Ujumak tsawantaik nayaimpinmaya aents aina nuní imanchauch emaume, tujash ataktú imanuk emam eme anentsá diitai awajsaume. Dutikam ame najankamu aina duka ashí nigki idaitusume.” 	 Ni n'a gazandi malaykey gaa kayna, ni n'a didiji nda darza nda beeray mo. Ni n'a daŋ a ma mayray te ni kambe goyey boŋ.


Wika ju nugka juwig tsaaptinnum wainmatiama numamtuk aents aidaun dekamtikatasan taamjai, mina dekaskeapi tusa nemagtuidauk suwenum wekagu wajukmaina numamtuk tudaunak takaa batsaminum tusan. 	 Ay wo annura no kaŋ kaa ndunnya ra, zama boro kulu kaŋ g'ay cimandi ma si goro kubay ra.


Witjai Judasaitjai Jisukristu inake Santiago yachiyaitjai, atum Apajuí iina Apají anejatna nu etegkamutijum, Jisukristu kuitamsam batsatutigmin kumpamjime. 	 Ay, Yahuda, ay ya Yesu Almasihu bannya nda Yakuba nya ize mo no. Ay go ga tiro wo hantum borey kaŋ Irikoy ce se, kaŋ yaŋ goono ga goro Baaba Irikoy baakasina ra, kaŋ yaŋ Irikoy go ga hallasi mo Yesu Almasihu se.


Tujash Apajuí wakegamujinak takagsaju aidauk, Apajuí inamtaijin wakag tuke etsajai betek etsantiagtinai. Wi taja nuna, dita antutaiji ajamuk antuktinme. 	 Alwaato din adilantey ga kaari sanda wayno cine ngey Baabo koytara ra. Boro kaŋ gonda hanga kaŋ ga maa, a ma maa.


Nuaduí atumek aents aidauk wainmainaitjume ditá takatji diigsajum. Untukjak munchiinak nejetsame, aantsag uvashkam jagkinmayag juushtayame. Numamtuk aents pegkejak pegkegnak takaawai, tuja aents pegkegchaushkam pegkegchaunak takaawai. 	 I te-goyey do no araŋ g'i bay. Karji nya gaa i ga hin ka reyzin* ize kosu no? Jeejay ize binde, i g'a kaa yo-karji nya gaa, wala?


Ashí aents Apajuí wakejamun takaina nuuwai mina dukug, mina yatsug, mina ubag aidauk, —tiuwai. 	 Zama ngey wo kulu kaŋ ga Irikoy miila te, ngey no ga ti ay nya ize alborey, d'ay waymey, d'ay nya.»


Nunik jegawagmatai: —Dekas Jisusak nantakne, nunik Simogkan wantintuke, —tusag ujaidau. 	 I goono ga ne: «Haciika, Irikoy na Rabbi tunandi, a bangay Siman se mo.»


aents pegkejan takasú aidauk, pujut tuke atina nuna jukiagtatus nantajagtina nunú. Untsu pegkegchaun takasú aidauk suwimkan jukiagtatus nantajagtinai. 	 I ga fatta mo. Borey kaŋ yaŋ te ihanno ga tun fundi se. Borey kaŋ yaŋ te ilaalo mo ga tun ciiti se.


Dekainatsui tikichjaish agkan pujutnak. 	 I mana laakal kanay fonda bay mo.»


Tujash Jisusak tuke jakashtin asa, tikichnakesh ni takaa nunak inagkeatkishtinai. 	 Amma Almasihu wo, zama a go no hal abada, a gonda alfagataray kaŋ i si ye boro fo do.


Tudau takaamuk Apajuiyai ayatak datumkagtawai. Untsu iina Apuji Kristu Jisusjai ijutkau pujamunum juwamuk Apajuí anenjauch niijai tuke pujuu etamtina nuuwai. 	 Zama zunubi alhakko ya buuyaŋ no, amma Irikoy gomni nooyaŋo ya fundi hal abada no, iri Rabbi Almasihu Yesu ra.


¿Ya aidauna Apajuish cuarenta mijadaish kajegkash pujusuita? Nunak aents tudau takasaju uwegshunum jinawajua nuna dutikawajui. 	 May yaŋ mo no borey kaŋ se Irikoy futu jiiri waytaaca ra? Manti borey kaŋ yaŋ na zunubi te no ka kaŋ buukoyaŋ saajo ra?


Atum aaja nunitaik, Apajuí ashí agkan etamtatjume atum uyumajum nunak, nunak aents Apajuí nemagchau aidauk dekamain ainatsui. Nunú agkanmaeta nunak, Apajuí atumin anentaiminish, anentaimtagminish ajutjamtinme tusa amasagtatui, Kristu Jisusjai ijutkau pujau asagmin. 	 Irikoy laakal kana mo, kaŋ bisa fahamay kulu g'araŋ biney d'araŋ fonguyaŋey batu Almasihu Yesu ra.


Tujash nayaimpinmayagkesh, nugkayagkesh, nugká initkeniagkesh nu papiin ujaká diimainuk atsusmayi. 	 Boro kulu si no beena ra, wala ndunnya boŋ, wala ndunnya cire, kaŋ ga hin ka tira feeri, wala a m'a guna.


Dutikiagtai nui aents ijunaidau: —¿Utugkatagsagmea burrush atiagme? —tuidau. 	 Boro fooyaŋ kaŋ goono ga kay noodin ne i se: «Ifo se no araŋ goono ga farkay binj'izo feeri?»


Tusa tutai capitán chichaak: —Apuh, wika amea ibaunak, mina jegajuig wayaata tumain dekapeatsjai, nuigtushkam judiuchu asan. Nuniau asamtai ayatak juajuig pujusmekesh inakjuk tsagagti tujutta, tusa ame tamak tsagagtatui. 	 Sooje jine funa ne: «Ay jina bora, ay mana to ni ma furo ay nangora ra. Day, ma salaŋ hinne, ay zanka mo ga du baani.


Makichik aentskesh: “Atumek nayaimpinmaya aents segachkugmek uweemaitsugme”, tujamkuish antugkaigpa, nunak wainkachu ainayatak wainak ememak, ememachuchia imanis tu wekaewai. 	 Boro fooyaŋ go no kaŋ ga maa kaani ka ngey boŋ kaynandiyaŋ alhaali cabe ka sombu malaykey* se. Wa si naŋ borey wo dumi m'araŋ zamba k'araŋ zaamayaŋ alhakko zay. Borey din goono ga kay _bangayyaŋey__ kaŋ ngey di ra. I ga ngey boŋ beerandi sabaabu si, ngey Adam-ize lasaabey boŋ.


Tusa tuinakush iwainak paanmasag chichainachu, apu aidaun ishamaidau asag. 	 Kulu nda yaadin, boro kulu mana Yesu sanno te taray kwaaray, Yahudancey humburkumay sabbay se.


Atum judiuchu aidautigmek yaunchkek Apajuí chichameg umigchau aajakuitjume, tujash yamaik mina pataag judío aidau Apajuí chichamen umijuinachu asamtai, Apajuí atumin wait anenjamjaje. 	 Waato araŋ wo, araŋ wangu ka Irikoy gana, amma sohõ araŋ du suuji i ganayaŋ-jaŋa do.


“Antukmajai Ramanum senchi buutuidaun, nunak Raquel niina uchijí aidaunum buutak anentaish ichichtumain wajashmae, uchijí aidauk jinawaju asamtai”, tawa nunú imanisag uminkauwai. 	 «I maa jinde fo Rama ra, hẽeni nda baray bambata. Rahila* goono ga hẽ nga izey sabbay se, a wangu nda yaamaryaŋ, zama i si no.»


Tutai Jisus ayaak: —Amek aikawaipa tusagmek tiigpajum. Makichik aentskesh mina daajui wainchatain iwainayatkug, pempeentugsagkek pegkegchaunak chichagtumaitsui. 	 Amma Yesu ne: «Wa s'a gaay. Zama boro kulu si no kaŋ ga dabari goy te ay maa ra kaŋ sahãadin-sahãadin mo a g'ay ciinay te da sanni yaamo.


Nuna timatai cuatro achiamua nuna Uwig ukuinkabi. Dutiktai cuatro iwaaku aina nuwiya cuatrowa nu untsujuk: “¡Juwi tantá diistá!”, tujutmayi. 	 Alwaato kaŋ a na kawaatimi taacanta feeri mo, ay maa fundikooni taacanta jinda kaŋ goono ga ne: «Kaa!»


Jisus junashkam Pedron tiuwai: —Simón, iwanch Apajuin segae, trigo pegatiama numamtuk atumin pegkegchaunum dekapjamsatatus; 	 Siman, Siman, Saytan ŋwaaray nga ma du araŋ zama a m'araŋ hagay sanda alkama cine.


Mina dekaskeapi tujutchamin dekapeakjumesh, mina Apag dutikata tujutmawa nuna wi iwainakan takaakui, nu wainkajum dekaskeapi tujuttajum, nuniakjum minai Apag ai, wi niijai pujag dushakam dekaajum dekaskeapi timinjum. 	 Amma d'ay g'i te, baa d'araŋ man'ay cimandi, kulu nda yaadin araŋ ma goyey cimandi, zama araŋ ma faham ka bay mo kaŋ Baabo go ay ra, ay mo go Baabo ra.»


Tujash utujimiatak yuwa duka, nigki suwimak jumainnak egatmamui, wagki juka tudauk ekagtumaitsuapi tusa kajinas anentaimas yuwachu asa. Ashí jutii dutikamu aina nunú: Pegkegchauk ekagtumaitsuapi, tusa kajintsá anentaimtsuk dutikamua duka tudauwai. 	 Amma boro kaŋ ga sikka du ciiti d'a ŋwa, zama a siino ga ŋwa cimbeeri boŋ. Hay kulu mo kaŋ manti cimbeeri do no a fun ya zunubi no.


Ashí aents midau aina duka aminu ainawai, tujamtai aminu aidauk midau ainawai. Nunú aidau mina emematjuinawai, tikich aidaushkam Jisusa imanjin wainkatnume tusag. 	 Hay kulu kaŋ ay wane no, ni wane no, ni wane mo ay wane no. Ay du beeray i do mo.


Atumek yaunchkek Kristui kajintsá anentaimainachu asajum, Apajuí pujutan sukagtina nujaig tupagkiu aajakuitjume, pegkegchau takat aina nu ukuinachu asajum. Tujash yamaik Apajuí pujutan amasajui atum Kristujai ijutkau pujau asagmin, dutijama ashí iina tudaujinak tsagkugtamjauwai. 	 Araŋ mo kaŋ go buukoyaŋ araŋ taaley d'araŋ Adam-ize daa laala dambanguyaŋ-jaŋay sabbay se, Irikoy n'araŋ funandi a banda k'iri taaley kulu yaafa iri se.


¿Atumek ju nugka juwig shiig agkan anentaimas batsamsati tusas tauwaitai tujutjumek? Nunikchauwaitjai. Wika atum mina nemagtuidau asagmin, tikich mina dakitjuidau utugchatan aputugmasag kajegtamá batsamtin asamtai tauwaitjai. 	 Wala araŋ ga tammahã ay kaa zama ay ma baani daŋ ndunnya ra no? Ay ga ne araŋ se: manti yaadin no bo, kala day fayyaŋ.


Tuja waitin kuitamnuk, uwigjintin minitai ayatak waitin ujati idaitinai, nunak uwigshakam niina chichamenak shiig antujin ainawai. Nuniau asa ni jiyaakushkam makí makichik daajinak adaituk jiinai. 	 Kalo me gaaykwa ga fiti a se, feejey mo ga maa a jinde. A ga nga bumbo feejey ce nda ngey maayey ka kond'ey taray.


Tiagtai Jisus ayaak: —Dekas tajime: Atum Apajuiyai kajintsá anentaimsajum utujimtash utujimtsuk nuniktatuapi takugmek, imá ju higueraya juke jutikmaitsugme, ju muja awa jushakam: ¡Juwi atsuk nayantsanum wajaata! tamak nunimainai. 	 Yesu tu ka ne i se: «Haciika ay ga ne araŋ se: d'araŋ gonda cimbeeri* kaŋ sinda sikka, manti wo kaŋ te jeejay nyaŋo se hinne no araŋ ga te bo, amma hala baa tondi kuuko wo, d'araŋ ga ne a se: ‹Ma dagu ka koy kaŋ teeko ra,› kal a m'a te.


Nunú aents aidauk ii Apuji Jisukristunak takajainatsui, dita wakejuinamun tuidau asag, chicham pegkegchi aujuinak shiig tsanuinawai imanis anentaimainachunak. 	 Zama ngey kaŋ yaŋ go yaadin, manti iri Rabbo Almasihu se no i go ga goy, amma ngey bumbey gundey se. I me kaana da i sanni baana do no i ga boŋ-dogonay biney halli.


Nuna dutika Jisus jinki jintá wetatman makichik aishmag tupi tupikakua amainag tikishmatug pujus iniak: —Jintinkagtin pegkejah, ¿wajina dutikmainaitja pujut tuke atina nuna jukitasanush? —tau. 	 Waato kaŋ Yesu dira ka koy fonda ra, boro fo kaa a do da zuray ka sombu a se. A na Yesu hã ka ne: «Alfa hanno, ifo no ay ga hima ka te hal ay ma du fundi hal abada ka tubu?»


Tutai Jisus ayaak: —Ashí aents Apajuinun takainak yujainak jeen, nuwen, yachin, uchijin, apajin dukujijai ukukiag yujaidauk, 	 Kala Yesu ne i se: «Haciika ay ga ne araŋ se: boro kulu si no kaŋ na fu, wala wande, wala nya-izeyaŋ, wala hayrey, wala izeyaŋ naŋ, Irikoy koytara sabbay se,


Imatikainam Pedro aents aidaun chichajak: “Israel aents aidauwah, ¿wagka imanikjumesh puyatkaugme? ¿Wagka imanikjumesh diijatjume? Iina senchijinkish juka etsagagchaji. Jutii imá pegkeg asajaikish juka aikatsji. 	 Waato kaŋ Bitros di woodin, a tu jama se ka ne: «Ya Israyla alborey, ifo se no araŋ goono ga dambara nda woodin? Ifo se no araŋ goono ga mo sinji iri gaa, danga day hal iri boŋ dabari, wala mo iri Irikoy ganayaŋo no ka naŋ iri ma hin ka te boro wo ma dira?


“Dekaskenum kuashat yaigtatjame, dutikakun ame wegantu aidaunak shiig kuashat uyujkatnaitjai”, tiuwai. 	 ka ne: «Daahir no ay ga ni albarkandi, daahir no ay ga naŋ ni ma baa.»


Ju ashí pegkegchau aina duka anentainmaya jiinui, nuniau asa aentsnak pegkegchau emawai, —tiuwai. 	 Hari laaley wo dumi kulu no ga fatta boro bina ra ka boro ziibandi.»


Nuigtushkam ditak pegkegchaujish atsugbau, waitjuamujish atsugbau asag, Apajuí emtin ijudiagmayi. 	 I meyey ra mo i mana tangari gar bo, i sinda taali fo kulu.


Nunú Nicodemo Apajuin pachis ausatatus kashi Jisusan jegajiuwai. Dutika aujak: —Jintinkagtinuh, jutiik dekainaji dekas aminak Apajuí awetabiuwai, jutii aidautin jintintuati tusa. Apajuijai pujachuk aents dutikmainchau aidau, ame kuashat iwainajam takaam imatikag takamainchau ainawai. 	 Bora din kaa Yesu do cino ra ka ne a se: «Alfa, iri bay kaŋ ni ya alfa no kaŋ fun Irikoy do, zama boro kulu si no kaŋ ga hin ka alaamey wo te kaŋ ni goono ga te da manti Irikoy no go bora banda.»


Nuniai kiyaju, boteshkam kuchanum ejapean wegai nigki kukag juwaku. 	 Waato kaŋ kuba furo, hiyo go teeko bindo ra. Yesu hinne go jabo gaa.


—Jintinkagtinuh, Moisés papí agag ukugtamkiuwa nui: ‘Aents nuwan juki uchin akiitsuk jakamtaig, ni yachintin nuwan juki uchin akiimainai, dutika yachí uchijiya nunin emamainai’, tawai. 	 ka ne: «Alfa, Musa hantum iri se ka ne: da boro fo nya-ize bu kaŋ gonda wande, a sinda ize mo, kal a nya-izo m'a wando hiiji ka du ize nga nya-izo se.


Dutikawajam wamkesag kashi aig, Pablonak Silasjai Bereanum awemajui. Dutikam jegawag judío aidau ijuntaijin wegajui. 	 Sahãadin-sahãadin mo, cino ra, nya-izey na Bulos da Sila donton i ma koy Beriya kwaara. Ngey mo, waato kaŋ i to noodin, i furo Yahudance diina marga fuwo ra.


Nuna tai, wika dekas Roma apuji Augusto chichamnak dekagtuati tajai, tujutkui, yamaikik untsu junismek pujustá, wi aents ejetamain akui awematjame tusan idaisamjai, —tau. 	 Amma waato kaŋ Bulos ŋwaaray ka ne i ma nga gaay hala koyo ma sanno dumbu, ay mo lordi ka ne i m'a gaay hal ay ma du k'a donton Kaysar _(kaŋ ga ti koyo din)__ do.»


Jutiik Kristu pachisa etsegtakuish, ashí aents aidauk shiig pujustajum tusa chichagji, jintinkagtakuish ashí pegkeg aina duke jintinkagtuinaji, Kristu emtinish shiig pegkeg iwainakta tuidau asaja. 	 Iri goono ga Almasihu baaro waazu, iri goono ga boro kulu yaamar. Iri goono ga boro kulu dondonandi laakal kulu ra, hal iri ma boro kulu salle toonante Almasihu ra.


