Kanaga o bi nyawa o Gikimoi iwihoholu eko o dunia ma bi moi-moi ona yonyanyafusu gena, upa lo ngini niodupa. Magena maro o nyafusu ma dorou nanga sininga ma rabano ibao, eko o kia naga moi pakokelelo de ponyafusu, eko lo ma ngale de nanga arata so ngone pomacaralamo. Nakoso o bi moi-moi magena la niodupaka, de o Gikimoi gena ngini asa niwidodara kawa. Sababu o bi moi-moi o duniaka magena upa nitemo ma sihino o Baba Gikimoino, magena qasowo. Duma ma sihino gena o bi nyawa Una iwihoholuno. 	 कारण जगात जे सर्व काही आहे, ते म्हणजे पापी देहाला संतोषविणारी लैंगिक वासना, डोळ्यांची वासना, व संसाराविषयीची फुशारकी हे पित्यापासून नाहीत, तर जगापासून आहेत.


So kagena de una wotemo onaka, "Kangano o nyawa moi kanaga Awi ronga gena o Yesus, Una magena waaka. Ena gena, Una o tona waqehe de wosicapu, qaboloka de Una wosipalasa ai lakoka. So qaboloka, de woisulo ngohika wotemo, 'Hika notagi o Siloam ma ke ma lepaka, la de o ake magena ani bio nosimasau kasi.' So ngohi totagi de ngohi taaka maro Una wobobeseso ngohika, ai bio de o ake magena tosomasau, kagena de asa aku tomasigeleloka." 	 त्या मनुष्याने उत्तर दिले. “लोक ज्याला येशू म्हणतात त्याने थोडा चिखल केला. त्याने तो चिखल माझ्या डोळ्यांवर लावला. मग येशूने मला शिलोह तळ्याकडे जाऊन धुण्यास सांगितले. म्हणून मी शिलोह तळ्यावर जाऊन डोळे धुतले. आणि मग मला दिसू लागले.”


De o Simon Petrus wotemo, "Ngohi totagi o nao tosoma." De ona ma binuka itemo, "Nako komagena, de ngomi lo minimote o nao posoma." So ona yangodu itagi yopane o deruku. Duma o putu magena o nao yamakewa. 	 शिमोन पेत्राने त्यांना म्हटले, “मी मासे धरायला जातो.” ते त्याला म्हणाले, “आम्हीही तुझ्याबरोबर येतो.” नंतर ते बाहेर गेले व नावेत बसले, पण त्या रात्री त्यांना काहीही मिळाले नाही.


So nakoso ngini o roriwo o pipi niahike o nyawa isususaka, upa niasingangasu o nyawaka, maro o nyawa ma binuka manga sigogise o Gikimoika ikokulai gena ona yaaka. Ona magena manga sigogise o Gikimoika, kagena o Yahudika manga puji ma bi tahu ma rabaka eko o ngekoka, la ma ngale o nyawa yakelelo asa ona yasigiliri. Ngini tinisingangasu igogou, o Gikimoi Awi fanggali gena he ihiwa onaka, sababu ona magena manga giliri o nyawano yamake qaboloka. 	 “जेव्हा तुम्ही गरिबांना देता तेव्हा त्याचा गाजावाजा करू नका. मी खरे तेच सांगतो. ढोंगी लोक तसेच करतात. दान देण्यापूर्वी कर्णा फुंकून लोकांचे लक्ष वेधून घेतात. सभास्थानात व रस्त्यावर ते जाहिरपणे अशी कामे करतात. कारण इतर लोकांनी त्यांना मोठेपणा द्यावा अशी त्यांची इच्छा असते. मी तुम्हांस सांगतो की, ते आपले प्रतिफळ भरून पावले आहेत.


So ma orasi ona iuti o talaku, de wasibobita onaka wotemo, "Upa lo ngini nisingangasu o nyawaka o kia ngini niakokeleloka, ma bati Ngohi, o Nyawa ma Duhutu, tomomi Ai sone ma rabano." 	 येशू आणि त्याचे शिष्य डोंगरावरून खाली उतरत असताना, येशूने त्यांना आज्ञा केली की, डोंगरावर त्यांनी जे पाहिले ते कोणालाही सांगू नये. मनुष्याचा पुत्र मरणातून पुन्हा उठेपर्यंत वाट पाहा.


O bobita gena kanaga o sulo idala, ena gena maro "Upa nisundali. Upa nitooma. Upa nitosi. Upa nitesere." Nako o bobita moi-moi magena de kanaga ma binukali qangodu magena yapoluno, imatero de o bobita ka ngai moika, ena gena "Maro ngini nia rohe masirete niadodara, komagena nia dodiaoka lo bilasu niadodara." 	 “व्यभिचार करु नको, खून करु नको, चोरी करु नको, वाईटाचा लोभ धरु नको” या आज्ञांमुळे मी असे म्हणतो आणि आणखी एखादी आज्ञा असेल तर ती आज्ञा “जशी आपणांवर तशी आपल्या शेजाऱ्यावर प्रीति कर” या शब्दात सामावलेली आहे.


De ma orasi nanga rohe gena igogou yatagalika, de magena asa isiganapu o demo o kia naga isilelefo o Gikimoi Awi Jaji ma Buku ma rabaka gena komanena, "O Gikimoi kanaga o sone wasisa, so o sone gena imahiwaka!" 	 जेव्हा हे विनाशी शरीर अविनाशीपण धारण करील व हे मर्त्य शरीर अमरत्व धारण करील, तेव्हा पवित्र शास्त्रात सांगितल्याप्रमाणे होईल. “विजयात मरण गिळले गेले आहे.” यशया 25:8


Ngona bilasu nomasirese o dodoto ma jarita ifufuma, gena imaketerowa de o dodoto o Gikimoi wodudupa. Duma maro o nyawa moi awi roheka wosiputuru, so komagena ngona lo bilasu ani siningaka nosiputuru. La ani moi-moi naaaka gena maro kia o Gikimoi wodudupa. 	 परंतु देवहीन गोष्टी, ज्या म्हाताऱ्या स्त्रियांचे लक्षण आहे ते टाळ आणि स्वत:ला सतत देवाच्या भक्तीमध्ये गुंतवण्याची सवय ठेव.


Sababu o bobita itemo komagena, so ngohi ai dupa qatotorou aku isikelelo sidago ai sininga ma rabaka asa qatesere. Duma nako o bobita komagena ihiwa, de ngone nanga dupa qatotorou akuwa inasikelelo. 	 परंतु पापाने संधी साधली आणि मजमध्ये सर्व प्रकारचा लोभ भरला. कारण नियमशास्त्राशिवाय पाप मृतवत आहे.


Sababu ngone lo o habari qaloloha gena poiseka, ka imatero de nanga ete de nanga topora ona magena iqomaka. Duma o habari kiaka yoiiseka gena ona magena asa yopiricayawa, so ma faida ihiwa onaka. 	 कारम आम्हालासुद्धा सुवार्ता सांगितली गेली आहे ज्याप्रमाणे ती इस्राएल लोकांना सांगण्यात आली होती. परंतु जो संदेश त्यांनी ऐकला त्यापासून त्यांना फायदा झाला नाही कारण तो संदेश त्यांनी ऐकला पण त्यांनी विश्वासाने स्वीकारला नाही.


So ma moiku o Yesus wotagi-tagi o Galilea ma Talaga ma dateka, de Una wamake o nyawa yasinoto o nao isasari, ona magena o Simon (iwisiaso lo o Petrus) de ma nongoru moi awi ronga o Andreas. Ona yasinoto o talaga ma dateno o nao yosoma. 	 नंतर तो गालीलच्या सरोवराजवळून जात असता त्याने पेत्र म्हटलेला शिमोन व त्याचा भाऊ अंद्रिया या दोघांना पाहिले. ते कोळी होते. ते जाळे टाकून मासे धरीत होते.


Qangodu magena o bi moi-moi o kia naga o bi bangsa o Gikimoi wipipiricayawa ona magena yososininga. Ma ngale ngini gena o bi moi-moi qangodu hika upa he nihawateri, sababu nia Baba o sorogaka to ngini nia kurangi magena qangodu wanako. 	 कारण जगातील सर्व लोक हे मिळविण्याची खटपट करतात पण या गोष्टींची गरज तुम्हांला आहे, हे तुमच्या पित्याला माहीत आहे.


Kagena de Una o deruku wouti de imakamake o nyawa wikokitoka moi, wotagi wokahoko o sone ma diaruno wosupu. 	 लगेच एक दुष्ट आत्मा लागलेला मनुष्य स्मशानातून निघून त्याच्याकडे आला.


O Jou Yesus wotemo, "We, Marta! Ngona gena ma ngale o moi-moi idala nosihawateri de ani sininga iruwahe. 	 प्रभूने उत्तर दिले, “मार्था, मार्था, तू पुष्कळ गोष्टीविषयी दगदग करतेस.


De magena o Yesus wotemo unaka, "Ngohi manena upa nisitetero maro o kolano ipopareta o dunia manenaka. Nakoso igogou komagena, de to Ngohi Ai nyawa imomote asa ikudoti la upa sidago ngomi o Yahudika mia roriri asa Ngohi itago. Duma upa sidago noitahe Ngohi tokolano o dunia manenaka." 	 येशू म्हणाला, “माझे राज्य या जगाचे नाही, जर ते असते तर यहूद्यांपासून माझी सुटका करण्यासाठी माझे सेवक लढले नसते का? पण माझे राज्य दुसऱ्या ठिकाणचे आहे.”


O orasi manena o bi nyawa ona magena de o dunia ma bi moi-moi yonyanyafusu qangodu asa isisa, duma o nyawa la kanaga o moi-moi o Gikimoi wodudupa gena yodupa yaaka, ona magena asa manga oho isisawa duma iooho ka sidutu ikakali. 	 जग व जगातील वासना नाहीशा होत आहेत. पण जो देवाच्या इच्छेप्रमाणे करतो तो अनंतकाळपर्यंत जगेल.


Qabolo de o Herodes awi nyawa wapomaka de wasulo so itagi imapongoka, la yaaso o nyawa icocawaro ona magena so awi simaka yahino de wasano wotemo onaka, "Kapuruosi de o ngoma magena niakelelo o dipaka." 	 मग हेरोदाने पूर्वेकडील ज्ञानी लोकांची गुप्तपणे भेट घेतली आणि तारा दिसल्याची नक्की वेळ माहीत करून घेतली.


Ngini tinisingangasu igogou, nakoso niododatowa de niopiricaya, igogou o kia nitetemo asa idadi. De lo ngini aku nitemo, 'He, tala! Nomatide de nomatuluru la o teoku nilutuka!' Igogou, done asa o Gikimoi watuluru. 	 मी तुम्हांस खरे सांगतो की, जो कोणी या डोंगराला ‘उपटून समुद्रात टाकाला जा’ असे म्हणेल व तो आपल्या मनात शंका न धरता, त्याच्या शब्दाप्रमाणे घडेल असा विश्वास धरील तर त्याच्यासाठी तसेच घडेल.


So ona imatekebicara yotemo, "We! So kangano o ngeko ma soaka de ngone nanga sininga maro isora, ma orasi Una wonabicara de lo o Gikimoi Awi Jaji ma Buku ma raba gena wonadoto itotiai ngoneka." 	 मग ते एकमेकांना म्हणू लागले, “तो वाटेवर आपणाशी बोलत असताना व पवित्र शास्त्र आपल्याला स्पष्ट करुन सांगत असताना आपली अंत:करणे आतल्या आत उकळत नव्हती काय?”


Duma o dunia ma dodogu yaado waasi, de o habari qaloloha o Gikimoino gena bilasu isihabari kasi sidago o dunia ma pupuku ihaka. 	 या गोष्टी घडण्यापूर्वी सर्व राष्टांमध्ये सुवार्तेची घोषणा झालीच पाहिजे.


De o moi-moi qaloloha de itotiai kanaga ngone inahikeka, qangodu magena ma sihino nanga Baba Gikimoino. De lo Una magena Awi sininga de Awi edekati ngoneka gena ingaliwa, so o dorou moi lo upa ngone wonasidumu. Sababu ka Una magena qabolo o nita moi-moi isisiwa o dipaka gena, Una wosidadika. De Una gena upa powisitero de o wange, sababu o wange lo done asa itumu de ngone gena o bubutu ma rabaka inadongosaku. Duma o Gikimoi gena asa o orasi isigeto-geto ngone Awi laha wonasidumu, sababu Awi sininga ma edekati ingaliwa. 	 प्रत्येक उत्तम व परिपूर्ण देणगी वरून येते. स्वर्गीय प्रकाश ज्याने निर्माण केला त्या पित्यापासून ती येते. आणि ज्याच्यावर तारांगणाच्या हालचालीचा काहीही परिणाम होत नाही, अशा पित्यापासून ती देणगी येते.


Komagena lo nakoso o ngopeqeka mopipiricaya moi kanaga de ma roka gena wopipiricaya wisowo, duma una wodupa de ma peqeka imatekesikogoge o tahu moi, de muna magena mowitinga gena he idadi kawa. 	 आणि एखाद्या स्त्रीचा नवरा जर विश्वास ठेवणारा नसेल आणि तो तिच्याबरोबर राहण्यास राजी असेल तर तिने त्याला सोडचिठ्ठी देऊ नये,


Mutuwade o nyawa nakoso o Gikimoi wadupa la kanaga yasangisara, ona magena hika o loha yaaka ikaeli, de ma rabaka magena bilasu iwipiricaya igogou la Una asa ona wapalihara, sababu Una gena ona wasidadika de Awi jaji lo gena salalu wosiganapu. 	 तर मग ज्यांना देवाच्या इच्छेनुसार दु:ख सोसावे लागते, त्यांनी आपल्या निर्माणकर्त्या देवाच्या हाती आपले जीवन सोपवून द्यावे आणि त्यांनी चांगली कामे करीत राहावे.


De ma orasi Ngohi o Nyawa ma Duhutu tahinoka, de asa ka tooqo de toudo. Ona magena lo Ngohi iholu, so itemo, 'Hika Una niwinano bai! Cedeke! Una witesere, witobadalu, de imatekedodiao de o balastengi itotolomu de lo o bi nyawa ma dorou o bi kawasa yahoholu.' Ngaroko komagena, duma nakoso nianano o Gikimoi Awi nyawa wimomote manga manara, de ngini asa nianako Awi ngale gena itiai de wocawaro." 	 इतरांप्रमाणेच मनुष्याचा पुत्र खात पीत आला. लोक म्हणतात, पाहा हा किती खातो? किती पितो? जकातदार व पापी लेकांचा मित्र, परन्तु ज्ञानाची योग्याता त्याच्याद्वारे घडणाऱ्या योग्य गोष्टीमुळे ठरते.”


Ma Kolano Herodes woise ami gogolo magena de to una awi sininga ipeleso. Ngaroko komagena, sababu wosasika awi nyawa wakokoro manga simaka, so wosulo bilasu ami gogolo gena isimote. 	 हेरोद राजाला फार वाईट वाटले. तरी त्याने आपल्या शपथपूर्वक दिलेल्या वचनामुळे व आमंत्रित लोकांमुळे ते द्यावे अशी आज्ञा केली.


Itekawa, de o Yesus wingaho o riho moi ma ronga o Golgota, ma ngale "O Sahe ma Papala ma Riho". 	 आणि त्यांनी येशूला गुलगुथा म्हणजे ‘कवटीची जागा’ म्हटलेल्या ठिकाणी आणले.


So una o Yesus Awi dateka, de wotemo Unaka, "Jou, naguuna done asa Ngona wonisiija Ani lawangika." 	 तेव्हा तो तसाच येशूच्या अगदी जवळ असता त्याल म्हणाला, “प्रभु तो कोण आहे?”


Sababu igogou o Gikimoi gena ka womatengo so manga Gikimoi gena ka imaketero, de maro o Yahudika ma nyawa manga sininga waaka itiai nakoso o Jou Yesus wipiricayaka, komagena lo o Yahudika yasowo nakoso o Jou Yesus wipiricayaka. 	 ज्याअर्थी देव एकच आहे, त्याअर्थी तो ज्यांची सुंता झाली आहे, त्यांच्या विश्वासाने आणि ज्यांची सुंता झालेली नाही अशांनाही विश्वासाने नीतिमान ठरवील.


Komagena igogou o Gikimoi wositatapuka o nyawa la o Yahudika manga bobita o Gikimoino yamomoteka, ona magena manga sininga itotiai gena Una upa he waaka. Sababu o Gikimoi Una masirete wotemo iqomaka, "O nyawa nakoso Ngohi ipiricayaka so manga sininga itiai gena Ngohi taakaka, de ona magenaka asa Ngohi tahike la ona yooho dede Ngohi ka sidutu ikakali." 	 नियमशास्त्रामुळे कोणीही मनुष्य देवासमोर नीतिमान ठरत नाही, हे उघड आहे. कारण शास्त्र सांगते की, “विश्वासामुळे नीतिमान मनुष्य जगेल.”


Ngohi ai demo moi-moi tinidelefo nginika gena, qangodu igogou de itiai. De o Gikimoi lo woinako ngohi manena itodamatowa. 	 आणि मी देवासमोर शपथ घेऊन सांगतो की जे काही मी तुम्हांला लिहित आहे, ते खोटे नाही.


O bi moi-moi qangodu magena maro ma nonomaka de kiaka ma ngale nanga Jou Yesus Kristus womanara so to Gikimoi Awi ngale wositotatapuka lo waaka, kagena de isikahino, la o Gikimoi Awi jaji magena aku isiganapu. 	 देवाच्या अनंतकाळच्या हेतूला अनुसरुन जे त्याने आपला प्रभु येशू ख्रिस्त याच्यामध्ये पूर्णत्वास नेले.


De o Gikimoi de o Yesus Kristus de o malaikat o sorogaka to Ona Manga simaka ngohi tonisingangasu tagogou bilasu ngona naaka ai beseso magegena. Duma upa manga bobareta natahe isala sidago moi nasitubuso de moi nasiguui. 	 देव, येशू ख्रिस्त व निवडलेले देवदूत यांच्यासमोर मी निक्षून आज्ञा करतो की, तू कोणताही पूर्वग्रह न ठेवता या गोष्टी पाळ व पक्षपाताने काहीही करु नको.


