳдни бузиш, асосан, ўз манфаатларини кўзлаб, кўпроқ кучли томонга ялтоқланиш мақсадида бўлади.)


And give to the orphans their properties and do not substitute the defective [of your own] for the good [of theirs]. 	 Ва етимларга ўз молларини беринг. Нопокни покка алмаштирманг.


A Book revealed to you-- so let there be no straitness in your breast on account of it-- that you may warn thereby, and a reminder close to the believers. 	 Бу сенга у ила огоҳлантиришинг учун ва мўминларга эслатма этиб нозил қилинган китобдир. Кўнглингда ундан танглик бўлмасин.


and they will be told, "This is what you were wont to belie." 	 Сўнгра, мана бу, сизлар ёлғонга чиқариб юрган нарса, дейилар.


The cattle quadrupeds are allowed to you except that which is recited to you, not violating the prohibition against game when you are entering upon the performance of the pilgrimage; surely Allah orders what He desires. 	 (Ояти каримадаги «аҳдномалар» сўзи Аввало, инсоннинг банда сифатида Аллоҳ таоло ҳузуридаги аҳдномаларидир. Буни иймон аҳдномаси дейилади ва у ўз ичига Аллоҳнинг ягона илоҳлигини, Робблигини ва Ҳокимлигини эътироф этишни, Унга банда бўлиш, итоат қилиш ва таслим бўлишни олади.


O the wives of the Prophet! 	 Сизлар аёллардан бирортаси каби эмассиз. Агар тақво қилсангиз, майин сўз қилманг, яна қалбида касали бор бўлган тамаъ қилиб юрмасин.


over them is a Fire covered down. 	 Уларни чиқиб бўлмайдиган ўт-олов ўраб олгандир.


Flee not, but return to that wherein you lived a luxurious life, and to your homes, in order that you may be questioned. 	 Маишатпарсатлик қилган нарсаларингизга, масканларингизга қайтинглар. Ҳали эҳтимол сўралурсизлар.


My Lord is Gentle to whom He will. 	 Аммо қадимги тафсирчиларимиз бу ҳақда турли фикрлар айтганлар. Баъзилари, салом маъносида бошларини бир оз эгдилар, дейдилар.


And when We did appoint for Moses thirty nights (of solitude), and added to them ten, and he completed the whole time appointed by his Lord of forty nights; and Moses said unto his brother, Aaron: Take my place among the people. 	 Ва Мусо билан ўттиз кечага ваъдалашдик. Кейин эса, уни ўн (кеча) билан тугал қилдик.


If We had not made you stand firm, you would almost have inclined towards them a little. 	 Агар Биз сени собит қилмаганимизда, батаҳқиқ, уларга бир оз бўлса-да, мойил бўлишингга оз қолар эди.


"You say this of the truth," said Moses, "after it has come to you. 	 Мусо: «Сизга ҳақ келганда (шундай) дейсизларми?!


They also say, 'What ails this Messenger that he eats food, and goes in the markets? 	 Улар: «Бу не Пайғамбарки, таом еб, бозорда юрадир?!


If He wills, He will have mercy on you; and if He wills, He will punish you. 	 Ва Биз сени улар устидан қўриқчи қилиб юборганимиз йўқ. (Қиёмат куни ҳамма бир хил бўлиб, титраб-қақшаб, фақат Аллоҳга ҳамд айтишдан бошқа нарсага тили бормай тургани билан, Аллоҳ ҳар бир банданинг кимлигини, нима қилганини ипидан-игнасигача яхши билади.


O you who believe, do not kill game when you are on pilgrimage. 	 Эй иймон келтирганлар! Эҳромдалик ҳолингизда овни ўлдирманг.


and clustered spathes 	 Сермева бананзорлардадир.


Women are your planting place (for children); come then to your planting place as you please and forward (good deeds) for your souls, and fear Allah. 	 Ўзингиз учун (яхшилик) тақдим қилинг. Ва Аллоҳга тақво қилинг ҳамда, билингки, албатта, Унга рўбарў келувчисиз.


