So upa ngini nia rohe niaaka la ngini o nyafusu ma dorou niamote, maro o nyawa o Gikimoi iwinanakowa gena ona yaaka. 	 आणि ज्यांना देव माहीत नाही, ज्यांना देवाची ओळख नाही त्या विदेशी लोकांप्रमाणे कामवासनेने नव्हे.


De o wange he qamaqa-maqa de o Yesus wokahika waasi onaka, so Awi muri-muri o talagaku youti. De o deruku yopane itemo o talaga ma sonongaka yoside, o Kapernaum ma dokuka itagi. O wange itumuka so qaputuka, de ona imajoboka. 	 शिष्य एका नावेत बसून सरोवरापलीकडील कफर्णहूम नगराकडे निघाले. आता अंधार पडला होता आणि येशू अजून त्यांच्याकडे आलेला नव्हता.


Qabolo de o Barnabas wotagi o Saulus iwisari o Tarsus ma kotaka. 	 जेव्हा बर्णबा तार्सस शहरी गेला तेव्हा तो शौलाचा शोध घेत होता.


Kagena asa he qaputu kawa. De asa upa he o silo eko o wange ma siwa, sababu de ka o Jou Gikimoi to Una Awi nita masirete sidago lo onaka yadisiwa. De ona magegena asa ikolano ma deka ka sidutu ikakali. 	 त्या नगरात यापुढे कधीही रात्र होणार नाही. लोकांना प्रकाश मिळविण्यासठी ह्यापुढे कुठल्याही दिव्याची अथवा सूर्याची गरंज पडणार नाही; कारण प्रभु देव आपला प्रकाश त्यांना पुरवील. आणि ते लोक अनंतकाळ राज्य करतील.


O kia idadadi magena o titi yasosowohi lo yakelelo, de ona yoloqa de itagi o doku de o soaka isihabari. 	 जेव्हा डुकरांचा कळप राखणाऱ्यांनी हे पाहिले, तेव्हा ते दूर पळाले व त्यांनी नगरात व त्या प्रदेशात हे वर्तमान सांगितले.


Duma ma orasi una o moku-moku ilalago wakelelo, de una wimodo so he wilutu, de woore womasigaso, "Jou, noiriwo!" 	 पण तो पाण्यावरून चालत असतानाच वारा व लाटा पाहून तो भ्याला आणि बुडू लागला. बुडताना ओरडला, प्रभु, मला वाचवा.”


La komagena de Una wapoma onaka, "Ma ngale Ngohi o Salamati ma Kolano gena upa lo nisingangasu o bi nyawaka." 	 तेव्हा त्यानी शिष्यांस निक्षून सांगितले की, मी ख्रिस्त आहे ते तुम्ही कोणालाही सांगू नका.”


To ena ma hutu koloko o ngopeqeka ma hutu, de lo ma ingi gena koloko de ka o singa ma ingi. 	 त्यांचे केस स्त्रियांच्या केसांसारखे होते. त्यांचे दात सिंहाच्या दातांसारखे होते.


Ai dodiao nipipiricaya, to ngohi ai ngale gena komanena: to ngone nanga rohe kiaka de o lake de lo o au gena done ibaka, so idadiwa o Gikimoi Awi pareta o sorogaka pooho, sababu o soroga magena kanaga ikakali. 	 बंधूनो, मी तुम्हांला सांगतो, आपल्या मांस व रक्त असलेल्या जगिक शरीराला देवाच्या राज्यात वाटा मिळू शकत नाही. तसेव विनाशीपण अविनाशीपणाचा वारसा मिळवू शकत नाही.


O orasi magena de o titi idadala o tala ma ngunu magenaka o ino imasari. De o toka imagolo Unaka, "Nako qaloha, de o titika nomidusulo la asa o titika miwosa." Magena de wasimaha 	 डोंगराच्या कडेला डुकरांचा एक मोठा कळप चरत होता. भुतांनी त्याला विनंति केली, “आम्हांला त्या डुकरांच्या मध्ये जाऊ दे.” आणि येशूने त्यांना तसे करण्याची परवानगी दिली.


De wotemo onaka, "Ngini nimodo ilamo! He! To ngini nia piricaya ka ma cunu." 	 मग तो त्यांना म्हणाला, “तुम्ही का भिता? तुमच्याकडे अजुनही कसा विश्वास नाही?”


O Herodes una magena wosanangi o Yesus wikelelo, sababu ma dekaka ma ngale o Yesus gena una woise de lo wodupa wimake. Una wongongano o Yesus o nonako ihahairani waaka la magena aku wakelelo. 	 हेरोदाने येशूला पाहिले तेव्हा त्याला फार आनंद झाला, कारण त्याने त्याजविषयी ऐकले होते, व त्याला असे वाटत होते की, तो एखादा चमत्कार करील व आपल्याला तो बघायला मिळेल


De o wange muruo naga kagena wogoge qabolo, de o Paulus womajobo kali wotagi wotulu-tulu o Galatia ma daera de o Frigia ma daera ma sigilolika, de kagena o bi nyawa ipipiricaya manga piricaya wosiputuru. 	 तेथे काही दिवस राहिल्यानंतर तो गेला, आणि गलतिया व फ्रुगिया या प्रदेशातून ठिकठिकाणी प्रवास करीत गेला. त्याने येशूच्या अनुयायांना विश्वासात बळकट केले.


Qaboloka, de o Yesus wotemo, "Idodooha kanaga ona yamogiowo yalohaka. De kiaka yasiwo. 	 येशू त्याला म्हणाला, “दहाजण बरे झाले नव्हते काय? नऊजण कोठे आहेत?


Bilasu nimasirese o bicara de ma faida ihiwa. O nyawa manga bicara maro komagena ona o kiawa yanako. Ngona nanako de to ona manga bicara moi-moi magena ma duuruka ona imatekekangamo. 	 नेहमी मूर्ख व निरर्थक अशा वादविवादापासून दूर राहा. कारण तुला माहीत आहे की, त्यामुळे भांडणे निर्माण होतात.


So o Yudas de o Silas ngomi miahiri la miasulo itagi nginika, ma ngale isidiado to ngomi mia surati de to ngomi mia beseso. 	 म्हणून आम्ही यहूदा व सीला यांना त्यांच्याबरोबर पाठवत आहोत. ते सुद्धा तुम्हांला त्याच गोष्टी सांगतील.


De lo hika niosininga ma orasi o Ishak ma peqeka ongo Ribka, ngaroko ami ngopa yanau isago so yasinoto o Esau de o Yakub ona gena manga baba moi, 	 इतकेच नव्हे तर रिबेकासुद्धा एकाकडून म्हणजे आपला पूर्वच इसहाक याच्याकडून गरोदर झाली.


So o Jou Yesus wotemo, "He! Ngini manena nikokulai! Ngini ningodu, nakoso nia sapi eko nia jara gena, ka qaloha o Sabat ma wangeka niasose de niaaho nisisupu la o ake nisiudo. 	 येशूने त्याला उत्तर दिले, आणि म्हणाला. “ढोंग्यांनो, तुम्हांपैकी प्रत्येक जण त्याच्या बैलाला वा गढवाला शब्बाथ दिवशी त्याच्या ठिकाणाहून सोडून पाणी पाजायला घेऊन जात नाही का?


So wotemo, "Ngohi gena o nonako ihahairani moi taaka iqomaka o Sabat ma wangeka, de ngini ningodu ka niohairani de magena niodupawa. 	 येशू त्यांना म्हणाला, “मी एक चमत्कार केला आणि तुम्ही सारे चकित झालात.


Wingangapo qaboloka, de awi prajurit ona magena wisimaqe Unaka gena, o bi gota ma daara qatototopo gena yaaka koloko to Una Awi mahkota moi so Awi saheku isitalakeka. De lo o juba qauungu maro o bi kolanoka manga juba iwisitibaku. 	 आणि शिपायांनी काट्यांचा मुगुट गुंफून तो त्याच्या डोक्यात घातला, व त्याला जांभळे वस्त्र घातले.


Ai dodiao tinidododara, to ngohi ai lefo manena upa nitemo ngini tinisimaqe, duma ma ngale tinisitiari de tinidoto ngini maro ai ngopa-ngopa masirete. 	 मी तुम्हांला हे लाजविण्यासाठी लिहित नाही: तर उलट मी तुम्हांला माझ्या प्रिय लेकरांप्रमाणे चांगल्या गोष्टींची जाणीव करुन देतो,


Manga sininga ma raba lo ihiwa o Gikimoi iwihoromati." 	 “त्यांच्या डोळ्यांपुढे देवाचे भय नाही.” स्तोत्र. 36:1


So kagena de o Petrus wotemo, "O orasi manena de asa ngohi tosihoda gena, igogou kiaka o Gikimoi Awi dodara o bi nyawa yangoduka gena itero, 	 पेत्राने बोलायला सुरुवात केली: “मला आता हे खरोखर समजले आहे की, देवाला प्रत्येक मनुष्य सारखाच आहे.


Mia dodiao nipipiricaya, ngini nisangisara duma o Jou Yesus niwipiricaya qaputurusi gena, inasinako de inasikelelo ngoneka igogou done asa o Gikimoi o nyawa yangodu manga dorou de manga loha ma sopo lo wafanggali itotiai. De komagena lo ngini nisangisara sababu o orasi manena o Gikimoi niwisimaha la Una winipareta gena, ma ngale o orasi ma simaka done asa o nyawa yangodu manga simaka o Gikimoi wositatapu gena igogou ngini nia sininga itiai de itero, so bilasu ngini niwosa to Una Awi pareta ma rabaka. 	 देव त्याच्या न्याय करण्यामध्ये योग्य आहे हा त्याचा पुरावा आहे. त्याचा हेतू हा आहे की ज्यासाठी आता तुम्हांला त्रास सोसावा लागत आहे, त्या देवाच्या राज्यात प्रवेश करण्यास तुम्हांला पात्र ठरविले जावे.


So ngomi manena maro ma Kristus Awi dagali, so nakoso mibicara gena, koloko o Gikimoi masirete winibaja de wogolo nginika. So de ma Kristus Awi ronga gena ngomi ngini minibaja, hika ngini dede o Gikimoi nimarimoi de nimakadame bai! 	 म्हणून आम्ही ख्रिस्ताचे राजदूत आहोत, जणू काय देव आमच्या द्वारे त्याचे आवाहन करीत होता. ख्रिस्ताच्या वतीने आम्ही तुम्हांला विनंति करतो. देवाशी समेट करा.


So o gohiduuru magena wosango wotemo, "Ai baba, o Yahudika manga roriri imatekefakati qaboloka, manga edekati o Paulus iwitailako foloi itiai ma ngale to una awi manara magena. So asa igolo ngonaka, la tanu ilangi ma wangeka de o Paulus nowingaho nowisikahika onaka. 	 तो मुलगा म्हणाला, “यहूदी लोकांनी असे ठरविले आहे की, पौलाला घेऊन तुम्हांला उद्या धर्मसभेपुढे यायला सांगायचे, व अशा बहाण्याने त्याला आणायचे की, जणू काय त्यांना पौलाची अधिक बारकाईने चौकाशी करायची आहे.


de lo nia dodiao ipipiricaya ifoloisi niadodara. De upa ka cawali nia dodiao ipipiricaya, duma ngini lo ifoloisi niadodara o bi nyawa yangoduka. 	 आणि देवाच्या प्रामाणिक सेवेस बंधूप्रीतीची व बंधुप्रीतीस प्रीतीची जोड द्या.


Duma ka idadi porarame la imanali de pomore, sababu ani nongoru una magena maro wosoneka, duma o orasi manena asa wooho kali. Una wisisaka, duma o orasi manena asa powimake kali.' " 	 आपण आनंद आणि उत्सव केला पाहिजे कारण हा तुझा भाऊ मेला होता तो जिवंत झाला आहे. तो हरवला होता, तो सापडला आहे.”‘


O bi rasul de o nyawa ipipiricaya o Yudea ma bi doku ma sigilolino lo yogiiseka o Yahudika ma nyawa yasowo lo o Gikimoi Awi habari qaloloha yopiricayaka. 	 यहूदी नसलेल्या लोकांनीसुद्धा देवाच्या वचनाचा स्त्रीकार केला आहे हे यहूदा प्रांतातील प्रेषितांनी व बंधुंनी ऐकले.


Ona magena o nyawaka yadoto de manga dodoto itotiaiwa, la yakulai ma ngale o nyawa asa o pipi yahike onaka. Sababu manga dodoto itotiaiwa o nyawaka yadoto, so o bi tahumoi-tahumoi ma rabaka asa manga piricaya itotiai yodongosa. O bi guru ikokulai gena bilasu pasidapano la o nyawaka imatogu yadoto. 	 त्यांची तोंडे बंद केलीच पाहिजेत, ज्या गोष्टी शिकवू नयेत त्या ते शिकवीत आहेत. ते हे यासाठी करीत आहेत की, अयोग्य मार्गाने पैसे मिळवावेत. अशा रीतीने ते संपूर्ण घराण्याचा नाश करीत आहेत.


Ngaroko komagena, o orasi manena ngini de nia edekati qatotorou nitemo gena Ngohi asa nitooma, ngaroko Ngohi todupa tinisingangasu nginika o bi moi-moi itototiai o Gikimoi woidodedemo Ngohika. O manara maro komagena kanaga o Abraham waakawa. 	 देवाकडून जे सत्य ऐकले ते तुम्हांला सांगणारा मी एक मनुष्य आहे. परंतु तुम्ही मला जिवे मारायला पाहता. अब्राहामाने तसे केले नाही.


De o roti ngai tumudingi magena de lo o bi nao magena waqehe so Awi sukuru watide o Gikimoiye. Qabolo de watepi-tepi de to Una Awi gia, so wahike Awi muri-murika la ona isitoku o nyawa yadadala magenaka. So Awi muri-muri ona yaaka maro o kia Una wasulo. 	 मग त्या सात भाकरी व मासे घेऊन त्याने देवाचे उपकार मानले व त्या भाकरी मोडल्या व शिष्यांना दिल्या व शिष्यांनी लोकांना दिल्या.


Ma ngale ona gena manga piricaya so ona o bi kolano yatura, manga nyawa yapareta itiai, o kia naga o Gikimoi wasijajaji onaka, magena yaqehe, o singa ma ingino wasirese, 	 लोकांनी विश्वासाने राज्ये जिंकली, न्याय स्थापित केला, आणि त्यांना देवाची अभिवचने मिळाली, त्यांनी सिंहांची तोडे बंद केली.


"Nakoso ngini gena Ngohi nidodara, de igogou ngini gena o kia bato Ngohi tinisusulo done asa niodupa niaaka. 	 “जर तुम्ही माझ्यावर प्रीति करित असाल, तर ज्या आज्ञा मी करतो त्या तुम्ही पाळाल.


So o Yesus Awi demo magena wadoto qabolo de wotemo, "O bi nyawa ma dorou ona magena yangodu asa yaumo o narakaku kiaka yasangisara de o sone ikokakali, de o bi nyawa de manga sininga itotiai o Gikimoi Awi simaka ona magena asa yamake o oho ka sidutu ikakali." 	 मग ते अनीतिमान लोक अनंतकाळच्या शिक्षेसाठी जातील, पण नीतिमान अनंतकाळच्या जीवनासाठी जातील.”


De lo ngona tonisingangasu igogou, ngona done asa nakelelo o soroga ipelenga de o Gikimoi Awi malaikat-malaikat kanaga maro Ngohi o Nyawa ma Duhutu Ai simaka ona magena asa iuti de idola." 	 येशू पुढे म्हणाला, “खरे तेच मी तुला सांगतो. स्वर्ग उघडलेला तुम्ही सर्व जण पाहाल. देवदूत वर चढताना आणि मनुष्याच्या पुत्रावर खाली उतरताना तुम्ही पाहाल.”


Igogou! De ani ngopa una magena asa ngona nomasagaga de ani nali de ani moreka. Ma ngale ani ngopa wisibuo, so o nyawa yadadala lo asa imasagaga de manga nalika. 	 तो तुला आनंद आणि सुख देईल. त्याचा जन्म होईल तेव्हा पुष्कळ लोक आनंदित होतील.


So o Yesus Awi gia wosipaqa kali awi lakoka. So orasi magena qabolo de awi lako qaloha kali so womasigeleloka, de wanako itiaika. 	 नंतर येशूने पुन्हा आपले हात त्या माणसाच्या डोळ्यावर ठेवले. त्याने डोळे उघडले तेव्हा त्याला दृष्टी आली. त्याला सर्व काही स्पष्ट दिसु लागले


De lo ma orasi ngona nahino tanu ai juba kanaga tododongosa o Karpus awi tahuka gena naaho, una magena o Troas ma kotaka. De lo naaho o bi buku-buku, ma boboloi ai buku kanaga isiaka de o haiwani ma kahi gena ma faida ilamo. 	 त्रोवसात कार्पाच्या घरी राहिलेला माझा झगा येताना घेऊन ये. तसेच माझी पुस्तके, विशेषत: चर्मपत्राच्या गुंडाळ्या घेऊन ये.


De lo maro o nyawa womatengo kanaga woholu o Gikimoi wisigise so yangodu idadi o nyawa ma dorou, komagena lo o nyawa womatengoli kanaga wodupa o Gikimoi wisigise so yangodu idadi o nyawa manga sininga itotiai Unaka. 	 यास्तव आदामाच्या आज्ञाभंगामुळे पुष्कळांना पापी ठरविण्यात आले, त्याचप्रमाणे ख्रिस्ताच्या आज्ञापालनाने पुष्कळांना नीतिमान ठरविण्यात येईल.


La qaputuku Una de Awi muri yamogiowo de sinoto yogogeku yooqo. 	 संध्याकाळ झाल्यावर येशू आपल्या शिष्यांबरोबर मेजाशी जेवावयास बसला.


Kagena de Una asa o segel ma butangaka waraca kali, de ngohi takelelo kanaga idadi o osu qapoputuru. De o wange asa qataroka, imatero maro o bakili ma sasao, de o ngoosa itokola lo qasawalaka koloko o au. 	 मग कोकऱ्याला सहावा शिक्का उघडताना मी पाहिले. तेव्हा मोठा भूकंप झाला, सूर्य मेंढीच्या केसांपासून बनविलेल्या काळ्या कापडासारखा झाला, पूर्ण चंद्र रक्तासारखा लाल झाला.


