Juna tikima paan wainkabiajai, caballonum entsatkau aidauk, maaniaku nugkutai detsepeen jiiya iman kapaaku, zafirowa nunin wigka, tuja azufreya nunin yagkú ajiagmayi. Caballo buuké aidauk ikamyawa buukega nunin agmayi, tuja weninia jiniagmayi jii, bukuitamu, azufre aatus. 	 Guna mo, mate kaŋ ay di bangayyaŋ ra, bariyey da borey kaŋ yaŋ go i boŋ neeya: I gonda ganda gaa kosaray kaŋ ga ciray sanda danji cine, kaŋ ga boogu, kaŋ ga say mo. Bariyey boŋey mo, sanda muusu beeri boŋ cine yaŋ no. I meyey ra mo danji da dullu da sufar* goono ga fatta.


Nunik wetai kuashat aents asag, dita awantak nugkuagbaujin jintanmag aitug emaidau, dutikainai tikich aidauk dukan tsupijag jintanum ainag emaidau. 	 Boro boobo mo na ngey bankaarayey daaru fonda ra, afooyaŋ mo tuuri kambe baano yaŋ kaŋ i dumbu saajo ra.


Apajuiyai kajintsá anentaibauwai pegkegchaun depetkau aidauk, wijai betek inamjagtinai. Wi depetmaku asan mina Apagjai inamag nunisajag. 	 Boro kaŋ te zaama, ay g'a gorandi ay banda ay karga boŋ, sanda mate kaŋ ay mo te zaama, ay goro mo ay Baaba banda a karga boŋ.


Jerusalegnumia apu aidau, sacerdote, levita aidaujai Juagkan aentsun ishitkauwai: Dekas Kristukaitam, tusajum shiig dekajuatajum tusa. 	 Yohanna seeda neeya, waato kaŋ Urusalima* Yahudancey na alfagayaŋ* da Lawi boro fooyaŋ donton i ma koy a do k'a hã ka ne: «Nin no may?»


“Juajuí dekanattawai yaki yachaita, yaki shiijash antawa nunú: Siete buukega duka, siete mujanum nuwa eketa nuna iwainawai, duka siete apu ainawai. 	 Neewo no laakal go kaŋ gonda fahamay: Boŋ iyya din ya tondi kuuku iyye no, wo kaŋ boŋ waybora goono ga goro,


Tutai: —¿Nu aentsush tuwí pujawa? Tusá iniinam: —Achah, dekatsjai, —tiuwai. 	 I ne a se: «Man gaa no a go?» A ne: «Ay si bay.»


Tusa tiagtai Jisus ayaak: —Ju nugka juwig aishmag aidauk nuwenainawai, nuwa aidaushkam aishinainawai, 	 Yesu ne i se: «Zamana wo izey ga hiiji, i g'i hiijandi mo.


Nuna antuk dekaskeapi tusa nemagtukag yamiimaidauk uwemjagtinai, untsu dekaskeapi tuinachuk suwimkan jukiagtinai. 	 Boro kaŋ cimandi, kaŋ se i na baptisma* te mo, a ga du faaba, amma boro kaŋ wangu ka cimandi, i g'a zeeri ciiti ra.


—¿Wagka amesh aents judiuchu aidau batsatbaunum wemesh, ditajai ijunjamesh yujumkash yuwaume? —tuidau. 	 ka ne: «Ni furo borey kaŋ yaŋ si dambangu do ka ŋwa i banda.»


Wi dekaskea nu jintinmaitkujum, minak ayatak mantuatasajum wakejutagme. Abragkak makichkish annunak anentaimajakchauwai. 	 Amma sohõ araŋ go ga ceeci araŋ m'ay wi, ay kaŋ ti bora kaŋ na cimo ci araŋ se kaŋ ay maa Irikoy do. Ibrahim binde mana te yaadin.


Anentaimsa diistajum, atumin Apajuí chichamen jintinjamajakú aidau wajuk pujusajua ainawa nunú. Nuniakjum dita Apajuiyai kajintsá anentaibauwai, Jisusan nemajujakajua nunisjumek nemagkatajum. 	 Wa fongu nd'araŋ jine borey kaŋ yaŋ na Irikoy Sanno fe araŋ se. Wa lasaabu ka di mate kaŋ i na ngey gora te d'a kal i fundey me, w'i cimbeero dondon mo.


Tsawan jegataik jega ijuntainum wayaagminish agaa jigmagtin ainawai, dutijamawag mantamainak: Juka Apajuí wakegamu takaju asá jutikaji, tiagtinai. 	 I g'araŋ kaa ngey diina margey ra. Oho, saaya go kaa kaŋ boro kaŋ g'araŋ wi ga tammahã hala nga goono ga goy Irikoy se no.


Tutai namak achijuamun puukag, dapá yumijijai susaju, 	 I no a se hamisa tonnante dumbari fo.


Kashinia duwi Juan Yamijatin ataktú jimag jintintaijijai wajai, 	 A wane suba koyne, Yohanna goono ga kay, nga nda nga talibi* hinka.


Gayo wi niina jeen pujag dushakam kumpamjamainawai, ashí aents Jisusa nemagkau atsumiagtaish yaina nu. Erasto ju yaaktanum kuichkin kuitamna dushakam, iina yachi Cuartojai kumpamjamainawai. 	 Gayos g'araŋ fo, nga kaŋ kwaara ay zumbu, kaŋ ga Almasihu marga borey kulu kubayni mo. Arastos kaŋ ti kwaara nooru gaaykwa, d'iri nya-izo Kuwartos, ngey mo g'araŋ fo.


Tujash dekaskea nu dekauwaitjum duke kuitamkatajum, nuniagmin taatjai. 	 kala day haŋ kaŋ go araŋ se din araŋ m'a gaay kal ay ma kaa.


Tuja ashí aents aidauk nuwauch jakaun pachis buutuidau. Nuniagtai chichajak: —Buutigpajum, jakache ayatak kanaje, —tau. 	 Boro kulu mo goono ga hẽ ka baray. Amma Yesu ne: «Araŋ ma si hẽ. A mana bu bo, day jirbi gaa n'a go.»


suntag aidaun ijumag, ashí tikich suntajá apuji aidaunash yajuak pisajag aents tuwaká abaunum kautkagmayi. Nuna wainkag Pablon suwimaidaushkam idaisagmayi. 	 Sahãadin-sahãadin, a na soojeyaŋ da sooje jine funayaŋ sambu ka kaa i gaa da jirsi. Ngey mo, kaŋ i di wongu nyaŋo da soojey, na Bulos karyaŋo naŋ.


Apajuí etsegtin aajakajua nunash, ¿iina muunji aidaush waitkatskesh idaisauk aina? Ditak Kristu taatnujin pachis etsejuidaunash maa ajapejakú ainawai. Yamai Kristu taamtaishkam nunisjumek atumesh wainkajum tsanú tsanumjuinakuajum mauwaitjume. 	 Annabi woofo no kaa kaŋ araŋ kaayey man'a gurzugandi? Annabey kaŋ yaŋ kande Adilitaraykoyo kaayaŋo baaro mo, i n'i wi. Sohõ araŋ ciya a nooyandikoyaŋ d'a wiikoyaŋ.


¡Atumin muunjum nagkamamua duka atumshakam dutiksagmek emajume! 	 Araŋ mo, kal araŋ m'araŋ kaayey bata toonandi.


Apajuí Moisesan chichajak: “Wika, wi wakegamujun wait anenjatnaitjai”, tiuwai. 	 Zama Irikoy ne Musa se: «Ay ga suuji cabe boro kaŋ ay ga suuji se. Ay ga bakar mo boro kaŋ se ay ga bakar.»


Jisus jista Pascua tutain inagkeaktatus Jerusalén jegaa pujus, makichik aentsush dutikmainchaun iwainag takatai, kuashat aents aidau, dekas Apajuí Uchijimpapita, tiajui. 	 Saaya kaŋ Yesu go Urusalima* Paska bato* jirbey ra, boro boobo n'a cimandi, waato kaŋ i di alaamey kaŋ a goono ga te.


nuniak: —Senchi wake besemag dekapeakun ane anentaimkawan jamain dekapeajai, atumek juwi pujusjum iwá batsamtajum. 	 A ne i se: «Ay fundo go ga taabi gumo hal a to buuyaŋ gaa. Araŋ ma goro ne ka batu.»


Yamai Wakaní Pegkeji pujugmautik, nu Wakan takamtijusti tusa idaimamainaitji. 	 Da Biya _Hanno__ do no iri goono ga funa, yaadin gaa iri ma dira Biya _Hanno__ ra.


Nunikmatai tikich yachi jukiuwai. Nunik niishkam uchinak akiitsuk jakauwai. Kampatuma nu jukishkam nunisag jakauwai. 	 Ihinkanta mo n'a hiiji. Nga mo bu, nga mo mana ize kulu naŋ. Ihinzanta mo, yaadin n'a te,


Tiajam inak aidaushkam shiyakag, ashí aents dita wainbaunak ipaawajui, aents pegkeg, pegkegchau aidaujai. Imatikamu asa jeganmag shiig piyakajui. 	 Tamey koy mo birni meyey gaa. Borey kulu kaŋ i di i n'i margu, boro laaley da boro hanney. Hiijay bato binde to da yaw.


Tujash wajumak aents Apajuin dekaskeapi tusag nemagkajui. Nuanuí pachitkau Dionisio daagtin, Areopagonum ijunin, tuja makichik nuwa Dámaris daagtinchakam, nuigtú tikich aidaushkam. 	 Amma boro fooyaŋ lamb'a gaa ka cimandi. I ra no Diyonisiyos go, Arobasa marga boro fo no, da wayboro fo kaŋ maa Damaris, da boro fooyaŋ koyne i banda.


Jisus chichaak: “Dekas waamak minittajai, nuniakun makí makichik aents takasbaun diigsan akiktinnashkam takuktatjai. 	 Guna, ay goono ga kaa da waasi. Ay alhakko go ay banda mo, kaŋ ay ga boro kulu bana nga goyo boŋ.


Nuna dutika tikich kuntina nuna emtin iwainag takau asa, nugká batsamin aidaunak tsanubi. Nuniau asa kuntin espadayai tsupikbau aajakú iwaaka nu dakumkajum najanatajum, tusa nugkanmaya aents aidaun inagmayi. 	 A goono ga ndunnya gorokoy halli mo da alaamey kaŋ i n'a no a ma te alman laala jine, ka ne ndunnya gorokoy se i ma alman laala kaŋ takuba maray din kaŋ funa mo himandi fo te.


Aikasag Apu David aajakua nu agagbaunmashkam: “Dita shiig aneasa juwakta tuinamua duke ditanak, iwagtukbau dawenum jigká emetmaina numamtuk awajkatnume. Nuniachkush suwenum jigká maumaina numamtuk wajainak suwimkan jukitnume. 	 Dawda mo ne: «I taablo ma ciya i se hirrimi, da kumsay, da katiyaŋ hari, da banandi mo.


Apajuí chichaak: “Witjai suwimkan sukagtinnuk, nunin asan wi pegkegchau aidaunak suwimkan susattajai”, tawa duka dekaji. Tikich agagbaunmashkam: “Apajuí niina aentsji aidaunak pegkeg ainawai titinai”, tawai. 	 Zama iri g'a bay, nga kaŋ ne: «Banayaŋ ya ay wane no. Ay no ga bana.» A ne mo: «Rabbi ga nga jama ciiti.»


Tama dita aimainak: —Atumesh anentaimsatajum ¿Apajuí emtinish pegkegkai ni umigmaina nu idaiku atum umigmaina dusha? 	 Amma Bitros da Yohanna tu ka ne i se: «D'a ga saba Irikoy jine iri ma maa araŋ se ka bisa iri ma maa Irikoy se, kal araŋ ma sanno dumbu.


Nuna aatus jintinkagtua ashimkamtai ni jintintaiji aidau jegaantag: —Apuh, ¿wagka augmatbau pachismesh shiig antukchamnush jintinkagtuaume? —tusa iniidau. 	 Talibey kaa a do k'a hã ka ne: «Ifo se no ni goono ga salaŋ i se da misayaŋ?»


Nunik nuanuí pujusuí, Herodes jakamtai wakitkitatus. Tuja nuna dita Egipto wegajua duka, Apajuí etsegtin aajakajua nunú agagbaunum: “Mina uchig Egipto nugkanum pujaun untsuktatjai”, tawa nunú imanisag uminkauwai. 	 A goro noodin kala Hirodus buuyaŋ, zama i ma haŋ kaŋ Rabbi ci annabi do toonandi, kaŋ ne: «Ay n'ay izo ce a ma fun Misira laabo ra.»


Dutikam inak jegawagmatai ajanum takaina nunú, achikag makichik ayatak suwimawajui, tikichnak maawajui, tikichnashkam aikasag kayai tukuí tukuinakua maawajui. 	 Amma goy-teerey din na bannyey di. I na afo kar ka tutubu, i na afo mo wi, i na afo catu-catu nda tondiyaŋ.


Nunik maanimainchau dekapeakug, eke nagkamtsuk: Maanitak atsustí tusa epegtunimainai. 	 D'a si hin a, za afa go nangu mooro no, a ga diyayaŋ donton ka amaana nooyaŋ ŋwaaray, baani sabbay se.


nuniktatman etsa jiinak, kagkapé initak akaejachu asamtai apeká ijinauwai. 	 Waato kaŋ wayna fatta, wayna n'i kukure zama i sinda kaaji hanno, hal i koogu.


Tujash yatsug Epafrodito, atum mina takatan yainkati tusajum awetujiu ainajum nunak, ataktú awagtusnuk awetajime. Nigka yamajam chicham antutan dakituina nui etsegbaunmash shiig senchi yainkae. 	 Amma ay di a ga hagu ay m'ay nya-izo Abafaroditos donton araŋ do. Ay goy hangasino, d'ay wongu ra hangasino mo no, amma araŋ diya d'araŋ saajawko no hari kaŋ ay ga laami ciine ra.


Nuninaig jegá wayaa uwejen takuinu bitat asatajum tusa, nunik wajuk Apajuí aents achiká chimpitainum egketun jiikne nuna etseju, nuna etsejuk nuigtú: —Atum anuí Jacobo, tikich yatsut aidaushkam ujaktajum, —tusa ukuak nigka jinki yajá weuwai. 	 A na nga kamba sambu ka ne i ma dangay. Waato gaa a ci i se mate kaŋ cine no Rabbi na nga kaa kaso ra nd'a. A ne: «Araŋ ma hayey din ci Yakuba da nya-izey se.» Gaa no a fatta ka koy nangu fo.


Tusag kuashat pegkegchaun chichajuinak waitkaidau. 	 Sanni boobo no i ci a se koyne k'a kayna.


“Apajuishkam segatajum, imatjamak amastatjume; egatash egaktajum, egakjumek, igkugtatjume; untsuktajum, imatjamak waitin ujatjamtatjume. 	 Araŋ ma ŋwaaray, i g'araŋ no. Wa ceeci, araŋ ga du. Wa kobi, i ga fiti araŋ se.


Nuna augmatus tutai antukag: “Jutiinak tujamak tawai”, tusag sacerdote apuji aidau, chicham umiktinun jintinkagtin aidaujai achikta tuidau. Nuninayatak aents aidaun ishamainak dutikainachu. 	 Saaya din ra asariya dondonandikoy da alfaga beerey ceeci ngey m'a di, zama i faham ka bay kaŋ ngey boŋ no a na misa wo ci, amma i humburu jama.


Wagki mina iyashjua nuuwai dekaskenum yutai shiig ichichmamtan sukagtina duka, antsagke mina numpajua dushakam. 	 Zama ay gaahamo ya ŋwaari no da cimi, ay kuro mo haŋyaŋ hari no da cimi.


Tibau ainayatak jiinjag weenak, ashí aents nuwiya aidaunak ujá ujakua wegajui. 	 Amma waati kaŋ i fatta, i soobay ka baaro kar ka say laabo kulu ra.


Nui jegaa ajin capitán lancha Alejandrianmaya Italianum wegaun jegajua, iinashkam nui egkepagmatai nagkaemaki webaiji. 	 Noodin sooje jine funa du Iskandariya hi fo kaŋ goono ga koy Italiya k'iri daŋ a ra.


Nunú mina tujutuidau aminí kaunawag, mina pegkegchaujush ajutuash nuna tujamain ainawai. 	 Amma Yahudance fooyaŋ go no kaŋ yaŋ fun Aziya. A ga hima i ma kaa ne ka kay ni jine ka kande ay kalima, d'i gonda sanni kaŋ g'ay guna.


Onésimo mina uchijua imana nuna pachisan, wait aneasam ju jutikata tusan segajame. Achigkagmatai pujusan Kristu pachisan etsejai antuk niishkam sujumankabi. 	 Ay go ga ni ŋwaaray no, ay izo Onisimos se, nga kaŋ ay hay kaso ra.


Kristu nemajin aidaun diin aina nu umigkatajum. Nuniakjum sumimkatajum, atum Apajuí dekaskeapi tusajum umijuinajum nuutigmin kuitamjamaidau asagmatai. Dita atumiin wajuk takasaje nunash Apajuí emtin etsegtugmaktin asamtai. Atum umigmak, ditashkam shiig aneas takasagtatui, tuja atum umigchamak wake besemag dekapiagtatui, nuniau asag shiig yaimpamaitsui. 	 W'araŋ jine borey gana. W'araŋ boŋ ye ganda i se mo, zama ngey no g'araŋ fundey haggoy, sanda boroyaŋ kaŋ ga konda ngey te-goyey _Irikoy jine__. Wa naŋ i ma woodin te da farhã, manti nda bine saray, zama woodin sinda albarka araŋ se.