Kagena de o Yesus waaso de wotemo onaka, "He! Hino la nimote Ngohi. Nako ngini gena Ngohi aku tinidoto ma ngale ngini o bi nyawa asa niadoto la imote Ngohika, imatero maro o nao niasoma la niatolomu." 	 येशू त्यांना म्हणाला, “माझ्या मागे या म्हणजे मी तुम्हांला माणसे धरणारे करीन.


Kagena de manga toka imatoore de itemo, "He! O Gikimoi ma Ngopa, nomidooha ngomika! Migolo, kodo, upa nomisangisara! Ma orasi gena yaado waasi." 	 ती दोघे येशूकडे आली व म्हणाली, ‘देवाच्या पुत्रा, तुला आमच्याकडून काय पाहिजे? नेमलेल्या वेळेपूर्वीच तू आम्हांला शिक्षा करायला आलास काय?’


So upa nimasihie, sababu o Gikimoi Awi laha so o bi cocatu wonasitoku moi-moiku, so de nanga cocatu moi-moi ngoneka magena bilasu pomanara pokaeli. O nyawa nakoso de manga cocatuka ma ngale aku o Gikimoi Awi demo yosingangasu, hika yosingangasu imatero maro de o kia yopiricaya igogou o Gikimoi wasingangasu onaka. 	 देवाने दाखविलेल्या दयेनुसार आपणांस निरनिराळी दाने आहेत, जर कोणाला देवाचा संदेश देण्याचे दान आहे तर त्याने ते आपल्या विश्वासाच्या प्रमाणाने उपयोगात आणावे.


Duma Una womarihika bato. La ma Imam Wilalamo wisano kali Unaka, "De o Gikimoi woooho Awi ronga, nosingangasu ngomino! Igogou, Ngona o Salamati ma Kolano de o Gikimoi ma Ngopa?" 	 पण येशूने काहीच उत्तर दिले नाही. परत एकदा प्रमुख याजक येशूला म्हणाला, “जिवंत देवाच्या नावाची शपथ. मी तुला बजावून सांगतो की खरे काय ते तू सांग! तू देवाचा पुत्र ख्रिस्त आहेस काय?”


Upa sidago o nyawa done itemo ngohi la kanaga ngini tiniosika, gena maro o nonako moi de ma ngale ngini gena nidadika ngohi nimomote, so o Yesus he nimote kawa. Upa komagena bai! 	 यासाठी की कोणीही म्हणू नये की, माझ्या नावात तुमचा बाप्तिस्मा करण्यात आला.


De lo bilasu ngini niosininga nanga Jou wosabari, sababu wodupa o nyawa manga dorouno wasisalamati, so upa he o nyawa moi lo wafanggali de o dorou de wabodito. Komagena lo nanga dodiao moi powidododara, o Paulus, una magena lo wolefo nginika, sababu magena o Gikimoi wisingangasu so una lo wanako. 	 आणि ही गोष्ट मनामध्ये ठेवा की, आपल्या प्रभूचा धीर म्हणजे तारण, ज्याप्रमाणे आपला प्रिय बंधू पौल याला देवाने दिलेल्या शहाणपणामुळे त्याने तुम्हांला लिहिले.


Igogou! Una manena cawali o tahu woaaka moi awi ngopa, ma awa gena ongo Maria, de Awi nongoru o Yakobus, o Yusuf, o Simon de o Yudas. 	 हा त्या सुताराचा मुलगा ना? याच्या आईला मरीया म्हणतात ना? आणि याकोब व योसेफ आणि शिमोन व यहूदा याचे भाऊ आहेत ना?


Ato Awi muri-muri ona magena yoise, de ona asa yatodoka de yomodo imasidotirineku, sidago lo imaruba o tonaku. 	 येशुबरोबर असलेल्या शिष्यांनी ही वाणी ऐकली. तेव्हा ते जमिनीवर पालथे पडले कारण ते फार भ्याले होते.


So o Yesus wotemo unaka, "Ma ngale una magegena upa he tonisingangasu, sababu nako todupa una kanaga woohosi sidago ma orasi tahino kali gena, ngona upa he nanako. Sababu ma ngale ihiwa ngonaka. Duma ngona manena bilasu Ngohi noimote qaputuru." 	 येशूने उत्तर दिले, “मी परत येईपर्येत त्याने जगावे अशी माझी इच्छा असेल, तर तुला त्याचे काय? तू मला अनुसर.”


Duma to ngini nia sininga ma rabaka bilasu nisitatapu ka cawali ma Kristus gena to ngini nia Jou niwisigogigise. Bilasu nimasidailako iqoma kasi ma ngale nia piricaya de nia ngongano qaputuru o Gikimoika, la o nyawa nagoona bato inisano nginika gena aku niasinako itiai. 	 पण आपल्या अंत:करणात ख्रिस्त हा प्रभु आहे असा आदर बाळगा तुमच्यामध्ये जी आशा आहे, तिच्याविषयी तुम्हांला कोणी विचारले तर त्याचे समर्थन करण्यास सदैव तयार राहा.


Kagena de o wange saange de ma sononga magena ipasaka, de o Gikimoi de Awi woma masirete asa o nabi yasinoto manga sone ma bake magena wasioho kali. So ona asa imomi de ioho kali, so ona magenaka nakoso o nyawa la o nabi magena yakelelo, de ona yangodu yatirine de yamodo. 	 पण सोडेतीन दिवसांनंतर देवाकडील जीवनाच्या श्वासाने त्या साक्षीदारांमध्ये प्रवेश केला. आणि ते त्यांच्या पायांवर उभे राहिले. ज्या सर्व लोकांनी त्यांना पाहिले ते सर्व घाबरुन गेले.


O wange moiku o nyawa moi wahino o Yesusno, de womasano wotemo, "Baba Guru, ngohi bilasu o loha o kia taaka la tamake o oho ikokakali." 	 एक मनुष्य येशूकडे आला आणि त्याने विचारले, गुरूजी अनंतकाळचे जीवन मिळावे म्हणून मी कोणत्या चांगल्या गोष्टी केल्या पाहिजेत?”


So Una Awi nyawa wimomote yamuruo naga wasulo la ona itagi iqoma, de Una wotuuru. So iqoqoma ona magena o doku moi o Samaria ma daeraka iwosa la Awi sidailako yaaka kasi. 	 त्याने आपणांपुढे निरोपे पाठविले. ते गेले आणि येशूच्या येण्याविषयीच्या तयारीसाठी एका शोमरोनी खेड्यात गेले.


So ka cawali o kia naga ngone paaka imatero de o bobita o Gikimoi wonasimane qaboloka, sidago o orasi manena naga ngone paaka gena bilasu posigila-gila. 	 फक्त आपण ज्या सत्यापर्यंत पोहोंचलो त्याच्याच मागे चालत राहावे.


De lo upa sidago ngone o Jou gena powidahake, imatero maro iqomaka ona ma binuka lo yaaka, de kanaga o bi ngihia ona yagolika. 	 आणि त्यांच्यातील काही जणांनी पाहिली तशी आपण ख्रिस्ताची परीक्षा पाहू नये. याचा परिणाम असा झाला की, सापांकडून ते मारले गेले.


Ma orasi o Yesus wakelelo o hali magena, Una wongamo de wotemo onaka, "Niaqohaka, la o bi ngopa ona magena yahino Ngohino. Upa lo niafati de lo niasimahawa. Sababu o bi nyawa imatero maro o ngopa ona manena asa yaaku iwosa o Gikimoi Awi paretaka. 	 येशूने हे पाहिले तेव्हा तो रागावाला आणि त्यांना म्हणाला, लहान बालकांना माझ्याकडे येऊ द्या. त्यांना मना करू नका कारण देवाचे राज्य यांच्यासारख्यांचेच आहे.


Duma ngohi foloi tohawateri, upa sidago ngini gena o nyawa inikulai so ngini ma Kristus niwipiricaya duma nia sininga igogou kawa. Maro ongo Hawa iqoqomaka o ngihia ma cawaro wogaka de ma edekati qatorou so imibaja de moturaka. 	 पण मला भीति वाटते की जसे हळेला फसविण्यात आले व ते सर्पाच्या धुर्ततेने फसविण्यात आले, तसे तुमचे मनही कसेतरी तुमच्या प्रामाणिकपणापासून आणि ख्रिस्ताच्या शुद्ध भक्तीपासून दूर नेले जाईल.


Komagena so ngohi tinibaja de togolo nginika, ngini nia dodara unaka gena nisigogou. 	 मी विनंति करतो, म्हणून तुमचे त्याच्यावरील प्रेम पुन्हा व्यक्त करा.


O namo gereja ngai motoha isiija ma ragani ka ma cunu. Duma ngaroko komagena, kanaga moiwa o Gikimoi wawosa. 	 “पाच चिमण्या दोन पैशांना विकतात की नाही? आणि त्यातील एकीचाही देवाला विसर पडत नाही.


So yasinoto magena itemo munaka, "Awa, o kiaso ngona noari." De muna mosango motemo, "Kodo! Ai Jou Awi rohe ma bake gena asa o nyawa isiloqaka bai! De ngohi tanakowa kekiaka iwisiloqa." 	 त्यांनी तिला विचारले, “बाई तू का रडत आहेस?” ती म्हणाली, “ते माझ्या प्रभूला घेऊन गेले आहेत आणि मला माहीत नाही, त्यांनी त्याला कोठे ठेवले आहे.”


Ngini to ngomi mia dodiao o Gikimoi winidododara so ngomi mia sukuru o Gikimoika, sababu mianako ngini lo Una winihirika so nidadi to Una Awi nyawa. 	 माझ्या बंधूनो, देवाने प्रीतित केलेली तुमची निवड ही आम्हाला माहीत आहे.


O Yesus o ngopa ma ceceke moi waaso so isigokono to ona manga simaka, 	 तेव्हा त्याने एका लहान बालकाला आपल्याजवळ बोलावून त्यांच्यामध्ये उभे केले,


Una wotemo, "O nyawa o gisisi qaloloha wosihahaja gena, positero de Ngohi, o Nyawa ma Duhutu. 	 येशूने उत्तर दिले, “शेतामध्ये चांगले बी पेरणारा हा मनुष्याचा पुत्र आहे.


O nyawa la kanaga ma ngale Ngohi gena idodatowa de ipiricaya qaputuru, ona igogou yosanangi." 	 धन्य तो पुरूष जो माझ्यामुळे अडखळत नाही.”


O gisisi ma binuka itutura o tona qatetetoka ioho duma qamalaika, gena imatero bato o nyawa yoise o habari qaloloha de gila-gila yaqehe de manga sininga isosanangi. 	 काही लोक खडकाळ जमिनीत पेरलेल्या बियांसारखे असतात. ते ऐकतात तेव्हा लगेच आनंदाने ग्रहण करतात.


O wange butanga ipasaka, de o Yesus wangaho Awi muri yaruwange, ena gena o Petrus, de o Yakobus, de awi nongoru o Yohanes itagi imatinga o tala ikukuruye moika. 	 सहा दिवसांनंतर येशूने पेत्र, याकोब व त्याचा भाऊ योहान यांना आपल्याबरोबर घेतले व त्यांना उंच डोंगरावर एकांती नेले.


So Una asa wahino to Una Awi doku masireteka, duma Awi doku ma bi nyawa, ena gena o Yahudika ma nyawa, ona iwiholu. 	 तो जगात आला, जे त्याचे स्वत:चे होते त्या लोकांकडे आला, परंतु त्याच्या स्वत:च्याच लोकांनी त्याला आपले मानले नाही.


De lo ma Kristus, nanga oho ma hutu gena, done ma orasika Una magegena wisimane o dunia ma bi nyawa yangoduka, de igogou asa ngini manena lo kanaga Awi mulia ma rabaka nimakomote dede Una. 	 जेव्हा ख्रिस्त. जो आमचे जीवन आहे. त्याच्या दुसऱ्या येण्याच्या वेळेस प्रगट होईल. तेव्हा तुम्हीही त्याच्याबरोबर गौरवात प्रकट व्हाल.


O wange he itumu de Awi muri yamogiowo de sinoto yahino itemo Unaka, "Baba! Sababu o riho manena imatingano, so nakoso qaloha, lebelaha o nyawa yadadala manena nasulo itagi o doku de o soa imakokadateka, la ona o ino imasari de lo o tahu la imasidodogu." 	 दिवस मावळत असता प्रेषित त्याच्याकडे आले आणि म्हणाले, “लोकांना जाऊ द्या. म्हणजे ते आजूबाजूच्या शेतात आणि खेड्यात जातील व त्यांना खावयाला व राहण्यास मिळण्याची शक्यता आहे का ते पाहतील. कारण आपण दूर ठिकाणी आहेत.”


Kagena de Awi muri-muri itagi isihabari o Gikimoi Awi habari qaloloha sidago ma bati o bi doku o dunia ma ngoguka. De o Jou lo womote to ona manga manara ma rabaka sidago aku yaaka o nonako ihahairani, la nagoona isigogigise to ona manga dodoto magena asa yanako itero de igogou. 	 शिष्य बाहेर गेले आणि त्यांनी प्रत्येक ठिकाणी सुर्वार्तेची घोषणा केली. प्रभुने त्यांच्याबरोबर कार्य केले, व त्याने वचनाबरोबर असणाऱ्या चिन्हांनी त्याची खात्री केली.


so ngohi tobaraniwa tahino Ngonaka. Nakoso qaloha, tanu hitilahi Ngona nopareta ka o demo o dola moi de ai leleani gena asa wilohaka. 	 यासाठी मी स्वत: आपणाकडे येऊ नये असा विचार केला होता. परंतु तुम्ही फक्त शब्द बोला, म्हणजे माझा चाकर बरा होईल.


Duma o prajuritka manga sahe magena womaha-mahawa o Paulus awi demo magena, duma o deru wapopareta de o deru woaahoka to ona manga demo foloi womote. 	 परंतु पौलाच्या मताशी जहाजाचा कप्तान व मालक सहमत झाले नाहीत, उलट जहाजाच्या कप्तानाच्या व मालकाच्या बोलण्यावरच शताधिपतीचा जास्त विश्वास होता.


Ma ngale moili gena wasinako igogou, Una asa wafanggali de o loha eko de o dorou, sababu o dunia ma bi nyawa o Gikimoi wihoholu gena una wopopareta, o Iblis gena, igogou wisisalaka. 	 हा साहाय्यकर्ता जगाला न्यायाचे सत्य पटवून देईल. कारण या जगाच्या अधिपतीचा (सैतान) न्याय होऊन चुकला आहे.


De ngohi asa tosango igogou kanaga o nyawa yasulo qaboloka la ma ngale ma Kristus gena wisihabari, duma o Israelka ma nyawa gena yangodu waasi yaqehe qaloha o habari magena. Komagena imatero maro ma nabi Yesaya iqomaka walefo itemo, "Jou, nakoso to ngomi mia demo misihohabari gena, o nyawa yadala yopiricaya waasi." 	 परंतु सर्वच यहूद्यांनी ती शुभवार्ता स्वीकारली नाही. यशयाने म्हटल्याप्रमाणे “प्रभो, आम्ही ज्या गोष्टी त्यांना सांगितल्या, त्यावर कोणी विश्वास ठेवला?”


Ngini bilasu niopiricaya to Ngohi Ai demo totemo, 'Ngohi gena Ai Baba Awi rabaka, de Una lo kanaga to Ngohi Ai rabaka.' Kanaga ngini nitekaka Ngohi nimote so niakeleloka o nonako ihahairani Ai Babano taakaka. So ngaroko niaakuwa Ai demo niopiricaya, duma ngini aku Ngohi nipiricayasi, sababu o nonako niakokeleloka magena lo to Una Awi nonako. 	 मी पित्यामध्ये आहे व पिता मजमध्ये आहे असा विश्वास धरा. नाहीतर मी केलेल्या कामावरून तरी माझ्यावर विश्वास ठेवा.


Mutuwade o nyawa moi lo akuwa wosango moi-moi qangodu magena itiaiwa, so bilasu upa niaaka o kia naga moi nia siningaka yadadahewa, so hika nimarihika de nimapopongoka bato. 	 ज्याअर्थी या गोष्टी नाकारता येत नाहीत त्याअर्थी तुम्ही शांत राहिलेच पाहिजे. उतावळेपणा करु नये.


So o Yahudika ma nyawa ipipiricaya o Yopeno o Petrus wimomote, ona yangodu yohairani icarawa, sababu igogou o Gikimoi Awi Gurumi Qatetebi lo wahike ngaroko ona o Yahudika ma nyawa yasowo. 	 यहूदी विश्वासाणारे जे पेत्राबरोबर आले होते, ते चकित झाले. यहूदी नसलेल्या लोकांवरसुद्धा पवित्र आत्मा ओतला गला, यामुळे ते चकित झाले.


O leleani asa yosanangi nakoso ma tuangi woliho de wamake ona magena kanaga imasidailako la iwidamaha, ngaroko o putu itongirabaka eko o putu iteka. 	 तो मध्यरात्री येवो अगर त्यांनतर येवो. जर ते त्याला असे तयारीत आढळतील तर ते धन्य.


Ona yasisala so bilasu dede o Gikimoi imakitingaka, sababu o nita ma duhutu moi o Gikimoino yahino qabolo o duniaka, ma ngale o Gikimoi wasimane o nyawaka. Duma nakoso o nita de o bubutu, la kanaga o bubutu gena o nyawa asa foloi yodupa, sababu ona magena yodupa o dorou yaaka. 	 ज्य वस्तुस्थितीच्या आधारे लोकांचा न्याय केला जातो ती ही जगामध्ये प्रकाश आला परंतु लोकांना प्रकाश नको होता. त्यांना अंधार पाहिजे होता. कारण लोक वाईट कृत्ये करीत होते.


So ma ngale o moi-moi magena o kia naga ngini masirete niopiricaya, nakoso kanaga nia dodiao itemo isala, de hika ngini gena nimapopongoka. So niopiricaya gena ka o Gikimoi wanako. Upa sidago nia dodiao gena niagegego de niabaja ma ngale ona lo yopiricaya. Sababu o Gikimoi Awi laha wosidumu o nyawaka, nakoso kanaga yaaka o kia ona yamalo itiai so manga siningaka lo upa itemo isala. 	 तुझा जो विश्वास आहे तो देवासमोर तुझ्या ठायी असू दे. ज्याला योग्य आहे असे वाटते व त्यामुळे जो स्वत:चा द्वेष करीत नाही तो धन्य.