Tama apushkam wait anentug, diwibaunak akigkata tutsuk agkan idaisauwai. 	 Tamo bakaraw na koyo di. A n'a taŋ k'a yaafa nda garawo kulu.


Wishakam chicham dekaskea nuna etsegjai tumamjai, tuja mina Apagshakam aikasag: Chicham dekaskea nunak etsejui, —tujutui. 	 To, ay goono ga seeda ay boŋ se, Baaba kaŋ n'ay donton mo goono ga seeda ay boŋ.»


Nunú aidau kantabiagmayi Moisés Apajuí inake aajakú kantamamua nuna, nuigtú Uwijá kantamtaijiya nujai, nuninak: “Apu Apajuí ashí senchigtinuh, ashí ame takasbau aina duka shiig muuntai, anentai jegagmaitsui. Ame dutikam duka pegkejai, dekaskenum aikame. Amek ashí nugkanmaya aina nuna Apujiyaitme. 	 I goono ga Irikoy tamo Musa bayto da Feej'izo bayto mo te. I goono ga ne: «Ya nin Rabbi Irikoy, Hina-Kulu-Koyo, ni goyey ya ibeeriyaŋ no, dambara hariyaŋ mo no. Ni fondey mo adilitaraykoyyaŋ no, cimi-cimi wane yaŋ mo no, ya nin dumey kulu Bonkoono.


Jisus jega Apajuí ememattainum wayaa, yamajam chichama nuna aents aidaun jintintak pujujai, sacerdote apuji aidau, chicham umiktinun jintinkagtin, tikich judío apuji aidaujai utsanawajui. 	 A go no mo, han fo jirbey din ra kaŋ Yesu goono ga borey dondonandi Irikoy windo ra, ka Baaru Hanna waazu, kala alfaga beerey da asariya* dondonandikoy da arkusey kaa a gaa.


Nuigtushkam jutii uchuch aajakuitag duwik, iina apají jintinjamu asamtai ajantusa diijakuitji. Nuní nagkaemasa dekas iina Apají nayaimpinmayaya nunú shiig umigmainaitji, pujut tuke atina nunú jukita tau asá. 	 Woodin banda, iri gonda iri ndunnya baabey kaŋ g'iri gooji, iri g'i beerandi mo, sanku fa iri Baabo kaŋ go beene, nga kaŋ se iri ga hima k'iri boŋ kaynandi ka funa.


Aaja tiajam anentai jegagchaju, nunikag waketuinak ukukiaju. 	 Waato kaŋ i maa woodin, i dambara. I fay d'a ka ngey fondo gana.


Nuna wainkag senchi ishamainak, nugká tsuntsumawag ijuntsamtai chichajak: —¿Wagka iwaaku pujaush jakau ukutainmash egagme? 	 Za kaŋ wayborey goono ga humburu ka ngey moydumey ye hala ganda, kala alborey ne i se: «Ifo se no araŋ go ga fundikooni ceeci buukoy do?


Tama ni ayaak: —¿Wagka minash egatjume? ¿Atumek dekatsjumek mina Apag wakegamun takaakun pujumainaitag duka? —tau. 	 Yesu mo ne i se: «Ifo se no araŋ g'ay ceeci? Wala araŋ mana bay a ga tilas no ay ma bara ay Baabo muraado ra?»


Atum pegkeg takaamu aina duke iwainagtaik, tikich aidaush mina Apagnash shiig emematiagtatui, nuninak dekas mina jintintaig ainajum nunashkam dekagmawagtatui. 	 Mate kaŋ i g'ay Baabo beerandi neeya: araŋ ma ize boobo hay. Yaadin gaa no araŋ ga cabe kaŋ araŋ ya ay talibiyaŋ no.


Tusa ukuak machik kuwaesag nugká tikishmag pujus Apajuí aujak: “Apawah, nunimainaitkuig wi waitmainaitag duka nagkaetukchati”, tau. 	 A koy jina kayna ka kaŋ laabo ra ka te adduwa. A go ga ŋwaaray hala nda haŋ kaŋ ga hin ka te no, saaya din ma bisa nga gaa.


Tuja pegkegchaun takau akuish, jiinum esawai tusa japikí emenaumaina numamtuk, yaigtajum uwemjatnume. Tuja tikich pegkegchaun takasushkam ainawai, dushakam wait anenjajum yaigtajum. Tujash senchi kuitamamkatajum, atumshakam dita pegkegchau takasbau utsumkajum, nunú pegkegchauk takasaijum. 	 Afooyaŋ mo, araŋ m'i faaba k'i hamay ka kaa danjo ra. Afooyaŋ mo araŋ ma suuji kaŋ margu nda humburkumay cabe i se, araŋ ma wangu baa bankaaray kaŋ gaaham ziibandi.


Tujash ashí uukbau aina duka wantinkagtinai, aantsag ashí dekaachbau aidaushkam dekaamu agtinai. 	 Zama hay kulu si no daabante kaŋ i s'a feeri. Hay kulu si no mo tugante kaŋ i si aniya ka bay a gaa.


Dutiksag Epafras Kristu Jisusan inakega nu, atumjai ijunajakua dushakam kumpamjamainawai, nuniak Apajuin shiig senchi aujtugmainawai, shiig imagnis emetmamag pujuinak, ashí Apajuí wakegamua nunak takagsatnume tujamaidau asag. 	 Abafaras mo, kaŋ ga ti araŋ bora, Almasihu Yesu tamo, g'araŋ fo. Alwaati kulu a goono ga kookari araŋ se nga adduwey ra zama araŋ ma kay timmanteyaŋ da toonanteyaŋ Irikoy miila kulu ra.


Makichkish uyumá pujuigpajum, nu uyumá pujutsuk Apajuí aukujum segatajum, nuniakjum see titajum. 	 Araŋ ma si karhã da hay kulu, amma hay kulu ra araŋ ma naŋ Irikoy ma bay araŋ ŋwaarayyaŋey gaa. Araŋ ma adduwa nda ŋwaarayyaŋo wo te mo da saabuyaŋ.


Nuna tusag idayinak: Jutii ainag juwiyash yaki atakesh imá wagakush atinaita, tusag ditak pempeentunikiag pampandayidau. 	 Kakaw mo tun i game ra ngey boro woofo no i g'a lasaabu ibeeri.


Kuashat aents aidau wainak tsanumjuidau, tujash dita tuinamuk betek jegaachu. 	 Zama boro boobo kande tangari seeda, amma i seedey mana saba.


Nunikag yaakat Capernaum jegawajui, nui jegá wayaa batsatbaunum Jisus ni jintintaiji aidaun: ¿Jintaa minisjumesh wají chichamjimugme? tau. 	 Yesu kaa Kafarnahum. Waato kaŋ a go fuwo ra, a na talibey hã ka ne: «Ifo no araŋ goono ga care kakaw d'a fonda ra?»


Apajuí ekeemtaiji ejapeen puja nui, Uwig waja nunú, aents uwijá kuitamin uwigjin kuitamama numamtuk, yumi pujutan sukagtina nuna amitnai. Tuja Apajuí ditá negaikijinak ujugtuktinai”, tujutmayi. 	 Zama Feej'izo kaŋ go karga bindo ra g'i kuru. A ga kond'ey hari-mo fundikooney do. Irikoy mo g'i mundey kulu tuusu ka kaa i moy gaa.»


Wi wiki pachimasan nuninaitjai tusan etsegtumakuig, wainak tawai tujutmainaitjume. 	 D'ay _hinne__ no ga seeda ay boŋ se, ay seeda si tabbat.


Duwi wi tajime: Apajuishkam segatajum, imatjamak amastatjume; egatash egaktajum, egakjumek igkugtatjume; untsuktajum, imatjamak waitin ujatjamtatjume. 	 Ay mo ga ci araŋ se: wa ŋwaaray, i g'araŋ no. Wa ceeci, araŋ ga du. Wa kobi, i ga fiti araŋ se.


Tama nu aents chichaak: —¿Apuh dusha yaita? Wisha nuna wainkan niinig dekaskeapi titajai, —tau. 	 A tu ka ne: «Rabbi, may ga ti nga hal ay m'a cimandi?»


Tama Jisus ayaak: —Dukuwah, ¿wagka minash dusha tujutme? Wi iwainmamkun shiig dekajuatnume tusan takamainuk eke tsawantak umintsui. 	 Yesu mo ne a se: «Waybora, ifo se no ni g'ay daŋ woone ra? Ay alwaato mana to jina.»


Tiagtai ditan pempentusag: —¿Tujash atumesh minash yaayai tujutjume? 	 A ne i se: «Araŋ binde, araŋ ga ne ay ya may no?»


Witjai Juagkaitjai, jujú wají aina nuna wainkaunuk antutnash antukunuk. Juna antukan tuja wainká wajakan, nunú nayaimpinmaya aents mina juna iwaintugkaun tikishmatjabiajai ememattasan. 	 Ay mo, Yohanna, ay no ka maa, ay no ka di hayey din. Saaya kaŋ ay maa, ay di mo, ay ye ganda zama ya sududu malayka jine, nga kaŋ na hayey din bangandi ay se.


Nu tusa tamawaik Ananiasak jaka iyaantui, tuja ashí aents nuna dekaawajuk senchi ishamkajui. 	 Kaŋ Hananiya maa sanno din, a kaŋ ka bu. Humburkumay bambata na hangankoy kulu di.


Juna tusa ashimak Jisus nagkaemaki Jerusalén weuwai. 	 Waato kaŋ Yesu na woodin ci, a koy jina ka ziji ka to Urusalima.


nunikamin wi amina shiwajum aidaunak, ame najamsa ekeemtaigmin ikaunmakmatai duwi ame diisminum’, tiuwai. 	 hal ay ma ni ibarey te ni ce taamey se furkange.›


Aents ni dutikatnujin anagdayinakug, ditá nagkaesauwa nuna adaisag anagdayin ainawai. Nunú iman antamunum tiu asag dekaskenmap dutikattawa tusag ukú ainawai. 	 Zama Adam-izey ga ze da haŋ kaŋ bisa ngey beeray. Koyne, zeyaŋ ga ti tabbatandiyaŋ kaŋ do kakaw kulu ga ban.


Tuja umutai yaunchuk najanamun umin aidauk, yamagmanak wakegainatsui, ditak: ‘Yaunchuk najanamua nu imá pegkejai’ tuidau asag, —tiuwai. 	 Woodin banda, boro kulu si no kaŋ, d'a na reyzin hari zeena haŋ a ma ba itajo, zama a ga ne izeena ga kaan.»


Nunikmatai ditak pempeentunikiag: —¿Wagkaik jintá minis Apajuí chichameg nuní awai tusa ujapakui, shiig aneasua minimag duwish anentaimjaish diischamji? —tudayinau. 	 Gaa no i ne ngey nda care se: «Manti iri biney farhã iri ra, waato kaŋ a goono ga salaŋ iri se fonda ra, ka Tira Hanney feeri iri se?»


Mostaza jigkayiya duka tikich jigkai aina nuní piipichi, nuninchitak ajaam tsapaig muuntan tsakaawai, nunik tikich ajak aidau nagkaesau kadaukdaugkin wegawai. Iman wematai nuaduí yakiya pishak aidaushkam nuna kanawen pasugmak petsaama numamtuk, Apajuishkam aents wajumkea nui inabaujin nagkama kuashat emawai”, tiuwai. 	 A go mo, haciika woone ga kayna ka bisa gurayzey kulu, amma waato kaŋ a ga beeri, kal a ma bisa tuuri ize kulu, ka te tuuri-nya, hala beene curey ga kaa ka zumbu a kambey boŋ.»


Dutijamawag: Ujunauch aidau Jisukristun nemajuidau Jerusalén batsata nunú yaigtajum, tujabiajui. Nunak wishakam shiig kuitamsan takastasan kakanmamsabiajai. 	 Amma i ne iri ma fongu nda talkey. Woodin mo no ay gonda anniya ay ma te.


Nuna timatai diikmá imá Jisusnak wainkajui. 	 I zagu-zagu da waasi ka guna. I mana di boro kulu koyne, kala Yesu hinne i do.


Nuna aatus taku Apajuí chichamen agagbauwa nuna shiig dekamtikawajui, 	 Waato din gaa a n'i laakaley feeri hal i ma du ka faham da Tira Hanney.


dekaskenum judío aents aina duka ditá initkenish yapajidau aina nuuwai. Nunú ainawai initkajinish yapajidau asag dekaskenum pakamakaju aina duka, nunak Wakaní Pegkejiya nunú dutikawai, junak chicham umiktinun Moisés agajua nu dutikatsui. Nunú aidaun Apajuí pegkeg ainagme tawai, ditak aents eme anenjitnume tusag egainatsui. 	 Amma Yahudance ga ti boro kaŋ ciya yaadin a ra haray. A dambanguyaŋo ga ti bina ra wane, Biya _Hanno__ ra, manti _asariya tira__ biir'izey _kaŋ go hantumante__ wane. A sifayaŋo mo, manti borey do no a ga fun, amma Irikoy do no.


Nuniamunum Anás, Caifás aatus sumo sacerdote aajakajui. Nunú batsatai Zacariasa uchijí Juan uwegshunum pujuttaman Apajuí ujakuí chichagkagtukti tusa. 	 kaŋ Hanana nda Kayafa gonda alfagataray dabaro, waato din no Irikoy sanno kaa Yohanna do, Zakariya izo kaŋ go ganjo ra.


Tutai Jisus ayaak: —Doce ainajum juwiya wijai nu platunmag uchutua yuwa nuuwai, —tau. 	 A ne i se: «Araŋ iway cindi hinka game ra afo no, nga kaŋ go ga kambe daŋ tuwo ra ay banda.


Wika Apajuí nemajuinatsu nunak suwimak susatajum tumaitsujime. Untsu Jisusa nemajin aidautik, tikich pegkegchaun takainakuig pempeentunikiaja suwimkak sudaimainaitji. 	 Amma d'i go ga waazu ka ne Almasihu tun ka fun buukoy game ra, mate no araŋ boro fooyaŋ ga te ka ne buukoy tunandiyaŋ si no?


Nuna takug ditainini suut umpuinui, dutikak: —Yamaik Wakaní Pegkeji jukittajume. 	 Waato kaŋ a na woodin ci, a funsu i gaa ka ne: «Wa Biya Hanna ta.


Dutika ejegam kanittaman, kashi Apu Jisus Pablon wantintuk: “Pabloh, anentaim ichichiagta, Jerusalegka juwi mina pachittsam etsegkaum antsamek, Romanum ejetamawagmataish etsegkata”, tiuwai. 	 A wane suba cino ra no Rabbi kay Bulos jarga ka ne a se: «Ma te bine-gaabi, zama mate kaŋ ni na seeda no ay boŋ ne Urusalima ra, yaadin cine mo no tilas ni ma seeda te Roma mo ra.»


“Atum tikich aidaujaish pegkegchau awagdaitash dakitin aidautigmek, shiig aneasjum pujustajum, atumnak Apajuí mina uchijui tujabiagtin asamtai. 	 Albarkanteyaŋ no sasabandikoy, Zama i ga ne i se Irikoy izeyaŋ.


Yatsug aidauh, ubag aidauh, ju shiig dekaatajum: Wi chicham yamagman etsejag junak aents anentaimsa tibaunakesh etsegtsujai. 	 Zama ay g'araŋ fahamandi, nya-izey, da Baaru Hanna ciine kaŋ ay waazu. Manti borey do no a fun.


¿Wagka wi chichaamush dekamain dekapeatsjume? Duka mina chichameg antut dakituidau asajum nuniagme. 	 Ifo se no araŋ si faham nd'ay sanney? To, zama araŋ si du ka maa ay sanno.


iina shiwaji aidaun, nuigtú ashí tikich aents kajegtamin aina nunash depetuk uwemtijamjatna nuna. 	 Hal a m'iri faaba iri ibarey gaa, D'iri konnakoy kulu kambe ra mo.


Nuigtú chichaak: “Yamaik ashimnake. Witjai nagkamsan ashí wají aidaun najankaunuk, tuja wikitjai nu wají aidauk nagkanjati titinaitag nunashkam, aents kitabaunak yumi pujutá sukagtin pukuni jiina nuwiyan wainkauch agtatjai. 	 A ne ay se koyne: «A te ka ban! Ay no A nda Zed, Sintina nda Bananta. Boro kaŋ jaw, ay g'a no fundi hari-mo gaa, nooyaŋ no.


Nuna tau asa nuwig dita wainkachbaujinak iwainajag takaschauwai, nuniayatak ujumchik jau aidaun uwejen buuknum achik etsagakui. 	 A mana du ka dabari goy kulu te noodin kala day a na nga kambe dake jantekom kayna fooyaŋ boŋ k'i no baani.


¡Atumek aents wainmachuitak jintan inakmastatus wajukmaina numamtuk wajagme tikich jintinkujum; atumek uwagtinjumin wiyunch egkemamtai kujajaig tusa jiikí ajapeayatkujum, dekas wenunmash camello waimainchauwa imanun kujamaina numamtuk wajagme! 	 Araŋ danawyaŋ wo kaŋ goono ga fondo cabe, kaŋ yaŋ ga hamn'ize soolam ka yo gon!


Tujash nunash ¿wajukamtaiya dutikauwaita? ¿pakamakmataig dutikauwait, atsa pakamatsaigkik dutikauwait? Nunak pakamakmatai dutikachui, eke pakamatsaig dutikauwai. 	 Mate no i na woodin lasaabu nd'a? Waato kaŋ a go dambangante, wala waato kaŋ a mana dambangu? To. Manti a dambanguyaŋo banda, amma za i man'a dambangu no.


