Nunin asamtai mina aneetaig yatsug aidauh, ubag aidauh atumkek tsanumajaigpajum. 	 Ay nya-izey, ay baakoy, wa si araŋ boŋ darandi.


Imatjiagtai kampatuma juwishkam Pilato chichajak: —¿Tujash wají pegkegchauna takasé jusha? wika ni pegkegchau takasbaunum bakumaku mantamnamainjinak dekagchau asan, ayatak asutiawagmatai jiiktajai, —tau. 	 Sorro hinzanta Bilatos ne i se: «Ifo se? Hari laalo woofo no a te? Ay mana di buuyaŋ fondo a gaa. Ay g'a barzu k'a taŋ.»


Tutai Cornelio ayaak: —Cuatro tsawan pujajai, nuna wainkan, ju agkua juniai mina jegajuí pujusnuk yujumkan ijagmaan yutsuk pujusan, Apajuin aujkun pujumjai. Nuní pujai nayaimpinmaya aents jaanch dekas winchamtin wajaknun nugkuaju wajantuntame. 	 Korniliyos mo ne: «Za jirbi taaci kaŋ bisa, saaya wo gaa, ay goono ga adduwa te ay fuwo ra sanda zaari guuru hinza cine. Kal ay di boro fo go ga kay ay jine nda bankaaray kwaaray.


Mina sujutkatta duka ju mesa juwig wijai eketui. 	 Amma guna, nga kaŋ g'ay nooyandi, a kamba go ay banda taablo boŋ.


“Apajuí jutii inapa duka apu ni uchijí nuwentai jistamjak yutain umikua nujai betekmamtinai. 	 «Beene* koytara go sanda koy fo kaŋ na hiijay batu te nga izo se.


Nuniagtai Apajuishkam aents aidaunak, ditá iyashí pegkegchau wakejuinamun takastinme tusa idaisajui; dutikawajam tikima datsanmainun pempé pempeentunisag takanidau. 	 Woodin sabbay se Irikoy n'i naŋ ngey bine* ibaay laaley se i ma furo ziibi goy kulu ra, hal i ma ngey gaahamey kaynandi ngey nda care game ra.


Onesimok tikich tsawan aajakua duwik ame inagtasaik atsumainchau aajakuí. Tujash yamaik ameshkam, wishakam atsumtai wajasú asamtai, 	 Doŋ a sinda nafa ni se, amma sohõ a gonda nafa in da nin kulu se.


Atum mina nemagtin ainayatkujum tikich aidau emtin: Wika Kristunak nemagchauwaitjai, tujutiu aidautigminak, wishakam aikasnuk mina Apag nayaimpinum puja nunashkam: Ditak minak nemagtuchu ainawai, titinaitjime. 	 Amma boro kulu kaŋ g'ay ze borey jine, ay mo g'a ze ay Baabo kaŋ go beena ra jine.


Nuaduí atumek tudauk taká batsaamaitsugme, atumi iyashim pegkegchaun takastatus wakega nunú takaakjum. 	 Yaadin gaa, wa si naŋ zunubi ma soobay ka koytaray ŋwa araŋ gaahamey kaŋ ga aniya ka bu ra, hal araŋ m'i ibaay laaley gana.


Nu imatbaunmaya jiiya numamtin, ashí aents nui ijununak makí makichik buuken pekaamtujui. 	 Deeneyaŋ mo kaŋ ga hima danji beeleyaŋ bangay i se, fay-fayante yaŋ da care, ka zumbu i afo-fo kulu boŋ.


Tutai Jisus ayaak: —Nunak wi amina augjam juuwaitjai, —tiuwai. 	 Yesu ne a se: «Ay kaŋ goono ga salaŋ ni se ga ti nga.»


Tiagtai Jisus: —Nunú mina sujustajum, —tusa segauwai. 	 Yesu ne: «Wa kand'ey ay do neewo.»


Nuna ti ai, ditashkam juwi kaunawagmatai, wishakam kashinia duwik chicham dekaata tusa ekeemtainum ekeemsan: ‘Nunú aents itagtuatajum’, ti ai 	 Waato kaŋ binde i margu neewo, ay mana gay, amma a wane suba ay goro ciiti karga boŋ. Ay lordi ka ne i ma kande bora din.


Apajuiyai kajintsá anentaibaunum pegkegchaun depetkau aidauk, jaanch puju anugkuam agtinai. Pujutan jukiaju aidau daaji agatkamua nui, ditá daaji agagbauwa nunash tuke esakagchatnaitjai, ayatak mina Apajun ashí ni aentsji nayaimpinum batsata nuna emtin: ‘Juka midau ainawai’, titinaitjai. 	 Boro kaŋ te zaama ga bankaaray yaadin da bankaaray kwaaray yaŋ. Ay s'a maa tuusu fundi tira ra hal abada. Ay g'a maa seeda ay Baaba nda nga malaykey jine.


‘Wi ditá shiwajinash depetukan agkan ematnaitjai, dutikam ishamkagtutsuk minak umigtuinak, 	 Hal a m'iri no iri ma faaba iri ibarey kambey ra, Iri ma may Irikoy se humburkumay si.


Wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nunak, aents wakanin megkaejau aidaun uwemtikatasan tauwaitjai. 	 Boro Izo kaa no zama nga ma borey kaŋ daray faaba se.


Wi ditanak pujut tuke atina nunak suwajai, dutikamu asag ditak tuke waittsashtin ainawai. Minai batsatunak makichkikesh atanjukchagtin ainawai. 	 Ay g'i no fundi hal abada, i si halaci mo, abada. Boro kulu si no mo kaŋ g'i kom ay kambe ra.


Duka aentsú anentainia jiinui pegkegchau anentaimat, pegkegchau takastasa wakegamu, magkagtamushkam, 	 Zama boro bina ra no miila laaley yaŋ ga fun, da zina* kulu dumi, da zaytaray, da boro wiyaŋ,


Amina jiim tudaun takamtijamkuish, ukuinkam ajapmaina numamtuk wajaktá tudau idaikum. Dekas pegkejai tudau idaisau asam, Apajuí inamtaijin makichik jiiyaik niimsá waimainaitam numamtuk wajamuk, jimá jiintin asam, 	 Da ni mwa na ni daŋ ni ma taali te, m'a dagu! Ni ma furo Irikoy koytara ra mo-fo-koy ga bisa ni se i ma ni catu danji bango ra nda ni mo hinka.


‘Atumi nugkem jutii sapatjin peemja juka, atuminig pegajá akakeka ukuaji, jutii chicham etsegbauk dakitjau asagmin. Tujash Apajuí aentsnum inamjatta duka namput wajaschae’, titajum. 	 ‹Baa araŋ kwaara kusa kaŋ lamba iri cey gaa, iri g'a kokobe araŋ gaa. Kulu nda yaadin wa bay kaŋ Irikoy koytara kaa ka maan.›


dekas imá senchi puyatjumainuk makichkiuchi. Maríak dekas pegkejan etegka mina chichamjun antugtak eketui, nunak makichkish emegkatmainchau ainawai, —tiu. 	 amma hari follonku no i ga laami. Maryama na baa hanna suuban kaŋ i s'a ta a gaa.»


Tiagtai Pilato ditan iniak: —¿Tujash Jisus, Kristu daagtina junash utugkatjaki? —tau. Tutai ashí pampanjag: —¡Anka achinjati! —wajaidau. 	 Bilatos ne i se: «Day mate no ay ga te da Yesu kaŋ se i ga ne Almasihu?» Ikulu ne: «I m'a kanji*!»


Jisukristu nemajin aidau atsumamuji waitkugmek, yaigtajum. Aents amina ijagtamsatatus minakuishkam, shiig anentsam awayata. 	 W'araŋ arzaka fay-fay ka hanantey gaakasinay, wa yaw gaay mo.


Nuniau asamtai fariseo aidau nuna dekaje tabaun antugmamak, Jisusak Judeanak ukuak ataktú wakitki Galileanum weuwai. 	 Waato kaŋ Rabbi bay woodin gaa, a dira Yahudiya ka ye Galili*.


Tujash atumi apa, yatsum, pataim, kumpajum aina duke sujupakagtinai, dutijamawagmatai dita maamuk maam agtinai. 	 Amma baa hayrey, da nya-izeyaŋ, da dumiyaŋ, da coroyaŋ g'araŋ nooyandi. I g'araŋ boro fooyaŋ wi mo zaati.


Tuja María Magdalanmaya tikich María aatus, Jisus ukusbaunum jegantag eketaidau. 	 Maryama, Magdaliya bora mo go no, nga nda Maryama fa, i goono ga goro saara tanjay.


Tusa chichaká ashimaig leprak megkaekauwai, nunik ashí iyashinig pegkeg wajasuí. 	 Sahãadin-sahãadin jiraytara ban a gaa. A hanan mo.


Siete aajakajua duka ashí nunak nuwatkaju aina duwish ¿yana nuweg atinaita atak nantainamunmash? —tuidau. 	 Kayando hane binde, waybora ga bara i ra woofo wande, zama i boro iyya kulu n'a hiiji?»


Wi junika achinká egketbaun waitkag, kuashat yatsug aidau, ishamkagtutsuk imá Jisukristuig kajintsá anentaimsa chicham etsegta nuna wakekaje. 	 Zama ay go kaso ra se mo no, borey baayaŋo kulu du gaabi Rabbi ra. I bine-gaabo goono ga tonton gumo mo ka Irikoy sanno ci humburkumay si.


‘Ju aents aina juka minak dekas ditá anentain eme anenjuinak adaituinatsui, ayatak wenin adaituinawai. 	 ‹Jama wo go g'ay beerandi nda ngey meyey, amma i biney ga mooru ay.


“¡Dekaske aatus atí! Iina Apajuijiya duka tuke pegkegnum chichagtai, ememattai, yacha, see tutai, eme anentsá diitai, senchigtin, senchia ibauk atin atí. ¡Aatus atí!”, wajagmayi. 	 I goono ga ne: «Amin! Albarka, da darza, da laakal, da saabuyaŋ, da beeray, da dabari, da gaabi ma bara iri Irikoyo se hal abada abadin. Amin!»


fariseo aidau: —¿Duwik wainmachumesh yamaish utusamea wainmame? —tusag iniidau. Tama ni chichaak: —Minak Jisus usukin nugkan uchupig jiijuí anujtujuk: Nijamita, tujutmatai nijamin wainmakmajai, —tau. 	 Farisi fonda borey binde n'a hã koyne mate kaŋ cine no a du diyaŋ. A ne i se: «A na botogo daŋ ay moy gaa. Ay mo koy k'i nyum, ay goono ga di mo.»


Aatus Apajuí aentsji nayaimpinmaya aidaushkam shiig aneenawai, makichik aents niina tudaujin idayak Apajuin nemagtaik.” 	 Yaadin mo no ay ga ne araŋ se: farhã goono ga te Irikoy malaykey jine zunubikooni folloŋ kaŋ tuubi sabbay se.»


“Atum chicham etsegbaun antugtamaina duka, mina antugtuinawai. Tuja atumin dakitjamaina nunak, mina dakitjak nuninawai. Untsu mina dakitjuinakug, mina awetiuwa nuna dakituinak nuninawai”, tusa ishiakui. 	 Boro kaŋ maa araŋ se, a maa ay mo se. Boro kaŋ wangu araŋ, a wangu ay mo. Boro kaŋ wangu ay mo, a wangu nga kaŋ n'ay donton.»


Nuaduí, wi atum judiuchu aidautigminash Kristu pachisan jintintu asan, juwi achinkan pujusan waitiag nu antakjumesh mijakaigpajum tusan segajime. Duka dekas atum ayatak eme anenmamainaitjum nuuwai. 	 Woodin se ay g'araŋ ŋwaaray araŋ ma si yangala ay gurzuga sabbay se kaŋ ay go ga maa araŋ sabbay se. Woodin no ga ciya araŋ darza.


Tima Abragshakam Caldea nugkanak ukuak, Harán nugkanum pujustatus weuwai. Nuwi pujai apají jakamtai, Apajuí ii yamai batsatag ju nugkanum awemauwai. 	 Gaa no a fun Kaldancey laabo ra ka kaa ka goro Haran. Waato gaa, a baabo buuyaŋo banda, Irikoy kand'a ne laabu woone ra, naŋ kaŋ araŋ go da goray sohõ.


Tuke Apajuí see tusanké ajai atumin pachisan, atum Kristu Jisus nemajuidau asagmin, Apajuí wait anenjamjaju asamtai. 	 Alboro kulu kaŋ go ga adduwa te, wala a go ga annabitaray te, d'a boŋo go daabante, a go ga nga koyo kaynandi.


Apú inake aidau aehaet wajasmataish, kajiitsuk batsamas tsawampainak, apuji minaun igkugku aidauk shiig aneemain ainawai. 	 Da mo cin batu hinkanta ra no a kaa, wala ihinzanta ra, k'i gar yaadin, albarkanteyaŋ no bannyey din.


“Atumin tikich pegkegchau takagtamsau tsagkujakjumek, atumshakam iina Apají Apajuí nayaimpinum puja dusha tsagkujam atatjume. 	 Zama d'araŋ ga borey yaafa nda ngey taaley, yaadin gaa no araŋ Baabo kaŋ go beena ra mo g'araŋ yaafa nd'araŋ taaley.


Nui Egipto jegaa pujus Jacopak jakauwai, nunisag ii muunji aajakajua dushakam nuwig jinawajui. 	 Yakuba mo koy Misira. Nga bumbo bu noodin, d'iri kaayey mo.


Tikich tsawantai Jisus Galilea kuchajin wekaekamá Simón, Pedro daagtina nuna, ni yachi Andresjai namakan main asag retan ajuntuinak yujattaman wainkau. 	 Kaŋ Yesu goono ga windi noodin Galili teeko me gaa, kal a di nya ize hinka, Siman kaŋ se i ga ne Bitros, da Andarawos, kaŋ ga ti a kayne. I goono ga taaru catu teeko ra, zama sorkoyaŋ no.


Ju aentsua ju, judío aidaunak tuke chichaman tsuwapjin asa, ashí nugkanum wekagas judío aidau batsatbaunmash ni dapamkagtú wekaenai, niiyai dekas Jisus Nazaretnumia pachis waitá etsejin agma nuna chichamjú wekaetinuk. 	 Zama iri di boro wo, kaŋ hasaraw teeko no, murteyaŋ no a ga daŋ Yahudancey kulu game ra ndunnya kulu ra. Nazara bora diina ra jine boro mo no.


Mina aneetaig yatsug aidauh, ubag aidauh antuktajum: Apajuik ju nugkanmaya aents ujunauch aidaunak etegkauwai, mina nemagtuinak, minaig kajinas anentaimainak, mina anentuina duka, nayaimpinmayan wi ditan anagkuauwaitag nuna jukitin atinme tusa. 	 Wa maa, ay nya-izey, ay baakoy, manti Irikoy na alfukaarey kaŋ talka ndunnya wo lasaabuyaŋ gaa suuban i ma ciya arzakanteyaŋ cimbeeri ra, k'i ciya tubukoyaŋ mo koytara ra kaŋ alkawlo a sambu borey kaŋ yaŋ ga ba r'a se?


Dutika yamijam Jisus yuminmaya jiinki nayaim ujanmatai, Wakaní Pegkeji pauma nunin akaiki niiní jegattaman wainkauwai. 	 Yesu mo, waato kaŋ i na baptisma te a se, a fatta nda waasi haro ra. Guna mo, beena feeri, a di Irikoy Biya mo go ga zumbu sanda koloŋay cine, a goono ga kaa nga boŋ.


Tusa Apajuin segag, José kayajin, Matiasa kayajijai egkea pegajajui, dutikamunum Matiasan kayají jiinkiuwai; nunikmatai, Jisus chicham etsegtugkatajum tusa ishiaktinji etegjamu once juwakua nuanuí Matiasan pachiawajui. 	 I na kurne te i boŋ. Kala kurna na Mattiyas di. I n'a lasaabu mo diya way cindi hinkanta.


Tiagtai Jisus paan iwainak: —Lazarok dekas jakae, 	 Waato din gaa no Yesu ci i se taray kwaaray ka ne: «Liyaziru bu.


Ninivenmaya aents aidauk, Jonás Apajuí chichame ujakam, dekaskeapi tusag tudaujin idayinak Apajuin nemagkajui, tujash atumek, wi Apajuí Uchijin dekas Jonasa nagkaesaun juwi pujusá chichagmash antukjum, tudau takat idaikujum Apajuí nemajuinachu asagmin, atak suwimak atina duwik, dita atumnak bakugmagtinai. 	 Ninawiya* borey ga tun suba-aliciyoma ciito ra zamana wo borey game ra k'i ciiti k'i zeeri mo, zama ngey wo tuubi waato kaŋ Yonana waazu. Guna mo, boro kaŋ bisa Yonana beeray neeya.


Aents ni dutikatnujin pachis altaran adayas tauk, ashí altarnum patatujaí taku tawai. 	 A binde, boro kaŋ ze da sargay feema, a ze da sarga mo kaŋ go a ra.


Nunú aents aidauk shiig pegkeg, aents pegkegchau aidaujai ijunag batsaamainchau aajakajui. Nunin asag senchi waitkainam, jiinag uwegshunum shiyak, mujanum wajag yujas, kayanum waa ayaunum utsanawag kanuu, nuigtú nugka waanum kanuu wajajakú ainawai. 	 ngey kaŋ ndunnya mana to i beera gaa. -- I go ga dira ka windi ganjo ra da tondi kuukey ra, i goro tondi guusey da laabu guusey ra.


