Orang banyak itu berkata kepada-Nya, "Menurut Buku Hukum kami, Raja Penyelamat akan hidup selama-lamanya. Bagaimana Engkau dapat berkata bahwa Anak Manusia harus ditinggikan di atas bumi? Siapa Anak Manusia itu? 	 Tənn-as tamattay: «Nənay daɣ Əttawrit as Əlməsix ad agu təməddurt təɣlalat. Manəmmək amaran as dana-za-tannaɣ Ag Awedan ad itəwəsəhukət fəl amadal? Ma imos Ag Awedan was təgannaɣ əddi?»


Sungguh benar kata-Ku ini: Ketika engkau masih muda, engkau sendiri mengikat pinggangmu, dan pergi ke mana saja engkau mau. Tetapi kalau engkau sudah tua nanti, engkau mengulurkan tanganmu, dan orang lain yang mengikat engkau dan membawa engkau ke mana engkau tidak mau pergi. 	 Əggəyyeɣ əsilakanaɣ-ak as harwa təmədrəyaɣ, iman-nak as təlassa tabdoq-nak, tətakkaɣ edag was tare, mišan əzəl wa daɣ za təqqəlaɣ aɣmar, ad təzzəlaɣ ifassan-nak, assals-ik awedan tabdoq-nak, awəy-kay s adag as wər tareɣ iki-net.»


Semoga TUHAN memberikan kepada saya anak laki-laki seorang lagi." Karena itu dinamakannya anaknya itu Yusuf 	 Təg'as eṣəm Yusəf, təṇṇa: «Ya Əməli šit'i du iyyan barar!»


Simeon; anak-anaknya: Yemuel, Yamin, Ohad, Yakhin, Zohar dan Saul, anak dari istrinya seorang wanita Kanaan 	 Maddanəs ən Šimehon əṃosan Yəmul, Yamin, Ohad, Yakin, Isoxas əd Šul eššes ən wələt Kanan.


Mereka tak perlu memikirkan barang-barang yang terpaksa mereka tinggalkan, karena yang paling baik di seluruh Mesir akan menjadi milik mereka. 	 Ad wər tammagrazam təyya n arat waliyyan fəlas a wa tt'illan ofa daɣ akal ən Maṣar kul i nnawan. "»


Haran meninggal di kampung halamannya, yaitu Ur di Babilonia, pada waktu ayahnya masih hidup 	 Haran aba-tu dat ši-s daɣ akal wa daɣ ihu, daɣ əɣrəm n Ur wa n Kəl Kasday.


Saya senang sekali ketika beberapa saudara Kristen tiba dan memberitahukan kepada saya betapa setianya Saudara terhadap Allah yang benar, sebab memang Saudara selalu hidup menurut ajaran Allah 	 Əknêɣ təməwit wəllen as di d'osan midawan n əddin win di əggəyyatnen as təzilalaɣa daɣ tidət.


Bukan untuk mereka ini saja Aku berdoa. Aku juga berdoa untuk orang-orang yang akan percaya kepada-Ku oleh kesaksian mereka ini 	 Wərge inalkiman-in ɣas as kay tansaya, kalar tansayaq-qay əntada y aytedan win sər-i z' əzzəgzənnen fəl as əslan y awal-nasan.


Tuanku telah bertanya kepada kami ini, 'Apakah kamu masih mempunyai ayah atau saudara yang lain? 	 Kay iṃan nak məšši as dana təṣṣəstana kud nəla abba wala, təṣṣəstanaɣ ana kud nəla amaḍray əntada wala.


Semoga anak-anak yang akan diberikan TUHAN kepadamu melalui wanita muda ini akan menjadikan keluargamu seperti Peres, anak dari Yehuda dan Tamar. 	 «Ikf'ik Əməli šilaqqawen olanen əd šin Fereç wa nn ag Yəhuda əd Tamar s əzzuriyya wa kay z'akfu daɣ təntut ta.» Azalaf d aatan


Waktu Maria sampai di tempat Yesus dan melihat Dia, berlututlah Maria di depan-Nya dan berkata, "Tuhan, sekiranya Tuhan ada di sini waktu itu, pasti saudara saya tidak meninggal. 	 As din-tosa Maryama edag wa iha Ɣaysa togg-ay, təzzar təfataqqat ɣur daran-net, tənn-as: «Əməli, ənnar təlle da, wər z-iba amadray-nin.»


Di antara orang-orang yang pergi ke Yerusalem untuk berbakti pada waktu perayaan itu ada juga beberapa orang Yunani 	 Əllan-tu arat daɣ Kəl Təgərekt əhanen aytedan win d-əggəzzaynen əs Yerusalam y ad əɣbədan daɣ azzaman n əmud.


Inilah hidup sejati dan kekal; supaya orang mengenal Bapa, satu-satunya Allah yang benar, dan mengenal Yesus Kristus yang diutus oleh Bapa 	 Amaran ənta təməddurt ta təɣlalat awa tat-imosan, ad inəfiləl y aytedan awa təmosa, kay ɣas Məššina wa n tidət; inəfiləl-asan əntada as Ɣaysa Əlməsix a du-təzammazala.


Lalu berkatalah raja kepada Yusuf, "Suruhlah saudara-saudaramu itu membebani keledai mereka dengan gandum dan pulang ke Kanaa 	 Iṇṇa Firɣawna i Yusəf: «Aṇṇu i məqqaran nak: " ənta da arat wa za tagim: aglat gaggat šiṃariwen nawan təqqəlam akal wa n Kanan.


Simon Petrus yang membawa sebilah pedang, mencabutnya lalu memarang hamba imam agung sampai putus telinga kanannya. Nama hamba itu Malkus 	 Ila Simɣon Butros takoba, təzzar ilbay-tat-du iwat sər-əs akli n Əlimam wa Zəwwaran, ifras-du təməzzuk-net ta n əɣil. Akli wa esəm-net Malxus.


Aku akan mendatangkan banjir untuk membinasakan setiap makhluk yang hidup di bumi. Segala sesuatu di bumi akan mati 	 Amaran nak ad-in-assaglaɣ əlwabil n aṃan s əddənet fəl ad ihlək a təqqal təxlək təsaṇfasat, a wa ihan əddənet kul ad aṃṃat.


Kemudian ayah kami menyuruh kami datang lagi kemari untuk membeli makanan 	 Aṃaran as dana iṇṇa abba nnana: " Əqqəlat zanzat ana du arat ən sudar, "


Lalu Abraham memberikan sejumlah domba dan sapi kepada Abimelekh, dan kedua orang itu mengadakan perjanjian 	 Idkal Ibrahim eharay wa ənḍərran əd šitan ikf-en y Abimelek, əsammarkaṣan taṣṣaq gar-essan.


Tetapi besoknya pada waktu subuh, Allah membuat seekor cacing menggerek akar tanaman itu, sehingga menjadi layu 	 Mišan as affaw tufat aɣôra issok-ay-du Məššina tawəkkay təggaz-tu har tu-təssəɣar.


Sesudah Yunus dan nakhoda itu naik ke atas, para awak kapal itu berkata sesama mereka, "Mari, kita buang undi supaya kita tahu siapa yang bersalah sehingga kita ditimpa bencana ini!" Mereka membuang undi, dan nama Yunus yang kena 	 Təzzar ad tinəmənnin maššaɣalan n əɣlal gar-essan : «Agat-ana šišaɣeren, ad nəssən daɣ-na was əddəlil-net a fəl dana-təgraw təkma ta». Əgan šišaɣeren ədkalnat-du Yunəs.


Setelah semua unta minum sepuas-puasnya, hamba Abraham mengambil perhiasan emas yang berharga, lalu mengenakannya pada hidung gadis itu. Pada lengannya diberi sepasang gelang emas 	 As əšwan olaman, idkal-du aləs təzəbit n urəɣ təgat əzuk n ədinar ig-et daɣ tanjart-net. Idkal-du tolas ilkəzan əššin n urəɣ s akk-iyyan iga ṃaraw dinaran əd ṣəmmos, iqqan-as-tan.


Demikianlah ladang Efron yang letaknya di Makhpela di sebelah timur Mamre, menjadi milik Abraham. Tanah itu terdiri dari ladang dan guanya serta semua pohon-pohonnya termasuk pohon-pohon yang ada di batas-batasnya 	 Təqqal tawagost n Efron daɣ Makfela dagma ən Mamre, d əɣəɣi d eškan kul win əhanen tawagost əd win n iyyakatan-net,


Aku akan membuat orang Mesir bermurah hati terhadap kamu, sehingga pada saat umat-Ku berangkat, kamu tidak pergi dengan tangan kosong 	 «Wər za taglim təsikarayrayam ifassan fəlas ad akfa tamattay ta annaɣmat daɣ Kəl Masar.


Pada kayu salib Yesus, Pilatus menyuruh memasang tulisan ini: "Yesus dari Nazaret, Raja Orang Yahudi" 	 Omar Bilatəs s ad ammatkal əsəllum itəwəktəb fall-as «Ɣaysa wa n Nazaret, əmənokal ən Kəl-Əlyəhud», itəwəsəltəɣ i šiləlt. Itawagg' awen da.


Lalu raja memberikan sebuah nama Mesir kepada Yusuf, yaitu Zafnat-Paaneah. Diberikannya juga seorang istri yang bernama Asnat, anak Potifera yang menjabat imam di kota Heliopolis. Yusuf berumur tiga puluh tahun ketika ia mulai bekerja untuk raja Mesir. Maka berangkatlah Yusuf dari istana raja dan pergi mengelilingi seluruh negeri 	 Iga i Yusəf eṣəm Tsafnat-Fanex, təzzar izzəzlaf tu Asnat elles ən Foti-Fera əlfəqqi n əɣrəm wa n On. Təzzar iṇkar du Yusəf iššokal daɣ aṃṃas n akal ən Maṣar as iṭṭaf taṇat-net kul.


Berjalanlah lebih dahulu, saya ikut dengan perlahan-lahan. Saya akan berjalan secepat mungkin dengan ternak dan anak-anakku ini sampai dapat menyusul Abang di Edom. 	 «Oṇsayaq-qay, məšš-i, ad-i tizara, əlkəmaɣ-ak-in əd təzrek sollan əs təɣəllət ən hərwan win dat-i əd təɣəllət ən bararan har din awəda aɣaywan nak daɣ Sehir.»


Hamba Abraham lari mendekatinya dan berkata, "Tolong, Nak, berilah saya minum dari buyungmu itu. 	 Ozal əkli issəlkad-as, iṇṇa: «Oṇsayaq-qam ad-i-taššašwa daɣ ətəkin-nam.»


Naomi berkata kepada kedua menantunya itu, "Kalian pulang saja ke rumah ibumu. Semoga TUHAN baik terhadap kalian seperti kalian pun baik terhadap saya dan terhadap mereka yang telah meninggal itu 	 tənna Naɣomi i tədolan net : «Aglimat akk iyyat təqqal anna nnet. Iraz akmat Amaɣlol s əlluɣ ol n əd wa təgamat i nəməttan əd nak iman nin.


"Abang-abang saya. Mereka sedang menggembalakan kawanan kambing domba," jawab Yusuf, "Tahukah Bapak di mana mereka berada? 	 Iṇṇ'as Yusəf: «Iməqqaran nin as əṣaggada, təfraga ad i təməla edag wa daɣ əssəḍanan.»


Kemudian, atas perintah TUHAN, ikan itu memuntahkan Yunus ke daratan 	 Mišan nak ad əkəta əssiggada təmmal təgât daɣ godan y ak. Addawalan win dat-ək əge a tan-assanda, fəlas kay Amaɣlol a d-əffalan efsan!


Sesudah Yesus membasuh kaki mereka, Ia memakai kembali jubah-Nya dan duduk lagi. Lalu Ia berkata kepada mereka, "Mengertikah kalian apa yang baru saja Kulakukan kepadamu 	 As iɣrad Ɣaysa əširəd ən daran-nasan, izlag takatkat-net, iqqal edag-net, təzzar inn-asan: «Awak təgrâm awa dawan-əge da?


Kata Yesus kepadanya, "Pergilah, anakmu sembuh." Orang itu percaya akan perkataan Yesus, lalu ia pergi 	 Inn-as Ɣaysa: «Aglu, rurek izzay.» Aləs deɣ izzəgzan s awal ən Ɣaysa, igla.


Sekarang, jelajahilah seluruh tanah ini, sebab Aku akan memberikannya kepadamu. 	 Əbdəd awəy d akal sas agawer-net əd təzzəgrət-net fəlas tehakkay a dak-ku-z-aga.»


Abang-abangnya sangat sedih sehingga mengoyak-ngoyakkan pakaian mereka. Mereka membebani keledai mereka dan kembali ke kota 	 Ərmaɣan ad əzazarren isəlsa nnasan, kullu n iyyan iggigga ajad-net, əqqalan aɣrəm.


Kata Abraham, "Aku bersumpah. 	 «Əhaḍa sər-əs» iṇṇa Ibrahim.


Sebab itu, demi Tuhan cobalah tolong saya, gembirakan hati saya sebagai saudara di dalam Kristus 	 Əgmaya daɣ ak əmidi nin a di taga tənəfust t'a fəl udəm n Əməli. As di təgeɣ adi daɣ ənəmənnak nnana s Əlməsix a di taləma fəl ṃaṇ.


Ishak berkata, "Ayah!" Abraham menjawab, "Ada apa, anakku?" Ishak bertanya, "Kita sudah membawa api dan kayu, tetapi di manakah anak domba untuk kurban bakaran itu? 	 Iṇṇa Isxaq y abba-nnet Ibrahim: «Abba-nin!» Ikkəwan-as Ibrahim: «Nak da, barar-in! Ma igan?» Iṇṇ-as Isxaq: «Temsay d eškan da mišan ma təga teɣsay ta n təkutay təkayat?»


Tetapi kata orang-orang Sodom itu kepada Lot, "Pergi! Engkau orang asing mau mengatur kami? Ayo, pergi! Kalau tidak, engkau akan kami hajar lebih berat daripada kedua orang itu." Lalu mereka mendorong Lot dan menyerbu hendak mendobrak pintu 	 «Əg̣məd a di! əjjəwwaban-as. Kay iṃan-nak amagar a təṃosa, tarəɣ a-dana-taga əššəriɣa daɣ akal-nana. Ad-ak-nagu aššar ogaran wa dasan-za-nagu!» Əbdaɣan-in Lot əs təɣurad əhozan-du imi n ahan fəl a-tt-arzin.


Ishak menjawab, "Saya telah menjadikan dia tuanmu, dan semua sanak saudaranya saya jadikan hambanya. Saya telah memberikan kepadanya gandum dan anggur. Sekarang tidak ada apa-apa lagi yang dapat saya lakukan untukmu, Nak! 	 Iṇṇ'as: «Əmərədda əgeq qu məšš-ik,əgeq qu məššis ən šəqqaɣan-net, əššilwaq qu s alkama d asmad w'aynayan. Daɣ adi mas tareɣ a dak k aga barar in?»


Lalu Yesus berkata kepada mereka, "Jangan mengomel 	 Ijjəwwab-asan Ɣaysa inn-asan: «Ayyiwat əgətəntən gar-ewan.


Zilpa melahirkan seorang anak laki-laki lagi 	 Dəffər a wen təgraw du Zilfa, taklit ən Leyya, barar wa n əššin i Yaqub.


Begitu juga dengan kalian: Sekarang kalian bersusah hati, tetapi Aku akan bertemu lagi dengan kalian, maka hatimu akan bergembira; dan tidak seorang pun dapat mengambil kegembiraan itu dari hatimu 	 Kawanay da zund adi da, əmərədda əxšâdan man-nawan, mišan a kawan-ələsaɣ anay, əzəl wədi at tagim tədəwit as tu-wər-illa i daɣ-wan tat-z-ikkəsan.


Titus, engkau adalah sungguh-sungguh anak saya, sebab engkau dan saya sama-sama sudah percaya kepada Kristus. Saya mengharap semoga Allah Bapa dan Kristus Yesus Raja Penyelamat kita, memberi berkat dan sejahtera kepadamu 	 Əhulaq-qay-in Titəs. Təmosa zun barar-in wa n tidət a dər ədrawaɣ əzəgzan. Əgmaya daɣ Məššina di n Abba, d Ənəssefsi-nana Ɣaysa-Əlməsix, a fall-ak d-izazzabben arraxmat, d alxer.


Mereka berangkat bersama-sama pulang ke Yehuda. Di tengah jala 	 təggəllat ənta əd tədolan net, əgmadnat əsuf ən Mowab, akal wa daɣ əxsarnat. Daɣ tarrayt ən Yəhuda,


Banyak orang Samaria penduduk kota itu percaya kepada Yesus, karena wanita itu berkata, "Ia mengatakan kepada saya segala sesuatu yang pernah saya lakukan. 	 Aytedan aggotnen ən Kəl Samarəya əzzəgzanan əs Ɣaysa fəlas tantut a dasan-tənnat: «Imal-i aratan win as kala tan-əge.»


