Mutuwade kanaga o bi moi-moi qangodu idadadika, ma gola kiano gena, ngohi tatailako tosidodiahika, qabolo de ngohi ai sininga ma rabaka asa tositatapu bilasu o jarita magena, ma fato de ma fara itotiai magena, talefo de tonihike ngonaka. 	 थियफिला महाराज, सुरुवातीपासून या सगळ्या गोष्टींचा काळजीपूर्वक अभ्यास मी केला आहे, म्हणून मला असे वाटले की, या सर्व घटनांविषयी आपणांला व्यवस्थित माहिती लिहावी.


Igogou, ma orasi ma Kristus o soneno wisioho kali, magena imatero de ngini lo o sone ma rabano nisioho kali dede Una. Komagena so ngini bilasu nia sininga nisimeta o bi moi-moi o kia naga maro kadaku o sorogaka, kiaka kanaga ma Kristus o Gikimoi Awi girinaka womatamiye la Awi horomati wamake. 	 म्हणून जसे तुम्हांला ख्रिस्ताबरोबर मेलेल्यामधून उठविले गेले आहे तर, स्वर्गतील म्हणजे ज्या वरील गोष्टी आहेत त्यासाठी प्रयत्न करा. जेथे ख्रिस्त देवाच्या उजव्या हाताला बसलेला आहे.


De o nyawa ipipiricaya yadala lo asa to ona manga manara qatotorou yamoteka, so ma ngale idodooha bilasu ngone o dodoto itotiai pamote gena, ma ngeko magena aku ona yasiceke. 	 तसेच पुष्कळ लोक प्रखर लैंगिक वासनांच्या आहारी जाऊन अनैसर्गिक शरीर व्यवहारात गुरफटतील. त्यांच्यामुळे खऱ्या मार्गाची निंदा होईल.


De komagena hika ngomi lo nimisisumbayang Unaka, la tanu Una asa o ngeko womihike ma ngale ngohi aku tasingangasu o nyawa manga simaka o dodoto ma ngale ma Kristus gena ma orasi iqoqomaka o Gikimoi wosimane waasi. Sababu ma ngale magena tosingangasu o nyawaka, so ngohi kanaga ipiliku o bui ma rabaka, duma igogou ngohi tasingangasu gena tomatoguwa. 	 ते रहस्य ज्या रीतीने मी सांगावयास पाहिजे, त्याप्रकारे सांगण्यासाठी माझ्यासाठी प्रार्थना करा.


Duma ma orasi ona wikelelo una magena o Yahudika ma nyawa moi, so nagala o orasi sinotoka de ona yangodu ka ma moiye imanere isidadu-dadu, "Artemis foloisi milamo, o Efesuska nanga giki!" 	 पण जेव्हा लोकांना समजले की, तो एक यहूदी आहे, तेव्हा जवळ जवळ दोन तास सातत्याने ते एका आवाजात ओरडत राहिले, “इफिसकरंची अर्तमी देवी थोर आहे!”


Sababu o bobita ngai sinoto magena kanaga idadi o bobita ma somoa, iqomaka o Musa de o bi nabi isilelefoka, gena ma sosoqe." 	 सर्व नियमशास्त्र आणि संदेष्ट्यांचे लिखाण या दोन आज्ञांवरच अवलंबून आहे.”


La o raki ma duhutu una magena wisidingo kali o nyawa wogogilalo moili. Duma yomomanara ona magena wingangapo kali wogogilalo una magena awi saheku, gila-gila witotadi de widodoa. 	 नंतर त्याने दुसऱ्या नोकरास पाठविले. त्यानी त्याचे डोके फोडले आणि त्याला अपमानकारक रीतीने वागविले.


De ai lako masirete ngohi towikeleloka o Salamati moi Ngonano, 	 कारण माझ्या डोळ्यांनी तुझे तारण पाहिले आहे,


Ma wange moiku o Petrus wotagi o bi doku wakiloli de wahika wotulu o Gikimoi Awi nyawa o Lida ma dokuka. 	 पेत्र यरुशलेमच्या सभोवतालच्या गावामध्ये फिरला. लोद या गावामध्ये जे विश्वासणारे होते, त्यांना भेटला.


Kagena o Nazaret ma dokuka o Galilea ma tonaka de o Yusuf bilasu womajobo. De ma bobai ongo Maria, gena moroheka, muna lo bilasu mowimote, so ona yasinoto imajobo de yotagi ikahie o Yudea ma daeraka, yameta o Betlehem ma dokuka, kiaka ma Kolano Daud iqoqomaka o doku magenaka wisibubuo. O Yusuf kagena wakahika la manga ronga isilefo de yaeto, sababu una magena awi sihino o Daud awi ngopa de awi danoku. 	 जिच्याशी त्याचे लग्न ठरले होते व जी गरोदर होती, त्या मरीयेसह तो तेथे नावनोंदणी करण्यासाठी गेला.


So Una wotemo, "Hika niasoma nia deru ma girinaku niaumo. Kugena asa o nao gena niamake." Ona yoise komagena, so kagena de manga deru ma girinaku manga soma yaumoka, de ato yanano, pei, o nao gena ka idala poli, sidago manga soma yalia de yatide lo yaaku kawa. 	 तो म्हणाला, “तुमचे जाळे नावेच्या उजव्या बाजूला टाका व मग तुम्हांला काही मासे मिळतील.” जेव्हा त्यांनी तसे केले, तेव्हा त्यांना पुष्कळ मासे मिळाल्यामुळे जाळे ओढता येईना.


Sababu o nyawa Ngohi tasiboso ona magena, so Ngohi tasidapano de manga sala tositiai. So ngini magena upa nisihaga, duma bilasu igogou nikaeli de nia dorouno nimatoba de nimatoduba. 	 “ज्यांच्यावर मी प्रेम करतो, त्यांना दटावतो व शिस्त लावतो म्हणून कसोशीचे प्रयत्न करावयास लागा आणि पश्चात्ताप करा.


Mutuwade o Gikimoi asa wotemo o Abraham awi sininga gena itiai Unaka. 	 “म्हणूनच त्याला नीतिमन असे गणण्यात आले.”


So o Petrus wosano munaka, "Hika nodedemo ngohika, igogou to ngini nia tona ma ija cawali ma lamo manena?" De muna mosango motemo, "Iteroka, ma ija cawali ma lamo magena." 	 पेत्र तिला म्हणाला, “मला सांग, तुमच्या शेतासाठी तुम्हांला किती पैसे मिळाले, (अमुक) इतक्याच पैशांना मिळाले काय?” सप्पीरास उत्तर दिले, “होय, आम्हाला शेत विकून तेवढेच पैसे मिळाले.”


Nakoso ngini nimasitero maro o bi nyawa ona magena o duniaka, de ngini lo ona nisiboso sababu to ona manga nyawa masirete. Duma ngini manena asa upa nimatero de o bi nyawa o duniaka, sababu Ngohi ngini tinihiri de tinitingaka, so ngini de o nyawa o duniaka he nimaketero kawa. Komagena imaaka so o nyawa o duniaka kanaga ngini iniduhudu. 	 तुम्ही जर जगाचे असता तर जगाने तुम्हावर, जशी ते स्वत:वर करतात तशी प्रीति केली असती, पण तुम्ही जगाचे नसल्याने, आणि तुमची जगातून निवड केल्याने, जग तुमचा द्वेष करते.


Ngohi tanakoka o bi moi-moi gena ngini asa niaakaka. Ngaroko ngini gena nia buturu ka ma cunu, duma to Ngohi Ai dodoto gena niiseka, de Ngohi nimoteka, de lo nidongosa waasi. He! Tanu niakelelo! Kanaga nia simaka o ngeko moi Ngohi tinibelengaka, la ma ngale Ai manara aku ngini niaaka de magena o nyawa moi lo yaakuwa yafati. 	 मला तुमची कामे माहीत आहेत, पाहा मी तुमच्यासमोर दार उघडे करुन ठेवले आहे. जे कोणीही बंद करु शकणार नाही. मला माहीत आहे की, तू दुर्बळ आहेस, तरी तू माझा शब्द पाळला आहेस, आणि माझे नाव नाकारले नाहीस.


De Una womitemo, "Sababu ani sosango itero de nagogou ma loha, o orasi manena qabolo ani ngopa ami toka asa imahoi de mitogosa kawa. So notagi la noliho ani dokuka." 	 येशू त्या स्त्रीला म्हणाला, “तुझ्या या उत्तरामुळे तू शांतीने घरी जा. तुझ्या मुलीतून भूत निघून गेले आहे.”


Magena igogou de itetero, sababu ka ma nonomasi o kia naga moi lo ihiwasi de Una masirete he kanagaka, de sababu Una Awi kuasa so o moi-moi qangodu wosirimoika. 	 सर्व गोष्टी निर्माण होण्याच्या अगोदरपासूनत तो अस्तित्वात आहे. सर्व गोष्टी त्याच्याद्वारे चालतात.


Nakoso niwosa o doku moika, de hika o nyawa la kanaga yodupa iniqeqehe qaloha gena ngini niasari. La kagena nimasidodogu, ma bati o doku magena niodongosa. 	 ज्या कोणत्याही नगरात किंवा खेड्यात तुम्ही जाल, तेथे कोण योग्य व्यक्ति आहे याचा शोध करा आणि तेथून निघेपर्यंत त्या व्यक्तीच्या घरी राहा.


Ma orasi o goginita nosi, ona o Mahkamah Agama yangodu de o imamka ma bi sahe, de o Yahudika manga roriri, de lo o bi guru agama imatolomu de jai-jai imatekefakati. So o Yesus wipipilikuka, de gila-gila wingaho de witota ma Gubernur Pilatuska. 	 पहाट होताच मुख्य याजक, वडील, नियमशास्त्राचे शिक्षक व सर्व यहूदी सभा यांनी एक योजना आखली, त्यांनी येशूला बांधले आणि पिलाताच्या ताब्यात दिले.


(Manga dupa komagena sababu o Atena ma nyawa de o bi nyawa ma somoa igogoge o orasi isigeto-geto kagena foloi yodupa isigise de isibicara o kia naga moi nakoso qamomuane.) 	 (अथेनै येथे राहणारे तसेच त्यांच्यात राहणारे विदेशी लोक नेहमी नव्या कल्पनांविषयी बोलण्यात वेळ घालवित असत).


Sababu o dunia manenaka ngone nanga goge kiaka ikakali ma riho gena ihiwa, duma o goge ma riho maro komagena igogou ngone kanaga podamaha, kiaka asa pamake o orasi ma simaka. 	 कारण कायमस्वरूपी असे नगर आपल्याला येथे नसले तरी भविष्याकाळात येणारे जे नगर आहे त्याच्याकडे आपण पाहत आहोत.


Iqomaka, ngomi ma ngale o Yesus minidoto qabolo nginika, de ngini lo o Gurumi Qatetebi niwimakeka, de lo o habari qaloloha ngini niopiricayaka. Duma o orasi manena naga de ngohi tanakoka ngini kanaga ma ngale o Yesus ma somoali, o nyawa inidodoto gena, nisanangi so niaqehe qaloha. De ngini lo nimasidailako niaqehe qaloha o kuasa ma somoali de lo niopiricaya o habari ma somoano. 	 कारण जर एखादा तुमच्याकडे येऊन आम्ही जो येशू गाजवितो त्यापेक्षा वेगळ किंवा तुम्ही जे शुभवर्तमान स्वीकारले, त्यापेक्षा वेगळे शुभवर्तमान स्वीकारले तर तुम्ही ते सहज सहन करता.


So nakoso to ngohi ai rohe manena gena, ma nyafusu asa tapareta qaputuru. Upa sidago o nyawa ma somoa tasihabari qaboloka, de ma dodoguka ngohi masirete o hadiah o Gikimoi wosijajajika magena he tamakewa. 	 त्याऐवजी मी आपल्या शरीराला कठोरपणे वागवितो आणि त्याला ताब्यात आणतो म्हणजे दुसऱ्यांना उपदेश केल्यानंतर देवाकडून मी नाकारला जाऊ नये.


Ngaroko komagena, o bi moi-moi magegena iqomaka ngohi tamote de totemo de ma faida, duma igogou qangodu magena ngohi ifati so taaku waasi towipiricaya ma Kristus, so o orasi manena de totemo ngohi torugi so ma ngale magena tacoho kawa la aku ma Kristus igogou towinako. 	 त्याऐवजी जो मला लाभ होता तो आता मी ख्रिस्तासाठी नुकसान असे समजतो.


"Yohanes, bilasu o surati moi nalefo de nosidingo o gogobu o Efesuska de to ona manga bobaretaka nasingangasu: Ngohi manena gena Una Awi gia ma girinaka o bi ngoma tumudingi wacocoho de lo o silo de ma dadami o guracino tumudingi ma dongirabaka wotagi-tagi. De Ngohi manena Ai demo tinisingangasu nginika. 	 “इफिस येथील मंडळीच्या दूताला हे लिही: “जो आपल्या उजव्या हातात सात तारे धरतो आणि सात सोनेरी दीपसमयांमधून चालतो त्याचे हे शब्द आहेत:


Igogou, ngini manena nikokulai! So itero maro ma nabi Yesaya wotemo iqomaka de wosilefoka ma ngale ngini manena 	 अहो ढोंग्यानो, तुम्हांविषयी यशया संदेष्ट्यांने योग्य सांगितले आहे. तो म्हणतो.


Ngomi gena ma orasi mia sumbayang miatide ma ngale ngini ningodu, de mia sumbayang qangodu ma rabaka kanaga mitemo, "Ya, Jou! Ani laha ka ilamo poli." 	 आम्ही नेहमीच प्रार्थनामध्ये तुमची आठवण करुन तुम्ही सर्वांसाठी देवाचे आभार मानतो.


"Upa o nyawa niasisala, la ma ngale ngini masirete lo o Gikimoi asa upa winisisala kali. Upa lo nitemo o nyawa o sala yaaaka, so ona magena bilasu yasangisara, la ma ngale ngini masirete lo o Gikimoi asa upa winisangisara kali. O nyawa manga sala gena bilasu niasiapongu, la ma ngale ngini masirete lo o Gikimoi asa winisiapongu kali. 	 ʇदुसऱ्यांचा न्याय करु नका, म्हणजे तुमचाही न्याय होणार नाही. दुसऱ्यांना दोषी ठरवू नका म्हणजे तुम्हांला दोषी ठरविले जाणार नाही. दुसऱ्यांची क्षमा करा म्हणजे तुमचीही क्षमा केली जाईल.


Kagena de o Yesus wotemo unaka, "Baba, nakoso kanaga o Gikimoi la igogou o nyawa waparetaka maro o kolano moi, de ona bilasu yasibuo kali." 	 येशूने उत्तर दिले, ‘मी तुम्हांला खरे सांगतो प्रत्येक व्यक्तीचा नव्याने जन्म झालाच पाहिजे. जर एखाघा माणसाचा नव्याने जन्म झाला नाही, तर देवाचे राज्य पाहू शकणार नाही.’


O Gikimoi gena, o moi-moi qangodu wosidadadika, to Una Awi simaka de o Yesus Kristus to Una Awi simaka, Una magena wobarani wasitemo o Pontius Pilatuska o kia igogou de itero, so ngohi lo tonisulo ngonaka, 	 जो सर्वांना जीवन देतो त्या देवासमोर आणि पंतय पिलातासमोर ज्याने चांगली साक्ष दिली त्या ख्रिस्त येशूसमोर मी तुला आज्ञा करतो.


Sababu ma ngale Awi laha onaka de lo ona wahirika gena, Una Awi sininga ma dupa watagaliwa. 	 कारण देवाने ज्यांना बोलाविले आहे आणि तो जे देतो त्याच्याविषयी कधीही आपले मत बदलत नाही.


Ma goginitano, de kanaga o Yesus womaokoye o talaga ma dateka, duma Awi muri-muri Una magena o Yesus gena ona iwinakowa. 	 दुसऱ्या दिवशी पहाटे येशू किनाऱ्यावर उभा राहिला. पण शिष्यांना समजले नाही की तो येशू आहे.


Iqomaka ngohi lo o bi nyawa yopipiricaya o Yesus Awi dodotoka, bai yanau de lo o ngopeqeka, ngohi tapiliku de tarate de o buika tasingosaka, so ona magena ngohi tasangisara qatubuso sidago lo yamuruo naga ngohi tatooma. 	 या मार्गाचा (ख्रिस्ती चळवळीचा) पुरस्कार करणाऱ्यांचा मी त्यांच्या मरणापर्यंत छळ केला. मी स्त्री व पुरुषांना अटक करुन तुंरुंगात टाकले.


Duma ngini ma binuka o Tiatiraka Ngohi nipipiricaya o dodoto magena niamotewa eko niacohowa, kiaka itemo o Iblis ma dodoto icocawaro. Ngini gena Ngohi tinisingangasu ningoduka maro o babati moi ma ngale upa Ngohi tinisitubuso nginika, upa sidago nia momoku qatubuso. 	 “पण थुवतीरा येथील मंडळीतील जे दुसरे लोक आहेत जे तिची शिकवण आजरीत नाहीत त्यांना मी सांगतो की, ज्या तुम्ही सैतानाची म्हणाविलेली खोल गुपिते जाणली नाहीत, त्या तुमच्यावर मी दुसरे ओझे लादणार नाही.


Kagena de o Petrus wotemo, "Ya Jou! Nako igogou Ngona o Yesus, noisisulo la ngohi lo o ake ma qokuko totagi takahika Ngonaka." 	 पेत्र म्हणाला, प्रभु जर तो तूच आहेस तर मला पाण्यावरून तुझ्याकडे यायला सांग.


Igogou, Ngohi o Nyawa ma Duhutu manena asa tosone maro o kia isilelefo o Gikimoi Awi Jaji ma Buku ma rabaka. Duma naguuna woisiiija Ngohi o Nyawa ma Duhutu manena, kodo, o nyawa una magena awi bodito qatubuso! Lebelaha o nyawa una magena upa lo wisibuo." 	 हाय, हाय, त्याच्याविषयी पवित्र शास्त्रात जसे लिहिले आहे, तसा मनुष्याचा पुत्र जाईल, परंतु ज्याच्याकडून मनुष्याचा पुत्र धरून दिला जाईल, त्याचा नाश होवो. तो जन्मला नसता तर ते त्याच्यासाठी बरे झाले असते.”