Juwig ijunjaje: Partianmaya, Medianmaya, Elamnumia, Mesopotamianmaya, Judeanmaya, Capadocianmaya, Pontonmaya, Asianmaya, 	 Bartiyancey, da Madiyancey, da Ilamancey, da ngey kaŋ yaŋ goono ga goro Mesopotamiya, da Yahudiya, da Kabadosiya, da Bontos, da Aziya,


Nunikmatai kuashat aents aidau tuwagkaju; nuninak shutú, uwejé chuwijú, wainmachu, chichachu aidaun, nuigtú kuashat jau aidaunashkam ni eketbaunum ikautuidau. Nunikmatai Jisuschakam etsagaakui. 	 Borey marga bambata kaa a do. I kande simbarantey, da danawey, da beebey, da larantey, da jantekom boobo fooyaŋ ngey banda. I n'i jisi Yesu jine, a na ikulu no baani mo.


Nunú wait anenjá etegjamu aidautik, jutii pegkeg takasbaujinig etegjamu ainatsji, wagki aents pegkeg takasbaujin diigsá etegtaiyaitkuig, Apajuí wait anenkagtutaijig atsumainai. 	 Amma da gomni boŋ no, manti goyey boŋ no koyne. Da manti yaadin no, gomno manti gomni no koyne.


Nuna nunik Jisus mujanmaya minisá niina jintintaiji aidaun: —Atum wainkaujum nu pachisjumek makichik aentskesh ujakaigpajum, wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmaga Akiinauwaitag nuna mantuawagmatai nantatsaigkik, —tiu. 	 Waato kaŋ i go ga zumbu ka fun tondo boŋ, Yesu n'i lordi ka ne: «Araŋ ma si bangandiyaŋ wo baaru ci boro kulu se, kala nda Boro Izo tun ka fun buukoy game ra jina.»


Dekainaji nu Apajuin waugtutsuk takajujakajuk, yamai shiig aneasag batsataina nu. Job pachisjumshakam atumek antin ainagme, nigka kuashat waitiakushkam Apajuiyaig anentaimajakuí. Nuniku asamtai, Apajuí ataktú ni duwik ajujakbaun nagkaesau susauwai. Juwi dekainaji, Apajuik jutiinash anempau asampap wait anenjamawa tusaja. 	 Guna, iri ga ne borey kaŋ suuru se albarkanteyaŋ. Araŋ maa Ayuba suuro baaro. Araŋ di haŋ kaŋ Rabbi te a se kokor banda mo, za kaŋ Rabbi to da bakaraw da suuji.


Dita pegkegchaun uuká takaina nu pachisaik tumaitsui, tikima shiig datsan asamtai. 	 Zama haawi hari no boro ma baa salaŋ da haŋ kaŋ i goono ga te tuguyaŋ ra.


Wi Macedonia pujaun yamajam chicham uwemtikagtina nuna etsegkatasan jiinkibiag nuwig, atum Jisusa nemajin Filiposnumia aidautijum imá atumek yainkau ainagme. 	 Filibi borey, araŋ bumbey ga bay kaŋ za araŋ sintin ka Baaru Hanna bay, waato kaŋ ay fun Masidoniya laabu, Almasihu marga kulu man'ay gaakasinay nooyaŋ da tayaŋ ciine ra kala araŋ hinne.


Tujash nu tsawan jegattawai, nunikmatai shiig dekattagme, wi mina Apagjaig makichik aentsua nuninaitag duka, antsagmek wi atumjai ijutkau pujamushkam. 	 Han din hane araŋ ga bay kaŋ ay go ay Baaba ra, araŋ mo go ay ra, ay mo go araŋ ra.


Nu dutikamuk ashí Judeanmag antuejau, nui tikiju aneem batsatu aidaunmashkam. 	 Baaro din koy Yahudiya laabo kulu ra, da laabu windanta mo.


Tima nuna untsuká itan: ‘¿Wajuk asamtaiya nunash tujutuinawa? Yamaik amek minaig takaschattame, nuniktin asam mina kuichkijuk, ashí mina wajiig aina nujai papiinum agakam sujustá’, tusa segauwai. 	 A n'a ce ka ne a se: ‹Ifo no wo kaŋ ay goono ga maa ni boŋ? Kala ni m'ay no ni jine-funetara lasaabo, zama a si du ka te ni ma ciya jine fune koyne.›


Nunikjum waamak wejum: Jakama duka nantakne, tusajum niina jintintaiji aidau ujaktajum. Nigka ditak wenatsaig, niiyá eemak Galilea wetatui, awi wainkagtatui. Juna atumin tita tajime, —tiuwai. 	 Araŋ binde ma koy da waasi ka ci a talibey se kaŋ a bu ka tun. Wa guna mo, a goono ga koy Galili araŋ jine. Araŋ ga di a noodin. To, ay ya day ci araŋ se.»


“Atum Apajuinu pegkeg takaagmin tikich nuna dakituinak waitkam pujautigmek, shiig aneasjum pujustajum, atumiin Apajuí inamjatin asamtai. 	 Albarkanteyaŋ no ngey kaŋ yaŋ i g'i gurzugandi adilitaray sabbay se, zama beene koytara i wane no.


Jaanch ninutia numamtuk awajkattame. Yapajiakmeshkam jaanch yapagmamtayama numamtuk yapajiattame. Tujash amek imanismek atinaitme, amina pujutjumshakam nagkankashtinai.” 	 Ni g'i kunkuni danga alkuba cine, Ni g'i barmay mo danga bankaaray cine. Amma nin wo, ni si bare, ni jiirey mo sinda me.»


Nuna tusa ishiak wajai wainmachu, shutú aidaujai jega Apajuí ememattainum utsanawagmatai Jisuschakam etsagakui. 	 Danawey da simbarkoy kaa a do noodin Irikoy windo ra. A na ikulu no baani mo.


Wi iwainajan dita wainainai tikichish dutikmainchaun takaschauwaitkuig bakumamain ainatsui. Tujash wi iwainaja takaamun wainainayatak ayatak kajegtuinak, mina Apagnashkam kajejuidau asag bakumagtinai. 	 D'ay mana goyey te i game ra kaŋ boro kulu mana te, doŋ i sinda zunubi, amma sohõ i di _goyey din__, i konna in d'ay Baaba mo.


Chicham umiktina nuna umiinachuk suwimkan jukitnume tibau aajakua nunak Kristu agkanmitkagbauwai, iina ayamjutpakta tau asa ni suwimkan juwak mantamdauwai, nunisag agagbaunmashkam: “Aents maamua nu numinum nenam awa duka, Apajuí aents tikima katsek tudaugtin dutikatajum tibau asa dutikam awai”, tawai. 	 Almasihu n'iri fansa asariya laaliyaŋo gaa, za kaŋ a ciya laalante iri sabbay se. Zama a go hantumante: «Laalante no boro kulu kaŋ i sarku bundu gaa.»


Pachiachmau minak kajigká batsatjumin waipamaina numamtuk awajtamkainum. 	 A ma si kaa jirsi boŋ ka araŋ gar araŋ goono ga kani.


Nuninak, kuntin muun kajena nunú tikich kuntinun senchimtikau asamtai emematuinak, nu kuntinnashkam emematuinak: “Juna depetmainuk makichkish atsawai”, awajiagmayi. 	 I sududu dodo-beero se, zama a na nga hino no alman laala se. I sududu alman laala se mo ka ne: «May no to alman laalo wo cine? May no ga hin a ma wongu nd'a?»


Nuniagtai nunú chichajak: —Ishamkaigpajum, atumek Jisus Nazaretnumian achijag maawagma nu egagme. Duka nantakne, juwig atsawai, anuí ukusagma nunú diistajum. 	 Amma a ne i se: «Wa si dambara. Araŋ go ga Yesu Nazara bora kaŋ i kanji* din ceeci. A si neewo, a tun. Wa guna nango kaŋ i n'a jisi din.


Nuna dutika ukukí jegauwai apú nawanji jajukbauwa nuna jeen. Nunikmá wainkau nunú nuwauch jakaun ukusagtatus ditá nunitaiji asamtai, pigkuí aidaun umpuinak pampantú batsataidaun. 	 Saaya kaŋ cine Yesu furo marga jine bora windo ra, a di seese karey da jama kulu goono ga kosongu.


nu aentsuk jiikí ajapeakjum iwanch idaitustajum, dutikam ni nuna iyashin suwimak susam waitiak, pujutjin yapajia Jisukristu minitaish uwemjati. 	 A bangay Kefas se, waato din gaa talibi way cindi hinka se.


Nuniamunum wainkabiajai siete nayaimpinmaya aents aidau, Apajuí eketbaunum ayaumas wajaidaun, nuna siete trompetan tinamkagmayi. 	 Ay di mo malayka iyya din kaŋ ga kay Irikoy jine. I n'i no hilli iyye kaŋ i ga kar.


Adramitionum anumtainum, lancha Asianum wetatus uminas aunum chimpimjá ajin, Aristarco nugka Macedonianum yaakat Tesalónica awa nuwiyashkam nui egkemjau asamtai, ditajai ijunja ashí ashinkawa, 	 Kaŋ iri furo Adramatiya hi fo ra, kaŋ ga ba ka Aziya laabu casu, kal iri sintin ka dira. Aristarkos mo, Tassalonika kwaara, Masidoniya laabu boro no, go iri banda.


Nuwa uchigmatji jegagmak najaimak wake besemag pujuwame, nuniau uchin uchigmak shiig aneak najaimajakbaujinak kajimatame. 	 Waati kaŋ wayboro go hay-zaŋay ra, a bine ga sara zama a saaya to, amma waati kaŋ a na ize hay, a si fongu nda taabo koyne farhã sabbay se, zama a na ize hay ndunnya ra.


Duwik shiig pujubiujum nunash, ¿ya chicham dekaskea duka umikaigpa tujabiaje? 	 Waato araŋ goono ga zuru hal a ma boori. May no k'araŋ gaay hal araŋ ma si cimo gana sohõ?


Tama Jisus ayaak: —Mina anentuk wi taja nuna umiktatui; nudiaun mina Apajuk aneettawai. Dutikakui, wishakam mina Apagjai niina anentain tajuan tuke pujustinaitjai. 	 Yesu tu a se ka ne: «Da boro ga ba ay, a g'ay sanno gana. Ay Baaba mo ga ba r'a. Iri ga kaa a do, k'iri goray nango te a do.


Nui kampatum nantu pujus: “Siria nugkanmag lanchanum wetajai”, tusa pujukmá dekauwai, judío aidau Pablo maami tusag uminas dakainamun: —Nunik dekas kukag Macedoniaya atú nagkaemaktajai, —tiuwai. 	 Waato kaŋ a te handu hinza noodin, Yahudancey na me-hawyaŋ fo te a boŋ saaya kaŋ cine a goono ga soola nga ma furo hi ra ka koy Suriya. Woodin se no a miila nga ma Masidoniya fonda gana ka ye.


“Diez kachují aidau wainkaum duka, diez apu eke dita inabaujin nagkamainatsu nuna iwainawai. Tujash nunú aidauk kuntin muun kapantua nujai ijunag makichik horayaik inamjagtinai. 	 Hilli waya kaŋ ni di din, bonkooni way no kaŋ mana koytaray ŋwa jina, amma i ga du bonkooni hina, ngey nda alman laala care banda, guuru folloŋ wane.


Apu Jisus juna taka takawa ashimak, nuaduí nayaim wegak takuniuwai. Nunik waka Apajuí untsujin ekeemsauwai. 	 Waato kaŋ Rabbi Yesu salaŋ i se ka ban, gaa no i n'a sambu ka kond'a beene. A goro mo Irikoy kambe ŋwaaro gaa.


Yatsug aidauh, ubag aidauh, atumnak Apajuí etegtamag, chicham umiktajum tibauwa nu umiktasa pujutnumag agkanmitkagbau ainagme. Tujash agkanmitkamuitjai tusa ii pegkegchau wakegamu takata duchauwai. Apajuik wakegawai agkanmagau aidauk, tikichjai pempeentuniki aneenis yainikagti tusa. 	 Amma araŋ wo, nya-izey, Irikoy n'araŋ ce burcinitaray se no. Day wa si naŋ burcinitara din ma bine ibaay* laaley no fondo, amma baakasinay do araŋ ma may care se.


Dutikamun yaakat Lidanum nuigtú yaakat Sarognum batsamin aidau aents etsagamun wainkag Apu Jisusan nemagkajui. 	 Lidda nda Saruna gorokoy kulu di a, i bare mo ka kaa Rabbi do.


Tusá aaja apu akatjam wegaju, nunikmag wainkaju yayan, ditá nugkeen batsamsá wainkamun. Nunik yaya eketbaun nemajuk we wenakua, jegá uchi pujamunum nuna mamikis yaya eketunum jegawajui. 	 Ngey mo, kaŋ i maa bonkoono sanno din, i koy. Handariya mo kaŋ i di wayna funay haray go ga koy i jine, kal a kaa ka kay nango kaŋ koociya go boŋ do.


Tikich aidaun juna ujak idayak, dekas ni jintintaiji ijuntatman ayampatua: “Atumek shiig aneastajum wi takaamush wainu asajum. 	 A bare nga talibey gaa ka guunu i se ka ne: «Albarkanteyaŋ no moy kaŋ yaŋ ga di haŋ kaŋ araŋ wo goono ga di.


Junak wika, chicham pegkeja imanun ujapainak tsanugmag, anentaimin yapagtugmawainum tusan tajime. 	 Woodin no ay goono ga ci hala boro kulu ma si araŋ halli nda sanni kaŋ ga darandi.


Timatai nui inagkeaki yaakat Jerusalén ejegau, dutika jega Apajuí ememattainum yakí iwaká: —Ame dekas Apajuí Uchijiyaitkumek juwi wajasmek tsekem iyaata, 	 Koyne, a kond'a hala Urusalima* k'a kayandi Irikoy* windo gar'izo boŋ beene ka ne a se: «Da ni ya Irikoy Izo no, ma ni boŋ taŋ ganda.


Nunik tikich tsawantai ataktú Jisus kucha Tiberias tutai tugkitken batsatun wantintukui. Junak juní dutikauwai. 	 Woodin banda Yesu ye ka nga boŋ bangandi talibey se Tiberiya teeko me gaa. Mate kaŋ cine a na nga boŋ bangandi i se neeya:


Juna inagnak tikich tsawantai wakan pegkegchau aentsun egkemtua chichachu emamun, Jisus jiikí awetak chichamtikau. Dutikamun wainkag aents tuwak ijunuk puyatjukag diidau. 	 Yesu goono ga follay fo gaaray kaŋ na bora te beebe. A go no mo, waato kaŋ folla fun, kala beeba salaŋ. Borey marga dambara.


Juagkak camello uje najanamun nugkujakuí, akachumtaijish duwap aajakuí, manchin dapá yumijijai yuujakuí. 	 Yohanna bumbo, a bankaara yo hamni no i n'a kay d'a. A goono ga guddu nda kuuru nga canta gaa. A ŋwaaro mo ga ti do-ize da ganjo ra yu.


Nuniau asamin amina iniagme: ¿Roma apuji kuichkijish sumainkaih, atsa sumainchaukaih? —tuidau. 	 To. A ga halal* iri ma jangal bana Kaysar* se no, wala manti yaadin no?»


Atum: Jutiik chicham umiktajum tibauwa nu umiinaku, Apajuish pegkeg diyaam amainaitji, tuidau asajum Kristuk tupanjaugme. Imá Kristuig kajintsá anentaimjumin, pegkeg ainagme Apajuí tujamaina duka atumek dakitjaugme. 	 Araŋ kaŋ ga ba Irikoy m'araŋ adilandi asariya ganayaŋ ra, araŋ fay da Almasihu, araŋ daray gomno gaa no.


Ni antutaiji ajamuk, Wakaní Pegkeji Jisusa nemajin aidaun chichajak: Apajuiyai kajintsá anentaibaunum pegkegchaun depetkau aidaunak, yutai maná tutai nayaimpinum uukbau awa nuna ayujatnaitjai, dutikakun kayauch pujunum yamajam dita daaji agagbaun susatnaitjai. Nunak makichkish dekamainchau ainawai, imá nuna juwa duke dekaatnai, tawa nuna antuktinme. 	 Boro kaŋ gonda hanga ma maa haŋ kaŋ Biya goono ga ci Almasihu margey se. Boro kaŋ te zaama, nga se no ay ga Manna* tuganta no, ay g'a no tondi kwaaray mo. Tondi kwaara din boŋ, maa taji go hantumante, kaŋ boro kulu s'a bay, kala nga kaŋ du a.»


Aents aidau yawá pegkegchau tsuumaina numamtin yujas: Uwemjata takugmek pakamaktajum, tu yujaina nujaig kuitamamkatajum. 	 Araŋ ma haggoy da goy laalo teekoy, araŋ ma haggoy da ngey kaŋ ga ti hansey, araŋ ma haggoy da borey kaŋ ga gaaham dumbu.


Herodes Judea nugka apuji wajas pujai, nunú nugkanmag yaakat Belegnum Jisus akiinauwai. Nunik akiinamtai yaakat Jerusalegnum tikich nugkanmaya etsá minitaijin batsamin aidau kaunkajui. Nunú aents aidauk yacha yaya aidaun dekapawag diisag dekau aajakajui. 	 I go no kala alwaato kaŋ i na Yesu hay Baytlahami, Yahudiya* laabu wane ra, Hirodus* koytaray zamana ra, nga no, seeku fooyaŋ fun wayna funay haray ka kaa Urusalima*, ka ne:


Tusa tiajam Jisusa jintintaiji aidaushkam wegag yaakat jegakmag, ni tibaunak imatiksag wainkag, Pascuatin yuwatnunak nui umikajui. 	 Talibey koy ka furo kwaara ra. I di mate kaŋ Yesu ci ngey se, i na Paska ŋwaaro soola mo.