When it was said, ‘‘Allah’s promise is indeed true, and there is no doubt about the Hour,’’ you said, ‘‘We do not know what the Hour is. 	 Вақтики: «Албатта, Аллоҳнинг ваъдаси ҳақдир ва (Қиёмат) соатида шубҳа йўқдир», дейилса, «Қиёмат соати нима эканини билмасмиз. Биз фақат гумон қиламиз, холос.


And their saying was no other than that they said: Our Lord! forgive us our faults and our extravagance in our affair and make firm our feet and help us against the unbelieving people. 	 Улар: «Эй Роббимиз! Бизнинг гуноҳларимиз ва ишимиздаги исрофимизни Ўзинг кечиргин, собитқадам қилгин ва кофир қавмлар устидан бизга нусрат бергин», деган гапдан ўзга гапни айтмаганлар.


And neither stand up nor defend themselves. 	 Бас, улар ўринларидан туролмадилар ва ёрдам ҳам ололмадилар.


And Allah Knoweth all that ye do. 	 Ва Аллоҳ қилаётган амалларингизни билувчи зотдир.


And yet they give associates to Allah! 	 Сен: «Уларнинг номларини айтинг. Ёки Унга ер юзида У билмайдиган нарсанинг хабарини берасизларми?


This is God, your Lord. 	 Ана ўша Аллоҳ Роббингиздир.


That Day shall a man flee from his brother, 	 У кунда киши қочадир; ўз ака-укасидан.


When hurt toucheth a man he calleth on us, and thereafter, when We have changed it Unto a favour from Us, he saith: have been given itso only by force of my knowledge. 	 Инсоннинг фитратида эса, Аллоҳ таолонинг ваҳдониятини тан олиш хусусияти бор. Шу боис ҳар қандай инсон у қанчалик кофир, қанчалик мушрик бўлмасин, бошига мусибат тушиб, зарарга юз тутса, фақат Аллоҳ таолонинг ўзига ёлборади.


None denies Our Signs except the perfidious, the ungrateful. 	 Аллоҳнинг неъмати ила ўлимдан топган нажотларига ношукрлик қиладилар. Кемага минган ва довулда қолган пайтда кўрган оят-белгиларини инкор этадилар.)


And Allah is Ever All-Able to do (and also an All-Witness to) everything. 	 Инчунин, қоралаш учун қилингани ҳам. Шунингдек, бу ишнинг яхшилигини тушунтириш учун тарғиб қилиш, унга қизиқтирш яхши шафоат, ўша ишни ёмон деб тушунтириш эса, ёмон шафоат ҳисобланади.)


But if they cease, then let there be no hostility except against the oppressors. 	 Агар тўхтасалар, золимлардан бошқаларга душманлик йўқ.


Follow the law of God, and remember that you will have to gather before Him in the end. 	 Ушбу оятда Аллоҳ таоло саноқли кунларда, яъни, ташриқ кунларида Ўзини эслашга, зикр қилишга буюрмоқда. Икрима розийаллоҳу анҳудан ривоят қилинадики: «Саноқли кунларда Аллоҳни эсланг», дегани ташриқ кунларида фарз намозларидан кейин, «Аллоҳу акбар», «Аллоҳу акбар», деб такбир айтинг, деганидир».)


It is God who sends out the winds so that they raise the clouds. Then He spreads them in the sky as He wills and places them layer upon layer and you see the rain issuing forth from their midst. 	 Аллоҳ шундай зотки, шамолларни юбориб, улар ила булутни қўзғатар ва у (булут)ни осмонда Ўзи хоҳлаганича ёяр ва бўлак-бўлак қилар, бас, унинг орасидан ёмғир чиқаётганини кўрасан.