Nui kanajag kashikmasag nagkaemakmag, higuera ashí kagkapejai kukag wajattaman wainkajui. 	 Susubay fo mo, waato kaŋ i goono ga bisa, i di jeejay nyaŋo din koogu za kaajey gaa.


Nuniau kuashat aents nagkaemainak pampainamun antuk iniimu: —Wagka imatainawa, —tusa. 	 Kaŋ a maa borey marga yooje kaŋ goono ga bisa, a soobay ka hã haŋ kaŋ no wo.


Nuniku akugmesh yamaik tudau takat idaikujum pujutjum yapajiatajum, Apajuí atumi tudaugminash esaktugmag ichichmamtan amastinme. 	 Yaadin gaa, wa tuubi ka bare, zama Irikoy m'araŋ zunubey tuusu,


dita tuwí yujainawa nuninakush pegkegchaun dutikainak, tikich aents aidaunak waittanum ukuinawai. 	 Halaciyaŋ da masiiba no go i fondey boŋ.


“Yatsug aidauh yamaik Apajuiyai idaijime, ni anejatbaunum chichaman sujamsauwa nujai juwaktajum, nu chichamak senchigtinai, iman asa atum Jisusai aan nagkaemasjum kajintsá anentaimtanum yaimpaktatjume, nunitai Apajuí ni aentsji aidaun jukitnun anagkuauwa nunash imatiksag amastatjume. 	 Sohõ binde ay g'araŋ talfi Irikoy gaa, d'a gomno sanno mo gaa kaŋ gonda dabari k'araŋ cina k'araŋ no tubu mo hanantey kulu banda.


Nunak Apajuik jutii wait anenjabaunum, niina Uchijí aneetaijiya nunú jutiiní mantamnamunum tuke emematjitin atinme tusa dutikauwai. 	 Irikoy ga ba iri ma saabu nga gomni darzanta se kaŋ a n'iri no da yulwa nga Baakwa ra.


Kristuke Apajuí wainmainchauwa nuna iwaidauk, nigka uchi iwaiya numamtin asa, ashí najankamu aina duka atsaig Apají inamtaijin tuke pujujakuí. 	 Boro si du ka di Irikoy, amma Almasihu ya Irikoy follonka no kaŋ bangay iri se. Nga no go no za takahari kulu mana taka.


Nuna tutai chicham umiktinun jintinkagtin aidau, fariseo aidaujai ditak anentaimsag: “¿Niish ya asaya Apajuinash pegkegchaunash chichajua? Imá Apajuikeajama tudaun tsagkugkagtumainuk”, tuidau. 	 Asariya dondonandikoy da Farisi fonda borey sintin ka miila ngey biney ra ka ne: «May no boro wo kaŋ ga Irikoy kayna? May ka bara nda dabari kaŋ ga zunubi yaafa da manti Irikoy hinne?»


nunik wainak Antioquía jukiuwai. Nuwi Apu Jisusa nemajin aidaujai makichik mijan pujusuí, kuashat aents aidaun jintintak. Nunik Antioquianum nagkamas, Jisus mina chichameg etsegtugkatajum tusa etegjamu aina nuna, “Kristunu” ainawai, tiuwai. 	 Waato kaŋ Barnaba di a, a kand'a Antiyos. I go no care banda Almasihu marga ra kala jiiri fo ka boro boobo dondonandi. Antiyos ra no i sintin ka ne talibey se «Almasihuyaŋ».


“Jujú nugka juwi wajiin kabau emesmain, nuniachkush kawanchjumain, kasashkam wayaa kasamain aina juninum wiyakchameatasagmek wakeyigpajum. 	 Araŋ ma si arzaka margu araŋ boŋ se ne ndunnya ra, naŋ kaŋ kollo nda haŋ kaŋ ga guuru hayandi ga ŋwa, naŋ kaŋ zay mo ga fun ka zay.


Eliaquim Melea uchijí, Melea Mainagka uchijí, Mainán Matata uchijí, Matat Natagka uchijí, Natán Davita uchijí, 	 Maliya wane, Mayna wane, Matata wane, Natan wane, Dawda wane,


Atumek uchi aidau kuashat aents ayamunum pekaamsag wasugkamainak: Wi nantsematnume tusan flauta tutaya nuna umpuakuish nantsemachmaugme, wake besemjan kantamtai buuttinme tamash, buutchamugme tusa pempeentuniki untsuniyama numamtuk wajagme. 	 To, i si hima kala zankayaŋ kaŋ goono ga goro habu batama ra ka care ce ka ne: ‹Iri na seese kar araŋ se, amma araŋ mana gaan. Iri na bu baray te amma araŋ mana hẽ.›


Tujash aents besekú aidau, wawejatin, tsanijimta yujajin, magkagtin, apajimtain emematin aidau, ashí wait aina duka waitsuk agaa batsamtinai. 	 Taray haray mo hansiyaŋ go no, da moodabal-teekoy, da zina-teerey, da boro-wiyey, da borey kaŋ yaŋ ga sududu tooru se, da boro kulu kaŋ ga ba tangari, k'a te mo.


¿Wagka atumesh ayatak jiyanitak batsamtakjumesh tutit chichamash batsamtajume? Duka pegkegchau anentaimat ajutjamu asamtai nuniagme. 	 Man gaa no wongey goono ga fun? Man gaa mo no yanjey goono ga fun araŋ game ra? Manti araŋ ibaay laaley ra no i goono ga fun, kaŋ yaŋ goono ga wongu te araŋ gaahamey ra?


Tujash wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmaga Akiinau asan, ju nugka juwish tudau aidaunash tsagkugkagtumainaitag nu dekaatajum. Tusa wekaechaun chichajak: —Amina tajame, nantakim ainká tepetaijum jukim jeemin wakitkita, —tiuwai. 	 Amma, zama araŋ ma bay kaŋ Boro* Izo gonda dabari ndunnya ra nga ma zunubey yaafa» (gaa no a ne yeenikoono se): «Ay ga ne ni se: Ma tun ka ni daarijo sambu ka koy fu.»


Tuke jintinbaijime aajam takamain ainagme, nuniakjum tikich atsumaidaush yaimainaitjume tusan. Adeagtajum Apu Jisus chichaak: ‘Ni juwak shiig anea nuní nagkaemas shiig aneawai tikichin suwa duka’, tiuwa dushakam.” 	 Hay kulu ra ay na fonda cabe araŋ se kaŋ yaadin no araŋ ga hima ka goy d'a ka du ka londibuuney gaa. Araŋ ma fongu nda Rabbi Yesu sanno mo, kaŋ nga bumbo ci ka ne: ‹Nooyaŋ ga bisa tayaŋ albarka.› »


Nigka Apajuí minash inatjati tusa wakeyin asa, tikich aidau Jisusak mantamnati tiagtaish dakitjauwai. 	 A mana yadda nd'i saawara nd'i te-goyey mo. Arimatiya kwaara boro no, kaŋ go Yahudiya laabo ra; a goono ga Irikoy koytara hangan.


Jisus botenum egkemag kuchá amain katigmatai, kuashat aents aidau tuwagkaju; dutikam nigka nuwig kuchá tugkitkenig juwakui. 	 Waato kaŋ Yesu ye ka teeko daŋandi koyne, boro jama boobo margu a do, nga mo go teeko jabo gaa.


Jisus Jerusalén jegattak wegau asamtai, aents aidau ni chichaamu antugkaju asag, awi jegaa apu wajasá waamak inamjashtimpash tusag anentaimaidau asagmatai augmatbaun nagkabau. 	 Waato kaŋ i goono ga maa hayey din, Yesu tonton ka misa fo ci i se, zama nga ga maan Urusalima, ngey mo go ga tammahã hala Irikoy koytara ga bangay sahãadin-sahãadin.


Saulo Jerusalén jegaa tikich Jisusa nemajuidaujai ijunjatatus wakegau. Nunitaishkam ditak ishamaidau: “Saulok Jisusa nemagtsuapi”, tuidau asag. 	 Waato kaŋ a kaa Urusalima, a ceeci nga ma lamba talibey gaa, amma i kulu goono ga humburu. I mana cimandi hala nga mo talibi no.


Nuna tutai ditash dii ijunaig takuniuwai, nuniaig yujagkim ijikuí. Nunikmatai awenag wainkachajui. 	 Waato kaŋ a na hayey din ci, i go ga Yesu guna mo, kala jama di a go ga koy beene. Buru fo mo n'a ta kal a daray i se.


Tujash ajanum takainak batsata nu uchi minittaman wainkag: ‘Auwai ju aja juna jukitnuk, dekas maa ajapami, dutika juka iinu emami’, tuidau. 	 Amma waato kaŋ goy-teerey di a, i ne ngey da care se: ‹Woone ya tubukwa no. Iri m'a wi hala tubo ma ciya iri wane.›


Tutai Jisus ayaak: —¡Tsanumin aidauwah! Atum aidautijum tsawan ayamtai aig baka atiajum, burrugmishkam jukijum namaká ejegajum yumi aminujum dusha ¿wagka atumesh tsawan ayamtai aish dutiknugme? 	 Amma Rabbi tu ka ne a se: «Araŋ wo munaficey! Manti asibti zaaro ra araŋ boro kulu ga nga yeejo wala nga farka feeri kanga gaa, ka kond'a k'a haŋandi?


Tuja tikich uchijiya nunashkam dutiksag tiuwai. Tama nu ayaak: ‘Ayú apawah, wetajai’, tusa tiu ayatak wechauwai. 	 Baabo koy ihinkanta do ka ci nga mo se yaadin. Nga mo tu ka ne: ‹To, baaba, ay ga.› Amma a mana koy.


Aents shiig dakunkut pujaujaig, atumshakam ditajai dakujustajum, untsu aents waituinak buutuidaujaig, atumshakam ditajai ijuntsajum buuttajum. 	 Wa farhã farhantey banda, wa hẽ hẽekoy banda.


Nunitai tikich aidaushkam wakeesag anentaimsag yuwawaju. 	 Gaa no ikulu du bine-gaabi, ngey mo na ŋwaari ŋwa.


Nunú wainmachu etsagagbau jinki weenaig, aents wakan pegkegchau egkemtuamu asa chichachun, Jisusan itajuawajui. 	 I go ga fatta ya-cine day, kal i kand'a se beebe follokom fo.


Ni juna imajtikas umikú asa, ashí aents Apajuin umijuina nuna uwemtikin wajasuí, nuniku asa pujut tuke atina nuna suwawai. 	 Waato kaŋ a ciya toonante, a te hal abada faaba daliili borey kulu kaŋ yaŋ g'a gana se.


“¡Fariseo aidautigminak wait anentajime! Atumek ajak menta, ruda, nuigtú yutai inagku ajuntua ukugkutai aina nu puyatjusjum diezmó wajagme. Ju dutikayatkujum chicham umiktinnum pegkeg takatan jintinjama nu, nuigtú Apajuí aneetan jintinjama duka pachitsuk idaijume. Tujash ju aina ju umiakjumesh, nuigtú tikich umiktin aina dushakam umitskek idaimain ainatsjume. 	 Amma kaari araŋ wo, Farisi fonda borey! Zama araŋ ga kori gabu zakka kaa, da maafay wane, da kali tuuri kulu wane mo, amma ciiti kaŋ ga kay da Irikoy baakasinay, araŋ g'i muray. Woone yaŋ no ga hima araŋ m'i te, ya-haray waney mo ma si gaze.


Tuja nayaimpinmaya aents nayantsanum najami, nugkanmash najama wajaun wainkag nu, uwejé untsujiya nuna nayaimpinmanini takuibi. 	 Malayka kaŋ ay di go ga kay teeko da laabo boŋ mo na nga kambe ŋwaaro sambu beene haray.


Etsa tutupit wajasú ai nagkamas ashí nugkanum suwe wajas, etsa dukap tegau aishkam imanisag asauwai. 	 A binde, za zaari bindi, kubay na laabo kulu daabu, kal a to wiciri kambu guuru hinza.


Nayaimpinmaya wainchatai wantintatman wainkabiajai: Makichik nuwa, etsa etsantama imanun nugkuaju, doce yaya batsakbaun atsejaku, nantunum najama wajattaman. 	 I di alaama bambata fo beena ra: wayboro fo goono ga daabu nda wayna, hando mo go a cey cire. Koytaray fuula kaŋ gonda handariyayze way cindi hinka mo go a boŋo gaa.


Nuna nunika ai chichagtak: ‘Iina muunji aajakajua nuna Apajuiji, duwik nagkamjamas aminak wi wakegamunash dekaatin atí tusa etegtamjau asa, yamai dekas Pegkeja nunash wainak, ni chichamujinash antugkati tusa aikagmaume. 	 A ne ay se: ‹Iri kaayey Irikoyo na ni daŋ ni ma nga miila bay, ni ma di Adilitaraykoyo, ni ma maa nga bumbo jinda kaŋ goono ga salaŋ.


Nuna imatuidaun jaanch puju aidaun tinamak chichajak: “Ayamkujum machik tsawan dakastajum, tikich aidaunash atumin mantamawajua dutiksag mai mainakua, ashí maawagtina duka jegatsui”, timayi. 	 Kala i n'i boro fo kulu no kwaay kwaaray yaŋ ka ne i se i ma fulanzam kayna jina, hal i tamtaray hangasiney d'i nya-izey, kaŋ yaŋ i g'i wi sanda mate kaŋ i n'i wi din, i jama ma kubay.


Dutika ataktú etsa shiig akagai yaaktanum weuwai, nunikmá aents wainak takatsuk batsamtatman wainak: ‘¿Wagka atumesh takatskesh etsash akapagme?’ tusa iniau. 	 Sanda wiciri kambu guuru gu cine, a ye ka fatta koyne. Kal a di afooyaŋ kaŋ goono ga kay. A ne i se: ‹Ifo se no araŋ goono ga kay ne ka foy yaamo?›


Tiagtai Jisus ditan ayaak: —¿Atumek agagbauk ausachuk ainajum, David niijai yujaamujai yapajuinak, 	 Yesu mo tu i se ka ne: «Wala araŋ mana caw ka di haŋ kaŋ Dawda te no, waato kaŋ nga nda nga jama maa haray?


Wi atumjai ijunja pujachkunush wakannumag ijutkajai, nunin asan wi anuí pujusan aents nunikun tumainaitag nuna tajai: 	 Zama ay no araŋ se haya kaŋ nafa bisa ikulu, kaŋ ay bumbo mo ta. Nga neeya: Almasihu bu iri zunubey sabbay se, sanda mate kaŋ i hantum Irikoy Tira Hanney ra,


Ashí ajak nejechu aidauk, jachai ajaka tsupija apetiama numamtuk, aents tudaunak taká batsatun, Apajuí suwimak susatnuk uminas awai.” 	 Baa sohõ i na deesi dake tuurey tiksey gaa. Yaadin gaa, tuuri kulu kaŋ siino ga ize hanno hay, i g'a wi k'a catu danji ra.»


Nu nunikbaunum wainkabiajai kuntin muun kajena nuna weninia, nuigtú tikich kuntina nuna weninia, waitá etsegna nuna weniniashkam, kampatum wakan pegkegchau kuwauwa nuní niimtin aidau jiinaidaun. 	 Ay di mo biya ziibo hinza sanda balancawyaŋ* cine. I fun dodo-beero* meyo ra, da alman laala meyo ra da tangari annabo meyo ra mo.


Yaunchuk tsawan aajakua duwik Apajuik ashí aentsun: Dita wakejuinamunak takastinme, tusa idaisauwai. 	 Zamaney kaŋ yaŋ bisa ra, Irikoy na ndunnya dumey naŋ i ma dira ngey fondey ra.


Nuaduí Apajuik dekaskenum kajintsá anentaimtusa jegaantagmi. Wagki jutii: Mina tudaujuimpap suwimkan jukitnaitja, tusa anentaimaina nunak agkanmitkagma, iina iyashinash yumi dekas pegkejai dijagbau amaina iman etugtabiu asamtai. 	 Yaadin gaa, kal iri ma maan nda bine cimikoy, da cimbeeri daahirante, da bine kaŋ nyun ka hanan ka fay da bine lasaabu laalo kulu, da gaahamyaŋ kaŋ i nyumay da hari hanno.


Yaakat Cesareanum, Italianmaya suntajan apuji capitán Cornelio daagtin pujau. 	 Boro fo go no Kaysariya kwaara ra kaŋ maa Korniliyos. Nga ga ti soojey jine funa, Romey sooje jama kaŋ se i ga ne Italiya wane.


Nunak Jisus: —Wakan pegkegchauwah, aents jinkim ukuktá, —tibau asa tiuwai. 	 Zama Yesu jin ka ne a se: «Nin follay laalo, ma fun bora din banda.»


Atumek pempeentunikjum shiig anendaisajum kumpamdayatajum. Ashí Jisusa nemajin aidau kumpamjamainawai. 	 Wa care fo da baakasinay garbe sunsumyaŋ hanna. Almasihu margey kulu g'araŋ fo.


Atumek wi yaunchuk mina pataag judío aidau takataijin umiakun wajuk pujujakuitja duka antukuitjume, Jisusa nemajin aidaun ainjan, dita chicham antuinamujin emegkatkatasan wekaetuyag nunú. 	 Zama araŋ maa ay gora baaru, waato kaŋ ay go Yahudancey* diina ra, mate kaŋ cine ay na Irikoy marga gurzugandi gumo k'a halaci.