Kagena ma Imam Wilalamo de to una awi nyawa wiririwo, ona magena o Sadukika ma nyawa, yahino manga sininga ma danggutu ma ngale o kawasa yadupa kawa onaka, so yadoosa o bi rasulka. 	 प्रमुख याजक आणि त्याचे सर्व मित्र (सदूकी नावाचा एक गट) यांना फार हेवा वाट लागला.


Qadoohawa, nakoso ngini niaakuwa. Sababu nakoso ngone nanga buturu masirete pamomote gena ka pokaeli pahike de nanga sininga itotiai, de nanga ngongike magena o Gikimoi asa waqehe qaloha. 	 कारण जर इच्छा असेल, तर एखाद्याकडे जे असेल तसे मान्य होईल. जर नसेल तर मान्य होणार नाही.


Ma orasi magena de o Yesus wogiise o Yohanes gena wibuika, so Una o Yudea ma daeraka de womasirese wokahika o Galilea ma tonaka. 	 नंतर योहानाला तुरूंगात टाकले आहे हे ऐकून येशू गालीलास परतला.


Ngini o gogobu kadoka o Tesalonikaka, o Baba Gikimoi de o Jou Yesus Kristus manga nyawa ipipiricaya. Ngomi, Paulus, de Silwanus, de lo Timotius o surati manena minisidingo nginika. Ngomi migolo o Gikimoi nanga Baba de o Jou Yesus Kristus tanu inidogo nginika o laha ifoloi, la nia sininga yaaka so foloisi isanangi. 	 पौल, सिल्वान आणि तीमथ्य यांच्या द्वारे देव जो पिता त्यामध्ये तसेच प्रभु येशू ख्रिस्तामध्ये दृढ असलेल्या थेस्सलनीकाच्या मंडळीस, देवाची कृपा व शांति लाभो.


La o habari magegena iise de yanako sidago yaado kagena o soa de o doku ma sigilolika. 	 आणि ही बातमी त्या प्रांतात पसरली.


Nako ngini, o bi moi-moi magena ngini niaaaka ka qaloha. Nia piricaya ma Kristuska gena qaputuru. Nibicara gena de nia cawaro. O dodoto itotiai gena nianako. O orasi isigeto-geto o nyawa niariwo. De nia dodara ngomika gena ilamo. Komagena lo ngohi tinigolo nginika, la o manara kiaka o nyawa isususa bilasu pariwo, magena lo niodupa niaaka foloisi qaloha. 	 म्हणून जसे तुम्ही सर्व गोष्टीत, म्हणजे विश्वासात, बोलण्यात ज्ञानात व सर्व आस्थेत व आम्हांवरील आपल्या प्रीतीत वाढला आहा, तसे तुम्ही या कृपेतही फार वाढावे.


Qabolo de takelelo o malaikat moili o sorogaku woutili. Una wikuasa ilamo, de to una awi nita ileto-leto sidago lo o duniaku yodisiwa. 	 यानंतर मी दुसऱ्या एका देवदूताला आकाशातून खाली येताना पाहिले. त्याच्याकडे मोठे अधिकार होते. आणि त्याच्या गौरवाने पृथ्वी झळाळत होती.


Ma ngale magegena o Paulus de o Barnabas ona de o nyawa magena imatekeributu de imatekesikoholu, sidago o gogobu o Antiokhiaka isitatapu bilasu yasulo o Paulus, de o Barnabas, de lo o nyawa ipipiricaya yamuruo naga itagi o Yerusalemka, la ma ngale o sikoholu magena isibicara kagena o bi rasul de o bi roririka. 	 पौल व बर्णबा या शिक्षणाविरुद्ध होते. या विषयावर त्या लोकांशी पौलाने व बर्णबाने वाद घातला, म्हणून लोकांनी असे ठरविले की, पौल, बर्णबा व इतर काही जणांना यरुशलेमला पाठवायचे. हे लोक त्या ठिकाणी प्रेषित व वडीलजनांशी या विषयावर अधिक बोलण्यासाठी गेले.


So nakoso o moi-moi qatotorou la tahoholu de magena taaka duma upa ngohi ai sigaro la taaka, ka cawali o dorou ma dupa kanaga igogesi ai sininga ma rabaka gena ngohi isigaro sidago tonyafusu. 	 आणि ज्याअर्थी, ज्या गोष्टी मला कराव्याशा वाटत नाहीत त्या मी करतो, तेव्हा खरे तर त्या गोष्टी मी करतो असे नाही तर माइयाठयी असणारे पाप त्या गोष्टी करते.


Magena de to Una Awi demo magena yoise qabolo de ona yangodu yosawangi. So Una gena ona ka wiqohaka de itagi bato. 	 येशू जे म्हाणाला ते त्या लोकांनी ऐकले तेव्हा ते आश्चर्यचकित झाले आणि तेथून निघून गेले.


Duma ona asa wisango Unaka itemo, "Icala! Ngona nikokitoka moi, eko hiwa. Ngomi mitero nakoso minisironga Ngona ka o Samariano, o Yahudika ma duhutu nisowo. Ngomi mitero bai!" 	 यहूदी म्हणाले, “तुम्ही शोमरोनी आहात, तुम्हांला भूताने पछाडले आहे, असे आम्ही म्हणालो तर आम्ही म्हणतो तेच बरोबर नाही काय?”


"Nomaoko! De ani jongutu nalolo la natoti de noliho." 	 “मी तुला सांगतो, ऊठ, तुझा बिछाना उचल आणि आपल्या घरी जा.”


"De ma orasi moili Ngohi o roti ngai tumudingi tatepi-tepi de tasioqoka o nyawa yacala iha. De kanaga ma soohu o karaja tumudingi, magena lo ngini masirete niatolomu. 	 चार हजारांसाठी मी सात भाकरी मोडल्या, तेव्हा तुम्ही तुकड्यांच्या किती टोपल्या गोळा केल्या? शिष्यांनी उत्तर दिले, “सात टोपल्या.”


De kanaga o kia naga moili ngohi todupa la ngini nianako. Ena gena, ma Kristus kanaga o nyawa yanau moi-moi wapareta, o roka kanaga ma peqeka womipareta, de lo o Gikimoi kanaga ma Kristus wipareta. Magena imatero maro o rohe o sahe gena o rohe yapareta. 	 परंतु तुम्हाला हे माहीत व्हावे असे मला वाटते की, ख्रिस्त हा प्रत्येक पुरुषाचे मस्तक आहे. आणि प्रत्येक पुरुष हा स्त्रीचे मस्तक आहे, आणि देव ख्रिस्ताचे मस्तक आहे.


Komagena so o Yesus Una magena waaku kawa wotagi Awi ngeko wanononuka, kiaka o Yahudika ma nyawa manga sidongirabaka, upa sidago o nyawa ona yanako Una kiaka. Mutuwade o Yerusalem ma daeraka de womajobo wokahika o riho moi o tona ibobeleu ma dateka, la kagena Una de Awi muri-muri igoge o doku moi isironga o Efraimka. 	 यामुळे येशू तेव्हापासून उघडपणे यहूघांमध्ये फिरला नाही. त्याऐवजी तो रानाजवळच्या प्रदेशातील ऐफ्राईम नावाच्या नगरात गेला व तेथे शिष्यांसह राहिला.


O dodoto ma somoa moili magena upa lo nitemo o dodoto itotiai eko qaloloha. Duma kanaga o nyawa yamuruo naga to ngini nia sininga ma raba yaruwahe de ona manga edekati lo o dodoto itotiai ma ngale ma Kristus gena yodupa yatagali. 	 ती खरी सुवार्ता नाही पण असे काही जण आहेत की ते तुम्हांला गोंधळात टाकीत आहेत व ख्रिस्ताविषयीची सुवार्ता बदलण्याचा प्रयत्न करीत आहेत.


la nanga rohe ma bobolo gena asa imakitinga kawa. O bi bobolo qangodu gena bilasu ka imatekesidiahi moi de moika. 	 यासाठी की शरीरात कोणतेही मतभेद नसावेत तर उलट अवयवांनी एकमेकांची काळजी घ्यावी.


Qabolo de ngohi toise o kia naga moi maro o nyawa yadadala o sorogaka imanenere, "Awalele! O Gikimoi Awi ronga posilamo. To ngone nanga Jou Una magena o nyawa wasisosalamati, Una lo wisimulia de Awi kuasa ilamo. 	 यानंतर मी मोठ्या जनसमुदायाच्या गर्जनेसारखा स्वर्गातून आवाज ऐकला. ते म्हणत होते: “हालेलुया! तारण, गौरव आणि सत्ता आमच्या देवाची आहेत


Ma Kristus Una gena o dorou moi lo waakawa, duma maro to ngone nanga dagali Una magena o Gikimoi asa wisieto koloko o nyawa ma dorou moi. O Gikimoi waaka komagena, la ma ngale ngone, nakoso ngone de ma Kristus pomarimoika, de o Gikimoi aku wonaeto maro to Una Awi nyawa la manga sininga itiai Awi simaka. 	 ज्याच्याठायी पाप नव्हते त्याला आमच्यासाठी देवाने पाप केले. यासाठी की त्याच्यामध्ये आम्ही देवाचे नीतिमत्व व्हावे.


wotemo, "Ma orasi yaadoka, so manena asa o Gikimoi wopareta maro o kolano moi. Mutuwade hika niise la nimatoba de nimatoduba, de o habari qaloloha magena niopiricaya bai!" 	 येशू म्हणाला, “आता योग्य वेळ आली आहे. देवाचे राज्य जवळ आले आहे. पश्चात्ताप करा आणि सुवार्तेवर विश्वास ठेवा.


"O nyawa de manga dorou nakoso kanaga o Gikimoi waapongu de wapiki, ona igogou isanangi. 	 “ज्याच्या अपराधांची क्षमा झाली आहे. ज्याच्या पापावर पांघरुण घातले आहे तो धन्य!


De ngohi tosango totemo, 'Ya, Jou! So Ngona naguuna.' Kagena de o ili magenali itemo, 'Ngohi manena o Yesus o Nazaret ma nyawa, kiaka ngona noisasangisara gena.' 	 मी उत्तर दिले, ‘प्रभु, तू कोण आहेस?’ तो मला म्हणाला, ʅतू ज्याचा छळ करीत आहेस तो नासरेथचा येशू मी आहे.’


Ma orasi ka ma cunu done Ngohi isioho kali de totagi toliho Ai Babaka so ihiwaka, de ngini he idadi kawa o kia naga nigolo Ngohika. So nakoso nigolo Ai Babaka, de o kia bato nigolo de Ngohi Ai ronga, igogou magena asa Ai Baba waaka. 	 त्या दिवशी तुम्ही माझ्याकडे काही मागणार नाही, मी खरे सांगतो. माझ्या नावाने जे काही तुम्ही मागाल ते माझा पिता तुम्हांला देईल.


Sababu kanaga Una lo, ona magena woihike Ngohika, Ai Baba Una magegena Awi buturu foloisi ilamo, so o nyawa nagoona bato ona magena yaakuwa Ai Baba wikoora. 	 माझ्या पित्याने माझी मेंढरे माझ्या हाती दिली आहेत. तो सर्वांहून थोर आहे. माझ्या पित्याच्या हातून ती कोणी हिरावून घेणार नाही.


Duma o prajuritka manga sahe magena awi dupa la o Paulus wisisalamati, so una wasimahawa manga edekati magena yaaka. So ka wapareta nagoona aku itobo imatengo, de upa he o ifaka imasigocoho, hika imaumo iqoma o teoku ma ngale itobo sadine o dududusa. 	 परंतु शतधिपतीला पौलाला वाचवायचे होते म्हणून त्याने शिपायांना तो विचार सोडून देण्यास सांगितले. आणि ज्यांना पोहता येत असेल त्यांनी जहाजातून उड्या टाकून किनाऱ्याला जावे अशी आज्ञा केली.


De lo una magena idadiwa wopopareta nakoso o Jou Yesus iwipiricaya iteka waasi, sababu nako komagena done una asa womacaralamo ifoloi de wotemo qangodu ka wanako, de ma duuru o Gikimoi asa wisisala. Magena imatero de o Iblis lo iqomaka asa womacaralamo so o Gikimoi iwisisala. 	 तो ह्या कार्यात नवशिका नसावा म्हणजे तो गर्वाने फुगून जाणार नाही. व सैतानाला जशी शिक्षा झाली तशी शिक्षा होऊन त्याचा अंत होणार नाही.


Magena de o Yerusalemka ma nyawa yamuruo naga imatekebicara itemo, "Ce! O nyawa Una magegena nagala ona yodupa iwitooma bai! 	 मग यरुशलेमात राहणारे काही लोक म्हणाले, “याच माणसाला लोक जिवे मारण्याच्या प्रयत्नात आहेत.


Ngone aku Unaka pomasidate, sababu ngone panonu o ngeko moi qamomuaneka. O ngeko magena kiaka o Yesus wosiaaka ngoneka la inasidumu o oho qalolohaka so magena ngone aku pamake. O Jou Awi Suba ma Dadaru iqoqoma ma rabaka, kiaka kanaga o Ngihi Foloi Qatetebi de ma baro isipoperesuka, kagena idadiwa o nyawa yowosa. Duma o orasi manena o kia naga isipoperesu magena moi lo ihiwaka, so o ngeko de maena la ngone masirete pomasidate o Gikimoika. Sababu o Yesus Awi rohe wahike la witooma so maro o baro isipoperesu gena wapelenga ngoneka, la o Gikimoika aku pomasidate. 	 त्याच्या शरीराद्वारे, त्याने उघडलेल्या नवीन आणि जिवंत अशा मार्गामुळे आपण न भीता परमपवित्रस्तथानात पाऊल ठेवू शकतो.


Posiade-ade, nakoso o nyawa moi la ngona woningaho, awi edekati wonikalaki o hakimka, ifoloi qaloha ma orasi ngini niado waasi, de hika ngona de una magena nimakadame kasi. Upa sidago o nyawa una magena asa wonitota o hakimka, de o hakim lo nitota o polisika, de lo o polisi done asa nitota o bui ma tahuka. 	 तुम्ही तुमच्या वाद्याबरोबर न्यायालयात जात असता वाटेतच त्यांच्याशी समेट करा नाही तर तो तुम्हांला न्यायाधीशासमोर नेईल, आणि न्यायाधीश तुम्हांला दंडाधिकाऱ्याच्या स्वाधीन करील. आणि अधिकारी तुम्हांला तुरुंगात टाकील.


So kagena de Una wasango onaka wotemo, "Ngaroko Ngohi de ka Ai demo masirete o nyawa tasingangasu de Ngohi tomasinako, duma magena igogou de itiai, sababu Ngohi gena ka tanako Ngohi kiano tokahino de kiaka tokahika. De magena ngini gena nianakowa. 	 येशूने उत्तर दिले, “होय, मी स्वत:च माझ्याविषयी हा गोष्टी सांगत आहे. परंतु मी सांगतो त्या गोष्टीवर लोक विश्वास ठेवू शकतील. कारण मी कोठून आलो हे मला माहीत आहे व कोठे जाणार हे मला माहीत आहे. मी तुमच्यासारखा नाही. मी कोठून आलो व कोठे जाणार हे तुम्हांला माहीत नाही.


Duma ka o nyawa moi lo yaakuwa Una iwisango. 	 आणि ह्या प्रश्नाला उत्तर देणे त्यांना जमले नाही.


De ngini nitagi upa lo ma ngale o nyawa o baju qaloloha womasitibaku la niwikelelo bai! O nyawa la kanaga de manga baju qaloloha, ona magena bilasu o kolano manga bi kadato ma rabaka. 	 तुम्ही काय पाहायला गेला होता? तलम वस्त्र घातलेल्या माणसाला पाहायला गेला होता काय? तलम वस्त्र घालणारे राजांच्या राजवाड्यात असतात.


Duma nakoso kanaga o nyawa yasosomoa, awi duba magena asa wimote yoholu. Sababu o nyawa magena awi ili o bi duba yanakowa so iwimotewa de lo ka iloqa." 	 अनोळखी माणसांच्या मागे मेंढरे कधीच जाणार नाहीत. ती त्या माणसापासून दूर पळून जातील. कारण त्यांना त्यांचा आवाज परिचयाचा नसतो.


So una magena ngohi towingongano tanu itekawa de towisulo la una asa wotagi winikurumi nginika, hitilahi potamaha ma ngale ngohi tanako kasi ai oho o bui ma rabaka. 	 त्याला तुमच्याकडे पाठविण्याविषयी मी आशा करीत आहे. माझ्याबाबतीत काय होते ते कळताच त्याला तुमच्याकडे पाठविन.


So o nyawa ona magena o Yesus iwitago de iwingaho ma Imam Wilalamo awi tahuka. O Petrus manga duduno wototuuru o Yesus iwimote. 	 त्यांनी त्याला अटक केली व ते त्याला मुख्य याजकाच्या घरी घेऊन गेले. पण पेत्र दुरुन त्यांच्या मागे चालला.


Ma orasi o goginita nosi, o imamka ma bi sahe de o Yahudika manga roriri ona yangodu imatolomu de jai-jai imatekefakati la o Yesus bilasu iwitooma. 	 जेव्हा सकाळ झाली तेव्हा सर्व मुख्य याजक व वडीलजन यांनी येशूविरूद्ध कट केला. आणि कशा प्रकारे येशूला ठार मारायचे याचा विचार केला.


Ya, Jou! O orasi manena Ngona masirete nakelelo ona imisimahawa ngomi mitagi misihabarili, so tanu ngomi, to Ngona Ani leleani manena, nomiriwo la mitagi misihabari Ani habari qaloloha, de upa lo mimodo. 	 आणि आता प्रभु, ते काय म्हणत आहेत ते ऐक. ते आम्हांला भेडसावण्याचा प्रयत्न करीन आहेत! प्रभु, आम्ही तुझे सेवक आहोत, तुला आम्ही जे बोलावे असे वाटते ते न भीता बोलण्यासाठी आम्हांला मदत कर.