Whosoever is saved from the greed of his own soul, they are the ones who win. 	 (Мадиналик мусулмонлар Пайғамбар алайҳиссаломга ва муҳожирларга ёрдам берганлари учун «Ансорлар» деб номланганлар. Ушбу оят ансорларнинг инсоният тарихида мисли кўрилмаган саховатларию одамгарчиликларини васф қилмоқда.)


And God is not heedless of the things you do. 	 Аллоҳ қилаётганингиздан ғофил эмас.


He is Aware of what is in the breasts (of men). 	 Оятда уларнинг қилмишлари, Аллоҳдан яширинишга уриниш, деб таърифланмоқда.)


Excepted are those with whom you made a treaty among the polytheists and then they have not been deficient toward you in anything or supported anyone against you; so complete for them their treaty until their term [has ended]. 	 Магар мушриклардан сиз аҳдлашганингиздан кейин ҳеч нарсани нуқсон қилмаганлари ва сизга қарши бировга ёрдам бермаганларининг аҳдларини муддатларигача батамом қилинг.


So bring some token if thou art of the truthful. 	 (Самуд қавми уларга Аллоҳнинг гапини етказган Пайғамбарлари Солиҳга алайҳиссалом, алғов-далғов гапирмоқдасан, аниқ сеҳрлангансан, деб туҳмат қилдилар. Кофирлар наздида, Аллоҳнинг йўлига чақирувчилар доимо мажнун ёки сеҳрланган бўлиб кўринади.)


They did not prevent each other from committing sins nor would they themselves stay away from them. 	 Улар қилинган ёмон ишдан бир-бирларини қайтармас эдилар.


And [it teaches] that exalted is the nobleness of our Lord; He has not taken a wife or a son 	 Ва, албатта, Роббимизнинг азамати юксак бўлди. У ўзига хотин ва фарзанд тутгани йўқ!


Whoever believes in his Lord fears neither loss, nor burden. 	 Кимки ўз Роббисига иймон келтирса, савоби озайиб қолишдан ҳам, унга оғир юк юкланишидан ҳам қўрқмас.


All that is in the heavens and the earth glorify God, the King, the Holy, the Majestic and the All-wise. 	 Осмонлару ердаги барча нарсалар Хожа, Бенуқсон, Азиз, Ҳаким Аллоҳга тасбиҳ айтадир.


And man is ever ungrateful. 	 Инсон ўзи куфрон(и неъмат) қилгувчидир.


Some Arabs of the desert came with ready excuses, asking for leave to stay behind. 	 Аъробийлардан узр айтувчилар уларга изн берилишини сўраб келдилар. Аллоҳга ва Расулига ёлғон гапирганлар эса, ўтириб қолдилар.


Nor did He make your wives whom you equate with your mothers, your actual mothers. 	 Буларингиз оғзингиз билан айтган гапларингиздир. Аллоҳ эса ҳақни айтур ва У тўғри йўлга ҳидоят қилур.


God has spread out the earth 	 Ва Аллоҳ сизларга ерни гиламдек тўшаб қўйди.


It is they whose works will fail in this world and in the Hereafter. 	 Ана ўшаларнинг амаллари дунёю охиратда ҳабата бўлди.


We have created you (i.e. Adam) from dust, then from a Nutfah (mixed drops of male and female sexual discharge i.e. offspring of Adam), then from a clot (a piece of thick coagulated blood) then from a little lump of flesh, some formed and some unformed (miscarriage), that We may make (it) clear to you (i.e. to show you Our Power and Ability to do what We will). 	 Оддий кўзга кўринмас ушбу маний ҳайвончалар билан баркамол инсон орасида қанча фарқ бор?! Ана шу заррадан одам яратган Холиқ Аллоҳ ўлган одамни қайта тирилтира олмасми?!


In Allah, let the believers put their trust' 	 (Яъни, бизга нима етса ҳам, Аллоҳдан етади. Аллоҳ таоло бизга нимани битган бўлса, ўшани кўрамиз.)