Jisus chicham etsegtugkatajum tusa ishiakbau waketug kaunkag, Jisusan: —Nuní takasmaji, aaja jintinkagtuamji, tusag —ujaidau. 	 Diyey margu Yesu do. I ci a se hay kulu kaŋ ngey te, da hay kulu kaŋ ngey dondonandi mo.


Tiagtai Pabloshkam chichaktatus nagkamata taig, Apu Galión judío aidaun chichajak: —Ju aents pegkegchau takasbau, nuniachkush magkagtuamukesh pachisjum takugminig atum judío aidautijum tajum nunak antugmainaitjime; 	 Amma waato kaŋ Bulos ga ba ka nga meyo fiti, Galliyo ne Yahudancey se: «Ya araŋ Yahudancey, da day zamba hari no, wala da goy laalo fo no, doŋ haciika ay ga suuru araŋ se.


Tama Jisus ayaak: —Wishakam iniastajime, atum nu aigkagminig ujaktajime yana chichamenia jutikaja nuna. 	 Yesu mo tu ka ne i se: «Ay mo g'araŋ hã sanni fo. Wa ci ay se, gaa no ay mo ga ci araŋ se dabari kaŋ dumi no ay goono ga hayey din te d'a.


Juna aigkatnume tusan wakegajai: ¿Wakaní Pegkeji jukiuwaitjum dusha, chicham umiamunmag jukiuwaitjum, atsa Jisukristui kajintsá anentaibaunum jukichukaitjum? 	 Woone hinne no ay ga ba ay ma bay araŋ gaa: hala araŋ na Biya* _Hanna__ ta zama araŋ na asariya* gana se, wala zama se araŋ na sanno kaŋ araŋ maa cimandi?


Atsá, makichkish nuninchauwai, Apajuik kuashat pegkeg aina nuna jutiinu amainnak dutikauwai: Nunú pegkeg aina nuwiyan dekas imá pegkeja nunak, jutii judío ainag nunutin, Apajuí ni chichamen agagbaun kajinas sujamsauwa nuuwai. 	 To! Iboobo no kambu kulu gaa. Sintina day, Irikoy na nga Sanno talfi i gaa.


untsu kashikmasjum: ‘Yamai tsawan pegkegchau atatui, ikiyamag suwe wajasé’, tajume. ¡Tsanumin aidauwah! Nayaimpi niimé diisjum tsawan wajuku atatua nunú dekauwaitkugmesh, ¿wagka wi wainchatain iwainakan takaag jusha, Apajuí tibauwa nunap jutikawa tusagmesh dekamainchaush dekapeagme? 	 Susubay mo araŋ ga ne: ‹Hunkuna beena ga hirri, zama a ga ciray-ciray, a ga ziibi.› To. Araŋ ga hin ka beena baaru fayanka, amma araŋ si hin ka alwaatey alaamey fayanka.


Niig aents tudaugtinnash tsagkugtsukek idaisashtinai, ayatak tsagkujug pegkemtiktinai, aikasag aents niina imatikas anentaimtuinachunash nigki dekaskeapi tumamtiktinai. Aatus ashí pegkegchau aidaunak ni pegkejan takaak depetkatnai, ashí aents aidaun Apuji atinai. 	 A si kwaar'ize ceera pati ka kaa, Fitilla kaŋ maan buuyaŋ mo, a s'a wi, Hal a ma daŋ cimi ciito ma zaama.


Nuniau asamtai atum tikichish antachbaunum chichasbaunash ashí antukagtinai, tuja atum kanutaigmin epeni pujusjum chichakbaunashkam ashí antukagtinai”, tiuwai. 	 Woodin sabbay se, hay kulu kaŋ araŋ ci kubay ra, i ga maa woodin kaari ra. Haŋ kaŋ araŋ ga salaŋ hanga ra lokoto-lokotey ra, i ga fatta k'a fe fuwey boŋ.


Nuna timatai Anás Jisusnak jigkagbautak awemauwai sumo sacerdote Caifás pujamunum. 	 Gaa no Hanana na Yesu donton hawante alfaga beero Kayafa do.


Wi ditajaig ajai, ame wijai ame, nunisag ditashkam makichkiuchia nunin agtinme. Nu dita nuninamun wainainak aents amina dakitjamin aidaush: Jisusnak dekas Apajuiyap awemauwaita, juna anea imatiksagkeap jutiinash anempaji, titinme. 	 Ay go i ra, ni mo go ay ra, zama i ma margu ka te afolloŋ lok, hala ndunnya ma bay kaŋ ni n'ay donton, ni ga ba r'ey mo, danga mate kaŋ cine ni ga ba ay.


Nunikmatai ni jintintaiji aidau nui botenum chimpijuk Jisusan jegaantag tikishmatug: —¡Amek dekas Apajuin Uchijiyaitme! —tusa emematuidau. 	 Borey kaŋ yaŋ go hiyo ra mo sombu a se ka ne: «Haciika ni ya Irikoy Ize no.»


Nuniagtai ekeemas, ni jintintaiji doce aina nuna untsuká ikaunman: Ni eme anentai atatus wakegauk, tikichi takajin nuigtú imanchauch amainai. 	 Yesu goro ka iway cindi hinka ce ka ne i se: «Boro kulu kaŋ ga ba nga ma ciya ibeeri, a ma ciya ikulu kokor banda ka ikulu saajaw mo.»


Ju nugka juwi yamai waituinag duka imanchauwai, Apajuí pujut pegkeg tuke atinun sujamsatna nujai apattsa anentaimtamak. 	 Zama ay diyaŋo gaa, zamana woone taabey mana to boro m'i deedandi nda darza kaŋ ga aniya ka bangay iri ra.


Jutii muunji aajakajua duka, Apajuiyai kajinas anentaimaidau asag, Apajuí shiig anentam asajui. 	 Zama a ra no doŋ kaayey du seeda hanno.


Nuniau asamtai ashí yutai aidaun tinamag yuwina duka, tikich nuna yuwinachunash dakitmaitsui. Nunisag ashí tinamag yuwinatsu dushakam chichamnak patatmaitsui tinamag yuwina nunak, wagki Apajuí nunú aidaunak ashí niina aentsji emaku asamtai. 	 Boro kaŋ ga hay kulu ŋwa ma si donda bora kaŋ siino ga ŋwa. Bora din kaŋ siino ga ŋwa mo ma si ŋwaakwa ciinay da taali, zama Irikoy n'a ta.


Yatsug aidauh, ubag aidauh, mina wají nagkaetukiagma nunú, yamajam chicham etsegbaun aan senchi yainkama nunú dekaatajum tusan wakegajai. 	 Ay ga ba araŋ ma bay, nya-izey, kaŋ hayey kaŋ du ay sabbay se no, Baaru Hanna say-say ka tonton.


Nuna tusa Jisukristu chichamenashkam niina ujaak ashí niina patayijai ujakuí. 	 I na Irikoy sanno ci a se, nga nda borey kulu kaŋ yaŋ go a windo ra.


Nuniachkush, ju kaunak ijuna jujú aidaukesh, mina pataag judío aina nuna apuji batsatbaunum mina ejetiagmataish, wi bakumamainnash dekagtuawagmasha nuna ujapamain ainawai. 	 Da manti yaadin mo no, kala borey wo bumbey ma ci goy laalo kaŋ i di ay do, waato kaŋ ay kay Yahudancey arkusey marga jine.


Nunikag ashí nugkan jamajag mininak, yaakat Jerusalén Apajuí aneetaijiya nuwi pegkejam aidau batsataidaun tenteawag apakagmayi. Nuniagtatman Apajuí nayaimpinmaya jiin ajuntug ashí apekmayi. 	 I gana ka bisa ndunnya kulu ra ka jama hananta nango nda kwaara kaŋ i ga ba daŋ game. Danji mo fun beena ra k'i ŋwa.


Wi niinak puyatjusa umigkamu asa, yaunchuk wi aajakbaujua nunak imanuk etittawai. 	 Da Irikoy du beeray a ra, Irikoy mo g'a beerandi nga bumbo ra, a g'a beerandi da waasi mo.


Aishmag aidauk cinco mil aishmag tumain aajakajui. Tiagtai Jisus ni jintintaijin: —Cincuenta, cincuenta aents akanjajum batsagtajum, —tiu. 	 (Zama alborey to danga zambar gu cine.) Kala Yesu ne nga talibey se: «W'i gorandi sata-sata, sata kulu ra danga boro waygu cine.»


“¡Chicham umiktinun jintinkagtin aidautigminak, fariseo aidautigmijai wait anentajime, tsanumin asagmin! Atumek shikiká umutai, nuigtú plato aina nuna awanke nijamaina numamtuk wajagme. Tujash atumi anentaiminig kasamtaijum, pegkegchau takamtaijum aidau piyak ajutjamainawai. 	 Kaari araŋ, asariya dondonandikoy da Farisi fonda borey, araŋ munaficey! Zama araŋ goono ga gullayze da gaasu banda gaa nyun, amma i ra haray go ga to da zamba da jaŋ-ka-boŋ-hinay.


Mina pataag judío aidaunak Apajuí idayak, nigki ashí aents judiuchu aidaujaish epegtuniauwai. Nuna aatus dutikauwa nuniau asa, makichkish anentaimtusaish tumainchaun ashí aentsdaun pegkejan dutikatnai, Apajuí ataktú mina pataag aidaun niina aentsji emaktina duwi. Dutikamu asa jakau ataktú nantamaina numamtuk wajakagtinai. 	 Zama za kaŋ i furuyaŋo ciya ndunnya se sasabandiyaŋ, mate no i ye ka tayaŋo ga hima nd'a, da manti buukoy se fundi nooyaŋ?


Tujash yamaik Kristu Jisusai ijutkau aidau suwimak jumainuk shiig atsujuinawai. 	 Sohõ binde ciiti ka zeeriyaŋ kulu si no koyne borey kaŋ yaŋ go Almasihu Yesu ra se.


Nunin asamtai yaakat Jopenum aents awemata, dutikam Simón, tikich daaji Pedro tutaya nuna itaatnume. Nigka, tikich Simón duwape apijin nayants uwetus puja nuna jeen pujawai’, tujutmae. 	 Day sohõ, ma donton Yaffa kwaara ka Siman kaŋ se i ga ne Bitros ce. A go Siman kuuru mortukwa kwaara, kaŋ go teeko me gaa.›


Timatai Lázaro ukuaku epenbaun, kayan eketkaju. Dutikamtai Jisus nayaimpin pagkai diyaak: —Apawah see tajame, amek minak tuke antugtau asamin. 	 Gaa no i na tondo kaa. Yesu mo na boŋ sambu ka beene guna ka ne: «Ya Baaba, ay ga saabu ni se kaŋ ni maa ay se.


Ni pegkegchau takasuk nu pegkegchauwa nuwiyanak jukitnai. Wagki Apajuik betek susatnai dita takasbaujinig dutiksag. 	 Zama boro kaŋ ga laala te, i ga laala din yeti a se. Baar'a-baar'a si no mo.


Nuaduí Apajuí anagkagtuamujin jukitin aina nuna shiig iwaintuktatus wakekauwai, ni anagkagtamua nunak makichkish yapajitsuk imatiksag umiktin asa, nigki adaimamas dekas umiktatjai tiuwa nuna. 	 Woodin se no za kaŋ Irikoy ga ba nga ma cabe nda cimi nga alkawlo tubukoy se kaŋ nga saawara si tun, kal a na zeyaŋ tonton alkawlo din gaa.


Nunisag magkagtin achijam Jisusjai detaidaushkam pegkegchau chichajuidau. 	 Yaadin no komkoy kaŋ i kanji a banda mo soobay k'a jance da sanney wo dumi yaŋ.


Wakaní Pegkejiya nunú iiní pujau asa iina anentain dekamtijamji, Apajuí uchijí ainagme tusa. 	 _Irikoy__ Biya bumbo goono ga seeda ka margu nd'iri biya ka ne iri ya Irikoy izeyaŋ no.


Dutiksag yatsug Jisukristun nemajin aidau juwi batsata dushakam kumpamjamainawai, imá senchi Roma apujiya nuna jeen takau Kristu nemajin aina nunú. 	 Hanantey kulu go g'araŋ fo, sanku fa binde ngey kaŋ ga ti Kaysar* windi waney.


Tudau takatnum achikbauwa nunin batsatutijum agkanmitkamu asajum, pegkeg aina nunak takau atajai tumamiuwaitjume, nunikjum pegkeja duke takaakjum batsatjume. 	 Irikoy n'araŋ fansa zunubi gaa k'araŋ ciya adilitaray se bannyayaŋ.


Nunú papí agagbaun aujus diisá, Pablon apu iniak: —¿Amesh tuwiyampaitpa? —tau. Tama ni ayaak: —Wika Cilicianmayayaitjai —tutai dekajua 	 Waato kaŋ laabukoyo na tira caw, a na Bulos hã hala laabo kambu kaŋ boro no. Kaŋ a bay Silisiya no Bulos fun,


Tusa: —Wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nunak, mina pachittsag agajajua nuna imatiksanuk umiktatjai, tujash aents mina sujutkatta nunak wait anentajai. Duka dekas akiinmainchaunas akiinawabiataih, —tau. 	 Zama Boro Izo go ga koy sanda mate kaŋ cine i hantum a boŋ, amma kaari bora din kaŋ nga no ga Boro Izo nooyandi! Doŋ i ma si bora din hay pat.»


Tama Jisus ayaak: —Wi wiki emematmamkun midaunak pachimasa chichaamuk tikí wainak amainai. Tujash minak mina Apag emematjawai, atum iina Apajig Apajuiyai tajum nunú. 	 Yesu tu i se ka ne: «D'ay g'ay boŋ beerandi, ay beera manti hay kulu no. Ay Baaba no goono g'ay beerandi, nga kaŋ se araŋ ga ne araŋ Irikoyo.


Ashí ju jista aina junak Kristu taachu asamtai aikajakú ainawai, jujú jutikamunum dekaajakú ainawai, atak tikich minitna nuna. 	 Hayey din ya biyayaŋ* no hayey kaŋ yaŋ ga aniya ka kaa se, amma Almasihu ga ti biyey din Koyo.


Wagki, Kristu Jisusjai ijutkau asaja Kristujai betek nantakiu ainaji, nunikaja niijai betek nayaimpinum inamjatasaja. 	 A n'iri tunandi Almasihu banda k'iri gorandi mo a banda beena ra Almasihu Yesu ra.


Tuja uwegmishkam pegkegchau takamtijamkuig, uwejum untsugmia nu tsupikam ajapmaina numamtuk tudau takat idaisatajum, dekas pegkejai tudau idaisau asá, pujut tuke atina nui makichik uwegtin waimaina numamtuk wajamuk, nunú dutikachaminig ashí iyashim jii ajumaish kajinchaunum pujus waitmain asamtai. 	 Da mo ni kambe ŋwaaro ga ni to taali, m'a dumbu k'a furu. Zama dambe ni gaaham jare fo ma halaci, d'i m'a timmanta kulu daŋ danji bango ra.


Nuniai fariseo aidaushkam Jisusan pegkegchaunum dekapsatasag jegaantag iniinak: —¿Nuwennush wainkash nuwenash idaimainkaih? —tuidau. 	 Farisi* fonda borey mo kaa a do zama ngey m'a si. I ne: «A ga halal* no boro ma nga wande fay sabaabu kulu sabbay se, wala?»


yamaik ju nugka juwig pujusag, ciegka imania jukiagtinai: Jee aidau, yachi aidau, umayí aidau, dukují aidau, uchijí aidau, nuigtú nugke aidaujaí ukukbauwa nuna nagkagas. Waittsajash atak atina duwi pujut tuke atina nui pujusagtin ainawai. 	 kaŋ a si du riiba boobo sohõ zamana wo ra, fuyaŋ, da nya-ize alboroyaŋ, da waymeyaŋ, da nyayaŋ, da izeyaŋ, da fariyaŋ -- ka marga nda gurzugay. Zamana kaŋ ga kaa ra mo, a ga du fundi hal abada.


Dutikam pimpijá pujamunash yujumkan yuwa chichiag, Jisusa nemajin Damasconmaya aidaujai wajumchik tsawantai ijunag pujusuí. 	 A ŋwa mo ka du gaabi. A te jirbiyaŋ noodin talibey banda kaŋ yaŋ go Damaskos kwaara.


Nunú imaniai wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmaga Akiinauwaitag nuna, nayaimpinmayan ashí mina senchigjai tsawan wajasá minamujun waitkag, ashí aents nugkanmaya aidauk ishamjukag buutiagtinai. 	 Gaa no Boro Izo alaama mo ga bangay beena ra. Saaya din no ndunnya dumey kulu ga te bine saray. I ga di Boro Izo go kaa beene burey boŋ da dabari da darza bambata.


Atumek waittsattajume, tujash ishamkaigpajum. Atumnak iwanch wakejamun takau aidau achigmakag egkepattajume. Dutik iwanchik waitkagmastatjume dekaskenmash Kristuig kajinas anentaimaina tusa dekapjamak. Dutijamawagmatai wajumak tsawantai waittsattagme. Mantamainakuish minai kajintsá anentaimtak mijakaigpa. Jakagminchakam wi pujut tuke atina nuna amastinaitjime. 	 Ma si humburu taabi kaŋ ni ga ba ka haŋ. Guna Iblisi* goono ga soola nga m'araŋ ra boro fooyaŋ daŋ kasu, zama i m'araŋ si. Araŋ ga di kankami mo jirbi way. Ma ciya naanaykoy hala buuyaŋ, ay mo ga ni no fundi boŋtobay.