Ma orasi o Yesus he womasidiado o Yerusalemka, so o doku magena aku wakelelo, de Una asa wogari. 	 जेव्हा तो जवळ आला व त्याने शहर पाहिले, तेव्हा तो त्यासाठी रडला. आणि म्हणाला,


Komagena so ma ngale Una gena ona imatekesigurubu moi de moika, duma to ona manga bicara magena o Farisika ma nyawa ona yoiseka. So o Farisika ma nyawa magena imatekebicara dede o imamka ma bi sahe. So imatekebicara qaboloka, de ona yangodu magena itagi imakangaho o Gikimoi Awi Tahu yojojajagaka, de itemo onaka, "Nitagi la ngini bilasu o Yesus niwitago." So yojojajaga ona magena yasulo ma ngale o Yesus witago. 	 लोक येशूविषयी जे बोलत होते ते परुश्यांनी ऐकले. म्हणून मुख्य याजक आणि परुशी यांनी येशूला अटक करण्यासाठी मंदिराचे शिपाई पाठविले.


Komagena igogou, sababu iqomaka o Yesus wotemo o Gikimoika, "Ma ngale Ngona gena, Ngohi asa tasingangasu de tonigiliri to Ngohi Ai tahu ma raba moika de lo Ani gogobu ma dolomu manga sidongirabaka." 	 येशू म्हणतो, “मी तुझे नाव माझ्या बंधु आणि भगिनिंना सांगेन मी सभेसमोर तुझी स्तुति गाईन.” स्तोत्र. 22:22


So o kia kanaga de nia nagi nia bobaretaka gena bilasu onaka niafangu, bai o pajak bai lo o horomati magena qangodu kanaga nia nagi so bilasu niafangu onaka. 	 तू ज्यांचा ऋणी आहेस त्यांचे देणे देऊन टाक. ज्यांना कर द्यावयाचा त्यांना कर दे. ज्यांना जकात द्यावयाची त्यांना जकात दे. ज्यांचा धाक धरायचा त्यांचा धाक धर. ज्याला मान द्यायचा त्याला मान दे.


Kanaga o nyawa moi una o bi moi-moi o tabagano waaaka de awi ronga o Aleksander, una magena ma para ma dala woiaka o dorou ngohika, so o Jou done asa una wisisangisara ma ngale o dorou woiaka ngohika. 	 आलेवसांद्र तांबटाने माझे खूप नुकसान केले आहे. त्याने केलेल्या त्याच्या कृत्यांबद्दल देव त्याची फेड करील.


So ngini gena o Gikimoi Awi ngopa-ngopa, so ma ngale Una masirete Awi Gurumi kanaga ma Ngopaka wogogoge magena wasulo la ngone nanga sininga ma rabaka lo wogoge. De o Gurumi magegena ngone wonaaka so nanga nali positoore potemo o Gikimoika, "Awalele! Ngona gena to ngohi ai Baba masirete." 	 आणि तुम्ही त्याचे पुत्र आहात, म्हणून देवाने आपल्या पुत्राच्या आत्म्याला तुमच्या अंत:करणात पाठविले आहे. आत्मा “अब्बा” म्हणजे “पित्या” अशी हाक मारतो.


O gisisi ma binuka itutura o tona qatetetoka ioho duma qamalaika, gena imatero bato o nyawa yoise o habari qaloloha de gila-gila yaqehe de manga sininga isosanangi. 	 खडकाळ जागेवर पेरलेला तो असा आहे की, तो वचन ऐकतो व लगेच आनंदाने स्वीकारतो.


O ade-ade gena de ma ngale nanga oho o wange isigeto-geto. Duma magena kanaga imaketero lo de o Gikimoi Awi bobita moi. 	 फक्त मानवी दैनंदिन व्यवहारानुसार मी हे सांगत नाही. तर नियमशास्त्रसुद्धा हेच सांगत नाही का?


Una wosango, "Ngini tinisingangasu igogou, nakoso niododatowa de niopiricaya, igogou o kia nitetemo asa idadi. Ngini asa aku niaaka imatero maro Ngohi taaka o ara ma hutuka, de lo ngini aku nitemo, 'He, tala! Nomatide de nomatuluru la o teoku nilutuka!' Igogou, done asa o Gikimoi watuluru. 	 येशू त्यांना म्हणाला, मी तुम्हांला खरे सांगतो, जर तुम्हांला विश्वास असेल, आणि जर तुम्ही संशय धरला नाही तर मी जे अंजिराच्या झाडाबाबतीत केले तेच नव्हे तर या डोंगराला उठून समुद्रात पड असे म्हणालात तरी ते घडेल.


Kanaga o Gikimoi Awi Jaji ma Buku ma rabaka isilelefoka itemo, "O nyawa la kanaga yodupa o giliri o kia bato isimane, de lebelaha ona magena isigiliri o kia naga o Jou waaakaka." 	 पण “जो अभिमान बाळगतो, त्याने प्रभूमध्ये बाळगावा.”


O Sabat ma wangeka de Una wodoto o puji ma tahuka. Kagena o Nazaret ma nyawa yadala yoise to Una Awi dodoto de ona yohairani so itemo, "Nagoona widoto so to Una Awi pade de Awi cawaro maro komagena. De to Una Awi kuasa kiano wamake so aku waaka o nonako ihahairani. 	 शब्बाथ दिवशी तो सभास्थानात शिकवीत होता. पुष्कळ लोकांनी त्याची शिकवण ऐकली तेव्हा ते थक्क झाले. ते म्हणाले, “या माणासाला ही शिकवण कोठून मिळाली? आणि त्याला कोणते ज्ञान देण्यात आले आहे की, यासारखे चमत्कार त्याच्या हातून केले जातात? तो सुतार नाही काय?


Komagena so ngomi migolo tanu o Jou asa winidoto la nia sininga ma rabaka aku nianako igogou o Gikimoi gena winidodara nginika de lo nianako maro ma Kristus so o sangisara lo ngini niamoku de nia sabari ka ilamo. 	 प्रभु तुमची अंत:करणे देवाच्या प्रीतीत आणि ख्रिस्ताच्या सोशिक सहनशीलतेकडे नेवो.


De ngohi tanako igogou ngini aku niosininga ma orasi ngohi kagenasi nginika, de o moi-moi qangodu iqoma talelefoka gena ngohi tosingangasu nginika tosidadu-dadu. 	 मी तुमच्याबरोबरच होतो तेव्हा तुम्हाला मी ह्या गोष्टींबद्दल सांगत होतो. ते तुम्हाला आठवत नाही काय?


De imatoore itemo kali, 'O bodito! O bodito! Kodo! O Babel gena o kota ilalamo de qapoputuru. Iqoqoma o baju o baro lenan qaloloha, de lo o baro qauungu de qasosawala nimasipake, de lo nimasisao o bi jojora o guraci, o paramata, de lo o mutiara. 	 आणि ओरडतील: “भयंकर! भयंकर, हे महानगरी, तलम तागाचे, किरमीजी व जांभळे पोशाख नेसून जी नगरी सजली होती सोने, मौल्यवान रत्ने व मोती यांनी ती झगमगत होती!


Kagena Una Awi demo magena yoiseka, de o Yahudika manga roriri ona magegena o teto yatolomu ma ngale Una wisipapaka, ma ngale iwitooma. 	 तेव्हा यहूदी पुढाऱ्यांनी येशूला ठार मारण्यासाठी पुन्हा धोंडें उचलले.


Ato ani salam toise, de o ngopa ai poko ma rabaka gena imahiti de ma nalika. 	 कारण तुझ्या अभिवादनाचा आवाज माझ्या कानी पडताक्षणीच, माझ्या पोटातील बाळाने आनंदाने उडी घेतली.


De ngohi takelelo o malaikat yatumudingi o Gikimoi Awi simaka imaookoye, de asa yahike onaka o trompet ngai tumudingi. 	 आणि मी सात देवदूतांना देवासमोर उभे असलेले पाहिले. त्यांना सात कर्णे दिले होते.


Kagena de o Jou Yesus ma awa womikelelo so Awi galusiri ibao mobabaloka, de wotemo, "Kodo! Ai awa, upa noari bai!" 	 जेव्हा प्रभुने तिला पाहिले, त्याला तिची अनुकंपा वाटली व तो तीला म्हणाला, “रडू नकोस.”


De ma pego koloko o hai sosolota so de ma pego gena yaaku o nyawaka yasibisa. So de ma pego gena aku o nyawa yasisangisara ma deka o ngoosa motoha. 	 त्यांना विंचवासारख्या शेपट्या व नांग्या होत्या. लोकांना पाच महिने वेदना देण्याची त्यांच्या शेपटीत ताकद होती.


De ona yadadala o Yerusalemka, ona magena iwisasari Una gena, imatotolomu o Gikimoi Awi Tahuka de imatekededemo, "Idodooha niafikiri. O Yesus gena asa Una wahino, eko hiwa. Nagala Una asa woholu nanga rarame wamote." 	 ते येशूचा शोध करीत राहीले, आणि मंदिरात उभे असताना एकमेकास म्हणाले, “तुम्हाला काय वाटते? तो सणाला येणार नाही काय?’


Una asa o habari qaloloha wonidedemo ngonaka, la ngona de ani tahu ma raba moi nisalamati.' 	 तो तुझ्याशी बोलेल. तो ज्या गोष्टी तुला सांगेल, त्यामुळे तुझे व तुझ्या कुटुंबाचे तारण होईल.’


bilasu o nyawaka ngona nasihabari o dodoto itotiai. O orasi isigeto-geto bilasu nomasidailako la nosihabari nokaeli, ngaroko o nyawa yodupa yoise eko iholu yoise. Komagena nakoso o nyawa de manga sala ona magenaka nasingangasu la aku manga sala yanako de nadedemo bilasu imatogu o sala yaaka, qabolo de ona nasiduduga ma ngale o bi moi-moi o kia bilasu yaaka. Ma orasi nadoto bilasu ani sabari lo ka ilamo onaka. 	 वचन गाजवीत राहा. सोयीच्या किंवा गैरसोयीच्या अशा कोणत्याही वेळी तुझे कार्य करण्यास तयार राहा. लोकांना जे करायचे आहे, त्याविषयी त्यांची खात्री पटव. जेव्हा ते चुका करतील तेव्हा त्यांना सावध कर; लोकांना उत्तेजन दे. आणि हे सर्व काळजीपूर्वक शिक्षण देण्याने व मोठ्या सहनशीलतेने कर.


Ona magena o nyawa yadadala o Paulus awi duduno itotuuru de imanere isidadu-dadu itemo, "Una magena bilasu niwitoomaka!" 	 कारण जमाव हिंसक बनत चालला होता. जमाव त्याच्यामागे चालला होता व ओरडत होता, “त्याला जिवे मारा!”


O nyawa wasesewa ona magena yahino wototoroka itemo, 'Baba, igogou o gisisi qaloloha posihahajaka gena, qadoohaso sidago o nguusu lo kagena ioho.' 	 मग त्या माणसाचे नोकर त्याच्याकडे आले व म्हणाले, मालक आपण आपल्या शेतात चांगले बी पेरले ना?मग त्यात निदण कोठून आले?


Kagena de muna magena motemo, "Awa kodo, Baba! Ngona gena o Yahudika ma nyawa moi de ngohi manena o Samaria ma nyawa moi, de qadoohaso sidago Ngona de o ake nogolo ngohika." (Muna ami sango komagena, sababu o Yahudika ma nyawa de o Samariaka ma nyawa gena ona imatekedodiaowa, sidago manga bobita lo itemo upa manga lelenga eko manga udo-udo imakabau de imakacapu.) 	 ती शोमरोनी स्त्री म्हणाली, “तुम्ही यहूदी आहात आणि मी तर एक शोमरोनी स्त्री आहे. तुम्ही माझ्या हातून पाणी प्यावयास मागता याचे मला मोठे आश्चर्य वाटते.” (यहूदी लोकांचे शोमरोनी लोकांशी सलोख्याचे संबंध नव्हते. )


O Daud una magenaka o Gikimoi Awi laha wosidumu so una wogolo o Gikimoika, la tanu iwisimaha o tahu moi wosigoko ma meta o Yakub awi Gikimoi. 	 दावीद देवाच्या मर्जीचा असल्याने, याकोबाच्या देवासाठी मंदीर बांधण्याची इच्छा त्याने दर्शविली.


De lo Awi muri moili, una o Simon Petrus ma nongoru awi ronga o Andreas, una magena wotemo, 	 आंद्रिया नावाचा दुसरा एक शिष्य तेथे होता. आंद्रिया हा शिमोन पेत्राचा भाऊ होता.


So o ngopeqeka muna magena moloqa mokahika o tona ibobeleuka. O riho magena kiaka o Gikimoi wosidailako iqomaka ma ngale muna mipalihara ma deka o wange 1,260. 	 तो स्त्री देवाने तिच्यासाठी अरण्यात तयार केलेल्या ठिकाणाकडे पळून गेली. तेथे त्या स्त्रीची एक हजार दोनशे साठ दिवस काळजी घेण्यात येईल.


De o ngopeqeka moleleleani moi magena motemo o Petruska, "So ngona kanena nodooha. Nagala ngona manena lo Una witatago gena Awi nyawa wimomote moi?" De una womisango, "Hiwa!" 	 ती मुलगी पेत्राला म्हणाली, “तुही त्या मनुष्याच्या शिष्यांपैकी आहेस काय?” पेत्राने उत्तर दिले, “मी नाही.”


Komagena lo ngini. O orasi manena asa nipeleso, duma Ngohi asa dede ngini pomakamake kali so asa ninali kali. De nia nali magena o nyawa moi lo yaakuwa yakoora, so nia nali gena isisawa nia sininga ma rabaka. 	 त्याप्रमाणे तुम्हाला आता खरोखर दु:ख आहे, पण मी तुम्हांला पुन्हा भेटेन, आणि तुम्ही आनंद कराल आणि कोणीही तुमचा आनंद हिरावून घेणार नाही.


De Una Awi sahe ma hutu gena qaare maro o duba ma gogo de imatero o namo gotola ma gogo, de Awi lako magena isiwa-siwa maro o uku ma sora. 	 त्याचे डोके आणि केस बफर्ासारख्या पांढऱ्या लोकरीप्रमाणे शुभ्र होते. त्याचे डोळे अग्नीच्या ज्वालेसारखे होते.


De o Yesus watemo onaka, "Nako nisumbayang, nitemo komanena, 'Mia Baba, migolo tanu to Ngona Ani ronga o nyawa yangodu isihoromati, de Ngona nokolano o duniaka, 	 मग तो त्यांना म्हणाला, “जेव्हा तुम्ही प्रार्थना करता तेव्हा असे म्हणा: ‘पित्या, तुझे नाव पवित्र राखले जावो. तुझे राज्य येवो,


de igogou Awi jaji qamomuane ma kuasa kiaka Awi Gurumi womanara, magena asa foloisi ilamo bai! 	 तर आत्म्याची सेवा त्यापेक्षा गौरवी होणार नाही काय?


Kagena de o Yesus wadoto onaka o bi moi-moi o kia isilelefo o Gikimoi Awi Jaji ma Buku ma rabaka ma ngale Awi oho ma singangasu, ma solano o Musa awi lefoka de sidago o bi nabi manga lefo qangodu. 	 आणि म्हणून त्याने मोशेपासून सुरुवात करुन आणि सर्व संदेष्ट्यापर्यंत सांगून, पवित्र शास्त्रात त्याच्याविषयी काय लिहिले आहे ते सर्व त्याने त्यांना स्पष्ट करुन सांगितले.


So ngomi miuti o kota magegenaka, so mitagi de miamake o nyawa ipipiricaya de kagena onaka mimasidodogu ma deka o wange tumudingi. De lo o Gurumi Qatetebi onaka wasingangasuka, so wisingangasu o Pauluska la ma ngale upa wotagi o Yerusalemka. 	 तेथे येशूचे काही शिष्य आम्हाला आढळले, आणि आम्ही त्यांच्याबरोबर सात दिवस राहिलो. पवित्र आत्म्याच्या सूचनेवरुन त्यांनी पौलाला असे सांगितले की, त्याने यरुशलेमला जाऊ नये.


Komagena lo kanaga ngini nimuruo naga lo o Nikolaus awi dodoto niacoho, magena imatero de o Bileam awi dodoto. 	 त्याचप्रमाणे निकलाईताची शिकवण आचरणारे तुमच्यामध्येसुद्धा काहीजण आहेत.


So komagena ngone lo nakoso o Jou Yesus powipiricayaka duma o loha moi-moi paakawa, ngone nanga piricaya gena asa ma faida lo ihiwa. Maro o nyawa moi la awi rohe isoneka so awi buturu ihiwaka, de o manara kia naga moi lo waaku kawa waaka. 	 म्हणून, ज्याप्रमाणे शरीर हे आत्म्याशिवाय मेलेले आहे, त्याचप्रमाणे विश्वास हा कृत्यांवाचून मेलेला असा आहे.


Sababu ma ngale o bi nyawa yangodu Ngona o kuasa noihike Ngohika, la o bi nyawa Ngohi noihihikeka, ona magenaka aku Ngohi tahike o oho ka sidutu ikakali. 	 तू त्याला जे दिले आहे त्या सर्वांना त्याने अनंतकालचे जीवन द्यावे यासाठी सर्व मनुष्यांवर तू त्याला अधिकार दिलास त्याप्रमाणे त्याने तुझे गौरव करावे.


Ena gena, Una done asa wafanggali ona magenaka de o oho ka sidutu ikakali, nakoso ona manga manara qaloloha yaaka o nyawaka de yamoku gena manga edekati ma ngale done Una wasigiliri de lo o oho ka sidutu ikakali wahike onaka. 	 नेटाने चांगले करीत राहून गौरव, मान, अमरत्व मिळविण्याचा जे लोक प्रयत्न करतात त्यांना तो अनंतकाळचे जीवन देईल.


O Yesus wotemo, "He! Ngohi asa tahino nginika gena maro o nyawa wototosi moi. O nyawa nagoona gena asa yososanangi, nakoso manga oho yosidailako de manga baju gena salalu yahadoku manga dateka. Upa sidago ma orasika yotagi o nyawa manga simaka de ona ka imawatoka so done ona masirete yamaqe." 	 “पाहा, जसा चोर येतो तसा मी येईन. तेव्हा लोकांसमोर आपली लज्जा दिसू नये म्हणून जो जागा राहील. आणि आपले कपडे तयार ठेवतो तो धन्य.”


O taungu moruha ipasaka, de o malaikat moi imasimane o Musaka o tona ibobeleuka, gena o Sinai ma tala ma dateka, o ngangaru qatototopo ma rabano o uku isora. 	 चाळीस वर्षांनंतर मोशे सीनाय पर्वताजवळच्या वाळवंटात होता. एका जळणाऱ्या झुडपांत मोशेला देवदूताचे दर्शन झाले.