I heal the blind and the leper and I revive the dead by Allah’s leave. 	 Аллоҳ изни билан туғма кўр ва песларни тузатаман ва ўликни тирилтираман.


They said: "Nay, we have come to you with that (torment) which they have been doubting. 	 Улар: «Йўқ! Биз сенга улар шак қилаётган нарса ила келдик.


This day I have perfected for you your religion and completed My favor upon you and have approved for you Islam as religion. 	 Ана ўша тирик жониворни гўштга айлантириш жараёни ва ундаги ният ҳамда эътиқод унинг ҳалол ёки ҳаромга айланишига сабаб бўлади. Шунинг учун ҳам бу жараёнга, яъни, тирик ҳайвонни гўштга айлантириш жараёнига шариатда алоҳида эътибор берилади.


And when he saw it move as though it were a serpent, he turned his back and fled, and did not look back. 	 Бепоён саҳродаги тоғнинг ўнг томонида, муборак бир жойда Аллоҳ таоло фариштани ҳам ўртага қўймай, Мусога алайҳиссалом бевосита ўзи нидо қилмоқда. Бу жой ҳақиқатда ҳам муборак бир жой эди.


Those who ask you for such permission are the ones who truly believe in God and His Messenger. 	 Албатта, сендан изн сўрайдиганлар, ана ўшалар Аллоҳга ва Унинг Расулига иймон келтирадиганлардир.


Say: The holy Spirit hath delivered it from thy Lord with truth, that it may confirm (the faith of) those who believe, and as guidance and good tidings for those who have surrendered (to Allah). 	 Сен уни руҳул қудус Роббингдан иймон келтирганларни собитқадам қилиш учун ва мусулмонларга ҳидоят ва хушхабар этиб ҳақ ила туширганини айт. (Эй Муҳаммад!


They will say, ‘They have forsaken us,’ and they will testify against themselves that they were faithless. 	 Улар: «Биздан ғоиб бўлишди», дерлар ва ўз зиёнларига, кофир бўлганларини айтиб, гувоҳлик берарлар.


So away with the faithless lot! 	 Бас, даф бўлсин иймон келтирмайдиган қавмлар!


He said, “O Aaron, what prevented you, when you saw them going astray. 	 У: «Эй Ҳорун, уларнинг залолатга кетганларини кўрганингда сени нима ман қилди?!


They said, 'There is no harm; surely unto our Lord we are turning. 	 Улар: «Зарари йўқ. Албатта, биз Роббимизга қайтгувчимиз.


So I swear by Mawaqi (setting or the mansions, etc.) of the stars (they traverse). 	 Юлдузларнинг манзиллари билан қасам ичаман. («Жойлари» деганимиз - унинг ўрнашган, чиқиш ва ботиш жойлари - буржларидир.)


And help us against the people of the unbelievers. 	 Бошқа бир ҳадисда: «Ким Бақара сураси охиридаги икки оятни бир кечада ўқиса, кифоя қилади», деганлар...)


None shall enter it save the most wretched, 	 У(ўт)га бадбахтдан бошқа ҳеч ким кирмас.


He said, “I am indeed one sent by your Lord; so that I may give you a chaste son.” 	 У: «Мен Роббингнинг элчисиман, холос, сенга бир пок ўғилни ҳадя этиш учун келдим», деди.


Do not follow in Satan’s steps. 	 Шайтоннинг изидан эргашманг.


A reward from your Lord, a gift according to a reckoning: 	 Роббингдан мукофот, совға ҳисобидандир.


Say: Have you considered your associates which you call upon besides Allah? 	 Сен: «Менга Аллоҳдан бошқа илтижо қилаётган шерикларингизнинг хабарини беринг-чи?! Менга кўрсатинглар-чи улар ерда нимани яратдилар?!


And if there betideth them some good, they say: this is from God. 	 Агар уларга яхшилик етса, бу Аллоҳдан, дерлар.