Nuna dutikamtai aents aidauk shiig anenjamsajabi. Dutijamaidau asag nuwiyati juwaki tikichnum wegajinchakam ashí ii jintá wesá atsumainnak imatiksag sujamsagmatai, nu jukí lanchanum chimpimjá shiakabiaji. 	 I n'iri beerandi mo da beeray kulu cine. Waati kaŋ iri tun ka dira hari hi ra koyne, i soobay ka margu iri se hay kulu kaŋ iri ga laami.


Dutikawag jigkajá jukiag, Romanmaya apu Poncio Pilato pujamunum ejegawajui. 	 I n'a haw ka kond'a k'a no Bilatos* se, kaŋ ga ti dabarikoono.


¿Wajuk diyagme atumesh? —tau. Tutai dita aiinak: —Dekaske, ayatak mantamnati, —tiajui. 	 Ifo no araŋ di?» I tu ka ne: «A to wiyaŋ.»


nuniak kuashat ampijatin aidaunum wekagas ampimak ashí ni ajamuchijinak ashimkush, tsagautsuk nuní nagkaemas waitú wekayin, 	 A maa taabi boobo safarikoyey kambey ra. A na hari kulu kaŋ go a se darandi, amma a mana du baani, kal a dooro tonton da futay.


wishakam aikasnuk, wajuk nagkamdauwaita nuna ashí iniimsan shiig dekaan agatjame, aneetaiju Teofiloh, 	 Woodin sabbay se no ay mo di a ga boori ay ma hantum ni se. Zama ay na hayey din kulu guna-guna soosay, za sanno fuuma d'a fonda boŋ mo.


Inak cinco mil kuichkin jukiuk, wajiin sumag sujak nuigtushkam imatiksag cinco mil kuichkin ikaugkauwai. 	 Sahãadin-sahãadin nga kaŋ na iguwa din ta koy ka daymi te ka du igu fo koyne.


Jega ijuntainmaya Jisus jiinki Simón Pedro jeen jegauwai. Nunikmá wainkau Simón Pedro tsatsají senchi tsuweak tepettaman, nunitai: —Wait aneasam etsagagta, —tusag segajui. 	 A tun diina marga fuwo ra ka fatta ka koy Siman fuwo ra. A kaa ka Siman anzuray waybora gar, a gonda gaaham konni futo. I na Yesu ŋwaaray a sabbay se.


Suntag aidaushkam dutiksag dushikinak vino chujuinun jukiag aagtatus jegantag, 	 Soojey mo n'a hahaara ka maan a gaa ka hari mooro salle a se.


“Ashí aents mina dekaskenum umigtuinachiatak: ‘Apujuh, Apujuh’, tujutuina duka Apajuí inamak achagtinai. Mina Apag nayaimpinum puja nunú wakegamun umiina nuuwai Apajuí inam agtinuk. 	 Manti boro kulu kaŋ ga ne ay se: ‹Rabbi! Rabbi!› no ga furo beene koytara ra bo, kala day boro kaŋ ga te haŋ kaŋ ay Baaba ga ba, nga kaŋ go beena ra.


Nunú tusá tiajam Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etejamu aidauk, Olivosa mujajin batsatu Jerusalén wakitkiajui, tsawan ayamtai tsawagmataig tikijuk wekaenasti, tibau asamtai. 	 Gaa no i ye ka kaa Urusalima ka fun tondo boŋ kaŋ se i ga ne Zeytun* Tondo, kaŋ ga maan Urusalima. Asibti* zaari diraw cine no go Zeytun Tondo da Urusalima game ra.


Nuigtú seis nayaimpinmaya aentsua nu, copanum aimkamua nuna namak Eufrates muunta nui ukagmayi. Dutikamtai namakak kuyua buku wajasmayi, apu etsá minitainia aidau niina suntajijai katiagtinme tusa. 	 Iddanta mo na nga sintilo dooru isa beero kaŋ ti Ufratis boŋ. A haro mo koogu zama fondo ma te bonkooney kaŋ ga fun wayna funay haray se.


Apajuí takatjiya nunú takagtanmag Apolosak minak kumpajui; tujash atumek Apajuí ajakji, nuigtú Apajuí jeega numamtin ainagme. 	 Zama iri ga bay kayna, iri ga annabitaray jare te.


See tajai Apajuí senchigtina nuna, nigka ii wají pachisa dutikata tusaya segaji nuna nagkagas ashí pegkejan iinun dutika nuaduí. Iman asamtai jutii anentaimtajiya duka, ni dutika nunú dekatnumag jegatsui. Nuna pegkeja dutika nunak Wakaní Pegkeji jutiiní puja nujai dutikawai. 	 Irikoy ga hin ka te haŋ kaŋ ga yulwa gumo ka bisa hay kulu kaŋ iri ga ŋwaaray wala hay kulu kaŋ iri ga tammahã, dabari boŋ kaŋ goono ga goy iri ra.


Tujash ju pegkeg ajutjamui, wi Nicolaíta aidau takatjin dakitag nunisjumek atumshakam dakitajum nunú. 	 Amma woone no ni gonda: Ni ga konna Nikalawitey* goyey, haŋ kaŋ ay mo ga konna.


wi yujumkan ayugtsuk ishiakmak, jeen jegatakamá pimpikiag jaka iyaumain ainawai, dita atushtanmaya kaunkajush aina duwi, —tau. 	 A ne mo: «D'ay n'i sallama i ma koy fu da haray, i ga gaze fonda boŋ. I ra afooyaŋ mo fun nangu mooro.»


Mina Apag awetiuwa duka ashí aentsun wi niina suwag nunak, imatiksag shiig kuitamas, makichkish emegkautsuk, jakagmataish tsawan dekas nagkanbaunum nigki inanjatin atí tusa wakejutawai. 	 Ay dontonkwa miila neeya: Borey kaŋ a n'ay no ra, baa afo ma si daray ay se, amma ay m'i tunandi zaari bananta ra.


Ashí sacerdote aidauk kuntin maa apeamua nunak kashí kashinig takajakú ainawai, tudaunash makichkish utsanjamainchau aig. 	 Alfaga kulu ga kay zaari kulu ka saajaw goy te. I ga sargay dumi follonkey din filla waati kulu, kaŋ yaŋ si hin ka zunubi kaa hal abada.


Tupanjatajum nuwajai tsanijimat, iyashnashkam pegkegchau etugtamna duka. Tikich pegkegchau aina duka iyashnak imatikag pegkegchau etugtamtsui, tujash nuwajai takata nu imatijamui. 	 I n'ay bina yeenandi, da araŋ waney mo. Araŋ ma boro woone yaŋ dumi beeray di.


apuji tsawan dekachmau ai pachiachmau takamá wainak, 	 kala tamo din koyo ga kaa zaaro kaŋ a mana tammahã din ra, da saaya kaŋ a si bay ra.


Pedro nuniku ai tsawagmatai, suntag aidauk nuna emegkakag: —¿Dusha wajukamki, utusag jiinkime? —tusag senchi pampaidau. 	 A go no, waato kaŋ mo bo, kusuuma bambata te soojey do, hala haŋ kaŋ no Bitros ciya.


Aaja nuniau asagmin, aents pegkeg aidau ju nugka juwi kajegkú ainajum duwi, Abel maamua nui nagkamas, Apajuí etsegtin Zacarías Berequiasa uchijí, jega Apajuí ememattainum pujau, altara ejapeen mau ainajum duwi suwimkak suwam atatjume. 	 Zama adilante kulu kaŋ i n'a kuri mun ne ndunnya ra, i m'a alhakko kaa araŋ gaa, za adilanta Habila kuro ka koy Baraciya izo Zakariya kuro, nga kaŋ araŋ wi Irikoy fuwo da sargay feema game ra.


Jisus achigbaunum ayaumas numi ajakbau aunum, aents ukustin waa taimu yamagmauch makichik aentskesh ukuschamunum, 	 Nango kaŋ i n'a kanji din, kali fo go no. Kalo ra mo tondi ra saaray taji fo go no kaŋ ra i mana boro kulu fiji jina.


Atum tu jeganma wayattagme, nunikjumek nuwig pujusjum wegakjum ukuktajum. 	 Windi kulu mo kaŋ ra araŋ ga furo, araŋ ma goro noodin ka tun noodin.


Nuniamunum aents aidauk Jisusan dii ijuntuinai, apu aidau dushikinak: —Tikichnak yajau uwemtikchauwe, yamai niishkam dekas Kristu, Apajuí etegjamuitkug nigki akaiki uwemjati, —tuidau. 	 Borey goono ga kay k'a fonnay. Bonkooney n'a hahaara ka ne: «A na boro fooyaŋ faaba. Da woone ya Irikoy wane Almasihu no, a suubananta mo, a ma nga boŋ faaba me.»


Nuninaku uchi kakajus tsanumaina nuninuk achagmi. Nunidau asaja tikich aidau aentsun tsanuinak waitan jintiina dushakam kakajus tsanumainchau agmi. 	 Yaadin gaa no iri si bara zankayaŋ koyne, hala dondonandiyaŋ waani fo m'iri sambu ka kond'iri ne-haray da ya-haray danga teeku bondayyaŋ cine. A ma kond'iri mo danga mate kaŋ cine haw kaŋ ga faaru ga te. Dondonandiyaŋo wo si fun kala borey kaŋ ga waani carmay da halliyaŋ do.


Untsu Wakaní Pegkejiya nunú, ashí wi yaaktanum wegamunmag chichagtak: ‘Aminak achigmakag egkepatatus dakagmainawai, waittash imanik kuashat waittsattame’, tusa ujatbaunak dekaujai. 	 Kala day Biya Hanna goono ga seeda ay se kwaara ka kaa kwaara ka ne: sisiriyaŋ da taabi goono g'ay batu.


¿Nuigtush dekatsjumek, makichik aentskesh nuwa akiká takatai aina nujai nuwenainakug, makichik iyashkea nunin wega duka? Apajuí chichame agagbaunmash aikasag: “Aents nuwenkujag makichik iyashia nunin wegawai”, tawai. 	 araŋ m'araŋ boŋ ye ganda borey din dumiyaŋ se, ngey nda borey kulu kaŋ go ga taabi care banda goyo ra.


Tikich yaaktanum jegagminchakam, jeentin ni jeen jujamki yutain ajamjamainakuig yuwatajum. 	 Kwaara kulu kaŋ ra araŋ ga furo, hala mo i n'araŋ kubayni, kal araŋ ma ŋwa haŋ kaŋ i ga jisi araŋ jine.


“Tuja makichik aents najanamua nuanuiyag yujak ashí nugkanum batsamsatnume tiuwai. Dutika mamiktujui tsawantan tuja nugka dita batsamsatnunashkam, 	 _Boro__ folloŋ mo no a na Adam-izey dumi kulu te d'a, i ma goro ndunnya kulu boŋ. A na alwaatey mo daŋ i se mate kaŋ nga waadu, d'i goray hirrey,


Namakan imatika kajegkaju asag, ditajai yujaidauk puyatkajui, 	 Zama dambara n'a di, nga nda borey kulu kaŋ yaŋ go a banda, hamisa kaŋ i du baayaŋo sabbay se.


Tama Jisus ayaak: —¿Wajuk awa? —tau. Tutai: —Jisus Nazaretnumia Apajuí etsegtin, chichamesh senchigtin, Apajuí senchijin wainchatai aidaunash iwainag, ashí aents aidaush wainainamunum takauwe, nuna 	 A ne i se: «Hari woofo yaŋ?» I ne a se: «Yesu, Nazara bora ciine, kaŋ ga ti annabi kaŋ gonda dabari goy ra da sanni ra, Irikoy jine da jama kulu jine mo.


Untsu atum tikich tumain ajutjamainakuig, nunú pachisjumek dekas ijunjamunum tumain ainajume. 	 Amma d'araŋ gonda sanni fo kaŋ boŋ araŋ ga ba araŋ ma salaŋ, i ga woodin sasabandi ciiti faada ra.


Nunisag Kristushkam nigki wi sumo sacerdote atajai tusag naamkachui. Apajuí nu takata nunak dutikati tiu asa: “Amek mina Uchijuitme, wi yamai Aentsmaga Akiinati tima akiinau asam”, tiuwai. 	 Yaadin no Almasihu mo. Manti nga no ka nga boŋ beerandi nga ma ciya alfaga beeri bo, amma Irikoy kaŋ salaŋ a se ne: «Ni ya ay izo no. Hunkuna no ay na ni hay.»


Atum dekas chicham puyatjusa umimain Apajuinu agagbauwa nu dekaskenum umiakjumek pegkeg dutikagme, duka ju agagbauwai: “Amijai ijutkau aidaush amek anenmamsam aneeta”, tawai. 	 D'araŋ goono ga Koyo asariya toonandi nda cimi, mate kaŋ a go Irikoy Tira Hanna boŋ, wo kaŋ ne: «Ni ma ba ni gorokasin danga ni boŋ cine», yaadin gaa ni goono ga te haŋ kaŋ ga boori nooya.


cincoa ju kaya óniceyai, seisa ju cornalinayai, sieteya ju crisolitowai, ochoa ju kaya berilowai, nueveya ju topaciowai, dieza ju crisoprasuwai, onceya ju kaya jacintowai, doceya ju amatistayai, ju aina jujai iwagkamu agmayi. 	 iguwanta sardoniks* tondi no, iddanta sardiyus* tondi no, iyyanta krisolit* tondi no, ahakkanta beril* tondi no, yagganta topaz* tondi no, iwayanta krisopras* tondi no, iway cindi fa yasint* tondi no, iway cindi hinkanta mo ametist* tondi no.


Tujash nantakim, wajantá. Yamaik mina inakeg atí tusan wantintukjame, nuniau asam ame wainkaum nu etsegtugkata, ataktushkam jutiksanuk wantintuktatjame, dutikamash dushakam dutiksamek etsegtugkata. 	 Ma tun ka kay ni cey gaa, zama woone sabbay se no ay bangay ni se: ay ma ni daŋ ni ma ciya saajawko da seedako, hayey kaŋ yaŋ ni di, da hayey kaŋ yaŋ ra ay ga ye ka bangay ni se.


Duka ju aajakajui: María Magdalanmaya, Juana, tikich María Jacobo dukujiya nunú, nuigtú tikich nuwa aidaujai, Jisusa jintintaiji aidaunak ujakajui. 	 Wayborey din neeya: Maryama Magdaliya bora, da Yuwanna, da Maryama Yakuba nya, da wayboro cindey kaŋ yaŋ n'i dum. I na hayey din kulu ci diyey* se.


“Atum tsagkugnagjum pegkeg wajasú aidautigmek, shiig aneasjum pujustajum, atumek Apajuí wainkatin asajum. 	 Albarkanteyaŋ no ngey kaŋ yaŋ biney ga hanan, Zama i ga di Irikoy.


Nunisag Kristushkam kuashat aents aidau tudaujin utsankatatus makichkia jakauwai, tuja ataktú minitta duwik tudaunak pachikchattawai, niina dakak batsatun uwemtikatatus minau asa. 	 yaadin mo no Almasihu na nga boŋ salle sargay sorro folloŋ zama a ma boro boobo zunubey sambu. A ga ye ka bangay koyne mo sorro hinkanta, manti zunubi ciine ra, amma faaba no a ga kande borey kaŋ yaŋ goono g'a batu se.


Tudau takainak, suwenum batsamas wajukmaina numamtuk wajainak, jaak megkaemainnum batsatunash tsaaptinun iwaintuktatui. Dutikak jinta agkan pujutnum ekagtina nui wetinme tusa dekamtijamattawai”, tiuwai. 	 Ngey kaŋ yaŋ go kubay ra da buuyaŋ biyo ra mo ga goro, Nga no ga kaari i gaa. A g'iri cey daŋ baani fonda ra mo.»


Nuaduí atum judiuchu aidautigmin tajime: Apajuí minak judiuchu aidau chicham ujaktá tusa awetiuwai. Nunin asamtai wi takaag junak, Apajuin see takun shiig aneasan takaajai. 	 Amma sohõ ay goono ga salaŋ araŋ kaŋ ga ti dumi cindey se. Za kaŋ ay ya diya no dumi cindey se, ay go g'ay goyo beerandi


¿Ya Apajuí chichaamun antukaju ainayatkush intimjukiaju ainawa? Duka ashí aents Egipto batsatun Moisés jiijá agkanmitkakua nunú nunikajui. 	 Zama may yaŋ no borey kaŋ, waato kaŋ i maa, i murte? Manti ikulu no kaŋ yaŋ fun Misira Musa banda?


Bernabé, Pablo aina juka, ditak Apu Jisukristu chichamen etsejuidau asag, maata tuinamash ditá pujutjinak puyatjuinatsui. 	 borey kaŋ yaŋ na ngey fundey nooyandi iri Rabbo Yesu Almasihu maa se.


Tutai Jisus ayaak: —Ditak wemain ainatsui, atum dita yuwatnuk susatajum, —tiuwai. 	 Amma Yesu ne i se: «Manti tilas no i ma koy, day araŋ bumbey m'i no ŋwaari.»


Jisusan achijagmatai, suntag aidau jaanchjin jukiag: Yana kayajig jinkit, nu jaanchnak jukiti tusag, wasugkamaidau. Nuní uminkauwai Apajuí etsegtin chichaak: “Mina jaanchjunak akandaikag jukiaje, kayají jintukbau aidau” timawa nunú. 	 Saaya kaŋ i n'a kanji, i n'a bankaarayey fay-fay kurne catuyaŋ boŋ.