Duma nakoso o cawaro ma sihino o Gikimoino la wonahike ngoneka, de ngone nanga sininga ma rabaka asa ibolowo de o dorou moi lo ihiwa. So to ngone nanga oho o dame ma rabaka, sababu ngone asa o nyawa pagalusiri de nanga sininga asa qamuuqu la o nyawa manga dupa lo posigise qaloha. De o nyawaka lo asa ngone o loha moi-moi idala paaka onaka. De lo ngone asa upa o nyawa pohihiri sidago moi pasitubuso de moi pasiguui, de lo nanga demo o nyawaka asa igogou de itiai. 	 पण वरून लाभलेले शहाणपण मुळात शुद्ध, शातिदायक, समजूतदारपणाचे आणि मनमोकळे असून ते दयेचे व चांगली कामे यांना उत्तेजन देणारे असते. तसेच ते पक्षपात न करणारे व कळकळीचे असते.


Mutuwade o bi nyawa ipipiricaya yododobiauka o orasi magena ona itagi o habari qaloloha isihabari kiaka bato. 	 विश्वासणारे सगळीकडे पांगले होते. जेथे कोठे विश्वासणारे जात, तेथे ते लोकांना सुवार्ता सांगत.


De ngone inangodu lo o sala idala paakaka. Duma o nyawa nakoso manga bicara ma rabaka o dorou moi lo ihiwa, de ona magena igogou maro o nyawa manga sininga qangodu itiai. Komagena lo nakoso manga bicara qangodu gena aku yapareta, de ona manga sininga qangodu lo aku yapareta. 	 मी तुम्हाला सावध करीत आहे, कारण आपण पुष्कळ पापे करतो आणि जर कोणी त्याच्या बोलण्यात चुका करीत नाही तर तो परिपूर्ण मनुष्य आहे.


Ma orasi ona yanako komagena, ona asa o Jou Yesus iwipiricayaka de gila-gila ona yaosika. 	 जेव्हा त्यांनी हे ऐकले, तेव्हा त्यांनी प्रभु येशूच्या नावात बाप्तिस्मा घेतला.


De o nyawa moi wipapado wakahika o Yesuska, de wobukuku wosuba. De wogolo wotemo, "Baba, nako nomode, de igogou aku noisiloha." 	 एक कुष्ठरोगी येशूकडे आला व त्याच्यापुढे गुडघे टेकून त्याने स्वत:ला बरे करण्याची विनंति केली. तो येशूला म्हणाला, “जर तुमची इच्छा असेल तर तुम्हामध्ये मला शुद्ध करण्याचे सामर्थ आहे.


He! Ngini gena o Gikimoi niwiholu duma o duniaka niodupa nimasidorifa, maro o ngopeqeka moi la ma roka mowidupawa duma yanau moili mowidupa de mowisiidu so mosundalika. Ngini nianako nakoso o nyawa la imasidodiao o nyawa ona magena o Gikimoi iwiholu, so igogou o nyawa ona magena o Gikimoi iwilawangika. 	 अप्रामाणिक लोकांनो, तुम्हाला हे माहीत नाही का की, जगाशी मैत्री हे देवाबरोबरचे वैर आहे. जो मनुष्य जगाशी मैत्री करतो तो देवाशी वैर करतो.


O Jou Gikimoi wotemo, "Ngohi manena Ai kuasa foloisi ilamo, Ngohi gena ma nonomaka de lo ma dodoguka, de asa tooho ka sidutu ikakali, de kanaga tooho o orasi manena, de o orasi iqoqomasi, de done asa tahino kali." 	 प्रभु देव म्हणातो, “मी अल्फा आणि ओमेगा आहे. मी जो आहे, जो होतो आणि जो येत आहे. मी सर्वसमर्थ आहे.”


So kagena de ma gubernur o Pilatus una magena wasulo awi prajurit la o Yesus iwingaho de wingangapo. 	 मग पिलाताने येशूला नेऊन फटके मारण्याची आज्ञा दिली.


De tosango kali, igogou komagenawa bai! Ngaroko o nyawa yangodu-ngodu yatodamato, duma o Gikimoi gena salalu Awi jaji wosiganapu. Kanaga Una Awi Jaji ma Buku ma rabaka isilefoka itemo, "Jou, Ani demo moi-moi gena o nyawa itemo qangodu itiai. Nako Ngona inikalaki, salalu nasinako Ngona notiai." 	 खात्रीने नाही! देव खरा असलाच पाहिजे आणि प्रत्येक मनुष्य खोटा, पवित्र शास्त्रात असे लिहिले आहे की, “तू बोलशील तेव्हा योग्य ठरशील आणि तुझा न्याय होत असता तू विजय मिळविशील.” स्तोत्र. 51:4


De o nyawa una magena wotemo o Yesuska, "Baba, nagala idadiwa, sababu ngaroko ngohi todupa iloha, duma ma orasi o ake manena iluaki, ngohi ai dodiao moi lo yahiwa iriwo la ngohi isiguti o akeku. So ngaroko tomariwo totase la o akeku touti, duma o nyawa ma somoa gena kanaga o akeku youti yoqomaka." 	 त्या आजारी मनुष्याने उत्तर दिले, “महाराज, पाणी हालते तेव्हा त्यात घेऊन जाण्यासाठी माझ्याजवळ कोणीच व्यक्ति नाही. सर्वांत अगोदर पाण्यात उतरण्यासाठी मी निघालो की, माझ्या अगोदर दुसराच रोगी पाण्यात उतरतो.”


Komagena so ngone panakoka o cocatu la isibobicara o bi bahasa irupa-rupa o Gurumi Qatetebino, magena o Gikimoi wahike maro Awi kuasa ma nonako moi o nyawa wipipiricayawa ona magenaka, so ma ngale o nyawa wipipiricayaka gena ihiwa. Duma nako o cocatu Awi demo posingongangasu magena, wahike maro Awi kuasa ma nonako moi o nyawa wipipiricaya ona magenaka, so o nyawa wipipiricayawa gena ihiwa bai! 	 म्हणून इतर भाषांमध्ये बोलण्याचे दान हे अविश्वासणाऱ्यांसाठी नसून विश्वासणाऱ्यांसाठी आहे.


Komagena so ngini aku nisihoda maro o Gikimoi wojaji o Abrahamka ma orasi una o Gikimoi wipiricayaka, komagena lo o Gikimoi asa Awi laha wosidumu o nyawa yangoduka nakoso ona magena wipiricaya Unaka. 	 म्हणून ज्यांचा विश्वास आहे त्यांना विश्वासणाऱ्या अब्राहामासह आशीर्वाद मिळेल.


Duma nakoso ona Ngohi itatago magena ngone palawangi, de o kia naga iqomaka o Gikimoi Awi Jaji ma Buku ma rabaka isilelefo gena asa isiganapuwa, kiaka itetemo o bi moi-moi qangodu magena o orasi manena bilasu idadi de imaaka Ngohika." 	 परंतु हे अशाच रीतीने झाले पाहिले असा पवित्र शास्त्रात जो लेख आहे तो कसा काय पूर्ण होईल?”


Ma ngale to ngohi ai manara ifati so ngohi gena ma para ma dala taaku waasi tiniado nginika. 	 या कारणांमुळे मला तुमच्याकडे येण्यास पुष्कळ वेळा अडथळा झाला.


Qabolo de o bi nyawa yangodu asa yakelelo o Gikimoi Awi nyawa manga dorouno wasisalamati.' " 	 आणि सर्व लोक देवाचे तराण पाहतील!”‘ यशाय 40:3-5


Ma ngale awi piricaya so o tona kiaka o Gikimoi wijajaji unaka so una asa womasidiadoka, de wogoge maro ka o nyawa ma somoano moi. So awi dadaru ma dodalake lo ka o barono de kagena wogoge, de komagena lo to una awi ngopa de awi danoku o Ishak de o Yakub, ona lo yamake o jaji magena ka imaketero de o Gikimoi wahihike. 	 विश्वासाने तो वचनदत्त देशात एखाद्या उपऱ्यासारखा राहिला. इसहाक व याकोब यांच्यासारखा तोदेखील तंबूत राहिला. कारण ते दोघेही अब्राहामाला दिलेल्या त्याच वचनाचे वारसदार होते.


Ngona ani dodoto de to ngomi gena ipaparamoi de miise waasi, so miodupa o dodoto magena ma ngale mianako." 	 तुम्ही ज्या गोष्टी सांगत आहात त्या आमच्यासाठी नवीन आहेत. यापूर्वी आम्ही हे कधीही ऐकले नाही. या शिकवणीचा अर्थ काय हे आम्हांला जाणून घ्यायचे आहे.”


Ai dodiao nipipiricaya, ngone manena nakoso de o Yesus Kristus pomarimoika, de o Gikimoi asa upa wonafanggali de o dorou, duma wotemo nanga sininga itiai Unaka. 	 म्हणून आता जे ख्रिस्त येशूमध्ये आहेत त्यांना शिक्षा नाही.


So Ngohi manena tongamo de tosasi totemo, 'Ce! Kagena o Kanaan ma tona lo tahihikeka, igogou ona gena asa tasimahawa yowosa de yogoge dede Ngohi.' " 	 म्हणून रागाच्या भरात मी शप वाहून म्हणालो, ‘हे लोक मी देऊ केलेल्या विसाव्याच्या ठिकाणी कधीच प्रवेश करणार नाहीत.’” स्तोत्र. 95:7-11


Komagena so nakoso o nyawa yanau moi eko ngopeqeka moi la o Jou Yesus iwipiricayaka de kanaga manga baju eko manga ino asa ikurangi, 	 जर एखादा बंधु किंवा भगिनी यांना कपड्यांची आवश्यकता असेल व त्यांना रोजचे अन्रसुद्धा मिळत नसेल


So ngini gena ngohi tinigolo, ma ngale o habari qaloloha tinisihabari nginika so ngohi ibuika, gena tanu upa ngini nia sininga qaceke. Sababu ngohi isangisara gena igogou ma ngale ngini lo done aku inisimulia. 	 म्हणून, मी प्रार्थितो की, तुमच्यासाठी मला होणाऱ्या वलेशामुळे तुम्ही माघार घेऊ नये. कारण हे वलेश आमचे गौरव आहेत.


O bi moi-moi qangodu magena bilasu idadi de imaaka la isiganapuka, imatero maro o kia iqomaka o Gikimoi Awi demo ma nabi Yesaya wosilefo qaboloka, ena gena, 	 हे सर्व यासाठी घडले की, प्रभुने संदेष्ट्यांच्या द्वारे जे सांगितले होते, त्याची पूर्तता व्हावी.


So o doku kiaka ona ikokahikaka magena yadumu, de Una wodupa womaaka la wotagi wogila-gila, 	 ज्या खेड्याकडे ते जात होते, त्याच्याजवळ ते आले आणि येशूने असा बहाणा केला की, जणू काय तो पुढे जाणार आहे.


Qabolo de ma Kolano Herodes awi sibuo ma wangeka, o rarame magena ma rabaka ongo Herodias ami ngopa moselo so una magena womidupa icarawa. 	 हेरोदाच्या वाढदिवशी हेरोदियाच्या मुलीने दरबारीत नाच करून हेरोदाला संतुष्ट केले.


Igogou, nagala kanaga o nyawa itemo, "Idodooha so o nyawa manga sone ma bake gena yasioho kali. Nakoso ona yasioho kali, de to ona manga rohe gena idodooha." 	 परंतु कोणीतरी म्हणेल? “मेलेले कसे उठविले जातात? कोणत्या प्रकारच्या शरीराने ते येतात?”


So o Tomas wotemo o Yesuska, "Jou, ngomi manena mianakowa kiaka Ngona notagi, so idodooha ngomi o ngeko magena aku mianako." 	 थोमा येशूला म्हणाला, “प्रभु, तुम्ही कोठे जात आहात हे आम्हांला ठाऊक नाही. मग आम्हांला मार्ग कसा ठाऊक असणार?”


La o wange itotiai, de o doku ma sigilolino magegena qapuputuku ma deka o orasi saange. 	 दुपारची वेळ झाली. सगळ्या भूमीवर अंधार पडला, तो अंधार दुपारी तीन वाजेपर्यंत राहिला.


De ngohi tanako igogou de ngohi towikeleloka, so tinisingangasu tagogou nginika, Una magena o Gikimoi ma Ngopa." 	 म्हणून मी लोकांना सांगतो: ‘तो (येशू) देवाचा पुत्र आहे.’ “


Qabolo de womakiliho so womikelelo o ngopeqeka muna magenaka, de wotemo o Simonka, "Ngona nomisininga o ngopeqeka manena. Kangano Ngohi totulu ani tahuka, de ngaroko nanga biasa, duma ngona o ake nosidailakowa la Ai qohu tatiodo. Duma muna manena Ai qohu matiodo de to muna ami kongo de ami hutu lo mosiese la mosidudu. 	 तो स्त्रीकडे वळून शिमोनाला म्हणाला, “तू ही स्त्री पाहतोस काय? मी तुझ्या घरी आलो तेव्हा माझे पाय धुण्यास तू मला पाणी दिले नाहीस. परंतु हिने माझे पाय अंश्रूंनी ओले केले. ते तिने केसांनी पुसले.


De yakokitoka yadala manga toka wodusu so imahoika. De manga toka wodudusu gena imatoore itemo, "We! Ngona manena o Gikimoi ma Ngopa!" Duma Una wasimaha kawa manga toka ibicara, sababu o toka lo iwinako Una magena o Salamati ma Kolano. 	 कित्येकांमधून अशुद्ध आत्मे बाहेर आले. ते अशुद्ध आत्मे ओरडत होते आणि म्हणत होते, “तू देवाचा पुत्र आहेस.” परंतु त्याने त्यांना दटावले व बोलू दिले नाही कारण त्यांना माहीत होते की, तो ख्रिस्त आहे.


He! Nanako ani ria ongo Elisabet muna magena, ngaroko miperekika de o nyawa miaso ami ngopa ihiwaka, duma morohe he o ngoosa butanga qabolo. Igogou, muna lo done asa o ngopa yanau moi mowisibuo. 	 आणि याकडे लक्ष दे: तुझी नातेवाईक अलीशिबा जरी वांझ असली तरी तीसुद्धा गरोदर आहे व तिच्या पोटी पुत्र आहे. आणि ज्या स्त्रीला ते म्हणाले की तुला मूल होणार नाही तिला आता सहावा महिना आहे!


De ma binukali de o teto yasisosariwi sidago yosone, de ma binukali yagaragaji so yatola sinotoka, de lo ma binuka kali de o sumarangi yasitoomaka. Ma binukali isususa gena manga baju ka o duba eko o kabi ma kahi. Ona igogou de manga oho ma kurangi ilamo, de yasisusa de yasisangisara. 	 त्यांना दगडमार झाला. करवतीने त्यांना चिरण्यात आले, त्यांना तरवारीने मारण्यात आले. ते मेंढ्यांचे व बकऱ्यांचे कातडे पांघरून फिरत राहिले. ते निराधार झाले. त्यांना अती दबावाखाली भारी पीडा देण्यात आल्या.


De ma orasi ona imasidiado o Yerusalemka gena, o bi rasul, de o roriri, de lo ma gogobu ona yangodu imatolomu so imatekesikomore dede ona. Qabolo de o Paulus de o Barnabas yasingangasu ona yangoduka idodooha manga manara ma rabaka o Gikimoi waaka so o bi nyawa o Yahudika yasowo lo o Yesus iwipiricayaka. 	 ते जेव्हा यरुशलेमला पोहोंचले तेव्हा तेथील रिव्रस्ती मंडळी, प्रेषित आणि वडीलजन यांनी त्यांचे स्वागत केले. त्यावेळी पौल व बर्णबा यांनी आपल्या हातून देवाने जे काम करुन घेतले त्याविषयी सविस्तर सांगितले.


Ngohi togolo tanu ngone nanga Jou Yesus Kristus Una magena de Awi laha asa ngini ai dodiao nipipiricaya nia sininga ma rabaka wosiputuru. Amin. Ngohi Paulus O Antiokhia ma kotaka o Siria ma daeraka 	 बंधूनो, आपल्या प्रभु येशू ख्रिस्ताची कृपा तुमच्याबरोबर असो. आमेन.


Duma o imamka ma bi sahe ona magena o nyawa yadadala yagegeo la igolo o Pilatuska, ma ngale o Barabas wipalako de wihike onaka de lo o Yesus gena bilasu iwitooma. 	 पण पिलाताने बरब्बाला सोडून द्यावे व येशूला जिवे मारावे अशी मागणी लोकांनी करावी म्हणून मुख्य याजकांनी व वडील जनांनी लो कसमुदायाचे मन वळविले.


Duma hino la ngone nanga sukuru patide o Gikimoika bai! Una magegena o dorou ma kuasano ngone wonapalakoka, maro nanga saturu waturaka, sababu nanga Jou Yesus Kristus Awi manara ngoneka. 	 पण देवाला धन्यावाद असो, जो प्रभु येशू ख्रिस्ताद्वारे आम्हाला विजय देतो!


O demo magegena o Petrus ka wosibicarasi, de o Gurumi Qatetebi wowosa o bi Yahudika ma nyawa yasowo o habari qaloloha isigogigise to ona yangodu manga siningaku. 	 पेत्र हे बोलत असतानाच त्याचे बोलणे ऐकत बसलेल्या सर्व लोकांवर पवित्र आत्मा आला.


Una wotagi waasi ngini winikurumi, de to ngini nia giliri gena tosingangasu unaka. De ma duuruka, ka qaloha de to ngini nia gogoho, una wakokeleloka gena, ngohi nisimaqewa. To ngomi mia demo kiaka nia giliri misingangasu unaka gena itiaika, ka imatero maro mia demo moi-moi nginika gena qangodu ka itiai de moiwa isala. 	 मी त्याला तुमच्याविषयी अभिमानाने सांगितले आणि तुम्ही मला लज्जित केले नाही. पण जे सर्व काही आम्ही तुम्हांला सांगितले ते खरे खरे होते. तसा आमचा तुमच्याविषयीचा अभिमान जो तीताला सांगितला ह्याच रीतीने स्वत:चा खरेपणा सिद्ध केला.