Jisus nuna ti ashí aents aidaun chichajak: —Mina nemagtuktasajum wakegautigmek, atum wakegamuk idaikujum, kashí kashinig waitiakjumesh atsanjajum nemagtuktajum. 	 A ne i kulu se: «Da boro fo ga ba nga ma kaa ay banda, kal a ma nga boŋ ze jina, ka nga kanjiyaŋ* bundo sambu han kulu k'ay gana.


Tama Jisus ayaak: —Yana wi pagkan uchutuan susattaja nunú atatui. Tusa pagkan puuk juki uchutua Judas Iscariote Simogkan uchijiya nuna susauwai. 	 Yesu binde tu ka ne: «Bora kaŋ se ay ga looma sufu ka no.» Woodin banda a na looma sufu k'a no Yahuta se, kaŋ ti Siman ize Kariyoti bora.


Moisés chicham umiktajum tiuwa duka ii umiachbaunum Apajuí suwimkan sujamaina nuna itagtamji. Tujash chicham umiktina nunú atsugtamkuig intimjumaitsuji, wagki atsau asamtai. 	 Zama asariya no ga kande Irikoy futa, amma naŋ kaŋ asariya kulu si, taali mo si noodin.


Makichik aentskesh atsumamujig atsujuidau, wagki Apajuí yayamu asag. Nuninak ditá nugken sujukag, jee ajuinamunashkam sujuk kuichkin jukiag, 	 I ra mo boro kulu mana jaŋ hay fo, zama i me-a-me kaŋ yaŋ gonda batama da windi yaŋ, i go g'i neera, ka kande hayey kaŋ i neera nooro


Tiagtai Jisus chichaak: —¡Tutsuk idaisatajum, uchi aidauk minai kauntatnume, utugkajum awagkigpajum! Jujú uchi anentaimaina jumamtin aidaunum Apajuik inamjata tawai. 	 Amma Yesu ne: «Wa naŋ zanka kayney ma kaa ay do. Wa s'i ganji, zama woone yaŋ dumi no beene koytara ga bara nd'a.»


Chicham umiktina duka Apajuiyai kajinas anentaimu tuke pujutnai tatsui. Chicham umiktina duka: “Aents chicham umiktina nuna imatiksag umiauk, nu umiamua duwik tuke pujutnai”, tawai. 	 Amma asariya wo, manti cimbeeri ra no a bara bo. Amma Tawretu* Tira ne: «Boro kaŋ g'i gana, a ga nga baafuna te i ra.»


Atumek shiig dekagme, jutii Kristu Jisusai kajintsá anentaibaunum yamimainakuik, ni jakauwa numamtuk wajainag duka. 	 Wala araŋ mana bay kaŋ iri kulu kaŋ i na baptisma* te iri se Yesu Almasihu ra, a buuyaŋo ra no i na baptisma din te iri se?


Nunikmatai suntag aidauk aents achigbau aidaunak ayatak kajegta tuyanume, yukuak jiinak pisajainum tusa. 	 Soojey binde ne ngey ma kas'izey kulu wi, zama i ma si du ka zi ka yana.


atum ainagme ju ashí wainkaujum nunú etsejatin aidautigmek. 	 Araŋ ya seedayaŋ no hayey din gaa.


dutikawag uumainchau wajasmatai, uchi egkemainun najatuawag egkeawag namaká inanakiuwai. Dutikamun Faraogka nawanji wainak juki ni tuke uchijima tsakapajui. 	 Waato kaŋ i n'a furu mo, Firawna ize wandiya di a k'a sambu, k'a biiri danga nga bumbo ize.


Jericonmaya jiinki wegagtai, aents aidau shiig kuashat Jisusan saetukajui. 	 Waato kaŋ a goono ga fatta Yeriko ra, borey marga bambata n'a gana.


Jisus aents aidau dutikmainchaun ashí iwainag niina jintintaiji aidaush wainainamunum takasua duka, ashí ju papinumag agagchamui. 	 Alaama boobo fooyaŋ go no kaŋ Yesu te talibey jine kaŋ si hantumante tira wo ra.


Tudau takaina duka, mina dekas Apajuí Uchijimpapita tujutuinatsu nu ainawai. 	 Zunubi se no zama i si g'ay cimandi.


Tujash wi tajime: Eliasak taabi, nunikunak dekaachaju asag, dita pegkegchau takaamujinak dutiksag inagkeatkiagmayi. Nunisag Apajuí Uchijiyaitak Aentsmaga Akiinauwa dushakam dita waitkam atatui, —tiuwai. 	 Amma ay ga ne araŋ se: Iliya jin ka kaa, day i man'a bay, i te a se mo haŋ kaŋ kaan ngey se. Yaadin no Boro Izo mo ga maa taabi i kambe ra.»


Judá Joana uchijí, Joana Resa uchijí, Resa Zorobabela uchijí, Zorobabel Salatiela uchijí, Salatiel Neri uchijí, 	 Yohanan wane, Risa wane, Zerubabel wane, Salitila wane, Neri wane,


Nuniai lanchanum takau aidau, umkag wegagtatus bote yaijuch lanchanum pataimun ajuinak, lancha nujinchin ancla awa nunas ajuinatai tumain wajakiag ajugkajabi. 	 Hi goy-teerey goono ga daama ceeci ngey ma zuru ka hi beero naŋ, hal i na hi kayna zumandi haro ra. I goono ga alhaali cabe sanda ngey ga ba ngey ma hi kanje fooyaŋ zumandi haro ra hiyo boŋo do haray.


Nunik Zacariasak takaamujinak ashí umik ukuak, ni jeen wakitkiu. 	 A go no mo, kaŋ a goyo jirbey ban, a koy nga kwaara.


Tama ni ayaak: ‘Amek inak pegkegchauwaitme, amina chichamjuminig bakumattame, wi senchi takamtikagtakun waitkagkagtin, susachu ayatkun tikichnash atantin, aikasnuk wi ajachbaugnak ju waitiatkumesh, 	 Koyo ne a se: ‹Ni me sanno boŋ no ay ga ciiti ni se, nin, tam laalo! Manti ni bay kaŋ ay ya boro no kaŋ cine ga gaabu? Ay ga sambu hari kaŋ ay mana jisi, ay ga wi mo hari kaŋ ay mana duma.


Tuja apu dekaamtaishkam jutii tiagtatji, dutikaku atumek ayamjuktatjime, —tiaju. 	 Da woodin du ka to dabarikoono hanga ra, kulu iri mo ga hin a k'araŋ waa da laakal tunay.»


¿wagka kuichik kawegti tusa egketainum takau aidau susachmayume? Dutikauwaitkuminig wi taakun midau kawegkun jumain awajkajai. 	 A ga hima doŋ ni ma kond'ay nooro barmaykoy do. D'ay kaa ay ga du a, nga nda nga riiba.


Nu juwagmin, makichik aentskesh: ¿Wagka aikagme? tujamkujaish: ‘Apu atsubau asamtai juwajai, ajum awagtugmaktatui’, tusa ukuktajum, —tiu. 	 Da boro fo salaŋ d'araŋ, araŋ ma ne a se: ‹Rabbi no gonda i muraadu.› Sahãadin-sahãadin a ga naŋ i ma kaa.»


Nuniakuish wika niinak eke dekachbaijai yaita nunak, nuniai Apajuí yamijatjata tusa awetiuwa nu chichagtak: ‘Wakaní Pegkeji akaiki yaayai ekeemu wainkattame, nunú atatui Wakaní Pegkejijai yamijatjatnuk’, tujutmayi. 	 Ay bumbo mo man'a bay, amma Irikoy kaŋ n'ay donton hal ay ma baptisma te hari ra, nga no ne ay se: ‹Bora kaŋ ni ga di Biya* _Hanno__ ga zumbu ka goro a boŋ, bora din no ga baptisma te da Biya Hanno.›


Nuniai tikich nayaimpinmaya aents, yukunta nunin ayatak orok najanamun takus, altar ayatak orok najanamunum jegan wajasmayi. Nunikmatai kuashat incienson nui chimpijuabi, nunú incienson Apajuí aentsji aidau Apajuí augbaujiya nujai pachimag apeati tusa. 	 Kala malayka fo mo kaa ka kay sargay feema do, a gonda wura cambu fo. I n'a no dugu boobo mo, zama a m'a dooru hanantey kulu adduwey banda wura sargay feema boŋ kaŋ go karga jine.


Agagbaunum chichaak: “Minitna duka, megkaetsuk waamak minittawai. 	 Zama -- «A cindi kayniyaw fo hala nga kaŋ ga kaa ma kaa, a si gay mo.


nuniagmin Apajuí shiig agkan anentaimsa pujutan sukagtina nu waamak yaimpaktatjume, iwanchin depetkatnume tusa. Dutijamsag iina Apuji Jisukristua dushakam wait anenjamag yaimpaktinme. 	 Irikoy kaŋ ti Laakal-Kanay-Koyo mo ga waasu ka Saytan* mumuru araŋ cey cire. Iri Rabbo Yesu gomno ma bara araŋ banda.


Makichik aents Apajuí intimjukbaunum ashí aentstik yupichu tudau takamain waigkuitji, nunika tunamakuitji. Tuja makichik aentsua nu Apajuí umigkamunum, ashí aents aidauk yupichu pegkeg ainagme tama amain asamtai, kuashat aents pegkeg ainagme tama agtinai. 	 Zama mate kaŋ cine boro boobo ciya zunubikooniyaŋ zama boro folloŋ wangu ka gana se, yaadin mo no iboobo ga ciya adilanteyaŋ _Irikoy jine__ boro folloŋ ganayaŋ do.


Nunikmatai Apajuí ataktú inanki, yakí nayaimpinum iwak, ashí aents aidaun Apuji emauwai. 	 Woodin sabbay se no Irikoy n'a beerandi ka bisa hay kulu, ka maa daŋ a gaa kaŋ bisa maa kulu.


Nunú tusa ujaam Natanael chichaak: —¿Nazaretnumiash makichik pegkejash jiinmainkaih? —tiuwai. Tusa tama Felipe chichaak: —Dekas wemí amesh wainkamnum, —tiuwai. 	 Nataniyel ci a se ka ne: «Hari hanno ga hin ka fun Nazara ra no?» Filibos ci a se ka ne: «Kaa ka di!»


Aents ni pegkegchau wakejamua nunak taká wekaguk, makichkish Apajuinak shiig aneemtikmaitsui. 	 Borey mo kaŋ yaŋ goono ga Adam-ize daa laalo gana si du ka kaan Irikoy se.


Wi mina Apagjai pujau asamtai, mina Apag minai pujawai taja duka dekaskeapi titajum. Nu dekaskeapi tichamin dekapeakjumesh, wi takaamu wainkugmekesh, dekaskeapi tujuttsajum dekapjustajum. 	 W'ay cimandi kaŋ ay ne ay go Baaba ra, Baaba mo go ay ra. To, d'araŋ si sanno din cimandi, w'ay cimandi baa goyey bumbey sabbay se.


Numamtuk jutiishkam iina tudau takataiji aidauk Kristujai jakau asamtai agkantaitji. Nuaduí Kristujaimpap pujutnaitji tusa kajintsá anentaimainaji. 	 Amma za kaŋ iri bu Almasihu banda, iri ga cimandi kaŋ iri ga funa a banda mo.


Nuaduí Apajuí anempa duka ajantutsuk adijka ausagmi. Ni jutiinak wait anenjamag ashí ii atsumamunmash yaimpaktatui. 	 Woodin sabbay se binde iri ma maan gomni karga do da bine-gaabi, zama iri ma du suuji nda gomni kaŋ g'iri gaakasinay alwaati kaŋ ga hagu ra.


Jujú dutikakjum atumek iwainmamjume, atumí muunjum aajakajua nunú, Apajuí etsegtin aidaun maawajua nunisjumek anentaibaujum. Dekaskenmag dita maawag ukusajui, dutikamunum atumshakam nui ekenjum dakumká najanajum batsamtagme. 	 Yaadin gaa araŋ ga te seedayaŋ kaŋ araŋ yadda nd'araŋ kaayey te-goyey. Ngey no k'i wi, araŋ mo go g'i saarayey cina.


Atumek atsumagme waitiakjumesh ichichmamja pujusjum, Apajuí wakegamua nu takaakjum, ni anagtamamua nu jukitasajum. 	 Araŋ ga hima ka hin suuru, hala waati kaŋ araŋ na Irikoy miila te araŋ ma du alkawlo toonandiyaŋo.


eme anentsá kumpamji tusag: —¡Juuwai judío aidaun Apujig! —awajaidau. 	 I soobay k'a fo ka ne: «Fofo, Yahudancey bonkoono!»


Tuja ashí tsawan ayamtai tsawautaik, jega ijuntainum jegaa, judío aidaun, griego aidaunashkam, Kristun dekaskeapi tumamtikiagtatus tuke ujasagké au. 	 Bulos goono ga kakaw Yahudance diina marga* fuwo ra asibti kulu, a goono ga ceeci nga ma Yahudancey da Garekey bare.


Tusa ukuak machik kuwaesag tikishmag nugkan nijayin intaa pujus, Apajuin aujak: “Apawah, nunimainaitkuig tsagkamjukaipa wi waitmainaitag nuwig. Tujash wi wakegamu achati, ame wakegamu atí”, tiuwai. 	 A ye ka koy jina kayna, a kaŋ ka ganda biri ka te adduwa ka ne: «Ya ay Baaba! Da haŋ kaŋ ga hin ka te no, ma taabo wo sambu ay se. Kulu nda yaadin, manti ay miila, amma ni wano.»


Jisukristu nemagkau aidaush wajuk pujumaina ainawa nunisag pujuinak, ashí Kristu wakegamu aina nuna takainak shiig aneemtiksatnume, nuninak Apajuinashkam shiig dekaatnume tusan. 	 Iri go ga ŋwaaray araŋ ma diraw te kaŋ ga saba nda Rabbi beerandiyaŋo hal a ma maa araŋ kaani gumo, goy hanney kulu ra mo araŋ ma albarka no, araŋ ma tonton mo Irikoy bayray ra.


Wainmachush wainmainawai, shutushkam wekagainawai, lepragtin aidaush tsagainawai, empekush antuinawai, jakaush nantainawai, tuja ujunauch aidaunash yamajam chichaman jintinmae tusajum. 	 Danawyaŋ goono ga di, simbarkoyaŋ goono ga kay ka dira, jiraykooniyaŋ goono ga hanan, lutuyaŋ goono ga maa, buukoyaŋ goono ga tun, i goono ga Baaru Hanna waazu talkey se mo.


¿Tujash wajukuita wajumak iina patayí judío aidau Apajuí tibaujin umikchajua duwiká, Apajuí jutii anagkagtuamua nunak umimainchauwait? 	 Ifo no? Baa da afooyaŋ jaŋ cimbeeri*, i cimbeeri-jaŋa ga Irikoy naanayo ye yaamo no?


iniinak: —¿Jukaih atumi uchijum wainmachu akiinauwai tuina nunú? ¿Nunin akiinaush yamaish utugsaya wainmawa? —tuidau. 	 k'i hã ka ne: «Woone araŋ ize no, kaŋ araŋ ga ne araŋ n'a hay danaw? Mate no a te ka di sohõ?»


Apajuí iina Apajiya nunú, Apu Jisukristujai, ashí atum anuiyatijum Kristu nemajuinajum nunak shiig agkan anentaimsa pujutan sujamsatnume, shiig aneenisag pujuinak, imá Jisukristuig kajinas anentaimtinme tusa. 	 Laakal kanay ma bara nya-izey gaa, nga nda baakasinay mo cimbeeri* banda, kaŋ ga fun Baaba Irikoy da Rabbi Yesu Almasihu do.


Aishmag nuwentin aidautigmeshkam nuwem aneetajum, nuniakjum nuwem kajemainuk chichajigpa. 	 Kurnyey, araŋ ma ba araŋ wandey, araŋ ma si fottu i gaa mo.


Jisus aents wainmachun tsawan ayamtai aig, usukin nugkan uchupig jiinum anujtuk etsagaju asamtai, 	 Asibti zaari hane no, zaaro kaŋ Yesu na botoga diibi ka danawo moy fiti.


Tutai suntajan apuji ayaak: —Apuh, wait aneasam, mina uchig tikima mayai nagkantsaig jegaam etsaentujakia, —tau. 	 Faadanca din ne a se: «Rabbi, ma kaa za ay izo mana bu!»


Pedro eke ni wainkamujiya nuna anentaimtú pujai, Wakaní Pegkeji chichajak: “Simogka kampatum aents egapainawai, 	 Za Bitros goono ga fongu nda bangayyaŋo din mo, Biya _Hanno__ ne a se: «Guna, boro hinza goono ga ni hã.


Wika shiig dekajai, anuí atumiin taattag duwik shiig kuashat Jisukristu yaimpaktata nunak. 	 Ay ga woone bay mo: waati kaŋ ay ga kaa araŋ do kulu, ay ga kaa da Almasihu albarka toonanta.


Tujash wika nunak puyatjuchujai, wika mina pujutjunak uyumasnukesh diichujai, wi wakegag nunak Apu Jisus yamajam chicham Apajuí anempa nunú etsegkata tujutbauwa nuna betek umikan, nagkankatasan wakegajai. 	 Amma ay s'ay fundo himandi hay kulu, sanda hay fo kaŋ gonda nafa, hal ay m'ay bata nda goyo mo kaŋ ay ta Rabbi Yesu do toonandi, ay ma Irikoy gomno Baaru Hanna wo seeda.