Jika kalian mengambil anak yang bungsu ini daripadaku, dan terjadi apa-apa dengan dia, kesedihan yang kalian datangkan kepadaku itu akan mengakibatkan kematianku, karena aku ini sudah tua.' 	 As ɣur-i təkkasam wa ənta da, təgraw tu təkma, wədi nak a waššaran a ad i tawəyam s alaxirat fəl tərəmmeq-net. "


Lalu TUHAN berkata kepada Yakub, "Kembalilah ke negeri bapakmu dan kepada sanak saudaramu. Aku akan melindungi engkau. 	 Iṇṇa Əməli i Yaqub: «Əqqəl akal ən marawan nak, ɣur aɣaywan n abba nnak, əṣṣana daɣ ak.»


Lalu orang-orang Yahudi berkata kepada Yesus, "Umur-Mu belum ada lima puluh tahun, dan Engkau sudah melihat Abraham? 	 Ənnan-as Kəl-Əlyəhud: «Kay wər teweda wala səmmosat təmərwen n awatay eges tənne tənayaɣ Ibrahim?»


Esau bertanya, "Apa maksudmu dengan rombongan-rombongan yang saya jumpai tadi?" Yakub menjawab, "Untuk menyenangkan hati Abang. 	 Iṣṣəstan-t Esaw: «Mas təleɣ əṇṇiyat n a tu-taga əs səgan win dər əṃṃənaya?» Iṇṇ-as Yaqub: «Areɣ a-dak-kan aga ṣusay Məšš-i fəl a ɣur-ək ile əlxurma»


Yusuf berkata, "Inilah keterangannya: Tiga cabang itu artinya tiga hari 	 «Ənta almaɣna ən tərget-nak, iṇṇa Yusəf, izəlan win karad n ašək əhan edagg ən karad aḍan.


Zibeon mempunyai dua anak laki-laki, yaitu Aya dan Ana. (Ana inilah yang menemukan sumber-sumber air panas di padang gurun, ketika ia sedang menggembalakan keledai-keledai ayahnya) 	 Maddanəs ən Tsifon əṃosan: Aya d Ana. Ana ad d-isaffaggan šiṭṭawen n aṃan daɣ taṇeray ɣur təməḍint-net əzdan ən Tsifon, wa n abba-nnet.


Sebab itu, inilah perintah yang diberi Kristus kepada kita: Barangsiapa mengasihi Allah harus mengasihi saudaranya juga 	 Fadda Əlməsikh iman net om r ana as i iran Məššina ihor ad ir'amidi nnet n əddin ənta da.


Yusuf juga memperkenalkan ayahnya kepada raja. Yakub memberkati raja 	 Iddew du Yusəf əd Yaqub abba nnet, issəkn'ay i Firɣawna, ig'as Yaqub assalam n əzzəbun.


Kalian melakukan apa yang dilakukan oleh bapakmu sendiri." Jawab mereka, "Kami bukan anak-anak haram. Bapa kami hanya satu, yaitu Allah sendiri. 	 Imazalan win iga abba-nawan a tətaggam.» Ənnan-as: «Nakkanay wər nəmos iniba; wər nəla ar abba iyyanda a t-imosan Məššina.»


Tetapi seorang yang berhasil lolos melaporkan semua kejadian itu kepada Abram, orang Ibrani itu. Abram tinggal dekat pohon-pohon keramat tempat ibadat milik Mamre, seorang Amori. Mamre dan saudara-saudaranya, yaitu Eskol dan Aner adalah teman-teman sekutu Abram 	 Oṣa-ddu iyyan daɣ mərrəza Abram wa n aw Ibri imal-as-tu. Azzaman win di Abram iɣsar daɣ eškan zagrotnen ən Mamre wa n Kəl Amor, iṃosan amaḍray n Eškol, iṃosan tolas amaḍray n Aner, imadahalan n Abram.


"Jangan, nak!" jawab Naomi, "kalian lebih baik pulang. Untuk apa kalian ikut dengan saya? Bukankah saya tak bisa lagi melahirkan anak untuk menjadi suamimu 	 Təjjəwwab asnat Naɣomi : «Əqqəlmat šibararen in! Ma fəl təlkammat i? Nak wər z ələsa təla ən bararan kamat izlafnen.


Semoga Tuhan Yesus Kristus memberkati kalian. Hormat kami, Paulus 	 Izazzabbat du fall-awwan Əməli Ɣaysa Əlməsix arraxmat net.


Ana ialah ayah Disyon, dan Disyon leluhur marga: Hemdan, Esyban, Yitran dan Keran. Ana juga mempunyai seorang anak perempuan, namanya Oholibama 	 Maddanəs n Ana əṃosan: Dišon d Oholibama, ta n tabarart-net.


Yusuf naik keretanya untuk bertemu dengan ayahnya di situ. Waktu mereka berjumpa, Yusuf memeluk ayahnya dan lama menangis 	 isammatag Yusəf taṃara-net ikka akal wen fəl ad ilkəd y abba-net Israyil. Da da ad t'inay a sər-əs in iggad igabarrat iri-net har iga tamert ihallu fəl əzir-net.


Ada yang mau menangkap Dia, tetapi tidak seorang pun memegang-Nya 	 Wiyyad daɣ-san əran abbaz-net, mišan wər tan-iha is t-idas əfus-net.


Semua mata air di bawah bumi dan semua pintu air di langit ditutupnya. Hujan berhenti 	 Əzzəkken aṃan win ṣarrutan n aṃadal əd win jənnawan. Iffəsta akonak.


Merah matanya karena minum anggur, putih giginya karena minum susu 	 Isaṣṣahat esmad təməllay ən šiṭṭawen-net, təssəmlal teṣṣay n əx išenan-net.


Lalu mereka memberikan ternaknya kepada Yusuf, dan ia memberi makanan kepada mereka sebagai ganti kuda, domba, kambing, sapi dan keledai mereka. Pada tahun itu Yusuf memberi makanan kepada mereka dan mereka membayar dengan ternak 	 Təzzar ewayan du iherwan nasan kul i Yusəf daɣ awatay wa, ikf'en išətša. A dasan isamaskal išətša əggəsan əd wəlli d ayfəd əd zəgran d əzdan.


Kami menulis ini supaya hati kita sungguh-sungguh gembira 	 Aratan win wər awan tan in nəkəttəb ar fəl ad tandu tədəwit nana.


Perbuatannya itu membuat TUHAN marah, dan TUHAN membunuh dia juga 	 Arat wa wər t oggem Məššina, təzzar eway du sər-əs taṃattant ənta da.


Meskipun begitu, perintah yang saya tulis ini baru juga; karena kebenarannya dapat dilihat pada diri Kristus dan pada diri kalian. Sebab kegelapan semakin lenyap dan terang yang benar sudah mulai bersinar 	 Mišan ya imos ammar izrayan wa dawan in kattaba. Tišit net arat izrayan tənifalal daɣ wan kawanay d Əlməsix,fəlas šiyyay a tamattatnen itaggaz d'ənnur wan tidət šinn əmələwləw.


Pada waktu Eber berumur 34 tahun, ia mendapat anak laki-laki, namanya Peleg 	 As iga Eber karadat təṃərwen n awatay d əkkoz eraw Feleg.


Orang yang membenci Aku, membenci Bapa-Ku 	 Wa di-igzaran, igzâr Abba-nin ənta da.


Lalu katakanlah kepada raja itu bahwa Aku, TUHAN, berpesan begini: 'Israel adalah anak-Ku yang sulung 	 «Tannaɣ i Firɣawna : < Arat da wa inna Amaɣlol : «Aɣrəf n Israyil imos aɣafadday nin,


Tetapi ibu Yesus berkata kepada pelayan-pelayan, "Lakukan saja apa yang dikatakan-Nya kepadamu. 	 Tənna mas i maššaɣalan: «Agat awa as dawan-inna kul.»


Setelah itu Rehu masih hidup 207 tahun lagi dan mendapat anak-anak lain 	 Ru iga ṣanatat ṭəmad n awatay d əṣṣa dəffər təhut ən Sərug, itaraw-du bararan əd təbararen.


Kemudian beberapa perahu dari kota Tiberias datang dan berlabuh di dekat tempat orang banyak itu makan roti sesudah Tuhan mengucap syukur 	 Ənzaynat-du šiyyad a d-əfalnen aɣrəm wa n Tiberəyad. Osanat-du dagma n adag wa daɣ tətša tiddawat tagəlla dəffər godan win iga Ɣaysa y Əməli.


Tiga hari kemudian, ketika orang-orang lelaki itu masih kesakitan karena disunat, dua anak Yakub, yaitu abang Dina yang bernama Simeon dan Lewi, mengambil pedang mereka, lalu diam-diam masuk ke dalam kota. Kemudian mereka membunuh semua orang laki-laki di situ 	 Mišan əzəl wa n karad, daɣ əknan yayyan win əṃṃənkadnen təzzurt, ənkaran du maddanəs ən Yaqub əššin, iməqqaran ən Dina, Šimehon əd Lefi, ətkalan šikabiwen-nasan, əggazan aɣrəm wər nənked ad ənaqqan yayyan kul win t-əhanen.


Pada malam itu juga Yakub bangun lalu membawa kedua istrinya, kedua selirnya dan kesebelas anaknya, menyeberang Sungai Yabok 	 Issəgla Yaqub isəgan win iga ṣusay y amaqqar-net ad as in izaran.Ənta iṇsa ahad wen daɣ aɣaywan. Iṇkar ahad wədi da itkal šiḍoden-net an ṣanatat, əd təwahayen-net ṣanatat əd bararan-net ṃaraw d iyyan, issəɣras tan angi wan Yaboq. Dəffər a wen issəɣras a wa ila.


Simon Petrus masih juga berdiri berdiang di situ. Orang-orang berkata kepadanya, "Bukankah engkau juga pengikut orang itu?" Tetapi Petrus menyangkal, katanya, "Bukan! 	 Assaɣat ten, Simɣon Butros illa den da isukus əs tamsay. Itawann-as: «Wərge kay da arat daɣ nalkiman n aləs wa a təmosa?» Inn-asan Butros: «Kala kala wər t-əmosa.»


Orang yang melihat sendiri kejadian itu, dialah yang memberitakan hal itu, supaya kalian juga percaya. Dan kesaksiannya itu benar, dan ia tahu bahwa itu benar 	 Awedan wa igan isalan win, inay-tan əs šittawen-net, amaran təgəyya-net tidət a təmos. Issan as tidət ta təzdarat as iššewal da, fəl ad təzzəgzənam kawanay da.


TUHAN Allah bertanya kepada perempuan itu, "Mengapa kaulakukan itu?" Jawabnya, "Saya ditipu ular, sehingga saya makan buah itu. 	 Təzzar iṇṇa Əməli Məššina i tənṭut: «Ma fel tətagga arat wa?» Təjjəwwab-as tənṭut təṇṇ-as: «Təməlult a di təssəxrakat təzzar ətšeq-qu.»


Anak-anakku, akhir zaman sudah dekat! Sudah diberitahukan kepadamu sebelumnya bahwa Musuh Kristus akan datang; dan sekarang sudah muncul banyak orang yang memusuhi Kristus. Itu tandanya bahwa akhir zaman sudah dekat 	 Bararan in tilkamat n assaɣat tənta.Təslam as add asu awedan imosan əllid n Əlməsix. Əmərədda aytedan aggotnen add'osanen əmosnen əllid net. Arat wa da a dana issosanan as təmasatant tənda.


Saya akan berkata kepada salah seorang dari mereka, 'Tolong turunkan buyungmu dan berilah saya minum.' Jika ia menjawab, 'Minumlah, dan unta-unta Bapak juga akan saya beri minum!' dialah yang TUHAN pilih untuk hambamu Ishak. Jika hal itu terjadi, saya akan tahu bahwa TUHAN telah berbaik hati kepada tuan saya Abraham. 	 Ad-aṇsəya iyyat daɣ-asnat ad-i-du-takfu ətəkin-net ad-aššwa, as d-i-təṇṇa: " Yay ašəw, amaran ad-əššašwa olaman-nak tolas.", ad-əṣṣənaɣ as ənta a təfrana y əkli-nnak Isxaq. S asaway di ad-əṣṣəna as təsiṃatakwaya əlluɣ-nak i məšš-i.»


Akhirnya orang-orang mulai bertengkar mengenai Yesus 	 Əmmək wen daɣ as təzun tiddawat daɣ talɣa ən Ɣaysa.


Maka Yudas pergi ke tempat itu dengan membawa sepasukan tentara Romawi dan beberapa pengawal Rumah Tuhan yang disuruh oleh imam-imam kepala dan orang-orang Farisi. Mereka membawa senjata, lentera dan obor 	 Təzzar iddew Yahuza əd taqqamt tagget ən sojitan ən Kəl-Ərrum, əd magazan n Ahan ən Məššina win d-əssəglan limaman win zawwarnen, əd Farisaytan, ewayan fətəlaten, əd belan, əd təzoli-nasan.


TUHAN membawa Abram ke luar lalu berkata kepadanya, "Pandanglah langit, dan cobalah menghitung bintang-bintang; engkau akan mempunyai keturunan sebanyak bintang-bintang itu. 	 Ikkas-t-idu dat-ahan, iṇṇ-as: «Əṣwəd daɣ jənnawan əṣṣən təfraga əšiḍən n eṭran. Əntanay z'a dər z-agdu əzzurriya-nnak.»


Tempat itu dinamakannya Betel. (Dahulu namanya Lus) 	 Iga y adagg en eṣəm Bet-El (almaɣna ehan ən Məššina) kuddeɣ as əstizarat eṣəm n aṃadal di Luz.


maka kalian akan mengenal Allah yang benar, dan oleh karena itu kalian akan dibebaskan. 	 təssənam tidət, tidət amaran ənta kawan-za-təsəlləllet.»


Iblislah bapakmu, dan kalian mau menuruti kemauan bapakmu. Sedari permulaan Iblis itu pembunuh. Ia tidak pernah memihak kebenaran, sebab tidak ada kebenaran padanya. Kalau ia berdusta, itu wajar, karena sudah begitu sifatnya. Ia pendusta dan asal segala dusta 	 Wər təlem daɣ abbatan ar Aššaytan, amaran təram ad tassandim deranan n abba-nawan. Harwa ɣur ənətti ad iqqal əljani, amaran wər ibded daɣ tidət, fəlas wər təha tidət əwəl-net. Igi ən bahu a imosan əttəbiɣat-net fəlas anasbahu a imos n abba ən bahu.


dan air semakin surut. Sesudah 150 hari air tidak begitu tinggi lagi 	 Dəffər ṭameday n əzəl əd ṣəmmosat təṃərwen əggazan aṃan šin n afanaz. Ad ṣattakan aṃan s a ənḍərran a ənḍərran fəl aṃadal.


Lalu orang-orang Yahudi itu berkata kepada Yesus, "Sekarang kami tahu Engkau ini betul-betul kemasukan setan! Abraham sendiri sudah mati, begitu juga semua nabi. Tetapi Engkau berkata, 'Orang yang menurut perkataan-Ku, selama-lamanya tidak akan mati. 	 Ənnan-as arat daɣ Kəl-Əlyəhud: «Əmərədda ad nəkkas aššak as izdaq-qay aggəsuf! Ibrahim da aba-tu ənta harkid ənnəbitan kul, kay amaran təganna: "Awedan kul wa ittafan awal-in wər ilkem ad t-aba."


Tetapi kalau kita mengakui dosa-dosa kita kepada Allah, Ia akan menepati janji-Nya dan melakukan apa yang adil. Ia akan mengampuni dosa-dosa kita dan membersihkan kita dari segala perbuatan kita yang salah 	 Mišan as wər nənker ibakkadan nana as zama imos alɣadil n əməllil n əššəriɣa wədi ad ana issurəf ibakkadan nana ikkəs daɣ na aššar kul wa nəmmozal.


Pada suatu hari berkatalah Laban kepada Yakub, "Tidak patut engkau bekerja padaku dengan cuma-cuma, hanya karena engkau sanak saudaraku. Berapa upah yang kauinginkan? 	 Dəffər a wen iṇṇ'as Laban: «Wərge a wa as təṃosa tegazay nin a fəl di za təšɣəla bannan. Əməl i a wa iṃos alxaq nak.»


Maka mengertilah Esau bahwa Ishak, ayahnya, tidak suka pada perempuan Kanaan 	 Denda ad iṣṣan Esaw as šiḍoden ən Kanan wər tanat ira abba nnet.


Lalu TUHAN berkata, "Aku sudah melihat penderitaan umat-Ku di Mesir, dan sudah mendengar mereka berteriak minta dibebaskan dari orang-orang yang menindas mereka. Sesungguhnya, Aku tahu semua kesengsaraan mereka 	 Inn-as Amaɣlol tolas : «Ənaya alɣazab wa tətaggu tamattay-nin daɣ Masar, amaran sallaɣ i təkurayt-net fəl win tat-əssasnen. Əssana wəllen as taɣazzaban.


Apabila binatang-binatang yang kuat sedang kawin, Yakub meletakkan dahan-dahan yang dikupasnya itu di depan mereka, di dalam tempat minumnya 	 Id əssəbdarnat taɣsiwen šin əngaynen ad assaṇsu dat-əsnat ɣur təšəšwit iləgwan win zalwakan mallolnen fəl ad əzəgnat əhaṇṇaynat tan.


Sementara itu, Nuh melepaskan seekor burung merpati untuk mengetahui apakah air itu memang telah surut 	 Təzzar issəgla tadabert fəl ad-iṣṣən kud aṃan əfnazan fəl tasayt n aṃadal wala.