Ngini tinisingangasu igogou, idodooha ma deka nakoso o dipa de o tona la ka pakelelosi gena, o Gikimoi Awi bobita qangodu ma rabaka kanaga ma ceceke moi lo akuwa isisa eko itagali, so o moi-moi qangodu magena bilasu idadi kasi. 	 मी तुम्हांला सत्य तेच सांगतो की, आकाश आणि पृथ्वीचा शेवट होईपर्यंत नियमशात्रातील एका शब्दात देखील फरक होणार नाही.


O Gikimoi Awi dupa ma ngale nginika gena asa nia gogoho foloi itiai, sababu Una wonahirika, upa ma ngale o nyafusu ma dorou paaka, duma ma ngale nanga gogoho foloisi itiai. 	 कारण देवाने आम्हाला अमंगळ जीवनासाठी नव्हे, तर शुद्ध जीवनासाठी बोलाविले होते.


Komagena so bilasu ngini nia sininga ma edekati gena imakadame de o nyawa yangodu, de lo o nyawa manga aturu moi-moi kanaga upa ngini nicapu, so ngini ningodu asa nia oho masirete nisisari. O bi moi-moi magena iqomaka ngomi minisibeseso qaboloka. 	 आम्ही तुम्हांला आज्ञा केल्याप्रमाणे शांततापूर्ण जीवन जगण्याची, आपले काम आपण करण्याची, आणि आपल्या स्वत:च्या हातांनी काम करण्याची इच्छा करा.


Qabolo de Ngohi asa isidoa kali o nyawa ona magena o Yahudika ma nyawa yasowo, la ona magena igagaka isiihe, de ingangapo, de lo isangahadi. Duma o wange saangeka de Ngohi asa tooho kali." 	 ते मनुष्याच्या पुत्राला यहूदीतरांच्या हाती देतील. ते लोक त्यची थट्टा करतील, त्याला चाबकाने मारतील नंतर ते त्याला वधस्तंभावर खिळून जिवे मारतील. परंतु मरणानंतर तिसऱ्या दिवशी त्याला पुन्हा उठविले जाईल.”


Kagena de o Yudas done wisiiija una magena lo wotemo, "Baba Guru, ngaroko lo ngohiwa o kia notetemo gena!" O Yesus wotemo, "Komagena maro ani demoka bai!" 	 मग यहूदा, जो त्याचा विश्वासघात करणार होता, तो येशूकडे वळून म्हणाला, “तो मी आहे का, गुरूजी?” येशू त्याला म्हणाला, “तू म्हणालास, तसेच आहे (म्हणजे होय तो तूच आहेस.”)


O bi Yerusalemka ma nyawa de manga roriri gena yosihodawa, ngaroko o bi nabi manga buku ma demo o Sabat ma wange isigeto yabaca, so iwinakowa o Yesus Una magena o Salamati ma Kolano. Ma sababu magegena ona o Yesus asa iwitoomaka. Duma de manga manara ona iwitooma gena ona yaakaka maro o kia o nabi manga bukuka isilelefo magena asa idadika. 	 जे यरुशलेममध्ये राहतात ते यहूदी व यहूदी पुढारी यांना जाणीव झाली नाही की, येशू हा तारणारा होता. येशूविषयी जे शब्द भविष्यवाद्यांनी लिहिले ते यहूदी लोकांसाठी प्रत्येक शब्बाथाच्या वारी वाचले गेले. परंतु त्यांना ते समजले नाही. यहूदी लोकांनी येशूचा धिक्कार केला, जेव्हा त्यांनी असे केले, तेव्हा त्यांनी भविष्यावाद्यांचे म्हणणे खरे ठरविले!


Qabolo de Una wokahino de wamake Awi muri yaruwange yakioloka. De Una wotemo, "Petrus, o kiaso nikioloka, orasi moi bato dede Ngohi nomajaga naakuwa." 	 मग तो शिष्यांकडे परत गेला तेव्हा ते झोपी गेले आहेत असे त्याला आढळले. येशू पेत्राला म्हणाला, “तुम्हा लोकांना माझ्याबरोबर एखादा तासही जागे राहता येत नाही काय?


Magena de asa o Petrus womanako o kia idadi unaka, so wotemo, "O orasi manena asa ngohi tanako igogou o Jou Awi malaikat wasulo la ngohi woisiraro o Herodes awi pareta ma rabano de o Yahudika manga roriri manga edekati qatotorou ma ngale ngohi tanu itooma." 	 पेत्राला मग कळले की नेमके काय घडले. आणि तो म्हणाला, “आता मला समजले की प्रभूने त्याचा दूत माइयाकडे पाठविला. व त्याने मला हेरोदापासून सोडविले. यहूदी लोकांना वाटले की, माझा छळ होईल. पण प्रभूने मला या सर्वांतून सोडविले आहे.”


Ngohi totemo nagala ngona manena o Mesirka ma nyawa moi, iqoqomaka o ruwahe ilalamo moi isidadi sidago o nyawa yacala iha una wangaho o tona ibobeleuka, la ona o Roma ma bobaretaka yakudoti." 	 मग मला वाटते, तो मनुष्य तू नाहीस, मला वाटले इजिप्तच्या ज्या मजुराने काही दिवसांपूर्वी बंड करुन सरकारला त्रास देण्याचा प्रयत्न केला, तोच तू आहेस. त्या इजिप्तच्या मनुष्यांने चार हजार दहशतवाद्यांना अरण्यात नेले.”


O Yesus kagena womajobo, de wotagi wowosa o Yahudika manga puji ma tahuka. 	 येशूने ते ठिकाण सोडले व यहुद्यांच्या सभास्थानात तो गेला.


De ngohi togolo nginika bilasu o Jouka nijaji la o surati manena asa niabaca o nyawa ipipiricaya ona yangoduka. 	 मी तुम्हांला प्रभुची शपथ घ्यावयाला सांगतो की, हे पत्र सर्व बंधूना वाचून दाखविण्यात यावे.


De o Yesus wotemo unaka, "Ce! Ani sumarangi magena nadiahi kasi. Sababu nagoona kanaga de o sumarangi o nyawa yatooma, igogou ona magena lo asa de o sumarangi yasitooma. 	 येशू त्या मनुष्याला म्हणाला, “तू आपली तलवार म्यानात ठेव. जे तलवारीचा वापर करतात ते तलवारीनेच मरतात.


De o Elyakim ma baba gena o Melea, o Melea ma baba gena o Mina, o Mina ma baba gena o Matata, o Matata ma baba gena o Natan, de o Natan ma baba gena o Daud. 	 एल्याकीम मल्लयाचा मुलगा होता. मल्ल्या मिन्नाचा मुलगा होता. मिन्ना मत्ताथाचा मुलगा होता. मत्ताथ नाथानाचा मुलगा होता. नाथान दाविदाचा मुलगा होता.


duma ma orasi ona yakelelo igogou o bi moi-moi niaaaka gena ma rabaka de nia sininga ibolowo de lo o Gikimoi niwisihoromati, de ona asa o habari magena yopiricaya igogou. 	 जेव्हा ते तुमचे शुद्ध आणि आदरयुक्त वागणे पाहतील


O orasi magenaka kanaga o Farisi ma nyawa yamuruo naga yahino o Yesuska, de yotemo, "O riho manenano notagi kasi, sababu ma Kolano Herodes wodupa Ngona wonitooma bai!" 	 त्यावेळी काही परुशी येशूकडे आले. आणि ते त्याला म्हणाले, “येथून निघा व दुसरीकडे कुठे तरी जा, कारण हेरोद तुम्हांला ठार मारणार आहे.”


Sababu o nyawa nagoona la manga oho o dunia manenaka foloi yosininga sidago iholu isangisara, done ona dede o Gikimoi asa imakitingaka. Duma o nyawa nagoona ma ngale Ngohi de o Gikimoi Awi habari qaloloha gena manga rohe ma salamati isidoohawa, la ngaroko isone, duma o oho ka sidutu ikakali done asa yamake. 	 जो कोणी आपला जीव वाचवू पाहतो तो जिवाला मुकेल व जो कोणी माइयासाठी व सुवार्तेसाठी जिवाला मुकेल तो आपला जीव वाचवील.


Duma una wotemo, 'Igogou, ma deka manena ka ma ngale ngona, baba, ngohi tomanara tokaeli. De ma moiwa kanaga ani pareta taholu. Ngaroko komagena, ngona o kabi lo noihikewa, la ngohi aku o rarame taaka de ai dodiao. 	 परंतु त्याने वडिलांना उत्तर दिले, “पाहा, इतकी वर्षे मी तुमचीसेवा केली आहे व कधीही तुमची आज्ञा मोडली नाही! मित्रांबरोबर आनंद करण्यासाठी तुम्ही मला कधी बकरीसुद्धा दिली नाही.


Ngaroko komagena, Ngohi tongonganowa Ngohi masirete o nyawa isihoromati. Hiwa, komagenawa. Duma kanaga moi Una magena igogou wodupa Ngohi Ai ronga isilamo de lo Ngohi de Ai lawangi gena watailako itiai, Una magena Ai Baba. 	 स्वत:ला सन्मान मिळविण्याचा प्रयत्न मी करीत नाही. माझा सन्मान व्हावा असे एकाला (देवाला) वाटते. तोच न्यायाधीश आहे.


Duma nakoso o nyawa kanaga itemo nginika, "O ino manena o serika isisubaka," upa o ino magena ngini niaoqo. Upa sidago ma ngale ona manga siningaka itemo o ino magena qatorou de ngini niaoqo so to ona manga sininga asa niasirika. 	 परंतु जर कोणी तुम्हांस सांगितले की, ‘हे मांस यज्ञात देवाला अर्पिलेले होते,’ तर विवेकबुद्धिसाठी किंवा ज्या मनुष्याने सांगितले त्याच्यासाठी खाऊ नका.


So ona itemo kali unaka, "So Una magena kiaka de ani lako waaka. Wadodooha so ani lako wosiloha sidago lo ngona aku nomasigelelo." 	 यहूदी पुढाऱ्यांनी विचारले, “त्याने तुला काय केले? त्याने तुझे डोळे कसे बरे केले?”


O orasi magena de o Yohanes Wooosi kanaga o bui ma raba kasi, de una woise ma ngale o kia ma Kristus wamomanara. So kagena de una awi nyawa wimomote yamuruo naga wasulo la ona itagi o Yesuska, ma ngale Una magena wisano. 	 बाप्तिस्मा करणारा योहान तुरूंगात होता. त्याने ख्रिस्त करीत असलेल्या गोष्टीविषयी ऐकले. तेव्हा योहानाने काही शिष्यांना येशूकडे पाठविले.


De ona yasimahawa o nyawa ona magegena yatooma, duma bilasu ka yasisangisara ma deka o ngoosa motoha. O sangisara ma siri gena imatero maro o hai sosolota nakoso o nyawa yagoli de yabisa ma siri gena komagena. 	 या टोळांना लोकांना वेदना देण्यासाठी पाच महिने वेळ दिला होता. अधिकार दिला होता. पण त्यांना लोकांना ठार मारण्याचा अधिकार देण्यात आला नव्हता. त्यांच्या दंशाने ज्या वेदना होत त्या वेदना विंचवाने डंख मारल्यावर होतात तशा होत होत्या.


Ena gena, o Gikimoi wiriwo sidago o tuwala moi eko o manara ma baju moi la o Paulus wapapakeka magena ona yaaho o bi nyawa yasisirika, so manga siri lo itoguka de manga toka lo isupuka. 	 पौलाने वापरलेले रुमाल आणि कपडेही काही लोक नेत असत. लोक या गोष्टी आजारी लोकांवर ठेवीत असत. जेव्हा ते असे करीत तेव्हा आजारी लोक बरे होत आणि दुष्ट आत्मे त्यांना सोडून जात.


O Gikimoi wosidailako la o bi nyawa yangodu wafanggali. O nyawa de manga sininga itotiai ona magena wangaho o sorogaka, duma o nyawa ma dorou ona magena wasisangisara ka sidutu ikakali. Maro wotototoro moi awi giaka kanaga de awi tatapaka. Wosidailako ma ngale o tamo qangodu wataqo sidago qatebi. O tamo qalalake gena asa watolomu de o polaka wadiahi, duma ma soora gena asa watupu so waumo o uku isosora-soraku de lo itatatu-tatu kawa." 	 तो धान्य निवडायला येईल. तो भुसा बाजूला काढील व धान्य वेगळे करील. तो चांगले धान्य कोठारात साठविल व जे चांगले नाही ते जाळून टाकील. तो भुसा कधीही न विझणाऱ्या आगीमध्ये जाळून टाकील.”


De kanaga o nyawa manga dala icarawa Una iwimote, sababu ona yakeleloka o nonako ihahairani waaka kekiaka o nyawa ipopanyake wasiloha. 	 तेव्हा पुष्कळ लोक येशूच्या मागे गेले. कारण येशूने अनेक आजारी लोकांना बरे केले. व निरनिराळ्या मार्गांनी आपले जे सामर्थ्य दाखविले ते लोकांनी पाहिले. म्हणून ते त्याच्यामागे गेले.


Ileleleani asa yosanangi nakoso ma tuangi woliho de wamake ona magena yojaga de iwidamaha. Sababu o tuangi una magena asa womasidailako womaaka maro o leleani moi, so wasitamiye la ona waleleani. 	 धन्य ते नोकर जे त्यांचा मालक परत आल्यावर त्याला जागे व तयारीत असलेले आढळतील. मी तुम्हांला खरे सांगतो, तो स्वत: त्यांची सेवा करण्यासाठी कंबर कसेल, त्यांना मेजावर बसायला सांगून त्यांची सेवा करील.


So ngohi iqoma o surati tolefo komagena nginika la ma orasi ngohi done tahika nginika, de ngini gena upa he ai sininga nisipeleso. Sababu igogou ngini bilasu niaaka so ngohi ai sininga aku qanali. Ngohi tanako igogou nakoso ngohi la kanaga de ai nalika, de ngini lo aku de nia nali kali. 	 आणि मी तुम्हांस हे यासाठी लिहिले की, मी आल्यावर ज्यांच्यापासून मी आनंदी व्हावे त्यांच्यापासून मला दु:ख होऊ नये. मला तुम्हा सर्वांविषयी विश्वास आहे की, माझा आनंद तो तुम्हा सर्वांचादेखील आहे.


De o Uzia ma ngopa yanau o Yotam, o Yotam ma ngopa yanau o Ahas, o Ahas ma ngopa yanau o Hizkia, 	 उज्जीया योथामचा पिता होता. योथाम आहाजचा पिता होता. आहाज हिज्कीयाचा पिता होता.


So nakoso o nyawa la kanaga de yadodara manga dodiao ipipiricayaka, de ona magena o moi-moi o kia itotiai gena yodupa yaaka, so maro ka o nita ma rabaka yogoge. De lo manga sininga ma rabaka o dorou moi lo asa ihiwa, so yomasitiari qaloha la o nyawa ma somoa lo upa o dorouku yasitura. So ngini gena bilasu nia dodiao ipipiricaya niadodara. 	 जो आपल्या भावावर प्रेम करतो तो प्रकाशाता राहतो, आणि त्याच्या जीवनामध्ये अशी कोणतीही गोष्ट नसते, जी एखाद्याला पापात पडण्यास भाग पाडते.


So komagena lo to ngone nanga uru ka ngai moi, duma kanaga lo bai o ronga posilamo bai lo o ronga pogaka qatorou. Ce! Magena itiaiwa. He! Ai dodiao nipipiricaya, o kia naga maro komagena, gena isala so bilasu paholu. 	 एकाच तोंडातून आशीर्वाद निघतात व शापही निघतात. माझ्या बंधूंनो, हे असे असू नये.


Sababu o Gikimoi to ona manga siningaka waaka so ona asa imatekesikomote Una Awi edekati yaaka la manga kuasa yahike o haiwani magenaka, sidago lo o moi-moi o kia Una wotetemo gena qangodu idadika so o Babel isisaka. 	 देवाचे वचन पूर्ण होईपर्यंत, देवाने त्या श्र्वापदाला सत्ता चालविण्याचा अधिकार देण्याचे कबूल केले आहे. देवाने त्याचा हेतु पूर्ण करण्याचे त्यांच्या मनात घातले आहे.


Kanaga manga sidongirabaka o guru agama moi awi edekati ma ngale o Yesus iwisisala de o sosano moili, de wotemo, "Baba Guru, ngohi bilasu o kia taaka la tamake o oho ikokakali." 	 नंतर एक नियमशास्त्राचा शिक्षक उभा राहिला आणि त्याने येशूची परीक्षा पाहण्याचा प्रथम केला, तो म्हणाला, “गुरुजी, अनंतकाळचे जीवन मिळण्यासाठी मी काय करावे?”


Ngomi mingodu o deru magena ma rabaka gena mia dala ya-276. 	 आम्ही सर्व मिळून जहाजात दोनशे शाहातर लोक होतो.


Imaaka komagena, so ongo Maria motagi Awi muri-murika, mosihabari motemo, "We! Kangano manena gena ngohi towikelelo o Jou, Una gena wooho kali." De lo madedemo ona magenaka o bi moi-moi o kia Una womidodedemo munaka. 	 मरीया मग्दालिया ही बातमी घऊन शिष्यांकडे गेली. “मी प्रभुला पाहिले आह!” आणि तिने त्यांना सांगितले की, त्याने या गोष्टी सांगितल्या आहेत.


de o Jou womabulutu de winano o Petruska. De o Petrus gena womasininga igogou ma nonomasi o Jou asa wisitemo qabolo unaka, "O toko isore waasi, de ngona he nomanosu nosipara ma saange." 	 आणि प्रभुने वळून पेत्राकडे पाहिले. पेत्राला प्रभूने उच्चारलेले वाक्य आठवले. “आज कोंबडा आरवण्यापूर्वी तू तीन वेळा माल नकारशील,” असे सांगितलेले त्याला आठवले.


De ona yangodu yohairani icarawa, so itemo, "We! O nyawa ibobicara ona yangodu ka o Galileano ma nyawa! 	 यामुळे यहूदी लोक अचंबित झाले. त्यांना हे समजत नव्हते की, प्रेषित हे कसे करु शकले. ते म्हणाले, “पाहा! ही माणसे (प्रेषित) ज्यांना आपण बोलताना ऐकत आहोत ती सर्व गालीली आहेत!