Juna Jisus tutai, jega Apajuí emematku ijuntain kuitamin makichik juwatki yapinum awatak: —¿Amesh sumo sacerdotesh tu chichagkamum? —tiuwai. 	 Waato kaŋ a na sanney din ci, doogarey kaŋ goono ga kay noodin ra afo na Yesu saŋ ka ne: «Ya-cine no ni ga tu alfaga beero se d'a?»


Nuaduí kuitamamkatajum, Apajuí aujtabauwa nu dakitjaijum. Apajuí jujú nugka juwi chicham umiktajum tibaun antugkachaju aidauk, suwimkanak uwemtutskek nagkankachajui. Nuní nagkaemasa jutiik Apajuí nayaimpinum pujus, chicham umiktajum tujamawa nunú umiashkuik suwimkak pegké uwemtumaitsuji. 	 Wa haggoy fa, araŋ ma si wangu _Irikoy__ kaŋ go ga salaŋ se. Zama nda borey kaŋ yaŋ wangu ka maa nga kaŋ kaseeti i gaa se ndunnya ra mana koma, sanku fa iri, d'iri ga banda bare nga kaŋ kaseetiyaŋo ga fun beena ra gaa.


Tutai Jisus ayaak: —¡Chicham umiktina nu yacha aidautigminash wait anentajime! chicham umiktajum tibauwa nu kakajus umimainchauwa ibauk, tikich aidauk ju umiktajum tajume, atumkesh umiachiatkujum, atum kijin jumainchauk tikich ayankajum, machikish yaitsuk emasjum chichagmainaitjum numamtuk wajau asagmin. 	 Amma Yesu ne: «Kaari araŋ wo mo, asariya dondonandikoy! Zama araŋ goono ga borey jarandi nda jarawey kaŋ ga tin. Araŋ bumbey wo si baa kambayze folloŋ dake jarawey gaa.


—¿Antukchamkaijum ii yamai nagkamsagmek Jisus pachisjumek aents aidauk jintintuawaigpajum tibaijim duka? ¿Wagka antukchaugme? Atum aajajum ashí Jerusalegnumia jintinbau asag, jutii aidautin ditap nu aentsnak mau ainawa tujamainawai, —tuidau. 	 ka ne: «Manti iri n'araŋ lordi nda gaabi ka ne araŋ ma si dondonandi maa wo ra? Guna mo, araŋ na Urusalima toonandi nd'araŋ dondonandiyaŋo. Araŋ ga ba mo ka bora din fundi alhakko candi k'a dake iri boŋ.»


jaanchjinak japikí tujit ichigkag wajantag, nugka yukuukuntun atsaaki jukiag yakí nagkimawag wajagtai, 	 I goono ga kuuwa ka ngey bankaarayey kaa ka laabu ku ka say beene.


¡Wait anentuinajai ditanak! Caín wajukauwa nunina duwi, tuja Balaam wajukauwa nunisag kuichik jukita tabauwai pegkegchau takaina duwishkam, aantsag Coré ni chicham intimtinig jakauwa nuniktin asagmatai. 	 Kaari ngey! Zama i na Kaynu fonda gana, ka waasu ka ngey boŋ no Balaam* darayyaŋo se alhakku sabbay se, i halaci mo Kora murteyaŋo ra.


Nuna ti wakitki ni jintintaiji batsakbaun jegantun diikmá, kajig batsatun wainak Pedron chichajak: —Simón, ¿kanamek? ¿makichik horakesh iwá pujumainchauk dekapeam? 	 A kaa ka nga talibey gar i go ga jirbi. A ne Bitros se: «Siman, ni goono ga jirbi no? Ni si hin ka batu baa guuru folloŋ?


Aents Apajuinumian dekatan jukiu aidauk, pujutji pegkeg, tsuwat chichaman dakitin, kakagchauch, wait anenkagtin, pegkejan takau, ashí aentsun betek eme anentus diin, waitjuchu, ni anentaibaujiya nunash dutiksag dekaskenum chichau amainai. 	 Amma laakal kaŋ ga fun beene, sintina day a ga hanan, laakal kanay wane no, baani wane no, boŋ-dogonay wane mo no. Toonante no da suuji nda goy hannoyaŋ. A si sanni ci ka tun a boŋ, a sinda munaficitaray mo.


Mina yatsug aidauh, ju anentaimsa diistajum. Duwik Apajuí etsegtujakajua duka kuashat waituinakush, waugtutsuk pujusag, Apajuí chichamenak etsejujakajui. 	 Ay nya-izey, araŋ ma fongu nda annabey* kaŋ salaŋ Rabbi maa ra. Araŋ m'i dondon ka suuru taabi ra danga mate kaŋ cine i te.


Antuktajum, wi amina jeemin taa wajasan: Pujamek, tusan untsumainaitjam numamtuk wajajai. Tuja ame wayaata tusa ipatkuminig wayattajai, nunikan amijai chichaakun, amijai jimagkan yujumkan yuwattajai. 	 Guna, ay goono ga kay fu meyo gaa, ay goono ga kar-kar. Da boro fo maa ay jinda ka meyo fiti, kulu ay ga furo a do, ya ŋwa a banda, nga mo ma ŋwa ay banda.


Nuniau asamtai capitán Jisus pachisa chichaamun antuk, judío apuji aidaun wajumak awetiuwai: Wait aneas taa mina inakeg jaa juna etsaentujati, tusa. 	 Kaŋ a maa Yesu baaro, a na Yahudance arkusuyaŋ donton a do k'a ŋwaaray a ma kaa ka nga bannya no baani.


Tama utujimkag, ditak pempeentunikiag chichainak: “Juagnak Apajuí awemauwai tajinish, ‘¿Tujash wagka dekaskeapi tichau ainagme’ tujamtata jama? 	 Kala i saaware ngey da care game ra ka ne: «D'iri ne: ‹Irikoy do no›, a ga ne: ‹Day ifo se no araŋ man'a cimandi?›


Imatikam Jisus chichaak: —Mina Apajuk yamai tsawanta juwish takaawai, nuaduí wishakam dutiksanuk takaajai, —tiuwai. 	 Amma Yesu tu i se ka ne: «Ay Baabo goono ga goy hala sohõ, ay mo goono ga goy.»


Nuniai nuwa waje wayaa niishkam jimagchik kuichik cobre najanamu, akiktanash imanis akikchaun egkeauwai. 	 Wayboro talka fo kaŋ kurnye bu mo kaa ka tanka hinka daŋ.


Nuna timatai sacerdote apuji, chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai antukag, wajuk maawajik tuidau. Tuinayatak ni jintinkagtamun ashí aents aidau puyatjus antujuidau asagmatai nuna ishamaidau. 	 Alfaga beerey da asariya* dondonandikoy mo maa. I ceeci mate kaŋ ngey ga te k'a halaci nd'a, zama i ga humbur'a zama borey marga dambara nd'a dondonandiyaŋo.


¿Kuashat pegkeg takaidau asajum waitkam asauwaitjum duka, wainkagmek waittsauwaitjum? 	 Wala araŋ na taabi boobo haŋ yaamo no? Da day daahir yaamo no!


Nuna tutai aimainchau dekapedau asag, makichik aentskesh iniaschajui. Nui nagkamsag ataktuk iniaschaju. 	 Boro kulu mana ta ka tu a se da sanni kulu. Za han din hane mo no boro kulu mana ta k'a hã hari fo koyne.


Nunika Pablo Aso taamtai igkunika nui niish egkemjamtai Mitilene jegabiaji. 	 Waato kaŋ a kuband'iri Assos, iri mo n'a sambu ka kaa Mitilen.


Apu Jisus wakegakuig, Timoteon waamak atumiin awemata tajai, atum batsatbaugmin dekaan shiig aneastasan. 	 Amma ay gonda anniya Rabbi Yesu ra ay ma Timotiyos donton araŋ do d'a tonton kayna, zama ay mo ma du bine-gaabi waati kaŋ ay du k'araŋ gora baaru bay.


Nuna tusa ataktú tanta diikmá kajigká batsatun wainak ishintau, dutikamash ditak kaji senchi mainamu asag, Jisus augmash aimainchau dekapjajui. 	 Waato kaŋ a ye ka kaa, a n'i gar i go ga jirbi, zama i moy tin gumo. I mana bay mate kaŋ ngey ga tu a se d'a.


Jisus pachisa augmatuinamun antuk, aents tuwakbaunum eteenki ukujin pataetuk Jisus jaanch pataká nugkuagbaujin antinkauwai. 	 Amma waato kaŋ a maa Yesu baaro, a furo jama ra a banda k'a kwaayo ham.


Dutikawagmatai Festo chichaak: —Apu Agripah, ashí muun aidautijum jutiijai juwi ijunjaujum nu aidautigminash tajime, ju aentsun juwi itaag juna, ashí judío aidau chichaman aputusaje Jerusalén nagkamsag, nunisag juwi Cesareanum taamtaish: ‘Juka ayatak mantamnati’, tusag segatuinawai. 	 Fastos mo ne: «Bonkoono Agariba, d'araŋ borey kulu kaŋ yaŋ go ne iri banda, araŋ go ga di bora kaŋ Yahudancey jama n'ay ŋwaaray a boŋ Urusalima ra, hala ka kaa neewo mo. I goono ga ngey jindey sambu ka ne a si hima a ma funa koyne.


Ajak nagkamchak nejekaja nuwiya juuká Apajuí suwaji. Nunú dekamtijamji ashí juuktatag dushakam Apajuinua nuna. Aantsag Apajuinun pegkejan takastajai tusa ajak ajaamua dushakam kagkapesh, kanaweshkam ashí Apajuinuk ainawai. 	 Da looma sintina ciya _sargay__ hanante, yaadin mo no motta. Da kaajo mo ciya hanante, yaadin mo no kambey ga ciya.


Tujash dekaskeap jukittaja tabauwai utujimtsuk segatajum. Wagki aents utujima duka, nayants tsukatbauji dase umpuam tsukatuk weu, mai waket wajama numamtuk wajawai. 	 Amma a ma ŋwaaray da cimbeeri, a ma si sikka baa kayna. Zama sikkante wo ga hima teeku bonday kaŋ haw goono ga faaru k'a tunkufa.


Nunikagmatai Jisus ni jintintaiji aidaun untsuká ijumag: —Jujú aents aina juna wait anentuinajai. Kampatum tsawan wijai batsatainawai, tujash yumainji atsujuinawai. Yujumkan ayugtsukek ditá jeenig ishimaitsujai, jeen jegatakamag pimpikiag jaka iyaantainum tau asan. 	 Yesu na nga talibey ce nga do ka ne: «Ay goono ga bakar jama wo se, zama a to jirbi hinza sohõ kaŋ i go ay banda. I sinda haŋ kaŋ i ga ŋwa mo. Ay si ba ay m'i sallama da haray, i ma si koy ka gaze fonda boŋ.»


Judío aidautik yaunchuk Kristu nemagtsukek, Apajuí chicham umiktajum tiuwa nunú, chicham umiktinun Moisés agajua nujai umiaku uwemjagtasa kakanmamajakuitji. Nunijakuitag nunú yamaik jutii judío aidautish imá Kristuig kajintsá anentaimjin, ashí tikich judiuchu aidaush imá Kristuig kajinas anentaimaidau asagmatai, mai yamajam aentsua numamtin etamkauwai. Dutik shiig agkan anentaimsa pujutnak amasajui. 	 waato kaŋ a na ibaretaray kaa nga gaahamo do, danga asariya* kaŋ gonda lordi* da farillayaŋ nooya. A na woodin te hal i boro hinka din ra a ma boro taji folloŋ taka nga bumbo ra. Yaadin no a na laakal kana te d'a.


Nunikagmatai comandante jegantun, Pablon achiká juki jimag jiju ikagmauwai, jigkagtajum tusa sujuk idayas ajuma duwi jegantun: ¿Amesh dekas yaitpa? ¿Wají chichamaiya aikagmainawa? tusa iniibi. 	 Gaa no wongu nyaŋo kaa ka maan ka Bulos di. A lordi ka ne i m'a haw da sisiri hinka. A hã hala Bulos wo boro kaŋ no, da haŋ kaŋ no a te.


Wika chicham yamagma nu Kristu pachisa etsegbaunmag datsamatsjai, wagki ashí aents nuna antukag dekaskeapi tuidaunak Apajuí senchigtina ibau asa uwemtikau asamtai, dekatkauk mina pataag judío aidauná uwemtikak, duwi judiuchu aidaunashkam uwemtikatin asamtai. 	 Zama haawi s'ay di Almasihu Baaru Hanna se, zama Irikoy dabaro no kaŋ ga faaba no boro kulu kaŋ g'a cimandi se, sintina Yahudancey*, gaa dumi cindey mo se.


Ditak uwig mantamnak numpeen ukajua duwi, dita tudaujin bakumamainnak agkanmagawaju asag, tuja uwig takasbauwa nuna etsegtuinak depetmamkaje. Ditak sapigmakchaje chicham etsegku mantamnatnash, maamash jakagtatus uminas yujaidau asag. 	 I te zaama a boŋ mo Feej'izo kuro da ngey seeda sanno sabbay se. I mana ba ngey fundey mo hal i mana wangu ngey ma bu.


Jisus jega Apajuí ememattainmaya jiinki wetatman niina jintintaiji aina nuwiya makichik: —Jintinkagtinuh ¡amesh diisia kayash yajau ekenjá iwaja jegamkamuajah! —tau. 	 Waato kaŋ Yesu goono ga fatta Irikoy windo ra, kal a talibi fo ne a se: «Alfa, guna tondey da cinarey kaŋ dumi go ne.»


Tujash atumek: Ni apajin, dukujinakesh: ‘Ashí midau ajuta junak Apajuin anentag anagkuamjai, nuniku asan yaimaitsugme’ tusa 	 Amma araŋ ga ne: ‹Boro kulu kaŋ ga ne nga baaba wala nga nya se: Haŋ kaŋ ga hima doŋ ni ma du ay do, woodin ya sargay no,› kulu a si baabo da nyaŋo beerandi baa kayna.


Tikich jigkai kayá awanken nugka machik aunum kakekauwai timag duka, aents chichaman antuk dekaskeapi tusa wakegas nemajuidau, utugchatnum jegaak idayina nuna takun timajai. 	 Tondi boŋ waney ga ti borey kaŋ yaŋ ga maa, ka sanno ta nda farhã. Amma i sinda kaaji. Jirbi kayna fooyaŋ no i ga gana, amma siyaŋ alwaato ra i ga ye banda.


Dutikainai Jisus chichaak: —Namak achikujum aanú wajumak itatajum, —tiuwai. 	 Yesu ne i se: «Wa sambu hamisey ra kaŋ araŋ du sohõ ka kand'ey.»


Tutai Jisus ayaak: —Yamá mainuk pata patakag maak pujumaitsui tsuwatjin ajapau asa, ayatak naweeg nijatam amainai, anmamtuk atumek tsuwatchau ainagme, tujash ashí tsuwatchauk ainatsjume, —tiuwai. 	 Yesu ne a se: «Boro kaŋ i jin ka nyumay si laami kal i m'a cey nyum, amma a gaahamo kulu ga hanan. Araŋ wo ga hanan, amma manti araŋ kulu.»


Mantamdauwaitak aneantu tabaun antukag tikich aidauk ayatak dushikinai, tikich chichainak: —Dekas imá pegkeg ju tame duka tikich tsawantin antakuish antukagmi, duwi etsegkata, —tiaju. 	 Waato kaŋ i maa buukoy tunandiyaŋo sanno, i ra boro fooyaŋ haaru. Amma boro fooyaŋ ne: «Iri ga ye ka maa ni se koyne sanno wo boŋ.»


Atum wi tajim nu imatiksagmek umiautigmek mina kumpag ainagme. 	 Araŋ ya ay coroyaŋ no, d'araŋ ga haŋ kaŋ ay g'araŋ lordi nd'a te.


Juan aatus uwegshunum chichagkagtak wekagai Jerusalegnumia aents aidau, ashí Judea nugkanum batsamin aidaushkam, namak Jordán uwet batsataidaushkam ni chichagkagtamun antukagtatus kautkajui. 	 Alwaato din no Urusalima borey da Yahudiya laabo borey kulu da borey kulu kaŋ go Urdun* windanta fatta ka kaa a do.


Nantagtajum wegagmi, diistajum mina sujutkatin ashí taa mina nu, —tiuwai. 	 Wa tun, iri ma koy. Guna, bora kaŋ g'ay nooyandi neeya ka maan!»


Dutikawajam ashí aents aidauk jiinjag Sóstenes, dekas jega ijuntain apujiya nuna achikag, apush wajasá dii wajataig suwimaidau. Dutikiagtaishkam apu Galiogkak shiig pachikchau. 	 Ngey mo, ikulu na Sostano di, kaŋ ga ti Yahudance diina marga jine bora. I n'a kar ciiti karga jine, amma Galliyo mana woodin yaŋ kulu saal.


Junak dekas tajai: Apajuí etsegtin Elías pujujakua nunú tsawantinig, Israel nugkanum batsamajakajui kuashat nuwa waje aidau, nuniamunum ashí Israel nugkanum nujantai waitiamu tepeauwai, kampatum mijan jimaituk yumi yutachu asamtai. 	 Haciika ay ga ci araŋ se: wayboro boobo kaŋ kurnye bu go no Israyla laabo ra Iliya* jirbey ra, alwaato kaŋ i na beena daabu jiiri hinza nda handu iddu, kaŋ haray bambata te laabo kulu ra.