Komagena una gena ngomi miwisulo la o Titus wimote ma ngale ngomi mimasirese o sababu moi sidago o nyawa itemo, o dodara ma ngongike de cawali o pipi ma lamo manena gena ngomi miaaturu de mia sininga qatorou. 	 ही जी विपुलता आम्हांकडून सेवेस उपयोगी पडत आहे तिच्या कामात कोणीही आम्हांवर दोष लावू नये म्हणून आम्ही काळजीपूर्वक वागत आहोत.


Sababu o nyawa nakoso kanaga yosibicara o bi bahasa irupa-rupa o Gurumi Qatetebino, de ona magena yobicara o nyawaka qasowo, duma ka o Gikimoika iwibicara. Ka cawali de o Gurumi Qatetebi ma kuasa so o kia naga o nyawa yananako waasi gena, ona aku yosibicara. 	 ज्याला इतर भाषांमध्ये बोलण्याचे दान आहे तो खरे पाहता माणसांबरोबर बोलत नाही तर देवाबरोबर बोलतो. कारण तो काय बोलतो हे कोणालाही कळत नाही. आत्म्याच्या द्वारे तो गुढ गोष्टी बोलतो.


So, igogou, kanaga nia ngongano ilamo komagena, so bilasu ngini gena nia sininga ma rabaka nisidailako qaboloka de lo nia sininga de nia rohe ma nyafusu gena niapareta qaloha. La ngini asa niongongano igogou-gogou o Gikimoi Awi laha asa winisidudumu nginika, ma orasika o Yesus Kristus womasimane o duniaka gena wahino kali. 	 म्हणून मानसिकदृष्ट्या सावध असा आणि पूर्णपणे आत्मसंयमन करा. जेव्हा येशू ख्रिस्त प्रकट होईल तेव्हा तुम्हाला जे आशीर्वाद देण्यात येतील त्यावर तुमची आशा केंद्रित करा.


Iqoqomaka ai surati ma rabaka ngohi tinidelefo nginika, la upa nimatekedodiao de o nyawa ona magena yodupa o nyafusu ma dorou yaaka. 	 जे जारकर्मी आहेत त्यांची संगत धरु नये असे मी माझ्या पूर्वीच्या पत्रात लिहिले होते.


ma ngale o jojaru moi ami ronga ongo Maria gena imarimake. Muna magena mobobaika de o gohiduuru moi, awi ronga o Yusuf, gena ma Kolano Daud awi ngopa de awi dano moiku. 	 योसेफ नावाच्या मनुष्याशी ज्या कुमारीची मागणी झाली होती, तिच्याकडे गब्रीएलाला पाठविण्यात आले. योसेफ हा दाविदाच्या घराण्यातील होता. तिचे नाव मरीया होते.


Upa sidago o kia naga moi lo niaaka la o nyawa o dorouku niasitura, ngaroko ona o Yahudika ma nyawa, eko o Yahudika ma nyawa yasowo, eko o Gikimoi Awi gogobu. 	 यहूदी लोक, ग्रीक लोक किंवा देवाच्या मंडळीला अडखळण होऊ नका.


Magena de ma ngale la inisinako igogou o Gikimoi niwipiricaya qaputuru. Ma orasi o sangisara de o susa niamake, de magena asa ngini nia piricaya gena yatailako, maro de o uku aku o guraci yatailako la panako magena o guraci ma duhutu, eko hiwa. De nako nia piricaya, magena ifoloisi ihali de o guraci, sababu o guraci gena done asa isisaka. So nakoso ngini nia piricaya magena igogou qaputuru, de done ma orasika o Yesus Kristus womasimane o duniaku wouti de wahino kali, so ngini magegena asa o Gikimoi winigiliri de winisimulia. 	 नाशवंत सोने शुध्द करण्याकरिता अग्नित टाकले जाते. त्याहून अधिक मौल्यवान अशा तुमच्या विश्वासाची कसोटी व्हावी, आणि येशू ख्रिस्ताच्या परत येण्याच्या वेळी तो खरा ठरावा आणि तुम्हाला स्तुति, गौरव व सन्मान मिळावा याची आवश्यकता आहे.


Ilangino, o Sabat ma wangeka, de o imamka ma bi sahe de lo o bi Farisika ma nyawa yotagi imakangaho o Pilatuska, 	 त्या दिवसाला तयारीचा दिवस म्हणत असत, दुसऱ्या दिवशी मुख्य याजक व परुशी पिलातकडे गेले.


Nakoso o nyawa manga sininga ibolowo, asa manga manara moi-moi qangodu magena itiai o Gikimoi Awi simaka. Duma nakoso ona o Yesus Kristus iwipiricayawa, manga sininga asa qatorou so manga manara moi-moi lo qangodu gena asa qatorou o Gikimoi Awi simaka. Komagena lo o guru ikokulai ona manga siningaka cawali yasosininga o dorou de lo manga sininga ma rabaka qatogoi sidago lo itemo manga manara qatotorou gena qangodu itiai. 	 शुद्ध असणाऱ्या सर्वांना, सर्व गोष्टी शुद्ध आहेत; पण ज्यांचे विचार व विवेकभाव ही दोन्हीही पापाने भ्रष्ट झाली आहेत व जे विश्वास ठेवीत नाहीत त्यांना काहीच शुद्ध नाही.


Nakoso o prajurit moi winigegego awi gina niamoku la niaaho ma gaku o kilo moi, de hika ngini niaaho de nitagi ma gaku sidago lo o kilo sinotoka. 	 जर कोणी तुम्हांला सक्तीने त्याच्याबरोबर कांही अंतर घेऊन जाऊ इच्छितो तर त्याच्याबरोबर त्याच्या दुप्पट अंतर जा.


Ngohi ai demo komagena, sababu o nyawa moi-moi maro to ona manga manara yaaaka komagena o Gikimoi asa wafanggali onaka. 	 देव प्रत्येकाला ज्याच्या त्याच्या कृत्यांप्रमाणे फळ देईल.


So kagena de una wojaji o jojaru muna magenaka ma bati wosasi, de wotemo, "O kia bato ngona nagolo ngohi asa tonihike, ngaroko ai arata ma sononga moi ai tahu ma rabaka tonisitodihikeka!" 	 तो गंभीरपणे शपथ वाहून म्हणाला, “माझ्या अर्ध्या राज्यापर्यंत जे काही तू मगशील ते मी तुला देईन.”


komanena yotemo, "O nyawa Una magena wotemo, 'Ngohi done o Gikimoi Awi Tahu manena asa taruba de tabiau, de o wange saangeka Ngohi asa tosigoko kali qamomuane.' " 	 “हा मनुष्य असे म्हणाला की, देवाचे मंदिर मी पाडू शकतो आणि ते तीन दिवसात पुन्हा बांधू शकतो.”


Kanaga o nyawa ma binuka o Paulus awi demo magena yopiricaya, duma o nyawa ma binukali ona yopiricayawa. 	 त्याने फोड करुन सांगितलेल्या गोष्टीविषयी काही जणांची खात्री पटली, तर काहींनी तो बोलत असलेल्या गोष्टीवर विश्वास ठेवला नाही.


De komagena lo una o au gena wakopolali o Gikimoi Awi Suba ma Dadaruka de lo o suba ma moi-moi qangoduka. 	 त्याचप्रमाणे त्याने मंडपावर व उपासनेशाठी वापरण्यात येणाऱ्या सर्व वस्तूंवर ते रक्त शिंपडले.


Kagena de o Yesus manga deruku wopaneka, de o nyawa wisilolohaka una magena igogou-gogou wogolo o Yesuska, la tanu iwimote. 	 येशू नावेतून जात असता पूर्वी भूतग्रस्त असलेल्या मनुष्याने त्याला आपणाबरोबर येऊ द्यावे अशी विनंति केली.


Ngohi tanako igogou ngini gena nisimote ngohika de lo ngohi ngini tinisininga gena de ai nalika. So ngaroko o sangisara idala ngomi miamake, duma ma ngale ngini gena idadi to ngohi ai sininga ma buturu de lo ai nali gena de ma boloika. 	 मला तुमच्याविषयी मोठा विश्वास वाटतो, मला तुमच्याविषयी खूप अभिमान वाटतो, तुमच्या बाबतीत मी अधिक उत्तेजित झालो आहे. अनेक त्रास झाले तरी आमच्या सर्व त्रासात आमच्या आनंदाला उधाण आले आहे.


Ai dodiao nipipiricaya, ngohi masirete tanako igogou ngini magena o loha ifoloi niaaka o nyawaka. Sababu ngini aku o Gikimoi Awi dodoto itotiai gena nianako ifoloi de magena lo nimatekekodoto moi de moika. 	 माझ्या बंधूंनो, मी तुम्हांविषयी निश्चित आहे की, तुम्ही चांगुलपणाने, ज्ञानाने पूर्ण भरलेले व एकमेकांस बोध करावयास समर्थ आहात.


Ma orasi Ngohi kanaga dede onasi gena, de Ani kuasa noihihike Ngohika aku ona tajaga. Ona yangodu gena igogou tajaga qaloha, so upa sidago ona magena yasisa. Ka cawali una moi kanaga o dorou ma sopo wamamake, la ma ngale o kia iqomaka isilelefo Ani Jaji ma Bukuka gena isiganapuka. 	 मी त्यांच्याबरोबर होतो तोपर्थंत जे नाव तू मला दिलेस त्या तुझ्या नावात मी त्यांना राखले. आणि मी त्यांना संभाळले आणि ज्याने नाशाचा मार्ग निवडला होता त्याच्याशिवाय त्यांच्यातील कोणी नाश पावला नाही, हे यासाठी झाले की शास्त्रलेख पूर्ण व्हावा.


Qaboloka asa o nyawa isingangasu ngohika, kanaga o Yahudika o bolu moi manga edekati ma dorou so imatekefakati la una iwitooma. Mutuwade o orasi magegena qabolo de o nyawa una manena ngohi towitota ngonaka. De ona iwikokalaki magena ngohi tasuloka bilasu manga galaki magena isidiado ngonaka. Ngohi o prajurit manga kapita Klaudius Lisias O Yerusalemka 	 जेव्हा या मनुष्याला जिवे मारण्याचा कट रचला गेल्याचे मला कळले तेव्हा मी त्याला ताबडतोब आपल्याकडे पाठविले.


Mutuwade Una wotemo kali onaka, "Igogou! Ngini lo done asa niaudo o sangisara de o sone ma udo-udo, maro o kia Ngohi asa tauudo gena. Duma ma ngale nagoona asa imatami Ai girinaka eko Ai gubalika, magena Ngohi Ai hakuwa so tositatapuwa. Magena maha de Ai Baba, sababu Una ka wanako de wositatapuka nagoona asa imatami o riho magegenaka." 	 येशू त्याना म्हणाला, तुम्ही खरोखर माझ्या प्याल्यातून प्याल खरे, पण माझ्या उजव्या आणि डाव्या हाताला बसण्याचा मान, देणे हे ठरविणारा मी नाही, तर माझ्या पित्याने तो मान कोणाला द्यायचा हे ठरविले आहे.”


Done nagala o orasi moi ipasaka, de o nyawa moili wotemo, "Igogou, una manena to Yesus Awi dodiao moi, sababu una lo o Galilea ma nyawa." 	 नंतर सुमारे एक तास झाल्यावर आणखी एक जण ठामपणे म्हणाला, “खात्रीने हा मनुष्यसुद्धा त्याच्याबरोबर होता, कारण हा गालीलाचा आहे.”


ngone nanga saturu de lo o nyawa ngone inadoduhudu manga gia ma sohano aku Una wonapalako. 	 जे आमचे शत्रु आहेत व जे आमचा द्वेष करतात त्यांच्यापासून मुक्त करण्याचे अभिवचन त्याने आम्हांला दिले.


Ngaroko, o nyawa manga sininga ipeleso, ona igogou yosanangi, sababu ona magena asa o Gikimoi wasiputuru so ona yopeleso kawa. 	 जे शोक करतात ते धन्य, कारण त्याचे सांत्वन करण्यात येईल.


Kagena o wange isigeto-geto o Gikimoi Awi Tahuka Una wodoto. O imamka ma bi sahe, de o bi guru agama, de lo o Yahudika manga roriri magena o ngeko isisari la o Yesus witago de witooma, 	 तो दारोज मंदिरात शिकवीत असे. मुख्य याजक, नियमशास्त्राचे शिक्षक, लोकांचे पुढारी त्याला ठार मारण्याचा प्रयत्न करीत होते.


O gianongoru, hika nisimaha la ngohi tinisibicara tatotiai ma ngale o Daud gena to ngone nanga topora wilalamo. Igogou una wosoneka de wipoosuka, de awi boosu lo kanagasi to ngone nanga sidongirabaka ma bati o orasi manena. 	 ‘माझ्या बांधवांनो, खरोखर आपला पूर्वज दाविद याच्याविषयी मी तुम्हांला सांगू शकतो. तो मेला आणि पुरला गेला. आणि त्याची कबर आजच्या ह्या दिवसापर्यत आपल्यामध्ये आहे.


komagena lo o siboso de o dame gena ihiwa manga gianongoruka eko manga dodiaoka, de o nyawa ma somoa manga ronga yoaka qatorou, de to ona manga sininga masirete yaparetawa, de ona yatobadoosa de lo o loha yahoholu, 	 इतरांवर प्रीती नसणारे, क्षमा न करणारे, चहाडखोर, मोकाट सुटलेले, क्रूर, चांगल्याच्या विरुद्ध असले.


O bodito! Kodo! O bodito asa inidahe ngini o bi guru agama de lo o bi Farisi ma nyawaka. Ngini nikokulai! Ngini gena nitagi nikahika nikahino o teo niatola de lo o dududu niodagi, la ma ngale o nyawa moi niwimake la winimote nginika. De nakoso o nyawa kanaga so nimoteka, de ngini niadoto la ona gena asa nia gulai yamote de yaaka, sidago ona manga manara lo ifoloi qatorou de nia manara masirete, so ona magena foloi itiai bilasu o naraka ma ukuku yaumo dede ngini masirete bai! 	 “परूश्यांनो व नियमशास्त्राच्या शिक्षकांनी, तुम्ही दु:खी व्हाल. तुम्ही ढोंगी आहात! तुम्ही समुद्र व जमिनीवरून प्रवास करून एक तरी शिष्य मिळतो का ते पाहाता आणि तुम्हांला तो मिळतो तेव्हा तुम्ही त्याला तुमच्याप्रमाणे नरकपुत्रासारखे करून टाकता.


Kagena de o malaikat magena asa ngohika wotemo kali, "O demo moi-moi iqomaka magena qangodu igogou so aku popiricaya. O Jou Gikimoi de Awi Gurumi o bi nabi iqoqoma watudaka, de Una magena lo Awi malaikat moi wasuloka la una asa to Una Awi sosulo-sosulo wasikelelo o bi moi-moi o kia naga o orasi ma simaka jai-jai bato asa idadi." 	 नंतर देवदूत मला म्हणाला, “हे शब्द विश्वासयोग्य आणि खरे आहेत. जो प्रभु संदेष्ट्यांच्या आत्म्यांचा प्रभु आहे, त्याने आपला दूत पाठविला. ज्या गोष्टी लवकर घडून आल्या पाहिजेत, त्या आपल्या सेवकांना दाखवून देण्यासाठी त्याने आपला दूत पाठविला आहे.”


O bi nyawa yadadala Una iwimote, de kagena ibipopanyake gena Una wasiloha. 	 तेव्हा मोठा लोकसमुदाय त्याच्या मागे गेला आणि तेथील अनेक आजरी लोकांना येशूने बरे केले.


Bilasu ngone popiricaya la pomagogora powimeta o Yesuska, sababu Una magegena o gogora manena ma ngeko wosidumu ngoneka de lo womagogora itiai sidago ma batika womasidiado. Una o sangisara wamoku sidago lo wisangahadika. Ma ngale wisangahadi so wisimaqe komagena o nyawa manga simaka, duma Una wosidoohawa, sababu wososininga o nali kiaka done asa wamake o orasi ma simaka. De o orasi manena kadaku o sorogaka Una womatamiye o Gikimoi Awi girinaka la Awi horomati wamake. 	 जो आमचे विश्वासात नेतृत्व करतो आणि पूर्णत्वास नेतो त्या येशूवर आपले लक्ष केंद्रित करू या. जो आनंद त्याच्यासमोर होता त्यासाठी येशूने वधस्तंभ सहन केला होता. वधस्तंभावरील निंदास्पद मरणाला त्याने तुच्छ मानले आणि आता त्याने देवाच्या सिंहासनाजवळील उजवीकडे जागा घेतली आहे.


So kagena de o Yohanes wibuika, qabolo de o Yesus wakahino o Galilea ma tonano, de wosihabari o Gikimoi Awi habari qaloloha 	 यानंतर, योहानाला तुरुंगात टाकण्यात आले. येशू गालीलास गेला व देवाकडून आलेली सुवार्ता त्याने सांगितली.


O orasi magena o Yahudika ma nyawa o Yesus wipipiricaya foloisi idogo-dogo, de kagena de o Yahudika ma nyawa iyoyunanika imatekesikoholu de o Yahudika, so ona iyoyunanika itemo, "O wange isigeto o oho ma roriwo yasitoku de mia ngopeqeka ibabaloka manga gimina ikurangi." 	 अधिकाधिक लोक येशूचे अनुयायी होत होते. पण याचवेळी ग्रीक बोलणाऱ्या अनुयायांचा यहूदी अनुयायांशी वाद झाला. ते म्हणाले की, अनुयायांना मिळणारा जो रोजचा अन्नाचा वाटा असतो, तो त्यांच्या विधवांना मिळण्याविषयी दुर्लक्ष होते.


Ma nonomaka o Abraham ma ngopa yanau gena o Ishak, o Ishak ma ngopa yanau o Yakub, de o Yakub ma ngopa yanau gena o Yehuda de lo awi gianongoru. 	 अब्राहाम इसहाकचा पिता होता. इसहाक याकोबाचा पिता होता. याकोब याहूदा व त्याच्या भावांचा पिता होता.