Kemudian, sedang Yesus mengajar di dalam Rumah Tuhan, Ia berseru dengan suara yang keras, "Jadi kalian tahu siapa Aku ini, dan dari mana asal-Ku? Aku tidak datang atas kemauan-Ku sendiri. Aku diutus oleh Dia yang berhak mengutus Aku, dan Ia dapat dipercaya. Tetapi kalian tidak mengenal Dia 	 Ɣaysa harwa da isasaɣru daɣ Ahan ən Məššina, idkal əməsli-net wəllen inna: «Təzdayam-i təssanam sas d-əhe! As ig' awen da wər d-ose gər-i əd man-in: mišan wa di-d-issəglan tidət a imos amaran wər tu-təzdayam.


Semoga Allah Yang Mahakuasa membuat gubernur itu merasa kasihan kepada kalian, sehingga ia mau mengembalikan Benyamin dan Simeon kepadamu. Mengenai aku ini, jika aku memang harus kehilangan anak-anakku, apa boleh buat. 	 Təmmozal təhanint ən Məššina a maqqaran fall-awan issuɣəl awan du aləs di amaḍray nnawan wahadan əd Benyamin. Nak amaran kud ətəwəkkas a ɣur-i ətawaggin bararan in wədi ətəwəkkəsanet ɣur-i!»


Yakub bersetubuh dengan Rahel juga, dan ia lebih mencintai Rahel daripada Lea. Kemudian ia bekerja tujuh tahun lagi 	 Inamaṇsa Yaqub əd Raxil, ir'et, iṣṣof ənta Leyya. Išɣal i Laban har ig' əṣṣ' elan.


Demikianlah, ketika Allah membinasakan kota-kota itu di lembah di mana Lot tinggal, Allah ingat kepada Abraham dan menolong Lot melarikan diri 	 Assaɣa wa d-ihlak Əməli iɣərman əd tatawla win as kala tan təha təməɣsurt ən Lot, ikta-ddu Məššina Ibrahim təzzar issəfsa Lot daɣ əlmihlak.


Raja dan para pegawainya menyetujui rencana Yusuf itu 	 Təg̣raz batu ta i Firɣawna d aytedan-net.


Lalu ia berkata kepada kedua hambanya itu, "Tinggallah kamu di sini dengan keledai ini. Saya dan anak saya akan pergi ke sana untuk menyembah TUHAN, nanti kami kembali kepadamu. 	 Iṇṇa y eklan: «Ɣamiwat da da tagəzam ajad, nak əd barar ad-nakku afalla ad-nəɣbəd Məššina, nəqqəl-kawan-du da da.»


Akulah pohon anggur, dan kalian cabang-cabangnya. Orang yang tetap bersatu dengan Aku dan Aku dengan dia, akan berbuah banyak; sebab tanpa Aku, kalian tak dapat berbuat apa-apa 	 «Nak a imosan esab n əzzəbib, kawanay ilədlad-net. Wa dər-i igan tartəyt ta dər-əs əge, a t-idu-təgməd tənfa tagget fəlas as daɣ-i in-təqqətasam wər təfregam wala.


dan raja bertanya kepadanya, "Berapa umur Bapak? 	 Iṇṇ'as Firɣawna: «Mənəket elan nak?»


Adakah sesuatu yang mustahil bagi TUHAN? Seperti telah Kukatakan tadi, sembilan bulan lagi Aku akan kembali ke sini. Dan pada waktu itu Sara akan melahirkan anak laki-laki. 	 Illa-ttu a iṃosan muxal fəl Əməli? Daɣ tamert a dak-əssəbdada a-kay-d-aṣa, aṃaran daɣ tamert di Sarata təla barar.»


Paksakan orang-orang itu bekerja lebih keras, supaya mereka sibuk dengan pekerjaan dan tidak punya waktu untuk mendengarkan cerita-cerita bohong. 	 «Agiwat y aytedan win əššəšɣəl issohen har ib-as (əgrawan əs wala) əlan alwaq əddi wər za sasaman i batuten əmosnen bahu.»


Maka TUHAN Allah menumbuhkan sebuah tanaman menjalar yang memberi naungan kepada Yunus sehingga ia merasa senang. Memang, Yunus senang sekali dengan tanaman itu 	 Issədwal-du Amaɣlol Əməli esab iyyan dənnəg Yunəs fəl a das-agu telay, y ad t-igməd alham. Esab wa ikna əsəddəwi ən Yunəs.


Diberikannya juga kepada mereka masing-masing satu setel pakaian baru, tetapi kepada Benyamin diberinya tiga ratus uang perak dan lima setel pakaian baru 	 Kulluk n iyyan ikf'ay telassay aṃaran ikfa Benyamin karadat ṭəmad ən tamma n əzrəf, ikf'ay tolas ṣəmmos səlsa aynaynen.


Aku sudah mengagungkan Bapa di atas bumi ini dengan menyelesaikan pekerjaan yang Bapa tugaskan kepada-Ku 	 Əssikna tarna-nak fəl amaḍal s əsəndi wa əge əššəɣəl was di-təssəwaraɣ əzuk-net.


"Kita lemparkan saja ke dalam sumur di padang gurun ini, tetapi jangan kita pukul atau lukai dia." Hal itu dikatakannya karena ia bermaksud menyelamatkan Yusuf dan menyuruh dia pulang ke rumah 	 Ilas iṇṇ'asan: «Ad wər tənɣəlam azni nnet, əgərat t in ɣas daɣ tagaza a təhat əṣuf da, da wər das təɣšedam arat.» Ruben ira at t assafsu har t issuɣəl i ši-s.


Kata-Nya, "Pergilah ke Niniwe, kota besar itu, untuk mengancamnya, karena Aku tahu bahwa penduduknya jahat sekali. 	 «Ənkər, akk'aɣrəm wa zəwwəran ən Ninif, təməlaɣ i məssawəs əššəriɣa-nin wa tan-in-izayan fəlas ab'as əqbala təkmawen šin taggin.»


lalu keluar dari kuburan. Orang yang telah berbuat baik akan bangkit untuk hidup. Tetapi orang yang telah berbuat jahat akan bangkit untuk dihukum. 	 əddi da du-z-əgmədan izəkwan-nasan. Win daɣ-san əganen aratan olaɣnen, a d-əgmədan izəkwan y a d' ənkəran daɣ təmattant əgrəwan təməddurt, win əganen təkma amaran a d-əgmədan izəkwan y ad awwaddaban.


Ia meninggal pada usia 962 tahun 	 Elan ən təɣrəst-net kul əqqalan ṭazayat ṭəṃad n awatay əd ṣədisat təṃərwen d əššin, dəffər a di aba-tu.


Kepadamulah, dan bukannya kepada saudara-saudaramu, aku berikan Sikhem, daerah subur itu yang telah kurebut dari orang Amori dengan pedang dan panahku. 	 Aṃaran ad ak əššita fəl adagar wa əkfeɣ iməqqaran nak akfaq qay aṃadal wa ərkaba daɣ Kəl Amori əs takoba nin d allaɣ in.»


Setelah itu Yakub minta diri dan memberi berkat perpisahan 	 Iga Yaqub i Firɣawna šiwaṭriwen əmməzzayan.


Semua saudara yang ada bersama saya, mengirim salam kepadamu. Sampaikanlah salam kami kepada kawan-kawan kita yang seiman. Semoga Tuhan memberkati Saudara semua. Hormat kami, Paulus 	 Aytedan kul win dər namahaɣ edag, əhulan kay-in. Təhulaɣ-in imaran-nana win dər nədraw əzəgzan, Məššina ya təgeɣ-awan arraxmat ketnawan.


Ketika imam-imam kepala dan pengawal-pengawal itu melihat Yesus, mereka berteriak, "Salibkan Dia! Salibkan Dia!" Pilatus berkata kepada mereka, "Ambillah Dia, dan salibkan olehmu sendiri, saya tidak menemukan satu kesalahan pun pada-Nya. 	 As t-oggan limaman win zawwarnen əd magazan n Ahan ən Məššina, ad saɣaren gannin: «Taytay-tu fəl šiləlt! Taytay-tu fəl šiləlt!» inn-asan Bilatəs: «Abəzat-tu kawanay iman-nawan tattaytayam-tu, nak wər hənnəyaɣ əddəlil waliyyan fəl t-əwwəddaba.»


Sesudah itu Yakub dan rombongannya meninggalkan Betel. Ketika mereka masih agak jauh dari Efrata, tibalah saatnya bagi Rahel untuk melahirkan. Tetapi anaknya sukar lahir 	 Yaqub əd tələqqawen-net əg̣madan Bet-El. Daɣ tarrayt n əɣrəm n Efrata, daq-qu əggugan, təggaz Raxil šin ig̣uz n əṃzur, das-wər-nələmmid.


Dalam masa tujuh tahun penuh kemakmuran itu, tanah menghasilkan panen yang berlimpah-limpah 	 Daɣ elan win n əṣṣa ən tewant, šiwəgas əganat amaknaw olaɣan.


Kata Yesus pula, "Sungguh, percayalah, engkau akan melihat langit terbuka, dan malaikat-malaikat Allah naik turun pada Anak Manusia. 	 Təzzar inn-as: «Əggəyyeɣ əsilakanaɣ-awan as dəffər awa ad tənəyam ijənnawan ənnolaman tagazzayan-tan angalosan, tazabben-du fəl Barar n Awedan.»


Aku takkan ikut dalam permupakatan mereka, juga tidak di dalam perkumpulan mereka. Sebab mereka membunuh dalam kemarahan, melumpuhkan banteng demi kesenangan 	 Sənnəməggəgaɣet šiṃərkas nawan əd ṃan in Əqqamet ətəwəsaɣmar in Wər irtay dər-wan daɣ ahan in, Fəlas daɣ alham nawan, bararan in Ad tənɣam aytedan aggotnen daɣ tara ən ṃan təɣtasam agozan ən zəgran əddarnen.


Allah memandang segala sesuatu yang telah dibuat-Nya itu, dan Ia sangat senang. Malam lewat dan jadilah pagi. Itulah hari yang keenam 	 Təzzar inay Məššina as arat wa iga da, kul ikna əlluɣ. Ig'ahad təga tifawt, ig'əzəl wa n ṣədis.


Tetapi air mulai merembes dari bawah dan membasahi permukaan bumi 	 Təzzar təg̣mad-du šaṭ n aṃan aṃadal, təssəbdag tesayt n aṃadal.


Pada saat itu juga orang itu sembuh. Ia mengangkat tikarnya dan berjalan. Hal itu terjadi pada hari Sabat 	 Amazay wen da daɣ izzay aləs en den, təzzar idkal təsalat-net ijawankat. Ənta arat wa itaggu daɣ əzəl ən təsanfawt ən Kəl-Əlyəhud.


Mereka berkata kepada wanita itu, "Kami percaya sekarang, bukan lagi karena apa yang engkau katakan kepada kami, tetapi karena kami sendiri sudah mendengar Dia, dan tahu bahwa Ia memang Penyelamat dunia. 	 Təzzar ənnan i təntut: «Nakkanay səket nəkna əzəgzan fəlas əstizarat kam ɣas a danaɣ-igan isalan, əmərədda iman-nana as das-nəsla, amaran nəssân as tidət as ənta a imosan Ənəssefsi n əddənet.


Mimpi itu diceritakannya pula kepada ayahnya, dan ayahnya menegur dia, katanya, "Mimpi apa itu? Kaupikir saya, ibumu dan saudara-saudaramu akan datang dan sujud menyembah kepadamu? 	 Targət ta imal i məqqaran-net da, imal tat i ši-s ənta da. Iharaššat tu ši-s iṇṇ'as: «Ma iṃos almaɣna ən tərgət ta? Mərda nnak ad ak nəssəjəd nak, d anna nak əd məqqaran nak?»


Semua perbuatan yang salah adalah dosa, tetapi ada dosa yang tidak mengakibatkan orang kehilangan hidup sejati dan kekal itu 	 Tidət as iba n əzəluləɣ abakkad a imos, mišan ibakkadan wərgeɣ kul ətawayan əs tamattant.


lalu diantarkannya mereka ke dalam rumah. Ia memberi mereka air untuk membasuh kaki, dan juga makanan untuk keledai mereka 	 Ig'en aləs wa daɣ ahan ən Yusəf ikf'en d aṃan əššoradan iḍaran nasan ikf'əzdan nasan ələmmuz.


bahwa Aku benar, karena Aku pergi kepada Bapa dan kalian tak akan melihat Aku lagi 	 əxrâkan daɣ batu n awa imosan alɣadala fəlas tewaɣlay a əgeɣ Abba amaran wər i-za-tələsam anay;


Ia mengandung anak kembar, dan sebelum anak-anak itu lahir, mereka bergelut di dalam rahimnya. Kata Ribka, "Mengapa hal ini harus terjadi pada diriku?" Lalu ia memohon petunjuk kepada TUHAN 	 Ad ətanazmaman bararan daɣ tədist-net, təzzar təṇṇa: «Ənnar əddəlil igraw i awa?» Təgla təṣṣəstan Əməli.


semasa hidupnya ia memberikan banyak hadiah kepada anak-anak yang diperolehnya dari istri-istrinya yang lain. Kemudian disuruhnya anak-anak itu pindah ke daerah di sebelah timur Kanaan, supaya menjauhi Ishak anaknya 	 Iga šihəkkuten i bararan-net win taknaten. Təzzar issəgag-tan, harwa iddar, barar-net Isxaq s akal ən dənnəg.


Inilah riwayat Ishak, anak Abraham 	 Əntada əttarix n Isxaq agg Ibrahim.


Kemudian sapi-sapi yang kurus memakan sapi-sapi yang gemuk. Setelah itu raja bangun dari tidurnya 	 Aṃaran šitan šin əbrarnen əlbaknen, ətšanat əṣṣayat šin hossaynen əddəratnen. Təzzar iṇkar du Firɣawna daɣ etəṣ.


Aku akan memberikan kepadamu keturunan yang sangat banyak, sehingga tak seorang pun sanggup menghitung mereka. Sebagaimana orang tak dapat menghitung debu di tanah, demikian juga keturunanmu tidak akan dapat dihitung 	 Ad-agaɣ əzzurriya-nnak šilat ən təblalen n aṃadal as kundaba awedan wa ifragan a tanat iššiḍən a-tu-z-iššiḍənan.


Yang pertama bernama Pison; sungai itu mengalir mengelilingi tanah Hawila 	 Aḍar w'azzaran eṣəm-net Fišon, ənta a dd-iɣlayan akal kul wa n Hawila, akal wa iha urəɣ,


Demikianlah ladang beserta guanya yang tadinya milik orang Het, menjadi milik Abraham untuk tanah pekuburan 	 Tawagost d əɣəɣi wa tat-ihan əqqalan təla n Ibrahim, təggaz-t-id əs Kəl Xet, a-tat-agu edagg ən zəkwan ən nəṃṃəttan-net.


Semoga Allah Yang Mahakuasa memberkati perkawinanmu dan memberikan kepadamu anak cucu yang banyak, sehingga engkau menjadi leluhur banyak bangsa 	 Məššina di maqqaran təssiwaraq qay albaraka, ikf'ik bararan, təzzar issəgat əzzurriya nnak, issuɣəl kay əmaraw ən giman ən təmattiwen.


Ternyata semuanya tepat terjadi seperti dikatakannya, yaitu: Baginda mengembalikan hamba kepada jabatan hamba semula, tetapi menghukum mati pengurus roti itu. 	 Ənta əmmək wa as danaq-qanat iffəssar iṃos a wa: Nak issoɣal i əššəɣəl in, amaran ənta itawašalay.»


Lalu kata Rahel, "Ini hamba saya Bilha; tidurlah dengan dia supaya ia melahirkan. Dengan demikian saya bisa menjadi ibu melalui dia. 	 Təṇṇ'as Raxil: «Əkfeq qay taklit in Bilha, tənəməṇsa dər-əs, tile dər-əs bararan, əssədwəlaq qan, agaqqan bararan in. Əddi nak da ad əqqəla anna.»


Maka Yesus berkata sekali lagi, "Sungguh benar kata-Ku ini: Akulah pintu untuk domba 	 Ilas Ɣaysa inn-asan: «Əggəyyeɣ əsilakanaɣ-awan as nak a imosan imi w'as raddaɣnat ayfəd.


Tetapi sekiranya Aku menghakimi orang, keputusan-Ku itu adil, sebab Aku tidak sendirian; Bapa yang mengutus-Ku ada bersama Aku 	 As ig'awen da as fall-i d-osa adi, ad šarraɣa, amaran əššəriɣa-nin issohat, fəlas iddew dər-i Abba wa di-d-issəglan.


Ketika mereka mengembara ke sebelah timur, sampailah mereka di sebuah dataran di Babilonia, lalu menetap di sana 	 Əmalan-tu aytedan ətagalatnen ad d-əhanen sas dənnəg, əgrawnen asalwa iyyan daɣ aṃadal ən Šinar, əɣsaran daɣ-as.


Rut terus saja memungut gandum di ladang sampai sore. Setelah ia memukul-mukul batang-batang gandum itu untuk melepaskan biji-bijinya dari batangnya, ternyata ia telah mengumpulkan kira-kira sepuluh kilogram 	 Təfrad Rut har ig'ahad. Təbəkkat s əsabakkaw šiɣaɣanen šin təšidawt, tədnay əsəgrəs net šabba n əššəɣir.