De o orasi ma nonomaka gena Una asa dede o Gikimoi. 	 तो शब्द सुरूवातीपासूनच देवाबरोबर होता.


Taaka komagena la ma ngale ngini gena nia piricaya ma sihino, upa o dunia ma nyawa manga cawaro, duma ma sihino gena asa o Gikimoi Awi kuasano. 	 यासाठी की, तुमचा विश्वास मानवी ज्ञानावर नव्हे तर देवाच्या सामर्थ्यवर असावा.


Ngini ningodu o Gikimoi niwipipiricaya so nimarimoika de o Yesus Kristus kagena o Filipi ma kotaka, de ngini o gogobu ma bobareta, de lo ma leleani. Ngomi misinoto, ena gena o Paulus de o Timotius, o Yesus Kristus womisitatapuka midadi to Una Awi sosulo. 	 ख्रिस्त येशूचे दास असलेल्या पौल व तीमथ्य यांजकडून, फिलिप्पै येथे राहणाऱ्या ख्रिस्त येशूमधील देवाच्या सर्व पवित्र लोकांना, तसेच सर्व वडील मंडळीला व खास मदतनिसांना,


So ngaroko Una magena ngini niwinakowa, duma Ngohi igogou towinako. Nako totemo Ngohi Una towinakowa, de Ngohi itodamatoko maro ngini lo nitodamato, duma Ngohi igogou towinako o Gikimoi de Awi demo qangodu lo toise de taakaka. 	 परंतु तुम्ही खरोखर त्याला ओळखीत नाही. पण मी त्याला ओळखतो. तो सांगतो त्याचे पालन मी करतो. मी त्याला ओळखीत नाही असे जर मी म्हणालो, तर तुम्ही लबाड आहात तसा मीही लबाड ठरेन. परंतु मी त्याला नक्कीच ओळखतो. आणि तो जे काही सांगतो त्याचे पालन करतो.


Lebelaha o nyawa ona magena yanakowa ma ngeko idodooha ngone nanga sininga itotiai aku pamake. Sababu ngaroko ona magena yanako iqomaka, duma o orasi manena ona yopiricaya kawa de lo o bobita yaholu ngaroko o Gikimoi Awi sosulo-sosulo isingangasuka. 	 त्यांना जर चांगला मार्ग माहीत झाला नसता तर चांगले झाले असते कारण चांगला मार्ग माहीत होणे आणि त्या लोकांना दिलेल्या पवित्र शिक्षणापासून त्यांनी वळणे, यापेक्षा (अगोदरची स्थिती चांगली होती.)


So qangodu magena yaakaka maro o kia o bi nabi isilelefo manga buku ma rabaka ma ngale Una, de Awi rohe o sangahadiku isiguti de yapoosu kiaka o boosu magena yaaaka o teto ma rabaka. 	 शास्त्रामध्ये येशूच्याबद्दल या गोष्टी लिहिल्या होत्या की, जे वाईट ते त्याच्याबाबतीत घडणारे होते. ते सर्व या यहूदी लोकांनी येशूला केले. मग त्यांनी येशूला वधस्तंभावरुन खाली घेतले. व त्याला कबरेत ठेवले.


de ma ngale o Jou gena ngini ninyanyi la niwigiliri, de lo ngini de nia mazmur de nia giliri lo nisinyanyi so nia sininga gena nimatekesiputuru. 	 स्तोत्रे, गीते, आणि आध्यात्मिक गीतांनी एकमेकाबरोबर सुसंवाद साधा, गाणी गा, आणि आपल्या अंत:करणात प्रभूसाठी गायन गा.


de upa lo yamote o bi guru ikokulai to ona manga boboso masirete de o Yahudika manga dodoto ma jarita. 	 आणि यहूदी भाकडकथा व जे सत्य नाकारतात अशा लोकांच्या आज्ञांकडे लक्ष देऊ नये.


O doku magena ma nyawa ibipopanyake niasiloha de lo niasingangasu o doku magenaka, 'Ma orasi yaadoka ma ngale o Gikimoi asa wopareta maro o kolano moi nia sidongirabaka.' 	 तेथील रोग्यांना बरे करा आणि नंतर त्यांना सांगा की, “देवाचे राज्य लवकरच तुमच्याकडे येत आहे!’


Komagena lo o Yesus Una magena to ngone nanga dorou qangodu wasisaka ma ngale nanga sininga aku qatebi. De Una o dorou wasisisa moi de to ngone nanga sininga ma dorou lo wasisaka, so ngone inangodu kanaga nanga Baba ka womatengo. Komagena so o Jou Yesus wimaqewa so wotemo ngone gena to Una Awi tahu ma raba moi. 	 जो लोकांना पवित्र करतो व ज्यांना पवित्र करण्यात आले आहे, ते सर्व एकाच कुटुंबाचे आहेत या कारणासाठी तो त्यांना बंधु आणि भगिनी म्हणण्यास लाजत नाही.


So manga dodiao o deru ma somoaka gena, ona imagaso la ona magena yahino imakiriwo. So igogou ona yahino de o deru sinoto gena o nao isingado iwedo-wedo sidago o deru magena he dangade qalutu. 	 त्यांनी दुसऱ्या होडीतील आपल्या जोडीदारांना मदत करण्यासाठी बोलाविले. ते आले आणि त्यांनी इतके मासे भरले की, दोन्ही होड्या बुडु लागल्या.


So kagena de ihike ngohika o gota ma depi moi, imatero de o didiki moi, la idadi maro ka o duduga moi de itemo, "Notagi o Gikimoi Awi Tahu o Yerusalemka de magena natuga, de kagena ma rabaka lo o manyanyi yatutupu ma riho gena natuga, de lo o bi nyawa isusuba manga dala naeto. 	 मग मला मोजमाप करण्यासाठी वापरण्यात येण्यासारखी काठी देण्यात आली. आणि मला सांगण्यात आले, “जा आणि देवाचे मंदिर, वेदी व तेथील उपासकांचे मोजमाप कर.


Hika niodamaha kasi o nguusu magena lo ioho sidago o gugutu ma orasi yaado. Kagena de ngohi asa youutu tasulo la o nguusu gena yarapu iqoma kasi, la yatolomu de yapiliku, la yatupuka. Qabolo de asa o tamo yautu de yatolomu, la yadiahi o polaka.' " 	 कापणीपर्यंत दोन्ही बरोबर वाढू द्या. मग कापणीच्या वेळेस मी कापणाऱ्यास सांगेन की पहिल्याने निदण जमा करा व जाळण्यासाठी त्याच्या पेंढ्या बांधा. पण गहू माझ्या गोदामात साठवा.”‘


De lo ma ngale o dipa de o dunia o orasi manenaka Una wosulo kali so magena watingaka de wodamaha sidago ma wange yaadoka, la nakoso o nyawa yodupa yaaka o bi moi-moi Una wodudupawa, ona magena done manga dorou ma sopo wafanggali de o dorou. O orasi magenaka de asa o dipa de o dunia manena wosibodito de o uku la ma ngale o bi nyawa ma dorou gena wasisa. 	 परंतु आता जे आकाश व पृथ्वी आहेत ती याच शब्दाने अग्निद्वारे नष्ट होण्यासाठी राखून ठेवली आहेत. त्यांना त्याच दिवसासाठी राखून ठेवण्यात आले आहे, जेव्हा अधार्मिक लोकांचा न्याय होऊन त्यांचा नाश होईल.


Ma ngale ona gena ngohi tanako igogou manga manara moi-moi ma rabaka gena o Gikimoi iwisihoromati, duma manga manara iwisihoromati ma ngeko itotiai gena yanako waasi. 	 त्यांचे तारण व्हावे, कारण मी त्यांच्याविषयी साक्ष देतो की, त्यांना देवाविषयी कळकळ आहे, परंतु ती ज्ञानावर आधारित नाही.


Duma una la kanaga wowosa de wamote ma ngoraka, una magena igogou o duba ma sowohi. 	 परंतु मेंढरांची काळजी घेणारा दारातूनच आत जातो, तो मेंढपाळ आहे.


Nagala o nyawa kanaga itemo, "Awalele! Nako komagena, de ma ngale ngomi gena o Yahudika ma nyawa de lo ngomi mimasunaka magena nagala ma faida ihiwa." 	 तर मग यहूदी असण्यात फायदा काय? किंवा सुंतेपासून फायदा काय?


"O nyawa nagoona la Ngohi imote, duma manga siboso Ngohika gena ifoloiwa de manga siboso manga babaka, eko manga awaka, de manga peqeka, manga ngopa-ngopa, manga gianongoru, manga awabira eko lo manga rohe masireteka ona magena idadiwa to Ngohi Ai nyawa imomote. 	 “जर कोणी माझ्याकडे येतो आणि आपले वडील, आई, पत्नी, मुले, भाऊ, बहिणी एवढेच नव्हे, तर स्वत:च्या जिवाचासुद्धा द्धेष करीत नाही, तर तो माझा शिष्य होऊ शकत नाही.


Kagena de o Yesus Una wotemo munaka, "O nyawa nagoona nakoso o ake o sumu manenano yaudo, ona magena done manga kiri asa ka qadudusi. 	 येशू म्हणाला, “जो कोणी हे पाणी पिईल त्याला पुन्हा तहान लागेल.


Kagena de o ili magena itemo kali unaka, "O kia o Gikimoi wotemo magena aku ka paoqo, upa ani sininga ma rabaka itemo yaakuwa." 	 पण ती वाणी त्याला पुन्हा म्हणाली, “देवाने या गोष्टी शुद्ध केल्या आहेत. त्यांना अपवित्र म्हणू नकोस!”


"De nakoso ngini nisumbayang, upa sidago niaaka maro o nyawa de manga sigogise o Gikimoika ikokulai ona magena yaaka. Sababu o nyawa ona magena manga dupa imaoko o puji ma bi tahu ma rabaka eko o ngeko ma bi sagoka, la ma ngale o nyawa asa ona yakelelo. So ngini tinisingangasu igogou, sababu ona manga giliri o nyawano gena yamake qabolo, so o Gikimoi Awi fanggali gena he ihiwa onaka. 	 “जेव्हा तुम्ही प्रार्थना करता तेव्हा ढोंग्यांसारखे होऊ नका. कारण आपण लोकांस दिसावे म्हणून सभास्थानांमध्ये व रस्त्याच्या कोपऱ्यांवर उभे राहून प्रार्थना करणे त्यांना आवडते. मी तुम्हांला खरे सांगतो की, त्यांना आपले प्रतिफळ मिळाले आहे.


Nako komagena, de o nyawa la kanaga itemo o kia bato yaoqo gena ka idadi, de upa sidago yaduhudu o nyawa itemo idadiwa. Komagena lo o nyawa la kanaga itemo idadiwa, de upa sidago o nyawa itemo ka idadi gena yasisala. Sababu o nyawa itemo ka idadi, ona magena o Gikimoi masirete asa waqehe qalohaka. 	 जो कोणत्याही प्रकारचे अन्र खातो त्याने जो काही विशिष्ट गोष्टी खात नाही, त्याला तुच्छ मानू नये. आणि जो काही विशिष्ट गोष्टी खातो त्याने त्याला दोष देऊ नये कारण देवाने त्याचा स्वीकार केला आहे.


So kagena de o Petrus o malaikat magena wamote so isupuka o bui ma tahuno. Duma una womanakowa o kia o malaikat yaaaka gena igogou qangodu idadika, de wotemo awi sininga ma rabaka, "Nagala manena ka o gogelelo o Gikimoino takelelo." 	 मग देवदूत बाहेर पडला व पेत्र त्याच्या मागे चालला. पेत्राला कळत नव्हते की, देवदूत हे खरोखर काय करीत आहे. त्याला वाटले आपण दृष्टान्त पाहत आहोत.


Duma nagoona la kanaga yomanosu, yotemo Ngohi inakowa, de ona lo Ai Baba o sorogaka Ngohi asa tomanosu de totemo, 'O nyawa ona manena to Ngohi Ai nyawa imomote yasowo.' " 	 पण जो कोणी मनुष्यांसमोर मला नाकारील त्याला मी सुद्धा माझ्या स्वर्गातील पित्यासमोर नाकारीन.


Ngona tonisingangasu igogou, o kia naga Ngohi takokeleloka de tanakoka gena igogou nginika tinidedemo de lo tinisingangasu qaboloka, duma ngini ningodu gena asa niaholu. 	 मी तुम्हांला खरे तेच सांगतो. आम्हांला जे माहीत आहे त्याविषयी आम्ही बोलतो, जे पाहिले त्याविष्यी आम्ही सांगतो. परंतु आम्ही जे सांगतो ते तुम्ही लोक मानीत नाही.


Sababu ma ngale o Gikimoi Awi nyawa masirete to ona manga manara ma sopo wahiri, magena ma orasi yaadoka. Duma nakoso woqoma to ngone nanga manara ma sopo wahiri la magena qaboloka, de igogou Una asa wasangisara foloisi qatubuso o nyawa ona magena nakoso Awi habari qaloloha de yosigise iholu. 	 कारण देवाच्या घराण्यापासून सुरुवात करुन न्यायनिवाडा व्हावा अशी वेळ आली आहे. आणि त्याचा आरंभ पहिल्यांदा आपल्यापासून होईल, तर देवाच्या सुवार्तेचा सन्मान करण्याचे जे नाकारतील त्या लोकांचा शेवट कसा होईल बरे?


Manga rimoi ma edekati magena yaakaka, de ona yasulo o Barnabas de o Saulus la yatota to ona manga pipi magena kadoka o gogobu Yudea manga roririka. 	 त्यांनी पैसे गोळा करुन बर्णबा व शौल यांच्याकडे दिले. मग बर्णबा व शौल यांनी ते पैसे यहूदीयातील वडीलजनांकडे आणले.


De ngohi masirete isitatapuka maro o sosulo moi la o habari qaloloha magena tosihabari de tadoto, 	 मला त्या सुवार्तेचा उपदेशक, प्रेषित आणि शिक्षक असे नेमले होते.


De kagena o Betaniaka ma nyawa ma ngale Una o rarame moi yaakaka, so Una wikoro de kanaga lo o Lazarus de o nyawa ikokoro ma binuka lo ona imatamika, de ongo Marta ona maleleani. 	 म्हणून तेथे त्यांनी त्याच्यासाठी संध्याकाळचे भोजन आयोजित केले. मार्था जेवण वाढत होती आणि लाजर त्यांच्याबरोबर जेवायला बसला होता.


Kagena de o Petrus wotemo o Yesuska, "Jou, qaloha bai nakoso ngone lo ngo kanena. So nako nodupa, de ngohi asa o dadaru ngai saange taaka, ngai moi to Ngona, ngai moi to Musa, de ngai moili to Elia." 	 पेत्र येशूला म्हणाला, ʇप्रभु, येथे असणे हे आपणांसाठी बरे आहे. आपली इच्छा असेल तर मी येथे तीन मंडप करतो, एक आपल्यासाठी एक मोशेसाठी व एक एलीयासाठी.”


Ngaroko wanakoka o kia asa waaka, duma Una wobicara de wasano komagena ma ngale o Filipus gena witailako. 	 (फिलिप्पची परीक्षा पाहण्यासाठी येशूने त्याला हा प्रश्न विचारला, कारण आपण काय करायचे याचा विचार येशूने अगोदरच करुन ठेवला होता.)


Duma o nyawa ona magena yotemo, 'Awalele! Tuangi, una o pipi ngai mogiowo qabolo wamakeka.' 	 ते त्याला म्हणाले, “धनी, त्याच्याजवळ दहा नाणी आहेत.’


La o Yesus waaso kali o nyawa yadadala magena, de wotemo onaka, "Hika ningodu niise to Ngohi Ai ade-ade manena, la ngini asa niasahe de nianako. 	 येशूने लोकांना आपल्याकडे पुन्हा बोलावून म्हटले, “प्रत्येकाने माझे ऐका व हे समजून घ्या.


O riho magenaka o nyawa yadala yoise de yamote o Yohanes awi dodoto so to ona manga dorou imamangaku o Gikimoi Awi simaka, qabolo de asa o Yohanes waosi o Yordan ma Seleraka. 	 आपण केलेली पापे लोक त्याला सांगत होते आणि योहान त्यांना यार्देन नदीत बाप्तिस्मा देत होता.


O wange isigeto ona imatekerimoi imatolomuno o Gikimoi Awi Tahuka. De manga nali de manga sininga qaloha so yodupa manga tahu moi-moika imatolomuno asa yooqo, 	 सर्व विश्वासणारे मंदिरामध्ये दररोज एकत्र जमत. त्या सर्वांचा उद्देश सारखाच होता. ते त्यांच्या घरामध्ये एकत्र खात. आपले अन्न इतरंना वाटण्यात त्यांना फार आनंद होत असे आणि आनंदी मनाने ते खात असत.


Sababu una magena wosingangasuka, bilasu o bi nyawa imasidailako ma ngale Ngohi tahino tadoto onaka, maro o kia o Gikimoi Awi Jaji ma Buku ma rabaka isilelefoka. O Gikimoi wotemo Awi Ngopaka, 'Una to Ngohi Ai sosulo, Ngohi towisulo una asa woqomano, una magena wosidailako to Ngona Ani ngeko.' " 	 हाच तो ज्याच्याविषयी पवित्र शास्त्रात लिहिले आहे, “पाहा, मी माझ्या संदेशवहकाला माझ्यापुढे पाठवीत आहे. तो तुमच्यापुढे मार्ग तयार करील.’ मलाखी. 3:1


De o qopo magena ma rabano o bi galasosoko-galasosoko isupu de o duniaku iuti, de o buturu yahike imatero de o hai sosolota ma buturu. 	 मग धुरातून टोळधाड पृथ्वीवर आली. त्यांना पृथ्वीवरील विंचवासारखा दंश करण्याचा अधिकार दिला होता.


Duma to ngini nia manara moi-moi ma rabaka, ma dodagi gena bilasu niaaturu itiai de ifato qaloha. 	 तर सर्व गोष्टी योग्य रीतीने आणि व्यवस्थित असाव्यात.


Kagena de ma guru agama magena wotemo o Yesuska, "Igogou de itero, Baba Guru! Sababu o kia ngona notetemo o Gikimoi Una magena ka womatengo so o giki ma somoa gena ihiwa. 	 तो मनुष्य उत्तरला, “देव एकच आहे, गुरूजी, आणि त्याच्याशिवाय कोणीही नाही असे आपण म्हणता ते योग्य बोललात.”