De Una magena Awi laha winisidumuka so ma ngale ma Kristus gena, upa nitemo ka cawali ngini niwipiricaya, duma ngini lo asa nisangisara. 	 कारण, ख्रिस्ताच्या वतीने केवळ त्याच्यावर विश्वास ठेवणे एवढेच नव्हे तर त्याच्यासाठी दु:ख भोगणे असा हक्क तुम्हांला देण्यात आलेला आहे.


Ngini o ngopeqeka gena nako nia roka, hika niasigise, sababu ngini kanaga o Jou niwipiricayaka. 	 पत्नींनो, जशा तुम्ही प्रभुच्या अधीन होता, तशा आपल्या पतींच्या अधीन असा.


O orasi magena una o buika wisingosa waasi. 	 (योहान तुरुंगात जाण्याच्या अगोदर हे घडले.)


De o Yesus wosango wotemo, " 'Bilasu nowidodara o Gikimoi, to ngona ani Jou, dede ani sininga ma buturu de ani pade ma buturu qangodu nosikomote.' 	 येशूने उत्तर दिले, प्रभु तुमचा देव याजवर प्रीति करा. तुम्ही त्याजवर पूर्ण हृदयाने, पूर्ण जिवाने, पूर्ण मनाने प्रीती करा.’


O kia ngohi tonidedemo ngonaka, igogou magena asa idadi de imaaka ma orasi kiaka isitatapu qaboloka. Duma nako ngona gena, ma ngale ai demo magena ngona nopiricayawa, so maha la o orasi manena qabolo de ngona he naaku kawa nobicara, sidago o kia tonidedemoka magena igogou idadi kasi." 	 पण हे लक्षात ठेव, तू मुका राहशील. हे घडेपर्यंत तुला बोलता येणार नाही. कारण माझे शब्द जे योग्य वेळी खरे ठरणार आहेत त्या माझ्या शब्दांवर तू विश्वास ठेवला नाहीस.”


Ngohi gena o Jou Yesus Awi rasul eko Awi sosulo moi. Ngohi de ai kuasa so o kia bato todudupa magena aku ka taaka. Ngohi masirete nanga Jou Yesus towikeleloka. De ma ngale ngini manena to ngohi ai manara o Jouka gena ma sopo. 	 मी मुक्त नाही का? मी प्रेषित नाही का? आमचा प्रभु येशू याला मी पाहिले नाही का? तुम्ही माझे प्रभूमधील काम नाही का?


So Una o deru moiku wopane, gena o Simon awi deru, de wogolo la o Simon awi deru magena o dowongika de wasihito wosikahoko sutu ikuruka. Qabolo de Una o deruka wogogeku de o nyawa wadoto. 	 त्यातील, शिमोनाच्या होडीवर येशू चढला आणि त्याने ती होडी किनाऱ्यापासून थोडी दूर नेण्यास सांगितले. नंतर तो होडीत बसला व लोकांना शिक्षण देऊ लागला.


Ngona nasulo o bi nyawa ikakaya upa ona imacaralamo, de nadoto upa lo manga kaya magenaka ona imasingongano. Sababu o nyawa lo yahiwa manga kaya ma deka gena aku yanako. Duma manga ngongano gena bilasu o Gikimoika, sababu Una de to Una Awi moi-moi wonahike qangoduka ma ngale ngone inanali. 	 या युगातील श्रीमंतास आज्ञा कर की, गर्विष्ठ होऊ नका. पैसा जो चंचल आहे त्यावर त्यांनी आशा ठेवू नये, परंतु देव जो विपुलपणे उपभोगासाठी सर्व पुरवितो त्यावर आशा ठेवावी.


Ai dodoto nginika gena, ngaroko o sangisara ma rabaka, duma niopiricaya qaputuru. So ma orasi he iteka kawa o nyawa yangodu yabaja, de o Gikimoi asa watailako de wafanggali o nyawa wihoholu o dunia ma bi dokuka gena, Ngohi manena qabolo asa ngini tinijaga de tinisiputuru. Upa sidago Ai lawangi nibaja de ngini lo Ngohi he nipiricaya kawa. 	 धीराने सहन करण्याविषयी तुम्ही माझी आज्ञा पाळली आहे. म्हणून सर्व जगावर जो संकटाचा समय येणार आहे त्यापासून मी तुम्हांला राखीन. हा त्रास जे लोक या पृथ्वीवर राहातात त्यांची परीक्षा होण्यासाठी होईल.


Sababu o Gikimoi womisulo ngomi gena komanena, 'Ngohi tonisitatapu ngona la nodadi maro o nita moi o bi nyawa ma somoaka ngaroko ona magena o Yahudika yasowo, la ma ngale ngona o nyawa yangodu o dunia ma qokuka aku isisalamati.' " 	 प्रभूने आम्हांला हे करण्यास सांगितले आहे. प्रभु म्हणाला: ‘दुसऱ्या देशांसाठी मी तुम्हाला प्रकाश असे केले यासाठी की, तुम्ही पृथ्वीवरील सर्व लोकांना तारणाचा मार्ग दाखवू शकाल.”‘ यशया 49:6


Ngomi o manara magena miaaka miaakuwa de ka mia buturu masirete bato. Duma ka o Gikimoi womatetengo kanaga womisiputuru ngomika. 	 असे नाही की आम्ही स्वत:हून आमच्यासाठी सर्वकाही करण्यास समर्य आहोत, तर आमचे सामर्थ्य देवापासून येते.


Sababu nakoso ngone posumbayang de o bi bahasa irupa-rupa o Gurumi Qatetebino, kanaga de nanga gurumi ma dupa ngone posumbayang, duma to ngone nanga sininga ma rabaka nanga sumbayang gena ma sopo ihiwa. 	 कारण जर मी दुसऱ्या भाषेतून प्रार्थना केली तर माझा आत्माही प्रार्थना करतो पण माझे मन रिकामे राहते.


Komagena o demo magena ma edekati, kiaka o ayati iqomaka pababaca itemo, "Nakoso o wange manena ngini o Gikimoi Awi ili niise gena, upa nia sininga niatogoi, maro nia ete de nia topora iqoqomaka so ona Ngohi iholu." 	 पवित्र शास्त्रात लिहिल्याप्रमाणे: “आज जर तुम्ही त्याची वाणी ऐकाल, तेव्हा तुम्ही देवाविरुद्ध बंड केलेत; तशी आपली अंत:करणे कठीण करू नका.” स्तोत्र. 95:7-8


Ngaroko komagena, duma ka cawali o habari ma ngale ma Kristus wisangahadika gena ngomi asa misihabari. De o habari magena nako yoise, de o Yahudika ma nyawa ona yoholu so yasitura, de lo o Yunanika ma nyawa ona itemo o demo magena ka o nyawa ifufuma. 	 परंतु आम्ही वधस्तंभावर खिळलेला ख्रिस्त गाजवितो. हा संदेश यहूदी लोकांसाठी अडखळण, आणि यहूदीतरांसाठी मूर्खपणा असा आहे.


De nia salam de nia siboso lo tanu nimatekesidiado nia dodiao o Yesus wipipiricaya ona yangoduka. 	 पवित्र चुंबनाने सर्व बंधूंना सलाम करा.


Ngomi o Gikimoi Awi simaka mibarani mibicara komagena, sababu ma Kristus Awi kuasa kanaga ngomika. 	 देवासमोर ख्रिस्ताद्धारे अशा प्रकारचा आमचा विश्वास आहे.


Ma dodagi komagena so o Gikimoi gena waqohaka, la ma ngale ona maqe imakihike sidago lo manga sininga ma nyafusu yamote. 	 यासाठी देवाने त्यांना त्यांच्या मनातील वाईट वासनांच्या व वैषयिक अशुद्धतेमुळे सोडून दिले आणि त्यांनी एकमेकांच्या देहाचा अनादर करावा यासाठी त्यांस मोकळीक दिली.


So o Jou Yesus wotemo unaka, "Ngini o Farisika ma nyawa gena maro o nyawa la kanaga o udo-udo de o lelenga gena ma duduno yatiodo, duma ma rabaku ka qafajasi. O adati de o galepu kiaka cawali ma duduno pakokelelo gena igogou niaaka. Duma kanaga to ngini nia sininga ma rabaka ka o dodesere de lo nyafusu ma dorou nipareta. 	 तेव्हा प्रभु त्याला म्हणाला, “तुम्ही परुशी प्याला व ताट बाहेरुन स्वच्छ करता पण तुम्ही आतून अधाशीपणाने व फसवणुकीच्या दुष्टतेने भरले आहात.


Dede o ake ngohi manena tinisiosika, duma Una magena asa wahino de ngini la kanaga nimatoba de nimatodubaka, ngini magenaka wosingosa o Gurumi Qatetebi ma kuasa nia sininga ma rabaka wopareta." 	 मी तुमचा पाण्याने बाप्तिस्मा करतो पण तो तुमचा बाप्तिस्मा पवित्र आत्म्याने करील.”


Ai dodiao nipipiricaya, to ngohi ai ngale gena komanena: ngone nanga orasi ma deka gena he ikuru kawa. So o orasi manena de isikahika gena o nyawa ikakawika, ona magena bilasu upa yosininga cawali manga peqekaka eko manga rokaka. 	 हेच मी म्हणत आहे, बंधूनो, वेळ थोडा आहे. येथून पुढे ज्यांना पत्न्या आहेत त्यांनी त्या नसल्यासारखे राहावे.


Maro ongo Sara, muna lo o Abraham mowisigise de lo ma ngale mowisihoromati so muna mowiaso ami tuangi. De ngini lo nidadi maro to muna ami ngopa-ngopa, nakoso nimimote so o loha niodupa niaaka de lo nako nisangisara gena upa nimodo. 	 साराने अब्राहामाची आज्ञा पाळली आणि अब्राहामाला आपला मालक मानले. जर तुम्ही चांगली कामे करता व कशाचीही भिति मनात बाळगत नाही तर तुम्ही तिच्या म्हणजे सारेच्या मुली आहात.


O orasi magena de ngini asa niari de lo nisangisara, sababu ngini asa niakelelo o Abraham, o Ishak, de o Yakub, de lo o bi nabi yangodu ona magena kanaga yogoge o Gikimoi Awi pareta ma rabaka, salanta ngini masirete o ngora nisidoperesu so nigoge ka ma duduka. 	 तेथे रडणे व दात खाणे चालेल, तेव्हा तुम्ही अब्राहामाला, आणि इसहाकाला आणि याकोबाला आणि सर्व संदेष्ट्यांना देवाच्या राज्यामध्ये पाहाल, पण तुम्ही स्वत: मात्र बाहेर फेकलेले असाल.


O gianongoru! Tanu niise o kia ngohi totetemo magenena: O Yesus o Nazaret ma nyawa, Una o Gikimoi wisulo la wahino nginino. Magena igogou de itiai, sababu o Yesus waaka nginika o nonako ihahairani, gena winisikelelo o Gikimoi Awi kuasa to ngini nia sidongirabaka. So qangodu magena ngini masirete lo nianakoka. 	 ‘माझ्या यहूदी बांधवानो, हे शब्द ऐका: नासरेथचा येशू हा एक फार विशेष मनुष्य होता. देवाने तुम्हांला हे स्प्टपणे दाखविले आहे. देवाने येशूच्या हातून मोठ्या सामर्थ्यशाली व अदुभुत गोष्टी तुमच्यामध्ये करुन हे सिद्ध केले. तुम्ही सर्वांनी या गोष्टी पाहिल्या. म्हणून तुम्ही हे जाणता की हे सत्य आहे.


Kagena o Zaitun ma Talaka, qabolo de o bi rasul ona magena iliho o Yerusalemka, so o talaka de o kotaka ma gaku nagala o kilo moika. 	 नंतर प्रेषित जैतुनाच्या डोंगरावरुन यरुशलेमास परत गेले. (हा डोंगर यरुशलेमापासून एक किलोमीटर अंतरावर आहे.)


So o nyawamoi-nyawamoi bilasu manga sininga masirete gena yatailako iqoma. Qaboloka, de ka idadi la o roti yooqo de o anggur youdo. 	 पंरतु मनुष्याने स्वत:ची परीक्षा करावी. आणि नंतर भाकर खावी किंवा द्राक्षारसाचा प्याला प्यावा.


De lo ngohi todupa o bi ngopeqeka manga manara qaloha. So upa imasipake o baju qaloloha la yanau ona foloi yadupa, duma bilasu imasipake o baju itotiai la o nyawa aku yahoromati onaka. So upa sidago manga baju ma ija ihahali-hali, de manga hutu yaaka qaloha poli, de lo manga guule de manga ngati-ngati o guraci eko o mutiara imasipake la manga edekati yanau asa ka ona yadupa. 	 त्याचप्रमाणे, माझी अशी इच्छा आहे की, स्त्रियांनी स्वत:ला साध्यासुध्या वेशाने, नम्रतेने, मर्यादेने, शोभित करावे. त्यांनी वेगळ्या पद्धतीच्या केसरचना करु नयेत. तसेच सोने, किंवा मोती किंवा महाग कपडे वापरु नयेत.


Yasangisara de yabodito o nyawaka kiaka bato yahika. 	 जेथे कोठे ते जातात तेथे विध्वंस व विपत्ती आणतात.


Duma womatodoka o Yesus womakiliho de o Petruska wisidapano wotemo, "He! Iblis, noloqa! Ngona gena asa Ngohi noisifafati. Ani sininga magena imaterowa de o Gikimoi Awi sininga, duma ani sininga gena ka o nyawa ma sininga." 	 परंतु तो वळून पेत्राला म्हणाला, “अरे सैताना, माझ्यामागे हो, तू मला अडखळण आहेस. कारण तू देवाच्या गोष्टींकडे लक्ष लावीत नाहीस तर मनुष्यांच्या गोष्टींकडे लक्ष लावतोस.”


Sababu nakoso ngone nanga sininga ma rabaka kanaga o bi bahasa irupa-rupa o Gurumi Qatetebino aku posibicara la o Gikimoi Awi ronga posilamo, de o nyawa yoiise ona magena yaakuwa isimote itemo, "Amin! Igogou de itero!" Sababu ona gena nanga demo ma ngale gena asa yanakowa. 	 कारण जर तू तुझ्या आत्म्याने देवाचे धन्यवाद करशील तर जो फक्त ऐकणारा सामान्य तेथे बसला असेल तर तो तुझ्या उपकारस्तुतीच्या प्रार्थनेत “आमेन” कसे म्हणेल? कारण तू काय म्हणतोस ते त्याला कळत नाही.


Sababu una done asa wodadi o nyawa wilalamo moi o Jou Awi simaka. Una womasimahawa o anggur eko o dalu woudo, de ka wisibuo kusi una gena o Gurumi Qatetebi ma kuasa qaasu-asu wiparetaka. 	 देवाच्या दृष्टीने तो महान होईल. त्याने कोणतेही कडक पेय किंवा मद्य पिऊ नये. आणि तो आईच्या गर्भात असल्यापासूनच पवित्र आत्म्याने भरलेला असेल.


Nako ngini gena ningodu o bolu moi maro ma Kristus Awi rohe, de ma ngale komagena so ngini moi-moi lo maro Awi rohe ma bobolo. 	 म्हणून तुम्ही ख्रिस्ताचे शरीर आहात आणि वैयक्तिकरीत्या अवयव आहात


Komagena lo ngone ipapasaka kiaka o Yesus wisibuo waasi, de ngone maro o ngopa ma ceceke moi, so ma ngale o bi adati de o galepu moi-moi gena bilasu ngone posigise so ngone imatero maro o kuasa inaparetaka. 	 याच प्रकारे जोपर्यंत आम्ही “मुले” होतो तोपर्यंत आम्हीसुद्धा या जगाच्या निरर्थक नियमांचे गुलाम होतो.


de o surati kuasa womagolo ma meta o bi puji ma tahu ma bi sahe o Damsyik ma kotaka, la tanu wisimaha kagena wahika de wamake o bi nyawa ona magena o Jou Yesus iwipipiricaya, bai yanau de lo o ngopeqeka, gena aku watago de wangaho o Yerusalemka. 	 शौलाने त्याला दिमिष्क येथील सभास्थानातील यहूदी लोकांना पत्र लिहिण्यास सांगितले. शौलाला प्रमुख याजकाकडून दिमिष्क येथील रिव्रस्ताच्या अनुयायांना पकडण्यासाठी अधिकार पाहिजे होता. जर त्याला तेथे कोणी विश्वासणारा, मग तो पुरुष असो अथवा स्त्री, सापडले असते तर त्याने त्यांना अटक करुन यरुशलेमला आणले असते.


De awi toka gena igolo o Yesuska, la upa o daera magenenano wasisupu. 	 त्यांना या हद्दीतून घालवू नये म्हणून. तो मनुष्य येशूला पुन्हा पुन्हा विनवीत होता.


Sababu igogou ma orasi magena asa idadi de imaaka o sangisara gena pakokelelo waasi, ka ma solano o dunia isidadi sidago o orasi manena de lo o orasi ma simaka asa idadi-dadi kawa. 	 कारण त्याकाळी फार पीडा येतील. जगाच्या आरंभापासून कधीही झाली नाही आणि पुन्हा कधी होणार नाही अशी पीडा त्या काळी भोगावी लागेल.


Duma o orasi magena o nyawa la kanaga o moi-moi o kia itotiai yaaaka, igogou ona manga mulia o Gikimoi manga Baba to Una Awi pareta ma rabaka asa foloi wosimane, maro o wange ma lako isora. He! Ngini de nia ngauka tanu niise la nianako." 	 तेव्हा नीतिमान लोक आपल्या पित्याच्या राज्यात सूर्यासारखे प्रकाशतील. ज्याला ऐकायला कान आहेत तो ऐका.


So kagena de o Sone de lo o Sone ma Riho magena ma buturu asa ihiwaka, maro o uku ma talaga ma rabaku yatupuka. Nako o nyawa la o talaga magenaku yaumo, de ona magena yosone ma sinotoka. 	 नंतर मरण व अधोलोक यांना अग्नीच्या तळ्यात टाकण्यात आले. हे अग्नीचे तळे म्हणजे दुसरे मरण होय.