Lot kemanakan Abram juga bertempat tinggal di Sodom, karena itu ia pun dibawa oleh musuh beserta segala harta bendanya 	 Lot agg amaḍray n Abram, iɣsaran Sədom, ewayan-tu ənta da əd təla-nnet, təzzar əglan.


Lalu mereka memanggil Ribka dan bertanya, "Maukah engkau ikut orang ini?" Jawab gadis itu, "Ya, saya mau. 	 Əɣran-du Raqqiyetu, əṣṣəstanan-tat: «Tareɣ tidawt n aləs a da?» Təṇṇa: «Awalla.»


Karena kita tahu bahwa Ia mendengarkan kita kalau kita memohon kepada-Nya, maka kita tahu juga bahwa Ia memberikan kita apa yang kita minta daripada-Nya 	 Maran azzama nəss n as issisam ana wədi arat wa daɣ as nəgmay nəss n as nəgr w tu.


Lalu Yakub berkata kepada keluarganya dan kepada semua orang yang ada bersama-sama dengan dia, "Kita akan berangkat dari sini dan pergi ke Betel. Di situ saya akan mendirikan mezbah bagi Allah yang telah menolong saya pada masa kesukaran saya dan yang telah melindungi saya ke mana saja saya pergi. Jadi buanglah patung dewa-dewa asing yang ada padamu; lakukanlah upacara pembersihan diri dan kenakanlah pakaian yang bersih. 	 Iṇṇa Yaqub y aytedan-net əd win dər-əs əddewnen: «Əgərat-in aṣṣanaman win ɣur-wan əllanen, zəzdəgat, təsəṃṃəttəyam isəlsa!


Setelah itu berangkatlah ketiga tamu itu diantar oleh Abraham. Lalu sampailah mereka ke suatu tempat dari mana mereka dapat memandang Sodom 	 Əggazan meddan tarrayt, əgan anamod ən Sədom har oggan aɣrəm-net, intak-kan Ibrahim.


Mereka membutakan semua orang yang ada di luar rumah itu, sehingga orang-orang itu tidak dapat menemukan pintu itu lagi 	 S ig'a wen meddan win əllanen dat ahan əwatan-tan əs taḍḍarɣalt win maḍrornen əd win waššarnen, haras orn-asan ad əṣṣənan dad illa əmi n ahan. Əṇṇan meddan ann əššin i Lot: «Awak əllan-tu marwan-nak da? Əḍaggal, bararan, šibararen, madeɣ imarwan a əqqalan, əkkəs-tan daɣ əɣrəm a, fəlas ahluk a tu-za-nagu. Šiɣəttas-net aggotnen oṣanat-in Əməli, issokanaq-q-idu a-tu-nəhlək.»


Tak seorang pun dapat datang kepada-Ku, kalau Bapa yang mengutus Aku, tidak membawa dia kepada-Ku; dan siapa yang datang, akan Kubangkitkan pada Hari Kiamat 	 Wər t-illa i di-du-z-akkin ar s a t-id-ilway sər-i Abba wa di-d-issəglan. Nak amaran əsənkər a t-idu-z-aga daɣ təmattant daɣ əzəl a ilkaman.


Beberapa orang pegawai istana melihat dia dan memberitahukan kepada raja betapa cantiknya wanita itu; sebab itu dia dibawa ke istana raja 	 Ənayan-tat mizwaran ən Firɣawna, a das tat əmmalan. Təzzar təmmeway tənṭut s aɣaywan-net.


Hal itu dilakukannya karena TUHAN telah menampakkan diri kepadanya dan berkata, "Jangan pergi ke Mesir; tinggallah di negeri ini, seperti yang telah Kuperintahkan kepadamu 	 Inafalal as du Əməli, iṇṇ'as: «Ad wər tərəsa Masar, əɣsər daɣ akal wa dak z əməla.


Dalam tiga hari ini raja akan menyuruh orang memenggal kepalamu lalu menggantungkan mayatmu pada sebuah tiang, dan burung-burung akan makan dagingmu. 	 Daɣ karad aḍan ad ikkəs Firɣawna eɣaf nak, iššiləy kay daɣ ašək, atšin g̣ədad iṣan nak.»


Malaikat-malaikat itu bertanya, "Ibu, mengapa menangis?" Maria menjawab, "Tuhan saya sudah diambil, dan saya tidak tahu Ia ditaruh di mana. 	 Təzzar ənnan-as: «Ma kam isâlan, tantut?» Tənn-asan: «Wər di-isəlu ar imiwəy wa iga Əməli-nin, amaran wər əssena dad itawagga.»


Tetapi setelah mereka menceritakan semua yang dikatakan Yusuf kepada mereka, dan ketika ia melihat kereta yang dikirim Yusuf untuk menjemputnya dan membawanya ke Mesir, sadarlah ia dari lamunannya 	 Mišan as das əmalan arat kul wa dasan iṇṇa Yusəf, inay šimariwen šin das d'issəgla fəl a tanat in əwənan, əqqalan t'idu ṃan-net.


Memang Aku berasal dari Bapa, dan sudah datang ke dalam dunia. Tetapi sekarang Aku meninggalkan dunia untuk kembali kepada Bapa. 	 Abba a ɣur d-əgmada, ose-du əddənet amaran əmərədda a tat-əgməda əqqəlaq-q.»


Semoga TUHAN memberkati engkau dan keturunanmu sebagaimana telah diberkatinya Abraham, dan semoga engkau memiliki tanah yang kaudiami ini, yang telah diberikan Allah kepada Abraham! 	 Akf'ik albaraka kay d əzzurriya nnak wa ikfa Ibrahim fəl ad təqqəla məššis n akal wa daɣ təṃosa amagar s ənta a ikfa Məššina Ibrahim.» Dəffər a wen ig'as šiwaṭriwen.


Pulanglah, nak, sebab saya sudah terlalu tua untuk menikah lagi. Dan seandainya masih ada juga harapan bagi saya untuk menikah malam ini juga dan mendapat anak laki-laki 	 «Əqqəlmat šibararen in! Aglimat! Nak waššara, wər z ələsa azalaf. Wal'ad imos as əzələfa ahad da da, əxməla ahad da da, əgrawa bararan,


Sungai yang kedua bernama Gihon; airnya mengalir mengelilingi tanah Kus 	 Eṣəm n aḍar wa n əššin Gihon, ənta a dd-iɣlayan akal wa n Kuš ket-net.


Setelah ayah mereka meninggal, abang-abang Yusuf berkata, "Bagaimana seandainya Yusuf dendam dan mau membalas kejahatan kita dahulu? 	 As ənayan məqqaran ən Yusəf as abba nnasan za aba tu, ad ətinəməṇṇin: «Ma za nagu kud Yusəf iggaz t' alham nana, iru a daɣ-na izzəzal ark əmazal wa ṇad a das nəga da?»


Bawalah juga tujuh pasang dari setiap jenis burung dan binatang lainnya yang halal, sedangkan dari yang haram hanya satu pasang saja dari setiap jenis. Lakukanlah itu supaya dari setiap jenis binatang ada yang luput dari kebinasaan dan bisa berkembang biak lagi di bumi 	 Ədkəl yay əd təntay har əṣṣayat armaten daɣ tawaqqast əd hərwan win wər nəṃṃədas tədkəla yay əd təntay ɣas daɣ win əṃṃədasnen.


Katanya, "Allah telah memberikan kepada saya hadiah yang indah sekali. Sekarang suami saya akan menghargai saya, sebab saya telah melahirkan enam anak laki-laki," karena itu dinamakannya anaknya itu Zebulon 	 Aṃaran təṇṇa: «Məššina ikf i təhəkkut təqqitasat. Əmərədda aləs in ad i agu almaqam id əkfeq qu ṣədis bararan. Adi da fəl das təga eṣəm Zəbulun.


Pergilah kepada anakmu, angkat dan tenangkanlah dia. Aku akan menjadikan keturunannya suatu bangsa yang besar. 	 Əbdəd! Ədkəl barar-nam, əṣṣən daɣ-as, id ad-t-aga əmaraw ən tamattay tagget.


Kemudian Ribka mengambil pakaian Esau yang paling bagus, yang disimpannya di rumah, lalu dikenakannya pada Yakub 	 Dəffər adi tədkal du Raqqiyetu isəlsa n Esaw win əhossaynen as kala da əhan ehan-net təssəls'en i Yaqub wa n amaḍray nnet.


Dalam perjalanan dari Mesopotamia, sampailah Yakub dengan selamat di kota Sikhem di negeri Kanaan, lalu memasang kemahnya di sebuah padang dekat kota 	 Ɣur afel-net Mesofotami, Yaqub oṣa-ddu Šalem, aɣrəm wa n Šəkem, daɣ aṃadal ən Kanan, izzəbbat dat əɣrəm.


Saudara Gayus yang tercinta! Saya, pemimpin jemaat, yang sungguh-sungguh mengasihimu 	 A wa nak Əmuzar a din ihulan əməri nnin Gayəs areɣ əs tidət.


Pada zaman dahulu sebelum Israel mempunyai seorang raja, negeri Kanaan tertimpa bencana kelaparan. Pada waktu itu ada seorang laki-laki bernama Elimelekh. Ia dari kaum Efrata, dan tinggal di Betlehem di wilayah Yehuda. Karena bencana kelaparan itu, maka ia pergi ke negeri Moab bersama istrinya, Naomi, dan kedua anaknya yang laki-laki: Mahlon dan Kilyon. Lalu mereka tinggal di sana. Ketika mereka masih di sana 	 Daɣ azzaman n əlxəkum n alqalitan daɣ Israyil iggaz laz akal. Aləs iyyan n aɣrəm ən Betlexem daɣ akal ən Yahudəya istaq qu laz, ənta əd təntut net əd bararan net əššin a din agin azzaman daɣ əsuf n akal ən Mowab.


Semua orang yang taat kepada perintah-perintah Allah, hidup bersatu dengan Allah, dan Allah bersatu dengan mereka. Dan kita tahu bahwa Allah hidup bersatu dengan kita, karena Ia sudah memberikan Roh-Nya kepada kita 	 Wa ilkaman əy tənna ən Məššina wədi Məššina iha iman net. Əmmək w'as nəssan as Məššina iha iman nana : Issosan ana as dana ikfa Infas wa Zaddigan.


Dunia ini tidak mungkin membenci kalian. Tetapi Aku memang dibenci oleh dunia, sebab Aku selalu mengatakan kepada dunia bahwa perbuatannya jahat 	 Wər t-illa əddəlil fəl kawan-za-təgzər əddənet. Nak amaran əddənet təgzar-i fəlas əmosa təgəyya y arak mazalan win daɣ-as tagginen.


Aku akan memberikan kepadamu anak cucu sebanyak bintang di langit, dan seluruh wilayah ini akan Kuberikan kepada mereka. Semua bangsa di bumi akan mohon kepada-Ku supaya Aku memberkati mereka sebagaimana telah Kuberkati keturunanmu 	 Ad əsəffələyləyaɣ əzzurriya nnak šilat n eṭran ən jənnawan, akfaq qu iṃədlan a kul. Šimattiwen n əddənet kul ad əgrəwnat albaraka s əddəlil n əzzurriya nnak.


Seekor jantan dan seekor betina dari setiap jenis burung dan binatang lainnya--baik yang halal maupun yang haram- 	 Tawaqqast əd hərwan win wər nəṃṃədas əd win əṃṃədasnen əd g̣ədad da wa illomen aṃadal kul,


Kemudian diberkati-Nya mereka dengan ucapan "Beranakcuculah yang banyak, supaya keturunanmu mendiami seluruh muka bumi serta menguasainya. Kamu Kutugaskan mengurus ikan-ikan, burung-burung, dan semua binatang lain yang liar 	 Iga fall-assan albaraka-nnet. Iṇṇ-asan: «Əggəzat šin n ara təfələyləyam, təḍkəram aṃadal, təxkəmam-tu, təxkəmam kifitan əd g̣ədad əd mudaran kul win ozalnen fəl aṃadal.»


Dialah yang harus makin penting, dan saya makin kurang penting. 	 Ənta a ihoran ad itəwəsəɣmər nak əməla daw-əs.


Henokh ayah Irad. Irad ayah Mehuyael. Mehuyael ayah Metusael, dan Metusael adalah ayah Lamekh 	 Xenok igraw barar, ig-as eṣəm Ɣirad, Ɣirad eraw Məxuyal, Məxuyal eraw Mətušal amaran Mətušal eraw Lamek.


Ketika air bekalnya habis, Hagar meletakkan anaknya di bawah semak 	 As əɣradan aṃan daɣ əṇwar, toyya-ddu rur-es daw təfsəq.


Kemudian Allah berkata kepada Abraham, "Engkau jangan lagi memanggil istrimu Sarai; mulai sekarang namanya Sara 	 Iṇṇa Məššina y Ibrahim: «Tanṭut-nak wər tat təllisa teɣaray əs Saray eṣəm-net ad-iqqəl Sarata.


Ketika hari mulai malam, pengikut-pengikut Yesus turun ke danau 	 As təga takəst zagadayan nalkiman-net s agaraw,


Lalu Laban pergi ke kemah Yakub dan menggeledahnya; sesudah itu ia ke kemah Lea dan ke kemah kedua hamba wanita itu, tetapi patung itu tidak ditemukannya. Akhirnya ia masuk ke dalam kemah Rahel 	 Igla Laban isaffataktak ehan wa n Yaqub d ahan wa n Leyya əd wa n təwahayen-net an ṣanatat, wər igrew wala. Ɣur ag̣amad-net ehan wa n Leyya iggaz wa n Raxil. Ənta Raxil a tədkalat aṣṣanaman təɣbar tan daɣ təxawit-net, təqqim daɣ-as. Adi da fəl təṇṇa y abba-net assaɣa wa d'iggaz šin əsəffətəktək n ahaket-net: «Ad wər təššəka abba nin as wər əbdeda ɣur iguz nak fəlas alɣadat a di təgrawat.» Isaffataktak Laban ahaket-net kul mišan wər igrew aṣṣanaman-net.


Yohanes itu seperti lampu yang menyala dan memancarkan cahaya. Untuk sementara waktu kalian senang menerima cahayanya itu 	 Yaxya imos zun fətəla tərɣat təbilazlaz, amaran təqbalam ad tagim arat n assaɣat ən tədəwit daɣ ənnur-net.


Setelah itu Nahor masih hidup 119 tahun lagi, dan mendapat anak-anak lain 	 Naxor iga ṭemeday n awatay əd ṃaraw əd ṭaza dəffər təhut ən Terax, itaraw-du bararan əd təbararen.


TUHAN bertanya kepada Musa, "Apa itu di tanganmu?" Jawab Musa, "Tongkat. 	 Inn-as Amaɣlol: «Ma ihan əfus nak?» Inn-as Musa : «tallaq».


Ketika Yakub pulang ke rumah dari padang sore itu, Lea menyambutnya sambil berkata, "Tidurlah bersama saya malam ini karena saya telah membayar untuk itu dengan tanaman obat dari anak saya." Lalu Yakub bersetubuh dengan dia pada malam itu 	 As d'edwa Yaqub alməz ifal du təməḍint təssəlkad-as Leyya, təṇṇ as: «Nak ɣur za taṇsa ahada, eṭəs nak əzzinzaq qu əmmud ən barar in.» Təzzar iṇsa ɣur-əs ahad wədi.


Di dalam Buku Nabi-nabi tertulis begini: 'Semua orang akan diajar oleh Allah.' Jadi semua orang yang mendengar Bapa dan belajar dari Dia, datang kepada-Ku 	 Ikətban n ənnəbitan ih-en as: "Ketnasan a tan-isassaɣru Məššina". Awedan kul wa islan awa d-ifalan Abba, təzzar irda s awa isassaɣra wədi a di-d-akku.


Rahel berkata, "Allah telah mengadili untuk kepentingan saya. Didengarnya doaku dan diberikannya seorang anak laki-laki kepada saya." Lalu dinamakannya anak itu Dan 	 Təzzar təṇṇa Raxil: «Məššina izazzalalaɣ i əššəriɣa, iqbal təwaṭray nin, aṃaran ikf'i barar». Adi da fəl das təg'eṣəm Dan.


Aku sudah memberikan mereka keagungan yang Bapa berikan kepada-Ku, supaya mereka menjadi satu, sama seperti Kita juga satu 	 Əkfeq-qan tarna ta di-təkfe, fəl ad əqqəlan arat iyyanda zun awa nəmos nak dər-ək,


Allah berkata kepada Nuh dan anak-anaknya 	 Iṇṇa Məššina tolas i Nux əd maddan-əs:


Allah yang dipuja Abraham dan dipuja ayah saya Nahor akan menjadi hakim antara kita." Lalu Yakub bersumpah demi Allah yang disembah oleh Ishak, ayahnya, untuk menepati janjinya 	 «Məššina n Ibrahim d Əməli ən Naxor ələkanet-ana!» Dəffər a wen ihad Yaqub əs Məššina wa iksud abba-nnet Isxaq ar ad-iṭṭəf arkawal.