Waaka komagena la ma orasi ngone wonangoso to Una Awi simaka, de Awi nita ma rabaka ngone gena inatebika de nanga sala eko nanga dorou moi lo ihiwa, so o nyawa moi lo yaakuwa ngone inakalaki. 	 यासाठी की, तो मंडळीला स्वत:साठी गौरवी वधू म्हणून सादर करील, तिला कोणताही डाग नसेल. किंवा सुरकुती किंवा कोणत्याही प्रकारची अपूर्णता नसेल तर ती पवित्र व निर्दोष असेल.


Ngaroko komagena, ngohi gena ngini tiniqoha kawa, duma o moi-moi o surati manena ma rabaka tinidelefo gena maro o sosininga moi nginika. Sababu ngohi manena o Gikimoi Awi laha so woisitatapuka, 	 परंतु तुम्हांला धीटपणे काही गोष्टींची आठवण देण्यासाठी लिहिले आहे. मी हे देवाने दिलेल्या देणगीमुळे असे केले.


De yasibodito ilamo o bi ngopeqeka yatotilibuka de o bi awa la manga ngopa ka yasusususi. Kodo! Isusa ona yoloqa. 	 त्याकाळी गर्भवती असलेल्या अगर तान्ही बालके असलेल्या स्रियांना फार कठीण जाईल.


Ma orasi o nyawa ona magena yoise o demo magegena, ona manga sininga yaruwaheka. So ona imasano o Petruska de o bi rasul ma somoaka itemo, "O gianongoru, so ngomi manena bilasu o kia miaaka ma ngale mia manara qatotorou magena." 	 जेव्हा लोकांनी हे ऐकले, तेव्हा त्यांना फार फार दु:ख झाले. त्यांनी पेत्राला व इतर प्रेषितांना विचारले, “आम्ही काय करावे?”


O bi moi-moi qangodu iqomaka ngohi talefoka gena, ngona bilasu nadoto nanga dodiao o Yesus wipipiricayaka. La ma ngale o dodoto itotiai, maro ngone papipiricayaka de ngona namomoteka gena, ngona ani sininga ma rabaka asa foloisi qaputuru, so ngona maro o Yesus Kristus Awi roriwo moi asa ona magena aku naleleani qaloha. 	 तेव्हा बंधू, जर तू या गोष्टी ख्रिस्ती बंधुभगिनींना शिकविल्या, तर तू जो सत्यात व विश्वासात वाढलास व चांगल्या शिक्षणाला अनुसरलास तो तू ख्रिस्त येशूचा चांगला सेवक होशील.


O bi guru agama de lo o imamka ma bi sahe to Una Awi ade-ade gena yoise, de ona yanako Una wasimeta onaka. So kagena de ona imasikadailako la o orasi magenaka tanu Una iwitago. Duma ma ngale ona yamodo o bi nyawa yadadala, so ona idadi kawa yaaka. 	 नियमशास्त्राचे शिक्षक आणि मुख्य याजक यांनी त्याचवेळी त्याला अटक करण्याचा प्रयत्न केला, पण त्यांना लोकांची भीति वाटत होती. त्यांना त्याला अटक करायचे होते, कारण त्यांना माहीत होते की, हा दाखला त्याने त्यांनाच उद्देशून सांगितला होता.


De o nyawa isingangasu o Yesuska, o Simon ma toroa misiri de o sosahu mitubu. 	 शिमोनाची सासू तापाने बिछान्यावर पडली होती. तेव्हा त्यांनी ताबडतोब येशूला तिच्याविषयी सांगिताले.


itemo, "Yesus! Baba Guru! Tanu nomigalusiri." 	 ते मोठ्याने ओरडून म्हणाले, “येशू, गुरुजी आम्हांवर दया करा!”


Ma moiku o Yesus kanaga wosumbayang womatengoka, de Awi muri-muri yahino Unaka, de Una wasano onaka, "Nako o nyawa gena ona itemo, Ngohi manena naguuna." 	 मग असे झाले की एकदा येशू एकटाच प्रार्थना करीत असताना, त्याचे शिष्य त्याच्याबरोबर होते. त्याने त्यांना विचारले, “मी कोण आहे याबद्दल लोक काय म्हणतात?”


So ma dongoho magena de o Efesus ma nyawa yamuruo naga o habari ma ngale o bi nyawa o Yesus wasisalamati gena yoise iholu, so ona asa isigoko o gangamo ilalamo moi. 	 याकाळामध्येत्यामार्गाविषयी (ख्रिस्ती चळवळीविषयी) मोठा गोंधळ उडला.


"Kodo! Ngohi tasayangi o nyawa yadadala ona manena. Kanaga he o wange saange qabolo ona dede Ngohi, de o orasi manena ona manga maru ihiwaka. 	 “मला या लोकांचा कळवळा येतो कारण तीन दिवसांपासून ते माझ्याबरोबर आहेत आणि त्यांच्याजवळ खावयास काही नाही.


"Una manena to Ngohi Ai Leleani towihihirika, Una magena Ngohi towidodara de lo towidupa. Ngohi Ai Gurumi gena towihike Unaka. Ngohi Ai pareta itotiai gena Una wosihabari o bangsa yangoduka. 	 “हा माझा सेवक, याला मी निवडले आहे. मी त्याजवर प्रीति करतो, आणि त्याच्याविषयी मला संतोष वाटतो. मी आपला आत्मा त्याच्यावर ठेवीन, आणि तो यहूदीतरांसाठी योग्य न्यायाची घोषणा करील.


Ngaroko, o tona magenena ka ma leta sutu lo o Gikimoi iwihikewa o Abrahamka, de ka o sanga moi lo iwihikewa la idadi to una awi tona, ma orasi awi ngopa ihiwasi, de o Gikimoi iwijaji o Abrahamka done asa o tona magenena iwihike o Abrahamka la wapusaka, ma bati awi ngopa, de awi dano, de lo awi galaweweku. 	 परंतु देवाने अब्राहामाला या जमिनीतील काही दिले नाही. देवाने यातील एक पाऊल ठेवण्या इतकी सुध्दा जमीन त्याला दिली नाही. परंतु देवाने त्याला अभिवचन दिले की भविष्यात तो त्याला ही जमीन देईल. व त्याच्या मुलांनाही देईल. अब्राहामाला संतान होण्यापूर्वी हे घडले.


De ma kapita o surati moi wolefo ma gubernurka, ma demo gena komanena: 	 सरदाराने एक पत्र लिहिले. त्यात असे लिहिलेले होते:


So nakoso niakelelo, de nagoona o Yudea ma daeraka bilasu yoloqa o talaye. 	 त्यावेळी यहूदातील लोकांनी डोंगरावर पळून जावे.


Sababu nagoona o Gikimoi Awi demo yoise la manga siningaka imadiahi, done Awi demo magena de ma boloika ifoloi asa wasidogo manga siningaka la yosihoda itiai. Duma nagoona Awi demo gena yoholu, ngaroko Awi demo kanaga manga siningaka la ka ma cunu, done asa ka waqehe kali. 	 कारण ज्या कोणाजवळ आहे त्याला दिले जाईल व ते त्याला पुष्कळ होईल, परंतु ज्या कोणाकडे नाही त्याच्याजवळ जे असेल ते देखील त्याकडून काढून घेतले जाईल.


So mononongoru ongo Maria magena o gososo qabobou de ma ija ihahali maaho. O gososo magena o bi ngutu qabobouno. So kagena mahino, de gila-gila o gososo magena mosiqahu o Yesus Awi qohuku de ami hutu masirete Awi qohu mosiese, ma ngale Una mowihoromati. So o tahu ma raba magena ipasiku de o bou qaloloha. 	 तेव्हा मरीयेने अर्धा किलो शुद्ध जटामांसीचे मोलवान सुगंधी तेल घेऊन येशूच्या पायावर ओतले व आपल्या केसाने त्याचे पाय पुसले व सर्व घर त्या सुवासाने भरले.


koloko o sasawi ma sopo ngai moi o tonaku podato. Ngaroko o sasawi ma sopo magena ifoloi qaceke de o sopo ma somoa o dunia manena ma qokuka, 	 ते मोहरीच्या दाण्यासारखे आहे. जो जमिनीत पेरतेवेळी पृथ्वीवरील सर्व दाण्यात सर्वात लहान असतो.


So nakoso ka cawali ani lako ma girinaka de ngona o dorouku notura, hika la ani lako ma sononga magena napeleu la naumoka. Lebelaha ngona o dorou naaka kawa de ani lako ma sononga ihiwaka, upa sidago ani rohe qaasu-asu de o narakaku niumo. 	 जर तुझा उजवा डोळा तुला पाप करायला प्रवृत्त करतो तर तो काढून टाक व फेकून दे, संपूर्ण शरीर नरकात जाण्यापेक्षा शरीराचा एखादा अवयव गमावलेला बरा.


So de o Yesus o talaga ma sonongano woliho de o nyawa yadadala widodamaha, ona magena yanali de imore. 	 नंतर जेव्हा येशू परत आला तेव्हा लोकांनी त्याचे स्वागत केले, कारण ते सर्व त्याची वाट पाहत होते.


Ngini asa nitebika, hitilahi o dodoto itotiai gena ngini niapiricaya qaputuru sidago lo nia piricaya gena nisitatapu igogou. Upa sidago nia ngongano o dodoto itotiai inisihohabarika gena ngini niodongosa. O dodoto itotiai magena isihabari qabolo o nyawa yadadala o dunia ma qokuka, de ma ngale o dodoto magena ngohi manena Paulus lo ai manara tosihohabari moi. 	 तुम्ही तुमच्या विश्वासात दृढ व स्थिर असावे आणि जी सुवार्ता तुम्ही ऐकली आहे तिच्याद्वारे तुम्हांला दिलेल्या आशेपासून दूर जाऊ नये, ज्याचा मी पौल सेवक झालो.


O Yohanes Wooosi awi nyawa wimomote kanaga wisingangasu unaka ma ngale o kia qangodu o Yesus waaakaka. So kagena de ona yasinoto waaso, 	 योहानाच्या शिष्यांनी योहानाला जाऊन हे सर्व सांगितले, नंतर योहानाने आपल्या दोन शिष्यांना बोलाविले


O Jou Awi bobita o Musa wosilelefoka gena ka imatero de o nonako moi. O bobita ma rabaka o nyawa yanako waasi o bi moi-moi qaloloha ma Kristuska gena aku yamake. Duma o bobita ma rabaka gena ona yakelelo ka cawali o bi moi-moi qaloloha ma Kristuska gena ka ma gurumi, so ma jamani ma duhutu gena yakelelo waasi. Maro o nyawa moi nakoso una nonena wotagi wokahino de ka cawali awi gurumi awi simaka iqoma so pakelelo o tonaka. So o suba kiaka isitatapu o bobita magena ma rabaka, ngaroko o taungu moi de o taungu moili ma simaka ona yahino manga suba-suba ka imakoketero yaaho isisuba o Gikimoika, duma o nyawa manga siningaka o dorou gena yasisa lo yaaka yaaku waasi. 	 कारण नियमशास्त्र हे भविष्यकाळात येणाऱ्या चांगल्या गोष्टींची केवळ एक छाया आहे. त्या सत्याचे ते खरे स्वरुप नव्हे, म्हणून देवाची उपासना करण्यासाठी जे त्याच्याजवळ येतात त्यांना नियमशास्त्र त्याच अर्पणांमुळे जी वर्षानुवर्षे पुन्हा पुन्हा केली जातात, ते कदापि परिपूर्ण करू शकत नाही.


Igogou, bilasu o bi Yahudika ma nyawa asa idadi o Gikimoi Awi nyawa la Awi pareta ma rabaka iwosa. Duma yadala asa yasidoperesu ma duduka de yaumo o bubutu ma rabaka eko o naraka, kiaka ona asa yoari de lo yasangisara." 	 परंतु जे खरे वारस आहेत. ते बाहेरच्या अंधरात टाकले जातील. तेथे रडणे व दात खाणे चालेल.”


Nanga dodiao yomomanarawa de o Jou Yesus Kristus iwipiricayaka, ona magenaka ngomi misulo de miagegego la ona bilasu manga edekati gena imakadame de o nyawa yangodu de lo yomanara ma ngale manga oho masirete isidailako. 	 आम्ही अशा लोकांना आज्ञा करतो व प्रभु येशू ख्रिस्तामध्ये बोध करतो की, त्यांनी शांतीने काम करावे आणि स्वत:ची भाकर स्वत:च मिळवून खावी.


Magena de ma baba una magena o kia naga moi wogolo la wosilefo, de kagena ma qokuka asa walefo, "Awi ronga gena o Yohanes." Ona yangodu yohairani. 	 त्याने लिहिण्यासाठी पाटी मागितली आणि लिहिले, “त्याचे नाव योहान आहे.” त्या सर्वांना खूपच आश्चर्य वाटले.


Ngini tinisingangasu igogou, ma tuangi gena asa una witide la wodadi to una awi arata qangodu ma jojaga. 	 मी तुम्हांला खरे सांगतो, मालक त्या नोकराला त्याच्या सर्व मालमत्तेवर अधिकारी म्हणून नेमील.


Igogou, ngohi kanaga ai edekati qaloloha foloisi ilamo nginika, imatero de o Gikimoi lo kanaga Awi edekati qaloloha foloisi ilamo nginika bai! Ngohi manena ma nonoma ngini tinidoto la ma Kristus ngini niwipiricaya, de tongongano ka Una niwipiricaya qaputuru. Ngini gena maro o jojaru moi imabobaika de yanau moi. De muna magena ngohi tomingosoka to una awi simaka, ena gena ma Kristus Awi simaka. 	 मला तुमचा हेवा वाटतो व तो दैवी हेवा वाटतो. मी तुम्हांला एक पती देण्याचे (म्हणजे) ख्रिस्ताला देण्याचे अभिवचन दिले होते. यासाठी की मला तुम्हांला शुद्ध कुमारिका असे त्याला सादर करता येईल.


So una wotagi o doku ma nyawa moika, wodupa womanara la o gaji wamake. O doku ma nyawa una magena wisulo unaka la awi titi o kurungaka gena una wojaga. 	 मग तो गेला आणि त्या देशातील एका नागरिकाजवळ नोकरी करु लागला. त्या नागरिकाने त्याला डुकरे चारावयास पाठविले.


Ngini kanaga Ngohi imomote, gena ka nimuruo naga. Ngaroko komagena, upa nimodo. Sababu nia Baba o sorogaka wodupa so ngini winihirika la nidadi Awi nyawa-nyawa to Una Awi pareta ma rabaka. 	 “लहान कळपा भिऊ नको, कारण तुम्हांला त्याचे राज्य द्यावे हे दयाळू पित्याला समधानाचे वाटते.


Ngini tinisingangasu igogou, kanaga iqoqomaka o bi nabi yadala de lo o nyawa de manga sininga itotiai la yodupa yokelelo o kia o orasi manena ngini niakokelelo, duma ona yakelelowa. Ona lo yodupa yoise o kia o orasi manena ngini nioiise, duma ona yoisewa." 	 मी तुम्हांला खरे सांगतो, तुम्ही ज्या गोष्टी पाहत आहा त्या पाहण्यासाठी अनेक संदेष्टे व नीतिमान लोक आतुरतेने वाट पाहत होते. तरी त्यांना त्या पाहता आल्या नाहीत, आणि तुम्ही ज्या गोष्टी ऐकत आहात त्या ऐकण्याची त्यांची खूप इच्छा होती तरी त्यांनी त्या ऐकल्या नाहीत.


koloko o sasawi ma sopo ngai moi gena o nyawa moi awi doroku wodato. O sopo magena ioho, de imadadi maro o gota iuuma-uma, so kagena ma umaka o bi namo asa yahino imaigu." 	 देवाचे राज्य एका मोहरीच्या दाण्यासारखे आहे. तो मोहरीचा दाणा एका मनुष्याने घेतला व आपल्या बागेत लावला, तो वाढला आणि त्याचे झाडे झाले. आकाशातील पाखरांनी त्याच्या फांद्यांवर घरटी बांधली.”


De lo o Gikimoi ma Ngopa magenaka witemo, "Ngona, Jou, gena ma solano Ngona o dunia nosidadi, de Ani gia masirete gena o dipa lo naaka. 	 आणि देव असेही म्हणाला, “हे प्रभु, सुरुवातीला तू पृथ्वीचा पाया घातलास, आणि आकाश तुझ्या हातचे काम आहे.


Wosipilikuka, de o ake waqehe de woguse o bokolku de womaaka maro o gogilalo moi, so Una Awi muri-muri manga qohu watiodo de Awi handok lo wosieseka. 	 मग तो गंगाळात पाणी ओतून शिष्यांचे पाय धुऊ लागला. आणि कमरेस बांधलेल्या रुमालाने पुसू लागला.


Sababu ma ngale o nyawa moi awi dorou so o dunia ma nyawa yangodu bilasu isone. So komagena lo ma ngale o nyawa moi awi manara so o dunia ma nyawa aku o soneno yasioho kali. 	 कारण ज्याअर्थी मनुष्याद्वारे मरण आले त्याप्रमणे मृतांचे पुनरुत्थानसुद्धा मनुष्याद्वारेच आले.


o Gikimoi Awi Tahuka una wowosa so o roti o Gikimoika isisusuba gena waqehe de waoqoka. Ena momongo, idadiwa nako pamote to ngone nanga agama ma bobita, cawali o bi imam aku o roti magena yaoqo. Duma o Daud waoqoka de to una awi nyawa lo wahike so yaoqoka. 	 देवाच्या मंदिरात तो गेला आणि त्याने व त्याच्या बरोबर असलेल्या लोकांनी समर्पित केलेल्या भाकरी खाल्ल्या. असे करणे नियमशास्त्रच्या विरूद्ध होते. फक्त याजकांनाच ती भाकर खाण्याची परवागी होती.


Ma Kristus Awi demo, "Ngohi tahino tomasidailako Ani dupa gena taaka," de magena Awi ngale o gaso o haiwani, to ona manga ngongike isisusuba gena, bilasu isisa de itagali de ma Kristus Awi suba moi. 	 मग तो म्हणाला, “हा मी आहे! तुझी इच्छा पूर्ण करण्यास मी आलो आहे.” अशा रीतीने त्याने दुसरी व्यवस्था करण्यासाठी पहिली रद्द केली.


Ma sababu magegena yanau moi bilasu ma baba de ma awa wadongosa la una de awi peqekaka, so ona asa idadi ka ka moi, 	 या कारणामुळे पुरुष आपल्या आईवडिलांना सोडील व आपल्या पत्नीशी जडून राहील.