Ai ngale gena upa to ngini nia sininga itemo qadoohawa, duma to ona manga sininga nagala niasirika. Igogou, o nyawa kanaga yosano itemo, "Qadoohaso to ngone nanga dupa gena aku o nyawa yabati. 	 आणि जेव्हा मी ‘विवेक’ म्हणतो तो स्वत:चा असे मी म्हणत नाही तर इतरांचा. आणि हेच फक्त एक कारण आहे. कारण माझ्या स्वातंत्र्याचा इतरांच्या सद्सद्विवेकबुद्धिने न्याय का करावा?


So ngaroko ngohi masirete o habari qaloloha ngini tinisihabari eko o rasul ma somoa lo inisihabarika gena, qadoohawa. Duma ma lamo gena o habari qaloloha magegena kanaga ngini niopiricayaka. 	 म्हणून, जरी मी तुम्हांला उपदेश केला किंवा त्यांनी उपदेश केला, तरी आम्ही सर्व हाच उपदेश करु, आणि तुम्ही यावरच विश्वास ठेवला.


Ngone aku panako igogou ngone nanga rimoi de o Gikimoi magena lo Una Awi rimoi de ngone, sababu Una Awi Gurumi Qatetebi wonahike qabolo ngoneka. 	 अशा प्रकारे आम्हांला समजू शकते की देव आमच्यामध्ये राहतो व आम्ही त्याच्यामध्ये राहतो: त्याने त्याचा आत्मा आमच्यात राहू दिला आहे.


Manga demo magena o Yesus wasango wotemo, "Nagala nia sininga ma rabaka nia fikiri isala so nitemo, o Galileaka ma nyawa ona magena manga dorou gena foloi ilamo de manga dodiao o Galileaka ma nyawa ma binuka, sidago lo o Gikimoi wasimaha la ona yatooma. 	 त्याने त्यांना उत्तर दिले, “तुम्हांला वाटते का की, ह्या गालीलकरंनी जे भोगले त्यावरुन ते इतर गालीलकरांपेक्षा जास्त पापी होते?


So nakoso nginika de kanaga o nyawa nagoona la o dodoto moi-moi manena yaholu gena, upa nitemo ona ka o nyawa yaholu, duma o Gikimoi, Awi Gurumi Qatetebi wahihikeka lo, Una magena wiholu. 	 म्हणून जो कोणी हे शिक्षण नाकारतो, तो मनुष्याला नव्हे तर पवित्र आत्मा देणाऱ्या देवाला नाकारतो.


Ngohi tanakoka idodooha nakoso ngohi tokurangi de tosusa, eko de ai boloika eko de maena, kanaga ma rabaka qangodu ka tosanangi. 	 गरजू स्थितीत किंवा सर्व विपुल असताना कसे राहायचे ते मी जाणतो. कोणत्याही वेळी आणि सर्व परिस्थितीत तृप्त राहण्याचे व भुकेले राहण्याचे, भरपूर बाळगण्याचे आणि अपूरेपणात राहाण्याचे अशा सर्व परिस्थितीत राहण्याचे रहस्य मी शिकलो आहे.


O orasi magenaka de Ngohi asa ona tagalusiri, so tasisala kawa de tosininga kawa to ona manga dorou." Komagena o Gikimoi wodedemo. 	 कारण मी दयाळूपणे यापुढे त्यांचे अपराध माफ करीन. त्यांची पापे विसरून जाईन.” यिर्मया 31:31-34


Mia salam misidingo o nyawa ipipiricaya o Laodikiaka, de lo ongo Nimfaka de ona o gogobu imatotolomu kagena to muna ami tahuka. 	 लावदिकीयात राहणारे बंधु आणि नेफा आणि तिच्या घरी जमणारी मंडळी यांना सलाम सांगा.


Komagena so Awi muri-muri de manga modo ma raba kasi, de ona imatekebicara moi de moika de yotemo, "Wewe! O nyawa Una manena naguuna, so o bi moi-moi qangodu sidago lo o paro de o moku-moku lo ka wisigise." 	 परंतु ते अतिशय घाबरले आणि एकमेकास म्हणाले, “हा आहे तरी कोण, की वारा आणि समुद्रदेखील त्याचे ऐकतात.”


So ona asa itemo unaka, "So o nyawa Una magena kekiaka." De una wotemo, "Asoko! Ngohi tanakowa Una magena kekiaka wokahika." 	 लोकांनी त्या मनुष्याला विचारले, “तो मनुष्य कोठे आहे?” त्या मनुष्याने उत्तर दिले, “मला माहीत नाही.”


Magena de kanaga ona o Farisika ma nyawa yamuruo naga ibicara itemo, "Ce! Magena ka ka Ngona Ani demo masirete. So Ani demo gena iterowa bai!" 	 परंतु परुशी लोक येशूला म्हणाले, “जेव्हा तुम्ही स्वत: आपल्याविषयी बोलता, तेव्हा ह्या गोष्टी खऱ्या आहेत असे म्हणणारे तुम्ही एकटेच असता. तेव्हा तुम्ही सांगता त्या गोष्टी आम्ही स्वीकारु शकत नाही.”


So Ngohi asa towisiloha la asa ninako Ngohi, o Nyawa ma Duhutu manena, o duniaka tahino de Ai kuasaka la nia dorou tasiapongu." So wotemo woluluguka, "Nomaoko, de ani dangi naaho la noliho." 	 परंतु तुम्ही हे समजून घ्यावे की, मनुष्याच्या पुत्राला, पृथ्वीवर पापाची क्षमा करण्याचा अधिकार आहे.” मग येशू त्या पक्षघाती मनुष्याला म्हणाला, ‘ऊठ! आपला बिछाना घे आणि घरी जा.’


O bi gota la ma sopo qatotorou gena igogou done asa yatoqa de yaumo o uku isosora-sora ma rabaku. So komagena lo igogou o Gikimoi asa o bi nabi ikokulai gena wasangisara. 	 जे झाड चांगले फळ देत नाही ते तोडण्यात येते व अग्नीत टाकले जाते.


O bi nyawa nogena yakokahino la wikelelo de ona manga sahe yagiwi de wisimaqe itemo, "Cedekele! Temo Ngona gena o Gikimoi Awi Tahu aku naruba de nabiau, duma o wange saangeka de naoko kali. 	 जवळून जाणारे लोक त्याची निंदा करीत होते. ते आपली डोकी हलवून म्हणाले, ‘अरे! मंदिर पाडून ते तीन दिवासात बांधणारा तो तूच ना!


La o Yesus wotemoli, "Awa kodo! O nyawa o orasi manena gena Ngohi tasitero de o ade-ade manena. 	 मग मी या पिढीची कोणाशी तुलना करु? ते कोणासारखे आहेत?


So o Gikimoi Awi Gurumi Qatetebi wonasitodihike ngoneka la o Yesus Kristus aku ngone wonasisalamati. 	 देवाने तो पवित्र आत्मा आमचा तारणारा येशू ख्रिस्त याच्या द्वारे विपुलपणे आम्हावर ओतला.


So o bi moi-moi qangodu iqoma ngohi talelefoka gena nadoto o nyawa ipipiricayaka, de manga sininga nasiputuru la bilasu ona yaaka, de lo nasidapano nagoona yamomotewa. Naaka komagena maro o Yesus Kristus Awi sosulo moi, so o nyawa moi lo upa nasimaha ngona nisigisewa. 	 या गोष्टीविषयी बोध करीत राहा आणि कडक शब्दात कानउघाडणी करीत राहा आणि हे पूर्ण अधिकाराने कर. कोणीही तुला तुच्छ मानू नये.


Sababu kiaka bato to ngini nia kaya niadiahi, done kagena lo to ngini nia sininga yogapala." 	 जेथे तुमचे धन आहे तेथे तुमचे मनही लागेल.


De ona yangoduka o Yesus wasibobita, "Upa lo nisingangasu." Ngaroko wapoma komagena, duma ona foloika isibicara. 	 येशू नेहमी अशा गोष्टी न सांगण्याविषयी लोकांना सूचना देऊ लागला, (पण लोक त्याविषयी अधिकाअधिक सांगत गेले.)


Duma Una wotemo ngohika, "Hiwa! Ngohi Ai laha ngonaka gena yaadoka. Sababu nakoso ngona ani buturu gena ikurangi, de to Ngohi Ai kuasa ilalamo magena asa foloisi imanara ngonaka." Komagena so ngohi manena asa kanaga de ai nalika, la ngohi ai giliri tosimane kiaka ai buturu ikukurangi gena isikelelo, sababu nakoso ngohi iputuruwa, de igogou ma Kristus Awi kuasa gena kanaga imanara ngohika. 	 पण तो मला म्हणाला, “माझी कृपा तुला पुरे, कारण माझे सामर्थ्य अशक्तपणात पूर्णत्वास येते.” म्हणून मी माझ्या अशक्तपणाबद्दल आनंदाने प्रौढी मिरवीन. यासाठी की ख्रिस्ताचे सामर्थ्य माझ्यावर स्थिर राहावे.


De lo o Yesus wotemo, "Ngohi Ai ngongano gena ka cawali o Gikimoika." De moili wotemo, "Ngohi kanena naga, dede o bi ngopa-ngopa lo kiaka o Gikimoi ona magena woihihike Ngohika." 	 तो आणखी म्हणतो, “मी माझा विस्वास देवावर ठेवीन.” यशया 8:17 आणि तो पुन्हा म्हणतो, “येथे मी आहे आणि माझ्याबरोबर देवाने दिलेली मुले आहेत.” यशया 8:18


Kanaga idadika ona magena o gianongoru yatumudingika. Woriria wokawi qabolo duma awi ngopa ihiwasi de wosoneka. So ma ria ma balo muna magena asa mowikawi kali ma nongoruku una magena. 	 आता, आमच्यामध्ये सात भाऊ होते. पहिल्याने लग्न केले आणि नंतर तो मेला आणि त्याला मूल नसल्याने त्याच्या भावाने त्याच्या पत्नीशी लग्न केले.


We! Hika ngini o sorogaka nigogoge, o Gikimoi Awi sosulo-sosulo de lo Awi nabi-nabi ningodu tanu nia sininga foloi isanangi. Sababu ma ngale iqomaka ngini nisisangisara gena o Gikimoi o Babelka manga dorou gena wafanggalika de o sangisara qatotorou, sidago lo o kota magena yabiauka.' " 	 हे स्वर्गा, तिच्याबद्दल आनंद कर! संतानो, प्रेषितांनो आणि संदेष्ट्यांनो आनंद करा! तिने ज्या प्रकारे तुम्हाला नागविले त्याबद्दल देवाने तिचा न्याय केला आहे.”


So kagena de foloisi ona imatekekangamo sidago ma kapita una lo wohawateri upa sidago o nyawa yadadala o Paulus iwiritau. Ma sababu komagena ma kapita wosulo awi prajurit la itagi o Paulus iwiqehe de wisisupu o mahkamah ma nyawa manga sidongirabano, la iwingaho wisigiliho o prajurit manga tahuka. 	 वादविवादाला हिंसक रुप येऊ लागले. तेव्हा लोक पौलाचे कदाचित तुकडे तुकडे करतील, अशी सरदाराला भीति वाटू लागली, म्हणून त्याने शिपायांना पौलाला तेथून घेऊन जाण्याची आज्ञा केली. व त्याला किल्ल्यात घेऊन जाण्यास सांगितले.


So kagena de o deru ma nyawa o gumi de o teto iqehe so o teo ma luku yatuga de yamake o meter moruhaku. Qabolo de mia deru magena yaqohaka qaqasi sutu ikuruka, de ona yatuga kali so yamake ma luku o meter moruwangeku. 	 त्यांनी पाण्याची खोली मोजली तेव्हा ती वीस वाव भरली. आणखी काही वेळाने त्यांनी परत एकदा समुद्राची खोली मोजली तेव्हा ती पंधरा वाव भरली.


Sababu o beseso moi-moi, kiaka o Jou Yesus womisiputuru la aku minidotoka gena, ngini nianako qaboloka. 	 कारण तुम्हांला हे माहीत आहे की, प्रभु येशूच्या अधिकाराने कोणत्या आज्ञा आम्ही तुम्हांस दिल्या होत्या.


Ngini o Gikimoi Awi nyawa kagena o Kolose ma kotaka, de ai dodiao ningodu gena nia piricaya qaputuru Unaka de ngini lo dede ma Kristus nimarimoika. Ngohi, Paulus, nanga Gikimoi Awi dupa so wositatapu ngohi maro o Yesus Kristus Awi sosulo moi la tosihabari o nyawaka, de o Timotius to ngone nanga dodiao wopipiricaya moi, ngomi o surati manena minisidingo nginika. Ngomi migolo o Gikimoi nanga Baba tanu winidogo nginika o laha ifoloi, la nia sininga waaka so foloisi isanangi. 	 ख्रिस्तामध्ये आमचे जे विश्वासू बंधु आहेत, त्या कलस्सै येथील देवाच्या पवित्र लोकांना: देव, आमचा पिता याजकडून तुम्हास कृपा व शांति असो.


Duma kagena o kotaka ma roriri o nyawa yalalago de o bi ngopeqeka yahohoromati, o Gikimoika yodupa isusuba, ona magena o Yahudika ma nyawa yasigaro la o Paulus de o Barnabas yasaturu. So kagena de ona yotagi o Paulus de o Barnabas yasangisara sidago yadusu o daera magenano. 	 तेव्हा यहूदी लोकांनी शहरातील काही धर्मिक रित्रया व पुढारी यांना भडकावून दिले. त्या लोकांनी पौल व बर्णबा यांच्याविरुद्ध अनेक वाईट गोष्टी केल्या आणि त्यांना शहराबाहेर घालवून दिले.


Komagena de Una wotemo Awi murika, "Nakoso o nyawa la kanaga imaosi qabolo, manga rohe qatebi so o ngekoka itagi-tagi de ilihono de ka cawali manga qohu bilasu yatiodo. De ngini kanena nia sidongirabaka, nako nia sininga ma dorou gena ningodu niatebika, ka cawali una womatengo watebi waasi." 	 येशूने उत्तर दिले, “ज्याची आंघोळ झाली आहे, त्याचे फक्त पाय धुतले तरी चालेल, कारण तो स्वच्छच आहे. तुम्ही स्वच्छ आहात पण सर्वच नाहीत.”


Una aku o bi kolano ona magena manga kuasa wasisa. Una aku o bi nyawa imahadoku ona magena watide. 	 सत्ताधीशांना त्याने त्यांच्या सिंहासनावरुन खाली आणले आहे, आणि नम्र जनांना त्याने उंच केले आहे.


Duma kanaga o nyawa moi, awi ronga o Simon, o doku magenaka he itekaka o Samaria ma nyawa magena iwihairani icarawa, sababu una wasihaga onaka de to una awi gomahate. So una womasihie de wotemo o bi nyawa yangoduka una gena o nyawa wilalamo moi, 	 शिमोन नावाचा मनुष्य त्या नगरात राहत होता. तो जादूचे प्रयोग करीत असे. त्याच्या प्रयोगांमुळे लोक आश्चर्यचकित होत असत. तो स्वत:ला फार मोठा समजत असे.


Nakoso manena de ma gubernur woise, de maha ka ngomi asa miwibaja la o susa o kiawa idadi nginika." 	 हे जर राज्यापालाच्या कानावर गेले तर आम्ही त्याला पटवून देऊ आणि तुम्हांला काही होऊ देणार नाही.ʈ


O nyawa nagoona manga baba eko manga awa yasiboso ifoloi dede Ngohi isiboso, ona magena idadiwa to Ngohi Ai nyawa imomote. Komagena lo nagoona manga ngopa yasiboso ifoloi de Ngohi isiboso, ona magena idadiwa to Ngohi Ai nyawa imomote. 	 “जो माझ्यापेक्षा स्वत:च्या पित्यावर किंवा आईवर अधिक प्रीति करतो, तो मला योग्य नाही. जो माझ्यापेक्षा आपल्या मुलावर, मुलीवर अधिक प्रीति करतो, तो मला योग्य नाही.


O gisisi ma binuka itutura o tona qatototopoku so o totopo yalalo so isoneka, gena imatero bato o nyawa o habari qaloloha magena yoiseka. Duma manga sininga ihawateri ma ngale manga oho duniaka ma rabaka, de yodupa yokaya, de lo yodupa o sanangi ma rabaka igoge. Komagena o Gikimoi Awi demo yosingou kawa, de o manara qaloloha lo yodupa kawa. 	 जे बी काटेरी झुडुपात पडलेले असते ते दर्शविते की, ते ऐकतात परंतु आपल्या मार्गाने जात असता काळजी, श्रीमंती, जीवनातील सुखे यांनी ते खुंटविले जाते, ते पक्व फळ देत नाही.


O Yesus wotemo kali o Yahudi manga roririka, "Niise o ade-ade moili manena. Kanaga o nyawa moi awi anggur raki wosidato de ma batino o pagari wosigilolika. Qabolo de una waaka o anggur ma dedeho. Kagena lo o falagaku ikukuruye moi wosigoko idadi o doro ma jojaga ma riho. Qabolo qangoduka, de o anggur ma raki magena wosisewaka o nyawa yamuruo naga yamomanaraka, kagena de una womajoboka o doku ma somoaka. 	 ही बोधकथा ऐका : मनुष्य होता, त्याचे शेत होते. त्याने आपल्या शेतात द्राक्षे लावली. शेताच्या भोवती त्याने एक भिंत बांधली आणि द्राक्षे कुस्करून रस गाळण्याकरिता खड्डा करून एक घाणा तयार केला. आणि टेहळाणी करण्यासाठी एक मनोरा (माळा) बांधला. मग त्याने आपला मळा काही शेतकऱ्यांना करायला खंडाने दिला. मग तो परत गेला.


De lo o Yahudika ma nyawa yangodu lo kanaga idadi maro Una Awi nyawa, sababu iqomaka manga ete de manga topora ona lo komagena. Koloko o roti o bokol moi nakoso kanaga ma nonomaka magena idadi o suba moi o Gikimoika so qatebika, de kanaga lo o roti o bokol qangoduka koloko maro idadi qatebika so wanano qaloha. De lo nakoso o gota ma ngutu kanaga idadi maro o suba moi Unaka so qatebika, de kanaga lo o gota ma uma maro idadi qatebika so wanano qaloha. 	 जर प्रथम भाग पवित्र आहे, तर संपूर्ण पिठाचा गोळा पवित्र आहे. जर झाडाचे मूळ पवित्र आहे तर फांद्यासुद्धा पवित्र आहेत.