Lalu berkatalah raja Sodom kepada Abram, "Ambillah barang rampasan itu, tetapi sudilah mengembalikan kepadaku semua orang-orangku. 	 Iṇṇa əmənokal ən Sədom y Abram: «Suɣəl-i-du aytedan təṭṭfaɣ-in təkarzay.»


Sebab itu, jangan khawatir, Rut. Semua yang kauminta itu akan saya laksanakan; sebab semua orang di kota ini sudah tahu bahwa kau adalah seorang wanita yang baik budi 	 «A kam wər idgəz arat əmərədda. A daɣ i təgməya dam taga, id tamattay n aɣrəm nana kul təss n as kam tantut təl t almaqqam.


Yusuf mengerti bahasa mereka, tetapi mereka tidak mengetahui hal itu, karena mereka berbicara dengan Yusuf dengan perantaraan seorang juru bahasa 	 Iməqqaran-net wər əṣṣenan as Yusəf igra a wa əgannan, fəlas əməššewəl a illan gar-es dər-san.


Aku sudah menyatakan nama Bapa kepada mereka; dan Aku akan terus berbuat begitu, supaya kasih Bapa kepada-Ku tetap di dalam hati mereka dan Aku bersatu dengan mereka. 	 Əssosanaq-qan awa təmosa amaran wər z'ammazzaya d adi, fəl a tan-təggəz tara ta di-təge, ərtəya dər-san.


Sebab itu, Ibu, saya minta dengan sangat supaya kita semua saling mengasihi. Yang saya kemukakan ini bukanlah suatu perintah yang baru; perintah ini sudah diberikan kepada kita sejak kita mula-mula percaya 	 Əmərədda, tidawat, ənta da arat daɣ am gammaya : ad nənəməru gar ena. Wərgeɣ ammar izrayan a dam əktabaɣ kala kala ar ammar nəgraw harwa da daɣ ənətti.


Di tempat Yesus disalibkan ada sebuah taman. Di dalam taman itu ada sebuah kuburan baru, yang belum pernah dipakai untuk penguburan orang 	 Edag wa daɣ itawataytay Ɣaysa fəl təgəttawt ih-ay afarag. Amaran afarag wen təh-ay təsaskawt taynayat as wər kala tat-iggaz ənəmmettən.


Lalu hamba itu berdoa, "TUHAN, Allah tuan saya Abraham, tolonglah, supaya tugas saya berhasil pada hari ini; berbaik hatilah kepada tuan saya Abraham 	 Iṭṭar s a wa: «Əməli, Məššina ən məšš-i Ibrahim, təṇsaraɣ-i azalada. Səṃṃətəkwəy əlluɣ-nak i məšš-i Ibrahim sa das-taga tara-nnet.


Ketika Ribka mendengar tentang rencana Esau itu, ia menyuruh memanggil Yakub dan berkata, "Dengarkan, abangmu Esau bermaksud membalas dendam dan membunuh engkau 	 Təsla Raqqiyetu gezzar n Esaw Yaqub. Təssassaɣr'ay du, təṇṇ'as: «Amaqqar nak Esaw ira a daɣ-ak izzəzəl, s a kay anɣu.


Percayalah: Akan datang waktunya--malah sudah sampai waktunya--orang mati akan mendengar suara Anak Allah. Dan orang yang mendengarnya akan hidup 	 Əggəyyeɣ əsilakanaɣ-awan as izay-du alwaq -- s ənta da da nəha da əmərədda -- alwaq wədi, aytedan win sər-i wər nəzzəgzan ad aslin y əməsli ən Barar ən Məššina, amaran win das-əslanen əkkəwanan-as ad əgrəwan təməddurt ta təɣlalat.


Beginilah caranya kalian tahu apakah itu Roh Allah atau tidak: Orang yang mengakui bahwa Yesus Kristus datang ke dunia sebagai manusia, orang itu mempunyai Roh yang datang dari Allah 	 Ənta da əmmək w'as za təssənam Infas wa Zaddigan : Infas kul wa wər nənkər as Əlməsix awedan əs tidət a iqqal, wədi ənta ad d'ifalan Məššina.


Lalu Hawa melahirkan seorang anak laki-laki lagi, namanya Habel. Habel menjadi gembala domba, tetapi Kain menjadi petani 	 Dəffər a di teraw-du amaḍray-net Habila. Iqqal Habila amaḍan ən taɣsiwen, amaran Kayin ənta əmagyak a iṃos.


Katanya kepada saudara-saudaranya, "Ajal saya sudah dekat, tetapi Allah pasti akan memelihara kalian dan memimpin kalian keluar dari negeri ini, ke negeri yang telah dijanjikan-Nya dengan sumpah kepada Abraham, Ishak dan Yakub. 	 Iṇṇa Yusəf i məqqaran-net: «Nak ad i iba mišan illikan as Məššina a daɣ-wan iṣṣən, ṃaran issuɣəl kawan akal w'as idkal arkawal n ad t'akfu y Ibrahim d Isxaq əd Yaqub.»


Paginya raja merasa gelisah, karena itu disuruhnya memanggil semua tukang sihir dan orang berilmu di Mesir. Lalu diceritakannya mimpinya kepada mereka, tetapi tak seorang pun dapat menerangkan artinya 	 As affaw da Firɣawna irriddad, isassaɣara ddu imaššaɣawan əd muṣanan kul ən Masar. Imməgrad asan əs tərgət-net. Mišan waliyyan a t'ikfan almaɣna nnet.


Kita percaya kepada kesaksian manusia, tetapi kesaksian Allah lebih kuat lagi. Dan itulah kesaksian yang sudah diberikan oleh Allah tentang Anak-Nya 	 As əggəyen aytedan s arat ad nəqbəl təgəyya nasan. Mišan təgiyya tan Məššina ənta a zəwwərat, maran ta da a ikfa Məššina barar net.


Beberapa di antara orang-orang Farisi itu berkata, "Tak mungkin orang yang melakukan ini berasal dari Allah, sebab Ia tidak mengindahkan hari Sabat." Tetapi orang lain berkata, "Mana mungkin orang yang berdosa melakukan keajaiban-keajaiban seperti ini?" Lalu timbullah pertentangan pendapat di antara mereka 	 Ad gannin arat daɣ Farisaytan: «Aləs wa igan arat wa, wər d-ifel Məššina fəlas wər isassahat əzəl ən təsanfawt-nana.» Ənnan wiyyad: «Alɣalamaten šin, manəmmək as tanat-z-ag' awedan imosan anasbakkad?» Təzzar əmməzrayan daɣ talɣa ten.


Setelah bermalam di situ, Yakub mengambil sebagian dari binatang-binatang untuk dihadiahkan kepada Esau. Hadiah itu berupa: dua ratus kambing betina, dua puluh kambing jantan, dua ratus domba betina, dua puluh domba jantan, tiga puluh unta yang sedang menyusui, bersama anaknya, empat puluh sapi betina, sepuluh sapi jantan, dua puluh keledai betina dan sepuluh keledai jantan 	 «Id kay iṃan-nak ad-i-iṇṇan: "A dak-aga alxer wəllen, əssəgeɣ əzzurriya-nnak šilat ən təblalen n aṃadal ən ṭama n agarew wər nəla aṃadin".»


TUHAN berkata kepadanya, "Dua bangsa ada di dalam rahimmu; kau akan melahirkan dua bangsa yang berseteru; adiknya lebih kuat dari kakaknya yang sulung melayani yang bungsu. 	 Iṇṇ'as Əməli: «ṣanatat təmattiwen a əhanen tadist nam ṣanatat tawšeten əṃosnen bararan win z ammazzaynen da da a kam d əg̣madan. Barar wa issəlkaman ad ixkəm wa dd azzaran.»


Mereka berusaha lagi menangkap Yesus, tetapi Ia lolos dari mereka 	 Əlasan agamay d abbaz-net, mišan ya igmad-tan.


Setelah itu Henokh hidup dalam persekutuan dengan Allah selama 300 tahun. Ia mendapat anak-anak lai 	 Dəffər təhut ən Mətušalax, Xenok iga karadat ṭəmad n awatay, iddar, itaraw-du bararan əd təbararen, iha tarrayt ta n Məššina.


Jadi pergilah Ishak dan berkemah di Lembah Gerar. Di situ ia tinggal beberapa lamanya 	 Iggəlat Isxaq izzəbbat daɣ əɣlal wa n Gərar denda ad iɣsar.


Di dalam Alkitab juga tertulis: "Mereka akan memandang Dia yang sudah mereka tikam" 	 Awal wa ihan Ikətban n Ənnəbitan ih-ay əntada as: «Ad əssədəgan isawadan-nasan sa sər wa saxxarabben.»


Kemudian meninggallah Yusuf di Mesir pada usia seratus sepuluh tahun. Mereka merempah-rempahi jenazahnya dan menaruhnya dalam peti mati 	 Tətawašarad alzanazat-net ətawaggan as aḍutan əzodnen tətawagga daɣ šifit tətawasanṣa daɣ əssənduq wa tətaggaz alzanazat daɣ Masar.


Itu sebabnya ibu bapak orang itu berkata, "Ia sudah dewasa; tanya saja kepadanya. 	 Awen da fəl ənnan marwan-net: «Tušaray-net təšišawad-tu dawan ammagrad daɣ talɣa ta tu-təqqalat, səstənat-tu.»


Kata Allah, "Aku adalah AKU ADA. Inilah yang harus kaukatakan kepada bangsa Israel, Dia yang disebut AKU ADA, sudah mengutus saya kepada kamu 	 Den daɣ ad inna Məššina i Musa : «"Əmosa əlle da." Arat da wa za tanna i Kəl-Israyil "Əlle da" a di d-izammazalan sər wan.


Kata Yakub, "Mengapa kalian menyusahkan aku dengan memberitahukan kepada orang itu bahwa kalian masih mempunyai adik? 	 Iṇṇ'as Israyil: «Ənnar əddəlil tətaggim i təkma n as das təmalam əstizarat as təlam amaḍray iyyan?»


Tomas yang disebut "Si Kembar" berkata kepada teman-temannya pengikut-pengikut Yesus, "Mari kita ikut, biar kita mati bersama Dia! 	 Inkar Tuma was gannin Eknay, inna i nalkiman win hadatnen: «Əndawat nakkanay da danaɣ-iba nəddew dər-əs.»


Ruben, anakku yang sulung, engkaulah kekuatanku, buah pertama keperkasaanku. Engkau tergagah dan terkuat di antara semua anakku 	 Ruben kay aɣafadday nin, Kay aṣṣahat in, kay eɣaf ən təɣurad in, Kay a ogaran ətəwəsəɣmar daɣ bararan in, Kay a ogaran təla ən fərregaten.


Lalu ia mengeluarkan pakaian, perhiasan perak dan emas, dan memberikan semua itu kepada Ribka. Juga abangnya dan ibunya diberinya hadiah yang mahal-mahal 	 Dəffər a wen ikkas-du daɣ lalan-net uɣənan n əzrəf d urəɣ əd təbəddaɣ ikf-en y Raqqiyetu. Ikfa amaqqar-net d anna-net šiṇufa əlanen əlqimat.


Setelah Nuh sadar dari mabuknya dan mengetahui apa yang diperbuat anak bungsunya terhadap dirinya 	 As d-ila Nux iggi dəffər əməswəd iṣṣan daɣ arat wa das iga barar-net wa ənḍərran, Xam.


Ketika mereka sampai di tempat orang memukul gandum di Goren-Haatad, di sebelah timur Sungai Yordan, mereka meratap dengan sedih dan suara nyaring. Yusuf mengadakan upacara berkabung, tujuh hari lamanya 	 As din ewadan asabbakkaw wa n Atad dagma ən Yorden əgan as tamazala təknat təzzəwwərt a daɣ sakarayan. Iga Yusəf daɣ adag wen əṣṣa aḍan əṃosnen təweškent y abba nnet.


Seluruh rakyat Mesir dijadikan hamba oleh Yusuf 	 Əggazan aytedan kul təla ən Firɣawna daɣ Masar kul.


Kemudian hamba itu menceritakan kepada Ishak segala yang telah dilakukannya 	 Issoɣal əkli y Isxaq a wa iga kul.


Mulai saat itu banyak pengikut-Nya meninggalkan Dia, dan tidak mau mengikuti-Nya lagi 	 Den da dəffər-əs ifal a əggen daɣ nalkiman-net, əɣradan əd tidawt-net.


Orang-orang Yahudi itu menjawab Yesus, "Bukankah benar kata kami bahwa Engkau orang Samaria yang kemasukan setan? 	 Təzzar ənnan Kəl-Əlyəhud i Ɣaysa: «Wərgeɣ kala nənna kay iyyan daɣ Kəl Samarəya a təmosaɣ amaran izdaq-qay aggəsuf?»


Dalam hatiku aku berkata: TUHAN sudah mengusir aku ini dari hadapan-Nya. Tak akan aku melihat lagi rumah kediaman-Nya yang suci 	 Eder ən gərwan daɣ-i in-təgara, aman-nasan əlmazan-i Šigufufen-nak n aman əd tənazzamaren-nak tallamnat dənnəg-i.


Ketika Esau berumur empat puluh tahun, ia menikah dengan dua gadis dari suku bangsa Het, yaitu Yudit anak Beeri, dan Basmat anak Elon 	 Esaw iga əkkozat təṃərwen n awatay as izlaf ṣanatat təḍoden daɣ Kəl Xiti əṃosnen Yudit elles ən Beri əd Basmat elles n Elon.


Dua puluh tahun saya sudah tinggal pada Paman. Kawanan domba dan kambing Paman telah berhasil berkembang biak, dan belum pernah saya makan seekor kambing jantan pun dari ternak Paman 	 Əmərədda ṣanatat təṃərwen n awatay a əge əlle ɣur-ək. Wər kala əgarnat ayfəd nak wala wəlli nnak, wər kala ətšeɣ ijəɣal n əsəgən nak.


Selama dua belas tahun mereka dikuasai oleh Raja Kedorlaomer, tetapi dalam tahun yang ketiga belas, mereka memberontak melawan dia 	 Maraw elan d əššin a əgan əllan daw taɣmar ən Kədorlahomer, əffəllagan awatay wa n ṃaraw əd karad.


Pada hari itu juga, Abraham mentaati Allah dan menyunatkan Ismael anaknya, dan semua orang laki-laki dalam rumahnya, termasuk para hamba yang lahir dalam rumahnya maupun yang dibelinya 	 Ibrahim idkal Ismaɣil d eklan-net kul win ɣur-əs əhunen əd win d-izzənza, xasil yayyan n ahan-net kul, isammaṇkad-tan əzəl wen da, əmmək wa as t-omar Məššina. Ibrahim iga ṭazayat təṃərwen n awatay əd ṭaza, Ismaɣil barar-net iga ṃaraw elan əd karad as əmməṇkadan. Əmməṇkadan əzəl wen da əntanay əd yayyan kul n ahan n Ibrahim, eklan-net win ɣur-əs əhunen əd win d-izzənza daɣ təsədag.


Semoga Allah menambahkan berkat kepada Yafet dengan meluaskan tempat kediamannya. Semoga keturunannya tinggal bersama-sama dengan keturunan Sem. Kanaan akan menjadi budak Yafet. 	 Isənnəfləyet Məššina Yafet, ahharaget əd Šem, amaran iqqəlet Kanan akli ən Yafet.»


Sebab saya mendengar bahwa Saudara sungguh-sungguh percaya kepada Tuhan Yesus dan mengasihi semua umat Allah 	 Fəlas əslêɣ tara ta təgeɣ y aytedan kul win əlkamnen y Əməli Ɣaysa, d əzəgzan wa sər-əs təge.


Lalu berkatalah TUHAN kepada Nuh, "Aku melihat bahwa engkau satu-satunya orang yang melakukan kehendak-Ku. Jadi, masuklah ke dalam kapal itu bersama-sama dengan seluruh keluargamu 	 Iṇṇa Əməli i Nux: «Əggəz attin kay d aɣaywan-nak fəlas ənayaɣ as kay ɣas a dat-i iṃosan aləs n alɣadil daɣ azzaman-nak.


Inilah perintah-Ku kepadamu: Kasihilah satu sama lain. 	 Omaraq-qawan s ad tənəmərim.


Raja memberi perintah kepada beberapa pegawainya, dan mereka mengeluarkan Abram dari negeri itu bersama-sama dengan istrinya dan segala miliknya 	 Iṇṇa Firɣawna y aytedan-net ad idawan d Abram har t-əkkəsan daɣ akal-net, ənta əd tənṭut-net d a wa ila kul.


Lalu kata Laban, "Bapak orang yang diberkati TUHAN! Jangan tinggal di luar sini. Mari ke rumah kami. Kami telah menyediakan kamar untuk Bapak dan juga tempat bagi unta-unta Bapak. 	 Təzzar iṇṇ-as: «Iyyaw məšš-is n albaraka n Əməli, mas din-təmala dəffər ahan? Nak əfradaɣ-ak ehan təggaza, d adag y ṃənas-nak?»


Kata Yakub, "Jangan! Jika saya telah menyenangkan hati Abang, terimalah persembahan saya ini. Bagiku, melihat wajah Abang sama dengan melihat wajah Allah, karena Abang begitu ramah kepada saya 	 Eges iṇṇ-as Yaqub: «Uhun, oṇsayaq-qay kud kay wər iha arat sər-i, əqbəl ṣusay-nin əmərədda. Ənayaq-qay šišalaɣ a wen d aṇay ən Məššina iṃan-net id ələ ɣur-ək əlxurma.