Jisus nuna tusa makí makichik uchin midaaki juki, uwejen achiak: —Apajuí yaimpaktinme, —tiuwai. 	 A na zankey ganday ka nga kambey dake i boŋ, ka albarka daŋ i gaa.


Jisus nuna tusa wetatman Zebedeo nuwe, uchijí aidaujai jegantun tikishmatjau segatatus. 	 Saaya din no Zabadi izey nyaŋo nda nga izey maan ka kaa Yesu do. A sombu a se k'a ŋwaaray hari fo.


Dutiksag agagbaunmash: “Jacopan aneakun, Esaunak dakitajai”, tawai. 	 Mate kaŋ i n'a hantum ka ne: «Ay ba Yakuba, amma ay konna Isuwa.»


Ashí nunú aidaunum tikima senchi waitiajinchakam Jisukristu anempau asa yaimpaktatji, ashí utugchat ataish depetin atí tusa. 	 Amma hayey din kulu ra iri zaama bisa zaamayaŋ iri baakwa do.


¿Dekatsjumek ashí wenunum wayauk ampugnum nagkaemaki, atsumamunum wegam letrinanum ajapna duka? 	 Araŋ mana faham hala haŋ kaŋ furo me ra, teeley ra no a ga koy, a ga ye ka fun taray koyne, wala?


Nuniakjum Apajuí atumin anempaina duke anentaimtakjum, ii Apuji Jisukristu ni wait anenjabaujiya nuna iwaintugmaktatus wantinkatna nu dakastajum. Nuwi nagkamsaik ajumaish niijai kanakchatin tuke pujutnaitji. 	 Wa araŋ boŋ gaay Irikoy baakasina ra, waati kaŋ araŋ goono g'iri Rabbi Yesu Almasihu suujo batu ka koy fundi hal abada do.


Nunikagmatai Jisus ditan tajuntun antiak: —Ishamkaigpajum wajaitajum, —tau. 	 Yesu kaa i do k'i ham. A ne i se: «Wa si humburu bo, wa tun.»


Nunikaja Troasnum egkemjá tutupnik wega wegakua ajuntai Samotracianum jegaa, kashinia duwi Neapolisnum jegabiaji. 	 Iri tun Tarawasa ka furo hi ra ka daŋandi turr ka koy hala Samotaraki gungo do, a suba mo iri kaa Niyabolis.


Judío aidau jistamtaiji, Pascua jegattak wajasmatai, Jisusak Jerusalén weuwai. 	 Yahudancey* Paska* maanu, Yesu mo ziji ka koy Urusalima.


Kumpamjutuatajum Urbano, wi Kristu Jisusan pachisan etsejai kuashat yainkauwa nu, tuja mina aneetaig Estaquischakam. 	 Wa Urbanos fo kaŋ ti iri goykasin Almasihu ra, d'ay baakwa Istacis.


Kintamai Arimateanmaya José daagtin wiyakuch, niishkam Jisusa jintintaiji asa tauwai. 	 Kaŋ wiciri kambo to, kala arzakante fo kaŋ Arimatiya boro no, kaŋ a maa ga ti Yusufu kaa. Nga bumbo mo Yesu talibi no.


“Mina yatsug Israel wegantu aidauh, wika shiig dekajai, atum atumí apujum aidaujai, Jisus mauwaitjum duka dekachu asajum mau ainagme. 	 Sohõ, nya-izey, ay bay kaŋ jaŋ-ka-bayyaŋ ra no araŋ na woodin te, mate kaŋ cine araŋ koyey mo te.


Dutiktai Jisus: —Maake, aikatsuk idaisatajum. Tusa kuwishí asankamun juki ataktú anujtuk pegkeg awajtusui. 	 Amma Yesu ne: «Wa naŋ yaadin.» A na hanga ham k'a yayandi.


Tama ni ayaak: —Tujash mina etsaentuju chichagtak, amina ainká tepetaigmek jukim wetá tujutmajamah, —tau. 	 Amma a tu i se ka ne: «Bora kaŋ n'ay no baani, nga no ne ay se ay m'ay daarijo sambu ka dira.»


Nunik ashinak yaakat Anfípolis, nuigtú Apoloniajai nagkaikiag jegawajui Tesalonicanum jega judío aidau ijuntaijin. 	 Waato kaŋ i bisa Amfibolis da Aboloniya, i kaa Tassalonika kwaara, naŋ kaŋ Yahudance diina marga fu fo go.


Pegkegchau wakegamua nunak Wakaní Pegkejig dakitawai, nunisag aentsnum pegkegchau wakegamu awa dushakam Wakaní Pegkeji wakegamua nunak dakitawai. Aatus dakitjunidau asamtai, ii wakegamua nunú takaa, Wakaní Pegkeji wakegamua nunú takaa wajamaitsui. 	 Zama bine ibaay laaley ga gaaba nda Biya _Hanno__. Biya _Hanno__ mo ga gaaba da bine ibaay laaley. I goono ga gaaba nda care, hala hay kulu kaŋ araŋ ga ba araŋ ma te, manti nga no araŋ ga te.


“Dekas tajime: Ju nugka juwi akiinaidauk Juan Yamijatna nuna nagkaesauk atsawai, tujash Apajuí inamtainig aents dekas imanchauchia nuuwai Juagkan nagkaesauk. 	 Haciika ay ga ne araŋ se: boro kulu si no kaŋ wayboro hay kaŋ ga bisa Yohanna baptisma* teekwa beeray. Amma kulu nda yaadin, bora kaŋ kayna d'i kulu beene koytara ra ga bisa Yohanna beeray.


Ashí numi pegkegchau nejen aidauk tsupija apea ajaptayame. 	 Tuuri kulu kaŋ si ize hanno hay, i g'a wi k'a catu danji ra.


Tiagtai apu ayaak: —¿Tujash jusha wají pegkegchauna takase? —tau. Tutaishkam nuní senchi untsumkag: —¡Anka achinjati! —wajaidau. 	 A ne: «Ifo se? Goy laalo woofo no a te?» Amma i kaati ka tonton ka ne: «I m'a kanji!»


Nuninamunum Simón Pedro chichaak: —Namakan maatjai, —tau. Tutai, tikich aidaushkam: —Iinum wegagmi, —tusag botenum chimpimjag shiyakaju, nunikag aju ajuntuinakua tsawampainakush makichkish maachajui. 	 Siman Bitros ne i se: «Ay goono ga koy sorkay.» I ne a se: «Iri mo ga koy ni banda.» I fatta mo ka furo hiyo ra. Cino din ra i mana du hay kulu.


Nunik: —¿Wají sujumainaitjume, wi Jisusan atumin amaakuish? —tau. Tutai dita aidau treinta kuichkin susaju. 	 ka ne: «Ifo no araŋ g'ay no, ay mo g'a nooyandi araŋ se?» I no a se nzarfu noor'ize waranza.


“Tujash junak ashí atumin takun tatsujime. Wika shiig dekajime atumnak wi etegjau asan, nunin aigkish duwik Apajuí chichame agagbauwa nui: ‘Wijai ijunag yuwina nuwiyag pempeentugkiag sujutkagtinai’, tibauwa nunash dekajai. 	 Manti araŋ kulu boŋ no ay goono ga salaŋ. Ay ga bay borey kaŋ yaŋ ay suuban, amma _a ga tilas__ zama Irikoy Tira Hanna sanno ma to kaŋ ne: ‹Bora kaŋ go g'ay ŋwaaro ŋwa na nga ce konda tunandi ay gaa.›


Nunú mina pataag aidau intimkimunum, Apajuí ashí aents judiuchu aidaun pegkegnum yaitan nagkabauwai. Dutikau asa: ¡Dekaskenum mina pataag aidau ashí Apajuin umijiagtaik, aan nagkaemas pegkegnum yaigtinai! 	 To. Za kaŋ i katiyaŋo ciya ndunnya se arzaka, i mursa mo ciya dumi* cindey se albarka, sanku fa mo i toonandiyaŋo.


Yaakta duka ashí yantameg nuní nuninuk agmayi, esantig wegkantijai betekayi. Nuna nayaimpinmaya aents ni tagkan takakbauwa duwi dekaapabi, dutikam dosmil doscientos kilómetros ajibi. Esantí, yakintí, wegkantí aina duka ashí nuní nuninuk agmayi. 	 Birno mo kambu-taaci-koy no, kaŋ ikulu ga saba, a salleyaŋo ga saba nd'a hayyaŋo. A na birno neesi nda goobo din mo, a to kilometar zambar hinka nda zangu hinka. A salleyaŋo, d'a hayyaŋo, d'a kuuyaŋo, ikulu afolloŋ no.


Nunú nuniamunum ditá yachiuchijinash maatnume tusag sujiagtinai, aantsag uchigtin aidaushkam uchijinak sujitnai, uchi aidaushkam apají shiwagmawag maitin ainawai. 	 Nya ize ga nga nya izo no i m'a wi, baaba mo ga nga izo no. Izey mo ga murte hayrey gaa k'i daŋ kambe i m'i wi se.


Mina Apajuijun aujkunuk amina pachisan tuke see tusanké ajai. 	 Ay goono g'ay Irikoyo saabu waati kulu ni sabbay se, waati kaŋ ay ga adduwa te ni se.


Tutai dushikidau. Tujash nigka nuna ti, ashí aents nui batsatunak jiijá, nuwauchi apají, dukují, nuigtú ni jintintaiji kampatum aidaujai utsanauwai nuwauch jaka tepamunum. 	 Waato kaŋ a ci yaadin, i dond'a k'a haaru. Amma waato kaŋ a na borey kulu kaa taray, a na baabo da nyaŋo da ngey kaŋ go nga banda sambu ka furo nango kaŋ koociya go.


“Tujash atumek shiig aneastajum, waintash wainu, antutash antajum nuaduí. 	 Albarkanteyaŋ no araŋ moy, zama i go ga di, araŋ hangey mo, zama i go ga maa.


Nuninaig Bernabé Saulon juki, Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etegjamu aidau batsatbaunum ejegau. Dutika Saulo jintaa wesa Apu Jisus wainkamujin, Jisus Saulo ausamun, Saulo Damasconum jegaa ajankas Jisus pachisa chichasbaujai etsegtau. 	 Amma Barnaba n'a ceeci ka kond'a diyey do. A na baaru kulu dede i se mate kaŋ cine Sawulu di Rabbi fonda boŋ, a dede kaŋ Yesu salaŋ a se, da mate kaŋ cine Sawulu waazu Damaskos ra da bine-gaabi Yesu maa ra.


Kristuk nigka yaunchuk nagkamnas ju wají aidaush atsuinamunum pujujakuí, nunin asa ashí wají aina junak nigki shiig nunisag atinme tusa diiyakui. 	 Nga no go no za hay kulu mana te. Nga no goono ga hay kulu haw care gaa.


Untsu aents ayatak akiká, kuitamjutkata tusa ukukbau aidauk, kuntin yukagtin uwijan yuwatatus minittaish, uwijak niinuchu asagmatai tupikaak ajapa ukukmatai, nunú kuntin yukagtin yuwak ipisig ishimnai. 	 Goy-ize kaŋ ga goy te alhakku se, kaŋ manti kuruko no, kaŋ feejey manti a wane yaŋ mo no, d'a di sakali* go kaa, a ga zuru ka feejey naŋ no. Sakalo mo g'i hamay k'i say-say.


Nuigtushkam ekesag tiuwai: —Atum mina dekaskeapi tujutuinachu asagmin, makichik aentstigmekesh mina Apag wakemitkagmachkuig, minaig tamaitsugme timajime. 	 A ne koyne: «Woodin sabbay se ay ne araŋ se: boro kulu si hin ka kaa ay do, d'a mana du woodin Baaba do.»


Tuja atum tikich aidau pegkegchaujish augmatú yujataik, Apajuí atumnash nunú aents tajum dutiksag tujamtatjume. Atum tikich itujagme dutiksag Apajuí atumnash dutijamattagme. 	 Zama sanda mate kaŋ cine araŋ ga ciiti nd'a, a dumi no i ga ciiti nd'a araŋ se. Neesijo kaŋ araŋ ga neesi nd'a din, nga no i ga neesi nd'a araŋ se.


¿Wagka atumesh, mai Jisukristu nemagkauwaitkugmesh chicham aepjuniagmesh, tikich apu Jisukristun anentaimtuchu aina dusha, ni chichagtamkati tusagmesh wejagme? Dekas aents nunin wejutsuk, atum Jisukristu nemagkau aidautigmek, shiig chichasjum chichamak epegmain ainagme. 	 Gaakasina kaŋ i go ga margu hanantey se ciine ra, nga neeya: Kal araŋ ma te mate kaŋ cine ay na lordi no Almasihu margey se kaŋ go Galatiya laabo ra:


Ame minak ashí nugkanmaya aina nunak, nigki diistí tusam idaitugsaume, dutikakum senchigmishkam sujusmaume, mina nemagtin aidau ame sujusmauwa nunash pujut nagkanchaun susati tusam. 	 za kaŋ ni n'a no dabari Adam-izey kulu boŋ, zama borey kulu kaŋ ni no a se, a m'i no fundi hal abada.


Nuniau asamtai ashí tikich aidaujaish agkan pujuinaku, pempentunisaik Kristuwai kajintsá anentaimat ichichtunimainaitji. 	 Yaadin gaa, iri ma ceeci haŋ kaŋ ga laakal kanay tonton, da mo haŋ kaŋ ga care no jina-koyyaŋ.


“Aents mina nemagtuchu aidau, atum mina nemagtau asagmin kajegtamainakuish, adeagtajum, mina dekas nagkamchakug kajegtuku ainawai. 	 Da ndunnya konna araŋ, araŋ ma bay kaŋ a konna ay za a mana konna araŋ.


Nuna dutikamtai pujai, Cesareanmaya apu awemamu kampatum aents jega dekas wi pujamunum tajutiagmayi. 	 Kala mo sahãadin, boro hinza kaŋ yaŋ i donton, kaŋ fun Kaysariya, go ga kay windo me gaa, nango kaŋ iri go.


Mantamainakuish ishamkaigpajum, wakanminak maumainchau ainawai. Dekas Apajuí ishamkatajum, iyashmijaí, wakanmijaí suwimkan sujamak jii ajumaish kajinchaunum egkepamaina nunú. 	 Woodin banda mo, araŋ ma si humburu borey kaŋ yaŋ ga gaaham wi, amma i si hin ka biya* wi. Amma a ga hima araŋ ma humburu nga kaŋ ga hin ka biya nda gaaham kulu halaci danji* bango ra.


Atum minak etegtuachu ainagme, witjai atumin etegjaunuk, dutikau asan mina chichameg etsegkujum, ajak senchi nejegama numamtuk wajaktajum timajim duka ajumaish tuke atinai. Nuaduí atum atsumamujum mina pachittsajum mina Apag segamak amasagtinai. 	 Araŋ mana ay suuban, amma ay no k'araŋ suuban k'araŋ daŋ araŋ ma koy ka izeyaŋ hay, araŋ izey mo ma goro, hala hay kulu kaŋ araŋ ga Baaba ŋwaaray ay maa ra, a ga woodin no araŋ se.


Tutai Jisus chichaak: —Aents jistamatatus, yutain kuashat umikuí, dutika kuashat aents aidaun ipauwai. 	 Amma Yesu ne a se: «Boro fo na batu bambata te ka boro boobo ce.


Jisus yaakat Jericó jegattak wegai, aents wainmachu jintá yantamen ekeemas: “Kuichik sujustajum”, tusa sumá eketu. 	 A go no mo, waato kaŋ Yesu maan Yeriko kwaara, kala danaw fo go ga goro fonda me gaa ga bar kar.


Nuna dutikiagtai makichik nui ijuna nuwiya espadajin ukuini juwakug, dekas sumo sacerdote inake kuwishin asankauwai. 	 Amma a talibey ra afo kaŋ goono ga kay noodin na nga takuba foobu ka alfaga beero bannya zafa k'a hanga kaa.


Dutikak Jacobo Juagkan yachiya nunak: Espadayai maatajum, tusa inamjauwai. 	 A na Yohanna beere Yakuba wi da takuba.


Juagká jintintaiji aidau, fariseo aidaushkam yujumkan ijagmakag Apajuin aujuinak batsataidau, nuninai wajumak Jisusan jegantun iniinak: —¿Wagka Juan Yamijatna nuna jintintaiji aidauk, fariseo aidaujai yujumkan ijagmainaish, ame jintintaijum aidaush ijagmainatsua? —tuidau. 	 Yohanna talibey da Farisi fonda borey, i mehaw han no zaaro din. I kaa Yesu do ka ne a se: «Ifo se no Yohanna talibey da Farisi fonda borey, i kulu ga hatta ka mehaw*, amma ni talibey ya siino ga mehaw?»


Dutika wainkag utuawaju, tujash Jisusa iyashinak wainkachajui. 	 I furo, amma i mana di Rabbi Yesu gaahamo.


Nuna kai María daagtin pujau, Maríak Jisus chichatai ayaumas ekeemas antak eketu. 	 Kayne fo go a se kaŋ maa Maryama. A goro ganda Yesu jarga ka soobay ka hangan a sanney se.