Ma orasi Una dede ona imatekesikogogesi, de Una wobeseso onaka komanena, "Ngini nitagi o Yerusalem ma kotaka, de o riho magena upa lo niodongosa, duma niodamaha ai Baba Awi jaji maro o kia iqoqoma winisijajika de Ngohi lo tinisingangasu qaboloka. 	 एकदा येशू त्यांच्यासह जेवत बसलेला असताना त्याने सांगितले की, यरुशलेम सोडू नका. येशू म्हणाला, “पित्याने तुम्हांला अभिवचत दिले आहे; मी तुम्हांला त्याविषची पूर्वी सांगितले होते. येथे (यरुशलेमात) त्याचे अभिवचन मिळण्याची वाट पाहा.


de o Yason awi tahuka ona wasidodogu. De ona yangodu ma Kaisar Roma awi bobita yotilaku de ona itemo kanaga o kolano wilalamo moisi, Una magena Awi ronga o Yesus." 	 यासोनाने त्यांना आपल्या घरी ठेवले. कैसराच्या नियमांविरुद्ध हे लोक करतात. ते म्हणत की, आणखी एक राजा आहे. त्याचे नाव येशू आहे.”


De o nyawa ifufuma niadoto de lo o nyawa imadoto waasi gena aku niadoto, sababu ngini de o bobita o Gikimoino so o kanako itotiai gena nianakoka. 	 मूर्खांचे शिक्षक, बालकांचे गुरु आहात, कारण नियमशास्त्रात तुम्हांला ज्ञान आणि सत्याचे मूर्त स्वरुप मिळाले आहे.


"Baba, Ngohi togolo upa ma ngale ka ona Ai muri-muri bato, duma togolo ma ngale nagoona la o orasi ma simaka de Ai muri-muri ma ngale Ngohi yasihabari onaka, de ona yoise so aku Ngohi ipipiricaya. 	 आणि मी फक्त त्यांच्यासाठीच विनंति करतो असे नाही, तर त्यांच्या वचनावरून जे माझ्यावर विश्वास ठेवतात त्यांच्यासाठीही विनंति करतो.


De asa o Yesus o nyawa yadadala dede Awi muri-muri watolomuno so wasibicara onaka, "O nyawa nagoona la imote Ngohi, bilasu imahadoku so manga dupa moi-moi manga sininga ma rabaka yapalako la imote-mote Ngohi, de qadoohawa nakoso o sangisara yamoku ma bati yosone. 	 नंतर त्याने आपल्या शिष्यांसह लोकांना बोलाविले व त्यांना म्हणाला, “जर कोणाला माझ्या मागे यायचे आहे तर त्याने आत्मत्याग करावा. आपला वधस्तंभ घ्यावा व मला अनुसरावे.


So kagena de ma orasi o Silas de o Timotius o Makedoniaka so yakahino o Korintuska, de o Paulus awi manara iqoqoma magena waqoha so awi orasi qangodu o habari ma ngale o Yesus wosihabari o Yahudi ma nyawaka, ena gena wosihabari igogou o Yesus Una magena o Salamati ma Kolano. 	 जेव्हा सीला व तीमथ्य हे मासेदोनियाहून परत आले, तेव्हा पौल उपदेश करण्यात आपला सर्व वेळ घालवू लागला. येशू हाच रिव्रस्त आहे अशी साक्ष देऊ लागला.


Ai dodiao nipipiricaya, ma ngale o Gikimoi Awi galusiri kanaga nginika, so ngohi tinibaja de tinigolo nginika bilasu nia sininga nisitatapu de to ngini nia rohe masirete bilasu niwileleani o Gikimoi, la aku Una niwisisanangi. Maro iqoqoma ona manga haiwani gena yaaho maro o suba moi Unaka ma ngale Awi sininga isanangi. Ka cawali nia manara komagena asa itiai Unaka. 	 म्हणून बंधूनो, देवाच्या दयेमुळे मी तुम्हांला विनवितो की, तुमची शरीरे देवाला संतोष देणारा जिवंत यज्ञ अशी अर्पण करा. ही तुमची आध्यात्मिक सेवा आहे.


Magena de o Yesus Awi gia watoa de una magena, ngaroko wipapado, duma awi roheka wapaqa de wotemo, "Ngohi tomode, so nilohaka bato." So o orasi magena qabolo de una wilohaka so he wipado kawa. 	 मग येशूने आपला हात पुढे करुन त्याला स्पर्श केला व म्हटले, “तू शुद्ध व्हावेस अशी माझी इच्छा आहे,” आणि ताबडतोब तो कुष्ठरोगी बरा झाला.


Komagena lo o imamka ma bi sahe de o bi guru agama Una wisimaqe de itemo moi de moika, "Cedeke! O nyawa ma somoa wasisalamati, de Una Awi rohe masirete duma wosisalamati waakuwa. 	 तसेच मुख्य याजकांनी, नियमशास्त्राच्या शिक्षकांनी येशूची थटृा केली आणि एकमेकाला म्हणाले, ‘त्याने दुसऱ्यांचे तारण केले पण त्याला स्वत:चा बचाव करता येत नाही!


De Awi muri-murika o Yesus wotemo, "Upa sidago ngini nia sininga isusa. Ka imatero de o Gikimoika ngini niwipiricaya, tanu ngini lo nipiricaya Ngohika. 	 ‘तुमचे अंत:करण अस्वस्थ होऊ नये, देवावर विश्वास ठेवा आणि माझ्यावरही विश्वास ठेवा.


So, ai dodiao nipipiricaya, nakoso qaloha, de hika niahiri o nyawa yatumudingi to ngini nia sidongirabano nianako icocawaro de o Gurumi Qatetebi Awi kuasa qaasu-asu manga sininga wapareta, de asa ngomi ona magenaka miahike o oho ma roriwo ma manara. 	 म्हणून बंधूनो, तुमचे स्वत:चे सात लोक निवडा. लोकांनी त्यांना हे चांगले आहेत असे म्हटले पाहिजे. ते ज्ञानाने व आत्म्याने पूर्ण भरलेले असावेत. आणि त्यांना ही सेवा करण्यास आपण देऊ.


Bilasu ngini niaaka komagena, sababu nakoso nisumbayang o Gikimoika de ngini asa nitemo Una magena to ngini nia Baba. De Una lo wahihiri itiai o nyawa yangodu manga loha de manga dorou. So ma deka idodooha ngini o dunia manenaka nigoge maro o nyawa itatagino, de bilasu nimasitiari so o Gikimoi gena niwisihoromati foloisi qaloha. 	 आणि ज्याप्रमाणे, देवाला तुम्ही पिता म्हणून हाक मारता, जो लोकांचा नि:पक्षपातीपणे, प्रत्येकाच्या कृत्यांप्रमाणे न्याय करतो, म्हणून या परक्या भूमीवर तुम्ही वास्तव्य करीत असताना, या काळात देवाबद्दलच्या आदरयुक्त भितीमध्ये आपले जीवन जगा.


Qabolo de o Yesus o ade-ade moi wadoto Awi muri-murika, la ona magena bilasu yosumbayang ikaeli de upa manga sininga qaceke. 	 त्यांनी नेहमी आशा न सोडता प्रार्थना करावी व ती करण्याचे कधीच सोडू नये हे शिकविण्यासाठी त्याने त्यांना एक बोधकथा सांगितली.


La komagena de Una wapoma onaka, "Ma ngale Ngohi o Salamati ma Kolano gena upa lo nisingangasu o bi nyawaka." 	 तेव्हा ताकीद देऊन त्याने त्यांना सूचना दिली की, हे कोणालाही सांगू नका.


De ona itemo munaka, "Moiwa ani gianongoruno manga ronga komagena bai!" 	 ते तिला म्हणाले, “तुझ्या कोणत्याच नातेवाईकाचे नाव ते नाही.”


Sababu nako komagena, de igogou ma solanoka o Gikimoi o dunia wasidadiku de kanaga he ma para ma dalaka Una bilasu wisangisara sidago lo wosone. Duma igogou o orasi manena he yadangade o dunia ma dodoguka de bilasu ka ma moi Una wahino womasimaneka, so Awi rohe wahike wosone la ma ngale ngone o nyawa nanga dorou gena wapiki. 	 तसे असते तर ख्रिस्ताला जगाच्या स्थापनेपासून स्वत:चे अर्पण पुष्कळ वेळा करावे लागले असते. परंतु आता युगाच्या शेवटी आपल्या स्वत:ला अर्पण करून पाप नाहीसे करण्यासाठी तो एकदाच प्रकट झाला आहे.


Ma kapita gena wosango, "Baba, ngaroko upa bai! Ngohi manena o Yahudika ma nyawa isowo, de Ani simaka gena o kia lo waali idahe so idadiwa ai tahuka toningaho. Nakoso qaloha, tanu hitilahi Ngona nopareta ka o demo o dola moi de ai leleani gena asa wilohaka. 	 तेव्हा सेनाधिकारी म्हणाला, “प्रभु, आपण माझ्या घरी यावे इतकी माझी योग्यता नाही. आपण फक्त शब्द बोला म्हणजे माझा नोकर बरा होईल.


Ngohi asa tonihike ngonaka o Gikimoi Awi pareta ma kukuci, ena gena o kuasa la o Gikimoi Awi nyawa napareta. La o kia ngona o dunia ma qokuka nositatapuka, imatero de o sorogaka lo o Gikimoi wositatapu iqomaka. De lo o kia o dunia ma qokuka notemo nosimahaka, imatero de lo o sorogaka o Gikimoi wotemo wosimaha iqomaka." 	 मी तुला स्वर्गाच्या राज्याच्या किल्ल्या देईन आणि पृथ्वीवर जे काही तू बांधून ठेवशील ते स्वर्गात बांधले जाईल आणि पृथ्वीवर जे काही तू मोकळे करशील ते स्वर्गात मोकळे केले जाईल.


Ma orasi o deruku wouti, Una wamake o nyawa yadala icarawa. De Una wasayangi onaka wotemo, "Kodo! Ona manena koloko o duba ma sowohi ihihiwa." Magena de Una o moi-moi wasidoto idala o nyawa ona magenaka. 	 येशू नावेतून उतरला तेव्हा त्याने मोठा लोकसमुदाय पाहिला व त्याला त्यांचा कळवळा आला. कारण ते मेंढपाळ नसलेल्या मेंढरांसारखे होते. मग तो त्यांना बऱ्याच गोष्टी शिकवू लागला.


So ngohi totemo igogou ngini gena ngohi nipiricayaka, so ngohi ai edekati iqomaka gena ma para ma sinotoka asa ngini tinikurumi kali, la ma ngale ai sininga ma loha gena kanaga ngai sinoto magena aku ngini niamake. 	 मला याविषयीची खात्री असल्याने तुम्हांला पहिल्याने भेटण्याची योजना केली, यासाठी की तुम्हांला फायदा व्हावा.


Una wojaji de wosasi o Abrahamka gena nanga topora iqoqomaka, la ma ngale ngone nanga saturu to ona manga gia ma sohano asa Una wonapalako, so ngone aku powigiliri Unaka gena nanga saturu he pamodo kawa, 	 ती अशी की, तो आम्हांला शत्रुच्या सामर्थ्यापासून मुक्त करील, अशासाठी की, आम्ही त्याची सेवा निर्भयपणे करु शकू.


De nakoso o loha niaaka la ka cawali o nyawa o loha yaaaka nginika, de nia manara magena nakoso o Gikimoi wafanggali gena ma ngale lo ihiwa. Ce! O bi nyawa manga sininga foloisi qatotorou lo aku yaaka maro komagena. 	 तुमचे जे चांगले करतात, त्यांचे जर तुम्ही चांगले करता तर तुम्हांला काय लाभ? पापीसुद्धा असेच करतात.


He! Ngini nakoso de nia ngauka, tanu niise o kia Ngohi de o Gurumi Qatetebi so mitemo o bi gogobu-gogobuka. O nyawa nagoona nakoso o dodoto ikokulai yaholu de Ngohi ipiricaya qaputuru maro o prajurit moi imakudubu sidago lo watura, so ona magena asa Ngohi tasimaha o oho ma gota ma sopo, kiaka o Gikimoi Awi goge qaloloha (eko o Firdaus) ma rabaka, yaqehe la yaoqo so yooho ka sidutu ikakali." 	 “आत्मा मंडळ्यांना काय म्हणतो हे ज्याला कान आहेत तो ऐको! जो विजय मिळवितो त्याला मी जीवनाच्या झाडाचे (फळ) खाण्याचा अधिकार देईन. ते झाड देवाच्या सुखलोकात आहे.


Qabolo de o bi nyawa ma dorou ona magena yaumo o uku isosora-sora ma rabaku, kiaka ona asa yoari de lo yosangisara." 	 वाईट लोकांना अग्नीत फेकून देण्यात येईल. तेथे रडणे व दात खाणे चालेल.


O orasi magena qabolo de o Yesus o Galilea ma tonaka de wotagi o Yohaneska o Yordan ma Seleraka. So o Yesus wogolo la Una lo aku wiosi. 	 तेव्हा येशू गालीलाहून यार्देन नदीकडे आला। त्याला योहानाच्या हातून बाप्तिस्मा घ्यायचा होता.


Ma ngale o Jou niwisihoromati, so ngini bilasu niasigise nia bobareta yangodu. Ena gena, bilasu niwisigise nia kolano wilalamo, sababu una wapareta nia bobareta yangodu. 	 प्रभुकरिता प्रत्येक मानवी अधिकाऱ्याच्या अधीन असा.


So Una bilasu womadadi maro ona magena, la imatero dede to Una Awi tahu ma raba moi, la Una lo asa aku wodadi o Imam Wilalamo la kanaga de Awi galusiri de lo o Gikimoi Awi manara gena waaka wokaeli. Sidago Una masirete iwitooma ma ngale o nyawa manga dorou qangodu gena watupu. 	 या कारणासाठी देवाच्या सेवेतील दयाळू व विश्वासू असा मुख्य याजक होण्यासाठी आणि लोकांच्या पापांसाठी प्रायशिचत करण्यासाठी येशूला सर्व गोष्टींमध्ये आपल्या बांधवांसारखे होणे अत्यंत आवश्यक होते.


O malaikat magena wotemo o bi ngopeqeka magenaka, "Upa nimodo! Ngohi tininako ngini niwisari o Yesus, kekiaka Una wisisasangahadika gena. 	 देवदूत म्हणाला, ʇभिऊ नका, ज्याला वधस्तंभावर खिळले होते त्या येशूला तुम्ही पाहत आहात.


O Eli ma baba gena o Matat, o Matat ma baba gena o Lewi, o Lewi ma baba gena o Malkhi, o Malkhi ma baba gena o Yanai, de o Yanai ma baba gena o Yusuf. 	 एली मत्ताथाचा मुलगा होता, मत्ताथ लेवीचा मुलगा होता. लेवी मल्खीचा मुलगा होता. मल्खी यन्रयाचा मुलगा होता. यन्रया योसेफाचा मुलगा होता.


O Gikimoi wanako gena igogou ngohi todupa tinisayangi nginika imatero maro o Yesus Kristus lo wodupa winisayangi. 	 देव माझा साक्षी आहे, कारण ख्रिस्त येशूने जे प्रेम दाखविले त्यामुळे तुम्हां सर्वांसाठी मी अधीर झालो होतो.


De o roti o Gikimoino kanaga Una asa winihike nginika, magena ka ka Ngohi masirete, ena gena Ngohi tahino o sorogano la ma ngale o bi nyawa o duniaka Ngohi aku tahike o oho ma duhutu." 	 देवाची भाकर कोणती? देवाची भाकर म्हणजे जो स्वर्गातून खाली उतरतो आणि जगाला जीवन देतो, तोच ती भाकर.”


Magena qabolo de o dunia ma dodogu ma orasi gena asa imasidiado. Gena ma orasi ma Kristus o bi bobareta de o bi kuasa qangodu-ngodu wasisaka, qabolo de to Una Awi kolano ma kuasa gena wosidoa o Baba Gikimoika. 	 मग शेवट येईल प्रत्येक अधिपती, प्रत्येक सत्ता, व प्रत्येक सामर्थ्य जेव्हा ख्रिस्त नाहीसे करील, तेव्हा ख्रिस्त देवपित्याला राज्य देईल.


So magena isiganapuka o Gikimoi Awi demo o kia iqomaka ma nabi Yeremia wosilefo qaboloka, ena gena, "O pipi o salaka moruwange, nako yamote o Israelka ma nyawa manga bobita gena, o gilalo moi awi ija, so magena yaqehe, 	 अशा रीतीने यिर्मया संदेष्ट्याचे बोल खरे ठरले. ते असे: “त्यांनी चांदीची तीस नाणी घेतली हे पैसे यहूदी लोकांनी त्याच्या (येशूच्या) जिवाचे मोल म्हणून देण्याचे ठरविले.


Ma ngale magegena nomasirese o dorou moi-moino, upa naaka koloko o bi gohiduuru ma somoa ona o nyafusu ma dorou gena yodupa yaaka o nyawaka. Duma ngona bilasu ani sininga nosimeta la ani sininga asa itiai o Jou Awi simaka, de ani piricaya qaputuru Unaka, de ani dodara qaputuru o bi nyawaka, de ngona bilasu nimakadame de o nyawa nagoona gena igogou manga sumbayang yatide o Jouka de manga sininga ibolowo. 	 पण तरुणपणाच्या वासनांपासून दूर पळ जे प्रभूला शुद्ध अंत:करणाने हाक मारतात व प्रभूवर विश्वास ठेवतात, अशांच्या बरोबर, नीतिमत्त्व, विश्वास, प्रीति आणि शांति यांच्या मागे लाग.


O wange magenaka nagoona la kanaga nia tahu ma ngihi iqoqokuka lo upa niwosa la nia kia naga moi niaqehe, duma ka niuti de nidoloqa. De komagena lo nagoona kanaga nia doroka upa niliho la nia kia naga moi niaqehe, duma ka niodoloqa. 	 “त्या दिवशी जर एखादा छपरावर असेल व त्याचे सामान घरात असेल, त्याने ते घेण्यासाठी घरात जाऊ नये. त्याचप्रमाणे जो शेतात असेल त्याने परत जाऊ नये.