Dengan demikian Yakub menjadi kaya raya. Dia mempunyai banyak kawanan kambing domba, unta, keledai dan hamba-hamba 	 Adi da a iknan əsəggərgəs ən Yaqub wəllen, iga daɣ aharay wa ənḍərran isəgan zawwarnen,əd ṃənas dəzdan d eklan əd taklaten.


Kalau kalian berbuah banyak, Bapa-Ku diagungkan; dan dengan demikian kalian betul-betul menjadi pengikut-Ku 	 Ənta da awa as tətawanay tarna n Abba-nin: a du tarəwam tənfa tagget, assaknu adi as təmosam inalkiman-in.


Maka Esau membenci Yakub karena ayahnya telah memberikan berkatnya kepada adiknya itu. Pikirnya, "Tidak lama lagi ayah meninggal dan sehabis kita berkabung, Yakub akan saya bunuh! 	 Igzar Esaw Yaqub fəl əddəlil n albaraka wa fall-as ig'abba nnet. Iṇṇa daɣ ṃan-net: «Daɣ a ihozan abba nnana ad t iba. Dəffər awen ad əfrəga ad anɣa Yaqub.


Lalu Yusuf membeli semua tanah di mesir untuk raja. Setiap orang Mesir terpaksa menjual tanahnya, karena masa kelaparan itu sangat dahsyat; lalu semua tanah di Mesir menjadi milik raja 	 Izzənza Yusəf aṃadal kul ən Masar i Firɣawna fəlas aw Masar kul izzinz'as in tawagost-net id laz a tan iḍgazan. Iqqal akal kul in Firɣawna.


Ketika Pilatus mendengar kata-kata itu, ia membawa Yesus ke luar lalu duduk di kursi pengadilan di tempat yang bernama Lantai Batu. (Di dalam bahasa Ibrani namanya Gabata. 	 As isla Bilatəs i batuten šin, issərdaɣ-du Ɣaysa, təzzar iqqim daɣ təxawit ta n adag n əššəriɣa. Edag wədi esəm-net «Aɣarɣar ilsân təsəlit» itawann-as daɣ təlɣibranit «Gabbata».


Lalu ia bertanya, "Mengapa Saudara-saudara begitu sedih hari ini? 	 Təzzar iṣṣəstan tan: «Ma fel təzikanzaram azalada?»


Janganlah bekerja untuk mendapat makanan yang bisa habis dan busuk. Bekerjalah untuk mendapat makanan yang tidak bisa busuk dan yang memberi hidup sejati dan kekal. Makanan itu akan diberikan oleh Anak Manusia kepadamu, sebab Ia sudah dilantik oleh Allah Bapa. 	 Ayyat əššəɣəl daɣ agamay ən mensewan win ɣaššadnen, gammayat imensewan win tahaginen, hakkin təməddurt ta təɣlalat. Imensewan win Ag Awedan dawan-tan-z-akfin fəlas ənta a issəwar Məššina di n Abba ejwal wa n taɣmar-net.


Tetapi di Kanaan sedang ada kelaparan yang sangat hebat, sehingga Abram pergi lebih jauh lagi ke selatan, ke negeri Mesir untuk tinggal di sana sampai bencana itu lewat 	 Iga laz daɣ akal wen. As iḍgaz laz akal ikka Abram Maṣar a daɣ-as agu tamert.


Perkataan ini sungguh benar. Saya mau engkau menekankan hal-hal ini, supaya orang-orang yang percaya kepada Allah sungguh-sungguh berusaha untuk melakukan pekerjaan-pekerjaan yang baik dan berguna untuk semua orang 	 Arat wa imos awal illikanan, amaran areɣ a daɣ-as tədgəza fəl ad awəy adi aytedan win əzzəgzannen əs Məššina s ad səggətəkken daɣ igi ən mazalan win olaɣnen. Arat da da wa olaɣan, təh-ay tənfa y aytedan.


Ketika TUHAN berbicara dengan Musa di Mesir 	 Əzəl wa ad iššewal Amaɣlol i Musa daɣ Masar inn-as :


Lalu kata Yusuf kepada raja, "Kedua mimpi itu sama artinya; Allah telah memberitahukan kepada Tuanku apa yang akan dilakukannya 	 Iṇṇa Yusəf i Firɣawna: Firɣawna targəten šin almaɣna nasnat iyyanda. Məššina a iran ad ak iməl arat w'as oṭas igi nnet.


Ketika Yusuf melihat Benyamin dan abang-abangnya, berkatalah ia kepada pelayannya yang mengepalai rumah tangganya, "Bawalah orang-orang itu ke rumahku. Mereka akan makan bersama aku siang ini, sebab itu sembelihlah seekor binatang ternak lalu siapkanlah itu. 	 As inay Yusəf Benyamin iddəw dər-san iṇṇa y əmuzar ən maššaɣalan-net: «Agu meddan a daɣ ahan, təgzəma teɣsay tasaŋŋaq qat fəlas meddan win a ɣur-i atšin ɣur ammasnazal a.»


Keempat raja yang menang, merampas segala-galanya di Sodom dan Gomora, termasuk bahan makanan, lalu pergi 	 Imənokalan win ərzanen ədkalan təla ən ɣərman kul, wa n Sədom əd wa n Gamora, ədkalan tolas isudar-nasan təzzar əglan.


Sekarang mereka tahu bahwa semua yang Bapa berikan kepada-Ku berasal dari Bapa 	 Əmərədda əssanan as arat kul wa di-təkfe, kay a ɣur d igmad.


Kapal itu harus 133 meter panjangnya, 22 meter lebarnya, dan 13 meter tingginya 	 Ənta da təməwit t'as tu za təɣrəfa: təzzəgrət-net ad təqqəl karadat ṭəmad n əɣil, tasaga-nnet ṣəmmosat təṃərwen, amaran təzzəgrət-net s afalla karadat təṃərwen n əɣil.


Kata-kata-Nya tidak tersimpan di dalam hatimu sebab kalian tidak percaya kepada-Ku yang diutus-Nya 	 Amaran awal-net wər iha iwallan-nawan, arat wədi isitadd-ay iba nəzəgzan-nawan əs wa d-izammazal.


Rut menjawab, "Bapak sungguh baik kepada saya, meskipun saya tidak sama dengan pekerja Bapak. Keramahan Bapak sangat menghibur hati saya. 	 Tənna Rut : «Immikan a di izəluləɣ saɣmar nak ogd n d a wa ya məšši. Təssiraɣ i du iman in s awal s əmmịdan, ləmmịdan, ənta nak wər eweda almaqqam ən təklit nak.»


Laban berkata juga, "Semoga TUHAN mengawasi kita selama kita hidup berjauhan." Karena itu tempat itu dinamakan juga Mizpa 	 Iga eṣəm tolas Mitsfa (almaɣna edag n ag̣g̣az), id Laban iṇṇa tolas: «Aglet Əməli išišawalana a nəga daɣ ənəməggag.


Ketika Yusuf sampai kepada abang-abangnya, dengan kasar mereka menanggalkan jubah Yusuf yang sangat bagus itu 	 As d ewad Yusəf iməqqaran-net əzzafan tu əkkaṣan daɣ-as takatkat-net ta təknat šihussay izlag.


Tetapi bangsa yang memperbudak keturunanmu itu akan Kuhukum dan pada waktu keturunanmu meninggalkan negeri itu, mereka akan membawa banyak harta benda 	 Mišan nak ad-əšrəɣa temattay ta tan təgat eklan əg̣mədan-du akal wa,ədbalan təgərgist tagget.


Inilah kesaksian itu: Allah sudah memberikan kepada kita hidup sejati dan kekal, dan Anak-Nya adalah sumber hidup itu 	 Ma təsatadda təgiyya ta? Təsitadda as Məššina ikf'na təməddurt təɣlalat, maran təməddurt ta ənta a du təgmadat Barar net.


Lalu Yehuda mendekatinya di pinggir jalan itu, dan berkata, "Berapa yang kauminta?" Ia tidak tahu bahwa wanita itu menantunya sendiri. Tamar menjawab, "Terserah pada Tuan. 	 Ikk'et fəl afay ən tarrayt iṇṇ'as: «Əndam a dər-əm nəməṇsa,» fəlas wər iṣṣen as a wa təḍaggalt-net. Təṇṇ'as: «Ma di za takfa tənəməṇsa dər-i.»


"Tuan," jawab pegawai pemerintah itu, "cepatlah datang sebelum anak saya mati. 	 Inn-as amaššaɣal n əmənokal: «Məšš-i, ərəs-anaɣ əs Kafarnahum harwa ad wər aba barar-in.»


Karena Sara takut, ia menyangkal, katanya, "Saya tidak tertawa." Tetapi TUHAN menjawab, "Engkau memang tertawa tadi. 	 Təga Sarata bahu as təṇṇa: «Wər əḍze», ənta tərəmmeq a təga. Mišan iṇṇ-as Əməli: «Awalla təḍzə!»


Aku akan mengingat janji-Ku kepadamu dan kepada segala makhluk hidup, yaitu bahwa banjir tidak akan lagi membinasakan segala yang hidup 	 ad-d-aktaɣ arkawal ən taṣṣaqq-in dər-wan, kawanay əd təxəllak kul šin əddarnen, amaran har faw wər tu-z-iləs əlwabil ihlakan šixəllak kul emel.


Jawab Yusuf, "Inilah keterangan mimpi itu: Tiga keranjang itu artinya tiga hari 	 «Ənta da, iṇṇ'as Yusəf, almaɣna n adi: šisayyen šin karadat adi karad aḍan.


Sampai saat ini kalian belum minta apa-apa atas nama-Ku. Mintalah, maka kalian akan menerima, supaya kegembiraanmu sempurna. 	 Harwada wər t-illa a təgmâyam s-esəm-in. Əgmiyat at təgrəwam fəl at tagim tədəwit təkmâlat»


Janganlah orang-orang yang tidak bersalah itu dibunuh bersama-sama dengan yang bersalah. Jangan TUHAN! Sebab jika TUHAN melakukannya, orang yang tidak bersalah pasti akan dihukum bersama-sama dengan yang bersalah. Mana mungkin hakim alam semesta bertindak tidak adil! 	 Kala kala wər imməkkan ad-tagaɣ a di, ad-tanɣa aytedan əɣdalnen təssərtəyaq-qan əd win aššarnen, əšəššili ən win əɣdalnen əd win aššarnen! Iguk-kay əṃedran di! Əmašraɣ n əddənet ad-ammazal s əššəriɣa di?»


TUHAN berkata kepada manusia itu, "Engkau boleh makan buah-buahan dari semua pohon di taman ini 	 Təzzar ig'Əməli Məššina y aggadəm tarɣəmt təṃosat as das iṇṇa: «Təle turagat ən taṭṭay n aratan n eškan kul win n əgoras.


Yesus mendengar bahwa mereka sudah mengucilkan orang itu dari rumah ibadat. Ia mencari orang itu lalu berkata kepadanya, "Apakah engkau percaya kepada Anak Manusia? 	 As isla Ɣaysa əmazal wa igan da, təzzar iswad y aləs wen har t-igraw inn-as: «Kay ak təzzigzana s Ag Awedan?»


Setelah itu abang-abang Yusuf membebani keledai mereka dengan gandum yang telah mereka beli itu, lalu berangkatlah mereka dari situ 	 Əṭṭərken isumad nasan fəl əzdan nasan, əglan.


Abraham meninggal pada usia yang lanjut, yaitu 175 tahun 	 Ibrahim iga teṃeday n awaṭay d əṣṣayat təṃərwen əd ṣəmmos,


Anak-anak Sem ialah Elam, Asyur, Arpakhsad, Lud dan Aram 	 Bararan win Šem əṃosan: Elam, Aššur, Arfakšad, Lud d Aram.


Ajarkanlah semuanya itu, dan nasihatilah serta tegurlah para pendengarmu dengan penuh wibawa. Janganlah membiarkan seorang pun memandang engkau rendah 	 Arat da da was kay-ilzam a tu-təsasaɣra, d anamod was ilzam a sər-əs tətamaraɣ aytedan, təsuɣulaɣ-asan-t-idu. Agu y əššəɣəl wa igi n aləs ilan batu. A tu-wər-iməl i kay-olkân.


Yesus menjawab, "Apakah pertanyaan ini dari engkau sendiri atau ada orang lain yang sudah memberitahukan kepadamu tentang Aku? 	 Inn-as Ɣaysa: «Arat wa kay iman-nak as tu-tənne, meɣ ak aytedan wiyyad a dak-k-ənnanen sər-i?»


Tidak ada yang dapat menjadikan saya lebih gembira, daripada mendengar bahwa anak-anak saya hidup menurut ajaran Allah 	 wər tu təlla ɣur i tədəwit togarat ta z'aga as əslêɣ as bararan in əzilalaɣan daɣ tidət.


Ketika sudah dekat saatnya akan meninggal, dipanggilnya Yusuf, anaknya itu, lalu berkata kepadanya, "Letakkanlah tanganmu di antara pangkal pahaku dan bersumpah bahwa engkau tidak akan menguburkan aku di Mesir ini 	 As du təhoz təmaṣtant-net iɣra ddu rur-es Yusəf iṇṇ'as: «kud əgrawa ɣur-ək saɣmar əgmaya daɣ-ak a du taga əfus nak daw taɣma nin tədkəlaɣ i arkawal n as wər i za tammazala daɣ Masar, as təgeɣ adi, a di tassakna tara əd təfləst.


Di Yerusalem orang-orang sedang merayakan Hari Raya Peresmian Rumah Tuhan. Pada waktu itu musim dingin 	 Azzaman en tagrəst, ewad-du əmud ən saktan n ətəwəzəzdag n Ahan ən Məššina daɣ Yerusalam.


Abraham menjawab, "Pikir saya, di sini tak ada orang yang takut kepada Allah, sehingga saya akan dibunuh oleh orang yang menginginkan istri saya 	 Ijjəwwab-as Ibrahim: «Aɣila wala aššak daɣ-as wər t-illa i iksudan Məššina daɣ akal a da, amaran təwənɣa fəl əddəlil ən tənṭutt-in.


Tetapi Rut menjawab, "Ibu, janganlah Ibu menyuruh saya pulang dan meninggalkan Ibu! Saya mau ikut bersama Ibu. Ke mana pun Ibu pergi, ke situlah saya pergi. Di mana pun Ibu tinggal, di situ juga saya mau tinggal. Bangsa Ibu, itu bangsa saya. Allah yang Ibu sembah, akan saya sembah juga 	 Mišan təjjəwwab as Rut : «Di wər tədgəzza s ak kam əfalla, s ak kam uggaga. Edag kul wa təkke əkkeq qu, edag kul wa daɣ təxsara, daɣ as əxsara. Tamattay nam ad təqqəl šin nu, Əməli nnam ad iqqəl i nnin.


Prajurit-prajurit itu berkata satu sama lain, "Jangan kita potong-potong jubah ini. Mari kita membuang undi untuk menentukan siapa yang boleh mendapatnya." Hal itu terjadi supaya terlaksana apa yang tertulis dalam Alkitab, yaitu: "Mereka membagi-bagi pakaian-Ku, dan membuang undi untuk jubah-Ku." Dan memang prajurit-prajurit itu berbuat begitu 	 Ənnan gar-essan: Ad wər nəzəzzərrət təkatkat ta, ofa ad nagu šišaɣeren fəl wa tat-z-ilen. Arat wa ənnan-tu fəl ad andu awal ihan Ikətban n Ənnəbitan. Awal wa inna: «Əzunan tabdoq-in, təzzar əgan šišaɣeren fəl təkatkat-in» Arat wen ənta iman-net a əgan sojitan.


Demikianlah Allah membuat kedua benda terang yang besar, yaitu matahari untuk menguasai siang, dan bulan untuk menguasai malam; selain itu dibuat-Nya juga bintang-bintang 	 Iga Məššina əṇṇuran win n əššin zawwarnen. Əṇṇur wa ogaran, ənta ṭəfuk, ad-isəmmələwləw ezal, wa ənḍərran, tallit, ad-isəmmələwləw ehad. Iga-ddu eṭran əntanay da.


Tangisan bangsa Israel sudah Kudengar, dan Kulihat juga bagaimana mereka ditindas oleh bangsa Mesir 	 «Əmərədda təkurayt ən Kəl-Israyil-əsleɣ as, ənaya tolas a wa dər ogda alɣazab wa tan saknin Kəl Masar.


Yesus menceritakan perumpamaan itu, tetapi mereka tidak mengerti apa yang dimaksudkan-Nya 	 Əlmital wa da dasan-iga Ɣaysa, mišan wər əgren almaɣna n awa daɣ imməgrad da.


Maka dipanggilnya Ishak dan ia berkata, "Bukankah wanita itu istrimu? Mengapa engkau mengatakan bahwa dia adikmu?" Jawab Ishak, "Saya pikir, saya akan dibunuh jika mengatakan bahwa dia istri saya. 	 Isassaɣr'ay du Abimelek iṇṇ'as: «Zaɣnin taṇtut nak a wa! Mas teṇṇəɣ tamaḍrayt nak a təṃos?» Ijjəwwab as Isxaq: «Təṇṇa a əgeɣ adi fəl təksəda n ad ətəwənɣa fəl əddəlil-net».