De manga sininga ma rabaka asa yodupa ifoloi qaputuru yaaka o bi dorou moi-moi, ena gena o dupa ma dorou maro o nyafusu ma dorou yaaka, de yodupa yatotesere de manga edekati lo qatotorou. Komagena lo o nyawa manga bi moi-moi yonyafusu poli de yototooma, de yodupa imakangamo de yatodamato so manga dupa ka o dorou yaaka, komagena lo manga dupa o nyawa yasibicara 	 ते सर्व प्रकारची अनीति, दुष्टपणा, लोभ, वाईटपणा, हेवा, खून, भांडणे, कपट, कुबुद्धि यांनी भरलेले असून दुसऱ्याविषयी नेहमी वाईट विचार करतात.


So o orasi magena de o Festus wotemo, "Ai baba ma Kolano Agripa de o roriri ningodu mia simaka! O nyawa una manena gena o Yahudika ma nyawa he yangodu, bai o Yerusalemka de lo kanena o Kaisareaka, ona iwikalaki de igolo imatoore ngohika la una bilasu witooma. 	 मग फेस्त म्हणाला, “राजे अग्रिप्पा महाराज आणि आमच्याबरोबर येथे उपस्थित असलेले सर्वजण, या मनुष्याला पाहा! याच्याच विषयी यरुशलेम व कैसरिया येथील सर्व यहूदी लोकांनी माइयाकडे अर्ज दिलेला आहे. याला जिवंत राहू देऊ नये, असा आकांत ते करतात.


La ma kapita wodedemo o Pilatuska, "Igogou," de o Pilatus o Yusuf wisimaha o Yesus Awi sone ma bake magena waaho. 	 सेनाधिकाऱ्याकडून त्याने अहवाल ऐकला, तेव्हा त्याने ते शरीर योसेफाला दिले.


Kagena asa idadi ona gena Una iwikelelo de ona iwisuba Unaka. Duma manga sidongirabaka yamuruo naga manga siningaka isitatapu waasi. 	 त्या डोंगरावर येशू त्यांना दिसला. त्यांनी त्याची उपासना केली. पण तो येशू आहे यावर शिष्यांपैकी काहींचा विश्वास बसला नाही.


Komagena so ngini tinisingangasu igogou, ma wangeka done o nyawa manga dorou ma sopo o Gikimoi wafanggali de o dorou, de o bi nyawa la kanaga manga demo moi-moi ma faida ihihiwa magena, done ona bilasu yasango o Gikimoi Awi simaka bai! 	 आणखी मी तुम्हांस सांगतो की. जो प्रत्येक व्यर्थ शब्द लोक बोलतील त्याचा हिशेब ते न्यायाच्या दिवशी देतील.


So de Una ka wobobicarasi, de o Yairus awi tahuno o sosulo moi wahino. De una magena wisibubusu o Yairuska, de wotemo, "Upa ngona ma Baba Guru nowigolo kali, sababu ani ngopa mosoneka." 	 तो हे बोलत असतानाच कोणी तरी सभास्थानाच्या अधिकार्याच्या घरुन आले आणि म्हणाले, “तुमची मुलगी मरण पावली आहे. आता गुरुजींना त्रास देऊ नका.”


Ma orasi o soma magena iwedoka, de yososoma manga soma magena yalia de yatide o dowongisa. Qabolo de ona igogeku, de o bi nao gena yahiri-hirika. O bi nao qaloloha o karajaku yongado de lo o bi nao ma dorou gena yaumoka. 	 ते भरल्यावर माणसांनी ते ओढून किनाऱ्यावर आणले व बसून जे चांगले ते भांड्यात भरले व जे वाईट ते फेकून दिले.


De nakoso kanaga o sangisara gena idadi pamoku, de ma ngale ngone gena o Gikimoi asa wosanangi. De lo nakoso kanaga ma ngale ngone Una wosanangi, de ngone asa foloisi pongongano done idadi dede Una pomatekesikogoge. 	 आणि धीराने आम्ही कसोटीस उतरतो आणि कसोटीस उतरल्याने आशा उत्पन्र होते.


Ai gogolo komagena sababu ngohi tinisininga foloi, so todupa tanu ngini de ngohi pomakamake kali la aku o Gikimoi Awi Gurumi ma buturu tinihike, ma ngale o Jou Yesus niwipiricaya foloisi qaputuru. 	 मला तुम्हांला भेटण्याची फार इच्छा आहे. यासाठी की काही आध्यात्मिक दानांविषयी तुम्हांबरोबर सहभागी व्हावे आणि तुम्ही बलवान व्हावे.


So una o sone ma bake magena waqeheka la de o baro qaaare wosisangika, qabolo de wapoosu o boosu moika, kiaka qamomuanesi yaaka o teto ma rabaka de o sone ma bake moi lo waasi yapoosu. 	 ते त्याने वधस्तंभावरुन खाली काढले आणि तागाच्या वस्त्रात गुंडाळले. नंतर ते खडकात खोदलेल्या कबरेत ठेवले. ही कबर अशी होती की, जिच्यात तोपर्यंत कोणाला ही ठेवले नव्हते.


una magena wotagi to una awi tona masirete wosiija so ma ija magena wahike wasicoho o bi rasulka. 	 योसेफाचे स्वत:चे शेत होते, ते त्याने विकले व पैसे त्याने प्रेषितांकडे दिले.


Ngohi tonimodoka, sababu ngohi tanakoka ngona gena o nyawa moi nimatobangamo. Komagena o sopo kiaka nadadatowa aku ka nautu, de lo o kia naga namomanarawa aku ka namake.' 	 आपण कठोर आहात, मला तुमची भीति वाटत होती. जे आपण ठेवले नाही, ते आपण काढता, आणि जे पेरिले नाही, ते कापता.”


O nyawa nagoona la kanaga to Ngohi Ai rohe yaoqo de to Ngohi Ai au lo yaudo, ona magena asa yamake o oho ka sidutu ikakali, so ma orasi o dunia ma dodoguka Ngohi done asa ona tasimomi de tasioho kali. 	 जो कोणी माझे शरीर खातो आणि माझे रक्त पितो, त्याला अनंतकाळचे जीवन मिळेल. शेवटच्या दिवशी मी त्याला उठवीन.


Kagena de ona asa o Gikimoi Awi ronga ma dorou wigaka, sababu ona yasirika de o guwu ilalago yadaheka. Ngaroko to ona manga dorou ma lamo komagena, duma imatoba de imatoduba iholu. 	 लोकांनी स्वर्गाच्या देवाला शाप दिले. कारण त्यांना वेदना होत होत्या व फोड आले होते. पण लोकांनी आपल्या पापकृत्यांपासून पश्चात्ताप करण्याचे नाकारले.


Una Awi ngale gena, ngone podadi to Una Awi nyawa masirete. Ngone gena Awi demo popiricayaka so de o ake inasiosi gena, koloko wonatebi dede o ake so isinonako igogou nanga dorou Una wapikika. 	 यासाठी की, त्याने तिला देवाच्या वचनरुपी पाण्याने धुऊन निर्मळ करावे.


Ma duuruka, maro ai surati moi-moi qangodu gena ngohi, Paulus, de ai gia masirete tosilefo: ai salam tosidingo nginika. La komagena ngini aku nianako o surati ma demo manena igogou ngohi masirete, ngaroko de ai gia masirete tosilefowa, duma ngohi asa tosidingoka. 	 मी, पौल स्वत: माइया स्वत:च्या हाताने हा सलाम लिहीत आहे.


koloko o ragi ka ma cunu o ngopeqeka moi mongado mosicapu o terigu sutu ilamo. So kagena de o ragi magena o terigu qangodu isidola so ifero de idadi foloisi ilamo." 	 ते खमिरासरखे आहे. एका स्त्रीनेे तीन मापे पिठात खमिर मिसळले आणि ते सर्व खमिरामुळे फुगले.”


Sababu ma ngale ma peqeka o Jou Yesus mowipiricayaka so ami roka, ngaroko wopiricayawa, duma una magena o Gikimoi asa winano qaloha. Komagena lo ma ngale ma roka o Jou Yesus wipiricayaka so awi peqeka, ngaroko mopiricayawa, duma muna magena o Gikimoi asa wominano qaloha. Nako komagenawa, de igogou to ona manga ngopa o Gikimoi asa ka wanano qatorou, imatero maro o nyawa ipipiricayawa manga ngopa. Duma to ngini nia ngopa magena igogou o Gikimoi asa wanano qaloha, sababu manga dodihimo imatengo kanaga de manga piricayaka. 	 कारण विश्वास न ठेवणाऱ्या पतीचे त्याच्या ख्रिस्ती पत्नीबरोबरच्या निकट सहवासाद्वारे पवित्रीकरण झाले आहे आणि विश्वास न ठेवणाऱ्या पत्नीचे त्या ख्रिस्ती पतीबरोबरच्या निकट सहवासाद्वारे त्यांचे नाते देवाच्या दृष्टीनेही कायदेशीर आहे. नाहीतर तुमची मुले अशुद्ध झाली असती, परंतु आता ती पवित्र आहेत.


Nako o pusaka ma surati, igogou o nyawa o surati yaaaka gena bilasu yosone kasi, qabolo de o pusaka magena aku isiregu. 	 जेथे मृत्यूपत्र केलेले आहे तेथे ते करून ठेवणाराचा मृत्यू झाला आहे, हे सिद्ध होणे जरुरीचे असते.


O Yesus woise komagena, de wotemo, "Cawali o ngai moisi naaka waasi. Notagi kasi la ani ronga moi ani tahu ma rabaka nosiija de ma pipi o nyawa isususaka nasitoku, la ngona asa namake o arata ma duhutu o sorogaka. Qaboloka, de nahino la noimote Ngohi." 	 जेव्हा येशूने हे ऐकले, तेव्हा तो त्याला म्हणाला, “तुझ्यामध्ये अजून एका गोष्टीची उणीव आहे: तुझ्याजवळचे सर्व काही विकून ते गरिबांना वाट, म्हणजे स्वर्गात तुला संपत्ती मिळेल. मग ये. माझ्या मागे चल.”


O Yesus de Awi muri-muri o deru ma rabaka de o talaga yatola so imasidiado o Gerasa ma daeraka, gena imarisima de o Galilea ma tona. 	 नंतर ते गालील सरोवरापलीकडील गरसेकरांच्या प्रदेशात गेले.


Kagena de Una o anggur ma udo-udo waqehe de Awi sukuru idola o Gikimoiye. De o udo-udo magena wahike Awi muri-murika, de wotemo, "Ningodu niudo kasi. 	 नंतर येशूने द्राक्षारसाचा प्याला घेतला. त्याबद्दल देवाचे उपकार मानले आणि तो शिष्यांना दिला. येशू म्हणाला, “तुम्ही सर्वांनी यातील प्यावे. कारण हे माझे रक्त आहे,


So ona manga bicara qabolo de ma Gubernur Feliks wosulo la o Paulus aku wobicara, so wotemo, "Ai baba! Ngohi masirete lo tanako ngona itekaka ngomi manena o Yahudika nomipareta de nodadi o hakim. Mutuwade ani simaka de ai sininga isosanangi so tobarani to ona manga galaki moi-moi magena ngohi tasango la tosinako itiai. 	 जेव्हा राज्यपालाने पौलाला बोलण्यास खुणावले, तेव्हा पौल म्हणाला, “फेलिक्स महाराज, बरीच वर्षे या देशाचे न्यायाधीश म्हणून आपण काम करीत आहात, म्हणून मला आपणा समोर स्वत:चा बचाव करायला आनंद वाटत आहे.


So o ngopeqeka muna magena mobicara kali motemo, "Ngohi tanako o Salamati ma Kolano, Una magena wisiaso ma Kristus, done asa wahino, la ma orasi womasidiado, de Una masirete o bi moi-moi qangodu magena asa womidoto ngomika." 	 ती स्त्री म्हणाली, “मशीहा येणार आहे हे मला माहीत आहे. मशीहा येईल तेव्हा तो आम्हांला प्रत्थेक गोष्ट समाजावून सांगेल.”


So Ngohi tinisingangasu ma ngale ngini aku nianako gena, done o orasi ma simaka o Gikimoi asa wodadi wokolano, de yadala o bi Yahudika ma nyawa yasowo ona magena asa yodadi Awi nyawa to Una Awi pareta ma rabaka. Ona magena manga sihino o wange ma siwano de lo o wange ma dumuno, de ona asa imatamiye irarame dede o Abraham, o Ishak, de lo o Yakub, ona gena o Yahudika manga ete de manga topora iqoqomaka. 	 मी तुम्हांला सांगतो, पुष्कळ जण पूर्वेकडून आणी पश्चिमेकडून येतील आणि अब्राहाम, इसहाक व याकोब यांच्यासह स्वर्गाच्या राज्यात मेजासभोवती मेजवानीसाठी बसतील.


O bi moi-moi o Gikimoi waaaka ma rabaka gena, qangodu wamote ka to Una Awi ngale de Awi dupa masirete. Ma nonomaka, de o kia naga ma Kristus wamomanara ma ngale ngoneka, so Una ngone wonahirika la podadi to Una Awi nyawa masirete. 	 ख्रिस्तामध्ये आम्ही देवाचे लोक म्हणून निवडले गेलो होतो. यासाठी आम्ही अगोदरच निवडले गेलो होतो. देवाचा हेतू लक्षात घेऊन जो सर्व गोष्टी त्याच्या इच्छेच्या हेतूनुसार पूर्णत्वास नेतो


Ma wange magegenaka de ma simaka, ona lo asa imatekefakati ma ngeko idodooha la o Yesus gena aku iwitooma. 	 म्हणून त्या दिवसापासून त्यांनी त्याला जिवे मारण्याची मसलत केली.


So ma orasi ngini gena o Yesus Kristus niwipiricayaka, de ngini gena ningodu asa maro o Gikimoi Awi ngopa-ngopaka, sababu ngini de o Yesus Kristus nimarimoika. 	 कारण तुम्ही सर्व सुवार्तेवर विश्वास ठेवल्यामुळे येशू ख्रिस्ताद्वारे देवाचे पुत्र आहात.


Womatamiku de o malaikat moili o Gikimoi Awi Tahuno wosupu, de awi ili ilamo-lamo wotemo Unaka, "De Ani rarari qadodoto magena hika o duniaka notagi la nautu, sababu o sopo qaomuka so o gugutu ma orasi he yaadoka so naredi." 	 मग आणखी एक देवदूत मंदिरामधून बाहेर आला व ढगावर बसलेल्यास मोठ्याने म्हणाला, “तुझा विळा घे व (पृथ्वीवरुन) पीक गोळा कर, कापणीची वेळ आली आहे, पृथ्वीचे फळ पिकले आहे.”


Magena de o dodadi ngai iha magena itemo, "Komagena itero de igogou!" De o roriri ona magena imabukuku de manga suba yatide o Gikimoi de lo o Duba ma Gohoka. 	 चार जिवंत प्राणी म्हणाले, “आमेन!” मग वडीलजनांनी खाली पडून त्याला अभिवादन केले.


Kagena de o nyawa yangodu yohairani so iwisigiliri o Gikimoi, de yotemo, "Wewe! O nabi wilalamo moi womasinako to ngone nanga sidongirabaka. Igogou, o Gikimoi wahino o loha waaka Awi nyawaka." 	 ते सर्व भयचकित झाले, त्यांनी देवाचे गौरव केले; ते म्हणाले, “आमच्यामध्ये एक महान संदेष्टा प्रगट झाला आहे.” आणि म्हणाले, “देव त्याच्या लोकांना मदत करण्यास आला आहे!”


Orasi magena he qamaqa-maqa, so ilangi o Sabat ma wange, o nyawa moi awi ronga o Yusuf o Arimateama ma dokuno wahino. Una magena o Mahkamah Agama moi wihohoromati, una lo wododamaha o Gikimoi Awi orasi wopareta maro o kolano moi. O Sabat ma wange idumuka, so ma ngale magegena o Yusuf womabarani wahika o Pilatuska, de wagolo o Yesus Awi sone ma bake. 	 योसेफ अरिमथाईकर न्यायसभेचा माननीय सभासद होता व तो सुद्धा देवाचे राज्य येण्याची वाट पाहत होता. तो योसेफ धैर्याने पिलाताकडे गेला आणि त्याने येशूचे शरीर मागितले.


Kagena o Gikimoi Awi bobita ma buku o Musa wosilelefoka de o nabi manga buku yabaca qaboloka, de o puji ma tahu ma roriri isulo so o nyawa yagolo o Paulus de o Barnabaska itemo, "O gianongoru o Israelka ma nyawa, nakoso kanaga de nia dupaka o bi nyawa manena niasiduduga, de hino la ngini ona manena niadoto." 	 पवित्र शास्त्रातील नियमशास्त्र आणि संदेष्टयांच्या लोखाणाचे वाचन झाले, मग सभास्थानच्या अधिकाऱ्यांनी पौल व बर्णबाला निरोप पाठविला: “बधूनो, येथील लोकांना काही मदत होईल असे काही तरी तुम्हांला सांगायचे असेल तर कृपा करुन बोला!”


De lo nakoso o nyawa la to ona manga ronga kugena o oho ma buku ma rabaka ihiwa, de ona magena asa yaumo o uku ma talaga ma rabaku la yatupu. 	 आणि जर कोणाचे नाव जीवनी पुस्तकात सापडले नाही, तर त्याला अग्नीच्या तळ्यात टाकण्यात येत होते.


Komagena so o Gikimoi wonasulo ngoneka nakoso o nyawa nagoona la kanaga yodupa o Gikimoi widodara, de o nyawa ona magena bilasu to ona manga dodiao ma Kristus wipipiricayaka lo yadodara. 	 आम्हांला ख्रिस्ताकडून ही आज्ञा मिळाली आहे: जो देवावर प्रीति करतो त्याने त्याच्या भावावर प्रीति केलीच पाहिजे.


Duma isusali nako potemo de o haku o nyawano, upa sidago o nyawa yadadala de o bi teto gena ngone inasipapaka, sababu ona itemo o Yohanes una magena o nabi moi." 	 पण जर आपण मनुष्यांकडून म्हणावे, तर सर्व लोक आपणांस दगडमार करतील कारण त्यांची खात्री होती की, योहान संदेष्टा होता.”


So Una wimakeka, de ona o Yohanes awi sano gena widedemo Unaka itemo, "Baba, idodooha Ngona gena igogou o Salamati ma Kolano ngomi miwidodamaha, kiaka o Gikimoi womijajajika, eko ngomi bilasu o nyawa ma somoa moili miwidamaha." 	 आणि त्याला विचारले, “जो येणार होता, तो तूच आहेस? किंवा आम्ही दुसऱ्याची वाट पाहावी?”