Sauloshkam: Estebagkak dekas mantamnati, tusa chichamnak ijutkau aajakuí. Nunú tsawan wegamunum Jisusa nemajin Jerusalén batsatun waitkatan nagkamawajui. Imatikainam ashí pisajag pampagkaju Judea nugkanum, Samarianmashkam. Nuniagtaish Jisus chicham etsegtugkatajum tusa etegjamu aidauk nuwig batsatu. 	 Sawulu mo yadda da Istifanos wiyaŋo. Zaaro din ra gurzugay bambata tun Almasihu marga gaa kaŋ go Urusalima. Borey kulu mo kar ka say-say Yahudiya nda Samariya laabey ra nangu kulu. Kala diyey hinne no cindi.


Kuashat kuichkigtin atasagmek puyatjú pujuigpa, atumin ajutjamaina nujaig shiig aneasjum pujustajum. Wagki Apajuí chichagtamak: “Makichkish idaisashtinaitjame”, tujabiu asamtai. 	 Wa araŋ biney kaa nooru baakasinay gaa. Wa lasaabu kaŋ haŋ kaŋ go araŋ se ga wasa. Zama Irikoy bumbo ne: «Ay si fay da nin hal abada! Ay si ni furu hal abada!»


Nunú suntajá apuji Jisus Judeanmaya jiinki Galilea tae tabaun antuk, tajua igkug chichajak: —Mina jegajuí tajutuam mina uchig ashí nagkanki tepegtima nu etsaentujata, —tusa segauwai. 	 Waato kaŋ a maa baaru kaŋ Yesu fun Yahudiya* ka kaa Galili, kal a koy Yesu do k'a ŋwaaray a ma kaa ka nga izo no baani, zama a ga ba ka bu.


Nuniakjum atum Kristui kajintsá anentaimaidau asagmin, ni atumiin pujugtamu asamtai, aneenisa pujakjum shiig emetmamjatajum tusan. 	 Ay ga ŋwaaray a m'araŋ gaabandi hala Almasihu ma goro araŋ biney ra cimbeeri do. Araŋ kaajo d'araŋ daba, Irikoy n'i sinji baakasinay ra.


Nu nunikmatai ashí Israel aidaunak Apajuí uwemtijatnai, nunú pachisa agagbaunum: “Agkanmitkagtinuk Sión yaaktanum taa, Jacopa uchijí wegantu aidau pegkegchaujinak utsankatnai” tawai. 	 Yaadin mo no Israyla kulu ga du faaba, mate kaŋ i n'a hantum ka ne: «Fansakwa ga fun Sihiyona* ra kaŋ ga Irikoy wanga kosaray Yakuba se.


Dutikak, Kristuk waitkasa maam ataktú nantaktinai tusa agagbauwa nuna pachis jintias ujaak: —Wi Jisusan pachisan atumin ujaajim, nuuwai Kristuk, —tiuwai. 	 A goono ga borey fahamandi ka cabe _i se__ kaŋ a ga tilas no Almasihu ma taabi haŋ, a ma bu ka ye ka tun. A ne: «Yesu wo, kaŋ ay goono g'a baaro waazu araŋ se, nga no ga ti Almasihu.»


“¿Nunash ajagtina dusha itugmainaita? Dekas ajagtina nu tajakug nunú ajanum takaina nunak kajeg utsaak, tikich aents aidaun susa idaimainai. 	 To. Ifo no kali koyo ga te? A ga kaa no ka goy-teerey din halaci ka kalo sufuray boro fooyaŋ se.


Jisus ataktú chichaak: “Wika Jisusaitjai, wi mina aentsug nayaimpinmayan atum mina nemagtin aidautigmin ujapakti tusan awetimjime. Wika, David wegantunum akiinauwaitjai, nuigtushkam yaya tsawak etsantama numamtinaitjai”, timayi. 	 Ay Yesu, ay n'ay malayka donton zama a ma hayey din seeda araŋ se Almasihu margey ra. Ay no Dawda kaajo d'a banda mo, mo boyaŋ handariya mo kaŋ ga kaari.»


Ashí sumo sacerdote aidauk, aents aidau ditá tudaujin tsagkugnagtatus, kuntinun anentag itaagtai maa apeak Apajuin segattí tusa, aents aina nuwiya etegja adaikamu aajakú ainawai. 	 Zama alfaga beeri kulu, Irikoy g'a suuban no borey game ra. Borey se mo no a g'a daŋ nga muraadey ra, zama a ma nooyaŋey da sargayey salle zunubey sabbay se.


Nuna ti, nuigtú chichaak: —Wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinau asan, tsawan ayamtai tsawagmataish wajukmainaita nunak wikitjai tumainnuk, —tiuwai. 	 A ne i se mo: «Boro Izo ya asibti zaari Koyo no.»


Dekas tajime: Inakak apujin nagkaesauchui, tuja awemamua dushakam awekagtiuwa nuna nagkaesauchui. 	 Haciika, haciika ay ga ci araŋ se: bannya si bisa nga koyo, diya mo si bisa nga dontonkwa.


Atumek mina: Dekas juwapita Apajuí Uchijig, tujuttsujum duwi jaakjumesh atumin tudaugminig jakatnaitjume timajime, —tiuwai. 	 Woodin sabbay se no ay ci araŋ se ka ne araŋ ga bu araŋ zunubey ra. Zama d'araŋ mana cimandi kaŋ ay no ga ti AY* GO NO, araŋ ga bu araŋ zunubey ra.»


Makichkitigmekesh utugchatnum jeganjum pegkegchau takastasa wakegamu ajutjamkujaig, Apajuiyap pegkegchau takatan wakemitkajua tiigpajum. Apajuik wají pegkegchau takastasa anentaibaujig atsugnai, nunin asa nigka pegkegchaun takamtiksatasag aentsnak anentaimtikchauwai. 	 Waati kaŋ boro du siyaŋ, boro ma si ne: «Irikoy do no ay siyaŋo fun.» Zama i si hin ka Irikoy si da hari laalo, nga bumbo mo si boro kulu si.


Nuniamunum nunú jega ijuntaiya nui, makichik aents wakan pegkegchau egkemtuamu eketu senchi untsumak: 	 A go mo, i diina marga fuwo ra, boro fo go no kaŋ gonda follay* laalo. A na nga jinde sambu


Mina apujuh, nunikan wekaman, etsa tajiaju ai, nayaimpinmaya tsaaptin etsa etsanbaujin nagkaesau, minak ashí wijai minidaujaí ijumag egketkabi. 	 Kala zaari sance cine, ya Bonkoono, fonda boŋ ay di kaari fo kaŋ fun beene. A bisa wayna kaariyaŋ, a nyaale in da borey kaŋ go ga dira ay banda windanta.


Nunisagke iwanchakam, ni senchijin mina sujus aents wakan pegkegchau egkemtuamu aidaun jiijati tujutkug, nigki ditanbaujaig shiwagmaemainai, nuniak niina senchijinash megkaemain ainawai. 	 Da Saytan ga Saytan gaaray, yaadin gaa a fay ihinka nooya ka gaaba nda nga boŋ. Mate no a koytara ga te ka kay?


Apajuik niina Uchijí Aentsmaga Akiinauwa nunak, ni senchigtina ibauk atí tusa wakekauwai. 	 Zama a kaan Baabo se no nga toonandiyaŋ kulu ma goro Almasihu ra.


Nuniai ijunjamunum wajumak aents makichik wajiin pachisag senchi untsumaidau, nuniai tikich aidauk tikichin pachisag untsumaidau, aents aidauk kuashat pachimdagaidau, nuniai kuashat tikich aidauk dekainachu, wajina pachisag ijunjaje nunak. 	 Boro fooyaŋ binde kuuwa ka hay fo ci, boro fooyaŋ mo goono ga hay fo waani ci. Zama jama boŋ haw, i baayaŋo mo mana bay haŋ kaŋ se no i margu.


Chicham pegkegchauk chichakaigpajum, dekas chicham pegkeg tikichnash yaimaina duke, tikich antuidaushkam wakejus antumaina duke chichaktajum. 	 Sanni ziibo ma si fun araŋ meyey ra, kala day sanni kaŋ ga boori, kaŋ ga boro gaabandi, mate kaŋ cine bora ga laami nd'a, zama a ma gomni no borey kaŋ yaŋ goono ga maa se.


wagki Apua duka jiyaawai yana ni aneawa nuna pegkejan takastí tusa, suwimkanash suwawai ni uchijí emamujinak” tawa juka kajimatkiumek. 	 Zama boro kaŋ Rabbi ga ba no a ga gooji, ize kulu kaŋ a ga ta mo, a g'a barzu.»


Aents aidau duke ayaumas nagkaemainak buuken pegajag pegkegchau chichajuinak: —¡Waj!, ame jega Apajuí ememattaiya nunak yumpuan kampatumchik tsawantaik ataktú jegamainaitjai tinum jama, 	 Borey kaŋ yaŋ goono ga bisa n'a kayna, ka ngey boŋey zinji ka ne: «Ahãa, nin kaŋ ga Irikoy fuwo zeeri ka ye k'a cina jirbi hinza nda care game ra!


senchi untsukag: “Apuh pegkegmah, dekaskenum chichauwah, ¿wajupa asamea iina mantamawajua dusha suwimkash susattame?” awajiagmayi. 	 I kuuwa nda jinde beeri ka ne: «Ya Koy Beero hanna da Cimi-Cimo wano, waatifo no ni ga ciiti da ndunnya gorokoy k'iri kuro bana i boŋ?»


“Ju nuniamunum atumnashkam achigmakag jujamkiag wai waitkagmainakua mantamawagtinai. Atum mina nemagtin aidautigminak ashí aents aidau kajegtabiagtinai. 	 Saaya din ra i g'araŋ nooyandi gurzugay se, i g'araŋ wi, zaati. Araŋ ga ciya konnari hariyaŋ mo ndunnya dumey kulu se ay maa sabbay se.


Imaatiknaitak jaawai tabaun antukashkam wetsuk, ni pujamunmag jimajá kanajui, 	 Waato kaŋ a maa kaŋ Liyaziru sinda baani, a goro nango kaŋ a bara jirbi hinka koyne.


Nuaduí wichauwaitjai dekaskenum pegkegchaun takaunuk; minai pegkegchau wakegamu ajuta nu takamtijakui nuniajai. 	 Sohõ manti ay no goono ga woodin te, amma day zunubo no kaŋ go ay ra da goray.


Juan chichagkagtamuk yaunchuk Apajuí etsegtin Isaías agak: “Makichik aents eemak taa uwegshunum wekagas senchi jiiká chichagkagtak: ‘Apu wekaesatnun jintan shiig iwajug esegak tutupit dakuegajama numamtuk, atumi anentaimish shiig iwajajum umiktajum Apu minitin asamtai’, titinai” tiuwa nunú imanisag uminkauwai. 	 Zama nga no ga ti boro kaŋ i n'a ciine te annabi Isaya me ra, kaŋ ne: ‹Boro fo kaŋ goono ga kuuwa ganjo ra jinda go ga ne: Wa Rabbi fonda soola, w'a fondayzey sasabandi.› »


Ashí Apajuí najankamu aina nunú, ditanu pegkeg aajakajua nunak megkaekaju asag, makichkish atsumashbauwa nunin waigkua duka dekainaji. Nunak dita wakegainak nunikchajui, Apajuí aatus nunikti tibau asag nunikajui. Dutikamu asag Apajuí makichik tsawantai yapajiatin asa dutikauwa nuna dakainawai. 	 Zama takahari kulu ye yaamo do haray, manti nda ngey boŋ ibaay, amma nga kaŋ mayra cire i go ibaayo ra. Amma takahari kulu goono ga beeje daŋ


Nuniai nuwa nawanji wakan pegkegchau egkemtugbau antuku nui pujawai tabaun, nunik tajuntun tikishmatjau. 	 Sahãadin wayboro fo go no kaŋ a ize kayna gonda follay. Waato kaŋ a maa Yesu baaru, a kaa ka ye ganda Yesu jine.


Ju ajak juwaamun mina yaintuidaunak, wi ajakan ajakú asan, akiktatjai pujut nagkanchau tuke ajitnun, dutikam niishkam nunú juwaamun yainkau asa, shiig dakujus pujustinai wijai betek. 	 Baa sohõ wiikoy goono ga du alhakku, i ga nafa margu mo ka to fundi hal abada gaa, zama dumakwa da wiikwa ma farhã care banda.


Aents Apajuí nemagchau aidau pegkegchaun takaina duka takasaigpajum, dekas pegkegchaun takaina nunú idaimitkastajum, dutikam ditash pegkejan takainak, tsaaptiinum waimaina numamtuk wajaktinme. 	 Koyne, Wa si margu nda kubay goyey kaŋ sinda nafa, amma a ga hima araŋ ma kand'ey annura do k'i bangandi.


Nunin asamtai Abraham Melquisedecan diezmon susauwa duwi, sacerdote, Leví wegantu aidaushkam diezmon ditashkam susajua nuninai. 	 Boro ga hin ka ne mo kaŋ Lawi kaŋ ga zakka ta, nga bumbo na zakka no waato kaŋ Ibrahim n'a no,


Aents mina iyashjun yuwak, umutnash mina numpajun umauk, pujut tuke atina nuna jukiagtinai; nuniku aidaunak tsawan nagkanbaunmashkam wi inankiagtinaitjai. 	 Boro kaŋ goono g'ay gaahamo ŋwa k'ay kuro haŋ mo gonda fundi hal abada, ay mo g'a tunandi zaari bananta ra.


Nuna dutika Bernabek Tarsonum weuwai Saulon egaak, 	 A fun noodin ka koy Tarsus kwaara ka Sawulu ceeci.


Nunikag kashinia duwi suntag dawé ashinuk ditá batsamtaijin waketuinai, suntag caballonum shibauk Pablojai wegagmayi. 	 A wane suba mo i naŋ bari-karey ma koy a banda. Soojey mo ye ngey fuwo do.


“Ajakan ajakbau ajajin ajaka jigkayin nagkimak ukutatus weuwai, dutika ajakmau asa. Nunik ajajin jegaa nagkimkau, dutikam wajumak jigkai jintaa kakekauwai, nunikun aents najakag ukukbaun yakiya pishak kaketuk amukajui. 	 «Dum'izey sayko fo fatta ka koy zama a ma nga dum'izey say. Kaŋ a go sayyaŋo gaa, gure fooyaŋ kaŋ fonda jarga. I n'i taamu-taamu, beene curey mo n'i ŋwa.


Dekas tajime: Suwimak sukagtamu tsawan jegatna duwik, nunú yaaktanmaya aents nunina nunak, Apajuí duwik yaakat Sodomanmaya Gomorranmaya aidaun suwimkan susauwa nuní nagkaemas suwimkan jukiagtinai. 	 Haciika ay ga ne araŋ se: Ciito hane Saduma* da Gomorata* laabu day ga du rongome ka bisa kwaara din.


Jisus Apajuí augbaun inagnak jintintaiji batsakbaun jegantun diikmá, wake besemag dekapenak ane anentaimainakua kajig batsatun wainak: 	 Adduwa banda a tun ka kaa talibey do k'i gar jirbi gaa, bine saray sabbay se.


Nugkumain atsugtakuish atum sujusbaijume; jaakun tepakuishkam taajum ijagtusbaijume; achigkagmatai egketaish waitkatasajum tajutbaijume’, titinaitjai. 	 Ay banji, araŋ n'ay bankaaray. Ay jante, araŋ n'ay kunfa. Ay go kasu ra, araŋ kaa ay do.›


Nunak dita chicham umiktinjin agagbauwa nui: ‘Wainak kajegtukagtinai’, tawa nunú uminu asamtai aikajuinawai. 	 Amma woodin te zama i ma sanno toonandi kaŋ i hantum i Tawreto* ra ka ne: ‹I konna ay, sabaabu kulu si.›


Nunú ajaka nuna kanawe aidau wajumak tsupija utsagka, ikamia numí kanawe jukí dekas ajaknum ikakmau asa, nuna kagkapenian puwajin juwa numamtuk, Apajuí awajtamkaje atum judiuchu ainajum nuna jutii judío ainag nujai. Apajuí wajumak mina pataag aidaun idayak atum judiuchu ajuminig wait anenjamjaja duwi. Dutikamu asajum Apajuí duwik ashí pegkeg aidaun Abragkan ashí ni wegantun anagkuauwa dushakam ditajai betekak jukiagtin ainagme. 	 I na zeytun* kambe fooyaŋ ceeri. Nin mo, kaŋ ga ti ganjo ra zeytuno, i na ni dabu i game ra tuuri-nya hanna gaa, hala mo ni margu ka du zeytun kaajo albarka gaa i banda.


“¿Wagka yatsum imanchau takaish, atum imá pegkegchau takaayatkugmesh, auk pegkegchaun takaawai tusagmesh augmatú yujagme? Nu nuniakjumek aents niina jiin tsetse muun egketun waintsuk, tikichi jiin tsetse piipich egketun wainmaina numamtuk wajagme. 	 Ifo se no ni ga sub'izo kaŋ go ni nya-izo mwa ra guna, amma ni baa si nda bundo kaŋ go ni bumbo din mwa ra?


Awentsanuk tajime: Camellok aujá jiinish waigkag nagkaemamainai, tujash wiyakuch aidauk Apajuí minai inamjati tusag kakajus idaimamainchau ainawai. 	 Ay ga ne araŋ se koyne, a ga faala yo se a ma furo sana fune ra, da arzakante ma furo Irikoy koytara ra.»