Ka cawali ngone manena la kanaga popipiricayaka asa aku powosa la pogoge dede o Gikimoi. Nakoso o nyawa la kanaga yopiricayawa, ona magena asa yasimahawa, ma ngale maro o Kanaan ma tona kagena iqoma o Gikimoi wotemo, "So Ngohi manena itoosa de tosasi totemo, 'Kagena igogou asa ona gena tasimahawa yowosa de yogoge dede Ngohi.' " So ona yamakewa, ngaroko o orasi ma solano o Gikimoi o dipa de o dunia wosidadika so o wange ma tumudingika de asa wosidailako qabolo la aku wogogeku womawoma. 	 ज्या आम्ही विश्वास ठेवला ते पवित्र शास्त्रात लिहिल्याप्रमाणे त्या विसाव्याच्या ठिकाणी प्रवेश करणार आहोत. जसे देवाने म्हटले आहे. “म्हणून मी माझ्या रागाच्या भरात अशी शपथ वाहून म्हणालो, ‘ते माझ्या विसाव्याच्या ठिकाणी कधीच प्रवेश करणार नाहीत’” स्तोत्र. 95:11 जगाच्या निर्मितीपासूनचे त्याचे काम संपलेले होते तरी तो असे म्हणाला.


Kagena de Una lo wotemo o nyawa una magenaka, "Nomaoko, la notagi bato. Ngona gena noipiricaya Ngohi so ngona nilohaka." 	 येशू त्याला म्हणाला, “ऊठ, आणि जा, तुझ्या विश्वासाने तुला बरे केले आहे.”


Timotius tonisiboboso. Ngohi, Paulus, o surati tolelefo gena o Yesus Kristus Awi sosulo. Ngohi manena o sosulo moi o Gikimoi, Una magena ngone wonasisalamatika, de o Yesus Kristus isitatapuka. O Yesus Kristus Una magena powingongongano Una asa wahino kali o duniaka de waaka o kia moi-moi qangodu ngone pododamaha. 	 आपला तारणारा देव आणि आपली आशा ख्रिस्त येशू यांच्या आज्ञेने ख्रिस्त येशूचा प्रेषित पौल याजकडून


De lo o kuasa woihike Ngohika, la ma ngale Ngohi aku o nyawa tasisala so bilasu ona dede o Gikimoi imakitinga, de magena igogou Ngohi de Ai kuasaka sababu Ngohi manena o Nyawa ma Duhutu. 	 आणि पुत्राने सर्व लोकांचा न्यायनिवाडा करावा असा अधिकार पित्याने पुत्राला दिला आहे. कारण तो पुत्र मनुष्याचाही पुत्र आहे.


De o kuasa ilalamo o rasul ona magena yosingangasu igogou o Jou Yesus wooho kali o sone ma rabano, so o Gikimoi Awi laha foloisi wasidumu onaka. 	 मोठ्या सामर्थ्याने प्रेषित लोकांना प्रभु येशू मेलेल्यांतून उठला याविषयी साक्ष देत. आणि त्या विश्वासणाऱ्यांवर देवाचा मोठा आशीर्वाद होता.


Duma o orasi manena hika ngini niaholu de nisigise kawa to ngini nia dupa qatotorou moi-moi magena so niaaka kawa: ena gena, o dorou maro o nyawa niangamo de niadoosa, de o nyawaka nia edekati qatotorou niasipake, de komagena lo o ronga ma dorou o nyawa niagaka eko o nyawa niadodoa. 	 पण आता, तुम्ही या सर्व गोष्टी बाजूला केल्या पाहिजेत: राग, क्रोध, दुष्टता, निंदा आणि तुमच्या मुखातील लज्जास्पद बोलणे, या सर्व गोष्टी तुम्ही दूर केल्याच पाहिजेत.


Kagena de manga sininga ma takasiri o Yesus wosihoda, so wotemo, "Upa niafikiri koloko to ngini nia sininga ma rabaka. 	 पण येशू विचार जाणून होता, तो त्यांना म्हणाला, “तुम्ही आपल्या अंत:करणात असा विचार का करता?


De nakoso o bobita gena ka waakasi gena, una dede ma Kristus done imarimoi kawa, sababu una gena wotemo nakoso o Yahudika manga bobita o Gikimoino tamote, de nagala o Gikimoi ai sininga itotiai gena aku waaka. So una magena o Gikimoi Awi laha waholuka, so o Gikimoi waaku kawa to Una Awi laha wosidumu unaka de awi sininga itotiai gena waaka. 	 तुमच्यापैकी जे नियमशास्त्राने नीतिमान ठरु पाहतात, त्यांचा ख्रिस्ताबरोबरचा संबंध तुटला आहे. देवाच्या दयेच्या बाहेर आता तुम्ही आहात.


Imamote de o Gikimoi Awi edekati so wositatapu qaboloka, o Yesus bilasu wisidoa nginika, so o Gikimoi wanako done asa isiganapu. De ngini Una niwisidoa o nyawa yatotorouka, de ona niasulo la iwisidasangahadi sidago wosone. 	 तुमच्याकरिता येशूला देण्यात आले आणि तुम्ही त्याला जिवे मारले. वाईट लोकांच्या मदतीने तुम्ही येशूला वधस्तंभावर खिळले. परंतु हे सर्व होणार हे देव जाणून होता, ती देवाचीच याजना होती. फार पूर्वीच देवाने ही योजना तयार केली होती.


De lo ibipopanyake niasiloha, ibisosone niasioho kali, de yapapado niasilohali de lo yabikokitoka manga toka niodusu. De maro o bi moi-moi niamamake o Gikimoino de nia bangu lo ihiwa, komagena lo ngini bilasu niahike o nyawaka de manga bangu lo ihiwa. 	 रोग्यांना बरे करा, मृतांना उठावा. कुष्ठरोग्यांना शुद्ध करा. भुते काढा, तुम्हांला फुकट मिळाले आहे म्हणून फुकट द्या.


Ngone o nyawa kanaga gena nanga sininga ma rabaka o dorou ma dupa, so o nyawa gena yaakaka so aku ngini gena nianako ma diai. O bi nyawa kanaga manga siningaka o dorou komagena, so ona isundali de o nyafusu ma dorou yaaka, de o moi-moi qatotorou yodupa sidago lo manga rohe maro ka o haiwani so o maqe gena yodupa yaaka, 	 देहाची कर्मे तर उघड आहेत, ती म्हणजे, जारकर्म, अशुद्धता, कामातुरपणा,


De ona o ngopa magena iwingaho Unaka. La o toka magena Una wikelelo, de o ngopa una magena wiaka so awi rohe wosipapaka o tonaku, de womalololo, de awi rohe lo iira-iraka, de awi uru lo igekoka. 	 नंतर त्यांनी मुलाला येशूकडे आणाले आणि जेव्हा त्या आत्म्याने येशूकडे पाहिले तेव्हा लगेच त्या मुलाला पिळवटून टाकले, तो जमिनीवर पडला आणि तोंडाला फेस आला आणि तो लोळू लागला.


Qabolo de ma gubernur una magena o kadatoka wowosa de woaso ma ngale o Yesus wingaho de wisirisima unaka, de wotemo, "So igogou Ngona manena o Yahudika manga kolano?" 	 मग पिलात पुन्हा राजवाड्यात गेला. येशूला बोलावले आणि विचारले, “तू यहूद्यांचा राजा आहेस काय?’


O Yesus Awi muri yamogiowo de sinoto o siminiko wahike qaboloka, kagena de womajobo so wotagi wodoto de o habari qaloloha wosihabari, to ona manga doku imakokadateku wageto. 	 येशूने त्याच्या बारा शिष्यांना ह्या गोष्टी सांगण्याचे संपविल्यावर तो तेथून निघाला आणि गालील प्रांतातील गावांमध्ये फिरून शिकवू आणि उपदेश करू लागला.


Komagena lo tanu to ngini nia sumbayang o Gikimoika la ma ngale ngohi gena, nakoso o Gikimoi wosimote qaloha, de asa tiniado nginika de ai nalika. De lo ma ngale ngohi tinikurumi nia sidongirabaka so ai sininga asa foloi qaputuru. 	 यासाठी की, देवाच्या इच्छेने मी तुम्हांकडे आनंदाने यावे आणि तुम्हांबरोबर ताजेतवाने व्हावे.


Ngaroko ngini nia sininga iruwahe so niamalo isusa gena, qadoohawa. Sababu ngini nia siningaka salalu ka o bi moi-moi idadala nisosininga, duma to ngini nia umuru gena ka o putu moi lo nidogo niaakuwa. 	 आणि चिंता करुन आपले आयुष्य थोडे देखील वाढवणे कोणाला शक्य आहे का?


sidago lo o nyawa manga ronga ma dorou yogaka, de o Gikimoi lo iwiduhudu de o nyawa yasiceke, de imacaralamo so manga demo masireteka lo ona imasihie de itemo qangodu ka yanako, de o ngeko qamomuane imasisari ma ngale o dorou yaakali de yoholu yasigise manga dodihimoka, 	 ते चहाडखोर, दुसऱ्याची निंदा करणारे, देवाचा तिटकारा करणारे, उद्धट, बढाया मारणारे, वाईट मार्ग शोधून काढणारे, आईवडिलांची आज्ञा न मानणारे; तसेच


Ngaroko komagena, duma o Gikimoi Awi dodoto itotiai gena isiputuru o nyawa manga piricaya ma Kristuska. So imatero maro o tahu moi de ma sosoqe qapoputuru so akuwa yaruba, de o dodoto ma rabaka yalefo itemo, "O Jou Gikimoi wanako nagoona igogou to Una Awi nyawa masirete," de lo "O nyawa nagoona la itemo o Jou Yesus Una magena to ona manga Jou, ona magena bilasu manga manara qatotorou yodongosa." 	 तथापि देवाने घातलेला भक्क म पाया त्यावर असलेला शिक्का यासह स्थिर राहतो. “प्रभु जे त्याचे आहेत त्यांना ओळखतो.” “ जो कोणी प्रभूचे नाव घेतो त्याने वाईटापासून वळलेच पाहिजे.”


So ma orasi woiosi qabolo, so toliho o Yerusalemka de o Gikimoi Awi Tahu ma rabaka tosumbayang, de o gogelelo moi o Gikimoino tamakeli. 	 “मग असे झाले की, जेव्हा मी यरुशलेमला परत आलो, आणि मंदिरात प्रार्थना करीत होतो, तेव्हा मला दृष्टान्त झाला.


Qabolo de o Yesus wosupu o puji ma tahuno, de wotagi o Simon awi tahuka. Kagena o Simon ma toroa womimake, muna magena misiri qatubuso de o sosahu mitubu. So o Yesus iwigolo la tanu womiriwo munaka. 	 येशू सभास्थानातून निघून शिमोनाच्या घरी गेला. शिमोनाची सासू अति तापाने आजारी होती. त्यांनी येशूला तिला बरे करण्याविषयी विनविले.


Qabolo de ona wisimaqe isidadu-dadu de itemo, "Suba! O Yahudika manga kolano!" De gila-gila Awi bioko yapopoka. 	 ते त्याच्याजवळ वारंवार येऊन त्याला म्हणाले,’ ‘हे यहूद्यांच्या राजा, तुझा जयजयकार असोे!’ आणि त्यांनी त्याच्या तोंडावर मारले.


O Kornelius womaginano o malaikat magenaka de wimodo so wotemo, "Baba, o kia naga." O malaikat magena isango itemo, "To ngona ani sumbayang o Gikimoi woiseka de ani roriwo o nyawa isususaka gena wakeleloka, so wodupa wafanggali ngonaka. 	 कर्नेल्य देवदूताकडे पाहू लागला. तो भयभीत झाला होता. “काय आहे, प्रभु?” देवदूत कर्नेल्याला म्हणाला, “देवाने तुझी प्रार्थना ऐकली आहे, ज्या गोष्टी तू गरीबांना दिल्या आहेत, त्या देवाने पाहिल्या आहेत. देवाला तुझी आठनण आहे.


O Iblis gena aku positero maro wipoputuru moi. De paakuwa o nyawa moi wipoputuru awi tahu ma rabaka powosa de awi arata pakoora, nakoso o tahu ma duhutu magena wipiliku waasi. So bilasu una o tahu ma duhutu wipoputuru magena powipiliku kasi, de asa potagi la awi arata pakoora. Komagena lo Ngohi, nakoso o bi toka todusu gena, ma ngale ngaroko o Iblis wipoputuru, duma Ngohi masirete wisitura qaboloka. 	 खरोखर कोणालाही बलवान मनुष्याच्या घरात शिरून त्याची मिळकत लुटता येणार नाही. प्रथम त्या बलवान माणसाला बांधले पाहिजे, मगच त्याचे घर लुटता येईल.


Ngohi todupa o ngopeqeka moi ami giliri tinisinako nginika, muna magena nanga dodiao mopipiricaya moi ami ronga ongo Febe. Muna gena o gogobu o Kengkrea ma kotaka manga leleani moi. 	 किंख्रिया येथील मंडळीची सेविका, आमची बहीण फिबी हिची मी तुम्हांला शिफारस करतो


So kagena miutiku, de o Yulius o deru moili wosari de wamakeka o Aleksandriano ma deru moi manga edekati itagi iside o Italia ma daeraka. So ngomi mingodu o deru magenaku womisibane la mimajobo miside kali. 	 तेथे शताधिपतीला इटलीला जाणारे आलेक्झांद्रीयाचे एक जहाज आढळले. त्याने आम्हांला त्या जहजात बसविले.


Maro Una womanara kawa de womawoma, komagena lo o nyawa la kanaga yowosa la yogoge dede Una, ona magena manga manara qangodu asa yaqoha so yomawoma. 	 कारण जो कोणी देवाच्या विसाव्याच्या ठिकाणी प्रवेश करतो, तो त्याच्या स्वत:च्या कामापासून विसावा घेतो. ज्याप्रमाणे देवाने त्याच्या कामापासून विसावा घेतला होता.


Duma nakoso ngini nisangisara ma sababu gena ma Kristus niwipiricaya, de ngini magena bilasu upa nitemo ma ngale magena so nimaqe. Duma bilasu ngini o Gikimoi niwigiliri ma ngale ngini gena asa iniaso ma Kristus Awi nyawa wipipiricaya. 	 पण जर तुम्ही ख्रिस्ती म्हणून दु:ख सहन केले तर तुम्हांला त्याबद्दल लाज वाटण्याचे मुळीच कारण नाही. तर तुम्हांला “ख्रिस्ती” हे नाव मिळाल्याने देवाला गौरव द्यावे.


Qabolo de o Yesus wajarita onaka o ade-ade moi, wotemo komanena, "O nyawa moi awi doro ma rabaka gena kanaga o ara o hutu moi. Ma moiku una wahika la o ara magena ma sopo wanano, duma ma sopo moi lo ihiwa so wamakewa. 	 नंतर त्याने ही बोधकथा सांगितली, “एका माणसाने त्याच्या बागेत अंजिराचे झाड लावले होते, त्यावर फळ असेल म्हणून तो पाहावयास आला परंतु त्याला काहीही आढळले नाही.


De yasibodito ilamo o bi ngopeqeka yatotilibuka de o bi awa la manga ngopa ka yasusususi. Kodo! Isusa ona yoloqa. 	 त्या दिवसांत ज्या स्त्रियांची मुले तान्ही असतील व अंगावर पीत असतील त्यांच्यासाठी हे अती भयंकर होईल.


Komagena sidago ona yaakuwa yopiricaya Una magena igogou o Salamati ma Kolano, sababu o Yesaya wosilefo wotemo kali, 	 या कारणासाठी त्यांनी विश्वास ठेवला नाही, जसे यशया एके ठिकाणी म्हणतो,


O kawi ma adati gena ngini ningodu bilasu nisigise. Upa niatilaku, sababu o nyawa la kanaga o nyafusu ma dorou yaaka eko yosundali, ona magena o Gikimoi asa wafanggali de o dorou. 	 सर्वांनी लग्नाचा आदर करावा. व वैवाहिक अशुद्धता असू नये. कारण जे व्यभिचारी व विषयवासनेबद्दल भ्रष्ट आहेत अशा लोकांचा देव न्याय करील.


O gogelelo magena sidago isipara lo ma saange, qabolo de asa o baro magena itide o sorogaye. 	 असे तीन वेळा घडले. मग ते सर्व पुन्हा वर आकाशात घेतले गेले.


Kagena de o muri-muri imatekebicara moi de moika, de itemo, "Una wotemo komagena sababu to ngone nanga roti ihiwa." 	 मग ते आपसात चर्चा करू लागले की, “आपल्याजवळ भाकरी नाहीत म्हणून तसे बोलला की काय?”


Nako ngini o Yahudika ma nyawa nisowo la kanaga o Gikimoi winiqehe qalohaka, ngini magena maro o gota zaitun yapapaliharawa gena ma bi uma-uma. So kagena isigapala de isidopiliku o gota zaitun yapapalihara ma hutu ma sonongano. Komagena isitagali o gota magena ma uma ngai muruo naga yabitoguka, ena gena o Yahudika ma nyawaka yadala o Gikimoi wahoholuka. So maro o orasi iqoqomaka de o Yahudika ma nyawa aku o Gikimoi Awi laha yamake, komagena ngini magena lo o Yahudika ma nyawa nisowo aku niamake. 	 परंतु काही डहाळ्या तोडून टाकण्यात आल्या आणि तुम्ही रानटी जैतून असता कलम करुन लावले गेलात व जैतूनाच्या पौष्टिक मुळाचे भागीदार झालात.


So o Yesus wahika, o roti waqehe de wasitoku onaka, komagena lo o nao so ona yaoqoka. 	 मग येशूने येऊन भाकर घेतली व त्यांना दिली. तसेच मासळीही दिली.


Ce! Ngini ka nifuma poli, maro o nyawa ipipilo! Idodooha ngini nitemo o guraci foloi ilamo de o Gikimoi Awi Tahu. Awadede! Igogou, o Gikimoi Awi Tahu gena isitebi ma guraci kiaka ma rabaka. 	 तुम्ही मूर्ख आंधळे आहात. सोने आणि मंदिर यांपैकी कोणते अधिक महत्त्वाचे? मंदिर त्या सोन्याला पवित्र बनविते.