"O kia nodupa Ngohi taaka ngonaka." De una wopipilo gena wosango wotemo, "Ya, Jou! Ngohi todupa tomasigelelo." 	 “तुला काय हवे?” आंधळा मनुष्या म्हणाला, “प्रभु, मला परत दृष्टी प्राप्त व्हावी.”


Kagena de womabulutu wimomoteka, de wotemo ona imatetengoka, "Igogou, ngini asa nisanangi, sababu ngini gena o kia naga taaaka magena niakeleloka. 	 आणि शिष्यांकडे वळून तो एकांतात बोलला, “तुम्ही जे पाहता ते पाहणारे डोळे धन्य.


De nia manara ma rabaka bilasu niakaeli upa nibusengi, duma ngini de o Gurumi Qatetebi ma buturu o Jou niwileleani. 	 आस्थेविषयी आळशी होऊ नका. आत्म्यात उत्सुक असा. प्रभूची सेवा करा.


Kagena de Una asa wokahika o Lazarus awi boosuka, de Awi raba lo itonga kali. De o boosu magena ka o teto ma rabaka yaaaka so ma ngora gena de o teto ilalamo moi yodololo so isiperesuka. 	 मग येशू पुन्हा अंत:करणात विव्हळ झाला असता कबरेकडे आला. ती गुहा होती, आणि तिच्यावर दगड लोटला होता.


De o nyawa ma dorou moi wisisasangahadi kagena womasimote Una wisibicara qatorou, de wotemo, "Cedeke! Ka igogou Ngona o Salamati ma Kolano? Nako komagena, hika Ani rohe masirete nosisalamati de komagena lo ngomi!" 	 तेथे खिळलेल्या एका गुन्हेगाराने त्याचा अपमान केला. तो म्हणाला, “तू ख्रिस्त नाहीस काय? स्वत:ला व आम्हालाही वाचव!”


Ma orasi o kia idadadika gena yakelelo, de o nyawa magena yangodu yamodo de yohairani icarawa, de o Gikimoi wisigiliri itemo, "Igogou! O kia naga ihahairani moi o wange manena pakeleloka." 	 आणि ते सर्व आश्चर्यचकित झाले, आणि देवाची स्तुति करु लागले, ते खरोखरच आश्चर्यचकित झाले, ते म्हणाले, “आम्ही आज आश्चर्य पाहिले!”


De Una waqehe de waoqo, la ona aku yakelelo igogou Una o toka wisowo. 	 त्याने तो घेतला व त्यांच्यासमोर खाल्ला.


Sidago o nyawa asa yatodoka de yomodo so yosone, yakelelo o kia naga idadadi o dunia ma sigilolika. Sababu o dipa lo ihiti so o moi-moi qangodu o dipaka ma dodagi he yamote kawa. 	 भीतीमुळे लोक बेशुद्ध होतील आणि जगात काय घडणार आहे ह्या धास्तीमुळे व भीतिमुळे लोक दुर्बल होतील. आकाशातील सामर्थ्ये डळमळीत होतील.


Qabolo de o Tomas, wisironga lo Wosasago, una magena wotemo awi dodiao ma binukaka, "Hino la ngone powimomote lo aku posone dede Una." 	 तेव्हा दिदुम म्हटलेला थोमा शिष्यांना म्हणाला, “आपणही त्याच्याबरोबर जाऊ या अशासाठी की आपणही त्याच्याबरोबर मरु.”


Komagena iqoqomaka o sidailako ma ngale o Jou Awi suba ma dadaruka. Qangodu isidailako qaboloka, de o wange isigeto-geto o bi imam ona magena o ngihi ma nonomaka yowosa la manga manara yaaka. 	 या व्यवस्थेनुसार याजकगण आपल्या कर्तव्यकर्मासाठी पहिल्या मंडपात प्रवेश करीत असत.


Awi jaji magena de lo Awi sasi magena akuwa itagali. Idadiwa o Gikimoi witodamato. Una wojaji komagena ma ngale ngone pololoqa de pomataru kanaga Unaka aku nanga sininga gena wosiputuru, la ngone nanga ngongano o kia naga wonajajajika gena pomasigocoho qaputuru. 	 देवाने असे केले यासाठी की, ज्यांच्याविषयी लबाडी करणे देवासाठी अशक्य आहे अशा दोन न बदलणाऱ्या कृतींमुळे (त्याचे वचन व शपथ) जे आपण आश्रयाकरिता निघालो आहोत, त्या आपणांस त्या आशेसंबधाने अधिक उत्तेजन प्राप्त व्हावे.


De Una wasitemo onaka, "Sababu to ngini nia sininga qatogoi sidago o Musa winisimaha nia peqeka niaholu. Duma igogou, ma nonoma kasi de isidadi maro komagenawa. 	 येशूने उत्तर दिले, तुम्ही दावाची शिकवण मानण्यास नकार दिल्याने तुमच्या पत्नींना सोडून देण्याची मोकळीक दिली. पण सुरुवातीला सोडाचिठ्ठी देण्याची मोकळीक नव्हती.


O bi doku magegenaka de ona o bi nyawa ipipiricaya yasiduduga la manga piricaya isitatapu o Yesuska, so itemo, "Bilasu ngone inasisangisara idala kasi, de asa powosa o Gikimoi Awi pareta ma rabaka." Komagena ona manga piricaya isiputuru o bi doku magegenaka. 	 आणि त्यांनी तेथील शिष्यांना येशूवरील विश्वासात बळकट केले. त्यांनी आपल्या विश्वासांत अढळ राहावे म्हणून उत्तेजन दिले. ते म्हणाले, “अनेक दु:खांना तोंड देत आपण देवाच्या राज्यात प्रवेश केला पाहिजे.”


Kagena de o bi Farisika o puji ma tahuno isupu de itagi la imatekesikagaro de imatekefakati, la ma ngale o Yesus witooma. 	 नंतर परूश्यांनी बाहेर जाऊन त्याला कसे मारावे याविषयी मसलत केली.


Ngini niosininga de nianako igogou, kanaga ngohi ai siri ma rabaka so ngini nia dokuka bilasu totulu de o habari qaloloha asa tinisihabari nginika. 	 तुम्हांला माहीत आहे की, माझ्या शारीरिक दुर्बलतेमुळे प्रथमत: मी तुम्हांला सुवार्ता सांगितली.


Ngini o ngopa gena nako nia dodihimo hika niasigise, sababu ngini kanaga o Jou Yesus niwipiricayaka, so itiaika la magena bilasu niaaka. 	 मुलांनो, प्रभूशी प्रामणिक राहून आपल्या आईवडिलांच्या आज्ञा पाळा. कारण ते योग्य आहे.


Ngini gena o Gikimoi waaka so nia sininga foloisi isanangi, so bilasu nimakadame qaputuru moi de moika. Sababu Una winihiri nginika, la ma ngale ngini aku nimakadame o gogobu moi ma rabaka. De bilasu ngini salalu nia sukuru niatide Unaka. 	 आणि ख्रिस्ताची शांति जिच्यासाठी तुम्ही जे एका देहातील लोक त्या तुम्हांला बोलाविले होते ती तुमच्या अंत:करणावर राज्य करो आणि नेहमी उपकार मानणारे व्हा.


Ma orasi o Simon wakelelo o rasul ona magena manga gia yahado so o Gurumi Qatetebi wowosa onaku, de una o pipi wasibaja o Petrus de o Yohaneska, 	 शिमोनाने पाहिले की, प्रेषितांच्या हात ठेवण्याने लोकांना पवित्र आत्मा मिळाला, तेव्हा शिमोन प्रेषितांना पैसे देऊ लागला.


O babaja moi-moi inidahe nginika gena, qangodu ka imaketero de o kia naga yadadahe o dunia ma nyawa yangoduka. Duma o Gikimoi Una gena aku ngini igogou niwipiricaya, sababu Una asa wosimahawa la ngini inibaja ifoloi de nia piricaya ma buturu, so aku niamoku. So ma orasi kanaga o bi babaja ngini inidahe, de Una magena asa o ngeko moi waaka la o babaja magena aku niamoku qaputuru de lo ma rabano aku nisupu. 	 जे मनुष्याला सामान्य नाही अशा कोणत्याही मोहाने तुम्हाला पकडले नाही. परंतु देव विश्वासनीय आहे. तुम्हांला सहन करता येते त्यापलीकडे तो तुमची परीक्षा घेणार नाही. परंतु त्या मोहाबरोबर, त्यातून बाहेर पडण्याचा मार्गही तयार करील. म्हणजे तुम्हांला सहन करणे शक्य होईल.


La Una womatinga sutu ikuruka, de o tonaku wobukuku de wosumbayang, 	 तो त्यांच्यापासून दगडाच्या टप्प्याइतका दूर गेल्यानंतर त्याने गुडघे टेकले. आणि अशी प्रार्थना केली,


Nakoso koloko ngini kanaga nigogilalo de o Gikimoi winiaso so ma Kristus niwipiricayaka, upa he nia sininga isusa. Magena qadoohawa. Duma nakoso ma dongoho niamake la aku nidadi nipalako, de hika nidadi nipalako bai! 	 तुला गुलाम म्हणून पाचारण झाले होते काय? त्यामुळे तुला त्रास होऊ नये, परंतु तुला स्वतंत्र होणे शक्य असेल तर पुढे हो व संधीचा उपयोग करुन घे.


So magena itiaika de qaloha la ngone bilasu o Gikimoi powigiliri, sababu to Una Awi dodara ngoneka gena foloisi ilamo bai! To Una Awi laha ma rabano kanaga Una Awi dodara gena wosifoloi ngoneka, sababu dede Awi Ngopa widododara magena ngone pomarimoika. 	 त्याने हे त्याच्या गौरवी कृपेची स्तुति व्हावी म्हणून केले. ही कृपा त्याने त्याच्या प्रिय पुत्राद्वारे आम्हांला फुकट दिली.


Mia dodiao nipipiricaya de kanaga o Jou Yesus winidododaraka, ma orasi mia sumbayang miatide, de ma ngale ngini de mia sumbayang qangodu ma rabaka kanaga mitemo, "Ya, Jou! Ani laha ka ilamo poli." Sababu ngini gena iqoqoma o dunia wosidadi waasi, de o Gikimoi asa winihiri la o orasi ma simaka ma ngale de o Gurumi Qatetebi ma kuasa nia sininga qatebi de lo o dodoto itotiai niopiricaya, so ngini asa nisalamatika. 	 पण आम्ही देवाकडे तुमच्याविषयी नेहमीच आभार मानले पाहिजेत. ज्यांच्यावर देव प्रेम करतो असे तुम्ही आमचे बंधु आहात. कारण आत्म्याच्या द्वारे शुद्धीकरण आणि सत्यावर विश्वास ठेवून तारण व्हावे म्हणून देवाने तुम्हाला प्रारंभापासून निवडले आहे.


To Ngohi Ai rohe qatoraka, so o kia asa Ai Babaka togolo. Upa sidago totemo, 'Baba, tanu Ngona noisirese to Ngohi Ai sangisara manena.' Magena togolowa, sababu igogou Ngohi tahino o orasi manena ma ngale Ngohi aku Ai sangisara manena tamoku." 	 “माझे अंत:करण व्याकूळ झाले आहे. आणि मी आता काय सांगू? “पित्या माझी या घटकेपासून सुटका कर? केवळ याच कारणासाठी या वेळेला मी आलो.


De imatodoka o orasi magena qabolo awi uru ipelenga de aku una wobicara kali, de asa o Gikimoi Awi ronga wosilamo. 	 लगेच त्याचे तोंड उघडले आणि त्याची जीभ मोकळी झाली, आणि तो बोलू लागला व देवाची स्तुति करु लागला.


Kagena de o ngopeqeka muna magena momanako ami manara Una wanakoka, so muna mahino de mitirine so Awi simaka mosuba mobukuku. De muna masingangasu o nyawa yadadala manga simaka, "Ngohi ai siri qatubuso so Ani jubaka tomasimaho de gila-gila ai siri qalohaka." 	 आपण येशूच्या नजरेतून सुटू शकणार नाही हे जेव्हा त्या स्त्रीने पाहिले तेव्हा ती थरथर कांपत आली आणि त्याच्या पाया पडली. तेथे तिने सर्व लोकांसमोर आपण त्याला का स्पर्श केला व आपण कसे बरे झालो ते सांगितले.


So ma moisi totemo nginika, igogou Ngohi, o Nyawa ma Duhutu manena, tapareta o Sabat ma wange so magena lo Ai kuasa ma rabaka." 	 येशू त्यांना म्हणाला, “मनुष्याचा पुत्र शब्बाथाचा प्रभु आहे.”


O nyawa yadadala gena asa yohairani de itemo, "Wokuasa bai! Nagala Una o Daud awi ngopa de awi dano moiku." 	 सर्व लोक चकित झाले, ते म्हणाले, ‘हा दाविदाचा पुत्र असेल काय?’


Ngini bilasu nianako o Abraham, o Ishak, de o Yakub de to ngone nanga ete de nanga topora ma somoali ona magena manga Gikimoi wisusuba, Una manena Awi leleani o Yesus gena wisimuliaka, duma Una magena ngini niwisidoa o Pilatuska, de niwisiholu to una awi simaka, ngaroko o orasi magena o Pilatus wihirika Una iwipalako. 	 नाही! देवाने हे केले! तो अब्राहामाचा देव आहे, इसहाकाचा देव आहे आणि तो याकोबाचा देव आहे, आमच्या पूर्वजांचा तो देव आहे. त्याचा खास सेवक येशू याला त्याने गौरव दिलेला. परंतु तुम्ही येशूला मारण्याचा निर्णय घेतला, परंतु तुम्ही पिलाताला सांगितले की, तुम्हांला येशू नको.


de ma dongoho magena yaundi, maro manga biasa, la de magena iwisidumu una asa wodahe o Gikimoi Awi Tahu ma rabaka wowosa la o manyanyi watupu. 	 याजकांच्या प्रथेप्रमाणे संमदिरात देवापुढे धूप जाळण्यासाठी चिठ्ठ्या टाकून त्याची निवड करण्यात आली.


So una magena womajobo wokahika o Yahudi ma nyawa manga roririka, de wosingangasu wotemo, "O nyawa kiaka ngohi woisilohaka gena Una magena Awi ronga o Yesus." 	 नंतर तो मनुष्य तेथून निघाला आणि त्या यहूदी लोकांकडे परत गेला. त्याने त्यांना सांगितले की, ज्याने त्याला बरे केले तो येशू आहे.


So o gura magenaka ma nyawa manga galusiri ilamo ngomika. So o orasi magena o muura de o alo itagi, so ona o uku itahu qabolo de ngomi miaso ma ngale kagena mimarahu. 	 तेथील रहिवाश्यांनी आम्हांला अतिशय ममतेने वागविले. त्यांनी एक शेकोटी पेटविली आणि आमचे स्वागत केले. कारण पाऊस पडू लागाला होता. व थंडीही होती.


O bodito! Kodo! O bodito asa inidahe nginika! Ngini niadupa o nyawa niadoto, duma ngini masirete nianakowa o ngeko itotiai ikahika o Gikimoika, maro nipipilo la nidupa niatuda o nyawa ipipiloli. Ngini niadoto komanena: Nakoso o nyawa kanaga yojaji de o Gikimoi Awi Tahu ma ronga gena isisasi, ngini nitemo ona magena manga sasi gena yadahewa. Duma nakoso ona isasi de o guraci kiaka o Gikimoi Awi Tahuka, de ona manga sasi gena ka yadahe. 	 “तुम्हांला दु:ख होईल. आंधळ्या वाटाड्यांनो, जे तुम्ही म्हणता जर एखादा मंदिराच्या नावाने शपथ घेतो तर त्याने ती पाळलीच पाहिजे याचे बंधन त्याच्यावर नाही, पण जर एखादा मंदिरातील सोन्याची शपथ घेऊन बोलतो, तर त्याने ती शपथ पाळलीच पाहिजे.


Iqomaka ma nabi Nuh awi orasika, de o nguuhi ilamo sidago idadi o taufani magena imasidiado waasi, de o nyawa yanakowa o kia naga done asa yadahe onaka. Ona salalu ka yooqo de youdo, de lo yokawi, gena gila-gila sidago ma nabi Nuh magena o deru ilalamoku wopaneka. 	 महापूर येण्याअगोदर लोक खातपीत होते. लोक लग्न करीत होते. लग्न करून देत होते. नोहा जहाजात जाईपर्यत लोक या गोष्टी करीत होते.


So una magena womajobo waasi, de ileleleani unaka yamogiowo waaso la wasulo, de o pipi o guraci wahike moi-moi pipi ngai moi. O tuangi una magena wotemo, 'Ngohi totagisi de o pipi manena aku nimasiiija hika de hino.' 	 त्याने त्याच्या नोकरांपैकी दहा नोकरांना बोलाविले. त्यांना त्याने दहा मोहरा दिल्या. आणि तो त्यांना म्हणाला, “मी परत येईपर्यंत यावर व्यापार करा.


O haiwani magena iqomaka ioho de, ngaroko isone, duma magena ma cunusi o dorou ma busune iluluku-luku o dunia ma litimino isupu, de magena asa o Gikimoi watooma. O bi nyawa o duniaka igogoge manga ronga o oho ma bukuka yalefo waasi, ma orasi o Gikimoi o dunia wosidadi sidago lo o orasi manena, ona magena asa yohairani ifoloi, sababu o haiwani magena, ngaroko iqomaka ioho de isoneka, duma asa ioho de yahino kali. 	 जो श्र्वापद तू पाहिला तो (पूर्वी) होता, आता तो नाही. आणि तो तळविरहीत बोगद्यातून येईल आणि नष्ट केला जाईल. पृथ्वीवर राहणारे लोक ज्यांची नावे जीवनाच्या पुस्तकात पृथ्वीच्या स्थापनेपासून लिहिलेली नाहीत ते जेव्हा श्र्वापदाला पाहतील, तेव्हा ते आश्चर्यचकित होतील कारण तो (पूर्वी) होता, आता तो नाही आणि तरी तो येईल.