Tujash jista aigkik dutikachagmi, aents aidaujai pampandayamu ai, tuidau. 	 Day i ne: «Manti bato jirbey ra bo, zama kusuuma ma si koy ka tun borey game ra.»


Chicham dekaskea duka Kristui, nunú Aentsmaga Akiina jutiijai wajumchik mijan pujusuí. Jutii dekas Apajuí Uchijí tikima makichkiuchia nuna senchijig, ni dekas chichaamu, wait anenkagtamujiya nujai waitkabiaji. 	 Sanno mo ciya gaahamkoy, a goro iri game ra mo. Iri di a darza, darza kaŋ ti Ize follonka kaŋ fun Baaba do wano. A to da gomni nda cimi.


—Atumesh minijum diistajum, awi aents pujuma nu, waitchauwaitak wi nunikbaugnak ashí ujatkame. ¿Yakita, Mesiaschawashit? —tiuwai. 	 ka ne: «Wa kaa ka di boro fo kaŋ ci ay se hay kulu kaŋ ay te! Wala boro wo manti Almasihu no?»


yaakat esaak bukuitamujin diisag: “Tikich yaakat jujú yaakat muunta ibagjai betekmamtin tumainuk atsawapita”, wajagtinai. 	 Waato kaŋ i di a tonyaŋ dullo, i kuuwa ka ne: «Birni woofo no ga hima nda birni beero wo?»


Tutai Jisus chichajak: —Amek nemagtukta, idaisata aents wakanin jakaujai betekak batsata nu, apa jakamtaish ukustin atinme, —tiuwai. 	 Amma Yesu ne a se: «M'ay gana. Ma fay da buukoy i ma ngey buukoy fiji.»


Apajuik nugkanash najantsuk jutiinak etegtamjauwai. Dutika: Mina Uchijun Kristun awematjai, dutikam aentsun ayamjak mantamnamtai, wi ditan tudaugtuchu emaktajai, dutikam mina emtijuish imanisag wantintinme tujamu asa. 	 Za kaŋ a n'iri suuban za i mana ndunnya sinji, iri ma ciya nga wane yaŋ Almasihu ra, zama iri ma goro hananteyaŋ kaŋ sinda taali nga jine.


Nunak aents Apajuí nemagchau aidau, nunin aidaun uyumas anentaimtuinak waitú yujau ainawai, tujash atum atsumamunak atumin Apa nayaimpinmayaya nu shiig dekagtamui. 	 Amma woone yaŋ kulu no dumi cindey goono ga ceeci. Araŋ Baabo kaŋ go beene ga bay araŋ ga laami nda hayey din kulu.


Nuna etegjag jukiag Jisus chicham etsegtugkata tusa etegjamu aidau batsatbaunum ejegawaju, dutikawagmatai ditashkam buuknum achikag Apajuin aujtusaju. 	 Ngey wo, i n'i daŋ diyey jine. Waato kaŋ diyey te adduwa, i na ngey kambey dake i boŋ.


Dekaji chicham umiktina duka Apajuinu asa nayaimpinmayaya nunú. Untsu wika ju nugkanmaya asan kakakchauwaitjai. Nunin asan inak apujin umijama numamtuk, pegkegchau wakegamujun umijag nunak dutiktsukek idaimainchau dekapeajai. 	 Zama iri bay kaŋ asariya* ya Biya Hanno wane no, amma ay wo bine ibaay laaley banda no ay go, neerante zunubi dabaro se.


Nuniau asag achikta tuidau; tujash aents aidaun ishamaidau: Jisusak Apajuí etsegtinai, tuidau asagmatai. 	 Amma waati kaŋ i ceeci ngey m'a di, i humburu borey marga, zama i do Yesu ya annabi no.


Tama dita aiinak: —Wajumak aents aidau: ‘Juan Yamijatin maamua nuuwai’ tujamainawai, tikich chichaidau: ‘Auk Eliasai’ tujamainai, tikich tuidau: ‘Yaunchuk Apajuin etsegtujakú aina dutsu nantakitai’ tujamainawai, —tuidau. 	 Kal i tu ka ne a se: «Yohanna baptisma teekwa. Amma boro fooyaŋ ga ne Iliya, afooyaŋ mo ga ne doŋ annabi fo no ka ye ka tun.»


Nunik jintinkagtak: —Apajuí chichame agagbaunum: “Mina jegajuk ashí tikich nugkanmaya aidau Apajuí aujuinaku ijuntaiyai tama atinai” tawa nuniaig atum kasá aidau batsamtai emaugme, —tiu. 	 A dondonandi ka ne i se: «Manti i n'a hantum ka ne: ‹I ga ne ay windo se adduwa windi ndunnya dumey kulu se?› Amma araŋ n'a bare ka ciya ‹zayyaŋ guusu›.»


“Antuktajum ju augmatbaushkam: Aents ajajin uva ajakuí, dutika tanishig, uva yumiji ijugtinnash umik, wajasá diistinnash torre tutain yakí jiikuí. Dutika wajumak aentsun: ‘Atum ju takastajum, dutikakjum minash sujustajum’, tusa susa ukuak, nigka tikich nugkanum atushat weuwai. 	 Araŋ ma maa misa fo: Waato no boro fo go no, windikoy no. Day a na reyzin* kali tilam. A n'a kali nda sinkita, a na guusu fansi a ra mo reyzin haro kankamyaŋ sabbay se. A na jidan bisa cina ka kalo sufuray goy-teeri fooyaŋ se ka koy laabu fo ra.


Apajuí niiní mijamtsuk dakatan sukagtina nu, atum dekaskeapi tautigminak shiig dakunkut pujutan amaak, shiig agkan anentaimsa pujutnashkam amastinme. Dutijamainak Wakaní Pegkeji senchijiya nujai shiig senchi wakeesa Apajuí dakamaina nunash sujamsatnume. 	 Kala Beejekoyo m'araŋ toonandi nda farhã kulu da laakal kanay mo cimandiyaŋ ra, hal araŋ ma yulwa beeje ra, Biya Hanno dabaro ra.


Tujash Kristu Jisus atumin ayamjutpak numi yapajiamunum numpen ukajua nuaduí, yaunchkek Apajuijai atushat batsamajakuitkujum, yamaik tikijuch ijutkau wajasugme. 	 Amma sohõ Almasihu Yesu ra araŋ kaŋ mooru waato din, Irikoy n'araŋ maanandi Almasihu kuro do.


¿Wagka antumainchaush dekapeagme? Wika ditá levaduraji pag pachimtaiya nuna takun tichamjime: ‘Kuitamamkatajum fariseo, saduceo levadurajiya nujai’, timajim nunak. 	 Ifo se no araŋ mana faham kaŋ manti buuru sanni no ay goono ga te araŋ se? Amma araŋ ma te laakal nda Farisi fonda borey da Sadusi fonda borey dalbuwo!»


Nunik ashí uminkamtai Jisus chichaak: —Tantajum yujumak yuwatajum, —tiuwai. Nuna tutaish makichkish: Amesh yaitpa, tusagkesh iniaschajui, juka Jisusapita tuidau asag. 	 Yesu ne i se: «Araŋ ma kaa ka alciri kaa.» Amma talibey ra baa boro fo mana ta k'a hã ka ne: «Nin no may?» Zama i bay kaŋ Rabbi no.


Nuna tusa, nuanuig kuashat wainchatai aidau iwainajag takaschauwai, dekaskeapi tuinachbau asa. 	 A mana dabari goy boobo te noodin mo, i cimbeeri-jaŋa sabbay se.


Nayantsanum jakekú aidaush, nugkanum jakau aidaujai ashí nantajagmayi. Dita nugká iwaaku pujusá takasbaujiya nuna Apajuí tujutti tus. Nunikagmatai, makí makichik ditá takatjin diijus, akanmayi. 	 Teeku na buukoy kaŋ go nga ra no, buuyaŋ da Alaahara mo na buukoy kaŋ yaŋ go i ra no. I ciiti i se i goyey boŋ.


cinco aishum ajutjamajakuí, tuja yamai ajutjama dushakam amina aishumchauwai. Duwi dekas aishinchauwaitjai tame duka tame, —tau. 	 zama ni te kurnye gu. Bora kaŋ ni gonda sohõ mo, manti ni kurnye no. Woodin, ni na cimi ci.»


Kuashat aents agajaje jutiiní wají augmatbau dekaskenum nagkaemakiuwa nuna pachisag. 	 Ya nin ay jine bora Tiyafilos, boro boobo na anniya haw ka hayey din baarey hantum kaŋ yaŋ tabbat no, i n'i te iri game ra.


Jisus Galilea wesa ni jintintaiji aidaun chichajak: —Apajuí Uchijiyaitak Aentsmaga Akiinauwa nunak, tikich aents aidaunum sujukag idaisagtatui, 	 Za i go Galili ga goro jina Yesu ne i se: «I ga Boro Izo daŋ borey kambe ra.


Nuaduí mina aneetaig yatsug aidauh, ubag aidauh, wi atumjai pujatsaigkish tuke umigtin agmaujum nunisjumek, yamai wi atushat pujag juwi aan nagkaemasjum umigtuktajum. Makí makichik aidautijum Apajuí ajantusa diiyamunum niinig sumimkajum, ashí uwemkau aidau takamaina duke takastasajum kakanmamsatajum. 	 Ya ay baakoy, araŋ goono ga gana waati kulu. Araŋ goono ga gana manti ay jine hinne bo, amma baa kaŋ ay si noodin araŋ goono ga koy da jina. Woodin se, goyey kaŋ araŋ go ga te zama araŋ jin ka du faaba, w'i te da humburkumay da jijiriyaŋ.


Nunidau asag, dekaskeapi tuinai, tikich dekaskeapi tuinatsu nujai shiig juwamainchau dekapenak jiinag shibiagmayi, nunitai Pablo chichaak: —Wakaní Pegkeji chichamtikam Apajuí etsegtin Isaías aajakua nu atumi muunjumin chichajak: 	 Kaŋ i mana wafaku nda care, i sintin ka dira, saaya kaŋ cine Bulos na sanni fo ci i se banda, kaŋ a ne: «Biya Hanna gonda cimi kaŋ a salaŋ annabi Isaya me ra araŋ kaayey se ka ne:


Junashkam Apajuí tibaun Oseas agajui: “Nunú nugka nui Apajuí: ‘Atumek mina aentsjuchu ainagme’, tiuwa nu nugkanmag batsatunak makichik tsawantai: ‘Atumek, Apajuí tuke pujuwa nuna uchijí ainawai’ tama atinaitjume”, tiuwai. 	 A ga ciya mo, nangu kaŋ i ne i se: « ‹Araŋ wo manti ay jama no.› Noodin no i ga ne i se: ‹Irikoy fundikoono izeyaŋ.› »


Nunú tsawantaik apu Herodes ni suntaji aidaun Jisusa nemajuidau achigtajum tusa ishitkau. 	 A go mo alwaato din ra, Hirodus* kaŋ ga ti laabukoyo na nga kamba salle zama nga ma Almasihu marga boro fooyaŋ gurzugandi.


Tusa nuwan diis Simogkan chichajak: —¿Ju nuwa wainmek? Wi jeemin wayamtaish daweg nijamainkesh yumik sujuschamume; tujash jujú dawejun negaikiag ni intashinig ujugtujae. 	 Waato din gaa a bare waybora do haray ka ne Siman se: «Ni go ga di wayboro wo, wala? Ay furo ni fuwo ra, ni man'ay no hari kaŋ g'ay cey nyun. Amma wayboro wo, a n'ay cey tayandi nda nga mundey k'i tuusu nda nga boŋ hamney.


Tujash Pedro Jerusalén wakitki jegamtai, chichaman patatuidau wajumak judío Jisusa nemajin aina nu: 	 Waato kaŋ Bitros kaa Urusalima, borey kaŋ yaŋ ga ti dambanguyaŋ do haray waney kakaw da Bitros


Nuniamunum makichik datsauch Eutico daagtin, ventananum eketu. Pablo chichá chichagkagtakua ayatak emau asamtai kaja achikuí, dutikam shiig initjau kanag yakí kampatum jega ekenbaunmaya juwaki nugká iyawabi. Nunikmatai inankamag jakaun inankiajui. 	 Arwasu fo mo kaŋ maa Yutukos goono ga goro fuwo finetar fo boŋ, kala jirbi tiŋo n'a di. Kaŋ Bulos soobay ka nga sanno te binde, arwaso kaŋ jirbi tiŋa di din fun hala jidan bisa fu hinzanta boŋ ka kaŋ ganda. Borey n'a sambu buuko.


Apajuí chichaak: ‘Atumin apa, dukujai eme anentsam diitajum, dutikakjum yaigtajum; ni apajin, dukujinakesh pegkegchaun chichajuk tsagkugtsuk maatajum’ tiuwai. 	 Zama Irikoy ne: ‹Ni ma ni baabo nda ni nya beerandi. Boro kaŋ na baaba wala nya wow mo, haciika i g'a wi.›


Nuniakjum Apajuí iina Apajiya nunú, ashí pachisjum tuke see tusagmeké atajum, iina Apuji Jisukristui kajintsá anentaimaidau asajum. 	 Araŋ ma Baaba Irikoy saabu hay kulu se waati kulu, iri Rabbo Yesu Almasihu maa ra.


“Nuna dutikatasan yaakat Damasco webaijai, sacerdote apuji aidau dutikata tusa awetuinakui. 	 Woodin fonda ra no, ay go ga dira ka koy Damaskos da dabari da fondo kaŋ ay du alfaga beerey do.


Juna wi tau asamtai, jega Apajuí ememattain pujai, mina pataag judío aidau achigkag mantuata tiagmae. 	 Woodin sabbay se no Yahudancey n'ay di Irikoy windo ra ka ceeci ngey m'ay wi.


Tusa aentsun ishiak idayak wayaa, nuwauchin uwegnum achiká inantam, nuwauchishkam nantakiuwai. 	 Amma waato kaŋ a na jama kulu kaa taray, a furo ka wandiya kamba di, wandiya mo tun.


Jintá jigkai kakekaun pishak amukuí timag nunak, aents Apajuí chichamen antittaman iwanch juwatki, chicham ni anentain wayaun dekaskeapi tuinak, uwemjainum tusa yajuta nuna takun timajai. 	 Fonda jarga waney ga ti borey kaŋ yaŋ ga maa, waato din gaa Iblisi ga kaa ka sanno kaa i biney ra, hal i ma si cimandi ka du faaba.


Untsu jigkai nugka pegkegnum shiig tsapaidiaju asag nejetnash imanik nejeawajui timag nunak: Aents Apajuí chichamen shiig dekaskeapi tusag, imá Apajuí wakejamunak takaina nuna takun timajai. Nunú aents aidauk, ajak treinta jigkain, sesenta, cien aatus nejekú aina numamtin ainawai.” 	 Wo kaŋ yaŋ i say laabu hanno ra mo neeya: ngey kaŋ go ga maa sanno k'a ta. I ga izey hay waranza, da waydu da zangu.»


Atumek nuna duke betenkainakuig: Waamkeap esat nagkamnattawa, tusajum dekau ainagme. 	 Waato kaŋ i sintin ka te kobto hal araŋ di a, araŋ ga bay araŋ boŋ se kaŋ kaydiya ga ba ka to.


Tiajam ditashkam, cinco pag cebada najanamu puujá tinamkamua nuna yuwinak, ampigbau aidaunak yajuakag doce chagkinnum aimjajui. 	 I n'i margu mo ka cilla way cindi hinka toonandi nda sayir buuru guwa din patarmey kaŋ i ŋwa ka cindi.


Aentsú suwenig, aents jakau ukusbau ashiimu tsuumaina iman ainawai, waitjuidau asag; ditá weninig dapí tsaagkega iman ajuinawai, 	 «I karrey ya saaray feeranteyaŋ no, I na hiila te da ngey deenayzey.» «Gazama naaji no go i me-kuurey ra,»


Duka Apajuí wakegamun takajin atinai. Uwagchatnai vinunash, umutai kajiau aidaunashkam. Dukují wakeen nagkamsag Wakaní Pegkejig tuke ajitnai. 	 Zama a ga te boro beeri no Rabbi jine. A si duvan* wala baji dumi kulu haŋ. A ga to mo nda Biya* Hanno za nyaŋo gunda ra.


Nuna dutika ukuak ataktú weuwai kuchá tugkitken. Nuishkam aentsuk imatiksag tuwajuidau, dutikam niishkam jintinkagtau. 	 Yesu ye ka fatta koyne ka koy teeko me gaa. Borey marga go ga kaa a do, nga mo goono g'i dondonandi.


Sidognumiati jiinkiaja wegajin, dase igku umpumpau asamtai, ajuntai Chiprek ukuaku, ashí ashinkawa, 	 Iri tun noodin, iri gana Kubrus gungo lambanta, zama hawo goono g'iri ganji.


Dutikainak dushí dushikinakua jaanch yamakaitkaunak awituk jujuinak ni nugkutaijinak anugjag juki emajui, achijag maawagtatus. 	 Waato kaŋ i n'a hahaara ka ban, i na kwaay mono kaa a gaa k'a bankaara daŋ a gaa. I kond'a zama ngey m'a kanji se.


Pedro nuniaun wainainak, tikich judío Jisukristu nemajuidaushkam, judiuchujai ijuntuja yutanak dakitjajui. Nu nudiagtai Bernabeshkam judiuchujai ijunja yutanak dakitjabi. 	 Yahudance cindey mo n'a gana munaficitaray ra, hala Barnaba bumbo mo ye banda i munaficitara sabbay se.