Qaboloka, de o bi guru agama de lo o bi Farisika ma nyawa ona yamuruo naga itemo o Yesuska, "Baba Guru, ngomi miadupa la o nonako moi o dipaka naaka la miakelelo igogou Ngona Ani sihino o Gikimoino." 	 काही नियमशास्त्राचे शिक्षक व परूशी यांच्यापैकी काही जणांनी येशूला म्हटले, “गुरुजी, तुमच्या हातून एखादे चिन्ह पहावे अशी आमची इच्छा आहे.”


Kanaga o hali moi o Gikimoi Awi Gurumi, de o ake ma orasi ma Kristus wiosi, de lo o au ma orasi wosone. So kanaga o hali ngai saange magena qangodu ka itemo ma Kristus gena igogou o Gikimoi ma Ngopa. 	 आत्मा, पाणी आणि रक्त, आणि दिघेही एकच साक्ष देतात.


Kagena de ona itagi so yahika o ngeko ma soaka, de o Kirene ma nyawa moi, o Aleksander de o Rufus manga baba, awi ronga o Simon wimake. O nyawa una magena asa o soano wokahino de wokahika o kotaka, de wigegego o Yesus Awi sangahadi wamoku. 	 वाटेत त्यांना कुरेने येथील शिमोन नावाचा एक मनुष्य दिसला. तो अलेक्सांद्र व रुफ यांचा पिता होता व आपल्या शेतातून घरी परत चालला होता. मग सैनिकांनी त्याला जबरदस्तीने येशूचा वधस्तंभ वहावयास लावले.


De o Yesus wobicara, "Duma kanaga o nyawa moi Ngohi itigi. Ngohi tanako, sababu Ai buturu isupu to Ngohi Ai roheno." 	 परंतु येशू म्हणाला, “कोणी तरी मला स्पर्श केला आहे. कारण मला माहीत आहे की, माझ्यातून शक्ति निघाली आहे.”


"Kanaga o nyawa moi lo yahiwa la o poci watupuka, de lo o poci magena o kula wositalakeka eko waihuka. Duma bilasu o poci magena wahado ma dadamika ma ngale o nyawa lo yowosa de aku ma siwa gena yangodu yakelelo. 	 ʇकोणी दिवा लावून तळघरात किंवा भांड्याखाली ठेवत नाहीत, उलट तो दिवठणीवर ठेवतात. यासाठी की जे कोणी आत येतात त्यांना प्रकाश दिसणे शक्य व्हावे.


De lo ngini bilasu o Jou niwipiricaya qaputuru, magena maro nia salawaku. Bilasu magena niocoho qaputuru la o ngami ma doto qangodu lo aku niasone, kiaka o Iblis winisimemeta nginika. 	 या सर्व गोष्टींबरोबर ढाल म्हणून विश्वास घ्या. ज्यामुळे त्या दुष्टाने मारलेले सर्व जळते बाण तुम्हांला विझविणे शक्य होईल.


Ngomi kanaga lo miasitura o nyawa kiaka imacacaralamo so o dodoto itotiai yahoholu sidago lo o nyawa ma somoa yafati so ona yaakuwa o Gikimoi winako. Ona ihoholu manga sininga gena ngomi de o Gikimoi Awi kuasa miatagali la aku ona miangaho, so ona magena asa ma Kristus wisigiseka. 	 आम्ही वाद आणि जे देवाविषयीच्या ज्ञानाविरुद्ध उभे राहते ते नष्ट करतो आणि प्रत्येक विचार पकडून त्याला ख्रिस्ताच्या आज्ञा पाळायला लावतो.


So ngohi tinigolo de tinibaja nginika, o kia maro ngohi o bi moi-moi taaakaka komagena lo bilasu ngini niaaka. 	 यास्तव मी तुम्हांला बोध करतो की, माझे अनुकरण करा.


de kagena o ngopeqeka mobabalo moi de mosususa lo mahino. Muna lo ami suba matota, kodo, cawali o pipi o tembaga o sengi sinoto de ma ragani lo ka ma cunu. 	 नंतर एक गरीब विधवा आली. तिने तांब्याची दोन लहान नाणी टाकली, ज्याची किंमत शंभरातील एका पैशाएवढी होती.


O kia ngohi talelefo manena igogou de itodamatowa, sababu ngohi de ma Kristus gena mimarimoika. De lo ngohi ai sininga ma rabaka o Gurumi Qatetebi lo wosingangasu to ngohi ai demo gena igogou de itiai. 	 मी ख्रिस्तामध्ये खरे बोलतो, खोटे बोलत नाही. पवित्र आत्म्याने बोध केलेला माझा विवेक मजविषयी साक्ष देतो


So komagena qabolo de o Yesus wobicara kali de to Una Awi ade-ade, o Yahudi manga roririka wotemo, "Kanaga o nyawa moi awi anggur raki wosidato de ma batino o pagari wosigilolika. Qabolo de una o busune wopuawe waaka o anggur ma dedeho. Kagena lo o falagaku ikukuruye moi wosigoko idadi o doro ma jojaga ma riho. Qabolo qangoduka, de o anggur ma raki magena wosisewaka o nyawa yamuruo naga yamomanaraka, kagena de una womajoboka o doku ma somoaka. 	 येशू त्यांना बोधकथा सांगून शिकवू लागला, “एका मनुष्याने द्राक्षाचा मळा लावला व त्याच्याभोवती कुंपण घातले. त्याने द्राक्षारसासाठी कुंड खणले, आणि टेहळणीसाठी माळा बांधला. त्याने तो शेतकऱ्यास खंडाने दिला व तो दूर प्रवासास गेला.


Ona o arata isiiija o kota ma nyawaka sidago o kaya yamake gena asa yamodoka maro kiaka o kota magena manga sangisara komagena upa sidago ona lo asa yadahe. So ka ma gakuka imaokoye de ka yoari de yododora. 	 ज्या व्यापाऱ्यांनी असा माल विकला, आणि त्यांची संपत्ति तिच्यापासून मिळविली ते तिच्या पिडेच्या भितीमुळे दूर उभे राहतील, ते रडतील व शोक करतील.


So kagena de una o sone ma bake magena waqeheka la de o baro qaaare wosisangika, 	 नंतर योसेफाने येशूचे शरीर घेतले आणि नवीन तागाच्या कपड्यात ते गुंडाळले.


Igogou, Ani manara komagena Ngona masirete nodudupa. 	 होय पित्या, तू हे केलेस, कारण खरोखर तुला असेच करायचे होते.


Duma ngini nimasiiija gena nia edekati ma ngale o moi-moi asa niaaturu, de o Gikimoika nigolowa so ngini nimacaralamo. So de to ngini nia caralamo magena asa nisisala. 	 पण तुम्ही तर घमेंड बाळगता आणि बढाई मारता आणि अशी बढाई मारणे वाईट आहे.


Kagena de ona o juba qauungu maro o bi kolano manga juba wisitibaku, de ona lo o bi gota ma daara qatototopo yaaka koloko to Una Awi mahkota moi so Awi saheku isitalake. 	 त्यांनी त्याच्या अंगावर जांभळा झागा घातला व काट्यांचा मुगुट करुन त्याला घातला.


So, ai dodiao tinidododara, bilasu o adati o bi seri yasusuba gena ngini nimasirese bai! 	 तेव्हा, माइया प्रियांनो, मूर्तिपूजा टाळा.


La nimatekesidiahi nigoge o rimoi ma rabaka. O Gikimoi Awi Gurumi nia sininga waaka so aku nimarimoi, so magena bilasu niojaga qaloha. 	 शांतीच्या बंधनाने आत्म्याचे ऐक्य राखण्यासाठी प्रत्येक गोष्टीत प्रयत्न करा.


O Yesus de Awi muri-muri ikahika imasidiado o Kapernaum ma dokuka. Kagena de o Sabat ma wangeka de Una wowosa o Yahudi manga puji ma tahuka de wodoto. 	 येशू व त्याचे शिष्य कफर्णहूमास गेले. लगेच येणाऱ्या शब्बाथ दिवशी येशू सभास्थानात गेला आणि लोकांना त्याने शिकविले.


O ngopa ami umuru o taungu mogiowo de sinoto magena gila-gila momomi de motagi. Yangodu mikelelo momomi de motagi gena ka yohairani icarawa. 	 ती लहान मुलगी लगेच उठली आणि सभोवती फिरू लागली (ती बारा वर्षाची होती.) ते फार आश्चर्यचकित झाले.


O orasi magena o Petrus de awi dodiao magena ona yakioloka. Ato yomomi, de asa yakelelo o Yesus Awi mulia isiru de ileto komagena lo o nyawa yasinoto Awi dateka. 	 पण पेत्र व त्याच्याबरोबर असलेले सर्व झोपी गेले होते, जेव्हा ते जागे झाले, त्यांनी येशूचे गौरव पाहिले, आणि दोन मनुष्यांना त्याच्याबरोबर उभे असलेले पाहिले.


So ngomi de mia sininga ka ka moi misitatapuka, bilasu o Paulus de o Barnabas ona, ma ngale o Jou Yesus Kristus widodara so ngaroko yatooma asa Awi manara yaaka, ona magena de o sosulo yasinotoli miasulo la itagi nginika. 	 बर्णबा व पौल यांनी आपल्या प्रभु येशू रिव्रस्ताच्या सेवेसाठी आपले जीवन दिले आहे.


sidago ma wange yaado o sorogaye iwitide. Ma orasi Una iwitide waasi, de o Gurumi Qatetebi Awi kuasa wobeseso kasi Awi rasul-rasul wahihirika. 	 येशूच्या सुरुवातीपासून ते, तो स्वर्गात जाईपर्यंतच्या संपूर्ण जीवनविषयी मी लिहिले. हे घडण्यापूर्वी येशूने जे प्रेषित निवडले होते त्यांच्याशी तो बोलला. येशूने प्रेषितांना पवित्र आत्म्याच्या सहाय्याने त्यांनी जे करायला पाहिजे त्याविषयी सूचना दिल्या.


To ngohi ai demo kanaga de ma ngale gena, o bi giki ma somoa de lo o ino o bi serika isusuba gena qadoohawa. 	 तर मी काय म्हणतो? माइया म्हणण्याचा अर्थ असा आहे का की मूर्तिला वाहिलेले अन्र काहीतरी आहे किंवा ती मूर्ति काहीतरी आहे?


Ngini bilasu niososininga ma orasi ipapasaka nanga ete moi o Abraham awi manara gena, kanaga ma ngale awi ngopa Ishak gena o suba ma rihoka wihadoku. De ngaroko awi sininga isusa, duma una asa o kia o Gikimoi wotetemo gena wimote so wodupa awi ngopa witooma, la idadi awi suba moi o Gikimoika. De o Gikimoi asa wotemo, 'Igogou! O Abraham una magena to Ngohi Ai dupa gena asa wamote de waaka, so una awi sininga itotiai Ngohika.' 	 आपला पूर्वज अब्राहाम याने त्याचा पुत्र इसहाक याला वेदीवर परमेश्वराला अर्पण करण्याची तयारी दर्शविली, तेव्हा त्याच्या या कामामुळे तो देवाच्या दृष्टीत नीतिमान ठरला नाही काय?


O Yesus wosiade-ade komagena, duma o ade-ade ma ngale gena ona asa isihodawa. 	 येशूने लोकांना हा दाखला सांगितला. परंतु तो काय सांगत आहे हे लोकांना समजले नाही.


Niososininga, ma orasi ipapasaka de o nita o Jouno ngini niamakeka, de o sangisara de lo o susa lo gena he idala niamake, duma magena ka niamoku de ma Kristuska nipiricaya qaputuru. 	 ते पूर्वीचे दिवस आठवा, जेव्हा नुकताच तुम्हाला सुवार्तेचा प्रकाश प्राप्त झाला होता, तेव्हा तुम्ही भयंकर दु:खे सोसली.


Qabolo de Una Awi muri yasinoto magena itagi, de ona asa yamake o keledai ma ngopa yapilikuka manga tahu ma simaka de o ngeko ma dateka. So ona yasose o keledai ma bobiliku magena. 	 मग ते गेले आणि त्यांना रस्त्यावर, दाराजवळ एक शिंगरू बांधलेले दिसले. मग त्यांनी ते सोडले.


So ona magena itemo unaka, "Una magena naguuna so wonisulo ngona hika ani jongutu natoti de notagi." 	 यहुदी लोकांनी त्या मनुष्याला विचारले. “तुला आपली खाट उचलून चालायला कोणी सांगितले?”


O bi Yahudika ma nyawa inako yangodu, ma orasi ai dokuka togoge de lo o Yerusalemka gena, idodooha to ngohi ai oho iqoqomaka ma orasi ngohi ka tomagohiduurusi. 	 “मी माझे जीवन तरुणपणापासून माइया प्रांतात व यरुशलेमात कशा रीतिने जगत आलो हे सर्व यहूदी लोकांना चांगले माहीत आहे.


Manena gena o Yesus Kristus Awi sihino yalefo la aku ngone panako, ena gena Yesus Awi topora gena o Daud de o Daud awi topora gena o Abraham. 	 येशु ख्रिस्ताचा कुलवृत्तांत येणेप्रमाणे: तो दाविदाच्या कुळात जन्मला. दावीद अब्राहामाच्या कुळातील होता.


Qabolo de una wipareta o prajuritka manga sahe moi magena o Paulus iwijaga, duma upa he wibui de wisimaha sidago to una awi dodiao lo aku yahino ma ngale awi oho ma kurangi moi-moi wihike unaka. 	 मग फेलिक्सने शतधिपतीला आज्ञा केली की, पौलाला पहाऱ्यात ठेवावे, परंतु त्याला थोडी मोकळीक देण्यात यावी. आणि असाही हुकूम केला की, त्याच्या मित्रांना त्याची गरज भागविण्यास मना करु नये.


So kagena de o gohiduuru woooho kali una magena o Troas ma nyawa ipipiricaya iwingaho, de manga sininga lo ipeleso kawa de ka yanali. 	 त्या तरुणाला त्यांनी जिवंत असे घरी नेले, त्या सर्वांना फार समाधान झाले.


Kagena de o Yerusalemka ma nyawa yangodu gena yogiiseka idodooha o Yudas awi sone ma ngeko, so o tona magena ona isironga o Hakal-Dama, ma ngale 'O Au Ikokopola ma Tona'.) 	 यरुशलेम येथील सर्व लोकांना हे समजले. म्हणून त्यांनी त्या शेताचे नाव हकलदमा असे ठेवले. त्यांच्या भाषेत हकलदमा याचा अर्थ “रक्ताचे शेत” असा होता.


so wotagi to Una Awi soa de Awi dokuka. Kagena de Una wotagi wodoto o puji ma tahuka, de o Nazaret ma nyawa magena yohairani so itemo, "Nagoona widoto so to Una Awi pade de Awi cawaro maro komagena. De to Una Awi kuasa kiano wamake, so aku waaka o nonako ihahairani. 	 त्याने आपल्या गावी येऊन त्यांच्या सभास्थानामध्ये असे शिकविले की, ते चकित होऊन म्हणाले, “हे ज्ञान व ही सामर्थ्याची कृत्ये याला कशी आली?


Kagena de o Petrus wotemo, "Ngohi tanakowa o kia ngona notetemo gena!" O orasi magena qabolo una ka wobicarasi, de o toko isore, 	 परंतु पेत्र म्हणाला, “गृहस्था तू काय बोलतोस ते मला कळत नाही!” तो बोलत असताना त्याच क्षणी कोंबडा आरवला.


De lo ma binukali wileleleani magena yatago, de lo yangangapo de ona yatooma. 	 काहींनी मालकाच्या उरलेल्या नोकरांना पकडून मार दिला व जिवे मारले.


O ino yaooqo magena ka yanau gena yacala motoha, o ngopeqeka de o ngopa gena yaeto waasi. 	 स्त्रिया व मुले मोजली नाहीत, पुरूष मात्र पाच हजार होते.


o Gikimoi Awi Tahuka una wowosa so o roti o Gikimoika isisusuba gena waqehe de waoqoka. Ena momongo, idadiwa nako pamote to ngone nanga agama ma bobita, cawali o bi imam aku o roti magena yaoqo. Duma o Daud waoqoka, de to una awi nyawa lo wahike so yaoqoka. 	 तुम्ही हे ऐकले नाही का की, तो देवाच्या मंदिरात गेला आणि अर्पणाची भाकर त्याने खाल्ली व त्याच्याबरोबर जे होते त्यांना दिली. जी भाकर फक्त याजकच खाऊ शकत असे ती त्यांनी खाल्ली.”


Nakoso kanaga o nyawa yodupa o bi bahasa irupa-rupa isibicara, bilasu ka cawali yasinoto, eko yaruwange de upa ifoloi, de ona moi-moi bilasu ibicara imamomoi. De lo bilasu o nyawa la kanaga yaaku o bahasa ma ngale gena yodedemo. 	 जर कोणी दुसऱ्या भाषेत बोलणार असेल तर दोघांनी किंवा जास्तीत जास्त तिघांनी बोलावे, एका वेळी एकानेच बोलावे, आणि एका व्यक्तीने त्या बोलण्याचा अर्थ सांगावा.


So kagena de ma orasi o Apolos ka o Korintus kasi, de o Paulus o Galatia ma daera de o Frigia ma daera wakilolika de wotagi wakahoko so womasidiado o Efesus ma kotaka. De kagena una wamake o nyawa o Yohanes awi dodoto yapipiricaya yamogiowo de sinoto. 	 तेव्हा असे झाले की, अपुल्लो करिंथ येथे असताना पौल निरनिराळ्या भागातून प्रवास करीत इफिस येथे आला, तेथे त्याला येशूचे काही अनुयायी आढळले.


Una wosingangasu onaka maro o kia o malaikat itetemoka, de wasulo la itagi o Yopeka. 	 कर्नेल्याने या तिघांना घडलेले सर्व काही सांगितले, आणि त्यांना यापोला पाठविले.


Qabolo de una wasulo ona itagi yakahika o Betlehemka de wasihaga wotemo onaka, "Hika nitagi, la niwisari o ngopa Una magena, la nakoso niwimakeka, tanu ngohi bilasu nisingangasu ma ngale ngohi lo tahika towisuba Unaka." 	 नंतर त्याने त्यांना बेथलहेमला पाठविले. हेरोद त्यांना म्हणाला, “तुम्ही जाऊन त्या बालकाचा नीट शोध करा. आणि तुम्हांला ते सापडल्यावर मला सांगायला या. म्हणजे मी सुद्धा जाऊन त्याला नमन करू शकेन.”