Ketika Ruben kembali ke sumur itu dan tidak menemui Yusuf di situ, dikoyakkannya pakaiannya karena sedih 	 Iqqal du Ruben tagaza inay as Yusəf wər tat iha. Təzzar irmaɣ ad izazarrat isəlsa nnet.


Arpakhsad ayah Selah. Dan Selah ayah Eber 	 Arfakšad eraw Šalax, amaran Šalax eraw Eber.


Kalian sudah mendengar Aku berkata, 'Aku akan pergi, tetapi Aku akan datang kembali kepadamu'. Kalau kalian mengasihi Aku, kalian akan senang Aku pergi kepada Bapa, sebab Bapa lebih besar daripada-Ku 	 Təslâm as dawan-əṇṇe: "Teklay a əgeɣ", ənneɣ harwa "a kawan-d-əqqəla". Ənnar ixsâl as di-tərâm, təsəddəwət-kawan tənna ta əgeɣ: "Əqqalaɣ Abba", fəlas Abba ogar-i.


Maka marahlah Yakub, "Kejahatan apakah yang telah saya lakukan?" tanyanya geram. "Apa salah saya sehingga Paman mengejar-ngejar saya 	 Iggaz alham Yaqub təzzar imməṣtan əd Laban iṇṇa: «Məni a wa əɣšada? Ma iṃos abakkad in as di təhhore?


Yang menjual gandum kepada orang-orang dari seluruh dunia ialah Yusuf, sebagai gubernur Mesir. Sebab itu abang-abang Yusuf datang dan sujud di hadapannya 	 Yusəf ənta azzaran y akal, ənta a innəṭṭafan əd taɣawšay ta n nazzan n alkama y aytedan kul win n akal. Iməqqaran-net as t'in oṣan əssəjadan dat-əs daɣ aṃadal.


Segala burung dan ikan serta binatang yang lain akan takut kepadamu. Mereka semua ada dalam kekuasaanmu 	 Tawaqqast əd hərwan əd g̣ədad əd lumət-lumət, əd kifitan əntanay kul a tan təggəz ṭasa-nnawan, iksadan-kawan, təggəz taṇat-nasan ifassan-nawan.


Adam dan istrinya mendapat seorang anak laki-laki lagi. Kata Hawa, "Allah telah memberi aku anak laki-laki sebagai ganti Habel, yang telah dibunuh oleh Kain." Sebab itu Hawa menamakan anak itu Set 	 Inamanṣa Adəm əd taɣur-əs, teraw-du barar ən yay, təg-as eṣəm Set «fəlas, a təṇṇa, Məššina a di ikfan əzzurriya daɣ adagg ən Habila wa inɣa Kayin.»


Demikianlah kisahnya bagaimana Naomi kembali dari Moab bersama Rut menantunya yang orang Moab itu. Mereka tiba di Betlehem pada permulaan musim panen gandum 	 Təməwit ten da as d'əfalnat Naɣomi əd tadagalt net Rut əsuf ən Mowab. Osanat du Betleɣem ɣur tənəttawt n əmiləy n əššəɣir.


Anak kedua, juga laki-laki, dinamakannya Onan 	 Təga tadist tolas, təggaz aṃzur ən barar təg'as eṣəm Onan.


Untuk membuktikan bahwa kamu ini jujur, seorang dari kamu akan ditahan dalam penjara; yang lain boleh pulang dan membawa gandum yang kamu beli untuk keluargamu yang sedang menderita lapar 	 Kud tidət as təṃosam aytedan ən təfləst ayyaq qawan, aqqam du iyyan daɣ wan daɣ kasaw, kawanay taglim tawəyam alkama y aɣaywan nawan iha laz.


Seperti Bapa sudah mengutus Aku ke dunia, begitu juga Aku mengutus mereka ke dunia 	 Əzəmmizəl wa di-du-təge s əddənet, ənta a tan sər-əs əge nak da.


Kata putri raja kepada ibu itu, "Bawalah bayi ini, dan susuilah dia untukku; nanti ibu kuberi upah." Maka dibawanya bayi itu dan disusuinya 	 Tənn-alles ən Firɣawna i təntut ten : «Awəy barar wa a di tu təsankasa, a kam hakka tefert nam.» Teway təntut barar, a tu təsankas.


Mendengar itu, Rut sujud di hadapan Boas dan berkata, "Pak, saya tidak layak menerima perlakuan yang begitu baik dari Bapak. Saya ini orang asing dan tidak seharusnya mendapat perhatian Bapak! 	 As təsla y a wen təssəjad dat əs har tədas takanart net aṃadal, təzzar təssəstan tu : «Ma fəl əgrawa ɣur ək saɣmar ogd n d a wa, nak wər nəmos wəllət n akal?»


Abraham memisahkan tujuh anak domba dari kawanan dombanya 	 Iṣkat Ibrahim šibəgag əṣṣayat daɣ aharay-nnet.


Tetapi kalian tidak mau datang kepada-Ku untuk mendapat hidup kekal 	 Eges wər tərem a di-du-takkim y ad təgrəwam təməddurt.


Lalu Musa menghadap TUHAN lagi dan berkata, "Tuhan, mengapa bangsa Israel Kauperlakukan seburuk itu? Mengapa Engkau mengutus saya ke sini 	 Den daɣ ad igla Musa imalallay s Amaɣlol, inna : «Əməli, mas təzaɣazzaba tamattay ta? Mafel daɣ adi as di-du-təzammazala?


Lalu mereka berkata, "Empat puluh enam tahun dibutuhkan untuk membangun Rumah Tuhan ini. Dan Engkau mau membangunnya kembali dalam tiga hari? 	 Ənnan-as: «Ehan ən Məššina di əkkozat təmərwen n awatay əd sədis a fəl itawakras. Kay mas tu-za-təssəbdəda daɣ karad adan?»


Lalu Yesus berkata kepada mereka sekali lagi, "Salam sejahtera bagimu. Seperti Bapa mengutus Aku, begitu juga Aku mengutus kalian. 	 Ilas inn-asan: «Ig-awan Məššina alxer! Əzimazalaq-qawan s asaway was di-d-izammazal Abba.»


Waktu bayi itu sudah agak besar, ibunya menyerahkan dia kepada putri raja. Lalu putri raja menjadikan bayi itu anak angkatnya. "Dia kuberi nama Musa, sebab kuambil dia dari air," kata putri raja 	 As idwal barar wen teway tu y elles ən Firɣawna. Təg-ay təntut ten barar-net, təzzar təg-as esəm Musa fəlas tənna aman daq q-idu təkkas.


Tanah itu diakui sebagai milik Abraham oleh semua orang Het yang hadir dalam pertemuan di pintu gerbang kota 	 təla n Ibrahim dat šiṭtawen ən Kəl Xet win d-oṣanen imi n əɣrəm.


Lalu berkatalah mereka seorang kepada yang lain, "Nah, kita sekarang dihukum akibat kesalahan kita terhadap adik kita dahulu; ia minta tolong tetapi kita tidak mau peduli, walaupun kita melihat bahwa ia sangat menderita. Itulah sebabnya kita sekarang mengalami penderitaan ini. 	 Ad ətinəməṇṇin gar-essan, tidət as nətawaddab fəl əddəlil n amaḍray nnana. Tərəmmeq ta iga as daɣ-na igammay a tu nayyu mišan wər das nəṣṣəsam, tərəmmeq tədi da a nəga azal a.


"Saudaramu akan hidup kembali," kata Yesus kepada Marta 	 Inn-as Ɣaysa: «Amadray-nam a d-inkər daɣ təmattant.»


Laban menjawab, "Menurut adat di sini, adik tidak boleh kawin lebih dahulu daripada kakak 	 Iṇṇ'as Laban: «Adi wər itəwəggu daɣ-na əzəzləf ən tamaḍrayt dat tamaqqart.


Demikianlah Sarai memberikan Hagar kepada Abram untuk dijadikan selir. Pada waktu itu Abram sudah sepuluh tahun di Kanaan 	 Tədkal Saray taklit-net Hajara ta n wəllət Maṣar, təkf-et y Abram aləs-net, ig-et daɣ ahan, dəffər as iga ṃaraw elan iɣsar daɣ akal wa n Kanan.


Pekerjaan itu memakan waktu empat puluh hari, yaitu waktu yang biasanya diperlukan untuk merempah-rempahi mayat. Orang Mesir berkabung bagi Yakub, tujuh puluh hari lamanya 	 Imutag win əkkozat təṃərwen n əzəl a dər du tagdin. Əgan kəl Masar əṣṣayat təṃərwen n əzəl əhallin tu.


Lalu mereka berkata lagi kepadanya, "Ia berbuat apa kepadamu? Bagaimana Ia membuat engkau melihat? 	 Dəffər awen ənnan-as: «Ma imos arat wa dak-iga? Məni esaway was kay issəswad?»


Yohanes juga memberi kesaksian ini, "Saya melihat Roh Allah turun seperti merpati dari langit lalu tinggal di atas-Nya 	 Iggəyyat Yaxya tolas inna: «Əswada daɣ Infas wa Zəddigan imos zun tədabert as d-izzəbbat daɣ jənnawan iwar-tu.


Musa menjawab, "Tetapi kalau saya menemui orang-orang Israel dan berkata kepada mereka: 'Allah nenek moyangmu mengutus saya kepada kamu,' mereka pasti akan bertanya, 'Siapa namanya?' Lalu apa yang harus saya jawab kepada mereka? 	 Ilas Musa inn-as : «Ad agla daɣ adi akka Kəl-Israyil annaɣ asan : "Məššina n aljadan-nawan a di d izammazalan sər-wan". Kud z-ənnan-i : "M-esəm-net Məššina wen?" Ma dasan z-anna əddi?»


Maria Magdalena berdiri di depan kuburan sambil menangis. Sementara menangis, ia menjenguk ke dalam kuburan 	 Maryama təlla dat təsaskawt daɣ ihəz təhallu. Təššəgga daɣ amazay wa daɣ təhallu den,


Beberapa waktu kemudian, Naomi berkata kepada Rut, "Saya harus berusaha supaya engkau dapat berumah tangga lagi dan berbahagia 	 Əzəl iyyan tənna Naɣomi i tadagalt net Rut: « Nak a dam əgməya ehan daɣ za təgrəwa alxer əd təfalawist d əzzəbun nam.


Inilah keturunan Sem. Dua tahun sesudah banjir besar, ketika Sem berumur 100 tahun, ia mendapat seorang anak laki-laki yang bernama Arpakhsad 	 Ənta da əzzurriya ən Šem: Šem iga ṭemeday n awatay as eraw Arfakšad, əššin elan dəffər əlwabil.


Lewi; anak-anaknya: Gerson, Kehat dan Merari 	 Maddanəs ən Lebi əṃosan Geršon, Kəhat əd Mərari.


Orang yang membenci saudaranya adalah pembunuh, dan kalian tahu bahwa seorang pembunuh tidak mempunyai hidup sejati dan kekal 	 awedan wa igzaran amidi nnet n əddin əməggin ən man a imos, maran təssanam as awedan wa nn əməggin ən man wər das tu təlla təməddurt ta təɣlalat.


Mereka meninggalkan Mesir dan pulang ke Kanaan kepada Yakub, ayah mereka 	 Əfalan Masar, əg̣g̣əzzayan əqqalan abba nnasan Yaqub daɣ akal wa n Kanan.


Keenam belas orang itu adalah keturunan Yakub dari Zilpa, yaitu hamba wanita yang diberikan Laban kepada Lea, anaknya perempuan 	 Əntanay da da bararan ən Zilfa tamaššaɣalt ən Laban ta ikfa ell-es Leyya. Teraw tan du əd Yaqub iṃos əket nasan maraw əd ṣədis.


Biarlah saya mengambil air untuk membasuh kaki Tuan-tuan. Silakan Tuan-tuan melepaskan lelah di bawah pohon ini 	 Ammawayanet-awan-du arat n aṃan as təššoradam iḍaran-nawan. Dəffər a di taṣṣanfim daw ašəkk a.


Maka saudara-saudara Yesus berkata kepada-Nya, "Tinggalkanlah tempat ini dan pergilah ke Yudea, supaya pengikut-pengikut-Mu dapat melihat juga pekerjaan-Mu 	 Ənnan-as mədrayan-net: «Əfəl da takka akal wa n Yahudəya fəl ad ənəyan nalkiman-nak əššəɣəlan win tətagga.


Kalau Ia datang, Ia akan menyatakan kepada dunia arti sebenarnya dari dosa, dari apa yang benar, dan dari hukuman Allah 	 As d-osa ad assaknu aytedan n əddənet as əxrâkan daɣ batu n awa imosan abakkad, d awa imosan alɣadala ən Məššina d əššəriɣa-net.


lalu berkata kepadanya, "Biasanya orang menghidangkan anggur yang paling baik lebih dahulu dan kalau para tamu sudah puas minum, barulah anggur yang biasa. Tetapi Saudara menyimpan anggur yang paling baik sampai sekarang! 	 inn-as: «Iməssəksas kul esmad wa izodan a garrawan, amaran dəffər as filawasan əgrəwan wa isammakkanan. Eges kay təɣbara wa izodan har əmərədda!»


Ketika di istana raja terdengar kabar bahwa saudara-saudara Yusuf datang, raja dan pegawai-pegawainya ikut senang 	 Isalan n aṣṣa ən məqqaran ən Yusəf ewadan ehan ən Firɣawna ig̣raz a wen i Firɣawna d aytedan-net.


Ini Ribka; biarlah ia ikut dengan Bapak dan menjadi istri anak tuan Bapak, seperti yang dikatakan TUHAN sendiri. 	 Raqqiyetu da, dat-ək da, idaw dər-əs. Təqqəlet tanṭut ən rures ən məšš-ik, s əmmək wa as t-iṇṇa Əməli.


Kedua anak itu bertambah besar. Esau menjadi pemburu yang cakap dan suka tinggal di padang, tetapi Yakub bersifat tenang dan suka tinggal di rumah 	 Ədwalan bararan a. Esaw iqqal ənagmar isaḍasan, iṃos awedan n əṣuf. Mišan Yaqub iqqal amaḍan iɣassaran daɣ həktan.


Setelah semua pegawainya meninggalkan ruangan, menangislah Yusuf keras-keras, sehingga orang-orang Mesir di luar ruangan mendengarnya, dan sampailah kabar itu ke istana raja 	 Ikna tala haras əslan tu Kəl Masar, ewadan salan ehan ən Firɣawna ənta da.


Sebenarnya saya ingin menahan dia bersama saya sebagai penggantimu, supaya ia bisa membantu saya, selama saya ditahan dalam penjara ini karena memberitakan Kabar Baik dari Allah 	 Əsidarana a ɣur-i illa dada iket əhe ḳasaw fəl əddəlil n Əlinjil, ad i ilal daɣ adag nak.


Yehuda maju mendekati Yusuf dan berkata, "Maaf, Tuanku, izinkanlah hamba berbicara lagi dengan Tuanku. Jangan marah kepada hamba; Tuanku seperti raja Mesir sendiri 	 Təzzar ihoz t'id Yuda iṇṇ'as: «Əgmaya daɣ-ak məšš-i turagat n a dak əššiwəla da wər kay iggez alham fəlas šilat ən Firɣawna a təṃosa.


Setelah itu Eber masih hidup 430 tahun lagi, dan mendapat anak-anak lain 	 Eber iga əkkozat ṭəmad n awatay əd karadat təṃərwen dəffər təhut ən Feleg, itaraw-du bararan əd təbararen.


Menantumu itu sangat sayang kepadamu. Ia telah memberikan kepadamu lebih daripada apa yang dapat diberikan oleh tujuh orang anak laki-laki. Sekarang ia telah memberikan seorang cucu laki-laki pula kepadamu, yang akan memberi semangat baru kepadamu, dan memeliharamu pada masa tuamu. 	 «Ad iššəšinəy təməddurt nam təzzar idkəl tušaray nnam id tələggust nam ta kam tarat a dam tu təkfat ənta dam tofat əssa bararan.ṇ


"Saya ini orang asing yang tinggal di tengah-tengah Saudara-saudara; izinkanlah saya membeli sebidang tanah supaya saya dapat menguburkan istri saya. 	 «Əgeɣ təməddurt n amagar n əburar gar-ewwan, əgrəwat-i edagg ən zəkwan daɣ akal-nawan a daɣ əṇbala tanṭut-in.»


Yesus menjawab, "Hanya untuk sebentar saja terang itu ada di antara kalian. Jadi, berjalanlah selama terang itu masih ada, supaya kalian jangan ditimpa kegelapan. Orang yang berjalan di dalam gelap tidak tahu ke mana ia pergi 	 Təzzar inn-asan Ɣaysa: «Ənnur harwa da illa ɣur-wan, har agin arat n azzaman, jəwənkətat iket di ad t-illa ənnur fəl a kawan wər əɣdərnat šiyyay, fəlas wa ijawanken daɣ šiyyay, adi wər issen sas idag.