Atumek Kristunu asajum Abraham wegantu ainagme, nunin asajum Apajuí Abragkan anagkuauwa dushakam imatiksagmek jukiagtin ainagme. 	 Amma d'araŋ ya Almasihu wane yaŋ no, kulu araŋ ya Ibrahim bandayaŋ no, da tubukoyaŋ mo, mate kaŋ alkawlo ci.


Nuigtú chichagtak: “Chicham uminkatin jujú papiinum agagbauwa juka uukmek idaisaipa. Ju uminkatnuk tsawantak ashí jegau asamtai. 	 A ne ay se koyne: «Ma si tira wo annabitaray sanney din daabu nda kawaatimi, zama alwaato maan.


Atumek Kristu nemajuidau achikam chimpijush wait anenjauwaitjume. Tuja atumi shiwajum wajiigmin yajutjamkagmataish, atumek shiig aneasjum pujagme, atum jukitnuk nayaimpinum dekas shiig pegkeg tuke atin ajutjamaina nu dekau asajum. 	 Zama araŋ bakar borey kaŋ yaŋ go kasu ra se. Araŋ yadda nda bine kaani mo i m'araŋ arzakey hamay, zama araŋ ga bay kaŋ araŋ gonda arzaka kaŋ ga bis'ey kaŋ ga duumi mo.


Apajuik makichik tsawantan mamikiauwai, nunú tsawan jegatai ashí nugkanmaya aidaun, Kristu Aentsmaga Akiinau mantamna ataktú nantakiuwa nuna, yamaik aents pegkegchau aidau, pegkeg aidaujai etegjam akankam ijumjata titin asa”, tiuwai. 	 za kaŋ Irikoy na zaari fo daŋ kaŋ ra a ga ndunnya kulu ciiti adilitaray boŋ. A g'a te mo bora kaŋ a waadu do, kaŋ boŋ Irikoy tabbatandi boro kulu se za kaŋ a n'a tunandi ka kaa buukoy game ra.»


Wika Pablo, Jisukristu inakegaitjai. Apajuí minak yamajam chichama nu etsegtugkata tusa etegka awetiuwai. 	 Ay Bulos, ay ya Yesu Almasihu* bannya no. Irikoy n'ay ce ay ma ciya diya. A n'ay fay waani mo nga Baaru Hanna se.


Aents takau aidau atum shiig akikchamu asag, kuashat pampaina nuna Apajuí ashí senchigtin nayaimpinum puja nunú antawai. 	 Guna, alhakkey kaŋ araŋ zamba kaŋ araŋ wangu ka no goy-teerey kaŋ n'araŋ farey wi se, i goono ga jinde sambu. Fari wiikoy hẽeno mo furo Rabbi Kundeykoyo hangey ra.


jega Apajuí ememattai waitiji Shiijam tutainum ekeemas segamá ekeemnuwe dukeapi, tusag puyatjuk ishamkag diidau, wajukag ankae tusag. 	 I n'a bay kaŋ nga no ga goro waato Irikoy windo me gaa kaŋ se i ga ne Ihanna ka bar kar. I to da takooko, boŋ haway n'i di mo haŋ kaŋ du a sabbay se.


Shiig pegkejai Apajuí senchi aneamua duka, Apajuinu pegkeg aina nu dekamushkam, niinig anentaimsa pujuta dushakam, ashí ii takaamua duka imá niinuk atí tusa takaamushkam. Apajuí senchi anea duka aatus nunimainai. Nuigtú, amijai ijutkau aidaushkam amek anenmamsam aneeta tibauwa dushakam pegkejai, nunú aatsa nuniamu Apajuinak shiig awagmawai, tudau tsagkugnagtasa kuntin maa apeamua nuna nagkagas, —tiuwai. 	 Boro ma ba r'a da bine kulu da laakal kulu da gaabi kulu, a ma ba nga gorokasin mo danga nga boŋ cine, woodin ga bisa tonyaŋ sargay da nooyaŋey kulu gumo.»


Ashí nugkanmaya aents ditash chichaaku, jegkemtin, shuwin, puju, yagkú aidau kaunkag, iyashinak ukutsuk, kampatum tsawan jimaituk dii batsamtiagtinuyi. 	 Borey mo dumey ra, da kundey ra, da deeney ra, da dumi cindey ra, i g'i buukoy gomdo jirbi hinza nda jare. I mana naŋ mo i m'i buukoy daŋ saaray ra bo.


Dutikak Barrabás, Jerusalegnum Romanmaya apu dakituinaku pampandayamunum aentsú maú asamtai achikam egkemtatman, nunú jinkiti tuidau asagmatai nuna jiyaak, Jisusnak dita tuina dutiksag umiktinme tusa sujuk idaisauwai. 	 Bora kaŋ i daŋ kaso ra murteyaŋ da boro-wiyaŋ se, kaŋ borey ŋwaaray, a n'a taŋ, amma a na Yesu no i miila boŋ.


tujash mina untsujuí, tikich mina menajuí ekeemsatin atajum tusanuk tumaitsujime. Nunak mina Apag ya aidau ekeemsatnujinak umigkauwaita nuna ekentsagtinai. 	 Amma ay kambe ŋwaaro d'ay kambe wow gaa gora, manti ay wane no hala y'a no, amma a ga ciya ngey din wane kaŋ se i n'a soola.»


Tujash pegkeg chicham dekaskenum etsegna nuna betek umiinachun wainkan, aents tuwakbaunum Pedro chichagkun: “Ame judiuwaitkum judiuchu wajukmaina nunimum dusha, ¿wagka judiuchu aidaush judío wajukena nuninuk emaktasamesh wakejame?”, tibaijai. 	 Amma waato kaŋ ay di i siino ga dira nda mate kaŋ ga saba Baaru Hanna cimo boŋ, kala ikulu jine ay ne Kefas se: «Nin kaŋ ga ti Yahudance, ni goono ga goro danga dumi cindey boro cine, manti danga Yahudance cine. Ifo se no ni goono ga dumi cindey tilasandi i ma goro danga Yahudancey cine?


Yamaish nu nuniktinaitkumesh, ¿wají dakame? Wajaktá nunikam imá Apu Jisusa duke anentaimtusamin yamigtajame, dutikam tudaugminish tsagkugnagminum’, tujutmayi. 	 Sohõ binde, ifo no ni goono ga batu? Tun k'a maa ce, i ma te ni se baptisma, a ma ni zunubey nyun.›


Jisus Lázaro pujutain jegakmá, Lázaro ukusam cuatro tsawan wegai jegauwai. 	 Waato kaŋ Yesu kaa, a kaa ka gar Liyaziru te jirbi taaci saara ra.


Atumek wi jintintuamjim nu umiau asajum, ajak jeeshji asanjamua numamtin ainagme. 	 Baa sohõ araŋ wo hananteyaŋ no, sanno kaŋ ay ci araŋ se sabbay se.


Jisusan jukiag, nuigtú jimag aents magkagtin aidaunashkam achijagtatus jukiag emaidau. 	 I na zambante hinka waani sambu mo, zama i m'i wi Yesu banda.


Nunú jega nuwig pujusjum dita yutain amainamuk yuwakjum, umutain amainakuish uwagtajum. Wagki aents taká duka akiam auwai. Makí makichik jeganum kanagjum nagkaemá yujaigpajum. 	 Araŋ ma goro windo din ra, ka ŋwa ka haŋ wo kaŋ go i se, zama goy-teeri ga hima ka du nga banando. Araŋ ma si zumbu windi-windi.


niishkam ame chichamjum etsejuinag juna uyumakti, Judas ni tudau takaamujin waittsatnujiya nuwi wegak ukukí nuna takastí tusam”, tiajui. 	 zama a ma nangu wo sambu goyo wo ra da diyataray ra kaŋ ra Yahuta fun ka koy nga boŋ nango ra.»


Jisus Jerusalegnum wayamtai ashí aents aidauk pampaidau, nuninak: —¿Jusha ya aentsuita? —tuidau. 	 Waato kaŋ a furo Urusalima ra, kwaara kulu laakal tun ka ne: «Ifo no woone wo?»


Chichaamun ashimkagmatai Jacobo wajakí chichaak: —Yatsug aidauh, minash antugtuktajum. 	 Waato kaŋ i dangay no Yakuba na sanno sambu ka ne:


Junashkam Jisus jintinkagtak augmatus: “Apajuí aentsnum inama duka aents niina ajajin ajak pegkejan ajakmakua nujai betekmamtinai. 	 A kand'i se misa fo ka ne: «I na beene koytara himandi sanda boro fo kaŋ na dum'ize hanno say nga faro ra.


Nunikag nui chichaman umikag ditá aentsji aidaun, Herodesan aentsji aidaujai ishiakajui. Dutikawajam ditashkam Jisusan jegajiag: —Jintinkagtinuh, jutiik dekainaji ame dekaskea duke chichau asam, Apajuí jinti dekaskea duke jintinkagtam duka. Amek aentsú niimé diigsam shiig awajkatasamkesh chichatsme. 	 I na ngey talibiyaŋ donton a gaa nda Hirodus* boro fooyaŋ care banda. I kaa ka ne: «Alfa, iri ga bay kaŋ ni ya cimikoy no, cimi ra mo no ni goono ga Irikoy fonda dondonandiyaŋo te. Ni baa si nda boro kulu zama ni si baar'a-baar'a te mo.


Imá duwikik shiig aneatsji, kuashat waitiamu ajutjamkuish shiig aneasa batsatji, waitiamua nu utugchat emamkesa katsunjá nagkaetan unuitama duwi, 	 Manti woodin hinne mo no bo, amma iri ga farhã mo kankami ra, zama iri ga bay kaŋ kankami no ga kookari hay.


niina apuji inake aidaun senchi suwimak, nigka shiig yuwak, nuigtushkam nampen aidaujai umak wekagai, 	 hal a ma sintin ka nga tamtaray hangasiney kar, a ma ŋwa, a ma haŋ bugantey banda,


Tiagtai Jisus ayaak: —¿Tujash atumesh minash yaayai tujutjume? —tau. Tutai Pedro ayaak: —Amek Kristu Apajuí awemamuitme, —tiu. 	 A ne i se: «Araŋ binde, araŋ ga ne ay ya may no?» Bitros tu ka ne: «Ni ya Almasihu no, Irikoy wano.»


Ju chicham agagbau: “Uwemtikagtin minawai tabaun aents tikich nugkanmaya tuke antukchaju, nuigtú uwemtikagtinun chichamegkesh pachisa etsegbaunash antuchu aidau imapam antukagtinai, uwemtikagtinun chichame etsegbaunak”, tawa jutiksanuk. 	 mate kaŋ i n'a hantum ka ne: «Borey kaŋ yaŋ a baaro mana kaa i do, ngey wo ga di. Ngey kaŋ yaŋ mana maa mo ga faham.»


Jisus ni chichame etsegtugkatajum tusa ishiaktinji doce aajakajuk ju ainawai: Simón tikich daaji Pedro, Andrés Simogka yachi, tikich Jacobo, yachi Juagjai mai Zebedeo uchijig; 	 Diya* way cindi hinka din maayey neeya: sintina day Siman kaŋ se i ga ne Bitros, da Andarawos kaŋ ga ti a kayne; Yakuba Zabadi ize da nga kayne Yohanna;


Iman ainayatkuish iina wenig unuinamaitsui. Iina wenig tikima pegkegchauwai, dapí nain tsegasji pimutkamu asa, aentsun esai maina iman jutiinashkam ajutjamu asamtai, tikich aidaushkam iina chichamenig pegkegchau ebau ainaji. 	 Amma boro kulu sinda dabari ka deene gooji. Ilaalo no kaŋ si fulanzam, a to mo da naaji kaŋ ga boro wi.


Wagki wi dekas Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag nunak, atum aidautijum mina takagtustinme tusanuk taachuitjai, wi dekas atumin takagkun mantamnan kuashat aents aidau pujutin uwemtijata tusan taamjai, —tiuwai. 	 Zama baa Boro Izo mana kaa i ma nga saajaw, amma zama nga din ma borey saajaw, a ma nga fundo no mo fansa hari boro boobo nangu ra.»


Nunikag: “Dekatsji” timi tusag Jisusan jegaantag: —Dekatsji, yatsu Juagnash yamijatjata tusash awemauwait, —tuidau. 	 I tu ka ne ngey mana bay nangu kaŋ a fun.


Tama ni ayaak: —Yaakat wetajum, nunikjum atum aents wainjum nunú jegajuajum: ‘Jintinkagtin chichaak: Mina tsawanjuk namputchí wajaschae, nuniau asamtai niina jeen mina jintintaig aidaujai Pascuan jistamatjai tujamae’ titajum, —tiu. 	 A ne i se: «Wa koy kwaara ra boro filaana do ka ne a se: ‹Alfa ne nga alwaato maan. Ni do no ay ga Paska ŋwa, in d'ay talibey.› »


Tuja jaanch nugkuagbaujig numpai numpeagbauyi, duka: “Apajuí Chichame” daagtinuyi. 	 A gonda kwaay fo mo nga gaa kaŋ i sufu kuri ra, a maa mo ga ti Irikoy Sanno.


Atumí kumpajum kuichkin waamak awagtugmamaina duke tsagkatkugmesh ¿wají imana juwagme? Aents tudaugtin aidaushkam kumpajin tsagkatkag awagtugkitpash tusag dakainawai. 	 Da mo araŋ ga garaw no ngey se kaŋ yaŋ araŋ gonda beeje i gaa araŋ ga du a, saabuyaŋ woofo no araŋ se? Baa zunubikooney ga garaw no zunubikooniyaŋ se hal i ma ye ka du mate kaŋ i no din.


“¿Dekas Moisés atum chicham umiktinun amaschaukaitjum? Tujash nunú susamuitkujum makichkitigmekesh umiatsjume. Nuniayatkugmesh ¿wagka minash mantuatasagmesh wakejutagme?”, tau. 	 Manti Musa no k'araŋ no asariya*? Kulu nda yaadin boro kulu si araŋ game ra kaŋ goono ga asariya gana. Ifo se no araŋ goono ga ceeci k'ay wi?»


Nuniamunum Jairo daagtin, jega ijuntaiya nuna apuji tajuntun Jisusan tikishmatug: —Jintinkagtinuh, mina jegajuí wemí, 	 Guna, boro fo kaa kaŋ a maa ga ti Yayirus. Bora din i diina marga jine boro fo no. A kaa ka ganda biri Yesu jine ka soobay k'a ŋwaaray a ma kaa nga kwaara,


Nunikmataish pachitsuk tuke imaní batsatainai, nujag ashí nugkan amuak ashí aentsnak tajak utsagkui. Numamtuk aents pachiakats pujuinai, wi Apajuí Uchijiyaitkun Aentsmagan Akiinauwaitag junak taatnaitjai. 	 jirsi boŋ mo tunfaana haro kaa ka ikulu ŋwa. Yaadin cine no Boro Izo bangayyaŋo ga ciya d'a.


Nuniak we takatan iniimtai, nu yaaktanmaya aents kuchigtin asa: ‘Ame mina kuchig kuitamjutin atá’, tusa kuchi batsatbaunum awemau. 	 A koy ka sarku laabo din boro fo banda, nga mo n'a daŋ saajo ra a ma nga gursuney kuru.


Moisés Apajuiyai kajintsá anentaibaunum Apajuí nagkamak: Uwig maam yuwakjum Pascua jistamata tima jistamauwai. Dutikak uwijá numpeen ditá waitijin numpeajajui. Dutikamu asamtai nayaimpinmaya aents magkagtaushkam, makichkish Israela uchijí iwai aidaunak mautsuk ukukiuwai. 	 Cimbeeri ra no a na Paska* bato da kuri say-sayyaŋo daŋ hala halacikwa ma si lamba i hay-jiney gaa.


Dutikawajam ditashkam jegawag Apajuin aujtusaju, Wakaní Pegkejin jukitnume tusa, 	 Waato kaŋ i to noodin, i na adduwa te borey din se, zama i ma du Biya Hanna.


Nuninai jiinki augmamainchau dekapeak ayatak iwiimau, nunitai aents aidauk: “Jega Apajuí ememattainum wayaa awiyap wantintuke”, tuidau. 	 Waato kaŋ a fatta, a si hin ka salaŋ i se. I bay mo kaŋ a di bangayyaŋ fo Irikoy fuwo ra. Nga mo, a soobay ka te i se dedandiyaŋ, ka goro beebe.


Tusa aujai Apajuí aentsji nayaimpinmaya wantintuku Jisusan anentain ichichtugtatus. 	 Kala malayka fo bangay a se ka fun beene, a goono g'a gaabandi.


“Cuarenta mijan ajamu ni patayí Israel wegantu batsatbaunum weuwai. 	 Amma waato kaŋ a to jiiri waytaaci, a ma koy ka nga nya-izey kaŋ ti Israyla izey kunfa furo a bina ra.


“Wi juwi taan chichaman etsegkachuitkuig ditá tudaujinig bakumamainchau ainawai. Tujash yamaik mina chichamjun antukaju asag, wika dekachu asan tudaunak takaayajai tumain ainatsui. 	 D'ay mana kaa ka salaŋ i se, doŋ i sinda zunubi, amma sohõ i sinda ngey zunubey se kobay.


Nuaduí niiyai tuke atinun uwemtikagtumainuk, jutii niiní yunumka Apajuiyaish jegajinig. Nigka tuke pujuwa ibau asa Apajuin segatjamui. 	 Woodin sabbay se no a gonda dabari ka borey no faaba toonante, ngey kaŋ yaŋ go ga maan Irikoy gaa a do, zama alwaati kulu a go ga funa hal a ma ŋwaarayyaŋ te i se.