"Qadoohaso ngini Ngohi niaso 'Jou! Jou!' duma niaakawa o bi moi-moi o kia tinisusulo nginika. 	 “तुम्ही मला प्रभु, प्रभु, का म्हणता, आणि मी जे सांगतो ते तुम्ही का करीत नाही?


Sababu nakoso o ngopeqeka la manga sahe yatalake iholu, de lebelaha manga sahe ma hutu gena yagutika, maro yanau manga hutu, eko sidago lo manga hutu yakulu. Duma nako komagena, ona done de manga maqeka, de ona magena bilasu manga sahe yatalake kasi. 	 जर स्त्री आपले मस्तक आच्छादित नाही तर तिने आपले केस कापून घ्यावेत. परंतु केस कापणे किंवा मुंडण करणे स्त्रीस लज्जास्पद आहे. तिने आपले मस्तक झाकावे.


So ona asa itemo Unaka, "Baba Guru, ngomi muna mimitagoka, ma orasi imasikiidu de yanau moi, kekiaka una magena ami roka wisowo. 	 ते येशूला म्हणाले ‘गुरूजी, जो हिचा नवरा नाही, अशा माणसाशी व्यभिचार करताना ह्या स्त्रीला पकडले.


Ngone gena de nanga barani to Gikimoi Awi simaka, sababu ngone o bi kia naga moi-moi maro to Una Awi dupa gena pogolo Unaka de Una asa wonahike ngoneka. 	 आणि आम्हांला देवामध्ये खात्री आहे की, जेव्हा आम्ही एखाद्या गोष्टीसाठी त्याच्या इच्छेप्रमाणे प्रार्थना करतो, तेव्हा तो आमचे ऐकतो.


Ngaroko komagena, ihiwa bai! Sababu ngohi tamalo o Gikimoi waaka so ngomi Awi sosulo gena iminano, kodo, maro ka o bi nyawa itotuuru. Imatero de o nyawa la kanaga yaaho ma ngale yatooma o nyawa manga simaka, sababu o dunia de ma bi raba lo, bai o bi nyawa bai lo o bi malaikat, ona yangodu kanaga ngomi imidomina. 	 कारण मला वाटते की देवाने आम्हांला मरण्यासाठी शिक्षा दिलेल्या अशा लोकांसारखे शेवटचे प्रेषित केले कारण आम्ही जगाला, देवदूतांना तसेच माणसांना जाहीर प्रदर्शनसारखे झालो आहोत.


Kagena de Una ona magena wagalusiri de manga lako wapaqa. De o orasi magena qabolo ipipilo asa imasigeleloka, de ona lo Una iwimoteka. 	 येशूला त्यांच्याबद्दल कळवळा आला, आणि त्याने त्यांच्या डोळ्यांना स्पर्श केला. त्याच क्षणी त्यांना दिसू लागले. आणि ते त्याच्या मागे गेले.


O Nahadi ma wangeka o goginita nosi o wange asa ibao, de ona itagi o boosuka. 	 आणि आठवड्याच्या पहिल्या दिवशी, अगदी पहाटे सूर्योदयाच्या वेळी त्या कबरेकडे गेल्या.


O Yesus de Awi muri-muri imasidiado kali o Yerusalemka. So o Gikimoi Awi Tahu ma lolohaka wotagi wakokiloli de o imamka ma bi sahe, de o bi guru agama, de lo o Yahudika manga roriri yahino Unaka. 	 ते परत यरूशलेमेस आले. आणि येशू मंदिरात फिरत असता मुख्य याजक, नियमशास्त्राचे शिक्षक आणि वडील त्याच्याकडे आले.


Ma tuangi gena wotemo, 'Ka qaloha! Ngona manena noleleani nokaeli de qaloha. Ma ngale ngona o kia naga ma cunu gena aku naaturu nokaeli, so ngohi lo asa tonitide la o kia naga ilamo tosidodogu ngonaka. Nahino la o nali ma rabaka nogoge dede ngohi.' 	 “मालक म्हणाला, चांगल्या आणि इमानी दासा! तू थोड्या पैशाविषयी इमानीपणे वागलास, म्हणून मी तुझी आणखी पुष्कळशा गोष्टींवर नेमणूक करीन. आत जा आणि आपल्या मालकाच्या आनंदात सहभागी हो!


O wange muruo naga ipasaka, de ma nongoru una magena awi gimina gena wosiija, qabolo de wotagi o doku ikukuruka. Kadoka una awi oho ka worarame moi so awi pipi wosigoguule sidago wamataka. 	 नंतर फार दिवस झाले नाहीत तोच धाकट्या मुलाने आपले सर्व गोळा केले आणि तो दूरदेशी निघून गेला. तेथे त्याने सर्व संपत्ती चैनीचे जीवन जगून उधळून टाकली.


Nakoso o nyawa nisano nginika, 'Qadoohaso o keledai magena niaqehe,' de nitemo onaka, 'O Jou wodupa wapake.' " 	 जर तुम्हांला कोणी विचारले की, “तुम्ही ते का सोडता?” तर म्हणा की, “प्रभूला याची गरज आहे.’


Magena ka imatero de Ai Baba Una o oho ma hutu, so o oho magena lo Ngohi Ai rabaka de Una magena Ngohi woisuloka la tahino. So komagena la nakoso ona Ai rohe yaoqo, de ona magena asa Ngohi tasioho kali. 	 पित्याने मला पाठविले. तो जिवंत आहे आणि पित्यामुळे मीही जगतो. म्हणून जो कोणी मला खातो तो माझ्यामुळे जिवंत राहील.


De ona yangodu imatoore itemo, "Una bilasu iwisidasangahadi!" 	 ते पुन्हा मोठ्याने ओरडले, ‘त्याला वधस्तंभावर खिळा!’


O gisisi ma binuka itutura o tona qatototopoku so o totopo yalalo so isoneka, gena imatero bato o nyawa o habari qaloloha magena yoiseka. Duma ona magena isihawateri ma ngale manga oho, de lo yodupa yokaya. Komagena o Gikimoi Awi demo yosingou kawa, de o manara qaloloha lo yodupa kawa. 	 आणि काटेरी झाडांमध्ये पेरलेला असा आहे की, तो वचन ऐकतो पण जगिक गोष्टीविषयीचा ओढा, संपत्तीचा मोह ही वचनाला वाढू देत नाहीत आणि तो निष्फळ होतो.


So nakoso o nyawa la kanaga ona dede Una imarimoi qaputuru so Awi dodoto itotiai ona yodupa yaaka yokaeli, de ona yangodu lo asa yodupa kawa o dorou yaaka. Duma nakoso o nyawa la kanaga yodupa o dorou yaaka, de ona yangodu manga sininga ma rabaka ma moi waasi Una iwinako. 	 प्रत्येकजण जो ख्रिस्तामध्ये राहतो तो पाप करीत राहात नाही. प्रत्येकजण जो पाप करीत राहतो त्याने त्याला पाहिले नाही, आणि त्याला तो ओळखत सुद्धा नाही.


Kagena de o Yesus Awi muri-muri wisano Unaka itemo, "Baba Guru, hika nomisingangasu muruoka asa o hali notetemo magena idadi. De lo nomisidumu o nonako o kia idadi nakoso ma orasi imasidiado." 	 त्यांनी त्याला प्रश्न विचारला आणि ते म्हणाले, “गुरुजी या गोष्टी केव्हा घडतील? व या गोष्टी घडणार आहेत यासंबंधी कोणते चिन्ह असेल?”


Komagena de ma binukali wasulo itobo ituuru, ma ngale o deru ma ifa ipopoloteka eko ma ifa ma leletaku kagena imasigocoho. Ngomi mingodu awi beseso magena miamote de miaaka sidago o dududusa miaado de misalamati. 	 बाकीच्या लोकांनी फळ्यांच्या अगर जहाजाच्या तुटलेल्या लाकडांच्या आधारे भूमी गाठावी असे सांगितले. अशा रीतीने जहाजातील सर्व जण सुखरुपपणे भूमीवर पोहोंचले.


De Una wosango, "Hiwa bai! Upa nitemo Ngohi manena ikokitoka. Ai demo magena towisihoromati Ai Baba, duma ngini nia demo gena Ngohi nisiceke. 	 येशूने उत्तर दिले. “मला भूत लागले नाही, मी तर आपल्या पित्याचा मान राखतो. परंतु तुम्ही माझा मान राखीत नाही.


Komagena so ngini de o Gikimoi lo nianako igogou ma orasi ngomi kadokasi nginika, de ngomi asa ngini o Jou Yesus niwipipiricayaka gena minileleani, de maro o Gikimoi Awi sininga komagena lo ngomi mia sininga qatetebi de itotiai, de ngomi mia dorou moi lo ihiwa so o nyawa moi lo yaakuwa imisisala. 	 तुम्ही साक्षी आहात आणि देवसुद्धा साक्षी आहे की, आम्ही किती धार्मिकतेने, न्यायाने आणि निर्दोष रीतीने तुम्हा विश्वासणाऱ्यांंबरोबर वागलो.


So o kia bato Ngohi asa tinidodedemo nginika, magena lo todedemo o nyawa yangoduka: La bilasu imajaga imasidodiahi!" 	 मी तुम्हांला सांगतो, ते सर्वांना सांगतो, ‘जागृत राहा.”‘


Una wosango wotemo, "Iteroka, ngona nanano gena o tahu magena ilamo de qaloha. Duma done o tahu-tahu magena ma teto o ngai moi lo asa imalapangawa de o teto ma somoa, sababu qangodu magena asa iruba de ituraba." 	 येशू त्याला म्हणाला “तू या मोठ्या इमारती पाहतोस ना? येथील एकही दगड दुसऱ्या दगडावर राहणार नाही. त्यातील प्रत्येक खाली पाडला जाईल.”


So kagena de ma gubernur o Paulus iwiaso la wahino awi simaka, de o Tertulus o Paulus iwikalaki de awi galaki ma demo gena komanena, "Mia baba ma Gubernur minihohoromati! Kanaga ngona nopareta qaloha sidago nanga doku manena o dame de o sohi ma rabaka igoge. Ngona de to ngona ani cawaro de lo ani dailako qaloha so o bangsa o Yahudika manena foloisi ifero. 	 जेव्हा पौलाला आत नेण्यात आले तेव्हा तिर्तुल्ल याने पौलावरील आरोप सांगण्यास सुरुवात केली. तो म्हणाला, “फेलिक्स महाराज, तुमच्यामुळे आम्हांला फार शांतता लाभली असून, तुमच्या दूरदृष्टीमुळे जरुर असलेल्या सुधारणासुद्धा या देशात झाल्या आहेत.


Cawali Una womatetengo gena ka sidutu ikakali. Una wogoge maro o nita isosora ma rabaka, de o nyawa moi lo yaakuwa iwitorifa. De ka o nyawa moi lo iwikelelo waasi eko o nyawa moi lo iwinano yaakuwa. So ngohi togolo tanu Awi ronga posilamo de o horomati Unaka, de lo tanu Awi pareta ma bati lo ihiwa. Amin. 	 ज्या एकालाच अमरत्व आहे, ज्यार्पांत पोहोंचता येणार नाही अशा प्रकाशात राहतो. ज्याला कोणीही पाहिले नाही किंवा पाहू शकत नाही, त्याला सन्मान आणि अनंतकाळचे सामर्थ्य असो.


So Una o keledai ma ngopa wamake so wodola de ma qokuka womatamiye, so igogou idadi maro iqoqoma kiaka o Gikimoi Awi Jaji ma Bukuka isilelefoka itemo, 	 येशूला एक शिंगरु दिसले त्यावर तो बसला. आणि संदेष्ट्यांनी लिहिल्याप्रमाणे हे झाले. ते असे:


Komagena so ma Kristus gena asa wodadi maro o Gikimoi Awi dagali moi o jaji qamomuane waaturu, la ma ngale o nyawa o Gikimoi waaasoka, ona magena aku yamake o moi-moi wojojajajika magena qangodu, kiaka Awi warisi ikokakali wosidailako onaka. Sababu ma Kristus asa wosoneka ma ngale ona manga dorou, kiaka o jaji iqoqomaka yatilakuka, so magenano aku wapalako. 	 पहिल्या काळात ज्या चुका झाल्या, त्या चुकांपासून सुटका व्हावी म्हणून देव आप्लाया वचनानुसार अनंतकालच्या वतनासाठी ज्या लोकांना बोलावितो, त्यांच्याकरिता ख्रिस्त हा नवीन कराराचा मध्यस्थ झाला आहे.


Ngini o Yahudika ma nyawa nisowo gena ngaroko iqomaka o Gikimoi niwinako waasi, duma done Awi laha ngini o Yahudi ma nyawaka lo aku niamake. Maro o gota zaitun yapapaliharawa gena ma uma-uma yabitoguka de, pei, isigapala de isidopiliku kali o gota zaitun yapapalihara gena ma hutu ma sonongano. Nako komagena, de foloisi itotiai gena o Yahudika ma nyawa iqomaka o Gikimoi Awi nyawa masirete ona magena Una asa aku waqehe qaloha kali. Maro o gota zaitun ma uma-uma ma duhutu de kanaga iqomaka yabitoguka, duma done o gota magegena ma hutu ma sonongano isigapala de isidopiliku kali. 	 म्हणून तुम्ही जे निसर्गत; रानटी जैतुनांची फांदी म्हणून तोडले गेलात आणि निसर्गक्रम सोडून मशागत केलेल्या जैतुनाच्या झाडास कलम असे लावले गेलात तर किती सहजपणे मशागत केलेल्या जैतुनांच्या फांद्या त्या मूळच्या झाडात कलम केल्या जातील!


"Kanaga de ma sababu so Ngohi totemo nginika, upa nihawateri eko nitemo, 'O kia asa pooqo de poudo.' Upa he nihawateri eko nitemo, 'O baju kia asa pomasipake.' Sababu ngini nia oho ma ngale ilamo gena upa o ino de o baju. 	 “म्हणुन मी तुम्हाला सांगतो की, काय खावे आणि काय प्यावे अशी आपल्या जीवाविषयी, किंवा काय पांघरावे अशी आपल्या शरीराविषयी चिंता करू नका. जीव अन्नापेक्षा अधिक महत्त्वाचा आहे आणि शरीर वस्त्रापेक्षा अधिक महत्त्वाचे आहे.


O kia naga Awi Buku ma rabaka gena itiai de akuwa patagali. Ona iqomaka Awi demo wasibobicaraka magegena Una waaso 'o bi giki qaloloha'. 	 ज्या लोकांना देवाने त्याची आज्ञा वचने दिली त्यांच्याविषयी ते सांगते. पवित्र शास्त्रात त्या लोकांना देवाने असे म्हटले आणि पवित्र शास्त्र नेहमीच खरे आहे.


Una Awi woma walia so wosango, "Ce! Qadoohaso ngini o bi nyawa o orasi manena de nigolo Ngohi taaka o nonako nginika. Toholu! Ngini tinisingangasu igogou, ngaroko nigolo lo Ngohi taakawa o nonako maro komagena ma meta o nyawa ngini manenaka." 	 आपल्या आत्म्यात दीर्घ उसासा टाकून तो म्हणाला, “ही पिढी चिन्ह का मागते? मी तुम्हांस सांगतो की, या पिढीला चिन्ह दिले जाणार नाही.”


Ngohi gena o Gikimoi Awi laha woisidumu so woisitatapuka maro Awi sosulo moi, so ngohi tinidedemo nginika de tobeseso ngini ningodu nia siningaka upa nimasihie ifoloi eko nimahado ifoloi, duma bilasu nia sininga niatuga itotiai. Sababu o Gikimoi Awi Gurumi ma kuasa winisitoku ngini moi-moiku, imamote de to ngini nia piricaya ma buturu Unano. 	 मला देण्यात आलेल्या कृपादानाच्या दृष्टीने मी तुम्हांतील प्रत्येकाला सांगतो की, विचार करण्यास योग्य आहे त्या आपल्या योग्यतेपेक्षा आपणांला अधिक श्रेष्ठ मानू नका. तर देवाने सोपवून दिलेल्या परिमाणाप्रमाणे समंजस असा जो मार्ग त्या दृष्टीने विचार करा.


Duma o Petrus wosango wotemo, "Hiwa, Jou! Ngohi taakuwa taoqo o bi namo de o bi haiwani mote ngomi o Yahudika mia adati de mia galepu magena misibobosoka." 	 पण पेत्र म्हणाला, “मी तसे कधीच करणार नाही, प्रभु! जे अशुद्ध व अपवित्र आहे असे कोणतेही अन्न मी अद्याप खाल्लेले नाही.”


So o Yesus gena ma Imam Wilalamo moi ngoneka. Komagena Una gena o Gikimoi ka wisisanangi, de lo Awi sala eko Awi dorou gena moi lo ihiwa. De Una de o nyawa ma dorou imakitingaka, de witide o riho moika kiaka foloisi ikukuruye so foloisi ikuru de o bi moi-moi o kia naga o dipaka, ena gena o sorogaka. 	 म्हणून येशू अगदी आपल्या गरजांस अनुरूप असा मुख्य याजक आहे, ज्याची आम्हाला गरज आहे. तो पवित्र, निष्कपट आणि निष्कलंक आहे; दोषविरहित आणि शुद्ध आहे, तो पाण्यांपासून वेगळा केलेला आहे. त्याला आकाशाहूनही उंच केलेले आहे.


De o Paulus lo wodupa wotagi o nyawa yadadala magena manga simaka la ma ngale ona wasisohi, duma o nyawa ipipiricaya kagena wisimahawa. 	 पौल लोकांच्या पुढे जाऊ इच्छीत होता पण येशूचे अनुयायी त्याला असे करु देईनात


Qabolo de yahino o Yesus Awi sone ma bakeka, de asa yanako igogou Una wosoneka, so Awi qohu gena ona he yatepi kawa. 	 पण जेव्हा ते येशूकडे आले. तेव्हा त्यांना आढळून आले की, तो अगोदरच मेला आहे. तेव्हा त्यांनी त्याचे पाय मोडले नाहीत.


So hika ngini kanaga de nia sininga qamuuqu moi de moika de nia sabari lo ilamo, so ngini upa ka jai-jai de nimatekedoosa duma o nyawa niadodara. 	 नेहमी नम्रता, सौम्यता दाखवा. आणि सहनशीलतेने एकमेकांबरोबर प्रीतीने राहा.