De kagena o nyawa moi awi gia ma sononga isoneka. So kagena de o Farisika yosano de yotemo Unaka, "Idodooha o Sabat ma wangeka ka qaloha nako o nyawa yasisiri pasiloha." Manga edekati o Yesus iwitailako de Awi sala yasari la iwikalaki. 	 सभास्थानात हात वाळलेला एक मनुष्य होता. काही यहूद्यांनी येशूवर काही दोषारोप करता यावा या हेतूने त्याला विचारला, “शब्बाथ दिवशी रोग बरे करणे योग्य आहे काय?”


O Yahudika ma nyawa gena kanaga o ngangapo ngai moruwange de siwo ngohika isingapo, magena sidago isipara lo ma motoha. 	 पाच वेळेला यहूंद्याकडून मला एकोणचाळीस फटके बसले.


So o malaikat ma saangeka magena awi udo-udo ma raba gena o bi selera de lo o bi ake ma jobubuku wakopola kali. De tomatodoka o bi ake qangodu magena imadadi o auka. 	 तिसऱ्या देवदूताने त्याची वाटी नद्या व झऱ्यांवर ओतली. तेव्हा नद्यावझरे रक्तमय झाले.


Itekaka, de ma tuangi magena woliho de wileleleani ona magena waaso la waeto awi pipi ma dogo ona gena yamake ma dala ngai muruo. 	 “बराच काळ लोटल्यांनंतर त्या नोकरांचा मालक आला व त्याने त्यांचा हिशेब घ्यायला सुरुवात केली.


Kagena de o ngohi takelelo kali, o tona ma rabaye o haiwani ilalago ma somoa moili isupu kali. Maena ma saheka kanaga de ma tadu ngai sinotoka de ma tadu koloko o duba ma goho ma tadu, duma ma bicara koloko o naga ma bicara. 	 मग मी एक दुसरे श्र्वापद पृथ्वीतून वर येताना पाहिले. त्याला कोकऱ्यासारखी दोन शिंगे होती. पण ते प्रचंड सापासारखे बोलत होते.


Sababu o Gikimoi Awi simaka bai pomasuna de pomasunawa gena, qadoohawa. Duma Una wanako itiai cawali nanga sigogise to Una Awi sulo moi-moi gena kanaga ngoneka. 	 सुंता म्हणजे काही नाही व सुंता न होणे म्हणजेही काही नाही. तर देवाची आज्ञा पाळणे यात सर्व काही आहे.


De lo ma ngale ngone o Jou Yesus powipiricayaka so Una waaka sidago lo ngone aku panako igogou idodooha o Gikimoi Awi laha ma lamo ngoneka. De ngone gena asa nanga sininga qanali, sababu pongongano igogou dede o Gikimoi done pogoge Awi nita ma rabaka. 	 आता आपण ज्या कृपेमध्ये आहोत, त्यात त्याच्याद्धारे विश्वासाने आम्हीसुद्धा प्रवेश मिळविला आहे. आणि आम्ही देवाच्या गौरवाचे भागीदार होण्याच्या आशेने अभिमान बाळगतो.


Nako Ani demo komagena, de ngomi miatagapi Ngona notemo, ma ngale Ngona de o Abraham gena, Ngona foloisi nolamo. Sababu o Abraham wosoneka de komagena lo o Gikimoi Awi nabi-nabi lo isoneka." 	 तुम्ही आमचा पिता अब्राहाम याच्यापेक्षाही थोर आहात असे तुम्हांला वाटते काय? अब्राहाम मेला, तसेच संदेष्टेही मेले. तुम्ही स्वत:ला समजता तरी कोण?”


Una magegena o bi cocatu ngone o nyawa wonasitokuka. O cocatu kanaga wonahike ngone ma binuka la podadi o bi sosulo, de ma binukali kanaga o cocatu wonahike la Awi demo gena posingangasu, de ma binukali kanaga o cocatu wonahike la o habari qaloloha posihabari, de lo ma binukali kanaga o cocatu wonahike la o gogobu padoto de lo pajaga. 	 आणि त्याने स्वत:च काही लोकांना प्रेषित, इतर काही जणांना भविष्य सांगणारे सुवार्तिक, तर दुसन्यांना मेंढपाळ व शिक्षक असे होण्याची दाने दिली.


Kagena de Awi muri-murika wotemo, "Hino la ngone gena potagi kali o Yudeaka." 	 नंतर त्याने शिष्यांना म्हटले, “आपण यहूदीयात परत जाऊ.”


Una wadoto qaboloka, de asa wotemo o Simonka, "Nosihoru iluku-lukuko de o nao nasoma." 	 जेव्हा त्याने बोलणे संपविले, तेव्हा तो शिमोनाला म्हणाला, “खोल पाण्यात होडी ने आणि मासे पकडण्यासाठी तुझे जाळे खाली सोड.”


sidago lo o bi moi-moi igogou itotiai gena nianako de aku niaaka. La ma ngale magegena to ngini nia sininga ma rabaka asa ibolowo de qaloha, la nia sala moi lo ihiwa ma orasi ma Kristus done asa wahino kali. 	 मी अशी प्रार्थना करतो की, तुमच्याठायी हे गुण असावेत, यासाठी की जे शुद्ध व निर्दोष ते तुम्ही निवडावे, आणि अशा प्रकारे ख्रिस्ताच्या येण्याच्या दिवासासाठी तुम्ही शुद्ध व निर्दोष असावे,


So, ai dodiao, o Gurumi Qatetebi ngini winihirika la ngini nidadi o roriri, so nimajaga nia piricaya masirete la niamote igogou o Gikimoi Awi dodoto, komagena lo o bi gogobu yangodu bilasu niajaga, maro o sowohi moi wojaga de wapalihara to una awi duba. La Una Awi gogobu gena ngini bilasu niojaga, sababu ma ngale Awi dodara so wihike ma Ngopa womatetengo wosone, la ma ngale o nyawa ona magena o Gikimoi aku waaka to Una Awi nyawa masirete. 	 तुमची स्वत:ची व देवाच्या सर्व लोकांची, ज्याना देवाने तुम्हांला दिलेले आहे, त्यांची काळजी घ्या. कळपाची (देवाच्या लोकांची) काळजी घेण्याचे काम पवित्र आत्म्याने तुम्हांला दिलेले आहे. तुम्ही मंडळीसाठी मेंढपाळासारखे असले पाहिजे. ही मंडळी देवाने स्वत:चे रक्त देऊन विकत घेतली.


Ma dongoho magena o paro o koresaraku iwuwu imehe-mehe, de ona itemo nagala iogoka, so manga edekati yaaka la aku isideli. So kagena de manga tapu yatide de imajobo iside yameta o Feniks, so yakahika o wange ma dumuka so ma dateno imasitepa-tepa. 	 जेव्हा दक्षिणेकडून मंद वारे वाहू लागले, तेव्हा ते नांगर उचलून क्रेताच्या किनाऱ्याकिनाऱ्याने तारु हाकारीत जाऊ लागले. जहाजावरच्या लोकांना वाटू लागले की, अशाच प्रकारचे वारे आम्हांला पाहिजे होते. व तसेच ते वाहत आहे.


sababu o Sinai ma Talaka de kiaka o jaji ma nonoma yaaka o tala magenaka isitero lo de muna mogilalo. Gena o Arab ma daera ma rabaka, kiaka o Arab ma nyawa ona mogilalo ami ngopaku to una awi ngopa de awi danoku kagena igogoge. De muna mogogilalo imatero lo de o Yerusalem ma kota o orasi manena. O Yerusalem o duniaka gena imatero de awi peqeka mogogilalo moi, sababu o nyawa yogogoge kagena yangodu maro o nyawa yogogilalo. Ona bilasu o Yahudika manga bobita o Gikimoino gena yamotesi imatero maro de o bi kuasa yapareta. 	 हागार ही अरबस्तानातील सीनाय पर्वताचे दर्शक हल्लीच्या यरुशलेमचे बाह्यरुप आहे. कारण ती आपल्या मुलासह गुलामगिरीत आहे.


"La ma orasi o susa de o sangisara magena ipasaka, de o wange de o ngoosa isiwa kawa so qapuputuka. 	 “परंतु त्या दिवसांत ही संकट येऊन गेल्यावर, ‘सूर्य अंधकारमय होईल व चंद्र प्रकाश देणार नाही.


Qabolo de o Yesus yadadala ona magena wadongosa de wowosa o tahuka. So Awi muri-muri yahino de yotemo, "Baba, tanu o ade-ade o nguusu o doro ma dongirabaka ma ngale gena nomisingangasu nositotiai ngomika." 	 मग येशू लोकांना सोडून घरात गेला. त्याच्याकडे त्याचे शिष्य आले आणि म्हणाले, “शेतातील निदणाची बोधकथा आम्हांला नीट समजावून सांगा.”


So o Yesus o ade-ade magena wosijarita qabolo de wotemo, "Komagena so bilasu ngini nimajaga de nimasidailakoka, sababu ngini nisidodoguwa muruoka de Ngohi asa tahino." 	 “म्हणून नेहमी तयार असा. कारण मनुष्याचा पुत्र कधी येणार तो दिवस व ती वेळ तुम्हांला माहीत नाही.


"Kanaga o ngopa yanau moi kagena de awi roti, duma ka ngai motoha de awi nao lo ka ngai sinoto. So igogou ma ngale lo ihiwa de o kia naga moi paakuwa paaka dede o nyawa manga dala komanena." 	 आंद्रिया म्हणाला, “येथे असलेल्या एका लहान मुलाजवळ जवाच्या पाच भाकरी आणि दोन लहान मासे आहेत. परंतु इतक्या लोकांना त्या पुरणार नाहीत.”


So kagena lo o bi nyawa yadadala lo imasimote so o Paulus de o Silas yangangapo, kagena de o bobareta magena o rasul yasinoto manga baju lo yaracaka de yahoika, de isulo la ona yangangapo. 	 लोक पौल व सीला यांच्याविरुद्ध होते. मग पुढाऱ्यांनी पौलाचे व सीलाचे कपडे फाडले व लोकांना सांगितले की, त्यांना काठीने मारा.


Una Awi rohe wahike isone ma ngale ngone nanga dorou ma ija so ma rabano aku wonapalako de wonariwo so nanga dorou isisa de nanga sininga qaloha. La ngone podadi maro to Una Awi nyawa masirete de maro lo o nyawa podupa o loha paaka. 	 त्याने स्वत:ला आमच्यासाठी दिले यासाठी की सर्व दुष्टतेपासून त्याने खंडणी भरून आम्हांस सोडवावे व चांगली कृत्ये करण्यासाठी आवेशी असलेले असे जे केवळ आपले लोक त्यांना स्वत:साठी शुद्ध करावे.


So kagena de o Iblis iwibaja de itemo Unaka, "Ngona gena igogou o Gikimoi Awi Ngopa. So hika o bi teto manena nasulo la imadadi o roti la aku naoqo." 	 सैतान त्याला म्हणाला, “जर तू देवाचा पुत्र आहेस, तर या दगडांची भाकर करुन दाखव.”


De Una asa womasingangasu wotemo, "Igogou, ngona nowikeleloka. Ngohi manenena qabolo tonibicara ngonaka." 	 येशू त्याला म्हणाला, “तू त्याला अगोदरच पाहिले आहेस. मनुष्याचा पुत्र आता तुझ्याशी बोलत आहे.”


So de ma Kolano Herodes wogiise o habari magena, de una wimodo de awi sininga isusa, de lo ma ngale manga kolano gena nagala done wadoosa so o Yerusalemka ma bi nyawa lo yadala yamodo de manga sininga isusa. 	 हे ऐकून हेरोद राजा तसेच यरुशलेम नगराचे रहिवासी घाबरुन गेले.


La ma ngale komagena, nakoso paaku, de ngone bilasu o loha paaka pokaeli o bi nyawa yangoduka, de ma boboloi o bi nyawa ma Kristus wipipiricayaka ona magena maro ka to ngone nanga gianongoru o tahu moi ma rabaka. 	 तर मग ज्याप्रमाणे आपणांस संधि मिळेल, तसे सर्व लोकांचे आणि विशेषत: ज्यांनी सुवार्तेवर विश्वास ठेवला आहे त्यांच्या घराण्याचे चांगले करु या.


o Filipus; o Bartolomeus; o Tomas; o Matius, una o balastengi wototolomu; o Yakobus, o Alfeus awi ngopa; o Tadeus; 	 फिलीप्प व बर्थलमय, थोमा आणि जकातदार मत्तय, अल्फीचा मुलगा योकोब व तद्दय,


Ma orasi una o mutiara moi ihahali wamakeka, de una wotagi awi arata qangodu wosiija, de asa wotagi o mutiara magena waija." 	 एक दिवस त्याला एक अत्यंत सुंदर मोती सापडतो. तेव्हा तो जाऊन आपले सर्व काही विकतो आणि ते मोती विकत घेतो.


Kagena de o roriri moi woisano ngohika wotemo, "He! O nyawa o juba qaaare imasititibaku, ona magena nanako kiano ma nyawa." 	 मग वडीलांपैकी एकाने मला विचारले, “हे पांढरे झगे घातलेले कोण आहेत? व कोठून आले आहेत?”


Ngohi totemo komagena, sababu ma orasi o Gikimoi wositatapuka ma Kristus asa kanaga wosone ma ngale ngone, ma orasi kiaka ngone paakuwa nanga dorouno pomapalako de nanga manara o kia o Gikimoi wodudupawa. 	 आम्ही जेव्हा आमचे स्वत:चे तारण करण्यासाठी अशक्त होतो तेव्हा ख्रिस्त योग्य वेळी आमच्यासाठी मरण पावला.


La ma ngale o nyawa, ona magena o demo itotiai de itetero gena yoholu yapiricaya de lo manga sininga ma rabaka isisanangi la o moi-moi qatotorou ka yaaka, ona magena yangodu asa manga dorou ma sopo o Gikimoi wahiri gena igogou bilasu yasifanggali de lo o dorou. 	 आणि त्यांनी सत्यावर विश्वास ठेवला नाही तर दुष्टतेत आनंद मानला, त्यांना शिक्षा मिळावी.


So nakoso niise kadoke o dupuru ma ili de kadoka o kudoti ma habari, upa lo nia rohe qatora. O moi-moi magena bilasu idadi iqoma, duma upa nitemo magena o dunia ma dodogu ma orasi imasidiadoka. 	 तुम्ही लढायांबद्दल आणि लढायांच्या अफवांबद्दल ऐकाल पण त्यामुळे तुम्ही त्यांना भिऊ नका. या गोष्टी घडल्याच पाहिजेत. तरी इतक्यात शेवट जवळ येणार नाही.


Kagena una wimake o nyawa moi awi ronga Eneas, una magena wolulugu moi so he o taungu tupaange awi dangiku wouti kawa. 	 लोद येथे त्याला ऐनेयास नावाचा माणूस आढळला. त्याच्या अंगातून वारे गेल्याने तो पंगू झाला होता व आठ वर्षे अंथरुणाला खिळून होता.


Ngaroko komagena, ngohi ai edekati moi lo ihiwa la o surati manena tolefo ma ngale ngini o kia naga nihike ngohika, de lo ngohi ma moi waasi tinigolo nginika. Magena igogou to ngohi ai giliri, de nakoso ai giliri ma sababu gena o nyawa yasisaka de lo kanaga ngohi ai oho gena isusa sidago lo tosone gena, qadoohawa. Ka qaloha la ngohi bilasu tosone. 	 परंतु मी या कोणत्याही अधिकाराचा वापर केला नाही. आणि माइया बाबतीत असे घडावे म्हणूनही मी हे लिहिले नाही. कारण माझे अभिमान बाळगण्याचे कारण कोणी हिरावून घेण्यापेक्षा मी मरण पत्करीन,


O Petrus wosango de wotemo, "Hiwa, Baba! Ngaroko ngohi tosone dede Ngona, duma igogou ngohi tomanosuwa." De Awi muri-muri ma binuka lo manga demo komagena. 	 पेत्र म्हणाला, “तुम्हांला ओळखीत नाही असे मी कधीही म्हणणार नाही. मग मला तुमच्याबरोबर मरावे लागले तरी हरकत नाही.” आणि इतर शिष्यसुद्धा असेच म्हणाले.


Kagena de o nyawa magena womaginano awi simaka de wotemo, "Iya, ngohi o nyawa takelelo, duma maro ka o gota ma hutu itagi-tagi." 	 त्याने वर पाहिले आणि म्हणाला, “मला माणसे दिसतात व सभोवताली झाडे चालत असल्यासारखी दिसतात.”


Mingodu ngomi mioqo so mipunuka, qabolo de o deru ma nyawa ona magena o gandum o deru ma rabaka isisupu de yatide so o teoku youmoka ma ngale manga deru qaguui la ibao. 	 त्या सर्वांनी पुरेसे खाल्ल्या प्यायलयांनंतर धान्य समुद्रात टाकून दिले आणि जहाजातील भार कमी केला.


O Yesus Awi muri-muri watolomu so imatingaka, de wotemo onaka, "Niise la nianako. Ngone manena pokahie nanga meta o Yerusalem ma dokuka. So kagena o bi moi-moi ma ngale o Nyawa ma Duhutu Ngohi manena iqomaka o bi nabi isilelefo gena, qangodu bilasu idadi. 	 येशूने बारा प्रेषितांना बाजूला घेतले आणि त्यांना म्हणाला, “ऐका! आपण वर यरुशलेमास जात आहोत आणि भविष्यवाद्यांनी मनुष्याच्या पुत्राविषयी जे काही लिहिले होते ते पूर्ण होईल.


Upa sidago kanaga ngomino moi eko lo o malaikat moi o sorogano la nginika nisingangasu o dodoto ma somoa moili de o dodoto o kia maro iqomaka ngomi minisingangasu qabolo nginika. La nakoso idadi komagena, de o Gikimoi masirete Una asa ngomi eko lo o malaikat magegena watinga de womiumo o naraka ma rabaka. 	 आम्ही तुम्हाला सांगितली त्याहून निराळी सुवार्ता आम्ही किंवा स्वर्गातील दूतांनी जर तुम्हांला सांगितली तर देवाचा शाप त्याच्यावर येवो.