Nuigtú yaakat peegjamua nuna dupantinak sesenta y cinco metros dekaapabi, aentstí dekaapau ainag dutiksag. 	 A na windi cinaro mo neesi. A beene kuuyaŋo to kambe kar zangu nda waytaaci cindi taaci, boro kambe karyaŋ boŋ, kaŋ ga saba nda mate kaŋ malayka n'a neesi.


dutikamash nejekchatpash, untsu tikich mijantinish nejeachkui ajakmi’, ” tiu. 	 D'a te izey ne ka koy jine, to! Amma d'a mana te, ni g'a wi.› »


Nunikag, Pedron Juagjai itantagmatai ejapeen awaantag iniinak: —¿Yana senchijinia jusha, yana daajinia jutikagme? —tuidau. 	 Waato kaŋ i na diyey kayandi borey bindo ra, i n'i hã ka ne: «Dabari woofo dumi wala maa woofo no araŋ na woone wo te d'a?»


“Nuigtushkam Moisés aents aidau yaunchuk agatjamunum tawa nu dekagme, duka: ‘Ame Apajuí pachisam dutikatjai tibauk umitskek idaisaipa’, tawai. 	 Woodin banda, araŋ maa i ne doŋ borey se: ‹Ni ma si ze da tangari, amma kala ni ma ni zeyaŋo toonandi Rabbi se.›


dutika chichajak: ‘Aishmag nuwenkug apajin, dukujin ukuak niina nuwejaig pujumainai, nuniau asa nuwejai makichik iyash wegawai’ tiuwa duka? 	 ka ne: ‹woodin se no alboro ga nga baaba nda nga nya naŋ, ka naagu nga wando gaa, i boro hinka mo ga ciya gaaham folloŋ.›


Juka dekaske, nuniau asamtai jujú pachisam ujaktá Apajuiyai kajinas anentaimaina duka pegkegnak takastinme. Jujú jintinkagtamua juka pegkeg asa ashí aentsnak yaimainai. 	 Sanni woodin ya naanaykoy no. Ay ga ba mo ni ma woodin yaŋ seeda nda gaabi hala borey kaŋ yaŋ na Irikoy cimandi ma laakal ye goy hanno teeyaŋ gaa. Woodin yaŋ ga boori. I gonda nafa mo borey se.


“Week dekas pegkejai, jea jeatuji ajamu asa. Tujash jea jeatuji megkagak sakam wajasmataig, makichik aentskesh wakejumaitsui. 	 Ciiri ga boori, amma d'a tar, ifo no i g'a hanse nd'a?


Dutikamtai Jisus chichajak: —Espadajum jukim awajata, ashí aents espadayai maanidauk, espadajai maam agtinai. 	 Gaa no Yesu ne a se: «Ma ni takuba ye nga nango ra, zama boro kulu kaŋ ga takuba sambu, nga mo takuba do no i g'a halaci.


Ashí suntag, apú jeen kuitamin aidau, nuigtú tikich suntag mina kuitamjuina dushakam, wi Kristu umiju asan achinkan egketag nunak shiig dekagtuinawai. 	 Hala faada doogarey da boro cindey mo bay kaŋ sikka si ay go kasu ra Almasihu sabbay se.


Wika aminak makichik tumigtinig jimag tsawantai yujumkan ijagmá pujusan segaugme, kuichkinash mina akijuinakuig diezmó wajaujai’, tau. 	 Ay ga mehaw sorro hinka habu kulu, ay ga zakka kaa hay kulu gaa kaŋ ay ga du.›


Atum ainajum anuiya eme anentai atatus wakegauk, ashí tikich aidaun takajin amainai. 	 Boro kulu mo kaŋ ga ba nga ma ciya jine boro araŋ game ra, a ga ciya araŋ kulu se bannya.


Apajuiyai kajintsá anentaibauwa duka, dekaskenmap jukittaja tusa kajintsá dakamua nuuwai. Pegkeg aina nuna pachis chichainakuish wainkachu ayatku dekas nuninapi tusa anentaimtuta nuuwai. 	 Cimbeeri ga ti hayey kaŋ iri goono ga beeje nd'a tabbatandiyaŋ. Nga no ga hayey kaŋ mo si di daahirandi.


Nunikmatai Jisusa nemajin Antioquianmaya aidau, tikich Jisusa nemajuidau Judeanum batsamas waitiagtai, yaigmí tusag makí makichik aents dita wajupa susatjai tawa dutiksag, dutikati tusag umikajui. 	 Talibey mo, boro kulu nga hino boŋ, na sarti sambu ka ne ngey ga gaakasinay samba nya-izey se kaŋ yaŋ goono ga goro Yahudiya.


Tusa tama: —Martah, shiig kuashat takamain uyumakam wekaeme, 	 Amma Rabbi tu ka ne a se: «Marta, Marta, ni goono ga sakulla ka taabi hari boobo se,


Tujash pegkegchau takaajum nu tumain ajutui: Atumiin nuwa Jezabel daagtin puja nu, Apajuí etsegtinaitjai tusa, mina inakeg aidaun tsanuak, apajimtai yutai anagkuamush yumainai, tuja nuwash tsanijimainai tusa jintinkagtakuish idaijume. 	 Amma ay gonda hay fo in da nin game ra: kaŋ ni naŋ waybora din Yezabel, kaŋ ga ne nga ya annabi no, a m'ay tamey dondonandi, a m'i fafagu mo hal i ma zina ka haŋ kaŋ i sarga toorey se ŋwa.


Nunikmatai nayaimpinmaya aents chichajak: “Jaanchjum nugkujam akachumam, sapatjumshakam wegamakam shiig jigkagtá”, tiuwai. Tima Pedroshkam dutiksag umikmatai, nayaimpinmaya aents chichajak: “Pataká nugkutaijum nugkujam, wi wegakui pataetugkata”, tiuwai. 	 Malayka ne a se: «Ma guddu ka ni taamey mo haw.» Yaadin mo no a te. Malayka ne a se: «Ma ni kwaayo daŋ k'ay gana.»


Nunik utuawag diikmag untsugnumanini aents datsauch jaanch puju esagman nugkuaju ekeemtatman wainkag ishamkaju. 	 Waato kaŋ i furo saara ra, i di arwasu fo goono ga goro kambe ŋwaaro haray, kaŋ gonda kwaay kwaaray nga gaahamo gaa. Kala wayborey dambara gumo.


Dutika waa muun ishamain akaga duwi egkea shiig epeni ukukmayi, juwig pujus mil mijanan ejeti, jiinki ashí aents aina nuna tsanujai tusa. Nuna mil mijanan ejematai wajumchik tsawanchik atia akupkatnuyi. 	 A n'a jindaw guuso kaŋ sinda me ra ka guuso meyo daabu. A na kawaatimi daŋ meyo gaa dodo-beero se beene, zama a ma si ye ka ndunnya dumey halli koyne kala jiiri zambaro din ma kubay. Amma woodin banda, tilas kal i m'a feeri alwaati kayna.


Ni nigki eme anenmamuk wainak juwaktinai; untsu aents eme anenmamchauwa nunú dekas wagaakuk atinai. 	 Boro kulu mo kaŋ ga nga boŋ beerandi, i g'a kaynandi. Boro kulu kaŋ ga nga boŋ kaynandi mo, i g'a beerandi.


Dutikam Jisus ayaak: —¿Wají atsumame? —tau. Tama: —Ame Apu wajasam inamjatnaitam duwi mina uchig jimaja ju, makichik amina untsugmia nuní eketjakum, tikichia au menagmia nuní eketjustin atá tajame, —tau. 	 Yesu ne waybora se: «Ifo no ni ga ba?» Nga mo ne a se: «Ma naŋ ay ize hinka wo ma goro afo ni kambe ŋwaaro gaa, afa mo ni kambe wow gaa ni koytara ra.»


Nunik dase megkaekamtai we weenakua, kuchá amain Gadaranmaya batsamtai nugkeen anumkajui. Nunik jinkamá jimag aents ukumatainum pujuidau ditan wainak adijkagtatus minituidaun wainkajui. Duka aentsuk wakan pegkegchau chimpimtugbau asag senchigtin kajen aidau. Iman asamtai makichik aentskesh nunú jintanmag wechatai aajakuí. 	 Waato kaŋ a kaa ya-haray kambo gaa Gadarancey laabo ra, kala follokom hinka kuband'a, i goono ga fun saarayey ra. I ga futu gumo, hala boro kulu si hin ka fonda din gana.


Nunikag Pablo nui kintamtatman kashi paan Macedonianmaya aents wajantun: “Juwi Macedonia katigkam minash jintinjuata”, taun wainkauwai. 	 Cino ra Bulos di bangayyaŋ fo: Masidoniya boro fo goono ga kay ka ŋwaaray ka ne: «Kaa ne Masidoniya k'iri gaa.»


kunajin dekaapa diikmag treinta y seis metros kunají atatman wainkajabi, dutikawag nuní dukapech ekemsag dekapakmag veintisiete metros atatman wainkag, 	 Kal i na haro guusuyaŋo neesi, i di a to gande waranka. I bisa ka koy jina kayna ka neesi koyne. I di kaŋ gande way cindi gu no.


Tusa tutai jega ijuntainum utsaanawajuk senchi kajekaju. 	 Borey kulu kaŋ yaŋ go diina marga fuwo ra to da bine tunay waato kaŋ i maa hayey din.


Nui jegakmá Jisusa nemajin aidau wainkaja, nui makichik tumig ditajai batsabiaji. Nuniamunum Wakaní Pegkeji dekamtikamu asag, Pablon chichajuinak: “Jerusalegkak wemaitsume”, tiajabi. 	 Kaŋ iri na talibey gar, iri goro noodin jirbi iyye. Ngey no ci Bulos se Biya _Hanno__ do ka ne a ma si ziji ka koy Urusalima.


Jimag aents ajanum takaak wekagushkam, makichik juwaku, tikichik ukuam atinai.” 	 Boro hinka ga bara fari fo ra. I g'afa sambu k'afa naŋ.»


Nu Jisus dutikamun ashí yaaktanum etsejug dapampajajui. 	 Baaro wo binde koy nangu kulu laabo din ra.


Nuniak Jisus wetinmanini eemak tupikaki, numi sicómoro wajaunum waka ekeemsau, Jisus nagkaematai wainkatatus. 	 Kal a zuru ka koy jina ka kaaru durmi nya fo boŋ, zama nga ma du ka di Yesu kaŋ goono ga fonda din gana.


Tuja nuna suntaji aidaunak, caballo pujunum entsatka nuna weninia espada jiina duwi ijinabi. Dutikamtai ashí nanamtin aidau nunú nejen yuwawag ejemakagmayi. 	 I na boro cindey mo wi da bariyo kaarukwa takuba, sanda wo kaŋ goono ga fun a meyo ra nooya. Curey kulu kungu nd'i hamo mo.


Nunitsuk dekas Israel aents aidau uwig megkaejauwa numamtin aidau batsata nui wetajum. 	 Day wa koy Israyla izey kaŋ yaŋ ga ti feeji darantey do.


Jega judío agkanmagau aidau ijuntai tutaya nui ijunin aidau, yaakat Cirenenmaya, Alejandrianmaya, nugka Cilicianmaya, Asianmaya aina nu ijunjag Estebagjai tudayinau. 	 Amma boro fooyaŋ tun Burcini Yahudance diina marga ra, Kayrawa kwaara boroyaŋ no, da Iskandarey, da afooyaŋ kaŋ fun Silisiya laabu da Aziya laabu mo. I goono ga kakaw da Istifanos.


Nuna tusa idayak capitanin: —Pablok jukijum achikbautak apusatajum, dutikakjumesh machik agkan idaisatajum, niina kumpají aidaush kautuawag wainkatnume, nuninak yaigtinme, —timayi. 	 A na sooje jine funa lordi ka ne a ma Bulos batu, a ma boriyandi a se mo, a ma si wangu Bulos corey m'a saajaw.


Untsu jigkai nugka pegkegnum kakekajuk, jinutsuk ashí imanisag shiig tsapaidiaju asag nejetnash imanik nejeawajui, timag nunak: Aents Apajuí chichamen shiig antukag, dekaskeapi tusag, emamkesag utugchat ajuinamash depetuk pujuina nuna takun timajai. Nunú aents aidauk makichik ajak, cien, sesenta, treinta nejeawajua numamtin ainawai.” 	 Amma wo kaŋ i say laabu hanno ra din, nga ga ti bora kaŋ ga maa sanno, ka faham d'a, kaŋ haciika no a ga te albarka. Afo ma zangu hay, afo waydu, afo mo waranza.»


Tuinam Jisusan tenteawag pekajuidau ujainak: —Amina duku yatsum aidaujai kautjamak egapainawai, —tuidau. 	 Borey marga goono ga goro k'a windi. I ne a se: «Guna, ni nya da ni nya ize alborey go taray ga ni ceeci.»


Agagta ame wají wainkaum nunú, yamai awa nu, jujú nagkaemagmatai atak atina dushakam. 	 Yaadin gaa, haŋ kaŋ ni di, da haŋ kaŋ go no sohõ, da haŋ kaŋ ga aniya ka te hayey din banda, m'i hantum.


Makichik aentskesh: “Juka yuwawaipa, jusha uwajaipa, judío jistamtaiji jistamatajum, nantu taa taakui jistamtajum, tsawan ayamtai tsawaakui ayamtajum, tudau weejum”, tujamainakuish antugkaipajum. 	 Wa si ta boro kulu m'araŋ ciiti ŋwa da haŋ ciine ra, wala batu hane, wala handu kayyaŋ, wala asibti* zaari ciine ra.


Nuigtushkam kuashat aents iwanchin papijin aujus takajakú aidaushkam, papijin ikaunmak, ashí aents wainainamunum apekaju. Nunú papí aina nuna akikeg cincuenta mil kuichik tumain aajakuí. 	 Moodabal teekoy ra boro fooyaŋ mo, kaŋ manti jama kayna bo na ngey tirey margu. I goono g'i ton borey kulu jine. I na tirey noorey lasaabu. A to nzarfu noor'ize zambar waygu.


Juagkak Kristu tsaaptina nu ajakchauwai; niinak Kristu tsaaptina nuna pachis, aents aidaun ujaktí tusa Apajuí awemauwai, 	 Nga bumbo manti annura no, amma a kaa ka seeda annura din boŋ.


Jushakam anentaimtustajum, iina muunji Isaac aajakua duke aajakuí Rebeca jimagma uchigmakbau aajakajua nuna apají. 	 Manti yaadin hinne mo no, amma waato kaŋ Rabeka na gunde sambu boro follonka do kaŋ ga ti iri kaayo Isaka,


Moisés dapi dakumká najanamun uwegshunum yakí jiikua numamtuk, minashkam yakí jiigkagtin ainawai, wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nunak, 	 Sanda mate kaŋ cine Musa na gondo sambu beene ganjo ra, yaadin mo no tilas i ma Boro Izo sambu beene


Nu yumin ukatjauwa nu chichaamun antukbaijai: “Apuh, amek pegkeg takauwaitme, iman asam juka jutikaume. Apajuiyah pegkegmah, amek tuke pujuwaitme, 	 Ay maa hari malayka kaŋ ne: «Adilitaraykoy no nin kaŋ go no sohõ, kaŋ go no mo za doŋ, nin Ihanna, zama ni na ciiti te yaadin.


Dutikawagmatai Jisusa nemajuidau ashí Judea nugkanum, Galileanmaya, Samarianmaya aidaujai, shiig agkan batsatainak nuní senchi ichichmamaidau. Jisusnak ajantusag anentaimtuidau, nunidau asagmatai Wakaní Pegkejiya nu yayasajam batsatainak, ayatak nuní kuashat kawedau. 	 Almasihu marga mo kaŋ go Yahudiya nda Galili nda Samariya laabey ra du laakal kanay. Almasihu marga tonton ka koy jina. A goono ga dira Irikoy humburkumay ra da Biya Hanna gaakasinay ra hal a soobay ka tonton.


Juna timatai Wakaní Pegkeji egkemtug uwegshunum emauwai. 	 Sahãadin-sahãadin Biya n'a boy ka kond'a ganjo ra.


Apajuí nemagchau aina nujai wekaekugmesh, wainka tsawan megkaetsuk, shiig anentaimsajum ausatajum. 	 Araŋ ma dira nda laakal ngey kaŋ yaŋ mana cimandi jine. Araŋ ma alwaati wi mo da laakal.


Dutika susam jistan chichamjauk yumi vino emamunak dekatsuk uwag, pegkejan dekapjauwai. Inak yumin shikik aimkaju aidauk, yuminap jutikawa tusajag shiig dekaidau. Nuninaig jistan chichamja nu, nuwena nuna untsuká: 	 Bato jine funa na haro taba kaŋ bare ka te duvan. A mana bay mo naŋ kaŋ no i du a (amma goy-teerey kaŋ na haro kaa wo bay). Gaa no bato jine funa na arhiijo ce


Nagai Maata uchijí, Maat Matatiasa uchijí, Matatías Semei uchijí, Semei José uchijí, José Judá uchijí, 	 Mata wane, Matatiya wane, Simona wane, Yusufu wane, Yoda wane,


Ashí ju aidaunak aents Apajuí nemagchau aidau imatin ainawai, tujash atum atsumajum nunak atumin Apa Apajuiya nu dekawai. 	 Zama hayey din kulu, ndunnya dumey goono g'i ceeci, amma araŋ Baabo ga bay araŋ ga laami nd'ey.


Dutikamu asajum atum ijutkamukesh, yatsumkesh Apajuí dekaati tusagmek jintintuashtin ainagme. Wagki ashí piipich, ashí muun aidau nagkamas shiig dekajuawagtin ainawai. 	 Boro kulu si nga gorokasino wala nga nya-izo dondonandi koyne, ka ne: ‹Ma Rabbi bay!› Zama ikulu g'ay bay gumo, ikayna gaa, ibeeri gaa.