Atumek yaunchkek Kristui kajintsá anentaimainachu asajum, Apajuí pujutan sukagtina nujaig tupagkiu aajakuitjume. Nunin asajum jakaujai betek batsamajakuitjume pegkegchau takaakjum, Apajuí umigchau asajum. 	 Araŋ wo, waato araŋ go buukoyaŋ araŋ taaley d'araŋ zunubey sabbay se.


Nuwiyati juwaki anuasa ashí ashinkawa Regio jegawabiaji. Nunika kashinia duwi wegamunum dase surnumia senchi umpumpakui, jimagchik tsawantaik Puteolinum jegawabiaji. 	 Iri tun noodin ka windi ka kaa Regiyum. A suba mo kala dandi kambe hawo tun. Zaari hinkanta mo iri kaa Buteyoli.


Tiagtai Jisus ayaak: —Roma apujinua duka nigki susatajum, Apajuinua dushakam Apajuik susatajum, —tiu. 	 Yesu ne i se: «Yaadin gaa, wa Kaysar hayey no Kaysar se. Irikoy hayey mo, araŋ m'i no Irikoy se.»


Tiagtai: —Wi siete pagkan jukin cuatro mil aents ayugkamash ¿wajupa chagkina aimkamiugme ampinkau aidaush? Tama dita aiinak: —Siete aimjamiaji, —tuidau. 	 Yesu ne: «Buuru kunkuni iyya din boro zambar taaci game ra binde, cilla beeri kaŋ to da patarmi marge no araŋ sambu ŋwaaro banda?» I ne a se: «Iyye no.»


—Tujash ame Kristuchu, Eliaskeshkam Eliaschau, Apajuí etsegtin taatnai timawa dukesh achayatkumesh ¿wagka aentsush yamiame? —tuidau. 	 I n'a hã ka ne: «Ifo se no ni goono ga baptisma* te, da ni manti Almasihu, ni manti Iliya*, ni manti annabo din mo?»


Tutai: —Ame pataim aina nuwiyag tu daagtinuk atsajama, —tuidau. 	 I tu ka ne a se: «Ni dumo ra boro kulu si no kaŋ i g'a ce nda maa woodin.»


Wenunum wayá duka aentsnak pegkegchauk ematsui. Untsu aentsun weninia jiina nunú aentsnak pegkegchau emawai. 	 Manti hari kaŋ ga furo me ra no ga boro ziibandi* bo. Amma wo kaŋ ga fun me ra din, nga no ga boro ziibandi.»


Nuna ti ashí niina jintintaijin nawen nijatuk, Jisus ataktú ni awantak pataká nugkutaijin nugkujá mesanum jegantá ekeemas: —¿Wi juna jutikajim dusha atumesh shiijak dekajum? 	 Waato kaŋ a n'i cey nyum ka ban, a ye ka nga kwaayey sambu ka goro koyne. A ne i se: «Araŋ ga bay haŋ kaŋ ay te araŋ se, wala?


Tutai Pedro ayaak: —Apuh, ¿wagka yamaikish minimainchauwaitja? Wishakam amijai jakatasan umintsan wekaejai, —tau. 	 Bitros ne a se: «Rabbi, ifo se no ay si hin ka ni gana baa sohõ? Ay g'ay fundo no ni sabbay se!»


“Tikich Apajuin etsegtin Samuelash aikasag tiuwai; tuja nuigtú tikich Apajuí etsegtin aidaushkam Jisusan pachisag aikasajag ni taatnujinak tiajui. 	 Oho, annabey kulu mo, za Samuwila da annabey kaŋ yaŋ n'a banda gana, hal i me-a-me kaŋ yaŋ salaŋ, i na jirbey wo baaru dede.


Tujash tsawan jegattawai nuwena nunú juwam atata nu, nunikmatai ipaamu aidaush wake besemag dekapenak yujumkanak ijagmakagtatui, —tiuwai. 	 Amma jirbiyaŋ ga kaa kaŋ i ga arhiijo kaa i game ra. Waato din gaa no i ga mehaw.»


Nunitai ashí aents aidau: Aents tudaugtinu jeen kanagtatus wegawai, tusag augmatuidau. 	 Waato kaŋ borey di woodin, i kulu jance ka ne: «A furo ka zumbu zunubikooni fo kwaara.»


Atum tudaujum idaisatasajum kakanmamkujum, takaaku pimpitia imanikjum pimpikjum pujautigmek minai minitajum, wi ayamtijatjime. 	 Wa kaa ay do, araŋ kulu kaŋ goono ga taabi, jaraw tiŋokoyey, ay mo g'araŋ no fulanzamay.


“Ame tikich aentsjai kajegdaikamu ajutjamaig, Apajuí anentag susata tibaugmea nu jukim jega Apajuí ememattainum wetsuk, 	 Da mo ni goono ga ni sarga* salle sargay teeyaŋo do, noodin mo ni fongu nin da ni nya-izo game ra gonda hay fo,


Tsawan ayamtai nagkaemaki tumig tsawagmatai, María Magdalanmaya, tikich Maríajai Jisus ukusbaun diisagtasag wegaju. 	 Asibto* banda, jirbi iyya zaari sintina susubay za da hinay, kala Maryama Magdaliya bora da Maryama fa mo, i koy ka saara guna.


Tujash jutiik Wakaní Pegkeji jutiiní pujau asamtai, Kristu dekaskeapi tau asajin pegkeg etamkauwa duwi, Apajuijai pujustinaitag nu dakainaji. 	 Zama iri wo, cimbeeri* boŋ no iri goono ga adilitaray kaŋ se iri ga beeje batu Biya _Hanno__ do.


Imá Apajuiya duke aentsun: Juuwai pegkejak, juuwai pegkegchauk tusa etegmainuk. Nigki chicham umiktinnashkam sujamsauwai, uwemtijamtanash nigki uwemtijamainuk. Tuja suwimkanashkam nigki sujamainuk. Aajaya nunin aish, ¿wagka amesh niiya ibaunigkish aents aidaush: Auk pegkegchauwai, juuwai dekas pegkejak tusamesh etegkeame? 	 Zama asariya Nooko da Ciitiko folloŋ hinne ka bara. Nga no gonda faaba dabari, a gonda halaciyaŋ dabari mo. Ni wo may no, kaŋ ga ni gorokasin ciiti?


tujash dekas uwijan kuitamna duka waitijin wainai. 	 Amma boro kaŋ ga furo meyo gaa haray ya feeji kuruko no.


Nunik senchi untsumak: “Apajuí ishamsajum ememattajum, ni aents pegkegchau aidaun suwimkan susatna duka hora jegau asamtai. Ememattajum Apajuí nayaimpin, nugkan, nayantsan, yumi pukuni jiinaidaunash ashí najankauwa nunú”, timayi. 	 A goono ga ci nda jinde beeri ka ne: «Wa humburu Irikoy, k'a no darza, zama a ciito saaya to. Wa sududu a se, nga kaŋ na beene, da ganda, da teeko da hari-moy te.»


Juna pachis yaunchuk Apajuí tiuwa nuna, Apajuí etsegtin Oseas agagbaunum: “Yaunchkesh mina aentsjuchu aajakú aidaunash: ‘Mina aentsjuitme’ titinaitjai, duwikish aneeshtaijua nuna: ‘Mina anetaijú’ titinaitjai”, tawai. 	 Zama yaadin no Irikoy ne Hoseya tira ra: «Borey kaŋ yaŋ manti ay jama, ay ga ne i se ay jama. Bora kaŋ ay si ba mo, ay ga ne a se ay bine baakwa.»


Nuna tusa Jisus nugkaa usukmá, niina usukinig nugkan uchupig juki, wainmachu jiin anujtukui. 	 Waato kaŋ a na woodin ci, a na yollo tufa laabo ra ka botogo diibi nda yolla ka danawo moy tuusu nda botoga.


nu ashí aents aidaun tsaapmitkatnuk waamak taatin asamtai. 	 Woodin annura cimi-cimo no kaŋ goono ga kaa ndunnya ra, kaŋ ga kaari boro kulu gaa.


Imaa imaaninakua katigkag Genesaret nugkanum jegawajui. 	 Waato kaŋ i daŋandi mo, i to Janisarata laabu.


Tujash mina pataag Israel aents aina duka, chicham umiktin aina nuna ausajui umiktatus wakegaidau asag, nu nuniamunmas Apajuí pegkeg diigmasajainta tuidau asag. Aatus kakanmamainakush chicham umiktina nuwiyanak egaidau asag, nunú chicham umiktina nu yaijatmainjig atsuju asamtai, Apajuí emtinig pegkeg diyamak asachajui. 	 Amma Israyla, kaŋ goono ga asariya* fo gana zama nga ma du _Irikoy jine__ adilitaray, mana to a gaa.


Tiagtai Jisus chichaak: —Atum imaanisa Apajuiyai kajintsá anentaimaujum atsugtamainawai. Dekas tajime: Kajintsá anentaimaujum mostaza jigkayiya nuninchikesh ajutjamainakuig, ju muja jujú chichagkujum: ‘Juig atsuk tikich yantamnum wetá’, tamak nunisag nagkaemamainai. Makichkish tujinmainuk atsugtamainaitjume. 	 A ne i se: «Araŋ cimandiyaŋo no ga sasabay. Zama haciika ay ga ne araŋ se, d'araŋ gonda cimbeeri* sanda mutard* ize cine, kal araŋ ma ne tondi kuuko wo se: ‹Tun ne ka koy yongo› -- kal a ma tun. Hari kulu mo si mongo araŋ se.


—Jutii ni tabauk antugkabiaji: Wi ju jega Apajuí ememattai uwejái takasbauwa nunak, yumpuan kampatumchik tsawantai tikichin jegamkattajai uwejai takaschamun timayi, —tuidau. 	 «Iri maa a ne: ‹Ay ga Irikoy fu wo kaŋ i te da borey kambey zeeri, amma jirbi hinza nda care game ra ay g'afo cina kaŋ manti nda kambey.› »


Dutikam ameshkam wi Jisusaig kajintsan anentaimag junismek anentaimu asam, mina itugtumainaitam dutiksamek jukita. 	 Yaadin gaa, da ni ga fongu nd'ay danga ni hangasin, ni m'a ta danga ay bumbo cine.


Nunikmatai jimaja ju trompetan umpuagmayi, dutikamtai makichik muja muunta iman kegaun nayantsanum nagkimá ajugmayi. Dutikamtai nayantsan jimaitukjin amaisattak numpa wajasmayi. 	 Malayka hinkanta mo kar. Kal i na hay fo kaŋ ga hima tondi bambata kaŋ danji go ga ŋwa jindaw teeko ra. Teeko kanandi hinza ra afo bare ka te kuri.


Nunú imá jutiik kakanmamsa uwemainaitkuig, wi dekas imá mina takatjuig uweemain aajakuitjai. Witjai dekas tikich aidaun nagkaesan ashí chichamnash umikunuk. 	 baa kaŋ ay gonda gaaham do naanay daliili. Da boro fo ga miila nga gonda gaaham do naanay daliili, ay wo du ka bis'a.


“Atumek ausachukaitjum Apajuí chichame agagbauwa nui: ‘Aents jegá jegamin aidau kayá ajapawajua nunú, kaya dekas jegá ichichkatin apututia iman wajasé, 	 Wala araŋ mana sanno wo kaŋ go Irikoy Tira Hanna ra caw no? ‹Tondo kaŋ cinakoy wangu, nga no ciya cinaro boŋo.


Nu dekau asaja shiig aneasa pujuidautik tsanugbauk achatnaitji, wagki Apajuí Wakaní Pegkejin amasua nunú Apajuí senchi anejata nuna dekamtijama Apajuí aneen etabiu asamtai. 	 Beeje mo si boro haawandi, zama Biya* Hanna, kaŋ Irikoy n'iri no, n'iri biney toonandi da Irikoy baakasina.


anentaimtajish pegkegchau, ni tibaujinash umichu, makichik aentsnakesh shiig anentus diichu, tsagkugkagtuchu, wait anenkagtuchu ainawai. 	 I sinda fahamay, i sinda naanay, i sinda baakasinay kaŋ ga hima nd'a, i sinda suuji mo.


Jutiik iina tudaujinig jakaujai betek batsatjinig, Kristu maamu aajakuitak, ataktú nantakiuwa duwi pujutnak amasuí, imá niina wait anejattinig uwemtikam asauwaitji. 	 a n'iri funandi Almasihu banda. A na woodin te baa waato kaŋ iri ya buukoyaŋ no iri taaley sabbay se. (A gomno do no a n'araŋ faaba.)


Nunin asamtai dekas jujú aents aina juka waitkatsuk idaisatajum wetinme. Jujú dita takaina ju ditak jutiká yujainakug megkaekattawai; 	 Sohõ haŋ kaŋ ay ga ci araŋ se neeya: wa fun borey din banda ka fay d'ey. Zama saawara wala goyo wo, hala day borey do no a fun, a ga sara.


Nunikag yamá tsawaig, Jisus kuchanum uwetus wajau, nunittaman niina jintintaiji aidau wainainakush, Jisusap wajawa tichajui. 	 Amma waato kaŋ mo ga ba ka bo, Yesu kay teeko me gaa, amma talibey mana bay hala Yesu no.


Nuniau asamtai, ashí dita dutikatajum tujamaina duka imatiksagmek umiktajum, tujash ju umimainai tuinayatak pegkegchau takaina duka atumek takasaigpajum. 	 Hayey kulu kaŋ i ga ci araŋ se, araŋ m'i gana, araŋ m'i te mo. Day wa si te i goyey cine bo, zama i ga ci no, amma i si ga te.


Yatsut anendaisa pempeentuniki aneenita duka idaisaigpajum. 	 Wa soobay ka koy da jina nya-izey baakasinay ra.


“Apajuí inapa duka, mostaza jigkayin aents ajajin ajaamu, tsapai jigkai piipichitak tsakajá muun wajasmatai, yakiya pishak aidau nuna kanawen pasugmama numamtuk, Apajuishkam aents wajumkea nui inabaujin nagkama kuashat emawai”, tiuwai 	 A ga hima sanda mutard* ize cine no kaŋ boro sambu ka duma nga kalo ra. A beeri hal a te tuuri-nya, beene curey mo zumbu a kambey boŋ.»


Apajuiyai kajintsá anentaibauwai Abragkak, Apajuí chichajak: “Uchi ajutjamtatui” tusa anagkuauwaitak, dekaskenmash minaish kajinas anentaima tusa dekapeak: “Uchijum makichkiuchia nu maam emematjita” tamash dutikatatus wakekauwai. Apajuí Abragkan anagkuak: 	 Cimbeeri ra no Ibrahim, waato kaŋ Irikoy n'a gosi, a na Isaka salle sargay. Oho, Ibrahim kaŋ du alkawley go ga nga ize follonka salle,


Numamtuk, atum ainajum anuiya ashí niinu aidaun idaitan dakitauk, mina jintintaijuk amaitsui. 	 Yaadin mo no, d'araŋ boro kulu si hari kulu kaŋ ga ti nga wane taŋ, a si hin ka ciya ay talibi.


“Apajuí aentsnum inama duka, apu niina inake diwibau asa akigkata tusa segauwa nujai betekmamtinai. 	 Woodin sabbay se no i ga beene koytara deedandi nda koy fo kaŋ ga ba ka nga nooru kaŋ go a tamyaŋ kambe ra kabu.


chichaak: —Dekas tajime: Atum pujutjum yapajiajum uchi aina jumamtin wegachkugmek, Apajuí inamak amain ainatsjume. 	 ka ne: «Haciika ay ga ne araŋ se: d'araŋ mana bare ka te sanda zanka kayney cine, abada araŋ si furo beene koytara ra.


Nuna ti chichajak: “Ashí nugkanum wetajum, nunikjum yamajam chichama ju ashí aents aidaunum etsegkatajum. 	 A ne i se mo: «Araŋ ma koy ndunnya kulu ra, ka Baaru Hanna waazu borey kulu se.


Yatsug aidauh, ubag Jisusa nemajin aidauwah, Apajuí wait anenjamjau asagmatai atumi iyashmik Apajuí susatajum, Apajuí anentag sutaiya numamtuk, tusan segajime. Nunikjum imá nigki umigkujum, ashí ni wakeja duke imatiksagmek takaakjum pujustajum. Jutiik nuní Apajuik umigmain ainaji. 	 Yaadin gaa, nya-izey, ay g'araŋ ŋwaaray Irikoy suujey sabbay se: araŋ m'araŋ gaahamey salle sargay fundikooniyaŋ, hananteyaŋ, kaŋ yaŋ ga kaan Irikoy se. Woodin araŋ saajaw goy no kaŋ ga saba nda fahamay.


Ujunauch aidauk tuke atumjai batsamiagtatui, nuniakui atum wakegakjumek yaimainaitjume, untsu wika atumjaig pujushtatjai. 	 Zama araŋ gonda talkey araŋ banda waati kulu. Waati kaŋ araŋ ga ba kulu, araŋ gonda daama ka te i se goy hanno, amma ay si goro araŋ do waati kulu.


Kristu ju nugka juwi taa, pegkeg chicham shiig agkan anentaimsa pujutan sukagtina nuna, atum yaunchkek Apajuí anentaimtuchu aidautigminash, jutii Apajuí chichame dekau aidautijai ujapakajui. 	 A kaa ka laakal kanay Baaru Hanna waazu araŋ kaŋ ga mooru se da ngey kaŋ yaŋ ga maan se mo.