Each has guardian angels before him and behind him, who watch him at God's command. 	 Албатта, то бир қавм ўзларини ўзгартирмагунларича, Аллоҳ уларнинг ҳолини ўзгартирмас. Агар Аллоҳ бирор қавмга ёмонликни ирода қилса, бас, уни қайтариб бўлмас ва улар учун Ундан ўзга валий ҳам йўқ.


- And We are nearer unto him than ye are, but ye see not - 	 (Яъни, Аллоҳнинг Ўз бандасига қанчалар яқинлигини англамайсизлар. Ўлаётган одамга Аллоҳ таоло унинг устида турган қариндошидан кўра яқинроқ бўлади.)


Worst is the judgement that they make. 	 Аллоҳ таоло ҳеч қачон ёмон ишлар қилган кимсаларни иймон келтириб, солиҳ амаллар қилганларга ўхшатиб қўймайди. Уларнинг икковиларини бу ҳаётда ҳам, охиратда ҳам баробар қилиб қўймайди.


And when those who disbelieve see you, they do not take you but for one to be scoffed at: Is this he who speaks of your gods? 	 Куфр келтирганлар сени кўрганларида, масхара қилиб: «Худоларингизни зикр қилаётган шуми?!» дейишдан бошқани билмаслар.


And God has given you in your homes habitats for you, and has provided for you out of the hides of livestock portable homes for you, so you can use them when you travel, and when you camp; and from their wool, and fur, and hair, furnishings and comfort for a while. 	 У сизга чорва ҳайвонларининг терисидан кўчадиган ва қўнадиган кунингизда енгил кўтариладиган уйлар қилди. Уларнинг жунлари, юнглари ва қилларидан маълум вақтгача фойда ва мато бўладиган қилди.


So let her feed upon Allah 's earth and do not touch her with harm, or you will be taken by an impending punishment." 	 Бас, уни тек қўйинглар, Аллоҳнинг ерида еб юрсин, унга ёмонлик етказманглар, акс ҳолда, сизни яқин азоб ушлайди», деди. (Солиҳ (а. с.) ўзларига Аллоҳ таоло томонидан Пайғамбарликларини тасдиқловчи мўъжиза қилиб берилган туяни Самуд қавмига кўрсатиб, эй қавмим, мана бу туя менинг ҳақ Пайғамбар эканимни тасдиқловчи мўъжиза, бу Аллоҳнинг туяси, унга тегманглар, Аллоҳнинг ерида хоҳлаган нарсасини еб юрсин, унга бирор ёмонлик етказа кўрманглар, агар бирор ёмонлик етказсангиз, сизга тезда азоб келади, дедилар.)


They said, ‘O emir! Indeed, he has a father, a very old man; so take one of us in his place. 	 Улар: «Эй Азиз, бунинг катта ёшли чол отаси бор. Бас, биримизни унинг ўрнига ол.


But when he saw the rod writhing as though it were a serpent, he turned his back in retreat and did not even look behind. 	 Бас, қачонки Мусо у(асо)нинг илондек қимирлаётганини кўрганида, ортига қарамай қочди.


These shall not escape in the earth, nor shall they have any guardians besides Allah; the punishment shall be doubled for them, they could not bear to hear and they did not see. 	 Ана ўшалар ер юзида қочиб қутилувчи бўла олмадилар, уларга Аллоҳдан ўзга дўст ҳам бўлмади, азоб бир неча баробар қилинур. Улар эшитишга қодир бўла олмадилар ва кўра олмадилар ҳам.


So what discourse will they believe after this? 	 Бас, ундан кейин, қайси сўзга ишонарлар?!


Have they taken others for intercessors beside Allah! 	 Ёки Аллоҳдан ўзга шафоатчилар тутганларми?!


Yet there are some who contend about God without any knowledge or guidance or enlightening Book, 	 Одамлардан Аллоҳ ҳақида билмасдан, ҳидоятга ёки нурли китобга эга бўлмасдан туриб тортишадиганлари бор.