Apajuik ni dutikatjai tibauwa nunak chicham yapajimainchauwai tiuwai. Tikich sacerdote aidauk imatika chichagkaik adaikashbau ainawai. 	 Irikoy n'a daŋ mo zeyaŋ boŋ.


Dakujustajum nuniakjum shiig aneetajum, atumek nayaimpinmaya wají shiig pegkeg umikbau jukitin asajum, yaunchuk Apajuí etsegtin aidaunashkam atumin waitkagmaina aikasag waitkasu ainawai. 	 Araŋ biney ma kaanu, araŋ ma farhã gumo, zama araŋ alhakku beero go beena ra. Zama yaadin cine no i na annabey kaŋ yaŋ n'araŋ jin din gurzugandi nd'a.


Tutai Sauloshkam ishamak kujaukmaikia: “Apuh, ¿wajukati tusamea wakejutame?” Tutai Apu Jisus ayaak: “Nantakim yaakat jegata, nunikamin awi ame dutikmainjumnak tujabiagtatui”, tiuwai. 	 Amma tun ka furo kwaara ra. Noodin no i ga ci ni se haŋ kaŋ ni ga hima ka te.»


Tiagtai Jisus ayaak: —Wegajai, awi wainkatajum, —tau. Tima niijai ijunag Jisus pujamunum, etsa ashí akagu asamtai, nuwig kajigkaju. 	 A ne i se: «Wa kaa, araŋ ga di.» I koy mo, i di naŋ kaŋ a go da goray (a to sanda guuru taaci cine). I wicira a banda zaaro din.


Nunak Jisusak jega Apajuí emematku ijuntainum jintinkagtak tiuwai, Apajuinu kuichik anentag suwaku chimpitai puja nui pujus. Ni achinkatnujig tsawantak eke jegachu asamtai, makichik aentskeshkam achikajag jukichu ainawai. 	 A na sanney din ci nooru jisiro do, waato kaŋ a go ga dondonandi Irikoy windo ra. Boro kulu man'a di, zama a alwaato mana to jina.


Nuna tusa ukuak Jisus ni jintintaiji aidaujai botenum chimpimjajui kuchá amain katigkagtatus. 	 Alwaato kaŋ a furo hiyo ra, a talibey n'a gana.


Nuniai nuwak aishmagkun uchigmakmayi, ashí nugkanum niina senchijijai inamtina nuna. Tujash uchijinak jukiag Apajuí eketbaunum iwakagmayi. 	 Waybora na ize alboro hay mo, nga kaŋ ga ndunnya dumey kulu may da guuru-bi goobu. Izo mo, i n'a hamay ka kond'a Irikoy do, hal a karga do.


Tu anentaibiagtai aents aidaun Juan chichajak: “Wika ayatak yumí yamijatjai, tujash mina nagkaetasu senchigtin minittawai, wika niiya imanchau asan niina sapatjinakesh atitmaitsujai. Nunú yamigmagtatjume Wakaní Pegkejiya nujai, nuigtushkam nigki jiiyai suwimkan sukagtustinuk. 	 Kala Yohanna tu ka ne i kulu se: «Ay wo, hari no ay goono ga baptisma te d'a araŋ se, amma bora kaŋ ga bisa ay dabari go kaa, nga kaŋ ay mana to naŋ kaŋ ay ga ce daŋ a ce ra. Nga no ga baptisma te araŋ se da Biya Hanno da danji mo.


Tujash uchí dukují chichaak: —Atsá, uchik Juan atatui, —tau. 	 Amma nyaŋo tu ka ne: «Manti yaadin no. I ga ne a se Yohanna.»


Atum ememamugmin, nuniachkugmesh shiwagmagata tabauwai takatsuk, ayatak imanchauch anentaimtumakjum makí makichkitijum, tikich aidau imá pegkeg diitajum. 	 Araŋ ma si hay kulu te da fayyaŋ, wala boŋbeeray yaamo, amma lalabu ra boro kulu ma nga boŋ lasaabu kaŋ boro fo bisa nga.


Nui jegaa dukap tsawan pujus ataktú jiinkiu, Galacia, nugkanum, Frigia nugkanmash ashí Jisusa nemajuidaun makí makichik anentain ichichtugtatus. 	 Kaŋ a goro noodin alwaatiyaŋ, gaa no a tun ka Galatiya nda Firijiya laabey gana ka talibey kulu no bine-gaabi.


Etsa tutupit wajasú ai nagkamas ashí nugkanum suwe wajas, etsa dukap tegau aishkam imanisag asauwai. 	 Waato kaŋ zaari guuru way cindi hinka to, kubay na laabu kulu daabu hala wiciri kambu guuru hinza.


Tuja Ananiaschakam niina nuwe Safirajai nugken sujukui. 	 Amma boro fo kaŋ maa Hananiya da nga wando kaŋ maa Safirata na nga batama fo neera


“Dutikawagmatai inagnamun niina uchuchijin: ‘Mina uchignak ajantusampap diimain ainawa’, tusa awemauwai. 	 Amma kokor banda a na nga izo donton i gaa ka ne: ‹I g'ay izo beerandi.›


Ashí aents aidauk chinamunum kuntin dekeemama numamtuk wajakagtinai. 	 Zama a ga kaa ndunnya gorokoy kulu gaa.


Wainkabiajai ekeemtai muun pujunum Apajuí ekeemtatman. Nugkak, nayaimpijai Apajuí nui ekeemsamtai shiig atsusagmayi. Nuniku asamtai awenaik wainnakchabi. 	 Ay di karga kwaaray beeri mo da nga kaŋ go ga goro a boŋ. Beene nda ganda zuru a se, i mana du i se nangu mo.


“Atum yamai Apajuinu pegkeg takastasa wakegakjum, yapajaku waitmaina imanikjum waitiautigmek shiig aneasjum pujustajum, atumnak Apajuí kuashat amastin asamtai. Atum yamai wake besemag batsatkujum buutú pujautigmesh shiig aneasjum pujustajum, atumek shiig aneakjum dushigtin asajum. 	 Albarkantey no araŋ wo sohõ harayzey, Zama i g'araŋ kungandi. Albarkantey no araŋ wo sohõ hẽenikoyey, Zama araŋ ga aniya ka haaru.


Imatjam Jisus nui wajan untsuk ikaunman iniak: —¿Utugtukti tusagmea wakegagme? —tau. 	 Yesu binde kay k'i ce ka ne: «Ifo no araŋ ga ba ay ma te araŋ se?»


Nui jegamunum wajumak Jisusa nemajuidau batsatu: —Wait aneasam juwi jutiijai makichik tumig pujusam wetá, —tusa ipapainakui: —Ayú, —tusaja nui batsamsá, nu tsawan tibau jegakui nuwiyati Romanum jegatasa jiinkiabiaji. 	 Noodin iri na nya-ize fooyaŋ gar, i n'iri ŋwaaray iri ma goro ngey do jirbi iyye. Yaadin gaa no iri to Roma.


Ju pachisaishkam jintintuattajime Apajuish dutikati tujamkuig. 	 Woodin mo no iri ga te da Irikoy yadda.


Nuniai Samarianmaya nuwa yumin shikiak tantamtai: —Minash yumi ajamjusta uwagtajai, —tusa Jisus segauwai, 	 Kala Samariya wayboro fo kaa zama nga ma hari guru. Yesu ne a se: «Ay no hari ay ma haŋ.»


Yaunchuk chicham umiktin aajakua nu, jutii umiashbaunum bakumamain aajakuitag nunak Apajuí juki, Jisukristu numinum achinjauwa nui esakajui. 	 Asariya* hantumo kaŋ kay iri gaa ka gaaba nd'iri mo, Irikoy n'a tuusu ka kaa k'a kanji kanjiyaŋ* bundo gaa.


nuniakjum Wakaní Pegkeji tikich aidaujaish, shiig agkan ijutkau pujutan amainajum duke kuitamkatajum. 	 Araŋ ma kookari ka goro afolloŋ bine ra, goray folloŋ ra kaŋ Biya _Hanno__ goono ga no, laakal kanay ra kaŋ g'araŋ haw care gaa.


Ashí ajak nejechu aidauk, jachai ajaka tsupija apetiama numamtuk, aents tudaunak taká batsatun Apajuí suwimak susatnuk uminas awai. 	 Baa sohõ i na deesi dake tuurey tiksey gaa. Yaadin gaa, tuuri kulu kaŋ siino ga ize hanno hay, i g'a wi k'a catu danji ra.


—¡Jisus Nazaretnumiayah ukujatkita! ¿Wagka amesh jutii pujamunmash miname, ijijatuatasamek minam? Wika ame yaitpa nunak dekagme, Apajuinu pegkegma nuuwaitme, —tiuwai. 	 «Ifo k'iri zaa nda nin, ya Yesu, Nazara bora? Ni kaa zama ni m'iri halaci nooya? Ay ga ni bay, ni ya boro kaŋ no! Ni ya Irikoy wane hanna no.»


Ashí ajuntaik muja aidaujai megkaejagmayi. 	 Gungey kulu zuru, tondi kuukey mo daray.


nunikjum jeentin jeen wayaakui: ‘Jintinkagtin chichagtamak: Agkantash awash wi mina jintintaig aidaujai Pascuatin yumainush, tujamae’ titajum, 	 Araŋ ma ne windikoyo se: ‹Alfa ne ni se: Man yaw fuwo, nango kaŋ ay ga Paska ŋwa, in d'ay talibey?›


Amek judío aidauti dutiktaiji aina duka ashí dekame. Nuniau asamin minash shiig emamkesam antugtukta tusan segajame. 	 Zama ni ya bayraykooni no gumo alaadey da sanney kulu boŋ kaŋ yaŋ go Yahudancey game ra. Woodin sabbay se binde, ay ga ni ŋwaaray, ma suuru ka hangan ay se.


Nunak nunitsuk wika mina uwejuig takasbaijai, wi atsumamun juwakun tikich wijai yujaidau atsumainamunash yaigtasan. 	 Araŋ bumbey ga bay kaŋ ay kambey wo no ka hayey kaŋ ay ga laami kulu goy te, hala nd'ay banda borey wane.


Nuna tiagtai, wakan pegkegchau ayaak: “Wika Jisusnak wainnujai, tuja Pablosh yaita nunak shiig dekajai; tujash atumesh ¿ya ainagme?” 	 Kala folla tu i se ka ne: «Ay ga Yesu bay, ay ga Bulos mo bay, amma araŋ ya may yaŋ no?»


Wi jimagchik paagkai cinco mil aents ayugkamash ¿wajupa chagkina aimkamiugme ampinjau aidaush? Tama dita aiinak: —Doce, —tiaju. 	 Waato kaŋ ay na buuru kunkuni gu ceeri boro zambar guwa se, cilla kayna marge no araŋ sambu kaŋ to da patarmi?» I ne a se: «Iway cindi hinka no.»


Tutai Jisus ayaak: —¡Aents dekaskeapi tuchau aidauwah! ¿Wajupá dukapea atumjai ijunjanush pujumainaitja? ¿wajupá dukapek dakastajime minak dekaskeapi tujuttinme tusanush?— Nuna ti: —¡Itantá! —tiuwai. 	 Yesu ne i se: «Ya zamana wo borey kaŋ sinda cimbeeri*! Kala waatifo no ay ga goro araŋ do? Kala waatifo no ay ga suuru nd'araŋ? Wa kand'a ay do.»


Dekas tajime: Nunú inak imanis umiaunak apujishkam ashí mina ajutuina duka, ame kuitamjutin atá tusa idaitumainai. 	 Haciika ay ga ne araŋ se: a g'a daŋ a ma nga jinayey kulu dabari.


ju aina juuwai aentsun pegkegchau emauk, tujash ikigmagjum yuwatajum timawa nunú, ikigmatsuk yuwamuk aentsnak pegkegchauk ematsui. 	 Woodin yaŋ dumi no ga boro ziibandi. Amma i ma ŋwa da kambe kaŋ mana nyun, woodin si boro ziibandi.»


Nunú nuwa ukunum jegantun Jisus jaanch pataká nugkuagbauji wenin antigkui. Dutikamuik numpa puwamujinak megkaekauwai. 	 Nga mo kaa ka maan banda ka Yesu kwaayo me bazayey ham. Sahãadin-sahãadin a kuro dooruyaŋo kay.


Jakau aidau nantajagtinun pachis Moisés agajua nunú shiig dekamtijamui, Apajuí numi zarza tutai kegamunum chichaak: ‘Wika Abraham, Isaac, Jacob aina nuna Apajuijiyaitjai’, tiuwai. 	 Amma kaŋ i ga buukoy tunandi, baa Musa na woodin cabe gumbo do, nango kaŋ a ga ne Rabbi se ‹Ibrahim Irikoyo, da Isaka Irikoyo, da Yakuba Irikoyo no.›


Tujash dekas wi tajime: Makichik aentskesh ni yachin tuke aneas kajejauk, suwimak suwam amainai. Nunisag yachin anentainkachu chichajú wekagushkam, apu chichaman epegkin aidau dekajam amainai, tuja yachin kajejak tikima pegkegchaun chichajushkam jii ajumaish kajinkashtina nui pujus waittsatnai. 	 Amma ay ga ne araŋ se: boro kulu kaŋ ga te bine nga nya-ize se, a koy ga furo Yahudancey arkusey marga kataru ra. Boro kulu kaŋ ga ne nga nya-izo se saamo, nga mo ga furo marga ciiti kataru ra. Boro kulu kaŋ ga ne: ‹Nin, boro yaamo!› nga mo ga furo danji* bango ra.


Tujash judío dekaskeapi tuinachuk, tikich judiuchu aidaun chicham dekaskechunak tsanuidau, Jisusa nemajuidaun kajegkatnume tusag. 	 Amma Yahudancey kaŋ wangu ka gana na dumi cindey zuje k'i biney biibandi nya-izey gaa.


Untsu kashi wegauk tukuumain ainawai, tsaaptinum wainmak wegachu asa. 	 Amma da boro ga dira cin, boro ga kati, zama kaari si bora ra.»


Tusá ujaam Jisus chichaak: —¿Yaita mina dukug, mina yatsug aidaush? 	 Amma a tu bora se kaŋ salaŋ d'a, ka ne: «May no ga ti ay nya? Wala may no ga ti ay nya izey mo?»


“Dekas tajime: Wi tajim juna antuk, shiig dekaskeapita tusa taku mina awetiuwa nunash dekas niimpap awemauwaita tauk, ni jaakush suwimak jukí waitmainjinak ukuak, dekas pujut tuke atina nuna jukiag pujusagtinai. 	 Haciika, haciika ay ga ci araŋ se: boro kaŋ ga maa ay sanno k'ay dontonkwa cimandi mo gonda fundi hal abada. A si kaa ciito do, amma a na buuyaŋ daŋandi ka kaa fundi do.


“Tujash wi mina Apajuiyan Wakaní Pegkeji dekaskea nuna jintinkagtinun awemattag nunú atumnak yaimpaktatjume, dutikak mina pachittsash shiig dekamtijamattagme. 	 Amma waati kaŋ Gaakwa ga kaa, kaŋ ay ga donton araŋ se a ma fun Baaba do, cimi Biya no kaŋ ga fun Baabo do, a ga seeda no ay boŋ.


Nuna yuwawag nagkanaig niina jintintaiji aidaunak: —Atumek botenum chimpimjajum amain Betsaida katigtajum. Tusa ishimak aents aidaun aujus ishiaktatus juwakui. 	 Sahãadin-sahãadin Yesu na nga talibey tilasandi k'i daŋ jina i ma furo hi ra ka daŋandi ka koy ya-haray hala Baytsayda, hala nga ma jama sallama.


Wi Apajuí senchijiin wakan pegkegchau aidau aentsun egkemtaun jiyaag nunak, yamaik atumiin Apajuí inamu asamtai jutikajai. 	 Amma d'ay ga follayyaŋ gaaray da Irikoy kamba dabaro, yaadin gaa Irikoy koytara kaa araŋ do nooya.


Timoteowa juuwai dekas wijai betek atumin uyumatjamuk. 	 Zama ay sinda boro kulu kaŋ laakalo ga saba nda Timotiyos wano, kaŋ g'araŋ gora haggoy da cimi.


Nuniau asamtai ajak pegkejan nejena duka, pegkegchaunak nejemaitsui, aantsag pegkegchaun nejenchakam, pegkegnak nejemaitsui. 	 Tuuri hanno si ize laalo hay. Tuuri laalo mo si ize hanno hay.


Atumshakam dekaskenmag nunisjumek aents aidau emtinig pegkeja iman iwainmamjume; tujash initkagminig tsanumtaijum, pegkegchaujum aidau piyak ajutjamainawai. 	 Yaadin mo no araŋ wo. Taray haray araŋ ga hima sanda boro adilanteyaŋ no borey se, amma araŋ biney ra araŋ to da munaficitaray da izefututaray.


Junak emtikan tajime, nu uminu wainkujum dekaskeapi timinjum tusan. 	 Sohõ ay ci araŋ se za a mana te, hala waati kaŋ a te araŋ ma cimandi.


Tutai dita aiinak: —Aents pegkegchau aina nunak wait anentsuk kajeg utsaumainai, dutika tikich takau aidaun idaitumainai ajak uminkamtai juwiinakush, midau amaina nunak dutiksag sujin atinme tusa. 	 Borey ne a se: «A ga boro yaamey din wi, wiyaŋ laalo, ka kalo sufuray goy-teeri fooyaŋ se, kaŋ yaŋ ga soobay k'a no kalo albarka a ninyaŋ waate.»