Igogou-gogou, o Gikimoi Una Awi cawaro de Awi kanako gena foloisi ilamo. De Una o moi-moi wositatapu de lo wamomanara idodooha ma ngeko gena paakuwa posihoda. 	 देवाच्या बूद्धीची आणि ज्ञानाची सपत्ती किती अगाध आहे. त्याच्या निर्णय आणि त्याच्या मार्गाचा माग काढणे कठीण आहे.


Duma to ngohi ai dodiao gena o karajaku ingado la o kota ma boberesu ma duduka kugena ma busuneku isiha de isiguti, so aku toloqaka. 	 पण मला दोपलीत बसवून खिडकीतून गावकुसावरुन उतरविण्यात आले आणि त्याच्या हातून मी निसटलो.


Imatodoka de o osu qapoputuru moi yahino so o bui ma tahu sidago lo o ngihi ilolitimika lo ihiti, de gila-gila o bui ma ngora qangodu ipelengaka, de o bi nyawa yabipopiliku yangodu manga rate lo asa ipalakoka. 	 अचानक मोठा धरणीकंप झाला. तो इतका जबरदस्त होता की त्यामुळे तुरुगाचे पाये डळमळले. मग तुरुंगाचे सर्व दरवाजे उघडले. सर्व कैद्यांची त्यांच्या साखळदंडातून सुटका झाली.


De ona wisano itemo Unaka, "Hika nomisingangasu ngomika, naguuna wonisulo de naguuna o haku wonihike Ngonaka, so kagunugo o Gikimoi Awi Tahu ma rabaka naaka komagena." 	 ते त्याला म्हणाले, “आम्हांला सांग, कोणत्या अधिकाराने तू या गोष्टी करत आहेस! तुला हा अधिकार कुणी दिला?”


De kanaga lo mia dodiao wopipiricaya moili ngomi miwisuloli la wotagi o Titus de o dodiao moi magena wamote la yaruwange ikahika nginika. De una magena he ma para ma dala wasikelelo igogou una de awi gaelika o nyawa wariwo. De o orasi manena una de awi gaeli ifoloi so ngomi miaaturu o roriwo o pipi magena yatotolomu, sababu una igogou wongongano ngini gena asa o nyawa isususa niariwo. 	 त्याला सोडून आम्ही त्यांच्याबरोबर आमच्या बंधूलाही पाठवित आहोत. ज्याने आम्हाला स्वत:ला पुष्कळ बाबतीत आवेशी असल्याचे सिद्ध करुन दाखविले आहे आणि आता त्याला तुमच्याबद्दल वाटत असलेल्या विश्वासामुळे तो अधिक आवेशी झाला आहे.


Mobabalo moi nakoso ami ronga isingosa qabolo ibabalo ma gegeto ma bukuka la ngone popipiricaya pomiriwo, muna magena bilasu ami umuru he o taungu moributanga eko ifoloi, de lo bilasu muna mokawi asa ka ma moi. 	 एखादी विधवा जी कमीत कमी साठ वर्षांची असेल, जिला सोडचिठ्ठी देण्यात आली नाही व जिचे दुसऱ्यांदा लग्र झाले नाही, अशाच स्त्रियांची विधवा म्हणून नोंद घ्यावी.


So nakoso ona magena o Yahudika ma nyawa yasowo, ngaroko ma ngeko idodooha o Gikimoi aku wotemo manga sininga itiai Unaka gena yodupawa yamote, duma igogou o ngeko magena ona asa yamakeka. Sababu ona o Jou Yesus wipiricayaka, so o Gikimoi aku wotemo manga sininga itiai Unaka. 	 तर मग आपण काय म्हणावे? आम्ही असे अनुमान काढतो की, जे यहूदीतर देवाला अपेक्षित असलेल्या नीतिमत्वाच्या मागे लागले नव्हते त्यांना त्यांचे न्यायीपण विश्वासाचा परिणाम म्हणून मिळाले.


Qabolo de ona itemo Unaka, "Suba, Jou! O Yahudika manga kolano!" 	 ते त्याला मुजरा करु लागले आणि म्हणू लागले, ‘यहूद्यांच्या राजाचा जयजयकार असो.’


Pei! Idodooha, ngini kanaga o bobita magena niamote, eko hiwa. Nimasosininga! O Gikimoi Awi demo magena ma sihino nginino qasowo bai! De o demo magegena inisihabari ka cawali nginika hiwa bai! 	 तुमच्याकडूनच देवाचा संदेश बाहेर गेला होता काय? किंवा ते फक्त तुमच्यापर्यंतच आले आहे?


Nako Una gena, o Baba Gikimoi asa womisimane ngomika so ngomi Una miwikeleloka. De komagena so ngomi asa miwinakoka sidago ngomi lo minisingangasu nginika. Minisingangasu Una miwikokeleloka gena, igogou Una magena asa wooho ka sidutu ikakali. Komagena Una magena kanaga de o Baba de o Baba masirete womisimane ngomika. 	 ते जीवन आम्हास प्रकटविण्यात आले. आम्ही ते पाहिले आहे; त्याविषयी आम्ही साक्ष देतो; आणि त्या अनंतकाळच्या जीवनाविषयी आम्ही तुम्हांला घोषणा करीत आहोत. ते जीवन पित्याबरोबर होते आणि ते आम्हाला प्रकटविण्यात आले.


O bodito! Kodo! Ka o bodito asa inidahe ngini o bi Farisi ma nyawaka. Ngini gena o goho ma ceceke, gena koloko o rapa balakama, de o goraka magena o regu mogiowoka de o regu moi nisisuba o Gikimoika. Duma nisidoohawa o Gikimoi Awi bobita kiaka foloisi ilalamo, maro koloko o gogoho itotiai de lo o dodara o Gikimoika. Ngaroko, igogou bilasu o bobita ma eece gena niaaka, upa sidago lo o bobita foloisi ilalamo magena niawosa. 	 परुश्यांनो तुम्हाला धिश्चार असो कारण तुम्ही पश्चात्ताप करता व पुदिन्याचा व प्रत्येक वनस्पतीचा दशांश देता. परंतु तुम्ही न्याय आणि देवाविषयीचे प्रेम याकडे दुर्लक्ष करता. तुम्ही या गोष्टी प्रथम काराव्यात व मुख्य गोष्टींकडे दुर्लक्ष करु नये.


Ai dodiao nipipiricaya, upa nia sininga maro o ngopa-ngopa, so hika nia sininga gena idadi itiai maro o dodihimoka. Duma nako o dorou gena, ngini bilasu nimasitero maro o ngopa ma ceceke la yanako waasi o dorou yaaka. 	 बंधूनो, तुमच्या विचार करण्यात मुलासारखे असू नका. त्याऐवजी दुष्टतेच्या बाबतीत लहान बाळासारखे निरागस परंतु आपल्या विचारात प्रौढ व्हा.


De ona isango itemo, "Kanaga ma binuka itemo o Yohanes Wooosi, de ma binukali itemo o ma nabi Elia, de o nyawa ma somoali itemo Ngona o nabi iqoqoma moi so kanaga wooho kali." 	 ते म्हणाले, “बाप्तिस्मा करणारा योहान, इतर काही एलीया आणि काहीजण म्हणतात की, फार पूर्वी होऊन गेलेल्या संदेष्ट्यांपैकी कोणी तरी उठला आहे.”


Sababu nakoso nitagi o nita ma rabaka gena, kanaga niaaka o manara de ma sopo moi-moi qangodu kiaka qaloloha, itotiai, de lo igogou. 	 कारण प्रकाशाची फळे प्रत्येक चांगुलपणात, नीतीमत्वात, आणि सत्यात दिसून येतात.


O bi nyawa yangodu yohairani poli, sidago ona itemo moi de moika, "Wobarani bolo! Una Awi kuasa so aku wapareta o bi toka isupu, de igogou isupuka." 	 सर्व जण आश्चर्यचकित झाले व एकमेकांशी बोलू लागले, “हे कोणत्या प्रकारचे शब्द आहेत? अधिकाराने आणि सामर्थ्याने तो अशुद्ध आत्म्यांना आज्ञा करतो व ते बाहेर येतात.”


Ma orasi mononongoru momasidiado kagena o Yesuska, de muna mogila-gila to Una Awi simaka momabukuku de motemo, "Jou, nakoso Ngona lo kanena, nagala mia hira gena wosonewa." 	 मग जेथे येशू होता तेथे मरीया आल्यावर ती त्याला पाहून त्याच्या पाया पडली व त्याला म्हणाली, “प्रभु, आपण येथे असता तर माझा भाऊ मेला नसता.”


Ngohi tanako o dorou ma dupa la kanaga ai sininga ma rabaka gena ngohi isimahawa la o loha moi asa taaka. Sababu ngaroko ngohi tamode, duma qadoohaso o loha gena taaka idadiwa. 	 होय, मला माहीत आहे की, जे चांगले आहे ते माझ्यामध्ये वसत नाही.


De nako ngini gena o Gikimoi Awi demo o Musa winidelefo qaboloka, duma nia sidongirabaka gena moi lo waali yamote yokaeli. Nakoso ngini nia manara komagena, de qadoohaso ngini nia edekati gena Ngohi manena nitooma." 	 मोशेने तुम्हांला नियमशास्त्र दिले. खरे ना? परंतु तुमच्यातील कोणी नियमशास्त्र पाळीत नाही. तुम्ही का बरे मला जिवे मारायला पाहता?”


De o nabi yasinoto ona magena asa o ili ilalamo moi o sorogano yoise gena, itemo onaka, "Niahinosi de nidolaye kanena." So ona yasinoto o sorogaye yodola de o lobi-lobi yasaono, so to ona manga lawangi gena he ka yadomina. 	 मग त्या दोन साक्षीदारांनी स्वर्गातून मोठा आवाज ऐकला. तो म्हणाला, “इकडे वर या!” मग ते दोन साक्षीदार ढगातून स्वर्गात गेले. त्यांच्या शत्रूंनी त्यांना वर जाताना पाहिले.


Duma iqoqomaka to ngomi mia ete de mia topora bilasu o tala manenaka itagi de kagena asa manga suba o Gikimoika yatide. Ngaroko komagena, ngini o Yahudika nitemo, ngone bilasu o Gikimoi powisuba ka o Yerusalemka." 	 आमचे वाडवडील या डोंगरावर उपासना करीत. परंतु तुम्ही यहूदी लोक म्हणता की, यरुशलेम हीच ती जागा आहे जेथे लोकांनी उपासना केली पाहीजे.”


Ona lo yomagogora yaputuru ma ngale ma batika yaado la o hadiah yamake. Komagena lo ngohi tomanara tokaeli ma ngale ai sininga ma dupa maro o Gikimoi wodudupa, so kadaku o sorogaka o hadiah asa woihike ngohika, sababu o Yesus Kristus wosone ma ngale ngohi. 	 ख्रिस्त येशूमध्ये वरील पाचारण जे देवाचे बक्षीस त्या उद्दीष्टासाठी मी झटतो.


De lo kanaga o bi puji ma tahuka o bi nyawa ipipiricaya ngohi tasisangisara. Taaka komagena ma ngale ona imadosu la o Yesus iwipiricaya kawa. De ngohi ifoloisi talawangi ona, sidago lo totagi tasangisara o bi nyawa o Yahudika yasowo manga dokuka. 	 अनेक सभास्थानात मी त्यांना शिक्षा केली. आणि देवाविरुद्ध जबरीने वाईट भाषण करायला लावण्याचा मी प्रयत्न केला, या लोकांवरील माझा राग इतक्या पराकोटीला गेला होता की, मी त्यांचा छळ करण्याकरिता इतर शहरांमध्ये देखील जात असे.


So nakoso ngini la o Gurumi niparetaka, de o Yahudika manga bobita o Gikimoino gena asa nipareta kawa. 	 पण जर तुम्ही आत्म्याकडून चालविले जाता तर तुम्ही नियमशास्त्राधीन नाही.


Duma ona magena itemo, "Upa lo paaka ma orasi o rarame ma rabaka, sababu done o gangamo posigoko." 	 कारण ते म्हणत होते “आपण ते सणात करू नये नाही तर लोक दंगा करतील.”


De ma gubernur wotemo, "Kanaga itotiai gena o kia." Qabolo de wosupu so wahika kali o bi Yahudi manga roririka, de wotemo onaka, "Igogou de itero, ma ngale Una magena Awi sala moi lo ngohi tamakewa. 	 पिलताने विचारले, “सत्य काय आहे?” असे म्हणून तो पुन्हा यहूद्यांकडे गेल. आणि म्हणाला, “मला याच्यात काहीच अपराध सापडत नाही.


Ma motohaka o paramata yaliri-liri maro o karianga, duma qaaare de qasosawala, gena o baiduri sepah. Ma butangaka o paramata qasosawala maro o dowora ma ake, gena o delima. Ma tumudingika o paramata qakokurati gena o ratna cempaka, ma tupaangeka o paramata qabibisili gena o pirus, ma siwoka o paramata qakokuratili gena o topas, ma mogiowoka o paramata idodo maro o marigapi gena o krisopras, ma mogiowo de moika o paramata qabibisi kali gena o lazuardi, de lo o teto ma mogiowo de sinotoka o paramata qauungu gena o kecubung. 	 पाचवा गोमेद, सहावा सार्दी, सातवा लसणा, आठवा वैडूर्य, नववा पुष्कराज, दहावा सोनलसणी, अकरावा याकिंथ, बारावा पदमाराग रत्नाचा होता.


O kia bato niaaaka gena hika niaaka de o dodara. 	 धैर्यशील व्हा. सशक्त व्हा. प्रत्येक गोष्ट जी तुम्ही कराल ती प्रीतीत करा.


Ka cawali o Timotius una magena ngini winisosininga maro ngohi lo ngini tinisosininga. 	 तोच एक आहे ज्याला पाठविण्याची माझी इच्छा आहे कारण माझ्यासारख्याच भावना असणारा दुसरा कोणी माझ्याजवळ नाही आणि त्याला तुमच्या कल्याणाची मनापासून कळकळ आहे.


So o dipa de o tona asa isisa de qalutu, duma Ai demo de Ai dodoto asa itagi gila-gila de ma dodogu ihiwa." 	 सर्व जग, आकाश, पृथ्वी नाहीशी होतील पण माझी वचने कधीही नष्ट होणार नाहीत.


Sababu ona manga manara ma sopo gena done asa o nyawa yokelelo itiai ma orasi o Yesus Kristus Awi wange imasidiado. Sababu manga manara gena Una asa watailako de wasikelelo manga loha de manga dorou ma sopo, maro aku o tahu ma boberesu isiaaka de o guraci gena de o uku isitailako la panako magena o guraci ma duhutu, eko hiwa. 	 तर प्रत्येक व्यक्तीचे काम स्पष्ट दिसून येईल. कारण तो दिवस ते स्पष्ट करील, तो दिवस अग्नीने प्रगट होईल व तोच अग्नि प्रत्येक माणसाचे काम कसे आहे हे ठरविण्यासाठी परीक्षा घेईल.


"O nita ma duhutu he yadisiwa o bi nyawa yangoduka, de o nita magena asa imasidiado o dunia ma bi dokuka." Komagena o Yohanes wotemo. 	 खरा प्रकाश जगात येणार होता. हा प्रकाश सर्व लोकांना प्रकाश देतो.


Hiwa! Idadiwa, nakoso bai o Gikimoi Awi Tahuka bai lo o bi seri ma tahuka pasuba. Ngaroko, he ngone manena maro o Gikimoi Awi tahu, sababu o Gikimoi Woooho Una magena kanaga nanga sininga ma rabaka. O Gikimoi masirete iqomaka wotemo komanena, "Ngohi Ai goge asa kanaga ona manga sidongirabaka. Ngohi masirete asa togoge dede ona imatero maro to ona manga Gikimoi masirete, de ona magena asa yodadi to Ngohi Ai nyawa." 	 देवाचे मंदिर आणि मूर्ति यांच्या मान्यता एक कशा असतील? कारण आम्ही जिवंत देवाचे मंदिर आहोत, ज्याप्रमाणे देवाने म्हटले आहे: “मी त्यांच्याबरोबर राहीन, आणि त्यांच्याबरोबर चालेन, मी त्यांचा देव होईन आणि ते माझे लोक होतील.” लेवीय 26:11-12


O ngopa ami dodihimo gena yohairani icarawa, duma Una wapoma la ona upa lo isihabari o hali magegena bai nagoonaka bato. 	 तेव्हा तिचे आईवडील आश्चर्याने थश्च झाले, परंतु जे घडले त्याबद्दल कोणालाही सांगू नका अशी त्याने त्यांना आज्ञा केली.


O Yesus wosiade-ade qaboloka, de o Farisika ma nyawa moi Una wiaso la wooqo awi tahuka. So Una wotagi de kagena ona yooqo. 	 जेव्हा येशूने आपले बोलणे संपविले तेव्हा एका परुश्याने त्याला आपलल्याबरोबर जेवायला बोलाविले. तो आत गेला आणि आपल्या जागी रेलून बसला.


Igogou! Ngini niise qaboloka, ma orasi iqoqomaka ngohi o Yahudika ma nyawa manga bobita o Gikimoino maro o Musa walelefo gena tamote, ma ngale ai siningaka nagala taaka itiai so o bi moi-moi magegena ka taaka. Komagena so idodooha ngohi o nyawa o Yesus wipipiricayaka de tasangisara qatubuso, ai edekati gena ona tasisa. 	 यहूदी धर्मातील माझ्या पूर्वीच्या जीवनाविषयी तुम्ही ऐकले आहे. आणि हे जाणता की देवाच्या मंडळीचा मी भयंकर छळ केला होता. आणि तिचा नाश करण्याचा ही प्रयत्न केला.


Una o bi cocatu ngone wositokuka ma ngale ngone Awi nyawa inangodu wonasidailakoka la Awi manara magena paaka, so ngone ma Kristus powipipiricaya o bolumoi-bolumoi gena asa pomatekesiputuru moi de moika. 	 ख्रिस्ताने त्या देणग्या देवाचे लोक सेवेच्या कार्यासाठी तयार करण्यास व आत्मिकरीतीने ख्रिस्ताचे शरीर सामर्थ्यवान होण्यासाठी दिल्या.