¡Nuaduí ashí nayaimpinum batsatutigmek shiig aneastajum! Tujash ¡Wait anentajime nugkanum, nayantsanum batsatainajum nunak! Wagki iwanch tsawanji wajumak juwatka nuna dekau asa, senchi kajeká atum pujamunum akaetugmakiu asamtai”, timayi. 	 Woodin sabbay se no, araŋ ma farhã, ya beeney d'araŋ mo kaŋ yaŋ goono ga goro i ra. Amma kaari ndunnya nda teeko! Zama Iblisi zumbu araŋ do haray. A gonda futay beeri, zama a bay kaŋ alwaati kayna no cindi nga se.»


Nunik: —¿Tuwí ukusmaugme? —tusa iniimu. Tutai: —Apuh juwi ukusmaji, tantá diistá, —tiajui. 	 A ne: «Man gaa no araŋ n'a jisi?» I ne a se: «Rabbi, kaa ka di.»


Dekas tudau takatan idaisaush wajuku amainaita, nunú iwainmamkatajum pegkeg aina nu takaakjum. 	 Araŋ ma te-goy cabe kaŋ ga saba nda tuubiyaŋ.


Tama Jisus ayaak: —Dekas tajime: Atum mina egatuinajum duka, wi aents dutikmainchaun iwainakan dutikamag dui, iina dekamtijamatasampap aikagmae tusa dekachiatkujum, wi pag tinamim shiig ejemakaju asajum egatjume. 	 Yesu tu i se ka ne: «Haciika, haciika ay ga ci araŋ se: araŋ go g'ay ceeci, manti zama araŋ di alaamey se bo, amma zama araŋ na buuru ŋwa ka kungu se.


Tuja tikich aentsun yain atí tusa Apajuí wakegat susamuk, dutiksag shiig yaimainai. Apajuí yupichu jintinkagtuati tusa susamushkam, dutiksag jintinkagtumainai. 	 Boro kaŋ du saajaw goy ma nga boŋ no saajaw goyo se. Boro kaŋ ga dondonandi ma nga boŋ no dondonandiyaŋo se.


¿Ya awemauwaita Juagnash yamijatjati tusash, Apajuik awemauwait atsa aents aidauk awemauwait? —tau. Tama ditak pempeentunikiag chichainak: “Juagnak Apajuí awemauwai tajinish, ‘¿Tujash wagka dekaskeapi tichau ainagme tujamtata jama?’ 	 Yohanna baptisma*, man no a fun? Irikoy do no, wala borey do?» Kala i saaware ngey nda care game ra ka ne: «D'iri ne: ‹Irikoy do no›, Yesu ga ne iri se: ‹Day, ifo se no araŋ man'a cimandi?›


Yamaishkam nunisaik wajumketi juwakji jutii Israel aents aidauti, Apajuí wait anenjamag, jujú uwemkatnume tusa etegjamu aidauti. 	 Yaadin mo no a go sohõ alwaati wo ra, jare kayna fo ka bara kaŋ Irikoy suuban gomni boŋ.


Wi dekas wainkabiajai yaakat pegkejam yamajam Jerusalegka nu Apajuí eketbaunmaya akaetatman. Yaakat yamagma duka nuwa aishinu shiig iwagmamjauwama imanuyi. 	 Ay di birni hananta mo, kaŋ ti Urusalima* tajo. A go ga zumbu ka fun Irikoy do beena ra, soolante nda taalamyaŋ sanda wayhiiji nga kurnyo sabbay se.


Nuniagtatman Jisus dukujin wainak, ni jintintaiji dekas niina aneetaijiya nunashkam wainak chichajak: —Dukuwah, yamaik anuwai amina uchigmik, —tau. 	 Yesu binde, waato kaŋ a di nga nya nda talibo kaŋ nga ga ba, i boro hinka goono ga kay noodin, kal a ne nga nya se: «Waybora, guna ni izo!»


Tikich tsawantai Jisus Apajuin ausatatus mujanum weu, nunik nui kashi pujus Apajuí au aujkawa tsawampajui. 	 A go no mo, jirbey din ra, kaŋ Yesu fatta ka koy tondi kuuko boŋ zama nga ma te adduwa, a hanna ka te adduwa Irikoy gaa.


—Wejum aents achiká chimpitainum Juan egketa nuna buuké tsupika susatajum, —tiuwai. 	 A donton mo ka Yohanna boŋo kaa kaso ra.


Anentaimtusjum diistajum, Melquisedecak Abragkan nagkaesau aajakuí. Iman asamtai Abragkak apu aidaujai maania depetmaka, wají yajuakbaujin diezmo susauwai. 	 Guna ka di boro wo beera, kaŋ se Ibrahim iri kaay-kaayo na wongu arzaka zakka no.


Nuna aatus tabaun Jerusalegnumia Jisusa nemajuidauk antukag, shiig anentaimsag Apajuin emematuinak: —Dekas Apajuiya duke judiuchu aidaunash yamaik dekas pujutjin yapajiawag, pujut nagkanchaun jukitnume tusa aikae, —tuidau. 	 Waato kaŋ i maa woodin, jama dangay ka Irikoy beerandi. I ne: «Yaadin gaa, dumi cindey mo se Irikoy na tuubiyaŋ no zama i ma du fundi.»


Tusá tama Jisus ayaak: —Apajuí chichame agagbauwa nui: ‘Aentsuk imá yujumkajaigkik pujumaitsui, Apajuí chichamega nujaishkam pujumainai’ tawai, —tiuwai. 	 Amma Yesu tu ka ne: «I n'a hantum ka ne: ‹Manti ŋwaari hinne no boro ga funa nd'a bo, amma da sanni kulu kaŋ ga fun Irikoy meyo ra.› »


Nuna pachis agagbaunum chichaak: “Apawah, amina pachisan yatsug aidaun ujaktajai, dutikakun ditajai ijuntsan kantamkun ememattajame”, tawai. 	 A ne: «Ay ga ni maa fe ay nya-izey se, Jama bindi ra no ay ga ni sifa.»


Wainkabiajai aents jakau aidau, eme anentsá diitai, eme anentsá diishtai aidaujai Apajuí emtin ijuntatman. Nunikmatai Apajuí: “Papí ujaktajum aents iwaaku pujusá takasbauji agatkamua nunú, tuja tikich papí tuke batsamsatin aidaun daaji agatkamua dushakam ujaktajum” tusa, Apajuik, nunú papinumian diis dita takasbaujin waituk, duti dutiksag suwimkanak suwagmayi. 	 Ay di buukoy, ibeerey da ikayney, goono ga kay a karga jine. I na tirayaŋ feeri, i na tira fo mo feeri, kaŋ ga ti fundi tira. I na buukoy ciiti da haŋ kaŋ go hantumante tirey ra, i goyey boŋ.


Kuashat aents ‘Kristuitjai’ tusa tsanumiagtinai, aantsag ‘Apajuí chichame etsejin ainaji’ tusag tsanumaidaush agtinai. Nuninak aents dutikmainchau aidaun iwainainak aentsun tsanuagtinai, dutikaidau asag Apajuí etegkamu aidaunash dita tsanuamunak tsanujagtinai. 	 Zama almasihu, tangari wane yaŋ, da tangari annabiyaŋ ga tun. I ga alaamayaŋ da dambara hariyaŋ cabe hala, nda haŋ kaŋ ga hin ka te no, doŋ i ga baa suubanantey darandi.


Jutiik Apajuí najankamu ainaji, nuniautin Kristu Jisusjai ijutkau pujajin yamajam pujutan amasajui, ni yaunchuk wakekamujiya dutiksag, pegkejan takastinme tujamu asa. 	 Zama iri ya Irikoy kambe goyo no. A n'iri taka Almasihu ra hal iri ma goy hannoyaŋ te. Irikoy jin ka goy hanney din soola no zama iri ma dira i ra.


Nuniayatku aents yaunchuk Apajuin nemajuk imagnis pujus Jisukristun umijuidauk, jutiishkam kuashat jintiaja ujaaji. Tujash duka jujú nugkanmaya aents aina nuwiya unuimagchamui. Apu inamaina nudaukesh atsui, duka waamak megkaejatin ainawai. 	 Goy dumi waani-waani yaŋ mo go no, amma Irikoy follonka no, nga kaŋ ga hay kulu goy boro kulu ra.


“Nunú nuniamunum ditá yachiuchijinash maatnume tusag sujiagtinai, aantsag uchigtin aidaushkam uchijinak sujiagtinai, nunisag uchi aidaush apajin maatnume tusag inamiagtinai. 	 Amma nya-ize ga nga nya-izo no i m'a wi, baaba mo ga nga izo no. Izey mo ga murte hayrey gaa k'i daŋ kambe i m'i wi se.


Iina apajin Abragkan dekas umiktatjai tiuwa duka juuwai: 	 Zeyaŋo boŋ kaŋ Irikoy ze d'a iri kaayo Ibrahim se,


Nunikag Jisus jegá wayamtai, wainmachu aidaushkam utsantuawaju. Nunikagmatai Jisus ditan iniak: —¿Atumesh minash niimtijumainapi tujutjumek? —tau. Tama ditashkam: —Ehé Apujuh, —tuidau. 	 Waato kaŋ a furo fuwo ra, kala danawey din kaa a do. Yesu ne i se: «Araŋ ga cimandi ay gonda hina kaŋ ga woodin te?» I ne a se: «Oho, ya Rabbi.»


Jisus kuashat aents tuwagtai wainak, wakan pegkegchaun jiyaak: —Wakan chichachu empekuwah, wi tajame: ¡Jiinkim ukuktá, ataktuk waketjukmek egkemtuawaipa! —tiu. 	 Amma waato kaŋ Yesu di borey marga go ga zuru ka margu, a deeni folla gaa ka ne a se: «Ya beebetaray da lututaray folla, ay ga ni lordi ni ma fun a banda. Ma si ye ka kaa a banda koyne.»


Tutai nu aentschakam Jisusan tikishmatug pujujus: —Apuh, yamaik ame tame nunak dekaskeapi tajame, —tiuwai. 	 A ne: «Rabbi, ay ga cimandi!» A sududu Yesu se mo.


Nuna ashimak Jisus ni jintintaiji aidaun chichajak: “Aentsuk tudau takatnak kakajus uwemtumaitsui, tujash aents tikichin tudaun takamtikaina nuna wait anentajai. 	 Yesu ne nga talibey se: «A si te hartayaŋ sabaabey ma jaŋ ka kaa, amma kaari nga kaŋ do no i goono ga fun ka kaa!


Dita antutaiji ajamuk antuktinme”, tiuwai. 	 Boro kaŋ gonda hanga kaŋ ga maa, a ma maa!


Nuna dutikawagmatai Pablo nui wayaa aents aidaun ausatatus weta tutaishkam, Jisusa nemajin aidau: Weepa, tusag emetuawajui. 	 Waato kaŋ Bulos ga ba nga ma furo borey do, talibey wangu a se.


Daseg ni wakegamunum umpuawai, dutikak numi ishinbau antayatkuish, tuwiya minawa, tuja tuwí nagkaemakish wegawa duka dekashtayame. Ju shiig dekatsug juninke aents Wakaní Pegkejin akiinaushkam, —tiuwai. 	 Haw ga faaru ka koy naŋ kaŋ a ga ba. Ni ga maa a yooja, amma ni si bay naŋ kaŋ a fun wala naŋ kaŋ a goono ga koy. Yaadin no boro kulu kaŋ i hay Biya _Hanno__ do go.»


Imanun wainkan, ni wajamunum ayaumsan tuke jakaujai betek iyaagbaijai, nuniai ni uwejé untsujin antintak: “Sapigmakaipa. Witjai tuke pujunuk, wikitjai ashí wajiin najankaunuk, nunin asan wikitjai nagkanjati titinnuk. 	 Alwaato kaŋ ay di a, ay kaŋ a cey do sanda buuko. A na nga kambe ŋwaaro dak'ay boŋ ka ne ay se: «Ma si humburu! Ay no Sintina nda Bananta.


Chicham dekaskea duka Kristui, nunú nugkash najannatsaig Apajuijai aajakuí, nunin asa niishkam Apajuike, nigki Apajuí wajukuita nunash shiig dekamtijamauwai. 	 Za sintina Sanno go no. Sanno da Irikoy go care banda mo, Sanno ya Irikoy no mo.


Nuninak Apajuinu dekaskea nuna idayinak waita nuna antujuinawai. Nunidau asag Apajuí najankamu aina nuna emematuinak umijujakajui, dekas Apajuí najankagtina nuna ememattsuk. Imá nigki tuke ememattai atí. Aatus atí. 	 Zama i na Irikoy cimo barmay ka ciya tangari, i sombu mo takahari se ka may a se Takakwa nango ra, nga kaŋ saabuyaŋ ga ti a wane hal abada. Amin!


Nunik ni jintintaiji aidau batsatbaunum jegakmá wainkaju kuashat aents tuwajuk aun, tuja chicham umiktinun jintinkagtinchakam ditajai tudayinaun. 	 Waato kaŋ i kaa ka to talibi cindey do, i di borey marga bambata goono g'i windi, asariya dondonandikoy mo go no ga kakaw d'ey.


Nuna tuidauk cuarentan nagkaesau aajakajui. 	 Borey kaŋ yaŋ na hawandiyaŋo wo te mo ga bisa boro waytaaci.


Imattai kuashat aents aidau jiyaidau itatkati tusag. Tusá jiyamash nigka nuní senchi untsumak: —¡David wegantu uchijiyah, minash wait anenjugta! —wajau. 	 Boro boobo deen'a gaa ka ne a ma dangay, amma a na nga jinda sambu gumo ka ne: «Ya Dawda Izo, ma bakar ay se!»


Tujash wajumak aents aidau, tikich wajiin pachisag untsumainai, tikich aidaushkam dutiksag tikichin tuidau, imatuidau asagmatai comandanteshkam shiig dekamainchau dekapeau asa: —Suntajá batsamtain jukitajum, —tiuwai. 	 Boro fooyaŋ go ga kaati marga ra ka hay fo ci, boro fooyaŋ mo go ga hay fo waani ci. Waato kaŋ a mongo ka bay da cimi haŋ kaŋ no goono ga te kosongo sabbay se, wongu nyaŋo lordi ka ne i ma kande Bulos soojey fuwo ra.


Nunisag Apajuí chichame yaunchuk agagbauwa nuwishkam dekamtijamji. Nu agagbaunum Apajuí Egipto apujin chichajak: “Wi aminak apu emamjame, atum dutikashminun atumi nugkemin iwainakun, wi shiig senchigtinaitag nunak aents aidaun iwaintukta tau asan. Nuna dutikattag nunak ashí aents nugkanmaya aidaush mina dekajuatnume tabaunum dutikattajai”, tibau awai. 	 Zama Irikoy Tira Hanna ne Firawna se: «Woone se no ay na ni no beeray: Hal ay m'ay dabaro cabe ni gaa. Zama mo i m'ay maa baaro fe ndunnya kulu ra.»


Nunú tama Jisus chichaak: —Apag mina awetak, ashí tikich aidaush iwaintuja takastá tujutbauwa duka eke tsawan jegatsui, tujash atuminig ashí tsawantak agkan ajutjamainawai. 	 Kala Yesu ne i se: «Ay alwaato mana to jina, amma araŋ alwaato go soolante han kulu.


Nuna ti, tikich aidaun chichajak: —¿Tsawan ayamtai aina nuwish pegkeja duka takamainait, atsa pegkegchauk dutikmainait, tsawan ayamtai tsawaje tusaik, aentsuk etsagautsuk jakati tusa idaimainait? —tau. Tamash ditak aimainachu. 	 A ne jama se: «A ga halal* i ma goy hanno te asibti zaaro ra no, wala i ma goy laalo te? I ma fundi faaba wala i m'a wi?» Day i dangay.


Nunikag Gólgota tutainum jegantajui. (“Gólgota” tawa duka, “buuk sakajua nunin” taku tawai.) 	 Waato kaŋ i to nangu fo kaŋ se i ga ne Golgota, (sanda Boŋ Kurubu Nangu nooya),


ataktú awagtukin awetajame mina aneetaijua nuna. Nunin asamtai mina itugtumainaitam dutiksamek jeeminish jukita. 	 Ay goono g'a sallama a ma ye ni do, nga kaŋ ay bina go a banda.


Tuja makichik tsawantinig sieteya imagnia pegkegchaun takagtamas, sieteya imania tsagkugtugta tusa segapakuish tsagkujata”, tiuwai. 	 D'a na zunubi te ni se hala sorro iyye zaari fo ra, hala sorro iyye mo a ma ye ni do ka ne: ‹Ay tuubi,› kulu ni m'a yaafa.»


Maríaya juuwai kugkuinu juki Jisusan nawen ukatug niina intashinig ujugtujua nunú. 	 Maryama wo, kaŋ a arme Liyaziru jante, ga ti waybora kaŋ na waddo soogu Rabbi gaa k'a cey tuusu nda nga boŋ hamno.


Nuaduí atumek tikichish antachbaunum wi imá atumnak jintinbau antukujum nunú, ashí aents antuinamunum etsejatajum dekaatnume. 	 Haŋ kaŋ ay ci araŋ se kubay ra, araŋ ma woodin ci kaari ra. Haŋ kaŋ araŋ maa ciinay ra mo, araŋ m'a fe da jinde beeri fuwey boŋ.