Duwi daki batsamtutsuk, Kristui kajinas anentaimaidau emamkemas pujuinak, Apajuí anagkagtuamua nuna jukitin aina nunisjumek pujustajum. 	 Zama mo araŋ ma si ciya dirgaykomyaŋ, amma araŋ ma ciya dondonkoyaŋ borey se kaŋ yaŋ ga alkawley tubu ngey cimbeero da ngey suuro sabbay se.


Nuigtushkam Apajuí ashí wají aidaun najankauwa nunú, yaunchuk ni anentaimsamuji umkauwa nunin aajakua nuna mina dekamtijuauwai, aents aidaun ujaktí tusa. 	 A n'ay no gomno wo zama ay ma cabe boro kulu se haŋ kaŋ ga ti gundo din toonandiyaŋ. Irikoy kaŋ na hay kulu taka na gundo din tugu nga do zamaney kaŋ bisa ra.


tujash uwemkaju aidau jakau nantajag, tuke pujustin aina nuwig makichkish nuwenbauk atsutnai, 	 Amma ngey kaŋ yaŋ i n'i lasaabu i to i ma du baa zamana kaŋ ga kaa ra, da buukoy tunyaŋo ra mo, i si hiiji, i s'i hiijandi mo,


Tuja levita nagkaemakmá wainkashkam, ikaag wajas diis wegak ukukiuwai. 	 Yaadin no Lawiti* fo kaŋ nga mo to noodin; a di a ka kamba ka bisa.


Ashí aents eke nugká batsabiagtata duwik utugchat ajiagtinai, nunisag waitiamushkam ajiagtinai. Nunú nuniamunum dekaattajai, ya aidauwa minaish kajintsash anentaimainawa, tuja ya nuninatsua nuna. Tujash aminak kuitamkattajame, wagki amek, wi minaig kajintsá anentaimta tiuwaitjam duka imatiksamek umigtuku asamin. 	 Za kaŋ ni n'ay sanno gaay da himma, ay mo ga ni faaba zarraba alwaato gaa kaŋ go kaa ndunnya kulu boŋ, zama a ma ndunnya gorokoy kulu si.


Nigka nunak: “Apajuí wait anenjak jutijuae, yamaik tikich aidaush uchigmachui tusag dushijin agma nunak tujutchagtatui”, tau asa nunikui. 	 «Ya-cine no Rabbi te ay se, hano kaŋ hane a bakar ay se, zama a m'ay jance haro ganandi borey jine.»


Tusa ataktú iniak: —Simón Jonasa uchijiyah, ¿minash anenmek? —tau. Tama Pedro ayaak: —Ehé Apuh, amek dekagtame wi aneajam duka, —tiuwai. Tutai Jisus chichajak: —Nuniakmek mina nemagtin uwija numamtin aina nunú shiig jintintuata. 	 Yesu ye ka ci a se sorro hinkanta ka ne: «Siman, Yonana ize, ni ga ba ay no?» Bitros ne a se: «Oho, ya Rabbi, ni ga bay kaŋ ay ga ba nin.» Yesu ne a se: «Ma te ay feejey se kuruko.»


Moisés chicham umiktajum tibauwa nuwig, sacerdote Leví wegantu aidaunak ditá patayí aina nunú diezmo susati tibau aajakuí, ditashkam Abraham wegantu ainayatak. 	 Lawi izey ra, wo kaŋ yaŋ gonda alfagataray du lordi asariya* boŋ kaŋ ne i ma zakka ta jama gaa kaŋ ga ti i nya-izey, baa kaŋ nya-izey din mo fun Ibrahim banda gaa.


mai Apajuí nemagnuk pempeentunikiag, apu chichaman epegkin Apajuí nemagchau aidau emtinish jiyaní yujaina? 	 Amma hambara ay ga goro araŋ do, wala baa ay ma jawo te noodin, hal araŋ m'ay gaakasinay da hindoonay kaŋ ga kond'ay nangu kaŋ ay ga koy hino.


Nunin asagmin segajime, wi pujag junisjumek pujustajum tusan. 	 Da manti yaadin, da ni go ga saabu nda biya, mate no boro kaŋ si waani ga te ka ne: «Amin!» ni saabuyaŋo banda, za kaŋ a si bay haŋ kaŋ no ni go ga ci?


“Nuigtush atumnash ¿wajina pachisan takunua antumtikmainaitjime? 	 Amma ifo gaa no ay ga zamana wo borey himandi nd'a? I go sanda zankayaŋ kaŋ goono ga goro habu ra ka ngey hangasinyaŋ ce


Tama datsauch chichaak: —Wika nunak datsauch asanuk ashí umikuitjai. ¿Wajina nuigtush umimainaitja? —tau. 	 Arwaso ne a se: «Woodin yaŋ kulu no ay gana ka haggoy d'ey. Ifo ka cindi ay se koyne?»


“Atumin anempa duke atumshakam aneakjumesh, ¿wají imana juwagme? Aents tudaugtin aidaushkam dita aneniamujaig aneninawai. 	 D'araŋ ga ba araŋ baakoy, saabuyaŋ woofo no araŋ se? Baa zunubikooney ga ba ngey baakoy.


nunik: —Wegajai wi jintintuatjime, namak maatasajum yujagjum anmamtuk, Apajuí chichame etsegkujum aents aidau minai ikautjin atajum tusan, —tau. 	 Yesu ne i se: «W'ay gana, ay mo g'araŋ ciya borey sorkoyaŋ.»


Tuja makichkish uva yumiji yamá ijugbaunak, vino yajatai duwap apagbau ajutnumag yajachu ainawai, dutikamak vino yamajam asa, kajiak pushutak ipati ukagag duwapjai ajapnamain asamtai. Duwi uva yumiji yamá ijugbauk duwap yamajam apagbaunum yajataiyai.” 	 Boro kulu si no mo kaŋ ga reyzin* hari taji daŋ humbur zeeno yaŋ ra. Zama yaadin gaa reyzin hari tajo ga humburey bagu. Reyzin haro mo ga hasara, nga nda humburey kulu. Amma i ga reyzin hari taji daŋ humbur taji yaŋ ra.»


Tusa Jisusan ayampattsag: —Jisusah, minash ame apu wajasam inamjattam nuniakmesh kajimatjukipa, —tiuwai. 	 A ne mo: «Ya Yesu, da ni furo ni koytara ra, ma fongu ay gaa.»


Judío aidauk nu jistanum batsamsag, Jisusan wainkatasag egainak: —¿Dusha tuwig pujawa? —tusag imatuidau. 	 Yahudancey mo goono g'a ceeci bato do ka ne: «Man no bora din go?»


Nunú aentsuk ukumatainum pujú, jiju ikagmauwai jigkajaish emetuatakamá tujinkamu. 	 A goray nango ga ti saarayey ra, boro kulu si hin k'a haw, baa da sisiri.


Dase tsumunmaya dasentuk nujinum wegakuishkam, esat tepeattawai tibauk imanisag esat tepeawai. 	 Da haw ga faaru ka fun dandi kambe haray mo, kal araŋ ma ne: ‹Fufule ga te,› yaadin mo no a ga bara.


Tusag chichasag nunú kuichkia duwik, nugka ichinak najanku batsamtain sumakajui, aents tikich nugkanmaya jaidaun ukustinun. 	 I saaware, gaa no i koy ka kusu cinakoy batama day da nooro, yaw fijiyaŋ se.


Nu atiagmin makichik aentskesh: Wagka atiame tujamkujaish: Apu atsumau asamtai juwaji titajum, —tiu. 	 Da boro fo n'araŋ hã ka ne: ‹Ifo se no araŋ g'a feeri?› kal araŋ ma ne: ‹Zama Rabbi no gond'a muraadu.› »


Tsawan ayamtai tsawaju ai, Jisus jintintaijin saasá aja trigo ajakbaunum utujá wegau, jinta nunú nagkaemaku asamtai. Nuniamunum Jisusa jintintaiji aidau yapajuinak trigon kupik jukiag nejen yuwi yuwinakua ashinaidau. 	 Alwaato din ra, asibti* zaari fo hane, Yesu goono ga gana farey ra. A talibey mo go ga maa haray. Kal i soobay ka jeeniyaŋ ceeri ka kaama.


Wi atumin Apajuí chichamen ujakuitjim nunak, ajak ajatiama numamtuk atumí anentaiminig egketuauwaitjime. Wi dutikamunum nui Apolos patagak chichaman ujapakajua nunak, ajak ajamu yumi jukí ukattayama numamtuk awajtamkajui, tujash Apajuiyai ashí ajakan tsapapauk. Nunin asa nigki atumnashkam Kristuig dekaskeapi tumamtijabiuwai. 	 Baakasinay si farhã da cimi-jaŋay, amma a ga farhã cimi se.


Nayaimpinmaya aents chichagtak: “Jujú chichama juka dekas asamtai dekaskeapi tumain ainagme. Apu Apajuí niina etsegtin aidaun, Wakaní Pegkeji awetim dekamtikajakua nunú, niina aentsji nayaimpinmayan awemae, wají aidau waamak uminkagtina nuna ni inake aidaun iwaintukta tau asa”, tujutmayi. 	 A ne ay se: «Sanney din ya naanaykoyyaŋ no, cimi-cimi wane yaŋ mo no. Rabbi mo, annabey biyey Irikoyo na nga malayka donton a ma bangandi nga tamey se haŋ kaŋ tilas ga haw ka te, kaŋ manti nda gayyaŋ.


Nunik jegantun atittaman burrugtin wainak: —¿Wagka burrush atiagme? —tau. 	 I goono ga farkay binj'izo feeri, kal a koyey ne i se: «Ifo se no araŋ ga farkay binj'izo feeri?»


Juna tusa machik aig, wajumak saduceo aidau, jakauk nantagchagtin ainawai tinu asag, Jisusan iniinak: 	 Sadusi* fonda boro fooyaŋ mo, kaŋ yaŋ goono ga ne buukoy tunandiyaŋ si no, maan Yesu do. I n'a hã


Nuna tuinak ditak tudayinai, Jisuschakam amainag ditajai ijunag ashinu. 	 A go no mo, i go sanno gaa ga salaŋ care se, kala Yesu bumbo maan i gaa ka dira i banda.


Tama Pedroshkam akaiki, Cornelio aents ishiakbaun jegantun: —Witjai, ¿wajuk asagmea egatkugmesh miniugme? —tiu. 	 Bitros mo zumbu ganda ka koy borey din do. A ne i se: «Guna, ay no ga ti bora kaŋ araŋ goono ga ceeci. Ifo ga ti araŋ kaayaŋo wo sabaabu?»


Dekas nugkanum niinbau aidau batsatbaunum tauwai, nunikmataishkam ditak pachikchajui. 	 A kaa nga waney do, amma a wane borey man'a ta.


Aents aidau duke ayaumas nagkaemainak, buukenak pegajag pegkegchau chichajuinak: 	 Borey kaŋ yaŋ goono ga bisa soobay k'a kayna ka ngey boŋey zinji


Wi kashí kashinig jega Apajuí ememattainum atumjai ijunnuweg duwikish jutikagmek achigchau agmaugme. Tujash yamaik atum mina jutijuatnun iwanch atumin inapakui jutijagme, —tiuwai. 	 Waato kaŋ ay go araŋ banda zaari kulu Irikoy windo ra, araŋ mana kambe dake ay gaa. Amma saaya woone ya araŋ wane no, da kubay dabari wane mo.»


jatanash jakachagtinai. Ditak Apajuí aentsji nayaimpinum batsata nuninuk agtinai, ditak jakauwaitak nantakiaju asag Apajuí uchijí agtinai. 	 zama i si hin ka bu koyne. I ga saba nda malaykey, Irikoy izeyaŋ mo no, za kaŋ i te tunyaŋo izeyaŋ.


“¡Chicham umiktinun jintinkagtin aidautigminak, fariseo aidautigmijai wait anentajime, waitjuidau asagmin! Atumek Apajuí etsegtin aajakú aidau ukusbauji aina nunú iwagjume, dutikakjum aents pegkeg aidau kajegbauwa nunú dakumká najanajum shiig iwajajum ekenjume, 	 Kaari araŋ, asariya dondonandikoy nda Farisi fonda borey, araŋ munaficey! Zama araŋ goono ga annabey saarayey cina, ka adilantey saarayey taalam.


Dekas senchigtin Uwemtikagtinun awetugmaji, ni inake David aajakua nu wegantun. 	 A na faaba hilli fo tunandi iri se nga tamo Dawda dumo ra.


Nuna takug ni jintinbau aidaun inakmas: —Jujú ainawai mina yatsug, mina dukug aidauk, —tiuwai. 	 A na nga kambe salle nga talibey do haray ka ne: «Ay nya d'ay nya izey, ngey neeya.


Yatsug aidauh, jutii Apajuijai agkan chichamain atsugtamajakua nunak, Kristu jaak numpeen ukajua duwi, Apajuí pujamunum shiig agkan waimainuk ajutjamsauwai. 	 fondo tajo kaŋ gonda fundi kaŋ a feeri iri se boŋ. Fonda din boŋ no iri ga furo kosaray taafa kaŋ ga ti a gaahamo jine.


Jisus nuna dutikamtai fariseo aidau, Herodesan aentsji aidaujai agaa jiinjag, Jisusan maatasag chichaman umikajui. 	 Kala Farisi* fonda borey mo fatta sahãadin-sahãadin, ngey nda Hirodus* borey. I saaware Yesu boŋ mate kaŋ ngey ga te k'a halaci.


Nuna tusag surnumia dase diipas dasentai: Dekas yajau juniatsui wegagmi, tusag nuwiyan pempegkiagmatai, ajuntai Creta tugkitken tikiju wajasá wegamunum, 	 Waato kaŋ hawo faaru dandi kambe hara moso-moso, i ho hala ngey du wo kaŋ ngey ga ba. I na hi kanjeyo candi ka Karita gungo gana k'a jabo lambanta casu.


Yamaya juwikishkam duka nugka numpeagbau tutayai. 	 Woodin se no i ga ne batama din se Kuri Batama, hala hunkuna.


“Apajuí, nu aents aidaunak anentaimtanash anentaimainchau emakbau asag, jiinchakam epetkamua numamtin ainawai. Nuninchau ainakug mina chichamjun antukag pujutjin yapajinakuig, wi ditanak uwemtikmainaitjai”, tiuwai. 	 «A n'i moy danandi k'i biney sandandi, zama i moy ma si di, i biney ma si faham hal i ma bare ay do, hal ay m'i no baani.»


Nunikagmatai Pablok nuwig jimag mijan pujusuí. Nuniak niina wainkatatus midiagtaishkam ni jega ikamka pujamunum awaimayi. 	 Bulos goro nga sufuray fuwo ra kal a na jiiri hinka toonandi. A goono ga borey kulu kubayni kaŋ yaŋ ga kaa a do.


Nu kuntinnak Apajuí idaisabi cuarenta y dos nantuí inamak, ememas chicham shiig pegkegchau aidaunash chichaak, Apajuinash pegkegchaun chichagtí tusa. 	 I n'a no me mo kaŋ ga hari bambata yaŋ da alaasiray sanniyaŋ salaŋ. I n'a no hin mo a ma nga goyo te hala handu waytaaci cindi hinka.


Junak dutikchatain Cirenio, Siria apuji we pujai dutikauwai. 	 I na hantumyaŋ sintinay wo te waato kaŋ Cirinyos ga ti Suriya laabo koy.


Aser wegantunmaya doce mil, Neftalí wegantunmaya doce mil, Manasés wegantunmaya doce mil, 	 Aser kunda ra, zambar way cindi hinka; Naftali kunda ra, zambar way cindi hinka; Manasse kunda ra, zambar way cindi hinka;


Imanitai nugkanmaya apu aidauk waanum waigkag, nuigtú mujanum kaya muun ayaunum uumkag, aents eme anentsá diitai aidau, wiyakuch aidau, suntajan apuji aidau, kuashat aentsnum inamin aidau, inaku waitkatai aidau, agkan batsamin aina nujai ijunjag batsamsag 	 Ndunnya bonkooney, da boro beerey, da wongu nyaŋey, da arzakantey, da gaabikooney, da bannyey da burciney kulu, i na ngey boŋ tugu guusey ra da tondi kuukey tondey game ra.


Dutijamainak tikich apu aidaunmash ejetamawag nui jujamkiag, dekas apu nugkanum inamin aidaunmash ejetamawagtinai mina nemagtuidau asagmin. Dutijamawagmatai ditá emtin mina pachittsajum chichaakjum, judiuchu aidau emtinish etsegtugkatin ainagme. 	 I ga konda araŋ laabu koyey da bonkooni beerey jine, zama araŋ ma seeda no i jine da dumi* cindey kulu mo se.


Imaninaig Esteban Wakaní Pegkeji ajamu asa, nayaimpin pagkaji diikmá Apajuí tsawan wajasbaunum, Jisuschakam Apajuí untsujinini wajattaman wainak: 	 Amma Istifanos to da Biya Hanno. A na nga moy basu beene, a di Irikoy darza, a di Yesu mo goono ga kay Irikoy kambe ŋwaaro gaa.


Ni antutaiji ajamuk, Wakaní Pegkeji Jisusa nemajuidaun chichaja nuna antuktinme.” 	 Boro kaŋ gonda hanga ma maa haŋ kaŋ Biya goono ga ci Almasihu margey se.»