“Nayaimpinmash Apajuiya duke emematiagmi, nugkanmayanash ashí niina umijuidaunak shiig agkan anentaimsa pujutan susatta duwi”, wajaidau. 	 «Darza go Irikoy gaa beene beena ra, ndunnya ra mo baani go borey game ra, kaŋ Irikoy ga maa i kaani.»


Takaakjumesh inapau wajasá diigmakui shiig anenjusti tusajum takatsuk, Kristu inake asajum tuké wakejusjum Apajuí wakeja dutiksagmek takastajum. 	 Wa araŋ koyey gana, manti waati kaŋ i goono g'araŋ guna hinne bo, zama se i ma maa araŋ kaani. Amma wa te danga Almasihu bannyayaŋ kaŋ ga Irikoy miila te da bine kulu.


Dekaskenmag agagbaunum tawa nunisag, Apajuik shiig senchi anempaji: “Apajuik aents imanchauch anentaimtumin aina nuna shiig anentus yayaak, aents emebau aidaunak shiwagmá yaitsuk idaiwai.” 	 Amma Irikoy goono ga gomni no ka tonton. Woodin sabbay se Irikoy Sanno ne: «Irikoy ga wangu boŋbeeraykoy, Amma a ga gomni no lalabukoy se.»


“Nuniamunum etsa, nantu, yaya aidaushkam yaunchkesh nunishtaiji nuninamu wainnatnai. Ashí nugkanmaya aents aidauk senchi ishamiagtinai, nayants shiig senchi tsukatak uutbauji antuinak: Wajukawajik, wajagtinai. 	 Alaamayaŋ ga bara wayna da hando da handariyayzey ra. Ndunnya ra mo, ndunnya dumey ga bara bine saray ra. I laakal ga tun gumo teeko dunduyaŋ da hari bondayey sabbay se.


Nuna timatai tikich aents chichaak: —Dekas Apuh, wi amina jintintaijum ata tusan wakegajai, tujash idaitusta, dekatkauk mina pataag aidaun ashí akattsan ukuktajai, —tau. 	 Afo mo ne a se: «Rabbi, ay ga ni gana, amma ma yadda ay ma koy jina ka ci ay fu borey se: ‹Kal ay kaayaŋ.› »


“¡Corazignumia aidaunak, aikasnuk Betsaidanmayanash wait anentuinajai!, ditak mina chichamjun dekaskeapi tujutchaju asagmatai. Yaakat Sidognum, Tironmash aents batsataina duka, wi atumin wainchatain iwaintajim imatika ditash iwaintam wainkujag, dita wake besemag pujaku iwainmamtain jaanchin nugkujag, buukenish yukuun batsakag, ditá tudaujin wake besemag batsatbaunash, Apajuin iwaintumain aajakajui. 	 Kaari nin, Korazin! Kaari nin, Baytsayda! Zama nda Tir* da Zidon* ra no i na dabari goyey wo te kaŋ yaŋ i te araŋ ra, doŋ i tuubi za waatifo, ka goro bufu zaara nda boosu ra.


Ashí wají aidaunak takamainaitjai, tujash ashí shiig awajtumain ainatsui, ashí wají aidaunak takamainaitjai, tujash nunú depetukti tusanush idaimamaitsujai. 	 Amma iri nya-izo Abolos ciine ra, ay n'a yaamar da himma a ma kaa araŋ do nya-izey banda, amma a mana yadda baa kayna nga ma kaa sohõ. Waati kaŋ a du daama no a ga kaa.


Aatus nuniamunum uchi apajin pempeentuki kajegtinai, nuwashkam ni dukujin kajegtinai, nuwa nemakushkam tsatsajin shiwagmatnai. 	 Ay kaa no zama ay ma ‹boro nda nga baaba kubandi i ma gaaba nda care, ize way da nga nya, da ize aru wande nda nga anzuray waybora.


Pablo yaakat Derbenum jegaa nagkaemaki Listranmashkam jegau. Nunikmá makichik datsauch Timoteo Jisusa nemagnun wainkau, nuna dukujig judío nuwa Apajuí nemajin, untsu apají griego aents aajakuí. 	 Bulos kaa mo Darba nda Listra kwaarey ra. Noodin binde, talibi fo go no kaŋ maa Timotiyos. Yahudance wayboro fo kaŋ cimandi ize no, amma baabo wo Gareku boro no.


Dekas imá pegkeg wetajum, nunikjum Apajuí chichamega nui: ‘Aents wait anentin atajum tusan wakegajai, anentag kuntin itaajum tsagkugnagtasa maa apeajum nunak dakitajai’, tawa dusha wajina takua tawa nu shiig aujsa dekaatajum. Wika aents tudaugtuchu aidaunak minitchauwaitjai, wika aents tudaugtin aidau tudaujin idayinak mina nemagtuktinme tusan tauwaitjai. 	 Kal araŋ ma woone feerijo bay jina: ‹Ay wo, suuji no ay ga ba, manti sargay bo.› Zama manti adilantey ceeyaŋ se no ay kaa bo, amma zunubikooney se.»


Nui jegamtai Jisusan eme anentsag yutain umigkajui. Dutikawagmatai Marta yutain pekasmatai, Lázaro, nuigtú tikich aidaush Jisusjai mesanum jegantag ekeemsag yuwidau. 	 Noodin no i te a se hawray. Marta no n'i saajaw, Liyaziru mo go borey ra kaŋ yaŋ go ŋwaaro do.


Tuja iwanch ditan tsanujakua nunak kucha jii azufrejai pachimjamua nui ajuabi, kuntin muun tikich kuntin waitá etsegna nujai egketainamunum. Ditak kashi tsawaijai tuke waitú chimpibiagtinai. 	 Iblisi mo, kaŋ n'i halli, i n'a jindaw danji nda sufar* bango ra, naŋ kaŋ alman laala da tangari annabo go._ Noodin no__ i ga gurzugay haŋ cin da zaari hal abada abadin.


Tusa tiagtai Jisus ayaak: —¿Atumek agagbauk ausachuk ainajum, David tsawan ayamtai tsawaju aig niijai yujaamujai yapajuinak, 	 Amma a ne i se: «Araŋ mana caw ka di haŋ kaŋ Dawda te no, waato kaŋ nga nda nga jama maa haray?


Tujash yamaik ju ashí wají aina duka idaisatajum: Kajegdaika nemasdaika pujut, waamak kajet, pegkegchau takat aidau, pegkegchau chichagkagtut aidau, chicham pegkegchau chichat aina dushakam. 	 Amma sohõ, kal araŋ ma woone yaŋ kulu naŋ: bine tunay, da futay, da zamba, da alaasiray. Sanni ziibo mo ma si fatta araŋ meyey ra.


Nuninaig makichik datsauch sabanan pempemag pataetuku, nunittaman achikajui, 	 Arwasu fo n'a gana. A go ga daabu nda lin* taafe, a gaahamo go koonu. I n'a di,


Neri Melqui uchijí, Melqui Adi uchijí, Adi Cosama uchijí, Cosam Elmodama uchijí, Elmodam Era uchijí, 	 Malki wane, Addi wane, Kosama wane, Almadama wane, Heri wane,


Nunak Isaiasa duke makichik tsawantai nuniktinun yaunchuk nagkaemakiuwa nunin ema junash agak: “Apu ashí senchigtina nu, jutiin wait anenjamjachuitkuig, yamaikiuchia juwik Sodomanmaya aentsun, Gomorranmaya aents aidaujai ijinauwa numamtuk awajam amainaitji. Tujash nigka wait anenkagtau asa, jutiiní akiina yujaktina nuwiyan iwaaku pujustinme tusa idaisauwai”, tiuwai. 	 Mate kaŋ Isaya jin ka ne mo: «Da manti kaŋ Rabbi Kundeykoyo na banda naŋ iri se, Doŋ iri ciya sanda Saduma* cine, Doŋ iri ga hima Gomorata* cine.»


Nunin asamtai, Apajuí jutiin Apu Jisukristu dekaskeapi tusa nemagjin, Wakaní Pegkejin amasajua dutiksag ditanash susaja nunash, ¿wisha yaitja Apajuí dutikaun, dutikawaipa titinnush? 	 Za kaŋ Irikoy n'i no nooyaŋ kaŋ ga saba nda iri wano kaŋ a n'iri no cine, waato kaŋ iri na Yesu Almasihu cimandi, may ci ay hal ay ma gaaba nda Irikoy?»


Nayaimpinmaya wají imá senchi anentaimtitajum, nugkanmaya wají aina duka anentaimtú pujuigpajum. 	 Araŋ ma laakal dake hayey kaŋ yaŋ go beena ra gaa, manti hayey kaŋ yaŋ go ndunnya ra gaa.


Nuniau asamtai kashikmasag jega Apajuí ememattainum aents aidauk kauntsagké aidau, jintinkagtamujin antukagtatus. 	 Za susubay nda hinay, borey kulu soobay ka kaa a do Irikoy windo ra mo, zama ngey ma hangan a se.


Mina dekaskeapi tujutuina duke wainchatai aidaunash iwainagtinai: Nuninak mina daajui wakan pegkegchau aentsun egkemtujunash jiijainak, yamajam chicham chichashtainash chichagtinai; 	 I ga alaamey wo no cimandikoy se: i ga follayyaŋ gaaray ay maa ra, i ga salaŋ da deene tajiyaŋ,


Tujashkam kuashat aents aidau, nuigtú apu aidaushkam Jisusnak dekaskeapi tiajui. Nuninakjash fariseon ishamainak iwainmamainachu, ditá ijuntaijin tuke jiyaku jiyaam aig tusag. 	 Kulu nda yaadin, baa jine borey ra, iboobo n'a cimandi, amma Farisi fonda borey sabbay se i man'a seeda, zama i ma si ngey kaa Yahudance diina marga ra.


Tujash yamaik Apajuijaig shiig chichamak iwajamui. Nunak Apajuik niina Uchijí Aentsmaga Akiina iiní mantamdauwa nuaduí, niina aentsji aidauk niina emtinish bakumamainchau atinme tusa dutikauwai. 	 Kulu nda yaadin sohõ Almasihu n'araŋ sasabandi nga gaahamo ra nga buuyaŋo do, hal nga m'araŋ salle hananteyaŋ kaŋ sinda taali nda foyray mo nga jine.


Tama dita aiinak: ‘Dekas aceite sujutainum wejum sumaktajum, akantunisa jukimak ajutá abuekashtatui’, tiaju. 	 Amma laakalkooney tu ka ne i se: ‹Hambara a si wasa in d'araŋ se. Wa koy neerakoy do ka day araŋ boŋ se.›


Tusa ukukmatai Jisusa jintintaiji aidau jegá jegawag, nuna pachis iniidau. 	 Fuwo ra mo, talibey ye k'a hã sanno wo koyne.


Nuniamunum Felipe Samarianmaya aidau yaaktajin jegaa, Kristun pachis etsegtai, 	 Filibos mo koy Samariya laabo gallu fo ra ka Almasihu waazo te i se.


Dutika Jisusa achijagmatai, suntag aidau jaanchji aidaun jujukiag, yana kayajig jiinkit nu jaanchnak jukiti tusag wasugkamaidau. 	 I n'a kanji k'a bankaarayey fay-fay kurne catuyaŋ boŋ ka di haŋ kaŋ boro kulu ga du.


Imaniagtai niimkamá, jimag bote anugkam tepettaman wainkau, namaká main aidaushkam botenmaya jinjag redjin nijainak batsamtuidaun. 	 A di hi hinka go ga fandi teeko me. Day sorkey wo fatta hiyey ra, i goono ga taarey nyun.


Jonasan nayantsanmaya namak muun kujajui, dutikam nuna ampujin kampatum tsawan kampatum kashi pujusuí. Wishakam antsanuk Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan ju nugka juwi Akiinauwaitag nunak, mantuawag ukugsagmatai nugká initken kampatum tsawan nuigtú kampatum kashia imaan tepesan nantaktinaitjai. 	 Zama mate kaŋ cine Yonana goro cin hinza da zaari hinza teeku ham beero gunda ra, yaadin cine no Boro Izo mo ga goro cin hinza da zaari hinza laabo bina ra.


Nu tuinamun Jisus dekajua: —¿Wagka pag pachisjumesh jiyaniagme? ¿Atumek dekamainchau dekapeau asagmek utujimsajum anentaimjum? 	 Yesu mo kaŋ a faham da woodin, a ne i se: «Ifo se no araŋ goono ga care miisi zama araŋ sinda buuru? Day, hala hõ araŋ mana faham jina, wala? Araŋ gonda bine sanday no hala hõ?


Imatika kayai tukuinam Apajuin aujak: “Apu Jisusah, mina wakanjuk jujutkita”, tusa 	 Waati kaŋ i goono ga Istifanos catu ka wi da tondiyaŋ, a goono ga Rabbi ce ka ne: «Ya Rabbi Yesu, m'ay fundo ta.»


Tujash nugkanum numi, dupa samekbau aidau ayaa duka ijinawaigpajum, ayatak aents Apajuinuchu aidau nijayin selló awajkashbau aina nu ijutajum. 	 I ci i se mo ka ne i ma si ndunnya subu, wala hay fo tayo kulu wala tuuri nya kulu sara. Kala day borey hinne kaŋ yaŋ sinda Irikoy kawaatimo ngey sukutey gaa.


Nunin asamtaig, ¿Jisukristu kajintsá anentaimtamunum chicham umiktina duka imanchau juwaka? ¡Makichkish nuninchauwai! Nunisag awai, ayatak nuní nagkaemas paan awajsaji, chicham umiktinush wajinma yaijatua duka. 	 Yaadin gaa iri ga asariya ciya yaamo cimbeeri do no? Abada! Amma iri goono ga asariya tabbatandi no.


Nunikmatai ciento cuarenta y cuatro mil aents, nijainum Uwijan daaji, tuja Uwijá Apajiya nuna daaji agatkamu, Uwigjai muja Sión tutainum ijunag wajattaman wainkabiajai. 	 Ay guna kal ay di Feej'izo goono ga kay Sihiyona* tondo boŋ, a banda mo boro zambar zangu nda zambar waytaaci cindi taaci go kaŋ yaŋ gonda a maa d'a Baabo maa hantumante ngey sukutey gaa.


Nunika pujusá Apajuí aujtainum wegajin, nuwa inak wakan pegkegchau dekamtikam etsejin igkumpaktatus jiintugmakmayi. Nunú nuwa dutika takatai niina apuji aidauk kuashat kuichkin juwidau. 	 A go mo, waato kaŋ iri goono ga koy adduwa do, kala wandiya fo kaŋ gonda gunayaŋ follay kubanda iri. A goono ga kande nga koyey se riiba boobo gunayaŋo kaŋ a goono ga te din gaa.


Nuna tusa ti, shiig anentus uchin maki makichik achik ukukmatai tikichnum wegajui. 	 A na nga kambey dake i boŋ, gaa no a dira noodin.


Jisusjai nuwiya jiinjag Tiro nugkanum, Sidón nugkanmashkam wegajui. 	 Kala Yesu tun noodin ka koy Tir* da Zidon* laabey ra.


Pablo dutikamun wainkag aents aidauk, Licaonia chichamai senchi untsumkag: —¡Apajuí aidau aentsmaga jutiin akaetugmakiaje! 	 Waato kaŋ jama di haŋ kaŋ Bulos te, i na ngey jinde tunandi nda Likoniya sanni ka ne: «De-koyey zumbu iri do ka hima borey cine!»


Shiig senchi shiig aneajai, dukap tsawan asajum, Kristu nemajin aidautijum, ataktú mina yainkujum kuichik awetujiujum nuaduí. Wika kajimatjukiuwap ainawa tatsujime, ayatak yupichu dutikmainjimpap atsugsaje tajime. 	 Amma ay goono ga farhã gumo Rabbi ra zama araŋ ye k'araŋ fonguyaŋ cabe ay se. Baa waato din araŋ fongu, amma araŋ mana du daama.


Nuna tusa augmattai antukag sacerdote apuji aidau, fariseo aidaujai: “Nunak jutiin tujamji”, tuidau. 	 Waato kaŋ alfaga beerey da Farisi fonda borey maa misa kaŋ a te, kal i faham ka bay kaŋ ngey gaa no a go.


Catorce mijan inagkeakin, ataktú Jerusalén wegakun Bernaben, Titujai ayauwaitjai. 	 Kala jiiri way cindi taaci banda no in da Barnaba ye Urusalima koyne. Ay na Titos kabay ay banda mo.


Nuniagtai Pedrok jinkug tupi tupikakua Jisus ukusbaunum jegantá, tekená diikmá imá sabananak wainkau, nunik wajukamki tusa ane anentaimkawa jegá wakitkiu. 	 Amma Bitros tun da zuray ka koy saara do. Kaŋ a gungum ka niigaw a ra haray, kal a di sutura zaarey goono ga jisi kambu fo gaa. A dira noodin, a goono ga dambara nga bina ra da hayey din kaŋ te.


“Nunú tsawan waitut nagkaemaig etsag suwe wajastinai, nantushkam etsanjashtinai. 	 Amma jirbey din ra, kankamo din banda, ‹Wayna ga te kubay, hando si kaari koyne,


Pegkeg chichajakutinak suwimkanak amaschatnai, untsu aents pegkegchau chichajakú aidaun suwimkan susatnai.” 	 Zama ni sanno do no i ga ni adilandi*, ni sanno do mo no i ga ni zeeri.»