Pada waktu panen, kamu harus memberikan seperlima bagian hasilnya kepada raja. Selebihnya boleh kamu pakai untuk benih dan untuk makanan bagimu dan bagi keluargamu. 	 As təga ɣarat tolayam takfim Firɣawna təzunt tan ṣəmmosat tilem əkkozat təzunen šin d əqqimnen əṃosnen aṃasa ən təwəgas nawan əd sudar nawan kawanay əd bararan nawan d aytedan win əhanen iɣawnatan nawan.»


Sem, abang Yafet, adalah leluhur semua bangsa Ibrani 	 Šem, amaḍray ən Yafet, əmaraw n Eber d əzzurriya-nnet, eraw-du bararan ənta da.


Pada hari terakhir dari perayaan itu, yaitu hari yang paling penting, Yesus berdiri di dalam Rumah Tuhan lalu berseru, "Orang yang haus hendaklah datang kepada-Ku untuk minum 	 As d-ewad əzəl wa ilkaman, s ənta a imosan əzəl wa zəwwaran daɣ əmud, ibdad Ɣaysa dat tiddawat iqqərra s əməsli idkâlan inna: «Awedan kul wa iffudan akkiwet-i-du ad ašəw.


Mereka menjawab 	 Əjjəwwaban-as Kəl Xet:


Ketika Yakub melihat Rahel bersama kawanannya itu, pergilah Yakub ke sumur itu, lalu menggulingkan batu penutupnya ke samping dan memberi minum kawanan itu 	 Ogga Yaqub Raxil ɣas ta n elles ən Laban wa n aŋŋatṃas, təlkam y aharay nnet, ikk'aṇu intag təhunt ta təharat imi nnet, iššəšwa eharay n aŋŋatṃas Laban.


"Siapa yang mengatakan kepadamu bahwa engkau telanjang?" Allah bertanya. "Apakah engkau makan buah yang Kularang engkau makan itu? 	 Iṇṇ-as Əməli Məššina: «Ma dak-iṇṇan təxizamzama? Meqqal ara n ašək w'as dak ərɣama fəl taṭṭay-nnet a tətše?»


Kemudian Yusuf mengambil mereka dari pangkuan Yakub, lalu ia sendiri sujud di hadapan ayahnya 	 Ikkas tan du Yusəf daɣ faddan-net, issəjad daɣ aṃadal.


Abang-abang Yusuf iri hati kepadanya, tetapi ayahnya tetap memikirkan mimpi itu 	 Təzzar əmmənzaɣan tu məqqaran-net mišan ši-s imməɣras in ikiṭṭəw targət ta.


Jawab Lea, "Belum cukupkah engkau mengambil suami saya? Sekarang engkau malahan mencoba pula mengambil tanaman obat yang ditemukan anak saya." Kata Rahel, "Jika engkau mau memberikan tanaman obat anakmu itu kepada saya, engkau boleh tidur dengan Yakub malam ini. 	 Təṇṇas Leyya: «Awak wər dam igda as ɣur-əm təlla əṇṇiyat n aləs-in, təṣṣərtəyaɣ a wen d əmmud ən barar in?» Təjjəwwab as Raxil: «Ənəy! Aslu! Oyyeɣ Yaqub a ɣur əm aṇsu ahada, fəl ad idu takfa aratan n annabat win d omad barar nam.»


Pada tanggal dua puluh tujuh bulan dua, bumi sudah kering 	 As ig'əzəl wa n ṣanatat təṃərwen d əṣṣa daɣ təllit ta n ṣanatat iqqur aṃadal.


Sebab dahulu kita sendiri juga bodoh, sesat dan tidak taat. Kita diperhamba oleh bermacam-macam nafsu dan keinginan; kita hidup dengan niat-niat jahat dan iri hati, serta saling membenci 	 Fəlas nakkanay iman-nana da əstizarat wər nəla almaɣna, nəmos inəmməzray əxraknen. Nəha əkkəlu fəlas nəlkam y ark ənnəyaten, d arak deranan, əmosnen əzzənəfan. Nəmos aytedan as kawalan wallan-nasan, əranen əddənet, nəla alxal isinaglafan, nənimaksan gar-ena.


Lalu berkatalah raja, "Pergilah menguburkan ayahmu seperti yang telah kaujanjikan kepadanya. 	 Iṇṇ'as du Firɣawna: «Aglu tammazala abba nnak tassanda arkawal wa das təge.»


Orang yang tidak mengasihi, tidak mengenal Allah; sebab Allah adalah kasih 	 Wa wər həha tara wər issen Məššina fəlas Məššina ənta tara.


Tetapi Abraham menjawab, "Awas! Jangan sekali-kali kaubawa anakku itu ke sana 	 Iṇṇ-as Ibrahim: «Kaššeday fəl ad-tewaya barar-in s akal en!


Saya berdoa semoga persaudaraan kita sebagai orang-orang percaya akan menghasilkan pengertian yang lebih besar atas segala berkat yang kita miliki karena bersatu dengan Kristus 	 Šiwaṭriwen in ətaggaq qanat fəl ad təgrəwa s əlləlu nak, w'a dd'ig̣madan əzəgzan nak, əgərri iḳnan tənəddawt albaraka kul wa nəla daɣ ənəmənnak nana əs ləkkum y Əlməsix.


Lot memandang ke sekitarnya dan dilihatnya bahwa seluruh Lembah Yordan, sampai ke kota Zoar banyak airnya, seperti Taman TUHAN atau seperti tanah Mesir. (Begitulah keadaannya sebelum TUHAN memusnahkan kota-kota Sodom dan Gomora. 	 Idkal Lot aṣawad-net inay as aṃadal kul n agarew wa n Yorden ket-net išwa, šilan aljannat, madeɣ aɣlal n agarew wa n Ənnil, har əɣrəm ən Tsohar, harwa wər ihlek Əməli Sədom əd Gamora.


Aku sudah mendengar rintihan orang Israel yang diperbudak oleh bangsa Mesir, lalu Aku ingat akan janji-Ku itu 	 Tolas-əsleɣ i təzarzawt ən Kəl-Israyil win əgan Kəl-Masar eklan, əmərədda ad əxkəma s arkawal ən tassaq wa dasan-ədkala.


Tuanku harus pula mengangkat pegawai-pegawai lainnya, dan memberi mereka kuasa untuk memungut seperlima dari semua panen gandum selama tujuh tahun masa penuh kemakmuran itu, lalu menimbunnya di kota-kota serta menjaganya 	 Ihor tolas at tətkəla imaššaɣalan daɣ akal kul fəl a du tabazan təzunt ta n ṣəmmosat n a wa talayan aytedan daɣ təwəgas nasan daɣ elan win n əṣṣa ən tewant.


Kemudian Rut berkata lagi, "Bu, orang itu mengatakan juga bahwa saya boleh terus memungut gandum bersama para pekerjanya sampai hasil seluruh ladangnya selesai dituai. 	 Tənna Rut wəllət Mowab: «Inn'i : "Əlkəm i maššaɣalan in har əɣradan allay."»


Lalu TUHAN berkata, "Masukkanlah tanganmu kembali ke dalam bajumu." Musa berbuat begitu, dan ketika ia mengeluarkannya lagi, tangan itu sudah sembuh 	 Ilas Amaɣlol inn-as: «Suɣəl əfus nak idmaran nak.» Issoɣal əfus-net. As t-id-ikkas wər ila malad.


Kata Sikhem kepada ayahnya, "Saya mohon Ayah berusaha mendapat gadis itu bagi saya. Saya ingin mengawininya. 	 Iṇṇa Šəken y abba-nnet Xamor: «Agu arat kul wa fəl z-əzləfa tabarart a.»


Ketika Yakub mendengar bahwa Yusuf datang, ia mengumpulkan seluruh tenaganya, lalu duduk di tempat tidur 	 Ittəmal i Yaqub itawaṇṇ'as: «Barar nak da Yusəf ad d'iglan da a kay inəy». Iga ddu Yaqub šiɣurad-net har d'iqqim daɣ teṣṣat.


ia berkata kepada orang-orang Sodom itu, "Saudara-saudara, saya minta dengan sangat, janganlah melakukan hal yang sejahat itu 	 Təzzar iṇṇ-asan: «Kala, kala, imidawan-in, ad-wər-tagim ark-əmazal di.


Selagi Yakub berbicara dengan mereka, Rahel datang dengan kawanan kambing dombanya 	 Immigrad dər-san den da as du tewad Raxil, təlkam y əharay n abba nnet, id ənta a təṃosat tamaḍant-net.


dan ketika beberapa pedagang Midian lewat, Yusuf dikeluarkan oleh abang-abangnya dari dalam sumur itu lalu dijual kepada orang Ismael itu dengan harga dua puluh keping perak. Kemudian ia dibawa oleh pedagang-pedagang itu ke Mesir 	 As d okoyan mazanzan wiyyaḍ ən Kəl Midyan, əkkasan du Yusəf daɣ tagaza, əzzənzan t in i Kəl Ismaɣil ṣanatat təmərwen ən tamma n əzrəf. Ewayan tu Kəl Ismaɣil win əs Masar.


Lalu mereka memaki dia dan berkata, "Engkaulah pengikut-Nya; kami bukan! Kami pengikut Musa 	 Ərbadan-tu ənnan-as: «Kay a imosan ənalkim-net, nakkanay inalkiman ən Musa a nəmos.


Sementara mereka ada di tempat itu Ruben tidur dengan Bilha, selir ayahnya. Hal itu didengar Yakub, dan ia menjadi sangat marah. Yakub mempunyai dua belas anak laki-laki 	 As iɣsar Israyel daɣ aṃadal wa, itinəməṇsu Ruben əd Bilha, tawahayt n abba-nnet. Isla Israyel a di wər t-ogem. Ila Yaqub ṃaraw bararan d əššin.


supaya oleh rahmat Yesus, kita berbaik kembali dengan Allah dan kita mendapat hidup sejati dan kekal yang kita harap-harapkan 	 Arat wa ig-ay fəl ad nəqqəl iməkkusa ən təməddurt ta təɣlalat s ənta daɣ nəga attama-nana, fəlas ikkas-ana-du daɣ tišit ən nəmməzray-net, s arraxmat-net.


karena ia menyebabkan banyak orang Yahudi meninggalkan mereka dan percaya kepada Yesus 	 fəlas əddəlil-net a fəl dəffər-san əfalan Kəl-Əlyəhud aggotnen əzzəgzanan əs Ɣaysa.


Demikianlah Allah menciptakan manusia, dan dijadikannya mereka seperti diri-Nya sendiri. Diciptakan-Nya mereka laki-laki dan perempuan 	 Məššina ixlak-du aggadəm əs šaššela-nnet yay əd təntay ket-nasan ixlak-kan-du.


Banyak orang Yahudi telah datang mengunjungi Marta dan Maria untuk menghibur mereka karena kematian saudaranya 	 osan-in Kəl-Əlyəhud aggotnen Marta əd Maryama fəl a dasnat-in-šəwwəškənan daɣ adag n amadray-nasnat.


Seorang dari kamu harus pulang mengambilnya. Yang lain akan ditahan sampai perkataanmu terbukti. Jika tidak, demi nama raja, kamu ini mata-mata musuh! 	 Saglat iyyan daɣ wan a t'id'awəy, kawanay aṃaran at takkim kasaw, a kawan ajjarraba har əṣṣəna kud a wa di təgannam tidət wala bahu, as wər iga di əhada s eṣəm ən Firɣawna as kawanay inaṣṣasaman.»


Mereka mengangkut jenazahnya ke Kanaan dan menguburkannya dalam gua Makhpela, di sebelah timur Mamre, di ladang yang telah dibeli oleh Abraham dari Efron orang Het itu, untuk dijadikan pekuburan 	 Ewayan alzanazat-net s akal wa n Kanan əṇbalan t'in daɣ əɣəɣi wa ihan tawagost ta n Makfela, əɣəɣi wa izzənz' Ibrahim ənta əd tawagost ɣur Efron wa n aw Xet fəl ad iqqəl edagg ən zəkwan dagma n aṃadal ən Mamre.


Masih banyak hal tentang kalian yang mau Kukatakan dan hakimi. Tetapi Dia yang mengutus Aku dapat dipercaya. Dan Aku memberitahukan kepada dunia apa yang Aku dengar dari Dia. 	 Əllan-tu aratan aggotnen as əfragaɣ a tan-anna daɣ talɣa-nawan, əllan-awan-tu attadiban aggotnen. Mišan wa di-d-issəglan Məššis ən tidət a imos, amaran arat wa di-d-inna, a əmmala y əddənet.»


Yesus menjawab, "Sungguh Aku berkata kepadamu: sebelum Abraham lahir, Aku sudah ada. 	 Inn-asan: «Əggəyye silakanaɣ-awan as dat təhut n Ibrahim da nak əmosa "Wa Illan da".»


Hemor dan Sikhem merasa syarat-syarat itu pantas 	 Əljəmat ten ogaman-tat id Xamor əd rures Šəkem.


Abram tetap tinggal di tanah Kanaan, sedangkan Lot berkemah di kota-kota di lembah sampai dekat Sodom 	 Abram iɣsar daɣ akal wa n Kanan.Mišan Lot ənta iɣsar daɣ ɣələyɣəlayan ən ɣərman ən tatawla ən Yorden. Ikras ihəktan-net har Sodom.


Lotan adalah leluhur marga Hori dan Heman. (Lotan mempunyai saudara perempuan, yaitu Timna) 	 Maddanəs ən Lotan əṃosan: Xori əd Xamam. Ila Lotan tamaḍrayt, təgat eṣəm Timna.


Waktu itu hampir pukul dua belas siang, hari sebelum Hari Raya Paskah. Pilatus berkata kepada orang-orang itu, "Ini rajamu! 	 Imos awen əzəl wa oggan amud wa n Akkay, ammasnazal, amaran taggin mutag. Inna Bilatəs i Kəl-Əlyəhud: «Əmənokal-nawan əddi!»


(Laban memberikan hambanya perempuan yang bernama Zilpa kepada Lea, untuk menjadi hambanya. 	 Iššedaw tat əd təklit-net Zilfa fəl ad as təšɣəl. Inamaṇsa Yaqub əd Leyya.


Lalu Petrus dan pengikut lain itu pergi ke kuburan 	 Irdaɣ-du Butros d ənalkim wa hadan əkkan təsaskawt.


Dengan jalan inilah kita mengetahui cara mengasihi sesama: Kristus sudah menyerahkan hidup-Nya untuk kita. Sebab itu, kita juga harus menyerahkan hidup kita untuk saudara-saudara kita 	 Əmmək w'as nəss n a w'as itawannu tara: Ɣaysa Əlməsix ikf'ana iman net. Nakkanay da ihor ad nakfu imidawan nana n əddin iman nana.


Sesudah itu Yakub berkata kepada Laban, "Tujuh tahun sudah lewat; izinkanlah saya kawin dengan anak Paman. 	 Dəffər adi iṇṇa Yaqub i Laban; «Təmastant tənda. Əmərədda akf'i taṇtut t'as ərzama taggalt-net.»


Beberapa waktu kemudian Yehuda mengutus Hira, temannya, untuk mengantarkan kambing itu dan meminta kembali benda-benda yang telah diberikannya sebagai jaminan, tetapi Hira tidak dapat menemukan wanita itu 	 Issəwat Yuda aynəs əmidi-net wa n Adulam fəl ad d'awəy ɣur tənṭut kayatan win təṭṭaf əṃosnen təməṭirt. Mišan wər tat in og̣ez.


Abraham berkata lagi, "Bagaimana kalau hanya ada empat puluh orang?" TUHAN menjawab, "Demi empat puluh orang itu, akan Kubatalkan niat-Ku. 	 Iḍgaz Ibrahim tolas iṇṇa: «Mijas tu wər iha ar əkkozat təṃərwen n alɣadil!» «Wər z-əhləka aɣrəm fəl udəm n əkkozat təṃərwen.»


Andreas mengantar Simon kepada Yesus. Yesus menatap Simon, lalu berkata, "Engkau Simon, anak Yona. Engkau akan disebut Kefas." (Kefas sama dengan Petrus, artinya: gunung batu. 	 Amaran ilway-tu əs Ɣaysa. Iswad Ɣaysa daɣ Simɣon ɣas inn-as: «Kay Simɣon, rur-es ən Yaxya, ad tagaɣ esəm Kefas» (esəm wa ola əd wa n Butros, almaɣna-net təhunt.)


Suatu hari Simon Petrus, Tomas yang disebut si Kembar, Natanael dari Kana di Galilea, anak-anak Zebedeus, dan dua pengikut Yesus yang lainnya, sedang berkumpul 	 Simɣon Butros, əd Tuma was təsəmmadəq-net Eknay, əd Natanayel wa n Kana daɣ amadal ən Galilaya, əd bararan ən Zebeday, d əššin nalkiman wiyyad, ket-nasan əddewan.


Maka berkatalah TUHAN kepada Kain, "Mengapa engkau marah? Mengapa mukamu geram 	 Iṇṇa Əməli i Kayin: «Wər təleɣ əddəlil s alham wala təkenzert.


Hal itu terjadi supaya terlaksana apa yang tertulis dalam Alkitab, yaitu "Tidak satu pun dari tulang-Nya akan dipatahkan" 	 Ənta aratan win kul wər əgen ar fəl ad andu awal ihan Ikətban n Ənnəbitan. Awal wa inna: «Wər z-arraz waliyyan daɣ ɣasan-net.»