Tujash Apajuik nunú aents aidaunak pegkejak diischauwai, nuniku asa chichajak: “Apu tawai: Tsawan jegatnai, Judea nugkanum, nuigtú Israel nugkanum batsataina nujai ataktú chichaman apaktinaitag nunú. 	 Amma zama Irikoy na taali gar i do, a ne: «Guna, jirbiyaŋ ga kaa, yaa no Rabbi ci: kaŋ yaŋ ra ay ga alkawli taji sambu Israyla* kunda da Yahuda kunda se.


Nunú jega duka iina muunji jidiagtaish ditá uchijí aidaunu juwakui, nunikua nuna Josuejai tikich nugkanum aents batsatbaunum utsanainak itawajui, nunikag aents nui batsatunak Apajuí yayasam jiijajui, dutika itamuk David pujujakua duwishkam aajakuí. 	 Iri kaayey du hukumo din ngey alwaato ra. I kand'a Yasuwa banda waato kaŋ i na dumi cindey koytaray ŋwa kaŋ yaŋ Irikoy gaaray iri kaayey jine. Hukumo go no mo kal a ma koy to Dawda jirbey gaa.


Jisukristu akiinatnai tibauk aatus aajakuí. José anagbauwai Marían Jisukristu dukují atinun, tujash Maríak eke nematsuk pujayatak Wakaní Pegkejin ejapjukui. 	 Mate kaŋ Yesu Almasihu hayyaŋo bara nd'a neeya: alwaato kaŋ i na hiijay alkawlo te a nyaŋo Maryama nda Yusufu game ra, za i mana care kubay jina, i na Maryama gar da gunde Biya* Hanna do.


Ju aatsa tibau asamtai Juagshakam uwegshunum aentsun yamiau, nuniak etseju, tudau takatan idayinak yamimag tsagkugnagtinme tusa. 	 Yohanna baptisma teekwa kaa ganjo ra. A goono ga tuubi baptisma waazu zunubi yaafayaŋ sabbay se.


Ni antutaiji ajamuk, Wakaní Pegkeji Jisusa nemajin aidaun chichaja nuna antuktinme.” 	 Boro kaŋ gonda hanga ma maa haŋ kaŋ Biya goono ga ci Almasihu margey se.»


“Apuh, yamaik ame chicham tujutbauwa duka uminkau asamtai, shiig anentaimsan jaaknush jakatjai. 	 «Sohõ, ya Koy Beero, ma naŋ ay, ni tamo ma dira baani, ni sanno boŋ.


Nuniai tikitchakam nayaimpinum wainchatai wantinkabi: Kuntin muun kajen kapantu wajakin, dapi niimtin, siete buuktin, diez kachují ajamu, makí makichik buuké aina nuwig atsejutaiji ajiagmayi, 	 I ye ka di alaama fo mo beena ra. Guna mo, dodo-beeri* ciray bambata kaŋ gonda boŋ iyye da hilli way. Boŋey gaa mo koytaray fuula iyye go no.


Dekas atumek nu tutak idaikujum: “Apajuí wakegakuig, iwaaku pujakuik nu dutikami”, tumain ainagme. 	 Amma woone no araŋ ga hima ka ne: Da Rabbi ba, iri ga funa ka ya-cine nda ya-cine te.


Dutika ajin dase jujamkimtai wega wegakua, ajuntai yaijuch Clauda tutai ukujin dase imanik senchi umpuashbaunum nagkaemaku, bote yaijuch nenaa minamu wai waitkainakua lanchanum patai 	 Kaŋ iri gana ka gungu kayna fo mooru kaŋ se i ga ne Kalawda, gaa no iri du ka hin hi kayna.


Apajuí dekas ashí senchigtina nunú minai uminkatnun tujuti duka shiig tumaitsui, niina daajig pegkegmai; 	 Zama nga kaŋ ga ti Hinkoyo, A te ay se hari bambata yaŋ, A maa ya Ihanna mo no.


Tusajum imatkugminchakam wi chichagkun: ‘Atumesh tuwiyants ainajum wainchauwaitjime, ashí wetajum juwi batsamsajum tu batsamtsuk, pegkegchau takau aidauwah’, titin ainajime. 	 Nga mo ga ne: ‹Ay ga ne araŋ se: ay si bay nangu kaŋ no araŋ fun. Ya araŋ goy laalo teekoy, wa fay d'ay.›


Wi judío aidau, tikich judiuchu aidaujai, amina kajegtamainakuish ayamjuktatjame, dutikau asan judiuchu aidaunum awemajame, 	 Ay ga ni faaba mo _ni__ dumo kambe ra, da dumi cindey kaŋ yaŋ do ay go ga ni donton.


Timatai wegag Jisus ukusbau kaya aputukbaunak shiig asakug, nui suntag kuitamkatin aidaunashkam batsatkiajui. 	 I binde koy ka saara daahirandi ka kawaatimi kar tondo gaa ka batukoyaŋ daŋ.


Tiagtai Jisus ayaak: —Yaakat wayamunum makichik aishmag yumí aimak waketu wainkattagme, nunú pataetuktajum, 	 A ne i se: «Guna, waato kaŋ araŋ ga furo kwaara ra, boro fo kaŋ go ga hari foobu fo jare ga kubay d'araŋ. Araŋ m'a gana kala windo kaŋ ra a ga furo.


Numamtuk yamai uukbauwa nunik awa juka, atak paan wantinkatnai. Aantsag yamai dekamainchauwa dushakam atak shiig dekamu atinai. 	 Zama hay kulu si tugante kaŋ i s'a bangandi. Hay kulu mo si kaŋ go gundu ra kaŋ i s'a kaa taray kwaaray.


Nunik juwakuitak niina yachi shiyakagmatai, niishkam aents dekajuawainum tusa uumak, yaunchuk aak aakmaja yujajakbau pachisa jistabaunum weuwai. 	 Amma waato kaŋ a nya izey koy bato do, gaa no Yesu mo koy, manti taray kwaaray, amma tuguyaŋ ra.


Inakem ame tibaunak imatiksag umigtamkamtai yuwagmesh: See ame umikbaun yuwag duwi, tusagmesh ¿tukamujum? Dekas tajime: Duka tuke tuchau ainagme. 	 Ngo, a ga bannya din saabu zama a te hayey kaŋ i ci a se?


Yamaya juwi nagkamas, makichik jeganum cinco aents pujuidauk, kampatuma nu jimaja nuna kajegtinai. 	 Zama ne ka koy jina boro gu ga bara windi fo ra kaŋ yaŋ ga fay da care. Ihinza ga gaaba nda ihinka, ihinka mo ga gaaba nda ihinza.


Aikasmek datsauch aidaushkam, shiig anentaimkau atajum tusam chichagkata, pegkegchau wakegamua nuna depetuk idaisatnume. 	 Yaadin mo no, ma ko-arey yaamar ka ne i ma ciya laakalkooniyaŋ.


—Aentsú anentain jiina nu aentsnak pegkegchau emawai. 	 Koyne, Yesu ne i se: «Haŋ kaŋ ga fun boro ra, nga no ga boro ziibandi.


Tusa wetai saetukajui Bereanmaya aents Sópater daagtin Pirro uchijiya nu, Aristarco Segundojai Tesalonicanmaya aidau, Gayo Derbenmaya dushakam tikich Timoteo, nuigtú Tíquico, Trofimojai Asianmaya aina dushakam. 	 Borey kaŋ yaŋ go a banda neeya: Sobataros, Burros ize, Beriya boro no, da Aristarkos da Sakundos, Tassalonikanceyaŋ no, da Gayos, Darba bora, da Timotiyos, da Aziya borey Ticikos da Turofimos.


Tutai Jisus iniak: —¿Amesh yaitpa? —tau. Tama ni aiimak: —Wika Untsujiyaitjai, wagki jutiik kuashat asaja, —tiuwai. 	 A na bora din hã ka ne: «Mate ga ti ni maa?» A ne a se: «Jama, zama iri ya iboobo no.»


Nuna tusa idayak Jisus ni Apají Apajuin emematak: “Apawah, amek ashí nayaimpinum batsamin aidaun, nugkaya aidaunashkam Apuji asamin emematjame. Iman asam aents yacha aidauk iwaintutsuk, aents imanchauch aidau etegjamujum tikima uchi itugmaina imatiksam iwaintukum nuaduí. 	 Alwaato din ra binde Yesu tu ka ne: «Ya Baaba, beene nda ganda Koyo, ay ga saabu ni se, zama ni na hayey din tugu laakalkooney da fahamantey se, k'i bangandi zankey se.


Dutikawag burran uchijijai jukiag itaantaju, dutikawag awantak nugkuagbaujin jukiag mai tuntupen aitkagmatai Jisus ekeebiu. 	 I kande farka nda nga ize binjo. I na ngey taafey dake farkayey boŋ, Yesu mo kaaru ka goro.


nuniagtai wakan pegkegchau egkemtugbau aidaunash etsagakui. 	 I kaa zama ngey ma hangan ka maa, zama a m'i no baani mo ngey jantey gaa. Borey kaŋ follayyaŋ goono g'i gurzugandi mo, a n'i no baani.


Junashkam Jisus tiuwai: “Apajuí aentsnum inama dusha ¿wajijai apatkaya imá shiijash antumainaita? ¿Wají augmatbauwa yaijatmainaita Apajuik juní inamui tusa shiig dekamaina dusha? 	 A ne mo: «Mate no iri ga Irikoy koytara himandi nd'a? Misa fo dumi no iri g'a deede nd'a?


Tikichnashkam tiuwai: “Nuwa diez tsawantai takasá kuichik jumaina ibau takakbaun, kashi makichik ajuag emegkak, jii ekematuk kuitamas japimak ¿wainmainchaukaih? 	 Wala wayboro kaŋ gonda nzarfu tamma way, da afolloŋ daray a se, manti a ga fitilla diyandi ka fuwo haabu, k'a ceeci nda himma hal a ma di a?


“Tujash wají tsawantinig, wají horatinig taatnaitja nunak makichkish dekainatsui, nayaimpinmaya aents aidaukesh dekainatsui, imá mina Apajuk dekawai. 	 Amma zaaro din, wala saaya din sanno, boro kulu s'a bay, baa beene malaykey, wala Izo mo, kala Baabo hinne.


Nigki adaijauwai: Chichaman etsegkatnume tusa etegka ishiakua nunash, Apajuinun etsegtuktin aidaunash, yamajam chichaman etsegkagtin aidaunashkam, Jisusa nemajuidau jintintuatnunashkam. 	 A no afooyaŋ se i ma ciya diyayaŋ*, afooyaŋ mo annabiyaŋ*, afooyaŋ mo Baaru Hanno waazukoyaŋ, afooyaŋ mo kurukoyaŋ kaŋ ga dondonandi.


Dutikamtai aents aidauk shiig ishamainun esagmayi. Imaninakush pegkegchaujin idaisag Apajuin ememattsuk, Apajuí senchigtin asa nuna imatikaunash ayatak pegkegchaunak chichajiagmayi. 	 Borey kukure dungay beero sabbay se. I na Irikoy maa kayna mo, nga kaŋ gonda dabari balaawey din boŋ. I mana tuubi mo k'a no darza.


Dita Jisusan dekas wainkau aidau, chichaman etsejuina nu jutiinashkam dutiksag jintinjamawaju asamtai, 	 Za sintina moy seedey da Sanno saajawkoy mo n'i no iri se.


Tiagtai Jisus ayaak: —Dekas tajime: Moiseschauwai nayaimpinmaya pagkan aentsun akaketkauk. Mina Apajui yutai dekas nayaimpinmayan sukagtauk, ni dutikauwai. 	 Yesu mo ne i se: «Haciika, haciika ay ga ci araŋ se: manti Musa no k'araŋ no buuro din kaŋ fun beene bo, amma ay Baaba no g'araŋ no buuru cimi-cimo kaŋ fun beena ra.


—Atumek dekas Apajuí chicham umiktajum tibaujiya duka umigtsuk, aents tibauwa nu umiajume. Umutai yajá ekentai, vaso nijakjum nuigtushkam tikich kuashat jumamtin aidau taká yujajume. 	 Araŋ na Irikoy lordey furu ka borey alaadey gaay.»


Nunú mina aujta duka dekaapatai tagkana nuninun ayatak orok najanamun takakuyi, yaakat peegmagbaujiya nuna ashí waitiji aina nujai dekaapatnun. 	 Malayka kaŋ salaŋ ay se mo gonda wura goobu zama nga ma birno neesi se, d'a meyey, d'a windo.


Wi mina pachitus etsejak senchi waittsatnujinak ujaktatjai”, tiuwai. 	 Zama ay g'a cabe hari boobo kaŋ tilas kal a ma taabi haŋ ay maa sabbay se.»


Yaakat Capernaum batsamin aidauwah, atum anentaimsagmek: Jutiik jainakuish nayaimpinum juwam agtinaitji, tajume. Tujash dutikamak achatnaitjume, ¡atumek tikich aents pegkegchau aidau jinawaju waitú batsata nui batsamsatnaitjume! 	 Ya nin Kafarnahum, ni ga ni boŋ beerandi ka koy hala beene no? Abada! I ga ni ye ganda hala Alaahara.


Nunú dutika wainmachu tsagaju jiikí awemamun Jisus dekaa wekamá wainak: —¿Amesh Apajuí Uchijinish dekaskeapi tamek? tiuwai. 	 Yesu maa baaru kaŋ i n'a gaaray. Waato kaŋ a di a, a ne a se: «Ni ga Irikoy Izo cimandi, wala?»


Dutikamu asa Moisesak Egiptunmaya unuimataijinak ashí unuimaju aajakuí. Iman asa, chichamesh antugtai ni takatjinish imanuk ajakuí. 	 I na Musa dondonandi Misira bayray kulu, a te boro beeri mo nga sanney da nga goyey ra.


nuninak pujut tuke atin jukitnun Apajuí waitjuchua nunú yaunchuk nagkamas anagtamauwa nunash dakastinme, 	 Woodin yaŋ go fundi hal abada beeja ra. Irikoy kaŋ si taari, a n'a alkawlo sambu za zamaney kulu mana te.


Nunik José, apajin ashí niina patayí aidaujai kaunatnume timatai setenta y cinco aents Egipto jegawajui. 	 Gaa no Yusufu donton ka nga baabo Yakuba ce, nga da nga dumey kulu, ngey boro wayye cindi gu no.


Nunak sacerdote apuji aidau tuke aneas kajejuinak, maatnume tusa sujukajun dekau asa tiuwai. 	 Zama a bay kaŋ canse sabbay se no alfaga beerey na Yesu nooyandi.


Nuna tutai Simón Pedro iniak: —Apuh, ¿tuwí wetatme? —tau. Tama: —Wi wetatag nuwig yamaikik minimain ainatsjume, tujash duwi pujusjum minitin ainagme, —tiu. 	 Siman Bitros ne a se: «Rabbi, man no ni go ga koy?» Yesu tu a se ka ne: «Nango kaŋ ay go ga koy, ni si hin k'ay gana sohõ, amma ni g'ay gana han fo.»


Nuna tutai judío aidau nui ijunushkam: —Ni tawa duka dekaske, —tuidau. 	 Yahudancey mo na ngey me daŋ ka margu kalima woodin ra. I goono ga seeda kaŋ hayey din ya cimiyaŋ no.


Atumek machikiuch ainayatkugmesh mina chichamjuk intimjuttsuk betek umikú asagmin, atum mina pachittsajum tikich aents aidau ujattajum nuna, jintan epetjamainuk makichkish atsawai. 	 Ay ga ni goyey bay. Guna, ay na me feerante daŋ ni jine, kaŋ boro kulu si hin k'a daabu. Ni gonda dabari kayna. Ni n'ay sanno haggoy, ni man'ay maa ze mo.


Nuna pachisag chichainak batsatai, Jisus ejapeen wajantá ditan kumpamak: —Apajuí atumnash shiig agkan anentaimsa pujutan amastinme, —tiuwai. 	 Kaŋ i go woodin ciyaŋ gaa, kala Yesu bumbo kay i bindo ra ka ne i se: «Laakal kanay ma bara araŋ banda.»


“¿Wagka atumek dekas pegkeja duke egatmamtsugme? 	 Ifo se no araŋ bumbey, araŋ si ciiti nda wo kaŋ ga saba?


Tiagtai antukag, senchi kajekag untsumainak: “¡Diana Efesonmayanua juke dekas imanuk!” wajaidau. 	 Waato kaŋ i maa woodin binde, i biney tun. I sintin ka kuuwa ka ne: «Artemis, Afasos wano, ya ibeeri no!»


Nunittaman makichik nuwa, apú inake tanta diikmá wainak dii wajatu, nunik: —Jushakam Jisusjai wekaemajama, —tau. 	 Kala koŋŋo fo di a go ga goro danji kaaro ra. A n'a guna ka ne; «Boro wo mo go Yesu banda.»


Nunak nugka nigki tsapapamu asa nuniawai, dekatkauk dupaya nunin tsapai tsakajá pasamjawai, nunik nejek ayatak jigkaik wegawai. 	 Laabu bumbo ga albarka no nga boŋ se, sintinay kobto, woodin banda jeeno, waato gaa gure ninante jeeno ra.


Tama nuwa ayaak: —Wika aishinchauwaitjai, —tiuwai. Tutai: —Dekas tame, wika aishinchauwaitjai tame duka; 	 Waybora tu a se ka ne: «Ay sinda kurnye.» Yesu mo tu ka ne: «Ni na cimi ci kaŋ ni ne ni sinda kurnye,


Iina umayí Febe, yaakat Cencreanum Jisusa nemajuidau batsata nuanuí, niishkam dita atsumiagtai yaimna nuna awemag nunú, 	 Ay g'iri nya-ize waybora Fibi sifa araŋ se, saajawko no Almasihu* marga se kaŋ go Sankariya.