His wealth avails him not, neither what he has earned; 	 Унга моли ва касб қилган нарсалари фойда бермади.


Verily in this are Signs for every (soul that is) patiently constant and grateful. 	 Албатта, бунда ҳар бир ўта сабрли ва ўта шукрли учун оят-белгилар бордир.


God guides with it whoever follows His approval to the ways of peace, and He brings them out of darkness into light, by His permission, and He guides them in a straight path. 	 Ҳамда сироти мустақимга ҳидоят қилади. (Ўша ойдин Китоб–Қуръон билан Аллоҳ таоло ўз розилигини истаб мусулмон бўлган бандаларини салом (тинчлик) йўлларига бошлайди.)


But his Lord chose him for His own and made him one of the righteous. 	 Бас, уни Роббиси танлаб олди ва солиҳ бандаларидан қилди.


O ye who believe! 	 Касб қилган пок нарсаларингиздан ва Биз сизларга ердан чиқариб берган нарсаларимиздан садақа қилинглар. Нопокни қасд этиб садақа қилманг.


Say, "I am commanded to serve the Lord of this town, which He has made inviolable and to whom everything belongs; I am commanded to be one of those devoted to Him; 	 Мен ушбу шаҳарнинг Робби, уни ҳаром қилган зотга ибодат қилишга амр этилдим, холос. Ҳамма нарса Уникидир.


And she put faith in the words of her Lord and His scriptures, and was of the obedient. 	 Аллоҳ таоло Жаброил фаришта орқали ўша пок жасадга ўз руҳидан «пуф» дейиши билан Ийсо алайҳиссаломни ато қилган. Бу қиссалар бошқа сураларда батафсил келгани учун биз бу ерда яна такрорлаб ўтирмаймиз, фақат шуни таъкидлаймизки, у киши Аллоҳнинг сўзларига ва китобларига иймон келтирганлар ҳамда итоаткор қавмлардан бўлганлар.


Then verily ye, O ye erring, denying people. 	 Сўнгра, сиз эй адашганлар, ёлғонга чиқарувчилар!


And Lot, when he said to his people, 'What, do you commit such indecency as never any being in all the world committed before you? 	 Ва Лутни (юбордик). Унинг ўз қавмига: «Сиздан олдин оламларда ҳеч ким қилмаган фоҳиша ишни қиласизларми?!


And David became certain that We had tried him, and he asked forgiveness of his Lord and fell down bowing [in prostration] and turned in repentance [to Allah]. 	 Улар жуда ҳам оз», деди. Ва Довуд Биз уни синаганимизни билди-да, тезда Роббига истиғфор айтиб, саждага йиқилди ва тавба қилди.


Consort with them in the world kindly, and follow the path of him who repenteth unto Me. 	 Ва дунёда икковларига яхшилик қил ҳамда Менга йўналганларнинг йўлига эргаш.


These: their resort is hell an evil retreat! - 	 Улар ўзларини бўлмаса-да, молу мулкларини асраб қолиш учун, ҳижратнинг қийинчиликларидан қочиб, кофирлар ичида қолиб кетган кишилардир. Уларни Аллоҳ таоло «ўзига зулм қилувчилар» деб сифатламоқда.)


He said: "Would that I had power to suppress you or that I could betake myself to some powerful support." 	 У: «Қани энди сизларга қувватим етса эди ёки мустаҳкам ерга беркинсайдим», деди.


This is more proper in order that they should give testimony truly or fear that other oaths be given after their oaths; and be careful of (your duty to) Allah, and hear; and Allah does not guide the transgressing people. 	 Намоздан кейин кўпчилик ичида Аллоҳ номи билан қасам ичтирилиб, сўнгра: «Гарчи қариндошимиз учун бўлса ҳам, қасамни озгина қийматга сотмаймиз ва Аллоҳ учун гувоҳлигимизни яширмаймиз. Зотан, у ҳолда, албатта, гуноҳкорлардан бўлиб қоламиз», дейишлари ҳақиқатан ҳам ҳаққоний гувоҳлик беришларига кучли омил бўлади.