O hali magena o Yohanes Wooosi awi muri-muri yogiise de yanako, gila-gila ona itagi o Yohanes Wooosi awi sone ma bake yaqehe so yapoosuka. Qabolo de ona yotagi isihabari o Yesuska. 	 मग त्याच्या शिष्यांनी येऊन त्याचे प्रेत उचलून नेले व त्याला पुरले, आणि त्यांनी जाऊन जे घडले ते येशूला सांगितले.


O nyawa nagoona la kanaga itemo o kia naga moi lo ka yanako qaloha, ona magena igogou itotiai yanako waasi. 	 जर एखाद्याला वाटत असेल की, त्याला काही माहीत आहे, तर जसे त्याला कळायला पाहिजे तसे त्याला माहीत नसते.


So nakoso igogou o Gikimoi o nyawa o soneno wasioho kali gena qasowo, de igogou o nyawa la kanaga yaosi isitagali o nyawa isosone, gena ma faida he ihiwa bai! Awadede! Nako komagena, magena de ma ngale upa he ma gogosi isitagali isosone yaaka komagena. 	 नाहीतर, मेलेल्यांसाठी व त्यांची पुन्हा भेट होईल या आशेने ज्यांनी बाप्तिस्मा घेलला आहे ते काय करतील? जर मेलेले उठविले जात नाहीत तर त्यांच्यासाठी लोक बाप्तिस्मा का घेतात?


Maro komagena lo o deru ilalamo moi ngaroko ma galema ma ceceke, duma o deru magena o rato qasosihilo de o moku-moku isipapaka lo ma galema magena aku yapareta, la imote o nyawa waaaho awi dupa kiaka wosikahika. 	 किंवा जहाजाचे उदाहरण घ्या. जरी ते खूप मोठे असले व जोरदार वाऱ्यामुळे चालविले जाते तरी ते लहान सुकाणूद्वारे ताब्यात ठेवता येते व सुकाणूधर नावाड्याच्या इच्छेला येईल तिकडे नेता येते.


Magena de Una wotemo onaka, "Igogou, done asa ngini ma binuka nisitemo o ade-ade manena Ngohika, 'He, dokter! Hika Ani rohe masirete gena nosiloha kasi. Nakoso igogou Ngona o nabi moi, de Ngona lo kanena Ani doku masireteka naaka o nonako ihahairani, kiaka miiiseka naaka qaboloka o Kapernaumka.' 	 तो त्यांना म्हणाला, “अर्थात, तुम्ही मला ही म्हण लागू कराल; ‘वैद्या, स्वत:ला बरे कर.’ कफर्णहूमात ज्या गोष्टी तू केल्याचे आम्ही ऐकले त्या गोष्टी तुझ्या स्वत:च्या गावातसुद्धा कर.” मग तो म्हणाला,


Una woise komagena, de una womatoore, "Ya Yesus! O Daud awi ngopa de awi dano moiku, kodo! Noigalusiri ngohi!" 	 तो मोठ्याने ओरडून म्हणाला, “येशू दाविदाच्या पुत्रा माझ्यावर दया कर!”


Ngini maro ai kusi-kusi tososininga gena ngohi tolefo ngini kali, sababu o Gikimoi ngini gena igogou niwinakoka. Baba-babaka tolefo kali, sababu ma Kristus o orasi ma nonomasi wooho sidago o orasi manena, Una magena ngini igogou niwinakoka. O bi gohiduuruka tolefo kali, sababu nia sininga ma rabaka qaputuru, so o Gikimoi Awi demo nisigise nikaeli sidago o Iblis lo aku niodusuka. 	 मुलांनो, मी तुम्हांला लिहीत आहे, कारण तुम्हांला पिता माहीत आहे. वडिलांनो, मी तुम्हांला लिहिले, कारण जो सुरुवातीपासून अस्तित्वात आहे. त्याची तुम्हांला ओळख झाली आहे. तरुणांनो, मी तुम्हांला लिहिले, कारण तुम्ही सशक्त आहात; देवाचे वचन तुमच्यामध्ये राहते, कारण तुम्ही दुष्टावर मात केली आहे.


So kagena de Una o roti ngai motoha de o nao ngai sinoto waqehe de womamataga o dipaye, de Awi sukuru watide o Gikimoiye. Qabolo de Una o roti magena watepi-tepi de Awi muri-murika wahike la ona yasitoku o nyawa yadadala ona magenaka. Komagena lo o nao ngai sinoto waaka so yasitoku o nyawa yadadalaka magena. 	 येशूने पाच भाकरी आणि दोन मासे घेतले. त्याने त्याचे वाटे केले. त्याने तेथे आकाशाकडे पाहून देवाचे आभार मानले. भाकरी मोडल्या व त्या लोकांना वाढण्यासाठी आपल्या शिष्यांजवळ दिल्या. दोन मासेसुद्धा वाटून दिले.


"Nakoso ngini inikoro o kawi ma rarameka, de upa sidago kagena ma simaka nimatami. Nagala yakokoro ma somoa kanaga ifoloi yahoromati de ngini. 	 “जेव्हा एखादा तुम्हांला लग्नाच्या मेजवानीला आमंत्रित करील, तेव्हा मानाच्या आसनावर बसू नका. कारण तुमच्यापेक्षा अधिक महत्त्वाच्या माणसाला त्याने कदाचित आमंत्रण दिले असेल.


De o riho kiaka Una wisisasangahadika kanaga o doro moi, de kagena lo o boosu moi o teto ma rabaka, de magena ka qamomuanesi, so ma rabaka o sone ma bake moi lo waasi yapoosu. 	 जेथे त्याला वधस्तंभी मारले होते तेथे एक बाग होती. आणि त्या बागेत एक नवीन थडगे होते, व त्या थडग्यात आतापर्यंत कोणालाच ठेवलेले नव्हते.


So kagena de Una wotemo kali, "O kia bato nanga rabano isusupu magena inasitorou o Gikimoi Awi simaka. 	 आणखी तो म्हणाला, “जे माणसाच्या आतून बाहेर पडते ते माणसाला अपवित्र करते. कारण आतून म्हणजे अंत:करणातून वाईट विचार बाहेर पडतात.


O gisisi ma binuka itutura o tona qatototopoku so o totopo yalalo so isoneka, gena imatero bato o nyawa o habari qaloloha magena yoiseka. 	 इतर लोक काटेरी झुडपात बी पेरल्याप्रमाणे आहेत. ते असे आहेत की, जे वचन ऐकतात.


De ngomi manena o moi-moi o Yesuska idadadi gena miakeleloka de mianakoka, so bilasu misingangasu, de o Gurumi Qatetebi lo wosingangasuka, kiaka o Gurumi magena o Gikimoi wahike o nyawa nagoona iwisigise Unaka." 	 पवित्र आत्मासुद्धा हे खरे आहे हे दर्शवितो. जे लोक देवाची आज्ञा पाळतात त्या सर्वांना त्याने पवित्र आत्मा दिलेला आहे.”


Ka o Gikimoi Una masirete waaka so ngini magena aku dede o Yesus Kristus nimarimoika. De ma Kristus Una magenano o Gikimoi Awi cawaro aku panako. Ena gena, ma Kristus wisangahadika, so o Gikimoi aku waaka to ngone nanga sininga itotiai de lo qatetebi maro to Una Awi sininga masirete, sidago lo o dorou moi-moi qangodu ngone inapalakoka. 	 कारण तो ख्रिस्त येशूमध्ये तुमच्या जीवनाचा उगम आहे. व तो देवाची देणगी म्हणून आपले. ज्ञान, आपले नीतिमत्व, आपले पवित्रीकरण आणि आपली खंडणी असा झाला.


Awi sangisara de Awi sone ma ngeko gena Una Awi muri-murika wosingangasu wositotiaika. La o Petrus woise de o Yesus Awi giaka walia la imatingaka, gila-gila wisidapano wotemo, "Baba Guru, tanu o Gikimoi wonisiraro la upa idadi komagena." 	 त्याने हे स्पष्टपणे सांगितले तेव्हा पेत्राने येशूला बाजूला घेतले व तो त्याला दटावू लागला.


Ai dodiao nipipiricaya, nakoso ngini la o nyawa de yotemo, "Ngohi o Jou Yesus towipircaya qabolo," duma ona asa o loha moi-moi o nyawaka yaakawa, de ona manga piricaya gena asa ma faida ihiwa so o Gikimoi lo woholu ona wasisalamati. 	 माझ्या बंधूंनो, जर एखादा म्हणतो की, मी विश्वास धरतो पण तशी कृती करीत नाही तर त्याचा काय उपयोग? तो विश्वास त्याला तारू शकणार नाही. शकेल का?


So kagena imasidiado o Misia ma daera ma batika, de to ona manga edekati asa itagi yakahika o Bitinia ma daeraka, duma o Yesus Awi Gurumi wasimahawa ona kagena yakahika. 	 पौल व तीमथ्य मिसिया देशाच्या जवळ गेले. त्यांना बिथनीया प्रांतात जायचे होते. पण येशूच्या आत्म्याने त्यांना आत जाऊ दिले नाही.


De lo nakoso o riho moika la nitulu, de iniholu sidago nia demo magena lo yoise iholu, o riho magena niodongosa. Duma nia qohu ma gaapo niapari kasi la imaaka o nonako moi onaka, igogou ona magena de manga fajaka o Gikimoi Awi simaka. 	 आणि जो कोणी तुम्हांला स्वीकारणार नाही किंवा तुमचे शब्द ऐकणार नाही तेव्हा त्याच्या घरातून किंवा नगरातून बाहेर पडताना तुम्ही आपल्या पायाची धूळ झटकून टाका.


La o nyawa yadadala magena yaoqo sidago yapunu. So kagena ona ioqo qabolo de Awi muri-muri o ino ma soohu yatolomu so ma boloi yamake o karaja mogiowo de sinoto. 	 लोक जेवले व सर्व तृप्त झाले. आणि जेवून झाल्यानंतर उरलेले गोळा करण्यात आले तेव्हा त्या तुकड्यांच्या बारा टोेपल्या भरल्या.


Igogou, o Yesus gena wosoneka, duma o Gikimoi wisioho kali, de magena ngomi mingodu de mia lako masirete lo misikeleloka. 	 म्हणून येशूला देवाने मरणातून उठविले, दाविदाला नाही! आम्ही सर्व ह्या गोष्टीचे साक्षीदार आहोत. आम्ही त्याला पाहिले!


Komagena lo o Lot awi orasika, de o Sodom ma dokuka o nyawa cawali yobusengi kali. Ona salalu ka yooqo de youdo, yoija de yomasiija, de lo o raki yodato de o bi tahu yosigoko. 	 त्याचप्रकारे लोटाच्या दिवसात झाले तसे होईल: ते खात होते, पीत होते. विकत घेत होते. विकत देत होते. लागवड करीत होते. बांधीत होते.


So ma goginitano, de Una asa o bi nyawa wimomote waaso de manga sidongirabano wahiri yamogiowo de sinoto, ma ngale idadi to Una Awi sosulo, eko ona magena lo isironga to Una Awi rasul. 	 जेव्हा दिवस उगवला, तेव्हा त्याने शिष्यांना आपणांकडे बोलाविले. त्याने त्यांच्यातील बारा जणांना निवडले व त्यांना “प्रेषित” असे नाव दिले.


So ngohi todupa ibabalo de yapereki waasi tanu ikawi kali, so manga orasi yaumo kawa de o ngopa yamake de manga tahu ma raba gena bilasu ona masirete yaaturu. La ma ngale o sababu moi upa lo yaaka so ngone o nyawa popipiricayaka kanaga nanga lawangi gena nanga ronga ma dorou upa lo yogaka. 	 यासाठी माझी अशी इच्छा आहे की, तरुण स्त्रियांनी (विधवांनी) लग्ने करावीत. मुलांचे संगोपन करावे व आपले घर चालवावे. आपल्या शत्रूला आपली निंदा करण्यास वाव मिळू देऊ नये.


Ngohi iqomaka o Titus towibaja de togolo unaka la una wotagi winikurumi kali nginika, de kanaga lo o dodiao wopipiricaya moili una magena towisulo la una womote. Idodooha o Titus una magena ngini winisihagaka. Komagenawa bai! Ngini masirete nianakoka, ngomi misinoto kanaga mimasininga moi de lo mia manara ka imaketeroli. 	 मी तीताला तुमच्याकडे जाण्यास विनंति केली आणि मी त्याच्याबरोबर भावाला पाठविले. तीताने तुम्हांपासून काही फायदा करुन घेतला काय? आम्ही एकाच आत्म्याने जगत नाही काय? एका आत्म्याने एकाच मार्गाने चाललो नाही काय?


Sababu o nyawa nakoso manga sumbayang yatide de o Jou Gikimoi iwipiricayaka, de o nyawa yopopanyake asa aku yaloha kali, sababu o Jou masirete asa manga panyake wosiloha. De nakoso ona lo kanaga de manga dorouka, magena Una upa wasisala kali. 	 विश्वासाने केलेली प्रार्थना आजारी मनुष्याला बरे करील व प्रभु त्याला उठविल. जर त्याने पापे केली असतील तर प्रभु त्याची क्षमा करील.


Ma orasi o Petrus de o Yohanes o bi nyawa magena ka yabobicarasi, de o Yahudika manga bi imam, de o Gikimoi Awi Tahu ma jojaga manga sahe moi una magena, de lo o Sadukika ma nyawa yahino onaka. 	 पेत्र व योहान लोकांशी बोलत असताना, काही लोक त्यांच्याकडे आले. त्यातील काही यहूदी याजक, मंदिराचे रक्षण करणाऱ्या शिपायांचा कप्तान व काही सदूकी लोक होते.


Sababu o nyawa manga rabano, ena gena, manga siningano asa o bi dorou moi-moi ibao so manga manara itotooma, isusundali, o nyafusu ma dorou yaaaka, itotosi, yatotodamato de o ronga ma dorou iaaka. 	 कारण वाईट विचार, खून, व्यभिचार, जारकर्मे, खोट्या साक्षी, निंदा ही अंत:करणातून बाहेर निघतात.


Ona imapoputuru yohoru bai! Ona yohoru nagala manga gaku o kilo motoha eko butangaka. Ato wikelelo, eh, o Yesus wahino o ake ma qokuko wotagi, wameta manga deruno he wadumu de ona yamodo so imasidotirineku. 	 त्यांनी नाव तीन ते चार मैल वल्हवीत नेली तेव्हा त्यांना येशू नावेकडे येताना दिसला. तो सरोवराच्या पाण्यावरुन चालत होता, तो नावेकडेच येत होता. तेव्हा शिष्य घाबरले.


"Upa nibobusengi, duma o orasi isigeto-geto bilasu ngini nimajaga nidamaha Ngohi tahino kali. Ifoloi qaloha ngini niaaka imatero maro o bi leleani la kanaga iwidamaha manga tuangi awi hino, gena woliho o kawi ma rarameno. Ileleleani ona magena manga baju isidailakoka, de lo manga silo isosora, la nakoso manga tuangi womasidiado de o ngora ma duduno watote, de ona asa capati o ngora yapelenga la una wowosa. 	 लग्नाच्या मेजवानीवरुन त्यांचा मालक परत येईल अशी वाट पाहणाऱ्या लोकांसारखे व्हा. यासाठी की जेव्हा तो येतो व ठोठाठतो तेव्हा त्याच्यासाठी ते ताबडतोब दार उघडतील.


Wotemo onaka, 'Nitagi la ai doroka nimanara, de ngohi asa nia sewa tofangu itiai nginika.' 	 मग तो त्यांना म्हणाला, ‘तुम्हीसुद्धा माझ्या द्राक्षमळ्यात कामाला जा आणि जी योग्य मजुरी आहे ती मी तुम्हांला देईन.


Komagena so ngomi minisingangasu maro o Jou to Una Awi dodoto gena itemo ma orasi o Jou wahino kali, upa ngomi ka miohosi ma ngale o Jou powimake kasi, duma iqomaka o nyawa nagoona isosoneka gena asa yasioho kali, de qabolo asa ona dede ngone ka pooohosi tanu ngone inangodu de o Jou pomakamake. 	 आता आम्ही जे तुम्हांला सांगत आहोत तो एक संदेश आहे. जे आम्ही जिवंत आहोत, ते आम्ही प्रभूच्या दुसऱ्या येण्याच्या वेळेपर्यंत तग धरु. जे मेलेले आहेत त्यांच्या अगोदर आम्ही निश्चितच जाणार नाही.


De imatodoka kagena o nyawa moi wahino awi gia de lo awi qohu iqobo sababu wipusu. 	 आणि तेथे त्याच्यासमोर जलोदर झालेला एक मनुष्य होता.


Kagena de Una wosano o bi guru agama magenaka, "O kiali ngini nioributu." 	 येशूने त्यांना विचारले, “तुम्ही त्यांच्याशी कसला वाद घालीत आहात?”


So ngini o oho ka sidutu ikakali niamamakeka. Komagena so bilasu nia dorou moi-moi gena qangodu niapalako. Ena gena, bilasu ngini upa de nia edekati qatotorou o nyawaka, de upa nitodamato, de upa nia laqe isago de nitemo nia sala ihiwa, komagena lo upa o nyawa niaduhudu de upa niogaka o nyawa manga ronga ma dorou. 	 म्हणून सर्व प्रकारची दुष्टता, तसेच फसवणूक, ढोंगीपणा हेवा, निंदा यापासून सुटका करुन घ्या.


De wopipilo kawa magena foloisi winali de wotemo, "Awalele, Jou! Igogou, de tagogou tonipiricaya Ngonaka gena Una magena." So womabukuku de wisuba Unaka. 	 “होय, प्रभु, मी विश्वाास ठेवतो.” त्या मनुष्याने उत्तर दिले. मग त्या मनुष्याने खाली वाकून येशूला वंदन केले.


Komagena so o habari qaloloha ma ngale o oho ka sidutu ikakali aku yamake gena, ngini asa niadedemo onaka. Kanaga ma ngale ngini gena ma orasi ma Kristus Awi wange imasidiado de aku ngohi inali. Upa sidago ngohi ai manara to ngini nia sidongirabaka gena ma faida ihiwa. 	 तुम्ही त्यांना जीवनाचे वजन सांगत असता, माझे शर्यतीत धावणे व्यर्थ झाले नाही असे मला दिसते, यासाठी की ख्रिस्ताच्या परत येण्याच्या दिवशी मला तुमचा अभिमान वाटावा.