O Yahudika ma nyawa de o Yahudika ma nyawa yasowo ona magena o Gikimoi wasirimoi qaboloka, komagena so ngohi, Paulus, ma ngale ngini gena togolo Unaka. Ngohi kanaga ibuika, sababu ma ngale o Yesus Kristus ngaroko ngini o Yahudika ma nyawa nisowo gena tinisihabarika. 	 या कारणासाठी मी, पौल तुम्हा विदेशी लोकांसाठी ख्रिस्त येशूचा कैदी आहे.


Sababu o bi Salamati ma Kolano ikokulai de o bi nabi ikokulai asa yahino de yaaka o nonako ihahairani la o nyawa yadala gena yakulai. Nako yaaku, o nyawa la o Gikimoi Awi nyawa wahihiri ona magena lo yakulai. 	 खोटे ख्रिस्त आणि खोटे संदेष्टे उदयास येतील. ते महान आश्चर्यकारक चिन्हे दाखवतील. देवाच्या निवडलेल्या लोकांना ते चिन्हे दाखतील व लोकांना एवढेच नव्हे तर देवाच्या निडवलेल्यांना फसविण्याचा प्रयत्न करतील.


Ma ngopa magena wosango, 'Ngohi toholu.' Duma ma dodoguka de awi sininga itagali, so una ka wotagi o anggur ma doroka womanara. 	 मुलाने उत्तर दिले, मी जाणार नाही, परंतु नंतर त्या मुलाने जायचे ठरविले व तो गेला.


So kagena de o Pilatus wisano Unaka, "So igogou Ngona manena o Yahudika manga kolano?" De Una wotemo, "Iteroka, maro o kia ngona notetemoka." 	 पिलाताने त्याला विचारले, ‘तू यहूद्यांचा राजा आहेस काय?’ येशूने उत्तर दिले, ‘तू म्हणतोस तसेच.’


To ngohi ai gia ma manara gena foloi ilamo de qatubuso. Ma para idala idadiwa ngohi tomaidu, tooqo, eko toudo. Ma para idala lo ngohi isapi, ialo, de lo ai baju ikurangi. 	 मी कष्ट केले आणि घाम गाळला, व पुष्कळ वेळा जागरण केले. मला भूक माहीत आहे. तहान माहीत आहे. पुष्कळ वेळा मी अन्नाशिवाय राहिलो, थंडीत व उघडा असा मी राहिलो,


De ngohi tosango totemo, "Baba, ngona noinako ngohi manena gena o kia-kiawa tosihoda, duma o hali moi-moi idadadi magena igogou ngona ka nanako." Kagena de una wotemo, "O nyawa magena ngaroko o sangisara ilalamo yatapaquka, duma manga piricaya o Yesuska gena yodongosawa, so ona manga juba magena isitiodo de o Duba ma Goho Awi au so idadi qaareka. 	 मी म्हणालो, “महाराज, आपणाला माहीत आहे.” आणि तो वडील म्हणाला, “हे लोक मोठ्या त्रासातून बाहेर आलेले आहोत, त्यांनी त्यांची वस्त्रे कोकऱ्याच्या रक्तात धुतली आहेत. आता स्वच्छ व शुभ्र झाले आहेत.


De Ngohi asa tomasidailakoka la ka cawali to Ngona Ani manara taaka, de ma ngale ona magegena taaka so aku igogou ona yatingaka, ena gena ona Ani dodoto itotiai gena yosigise so idadi ka to Ngona Ani nyawa masirete." 	 त्यांच्यासाठी मी स्वत:ला पवित्र करतो यासाठी की तेसुद्वा खऱ्या अर्थाने पवित्र व्हावेत.


Wotemo komagena, de ona magena asa yatodoka de yomadosu o tonaku imarubaka. 	 जेव्हा येशू म्हणाला, “तो मी आहे,” ते मागे सरले आणि जमिनीवर पडले.


So kagena de o Kaisareaka womasidiado, de wotagi o Yerusalem ma gogobuka womasiloloa kasi, de gila-gila wokahika o Antiokhia ma kotaka o Siria ma daeraka. 	 जेव्हा तो कैसरीया येथे आला, तेव्हा तो तेथून वर यरुशलेमला गेला. आणि मंडळीला भेटला. मग तो खाली अंत्युखियाला गेला.


Ce! Komagena so hika la nisigila-gila niaaka o dorou kiaka imakoketero de nia ete de nia topora manga dorou. 	 पुढे व्हा आणि तुमच्या वाडवडिलांनी सुरू केलेली पापी कामे पूर्ण करा.


So, baba-baba, upa sidago ngini ningodu kanena lo niapiricaya o Gikimoi gena waakuwa o bi nyawa isosoneka wasioho kali bai! 	 देव मेलेल्यांना परत उठवितो, असे तुमच्यापैकी कित्येकांना विश्वास न ठेवण्यासारखे का वाटावे.


Ngaroko komagena, o bi nyawa la kanaga Ai Baba woihike Ngohika, ona yangodu done asa yahino Ngohika de ona magena nagoona lo yaakuwa Ngohi taholu. 	 पिता माझे लोक मला देतो. त्यातील प्रत्येकजण माझ्याकडे येईल आणि माझ्याकडे येणाऱ्या प्रत्याकाला मी स्वीकारीन.


Kagena de Una wotemo, "So o kia naga la igogou to ma Kaisar gena bilasu niahike ma Kaisarka, de o kia naga la igogou to Gikimoi magena bilasu niahike o Gikimoika." Magena de to Una Awi demo magena yoise qabolo de ona yangodu yohairani. 	 मग येशू त्यांना म्हणाला, “कैसराचे ते कैसराला व देवाचे ते देवाला द्या.” तेव्हा त्यांना त्याच्याविषयी फार आश्चर्य वाटले.


"Ma solano o orasi kangano manena de ikahika o nyawa manga manara maro komagegena yaaku kawa yaaho nonena o Gikimoi Awi Tahu ma lolohano." 	 येशूने मंदिरातून कोणालाही काहीही बाहेर नेऊ दिले नाही.


De Una womitemo, "Awa, o kia nodupa." O awa muna magena motemo, "Ngohi ai dupa nakoso done ma orasi Ani pareta ma rabaka, tanu ai ngopa yasinoto manena moi womatami Ani girinaka de moi Ani gubalika la Ani horomati yamake." 	 त्याने तिला विचारले, तुला काय पाहिजे?” ती म्हणाली, माझा एक मुलगा तुमच्या राज्यात तुमच्या उजवीकडे बसेल आणि दुसरा डावीकडे बसेल असे वचन द्या.”


Ona magena kanaga manga sangisara foloisi qatubuso de ona masirete foloi isususa. Ngaroko komagena, kanaga ona lo manga nali foloisi idogo-dogo sidago ona asa o nyawaka yahike lo de manga sininga foloisi qaloha. 	 अत्यंत खडतर अशी संकटे असली तरी त्यांचा ओसंडून वाहणारा आनंद आणि त्यांचे आत्यांतिक दारिद्य विशाल उदारतेत उभे राहिले.


Upa sidago ngini nitodamatoko so nia siningaka nitemo, "Ngohi ngaroko ai nyafusu qatotorou masirete taaka, duma tanu o Gikimoi asa upa woifanggali de o dorou." Nako komagena, ma orasi nisone de ngini o Gikimoi asa winitingaka. Sababu o Gikimoi gena kanaga ngone o nyawa moi lo akuwa powisihaga. 	 तुम्ही फसू नका. देवाची थट्टा होणे शक्य नाही. कारण एखादी व्यक्ति जे पेरीते त्याचेच त्याला फळ मिळेल.


Ona itemo, "Ilaha! Ngona Ani umuru o taungu moritoha lo yaado waasi, de Ngona notemo o Abraham nowikeleloka." 	 यहूदी लोक येशूला म्हणाले. “तुम्ही अब्राहामाला कधीच पाहिले नाही. तुम्ही पन्नास वर्षांचेही नाही!”


De ngini bilasu niongongano qaputuru gena igogou o Gikimoi winisalamatika, magena maro nia sarau besi nia saheku nisitotalake. De o Gikimoi Awi demo gena lo bilasu niacoho, maro nia sumarangi moi Awi Gurumi winihihikeka. 	 आणि तारणाचे शिररत्राण घ्या, आणि आत्म्याची तलवार जो देवाचा संदेश आहे, तो घ्या.


Komagena igogou, sababu o Yahudika ma nyawa ma duhutu eko o Gikimoi Awi nyawa ma duhutu gena upa ka cawali manga rohe yasuna. 	 कारण जो बाहेरुन यहूदी आहे तो खरोखर यहूदी नाही व देहाची बाह्यत्कारी सुंता ही सुंता नव्हे.


De Una woisulo la tosihabari o habari ma loha, gena ma orasi yaadoka la o Jou Awi laha asa wosidumu Awi nyawaka." 	 आणि प्रभूच्या कृपेच्या वर्षाची घोषणा करण्यासाठी त्याने मला पाठविले आहे.” यशया 61:1-2


So ngohi ai edekati gena asa tahika tinikurumi nginika ma orasi ngohi totagi o Spanyol ma daeraka. O dodagi manena ma rabaka done to ngini nia daeraka tokahika de sidago lo tatiho, de ngaroko ka jai-jai bato, duma ngohi tongongano aku totulu nginika la pomakamake kali de nanga nalika. Qabolo de aku lo niriwo ma ngale to ngohi ai dodagi tadofa o Spanyolka. 	 जेव्हा मी स्पेनला जाईल तेव्हा तुम्हांला भेटण्याचा विचार करीत आहे व तुमच्याविषयी माझे मन भरल्यावर माझ्या त्या प्रवासात तुम्ही मला मदत कराल अशी आशा आहे.


Ngohi togolo tanu to ngone nanga Jou Yesus Kristus asa Awi laha foloi wodogo ngini ningoduka. Ngohi Paulus O Roma ma kotaka o bui ma rabaka 	 प्रभु येशू ख्रिस्ताची कृपा तुमच्या आत्म्याबरोबर असो.


De kanaga ma para saangeka Una wotemo kali, "Simon, o Yohanes ma ngopa, ngona gena igogou Ngohi noisiningasi?" De kanaga ma para saangeka to Una Awi sano komagenali, so o Petrus awi sininga ipeleso so wagogou-gogou wotemo, "Iya, Jou, komagena. Ngona masirete lo o bi moi-moi qangodu kanaga ka nanako, so ka nanako igogou ngohi manena tonisosiningasi Ngonaka." So o Yesus asa wotemo kali, "Nako komagena, de ngona bilasu najaga de nasiputuru qaloha o nyawa to Ngohi Ai duba-duba ona magena. 	 तिसऱ्या वेळी तो त्याला म्हणाला, “शिमोना, योहानाच्या मुला, तू माझ्यावर प्रीति करतोस का?” पेत्र दु:खी झाला कारण येशूने त्याला तिसऱ्यांदा विचारले होते, ‘तू माझ्यावर प्रीति करतोस का?’ तो म्हणाला, “प्रभु, तुम्हांला सर्व गोष्टी माहीत आहेत, तुम्हांला माहीत आहे की, मी तुमच्यावर प्रीति करतो.” येशू म्हणाला, “माझ्या मेंढरांना चार.


Komagena imaaka, so o Petrus o bui ma tahuka wijajagasi, duma o bi gogobu ona magena isumbayang de manga sininga qaputuru igolo o Gikimoika ma ngale o Petrus awi oho. 	 म्हणून पेत्राला तुंगात ठेवण्यात आले. पण मंडळी सातत्याने पेत्रासाठी देवाकडे प्रार्थना करीत होती.


Igogou waakuwa o nagi magena wafangu. So ma kolano gena wosipareta wotemo, 'O gilalo magena wisiija ka ma moi de awi peqeka, de awi ngopa, de lo awi arata qangodu la awi nagi isifangu.' 	 त्या देणेकऱ्याकडे राजाचे पैसे परत करण्यासाठी काहीच नव्हते, तेव्हा मालकाने आज्ञा केली की त्याला, त्याच्या पत्नीला, त्याच्या मुलांना आणि जे काही त्याच्याकडे आहे ते सर्व विकले जावे आणि जे पैसे येतील त्यातून कर्जाची परतफेड व्हावी.


"Komagena lo o gogoho kia ngini niodupa la o nyawa yaaka nginika, maro komagena lo ngini bilasu niaaka onaka. Gena naga maro o Gikimoi Awi bobita qangodu iqomaka o Musa de o bi nabi isilelefo manga bukuka. 	 “यासाठी ज्या गोष्टी लोकांनी तुमच्यासाठी कराव्या असे तुम्हांला वाटते त्या सर्व गोष्टी तुम्हीही त्यांच्यासाठी करा. कारण नियमशास्त्राच्या व संदेष्टेयांच्या शिकवणीचे सार हेच आहे. (लूक 13:24)


Ma goginitano, de o nyawa yadadala kekiaka kagunugo Una ma Jou gena o roti wasiooqoka gena, ona ka igogogesi o riho magenaka. De kanaga o deru muruo naga o Tiberias ma dokuka de yakahino gena asa imasidiado o riho magenaka. De ona o nyawa yadadala magena imatekebicara itemo, "He! Hino la ngone lo o deru magena papake ma ngale ngone aku o Yesus Awi muri-muri pasibubusu. Sababu kagunugo gena, ngaroko kanaga de o deru moi, duma ngone powikelelowa Una wopane de lo o orasi manena Una wihiwa o riho manenaka. Kanena o deru gena de maena so hino ngone popane o deruku, la ngone aku Awi muri-muri pasiduuru la aku Una powisari, nagala Una gena kadoka ma sonongaka." 	 आता येशू किंवा त्याचे शिष्य तेथे नाहीत हे लोकांनी पाहिले. म्हणून लोक नावांमध्ये बसले आणि कफर्णहूमला गेले. त्यांना येशूला शोधायचे होते.


De o orasi magena qabolo wopipilo asa womasigeleloka. Kagena de wotagi o Yesus iwimote-mote, de lo o Gikimoi wisigiliri de wihoromati. De ma orasi o kia naga idadadi magena o nyawa yakelelo, de ona yangodu lo iwisigiliri o Gikimoika. 	 तत्काळ त्याला दृष्टि आली आणि देवाचे गौरव करीत तो येशूच्या मागे गेला. सर्व लोकांनी हे पाहिले आणि देवाची स्तुति केली.


Duma ka o Gikimoi Una magena niwimodo, sababu Una kanaga de Awi kuasa nia rohe watooma, de lo nia jiwa o narakaka waumo. Tagogou nginika, Una magena bato bilasu niwimodo. 	 तुम्ही कोणाची भीति बाळगावी हे मी तुम्हांला सांगतो. तुम्हांला ठार मारल्यांनतर तुम्हांस नरकात टाकून देण्यास जो समर्थ आहे, त्याची भीति धरा. होय, मी तुम्हांस सांगतो त्यालाच भ्या.


La komagena so Una waaka nanga sininga itiai Unaka nakoso Una powipiricayaka, la ma ngale komagena idadi, upa sababu nanga manara ma fanggali, duma Awi dupa so maro o ngongike moi ngone wonahike. Komagena Una Awi jaji o Abrahamka gena isidumu o Abraham awi ngopa de awi dano yangoduka. So upa ka cawali o Yahudika ma nyawa, duma o nyawa ma somoa ngaroko ona o Yahudika yasowo lo manga sininga waaka itiai Unaka, nakoso ona maro o Abraham so ona lo o Gikimoi wipiricayaka. O Abraham awi piricaya o Gikimoika gena maro o ngeko moi so bilasu ngone inangodu lo pamote. 	 म्हणून देवाचे वचन हे विश्वासाचा परिणाम आहे यासाठी की ते कृपेद्वारे मिळावे. अशा रीतीने ते अभिवचन अब्राहामाच्या सर्व संततीला आहे, फक्त नियमशास्त्रावर अवलंबून राहतात अशांसाठीच नव्हे तर आब्राहामा प्रमाणे विश्वासाने जगणाऱ्या प्रत्येकासाठी आहे.


Awi sabari onaka gena, kanaga de ma ngale done idodooha Awi mulia foloisi ilamo wasikelelo onaka, sababu Awi galusiri wasidumu onaka gena Una wahirika, la ma ngale ona dede Una igoge Awi mulia ma rabaka. 	 जी त्याच्या दयेची पात्रे होणार होती, त्यांना त्याने गौरव मिळण्यासाठी तयार केले, त्यांचे त्याने सहन केले यासाठी की त्यांना त्याच्या दयेची विपुलता कळावी.


Ngaroko komagena, nako ngini gena komagenawa. Duma ngini asa niwisigise o Gurumi Qatetebika, sababu igogou kanaga to ngini nia sininga ma rabaka wogogeka. De nakoso kanaga o nyawa lo manga sininga ma rabaka ma Kristus Awi Gurumi ihiwa, de ona magegena ma Kristus Awi nyawa yasowo. 	 देवाचा आत्मा तुम्हांमध्ये राहतो, तर तुम्ही देहाचे नसून आत्म्याचे आहात. परंतु जर कोणाला ख्रिस्ताचा आत्मा नसेल तर तो ख्रिस्ताचा नाही.


Duma Una womarihika bato, qangodu wabisangowa. La ma Imam Wilalamo wisano kali Unaka, "Igogou, Ngona o Salamati ma Kolano de o Gikimoi Wilalamo ma Ngopa?" 	 परंतु येशू गप्प राहिला. त्याने उत्तर दिले नाही. नंतर मुख्य याजकाने पुन्हा विचारले, “धन्य देवाचा पुत्र तो तू रिव्रस्त आहेस काय?”


Nako to Ngohi Ai demo nginika gena niopiricaya, magena ngini nitebika maro o uma magena, kiaka Una wototoro gena wodebika. 	 जे वचन मी तुम्हांला सांगितले, त्यामुळे तुम्ही आता स्वच्छ झालाच आहा.


Ngone manena o Partia ma nyawa, o Media ma nyawa, o Elam ma nyawa, o Mesopotamia ma nyawa, o Yudea ma nyawa, o Kapadokia ma nyawa, o Pontus ma nyawa de o Asia ma nyawa, 	 पार्थी, मेदी, एलाम, मेसोपोटेमिया, यहूदा, कपदुकीया, पंत, आशिया