By the Day as it appears in glory; 	 Наҳорнинг тажалли пайти билан қасам.


They said: "By Allah! indeed has Allah preferred thee above us, and we certainly have been guilty of sin!" 	 Биз эса, хатокорлардан бўлдик», дедилар. (Оғалар бор ҳақиқатни эътироф қилдилар, хато қилганларини ҳам тан олдилар.)


which no one shall eat except the iniquitous.’ 	 У(таом)ни хатокорлардан бошқа ҳеч ким емас.


Indeed, those who have believed and those who were Jews and the Sabeans and the Christians and the Magians and those who associated with Allah - Allah will judge between them on the Day of Resurrection. 	 Албатта, Аллоҳ қиёмат куни иймон келтирганлар, яҳудий бўлганлар, собиийлар, насоролар, мажусийлар ва ширк келтирганлар орасида Ўзи ажрим қилур.


So wait! 	 Ўша икки нарса ҳам мусулмон учун яхшиликдир.


'Surely over My servants thou shalt have no authority.' 	 Албатта, Менинг бандаларим устидан сенинг султонинг йўқ.


That you may settle yourselves upon their backs and then remember the favor of your Lord when you have settled upon them and say. "Exalted is He who has subjected this to us, and we could not have [otherwise] subdued it. 	 Токи сиз уларнинг устига ўрнашгайсизлар, сўнгра уларнинг устига ўрнашиб олгач, Роббингиз неъматини эслаб: «Бизга буни бўйсундирган зот покдир. Биз бунга қодир эмас эдик.


Despite this, you deny the Day of Judgment, 	 Йўқ! Балки, сиз жазони ёлғонга чиқармоқдасиз!


That was Our argument which We gave to Abraham against his people. 	 Ана ўшалар Иброҳимга қавмига қарши (тортишувда) берган ҳужжатларимиздир. Кимни хоҳласак, даражасини кўтарамиз.


From the graves they will come out quickly to their Lord. 	 Бас, улар бирдан Роббилари томон қабрлардан шошилиб чиқурлар.


And spend of that wherewith We have provided you before death cometh unto one of you and he saith: My Lord! 	 Ва бирингизга ўлим келиб: «Эй Роббим, агар менинг ўлимимни яқин муддатга орқага сурсанг, бас, садақа қилиб солиҳлардан бўлсам», демасдан аввал Биз сизларга ризқ қилиб берган нарсалардан нафақа қилинг. (Ризқнинг асосий манбаи Аллоҳнинг Ўзидир ва У одамларга Ўзи хоҳлаганича бериб қўйган ва унинг нафақа, хайр-эҳсон қилиб туришга буюрган.


And those who disbelieved said to their apostles: We will most certainly drive you forth from our land, or else you shall come back into our religion. 	 Куфр келтирганлар ўз Пайғамбарларига: «Албатта, биз сизларни еримиздан чиқариб юборамиз ёки, албатта, миллатимизга қайтасизлар», дедилар.


And say: "I am indeed a plain warner." 	 Ва: «Албатта, мен очиқ-ойдин огоҳлантиргувчиман», деб айт.


Those who plot evil deeds shall be sternly punished and their plotting will come to nothing. 	 (Хуш калом–калимаи шаҳодат, «алҳамдулиллоҳ», «субҳаналлоҳи», «Аллоҳу Акбар» ва зикр, дуо, тиловат ҳамда барча яхши гап-сўзлардир. Ана ўша хуш каломгина Аллоҳ таолонинг ҳузурига кўтарилади.)


Fire supplied (abundantly) with fuel: 	 У (Ухдуд) ёқилғиси кўп, қаттиқ исиган оловдир.