Kagena de ngohi takelelo o malaikat ma somoa moili wonononau, una magena o sorogaku wouti. Una magena o lobi-lobi iwisaono, de awi saheka kanaga o ngawate yalalono, de awi bio ma siwa maro o wange ma siwa de lo awi qohu maro o uku ma golingasu. 	 मग मी आणखी एक शक्तीशाली देवदूत स्वर्गातून येताना पाहिला. तो ढगांनी आच्छादलेला होता. त्याच्या डोक्यावर मेघधनुष्य होते. त्याचा चेहरा सूर्यासारखा होता, त्याचे पाय जणू काय अग्नीचे खांब होते.


Ma ngale wosasi komagena, so o Abraham wodamaha de awi sabari sidago o kia naga o Gikimoi wijajaji unaka gena asa wamakeka. 	 म्हणून धीराने वाट पाहिल्यानंतर देवाने जे वचन त्याला दिले होते ते त्याला प्राप्त झाले.


Ai dodiao nipipiricaya, ngohi tinidedemo nginika o habari ma ngale ma Kristus tinisingongangasuka gena, upa nitemo ma sihino gena o nyawa manga siningano. 	 बंधूनो, तुम्हांला माहीत असावे असे मला वाटते ते हे की जी सुवार्ता मी तुम्हांस सांगितली तो मानवी संदेश नाही.


De Una woliho o doku o Kanaka o Galilea ma tonaka, ipapasaka kagena o ake de Una waaka so imadadi o anggurka. Kagena lo o kadato ma bobaretaka womomanara moi wogiise o Yesus asa o Yudeano wolihoka de o Galilea ma dokuka womasidiadoka. Una magena awi ngopa yanau moi o doku Kapernaumka wopanyake so awi siri he foloi qatubuso de una wotagi wogolo o Yesuska, so wotemo, "Baba, ai ngopa awi siri foloi qatotubuso so he yadangade wosone, so tanu Ngona notagi cai-cai o Kapernaumka la una nowisiloha." 	 येशू यहूदीयातून आला आहे आणि आता तो गालीलातच आहे हे त्या अधिकाऱ्याने ऐकले. म्हणून तो मनुष्य येशूकडे काना गावी गेला. येशूने कफर्णहूम तेथे येऊन आपल्या मुलाला बरे करावे म्हणून त्याने याचना केली. कारण त्याचा मुलगा जवळजवळ मेला होता.


Kagena de Awi muri-muri lo yopane o deruku. De o nyawa yadadala yadongosaku o talaga ma dateka. De o deru ma somoa lo kagenasi. Duma Una de Awi muri-muri imajoboka. 	 मग त्यांनी लोकसमुदायाला सोडले आणि तो नावेत होता तसेच त्याला घेऊन गेले. त्यांच्याबरोबर इतरही दुसऱ्या नावा होत्या.


Sababu o nyawa moi lo yaakuwa o bi bobita moi-moi qangodu gena yaaka itiai, so komagena akuwa manga sininga idadi itiai o Gikimoika. Duma o Gikimoi Awi bobita ma ngale gena, nako pomadoto, magena ngone lo aku panako igogou ngone masirete lo de nanga dorouka. 	 नियमशास्त्राच्या कर्मांनी कोणीही देवासमोर नीतिमान ठरणार नाही. कारण नियमशास्त्राद्वारे पापाची जाणीव होते.


De lo Ai Baba Una Ngohi woisuloka so tahino, Una masirete lo o bi moi-moi ma ngale Ngohi gena wosingangasu qaboloka. Duma ma ngale Ngohi woisusuloka la tahino gena ngini manena nipiricayawa, so ngini lo ma moi waasi Ai Baba Awi ili niise de Awi jamani lo niakelelowa, eko Awi demo ma ngale lo nia sininga ma rabaku gena iwosawa. 	 पित्याची शिकवण तुमच्यामध्ये राहात नाही. कारण पित्याने ज्या एकाला तुमच्याकडे पाठविले त्याच्यावर तुम्ही विश्वास ठेवीत नाही,


Kagena de Una wosano, "Kagena naga de nia maru. Hika nitagili o nyawa yadadalaka niatailako." So ona yatailakoka de yotemo, "De maena, duma cawali o roti ngai motoha de lo o nao ngai sinoto." 	 तो त्यांना म्हणाला, “जा आणि पाहा, की तुमच्याजवळ किती भाकरी आहेत?” त्यांनी पाहिले तेव्हा ते म्हणाले, “आमच्याजवळ पाच भाकरी आणि दोन मासे आहेत.”


Qaboloka, de o Yesus womamataga o sorogaye de wosumbayang wotemo, "Baba, igogou ma orasi he yaadoka gena Ngohi bilasu isangisara sidago lo tosone. So togolo tanu Ani Ngopa Ngohi manena Ai kuasa ilalamo asa o nyawaka nasikelelo, la ma ngale Ngohi lo aku Ngona Ani kuasa ilalamo tasikelelo onaka. 	 येशूने हे बोलणे संपविल्यावर आपले डोळे आकाशाकडे लावले आणि प्रार्थना केली: “पित्या, वेळ आली आहे, पुत्राचे गौरव कर, यासाठी की, पुत्र तुझे गौरव करील.


Duma o nyawa manga oho o Gikimoi Awi simaka gena foloi ilamo de o duba magena! Ma ngale komagena aku o loha niaaka ngaroko o Sabat ma wangeka." 	 तर मग मनुष्य मेंढरापेक्षा कितीतरी अधिक मौल्यवान आहे. म्हणून नियमशास्त्र लोकांना शब्बाथ दिवशी चांगले करण्याची मोकळीक देते.”


Duma o Jou o Elia wisulowa la una ibabalo gena moi lo waali wariwo, ka cawali wisulo la wotagi mobabalo moi o Sarfat ma dokuka, ma ngale womiriwo muna o Sidonka ma nyawa, gena o Israelka ma nyawa misowo. 	 तरीही एलीयाला इतर कोणत्याही विधवेकडे पाठविण्यात आले नाही. त्याला सिदोन प्रांतातील सारफथ येथील विधवेकडेच पाठविण्यात आले.


Sababu o orasi ma nonomaka o Jou Yesus niwipiricayaka, sidago o orasi manena de ngini lo aku niriwo ngohi so o habari qaloloha lo ngini aku nisihabarika. 	 कारण अगदी पहिल्या दिवसांपासून ते आजपर्यंत सुवार्तेच्या कामात तुमचा सहभाग आहे.


Ma moiku o Yesus wotagi-tagi o Galilea ma Talaga ma dateka, de Una wamake o nyawa yasinoto o nao isasari, ona magena o Simon de ma nongoru moi awi ronga o Andreas. Ona yasinoto o talaga ma dateno o nao yosoma. 	 येशू गालीलाच्या सरोवराजवळून जात होता तेव्हा त्याने शिमोन व शिमोनाचा भाऊ अंद्रिया याला सरोवरात जाळे टाकताना पाहिले कारण ते मासे धरणारे होते.


De kanaga ona yautu manga manara magena ma fanggali yamake qabolo, sababu to ona manga dato ma sopo gena yamake o oho ka sidutu ikakali. So bai ona o doroka yodadato lo bai ona o doroka youutu, ona yangodu manga nali gena ka imaketero. 	 आताही पीक कापणाऱ्या मजुराला मजुरी दिली जात आहे, तो अनंतकाळासाठी पीक गोळा करीत आहे. म्हणून आता पेरणी करणारा कापणी करणारासह आनंदी आहे.


O nyawa la kanaga o nyawa ma somoa yadodara, ona magena nakoso o gogoho qatorou yakelelo gena yosanangiwa, duma nakoso o gogoho itiai yakelelo gena asa yosanangi. 	 वाईटात ती आनंद मानीत नाही. परंतु सत्याविषयी इतरांबरोबर ती आनंद मानते.


La o wange itotiai, de o doku ma sigilolino magegena qapuputuku ma deka o orasi saange. 	 दुपारनंतर लगेच सुमारे तीन तास सर्व भूमीवर अंधार पसरला.


Ngaroko iqoqomaka igogou ngini gena o Gikimoi Awi nyawa nisowo, duma o orasi manena naga igogou ngini asa nidadi to Una Awi nyawa masirete. De ngaroko ngini iqoqomaka Una winigalusiri waasi, duma o orasi manena naga ngini gena Una igogou winigalusiri. 	 एकवेळ तुम्ही लोक नव्हता पण आता तुम्ही देवाचे लोक आहात. एके काळी तुम्हाला करुणा दाखविण्यात आली नव्हती पण आता तुम्हाला देवाची करुणा दाखविण्यात आली.


Sababu to Ngohi Ai rohe gena o ino ma duhutu de Ai au lo o ake ma duhutu. 	 माझे शरीर खरे अन्न आहे आणि माझे रक्त खरे पेय आहे.


Duma o nyawa yadadala magena iminako o ngopa muna magena mosoneka, so yangodu Una wisiihe. De o nyawa yangodu magena wasulo so isupuka, de Una wangaho o ngopa magena ma awa de ma baba de Awi muri yaruwange, so o ngihi kiaka o ngopa magena ami bake yahado kagena iwosa. 	 ते सर्व त्याला हसले. त्याने सर्व लोकांना बाहेर घालवून दिले व मुलीचे आईवडील व जे त्याच्याबरोबर होते त्यांना घेऊन जेथे मुलगी होती तेथे आत गेला.


Ngohi totemo, igogou ngona gena o bui ma tahu ma rabano akuwa nosupu, nakoso nibobangu gena nofangu qamata waasi." 	 मी तुम्हांला सांगतो, तुम्ही पै न पै देईपर्यंत तेथून बाहेर पडू शाकणार नाही.”


Kagena de Awi muri-muri yamodo so yoloqa de Una widongosaka. 	 सर्व शिष्य त्याला सोडून पळून गेले.


Kagena o wange muruo nagaka, de o nabi moi una lo o Gikimoi Awi demo wosingongangasu, awi ronga o Agabus, o Yudea ma daerano de wahino. 	 त्या बंधूच्या बरोबर बरेच दिवस राहिल्यावर अगब नावाचा संदेष्टा यहूदीयाहून तेथे आला.


Komagena so ma edekati kanaga bai ngini o Yahudika ma nyawa eko bai o Yahudika ma nyawa nisowo de ngaroko nimatekeketerowa gena, qadoohawa. Eko o bi nyawa nimasusuna eko nimasusunawa de ngaroko nimatekeketerowa gena, qadoohawa. Eko o nyawa ma somoano eko o nyawa o adati niananakowa de ngaroko nimatekeketerowa gena, qadoohawa. De lo o bi gilalo eko nigogilalowa de ngaroko nimatekeketerowa gena, qadoohawa. Sababu ma lamo gena ka cawali ma Kristus de Una lo kanaga imatekerimoika dede ngini, so ngini ningodu gena ka nimaketero. 	 परिणाम म्हणून यहूदी व विदेशी असा कोणताही फरक नाही. एखाद्याची सुंता झालेला किंवा एखाद्याची सुंता न झालेला, बेताल, व असंस्कृत, गुलाम आणि स्वतंत्र मनुष्य असा कोणताही फरक नाही, पण ख्रिस्त हाच सर्व काही आहे आणि तो सर्व विश्वासाणाऱ्यात आहे.


So ipasaka de o Herodes wosoneka, de ma dongoho magena o Yusuf de awi tahu ma raba moi gena ka o Mesir kasi de o Jou Awi malaikat moi womasimane o Yusuf awi doguruga ma rabaka. 	 हेरोद मेल्यांनंतर प्रभुचा दूत स्वप्नात योसेफाकडे आला. योसेफ जेव्हा इजिप्तमध्ये होता तेव्हा हे घडले.


de o Eliud ma ngopa yanau o Eleazar, de o Eleazar ma ngopa yanau o Matan, de o Matan ma ngopa yanau o Yakub. 	 एलीहूद एलाजारचा पिता होता. एलाजारचा मत्तानचा पिता होता. मत्तान याकोबाचा पिता होता.


Ngohi manena Ai kuasa ma bati lo ihiwa, de Ngohi manena kanaga ma nonomaka, de lo ma dodoguka de asa tooho ka sidutu ikakali. 	 मी अल्फा व ओमेगा, पहिला व अखेरचा, आरंभ आणि शेवट आहे.


Ma ngale ona magena manga piricaya so o Yerikho ma doku ma boberesu o wange tumudingi ma deka yogiloli sidago lo ma boberesu gena asa irubaka. 	 लोकांनी विश्वासाने सात दिवस फेऱ्या मारल्यावर यरीहोची भिंत पडली.


Duma o ngora de o ngeko ikokahika o oho ikokakalika magena qaceke de isusa niakahika, de kanaga yadalawa o ngeko magena yamake." 	 पण जीवनाकडे जाण्याचा दरवाजा अरूंद व मार्ग अडचणीचा आहे, आणि फारच थोडयांना तो सापडतो.


So o deru ma awa magena yaqehe waasi, de o bi prajuritka ona magena iqomaka o deru ma awa ma bobiliku yaogu so o teoku yaturaka. 	 यावर शिपायांनी जीवनरक्षक होड्यांचे दोर कापून टाकले. आणि त्या खाली पाण्यात पडू दिल्या.


so ona magena asa inigubare, ma ngale Ani qohu lo o tetoku upa yadahe.' " 	 “ते तुला आपल्या हातावर उचलून धरतील, त्यामुळे तुझा पाय दगडावर आपटणार नाही.”‘ स्तोत्र. 91:12


"Bilasu o surati moi nalefo kali de nosidingo o gogobu o Sardiska de to ona manga bobaretaka nosingangasu: Ngohi manena de o Gikimoi Awi gurumi tumudingi tapareta de lo o bi ngoma tumudingi gena tacoho. So o demo manena gena Ngohi tinisingangasu nginika. Ngohi tanako ngaroko o nyawa itemo o oho qamomuane Ngohino gena ngini niamake, duma igogou ngini niamake kawa. 	 “सार्दीस येथील मंडळीच्या दूताला लिही: “जो देवाचे सात आत्मे धरतो व सात तारे धरतो त्याचे हे शब्द आहेत. मला तुमची कामे माहीत आहेत, जिवंत असण्याबद्दल तुमचा लौकिक आहे. पण तुम्ही मेलेले आहात.


De ngone gena o Gikimoi Awi ngopa-ngopaka de inangodu aku o dorou o duniaka magena palawangi, sababu ma Kristus Una magena ngone powipiricayaka. 	 कारण प्रत्येकजण जो देवाचा मूल होतो तो जगावर विजय मिळवितो, आणि यामुळे आम्हांला जगावर विजय मिळाला: आमच्या विश्वासाने.


De lo o borua ma qokuku gena kanaga o kia naga ngai sinoto de o malaikat ma jamani, isironga o kerub. O kerub magena manga golupupu yodososeka o borua ma dadanu isitaru, sababu ma dadanu magena ma qokuka o Gikimoi Awi siru ma leto asa isimane. Ma dadanu magena isironga o dorou ma ija ma dadanu. Duma magena moi-moi qangodu o orasi manena upa he podedemo. 	 या पेटीवर (कोषावर) गौरवाचे करूबीम दयासनावर सावली करीत होते. परंतु या गोष्टींबाबत सविस्तर चर्चा आता आपण करू शकत नाही.


So ona yodupa kawa yoise maro o kia Una wotetemo gena. Kagena de Una wotemo onaka, "O nabi moi asa iwisihoromati gena o bi doku de o bi soa ma somoaka, duma ka cawali awi doku de awi soaka de awi gianongoru de awi awabira gena iwihoromatiwa." 	 त्यांनी त्याला मानण्याचे नाकारले. पण येशू त्यांना म्हणाला, “इतर लोक संदेष्ट्याचा सन्मान करतात. पण त्याच्या स्वत:च्या गावात किंवा घरात त्याचा सन्मान होत नाही.”


Magena de ngohi takelelo kali o malaikat moi kanaga womaokoye kagena o wangeka. De una magena asa woaso womaili-ilika o bi namo isososo qangoduka wotemo, "He! Niahinosi la nimatolomuno o Gikimoi to Una Awi oqo ma rarame ilalamoka. 	 नंतर सूर्यात उभा राहिलेला एक देवदूत मी पाहिला. तो मोठ्याने ओरडून आकाशामध्ये उडणाऱ्या सर्व पक्ष्यांना म्हणत होता, “या! देवाच्या महान मेजवानीसाठी जमा व्हा!


Duma o Yesus wotemo una o kadato ma bobaretaka, "Nakoso Ngohi tinisikelelowa o nonako ihahairani, ngini asa Ngohi nipiricayawa." 	 येशू त्याला म्हणाला, “चमत्कार आणि अदभुत कामे पाहिली तरच तुम्ही लोक माझ्यावर विश्वास ठेवाल.”


Kagena o haiwani ilalago ma nonoma magena ma simaka de o haiwani ma sinotoka manena yamake ma kuasa gena, imatero de o haiwani ma nonoma ma kuasa. So ipareta de isulo bilasu o nyawa o duniaka igogoge gena o haiwani ma nonomaka yasuba, o haiwani kiaka kanaga de ma naboka so he isone duma qalohaka. 	 हा प्राणी पहिल्या प्राण्यासमोर उभा राहतो व पहिल्या प्राण्याकडे जी शक्ति होती तीच तो वापरतो. पृथ्वीवर राहणाऱ्या सर्व लोकांनी पहिल्या प्राण्याची उपासना करावी यासाठी तो आपली शक्ति वापरतो. पहिला प्राणी असा होता की त्याला प्राणघातक अशी जखम होती जी बरी झाली होती.


Kagena de o Farisika ma nyawa itemo, "Awadede! Ngini lo asa Una winikulaika. 	 मग परुशी म्हणाले, “म्हणजे येशूने तुम्हांलासुद्धा मूर्ख बनविले!


O nyawa la kanaga imasihie, ona magena o Gikimoi asa wasiceke, de lo o nyawa la kanaga imasiceke, ona magena o Gikimoi asa wasilamo. 	 जो स्वत:ला मोठा समजेल त्याला कमी लेखले जाईल. स्वत:ला लहान समजणारा प्रत्येक जण मोठा गणला जाईल.