Nuanuí jegakmá makichik judío Pontonmaya Áquila daagtin niina nuwe Priscilajai Italianmaya tau asamtai, Pablo ijagsatatus weuwai. Nunak apu Claudio ashí judío aidau Roma batsata duka jinjatnume tau asamtai nunikui. 	 A du Yahudance fo noodin kaŋ maa Akila, kaŋ i hay Bontos laabu. A mana gay da Italiya funyaŋ, nga nda nga wando kaŋ se i ga ne Birisila, zama Bonkooni Kuludiyos lordi ka ne Yahudancey kulu ma fun Roma kwaara. Bulos mo kaa i do.


Tusá uchijí tama, apají ni inake aidaun untsuká: ‘Wamkesjum jaanch dekas pegkeg agma iman jiikjum anugtujatajum, dutikajum tsajam uwejen anillo patakuakjum, sapatchakam wegagtuktajum. 	 Amma baabo ne nga bannyey se: ‹Araŋ ma waasu ka kande kwaay kaŋ ga boori nd'i kulu ka daŋ a gaa. Araŋ ma korbay daŋ a kamba gaa da taamey mo a cey gaa.


Nuniagtai: —¿Jintá wesagmesh, wají augmatkugmea wake besemjash ashinjume? —tau. 	 A ne i se: «Sanni fo dumi no araŋ goono ga te care se araŋ dirawo ra?» I kay. I moydumey gonda bine saray alhaali.


Jisus tikich tsawan ayamtai tsawagmatai, jega ijuntainum aents ijunjagmatai jintinkagtak wayaa pujau. 	 A go Yahudance diina marga* fu fo ra, ka borey dondonandi asibti* zaaro hane.


nuniku asamtai jaanch dekas pegkeg najanamu tsuwatchau winchamtinun apegae, duka Apajuinu pegkediaju aidau pegkeg takasbauji aina nuna iwainawai”, wajaidaun. 	 I n'a no a ma nga boŋ bangum da lin* baano hanno kaŋ ga nyalaw, (zama lin baana din ga ti hanantey goy adilantey).


Wika Jerusalén wegag junisnuk wetatjai, yamai, kashin, duwi tsawaknushkam. Apajuí etsegtin aidauk tikich nugkanmag mauchu ainagme, nuaduí wishakam Jerusalegnumak waitkasa maam atatjai. 	 Amma tilas kal ay m'ay diraw te hunkuna nda suba nda subasi mo, zama a si hin ka te annabi ma bu kala Urusalima kwaara ra.


Tusá tamawaik, ditá retjinak ukuinak niijai wegajui. 	 Sahãadin-sahãadin i na taarey naŋ ka Yesu gana.


Tusa timatai awentsag iniinak: —¿Dekas tujash yaitpa? ¿Apajuí etsegtin Elías aajakua dukaitam? —tuidau. Tama Juan chichaak: —Wika Eliaschauwaitjai, —tau. Timataishkam awentsag iniinak: —¿Apajuí etsegtin taatna dukaitam? Nu tamashkam: —Atsa, duchauwaitjai, —tau. 	 I n'a hã ka ne: «Mate no, ni ya Iliya no?» A ne: «Ay wo manti nga no.» I ne: «Ni ya annabo* din no?» A tu ka ne: «Abada.»


Apajuí Kristunak, nayaimpinmaya senchigtin aina nuna nagkaesau, iwanchi senchijinash, nugkaya apu dekas senchigtin aina nunash, ashí najankamu aina nuna nagkaesau senchimtikauwai, yamaya juwish atak atina duwishkam. 	 Almasihu ga mayray te koy kulu, da hin kulu, da gaabi kulu, da mayraykoy kulu, da maa kulu kaŋ i ga ce boŋ, manti zamana wo hinne ra bo, amma baa zamana kaŋ ga kaa ra mo.


Nunin asamtai ame Apajuijai tudaimainuk makichkish atsawai. Ni Apajuí wakegakug aentsun suwimkan suwak niina senchijin iwainakta takug dutikmainai. Apajuí, aents suwimkan juinak megkaejatin aina nuna emamkes dakastatus wakegakush dutikmainai. 	 To, ifo binde no iri ga ne, da Irikoy ga ba nga ma nga futa bangandi, ka naŋ borey ma bay nga dabaro gaa mo, amma a na suuru boobo cabe ka munye nda borey kaŋ yaŋ hima nda Irikoy futa, kaŋ yaŋ soola halaciyaŋ se mo.


Yatsug, ubag Jisusa nemajin aidauwah, Apajuí dutikatnujin yaunchuk anentaimtusbau dekachbau aajakua nuna dekaatajum tusan wakegajai ememaijum tusan. Mina pataag Israel aina nuwiya Kristuwai kajinas anentaimainachu asagmatai, atum imá pegkeja iman dekapmamijum tusan tajime. Wajumak mina pataag Israel aidau Jisukristui kajinas anentaimainachu asagmatai, Apajuí machikish kajinas anentaimainchau emakui. Nunisag batsamas yaunchuk Apajuí judiuchu aina nuwiya midau atinme tusa emtika wainkamuji aidau ashí niinig kajinas anentaibau tsawan jegatna nuna ejeyagtinai. 	 Nya-ize, ay si ba araŋ ma jaŋ ka bay gundo wo gaa (zama araŋ ma si ciya boroyaŋ kaŋ ga boŋ jare). Gundo wo ga ti: bine sanday te Israyla* jare se, hala waati kaŋ dumi cindey toonandiyaŋo ga to.


Tama dita aiinak: —Apu atsumau asamtai juwaji, —tiaju. 	 I ne: «Rabbi no gond'a muraadu.»


Tusa ukuak botenum egkemag, ataktú amain katigkuí. 	 A fay d'ey ka ye ka furo hiyo ra koyne ka daŋandi ka koy ya-haray.


dutikakjum ashí ju umiktajum, atumin tiuwaitjim dushakam jintintuatajum. Wika ashí tsawantai, nugka nagkanbau atina duwish atumjaig tuke pujutnaitjai. Aatus atí. 	 k'i dondonandi i ma hari kulu te kaŋ ay n'araŋ lordi nd'a. Wa guna mo, ay go araŋ banda duumi hala zamana bananta.»


“Agatjata Esmirnanum Jisusa nemajuidaun diin puja nunú, dutikakum: Tuke puju ashí wajiin najankauwa nu, nigki nagkanjati titina nunú, nuigtú maamash ataktú nantakí puja nu chichaak aatus tawai: 	 Ma hantum Almasihu marga diya se kaŋ go Samurna ka ne: «Nga kaŋ ga ti Sintina nda Bananta, nga kaŋ bu ka ye ka funa koyne, sanno kaŋ a ci neeya:


Wika wi wakegamunak chichaatsjai, Apag mina awetiuwa nunú chichagkagtukta, nuniakum jintinkagtuata tujutbaun tajai. 	 Zama ay mana ay boŋ sanni salaŋ, amma Baabo kaŋ n'ay donton no k'ay lordi nda haŋ kaŋ ay ga ci da haŋ kaŋ ay ga salaŋ.


Nuanuí mujanum jegantatak kuashat kuchi yutaijin yuwinak ijunu asamtai, 	 Nango din mo gursuna* kuru bambata go no, i go ga kuru fando boŋ.


“Agatjata Filadelfianum Jisusa nemajuidaun diin puja nunú, dutikakum: ‘Pegkejam’ ‘Dekaskenak chichauwa’ nunú, David inamajakua imana nunú, ni ajumaish tuke inamtina nui pujusagtinun, ya aidauna wayaati titatua, nunak makichkish yajuptumainchau aina nu, tuja ya aidauna wayaashti titatua, nunashkam makichkish yajuptumainchau aina nunú chichaak aatus tawai: 	 Ma hantum Almasihu marga diya se kaŋ go Filadelfiya ka ne: «Nga kaŋ ya Ihanna no, nga kaŋ ga ti Cimi-Cimo, nga kaŋ gonda Dawda saafo, nga kaŋ d'a feeri, boro kulu si hin ka daabu, nga kaŋ d'a daabu mo, boro kulu si hin ka feeri, sanno kaŋ a ci neeya:


Tiagtai jimagchik niina jintintaijin awemak: —Yaakat wetajum, nunikjum aishmag yumin aimak waketu wainkattajum nunú pataetuktajum, 	 A na nga talibi hinka donton ka ne i se: «Wa koy kwaara ra. Noodin alboro fo kaŋ go ga hari foobu fo jare ga kubanda araŋ. W'a gana.


Yatsug aidauh, ubag aidauh, atumek Apu Jisusai ijutkau asajum dakujusjum pujustajum. Wi agatjabiajim nunak awaksanuk tajim duka minaig tutitjakesh atsugtawai, juka dekas atuminish atsumnawai. 	 Ay nya-izey, haŋ kaŋ cindi kaŋ ay ga ba ay ma ci araŋ se neeya: araŋ ma farhã Rabbi ra. Kaŋ ay ga ye ka hayey din hantum araŋ se, manti kankami hari no ay se, amma a go araŋ hallasiyaŋ se.


Imaní pujai ujunauch Lázaro daagtinun ashí iyashinig kucha kuchapjú wajasun itawag, nunú wiyakcha jeen waitijin apukiajui, nui pujus segamtí tusa. 	 Bar karko fo go no mo, kaŋ maa Liyaziru, kaŋ i jisi arzakanta windo meyo gaa, toonante nda biyaŋ no.


nuniau asamtai wetajum ashí nugkanum, nunikjum tikich aidaush jintintuatajum, dutikakjum mina Apajú daajin, mina pachittsajum, Wakaní Pegkeji pachisjumshakam yamigtajum, 	 Araŋ binde ma koy ka ndunnya dumey kulu dondonandi i ma ciya talibiyaŋ. Araŋ ma te i se baptisma* Baabo da Izo da Biya* Hanna maa ra,


Jisus Wakaní Pegkeji egkemtujam Jordagnumia jiinki wakettai, Wakaní Pegkeji uwegshunum emauwai. 	 Yesu mo, kaŋ go toonante da Biya Hanno ziji ka fun Urdun haray. Biya kond'a hala ganjo ra.


Siete aajakajua duka ashí nunak nuwatjaju aina duwish ¿dekas yana nuweg atinaita atak nantainamunmash? —tuidau. 	 Kayando hane binde, waybora ga bara i ra woofo wande, zama i boro iyya kulu n'a hiiji?»


nuwa tajuauwai kaya alabastro tutai botella najanamunum, kugkuin shiig akik wajaknun takusá, nunik Jisus mesanum eketun jegantun nu kugkuinai buuknum ukatjauwai. 	 wayboro fo kaa a do. Albasta* kolbo fo go a se kaŋ gonda waddi kaŋ ga caada gumo. A na waddo soogu Yesu boŋo boŋ, waato kaŋ a goono ga goro ŋwaayaŋ nango do.


“Yamaikik nugkak, nayantsak, numi aina dushakam emeskaigpajum. Iina Apajuiji inake aina nuna nijayin eke sellowai ijuasjinkik”, timayi. 	 A ne: «Wa si laabo wala teeko wala tuuri nyaŋey sara, kala nda iri n'iri Irikoyo tamey kawaatimandi i sukutey gaa jina.»


Nuna tusag utujimag Jisusan chichajuinak: —Dekatsji, —tuidau. Tiagtai ni ayaak: —Wisha tichattajime yana chichamenia jutikaja nunak, —tiu. 	 I binde tu Yesu se ka ne: «Iri si bay.» Nga mo ne i se: «Ay mo si ci araŋ se dabari kaŋ dumi no ay goono ga hayey din te d'a.


“Nunin asamtai Jisus jutiijai pujusmatai tuke ijunag yujasajua nu jutiijai batsatainawai. 	 Boroyaŋ go no iri banda jirbey kulu ra kaŋ Rabbi Yesu go ga furo ka fatta iri game ra,


Sacerdote apuji aidau, tikich apu aidaujai tsanumjuinamash, Jisusak aimkag chichakchauwai. 	 Waato kaŋ alfaga beerey da arkusey mo kaa, i goono g'a kalima, a mana tu da hay kulu.


Atum nuniakjum minashkam segatjitajum, Apajuí minash yainkati, wishakam ishamkagtutsuk yamajam chichaman Apajuinu yaunchuk dekaachbau aajakua nuna uwemat awai tusan etsegkatjai. 	 Wa te adduwa ay mo se, hal ay m'ay meyo feeri ka salaŋ da bine-gaabi, ay ma Baaru Hanna gundo bayrandi borey se.


Nuna tuinai ataktushkam waitin ijuau, dutiktai waitin ujakmá, Pedron wainkag puyatkajui. 	 Amma Bitros soobay ka windo meyo kar. Waato kaŋ i n'a fiti, i di a mo, kal i dambara.


Kristu chichame pegkeg shiig kuashat jintintuamuitjum duka, imatiksagmek aneaku atajum, nuniakjum Apajuí wait anenjamjau asamtai see titajum. Pempentunisjumek jintindayakjum, chichagdaikugmesh shiig anentaimsajum dutikatajum. Apajuí chichame agagbau aina nuwiya kantamkujum, ni emematku kantamtai aina nuwiyashkam kantamkujum, Wakaní Pegkeji wakeetan amaa nujaishkam kantamatajum. 	 Almasihu sanno ma goro araŋ ra, a ma yulwa mo laakal kulu ra. Araŋ ma care dondonandi ka care yaamar mo da Zaburayaŋ da saabu baytuyaŋ da dooniyaŋ kaŋ fun Biya Hanno do. Araŋ ma baytuyaŋ te da gomni araŋ biney ra Irikoy se.


Nunú imaniamunum wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nuna, yujagminum pachitkau tsawan wajasan mina senchigjai minamun waitkagtinai. 	 Gaa no i ga di Boro Izo go ga kaa beene buru fo ra da dabari nda darza bambata.


Nunin asa Abragkak uchijish atsugmaitak, kuashat aentsun muunji atag tau asa, dekas nuniktinapi tusa kajinas dakasui, Apajuí chichajak: “Amina uchigmiin akiinak wegauk, yaya dekapamainchauwa ibau atinai”, tibau asa. 	 Ibrahim na beeje daŋ ka cimandi, baa waato kaŋ beeje si no, zama a ma du ka ciya dumi boobo se baaba, sanno boŋ kaŋ i ci a se ka ne: «Yaadin no ni banda ga ciya.»


Jimag aentsua nunú wegagmatai, Pedro Jisusan chichajak: —Jintinkagtinuh, jutiish maigkis juwi batsatagtai. Kampatum aak umikagmi, makichik aminu, makichik Moisesdau, nuigtú Eliasdau, —tiuwai. Tujash nunak shiig dekachiatak tiuwai. 	 A go no mo, waato kaŋ i fay da Yesu, kala Bitros ne Yesu se: «Alfa, iri ne goonoyaŋo wo boori. Naŋ iri ma tanda hinza te, afo ni se, afo mo Musa se, afo mo Iliya se.» (A mana faham da haŋ kaŋ nga goono ga ne.)


Nuna tusa ni jintintaiji aidaun, mina pachittsagmek, juka Kristu uwemtikagtin awemamu taatnai tibauwa nuuwai tusagmek makichik aentskesh ujakaigpajum, tiu. 	 Alwaato din no a na nga talibey gongormandi i ma si nga bangandi boro kulu se, kaŋ nga ya Almasihu no.


Tujash judío dekaskeapi tuinatsu nu kajeenak, aents pegkegchau, nuigtú daki aidaun ipaa ditajai ijunjag aentsun dapampainak ashí yaaktanmayanak ekaajaju; nunikag Jasogkan jeen jetekaju, Pablo Silasjai pujatsuash, pujakuig japikí jukiaja aents dekas tuwakbaunum ejegami tusag. 	 Amma Yahudancey to da canse. I du boro laalo fooyaŋ kwaara boro yaamey ra, ka boro boobo margu, ka kwaara toonandi nda kuraari karyaŋ. I na Yason windo taaru ka furo. I goono ga ceeci ngey ma Bulosyaŋ kaa taray borey do.


Ju tau asajum, Apajuí etsegtin aajakú aidaun kajegkú aina nuninuk atumesh iwainmamjume. 	 Woodin boŋ no araŋ goono ga te seeda araŋ boŋ se, araŋ ya annabey wiikoy izeyaŋ no.


Ame tikich aents aidau ujaakum: Jisusai mina Apujuk, tusam kajintsam Apajuiyap Jisusnak jakau aidaunmayanash inankiuwaita takumek uwemjau atinaitme. 	 Sanno wo ga ti: Da ni yadda a gaa ka ci da ni meyo ka ne: «Yesu ya Rabbi no,» ka cimandi ni bina ra kaŋ Irikoy n'a tunandi ka kaa buukoy game ra, ni ga du faaba.


Nuna ti kaunkamtai Jisus jegantá, pagkan juki tinamak, namakan jukishkam dutiksag tinamkauwai. 	 Yesu kaa ka buuro sambu ka no i se, a na hamisa mo no i se.


nuniai dekatkau cinco mil kuichik susamua nu, nuigtú cinco mil juki ejentun chichajak: ‘Apuh, cinco mil kuichik sujusmayum nunak juwi itajuajame, nunú kuichkia nuna takamtiksan, nuigtú cinco mil kuichkin ikaugkamua nunashkam itajuajame’, tau. 	 Bora kaŋ na talent guwa ta din kaa ka kande igu fo koyne ka ne: ‹Ay jine bora, guna, talent guwa kaŋ ni no ay se kande igu fo riiba.›


Yaunchuk kasamajakú akush, yamaik kasamkaigka, dekas takastí pegkeg aina nunak, nuniak tikich atsumaidaunash yaigta tau asa. 	 Boro kaŋ ga zay doŋ ma si ye ka zay koyne. Amma a ma goy da nga kambey zama a ma nga boŋ laami bana nd'a, hal a ma du ka boro kaŋ sinda mo no.


Aatus nunidau asag dekaskeapi tumain dekapenachu. Tuja junashkam Isaías agak: 	 Woodin sabbay se no i si hin ka cimandi, zama Isaya ye ka ci koyne ka ne:


Jisusa nemajin aidauti Kristu umijuinag nunisag, nuwa aidaushkam imá niina aishinak umigmain ainawai. 	 Yaadin no wande ma nga boŋ ye ganda nga kurnye se hay kulu ra, sanda mate kaŋ cine Almasihu marga ga te Almasihu se.


Nunidau asag agaa jiijaju, nunikag juwakag ditá ditak ijunag chichainak: 	 Amma waato kaŋ i n'i lordi ka ne i ma fatta Yahudancey arkusey marga ra, jama binde saaware ngey nda care game ra.


Wika wegajai, nuniknush wakettsanuk atumjai pujustasan tajuattajime, tabaushkam antugtukmaugme. Dekas mina shiig anenkugmek, wi Apag mina nagkaetasu asamtai, nui wegajai tabaug antugtakjumek shiig aneemain ainagme. 	 Araŋ maa kaŋ ay ne araŋ se ay ga dira, ay ga ye ka kaa araŋ do koyne. D'araŋ ga ba ay, doŋ araŋ ga maa kaani kaŋ ay go ga koy Baaba do, zama Baaba bisa ay.


Ni aigmak: ‘Waitkagsaipa, waitinak epenin mina uchig aidaujai kanakun tepajai, nunin asan nantaknuk amamaitsujai’, ¿tujamainkaih? 	 Nga mo kaŋ go fuwo ra, a ma tu ka ne: ‹Ma s'ay taabandi. I na fu meyo daabu sohõ. Ay izey go ay do daaro boŋ mo. Ay si hin ka tun ka no ni se.›


Numamtuk wajaktinai, Wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nuna minakun wantinbaush. 	 Yaadin mo no a ga bara hano kaŋ hane Boro Izo ga bangay.


Nuniakjum: Apajuí atumnash yaimpakti titajum. Tajumin dita shiig aneas jujabiagtaik, Apajuí ditanash yaigtatui. Tuja dita atumin dakitjabiagtaik, Apajuishkam ditanak yaigchagtatui. 	 Da windo ya cimi wane no, araŋ salam ma goro a boŋ. Da mo manti cimi wane, naanayo ma ye ka kaa araŋ do.


Nuniku asan wichauwaitjai iwaaku pujag nunak, Kristu minai puja nu iwamtijawai minak. Wi yamai iwaaku pujag nunak, Apajuí Uchijí mina anentu asa, minai mantamdauwa nuanuí kajintsá anentaibauwai pujajai. 	 Almasihu banda no i n'ay kanji. Kulu nda yaadin ay goono ga funa, amma manti ay no, day Almasihu no goono ga funa ay ra. Fundo mo kaŋ ay goono ga funa nd'a sohõ ay gaahamo ra, ay goono ga funa nd'a cimbeeri ra. Cimbeero wo go Irikoy Izo ra, nga kaŋ ga ba ay, kaŋ na nga boŋ no ka bu ay sabbay se.


Nuna tuinaig aents jau aidaun, tikich jatai waituidaunash, wakan pegkegchau egkemtuamu aidaun, nuigtú wainmachu aidaunashkam etsagaku. 	 Saaya din ra Yesu na boro boobo no baani janteyaŋ, da zaŋayyaŋ, da follayyaŋ gaa. Danaw boobo mo, a n'i no diyaŋ.


Pegkegchau takasbaunum suwimkan sujusai tamawaikik apuk umigmaitsui. Nunitsuk jutiik apu umigmainuk dekaidau asaja dutiksaik umigmainai. 	 A se no a ga tilas boro ma nga boŋ ye ganda, manti dukuro sabbay se hinne bo, amma bine lasaabo sabbay se mo.


Uchí pachis tutai, Josek Maríajai anentai jegachaju. 	 Baabo da nyaŋo mo, i dambara nda hayey kaŋ yaŋ i goono ga ne a boŋ.


Aents ju nugka juwi pujus, kuichik kuashat ajamaitak pegkejan takaachunash, ¿itugsaya Apajuish tuke pujutaiya nuwish kajintsash awaimainaita? 	 Yaadin no, d'araŋ mana goro nda naanay arzaka kaŋ sinda adilitaray do, may no ga cimi-cimo wane talfi araŋ gaa?


Junashkam Jisus augmatak tau: “Diistajum numi higuera, nuniachkugmesh tikich numi esat dekatai aina dukesh. 	 Yesu ci i se misa fo ka ne: «Guna jeejay nya nda tuurey kulu.


Nuninak Jisusai Apuk tiagtinme, dutikainak iina Apají Apajuiya nunak ememattinme tusa. 	 Deene kulu mo ma seeda ka ne: Yesu Almasihu ya Rabbi no, ka koy Baaba Irikoy darza gaa.


Nuna wainka ai, nayaimpinmaya aents iwaintugkabi makichik namak tsuwatchau pujutan sukagtin, vidrio saawiya iman, Apajuí Uwigjai eketbaunmaya jiintatman. 	 A na isa kaŋ gonda fundi haro cabe ay se kaŋ ga nyalaw sanda kristal* cine. A goono ga fun Irikoy da Feej'izo karga ra.


Nuninai jutiik Apajuí aujut, chichame etsegta nujai uyumakagmi. 	 Iri mo, iri ga mo ye adduwa nda Sanno goyo gaa.»


Nunidau asag yamaik ashí wi takasbaug aina nunak shiig dekaawaje, dekas Apajuí dutikata tibaunak betekap takasé, tusag. 	 Sohõ i bay kaŋ hay kulu kaŋ ni n'ay no, ni do no a fun.


Nuaduí atumek Apajuí jintinjamu asamtai waitiajume, wagki Apajuik aents uchigtin uchijin itugmaina numamtuk awajtamui. ¿Ya aentsua uchijin pegkejan takastí tusash jiyatskesh idainaita? 	 Wa hin suuru nda goojiyaŋ, zama Irikoy go ga te araŋ se danga ize cine nooya. Wala ize go no kaŋ baaba si gooji no?


Tujash judío aidauk Pablonak shiwagmaidau, nuninak pegkegchaun chichajuidau. Imatjuinamu asa Pabloshkam niina nugkutaijin pegajá wajantá chichaak: —Atumek bakumajum megkaekatin ainagme, wika nunak uyumamaitsujai. Yamaya juwi nagkamsanuk wika tikich aents judiuchu aidaunum wetatjai, —tiuwai. 	 Amma waato kaŋ i kakaw ka sanni yaamoyaŋ ci, Bulos na nga bankaarayey kokobe ka ne i se: «Araŋ alhakko go araŋ boŋ, day ay wo, ay ga hanan! Sohõ kay ay ga koy dumi cindey do.»


Tama ni ayaak: —Ehé akikmaktatui, —tusa ukuak jegá wayaamtai, Jisus niina iniak: —¿Simogka amesh wajuk anentaimtame? ¿Ju nugka juwiya apu aidaush yaá aents aidauna kuichkinash jujuinawa? ¿Ditá uchijish akikmainawak atsa tikich aents aidaunak akikmakta tuina? 	 Bitros ne: «Oho! A ga.» Waato kaŋ a furo fuwo ra, Yesu jin ka salaŋ nd'a ka ne: «Ifo no ni di ni bina ra, Siman? Ndunnya koyey, may gaa no i ga dwan nooru wala jangal ta? Ngey izey gaa, wala yawey gaa no?»


Nayaimpinmaya ishamain aidaun iwaintuktinuitjime. Nugkaashkam duwikish wainkashbaun iwaintuktinuitjime numpan, jiin, nugkanum senchi bukuitamun. 	 Ay ga dambara hariyaŋ cabe beena ra, da alaamayaŋ mo ne ganda ndunnya ra: kuri, da danji, da dullu ciciriyaŋ.


Tiagtai Jisus chichaak: —Juna dutikatajum Moisés tujabiajua nunak atum chicham umitnumash katsujam asagmin tujabiajui. 	 Amma Yesu ne i se: «Zama araŋ biney ga sandi se no a na lordo wo hantum araŋ se.


Tusa etsejuinamun sumo sacerdote, tikich jega Apajuí ememattain kuitamin aidaun apuji, nuigtú sacerdote apuji aidaujai antukag ijunjag chichainak: —¿Tujash nunash wajukeakug nunikainta? —tusag anentai jegagchajui. 	 Waato kaŋ Irikoy windo batukoy jine funa da alfaga beerey maa sanney din, i boŋ haw gumo diyey sabbay se, hala naŋ kaŋ haya din ga koy ka to.


Nunú aaja nunikaja Apajuí Uchijí yaita nuanuig kajintsá anentaimainaku, nuigtú niijaig ijutkau pujuidau asa muun anentai jukiaja, Kristujai betek agmi iina anentaimtajinish, aents aidaujai shiig awagdayinaku. 	 A ga ba iri kulu ma du ka ciya afolloŋ cimi fonda ra da Irikoy Izo bayray ra mo, hal iri ma koy to albeeri toonanteyaŋ, ka to Almasihu alhaalo toonandiyaŋ deedando gaa.


utugchatan igkuak waitiak, pachitsuk idayidauk; ajakan kagkapé initak akaejachu asa, etsa sukuam waamak jinuwama numamtuk wajaina nuna takun timajai. 	 amma i sinda kaaji ngey ra. I si gay mo, amma da taabi wala gurzugay tun sanno sabbay se, sahãadin-sahãadin i ga mulay.


Tujash atum Moisés agagbauwa nu dekaskeapita takugmek, minash dekaskeapi tujutmain ainagme, nunak mina pachitus agajui. 	 Zama nd'araŋ na Musa cimandi no, doŋ araŋ g'ay mo cimandi, zama a n'ay baaro hantum.


Niijai jamaina numamtuk wajakú asá, ni nantakiuwa nunisaik jutiish nantaktinaitji. 	 Zama d'iri margu nda Almasihu ka bu a banda misa ra, yaadin gaa iri ga margu nd'a a tunyaŋo ra mo.


Jutii nunú pachisa chichainag duka, aents jintinjamamu unuimagbauk chichatsji, Wakaní Pegkeji jintinjamamu chichainaji. Nunidau asaja Apajuinu pachisaja jintinkagtuinag duka, Wakaní Pegkeji jintinjabauwa duke jintinkagtaji. 	 Zama Biya _Hanno__ folloŋ do no i na baptisma te iri kulu se gaaham folloŋ ra, da Yahudancey no wala Garekey no, da bannyey no wala burciney no, i n'iri kulu haŋandi mo da Biya _Hanno__ folloŋ.


Tujash wi mantamnashtaish, ¿utusag Apajuí chichamen agagbauwa dusha uminkati? —tiuwai. 	 Amma mate gaa no i ga Tawretu nda Zabura nda Annabey Tirey toonandi nd'a kaŋ yaŋ ne tilas kala yaadin ma te?»


Ju aaja agagbauwa nui: “Wi yacha aidaunak yachachu emaktatjai, dutikakun dekataijinash emegkatjattajai”, tawai. 	 Zama haciika a ga tilas no wurdi waani-waani ma bara araŋ game ra, hala borey kaŋ yaŋ gonda cimi araŋ game ra ma bangay.


Ame ashí pegkegchau aidau idaisam pujakmek, jii kashi ekemakam tsaaptin emama numamtuk, atumi pujutjuminish wajagme.” 	 Yaadin gaa da ni gaahamo kulu ga kaari, kubay si nangu kulu mo, kal a kulu ma kwaaray danga saaya kaŋ fitilla ga kaari ni gaa da nga kaaro.»


Judasak jutiijai ijunag wekagas niishkam jutii takaag jutiksag takaajakuí. 	 Nga kaŋ waato i n'a kabu iri banda, a na nga baa ta mo goyo woone ra.


Nunik senchi wake besektatman Jisus wainak chichajak: —Wiyakuch aidauk kakajus Apajuí minash inatjati tusag idaimamainchau ainawai. 	 Kaŋ Yesu di woodin, a ne: «Da cat no ngey kaŋ gonda arzaka ma furo Irikoy koytara ra!


Aentstiyaitag nuninuk wajasú asa, Apajuí umigbaunum mantuatnume tusa idaimamsauwai, nunik numi yapajiamunum achijam jakauwai. 	 Kaŋ a kaa boro alhaali ra mo, a na nga boŋ kaynandi ka yadda ka to hala buuyaŋ gaa, oho, hala kanjiyaŋ* bundo gaa buuyaŋo do.


Apajuin emematiajui. 	 I goono ga Irikoy beerandi mo ay sabbay se.


Tujash Wakaní Pegkejiya nuna pachis pegkegchaun chichagkau aidauk, atakea duwish tuke tsagkujam achagtinai, nuniau asag nuna tiajuk suwimak ajumaish tuke atina nuna jukiagtinai.” 	 Amma boro kulu kaŋ ga Biya Hanno kayna, a sinda yaafayaŋ hal abada amma bora din gonda hal abada zunubi taali no.»


Pablok Bernabejaig Antioquiak juwakag, tikich aidaujai ijunjag Apu Jisusa pachis yamajam chichaman jintinkagtuidau. 	 Bulos da Barnaba mo goro Antiyos. I goono ga dondonandi ka Rabbi sanno waazu, ngey da boro boobo fooyaŋ i banda.


Pempeentunisaikish wajuk yainimainaita nu egakagmi. Pegkegnum yaininaku nuní nagkaemasa aneenimaina nu. 	 Iri ma laakal daŋ care gaa ka care tuti baakasinay da goy hanno gaa.


Tujash aents imá nigki anenmamin aina nunak Apajuí kajejuk suwimkan susatnai, wagki pegkeg takatan dakituinak pegkegchauwa nunak wakejus taká batsatu asagmatai. 	 Amma borey kaŋ ciya guunuwanteyaŋ, kaŋ yaŋ si cimi gana, amma i ga adilitaray-jaŋay gana, Irikoy ga futay da fotti cabe i se.


Nunú nunikun wainak: “¿Wagkanuk aunash aik wainkaja?” tusa anentaimtú pujai, Cornelio aentsji aidau: Simogkan jee tuwí pujawa, tusag inii iniimainakua waitinum tantag, 	 Waato kaŋ Bitros boŋ haw gumo mo bangayyaŋo kaŋ a di feerijo boŋ, kala borey kaŋ yaŋ Korniliyos donton kaa. I jin ka Siman windo hã. I go ga kay windo me gaa.


Jisus jega Apajuí ememattainum wayaa, nui sujak batsatun sumau aidaujaí ashí agaa jiijú, dutikak aents kuichki yapajiin aidau mesajinashkam shitaki akaketuk, paumá sujin aidau ekeemtaiji aidaunash dutiksag akaketkau, 	 Yesu furo Irikoy windo ra. A na neerakoy da daykoy gaaray i ma fun Irikoy windo ra. A na nooru barmaykoy taabley tuti ka bare, ngey da koloŋay neerakoy goray nangey mo.


Nuna ti: “Atumek wi tajim nunú anentaimtakjum wake besemag pujuigpajum. Apajuiyaig dekaskeapi tusajum imá senchi anentaimkujum, minaishkam imanisjumek anentaimtajum. 	 «Araŋ biney ma si sara. Wa Irikoy cimandi, w'ay cimandi mo.


Yaunchkek ashí aentsuk tudau takatan nagkamawag takainak idaimainchau batsamajakajui, jinin waigkaju asag. Apajuish anmamtuk, yamaik ashí aentsuk shiig aneasag agkan niinig kajinas anentaimas pujuinak, tuke pujustin atinme, wait anenjá pegkeg ainagme tibau asag, tusa wakegawai. Nunú pujuta nunak iina Apuji Jisukristu sujamui. 	 Hala, sanda mate kaŋ cine zunubi na koytaray ŋwa buuyaŋ do, yaadin mo no gomni ma koytaray ŋwa adilitaray ra hala ka koy fundi hal abada gaa, iri Rabbi Yesu Almasihu do.


Pegkeg takastasa wakegamua nunak takatsuk, pegkegchau takat dakitamujua nuna imá takaajai. 	 Zama ihanno kaŋ ay ga ba, ay siino g'a te, amma ilaala kaŋ ay si ba din, nga no ay goono ga te waati kulu.


Nunak Herodes Juagkan achiká aents achiká chimpitainum egkeau asa tiuwai. Nunak Herodesak ni yachi Felipe nuwen Herodiasan nuwatuk pujau asa dutikauwai. 	 Zama waato Hirodus na Yohanna di k'a haw, k'a daŋ kasu Hirodiya nga kayne Filibos wando sabbay se.


Wagki Apajuí kajintsá anentaimtutskek Apajuik shiig aneemtikmaitsui. Nuaduí Apajuijai ijutkau atatus wakegauk, dekas Apajuí niina shiig dekaatatus wakegaidaun anentag sukagtina duka pujawapita, tumain ainawai. 	 A binde boro si hin ka kaan Irikoy se kala nda bora gonda cimbeeri, zama boro kaŋ ga kaa Irikoy do, kal a ma cimandi kaŋ Irikoy go no, kaŋ nga mo no ga alhakku no borey kaŋ ga nga ceeci se.


Shiig antugtuktajum, wi Pablon tajime, atum pakamakjumesh Kristu yayamak achattagme. 	 Guna ay, Bulos, ay goono ga ci araŋ se: d'araŋ ta i n'araŋ dambangu, Almasihu sinda nafa araŋ se.


Tudayagtai Jisus chichajak: “Apu judiuchu aidauk aentsnak ditanua nunin emak inainawai, nuna dutikaidauk shiig takaawai tama au ainawai, 	 Kala Yesu ne i se: «Ndunnya dumey bonkooney ga koytaray cabe ngey borey boŋ. Ngey mo kaŋ yaŋ gonda dabari i boŋ, i ga ne i se: boriyandiyankoyey.


Jutii aneetaiji iina yachi Onésimo betek umina nunú niijai minawai, niishkam atumjai betek Jisusan nemagna nu. Dita anuí taawag ii wajukenaji nuna ashí ujapakagtatui. 	 Ay na Onisimos donton a banda mo. Onisimos ga ti nya-ize naanaykoy, iri baakwa, araŋ do boro no. Nga mo no ga hay kulu ci araŋ se kaŋ goono ga te neewo.


Aanú kuichik atankijum, diez mil kuichik aja nu susatajum, 	 Wa taleŋo din ta a gaa k'a no bora kaŋ gonda iway din se.


Yatsug aidauh, ubag aidauh, iina Apuji Jisukristu wakega dutiksanuk segajime, wait aneasjum makichkia duke chichatajum, tupandaikajum batsamtsuk shiig ijutkau batsatkujum, makichkia duke anentaimtakjum nuní nuninuk anentaimkau atajum. 	 Woodin sabbay se _da__ malaykey sabbay se _mo__, a ga hima wayboro ma bara nda dabaro kaŋ cire a go seeda nga boŋo gaa.


Nuna aatsa tai aents pegkejan takasú aidau: ‘Apuh, ¿wajutiya ame yapajú wekaeminish ayujabiajame? ¿Wajutiya kitamá wekaeminish umutaish amasbaiji? 	 Gaa no adilantey ga tu ka ne a se: ‹Rabbi, waatifo no iri di nin da haray, iri na ni no ŋwaari? wala nda jaw, iri na ni no haŋyaŋ hari?


Nunikan tumig tsawagmatai pujai, Wakaní Pegkejiya nunú mina tajutiu asa, mina ukujui trompeta umpuam shinuwama imatun antumtijukmayi. 	 Ay bara Biya ra Rabbi zaaro hane. Kal ay maa jinde beeri fo ay banda sanda hilli wane cine.


Nunikmatai Jisusa jintintaiji aidaushkam jiinjajui, ashí yantamnum chichaman etsegkagtatus. Nuniagtai Apu Jisus chicham etsegbaunash aents aidaush dekaskeapi titinme tusa, wainchatai aidau iwainamunmash yaigkuí. Aatus atí. 	 Talibey koy ka waazu nangu kulu, Rabbi mo goono ga goy i banda ka sanno tabbatandi nda alaamey kaŋ a n'i no din.


Tujash Apajuí chichamega nunak aan nagkaemasag ashí antamunum etsejuidau. 	 Amma Irikoy sanno goono ga say-say ka koy jina.


tujutkui wi iniakun: ‘¿Apu amesh yaitpa?’ tibaijai. Tusan tai ni aijak: ‘Wika Jisus Nazaretnumiayaitjai, ame ya waitkame nuuwaitjai.’ 	 Ay tu a se ka ne: ‹Nin no may, ya Rabbi?› A ne ay se: ‹Ay no Yesu, Nazara bora, kaŋ ni goono ga gurzugandi.›


‘Juna ataktú akiinmainai’, takui wajukaik nunikaishni tusamek utujimsam anentaimipa, ashí betek ataktú akiinmainai. 	 Ma si dambara kaŋ ay ci ni se: tilas kal i m'araŋ hay hayyaŋ taji.


“Tikichi pujutjig augmatú yujaigpajum, Apajuí atumnash aikasag tujaminum. Tikich suwimak susatasagmesh chicham umijú yujaigpajum, Apajuí atumnash tikich itujajum dutiksag dutijamawainum. Dekas tsagkujatajum, Apajuí atumnash tsagkugtamjatnume. 	 Araŋ ma si ciiti, zama i ma si ciiti araŋ se. Wa si boro zeeri, zama i ma s'araŋ zeeri. Wa naŋ, i g'araŋ naŋ mo.


Wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nuna minittakun wajataik, Noé pujai wajukejakú aina numamtuk wajagtinai. 	 Mate kaŋ Nuhu jirbey te d'a, yaadin cine mo no a ga bara Boro Izo jirbey ra.


Tusa timatai nuigtú iwanch Jisusan muja tsakajunum iwakuí. Dutika juú inaktamuik ashí nugkanum yaakat aina nuna, nuigtú ashí pegkeg aidaunashkam iwaintukui. 	 Iblisi ye ka kond'a tondi kuuku fo boŋ koyne, ka ndunnya kulu koytarayey da ngey darza cab'a se.


Imatiagtai veinticuatro apu aidau Apajuí emtin pekajuidaushkam, tikishmajag tsuntsumawag nijayin nugkan antig pujusag Apajuin emematuinak: 	 Arkusu waranka cindi taaca din kaŋ yaŋ goono ga goro Irikoy jine ngey kargey boŋ ganda biri ngey moydumey boŋ ka sududu Irikoy se


Dutikamu asá ni nemajuidautik Kristu iyashiya nunin ainajin, ni jutiiní ashí jajutua pujau asamtai machikish agkau atsa nunisag, ashí ni najankamunmash awai. 	 Almasihu marga ga ti Almasihu gaahamo. Almasihu kaŋ ga hari kulu toonandi hay kulu ra, a ga nga gaahamo din mo toonandi da nga bumbo.


Tusa senchi jiyaniniagtai, comandanteshkam puyati, nuniak Pablon achikag jiikiag maawainum tusa, suntag aidaun chichaman awetiabi: —Kaunawag jiiktinme, dutika ataktú dita batsatbaunum ejegawagti —tusa. 	 Waato kaŋ kosongo beeri gumo, wongu nyaŋo, kaŋ ga humburu borey ma si koy ka Bulos nyage-nyage, na soojey lordi ka ne i ma koy ka Bulos kaa borey game ra da gaabi ka kand'a soojey fuwo ra.


nuigtú canela, kugkuin aidau, incienso, mirra, puwag aidau, vino, aceite, harina dekas pegkeg aidau, trigo, kuntin takamtiktai aidau, uwig aidau, carro tutai caballo japitai aidau, aents inak agtin aidaunashkam ashí sumajakuí. 	 da cirinfi, da yaazi, da dugu, da waddi, da lubban*, da duvan, da ji, da hamni baano, da alkama, da hawyaŋ, da feejiyaŋ, da bariyaŋ, da torkoyaŋ, da bannyayaŋ, danga Adam-izey fundey nooya.


Jisus nagkaemattaman wainak: —Diistajum, auwai dekas Apajuí Uwigjig, —tiuwai. 	 Waato kaŋ a di Yesu goono ga bisa, a ne: «Guna Irikoy feej'izo!»


Tuja Babilonia yajuakam batsamsag Jeconías akiauwai Salatielan, Salatiela uchijiyai Zorobabel. 	 Dira ka koy Babila banda, Yekoniya na Salitila hay, Salitila na Zerubabel hay,


Abragkak jamainjin jegas pujai, ni nuwe Sara makichkiuch uchigmakui, nuwiya wegantu aidaun yaya dekapamainchauwa iman, nayantsa kaamatkaji dekapamainchauwa nujai betek emakui. 	 Woodin sabbay se no boro folloŋ kaŋ zeen kal a si hin ka du ize koyne, a gaa no boro jama fatta sanda beene handariyayzey cine baayaŋ se, sanda taasi gurey kaŋ go teeku me gaa cine kaŋ si kabu.


Tuja jujú chicham umiktin aina juwiyan imanchau diinak, tikichnash dutiksag jintintuk, Apajuí eme anentsá inam achagtinai. Untsu nunú chicham umiktajum tibauwa nuna betek umiak tikichnashkam dutiksag jintintuau aidauk, Apajuí eme anentsá inam agtinai. 	 Boro kulu mo kaŋ ga lordi kaŋ kayna d'i kulu daaru ka borey dondonandi yaadin, i ga ne a se boro kaŋ bisa ikulu kaynayaŋ beene koytara ra. Amma boro kulu kaŋ g'i te, ka borey dondonandi nd'ey, i ga ne a se ibeeri beene koytara ra.


Caballo aidau senchijig wenin, ujukenish ajiagmayi. Ujukeg dapí buukega nunin asagmatai duwi aentsnak kajeebi. 	 Zama bariyey dabaro go i meyey ra d'i dibbey ra. Zama i dibbey ga hima gondiyaŋ. I gonda boŋyaŋ. Ngey mo no i goono ga borey maray d'a.


Dutikawajam ashí shiig yuwawag shiig ejemakaju, nuigtushkam ampinjau aidaun siete chagkinnum aimjajui. 	 Kaŋ i ŋwa ka kungu, i na patarmey kaŋ cindi margu, cilla beeri toonante iyye.


Nuaduí Jisus ditan chichajak: —Atumek minak wi Aentsmagan Akiinauwaitag nu, yakí numinum achiijajum takugjum detusjum, nuaduí dekas juka Apajuin Uchijimpapita tusagmek, nuigtú wi wakegamun takaatsug dushakam dekajuatin ainagme. Wika mina Apag jintinjuamua nunak atumnashkam tajime. 	 Yesu binde ne i se: «Waati kaŋ araŋ ga Boro Izo sambu beene, araŋ ga bay kaŋ ay no ga ti AY* GO NO. Ay si hay kulu te ay boŋ se, amma ay goono ga hayey din salaŋ mate kaŋ cine ay Baaba n'ay dondonandi nd'a.


Pedro Lidanum pujau, Jope tikiju awa nui. Nuniaun dekajuawag Jisusa nemajin aidaushkam jimag aentsun akateak: “Jopenum megkaetugtsuk tajutuati tujabiagmae, tusa ujaktajum”, tusa awetiaju. 	 Za kaŋ Lidda ga maan Yaffa kwaara, waato kaŋ talibey maa kaŋ Bitros go noodin, i na boro hinka donton a gaa k'a ŋwaaray ka ne: «Ma waasu ka kaa iri do.»


Nui pujus chichatai niina chichamen antuinak, nuní kuashat dekaskeapi tiaju ainawai. 	 Boro boobo tonton borey gaa kaŋ n'a cimandi, a sanno sabbay se.


Tuja atum Apajuí aukujum dekas sujustatuapita tusa segakjumek jukittagme, —tiuwai. 	 Hay kulu kaŋ me araŋ ga ŋwaaray adduwa ra, d'araŋ ga cimandi, araŋ ga du a.»


Yagkug ikamia aidauk yamaikik pegkejan yagkujuk, ajuma duwi etsa sukuam kagagmatai, apea ajapeam atinnakesh Apajuí imatikas iwaja ibaush, ¿wagkag atumnash idaitamsati Apajuiyai imatikas kajinas anentaimchau aidauwa? 	 Amma da Irikoy ga bankaaray yaadin te subu kaŋ go batama ra se, kaŋ hunkuna a go no, suba mo i g'a catu danji ra, sanku fa araŋ, a g'araŋ bankaara, cimbeeri kayna koyey.


Nuniku ai nuwa aceiten sumainak wegajushkam kaunkag: ‘¡Apu waiti ujatjikia! ¡Apu waiti ujatjikia!’ wajaidau. 	 Kokor banda wandiyo fey din mo kaa ka ne: ‹Rabbi, Rabbi, ma fiti iri se!›


“Atum aidautigmek kuitamamkatajum: ‘Apajuí chichame etsejin ainaji’ tusag, waitan jintinkagtuina nu tsanugmajainum. Ditak aents kasa ishamain ainayatak, aentsun shiig kumpamá ajuma duwi kasajama numamtuk wajainawai. 	 Day araŋ ma haggoy da tangari annabey, kaŋ yaŋ goono ga kaa araŋ do da feeji alhaali, amma i biney ra sakaliyaŋ* no kaŋ yaŋ ga kom.


—Ju aents aidaun wait anentuinajai, juwi wijai kampatum tsawantai yujumkanash yutsuk batsataina duwi, 	 «Ay goono ga bakar jama wo se, zama a to jirbi hinza sohõ kaŋ i go ay banda, i sinda haŋ kaŋ i ga ŋwa mo.»


Dutikam Felipeshkam weuwai Natanaelan ujaktatus, nunik jegají ujaak: —Duwik Moisés chicham umiktin aidaun agak, ‘Makichik aents Apajuí etegkamu nugkanum taatnun’ pachis agajua nunú dekas wainkamji, tikich Apajuí etsegtin aidaushkam dutiksag agakajui. Nunú aentsuk Jisusai, José Nazaretnumiaya nuna uchijí. 	 Filibos mo koy ka Nataniyel ceeci ka ne a se: «Iri di bora kaŋ boŋ Musa na baaro hantum Tawretu* ra, nda annabey mo -- Yesu Yusufu ize, Nazara boro no.»


Kiyagmatai Jisus ni jintintaiji doce aina nujai mesanum jegantá ekeemsau. 	 A go no, waato kaŋ wiciri kambo to, a goono ga goro ŋwaaro do, nga nda nga talibi way cindi hinka.


Au aents chicham umiktinun dekatsu auk tikí pegkegchauwai, —tuidau. 	 Amma jama wo kaŋ si Tawretu* bay ya laalante yaŋ no.»


Kristu jutiiní mantamna ni numpen ukajua duwi agkanmitkagma, iina tudaujinash tsagkugtamjauwai. 	 A Izo ra mo no iri du fansayaŋ, iri zunubey yaafayaŋo nooya.


Tama Apajuí ayaak: “Wi siete mil aents mina umigtin aidaun ayamjukan uwemtijajai, apajimtai Baal tutaya nuna eme anentus tikishmatug emematchaju aidaun”, tiuwai. 	 Amma tuyaŋ woofo no Irikoy tu d'a a se? A ne: «Ay na alboro zambar iyye cindi ay boŋ se, kaŋ yaŋ kangey mana sombu ka sududu Baal* se.»


Nuniai ni chichagtak: “Ataktú awentsamek etsegkata, Apajuí ashí nugkanmaya aents ditash chichaaku aidaun, jegkemtin, shuwin, puju, yagkú aidaun, nuigtú ashí apu aidaunash tawa nu”, tujutmayi. 	 I ne ay se: «Tilas kala ni ma ye ka annabitaray te jama boobo, da dumi boobo, da deene boobo da bonkooni boobo boŋ.»


Dutikamu asam, ejapjukam aishmag uchigmakam adaikattame JISUS. 	 Guna mo, ni ga te gunde, ni ga ize aru hay, ni g'a maa daŋ Yesu mo.


Nunik Jisus chicham umiktinun jintinkagtin aidaun, fariseo aidaujai ijumag chichajak: —¿Atumesh wajuk anentaimjume, tsawan ayamtai aish aents jaush etsagaumainkaih, atsa etsagaumainchaukaih? —tau. 	 Yesu mo tu ka salaŋ asariya* baykoy da Farisi fonda borey se ka ne: «A ga halal* i ma baani nooyaŋ te asibti zaaro ra, wala a si halal?»


Tutai Jisus ayaak: —Uchi pagkan yuwau atankí yawá suwamuk pegkegchauwai, —tau. 	 Amma a tu ka ne: «A mana hagu i ma zankey ŋwaaro sambu k'a catu hans'izey se.»


Nunin asamtai Apajuí suwimak sukagtamu tsawan jegataik, makí makichkiti ii pegkegchau chichakbaujinak imatiksag iwaintugmaktinai. 	 Amma ay ga ne araŋ se, sanni yaamo kulu kaŋ borey ga salaŋ, ciiti zaaro ra i ga ye k'i lasaabu.


Tutai nuigtú judío aidau aikag: —Yamaik shiig dekaji, dekas aminí wakan pegkegchau pujugtamuapi tusaik. Abraham, nuigtú tikich Apajuí etsegtin aidaushkam ashí jinawajui, nunikaju ainaig ame yamai chichaakum: ‘Mina chichamjun umigtauk ajumaish jakashtinai’, tame. 	 Yahudancey ne a se: «Sohõ no iri bay kaŋ ni gonda follay. Ibrahim bu, annabey mo bu. Ni mo go ga ne boro kaŋ ga ni sanno gana si buuyaŋ taba abada.


Tujash nigka uwegnum achiak senchi chichaká: —¡Nuwauchih nantaktá! —tiu. 	 Amma Yesu n'a kamba di k'a ce ka ne: «Wandiya, tun!»


Tiajam ditashkam Jisusan jegajiag: —Jintinkagtinuh, jutiik dekainaji amek dekas tutupit dekaskea duke jintinkagtame, aentsú imanjinkish etegkeatsme, Apajuí jinti dekaskea duke jintiame. 	 I n'a hã ka ne: «Alfa, iri ga bay kaŋ ni goono ga hayey kaŋ ga saba ci no, ka dondonandi yaadin mo. Ni si baar'a-baar'a te, amma cimi no ni goono ga Irikoy fonda dondonandi nd'a.


dutika chichaakjum: Ii muunji batsamajakua nunú tsawantin jutiish pujujakuitkuik, Apajuí etsegtin aajakú aidauk maawaigpajum tusais ayamjumain ajabiagtai, tajume. 	 Araŋ ga ne: ‹D'iri go no iri kaayey jirbey ra, doŋ iri si margu nd'ey ka annabey wi.›